Gb485_fol-1_4 Provided by University Library of Tübingen Transcribed with Tesseract

To the best of our knowledge this work is free of known copyrights or related property rights (public domain).

 Summa de casibus conscientiae., 1-4 Astesanus, de Ast — „. „* 1 1 „ 6 2 rr NI12c511899289 UIIEIEIIIIIIIIIIIII WTET = „ „ 4 11 8 Tübingen . ⸗ 2 4 7 . 7 D „ . . 4 . 1. = 1 ⸗ . .B — 2 — . 5 D , — . . * N X „ 2– . . . . – 5 . . 8 . —- . 2 . . . AA õ l — . * 4 4 . . N 2 — — — — — —T—DH——ʒ—ʒ— ᷑ In nomme dñi amen Ancipit ſumma de ca⸗ ſibus ad honoeẽ dei ↄpilata. p fr̃es aſtexanũ de oedme frata minoꝝ vbi pmittunt᷑ litere eiuſoẽ fr̃is ad dñmaobhãnez gaijetanũ· ſancti theodoei dijaconẽ cardinale et poſtea imme diate lr̃e eiuſõ dñi: quas qñ recepit ſũmaʒ mi ſit ad ſupeadictũ aſtexanũ?Aſte ſunt ergo litere p̃dicti fratris Enerando in xpᷣo patri et dño · domio ĩiohbãni gaijetão ð vebe diuĩa Puidentia digniſſimo ſacroſancte romãe ec⸗ clene ſancti theodoei dijacono cardiali fra ter aſtexanꝰ? de alt de oedine frm minon eiꝰ Byvumilis ſern? reuereé⸗ tiã ſuiqʒ recõmendationẽ in dño debitã et de uotã: Eũ iam elapſo multo tepoee benigtati vr̃e placuerit me ad perficiedũ collectõʒ quã inchoauerã de caſibꝰ.veſtris literis expoeta ri. Scce venerãde pr̃ et dñe vram dignatã ex⸗ hoetatõz reuerenter ſuſcipiens et autoeitatis vr̃e ſublimis fauoeem adeſſe mibi ꝓſpiciens⸗ collectõz eandez cũ auxilio dei ꝓut ei miſtra re mihbi placuit et tenuitas mea ſciuit et po⸗ tuit Oſummaui · Digne igit' vobis eam attri buo et aſeribo ſmmulqʒ ip̃az mdentie vre cõ mitto examiandã cozrigenda et ſupplẽdaz er ſi vr̃a diſcretio indicauerit in noticiaz ali onz publicã deducẽdam Pmptus ſemp et paratꝰ ero in oĩbus ad vr̃a beneplacita et mandata. Valeat ſemꝑ pᷣelaritas magficetie vr̃e ad dei Ponoæe et eccleſie ſue ſancte edificatõz. data Tan · FInno dni Oileſimo. cec · xvij·¶ Encipi unt litere p̃dicti din cardĩalis ad ip̃m frem. ſimo fri aſtexano de ciuitate aſtenſi oe P Enerabili et religioſo viro amico cari dinis frata minoꝝ Hohannes miſera⸗ tione dinina ſancti cheodoei dijaconus cardi nalis ſalutem et ſincere dilectõis affectũ Ti beũ vrm opꝰquippe laudabile que nobis vr̃a ſinceritas ſtinauit leto vultu gratoq; co⸗de recepimus. cuiꝰ Opolitio a deo ſuũ omendat actoeez ꝙ aliene laudis ↄmendatõe nõ eget. Oſteditur nãqʒ ſcie in eiꝰ lectõe ꝓfunditas · ingenij in ſui examiatõe ſubtilitas · ac vbon in ſui ↄoſideratõe maturitas demõſtrat St qui dem nõ ſie multà ip̃ius laude opuſ extollit cõditoeis qui velut bonꝰ hõ de bono thezau ruo Pfert bona ad landez dei ac vtilitatis publice ĩcremẽtum Dignis ergo ĩ dno laudi bus vre laudamꝰ bonitatis multiplicis cłari tatẽ. qᷓ ſic lucere nititur omibus ꝙ ſingulis ſe exhibet ꝓfuturã · Quaapter dil ectiom veſtre gratianæ plenas referimus actiones tato co⸗ dis affectu quod peo vobis gratum põſſumꝰ offerentes, valete in d 0 Incipit peohemiũ pᷣſentis ſme de caſibus · onoꝝ laboꝝ gloezioſus e fructꝰ · Sap̃ᷣ· . Nullus aute laboe eſt illo laboee . meliioe qui annnaꝶ ſaluti peoficit: Vn et tali laboee filius dei in perſona Apeia la⸗ X. £ boeauit ſecundum illud iſaie. j·. c. laboꝛani ſu ſtines. quidq;d em in aſſumpta huĩlitate geſſit dixit et ſuſtinuit ꝙ ſalute huami generis fecit ſeöm ill luc. xix · VYenit filiꝰ homis qrere et ſaluũ facere qð perierat Nuius ergo laboeis potiſſime głoſus fructus q peecipue Ddiunie fruitõis é meritoæiꝰ Conſiſtit aut Huiõi Labee in facto ſancte vite et verbo ſane doctrine ſe cundũ illud Qa. v. Qui aut fecerit et docue rit hic magnꝰ vocabit in regno celoꝝn Æ aũt Ffrater aſtexanꝰ de oedine mmoꝝ mimus fateoe ad ale laboee me tam rõne vite ꝙ röée ſcientie minꝰ idoneũ eſſe · h tñ cupies Oſul ere penurie mee vt ſic ſaltẽ in modico pdicti fru ctus głoſi poſſez particeps fieri. exepto ruth paupcule moabitis ingrediens alioꝛx agros docton ſ. magnoꝝ ſcripta ſtudẽdo digeter opoetuno tpe p plures ãnos ex ipᷣis quaſi ſpi cas aliqua magis vtilia de omi materia que⸗ ſtionũ ſacre ſcripture peout deꝰ mihi dedit et exiguitas mea valuit collecta in vniꝰ ſumme p octo libeos diſticte beeuiãdo ſerie oedĩaui Hoſtmodũ vo exhoetatõe venerabiis peis et dñi ſupea memoꝛati et etiã pluriũ bonoꝝ fra trũ admodũ incitatꝰ ex ſupꝛadicta collectõe illa tm̃ qᷓ ꝓpcinebant ad ↄſiliũ in foeo ↄſciĩe tri buendũ extraxi et ſiqua alia puta de vtutibꝰ vel alijs iſerui illa gra otinuãde materie vel maioeis euidentie beeuiter annotaui atq; in hunc modũ ſummã de canbus deo auxiliante opil aui. Dius igit lectoe ſiqua vtilia ſiqua laudabilia.ſiqua ſibi grata in ipſa reperiat. deo largitoei bonoꝝ oime teceſſozibꝰ nris doctoeibus ex quibus accepi et p̃cipue dño p̃ᷣnomĩato coærectoei eius attri buat. et gratias vberioees fideliter agat · me vero et ſi nibil aut paꝝ deaneo ibi poſui laboeem tñ incredibilè alion picta colligen do et ced inãdo pertuli.apud deũ intercedat · vt meo ſudoei viciſſitudiez ĩ celeſti patria m ſericosditer reddat.. Sciendũ aũt ꝙ doctoꝛes venerabiles ex quo rum ſcriptis collectõz p̃dictam aſſumpſi in ſa cra ſcriptura de oedine meo fuerunt multi p⸗ cipue tamen iſti · ſcilicet. ð 7 Frater alexãder de anglia qui qñ fuit oedinẽ ingreſſus: erat magiſter leges actu ſacrã ſcri turã pariſiꝰ ſuper om̃s tẽpcens ſui famoſus. rater bonauetura etiã famoſiſſimꝰ tpe ſno qᷓ fuit młto tpe mĩſter gnalis et pꝰea cardĩalis rater guilbelmꝰ anglicus de mara: Erater gualterꝰ qui fuit epᷣus pictauienſis Erater richardus de media villa Frara iobes ſcotꝰ famoſiſſimꝰ er ſubtiliſſimꝰ2 rater al exãder ð alexãdeia ꝗᷓ fuit etiã miſter gnalis que vt diſcernat a pꝰ alexãdeo ↄgno mio lõbardũ et illũ pemũ ↄgnoĩo anglicum De alio aũt oedĩe fuer̃t duo· ſ.de oedĩe pᷣ̃dica ton Erater thomas de aqno etiã famoſiſſimꝰ Et fr petrꝰ de taretagio qui fuit etiã papa· Fliqua etiã accepi de quotlibetis mgr hHein rici de gandauo: HM 99 Doctoees vero mriſcanonici ex quibꝰ plima 2 —“ . e „ 1 22 NS 5 * m et venerabilibꝰ an Bernardus Opilatoe a ꝓparatus oꝛdinarij de cretaliũ:nnocentiꝰpapa quartꝰ qui fecit ap paratũ decretaliũ: Hoſtieſis Rafredꝰ quoꝝ vterq; fecit ſummam et apparatum. . Cunbhel mꝰdurandi qui fecit ſpeculũ iudicia le et repertoeium- . . . Garſias qͥ fecit apparatũ ſup. vj· öcre. Sg· x. Io. andeee qui fecit a ꝓaratũ ſup · vj · decre · Bartholomeꝰ beixienſis qᷣ fecit a Paratũ ſuꝑ decre⸗ Haijmũdus et rodonenſis qui fecit ap paratum ſuꝑ ſummã raijmundi. SFttendendu aut qn bic allega Hhoſtiẽ ſis vel CKanfredꝰ ſimpliciter. nõ noraſdo ſummã vel a ꝓparatũ eiꝰ. debz intelligi ꝓ illð ad qð allegat in eiꝰ ſũma pomt'. Ite qn allegat hoſti:vel ganf. vel raij:et nõ ſignac ſũme lo cus quo ponit᷑ illð ad qð allegac. intelligi debet ꝙ pomt illud in eo . ti · ſüme ſue in quo citulo ponit in hac ſũma Sciendũ etiã in allegãdo gloſas bern· ſepe appoſui aliquã li terã alphabeti vt ſignificet p eã q; illa gloſa obtinz lũ numeꝝ ĩiter gloſas eiuſdẽ capitki quotu numeꝝ obtinet illa lra ĩter lras alpha beti oõnulla etiã accepi de ſuma azʒoĩs et de ſuma rolãdina notarie et apparatu eiꝰ. et de inſtituta et apparatu eins.et de tabula iuris fris ohãnis ſaxoĩs de oedine mioꝝn. Notã dũ inſuꝑ ad maioeem euidentiã ꝙ hec colle ctio ſiue ſumma de caſibꝰ diſtincta eſt ĩ octo libeos ptiales nõ multum ſeinuicè in magni tudine excedetes vt illud ꝙ lectoe queſierit muenire facilius poſſit. = n peimmo agit de diuinis p̃cepus. In ſecundo de virtutibus et viciſs. in tercio de Otractibꝰ et volũtatibꝰ vltimis An quarto de ſacramenus in ↄmuni. et in ſpe ciali de bapiiſmo ↄfirmatione et euchariſtia. In quito de penitetia et vnctione extrema. Un ſexto de odinis ſacramento. In ſeptio de ceſura eccłiaſtica noĩe eꝰ intelli Sic ſnia excõicatõis interdicti et ſuſpenſioĩs et de depoſitõe · In viij · de mri? Et ſubiaãu⸗ Siti ad euidentiã tociꝰ opis de ſigficatõibuſ verboꝝ iuris vbi etiã tradit mõꝰ allegandi jura canonica et cimiia in vocabbo iuris co⸗ pPus. Deiñ ſubditoedĩatõ tituloꝝ decretalra et libeoꝝ legaliũ ſeðz oedinẽ alphabeti . Sig tur etiã mhið ſił qui ſut ti. decre. de quoꝝ ma teria agit' ĩ hac ſuma. Quilibz ãr li beo hoꝝ diuidit phes ti:et qlibzʒ ti. vt ĩ płibꝰ diuidi tur ĩ pbes arti.articłs vo aliqñ ↄtinz płes q2 ſtiões et pła nõbilia. Ha em̃ qᷓ tradũt᷑ ibi po nũt aliqn ꝓ moð qõnis aliqũ P moð notabi li8. Et qᷣde qn ibi qo po⸗ aliq qᷓ ſp ſtati imedi ate rnꝰ ſet. et dein qnz aliqᷓ ↄtra rnſione a pa rẽs dubitatõ beeuiter remo uet. Deo ↄfirma- tõe bo rnſioĩs ſp autoeitas aliq k rõ ł ius ali qð adoucit'.ſʒ młtiplicatõ autoeitatũ ł juriũ vel rõnum gra beeuitatis deuitat niſi foeſan interõ materie difficłtas ł ãbiguitas ho reqͥ rat:ſic hec ola infra clariꝰ patere pñt ſagaci lectoei Æοεμàß voo moneo ut ĩ pno ti. ſp peĩa lr̃a fiat mag de minio et lazurio. et ĩ pemꝰ cuiꝰli bet articuli niſi foete peim fiat pagphus in De le· huana ñ ſcpta.ſ.ð Oſuerndie · xl vij. 5 ſignis ſine duplex ſeu cũ aliquibꝰ floꝛibꝰ vp imciũ articłi faciliꝰ diſcernat. qõnes vo Pei cipales et notabilia peĩcipalia a capite Imee inchoent᷑ et in eaꝝ mitio fiat pagraphꝰ ſim Plex ita ꝙ ſit vltra lineã Stenſus in medio p lõgitudĩes colũne.Et ſi opoeteat aliũ fieri pa ragphũ in pein linee infra p̃dictã lineã fiat et fiat pagraphꝰ ſp vbi eſt ſignatꝰ ĩ exẽplari ani ſunt tituli peimi libei: qui ẽ de p̃ceptis De lege diuina. j. De peeceptis in cõmuni.ij. De pᷣceptis decalogi in comuni iij. e expoſitione peimi peecepti· iij. e latria quid eſt et quomodo differt a ſebia et dulia⸗p. De actibus latrie. vj.. De ſupſtitione in cõmuni. pij·. De ſupſtitione cultꝰ ind ebiti veri dei . viij⸗· De ijdolatria.ix. . De diuinatione et eiꝰ ſpeciebꝰ Omuni. x. De ↄgnitõe demonũ reſpectu futuroꝝ· xj. De impeeſſione aſtroꝝ circa quam quidã ma⸗ thematici ereant. xij. De diuinatione p ſomnia.xiij. De ſoetilegijs.xnij. De mb tiplicibꝰ obſeruãtiis ſupſtitioſis.xv. De temptatõe qua deus temptat.xvj. De ſecundo p̃cepto.xvij· — De iuramento.xviij. De periurio.xix. De voto.xx. De adiuratione. xxj. De 2 p̃cepto qð e obſeruãtia ſabbati xxij. — De ferijs · xxiij De quarto Peecepto quod eſt de parentibus honoeꝛandis⸗xxiiij y De qumto pᷣcepto ſczʒ nõ occides.xxv. . De uriie coæpalibꝰ alijs ab hoĩcidio. xxvj: De duello.xxvij De toeneamentis.xxviij De bello.xxix De treugis. xxx De ſexto p̃cepto ſeʒ nõ mechaberis.xxxj. De ſeptimo peecepto ſcilicet non furtum faci es vbi peimo de rapina.xxxij- De furtu ꝗpeie ſumpto.xxxiij. De ſacrilegio ꝓut eſt ſpecies furti. xxxiiij. De furto mterpeetatiuo.xxxy De vij.pᷣcepto vbi pei de mẽdatõ. xxxvj: De falſo teſtimonio et teſtibꝰ.xxxvij. De aduocatis.xxxix De accuſatoeibus.xl. De accuſatis.xlj De fꝗlſarijs · xlij. De mdicibus et eoꝝ officialibꝰ.xxxviij De duᷣobꝰ vltimis p̃ceptis quibus iiberur . 3 Ocupiſcentia alienan vx. et renx · xliij. e peeceptis euangelicis regulantibus circa operanda et vitanda. xlnij. De pᷣceptis euãgłicis rgł ãti bꝰĩtetõz.xlo. De lege hũana lepta.ſ.ð oſtitutõibꝰ.xl vj. 6. . Encipit liber peimꝰde lege diuĩaitłꝰpeimꝰ Icturi ergo ĩ hꝰ peio libeo de decẽ Peeptis moæal ibꝰ de diuia lege ĩ q̃ᷓ ip̃a otinẽ tur beeuiter aliqᷓ Pmittemꝰ t pe ĩo de eiꝰ nceĩtate · Se cũdo de eiꝰ diſtõe ee de veteris legis obligõe · Erca peimũ ſcieò ꝙ ad di rectõz hũane vite neẽm fuit hr̃e lege diuinã ꝓpter tria · Deimo ꝗpter excelletiã finis hoĩs: Nã ꝓ legè dirigit hõ ad actꝰ ꝓpos ĩ oꝛdĩe adʒ finẽ vltimũ et ſi hõ oedinarettm ad fine q̃ nõ excederz ꝗꝓpoztõz naturalis facł tatis hoĩs · ñ opoterz ꝙ hr̃et aliqð directm̃ ex pte rõis ſupᷣ legẽ naturalẽ et legẽ hũanam qᷓ ab ea deriua tur. ſʒ qe homo oedinat᷑ ad finẽ btitudĩs eter ne q̃ excedit oztο0 naturalis facultatis Huũa ne· iõ nece fuit vt dirigeret᷑ etiã ad ſnũ finez lege diuĩtꝰ data Secðo ꝗpter ĩcertitudieʒ hũa ni indicij p̃cipue de rebꝰ ↄtingẽtibꝰ pticula⸗ ribus ꝓpter quã tingit de actibꝰ hũanis eſſe diuerſa iudicia diuerſoꝝ · ex quibꝰ etiã diuer ſe et ↄtrarie leges ꝓcedũt · et iõ vt hõ ſme oĩ dubitatõe poſſit ſcire ꝗᷣd ſit agẽdũ et qͥd vitã⸗ dũ.ncce fuit vt in actibus ꝗpeijs diri geret p legẽ diuĩam q̃ ereare nõ p̃t Cercio ꝗpter ĩſuf⸗ fici entiã hũane legis qꝛ hõ pᷣt de his legẽ fa cere de quibꝰ pᷣt udicare · indiciũ aũt homĩs nõ pᷣt eſſe de motibꝰ ĩterioeibꝰ qui latet.ſʒ tin de exterioꝛibꝰqui patent ·et tñ ad pfectõzʒ vir tutis requirit ꝙ in vtriſq; actibꝰ hõ ſit iuſtuſ et ideo lex hũana nõ potuit ſufficiẽ ter coerce re et oedinare interioꝛes actꝰ: ſed neceſſe fuit ꝙ ſupueniret lex dinunag. endũ ꝙ duplex e lex diuia ſcz vetus et noua.he aut ñ diſtinguũtur ab muice ſicut oĩno ſpẽ diuerſa ſiẽ diſtinguũtur equꝰ et bos.ſʒ ſicut pfectũ et impfectũu in eadẽ ſpẽ· vt puer et vir. et hoc mõ diſtinguit᷑ lex vetuſ a lege noua · Vñ apłs Gab.ii · Oparat ſtatum veteris legis ſtatui pueruli exñtis ſub peda⸗ gogo · ſtatu aũt noue legis ſtatii pꝓfecti viri qui iam nõ eſt ſub pedagogo · et ideo oms dif fezẽtie q̃ᷓ aſſignãtur inter nouã legẽ et vetere accipiunt᷑ ſcðz ꝓfectu et impfectũ· Heecepta Q rca ſcdm ſcz diſtinctõz legis diuĩe ſci eñm̃ cuiꝰlibet legis dant de actibus virtutũ · Ad agẽdũ aũt opa virtutũ aliter ĩclinant᷑ im Pfacti aur nõdũ hñt virtutis habitũ. aliter il i qᷓ ſut ꝓfecti ꝓ habitꝰ vtutũ· peimi ei ſeʒ impꝑ fecti ĩclmant᷑ ex aliqᷓ cã extrinſeca· puta ex ↄ minatõe penaꝝ vel ex ꝓmiſſiõe aliq extrin ſecaꝝ remuneratõnũ vt honoeis vł diuitian vel alicꝰ hunõi · et iõ lex vetus q̃ dabat impꝑ⸗ fectis·i .· nõdũ gr̃am ſecutis· Ogrue de lex ti⸗ moeis inqtũ inducebat ad obſeruãtiã p̃cepto rũ ꝓ ↄminatõz quarũdã penaꝝ Dicit᷑ etiã ha bere quedã ꝓmiſſa tpalia · Perfecti aũt incli⸗ nant᷑ ꝓpter amoẽe virtutis nõ ꝗꝓpter aliꝙ; pe⸗ nã vel remuneratõz: et iõ lex noua qᷓ pein cõ ſiſtit in ipᷣa ſpũali gr̃a coꝛdibus mdita ðᷣe lex amoeis.· et ðe hre ꝓmiſſa ſpũalia et eterna · qᷓ ſunt obiecta vtutis pᷣcipue caritatis et iõ ꝓ ſe in ea ĩclinatur nõ quaſi inextranea. et iõ etiã lex vetus ðᷣe coercere manũ nõ aim.qe qui ab ſtinet ab aliquo peccato timoee pene nõ ſim⸗ pliciter recedit eiꝰ volutas a pctõ. ſicut receꝰ dit eiꝰ volũtas ꝗ abſtinet a pctõ amoee iuſti⸗ cie· et ꝗꝓpter Hoc lex noua qᷓ ðᷣe lex amoeis de aĩim coercere. Sic ĩ pz ꝙ tres ſut dentie legis et euãgelij pꝛĩcipales ex qbꝰom̃s alie oeiunt et ad quas om̃es alie reducũt. Deĩa eſt ꝙ lex ad obſeéruãtiã p̃ceptoꝝ ĩducit ꝓ timoꝛẽ euan geliũ vo ꝓ amoꝛè et hac aſſigt aug ↄtra ada mãtinũ manichei diſcipł m dicens· beeuis dif ferẽtia legis et euãgelij timoe et amo⸗ · Scða eſt ꝙ lex ꝓmittit tpalia:euãgeliũ eterna. Vn xp̃ᷣus in peinꝰ ſue pdicatõis ſtatim dicit· peni tentiã agite aꝓpiquabit em̃ regnũ celoꝝ · hãc ponit aug· li.mij otra fauſtũ · TCercia ẽ ꝙ lex coercet manũ.euãgeliũ aũt aĩim de quo xpᷣus Math.v.niſi abũdauerit muſticia vr̃a plus ꝙᷓ ſcri. et ꝓha.nõ intra.in reg:ce.· Euerũt tñ ali qui ĩ ſtatu legis hntes caritatẽ et graz ſpüſ⸗ ſancti · qui pem expectabãt ꝓmiſſa ſczꝭ ſpualia et eterna:et ſcᷣm hoc ꝓtinebãt ad euãgeliũ ſiue nouũ teſtametũ. Iihr et in nouo teſtamẽ to ſunt aliqͥ carnales nõdũ ptingetes ad pfe ctõz noue legis ꝗpter qð opoetuit etiã ĩ nouo teſtameto ĩduci ad vᷣtutis opa ꝑ timoeẽ pena rũ et ꝓ aliqᷓ tpalia ꝓmiſſa.lex aũt vetꝰ et ſi p cepta caritatis daret.leuixix· dilige ꝓximũ et deuꝰ. vj · diliges dnm deũ tuũ · nõ tñ p eazʒ ſpũᷣſſctũs dabat· ꝓ que caritas nris coꝛdibus inf unditur vt dicitur ad ro. v. 6 Irca terciũ ſcienð ꝙ lex vetꝰ dtinebat pꝓcepta legis nature et qdã pᷣcepta ꝓPa qꝙᷓtum ad peima om̃s tenebayt ad o bſeruãtiã veteris legis.nõ qę erãt in veteri lege ſed qe erãt de lege nature. ſz ꝙ;tũ ad ſcdᷣa tenebatur ad obſeruatiã legis veteris ſolꝰ ꝓpłus iudðoꝝ Cuiꝰ rõ e qe lex vetꝰ data ẽe ꝓpło iudeoꝝ vt quãdã pᷣeogatiuã ſctitatis obtineret ꝗꝓpter re⸗ uerẽtiã xpᷣi q̃ ex illo gło naſciturꝰ erat. Id⸗ mittebat᷑ tñ ad obſeruãtiã legis· getiles ð qꝰ habe exo:xij.qe ꝓfectiꝰet ſecuriꝰ ſalute ↄſeqᷓ bant᷑ ſub illis ꝙᷓ ſub ſola lege naturali·ſic et nũc laici trãſeũt aò clericatu· et ſeculares ad religionẽe licz tamen ſine hoc ſaluari poſſent. De pcepcis in omuni ti⸗ꝛj. * beeuiter de lege diuĩa videdu e de pceptis et peid ĩ cõi. ꝛ ĩ ſpãli de pceptis decalogi. Circa peimũ peio ſcienð quid e pceptũ. de diuiſioĩbꝰ p̃cepti· Circa peimũ notãdũ qð pᷣceptij ẽ iuſſio vł im⸗ periũ faciedi aliqᷣd nł nõ faciedi/ Eaciedi ãt ðe qð ẽ debitũ fieri ut honoeare peem.iñ faci⸗ endi aũt qð ẽ debitũ nõ fieri vt mechari Iuſ ſio aut vł impiũ e ſupioeis ſic obedire mĩoeiſ Vñ ſie pᷣt deſcribi iuſſio ẽè volũtatis ſupioeis expᷣſſo ð faciẽdo vł nõ faciedo ei q̃ inferioe ẽ * Uirca ſcdm notãdũ ꝙ pᷣceptũ aliud e affir⸗ atm̃ qð è de faciedo vt honoeare prem aliꝰ e negatm̃ qð eſt de nõ facie do vt nõ occides et dat iſta diuiſio ſcᷣm rõz cãe foꝛmalis pci⸗ piẽdi. Deñt aũt ĩ effectu pᷣceptũ affirmatiuũ. qð reſtricto noĩe ſolet dici pᷣceptũ· et pᷣceptũ l negatiuũ qð ꝓhibitõ dicit᷑ qe affirmatiuum obligat ſempꝑ.i.in om̃i tpe ſ̊ nõ ad ſemp: i.n ad ome tpus· Negatm̃ aut obligat ſp et ad ſp et hoc mntellige de p̃ceptis decalogi et iuris naturab·.verbi gr̃a · honoeare pꝛem pceptũ eſt affirmatm qð obligat me ſp.qe ſp teneoe ad lhonoeãdũ peẽm.ſ̊ nõ ad ſꝑ honoꝛãdũ.nõ ẽ ẽ poſſibile nec expedies vt ſp honoꝛẽ eũ ſj cũ opoetuĩtas occureit et tpus reqͥrit. Negatiuũ aut pᷣceptũ obligat ſp et ad ſp·ſĩc nõ mecha beris qe ſp teneoe et quocũq; tpe nõ mechari Ete p̃ceptoꝝ aliud ẽ nature almd diſcipline aliud legis ſcripte· p̃ceptu aũt nature aut eſt datũ aut inatũ.ſi datũ aut ẽ datũ ꝓpter natu rã ðſeruãdã ſcm actũ nutritie vt gen·ij· ð oĩ ligno padiſi comedas. aut ꝗꝓpter naturã mł ti pꝓlicãda ſcom actũ generatie vt creſcite et mł tiplicami geñ · ij. et · ix · SRi inatũ iux id Ro . ij. ſi getes naturaliter ea q legis ſuũt faciũt· eiuſ⸗ modi lege nõ hñntes ipᷣi ſibi ſut lex qᷓ oñdunt opus legis ſeriptũ ĩ coꝛdibꝰ ſuis·hec ſcriptu ra inata e cuil ibz · pceptũ gꝰo ho inſitũ ẽ ↄſcĩe cuiꝰlibzʒ ſcz dictame rõis de faciedo vel nõ faciẽdo⸗ Noc vo recipit diõezʒ. nã aliud ẽ ce⸗ diatm̃ ĩ deu ſiẽ diligere creatoꝛe ſup oĩa et o⸗ bedire ei ĩ oĩbꝰ et ſuꝑ oĩa qð ẽ eſt inſitũ cuiꝰ libet ↄſcie · Ilm e maĩfeſtatm̃ oꝛdĩs ĩ ꝓximũ et hoc dupliciter. vl ſcdðz viã inocetie vt illð tho.iiij ·qd ab alio oderis tibi fieri ꝛc. et ſeðʒ viã bñficetie vt ið Math. vij. qcũqʒ vultis vt faciãt vobis hoĩes et vos facite ilł Hec ie eſt dio p̈cepti nature ſiue legis naturalis. Deece ptũ vo diſciplme generaliter eſt pᷣceptũ datũ ad ꝓbatõz vt hõ ſciat ſe ðdo debere obediẽtiã nõ tm̃ ĩ expediẽtibꝰ vel honeſtis ſʒ etiã in in⸗ dentibꝰ ERt hoc etiã recipit dĩoex. HNã aliqð p̃ ceptũ diſciplie datũ eſt ad ꝓbatõz obediẽtie ot illẽ pᷣceptũ negatm̃ datu ade Geñ. ij. de li gno ſcie boni et mali ne ↄmedas.qðdam ad Pbatõʒ fidei vt ið datũ abaale GeTril: tolle filiũ tuũ ijſaac ꝛc.et ẽ pceptũ affirmatm̃ Dee ceptoꝝ aũt legis ſcripte qdã ſũt moealia vt qᷓ ĩ decalogo.qᷓdã iudicialia vt q ĩ deciſiõe cã ſũt ĩſtituta:& qᷣbꝰ exo.xxj.hec ſũt indicia q + pones eis·qdaʒ cerimoialia vt q fuer̃t ĩ figu⸗ rã futuroꝝ· ſic ea qᷓ de ↄpoſitõe tabernaculi et de ſacrificijs et huiõi· Gd lege em̃ dei pti⸗ net vt hoĩes ad uice et ad deũ oedmet . vtrũ q; aũt hoꝝ ĩ Oũi ptinet ad dictame legis na ture⸗ et aò hꝰ referũt p̃cepta moealia ſʒ opoꝛe cet ꝙ; vtrũqʒ determĩet ꝑ legẽ dimmã vł hũa nã.Deeceptũ aũt ↄũe de cultu diuĩo determi nat p pᷣcepta eerimoĩalia. cultꝰ ei dei vocat cernimoila qi munia i. dea cereris q dicebatur dea frugũ vt ꝗda dñt eo ꝙ peiꝰ ex frugibꝰob laroes deo oft erebat. ſiue vt maxiꝰ valeriꝰre fert nome cerimoĩe introductũ ad ſignãduz cultũ diainu apo latios a quodaʒ c Pido iu? —ł- N- romã qð cerere vocat eo ꝙ roma capta a gal licis illuc ſacra romanoꝝ ablata ſũt et reue retiſſime Pĩta. Sic i illa pcepta q̃ ptinet ſpeci aliter in lege ad dei cultũ dñr cerimomalia. Ome vo pᷣ̃ceptũ de jufſticia ĩter hoĩes ſeruãda determiat' ꝓ pcepta udicialia. Seðz ho igitʒ „ n opoetet ponere tria genera p̃ceptoꝝ veteris legis ſcʒ moealia qᷓ ſut ð dictamie legis natu re:cerimoĩalia qᷓ ſut determĩatões cultꝰ mi ni. et iudicialia ꝗᷓ ſut determiatões iuſticie in ter hoĩes obſeruãde Vñ cũ apłs Bo· vij. dixiſ ii ꝙ lex ẽ ſancta ſubiũxit madatu Eiuſtu.ſ. q;tũ ad iudicialia · et ſctĩ ꝙtũ ad cerimoĩalia ðe em ſctm̃ qð ẽ deo dedicatũ · et bonũ qð ho neſtũ ꝙtũ ad moealia: ) & hoc nota ꝙ; ceri⸗ molalia a deo ſut euacuata vt nõ tm ſint moe? tua ſ̊ etiã moꝛtifera obſeruãti bꝰpꝰ xpᷣʒ.maxie poſtꝙ; ẽ d iuulgatũ euãgeliũ.pᷣcepta aũt iudi cialia ſũt quið moetua qe ñ hñt vim obligãdi nõ ſũt tñ moetifera:qꝛ ſi ꝗs peĩceps oedĩarzʒ ĩ rgno ſuo ea obſernari ñ peccarzʒ: niſi foete hꝰ mõ obſeruaret᷑ ſcʒ vt obſeruari mãdaret tan ꝙ; hñtia vim obligãdi ex veteris legis ĩſtitu⸗ tõe · talis eĩ ĩtentõ obſeruãdi eſſet moætifera· Eluiꝰ aũt deñtie rõ ſumi p̃t ex pᷣdictis· dictu ẽ eĩ ꝙq p̃cepta cerimoĩalia ſũt figuralia pꝰ et ꝓ ſe· tãq; iſtituta peĩcipaliter ad figurãdum xpi miſteria vt futura:et iõ obſzuatõ eoꝝ piudi cat veritati fiði ſcz quã ↄfitem illa miſteria iã ee ↄpleta· Deecepta ãt iudicialia ñ ſũut iſti tuta ad figurãð ſ ad diſponedũ ſtatũ illiꝰpo puli qͥ oedĩiabat ad xp[ᷣʒ: et 16 mutato ſtatu il liꝰ ꝓpłi·xpᷣo veniete obligatõz amiſer̃t· lex eĩ fuit pedagogꝰ ducẽs ad xpᷣz vt ðe ad Gab. iij Qꝛz g* huiõi iudicialia nõ oedĩant ad figura du ſz ad aliqd faciedũ . iõ obſeruatõ eoꝝ ab⸗ ſolute nõ p̃mdicat veritati fi dei:ſʒ ĩtentõ ob⸗ ſeruãdi tanqꝙ; ex obligatõe les: bñ p̃iudicarz veritati fidei · qe ꝓ hꝰ haberet ꝙ ſtatꝰpeioeis IPli adhuc duraret et ꝙ xpᷣus nõdũ vemſſet. De pᷣceptis decalogi in ↄui ti· iij · Ainde vſideranð ẽ de pceptis ðcalogi et peĩo in vũi:æo de vnoquoqʒ illo i ſp eciali/Circa peimũ.peimo ð diſtinctõe et oedĩe p̃ceptoꝝ ðcalogi. 8 tineétia alioꝝ p ceptoꝝ moealiũ ĩ pᷣceꝑtis decalogi· ʒo de mõ ipᷣa tradẽ di.qrto de debita obſeruacõe eo; quĩto de poſſibilitate diſpẽſatõis ipᷣoꝝ E ca peimũ qrunc pła ſcʒ quõ diſtin guũt᷑ pcep ta ðcalogi h ſeðz moð duũioꝛẽ et ꝓbabilioꝛẽ q habe ab aug ſr exo.diſtiguũt hoc mõ ſczʒ vt pꝛimuʒ pᷣceptũ ſit. Nõ hebis deos alienos coꝛã me et ñ facies tibi ſculptile nec omez ſi⸗ militudĩez Scðz nõ aſſumes nomẽ dñi tui jua nũ Terciũ memeto vt die ſabbati ſctifices. et hec tria dñr ad peimã tabulã ptinere. Deimu aut pᷣceptũ ſcdᷣe tabule e. honoea peẽz tuũ et mrem tuã · ſcðz ñ occides:terciũ nõ mechabe ris · qrtu nõ furtũ facies· quĩtũ nõ loqris con tra ꝓximũ tuũ fłm teſtioniũ.ſextũ nõ Scupi⸗ ſces domũ ꝓximi tui nõ ſeruũ.nõ ancillã.nõ boue nõ aʒinũ nec oĩa q̃ illiꝰ ſũt . ſeptimũ nec deſiderabis vxoꝛẽ eiꝰ gjr tñ ſnĩaꝝx li. iij. di. xxxvj:poĩt ið ſextũ· ↄgrue em̃ p̃t poni ſextũ b ſeptimu: qe añqꝙ; dicat nec deſi derabis vxoꝛe et. Se nõ Ocupiſces domũ ꝓximi tui. et poſt ꝙ hibuit ocupiſcẽtiã npxoꝛis ite ſubdit. ñ ſeruũ nõ ancilla. vñ bᷣ. Sperne deos. fugito p iuria. ſabbata ſerua Zit ubi peĩg amoe. ſit tibj miis honoa. Mõ ſis occiſoꝛ. fur mechus teſtis . . 4 iniquus.Viciniqʒ thoꝝ reſqʒ caueto ſuas Ra tio aũt numeri ſic pᷣt accipi · lex ei diuĩa eſt ad oeꝛdinãð hoĩes ad deũ et ĩiter ſe et quel ibz ad ſeipz · qe tñ ñ ita a ꝓarʒ rõ debiti ĩ his q facit hõ ſcòʒ ſeip̃m.iõ inter mãdata ad q̃ reducũtur alia ſicut ad magis nota.nõ fnert poſita niſi pᷣcepta de oedĩe hoĩs ad deũ et ad ꝓximũ ex pꝓlicite.licʒ etiã ↄtineant oꝛdinẽ hoĩs ĩplicite ad ſeipzʒ. Sicut v pcepta legis hũane oedinãt hoĩem ad ↄuĩtate huanã ſub aliquo peincipe hoiĩe ita p̃cepta legis diuĩie oꝛdinãt hhoĩez ad Ouiĩitate quãdã ſine rẽpublicã hoĩm ſub deo· Æ hoc aũt ꝙ aliqs ĩ aliq̃ Ouĩtate bñn ↄmoꝛe reqritur vt bñ ſe habeat et ad deũ q̃ͥ pᷣeſt ↄuĩ⸗ tati et ad alios ↄuĩtatis oſocios et pticipes· poetʒ i ꝙ ĩ diuĩa lege peĩo ferant qdã pᷣce⸗ pta oꝛdinãtia ad deũ:deinde alia p̃cepta oe⸗ dinãtia ad alios ꝓxios ſib ↄuiuetes ſub deo· Deincipi aũt ↄũitatis debz hõ tria peĩo fideli tatẽ ſcʒ vt honoee peicipatꝰ ꝙᷓtũ ĩ ſe è ad aliũ nõ trãſ ferat · Scðo reuerẽtiã ſcʒ vt ĩ eũ nihil uurioſũ ↄmittat· Tercio famulatũ ſcʒ ĩ recõpẽ ſatõz bñficioꝝ ab eo ꝓceptoꝝ Honꝝn peimũ p cipit᷑ p̃cepto peimo ſcðzʒ ſcòo et terciũ tercio Doteſt etiã dici ſcdᷣm aug· ꝙ peĩo pᷣcepto pᷣci⸗ pitur nobis reuereri peimi peincipij vnitatez; ſcðo eiꝰ veritate·tercõ boĩtate qua ſctĩficamꝰ et in q̃ qeſcimꝰ ſic ĩ fine · Hoteſt etiã dici ꝙ p peimũ pᷣceptũ oediamur ad deũ q;tũ ad opꝰ ꝓ ſcðòm qꝙ; tũ ad os.ꝓ terciũ q;tũ ad coꝛ.q ĩ ſcti⸗ ficatõe ſabbati ſcðz qð eſt p̃ceptũ moeale qes coedis p̃cipit in deũ · Igd ꝓxios aũt bñ ſe de bet qᷓs hre et ſpãliter et generaliter.ſpeãliter quið q;tũ ad eos quoꝝ e debitoe vt eis debi⸗ tũ reddat ad qð ptinet pᷣceptũ de honoeatõne parentũ. Generaliter ꝙtũ ad oms vt nulli no cumẽtũ inferat ope vel oꝛe vl coede. ope qui dẽ nec qᷓtũ ad ꝓſonã ꝓpeiã.otra qð dicit᷑ nõ occides·neq; ↄtra ꝓpſonã diunctã ad ꝓpagati onẽ ꝓlis. ↄtra qð dicit᷑ nõ mechaberis.neqʒ in rẽ poſſeſſazʒ ↄtra qð ðe ñ furtũ facies.Nocu mentũ aũt oeis ꝓhibecũ ðe:non loqris ↄtra ꝓxĩm fłm teſtimoniũ Nocere aũt ↄtingit ꝓxi mo in affectu ꝓ concupiſcentiam oculoeum et ꝓ concupiſcentiazꝭ carnis· contra que duo ðe.nõ ↄcupiſces domũ ꝓximi tni. nec deſide rabis vxoꝛẽ eiꝰ 3 Otra p̃dicta obr. qe ſup illð Ro.vij·ↄecupiſcetiã neſciebã niſi lex dice ret dicit glo:bona e lex q̃ dũ ↄcupĩazʒ ꝓhibet oĩa mala ꝓhibz· et ſie ſufficit ſolũ ꝓhibere ↄ cupĩazʒ. ſupfluut gꝰalia p̃cepta· H ꝙ Oocupĩia ᷣe dupłr.vno mõ generaliter ꝓut ðe quilibzʒ a PPetitꝰ libidioſus et ĩmoderatꝰ et ſic ſumit᷑ in illa gloſa gFlio mõ ſpealiter ꝙ aꝗpetitu de lectabił ſeðz guſtũ et tactũ · et ſic ꝓhibetur pᷣcepto ſpeciali.· Quo pᷣcepta decalogi dent oꝛdĩinari. H ꝙ oꝛdĩant ſupeadicto mõ· Ratõ cuiꝰ oꝛdis ẽ:q pᷣcepta decalogi ſũt de his q̃ᷓ ſtatim rõnabilia et bita vident.tãto aũt ali q̃d a ꝓparz faciliꝰ rõnabile ꝙ;to ſuũ Otrarium a paret Suiꝰ.et iõ oedo p̃ceptoꝝ ðcalogi ſu⸗ me ſedz eis vicia magis vł minꝰ guia op ponũtur Vñ ſp io pᷣceptũ p̃ponit᷑ cui Suiꝰ vi ciũ o ponit᷑ vt pz intueti? Quõ pcepta deca D logi hñt diſtingui et numerari ĩ tabulis. Hẽ ꝙ; dupliciter. vno mõ ſcm ſenſu lr̃alem et ſic quiqʒ fuerũt ĩ vna tabula et quiq; ĩ alia et hꝰ mõ diſtinguit ioſephꝰ qᷣ fuit hiſtoeiaogphoꝰ et. qui ad ſenſu lr̃alem peĩcipaliter reſpiciebat · Flio mõ ſcòm ſenſũ miſticũ.et ſic diſtinxerũt doctoees ſacre ſcripture dicetes mãdata oeꝛdi nãtia ad deũ ꝓptinere ad peimã tabulam.oedi nãtia vo ad ꝓximũ ad ſcdðam tabulaz.Hla em diſtinctio ſecũde tabule a peima fiebat ad in ſinuandã et cõmendandã caritatẽ geminã. muir videre de ſcðo ſcz de Otinetia alio u p̃ceptoꝛ moealiũ ĩ p̃ceptis decalogi Circa qð ſcienð ꝙ oĩa pcepta moealia reducũ tur ad pcepta decalogi · VYñ augde decẽ coe⸗ dis loquẽs ð peĩo p̃cepto legis nature ſcʒ q ſe eſt. honũ ẽ oꝛdĩate diligẽdũ · et de p̃ceptodð lectõis dei et ꝓximi dicit · illð vnũ pᷣceptũ cõ tinet illa dno et illa duo ↄtinẽet illa decem. et illa dece ↄtinet o'a? d cmꝰ enidetiã ſcien dũ ꝙ ꝙᷓtum ſufficit ad ꝓpñs p̃cepta moꝛealia ſe Hñt ad peimũ p̃ceptũ legis nature in triplici deñtia. quedã em̃ ſunt ĩ quibꝰ oĩa alia p̃cepta moꝛealia radicant ſicut ĩ ocluſioĩbꝰ peĩicipio ꝓximioeibꝰ.cmꝰmõi ſũt pᷣcepta de dilectõne dei et ꝓximi· Flia ſũt q̃ etiã de ꝓxio oedĩant ad illa. tñ qe ꝗpter oblimõz rõis hũane hõ p̃t ereare circa illa iõ ſcribi debuerũt · et hec ſüt decẽ pᷣcepta decalogi lia ſunt ad q reducen da ĩ pema peincipia indiget hõ maoei ĩueſti gatõe et ſapietũ inſtructõe ſiue diuĩa reuela⸗ tõne· et talia reducunt ad dece pcepta deca logi · NHã ad peimũ p̃ceptũ reducũt᷑ oia q̃ ꝓhi bent illa qᷓ deſeruiũt ijdolatrie vt ſut fu ij vel filie ꝓ igne luſtratõ.arioloꝝ ſciſcitatõ.ſom⸗ nioꝝ et augurioꝝ obſeruatõe maleficioꝝ et incantationũ opatõ.pꝓhitonũ · diuĩoꝝ · moetu oꝝ itereogatõ de quibꝰ habe den xvij d ſcòm reducũt᷑ blaſphemie de q̃ leui.xxin· et falſe doctrine de q̃ᷓ deu · xiij d terciũ reduei vident' oĩa cerionialia- Inꝙᷓ tũ tñ ẽ moeale vi dent᷑ ad ip[a reduci ꝓhibitões illoꝛ pctõꝝ qᷣ maxie quietẽé motich inpedie vacãdo deo · vt eſt ꝓhibitõ timiditatis et temerarie audacie et ſpectãtiũ ad gulã · et om̃es ꝓhibitões imo derãtie paſſionu et p̃cepta de foetitudĩe inq;⸗ tum eſt moderatia paſſionũ q̃ quiete mẽetis in deo impediũt Inqtũ tñ actꝰ foetitudĩs ẽ oe⸗ dinabilis ad vtilitate ↄuĩtatis et maxime ad honoeem fidei ſicut foetiter ſuſtinere ꝓpter de feſionẽ fidei reduci p̃t ad pceptuzʒ pꝛimũ d quartũ reducit pᷣceptũ de honoeatoe ſenu· de quo leui.xiiij· et omia pᷣcepta de reueretia ſu pioꝝꝛ d quitũ reducit pibiesginiuſte vio lentie ↄtra ꝓximũ:de qᷓ leui.xix· et ꝓhibitio odij · de qua ibide · d ſextũ reducit ꝓPhibitõ meretricij de qua deu·xxiij· et ꝓhibitio coitꝰ Otra naturã de ꝗᷓ leui·xviij· et ꝓhibitõ volun tarie effuſioĩs ſemis ꝓ quecũqʒ modũ excep⸗ to federe matrioniali: et etiam ꝓHibitio guale inqtũ pᷣſtat fometũ luxurie d ſeptimũ redu citur ꝓhibitio vſure de qua deu.xxiij. et pbi bitõ acceptõis rei aliene ꝓ fraude ð qua deu xxvvbi dicit᷑. nõ habebis in ſacculo diuerſa 1 pondera.et peohibitio rapine· I. octauum reducit ꝓhibitio falſi iudicij de ꝗ exo· xxiij. et ꝓhibitõ mendacij et piurij ꝗq etiaʒ reducit and ſcomeet ſuſceptõis medacij et acceptõis muneꝝ de qbꝰ habe ibide · qe oĩa pᷣdicta co opant᷑ ad ccæruptõzʒ iudicij · Et ꝓhibitio de⸗ tractõis ð ꝗᷓ leui.xix. vbi ðe.n eris crimĩatoꝛ nec ſuſureo ĩ ꝓpklis VYtza aũt ſint aliqᷓ q̃ re ducant᷑ ad vltia duo pᷣcepta infra videbi cũ de is aget. Sic ergo pzʒ ꝙ oĩa p̃cepta moea lia alia a dec ẽ pᷣceptis decalogi aut ĩ eis ↄti nent ſicut peicipia ĩ cõcluſioĩibꝰ ſicut peimũ reicipiũ legis nature et p̃ceptũ de dilectõe dei et ꝓximi· aut reducũt᷑ ad ea ſicut ↄcluſi⸗ ones ad peincipia. Equĩit᷑ videre de tercio ſcʒ de mõ tradẽdi xrpeepta circa hꝰ qrunt᷑ pła·ſ· vt ãdata decalogi debuerit tradi ꝓꝑ modũ ob⸗ ligatõis et pᷣcepti· H ꝙ ſic · rõ huiꝰ e.tũ qe deuũ decebat · tů qe nohis expediebat · deü vti qʒ decebat·.qe ĩ his verbis decalogi ↄſiſtit re gula uſticie ſcz qdð dictat lume rõnis recte: et qi deꝰ tanqꝙᷓ; iuſtꝰ debet eſſe emulatoe re⸗ ctitudĩs et iuſticie et ĩ ſubditis et ĩ ſeipᷣo· hĩc eſt ꝙ hoĩ leges iuſticie ĩpoſuit ad q̃s ipC⸗ obli gamt vt niło mõ licerz ipz eas ipune trãſgre di. Nobis etiã expediebat. Heio ꝗpter gloeiã augẽdã gqe głioſiꝰ eſt hoĩ obtinere btitudinèẽ p merita ꝙ;ᷓ ſine meritis et qm cũ aliqᷣd reddi ex meritis qdãmõ hõ qꝗᷓ meret obligat ſibi re⸗ tributoze et magis decet hoĩez obligari dᷣo ꝙᷓ; deũ hoĩ Minc e ꝙ ad opa p? q dotingebat me⸗ reri debuit hõ ꝓ pcepta obligari vt dũ obli⸗ gatꝰ obediret et merito ꝓficerzʒ et ad maioꝛe gr̃e cumulũ ꝓuemiet Scðo ꝓpter pacẽ ↄſeruã dã qᷓ tin bonu eſt.ſic dicit aug vt cũcta pacez a ꝓpetãt.pax aũut ſeruari nõ pᷣt vbi hõ vſurpat ſſibiqð eſt alienũ. ideo vt pax ſeruaret inter hoĩes debuit deꝰ mãdata hoĩ tradere ĩ qbus obligare ne qð g alienũ ſibi vſurparet ſů red⸗ deret deo et ꝓxio qð eis deberz·. ne aliter fa⸗ cisdo ĩiuriã pacẽe frãgeret et frãgendo pacezx ipᷣe ĩ ſe pacẽ àmitteret ·¶ Sʒ obi otra pᷣdicta qe ð̊e ro.vijpctm occaſiõe accepta ꝓ mãdatũ opatũ eſt ĩ me omez ↄcupiam.ſ̊ deꝰ nihil im ponere debz qðð augeat ↄcupĩam. ꝙ dictũ apłi habz veritate ̊ valde ꝓ accñs et occaſi⸗ onaliter · ex hoc em ꝙ ꝓ lege erat pcti ↄgnitõ et tñ ꝓ ipᷣaʒ ñ erat gre collatõ ↄcupĩa intente in vetitu et hoĩe ſcieter ꝓpetrãte ꝓctm̃.occa⸗ ſionaliter fi eret et ip̃ᷣiꝰ ↄcupie mteſio et pcti aggrauatõ.ſ hoc nõ erat de peicipali inten⸗ tione feretis mãdata nec de ipoꝝ mandatoꝝ obligatõe Nã deus ſic tribuit mãdata obliga toeia ꝙ; ſp fuit ꝓmptꝰtribuere gr̃azʒ adiutricẽ ad illa implẽda· vn ꝙ ꝓ mãdatoꝝ obligatõz augeret ocupĩa hoc no erat ex ipis mãdatis 6 potiꝰ ex negligetua et culpa hoĩs.dñs aũt: Pter negligetiã hoĩs ñ debuit dimittere quĩ diligetiã cca ſalutẽ hoĩs exercerz·Vt mo Ddus caritatis cadat ſub p̃cepto legis diuine · P circa hoc fuerũt ↄtrarie opĩoes. quidã eĩ dixerũt abſolute ꝙ oĩino modꝰcaritatis nõ ca dit ſub p̃cepto qę ſi cad eret ſequerec ꝙ q̃cunzʒ 7 nõ haberet caritatẽ peccarz moetaliter ĩ ope qð facit ꝙᷓtumcũqʒ ſit de genere honoꝛ qð e incõuenies · Flij dicũt abſolute moð carita⸗ tis esẽ ſub p̃cepto.nec eẽ ĩpoſſibile ſeruare hꝰ pᷣceptũ nõ habẽti caritate qe pᷣt ſe diſponere ad ho qꝙ; ei caritas infũda.nec qñcũq; aliqs nõ habẽes caritatẽ facit aliqd de genere bono rũ peccat moetaliter qe hoc ẽ pᷣceptũ affirma tiuũ.ſczʒ vt ex caritate ope' et ñ obligat ſp ſz ꝓ tpe illo quo aliqs habz caritatẽ · IYtriq; aũt qtũ ad aliqͥd veꝝ dixerũt · Ectꝰ em cari⸗ tatis dupliciter ↄſiderari p̃t. vno mõ ſm ꝙ ẽ quidã actꝰ ꝓ ſe.et ſic cadit ſub pᷣcepto legis qð de hoc ſpeãliter dat᷑ ſcz diliges dũm den tuũ:et diliges ꝓximũ t· et ꝙᷓtum ad hoc ſcðꝛ ven dixerut. Flio mõ ſcòz ꝙ ẽ modꝰ aliaꝝx v tutũ et ſcðz ꝙ actꝰ aliaꝝ vᷣtutũ oꝛdinant ad caritatẽ q̃ eſt fims pᷣcepti vt ðde · j. thi · · et ſic ven dixerüũt peimi ſeʒ ꝙ modꝰcaritatis nõ ca dit ſub p̃cepto · hꝰ e dictũ ꝙ ĩ hoc pᷣcepto ho⸗ noea peem tuũ nõ includit ꝙ pater ex carita te honoeet᷑ ſʒ tm̃ ꝙ pr honoeet᷑.· vñ qui hono rat peẽz licʒ nõ habeat caritatẽ nõ ẽ trãgreſ⸗ ſoe huiꝰ pᷣcepti licz ſit traſgreſſo⸗ p̃cepti qð ẽ de actu caritatis ꝗꝓpter quã trãſgreſſiõz penã meret Bic ergo qui honoeat pentes tene ex caritate honoeare nõ ex vi huiꝰ pᷣcepti qdð eſt honoꝛea pentes ſʒ ex vi huiꝰ pcepti qð ẽ dili⸗ ges do · de · t. ex to · coꝛ · t. Et Pec duo pcepta affirmatia nõ obligãtia ꝓ ſp· pnt ꝙ dmerſis tpibꝰobligare. et ita p̃t ↄtigere ꝙ aliqs ĩpleſ Hoc p̃ceptu de honoatõne ꝓentum nõ tranſ redia tẽ p̃ceptũ ð omiſſiõe mõi carita tis . ergo obiciaꝰ ꝙ ſi modꝰ caritatis nõ cada ub p̃cepto ergo aliqs ĩplere pᷣt p̃cepta legis ſine caritate et p oñs ſine gra que caritati ſp eſt adiũcta · Hic aũt eſt ereo⸗ pelagij vt pzʒ pꝓ aus · de hereſibꝰ. Dicẽð ꝙ nõ pᷣt ſeruare oĩa p cepta legis niſi ſʒuet pᷣcepta caritatis qdð ſime gra nõ fit et ideo pelagiꝰ ereauit. hec tho. gquit⸗ videre de quarto ſcz de debita ob eruatõe. x. pᷣceptoꝝ · Circa qð q̃rit vtrũ ei p̃cepta merito ſint ſeruàda·¶¶ H ꝙ ſic et hoc pʒ peimo ex ꝓte di cuiꝰ autoeitate nulla eſt maioe.põ· tu ſolꝰ altiſſimꝰ ſup om̃ez tereã Ape em eſt dñs ni iure creatõis iure guberna tionis et iure redemptõis: ideo merito tanꝙᷓ ſubditi et ſerui eius ei obedire debemꝰ vt ſez ip̃ius pcepta diligẽter obſeruemꝰ. act.j.obe dire opoetz deo magis ꝙ hoĩbꝰ. Deopter qð dñs recte peiuſꝙᷓ; mãdata ꝓponat pᷣmittit exo. xx· ego ſum dñs deus tuꝰ q̃ᷓ eduxi te ð terea egipti et de domo ſernitutis · q. d. bene poſſũ vobis p̃ciꝑe et vos debetis michi obedire qe ego ſum dns deus tuus pꝓ creatõez qui eduxi te ꝛc · ꝓ redemptõz ſcòᷣm ſenſũ ſpũalem Scòo ex ꝓte nri q obſeruatõ eoꝝ eſt nobis fructu oſiſſma. Mach. ix· ſi vis ad vitã ĩ gredi ſerua madata.et tranſgreſſio pPiculoſiſſima.põ. Ma ledicti qui declmãt a mãdatis tnis- maledi⸗ cti qe dicet' eis. Ite maledicti in ignẽ eternũ Cõſidera ꝙ poſuit nos deꝰ inter padiſum et infernũ.nec aliter poſſumꝰ ingredi padiſum nec euadere ifernü niſi ꝓ obſzuãtiã mãdatoꝛx —U—— ——”MZ Sðð —, Tercio ex pte ipCᷣoꝛꝛ mãdatoꝝʒ · tũ qe ſũt ireep heſibilia. nihil em otinet ireõnabile Ro. vij. mãdatũ inſtũ ſctm et bonũ · Tũ qę ſũt leuia.ni chil em ↄtinet graue.j.ioh.v.hec eſt caritas ði vt mãdata eiꝰ cuſtodiamꝰ.et mãdata eius Sgrauia nõ ſunt.vñ dicit hec ẽ caritas dei ha⸗ beti em caritatẽ dei p̃cepta ſũt faciha nõ ha⸗ beti ſut difficilia·Et poit aug· exeplũ de aue ſine plumis cui difficile ẽè volare hñti vo fa⸗ ciie gi⸗ hñti puerſazʒ volũtatẽ videt mãda⸗ ta difficilia q̃ᷓ hñti caritatẽ ſunt facilia. S3 dices ge n hnti caritate ſut difficilia.veꝝ ſ cuilibzʒ nõ hnti caritatẽ facile eſt eã hre.qꝛ deꝰ ꝓpatus e eam dare cuiq; ſe diſponẽ᷑ti eam recipe:vñ deu. ni · mãdatũ qð ego tibi pᷣcipio hodie nõ e ſuꝑ te nec ꝓcul poſitũ nec in celo ſitum ſed iuxta te è valoe ſermo meus in oee tuo et in coede tuo vt facias illum. Equit videre de quito ſczʒ de poſſibilita⸗ te diſpẽſatõis · x· pceptoꝝ. Et circa hoc qᷓre vta p̃cepta dcalogi ſint diſpeſabilia Mα ꝙ n· pcepta ei legis eterne n ſut diſpeſabilia ſine ꝑ hoĩes ſiue ꝓꝑ deũ Eidelis eſt em deꝰ et ſeip̃ʒ negare nõ p̃t.j.chi·ij·ſic aut dicit aug. xxxij· li .otra fauſtũ lex eterna ẽ rõ vel volun tas diuĩia oedine naturale ↄſeruari iubes et ꝓ turbari ꝓhi bẽs.ĩ quo patzʒ ex onti ꝙ nec deꝰ nec hõ diſpenſare pᷣt ĩ lege nature.Eſt em̃ vt dicit aug· li. lxxxiij . qõnu.q.liij. trãſcripta ĩ aĩmã rõnal ex ĩeffabili atz ſublim reꝝ ad⸗ miĩſtratõe q̃ fit ꝝꝑ diumã ꝓuidetiã Et iõ vt de diſtinctõne:v. ius naturale cepit ab exosdio rõnalis creature nec variat cpe ſ̊ ꝓpmanet im murabile. Qmia ergo pᷣcepta qᷓ ex peimo pein⸗ cipio legis nature nccio et ĩmutabiliter cõſe⸗ quũtur ſut imutabilia et ꝓꝑ ↄns ĩdiſpeſabrilia talia ãt ſut oĩa p̃cepta decalogi accepta ſʒm intẽtõzʒ pᷣciꝑietis:et iõ ſic accepta ſũt ita imu tabilia ꝙ ĩ lis nec deus nec hõ diſpeſare p̃t vñ. di. vj. c· ij · his itaq; rñndet᷑· ðe. oealia p cepta ad naturale ius ſpectãt atz iõ nullã mu tabilitate recepiſſe mõſtrãtur In al iqbus aũt alijs mãdatis ex peimo peinꝰ legis nature ſe⸗ quetibus:nõ tñ ita imntabiliter quin ĩ pauci oeibꝰ ꝗꝓpter aliqᷓs pticulares circũſtãtias poſ⸗ ſit ↄtingere vt eoꝝ obſeruatio nõ eſſz ſcom le gem nature·ſ̊ magis ↄtra p̃t diſpenſatõ locũ hre.vtʒ in pᷣcepto de reddendo depoſitũ petẽ ti qð depoſitů ſi qs redderet qñ eſſz inotabile piudiciu ipiꝰ petetis et reipublice · ñ faceret ſcðz lege nature ſ̊ magis ↄtra · qe talis reddi tio ꝓturbaret oedinẽ rõis que eterna lex et na turalis iubet ĩuiol abiliter ebbnan MNec p̃ᷣ⸗ detis obſtat ꝙ deꝰ pcepit abeahe ꝙ filiũ ſuũ occiderz. Ceñ.xxij · qe ꝓ illud p̃ceptũ nõ occi des ꝓPgbet ſcdz mtentõz ꝓhibentis occiſio hoĩs ſine cã rõnabili.inocens aũt ex cauſa rõ nabili pᷣt occidi.ſeʒ cum hꝰ pcipit ille qͥ e dñs vite et moetis · Quod ipᷣe dnñs rõnabiliter p̃t· tũ qe hõ ĩ ſtatu nature lapſe e debitos moetis ꝓPter pctm̃ oei ginal e·tũ etiã ꝓpter maioeem vtilitat eiꝰ q̃ occioit q̃ de cauſa afflixit iob ꝓluſꝙ; exigeret pctã actualia que fecerat Iob vj · vtinã a ꝓpenderet peccata mea quibꝰ irã merni et cala. ꝙᷓ patioe in ſtatera qᷓi are.mariſ hoc guioe airerse Qu aut deꝰ pPeepit oſee peimo facere filios foenicationũ q e ↄtra 10 nõ mechaberis· itelligit ꝙ illos doe mulierꝭ foenicaria generaret.ad quã nõ affectu foeni cario ſ ſicẽ ad mul ierẽ ex mãdato dei factam ſuã accederet · ¶ Cñ etiã pcepit felijs iſrł ꝙ a ſpoetarẽt res egiptioꝝ nõ Pcepit eis furtu.h ꝙ res illas quas dns oĩm tranſtulerat in ius eoꝝ ꝗꝓpter maliciã egiptõꝝx et Pter ſerniciũ qgðs a filijs iſrł receperãt poætarèt ſecũ“ Co aũt dicit bern. ij. de diſpẽ. et· p· c. v. ; in pee ceptis ſcᷣe tabule diſpeſare pᷣt deꝰ et nõ hõ intelligit᷑ nõ de p̃cepus acceptis ſcëm inteéti one madãtis q ſic claudũt in ſe debit oedi⸗ nẽ ad ꝓximũ què dñs infringere nõ pᷣt: ꝗpter qð ꝛide bern.e.li.c.vj.dic a deo ñ pᷣt imutau quidqd de dilectõe de huilitate ceteriſq vir⸗ tuti bꝰ tam ĩ nouo ꝙᷓ in veteri teſtameto ſpũa⸗ liter obſeruandũ tradit᷑.ſʒ intelligit ꝙtũ ad actus qui ſcm virtute lre nõ hñt oedinẽ hũuc annexũ · vt eſt nõ occidere.pentes honoeare. qui nõ eſſent honoeãdi inꝙ; tum facerent ↄtra Heũ et retraherent honoeantẽè a dei amoee. in quo caſu dicit dñs luc. xiiij.ſi quis venit ad me et ñ odit pa.ſnu. et ma:ace ged quare lex nature nõ pᷣt reuocari vel a ſuo mutari cẽdito re ſiẽ lex poſitia · Hc qe lex nature cũ ſit queðᷣ Pticipatio legis eterne ve dictu eſt a deo me⸗ tibus nr̃is eſt impᷣſſa quãtum ad ſuũ peimũ peiĩ cipiũ ſeu pᷣceptũ et q;tum ad.x·.pᷣcepta decalo Si accepta ſcðʒ intetione p̃cipietis· Otinet ho mĩs oꝛdine ad deũ et ad ꝓximũ· eo aũt ip̃ᷣo q; deꝰ? é vltiꝰ finis debet boõ cedinari ad deũ et ec ipᷣo ꝙ ꝓximꝰ eè oedinabilis ad eundẽé finez debet oedimari ad ꝓximũ. ſi ergo deꝰ nõ pt negare ſeipz eſſe vltimũ finem ita negare nj pt hoĩem oedmari debere ad ipzʒ et p ons nec ad ꝓximũ.vñ etiã ſequit ꝙ lege nature nõ pᷣt infri gere in ̃tũ eſt ↄtinens oedinèe iſtum. lex aũt huana cũ nõ ↄtineat niſi pcepta qᷓ ſunt de termĩatõnes quedã pᷣceptoꝝ legis nature: et Ocluſiones tales que vt in pautioeibuſ ꝗꝓpter circũſtãtias aliquas pticulares pñt a lege na rure deuiare nõ habzʒ pᷣdictũ oedine duplicez imutabiliter ãnexũ et iõ magis pᷣt reuocari mutari a ſuo cõditoæe vel a ſua ↄditõne ꝙ; lex nature. hec rich· 4 Dixerũt tñ quidã ꝙ deꝰ diſpenſare poteratin p̃ceptis ſcòe tabule qe p pᷣcepta ſcòe tabule oedina hõ ad ꝓximũ.p pꝓeepta vero peme tabule oedinat᷑ ad deũ ſic ad finẽ vltimũ· ſublato aũt oꝛdiĩe rei ad fineʒ tollic oedo vnius rei ad aliã er nõ ecõnerſo. CLuiꝰ rõ ẽ qe ille oedo eſt ꝓpter illu et nõ ecõ uerſo et iõ ſublato oedĩie ad ꝓximũ adhuc re⸗ manet ozdo ad deũ nõ ecõuerlſo:et 15 deus di ſpenſare pᷣt in iſtis p̃ᷣceptis nõ in illis.⸗Sed Otra hoc obr.qe oedinem haoiĩis ad deũ facit amoe dei et oedinẽ hoĩis ad ꝓximũ facit amoe ꝓximi· ſed remoto amoee ꝓximi remouetur a⸗ moe dei · j· ioh. iij· ſi quis dixerit qe diligo de um et fr̃em ſuũ odit mẽdax eſt ergo ec· WMeete⸗ rea ꝓ hoc ꝙ filij iſrb mãdato dei acceperunt vaſa egptio non tollebatur ceòo ꝓximi ad * ꝓximũ.qe nõ acceperũt ea niſi vt facta ſua: alias feciſſent ↄtra amoæe ꝓximi et ꝓ oſe equeſ dei vn nõ ↄmiſerũt furtů· Dicend ergo ꝙm ñ t pcipe leu diſpeſare ꝙ; fiat malũ niſi amota rõe mali qᷓ erat rõ ꝓhibitõis vñ peepit filijs iſrł ꝙ tolleret illa vaſa amota rõe furti ·Ex pᷣdictis verificari p̃t dictũ ãtiquoꝝ ſczʒ q; du plex ẽ malũ:qdam ẽ malũu in ſe et hoc nulla circũſtãtia pᷣt bñ fieri et iõ illð deꝰ nõ p̃t pᷣci⸗ pere· vt odire deũ vł ↄgnoſcere nõ ſuã ex libi dĩne et huiõi:aliud ẽ qð e malũ nõ in ſe et ta le pᷣt bñ fieri poſita aliqᷓ circũſtãtia et tale de us pcipe pᷣt ĩmo eoipᷣo ꝙ pᷣcipit ẽ bonũ · NHec alex· anglicꝰ li.j· ſentetianz dixlviij. De expoſitõe pemi p̃cepti ti:inj · Jaſgarter Oſideranð ẽ de ſingulis p⸗ B 2 ceptis decalogi et pꝛio de peimo pᷣce pto de quo peio ſũt exponẽeda vᷣba qui bus tradi. ſcᷣo perſequedũ e latiꝰ de ijdola tria et alijs qᷓ ꝓ im ꝓhibent. Circa peimum Fie de his q ptinet aò decalogi qi titulum- cðõo de his q ptinẽet ad ipᷣm p̃ceptũ · Tercio de his q mouere debẽet ad ipz obuand Cir ca peimũ ergo ſcienðò q; exo:xx· pmittit deca logo qᷓi titulꝰ talis. ego ſum dñs deꝰ tuꝰ qui eduxi te de terea egipti de domo ſernitutis· Hã leges feree et pcepta mgere nõ ↄuenit a liem niſi pᷣſit multitudĩ:vt ergo dñũs oſtedat hoc cõuemre ſibi maĩfeſtat m pᷣdictis verbis ſe eẽ dñũm et rectosẽ viuerſoꝝ dices. ego ſum diñs creans oĩa ꝓ potetiã.deus foues et gu⸗ bernãs oia ꝓ ſapiam vt em̃ dicit dam.li.j.e. ix: theos grece q; e idẽ q deus latine ðᷣe a thei q e fouere viuerſa. Diciꝰ etiã theaſte qð Oſiderare oĩa.Tuꝰ. te redimẽs et repans p bonitate et clemetiã. Et ſic im pᷣdictis verbis p hec tria dñs deus tuꝰ ĩſmua trinitas pr̃ et filius et ſpuſſanctꝰ ꝓ tria aꝗpeiata ꝓ p̃dicta tria vocabula deſignata · Der hoc ꝙ ibi ſingu lariter ðe ego ſũ denſgna eentie vnntas et lic patet qs loꝗtur et ĩiungit ſequẽtia et mãdata qe deus cui hoc facere ↄpetit vt viſum e. Beq tur qui eduxi tᷣe c. In quo onditur cui loqtur ge populo educto de egipto Vbi attsèdẽð pcepta decalogi mnata ſunt cuiꝰ libet oſcie. Fut etiã data ipis indeis ſpealiter et expeeſſe vt hic de:et iõ pᷣcepta iſta ſm ꝙ ſunt innata reſpiciũt oms ↄuiter· ſcdᷣm vo ꝙ ſüt data illũ IPł m ſingulanter que ſcʒ dñs eduxit ad lite⸗ rã de egipto Spualiter tñ cũ ðe eduxi te ꝛc.tã Sit triplex effectꝰ rñdens trimtati aꝗpeiatꝰ educere ei e potetie· de terea egipti ſapie. egi ptus em̃ tenebæe ĩterpᷣtatur ĩ quo ereoe ĩfideli tatis notat'. de domo ſeruitutis e boĩtatis et clemetie· domꝰ em ſeruitutis reatꝰ ẽ peccati- qge qui facit pctm̃ ſeruꝰ eſt peccati-Dicit ergo ego ſum dñs q eduxi te ſeʒ ꝓꝑ potentiã· deus q te eduxi de terea egipti.i.de tenebeis ereoeis et infidelitatis ad ĩtelligentiã veritatis. ego tuus qui eduxi te de domo ſerui:i. reatu pec⸗ cati et peauon moꝛ ad libertate gratie et af fectõz boĩtatis Doteſt etiã ſpualiter ĩ dctis verbis notari beneficiũ creatois et beneficiũ repatõis · peimũ cũ ðᷣe ego ſum dñs deus tuꝰ ſcðz cum dicit qui eduxi te ꝛc. De his duobꝰ ſunt duo articuli fidei qui ĩter omes articł os ſũt maxĩa fũdamẽta fidei· Vñ ſũt qᷓ; duo radij ſiue oculi dirigẽtes nos in via mãdatoꝝ dei hõ pe ius oculos apit ꝙᷓ amꝑulet.ſic hõ peiꝰ dehet cognoſcere ꝓ fidẽ q̃d exequat᷑ ꝓ opati cenẽ·Becte ergo pꝰ poĩt pᷣdicta vba ꝓtinentia ad fidẽ et poſtea poĩt mãdata ꝓptintia að opa tionẽ.¶Motanð aũt ꝙ m illis vbis ego ſum dñs æc.· ſcðʒ alex· angł · vt dictũ e ̊ð po qi titu lꝰ qᷣcalogi ſcòʒ vo alios aſſig rõ pmi pcepti Aaui videre ð ſcðᷣo ſczʒ de his q̃ ꝓptinent ao ipᷣʒ p̃ceptũ. Circa qð ſciendũ ꝙ peamũ pceptũ eſt. nõ habebis deos alienos coeã me nõ facies tibi ſculptile nec omem ſiłitudimez q eſt ĩ celo deſuꝑ et q̃ ĩ terea deoꝛſũ nec eoꝝ q ſunt ĩ aquis ſub terea ñ adoezabis ea nec co⸗ les · ego ſum dñs deꝰ tuus foetis zelotes viſi tans iniqtatẽ pataa in filijs in terciã et quar⸗ — — . — — — .— . —R⸗ tã generatõzg eoꝝ ꝗᷓ odert me: et facies miſeri coediã in milia his qui diligũt me et cuſtodi unt pᷣcepta mea.In his vbis peio ponũt᷑ ea q̃ᷓ tinent ad ipᷣm pᷣceptũ.Scðo ea qͥ mouere de Lent ad ip̃ᷣm obſeruandũ ſcz ego ſum dñns deꝰ tuus ec· Circa peimũ nota ꝙ ibi remouetur oĩs ijdolatria.ijdolatria em e exhibitõ hono ris ſoli deo debiti · creature facta. IFut ergo exhibet actu ĩterioeꝛi ſcʒ affectu. ꝓpter qð ðe nõ colesSut actu exteriozꝛi ꝓter qð dðᷣe non adoeabigs. et hec dentia aſſi Znat᷑ inter colere et adoeare in glo Honoæ aut exhibitꝰ ſiue ex teriꝰ ſiue interiꝰ aut eſt exhibitꝰ creature ſpi rituali iõ ðᷣe nõ habebis deos alienos. vnde oeig: ĩ glo.angł os quibꝰ getes ↄmiſit excel ſus vocat ſcriptura deos q̃ a deo datos. vnii ego diyi dij eſtis aut ẽ exhibitꝰ creature coe⸗ Pali.et h aut ĩ imagine ficta qͥ nulliꝰ rei na⸗ turalis eſt rep̃ſentatiua iõ dicit nõ fa.ſculp· aut imagine vera.i.aliciiꝰ rei repᷣſentatia iõ ðe ibi neqʒ omem ſimilitudinè celeſtiũ teree⸗ ſtiũ aquatiliũ.et noĩe celeſtiũ pñt accipi non ſolu ſidera ſed etiã aues qe aer ðᷣe celũ ſcðʒ idð Math. xiij· aues celi mederũt illð. Doteſt etiã notari ꝙ cultꝰ deoꝝ alienon dupliciter apud aliquos ſeruabaꝰ.quidã em quaſdã crea turas ꝓ dijs colebãt ſine inſtitutõe imaginũ vñ vareo dicit q antiqii romani ðos diu ſine ſimulacris coluerũt et hic cultꝰ ꝓhibet᷑ peĩo cũ dðe nõ habebis deos alienos· Spð aliquos vero erat cultꝰ falſon deoꝝ ſub quibuſdam imaginibꝰ et iõ ꝓhibe' etiã ip̃ᷣaꝝ imaginũ in ſtitutõ cuʒ dᷣe nõ fa·t. ſculp.et ipaꝝ imaginũ cultus cu ðᷣe nõ adoeabis ?cSed foeſan in ſurget aliqs ↄtra xpianos facietes imagines dicens eos ijdolatrare qe faciũt ↄtra illð nõ facies tibi ſceulp.neqʒ om ez ſiłlitudĩeʒ Bed hꝰ remouet ꝓ hoc qð ĩ textu ſequit nõ adoeabiſ ea neqʒ coles·q·d.nõ facies ea ad adoꝛandũ vel colendũ . xpiani aũt ad hoc nõ faciũt ma Zines ſed ad memozandũ· et oĩs hono⸗ ille qᷓ imagini exhibet᷑ vt dicit dam . ad ꝓthotipu id e ad illð qð imago pᷣſentat re fert onoe aũt qui exhibec ſanctis e honoe dulie et non latrie· dulia em ẽ honoe debitꝰ creature iqtũ 1 * “?MMä “ 2 , “”” eſt diuine bonitatis pticipatiua.latria vero ẽ honoe ſoli deo debitꝰ inqꝙ;tum ẽ peincipiũ oĩſ rei ꝓductm̃ et ↄſeruatm̃ E Dubitaret aũt ali quis de hoc qð ðꝛ aquas eẽ ſub terea·ſʒ ho in telligi debz reſnectu aquaꝛx q̃ recipiũtur ĩ ve nis teree vñ fontes erũpunt et fluĩa: rõe etiã haꝝ aquaꝝ de eſſe terea ſuꝑ aquas ſcòm illò psS:qui fũdauit tereã ſup aquas:Nõ aũt ĩtel⸗ ligit reſpectu occeani qð totã teraã circuit et ei ſupeminet vt natura minꝰ guis.Et hec di⸗ cta ſunt ꝙᷓtum ad ſupficiẽ litere peimi p̃cepti 7 Fd amplioee tñ intelligentiã notari p̃t ꝙ ĩ dictis ver bis tria ꝓhibent᷑ nobis ꝑ q̃ mens nra auertit a reueretia creatoꝛis· pꝛio om̃s ꝓ ꝓhane pactõnes demonũ ibi.nõ habebis de os alienos.et hoc ſine fiant ꝓ incãtatões ver boꝝ ſiue inſcriptões caracterũ vel maginũ ſiue ꝑ ĩmolatões ſacrificioꝝ · in his em̃ tribꝰ Oſiſtůt om̃s artes magice. ꝓhibent᷑ igiᷣ om̃s ꝗꝓphane pactões monũ ſine ſint ad ludifica⸗ tõz ſenſuũ vt faciũt hiſtriões ſiue ad trãſmuta tõz natura vt fecert magi pharaõis ſiue ad ueſtigatõz futuroꝝ otingentiũ vt faciũt di⸗ ninioĩa hec vocat aus:pactõnes demonũ· ĩ talibus em̃ attribuit creature qð debet attri⸗ bui creatoei.et iõ peccat dtra peimũ verbum peimi pᷣcepti ſcʒ nõ habebis deos alienos.Et de faciẽtibus hoc ðᷣe deu.xxxij. ꝓuocauerunt eũ in dijs alienis Et iõ ſedðz apłm ad Ro.tra⸗ didit illos deꝰ in paſſiones ignominie · Scðo om̃es falſe et ſuꝑpſtitioſe adinuẽtiones ereoꝝ ꝓhibent᷑ cũ dᷣe nõ fa.t·ſculp.omĩs em̃ ereoe eſt fictio mẽtis· ereoꝛẽ aũt facit fantaſia ob⸗ nubilans rõem que facit ꝙ illud qð non eſt· eſſe videtur Pluiõi aũt adinuentiones ereo Peedunt aut ex im ꝓbo auſu inueſtigatioĩs ꝓ hibite vt ereoses philozophon ſic ponẽ muð eternũ et ꝙ vnus intellectus eſt in omibꝰ ho mĩbus· Fut ex puerſo intellectu ſacre ſcriptu re· vt hereſes hereticoꝝ q̃ male ſentiũt de xꝰ de trinitate et de ſpũſancto Rut ex inoedĩato affectu carnalitatis hũane vt ereoees epicu⸗ ron dicentiũ nullã aliam eſſe vitã ꝙᷓ iſtam. et nicolaitaꝝ dicentiũ ꝙ licet cmilibet turpiter agere cũ qualibzʒ. Omes iſti ereoꝛes tanꝙ; ſtul ti et vani ſũt deteſtabiles qe ſunt ↄtra verbuzʒ peimi mãdati ſeʒ nõ fa·t.ſculꝑ · vñ hiero.ſtul tus factꝰ eſt oĩs homo a ſcia ſua ↄfuſus ẽ ar⸗ tifex in ſculptili ſno· vana ſũt opa eoꝝ et ri⸗ ſu digna et in tpe viſitatõis ſue ꝓibunt Ter cio ꝓhibent omes puerſe a ꝓpeeciatões crea⸗ turaꝝ cũ ðe nec omeʒz ſiłitudĩe; ꝛc̃. Oĩs autez Tuar a peeciatio creaturaꝝ ꝓcedit aut ex ublimitate aut ex cupiditate aut ex delecta⸗ tione·pꝛio mõ eſt ijdolatria ſupboꝝ · ſcðo cu pidoꝝ · tercio laſciuoꝝ · ſiẽ ei dicit hiero.qdðᷣ qs plus venerat et amat hoc illi deus ẽè Co⸗ lit aũt ſupꝑbus ſiłitudĩez celeſtiũ qe ſuꝑ om̃ia diligit p̃ferei · Colit cupidus ſmilitudine ter reſtriũ qꝛ ſuꝑ omia diligit ditari coł.iij. aua⸗ ricia eſt ijdoloꝝ ſeruitꝰ. Colit laſciuꝰ ſimili tudine aquatiliũ qe ſup om̃ia diligit delecta ri in delicijs huiꝰ mũ di que ſut flexibiles in- ſtar aquaꝝx · phil · iij · quoꝛz deus venter eſ 2 *☚ — Eauit vi dere de tercio ſcz de his q̃ moue re debẽt ad obſeruãdũ peimũ p̃ceptũ que qdez ponũt᷑ ĩ his verbis Ego ſum dñs deus tuus foetis ʒe.æc. VYbi ponũt duo ſez umma-⸗ tio et ꝓmiſſio· ad obſuatõz em̃ pcepti p̃cipue mout᷑t timoe et amoꝛ et ſic auis adð volandũ indiget alis duabꝰ et ad ambulanð hõ duo⸗ bus pedibꝰ.ita timoee et amoꝛe ĩducit homo ad impletionem pᷣdicti peecepti.timor autem aggenera in hoĩe ex ↄſideratõe diuiĩe iuſticie amoe vero ex ↄſideratõe diuĩe miſcðie Id m cutiendũ ergo timoꝛẽ trãſgreſſioĩs peĩo poni Ominatõ vt ſic timeamus diuinã iuſticiã.ego iquit ſum dñs deus foꝛtis tuꝰ ze.i.foetiſſimũ habens ʒelũ iuſticie viſitãs·i.vindicãs iniqꝗͥ⸗ tatẽ pata in filios Gʒ hoc videt᷑ eſſe dtra ꝛid q dicit ezech.xviij. filius nõ poetabit iniqᷓ⸗ tate peĩis Od qð reſpõdet᷑ ꝓ illud qð hic ſeq̃⸗ tur ſcʒ eoꝛx qui oderũt me p imitatõʒ paterne malicie Cerciã vero et quartã generatõz po⸗ nit quia tm̃ ſolet vmere patres· ꝓpuniũt᷑ ergo in filijs ad quos exeplũ male vite trãſmiſer̃t Scðo ponit ꝓmiſſio vt diuinã miſericoꝛdiam cõſideremus et amemusfaciens inquit miſe⸗ ricoꝛdiã in milia i.i infinitũ· diligentibꝰ me et cuſtodientibus p̃cepta mea.in quo oſtedit quãtum iuſticiã excedat miſericoꝛdia· De latria quid eſt. ti. v. Einde poſt expoſitõz verboꝝ in quibꝰ tMtttpyrrradit peimũ p̃ceptũ ↄſiderandum eſt pleniꝰ de ijdolatria que ꝓhibe p ip̃ʒ Eſt aũt ij dolatria latria ijdolis exhibita: La⸗ tria em̃ dupłer ſumit᷑ ſczʒ ꝗꝓpeie et ↄuĩter. ꝓeie ſcðm ꝙ dicit cultꝰ deo debitus et deo exhi⸗ bitꝰ et hoc mõ o ponit᷑ ijdolatrie. uĩiter vᷣo ſumi᷑ latria ſcdᷣm qð eſt cuttꝰ ſoli deo debi⸗ tus et hoc mõ ijdolatria poteſt dici latria ſczʒ cum ille cultꝰ ijdolis exhib t icẽ ad maio rem intelligentiã peimo dicendũ ẽ de latria. poſtea de ijdolatria.De latria aũt dicenð pei mo de ip̃a et poſtea de actibꝰ eius. Circa pei⸗ mũ dicendũ eſt peio qd ſit lattja · ſcðᷣo quomõ differt a theoſebia et dulia? Quantũ ad pei mũ ↄſideranð ꝙ latria grece ĩdem eſt qð reli gio latine vt vult aug·x · de ci· dei . c· imiij. vndð Dicit ibidẽ ꝙ cultꝰ deo debitus quatuoꝛ noĩ bꝰ vocatur ſcʒ duobꝰ apud grecos et duobꝰ apud latios · Sᷓpud grecos de latria et cheoſe bia et euſebia id ẽ cultus diuinꝰvel cultꝰ bo nus Ppnud vero latinos ðe religio et pietas ita ꝙ hec duo noĩa coereſpõdent ilb duobꝰ li cet qdãmõ ſint in plus ꝙ;tum ad modũ ↄſuetũ ſic ergo latria idẽe eſt ꝙ religid· religio aũt ðe a relegendo ſczʒ ptinentia ad diuinu cultũ vt dicit iſſi · li. ethi·qꝛ huiõi ſunt ĩ coede freque⸗ ter reuoluẽda ꝓuer.nj.m oĩbꝰ vijs tuis cogi ta illũ· vł a reeli gedo ſcʒ deũ quẽ p pctm̃ ami ſimꝰ vt dicit aug·x·de ci.dei· vel a religãdo vnde aus · de vera religiõe. religet nos reli⸗ Zio vni oĩpotenti deo· Ideo patʒ ꝙ religio vn decũz dicat; ꝗgpeie impoetat oedine ad deũ · vñ aus.x.de ci·dei dicit ꝙ religio diſtinctꝰ no quelibet ſed dei cultũ ſignificare vide Exte ſo tñ noĩe rfert eẽ ad ea qᷓ hũanis ↄgnitõibꝰ „ 1 exhi bent' vt etiã idem dicere videt ibidem · et ſic fligioſi dici pñt ↄniter oes q deu colür ſy eal iter tñ onr religioſi q vitã ſuaʒ totã deo dedicantes a mudanis negocijs ſe abſtrahut Irca ſcòm ſcienò ꝙ dent latria et theoſe⸗ bia liè; aliqñ ſumant ꝓ eodẽ ſeðz am acceptõz· qe theoſebia ꝗpeie reſpicit cultů ite rioeè ꝗ́ᷓ Peie ptinet aò vtutes theologicas. ſ latria ſeruitute exterioze q ꝓptinet ad muſticiazʒ Latria em grece idẽ eſt qð ſeruitꝰ latine de rõ ne ſui vocabuli vt vult aug. lide tri Si ãt la tria reſpicerz eultũ interioee peincipaliter cũ iſte ↄſiſtat ĩ erededo et ſperado et diligendo deu vt diẽ aus· ĩ ench. tuc ñ eſtz vtus cardĩia lis ſ̊ theologica ñ inꝙᷓ ab alijs diſticta ſ̊ cõ⸗ ſeques ad oes illas ſzm hoñ. ſʒ poc mõ nõ ſu mit᷑ ita ꝗꝓpeie ſiẽ mõ ſupeadicto · cũ nome eiꝰ impoſitu fuerit a huitute qᷓ ꝗꝓpeie rſpicit actũ exterioee. vtroq; tn mõ ↄtingit repiſe eazꝭ dici et ſceds hoc doctoꝝ poſitões õõ quidã ponũt eã ſpeciẽ vᷣtutis cardĩalis ſczꝭ iu ſticie · qdazʒ vero tres theologicas circũplecti et vtrunqʒ vere pᷣt dici ſine ↄtrarietate ꝓꝓPter diuerſu moð accipiẽdi ſim boñ? Sʒ quõ ſe Hhꝛʒ latria ad duliã · ad cuiꝰ euidẽtiã ſcienð ꝙ; dul ia młtipłr ſumit vno mõ ſcðz quãdã ano⸗ logi et tũe ĩpoetat cultũ ðᷣbitũ nature ſupio ri ſiue creature ſiue creatoei ſcòz aliquã rõneʒ quã creatoe duũᷣicat creature vtpote ſcõz rõem Onij. et ſic accipit᷑ ĩ glo:ſup iðꝰ põ· in eccłijs benedicã dño.glo:deo cui debe latria. dño cui debet᷑ dulia &.lio mõ ſcòðz anthonomaſiã et ſic dicit reuereétiã debitã creature humane deificate: et ſic ſumi glo.ſuꝑ idð ps.aboꝛeate ſcabellu pedũ eius vbi ðᷣe ꝙ dulia maice de⸗ bet ſoli hũanitac? xp̃i· Tercio ſcðz ſignifica⸗ tõzg ꝗꝓpeiã.et ſic ſceòz aug peimo de tri:c·. vj·la tria de cultus tin deo debitus dulia vero ho⸗ noe debitus et exhibitꝰ creature rõnali et ſic Ouũiter accipi ↄſueuit.et hoc mõ latria et du⸗ lia ſůt dmerſe ſpes vtutis qe rſpiciũt cultꝰ ex terioꝛes fozmaliter diuerſos. Gliter ei et alia rõe adoꝛa creàâtoe et creatura- Idoꝛa em cre atoꝛ qe ĩ eo eè ſũma maieſtas q̃ ẽ peĩicipale pei⸗ cipiũ oĩs boni qð hre pᷣt ille q adoeat.Creatu ra vo adoꝛa inꝙtũ ↄſiderat᷑ vt adiuuãs et hꝰ vb ad ee vt pr carnalis vł ad bñ ee vt pr̃ ſpũa lis Si qrat q̃re glo·ſupeapoſita magis dicit latriã debere deo et duliã dño eũ ide ſit dñs et deꝰ. Dicenð ꝙ dñs dↄũuicat creature et de creatoee et creatura dᷣe anologice· deꝰ aut nõ ita ↄuĩicat ſʒ ſi dicat de creatoee et creatura ðe equoce.et Rerea dicit latriã deberi deo et duliã dño. n vt ſignifice ꝙ alia ſpecie ado randꝰ ſit inqtũ deus et alia inq;tũ dñs. ſz vt inoteſcat dentia hoꝝ vocabuloꝝ et ſik cum dentia innuit duenientiã Ex p̃dictis pzʒ ꝙ la⸗ tria e vtus ad reddedũ honoæeẽ do debitũ ha⸗ bilitatiua moæalis. ad iuſticiã reducibilis. ¶De actibus latrie ti · vj · — . 2 Oſtea ↄſiderandu eſt ð latria ſiue reli gione ꝙtum ad actꝰ eius et peĩo in cõ muni ſcðᷣo ĩ ſpeali de actu ſacrificãdi. Tercio de actu adoꝛaãdi⸗ Circa pemũ ſciẽdã ꝙ religio aliquos actus ꝓðducit mediãtibus virtutibꝰ quibꝰ impat oꝛdinãs eos in dei re uerẽtiam.qe virtus ad quã ptinet finis impe⸗ rat vtuti bꝰ adò quas ꝓtinet ea que ſunt ad fᷣt nem:et ſic religioĩs actus ꝓ moð imperij po⸗ nitur Iac· j.eſſe:viſitare pupillos et viduas tribulatõne eoꝝ qð eſt actus elicitꝰ a miſeri coꝛdia:et immaculatũ ſe cuſtodire ab hoc ſe culo qð elicit a tpantia vel aliq̃ᷓ huius vice: Fliquos vero ꝓducit per ſe et immediate per quos homo oedmat tantũ ad deum et inter hos actus habet aliquos interiozes tanꝙ;ᷓ pei⸗ cipales et ꝓ ſe· et iſti videntur eſſe deuotio er oeatio.· Fliquos vero habet exterioees quaſi ſecundarios et oedinatos ad actus interioꝛes quibus ipᷣa vtitur quaſi ſignis ad excitandum mentez ad actus ſpuales t in aliquibꝰ hoꝛx actuũ exterioꝝ ceospus adò venerandũuũ deu ex hibet vt m oeatione In aliquibꝰ vero aliqᷣd deo de rebus exterioeibꝰ offertur· et hoc vel ꝓmittendo vt in votis vel dando vt in ſacrifi cijs et o blacõibus peimitijs et decimis. Nec em deñt quia ſacri ficia peie dicuntur qn ali- quid fit cirea res deo oblatas·ſicẽ ꝙ aĩmalia occidebant' ꝙ panis benedicit᷑ frangit et cõ 6 meditur.et hocipᷣm nomẽ ſonat nam ſacrifici um dieit ex hoc ꝙq homo facit aliquid ſacrũ · Oblatio aũt directe dicit qñ deo aliquid of⸗ fertur etiã ſi nihil fiat circa ipᷣm ſicut offerei dicũtur denarij vel panes in altari circa quoſ nihil fit. vnde ome ſacrificiũ eſt oblatio et nõ ecõuerſp.Deimitie aũt ſunt oblatõnes qe deo offerebant' vt legic deu.xvj.nõ aũt ſunt ſa⸗ cri ficia qe nibil ſacrum circa ea fiebat · Heci⸗ me aũt ꝓpeie loquedo nec ſunt oblatões nec ſacrificia q nõ exhibent' deo immediate ſed miniſtris cultus dimni. In aliquibus autem actibus exteri oeibus religionis aliquiò diui num aſſumit vt aliqð ſacramentũ vel nomen diumũ Et quide de oeatõne et deuotione nec nõ et de oblationibꝰ peimitijs et decimis atz aſſũptione ſacramentoꝝ ifra in ſuis locis a⸗ getur De aſſumptõne vero nominis diuini et etiam de votis in quibꝰ etiam aliquo mõ dei nomen aſſumit᷑ infra dicetur cum de p̃cepto ſecundo agetur.vnde reſtat vt ad pᷣſens con⸗ ſideremus tantũ de adoeatione et ſacrificijs. Equitur ergo videre de ſecundo ſcz de ſa crificijs · circa qdð ſciendñ ꝙ ſacrificium qð offertur exterius: ſignat ſpirituale ſacrifi⸗ cium interius · quo anima oftert ſe deo ſecðm illud eelaerefiein deo ſpũs ↄtribulatus Ria aũt offert ſe deo ĩ ſa crificiũ ſiẽ pꝛinꝰ ſue crea tõis et ſicut fini ſue beatificatõis · et ideo illi ſoli deo e offerendũ ſacrificiũ tam interiꝰ ꝙ;ᷓ exterius vñ exo · xxij.qui immolat dijs occide tur pᷣterꝙ; ſoli deo.Tenent᷑ aũt om̃es offeree deo ſacrifi ci tam interiꝰ mentẽ deuotã ꝙ;ᷓ ex⸗ terius bonã opatione· ſedm id pg. ſacrificate ſacri · ijuſt Eſt eĩ triplex ſacrficiũ ſcʒ bone oꝑpa tionis deuote oeatõis et immolatõis. Deimũ eſt virtutum omniũ ſcom eſt theologicarum Tercium eſt ſpãle ipſius latrie. SE Squit videre de tercõ articulo ſcʒ ò ado ratione · et de hac querunt plura ſczꝭ vtia ado ratio impoetʒ actũ coepalẽ H q; ſic vt em̃ di cit dam.iiij:li.ex duplici natura ↄpoſiti ſumꝰ ſczʒ intellectuali et ſenſibili ideo duplicè deo adoꝛatõz offerimꝰ ſcʒ ſpualẽ que ↄſiſtit ĩ inte rioei motu aĩme. et coepalem q ↄſiſtit in exte⸗ rioei coepis hnil iatõe et qe in omibus actibꝰ latrie id qð eſt exteriꝰ refert ad iꝰ qð ẽ ĩteriꝰ ſiẽ ad peincipaliꝰ.iõ exterioꝛ adoeatõ fit ꝗp⸗ ter ĩterioꝛẽ vt ſeʒ ꝓpter ſigna Huiĩlitatis q̃ coꝛ⸗ paliter expibemꝰ.execitet affectꝰ nr̃ ad ſubi⸗ ciendũu ſe dea. ↄnaturale eſt nobis vt ꝓ ſen ſibilia ad intelligibilia ꝓcedamus · vn genu flectimꝰ.nr̃am infirmitatẽ ſignãtes reſpectu dei · ꝓſternimꝰ aũt nos quaſi ꝙfitentes nos nibil eſſe ex nobis · Vta adoeatio requirat locũ determiatũ . He ꝙ ſic.Siẽ em̃ dictũ eſt in adoeatõne peincipalios eſt deuotõ mentis in terioz· ſecundariũ aũt eſt qð ꝓptinet exteriꝰ ad ſigna coꝛpalia.mens aũt interiꝰ a ꝓpeehedir deum quaſi nõ dpᷣhenſum aliquo loco ſa coe⸗ Palia ſigna neceſſe eſt eſſe ĩ loco determĩato· et ideo loci determiatio nõ reqᷣritur peincipa liter ad adoꝛatõem quaſi ſit de neciĩtate eiꝰ ſʒ ſcðm quandã decentiã ſi et alia ſigna coepa lia ſcedᷣm illud jo·.ij·domus mea domꝰ oꝛatio nis vocabit. Der illa aũt verba jo· nij · vemt hoꝛa qñ nec in monte hoc nee in hierłm ado rabitis pꝛẽm.pᷣdicit dñs ceſſatione adoeatõis tam ſcòm ritum iudeoꝝ adoeantiũ m hierbm qꝙᷓ; ſcdm ritum ſamaritanon adoeantiũ ſmmn mon te gariam VYterq; em̃ ritus ceſſauit venieẽte ſpi rituali euangelij veritate Bic ergo locus de termĩatus eligitur ad adoeandũ nõ ꝗꝓpter euz qui adoeat quaſi loco Ocludatc᷑ ſz apter ip̃os adoeantes et hoc triplici rõne · Deimo ꝗpter loci ↄſecratõʒ ex qua ſpẽalem deuotõez ↄcipi unt adoeantes vt exaudiant' vt pʒz ex oeõne ſa lomoĩs·iij.Se.viij · Scðo ꝗpter ſacra miſteria et alia ſanctitatis ſigna que ibi dtinent.Ter cio ꝓpter ↄcurſum multoꝝn adoꝛantin ex quo fit oꝛatio magis exaudibilis im iꝰ Ma · xviij vbi duo vł tres ↄgregati fue · in no· m. wi ſu 4 . Scienð mſuꝑ ꝙ ſcðz quãdã Odecentiã ado am us verſus oꝛiente. pꝛio ꝓpter diuie maie⸗ ſtatis indiciũ qdð nobis maĩfeſtat in motu ce li qui eſt ab oꝛiente · Scðo ꝓpter padiſũ ĩ oeie te ↄſtitutũ vt legit᷑ geñ· ij· m lram· lxx· ĩter p̃tum. qᷓi redire queramꝰ ad padiſum · Cercio ꝓpter xpz qui ẽ lux mũdi:et de oꝛiens zach. vj et qui aſcẽdit ſup celũ celi ad oꝛientem· et ab oꝛiente vẽturus expectat᷑ ſjm illð Qa. xxiij. ſiẽ fulgoꝛ exit ab oꝛiente et paret vſq; ĩ occi · ita erit ꝛc¶ Vt tres ꝓſone adoeenc vna ado ratõe.ihe ꝙ ſic · Vna eſt em exñtia ſiue eentia ſiue excelletia triũ ꝓpſonaꝝ et iõ vnꝰ honoe et vna reuerẽtia et ꝓ vns vna adozatõ debetur · In cinꝰ ſignum legit de abeaam ge xvnj · ꝙ tres vidit et vnũ adoꝛauit dicens· dne ſi inue ni gram ?c · Qñ tñ noĩant tres ꝓſone ſigillati ter flectiꝰ genua ĩ ſignũ triũ ꝓſonaz adoꝛari poſſit aliqua creatura & ꝙꝙ ſic — „ 27— em debetur reueretia ꝓpter eiꝰ excellentiã · ꝗᷓ ↄuũicatur aliqbus creaturis nõ ſcᷣm equalita v; tem ſed ſedᷣm quandã pticipatõʒ et iõ alia ve⸗ neratõe veneramur deu qð ptinet ad latriã et alia veneratõe ꝗqᷓſdaz creaturas excelletes qd Ptinet ad duliã Et qe ea qᷓ exteriꝰ agunt ſig ſũt interideis reueretie quedã exterioea ad re uerentiã ptinetia exhibent' excellentibꝰ crea turis. inter qᷓ maximũ eſt adoeatõ ſ aliquid ẽ qð ſoli deo debet᷑ ſcz ſacrificiũ rerche⸗ Haben tur ex verbis aug. x. de ci . dei Bedm ergo re⸗ uereti am excelleti creature debitã nathã ado rauit dðt iij. Re.j· vbi de ꝙ nacthã ꝗꝓpheta in⸗ greſſus añ regẽ d· adoeauit eũ ꝓnꝰ in tereazʒ et hꝰ etiã mõ adoeauit abeaã ãgłos gexviij.· et ſiłrſoſue.v.licz mtelligi poſſit ꝙ adoeꝛaue rit adoeatõe latrie deũ qui ĩ ꝓſona angeli ap⸗ parebat et loqba ohes aũt ꝓhibitꝰ e adoea re angłᷣm apo; vlt.Tu ad ondendũ dignitatẽ hoĩis quã ẽ ꝓ xp[ᷣiꝛ adeptꝰ vt adequet angelis vñ ſubdit᷑ ibi ↄſeruꝰ tuus ſũ et frati tuoꝛx. tũ etiã ad excludenð ijdolatrie occaſone.vñ ſubdit deũ adoꝛa.tũ ad ondendũ dignitatez Iohãnis qui excelletioæ erat multis angelis. Pede ec reueretiaz q̃ deo debe mardocheꝰ no uit adozare amon timẽs ne dei honoee tranſ ferret ad hominèe vt dicit heſter. xiij .· Vtrũ hHũanicas xp̃i ſit adorãda cultu latrie:& * dupliciter p̃t mtelligi · aut habẽdo reſpectuzʒ ad Hũanitatẽ xp̃i ĩ ſe et ſic cũ ſit creatura non obſtãte qð eſt verbo vnita nõ e ei latria exh beda. et ſic dicit glo·ſuꝑ illò pã.adoæeate ſea bellũ pedũ eius. caro xp̃i adoꝛat a nobis ñ adoeatõe latrie q ſoli creatoei debe ſ illa qᷓ dulia dignioe ẽ· Out habedo reſpectũ ad ver bũ cũ quo eſt vnita ijpoſtatice et ſic haanita ti xpᷣi cultꝰ latrie debeꝰ: vna ei adoeatõe ado rat ſu ꝓpoſitũ et natura ita ꝙnatura ꝓ ſuꝓpo ſitũ · xpᷣus aũt e nomè ꝓſone in duabꝰ naturis ſcðz dam.li.iij·c. i· et i vna et eade adoea⸗ tõe adoꝛac xpᷣus et hũanitas eiꝰ.et huic mõ rũdendi ocoꝛdat dam̃.li. nij. c. viij. dices ſic vnꝰ e xp̃Cs pfectꝰ deus et ꝓfectꝰ hõ que aso ramꝰ cu patre et ſpuſſancto vna addeatõe cũ incõtamĩiata carne eiꝰ nõ madoꝰabile carne; eius dicetes· adoeat em̃ in vna verbi iſpoſta ſi Hec rich·.⸗ Vt imago xp̃i ſit adoꝛãda cul tu latrie ·Himago pᷣc dupłer ↄſiderari ſez vk ſcdᷣm ꝙ e quedã res et ſic nullꝰ honoe ſibi de bet' ſiẽ nec alicui lapidi vł ligno. vbł ſeðz qðᷣ eſt imago et tũc qe idem motus e in imagine mmqꝙᷓ;tũ eſt imago et ĩ imaginatũ vnꝰ honoe de bec imagini et maginato.et iõ cũ xp̃s latria adoeet' eius imago ſibr debz latria adozari. Vñ dam̃.li.iij.c.viij· ꝙ honoꝛimaginis ꝓue nit ad ꝓthotipũ · i · imaginatũ Sʒ oby ulð exo.xxvj.non faci es tibi imaginem nec ſcul⸗ ptam ſimilitud inem dicendũ ꝙ lud ꝓ eo tẽ poee ꝓhibitum eſt in quo deus naturam hũa nam non aſſumpſerat. tunc em cum deꝰ omni no ſpiritus eſſet infigurabilis erat·ſecꝰ aũt eᷣ poſtꝙᷓ naturam aſſumpſit humanam Sunt au te imagines huiuſmodi introducte ꝓpter ſim plitium inſtructõz et ꝓpter affectꝰ excitatõzʒ qui frequenter mouetur magis ex viſis ꝙᷓ ex auditis et pter maioeem er frequentioeem ι memoeatione; Si dicatur ꝙ huiõi imagines nec ꝑ vetus teſtamentũ nec ꝓ nouũ aꝗꝓpbant᷑ Dicendũ ꝙ apli multa tradiderunt que in ca none nꝗᷓ ſunt inter que eſt vnum ð imaginibꝰ vnde dam. li. nij · c · wij · dicit ꝙ lucas xp̃i et beate virginis imagies depinxit et xp̃ᷣus ima gine ſuã abagaro direxit vt hiſtoeia eccłiaſti ca tradit Vtn crux xp̃i ſit adoꝛãda adoꝛa⸗ tõne latrie:·H &νonoe ſiue reuerẽtia nõ debe tur niſi rõnali creature.Inſenſibili aũt nõ de hetur niſi rõne nature rõnalis et hoc duplici ter · vno mõ inꝙtum repᷣſentat naturã rõnalezʒ Sꝓlio mõ inqtũ ei ↄiungit quocũqʒ mõ · Deĩio mõ ſolent hoĩes venerari imagines regis· ſe⸗ cũdo eius veſtẽ · vtrũq; aũt venerãtur hoĩes eað veneratõe qua venerãtur et regẽ Gi ergo qᷓratur de cruce in qua fuit xp̃e crucifixꝰ vtro qʒ mõ eſt a nobis venerãda. vno mõ inꝙᷓtũ re pntat figurã xp̃i extenſi in ea:alio mõ ex ↄta ctu eius ad xpi mebea et ex hoc ꝙ eiꝰ ſangui ne eſt pfuſa.vñ vtroq; mõ adoeatur eadẽ ado ratõne cũ xpᷣo ſcʒ adoeatõe latrie.et iõ crucez⸗ alloqmur et depᷣcamur qᷓi ipᷣm xpᷣm Bi aũt lo quimur ð effigie crucis xpᷣi in alia materia: ſ. lapidis ligni vel alia materia et hunõi ſic ve neramur crucè tm̃ vt xp̃ᷣi imaginẽ quã venera mur adoeatõne latrie vt dictu eſt ſupea · Rliqᷓ aũt dicũt ꝙ crux ip̃a in qua pepedit xp̃s inqꝙ; tum ẽ res quedã nõ adoeat eadẽ adoæzatõe ſczʒ latrie cũ verbo cum nõ ptineat ad ꝓſonã ver bi qᷓi pars eius ſʒ adozatõne ijpdulie inq;tum eſt quedã res xpi:· rõne cuiꝰ ſimliter et veſtiſ et alia qᷓ ad huanitate xpᷣi ręferũtur ijpdulia adoꝛant᷑ et hec e poſitõ thome lij vo dicũt qꝙ illa crux nõ debz adoæari vt ẽ res qdam nec adoeatõne latrig nec dulie ſed adozatõe cuiꝰ daz honoeis et reueretie tanꝙ; inſtrumẽtũ nr̃e ſalutis ſicẽ eẽ reuerem ſacmta ꝓ eo ꝙ ſũt ĩiſtru mta nre ſalutis.et hec ẽ poſitõ boñ Wtu mr xp̃i ſit adozãda adoꝛatõne latrie · ꝙ nõ ꝓ eo ꝙ eſt pura creatura ·qe tñ eſt mater dei qð eſt excel letiſſimũ ita ꝙ excell entius creature pure ↄuenirenon p̃t.ideo ſibi non tm̃ ↄuenit honoe dulie ſed etiã ijpdulie qdð nomẽ ſumit de glo · hiere · iiij .· vbi de dulia maioe et dulia minoe? Vtrũ ſctõꝝ reliqe ſint aliquo mõ ve nerãde · . ꝙ ſic.· Siẽ̃ em̃ vult aug.jde ci.dei qui ad aliqueʒ afficit ea q̃ de eo relinquũtur pPoſt moete veneratur · nõ tm coepꝰ aut partes coæpis ſ; etiã aliqᷓ exterioea vt veſtes et ſikia. Mamfeſtũ eſt aũt ꝙ ſctõs dei venerari debe mus tanꝙ;ᷓ xp̃i mebꝛea filios et amicos et inter ceſſoees nr̃os e ideo reliqas ſanctoꝝ qualeſ cunqʒ in eoꝝ memoeiã honoee ↄgruo venera ri debemꝰ vnde et ipe xpᷣus huiõi reliqas cõ uenieter honoeat m pñtia eaꝝ miracula faci endo Vtꝛ aduerſariꝰadoꝛari poſſit ſime pec cato· H ꝙ nõ etiã ſi xpᷣus foee credat' niſi in teriꝰ vel exteriꝰ actualiter ↄditõ expeimatur qꝛ ipᷣa nouitas rei inſolite ↄſideratõz et atten tionẽ requirit ſic de de beata virgine ꝙ cogi⸗ tabat qꝗliter eſſz iſta ſalutatõ Iqn adoeatõe vo Hoſtie ſufficit hãc ↄditione hrᷣe habitualiter ſcilicet ſi ↄſecratio debite eſt facta ꝓ eo ꝙ ho ſtie conſecratio eſt conſueta. DBDe ſupſtitõne in ũni ti. vij · „ Einde ↄſiderandũ eſt de vicijs o ꝓpoſi tctte,s religiõi ſiue latrie . et peimo de ill q Pueniunt cũ religione in hoc ꝙ exhi bent cultũ diuinũ · ſcdᷣo de vicijs maĩfeſtã cõ trari etatè ad religionẽ hñtibꝰ ꝓ ↄtemptũ eo rum que ptinẽt ad cultũ diuninũ · Demũ hox Ptinet ad ſupſtitõz· Scðʒz ad ireel igioſitatez· Vñ peĩo ↄſideranðõ eſt de ſupſtitõe et ptibus eius et peĩo in ↄũi · ſcdðᷣo de Ptibꝰ eius ĩ ſpeci ali Eirca peimũ pła querũtur. peimo vtrũ ſupſtitio ſit viciũ religiõi dtrarium. PX ꝙ ſic o ꝓponit aũt ei ſiẽ excelletiſſimũ non qe plus exhibeat in cultũ diuinũ ꝙᷓ vera religio.ſjʒ qe exhibet cultũ dininũ vł cui nõ debet · vel eo mõ quo nõ debz Ex hoc aũt ſupſtitioſi dicti ſunt ſcoõʒ ijſi. li· ethi · ꝙ depcabant' et immola bant vt ſui liberi ſupſtites fierẽt · ſʒ hoc ẽ echi mologia nõ ſignificatõ· Sed obi qð ĩ glo. ad coꝝ: ij· ðde ꝙ ſupſtitio ẽ religio ſup modũ ſeruata ñ ergo ke. ſic bonũ methaphoꝛice repitur ĩ malis ꝓut ðᷣe bonꝰ latro ita ecẽ noĩa virtutũ qñz accipiunt' tranſſumptie ĩ malis. vt peudetia qñqʒ ponit ꝓ aſtucia ſcᷣm illuò luc ·xvj.filij huiꝰ ſeculi pꝛude.ſut fi.lu.et ſe cunð hũc modũ ſupſtitõ ðᷣe religio.“ Vtrum ſint diuerſe ſpecies ſuꝑpſtitõis S q ſic vt em̃ ſupꝛadictũ eſt viciũ ſuꝑſtitõis Oſiſtit ĩ hoc ꝙ; craſcendit medium virtutis ſcm aliq̃s circũ⸗ ſtantias.nõ aũt q̃libzʒ circũſtantiaꝝ cozrupta rum diuerſitas variat ſpeciẽ peccati. ſʒ tm̃ qñ referũtur ad dinerſa obiecta vel diuerſos fi nes· ſcdᷣm hec em̃ actus moꝛales ſpes ſoetiunꝰ Diuerſificant ergo ſupſtitõ es peio ex ꝓte ob recti · poteſt em̃ diuinꝰ cultus exhiberi vł cui exhibendꝰ eſt ſecz deo modo tũñ indebito ve ſi quis tꝑe gratie coleret deum ſeòm veteris le gis ritum et hec eſt peima ſpẽs ſupſtitõis . vł ei cui nõ debet ſez cuicũqʒ creature et hoc eſt aliud genꝰ ſupſtitõnis.qð dinuidit in mbtas .— ſpes ſcz diuerſos fines diuini cultus. Oedĩa tur aũt diuinꝰ cultus peimo ad reuerẽtiã deo exhibendam · et ſcdᷣm hoc pema ſpes hHuiꝰ ge neris eſt ij dolatria q̃ diuinã reuerentiam ĩde bite exhibet creature Peòo ad hoc ꝙ homo ĩ ſtruat a deo què colit:et ad hoc ꝓtinz ſupſti cio diuĩatiua que mones ↄſulit ꝓ aliqua pa cta cum eis inita tacita vel expeeſſa. Tercio að quãdam directõnez actuũ hũanoꝝ ſcdõm ĩ ſtituta dei que colitur· ad qð pꝓtinet ſupſtitio qᷓrũdã obſeruãtiaꝛx· et hec tria aug· ij. de do. xp̃ia·tangit· ſuꝑſtitioſũ inq̃t eſt quidqd inſti tutũ eſt ab homibus ad facienda et colenda ijdola ptinens ad colendã ſiẽ deũ creaturã p tem ne vllam creature et hoc ptinet ad peimu et poſt ſubdit vel ad ↄſultatões et pacta que dam ſignoꝝ cũ demoĩbus placita atz federa ta qð ptinʒ ad ſcðʒ· et poſt parũ.Id hoc ergo ptinent om̃s ligature ꝛc.qð pertinzʒ ad teraũ De ſupſtitõe cultꝰ ĩdebiti vi di ti.viij Oſtea oſiderandũ eſt ĩ ſpeãli ð ꝑtibus ſiue ſpeciebꝰ ſupſtitõis et pẽꝛĩo de ſup ſtitõe cultus indebii veri dei . ſcðo de ð?ðẽ 2 . ſupſtitõe ijdolatrie ·30de ſupſtitõe dinĩatõnũ Quarto de ſupſtitõne obſeruantiaꝝ Circa peimũ q̃runt᷑ pł a ſeʒ vti ĩ cultu veri dei poſ⸗ ſit eſſe aliq d ꝓmcioſũ · H ꝙ ſic· vt em diẽ aug li.ↄtra medaciũ:mendacin maxime ꝓnicioſu eſt qð fit in ꝓtineubꝰ ad religione xpianam. Eſt aut medaciũ cũ aliqs exteriꝰ ſignat tra⸗ riũ veritati:ſic aũt ſignat᷑ aliqd verbo ita et facto · et in tali ſignatõe facti oſiſtit cultꝰ re ligionis exteriꝰ vt pʒ ex ſupeadictis:et iõ ſi ꝓ cultũ exterioee aliq falſũ ſignificet᷑ erit cul tus ꝓnicioſus· hoc aũt ↄtigit dupłr. vno mõ ex pte rei ſignate a qua diſcoꝛdat ſignificatio cultus et hoc mõ tpe legis noue pactis xp̃i miſterijs ꝓnicioſũ eſt vti cerimonijs legis ve⸗ teris quibꝰ xpi miſteria ſignificabant᷑ futura ſiẽ etiã pnicioſũ eſſzz ſignis ↄfiteri xpᷣm eẽ paſ ſu · KFlio mõ ex pte colentis et hoc p̃cipue ĩ cultu dũi qui ꝓ miſtros exhibe ĩ ꝓſona tociꝰ eccłkie· ſic em falſarius eſſʒ ꝓponẽes ex pte ali⸗ cuiꝰ nõ ↄmiſſa ſibi· Icta etiã exhibẽs deo cul⸗ tum ex pꝓte eccłie ↄtra moõ diuina autoeitate ab eccłkia ↄſtitutũ et in eccłia ↄſuetũ. vñ diẽ ambr.indignꝰ e q̃ aliter celebeat miſteriũ ꝙᷓ; xpᷣus tradidit et iõ eẽ dicit glo:ſup coł.ij·ꝙ; ſuꝑſtitõ ẽ q traditõi hũane nom̃ religioĩs apꝑp plicat. Nota tñ ꝙ ĩ diuerſis eccleſijs diuerſe ſut ↄſuetudĩes in cultu diuio que ĩ nullo veri tati repugnãt et iõ ſũt ſerunãde et eas p̃terire nõ leer. Vt ĩ cultu veri dei poſſit eſſe ali⸗ quid ſuꝑfluũ.:i ꝙ ſic · Scienð tñ ꝙ aliqᷣd ſu⸗ ꝓfluũ ðe dupłr.vno mõ ſcm qꝙ;titate abſolu tam et ſic mibil pᷣt eſſe ſuꝑfluũ in diuio cultu qe nihbil pᷣt homo facere qð nõ ſit minꝰ eo ꝙ; debet deo · al io mõ ſcòm qꝙ;titatẽ ꝓpeetõis qe ſcʒ nõ e fini ꝗꝓpocõnatũ Einis aũt dmi cultꝰ E vt hõ det głiam deo et ei ſubiciat ſe mente et corpe. et ꝛdeo quidqᷓd hõ facit ꝓtinens ad głiaz dei · et ad hꝰ ꝙ mes hoĩs deo ſubicia et etiã coepꝰ ꝓ moderatã Ocupiaꝝ refrenatõezʒ ſcðz dei et eccklie oꝛdĩatõz et ↄſuetudĩez eoꝝ quibꝰ cõuiuit nõ ſupfluit ĩ cultu dei:Si vero ſit aliqd qð q; tum e de ſe nõ ptineat ad aliqð triũ p̃dictoꝝ aut etiã ſit pᷣter dei et eccłie in⸗ ſtitutõz vb ↄtra ↄſuetudĩez ↄũem q ſcðz aug. ꝓ lege hũana habẽda ẽ totũ ẽ ſuꝑflnuũ repu⸗ tandũu et ſupſtitioſũ.qe in exterioerbus tin oſi ſtẽs ad ĩterioꝛe nõ ptinet cultũ · vñ aug.· li.ð vera rel igiõe inducit illud luc · xvij· regnũ di intra vos eſt ↄtra ſuꝑpſtitioſos qui ſcʒ exterio⸗ ribus peicipalẽ curam impendunt. Ve ndolatria ti· ix ·. Einde oſiderandũu e de ſupſtitõe ijdo⸗ Latrie· de Hac aũt qᷓrunt plura ſcz vt ſit ſpes ſupſtitõis? cq ſie vt dictũ ẽ ſupea ijdolũ em̃ deductũ ẽ ab eo qð ẽ ijdos vt dic iſſidoꝛꝰ.ijdos aũt dicit foꝛmã ab ijdea tractã vt dicit ſeneca Vvñ ijdolũ ꝗpeie ðe ſimu laciꝝ repᷣſentatm̃ rei exñtis vel rei ficte et ſe⸗ cunð Hhoc ijdolatria ꝓpeie ðᷣe cũ ſimulacra co lunt Ex cõi tñ ↄſuetudĩe qua creaturas cole bant getiles ſub quibuſdã imaginibꝰ impoſi tũ eſt nome ijdolatrie ad ſignificandũ quecũzʒ cultũ creature etiã ſi ſine imagimbꝰ fierzʒ CLul J- vniz . tus nanqʒ diuinꝰ ſicẽ ereature ſenſibili exhibe bat ꝓ aliqua ſenſibilia ligna puta ſacrificia ludos et alia huiõi.ita etiã exhibeba᷑ creatu re repᷣſentate ꝓ aliquã ſenſibilè foemꝗᷓ ſiue fi⸗ gurã que ðᷣe idolũ· Diuerſimode tñ culeus di uinus exhibebat᷑ ijdolis· quidã em ꝓ quãdaʒ nephariã artẽ imagines quaſdã ↄſtruebant ꝗᷣ virtute demonũ aliquos certos effectꝰ habe bãt vñ putabãt in eis eſſe aliqd diuĩtatis et ꝓ Ons eis cultũ diuinũ deberi · et hec fuit opio Hermetiſ termegiſti vt dicit aug. viij.de ci.ði Elij vo exhibebãt cultũ diuĩtatis ñ ipᷣis ima⸗ ginibꝰ ſ̊ creaturis qᷓ erãt imagines oĩa ãt Hec ad ſuꝑſtitõz ijdolatrie ꝓtiebat vtz ꝓ aug. ij · de do · xpᷣia.¶ Notanð aũt ꝙ apł S:.j· cor. viij·dic · ſcimꝰ ꝗe nihil e ijdolũ in mᷣo. peo eo ꝙ imagies ille q̃ᷓ ijdola dicebant nõ erãt aĩate nec aliquã virtutem diuĩtatis hñtes vt lermes ponit q̃i eſz aliqð ↄpoſitũ ex aĩma et coepe Et ſiłr ĩitelligeno ẽè ulò qð dicit infra x·:c· ꝙ ijdolis ĩmolatũ ñ è aliq̃d.qe pꝓ huiõi imolatõzʒ carnes ĩmo late nec aliꝙ; ſcti fi catõzʒ Oſequebant᷑ vt gentiles putabãt nec aliquaʒ ĩmundiciã vt iudei credebant? Nota etiã ꝙ latria vno mõ pᷣt ſignificare actũ humanũ ad cultũ dei ptinentẽ et ſic ðe vniuoce de cultu diuĩo et de cultu ſcdᷣm ꝙ ptinet ad ijdolatriã ſic etiã ſolutio tributi vnmoce ðe ſiue exhᷣi at᷑ vero regi ſiue falſo Slio mõ ſunne cut ide religioni.et ſic cũ ſit virtꝰ de rõne eius ꝙ cultꝰ diuinꝰ exhibeat᷑ ei cui debz exhiberi et ſic equoce ðe de latria vere religioĩs et de ijdolatria Vtrum ijdolatria ſit petm̃. H ꝙ ſic exo·xx. nõ adoꝛabis ea ſeʒ exterius. nec coles ſcʒ interiꝰ vt exponit glo.et loqtur de ſculptilibꝰ et imagibus · Nan etſi om̃s ſuꝑio res reuereri debeamꝰ noa iñ eade reueretia oĩ bus debe q debet ſumo deo q̃ͥ ĩi ſngulari rõe omes excedit. Dixerũt aũt qᷣdã heretici nõ ee piculoſũ ſi qs pſecutõis tpe dep̃henſus· exte⸗ rius idola colat.dũ tñ mete fidẽ ſuet · ſz hᷣ maĩ rᷣeſte falſũ· cũ em exterioe cultꝰ ſit ſignũ interioeis ſiẽ e ꝓnicioſũ medaciſverbis aſſere re ↄtrariũ eius q credit ĩ coedeita ec ñ exte rioꝛe cultũ exhibeat alicui otra illò qð ſentcit in mente Eſt etiã ijdolatria Suiſſimũ pctõn. vñ dicit glo·ſuꝑ leui.xv.om̃e pctm̃ ẽ ĩmũdi⸗ cia aĩe · ſʒ ijdo latria maxie · et hoc ẽé ven ctũᷣ eſt ex ꝓte ipiꝰ pcti · ſi em ĩ repub. Suiſſimu eẽ vide ꝙ aliqs honoee regiũ impedat alteri ꝙ;ᷓ vero regi qe ꝙᷓ tum ẽ in ſe totũ oedinẽ reip.p⸗ turbatita ĩ peccatis qᷓ ↄtra deũ ↄmittunt q tñ ſut maxia· Suiſſimũ eſſe vid& honoeeë dim nũ impedere creature qe ꝙtuʒ ẽ ĩ ſe facit aliũ deũ in mũdo minuens peĩicipatũ dimnũ lio tñ mõ pᷣt attẽdi Zuitas ex ꝓte peccãtis· ſic ðᷣe grauiꝰ eſſe pctin eiꝰ qᷓ peccat ſciẽter ꝙᷓ; peccã tis ignoꝛãter et ſcᷣm hoc nibil ꝓhibet Fuiul peccare hereticos q fidem ſcieter coerùpunt quã acceperũt ꝙᷓ ijdolatras ignoeãter peccã⸗ tes Et ſimiliter etiam alia peccata poſſunt eſ ſe maioea peopter maioeem contemptum pec⸗ cantis Quse fuit cauſa ijdolatrie· Geſpoſio cauſa eius diſpoſitiua fuit ex parte hoĩm · et hoc tripliciter· peimo ex inoedinatõe affectꝰ Pat ſcʒ hoĩies alique hoĩi᷑ em nimis honoꝛãtes vel nimis venerãtes honoee diuinu pederut ei · Bcõo qe hõ naturaliter ĩ rep̃ſe entatoe dele⸗ ctat vt dicit phũus ĩ ſua poetria et iõ hoĩes a pein videtes p dil igetiã artificis imagines hoĩm expᷣſſuas factas:diuĩtatis cultũ eis im pederũt. 3 *² pter ignoeãtiã veri ð cuiꝰ excel letiã hoĩes n oſiderãtes qbuſdã creaturis ꝗp ter pulctuòine ſine virtute ditatis cultũ exhi buerũt · de his tribꝰ habet᷑ in li. ſapᷣ.de peĩa c·xinj.de ſca.xiij.de tercia · xxiij. vt pz dili Senter intneti Glia aut cã ijdolatrie ſcʒ ↄſũ⸗ matiua fuit ex ꝑte demonũ qui ſe coledos ho mibus exhibuerũt ĩ ijdolis dado reſponſa et alia ꝗq videbant hoĩibꝰ mirabilia faciedo. vñ ps · oms dij Sentiũ demoĩa. ¶ t nota ꝙ ĩ peĩa etate ñn fuit idolatria ꝗpter recete memoiam creatoeis mòn · ex qᷓ adhuc vigebat cognitio vniꝰ dei ĩ mete hoim.ſʒ in ſcòa etate legi es ineta a nemroth.qᷓ vt ðde cogebat hoĩes igne adoeare· vb a nmo qui imaginèe peis ſui beli a doꝛare fecit pud grecos aũt vt iſſidoeus re fert ꝓmecheꝰ peimꝰ ſimulacra hoim finxit ð luco· Iuòi vo dicũt ꝙ iſmael pemꝰ ſimulac ð̊ luto fecit. In ſexta vo etate excluſa eè ꝑ virtu⸗ tem et doctrinã xp̃i qͥ de dijabolo triuphauit (De diniatõe et eiꝰ ſpebꝰ ĩ ↄui ti· x. e Oſiderãò e de ſuꝑſticẽe dmĩiatia et peimo ĩ ↄui.· ſcdo de pti bꝰ eiꝰ iu ſpe ciciali. Caurca peimũ qrũt pła ſcʒ vtꝝ di uĩatõ ſit pctin? ꝙ ſic. vñ de den. xxnij. ñ ſit ꝗ ꝓhitones ↄſulat neqʒ diuĩos:. et.xxvj q. v. Se ꝗq dim atões expetũt ſub reguł quique⸗ nij iaceãt ſcz gradꝰ pnie dif fitos“ Fd qd telligendũ notanò e ꝙ dinĩatoe nõ de ſi qs ꝓ nũciet ea qᷓ necſe b be ꝓlibꝰ eueniũt q hua⸗ na rõe pᷣnoſci pñt ſiẽ aſtꝰlogi ex ↄgnitõe canx pnũciant ĩfallibiliter futuras ecłipſes. et ex ꝓſideratõe ſtellaꝝ p̃nuciãt piecturaliter plu uias et ſiccitates. et medici ſanitatẽ et moetẽ et ita enenit vt in płibus. Mõ vide etiã diui natõ ſi qs aliꝗ futura ↄtigetia deo reuelante cognoſcat:tũc em ipe ñ diuiat.i.qdð diumũ ẽ facit.ſʒ magis qdᷣ diumũ ſuſcipit Tuc aut ſolũ ðe diuiare qn indebito mõ ſibi Hnunciatõz fu turoꝛ euetuũ vſurpat. Neeterea qñ p̃ter dei maiĩfeſtã reuelatõz pᷣnũciare pᷣſumit aliq futu ra otingetia ad vtrulibz vt ſunt illa qᷓ depen det ex libero arbitrio.ł etiã ↄtĩ getia vt ĩ pau cioeibꝰ vt ſut q ꝑ acenñs ↄti gũt ſiue ĩ rebꝰ hu mans ſiue ĩ rebꝰ naturalibꝰ.ſiẽ ꝙ lapide ca dete fiat tereemotus et ꝙ hoĩe fodieẽte theſau rꝰ iuenia'. p̃ſcide em talia è ſoliꝰ dei. vñ ijſa. xlj· annũciate ꝗᷓ futura ſũt in futunꝝ et ſciemꝰ qm dij eſtis. vñ ijſi.lh.ethi. dicit ꝙ dinĩ dicti ſũt qᷓ; deo pleĩ.deitate em̃ ſe ꝓplenos ſiłant et aſtucia qᷓdã frauduletie hoĩbꝰ futura diectu⸗ rãt. hec ijſi · Oſtat aut hoc eẽ pctm.vñ diuĩatõ ſy e pctm.et iõ hie.dicit ſr̃ math. diuĩatio ſpacciprĩ malã ptẽé.? S obi qe ang. dicit de li ar. qs audeat dicere aliqꝙ; diſ⸗ iplind eſſe malã ſa aliq artes ſũt diuĩatie vtʒ; P phm li. memo. ergo vide ꝙ dmwiatõ ñ ſit Pctm nX 5H ₰ aliꝗᷓ artes ſũt ad p̃noſcẽð futuros euẽtꝰ qᷓ ex necitate vl frequeter eueniũt · qd nõ ptinz aò diuiatõê. ad alios futuros euetꝰ ↄognoſcen dos ñ ſüt aliq ve artes ſiue diſea ciplie. ſʒ falla⸗ ces et vane ex deceptõe demõis ĩtroducte vt aus. dicit. xxj.de ci. dei 77. Vtꝝ ſpes diuĩati oĩs ſint płes· & ꝙ ſic vt vult ijſi: ethi. li.ad qð ĩtelligeò ꝙ oĩs diuĩatõ vti ad p̃cogniõz euetꝰ futuri aliqꝰ demonũ ↄſilio et auxilio· qð quidẽ expᷣſſe qñʒ imploeat.qñz aũt pter hoĩs petitõz ſe demõ ingerit occulte vanis in ꝗſitõibꝰ futuroꝝ · vt metes hoĩm ĩplicz fłita ti aut vaĩtati Eſt aũt vna vana ĩq̃ſitõ futuro rũ cũ q futura pᷣnoſcere tẽptat· vn pᷣnoſci nõ Pnñt Pemõòes ãaãt exp̃ſſe iuocati ſolet futura p nũciare multipliciter· qñʒ qdẽ qᷓbuſdã Ppſtigio ſis a ꝓparitõibꝰ ſe aſpectui et auditui Hoĩiz in⸗ Seretes· ad p̃nunciãdũ futura. et hec ſpecies Se pſti giũ ex eo ꝙ oculi hoĩm pᷣſtringũ . qnz pPſomma et hec ðe diuĩatõ ſõmoꝝ. qnz p moe tuoꝝ aliquoꝝ a ꝓparttõz ł locutõz et Pec de mgromãacia vt ðᷣe in li:ethi.nigros em grece moæs ðdᷣ latie · mãtia vo diuĩatõ qe qbuſoã P⸗ cãtatõibꝰ adhibito ſanguĩe viden᷑ reſuſcita ri moetui diulare et ad ſtereogata rñdere. di⸗ cũt em demões ſanguĩez amare. Qnz vo pnũ ciant futura ꝓꝑ hoĩes viuos vtz in arepticijs et hec dᷣe diuiatõ phitonica qe ſcʒ fit ꝓꝑ ꝓpꝑhito nes ꝗ ſic dci ſut vt diẽ ijſ.a phitõ a ꝓpollie qᷓ e fuiſſe autoe duĩandi. Qñʒ p aliqᷓs fi guraſ vb ſigna q a paret ĩ rebꝰ maĩatis qꝗͥ q̃de ſi ap pareãt ĩ aliquo coepe tereeſtri vt ĩ vngne k in fereo b lapide polito dᷣe geomãcia a Seos qð terea Si aut ĩ aqᷓ ᷣe ideomãcia ab ijdeos qd aq &α aere de aerimãcia. Si i gne piromã cia a pir q e ignis Si ãt ĩ viſceribꝰ aĩaliũ im molaton i aris demonũ ðde aruſpiciũ q̃i inſpe ctio ĩ ans Diuĩatõ vo qᷓ̃ fit ſñ exẽ̃ſſa ðᷣmonũ inocatõe dimor ĩ duo Senera:quoꝝ peimũ e qñ aò pᷣnoſcendũ futura ↄſideramus aliqd in diſpoſitõibꝰ alia reꝝ· et ſiq̃dẽ aliqs nitat Pnoſcere futura ex ↄſideratõe ſitus et motꝰ ſi den hoc ptinet ad aſtrologos.qᷓ dicũt gene atici ꝗpter nataliũ ↄſideratões dieꝝ Si vo ex Oſideratõe dieꝝ vł hoaꝝ vł aura tũc dñr auruſpices qui ſcʒ dies et ho⸗ꝛas ĩ negocijs et opatõibus agedis obſuãt / HNota tn q; obſz uare tpus qnʒ e ĩfidelitatis vt ĩ his qᷓ pure de hendet a libero ar · qnʒ nccitatis ſcʒ ꝗpter pᷣce ptũ vt in nupcijs celebeãdis. qnʒ ſagacitatis vt in hiis que cãm habet naturalẽ. vt in potõ nibus mmutoõihus et huiõi Si vbo ꝓ voces vł motꝰ auiũ vel quoꝝ cũqʒ aĩal iñũ ſiue Pſternua 9 tatões hooĩz b ſaltꝰ mebeoꝝ. hec Ptinet gñali ter ad auguriũ. q ſic de qᷓ aui geriu b auige riũ a geſtu ł gareitu auiũ ſiz auſpiciũ ab iſpe ctõe auiũ. quoꝝ peimũ ptinz ad aures ſcdm ad ocbos ĩ auibꝰ em hHuiõi peipue ſolẽt ↄſide rari: S vo hm6i Oſideratõ fiat circa vba bo⸗ minũ alia intentõe dicta qᷓ quis retoæquet ad futun q8 vult pnoſcere ðe ome. Si aut dſide rent' aliq diſpões figuraꝝ in aliqbꝰcoepibꝰ viſui occureæétes erit alia ſpẽs diniatõis. Naʒ ex lineametis manꝰ ↄſidatis d miatõ ſũpta ðde 2 cijromancia cijros em̃ grece dicic manꝰ latie Onnnatio vero ex quibuſdã figuris ĩ ſpatula alicꝰ aĩalis a ꝓparetibꝰ ðe ſpatulimãtia· Id ſeðm vo genꝰ dmiatõis qð ẽ ſine expᷣſſa ðmo nũ inuocatõe ꝓtiuet diuĩatõ q̃ fit ex ↄſiderati one eoꝝ q̃ eueniũ;fnt ex qbuſdam q ſero fiũt ab hoĩbus ad inqrendũ aliqd occultũ ſiue ꝑ cõ⸗ ſideratõz punctoꝛx qð ꝓtinz ad artẽ geoman cie.ſiue ꝓ ↄſideratõꝭ figuraꝝ q̃ ꝓueniunt ex plubo liqfacto ĩ aq;ᷓ ꝓiecto· ſiue ex qᷓbuſdam cedulis ſcriptis vł nõ ſcriptis ĩ occulto repo ſitis cũ ↄſiderat qſquã accipiat · vel etiã ex fe ſtucis ineql ibꝰ ꝓpoſitis qs maioꝛẽ vł mĩoꝛez accipiat · vb etiã ex taxilloꝝ ꝓiectõe q̃s pun cta pła ꝓiciat qᷓ oĩa ſoꝛtiũ nomẽ hñt Vn noĩe ſotilegij ↄtinent᷑ tõis quoꝝ peimũ e ꝓ maĩfeſtã demonũ ĩuoca tõz· ſcʒ ꝓ ſolã ↄſideratõz diſpoſitõis b motꝰ alicꝰ rei terciũ ẽ dũ facimꝰaliq̃d vt nobis ma nifeſte aliqd occultũ · peimũ ꝓtinʒ ad nigmã ticos· ſim ad augures.terciũ ad ſoeulegos· Sub quolibzʒ at hoꝝ multa ↄtine vtz ex di⸗ ctis · Oẽs modos pᷣdictos poĩt aug· et habẽt᷑ xxvj·q·nij.i genꝰ et.qv.nec min et · c. epi et.q· vij· ñ obſʒnetis · ¶ SZz otra ſupᷣdicta obr mb tipliciter· aĩe ei ſctõ nõ fauet illicite in tereogatõi.ſꝭ ſauli ĩtereogãti de euetu futuri belli ꝓ muliere phitoniſſaʒ ſamuel a ꝓparuit et futun bellũ pᷣdixit · g diuĩatõ q̃ fit ꝓꝑ iuo⸗ catõzʒ dmonũ ñ e pctm· Deeterea aues cca fu⸗ turos euetꝰ tym aliqᷓ naliter ↄgnoſcũt ſeðʒ iꝰ hie·viij. miuꝰ ĩ celo cognouĩit tꝑs ſuũ. ſʒ nalis ↄgnitõ ẽ ifallibił et a dᷣo ge vti ↄgniti one aum ad p̃ogꝰſcẽda futura qð ẽ auguriari nõ e illicitũ. Deeterea gedeõ ĩ numero ſctõꝝ pꝓ vtz heb. xj.q̃ tñ vſus fuit omie ex hꝙ au Diuit recitatõzʒ et ĩterpᷣtatõz cuiꝰdã ſomnij.vt le iuð.vij. Et ſibr eliezer ſuus abeahe. vt le ge · xxi iij.gꝗꝰ vide ꝙ tab diuĩatõ ñ ſit illicita· M ad peimũ diceð. ꝙ ſic aug· dicit ad ſim plicianũ n e abſurð credere aliꝗᷓ diſpẽſatõe ꝓ miſſũ fuiſſe· vt ũ dñante arte magica łpotẽtia ſzʒ diſpeſatõe occulta q̃ ꝓphiconiſſazʒ et ſaule la tebat ſe iuſti ſpũs onderz reg aſpectibꝰ diuĩa eũ ſnĩia ꝓcuſſurꝰ.vł n de ſpuᷣs ſamueb a ſua re dqde è excitatꝰ.ſʒ aliqð fãtaſma et illuſo demo nũ imagẽaria dijaboli machĩatõibꝰ ẽ fcã quã appellat ſamuelẽè ſcriptura ſic imagi es ſolent reꝝ ſuaꝝ noĩbꝰappellari · Ed ſcðz dicẽð ꝙ il la autoeitas loqt de ↄgmtõne amũ reſpectu eoꝝ qᷓ ptinet ad eas:et ad hec pᷣcognoſcẽda eoꝝ motꝰ et voces ↄſiderare ñ ẽ illici tũ pu⸗ ta ſi qs ex hoc ꝙ coenicula crocitat ꝓpluuiã eẽ cito futurã p̃dicat · O&d terciũ diceð ꝙ gedeõ obſeruauit rcitatõz et expoſitõz ſõnij accipiẽòs eã ꝓ omie q̃i oꝛdĩatã ad ſui ĩſtructõzʒ a diuĩa Suidentia. et ſibr eliezer attendit vba puelle oeõne ad deñ p̃miſſa · ¶ hec nota ꝙ ĩ noua lege mes hoĩs arce a tpaliũ ſolicitudiĩe et iõ ĩ noua lege ñ e aliq̃d ĩiſtitutũ ad p̃cognitõem futuroꝝ euetuũ de tpalibꝰ rebꝰ In veteri ãt lege qᷓ æmittebat tereena erãt ↄſultatõs ð fu turis ad rligiõz ptintes vñ de iſaviij· cu dixe rint ad vos qrite a phitoĩbꝰ et diuĩs q̃ ſtudẽt PBic g triplex ẽ genꝰ diuĩia 2 5 — Yp/ .u . 4 ĩ ĩcãtatõibꝰ ſubdit q̃i rõꝭʒ.nũq̃d ñ ppłus a ðo ſuo reqret viſiõz ꝓ viuis et moetuis ·Euerũt tñ etiã in noua lege aliq̃ ꝓphecie ſpũs haben tes · qui młta de futuris euentibꝰ pdexerunt.., De ↄgnitõe demonũ reſpctũ futuroꝝx ti· xj . inde vſiderãd ẽ de ptibꝰ dinĩatõis ĩ ſpãli et ꝓð de diuiatõe ꝓ demoĩa· ſcòðo de dmĩatõe ꝑ aſtra3° de diuiatõe p ſõ nia· qᷓrto de duĩatõe ꝑ ſoꝛtilegia Circa pei mũ ad maioꝛẽ Huiꝰ materie euidetiã ↄſiderã⸗ du ẽ de Oↄgnitõe ᷣmonũ reſpectu futuroꝝ· et hꝰ gra qru pꝓba ſcʒ vt demões ↄgnoſcãt fᷣu tura.H futuroꝝx triplex ẽ genꝰ.qdã ei futu⸗ ra hñnt determĩiatas cãs et ĩfallibiles vt illa q̃ attẽdũt circa motũ cozæpm ſupioꝝ in qbꝰ ẽ determĩatõ et oĩs ĩped imti rᷣmotõ.et tłia pñt certitudiabr ſciri ñ ſolũ a ðo et in deo ſʒ etiã a creaturaet hꝰ ſua cã ſiẽ tpus eclipſis et ↄſi miliũ Queð hnt determĩiatã cãz tn fallibile vt illa qᷓ fſũt ſcòz ĩ ferioꝛe naturã qᷓ iõ hñt cãzʒ detĩatã qe ĩtetõ nature mouʒz deti re ad vnu. iõ pᷣo fallibilẽ ·qe młtipłr pᷣt occureere ĩpedi mẽtũ vtpote ꝙ ager ſetatꝰ ſi terea pĩguis ẽ et bona diſpõ ſupioꝝ coapm afferat fructũ pin guè et iſta pnt qdðamõ ſciri et pᷣſciri ñ tm̃ a ðᷣo B ecẽ a creatura qᷓ nouit naturas reꝝ lupioꝝ et ĩferioꝝ ñ tñ ita ctitudĩałbr ſic p̃dicta Queð Hñnt cãaz indetiatã et fallibile ſiẽ ea q̃ ſũt a vo lũtate nr̃a q indetiata e ꝓpter hꝰ ꝙ e ad oppo ſita · et fal libił ec·qe pñt voleti ꝓficere occur rere mł ta ĩpedimta:et talia ñ pnt certitudĩa⸗ liter ſciri ab aliqᷓ creatura ĩ ſeipᷣa ſʒ ſolũ a ðᷣo vb ꝓ reuelatõz diuĩaʒ · vñ dam̃. li.ij.c.iiij· diẽ ꝙ futura neqʒ ãgeli ne qʒ demões nouert ſc⸗ nãli ognitõe et loqt ð futuris ↄti gẽti bꝰ PRõ ãt hꝰ e iſta q ↄgnitõ creature pedz ex re· qm̃ σ P res icerta è ĩ ſe et ĩ ſua cã· 16 creatura ñ pᷣt illã certitudĩabr noſcere aut pᷣſcire · diuĩa aut Ognitõ ñ depẽedz a rebꝰ.ĩmo oĩa ꝗᷓ nouit ſm moð vᷣitatis nouitet q ſua vitas e certiſſima certiſſime ↄgnoſcit tingentia vt nccia · et ſic certiſſime nouit ita pᷣt certitudiałr demõſtra⸗ re et reuelareiõ p̃cognitõ futitoꝝ ł ẽ dei ł a ðdᷣo.et iõ cũ talia futura pᷣdicũ p̃dictõ de di uĩatõ qe talis ẽ actꝰ diuinꝰ Et etiã q dijabo li ſuꝑbi maxie conãt᷑ ondere h ſe hre · et iõ dicere ꝙ demões ꝑ ſeipᷣos futura ↄtigẽetia pᷣ⸗ ſciãt certitudĩialbr. hoc e eis attribuere qð dei e iõ e ibi ĩfidelitas et ĩfidelitati frequeter an nexa ijdolatria.iõ diuĩatõ e ꝓhibita· Quãuiſ aut demões ñ pñt ꝝ ſeipᷣos futura ↄtingęetia ſcire certitudĩałbr tñ frequeter va peedicũt · qꝛ euẽtũ futuroꝝ aliqꝰ mõ pᷣſciũ vl pᷣſenciunt· hec ãt qᷓdeupłr ſciũt ſiẽ dicit aug·iij · ſup ge · Fut ei ſenſus vł ĩgenij acrimoĩia. Gut multa expientia. Fut doloſa cautela.Fut aliena do ctrina Senſus acrionia vt qñ videt diligeter Oſiderãt ad qd iclinec᷑ affectõ nr̃a vł q̃ᷓ ſint ĩ ducentia vł retrahentia· Expientia tpm qę ex talibꝰ vidit accidere tłia.Goloſa cautela qn ꝓpoit aliqd facere et p̃ᷣdicit q̃i alind ſit factu rus · Gliena doctrĩa qñ iuſto dei iudicio ꝓmit titur ab ãgelis addiſcere· St ſic pʒ ꝙ demões futura cõtigetia et ſi pñt ꝓbabiliter ñ pñt tñ „ 2 eerti tudinaliter pᷣſcire ·¶ Zed obicit ge aſtro nomi et mathematici ꝓ curſũ aſtroꝝ pcogno ſeut et dicũt multa futura · et videmꝰ ꝙ ĩ mul tis va digũt· S maioe ẽ itelligẽtia ĩ angłis. P ec· H ꝙ aſtronomi b mathematici frequen ter dicũt va diecturãdo ł ſzm legẽè aſtroꝝ vł ſeðz dijaboli ↄmerciũ·ſcz lege aſtroꝝ vt qñ ſtella dñat q̃ hʒ ĩpᷣſſione ſupea dinerſo res tũc diſpoĩt m h hoĩez ad diuerſos mo⸗ res et affectões:ſm ↄmerciũ dijaboli vt qñ volũuũt vi aſtroꝝ vltra ꝓtedere ꝙ;ᷓ ad id ſup qð pñt· tũc em̃ niſi dijabolꝰ adeſſet ita frequẽter fłm ſic vm dicerẽet· nũc aũt cũ toto auxilio de monũ frequeter falſa p̃dicũt et decipiũt · ſʒ tã ta ẽè demonũ aſtucia:ꝙ ita ſciũt occł tare frau de ſuã vt ondãt ereoꝛẽ ſiue defectũ fuiſſe in a ſtronomo ↄſiderãte nõ in arte vł dijabolo aſ ſiſtete In hoc g ſtat rõ ꝙ aſtronoĩ de ↄtigeti bꝰ hñtibꝰ cãz fallibilẽ et indetermĩatã n pſci unt va niſi ex iectura:et dijabolꝰ ex maioꝛi Diectura illa p̃ᷣſentit nõ tñ ctitudĩaliter pᷣſcit. hec bonñn ½Æ Vt demões pᷣnoſcãt pluuias et huiõi & quidã dicũt ꝙ licʒ ðmões ꝑ ſuã na turale vtute Habeãt futuroꝝ tal iñ valde ꝓba bile diecturã:eo ꝙ eoꝛx cãe ſũt naturales et determiate et vt ĩ plibꝰ eueniũt. tñ qe p̃dicte cãe ſut ĩpedibiles· iõ Huiõi futuroꝝ certã pᷣ⸗ cogmitõzʒ ꝓ ſuã naturalẽ vᷣtute hr̃e nõ pñt Et ſi dica eis ꝙ iꝰ ĩpedimẽtũ qñ eueit ẽ ꝑ cãz na turalẽ qᷓ de nccitate opat᷑ ·dicũt ꝙ ↄcurſꝰ cãe ĩpedietis aliq; effectu · et cãe q̃ ꝙtũ erat ex ſe erat nata illũ effectũ ꝓducere · qnʒ ẽ ꝓꝑ accñs et a cãau.vn talis ↄcurſus nõ hꝑ aliꝙ; cãm na⸗ turale ꝑ ſe qe cũ nõ ſit vere vnũ nõ e vere enſ Vñn phus.vj.metha.dicit de tali ente ꝙ ẽ ꝓpĩ quũ nõ enti:et qrtalis entis nõ eſt generatio nec coruptõ: ꝓ hac etiã opiõe vide phũs eẽ in eoð li vbi reꝓbat opioz dicetiũ om̃s effe ctꝰ naturales eueire de necitate.ſi eĩi ↄcurſus cã naturaliũ ſp eſſa de necitate: oẽs effectꝰ naturales euemrent de nccitate qð phus re⸗ putat fłm DHeo hac etiã opĩoe facere videꝛ ex cõicatõ cuiꝰdã articuli q ẽ tał ſcʒ ꝙ nihil fit a cãu ſp oĩia eueniũt de nccitate et ꝙ oĩa futu ra qᷓ erũt ð noeiette ert et ꝙ nihil eueit ocĩgẽ ter oſiderãdo oes cãs è ereos qe Ocurſꝰ cax diffinitõe caũab effectꝰ ſjm boe: de oſo. Flij vo dicunt ↄtrariũ qe natura de nccitate opat et 1 oẽs effectꝰ naturales niſi ipediã P libeꝝ ar·. vł ãgelicũ vł hũanũ de nccitate eueniũt pᷣſu ꝓpoſita ĩfluetia generali.q̃ nccia e ad ↄſeruatõzʒ nature create et ̃ie⸗ opatione vñ ſi natura diſpoſuit nubẽ aò p t nul uuiã de neci tate reſolue in pluuiã miſi ſupueniat aliqᷓ cã foetioe naturał q̃ hic ð ncẽitate ĩpedia a cã 8 nccia eueniũt et a cã nccia ĩpedijũtur. Cum ergo demões ſciũt vertibilitate naturalẽ ele⸗ metoꝝ et coepm celeſtiũ.et motũ et curſũ et iũctõz planetaꝝ ĩter ſe et cũ ſtellis fixis.p̃ ⸗ ſcire pñt ꝓ ſuã vᷣtutẽ ſub cẽtitudĩe futu eue⸗ tũ iſtaꝝ imp̃ſſionũ naturaliũ et futurũ ĩpedi mentũ ne diſpõ ad eas reducat ad actũ Deo iſta opioe ẽ· ꝙ videmꝰ formicas iĩminete plu uia poetare Snũ ĩ cauernã qe p̃cognoſcũt fu⸗ 8 buo⸗ turam pluuiamergo multomagis dijabolus cognolſcere p̃t · Qui vult tenere opĩonẽ peimã pᷣt rndere ad illð de fozmicis ꝙ illud nõ faci nA qꝛ? futurã pluuiã pᷣcognoſcãt. ſʒ qe ea que pꝓluuiã de ꝗꝓpĩquo futurã añgedũt · faciũt quẽ dã imutatozʒ ĩ coepibꝰ foemicaꝝ · ꝓ quã quoð naturali iſtictu mouentad poetanð granũ in cauernã:pz gꝰ ꝙ ið faciũt ꝗꝓpter hoc ꝙ pñs ẽ ñ ꝗpter hoc qð e futuꝝ · Doteſt etiã dici ꝙ qe ſenſitia p̃ᷣt naturaliter ĩmutari ab ĩf luentia ce leſti · nõ ſic aũt ĩtellectia iõ nõ ẽ incẽueniens qdaʒ beuta ꝓ illã ĩmutatõz pñtẽ aliqð futurũ p̃ᷣcognoſcere ꝝ eſtimatiuã · ꝙ ĩtellectꝰ dijabo li ꝓ ſuã virtute naturale ſub certitudĩe p̃cogꝰ ſcere nõ poſz Qui aũt tenẽt ſcdᷣaz opĩoz reſpõ dent ad articłm excõicatũ ꝙ nõ etra eos: qe nõ ponũt ꝙ effectꝰ depẽdentes ex libero ar⸗ bitrio diuĩo ãgelico vel humano de neẽcitate eueniãt qñ eueniũt nec ꝙ; necio ĩpediãtur qñ impediũt · qð ponebãt illi ↄtra quos p̃dictꝰ articulꝰ fuit excõicatꝰ. Vñ nec poĩt hec opio Ocurſũ cãaꝝ q̃ ſut volũtarie opantes es necm ꝙuis ponat cõcurſũ cãꝝ pure naturaliũ ð ne ceſſitate cõcureere qñ cõcureũt ſu ꝓpoſito mo⸗ en celi ſiẽ mõ e.et tali influetia generali.ſine ꝗᷓ uulla creatura eè poſſit nec agere Sʒ tñ hec ſcda opĩo q̃litercũqʒ ĩcidat ĩ pᷣ̃dem̃ articłm ex coĩcatũ ſeu quẽcũqʒ aliũ ẽ fugiẽda.hec rich. t demões cognoſcãt cogitatões cosdiũ. W cogitatõ coꝛdis dupłr pᷣt cognoſci.vnoꝰ ĩ ſuo effectu.et ſic nõ ſolũ ab ãgelo ſ̊ etiã ab hoĩe cognoſci pᷣt.et tãto ſubtiliꝰ qto effectꝰ huiõi fuerit magis occultꝰ cognoſcit em̃ co Sitatõ coedis ĩterdũ nõ ſolũ ꝓ actũ exterioꝛẽ ß etiã ꝓ ĩmutatõzʒ vultꝰ. St etiã medici ali 8 affectoes aĩ ꝓ pulſũ cognoſcere pñt et młto⸗ magis angeli vł etiã demones quãto ſubtiliꝰ huio ĩmutatões occultas coepales ppendũt vñn dicit aug· in li.de diuĩatõe demonn. ꝙ ali qñ hoĩm diſpões nõ ſolũ voce ꝓlatas ſʒ etias cogitatõe cõceptas.cũ ſig qdam ex aĩo exper mũt᷑ ĩ coæpe· tota facilitate pdiſcũt. q;uis m li.retractatõnũ hoc dicat nõ eẽ aſſerẽdũ quõ hoc fiat lio mõ pñt cognoſci cogitatões P ut ſũt ĩ intellectu. et affectões ꝓut ſunt ĩ vo lũtate.et ſic ſolꝰ deus cogitatõnes cosdiũ et affectões volũtatũ cognoſcere p̃t.eꝰ rõ ẽ.qe volũtas creature rõnabł ſoli do ſubiacz et ip̃ᷣe ĩ eã ſolꝰ opari Pt · qꝗ ẽ Peĩcipale eiꝰ obiectũ et vltiꝰ finis et 10 ea qꝗ ĩ volũtate ſũt ł q̃ ex volũ tate ſola depẽdet.ſoli deo ſũt nota.maĩfeſtũ ẽ aũt ꝙ ex ſola volũtate ðpẽdet ꝙ aliqs actu aliq̃ᷓ cõſideret.qe cũ ali q̃s hʒ hahitũ ſcie del ſpes ĩtelligibiles ĩ eo exntes vtit eis cũ vult Heeterea angelꝰ nõ pᷣ̃t illabi aĩe.ergo non pt P naturã videre ea q̃ ſut ĩ aĩa qdiu ſũt in inu mo aĩe: vñ aug·ð eccł.dog.c.xlviij.diẽ ĩter nas aĩe cogitatões dijabolũ ñ videre certi ſu mꝰ. et. iij. re.viij· S̊e tu ſolus noſti co⸗ filioꝝ hoĩzʒ · Notãð ãt ꝙ iĩmutatõ ſenſibił et coꝛpaliſ qᷓ cõcomita cogitatõs hoĩs qñz ẽ ita exil et ĩ determĩata ꝙ dijabolꝰ ꝓ eã incertã cognitõz cogitatõis venire ñ p̃t. qnz ẽ ita foetis et ðter minata ꝙ pꝑ illã pᷣt cognoſcere cogitatõzʒ ꝙtũ ad ſpeciẽ vt ꝙ cogitat de ĩuidia vel ð luxuria n tn creoo ꝙ; ꝓ eã poſ certitudiałr ↄgnoſce⸗ re ꝙᷓtũ ad omes circuſtantias ſingnlares. hec rich.a Vti hoĩbꝰ liceat vti miſterio vl arte demonũ ad ognolcẽdũ futura vł aliqd aliud M vti miſteri o diaboli p̃e ĩtełlligi vno mõ v⸗ tute uĩa ei aliq̃ᷓ licita imperãdo·et h mõ li cet.vñ paulꝰ vt habet act· xvj.impauit ſpũi malo q erat ĩ puella phitomca exire ab ea et exiuit eadẽ hoea Beòo mõ ip̃o familiariter vł amicabiliter ĩuocãdo·et hoc mõ ẽ illicitũ.et ꝓhibitũ hoĩbꝰ.peĩo lege diuĩa. vñ leui.xix. pcipit᷑ occidiĩ qͥ ſciſcitat magos et ariolos.ſe cũdo leg e poſitia vtz · xxvj · qij.et.q.v.p to⸗ tu et ex · de maleficis et math.nemo. etiã ſi cut credo lege nature eo ꝙ diabolꝰ ẽ obſtina tus aduerſariꝰ ſũmi peicipis nri ſez dei et ab eccłia ireeuocabiliter p̃ciſus et ita mendax et fallax· ꝙ ſi qñʒ dicit vitatẽ vtilẽ.aut dicit eã Opulſus a ðo ant vt ſibi mag credaꝰ ĩ mẽdatõ vt ſic decipiat cauteloſiꝰ.et iõ q failiariter ĩ⸗ uocat eũ peccat directe ↄtra deũ· et ↄtra ec⸗ cleſiã et ↄtra ſeipᷣʒ cũ diabolꝰ ſit generis hũa ni peſſimꝰ inimicꝰ Eſt ãt ibi pctm̃.aut ĩfideli tatis · vt ſi credẽdo diabko diuinũ aliq̃d ei ac tribuat. aut idolatrie vt ĩ obłonibꝰ et ſacrifi cijs· aut ſalte ĩobediẽtie qe facit tra ꝓhibi⸗ tõzʒ dei et eccłie.vt ſupea dictũ ẽᷣ. Et qe artes magice ſũt cũ q̃buſdã demonũ ĩuocatõibꝰ vł cũ ꝗqbuſdã ↄmereijs cũ ðᷣmoĩbꝰ iõ vti magiciſ artibꝰ ẽ ꝓhibitũ tanꝙ; illicitũ et ꝓhanũ· vñ aus · ij· de do. xpᷣia. dð magicis artibꝰ loquẽs dicit om̃s ergo huiõi artes etiã nugatoeie vl noxie ſuꝑſtitõis ex qᷓdã peſti fera ſocietate ho mim et demonũ qᷓ pacta ĩfidelis et doloſe a⸗ micicie ↄſtituta peĩtꝰ ſũt repudiãda · et refu⸗ tãda xp̃iano.· G obi qe boetiꝰ ĩ ꝓhemio ſcõi ð ſilbis cache· diẽ ꝙq boĩ hoĩes ñ aliter cauet mala niſi nouerit illa.goĩs ſcia ẽ bõa ſiue ſit reſpctũ boĩ ſiue mali.ſ̊ ars magica ẽ ſcia.gꝰ 2c. H ꝙ ñ e vᷣm ꝙ ars magica ſit ſcia ſʒ ẽ ſup ſtiti o vñ nibi licz eã diſcere ł docere ł illa vti hec rich. Vti pem̃ ſit ĩ caracteribꝰ q fieri ſo⸗ let ĩ tibꝰ.: ꝙ ẽ ibi magnũ pctm̃.q fiũt ad miſteriũ monũ ĩplłoꝛãð qð ñ ticzʒ · et ĩiõ malo fiũt fine · Si qrac vñ hñt vtute dicenð ꝙ non Hñt ex ſe ·ſʒ ex dia bolica pactõe ſic em̃ diabo lꝰ pepigit cũ his qͥ fũt ei faĩliares . ꝙ talia ſi Sna recogꝰſcerzʒ et ad tłia ſe pñtẽe offerezʒ.oñ dit ãt ꝓ illa ſe cogi vt oñdat aliq̃d eẽ vtutis ĩ huiõi artibꝰ in qᷣbꝰ ſũt mł ta nephãda ꝓ q̃ ab ducit hõ a fið et a cultu diuĩio: nec facit hoc diabolus quia in illis delectetur ſed potius in młidelitate facientium· hec bonñ. Pe impeeſſõe aſtroꝝ circa quã qᷣdã mfathematici ereãt.ti · xi. Oſtea qe mathematici dñt euentũ futu ron aliquoꝝ ex aſtris pẽdere. et p̃co gnoſci poſſe · ideo Oſiderãdũ ẽ hie de impſnõe aſtroꝝ reſpectu hoĩm et demonũ. Vn circa hoc qrũt pła ſcz vti ex imp̃ſſõe luĩariũ eele ſtiũ cauſe ĩ hoĩ bꝰ diuerſitas moꝛꝝ · moees hoĩm et euetꝰ futuroꝛx a ſideribꝰ cãri · duphi citer pᷣt intelligi · aut necio et ſufficiẽter. aut diſpoſiti e et ↄti geter. Si dica? peio mõ.ſic nõ tm̃ e fł m ſ̊ etiã Heretitũ qe repugt xpiane reli Sgiõi.tũ qꝛ vitas fidei ĩ hoc ereoꝛe ſatuari nõ. pPt ·dũ eĩ poĩt oĩa a ſideribꝰ necio euenire tol lic merita et ꝓꝑ ↄnñs pᷣmiũ.tollit grazʒ et ꝑ ↄns Sbam Tũ qe honeſtas moꝝ p huc ereoæze piu⸗ diciũ patit.du cłpa peccãtis ĩ ſidera refudi ticetia mal efaciedi ſine rep̃ᷣpeſiõe ↄcedit et hõ ad oeandũ et coleèdũ ſidera ĩcuruat. Bi ãt dica? moees hoĩim a diſpoſitõibꝰ ſiden varia ri di ſpoſitie et ↄti gẽter ſic pᷣt hre veritate.qe nec rõi nec fidei repugt.pꝓlanũ ẽ em̃ ꝙ diſpo⸗ ſitio coepis varia · multũ facit ad variatõzʒ af fectõm et moꝝ aĩe.vt płim em aĩa ↄplexões coepis imita' vt ðe ĩ ſex peicipijs vñ colerici ſunt iracũdi.et ſanguinei ſut benigni et melã colici ſũt ĩnidi.flegmatici pigri. hoc ãt nõ ẽ nccio.aĩa em dnat ſuo coepi et maxie qñ eſt adiuta ꝓ gram· multos em̃ videmꝰ colericos mãſuetos et melãcolicos benignos.qm̃ ergo virtꝰ cospꝑm celeſtiũ opat admixtõez et qua litatẽ ðplexionũ hinc e ꝙ ꝓ ↄñs opat᷑ qdᷣam mõ ad qualitatẽ moꝝ · valdetñ de lõginquo ꝓlus em̃ facit ad ꝗqlitatẽ ↄplexoĩs vᷣtꝰ nature i ferioeis ꝙ vtus ſideris · Vñ aug· v. de ci·dei in ſoluntõe cuiꝰdã qõnis de duobꝰ fribꝰ q̃ ſił infirmabã et curabant.cũ qreret vñ hoc eſſz magis omedat rõʒ ipocratis ꝙ; aſtroni.iſpo⸗ cras ei rñdit ꝙ hoc erat ꝓpter ſibitud ine ople xioĩs· et aſtronimꝰ rñdit ꝙ erat ꝗꝓpter idẽpti⸗ tate oſtellatõis meliꝰ em̃ rñdit phicꝰ qe cãm reddit magis ꝗꝓpam et magis ꝗꝓpinquã . Pic gꝰ dicenð ꝙ impſſiones ſideꝝn aliquo mõ diſpo nũt ad varietate moꝝ· nõ qᷓdaz diſpõe necia et ꝓxia et ſufficiete. ſʒ remota et oti gente 4 ZRz obi otra p̃dicta. qe phũs li · de Petatib elemetoꝝ dicit ꝙ regna vacua facta ſunt et teree depopulat e apud piũctione iouis et ſa turni.ſ̊ talia depedent ex libero arbitrio. g* ec .· H ꝙ hoc dicit phũs nõ qe hoĩes nõ pote⸗ rãt reſ ſtere influetie illiꝰↄſtellatõis ad diſ⸗ ſenſatõz inclmãtis.ſʒ qe noluerũt qe ſicut di⸗ cit pthol omeꝰ in almageſti: ſapies hõ dñabi tur aſtris · ꝙꝓuis aunt cõiunctõ iouis et ſaturni eo ꝙ ſaturnꝰ habz mfluetiazʒ melancolicaz et malã· iupiter aũt ĩmittit valde bonã iflueti am:poſſit ad rrã vel diſcoꝛdiã hoĩes inclima re· illi tñ melmatõi hoĩes ꝓ libertatẽ arbitrij pnt ĩſiſtere · et ſatis faciliter cu adiutoeio gre dei? Obðÿ iten qe dam: li:ij.c. vj.dicit ↄſti tuũt multociẽs comete et ſis qᷣdã moetis re⸗ gũ ergo ꝛc · & qdam dicũt ꝙ ometa nec na⸗ tural iter generatur nec e vna de ſtellis i fir⸗ mamęto poſitis· vñ nec eiꝰ ſignificatõ ẽ natu ralis · vn dam:li · ij·c· vj.dicit q comete nan ſunt ex his ꝗᷓ a peĩcipio genita ſũt aſtra: ſz di uina iuſſiõe ſcòm ip̃ᷣm tpus ↄſtituuntur et rur ſus diſſoluũt ·hec dam.pᷣnũciat at deꝰ p tale ſignũ moete regis magis ꝙᷓ; alioꝝ · tũ qe eſt p ſona ↄũis·tũ quia ex hoc pᷣt oꝛiri turbatio re Sni: de cuiꝰ cuſtodia magis ſolicitatur ãgeli ꝓPter dũᷣe bonũ.Flijs aũt ꝗ viã phĩcazʒ ſequũ tur videt' ꝙ ſtella comata ſit ĩp̃ᷣſſo calida et ſicca:gnata ĩ infericzi ꝓte aeris ꝗpe igneʒz ex ————— „ vapoꝛee calido et ſicco.et globꝰ illiꝰvapoꝛis adunatꝰ apparet coꝛpꝰ ſtelle · ꝓptes aũt illius vapoeig diſcotinuate circa illu globũ et i lõ⸗ gu ꝓtenſe ĩ ſuis extremitatibꝰ illi globo ↄiũ cte ſũt quaſi eiꝰ come· et ſcðz hãc poſitõʒ ſigt et cauſat n ꝓ ſe ̊ ꝑ acens moetalitate ꝓueni⸗ ente ex ĩfirmitatibꝰ calidis et ſiccis.qe vehe mes diſtꝑata ſiccitas.oſueta e puenire et cõ⸗ mitari comete generatõzʒ· et qe vt pł imũ dini tes nutriunt calidis et ſiccis.iõ illo tpe mul ti duites moeiunt iter quoſ moæs regu et pei cipũ e magis notabilis·. Et ita vides ꝙ ſcòm quãcunqʒ; iſtaꝝ opinionũ nullũ penitꝰ hʒ do mimum ſup liben arbi Mota mſupꝑ ꝙ iudicia aſtronomoꝝ ex aſtris p aliquã diſpoſitõz hnt ꝓbabilitatem- non tame neceſſitate· ꝓbabili tatẽé aunt maioee hnt in actibꝰ nature ꝙ;ᷓ volũ⸗ tatis: et ĩ actibus hoĩim generalibꝰ ſic vnius gentis vl ꝓnicie . ꝙᷓ in pticularibꝰ vmus pſo ne · qe maioe effectꝰ ſtellaꝝ ipeimit᷑ in totaz vnã gentẽè ꝙ; in vnũ hoĩem.et qe maioe ꝓs gẽ tis vnius:magis ſequit affectões naturales cozpis ꝙᷓ; vnus ſingularis hõ.hec boñ.ij. ſen tetia Vtn fatu ſit et qᷣd ſit · opĩo fuit quoꝝ dã mathematicoꝝꝛ ꝙ ex vi poſitõis ſide rũ cauſat diuerſitas moꝝ i hoĩbꝰ ita ꝙ tali ẽ quiſq; ĩ moꝛibꝰ quale faciat eu eẽ diſpoſitio ſideꝝ · iĩ qua eſt ↄceptus vel natꝰ.et iſtã vim vocaneruũt noĩie faced hec opio nõ tm̃ e fal ſa ſ ec heretica et oĩno ðteſtãda vt pzʒ ex ſup̃ dictis· Vn fatu m acceptõʒ iſtã nihil e. et ſi cut dicit gg; ĩ omeł ·ephie.abſit a fideliũ coꝛ dibus vt fatũ aliqꝗd eſſe dicãt· Flio mõ p̃t di ci fatũ diſpoſtõ ſiue oedinatõ can ſcdðaꝝ ad Pducedos effectꝰdiuĩtus ꝓuiſos.et hoc mõ fatu vere eſt aliquid · ꝓuidetia ei diuĩia p cãs medias exequit᷑ ſuos effectꝰ.p̃t ergo ipa ef⸗ fectuũ oꝛdinatõ dup ↄſiderari · vno mõ ſcᷣm gð eſt in deo.et ſic dicit᷑ ꝓuidentia.Flio mõ ſcòm ꝙ eſt ĩ cãs medijs oedĩatis a deo ad ef⸗ fectus aliquos ꝓducedos.et ſic habz rõz fa⸗ ti et hoc mõoetiꝰloques de fato.inj.ð dſo. dicit ꝙ fatũ e rebꝰ mobilibꝰ inheres oiſpoſi tio: ꝓ quã ꝓuidetia ſuis queq; nectit oꝛdibuſ ſzʒ tñ ſancti doctoees loꝰ noĩie vu recuſauerunt pter eos qui ið ad vim poſitõis ſideꝝ retoe⸗ qbãt.vñ aug · v.de ci· dei dicit ſi ꝗꝓpterea quiſ q; res huanas fato tribuit q ipᷣaz dei voluta te vel ptãte fatũ vocat ſnĩiam teneat et li Ruaz coerigat.·¶ Vtrũ omia fato ſubdant. M fa⸗ tum vt dictũ eſt eſt oedmatio cãn ſecdarũ ad effectꝰdiuĩtug ꝓuiſos quecũq; ergo ſecũdis cãis ſubdũt fato ſubdũtur ſiqua vo ſunt que a deo ĩmediatefiãt· cũ nõ ſubdant᷑ cãis ſcdis nõ ſubdunt᷑ fato.vt ẽ głificatio ſubſtantia ſpualiũ creatõ reꝝ et alia huiõi et ho e qð di cit boeꝰ.iiij·de ↄſo. ꝙ ea q̃ ſunt peime deitati ꝓPinqua.fatalis oꝛdĩs mobilitatẽ excedunt⸗ E coæpa celeſtia poſſmt ĩ demones ĩpei mere·. :& ꝙ demões ſunt ſupiozes oꝛdĩe natu re ꝙ coepa celeſtia. agens aũt eſt ſupiꝰ patiẽ te vt dicit auguſtinꝰ.xij.ſuper geñ. ex quo ſe quitur ꝙ demones non ſubiciũtur actõmi coꝛ pozum celeſtium Sed contra demones ſcðm nn certa augmẽta lune vexãt hoĩes aliquos qui etiã ꝗꝓpter h lunatici dũr vt pʒ Mach· iiij · et xvij· ſʒ hoc vt videt nõ eſſ niſi demones coe poꝛibꝰ celeſtibꝰ ſubiaceret.⸗ ꝙ demẽes ſe⸗ cunvũ certa augmeta lunevexãt hoĩes apter duo. pemo quide ad hoc ꝙ infamet creaturã dei ſcz lunã vt hiero:et criſoſtoꝰ dicũt Scðo qꝛ nõ poſſunt operari niſi mediãtibꝰ vtutibꝰ naturalibꝰ ĩ ſuis opibus ↄſiderãt coꝛꝑm apti tudines ad effectꝰ intetos · Manifeſtũ ẽ aute ꝙ cerebrũ e humidiſſimũ oĩm ptiuz ccæpis vt Friſt. dicit iõ maxime ſubicit oꝑatiom lune q ex ſua qetate habet mouere humiditatem In cerebeo aũt pficiunt᷑ vires aiales· et i6 de mones ſcòm augmeta certa lune pturbãt ho⸗ mis fãtaſiã qñ ↄſiderãt cerebꝛꝝ ad hꝰee diſpo ſitũ .· Obicit iteꝝ qe nigromãtici obſeruãt cer tas ↄſtel lationes ĩ1 aduocãdo demones ergo zc. hH& ꝙ demões aduocati m certis ↄſtellatio nibus magis exhibet ſe pᷣſentes· Deimo ad hꝰ vt ĩducãt hoĩies ad crededũ aliqh numè ee im ſtellis Scdðo qe dſiderãt ſcm aliqs oſtellati⸗ ones materiã coepalem magis eè diſpoſitã adò effectus ꝓ quibus aduocantur· hec tho· De diuinatione ſomnia ti ·xiij. Oſtea ↄſiderãdũ eſt de diuĩ nia· ¶irca qð querit᷑ vt aliquis m ſomniãdo poſſit pmdere futura. M fu turoꝝ ſcðz ꝙ pꝓtinet ad pñs eſt quĩtuplex dif feretia · quedã em futura hoñt cãm naturale in hoĩe ſomniãte· vt ſunt illa qᷓ ꝓueniũt ex aliq̃ bus cãis q̃ ſunt ĩ hoĩe.ſicẽ febeis ex abũdãtia colere nims inteſe· et hmnõi futura p̃uident½ in ſomnis aliqñ ꝓ cãʒ naturale et determĩatã eo ꝙ natura repntat ĩ ſomnis aĩe aliqᷓs diſpo ſitões q ſunt ĩ coepe· ex quibꝰ poſtea otingit infirmitas vł aliqð almò. vñ qnzʒ ↄtingit ꝙ ĩ hoie ĩ quo ſupabũdat colera mmis mteſa re⸗ pᷣſentat aie ĩ ſomnis imaginatõ febeis future vñ ariſt · li. de ſom · et vig · dicit ꝙ qñ ſomnia ſunt ex his ex quibꝰ ↄponunc᷑ cuc ſunt ſi gna vel ſanitatis vł infirmitatis ſcòs eon dentiaſ vt ſi quis ſomniet de occupatõibus igneis.ſi gnũ eſt ꝙ pᷣdnatur ĩ eo colera.ſi de aereis vt de volatu et huiõi ſignũ eſt ſanguĩs. ſi aque vel alteriꝰ liquoeis aquei ſignũ eſt flegmatis ſi de tereeis ſignũ e melãcolie.et iõ ꝑ ſomnia qñz muant medici ad ↄgnoſceudũ diſpõnes coæpis vt etiã dicit phũs in eodẽ li. Et dicũt aliqui ꝙ talia ſommia ꝓcedũt ex naturali ſoli citudĩe nature de regimĩe coæpis et huiõi ſom nia ſunt tm̃ ſigna nõ cãe accidẽtiũ futuroꝝ ĩ hoĩe · Quedã vero futura hoñt cauſaz naturalẽ extra hoiem ſomniantez. vt ſunt illa qᷓ ꝓueni unt ex aliqua determiata influetia coꝛpm ce⸗ leſtinũ vt vehemẽs aeris ſiccitas vł nimia abũ dantia imbeium et multa alia et huiõi futura etia qnʒ puident᷑ in ſomnijs ꝓ aliquã cauſam naturale et determĩatam· qñʒ em̃ influetia ce li et elem̃toꝝ impᷣſſiõz facit ĩ coepe hoĩs ex qᷓ ĩpᷣſſiõe qũz repñtat aĩe ĩ ſomnijs imago alicꝰ effectꝰ futuri er hoĩem qᷓ ꝓuemet et ex eadẽ influetia· nec ho videat' abſurdũ cũ etiã hãc impeeſſiõʒ fieni videamꝰ ĩ aliqbꝰbeutis ꝓ quã atõe ꝓ ſeom inſtinctu naturali pluuiã et vẽtũ futurũ appᷣ hendüůt · vñ et foemice ter impſſioneẽ poetãt Sranũ in cauernã anteꝙ pluat.qe em̃ effectꝰ ſunt virtualiter ĩ cauſis 16 effectꝰ ꝓcedẽs ex vna naturali cauſa ĩ vno gerit aliquo mõ ſiłi tudinẽ illiꝰ effectus.qui poſtmoð accidet ex — D — . — . eadẽ cauſa naturali in alio.et hinc eſt ꝙQ im⸗ peeſſio facta ĩ coepe ex diſpõne influetie celi et elementoꝝ · ex qua poſtea ꝓueniet pluuia ſimilitudine gerit ꝓluuie future.et ſic ꝑ illã imp̃ᷣſſionẽ repntari pᷣt in ſomnis ipᷣi aime ima 80 future pluuie: et erit illð ſomniũ ſignũ nõ cauſa future pluuie· licʒ aũt hec ſõnia et pᷣce dentia ſint ſigna futuroꝝ nõ tñ opoetet ꝙ il la ſigna euemãt.qꝛ ex aliqͥ cauſa ſnpueniẽte poſſut impediri. vñ qnz ꝗꝓpter nimiã abũdan⸗ tiã ardentis colere in coꝛpe. ſomniat hõ ſe fe beicitare et tñ nõ ſequit febris ꝗpter aliquaʒ cauſam ſupueniente que tempat colerã illã. vel qe a ꝓponit remediũ medicine. Bihr qñz ꝓpter diſpoſitõʒ celi et elemetoꝝʒ q̃ ꝙᷓ̃tum eſt ex pte ſua hret cito cãre pluuiã fit impeeſſio ĩ hoie ꝓ quã ſomniat pluuiã nec tñ ſequit plu uia hoc impedite aliqᷓ cã ſupueniete alia· Et his dictis ↄcoedat phus de lõ. et vig· parum añ finẽ vt pz ↄſiderãti verba eiꝰ. Quedã aũt fntura hñt cãz volũtariã in hoĩe ſomniãte vt ſunt illa qᷓ̃ dependent ex ope ip̃ᷣius ſomniãtis et huiõi futura ñ p̃uidenc in ſomnijs ꝑ aliq; cãm determĩatam naturale. ſ qnz pᷣuident a caſu vt cũ homo eſt aliqd volũtarie facturus de quo nunꝙ; volũtate faciedi nec aliquã in⸗ clinatõeʒz habuit ad hoc. ſi hõ ſomniat ſe ali quid tale facere a cãu e niſi hoc habeat P re⸗ uelatõzʒ: vñ talia ſomnia ñn ſunt ſigna nec cãe futuroꝝ ſ dñr accidetia ſiue caualia. nz ãt Suident ꝓ aliquã cãm determĩatã ex volũta te creata vt cũ hõ in vigilia multũ ſolicitꝰ fu it de aliquo ope faciẽdo. et vehemẽter illud facere deſiderauit· et cũ magna ĩueſtigatõne inqſiuit modũ ꝓ quẽ facere poſſ. et no potẽs modũ ĩuenire obdoemit ĩ tali ſolicitudine.ex his cauſat᷑ in aĩa qñʒ diſpõ ꝓ quã ſomniat ſe illud opꝰ facere· et Otingit qñzʒ ꝙ qe ĩ vigilia erat facta pparatò ad ĩueniendũ modũ kfaciẽ di. in ſomnio ꝗꝓpter ſedatõez motuũ exterioꝝ et interioꝝ circa auroeã. repñtat aĩe modus ille que m vigilia nõ potuit ĩuemie.vñ acci⸗ dit ꝙ euigilãs ſe ponit ad faciẽdum opus qð alas nõ feciſz eo ꝙ min vigilãdo modũu facie⸗ Ddi nõ porerat repire· et tale ſomniũ eſt cã ef⸗ fectus futuri ꝑ modũ iam dictũ et eſt cã ſine qua nõ.Et his ↄcoedat phũs.ij.ð ſom.et vi vt patʒ intuti verba eiꝰ Cõtingit etiã qnz q; talia ſomnia nõ ſũt cã effectꝰ futuri ſʒ tm ſüt effectꝰmotuũ qui ĩ vigilia pᷣceſſerũt mediãte quadã impᷣſſõe quã reliquerũt ĩ nebis. Queð vo futura hũñt cauſaz volũtariã in alijs hoĩbꝰ ab ip̃o ſomniãte et ĩ remotis ꝓtibꝰ vt ſcz illa ſomniet qᷓ illi hoĩies facere diſpoſuer̃t et talia puidere nõ pñt ĩ ſomnijs p ali cãm natura⸗ lem et determjatam. ſʒ ſi aliquis hõ ſomniat aliquid qð poſtea accidit in remotis ptibꝰ ꝓ cauſam volũtariam.hoc eſt a cãu:et iõ huioi E ſomnia ſcòðm pꝓhm̃.li.de ſom.et vi.dicuntur accidetia vel caſus· et hoc intelligo niſi illa futura reuelent doemti p aliqꝙᷓ caz volunta riã ſicut ꝓ diuinã reuelatõzʒ imediate vel me⸗ diãte miſterio angeloꝝ · quoꝝ reuèlation em aĩme doemietiũ et pᷣcipue m nocte ſicut dicit pꝓbuũs in de ſom.et vi.ſi ſilentes ſunt noctes. qnñqʒ ſunt magis apte recipe ꝙ; in vigilando- ꝓPter ſedatõzꝭ motuũ exterioꝝ et interioꝝ et maxime circa auroeã qñ digeſtio eſt ↄpleta et ſedati ſunt motꝰ fumoſitatu.qe em̃ angelveſt limitate virtutis efficatius reuelare pᷣt aliqð Futuroꝝ aiĩe diſpoſite ꝙᷓ ĩdiſpoſite:vñ et ſom nia de quibꝰ dictũ eſt peĩo et ſcdᷣo loco qñ ha bent᷑ in tali hoea ſunt verioꝛa. et his dictis Ocoꝛdat Guic.vj.naturaliũ li.iiij.c.ij.tñ qua cũqʒ hoea reuelet angelꝰ verꝰ et bonꝰ doemi enti · ſp ẽ ver qð reuelat Ex p̃dictis pʒ P ſom nioꝝ qdaz hnt cãm determiatã et hoc ĩ ſom⸗ niãte vel ex ſomniãtẽ. aliqua vo nõ hñt cãm determĩatam ſ ſüůt caualia et huic diſtinctõi Ocoedat Guic. vj:naturaliũ.l.iiij.c.v.vbi di cit ꝙ ſomnia qdam ſũt naturalia. et hec ſub⸗ Diuidit in duos mõs p̃ᷣdictos.qᷓdã ſũt volũta ria et ſub his ↄp̃hendi pñt illa qᷓ ſunt a caſu. Patet etiã ex dictis ꝙ ſonnioꝝ aliqᷓ ſũt ſigna ſczʒ p̃cedentiũ motuum vel etiã al iquoꝝ futu roꝝ aliqua ſut cãe ſme quibꝰnõ fieret aliqua futura. aliqua ſunt accidentia. et huic diſtin⸗ ctioni ↄcosdat ariſto.li.ij:de ſom⸗et vi.c.de diuĩatõe q fit ĩ ſomnis vt pʒ ibide ĩtuẽu. qua ꝓpter vt dicit phus ibidẽ ſomnia nõ debemꝰ oĩno tenere nec oĩno de eis curare.eo ſiẽ Dicit auic. vj. naturaliũ.li.iiij.c.ij. nõ om̃ia ſomnia ſũt vera· his etiã ↄcoꝛdat ſ ac ſcriptu⸗ ra qᷓ qñʒ ꝓhibet attẽdere ſomnijs. qnʒ agpbat attedere viſioĩbus q fit ĩ ſmnijs hec rich. Bi quis ergo vtac ſomnijs ad ↄognoſcẽda fu⸗ tura ſcʒ ꝙ ſomnia ꝓcedũt ex reuelatõe diuĩa vel ex naturali cã intrinſeca vł extriſeca quã tů p̃t extedere ſe talis vᷣtus nõ erit illicita di uinatõ:ſi aũt huiõi diuĩatõ cauſet᷑ ex reuela tione demonũ cũ quibꝰ haben? pacta vel ex — peæeeſſa qe ſcʒ ad hꝰ juocant᷑. vel ocenlta vłl ta cita qe huiõi diuiatõ extendit ad illð ad qdðd ſe nõ pᷣt extẽdere· erit duĩatõ ſupſtitioſa et il licita. hec tho· Deohibet ergo curioſa obſer uatio ſomnioꝝ et temerariũ e inniti ſomnijs qm difficile eſt ↄgnoſcere qñ accidũt ex cau ſis naturalibꝰ vł ſupnaturalibꝰ.et qñ ex ãge lis bonis vel malis. hec ioh: de pecẽ. m ſum ma ſua de aĩma.vñ ſacra ſcriptura rep̃hendit eos qui ofidunt in ſomnijs dicit em̃ ecc. xxx iiij· ſicut ꝓturientis cos tuũ fantaſias patitur mũñ ab aluſſimo immiſſa fuerit viſitatio. 3. De ſoetilegijs ti.xinij. Ainde oſideradu e ð diuiatõe ſoetiũ et peiꝰ de ip̃a: de eiꝰ pena Circa pei⸗ mů qrit vtꝝ ſit licita. H ꝙ ſic ſupea⸗ dictu ẽ ſoetes ꝓpeie dñr.cũ aliquid fit vt eiꝰ euetu oſiderato aliquid occultũᷣ inoteſcat Et ſiquidez queratur iudicio ſoꝛtium quid tibi ſit exhibendũ ſiue illð ſit res poſſeſſa ſiue ſit ho⸗ noe ſeu digtas ſiue pena aut actio aliqua e ſoꝛs diuiſoꝛia- Si aũt inquirat quid ſit agen Ou dicit ſoꝛs ↄſultoꝛia GRi vo qratur quid ſit futurũ ſoꝛs ðᷣe diuiatoꝛia · SI5rtꝰ vo hHũani qui requirunt' ad ſoꝛtes nõ ſubdũtur diſpo ſitoni ellaꝝ nec etiã euetꝰ ip̃oꝝ actuũ· vñ ſi quis ca mtentione ſoetibꝰ vtatur quaſi huiõi actus hũuani qui ad ſoetes requmũtur· ex diſpoſitõe ſtellaꝝ effectum ſoztiãtur: vana et falſa erit opmio et ꝑ ↄſeques ſugsgeſtione demonũ nõ carebit et ex hꝰ diuinatio talis ſupſtitioſa et illicita erit:· hac aũt cauſa remota neceſſe e ꝙ; ſoetialiũ accidẽtiũ expectet eueẽtꝰ.vel ex fo⸗ tuna vel ex aliqua ſpeali cã diri gete et ſiqui dez ex foetuna qð lo cũ habere pᷣt tm̃ in ſoete diuniſoeia nõ videt hre viciũ niſi fozꝛte vanita tis. ſic ſi aliqui nõ valetes ↄcoditer aliquid diuidere ſortibus vti velmt ad diniſiõz quaſi exponetes foztune quis quaz accipiet partẽ⸗ Si vo ex ſpeali cauſa diciũ ſceetiũ expectet᷑ qnqʒ quidẽ expectat᷑ ex demonibꝰ.ſic legit eze.xxj· ꝙ rex babilonis ſtetit ĩ biuio in capi te duaꝝ viaꝝ et miſces ſagittas ĩtereogauit idola et ea ↄſuluit.et tales ſostes ſut ilicite et ſem canones ꝓhibetur.qnqʒ vo expectã⸗ tur a deo. ſcdöᷣm illud ꝓuer.xvjſoztes mittun tur i ſmum ſed a dño tpantur.et talis ſoꝛs nõ eſt aliquid mali vt dicit glo:aug. ſuꝑ illò põ in manibꝰtuis ſoꝛtes m. Nota vlterins ꝙ; ſoꝛs pᷣt ſumi multipliciter · vnoꝰ peo electõne gra tuita.vt in põ · in manibꝰ tuis ſoetes m. et ad eph.j. in qua ſoete vocati ſumus. Flioꝰꝙ eo qð eſt indiciũ diuine volũtatis · vt act.j· ceci dit ſoes ſup mathiã et ſic dicit aug: ꝙ ſoꝛs nõ eſt aliquid mali ſj res in huana dubietate po ſita diuinã indicãs voluntate· xxvi · q· ij· ſoꝛſ ſoes em ſczʒ ipᷣm operatũ ꝓut ẽ in fſieri eſt res dubia. ſ poſtqꝙ; eſt in facto eſſe e res certa et indiciũ dinie volutatis · Soes peimoꝰ nõ ẽ ali quid mali nec etiam ſcòo mõ eſt aliquid mali ceſſitate abſq; reuerẽtia ſoztibꝰ vt beda ſuꝑ actus apł oꝝ · ſi qui neceſſitate ali qua Sruſiven putãt ſoeti bꝰ apłoꝛx eſſe Oſu⸗ lendũ videant hoc ip̃os apł os nõ niſi fratrũ in ſe.ſꝭ rõne circumſtãtie pᷣt aliqd mali ĩ ſe cõ tinere.vñ ꝓhibet᷑ ne ſub hac ſpe ho ĩes ĩ ido latriã labatur.xxvj· qij:. his ꝛta·3 pt acci-⸗ pi ſoes ꝓut eſt nome vlterius deriuatũu ad ſig ficandu diuimtõz ſcᷣm qð dicit leo papa 33. ꝙ ſoꝛs nihil aliud ẽ ꝙ diuinatio et maleficiũ a ſanctis patribꝰ damnatũ·:Et ſcᷣz hoc nõ eſt licita nec crededa nec exercenda aliqꝰ mõ vt dicit in dicto . S. his ita et c· ſe · et xxvjq vp totũ:et ideo hoc mõ ꝓhbet᷑ ſub anathema⸗ tis ĩterdicto.xxvj.q:v. ſoeꝛtes· Bciendũ etiã ꝗ; mn ſoetibꝰ ſcòo mõ dictis peccatũ p̃t accidere quadeupliciter.peimo ſi ſine vlla necitate ad ſoꝛtes recureat· h em videc ad dei tẽptatõzʒ Ptinere · vñ aug· ſupꝑ luc· qui ſoete eligitᷣ hua no indicio nõ ↄp̃ᷣhedit.* etiã ſiquis in ne⸗ r. vnde collecto cetu et p̃cibus ad deũ fuſis egiſſe·3 ſi diuma ozacula ad tereena negocia ↄuertan tur. Vnde aug· dicit ad inquiſitões ianuarij- Pſis quidem paginis enãgelicis ſoetes legut et ſi optandũ ſit vt illud potiꝰfaciãt ꝙᷓ ad de — 1 ſplicet cõ ſuetudo et ad negocia ſecularia et monia ↄſulenda ↄcureant.iſta tamen miloi di ad vite huiꝰ varietate ouertere diuma ozacu la.quarto ſi aliqui ſoꝛtibꝰ vtãtur ĩ electõibꝰ eccłiaſticis qᷓ fieri debet ex ĩſpiratione diuĩa vel ſpuůſſancti · vñ ſicut dicit beda ſup act· ma thias ante penthecoſtes oꝛdłatꝰ.ſoꝛte qritur quia ſczʒ pleitudo ſpũſſancti nõdũ erat effuſa in eccłia.ſepte aũt diaconi poſtea nõ ſoete ſʒ apł oꝝ electõne ſunt oedĩati · Gecus aũt ẽ in dignitaubus tpalibus q̃ᷓ ad tereena diſponẽ da oꝛòmant᷑ · in quaꝝ electione plerũqʒ ſoeti bus homies vtũtur· ſicut et ĩ tpaliũ reꝝ diui ſione ſi neceſſitas ĩmineat licitu eſt cũ debita reueretia ſostibus diuinũ iudiciũ imploeare. Vñ ſicut dicit aug;. im epła ad honoꝛatum · ſi inter dei miſtros ſit diſceptatio qui tpe eoꝝꝝ pꝓſecutõis maneãt et qui fugiãt ne foete moꝛ te oĩm deſerat eccłia ſi hec diſceptatõ aliter terminari nõ ꝓpoſſt quãtũ mihi videt eligedi ſut ſoꝛte qui maneãt et qui fugiãt · et libeo pei mo de doctrina xpᷣiana dicit ſi tibi aliqd abũ daret q opoetet dari ei qui non haberet nec duobus dari poſſet ſed occureerent tibi duo quo neuter aliũ vel indigentia vel erga te aliqua necęſſitate ſuparet· mhil iuſtius face res ꝙᷓ ſi ſoꝛte eligeres cui dandũ eſſet qᷣᷣ vtri q; dari nõ poſſet: Der pᷣdicta ceſſat obiectõ ꝙq ſancti viri tã in veteri teſtamto ꝙᷓ in nono ſoꝛ te vſi funſſe legũtur Anno.ec extra·e.cã dicit ꝙ licz vti ſoꝛtibus ꝓ liti bꝰdirimedis et· xvj · ¶qjſoes · et idem dieit hoſt· et hoc intellige ſcðʒ eũ in tpalibus et de ſoete ſimplici cũ pa leis vel hiiõi.et ſme aliqua ſuꝑſtitione. o ta beeuiꝰ ꝙ cũ aliquid ꝓ ſoetẽ qritur aut illð Ptinet ad rem tpale vt diuiſio hereditatis et bis ſimiliaet tune licet ff.faĩib.herciſ.ſi qui ſunt.aut ptinet ad rem ſpũalẽ et tunc aut ꝓti net ad el ectionez; alicuius p̃lati · et tũc nal 0 mõ licet.ex de ſoetib.in eccleſia in fine · Fut Ptinet ad aliquid alind ſpirituale iurgiũ diri mendu. et tunc ſi illud p̃cedit licet · xxvj · q· ij non exeplo et argumentũ ex.e.ecclia vbi hꝰ tin ꝓhibet᷑ in electõibus·et ꝓp hoc videt cõ⸗ cedi in alijs iurgijs dirimendis: cuiꝰ ratio p̃t eſſe quia nõ ita in alijs ſicut in electionibus eſt ꝓuiſum.ſi vo nõ ꝓcedit nõ lic;·xxvj.q:ij. non ſtatim. IJd mquiſitõz aũt veritatis de ali quo futuro vel pᷣterito vt furto et ſibibus nõ licet ex ·e:c.j. Quid ſi contentio eſſet de ali quoꝝ electõne et eſſet paritas in omibꝰ vtro biq; · ſcripſerũt laurẽtiꝰ raij.jo·et tanc.q; tũc exeplo mathie poſſent fieri ſoꝛtes ſed hoc reꝓbatur ex · e:eccłia nr̃a · vnde hoſt · dicit ꝙꝙ hoc nẽ poſſet fieri ſine autoeitate pape. vnde ſcom eu et gof: in tali caſu vel debet iteꝝ eli gere vel ꝓ ſuperioꝛem alter rectificabit· Quid de mudicijs ferei cadetis et aque feruẽ ts et ſingularis Ocertatõis q̃ dicũtur vualga ria nũquio ſunt licita.& huiõi indicia oedi⸗ nantur ad alicuiꝰ peccati occulti inquiſitiõz p aliquid qð ab hoĩe fit et in hoc cũ ſoꝛtibus uenũt·. inqꝙ;tũ tñ expectat᷑ aliquis mmacu⸗ loſus effectꝰ a deo· Oñem ſoetiũ rõz excedũt· 1.5 Vñ huiõi iudiciũ reddit illicitũ.tũ qe oedĩa ad iudicanò occulta qᷓ diuino iudicio reſzuã tur · tu qe ñ e autoeitate dimia ſcriptũ.ij.q.v. conſuluiſti et ex.de purg· vulec fig und 8 his ꝗᷓ inneſtigat pdita ꝓ inſpectõz a ral abij aut inſcriptões et huiõi.· H hoc facere nõ li⸗ cʒ ſeðz roò. gof.et hoſt. ex. de ſoetil · ex tuax Q Irca ſcm qð eſt de pena ſoetilegoꝝ ſcie dium oꝙ pena eoꝝ eſt ſcòm leges bonoꝝ publicatõ et decapitatõ vt pzʒ.C.de malefi⸗ cis: nullꝰ.et le.nemo.et.l.culpa.et eſt ſiłis culpa ꝓhibita diſcere et docere vt ĩ. I. culpa St ſi quis tali arte młiere ad luxuriam ꝓuoca nerit . beſtijs ſubdit vt ðe ibide . l. meti · Gcðz auᷣt canoĩponi pnia ſpũᷣalisxl. dier vt ex. de ſoetib. c.j. Et ſi pctm ſit notoꝛiũ eucariſtia denegat. de Oſe · di . j. ꝓ dilectõe. Itẽè ſi ſit cle neus ẽ deponedus et in monaſterio detruden dus . ſi vero laicꝰ ſit è excẽicandꝰ.qð ĩtellige qñ renuit agere pnñiaʒ pᷣdictã et ſi crimialiter accuſet ho intellige.xvj·q:v.nõ dʒ et.c. ſi q̃ſ ep̃us aut pᷣſ bꝛ.qñ tñ pniaz ↄtenit agere ẽ ab excõmuicatõe ĩcipienð vt.xxvj.q.v. ſi qs cle ricꝰ.ſʒ creſcete ↄtumacia augere debz et pena etiã in laicos.q̃ ſi ſũt ſerui verberibꝰ caſtigãꝰ ſi liberi · ſut ĩeluſione digmi diſtrictãqʒ ſunt in penã redigedi vt eade.q.ↄtra ijdoloꝛ Ep̃us aũt tales turpiter dehoneſtatos de peochia ſua debz eicere · xvj .q.v.epi.qe decaluare pᷣt eos· 1· veſtes et capillos añ et retro pᷣſeĩdere ſicut ĩ qbuſdã locis de ↄſuetudĩe obſerna'.et de hac dᷣcaluatõe loq̃tur.xxxij.q.j.ð̊ benedi⸗ ctõne. ſ tales ſũt ĩfames·et nõ tm ipᷣi ſʒ etã qͥ Ocureũt ad eosij.q: viijquiſqs.hec hoſt. OQuid ſi quis ſacrificet deo nũmoꝛꝝ ſcʒ mãmo ne vt diues fiat vł ſibia faciat. Quid etiã ſi q̃ſ de ſacrametis eccłie de eucariſtia ſczʒ vel criſ⸗ mate vł ̊ oleo bñbicto aut aq̃ᷓ bñdicta fonti um facit ſoꝛtilegiũ vł baptigʒat imagineẽ nuũqᷣd ex hoc fiũt ireegłares Rñdz rodð. ꝙ cũ talia videant' eẽ enoemia ꝗꝓpter ijdolatriã vel enoe rnẽ ſuſpitõz· licet ſint occulta generãt ireegu⸗ laritatẽ ſzm aliquos. Im aliquos vo nõ Vnde in huiõi dubio ↄſulendũ ẽ talibꝰ ꝙ petãt di⸗ ſpenſatõz.nõ tñ pᷣciſe dicenð eſt eis ꝙ alias ñ ſit ſalus illis· et abſolui debet ð pctõ ſi peni teat eos· ſi aũt huiõi pctã ſint notoꝛia ſzm oeſ egent diſpenſatõe . ſ de hoc plenius dicetur infra li. vj. ti. de diſpenſatõibus. De młciplicibꝰ obſzuãcijs ſrſtit õſis ti.xv. Oſtea oſideranò ẽ ð ſupſtitõe obſeruã cian Et circa hoc qᷓrunt᷑ pła ſcʒ vtrum vti obſeruãcijs artis notoꝛie ſit licitũ. M ꝙ ars notoeia eſt il licita et ĩefficax Hlici ta quidẽ eſt q vtit quibuſdã ad ſci am acqui⸗ rendã· que nõ hnñt ſzm ſe virtutẽ cauſandi ſciẽ tiã · ſiẽ inſpectõe duariin figuram et ꝓlatõe quoeũdaʒ verboꝝ ignotoꝝ et al ijs huiõi. et iõ huiõi ars nõ vut his vt cauſis ſ̊ ut ſignis — — — — nõ aũt ut ſignis diuĩtꝰ inſtitutis ſicut ſũt ſaẽ mẽtalia ſigna. Vñ reſtat ꝙ ſunt ſigna vana et ſupuacua et ꝓ ↄñns ↄtinetia õdazʒ pacta ſigna tõnũ cũ demoĩbꝰ p̃hibita et federata. ars er⸗ S80 notoeia e xp̃ᷣiano penitus repudiãda et fu — -, A Sicda ſicut etiã alie artes nugatoeie vł nexie ſupſtitõis vt aus· dicit.ij.de do. xpia Eſt euã huiõi ars inefficax aò ſclam acquirendã cũ ei P Huiõi artẽ nõ ĩtenda acqſitõ ſcie ſim modũ homi onaturalẽ ſcʒ ĩ adinueniedo vt in addoi ſcedo. oñns eſt ꝙ iſte effectꝰ expecta a deo vł a demoibꝰ.certũ eſt aũt aliquos a deo ſapiaz et ſcĩam Pinfuſione habuiſſe.ſiẽ de ſalomone legit · iij Re . ij. et · ij. Pak. j. x̃us etiã dixit di ſcipulis uis luc.xxj.ego dabo vobis os et ſa pĩam et ſciaz cui nõ.po.reſi.etiã om̃s aduer. vri ̊ hoc donũ nõ da qᷓbuſcũz cũ certa cbſer uatõe ſed ſzm arbitriũ ſpuſſancti iux d. . cox xij Flij da ꝗ ſym̃ ſʒmo ſapie eẽ et poſtea ſub dit. hec aũt oĩa opat vnꝰ atz idem ſpuũs diui dens ſingulis ꝓut vult & demonè aut no p tinet illuiare ĩtellectũ.acq̃ſitõ aũt ſcie et ſa⸗ pientie fit ꝓ illuĩatõz intellectꝰ.et iõ nullus vnq ſciam ꝑ demones acqſuit.pñt tñ demo⸗ nes hoĩbus colloquedo aliquan ſcian expei mere documeta. ſ hoc nõ querit p arte noto riam ·¶¶ Sz obi ꝙ dañ. j. puris abſtinscibꝰ de dit deus ſciaz ĩ oĩ liꝰ et ſapiazꝝ ſʒ obſeruãtie ar tis notoeie ſũt ſcz quedã ieiumia et quaſdam abſtinentias g ꝛc · illi nõ abſtinehãt ſcõ⸗ vanã obſeruantiã artis notoeie ſz ſcdz auccem legis diuĩe noletes cibis gentiliũ mqnari er ideo merito obedientie ſuùt a deo ſciam ↄſecu ti · ſzm id pg̊. ſup ſenes itellexi qe mã tua qſiui Vtꝛ obſernatões oedinate ad coæpm imu⸗ tatõʒ vt ad ſanitatẽ vł ad aliqò huiõi ſint li ci te · ꝙ nõ dicit em aug. ij. de doxpᷣia.ꝙ a& ſupſtitõz ptinẽt volnia magicaꝝ arciũ et liga ture et ĩᷣmedia qᷓ medicoꝛ ddemnat ſcia ſiue in pᷣcatõibꝰ ſiue ĩ ꝗbuſcũqʒ notis qs caracte res vocãt ſiue ĩ quibuſcũqʒ rebꝰ ſuſpendeẽdis atz infigendis. hec aug. Hã m bis qꝗ fiunt ad aliquos effectꝰ coepales ĩducendos oↄſiderã dũu e. vt naturaliter videant᷑ poſſe tales ef⸗ fectꝰ cãre ſic em nõ erit illicitũ. licʒ em̃ can⸗ ſas naturales ad ĩducendũ effectꝰ pos adioi bere i aũt nõ videant naturaliter poſſe ta⸗ les effectꝰ cãre. ↄñs eſt ꝙ nõ ꝗaphibeanad hos effectꝰ canſandos tanq;ᷓ cauſe ſy tĩ ur ſi gna et ſic ꝓtinẽt ad pacta ſignatõnũ cũ demo nihbꝰ inita· vñ aug.xxj.de ci:dei.illiciũt ho⸗ mies p creaturas ꝗs nõ ip̃i ſ deus odidit de lectabilibus ꝓ ſua diuerſitate diuerſis.nõ vr aĩalia cibis. ſ ut ſpus ſignis qᷓ cuiꝰcũq; dele ctatõi ogruũt. ꝓ varia genera lapidũ Berba⸗ rum lignoꝝ aialiũ: carminũ et rituã Sʒ obi cit qe ſicut colpa naturalia ſubdunt coepibꝰ celeſtibꝰ ita et copa artificialia ut imagineſ ergo ſicut illa ita et iſta ſoeætiũs aliqᷓs virtu⸗ tes ex imp̃ſſiẽe copꝑm celeſtiũ ad aliquos ef⸗ fectus cãndos. & ꝙ naturales virtutes coe⸗ poꝝx naturalm ↄſequũt᷑ ſbãles foemas iponz. q̃s ſoetiũt ex imp̃ᷣſſiõe coeꝑm celeſtiũ.et ideo ex eoꝛũdẽ imp̃ᷣſſone ſoetiũt quaſdaʒ virtutes actiuas· Sʒ fozme coæpm artificialiũ ꝓpcedut ex oceptõe artificis et iõ cum nihil aliudò ſint ꝙ;ᷓ opoſitõ et oedo.vt ðe.ij.phi.ñ pñt naãlem virtutẽ hre ad agenð Et inde ẽ ꝙq ex impſnoõe coeæpm celeſtiũ ſcdz ꝙ ſut artificialia nullam 4 ſoetiſtur virtuteẽ. ſz ti ſzm materiã naturalem J Omnd de buſoã ſceleratis mulienbꝰ q cre unt ſe et ꝓfitent cum dijana dea pagano nocturnis boeis et cũ herodijað ſup qſdaz be Itias et multa terea ſpacia ĩtempeſte noctis ſilentio ꝓptranſire· eiuſqʒ; iuſſicĩbꝰ obedire ve lut dñe. et cuctis noctibꝰ ad eiꝰ huiciũ euo cari. aſſert etiã ab illis aliqs creaturas poſſe ĩ meliꝰ vel ĩ deteriꝰ ꝓmutari aut ĩ aliã ſpez et ſibitudĩezʒ trãſ foeæmari · & ꝙ nõ a diuĩo ſpũ ſʒ a maligno talia fataſmata metibus fidelm ir rogant᷑.dijabolꝰ em cũ aĩaʒ alicꝰ pꝓ talè cre⸗ dulitate ſubiugauerit ſibi. trãſ figurat ſe ĩ an gelũ lucis: et trãſ foemãs ſe ĩ diuerſaꝝ ſona rũ ſpes atz ſibitudĩes metẽ quã captiuã tenet młtipliciter deludit. Mec dzʒ aliqᷓs vł aliqᷓ m tcantã vemre ſtulticiã ut credat hec oĩia q ĩ ſo⸗ nis et ſpũ tm fiut · ec ĩ coepe accidere · eu etiã paulꝰ n andeat aſſerere †P fuerit raptꝰ ĩ coæpe ꝗqcũq; g talia crediderit ſcʒ poſtꝙ ſup talibꝰ audierit veritate vł aſſeruerit ſczꝭ etiã ptinaci ter ꝓculdubio ĩifidelis e et pagano deterio⸗ xxvj.q· v.epi ·¶ Vtꝝ obſeruãtie q oedinãc⸗ ad p̃cognoſcedũ aliqᷓ foꝛtunia vł infoetunia ſint licite. H ꝙ ñ. dicit em̃ aug.ij. ð̊ do· xpi· qꝙ ad pacta cũ demombꝰ mita ptinent milia vana obſeruatõnũ.vt ſi mebeu aliqð ſalie⸗ rit. ſi iuncti ambulãtibꝰ amcis lapis aut ca⸗ ms aut puer mediꝰ iteruenerit· lime calcare .„ . . cũ qͥ an domũ ſuã trãſit·redire ad lectũ · ſiqſ dũ ſe calceat ſternutauerit redire ad domũ ſu am ſi qꝗs ꝓcedes offederit cũ veſtis a murib? rodi plus timere ſupꝑpſtitõz mali futuri ꝙ dã num dolere· hec aus- Omes eim huiot obhua tões attẽdũt hoĩes· nõ ut qſoaʒ cãs ſa ut qdã ſigna eustuũ futuroꝝ bonoꝛ b maloꝝ ñ ãt obſeruãt ſic ſignaa deo tradita cũ nõ ſint in troducta aucte diuĩa. ſʒ magis ex vanitate pu mano coopante demonũ malicia: qui nitũtur Hoim aios huiõi vanitatibꝰ iĩplicare· et iõ ma nifeſtũ eè huiõi obſeruãcias om̃s eè ſuꝑſtitio⸗ ſas et illicitas: et vident es queð reliqe ndo latrie Gm quã obſernãt' auguria et q̃dã dies fauſti vł infauſti qð qdᷣãmõ ꝓtinet ad diuma tõeʒ ꝗᷓ fit ꝓp aſtra ſm q diuerſificant dies niſi ꝙ huiõi obſeruatõs ſut ſine rõe et arte· vñ ſut masg vane et ſiſtitioſe · Sʒ obi qe ireõnabile eſt negare iðꝰ qð q̃ᷓn omes expiunt ꝙ aliq̃ tpa vel loca vel verba audita vel occurſus homm ſiue aĩaliũ aut diſtoti vł moedĩati actꝰ aliqð pſagiũ hñt alicꝰ boni vb mali futuri .· S ñ vi det eſſe illicitũ la obſzuare · hoc ꝙ a peĩ cipio ĩ iſtis obſeruatõibꝰ expti ſut hoĩes ali⸗ q̃d veri a caſi accidit ſʒ poſtea cũ hoĩes ĩcipi unt Huiõi obſeruãtijs aim iplicare mbta ſcõzʒ huiõi obſeruatões eueniũt ꝓ deceptões ðᷣmo nũ· vt huiõi obſeruatõibꝰ iĩplicati curioſioeeſ fiãt et ſe magis ereoeis ꝓnicioſi multiplicibꝰ laqis ingerãt vt dicit aug.ij· de do · xpᷣi · dicit ec ꝙ hHuiõi poetẽtis occłto dei iudicõ ꝓ ᷣmo⸗ nũ fallaciã ludiᷣcurioſitas hũana:du ið ĩpu deter a Petũt ſcire qð eis ñ ouenit ĩueſtigare dicit etiã aus· hoc fieri ꝓmiſſiõe diuĩa ut illi q ho audiũt et vidẽt ꝓben in qᷓ fide ſũt apuò Phn deũ. et ꝓhbat ho anẽte den · xiij . ſi ſurꝛexerit ĩ medio tui ꝓpheta aut qᷓ ſommiũ dicat ſe vidiſſe et p̃dixerit ſignũ et euenerit qð locutꝰ e · et d ꝛ xerit tii eamus et ſequamur deos aliences nõ audies verba eius qe temptat vos deus vr vt palam fiat vtꝝ diligatis eij an nõ et · xxxj· q· v. nec mirũ circa fi“ Vcπι virtus imagina⸗ tiua poſſit facere trãſmutatões aliqs iĩ co⸗pe in quo e · ꝙ ſic et hoc dico accipiedoma ginatiazʒ nõ inꝙᷓtũ diſtinguitur ↄtra virtutes alias ſenſitiuas ĩteriozes ̊ accipièdo eã ip ſis vtutibꝰ ſenſitiuis ĩterioꝛibꝰ.et hoc decia ratur ꝓ autoꝛitates et expimeta dicit eĩ auic. vj naturaliũ li.inj.c·.vlti · ꝙ aliqñ homo pᷣt ambulare ſupea trabem que eſt in medio vie. Si vero poſita fuerit ſupꝑ aquam ꝓfunoam nõ audebit ambulare ſup eam· eo ꝙ imaginabit an eius aĩma foema cadedi vehemeéter impeeſ ſa cii obedit materia eius et virtꝰ menbeoꝝ eius.et nõ obediũt eius ↄtrarto ſcʒ aò drigẽ dum et ambulandu: et plura alia expimenta de hoc ponit bidem. Qð aut dicit bidem de virtute maginatia ꝙ poteſt extranea coæpa ĩ⸗ mutare nõ eſt tenendu qe in hoc nims vtute imaginatõis extenditꝓlura etiã dicit aug xj de ci.dei ad hec ꝓtinentia · et inter alia dicit ſe audiſſe a quodã ꝙ tam expeeſſazʒ et qnaſi ſo⸗ liam ſpecie feminei coepis cernere ſoleret · vt ei ſe q miſcere ſenties etiã in genitalibus flueret.tantã vim habz aĩma in coepꝰ ſuũ. In eodẽ etiã lhiᷣ aug; · ad memoeiam reducit illud qð habe CGenñ.xxx.de ombꝰ iacob ad ꝓbani virtute imaginatõis dices ſic ſunt exempla qᷓ copioſe numerari pꝓñt· ſed vnũ ſufficit de fide limſimis libeis qd fecit iacob ut oues et capee varijs coloꝛibꝰ ꝑerent.ſu ꝓponendo eis varia virgulta m cãnalibꝰ aq qᷓ potãtes intuer? eo tpe quo ↄceperant · Sed obi qę ſi ita eſz videt ꝙ qñ homo vellet generare maſculum poſſet· et ſiłr qñ vellet femiam. H nõ ſequi * gqęæ et ſi volũtas aliqñ poſſzz impeimere ĩ imagi⸗ natõzʒ nõ tñ ſicut vellet et qñ vellet.imagina tio etiã et ſi poſſet coꝛpꝰ traſmutare ĩ quo e.ñ tame in trãſmutatõe qualicũqʒ · Doteſt ec ima ginatio eſſe ita debilis et coeꝑꝰ ita firmũ ĩ di ſoſitõibus ſuis ꝙ illa imaginatõ parum pol ſet coꝛpus trãſmutare.et ſi poneremus etiã ꝙ imaginatio eſſi foetis· nõ ꝗpter hoc impeime⸗ re poſſet ita foetiter in vim foematiuam ꝙ vis fozmatiua ſempꝑ poſſet ad talem imaginatõem maſculũ fozmare.qꝛ alique alie cauſe poſſent obſiſtere puta ſi virtus in ſeminę patris eſſet debilis· et foꝛte aliqua cauſa actiua q̃ haberzʒ vim foematiuã debil are et ſemẽ meptum aõ maſculi foematõzʒ reddere · poſſet tũ imagina⸗ tio ee ita foꝛtis ꝙ multũ iuuaret ad foematõ3z maſculi miſ eſſent ĩpedimẽta multũ foætia ad Otrariu · hec rich · Vti faſcinatõ ſit poſſibi lis. faſcinatõ ſzm ꝙ poteſt elici ex glo·ſr illud Kab. iij. O inſenſati galathe q̃s vos fa⸗ ſcinauit ꝛc ðᷣe tripliciter· Yno mõ ðe lndifiea⸗ tio ſenſuũ que fit per arte magicã et ſic poteſt fieri ꝓ mĩſterium demonũ niſi phibeat a deo immediate b mediãte miſterio ſctõn angł oꝛx Secundo mõ innidia et ſic eſt etiã poſſibilis ſi cut multiplex exꝑpientia docet · Tercio ðᷣe ĩmu tatio ad malũ facta in ccoæpe al icuiꝰ ꝓ oculoſ alterius aſpiciẽtis eũ · et de faſcinatõe h mõ dicta dicit auic· vj· naturalium liꝰ.inij·c· vlt · ſic.multocies aũt aĩa opatur in coꝛpe alieno ſicut ĩ ꝗpeio q;sadmodũ ẽ opus oculi faſcinan tis et eſtimatois opaãtis.Et eandẽ ſentetiã po nit algaʒzel liꝰ ſuo phĩcoꝛꝝ · v.c. ix· Vñ viden⸗ ambo fuiſſe opinari hoiem aliqñ ꝓ naturalem virtutẽe aĩme ſue:poſſe aliena coꝛpa ꝓ ſua vo⸗ lũtate trãſmutare · Sʒ hoc e multũ ↄtra rõzʒ qꝛ angeli qui ſũt naturaliter potẽtioꝛes ꝙ aĩa et ſi pnt traſmutare coꝛpa ſcòz locũ. nõ tamẽ pnñt trãſmutare ea ad aliqꝙ; naturale foemã ni ſi mediãte ope alterius nature a natura ange lica· ſiẽ expᷣſſe dicit aug· nij:de triniCõtra eẽ opinione pᷣdictã videt facere excõicatõ cuiꝰ dam articuli qui talis ẽ ſcʒ ꝙ intelligentie ſu pioꝛes impeimũt ĩ inferioees ſiẽ vna ala intel lectia impeimit ĩ aliã et in aĩaz ſenſitinã · et p tale ĩpᷣſſionẽ incãtatoꝛ aliq̃s ꝓicit camelũ ĩ fo ueã ſolo viſu.hic articulꝰ eſt excõicatus.d hoc etiã facit excõicatio alteriꝰ articuli q ta lis eſt ſeʒ ꝙ materia exterios obedit ſubẽ ſpũa li. et ðᷣe ibi ꝙ ẽ ereos ſi itelligat᷑ ſimpłr et ſzʒm om̃em modũu trãſmutatõis· is viſis declarã⸗ du ẽ ꝙ Faſcinatõ tercio mõ dicta qe de ea peĩ cipaliter qritur. ſm aliquẽ modũ nõ eſt poſſi⸗ bilis et ſcm aliquẽ modũ eſt poſſbilis . Nõ em̃ eſt poſſbile homĩ ꝙ ꝓ naturale virtutẽ aĩ me ſue ꝓ oculos talẽ virtutẽe emittat q̃ nõ me⸗ diãte trãſmutatõe ꝗꝓpeij coepis neqʒ medij no cumentũ inferee poſſit coepi hoĩs quẽ aſpicit maxie cum ſzm opione ↄmunioeẽ videamꝰ in tra ſuſcipiẽtes nihil ex mittẽtes.Hõ eſt etiam poſſibile hoĩ q; ꝓ virtutẽ naturalẽ aĩe ſue peo volũtate ſua trãſmutatõz imaginãdo faciat in oculis ſuis:qᷓ mediante trãſmutatõe medij ſcz aeris poſſit coepꝰ hoĩs quẽ aſpicit in aliquam trãſmutare qlitate ſim ꝙ ſibi placuerit.ſeðm hos duos modos pᷣdictos ñ poſſ vnꝰ homo aliũ faſcinare:qꝛ nulli hoĩm ꝑ naturalem vir tute aĩe ſue poſſet talis virtꝰ meſſe. Vnde ſzm illos duos modos debʒ itelligi excõicatio ar ti culi de faſcinatõe· Scom tñ aliquẽ moð fa⸗ ſcinatõ eſt poſſibilis.p̃t em̃ aliqñ ↄtingere ꝙ homo b mulier aſpicies coepꝰ alicꝰ pneri mo⸗ neat ipᷣm mediãte viſu et imaginatõe vel aliqᷓ paſſione ſenſibili:et qe paſſio ſenſibilis ẽ cum quadã ĩmutatõe coꝛpali. et oculi ſũt tenerꝛi⸗ m i ꝗpter qð ſunt impſſioĩs multũ receptiui.iõ qñqʒ ↄtingit ꝙ ꝓ aliquazʒ paſſione interioꝛem trãſmutant' oculi in aliquã malã qualitatem maxie coopante ad hoc aliqua imaginatõne. cuiꝰ impᷣſſio cito redundat in oculos et ꝗpter eoꝛx teneritudinẽ et ꝓpter vicinitatẽ radicis ſenſuũ ienlarnis ad maginatõis oeganũ Cũ aũt oculi ſũt trãſmutati in aliqᷓ; qualitate ne⸗ ciuã · Otingere poteſt ꝙ trãſmutent aerem ſibi Oti guũ in aliã qualitatẽ malam.et illa pars aliam et ſic vſq; ad aerem ↄtiguũ oculis pue ri qui aſpicit.et ille aer ↄtiguus poterit qnzʒ in materiã diſpoſitã ꝙᷓ; ñ diſpoſitã cui ↄſonat .— – „ Er trãſmutare oculos ip̃ius pueri in aliã quali⸗ tatẽ malã et mediãtibꝰ oculis ipius pueri ali quas ptes ĩterioꝛes Expimentu huiꝰ rei ma⸗ nuductinũ ẽ.qe videmꝰ hoĩem patientẽ ĩ ocu lis qñʒ ex aſpectu ſuo ledere oculos eũ aſpici entis qð dtingit ex hoc ꝙ oculi mala qualita te infecti inficiũt aerẽ mediu et aer infectꝰ im ficit ocnlos directos ad ocłos ĩfirmos eo ꝙ ſm rectã lineã infectio illa deriuat in dire⸗ ctũ ad oculos ĩſpicientium.coopante ad hec multũ imaginatõe eius qᷓ aſpiciendo oculos infirmos maginat' ſe ledi· pła etiã alia expi meta ad hec manuductia poſſent adduci que obmitto cã beeuitatis · pdictis aũt cõcoꝛdat quedã glo·ſuꝑ iꝰ ps.q̃ ·ti :te.vj.me. et le · di⸗ cens· magna virtꝰ in oculis e qð in naturali bus a ꝓparet·aĩmal em viſum ꝓdeſt yctericis peioꝛ videns lupus vocè aufert . baſilicus ſi peioꝛ videt occidit ſi peioe videt᷑ occidit Et Hniꝰ ſcʒ quare baſilicꝰ vidẽdo occidit hoĩem rõ reddi poteſt q ex aſpectu et imaginatõne excitat in eo paſſio mala.que habʒz excitare ĩ eius cozpe materiã venenoſaz · ꝓꝑ quã eiꝰ ocłi venenoſa ꝗlitate ĩficinnt qua aer oculis eiuſ Otiguus inficit᷑·et ab illa ꝑte aeris pars alia et ſic inde vſq; ad aere ↄtiguũ homĩ·quẽ aerẽ cũ homo pꝑ inſpiratõʒ; attraxerit intoxicat᷑ et moꝛit'. hec de p̃ᷣdicta qõne ſme pᷣindicio et te meraria aſſertõne dicta ſut:hec rich in qſtio⸗ nibus de quolibz taa J infoetuniũ accidẽs alicui poſſit ingerere doloee eiꝰ amico nihil ð ho ſcienti · & aliquẽ hoĩez triſtari et ãguſti ari eius amico remoto ĩfoetuniũ aliqð patiẽ⸗ te: qnʒ otingit a cau ſczʒ qe in illa hoea qᷓ ſuus amicus infoetuniũ patit melãcolia in eo mo uetur.ꝓ cuiꝰ motũ cadit ĩ triſticiã et timoꝛem ꝓpter multas cogitatões et ſuſpiratões noci⸗ unas que ꝓ motũ melancolicũ excitantur et ex Oñti mente agguat᷑ et põderoſus reddit licz infoꝛtuniũ amci nihil ad hoc penitꝰ opetur qnz vero hoc tingit ex aliqua cã voluntaria determĩiata. Oyabolꝰ em qe conat hoĩies m⸗ ducere ad opiones ſuſpicioſas· qnʒ cũ ꝓmitti tur affligit hoĩem ponderoſitats et triſticia il la hoea qᷓ amicꝰ eius remotꝰ infoetuniũ pati⸗ tur vt exiſtimet hoc ꝓ amici infoꝛtunium ſibi naturaliter eueniſſe. Qñq; etiã hoc ↄtingit ex aliqᷓ ꝓbabiuli ſuſpitõe.vt cũ quis ſcit amicum eſſe in taberna cũ inimicis ſuis ꝓbabiliter cõ nicit eum iuadi ab mimicis et ex hoc qnz i il⸗ la hoea qua amicꝰ eius ab inimicis oꝓpeimit in eo timoe et anguſtia generatur · ſed ille do loe ẽ poſt aliꝙᷓ ↄgnitõz · hec rich.·¶ Vt her be vel armoĩe poſſint ipedire demões a vexa tõne hoĩm. H ꝙ herbe vel armonie non ꝓxnt ſua naturali virtute totaliter excludere vexa⸗ tõzꝭ qua dyabolꝰ poſſit hoĩem vexare ſi ſibi p mitteret' a deo vł angelis boĩs.pñt tñ illam vexatõz miti gare:et ita ꝓna poſſet eſſe vexatõ illa ꝙ poſſent eã penitus excludere. et h qui dẽe facerẽt nõ agedo in ipa demonè cũ ſit ſpuᷣſ ſeperatꝰ ĩ què nõ pᷣt naturaliter agere coꝛpus ſßͦ agendo in ip̃m vexatũ a demone . oĩs em cã li mitate vtutis ꝓducere pᷣt effectũ ĩtenſioꝛẽ in materiã diſpoſitã ꝙ; nõ diſpoſitã cui ðſonat ili phi.ij: de aĩa actꝰ actiuoꝝ ſut m paciete pᷣdiſpoſito·demõ auũt eſ ages limitate vtutis ergo vexatõem intenſioeem facere poteſt dya bolus in bpomine diſpoſito ad illam vexatio⸗ nem ſie ad lluò ad quodò dyabolus inten⸗ dit adducere:ꝙ; ĩ hoĩe diſpoſitõis ↄtrariepu ta dyabolꝰ pᷣt vexare mtenſiꝰ paſſõe melãaco lica boĩem diſpoſitũ ad illã: ꝙ hoĩez trarie diſpoſitõis:certũ aũt eſt ꝙ herbe et armonie multũ pñt iĩmutare diſpoſitõz coeꝛpis et ex on ti motꝰ ſenſualitatis.hoc pz de herbis cũ que dã incl met ad leticiã quedã ad triſti ciã et ſic de alijs oc etiã pꝭ de armonijs ꝓ phm.viij połb ·. vbi vult ꝙ diuerſe armonie hnt ꝓuocare dinerſas paſſiões m holie:hoc etiã refert boe tiꝰ ĩ muſica ſua et autoe de oetu ſciaꝝ vbi lo quens de vtilitate muſice dicit ꝙ valet ad cu randũ vł allemanò diuerſas infirmitates. St ita pʒ ꝙ herbe et armonie qnʒ cãre pnt i hoĩe diſpoſitõz ↄtrariã il li vexatõi qua dyabolus hoĩiem vexare conat'. ex quo ſequit ꝙ ceteriſ Pibꝰ fit vexatõ ðᷣbilioe Nõ vido tn quo herbe vel armonie poſſint in hoie di ſpoſitõez; aliq; cãre ꝓpter quã hõ nulle“ vexari poſſz a demo ne ſi ꝓpmitteret q dyabolꝰ mouedo ſolũ mo⸗ tu locali vapoees et ipos ſpũs ĩoedmato mo tu poſſet hoiem multũ vexare·herbe aũuũt vłb ar monie nullã diſpoſitõʒ cãre poſſent in homie ſua naturali vtute ꝑ quã ꝓhibet' demon pᷣdi ctam ↄmotõʒ facere· otingit tñ qñzʒ ꝙ dyabo lus nõ pmittit hoĩem vexare niſi vexatõe ita pna ꝙ; x aliꝙ; foetẽe diſpoſitõz ad ↄtrariũ:to⸗ tal iter tollerec et tũc aliqᷓ Herbe b armonie poſſent cozpus hoĩs ita ad otrarin diſponere ꝙ illa vexatõ totaliter amoueret. verbi gra. dyabolꝰ qñz poſſet hoĩem vexare vexatõe tri ſticie ita debiliter ꝙ per aliqs herbas vel ar monias que haberet cãre dilatatõz et diffuſi⸗ onẽ ſpuum qui ſunt motus ↄtrarij triſticie to⸗ taliter amoueret illa triſticia Qd aũt aug liꝰ ij · de do·. xp̃i:demnat ligaturas et quedam alia de qbus ibi diffuſius ſcribit hoc attri bu ens arti magice·hoc ẽ ꝙ;tum ad i in qð non pnt ex ſua naturali vtute·qð pzʒ ꝑ hoc ꝙ dicit ſic:ad hoc genꝰ ptinent oms ligature atz re⸗ media qᷓ medicoꝝ pdemnat diſciplina. In qᷣ ſatis pzʒ ꝙ illa ↄdemnat qꝙ;tũ ad vſum reſpe⸗ ctu cuiꝰ nõ hnt aliquã efficatiã ex ſua natura li vtute Qnãtũ aũt ad illuò qð·j.re· c. xvj. ha bet ꝙ ſaul qᷓ vexabat a demone alleuiabat qñ dð.cytharã pcuciebat coꝛã eo· et ꝙ receð bat ſpũs malus·ſci enð ꝙ bñ verũ eſt ꝙ pta⸗ ctum cythare vᷣtute naturali illiꝰ armonie al leuiabat alitulũ afflictio ſauliſ. mætũ illa armonia aliqualiter dulcozabat a petitũ eiꝰ pP auditũꝓ quã dulcozatõz reddebat' mimus aptus ad illa vexatõzʒ. Sed ꝙ ſpũs malꝰ rece⸗ deret a ſaule qñ dauid cytharizabat cozaʒ eo hoc erat ꝗpter vim crucis:qð ſatis expᷣſſe dici tur in glo·vbi ðe ſic·erat doᷣ.in cãticis muſi⸗ ce eruditꝰ dinerſoꝝ; ſonoꝝ rõnabilis mode⸗ ratuſqʒ ocentus vnitatẽ eentie ſignificat que varijs modis quotidie r̃ſonat. dauid malignũ Peng ſpm̃ in epthara ſua ↄpeſeuit.nõ qe tanta eſſet vis in cythara ſ; ĩ ſigno cerncis qꝗᷓ in ligno cru cis et coedaꝝ exteſioe gerebac qᷓ am tuc de⸗ mones effugabat.et hec ſũt dicta ſine piudi tio hec rich· m qõmbꝰ de quolibʒe Vty lice at ad collũ diuia verba ſuſpedere⸗ X. 1 o b9² incãtatõibus vel ſcripturis ſuſpenſis duo ea⸗ uenda vident'. peimo qd ꝓfert' vel ſcribiv ae ſi è aliqdad inuocatõz demonũ ptines maife ſte eſt ſupſtitõſum et illicitũ. Sibr cauendum ſi ↄtingat ignota noĩa ibi pom:ne ſub illis lateat aliqd illicitũ: vñ eriſo.dicit ſup Ma · ꝙ pPhaeiʒeoꝝ; magficãtiũ fimbeias exeplo· nuc multi aliqua noĩa hebeaica ãgeloꝝ finguͤt et ſcribũt et alligãt que nõ ĩtelligetibꝰ metu⸗ enda videntt Canendu é etiã ne aliqd falſuzʒ Otineãt qe ſic eiꝰ effectꝰ expectari non poſſʒ a deo qui nõ eſt teſtis falſitatis·Scðo cauen⸗ dũ eſt ne cũ verbis ſacris ibi otieant' aliqua vana vt aliqui caracteres inſcripti pᷣter ſignu crucis.aut ne ſpes habeat' ĩ mõ ſcribendi vel ligãdi vel in quacũz alia huiõi vanitate que aè dimnã reuerentiã nõ ptineat· qe hoc iubi⸗ caretc ſupſtitõſum.alias aũt eſt licitũ vn· xxv .q· vj. no liceat xp̃ianisde ꝙ nõ liceat in co lectõibꝰ herbaꝝ medicinalm aliꝗs obſerua tões vel incãtatões attẽdere niſi ti cũ ſimbo lo diuino aut oeõne dñica · vt tm̃ creatoe oĩim deus honoeet?· Nec his obſtat cnſo.dicẽes ſu per Ma. ꝙ virtus euãgeli) nõ eſt in literis ſi⸗ ue figuris ad collũ ſuſpeſis.ſʒ in itellectu·qe criſoſtimꝰ loqtur qñ reſpectꝰ magis ad figu⸗ ras ſcriptas ꝙᷓ adò intellectũ verboꝝ haber Sʒ tra pᷣdicta ondit ꝙ ceat diuia verba ad collũ ſuſpèdere qe ñ minꝰ opan verba ſa cra in coæpibꝰ hoĩm ꝙᷓ in coepibꝰ ſerpentu et alion aialii ſed mcãtatões quandã efficaci am habẽt ad repeimendũ ſerpetes vł ad ſanã dũ quedã alia aialia:vñ põ.ſiẽ aſpidis ſurde et obtu.au:ſcʒ que nõ ex no.incã.et ve · incã· ſa. P ꝓ etiã in incãtatõibꝰ ſerpentũ vel quo rumcũq; alialmm ſi reſpectꝰ habeac ti ad v⸗ ba ſacra:et ad virtute diuinã nõ eſt illicitum ſed plerũq; tales incãtatões habent illicitas obſeruãtias.et ꝓ demones ſotiut᷑ effectũ.et pPcipue in ſerpẽtibꝰ qꝛ ſerpens fuit peimũ de⸗ monis ĩſtrumentũ ad hoĩem decipienë. vnde glo.dicit rbidẽ ꝙ nõ laudat ĩ ſcriptura vnde cunqʒ ſibitudo datur in ſcriptura otz de iniqꝰ iudice qii rogãte viduã vix audiuit hec tho. de beeniculis que fiũt in aſcenſione EW nõ ſunt repbanda cũ nõ ↄtineant niſi ver ba euãgelica· ſed ſupſtitõſum ẽ ſi credautc es minꝰ e fficacia ſi ſcribant᷑ poſt lectũ euange⸗ liũ vel poſt miſſam aut alia die. ꝙ; ſi ſeribani cũ legunt᷑ ſiue cantant in ecckia ſiue miſſa. hec roð · Zed quid de carmĩatricibus et car Yrceibus qui carminãt infirmos vł pueros vèl alia nuquid peccant moetaliter. H& ſi m⸗ hil ſupſtitioſum dicunt aut docẽt aut faciũt ſed tantũ vtuntur licitis p̃cibus et adiuratõi bus ſicut p paſſionẽ et crucem et ſimlia non credo ꝙ peccent moetaliter niſi talia fecerit poſt ꝓhibitõz ab ecckia ſibi factaz ſed credo qꝙ ꝓbibendi ſunt viri et mulieres a talibꝰ qe multa inutilia et ſuꝑſtitioſa ſolent admiſcere niſi foete ſit ſacerdos religioſus et diſcretus aut etiã laicꝰ ſiue vir ſiue mulier excellentis vite et ꝓbate diſcretõis:.qui fuſa orone licita ſup infirmũ nõ ſuꝑ pomũ vł pirũ aut cingulũ et ſiłia.ſ̊ ſup infirmãtes manꝰ ĩponat iuxta ill Ma.vlt ſup egros manꝰ ĩpo · et bñn ha. nee ſũt he pſone ꝓhibede a talibus niſi foete timeat ꝙ ad exẽplũ illoꝝ ĩdiſcreti et ſupſtiti oſi carmiatoees ſibi vſurpent abuſũ · tuetes ſe exẽplo illoꝝ ·hec rodð Qmd ð poetat de reli quiaꝛx ſi poeten ad fiduciã dei et ſctõꝛ nõ erit illicitũ· ſi aũt circa hoc attedat aliqᷣd aliuò vanũ puta ꝙ vas ſit triãgł are vb aliqdò aliuò huiõi qð nõ ptineat ad reueretiã dei ee ſctõꝝ ſupſtitioſũ erit et illicithhec tho Quid erit de ſacerdotibꝰ qui cã doloeis ꝓmo ti aut altare veſtibꝰ ſacris exnũt· aut qualibzʒ veſte lugubei opiũt aut ↄſueta luĩaria ſubtra Hũt aut altare vł crucifixũ ſpinis circũdant · Quid etiã de illis qui ꝓ viuis ſcieter cãtãt miſſaʒ defuctoꝝ vel ſub noĩe illoꝝ quos odi unt feretrũ cũ exequijs moꝛtuoꝝ ĩ meꝰ eccie onũt vel alia ſiłia faciũt vt illi citiꝰ moeiãt᷑ P ad hoc dico ꝙ ſi aliqð p̃dictoꝝ faciat ꝗp ter odiũ peiuatũ grauiſſime peccat qᷓ facit:et mſi p legitimã pniam ſe purgauerit dz dęꝑoĩ ſi aũt ꝗpter cãz dũem pꝓnta qe metuit tamia⸗ tõz ſacroꝝ oꝛdinũ vel ſubuerſiõz fidei vł ho⸗ ſti litatẽ ſuffert· vł obſidiõzʒ ł dinioꝛ iudicio rũ ſnĩam metuitet iõ tale qð fecit nõ ðᷣe pec⸗ care:.qæ ĩ tali facto ꝓplus huilitas q̃ deꝰ placa tur ꝙᷓ iterni liuoeis doloſitas declarat. hec etiã Oſuetudo eccłie tenet · vñ ſolet cãtare ðᷣs venerůũt getes ec· et ĩ ſignũ triſticie die vene⸗ ris ſancta altaria ſpoliare:hec tñ diſtictõ fal lit ĩ illis qᷓ ſciẽter ꝓ viuis celebeãt officiũ de fũctoꝝ· Mã tales ſi fuerit directi indiſtincte debẽt deponi et ad agendũ pnĩaʒ tã ipᷣe ſacer dos ꝙᷓ q̃ eum ad hoc ĩcitauit debẽt exilij ppe tui ergaſtnle ſiue monaſterio relegari · Hoc to tũ habes exp̃ᷣſſe.xxvj·q:v.qdcunqʒ · BHec raij: Eallit etiã diſtictõ ĩ illis qᷓ altare ł erucifixũ ſpinis circũdant qe oĩs talis abuſus ĩdiſticte penitꝰ re ꝓbat et diſtrictꝰ ꝓhibe et eſt gra⸗ uniter pumẽdus vt li.vj.de offioæ · ſi canonici De temptatõe q̃ deꝰ tempta .ti · xpj· AQOlſtea ↄſideranò ẽ de vicijs o ꝓpoſitis LDeison p ðf ectũ eiꝰ que maiĩtfeſte ſũt traria religioni vñ ↄtinent' ſub iree⸗ ligioſitate:.hoꝛ aũt quedã directe ꝓtinẽt ad ireeuerẽtiã dei · quedã ad ireeueretiam reꝝ ſa eraiz · Id genus peimũ ptinet Piuriũ quo dei nomẽ ireeuereter aſſumit de ꝗq infra dice cũ de ſcðo p̃cepto aget᷑·et tẽptatio qua deꝰ tem ptat de qua ẽ hic dicenð · Querũt aũt pba de ipa ſcz in qbus temptatõ dei ↄſiſtat · ꝙ; Oſiſtit m aliqbus factis ł verbis ĩ qbus expe ctat᷑ ef fectꝰ ſoliꝰ diuĩie ptãtis· E. cuiꝰ eui dentiã ↄſiderãdũ ꝙ ſic teptare gpeie · eſt expi⸗ mentũ ſumere de eo q̃ teptat. ſumit aũt expi mentũ de aliquo ex verbis et factis Et vtro⸗ q; modo dupli citer ſcz apte et inſidioſe ſiue X*Æα ⁹S occulte.rurſũ qnʒ qritur expᷣſſe qnʒ iterptatte⸗ ſic ergo hõ deu teptat qñz verbis qñʒ factis: verbis quidẽ deo colloquim oeãdo· vñ i ſua petitõe aliqs expᷣſſe deũ teptat qn ea intetõne aliqᷣd a deo poſtulat vt exploꝛet᷑ dei ſeam po teſtate vel vol ũtate:factis aũt expᷣſſe qñ ꝓ ea que faeit ĩtendit expimentũ ſumere dinie po⸗ teſtatis ſiue pietatis aut ſapie· Sed q̃i ĩterpta tiue deũ tẽptat qui et ſi nõ intẽdat expimẽtũ ſumere ð deo.aliqᷣd tñ petit vł facit ad nihil alind niſi ad ꝓbandũ deũ: Qñ aliqs ꝗpter aliquã necitatẽe ł vtilitatẽ ſe ↄmittit dei auxi⸗ lio i ſuis petitõibus vel factis hoc nõ è deuz temptare·ij . pabł · xx· cũ ignoꝛamꝰ q̃d agere ð beamꝰ h ſolũ habemꝰ reſidni vt oculos no ſtros dirigamꝰ ad te· Vn p̃dicatoees regni ðᷣi qui tpalia p̃ᷣtermittũt vt verbo dei expediciꝰ vacent.ſi ſoli deo imitant nõ teptant deũ · be ata vero agatha expta erat erga ſe dei beni⸗ uolentiã vt vel ĩfirmitates nõ pateret ꝓ qᷣbꝰ coapali medicina ĩdigeret · vł ſtatim ſentiret diuie ſanatõis effectũ ·iõ dicebat habeo dñm i lĩ xp[d⸗ qui ſolo ſer:reſtau:vni. Qñ vo h agi tur ſine neccitate vł vtilitate hoc ẽ interp̃tati⸗ ue deũ tẽptare. vñ ſup iꝰ deu · vj· dñm deũ tu um.dicit glo.deũ tẽptat q̃ habes qᷣd faciat ſi ne rõne omictit ſe pitulo expiens vtꝝ libera ri poſſit a deo·¶Vrꝛ temptatõ dei ſit pecca⸗ cũ: ꝙ ſic vñ deu:vj. nõ tẽptabis dñm deuz tuũ: tẽptare em̃ vt dictũ e· eſt expimetũ ſume⸗ re:expimentũ aũt nullꝰ ſumit de eo de quo e certus. et iõ oĩs tẽptatõ ex aliqᷓ ignoeãtia vel dubitatõe ꝓcedit · vel tẽptantis vt quis expi mentũ ſumit de aliqua re vt eiꝰ qualitate co⸗ gnoſcat.vel alioꝝ vt cũ quis expimentũ ſu⸗ mit de aliquo vt alijs inoteſcat ꝓ quẽ moð de us dðe nos tẽptare Igneeare aũt vel dubitare de Pti nẽtibꝰ ad dei ꝓfectõz eſt pctm.vñ ꝑzʒ ꝙ; teptare deũ vt temptãs dei virtutẽ Ognoſcat eſt peccatũ.Si aũt expimentũ ſumat de ptine tibus ad dei pfectẽz vt alijs demõſtret hoc ñ eſt temptare deũ cũ ſubſit iuſta ncciĩtas b pia vtilitas et alia q̃ ad hoc ↄcureere debent ſic eñm apbłi a dno pecierũt vt in nore xp̃i fierent ſigna vt ðe act nij· vt ſcʒ ĩfidelibꝰ moteſceret virtutes xpi⸗ hec nota ꝙ deus volebat dare ſignu achaz nõ ꝙ 1p tm̃ ſʒ ꝙ tocius po⸗ puli inſtructõe et iõ rep̃hendit yſa· vij qᷓi im peditoe ↄũis ſalutis ꝙ ſignũ petere nolebat ne petẽdo deũ teptaret nequaꝙ; tñ deũ tẽptaſ ſet . tũ qe ex dei pᷣcepto petiuiſſ · tũ qe hoc ꝑti⸗ nebat ad ↄuᷣem vtilitatẽ · Iᷓbeaam vo geñ· xv·. ſignũ peciſt ex inſtinctu diuĩo dicẽs · vnde ſci re poſſum ꝙ poſſeſſurꝰ ſim eam ſez tereã Pmiſ⸗ ſam ideo nõ peccauit · Ged eon vero indic vj⸗ ex debilitate fidei ſignũ petiſſe videtur de vi ctoeia ꝓmiſſa ideo a peccato nõ excuſatur vt dicit gloibide·. Sic et jacharias peccauit di cens luce.j.ad angelũvnde hoc ſciã vñ etiã apter ĩcredulitate punitꝰ fuit Sciendũ tñ ꝙ dupliciter aliquis petit a deo ſignũ vno mõ exploꝛãdo dei ptãtem aut dicti eiꝰ veritatẽ et Hoc de ſe ptinet ad dei temptatõz &lio mõ vt inſtruatur q;d ſit circa aliqð factũ placitũ ðᷣo et hoc niło mõ ptinet ad dei tẽptatõs? Vtz. temptatõ dei ogponat᷑ virtuti renigionis h ꝙ ſic vt em pʒ ex ſupeadictis finis religioĩs e deo reueretiã exhibere· vñ ola q directe perti nent aù mreeneretiã dei: religiom o ꝓponuntur teptare ãt alique ad meeueretiazʒ eiꝰ ptinz nul lus em pſumit tẽptare eum de cuiꝰ excelletia eſt certg. Vu pz ꝙ teptare deũ eſt petm̃ religi⸗ om oꝓpoſitũ.¶ Vtꝝ temotatõ dei ſit grauiꝰ Pctm̃ ꝙᷓ ſuꝑſtitio · ꝙ nõ ſʒ potiꝰ ecõuerſo· qe ſupſtitioſus ꝓteſtat' ereoꝛem facto vt ex di ctis pzʒ · ſ temptãs deũ ꝓteſtat tm̃ dubitatõz verbo ł facto vt dictũ eſt. vn glo.ſuꝑ id deu. xviij. cu repti fuerint apud te æc dicit ꝙ ma ximũu ſcelꝰ e honoee creatoeis ĩpede creature ¶ De ſcðo pᷣcepto·ti · xvij· nſequẽter ↄſiderandu ẽ de ſcðo p̈ce⸗ pto qð quide ſic pon exo.ij.nõ aſſũeſ nomsẽ dei tni iuann.nõ ei habebit dñſ eũ inſonte qui aſſupſerit nome eius fruſtra.et peimo eiꝰ expoſitoi ↄui è beeuiter intéèdendu et poſtea de qnbuſdã ſpealiter mn quibꝰ nom dei aſſumit eſt diffuſiꝰ tractanð · Circa pei mũ ſciendũ ꝙ hoc pᷣceptũ vt ſupea dictũ e oe dinat ad reueretiã veritatis ſume iõ ꝓhibet hic iuanũ iurare Iurameto em dei nome m te ſtimoniũ locutõis aſſumit᷑ et iõ cũ vane mura nomẽ dei iuanũ aſſumr et ꝓ oñs ſuma veritas Otemnit᷑. Iuramẽetũ aut vanu determiatur q caret aliꝗq triu ↄditionũ qᷓ ponu hiere· inj. iu rabitis viuit èns ĩ vitate et iuſticia et iudicõ vbi dic glo·ĩterlinearis hos tres comites de bet hre mrametũ.veritas em̃ dʒ ee i ↄſcia iu⸗ rantis vt ita eſſe credat ſiẽ iurat vt in iurame to aſſertoero. vt ita face ꝓponat ſiẽ mrat vt ĩ iuram̃to ꝓmiſſoꝛio. Iuſticia debz es ex pte eiꝰ qð iurat' ſcz vt ſit licitũ.Iudiciu vero debz es ex pte circ ũſtãtiaꝝ vtuſqʒ ſ· vt diligster attẽ datur et cã ꝓ qua iuratur et modus.ſi em ðſit cã deeſt iudiciu diſcrecõis in circũſtantijs iu ramẽti· de his aũt tribꝰ et alijs ptinẽtibꝰ ad⸗ hãc materiam reqre mfra titulo de iuramẽto et piurio? amplioẽeẽ tñ ĩtelligentiã hꝰ p̃⸗ cepti notari poteſt noch dei tripliciter aſſu⸗ mit. pꝓꝰ ad efficiedu vt ĩ ſaẽmetis ſicut ĩ bapꝰ ðʒ · bapꝰ te ĩ noĩe pris ec Scòo ad ꝓmitteẽdò vt cũ aliquis iurat vel vouet ire ad ſanctũ petrũ vel religione intrare.tercio ad expeimedũ vt cum quis loqtur cũ iura meto· Smil ter me tipliciter aſſumit' nomẽ dei iuanũ. peimo pꝓ ſa cramęti fruſtratõz vt qñ quis nõ credit vt he⸗ reticus.vel qñ credit ſ̊ ſe nõ diſponit.vt vſu rariꝰ.vł qñ gram ſuſceptã in ſacramẽto nõ cu ſtodit ſed poſtea delmqt de huiõi ðe ad thi. peimo.ↄfitenꝰ ſe noſſe deum factis aũt negãt SZcðo pꝓ voti fractõʒ. et hoc fit tripłr.peimo p ireõnabile dilatõz vt cũ quis ire ꝓmittit adò ſanctũ petrũ ſed nõ p̃figit certum terminũ et ſic ſempꝑ ꝓcraſtinat. Scoo ꝓ ↄtrariã volũtatẽ vt cu quis aliqd deo vont et poſtea penitet Dtra tales de deu · ſi quid ꝓceſſerit de labis tuis nõ facies ireitũ·3° apoſtaticã rebellio⸗ nẽ vt cũ quis apoſtotat in religione ↄtra illiõ ecc · v.ſi quid vouiſti deo ne moeeris reddere diſplicz em̃ ei infidelis et ſtulta ꝓmiſſio·Ter cio aſſumit nome dei inuanũ ꝓ hoĩs blaſp he mi lccutõz et hoc etiã fit tripłr ſcʒ ꝑ locut ezʒ maledicã vt cũ quis maledicit deũ ꝑ locutõzʒ falſidicã vt cũ qs aſſerit ð deo falſu et negat verũ· et ꝓ locutõzʒ o ꝓeobʒio ſaʒ vt cũ quis lo quit de ſecretõeibus mẽebeis xpᷣi. peſſime ein blaſphemat etiã ſi verũ dicat·et ĩ his xpᷣm de ſpicit in quibus ꝓ nobis huilis fuit. Quarto aſſumt' nomẽ dei inuanũ in pᷣdicatõe que ſcz fit vana intétione · Ma.vj. nõne in noĩe tuo Phecauimꝰ.Quiĩto ĩ oꝛõne que e ſine vlla co⸗ dis ałfectõe.Ma. iij· ꝓpłs hic labijs me ho- coe aũt eoꝝ lon:eſt a me. Sexto in opatõe ſi⸗ ue ouerſatõe. im qua foema ſctitatis aſſum tim̃ in exterioee ope·nõ ꝓ deo. ſed ſolũ ꝓ hũa no fauoee· a: vj: ame dico vobis rece mer. ſuã · Addit' aut huic pᷣcepto et etiã peimo et ñ alis p̃ceptis ↄmiato pene:cuiꝰ rõ e. qe pene ſunt pcipue neceſſarie otra illos qui ſunt ꝓm ad malũu vt de · x· ethi · et ideo in illis ſoł pce. ptis legis addit ↄminatio penaꝝ · in quibus erat ꝓnitas ad malũerant aũt homiĩes peoni ad ydolatriã ꝗꝓpter ↄſuetudine generale gen tium · Similiter etiã homĩes ſunt ꝓni ad piu⸗ rium ꝓpter mrandi frequẽtiam.et ĩdeo ↄmĩa⸗ uo magis additur peimis duobus pceptis. De iuramento. ti. xvnj. Oſtea ↄſiderandũ ẽ diffuſius de qbu dam ſpealiter in quibꝰ nomẽ dei aſſu⸗ mitur ad ꝓpeioꝝ verboꝝ dfirmatõem cðo de voto m quo aſſumit' ad aliquã ſui ob igac7z ercio de ad iuratõe i qua aſſumitur a alioꝝn inductõz et de iuramẽto. peimo de ipᷣo· ſcdo de piurio ſibi o poſito. Circa ve⸗ ro iuramentuù ↄſiderandu eſt. peimo q;d eſt iu ramentũ ſiue iurare:æ? quot et que ſut ſpecies eius:tercio vtru et ꝓ quio licet iurare.quarto de comitibꝰ nrameti. quĩto de cãis ꝗpter qᷓs licet iurare· ſexto de foema verboꝝ iurandi- ſeptio de obligatõe iuramẽti.octano ex qbus reddi iuramentũ illicitũ. nono de quibuſoaʒ tacitis Oditõibus ſub quibꝰ debz intelligi iu ramentu⸗decio de qbuſdaz dubijs circa iura⸗ mentu· vndecio de iuramen diſpeſatõne et re laxatõe ſiue abſolutõne .¶ Deimo ergo q̃rit᷑ qᷣd ſit iurare: iurare eſt reſté deũ inuocare vñ aus:i quodã ſʒmone de piurio.quid ẽ iu rare deu niſi teſtis eſt mihbi deꝰ.ſic em̃ dicit apłs ad hebee. vj iuramentũ ad ofirmatõem oedinat. Oſirmatio aũt in ſcibilibꝰ fit ꝑ rõnez qꝗᷓ ꝓcedit ex aliqbus naturaliter notisz qᷓ ſunt infall ibiliter vera. ſz pticularia hoĩm facta et Otingetia nõ pñt ꝑ rõem neceſſariã dfirma⸗ ri et iõ ea qᷓ dicunt de eis ſolẽt Ofirmari p te ſtes · Huanum aũt teſtimoniũ nõ ẽ ſufficiẽs adð Ofirmandũ huiõi. ꝗpterea dico pꝛĩo prer de⸗ „ fectũ veritatis huane qꝛ płim in mendacium labun .ſcᷣo ꝗpter defectũ Ognitõis qe hoĩes ne pnñt Oↄgnoſcere otingẽua nee coꝛdiũ ſecre⸗ ta nec etiã abſentia ð quibꝰ etiã hoĩes loquũ tur expedit rebꝰ hũanis vt certitudo aliqua habeat ð ip̃is et iõ neceſſariũ fuit recurrere ad diuimu teſtimoniũ· qe deus nec mentiri p̃t ⸗ nec aliq̃d eum latet. Iſſumere aũt deum in te ſtem ðdðᷣe mrare qe qᷓi ꝙꝓ mre ĩtroductũ e vt qo ſub ĩuocatõe diuĩ teſtimonij dᷣe · ꝓ vero habe at. Qagiſtrab aũt notificatõ iuramẽti ẽ ꝙ m⸗ ramentũ e affirmatõ vel negatõ de aliquo ſa cre rei atteſtatõe firmata ſzm gofet ray· Axrca ſcm ſcienð ꝙ ſpes iuramęti ſũt due ſeʒ iuramentũ aſſertoziũ et ꝓmiſſoeiũ · ſ ſertoeiũ e qñ iurat' aliquiò de pnti vel de pte rito ſic es vel nõ eſſe·fuiſſe vel nõ fuiſſe·p̃t ecẽ hm roð ·fieri de futuro vt cũ quis iurat aliqᷣd futurũ eſſe nõ ꝓmittẽdo aliquid vt ſi quis iu rat ꝙ cras pluet vel ninget et huiõi ITurame tũ ꝓmiſſoꝛiũ e cũ quis iurat ſe aliq̃d daturum vel facturũ vel nõ daturũ ł nõ facturũ Sũt et alie diones iurameti qᷓ̃ ꝓtinent ad foꝛũ i⸗ diciale de qbus eſt aliq̃d beeuiter dicendum vt habeat᷑ aliq̃lis noticia ip̃oꝝ :· Juramentũ em̃ aſſertoaiũ eſt triplex: vnũ eſt volũtariũ qð defert ꝑs parti ex ↄuentõe e iudiciũ et dici volũtariũ qe volutate defert᷑ et ſuſcipit.l⸗ ten eſt neceſſariũ qð ſeʒ iudex defert pti ĩ de⸗ fectũ ꝓbatõis· vt qñ habet tm̃ vnũ teſtem et hoc ðe ncẽm qę nõ pᷣt recnſari niſi ex iuſta cã puta qñ dubitaret ille cui defert. cũ em hoc zuramentũ ſit de veritate dicẽda in hoc cãu ſi nõ admittit᷑ recuſatio p̃ᷣt a ꝓpellari. terciũ eſt indiciale qð in indicio ꝓs defert pti · et hoc pᷣt recuſari niſi ſit alis ðuentꝰ actõne famo⸗ ſa vt furti reꝝ amotaꝝ et huiõi hec gof·ti· de mreiurã · et bern. ex · e · c. vlt· et plura alia de hac materia · Itez qᷓdeuplex eſt iurametũ ſcʒ de calumnia:de malicia:de veritate · deci ſoꝛiũ · Turamentũ de calũnia vitanda ſcz b nõ Omitteda ẽ. cũ quis iurat ſe nõ aĩo calũniãdi ſ bona fide qõem mouiſſe et mouere.et ſimili ter reus murat ſe nõ aimo calũniandi reſiſtere Et otinet hooc mramentũ quĩqʒ ſczʒ ꝙ credat ſe bonã cãm hre ꝓ ĩtereo gatus non negabit qð verũ eſſe crevel nõ vtetur ſcieter falſa ꝓba tõne· ꝙ dilatõz nõ petz in fraudẽ:ꝙ nõ dedit nec dabit nec ꝓmittet aliqᷣd ꝙ hac cã niſi ꝑ⸗ ſonis illis qbus leges pꝓmittũt.vñ verſus· Il⸗ lud iuret ꝙ lis ſibi iuſta videt· Ec ſi queretur verũ nõ mheier n Pmitter᷑ nec falſa ꝓba tio detur · Vt lis tardet' dilatio nulla petet. IJuramẽtũ vero de malicia ſeʒ vitãada vel nõ ↄ mittẽda differt a iurameto calunie in płibus qꝛ iuramentu calũnie pᷣſtat tm̃ poſt litem ↄte ſtatam et tm̃ ſemel ĩ tota lite ab eadez pſona. et habz locu tm̃ in ꝗꝓphanis ſiue ĩ tpalibꝰcãis tam crimĩalibꝰ ꝙᷓᷓ ciuiſlibus.nõ aũt in ſpũali⸗ bus vel ãnexis ſpualibꝰ et ꝓ ipᷣm ꝓuidet᷑ ne q̃d fiat calũnioſe in tota lite · Iuramentũ aũt malicie pᷣſtat et ante litem ↄteſtatã et poſt et pᷣſtatur tociens quoties aliqᷣd ꝓponit m indi cio vel petit fieri qð ex malicia ꝓcedere pſu mit.et habz locũ tam in ꝗꝓphanis ꝙᷓ in ſpuali bus. et ꝓ ipᷣm ꝓuidec ne quid malicioſe ꝓpo⸗ natur vel petat Terciũ iuramentũ ſczʒ de veri tate diceda differt a iuramẽeto calũnie qe pee ſtat in cãis ſpũalibꝰ illud aũt nõ· Itẽ etiã rñ⸗ detur in eo de eo qð quis ſcit vñ debet ibirn deri ſimpbr ſcio vel neſcio · ſzʒ m illo reſpõder de eo qð q̃ͥs credit ſm goł.ſ ſm ĩino. et hoſt. ex ·.e.lras.etiã in hoc rndet᷑ de eo qð q̃s cre⸗ mie s illud otinet pła capitula vt pabitũ e ſupea q̃ locũ in hoc nõ habet· Ite m illo dila⸗ tio nõ impetrat cũ ſtatim rñderi poſſit credo vel nõ credo·.ſecus ẽ in hoc qn rñdero debet qs de vitate quã volet ab alijs diſcere · Quar tũ iuramentũ ſczꝭ deciſozm̃ defert tam in cãis ſpũalibꝰ ꝙ; nõ ſpnalibꝰ reo actoee ſufficieter nõ ꝓbante mii index ĩiſpectis pꝓſonaꝝ et cãe circũſtantijs illnd actoei viderit deferenduz hec diẽ gor.ti·de iura:calũ·et bñ.ex·.e. inhe retes et: c· cũ cãm. et dimiſi Pbatões gra bee uitatis qe hec nõ ſunt itentõis pñtis· Hota tñ ꝙ; izm bern. ex · e. lr̃as magis videt iuranð de calunia in cais ſpualibꝰ ꝙ; in alijs:qe ĩ ilł piculoſius calũnioſe litigat. Vñ et hodie in cãis ſpũalibus iurat de calũnia et de verita te vt pz ti · e·ſi de calũnia · Eſt etiã aliud iura⸗ menti qð de iuramentũ in litè et in hoc iura⸗ de affectõe vt cũ quis iurat ꝓ quãto nollet re carere puta ꝓ. c.qnz etiã ðe iurare q̊s ĩ litẽ cũ iurat rem tãti ee pcij vel fuiſſe et de ho. C. et. ff. de in lite iurãdo · Quid ſi agam ↄtra te rei vendicatõne et tu ſcias rem eè meam· et ni hilominꝰ tu velis reſiſtere ꝓpter actõz de eui ctõne nuquid iurãdo de calunia peccas.vi⸗ detur ꝙ ſic q negas rem eſſe meã et meętiris. & gofr. ↄſulit ĩ ſma tide iura.calũ. vt poſt libellũ pozrectũ ↄfitearis veritate nec de ca⸗ lũnia iurabis ex quo fateberis rem ee actoais et nõ minꝰ ↄueniret᷑ ſtipulatõ de euictõne. Qla terciũ argumẽetũ qrun pła.ſ.vtrũ li ceat inrare ꝓ deũ · c ꝙ ſic et hoc pz pei mo aucte ſacre ſcripture:dꝛ em̃ deutꝰ.vj. dnm deũ tuũ ti · et illi ſoli ſeruies ac ꝓꝑ nome iiliuſ iurabis Irè legit' dñs in veteri teſtameto iu⸗ raſſe in ꝓpłibus locis· vñ in põ:iurauit dns er nõ penitebit eũ:et hoc ad ondendũ immobi⸗ litate eiꝰ qð de vt habet ad hebee.vj.ĩmo ec pcepit in veteri teſtameto leuix. reddes dño uramẽta tua.vñ dicit aug in hmõe de verbi apki.ſi ꝓctm̃ eſſz iuratõ nõ diceret᷑ ĩ lege red⸗ des dño iurameta tua. reddimꝰ aũt dno iura meta qñ iuramꝰ ꝓ deum. Scðo p? ooc rõne.ec peimo rõne oeiginis: qe iurametũ ẽ ĩtroductu ex fide qua credũt hoĩes hr̃e deũ veritate in⸗ fallibile et oĩm ↄgmitõz et pᷣuiſionẽ vłem. Se cũdo rõne finis q iuramentũ introducit ad certificandũ hoĩes et fimedũ ↄtrauerſias vt ðe ad hebr.vjſolo em̃ iurameto credit.qn ð̊ Oſcia alicuiꝰ dubitat᷑.ex .ð ſen·ex.ſi vo aliq̃s Sz obicit' otra pᷣdicta illuꝰ Ma: v. ego di co vobis nõ iurare oino:et illõ jac: v.an oĩa fres mei nolite iurare · X. quida heretici ſcili cet manichei dixerũt om̃e iuramentũ eſſe illi citũ nõ tm̃ inramentũ factũ ꝓ creaturã ſʒ etiaz factũ ꝓ deũ:et occaſionem huiõi erroeis ſui ſumpſerũt ex verbis pᷣmiſſis.qe neſcierunt di⸗ ſtinguere ꝙ aliũ ſenſum facit negatõ p̃poſita vniuerſali ſigno aliũ poſtpoſita· ppoſita ei eqꝗᷓ pollere facit ꝓticulari negatie·poſtpoſita vo ſuo ↄtrario.i.vłi negatio. vñ drt dicere non oĩs hõ cureit et oĩs hõ nõ cureit deus aut nõ 6 dixit· oĩo nõ iurabis ſ dixit· nõ iurabis oĩno vn nõ ꝓhibuit omez iurarõz · P Phihuit ne in raret' oĩ mõ et ſine omi cã. Vn aug li de men datõ. hoc iõ dictũ eſt ſcʒ ne urãdo ad facili⸗ tatem urãdi venia et ex facilitate ad ↄſuetu dine et ex ↄſuetudine in piuriũ decidat. ecc.· xxxiij.vir multũ iurãs reple:iniquitate· Qua re ergo dicit dñs ĩ euãꝰ.ſit ſermo vr eſt eſt nõ nõ. & qæ affirmatõ vb negatõ que ẽ in coꝛde debet ee in oee . ſ qe hoĩm malicia creſcete nõ credit᷑ ſimplici aſſertõi iõ adiunxit qdð ampliꝰ a malo eſt nõ ſcʒ culpe ſʒ pene. nõ iuranciũ ſz iuramentũ exi getiũ · NHa meredulitas Huiõi magis 6 pena ꝙ culpa vñ nõ dixit malũ ſeò a malo. Hec tibi foete vid eat ꝙ des in teſte in unanũ inuocet' eo ꝙ nõ apparet ꝙ deus ꝓ ipᷣo qui iurat ꝓ euũ·teſtificet · qe m rich· ſi debꝛto mõ inuoce' maĩfeſtat. vtrũ verũ ſit qð ðᷣe· ali⸗ qn ĩ vita iſta · vb mouedo cosda iudicis et ad⸗ uerſe ꝓtis ꝓ aliquã latentẽe inſpiratõzʒ qua cre ditur iuranti.vel ponendo in palã factũ peo quo iurat.vel dando ↄſtantiã coedi et verbo iurantis qᷓ quandã ꝓbabilitate aggenerat ꝙ; ijuret ver · vel puniedo metiente · et tunc e ſil teſtis et iudex·et ſi deo nõ ꝓplacet in hac vita teſti ficari ꝓ aliqð ſignũ. ꝓcerto tñ teſtificabi tur m futuro qñ illuiabit abſcõdita tenebea⸗ rũ et mai.oſi· coꝛ. vt ðe· j· coꝛ · iiij .· Vtrũ in rare ꝓ deũ ſit actꝰ bonus ex genere vel actuſ indens · & ſzm rich.actuũ quidã in ſe oꝛdine rõis ĩcludũt ſme legis eterne. vt diligere de um ꝗꝓpter ſe et ſuꝑ oia:et aſſentire peime veri⸗ tati ꝓpter ſe:et huiõi actꝰ nõ pñt eſſe niſi boĩ et iõ nõ tm̃ ſunt ſimpliciter liciti · ſ etiã ſimpli citer a ꝓpetedòi liq vero in ſe includũt aliqð o ꝓpoſitũ ordim legis eterne· vt adulterari et pꝓbes alij:et hi nõ pnñt eſſe niſi mali et iõ ſunt liciti et ſimꝑłr fugiedi. Fliqui aũt nõ inclu důüt in ſe oedine pᷣdictũ nec aliqd ei o ꝓpoſitũ et hi ſunt liciti q poſſũt bene fieri .· nõ tñ ſunt ſimpbr a ꝓpetedi qe pñt male fieri et talis eſt actus mradi p deu · Sicut em̃ dictũ ẽ ſupea iu rare ꝓ deũ eſt ip̃ᷣm aduocare in teſte aſſertõis ſue · nõ aũt quel ibz aſſertõ eſt debita materia inuocatõis talis teſtis nec quelibet e illicita materia: iõ actꝰ mrãdi ꝓ den in iſta generali tate dictꝰ.nõ eſt moealiter bonus neqʒ; malꝰ ex gñe ·. IJurare tñ vm ꝓ deũ ẽ bonꝰ actꝰ ex ge nere . qe trãſit ſuꝑ materiã debitã. ſed quia ad huc nõ inc ludit oedinẽ rõis ſimpłr nec aliqᷣd incõpoſſibile ei iõ iurare verũ fieri p̃ᷣt bene et male. Si aũt actus iurãdi ſit circũſtantionatꝰ cribꝰ comitibꝰ includit in ſe ſimpłr oedinem rõis: et iõ nõ p̃t eſſe niſi bonꝰ.vñ nõ tm e lici⸗ tus ſ etiã a ꝓpetendꝰ. hec rich· Et qe actꝰ in⸗ differes pᷣt eſſe diuerſis ex cãis occaſio cadẽ⸗ di in malũ et vitandi malũ:iõ dñs monet et ĩ ducit hoĩes aliqñ ad mrandũ p deũ vt i vete ri teſtameto vt ꝓ hoc reuocarent' a iurameto ydoloꝝ cũ dicebat reddes dnño inramta tua Fliqñ retrahit vt ĩ nouo teſtameto. vt oñdat Piuriu eſſe fugiendũ · hec boñ. Vtrũ iurame tũ factũ ꝑ deu ſit a ppetendũ et frequetandũ tanqꝙ vtile et bonum. ꝙ nõ vñ ecc· xxxiij· Pm9 vir multũ iurans ĩplebit᷑ iniqtate· et aug· in li.ↄtra mendaciũ dicit. ꝙ p̃ceptũ ð ꝓhibiõe uramęèti ad hoc eſt poſitũ vt ꝙᷓtum eſt ĩ te nõ affectes nec qᷓe ꝙ bono cum aliqᷓ delectatoõne appetas iuſiur anð. Ed cuiꝰ euidentiã oſið randũ eſt ꝙ ilðò qð nõ qrttur niſi ad ſubuenie du alicui defectui · nõ nunværat' inter ea qᷓ ſůét p ſe appetẽda.ſʒ ĩter ea q̃ ſut nccia vt pz ð me dicina qᷓ querit ad ſubueni endũ ĩfirmitati Iu ramentũu aũt q̃rit᷑ ad ſubueniendũ alicui deke ctui quo ſczʒ vnꝰ hõ diſcredit alteri · et ĩiõ non eſt Hndum inter ea q̃ ſũt ꝓ ſe appeteda ·ſ ĩter ea qᷓ ſunt huic nccia·quibꝰ vtit indebite · qui cunq; vtit eis vltra nccitateʒ. Vñ aug· li:de ſer. dni in mõte dicit q̃ᷓ intell igit nõ in bonis id e ꝓ ſe appetedis · ſʒ in neceſſarijs iuratione Hhñdam .. ſe refrenet q;tum p̃t· vt nõ ea vtatur niſi nccitas cogat:hec tho.Et iõ jac · v dicit nolite iurare ondens nõ tm̃ eſſe vitandũ actũ iuratõis ſine cã:ſj etiã affectũ · vñ monemur circa actũ iuratõis ꝓpter piculũ piurij vitare Oſuetud inẽ et etiã actũ pᷣter nccttatẽ· et vita⸗ re affectũ · et ad iurandu nõ debʒz quis ire ni⸗ ſi coactꝰ.i aut actus iurãdi ꝓ deũu ſit cũ iſtiſ tribus comitibꝰ ſcʒ cũ iudicõ in diſcretõe qꝰ excludit᷑ in cautela iurãdi:et cũ veri tate ĩ aſ⸗ ſertõe· et ex cã legitia vtendi talis teſtis ĩuo⸗ cat õe:ſic includit in ſe ſimpłr oedine rõnis; et eſt latrie actus:qᷓ em̃ deũ inuocat aſſertõns ſue teſtem . ꝓfitet in eo ĩfallibile veritatez et oĩm ↄgnitõzʒ et ꝓuiſiõzʒ· et ſic ðᷣo exhibzʒ hono rẽ ſibi ſoli debitũ·et iõ talis actus nõ tm̃ ẽ li⸗ citus ſʒ etiã appetedus qe p̃dicto mõ circũ̃ſtã cionatꝰ nõ p̃t eſſe niſi bonꝰ. Si vo aliqs pᷣdi⸗ cto triũ comitũ ibi defuerit icludit aliquidò mincõpoſſibile oedini rõis et iõ talis actꝰ eèn⸗ licitus et ſimpliciter fugie dus · qe cũ illo de⸗ fectu nõ pᷣt eſſe niſi malꝰ.hec rich.· Vtrũ li⸗ ceat iurare p aliquã creaturã · & im boñ. iu⸗ ramentũ dupkr habet fieri · qddam ꝓ impᷣcatõ nem vt cũ de ita viuat filiꝰ meus · et ſm hãac fozmã iurãdi creatura ad teſtificanð nõ muo cat ſʒ panuaii creatoei oppignozat?. m ꝙ dicit aug et eſt licitũ:qꝛ licet oĩs creatura ſit creatoeis tñ bonũ ł ſolatiũ qð ex creatura re⸗ cipimꝰ et eſt a deo nobis ↄceſſum. deo tanoꝙ nrm oppignoeare poſſumꝰ hoc tn genꝰ iuram ti m ꝙ dicit aug· grauiſſmũ · Fliud vo iu⸗ ramè tu fit ꝓ ip̃ius veritatis teſtimoniũ et ĩuo catõzʒ vt qñ aliqs iurat ꝑ alique ad ĩuocandũ eum in teſté . p̃t aũt creatura dupłr in teſtioni um ĩiuocari · vno mõ ſm ſe et hoc nõ licz qę ſic cred eret ꝙ aliqd numis eſſet in earõne cuiꝰ veritas poſſet d et ſic ðe Qa.v⸗nolite iurare nec ꝓ celũ quia cheonus dei eé. et ibi dicit glo· qð pfectõis ẽ ici ꝓ puiõi teſtioniũ ↄfirmari 4 docuit cũ dixit nõ iurare omo qð vero ſupſti tioſum ẽ r̃ſecauit cũ ſubdit nec pꝓ celũ ꝛc. hec boñ. Sic etiã intelligit illud· xxij.q· j· ſi quis P capillũ. et· c.Oſidera·DHeohibet etiã ne iu⸗ retur ꝑ caput vel capillos dei ꝗpter quoſdam hereticos qui ex quadã ruſticana ſimplicitate Dixerũt deu hre huana meébea cũ tñ deus ſit ſpiritus incoepoeeus vt xxiiij ·q · fi · S. fi · v. an —— tropomoeæephite ſic dicti · quia deum putabant hoĩiem antropos em̃ grece ðe hõ latine:pſona tñ filij ſcʒ xpᷣus ẽ deus et hõ ex · de Hereti. cũ ſtꝰ.ITurare tñ ꝓ creaturas nõ ẽ malũ vbi ẽ p⸗ miſſum a iure neqʒ illicitũ · m hoſt. et dicet infra poſt pauca · Qð aũt dictũ ẽ nõ debere ꝓp creaturas vb mebea creaturaꝝ iurari ven eſt ab micio·hoc ei ꝓbibet ne dei honoꝛ ad cre aturã trãſ ferat.poero exquo ẽ iuratũ · ꝓinde habe' ac ſi eſz iuratũ ꝓ deũ·NHã q̃ mrat ĩ celo iurat in dei theono:et ĩ eo q ſedet ſuꝑ ipᷣm vt ex.e. et ſi xpᷣus·licet em̃ multa ꝓhibeãt tñ fa cta tenẽt ex ·e. quẽéadmoð · .ꝙ ſi poſt huiõi. Flioꝰ poteſt creatura ĩnocari in teſte inꝙᷓtũ relucet in ea diuĩe veritatis veſtigiũ. et ſic li cet iurare ꝓ creaturã hoc em̃ nihil aliud ẽ ꝙ; iurare ꝓ eu qᷓ relucet ĩ creatura· vñ tũc nõ ve nerat creaturã ſʒ creatoꝛẽ · et ſic dicit apkus .j.coꝛx · ij. quotidie moꝛios ꝓ głam vr̃am fra⸗ tres. vbi ſm aug· iurauit apłs ?· Scienð aũt ſzm hoſt.ꝙ iurare poſſumꝰ ꝓ crueè ſacratã et ĩ mann ep̃i. xxij ·q· v.· qni iurat· tẽ ꝓ euãgeliũ .xxij · q:j·ſi aliqua · Itẽ ꝓ oedine·.j·q.vij.quoti ens Itẽ ꝓ ſa lute peincipis · ff.e.l.nj. I.fi.et ĩ dicto.c. quotiẽs:qe intelligit iurare ꝓꝑ deum cuiꝰ indicio ſalus peicipis ſiſtit. Sʒ hodie ñ videt ꝙ ſic ſit iurandũ licz hoc fuerit antiq̃s pribus ceſſũ.ar.xxij·q:.ł-·ſic etiã cũ ĩ li.v. ſed oñdit ꝙ ioſeph.Itez p altare ſeu reliq̃as xxij .q:j.habemꝰ· Itẽ ꝓ fidei interpoſitõzʒ ex · ꝙ me· cã:ad aures hec ho.goł·et ray· et bñ. ex.e.et ſi xpᷣs Qui ãt iurat ꝓ creaturã ñ oceſſã debz ſzm ray · acereime fuſtigari · et ſi pſtiterie in vicõ nolens ſe coerigere ðz excõicari. Qui aũt iurauerit ꝓ capillũ dei vel aliter blaſphe⸗ miã dixerit otra deũ ſi ſit clericꝰdz deponi. ſi ſit laycus dz anathematizari.xxij ·q:j. clericũ ſi qs ꝓ capillũ blaſphemiã credit roð· eſſe qñ aliquis iurat ꝓ mebea dñi q̃ m alijs hoĩbꝰ re putant inhoneſta.vñ talis moetaliter peccat qui vo iurat ꝓ mebꝛea dñi q̃ nõ cenſent turpia vb inhoneſta ñ peccat moetaliter niſi duceret in cõſuetudmèe ſiẽ faciũt ribaldi.hec roð. Vtrũ recipe liceat iuramentũ ab ydolatris fa ctũ · ꝙ Otingit ydolatrã iurare ĩ foema cõ ceſſa et ĩ foꝛma ꝓbhibita·. ſi iuret pꝛĩio mõ ñ iu⸗ rat ſiẽ ydolatra:et ſic licet iurametũ ab eo re cipe in aliqꝰ cãu et in aliquo nõ. KFut em ille qui exi git ẽ ꝓſona publica ant peiuata ſi pub⸗ lica ꝙᷓtu ẽ ex oꝛdie iuris pᷣt et dʒ vt index exi⸗ gere · ſi peiuata aut exigit ad veritatis ↄfirma tõz aut ad veritatis ſubuerſiõz aut ad ſue du⸗ bitatõis remotõz.· Deimo mõ pt recipi iurame tum ſine aliquo pctõ ſcʒ cũ ad hoc exigi ſolũ vt firmioe ſit illa ꝓmiſſio et veritatis aſſertio ſcðo mõ nõ pᷣt eẽ ſine moetali pctõ vt cũ quis cogit alique iurare q́ᷓ nouit iurare fłm. 3⁰ qe ſuſpica ne hõ ſime iuramẽto dicat ſibi fłitatẽ tũc ſi ſuſpitõ illa ſiſtat ĩ generali talis exactõ tenet potiꝰ rõem pene ꝙ; culpe · ſi vo deſcẽdat ad ſpeale ſic eſt pcẽtm̃ veniale· dũ de ꝓxĩo ſuo malã hʒ ſuſpitõz · et iõ dicit glo·ꝙ ampliꝰ ẽ a malo eſt ſczʒ nõ credetis · ñ inꝙᷓ ẽ ſp a malo cul pe.ſʒ etiã a malo pene · et ſic licz iurametũ ro⸗ = cipe ab ydolatris et ĩfidelibꝰ ſicut a xpᷣianis et fidelibꝰ. Si aut ydolatra iuret ĩ foema ⸗ hibita tũc dico ꝙ in mrameto facto ꝓ vdolũ eſt duo oſiderare ſeʒ ydoli veneratõz et exte⸗ rioeis verbi ↄfirmatõzʒ· Si habea' reſpectꝰ ad peimũ nulli licʒ mrametũ ab ydolatrꝗ recipe vb exigere nec facere qꝛ ydoli venerat᷑õ ẽ oĩo deteſtada iõ ðꝛ exo.xxiij.· ꝓ nome exterioeum deoꝝ nõ iurabitis. Si vo Pabeat⸗ reſpectꝰad izm ſic licet ab eis reciꝑe maxie ꝓ bono dũni et ſic rec epit jacob a laban ſocero ſuo. q̃ erat vdolatra qð pz ꝓ hoc ꝙ rachel ſibi furata fu erat ydola ꝓ bono ſue poſteritatis ſic eẽ xp̃ᷣia ni iurametũ a ſaracenis recipiũt ꝓ pace et vti litate Ouĩtatis vñ licet iurare ꝑ ydolũ ſit illi citũ qe ila ẽ foema ꝓhibita tñ vbi eſt nccitaſ et ouũis vtilitas hoc exigit lʒz tłe r̃cipe iurame tum.et hoc vult aug in epła ad publicolã. loc etiã habeturxxij:q:j.mouet te:hec boñ. Zquit videre de · iuij · ar · ſcz de comitibul juramẽti circa qð ſcienò ꝙ iuramentũ dz hre tres comites ſczʒ veritatẽ iudiciũ et mſtici am.Hier·iiij· iurabitis viuit dñs ĩ veritate et audicio et iuſticia· vt ex·e. ſi xp̃ᷣus.S iacobus et · xxij.q·ij·aĩiaduertẽð et · ij · q· j. jurabũt. Ra tio aũt huiꝰ e ̊m boñn·. qe iurametũ ↄpat' ad tria ſeʒ ad iurãte a q* ꝓcedit et ſic ðbe ſibi iu Dieiũ · *& rèe de ꝗ̃ᷓ fit et ſic debet ſibi vitas vt ſit adeq̃tio ſermoĩs et rei · o cãz ꝓ qua fit ſic Debet ſibi iuſticia ſcʒ vt ꝓ cã iuſta fiat. et qe dm̃e iuramẽtũ hʒ iſtos tres reſpectus iõ om̃e iurametũ iſtos tres comites debz hr̃e. Sermo em nr dubiꝰ e ſjm ꝙ de ſap · ix· cogitatõs moꝛ caliũ timide et incerte ꝓuidetie nre · iõ vt ſer mo nt᷑̃ ꝓꝑ diuinã veritate ↄfirmet ĩdigz comiti bus ip̃m regetibus ne ſit diſſibis ĩuocate veri tati · hec bon. AFliter vo p̃dicta tria diſtinguit alex · an. vt habitũ e in ti · pcedẽeti · dz ge ibi eẽ vitas ſp ĩ ↄſcia·i.vt firmiter ſciat ita eẽ · abs ſ tm̃ credat ñ dz de ſcia ſ de credulitate iura ree dz etiã ee ibi iudiciũ:i.deliberatõ diſcreta ſcʒ vt nõ iurz etiã veꝝ qsniſi ꝗpter neciĩtatẽ vt qñ ꝑſnadet alicni aliqð veꝝ qð expedit ei vel ẽ vtile credere et tñ nõ vult aſſertõm ſim ꝓlici credere:hec rap·iõ ſzm holt.furioſi non pñt mrare nec pupilli ꝓximi ĩfãcie ex · de ſuc. ab ĩiteſt . c· fi · et· xxij·q:v:puuli nec pueri et ex qᷓ mataccu/pol · c· fi · et eſt veꝝ ꝙ i iudicõ.i·. coꝛã iudice n recipr iurametũ pupilłi.vñ nec pt es teſtis · iii · q: iij · c · j⸗·ſ ex iudiciũ p̃t iura⸗ re et deierare exqꝰ hʒ ſenſũ vt exde delic · pu. pueris:hoc ĩtellige ſi ſit capax doli.ałr nõ te net. vel fozte capax doli nõ obligat' niſi pre Oſentiẽte iuranerit vel ſi ꝑpr̃᷑ nõ ↄtradivxerit ꝙ;⸗ cito ſciuit· ab ↄtra vt·xxij:q:v. ꝓueri · In cau tñ ↄuenitt p̃t qͥs rõe iuramęti p̃ᷣſtiu dũ erat im pubes vt ſi ĩpubes iurauerit ſe pᷣſtituꝝ opas ap̃e poſtea factꝰ pubes de hoc pᷣt Duekrieff. 8 libera:. cã·l.vlt:cłe aũt ſacrametũ qð ſcz carzʒ iudicio.i.diſcretõe de tem erariũ et iõ ñ ſeruã dũ vt e · e⸗ ſiẽ · hec hoſt.debet etiã m iurame to eſſe iuſticia vt ſeʒ illð qð iurat᷑ ſit licitũ et boneſtũ · xxij · q:j· ita ergo et ex.e·ſi xpᷣus. 4 Equit᷑ videre de quinto ſeʒ de cãis ꝓpter quas licʒ inrare.cca qd notãdũ ſim alex- an. ꝓꝙ he ſut młte q qda ſut ex pte boni ioncedi qdã ex ꝓte mali mitadi Ex pte boni ſut · vij. ſcz P veritate ↄfurmãda · ij · coꝛ·.· fidelis deꝰ qe ſermo ni qui fuit apud vos nõ eſt i illo eſt et n6. Kté veritate declaranda · deu. xix. in oee duoꝝn aut triũ ſtat om̃e verbũ qe ſzm iura non teſtis niſi iuratus/ Ite ꝙ amicicta ↄtraheda genxxv:dixerũt viri gerare ad yſaac.ſit iu⸗ ramentũ inter nos Ate ꝓ pace refoemãda ge- xxxj:jacob iurauit laban et ex de iudicijs: no nit · Ite P fidelitate ſeruãda.ij. Re. v. venerũt ſenes iſeł aò regè et peuſſit cu eis fedus coeã dno Ete ꝓ obed tia et ſubiectõe recognoſce da ſiẽ inrauerũt viri galaad pi pepte. iudic. xj: dñs qᷓ hec audiuit ip̃e med iatoꝛe et teſtis e ꝙ na ꝓmiſſa faci emꝰ te ꝙ ↄſuetudiĩe ecckie ſeruanda:vt canoĩci.xxiiij:exo· filij iſrb data lege mrauerũt ſe dno ſeruituros· he ergo ſe⸗ Ptem cãe ſat mrãdi ꝓpter bonũ introducenð Deopter malũ vo amouendũ ſunt due ſcz calũ ma ſopieda vt qn fit iurametũ de calũnia ĩ teſtatoe litis.hebr. vj:oĩs Otrouerſie ad ↄfir⸗ matõz fims eſt uramẽétũ: et ꝓ in famia purgã da deu:xxj: ſi iuentũ fuerit cadauer hoĩs occi ſi maioees natu ciutatis liꝰ lauabt manꝰ ſuas ſuꝑ vitulã·hec alex·an.hoſt· vo· e· ti · po nit ſepte cãs ꝗpter ꝗs liczꝭ iurare ad q̃s tñ ſupᷣ dicte nou pnt reduci ſi quis attedat·. he aũt vij: cãe his verſibꝰ otiuentur. pax et fama fi des reueretia cautio damnũ. Defectꝰ veri ſi⸗ bi pñt iura caueri:ſub reueretia ↄphendi ibi obedietia. de pace ey de iudic: nouit· fama ex · de purgatõe cano· ꝓ totũ · de reueretia ex e. nullꝰ. de cantõne damni ex· ꝙ me.cãe. c. .j· de fide obedietia et veritate ex·. elec. ſig ficaſti · pdictas etiã cãs pomt bn.ex·. e.nullꝰ DPonit etiã ray.ti:de rap. vij. caſus in qbꝰ de bent pᷣſ bĩi vel elerici rare ſiẽ laici: ſeptimꝰ caſus eſt cũ abſoluitur ab excõicatione . ſex vero cãus in pᷣdictis verſibꝰ tangutur Equit videre de. vj. ſcʒ de foema inrãdi de hoc notat boñ.ĩ 3 ſuo. ꝙ in fozma iu ramẽti ipᷣa veritas ĩtroducit ĩ teſtioniũ et hꝰ p̃t eſſe multiꝝłr aut inꝙᷓ tũ tenet rõz peĩcipãatiſ et ſic iurat ꝓ deũ·ita ꝙ ꝑ ĩpoetat habitudĩem pꝛincipãtis· Kut inꝙỹtu ten et habitudjez pein cipãtis et ↄgnoſcetis et ſic e hec foema ·teſtiſ elt mihi deus ſine ſcit deus qð ide eſt Ro. ix. Kut ineꝙ; tũ tenet hitudine rtribuetis reſpectu bonoꝝ et ſic iurat' viuit des ſcz qᷣ vitaz alns tribuit·.j· Re ·xij · vnnt aĩma mea ſcz ði bene ficio Rut in ꝓꝓtu tenet hĩtndinẽ retribuetis re ſpectu maloꝛʒ et ſic iura ĩ hac fozma.hoc fa ciat mihi deꝰ. et hec addat · inj · Be · v· Et qm diuĩa veritas huc maifeſte adoncitur ad Ofir matoʒ veritatis tãaꝙ oĩis vitatis peicipiũ et ex emplar Hinc ẽ ꝙ ĩ noua lege dupkr iurat' ſcz ſzm peimã foemã et ſcdðᷣam.qe vero tpe pem⸗ tiue ecckie veritas nõdum erat plene mamfe⸗ ſta ſ indigebat maioei euidetia hinc e ꝙ te⸗ nebat tuc iſta foema teſtis eſt mibi deus qa vero ĩ veteri teſtameto ↄſiderabat diuĩa veri tas vt iudicãs et vlciſcens et remunerans: q Pm ſub rõne ſeueritatis et equitatis hinc ẽ ꝙ du⸗ plicẽ fo emã in veteri teſtamẽto ſeruabant ſezʒ viuit deꝰ.et hoc faciat mibi deus.et hoc ad dat · Si qratur cũ aliqn iuremꝰ ꝓ hanc p̃poſi⸗ tõzʒ ꝑ· aliqñ ꝑ hãc p̃poſitõz in · ſzm ꝙ diẽ apłs ad HGo · ix · dico in xpo mhũ· et nõ mencio=· que ſit inter has dr̃a · dicenð eſt ꝙ ꝓ masgis dicit ipᷣaʒ veritatẽ ſub rõe teſtiflcatõis et peincipij hec aut ppoſitõ in ĩpotat habitudine diuine veritatis ſub rõne teſtificãtis et exemplantis Vñ ſm rem idem ẽ irare in deo et p deuz et dicere teſtis eſt mihi deꝰ.licz ſit dra ex parte mãõ dicendi.hec boñ Ite qui iurat in aĩas ali oen& nõ qð ſibi videtur ſed qð ddicit ab his ĩ quoꝝ aias iurat dicere tene. vñ dz iurare ſie iuro ĩ alas taliũ ꝙq ip̃i vitatẽ quã de hoc ſciũt P me dicent. li.vj· de teſti · et at· peeſentium · Equit videre de.vij.articło ſcʒ de obli⸗ Satõe iuramęeti · Ytrũ iuramentũ ſit obli⸗ ſetein E& ſcòm tho obligatõ refert ad a liqᷣd qð eſt faciendũ vł dimittẽdũ vñ nõ vide tur reſpicere iur amentũ aſſertoeiũ · qð eſt de p ſenti vel de pᷣterito· nec etiã iuramẽtũ de his que ſunt xꝓ alias cãs facieda.vt ſi ꝗs iuramen to aſſererʒ ꝙ ꝓpluuia cras futura eſ. ſj tm̃ iura mentũ de his qᷓ ſunt facieda pꝓ illũ qui mrat. ic aũt iuramentũ aſſertozm qð eſt de pñti vk de pterito debz Hre veritatẽé· ita et lurametuz de his q ſunt a nobis fienda in futurũ et idᷣo vtru o uramentũ habz quãdaʒz obligatõeʒz di uerſo tñ reſpectu:qe in iurameto qð eſt de pee terito vł de pnti ẽ obligatõ nõ reſpectu rei qᷓ iam fnit vel e. ſed reſpectu ipᷣius actꝰ jurãdi vt ſcz iuret qð iam veꝝ eſt vel fuit. ſʒ in iura mẽeto ꝓmiſſoeio cadit ob ligatio ecõuerſo ſuꝑ rem quã affirmauit aliqs iuramẽto tenet em alijs facere veꝝ es illò qð iurauit. alioqᷓn de eſt veritas iuramẽto ſi aut ſit talis res q ĩ eiꝰ ptãte nõ fuit deeſt iuramẽeto diſcretõis indici um. niſi foete qð ei erat poſſbile qñ iurauit reddat' ei ĩpoſſibile p ali quẽ euentũ · ſi vo ſit pPoſſibile fieri ſʒ nõ debeat · qꝛ eſt ꝑ ſe malũ vł eſt boni ĩpedimẽetũtũc iuram̃to deęſt iuſti cia:et iõ iurametũ nõ eſt obſeruanð in eo cãu in quo ẽ pctm vł boni ĩpedimẽtũ · m eĩ aug. vtruũqʒ eoꝝ vergit idetenoeẽ exitũ Bic ergo diceuò ꝙ quicũz iurat aliqd ſe facturũ oblᷣ⸗ Sat ad illudò faciendòad hoc ꝙ veritas ĩplea tur :ſi tñ alij duo comites aſſint ſcʒ iudiciũ ee inſticia· hec tho· Dino em̃ ſeruandũ eſt iuram̃ tũ q ſuari p̃t ſñ ĩteritu ſalutis eterne.ex·e. ſ vo aliqs · Beda tñ veriꝰ loꝛ.xxij.q.nij.ſi ali q̃d · vbi ſzm roð.inuit a otrario ſeſu ꝙ iuramẽ tũ e ſznadũu qð ñ vᷣgit in peioꝛẽ exitũ et ſzm id dem̃ bede dz ĩtelligi iꝰ.ſ.ꝙ iuramtũ huari dz qð huari p̃ᷣt ſñ ĩteritu ſalutis eterne.vt ið ſit ĩ teritꝰ ſalutis eterne.qð peios exitꝰ.ne videa obſuãð eè ſi q iurauit ſe fcũrũ al iqð veĩale cũ veiale fieri poſſit ſñ ĩteritu ſalutis eterne. B roð · Qind ſi qs ꝓpter h ꝙ iurauit ꝙ ſupflue Omederz b ocioſa ⸗ dicet ſupflue vↄmedit k ocioſe locutꝰ fuit H hu · nõuit · xxij · q:nij.ſi aliqd ꝙ moełr peccat qe facit ↄtra 1 ĩ mal miſſis rĩſcide fid·xxij.qiiijĩ mał .Roð·vᷣo diẽ N ꝙ ñ peccat niſi veĩaliter qe id c. ſ.ĩ mał ſi ĩtel ligat extedi ad veialia qᷓntũ ad illa ñ ẽ pce⸗: ptu ſ̊ oſiliũ et hꝰ michi magis placet? Vtrũ mram̃tum fctm̃ ꝑ ðᷣm ſit magis obligatoeiũ ꝙq; factũ ꝓ euãgeliũ ł eouerſo & ſm Rap. qᷓ iu⸗ rat.mł tũ obliga .q̃ vo p deũᷣ et euãgelia ma gis obliga q̃ vo his addit ſanctoꝝ reliqas magis obliga. et ĩta creſcẽte ſolénitate obli gacõ creſcit·hec Bay· Si vo vnꝰ iurat ꝓ denz aliꝰ ꝓ euãgeliũ.joh.criſoſti ·dicere videt ꝙ maiꝰs ẽ iurare ꝓ deũ · vũ dic · otra quoſdã q̃ cõ trariũ credebãt·o ſtulti ſcripture ꝓpter deum ſut fᷣctẽ.ñ ðᷣꝰ ꝗꝓpter ſcripturas·xxij · q · ij . ſi qᷓ cã·et hꝰ eſt vm ceteris ꝓibꝰ ſʒm boñ.qe q̃ntõ illud ꝓ qð iurat ẽ ſanctiꝰ tãto iuramtuz ma⸗ gis obligat · ſ.ceteris pibꝰ et ſzm jnno· ex · e. et ſi xp̃s· ibi eſt maioe dtẽptꝰ ĩ prurio et idẽ vult tho. Bolet tñ dici ↄuiter a doctoꝛbus vt dicit Rap.ꝙ ſi vtrũqʒ iuram̃tũ eqᷓ ſolẽmter fiat eq; obligat· Si vo alten ſoleniter fiat. alterũ vᷣo nõ ſoleniter magis obligat quo aõ ecckiaz ſolemter fctm̃ . et ꝓ eiꝰ traſ greſſone dz ĩiũgi pnĩa maioe ſj qᷓntu ad ðᷣm eq obligat vtrũq; ex· qᷓ cle.rurſus.hec ray · Eꝛ dicatur ꝙ qnto iuram̃tũ ẽ ſolemꝰ tãto magis obligat ſzʒ cũ maioꝛi ſolenitate ſolʒ fieri uramẽtux qdᷣ fit pꝑ euã geliũ ꝙ ꝙ fit ꝓꝑ ðᷣm ergo magis ob⸗ ligat· Rñdz boñ. ꝙ ñ tin fit iuramtũ ꝓ euãge lin ſʒ ꝑ dei euãgeliũ ita ꝙ ñ tm̃ iuracõ fit adð deũ hitualiter rõe ſui effectꝰ.ſʒ eciã actualii ter ĩ ſe et ad huãmtatẽe aſſumptã et ad verita⸗ tẽ ꝓpalatã · et iõ tłe inramtũ rõnabiliter dz fi eri cũ maioei ſolẽnitate et magis hʒ obligare Vk p̃t dici ꝙ hꝰ accidit ꝓ ſolenitatẽ ſupaddi tã qᷓ ĩ foema illa ab oĩbus obſzuat. vñ ex · e⸗ et ſi xp̃s · dic jnno·ꝙ ĩ iuramẽtis quo ius pᷣ̃ci⸗ pit vt ẽ iuramtũ teſtis et ð calũnia.ſemp e iu rãdũ ſuꝑ ſancta ði euãgelia ey · de iura.calũ. c. fi · et. xj ·q · i.teſtiõnin et idẽ ẽ ð̊ oĩbꝰ alijs iuramus q̃ a iure ł iudice ł ptibꝰ neceſſarto dek erũt. Idẽ ẽ etiã ſi q̃ ꝓmiſerint aliq̃d iura⸗ re nulla foæma diſticta· et idẽ dicit hoſti · ſup c.et ſi xp̃ᷣus. Vtruʒz iuram̃tũ do loſuz ſit ob⸗ ligatoemũ . hic e duplex mõꝰ dicẽdi. Vnꝰ ẽ ꝓbabilis m boñ · I. ꝙ obligacõ juram̃ti eſt voluütaria ſicut obligacõ voti et mrimonij · et iõ ſicut mrimonm nõ ẽ verũ miſi ſit tibi ĩteri⸗ oꝛ dſenſus.nec votũ e obligatoꝛiũ niſi ſit in⸗ tẽcõ obligãdi. ſic nec ipᷣ̃m ĩuram̃tũ doloſum dicẽdũu ẽ ſimpliciter obligatoeiũ in qꝰ q̃s ſic iurat vt ꝓ illa vba obligare ſe ñ ĩtẽèdat · Du ꝓlex ei è foꝝ · ſ.fon eecleſie et foꝝ ↄſcie.ſm foꝝ eccleſie iuramtuʒ tłe ẽ obligatoꝛiũ· ec⸗ ecleſia em̃ iudicat ð hijs que exteriꝰ obligare pnñt. Vñ cũ vba obligacõz expeimãt indicat ſic iurãtez obligari ad ið qð ĩiſinuat· In foꝛo aũt dei q̃ indicat ſzm ſecreta dſcie et ſzʒm veri tatẽ iſte n obliga qe ſe noluit obligare · vnd Sreg· xxvij· moæali.et het ·xxij. q· v · huãno diẽ. ꝙ vba dehuiũt ĩtecõi et deꝰ talia vba iu dicat q̃lia ex ĩtimis ꝓferũt. Quia tñ doloſe jurauit et nom̃ dei iuanũ aſſũpſit ſtati in ipᷣo a ctu piuriũ omiſit· nec repoetat ↄmoð ð mali⸗ cia nec in foꝛo eccleſie · ymo coge᷑ ab ea iura mẽtũ tenere nec ĩ foeo di qe ex illo iuram̃to a pud m iudica' dignꝰ pẽa eterna. et ſi veiat ad peĩtenciã iniũgi dz ei magna pẽa et ſanuʒ ſiliũ e et deces ꝙ impoãt᷑ ſibi ꝙ iuram̃tum 1 q“* ꝓximũ decipe ĩtedebat ĩpleat · hec bon · CLauere debz ec idenitati Pximi q; ddloſe in⸗ rãdo decepit. vt dicit rich SZʒz obicit qð yſi⸗ doꝛꝰ.ij.li.ð̊ ſũ.bo.c·xxxj·et habet.xxij·q v dic · qcuqʒ arte vboꝝ qͥs murat deꝰ ſic accipit ſicnt ille cui iura' intelligit ergo:ꝛc · E zm boñn. ho dicit yſi.ñ qe ipᷣe ðs ad hoc reputet hominèe obligatũ ·ſ q ex hoc qð ille ñ itedit iurare ſicut ille intedebat recipe deꝰ q̃ hoc rerſrebat ex veritate et iſticia · reputat ipſum obligatũ ad penã.ł pᷣt ille mo cãtliter itelli gi vt dica ꝙ deꝰ ſic accipit qe ſic vult accipi ab ipᷣa eccłia et vult etiã iudicari · Eliꝰ mẽ⸗ dicedi é: ꝙ iuram̃tũ doloſum ſimpliciter obli gat·qꝛ et ſi doloſus intedat aliũ decipe · mte dit tñ obligatoeia vba dicere er du illa dicit ſpõte obliga. Nec aliquoꝰ ꝓ dolũ cosdis ex⸗ cuſat. qꝛ tñ ñ tm̃ recipiẽs ſ etiã deꝰ accipit verba ĩ ſenſu quẽ faciũt et 16 ñ tm̃ qᷓntum ad homies ſ etiã qᷓntũ ad m obligãt· Deo hac opiõe ẽ illud·c.q̃cũ q;· et ꝙ fraus et dolꝰ ne⸗ mini debet procinani· ex · ð reſcrip · ſecjdꝰ. et de dolo et dtu · ex lris . Dee · in vbis oſiſtũt cõ tractꝰ ĩ quibꝰ vnꝰ hõ alteri obligat·et ſi nõ obligare qͥs ex vbis cũ ĩtecõ nłli pateat inb⸗ lus ſciret vtꝝ qͥs ſibi obligatꝰ eſz ergo fru⸗ ſtratoꝛij eſſent otractꝰ qð dicere e oueiens:. Et huiꝰ ſnie e rap· et roð · vñ dicit rap · e· ti · ĩ fi: ꝙ ſi iurãs b recipiẽs iuram̃tũ hẽat dolũ ſpꝑ debet accipi iuramtũ m ĩtencionè illiꝰ q̃ nõ hʒ doluʒ b arte·xxij.qv.. ſi go et. c.q pꝛura re:et. . ex hijs· et ide dic· hHoſti. Et ſzm rod hoc dz ĩtelligi ò dolo malo. qe ſi qͥs a me iu ram̃tũ extosqat violeter qð prare non teneoꝛ ille peccat extozquẽdo et ſi ego ad elidẽ daz maliciã eiꝰ vbis duplicibꝰ vtar mtelliges · ĩ alio ſenſu ꝙᷓ ip̃e ñ credo peccare. hec roð.· Diſtinguit aũt gtianꝰ in dicto · S. ex hijs · ſic aut vterq; ſ.mrãs aut iuramẽtuʒ reci piẽs hʒ puram intencionem et tunc ſunt accipienda verba ſjm ꝙ meliꝰ aptari pñt intencioni vtri⸗ uſq; · Kut vterqz Habet dolum et tũc fieri de⸗ bet interpeetacio verboꝛum ſecũdum ↄmunè intelligenciam non ſecundum vtilitatem iu rantis vel recipientis ſz publici ſtatus ne res pereat e · de ſpon⸗-ex literis. Fut alter tan⸗ tũ habet dolum et tũc fieri debet interpreta⸗ cio ꝓ eo qᷓ nõ habet dolũ vt in.c.quacunqʒ· Auod autem dicunt tenentes opimonem pei maʒz · ſ. ꝙ obligacõ voti et uramenti ꝓcedit ſzm eundem modum dicunt tenantes opiniõz ſecundam non eſſe verum. qe votuz ꝗpeie lfit deo ſz iuramtũ hõi:et iõ obligacõ ↄtrahit a liter ĩ vno ꝙᷓ in alio qe in voto ↄtrahi p ĩtecõ nẽ ꝙᷓ; ðs vidzʒ. ̊ ĩ iur ameto pꝓ liberatã vbo⸗ rum atteſtacõzʒ:· ĩ mrimoꝰ vo pꝓ ↄoſenſuz vbis expᷣſſũ ex.ð ſpõcum locũ.et iõ non e ſiłe. Et cca hꝰ.ſ.mrimoniũ diſtingueð ẽ de foꝛo. ſ.ꝙ; duplex eſt foeꝛum ſcilicet dei et eceleſie · Ri ve ro queratur qn ſunt vba duplicia ita ꝙ dolꝰ — nõ interuenit eꝰ intẽcõi ſtãdũ ſit · Dicẽð ſjm boñ. ꝙ; vba illa młtiplicia ſi magis pᷣtedunt vnũ ſenſu illiꝰ itencõi ſtãdũ ẽ qᷓ ill itellexit ſi vo ĩdiffereter ſe habet ad vtruqʒ; cũ neut ꝓbari poſſitſtãdũ ẽ iudicõ bonoꝝ viroꝝ qui pẽſatis Oiecturis et rõnibꝰ ↄdeſcẽdere ðbet ſanioei et purioei ĩtentioni hec boñn· petrꝰ au tẽ dicit ĩ tercio ſupꝑ ſen · ꝓ qñ vbũ e młtiplex aut iurãs iurat frauduleter et tũc ſtãdũ eſt in tellectu recipiẽtis:ne ex dolo illiꝰ decipiatꝰ Fut iurans iurat ſimpliciter et tũc ſtãdũ eſt ĩ tellectui eiꝰ et illud vult tho. Quid de vxo re ſuſpecta ðð adulterio q; ip̃a ↄmiſit· niquidꝭ poſtꝙ de pecato ↄfeſſa fuit et penituit iurare poteſt. ꝙ de adulterio in cłpa ñn ſit ꝓpter vitã huũ ſcãdalũ viri qᷓ ñ p̃t aliter placari niſi hoc juret et ad hoc ea cogit· BGñdet roð · ꝙ pociꝰ debz oĩa mala tol erari ꝙᷓ Hmoi temerariũ m⸗ ram̃tuz ſubire cum nondũ poſſit eſſe cta ꝙ hu iuſmodi culpa ſit ei remiſſa vt ex ð purga· ca· accepimꝰ· Bi tam tal młr ↄpulſa iuſto metu juraret ſub vbis duplicibꝰ q ↄtinet verũ ĩ v⸗ no ſenſa et in illo ſenſu ĩtelligeret licet vir a⸗ liter itelligeret foete ñ peccaret ſi ꝓ cautelã hmci maliciã eiꝰ excluderet erũ mwram̃tuz incautũ ſit obligatoeiũ & ſim rich·iuramtũ pt eſſe incautũ ant racõe eiꝰ qð ẽ iuratum aut racõe mẽi iurandi- Si ſedòo mõ h dupliciter aut qe ñ eſt fetm̃ cũ deliberacõe:et ſic ñ obli⸗ Zat de neeeſſitate ſʒ de ↄgruitate tãtũ ſi ſit li⸗ citũ lud qð è iuratũ.Roð· aũt qcit qdð in hꝰ caun ſufficit ad hoc ꝙ ſit obligatꝰ ꝙ intendat inducere deu teſte Fut qe nõ e fẽtin cũ debi⸗ ta reuerecia et ſic peccat hõ iurãdo.q̃ᷓ obliga tur ad obſeruãduz qð mrauit ſi licitũ e qð iu⸗ rauit juramtum auũt incautũ racõe eiꝰ qð iu⸗ ratu eſt eſt oe iuramtuʒ cuiꝰ juratum dero gat caritati:et nłlũ tale mramtuʒ obligat iu⸗ rãte ad obſzuãduz qð iurat · et qe omnia dina pcepta et cõſilia oꝛdinãtur ad caritate · qe vt dicit. i: thii. fims p̃cepti eſt caritas nullum juram̃tuʒ ẽ obligatoein qð derogat alicui pᷣ⸗ cepto ̊mo ſen ↄſilio· Quia etia q libet pec catũ moæetale derogat alicui p̃cepto dᷣmo·. qe eſt contra al?qdð dᷣinũ pᷣceptũ et eciã qðlibet Pctm veniale derogat alicui p̃cepto dino. in quãtũ eſt quedã obliquacõ a rectitudĩe dmo rũ pᷣceptoꝝ et diſpoſicõ ad moetale pctm̃ iõ nullũ iuramtũ de faciedo pctm aliqð moæta⸗ le vł veniale e obligatoeiũ·xxij:q.nij:diktõ. ſi qs · Qma eciã ᷣma ↄſilia ſunt ð bonis opi⸗ bus ſuperogacõis et ꝓpfectõis iõ nblum m⸗ ramtũã de nõ faciedo aliqð bonũ ſuperogacõ nis vel de faciedo ↄtrariũ boms opibꝰ ſuper erogacõis ołꝑligat: nec eciã iurametũ de non faciedo ea qᷓ meliꝰ e facere ꝙᷓ nõ facere vłk 8 faciedo ea q meliꝰ eſt non facere ꝙᷓ facere:i⸗ deo iurãs ꝙ nõ tenebit aliquẽ in ſuo ſeruicio que alias eèt meliꝰ retinere ꝙ; nõ retinere · ꝙ nõ loquet cũ ꝓximo cũ quo alias meliꝰ eſ ſet loqui ꝙ; nõ loq: vł ꝙ nõ faci et ſibi ↄſola⸗ cione b ſubuencõz tpãlez vł ſpũale qð alias meli? eſſet facere ꝙᷓ nõ facere vł ꝙ nõ viſita⸗ bit infirmũ ĩ domo ſua què alias meliꝰ eſſz vi ſitare in domo ꝙᷓ nõ viſitare ſic de ſimilibꝰ ñ obligat ad obhuandũ qð iurauit · Quia eciã ſtatꝰ religiõis et pᷣlacõis ſunt ſtatꝰ ꝓfectiõiſ 16 qᷓ iurat nunꝙᷓ ſe intraturũ religi onẽ vł nõ receptiz p̃ᷣlacõzʒ nõ obligat᷑ ad obſeruãdum qð iurauit · Et de ſentit tho.dicẽs · ꝙ tal is ꝓ iuriũ incureit ꝗpter def ectuʒ mudicij· et 15 qñ facit qð eſt meliꝰ nõ e piuriũ ſed ꝓiurio ↄtra riũ. Idẽ dicit roð · de omnibꝰ em talibꝰ mra⸗ metis intelligit illð qð habe.xxij · q iiij · et r citat magiſter ſentecia · li.nij· di · xxxvnj. in malis ꝓmiſſis reſcide fide in turpi voto mu ta decretũ.qð incaute vouiſti nõ facias · et e⸗ adẽ · q· ſi aliqͥd foete incautiꝰ noas iuraſſe con tigerit qð ſeruatũ vᷣgat in peioꝛẽ exitũ ið ſalu beioei ↄſilio mutãdũ nouerimꝰ. Cõtrariũ ſen⸗ tit hoſti · e · ti · ꝓ. ex quibꝰ cauſis v · qð · Deopter tñ reuerenciag dᷣmi nominis ĩuocati et ad pu nicionẽ cemeritatis ſic iuranciũ et peopter re uereciã eoꝝ q̃ pᷣſunt nõ debzʒ anctoitate Æa venire otra qdlibet iurametuʒ ĩicautuz · H ꝓ aliqᷓbus recureere debz ad aliquẽ ſuperioꝛem ſuuz q̃ᷓ a tali iuramẽto dz abſoluere ip̃m b de⸗ clarare eũ ñ obligatũ:maxie qñ pᷣt oeꝛiri dubi uz · vti obſeruatũ vᷣgat in peicee exitũ ꝙᷓ; non ob ſzuatũ .· Cõtra tñ qlibet iurametuz qð de⸗ rogat caritati ł eiꝰ ꝓfectõi ł diſponẽtibꝰ ad eã pᷣt hõ venire ꝗꝓpᷣa auctoeitate ĩ caũ neceſſi⸗ tatis Zz obi otra pᷣdicta qę ·xxij.q: mij· ino⸗ cẽs. . fi ·di illicitũ iuramtuz obhuari ꝓhi⸗ be ñ è itelligeõò generaliter. Vide' etiam ibi de ſentire gracianꝰ ꝙ iuram̃tuʒ ò ñ aſſumenꝰ veſte religionis nłla auctozitate ꝓhibet ſe⸗ nari · Dee.di. lxxxv·floꝛentis vide gracianꝰ velle ꝙ ſi q̃s tactis ſacroſanctis euãgelijs iu ret ſe nõ recepturũ epiſcopatum et poſtea eli gat' e repelledꝰ qð n vide verũ niſi tłe iura mtuz eſz Huãadũ · ad hec tria· IX? primũ di cẽdũu ꝙ ibi ñn dz teneri Stianꝰ. IY ſecudũ di⸗ cẽdũ ꝙ licet tłe iuramtũ nłla autoeitate peo Hiheat obſuari ñ tñ p̃cipitur ſzuari · et ido ñ ſequit ꝙ hõ ꝑ tale iuramẽtuʒ oblige? · R:d ter ciũ dicedu ꝙ ille qᷓ mrat ſe nũꝙ; recepturum epᷣatũ ñ repelli ab ep̃atu q tale iuramtũ ob liget · ſ qae ſic ſoléniter iurãdo· cũ iuramẽtuzʒ illicitũ fuerit grauiter pccãuerit · et ꝓpter hu iuſmõi pctm̃ repellit᷑.D. Pbice ſten otra pᷣdi cta qe joſue.ix·habe q joſue gabaoiĩtis iura⸗ uit ꝙ n occideret eos qð iuramtũ vide' eſſe il licitũ :qe deꝰ p̃ceperat ei ne cũ hoĩbus illius teree fedꝰ imret exo·. xxiij:et tñ joſue mram̃ cũ ſzuauit ·˖ Rd qð dicẽdũ ꝙ deꝰ ñ p̈ceperat fi lijs iſrb occide hĩtatoꝛes illiꝰ teree niſi eſſent iĩcoeri gibiles cuiꝰmõi nõ fuerũt gabaonite. ꝛe · ſub iugauerũt eoſ ſzuituti q̃ ẽ moes ciuił hec oĩa rich·¶ Yti iuramtũ coactũ ſit obliga toꝛiũ :h bar:.et tan: et qͥdã alij dixerũt ꝙ nłe la coactõ b nbł lꝰ metꝰ excuſat ĩ iuram̃to aſſer toeio niſi fote a tãto.qe pociꝰ dʒ q̃s oĩa ma⸗ la ſuſtinere ꝙ;ᷓ malũ aſſerere. i· falſum iurare xxxij·qij.ĩta ne.ĩ iuramto vo ꝓmiſſorio excu ſat ab obligacõe metꝰ.ñ q̃de leuis ſi̊ guis ſi⸗ ne iſtus. ſ. qui cadere p̃t ĩ oſtantem vi⸗ · et hec diſtinctõ uuani vide. ff· qð me.ca· q̃ im N earcerẽ. Flanꝰ vᷣo diſtinxit ꝙ ſi habeat aĩmũ adĩipledi obliga aliter ñ ar.ex ·̊ bap.maio⸗ res cca fi. Flij vt bñ · et pe · diſti guut duplex foꝝ ·ſ.ecce et ↄſcie ita ꝙ obligacõ iurameti coacti eouerſo hʒ ſe obligacõi iurameti dolo ſi reſpectu h duplicis foei· Mã in foꝛo eccle ſie iuramtũ coactumnõ eſt obligatoeiũ hoc ẽ& verũ vt diẽ pe · qũ ẽ grams metꝰ. Secꝰ è ſi le⸗ uis. tum qe eccleſia pᷣſumit ꝙ ille ꝗᷓ coacte iu rauit nõ iurauit volutate impleèdi iurametuz ſed pociꝰ euadẽdi piculũ.tũ qe ille q iurare Opellit cũ malicioſe et doloſe ꝓceſſerit nłlũ iuſ acqſimt nec ð malicia ↄmoð repoetare ð bʒ vn nłlũ ius hʒ petedin foeo ãt dei iuram̃ tu coactũ obligatoꝛiũ ẽ ·qe cuʒ deꝰ reſpiciat volũtatẽe interioꝛẽ et volũtas n poſſit cogi co actõe ſufficiẽte ſʒ inducete · et ita volũtas co acta volũtas ſit. vt eciã dicit augꝰ.et habet xv.qiĩ · merito.q̃re iudicat deꝰ talem hoĩem obligari · et iõ ĩ foeo ↄſcie ſm theologos cõ ſuledum ẽ ei q̃ᷓ ſic iurauit· niſi relaxacõ inter⸗ ueniat iura metuz implere et h“ dico ſi iuram tũ fuit reſpectu rei licite · Elij vo vt hoſt· rap joh. bern. ex ð Hijs q̃ vi:abbas.xxvj.naſo. e· ti · ad aures · dicũt ĩdiſticte ꝙ iuramtuz metu eciã gun extoꝛtũ ẽ obligatoziũ. Vñ ſi qs me tu graui coactꝰ iurauerit re ſuã tradere.vł e ciã rẽ ſuã iã ab eo traditã nõ repetere:tale iu ramẽtuʒ tenet mero iure cũ ſeruare poſſit ſine interitu ſalutis eterne ex· e.ſi vo. Si qs ergo in ho caũ otra iurametuʒ ſuũ rẽ ſuã repeteret repelleꝰ ſjm hoſti·niſi abſolutꝰ a papa fuiſſet vt eỹ de elec · venerabilẽ . penb . vbi idẽm ecẽ papa eũ a iuramto ꝓ vim ł ꝓ metũ extosto de rebꝰ nõ repetedis abſoluit ex· e· verũ. AAbſol⸗ uerũt aũt aliqñ romani pontifices ab hmoi iuramtis hoĩes ñ qᷓi decernetes ea ñ eſſe obii gatoꝛia·ſꝭ̊ hmoi obligacõʒ relaxãtes ex inſta cã Sʒ nũquid iſte metu opulſus qᷓ iurauit da re poterit petentẽ repellere · H. qᷓdã vt bar. dicũt ꝙ pᷣt eũ rpellere ꝓ excepcõzʒ qð me·ca· ff.de eo ꝙ me· ca · metum. . ſʒ qð pᷣtoe· et Em bar.S.c.abbas·ſubuenit paſſo metũ niſi ſua cłpa ĩciderit metũ.ff.e·ſi mer.lij dicunt vt jo·ray · et roð · ꝙ excepcõe vtẽdo peccat qe O⸗ tra iuramtũ licitũ veire labozat. Deedicta ve ro lex dz intelligi qᷓntũ ad fetm̃ qe iudex ex⸗ cepcõz recipiet in violeti odiũ · Iddit autez ray· ꝙ h qð dictũ e·ſ.ꝙ vtẽdo excepccẽe pec cat ẽ verũ niſi qñ iurabat ſe ſolutuꝝ intendiſ ſet cõtrariũ tũc em peccauit moetaliter ita iu rã do.ſʒ bñ pᷣt vti excepcõe ſine peccato.timẽ dum ẽe tñ ſcãadalũ et malũ exeplũ eiꝰ intec õez neſcietiũ · Et ſic Ray · vide ſentire ꝙ ſi iurat ſe facturũ aliqᷓd ſi nõ intẽdat ſe obligare nõ eſt obligatꝰ ex illo iuramto licet moetaliter pec cet ĩ urãdo ſic. Roð . vo credit ꝙ exquo qs ĩ⸗ ducit deũ inteſtem alicꝰ rei licite facteède · qᷣc q̃d ĩtedat k qcq̃d ꝓpoãt huae teꝰ. Qð Se rme diũ iſte iurãs habebit ↄtra eũ q ipʒz iurare co egit · H.· habebit remediũ ið qð hʒ iurãs vſu ras ſoluere ↄtra eũ cui hoc iurat· de quo við infra ti · de vſuris articło ð pẽa vſurarij qᷓ eſt ab aduerſario. vñ ſzm hoſti · ſi qs pter iuſtuz —— xv metũ iurauerit bñficiũ reſignare tenebit⸗ illd ſeruare· tñ bñficõ reſignato pᷣt reſcriptũ impe trare et ipᷣ̃m repetere ꝓ actiõz qð metꝰ cã.ꝗq rẽ da. licet ſit pſonalis· ſic intelligi pᷣt illuò ex de hijs q̃ vi.abbas. Si aũt iuramt nõ repe tere et iterũ ſibi ↄferat᷑ p̃t recipe et ex cca re . cepcõe agere e de renũc . cũ inter · p. Hote⸗ rit etiã abſolutꝰ ꝓ papã petere ex inſtitucõne pema . ſic ĩtelligi pt dictũ.c.cu ĩter et ex·de ꝛzureiu·ſi vo· Sraut iurauit ñ venire ↄtra ſa⸗ cram̃tũ ·i.abſolutiõʒ non petere pᷣt adhuc ec cleſie denũciare· et eceleſia ad eiꝰ denũciati⸗ one ipᷣm ꝓpeio motu abſoluere ex ð̊ iureiurãa. queadmodũ ĩ fi · SZi vo mrau erit nõ denũcia re nõ valet vt patet ibidẽ· qð ẽ verũ q? ad pe nã pagẽdaz. ſz ſi is qᷓ mrauit ñ denũciare · hꝰ faciat zelo recupãde rei magis ꝙ; ſalutis ꝓxi mi ʒelo.videt' ſanũ eſſe ↄſiliũ ꝙ n denüciet · qe deierarz · m h intellige ð ex · ð iureiurã · c.i.et.c.debitoꝛes.hec hoſtie.ti · ð hijs q̃ vi· ¶In hoc tñ caũ ſzm jnno.epᷣs cognoſcet pei- uſꝙᷓ; abſoluat iurãtẽ an fuerit iuſtꝰ metꝰ d hoc nota ꝙ iuram̃tuʒ pᷣſtitũ ſup dãnis non re petedis nõ obligat qn expeſe repeti poſſent qe aliud ẽ dãnũ al iud ẽ expeſe · ex · de mureiu · ĩ nr̃a · Sxcipiũ aut noue caſus in qᷓbꝰ ñ va let licet ĩterueniat ſacramentũ metu extoetuʒ peimo in matrimonijs ꝗᷓ debet eſſe libera ĩ o⸗ trahedo ex · de ſpon · cum locũ. Secundus ĩ omiſſione dotis eadè racõe. ff. e .ſi młier. S. dos. Terciꝰ m alienacione rei eccleſiaſtic e ex.ð re:ec.nõ alie·ſi q̃s peeſ biteroꝝ · Quartꝰ ĩ iuredic · ꝓrogãda.ff.d iuð:l.ij. Quitꝰ ĩ vo to ex · e ·c.ĩ.et deuoto licet: gextꝰ in auctoei⸗ tate tutoeis · ff · de auct · tu · l. i. ĩ fi · Septiꝰ v⸗ bi q̃s ꝑ metũ facit teſtametum.ff.de teſta. qᷓ teſtõ. Octauꝰ ĩ ſnie ꝓlacõe·xj· qiij· iniuſtum Nonꝰ ĩ peocuratoris ↄſtitucõe ar· ex de ꝓecu ra accedes · Omnes hos caſus ponit hoſti.ti· de hijs qᷓ vi metꝰ.c.fi· Et bern·ex · e · ſr. c. ab⸗ bas· Iᷓbbas ponit ſexjohã · vero tm ponit q̃ᷓ tuoz quos etiam ponit. Bay · ſ.tres peimos et quintu .· Roò· aũt credit ꝙ iuramẽtuʒ in caũ pꝛĩo et ſco et qᷓnto.obligat licęt eccłia ad obſeruationẽ nõ cogat · Vtrum iuramentuzʒ ab vdol atra factum ꝑ vdola ſit obligatoeiũᷣ ſzm HRay· ꝙ ſic ſi illud qð ꝓmiſit ſit licitũ cum enmm infidel is iurauerit pétm̃ in mõ iu⸗ . D . . . . — „ randi ↄmiſit.ſʒ ſi ilud ſzuat in hoc bñ facit et ſi ñ ſeruat peccatũ pctõ addit:criſtianꝰ ve⸗ ro ſi non poteſt aliter fidem dictis eiꝰ adhoi⸗ bere et expedit ei ab illo cautiõz habere licz ille peccet iurãdo iſte tamen non peccat reci⸗ piendo et exemplũ huius habetur de laban⸗ gen.xxxj·et de abimelech geñ · xj. ſi tam abi melech.per deos ſuos iurauit ſicut laban pꝓ deos ſochot · xxij·q:i:·monet te ·. jbi enim mo⸗ uet auguſtiꝰ iſtas queſtiões et ſoluit· Id jdẽ facit illð er·e.et ſi cri ſtus.Oeete.ſi talis infi delis per deum verum iuraret. iuramto facili us obuiarʒ licʒ magis peccaret. His ↄcoꝛdat tho.dicit tamen ꝙ non licet infidelem indu⸗ cere ad iurandum per falſos deos:et ide di⸗ cit · pe · eti aʒ jnno · ſupea eodez · e · et ſi criſtus · Sqt videre d. viij.ſeʒ ex ꝗbꝰ ĩdda' iura intũ illicitũ.cca qð nota ſecunð hoſti. et Sof.q illa ex qᷓbꝰ iuramtũ redoꝝ licitu hiſ verſibꝰ dtinetur. Si uſiurãdũ licitu diſcerne notando. Quis. cui ꝗqo ꝓ qò ad qo cur quo .,qnñ. Quis.qe ex ꝓſona iurãtis iudicat᷑ illici⸗ tũ iuramentũ vt patet ex ſupꝛadictis in. nij. ar. . debet etiã eſſe ibi indiciũ gtem nullꝰ? re⸗ ligioſus vł religioſa vł clericꝰ ĩ quacũqʒ cã ſine ciuili ſiue crimiali cogi debꝭ iurametũ ca lumnie pr̃are in ꝓa pꝓſona ſ pñt hoc alijs v- doneis ꝓcuratoeihꝰ delegare ſi ſue eccleſie nouerit expedire · Vñ nb lus cleric? niſ de li⸗ c ecia epi nec ep̃s niſi de licentia pape iurare debz. ex · de ijura. calũ . e · i. hodie tñ qᷣlibz cle⸗ ricꝰ ĩ ꝓpeia cã ſurare debz ĩ ꝗꝓpeia ꝓſona· ex · ð iur̃.ca:ceteꝝ · SEpᷣus eciã hodie ſi vult pᷣt tra⸗ ctare cãz ſuã ĩ pſona ꝗꝓpeia et tunc iurabit de calũma pñtibꝰ euãgelijs ſed non tanget ea. Smiliter ĩ dicedo teſtimonio iurat eps ſ nõ tãgit euãgeliũ.ex ·e. ti · cũ in cã · et hoc ꝓpter reuerẽéciã dignitatis · qñ tñ abiurat hereſim vel ſciſma tãgit euãgeliũ aliter non·i ·q vij · quocies Ite licet clericꝰ ĩ iuramento require re debeat ep̃m ſepe tñ hoc nõ ſeruat nec ꝗꝓp⸗ ter hoc vicia iudicium.vt ex ·de m. cal.c·i· ĩ glo.Nõ e eciã neceſſe ꝙ ep̃s in iuramẽto req;⸗ rat papã vt ibi.c.cũ in cãa.Cui.clericꝰ em̃ cui ꝙ layco iurare nõ debet ſuꝑ ſancta dei euãge lLa.xxij.q:v.nullꝰ.iõ nec teſtimoniũ dicet· xj·q/i.teſtimo. hoc intellige niſi de liceétia p lati ex.ð̊ in. cal.c.i. Vł dic ꝙ nec ramtuz fi delitatis exhere debet redigedo ſuã eccleſã in ſeruitute · ꝙ ſi faciat ſup eo pᷣt accuſari ex.· de accu. veniẽs · qe uec ꝓ ſpualibꝰ fieri debz homagiũ aliter ſymonia ↄmitti videꝰ· ex ð ſy moni ex diligẽti niſi ſit rõ cur omittic admi⸗ ſtracõ e?e.nullꝰ.ymo nec is homagiũ faci⸗ et licet faciat fidelitatẽ ex ·de re · iu · c · fi · ꝰ intellige niſi clericꝰ teneat tpalia a rege rõe A. dici inferioe · vt ex :de maioei: ſolite.· uid. nã rõe rei ſuꝑ qᷓ iurat' iuramètuʒ eè ali- qñ ulicitũ:vt patet ex ſupꝛadictis · Nã ſi ſup re turpi vł illicita vb imuſta interuenerit iu⸗ ramẽtũ nõ valet ar.ex .de pac.c.vlt.et ſic nõ valet mramentũ qð ĩ notoeijs ſerue ꝓꝑʒ omnia oꝛdo mris · quia poſſet ↄtingere ꝙ remaneret maleficia impunita.ex ·e.ad nr̃azʒ. nj Nec va let ſi vir iuret nõ habitare cũ vxoee ł eouer⸗ ſo n valet ãbo ↄtinẽciã ꝓfiteri ex·e · tua nos Nec valet ſi fiat iurametũ ĩ detrimetuʒ eccle⸗ ſie e ·.e·ſicut noſtris. Nec ſi fiat in detrimen⸗ tũ b diminucõʒ regni: vt ſi rex in ſua corona cõe iuret nichil alenare in piudicium regni et poſtea faciat immoderatas alienacõs in ð trimẽtuʒ regni nõ obſtãte iurameto ſco con trario pꝛimo. poterit qð e alienatũ repetere· vt ex· e· intellecto. quiſ q̃s ergo iurauerit ſe factuꝝ aliqd qꝰ ſecuto ſalꝰ coepał vł ſpual adimat᷑· vb nõ factuꝝ aliq̃d ſime quo vtraqʒ ſalꝰ vb altera recuperari ł Oſzuari nõ poſſit· ſeruare ꝓhibet᷑· et habes multa exepla.xxij. a· i· ¶. fi · O. iuramẽeẽtuʒ itaqʒ mł tipliciter et . ex · e · ſi vᷣo dicit tñ i bidẽ ꝙ hoc intelligit ſi di recte vgat in mteritũ.q ſi occaſionaliter ſer uãð e vt ſi qs gallicꝰ iurat ſe moꝛaturũ rome m auguſto occaſione tab iuramti vita coꝛpab poſſʒ admi ſi tũc rome moæearet' iuramtũ tam̃ ſeruare debet . Der qᷓ̃o · ð̊ hoc habitũ ẽ ſupea ͤd ꝗᷣd. qe fims ad quẽ tendi᷑ reddit illicitũ ſacramtuz vt ſi q̃ſ iuret vt eligat᷑. viij· q· iij · ð altaribꝰ.qe cuiꝰ finis bonꝰ e ꝛẽ̃. Qur. qe ſi cã turpis ſit et iurametuʒ illicitũ ẽ·vt ſi iuramꝰ in aliquo delicto ſocietatẽ et tale iuram̃tuʒ ẽ deſereéduz ex · ð̊ pac:c. vl.iõ Diuracõs et ↄſpi racõs re ꝓban Im quoſoã ſi ſint occłte qe ta les ſũt illicite ex ·ð re ·iuò.c..et a · ſi vᷣo pu⸗ blice et ſr licita re ſũt licite ·i.q.i.lege culſ⸗ ſiõis.ſʒ ſi ſupꝑ re illicita nõ tenerent᷑. xj · qi· ſi qmi .jo.an·diſtinxit tm̃ vt fiãt ſuꝑ re lici⸗ ta vł illicita · Qũo:qe ex mõ iurãdi ceſet illi⸗ citũ vt ſi deſit aliq̃s illoꝝ triũ comitũ de qui bꝰ e ſupea dtm̃¶&c nota ꝙ iurameétuz teme⸗ rariũ et in ↄſulte caloee iracũdie ftm̃. nõ eſt ſeruãduz vt dẽ de dauid · ꝗ iurauit nabal· xxij q: niij · ꝙ dauid nõ em pecco ĩ frangendo tale votũ ·ſ̊ ꝓpccãui qe teme re voui b iurauixxxiij .v. vnũ Cncaute etiã iurat ꝗᷓ iurat ið qð non . credit eſſe peẽtm̃ cũ ſit · xxij· q ufrtrihg⸗ nan do. tepꝰ em reddit iuramẽłtuʒ illicitũ· vt ſi iu⸗ ret diebꝰ dñicis:niſi ꝓ pace et alijs pijs cau ſis vt ex · de ferijs · c· i · vl ĩ l · xxij ·q · v · deere uit. Huic tñ iuri obuiat otraria ↄſuetudo· hec abimcõ. Nã et ſi iuret tali tpe puto iuramen tum ſeruandum vt dictum eſt ſupea.e.ti· ar. iij·q: vtm liceat iurare ꝓ creaturas cca medi uʒ ſolucõis· Itẽ honeſtũ e vt iuramẽta fiant a ieiunis.xxij:q:v. hon eſtum. = — . CG Irca nonn notanð ſm hoſt. et bern. ex · e queadmoðꝙ iuramẽetuzʒ ꝓmiſſoꝛiũ hʒ o dicõs tacitas· vt faciã hoc ſi maiozi:i · pape pꝓlacuerit.qe ĩ oĩ iurameto ꝓmiſſozio auctoei tas pape ſiue ſupioeis ĩtelligi excepta vt ex· e · venietes· Si · ad fi · ð papa ñ e dub i q̃n ex cã poſſit remittere b relaxare iuramtũ ad tem pꝓpus ł imppetuũ ex ·e · ſi vo · verũ de impatoꝛe etiã v ar.ff·ad muĩci:impꝓatoꝛes· vbi peinci pes graciã fecerũt iuriſmrãdi cuidã qᷓ iuraue rat ſe nõ recepturũ honoeẽ Et ĩ oĩ fidelitate impatoe ſpãliter dz excipi vt ĩ ↄſti · feudoꝛuz impiale ĩ fi ·ſʒ ið facit contra qð dat intelli⸗ gere ꝙ mii ſpãliter excipia exceptꝰ nõ vide R ꝓꝙ hac via ẽ illð ex · de reſc · reſtitutꝰ · Ttẽ ſi ðo placuerit ſi deꝰ dederit · xxij · q. ij. btũs · ꝗ. i. Ite ſi res ĩ eodẽ ſtatu ꝓmãaſerit. Nã ſi tibi ſa ne metis iure gladũ reddere qñcunq; pete⸗ res furia adueniete ñ debeo ip̃m tibi reddere ne interficias te ł aliũ.xxij.q· ij·ne qᷓs · Item ſi michi fidem ſeruaueris ex · e · puenit · ij. iõ ſi młier ↄtra fide ſpõſaliũ ł matrimonij venerit licʒ iuraneri eã tenere ſemp ꝓ vxoee vł duce re eam poſſum non obſtãte iuramento venwe Otra ex · e. queadmoð. Itẽ ſi iure ad ctũ tepꝰ tibi pecuĩaʒ reddere ſpe numeracõis ſubaudi t ſi mibi pecũiaʒ numeraueris vt · C. ð pe: ñ nuĩdubitati Ite ſi iure ad ctũ tpũs aliq̃d ſol uere tibi· ſubaudr niſi iudex pᷣcipiat dtrariũ. —— ar · ex .ðcẽſi·ſignificauit.Nã irs ſupioeis ſẽp videt' exceptũ vt · ex ·e .· venẽtes · J. 1· ad fi · et multo foeciꝰ ius canonicũ mtelligi ſaluũ ĩ iu ramẽto ex · e · ad nr̃az · nj Ite ſi iure tibi tanꝙ; regi ł epᷣo · te depoſito obligatꝰ non remãeo Lde vide ſi iure tibʒ tanꝙ; epᷣo ſoluere pecuni azʒ · poſt depoſitiõz n rema ẽo obligatꝰ.qð cre do verũ ſi pecuĩa in vtii itate eccleſie fuerit ↄ uerſa ex ·. ð elec· venerab ilẽ ĩ fi·et · xv.q.vj.a liꝰ ecte ſi iurè ſtare mãdati s tuis ꝓ offẽſa tibi vł tuis fctã ·ſubaudit' niſi pᷣcipias qd immo⸗ deratũ ĩinſtũ illicitũ impoſſibile ł ĩhoneſtum qꝛ ĩ hmoi ñ ẽ ꝓendũ.Vñ nõ extẽdi tũc iura⸗ mẽtũ niſi ad ea de q̃bus ẽ cogitatũ vł ðᷣ qᷣbꝰ mento debuit cogitari· vn ſi pcipias tale qᷣd. qð ſzm Oomũeʒz pᷣſùptionẽ ñ iuraſſez ſi h ſciuiſ⸗ ſem nõ videoꝛ obligatꝰ vt exe· vemens et.c. quinta valł.Mõ tñ ſufficit ꝙ dicã nõ cogita⸗ ui ꝙ hoc p̃cipes mihi qe ſi pẽa ñ excedit eł⸗ pam teneoe hzuare. ſi aut excedit rediget ad arbitriũ bõi viri · vt·ff · ꝓ ſocio· ſocietateꝗ. ar bitroꝝ hec jnno. et hoſti·ex ·e· quãto ſʒ Otra ex·.e.queadmoð·. illud aũt mſi generaliter iurauerit · SZ intellige iðꝰ ð eo ꝙ ñ iuraſſem in ſpãli vt ex · de reſcriptis· ſedes · k iðd qñ a ꝓpa ret ꝙ ĩ ho nõ ĩtellexit iurans alias ↄcodaret iuri mũi ex pᷣſumcõe vt ex·e·q̃nta venies Item ſi facultas ſe obtul erit:alias nõ impu tabi vt ex ·e.qrela:neceſſitas g* ł impoſſbili tas excuſat hoĩieʒ iõ ñ vide' deieraſſe ꝗ ex cã Oceſſa deſerit iuramtũ vt ex. de furtis ſi quis p neceſſitatẽ cſ̊ ſi volũtarie vemret otra tunc imputabi er· de ↄſti.c.in. verũ cũ pᷣſumatur ſoluẽdo q̃ᷓ iurauit dare ad certũ terminũ red⸗ dere · oſulo ei vt ãte dis venies coꝛam iudice cedat bonis vt ex de ſolu · odaròðꝰ.· Quid ſi qs iurauit tenere obſtagia nec habet m loco quid ↄmedat vł vñ ſoluat. Rñdet hoſti. ꝙ ſi nõ erat ſoluedo tépoꝛe obligacõis tene bo⸗ ſtagia huare.qꝛ vide ad hoc ſe obligaſſe vñ victũ maĩbꝰ q̃rat vł hoſtiatim vadat ar.ex ðᷣ ſen. ex · cũ volũtate ·˖ ꝓ. p̃dicatoꝛes ſi aũt ſolne do erat et fctũs ẽ nõ lu do·aut pᷣt medica⸗ re ſine verecũdia ˖ vt ſi ſit vilis et abiectꝰ. et ſic idẽ vt peius ar:di.xcnj· dyaconi . ſic p̃t ĩitelligi ið ex.de ſen.ex.noſci.I.alios· FTut eᷣ hõ nobilis et ĩ dignitate cõſtitutꝰ et tali eſt ſubueniẽdũ bñficõ iuris er.e.q̃relã.et·c. bee m.ar.ex de renũc:ad ſuꝓplicacõzʒ/Ite faciam hoc ſi ↄmode potero er.de elec· qe ꝓpter · Ite ſi iures mihi reddere vinũ ł bladũ ſubaudit eiuſdẽ boĩtatis:non ergo vinũ nonũ ꝓ veteri reddes. ff · de v. ob. tritieũ · Itẽ ſi iurẽ tibi⸗ dare filiã meã ł ſoꝛoꝛẽ ĩ vxoꝛẽ debz ſic intel ligi · i.bona fide laboꝛare vt habeas eã ex de ſpõ: ex litteris:ij: Itè ſi iuro alicui ſoluere pecuniã die tercia ſubandit niſi ꝓp eum fnero abſolutꝰ.vñ is cui iuro me pᷣt abſoluere ł ter minũ ꝓlõgare. et hoc ẽ expᷣſſũ ey ·e.c. i. Ttez ſ iuro alicui fidelitatẽ b ꝙ ñ ſim cõtra en ob ligoe ad hooc ꝙ ñ ꝓcurẽ ꝙ vitã k mebꝛeũ k ſuã tereã pdat:poæro ſi offederit me ł mipi ꝓxi⸗ mioees ł eccleſiã meã b ↄmuitate m eã. pote ro me et illos defedere qꝛ ꝓximioꝛes videtur excepti eſſe vt ex ·e.peticõ.ĩ tex · et głlo · Co⸗ ro qd dtineat' in iuramento fidelitatis patet ex · e. ego et.xxxij.q·v.de foe· hec hoſti. Ate⸗ ſi iuramtuzſzuari ñ poſſit ſine ĩteritu ſaluus eterne. vł ſi ſit otra leges b bonos moœes ſer uari ñ debet ar. exe· qnta. et· e·tua ſzm bern. ex e · quẽadmoð ĩ gloet ſic patet Gtẽ ꝗꝓpoſi tũ ł ꝓmiſſũ vel iuramentũ non frãgit q̃ ilud ĩ meliꝰ ↄmutat ex ·e.puenit.ij.ſic etiã nõ dłi deierare qᷓ ex cã iuſta ſerit iurametum ex.de voto· licet et·c.ſcripture et.xxij.q.inij. muli⸗ er et. c.ꝓuenit ĩ glo · tẽ qñ ꝓlati ł canomci vł ptãtes vel rectoees vł officiales locoeuz el ciuitatũ mrant ſtatuta et ðſuetudines ec cleſiarũ vel locoꝝ vel cimtatũ ſcripta vł nõ ſcripta · hm̃oi iuramẽta ſub tali general itate peeſtita.extendunt' tantũ ad licita et eccleſi aſtice libertati ñ ↄtraria li.vj:e · Otingit· vbi ſic diſtinguit jo· an · ſcz ꝙ aut iurat qᷓs exp̃ſſe ſtatuta illicita inhoneſta et impoſſibilia ſcʒ ð iure vł de facto.aut generaliter iurat ſerua⸗ re ↄſuetudiẽs et ſtatuta illicita· et illa ſe ob⸗ ſernaturũ ĩ mẽete gerebat·et in hĩoi duobus caibꝰ eoipᷣo ẽ largo mõ piurꝰ ex.e. ſicut no ſtris. Eut neſciebat nec illud ĩ mete gerebat et tũc nõ peccauit et tm̃ ad licita obligatur. Itè ſi liberta iurauit nõ nubere intelligi de bet de illicitis nupcijs · ff. deiurepatro · adi⸗ gere:. fi.et ex · e.denies ĩ glo:ſʒa.ĩ fi · Item qui iurat reſidẽciã facere ĩ eccleſia ſi ꝓ nego cõ eccleſie ſit abſens nõ mcureit piuriũ.ex · ð̊ cle·nõ reſi.ex ꝓte·ij · ymo eciã ſi ꝓ negocõ ꝓ pꝛio ſit abſens nõ ẽ piurꝰ ex.e.peticõ.In hoc em iuramto factũ ꝓpeiũ intelligit exceptum ge in ſermone generali perſona loques mtel⸗ ligit excepta.C.de ſoluc· inquiſitio et in di cto:c⸗ex ꝓte· m glo · in fi· SEqur videre ò x ſ. ð qᷓbuſdã dubijs cca ꝛuramẽtũ et hec ſut płapꝛĩo vt; dbittoꝛ teneat' ꝓpter vim iurameti q' ſe aſtrixit ſolle re debituù excõmuĩcato ð hꝰ ĩfra· vij. li. vbi a get᷑ ð̊ excõmuĩcacẽe ti · xj· ar.ꝛij · Quid ſi q̊s ꝛurauit alicui. ꝙ ſi iunaret eũ in ſpoliãdo ali um ptiret ſpolia ſecũ · Nũquid tenec᷑ ſeruare illud iurametuz · Rñdet: jo· an. ꝙ ñ.qe magis peccat cũ ſocio ꝓciẽdo qꝙ; ſibi totum retinedo qꝛ alijs ſoluere nõ poſſumꝰ qð alijs debemuſ ex·e.eã te. Nec obſtat illud.xxij·q:iiij: ecce vbi dicit᷑᷑ ꝙ grauiꝰ peccat ſi nõ fnerit ptitus eum ſocio qe hic ðe referede ad ereoneã oſci enciã alicꝰ q ſe teneri credit ex tali iuramen⸗ to· et iõ ſi nõ ſatiſ faciat ↄſcie moꝛtaliter pec⸗ cat hec jo.in dicto· ꝙ. Quid ſi feia Diugata dedit fide adultero :ꝛ H mala e ſedẽ ſzuãdo ſi bi ſʒ peioe ẽ nõ ſzuãdo:alibi dcũbendo · ſed ſj caſtitate diugale ſzuaret bñ faceret nec tũc fi dez frãgeret vt pʒ ĩ illo:ꝗ. ecce.et duobꝰ .c. ſe. Quind ſi qs iuret ſe nõ feree teſtimonium Otra alique ·& Hioi iurametuʒ eé temerariũ et illicitũ et nõ aſtrigit: vñ ꝓ h nõ repellꝰ a teſtionio· ex · ð teſt· mauit· Dõe aliqs ĩ m noeibꝰ ↄſtitutꝰ iurat ꝙ; ñ celebeabit miſſaz uñn paiꝰ fiat miles et poſtea fiat pᷣſ biter · et añꝗᷓ celebeet feĩt ſe fieri militem.· Nũquid peccat Reſpondit hoſlien: extra de ſpon. dmiſſam · tooz peccauit ſcilicet ꝙ m ſua peomotione inrametuzʒ hoc tacut. qe licʒ iuramtuʒ ab ini cõ licitũ fuerit tñ exq? fuit in ſacris illicituʒ eſſe cegit· tñ ex eo ꝙ ꝓmotꝰ impleuit iuramè tuʒ ñ accnuſo eũ ar:ex de ſpõ· ↄmiſſũ.¶ Quid ſi peelatꝰ abiuret ius inſtituẽdi vł alind ſibe Eindit bern: e de inſti. cũ veniſlent . ij· tab il⸗ lo iure nõ debʒz vti · nec tñ ꝓpter hoc piudica dignitati qe tuc eccleſia pᷣt vii illo iure et ſic interitu ſalutis eterne· ¶ Quid ð indice qᷣ ſcit pᷣt huare iurametũ ſine pindicõ eccie et ſine accuſatũ ad penã ene ł ꝙᷓ;cumqʒ aliã coꝛã ſe imunẽ penitꝰ a cłpa q̃ ſibi iponit᷑ et tñ vi⸗ det teſtes ꝓpatos ad iurãdũ falſu.nũquid reci piet ant ſi recepit iã · nuquid ꝓ illos ↄdena⸗ bie ſcieter zuoeete Por iudicare Ptinet ad iu⸗ dicẽ ſzm ꝙ fugit᷑ publica ptãte· et iõ ĩfozæma ri debz ĩ dicõ. ñ ſzm ꝙ ipe nouit tãꝙ; pſona pemata. ſʒ ſjm id qð iĩnoteſcit ſibi tanꝙ; ꝓſone pꝓublice.hoc aũt inoteſcit ſibi et m cõi et pti⸗ eulari In cõi qᷣdez ꝓ leges publicas vł diui⸗ nas vł hpuãnas · Otra qᷓs nłlas ꝓhacões ad⸗ mittere debʒz ĩ aliquo ĩ pticł ari ꝓ ĩſtrum̃ta et teſtes et alia hmoĩ legittia docum̃ta q̃ magis ſeqᷓ debz ĩ iudicãdo quã illud qð ip̃e nouit vt pꝓſona peinata ex hoc tñ iuuari p̃t vt diligen ciꝰ diſcuciat ꝓbacões monctas vt poſſit ea⸗ rüũiũ inueſtigari defectũ · ꝙ ſi nõ poſſit eas ð iu re repellexe debz vt detm̃ ẽ eas ĩ indicãdo ſe qui.Vñ auguſtiꝰ ſuꝑ pſal.judex bonus nihil ex arbitrio ſuo fcit· qͥ m leges et iura ꝓnun ciat. vñn ſzm rich.tene eſſe valde ſolicitus fo⸗ uere ptẽè illã quã ĩ ↄſcia ſua ſcit eſſe verazʒ · ne eat ꝗꝓpter def̃ectũ teſtiũ vł aduocatoꝝ b de ile patrocini et ſi fuerit ad hoc deuentum vt cõtra eũ faciat ꝓbacões ita efficaces ĩ fo⸗ ro exterioei ꝙ nõ pñt repelli.laboeare debz ã te ſnĩaz diffinitiuã ꝓ oms vias ſiqᷓs ĩuenit li⸗ citas ꝙ mnocẽs ↄuictꝰ libereꝰ Bi vo nblã vi az tale pᷣt iuemre cãaz alij.ſi pᷣt ſine ſcãdalo de bet ↄmittere ſzm hHu:et ala. et rich. hoc eciã Olſulit rayp Et ſi nõ p̃t credit rich.ꝙ debz ſcðz allegata ſniare qᷓ ĩ foso exterioei iudicãt' va⸗ lere · et hoc ᷣclarari pᷣt ꝓ młta iura.ex ð off· oedi. ſi ſaceròos et.c· nos ĩ qnẽqꝙqᷓ; et duobus c.ſeqñ. et.ĩ :q:i.deꝰ oĩpotes pᷣt eciã hoc peo bari ꝓ rõzʒ. iudex em magis tene eſſe ſolicitꝰ P alre bõi ↄuis ꝙᷓ; ꝓ ſalute ꝓſone ſingula⸗ ris : maxie cũ ipᷣe ĩqntuʒ iudex ſit ꝓſona publi ca.et ꝓ defeſiõe bõi ↄmumſ ſtatua? Eſt eciã bonũ ↄmũue ſic nobiliꝰ bono ſingł aris pſone ſzm ꝙ trabhi pᷣt ex ſnia ꝓphi.i·ethi.c. i. ſed ſi iu deyx ſniaret &O aliquo ouicto ĩ iudicio q́; tñ vt ꝓſoã peiuata ſcit innocete eſſe. licz hoc eſſet ad bonũ illiꝰs. eſſet tñ ad malũ cõitatis: quia populꝰ ſcãdalizare. et via ĩnocetes oppeimẽ dDi et noxios dimittẽdi apire. qñ em iniqꝰ iu⸗ dex p odiũ vb munera vellet innocetez puni re diceret ꝓ ĩ oſcia ſua ſciret eũ reũ eſſe · et qñ aliꝰ ꝓpter amoæe peiuatũ vellet noxiũ dimit⸗ tere:dò iceret ꝙ ĩ oſcia ſua ſciret eũ mmocetez eſ ſe. et ſic via malefaciedi iudicibꝰ miqꝗs eſſet apta. Eblij tñ dixerũt ꝙ ſi index aliquẽ ouictũ in iunudicõ ĩ Oſcia ſua ſciat eſſe ĩnocẽtez. cãz et vcritate quã ſup hoc nouit debz ad ſupioꝛem remittere. et ſi ſupioe nłli ſit ſubi ectꝰ et ſciat 1Illũ inoctez eſſe · debet eũ abſoluere . vel ſal⸗ ce ſiue ſnĩaʒ ferat·ſiue iſti pᷣcipiat. alleuiabi eiꝰ ↄſcia.ſm ray ·Roð.vq cdit ꝙ iudex eũ q; nonit inocẽtez nł lo mõ debz ad moetẽ vb mu alacõzg ↄdẽnare vł ↄdẽnanð exponere etiã ſi ſupoe ei pᷣcipiat et ſi hoc faciat moætabr pec⸗ cat· et pocins debz oĩa mala ſuſtinere ꝙ; hoc facere· Scðz ec aliquos ꝓteſtari debet ſe hẽe Oſri az ↄdenandi ipm.qę ſcit eũ innocẽtez et boc mdicijs certis oſtedat vt coĩtas nõ ſcan⸗ dalizet'. et ſic eũ abſoluat a iudicõ ſno relm⸗ qus eis ptãtez vt cãm deferãt ad ſupioꝛez ſi volüt ſine agat de ꝓſona ſiue de rebꝰ. Pz p̃⸗ didta ſetencia videt' eſſe ↄtra allegata pema quia ſi obligare iudex mferios vt comesaò trãaſ fereduz ſuã iud iciariã ptãtezʒ ĩ ſupioꝛẽ vt m rege: m caũ illo poſſet ſibi p̃iudicari ĩ caſi⸗ bꝰ illis qe ſi ter vł qᷓ̃ter hoc faceret. rex dice re poſſet ſe eſſe ĩ poſſeſſione iudicãdi et punie⸗ di hõieſilliꝰ ↄmuĩtatis.eiꝰ iudicõ pᷣtermiſſo Mee.licz index qᷓ nõ habet ſupioee niſi deũ ñ ſit ſubditꝰ legihꝰ q̃s ipᷣe cõdidit·ſjm tpᷣas tñ eu iudicare decet ne populũ ſcãdalizet · Dee· punire cõuictũ ĩ iudicõ nõ tm̃ ẽ de lege poſi tia eciã ð lege dina cui index qlibz e ſubie⸗ ctꝰ. St 16 ſcda opiõe dimiſſa ſine p̃ᷣmdicõ et aſſerc õe temeraria vide ſtãduz ſm rich. opi⸗ nioni peime qᷓ multis iuribꝰ e muita & obi cit qe ſuꝑ iltlud Ro.xm · ome qð nõ ẽ ex fide petm ẽ dic: glo.ið qð ẽ Otra fidẽ·i.Otra ↄſci⸗ enciã vt credamꝰ ið malũ ee.pctm̃ ẽᷣ. Hh ꝙ ſi iudex ꝓcedat ĩ iudicõ m iura nõ facit ↄtra oↄſciaz ̊ Im ↄſciazʒ niſi heat ↄſciẽciaz ereone az Qnio faciet in caũ p̃dicto officiales et executoes ꝗᷓ ſcint teſtes falſũ iurare:et tame cogũt᷑ a indice mnocètẽ occidere vł alio mõ punire · P ſzm ray · et roðᷣ.nõ debẽt obedire ſi ꝓ certo hoc ſciãt · Becꝰ ẽ ſi dubitãt qe tunc excuſant᷑ ꝗꝓpter obedĩe bonum.xj:q.nj. qᷓd er go· Scõm aũt richet alex·an. in tercio ſuo et tho-miſtri iudicis ↄdenantis innocẽteʒz ſi ſen tencia intolerabilez erꝛozèe vł nuſticiã ↄtine⸗ at nũ debet obedire/alias excuſarẽtur carni fices q̃ᷓ occidũt martires · ſi vero ĩiuſticiã maĩ feſtã nõ otineat nõ peccãt p̃ceptũ exequedo qe ip̃ᷣi ſupioꝛis ſenteciã diſcutere nõ habent nec ip̃i inoceteʒz interficiũt. ſ index cui mini ſteriu p̃bet· Quid aget· qᷓ nrauit alicui.ꝙ ce labit homicidiũ qð ip̃e ꝓcurat · P ĩfra li. j. ti · Ixix. ar · nj ·q:nij · Quidò ð dno q̃ᷓ facit po ꝓpulũ vł famulũ ſuũ ł hoĩes ſuos iurare q; ei dicet ſi quos viderint ł ſcierint vł audierint ſureipniſſe alrqᷓd de rebꝰ ſuis b dãnificaſſe eũ in aliquo Rñdet roð.diſti guẽs ꝙ ſi ille cui ẽ juratũ ẽ truculetꝰ.et ferꝰ ꝓbabiliter credit aut ſup hoc merito ſuſpectꝰ habert ille q̃ᷓ iu⸗ rauit. ſine ꝓ alios ꝓbare poſſit ſiue nõ· illud quod de talibus vidit non tenetur reuelare nec pꝛo iurato ſeruare quia illicitũ fuit quod jurauit· cum per conſequens ille qui iura⸗ nit . iuraſſet ꝙ ei cooperaretur in peccando N AIr vel ſe comitteret ſup h diſcrimini· vñ nõ de⸗ buit ab inicõ hmoi iuramẽètuʒ pᷣſtare ̊ pociꝰ oĩa mala tolerare. Si aũt ille cui iuratuz eſt credat mãſuetꝰ et iuſtꝰ.et n niſ rõnabiliter ꝓceſſurꝰ.diſti gue qe ſi res hmmoi ð qbus iura ut deputate ſint euſtodie iurãtis.ſme pecca⸗ to iuram̃tũ pr̃are pᷣtet obſʒuare debz. Vñ ſi ip ſe viderit fure aſpostãtẽ res eiꝰ cuſtodie con mẽdatas.· licet ip̃ᷣe ſolꝰ videat p̃ᷣt clamare et furẽ maĩfeſtare et pꝰ furè ire ne ſi ĩ hꝰ negli⸗ ges fnerit teneac' dãnum reſtituere· nec repu tabi tał ꝓditoe crimĩs ſicut nec reputat᷑ qui ſuã miuriã aut dãnũ ꝓſequit coꝛã iudice lica qð mtẽdit nõ poſſit ꝓbare: Si autẽ nõ tenet ad cuſtodiã illarũ rerũ tũc ſi ꝑ alios peobare poſſit qð ipſe ð talibꝰ ſcit dño reuelet. S ve ro pꝛobare non poteſt non debet reuelare ar.· ij ·q:i.ſi peccauit.et.ij:q:vij·plerũqʒ :mſi ta⸗ libꝰ pſoms qᷓ pñt ꝓdeſſe et nõ obeſſe ar.xxij· q· v. Ho videt. Sed et ſi qñ iurauit mtendit ſe obligare ad reuelandũ occulta q̃ ꝓbare non poſſit· non fuit licitũ iuramẽtum nec obliga⸗ toeium ſed tal iter iurãdo peccauit Quio de duobꝰ hñtibꝰ ↄmunẽ mẽſurã quã deferee cõ ſueuerũt veditoꝛibꝰ bladi et mde mercedem accipe · q̃ iurauerũt ꝙ decetero nõ poꝛtarent eam et ex hꝰ młtũ damnificati ſũt · qe vendi⸗ toꝛes bladi ex hac occaſione ſibi de menſura alia ꝓuiderũt. nũquid contra tale iuramẽtuz vemre poſſũt RBñdet roð :qꝙ hoc nõ pnñt aucto ritate a mũſi ad tantã mopiã venermt ꝙ nul latenꝰ horent vñ alias viueret etiã de elemo⸗ ſims· Sp̃s tñ ſine tãta neceſſitate poſſet hmmoi juramentũ m meliꝰ ↄmutare cũ nłli ſit viile et aliqbꝰ ſit dãno Nũuũquid vno eoꝝ peie rãte pᷣt alter contra iuramentũ vemre. Hndit roð . ꝙ ſi alter pᷣdictoꝝ mrauit vł iurare mte dit ſub dicõe.ſ.ꝙ uõ poetaret himoi menſurã ſi alter nõ poetaret tuc altero iuramentũ nõ ſernãte nec iſte tenet ſeruare ſi aut abſolnte jurauit m omnẽ euentũ ſeruare tenet᷑ quicqᷣd alter faciat.· Si vo neſciat quomõ iurauerit ł quid mtederit diſti gue/ꝙ ſi emolumentũ me⸗ ſure ſit ipis duobꝰ cõe a quocũqʒ illoꝝ pete ret.vno peierãte nichilomĩꝰ alter ſeruare te net iuramentũ cũ nłlũ ex ho ei fiat piudiciũ Si auũt ſoliꝰ poetãtis mẽſurã ſit emolumentũ eſt bemgne mterp̃tanð ꝙ fidẽ ñ ſeruãti · fidezʒ ſe ſeruatmnñ ꝓmiſit cũ ſuo dãno et alteriꝰlu cro.vñ ñ tene ſeruare altero ñ ſeruãte.hoſti. etiã et jnno. et bern · e · e. Ppuemt . ij. dicũt ꝙ; ſi duo aliquid ſibi muicẽ iurẽt vno illoꝝ nõ ſeruãte alter ſeruare nõ tenetPex ·e.ſicut.nj.ĩ fi · et hꝰ mſi illð peomiſſuz ſit ad dei honoꝛem xxxnj·q/v·; deo· Eſto ꝙ młtituꝰ aliqᷓ iuret ſe facturazʒ aliqᷣd ł nõ facturã nũquid duobꝰ vł tribꝰ ↄtrauemẽtibꝰpñt reliqui ↄtrauemre M m roð.ſi ſimpliciter et abſolute et i oem euẽtuz ſit iuratũ qlibzʒ tene ſuare qð iurauit q̃cquiò faciãt alij·ſi aũt ſub ↄdicõe ł ob cãm ſit iuratũ nł lłlꝰ tene mſi exñte ↄdicõe ł cã ꝗꝓp ter quã ẽ iuratũ ar·xxijq vm. nõ ſolum ex ð doi · a ꝓpo· verũ . et ex ð iureiu · ꝓpueĩt· et ho m tellige vbi tota obligacõ ponebat m euentũ ↄdicõ is quia·. f. iurãs non mtedebat ſe obli⸗ gare mſi exñte ł vemete ↄdicõe · alias ſi iten debat ſe obligare nõ tĩ ꝗꝓpter illam ↄdicõez ſed eciam ꝗꝓpter aliam cauſaʒ tenetur implere licet non extet ↄdicõ ilta:vt ſi quis iuret aò ſanctũ jacobum ire vt fratẽe ſuũ videat et pec cata ſua redimat. licet ſciat fratrè ſuũ deceſ⸗ ſiſſe mehilominꝰ tene ꝓpter alhã cauſam: Et idẽ mtellige quandocũqʒ qs iurat ex duabꝰ vel pluri bꝰ ↄdiciõibus vł cãis et mehilomi⸗ nus mtedit ſe obligare qualibet earũ extäte Et hoc mtellige ſeruãdũ foee m foꝛo eccleſie nõ m foeo pemtecie· vbi iudicat ð mtecione Quid ſi quilibet de illa mł titudme iurauit al iq̃ð ſe facturũ ł non facturũ ſi alij ſeruarẽt nügquid duobꝰ vel tribus illud non ſeruanti⸗ bus poterũt alij ↄtrauemre · Rndet roò · · èm foeo pnñiali recurzendũ eſt ad mtencione in⸗ ranciũ et ſecũdum eã erit iudicãdũ · ſ. quõ ſit mtelligenda condieõ illa ſcꝭʒ ſi alij ſeruent v trum ſciticet ſi omnes alij ſeruent vł aliqui. Quid ſi neſciat vtrũ illa cõdicõ mtellecta fuerit de ommbꝰ vk tamtũ de aliquibus vl ſ dubiter vti ſit iuramẽtuz ſub cõdicõe ł ſim pliciter · REñdit roò · ꝓꝙ ſi iuramentũ ſpectet tã tũ ad comodũ iuranciũ et medietas multitu⸗ dinis vł maioe ꝑs nõ ſeruet iuramentũ ceteri nõ tenẽt qe iã nõ extat odicõ ſub q̃ eè iuratuʒ qe qð facit medietas aut maioz ꝓs· facere di cit vmuerſitas· Si aut medietas vł maioe ps adhuc ſernet et hec vᷣgat m dãnuʒ ſeruãcium et lucrũ ñ ſeruãciũ bemgne mcerpᷣtanð ẽ.ꝙ a liq̃bꝰ ñ ſeruãtibꝰ alij ñ tenent' ſeruare. ſicut dictũ ẽ ſupea m caũ ð meſura cõi:qe ñ ẽ veriſi mile ꝙ aliqs iurãciũ voluerit ↄdicõz ſuã fa⸗ cere deterioze et alion melioee. Si aũt ſeruã tes iurametuʒ ex hoc nullũ mcomodũ pacian cᷣ nõ ẽ tutũ eis dtranemre ſʒ denũciet p̃lato vt cogat vł iurãtes fibi muicez iuramẽtuʒ re⸗ mitrere ł ñ ſeruãtes ſeruare· Si aut qð e ijura⸗ tũ ſpectet ad dei cułtũ vł pietatẽ vel religio nẽ · aut ſi tale q̃d ſit iuratum qð ſine iurame⸗ to teneret' facere om̃s tenet eciã ſi alij non ſerust. Di aũt dubitet vtu iuratã ſit ſimplici ter et abſolute ł ſub ↄdicõe · Jut ſi neſciã de quot alijs intelligãt ↄdicõz illã.ſ.ſi alij ſer⸗ uarẽt. tenen debz certũ et dimitti icertu · et ĩ terpᷣtanð e ꝙ iurãtes ſũt obligati ꝓꝑ hmoi iu⸗ ramẽtuʒ mſi maioe ꝓs iurãeium trãſgreſſa fue rit llud· tũc em̃ qᷓi iã ↄdicõ non exiſtit. laxacõe ſiue abſolucõe iurameti.cca qð ciedũ ꝙ ſcðm bernex . e· q̃nto· papa pᷣt que⸗ libet abſoluere a iuramto ex iuſta cã puta ꝗp Cke⸗ videre de. xj · ſ. ð diſpeſatiõe et re ter ĩtollerabile ſcãdalũ ł ſi ꝓꝛoge ĩ multos malũ exẽplũ:claue tñ diſcretiõis pcedẽte·hu iꝰ ſñie fuit tan·xv·q: vj· Gutoeitate vbi plem us ð hoc. Dicit etiaʒ bern.er.e. peti cõ· ꝙ de claracõ ſiue mterp̃tacõ iuramti ptinet ad pa⸗ pã ſiue dubite ð ipᷣo q̃liter ſit ſeruãdũ vt ex. e·q̃nto· ſiue dubite vti ſit licitũ k illicitum extra · de elect · venerabilem . Boð autem di⸗ cit ꝙ non tantum papa ſed etiam epiſcopus iurameta licita ſicut et vota poteſt m melius . cõmutare.maxime cum iuratur quod nulli eſt vtile et alicui eſt damnoſũ · vt ſi quis iuret q; nõ loq̃tur marti o vł nõ ↄmedat cuʒ eo vel nõ itrabit domũ eius vel nõ recipiet aliqd ab eo vb nõ huiet ei miſi iurauerit hoc vt vitet occa ſionẽ Peccãdi quã ſolet ĩcureere qᷓs ex famili aritate alicꝰ ꝓlone · Nec ob · ið ey · de elec · ve⸗ nerabile vbi de ꝙ et ſi iurametũ fuerit illici⸗ tũ papa ↄſuli debuit. eo q ad papã ptinet de cernere an iuramentũ illud fuerit licitũ b illi citũ q loq̃tur de regno alemanie qð q̃ habet eoipᷣo impatoe debʒz eſſe.qð ſine aꝓpbatõe pa pe nõ debʒ fieri · et fozte circa magnas pſonaſ et ardua negocia ꝗꝓpter ſcandalũ ſolus papa pt mterponere pte ſuã in talibꝰ iuramẽtis. et foete etiã in iuramẽto vniuerſitatis ꝗꝓpter ſcã⸗ dalũ nõ pᷣt epus diſpeſare vel in aliud cõmu⸗ tare. licz hoc poſſit in iurameto ꝓſone peiua⸗ te · Doteſt etiã dici ꝙ qñ iuramẽtũ eſt dubium vel licitũ ſolꝰ papa pᷣ̃t ipᷣm relaxare ſine aliqᷓ Omutatõne:qe eius anctas excepta vi.ep̃us vo et ſi nõ poſſit a iurameto ſimpliciter abſol uere p̃t tñ in meliꝰ ↄmutare nec hoc ẽ ↄdtra u ramẽtũ venire vb ipz ĩfringere . ex · de iureiu. Puenit · ij.hec roð · I nnocẽtius auũt ęt hoſt.ex e: debitoees dicut ꝙ ep̃ᷣus iĩi iurametis diſpe⸗ ſat ſi ſint dolo metu vł vi extoeta ·xv.q.vj· c. · et .ij · ex .e · cũ ↄtingat imo ec ep̃ᷣus pᷣt qñqʒ ex cã ĩ iuramętis licite factis vł pᷣſtitis diſpe ſare·xv.q:vj.nos ſctõꝝ et.ci iuratos. Tho. vero circa hoc diſtinguit ſczʒ ꝙ illð qðð ꝓmitti tur ſub iurameto aut eſt maĩfeſtũ peètm̃ et tũc nullo mõ ſeruari debz· Jut e boni maioeis ĩi⸗ peditiuũ vt cũ quis iurat ſe nõ intratuꝝ reli⸗ gione et tũc licʒ ſeruare et nõ ſzuare. et in hiſ duobꝰ cãibus nõ indiget diſpeſatõe · Fut eſt dDubiũ vtrũ ſit licitũ dei illicitũ · ꝓficuũ vł ne ceſſariũ:ſimpłr ł in caũ:et in hoc quilibzʒ epᷣs pᷣt diſpeſare· Jut e maifeſte licitũ et vtile.et tunc vn hr̃e locũ diſpeſatio vł ↄmutatõ ſi ali qð melius faciendũ occureat ad dũem vtilita te qð maxie ptinere vr ad ptãtem pape q̃ eu⸗ ram habz vniuerſalis eccłie qe etiã ad papaz Htinet ĩ oibas generaliter qᷓ ſpectãt ad diſpẽe ſatõz reꝝ eccłiaſticaꝝ ſuꝑp qᷓs habz plentu⸗ dĩem ptãtis ·ſiẽ etiã ad vnũqueqʒ ptinet ireita re uramẽtũ a ſuis ſubditis factũ circa ea que ſubdunt' eiꝰ ptãti:ſicẽ pᷣt pr̃ ireitare iurametũ puelle et vir vxoꝛis vt dᷣe nu · xxx. ſicẽ̃ dice ĩfra de voto ·¶ ¶ Done ꝙ aliq̃s iurameto tenea ali q̃d facere et petat dilatõz ł abſolutõz et obti neat ab eo cui tenetc᷑ q̃rit vtꝝ ſit ex toto abſo lutus a iurameto:et vn ꝙ nõ:qe deo reddenð eſt mramentů · ey · e· deb toees · H ſzm raij. ſi iuramentũ i fauoꝛẽ dei fiat vt pꝓ illud hõ ſe obligare deo intẽdat nõ pᷣt abſolui ab homie niſi ꝓꝑ ↄmutatõzʒ in meliꝰ ſiẽ infra dice de vo tis· Si tu dicas ꝙ ille nõ mtendit ſe obligare deo ſß ß bom Hiet roð · ꝙ nihilominꝰ ab hoĩe nõ pᷣ̃t abſolui exquo iurat ſe factu ali⸗ q̃d in fauoꝛẽ di. ſiẽ̃ ſi iuraſſez tibi ꝙ darẽ ticio x· ſob in fauoꝛẽ eius ñ poſſes mihbi remittere hHuiõi iuramentũ. Si aũt tale iuramètũ ſit fa⸗ ctũ in fauoꝛẽ homis et ille ſpõte abſoluit pꝰ ea nõ tenet᷑. et ide eſt de dilatõe ſolutõis faci ẽde ſi iuratũ fuerit:ꝙ fiat circa diẽ·ex.q̊ ſpõ·. pP. AAnaui cũ iurat vniuerſitas aliqua ſi ue cũ mrant aliq ſe facturos aliqᷣd remittere pñnt ſibi inuicẽ iuramentũ huiõi Bñdet raij· et roðò · ꝙ ſi tale iuramentũ ꝓtineat ad dei fa⸗ uoæe vel cultũ vel religieneʒ vel pietatẽ ſibi remittere nõ pñt vt ſi dus iurent ꝙ vltra ma⸗ re deo mil itare ibunt vel ꝙ religionẽ ĩtrabũt vel ꝙ dicent duo vel tria pſalteria ꝓ inuicem vel ſi aliqᷓ mechanici iurant ꝙ ð ſuo lucro cer tam poetõʒ dabunt in aliquos pios vſus · Si tñ aliqui iurent ꝙ vltra mare ſił mhunt remit⸗ tere ſibi pnt ꝙ ſił nõ eant· ſed nõ pñt remitte re ſibi quin vadant· Qñ aũt mramẽetũ reſpicit tpale ↄmodũ diſtingue . qe ſi ſne iuramento facere tenent q mrant ſibi remittere nõ pñt qe ꝗꝓpter ſalutẽ aimaax vĩ ſic iuratũ vt ſi carni fices iurent ꝙ carnes ĩ fectas vb coeruptas ꝓ ſams nõ vendent Fut mercatees ꝙ no ſophi ſticabũt merces ſuas nec ꝗpter teeminũ cariꝰ vendant. Si aut nõ tenent ſuare qð iurãt.ni ſi q iurant.tũc diſtingue ꝙ ſi obſeruãtia iura menti ſpectat tĩ ad ↄmodũ vel inomodu iu⸗ ranciũ:et iurent de dando ſine faciẽdo aliqꝰ alteri ab altero·pnñt remittere ſibi: vt ſi quis iuret alij ꝙ faciat aliqʒ opaz ſibi et aliꝰ ei iu⸗ ret ꝙ mercedẽ ei reddet· vel qñ ſocij mrant ð Oũuicandis ſibi inuace oĩbus ſuis lucris· Si ãt nõ iurent ſupꝑ aliquo faciendo vel nõ faciẽdo ſibi inmicẽ·ſʒ alias ſurant ſe aliqd facturos ñ pnt remittere ſibi vt in caũ poſite ſupea ð ha bentibꝰ Ouem menſurã.vel cũ iurant duo ſo⸗ cij ꝙ nõ negociabũt tali vel tali mercatõne vel ꝙ nõ ibut ad nũdinas tales. Si vero iura mentũ reſpiciat dmodũ vel inomodũuũ alienũ diſtingue · qe ſi obſeruatõ iuramẽti reſpiciat O modũ alienũ ñ pñt remittere ſibi:vt ſi aurifa vei iurent ꝙ nõ vendent opa ſua niſi de mate ria ſic vel ſic purgata. Si aũt obſzuatio iuram ti ſit damnoſa alijs nõ eſt obligatoeiũ vt ſi iu rent ſutoees ꝙ nihil faciẽt in nocte de ope ar tis ſue vel certis tpibus anni vt ꝓpter rarita⸗ tem cariꝰ vendant opꝑa ſua.vel qn ciues alicꝰ ciuitatis vmeas hntes iurant ꝙ nõ pmittant vinũ allatũ aliunde vendi in tereitoeio ſuo. ꝙdiu vinũ illiꝰ tereitoeij ĩueniet venale peo pcio tali Licet aũt huiõi iurameta nõ obliget qꝛ illicitũ ẽ q; iuratur cũ ſit pctm̃ etiã ſine iu ramẽto talia aut facere vel ſeruare coerupta ĩ tentõne· tñ ꝓpter reuerẽtiã ſacramęti et ſcãda lum alioꝝ nõ expedit ꝙ huiõi iuramẽta ſibi remittãt aucte ꝗꝓpeia b vemãt ↄtra ea ſ̊ auẽte ep̃i ſunt reuocanda vel potius nõ tenuiſſe de⸗ nuncianda et pnĩia de ip̃is eſt imponenda. De piurio ti· xix· AOſtea ↄſiderandũ eſt de piurio et peĩo de eius młktiplici acceptoe et qᷓle pem eiꝰ ſit veniale vł moetale · ꝛ* de guita⸗ e peceati eius ꝓꝑ ↄꝑatõzʒ ad quedã alia pecca ta:tercio de quibuſdam dubijs circa materiã iſtam. quarto de eiꝰ pena · ¶ Circa pemũ ſciẽ dum quod piurium ſcòm gof.et holſt.ti.de iu reiurã · dici᷑ quadrupliciter ſcʒꝭ falſa iuratio. ijuram̃ti trãſgreſſio.ĩdiſcreta muratõ et m̃daciũ firmatũ iurameto· Deimo mõ piurium ſcʒ ꝓut eſt falſa iuratõ pᷣt eſſe tripłr· aut qe ẽ falſitas ex ꝓte iurati tm̃ vt cum quis iurat falſum q credit eſſe veru. Rut ex Fte mrantis tm̃ vt cũ quis iurat veꝝ qð credit eſſe falſum · Kut ex Pte vtriuſqʒ;.vt cu qͥs rrat eſſe verũ qð ẽ fłm et credit eſſe falſu.Et ĩ his duobꝰ mõis vltis eſt mendaciũ firmatũ mrameto qð eſt quartũ menbeũ peime diſtinctõis · Vñ falſa iuratõ ꝓ ut eſt peimũ menbeũ peime diſtinctõis erit ſo lum qn falſitas ẽ tm̃ ex pte iurati .· Heĩio modo falſa iuratõ ſjm gof · hoſt· et bern. ex · de iure iurã .tua.i. ſi ignoeꝛãter fiat et hita oĩ diligen tia nullũ pẽtin mducit.xxij.q:ij. hoiĩes · n ad hHihita vo ol diligetia ẽ pctm̃ veiale: di · 3·· J. ven in fi · Raij. vero dic ꝙ hHuiõi fła iuratõ ſi ſit adhibita diligẽtia debita ẽ veiale:ſi vo uemat ex ignoꝛãtia iuris vł facti craſſa et ſup pina ẽ moetale ·xxij.q· v. q̃ᷓ Prurat · 2? vero et 3⁰°mõ mratõ falſa ſi fiat iocoſe vel ſimulato⸗ rie ſzm gof.ẽ pctm̃ veniate · xxij · q· ij · ] ait et .·c.vlt.Scdz po tho.pe.et raij·ẽ pctm̃ moꝛta- le ꝓpter reuerẽtiã dei Bi aũt fiat ſerioſe ẽ pec⸗ catu moetale ſm gof · et tho · xxi.· q:ij.hoĩies· SGed circa hũc modũ vltimũ rich.diſti guit ſic ſcʒ ꝙ ille q iurat aut dᷣlmerat ð dicto ↄfirmã do et de iuramẽto p qð ẽ ↄfirmandũ · et pin⸗ rat ſolenniter in pntia iudicis: et ſic piurans n tm̃ moætaliter peccat·ſ̊ etiã ſi ꝓ tali piurio ferat' ſnia diffimtia otra eũ in cã accuſatõis ẽ infaĩs.vj.q.j.ifames· Ant ðliberat ð dicto Ofirmãdo et mramẽto nõ tñ ſolemter pꝛurat et ſic etiaz mrans moetaliter peccat cu expᷣſſe faciat otra dei p̃ceptũ leui.xix· nõ iurabis in noĩe meo Eucd el werat de dicto ſz nõ de iu⸗ ramẽto et ſic p̃t ðtĩ gere ꝙ hõ piuret ſine moe tali pctõ tñ eſt adminꝰ oeniale gue · Fut de neutro deliberat · ſzʒ totũ ꝓfert ex ſureeptõne et ſie piurãs peccat etiã venialiter minꝰ tñ ꝙ in cãu pᷣcedeti hec rich.et duenit cũ eo boñn· Ocoedat etiã ſatis cho. Vlteriꝰ addit rich· ꝙ il lud qð ex ſurꝛeptõe ꝓcedit nõ ẽ ꝓfecte volũ⸗ tariũ.ad hot aut ꝙ qs moætaliter peccet reqri tur ꝙ peccatũ ſuũ ſit plene volũtariũ directe vb interpᷣtatie qð dico ꝗꝓpter illũ qui cũ deli⸗ berare poſſit et deliberare ↄtemmt · ſn r Otemptu ex ſureeptõe piurat videt multis ꝙ nõ excuſet a moetali.ſecus ẽ ſi omttit delibe rare ex negligetia· Deriuriũ vo ſcðo mõ dictũ ſezʒ qd eſt tranſgreſſio inramẽèti ſi ſit trãgreſſio iuramsti illiciti ſic pctm̃ eſt in mrãdo ſed nõ in ↄtraueniẽdo quin etiã nullo mõ e ſeruãdũ xxij ·q·iij. c.j.ij · et · iij · Si vo ſit tranſgreſſio iurameti leiti e moetale pctm̃.v·q:j·quec ũqʒ Heriuriũ aũt ʒꝰ mõ ſczꝭ ſcðz ꝙ ẽ iuratio ĩdiſcre ta eſt ſcz gof · pctin veniale di · xxv · S. crimi nis in fi · hern. vo.ex ·de mureiurã· tua·iĩ .diſtin guit ꝙ ſi fiat ex deliberatõe ẽ pctm̃ moetale · ex · e. ſiẽ ex literis ſi vero iocoſe et ĩcaute e ve niale di · xxv · ꝓ. abs ea demum: et ſatis ↄcoꝛ dãt cũ bern.boñ.rich.tho·et raij. Rd hec nota ſzm boñ. ꝓ pPiuriũ ẽ malũ ñ tm̃ ĩ ſe h̊ eciã Gm ſe ita q niło mõ p̃dt fieri bñ · Rõ huiꝰ ẽ du TI= Dap . *27 . plex.vna qe piuriũ plerũqʒ claudit in ſe men aciũ qð eſt ſcòm ſe malũ:Scòda aut rõ e gene ralis qe oĩs piurans ſume veritati Otumeliaz facit dũ eaʒ ad eius ↄfirmatõzʒ inducit ad qh nõ deberet aſſumi et 16 qe nõ deoꝛdinat hoĩiez⸗ ti ad ꝓximũ ſed etiã ad deu inde e ꝙ ſeinp e malũ. S nũquid ſi qͥ; piuret necitate ↄpul ſus excuſabit a pctõ.& ꝓ eſt necitas nature et neceſſitas coactõis· Neceſſitas nature n hʒ legẽe de ↄlſeẽ · di .j· ſic·et ex · de ↄſue· quito · vn et a tanto et a toto p̃t excuſare· ex·e.querelã. „ Neceſſitas vero coactõis nõ excuſat a toto in His q̃ m ſe ſut mala·. ſ̊ excuſat ſolũ a tãto.qa volũtas ſufficiẽter cogi nõ pᷣt:ex.ð his q̃ vi. ſacris · et ꝓpterea qe ꝓiuriũ eſt ſcðz ſe malũ ꝙᷓ⸗ tumcũqʒ qs adò illò coga' nõ oĩno excuſatur. hec boñn:et ↄuenit cũ eo Guił .naſo · Detrꝰ ãt diſti guit: ꝙ duplęex ẽ coactio ſczꝭ abſoluta que excuſat a toto et ↄditio nat a q̃ excuſat a tato Meima cadit ĩ coepe nõ in aĩma iõ actus oĩno coepales pñt p coactione excuſari totaliter a Petg ſe cadere pᷣt etiã ĩ aima iõ actus aie vel ſolius vel mediãte ĩſtrumeto co⸗peo excu ſari pñt a tanto nõ a toto et huiõi actꝰ fũt me daciũ et piuriũ·et iõ ꝓꝑ coactõz pñt excuſari a tanto nõ a toto.Gt ocoedat· g· naſo· et gof· in ſu:ti.ð his q̃ᷓ vi ꝓpbat peimũ mẽbeũ pdicte di ſtinctõis · xxxiq· v. q̃i Drran Scom menben ex.de his q i.ſacris Qð aũᷣt de:ex · de iure⸗ / 7 iurã· verũ ꝙ illi qͥ venerùt otra iuramentũ vi vel metu· Pſtitum ꝓ vita et rebus ſeruãdis ñ ſunt ꝓPter hoc puniendi tanꝙ; ꝓ crimie moæ⸗ tali.hoc iõ dicit ſm rich.et tho.nõ qe ñ pec cent moetaliter ſed q ſunt puniedi pena mio ri :·qe vt dicit in glo:wi metus attenuat cul⸗ pam vt dðe in. c.ſacris. Vel etiam ſcdᷣm nich.ið intelli gitur in iudicio foei. lrca ſcõm qrunt' płba ſeʒ vtrũ piurium ſit maiꝰ pctm̃ ꝙᷓ hoĩicidiũ: qdam dicunt ꝙ ſic ꝓ eo ꝙ piuriũ eſt dtra rõis oedmè dire⸗ cte et imed ate reſpicientẽ deũ Et homicidi eſt ↄtra rõis oedinẽ drecte et ĩmediate reſpi⸗ cientẽ ꝓximũ et ꝓ eo ꝙ piuriũ eſt ↄtra peece⸗ ptũ peime tabule.homicidiũ veroæ otra p̃ce ptũ ſcᷣe tabule· Sed Otra iſta ẽ ꝙ eiſoẽ rõibꝰ Ocludi poſſet ꝙ grauiꝰ eſſet in dnica facere o ꝓus ſeruile ꝙᷓ homicidiũ.jõ alij dicũt vt rich. ꝙ grauiꝰ peccatũ eſt hoĩcidiũ ꝙᷓ piuriũ q tã to peccatũ eſt grauiꝰ ꝙto ↄtrariatur directe maioei virtnti et actui dignioei. ſʒ piuriu e di recte et iĩmediate otra act veritatis latrie ve pa ex ſupioeibus· homicidiũ aũt eſt directe et immediate ↄtra caritate rõne actus ſcõarij qᷓ eſt ꝓximũ diligere . Certu eſt aut ꝙ nobilic⸗ virtus eſt caritas ꝙ; latria· Nobil tvoe etiam eſt actus ꝓrimum ex caritate diligere: ꝙ ven ex legitima cã iurare· Suiꝰ ergo peccatũ eſt ho⸗ micidin ꝙᷓ piurium ·Vtru piuriũ ſit mains peccatũ ꝙ adulteriũ· Rñdet richꝙ ſic qe tãto pcẽtm e guius q;to coerũpit oebdmè dignioeem ſi eque ꝑfecte coerũpit ip̃m.ſic oedo minꝰ di⸗ gnus coerũpit ꝑ almd pctĩ. certũ eſt aũt q; ille oedo ẽ digmoe qui debet eë hoĩs ad denñ imediate et directe ꝙ; ille qui dz ad eẽ ꝓximũ ☛☚X l.lo et ad deum ꝓxio mediante. Deimus aũt oedo coerũpit ꝓ piuriũ.ſcõᷣs coærũpiᷣ ꝑ adulteriuzʒ nec oedo Icòus coerũpit pfectius ꝓ adulteri um ꝙ; peiꝰ ꝓ piuriũ · Stulteriũ em nõ e ꝗꝓpin 2 quiꝰ maxie nurie q poſſit es Oↄtra deũ imo ecõ uerſo. piuriũ em eit ꝓpinquiꝰ blaſpheme q̃ Otra deũ ex eius odio ꝙᷓ adulteriũ homicidio 4 Vt piuriũ ſit maiꝰ pct m̃ ꝙ; furtũ. Patz ex dictis ꝙ ſic· cum piuriũ ſit maius pꝓctin ꝙ adulcerium q eſt maius ꝙ; furtum. Iræca terciũ qð eè de quibuſoã dubijs qrũꝰ ◻ pba ſcʒ vta necitas excuſet in urameto ꝓmiſſioeio a piurio· vbi gra debitoe iurauit q; in certo termio ſolueret ſʒ impeditꝰ ſoluere n Pt ſzm raij·ſi tũc qñ iurabat credebat q; ſoluere nõ poſſzʒ. vel credebat ꝙ poſtz ſʒ fatue credebat. qꝛ cam credendi nõ habebat · tũc ĩ vtroq; cãn peierauit:qe in peimo veritas ĩ cõ ſcia deerat.in ꝛ* iudiciũ· Si vero credebat ab inicio ꝙ ſoluere poſſet et ꝓbabiliter ꝙ;tum ad hoc nõ peierauit et ſi poſtea poſſe ſuũ fecit · et in termio ſoluere nõ potuit nõ ẽ ꝓpter hoc ꝓ⸗ iurꝰ ex hac cã:et mł tomagis excuſat ſi . niã tpe debito miſit· ſ pecunia cau in via p⸗ Dita fuerit ex· de iureiurã.qrelam.Si tñ elap ſo termio ſoluere poſſi et nõ ſolueret peierarʒ lapſus em termi nõ ſuſtulit obligatõz iuramẽ ti · ex. de dolo et ↄtu.cũ dilecti Done ꝙ vĩ nerſitas alicuiꝰ ciuitatis vł collegij obliga⸗ uerit ſe iurameto ad aliqò· moetui ſut iurãtes querit vtꝝ ſucceſſozes ſint piuri ſi trãaſgredi⸗ ant vide' ꝙ ſic· q om̃s obligatões anceſſoꝝ tranſeũt ad ſucceſſozes· ex.de ſoluc.c.j.et de vſur̃.cua· Ite idem ꝓpłus ẽ hodie q fuit cẽtuzʒ ãnis retro:vij· q:j.deniqʒ . n ſut piuriob⸗ ligatõ em iurameti pſonalis ẽe ex pte iurãtis· vñ nõ trãſit ad ſucceſſoees q;tum ad piculũ ꝓ iurij tenent tñ adimplere ar. ex. e. vertatis · et pꝑ iura Sdicta, Gʒ ex pte eiꝰ cui inra tranſ⸗ Sredit pſe Dnã. vſ. ſiqs ꝓſtet iurametũ fidelita tis p̃lato et ſucceſſoeibꝰ eius nõ teneꝰ ðD p̃ſta⸗ re ſucceſſoei etus licz ſit ſucceſſozi obligatus ad fidelitate ſicut anceſſoꝛi hoc fallit ĩ liber⸗ to qui dʒ ĩfra ãnũ facere ꝓfeſſione prono no⸗ uo: ij. q· ij. Eepe · hec moc et bn.ſup· c.vitatis 4 Done aliqs iurauit ſe ſuatuꝝ ſtatuta in ec cleſia ſua edita:pꝰea fit ibi ſtatutũ nouũ qð ip̃ᷣe ꝓmittit ꝑ ide iurametũ ſe ſzuaturũ et illð pPoſtea frãgit è ne piurꝰ. Pæ licz crãſgredi nõ beat qð ꝓmiſit n tene eñ ad illiꝰ obuatõz ex debito pſtiti iurameti. ex. e.clericꝰ.qᷓ iura⸗ int. et ex hoc pz ſedz bern.ꝛbide qð iurametũ nõ extendi niſi tin ad ea de qᷣbus cogitatũ et dictũ fuit et nõ ad ea q poſtea accidũᷣt ar.ex. e· ad nram oc aũt intelligas ſane qñ ſczʒ de ſtatutis pᷣteritis factũ fuit iuramẽtũ.alioqn ſi intendebat de ſtatutis tam de peeteritis ꝙ; fu turis tenet ad mo etiã ſi nulla poſtea fecit pꝛo miſſiõz dum tñ ſit licitũ ſtatutu 7 Quid ð ilo ꝗpulſus a dñno ſcienter piurat. H q; ambo ſut piuri et moetaliter peccãt. dñs qe pcepit. miles vel ſeruꝰ qe plꝰ dñm tpalẽ ꝙᷓ deũ vł aĩ mam dilexit. xxij.q.v. qᷓ Opulſus · Quid de illo ꝗᷓ ꝓuocat ad iurandũ eũ que ſcieter vl pecu⸗ babiliter credit falſũ iuratuꝝ vel exigit vel recipit ab eo ſacr̃m veritati otrariũ et ſcienter M ſcõm rich et boñ.et tho. ĩiducens aliũ ad iuranõ aut hoc facit ꝓſona publica et ſcðz oꝛ dinẽ iuris et ſic ñ peccat licʒ eũ f'm mratuꝝ credat·qæ facit ið ad qð ex officio tene. vnd nõ tam dðz dici illũ ad iaran cogere ꝙ;ᷓ ꝓs ad uerſa qᷓ petit hoc a iudice· Gut facit hoc pſo⸗ na peiuata vel etiã pſona publica nõ tñ ho fa cit vt ꝓpſona publica · vł etiã hoc facit vt pſo⸗ na publica tñ ↄtra cedinez iuris et ſic guiter peccat ar· xxij · q. v. ille SSõ ſi audiat ali ꝗqͥ alin iurare fłm et ip̃ᷣe ſelt et tacz nũq̃d pec cat · videt ꝙ ſic· qe d leui v.aĩma qᷓ audierit vocẽ iurãtis fłm teſtiſqʒ; fuerit: ꝙ aut ip̃e vi⸗ dit aut Oſciꝰ niſi ĩdicanerit poetabit miqᷣta tem ſuã·pᷣ.nõ carz ſcrupulo ſocietatis occulte qꝗ maiĩfeſto facioꝛi deſmnit obuiare. Ixxxvj. di. facientis Ecõtrario videꝰ ꝙ peccet maĩfeſtan do. Nã qui crime occultũ pãdit nõ ereoes coe⸗ rigit ſ̊ dit vt dicit aug.ij.q.j.ſi peccanerit·. eterea ſi ꝓdierit eũ.ꝓuniet f oete ille ĩ co⸗ pe vb occidet a indice vl etiã a pentibꝰ illiꝰ Otra que volebat peierare. vł ipemet ꝓdito⸗ de facili poterit moetig piculũ meureere · H aus· hãc qõem dicit es valò difficilè et ꝓple xam: tñ ſic ſoluit eã ſcʒ ꝙ exquo moijſes in pᷣ⸗ dicta aucte leni.nõ expᷣſſit cui hoc eſſz ĩdican dũ ſufficit iſti vt ſe ſoluat ab hoc pcti vincło ſi ĩdicz cłibꝰ qᷓ mag poſſet ꝓdeſſe ꝙᷓ obeſſe pꝓ⸗ iurio · ſiue eñ coerigedo ſiue deũ ꝓ eo placan do vt ſut ſacdotes vł honeſti et diſcreti pẽteſ et ad hãc denũciatõz faciendã talibꝰ plonis tene qlibet ſm oes q viderit aliqʒ vicinũ p̃ci Pitio·i. pctõ dↄmittedo.xxij.q.v.hoc vi.ſʒ ad denũcianò crimẽ iã omiſſu dñt fere om̃s doc- ꝙ tenet᷑ p̃lati ex pcepto· EFlij ãt ñ tenent niſi ex Sſliae⸗ ĩtelligas platos large tã eccłiaſti cos ꝙ; ſecł ares etiã peémfamilias cca famili⸗ am ſuã·xxxiij.q:nij· duo iſta.ij.q:v.nõ putes et ẽ ar · xxiij ·q:ni)c.j. hugo vo dicit ĩdiſticte om̃ibꝰ ee pᷣceptũ a dno vbi ait. ſi peccauerit ĩ te fr̃ tuꝰ ꝛc· Sꝭ ad hoc pᷣt dici ꝙ ibi loqbatur Ons petro ꝝꝓ qð pz ꝙ pᷣlatis tm̃ dabat pᷣceptuzʒ optimũ ar · di · xxvj.deinde · opi. Hu. ẽ nims ri Sida vnde peima magis placet ſcðʒ raij. ¶ Iea rtũ ſcz de pena piurij ſcienð ꝙ Peo cri mie piurij ĩpomꝰ Pnia. vijãnen vj. q .j. qcũq; q hec ꝓnia ꝓ quolibzʒ moetali ĩponi tur· xxxiij:q:ij:hoc ipʒʒ tñ iſpectis moĩs Piurij et qlitate et ceteris circũſtãtijs vel magis vbk minꝰ è aſpera pnia ĩponẽda vt habe ĩfra lio. v.ti · de canoĩbꝰ pnialibꝰ ho & juoiꝰ aĩe. ſ ĩ indiꝰ coepm ſi accuſatꝰ Ouĩcit ðgdabi⸗ di · xx v. . cri mĩs· et e infamis nec ad teſtioniũ aò mittit ꝓtumcũqʒ pniam egerit. vt ex · de teſti bus · teſtimoniñ et. vj · q · ĩfames.exquo eiĩ ſeł eſt ꝓbatũ ↄtra en piurii ec in moð exceptõis expellit᷑ ſm alio iuditio. et patit hãc penã oe dmariã qe hoc crimen nimis frequentat.xxij. q: vltet quia ipᷣm crimen tangit fłm teſtimo niũ: ey.· ðᷣ teſti·ſicut nobis· h ĩtellige de eo qᷓ ſcieter deierauit ponedo fłm ꝙ vo k eotra vk ventatem celãdo· ex· de crimine falſi:c.j· vel „ Deniedo otra illò qò iuramento firmauit niſNi excuſet eũ aliqᷓ de oditõibꝰ tacitis ſibi anne⸗ xis de q̃bꝰ Hhituʒ è ſupea:et hoc qn iuramẽetũ fuit licitũ vel ſeruãdũ.ſi aũt fuit temerariũ. aut fuit ſimplex aut colligatũ. ſi ſimplex ĩ fo ro iundiciali ſeðz gof·peiua bnñficio er· e tua ¶.· certũ ſʒ ĩ penitetiali ĩpoꝰ ꝓpnia vniꝰ cm ani xxij.qiiij:q̃ ſacro. VYel dic ſcðʒ hoſt ꝙ ñ per⸗ ua ĩ peĩo caſu niſi qñ pꝑ ĩqſitõz de piurio oſtat ex.e.q̃relã vbi vo piuriũ ẽ ſimplex et temera riũ ñ peiuat nec ĩfamis effici iõqʒ ñ repelli a teſtionio:vt er de teſtibꝰ ĩtimauit. nec a ꝓ mouedo ex· e.ſicẽ̃ nr̃is.ſʒ piurꝰ ſupioe cũ ſit in famis ñ pᷣt ꝓmoueri.ex. ð accu.epo: Hã et re pelli ab obtin edo.et hʒ locũ hec pena vbi clericꝰ duo ↄtraria diurauit cũ piuriũ tũc vi tari ñ poſſit: ex · e:q̃relã. Et ẽ hoc crime magiſ puniedũ ĩ ep̃is ꝙᷓ ĩ ĩferioꝛibꝰ.vt ex ·e.cũ qdã WX.j-Si vo iurametũ temerariũ ſit colliga tũ vt in diuratõibꝰ vel ↄſpiratõibꝰ illicitis. ſi elerici vel monachi ↄmiſerit ſůt degdãdi. ſi lapci excõicandi.et fiũt ĩ fames eszehe . xj·q.j·oſpiratõzʒ et: c.dinratõzʒ· nec adðᷣmittunꝰ ĩ teſtimo ninex .de ſimo·pꝓ tuas: niſi agat de gnali ſtatu ecclie vbi qde ĩtereogent et ſi di cuũt ↄtra eũ otra que ↄoſpirauerũt dũmõ ꝓꝑ ali: os legitie ↄ pbet ſentetia vz ſed et ↄtra alioſ eoꝝ teſtionis ſta ex. ð re iundi: c.j. ij.et vij· Sʒz et ad decegedũ oſpiratõz admittun et co Zunt vbi alij teſtes deficiũt · vt ex · ð teſti · co gen. c.vltne tin maleficiũ remaneat ĩipunitũ Conſtitutio vo feudoꝝ ponit ſingu los tales in vna libea auri · vt ĩ li ·feu·de pace teneda- hac edictali. ναεticulasSz ſcz lege anti⸗ quã ꝙ pſone qlitate ad furcã tollunt' aut be ſtijs ſubiciunt'.aut in ĩiſulã depoetant. Ff. de peis ſiqs aliqd· S. autoees et. l:aut facta · · Qui etiã tales recipiũt vł defendũt otra di iuſſionẽ penã guiſſimã patiunt᷑.C.de ſedicio ſis · l· .· et · ij ¶ VYt tñ ꝓpiurꝰ ſit ĩfamis:diuerſi diuerſimode dixeruũt · Ro em̃ dixit ꝙ Piurꝰ i iuramẽto de pñti ł de pterito ñ è ifamis nec ĩ iuram̃to ð futuro niſi veĩat otra duo·ſ.otra iuramentũ et pactõz Ray· vo dixit ꝙ piurꝰ in ꝛuramsto aſſertoeio ñ ẽ ĩfamis · ſʒ in ꝓmiſſoeio ſic ·His aũt reꝓbatis gof·et hoſt·dꝛxert ꝙ P⸗ jurus e ĩfamis ſiue de pᷣterito vel pnti ſi ſcie⸗ ter et peudẽter ſub iurameto falſuʒ aſſerat ſi⸗ ue iuramentũ ſpõte factũ de dãdo vel facien do.· voles frãgat · vj.q.j ĩfames talis eim mo⸗ taliter peccat: ergo e ifamis ĩ famia canoĩca vj · q: jilli qui/Ite piuriũ ẽ crimèe ex·e · qrelaʒ ergo ẽ famoſũ ·dixxv·. nũc aũt·v.ĩ epła vo Hec obſtat id ex· de oedð.ↄgnicũ dilectus in fi · qe teſtes quoꝝ teſtimonmiũ reꝓba inter in fames hri ñ debet. vt ðe ibi ven e infamia le gali q̃ generaliter ñ in iᷣo facto ſed ꝑ ſenten tiã irrogat'.ſecꝰ e de canonica· vb dicenð ꝙ teſtiomũu teſtiũ re ꝓbat.nec ex hoc ſolo de p iurio ↄuincunt vt ſi negocio apta ñ ꝓferant vb cãm ſui teſtionij mamfeſtã nõ faciãt vel p płes ↄtrariũ ꝓbat · HG̊ hoſt· et gof· Id hec nota ꝙ lz deꝰ ñ faciat dr̃am ĩter loqlã ſimpli cez et loquelã iuratã ·vt habe.xxij·q:v.iura menti ecclĩa tñ fatit qe mendax ſimplex ñ pa t penã quo ad ĩfamiã et repulſaz a teſtionio et a ꝓmotione ſicẽ medax iuratꝰ.et hoc ĩrelli Se ex quo e de cnimie emedatꝰ. vt ex · de telſti. teſtimoniũ minoe etiã pena ei ĩpone' qe mioe ibi otẽptus:hec hoſt.· De voto ti · xx · Onſequeter ↄſideranduʒ e de voto. et 7 C peĩo de fine ꝗpter quẽ dðe fieri.ſedo de kfoema ſeð 3 quã dz fieri · tercio de qbꝰ dz fieri. qᷓrto de votũ . qnto ð ſpẽbꝰ ſiue dil ferẽetijs voti·ſexto q̃s p̃ᷣt vonere.ſeptio de vo ti obligatõe · octauo de caſibꝰ ĩ qbus p̃t a vo to recedi:nono de voti vtilitate x.de voti cõ mutatõe · xj · de diſpeſatõne xij. de p̃dicatõne crucisCrca peimũ querũt᷑ pła.ſ.vcꝝ tene at votũ de re bona factũ ꝗꝓpter malũ fin.h & ñ et hꝰ pzʒ. Nã magis depẽdz votũ a ſuo fi- ne ꝙᷓ a ſua materia ·qe ſcdᷣm ꝓhm̃.ij.metha.fi nis e cauſa cauſaꝝ · S votũ factũ de materia mala ꝗpter finẽ bonu nõ tenet.: vt ĩfra oſtẽde tur ergo multomagis nõ tenet votũ de mate ria bona factũ ꝗꝓpter finè malũ.vñ tale votũ vouens Suiter peccat· ꝓuta ſi quis vouerz ſe ieiunaturũ ſi occiderz ſuũ mimicũ:hec rich. * t teneat votũ ð re bona factũ tiñ ꝓpter tcꝑpale bonũ puta ſiqᷓs ꝗꝓpter coæpiſ ſanitate re cupandam vouest ſe facturũ aliqò bonũ.h ſi voues bonũ illud ñ aſſequat ñ tenet. Nã m tali voto implicat huiõi ↄditio ſcʒ ſi illud aſ ſequat et votũ ↄditionale nõ tenet nõ exiſte te ↄditõe vt infra oñde? S obi qe votu de re bona factũ ꝗꝓpter finẽ malũ nõ tenet vt di⸗ ctũ ·ſʒ bonũ tꝑale e boni ſpualis finis malꝰ qe finis ĩidebitꝰ ergo cc · minꝰ bonũ ñ eſt maioeis boni finis ꝑ ſe nec debitꝰ nec ĩdebi ctus qe nunꝙᷓ eſt finis eius ex intentione illi us ꝗᷓ peĩcipaliter ĩſtituit oedine ĩ bonis-Non tñ ſequit ꝙ ſi ſtatua eiꝰ finis ex mala ĩtetõe voustis · ẽ ĩm eſſe finẽ eiꝰ ꝓ accidẽs.qð ve re poſſit dici eſſe mani eſtũ . hec rich H Vti quisg vouere poſſet aliq̃d ꝗꝓpter finẽ ĩdifferen te · M ꝙ ſic ſumèdo indifferes reſpectu adep tiõis vite eterne ˖ vt cũ qs vouetgliqd Pprer aliqð bonũ tpale qð hrᷣe nõ e vtilius ei ad vi tã eternã ꝙ; eo carere:ſumedo vo indifferens pꝓ reſpectũ ad volũtate vonẽtis nullus aliqᷣd vouere p̃t ꝓpter fine indĩntez · ĩpoſſibile e em ꝓꝙ aliqs intendat ſe obligare ad aliqd ꝓ ↄſe cutõg alicuiꝰ rei ad cuiꝰ adeptõzʒ vł nõ adep tione volũtas indrnter ſe habet · hec rich. Squit videre de ſcðo ſcʒ de foꝛma voti. et circa hoc qᷓrunt pła.ſ. vtaa de foema voti ſit ꝙ fiat deo · ꝙ ſic ex · e · magne. J. j. Hã hõ ĩ voto obligat ſe ad facienð aliqð bo⸗ nũ:nulli aũt alij a dðo pᷣt hõ de iure ſe obliga re totũ qe ſibi ſoli ↄuenit de iure ptãs ſuꝑ ho minẽ totũ et nullꝰ pᷣ̃t reciꝑe ð iure obligatõʒ niſi ↄueniat ei de iure ptãs ĩ illã rẽł.et ĩiõ ſoli deo p̃t fieri votũ Pe loqñdo de voto.qe tñ ſa lIꝰ totiꝰ hoĩs multũ ꝓmoue ꝓ oꝛoes ſanctoꝛ et illud aliquo mõ ꝓoſſumꝰ li ñ plene qð im··r petrare valemꝰ?. iõ ſanctis aliquo mõ ↄuenit poteſtaſ ſuꝑ hoĩeʒ totũ·et iõ pᷣt fieri eis aliqꝰ mõ votũ ñ tñ hñs plene rõz votihec rich· Vti ð foema voti ſit ꝙ fiat ex ðliberatõe :h ꝙ votũ ðꝛ a voledo: vñ ſiẽ in nobis ẽ duplex velle · ſ. pl enũ qð e liberatiuũ et ſemiplenũ qð ẽ velle ex ſureeptione · ſic ẽ duplex votum qdᷣdam hñs plenã rõzʒ voti · qdðᷣdam ñ hñs ple nã rõz voti:de rõe peim ẽ ꝙ ſit factũ ex deli⸗ beratiõe.ñ aũt de rõe ſcði:tale em̃ pᷣt fieri ex ſureeptõe et qe ñ hʒ plenã rõzʒ voti.iõ nõ obli gat de neceſſario.ſʒ de ↄgruo tm·ex·e.venie tes· et ey de regularibꝰ. ad nraʒ.et iõ venire Otra tłe votũ etiã ꝗꝓpᷣa autoeitate ñ ẽè peccatũ moetale vt infra dice Mec intelligas pꝓ p̃di cta ꝙ actus voledi volutatis cũ deliberatõe ſit de eſſentia voti ſumèdo votũ ꝓ obligatõe ꝗ manz poſtꝙ; trãſit actꝰ ille·ſ qð de eſſentia voti ſic accepti e ꝙ ſit factũ pꝓ taleʒ actũ.ille tñ actus ↄuenieter ðe votũ ſcòzʒ aliã eiꝰ ſigni ficatoz: B rich. Quid ergo ð votis mulien qᷓ faciut ptu vel ifirmitati bꝰ vel anguſtijs ſuis vb ſuoꝝ·aut etiã qᷓ viri faciũt moti ex ali qua anguſtia vel turbatõe nũquidò ea ſeruare tenent. & ſcòz roðò ſi habuerũt ĩtentõzʒ obli gandi ſe deo cogitantes de cauſa q mouebat eos ad veuendũ:ſ- ĩfirmitate vel piculo et ð fine· ſ.de euaſione piculi⸗ ꝗꝓpter qð euitandũ vonebãt teneda ſunt licʒ ex tribul atõe vł tur batione emiſſa ſint:iuxta illud ps.reddam ti bi vota mea que dila:me:et lo.eſt os me.in tri · mea:ar·xvij:q/iiij.ſunt qui opes . Fec fi unt hine vota ſine deliberatione ex quo vo⸗ uetes ſũt ĩ ſana mete ·Idẽ credo de iurametis q non verguũt in deterioee exitů. Squi videre de tercio ſcʒ de qbus votũ ieri pᷣt et circa hꝰ querun plura.ſ. vcæz votũ fieri poſſit de re inutili ad ſalutẽ. e ſe⸗ cundũ rich. ꝙ ſic de facto multi em̃ fatui qñ q; vouent ñ tm inutilia ſed etiã nociua ad ſa⸗ lute de mere vo nõ p̃t votũ fieri nec de malo culpe:qe deꝰ reſpuit obligatõz oblatam ſibi „ . malis ꝓmiſſis reſcinde fidez, et in turpi voto muta deeretu· nec de re ĩutili ad ſalutem ſub rõe q e ijndyęns:qe de rõe obligatõis q̃ ñ ẽ ad dei honoee nec e vuliſ ad offeretis ſalutẽ nõ curat et iõ talis obligatio nõ tenet ipſo iure Et dixi ſub rõe qua ẽ indr̃ns.quia ſi ſit tale in Orns q ꝓ aliquã circunſtãtiã ꝑ ↄpatõem ad vouente ſit oferes ad ſalutẽ.ſic de illo p̃t fie ri votũ:heet rõe generis ſit indris Si obiꝝ de iepte qui ꝗꝓpter votũ filiã ſuã interfecit iu diẽ . xj· et tũ heb⸗/xj.munerat imter eos qui ꝑ fidẽ vicerüt regna. Dicendũ ꝙ ipſe in vueſ do fuit ĩcautus et in reddedo votũ ĩpius ſʒ ð illa iĩpietats penituit et iõ ſanctis annumera tus fuit:hec rich. Ven votũ fieri poſſit de oĩ hono vtili ad ſalurs. Fe ſcðz rich.votũ ali ud e Imune aliꝰ ſingulare. ſiue votũ aliud ẽ neceſſitatis aliꝰ polntatis: Cõmune ẽ qð om̃s ĩ haptiſmo faciũt cũ dyabelo et põpis eiꝰ re niutiare Pmittüt: et tale fit de eis qᷓ fut neceſ⸗ ſaria ad ſalur. ibi tñ diminute ĩueni rõ voti qe votu ꝗp̈ e qo volũtariũ et reſpectu paĩci⸗ Pij a qꝰ cedit et reſpectu eiꝰ qð voue Bin⸗ Otra ſeipſum.vn vſi. et habet᷑.· xxij. q:iiij. in głare cũ aliq̃s ꝓmittit ſe ſpõte factun aliqd bonũ ad qð alias ñ teꝰ.liʒ teneat pꝰ votũ et tłe votũ fieri ñ pᷣt de bono neceſſario ad ſalu tẽ. De hiſ duobꝰ votiſ ðe.xvijq:jc·jſut q dãa q̃ ñ vouetes debeꝰ. qdã q̃ ñ vouetes ñ debeꝰ Rſ poſtꝙ;ᷓ ea dno ꝓmiſimꝰ nccio dᷣo reddre cõ ſtri gim Ed hec nota ſoðz tho· ꝙ maceratõ WPij coepis puta ꝑ vigilias et ieiunia ñ e ðᷣo accepta niſi inꝙᷓ tũ e opꝑpꝰ vtutis qð qᷣde e inꝙ; tũ fit cũ debita diſcretiõe vt ſcʒ Ocupĩa refre⸗ ne et ñ nimis Suet et ſub tali tenoee pñt hꝰ mõi ſub voto caðre. ꝓpter qð ðᷣe RBo:.xij:rõna⸗ bile obſequiũ vrm iſ qe ĩ his qᷓ ptinet ad ſe xx ſuʒ hõ defacili falli ĩ indicãdo tłia vota· cõö ueniẽtiꝰ ſcz arbitriũ ſuꝑioeis ſũt ſzuãda b p termitteda ita tñ ꝙ ſi ex obhuatõe talis voti magnũ et maius grauamẽ ſen aret et facultaſ ad ſupioee recureedi ñ adeſſet hõ tale votu ſʒ uare n debec. Itẽ vota huiõi ſtulta vt de ñ pe ctinãdo caput ĩ ſabbato et huiõi ſut potiꝰ de Ie q; ſernãda.hec tho· ₰ℳ quit videre de · inj · ſ. qd ẽ vorũ. et ẽca hoc qᷓrun pła·ſ.vti votũ ſit actꝰ latrie ſine religiõis. ? ſcdʒ tho. ſiẽ dictũ ẽ ſup.oẽ opꝰ vᷣtutis ad religionẽ ſiue ad latriã pꝑtinzʒ ꝑ moð ĩpij ſeðz qð ad dei reueretiã oꝛdinatc' qðᷣ ẽ Pus finis latrie⸗oedĩare aũt alioſ actꝰ ĩ ſu um fine ptinet ad vᷣtute ĩpantẽ ñ ad vᷣtutes i Patas:et iõ ipᷣa oedĩatio actuũ cuiuſcũq; vtu tis ĩ Ruitiũ dei ẽé us actꝰ latrie: maĩtfeſtũ e aũt ex p̃dictis ꝓ votũ ẽ quedã ꝙꝓmiſſio facta deo. ꝓmiſſio vo nihil alið e ꝙ oedĩatio qdam eiꝰ qð ꝓmittit ĩ eũ cui ꝓmittic᷑. vñ votũ ẽ o⸗ dĩatio qdã eoꝝ q;ᷓ qs vouz ĩ diuinu cłtu b ob⸗ ſequiũ· et ſic pzʒ ꝙ vonere eẽ Bus actꝰ latrie Quid ẽ votũ ſeðz diffõez · ſcdm rich.ex p- dictis voto pᷣt colligi tłis diffõ voti · votũ ꝓoſiti ſuꝑerogãtis boni ꝓmiſſio do facta· ꝓpter bonũ finè ex deliberatõe firmata · ſupe rogãtis boni de ad dr̃aʒ voti q e de bono ne ceſſario ad ſalutẽ ĩ q? voto ñ plene ĩuemit rõ voti · ꝗꝓpoſiti · i· rei ꝓpoſite·ðᷣo facta ðᷣe ad dr̃az ꝓmiſſiõis hoĩ facte q̃ ñ hʒ rõzʒ voti ꝗpe dicti: Pter bonũ finẽ dᷣe ad excludedũ vota facta Apter fine malũ:q̃ lʒ ſint de re bona ñ tñ ꝓPe loqndo ſũt vota:ex öliberatõe firmata ðe að dr̃agʒ votoꝝʒ q̃ᷓ finᷣt ex ſureeptõe ĩ qbꝰ n iueni plene rõ voti vt ̊ dictũ e Gliq aut ſupaddũt intẽetõʒ obligãdi ſe ad ĩplendu ꝓmiſſuz. dice tes ex nuda ꝓmiſſione eẽ ex oliberatõe facta ñn obligari ꝓmittete: ſola em liberatio ñ fir⸗ mat Ppaullens Wrevicta auũt diffõ e cõis vo⸗ to tã publico ꝙᷓ puato· ſiue ꝑ vocẽ ſenſibilez expᷣſſo ſiue ꝑ locutõzʒ ĩterioꝛe tm̃. Nla aũt dit᷑ finitõ:votũ ẽè Oceptio melioeis ꝗꝓpoſiti aĩ ðli beratõe firmata:e diffõ voti taciti qð fit deo P locutõʒ ĩterioe tm.diffõ vo voti quã poĩt m&œr ſniaꝝ· li. niijdi,xxxviij. ſ. votũ e teſtifi⸗ catio qdã ꝓmiſſiõis ſpõtanee q deo et de his q̃ ſant dei fieri dz :Oueĩt voto ꝓ ſenſibile locu tõz exp̃ᷣſo ſiue ſolem ſiue pemato·hec rich Ed ho nota ꝙ votũ p metũ emiſſuʒ pꝑ patietiã et ꝓſeuerãtiam ſeqntis tpis fit validũ·ex·qui cłivel vo:mſmuante.— Dee⸗ videre ð v. l. de ſpẽbꝰ et dẽijs voti cca qð ſcienò ꝙ ad ẽ nccitatis ad volũta tis qᷓ patet ex dictis ſupra ar· iij ·q: vt votũ fieri poſſit ð oĩ bono vtili ad ſalute.Votũ vo volũtas cõiter ſolz diuidi in votũ ſimplex et ĩ votũ ſolenne· votũ ſimplex ẽ qð ſimpliciter et ſine aliqᷓ ſolẽnitate emitti. Votũ vo ſolẽne ſcðz roð.cui certa notificatio vel exp̃ſſio de jure vel de ↄſuetudine ĩtroducta adhibe· pun ta ĩ voto teree ſancte ſolenitas adhibet ſu⸗ ſceptõz crucis:.tñ ſcðz gofet hoſt. ſolũ votuʒ Otinetie ſolenizat. Doteſt etiã ſeðz rich.dici ꝙ ñ tm̃ votũ ↄtinetie·ſʒ etiã votũ religionis. et ꝑ ↄſeqũs votũ ↄtinetie et votũ obedientie et etiã votũ pauꝑtatis ſoleniza.qa votũ reli gionis ĩcludit vota p̃dicta Solenitas aũt de q loquit᷑ roð.ẽ potius q̃dã publicatio ꝙᷓ; ꝓPe dicta ſolenizatio hꝰ aũt ſnie ẽ tho.qe ñ pticu laribꝰ actibꝰ ſiue opibꝰ ſʒ aſſumptõi noui ſta tus ſolz ſolẽnitas adhiberi vt cũ q̃s de nouo fit mileſ ł ↄiunx·et iõ cũ q̃s vouʒ aliq̃ ꝓticła ria opa ſolẽnitas tali voto ñ ↄgruit ſʒ tm̃ vo to quo ſe totabr dei ſzuitio ſubicit.qð q̃dẽ vo tũ qᷓi vmuerſale multa opa pticłaria ↄphẽdit tho? Vñ ſciẽð ꝙ ſcðz rich.ꝗpᷣe loqñdo dr̃a ĩiter votũ publicũ et ſolene q qdᷣlibet votũ coꝛã multis et ĩ publico factũ pᷣt dici publi⸗ cũ ſʒ qð ñ qðᷣlibet tale pᷣt dici ſolene · ñ em̃ ðe votũ ſolene niſi 45 hʒ ĩ ſe aliq̃d annexũ vt in publicũ debeat venire et ꝓ qð voues po' ĩ al teriꝰ hoĩs ptãte et tale e votũ ĩ ſacri oꝛdĩs ſu ſceptõe ꝓ quẽ ſuſcipies ↄſtituit miſter ecclie ad uiendu do publice et po' aliter ꝙ; añ ſub epi poteſtate vñ tale votũ eſſet ſolẽne etiã ſi pᷣdictũ oedinẽ ab epᷣo ſuſcipet ĩ ſecreto: Deo⸗ feſſno etiã ĩ religione facta ĩ eiꝰ manu q pᷣt eã recipe hʒ aliq̃d annexũ ĩ ſe quo dzʒ ĩ publieuz vemire. vñ tab ꝓfeſſio ſolenizat votũ etiã ſi in eiꝰ manu fierz q p̃dt eã recipe ĩ ſecreto qe talẽ opoetet ſingularẽ vnã dimittere et ĩ clauſtro cu alijs ſui oꝛdĩs ↄuerſari·et ad h p̃ᷣt ꝑ pᷣlatũ cogi·qre aũt tbe votũ dirimat matrimoniũ iã ↄtractũ dice ĩfra li.viij·ti · xvj·q:j· Ex p̃ᷣmiſſiſ aut dictis rich.vi aliter poſſe dmidi votũ ᷓ; dimſuz ſit ſupius ſcʒ hoc mõ. Votũ alind ẽ ſe cretũ vt illuò qð ẽ voueti et deo notũ· aliud pnblicũ vt illð qð e coꝛã aliqbꝰ alijs ꝓſonis factũ ſiue notificatũ Et publicũ votũ almd ẽ ñ ſolene vt ꝛᷣ qð ẽ q̃litercũ qʒ alijs ꝓſonis no tificatũ.alind ſolene vt illud qð pʒ in ſe ali⸗ quid annexũ vt ĩ publicũ debeat vemmre et p qð vouẽs po ĩ alteriꝰ ptãte vt dictũ ẽ ſupꝛa ſedm rich· Vel poſſet dici ꝙ votũ ſolẽene ẽ cui ſolenitas expᷣſſa ĩ iure adhibe'. Iub voto aũt ſimplici ſcz ꝙ iura equunt ð eo ĩtelligo cõ pᷣhedi votũ ſecretũ et votũ publicũ ñ ſolene Itẽ votũ alid puꝝ et abſolutũ vt cũ ſimpłr emitti alið ↄditõnale vt qñ ↄditio appo ꝓpu ta cũ ðᷣe voueo ieiunare ſi deus pᷣſtiterit mihi filiũ.h̊ rich.Sʒ ꝓ quid hʒ votũ ſolẽnizari :H ſup h̊ diuerſi diuerſa ſcripſerũt qbus ad pna omiſſis dicẽdũ ẽ ſcðz hoſt· ĩ ſum:ſua ti:q cłi. vk vo.mat· otra po·cca fi ·et ſcðz rich. vtz ex ſupea dictis et etiã ſeðz tho/et pe· vorũu ſo⸗ lẽniʒat tm̃ duobꝰ ᷓ dictis mõis.· Vnoꝰ ꝑ ſaẽ oedis ſuſceptõem vt ꝓba di.xxix. dyaconi. Flio mõ ꝑ ꝓfeſſionè ex de regł aribꝰ ſtatui⸗ mꝰ. et ·xxvij.q.j. vt lex otinẽtie · et hoc curia tenet vt hoſt. dicit et hoc è expᷣſſum.li.vj·e. qð votũ:et hoc ĩtelligit᷑ de ꝓfeſſione facta tacite vł exp̃ᷣſſe alicui de religiõibꝰ a ꝓpbatis p apoſtolicã ſede Eſt eĩ ꝓfeſſio duplex·vna vera et exp̃ſſa vt qñ vbis expeimit.vt.xx · q· j vidua et ex · de duer · Diu · dudũ . Flia ẽ tacita et pᷣſumpta et hec inducit' ſcðz hoſt.ex moea cpis puta qe p annũ ſtetit ſine reclamatõe.ex ð regularibꝰ .apłicazꝭ.ł ꝓ euidẽtia ſigna.pu ta qe qñ ĩtrat renũtiat ſeculo.facit teſtametũ ac ſi moei deberz et trãſ fert oĩa bona ſua ĩ he redes et legatarios et ĩ pias cãs et mutat ha⸗ bitũ · vb hitum ſuſcipiẽdo renũtiat euidẽter ſe culo et bñficio illiꝰ eretalis ex ·ð regł ari bꝰ ſtatuimꝰ.et illiꝰ ñ ſolũ. vel abſolute aſſumit hitum ꝓfeſſorum.vel ſi non e diſtinctus ha⸗ bitus peofeſſoꝛ ab habitu nouitioꝝ adminꝰ legit et cãtat et facit oĩa ſicẽ ꝓfeſſus:ex .de re gularibꝰ vidua et eſtatuimꝰ.et:c.ↄſulti·et· c.poerectũ.et xxvij·qj·vidua:et dicit hoſti·. ꝓꝙ ſi aliqð pᷣdictoꝝ ĩterueniat debz inde fieri ſeriptura publica ne negari valeat· xxvij · q. j. om̃s feie.ĩ qᷓ ꝓfitea ſe velle religioſe viuere xxvij.q.j· ſim vidua tan.et bn. Ex pᷣdictis ha be ꝙ votũ ſoleniza etiã ꝓꝑ hĩtus ꝓf eſſoꝝ ſu⸗ ſceptõz tãqꝙ; ꝓ pᷣſũptã ꝓfeſſione ex ·de regł ari bus · ex pte et e qui cłi.ł vo.ĩſinuãte. et B̊ ẽ ven ſcòm gof · et hoſti ·qñ votũ p̃cedit hĩtus ſuſceptõz Si vo habitꝰ ſuſceptio p̃cedit votũ ñ ſolemza ex ·qui cłi · vł vo.ↄſuluit.et ſic dz ĩtelligi ið ex de regłaribꝰ.ex pte. Sic etiã dz iĩtelligi ꝙ; hĩtꝰ ñ facit mõchũ exv ·.ð regłaribꝰ poerectũ · Vk p̃t eẽ dici ſcðz hoſt.q; B ĩtelligi de habitu ꝓbatõis qe dz eſſe drña ĩter hĩtuz batõis et ꝓfeſſionis.vt in arnim ĩ fi · 6⸗ rap.notat ꝙ habitꝰ er monaſteriũ aſſump tus ñ iducit ꝓfeſſionẽ pᷣſumptã ſʒ tm̃ ſimplex votũ · et ſic ĩtellexit decretales illas ↄſulti et poerectũ · Si vᷣo qs habitũ ſuſcipiat in domo ꝓPa et votũ emittat ĩ manu publige pſone vi der votũ ſolẽniſaſſe et ſepat matrimoniũ po⸗ ſtea ↄtractũ:ſic ĩtellexit iꝰ er.q cł i.ł vo.inſi nuante. et B ꝓpter ꝓfeſſionẽ quã fecit ũñ ꝗpter habitũ ſuſceptũ alioquin ↄtradicerẽt pꝛĩa iu ra · ſʒ mag placz ip̃i hoſtdictũ gof· Nũuc vᷣo qͥ poſt.xiiij·annũ religionis habitũ aſſumpſe rit ſi illũ ꝑ annũ geſtauerit ex tũc religionem aſſũptã p̃ſumit vere fuiſſe ꝓfeſſus · vbi ꝓfeſſo rũ et nouitioꝝ habitꝰ ẽ diſtinctꝰ.ſecꝰ e de i lo qui añ ↄpletũ annũ xiiij:aſſumpſiſſet.diſti ctus aũt habitꝰ ĩtell gic eſſe ſiue ſint diſſibes veſtes ſiue bñdicant qñ ꝓfitẽtibꝰ ↄcedunt ſiue aliq̃d aliud fiat ᷣ qð habitꝰ nouitioꝝ a ꝓfeſſoꝝ habitu diſtingua H̊ oĩa li.vj. de re⸗ gularibꝰ.is q̃· puta ſeðz io/an:qe datc a cer⸗ tis pſonis ł certis diebꝰ vel foemis:nũc aũt li:vij· de regnlaribꝰ.eos q̃ ðe ꝙ eũ q̃ ↄſtitutꝰ ĩ diſcretõis etate nouitioꝝ habitũ ĩ aliq̃ reli gione ꝓ annũ poetauerit hoc ipſo religionez illã decernimꝰ eſſe ꝓfeſſuʒ niſi hinõi habitꝰ in coloee ſeiſſura vł foema ſit manifelle diſti⸗ ctus ab habitu ꝓfeſſoꝝ Nunquid votũ cõ⸗ tineétie ſolenizari p̃t ſine religione b ſacro oe⸗ dine remanedo ĩ ꝗꝓpeia domo ita ꝙ impediat matrimoniũ ↄtrahendũ et dirimat iã contra⸗ ctum. h ſcòz roð · ad ſolénizatõeʒ talis voti neceſſaria ſunt qᷓtuoe ſine quibꝰ nõ erit huiuſ mõi votũ ſolene q;uis fiairo mũudo ſcʒ con ſenſus de pᷣſenti in ppetua ↄtinentiã vt dictũ et notificatio eiuſoe ↄſenſus facta publice ꝓlſone ſic ĩ matrimonio carnali neceſſaria eſt notificatio cõſenſus Item traductio facta in manu publice pſone· lte aꝗpbatio et receptõ facta pꝓ illa publicã gſonã q ꝙᷓtũcunq; voue at aliqs vel tradat ſe deo q;tũ m ſe ẽ in huiõi matrimoniũ ſpuale · tñ niſi aſſit vicariꝰ dei qᷓ loco eiꝰ acceꝑtz et recipiat hiiõi votũu et tra ditõzʒ ñ erit niſi votu ſimplex qð emittit a ſe⸗ culari ĩ ſeeulo remanete.B roò-liqui tñ di⸗ cut ꝙ n e votũ ſolene niſ alicui religioni ſe ſubiciat et habitũ eiꝰ induat Sʒ que é diece da quo ad B pſona publica. Pe epᷣs ·xxvij· q.j vidua · vel eiꝰ vicanꝰ qui ſup h̊ habeat eius madatũ generale vel ſpeale· Ite abbas vel abbatiſſa ex:q cł i.ↄſuluit.t ſiłr qcũqʒ alius Platus alicuiꝰ religionis ad quẽè h ſpectat ſe cundũ ſui oedinis ſtatuta vel canonicꝰ regu⸗ laris vł etiã monachꝰ.ſ.ad q; miſus ex ·de do na: ĩter dilectos: ſecꝰ è ſi ñ ſit ad q̊ miſſus ex. qu cbi :vemies · dicit etiã mno.ey.de regula⸗ ribus.ſuper c.pꝓoerectum. ꝙ ad hoc ſecularis ericꝰ vb laycus ſufficeret de mãdato abba tis: et ide e etiã ſi ſne mãdato noĩe tñ eius fe eit et poſtea ratu Habuit exde ↄuer.ↄm. du⸗ dũ.ſed añꝙ; ratificet· votũ ſolenne ñ erit. nec matrimon poſtea ↄtractu dirimit Ex pᷣdi⸗ ctis ſcõm rich·et roðvide q; ñ ſit bñ dictuʒ ꝙ aliqs votũ ſolenʒat ſi ſupꝑ altare voueat lz ĩ domo ſua pmaneat q ibi n e pſona publica ꝗ M recipiat So B nota ꝙ hodie mĩoeibꝰ et pdicatoz bꝰ et ceteris oedinu medicantiũ imn hibe vtute obedietie et ſub pena excõicatõ nis ne an ꝙbatiõis annũ elapſũ quenꝙ;ᷓ aò ꝓ feſſione oꝛògs ſui ſeu renũciatõz ſeculi facien dã recipiãt. Nee etiã aliqᷓtenꝰ impediãt quo minꝰ infra illũ annũ ad religione aliã ꝙᷓ ma⸗ luerit trãſeat vel euã ad ſeculũ oĩo redeat ni ſi maioe·xiiij· annis exns ſit ꝓfeſſuſ tacite vł exp̃ſſe · aut euidẽeter ↄſtet illu voluiſſe vitam mutare qð tñ ñ peeſumit niſi clara ꝓbatõe k Opetetibꝰ indicijs oſtedat' puta ſcòm io.an. ſi bnficio renũtiauit vel de bonis ſuis verbo et facto diſpoſuit vel alijs ſił ibus modis q ſi aliqs foete pdictoꝝ infra annũ ꝓbatõis a liquem recepit receptꝰ nullatenꝰ illi oedimni obligat᷑et recipies a receptõe quoeũᷣlibz ad ꝓfeſſione eiuſde oꝛdiĩis e ipo facto ſuſpeſus. et inſuꝑ pene q fratribus ipſius oedĩs P cul⸗ pis grauioeibꝰ ↄſueuit infligi ẽ ſubiciendus li. vj:de regularibꝰ.ñ ſolũ.et c. oſtitutionez St dicit holſl⸗ꝙ ſupioe qui ñ peccauit eum ab ſoluere poterit ar· ex· de ſen.ex. nup. In oedi⸗ nibꝰ aut nõ mendicàti bꝰ ꝓfeſſio exp̃ſſe ł taci te fieri p̃t licite iĩfra annuũ·ſʒ exp̃ſſe emiſſa etiã ſeculari habitu ñ mutato illi religioni pᷣciſe obligat quã ꝓfites e ꝓfeſſas:tacite vo facta ifra ꝓbatõis annũ ꝓ ſnſceptõzʒ habitꝰ ꝓfeſſo rum n ille ſpealiter cuiꝰ habitꝰ e ſuſceptꝰ ſʒ generaliter religioni alicni obligat ſi ſit eta tis apte:et ſi ſcies et volũtarius ac triduo ꝑ⸗ ſeneret li.vj:de regł aribꝰ.ↄſtitutõz Ex his patet ꝙ ꝙtũ ad obligatõʒ ex tacita ꝓfeſſione infra annũ nõ e drna inter mebicãtes et non mendicãtes· ſed in expᷣſſa ſic.qe huiõi ꝓfeſſio in n mendicantibus obligat illi religioni:m mendicãtibꝰ aut nõ obligat illi religiom. ſz religiom tm̃ in genere. Equy videre de ſexto . ſ. quis poſſit voue ree circa qe ſciendu ꝓ votũ vt dictu e ſu⸗ pea é quedã ꝓmiſſio facta deo-Nullus aũt p ꝓmiſſione p̃t ſe firmiter obligare ad iꝰ qð eĩ alteriꝰ ptãte · ſʒ tm illud q e oĩo ĩ pᷣtate ſua. unt aut ſex genera hoim q; n ſut ↄĩode ĩ po⸗ teſtate ſua ſed alteriꝰ.et iõ n habet liberã fa⸗ cultate vouedi.ſ.rel igioſus epᷣs clericꝰ ſecu laris ſeruug.filiuſfa:et vxoe⸗ · Deeoicti tñ ſe⸗ cundũ tho·vouedo n peccãt. qꝛ ſubintelligi ĩi eoꝝ voto ſi placuerit ſupioeibꝰ ſuis .· De p⸗ dictis auũt ſex genenbꝰ p oedinèe e dicendum De religioſo igit è ſciendũ ꝙ ñ p̃t vouere ali qnid ſine licetia pᷣlati ſui: vnde de. xx ·q: inj. monachũ ñ lz vouere ſine ↄoſenſu abbatis ſin ſi aũt vonerit frãgendũ erit. Ratio hꝰ e ſcdᷣm tloo-qe religioſus e ſubditꝰ plato ꝙtũ ad ſu⸗ as opationes ſcm ꝓfeſſione regule:et iõ liz ad hoeã aliqd facere poſſit qñ n occupat cir ca alia a ꝓlato:qe tñn nullũ tps e in quo ñ poſ ſic en platꝰ circa aliqò occupare nullũ votuz eiꝰ è fermum niſi ſit de ↄſenſu pᷣlati:ſcõm aũt rich.rõ hꝰ e qe vota religiõiſe tãte altitudĩs ꝙ ola alia ↄmutari pñt i ilõ vt ifra dice? et iõ ecclia ↄſiderãs hꝰ voti altitudine et Huma nã mfirmitate voluit autoeitate dei nullũ vo tũ poſſe ſupaddi voto religõis ꝓpter picłm trãſgreſſionis ·qua etiã de cauſa mura ↄlſentire videntn vota ꝗᷓ fecit hõ an ſin ꝓfeſſione in religione qᷓ p̃latꝰ eũ recipiès ignoeauit. reuo care pᷣt poſt votũ ſibi fecerit qdð ꝓbat᷑ ꝑ hꝰ ꝙ religioſus e plꝰ ſub p̃lato ꝙᷓ; vxoe ſub viro t vt Sexxxiij. q. v. voluit. ſi adhuc innupte mulieri oceſſerat pater vota pſoluere: ſi ante ꝙᷓ; pſoluerit nupſerit et eiꝰ viro q̊ͥ ↄgnito. nõ placuerit· ñn ꝓſoluat:et hoc oĩo ſine peccato. ex h̊ argiit glo· abbate reuocare poſſe votuz monachi qðò emiſit añ monachatũ ſcòʒ rich. Scðz hoſtaũt ſi talis peio tpale votũ ĩplerz et poſtea religione iĩtraret tutiꝰ facerzʒ qe tũc vtrũqʒ ĩpleret ar:ex ·e.ꝑ tuaſet meliꝰ de ſpõ ſa: ↄmiſſam . Dicit aũt inno · ſup:c. ſcripture. ꝙ ſi religioſus voueret dicere vnũ pſalteriuʒ vel aliã ozatõz votũ ſeruet De ep̃o ſci enð ꝙ votũ facere ſine licetia pape ꝓhibe p qð vi⸗ eulũ ĩter eũ et ſuã eccleñã diſſoluat.ex. de re nũc.niſi eù peide ĩ fi.: Nec ecẽ aliꝰ ꝑ qd ecclie ſue Suiter p̃iudice. ex: de iureiur̃.ſic· Vn non pᷣt etiã ſine pape licetia generale ł ſpẽalę vo tum pegrinatõis emittere ꝓpter quã opoeterz eum diu a ſua ecclia abſentari, ex:e:magne Si aũt ñ opoeteret eũ diu abeſſe ſufficerz licẽ tia archiepi· vt dicit roð. Et ide vult inno⸗ex e · ſup c · magne·votũ tñ abſtinetie et elemoſ ne tpate pᷣt emittere ar· vnj . qj. clemes.et exẽ de teſti · rel atũ · ij · et be euter pᷣt emittere qðli bet votũ ꝑ qð pᷣbeat bonũ exeplũ qe ad h teꝰ ex ·e.ma gne..· ¶ De ſeculari clerico ſciẽduzʒ ꝙ ſi hʒ ſub epo aliqð bñficiũ debes reſidẽtiã ñ pᷣt ſine liceua ep̃i votũ lõge pegrinatõis e⸗ mittere · vt ĩ · c· magne. et de vſe · di · v. ñ opoꝛ tet · Nec etiã aliud votũ ꝑ qð eũ opoeteat ſuã eccleſiã relmquere.er ·de renũc · amonet· ex⸗ cepto ꝙ pᷣt emittere votũ de intrãdo religiõ⸗ ſine licetia epᷣi ſufficit em̃ ſibi licentiã petere xix · q· ij · due · et etiã ſcᷣm aliquos de accipiẽ do crucẽ.ex · de votoex multa qe ad hoc licẽ tiati es vden ꝓ papã illi q̃ pñt eſſe vtiles ter re ſancte · Fliq vo ĩtelligũt ꝙ pᷣ̃t emittere vo tũ trãſmarinũ de licetia ꝓlati vel ſedis apłi⸗ ce:ar·ex.de cleri.nõ reſi-fraternitati. et ex.e magne. J. veꝝ · Ei aũt votũ caſtitatis et ab ſtinetie facere p̃ᷣt ſiẽ dictũ ẽ de epo & B no ta ꝙ ſicut habe li.vj:de regł aribꝰ.hñ ficiũ. bnficiũ eiꝰ qui ĩtrat oꝛdine ñ ẽ alicui ofere⸗ dũ infra ꝓbatõis annũ niſi ipſe ↄſentiat aut oſtet ꝙ voluerit abſolute vitã mutare.ↄſtet ĩ quã clara ꝓbatõe vel ↄpetetibꝰ indicijs li. vj . e.ti · ñ ſolũ vel ꝓfeſſionez expᷣſſam fecerit. ſubaudi. ſcðz io· an· alicui de religionibꝰ ap ꝓbatis.vj·de voto c · vno · ſiune ſcieter habitũ Pfeſſoꝝ recepit · ¶ vbi ẽ diſtictio Quid ſi mi no·xiiij:annis ĩgredia oedinẽ . RBndʒ io:an. ꝓ hoc ꝙ ðe infra ꝓbatõis annũ ꝙ bñficiũ ta le ↄferei ñ p̃t an finẽ anni.xv.qe annꝰ.xv.eſt annꝰ ꝓbatõis ĩ eo li⸗vj:ð regł ari bꝰ.c.j. qð ẽ veꝝ niſi poſt·xviannũ aliqð ſequẽtiũ ibidẽ iĩterueniat Sʒ nũquid ↄſtituto in ꝓbatõe pᷣ̃e bñficiũ ↄferei credit io·an.ꝙ n.qe iam fingi religioſus quo ad bñficiũ emunitatis.vj . de ſen.ex·ex religioſo·Rꝰ.ij ·et hoc intelligit de bñficio qð ꝑ resulares poſſideri ñ p̃t· d epi⸗ ſeopatũ tñ talis eligi pᷣt vj · de elec. nullꝰ Sʒ nunqᷣd canonicꝰ ecclie cathedealis ĩgreſ ſus oꝛedine añ ꝓfeſſionẽ vocari dz ad electiõzʒ epᷣi ſi ſit ĩ loco vicino de quo dðʒ alias vocari Eñdʒz io·an· ꝙ ñ · et ad B facit optie ꝓ ſił e de ꝓcuratoee.vj· ł ꝓcur̃.c.ij.Secꝰ ẽ de prono ł eo ad que ñn iure collegij ſů iure ſingulari ele ctio ptinz hec io:an·. ſuꝑ c·bñficiũ Qui fi et interim de bñficio talis · Bñdet in fi.illiꝰ c.bñficiũ:ꝙ ille p almũ debebit deſeruire ſcz in diuinis officijs et etiã ĩ cura ſi ſit bñficiuʒ euratũ aſſignata ſibi bñficij eiuſdẽ ↄgrua poe tione. et ſcðz io:an.ibidẽ reliq̃ poetio ↄſerua bic vel ĩ vtilitatẽ ecclĩie expende. vj. de ele· qꝛ ſepe.nec dz illi dari S83 bar·beixien. dicit ꝓ tan . tenebat ꝙ ile ĩterim haberz fructꝰ? qe nõduz ẽ monachꝰ et p̃t reuerti · Eate tñ ꝙ cõ ſuetudo ĩ otrariũ ſe hʒ. Mandaby aũt p̃dicta ꝓuiſio ꝑ ep̃m executõi:.vj:de ele:cũ ex eo·ꝗ. poero De ſeruo ſciendũ ẽ ꝙ ñ pᷣ̃t vouere ali q̃d eoꝝ qᷓ ĩpediũ̃t eũ a ſeruitio dñ̃i ſui ſime il⸗ lius volũtate di-liiij.ex antiquiset.c.ſi ſer⸗ uus ſciẽte Quid ſi ſeruꝰ icrauerit religionè I dire tene · ſz otrariũ vide. ex · de duer · Diu . qꝗᷓ EM ſi ſit pſona nota vel etiã ignota. qe neſci vt“ ſit liber k ſeruꝰ.recipi ñ d0 ad monacha tũ an trienmniũ.Ita ꝙ; ſi ſeruꝰ vb obligatꝰ rõci nijs.ſ.reipublice vel colonꝰ.i.oeiginariꝰ vb aſcripticiꝰ qᷓrat a dño ſuo:redde ei cũ oĩ bus his ꝗ attulerat fide tñ accepta de eiꝰ ĩpunita te · Si aũt ĩfra triennium ñ fuerit requiſitꝰ ꝓpo ſtea qri nõ p̃t ar · xvij·qij.ſiquis incognitus: Longiꝰ tñ tpᷣs ↄcedit ſi nimm diſtat. vtz ibi⸗ dẽ Sʒ qñ ĩicipiet illò trienniũ ↄputar· dixit hu:ꝙ a tpe igreſſus et curret ↄtinue ĩ fauoee religionis. Laurẽetiꝰ aut et io· et płes alij di⸗ cũt ꝙ a tpe ſcie dñi·ar.pᷣdicti ·c.ſiquis incog nitus in fi · vbi ðᷣe mii ſit tã longe ꝙ iueniri n poſſit Sʒ qᷓre ſeruꝰ ignoeãte dño ꝓmotꝰ in clericũ repeti ñ p̃ᷣt infra annũ vt dice ifra li. vj · ti · de ſeruis n oedinãdis · ᷓ monachus p̃t repeti ĩfra trienniũ Rñdʒ inno· ex ·de ſeruis ñ oꝛdi · ſuꝑp c.de ſeruo · ꝙ rõ hec e qe clericus manet publice monachꝰ ſecrete Quid ſi re cepint eũ ad ꝓfeſſionẽ añ tp̃s pᷣ̃dictu. Rñdet ray· et hoſt. ꝙ ille dz ĩ oedie remanere et mo⸗ naſteriũ dʒ ſatiſ facere dño:qe fuit ĩ culpa eũ recipiẽdo ar.di. Liiij · ſi ſeruꝰ abſete · et H ſcðz roð :qñ bona fide mõſteriũ ĩtrauerit credens ſe liben eſſe acr⸗ vi reſtituedus dño ſi ipſe ſcz dñs velit · VYel dic etiã ſcðz ray · et Hoſt. ꝗq; ſi iſte icognitꝰ erat et ſe liben eſſe aſſerebat l foete hq̊ ꝑ teſtes falſos ꝓbabat ſi dñs noluerit ex gtia dimittere ſpoliabit᷑ tanꝙ;ᷓ vilis et ĩdi gnus habitu que accepit furtiue et reſtituet dño ar · ex · de ſeruis ñ oedi·de ſeruoꝝ Sed nunqᷣ d talis ẽè monachꝰ vi ꝙ ñ. cũ ſeruꝰ iui⸗ to dno ñ debeat fieri monachus·xvj:q·j· qui vere ſcðz roð .quidã dicũt ꝙ ñ pᷣ̃t fieri mo nachus · ſ̊ hu.vr velle ↄtrariũ qe ſeruus ↄti nentiã vouere et gpijs abrenũtiare et ſedz re gulã monacho viuere ſaluo iure dñi qð hʒ ĩ cope ſerui et aiam do obligare pᷣt ĩuito do⸗ mino licet ñ poſſit alijs ſubicere coepꝰ.ſʒ ſub iectio corpis ñ exigit ad monachatũ qę ĩ do mo ꝗpa pᷣ̃t quis eſſe et fieri monac hꝰ ar · xxvij q·j. de viduis Quid ſi fuerit poſtea manu⸗ miſſus nũqd poſtea reuerti tenebi ad mona⸗ ſteriũ vbi ꝓfeſſus fuit · H ſcðz roð. dicũt qui dã ꝙ ñ. ſed hu. innuit xvij:q:ij: ſi qs in cogni tus ꝙ huiõi ſeruus licet dica ꝙ ñ fuerit mo⸗ nachus qe tñ ꝙᷓtũ ĩ eo fuit · monachꝰ fuit re⸗ daz ĩtrauit. Squide difficile è reſpõdere dato ꝙ ſeruus nõ poſſit fieri monachꝰ. ſed dato ꝙ; poſſit ſiẽ ſentire vide hugo facilis ẽ rñſio qe al ind ẽ de vno intrãte monaſteriũ ĩuita vxo⸗ re qe monachus ñ p̃dt eſſe · cũ annexa ſit dtine⸗ tia monachali regule vñ reuocatus ab vxoee de monaſterio nõ tenet ea moetua ad mona⸗ ſteriũ redire·quia nunꝙᷓ fuit monachus. ſed ſeruꝰ accepta libertate reuerti debet qe fuit monachus Qund de voto pegrinationig Ffa cto a ſeruo· Hſecundu hoſt.non poteſt ipᷣm exequi innito domino niſi qñ e neceſſaria.ex. de ſen. ex · relatũ in fine · St dic hic de ſeruo ſi cut dice' infra de fil iofamilias cũ ſeruus ſit dno aſtrictus tanꝙ; patri filius De filiofa. ſun introitũ ñ ẽ neceſſe ſeòðm diſtin guendu é ſeðz io. lau:tan.ray.Hoſt. et inno.ex.de regularibꝰ ſup c.ad noſtrã. ꝙ ſi ſit impubes ſe n p̃t alicui voto obligare ſime patris vel tutoeis autoeitate ex de regulari⸗ bus ſiquis · et intellige maſculũ impubẽ vſq; ad xiiij- annũ. femina vſqʒ ad.xij· annũ ople⸗ tum · vñ ſi talis ſcʒ impubes ĩtrat religionem P ſe pater vel tutoe qui hʒʒ eũ in ptãte poteſt eiũ reuocare ſi infra annũu et die peicipi· i. pa pe aut ꝗpo epo vel regi vel miſſo dnico.i.of ficiali qrelaz deponat .xx · q.ij·puella.et ex. de regularibꝰ.c.ij · Sʒ quare addi dies aò annũ · H ſcõʒ roð.qe ſic ꝓlacuit uris odito⸗ ri ·poſtea vo nõ audiet niſi monaſteriũ foete elſſet valde remotũ qe tũc indulgebit' maius tepus ſcðz gof:ar:xvij.q:ijſiquis incognitꝰ et ey⸗/ð̊ ꝓceur̃.dilectos:et cureit annꝰ pᷣdictꝰ a tpe ſcietie ar⸗:uliꝰ.c. ſiqiis ĩcognitꝰ.ibi lõ ge ſcëm gof:et meliꝰ ſcòm hoſtex.de oaceſlſ- pben.qæ diuerſitate:et er:de ſup:negł.pᷣla.li cet: B hoſtet gof.Si auũt tal ñ reuoce et cõ⸗ pleto anno:xinj: in anno ſequeti ſczʒ.xv. ſue e⸗ tatis ꝓfeſſione faciat vel habitũ ꝓfeſſoꝝ ſu⸗ ſcipiat vel ꝓfeſſione peius ſczʒ añxiiij. annuz pↄpletũ factã exp̃ᷣſſe ratã habeat irrenocabiłr obliga alioquin exire pᷣt libere ĩfra annũ ſe⸗ quente.ſ. xv.qð ſi ↄpleto.xnij.anno p annuʒ ſeqñtẽ ſcꝭ.xv· ĩtegrũ ĩ religione pmãſerit vbi habitꝰ ꝓfeſſoꝝ et noniti oꝝ ẽ dillinctꝰ ꝓfeſ ſionẽ vide tacite emiſiſſe niſi ibide nulla di⸗ ſtinctio habitus habeat. puta qe ꝓfeſſi et no uicij et alij ↄmune cũ eis vitã oucetes ſimili pemtꝰ habitu induunc li.pj. de regularibꝰ is qui. Si aũt talis ſez impubes ponat ab a⸗ lio in monaſterio· ſ.patre vel tutoee· aut ipſe ñ oſentit et tũc pᷣt egredi quãdocunqʒ volue rit vſq; ad etatẽ legitimã.xx.q.j.puelle.et.ij q nij:patris · Iut ↄſentit et tũc licet cõſenſus ille qui fuit an tp̃ᷣs pubertatis ñ teneat tamẽ n Poteſt exire peiuſꝙ veĩat ad etate legitimã xxx: q:j· illud:ad inſtar carnalis matrimonij. ex: de deſpõ:ĩ pub.de illis.j.ſʒ qcito puene⸗ rit ad etate legitimã p̃t egredi.xx.q.iij. pr̃is et eỹ · de regularibꝰ cũ ſcimus · G̊ rap.et idez dicit hoſt. vt ſcm hoſt. foꝛte infra triduũ pꝰ ꝙ; ad etatẽ legitimã venerit ex · de regularibꝰ ad noſtrã · qe tunc etiã in ↄtinenti egredi ĩtel ligit' ar. C.de iudic.l.fi.et ex.de elec. in cau ſis. Si vero tũc exire noluerit ſed pouꝰ mane re pᷣelegerit extuc irreuocabiliter obliga. qe ipſo facto cũ moea tꝑis tacite ↄſentire vide ar · e · de deſpõ· ad ið qð. G̊ tñ intelligendum qñ oblatus ſiue poſitus ibi fuerit xij.ł.xiij. anno. vt ſic ibidẽ adminꝰ ꝓꝑ annũ moꝛã ↄtra⸗ xerit ar. e pe regbaribꝰ.ſtatuimus. et expᷣſſe ar · C. de iudic. pparandũ.vñ qð dixit gof.q; filius oblatꝰ a patre qñ ſtetit vſqʒ ad tpᷣs ap⸗ tũ ꝓfeſſioni dz intereogari vti habeat ratuzʒ . eſſe Polt. qe nec mue nit ꝙ talis ſit magis inter⸗ogad⸗ ꝙ aliꝰ bn. tñ dicit ex de regł aribꝰ ſigmificatũ:qꝙ hoc fa aegali religioſi et bñ cã maioꝛis certitudĩs c⸗ſane: Pſi ĩpubes de Pſenſu pPentũ ł tutoꝛz ota eẽ ꝙ inno.dicit er.de regharibꝰ ſup tacito vel exp̃ſſo religionez intrauit ñ poteĩr̃t eum poſtea reuocare eỹ · de regularibꝰ ſigni⸗ ficatũ · et ſi hʒ tin vnũ parentẽè ille ſolus pᷣt eũ offeree · et ſi hʒ tutoꝛes alios ꝙ pentes· pen⸗ tes tñ inuitis tutozibꝰ eos offeree monaſteri is pnñt Credũt etiã al iqui ꝙ et ſi aus: habeat in ptãte filiũ et nepote gater ĩuito auo p̃t euʒ offeree et ñ ecõuerſo et e ratio ꝗe in ſpualibꝰ ius naturale poſitiuo p̃f ert Qð vero dictũ Eꝓꝙ ipubes maſculꝰ exire p̃t ĩtelligebat hu· qqñ malicia ñ ſupplebat etate· alias ſi diſcre⸗ tus eſſet exire ñ poſſet niſi ↄtradiceret⸗et idez pi ſenſiſſe rap⸗dic es qꝙ ſic in mrimonio carna li malicia ſupplet etatẽ ita et in ſpali. cũ em̃ obligare ſe poſſit dyabolo.multomagis deo vt ex · de delic · pu· purilſ. et ſic ĩtelligebat illd ex ·e·vi x· In hac etiã opi⸗fuit inno·39. ex de regularibꝰ poſtul aſti·q̊ em decre.ñ e hodie ĩ infra annũ quin exire poſſit li. vje-nõ ſolum fozma ĩ q̃ eſſe ſolebat. Vñ hodie ñ pᷣt obligari et e rõ qe graue e inexptos hoĩes monaſterijſ applicarexix:q:iij :· monaſterijs ſcm hoſti· illò tñ c.nõ ſolũ loquit tm̃ de p̃dicatosibus et minoeibꝰ. extedit tñ ꝓ ca· ſe · ad om̃s edi⸗ nes mẽdicãtes· Si tñ ipubes doli capax ſpõ⸗ te ĩitrauerit ↄſulit ei ray·ad cautelã ꝙ n exeat vel ſi exiuit ꝙ redeat niſi duxiſſet vxoze nõ di cit tñ eu teneri niſi ſcdᷣm diſtinctõem p̃ᷣmiſſam NIod B nota ſcdᷣm ray·ꝙ ſi impubes doli ca⸗ pax emiſerit votũ alið ꝙ ↄtinetie vñ ꝙ ſit ob ligatus niſi pater ſtatim cũ audierit reuecet. xxij.q.inj.mulier · Et ide credit roð· de voto Otinetie citra ingreſſum religionis.qe n pote rit reuocari niſi ſtatiʒ reuoce'.et H ĩtellige tã de voto filij ꝙ;ᷓ filie:licz numeri ·xxx· fiat men tio tm de filia. t expone ſtatiz· i. ipſa die ar. numeri xxx. vbi de et ĩ alteꝝn die diſtulerit ſe⸗ tentiã · In trãſitu vo ad religione da patri an nus et dies qe ꝑ illũ eximit᷑ a ptãte patris vłᷣ tucoꝛis ñ ſic aut p alia vota: B rod Quid ſi vouerit ſe ſeruaturũ otinetiam vel ingreſſui religione cũ venerit ad etate legitima vł cuz pater eiꝰ obierit nũquid pater votũ illud re⸗ uocare vb irritare pᷣt ↄtradicẽdo Rñdet roð. ꝓ h ñ pt ſcðz opi ·hu. ſed ſcõz opi. q̃ ẽ huma⸗ moe:pt· vñ nõ tenebi᷑ illð ſeruare niſi iteꝝ voueat vel iuret. qe obligatio ſemel extincta nõ reuiuiſcit.nec pater nec tutos peccat ĩ re⸗ nocãdo.qe B ſibi ↄcedit' a iure et a deo. hec roð:et inno· ſup. c· ſeripture Mota etiã P li cet ñ oblige quis ex voto qð ĩ mioei fecit ſta tu ſi tñ maioe poſtea factꝰ illud ratuʒ habuit q vouit obligat? erit ex · e . c. ij. ĩ tex· et glo. ſim bñ · et ĩno · diẽ ei ino. ey · e · ſup c. ſcripture q ĩpubes ſi ſit doli capax et fecerit votũ abſti næetie ł pegrinationis vel aliud dʒ ĩplere pꝰ ꝙ̃ᷓ patriã exiuerit poteſtatez · qe ſe potuit obli⸗ Zare deo ſic et dyabolo er.de delic. pu.c.j. cũ huiõi tñ è facile diſpeſãdũ cũ ſint mexpti DODe filio aut familias adulto ſiue pubere ſciendũ ꝙ p̃t votũ religionis vouere circa qð nota ſeðz hoſt· ꝓ talis aut ĩtrat ꝑ ſe religiõez et tüc exire p̃t qñcunqʒ vult anꝙ; faciat fel ſionẽè tacitã l expᷣſſam· poſt aũt fecerit eã ex pᷣſam vel tacitã exire ñ p̃t· xx ·q:j.puełle:et.ij. q· i c.j· et ij· Et moẽ ſedz ray. Bi aũt ĩtret ob⸗ latus a pr̃e aut ĩtrat ſpõte aut iuitꝰ. ſi ſponte ſcʒ qe ñ dtradicit tenet ĩtroitꝰ et obligaĩ ſiliꝰ ñ tñ irreuocabbłr. ſic ĩtellige iꝰ.ex · de regka ribus auna Frpertabi erge et expectabit pamũ et dis · Na ñ pᷣt exire ſcðʒ tho. ex · ð regł aribus ſignificatũ·et ↄpleto anno et die ſi voluerit exire b remanere poterit et ſi rema nere dſenſerit decetero exire ñ poterit vt ĩ e. ſignificatũ ·et e· ti · cũ ſcimꝰ.et·xxx·q·jilluò Si vo ĩtret inuitꝰ exire pᷣt niſi pꝑ aliquã culpã ibi ponere ad agenð penitetiã ſcʒ imppetuũ vel ad cỹs · xx · q·j.ſic̃ et.xxj.qij. ꝓlacuit.et di ·l. ſi ille:et ĩtellige inuitũ qm ĩtrauit ꝓptrer metũ qui cadere pᷣt in dſtante vn ex·q; me· cã:platũ.et c.cũ dilectus·et ide dicit rnap· Qð aũt ðe ex.de regulari bꝰ cũ vn · ꝙ mona chũ facit aut paterna dðᷣuotio aut pa ꝓfeſſio itelligi c ſcᷣz hoſt.et bernibidẽ.ſequeti rati habitione filij mõ ſupeadicto. et ſic exponi ibi aut ꝓ et· Intelligi etiã pᷣt occaſionałr de paterna oblatõe ſiue deuotõe qe liz ad hoc ñ cogat᷑ honeſtũ tñ e ꝙ filiꝰ in hoc obtꝑet pri Sʒz qᷣd ſi nõ metu ſed dolo inductꝰ intrauit aliqs religionẽ nunqᷣd al legare pᷣt deceptõz et enre . ſcðz ray · ꝙ ñ. qe ñ pᷣt dicere ſe de ceptũ cuiꝰ ↄd:tio ẽ melioꝛata· nec alteriꝰ do lo ſ̊ ſue potiꝰ fatuitati aſcribat.ex · q; me.cã· cũ dilectꝰ.et de duer · om.ex ꝑpte tua· Jut ob tinet otrariũ regłariter ꝙ dante dolo cãm cõ tractui n tenet ↄtractꝰ.xv.q·vj.c.j.Scʒ aũt hoſt · tb is ñ p̃t exire exquo fecit ꝓfeſſione ex. ð doueriu· venies· et· c. dudũ · ITdẽ e ſi ex fal⸗ ſa cauſa fuit inductꝰ ad ho faciedũ eð · de cõ uer · Diu · ex pte · ij · qe dolꝰ ĩ ſpuᷣalibꝰ ñ reſcin⸗ dit Odtractũ ex · ꝙ me.cã.c.penł.h hoſt· VYotũ aũt ali a voto religiõis ꝑ qð guiter prie ptã ti pᷣiundicarevł pr̃ nde ſcãdaliſare.ñ da iui to pr̃e filiuſ fa.obſeruare. ꝓ eo ꝙ ñ ẽ ſue voluᷣ tatis cũ ſit obligatꝰ pr̃i iure pr̃ie ptãtis ar.ex de ſen · ex· mulieees et expᷣſſe dicit lex ꝙ ñ pᷣt ſiẽ nec ipubes nec ſeruꝰ.vt.ff.ð pollicita.l. ij· S. je Quid g ſi vonerit elemoſinã dare de peculio ꝓfectitio · H& ↄſiderãda e pſone pris qlitas et elemoſine quãtitas et ſcòz hoc vi e poſſit elemoſmã reddere mſi pr ↄtradicat ex⸗ peeſſe.et idez ĩtellige de vxoee et mercenario modicã elemoſmã paupi dãte·ar.ad H̊ expᷣſſe ff.ð̊ dona.filiuſ faS.j·et.ij.hec etiã lex e cõ ſiderãda ñ ĩpꝛobãda ar·e.de do· ceten · hec Hoſt · ¶Sz nundqd pbt fil iuſ fa· emittere votũ p egrinatõis longinqꝗ· Rñndz Hoſt · ꝙ ñ · vt vi qe — S — — mmis pindicaret prie ptãti· Excipe pegrina- tiõʒ voti trã ſmarini ar · ex · e· ex multa· aut Et cãm neciaz. vt ſi ſit a papa abſoluedꝰ.ar. ex · de ſen · ex. rel atũ De vxoee ſcienð ꝙ ñ pt vonere ſine licentia viri abſtinere ſiue iemna re pegrinari ſiue religionẽe ĩtrare· qnimo ſi añ mrimoniũ otractuʒz abſtinetie votũ emiſerit ñ dz iuito viro illꝰ adiplere ſz et ſi de licetia v ri votũ ab initio emiſerit idẽ erit:qe ſp ĩ huiõ⸗ dz obedire viro licz vir peccet ð qð ↄceſſit ꝓ hibẽdo.xxxiij.q:v:voluitet c:manifeſtũ.Idẽ intelligũt quidã de viro vouete qe ñ ad impa ria iudicant.xxxij.q.j·ſi qs vxoe · ꝙlij dicũt ꝙ ĩ voto abſtinetie vir e ſupioe · qe caput · vt ĩ c · manifeſtu.q e ↄcedendũ ſeðz hoſt· niſi cir ca debitũ reddedũ piudicare vxoei· tale em votũ vir ſeruare ñ poſſet iuita vxoee.qe nulla exceptio obſtat in ho caſu e ·de ↄm.lepeo.ꝗJ. fi · ergo nec votũ ꝓegrinatõis facere pᷣt vnus Oiugũ ſine oſenſu alteriꝰ.ar.xxxiij.qv.q; ðᷣo vn dicit bar · in qonibus ꝙ ſi qs ire romã vo⸗ uit et poſtea ↄtraxit · vxoee ↄtradicẽte ire nõ poterit Pallit tñ hoc ĩ voto trãſmarino.qð p ter volutate vxoeiſ vir pᷣt emittere vt tñ ↄſen tiat dz attentius ãmoneri ex ·e.ex multa · J. ꝙ aũt et q̃ ñ vult remanere ſequat vn ſuũ ex · e ꝙ ſup his·.fi. H̊ hoſt.rap.et inno· ex · e · ſcri⸗ pture Sʒ nũq d pñt viri ſibr irritare mrame⸗ ta vxoꝝ facta an mr̃imoniũ dtractũ vel poſt Rñndʒz roð ·ꝙ nõ niñ ſint de abſtinetia ſcðzʒ q; inuit glo·aus· numeri.xxx ·¶ MNotauit ecẽ hu. xxxiij·qv ·voluit.ꝙ ſi an mrimoniũ ↄtractuzʒ obligaumt ſe mulier alicui hoĩ · ñ poſſet pꝰ cõ tractũ mr̃imoniũ vi eiꝰ deobligare ea ab il la obligatõe.Idẽ credit roð · ꝙ ſi ꝓpꝰ ↄtractũ mrimoniũ iuraret aliqd alicui ꝙ ipſa poſſz cõ tradicẽte viro facere:ip̃e ñ poſſet tale iuramèe tũ irritare · alias credit ꝙ poſſji/ Quid ſi vo⸗ ueat vxoe ꝙ ñ ibit ad ↄuiuiũ vel aliqd al iuò ex domũ ꝓam cũ viro ſuo Rñder roð. ꝙ vir Huiõi votũu ſi tñ ẽ votũ vel etiã iuramentũ re⸗ uocare p̃t· hu.tñ notauit · xxxiij.q.v.maĩfeſtũ ꝙ vir illa ſola vota vxoriſpᷣt reuocare q̃ pᷣa ſi ne ſcãdalo viri impl ere ñ pᷣt vt ð ieiunãdo adð matutinas ſurgedo et ĩ camſſia önocte iacen⸗ do· alia aũt ñ pt reuocare nec vxor tenet eiꝰ reuocacõi obedire vt ſi vouerʒ ꝙ ali qᷓd ð daret ſi pafernal ia haberet ł ſi vouerz multa ater nr k multos ps ſingulis diebꝰ ł nocti⸗ b⸗ dicere vl ꝙ decetero debitũ ñ exigeret vl ſibia · De voto aũt ↄtinetie vt alter ↄmguʒ eã vouere poſſit ſine licetia alteriꝰ Diugis dòi ce ĩfra li.viij·ti ·de bono fidei ar· ij. et ti · de bono ſacr̃i · ar · ij· et ti · ð ĩpedimeto voti ↄtinẽ tie · et ti · de ĩpedimẽto oedis ẽ AEquit videre de ſeptio. ſ. de obligatõne voti et circa G qrunt? plura ſcʒ vt om̃e votũ licitũ ſit obligatoeiũ vpoueti ad ĩplendũ illo qð vouit · ꝙ ſic · vñ deu · xxiij . cu votuʒ voueris dño ðo tuo ñ tardabis reddere · ge re Iret illðò dñs deus tuꝰ . et er.ð̊ voto.lizʒ.dici tqꝙ vlqʒ adeo ſolutio ẽ nccia poſt votũ vt ſi- ne ſalutis ꝗꝓpe diſpedio ñ liceat alicui reſiſte re · Rõ huiꝰ qe oĩs ꝓmiſſio licita facta cũ ĩ⸗ tẽcõe obligãdi ſe et etiã öliberacõne ſi acce⸗ pte ab eo cui fit obligat ꝓmttetez n tãtũ ex pcepto legis diuĩe ſ etiã legis nature.ſʒ vo⸗ tũ licitũ ẽ Huiõi ꝓmiſſio·et om̃es tale ꝓmiſſo nẽ recipit deꝰ. gꝰ gea Nraradi aüt ſzm tho. iiij · ſen · ꝓ qdqd votũ fieri ĩpediret ſi pñs eet obligacõz voto etiã facto aufert.vñ ſi aliqᷣd voue et poſtea fiat ĩpoſſibile qntü ad h obli Sacõ tolli.vt ſi aliqſ diues vouerz ecctaz edi ficare · ꝙ poſtea ſupueniete pauptate ñ poſſet facere ñ obligat᷑ niſi ad ᷣ qð pt. Sʒ nun qd vouẽs votũ licitũ tene ſtatiz ſoluere ipᷣm ſcòm rich.obligatõ voti cauſat ex ꝗpa volũ⸗ tate et ĩtentõe · vñ leui · xxiij · qð ſemel egreſ⸗ ſuʒ ẽ de labijs tuis obſeruabis et facies ſicut Pꝓmiſiſti dño deo tuoet a volũtate locutꝰ es ex oee tuo:et ideo ſi ð intentione et volun tate vouentis ſit obligare ſe ad ſtatim ſoluen dum ſtatim ſoluere tene'. ſi aũt ad certũ tp̃us vel ſub certa oditoõe ñ tene ſtatim ſoluere.ſʒ nec tardare dz vltra ꝙᷓ ĩtendit obligare ſe ðᷣo ðe em ibidẽ votũ voueris dño tuo.n tardabiſ redðre qęe reqret dñs deꝰ tuꝰ ilico· et ſi moea tus fueris tibi reputabr in peccatuʒ· t ſcᷣm roð · cu aliqᷓs vouz ſine ↄditõe ł tpis pᷣfixione tene ſtatim ð exequi cũ pᷣt niſi ĩ vou edo ha⸗ puerit aliud ĩ mete⸗da tn ei tp̃ᷣus ad arbitriuũ boni viri ad diſponendũ de rebꝰ ſuis · Poero ſcðm tho.ſuꝑp:nij.ſen:.ſi is qͥ vouerat religiõzʒ ĩtrare ex moa circa reꝝ diſpoſitõz. ꝓbabibr timet ppetuũ ĩipedimentu· tene vlteriꝰ ñ dil feree Quid de eo qᷓ vouit ſe itraturũ religio nẽ q̃ nõ vult eu recipe· ſcðʒz rich.talis aut determiat ſuã intentõz ad vnã religione tm̃. aut nõ.ſi ſic ñ tene aliquã religionè ĩitrare ſi illa noluerit eũ recipe:qe qð vonit ñ pᷣt ĩple⸗ re· Si n. tene' ſe tot religiõibꝰ offeree ꝙ vnã mueniat ſip̃t q velit eũ recipe:niſi ſit talis & qᷓ ꝓbabibr credi ꝙ ſi de ea cogitaſſet nulloꝰ itrare Oſenſiſſet.· Hric . Et ſi nullaʒ ĩueniat q̃ᷓ eũ recipiat ſit ſub obedientia ep̃i et ſi mona⸗ chꝰ eiꝰ ſcõzʒ inno⸗Si aũt dubitet quã ĩtentõzʒ habuerit ſcõz tho.ſup.nij.ſen.et in ſuma viã tutioeẽ eligere dz Cuid ſi aliqs vouit infra ctũ terminu aliꝙ religione ĩgredi: et e recep⸗ t et pꝰea pᷣlatꝰ ñ vult eũ recipe ſeðz bn· ex . e · ꝓ tuas· ñ ẽ trãſgreſſoꝛ voti qe ꝓ euʒ ñ ſte⸗ tit ſʒ Platꝰ ille cogi ꝓt ꝙ ipᷣm iduat exquo re⸗ cepit en · mſi aliqd rõnabile obſiſtat ar.ex.dð regł aribꝰ c. vlt Quid ſi ouerſi trãſeãt ad ee cleſiã regularem. Æα intelligi' eos vouiſſe et Peijs renuntiaſſe· et ſi habitu huiõi poetet ꝓ annu ſolénizãt votũ. ſi aũt trãſeant ad ecciaʒ ſecularẽ n intelligi eos vouiſſe ſcðzʒ io·xxvij q·j· vt lex VIſto ꝙ aliqs vouerit religionẽ imn trare et anteꝙ; ĩtret in epᷣm eliga. nũqd tene ⸗ religione ĩtrare:vi ꝙq ñ:qe ſi ꝓfeſſus eſſʒ ĩ re⸗ ligione poſſet ꝓpter epᷣatum rel igione dimit⸗ tere xvnj:qj·c ·j· ꝙ nihiloĩꝰ tene intrare e · de voto ꝓ tuas· nec eſt ſiłe de ꝓfeſſo quia tranſgreſſoe voti e in peccato moetali Fe eie⸗ ctio tał ẽ ireitada qe ad ſacroꝝ ammiſtratiõz eligi a quoꝝ pcepcõe tpe electiõis erat pei⸗ uatus · ſz ꝓfeſſus in religione epatũ recipies nõ fraudat religionem qę ab ea ñ recedit.o Poetet em̃ eiferee habitũ eiꝰ.ex.de vi:et ho. cle· clerici officia.ñ dz eẽ a peioꝛi ꝗꝓpoſito re⸗ cedere xvnj: q:de mo nachis . qd e ĩtellige dũ ſcᷣm glo.ibide quo ad ea q ſunt de ſubſtã tia monachatꝰ: cuiuſmor ſũt habitũ religiõis feree deinentiã ſeruare Pum ñ hre. ñ em epi ſũt dinitigz dmi ß diſpeſatoeꝛes . Fd tp̃s aũt et ex cã pᷣt habitũ aliũ deſupꝑ fer⸗e· xvj. q. vij⸗ noua ĩ glo. et ex. de vi. et ho. deꝰ. HMõ dz etiã ep̃atũ ſme pᷣlati licetia recipe:xpiij.q: ij. quã ſit ĩ tex. et glo ¶ Vtꝝ votũ tenerz ſiue obliga ret ſi aliqs n intrare religiõez voueret · ſe cundũ hoſt. ꝙ tene ſernare votũ licz fuerit ĩ diſcretũ niſi poſtea ĩſpir e' ſibi a dño ↄtrariuzʒ illectꝰ ergo n itret · xx · q· iij · oſtituit · et e de ueroiu:òudũ:ex reuelatõe vo ſecure intret ex·de diuo:gaudemꝰ.Sc cðz has duas vias dicit Pcedere rõs ꝓ et ↄtra ex iuribꝰ ſũptas et B ſolutõ ſatis a ꝓpba.xxij:qij.beatꝰ.et ex ð iureiurã.c·ij .RBratianꝰ vo iſtã q̃ſtione ſolue re vr̃ dices ꝙ ſiquis a paretibꝰ coactꝰ vł cle ricatꝰ tonſurã vł religionis veſte ſuſcipiat ſi neutꝝ ſe factun iurameto firmauerit.liʒ hoc iuramẽtũ aliquibꝰ videa rep̃heſibile.qe opꝰ caritatis iurameto ſe ñ facturũ ꝓmiſit nulla autoꝛitate ſeruare ꝓhibe et ſi nunꝙ;ᷓ hoc łᷣ il lud faceret ñ tñ illo minꝰ ſalute ꝓmereri va⸗ leret:cũ ñ nulli in lapcali habitu ſanctiſſimi et ðᷣo dilecti ĩuenian.xxij·qiiij. . vlt.añn fi. et di. lxj:c · ij · hec de hoſtScòzʒ aut rich. in q ſtionibꝰ.ille qꝗᷓ inrauit b vouit ſe nunꝙᷓ ĩ tratu ru religion ñ è obligatꝰ ad ñ ĩtrandũ. ↄſtat em̃ ꝙ xpᷣs ↄſuluit opa pfectiõis et ſuperoga nonis ĩtrare aut religionè e ſuperogatõis.er g o cadit ſub oſilio xpi:ergo cu ipſe ñ ſit ſibi Otrariꝰ. ꝓmiſſum eiꝰ oſilio ↄtrariũ ñ vult eſſe firmũ⸗pᷣterea due ſũt ptes iuſticie ſcʒ declĩa⸗ re a malo et facere bonũ⸗ ergo ↄtra ĩuſticiã ẽ ome iuramentũ qð e ↄtrariũ deelinatõi mali et opationi boni⸗ergo illicitũ e iurare ſe ali⸗ qð bonũ nõ factuꝝ cũ ergo mntrare religiõeʒ ſit valde bonũ:illicitũ e jurare ſe nunꝙ; itra⸗ turũ religtõz SZʒ obr ꝙ iurametũ de re lici⸗ ta e ſeruandũu:⸗ſed n ĩtrare religione è res lici ta· ergo ꝛc. h ymo iuramentũ de re liclta ñ ſeruandũ qñ excludie bonũ qð ſub ↄſilio ca dit. Si obicia illud qð ſupea dictũ e. ſcz de g tiano ꝙ tale mrametũ ñ ꝓhibe ſeruari.dice⸗ du e ꝙ ibi ñ bene ſenſit b p̃t dici curialiꝰ qð ñ dieit ꝙ illud inramentũ obliget · ſ̊ intẽ dit ꝙ ñ ꝓhibe ſeruari :qe qui ſic iurat ñ ꝓhibe in ſeculo remanere· G rich. ¶ Vti voues ĩtrare religione et poſtea intrãs cũ intentõe exeũdi ipl eat votũ ſuũ. ſcom rich.voues intrare religione aut actualiter ꝓonit ĩ religione re manere ita tñ ꝙ ꝓpoſitũ illud ñ eadit ſub vo⸗ to ſʒ tm̃ ipᷣm ↄcomitat. Fut actualiter ꝓpoĩt eã expin · vt ſi ſibi placuerit ibi remaneat. et ſi diſplicuerit exeat Tut de nłlo illoꝝ actua liter cogitat · ſed G̊ tin vouet qe vn ſibi aĩe ſue eſſe bonũ Rut dũ vouet ĩitrare hʒ actuałr 4Pp0 ſitũ exeũdi poſt ̃ intraueritSi pꝛĩo mõ vouit aut qn ĩtrat hʒ abſolute ꝓpoſitũ exeũdi et nũ ꝙ; dandi opam vt mute' ſuũ ꝗꝓpoſitu aut hʒ P⸗ poſitũ exeudi:tñ cũ volũtate dandi opam vt mute ꝓpoſitũ ſuũ:peĩoꝰ intrãs ñ ĩplet votum ſuũ ſcm iudiciũ dei qe talis hʒ ex malignita te ꝓpoſituzʒ exeũdi. in his aũt qᷓ dño offerund deꝰ mas peéſat intentõz ꝙᷓ factũ. Scdoꝰ“ ĩcrãs ĩplet votu qꝛ ñ hʒ abſolute nee ex malicia ꝓ poſnũ exeũdi ſ magis ex infirmitate ſiłr dici pt ſi vouerit ĩtrare ſcõoꝰ ł ʒo ſi aut vouerit q̃r toꝰ ſic ĩtelligi pᷣt tripłr.vnoꝰ ꝙ ita vouz ĩtra⸗ re vt exeat · aliꝰ ꝙ vouʒ ĩtroitũ et exitũ · 3ʒꝰ ꝙ ñ vouet niſi ĩtroitũ·et votũ comitat exeũdi ꝓ⸗ poſitũ et quolibʒ illoꝝ triũ mõꝝ voues pec⸗ cat et ñ tenet votũ qe e temerarin vt patzʒ intu enti · patet ergo ꝙ vouèes ĩtrare religionè eo mõ quo tenet votũ.ñ implet votũ ſcòm dini⸗ nuz indiciũ · nec abſoluit ab obligatõe facta deo.ſi intret cũ ꝓpohñito exeũdi abſolute et cñ volũtate ñ dandi opam vt mute ꝓpoſitũ ſuũ Vtn ex nuda ꝓmiſſiõe oꝛia obl igatio· H ſem rich.nuda ꝓmiſſio ðe que ñ ẽ firmata fi dei interpoſitõe nec iurameto:aut ergo ẽ cum intẽtõe obligãdi et tũc obligat: aut n e cũ in tentõe obligãdi ſe et tũe ñ obligat in foꝛo cõ ſcientie de neceſſitate ſalutis vt quidã dicunt X.d qð facere vide illd ex · e: literaꝝ · vbi de de quodã qui pauoee moetis ptereitꝰ dixit nõ diu hic moꝛaboꝛ ꝗꝓpones in aĩo ꝙ religionẽ ĩ traret ꝙ ſi ꝓplus ĩ voto ñ ꝓceſſit· eius trãſgreſ ſoe dici nõ poterit ſi ñ impleat qð dixit. et ðe ibide in glo:ꝙ nõ divxit aĩo ſe obligandi et nemo ſe obligat niſi qui ſe obligandi animũ habet · Id hoc etiã facit · ff. de ac. et ob.obli gationũlicet em̃ ex iure nature ꝓmittes ob⸗ lige ad implenð qð ꝓmittit niſi tñ obligare ſe intederit·illa obligatio ñ ẽ neceſſitatis ſed honeſtatis et ogruitatis et iõ ↄtraueniẽs non peccat moætaliter ſ venialiter· et hoc rõnabi le vide.qe multi ex deliberatõe dicũt aliqua bona ſe facturos q̃ hoc ñ dicerẽt. ſi ꝓꝑ hoc ſe obligatos ad faciendũ illud tanꝙᷓ; neceſſariũ crederẽét · Fiqui tñ dicũt ꝙ quelibet ꝓmiſſio ex deliberatõne facta.obligat ꝓmitente ohb uigaroe neceſſaria ad faciendũ qð ꝓmittit ſi ſalute ↄſequi velit xij:q:ij:quicũqʒ ſuffragio et eadẽ · ꝗ · v ·qe io:et xxij:q:v.iuramẽeti Roð. vo ti .de voto notat ꝙ ſine piudicio credit ꝙ ſolũ ꝗꝓpoſitũ ñ obligat:nec ẽ moetale ↄtraue nire niſ adda ꝓmiſſio vel votũ expᷣſſaz k taci tã ſiue pᷣſlumptũ Vtꝝ votũ interpᷣtatiuũ ob liget · ſcðʒ tho· ſup. nij· ſen · ꝙ ſie· vñ ſiq pꝰ tpᷣs ꝓbatõis in monaſterio remãſerit obli⸗ ga ex voto interpᷣtatiuo niſi foete ꝓpter aliꝙ; cauſaz fuerit ſibi terminꝰ ꝓcelatꝰ vel in tali loco ↄſueuit ꝓtelari.tũc aũt facientes huiõi votũ tenen' ad tria peicipalia vota religiõis ſed ad alias obſeruãtias qᷓ trãſgreſſio ex di ſimulatõe pᷣlatoꝝ inducit obligari ñ viden p̃cipue ſi ſint ſimpliceſ talia ſufficiter diſcer nere nolakene Hee tho: ] Vrn ex ingreſſu re ligionis oblige' q̃s ad remanendũ ibi. H ꝙ; n ymo gres:ix:ſtatuit ꝙ nountij in ꝓbatione poſiti pnñt ad ſtatũ peioee redire libere infra annũ.niſi ĩ tribꝰ caſibꝰ.peimꝰ è ſi accepunt habitũ ꝓfeſſoꝝ · ſcds ſi ꝓfeſſione fecerut · 32 ſi euideter appareat ꝙ taleſ voluerit vitã mu tare et ĩ religione ðᷣo ppetuo ſeruire ex· de re Zularibꝰ ſtatuimꝰ Sʒ quõ apparet ꝙ vitam qͥs mutare velit · Rñdz ibidẽ glo. ꝙ H appars ſi expᷣſſe ſeculo renũtiet·ł ſi aliq̃d dicat ł faci at ꝑ qð eiꝰ volũta&̊ appareat· de hoc vide iꝰ qð hoſt.dic S· e·ti · ar · v. q. l p qd hʒ ꝛc¶ Et nota ꝙ illa decretals er · de regk aribꝰ ↄſulti q̃ fuic gS· ix: hodie ñ vn hr̃e locũ vt ibi dicit glo.apter dictã decretale ſtatnimꝰ q fuit ps ſterioe et fuit ĩno · tercij ( S qualiter ſciet q· fuerint ĩ ꝓbatione · Rñdz ray· ꝙ B ſcie vel qe ꝓteſtati ſunt ſe velle eſſe in ꝓbatõe vłb qe ac⸗ ceperũt habitũ nouitioꝝ· qð hʒ locũ in reli⸗ Sionibꝰ illis in quibꝰ habitꝰ nounioꝝ ẽ di⸗ ſtinitꝰ ab habitu ꝓfeſſoꝝ· vel qe ẽ oedo taliſ qui ñ oſueuit aliquẽ ad ꝓfeſſione recipe niſi Hhabita ꝓbatõe. vbi aũt Habitꝰ ñ ẽ diſtinctus ſc̊ᷣm ꝙ habe in illo.c.ſtatuimꝰ.debet tpe ꝓ feſſonis bñdici veſtes qᷓ ꝓfitentibꝰ ↄcedun⸗ tur vt habitꝰ nouitioꝝ a ꝓfeſſonꝝ habitu di ſcerna? Quid ſi ĩ aliqꝰ p̃dictoꝝ triũ caſuuzʒ redeat adò ſeculũ et ↄtrahat mrimoniũ .· Bñdz roð :ꝙ in caſu peĩio et ſcdᷣo ñ tenebit matrimo niũ nec etiã ĩ tercio ſi talis ſimpliciter renun tiauit ſeculo ꝓmittes ſe decetero victurũ ĩ re ligione:tale votũ vł ꝓmiſſione appeobãte p lato rel igionis illiꝰ.tũc em̃ votũ ſolenizaſſet ſed ſi tm̃ habitũ nouitij recipet et volũtatem manif eſtaret votũ ſimplicit er eſſet qð tin mri⸗ moniũ ↄtrahbendũ iĩpediret Vt votum ſub ↄditione factũ q̃ ↄditio ñ imple ꝓpter culpã vouentis ſit obligatoꝛiũ. ſcðᷣm rich.ꝙ; ſic ad qð facit illð qð ðe er ·de ſpõ.ſiẽ̃ ex literis de quodã qui mulierẽ quandã ſe ductun ĩ cõ iugem infra certũ terminũ iurauit nec p vnz ſed ꝓ mulierẽ ſtetit ꝙ ipſe iurametũ ñ ĩpl euit qð viro ñ ẽè imputandũ ymo ꝓ ↄpleta ditõe e habeda Ide ergo ẽ qᷓtũ ad equmaletiã ad HBᷓ vt teneat ꝓmiſſio implere ↄditione appoſitaʒ et non ſtare ꝓ ilũ qui debet eã implere quo minꝰ impleat᷑ ſed qn ꝓmittens ĩpedit eiꝰ im pletionẽe illo qui debebat ĩplere pato:p peo⸗ mittentè et non ꝓ al m ſtat ne implea haben da eſt ergo ꝓ ↄpleta· cũ ergo ſua ꝓmiſſio te⸗ neret ſi ↄditio implere' nihilominꝰ etiã tenz qn ꝓ eius culpã ſtat ꝙ ñ implet᷑.vñ cũ aliq̃s deo vouet aliqð ſpẽale obſequiũ ſi a peccato a quo tepta p̃ᷣſeruauerit eũ ſi mcidat illð pec catũ nihilominꝰ tene iplere votũ.qe ꝙ deus eũ nõ pᷣſerunauerit ab illo peccato· ſtetit ꝓ euzʒ ñ ꝓ deũ.qui illũ a peccato illo pᷣſeruaſſet ſi il le voluiſſet Eſto ꝙ aliquis oeres ↄmittere aliqð magnũ ſcelus qð nunꝙᷓ intedit omitte re · voueat q ſi ↄmittat ĩtrabit aliꝙ; religio⸗ nẽé quã nõ vult ſed hoeret ĩtrare · et poſtea 18 ſcelus ↄmittat· nunqᷣd tene mtrare religiõeʒ Bñdz rich. ſup· iiij . ſen · di · xxxviij·ꝙ ſic qe vo tũ ſub ↄditõe factũ de re bona et ꝓpter finez bonũ ẽ obligatoeiũ exiſtente ↄditõe· ſine illa Oditõ ſit bona ſiue mala· Vc votũ de ñ vo uendo aliqd niſi illud qð voue expeima ver bo vł dicto vel ſeripto ſit obligatoeiũ. ꝙ ſic.ita ꝙ ſi poſtea voueat et votã ſuũ verbo ł ſcripto ñ expeimat peccat· Hã tale votũ e bo nũ.qꝛ ꝑ voti expᷣſſionẽ ĩ verbo vel ſcripto ha be de voto facto certios eognitio.et pᷣcauetꝰ in vouendo pᷣcipitatio quoꝝ vtrũq; e bonũ. nihilominꝰ tñ vr ꝙ teneat illud votũ ſi aliaſ ſit licitũ · q cũ vouere ſit bonũ et a ſpũſancto oſulat ꝑ ps·vouete et red·do·deo nrᷣo om̃es qni ec· VYotũ vo de nõ vouendo ñ obligat.vñ votũ de quo ẽ ꝓpoſita q̃ſtio ñ obligat ad nõ vouendũ ſed obligat ad expeimedũu p verbuz vel p ſeriptũ ſi ↄtigerit emirtere votn. Vty. votu magis obligz ꝙᷓ mram entüͦ. H quos ꝓꝙ ſic:qe obligatio voti cauſa' ex libero Oſenſu volũtatis hoĩs et fidelitate quã dz ðᷣo obligatio vo iuramęti ex libero ↄſeſu hois et reueretia quã dz ᷣo in ꝓꝙtũ e vitas peĩa. ĩfide litas aũt ſerui ad dñm e guioe offenſa q̃cũqʒ alia irreuerẽtia quã ſeruꝰ dno facere poſſit et Pꝰ ſentetie e tho. Flij diſtinguũt de iuram̃to qe aut fit hoĩ aut fit deo.pꝛĩoꝰ nõ ita foetiter obligat ſic votũ qꝛ obligatõ q̃ fit ðᷣo ĩ voto ẽ foetioe obligatõe q̃ fit hoĩ.ꝛo mõ magis obli gat mrametũ ceteris pibꝰ.votũ em̃ ñ ipoꝛtat niſi ꝓmiſſione deo factã ex öliberatõe facta cũ ĩtetõe ſe obligãdi hoc aũt totũ ĩpoetat in⸗ ramentũ et addit adductõz pſone vitatis ĩ te ſtimoniũ ad maioee ofirmatoe; ꝓmiſſionis.B rich? Vti heres tenea adiplere votũ illius cui ſucceſſit· Enſio ſedz ray. pr ñ p̃t iniungere filio neceſſitate ꝓegrinãdi.vt ex · e. Licz. vbi ĩ iunctio pr̃na tenuit qe filiꝰ appeobauit.pecu niariã vo ſatiſ factõez miũgere p̃t eẽ · de vſur· tua: et de ſolu.c.j. n ſcðʒ hoſt.diſtingue.qꝛ ſi hereſ hereditate adierit votũ eiꝰ cꝰ e hereſ tene iplere ſi vres heèditaus pati antᷣ. maxie ſi ſuſcepit ſpõte· vt ey.e:liʒ.Nã obligatõzʒ vo ti Ooſtat ad heredẽe trãſire:ff. pollicita.l.ij.ĩ. fi· Si vo ñ adierit ñ te qe nec heres niſi ſpon te ꝓmiſertt/ et tũc ſi ĩ oĩ cãau intedit pſonã ſuã obligare⸗dz iplere:ñ tã ob ꝓmiſſione factã a teſtatoee ꝙ;ᷓ ob ſuã· ſʒ ſi taq; heres ꝓmittebat ſperãs hereditate adire.poſtea tñ mutato oſi lio abſtinuit ñ te ar.ex. ð elec · venerabile . F. fi · et ſic ec ĩtelligi p̃t ꝛð ex.e.lizʒ. Sz qcũqʒ He Ditate adijt obliga vt ꝓbatũ eet ar. ex · ð ſo luc.c.j. Inno.vo ſuꝑ c. liʒ.dici q; qᷓ vo tũ trãſ marinũ emittit ꝙ ſubſidio terre ſãcte ſi ĩpedi ac moete ł abr: cogi alij ↄmittere qᷓ votũ cõ pleat · ar· dicti:c. imo ſi alijs ñ omittat Bedeſ cogi pñt vt vł illud ↄpleat ł expeſas aut ſub ſidiũ qð pr̃ vł teſtatoe facturꝰ eſſet faciãt. Se cus ẽ ſi vouet ꝓpter deuotõez vł aliã cãm. qe tüc ſi pſonaliter ire ñ p̃dt mittere ñ tene'. quia ſubintelliger ſi potero et huiõi. Equi videre de viij. ſcz de caſibꝰ in qbꝰ pt a voto diſcedi. cca qð ſcdz hoſt. nota P vbicũqʒ; voueo b ꝓmitto aliq̃d facere qfa cto b aliqd ñ facere qe n facto ſalꝰ coæpalis ſpualis amitti ł pctmm moætale incurrit:ñ & ſeruandũ votũ ł iurametũ ł pactũ negqz ſue⸗ tudo neqʒ lex neq; pᷣceptũ neqʒ eẽ aliqð vin⸗ calu firmitatis· xxij q: nij:c. fiiet c. inter ce⸗ tera ex: de iureiurã· ꝙto. in ĩdifferetibꝰ aũt q̃ ſi fiãt ñ e pctm̃ moetale et ſi nõ fiãt nullũ eſt moetalig peccati piculũ.tenz votũ et ẽ ſeruã Dũ · ar: ex,ð no.o.renũc:.cũ ex ĩiũcto· . ſupꝑ eo mſi alið dica rõe pſone q ẽ ĩabilis ad vouen du: de qð habitũ e ſup̃ arꝰ ð vouete et dumõ obligatõi Pcedẽeti licite. ñ ſit Otrariũ ar.ex.ð lureiura: eã te ĩ fi: et c. venies ĩ fi:qe nec tũc de facili ſine peccato Poſſet exequi ar.xxij.q. v: iurameti. ᷓ hoſt. vñ notanit hu. xxij· q fi.nñ ſolũ: ꝙ ſiq fect votũ de carnibꝰ ñ ↄmedẽdil et infirme ita ꝙ a medicis Se ꝙ ĩ piculo ni 83 ali ſi carnibꝰ vtatc et ꝙ aliter ñ pᷣt euadere · de p cepto maioꝛis et ec ſine p̃ᷣcepto pᷣt carnes cõ medere · qe ẽ cã nccitatis · et ĩ hiuõi voto ðdi⸗ tio tacita fuiſſe vi᷑ niſi necitas cogeret et pᷣce ptũ maioeis adeſſet te ſcdᷣm hoſt.ſiq̃s voue at dare ctã meſurã annuati et ñ ðtermiet ĩ ar⸗ bitrio eiꝰ ẽè ad quã mẽſurã det ex ·de ceſi:·ex p te CLicz igi votũ ſit regł ariter ĩplenð ĩ caſibꝰ eñ ab eo diſcedi p̃t · St notauit hoſt.płes caſꝰ quoꝝ peimꝰ è ſi ↄmute i meliꝰ ex ·e. ſcriptu re·et de iureiurã · ciij/ĩ peicipio: alicubi aũt requiriꝰ autoeitas ſupioeis vt dice ĩfra Icõs caſus ẽ ſi ñ ꝓceſſit ad actũ ex ·e.lranꝝ · Terciꝰ ſi votũ ↄditõnale fuit cũ ðditio ðficitxxxij q·viij:nñ ſolũ et h itelligas ſiue ſit ↄditõ ſpea lis et expᷣſſa:.ex.ð ↄdiappo:vm.et c·de illis ſiue ſit tacita q̃ ex ſui natura ĩeſt voto vt ſi po cero ſi vixero:ſi deꝰ ᷣderit.niſi deꝰ ałr reue⸗ lauerit ſeòz gof.ſi tñ aliq̃s voueat ex duabꝰ cãis ł płibꝰ ł ſub duabꝰ oditõibꝰ b plibꝰ et nihiloiꝰ ĩtsdat ſe obligare q̃libzʒ illaꝝ cãn ł oditõʒ exnte te votũ ĩplere liz öficiat vna il⸗ laꝝ ł płes.dũmõ extet vna eaꝝ vt diẽt ray. et roð.q̃rtꝰ ẽ vbi vouesg ñ hʒ liberã facultatẽ vouẽdi vt hitũ e ̊⸗arꝰ ð̊ vouete· quĩtꝰ ẽ vbꝛi ſupioeis autoꝛitate dilatũ ẽ ł redẽptũ ł muta tũ· ſextus vbi votũ ex ſui natura ẽ illicitũ vbi qᷓdẽ ñ tm̃ a voto pᷣt yꝓmo dʒ oĩo diſcedi HO taut eẽ gof/aliũ caſũ ·ſ.qñn cã ꝗꝓpter quã votũ emiſſuʒ ceſſat ex·e⸗magne ĩ fi · liʒ.ſecꝰ fit in voto religiõis qð ex cã falſa ñ vicia.vt ex ·ð Duer.ↄiu.dudũ · hoſt· vo dicit ꝙ eẽ ĩ alio vo⸗ to ñ ceſſat votũ ceſſãte cã·liʒ redẽptio faciliꝰ admittaturet G; ẽ qð dicit᷑ ex·e .·magne · J. fi· vt ꝓbat' ibi ſpealiter nos ĩduxit et ibi faciliꝰ ceſſare potuit:ceſſzʒ gꝰ ið etſi ita ñ eſſ.nã faci le erate vt innuit ibi faciliꝰ Et h itellige vbi fuit cã ĩductia ſiue ↄpulſiua b eẽ fialiſ:ſj G ñ exp̃ſſit·ff.ð̊ viob·.q̃dq̃d aſtrĩgẽꝰ: et ſic pᷣt ĩtel ligi et ſic eè itellexit rayp:ex:de ↄuer· Oiu. ex pꝓte vo· G.j. Si vo expſſit hoc:dceẽs ꝙ ſi talis ceauſa deficeret obligari nol ebat patz ꝙ ceſſa nit qñ ceſſauit cauſa ex:de appel.cũ ceſſante. ſic et ſi ↄditio defeciſſet Equit᷑ videre de ix. ſcʒ de vtilitate voti. eet cca h; querũt pła.ſ.vta expediat hoĩ vouere · Me ſcðz rich. vouẽs aut vouet bona quoꝝ obſeruatõ vr ꝙbabłꝑr ꝗꝓpoetionata ĩfir miati ſue ſpũali:aut ipeopoꝛtionata:peĩoꝰ ex or Huis vouere qe p B ampliꝰ firmat vo⸗ ltate ſuã ĩ bono et excludit a ſe ꝓ magna p⸗ te libertate malefaciedi.et facit actuz vtutis latrie et iõ vouẽdo mere ꝗꝓpter qðð monet põ⸗ vouete et red.dño deo vr̃o:ſcõoꝰ nõ expedit nec licet· tale em̃ votũ ñ haberet diſcretõem comitẽ.cũ ꝓ q̊ vouẽs magis vi ſe illaqare ꝙ; agere ſecuritatẽ de ſua ſalute· quilibz tn repu tare O; obſeruãtiam voti religionis eſſe ꝓpo⸗ tionatã ſue infirmitati ſpũali miſi ꝑ certã expi entiã ↄſtet de ↄtrario ſibi.Et ꝗpter bona exẽ⸗ pla qᷓ ſepiꝰ vidẽt et audiũt · et ꝓpter maoꝛes conſolatões ſpũaleſ quas ex dei benignitate ob fauoꝛs religionis et ſancta ſocietate reci⸗ piᷣt obſuãtia aliquoꝝ bonoꝝ e ꝗpostõnata — —2èSZMW 2 2 ⸗ — —– * —— — alicui ĩ religiõe exiſt?ti·q̃ nõ eſſ ꝓpoecionata eidẽ in ſecko remanétt. Sz obicic' qe Suius peccatu ceteris pibꝰ e pctim̃ religioſi ꝙ;ᷓ layci vñ dicit anſ. li. de ſikitudibꝰ ꝙ ſi penitere re ligioſus noluerit maioei dãnatõe ſubiacebit· ergo vouere ñ expepit · ꝙ licz ex voto pec catũ aggraue tñ in bñfaciendo ec magis me re vt ĩ ſe .q:oñde' et etiã de peccato penites maioee miſericoediã ꝙᷓ penites ĩ ſecło ↄſeqᷓc ſcòm anſ.ĩ li ·pᷣdicto.̊ rich/ Vtꝝ ide opus bonũ factũ cu voto ſit magis meritoeiũ ꝙ; fa ctũ ſine voto· ſcðʒ rich· ꝙ ſic deꝰ em̃ cum acceptet opꝰ ꝓpter opantẽ tãtomagis accep tat opꝰ ꝙᷓ;to è ab hoie ad eius ſernitiũ magis et ſpealius dedicatũ · ceteris aũt paribꝰ ſpea lius dedica hõ ad dei ſeruitiũ ꝓ votũ ꝙᷓ; ſine voto.Dꝛeterea vt dicit anſ.de ſibitudinibꝰ ſi cut obſequiũ eiꝰ qᷓ dño totã arboee cũ fructu offert e acceptiꝰ dño ꝙᷓ; obſeqũ ciꝰ q dat dño de fructu arboeis ꝙ;tũ vult ñ tñ dat arbore. ſic ſeruitiũ religioſi e Stiꝰ ððᷣo ꝙ; hoĩs ſeckłariſ Eꝗm' videre de x .· ſ. de mutatõe voti et cca h̊ qrũt pła.ſ. vti votũ omutani poſ ſit & ſm rich. vt habitũ e ſupea voton qdã ſit necitatis et B redimi łk omutari ñ poſſũt qꝛ nõ poſſunt omitti ſine peccato.ar.xx · q: i⸗ ſut qdã. Glia ſũt vota volũtatis et talia fere oĩa rdimi et ↄmutari poſſunt. fere dixi ꝗpter vota r᷑ligiõis et ↄtinetie ð qbꝰ ſpecialiter q⸗ ret ĩfra:ſ.ĩ ſe·ar.ſic em̃ dicit hern. ð pᷣcep·et diſpẽ. niij.c.iiquũ foꝛet ſi ſtatutũ ꝓ ſola cari tate otra caritatẽ teneret: votũ ãt fieri debet ex caritate:et ꝓ caritate:vñ eiꝰ obligatõ te⸗ nere ↄtra caritatẽ ñ debz.ↄtra caritatẽ ãt te⸗ nerz ſi illud ĩ meliꝰ ↄmutari ñ licerz Votũ gꝰ Omuctari p̃t ĩ meliꝰ bonũ ex·e.mag.NHoc aut fieri nõ debzʒ ꝗqᷣa autoeitate ip̃iꝰ vouetis.q⸗ nullꝰ debz eſſe index in ſua cã et ſic dᷣe leui. vlt.aĩal qð ĩmolari pᷣt dno ſiqͥs vouerit ſãctã erit et mutari nõ poterit· ſed autoeitate iuris votũ tpale omutari pᷣt ĩ Ppetuã obſeruãtiã r ligiomis vt dice ĩ ſe · q· et votum religionis laxioeis in artioꝛem. peius tamen licetia ſui plati petita.ſiue obteta ſiue nõ.ex· de regula ribꝰ ſaneet. c. lLicet. Iura vero qᷓ dtrariũ dice re vidẽc' mtelligi debet ð eo qui cã leuitatis et nõ petita licetia trãſit ad oꝛdinẽ aliũ.ſi tñ licetia nõ petita trãſijt redire nõ tenet' ad bo nũ mferiꝰ qð reliq̃t vt berñdicit li. ð̊ p̃cep· et de diſpe.c:xxxvj. Nec B eſt otra pᷣdicta qꝛ multa fieri pibent q̃ tenet poſt ꝙ;ᷓ facta ſut. hec rich.et oueĩt cũ eo berñ.ex.ð.regu· liczʒ Ei tã trãſeat cã leuitatis licẽtia etiã petita re uocari poteſt ſcðz hoſti ·xix:q;: iij:mãdamꝰ et eſtatuimꝰ· et ex.de etate·ĩtelleximꝰ VYel ĩte lige eẽ ſcz holti · ꝓ leuitas pᷣſumit' qñ licen tia nõ petit vt ibiõ.ſecꝰ eſt ſi petat᷑ vt dici in e:licet vñ ꝙ dicit c· ſtatuimꝰ.ſine ꝝpmiſſiõe prig ſubaudi petita licet nõ obteta? Quid ſi dubitet' vt ſic laxioꝛ ł artior rel igio ad qꝙ; trãſire petit et e prin Hqͥ ex temeritate b ex diuia inſpiracõe: H ſcðz hoſti. et roð. H Eſu pioeis arbitrio relmquenõ ne· ſ· ſathanas ſa traſfoꝛmet ĩ ãgelũ luc: ey ·ð regularibꝰ licz. Quid ſi ſapioe arbitr iniq· ſcðʒ hoſti.ad ſupioeẽ ſupioeis ẽ rcureenõ. ex de el ec. ne ꝓ defecta.¶Quid ſiqs regalaris ĩpetrauit ab abbate ſuo licetiã trãſeudi ad religiõz artio⸗ ꝛẽ et poſtea penitet eũ · Nuquid abbas ille te net recipe eãũ reuertẽtẽ · ſcðʒ rodᷣ.ſi ille ñ pt inuenire religiõʒ artioee vbi recipiat' aut ſuſtinere ñ pᷣt eiꝰ auſteritatẽ poſtquã eã ꝓba⸗ uit tenet᷑ eũ recipe ſi ruertat an factã ꝓfeſſi onẽ.nec repelli pt pᷣtextu peioeis licentie vel renũt acõis:ſi renuciauit monaſterio peimo. cũ facta ſit ex cã ſcʒ trãſendi ad r᷑li giõz artio rẽ et cã ñ ſit ſecuta aliter r̃cipe eũ ñ tenet Quid ſi petiuit licetiã trãſeudi et abbas dixit qꝙ; deliberaret et añquã ĩſpõdeat peniteat eũ et dicit ꝙ nõ vult traſire abbas tñ poſtea li⸗ ceciat eũ nũq;d exire tenetꝭ. : ſcðz roð.ꝙ ñn exq nõ ocurrũt volũtates petẽètis et licetiã⸗ Pse Hotat eẽ hu .ꝙ nõ ſufficit licetia p̃lati ſine licẽtia ↄuetꝰ cũ ĩ alienacõe pᷣdij qð miꝰ valet ꝙᷓ; hõ reqrat oſenſus capł i.Sed rodo. credit ꝙ vbi petit licetiã trãſeũdi ad religiõʒ artioee ſuffic t licetia ſoliꝰ ab batis · . laxio eë aũt religiõʒ trãſire nõ pᷣ̃t etiã de ↄſenſu ab batis et ouetꝰ qe ẽ dtra ius· Qñ aũt abbas et Ouetꝰ licẽtiãt alique ſimpliciter et ille rnũci at ſimpliciter monaſterio ſuo ex oeꝛdio foete ł rãcore ł alia cã nõ valz qð agitᷣ.qe h ñ ẽ niſi ei dare licẽtiã euagãdi:VYota ãt ꝓpegrinacõis et abſtinetie et Huiõi ↄmutari poſſat autoeita te epi.iura em̃ G; poſſe ab ep̃is ñ excludũt ar. ex ·e.c.i.ĩ tex:et glo. Inferioꝛes vo pᷣlati epiſ nullũ votũ ↄmutare poſſũt niſi fuerit eis ſpe⸗ cialiter omiſſu ſiue ↄceſſuz p̃ter p̃latos r̃ligio ſos qͥ diſpeſare poſſũt ĩ votis ſubditoꝝ ſuoꝛx ota aũt otinẽtie et religiõis et trãſmarinuzʒ Omutari ñ poſſũt autoeitate ep̃i.ſꝭ ſolꝰ papa diſpẽſare pᷣt ĩ łlis:ex·e.ex młta.i. Ro.ĩ fi · et c. venies et qᷓtuoꝛ c.ſe. Et idez e ſeðz hoſt.de voto crucis cuiuſl ibʒ·xxnij·q:i.quotiẽs:Rõ cuiꝰ e ſeðʒ ric;. qe ñ è diſpeſanò ĩ votis illis miſi ꝓpter omũueʒz eccie vtilitatè b aliquã mag nã neceſſitatẽ. et ĩiõ omutatõ eoꝝ merito r̃ſer nat pape qᷓ curã habz totiꝰ vb is eccie Yu⸗ qͥd votũ de ieiunãdo ĩ ſabbato ſp ẽè ↄmutãdũ Reſpõdz roð. ꝙ ñ opoꝛtz huiõi votũ rᷣuocare ob ↄmutare. p̃ᷣt tñ ĩ meliꝰ ↄmutari. Nã et ſim canonẽ veterẽ. de dſe. di· ii· ſabbato· ieiunã⸗ Oũ e ĩ die ſabbati.q̃ tñ canõ ł loqt de ↄſilio vel eſt abeo gatus · Quid de voto feriand: in ſabbato·Reſpondet rodoñ.ꝙ nan eſt ſim⸗ pliciter irritãdum vel neceſſario commutan⸗ dum niſi vouens ſuſpectꝰ ſit ꝙ iudeizare ve⸗ lie Quid ſiquis vouit diuerſavota. Reſpõ det tho.ſuper mjſen. ꝙ ſi vnum eſt alteri cõ oſſbile debz vtrumque ſeruare · mii foete bi commutet votum peecedens m melius ſe quens. Si vero vnum ſit incompoſſibile al⸗ teri debet maius ſeruare et de minori ad arbi trium peelati ſatiſfacere? Vtrum quodli⸗ bzʒ votu omutari poſſit ĩ votũ rligiõis. ẽ? vo les facere ꝓfeſſioneʒ ĩ rligione ſi act ualiter ſeu habitualiter rmaere velit obligatꝰ ad vo ta ꝗ fecerit ĩ ſecło ñ omutã ĩ votũ rligiõis tñ poſtqꝙ; ad noticiã pᷣlati deuenerit eum ab illis votis abſoluere poterit maxime ſi ignoe-abat pm eſſe ligatũ ill is votiſ tpe Pfeſſioꝛis ſi aue actualiter ſeu habitualiter ĩtedt ſe ñ teneri ã pliꝰ votis illis ſa ſolo voto ſue religiõis ab⸗ ſoluit ab illis ꝓ votũ religiõis ꝗpter eiꝰ alti dinẽe et ꝓfectõeʒz · ex · e · ſcripture. Vnñ mſta ↄmu tatõ fit auẽte iuriſ ſi tñ rex vnꝰ ł ĩpatoe voue rit ꝙ vſqz ad certũ tꝑꝰ in terra ſctã mil rtab: vel vnꝰ aliꝰ magnꝰ dñs exiſtẽs dux tociꝰ ex ercitꝰ cruce ſignatoꝝ ·et ð cꝰ abſentia deſo laret exercitꝰ vellz religiõz intrareIn G; ca⸗ ſu viorec ſzm hoſt. et roð papa ↄſulẽdꝰ cer⸗ tũ ẽ tñ ꝙ pſona mediocris abſolueret a voto trãl marino ꝓ religiõis ĩgreſſum et ꝓfeſſiõezʒ ĩ ea:cũ em̃ votũ religiõis ſit ꝓpetuũ ẽ maius voto pegrinacõis terre ſcte qð e tpale: ut ha bet.ex.e.reus.Reus fracti voti ñ habet qui tpale obſeqũ noſcit ĩ ꝓpetuã religicis obſer uãtiã ↄmutare Si dica ꝙ ꝑ votũ aſſumpcõis crucis ĩ ſubſidiũ terre ſcte cõſeqt hõ remiſſi⸗ one oim peccatoꝝ et ita nidet᷑ eſſe vtiliꝰ vo⸗ to religiõis ergo ꝛc. Doteſt ſcz tho.rõnabi⸗ liter dici · ꝓ etiã ꝓ ĩgreſſum religiẽis oſeqtur q remiſſiõz oĩm peccatoꝝ ſi ei aliqbꝰ elemo ſinis factis hõ pᷣt ſtatim ſatiſfacere ð pecca⸗ tis ſuis: ſm illò dañ. v .peccata tua elemo⸗ ſinis redime młtomagis ĩ ſatiſ factõz ꝓ oĩbꝰ peccatis ſufficit ꝙ hõ ſe totaliter diuis mãci pet obſeqis ꝓ ĩ greſſũ religiõis q̃ excedit om̃e Zenꝰ ſatiſ factõis ecẽ pemnitetie publice vt ha⸗ bet.xxxiiij:q:ij·admonere: vñ in vitis pata legit ꝙ eãade gratiã oſequũt' intrãtes religi onẽ ꝙ; Oſequũt baptiſati ·ſi tñ nõ abſol uerec ab oĩ reatu pene michilomĩꝰ ingreſſus religi onis ẽe vtilioe illa qᷓntũ ad ꝓmocõz in bonuz q p̃põderat abſolucõi a pe ſcepit votũ implenð ꝓ matre Nũqᷣ d p ĩgreſſũ religiõis p̃ᷣt abſolui. ſcòm tho.ĩ qᷓdã que ſtiõe de quolibzʒ· ꝙ exquo ingreſſus religiõis tali ſufficit ꝓ ſe ſufficit etiã ꝓ matre. vel eẽ ſi vult abbas illò votũ pᷣt implere Quid ſi aliqs cruce ſagnatꝰ vel aliꝰ vouit ꝙ expẽde ret vł mitteret in ſubſidiũ terre ſcte cẽtũ mar cas et poſtea ingredit religiõeʒ.· nũqᷣd ẽ libe ratus cĩo: ſcðz roð . ꝙ ſiequo ad labozẽ pegrinacois nõ quo ad pecuĩam p̃dictã. qe nłlꝰ ſine licetia ſpeciali pape pᷣt omutare vo ta terre ſctẽ. nec ip̃ᷣo iure mutat᷑ ꝓ ingreſſum religiõis niſi quo ad laboee pegrinacõis. Quid ſiqs vouerit dare cẽtũ libeas pauꝑibꝰ vel alicui certe pſone vel eccłkie ł facere ec⸗ cleſiã vel domũ alicui religiõi.Nuũqᷓd huiõi votũ pmutaxi poterit in votu religiõis Rñde odc aut ex ctali ꝓmſſõe vel voto ẽe alicui ł aliqbꝰ actio acq̃ſita aut nõ.ſi ſic. nõ liberat P ingreſſum religiõis niſi ↄſentiret illi qbus donauit vel ꝓmiſit.ſi nõ. liberat' ſi ĩtedat il⸗ lud miꝰ honu omurare in ̊ maiꝰ duʒz tñ fi⸗ at autoaitate epi ſii ſeðz roò. videt' tñ ꝙ ad hoc ſufficiat autoeitas juris e.e.ſcripture S quomõ vota debẽt redimi vk Omutari ·⸗H ad Hꝙ illð fiat licite et canõice reqrit? auto ritas ſupioeis vt dictu eſt et cãà rõnabił que Quid ſiq̃s ſu⸗ ſubſit · de bz ãt ſapioꝛ ibi attedere tria ſcllicʒ q̃d liceat ſcò0 eqtate · q̃d ᷣceat ſcðz hõeſta⸗ tem.et qͥd expediat ſzm vtilitatẽ ſiue nccita⸗ tẽ ex · e · magne · J. i. vn debz vſiderare q̃litatẽ pꝓſone et cãm et qlitatẽ et qntitatẽ ↄmutacio nis vt ex B colligat an ↄmutacõ ſit melioe et deo acceptabilioæ· Debz ec oſiderare cãm p ter ꝙᷓ votũ ẽ emiſſum. Mã ea ceſſante ceſſat fa⸗ ciliꝰ et effectꝰ.vt in c.mag· in fi· In voto gꝰ pegnacõnis fieri debet redẽptio vt expeſe qᷓ fieret in eũdo moeãdo et redeũdo in alias pi as cãs dent.et laboe itineris ieiunioꝝ vigi liaꝝ et oeatõnũ l abozibꝰ ↄpẽſe' vt in c· mag ne · T. penb · ad fi · et c. ꝙ ſup his · B hoſti · et ray · Oblacõʒ etiã quã vouẽs ĩ eccł ia illa að quã ire vouerat facturꝰ eſz ſcðz ray· ad ip̃az mittere debz · In voto vo abſtinẽtie debet ha beri racõ aſperitatis iemnioꝝn panis et aq̃ et afflustia vouẽtis.ex e:ci:et cmagne ·¶. pe nul.m fi:vñ aliqs pauꝑ parua pecunia b oea tiõe ſi nichil haberet votũ redimere poſſet v⸗ bi regi vel comiti magna ñ ſufficeret·ar.ex· ð medic · c.ij.hec hoſti · Nã paupi operario O cedit'redimere ieiunia ſexte ferie denario v⸗ no di ⸗ vin · pbẽ. In voto aũ̃t trãſmarino ↄſide⸗ rari debz itecio vonetis ſez vt itendret pe⸗ Srinari vel bellare. Si em itendebat pegna⸗ ri et ſit habilis ad eũdũ ꝙ;uis nichil ad pũg nãdũuũ n redimat . SZi vo ĩtendebat pugnare et ſit ihabilis ad pugnãdũ redimat niſi foete ↄ ſilio ſtrenuꝰ ſit ł foete ſecũ pugtoꝛes ducere poſ talis em nõ e cĩo impotes· ex · e.ꝙ ſuper his . penb · et fi · et c· ex młtq.. æ qſiſti · et· YꝓI. fi ·ĩ fi·ł ñ ſic agricola vł artifex q̃ ſit ibi vti liczʒ ñ młti taliũ ibi ſint opostuni ꝓpter puita tẽ poſſeſionũ et paucitate ihabitãtiũ · vt ĩ c. ꝓ ſup his:i. Hꝰ Sed ĩiter illos q̃ habẽet ĩpedimẽ tũ tpale vt his dilatio ↄceda vel ꝓppetuũ vt ab his roeptio recipiat' e ſubtiliter diſti guẽ ðᷣ.vt ĩ ceꝙ ſup his· in clericis etiã voueti bꝰ oſiderari debzʒ.ſi clericꝰ cruce ſignatꝰ ſic ibi vtilis et necarius vel ↄſilio vel pdicacõe vel qe deputatꝰ ẽ alicꝰ magnatis ſeruicõ vł qꝛ ſecũ milites bellatoꝛes ducere pᷣt· et tũc ñ recipit᷑ redeptio· Si vo nõ ſit ibi opoetũꝰ tũc recipit. vt.ex·e. ex młta.ꝗ. fi:et c·poſtulaſti Nã ad pngnãdũ pſonaliter et inhab ilis · vtz di ·l.clericũ q̃ paganũ ·ſed et aliquotiens po teſt votũ redimere eẽ ſi bel latoꝛes pᷣt ducere vt ſi ſit nimis ſenex fragilis et ↄfractꝰ.ex.e. mag. . ven etatis et ex · de renũe. niſi cũ p̃dẽ ꝗ.alia vo cã eſt. Optz etiã ↄoſiderare vt ex facilitate aĩ iuueĩilis votũ ſit emiſſum.qe tũc eſt rmittedũ rmiſſione ↄpetẽti reepta.ex ·e.ve nies · Nec debet p̃termitti ꝙ lieet votu hiers ſolimitanũ ſit magne fauoeis:vt pzʒ· ex:e.ex mbta . S. ꝓ fiũt · ſi tñn ꝓpter abſentiã vnd ploẽ pPiculu immineret toti terre ſiue pꝛonitie· con ſulte votũ r̃mittit vel differt᷑.nec vorũ trãſ⸗ greditur qui autoeitate ſedis appoſtolice il⸗ lud diſtulit adĩple.ex.e.ñ ẽ· G hoſti · Quid ſi publica metrix ꝙᷓ młti ſequu votũ emiſerit trãſmarinũ · nũqᷓd romere poterit ið. H ſcdz hoſti: niſi coeriga. nec ip̃a· nec ballatoꝛes qᷓ ſequũt eã ex amoee coerupto debẽt admitü. nec eiꝰ votũ appeobari qe nec oblacõ ſua de bet reipi vt dicit᷑ ĩfra·vj·li.ti. ꝰ prochijs. Eqtur videre ð ·xi.ſ.ð diſpeſacõe voti et circa h qri᷑ vt ome votũ ſit diſpeſabile hu. et eiꝰ ſeq̃ces dixer̃t ꝙ diſpeſacõ dup? pᷣt ſumi vno mõ ꝓ rlaxacõe iuris et ſic nł lo mõ votũ ẽè diſpenſabile · qe ꝙ ꝑ votũ deo fa⸗ ctũ ab eo q̃ è libere poteſtatis in vouẽdo vo nes ſit obligatꝰ.h è de iure diuĩo·papa aute ius dinũ relaxare n p̃t· xxv.q·i.ſũt dã . Flio mõ ꝓ iuriſ claracõe et hꝰ mõ aliqᷓ ſũt diſpe ſabilia vt ea q̃ pnt ĩ meliꝰ ↄmurari qe papa pᷣt ĩterpᷣtari et ðclarare iuſ ᷣmũ liq̃ vo ñn ſut diſpẽſabilia vt ea qͥ dignã recõpenſacõz ha⸗ bere nõ pnt vt votũ otinetie et religiõis hꝰ ſetetie ẽ eẽ rax Boñ.eẽ ſup ini·ſe.di.xxxviij. huic opi · mag faue vit'. Et ſi dica ꝙ poſſi⸗ bile e ꝙ ĩ matrimõio pax eccł ie det᷑ q̃ e vtiti⸗ taſ cõis q̃ eè p̃fereda peinate gᷣ zc Rnde ſcðz eũ ꝙ voues debz eſſe mas ſolicitꝰ ð ſalute ſu a ꝙᷓ; alioꝛx · et pᷣterea neſcit᷑ vti ex matrimo⸗ nio pax daret et certũ dimitti ñ debz ꝓ ĩcto Deo hac etiã opi: exẽplũ beati mattz. apl: q oſentire noluit ꝙ effigenia vgo deo ddica ta regi nuberet q̃ ſe fieri xpᷣianũ cũ oĩ populo ꝓmittebat qnpotiꝰ moete ſuſtinuit Tho·aũt dilſtixit ð voto ↄtinęetie ſcʒ ꝙ eccłia diſpe ſare pᷣt m ipᷣo ſolẽ nizato ꝑꝓ ſacri oꝛdinis ſuſceptio nẽꝓ eo ꝙ debitũ dtinetie ñ è annexuz eſſenci aliter ſacro oꝛdini ſʒ ex ſtatuto eccłie ſ ñ p̃t diſpeſare in voto ↄtinetie ſolênizato pꝓ religi onis ꝓfeſſiõz· qe dehitũ ↄtinetie eſſencialiter ſtatui religiõis ãnexũ:p qᷓ; hõ ſe mãcipat to tal iter dei ſeruicio qð ñ pᷣt ſi ſtare cũ matn⸗ mõio mi quo ĩcũbit neceſſitas ꝓcurãd:i vxoee ꝓlẽ et ea q̃ᷓ ad hoc reqrũt ar.ad Gᷓ; ex ò ſtatu mona.cũ ad mo naſteriũ in fi:vbi dicit ꝙ ca ſtitas è ãnexa regłe monachali. Gi obiciæ ꝙ tale votũ p̃t eſſe impeditiuũ melioeis boni ve pacis:vniꝰ magnergiõis Di ceò q; pieub re ½ hanaꝝ é obuiãdũ p res hũanas ñ ꝓꝑ B ꝙ; res diuĩ Oouertãt ĩ vſum hũanũ ·religioſi aũt moetui ſunt ſeculo et viuũt deo: vñ n ſunt re uocãdi ad vitã hũanã occaſiõe cꝰcũqʒ euetꝰ ſcðz tho· Sed otra hoc obici ſcðz rich. qe vt detm̃ ẽ ̊ p̃latus religioſus diſpeſare pᷣt in vo tis ſubditoꝝ ſuoꝝ ſiqᷓ ſupaddũt necrijs ad ſalutẽ q ſunt ſuperogacõis ergo etiã papa pᷣt B reſpectu oĩm cũ in eo ſub deo ſit pleitudo p̃ᷣtatis. Videt ergo dicẽdũ ꝙ om̃e votũ ꝓprie detm̃ ſcz að ẽ de his ꝗᷓ ſunt ſupꝑerogacõis eſt diſpeſabile.qꝛ ĩ quolibʒ tali voto pᷣt inueniri cã diſpẽſacõis rõnabilis ſcʒ vel ꝓfe aio ris boni vel vitacio mali:et B vel reſpectu reipublice vel reſpectu vouẽtis· Gefoemacõ em̃ pacis inter regna eſt maiꝰ bonũ cõitati qᷓ Otinẽtia vniꝰ pſone iin tali ergo cãu ſi pſona qↄtiñtiã vouerat ꝓ obediẽtiã pape nubat ma — 5 meret obediẽdo ꝙᷓ ↄtiñdo·q̃ntũ ad peimuʒ ubſtãciale:aliter obligacõ facta ꝗꝓpter cari tatẽ mil itaret ↄtra caritatẽ · Peeterea recta vi detur dictare rõ aliquẽ eſſe loco dei ĩ terra qᷓ pielłl is cõitatũ et pſonaꝝ peſatis ĩ firmitati⸗ bꝰ vtilitatibꝰet damnis poſſit rõnabiliter ob mare . et dico rõnabiliter.qe vbiñ eſſet diſpe ſandi rõnabilis cã ſi diſpeſaret.ñ eſſʒ diſpe ſa cõ ſ diſſipacõ ſcðz bn.ʒ? ð ↄſideracõe ad eu geniũ c.xniij. et hec e opi ·rich· ho.et hu:· car dinal ſetè ſabine · ꝙᷓ ho·allegat ĩ hac·q· Et ĩ⸗ no.ex· de ſta.mo.ſuꝑ c.cũ ad mõaſteriũ. et. jo·cheutonicꝰ q dicit ꝙ vidit de facto diſpe⸗ ſari · Tho aũt dicit ꝙ diſpeſari pᷣ̃t in voto tpa lis otinetie ſicut et in voto tpał abſtinentie Sʒ vtra dictã ſolucõz pł a obicii.et pemo illꝰ ecẽ.xvjoĩis põderacõ ñ ẽ ddigna aĩe ↄti nẽtis · ergo videt ꝙ diſpeſari ñ poſſit in voto Dtiñntie · ſcðz glo.ibidez aĩa otines.i.xpᷣo deſpõſata ĩ ſpuali ſcia ↄpat opibꝰ mundi et ſapieti e ſec ulari b intelligit ſm hu.cardialẽ de Otinẽtia a pctis et hoc nõ ẽ ↄtra p̃ᷣdicta.ſi em ĩtelligeret ꝙ ĩ nullo actu eſſet maioe rõ meriti ꝙ ĩ obſeruãtia ↄtinetie·falſus eſſi ĩtel lectꝰ.qe ĩ ſuſtiendo martiriũ eſt maiꝰ meritũ vel ſeðz tho·illa autoritas debz intelligi q̃n tũ ad hoc ꝙ nec fecũditas carnis nec aliqðᷣ coæpale bonũ eſt cõpanð otinetie que ↄputa c inter bona aie vt dicit augꝰ li.de ſctã vgi⸗ mtate: vñ dict ſignãter aie ñ carnis otiñtis Obici᷑ etiã qe ex.de ſta. mo.cũ ad mõaſteriũ dicẽ ꝙ abrenuciacõ ꝓPetatis ſicut et cuſtodi a caſtitatis eſt ita ãnexa regb e monachali. vt nec ↄtra eas papa valeat diſpeſareergo ec. xX licz papa ñ poſſit facere ꝙ qs ſit mõachꝰ et nõ renũciet ꝗetatẽ·qe hoc eſſet facere ꝰ⸗ tradictoeia ſił pt tũ de monacho facere ñ mo nachũ · ſi aſſit rõnabil cã ſcðz ala. ł ſcðz ho⸗ ſti. dicẽdů cũ dicit ꝙ papa hoc ñ p̃t.veꝝ ẽ ð̊ iure cõi p̃t tñ ð plenitudĩe pᷣtatis licet ñn ce at eũ ſic eẽ exponit.xxxij.q· v · paulꝰ vel ñ p̃t ſine magna et euidẽeti cã ꝙᷓ putet magis deo placere · e · e · c. i. poero de pleĩt udĩe poteſta tis pᷣt de iure ̊ ius diſpeſare · ex · de cõ. pben. oſuit.ñ peccat ige ſʒ meret mõialis obedi edo in h dno pape et cũ aĩia ſua ſaluari poſſit et multe alie acqᷣ rãt· vt ſiqs rex ſaracenoꝛx offert ſna et terre ſue ↄuerſiõez ſi moĩab aliqᷓ daret' ſibi ĩ diuge Obicit᷑ iten ꝙ religiõil votũ nõ poſſit in meliꝰ ↄmutari cũ omia alia vota omutari poſſint in ip̃ᷣm vt detm e 5 ergo ñ pt ĩ eo diſpeſari ſzm rich. ꝙ imo p̃t mu tari ĩ maiꝰ bonũ cõe licz ñ ĩ maius bonũ pei⸗ uatũ talis ei ðdiciõis poſſet eſſe qᷓ vouit ꝙ vo tũ illð ↄmutari poſſet ĩ aliud bonũ magis ex pedies ſibi lieʒ n poſſz ↄmutari ĩ magis expe dies ſimpliciter Rd hG nota ſzm rich. ꝙ ſict· ñ ẽ icõuenies ꝙ ſi aliq̃s reſuſcitaret a moete coæpali aliq eſſent ñ diuges licʒ qtea diuges fuiſſent ita ſi aliqs ab illa moete ꝗᷓ dicit᷑ moꝛi p ingreſſum reli giõis reſuſcitaret: p hoc ꝙ; ð mõacho fierz ñ mõachꝰ p papã n eſſʒ ĩpueĩes ꝙ aliq̃ eſſent ñ diuges ꝗͥ fuerãt atea ↄmges ñ earãliter copł ati VYt votũ ð nũꝙ;ᷓ petèdo a papa diſpeéſacõʒ ĩ aliqꝰ voto ſit obuigatoriũ E Hm rich votũ ð ñ petedo illð qð e vtule aĩe vouetis ñ ẽ obligatoeiũ ſʒ qñqʒ e vtile aĩe eius qui vouit ꝙ diſpeſet ſecu in voto quia qñq; eſt ei nims graue ad obſeruãdum ita S ꝓbabiliter tiet tranſgreſſõis piculũ g votũ 8 nuꝙ; petedo diſpeſacõz pape ĩ aliquo voto nõ eſt vniuerſaliter obligatoeiũ.In can tñ in quo vtiliꝰ eſſet aie voneẽtis diſpeſacoez ñ pe⸗ tere q; petere obligatꝰ eſſet ad ñ petedum q⸗ ſiqs voueret aliqð qð min vno cãu p̃t eſſe vti⸗ le ad ſalutè et ĩ aliqꝰ cãu ĩutile· votu tene? ſzʒ uare in eo cãu ĩ ꝗ e vtile ad ſalute.et ñn in ii lo in quo ad ſalutè inutile niſi vouès i ten⸗ ðit ꝙ in nullo cãu obliget'ſi ñ in oĩ obligat 9 Vtꝝ abbas retractare poſſit votũ qð fecit bditꝰ de licetia ſua · H ſcõm rich.ſi abbas licenti am reuocet antequã ille faciat votũ et pꝰ reuocacõzʒ voueat pᷣt retractare.ñ tñ illud votũ e irritũ:ſi aut votũ fecerit añ rrſuocacõez licetie tenet · donec cum eo fuerit diſpeſatum Sed nũquid ið abbas cũ eo diſpeſare pote rit videt qbuſdam ꝙ n·qe cum ſubdito ſuo li ceẽtiã vouedi illõ dederit·ſibi piudicauit vt ĩ illo diſpeſare n poſſit⸗ Elij dicũt ꝙq; ſicut ex rẽnabili cã en licẽtiare potuit vt voueret ita ex rõnabili cã ſi occurreret diſpeſare poſtea poterit Nã et idẽ ꝓpapa ĩ voto facto ð ſua licẽ cia pᷣt diſpeſare poſtea.Iʒ ſcõʒ alios n videt B ſibe bonũ:qe papa ſub deo habz ſuꝑ omes ꝓlenieudĩiez poteſtatis. ñ ſic aut abbas ſupõ nes monachos ſuos.vñ ſcöm rich.tutiꝰ ↄſili um eſſet ꝙ ille monachꝰ de voto ſic facto ſe per papã abſolui faceret:et ſi religioſus ille pꝓlures habeat p̃latos ꝓ ordinèe ſe habetes- ita ꝙ qdqᷓd p̃t in ferioe pt ſupioe et plꝰ.ſi vo luit de licecia ĩferioꝛis.pᷣt de illo voto abſol ui a ſupioei·ſed ð voto facto ð licecia ſupio⸗ ꝛis: abſolui ñ p̃t ab inferioei. SZequit videre de xij. ſ.a quo debz crux pdicari et otra quos·et circa qrũt' plu ra.ſ.Otra quos pᷣt et debet p̃dicari · Gſcm Hhoſti · cõtra ſaraceos et Beticos.vt patz ex e · ſup his et c. ſe· et c. fi·et ex·de HBetic. ex cõmũicamꝰ Sedð nũqᷣ d p̃dicari pᷣt crux ðdtra ſciſmaticos et inobedietes et rebelles Hẽ ſe cũdũ hoſti · Hñ eĩ iure expᷣſſa.ſʒ certe h̊ ñ ſp reqri debet qe ꝓła ſunt negocia ꝙ; vocabula ff.ð pᷣſcp· ver ·l.iiij:et iõ mure deficiete ð ſi⸗ miibꝰ ꝓcedi debet ad ſib ia: ex. ð reſcp· ĩter cetera:et naturalibꝰ rõibꝰ eſt vteèdum.ſi em̃ crux tranſmarina F ꝛecupacõe terre merito p dicat multofoetiꝰ ꝓ vnitate eccłie ſeruãda crux otra ſciſmaticos pᷣdicabit.xxiiij.q.i.lo quit et cſe : maiꝰ em̃ piculũ imminet in H̊ q; in illo.qꝛ aĩa eſt pᷣcioſioe rebꝰ.Deeterea ſi ꝑ⸗ ſonaꝝ offeſas attedamꝰ magis peccãt criſtia ni ĩjobedietes et ſciſmatici q ad fidẽ ſeł ſuſce ptã redire pᷣciſe debet cogi qᷓ; ſaraceni q̃ fidẽ recipe nõ cogũt᷑ inuitixxiij · q. v.ad fidẽ·et di · xlv· de iudeis. Deeterea nullũ eſt ſciſma qð ſibi ñ ↄfigat aliqꝙ; hereſĩ ·xxiiij·q: i:ſciſma ECuiꝰ autoꝛitate pᷣt ſiue debet crux pᷣ̃dicari & ſcᷣm hoſti. ꝙ autoeitate pape ad qué eſt S fidei piculo et de cãais maioribꝰ recurrenð et ꝗ]xp̃i vicariꝰ generab. ex de traſla.epi. c i. Sz nüqᷣd autoæitate epᷣi crux p̃t p̃dicari . EX ſcm hoſti ·ꝙ ñ peĩo qe nec rmiſſionẽ tãtã facere poſ qᷓnta crux reqrit· vt patz ex·e.c.fi Scðo q ad ſolũ papã ptinet ð fide rſpõdere et eiꝰ piculis obuiarexxinj.q/i·quoties ·2. qe ad eũ ptinz votũ crucis ſi tñ epꝰ habeat tpalẽ iuriſdictõeʒ ĩ aliquos exq ſteterũt ex cõicati tpe Opetẽeti·tũ qe ẽ ep̃ᷣs et xpᷣi vicariꝰ xxiin:q: i militare· tũ qe e dñs tpał ipᷣos tã⸗ ꝙ; ĩ fideles et res eoꝝ ſatuo eo ꝙ nullꝰ occi dat nec mutilet ꝙ ſp excipe debz exponere pᷣt et hoc dico ſi ꝓſeqt niuriã eccłie ſiue rei publice·Becꝰ è ſi itenderet vlciſci imuriã p⸗ ſoe ꝓe·et curialiꝰ et tutiꝰ faceret ſi ad papã rcurrerzʒar:C.de pigno.l.ꝭ. Gʒ et tales auto ritate eccłie ł peicipis ſine ſignacõne crucis poſſant ipugnari cã iuſticie et obedięetie et fi dei defedes. ñ cã cupiditatis ł vlcõis ꝗpe ſic ĩtel ligexxiij.q:iiqᷓd culpa.et.ij·qij.c.ĩ . et ij· B hoſti: Quid ſi tales ↄuertãt nũqᷣd pꝰ eoꝝ ↄuerſiõz eiſ ſatiſ facere tene illi qͥ dãna ðdert ⸗HK ſcòz holti. ꝙ ñ imo e ĩputãð duricie et culpe eoꝝ · ex ·ð̊ hoĩci.poſtulalſti⸗/qe nec peccauer᷑̃t·xxiij.q.iiij·q ꝓeccat.p̃t tñ illoꝝ g tis ꝗᷓ voluerit miſereri · ex · de Heticis · vgetis ĩ fi · ¶ De adiuracõe ti:xxj. “ Liſde oſiderãdu eð adiuracõe et de )i qrũt pła.ſ. vtꝝ liceat adiurare boies · & iurãs iuramto ꝓmiſſoeio p iuocacõz diui nois·q cõfirmacõz ſue ꝓmiſ ſiõis adducit firmiter ſeipCᷣʒ dtermĩat ad facie du qð ꝓmittt.ſic̃ àt hõ ſeipᷣʒʒ ötermĩare pᷣt að aliqd agenò ł pacieð ita etiã pᷣt alios ĩ duce re.ſupꝑiozes q̃de depᷣcãdo·ĩferioꝛes aũt ĩpan do:cu igi ̊ b ibi ĩiuocat᷑ nomẽ dei ł alicꝰ ſa⸗ cre rei adiuraꝰ dᷣe ee: vñ hoĩes adiurare è eoſ p ĩuocacõʒ noĩs dei ł alteriꝰ ſacre rei obſeẽn do ĩpãdo eol ĩcliare ad ageð aliqd b pacie du Eſt ant hõ dnſ actuũ ſuoꝝ ñ aũt agedoꝝ ab alio:et iõ ſibi nccitatẽ pᷣt iponere ꝓ ĩ uoca cõz diuĩ noĩs ñ aũt alijs n ſubditis quoſ pt ex öhito iuramti pᷣſtiti ↄpellere:Si igi aliqs p iuocacõʒ diui nomiĩs ł alteriꝰ ſacre rei ali⸗ cni ñ ſubdito ſibiadiurãdo necitatẽ agedi a liqd ĩtẽdat apponere.ſicut ĩponit ſibi mrãdo huiõi iuracõ e ilicita qꝛ ſibi pᷣtate vſurpat ĩ aliũ ꝙᷓ; ñ habz.· et ſie dit oeigs · ſup mt. ꝙ ſi ñ li cet iurare ſcdᷣm euãgeliũ.notũ e ꝙ nõ licʒ ad iurare altenx et iõ maĩfeſtu ẽ ꝙ ĩ euãgeꝰ pein ceps ſacerdotũ adiurat illicite ih;̊m per deũ viuũ:tñ ꝗꝓpter aliqꝙᷓ nccitate ſupioees ĩfeeio⸗ zes ſuos tali gene adiuracõis pñt aſtrigere. Si vo itẽdat ti p reueretiã diuĩ noĩs b alteri us ſacre rei aliqᷓd ab alio obtinere ſñ necita⸗ uis ĩpoſicõe .Huiõi iuracõ licita e rſpectu oĩm vñ et den obſecrãꝰ ꝑ aliqꝗᷓ ſaẽ eũ obteſtãtes apoſtolus etiã fiᷣles obſect ꝑ mĩaz dei· vt pzʒ ro.xij· qð ptiere viò ad adjuracõez ) Vcbi ceat adiurare mones· ſicut detm̃ eſt du⸗ ele adiurãdi modꝰ.vnꝰ ꝓ moð depcacoia iductõis ad rueretiã alico ſac.ſie ñ licʒ de mões adiurare:qæ hꝰ viðt' ꝓptinere ad quãdaʒ beniuoletiã b amiciciã q̃ ñ lieʒ ad dᷣmões vti. Fliꝰ ẽ ꝓ moð ↄpul ſiõia. et h mõ licꝗ nobis ad aliqd vti· et ad aliq̃d n. ðᷣmões ei nobil ĩ⸗ hac vita aduerſant.nñ autem eoꝝz actus nre diſpei ſubdu tz diuie diſpõi et ſetz ãgłoꝝ qe vt dicit aus. 3.· de tri · ſpuũs deſertoe reg p ſpiritũ iuſtũ·poſſumꝰ ergo demones adiura⸗ do p mi noiĩs vtute tãꝙ; inimicos repellere ne nobis noceãt coeæpaliter b ſpiritualiter ſe⸗ cũdum poteſtate datam a xp̃o.ſzm id luc. x. ecce ðdi vobis poteſtate cał.S ſer· et ſcoe· et om.vᷣtu. im et nichil vobis no. St math. vlt . ĩ nomĩe meo demo. ei · HNõ tñ liczʒ eos adò iurare ad aliqd ab eis addiſceédum vb p eos obtindũ ſicut faciũt nigromãtici.h̊ em ptine ret ad aliqꝙᷓ; ſocietatẽ cũ eis habedaz. miſi fo⸗ te ex ſpeciali inſtinctu vel reuelacõe dina ali qui ſcti ad aliquos effectꝰ demonũ opacõe vtãtur ſicut legit de beato iaco bo ꝙ p demo nes fet hermogene adduci ad ſe. Vtn lice at adiurare irracõnales creaturas. h ꝙ ſic· vñ apłi ſymõ et iudas legut adiuraſſe dra⸗ cões et eis pᷣcepiſſe vt ĩ deſztum locũ abiret co euidetiã ſcieò ꝙ creature irracõnales ab alio agũt ad ꝗꝓprias opacões ea aute accio eſt acti et agetis·ſicut motꝰ ſagitte eſt qdaz opacõ ſagittãtis et iõ opacõ irrõnalis creature ñ tm̃ ei attribuit ſi peicipaliter deo cꝰ diſpoſicõe omnia mouetur. ptinet etiã ad dyabolũ q pmiſſiõe dᷣina vtit irrõnal ibꝰ cre aturis ad nocedũ hoĩbꝰ.Sic ergo adiuracio qua qs vtit ad irrõnale creaturã.pt ĩ telligi dup. vno modo vt referat᷑ ad eã ſzm ſe et ſie eſſet vana qe ñ ĩtelligit eã · lio mõ vt refera ad eũ a quo agit᷑ et mouetet ſic duplꝛciter adi urat rrõnalis creatura. ſ. p moð de p cacõis ad deu directe · qd pti net ad eos q pĩʒ uocacõeʒ dei miracula faciũt.vel ꝓꝑ modu ↄ⸗ pulſionis q̃ refert ad dyabolũ qui vtit irrõ⸗ nalibꝰ creaturis ĩ noſtrũ nocum̃tum.et talis modus eſt ĩ exoeciſmo ꝓ quẽ poteſtas demo⸗ nu excluòi ab irrõnalibꝰ creaturis. De ʒ pᷣcepto qð e ð obhuãtia ſabbati ti·xxij. OInnſeqnter ↄſiderãò e ð tercio p̃cepto C ꝙ eſt ð obſzuãtia ſabbati et peiõ ðò ip ſiꝰ ſabbati obhuacõe a deo pᷣcepta. ſe cũdo Stia ipᷣiꝰ ð feſtonꝝ alioꝝ obſznacõe ab eccleſia ĩdicta· Circa peimu peĩo ð vboꝝ hbꝰ pcepti expoſicõe.ꝰ de hꝰ pᷣcepti qltate·ſ. v⸗ ti ſit moꝛale vel cerimõiale· 3°de obſzuatie ſabbati ceſſacõe et dnice ſucceſſõe.q̃rto a qᷓ bus opibꝰ debebat i ſabbato. et nuc ĩ dnica debʒ hõ vacare: qnto vtrũ laborare in aliis diebꝰ ſit in pcepto ſicut qeſcere in die.vij. k peimo Circa peimũ g ſciedum ꝙ vha qᷣbꝰ tradit terciũ p̃ceptũ exo.xx.ſunt hec.ſ. mem to vt d iè ſabhati ſanctifices ſex diebꝰ opabe ris et facies oĩa opa tua. ſeptio aũt die ſab⸗ batũ dñi dei tui eſt. Nõ facias om̃e opꝰ tuũ. et filiꝰ tuus et filia et Guꝰ tuus et ãcilla tua. ium̃tũ tuũ et aduena qui e ĩtra poetas tuas. In pᷣdctis vbis ponũ tres clauſule quaꝛx pei ma pcipit ſctificacõez cũ dicit mem̃to vt dis ſabbati ſctfiices· ſecuda in ſex diebꝰ opacõʒ ibi ſex diebꝰ æc tercia ĩterdi ĩ ſabbato omne opacõèʒ ibi ñ facies ac⸗ Quãtũ gꝰ ad peimam clauſulã dicit· mem̃to·circa ꝙ nota ꝙ huic p cepto et nõ alijs addit vbum cõmemoeacõ mis ſzm. alex· an · qe ĩ pcedenti ſeptura fuerat ip̃ᷣis indeis ð ſabbati obſzuãtia mẽtio facta Señn:.ij et exo·xvi.ł ſzjm rich · qe B pᷣceptũ ſimł erat moeale et cerimoniale cerimonialia au tem nõ ſunt ita de lege nature ſicut moealia. ita nec ita firmiter meti impreſſa Sequi vt diem ſabbati ſectifices ſctificacõ ſabbati ẽ ad deũ vacatio· ſctm̃ em ſzm oeigenem dicit ſepatum ab vſu cõuni ad cultũ dei · p̃ceptum ergꝭo ſanctificatõis eſt vt cos a curis ſupfluiſ ſeparet et diuĩio cultui mãcipeꝰ·et h e vaca re deo.h aũt fit tripliciter·peio generaliter. ſ· dũ nos a vicijſ ſepamꝰ et ĩtentõez noſtram ad ſabbatũ . i. requiez etermtatis habeꝰ. ſcᷣo ſpecialiter dũ ſcʒ cpibꝰ ſtatutis et ad ho öðpu tatis ſepantes nos eẽ a licitis opibꝰ. ðo oeã do et meditãdo vacaꝰ et ; e ſctificatõ ſabba ti · tercõ ſpealiſſime ſicut ẽ ĩ viris ↄtẽplatiuis q̃ᷓ ab oĩibꝰ mũdanis ſe ſepãt vt deo familiari⸗ ter ĩtendãt. peia ſcti ficatõ e neceſſaria.ſcòa ẽ Sbita.tercia ꝓfecta · Notãð vo q; vacatõ qᷓ ẽ ad deũ ĩtelligi p̃t dupliciter ſcz ĩ habitu et ĩ actu ĩ habitu nõ r̃cipit taxatõʒ tpit quãtuz ad eos ꝗᷓ ſunt ĩ carit ate:qe offerũt in habitu deo totũ tepꝰ vite ſue tñ quãtũ ad ſeruienteſ ex timoee pene taxa tempꝰ. Vacatio vero in actu recipit taxatõz tpis · qe degetibꝰ in hac vita moetali ñ e poſſibile ſp actu do vacare· Intelligenð etiã ꝙ obſeruatõ ſabbati p̃t du⸗ pliciter iĩtelligi.· vnoꝰ termĩate vt dica dieſ ſabbati dies reqꝗei et ſic dies dnica et etiã qli bz alia dies ĩſtituta ad vacanð do· p̃t dici di⸗ es ſabbati · vñ deuv.ponit᷑ interp̃ᷣtacõ talis. ſabbatũ e.i · reqes ònñi dei tui.et h mõ ſemp etiã tpe gre obſernat. Flioꝰ dies ſabbati de dies ðtermiĩata ſcʒ ſeptima xo xv Porx di e⸗ bꝰ facietis opꝰ ſeptima dies erit ſabbatũ · et hoc mõ licz eſſz moꝛale diſciplme. erat tñ fi gurale vñ trãſijt figura ↄpleta Doſtea ſubdi ꝓ rõe motiua ſeti kegröle ſab bati · ſex ei die bꝰ fet deꝰ celũ et terꝛã et ĩ ſeptia die reqemt 1i ·nouas ſpes facè ceſſauit· Eſſigna aũt ma⸗ is rõ ĩ hoc p̃cepto et ĩ peĩo qu ĩ alijs p̃ce⸗ ptis qe alia habet rõʒ mamfeſtã· et iõ ñ opo⸗ tuit ĩ eis ratõzꝭ reddi ſi peĩio peesepto et huic addit' aliquid cerimoniale vł öterminauuũ pᷣcepti moealis ↄmunis vt ĩ peĩo ñ facies tibi ſculptile zc.ĩ iſto terminatur dies ſabbati. 1õ et vtrohbiqʒ rõ debuit aſſigri · Seqc ſcda clauſula ĩ q̃ pcipit opari ðtermĩato tpe ↄtra ocioſitate· cũ ðe ſex diebꝰ operaberis et faci es oĩa opera tua.ſed ad opera diuerſa tenet hoĩes diuerſi · Sequit' tercia clauſula in j ĩiterdicit opatõz in ſabbato.cũ dicit' ſeptimo aũut die ſabbatũ dñi dei tui e:ñ facies om̃e o⸗ pꝰ tuum et fi:teet fi·et ſ.t. et an t. iu.t.et að nena q ẽ ĩtra portas tuas:̊ aũt poteſt ĩtelli⸗ gi dupliciter⸗ vno mõ literaliter vt hõ vacz a coæpalibꝰ opibꝰ q̃ vacacõʒ ad deũ ĩ pediũt ĩ ſolenitatibꝰ vt negociacõ et huiõi.et i 6 e de irrõnalibꝰ pᷣcipit᷑ vt qeſcãt.q̃ ſine ducatu hoĩs ñ laboꝛãt· al io mõ ſpecialiter vt p qetẽ iſtã quies a vicijs deſignet᷑. Sic ergo pceptũ H mirabiliter ad ſummam oedinat bonitatẽé. peima em̃ clauſula p̃cipit ad deũ cõuerſione ſcða pᷣeipit dei imitacõez P epa miſericoꝛdie mah̊.vii·eſtote miſe · ſicut et pr vr ce · miſe ·ẽ Hõ em e illa boĩtas ocioſa imo dif fũdit ra dios ſue bñficentie ſup bonos et malos vnð ibið q̃ ſolem ſuũ oeiri fa·ſr̃ bo·et ma.tercia ĩ jũgit oĩs malicie vitacõz ꝗᷓ pᷣcipit᷑ a vicijs qᷣe tudo?“ Sʒ qre mag pᷣ̃cipitobſzuacõ ſabbati ĩ ſpeciali ꝙᷓ aliaꝝ ſolénmitatũ· & oẽs ſolenita tes veteris leg ſunt inſtitute in smemoeacõʒ al icꝰ dðim bñficij·ł pᷣteriti memoæati:ł futu ri pᷣfigurati inter oĩa aũt beneficia dei memo ꝛãda peimum et pᷣcipuũ eſt bñficiũ creacõis et memoꝛeatur i ſanctificacõe ſabbati vñ exo· 20ο. ratione hꝰ pcepti de ſex diebꝰ fecit deꝰ celu et teraʒ ec. · Inter oĩla vo bñficia p̃ᷣfigurã da Peipuũ et finale erat qes mẽetis in dᷣo:vel in pñti ꝓ gratiã vel in futurospꝑ głam qᷓ figu rabat ꝓꝑ obſzuãtiã ſabbati/vt dicit ꝓſa.s⸗ſi auerteris a ſabb ato pede tuũ vocaberis ſab⸗ batũ dñi delicatũ et ſctin dñi gloeioſum Hec em beneficia peimo et peincipaliter ſunt ĩ me te fil i Eie vo ſolenitates celebeãt pter aliqᷓ bñficia pticularia tpaliter trãſeũtia vt paſca ꝗꝓpter bñficia pᷣterite liberacõis dee⸗ gipto · et ꝓpter futurã paſſione xp̃ᷣi que tpali ter trãſiuit- inducens nos in qetẽ ſabbati ſpi ri tualis et ideo inter·x.pcepta fit metio ð ſo lo ſabbato· ¶ Iea ſzm ſciedum ꝙ B p̃ceptũ literaliter intellectũ ẽè pti moeale et pti cerimoĩale moeale qdem ĩ qᷓntũ hoĩ pᷣcipit ꝙ ðputet ali qð tꝑꝰ vite ſue ad vacãdũ dinis ·ĩeſt ei hoĩ ĩ cl inacõ naturalis ad hoc ꝙ cunlibʒ rei neceſ ſarie ðputet aliquod tꝑꝰ. vt coepali refectõi dozmitacõi et alijs huiõi vnðò etiã ſpirituali⸗ refectõi qua mens hoĩs reficit' in do ſm dic tame racõis naturalis aliqð tꝑpꝰ ðputat hõ. et ſic habere tꝑꝰ aliqð ad vacadum ð mis ca dit ſub moꝛeali pcepto Eſt aue cerimoĩiale in quãtum in h pcepto oterminat' ad G̊ ſpeciale tpꝰ .ſ. dies ſeptima in ſignũ memoeatm̃ gene ralis beneficij·ſ· ꝓductõis mudi. ſex em die bus mudum fecit et in die ſeptiã reqeuit Spi ritualiter aũt intellectũ eſt cerimoniale: Nã allegorice ſignat xpᷣi qetem ĩ ſepulchro q fu⸗ it in ſeptima die · Moæaliter aũt ſignificat ceſ ſacõz ab oĩ actu peccati et qete mentis in ðo et ſm Hoc eſt qdãmõ pᷣceptu generale.Gna⸗ gogice vo ſigficat quiete mi fruicõis ĩ pa tria futurã ĩetate ſeptiã·ſzm em̃ au.li.lxxxiij. q:lviij · q:etx ij.O tra fauſtũ:peiã etas gene⸗ ris humãai fuit ab adã vſqʒ ad noe.ſcda a noe vſq; ad abeahã·tercia inde vſqʒ dauid.quar⸗ a dad vſq; ad tranſmi gcõz babilonis:q̃ᷓnta ĩ⸗ de vſq; ad aouetum dni. ſexta ĩ de vſqʒ ad fi⸗ nẽ ſeculi. ſeptima in reqe beatoꝝ Et qe hoc p ceptũ quo ad aliqd eſt moale quo ad aliqᷣd eſt cerimoĩale idðo quandoqʒ ponit᷑ ĩter pcep ta moealia- quandoque inter cerimonialia Qbaa terciũ ſciẽdum ꝙ obſzuacõ dei ſab⸗ bati debuit ceſſare · ſignificabat em̃ obſʒ uacõ ſabbati futura qets dni ĩ ſepuichro die ſeptĩa et reqeʒ beatoꝝ ĩ celo pꝓ xpᷣi meritũ fu turã etate ſeptima:et iõ adueiente vitate ðbu it la figura ceſſare: et etiã ꝓpter excluſiõez errozis:ne forſan ex hoc aliqs crederz ꝙ ad huc obligacõ ad cerimõias veteris legis ma neret · vñ greg · de dſe · di · 3. Pueit · dicit ꝓpneĩt ad me quoſdã puerſi ſpũs hoĩes pᷣua ĩter vos aliqᷓ et ſãcte fidi aduerſa ſemiãſle.ita vt ĩ die ſabbati ꝓhiberẽt aliq̃d opari ec· Et apłs ad coł.nemo vos iudicet ĩ cibo et potu ſiue ĩ p te dei feſti· aut neomeie aut ſabbatoꝝ qᷓ ſunt vmbea futuroꝛ · coepꝰ aũt xpᷣi·i · veritas hꝰ vmbee ẽ xpᷣe · i.ptinet ad xpᷣęm b ſignat coepꝰ xpᷣi·qð ſcʒ ſumpſit ð vgine ł qð ẽ eccłia · Mul tu etiã diſputat ſuper hq̊ apłos heb· 3.· et · niij⸗ Magis aut buit ſabbatu cõmutari in peimã diez ſeptimãe cᷓ; ĩ aliã diẽè cũ ꝓpter memoriã nr̃e creacõis qę illa die creauit deꝰ celum et terrã.tũ m memoriã nr̃e redeptõis pᷣterite et reſurectõis futurereſurectio eĩ xp̃i mãifeſta cio fuit nr̃e re deptõis et exemplar nr̃e future Sł oſe reſurrectõis.et qe die illa xpᷣc reſurr ex it: vocata ẽ dies illa dies dnica ꝓpter xpi rue retiã et ſue reſurrectõis memoeiã qᷓ vocabat eius dies ſolis · vt ha bet. C.· de ferijs · l. ij. De hꝰ aũ̃t diei ſ.ònice excelletia et celebealt õe hab et de vſe · di · 3. ſahbato⸗ et· c· ieiunia. et di. lxxv.ꝙ die dñico VYocaba aũt peima di es ſeptiane dies ſolis peiꝰ.qe vt dicũt qdam ĩ peima hora illiꝰ diei dñat᷑ſol et ĩ pꝛiã ſecũ⸗ de ferie lũa·et ĩ peima tercie mars:et ĩ peima ꝗrte mercuriꝰ.et ĩ peima ꝗnte iupiter· et ĩ pei ma ſexte venꝰ.et ĩ peima ſabbati ſatnꝰ. Suc⸗ ceſſit g ĩ noua lege obſeruacõ dnice diei ob ſuatõi ſabbati.nõ tñ ex vi pᷣcepti legis·ſʒ ex Oſtitucõe eccł ie et ↄſnuetudie ꝓpłi xp̃iani pᷣdi ctis de cãis Hõ e aũt figurał obſuacõ diei dñnice ſicut fuit obſzuatio ſabbati veteri le⸗ ge:et iõ n ẽ ita arta ꝓhipicõ opãdi ĩ dñ ico ſi cut fuit arta ĩ ſabbato Vnñ qᷓdam opa ĩ dñico ↄceduc᷑ q̃ in ſabbato ꝓhibebãt᷑.vt decoctio ciboꝝ et huiõi:et etiã in qbuſoã opibꝰ ꝓhi⸗ bitis faciliꝰ diſpẽſat' ꝓter nccitate ĩ noua le Ze ꝙᷓ ĩ veteri · quia figura ptinet ad ꝓteſtacõ nem veritatis ꝙ nec i modico o Poetet pter re:· opa aũt ſm ſe cõſiderata mutari poſſunt loco et tpe. ea quartũ qʒ eſt a qbꝰ opibus erat ceſ ſandũ m ſabbato.ſcienò ꝙ m obſzuantia ſabbhati duo ſũt ↄſiderãda quo 22 vnũ ẽ ſiẽ fis et hoe eſt vt hõ vacet rebꝰ dinis· qð ſignifi cat' ibi: memẽto vt die ſab. ſan· Ila em in le ge ſctificari dicũt que diuino cultui aꝓpli⸗ cam. alid e ceſſacõ oꝑpm.qᷓ ſignifica ibi ſepti ma die dñi dei tui ñ fac om̃e opꝰ tuü SZz q⸗ ope ĩtelliga' leuixxxiij. expor om̃e ĩq̃t opus ſeruile nõ fa.ĩ 1o.Geus aũt tzuile a Buitute ðe. Sſt aũt triplex ſeruitus: vna ẽè Gutus dei et ſim hoc opꝰ ſeruile dici poſſet opus latrie qð ptiet ad dei ſeruieiũ · IFlia ẽ qᷓ hõ ſuit pec cato ſim illò jo.s.qui facit pctin ſuꝰ pec⸗ cati et Im h om̃e opꝰ peccati dici ſzuile · ter cia &̊ hõ ſzuit ho. eſt aut vnꝰ hõ ſeruus al⸗ teriꝰ nõ ſm mẽtem ſ m coepꝰ et iõ ſzm hoc opera ſuilia dicut' opa coepalia in qᷓbꝰ vnꝰ hõ alteri ſeruit. Opꝰ aut peimo mõ dictũ. nõ ꝓhibet' ĩ die ſabbati.quia G̊ eẽt ↄtrariũ fini obſuacõis ſabbati et ſibr etiã nuliiꝰ actꝰ ſpi ritua b exerciciũ ẽ ↄotra obſuãtiã ſabbati pu ta ſiqs doceat vᷣboł ſcripto.vñ nũeri ·xxvij. di. glo. ꝙ fabei et huiõi artifices ociãt ĩ die ſabbati. lectoe aũt dᷣine leg̊ ł doctoe ab ope ſuo ñ ðſiſtit· nec tñ amĩiat ſabbatũ pꝰ au tẽ ſu ile ?* mõ vel tercio dictũ ↄtrarlat obſzʒ uãtie ſabbati ĩqᷓntũ ipedit aꝓplicacõzʒ hoĩis ad dinina· et qe magis impedit hõ a dinis ꝓ opꝰ peccati ꝙᷓ; ꝑ opꝰ licitũ licz ſit co-pale iõ ↄtra pᷣceptũ hoc magis agit qui peceat ĩ die feſto ꝙ; ſi aliqð opꝰ coepale licitũ facit. VYnd augꝰ.li:dex · coꝛdis dicit meliꝰ faceret ius⸗ us in ageo ſuo aliqd vtile ꝙᷓ in theatro ſediti onis aſſilteret· ñ tñ peccãs venialiter ĩ ſabba to Otra hꝰ p̃ceptũ facit qe veniale ſanctitatẽ nõ excludit· Opera aũt coeꝑalia ĩtãta ſzuilia dicũt' in qnta ꝗꝓprie ptinet ad ſzuietes. ĩq̃ntũ aũt ſunt cõia ſzuis et liberis nõ dicũt ſzunlia qlibet aũt tã ſzuꝰ ꝙᷓ; liber tenet ĩ nccarijs ꝗqs uidere nõ tãtũ ſibi ſ etiã ꝓximo pcipue ĩ pti⸗ netibꝰ ad ſalute corpalẽe.ſzʒm illò ꝓuer.vriij erne eos qui ducuũt ad moete. ſecũdario aũt ĩ dãnis reꝝ vitãdis ˖ Gm illo deu. xxij. nõ vide bis bon aut ouẽ fratris tui erranteè et p̃teri⸗ bis ſed redaces fratri tuoet iõ opꝰ coepale pPtines ſiue ad ſalutẽ coepis ꝗpj vel ꝓximi ſi⸗ ue ad vitaãdum dãnũuũ imminens exterioeis rei nõ eſt ↄtra ohbſzuatõʒ ſabbati vñ dns jo: vij. michi in dignami quia totũ hoĩez ſaluũ feci ĩ ſabbato et mat:xij:qͥs erit ex vobis homo qᷓ Habet vnã ous et ceciderit ſabhato ĩ foueam nõne tenebit et ligabit eã.ar.ex.ð ferijs liczʒ et· xxiij:q:s·:nł la:et de oſe· di · i. ſic. hec tlo Vtn aut ĩ diebꝰ dnicis vacãdũ ſit ab oĩ ope Huili patet ex rſpõſios qᷓſtionis p̃cedẽtis.q idez diceẽdum eſt de dnica qð dictũ e ò ſabba to.po teſt tñ ſzm rich. cõſiderari et notari p alin modum ꝙÿ ſupea ſit habitũ quod eſt opꝰ tzuile . Scis dũ ergo ſzm ip̃m ꝙ opus ſzuile op pon i opi liberali quoꝝ vtrũqʒ inqntũ hu⸗ iõi penſari debet maxie ex ꝓximo et peimo fi ne ita ꝙ ratiõe ꝓximi et ꝓprij finisnõ qᷓdem finis accidetalis que oſtituit in tecio agẽtis ſz eſentialis quẽ peĩicipaliꝰ reſpicit qntu e ex ꝓte ſua.iudicari debet opꝰ ſzuile ſimpliciter vel liberale: et rẽe finis ꝓxim que oſtituit ĩ tentio agentis debet foemaliter iudicari opꝰ ſuile vel liberale p reſpectum ad agẽtem.ve em vult ꝓꝑh̊s.v.ethi.ciiij:ſi quis luxurietur vt lucret auarꝰ ſi aũt vt dlectet luxurioſus viðbit. Certũ eſt aũt ꝙ coꝛpꝰ debz ſuiliter aie ſubdi et· aia deſupꝑ ſedere ſic libera Ella ergo opꝑa q̃ tanꝙᷓ finẽ Bũ et ꝓximũ reſpiciũt tepoꝛzale bonũ corpis ipiꝰ opantis ſunt hui⸗ la:etiã ſi materialiter eſſent ſpiritualia·vn ſi q ĩ coede ſuo meditet aliqᷣd ſciẽtiale oꝛdia⸗ tũ vt ad ꝓximũ et ꝓpriũ fine ad tpale lucꝝ. illð opꝰ e magis huile ꝙ; ierale Pir ſi qs aliqdð opꝰ faciat q e materialiter ſeruile et illò oedinet vt ad finẽ ꝓximũ et ꝗꝓpriũ ad bo⸗ nũ ſpuale ipᷣiꝰ an ime magis eſt liberale ꝙᷓ ſer nile ſaltem ꝓ reſpectũ ad agetem vt ſcribere aliqᷓd nõ ꝗpter tpale lucꝝ · ſi ꝓpter edificacõ ne aĩaꝝ et ꝗꝓpter ðinũ cultũ .· qð cõfirmari p̃t ex ·de ferijs ↄqueſtꝰ et de ſta ·moã·cũ ad mo⸗A nalſteriũ · Cuũ ergo ſit vacãduʒ in dniciſ diebꝰ ab omni ope coepali oediatoſicut ad ꝓximũ et Pũ fine ad tpale bonũ ꝗprij coꝛpis:vacã dum é illis diebꝰ ab oĩ ope qð materialiter et fmaliter et foemal iter eſt Guile ſimpliciter et ꝓ reſpectum ad agetem. & b opi bꝰ aũt qᷣ ſunt materialiter libera et foemaliter ſzuilia vt cũ adnoccatꝰ ſtudzʒ et cogitat ð his q cras vult ꝓponere ꝓpter lucꝝ tpale.et ruſticꝰ de aracòe terre ſue ꝙᷓ in ẽſtina die vult arare.ñ ꝛta aſtringit hõ abſtinere in diebꝰ p̃dictis ſi eut ab opꝑpibꝰ qᷓ material iter et foemaliter ſũt huilia.qe facilius eſt abſtinere ab his ꝙᷓ; ab illis. vñ ꝑ tales actꝰ ñ hõ peccat moetaliter niſi ꝓꝑ hec excludat vacacõ illa ꝙᷓ; neceſſario debet cultui dino· &b opibꝰ aũt qᷓ ſunt ſʒuili a materialiter et nõ Foemaliter ꝓ reſpectũ ad agetem.nõ teethõ neceſſario ceſſare ĩ dnicis vn. ff.deferijs inis:dicit lex ea q̃ ad milita⸗ rem diſiplmã ꝓtinẽt euã feriatis diebꝰ pa⸗ gẽda vt addit a ꝓparatꝰ.et ſic ſcol ares lege⸗ re et ſcribe pñt. Et rõ è qe talia opa qᷓntũ ad ſun fine ꝓximũ et ꝓgm ſunt liberalia.̊ rich;. C Vrca quintũ qð e vta laboeare ĩi alijs di ebs ſit ĩ pᷣcepto ſiẽ reqeſcere ĩ die ſeptio Scienð peio ꝙ triplex eſt laboe ſcʒ ðöbitꝰ ↄceſ ſus et ꝓhibitꝰ. Debitꝰ eſt duplex vnꝰ exclu⸗ des ociũ aie mimicũ:et ad hũc tenen omes. qe oms tenen ſe exercè ĩ aliqꝰ vtili rõe cꝰ ex⸗ eludãt a ſe tẽptacõis ĩgſſũ ſjm iðꝰ ecc.xxxinij. mitte illũ ĩ opatõz ne vacz· mł tã em̃ maliciã docuit ocioſitas. liꝰ e ĩtroduces fructũ. et ille e triplex vnꝰpᷣlatoꝝ de cura ſubditoꝛx ðᷣ quo · chi·v· q bñ pᷣſunt ꝓſ bri dupli.ho. digni habeant maxim qui labo.ĩ ver · et doct. Fli us actiuoꝝ et hoc circa tempalia vt habeãt vñ vinãt et alijs ſubueniant de quo eph.inj. magis autem laboeet homo operando mam⸗ bꝰ qð bonũ ẽ vt habeat vñ trihuat. neceſſita⸗ tẽ paciẽti et ad huc tenent᷑ foetes coepe ne cogãtur viuere ocioſe ð bõis q dbent alijs Fut circa ſpiritualia vt ẽ labos pᷣdicatoꝝ et pſbiteroꝝ ſacmenta miſtrãtiũ:et ſic cũ apłs dixit · j coz · 3· e go plãtaui ec· ſubdidit vnꝰ qͥ qʒ ꝗꝓpriã mercede acci:ſim ſuũ la:ʒ? eſt vOtem platiuon in ꝗbus et ſi qeſcat mes a ſtrepitu mũdi tñ in vigilat ſolicitando dᷣo placẽedi et alijs Stiã impetrãdi:et ſic dicit ſponſa Can. nip ego dozmio et coe meũ vigi. Nã in doemi cõe ẽ quies ſů ĩ vigilia labo/ð his laboeibꝰ ðe ſapie:ꝭ.bonoꝝ laboꝛ gloeioſus ẽ fructꝰ. fe pᷣdictis laboeibus laboeãtes viuere poſ⸗ unt ð elemoſiã· qᷓa ꝙ illis a quibꝰ accipiũt vtiliter labozãt:Gonceſſus laboe e hoĩm mũ⸗ di circa occupacões tpaliũ vt habeãt vñ vi⸗ uant et ꝑ tꝑalia acqrãt eternaecc.i.ognoui ꝙ m eis eſſet laboe et afflic· ſpiritꝰ. ꝓhibit⸗ eſt laboe curioſitatis et cupiditatis qui extin guit ſpũalem quietem m deo de quo hiere·ix vt mique agerent laboeauerunt. Def ferijs ti· xxiij: Oſtea cũ nõ tm̃ vacãdũ ſit in diebꝰ do minicis ſ etiã in aliqbꝰ alijs feſtis qꝗᷓ P eccleſiã indicũt ideo ad maiceem ſtructionẽ oſiderãdũ eſt H̊ de ferijs· et pꝛimo vñ dicãt' et qᷓliter diſti guãtur.? qñ feſta et alij dieſ ĩcipia et finiãt·3˙ q ĩ eiſ agi poſſint et qᷓ nõ ſjm iura ”¶ Scieð igit ꝙ ferie dicunt q̃ſ foerie q p̃ᷣſtant vacacõeʒ ab his q agi ſo⸗ let in foꝛo:vel dicũt᷑ ferie q̃ſi feſtiue Eeriaꝝ⸗ alie ſunt tpanee vt qᷓ dãt' ꝓ fructibꝰ colligẽ dis et ſunt duoꝝ meſiũ quoꝝ vnꝰ datc᷑ Stia meéſiũ alter gtia videmiaꝝ · et he ferie ſzm di uerſas regiões citiꝰ et tardiꝰ ĩdicũt · et iõ a pſidibꝰ pcipiũt .ex ·e · Pſides · et ĩ his nõ ðbzʒ fieri ꝓceſſuſ indicialis:niſi ex ↄſenſu ptiũ · ex e.queſtꝰ. et dicit ibidẽ hoſti:ꝙ ĩ oĩ terra de bẽt dari ferie ꝓ meſſibꝰ eẽ ſi ñ creſcit ibi ãno na.qꝛ hoĩes habẽt ſibi ↄmuniter de gno ali⸗ quo teẽpe ꝓuidere·. q̊ videmijs nõ dabut niſi vbi ſunt vinee k ſalte vbi e cõiter vſuſ vi ni. Flie ſut repetine. ſeʒ qᷓs peiceps ſue ĩ pa⸗ toe ĩdicit: vel ꝓpter victoeiã:vel qe duxit vxo rẽ.vel qe fuliꝰ e ei natꝰ. Et ſi aliꝰ ĩdixerit ca rebut noĩe et ꝓ ↄſeques effectu:e:a nullo: et Dicũt' repetine qe nõ ſunt certe:imo repeceĩ⸗ dicũt. Flie ferie ſunt ſolenes ſiue feſtiue. ꝗbus peĩcipaliter hic ĩtẽdimꝰ e aüut ferie ke ſtiue ſunt pcipue feſtiuitateſ circulũ ãni·ſ. natiuitatis dni:ſancti ſtephai:ſancti·o· eua⸗ geliſte.ſanctoꝝ ĩnocſancti ſilueſtri· circũci ſio dñi· eph̊.purificacõ ſãcte marie.paſca cũ tota eba ſua:GRogacões tribꝰ diebꝰ. iſti tñ tres dies non obſzuãt de ↄſuetudie qᷓntũ ad mãuale laboeẽ ſceſio dñi:dies pethecoſteſ ſ.ipᷣa dies cũ duohꝰ diebꝰ ſe · ſancti · jo. bap. xij:apłoꝝet maxie pe:et pauli:ſacti laueẽ cij· aſſumpcõis beate marie-natinitas eius er ĩia feſta eiuſdẽ· vt dicitᷣ.ex·e.ↄqſtus.dedica cio ſaãcti michahelis:et hec oĩa ꝓbãt' & oſe. di · 3. ꝓPnũcciãdũ.dicacõ cꝰlibʒ oꝛatoꝛij. fe⸗ ſti uitas oim ſãctoꝝ · ſancti martini· et ille fᷣe ſtiuitates qſ epᷣi ſinguli ĩ ſuis epᷣatibꝰ b eccie ſijs cũ ꝓpło laudauer̃t-q̃ ſunt nõ generaliter oinbꝰ ſed tm dicinis circuſtãtibꝰ ĩdicede. qoᷣ tiñ itelligi debz de ſanctis canoſiſaus autoei⸗ tate eccleſie romãe qe ep̃ᷣus ꝓſe nõ poſſet ali quẽ ſanctũ canoniſi are:ex.& reliq.c.j.Geliqᷓ vo feſtiuitates ꝑ ãnũ cogi nõ debet ad feriãð nec ꝓhiberi vt ĩ · c· ꝓnüuciãdũ · Ite ſtatuit euſe biꝰ papa feſtũ iuencõis ſancte crucis ſoleni⸗ ter celebeari · de oſe · di · 3. crucis · feſtũ etiã ex al acõois crucis celebeari dzʒ. De anũciacõe vo nõ fit ibi mẽtio cũ tñ ſit celebee feſtũ·q̃a foete tpe illaꝰ cõcilij nõ erat illa ſolenitas ĩ ſtituta Ed h nota ꝙ e · ð feriis.qm dicit ꝙ feſtiuitas ſancte trinitatis ſm diuerſaꝝ O ſuetudines regionũ a qbuſdã ↄſueuit ĩ octa na pent:et ab alijs ĩ dñica peima ãte aduetũ dñi celebeari. Sccleſia q dem romana ĩ vſuñ habet vt huiõi cel ebearet ſpecialiter feſtiui⸗ tatẽ · cũ ſingulis diebꝰ Gła patri.et. fi.et.ſ. ſ. et ↄſimilia dicãt adlaudẽ ptinẽetia trinita tis · Ite pᷣlatis eccleſiaꝝ pᷣcipit ꝙ feſtũ coep⸗ is xp̃i feria quita pꝰoct/pent:ãnuati ſolẽni⸗ ter celebeet et ꝓp oẽs eccł ias faciãt ſolẽniter celebeari· et oĩbꝰ vere peĩtẽtibꝰ et okeſſis q̊ matutinis eiuſdẽ feſti ĩ eccleſia ĩ qᷓ i feſtũ fi et vel miſſe vel peimis vel ſcdis veſperis in⸗ terfuerit · ꝓq̃libet haruzʒc· dies· ꝗᷓ vo prime tercie ſexte none et ↄpleto⸗io ꝓ qlibz haꝝ· xl.qᷓ vs px octauas eiuſdẽefeſti matutis miſſe veſperia et p̃dictis hoeis ĩ terfuerĩt.c· dies p octauas diebꝰ ſimgulis de iniũctis peniten cijs relaxãt.vij·ſ.li.hoc eſt ĩ clement.de re⸗ liquijs ſi dominum. Bire⸗ ſcdm ſciẽdum ꝙ dies incipit et fini S diuerſis tpibꝰ et hoꝛis ſm diuerſitatẽ eon de qbꝰ agit.·Rd feriãdũ em̃ regulariter incipit ĩ veſpera pᷣcedẽti et finit ĩ ſe· veſpera e.e. oes iniciũ tñ et finis feſton ſiderari debet zm qlitatẽ eoꝝ et diuerſaꝝ ↄſuetudi nẽ regionũ:et ſicut magnitudo feſtoꝝ exigit celebeari.ſic viᷣt ea debere peiꝰ ĩcipe et tar diꝰ termĩaei· ex·e.qm̃. Quo vᷣo ad oꝛdinãð ĩ⸗ cipit dies ĩ veſpea et finr ĩ mã e ſequẽti · vt pzʒ di.lxxv.qð a patribꝰ.Quo ad iudicãð aũt in cipit ĩ ſolis oꝛtu et fimt ĩ occaſu cũ ſcʒ udex iã ꝓ tri bunali ñ p̃t honeſte ſedere · vt e . e · de offi · dele · oſuluit· Quo ad ſoluenð vo ĩcipit iĩ medietate noctis vniꝰ et fin ĩ medietate noctis alteriꝰ.vt di:e:moe romãoQuo ad treugas ſuãdas ĩcipit ĩ ſolis oetu et fint' in occaſu.vt.ex ð pace et treu:c.j· Quo ad ieiu⸗ nã vo ſexta feria incipit poſt cenã die ionis et finit in mãe ſabati· et ið ẽ ð ieiunijs al ijs vt. de ole . di . iiij · de eſu · hec gof·⸗ rca terciũ ſcieð ꝙ ĩ diebꝰ feſtiuis ðöbẽt bomines vacare himnis pſalmis et cãti⸗ cis ſpiritualibꝰ.de vↄſe·di ·2· i eiunia · Itẽ p̃di⸗ cacõi et vtutibꝰ et regulari diſcipline · ſed et reli gioſi regulari obſzuãtie tũc magis ꝙq ĩ di ebꝰ alijs · ex.de vi·et ho. cle · cũ ðᷣ coꝛẽ:et de ſta.mo.cũ ad mõaſteriũ·et de ferijs licet. Vt aũt iſtis hoĩes meliꝰ poſſint vacare debet vt dictã eſt ſaupea abſtiere ab oĩ uili ope· vt a mechãicis agculturis et ab alijs ſecularibꝰ negocijs· ſcʒ mercaturis placitis ſentetils · iu dicijs ſacramtis niſi cã faciende pacis. ex · e · oes.et de ↄſe.di ·3. rogacões· et.xv.qiij. c· j:et.ij. Vñ nec ſentẽtia lata nec indicialis ꝓ ceſſꝰ factꝰ in feſtis ob dei reuerentiã huãdis etiã ſi ptes oſetiãt tenz niſi neceſſitas cogat· vt ſi res eſſet tpe peritura ł pietas ſuadeat · vt ſi ſit cã debrliũ vel mißabili pſonaꝝ vt dicit bern. et hoc ĩ diebꝰ exp̃ᷣſſsex.e.ↄqſtꝰ. et expeimũt' ibi oĩa feſta ſupᷣdicta et ſepte di es dnice paſſiõis:nõ tamen ponũt ibi tres di es rogacom OQð aũt dici ex· e· oẽs ꝙ ſacram̃ ta pᷣſtare non debent in diebus huiõi intelli genõð niſi ꝓ pace vel al iea neceſſitate · vel ſe⸗ cũdum bern· ꝓfide ꝓ obedietia Ffama-e · de. elec · ſignificaſti · dicit hoſti · ividẽ ĩ glo· ꝙ B et ſi ſit honeſtũ nõ tamẽ neceſſariũ vnde generaliter nõ ſzuat᷑· Itẽ nõ debemꝰs infeſtis flieſtere genua n ĩ tribꝰ cãaibꝰ. vnꝰ eſt cum epiſcopi conſecratio vel clericoꝝ oedĩacõ ce lebea Tũc em̃ oſeẽns et ↄſectꝰ tin genua flec tere pñt ſʒm ꝙ modꝰ ↄſeccõis reqrit Seðꝰ ẽ cũ ex ðnocõe aliqs ĩ ſecreto genua flectit· ex e · qm ·. 329 & cu ex duocõe flectit qᷓs ĩ eleuatõe coæpis xpi.qð etiã de ↄſuetudie obhua. hec ray · Doſſunt aũt oĩibꝰ diebꝰ feriatis agi ea qᷓ ſunt volutarie mriſoictõis vt adoptio emãci⸗ Pacõ excõmũicacõ abſolucio:vbi n reqrit cãe Snicõeʒ puta ĩ cmĩiꝑꝰ notorijs et mãumiſſio Ce.actꝰ.G. his. Ite ea qᷓ fieri nccitas vrget ł ꝓietas ſuadet.vt ex ·e.oqueſtꝰ.vrget aũut fi eri nccitas agculturã.piſcacõz vt cu multitu do piſciũ ĩmergit'.terre foſſurã. mũdacõz vi neaꝝ qðò ĩitelligi dz cũ hec ita fieri ñ pñt in alijs diebꝰ.ne occaſiõe momti pereat ↄmodi tas conceſſa ꝓuiſione celeſti. vt. C. e.oes hec Sof . Vn ſm roð.ſi iacetibꝰ ſegetibꝰ in agris aut feniſ ĩ peatis tẽpeſtaſ imineat ant pluuia q coerupet aut ðterioearet mł tũ talia a ſolo ſepata.dñi illaꝝ reꝝ ñ ſunt ꝓhibẽdi eas re⸗ mouere ſů̊ pñt ĩdenitati ſue Peauere · Carnifi ces etiã et pĩcerne q ĩ feſtis Ppaeãt ea qᷓ ome dẽ debẽt ĩ craſtino ĩ mercato ł ĩ ſtacõibꝰ ſuis et ceteri q pparãt victualia ĩ feſtis ſi ñ potue rũt ĩ die Pcedñti omode p̃parare aut p̃paea⸗ ta ſine piculo »“ihdare moetalite ñ peccãt.Meo ꝗnta aut nccitate liceat ĩ feſtis opari potiꝰ ẽ lim tãaõ ad ar bitriũ boĩ viri ꝙᷓ; ad aliq; doctri nã gnale. Mõ è etiã dicenò ꝙ ꝓpter modicũ opꝰ hõ moetaliter peccʒ ſʒ ꝙᷓtũ opꝰ hõ ſñ pec cato facẽ poſſit ẽè recuree ð ad arbitriũ hoĩ vi ri: G roð Itẽ nota ſim ray.q; eccł a.i.epᷣs lo ci b ſi ↄmode ñ pᷣt epᷣſ adiri pᷣſ biter ſimplex di ſcretꝰ.ĩdul ge pᷣt ilb qᷓ mſtũ hnt bellũ et artã magna neccitate ꝙ pñt arare.fructꝰ collige foſſata facere et alia huiõi ĩ diebus dnicis et al iis feſtis· ꝓpter picł m hoſtiũ.pterqꝙᷓ ĩ maio ribꝰ feltis et tuc etiã· ſi maioe nccitaſa pare rz aò vict nccariũ acqreð. ita tñ vt ð̊ uił ſtu ðant ꝓ poſſe largioees ełas erogare.xxiij.q .:ſi nulla.ex·.e.licet. hec raꝝp.Ge addit roò. ꝙ; poſſit nccitas es tãta.et tã notoria ꝙ auto ritate Ga poſſent facere talia.hec roò. Itẽ ſi vrget necitas. fieri qſtiões latronũ et maxĩe yſauro ꝑ qð multoꝝ ſalꝰ ꝓcurat. vt. C· e. ꝓuĩciaꝝ · Ite ſi vrgz nccitas aꝓpellari: vñ nõ quolibʒ tpe aꝓpellat᷑. vt. C. e. lL.i. In excerce⸗ da aũᷣt a pellacõe ſibis è ophuãtia feriaꝝ ſo⸗ leniũ et rpetina. qe ĩ neutris a ꝓpellacõ exer cet vt: C·e.l.i.tñ n ↄputãt' om̃es diesvt.C ð a ꝓpel. l.ea. G ið. Dietas vo ſuadet dari tuto es et curatoees pupillis et aljs miſerabili⸗ bꝰ ploĩs· vt. Ff.e· l. i. S. excipint . Suadet etiã diſciplimã popularẽ et ſiłr Eolaſtca et cleri⸗ cale. vt.ff e. vꝛuꝰ. Suadet etiã ptinentia ad pacè et ↄcoediã · vt· C.e.l.fi.¶ Scieð etiã ꝙ ĩ tempoeibꝰ his in quibꝰ agi nõ poteſt ſi tñ ac tio ſit peritura eatenꝰ ꝓcedit vt litis ↄteſta⸗ tio vel executoeis ouetio fiat. vt in d· . exci⸗ piũt In duobꝰ aũt mẽ ſibꝰ qͥ gcia fructuũ ↄ⸗ cedũt agi poteſt ex ↄſenſu partiũ.qd qdẽ nõ Oti git ĩ feriis ſtatutis ob honoẽẽ dei peĩcipiſ vel ciuitatis · vt · ff· e: ſi feriatis:et ex.e.c.fi ĩ fi · hec gof·¶ Sʒ nunqd ĩ feſtis laboeari p̃t ad opꝰ pauꝑpũ puta agros eoꝝ arãdo qdri gaãdo vel alioꝰ: & eredo ꝙ ſic:ſi hoc fiat pu n, re ꝓpter deũ · dũmõ nõ ſit a p̃latis ꝓhibitum et ↄſuetudim loci ↄtrariũ·ita tñ ꝙq n ꝑ Ris to tã nec vſqʒ ad fatigacõzʒ magnã nec etiã ꝓp⸗ ter hoc omittat' audire miſſam. Cum his oue iit rich. vt patet ex pᷣdictis et roð · Plunqᷣd moetaliter peccãt qui ad mercata vadũt qᷓ in Dnica vel alijs feſtis maxie p̃cipuis fiũt · NC ſzm rodo.ſiqs faciat h aliqñ ꝓ ſua necitate nõ ↄſuetudĩarie ñ peccat moætaliter.ſi aũt du cat ĩ Oſuetudieʒ aut hꝰ facit ex ĩ ꝓpba cupioi⸗ tate luẽndi vt faciũt mercatoezes q; ꝓpter fre⸗ qntãda mercata et nuůdinaſvix aut nuꝙ;ᷓ eccliĩ as ĩtrãt moetaliter peccãt.mercata tñ qᷓ fiũᷣt de victualibꝰ ↄpetetibꝰ ipis feſtis.ñ ſunt il⸗ licita aut facile ꝓhibñda · dũ tñ ꝓpter h non dimittãt audire mna officia. ¶ Quid ð illis qᷓ ĩ vigilijs feſtoꝝ feriãdoꝝz mittũt equos ł alia ad ferèda necaria ĩ die feſto. Gnoʒ roòͤ· ꝙ ſi ea qᷓ affer̃t ſint nccaria ad die feſti.ita ꝙ ſme eis ñ poſſent ipz ↄmode trãſire nec añ ſu⸗ p his habedis ſibi poterãt ꝓuidere . pñt excu ſari ꝓ nccitatẽ.ab ñ.maxie ſi faciãt h ĩ F eſto vt habeãt ſua vehicła et alia ad quotidiana opa exerceda ꝑ huiõi ei nccitate ſut excuſabi les vectoees merciũ et vinoꝝ ad loca remo⸗ ta: cum ſine graui incõmodo nõ poſſent in fe ſtig vacare ab eudo et q̃drigãdo Qund ð ilk qui a dñis ſuis opari cogut ĩ feſtis · Seſpon det roðd. ꝙ ſi faciãt hoc iuſto metu iducti vi det poſſe excuſari · qui vo debet dñis ſuis ve ctura blado et afferũt diebꝰ feriãdis vt di ebꝰ alijs vacare ꝓP.js laboeibus liberiꝰ poſ⸗ ſint ñ ſunt excuſabiles niſi foete ad hoc arta necitas eos cogat.Quid de ſcolaribꝰ.Be⸗ ſpõdit roð.ꝙ ñ licet eis diebꝰ feriatis aliqᷣð grãde de qterno ĩ qᷓternũ trãſcribere:lectões tn ſuas ꝗᷓs ſine ſcriptura nõ poſſent memoeie Omẽdare vel ſermones quos ſtilo vel plùbo notauerũt poſſunt ſcribere et etiã lectões li⸗ beoꝝ quos audiũt emedare.· LQuid de bar⸗ baris et mmutoeibꝰ b vectoeibꝰ pegrinoꝛ ĩ ſuis vehicł is aut iumentis aut de ferrato⸗i bus equoꝝ · Reſpõdet roò ·ꝙ credit eos excu ſari poſſe ſi faciãt hoc peincipal ieer ꝗꝓpter ne ceſſitates eoꝛ quibus opas Huiuſmoi faciũt Si vero talia faciant peincipaliter ꝓpter que ſtum aut im ꝓbã cupiditate nõ debent excu⸗ ſari Illi aũt qui faciunt ĩ Hhuiuſmõi feſtis bar bam ſibi radi aut equos ferrari ſunt excuſa⸗ biles ſi ſuꝑ his non poterũt antea ſibi ↄmo⸗ de ꝓuidere Quid viatoeibꝰ et curſoeibꝰ Beſpõdet roð ·ꝙ ſiue hec faciant ꝓ pecunia ſiue non.non audet eos ↄdemnare· Raxime cũ ſecũdum legem ↄceſſum fuerit ire in ſaba⸗ to licet ñ vltra mille paſſuſ qð itef᷑ ſabbau ap pellatur actuumj.“ Quid de molendinis ad ventũ b ad aq;· Reſpõdzʒ roò· ꝙ; cũ offici- um huiuſmodi molendinorum expleri poſſit ſine magna opera hominis credit ſeruandam ↄſuetudinem eſſe regionis non peohibitam a prelatis circa feriationem a talibus m feſtis feriandis· de mol endinis autem que trahun tur per iumenta credit ꝙ equi quieſcere de⸗ bent diebus keriãdis ſiue celebeandis cum ſeðz lege n tm̃ hoĩes ſed etiã iumẽta ſabhata ſint vacare iuſſa exo.xrxrxr — De quarto pᷣcepto ti:xxnij. HOnſequeter oſiderandũ ẽ de quarto p ( cepto qð po exo·xx.ſic honoea patreʒ tu.iu et matre tuã vt ſis lõgeuꝰ ſuꝑ ter⸗ rã deu· vo.v.de ſic:honoea patre tuũ et. m.t. ſicut pᷣcepit tibi dñs vt lõgo tpe viuas: et bñ ſit tibi:hic ergo peio oſiderãdu ẽ de huiõi p̃ᷣ⸗ cepti iuſſione ſcdo de ꝓmiſſionis additõe. 3 de ho p̈cepti bligaroee cire⸗ parmũ qrunt⸗ plura ſczʒ qs ðᷣe pater et mĩ ĩ boc p̃cepto. Hẽ pr de multipłr.ſ.creatõe vt deꝰ deu xxxij. nõ ne ipſe e pr tuꝰ qui poſſedit fecit et creauit te Platõe vt pᷣlatus.vt ibide Intereoga prem tu um et an.tibi ꝛc et ꝓpagatõe ſcm carne· Oĩ⸗ bus his modis pᷣt hic accipi pr. Deeceptũ em̃ illo pt ĩitelligi tripliciter· peio ſcᷣm ꝙ de eſſe a lege nature.ſeòo ſcòm qð è legis ſcripte a Deo ſſpirate. tercio ſcdz ꝙ accipr ſcðʒ allego riam eie peio mõ ĩtelli gi pater carnalis natura em n nouit niſi patre carnale q ẽ Pein cipii ĩ eſſe nature. Scðo ĩtelligit pr̃᷑ ſpũalis: lex em ſcripta reputet prez ñ tm illũ qui e pei cipiũ ĩ ee nature ſʒ ec illũ q̃ è peĩcipiũ ꝓ miſte riu ĩ eſſe gr̃e ſcᷣm iꝰ coꝝ: ij.ĩ xpᷣo hieſu ꝓ euã gZeliũ ego vos genui.3° mõ é deꝰ. Dicendũ ẽ ero ꝙ hic qe et ꝑpſe honoeari pcipit᷑ hõ qui e peĩcipih in eſſe nature vł ĩ eſſe gre · vñ dicit Zlo. ſup io deu. v. honoea prez. ſ-carnale vel ſpuales. Illegoeice tñ et im ꝓ55ꝗ̊ᷣe des. vñ glo. alia ib idẽe dicit deu et eccliazʒ. t ſibłr pꝑ accñs ſiẽ em ĩ d lectõe ꝓximi ĩtelligit amoe dei · ſic ĩ honoee pris mtelligit᷑ honoe dei a quo oĩs Prnitas ĩ celo et ĩ terea noĩat. Be aũt et p ſe Honoeari pcipit' deꝰ ĩ peĩo p̃cepto.hec alex. anIn quo oſiſtit honoe iſte· P? ĩ duobꝰ ſcz ĩ reueretia et ſuſtetatõe vt dicit glo.· ſup idð eph. vj. honoea patre zc. reuerstia Oſiſtit i tri⸗ bus ſcʒ ĩ affectu timèdo pr̃is offeſam ex amo re.leui.xix: vnuſqſq; prezg et matre timeat. In effectu.ſ.obediedo eph.v. filioli obedite P⸗ entibꝰ vris. In ſigno ſcʒ aſſurgedo et hꝰmẽi ſic ſumi hono⸗ Bo:xiipcem honoꝛe honoeez vtz ꝓ glo. Suſtetatio etiã oſiſtit ĩ tribꝰ.ſ.ĩ ſo⸗ latio verboꝝ ieroꝰ nemo prez aſperis ver bis ledat hoc filij loquant qðᷣ parétes del e⸗ ctat andire·. In ſzunio opm ecc· nj. qᷓ timet do minũ honoeabit paretes et qᷓi dñis ſeruiet hbiſ q ſe genuert ĩ ope et hmone. In exhibitoõe ne⸗ ceſſarioꝝ vñ eph vjhonoea preʒ æc. glo. po noꝛare patrẽ ẽ ei reueretiã exhibere et neceſ⸗ ſaria miſtrare.et hoc mõ expoĩt dñs hꝰ pcep — tũ Mach. xv· Debet aut vterq; hono⸗ Pdictꝰ ſcʒ reuretie et ſuſtẽtatõis tã pri carnali ꝙᷓ; ſpi rituali.qe om vterqʒ ẽ peincipiũ iõ debe vtri q; reueretia · qꝛ etiã vterqʒ ĩdiget iõ vtriq; de be⸗ ſuſtétat. Peeteren pre carnali ſpealis To reueretie.rõ gnatõis ec&τι. vij. mem̃to qm ni ſi p illos ñ fuiſſes. et ĩ pre ſpuali p̃eminẽtia ſublimitatis Ro.xnij. oꝛs aĩa ptãtibꝰ ſublimi oerbꝰ ſi ubdita ſit. te ĩ pre carnali ſpealis rõ ſuſtetatõis rõ educatòis ecc.vij· retribue ilł qm et illi tibi In pre vo ſpuali diſpeſatõ ĩſtru ctionis Gab. vj: ↄmunicet aũt is q̃ cathezi3 verbo ei ꝗᷓ catheʒzizat ĩ oĩbꝰ bonis· hec alex. an · Doteſt etiã dici ꝙ paretibꝰ inm tũ Huiõi ð bet' honoe reueretie i ſuſtetatio et alia debẽ tur eis rõe alicuiꝰ accidẽtis ſcz rõe ĩdigentie vel alicuiꝰ huiꝰmõi:et qe qð ẽ ꝓ ſe.ẽ peiꝰ eo qð e p accns Ido ſpeałr pcipi honoeatõ pen tũ in qua ſiẽ ĩ quodã vicipali mãdari intelli Zit et ſuſtẽtatio et qᷓdquid aliud paretibꝰ de bet. hec tho. Hota etiã ſeòʒ tho. ꝙ ĩ pcepto iſto ĩtelligit mandari qdquid ptin et ad red⸗ dendũu debitü cuieũq; pione ſicut ſcdᷣariuzʒ in clud in peĩcipali. Nota etiã ſeðz alex · an · ꝓ ſcðʒ ꝗam rõem nõ pcipit hic mñ honoe eiꝰ qꝗᷓ p̃t dici eie pater vel mater.i.peincipiũ p generatõʒ ſcʒ carnale vel ſpirituale·i. patris carnalis vel ſpũalis.ſ.pᷣlati. Scðz ↄmunez tñ rõzʒ pᷣt reduci ad hoc pᷣceptuʒ honoꝛ ſenis qui ðe pater etate· ſiẽ ðe ·j· Cyt ·iiijſemioꝛẽ ne in crepaneris· ſi obſecra vt patre. St honoe reg q̃ pater ðe miſcõia: ecẽ.vij. In iud icando eſto pu.miſericoes vt pater· t honoe ſocij ſcòz q; Rpio⸗ eſtimat· St honoe cuiqʒ; pſone alij ex⸗ hibendus? Quiꝰ vtutis e actꝰ honoeare pa⸗ tr. H& qꝙ; é actꝰ cujuſdã vᷣtutis ſpealis qꝗᷓ pie tags de· et a tullio pars iuſticie po. vt imfra i⸗ ſcðòðo li:tãgit. Cum em̃ ad rõz iuſticie pti neat q; debitũ alij reddat. vbi inuemt ſpealis rõ Debiti alicui ꝓpſone · ibi e virtꝰ ſpealis dtẽta ſub iuſticia. debet' aũt aliqᷣd alieui ſpealiter qe è peincipiũ ꝓducẽès et gubernãs ĩ eſſe hoc aũt peicipiũ pietas reſpicit ĩquantũ penubꝰ et patrie et hig qi ad hoc oꝛdinant' officiuʒ et caltũ ĩpendit et ſic ptz ꝙ pietas ẽ vtus ſpe atalis ad iulticia reducibilis et ꝙ ad eã ptinz Honoæs pentibꝰ exhibere? Hlota ꝙ tulliꝰ di cit ꝙ hec vᷣtus· ſ.pietas exhibzʒ patribꝰ et pa⸗ trie officin et cultũ. vt officiũ referat ad ob ſequiũ ·cultꝰ pero ad reuerẽtiã et honoes. qe vt aug· dicit:x.ð ciuitate dei:colere dicimur hoĩes quos honoeificatione vł recoꝛdatiõe ł pᷣſentia frequstamꝰ Et quidã in cultu Pentũ itelli git cultꝰ oĩm ↄſanguinecꝝ qui ſic dur qꝛ ex eodẽ patre ꝓceſſerunt vtz ꝑ phũum.viij. ethi· In cultu vo patrie ĩtelligit cultꝰ ↄcimũ et oĩm prie amicoꝝ.· et iõ ad hos peĩcipaliter pietas ſe extedit. Sic ergo cultꝰ et offieiũ vt dicit tuliꝰ debent' oĩbus ſanguine iunctis et pr̃ie beniuolis.ñ tñ eque oĩbus ſʒ peipue pen tibus. Klijs aut ſcòz paʒ facultate et decen tiã pſonarũ 001 anS. x. de ci: dei moæe vulgi. nomse pietatis e tiã ĩ opibꝰ miſcdie frequetat' qð iõ arbitro⸗ .d hoc iten nota ꝙ ſicut dicit euenſſe ge hie pcipue fieri deꝰ mãdat ea q̃ſi bi ꝓ ſaenficihs piacore teſtat ex qua etiã cõ⸗ ſuetudine factu ẽ vt ip̃e deꝰ pis dicat Sed quare nõ e datũ p̃ceptũ de honoee filioꝝ et alioꝝ hoim ſicut de honoæee pentũ: H& rõ na turalis ñ ſtatim dictat ꝙ aliqꝗd ſit ꝓ alio faci endũ niſi cũ hõ aliquid dzdebitũ aũt filij aò Patrè è maxime mamfeſtũ et ideo nõ ponitur ſub aliquo p̃cepto decalogi vt aliqð beneki⸗ cium vel obſequiũ alicui niſi parètibꝰ impe⸗ dat. paretes aut ñ viden' eſſe filijs ðbitoees — — — — — — — pter aliqua beneficia ab eis recepta.ſʒ poti⸗ us ecõuerſo filiꝰ q̃ e aliqd pris et pres amãt filios vt alidd ip̃oꝝ · vt ð vnj. ethi. vñ eiſdẽ rõibꝰ nõ ponũt aliq̃ p̃cepta ptinẽtia ad amo rẽ filioꝛx · quibꝰ nõ ponunt' aliq̃ p̃cepta oꝛdi nãtia looĩez ad ſeip̃3· Quare iter pᷣcepta ſcde tabule peĩo po' p̃deptũ de pentibꝰ honoeãdiſ E& eſt rõe peicipij cuiꝰ honoe p̃cipitur. vñ ſiẽ in oedĩe ad deu peimũ p̃ceptũ ẽ de ho⸗ noee peĩcipij qð eſt deus in peima tabula.ita in oedĩe ad ꝓximũ peimũ pᷣceptũ ẽ de honoꝛe peĩcipij qð e hõ ĩ ſcdᷣa tabula vñ ſiẽ dicit hu. de ſctõ vic · vtrobiq; peĩcipij digtas honoꝛa Irca ſeðz qrũt pła ſcʒ qre magis ꝓmitti p̃miũ ĩ peĩo p̃cepto et in q̃rto ꝙᷓ in al ijs p̃ᷣceptis· H hoĩes vt in ꝓpłlbus ad vtilitatem aliquã oꝛdinãt ſuos actꝰ.et ĩ ilłł p̃eeptis op⸗ tint ꝓmiſſione addere p̃mij.ex quibꝰ nlła vi⸗ debat vtilitas ſequi vel aliq̃ vtilitas impedi ri· qꝛ vero pentes iã ſunt in recededo nõ expe ctat' vtilitas de eis:et iõ huic p̃cepto addit Pmiſſio · Silr et p̃cepto peĩo ð ꝓhibitõe ydo latrie qe ꝓꝑ hoc videbat a ꝓpares vtilitas im⸗ edin · quã hoĩes credũt ſe ꝓꝑ pactũ cũ dðᷣmoni us mitũ · Oſequi poſſe· Quare lõgeuitas ꝓ mittit P Pentu honoee · ihe P Ogruũ eſt vt ei qui gratus ẽ beneficio beneficia ↄſeruet. in⸗ Sratus aũt beneficõ peiuari meret. benefici um aũt vite coæpab poſt deũ a pentibꝰ habe⸗ mus:et iõ pentes honoꝛãs qᷓi bñficio gratus meretur ĩ vita ↄſeruari.qui vo nõ honoæat tã quã ingratꝰ meret vita pemnari·qe vᷣo lõgeui tas ñ alliceret niſi cũ ꝓſperitate eſſz. iõ deu. qð exodũ explanat·lõgeuitatẽ ꝓmiſſaz ĩ exo. runctã hor̃e ꝓſperitatẽ determĩat addẽs et be⸗ ne ſit tibi ſm alex · qe vᷣo bona vel mala pñtia nõ cadũut ſub merito vel demerito niſi inc;tũ ordinant ad futurã remuneratõz. 16 qñzʒ ſzm occultã rõem diuioꝝ iudicioꝝ q maxie remu neratõz futurã reſpiciũt · aliq filij pij ĩ pentes citius decedunt:aliqui vero impij in eos diu tius vinũt ſzm tho. Irca terciũ qð eſt ð obligatõe h p̃cepti querũt pła ſcz ĩ qbus tenec filiꝰ pñi obe dire · ο ſzm Sdꝰ ſupiontatis é modꝰ obediti onis·q bt ðᷣe Po.xiij. oĩs ptãs a deo ẽ.et oĩs aima ptãtibus ſublimi oeibꝰ ſubdita ſit.ẽ aũt ſupioeitas ↄſtituta in ſpũalibꝰ et tꝑalibꝰ.et in tpalibus dupliciter ſczʒ qᷓtũ ad regimè rei⸗ publice et ꝓeie familie.peĩo mõ pᷣeſt p̃latus ſpũalis · ꝛꝰ pꝓlatus ſecularis. 3 pr carnalis Bi cut ergo determiat' obediéetia p̃lati ſpũalis ĩ — Ppualibus er p̃lati ſecularis ĩ tpalibꝰ reipub lice. ſic obediẽtia pr̃is in diſpoſitõe reifamili Aris.· et ſzm hoc p̃t dici ꝙ filiꝰ patriſ familias tene obedire patri ĩ oĩbus ꝓbabiliter ptinẽ⸗ tibus ad necitateʒ vel vtilitate reifamiliaris ſic intelligi debʒ illð ad coł · iij. filij obedite pentibus veſtris in oibus.et ſibi mõ intelligi debet autoeitates ↄſił es “4 Od ãt de deu. xxj ſi genuerit hõ fil iũ ↄtumacẽ qͥ nõ andiat pñis et matris impiũ lapidibꝰ obeuet eũ oĩs ꝓpłs quo debʒz mtelligi oñdit᷑ in ſe· autoeitate vbi dicit monna pr̃is audire Otemnès et omelſſa⸗ tõibus vacans atz luxurie . vñ otemptꝰ coere⸗ ptõis ẽ petm̃ et malicia ↄuerſatõis q̃ nõ coæri Sit ꝓ momta pĩis vñ pz q; filiꝰ tenet⸗ obedi⸗ re patri ĩ diſciplma bonoꝝ moꝛa qð intelligi debz de neceſſarijs ad ſalutẽ · hec alex. an. lota ergo ꝙ feliꝰ ꝙᷓdin vtit boms pr̃is debʒ ei obedire in exercitatõe actuũ vi rtuoloꝝ ſi⸗ ue ſalubeiũ · ĩ diſpenſatõe tpaliũ et ſubmiſtra tõe obſeqoꝝ · qñ eẽ vimt ſeoeſũ a pa tre viuere debz ſzm eins mpiũ. et ſi expedit ſubmiſtrare obſequium . ſi tñ pr̃ aliq̃d pᷣcipiat qð ſit cõtra ſalutis ꝓfectũ nõ è ei obediẽdũ ſzm illo luc. xiij· qui nõ odit pr̃em.ſ ecA Vtrũ honoꝛ ſit exhibendꝰ ex hoc p̃cepto malo pᷣlato et vide tur ꝙ ñ. qe · j. chi . v· qui bñ p̃ſunt ꝛc.glo. vt ei ſpualiter obediãt et exterioea exhibeãt ſʒ ille honoe nõ determĩat niſi bñ pᷣſidenti ergo ꝛc. Otra ibidẽ alia glo.Ile duplex honoe exhibẽ dus é oĩbꝰ pᷣſ biis.ſʒ maxie his q̃ labo⸗at vbo et doctrina· ſzm alex.an. malo p̃lato ho⸗ noꝛ debet qdiu ab ecckia rolerat⸗ Ee licz ma le pᷣſideat haberi debz vt bñ pᷣſidens quouſqʒ ab ecckłia deponat. vñ nõ debẽt debita ei ſub crahi a ſubd itis . Et generaliter è dicenò ꝙ in ferioꝝ nõ eſt iudicare de ep̃is vtꝝ ſcʒ bñ op⸗ ent Ro.xiiij.tu qͥs es q iudicas alienũ ſzuum tñ eos èns iudicabit pſa.iij. ſtat ad iudicanð dñs et ſequitur verbũ ad p̃latos.vos depaſti eſtis vineã meã·ra.pa. eſt ĩ do.vr̃a.hec alex an? VYta filiꝰ accauſãs pe& hereti cũ ſoluat hoc pᷣceptũ · hereti cus aut ſibi tm̃ obfuit vt qn hereſis e occulta.aut etiaʒ alios peaua doctrina coerũpit· Et hoc ſcòo mõ tenet filiꝰ accuſare pꝛẽm.ſʒ prio mõ ñ tenet. Ratio huiꝰ eſt qe honoeẽ pr̃is celeſtis tenet p̃ᷣferee hono ri patris carnalis· vñ pr̃ carnalis qui ðhono⸗ rat pr̃ez celeſtẽ nõ e ſuſtentãdꝰ. vñ in tali cãu tenet illud euãgelicũ qui honoeat peem aut matrẽ plus ꝙᷓ me nõ eſt me dignꝰ. et in deu. in laudè leui· dicitẽ q̃ dicũt patri et matri ne⸗ ſcio vos· hec alex· an· Vcn occaſiõe religi⸗ onis ſint p̃termittẽda pietatis officia ĩ paren tes · religio et pietas ſũt die vᷣtutes nulla aüt virtus alij vtuti repugnat. qe ſim phĩ in pdicamẽtis bonũ nõ eſt bono ↄtrariũ. vñ nõ poteſt eẽ ꝙ pietas et religio ſe mutuo impe⸗ diant . ad pietatẽ aũt ptinet exhi bere pentibꝰ officiũ et ceultũ.ſzʒm debitũ moð·ñ eſt aũt de⸗ pr̃em ꝙ deũ.ſi ut dicit ambꝰ.ſupꝑ luc.nccĩtu⸗ dini generis· diuie rᷣligioĩs pietas anfertᷣ. Br ergo cultus pentũ a cultu dei nos abſtraherz iam cultui pietatis pentũ inſiſtgre eſſz ↄtra de um deo in tali cãu p̃ᷣtermitteda ſunt pietatis officia in pentes ꝗꝓpter religioĩs diuinũ cul⸗ tum. Vñ ĩ hoc cãu dicit hiero.ĩ epła ad elyo doꝝ · ſi pr in limme iaceat. ſi mr̃᷑ vbera ꝗqbus te lactauit oñdat.p calcatũ ge peem. p cal⸗ catã ꝓge mr̃eʒ. et ſiccis oculis ad vexillũ cru cis euola. ſummũ genꝰ pietatis E m hac re ee crudelè · Sic etiã dins dicit luc. xinj. ſi qs ve⸗ nit ad me et nõ odit eẽ̃· SGi vero exhibedo pen tibus obſequia debita nõ abſtrabat qs a cul tu diuĩo hoc iam ad pietate ptinebit et ſic nõ bitus modꝰ vt hõ plus intẽdat ad colendum opoætebit ꝓprer religiõz deſerere pietate et in HPoc cãu dns math.xv. r—darguit ꝓphariſeos ꝙ; religionis intuitu· honoeem parentibus de⸗ bitum ſubcrabere docebant. Et ſic patet ꝙ ſᷣ pentibus nr̃is carnalia obſeqa nr̃a ſint neceſ ſaria. vt ſine his ſuſteétari nõ poſſint · nec nos ad aliquiò otra deũ inducãt. eos intuitu re⸗ ligioĩs deſerere nõ debemꝰ Si aut ſine pecea to eoꝝ obſequijs vacare nõ poſſumꝰ. vel etiã ſine obſequio nro ſuſtetari poſſint· licet eoꝝ obſeqa omittere vt ampliꝰ religioni vacemꝰ de hoc li:ij.ti. lxix. n · c. ¶ Quid de religioſiſ in hoc cãu e dicẽdũ · aliter et aliter e de O ſtituto in ſeculo et de ꝓfeſſo in religione · pei mus em ſi pentes habz qui ſine eo ſuſtetari ñ poſſint.nõ debet eis relictis religione intra⸗ re.qe trãſgrederæt' pceptu de honoeatõe pen tum licet quidã dicant ꝙ etiã ĩ hoc cãu licite poſſet eos deſerere deo ↄmittedo curã eoꝝ ſz ſi quis recte ↄſideret hoc eſſet tptare deu cũ habes ex puano ↄſilio quid agerz piculo ſub ſpe diumi auxilij pentes exponeret· Si vo ſñ eo pentes poſſent vitã trãſigere licerz ſibi pa⸗ renti bꝰ relictis religione intrare qe filij non tenent ad ſuſteutatõz ꝓentũu niſi ĩ necitate vt dictuũ é licet inꝙ eis intrare etiã otra ꝓhibi tõz pentũ qe quilibet ĩigenuus ẽe liber ꝙtũ ad ptinetia ad diſpoſitõz ſui ſtatus p̃ſertim ĩ his que ſut obſequij diuim Et magis è obtempan du patri ſpuali vt viuamus ꝙ;ᷓ pentibꝰ arnis hebr.xij. vñn dñs vt legit᷑ macth⸗viijet luc.ix. rephendit diſcipłm q ſtatim nolebat en ſequi intuitu ſepulture pr̃is· poterat em ꝑ alios ſe⸗ elini vt dicit criſe . Seuc aũt ſcz ꝓfeſſus ĩ re ligione reputat' qi mudo moetuꝰ. vñ nõ debz occaſiõe ſuſtentatõis pentũ exire clauſtrũ m quo xpᷣo oſepelit et iten ſe negocijs ſecula⸗ ribꝰ iplicare· Tenet tñ ſalua ſin pᷣlati obediẽ tia et ſue religioĩs ſtatupin ſtudiũ adhibere qũo ſubueniat᷑ parẽtibꝰ eiushec tho.et ſatiſ Ouenit cũ eo alex.an:Deeterea ſi talis nõ ſit obligatꝰ ad exhibitõz coepale honoeis parè tum.eſt tñ obligatus ad exhibitõz ſpuale ſczj in reuerèdo. in ↄſolando:oꝛando ad bonũ in ducendo. et lalute aie ꝓcurando. in exhibici one em ſpũali maxime habz pfici hoc pceptũ in quo ẽ ↄfirmato ad deũ·hec alex an. in 3⁰. V Ae quinto p̃cepto:ci ·xxv.· tcepto qð eſt nõ occides exo· xx·. et pei mo ð ipᷣo homicidio qe ibi ꝓhibet' ex plicite. ſco de alijs imiurijs qͥ ↄmittunt᷑ in ꝑ ſonã ꝓximi ꝓhibitis implicite vt pzʒ ma · v. Circa peimũ peĩio videndũ eſt de beeui huiꝰ p 0 Enſequeter ↄoſiderandũ eſt de quĩto p cepti expoſitõe:ſcdo ad maioeẽ inſtructõz de multiplici circa hoc dubitatõe Circa peimũ ſciendũ hoc p̃cepto explicite ꝓhibet homici diu . implicite vero oms motus ire ſic expli⸗ cat dñs· Eſt ãt homicidiũ hoĩs ab hoĩe facta occiſio · ꝓhibe ergo hoĩez occidi ab hoĩe · ab hoĩe inꝙ vt ab hoĩe ſiue vt ẽ hõ·ñ ãt ab hoĩe vt a lege ſine vt e legis m ſter duũmõ nõ deſit iuſtus oedo. iuſta cã iuſtus aĩimꝰ. vñn nõ ꝓhi⸗ betur occiſio inſta ſed miuſta. eſt aut miuſta ſi deſit aliqð triũ p̃dictoꝝꝛ · deeſt aũt iuſta cã cũ aliquis ſine merito occidit᷑.deeſt oedo iu⸗ ſtus cũ occidit ille q nõ eſt legis miſter· deelt iuſtꝰ animꝰ cũ iudex occidit libidĩe vindicte nõ amoæe iuſticie. Eit aut homicidiũ triplici⸗ ter· peimo volũtate vt cũ fit ex intentõe · ſceᷣo caſu vt cum fit pᷣter intentꝑʒz. et Hoc p̃t eſſe tri pliciter ſcʒ vel dando opam rei illicite vel li cite · et ad hoc adhibedo debitã diligenti am. vel nõ adhibendo. In peĩo cãu et 5° nõ excuſa tur a toto ſed a tanto: in ſco excuſat' a toto tercõ fit homicidiũ ex necitate et Hoc zautne ceſſitate vitabili.vt cum fugere p̃t et nõ vult ꝓpter verecundiã vel cauſam aliaz . Fut meun tabili vt cũ quis oceidit alm nõ liuoee vinei cte ſed amoee ↄſernatõis vite et ajme e ne ſcz ꝓdat vitam et aĩmam et hoc cũ moderame in culpate tutele peimo mõ excnſat' a tãto· ſcõo mõ ↄcedit impfectis nõ ꝑpfectis: et excuſa a toto ſim aug· li. de l ibe.ar. et hec ad pñs de differetijs Homicidij ſufficiãt · quia ĩ fra li · vj ademaeerrre Rar⸗ s= . A frca ſedᷣm querunt' pł a.ſcʒ vtrũ occidere Plantas et alia beuta ſit peccatũ vel ſit ↄ tra illud pceptũ · H œ nõ. vt em̃ dicit aug/⸗ de ciuitate dei ꝙ dictu eſt nõ occides mtelli gitur de homĩe: nullꝰ ei peccat ex hoc ꝙ vti tur aliqua re ad hoc ad q; eſt: ex oedinatõne aũt dei ꝓplante oꝛdinant ad vſum aimalm̃et aimalia ad vſum hoĩim qð fieri nõ poteſt ſine moetificatõne eoꝝ · dicit em̃ geñ.]· ecce dedi vobis omem herbam et vninerſa ligna vt ſint vobis in eſcam et cũctis aimam.et gen· ix · de om̃e qð mouetur er wmuit erit vobis in cibum MHec obſtat ꝙ occideti bouẽ vel ouem alte rius determĩata ſtatuitur pena exo· xxij.qe ta⸗ lis peccat nõ qe bouez occidit ſed qe Homini damnũ in ſua re facit · Vnde nõ ↄtinerur ſub eccate homicidij ſed furti vel rapine Vtn. iceat occidere hoĩem peccatozꝛem. ꝙ ſic exo.xxij.maleficos nõ patieris viuere· et ro· xiij· no ſine cã gladiũ poztat:dei em miſter ẽ vindex in iram ei qui male agit· Scom ei ang in qõnibꝰ ſup mathcum hõ ab hoĩe occiditꝰ hoc fit aut cupiditate nocẽdi ſiẽ fit ab hoſte · ł nuſte aliqd auferẽdi ſic fit a latrõe aut oedi ne obediedi ſicut fit a indice· aut neceſſitate ſubueniendi. ſicut fit a milite:· im peimo et ſe⸗ cũdo cãu nulli licet occidere. in tercio aũt et quarto licet · Omis em pars eſt naturaliter ꝗp tertotũ· vnde videm? ꝙ ſi expediat ſaluti cozꝛ Pis hHũani pciſio alieuiꝰ mebei . ſecz qe Eputri⸗ . dum et alion mebeon coeruptiun- laudabili ter p̃ſcidit᷑ · quelibet aũt pſona ſingularis cõ⸗ paratur ad totam ↄuitatem vt pars ad totum et ideo ſi quis ſit cõitati ꝓpiculoſus et eiꝰ coꝛ ruptiuꝰ ꝗꝓpter aliqð peccatum.iuſte ecciditur vt bonũ ↄune ↄſeruetur. Si ergo maleficꝰ oc cidatur ameee obedientie ſeu inſtlicie · nõ pec cat iudex ↄdemnans:nec miſter a iudice iuſſꝰ cecidens peccat tamẽ vterqʒ ſi faciant hoc iu ris oedme nõ ſeruato · xxiij · ꝗq · iii · ¶plt · et · v.miles·¶ Nec obſtat ꝙ dñs mathxin · ꝓ⸗ hibuit extirpari zizʒania que ſũt filij nequam · vt ibidem dicit · qe hoc feeit vt parecret᷑ triti co.i.bonis·q fit q mali non poſſunt occidi qum ſił oc cidant' et honi: vel qe latent inter bonos vel qe habent ſequaces multos ita ꝙ ſine piculo bonoꝝ nõ pꝓñt mterfici· vt dicit aug. otra ꝓmenianũ qñ vero ex oceiſiõe malo rũ nõ immmet piculi boĩs ſ magis tutela et ſalus.tũc mali licite pñt occidi⸗Vrrũ liceat ꝓſone pemate hoĩezs peccatoæe occidere · F ꝙ nõ· vn aũg. j·. de ci ·dei:qui ſine aliqᷓ publica amiſtratõe maleficũ mterfecerit velut homi⸗ cida reputabit.ſic em̃ dictũ eſt· occidere ma⸗ lef̃actoee licz inꝙᷓtũ oꝛdinat ad ſalutẽ totius ODũuũitatis et iõ ad illos timn punʒz q̃bꝰ eura ↄmit ti tur Omunitatis ſeruãde· Deeterea ðde in lege da beate lucie.hõ poteſt eẽ miſter moetis nõ vite ·. qe omis vita eſt a ſolo deo: nec eam denſ dare voluit ꝓ miſteriũ alicuiꝰ.ſic eĩ auferee rem alicuiꝰ ſine autoeitate et vol utate eiꝰ nũ quã licet·ſic et multofoetiꝰ occidere qð ẽ vi⸗ tam auf eree ſine dei volũtate et autoeitate nũ quã licebit deu · xxxij ·et ego occidã eꝰ vi· fa. ꝓcu:æc deoqʒ; quicũqʒ nõ accipit ptãtem vł a diuĩia autoertate q̃ᷓ eſt in lege · vł ab eius vo lnntate ſcʒ ↄgnita ex inſpiratõne. ſi interficit Otra illud pᷣceptũ facit.· Nec obſtat qð exo·xx xij:pc epit moyſes·occidat vnuſquiſqʒ ꝓximũ ſuum ꝓ peccato vituli cõflatilis qe fecerunt hoc ex din p̃ᷣcepto. Vt lic eat clericis ma⸗ leficos occidere · c& ꝙ non.. thi · iij · Opoetet ep̃m ſine crimie eſſe nõ violentũ nõ pcuſſoeem et bn. ad eugeniũ li:de ↄſideratõe dic aggre dere ſubditos ſeò verbo nõ fereo.quiò denuo vſurpare gladiũ cemptes que ſemetl iuſſus es ponere in vaginã ſcʒ in petro cni dictũ e. mit te gladiũ tuũ in vaginã· Ratio huiꝰ eſt. qe hꝰ pᷣcepto nõ occides ꝓhibet quilibz occidere ſua autoeitate·qe ergo miſtris veteris teſtam⸗ ti erat autoeitas Omiſſa:- miſtris vero noui te⸗ ſtameti nõ eſt ↄceſſa vt ꝓ ſe interficiãt:ido ex ſequeti ꝓhibent᷑ illo pcepto clerici intertfi⸗ cere in cã iuſticie · Ratio aũt Huiꝰ eſt qe mi ſut clerici ad miſteriũ altaris in quo rep̃ſentatur paſſio xpᷣi occiſi:·qui cũ penteret᷑ ñ peuciebat vt dicit . j. pe · ij.· miſter aũt debet ſun dum imi tan m illud ecc· x.ſzm iudicem populi ſic et miſtri eius:et iõ nõ ðpetit eis ꝙ pcutiant vel occidant · Nec obſtat ꝙ pe:act.inj·anamiã et ſaphirã interfeciſſe refert' qe hoc ꝗꝓpeia autoei tate nõ fecit ſed ꝓotius dei ſmiam de eoꝝ moꝛ te ꝓmulgauitvb potius eoꝝ moꝛteẽ quã dya bolus inferee debebat p̃dixit et cauſaʒ ſczʒ cul pam patefecit· Sr obicia ꝙ impatoe autoei⸗ tatem accepit a papa maleficos puniendi. di⸗ cendũuũ ꝓ a deo p papam ſuſcipit autoeitatẽ vt ſit miſter legis et iuſticie diume . SZʒ ab ipa le ge autoeitatẽ habz vſus miſterij iuſticie · vnð aug · in qᷓnibus leui · cũ homo mſte occeidit lex occidit nõ tu·loquit᷑ iudici ſeculari ·/ Si obicit ꝙ ille facit cinꝰ antoaitate fit· vñ pa⸗ pa et ep̃i qui ppoſitos habẽt et indices in cã ſanguĩis vident occidere ˖ dicenduů ꝙ duplex eſt autoæitas ſcz iubendi et innuedi. perma eſt penes impatoꝛł· ſcdᷣa penes papã et p̃ſbros: xXNy hec em̃ eſt pᷣdicatio ðiuĩe legis et hoetatio ve pemcipes obediãt ei: de peima autoeitate no de ſcda intelligi debet ꝙ itle facit cuius au⸗ toertate fit· vñ bn· ad eugeniũ li· inj· de olio⸗ ratõe oſtendit qũo vterq; gladius e eccłlie ſeʒ materialis et ſpũaliset ꝙ; ad eam ptinet gla Oius materialis nõ ꝙᷓtum ad vſum vel muſſum ſʒ ꝙᷓtum ad nutũ ·qu inq̃t materiale gladium negat tuũ.nõ ſatis mihbi videt' attendere ver bů dñ dicentisouerte gladiũ tuũ in vaginã ergo et ipᷣe foste tuo nutu et ſi non manu tua euaginandꝰ.alioquin ſi nullo mõ ad te ptine ret dicentibꝰ apłis:ecce duo gladij hic · ñ re⸗ ſpondiſſz dns ſatis e ſz nimis eſt· vterq; ergo eſt eccłie ſcʒ materialis et ſpualis/ſed is ꝓcc cleſia. ille vero ab eccłia exercẽò. ile ſacer dotis is milititis manu ſed ſane ad nutũ ſac⸗ dotis et iuſſuʒ impatoe s & Vtaνι alicui liceat ſe occidere.ih& q; non. vñ aug..· de ci. dei · q; dictũ eſt nõ occides intelligit de hoĩe. nec ergo alten nec te· nec em al iud ꝙq hoĩem oc⸗ cidit qui ſe occidit:eſt aut hoc illicitũ.peimo qe peccat otra ſeip̃m· facit em̃ ↄtra naturalem inclinatõʒ; et legeet etiã otra caritate qua qᷣ⸗ libet tenet diligere ſeipᷣm: et ideo ſemp ẽ pec catũ moetale:* qe peccat in deũ· ſicut q̃ ſeruũ occidit alienũ peccat in eiꝰ dñm.· et etiã vſur pat ſibi iudiciũ diuinũ· ptinet em̃ ad deũ ſolũ moetis et vite iudicin m illõ deutꝰ. xxxiij. ego occidã:et ego vi:fa.ec· Nec obſtat ꝙ ſam plon ſe cũ hoſtibus occidit vt habet iudicũ. xvjqu tñ numerat᷑ inter ſanctos hebr.xj.qe vt dicit aug.j. de ci · dei · ho ſibi ſpũs dei laten ter ſuggeſſit· et eandẽ rõz reddit de qbuſdã fe miĩs ſanctis quaꝛx memoꝛia ab eccłkłia celebea tur.· Nõ obſtat etiã ꝙ razias qui ſe occidit lau datur qe ex hoc nõ laudatꝰ ſʒ ꝗꝓpter zelũ legis qu onditur ex hoc ꝙ ſe occidit licz occidere nõ debuerit vt etiã dicit aug.j· de ci · dei . nul⸗ lus ſibi debet manꝰ inicere vt effugiat hoĩeſ Bed obui qe math. x.dicitᷣ.qmii ꝓpdidit aĩiam ſuã ꝓpter me ſal.fa eam.et aĩam vocat ibi vi tam. ſed qͥ ſe occidit illo deſideꝑio de quo diẽ apłbs cupio diſſolui et eſſe cũ xpᷣo ꝓdit aĩimam ſuã ꝗꝓpter deu· ergo mueniet eam. H ſeðz ſan ctos ibi aima de vita aĩalis qᷓ debet vno mõ ĩ terimi:alio mõ ſaluari. ſm ei platone duplex eſt moes vna nacure ſcz cũ aĩma egredit alia virtntũ ſcz cũ ꝓ virtutes hõ vicijs et volupta tibꝰ moeit. peima e expectãda.ſcdðᷣa ꝓcurãda ꝓdenda eſt em vita aialis ſcdᷣa moete· nõ peĩia ſi tñ illa peima ꝓ xpᷣo mferat᷑ patienter e ſu⸗ ſtinẽda. Vc liceat mulieri ſe occidere ne ab alio coerũpatur · HC ꝙ nõ qę aõ debet in ſe Omittere crime maximũ qð eſt ſui ipᷣiꝰ occiſio vt vitet? minꝰ cri mẽ alienũ. nõ em eſt crimen mulieris ꝓ violentiã molari ſi ↄſenſus nõ aſ⸗ ſit. qe nõ coinqnatur coepꝰ miſi de oſenſu me⸗ cis vt lucia dixit:foznicatõ ant vł adulteriuzʒ eſt etiã minꝰpeccatũ ꝙ; homicidiũ: pᷣcipue ſun ipᷣius· eſt etia piculoſiſſimũ pctm occid ere ſe qe nõ reſtat tpus vt ꝓ penitetiã illð peccatũ expiet·¶ Vta liceat alicui ſe defendedo ali que occidere·H ſcòm rich. ꝙ ſic·et hoc patz pẽĩo autoeitate· diciꝰ em̃ exo· xxij · ſi effringes fur ſuffodiens fuerit muentꝰ et accepto vul nere moetuꝰ fuerit · ꝓcuſſoꝛ ñ reus erit ſangni nis ſ mł tomagis licet defedere vitã gpeia ꝙ; domũ ſuã ꝑ ecc Voc ec ꝓba ꝓ·C·ad l · coenel de ſica. l.i· et · ij · et ex · de hoĩci · ſigficaſti · ij· vim em vi repellere leges omes et oĩa iura ꝑ mittũut ið tñ fieri dz cũ modᷣamie ĩcłpate tute le.v dicit gloſeruat equũ moderamè ſi tãtuʒ fiat ilð quo omiſſo violetia repelli ñ poſſit· ſi ꝰ violetũ ĩterficis ſi moetis piculuzʒ ab eo vꝛ tare ñ poteris ſine pena ĩterficis.et pꝰ pauca ſubdit · iniuriã vo illatã ꝓſone ex ĩteruallo re pellere nõ licet. qe ſic eſß vmdicta · et ſic ĩtel igunt' iura qᷓ vident' ↄtraria. Scdõo onditur hoc rõe:omes ĩ hoc ↄueniũt ꝙ q interficit no centẽ vt miſter legis nõ eſt trãſgreſſoe pᷣcepti de nõ occidedo. ſ qᷓ vult ĩiuſte aliũ occidere nocẽs ſzim lege huanã.et etiã ꝓpter diuinaz qe ꝗꝓpter hoc e iĩ moæetali ꝓctõ. et qᷓ defedẽdo ſe tale occidit eũ occidit vt miſter legis qe B lex ſibi ↄcedit vt allegatũ ẽ ergo ꝛc.hec rich. Ed maioæè ãt euidẽtiã ↄſideranð e ſm tho · ꝙ nihbil ꝓhibet eſſe duos effectꝰ vniꝰ actus quoꝝ alter ſit tm ĩ ĩtentõe alter vero ſit pter intentõz. moæzales aũt actꝰ accipiũt nomẽ ab eo ꝙ intedit nõ ab eo qð eſt pᷣter intẽétõzꝭ cuz ſit cã ꝑ accidẽs Ex actu igit᷑ alicuiꝰ ſe defen detis pᷣt ſequi duplex effectꝰ.ſczʒ ꝗꝓpeie vite ↄ huatio et ĩuadetis occiſio.· Actus igit huiõi ex hoc ꝙ intedit ꝙᷓtum ad peimũ nõ bʒ rõem illiciti cũ ſit naturale cuilibz ꝙ ſe qᷓtů p̃t ĩeſſe oſeruet . Doteſt tñ aliqs actꝰ ex bona mtetõe ꝓuemes illicitꝰ reddi ſi nõ ſit ꝓpoæcionatꝰ fi m. et 1õ ſi aliquis ad defendeẽdu ꝗꝓpeiazꝭ vitam maioei vtat᷑ violetia ꝙ opoetz erit illicitũ. Si vero moderate erit licitũ vt pz ex ſupeadictis Bed qe hoĩes nõ licʒ occidere mſi publica au toentate ꝓpter bonũ ↄũᷣe vt pz ex ſupiꝰ dictis iõ illicitu ẽ vt hõ intedat hoĩez occidere vt ſe defẽdat· niſi ei qui publicã hʒ autoeitate qᷓ in tẽdens hoĩez occidere ad ſui defeſiõz hoc re⸗ fert ad ꝓpubl ũ bonũ vt pz ĩ milite pugnante Otra hoſtes et ĩ miſtro indicis pugnãte ↄtra latrones· hec de tho. Quidã tñ Ootrariũ di⸗ cunt ſcʒ ꝙ nõ licʒ hoĩez occidere ĩ defendedo ſe.qe vt dicit aug:j. de li·ar:loques de illiſ ꝗ hoc faciũt tales nõ ſũt a peccato liberi.apudò lege diuinã.q ꝓ his rebꝰ q̃s optet ↄteni ſũt HhHuana cede polluti ·ſʒ ſm eiꝰ metẽ ibidẽ coꝛ⸗ pꝓus nĩm e inter res qs optet ↄtemni.hꝰ etiazʒ ide videt dicere ĩ epła ad publicolaz. p̃terea plus tenet' qlibet diligere aĩaʒ ꝓxi ꝙ coepuſ Peim ·ſ̊ vol a aliũ occiòere ſiuſte:e ĩ moeta⸗ li pctõ:ergo ſi ſe defedens occidat eum ĩ tali ſtatu ppoĩt ſalute coepis ſui ſaluti aie ꝓximi hꝰ opĩo. fuit Hu.di.l.G. ſi irã· Sꝭ ad hoc rñndz rich. Od autoenate em aug dicit ꝙ intelligi debz ĩ cãu ĩ quo ſcʒ fugiedo vel adiutoeiũ in- uocãdo:poſſet hõ ſaluari et nõ vult ꝓpter ve⸗ recũdiã vel qn ꝑ aliã viã cohibere poſſit male factoꝛẽ · vel qn iam accepto vulnere moætis ĩ ſequit et occidit recedetezʒ. F rõem dicit nõ ille qᷓ ĩterficit eũ ſe defededo. ſzʒ potiꝰ ip̃e ẽ cã ſue moetis et damnatõis inꝙᷓtũ ſcz illum alũ ad occidenð eũ q̃i interpᷣtatie cogit· vñ ſi rõ illa valerz minꝰ peccaret occidẽs nocentẽè qꝙᷓ; inocente.· Sʒz qd de clericis nũqd licet eiſ ſe defeden do aliquẽ occidere · & aliꝗᷓ dixer̃t indiſticte ꝙ hoc nulli ꝑſone peiuate ſiue cle⸗ rico ſiue laico licʒ · vt vfũ eſt ſupᷣ · Flij vo ĩdi ſtincte dixerũt ꝙ hoc cuilibet licʒ · Quidã ãt diſtinxerũt inter clericos et laicos dicẽtes ꝙ Hoc clericis nul la necitate liczʒ · hꝰ opivibe fuiſſe laur̃.et bn.ex. hoĩici · ſuſcepimꝰ ĩ glo. vbi ðe ꝙ clericꝰ nõ debz ꝗꝓpter calia etiã otra ſaracenos armis ſe def edere et ſpoliãte ĩterfi cere · ar · xxiij .q:vii.c.ij· et.c· Ouenio· et. c. ſu ſcepimꝰ.et er de voto ex multa.et di· l. cleri⸗ cus qᷓ paganũ· laicꝰ vo pᷣt patriaʒ et res ſuas defẽdere · et hoſtẽ etiã puenire· ar. C. vn vi.l. .1. de⸗ rrij. d j. d⸗ Fer, aũt alex· an. qe ex ege nature nõ ẽ diſtinctõ clerici et laici et iꝰ pceptũ e ex lege nature·iõ ſi ꝓhibeant cleri⸗ ci ĩ canone laico ↄceſſo occidere hoc non erit ex ꝓhibitõe pᷣcepti ſʒ ex inſtitutõe ecckie · vñ illa diſtinctõ reſpicit eccłie iſtitutõz«/ Æ£ loo nota ꝙ ſzm legẽ reus homicidij ñ erit qᷓ furez nocturnũ occiderit.qð ĩtellige ſi ſme piculo reꝝ et pꝓſone ei pcere nõ potuit etiã ſi ſe telo nõ defedat vt tn B ei elamwer teſti ficetᷣ.ſecꝰ eſt de diurno · Batõ e q de diurno diſcerni p̃t ꝙ ad furandũ nõ ad occidẽdũu venit. Idem tñ de nocturno ĩtelligit᷑ et diurno ſi ſe cũ armis defedat et ꝓ Piculo pſone.ex · e· ſi pfodies et ff.ad·l.coeneb · de ſic:fure. Et Em aliquos ſi diurnꝰ? velit me iterficere poſſuz eũ puenire. ar · C. ad.l.coeneb ·de ſic. l.ij.iij· et. iij . Batõ bu:e q ſi nocturnꝰ cũ rebus recedat eũ pꝰea nõ ↄgnoſcã.ſecꝰ ẽ ð̊ diurno.vñ eũ poſtea ac⸗ cuſare poteroideo nõ tam facile occidi p̃t Vtꝝ aliqs hoĩem caualiter occidẽs incureat hoĩcidij reatũ· & ſzm phᷣm. ij. phi. caſus ẽ cã ages pᷣter ĩtetõzʒ· et iõ ea q̃ ſũt caſualia ſimpli citer loquedo nõ ſũt ĩitenta neq; volũutaria·et q? ome pctm̃ eſt volũtariũ ſzm aug· ↄſeques ẽ ꝙ caſualia inꝙ;tũ huiõi ñ ſũt peccata ↄtingit tñ illud qð nõ e actu et ꝓ ſe volitũ vb intetn eẽ ꝓ accidẽs volitũ et intetũ ſzm ꝙ cã pꝑ acenſ ð̊e remouẽs ꝓhibes: vn qn qͥs nõ remouet ea ex qbus ſeqtur homictdiũ.ſi debeat remouere ðe qdᷣamõ hoĩciòiũ volũtariũ:hoc auũt ↄti git dupkhr Vnod qñ dat opam rei illicite glio mo⸗ qñ nõ adhibz debitã curã:et iõ ſzm iura ſi ali quis det rei licite opam et debitã adhibz cu⸗ ram.et inde ſequat hoĩcidiũ nõ incureet hoĩ cidij reatũ Si vero det illicite rei opam ł etiã dans rei licite opam et nõ adhibz debitã cu⸗ ram.ſi ſequaPinde hoĩcidiũ nõ euadit homici dij reatũ · di · L. ſepe · ¶ Vtrũ hq̊ pᷣcepto ꝓhibea tur occiſio hoĩs quolibet mõ dicta ꝙ Bpꝓ hibet ꝗꝓpeie occiſio coepalis imꝗpeie vero et ex ↄſequeti et ĩterpᷣtatiue occiſio ſpualis ſi ei moes aĩme peioe eſt moete coepis qᷓ ergo =dbi bet inferee moetẽ coepis multomagis aĩe · Nõ;ÿ tn ꝗꝓpeie pᷣt dici moes ſpũalis ſiue aime ab ali quo inferee alicui.qe nõ ꝓ cãm ſed tm̃ ꝑ occa ſione ·qe culpa nõ p̃dt eẽ ĩ aliquo niſi eo volẽéte licet ei aliquis poſſit occaſionẽ verbo vel fa⸗ cto p̃bere · ms s q̃ ꝓpctinet ad homicidium maxime de differeujs looĩcidòij et ireegularita te et alis penis quas quis incureit require i⸗ fra li.vj.ci.xnij· 1 Oe imurijs coepalibꝰ alijs ab por ti xxvj Oſtea ↄſiderãdũ e de alijs ſiurijs que Omittũt in piłnã ꝓxĩ que etiã iĩplici⸗ te ꝓhibent cũ ε nõ occides . vtz ma. .v.et circa hoc qeunt pła ſcʒ vti in aliquo caſu liceat aliquẽ mutilare mẽbeo· H ꝙ ſic· hoc em̃ licet publice ptãti gpter aliqð malefi ciũ exo·xxj·oculũ ꝙ ocnlo:licʒ etiã pemate p ſone ex volũtate eiꝰ cuiꝰ e mẽby vel etiã eiꝰ q̃ gerit curã ipᷣiuns p̃cidere mebʒ putidũ ꝗp⸗ ter ſalutẽ ꝗpeij coepis oↄſeruandã Fliter vero nũqꝙᷓ licet · vñ etiã ĩ nullo cãu liczʒ pᷣcidere mẽ beũ ꝗpter qdcunqʒ peccatũ vitandũ. qę ſaluti ſpuũali ſy pᷣt aliter ſubneniri ꝙ; ꝓ abſciſiõʒ mẽ⸗ bei.qe pctm̃ ſubiacet volũtati · vñ criſo· ſuꝑ iꝰ math.ix· ſunt enuchi q ſe caſtt̃. ꝗꝓpter reg· ce· exponẽs dicit.i.nõ mebeoꝝ ablſciſiõe ſʒ malo rũ cogitatõm ĩterpᷣtatõe· eſt em̃ obnoxiꝰ male dictoni qui mẽbꝝx abſcidit etem q;̃ ſunt hoici⸗ dan talis p̃ſumit· et poſtea ſubdit· nec ita cõ cupiſcẽtia fit mãſuetioe ſʒ moleſtioe· Fliunde em fontẽ habz ſperma qð ĩ nobis · et pcipue a ꝗpoſito ĩcõtinẽte et mẽte negligẽete. nec ita Opꝛimit abſciſio mebei teptatões vt frenũ co⸗- gitatõis Vtꝝ liceat patribꝰ verberare fili os aut dñis ſʒuos· &ο iferee nocumètũ alicui nõ licet ꝑ modũ pene niſi ꝗpter uſticiã NMuliꝰ ãt iuſte punit aliquẽ niſi ſit eiꝰ diſpeſatõr ſub iectus et iõ vᷣberare aliquè ñ licet m ſi habeti ptãte aliquã ſuꝑ eũ q̃ vbera.et qa fi liꝰ ſubdi cur ptãti ꝓatris et ſeruꝰ poteſtati dñi iõ licite vberare pt pr filiũ et dñs ſeruũ cã coerectõis et diſciplime . iõ ðe ꝓu. xiij· qͥ pcit vᷣge odit fi⸗ liũ ſuũ · et ecc·xxxiij:ſʒuo maliuolo.toetura et ↄpedes · p G̊ aut ꝙ apłs dicit eph.vj.pees no lite ad racũdiã ꝓuocare filios nõ ꝓhibetur pr̃ibus quin verberẽt filios cã diſcipliĩe ſʒ ne affligãt eos verb eribꝰ ĩmoderate qð auũt ſub⸗ dit infra ibide et vos dñi eadẽ facite ſzumſ re mittẽtes mmas dupliciter p̃t ĩtelligi · vno mõ vt remiſſe minis vtant᷑ qð ptinet ad moderati onẽ diſcipline · Fglio mõ ꝙ n ſemp impleãt qð ſunt ↄmĩiati qð ptinet ad B ꝙ; indicin quo qs ↄmĩatus ẽ penã qñzʒ tempet ꝓ remiſſioĩs miſe ricoꝛdiã Zz obicit᷑ gqe phũs dicit · x· ethi·ꝙ ſermo paternꝰ habzʒ ſolã monitõʒ nõ aũut coa⸗ ctionẽ ſ verberatõ ẽ qᷓ̃dã coactio.g nõ licet pentibꝰ filios vᷣberare · maioe ptãs debet habere maioeẽ coactionèe ſic aũt ciuitas ẽ ꝓfe cta duĩtas · ita peinceps ciuitatis hʒ ꝓfectam ptãtem coercedi.et iõ pᷣt infligere penas iree ꝓabiles ſcʒ occiſioĩs vel mutilatõis pater ãt et dñs qui pᷣſunt familie domeſtice ẽ Duĩtas ĩ pf ecta ptãtem hʒ impfectã coercendi hm pe⸗ nas leuioꝛes qᷓ nõ inferũt ireepabile nocumẽ tũ cuiꝰ modi ẽ verberatõ? Vtꝝ liceat alique icarcerare · H ꝙ ſic ſcʒ ſm oedinẽ iuſticie aut in penã aut cautelã aliciuꝰ mali vitãdi · vnde leui·inj.ðe.ꝙ quidã ꝓpter peccatũ blaſphe 2 mie incarceratꝰ fuit· ſimpliciter auũt aliqnẽè in cludere vel ligare ptinz tm ad eũ qui diſpone re hů vniuerſaliter ð actibꝰ et eiuns vita: qe hoc etiã impedit᷑ a bonis agedis cuilibet tũᷣ licet hoĩem detinere ad hoꝛã ab aliquo illici to ope mox ppetrãdo. pꝓuta ne de alto ſe ꝓici at. vel alteꝝ feriat ggraust aut pctm̃ huiꝰ mõi miuriaꝝ ex hoc ꝙ inferũt in ꝓpſonas cõ⸗ iũctas.Sed cui opetit actio iniuriaꝝ et tra quos et inqtũ · P actio dat imuriã paſ ſo.patit aũt q̃̊s in ſeipᷣo et ĩ filio quẽ hʒ ĩ po⸗ teſtate · Inſtitu ·de iureiur: patitur et ſił᷑i rõne epᷣus ĩ clericis. et abbas ĩ monachis·et dñs ĩ ſeruis . vt ibide · C. ſeruus aũt · et vir ĩ vxoee. qᷓ ſi ſit filiafamilias dat actõ tribꝰ ſczʒ ip̃ et vꝛ ro et patri:nec vna actio ↄſumit ꝓ alia.Si tñ iniuria fiat viro actio nõ dac vxoei·qe equũ ẽᷣ vxoæees a viris defẽdi nõ ecõuerſo· ffee . l. j. da tur etiã hec actio ſpõſo ſi fiat iniuria ſpõſe· ff. e.l.apud ·qð mtelligit de ſpõſa in pñti:dat etiã heredi ab miuriã illatã cadaueri eiꝰcuiꝰ eſt heres ł ſi fama eiꝰ ſit laceſſita · ff.e.l.j.a tur etiã actõ nõ ſolũ otra pcuſſoe ſ̊ etiã otra eum qui ꝓcurauit ꝙ; peut eret. ff· e· l.nõ ſolũ Doſtqꝙ; aut oſtiterit ĩ iudicio ð iniuria ſi ſit fa⸗ cienda ↄdemnatõ pecuniaria index defert iu ramentũ iniuriã paſſo ꝙ iuret iꝙᷓta de ſuo de⸗ diſſe vellet añꝙ; tale mniuriã ſuſtineret·. Et qe ſi aimoſe iuraret mdex peiꝰ taxabit certã quãti⸗ tatem pecunie ĩfra quã iurabit· Et ↄſiderabit qualitatẽ miuriã paſſ:ſcm em gradũ digni⸗ tatis et honeſtauis vite creſcit et mmuit᷑ eſti⸗ matio iniurte mſtitu· e · ꝓ.pena: SZzʒ poſtea ꝙ; in ratũ fuerit nõ licebit in minoei quãtitate odẽ nare.C.de iudicijs:et in auteẽ·hodie ꝛc· De duello.ti .xxvij. de ipo. de pena eiꝰ Crrca peimũᷣ querũt pła ſcz quid ẽ duel lũ · duellũ eẽ ſin Sularis pugna que fit ad ꝓbatõz rei alicꝰ ita ot q ſic ſe ꝓbaturũ offert et vicerit ꝓbaſſe cre datur.ſi nõ vicerit etiã in ꝓbatõe defeciſle pu tet᷑. Dicit aũt duellũ q̃i duoꝝ tellũ. dicitur etiã monomachia qſi vnica et ſingularis pu⸗ gna·dicit eciã in pleriſqʒ ꝓtibus iudiciuʒ eo ꝙ ibi iudiciũ dei expectet?“ Vtu duellu ſit Ennde 4 ex duello ſepe ꝓuenit hoĩci⸗ diũ iõ de duello e hic diceẽdũu et peimo lLicitũ.& ꝙ nõ etiã inter laicos qe ibi deꝰ tẽe⸗ Ptat . et ſcriptũ eſt deu· vj: et mathiiij . nõ te⸗ tabis dñm deuz tuũ et · xxij. q:ij. queritᷣ. Nec obſtat ꝙ dauid pugnauit cũ golia: ij:q v.mo nomachia:.qꝛ peiuilegia paucoꝛx nõ faciut le Jem ↄuem. xxvj. q.i nõ exemplo. Re ꝓpbatur etiã duell ũ ſcðm legẽ romanaʒ: vt;: C· de act. et obli.negãtes:et de gladiatoꝛsbꝰ.il.j.li.xj. lex tñ lumbarda et muicipalis ĩ mł tis caſibꝰ duellũ admittũt · et ↄſtitutio friderici de pace tenẽda:l.ſi quis hoĩem.dꝛcit ſi quis hoĩez in ter pacem ↄſtitutã occiderit· ſe ꝑ duellu defẽ dere p̈t ꝙ ad ſui coꝛpis tuitõz eũ occidit ·˖ Bed ſIzm hoſtin aliquo cãn nõ debet admitti vt di ctũ eſt qe eſt ꝓbatio deceptoꝛia et iõ nõ tran⸗ ſit in rem iudicatã ſnia. mo debet retractari veritate comperta;: vt er · de pur. vul. c · j. Hlec obſtat ꝙ erimè leſe maieſtatis dicit cerimen ꝓ duełlliois. ff.ad·l. iub · l. vlt. qe nõ iõ d crime pduelliqꝙ p duellũ poſſit ꝓbari:hic quidã ma le mtellxerũt· ſz qe Pduelles dicut hoſtes⸗ iõ id crime dᷣe crime ꝓduellioĩs.i. crim hoſtis vel hoſtile.ff.de v.ſig: ꝙ nos hoſtes ?c (¶ Sʒ cũ inualuerit ↄſuetudo ↄtrana fere vbiq; ter raꝝ· HNuquid talis ↄſuetudo excuſabit a moe tali pctõ · dicũt quidã ꝙ ſie iducetes illð ambr·xxiijq:iiij:obiciũt᷑ iacob qᷓtuoe vxoeeſ ꝙ qñ mos erat erime nõ erat.ſʒ ið fun diuma ruelatõe ↄceſſũ qᷓ qñʒ ðe mos:qnʒ fas ex :ð di uoe: gaudemꝰ.ꝗ.qe vero pagani⸗Flij diſtin⸗ guũt dicetes ꝙ ſi qs duellu offerat vel obla tu ſponte ſuſcipiat moætaliter peccat Zi vo ſit iudice cogete delatu· cum aliter piculũ coe⸗ Pis vel rey euadere nõ poſſit excuſat · ex. de Hoici. mterfeciſti · et hec opi eſt tolerabilio⸗ ꝙᷓ peima ſm ray.et gof.nõ tñ admittũt eam. Tercij dicũt cũ ala.qbꝰ ↄſentint ray · et gołf⸗ et hoſt.ex · e.c.j.q; ille qui iudice cogete mui tus duellüũ ſuſcipit et ↄmittit excuſat a tanto n a toto· metꝰ em ille pctmi attenuat nõ oino euacnatex . qð me:cã·ſacris.· potiꝰ em debet oĩa mala pati ꝙ pctõ mœætali ↄoſentire· xxxij· q v.vane:grauiꝰ tñ peccat offeres ſpõte ꝙᷓ ſu ſcipies iudex deferes ſiue autoꝛitate pbens- aſſeſſoꝛes et aduocati: et quiuis alij ad hoc ↄ ſiliũ auxil iũ vel fauoze dantes. ꝓſbñi etiã be⸗ nedictione m ↄſuetudine aliquoꝝ locoꝝ p bentes · BRod· tñ dicit ꝙ ſcdᷣa opinio· videt eẽ rõnabilis et maxie vbi innoces accuſat ð cri mie ad mortem. qui ſi duellu oblatũ recuſet ſtatim ſuſpeò t' dun em videt᷑ dicere ꝙ tal is teneat᷑ ſe potiꝰ ſuſtinere ſuſpendi ꝙ; in duello ſe tueri · Et foete diſtingnedu e ſzm eunde ĩ cã crimĩali licʒ duellũ ſuſcipere ñ offeree. In cãu vero cinili de cpalibꝰ nõ liczʒ offeree nec ſuſcipe: cũ in tpalibus debeat qͥs potius om̃e damnũ ſuſtinere ꝙᷓ duellu ſic ſuſcipe · BZed tñ ſi lie laico res ſuas cũ arms defedere et eas defendedo raptoꝛè occidere ſinõ p̃t aliter de fendere vt aliqᷓ volũt nõ aꝗꝓparet ratio quare ꝓ defenſiõe reꝝ ſuaꝝ laieus nõ poſſit ſuſci⸗ pere duellũ ſibi oblatũ vel ꝓotius illatũ a iu dice · et hec opi · eſt benignioe et etiã ꝓbabili oꝛ zm roð. tñ otra eum eſt ꝙ duellũ ꝓhibitũ eſt vt patuit in qõne pcedenti.· ericus autẽ in nulla cauſa et nullo mõ ꝑ ſe vel pꝑ aliũ po⸗ teſt duellũ offeree vel etia oblatum ſuſcipere ſed eccleſia ſiue ep̃us debz eum efficatius de fendere qe eſt de iuriſdictõne ſua.ex de foꝛo Opetenti ·. c.j·. et.ij· Quid ſi clericus ↄtra fa⸗ cit ſcʒ off erendo vel ſuſcipiendo⸗ de rigo⸗ re iuris debeg deponi.ex · e.c.j.vt ſtati dicet ¶ Irca ſcm ſciendũ ꝙ pena pugnantiũ eſt cp ſi ſint clerici debent depon vt dictů e Si tame nec moes nec mutilatio interuenerit pP epᷣm ſu cum eis poterit diſpẽſari: ey· e. c. j. et . ij · Si tame p̃ſ biter vł aliꝰ clerieus in duel lo oblato vel ſuſc epto ab eo ptem digiti pdi⸗ Diſſet ñ tamè tantã quin ſine ſcãdalo poſſit ſo⸗ lenniter celebeare ꝙ; tũcunqʒ ſit grauis exceſ⸗ ſus ep̃us eius cũ tali poſt pactam penitẽtiam poterit diſpẽſare· ex: eic.j. Sed et ſi hoĩcidiũ interuenerit· poteſt ſedz ꝗqð notat gofadhuc ſecũ in benefieio diſpenſari:ex · e· c. ij. in fi · Qð aũt dicit᷑ al ibi eũ homicida diſpeſari non poſſe · vt di . . miroe et in pluribus alijs iuri⸗ bus ĩ officio loeu habzʒ. Nam eun alis diſpen . ſatur in beneficio et nõ in officic. vt di. L. ſtu deat ;· Sedm tñ ꝙ no. hofli · in beneficio curam animaꝝ habẽete cũ tali nõ diſpenſabit ĩrerice papa· Contra vero laicos qũo ſit in talibꝰ ꝓ cedendũ reqre infra li.ij.ti · de ſcãdaloc/ SFo B nota ſic notat gof·et ray· ſi otingeret aliqʒ ĩ duello moei imputaret oibus qu dediſſent ad B ↄſilm auxil iũ vel fauoẽee et eſſent om̃es tales iree gulares· xvij· q: inj· omes · « Quid de clericis illis q reliquias afferũt pugilibꝰ ad iurandũ nũuquid fiũt iree gulares ſi ſequac᷑ hoĩcidiũ in illo duello: ray· videt innue re ꝙ ſic. vt in illa.q.Sed cũ inualuerit ec.Ta les em vident coadiuuare aò ho ꝙ fiat duel⸗ lum ſiẽ et lli qui dant benedictione · hoc tñ ſzm roð.duꝝ videt. dicere tñ ↄtrariũ nõ ẽ tu tum. ¶ Quid de ep̃is et capitkis et ab batibꝰ qui eogunt᷑ in curijs regũ duellũ ſubire aut res eccłiaſticas amittere Quid etiã hHuiõi pſonis Habentibꝰ iuriſdictionẽ tꝑa lem ĩ quo rũ curijs duella oedinant.· Gndet roð . ꝙ ñů p ſe vel ꝓ alios de ſpeali mãdato coꝝ duellummn offerat vel ſuſcipiat᷑ vel etiã pᷣſtent auteeita⸗ tem ſpẽalem ad hoc faciendũ: moetaliter perc cant et fiñt ireegulares ſi mees inde ſequatur Si vero h̊ fiat ꝓ laicos qi curã gerunt rerum ip̃on ſme ſpeali eoꝝ mãdato licʒ peccẽt moe taliter ſuſti nedo et diſſi ando talia fieri in eun rijs ſuis ſiue ſuoꝝ baliuoꝝ cũ mi ſciant.non tñ ex hoc fiᷣt ireegulares exquo ſup hoc non pᷣſtant autoeitate licʒ ſuis balinis pcipiãt ꝙ ĩ tali vel tali cauſa iuſticiã faciant.qe in hnic̃i Senerali mã dato nihil mandari mtelligiv de duellis. Si vero rex vł peinceps aliꝰ plonam eccleſiaſticã velit cogere ad duellũ aut ꝓpter recuſatõz duelli ei bona ecckie vel ſua aufer⸗ re debent epi ſe inuice materialiter adiuuare et debent potiꝰ oma mala tolerare qꝙ; ↄſenti⸗ re · poteſt etiã dici in publicis pᷣdicatõibꝰ mo deſte tñ et quaſi Opatiendo ꝙ qᷓ hoc faciũt in ſtatu ſalutis nõ ſunt· Et hoc maxie vbi credũ⸗ tur muris ignoꝛãtia laboeare:que nõ eſt colera bilis in eccleſiaſticis viris ſiue pſonis.hec ãt q̃ dicta ſut de duello debent ĩtelligi etiã ð iu dicio ferei candẽtis ·˖ et aque frigide · et alns buiꝰ modi · hec rod. L ¶ De toeneamentis ti · xxviij 2 Oſtea ↄſiderandũ eſt ðò toꝛneametis ex quibꝰ etiã qnʒ ſequitur homicidiũ.di cüuütur aũt toeneamẽeta quedaz nundime vel ferie· nõ inter hoſtes ſʒ mſtar hoſtilis pu &ne facte· et dicunt nundine gqe ad ea de di⸗ uerſis ptibus et cã lueri ſicẽ ad nũdinas oueni tur · dicũtur etiã ferie a feriando.qꝛ tunc mili tes ab alijs opibus vacant Qneri auᷣt vtꝛx toꝛneamęetũ ſit licitũ .· aliqᷓ dixerũt ſimpti⸗ citer ꝙ nõ · ꝓ eo ꝙ fit ad oſtentatõzʒ. et ẽ ibi vi te dilerimen · et ideo quidqᷣd inde ſequitur vt mutilatio et moes· tłibꝰ ſie pugnãtibꝰ ĩputat gt ſi dicat ꝙ oceſſum fuit fdijs iſrł vt diſce⸗ rent artẽ certãpi cũ hoſtibꝰ iuð · in · dic üt ꝙ B nõ fuit eis ↄceſſum niſi vegete necitate: nec ↄ tra ſe inuicẽ ſ ↄtra eos quos expugnare debe bant ſeʒ chananeos Et ſi dicatur ꝙ bellare in cãu eſt licitũ.ergo et diſcere bellare qð fit ꝑ exercitiũ eſt licitũ · dicũt ꝙ licitũ eſſtz ſi debito mõ et ſine ſalutis piculo fieret ſy ſic nõ fit in toeneamẽtando. Flij diſtin guũt tale exerci tiũ fieri p̃t cũ moderamĩe ↄflictus et ſine di⸗ ſcrimie ſalutis ſi adhibeat' debita cautela et in pᷣparatõe et in executõe · et tũc aut fit ad o ſtentatõez potentie ſiue vane gloꝛie.vt ꝗpter queſtũ auaricie et tũc ſimpliciter e licitum. Fut fit ꝗꝓpter expientiã ꝗꝓpeie foetitudĩs et vſe armoꝝ et bellice induſtrie vt habeat' idonei tas bellãdi ꝓ fide et pace ecckie et tũc eſt li⸗ citũ.Sic ergo ſi hoc fieret cũ bono moderami ne.et bona intentõe et ꝓgter eccłkiam nõ eſſet ꝓhibitũ nec eſſz pctm̃· ſʒ eſſet velle defeſio⸗ ne reipublice. et 15 nõ eſt ꝓhibitũ in ciuili iu re qð pz. ff. de alea.ſolẽt vbi ↄcedũt ludi in quibus virtus coæpalis exercet᷑. Deohibetur auũt ſjm ius canonicũ ꝗꝓpter abuſum ludẽtium apter quẽ ſepe ꝓuenit inde moes hoĩm et pi⸗ culũ aimaꝝ · Obligat tñ eos ꝓhibitio quacũzʒ toeneent intentõe· qe ſtatutũ e generale.ex· ð̊ toenea · c · ·Dena tozneametantiũ eſt ſjm ca nones ꝙ toeneãs ſi què etiã cãu occiderit hoĩ cidij reus et ireegularis erit qe em̃ talis ludꝰ eſt ꝓhibitꝰ tanꝙ; multũ piculoſus quioq̃d ex eo ſeq̃t ludẽti totaliter ĩputat.ar.ex. ð pᷣſũp. .c.j.nec ab hac pena necitas ĩmines i toeneã do excu ſabit qꝛ ad hanc necitatẽ ſponte et ex ꝗꝓpolito ſe ingeſſit· et ideo imputet ſibi:ar.fł. qðᷣ me. cã· ſi młr. G̊e peimo ile aũt qui in toe neãdo occidi carere debz eccłiaſtica ſepultu ra. licet ei ſi moetuus fuerit vel letale vualnns accepit ei peniteti pnĩia nõ negetur. ex· e. c. j· nec ꝓ ons viaticũ· ar · di · l. penitetes · et ex · de penitetijs qð in te:et ſic qdð plus ẽ ↄcedit et qð minꝰeſt negat᷑ qð eſt hic ſpeale· vt B̊ tereo re deſiſtãt milites ab hoc ludo HNãc aũt penã patiũtur illi ſoli q illuc aĩo toeneãdi veniunt et ibidẽ decedut. et ſubaudi. vel letale vnlnꝰ accipiũt: S aũt aliqs curioſitate videndi to⸗ naamẽéta vel cã repetẽdi debita vel alia ſimi⸗ Ll cã vadensg illuc moztuus ꝛbi foetuito cãu fuerit non negabit' ei eccleſiaſtica ſepultura. maxime ſi xp̃i coepꝰ recepꝑpit · et vnctꝰ oleo ſa⸗ cro fuerit· ex · e· c· ij . Ideo vero dicitur ibi ma xime quia ſuf ficiunt ibi certa ſigna peniten⸗ tie extra de ſenten. ex: a nobis.ij. In clerico tñ qui ad videndũ toeneamętũ iuit et ibi de⸗ ceſſit foꝛte locũ habebit pena decreti · xxiij ·q; vlt.q̃ eſt ꝙ licet ſepeliat ꝓ eo tñ nec oꝛõ nec oblatio fiat ſzm hoſt · ¶Quid de militibꝰ qᷣ il luc aĩmo pugnãdi accedũt.ñ tñ oſtendũt· ali qui tñ ab alijs occiſi ſunt nũquid tales ad oeꝛ⸗ dines ꝓmoueri poterũt· & ꝙ nõ ſzm gof · ray et hoſt.qe ad rem damnatã et ꝓhibitã acceſſe runt. et idem dicunt de illo qui mtereſt bello illicito impedit em̃ talis ꝗp ter culpã pᷣceden tẽ · xv.q:j·.c · fi. et de Pe: di. j. ſi 48 cũ telo Eo ceſt tñ vt dicit rap.cu talibus diſpeſare epus dũmõ nec moes nec mutilatõ mebei fuerit ſub ſecuta. ar.etiã ð cleri · pug· ĩ duello. c.· j· et · ij· St ĩtelligit roð ·ſi ñ fuerit ꝓ illos licet fuerit pꝓ alios ſubſecuta · Quid de bhis qᷣ mil ites b alij lucrant in toeneamẽetis nuquid pnt ea re⸗ tinere · . ſzm rich. in quadã · q · de quolibz et ſzm roð.ſi quis ↄtra lege toꝛneametoꝝ aliqᷣd lucratus fuerit.ſi ſcit a q habuerit tunc ei re ſtituetᷣ vel ꝓ eo paupibus dabit᷑· ſi habet vñ poſſit· ſi aũt ſzm legez toeneametoꝝ nõ tenet ei reddere a quo habuit· ſ̊ ĩ foꝛo penitẽtie in Onci debet ꝙ illð in vſus pios eroget ſi antẽ hanc penitetiã ſuſcipe nolic nõ debz ad eã co gSi · ſ alia pnĩa dz ei ĩponi et abſolutõ impẽdi CEeVDe bello ti. xxix · Sinde q in bellis pł a fiut hoĩcidia cõ ſequeter de ip̃is ſut aliqua hic notãda quedã em̃ querũt de eiſoe infra li · i· ĩ ti. de caritate ꝓ eo ꝙ determmnat ibi de pace que ẽ effectꝰ caritatis cui ſcʒ paci o ꝓponitur bellü. Querit ãt ibi vti bellare ſemꝑ ſit pec catũ et vtꝝ ep̃is et clericis liceat bella face⸗ re. et vtꝝ liceat vti inſidijs in bellis · et vtrũ liceat bellare in feſtis· his ergo qõnibꝰ hic p miſſis·peimo videnõ eſt ꝙ bellũ pt dici iuſtũ · ſceðᷣo vtꝝ liceat ſe defẽdere ·Circa peimum ſciendum beeuiter. ꝙ ſicut dicitur infra ibide in ſolutione peime queſtionis muſte bellare li cet· Id hoc autez ꝙ ſit bellum iuſtum tria re quirũt'. ſcʒ autoeitas peincipis cã iuſta et ĩte tio recta vt ꝓbat ibide. Su poſitis ergo his que dicũtur ibi addendũ eſt ad maicee inſtru ctionẽe de hac materia ꝙ ſiẽ no·hoſt· in fůma ti ·de treuga et pace multiplex ẽ bellu⸗ vnum qð eſt inter fideles et mfideles et hoc e iuſtũ rõne fideliũ et nõ reſpectu mfideliũ · ex · ð he reti· excõicamꝰ.Flind bellum èe inter fideles hinc inde. et h fit aut autoeitate in:· aut ꝗapa volüũtate · ſi fiat autoatate iudicis legtim nõ ereãtis · ꝓuta qe hi otra quos dat autoeitatem ei ſubſũt ĩmediate · et habz ius exercedi ĩ eos me imꝑpiũ nec eſt iudex in cã ꝓpeia nec ereat dici poteſt iuſtũ · ff · qd me·cã · Sti net gitᷣ con tra nõ ſubditos nõ dabit actione. q actoe ſe⸗ quit᷑ foꝝ rei niſi foete in def ectũ indicis ĩiu⸗ riantis. ius reddere noletis · vt· xxiij · q- nj · c · ij Ideo etiã qui nõ habz meꝝ imperiũ hãc acti⸗ onẽ dare nõ pt. fl · de iurdi· om. iudi: l. in nul lus etiã in ca ꝗꝓpeia p̃t eſſe udex · xxii·q.·. j· MNõ excuſabit aũt ereoe iudicis impugnãte ſa tem a toto.ex. de tẽpoꝛi. oe. dilectꝰ. ꝗ. cũ igi Nam et ſi ꝓbabilis eſſʒ · ↄopto tñ ereoee ſatiſ fi eri debz. ex. de fri. firmitatis· Squãuis · eſt tñ pꝓ autoꝛitate iudiciaria pᷣſumendũ niſi a ꝓare ret ↄtrariũ.ex·de renũc · in pñtiaſ git qui au⸗ tozitate indicis talis ſcʒ legitimi nõ ereantis al iñ impugnat iuſte impugnat·. Impugnatus aüt iniuſte ſe defedit qe tanto magis a pparet de Otumacia et rhellione pᷣſũptuoſa· ar · ð̊ pe· di. vj. J. fi:ad fi · Idem e ſi fiat autoeĩtate iuris vbicũq; ocedi a mure qꝰ ad eũ cui ius ↄcedit ſicut e ponere exemplũu in aſſimmis quos ſi qs — receptauerit eſt hodie a ꝓpło romano ppetus diffidatꝰ.ita ꝙ pnt occupari eiꝰ bona: ita ꝙ nulla reqrit alia diffidãtia li/vj:de hoĩici: ꝓ Huaĩ. . fi· Sxemplum etiã mn· C·: qñ liceat vni cuiqzʒ ſine iu· ſe vm . l..· Idem in ꝓxi vel vici⸗ ni repelleda imuria: Si aut no iterneniat au⸗ toeitas iur̃. vel iundicis hine inde e iniuſtũ q⸗ ad pugnãtes Iuſtũ aũt quo ad defẽdẽetes. ff. de muſticia et iure vt vne ergo bellu iuſtů ſzm Hoſt· ibide qd edicto publico peicipis gerit rebꝰ repetedis aut ꝓulſandoꝝ hoſtiũ cã xxiij:·q:ijiuſtũ.et S.: cũ ergo· Et beeuiter q au toeitate indic ꝗꝓpeij recte ſupuemete gladium accipit ſine iubetis ſme ↄſetistis iuſte bellat xxiij. qiij· ecce. Qui ergo autoeitate ꝗꝓpeia gladin accipit e gladio ferienꝰ.xxiij· q:j· J· j· St qᷓ ſine iuſſu peincipis bellũ mgerit tene? lege iulia maieſtatis-ff. ad. liub: ma.l. jij. li cet iminete necitate ſufficiat auctas mgri of ficioꝝn vt: C·.de fabeiceſi bꝰ in fi- li. xj. . hoc nota ſzm tpoſt:ibidẽ ꝙ qn eſt bellũ iuſtuz nõ tm haretici ſ; oms capꝛut' et ſpoliantur et ſpolians fit òñs rei:xxiij:q:v.dicat. et di.j⸗ ius naturale.et.Ff. acꝗ:redo.l.naturale· vlt . Sin tñ aliqs ſub aliquo militet tota p̃da ẽ dnin ſ; ons tene eaz eql ter diuidere. vt · xxiij⸗ q·j militare. fit ãt hec dmiſio ſm qualitatez⸗ plionaꝝ aut dicit' in dicta. l. naturalẽ. q; ea q̃ capimꝰ in bello nr̃a ſunt·veꝝ ẽ ꝙ ſut ac cipietis· tenet tn illa dno dare vt ea dmidat ſeòm ꝓſonaax merita hm. jo· σ Inſuꝑ nota q; Oeficiste iuſticia cinitas vel dñs teree ſi negli gens fnerit rendere iuſticiã pᷣt impeti·xxiij·q i]. dns et aduerſariꝰ depdari vt li. de feu· de inueſtitura quã ticiꝰ accepit a ſempeoĩo:ꝙ. fi-qe intelligi bʒ gladio ſpuali pmiſſo.ex. de iudi. cũ n ab boie Ex pmiſſis elici p̃t m hbo. ibidẽ ꝙ e bellu ſeptuplex· peimũ ſcz qo ẽ ĩter fideles et infideles pt dici romanũ qe roma ẽ caput et mr fidei nire et B eſt iuſtũ. ſcðz e ĩter fideles pugnãtes auẽtate iudic et p̃t dici iu⸗ diciale. et e iuſtu.terciu ẽ qð faciũt fideles iu dici otuaces et è imuſtũu et pᷣt dici pᷣſũptuoſu. ꝗrtũ e qd faciut fideles aucte iur et pᷣt dici li citũ: quitu e ο faciut fideles ↄtra auctẽ iur et Be immſtũu et pᷣt dici temerariũ.ſextũ eſt qðᷣ faciut auẽte ꝓpeia atios impugnãtes et G è in iuſtũ et pᷣt dici volutariũ.ſeptimuũ e qð faciũt fideles auctate iur ſe defededo ↄtra eos qui volüũtarie impugnãat et h; e ſtũ et pᷣt dici vo⸗ lũtariũ necariũ In hello ergo romano mdici ali licito et necio nõ tene qs ad reſtitucõzʒ. In p̃ᷣſuptuoſo vo temerario et volũtario tenetx᷑ q⸗ libet ad reſtitutõz ſim G itellige illð.ex.ð iu⸗ reiur.ſic ¶ Quid ergo de comtibꝰ et alijs do minis qᷓ ſine dactate pemcipis arma ſumunt et ſum faciũt et vaſallos ꝗpeios exheredant. MX hoſti· nõ du bitat quĩ ad reſtitutõz teneãt niſi ſeruèt oedinè iuns ꝗᷓ eſt ſeʒ ſi vaſallus inni ſtare velit audiat' ſi tumax è impugnetc᷑ að fieri pᷣt iur̃ auctate vel iudice p̃cipiete. C. de epis et cle. ſi qui ĩ hoc genꝰ.ſi ergo ẽ dñs qui imediate ſubeſt peincipi ↄquerat de va- ſallo ꝗpeio et nõ dicat ius libi. ſʒ auẽtate pein cipis gladiũ aſſumat vel ad dyoceſanũ vaſal li recureat· Sd cuiꝰ monitõzʒ ſi noluerit obedi re exc cicabitur rõe peccati: ex · ̊ iudic. nouit et ſi pꝑ annũ excõicatꝰ ſteterit extũc dyoceſa⸗ nus eñ et res eiꝰ exponere poterit:ar:xjq.iij rurſus · et· c· quiqͥs debet em ſeculare beachin recureere adò eccłiaſticũ ſiẽ fit ecõuerſo: ex de iudi: cũ ñn ab hoĩeG. fi. o Quiò ſi barões ſub⸗ Diti comitis vel ducis habẽet guereã ↄtra eu⸗ vel etiã comes ↄtra regem vel ecõuerſo cuiꝰ peincipis autceitas e reqrenda. RLñdit rod. peĩceps q̃ nullũ hʒ ſuꝑioee ſine ſit rex ſiue im Patoꝛ poteſt autoæitate ꝗpeia ſi ſubſit cã iuſta mouere bellũ tam ↄtra ſubditos ꝙ ↄtra extra neosg. Doteſt etiã ſuis ſubditis ↄcedere autoer tatẽ bellanbdi tam otra peincipeʒ extraneũ & Otra ſubditos eiꝰ ſi cã ſubſit et expedire vide rit: ̊ nõ ↄtra ſubditos ꝗꝓpeios qdiu poteſt in iuriantè iuſti ficare vel ꝙdiu vult cozaz ecvt coꝛã ſuo iudice iuri ſtare.ſi ſit iudex inter loꝰ mõi peincipẽ et imuriante Si aut nõ poſſe reñ iuſtificare·aut ſi ille nõ vult iuri ſtare nõ tiᷣ peinceps huiõi ſ̊ etiã iile pemmceps qui ſuper ſe ſupioeem hHabz mouere poteſt bellum ota Huiõi iniuriante: ſi ſubſit ei mediate vel unme Diate et paſſo belladi otra eum licentiã dare⸗ Si aut inuriãs nõ ſubſit ĩmediate vł mediate peincipi ſuꝑ ſe ſupioeem habẽéti· peinceps ille Dare nõ pt autoeitate ſubdito ſuo mouendi ar ma ↄtra eum. Seò autoentas peicipis ſupiceif eſt reqrendamaxime ſi miurians ille ptineat mediate vel imediate ad muriſoictõz ilu pein cipis ſupioeis. Qum ergo vaſallꝰ comitis : guereã Otra comitẽ autoeitas regis e reqreda ſi ãt comites ↄtra regęe et rex nolit eis ius er⸗ hibere p pares curie humiliter reqſitus ſi ius ſuũ ar mis defendãt cũ moneramiĩie iuculpate tutele nõ peccãt· Sᷓutceitate tñ eia regez n poterit impugnare.papa tñ facta de regis ex ceſſa denũciatõne ſi rex nollet a peccato deſi ſtere p oſſet eũ excoĩcare et creſcete Otumacia autoz itatè moueò ↄtra en arma dare. Cu aut rex Habz cãm gueree ↄtra imꝑatoæe vel econ⸗ uerſo nõ credit ꝙ vterqʒ vel alteruter teneat ius ſuũ ꝓſequi in fozma iudicij cũ neuter illo rum habeat ſuꝑ ſe ſupioꝛs·peccarzʒ tñ mouen⸗ do bella miuriã paſſus ſi in iuriatoe ſatiſ facti onẽ offert ad arbitriũ bonoꝛ viroꝝn de pla⸗ no et ſine ſtrepitu iuòncio ·Ad HB̊ nota m hoſti.et inno· er de reſti.ſpo.ſuꝑ.c.olim cãm et de iureiurã· ſic. ꝙ bellũ aliqñ dici ꝓpeie. et ſic ſolus pemceps qum ſupioee nõ habʒ pᷣt idi cere bellu etiã ↄtra eos qui nõ ſunt de iuriſei ctone ſua ſ̊ alteriꝰ pemcipis et tũc p̃t capere pſonas et res hoſtis et etiã alioꝝ iniuſte inu⸗ uantiũ eum et capti ſunt capientiũ ſerui. Fli⸗ qn bellu ðᷣe large: et ſic quiſqs p̃ᷣlatus habes iuriſoictione tpalem ↄtra ſubditos mobedie tes licite mouet armaxv:q.v.autoꝛitatẽ et.c ſanctoꝝ · ſicut etiã talis licite mouet beilũ p tuendo iure ecckie cui etiã poteſt mtereſſe li⸗ cet nõ debeat ꝓſonaliter pugnare:xxiij· qiij · maxianꝰ.et.ij.q viinj.i.et in his caibus non dicit᷑ ꝓpeie bellum fieri: ſed melius executio juriſdictõis ł iuſticie.ff.de rei ven· q̃ res.lcẽ qñ quis vim vi repellit incõtinenti:nec ĩ his capti fiũt ſerui:dicũt tñ aliqui ꝙ ſi bellũ non eſt indictũ otra aliquẽ· ſ aliquo dictoꝝ mo⸗ doꝝꝛ ꝓcedit ↄtra eum:tũc niſi foete ð muni⸗ tõibus eoꝝ lederect᷑ ille qᷓ ꝓcedit ↄtra eũ · nõ poſſet cape res vel ꝓſonas auxiliatoꝝ eiꝰ.ni ſi peimo ꝓfereet ſenetiã ↄtra eos · ij ·qj· nos in quequã.St ſi nõ eſt de ſua iuriſoictõe ſ al⸗ terius debet coꝛã ſuo indice iuſticiã de eo pe⸗ tere · xxiij.qij ·dñs· Si vero iundicem nõ habe at coꝛã quo poſſit ſuã iuſticiã obtinere.licet ſi bi recupare ſua ꝓpeia autoꝛitate · C. de iudeis iundei · et · l. nullꝰ .certũ ẽ tñ ꝙ ſi pſonas ł res eoꝝ i bello capiat · dũ ſuã iuriſdictõʒ exercet pᷣt ꝓpſonas punire et res tenere · ꝗe in eiꝰ terei toꝛio deliquerũt et eiꝰ iuriſdictõz impediũt⸗ Ate dicũt quidã ibidẽ ꝙ vbi qͥs ꝓ aliũ rem ſuã et ius ſuũ dſequi nõ p̃t licet autoeitate ſupio⸗ ris arma mouere et bellũ idicere ꝓ ſuis recu pandis vel etiã furtiue ſua vel equalens · ſine tñ alioꝝ ſcãdalo et ꝓiculo accipe.xxiij.q.nj c.ij:tñ ſi ſuꝑ ſe pemcipẽ habet faciat hoc au toꝛitate ſua vt eade.q:cij. hec inno.et hoſti. aid ſi qs dtra aliquẽ bellũ mouit et cãm iuſti mouẽdi · qe ꝓ damnis ſibi illatis · nõ tam̃ intentõnẽ rectã nec autoeitatẽ habuit.Nũqᷣd talis tenebꝝ reſtituere quiòq̃d ĩ illo bello ac quiſiuit· Rñdet roð ·p nõ in Foꝛo penitentiali niſi cepit vel damnificauerit aduerſariũ plus qꝙᷓ ille niuſte de ſuo habuerat vł eũ damnifica uerat de hoc vide ifra li:nj·ti · de pace arvij ꝗq·. j·¶¶ Quid ſi clericꝰ dnm ſuũ in guerea iu⸗ ſta comite et de ea aliq̃d ↄſequat' nũq;d iſtudò reſtituere tenet H ſcòm roò.ꝙ ſi datũ ſit ei ab illis quibꝰ licnit rapepoteſt illò retinere ſi aũt ipᷣe rapuit cũ rapiendo peccauerit indu ci debet ĩ foꝛo penitetiali ſi pᷣt ꝙ illð rſtituat ei cui abſtulit · ſi ſcit quis ille ſit. ſin ãt ꝙ det paupibus·Huiõi em̃ clericꝰ rem illã rapiendo nõ fecit ſuã.qe ſiẽ dñs eiꝰ ñ potuit ei dare au toeitatẽ bellãdi.ita nec rapiendi:.tñ rem tali⸗ ter raptã pᷣt ð ↄſenſu dñi ſui retinere· dũ tñ il lã oceſſerit ſibi adhuc guerea durãte:qe tũc ꝓ inde eſt ac ſi eam ſibi dediſſet. Equit de ſcðo ſczʒ vti liceat vim vel in⸗ iuriã repellere videt' em̃ ꝙꝙ nõ p illò e v. dico vobis nõ reſiſtere malo: Ps ad qõem hanc valent illa q dicta ſũt ſup̃ ſeʒ ti·de hoĩ. q: vta alicui liceat ſe defẽdedo aliquẽ oeci dere et · q: ij · ſcz vti liceat clericis · Et ſiẽ ibi ſũt tres opi ita et hic·quidã em̃ vt hu dicunt ꝙ nulli licet vim repellere repeutiendo · ſzʒ tã tũ defendẽdo · puta oꝓponẽdo baculũ vel ali drale. Fiij dicũt ꝙ laicis nõ clericis licz re cutere· vt laur̃.et bern· TCercij dicũt ꝙ HB etiã icet clericis · diſti guũt tñ ꝙ vis aut infertur pſone aut rebus.ſi pſone tũc eſt vis repellen da peiuſꝙ; ſit ũlata.qe ſzm legem licet occide re inſidiante· et occidere volentẽ · qð ĩtelligiꝰ niſi manꝰ eius aliter euadere poſſit. ff.ad.l. acquil · l.iiij · et · v· ãt ſit vis illata aut ꝓcuſ ſus videt eum qui pcuſſit paratũ repeutere· et tuc licet eũ repcutere · aut videt en quieſcere et diſcedere tüc nõ licet ſibi eu cutere qe hꝰ nõ eſſz ſibi inmriã repellere ſz̊ vltionẽ expete re ↄtra illò.c.ſeditionarios dixlvjrequmit ergo ꝙ peutiat ſe defẽdendo nõ vlciſcẽdo. xx iij ·qj·qd culpa.et ide dicit inno ex · de reſti . ſpo·olim caulſam.et gof ·ti · de hoĩci · et bñ · e · ti · ſignificaſti · et ꝙ ſe defendat cũ moderamie ex · de reſti · ſpo· ol im cãm in fi :·moderamẽ itel ligit' vt ſi vis cũ armis inferat cũ armis rpel latur· aliter vᷣo ſine armis.ff. de vi et vi ar.l· · vim vi re:et vt nõ magis ledat aduerſa⸗ rius maxie a ꝗꝓpoſito ꝙᷓ exi gat illata violentia ſzm roð.debʒz tñ circa Hq̊ ↄſiderari q̃litas pſo⸗ ne vt iterdů Puus vel debilis cũ armis ſe de fedat ·ſi Otra ſe eleuato pugno magnꝰ ł foetiſ vemat ar.iijq:vij:. nã verſi.ſi vero ĩ vno au ditoꝛio. Si qs tñ defendẽdo ſe moderamẽ ex⸗ cedat nõ tñ a ꝗpoſito.nõ tene ad aliquã ſatiſ faction· niſi ad cautelã. fłf.ad.l.acquił · ſi ex plagis: ꝗ. tabernariꝰ.Si aũt excedat a ꝗꝓpoſito tenet anc opimõ p̃miſſo ray· recitat et aʒ p bat et ↄueit cu eo goł·de tñ ray. ꝙ licz ille qͥ ſe defẽdẽdo dtra clericũ exceſſerit ñ a ꝓpoſito nõ incidat ĩ excõicatõʒ · tuciꝰ tñ credit ꝙ tene atur ad ſatiſ factõz aliquã de exceſſu· vł etiaz ꝙtum ad penitetiã et meegularitatem ſi foꝛte ꝓpter ſuã pcuſſionẽ moes ſecuta fuit · Si tñ ex ꝓpoſito exceſſiſſet ad maioꝛẽ ſatiſ factõzʒ et pe⸗ nitẽéti am teneret· ex · de ſen ex. cũ ab hoĩe ꝓ⸗ pendimꝰ.et de reſti.ſpo.olim cãm et de hoĩ· ſignificaſti· S. vlt.· Bi aũt vis inf eraꝰ rebus re pellere licz vim illatã et ĩferendã et potiſſime MNlatã· dum tñ fiat incõtinẽeti.i.qᷓcito ſcit vim illatã · peiuſq; diuertat ad otrariũ actũ.Adem bn. vt ĩ. c· palle:et.ff᷑. de v.ob.ↄtinuꝰ ĩ peinꝰ t ſzm roð · et bn· ex.de hoĩcið.ſignificaſti·et hHoſt ·ex ·ð ſen.ex:ſup decretalẽ inno.dilectõ Continnuatõ iſta ĩtelligeda ẽe ſzm negocij qua⸗ litate ꝓut exigit ad p̃paratõz maioee vł mino rẽ tpis tractũ · Gctꝰ vo ↄtrarius intelligitẽ ſi diſſi et miuriã et deponat animũ ꝓſequedi rẽ ſuam alijs occupatõibꝰ dando opam Quid ſi foete dũ ille cui vis infert' vult hoſtem ex pellere de ſua poſſeſſione quã occupauerat in ꝛuſte et male.aliqui occidan? vel vulnerent. M credit ray · ꝙ tenet᷑ ſcdðm modũ ſup poſitũ ĩ defeſione pſone vbi ſcz diſtinctũ eſt vi de fendẽs ſe excedat a ꝗꝓpoſito.et ꝓ eadè iura · et ſatis ↄuenit cũ eo inno.et ho.ex.de reſti ·ſpo. olim cãm·et hoc intellige iſm ray · de impfe⸗ ctis · ꝓfectis aũt repcutere nõ ſicet qð ondit dñs dicens Mt v. ſi qs te pcuſſerit in vnã ma xillã peebe ei et ali:et ad ro.xij.nõ vos defe⸗ dentes cariſſimi. ̊ date locũ ire et ſimilia.Si aũt querat qui ſũt iſti ꝓfecti · Gęſpondet roð. ꝙ hoc debet itelligi de ſolis illis qui ꝓ votũ vel p̃ceptũ vel ſtatutũ obligati ſunt ad nõ re PeucRondi quales fuerũt apoſtoli et diſcipu⸗ 1 in eccleſia peimitiua qui tenebãt' ex cõſti⸗ tutione domini nõ repercutere cũ p ſangumè martirũ erat eccleſia fecũdãda ·Id B nota ꝙ; ſzm ray · et roðet inno. de reſti · ſpo · ſup·. c· olim cãm ꝙ; ꝙ rebus repetẽdis et defenſione patrie p̃t moueni bellũ ſine autoꝛeitate peĩcipiſ . vel eccleſie quia cnilibzʒ licet ð iure naturali vim vi repellere meõtinenti et cũ moderamĩe inculpate tutele. di ꝙ ius naturale et ex. de ſen. ex· ſi vero· et dicut inno⸗ et roð · vbi õ̊ ꝙ H̊ 8e bellũ vti armis ad defendedu ñ ad pugnã du· St dicit rod:· ꝙ noĩe re ↄphendũt nõ tã tũ res coepales ſed etiã murie ꝙ ꝗᷓbus etiã il latis pᷣt moueri bellũ ad ↄſequedaʒz ſatiſfacti onẽ nõ libiòme vidicte ſ zelo iuſticie vl ꝙtu ad intereſſe · &.lex/aũt an.aò qõem peĩcipaleʒ reſpõdens in z ſume ſue. ſic diſti giit ꝙ min⸗ ria qᷓ infert aut e pſonalis et puata vel publi ca ſi ſit publica ꝓpulſanda ẽe iuſſu peicipis et manu militis ad ro:xiij . nõ em ſine cã poeꝛtat glad iu.dei em miſter e vindex in irã ei qᷓ ma⸗ le agit.dicit de pemcipe em etiã pter B de⸗ P termiat tributũ Mt. xxcj reddite q ſut ceſ. ce.· zc· et ipis militibꝰ ſtipedia·luc.iij· eſtote otẽ ti ſti pen. vris ſ̊ nõ niſi ꝗpter defenſiõz reipub lice ꝗᷓ fiert n p̃t ſine repulſa hoſtib miurie· Si aut ſit mmria pſonalis de illa itelligi iluo Ne. v. dico vobis nõ reſiſtere malo.ſzʒ cũ diſti ctõne:qe iniuria pſonalis repelli p̃t tripl ici⸗ ter · ſeʒ vno mõ impediede ſic apłs act. xxiij. ꝓeurauit mliites a tribuno vt Buaret illeſus ſic licet oibpus miuriã repellere· nec ꝓhibetẽ Hoc Mt. v. Hoc em̃ nõ de ꝗꝓpeie reſiſtere· G&.1ιι½* vbis arguedo: et ſic dns pcuſſus alapa peuſ⸗ ſoꝛem rephendit nec alterã p̃buit jo·xviij. ſic etiã licet oĩbus · vñ de etia glo · ibidem · ondit dñs patientie pcepta nõ qſtetatõe cozpis ſ P paratõe coedis eſſe facieda⸗et ſic itelligit 10 Mt. v. ſi quis te pPeuſſerit in dextrã maxillã p⸗ be ei et alterã. i. paratus ſis aliã patienter ſu ſtinere · tercio mõ repugnãdo et hoc duplici⸗ ter. vno mõ necitate cogente. vt cum leſio ali ter vitari nõ p̃t: et B̊ aut ſine arms et ſic pmit ti tur clericis et laicis et hoc flagrãte malefi cio cũ moderamie inculpate tutele et meõti ⸗ nenti⸗et ſic mtelligit illa lex canonizata vim vi repellere licet in ĩiſtanti ·qꝛ nequaqꝙ; facto ĩ teruallo. ꝓut cũ armis et hoc mõ pmittit' lai cig nõ clericis· et hoc cũ cireũſtãtijs pᷣdictis nõ eſſet aut moderamẽè ſi infereet vis ſine ar⸗ mis et repelleret' cũ armis. Flio mõ vlciſcen di libidine ſic nulli licz. ſic ĩtelligit illð Ho. xij. nõ voſmetipᷣos defeden.cariſſimi ec ſiłia· Sic ergo miuriã repellere impediedo vł vbis arguedo lieʒ oibus:.repellere vo repugnãdo neceſſitate cogente ſine armis licz clericis et laicis rpugnado aũt libidine vidicte neutris licet· et ex his patzʒ quo intelligit hoc qð ðe non reſiſtere malo differenter de conſilio et de pcepto·pᷣdicta ſuf ficiãt ad ꝓns ð belł Ma de hoĩcidijs ꝗᷓ eueniut de bellis habet infra li.vj.ti ·xiiij. tum ad ireegularitate qꝗᷓ ꝓuenit ex eis:de rapmis vero que fiunt in bellis et in guereis dicetur infra cum agetur de. vij. Peecepto- “ è (be creugis ti · xxrxx. Oſtea oſideranoũ e de trenga que ſolz fieri tpe gueree.Eſt aut treuga ſecuri⸗ tas p̃ſtita rebus et boms ad tepus.di ſcoꝛdia nõdum finita · pax aũt eſt diſcoedie fi nis. Treugam due ſunt ſpẽs. vna ouentionał alia canonica Cõuentõnalis fozmã recipit ex Duentõne . vt . ff · depoſiti · . ·.· G.ſi ↄueniat illo aut tpe qð eſt in ↄuentõne eſt hoſti fides ſer uanda. etiã infideli.vt.xxiij ·q.jnoli.qð ẽ ve rum ſi etiã infidelis ſeruet fideli alias non vt ex. de mreiurã⸗ puenit. vñ illi qui tye treuge ſaracenis bona ſua rapiut ad reſtitutõzʒ tenen tur · pñt etiam punirt a peincipe cuiꝰ treugas frangunt niſi eſſent ꝓpſone eccleſiaſtice.Cano nica treuga e que pᷣter omez ↄuention certis diebus et tpibus e ſeruãda· certis diebꝰ ſcz a quarta feria poſt ſolis occaſum vſqʒ ad ſcdazʒ ĩ ſolis oꝛtu.et ſic debz huari treuga feria.v· Pter aſceſiõz dñni feria:vj.ꝗpter paſſõz ſabba to qe ẽ dies requiei · et dnica apter rᷣſurꝛect õʒ Eſt etiã ſeruãda certis tꝑibus ſcʒ ab aduentu dñni vſq; ad octauã ephie: et a.lxx · vſqʒ ad o⸗ ctauã paſce·ex· eic·.j·c Sed de quo bello ĩitel ligit pdictis tepoeibus et diebꝰ? es ab eo ceſ ſandũ ſcz iuſto vel imuſto HBñdet gof . ꝙ p̃t in telligi de vtroqz;· de inſto quidẽ qe et ſi ab eo nullo tpe ſit ceſſandũ minꝰ tn eſt tunc inſiſte⸗ dum . de iniuſto vero.qe et ſi nunꝙ; ſit facienð minus tiñ tunc vt ſic et ſi homiĩies nõ pñt in to tum coerigi tñ refrenent vtcũqʒ; · & bhas treu gas ſeruandas ↄcureit triplex funiculꝰ ſcʒ ex coĩcatio dyoceſanoꝝ ↄfirmacõ epoꝝ vicino rum:et mutuum ↄſilium a coepiſcopis impen dendũu ex · e · c. j. & Sed queri vt' epi ſint traf greſſoees ſi hoc nõ ſeruent· Reſpondet gof. q; non quia BG̊ non ſunt vtentin moeibus agp⸗ bata· iiij. di · ꝓ. leges· Et ꝛdem ſentiunt bu et hoſti · in ſũ · et ↄvuter magiſtri alij. ſed hoſti .· in a ꝓparatu.ex. e.c·. j·dicit ꝙ ẽus qui pᷣceptum loc nõ ſeruat moetaliter peccat.qð patet per hoc qò dicit᷑ in dicto.c. oꝛdĩs ſui ꝓiculo ſub iaceat·piculo.ĩ.excoĩcationi ſcᷣm bn.et ho- vel piculeid eſt. depoſitõi ſcòm hoſti.q̃ qui⸗ dem pena nõ infligit niſi ꝓ peccato moetali xj·qiij :nemo epoꝝ · dictũ em. c. Otinet pᷣce⸗ ptũ et ſic imponit neceſſitatem nec ↄſuetudo m tal ibus excuſat er?.de ↄſue.c.·ci:nec ille·- leges · intelligit' de ſtatutis pᷣceptoeijs ſed in ſimplicibus · Sciendum etiaz ꝙ ſunt alique i one certe quibꝰ ꝓpetno treuge canonice de ent᷑ vt ſunt pᷣſ biteri monachi ↄuerſi pegrini mercatoæes ruſtici euntes et redeunces et in agricultura exiſtentes · ammalia que arant et que ad agrum ſemia poetãt · ex· e ·c.ij. romipe te oezatoeia viſitantes· xxiij. q:inij· romipetas. Hota inſuꝑ qð peelatus maxime epᷣus peiuſ de plano et ſine coactione poſtea vero iudici aria poteſtate debet diſcoedantes ad ocoediã reuocare vt di · xc· c.j.et litigautes reconcili are. ff· de offi · pſi:illicitas · ¶ Sed obici qe ſ ſic inter litigãtes manebunt crimina impuni⸗ ta qð eſt ↄtra legem ff.ad.l.acquił.illa vul⸗ nerer⸗ Le qð dicendũ ſcom gof · ꝙ dictuũ pei us locũ habʒz in cãis ciuilibꝰ in actione iniu riax quã ꝗlibz remittere pᷣt· ſi uria eccłiaz ñ atti gat.xxiijq:nij.ſi is q:æt ſi ſit facta ñ faci enda:ff· de pactis · ſi vnꝰ.G. pacta. Itẽ H intel ligit᷑ de ciuilibꝰ actõibꝰ eo ſaluo ꝙ ĩ qbuſdã caſibꝰ.ↄpoſiciõis remediũ ñ hʒ locum ex · de pac.c.fi· Tcẽ H ĩtel ligi vbi de cmine ciuiliter agit. lie em q́s neget ẽmẽ remittere p̃t tñ a ciuili actiõe imo ec ab aceuſacõe deſiſtere e de accu· veniẽs S videt ꝙ ep̃s ininriã eccle ſie poſſit rmittere q ẽ pẽ eccie dixev eſto· pꝛ aũt ĩiuriã illatã filio p̃t remittere er ð iu⸗ reiurã ·ſi vnꝰ.rñd gof ·ꝙ etſi ep̃s dica ꝓr ec cleſie eſt tamen eiꝰ ꝓcuratoæ· ex de do · c · ij ¶ De. vj · pᷣeepto/ſ.ñ mechaberiſ ti·xxxj qð ẽ ñ mechaberis.cca qð nota ꝙ hꝰ eepto nõ tm̃ ꝓhibe adulteriũ ſicut ſo nat verbu mechãdi · Oechari em e adulterari et oĩis mechꝰ adulter eſt ymo ſicut dict᷑ augꝰ ꝓPhibe oĩs illicitꝰ conꝰ et illoꝝ menbeoz oĩs illicitꝰ vſus · Omez aũt illicitũ ↄcubitum (U Onſequeter ↄſiderãð ẽ ò p̃cepto · vj· determĩat ꝓ ſeptẽ dẽ ias · ſ.foenicationẽ · meræ⸗ triciũ.adulteriũ.ſtupꝝꝝ · ſaclegiũ.ĩceſtũ:et ſo domiticũ. Doſſet etiã addi octaua dẽia qᷓ poſ ſet ꝓ circũlocutiõz noĩari·libidinoſus coitus ↄmgalis·hec ant pñt ſic diffiniriEoenica⸗ cio eſt inoꝛdĩiatꝰ ↄcubitꝰ quo ſolutꝰ ſolutam naturali vſu ↄgnoſcit:et intelligit ſolutꝰ et ſoluta quolibz vicło · ſ.oiugij ↄſangnitatiſoꝛ dims religiõis ſeu voti tinẽtie· natural vo vſus dicit ad dẽam illiꝰ qͥ ẽ dtra naturã · e retriciũ vo dicit duobꝰ mõis quẽadmodũ et meretrix eretrix em dicit vnoꝰ ꝗqᷓ vagã libi omẽe ſequruret ſzm hũc moð meretriciũ ẽ va ge libidinis ĩſectatio/vaga aũt libido dicic ad dẽam foenicacõis in q̃ᷓ e libido determĩa⸗ ta reſpectu vniꝰ pſone · vt cũ vna er matrimo ni adheret vni:ex matrimoniũ dico vl qoli bʒ alioꝝ pᷣdictoꝝ vicł oꝝalio mõ dicit me retrix· cuiꝰ publice venab ẽ turpitudo/et HGm hũc modũ meretriciũ ẽ mulieris ſolute publi ce venal ↄeubitꝰ. Fdulteriu vo e inoedĩatꝰ ↄcubitꝰ quo diugałb thoꝛꝰ violat. Vnñ adul teriũ dic' qᷓ acceſſo ad alienũ thoꝝ · Stupeũ vero e inoedĩatꝰ ↄcubitꝰ quo vgialiſ integri tas coꝛrũpi · Saclegiũ vo ſzm nome ſuũ non appeopeia alicui differetie luxurie · Saerile⸗ giu em ẽ leſio ſacre rei·tñ ꝓnt Otrah ad dif Fereẽciam luxurie. dici ſacrilegiũ· tñ ꝓpeiꝰ et meliꝰ dicitur ſacrilegꝰ ↄcnbitꝰ inoediatꝰ cõ cubitꝰ quo tinẽtia deo ſacrata ledit ſiue vi olat'. Cõſecratã dico otinẽtiã ĩ monialibꝰ et religioſis et his qᷓ receperũt ſacros oedĩes ł emiſerũt ↄtinẽtie votũ · oĩm em̃ taliũ ↄcubitꝰ ſacrile giũ ẽ.· Inceſtꝰ vᷣo ẽ moedĩatꝰ coitꝰ quo vinculu ↄſangnitatis et affinitatis vł pater⸗ nitatis coærũpit᷑. Deccatũ vo ſodomiticũ ẽ in oedĩatꝰ coĩtꝰ.quo naturalis vſus in illũ per⸗ nertit᷑ qᷓ e dtra naturã Cibidmoſus coitꝰ diu gał młtipliciter accipi.iõ notãduz m ꝙ di ſiinguũt magiſtri ꝙ coitꝰ ↄiugab aliꝰ e licitꝰ aliꝰ fragiliſ aliꝰ impetuoſus icitꝰ e triplex ſ.vł cã ſuſcitãde ꝓliſ ad cultũ dei b eã reddẽ di debitũ lb cã foznicacõiſ vitãde permmꝰ e the oſebie vtutis ſcz pietatis qᷓ oedmat ad cultuz dei · ſcðꝰ wſticie · tercius cautele· et in his di cũt nullũ eſſe peccatũ Eragib vo determĩatur qui ex fragilitate ꝓueit et ĩ vxoæe fragilẽ de⸗ que eſt gramus peccatũ furto pꝛopeie ſump⸗ lectacõz q̃rit.qꝛ ñ cã ꝓlis:nec cã red dẽdi de bitũ nec cã vitãde foenicacõis ̊ cã ðlctãcõiſ delectacõis.aut pᷣponi deo aut poſtponitur pᷣpouit'.ↄſtat ꝙ moetale peccatũ e· B eſt ſi di ligat plꝰ ꝙ; deꝰ. ſibr et coenbitꝰ ꝓuenies ex tali amoee moetale peccatũ eſt· ſi vo poſt⸗ pona deo. ita ꝙ deꝰ ſp plꝰ diniga veniale e et Ocubitꝰ ꝓuemens ex tali amoee veniab eſt et hoc ꝗpter graciã ſacram̃ti· ꝗmpetuoſus ẽ qꝗᷓ ex ſola libid ine ꝓuemies metã honeſtatis et ratiõis trãſcend.et iðo ſempꝑ ẽ moætale. et fit qnqʒ; mõis. peimo cũ fit cã ſaciãde libidims p meretricias blãdictas · ſcòo cũ fit ↄtra natu rale modũ· tercõ cũ fit tpe ꝓhibito·qᷓrto cuzʒ fit ĩ loco ꝓhibito:qnto cũ accedit᷑ ad p̃gnã⸗ tem ptui vicinã vł q ẽ in fluxu meſtruo · Hec ad pns ſufficiãt de luxuria et ſpeciebus ſine differetijs eiꝰ qe de his aget pleniꝰ infra in li·ſe·ti · de luxuria⸗et in li :viijſpecialiter de adulterio. ¶De ſeptimo peecepto ſcz nõ furtum facies vbi peimo de rapina ti · xxxij· GOInſequeter oſiderãò ẽ de ˖ vij · pcepto· qð ẽ nõ furtũ facies:circa qð ſciẽdum w furtum tripliciter ſumitur ſm alex· an. ſeʒ Pe cõmũiter et ĩterpᷣtatie · Deopeie di eit otrectacẽ rei aliene ignoeãte dno ↄtra ſu am volũtate nec opoætet aliud addere vt di⸗ catur ſicut quidã volũt rei aliene mobilis.qe intel ligit no ĩe otrectacõis · res em̃ immobil Otrectari nõ p̃t et B mõ diſtingur ab vſura et rapina· Hapina em̃ eſt dtrectatio rei aliene ſciẽte dño ↄtra eiꝰ volũtate·vſura vo ẽ ↄtre⸗ ctacõ rei aliene ſciẽte dño dtra eiꝰ vol ũtatez abſolutã.ſʒ nõ otra cĩiodam volũtate · Cõiter dicitur furtũ oĩs illicita vſurpatio rei aliene ſ-m ꝙ dicit augꝰ.i li.ix ·exo·xxij· ꝙ nõie fur ti intelligit' ols illicita vſurpatio rei aliene· nõ em̃ rapinã pmiſit qᷣ furtũ ꝓhibuit h a pte totũ intellige qᷣc qᷣd lcice rerũ ꝓPximi aufer et Em hoc noĩe furti mtelligit rapina et vſu ra. Interpᷣtatie vo dicit᷑ furtũ oĩs illicita poſ ſeſſio rerũ: augꝰ ad macedone Nõne om̃ſ qui ſibi vident gaudere licite ↄquiſitis eiſq; vti neſciũt. alienũ poſſidere ↄuincuntur· hoc em recte alienũ ñ eſt qð iure poſſidet ·hoc autez iure qð iuſte · et hoc iuſte qð bene · qeqd ergo male poſſidet alienũ eſt male aũt poſſdet ꝗᷓ male vti. .nbeo. nemo dicat ꝗpein qð one e pluſe ſufficit ad ſumptus violenter obtentuʒ eſt. Cum igitur furtum dicatur tripliciter vt viſum eſt dicendum eſt de eo ſecundum om̃s tres modos et ideo ad plenam ꝓſecutiõz hu⸗ ius materie peimo ↄſiderandum eſt ðͤ rapina to.ſco ð̊ furto Ge ſumpto·tercõ ò ſaclegio qð e qdã ſpẽs furti Be dcti vt videbi.q̃rto ð furto iterptatio Girca peimũ ſciendum perꝰ qꝙ raptos dicitur dupliciter. eſt em̃ raptoæ re rum· et rapto⸗ hominũ et pᷣcipue femmarũ · et dicit' PBe rapina reꝝ et raptꝰ młieꝝ · maxĩie vᷣginũ:ſʒ ad ꝑnñs nichil de raptu młierum ſedò tantũ de rapiĩa reꝝ · G aut om ittit cũ q̃s ꝓ vi olẽtiã vi et apte res alienas rapit vndecũqʒ; excepto ſacro loco vb re eccleſiaſtica.q⸗ tunc omitit' ſacrilegiũ De rapia aut reꝝ diceduũ eſt peimo.vtaʒ ſit peccatũ · ſcdᷣo de peã eiꝰ. ter cõ ð rapma ꝗᷓ fit ĩ naufragijs· q̃rto de rapina q̃ fit ĩ pedagijs: qᷣnto de rapina qᷓ fit queſtis et tallijs et ſibibꝰ.ſexto de rapĩa q fit gZuer ris · ſeptio de his q̃ᷓ ſequũtur vł inducũt alioſ ad rapieèdũ octauo ð his qᷓ accipinᷣt de rebꝰ raptis· nono de his qᷓ eueniũt ð rebꝰ raptis· decio ð his q eccleſias incendũt vł ĩ eis etiã aliquid rapiũt. vndecĩo de reſtitucõne rapto rũ Circa peimum queruntur pła. ſ. vtrum rapĩia fieri poſſit ſine peccato & ꝙ ñ. vñ yſa. lxj:ego dñs diliges mdiciũ et odio hñs rapi nam m holocauſtũ.qð ñ diceret ſi rapia pec⸗ catũ nõ eſz· Rapĩia em quandã coactiõz dicit P quã contra iuſticiã aufert alicui qð e ſuuʒ In ſocietate autẽ hoĩm nullꝰ coactiõz hʒʒ niſi publicã ptãteʒ · et iõ qcumqʒ ꝓ violentiã a⸗ iqd aufert hoĩ ſi ſit ꝓſona pemuata ñ vtes po t eſlate publica illicite agit et rapinã ↄmittit vt patet de latronibꝰ.peincipibꝰ vo publica poteſtas ↄmittit᷑ vt ſint cuſtodes iuſticie · et — . „ . . — „ . D . . ideo nõ licet eis vti violetia et coactione niſi ſzm tenoẽẽ iuſticie vel ↄtra hoſtes pugnand vłb Otra ciues puniedo malefctõees.et qð au fert ꝑ talẽ violetiã· nõ hʒ racõzʒ rapie cũ non ſit contra iuſticiã. Si vero ↄtra iuſti ciã alicui res eiꝰ ꝓ publicã ptãtez abſtulerint illicite a⸗ gũt et rapinã omittũt· vñ reſtituere tenent. Vtrũ furtũ et rapia ſint pctã ſpecie differen⸗ cia · ꝓ ſic · vñ phꝰ.v.ethi.diſti guit ĩter ea ponæes furtũ occłtũ:rapinã vo violetã · licet em habeãt eunde fine remotũ.ſ.habere alie⸗ na hñt tñ diuerſos fines ꝓximos.qe rapto⸗ vult habere ꝑ ptãtez ꝗꝓpeiã fur ꝓ aſtuciã · vnð vtrũqʒ hqʒ rõeʒ peccati ex hoc ꝙ e acceptõ rei aliene inuoluntaria ex ꝓte eiꝰ cui ſubtrahit ſed in f urto e inuolũtana ꝑ ignoꝛãtiã.in ra⸗ pꝓina ꝓ violetiã vt ðe ·ij.· ethi ·¶ Vtrũ rapina ſit peccatũ guiꝰ kurto⸗ Ge peimo q directiꝰ opponi violẽetia qᷓ ẽ ĩ rapia volũtati ꝙᷓ ignoꝛãtia q e in furto. Scðo q⸗ rapmã nõ tm infert alicui dãnum in rebꝰ 5 etiã vergit in qndã ignomĩam ſiue iniuriã p⸗ ſone qᷓͥ pponderat fraudi et dolo qᷓ ptinent ad furtũ · vñ et magina Suiꝰ punit ꝙᷓ; furtũ.vt in fra patebit· mines ſenſibꝰ mherẽtes magis gloꝛiant ð vᷣ tute extenioen que patet in rapma ꝙ de virtu te interioei que tollit ꝑ peccatũ:et iõ minus verecundant de rapina ꝙᷓ de furto. Irca ſecũdum ſcièdũ ꝙ pena raptoꝛis re⸗ rũ ſzm leges é ꝙ infra anum punit' in q́⸗ deupluü re ipa m qᷣdeuplo Oputata. poſt ãnuʒ vo in ſimplu.ff.de vi.bo.rap.l.i.et.ij. et hꝰ ſi agat Otra eũ ciumnter · i. ad penã pecunia⸗ riam· ſi autem crimialiter.i.ad penã coepoeiſ tunc diſtiguit inter vim peiuatã i. ſine armiſ et vim publicã.i. cũ armis ꝓpter peimã reus depomt ab oediãtione rerù ſuaruũ qge pdit fa ctiõz teſtamti et terciã ꝓꝑtẽ bonoꝝ ſuoꝝ · ap⸗ ꝙ ſic duplici rõne ec obſtat p̃dictis ꝙ hoĩes ma is verecũdant de furto qm de rapia.qe bo 4 ter ſecũdã mittiẽ ĩ exiliũ ĩſtitu· ð publiciſ iudi cijſ· ¶. Itẽ lex iulia.vñ v.viſ peiuata reꝝ ðᷣpo nit ab oedie rerũ· ſ̊ depoꝛta ſi vis armata ꝓ bat. Szm vo canones excõmuiĩca ab ep̃o cu ius dyoceſi rapinã ↄmiſit er ·e · c·ĩi · et· i.· Otra Hhit em foꝝ rõe delicti ex. ð fo.Ope· licʒ · nec abſoluit᷑ niſi peiꝰ emẽdet ex·e.c.i. Si aũt no lit cũ poſſit ſatiſ facere vł ſatiſ faciẽdi plenaʒ ſecuritate dare · dene get' ei bñficiũ penitẽcie BSi vo vſqʒ ad obitũ ĩ obſtiacõe fuerit et tũc e mendacionem vel emendãdi ſecuritatem p terit penit eci am et viaticũ et eccleſiaſticã ſe pulturã habet. Si vo ĩ moete ſatiſ facere no pPoterit ↄtritꝰ viaticũ habebi et eccleſiaſtica ſepultura carebit·e·c. ſup eo:et hoc ad tereo rem alioꝝ · vł ad ↄfuſiõz ↄgnatoꝝ.vt pꝑ hoc inducant ad ſatiſ faciedũ.Et ĩtelligit h ho⸗ ſt · ſi ſepe ſit ãmonitꝰ.r vo ſuꝑ hoc nũꝙ; fu erit ã monitꝰ.vb ſi fuerit ſʒ modico tpe cõtu⸗ max fuerit abſolutꝰ ꝑ pᷣſbiterũ ꝓuz. ſepelien de erit· et heredes coge ꝓ ceſurã eccleſiaſti⸗ cã ſatiſ facere ſjm facłtate defũcti.ex.e.in li teris: et idẽe e ſi oſtitutꝰ.ĩ moete ſatiſ facere ꝓ miſit ſi dualeſceret.et añ ſatiſ factiõzʒ deceſůt vt ibidẽ· Si etiã in vita ſatiſ facere nõ poſſet non negare' ei penitecia ſzm hoſti. ſi ſe emda re ꝓmitteret ſi ad pinguioeẽ foetunã veniret Qlerici qᷓ contra p̃dicta fecerĩt· ꝓuta ſi contu macibꝰ pniaʒ ĩ vita dederint · vb pñitentes ĩ moete:qui diu ſteterũt ↄtumaces et tũc erũt inopes ſepeliuerit vł ełias eoꝝn acceperint k rapias eoꝝ pti cipauerit·bñficõ eccleſiaſtico careãt et oꝛdinis ſin dãnũ ireecupabiliter pa cian?. ex ·e ſr̃ eo· . vlti .et ſim glo· ibidẽ. et ſe cũð rodo.loq; ð raptoeibꝰ notoꝛeijs ñ ð ocul tis ¶ &· h nota ꝙ ↄſiłr punit᷑ p̃do ſicut rap toæ: p̃do em̃ ðᷣe vnoꝰ q̃ al ios ĩmuſte pᷣdai. vt 4 ſpoliat viatozes· SFlioꝰ ðe miles q̃ qrit vltr a ſtipediũ ſibi taxatũ.xxiij.q.i.militare et vtri uſq; hoꝝ ẽ pẽa q̃ et raptoꝛis cuʒ vterqʒ poſſit dici raptoe vt p̃do dtineat' ſub raptoꝛe ſicut ſpẽs ſub genere · xv. q.i.ſane. Doteſt ec ſcðᷣm Sol · et hoſti · pᷣdo dici pᷣlatꝰ qᷓ̃ vt ꝓcuratiẽz ł ſeruiciũ aliqð impẽdat legato ł alij. plꝰ exi⸗ 8 a ſubditis ꝙ ſoluat q̃rès pᷣdã potiꝰ ꝙᷓ ſubſi diũ in ſubiectis er · de cen · qe pleriqʒ · judex e ciã ſcðz hoſti · q iurgiũ alienũ reputat pᷣ̃dã ſu az ðe p̃do⸗C· ad. l. iub . repeti . ¶ Irca terciũ qrit᷑ qd de peincipibꝰ ł alijs qᷓ de lõga dſuetudĩe ſpoliãt naufra gãteſ Fs tenent⸗ reſtituere qᷣcqd de ip̃o naufragio habuerũt ſiue illð ſit captũ de ipᷣo naufragio ſiue ð mari ſiue ð litoee· ff. incenrui.nau. ſiq ex naufragio.nec excuſa? a peccato mo⸗ tali qcũq; recipit niſi ea intentiõe recepit. vt ei reſtitueret cuiꝰ erat.nec aliq̃s excuſat ali⸗ qua ↄſuetudie vł ſtatuto vł p̃cepto.qꝛ hoc ẽ tra dei p̃ceptũ.leui ·xix.diliges pximũ tuũ ſiẽ te ipʒʒ et thob.· quecũqʒ oderis tibi fieri 2cEpus vo vk quilibz aliꝰ p̃latꝰ vk ckicꝰ 4 tati crimis pticeps ł ↄſetaneꝰ eſſʒ ðpoĩ debe⸗ ret ar. accu.cũ dilecti Laicꝰ vo niſi ãmoni t ſati ſfecerit anathematizari dz arxxiiij. q. ij · illi qᷓ et ex ðᷣ treugis ĩnouaꝰ.Szm vo leges tenent infra ãnũ ĩ qᷓ̃deuplũ poſt ãnũ vᷣo ĩ ſim plüũ.ff.ð mnee· rui · nau · l· i. hoc aũt ĩtelligas niſi ſint nauigia qᷓ exerceãt piratã peauitatez et tiramd e·b ſint xpᷣiano noie inimca vt in ꝰ ſti. friderici ad decꝰ.ꝗ. nauigia.· Quid ð peĩ cipibꝰ ilł qᷓ ↄueĩunt cũ nautis ꝙ eis dent an nuatim ꝓ ſingłis nauibꝰ ꝑ eoꝝ terminos trã ſeütibꝰ certã pecune ſummã ꝓ tali abuſu qᷓ⸗ tando· Bñdet roë.ꝙ cũ deberet gratis quita re q̃cq̃d hac de cã accipiüt tene reſtituere qe nõ ↄueniũt cũ eis naute ð illa ſpõſiõe ſimpii citer ſponte· ſed ne ſuſtineant grauioea · Irca qrtũ qð ẽ de pedagijſ notat hoſt.ti. ð cenſi.ꝙ exactõs pedagioꝝ et ſaliãrio⸗ ru et guidagioꝝ ſũt rpeobate n ab ipatoæꝛe ł rge ł lateranſi ↄſilio ſint oceſſe ł alias ex lõ giſſima ↄſuetudĩe e nõ extat meõ:ia debite ĩ troducte · ex · ð vᷣ · ſig: ſup quibuſdã· . pterea ff.de public:iudic.nec vectigalia:et q̃ alias ipas recipit niſi ãmonitꝰ ſatiſ faciat et ſecũð cañ.excõicandꝰ.ex ·.de cen.iunouamꝰ.ſʒ ſim leges eſt ꝓpetuo exilio dãnandꝰ.C.noua ve cti. inſtitui nõ poſſe · l. vlti · et qdð dictũ e qð a rege pᷣt ↄcedi pedagiũ · intel ligit ipᷣe ho · cĩ de rege romãaoꝝ · Querit aut ho. m ſpecia⸗ li de rege frãtie · vt H habeat ptãtem pedagia Ocededi: et q̃de ſm aliquos papa reſpondiſſe videt in Oſili queſtiõe ꝙ ſic ex. qᷣ fi · ſunt le p venerabile . S. in ſup. TPi aũt hoſti. vide ꝙ& nõ niſi papa dederit ei eãdez ptãtem ꝗᷓ data e et impatoꝛi ar.ff.ð̊ oeig·iu· l.ij. S. ðmde . qe dif ficile.et hĩ pnt B ↄcedere ĩ pmdiciũ ſuoꝝ tã tũ n exneoꝛx · niſi foete exneos dicas fetõs ſu os rõne tereitoeij qð ẽ veriꝰ ſm hoſt.jnnoce: autẽe ex ·ð̊ cen.innouamꝰ.dicit ſimpliciter ꝙ; reges pñt imponere pedagia noua peccãt tñ ſi faciut hꝰ ſine inſta cã. Ide dicit bern.ibiò. et tñ bern· ex · de v. ſig · ſup quibuſ dã.di⸗ cit ꝙ lolꝰ peic s pᷣt ̊ Hatuere ñ ciuitas·C. noua vect.inſti.nõ poſſe.l.ij.et.nij ·¶ Id hᷣ nota ſm bern. ſup· c. ſup quibuſoã ꝙ pedagi a dicunt qᷓ dãtur a trãſeutibꝰ in locis a pem cipe ↄſtitu. Guidagia dicũt᷑ q̃ dan ꝓ ducatu p tereã alicuiꝰ vt ꝗqs eat ſecurꝰ.Salmaria que dantur ꝓ ſale · . vt Pmittãt ſal emere vel ve⸗ dere · Sz nũquid hoc ſine cã ocedere pᷣt ꝛhxE ray· innuit ꝙ ñ ymo requirit᷑ cã · puta ꝓ defẽ ſione ſtrate ꝓpublice otra p̃ᷣ̃dones in terea vel piratas in aq vł ꝓ defeſione fidei et patrie ↄ tra paganos ł hereticos ł alia cã ↄſiłi iuſta ĩ quibꝰ caſi bus ſi is q recipit illud facit ꝓpter qð inſtitutũ e licite et ſine picło ↄſcietie reci pit illuò.Tdẽ e ſi nõ facit q e pax m terea GB firmiter ꝓponit ꝙ B faceret ſi neceſſitaſ immi neret · ar · xij · q:ij:nobis·ad fi· et.ff. locati · et duc · ex ↄducto·.· ſi vno·et h ĩtelligit ray · ſiue ſit nouũ ſiue atiquũ:facit tñ hãc differe⸗ tiã · ſ. ꝓ nouũ nłlatenꝰ e recipiedũ niſi cõſtet de cã ꝗꝓpter quã e impoſitũ. Intiquũ vo reci pi pᷣt licʒ ñ poſſit cã maĩfeſte ſciri · dũmõ ↄſci etia poſſt ꝓbabiliter foꝛmari ꝙ ꝗꝓpter vnã ð̊ cãis pᷣdictis et ab illo qᷓ ↄſtituere potuit oſti tutũ fuit aliter e rapina et reſtituere tenet· et ſic induxit antiq̃tas ex · de cen · puenit · et · c. 2 — T — — cum apł9.. ꝓhibemꝰ.loſti.vᷣo credit ꝙ ſi a peincipe ↄcedat etiã cã nõ expᷣſſa· vl ſi ↄſue⸗ tudo hoc aꝗꝓpbet cuiꝰ nõ extat memoeia ſine ſcrupulo recipi p̃t. is tñ ꝗ recipit illuò tenet ſaluare ſoluente i nfra ſun diſtrictum in pſo⸗ nis et rebꝰ zm poſſe ſuũ .qꝛ ꝗpter hmmoi ſolui ODſueuit pedagiu.et ſi hoc n faciat guiter pec cat qe etiã ſine pedagio ad hoc teneret. non tñ ob hoc tenet ad reſtitucõz pedagij niſi cõ ſtet q hac cã Oceſſum fuit· Licʒ qð plus eſt ad ſatiſ factiõz integrã teneat ſi in defectu iuſti cie inueniat.xxiij.q·ij·dñs et.q:v.adðmiſtra⸗ toes· et. C·de appella·.ſi appellacõez . Si em̃ ſnĩa ray· eſſet vera vix aut nuꝙ; ſaluaret aliq̃ſ recipietiũ pedagia im hoſt. Quid ſi merca toꝛes alicuiꝰ loci faciũt pactũ de certa pecu ma ſoluenda ꝓ beſtia alicui dno teree⸗ ita ꝙ; eos defẽdat · Rñdet hoſti · ꝙ tũc Habet locum opĩo ray.ar.ex.de cõdi:a ꝓp· verum ſi tñ dñs metũ intulerit ĩiuſte recipit et oĩo reſtituere tenet. ff. ꝙ me. ca.metũ. J. ſed licet· nõ tame tenet hoc pactũ niſi inter eos inter quos eſt habit ũ.ffið pactis· ſi vnꝰ..ante oĩa·. ꝙ ſi ta lis nõ faciat illud qðð ꝓmiſit nec illi merca⸗ toees ei fidẽ ſzuare tenet.ex.̊ mreiurã· pue nit. i ?· Quid ſiqſ postare faciat neccia ad v⸗ ſuz vite ſue et familie uũquid ꝓ eis teᷣ pa⸗ giũ dare et videt ꝙ ſic ge ita tenet ↄſuetudo Sed ſm hoſti · Oſuetudo tab eſt ireõnabil et ſic nõ eſt teneda ex · de Oſue · c. fi · et ↄuenit cũ eo bern · ex ·ð v.ſig.ſup quibuſdã.nec obſtat ff.de publi.nec ſi publicanꝰ.o.fi.qꝛ illud ĩ⸗ telligit' de his qᷓ cauſa mercimonij· deferun⸗ vt ſequitur · nam in his tribuit ius cõſuetudo cuiꝰ nõ extat memoeia.C. ð vecti:et omiſ.o. ad fi. et ſiqs ↄtrauenerit m leges decapita⸗ ri debet · vt dicit lex ibidẽ exp̃ſſe · l. vt ſi Puin cialesdicit tñ lex ãtiꝗᷓ:q; pᷣſes hec publicão ſignificare debet per lras manu publica ſcri ptas reꝝ qntitatẽ ↄtinetes et ſi plꝰ poetaret ulð ↄmitti.ff.de pub.et vect. ſi publicano. G. i ·Sz nuũqd laycꝰ ſime peccato pedagium exigere pᷣt a clerico cũ G ius ha beat a xemci⸗ pe layco · Hñdet hoſti · ꝙ non q nullꝰ lapcꝰ ptãtem habet in eccleſiaſtic rebꝰ ex. de olti · eccia·et multommꝰ in pſonis⸗ Nũquid xp̃i⸗ ani tenetur pedagium ſoluere ſaracenis. ih ray · dicit ꝙ ſic du tame ipᷣos trãſeũtes defen⸗ dant ˖ nã et hoſti eſt fides ſeruãda · xxij.q.nij. innocentes ·et xxiij ·q:i ·noli.et hoc důmodo illuc tpe gueree nõ vadant nec merces ꝓhi⸗ bitas deferãt.alias ſi hoc faceret vt pumiren tur iu quo deliquiſſent eis iniungendum eſſʒ vt poneret illð ſcʒ pedagiũ in redeptioneẽ ca ptinoꝝ vł in ſubſidiũ fidei xpᷣiae vb ipmet in eodẽ ſubſidio expenderẽèt ſi ad hoc idonei eſſent. Fllegat eỹ · de voto magne et. e. qð ſu per his· ſim ray .· tñ nolũt hanc peniten⸗ ciã recipe non credit roð· ꝙ ſint ad eã cogen di pcipue dũmodo velint alias penitere.· Secundum autem ho. criſtiam non tenentnur ad illam ſolutionem quia criſtiani non ſub ſunt ſaracenis ſi tamen volunt habere com⸗ moditatem teree ſaracenoeum opoetet quod ſoluãt qe nec alias eoꝝ trãſitũ ſuſtinerẽt · Ro doñn. vero dicit ꝙ xpᷣiani ten en⸗ a8 15 rde pPa⸗ cti ſi ĩteruenit et etiã rõe ſtatuti · cũ em ſarace ni ſint in ptãte ſtatuedi et dnandi i tereis q8 tenet nõ ſunt ſpoliãdi alicꝰ peꝛiuate ꝓſone au toeitate. vñ nõ ſunt ſpoliãdi ſiue defraudadi pedagijs ꝓ aliquẽ xpi anũ trãſeutem ꝓ tereazʒ eoꝛz · Ro B nota ſm ray· et hoſti . ; vbicü⸗ q; quis exigit miuſtũ pedagiũ:et vbicũqʒ; qͥs trãſiens negat mſtũ vł fraudat ipᷣm tenet q⸗ libet reſtituere ei a quo extoeſit b que frauòa uit vb heredi eiꝰ ſi muemat᷑.aut erit in pias cauſas cũ ↄſilio eccleſie erogãdũ · xiij. q: vj· ſi res aliena· Ite dicit ray · ꝙ ſi recipiẽs pe⸗ dagium nẽ ſernet illð qað debet vb etiã ſi nõ recipiat iuſte tranſeutes nõ tenẽtur illð dare et ſi x mẽdatiũ ſubtrahãt furtiue licʒ peccent ſalte vemaliter in medactio.tñ reſtituere non tenetur · Item dicit roð: ꝙ ſiqs furti pedagiũᷣ aſpoꝛtauerit vł omiſerit furtũ vł aliud ſibe ſu P qbꝰ ẽ pena ſtatuta.nõ debet ſibi miugi in Foeo pñiali ꝙ ſoluat hmoi penã: niſi tunc de mũ cuù in foeo iudiciali fuerit ↄdenatꝰ ſ ſuk⸗ ficit ꝙ intereſſe ſoluat. St ſi intulit iniuriã að arbitriũ bõi viri ſatiſ faciat SEdqui videre de qnto. ſ. de queſtis et tal lijs et ſibibꝰ qᷓs dni exigũt a ſubditis ſci⸗ end ergo hm ray. ti · de rapto . et holſti · ti · de e mu.ec · ꝙ regłariter dñs petere non debet a ſubditis miſi ea de qbꝰ inter eũ vl eiꝰ ãteceſ ſoees vł ipᷣos vł eoũ ãteceſſoees plane bõa fide ſine dolo et coactiõe ↄuenit ð his ſolent fleri inſtrumenta· oĩa ergo ab micõ impoſita dũ tñ nõ ſint turpia vel ↄtra deũ pñt peti et debét ſolui qe quilibet in traditiõe rei ſue le⸗ gem quã vult ponere p̃t ey·de pac · ãtigonus et qcqd ſubdit? de his · l. q ſunt certa ſine do mini volũtate ſubtrahberet diminueret vb ce⸗ laret ſcieter ſitut fur reſtituere tenere. et ide intellige m roð:ſi nõ extet inſtrumtũ·ẽ tñ ã tiꝗᷓ et certa tallia a tpe cuiꝰ nõ extat memoei a:et ſcitᷣ b ꝓhabiliter credit ꝙ ab micõ fue rit impoſita iuſta ð cã ita tñ ſzm ray· cet ip̃e dns opleat ſiquid ex illa cã vel inſtitucõe ↄ⸗ plere debeat. e tñ ponit᷑ in inſtrumto in⸗ befinite collecta tallia vł hmoi debet intel ligi ꝙ dʒ ec moderate petere iſpectiſ onerib⸗ et facultatibꝰ ſubditoꝝ ex · de cen · cuz apkꝰ et idem credit roëſi ↄotineat m mſtrumento vb etiã ſi ſit cõſuetudo talis ſme ſcripto:.ꝙ ta lia facere poſſit ad placitũ ſuũ.t ſi ð hoc òo minꝰ habeat ↄſcietiã ĩiduca ad reſtitucõzʒ fa ciẽdaz · Si autẽ accepit dũs vltra ↄueta et ſta tuta inter eũ et ſubòitos eiꝰ.aliqᷓ ſponte obla ta nulla frau adhibita b minis vbł coactiõe in directa. reſtitue nõ tenet.i.q:ij. placuit. et· c. ꝙᷓ ꝓpio Exactio ĩidieecta enſer h eis iuſtici am ne garet b eos nõ defederet ſzm ꝙ deberz vt ſic ab eis aliqd extoe ꝗret. vb eis inſinuari faceret ꝙ; ab ip̃is aliqd habere vellet. Si tñ ex aliqbus circũſtancijs a ꝓpareret reſtitucõ impoſſibilis vł multũ difficilis. ſatis videt ꝙ oſuli poſſet his dñis ꝙ in recõpenſationez remitteret ſubditis · omumter cũ oſenſu eoꝝ et libera volũtate· aliqᷓm huitutem vł ãnunaz pᷣſtacõzʒ ĩ ꝓpetuun vł ad tepꝰ ita ꝙ videre eis pꝓleniſſime ſatiſ factũ.vł etiã ꝙ facerent in re miſſione illoꝝ quibꝰ teneban' aliqð hoſpita⸗ le vb aliqð opꝰ ſibe pietatis cũ oſenſu tñ eo⸗ rundẽ vbi pt reqri · Et hoc debet intelligi ni ſi iuſta cã ipᷣm dñm ad talẽe exactionem faciẽ⸗ dam inducat · Sũt em quledã cãe iuſte · vna ꝓ defenſione patrie cũſ.inuadit ab hoſtibꝰ im iuſte . ex · de emu · ec · puenic · Flia ẽ ſi domiꝰ vult ire ad exercitũ indictũ ab eccleſia vel a peincipe ↄtra hereticos vel paganos nec de ſuo ſine Sui dãno expeſas facere poſſet· terci⸗ a ſi dñs in guerꝛa vb in bello iuſto ex pte e⸗ ius ſit ab hoſtibꝰ captꝰ.nec de ſuo redepcõz ſine Sui dãno ſoluere poſſit.quarta ſi vult ad peincipem ire ꝓ peiuilegio ſpealis ꝓtectõis ꝓ ſe et ſuis ſubditis obtinenòo.nec pᷣt de ſuo facere expenſas ſme gui dãno · Deo his cãis et aliſ ſikibꝰ emergẽtibꝰ dominus a ſuboiiſ auxiliũ petere pᷣt:dũ tñ ſy moderate et nõ cũ eoꝝ guamie et cũ caritate nõ ex violentia pe⸗ tat· x· q:iij . vnio:circa mediũ.et ex ·ð cen. cũ apbꝰ.. ꝓhibemꝰ.ſjm ray. Scdm etiã roð.cãe pᷣter pdictas alicubi vſitate et a peobate ſuůt qn dns filiũ militez facit vel fil iã nuptu tra dit vl feudũ ſuũ releuat vb nouũ comꝑat· hu iuſmodi em reſpiciuüt modũ ſubditoꝝ qe ex talibꝰ dñns fit potẽetioe vł ditioe ac ꝓ hoc par cere pᷣt ſubditis pluſeq; ante · Et ideo videt᷑ q; ꝓ talibꝰ poſſit accipe a ſubditiſ vbi e oſuetũ vb oↄſtitutũ · dũ tñ accipiat moderate m roð; Si aũuũt dñs velit ad aleas ludere vb vltra vi⸗ res ad vaitate ĩ veſtibꝰ hoſpitibus et ſibibus expedere nõ dz ꝗgpter Hmoi exigere· qð ſi fece rit tenet reſtituere· Et idẽ e ſi captꝰ ĩ bello m iuſto exigat totã redẽpcõz vb ꝓtem quã hoſti bꝰ ſoluit ſm rap · Bich.vo cca tall ias qᷓs im ponũt dñni de nouo ſubditis ſuis diſti guit ſic ſ. q ſubditi aut ſunt ſzui aut liberi. ſi ſerui do mini ſimpliciter poſſunt eis de nouo tallias ĩ ponere etiã ſi nõ vergãt niſi ĩ bonũ dnñnoꝝ ip ſon et ſz ui tenetur eis obedire qe ſzuꝰ et res eiꝰ ſunt poſſeſno dmvñ ph̊ᷣꝰ peimo politico⸗ rum dicit ꝙ ſuus ẽ res poſſeſſa:.et ido ſi fugi unt dñm debent rellitui ſibi ex · de Huis nõ oe dinã · de uoꝛz. Si aũt ſint liberi. ſta ꝙ dñs dominet᷑ politice aut dñs ille eſt rex vł pein⸗ ceps aut dñs inferioe.ſi peimo mõ pᷣ̃t autoei⸗ tate ſua ꝓ vtilitate bõi cõis de nouo tallias ſuiſ ſubditiſ imponere ↄpẽſata ſubditoꝝ facł tate et negocij q; ẽ ꝓ bono cõi qualitate er quantitate.ff.de ꝓub·et vecti :vectigalia.qð debet mtelligi niſi facłtat eſ ſufficiãt regi vł peinciꝑi ꝓ boi cõis ꝓmotiõe et defenſiõe . Si autẽè ille tallie ĩ nullo ſint ad vtilitatez boni cõis nec rex nec peinceps tpalis pᷣt eas ð no uo ĩponere. t ſi eas impoĩit ſubditi ñ tene o⸗ bedire quia ptãtis ſue limites exit. Si aũᷣt ſit inferioe non poteſt de nouo ſubditis tallias imponeꝛe.t ſi impõit cũ exeat limites ptãtis ſue · ſubditi nõ tenen obedire · maxime quan⸗ do ſine oſenſu regis vel pemcipis imponunꝰ? et ho ẽ exp̃ſſum ex· ð cen· innouamꝰ Ett ſiquis dera fecerit et ammonitꝰ non deſtiterit donec ſatiſ fecerit cõione careat xpᷣiana vt ibidẽ dðe et e · de v. ſig · ſup quiquſ ð et.C.noua vecti. inſi.ñ poſſe ·:l:ij:iij:et niij ?«¶ Sed tra ſupꝑ iꝰ MNRachei · vn⸗/ ergo lben ſunt kilij · dicit glo· ꝙ liberi ſunt fitij resis i oĩ regno multoma⸗ Sis ſũt hiberi filij illius regis ſub qꝰ ſunt oĩa regna:ergo videtc q; xpᷣᷣiam. æc· filios re⸗ gni vocat xpᷣianos illoſq̃ reliqrũt oĩa tpalia Pter xpᷣm· tales em̃ nõ tenent ad aliq̃s exa⸗ ctiones tpales · Deo altera pte obicit illð i.pe:ij.hGui eſtote ſubditi dñis · nõ tm̃ hbõis et modeſtis ſ eẽ diſcoł · ergo·ecc̃ · aut loq̃t ð̊ ſubditis huis · aut ſi loquit ð̊ ſubditis liberiſ intelligẽdũ eſt ꝙ debet eis eſſe ſubditi in his ad qᷓ ptãs eoꝝ ſe extẽdit ſzm rich·¶ Sciẽdum etiã ſzm ric;.ꝙ aliqñ tallie q̃ de nono impo⸗ nũt ſũt directe ad vtilitatẽ bõi cõis · puta qñ fiũt ꝓ defeſiõe fidei ł regni:ł ꝓ refectiõe põ tiũ b viarũ ·qñqʒ aũt ĩdirecte et ñ ſta aꝑte · vt cũ aliqᷓ iniuria ĩfert regi er ſnũ regnuzꝓuta qe ab aduerſarijs detinet captiuꝰ eius frater filiꝰ vł ꝓximꝰ.vbł aliqᷓ terea q de nouo eſt de uoluta ad regẽ poſſdet violenter ab aduer⸗ ſarijs de facto·et rex ĩponit ſubditis tallias p ꝗs ius ſnũ recupare poſſit.tũc ille redũdãt in bonũ ſubditoꝛꝝ · qꝛ cum rex viriliter impu gnat aduerſarios tereã ſibi de iure debitaz e⸗ ripiẽdo· vł fratre ſuũ b dſangneũ iniuſte de⸗ tetũ liberãdo·ex hꝰ ipᷣe magiſ honoe alet ab aduerſanijſ timet:et pꝑ oñs eiꝰ ſubditi fideleſ gandẽt ·et ſua bõa ſecuriꝰ poſſident.et in ma ꝛoei habent honoee:et ſunt ĩ melioei ↄdicõe Vñ ĩ tali caũ ſi ad hoc nõ ſufficiãt facłtates regis pᷣt a ſubditis etiã liberis aceipere auxi⸗ liut moderatũ.conpenſata negotij qualitate et viilitate et ſaubditoeum facultate· videtur tamẽ ꝙ negocõ expedito:ſi regis facł tates abundãter augeãtur. et aliq̃ Duitates nimis notabiliter ſint grauate· rex eis ſubuenire de bet· ſm exigẽtiã et ꝗpoetiõz ſicut ei ſubuene⸗ rũt in ſua neceſſitate· cũ em̃ caput egrotat ei mẽbea alia ſũmiſtrat et ſiłr ecoõnerſo caput a lijs mẽbeis · Sciẽð etiam ꝙ qe facłtates re gu ſunt eis date ꝓpter ꝓmocionẽ et defẽſiõz ↄmuis vtil itatis ſi facłtates regis ſufficiant ꝓ defeſione regni vbł fidei · ñ debet eẽ in illo caũ ſubditos talliare.nõ tñ ẽ dicendũ facłta tes regis ſufficere qñ ñ pᷣt regnũ ł fidẽ defen dere · miſi ita ſe depaupet ꝙ nichil ſibi remaẽ at ĩ theſauro qꝰ ſe iuuare poſſet.ſi iten infra beeue tepꝰ ab alijs aduerſarijs ĩuadere. ma xime ſi młtos habeat inſidiatoees ·tali eĩ regi neceſſariꝰ è theſaurꝰ pecuĩe.qe aduerſarij ſci entes eũ ſic eſſe munitũ magis timẽt eũ·et ex ↄſeqnti mag pacifice poſſidet regnũ ſuũ.licʒ multoplꝰ valeret ſibi theſauriſare amoeẽ ſub ditoꝛ ꝙ argẽtuʒ et aurũ· Gᷓ; rich · Quid gꝰ* ð̊ mil itibꝰ ilł qui cũ violẽtia faciũt ĩ caſtris ſu is tallias ſemel et bis et quotiens videt eis nũc plꝰ nũc minꝰ.Hñndet Hholti · ꝙ taleſ ſunt p dones et raptoꝛes et tenet ad reſtitucõzʒ. nec aliq̃ ↄſuetudo ſiue abuſꝰ excuſat eos · cuz em̃ incerta ſit oſuetudo quã allegãt:qe nũc plus — nũe minꝰ. nõ habz locu oſuetudo· maxie ſi cũ violetia fiat ar.ĩ autẽ·de indi. S. furtiue quo⸗ q; res ·¶ Quid ſi fiat ſtatutũ ꝙ det aliqᷣd cer tũ · Rñdet hoſti.ꝙ vʒ ſi fiat de cõi ðſenſu ipſo eũ ſubdito' · ¶ Quid ſi detur alicui peiuile⸗ giũ ꝙ ñ teneatur ad dãdũ collectam ilł caſi bᷣꝰ inꝗbus atłij cõiter aſtriĩgũt. Rñdet hoſti · ꝙ nõ valet etiã ſi ↄſentiãt vicini/C. decurio⸗ mbꝰ.vacuatis· li.x·Quid ð dñis illis qui vtunt᷑ tali Oſuetudine in hominibꝰ ſuis.ꝙ ð mobilibꝰ eoꝝ capiũᷣt q̃ntũ et qñ volũt: et cũ ſuſpicãtur eos velle tranſire ad aliũ locũ om nino ſpoliãt eos · Gñdet roð · ꝙ ſi certuz ſit ꝙꝙ; ab ĩicõ fuerit ĩpoĩtũ onꝰ tłe teree ſñ malicia et fraude · vide tolerari poſſe ꝙ intãtũ vtan hmoi ↄſtitucõe ꝙ; nõ guet ſubditos vltra mo dũ aut ſtãtes aut recedẽtes · et ꝙ dñiñ tenen tur ad reſtitucõzʒ taliter receptoꝝ · Si aut nõ ſit certũ aut ſi credat ꝙ nõ fnerit ab inicõ le gitie inſtitutũ.hm̃oi ſpoliatõnes ipᷣo genere facte ſunt male.et faciẽtes eas tenen ad re⸗ ſtitucõz · In h tñ caũ et ſiłibꝰ qᷓ tolerãtur ab eccleſia ꝓ eo ꝙ pᷣt eſſe ibi dubitatio aliq̃ ð iu re ł factò.nõ e abſolutio ſimpliciter denegã da ſ e faciẽda · tñ cũ q̃dã dubitacõne ſic.· Ib ſol uo te de hoc inq̃ntũ poſſuzʒ.ſʒ timeo vł cere do ꝙ nõ ſufficiat tibi ad ſalute niſi te aliter habueris in hoc caũ·hec roð· Quid ð illis q̃ emũt pᷣ̃poſituras ſeculares vbi nõ ſunt red⸗ ditꝰ ſʒ ſole exactiões et munera et ſzʒuicia que recipiũt hm̃oi pᷣpoſiti ·nũquid talia reſlituere tene et ſi cogũtur a dñis hmor officia exer⸗ cere · nũquid tenet' potiꝰ oĩa ſua dimittere q; in hoc obedire · Et qd de dñis qᷓ vendũt hm̃oi officia exercè ſñ pctõ moꝛtali.ðbẽt potiꝰ oĩa mala tolerare ꝙᷓ ea aſſumere· et peccãt moeta liter quociẽs accipiũt munera ꝓpter faciẽdaʒz Sratiã alicui in pᷣindiciũ alteriꝰ.aut ſi minis et tereoeibꝰ aliqd extoeqant · aut ſi quoſdam Suẽt vt alij timetes eis ſeruiãt ne talia patiã tur:tenentur ad reſtitu cõz oĩm taliũ ſi poſſint nec ſunt aliter abſoluẽdi .· Dñi vo q ppoſitu ras vẽdũt aut alios ad emendũ cogut guiter peccãt: cũ gtis eas ↄmittere deberet exquo nõ ſu nt ib iuſti redditꝰ aut ꝓuẽtꝰ. et tenet ad intereſſe ilł qᷓ ꝓ hmoi p̃poſituras ſunt tali ter ſpoliati · et hoc e veru de ib p̃poſitis qui reddũt wura · ¶ De bedell aũt mĩoeibꝰ quoeũ officiũ ẽ tantũ citare vł exequi indicata vel mãdata maioꝝ · tenedũ eſt qð dicit' mfra de officialibꝰ.ti · lxxviij·ar.vj .¶¶ Sʒ nũq̃d dñis licet accipe mutuũ ab hm̃ci officialibꝰ.vt ip ſi dũ ſunt in officijs tantũdẽ accipiãt a ſubdi tis H ſzm tho· in q̃dã epiſtola ſi cłes hoc pa cto mutuet vt accipiãt officiũ.tale pactũ eſt vſurariũ.vũ tene' reſignare officiũ taliter ac quiſitũ. Si aũt det' eis gratis officiũ:et poſte a recipiat ab eis mutun.h“ ſine peccato fie⸗ ri poſſet ·¶ Quid ð hominibꝰ alicꝰ mlitis.q̃ cuù haberẽt vſurariũ in quodaz nemoze.· dñs ſaꝰ abſtulit eis · nuquid tenetur reſtituere · Zi quis eciam eis aliquid auferat. nunquid ſuf⸗ ficit ſi ille ſatiſ faciat domino eoꝛum · cum pᷣpoſituras· Gñdet roð ·ꝙ ſi nõ poſſunt himoi ille dñs hac vta oſuetudĩe. ſ. ꝙ de bõis eo⸗ rũ accipiat quãtũ et qñ vult.Hñnñdet roð ꝙ ſi ſint vere ſerui · totũ hoc fieri p̃t · ſi aut ſint hui de coꝛpe qꝗᷓles ſũt ĩ frãtia qdã hui eccleſiaruzʒ et quozũdã nobilmũ· dñs hoc facere nõ pᷣt· et imł tomagis h̊ ñ p̃t ſiñ ſint alias ſui. niſ ĩ tĩ ꝙ dñs eoꝝ pᷣt ð ↄſuetudĩe ꝗᷓntũ et qñ vult ð bõis eoꝝ cape· et ĩ hmoi reſtrigi debz tab ab⸗ uſus potiꝰ ꝙ ̃ axari · Quið ð militibꝰ nũqᷣd rtine pñt emedas qs leuãt ſim ↄſuetudĩez ſuã et aſſiſias terre ab ilb inter quos iudicãt · et ab ill ꝗᷓ foeeſtis ſuis de offeſis delĩquũt:cũ pena ſit mto maioæ dãno illato · & ſzm roð tã militeſ ꝙᷓ pſone eccleſiaſtice emedas q̃s le uãt ſm ↄſuetudĩez legitimã et iudiciuz regis poſſuut retinere ſine peccato· qñ ſubẽ cã et ſʒ nat iuris oedo. nec e coerupta ĩtẽtio vt ſcz fa ciãt q̊ ñ ꝓpter auaritiã ſ̊ ꝗpter iuſtitiã.. Nec ohſtat ꝙ pẽa ſit maioz dãno·qe pene hmoi ñ cm̃ ꝗpter interſſe · ſ ec ꝗꝓpter arceda cmĩa ſunt ſtatute · ſunt tñ tpande pęeſatis negotioꝝ et ꝓ ſonarũ circuſtãtijs qe cłpa e ꝓſeqᷓ totã cłpazʒ vñ nõ debet habene miicibꝰ laxari maxie in hac ꝓte mim ↄſilio aĩe· lſecuriꝰ tñ eſſet hmoꝛ pe⸗ nas in pios vſus ↄuertere inqntũ ſcʒ excedũt damnum illatum. Equit videre de· vj · ſ.de rapinis et ð dã mn qᷓ fit ĩ guereis: et cca hoc q̃rũt᷑ pła ſ.qͥd de dominis ilł ꝗᷓ guereas ad inuicẽ ha⸗ betes vterqʒ paupes et ruſticos alteriꝰ ſpoli ant capiũt mcarcerãt:et crutiatibꝰ vb redime re ſe cogunt vł miſerabiliter expirare · PBñdet ray. ti ·de rapto· et hoſti · ti · de pe/ et re · ꝙ& mi les habes mſtũ bellũ ↄtra alin militez licite facit ſuũ qcq̃d ab hoſte capit.b ab auxiliatoei bꝰ eiꝰ.ſiue a ſabditis ſuis ſiue ab alijs. quo⸗ ulſq; m ↄſcietiã ſit ei ſatiſ factũ ð oĩ dãno da to minſto et laboæe et operis ſuis et ſuoꝝ ho minũ. p? donec ipᷣe hoſtis offerat ſius b velit ſatiſ facere ſibi di.i.ius getiũ:et.xxiij·q.vij· ſi de rebꝰ.ſubditos aũt illos qᷓ deũ plꝰ ꝙ Boõieſ timẽtes nolũut dno ſuo in bello illicito impẽ⸗ dere auxiliũ ↄſiliũ vel fanoæc᷑. nullatenꝰ de⸗ bet in aliquo dãnificare pea em̃ actoees ſuoſ debet tenere · Zec e vlteriꝰ ꝓtraheda ꝙᷓ cłpa ex.de his q fi ·a ma:par·ca:qſiuit·et.i.q:iij. c. i Quid ſi habes inſtũ bellũ fecerit ĩcoedia vel effracturas · vł extirpauerit arboꝛes vel vineas m terea ꝗꝓpeia ſui aduerſarij ł Hoĩm e lus: nuũquiò ꝓ his tenebi in aliquo⸗GBñdet roð. ꝙ de ilb danis n tenebit᷑ qᷓ bõa fide intu lit· aut a qᷓbꝰ abſtinere ↄmode nõ potuit ſzm induſtriã et ↄſuetudine bõa fide pugnãtium. Si aũt aĩo craſſandi et malicioſe ea intulit cũ alias poſſet ↄnode ſibi oſulereteneb it et O pPeſabunt illa dãna cũ dãnis datis ſibi et ho mimbꝰ ſuis vſq; ad ocureetes qᷓntitates· et dð eo qð ſuꝑ exercuerit tenebit' ſatiſfacere illis quos damficanit. Quid de eo ꝗqᷓ mouit iniu ſte bellũ.nuquid tenebit de ommibꝰ dãnis a ſe vb ſuis illatis aduerſario ſuo et homibꝰ ei us · Beſpondet roð. ꝙ; ſic· NHunquid etiam ta teneby Hhomibꝰ ꝗꝓpenſ dãnis illatis eis ab ad uerſario ſuo et hoĩbꝰ eiꝰ.duz ille aduerſariꝰ 3 inſte rebellat. Rñdet roò ꝙ ſic. niſi etiã poĩeſ eiꝰ mala fide iuuerit eu:·tũc em ñ hñt otra eun actiõzʒ cũ nullꝰ ex cłpa ſua ↄſeqᷓ debeat actio ne · hoc ẽ verum ſecundum aliquos in fozo 9 tẽtiolſo·ſi tñ iuuerint eum ad hoc inducti eiꝰ Oſilio b timoee ł coactiõe ł quolibet alio mõ alias non facturi.tene eis ad reſtitucõg ĩ fo⸗ ro pmali·qe qui dat oceaſione dãmi dãnũ de diſſe vide· MHobib aũ̃t ille qui iuſte pugnat ſe cundũ rod.nõ tene hommibꝰ ſuis de dãnis que paſſi ſunt ab aduerſarijs· cum et ipſi et ſe et ſua ꝓ domino ſuo exponere teneant. non tene mꝙᷓ niſi fuerit ĩ culpa eos negligenter def endedo · De hac materia dicit inno. ex · ð jureiurã .ſupꝑ·c·ſieut ꝙ vocati ad iuſtũ bellũ Habent actiõz mãdati Otra vocantem niſi ex debito tenean'. vb niſi ex cã pietatis ł huma⸗ nitatis vł paretele faciãt.xxiij.q:iij.nõ infe⸗ rẽda · Vocati vero ad bellũ miuſtũ nunꝙ; ha bent ↄotra vocãtem actionẽ mandati vel aliã adimpendia vel damna ↄtingeétia occaſione dicte vocationis vb mandati.qe in re turpi ñ Otrahit obligacõ.ff. mandati.ſi mandauero :qui edẽ ¶ Quid ſi duo nobiles ↄponãt ſu⸗ per guerea ſua·nunqd poſſunt oponere vb trã ſire ſupꝑ dãnis datis hominibꝰ ſuiſ nulla reſti tucõe facta illis· Rndet roð .ꝙ ſic ſi fiat hoc de ↄſenſu dãmficatoꝝ · alias ille qui bellum mouit iniuſte· non poteſt per ſuam ↄpoſitiõezʒ peeiudicare homimbꝰ ſuis qᷓn ip̃e ð ꝗꝓpeio te neatur eis ſatiſfacere de dãnis ſuis: niſi et ip ſi pariter cũ eo fuerit ĩ cłꝑa vt dictũ e.ĩ q ca ſu etſi nõ tenetur eis in aliquo in foeo dtenti oſo·ꝓ eo ꝙ pticipauerũt ei in crimine ſciẽter in foꝛo tamen peniteciali ſi H fecerũt ad ſuazʒ ꝓſuaſionẽ aliter nõ facturi tene. Qui autẽ ha bent iunſtum bellů non debẽt cum aduerſario ↄponere cũ pᷣindicõ hoĩm ſuoꝝx · ̊ vel ip̃e de bet eis redoere dãna ipſis illata· vł ꝓcurare ꝙ ab aduerſario reddantur. hoc tamen intel⸗ lige de illis danis que paſſi ſunt in incendijs et rapinis rerum ſuaruz; · De expenſis autẽ qs fecerunt ad exercitum veniedo vel ibi moeã⸗ do. ſatis ſolent dñi ↄponere illud diſſimilare ꝓpeia autoæitate · Quod etiam de peiuatis dã nis ocedi poteſt ſi ipſi domini viderint ex cã ꝓbabiili ea potiꝰ remittẽda eſſe· qᷓ; modo pa cis carere:et pericula belloꝝ incureere. Et cũ in hoc caſu domini gerãt vtiliter negotiũ ſu⸗ bditoeum tal iter oponendo · ſubditi debet ra tum habere. SBed etſi ab inicio ↄtradicant ne compoñnicio fiat niſi refuſis ſibi damnis ſi ex iuſta cauſa domini viderint expedire · poſſũt a bellando deſiſtere ˖ licet foete non poſſent damna illata quitare·qe ſicut penes peinci⸗ pes ẽ autoertas bellum mouendi ita et auto⸗ ritas deſiſtedi·G̊ roð · Deedictis ↄcoedat ho⸗ ſti · dices ꝓ ſi inter duos milites b peincipes fuerit guerea iniuſta·et hinc inde damna me⸗ ta illata:et poſtea pax inter eos ſit facta et damna hinc inde data remiſſa.non videtur H remiſſio ad homimes et validioees vtriuſqz extendenda. niſi de conſenſu eozundem ſit fa cta ar· C. ð trãſac· l.i et e: de maio· et ob · c. E☛ fi. vł niſi foeſan aliter ꝓax haberi ñ poſſit ibi qᷣdẽ vtiliter gerit negociũ vtriuſq; pPtil. et ſic ĩtelligi p̃t· ff .· ð pac · Ouetio·aliter ñ poſſũ ius remittere hõis mei:cum nec poſſim ab eo tan tundem extoequere ſine rapina- gqtur videre ð · vij· ſcz ill qᷓ ſequũtur ra⸗ ptoees ad pᷣdã capiẽdã vl ip̃os maioees ad rapieduz inducũt · Et dicit ray. ꝙ ſeqntes ſcieter raptozes.vł ignoeãter poſtea tñ ſcien⸗ ter eos ad rapiẽdũ iuuãtes et ipᷣos ad h qꝰ⸗ quoꝰ ĩducẽtes · ſi ſciãt vł credant illos ꝓprer eoꝝ ſeqlã ſiue coepale auxiliũ b inductionez ſuã feciſſe rapinã aliter nõ facturos · quilibzʒ tab in ſolidũ tenet·i.de toto dãno:alias nõ tenentur niſi de his ꝗqᷓ inde loabuerunt.et de omni dãno qð ip̃i vł aliqͥ ð familia ſua fece⸗ rũt directe vł occaſionaliter·ar:ad hãc diſti⸗ cti õʒ ey.de ſen· et re ·iudi:c.i · et · ij · de eta et q̃li.tuã:et ð ſen. ex· inter alia:hec richet cõ uenit cũ eo hoſti · ti · ð pe · et re. Et addit ibið ꝙ ſi credãt ꝙ etiã ſme adiutoꝛio ſuo vł ĩſtiga tiõe dãnũ feciſſent ñ tñ tm tenẽ ad ið qðð ꝓba biliter credũt eoſ plꝰ feciſſe ꝓpter ſuũ auxiliũ vb inſtigacõez. Qd aũt dixit ð his ꝗ tenẽtur inſolidi.intelligas etiã ð̊ hijs qᷓ defedũt ip⸗ ſos raptoees in ereoæe ſuo· et recipiũt eos in caſtris ſuis·ſez ꝙ teuet' inſolidũ . qñ ꝓpter ð̊ fenſiõz vł receptiõzʒ hmoi · impediũt' dãnifi⸗ cati recupare dãna·. Idẽ etiã ĩtellige ð ilł aꝰ rum noiĩie fit rapina. ſi ipᷣi peiꝰ ꝙ rapina fie⸗ ret eã fieri mãdauerũt:ł qð noĩie eoꝝ geſtũ ẽ poſtea ratũ habuerunt · xj· q· iij · ꝗᷓ dſentit · et duobꝰ.c. ſe.et ex ·ð reſti · cũ ad ſedẽ · G ray·. et idẽ dicit hoſt· ¶ Quid ſi peĩicipalis vł etiã vnꝰ eoꝝ qᷓ tenet᷑ inſolidũ ſatiſ fecit ð toto dã no. nũquid ceteri liberãtur qꝰ ad ip̃ᷣm dãnuz vb intereſſe . Rñndet ray · ꝙ liberãtur · qe bõa fi des nõ patit vt idẽ bis exiga· ff.de re:iuris bona fides · St m roð· intereſſe ðphedit hic et expẽſas et momoda qᷓ qs incureit occaſiõe dãni ſibi illati le aũt cur ſaus fit·tene' ſatiſ facieti cedere actiõez; ſibi ↄtra alios ↄpetẽtẽ quo ad iudiciũ aĩe · nõ vt ab vno petat mſoli⸗ dũ ſz a ſingłis ꝓ rata· excepto peĩcipali.niſi is qui ſatiſfaeit inſolidiu eſſet pꝛĩcipalis· ñ te netur autẽ quo ad iudiciũ ↄtẽtioſum· qꝛ q̃ frõ te pᷣt petere ceſſiõz qᷓ punic ex ↄtumatia ſua· ff.ð aminiſtra ·tu · ſi plures· ij.·B; rap · Sem au⸗ tẽ hoſti · qd dicit ray·de ceſſiõe faciẽda m iu⸗ dicõ aĩe nõ videt młtũ vtile · cũ ex ea agi nõ poſſit mſi de volũtate ↄfitetis publicet. ſed nec ex hoc agi poterit in foeo ↄtetioſo ob le⸗ gẽ p̃dictã. ſiue tñ ſit facta ceſſio ſiue nõ:alij qui nichil ſoluerũt ad releuandum eum qui ſatiſ fecit inſol idũ.ſunt ꝓ ſuis ptibus effica⸗ citer inducẽdi·quia ſolues geſſit vtiliter eoꝝ negociũ:ergo tenentur id qð fecit ratũ habe re:et ei ſatiſ facere/ar·ff.de ne · geſto · cũ pe cuniã· et· · pomponiꝰ.in fi· et· ¶· ſe · B Hoſti · ¶ HNota ſm tho·ſi principabł in facto ſoluit:o mnes alij ꝗᷓ·ſ. fuerunt ab eo inducti ad dãnũ faciẽdum ſunt liberati:ſi vero aliꝰ ſoluit.ili qui ſunt peiucipales in facto.et illi ad quos res peruenit. illi reſtituere tenetur./ HNota ec ſecundũ inno. ex. de homici · ſcut di gnum . ꝙ ſi ſpoliatꝰ liberaliter raptoei dimitteret: tuc credo ↄſiliariũ eſſe liberatũ:qe liberatꝰ è ille q̃ peincipalioe tene bat et q̃ res habuit· Sʒ ſi ũᷣliariꝰ eſſet abſolutꝰ a ſpoliato ñ credere a lios liberatos ad quos res ille ꝓpuenerũt. ni⸗ ſi eos exp̃ſſe ĩtẽderit liberare· nec etiã eü qun rapinã fecit ſi de rapma nichil habuerit. dqa naturaliter et etiã de iure diuino ↄuenies eſt ꝙ ſublato peincipali tollatur acceſſoꝛiũ ſes n ecõuerſo·ex· de oſti · trãſ lato· ymo ec ſi libe raliter liberaret᷑ raptoe peincipal is: ñ ꝗꝓpter hoc liberare ↄſiliariꝰ a reſtitucõe ſiq̃d pueit ad eũ de rapĩa:niſi aliꝰ ꝓ eo ſatiſ feciſſet· Nã et ĩ ho caũ in aĩe ↄſilio dicedũ ẽ ↄſiliario ꝙ ſatiſfaciat illi peincipali qui ꝓ eo ſatiſfecit nõ aũt offeſo:qe iã ei ẽ ſatiſ factũ. Secꝰ antẽ fieret in iudicõ.G̊ inno · Intelligendũ autez⸗ q; vno ſatiſ faciete ceteri nõ liberan quo ad penã.ymo p̃t ab eis exigi pena qᷓ̃deupli· ſcili czʒ in iudicõ vt dictũ è ſupea pena raptoeis et pena vniꝰ nõ liberat aliũ: xij·q:ij·cũ deuo tiſſimã. Quid ſi plures fuerũt raptozes qua⸗ ſi pares.qe nłlłꝰ aliũ induxit ad eũdũ · nec e⸗ rat alter alteriꝰ dñs·ſʒ quilibet ꝓ ſe iuit. P rap· dill guit· qe aut ſimul vadũt aut ñ· ſi ſic quilibet tenet inſolidũet hoc ĩtelligit roð. cũ vnꝰ ſine alijs nõ auderet vel nõ poſſet dã nũ inferee arad B e? . ð hoĩc. ſiẽ̃ dignũ· ali⸗ as quilibet tenetur tin ꝓ illa ꝓpte dani quam intulit. Si aũt nõ iuerũt ſimul ſed quilibet fa ciebat ſepatim ꝓ ſe dãnũ· nõ ꝓuocans alios ad dãnificãdũ: quilibet tenet ꝓ eo qð fecit Vel foete in vtroqʒ caũ tolerari poſſet ꝙ qui⸗ libet de his q̃ habuit ſatiſ faceret: et alios ꝓ poſſe ad ſatiſ faciẽdum induceret· Sꝭ peimum dictũ e tutiꝰ ſm ray · et ho· Dicũt tñ hoſti · et inno.ſupꝑ.c.ſicut dignũ.ꝙ ĩ h eſtimatio e ha benda . vt qui ẽ magis ſtrenuus et ꝗᷓ maioeem incuſſit timoꝛe· etiam ꝓplꝰ hoſtibꝰ teneat ·Vo lunt etiã ibidẽ ꝙ cũ aliqᷓ vadũt cũ raptoeibꝰ vel furihꝰ.et nõ cooꝑant᷑ eis ad aliqð dãnũ faciẽdũ.nõ videntur ĩ aliquo tęneri. ſi nichil receperint de rebꝰ ablatis:caueãt tñ ↄſcietie qe ſi pati erãt eos ↄtra ſpoliandos defedere et ꝓpter ſnã pñtiã et ſocioꝝ ſuoꝝnõ audebãt dãnificãtibꝰ eos reſiſtere.nõ pnt eſſe liberi a reſtitucõe.Si etiã aliq̃ vadũt cũ eis nõ aio ob eſſendi vlb defèdendi . nõ excuſan' niſi hoc no tificèt aduerſarijs· qᷓ alias foete res ſnas de⸗ federe nõ audèt · ide em̃ ẽ ac ſi iuuaret· B m inno.et hoſti.De hac materia vide infra ti · ð furtis Beane videre de . viij . ſez dallis qᷓ nec iu uant nec ↄſenciũt ad rapienð· de raptis tñ accipiũt· et ꝗᷓdem tenentur reſtituere ̊ di⸗ uerſis mõis· diſti guit tñ ray:ꝙ q dono accipi unt p̃ciſe tenent ad reſtitucõzʒ. qð e verũ ſʒm hoſti · ſiue accipiant ſcienter ſiue ĩignoꝛãter ſi veritatẽ poſtea ꝓcipiunt.ff· ſi cer· pe.ſi et me et ticiũ:niſi foeſan G ↄſumpſilſent ãteq veri⸗ tatem intelligerent: C· de rei ven. certum eſt Qui vero edunt bihunt vel in vſus neceſſari⸗ os expendunt niſi in caſu ſcil icet cũ agũt cãzʒ ſpoliatoꝝ monẽdo et inducen ꝓ poſſe rapto rée ad reſtituedũ · tũc em ñ tenetur etiã ſi reſti⸗ tutio nõ ſeqtur·nõ tenetur inquã de his que expeoerut ꝓ tpe ꝗ“ circa eiꝰ emedacoz labo rauerũt:nõ em ceredit roò · ꝙ vxoe et faĩlia ð rebꝰ raptis viuere poſſint ꝑ totũ anũ ꝗꝓpter v nã ãmonitiõzʒ ł ꝗpter duas· vn ſatis videt ꝙ religioſi eũtes ad raptoees vt inoucant eos ad reſtituedu excuſen. ſi vmedãt apdð eos pᷣci pue ſi ↄmode inueire ñ poſſunt apð alios· ꝓ bant hec ex·ð accu.ex pte· et e exp̃ᷣſſuʒ li.vj. de ſen . ex · cũ volũtate· S. pdicatoꝛes:et hoc ĩ telligas cũ moderamine ſcz ſi ꝓbabiliter ha⸗ beat ſpes de coerectõe eiꝰ.et ſi etiã pter ex peſas eoꝝ n ſubtrahat᷑ raptoꝛi reſtituedi fa⸗ cłtas ĩ toto ł ĩ magna pte arij.qvj:ãteri oꝛ· C. id. Quid faciet vxoe vb faĩlia raptoeis ſi nõ habe ſpes de eiꝰ coerectiõe·b videt vrũ ad inopiã vergere: et qᷓi fieri nõ ſoluedo x. ſzm ray: diſti guo:ꝙ aut ibi ſunt aliqᷓ iuſta a nõ inſtis diſticta- aut nichil e wi niſi de ra⸗ pꝓmaaut ſunt mixta.In peĩo caſu pᷣt expedere de iultis In ſcòo caũ nłlo mõ comedat inde ſ aliũde ſibi victũ ꝓcuret:b ab amicis vł cõ ſangumeis ſuis. b laboeãdo mambꝰ ꝗꝓpeijs.b alio mõ honeſto. Diſtiguit vo ĩ hoc caũ roð. ſeꝙ de ipᷣa re rapta eade numero nõ licet ali⸗ quid expẽedere niſi in caun vltime neceſſitatis de re vo empta de re rapta poterit comedere etiã ſñ caũ vltie neceſſitatiſ cũ ꝗꝓpoito rſtitue⸗ di · b faciet ſim ꝙ dicet in ſe:q: In tereõ vo ca ſu m roð ·idẽ dicẽdũ e qð dictũ e in ſcðo ſci Licʒ ſi ita ſint mixta ꝙ nõ poſſint diſcerni· vel licet poſſint diſcerni vir tn nõ pmittit eã acci pere niſi de rebꝰ raptis· Sim vo roð· in caſu quo ſunt ita mixta iuſta cũ iniuſtis ꝙ nõ poſ ſunt diſcerni.poterit licite neteſſaria ſumere ſi vir ſit ſoluedo dũ tñ habeat ĩ mente viuere de licite acqſitis · ſi aut nõ ẽ ſoluedo idẽ dies duʒ e qð dictũ e in ſcòo caũ.ſeʒ qn nichil eſt ibi miſi de rapina · Quid faciet vxoe ł fami⸗ lia ſi nichil mueiat niſi de rapina nũqd moei et fame HE ꝙ nõ.ſʒ ſzm ꝙ notat rap.ſubẽ ei triplex auxiliſ. Vnũ eſt vt recupet d otẽ ſi p̃t poteſt em recupari dos ec ↄſtãte matrimonio ñ v ad inopiã vᷣgit · C. de iure dotiũ . vgit. cm e ꝙ denunciet amicis eiꝰ b decano vel archidiacano vł epᷣo vł alijs ꝗᷓ poſſint vł ve lint ꝓdeſſe · qui ꝓſuadeãt ei· vł eciaz ſi ꝓbari pᷣt ↄpellãt eũ vt paſcat eaz de iuſto.ij.q:i.ſi peccauerit:et ex ·deiureiurã· quzadmodu vel tradat ei dotẽ · vb ꝓtem dotis · pł ↄmittat ali cui pſone honeſte q de honeſto lucro ꝓumat ſibi. ex. de pig· ex litteris· et de donaci. Pter nup. et de dote reſti · poſt di:·p nras⸗Tertiuz Eꝙ ſi eſſet adeo in arto poſita ꝙ nec inuenirz comederet etiã ełiasnec vl teriꝰ ſine pi⸗ cło pati poſſz neceſſitatẽ faĩs.tũc poſz etiam 8 raptis rebꝰ ip̃is ſumere neceſſaria.qe neceſ ſitas n0 habz lege⸗8 Dle⸗di. i · ſicut qcq̃d tñ ſic expenderit doleat in aio: ec ꝓponat firmi⸗ ter reſtituere ꝙᷓcito poterit qcqᷓd inde expede ritan omni tamen caſu peedicto tenetur vxoe viro reddere debitu er econuerſo mſi ſubſit aliud impedimentum. xxxiij · q · v. ſi dicat. Hecolligendo ergo beeuiter peedicta.poteſt dici ꝙ bonis vſurarij raptoeis et furis etiã ſi nichil habeãt de iuſto.pᷣt qs licite ꝓcipe ĩ ꝓluribꝰ caſibꝰlet peimo ſi cãm expoliatozꝛum agat · ¶· ꝓcurãdo fideliter ꝙ eis reſtitutio fi⸗ at Scðo ſi recõpẽſet pum ſi eis ĩ licitis et ho⸗ neſtis huiat. Tercõ ſi ſe recõpenſaturũ ꝗꝓpõat et ſe hitu facłtate ad h babiliter credat Quarto ſi neceſſitas cogat · puta qe alias nõ pt ↄmode habere vñ vmat.vt accidit paupe⸗ ribꝰ medicãtibꝰ.et hoc etiã mõ excuſari poſ ſunt filij et filie exiſttes in domo patrũ · qui alias viuere non poſſunt: et ſiłr vxoees · q̃nto ſi eos tales eſſe neſciat. Equñ videre ð. ix. ſcʒ ð ilł qᷓ emũt ð rebꝰ raptiſ cca qð ſcieð ꝙ raij.diſtiguit ꝙ aut raptas eſſe ſciebãt· vb ꝓbabiliter credebant. aut de iuſto eſſe putabat · aut michil de ho ſcz vt eſſent rapte vł non cogitabãt·. In peimis dDuobꝰ caſibꝰ ſubdiſligue·qe aut emit qᷓs ma la fide · i · cupiditate acq̃redi ſibi aut bõa fide volütate reſtituedi dño rei Eqn pemo caſu te indiſtincte reſtituere qᷓcqd ð illa poſtea fiat ab eo vb ab alio.et e racõ:qe ↄmittit furtum Otrectãdo re alienã inuito dno:et fur ſp eſt ĩ moæea: vñ nec pᷣciũ qð dedit ab eo cꝰ è res re⸗ petere poterit: nec expẽſas ſiqᷓs ibi fecit·. teꝰ etiã reſtituere omez vtilſtatẽ quam ex illa re habuit· nõ liberat etiã ſi reſtituat reʒ illa de terioæe ꝙᷓ ad eũ pueit:et ſi aliquo tpe medio Ffuerit res melio ꝙ;ᷓ fuerat tpe empcõis vł e⸗ ciã qm fuerit tpe quo poſtea vẽdidit eã alij. eiꝰ q plimi fuerit eſtimacõ facieda erit· ff.ð fur.ĩ re furtiua:hoc intellige qñ res nõ ha⸗ bet᷑.· ſʒ ſi res habet credo ꝙ ſufficiat ꝙ relſti⸗ tuat eq;ᷓ bõa ſicut erat qñ fuit ablata· et qð di ctũ ẽ de pemo emptoꝛe intelligi debet ð ſe⸗ cũdo et omnibꝰ alijs ſequetibꝰ.qui cũ mala fide re illã emũt.ſ.ꝙ ſemꝑ tenentur reſti tuere rè illã quocũq; mõ pierit m maioæe eſtima⸗ tiõz tociꝰ tpis medij· Si tñ raptoe plene re⸗ ſtituit rei eſtiatiõzʒ cu toto intereſſe ceteri qui emerũt b dono acceperũt liberãtur qᷓntũ ad ĩ ſtitucõzʒ faciẽdã dño rei · Credit tñ ray · ꝙ qᷣc⸗ qd inde ex lucro habuerũt ſcz ãte reſtitucõez factã.ſiue totũ ſi res fuit ſibi gratis data.ſi- ue qð ſupeſt deducto p̃cio peo re illa dato.ſi fuit empta.dzʒ cũ ſilio eceleſie in vſus pau⸗ perũ erogari · S hoc facere ſam hoſti.et roò. nõ e neceſſariũ ſ̊ ẽ ↄſiliũ.qe ille penes quem res illa e· iã intelligi eã ex volũutate dñi poſ ſidere · ſ. ex quo ſibi ſatiſfactũ eſt plene.ar.ff. de euic : ſi ſuꝰ. . duplo · debet tñ qlibet ta? agere pñiaʒ de furto qð ↄmiſit.xiiij·q. i.qui Babeas nũquid ſatiſ faciẽs poterit ſibi Oſulere de pᷣtio ſoluto aduerſus veditoes.·Re ſpõdet ray· ꝙ nõ:niſi qñ emit expᷣſſe ſibi cau⸗ ciõz fecerit: obſtat em eiꝰ turpitudo.x.q.ij· ius in fi · Si vero emit quis rẽ raptã vł fur tiuã bõa fide · ſ. intencione reſtituedi dño. p̃t ab eo repetere illd quod peo ipſa re bona fi⸗ de dedit: et etiaz quicquiò ꝓ eiꝰ ↄſzuatiõe ex Pe dit.niſi: foæte cu re illa aliqᷓ lucratꝰ fuiſſet de qbꝰ illas expẽſas recompẽſare poſſet· Et beeuiter qcqd adẽ ſibi ex illa re/vt peno mer ces fructꝰ b ſiłe· tenet reſtituere· qcq̃d vo ſi⸗ bi abe vt pᷣciũ et expeſe moð rate · pt reperere vk cu eo qð ex ipᷣa re ſibi aduenit vſqʒ ad q̃n titatẽ Ocureetẽ Opẽſare. Dicit etiam hoſti · ꝙ pᷣt repetere oĩa pᷣdicta es ſi res ſine ſua ełpa peat ł pdai.rõ e qe geſſit negociũ vtiliter do mini rei · ꝓbã hec ex. ð accn ex pte et li· vj · ð ſen· ex · cũ volũtate · S. p̃dicatoꝛes·ſ̊ ſim ho ſti. licet ĩ mdicõ aĩe ei ð ſua dſcia credaꝰ·ĩ iu dicõ tñ ↄtẽcioſo ei ñ credere? niſi publice hꝰ ꝓteſtare . C. de furt · l. ij · et ey · de elec · qe ter. G. fi · Zz qᷣd ſi üle qᷓ bõa fide emit fecit ꝑ qri diligeter cmnꝰ res eſſz vt ipᷣaz ei reſtitueret et ĩuenire ñ potuit He q̃cquid res illa valet vltra illud qð iſti ẽptoꝛi debeꝰ· cũ autoeitate eccleſie ĩ pias cãs ꝓ aĩa eiꝰ cuiꝰ res fuit ero get · St oſulit rap . ꝙ hoc fiat publice vt omis ſuſpicõ euite. ec ſic erit liberatꝰ qe eciã ĩ ho geſſit vtiliter negociũ eiꝰ ar· ad hoc xijiq ĩj quatuoæ·cca fi · t dicit hoſt · ꝙ ſi panp eſſet poſſet a p̃ᷣlato ſibi relinqui ſic alij pauꝑi-In a lijs aũt caſibꝰ.ſ.ſi ſciebãt aut eredebãat eſſe ð iuſto qð ẽmebãt.vł foꝛte habebãt aim ĩdiffe rẽtem. i nichil ſup hoe cogitante· excuſant H diuerſimode · Nã q ſciebant vł ꝓbabiliter crede bãt eſſe ð iuſto:ſimpliciter ñ tenet ĩ ali quo·.ſ.durãte bõa fide · ꝗqᷓ vo temere credebãt ł ignoeabãt ignoeãcia craſſa et ſupmna ·.t ap⸗ ter fatuã ſimplicitatẽ· ł ſup hoc mehil cogi⸗ tabãt.reſtituere tenet. et dicit roð ·ꝙ ignoꝛã cia d craſſa et ſupia ꝑ ſiłitudiez hõiſ craſſi ł ſupini ·qui non videt ea que ſunt apud pe⸗ des eiꝰ vk gpe · Id hanc aut diuerſitate ple niꝰ diſcernedã diſtigne ſzm ray· eũ aug“. ꝗ; raptoꝛ aut erat dñs et tũc teneè vð qð dictum ẽ ſupea m qõe illa ſcʒ quid ð dñis ilł qᷓ guer⸗ razʒ · c.· Tut erat ſubditꝰ · et tũc diſtingue. qꝛ ſubditꝰ qui mouet bellum peo domino ſibi mandante. aut ſeit bellum eſſe uſtum aut in⸗ juſtum aut dubitat· In peimo caſu ñn tenetur reſtituere ea q accepit ab hoſtibꝰ niſi ſzm edi ctũ dñi.nec peccat niſi coeruptã intecõnẽ ha beat. ſ·ꝓ cupiditatẽ et odiũ ł ſiłia An ſecũdo vᷣo caũ ſcz cũ ſcit k ꝓbabiliter eredit bellü eſ ſe nuſtũ tene?. qe tene plꝰ timere ðᷣm ꝙ hõez In tercõ nõ tene .qe excuſat ꝓpter bonũ obe dietie. licet foete peccet dñs ↄtra ᷣm male p cipiẽdo. xxiij:q·i.q̃d cłpa· vñ hm roð · ſi va⸗ ſallꝰ ducis vł comitis ab eo vocet᷑ ad bellũ mouẽdũ vtra hoſte ſuũ ↄtra qᷓᷓ ñ licʒ autoei⸗ tate ꝓa mouere bellũ · excuſat ſi dubitz vt dñs eiꝰ ſup ho autoeitatẽ hẽat a rege · et ſic ð alijs cãis ex qͥbꝰ bellũ ẽ iuſtũ ł miuſtuz · Im e nim hoſti. tab excuſa ꝓpter bonũ obedietie ſi inꝗſimit qᷓntũ potuit et pitios es dſuluit et ſꝑ dubiꝰ rmãſitalioqn affectatoe ignoꝛãtie ſic nec expers ſcietie pumreꝰ.ex · ð̊ clamð · ðſpõ · cũ ab micõ:. ſiqs vo. nec excuſa timoee per dẽdi feuð k icureedi aliqð tpale dãnũ · xxxij. q· v. ita ne· licʒ metꝰ cłpam attenuet quo adð penitẽciam iniũgendam circa oeatiões et ie iunia:ex ·ꝙ mecaſacriſ· It cũ autoeitas iur ℳ 1 e iudic requiratur ad hoc ꝙ bellũ ſit iuſtũ di ci poteſt. ꝙ vbi habe autoeitas iudicis ſi in⸗ dex ereauerit. ad pugnãtis tñ ↄſciẽtiaz ſul fi cit · Et ĩ hoc caũ ⸗ Habere locum dicta diſtin li ctioĩ foꝛo pñiali. Secꝰ ẽ in ↄtentioſo vbi er⸗ ros detegere tpe ſuo.hec holli.¶ Sz nüquid ſic excuſantur amici et cognati bellates qᷓ nõ ſunt eiꝰ ſubditi · et mlites exnei ſtipẽdiarij ſi credãt bellũ eſſe iuſtũ H m roð·nõ excuſat eos bonũ obediẽtie ſicut ſubditos· nec Omit tere ſe debẽt diſerimini vt iuuet aliquẽ in pee iudicium alteriꝰ. xiij:qv. deniq; · Sic ergo ꝓcede circa emptoeẽ ſzm ray· ꝙ. l. ſi ſcit ven⸗ ditoee iulſte et ex iuſto bello habuiſſe · licite pᷣt emere nec tenetur reſtituere q̃ vo de iuſto bello eſſe neſciebat.ſʒ peobabiliter credebat qe om̃s eiꝰ vicini ł maioꝛ ꝓs ł ad minꝰ ſapie tes ita credebãtñ tenetur bac bõa fide durã te.ſʒ ſi poſtea fciat rẽ de rapĩa fuiſſe debet re⸗ ſituere· ſet rẽ et fructꝰ eiꝰ extãtes:de ↄſup⸗ tis em bõa fide nõ tenetur.et ſi ꝑ ſentenciam iudieis reſtituit/pᷣtiũ a veditoee etiam muito ſi vult repetere poterit · xij · q: ij⸗ vulterane⸗ Si vo ſimpliciter ſczꝭ ſme autoæitate iudicis. vẽditoe ſibi tenet' m foꝛo pñ̃iali ad intereſſe ſ ad hoc iuditio ↄtẽtioſo ñ poterit cogi · ff· de euic . ſi re · et ex ð ep · et ve · ſi vẽditoe · Qui vo emerũt de rapĩia ignoeãter ignoꝛãtia iuris q̃ m talh caũ ñ excuſat.vł etiã ignoꝛãtia facti craſſa et ſupina·qꝛ ſcʒ oms vicinos b ꝓ maio ri pte b etia pautioæes et ſapiẽtioꝛes audier᷑̃t diestes bellu io eſſe in iuſtu et ↄtra ðᷣm · ł foꝛ te qe eccleſia ꝓhibebat ł exomuiĩicabat publi ce autoees et peincipes ipᷣiꝰ belli: tenet ad reſtitucẽz.xij· q·ij·qᷓ et huãnis· et ex· ð oꝛdi. ab ep̃o reqſiuit Squit videre de · x· ſ. de his qᷓ ĩ eccleſjs aliqd rapiũt vel pas eccleſias ledũt qri tur ergo pzimo ꝗ;d de ilb q rapiũt ĩ eccłijſ aut de bõis cłicoꝝ aut eccleſian qᷓ funt in terea eiꝰ ↄtra que uuſte gerit bellů. Nũquid ra⸗ ptores tahũ reſtituere tenentur-Rñdet roð· ꝙ ſic niſi fecerit ho auto ꝛitate pᷣlati eccaſtici Qnid ð ilk ꝗᷓ cõfugiũt ad eccłias imminen tibꝰ hoſtibꝰ et ibi capiũᷣtur ab eis· nuqnid e⸗ os ibi capiẽtes debet ip̃os dimittere libeꝛos Rũdet roð.ꝙ ſic.niſi eccleſiã incaſtellauerit aut inde hoſtes ĩpugnauerit· tunc em̃ cũ vio lẽt emunitatẽe eccleſie ñ debẽet emunitate ec⸗ cleſie gaudere · Idẽ etiã credit ſi ibi reponant nvictualia ſua ð qbꝰ in impugnauõe hoſtinm ſuſtẽtant ſcʒ ꝙ ſi rapiãtur ab aduerſaniſ mſte bellãtibꝰ reſtituere ñ tenẽt·et foete etiam ra iẽdo nõ peccãt·¶ Quid de ill qꝗᷓ incẽdũt ec⸗ cleſias ĩ bello iuſto · nũquid teneclr de dãno dato · Bñdet roð · ꝙ ſi ñ ſint incaſtellate· et ho ex ꝗꝓpoĩito fiat tenen . Si ãt ſint ĩcaſtellace aut ſi n ex ꝓpoſito ſo a can incedan duz . l. illi juſte bellates operaz rei licite pzeſfant. quia ſeilicet hoſtiũ machinas villã vł caſtrũ incẽ dunt qð alias expugnare vmode non poſſunt non tenentur. ⸗ H Soni videre de. xj · ſcz ð aliquibꝰ ptinẽ⸗ tibꝰ ad reſtitucõʒ raptoꝛx · et qrunt pła ſcz quid ſi huiuſmõi ꝑpſone q ſſtituere tenẽt re liituedo re vł eiꝰ emdacõem·ado paupes re maneãt ꝙ foete cũ filijs et failia n habet ali quid vñ viuãt · Rndet ray· ꝙ ſi pᷣt ſcire eun vk eius ſucceſſoees cuiꝰ res fur.ondat ei reſtitu edi volutateet ſuã neceſſitate· et p̃t petere qͥ⸗ tacõem vł dilacõe;. Et ſi iſti bñ Otrito. vb re⸗ raciter voleti etiã modicu illud qð habet re⸗ ſtiruere · ſpoliatꝰ totũ vel pteʒ remiſerit. libe ratꝰ ertt. Si aũt quitacõez vł dilacõem ñ poſ ſit impetrare: dz totu q ſuũ eſt facere · veden do ſcʒ oĩa boõa ſua:ec ſi opteat eũ et eiꝰ fatliã mẽdicare vt d icit roð. Sr vo ñ poſſit ſcire de⸗ bʒ ĩ pias cãs ið cũ eccleſie oſilio erogare .· Et pᷣt ei dilacõ dari et ꝑs ł totũ remitti.ſi expe⸗ diat ad neceſſariã eiꝰ ſuſt etacõz ſicut alteriꝰ pPaupꝑis hm ray et roò· De hoc eciã vide ifra li. nj. ci· ð̊ vſu: ar. viij. reſti ·vſura qõe qᷣd ſi is Cnid & ile qᷓ ſ vellet ſupfluas expeas Oimittere poſſent rapta reſtituere. Quio eciaʒ 8 ilł ꝗᷓ oĩa bõa ſua reſignãt ĩ man pniarij· mictẽtes ꝙ tantũ faciet dãmificatis ꝙ erũt o⸗ tẽti putãtes hoc modico ſe facere poſſe. qe ihbh ſe credut totũ amiſſiſſe. Quid ec ð ił qᷓn reſignaret ĩ maũ pniarij niſi crederẽt eis to⸗ tũ b ꝓtẽ dari qñ neſciũt cui debet reſtitui. nũ ꝗqdð tales ſunt in ſtatu ſalutis · Snoet roð.·p ñ opoetet em ꝙ fide bõa et ſine fraude rapto⸗ faciat qcq pt dãnificatis· ſi nouit eos ſatiſ⸗ faciat:et ſi nõ nouit pauperibꝰ tribuat. aliter abſolui nõ debz a pniario ſi oſtet de eiꝰ impe nitecia b intecione peaua. Mõ eſt tñ neceſſe ſe cudũ roò. q; fiat hmoi reſignacio ĩ man pnia rij dũmodo ſit patꝰ hoc facere ad arbitriũ eꝰ vel boni vmri . Jed et de hoc vide infra. I iij ti· de vſu.in.vnj.ar.q. cuiꝰ autoeitate male ablata:ꝛc. Fd hoc nota ꝙ rich.et ſco. ſig òn ſti guũt in. iiij· ſuo de illo q dãnũ italit et ni⸗ chil hʒʒ pᷣter neceſſaria ſibiſ- ꝙ tal aut hʒ ali⸗ ꝗd vltra neceſſaria ad ſuſtetacõz nature. licz ſit ei neceſſariũ ad victu vł dececiã ſui ſtatus et ꝓpſone.aut n.ſi ſic tenec reſtituere. n em li⸗ cet alicui viuere ð aliea re cũ bonoee ſeckari Mec etiã valet tm ſtatꝰ ſolemis alicꝰ perlone ꝗntũcũqʒ heceſſariꝰ reipublice quẽ teneret p nõ reſtitucõʒ. qntũ valet inſticia et ſ idelitas eiꝰ et iuſticia ↄmunis pꝓ reſtitucõʒ Pi anut no habeat vl tra neceſſaria ſuſtetacõi nature. tuc dãnificatꝰ vb nõ indiget ad ſuſtetacoz natn⸗ re re ſibi ablata.vł mdiget.ſi nõ indiget n6 tene ei reſtituere.qe neceſſitas facit oꝛa omu nia . ff · de . l. rodia· cũ ĩ eadẽ. in textu et glo. Zi ant indiget tũc aut peiꝰ fctus e indigens ¹ la re ad ſuſtetacõz nature ille qui abſtulit. aut peiꝰ ille cui è ablata:aut vterq; eodẽ te⸗ pe. pꝛio mõ nõ tenet reſtituere. qæ reſilla facta eſt ſibi neceſſaria ſultentacõi nature er jus fuit ei acqſiti in re illa. cũ tũc dãnifica⸗ t0 nõ eſſz neceſſaria · Secudo aut et tercõ mõ pᷣt dici ſne pᷣmdicio ꝙ tene⸗ reſtituere· qe res illa ſo fuit danifrcati de iure Qud ſi peimo caũ detetoe deuemat poſt extremã nec eſſitatẽ 2 foetnna pin guioeâ n quid tũc reſticuere tenet. RNñdit ſcotꝰ ꝙ ſic qe obligacé ila ad o reſtitucõz rei ablate vł equiualẽtis Peedit a pPeima occupacõne illiꝰ rei qᷓ fuit imnſta an re neceſſicatẽ extremã· Et iõ illa obligacõ per neceſſitatẽ extremã ñ e exticta ſz tm̃ le opitaE vo nũ occupaſſz re illã ãte nec eſſitate extre⸗ mã · tuc ſimpliciter iuſte occupaſſ eã tac re ſuã. nec tenere ad reſtitucõʒ aliquã. Emd ſ picbz imiet ſpoliatõ · et ille q tẽ ĩduci ñ p̃t ad ſatiſ faciẽð ſtati · nec ſpoliatꝰ ad dãdu ali⸗ quã dilaciõʒ· Rñdet hoſti ·ꝙ pᷣſ biter dileret⸗ infoemare pᷣ̃t ↄſciam ſuã ex eo ꝙ mtẽdit vtil ter Serere negocia creditoeis· vt ſi videt ꝙ ñ p̃t aliter imppetuũ recupare ł ñ ita ↄmode. pᷣt recepta fufficieti cautiõe dilatiõz ↄcede⸗ re · et ſub hac odicõne · ſ. ſi hoc fecerit pecca toæeẽ abſoluere · vt ſic et creditos qð ei debec recupet et peccatoꝛ ñ deſpetar.f.&̊ ſoluci. ſoluere-· ,—= ¶De furto ꝗpe ſumpto ti. xxxiij. Sinde oſiderãdũ eſt de furto Pe ſum⸗ pto t pꝰ qd eſt et vñ dicat. ꝛc de ſpe ciebꝰ ſiue differetijs eiꝰ. tertio vtru⸗ ſit et qle ſit peccatum furti. q̃rto de eiꝰ pena qnto de eiꝰ reſtitucõe.Quãtũ ad pe imũ ſci en Du ꝙ furtũ pe ſumptũ eſt frauduloſa aliene rei ↄtrectacõò muito dno q̃ fit aĩio lucrãdi. ſ. gratia rei vł poſſeſſiõis eiꝰ vł vſus ff. e.l.i. ; aũt ðᷣe ↄtrectacõ qe ſine ea ñ ẽ ꝗe furtuʒ 3 interueiat volũtas vbũ ł ſcriptura vt · ff. e. l.i · Vñ ſiq dcupiſcat illicite rẽ alienã ſine ODtrectacõe:Facit ↄtra almò pceptũ ſcʒ nõ cõ cupiſces:æc Erauduloſa vo addit qe ſiqͥ cre debat re ſuã eſſe · ac ꝓ hoc licere ſibi eã ſurei⸗ Pe · nõ Oomittit furtũ · inſti.vi bo.rap· q. ge tñ et. I. ſe. jnuito dño a ꝓpoĩtur. qę ſi credit oñm pmiſſuru et iuſta cã ſubſit hoc credeẽdi.nõ te? reꝰ furti eciã ſi dñs nõ erat pmiſſurꝰ.ſi aũt iu ſta cã nõ ſubſit hoc credẽdi tene. ff. e.ſj 18.4 rem. Gi vo facere credebat inuito dño:et tam̃ dominꝰ velit· furtũ facit qᷓntũ ad intẽtionem moꝛtaliterq; pccat · ñ tñ te ad rſtitucõz. nec Dominꝰ petere p̃t ebſtante ſibi eiꝰ volũtate ffe. mter oms . penb · Bei aliene iõ adiũgi⸗ qꝛ nõ ↄmitut furtũ ĩ re pleniſime Pweia le mſſime dixi. qe ſi aliꝰ haberet ius ĩ re la vt ſociꝰ ł creditoꝛ vł aliꝰ ſiłis.etiã dñs rẽ laz furtiue ſureipies alicui cali· furtũ facerz et te neret' actiõe furti ·̊ res ñ eſſʒ furtiua·fſ ð ſi res. J. i. et. l. ſi is ꝗᷓ re. et. l. ſi ſociꝰ. Inimo lucrãdi ꝓo ibi:qe ſiqs alicꝰ ãcillã meretricẽ rapuerit ł celauerit nõ lucri ſed lbidmis ca no facit furtũ licet alias guiter peccet. ff e. ven. Gratia rei vel poſſeſſiõis eiꝰ vb vſus po — nunt ibi. qe nõ ſolũ ↄmittit furt ã ꝗᷓ lucriface re vult ſie furtiue rei dominiũ · Sʒ etiam q rei poſſeſſiõa vłb vſum.di.l.qꝗᷓ ſacrũ· et. FF. e.iume ta.Dici aũt furtñ a furno.i. nigro ł obſcuro eo ꝙ clã b obſcure et plerumq; de nocte fiat ff. e. l. i. Dotelt etiam dici a furno in quo fur plerũq; latz. Ex pᷣmiſſis patet ꝙ qui accipit e⸗ qui b rè aliã ↄmodatã vſqʒ ad loenʒ certũ · ſi cũ illa re vltra locũ certũ ꝓcedat furtũ Omit tit. niſi in caſu poſito ſupea in vſu illo.· ſ. in⸗ eõceſſam ad vtendũ alij ↄmodauerit- nũquid omittit furtũ: vtiq; · qꝛ nõ ẽ ſibi oceſſa ad vſũ iũ· Deeterea videt᷑ ̊ facere gra ſin lucri· ſpe cies em̃ ẽ lueri ex alieno beneficio ſibi debi⸗ toeẽ acqᷓrere-Siłhr et creditoe furtũ ↄmittit ſi vtatur pignoee ſibi obligato· ff·e· ſi pignoee et beeuiter in omni ccntrectatione rei aliene Otra dñi voluntatem omittitur furtum· vnde circa hoc inhereas verbis diffinitõis · 4 irca ſcðm argumẽetũ ſcienð ꝙ furtoxx ali u é maifeſtu vt illð cũ quo fur dephẽdi eur ãtequã ad locũ veniat deſtinatũ. ĩtelłligit ar locꝰ deſtiatꝰ ille ĩ q eodẽ die diſponebat manere. Flmd ẽé nõ mai feſtũ vt illud cuʒ quo fur nõ dep̃hendir . ff · e . l. ij · et · iij · Itẽ furtoꝛꝝ q̃dã retinet nomẽ gnale·q̃dã vo hñt rõe mate rie ſpealis nomẽ ſpeciale/et hoꝝ ẽ qᷓ̃deuplex deñtia qe furtũ rei ſacre ðe ſacrilegũ · furtũ rei publice ðe peculatꝰ.xxiij:q·iiij· q̃d igi. et · ff ad. l. wuli.pecula . l.j. furtũ ex grege de abige atus.ff. de abigeis· S.j. furtũ hoĩs ðᷣe plagiũ vc cũ ꝗs hoĩem libeꝝ vẽdit k emit donat ver accipit ł ꝓmutat · ff.ad· l . flamã de pla S. l. j. et idẽ ſi alienũ ſeruũ vel ancillã ſolicttauerit k expoetaũit · ſ. furtie ad aliã ̃gionẽ. C.e.· ·. j· Irca terciũ argumetũ qᷓrunt' pła ſcz vt L furtũ ſemꝑ ſit pctm̃· ꝙ ſic · vñ exo. xx · 5 furtũ faci es habet aũt furtũ rõez peccati ꝗpter duoDeĩo rõe ↄtrarietatis ad iuſticiaʒ qᷓ reddit vmcuiqʒ qð ſuũ ẽ· opponi em̃ ĩuſticie ĩ qᷓtum ẽ acceptõ rei aliene· Scdo rõe dolĩ quẽ fur omittit occulte rẽ alienã vſurpãdo· vñ pz ꝙ om̃e furtũ ẽ pctĩ· Scienð tñ ꝙ accipe ali ena.aucte mdicis hoc decernẽtisnõ ẽ furtũ· q iã fit ibi debitũ ꝑ hꝰ qð ẽ ſibi ſentetialiter adiudicatũ: vñ multominꝰ fuit furtũ qñ filij afre tulerũt ſpolia egiptioꝝ ad dñi iuſſu · ꝓ eo q; egipeij eos affligebãt ſine cã· iðᷣo ſignãter dicic ſap.x· iuſti tuler̃t ſpolia impioꝛx?c ¶ Vtix furtũ ſit peccatũ moetale · ſie · cũ ſit vtra riũ caritati ſim quã ẽ vita ſpũalis · ad caritatẽ em̃ ptinet vt ꝓximo velimꝰ ec optemꝰ bonum p furtũ aũt infert' ei ĩ rebus damnũ· vñ zachᷣ .v. oĩs fur iud icabit'.nullꝰ aut ddemna ſzʒm dei iudiciũ niſi ꝓmoetali peccato“ Mota tñ ꝙ accipiens furtiue mĩma: vt vnã acũ vł pen nã.· p̃ſumere pᷣt hoc ñ eẽ dtra dei volũtatẽ · et tanto p̃t excuſari a moetali peccato · ſi tamẽ habeat aĩm furãdi et inferẽdi ꝓximo nocum̃⸗ tum. etiã in huiõi pᷣt eſſe moetale peccatũ . ſiẽ etiã in ſolo cogitatu ꝓꝑ ↄſenſũ · hec tho· Hõ eĩ qð furto ſublatũ eſt ſʒ mes furãtis attẽditur xinij. q · vj·c· vlt? Vtaa liceat furari ꝓpter ne ceſſitatẽ· ea q̃ ſunt iuris hũani derogare ñ pñ̃t iuri naturali vel diuĩo· ſcdᷣm aũt oedinem naturale ex dei ꝓuidentia inſtitutũ · res inferi oꝛes ſunt oꝛdinate ad hoc vt ſubueniãt hoĩm neceſſitati·et ideo ꝗpter reꝝ diuiſionẽ et ap⸗ peopeiatõz ex hano iure ꝓcedente · nõ impe dit quin ex eis ſit hoĩm necitati ſi ubueniend et ideo res quas ſupabũdanter habẽt aliq̃ de bent paupum ſuſtẽtatõi· VYVñ ambꝰ. et habetur di . xlvij · ſiẽ .· Sſunẽtiũ panis ẽ quẽ detines/nu doꝝ indumentũ ẽ qd recludis miſeroꝛz rede ptio et abſolutõ eſt pecunia quã ĩn terea effo dis· Sed qe multi necitatem patiũtur et nõ pᷣt ex eadẽ re om̃ibus ſubueniri ↄmittit arbitrio vniuſcuidcũq; diſpeſatio reꝝ ſua vt ex eis neceſſitatẽ pati entibꝰ ſubueĩat· Si tñ adeo ſit vegens et euidens necitas. vt maifeſtũ ſit in ſtanti necitati de rebus occuræetibꝰ ſi ubueniẽ dũ eſle . puta cũ imminet piculũ pꝑſone· nec ali ter ſubuemii p̃t· tũc licet ex rebꝰ alienis ſiue maiĩfeſte ſiue occulte ſublatis ſue nccitati ſub uenire · nec hoc hʒ ꝗpeie rõem furti vł rapine tum q illud naturale ins et dñium exigit vt dictũ eſt· tũ qe necitas om̃ia ũia facit · di · xx xiiij· C. j· et · xij . q:j· dilectiſſimus/tũ qe dñs rei tũc ei ſubueĩre tenere ſi pñs eet ·di ·lxxxvj/pa ſce.vñ talis licite potuit et debuit credere do minũ pmillſurũ et ita nõ omiſit furtũ.tũ qꝛ ne⸗ ceſſitas legẽ nõ habet · de vle · di · ſicut· Si ãt ſit neceſſitas ſʒ non tanta peccat · ſed pctm̃ ne ceſſitas attenuat et in tali cãu loquit · ex ·de fur.ſiq;: ſiquis inqᷣt ꝓ neceſſitatẽ faĩs aut nu Oitatis furatꝰ fuerit veſte vel pecus peniteat ebdomadas tres Quid ſiqᷓs rem vſurario ł auaro furat vel r Pint vt inde elimoſinã faci at. H ſcom ray· talis furtũ vel rapinã omit⸗ tit· qꝛ nõ ſunt facienda mala vt eueniant que cunqʒ bona · xxx · q:j noſſe . et· xxxiij· q· niij · ſiẽ nõ ſunt Sed vider ꝙ ille nõ faciat furtũ⸗qe ñ facit hoc aĩmo lucrãdi· ſj nõ eſt ita · qe ſpecieſ lucri eſt ex alieno largiri · vt habitũ eſt ſupea in ar·peimo· In cãn tñ in quo piculũ ĩminet ꝓ ſone nec pᷣt aliter ſubueniri · poteſt etiã aliqs Em cho.occulte rem alienã accipe. vt ſubue⸗ niat ꝓximo ſic indigena: Quid ſiquis fure vt reſtituat dño et hoc faciat · G ſcoᷣm ho· ta lis videt' excuſatꝰ.ar.ff · depoſiti · bona fideſ MNaz etiã vtiliter gerit negociũ furis · ergo co gitur ratũ habere · ff. de ne. ge · ſ an vltd. J· j· Hũquid peccat qui rem ſuã apud aliũ ðpo⸗ ſitã vł iniuſte detentã accipit furtine · iʒm cho.in ſama.q:de furto ꝙq peimꝰ peccat · qe de poſicariũ grauat · qꝛ tenet reſtituere et innoxi um ſe oſtedere/ vñ ſic accipiẽs tene eũ indem nem reddere · Scdus vo peccatOtra ↄmunem iuſticiã · dũ vſurpat ſibi rei ſue indiciũ· iur̃ oꝛ die pᷣtermiſſo⸗ et iõ tenet' dño ſatiſfacere et opam dare vt ſedet᷑ ſcandalũ ꝓximoꝝ ſi tam̃ ſit cetũ.nõ aũt tenet aliqd reſtituere · qe non. grauat detentoꝛe · ¶ Quid ſi aliqs xp̃ianos fu ret captiuos a paganis detetos·. vt libertati reſtituat eos. He credit ray- ꝙ talis nõ tenet hoĩem tale reſtichere· et maxime ſi pagani cir cũciderãt eũ in Otemptũ fidei xp̃iane · dixit ei dũs ad ioſue ſcz · xxii · q-ij· ꝙ conſtitueret ſibi dñs retroæſũ inſidias· i·bellates inſidiãtes Hoſtibꝰ vt dicit augs·cũ q̃s mouet bellũ iuſtũ vti apte an ex ĩſidijs ihbil ad inſticiã ĩtereſt et g6πι btra hoſtes fidei nõ tm̃ apte laboean⸗ du elt. xxi viie peidẽ · Deeterea qᷓd inte dit ille niſt aĩazꝭ liberare a peccato ydolatrie et occaſiõz peccãdi ĩfideli fubtrahere· gꝰ oꝑa tur ſalute aĩe vᷣtriuſq; . neuter gꝰ iuſtã hzʒ qre⸗ lã ¶¶ Sz vi de obuiare dictũ auꝰ. ſ. ꝙ fides eẽ hoſti ſzuãda e.xxiij·q:j· Id qð rñdʒ ray · ꝙ ið * eſt verũ qñ fides eſt hoſti ꝓmiſſa ſcʒ tpe tr eu ge. et ſic videt᷑ velle ꝙ xpiam pñt furari p̃i anos detẽtos a pagais tpe gueree nõ aunt tpe treuge · Quid ſiqs furet tpe trenge. Hñndet ray:·ꝙ; ſi paganꝰ illũ cepat et detine bat gqe ſi⸗ bi damnu intulerat.· et qe fidẽ ſibi fregerat. il le qᷓ furatus ẽ eũ ſibi tenet illi reſtituere·non Hhoĩem ꝗꝓpter aĩie piculũ ſʒ damnũ ab illo ſibi illatũ vt ꝓ intereſſe ꝓbabiliter eſtimato:mo⸗ deratũ redẽptõis pᷣcium·et hoc ſi non ↄpulit captiuũ illũ ad circũciſionẽ vel ydolatriã vel moetale peccatũ. Si em̃ ad aliqð tale ipᷣm cõ⸗ puliſſet furãs eũ penitus liberatꝰ eſſet· ar · di. ANnij· nulla.quantũ aũt ad hoĩem què furatꝰ fuit nibo mõ peccauit ſi rectã mtetõzʒ habuit imo potius meruit dumõ alias ſatiſ faciat vt dictu e pemus Sʒ q;d ſi pagani in bello cepe rint xpᷣianos:nũquid tpe treuge poſtea facte licebit eos furari · RBndit ray · ꝙ ſi treuga ita generaliter ſit facta vt nõ liceat alterutris in uicem aliqò auferee vel ſureipe nec violenter nec alio mõ.nõ licebit eos furari. ſi aut fue⸗ rit Ouentio facta ti de violentia nõ inferẽda licite xpiani pñt furari nõ tm huiõi captiuos ſed etia caſtra qᷓ de terea xpᷣianoꝝ occupaue⸗ rãt lateter intrado et ſme violẽtia occupãdo nec ſup his ad reſtitutõz aliquã tenebũt Sʒ ꝗd ſi pagani redeãt ad recupandum Hmõi ca ſtra et violeter rpellãt.nũqᷣd erit fracta treu ga· Endet roò · ꝙ nõ·qe qñ uentõ fuit facta de violẽtia nõ infereda . et nõ fuerũt fraudes et furta excluſa. fuit intelligèdũ de violẽtia nõ infereda in igreſſu poſſeſſoĩs.nõ aũt de il la q fit ꝓ re iam obteta defedenda. niſi et de illa expᷣſſa metio ſit facta.Quid ſi xpᷣianus captiuus furet' al iqd ſaraceno qᷓ detinet eum M ſm ray. ti · de furtis. et hoſt. ti ð pe.et re. ſi fuit captꝰ cpe treuge qe eam frãgebat et ſic fuit in culpa et nõ immebat necitas famis te net ad reſtitutõzʒ. ſi aũt imuſte detinebav. vłe tpe belli captus fuerat.vel necĩtas famis im miebat:cũ tale ſaracenꝰ paſcere teneat adò . reſtitutõzʒ nõ tenet. St dicit roð. tũc fit ope ſatio rei ſie ſuyzepte cũ iniuria detentõis illiꝰ xpᷣiam ñuſte· Deeterea cũ huiõi ſaracenus ſit hoſtis nõ refert qũo noceatur eidem ar. C. de mer: et merca· l. ij· 0 Irea qᷓrtũ argumẽtũ qͥ ẽ de pena furti ſciẽ dum ꝙ ſzm hoc é varia: ſcdz ꝙ agi varie ðᷣ ipᷣo qnz ei agiꝰ crimialiter.i.aò coꝛpis penã qnqʒ ciuiliter.i.ad penã pecuniariã qn P cãu nõ debet fur ſuſpedi vk demẽbꝛeari vel exocu⸗ lari ſʒ aliter caſtigari puta ꝓ fuſti gatõz vł exi lium vel alio mõ· ꝓut videbit' indici . qdð ẽ ve rum de fure ſmplici SRi aũt ſit plꝰ ꝙ fur quia aggredit viol eèter cũ armis vel ſine armis in domo vel in itinere vł in mari· ſubiciet lega⸗ libus Penis. vt i auct. vt nulli iuð ꝗ. vlt.coł. iĩx · ſũt aũt pene ille ſca q; fures capite puniã vel ſuſpedant; ſi ſepius huiõi omiſerunt et fa moſi ſint . ceteri aut in metallũ damn ant k eẽ m inſulã relegant'. vt. ff. de penis. l. capitali um· J.craſſatoæes.et. . famoſos. Dicit ãt rod. licʒ fur ſedm iura ſcnpta noõ ſit ſuſpedendꝰ 5 Otrariũ tñ in multis locis de Oſuetudĩe hnat et p̃t addi ꝙ hec ↄſuetuoo ẽ ſatis rõnabił. cũ Pter Oſjnatẽz ouis pacis et quietis · tů ꝗpter incoerigibilitate vt in płibꝰ malicie talis. In 2 vero caũ ſcz cũ agi' ciuiliter pena furti maĩ feſti eſt qᷓdeuplũno maifeſti vo duplu. ex. e. cc · ij · et inſti · de obli . qꝛie naſ · ex de · ꝗq pena · et hoc Opetit et peti p̃t ꝓꝑꝰ ãnũ. inſti.de ꝑpe. et tẽ ; ac . J.· furti · &ÿgit ergo ↄtra furẽ vt vinuzʒ E ciuiliter et crimĩaliter et eouerio.ff̃.de fur. l. fi· Otra vo rem ſureeptã agit᷑ ↄditõne fur⸗ tiua. MNã actio furti penã hʒ legitimaz · Odii/ rem ip̃am. vñ nõ vna ↄſumit? p aliã.fr. & Oo. furſi xꝑ furẽ· ꝗ· furti. Sc m aut canone ſi fur⸗ tũ ſit occultũ et fur ſit ſpõte ↄfeſſus. poſt relſti tutõzʒ ſi tñ eam facere poſſit ſubaudi ſcd ho. et poſt pactã pnĩam vel ꝓte pnie recte ad ſa⸗ cros oedines ꝓmouet'. ex. e: ex literis. Sics tñ m ipᷣo peccato dep̃heſus fuerit interfectꝰ cum cõſtet e deceſſiſſe ĩ peccate moetali non oꝛabit ꝓ eo· Secꝰ è ſi an moꝛtèe ſit ↄfeſſus.qꝛ tũc eoĩo nõ negat'. ex.e.c.ij.accuſatus aũt er Ofeſſus vel ↄuictus deponit et ĩ monaſterio detrudit᷑ . ex · de penis tue. Tenet aut reꝰ fur ti · nõ tĩ is qui furat.ſʒ etiã is qui furi ↄſiliũ vel opem dedit . oſiliũ dat q̃ ſuadet ĩpellit et inſtruit aliquẽ ad furandũ. opem fert qᷓ mini⸗ ſteriũ et adiutoꝛiũ p̃bet ad rem ſureipiẽdã. in⸗ ſti · eo · ꝓ. interdũ. et tene furti ñ maiĩfeſti. i. xlij: is qui opem. nõ tñ tenet qs de ↄſlio. m⸗ ſi ſit ſecutũ. ff.e.ſi is qui. . ficu· Itẽ ille qᷓ cnzʒ fure partit' ẽ fur· ex.e.qui cũ fure · Dat aute⸗ actio furti otra furẽ etiã ſi ſit mpubes dũmõ ſit doli capax. Ff.e.impuberẽe. L3 qo de eo qui ſcit furẽ vel rem furtiuã nũquiò tenet eũ vel eam ĩdicare intereogatꝰ ab eo cuiꝰ ẽ vł a iudice · et videt ꝙ ſic· ar · C. de furcis· ciuile ẽ Sed dtra qe ñ tenet᷑ ĩdicare ſũ iudio.i.ſñ ſa no nõ em̃ turpiter accipit· ff. de pᷣſcrip.v.ſo let· cui ſñie dicũt ſtandũ legis doctoees dicõ tes ꝙ nullo ſpeali iure cogi qs mdicare furẽ ar · . l. p̃dicta.et· ff· ð offi·pᷣſ.l.m.Doteſt eẽ dici ſzm hoſt· ꝙ m foꝛo mdiciali ſine canoĩco ſine ciuili refert· vtx nolit indicare ꝗpter lu⸗ crũ qʒð inde ſentit·vel qe ꝓticipauit.vel a⸗ꝛ pe cumiã a fure recepit ne idicarʒ et tũc tene ſi⸗ fur · et H ẽ qð nõt decre ex.e.q̃ cũ fure parti tab ei accipit eẽ ſzm lege.ff᷑.ð̊ ODdi:ob turpezʒ cãm:ſi a ſuo meo. Fut nõ vnlt indicare Pter amiciciã et hũanitatẽ quã hʒʒ cu fure· et tuc ñ cogendꝰ ſzʒ ẽ ĩ eiꝰ ptãte an velit amiciciã vẽ dere ꝓ pecuĩia. et talis nõ turpiter accipit. vt ibid P. : turpiter ãt accipet ſi tenere ĩdica re:vt ibið · l: vlt·et ex.de ſymo.nemo lieʒ ãt talis nõ accipiat turpiter. tñ inboneſte perit bac de cã:ff. de varijs et ero⸗:cog:l.j. In po ergo cãn doloſe nõ vult ĩdicare:et iõ ẽ cogẽ d. et ſi ꝗd ẽ datũ p actõnẽe de dolo repetit. ĩ ey licitũ e et iõ ñ repeti.ſj G ẽ qð diſti guit lex ffide p̃ᷣſerp.v.ſolet·et ſic ptit aĩcicie ·ff.de recep · l. i· ſ ĩ iudicõ aĩe reꝰ udicat. et ſic lo quit' er·e·qui cũ fure Il aũt nõ ẽ repbanð ſcʒ ꝙ; index eũ ex officio cogat· ſz licʒ quis nõ cogatur furem indicarecogitur tñ Otra eum 1. teſtificari de quo dic vt infra ti· de falſo teſti monio ar.iiij- Siqs aũt furi vel ſocio eius ali qd dederit vt ei rem ſuã reddat vl indicet · re⸗ petit pꝑ ↄduõʒ ſeʒ furtiuã·ff.de di·ob turpẽ cãm.l.iiij m fi · ¶ MNota ꝙ ille q ſeit vbi ẽ reęſ rapta vel furtiua et nõ indicat cũ de hec req⸗ rit ab eo peccat · vñ Heroꝰ.ũñ tĩ fur ſʒ ec ille reus tenet qᷓ furti ↄſeius qrente poſſeſſoꝛe · i·. dño nõ indicat· ey · de fur · qꝗᷓ cũ fure.· talis tñ ſzm tho.et roðreſtituere nõ tene niſi ad hoc ex officio teneat· Quid ſi ex re furtiua vt ancilla ptus ſit editꝰ/nũqᷓd erit furtiuꝰ.et te nebit᷑ actione furti ille apud què eſt editus · Rũñdit hoſti ·ꝙ ſi aliquis ancillã peegnãtẽ ſur ripiat · et apud eũ piat· ptus eſt furtiuꝰ et ille apud quẽ eſt edic? tenet' actõne furti· ſi autẽ piat apud aliũ bone fidei poſſeſſoꝛẽ · licʒ ꝓtus ſit furtiuꝰ.ille tñ nõ tenet actõne furti qð in telligas de vacca furtiua. licet otradicat. ffᷣ. de vluca · ſi aliena · ¶. j· qe illud coerigit ſcðᷣm 230. ff. e.qui vas· S. ſi ancilla. Siłr ſi ſureipiat nõ peegnãtẽ:et apud eũ ocipiat et pariat· ꝓtꝰ eſt furtiuꝰ.et ipᷣe tenet᷑ actõne furti· et ĩ his cãibus ſcʒ qñ parit apud furẽ vel ↄcipit apud furez et parit apud bone fidei poſſeſſoꝛẽ · certũ eſt ptũ vel fetũ vſucapi nõ poſſe.· Si aũt ↄcipi at et pariat apud bone fidei poſſeſſoꝛẽ· nõ eſt furtiuꝰ.nec dat actio furti —S; nuqhd bone fidei poſſeſſoꝛ impedi vſucape⸗/ ſi ſciat ma crẽ alienã anteꝙ; ocipet impedit⸗ ſi poſtꝙ; cõ cepit ſimpliciter ſciuit alienã nõ furtiuam et ſic ignoꝛat viciũ rei.nõ impedit᷑ vſncaꝑpe.Fł· de vſuea · S. de illo. ſed ſi anꝙᷓ pariat ſciat fur⸗ tiuã:impedit' vſucape.ſi vᷣo hoe ſcinerit poſt pitũ impedi vſucapio · niſi dñm certificauerit ſe hr̃e ancillã et ꝓtũ eius:Si tñ hoc faciat · p̃t et debz denüciare dño ꝙ veniat et agat dtra eũ ſi ius hʒ.qe ẽ Fatus rñdere:et ̊ valde no⸗ tanð ẽ ſeʒ ꝙ poſterioe ſcĩia de ptu impedit B vſucapione.qꝛ ĩ ptu ↄmittit furtũ cũ ĩ ip[ʒ nõ lhabeat titulũ.liczꝭ hret ĩ mrem.ff. ꝓ ſuo:ſi an cillã.ſecꝰ ẽ ſi habeat ĩ ip[a titulũ ſim azʒo· hec Hoſt. ¶ Quid ð vxoee filijs et ſeruis ſi ſureipi⸗ ant occulte ð rebꝰ viri pentũ et dñoꝝ · H mittũt furtũ:ſz vir nõ aget ↄtra vxoꝛẽ nec ecõ uerſo actõne furti ↄſtãte mrimoĩo ſ actõne ĩ factũ :q tñ opẽ ferũt vxoꝛi ad furanð viro fur ti tenent. ff.e.ſiq̃s vx·pr̃ vo agit ↄtra filiũ ſi habeat caſtreſe peculiũ alias nõff·e.nec cũ filio.Ið ẽ ſi ꝓr̃ ſureipiat aliqd filio de caſtrẽſi pecu.Seruꝰãt pᷣt vberibꝰ caſtigari · ſʒ ñ ĩ indiꝰ ↄueiri niſi ↄtrectet poſt maũmiſſiõzꝭ· C. an ſer uus ex ſuo facto.l.vlt. Seruietes vo ſiue mer cenarij ↄueniri nõ pñt actõe furti aꝓpter vilia qꝛ talia furta nõ ſũt publice vĩidicãda. ff · e · ſiꝛ libertꝰ. hec hoſt · et Sof · nid de muliere qᷓ hñs ꝓdigũ vin celat aliqd de rebꝰ cõibꝰ ↄ tra ꝓhibĩtõzʒ vii · Bñdet roð · ti · de ſecularibꝰ vbi agit᷑ de eła· ꝙ ſi vxoꝛ hoc bona fide faci⸗ at ſcʒ vt ſibi et viro de his q celauit ꝓ tpe ꝓ mdeat · nõ peccat.nec tenetur obedire viro p cipienti ꝙ ei omnia tradat · quia ei oma tradẽ do daret quaſi gladium furioſo· G Irca quĩtũ artieulum · q̃ ẽ ð reſtitutõe fur ci qᷓrunt᷑ pła ſcʒ ve dãnificãs aliũ iniuſte in exterioꝛibꝰ bonis ꝓ furtũ vel alio mõ teneat ad reſti tutõz · ꝙ fic. vñ aug ad macedonẽ et habe.xiiij.q.vj.c.j.ſi res aliena ꝓpter quã peccatũ e cũ reddi poſſit ñ reddit᷑.pnia n agi tur ſʒ ſił atur. G̊ aug · Nõ ſolũ ãt ille q̃ ẽ execu toz dãmficatõis riuſte· ſ etiã om̃s pticipes in illo crimie tenent' reſtituere· ꝓticipare ãt ĩ cri miĩe Otingit:ix:mõis q̃ ĩ bis vſibus ↄtinent⸗ Iuſſio.oſiliũ.oſenſus palpo recurſus· Dartici pãs· mutꝰ.nõ obſtãsnõ maĩfeſtans· Iuſſio vt cũ dñs iubet ſeruo vł ſubdito vt furet·xj·q ꝛij. julianꝰ.et.c.ſi is q̃ p̃t · Cõſiliũ dupliciter ĩ pendit furi · Vno mõ 1pÿ facto vt cũ qᷣs ſcalã furi ſuꝓponit.ffde fur.ĩ furti actõne· S· recte et talis ſcᷣm leges tenet furti nõ maifeſti · vt ibid· l.ſi is q̃ opem. Flio mõ ſolo verbo· et ta lis ſzm leges vt quidã dicũt de furto nõ tene tur. inſti.de obli:qᷓ ex deli.naſꝗ. n opem.vbi dðe. q̃ nullã opaz ad furtũ adhibuit ſʒ tm̃ oſili um dedit ·˖ ñ tener' furti iz H e veꝝ ñ furtũ fue rit ſub ſecutũ · tuc ei etiã ſcðz leges tene. ff· e⸗ ſi is ꝗ·G.· ſi tu· ſcðz etiã ius canoĩcũ et diuinuz tenet. qe ſcð canones ĩ foꝛo pñiali maleficia volũtate et ꝓPoſito diſti guũt .ex · ð ſen · ex · cũ volũtate t. xij.ex vᷣbis tuis ðdenaberis Cõ ſenſus ſcz expᷣſſus·qꝛ facientẽ et ↄſentiẽtẽ par pena oſtringit.ijq:j:notũ ſit · et dẽ roð ·ꝙ in⸗ telligi de ↄſenſu coopatõis · Dalpo· i· adula toꝛ ꝗ ſcʒ laudat aliquẽ de furto ł rapina ł de trahit alicui apnud furẽ vel raptoee · dicèdo ꝙ; Zuiter eũ offedit·et ſic ĩcitat eũ ad furãdũ k rapienð ſibi:ar.inſti· de obli.q̃ ex deli:naſq· vñ id. v. ſolicitauerit. Recurſus ſiue receptãs ſcʒ furẽ cũ furto ĩ domo ſua·.vtł etiã q̃ defedit furẽ recurzẽtez ad eũ ne cogat' reſtituere rem furtinãtalis ei eque puni ſiẽ fur· ff.ð̊ recep· .l.ij . Darticipãs·.i.ptezꝭ accipies ĩ furto⸗ex · e · qui cũ fure · Qutꝰ ſq q videns aliq̃d vłb ſciẽs aliquẽ patũ furari vel rape tacet doloſe· cum tñ impedire ſolo verbo poſſet ſine ſuo piculo Otra ið ꝓuer.xxiiij. erue eos q̊ ducũt ad moꝛ tẽ·et qᷓ tra · ad ĩteri ·libe · ne ceſſes · B tñ ñ tene tur reſtituere niſi ex officio teneat reclamare Elõ obſtans ſcz facto cũ ſine ſuo piculo reſi⸗ ſtere poſſit· qꝛ nõ caret ſcrupulo ſocietatis oc culte qui maĩfeſto facioꝛi deſmit obniare · di · lxxxvjivbi ðe culpã ꝓculdubio faciẽtis habz qui qð pᷣt coꝛrigere negligit emedare· et Hͥ lo cũ tm habʒz in his quibꝰ incũbit ex ſuc officõ hibere · ar · ex · de ſen . ex · ꝙᷓte pᷣſp · Hõ maife ans qui ſcz ſcit vbi ẽ res furtia· et n indicat ſꝭ celat ſciẽter·et maxie cũ itereogat a iudice vel ab eo cuiꝰ e · ſi ſciat furẽ vł vem acceptam furtiue.cũ tñ ſciat ſe poſſe veritatẽ ſme vłlo pꝛ culo rñndere:talis em ſcðz canones ẽ reꝰ furti ex.e.qui cũ fure·et xj·qeiij:·quiſquis. n foꝛte cũ alicui p̃ᷣſ bẽo renelaret ſecrete ſe furtũ ↄmi ſiſſe.tũc em̃ pᷣſ biter nõ deberet eũ indicare·ex de exceſ.pᷣla.dilectꝰ filius.de h tñ latiꝰ ẽ ha bitũ g arti pcedẽeti · q. ſ⸗ quid de eo qui ſcit Di ſtinguit at nuũiter de quolibz p̃dictoꝛꝝ G mõ ſczʒ ꝙ aut ſine ipᷣo damnũ ſecutũ fuiſſiU aut nõ.ſi ſic nõ tenet inſol idũ ſed ſolũ intm̃ ꝙᷓtũ — habuit inde. ſi ñ tene' ad cotale reſtitutõz dã m dati:qe qui dat occaſiõz dãni damnũu dediſ ſe videt᷑. ff. ad:l. acquib · ꝗᷓ occidit· et ex · de ĩ⸗ iur. et dã· da: ſi culpa · Quidã tn ̊ ↄcedũt tin ð eo ꝗᷓ dat occaſiõzʒ dãni: et bʒ dnñium 2 auẽte ſup eu qᷓ iniuſte itulit damnũ cũ alias ille nõ ituliſſet vñ dicũt ꝙ ſi nõ habeat dnium vel auẽtate ſupꝑ eũ cui pcepit vel dedit oſiliu vel auxiliũ.no tenet inſolidũ licz alias nõ feciſſʒ ar:xxiij·q:imi:foete.et.c.iſta duo noĩia.pemui tñ dictũ tutiꝰ videt ſzm rich.et ſco. VYno tam reſtituste omes alij nõ tenen᷑ dãnificato re⸗ ſtituere · ſʒ illi qᷓ fuerũt pemcipales ĩ facto.et illi ad quos res puenit.rſti tuere tenent' illis qꝗ reſtituerũt. ꝓ rata potõig qᷓ eos ↄti get ſzm ſco·rich. et ouiter omes · Quid ſi res furtia cãu furtuito pereat. nũqd fur poſtea tenebit reſtituere eã · HC ꝙ ſc.a⸗ fuit ſemꝑ ĩ moea re⸗ ſtituedi: et iõ nõ liberat' iteritu rei ſic nõ vio⸗ lentꝰ. C.e.ſubtracto:C·ꝙ me. cã.l.j. et HG eſt ven niſi res interierit poſtꝙ; eazx fur dno loco et tpe ogruis reſtituedã obtulit et eã recipere noluit· ſam em mo:ã purgauit.C.de Odi · fur · . vlt:et:fł:e:ti:ĩ re furtiua. Reſtituet ãt fur rem furti uã cũ fructibꝰ pceptis et qͥ pcipi po tuiſſent a peĩio poſſeſſoee.ex.· de reſti. ſpo· guis .ff.de rei ven.ſi gie E gnaliter. et ſi res pe rijt fiet eſtimatõ eiꝰ ꝓ luit a tpe furti:ff.e.ĩ re furtina. .ſi ex cã.et ſi mili mõ fiet ſi res ſit deterioꝛata:et hec eadez ĩtel lige de re rapta ſcdᷣz ray. Quid ſi fur rez furtiuã ſumptibꝰ ſiis melloæauit· nũqd expen ſas repetet vel retinebit. Bñdet ray. et hoſti. et gof· ꝙ nõ.imo etiã nec ĩs qᷓ mala fide emit ex · rebꝰ ecc.nõ ali:ad audĩazʒ.xvj.q.iij. vni uerſos · et . x· q: ij.hoc ius poerectũ. in fi:n de euictõne ſibi ꝓſpexerit vt tũc otra veditoꝛezʒ regreſſũ Hre poſſit. C. de euic. ſi. fundu⸗ bone auũt fidei poſſeſſoe expeſatz repetit· ex ð i inte. reſti · reqſuit:xij:q:il:vulterane. Ot aut roð. hoc ſcʒ ꝙ fur nõ pᷣt petere vł retinere expe ſas quas fecit m melioeatõe rei: ẽ veꝝ ſi aga in foso indiciali.S ri go⸗ ille nõ e obſeruãdꝰ in foæo pñiali ee exquo plene ſatiſfactũ ẽ da-⸗ nificato iniquu e illũ locupletari cũ alteriu detrimẽto Quid ſi furtũ ſit ↄmiſſũ m vſur et nõ in pa te .· ꝙ fur etiã poſt reſtitutõem rei tene? ad eſtimatõzʒ illiꝰ vſus:aliter em̃ non eſſet purgatu furtũxinj.q· vj.ſi res CQuid 5 herede fur. H tenet' mſolið ſi ſolꝰ fuerit he res· ſi aũt fuerint płes heredes.q̃libzʒ tene⸗ P+ illa ꝓte qua heres exiſtit. ff. de Odi: fur. in ↄditõe:ſi tñ res furtiua ĩ totũ ad vnũ eoꝝ p⸗ uenerit. ille tenebit in totũ. ff. omodati.l.j. heres Qimd de vxoee q; furtũ fecit añ ma trimoniũ vł poſt ꝓ ſe vel cũ viro ſuo:. n uqd li cebit ei de rebꝰ coĩbus ſibi et viro ſatiſ facere Hũñdʒ roð ꝙ vbi de oſuetudĩe regioĩs cõicat ſibi credita et debita ex otractu vł malefitio ſi res furtina quã mulier ſurepuit añ mfimo⸗ niũ vel poſt extet adhuc ĩ eoꝝ ptãte· vxoe eã reſtituere p̃t vero dno et etiã Otradicete viro Si aũt res ſit ↄſũpta.ł ſi ſolꝰ vir furatꝰ? ſit eazʒ er mulier Pticipauit Oſentiedo vł medendo tpe in q* plus va- ſpontanea vel inuita.p̃t vxoe ſi vir nõ otradi cat viri negociũ geredo et ſeibaz lberão eſti⸗ matõz rei ↄſũpte vero dño latẽter r̃ſtituere ð coĩbus boiĩs ſi aliter nõ p̃t. nec erit furtũ. qe nõ eſt ↄtrectatõ frauduleta nec aĩo lucrãdi. Viro aũt ꝓhibẽete facere nõ dzʒ huiõi reſtitu⸗ tõz. cũ ip̃a nñ habeat res admiſtratõzʒ ſed vir. Si tñ ĩ hoc cãu faceret lateter rſtitutõg bona fide de coĩbus boĩs nõ eſſ ei pñia qᷓi ꝓ moæ⸗ tali iniũgenda.jo.xiiij ·q v·c. vlt. Cuid ſi aliquis re furtiuã emt ignoꝛãter et ẽ bona fi⸗ de et ĩ foeo publico et publice nũqd p̃t ſalteʒ pciũ qð dedit a dño petere cũ dep̃hendit rem furtiuã eſſe. vel rem retinere donec ei ſit pciũ pſolutũ. H ꝙ nõ. C.e.ĩ ciuilẽ.nec ſe defede re p̃t occaſiõe alicuiꝰ ſtatuti ſup hoc editi cũ ſit ↄtra deũ· poterit tñ a venditoee petere pᷣci um:xij ·q:ij:vulterane.poterit etiã expeſas re tinere quas exiſtes bone fidei fecit ꝓ rei ↄſer uatõe vel melioeatõe.et nõ tenet de fructibꝰ pceptis et ↄſũptis durãte bona fide.de extã⸗ tibus tñ tenet᷑ ad reſtitutõʒ. exquo ĩcepat ha bere malã fide . ex · de reſti. m inte · reqhuit et ex. re.eciñ ali:ad nr̃aʒ Nõ tenebi eẽ ſi durã te bona fide res perijt ł eã alienauit. vtroqʒ; em hoꝝ caſuũ nõ tenet ꝗpter bonã fioe. et in peimo etiã qe nõ erat ĩ moea. et in e* q nõ de⸗ ſijt dolo poſſdere.et qe pᷣciũ ex re furtia reda ctũ nõ e furtm̃.ff.ę.q vas. G. vlt.et ex ð alie. ĩu. mu·cã facta. c.j. et. ij. ar. a otrario ſenſu. In ſũma ergo nõ ꝙq; male fidei poſſeſſoe re p dita vel in aliũ trãſlata.tenet ad veꝝ rei ⸗ cium cũ circũſtãtijs poſitis ſupᷣ qſtione illa.ſ. qd res · Doſſeſſoe vo bone fidei tenet reſtitue re ſi hʒ:ſi aũt nõ habet.de lucro tene intan⸗ tũ inꝙ;tij è locupletioe factꝰ et nõ ꝑlꝰ:qa non tenec' de ↄſupcis.ffł.de peti· he. ſi poſſeſſo. . reſtituere.et m/l.intm̃.et.l.ſi rem.lsec rap· et roð Emptoe auùt bone fidei eẽ videv. qui aut i Snoeauit rem alienã es: aut putauit veditoes vendedi ptãtem hre, ff· de · v. ſig. bone fidei · 4 Eui è reſtitutõ kacienda · H ſeðz ray. ei cui res fut ſureepta· dumõ ſua ĩterſit ex cã hone ſta:rem nõ eſſe ſureeptã vt qe habebat ĩ re ma pignoeis vel vſum vb ſiłe. ff.e.is cuiꝰ.ſi em et ip̃e eiſz fur nõ ſibi ſʒ deo eſſet reſtitueda. dłᷣ ei cui peĩo fur ſureipuit ſi ſua ĩtereat vt dictũᷣ eſt ex cã honeſta rem nõ ſureipi. caute tñ fiat P mediũ pnialez vel alterã pſonã religioſam. tacito noĩe furis.G̊ rap.· Id hec nota.ꝙ qñ res alicui cuiꝰ non intereſt ſubtracta.puenit að alique qᷓ vo dñno reſtituit illã. dz ei cui res eſt ſuberacta ſignificare ꝑ ſe vł ꝓ aliũ.tacito noĩe ſno:ꝙ liberatꝰ è a delicto illo.ſi tñ reſti tuat ei qui ſubtraxit licʒ grauiter peccʒ eo * nõ reddit ei q ius habʒ in re.liberat tñ ita ei reſtituere nõ tenet cuiꝰ . qe nõ tenec᷑ ei ni ſi rõe rei:et nõ rõne alicuiꝰ iniurie quã intule rit ſibi:et iõ deo obligat qñ reſtitit eã ĩ ſtatũ peiſtinũ ĩ quo eã repit. St qð dictũ eſt de reſti tutõe facienda ſpoliat itelligendũ eſt euã de hered ibꝰ eoeũde moetuis ei ſpoliatis regula riter dz fi eri reſtitutõ heredibꝰ ſuis ſi pnt ine teſtamentu et certã ſummã legauit · ſi a t man dauit ĩ teſtamto diſtribui ꝑ executoees q&ν a eũ ſpectabat de mobil ibꝰ et deb nis debet fieri reſtitutõ eiꝰ executoeibꝰ ꝓ rata· et hbe⸗ ris eiꝰ ꝓ rata· et vxoei eiꝰ ꝓ rata. ſi vxoæ ł li⸗ beri debet hre ĩ rebꝰ illis aliquã poꝛtõʒ· ſi vᷣo Stẽpſit teſtari dʒ ſolutio fieri illi qᷓ debet ſuc⸗ cedere ſibi.et idem e ſi moete p̃uentꝰ nõ potu it teſtari · miſſi foꝛte loci ↄſuetudo heat q; ꝓ ta licer decedete . teſtametũ eccłia faciat· tuc eĩ ad ↄſiliũ eccłie fiet reſtitutõ ꝓ aĩa eiꝰ.h̊ roð· Si vo nõ ĩueniũt ſpoliati vel etiã ignoꝛãtur. tũc ſcðzʒ rap · cum oſilio et auctate eccłie ſiue nmalis diſtribuat' in pias cãs· et hꝰ i ula vil a:vel ſi villa neſciat᷑ ĩ illa dyoc.vbi e facta rapina·ar · op· ex · ð rapto· c. j. Et dt roð.qꝙ op tet ꝙ talis reſtitutõ fiat in eadẽ villa.ſi ↄmo de fieri poſſet· alias ſi ſit multũ remota vel ex alia iuſta cã ſufficit ꝙ alibi fiat ( Quio de pe cunia vł re alia iudeo vł vſurario furtim ſub lata vel etiã ĩuenta ab aliquo:nũqd liberabi tur eã illis rſtituedo a quibꝰ ille iudeꝰ k vſu⸗ rarius accepit vſuras· Gñdet roò· ꝙ ſic maxie qn ille iudeꝰ vł vſurarius nihil hʒ niñ de vſu ra. Diſtinguedũ tñ ẽ circa pecunià vel etiã rẽ aliã furtiuã · ꝙ ſi ſit adhuc ĩ illa ſpe ĩ qua fait ſublata apud fure potius dz reſtitui indeo vł vſurario·ne fur alijs eã reſtituedo.adhuc pſe ueret ĩ culpa furti rẽ aliã ↄtrectãdo.ſcðz eos qui dicũt ꝙ; ĩ vſura trãſ fert dñium. aũt ſit Oſuũpta.tũc locũ hʒ qð dictũ eſt ſcez ꝙ fur libe rare ſe p̃t reſtitueòo illis q̃ dederũt vſuras il⸗ li iudeo vel vſurario· Geðʒ vo eos q̃ dicũt ꝙ ĩ vſura nõ tranſ fer dñum nõ bꝑʒ pᷣdicta diſtin ctio locũ · Et ſcs aliquos etiã ſi ĩ vſura trãſfe rat᷑ dñium · tñ qe ↄpetit repetitõ.et ad reſtitu endũ cogi pᷣt· imo pleniꝰ ius hꝑʒ in re vſuraria ille 4 ſolait dſurã ꝙ;ᷓ vſurariꝰ.et ꝓ oñs ei poti us reſtitii dzʒ · In oĩbus tñ cãibus pᷣdictis li⸗ berabit fur reſtituedo indeo vel vſurario cui ſurepuit Quid de eo q̃ furatꝰ è decimas q̃s laicꝰ ꝓcipiebat nuſte vſurpãdo ius eccłie cui rſtituet ſceʒ laico ł eccłie · Rñdz roð.ꝙ ſiue iſti ſiue illi reſtituat liberatꝰ erit· meliꝰ ãt e ſi nõ timeat ſcãdalũ ł pi culũ reſtituetis · ꝙ reſtitu⸗ at eccie: geredo negociũ militis.qð ip̃ᷣe cũ ſi vtiliter geſtuů tenet hr̃e ratũ.dzʒ tñ denũciare illi laico ꝓ ſe ł ſalte ꝓ aliũ ꝙ intm̃ ẽ liberatꝰ. ¶] De ſacrilegio ꝓut ẽe ſpes furti. ti · xxxinj. Oſtea ↄſideranð ẽ de ſacril egio qð eſt ſpes furti ꝗpeie dicti vt habitũ e ſupea circa qð peio videnò e q; d e ſacrilegiũ vñ de et an ſit ſpeale pctm̃. ꝛ q̃hꝰ modis O mitti. 3°q pena eiꝰ Quãtũ ad peimũ ſcienð ꝙ ſacrilegiũ e ſacre rei violatõ vł eiuſdẽ vſi ur patio·et ðe G̊ violatõ ↄũiter q̃cũqʒ ireeuerẽtia vel dehonoeatõ.vñ ðe ſacrilegiũ q ſacri ledi um ꝗq ledit ſacrũ.vł ðe ſacrilegiũ ab eo ꝙ q̃s legit:i.furat ſacrũ.ð aũt aliqd ſacrũ qe oꝛdi na ad dei cultů· et ex H ꝙ aliqᷣd puta ad ðdi cultũ fit quiòdã diuinũ et ſic ei ꝗdã reueretia debe q ĩ deũ refert᷑.et iõ ome illò qð ad iree nerétiã ſacraꝝ rexꝝ ptinet ad iniuriaz dei pri net et rõz lacrilegij Hhʒ Eſt aut ſacrilegiu ſpeci ale peccatũ habet em ſpecialem rõem delce⸗ mitatis· qe ſcʒ res ſacra ꝓ aliquã ireeueretiaʒ violat'. vn et qnz iuenit᷑ ab alijs ſepatũ.vt ſi iuòex rapiat aliqʒ ð loco ſacꝰ que alibi licite capere poſſet· V JMUB⸗ 35 Nire ſcðz ſcienð ꝙ ſacrilegiũ omittit qnʒ rõẽe pſone.vt cũ qs verberat clericu vt ꝓ ſonã religioſazʒ· xvij.qiiij·qſquis.qnz rõe lo⸗ ci vt cũ emunitas ecckłie vel cimiterij violac qnz rõe rei. vt cũ res ſacra vel ſacro vſui depn tata violat ſiue vſurpatꝰ.et hoc p̃t eè triplici ter. ſcʒ aufereèdo ſacꝝ de ſacro ſczʒ loco. ł nõ ſacrũ de ſacro:vel ſacrũ de non ſacro.xvij.q- iiijlarge tn ðe ſacrilegiũ q̃ articulos fidei ł pcepta dei neſcièdo ł negligedo violat et of fendit . xvij · q; ij · omittut · Ite qm de iudicio Peincipis diſputat vel iudicat reuocãdo ſcz il lud i dubiu vt de ibide ˖ ſecus ẽ ſi ꝓpter diſcuſ ſione vel euidentiã maioæe fiat hoc. et h ẽ ve⸗ rũ niſi ↄſtaret enideter iudiciũ illð eè ↄtra de um. rõ hec e. qe ſcðz0 ꝓphᷣm.j·echi · ↄũe bonũ gẽ tis é quiddã diumũ et iõ ãtiqtus rectoees rei publice diui vocabãt qi diuie ꝓuidetie mini ſtri· et ſic ꝓ quãdaz noĩs extenſionẽ.illð qð ꝑ tinet ad ireeuereétiã peincipis ſcʒ diſputare de iudicio eiꝰ an opoeteat illõ ſequi · ſcz quãdã ſibitudine ſacrilegiũ de Ate qᷓ Smittũt officia it · rõ huiꝰ e.q? ꝓPłus xp̃ianꝰ ꝓ fidẽe et ſacra⸗ mèta ſancti ficatꝰ ẽ. ſcòz illð.j coꝝ · vj. ſ ab⸗ iniuriã xp iam ſczʒ qe ĩfid eles ei pᷣficiũt ptinzʒ ad ireeueretiã rei ſacre:vñ ðe ſacrilegiũ. Item quicũqʒ re eccleſie datã retinuerit vł accepit contra voluntatem eiusxvij·q: im. ᷓ qui au⸗ tem. et· ꝗ. nemmi.et.xij.q . ij· nulli. Item traſ⸗ Sreſſoe iuris publici quod cõſiſtit circa ſacra et ſacerdotes et adminiſtratoꝛes de quo ha⸗ be di j. jus publicũ? Diſtinguũtur autem ſpes ſacrilegij ſcz diuerſazʒ rõ; ſctitatis rerũ ſacraꝝ qbus ireeueretia exhibet attribuitur auteʒ ſctitas et pſonis ſacris et diuino cultui dedicatis et locis ſacris et quipuſdã alijs ſa⸗ cris. Oedĩat aut loci ſctitas að ſetitatè ho's qui cultũ exhibʒzʒ ĩ loco ſacro. mach;.d. Non apter locũ gete ſʒ ꝗpter gente locũ elegit dris t iõ ſacrilegiũ quo peccat ĩ pſonã ſacraʒ eſt Kanis: ſut tn in vtraqʒ ſpecie dmerſi gradus còm dentiã pſonaꝝ et locoꝛ ſacroꝝ Siłlr et luti eſtis ſʒ ſanctificati eſtis. et ita ið Fre in tercia ſpes qᷓ cca alia ſac omittic hzʒ diuerſes gradꝰ ſcʒ denñtiã reꝝ ſacraꝝ· inter qs ſũmuzʒ tenèt locũ ſacr̃a qᷓbus hõ ſctificat᷑. quoꝛꝝ pᷣci puũ ẽ euchariſtia otines ip̃m xp[a· et iõ ſacrile fn er⸗ eã omittit e grauimmũ. Scðʒz vo locu poſt ſacra tenet vaſa oſecrata ad ſacme⸗ m quibꝰ ſancti qdᷣamõ venerant vel dehono rant. Deinde ptinetia ad oenamenta eccleſie et miſtro. Deinde deputata ad ſuſtetatõem miſtroꝝ ſiue ſint mobilia ſiue ĩmobilia. Qui cũqʒ; aũt ↄtra aliqð pᷣdictoꝛ peccat.ſaclegiũ omittit? R hoc nota ꝙ ome peccatũ qð ſac pſona omittit materialiter et qſ ꝓ aeñs eſt lacrilegiũ · vñ dòt hiero. ꝙ nuge i oꝛe ſacdotis publica indeis ſut ſacrilegi.xvij.q inj · Oſtita toꝝ ſuſceptõz. et ip̃e imagies et ſctõꝝ reliqe ſut facrilegiũ vł blaſ hemia: fozmaliter ãt et ꝗꝓpeie iludò ſolũ peccatũ ſacre pſone è ſacnile⸗ giũu qð agi òrecte et ↄtra ſctitatẽ eiꝰ vt ſi v⸗ So deo dicata fcemce eað eẽ rõ eſt de alijs. trFtrca terciũ articulũ q̃ ẽ de pena ſacrilegij C Scienò ꝙ pena eiꝰ ſcðz leges e decapita tio ſi ꝓpſone eccłiaſtice atrox miuria fiat· C. de epiſ et cleſiqs ĩ ho. alias iudicis arbitrio re⸗ ſerua ꝓ qlitate pſone.rei.tpis: et loci:diuer ſimode moderãda·ff.ad·l.mł .pecu.l.j..·j:et l.ſacrilegij· Scz ãt canones e duplex pena. ſcʒ ſpualis et pecuĩiaria.ſpualis p̃ᷣter pnĩiam ẽ excoicatõ:cu diſtictõe tñ. qe ꝓ ſacrilegio i p⸗ ſonã eccłiaſticã ↄmiſſo e maioe excõicatõ ipo iure . ꝓ ſacrilegio vo ĩ rebꝰ ↄmiſſo ẽ minoe ex⸗ coĩcatio·pᷣter quoſdã cãus ĩ qbus ẽ excõicatõ maioe. vt cũ q; eccłiam ĩcendit vel frãgit de quo pleniꝰ habetur mfra li.vij· Cõuemes em̃ eſt ꝙ q ſacris nuriat a ſacris arceat qd fit ꝑ excõicatõʒz:qe tñ ꝓꝑ hãc penã multi n ſuffice⸗ ter a peccãdo arcen. iõ ſ'm lege s adhibe de capitatio:et ſeds canones pena pecuiĩaria ˖ vt ſic a ſacrilegijs reuocem. Qualis vo et quãta ſit pecuia ꝓloluẽda ꝓ ſacrilegio ↄmiſſo ſiue ĩ pſona ſine ĩ rebus habeꝰ.xvij·q:iiij.ſiqs ĩue⸗ tus.ſiqs deinceps.ĩ quibꝰ qdez caritulis di uerſe pene ponut᷑ et diuerſimode: qᷓ quide cõ trarietas ſolui ꝓꝑ hoc ꝙ ſut diuerſe pene ſeðz diuerſas ↄſuetudĩes diuerſaꝝ eccłiaꝝ VYei pᷣt dici ꝙ pena arbitrio iudicis imponetur. e furto interpᷣtatiuo ti·xxxv⸗ nde Oſiderandũ ẽé de furto interpᷣta⸗ tciuo.Et peĩo de illo q ↄmittũt aliqui dinites laici. de illo qd ↄmittüt ali⸗ qui clerici:3²⁰5 illo qð ↄmittũt aliqᷓ pſone ma le accipiedo de clericis:q̃rto de illo qdð ↄmit⸗ tit ꝙ peccato carnis Circa peimũ qrit vti diuites ꝗᷓ nolut in neci tate paupibꝰ ſubueire debeant ĩterpeetari fures et raptozes. Bñdet alex:an.in ꝭ“ ſuo ꝙ ſic.liczʒ em̃ ſubtractõ bene fici) in ꝓtu ex eiꝰ defectu paup perit· ſit tra illud p̃ceptũ nõ occides.tñ inꝙ;tũ nõ coĩcan in necitate bona paupi: eſt ↄtra illò ſczʒ ñ fur⸗ tu facies· de es eccle.iiij. fili elam pau. ne de frau.et ſequc redde illi debitũ ſuu. g? dun⸗ tes debet ebas dare paupibꝰ. Si ergo nõ redò dant ĩ neciĩtate cũ tũc ſit tpus reddedi debitũ q̃d aliud ſut n raptozes. vtpote re alienaz ſczʒ paupibus violeter detinetes. Nõ em̃ vt dicit ambꝰ. è mioeis crimis ꝙ;ᷓ habeèti tollere.cum poſſis et abũdans ſis ĩidigentibꝰ denegare · Et iten idé. Nemo ꝗapeiũ dicat qð ↄũe eſt pluſq; ſaf ficit ad ſũptus violeter detentũ e. Ex pdi⸗ ctis pzʒ ꝙ diuites qui retinẽt ſupflua et vltra ſumptꝰ necefſſaria.cũ ſctãt et videãt paupes ĩ⸗ gererapmã ↄmittũt Hec tñ intellige ſalua necitate ſcᷣm ſtatũ pſone.pła em̃ ſut necia re Se c comiti. et comiti ꝙᷓ mliti. Neceſſariũ e ei rei theuſauriʒare vt ĩſurgetibꝰ hoſtibus otra resnũ habeat vnde poſſt mil itibus ꝓ defen⸗ ſione regni ſtipendia miniſtrare- S O Irca ſcðz qrit qd de eccłiaꝝ p̃latis et a⸗ iijs clericis qᷓ bona eccie paupibꝰ debi⸗ ta dant meretricibus. ↄſanguineis potetibus diuitibus et ſibibꝰ. nunqᷓd tales ſunt cẽſendi raptoees · & ſi ↄferãt pſonis ihoneſtis ñ ꝓρ⸗ ter ſuſtetatõz nature·ſʒ ꝗꝓpter laſciuiã carms. et ſi etiã ↄferãt dſangumeis apter affectũ co gnatõis· vt ſczꝭ eos ditet vltra ſtatũ ſue ðditio nis et ſui generis· ita vt cũ ſint nati de huili genere.poſſint cũ magyatibꝰ mrimomũ ↄtra Here . Ite ſi ↄferãt potetibꝰ et ditibus ñ ꝗꝓp⸗ ter aliquã cãz licitã et honeſtã · ſʒ pter ſeculi fauoꝛe et põpã raptoæes ſũt · et ꝓ vns tenẽtur oĩa rſtituere q taliter ↄtulert Deccãt ãt tripli citer.Deio bona ecckłiaſtica idebito mõ ſeruã⸗ do ſi em laicꝰ ſeruãs res as vltra ſũptꝰ ſu os cũ ſciat paupes ĩdigere violẽtiã et rapinã ðe Omittere. vt dictũ é multomagis clericus ĩ cãau ↄfili ↄſeruãs bona eccłiaſtica q̃ ſũt ſpea liter paupibꝰ debita.qꝛ vt di hiero.ad dama ſũ papã qdquid hñt clerici paupũ e. Scðo bo na eccłie male expedendo. Vñ bn. ad quẽbaz canonicũ.Cõcedit tibi vt altari ſernias·ð al tari miuas. nõ vt frena deaurata et ſibia emas ergo qᷣdq̃d p̃ter nccium victũ et veſtitũ ð alta ri retines tuũ nõ ẽ.rapina ẽ.ſacrilegiũ ẽ · d ideé. xi. q: ij- ſi illi. Tercio pſonis ĩidignis ↄfe rẽdo. JFus. et habe.di.lxxxvj:Donare res ſu as hiſtrionbꝰ viciũ eè imane·i.magnũ. St iteꝝ 18. e. di. Qui venatoeibꝰ et hiſtrioĩ bꝰ et mere tricibꝰ donãt ñ attedũt ilii naz opis der ſy ne⸗ ꝗciã opis hũaĩ . De ide.xvj.q.j.decie · Hõ rõz dicti hie· dicetis · ꝓ qᷣdq hnt clerici pan⸗ pũ ẽ · qð hu.nõt·xxij.q.jexpedit · ꝓ Petas re rũ ecciaſtican e ecckłie b dei n clericoꝝ · et ꝙ clerici ꝓeipieꝰ fructꝰ ſuan p̃bedaꝝ ñ faciũt eos ſuos ꝗq* aò ꝓPetatẽ · et ꝙ ñ licz eoſ expede re n ĩ vſus domeſticos et cãs pietatis · Sut ãt res eccłie ꝓaupũ vt exponũt qdã ñ qtũ ad ꝓ Reiarar⸗ et dñiʒ · ſz ꝙõtu ad debitů· I. qe eis de en Sʒz nuqd pᷣdictã reſtitutõz facere tenet ð boĩs primoialibꝰ ſi hñt eaaut ſufficit q ea ĩrſtituãt ð fructibꝰ eccie quos hñt ł hĩturi ſũt Rñdz rod · et ho.ꝙ cũ q̃dqd ſupeſt vſibꝰ eoꝝ de ꝓuẽtibꝰ eccleſaꝝ paupibus debeat'. non ſufficit facere reſtitutione de talibꝰ.ſi habẽet bona pr̃imoĩalia vel aliũde ꝙᷓ ð eccia acqſita niſi q̃tenꝰ ſibi ſubtraherẽt de necijs. vel qua⸗ tenus expediſſent circa vtilitate eccie de boĩiſ pnmonialibꝰ aut alinde ꝙᷓ pꝓ ecciazʒ acq̃ſitiſ Quid ð illis ꝗᷓ bõa eccłie ĩ necarijs expeèdũut eccłie tñ ñ ſuiũt.nũqd ſũt raptoꝛes ceſendi Hndet alex:an. ꝙ ſie.rõ hꝰ eſt qe ad h̊ eis ec⸗ cleſie bñficia dãtur vt ĩ eccleſia dei labozet. ſi g ñ laboeãt hr̃e ñ debẽt· q̃ eĩ ñ laboꝛat nõ mãaducʒ· ſi em agricole darec pecunia vria⸗ gro laboearet·et ip̃e accipet· ñ tñ laboꝛaret. nõne fur et latro eſſet.ſicut ec vi ð iſtis.Cæe terea d hiero. ꝙ eccł iaʒ fraudare e ſaclegi. ad H eĩ bnficia da eiſ vt ſzuiãt eccłie. tales ei ſũt ſaclegi et raptoꝛes ¶ Quid de pᷣlato ł cle rico admiſtratõz hñte et male admiſtrãte.nũ qd tenec' ecciaz ĩdemnẽ reddere · ſem ray· et ho. ꝙ ſic b ſi ip̃e ñ fecerit tene ad h̊ eiꝰ he redes. ſi ip̃e foete aliq̃ de rebꝰ eccie expẽdit ĩ melioeatoz ꝗpeij primonij. vel etiã ſi ꝗpter m miã diligetià reꝝ ꝗpeian neglexit res eccie. T et ita diminute ſũt aliq. vel amiſſe ꝓpter ſuam culpã · & m ho · de culpa ſen negligęetia ſui ꝓcur atoeis. vicariꝰ teneri vi.ð offi· arch· ea que . VYbi etiã dicũt bn · et hoſti . ꝙ p̃latꝰ teneꝰ de boĩs eccleſie amiſſis dolo et culpa lata et? lem. Sihr et eouerſo hm ray· et ho · ſi de rebꝰ ꝗpeijs expedit aliq̃ ĩ vtilitate eccie ip̃e et he⸗ redes eiꝰ cũ G oſtiterit rcupare de rebꝰ eccĩe p̃t vt hinc inde ↄpẽſatõ debita fiat·ar· ad hꝰ ij. q. vij· lato ĩ fi: et· xij · q · inj · c · · et · i. Noc tñ hm ho: ĩtellige qñ e leſio guis vb ec ꝗq ad alienatõz vel dminutõz reyz imobiliũ ł mãci pioꝝ ecciĩe ł eẽ ſuoꝝ reddituũ · ñ eĩ ꝓhibe p latꝰ quo minus poſſit de fructibus et redditi bus eccleſie ꝓceptis quos ſuos facĩt aliqᷓ ero gare ſi tñ in hoc excederet rep̃hendi poſſet · Irca tercium qrit qᷓ̃d de focarijs et huiõi eurpibs pſoĩs et alijs ſupᷣdictis qᷓ ſic di⸗ tant' vł paſcuùt ò rebꝰ eccie · nũqd et ip̃i tenẽ tur ad reſtitutõz . Bñdet ray · ꝙ ſic · q nõ ĩmt titᷣ pctm̃ ñ reſtituat' ablatũ ·xiiij .q· vjſi res a liena ſ differeter Nã turpes pſone ĩdiſtincte reddere tenẽt ſi pnt niſi foete fuerit eis datũ cã eł e cũ eſſent ĩ ſma necitate qð debuit fieri di . lxxxvj· ñ ſatis· v. paſce Diuites vᷣo et potẽ tes ſiliter tene' ad ĩſtitutõzʒ ſi recepint ꝓ frau des vl minas b ꝓ indebitã ĩpoetuitatẽ b aliaſ ſme cã iuſta. Clericꝰ tñ ł p̃latꝰ excuſare ĩ tłi cãu.ſi dedit vt ſuã redimerz vexatõzʒ a qᷓ̃ ñ po terat aliter liberari · e·de ſymo. dilectꝰ filiꝰ d . Si vo nõ data ad G opa · ſj cãn foꝛtuito ꝗp ter aliquã cãm ncciam et honeſtã venerũt · et iĩpediti ad ꝓpeia redire nõ potuer̃t· nec ĩuene rũt aliqd ad emedũ vel ñ habebãt vñ emerẽt tũc ſi ꝓcurati fuerunt tpate cã hoſpitalitatis et ele. ñ tenet aliq̃s ad reſtitutõʒ · ar · xj · q: iij · qm̃ multoset dixlij·qeſcamꝰ Idẽ dicenð eſt ſi erãt bñ meriti honeſti et ſpũales viri · pᷣſerti qe iã ĩpenderãt eccie ſeruiciu ſuũ defendendo eã ↄtra p̃ᷣdones et tirãnos vel pᷣſtãdo ſibi pt̃o ciniũ in cã.vel dãdo ſibi ð rebꝰ ꝗꝓpeijs ł alijs ſimilibꝰ mõis· talibꝰ em̃ tenet᷑ eccia repede⸗ re vicẽe · xij . q ij·qᷓcũzꝭ ſuffragio ecciaſtic Qð aũt p̃dictũ e ꝙ pſone ſupᷣdicte reſtituere tene ea ꝗᷓ taliter a clericis ceperũt veꝝ ẽ ſi clericꝰ qᷓ̃ dedit ꝓꝑ huiõi donatõzʒ factꝰ ſit nõ ſoluẽdo tenent tñ de eo qdð habuerũt ꝓ fraudẽ vel ĩiu riã vel violetiã vel huiõi eẽ ſi clericꝰ ſit ſolue do Quid de illis q̊ dono. foete alicuiꝰ ſerui cij p̃cedẽtis occaſiõe.accipiũt ĩ ꝓpetuũ vł ad vitã ſuã vſuf ructũ alicꝰ poſſeſſiomis ab eccijs vel monaſterijs · H ſzm ray. ti · de vſur. ſi ali⸗ q́s aduocatꝰ gtis ſerumit mõaſterio ł eccĩe ł eẽ aliq̃s diues gtis mutuauit pecuniã ſuã lici te recipe pᷣt huiõi Stis · i. ex dilectõe · liz ſit ex oæta ex pᷣdicto ſzuicio.xij.q.ij·qᷓcũqʒ ecciĩaſti⸗ cis caritatẽ· Ide dicenð e ſi adhuc nullo ĩpen ſo huicio.tales donũ a mõaſterio recepũt · dũ mõ ſtudeãt ð ↄpetẽti ſeruicio fideliter rñdere ne alias vid ean bona paupibꝰ debita ↄſume re. ꝓpter qð ſtrictiꝰ iudicat᷑ de rebꝰ ecciĩe · licz Stis receptis . ꝙᷓ e rebꝰ platoꝛꝝ ¶Sʒ cui pdi cta reſtitutõ fiet · Bñdet ray.ꝙ auẽte iudicis pnia lis fieri debzʒ eccĩe cui ſic urioſe ablatũ eſt. ita ꝙ ñ illi eidẽ q̊ dedit cũ turpiter dedit tũc em nõ ſibi ſ ſncceſſoei eiꝰ poterit fieri· vel in vtilitate eccie ↄuerti· vel ſi pniario videbi tur expedire eiuſde loci paupibꝰ elar giri· ar. xvij.q: nij· ſiqs ĩ atrio.et ex· ð offi·oe· cũ noſ et ſzm roð· vltimũ ẽ meliꝰ cũ paupes moiget et eccia ſatis abũdat· aliter meliꝰ ẽ ꝙ i vti lita te eccie paupis ouerta? Inſup nõ ꝙ pᷣlatꝰ du pliciter aliqd p̃t eccie ſureipe · Vnoꝰ ſureipie do re deputatã alteri ñ ſibi· vt rẽ capłi · et tũc reſtitui dʒ ei cuiꝰ ẽ· lio mõ rẽ eccie ſue depu tatã·trãſ ferẽdo in dnium alteriꝰ.vt ſcʒ ↄſan⸗ gu inei vel amici:et tũc talis res reſtitui debzʒ eccie vt ↄuertat᷑ ĩ vtilitatẽ eiꝰ vel cuſtodiat ſucceſſoꝛi ¶ Qð aũt dicit ray · de auẽte iudicis pnialis ẽ veꝝ ſzm roð · ſi ſuꝑ talibꝰ diſponen dis habeat poteſtatem· — 7 Irca q̃rtũ queriꝰ qd de muliere qᷓ pecuĩaz recepit ꝓ carnali ope · Bñdet rod· ꝙ ſire cepit a clerico ſeculari de rebus ꝗpeijs.nõ te⸗ net reſtituere ec ſi ſit moĩalis·ſꝭ acqrit᷑ mon⸗ ſterio eiꝰ illð qð accepit· honeſtiꝰ tn ẽ ꝓ mõa ſteriũ illð nõ rtineat. ſ eroget ĩ pios vſus Si ãt accepit a clerico ſeculari de rebuſ eccie · dz fieri reſtitutõ ſzm qð dictũ ẽ ĩ pᷣcedẽti gõne · ñ ep̃s velit diſpeſare cũ muliere q̃ recepit ꝙ re⸗ tineat illõ ſi ẽ ſecularis.aut cũ mõaſterio ſi regularis K aũt recepit a pſona regulari · de rebꝰ monaſterij. qdð pᷣſumend ẽ.ñ de Otrario ſtet· aut recepit ab hñte admiſtratõz aut a ſim plici clauſtrali. In peĩo cãu dz fieri reſtitutio mõaſterio vł peioeatui ł admĩſtratoei de cuiꝰ boĩs datũ ẽ. et p̃t fieri reſtitutõ eidez ꝓſone qᷓ dedit ſi adhuc remanet ĩ admiſtratõe illa. ma xime ſi credit coærectꝰ.alias tutiꝰ eſt ꝙ ei nõ reddat ſʒ fiat qð dictũ ẽ S· ſi tñ tali nõ coere cto facta ſit reſtitutio liberata ẽ q̃ accepit.Si aũt amotꝰ ſit ab admiſtratõe illa:aut ſi ẽ ſim⸗ ꝓlex clauſtralis qᷓ dedit · fieri dz reſtitutõ mo⸗ naſterio vł peioeatui vel admiſtratoei: nec li⸗ pberabi ſi ſoluerit illi qͥ dedit niſ tũc demũ cũ Oũuſũ fuerit ĩ vtilitatẽ eccie mõaſterij · peioꝛa tꝰ vel admiſtratõis nec retineri poterit a moa ſterio illiꝰ mulieris rĩgularis ſllð qd accepit a regulari alteriꝰ loci: n de ↄſenſu abbatis et Ouetꝰ ſi donũ fuerit magnũ aut abbatis ſoliꝰ ſi fuit puũ vel ecẽ mediocre · ¶ Qð aũ̃t dictũ ẽᷣ de rebꝰ taliter datis a regularibꝰ pſoĩs·ĩtel⸗ lige eẽ de rebꝰ datis a ploĩs ſecularihꝰ eẽ lai cis · ꝗᷓ nõ ſũt ſui iuris. vt cũ ſeruꝰ et filiuſfaĩ⸗ lias· qñ dant talibꝰ de rebꝰ etiã peculiaribꝰ. niſi reꝝ illaꝝ heant ita liberã admĩſtratõz ꝙ qᷓ pr̃faĩł.ð eiſdẽ diſpone poſſint Itẽ qð dictũ de molali reſpectu viri regł aæis· teneð ẽ eo uerſo qñ vir regularis recepit aliqd a mulie⸗ re regulari. Vir ãt ſecularis qð a muliere diu⸗ gata recepit ꝓ carnali copula dðʒ reſtituere vi ro ſi illa de rebꝰ dotalibꝰ vel ↄuibꝰ dedit · ſi aut dedit de pafernalibꝰ.aut ſi mulier ſoluta ſui iur̃ dedit aliqd amaſio ð rebꝰ ꝓpeijs· liʒ ſit honeſtũ ꝙ expẽdat illò in pias cãs.ñ tñ tene niſi velit poterit eẽ ei reſtituere qð dedit . videt' melius ſi peniteat vel egeat ·¶ Nuqᷣd Pſona regularis reſtituere p̃t aucte ꝗꝓpꝛia qðᷣ 54 accepit ꝓ carnali ope vel qð habuit de furto vel rapina. Gndet roð · ſi cui ꝙ Opetit repeti tic rei date.diſtingueð ẽ ꝙ ſi adhuc extat res data penes eũ cin data ẽ· et nõ audet vel timz vel nõ p̃t ĩpetrare ꝙ ſiat reſtitutõ ꝑ p̃latũ col legijrſtituat autoeitate ꝓa ſzʒm fozmã ſupea⸗ dictã etiã ↄtradicete p̃lato. qe magis ẽ deo o bediedũuũ ꝙᷓ; hoĩbꝰ.Si aũt nõ extat qe iã inanis eſt actio quã excludit ĩopia debitoꝛis.Si aũt nõ ẽ ↄſumpta penitꝰ ſʒ e ↄuerſa ĩ vtilitatẽ mo naſterij vel hʒ aliqd qð ↄpauit ex re ſibi data ſi n p̃t vel ñ audet vel timet iĩpetrare ꝙ fiat re ſtitutõ ꝓ p̃latũ · gerat bona fide negociũ mõa ſterij reſtituèdo cui debe vt dictũ e. vel ſi fuit datuũ de bois eccie ſecularis impetrãdo diſpẽ ſatõz epᷣi ꝙ poſſit a mõaſterio retineri vel ĩ pi os vſus erogari:nõ tñ ↄtradicẽete p̃lato faciat hB ꝗpᷣter bonũ obeditie. niſi res illa ſit ↄpꝑata de pecũia eccie vel ꝓpſone ĩ h̊ pᷣuilegiate·ſ. q O⸗ re emptã ð ſua pecuia poſſit vedicare vt e mi⸗ les et pupillꝰ.i quo cau.ſ. cõtradicẽeẽte p̃lato eã reſtituere pᷣt ſi eã habeat.vt dictũ eſt de ea re qᷓ adhuc extat penes illam perſonã que ac⸗ cepit De.vnj. p̃cepto vbi po ð medaꝰ ti · xxxvj õſequeter ↄſiderað eſt ð.viij.pᷣcepto quo ðe exo.xx· et deutrov.õ loqeis tra ꝓximũ tuũ falſũ teſtioniũ.jn quo q̃dẽ ſim aug·li de mẽdacõ om̃e genꝰ medacij ꝓPhibe. Scm em̃ alex· an.ĩ 3⁰ ſuo teſtiomum Large ðe oĩs ſzmo qꝗᷓ atteſta de aĩo dicẽtis. St ſic dicit augꝰ li: de mẽdacõ:Quiſqs aliqd ã⸗ nũciat teſti oniũ ꝓhibet aĩo ſuo.et ijm B om̃e medaciũ e falſũ teſtioniũ. Stricte vero ðe te⸗ ſtioniũ ſzmo apud iudicè ut ñn ereet ĩ iudicãdo b ec apud eũ ꝗq docet᷑ ĩ doctrina ſalutis.ne e⸗ ret ĩ fide · vt dicit angꝰ ĩ eodẽ li · et ſic patz q; ĩ hoc pᷣcepto ꝓhbibet mẽdaciũ . et B explicat᷑ le.xix · vbi ðᷣe ſic.Nõ mẽeciemĩ.nec ðcipiat vni nuſqſq;ʒ ꝓximũ ſun· DHeohibe eciã ĩ B p̃eepto falſi tas · vt dicũt ibi glo.et iſið.et q̊ ẽ verum ſzm alexan:.de falſitate a pte dicẽtis q̃ attẽdi⸗ tur ĩ meèdacõ·¶Sz nuqd Phibe' taciturnitas veritatis cũ vefitas reqeit. Rndz alex. m 3 ſic.qa ĩ iſta negatiua ſczʒ nõ loqeis otra ꝛc. in- cludit᷑ affirmatiua qua pᷣcipit obſzuãcia ve⸗ ritatis adꝭ ꝓximũ Negatiua tñ obligat ſep et ad ſꝑ· et affirmatiua ſpꝑ ſj ñ ad ſẽp. ſʒ ꝓ tpe et cã:cã ergo facit taciturnitate vitatis eſſe cul⸗ pabile.xj·q.iij.qſqu iset e auꝰ ad caſulanũ. et criſo·dt.ꝙ nõ tm̃ ẽ ꝓditoe veritatis q̃ palazʒ mentit ſʒ ecẽ q̃ nõ libere ꝓnũciat veritate quã libere ꝓnũciare opoetz: ant ꝗᷣ li bere vitatẽ ñ defedit quã lihere defedere duenit. Cauſa ec et opoætuĩtas facit taciturnitatẽè eè licitazg. vñ ang· li medacõ Liczʒ p̃dicatoꝛi celare qdqᷣd ſibi ꝙ tpe videc. metiri aut nũꝙᷓ;ᷓ. de h vide in fra ĩ ſe.·ti· articulo.v. Qe igit' vt pzs ex p̃dictis medaciũ ꝓhibet ĩ hoc p̃cepto.iõ peimũ dice ẽ du e de ipo medatio qò eſt cõiꝰ.? de teſtimo nio falſo qð e peſſima ſpẽs mẽdacij vt de glo.· Nidendñ e go peio q;d ẽ mdaciũ. 2°7 quo dil⸗ ferũt hec tria.ſczʒ metiri dicere falſũ et mẽdaci um: 3* quot ſũt ſpẽs ſiue deñtie medacij. q̃rto vtꝝ mẽdaciũ ſit pctm̃ et qñ eſt peccatũ moꝛta le et qñ ẽ venialequĩto ð qᷓbuſdã dubitabili bus circa medacium. G Irca peimũ ĩ ſciẽdũ ꝙ mẽdaciũ ſzm aug. li.de mẽdaꝰ.e falſa vocis ſignificatõ cũ intetõe falledi. xxij · q F ille go· Rd cud i telligetiã ſciẽð ꝙ dictũexteriꝰ ꝓlatu hʒ du⸗ plice ↄpatõzʒ.vnã ad re ſigmficatam. et ſic dᷣe ſermo verꝰ cũ ſcʒ res adequa ſermoĩ.ł ec fal⸗ lax cu ſcʒ nõ adequat.alterã ↄpatõz hʒ ad in tẽtionẽ dicẽtis·et ſic ðe ſermo verax· cu ſcꝗa in tentõ adeq̃t ſermoĩ · gꝗg medaciũ noĩat dictu⸗ pP patõʒ et ad re et ad dicẽtẽ · iõ ad ↄopletam medacij rõzꝭ duplex falſitas ↄcureit · vna ꝑ cõ Patõzʒ ad rẽ·altera ꝓꝑ Oↄpatõz ad loquetis intẽ tione · et H duplex falſitas tãgit᷑ in dicta dif⸗ finitõe medacij:peima falſitas ĩ mẽdatõ tenzʒ rõz materialis· ſcᷣa rõz fozmab et ab illa ſcda ðe qs medax · Sʒ vi ꝙ dicta notificatõ nõ ↄ ueniat medacõ officioſo et iocoſo. qe ĩ neutꝰ hoꝛ intedit qs fallere ſz ĩ officioſo mtendit ꝓdeſſe ĩ iocoſo delectare.ergo ꝛc. e ꝙ in di cta notificatõe vbum falledi n tm̃ imptat de⸗ cipere ſj etiã falſũ dicere·et h̊ eſt oĩ medacio Oũune.falſũ em̃ dicere exteriꝰ qdᷣãmõ fallere ẽ du hõ dicit illò qð p̃t hoĩem ad falſitatẽ de⸗ ducere et ꝓons fallere et decipꝑe· vñ mèdaciũ iocoſũ et officioſũ ex ipᷣo genere opis rõe⸗ Hhaʒ fallẽ di · liʒ ex ĩtẽtõe dicẽtis ñ dica ad falleð C Irca ſcᷣm ſcienð ꝙ metiri ̃ ethimologi am vocabuli e ↄtra mentẽ ire · i. dicere k facere aliq̃d ↄtra illð qð è in ↄſcia. JFugꝑꝰ aũt ſtrictiꝰ ſumit metiri ꝓut ſcz ẽ in ſermõe dices Qui menut᷑ ↄtra illò qð aĩo ſentit loqt voiũ tate falledi.xxij.q:ij.is aũt. Oicere fłm e di⸗ cere aliꝗ; d eſſe ita·qð nõ eſt ita non diſtincto vt intedat dicere veꝝ vbl falſũ Qedaciũ vo Ophendit vtrũqz;· eſt ei medaciũ vt dictũ eſt falſa ſignificatõ vocis·ecce falſũ dicere.cũ ĩ tentõe falledi. ecce mẽtiri. Ex his pz ꝙ; B duo ſcʒ falſuʒ dicere et mẽètiri ſe habet vt exceden tia et exceſſa qe nõ oĩs qui metit dicit falſum imo aliqñ dt veꝝ licet intẽdat dicere falſum et ecõuerſo nõ oĩs q̃ dicit f'm mentit' imo ali qñ credit dicere veꝝ licz dicat falſuz. ergo ꝗᷓ mentit' ſemꝑ fallit volũtate.licz qñʒ falia in facti veritate·et idᷣo ſemꝑ peccat·qe ream Im Suã ñn facit niſi mes rea · xxij·q:ij. hoĩes. i fi. qui vo dicit falſũ non ſempꝑ peccat aliquan⸗ do em dicit falſum cũ intetõe · et tũc eſt pecca tũ et mẽdaciũ:aliqñ dt falſũ et credit dicere ven et tůc ſi adhibuit debitã diligetiã ñ pec cat: ſin aũt peccat veĩaliter.vt in c. hoĩes. 4 aut dicit mendaciũ ſp peccat · vt · iiij . q· j· ĩ fi· (Nbas terciũ ſcienð ꝙ ſpẽs ſiue deñtie men datioꝝ ſeðz aus. li ·de medatõ et habet xxij.q:ij ·pe imũ.ſũt octo.peimũ ẽ mẽdaciũ in dectrina religioĩs · et ſm alex·an.ĩ ꝛſuo.re⸗ ligio ſumic qᷓ Duiter ſcðz ꝙ nos religat ad te nendũ. nõ tm̃ ea qᷓ ſũt circa fidẽ.ſʒ ecẽ ea q ſũt circa mozes bonos.In his em̃ duobꝰ ↄſillit ſũ ma xp̃iane religioĩs.Scòm vt alique ledat in iuſte qe ſcʒ eſt tale vt nulli ꝓſit et alicui obſit vt mendacium detractõis et falſi teſtis in cã = crimĩali. Terciũ ẽ qð vni ꝓdeſt et alteri obeſt vt teſtimoniũ in cã pecuĩaria. Quartũ eſt qð fit ſola mentiẽdi fallendiq; libidine.vt cũ qs delectat in aſtucia medacia ↄponedi. et ſicut dictũ ẽ ſupea libido falledi nõ ðᷣe q̊ libido de cipiedi . ðᷣe libido falſũ dicedi · et ðe B men⸗ daciũ fieri ſola libidĩe mẽtiẽdi · qe cum libido dicat a libẽdo:mpil hʒ hoc mẽe daciũ · neq; in ſe neqʒ in cã.ex illũ ĩ quo ẽ libido ſcʒ mẽtietẽ bter qð etiã aug vocat ip̃ᷣm medaciũ mex ñ ic de alns medacijs · qe hñt cãm ex mentietez ſcʒ nocedi et iuuãdi vel placẽdi. Nota etiã H ꝙ libido p̃t dici dupꝰ · vno mõ ſtricte et ꝓpe ſedðz qð de aug. ꝙ libido ẽ aꝓpetitꝰ aĩ quo ali qð tpale p̃poni bono eterno. et ſic ñ è radix n moetal m pctõꝛx · et ſic nõ ſumit ĩ nij · mẽdaꝰ 2 mõ dᷣe ouiter ſcʒ ꝓut ẽ radix ñ ti moetaliũ ſ eẽ veialm.vñ cuʒ dicat a libedo.ſic̃ libere qð ẽ liberi arbitrijp̃t ĩoꝛ-dĩate moueri ad moꝛ tale et veĩale: ita et G̊ libido p̃t eè radix vtri⸗ uſq; &t ſic cadit libido in rõe hꝰ medacij·hec alex.i.ij.ſuo et boñ · ĩ.iij· quĩtũ ẽ qð fit ꝓlace di cupiditate · vt mẽdaciũ adulatõis · ſextũ eſt qð nulli obeſt et alicui ꝓdeſt ſcʒ ne ſibi pecu ma aufera. ſeptimũ qð nulli obẽ et alicui ꝓ⸗ deſt vt ſcʒ moete euadat:octauũ qð nulli obe et ad hoc ꝓdeſt ne caſtitas violet¶ Eſt et a⸗ lia diuiſio medacij beeuioe ſcʒ ĩ medaciũ Pni⸗ cioſũ iocoſũ et officioſũ.et colligẽ ex verbis aug·ſupꝑ illð pã.pdes om̃s q̃ loquũt᷑ mẽda:et habe.xxij .q.ij.neqᷓ̃s . Et hec ſcdᷣa diuiſio men dacij ẽ ſzm ray · et hoſt.plenioꝛ qꝙᷓ; peꝛĩia.qꝛ ʒm eos mdaciũ pnicioſũ ↄphedit ſub ſe peias quiĩ qʒ dentias peime diuiſioĩs· mendaciũ vero of ficioſũ ↄpᷣhedit reliquas tres · ſic ſʒm ip̃ʒ men daciũ iocoſũ m ſcõa diuiſione· ſupaddit me⸗ beis peime diuiſioĩs· Scðz aũt om̃s theologot quoꝝ ſcripta vidi ſceʒ ſzm alexan. bon.rich̊. et pe · ophedit ſub ſe et qrtũ et quĩtũ mb eiꝰ et G̊ veriꝰ credo.vñ vna illaꝝ ñ excedit aliã nec ecõuerſo:et vna illaꝝ ĩcludit ĩ altera et ecõuerſo· NHoc aũuũt ſic ps · mẽdaciũ em̃ hʒ ꝓ fo⸗ mali ↄpletiuo vt dictũ e ſupea ĩtetõzʒ falledi et iõ ſm intẽtõz dicẽtis hʒ medaciũ ĩ ſpes diy uerſificari · Intedit em aut ꝓdeſſe et ſic ẽè men daciũ officioſũ:aut delectare et ſic ẽ iocoſuzʒ. aut ledere et ſic e ꝓnicioſũ.Pernitioſũ aũt cõ tinet tria peia mẽbea peime diuiſioĩs ſzm ꝙ ali q̃s pᷣt ledere ł in ſpũalibꝰ.et ſic ẽ pꝛimũ pꝛeie diuiſioĩs· vł in tpalibꝰ.et h̊ aut vt alicui ob⸗ ſit et nlki ꝓſit et ſic ẽ ſm mbi à vt alicui ob ſit et alicui ꝓſit et ſic e terciũ ſocoſũ vᷣo dtiet duo meébea peĩe diuiſioĩs ſcz q̃rtũ et quitũ .ĩitẽ dit em̃ meéties delectare et B vł ſeip̃ᷣm ad ſola ciũ ꝓuocãdo · et ſic e q̃rtũ ſcʒ medaciũ ſimpli citer iocoſũ·ł audietes et ſic ẽ quitũ · Menda⸗ ciũ aũt officioſũ dtinet tria vltia mebea. intẽ dit em mentiẽs ꝓdeſſe alteri vł in rebꝰ. et ſic e ſextũ mẽbꝝʒ · vel ĩ coepe · et ſic ẽ ſepamu · vel in aĩa et ſic ẽ octauũ · et ſic ps ꝗpoſitũ S nüũ q̃d eſt mẽdaciũ ſiqs nõ mpleat qð ꝓmiſit q aliqᷣò ꝓmittit ſi aĩim heat faciedi qdð ꝓmit⸗ tit nõ metit qe nõ loquit otra id qð gerit in mente. Si vo nõ faciat qð ꝓmiſit: vide infide liter agere ꝓ h ꝙ aĩm mutat. p̃t tñ ex duobꝰ excuſari. VYno mõ ſi ꝓmiſit illẽ qð è illicitum maĩfeſte · et tůc ꝓmittẽèdo peccauit: vn muta⸗ do volũtatẽ bñ facit. lio mõ ſi ſint mutate Oditões pſonaꝝ et negocioꝝʒ · vt em de ſene⸗ ca li.de offi ·ad hoc ꝙ ꝗs facere tenea q & miſit reꝗrit ꝙ oĩia maneãt ĩmutata: alias nec fuit mẽdax ĩ ꝓmittedo. qꝛ qdð ꝓmiſit habebat in aĩio ſub ↄditioĩbꝰ debitis. nec ec ẽ infideliſ nõ impleòo. qe eedẽ oditõnes nõ extãt· vñ et apłus nõ e metitꝰ qe choeithiũ nõ iuit in quo ſe iturũ ꝓmiſit . vt de · i .· coꝛz · ]·· et hoc ꝗpter i⸗ pedimentũ qð ſupuenit· B tho. . hec no⸗ ta ꝙq mendaciũ p̃t ſumi triplłliciter ſcʒ peie. et ſic è falſa vocis ſignificatõ cũ intetõe falledi et ↄũiter accipi ꝓ pctõ duplicitatis ſcʒ cum alind eé in meéte et aliud doloſe ſumit' m ope ſcᷣm 10 põ. mẽdaces filij hoĩim ĩ ſtateris · Ter cio ſumit' ↄuiſſime et ſic de glo· ſup ið põ.qe delectaſti me:ꝙ om̃e pẽtm medaciũ e. qe ẽ cõ tra legẽ et veritatẽ qð ð ꝙ tãto qe a vᷣo bono elõgat et verã delectatõz quã ꝓmittit nõ dat et ſic eẽ ſumit jo· vij·dyaꝰ · e mẽdax et pr eiꝰ .mẽdacij·i · pcti ſzm glo·et ĩ põ·oĩs hõ men dax · i. peccãs· hec alex · U Irca qᷓrtũ articulũ qrũt pła ſcʒ vtn men daciũ ſit ſcᷣm ſe malũ et pctm̃ · ꝙ ſic · vñ nullo pacto·nullo fine:nulla diſpeſatõne hũana ł diuia p̃t fieri bñ et h̊ aug ·de exp̃ᷣſſe li. de medacio et nitit młtir ꝓbare· et ĩ H Sueni unt duiter doctoees vt de boñ. Batio hpꝰ e. qꝛ dupli de e aliqd malũ ſcz aut ex gne actꝰ vt cũ actus ſuꝑ materiã idebitã trãſit· aut ex ma licia intẽtõis · p̃ᷣt aut actꝰ trãſire ſup materiazʒ dup ſczʒ reſpectu di et reſpectu ꝓximi.ſi reſpe ctu dei ſic e malũ in ſe et ſ̊m ſe ·neqʒ vllo mõ pt fieri bñ vt e deu odire . ſi reſpectu ꝓximi vt eſt nocere ꝓxio.ſic ẽ maluʒz in ſe nõ tn ſ0·m ſe. vñ pᷣt aliquo fine fieri bñ.qe pᷣt ibi recta ĩtetõ ſupuenire. Si aũt aliqd e malu ex malicia in⸗ tentõis tũc ſiue ſit reſpectu dei ſiue ꝓxim ſim pliciter e malũ.et nullo fine pᷣt fieri bn· qe de peiuatõz dehiti finistale aut ẽè mendaciũ · qe nõ tin dicit malũ ex h̊ ꝙ trãſitaſuꝑ ĩidehitã ma teriã ſʒ ec qe hʒ ĩtetõis maliciã Ven. oe mda ciũ ſit mostale pctm̃. H ꝙ nõ ſed aliqð ẽ moe tale al iqð e vetale. medaciũ em ee ptm moe⸗ tale dup' pt ĩtelligi ·ſ.aut ꝓ ſe ſcz rõe ſue ſpei aut ꝑ aceñs ſcʒ rõne alicuiꝰ circuſtãtie · Deio id mendaciũ e pctin moetale qð ẽ ſcm ſuã ſpe ciẽ Otra caritate· vt ẽ medaciu in doctrina re ligioĩs· et medaciũ qd eſt in nocumẽtũ ꝓximi ſiue ꝓſit alicui alij ſiue nulli:et ſic tres pemme deñtie qᷓ ↄtinent' fub mendatio pnicioſo ſunt pctã moetalia rõe ſue ſpei et ò huiõi ĩtelligi ið põ.pdes om̃es ꝗqᷓ Io.mẽe· et iðꝰ ſapĩe . j.os qðᷣ mentit occidit aĩazg“ NHluò aut mendaciũ qð ſam ſuã ſpem nõ eſt ↄtra caritatẽ nõ eſt ſzm ſuã ſpem peccatũ moætale ſed veniale vt medaciũ in quo nõ ſupea ſ infra deuzʒ inteditur aliqua leuis delectatõ b ec vtilitas ꝓximi· et ſic me⸗ daciũ dtinẽès duas dentias medacij ſcʒ quar⸗ tã et quĩtã · et mèdaciũ officioſuzʒ ↄtines tres Vltias dentias nõ ſunt äm ſuam ſpem peccata moetalia velalia: vnde auguſtinꝰ ſuꝑ illud p· ꝓdes omnes qui loquunt' mendaciu Duo mquit ſũt genera medacioꝝn in quibus nõ eſt magna culpa. ſed nõ ſut ſine culꝑa ſcz cũ aut iocam' aut ꝓxio ↄſuledo meétim Scðo mõ ſcz p aceñs ec medaciũ iocoſũ et officioſu p̃t eſſe moetale.et G ↄtigere p̃ᷣt qᷓdeupi.peĩio rõe no⸗ cumèti·vt cũ meties viderz ꝓbabiliter ex ſuo mẽedacio alicui immere aliq notabile nocu⸗ mẽetũ.licʒ ið medaciũ nõ eſſz ad B̊ oedĩatũ · E⸗ lio mõ rõe nimie libidĩs ſiue oplacętie ſeu de lectatõis.q Otingit in mẽdacio iocoſo.puta ſzm roðcũ aliqs ſuã vł alteriꝰ ↄplacẽtiã ſiue delectatõʒ ĩ ſuo med acõ dilectõi dei et mãda toꝝ eiꝰ pponeret· tũc in tali mẽdacio moæta pPeccareęt· vñ aug· nullũ pctm̃ a deo eſt vei ale qð ñ fiat crimiale dũ placz· ſecus ẽ ſi delecta tio illa eſz ſub deo:ar · xv · di· S. crimis Cercio rõe Oↄtemptꝰ etiã ĩ medatio iocoſo·vt cũ qᷣſ ꝓ indiffereti et ꝓ nihbilo hʒ dice tota die meèda cia iocoſa ſicut vera.ſicẽ faciũt mimi et iocula toꝛes et ſib es ſzm ho.ar·e.di· . ab.ſecus ẽ de alijs qꝗbꝰ hoc accidit foꝛte raro vł ex euentu- Vn ſi ray· et ho.qũñ dixer̃t qrtũ et quĩtũ genꝰ medacij eſſe ꝓnicioſa et moetalia pctã ĩtelle⸗ xerũt hoc mo ſcʒ rõe alicuiꝰ circuſtãtie · puta Otemptꝰ vb libidis vel nocumeti vel ſcadali bñn dixerůt · Si ãt itellexerũt rõe ſue ſpei:otra⸗ riũ ſentire videt' alex. an.boñn· rich.et tho.q⸗ bus ĩ hac materia magis aſſentieò puto. Quar to rõe ſcãdali.ſcãdalũ ãt ex multis cãais otin gere p̃t.et dtigit frequeter rõe circũſtãtie ꝓſo ne vt cũ menties ẽ pfectꝰ et quo ad vite ſtatũ et quo ad reputatõez hoĩim.In tali em ſi ↄſcia dictet ſibi ꝓbabiliter ꝙ ex ſuo medacio ſeqt ſcandalũ. medaciũ è moetale pctm. ſecus ẽ ſi ſit ꝓfectꝰ nõ tñ in opĩone hoĩm.licz em̃ ĩ tali ſit Suiꝰ pctm ꝙᷓ ĩ hoĩe impfecto.nõ tñ ẽ moe⸗ tale qe nõ ſubiacet ſcãdalu.&Et ſic intelligi p̃t qð dicit aug. ſuꝑ iꝰ ps. ꝓdes o·qel.m.ſiq̃s in quit nõ vult hoĩez pdere ad moæete veꝝn tace⸗ at ·E falſuʒ nõ dicat ne ꝓ coepe alteriꝰ aĩam ſua occidat· Et ſibr ið qð ide dt li. ↄtra meda⸗ ciũ ſcʒ ꝙ pf ectgn e p̃ceptũ.nõ tm̃ nõ mętiri ſʒ nec velle metiri St hec q dicta ſũt ĩ hac ſołoe ↄſonãt verbis bon.rich et tho. ¶ Motanð ãt cca quĩtũ genꝰ medacijſ.mẽdaciũ adulatõis ſzm ray . ꝙ triplr̃ qs adulat'.ſ.attribuedo ali⸗ cui honũ qð n hʒ: a ꝓpeobando malũ qð hʒa. et ſupextollèdo bonũ qðᷣ hʒ. Deimo et ſcðo cre dit rap· ee peccatũ moetale.ſʒ ſcðo mõ grauiꝰ xxij·q:ij:pmũ:et di.xlvj.ſũt nõnulli.et.c.nul tercio mõ credit veiale di. xxv. . ab ea de mũ:Quidã tñ dicũt ĩ pᷣmo mõ eſſe veiale. hec ray· Scðm vo looſt.pᷣmoꝰ p̃t dici moetale ĩ mi⸗ mis et ſib ibꝰ. in alijs vo qbꝰ ho accidit foꝛte raro b ex euetu é veiale. Cuia vo de medacõ in hoĩe pfecto ſũt diuerſe ſnĩe. iõ ut meliꝰ ſa⸗ tiſfiat lectoei referã eas ſuccicte. Dicũt em q̃⸗ da ꝙ medacia illa q ſut veialia ĩ impfectis ut medaciu iocoſũ et officioſũ ſũt etiã veralia in pfectis magis tñ Suia. ælij dicũt ꝙ me dacia officioſa ſut ſꝑ in pfectis moetalia. iocoſa vo ſunt veialia: ꝙ eo ꝙ; hõ mendacia o fficioſa ex aĩio dicit·et ꝓ ea fallere intẽdit.nõ ãt ꝓ ioco⸗ ſa:hec ãt ſcʒ mẽdacia iocoſa eẽ veialia in ꝓfe ctis ĩtelligenð videt ſzm ray. et hoſt. qñ ille cui dicũt iocoſa medacia ſcit dici cã iocãdi. ſic vide augꝰ dicere illud.xxij.q.ij. ne q̃s.et qñ ĩ diceèdo ea nõ ẽ ↄtempꝑtꝰ vł libido nimia. DOr aũt hic pfectus ſzm rap.et hoſti. vir clau⸗ ſtralis ſiue religioſus q x toto renũciauit mũ do. et multo magis ſzm hoſt.epᷣs.q ſicut pᷣcel lit ĩ dignitate. ia p̃minere dz alijs ĩ religiõe et ſanctitate· Yel etiã vir pfectꝰ dr ſʒm hu. et io· ut holſt.refert ille qͥ ſi decederet ſtatim aò patriã euolaret Deima opio magis placz ray. et ꝗᷓ tenet eã reſpẽdent ad verba aug. ut dicit boñn. ꝙ aug nõ mtẽdit dicere ꝙ p̃dicta meda cia ſint ꝓfectis viris pctã moætalia · ſʒ ꝙ ſint ĩ eis gnioea et magis indecẽtia.qe meti endo ſe et alios ad moete diſponũt · Scòa vo opio ma gis oſonat verbis aug.q̃ vide' expeeſſe dicere ſuꝑ illud põ.pdes oes qᷣ lo.men. ꝙ medaciũ officioſũ e viris ꝓfectis mostale peccatũ. ipe em̃ ꝗꝓpter magnũ veritatis zelũ maxie deteſta⸗ tus eſt medaciũ · et ideo illò ſalte a viris pfe⸗ ctis voluit elõgare ut veritas ĩ aliqbꝰ ſeòẽ ſo lidã ĩueniret ſjm boñ.et hec ſcðòa opĩo eſt tu⸗ tioe ſm hoſt.ar.di.v.aò eius.tenet etiã eã fr G de mara loquẽs indiſticte de viris pꝓfectis vide etiã ei magis adherere boñ. diſtiguit tñ rõnabiliter de viris pfectis ut iã ſtatim pate⸗ bit. Scm em qð pᷣe dicit. hõ nõ obliga ſpẽa liter ad aliqd vltra alios niſi rõne voti emiſſi vel officij ↄmiſſi vel ſcãdali ĩminẽtis vł oſci⸗ entie dictãtis. ſi ergo viri pfecti ſůt obligat ad nõ mẽtiendũ aliquo genere mẽedacij.cu nõ ſint obligati ad hꝰ ex pᷣcepto nec ex voto nec ex officio ↄmiſſo erũt obligati ter ſcãdalũ et oſcientie vinculũ . t ideo diſtinguendu eſt ꝙ quidã ſũt ꝓfecti publici . quidã occulti · Dei mis adhibetur fides tanꝙᷓ ↄſeruatoꝛibꝰ veri⸗ tatis · Et qe mendaciũ depeehenſũ facit. vt hõ nõ credat alteri ſi ip̃i metirent᷑. iã nec eis cre deret' nec aliqbꝰ alijs et ſie veritati p̃iudica ret et alijs occaſio ſcãdali daret. et iõ tales debẽet habere ↄſcientiã ꝙ ꝓ nulla re dicãt mẽ daciũ ꝗꝓpter vitandũ ſcandalũ et veritatis cõ⸗ cemptũ · qu ãdo ergo dicũt moetaliter peccant tũ qe faciũt ↄtra oſcientiã. tũ quia alios acti nę ſcãdal iſant.nõ ſic aũt ſcandaliſant de im⸗ pfectis vł de pfectis occnltis.ideo tal es nõ ſic obligant᷑ ad om̃e medaciũ euitandũ. eSʒ Otra ſuꝑ illud ro·xiiij · omne qð nõ eſt ex fide eſt peccatũ : dicit glo:omne qð fit ↄtra ↄſcien tiã edificat ad gehennã. ſed omne mendaciũ fit contra ↄſcientiã:ergo ꝛc. ad gehennaz edificat per cauſaz peccatũ moetale ſed ꝑ oc⸗ caſionẽ ſine diſpoſitione veniale.vnde etiam mendaciũ veniale edificat ad gehennã diſpo ſitiue · Vel etiã ſzm pe · quidqund fit otra oſci⸗ entiã faciendi ex neceſſitate edificat ad gebẽ⸗ naz nõ auᷣt quidquid fit ↄtra ↄſcientiã facien⸗ di ex honeſtate · ¶ . hec nota ſzm alex · ĩ ter cio ſuo ꝙ; cũ auguſtinꝰ dicat ſuper illud põ. perdes omnes qui loquunt' mendaciũ. ꝙ vir perfectus mentiri nõ debet peo conſeruanda 17 alteriꝰ vita ne pdat aĩaz ſuã. ñ intẽd dicere ꝙ pfectꝰ quocũq; mẽdacõ mẽtiat moetaliter peccet.ſ ꝙ ſp vitare meèdaciũ dzʒ ne ꝓ vita a licꝰ ſuãda diſcrimẽè omittat in anmma ſuã.ꝗp ter vei ale em citiꝰ veiet ad moetale· vñ cũ dᷣ dũ vitã alteriꝰ ſuat ſupple medacõ veiali.aiĩ mã ſuã pdat.i.aliqñ ꝓdere ðtigat mendacio moæetali. Hee.qæ neſcit vt medaciun ꝓueiat ex radice mala ſiue libidine·i.amoee moetali vł veĩali.iõ dit ne foꝛte ꝛc̃·vñ ñ aſſerit ꝓpter bhoc ꝙ ꝓdat aĩam ſuãEſt ant libido moꝛtalis appetitus animi quo boĩs eternis q̃lipʒ tpa⸗ lia p̃ponũtur vt vult augꝰ.li:otra mẽeẽdatiuʒ libido vo venialis eſt appetitꝰ ſenſualitatis vel rõnis quo aliquod tempoꝛale nimis dili gitur. tamen ſub deo: hec alexander. Sed nunquid om̃e mẽdaciũ e ꝓhibitũ ĩ hoc pᷣce⸗ pꝓtoſ.ñ loq̃ris fłm teſtiõniũ ꝙ ſic loquen do de mẽdacõ qð ꝓueit ex libidĩe moetali ñ aũt medaciũ ꝓueiens ex libidine veniali · ſie nec ĩ alijs p̃ceptis ꝓhibet' cłpa venialis· Et qð dicit augꝰ.li.de mẽedatio ꝙ ĩ nłlo caũ eſt metienð.ĩtelligi qe ẽè malũ Em ſe:et mẽdaci⸗ um moætale ſepat a veritate dinaveiale aũt ad ſepatiõz diſpõit. G̊ alex.an·in tercõ Que ric ec qd genꝰ medacioꝝ ſit guiꝰ pctm̃ h ſe cũdũ ꝙ beatꝰ aus. dit gdꝰ medacioꝝ ſequit oeꝛdĩe: ica ꝙ pꝛimũu ẽ magnũ.et vltim ẽè mimũ Bõ hꝰ ẽ qe ſlm ꝙ vult pheᷣꝰ li.toſi magnũ in vno genere excedi maximũ in alio genere · et ſimpliciter h̊ genꝰ excedit id.vñ ad ho ꝙ ali⸗ qð genꝰ excedat alten ñ opoetet ꝙ ſimgula h excedãt ſingł a alteriꝰ generiſ·ſʒ ꝙ ſammũ ĩ vno genere excedat ſummũ ĩ alio genere⸗ex emplu pᷣt põi de equo et aſmo:qm̃ ergo inter mẽdacia oĩa ið ẽ maximũ qꝰ q̃s intendit noce re in ſpnalibꝰ.iõ pꝛimũ genꝰ mẽ datij qð fit ĩ doctrina religiõis cũ ad hoc oedinet᷑ e inter omnia mẽdatia ſummũ.qe vo ñ p̃t aliq̃s ꝓ cã maioei mẽtiri ꝙᷓ; ꝓ ↄſeruatiõe ſpuᷣal is boni vł bono ſpũali ãnexi·ideo illud medatium ẽ le⸗ uniſſimũ qð fir Oſeuanda coꝛpis caſlitate vł aliquo ſiłi·et ſic Sdatim aſcẽdendo et deſcen dedo eſt videre ĩ alijs· vñ valde rõnabiliter Irca qntũ articłm pła queruntur ſ. vt2 ſancti pzes mẽtiti fuerint in aliqbꝰ detiſ ſuis qᷓ referuntur ĩ ſacra ſcriptura PX in ſacra ſcriptura vt dit aug: mducut' aliquoꝝ geſta q̃ſi exepla pfecte vᷣtutis de q̃bꝰ nõ ẽ inton SI mẽdacioꝝ et gradꝰ oꝛdmauit. eos męetitos fuiſſe ſiq̃ᷓ tñ in eoꝝ dictis med cia videãtur intelligi debet eſſe dicta figura- liter et ꝓhetice ⸗ Qd em̃ dixit abꝛaã genxxij ſe ad ſeruũ cũ puero reuerſuꝝ nñ fuit meoati⸗ um qe Em alchumũ: et ſi intẽdebat filiũ ĩmo⸗ lare credebat tñ vt dicit aplꝰ ꝙ dñs eũ ſuſci taret· ſciebat em̃ ꝙ firma erat ꝓmiſſio q̃ᷓ dictũ fuerat ei. im yſaac vocabit tibi ſemẽ· vel cum dixit reuertemur ſubintelligit ſi dñs voluer: eſt etiã mentitꝰ abeaam·geñ.xij · et xx · di cens ꝙ ſara eſſ ſoꝛoꝛ ſua · qe vt dicit aug in qᷓ ſtiõibꝰ fup geñ.h̊ dices veritate voluit cela⸗ re non mendacium dicere:ſoꝛos em̃ ſua dice-. patur qę fulia fratris oiꝰ erat · vñ ip̃ᷣe dixit ge⸗ ne.xx· pere ſoꝛo: mea eſt filia patris mei et ñ mris mee. qe · ſ. ei attinebat ex pte pꝛis pſaac etiã dicẽs geñ · xxvj. de rebecca: vxoee ſua ꝙ ſoꝛoe eiꝰ eſſ ñ fuit metitꝰ · qe erat eiꝰ ſoꝛoe et vxoe acob etiã dicens geñn· xxvij · ſe eſſe eſau peimo genitũ yſaac nõ e metitꝰ.qe hꝰ dix᷑ mi ſtice · ꝓ eo ꝙ peĩogenita eiꝰ daͤbebant' ſibi ð ꝛure· et ſic jacob erat eſau peiogenitꝰ ñ ĩ pſo na quidẽ ſed in mre peiogeniture. Vſus aute fuit hoc mõ loquendi p ſpiritũ ꝗphie ad deſi gnandũ miſteriu ꝙ ſcʒ populꝰ mioꝛ ſczʒ gętili um ſubſtitueòꝰ erat ĩ locũ peimogeniti.ſ. po puli iudeo uk etiam ad deſignano ꝙ popu lus ab eo deſcendes erat p̃ferendꝰ qᷓntum ad deũ · populo ab eſau deſcedente · ꝓpſaac vᷣo di⸗ xit G; jacob fraudulenter egiſſe· qꝛ eſtimabat. vñ nee ip̃e mẽtitꝰ fuit. joſeph etiã geñ· xlij · dices fratribꝰ ſnig. exploeatoees eſtis · ñ fuit metitꝰ.qe hoc nõ dix aſſerẽdo ſʒ potiꝰ teptã⸗ do ſiue intereogãdo. Nõ fnit etiã metitꝰ ge⸗ ne · xlnij. dicẽs ꝙ habebat ſcientiã auguriãdi qe ibi ſumit' auguriũ cõiter ꝓ futuroꝝ pᷣuiſi one· Vel p̃t dici ꝙ hoc dirit interꝛogatiue ex eimes opinionẽ populi quã de ipſo habebat el etiam m auguſti · v ·ſup gen· joſeph di xit illa nõ ſerio ſ̊ joco.et ideo non eſt habeðᷣ ꝓ mẽdatio mẽdacia em a mẽdacibꝰ ſerioſe di cũtur qdᷣ debz intelligi Em ꝙ medaciũ ðe fła ſignificacõ vocis cũ intecõe falleèdi· Quꝛ⸗ dã vo laudãatur in ſcripturis ñ ꝓpter pfectã vᷣ tntẽ ſz gpter qᷓndã vᷣtutis indole.qꝛ ſcʒ in eis apparebat aliqs affectus laudabilis ex quo mouebant' ad aliq̃ indebita faciẽda et ſic in dith laudatur nõ qę fuit holoferni mẽetdta ſeò pter affectũ quẽ habuit ad ſalutem populi P qᷓ ſe piculis expoſuit.licz etiã dici poſſit ꝙ eiꝰ vba ſunt ſm aliquè intellectũ miſticũ va vñ ſeòm glo.ibidem nõ dixit illa adulatoꝛie menti edo ſ futnura ꝓ.hice p̃dicendo · Vtrum obſtetric es peccauerint moetaliter vł venia⸗ liter in mendacio ſuo/de quo dicitur exo·ĩ · ꝙ dixerũt nõ ſunt hebꝛee mulieres ſicut egipcie ecẽ. in quo ſunt mentite ſecunduz glo.et ſctõs videt em ꝓ moetaliter· qꝛ dit ihi glo:grego: ꝙ bemgnitatis earum merces que in eterna vita remunerari poteratper mendacij culpaz in mercede tempoealẽ eſt omutata. HNichr autez hanc omutacõnem facit niſi peccatum moetale:ergo ec· Contra hoc eſt glo.alia ibi dem dicens . Leuioeis eſt culpe ſi quiſꝙᷓ men⸗ tiatur pẽ eſtando beneficiũ: Itẽ videtur ꝙ cca hoc hiero.ſit dtrarius grego· dices ſup pſa vᷣſus finẽ · ꝙ dñs eis p̃parauit domos ſpũaleſ et ſic videt ꝙ non retribuerit gis in peeſenti H H̊ᷓ̊ eſt multiplex modus dicèndi. vnus e ꝙ; cbſtetrices metite fuerũt ꝓ dſeruatione vite pueroꝛũ et vite ꝓpeie et reſpectu vite pueroꝝ mendaciuz illud fuit ex pietate· et peccatum veniale.qꝛ erat mẽdatiuz offitioſuʒ· reſpectu vo vite ꝗꝓpe quã masg diligebãt ꝙᷓ veritatẽ fu it ex libidioſo amoee vite ſue · et eo tpe qꝰ ve ritaſerat ofitẽda · ſ.qñ ĩtereogate fuerũt ĩ iu⸗ diꝰ a iud ice· et Hm G̊ fuit pct in moetale et ab ſtul t eiſ mercede quã pꝛiꝰ meruerãt ꝓuuloſ di 2 timoee Hnãdo. et ſm hq̊ loquũt diuerſimode ſacti.·et huic opioni magis videtur adherere alex. an.in ſco ſuo· Sed ille modus dicendi eſt ſcdᷣm bon.calumniabib · quia duꝝn videt dicere ꝙ aliqs diceſ aliqð leue medatiuʒ peo ſalute coepis ſun moetaliter peccet· Dicunt etiã aliqͥ vt dcrich̊· in tercõ di · xxix · in lra q; obſtetrices q reqſite in iudicõ a indice vbi q̃ᷓ libzʒ tenet᷑ nõ negare veritate metite fuerũt. ideo mẽetiẽdo motaliter peccaſſent.niſi fuiſ ſet opꝰ mĩe· cuiꝰ inqſitio ad pharaonẽ nõ pti nebat:qe nõ e data aliqᷓ ptas hõi ad agedũ a liqd otra deu · Fliꝰ aut mõꝰ dic edi e ꝙ in ob ſtetricibꝰ illis e duo oſiderare ſcʒ bñficiũ pie tatis pcedes et medaciũ ſubſeques · et peimũ fuit ex pietate qᷓdã naturali qð qdẽ ñ erat vi⸗ te eterne menttoem ò ↄοτ1no. qe noò erat i ca⸗ ritate ſʒ de ↄgruo qe diſponebat eas ad cari⸗ tate.· Bed medatiu ſubſeques diſpoſuit ad cõ trariũ: et iõ pietas pcedes fuit tpaliter remu⸗ nerata ter medaciũ: q ad graʒ ſine carita⸗ te viã impediuit. q ꝗde facere p̃t veiale. et Ho vult dicere Z8o· cu dicit: benigtatis earũ merces qᷓ in eterna vita remunerari poterat· pPoterat inquã potetia r̃mota ñ potetia diſpoõr ta et ꝓpĩꝗᷓ: et ex ᷓ̊ nłla ↄtrauerſia inter gg⸗. et aug: nec ec inter eoſet hiero:qe ipᷣe ñ vult dicere ꝙ obſtetrices habuerint domos ſpua⸗ les ꝑ gr̃e aſſecutiõzꝭ ſʒ ꝙ qdðammõ pparate fu erint ad grãz ꝓ timeæèe et pietate· St huic mõ dicen adherz bon Huc etiã modũ põit alex· in ſco Terciꝰ modꝰ dicedi ẽ ſim tho.i ſum ma ſua:ſ.q; obſtetrices quo ad effectũ pᷣcedẽ te meruerit remuneracõz eternã. vn meroꝰ. expõit ꝙ dñs edificaut eis domos ſpuales.ſʒ quo ad actũ medacij ñ meruerũt remuneracõ⸗ ne eternã. ſꝭ fozte aliquã tpale.cꝰↄ merito nõ repugnabat defoemias illiꝰ medacij.ſic me rito remuneracõis eterne. et ſic intelligi de⸗ bet vba ggo:dicetis ꝙ merces benigtatis ea rũ qᷓ potuit eis in eterna vita retribui. p̃miſſa cbłpꝑa medacij ĩ remuneracõz; tpale è declma⸗ ta : Mõ em ĩtellige ꝙ ꝑ io medaciũ amiſerint remuneracozê esernã quã iã meruerãt ex affe⸗ ctu p̃cedẽti · Scoõm vᷣo alex · ĩ tercõ ſum. ſue. ſi medaciũ obſtetricũ ꝓceſſit ex libidie moætali pꝓuta ſi diligebãt vitã tpale hebeeoꝛꝛ ſnp de uz· fuit moetale:et ĩ hoc caũ loqt Sgo.ſi vo eeſſit ex veĩali libidĩe · i. amoee ſub dᷣo. fuit veĩale et ſic loqt hieroſuppones eas ex pie⸗ tate fuiſſe metitas ſub deo vitã illoꝝ dilexiſ ſe et iõ vitã eternã meruiſſe. Eſto ꝙ aliq̃ſ vi deat ſibi picłm iminere amittedi caſtitatẽ nũ quid licebit ei metiri ꝓpter id picm eutãduũ ̈. ho rudet abex· an. et bon. ꝙ ille q̃ ẽ m tali picło oſtitutꝰ aut e ꝓpfectꝰ amatoe otinentie aut imꝑfectꝰ.ſi e pfectꝰ ita ꝙ poſſit Ofidere de otinetia metis n dʒ metiri ꝓ vitãda coeru⸗ ptice carms· qe ſiẽ dixt btã lucia ſi me ĩuitam violaueris caſtitas michi duplicabiꝰ ad coꝛo nã: ĩ tali em eſſe poſſz illa paſſio ſine cłpa.Si aut e mpfectꝰ rõnabiliter timere dz ne ſuccũ berz ſi ad ſtatu iluũ veirz et iõ ei ↄcedit eua⸗ dere pichm maioeis peccati pP mĩiꝰ peccatum. vñ ſaniꝰ ↄſiliũ ẽ tali fłm aliqð dicere ꝙᷓ; illaz paſſiõzꝭ ſuſtinere· Et hꝰ ẽ qð dic. augꝰ.li.ð̊ me dacõ:pctã illa q̃ ita ↄmittũt ĩ hõie vt eũ fa⸗ ciãt ĩmũduʒ et ĩ pctis nris vitare debemꝰ.ac P B nec pctã dicẽda ſunt qe iõ fiunt vt ĩmũdi cia euitet.q ĩtelligi dz ñ ꝙ ñ ſint peccata ſiĩ⸗ pliciter ſʒ ꝙ ñ ſint Suia. St ſiẽ dictu ẽ de viro impfecto reſpectu ſui. ſſe etiã dicẽdũuũ e de vi⸗ ro im ꝓf ecto reſpectu alteriꝰ impfecti m bo na⸗oen liceat alicui dicere medacium vt ad fidẽ b religiõz alliciat ꝓximũ.Rñdet boñ. p ñ.qe ñ idigz deꝰ medacõ nr̃o.nec dʒ aliqᷣs credere aliqᷓ (ↄuerta ꝓ fli ſuggeſtiõz ſʒ po ciꝰ ꝓ ſpuſſancti ĩprracõz.qe vt dit ggo·inua nu laboeat lĩgua doctoeis niſi intꝰ opet gr̃a ſal uatoeis · Vtci p̃dicatoe et doctoe theo⸗ logie ſꝑ moetaliter peccet mẽetiẽdo cũ faciat Otra doctrinã ſuã q è doctrina veritatiſ.Rñdz pe·ꝙ ñ guiꝰ tñ peccat ſi ſcãdalũ ł ↄtẽptꝰ do ctrine ſit ãnexum.tũc em ſi ſcies B; moetaliter peccat.Si dicat ꝙ fcit ↄtra doctrinã.dicẽdũ ꝙ facere otra ið qð hõ docet faciedũ ex neceſ ſitate pctm ẽ mœetale· ſ̊ ñ otra id qð d ocz ex Oſilio ł vclitate ·¶ Vca liceat alicui mtiri ꝓ ſnãda alteriꝰ vita· Endz pe· ꝙ n. neqʒ etia ĩ płecto.licʒ em imꝑfecto veritatẽ celare ſʒ nõ falſitatem dicere lᷣm aug.ar . ꝓ eo.xxij·q. ij· pemũ et di ·xiiij·ꝙ ait.q ſunt capła aug. et xxij.q·ij·oẽ· q e capitulũ iſidoei. Impfectꝰ S ð qſito ad moetẽ dʒ celaèe veritatẽ· ſ.ſophi ſtice ł feguratie qᷓrẽtes öludẽdo bł oĩo tacen⸗ do b expᷣſſe ſe ñ ĩdicaturũ aſſerẽdo ſʒ ñ dz flin dice · Si vo ex eo ꝙ n metiꝰ diectura acci piũt n tñ pe ꝓdt. & dica ꝙ aug· dict ꝙ H̊ ñ ↄoueit Pfectis.xxij:qij · neqs:ergo a dtrario ſenſu O ueit ĩpfectis . H& ꝙ dit id n ↄueire pfectis. ñ qꝛ dueĩ at alijs ſᷣ qe miꝰ oueit eiſ.vn augꝰ.li. de mendacio de queſito inquit ad moetem ſi neſcis te neſcire fatedũ ẽ.ſi ſcis ñ ẽ dicẽduz neſcio·ſi aut ſit neceſſario dicendũ dices ſcio vbi e. nuqꝙ; aũt ᷣmõſtrabo. Sm aũt hoſti. ti. de penitecijs · t rñderi·ſi tale qriſ curee illuc cito:· ita tñ ꝙ ſibi oñdat' alia mia ꝙᷓ fugiẽs te neat.l aliꝰ locꝰ ꝙ; vbi latet· vł ſic młti domũ iſtã ĩtrãt et exeũt quos ñ wdeo.neqʒ ſcio vbi ſit.i.ĩ quo ã gulo dõꝰ.ł ſic.ñ vidi eũ diu eſt. poſſuzʒ em ĩtelligere idð diu ſiẽ volo.ł ſic.nõ ẽ Hic · i . in loco vbi ſum. = De falſo teſtimoĩo et teſtibꝰ titulꝰ.xxxvij. Oſtea ↄſiderãdũ e de fło teſtio.et pei⸗ mao ð pctõ eiꝰ.ſcòo ð pẽa eiꝰ.ʒo q̃liter telſtis ĩ teſti ficãdo ſe hr̃e dz.q̃rto an te ſtes ſmt cogendi et q̃liter et qñ· qnto vti te⸗ ſtes peccet ſe ſubtrahedo a teſtio.ſexto vt liceat eis pecũiaz recipe ꝓ ferẽdo teſtiõnio. ſeptio qꝗᷓ pnt eè teſtes et qᷓ nõ. octauo quot te⸗ ſtes reqrũtur. cetera ð teſtibꝰ relĩquo iuriſpe ritis gra breuitatis? Circa peimũ ſciedũ ꝙ fłm teſtioniũ ſp ẽ pétiñ moætale hʒ em̃ de fo⸗ mitate· tũ ex ꝓrurio qe teſtes ñ admittũt niſi iurati· et ex G è ſy moẽle pctm̃ ex ſuo genere ſicut et qᷓlibzʒ alia ĩiuſticia.tũ ex fłitate ſcðᷣm ꝓ ome mendacium.non tamen ex hoc habet ꝙ ſemper ſit mostale.vnð falſuz teſtimoniuam in iudicõ ꝓlatũ ad iniuſticiam impediẽdaz ñ habʒz rõnẽ peccati moetal ex mẽèdacõ ſ̊ ex piu rio Nota ec ꝙ in teſtio non debʒz hõ aſſerere ꝓ certo q̃ſi ſciẽs ið ð quo ñ ẽ certꝰ ſ»ödubiuz dz ſub dubio ꝓfeere · et i ð quo ẽ certꝰ ꝓ cer to dʒ aſſerere· Si q̃s tñ ſolicite recogitãs eſti⸗ met ſe certũ eẽ ð̊ h ꝙ& e fł m.nõ peccat moe⸗ taliter aſſeres id.qe n dixt fłm teſtiõniũ pꝑ ſe ex ĩtencõe· ſ p acecñs ↄtra iꝰ qð intendit. Irca ſcm ſciedũ ꝙ ſiẽ dit augꝰ.teſtiſ fal ſus tri bꝰ ẽ obnoxiꝰ.ſ.ðo cniꝰ pᷣceptũ Otẽ nit. udici que meciedo fall:. et Svie quẽ le dit ex . ð cri · fal.c.i.ꝓpter pemũ ſeptẽnis pei tẽtia ſibi tãq; piuro dzʒ impõi·vj. q· i · q̃cũ qʒ . ꝗꝓpter ſcᷣm ĩ famabi. xxij· qv.ſiqs Duictꝰ.ł vberibꝰ caſti gabi · v. ꝗ· v· illi q·ł exoedĩarie poterit puniri · ex de reſti · c.nł lũů . ꝓpter terciũ m moð leſiõis ↄdẽnabit ar · C· de pe · iu · qᷓ male: ju. l. ij. Irca terciũ ſciẽdũ ꝙ teſtis dz ꝓſoã cõiſ eſ ſe et dz iurare tactis ſacroſanctis euãge lijs purã et merã veritatẽ quã nouit de facto ſup quo inducit᷑ dicere· nł la adiecta falſita⸗ te· ij· q: ix · hoꝛtamur.etiiijqĩiij·nullus· et xinj·q:v.ñ ſane.i/ep̃s:tñ ñ tãgit enãgelia li⸗ cet coꝛã eo ponãt.p̃t etiam ei mramẽtum re⸗ mitti de ꝓuu volũtate· ex · de iureiu⸗ cũ in cã. ¶ Ires qrtũ ſic diſti gue m gof· ſcʒ ꝙ aut requirit' teſti õniũ ĩ cã ciuili aut in crimi nali. ſi in ciuili tũc generaliter q̃libzʒ ſciẽs ve ritatẽ dz cogi ꝓhibere teſtioniũ veritati · C. ð teſti · ſi q · et · xinj ·q: ij.quã ;. Si in crimiali· aut agi de crimĩe ciuiliter· et ſic etiã ſunt co gẽdi eỹ · de teſti · co· p̃terea. et · c· cũ Otra· Fut ẽmiãl iter et tũc aut agit' ð cmie falſi:et ſic e tiã ſunt cogẽdi · vt in c·cũ Otra.· Fut ð alio crimĩe. et tuc generaliter nõ ſunt cogẽdi · ex ðᷣ teſti · co. dilectoꝝ · p̃terꝙᷓ ſi ꝓꝑ alios veritas ñ pᷣt liqre · vt ĩ e · quã ;· Vk mi ſe ſubtrahãt g⸗ tia odio vł timoee ex· de teſti. co. c· i. Si aut cogẽdi ꝓ cẽſurã eccleſiaſticã· vtz ex fozma li teraꝝ pape p clauſulã illã ſeʒ teſtes aũt· æc· q̃ſi ñ ponat ibi vt ſolet fieri qñ ĩ eis fit mẽtõ de crimie:-nichilominꝰ iud ex ad iura ſe refe⸗ rat et teſtes cogat vł nõ cogat m ſupeadi⸗ cta.Cõſuetudo tñ curie romãe ẽ ꝙ ĩ cãis ð fa cto vbi agit᷑ de crimie · nłᷣ lũ teſtem cogat q̃li tercũqʒ ð eo agit᷑.et ið Puat ĩ lris ñ apponẽ⸗ do clauſulã p̃dictã · Notat etiã ray ·ti · de ra ptoꝛibꝰ ꝙ qn qͥs ꝓpter defectũ ꝓbacõnũ rem ſuã ãmitterz tũc ꝓſone peiuil egiate vt p̃ſbite⸗ ri cogẽdi ſunt iurati teſti ficari · xiiij· q· ij · quã qꝙᷓ;.non tamen in cauſa ſanguinis. W¶AE q̃ntũ ſciedũ Hm gof · ꝙ illi qͥ ſubtra⸗ PBHt ſuũ teſtiõmũ ilh rei · ñ niſi pꝑ eos ꝓ bari pᷣt· moꝛtaliter peccãt · et iõ cogendi ſunt ſatiſfacere ſiẽ de alijs moetalibꝰ.vj·q: i.illi qꝗᷓ:et maxie peccat qꝗᷓ metu alteriꝰ celat verũ · vñ augꝰ.xj·q· nj:q̃ſquis metu cmiuſq; ptãtis veritatẽ occłtat irã dei ſuꝑ ſe ꝓuocat · qꝛ ma⸗ gis timet hõꝛez ꝙᷓ deu · et poſt pauca · vterqʒ ĩ us éet qᷓ celat verũ et qᷓ medaciũ dit qe iſte nõ vult ꝓdelſe · et iſte vult obeſſe · ¶oo. vᷣo ĩ ſimma cca B ſie diſtĩguit · ſ. ꝙ qñ reqrit᷑ teſti⸗ moniũ alicꝰ aut req̃rit autoeitate ſuperioeis cui tene' obedire ĩ his qᷓ punet ad iuſticiã · et ſic tene' feree teſtimoniũ ĩ his ĩ qbꝰ ſm oedi nẽe teſtimoniũ exigũ iuris · vt ĩ maĩfeſtis· et in his ðͤ qbꝰ ĩfamia pceſſit·ĩ alijs vo nõ tenetur Fut requirit nõ tñ autoꝛitate ſupꝛoeis · et tũc ſi teſtioniũ reqrit ꝓ liberatiõe hõis ab ñiuſta moete ſiue pena q̃cũqʒ · fła ĩfamia:ſiue etiã ab aliqꝰ dãno. tenet' teſtificari. etũi etiã teſti moniũ eiꝰ ñ reqri tᷣ.tene' facere qð ĩ ſe ẽ vt ðᷣ nũciet veritatẽe al icui q̃ᷓ poſſit ad B ꝓdeſſe · ſe cũdũuũ ið ꝓuer. xxnij· erue eos qui ducunt ad moetẽ· et ro:i.digni ſũt moete ⁊ꝛc · glo·ſenti⸗ re ẽ tacere cũ poſſis arguere · Suꝝ his vo q p⸗ tinẽt ad ↄdẽnacõzʒ alicꝰ ñ tene aliq̃ſ teſtifica ri niſi cũ a ſuꝑpioꝛi cogit ſzm oedĩem iuris. qe ſi circa q; veritas occłktet᷑ nł li ſpeciale dãnuʒ ex ho naſcit.et ſi pickhm immmeat accuſatoei ñn ẽ curãdũ.qę ſe ſpõte ĩgeſſit ĩ hꝰ picłm alia vo rõ ẽ de reo cui picłm imminet ip̃o nolen te. Sz nũquid licz hõi teſtiõniũ feree ð ↄmiſ ſis ĩ ſecreto ſibi ꝙ ñ de vmiſſis · ſ. ſibi ĩ ſe⸗ creto ꝓ ofeſſonẽe ſi nouit ea tm̃ ꝓ viã ↄfeſſio⸗ nis.qe vicłm ſacram̃ti eſt maꝛꝰ hõis p̃cepto:. circa vpᷣo ea q̃ omittũ hõi ſub ſecreto aliter ꝙ; p ↄfeſſionẽ ſic diſti guit tho· ĩ ſum · ſ. ꝙ ſi ſint talia qᷓ ſtatim vt nouè ea maifeſtare tene vt ſi ptineãt ad coeruptiõz mł titudinis ſpũalẽ vel coꝛpalẽ vł etiã ue dãnũ alicꝰ pſone · ceüc per ſecreti ↄmiſſuzʒ obligari ñ pᷣt qᷓn de his teſtifi cet vł ea denũciet ·qe aliter fide frãgeret ꝙ; alteri dz.ſi vo ſint talia q̃ qs ꝓdere n tenetꝰ bñ pᷣt obligari ad celãdũ ex hoc ꝙ ſibi omn⸗ tuũtc .et tũc nł lo mõ tene' ea ꝓdere ecẽ ex p̃ce⸗ pto ſupioeis· qe celare ea tenet de iure natu⸗ re ſupea qð ñ e p̃ᷣlatꝰ.h tho:de hoc tñ vide ĩ li. ſe . ti · lxvij · Quid ſiq iuret teſtiõniũ nõ ꝑ⸗ hibere · H. credt gof · uram̃tũ eſſe temerariũ qñ nõ niſ ꝑ eos pᷣt de veritate liq̃re · tũc emzʒ poſſent etiã ; a autoeitate Otraueire · xxij. q- uiij. ĩ malis:et G qñ ẽ certũ .moetale ex G̊ peo ueire peccatũ·ſecꝰ ẽ ſi dubitare · tũc em̃ eſſet peiꝰ ſupioꝛis autoꝛitas reqrena· e· de elec · venerabile· Qui ſi vnꝰ iterfuit negocõ et cũ ſciat nõ poſſe ꝓbare ꝓ vnũ iurauit ñ phi⸗ bere teſtiõmũ veritati · Credt gof·. Huiꝰ iura⸗ mẽtũ eſſe temerariũ.qe etſi vnꝰ ñ faciat ꝓba⸗ ciõzg plenã·facit tñ ſemiplenã et fit delatio iu ram̃ti vt ꝓ ið ꝓbacõ ↄpleat .C. de rebꝰ cre · ĩ bõe fidei · Quid ſi aduerſariꝰ ſubtrahat te⸗ ſtes H oñdit ſe fouere lite iniquã ex· ð teſti. Oſtitutis· et expiri dz in ſe iudiciſ auẽtẽ eluſã Q⅛ßa’⁴p r5r ſextũ ſciẽdũ ꝙ teſtis nichil dʒ recipe re ꝓ teſtionio feredo·qe ſſt ñ dz eſſe ſen⸗ eẽtia venalis ita nec teſtiõniũxiiij · q:v.ñ ſa⸗ ne.·expẽſas tñ recipe pᷣt a ꝓducẽte eũ ·iiij. q. iij. veturis · Quid ſi teſtis cozruptꝰ dicat te ſtiõniũ fᷣłm·: & teſtiõniũ nłlũ ẽ·.et qe venale· et qe fłm.et pᷣter penã fłi tenet ĩ iudicõ aĩe illi que ſuo teſti onio leſit ad om̃e ĩtereſſe· ar · ex · de teſti · ſic · Decunia vo data ñ reſtituetur ei ꝗqᷓ turpiter dedi ge ei obſtat ꝗpᷣa turpitudo· vt i c.n ſane.ſʒ ei ĩ cuiꝰ imuria data vide · i· q· i· jubeꝰ. Quid ſi pecuĩa ſit data ſipliciter vt teſtimoniuʒ fereet.dici p̃t in hoc caſu m gof ·ꝙ ille q ded: eã rpetere pt 11¹ n dedt eã aĩ mo vt teſte coerũpet . z vt ſibi iuſticia OHuarz ar.ex ·ð̊ ſymo·ònlectꝰ.et·xii·q· v · non ſane: gqt vide ð ſeptio · ſ. q pnt eè teſtel et qͥ ñ cca qð ſcieõ ꝙ ĩ teſtibꝰ potiſſiẽ vij ſũt O ſiderãda · vñ bͤſus Codicõ. ſer. etal diſc retõ fama·et foætũ a· fideſ.ĩ teſtibꝰ iſta reqres·Cõ dicõ.qꝛ ſi e Puꝰ a teſtionio rpelli.inij.·q:iij. J. Ite i cmiãli.v.ite liberi · Diſti gur tñ qe ᷣ uꝰ aut ẽ mauᷣmiſſus et tũc recipi pt ĩ teſtioni⸗ uz eoꝛx qᷓ vièt tpe Puitutis· Rut e manes ſer uꝰ.et tuc aut ĩtereoga ð hiſ q̃ᷓ ptinet ad dñũm ſuũ.aut ð alijs·ĩ peimo cauũ n admitti ſcʒ nec ꝓ dñno nec ↄtra dñm · miſi ĩ cmĩbꝰ exceptis · ſ. adulterij . fraudati cẽéſus:et leſe maieſtatis · ĩ tereogari tn ĩ fctõ ſuo pnt · vt ĩ dctõ·J.ĩ v. itẽ ſeui. Quidã aut dicũt alioſ caſus duos ſcz cũ vir vxoæee ðe occidiſſe Pm.l.ðò ſicarijs · et cuzʒ agi occiſo dño.In his vo qᷓ ptinet ad aliũ q; ad eiꝰ dñm admitti Huꝰ ĩ ð f ectũ teſtiũ · vt 1 dctõ vſu.ſtẽ Pui ·¶ Sexꝰ. qe młr n admittit ad teſti onmũ cu agi de cmiĩie cmĩialiter: admit⸗ ti tn cũ agi ð cmie ciuiliter ec ↄtra cłicoſ ex e:qmet ĩ cmĩe excepto.vt ĩ ſymo·ex ·.ð ſymo. tãta·et ĩ cã inqſitiõis et denũtiatiõis et exce⸗ ptiõis ex · e.tã lriſ.et.c.ſuꝑ eo· et ĩ cã cirali terꝙ; ĩ teſtamtis. ¶. teſtes· et ĩ cã matrimõiali vt ĩ· citã lris: et ex ·̊ v.ſig · foꝛꝰ.ĩ glo · Rtas. qe maſcłꝰ mioexinjãnox.·et feia mĩoe· xij · ãanoꝝ ñ admitti ĩ ciuilibꝰ.nij.qiij.c.i.In cri mĩialibꝰ aut mĩoe·xx · ãnoꝝ iinj·q: iij· ¶. Ite ĩ c⸗ miali.ĩ v.jte teſtiuũ . DHoteſt tñ pubesxinj.an noꝝ teſtificari ĩ cmibꝰ exceptis· vt ĩ nece dñi occiſi: et leſe maieſtatiſ.ff·ad ſił. l. ij · et · inj · qiij·c.i.ĩ glo.ſꝭ̊ et pubes teſtificari pᷣt ð his qᷓ viòt cũ erat ꝓximꝰ pubertati.ff. e.l. i. Di ſeretio.q et furioſus et mete captꝰ repellit ſiẽ ab officõ iudicãdi.iij.q.vij· . tria : Eama eꝝ.e.teſtimonã.· Nota m abbatẽe ĩ cã cmĩia⸗ li repelli᷑ qs ꝓpter ĩ famiã muris ł facti·ĩ ciui li vo nõ repllit ꝓpter ĩfamiã facti · vt ĩ .c.teſti monm Quid b ꝓduxi otra te teſtẽ ĩfame et eũdẽ poſtea ꝓducis ↄtra me nũq d eũ repelle re poſſuʒ H ꝙ ñ ſcʒ rõe eoꝝ qᷓ pꝛiꝰ omiſit ꝙᷓ ducerz en · rõe poſtea vmſſoꝝ. ſem guił. durãdi. ¶Eoetũa:qe paupꝑ repelli q̃ ð facili cã lucri meti.iiij:q:iij.ſte ĩ cmiali v. teſtes. m tñ jo·ſi carzʒ ſuſpicõe bñn admitti ĩſti. ð ſu er· cr vltg ides · qꝛ ĩfidelis ñ admitti? Otra fidelẽ · eỹ de here. e. i.¶ Licet aũt p̃dctã ſeptẽe potiſſime ſint ĩ teſtibꝰ ↄſiderãda· ſunt tñ Oſiderãda et alia ſcʒ octauo.ſi ſit mmicꝰ. qe talis repellł æò nũtiatiõe et accuſatiõe et teꝰ ſtũo.ex ð̊ accu.cũ opoꝛteatet ab mqſitõe.qe nimicꝰ n p̃ᷣt ee inqſitoe ibidẽ.c.ad petici õez et a moics ex ð reſti.ſpoli Itẽ cũ qs · Relmq⸗ t' aũt arbitrio iudicis qᷓ immicitie a p̃dictis pellãt. ff d qõibꝰ.il.i.ꝗ.qõi: Et q dẽ ſm giuł. ec lenes inimicicie a p̃dictis repellũt·. pterqꝙ;ᷓ a ceſtiõ. qe te ſtẽè ñ oĩo repellũt ſ̊ öbilitat·ĩ au tẽ. teſti· ·ſi vo ·coł.vij. Hono nłlꝰ admit tit? ĩ cã ð re ꝓPa: iiij · q.iij· jte ĩ cmĩali. Nota m goł:nłlꝰ admittit᷑ ĩ ca ſua peĩcipaliter ł ſecũdario.C.e·l.oibꝰ.vñ vẽditoe ĩ cã rei vẽ dite n admitti ꝓ ẽptoee.q ;a vẽditoꝛis cã videt· neq; debitoꝛ ĩ cã pignoeis ꝓ c redito⸗ re.ff.ð appełl.l.ab executoꝛe Eallit hoc ĩ le⸗ gatarijs et ↄmiſſarijs q̃ ferũt teſti oniũ ĩ cã te⸗ ſtamti cũ agit de hereditate ñ delegatis et fi dei ↄmiſſiſ Eallt ec h ĩ œ&lle gijſ et coeregła ribꝰ.oãchi em̃ et cłici ĩ cãais mõaſterij ſui et eccłie ſue pñt teſtificari.ita tñ ꝙ ſtatuãt v⸗ nũ b duos ꝓcuratoees ad agẽdũ et rñdendu et illi duo n pnt eẽ teſtes in cã ilia.ſʒ alij pñt ex ·e.ĩſuꝑ· Sib r pᷣlatꝰ p̃t eſſe teſtis ita tñ ꝙ po nat aliũ ꝓcuratoæꝛe. qe ñ p̃t eſſe ſi actoꝛ et te ſtis ſm hoſti · Siłr yconomo b vicedño agẽte P rebꝰ ecckie pᷣt eps teſtis ee · H hoſti. ex · e. ĩ⸗ . Inno. ↄtradicit · Decio obſcuri et i⸗ Snoti tales em̃ ñ admittũt᷑ niſi cũ toemẽtis.iĩ aute ·e·l.ſancimꝰ.ſm gof .· Vndecimo exe⸗ cutozes negocioꝝ · vt ꝓcuratoæꝛeſ. curatoeſ tutoæees et ſindici ñ admittũt ĩ cã ĩ q̃ ſunt exe cutoees:ex·e. inſup · Duodecio ſocij cẽminiſ ex ·e·veĩens.ſꝭ ĩtellige ꝙ ſocij ẽcmĩs et mune⸗ ris ñ admittũ ad teſtificãð ſʒ ad accuſanðõ ſic ſocij vo ẽmĩs ñ muneris admittũt ad vtrũqʒ ĩ cri mibꝰ exceptis et ad detegẽdã oſpiracõez ex · de teſti · co · c vl. Tredecimo ñ admittit q̊s in cã cõi:qe cã cõis duoꝝ ẽ vtriuſqʒ · ff. de ritu · nup .· ðd. Decimoqrto pẽ ñ pßt eſſe teſtis ĩ cã filij nec eouerſo niſi ĩ caibꝰ.pñt em̃ pꝛ et mater teſtificari ꝓ filio ĩ cã mrimoniali vt di cec᷑ ifra li·viipet ĩ cã ð etate et ↄgnatione et natĩtate· ff. ̊ ꝓbac.l.ec.et ĩ cã rligiõis · xx. qiij · pñs:et ĩ cã teſtamtaria mſti.de teſta· ꝗ. teſtibꝰ. Oms aũt alij ↄſangnei poſt pzꝛem et mrez admittũt ĩ cã ciuili ſiue ſint ꝓpmqᷓ ſiue ĩmoti qe ñ iueĩt ꝓhibitũ. ff.e:l.i.In cminali aũt cã ↄtra frez ł ꝓ fr̃e n admittit fr̃ niſi in cẽ mie hereſis· eĩ · ð̊ pſump·. lr̃as· Bern.vᷣo ex.e.ĩ· lris diſtiguit de ↄſangneis: aut apter affe⸗ ctiõz p̃ᷣſumit otra eos.ſic ñ admittut.aut nõ Hſumt et ſic admittũt᷑·ſi tales apparet q̃ ve⸗ ritatẽ Stie ppenanciiij· q:iij· J. eos teſtes. uindecimo ñ admittut domeſtici vk failia⸗ res · Nã ĩ cmiali cã ñ licʒ accuſatoees teſtes ð domo ꝓpa ducere · iij · ꝗq· v. c · i et dicũt ge domeſtici vł failiares qbꝰ impare pᷣt rõe pa⸗ trie b ꝓtãtis domĩce.iii ·q:iij: E. jte in cmĩ ali vt vxoæ:colonꝰ.ſhuꝰ.libertꝰ.aſcripticiꝰ. mer cenariꝰ.filiꝰ ĩ ptãte pris · et om ſhabitãtes ĩ domo Nota tñ ̊m ho·.ꝙ ſi aliq̃ſ fuit colonꝰ meꝰ b mercenariꝰ et mõ ñ e.tab ð ↄſuetudine admittit' vt ꝓ me teſtet.· niſi ip̃m in fraudẽ e⸗ ieciſſeʒ a me vt ꝓ me teſtificaret᷑. Item EHm guib. vxoe ꝓ viro b ql ibz domeſticꝰ ꝓ dome⸗ ſtico ñ teſtifica niſi aduerſariꝰ velt. qe ho & troductũ ĩ eiꝰ fauoꝛe · ar. C.· de les · qdð fauoꝛe ſiẽ aduocatꝰ alteriꝰ ꝓtiſ ab alia ꝓte pᷣ̃t ĩ teſtẽ admitti er · e · romana·et patronꝰ.et gener · et nurꝰ.qᷓ ſut ð faĩlia·C.ð̊ v.ſig:l.fi.ĩ peĩcipio Eamil iares dicũt oſangnei· affineſ.aĩci· uij. qiij jtẽ teſtiũ.ñ tñ qlibzʒ aĩcꝰ repelli ſʒ tm il le qͥ e maxia faĩl iaritate ↄiũctꝰ.ff.de · v · ſig · late.nec ꝗqlibz affinis ſ̊ ꝗᷓ ex nuptijs affimta te Otraxit ex · &̊ eo qᷓ co·diſcretiõz· ommru⸗ tñ qñq; dome ſtici ĩ cauſa crimĩali qñq; ĩ ciui li. In crimĩa li vo ĩ duobꝰ caĩbꝰ.pꝛio cuʒ cão nci p̃ᷣlatũ ſuum accuſant · ij · q· vij·latoe·ſcðo cuzʒ accuſat' matrimoĩuz ꝗpter ↄſangnitatem xxv.q· vj · c. i. ſi mõachꝰ ł cłicꝰ accuſetc aliquẽè de collegio p̃t alios moãchos ĩ taſtes inducere · qe ñ reputã. magis domeſtici accu ſantis ꝙᷓ accuſati · ſi vò accuſet exneũ· tũc nõ pᷣt.xxiiij.q.ij.ſup peudẽtia. IFomittũ etiam qñq; dõeſtici ĩ cã ciuili.i.ĩ legatario vł᷑ fidei Omiſſario.q̃ licʒ ſit dõeſticꝰ pᷣt ec teſtificari ĩ cã teſtam̃ti cũ agi de hereditate· iſti · ð teſta. C. legatariꝰ Ite ĩ his q̃ finᷣt ĩ capitło qꝛ illa nõ facile ꝓba' niſi ꝓp caõnicos ex· e· veniens ij. Ite ĩ his q̃ fiᷣt in domo· C. de repu · Oſenſu Itẽ ĩ cã eccłie ſue ĩ q̃ et moãchi et clerici pñt teſti ficari · ex. e. mſup· Caõnicꝰ aũt ñ tm̃ pᷣt el ſe teſtis ĩ cã eccłie ſue · h etiã p̃t eſſe teſtiſ Oca nõꝛci ſui ĩ cã a · ñ tm̃ ↄtra ſuũ ↄcanoĩcũ ſʒ ec Otra aliũ.qe n ẽ dõeſticꝰ hmmoi.ſʒ eccleſie tm̃ m jo.xnij.q:ij. Sedecio nõ adinttũt illi qᷓ Ognoſcũt ꝑſonas litigãtes · q · · agit᷑ de cõ⸗ tractibꝰ.ar. in autẽ.· e · G. i· et ex · e· cuʒ cãm in glo. Decĩoſeptio exomũicati et ſu peſi· e · ð ac.olim.qð ẽ verũ de ſuſpeſis ab hõie ſim ho ſti ·ibið Deciooctauo piuri.ex · e.· Decio nono ñ admittũt᷑ ad teſtificãð cmiĩioſi ſi ſint ð crimie ouicti ł ofeſſi b etiã ſi adhuc poſſunt ʒ uinci. e · e. ſup eo· Em aũt leges tin odẽenati repellud. Sz nuquid teſtis cui cmè obici ex cipe p̃t ꝙ excipiẽs ſit cmõſus Hẽ ꝙ nõ.qe ex cipiẽs ꝓſeq̃t' ius ſuũ ſe defededo et nelꝰ ꝓ⸗ hibe' a defeſiõe iuris ſui:etiã ſi exoĩcatꝰ eſſʒ ex.e.ſi teſtiõniũ ĩ glo.Noſti·aũt die ꝙ ſi exci pieſſit exomuicatꝰ ł tał cui foeꝰ e ĩterdictꝰ repelli pᷣt.¶ HNota ꝙ crimĩoſus aut ñ ẽ emen⸗ datꝰ de crimie et ſic repelli a teſtionio in oĩ cã pᷣterꝙ ĩ cã mãſitiõis ñ · ſ. fit inqſitio tã in capite ꝙ;ᷓ in mebeis·tũc em̃ recipr.qꝛ ea qᷓ do⸗ mi ſũt p dõeſtieos ꝓbari debet ex e· veiens · vñ ſufficiũt teſtes qleſcũqʒ ſint niñ ſint coꝛ⸗ rupti ł inimici ex · de ſen · et re iuð · c · j. et· a BS ſi exnei teſtes adducerẽt᷑ tũc req̃rere ꝙ nõ eſſent cmioſi · H gof · et jo · ij · q: i. ðð omĩipotes Bar.ditꝙ ñ admittũt' cmiõſi:niſi ſint de cmi ne emedati ł niſi in cmĩbꝰ exceptiſ. ſ. ſi ille ↄ tra quẽ fit inq̃ſitio fuit ãtea de illo cmĩe infa matꝰ.h bar.in.c·deꝰ omnipotes · Iut eè eme⸗ datꝰ de cmie · et tũc aut eũ infamia comita aut ñ.ſi nõadòmittit ĩ cã ciuili niſi ſit piurus quãtũcũqʒ peniteat·et idẽ ẽ in cã cmiali ſi a⸗ gat ciuiliter· ſi aut cmĩaliter repelli mſi in c mibꝰ exceptis. ſ. ſi ꝓbz ſe ꝑ pᷣſ biten pñiaʒ e⸗ giſſe.ſ̊ in alijs cmibꝰ repelli ſiue ſit Duictus de ẽmie in alio iudicõ ſiue poſſit ↄuĩci b ecẽ ſi guata ſit eiꝰ opĩo· ꝓ eo ꝙ qñq; fuit ſic repul ſus in cmie tñ hereſis admittit ec piurꝰ ſi ãt eũ ĩfama comite. vt ſi fuit ↄdẽnatꝰ de fur⸗ to noĩe ſuo qe ñ p̃t facere iud ex ꝙ talis infa⸗ mia ñ ſeãt.ff.ð furtis ñ p̃t·ſic repellit' in q̃li pz cã niſi fuerit peiꝰ in integ reſtitutꝰ ex · e teſtim̃ Viceſio layci· laici ei ñ pnñt accuſare cleticũ neqʒ teſtificari otra eu in cã criminali † Mota tũ ꝙ aut agit de cmie ciuiliter aut ẽ jnno. opoæetz- vna SS mialiter. ſi ciuiliter· ſ. in modũ excepcõis ſie admittũtur laici ↄtra clericũ tã ad accuſanð ꝙ; ad teſtificãdu aut cmĩaliter et tũc ñ admit tuntur ↄtra clericum ad accuſandũ nec ad te ſtificãdũ ĩ cmĩbꝰ ñ exceptis. niſi ſuã vł ſuoꝛx mumiã ꝓſequãt In exceptiſ vo ſi accuſent ʒe lo malo ñ admittutc'.ſi vo zelo bono admittu c. Clericꝰ aũt otra què agit᷑ de cmĩie excepto aut fuit ãtea ĩfamatꝰ de illo ẽmine et tũc ad mittũ etiã viles pſone et cmĩoſi:et ad accu⸗ ſandũ et teſtificãduʒ pᷣter inimicos et ↄſpira⸗ toæes et pticipes cmiĩs· ſpeale tñ ẽ in cmie ſy⸗ monie et leſe maieſtatis ĩ qᷓbꝰ admittu ptici pes cmiĩs ad accuſanðò ſz nõ ad teſti ficãdum di. Ixx · ſiq̃ſ ꝓpter qð hugo ĩtellig ð ſocio cmi nis n muneris qñ ſcʒ res ñ ꝓceſſit ad actu ꝗe pecuĩazʒ ñ dedi nec recepit · qð jo · ñ cred qa ſymonie cmẽ ꝓcedi ĩſtar leſe maieſtatis · Tut e bõe fame ſic ñ admittũt' laici niſi bõe fame Clerici vo otra cłicos admittũt' niſi ſint cmi⸗ noſi ł ecẽ ireegł ares ñ em̃ pñt pᷣſbiteros accu ſare vł ↄtra eos teſtifi cari q ad ſacerdotiũ eli gi ꝓhꝛibẽtur · ij · q. vij · ip̃i · qʒ ẽ verů Hm jo · in cã cmiali ñ ciuili.vñ bigamꝰ nõ pᷣt accuſare clericum cmĩaliter ſʒ ciuiliter tm̃. Siłlr nec qᷓ mẽbeũ amiſit al iquo caũ pᷣt aceuſare clericuzʒ oꝛdĩs ſupioeis ſ elericũ eiuſdẽ oꝛdinis vł m fenoeis accuſare p̃t: ij · q:/ vij· clericꝰ et B ſunt vera de accuſatiõe. ſecꝰ eè de denütiatiõe ex · e.cu.p·ĩ glo.¶ Viceſimopeimo accuſati de crimine· Iccuſatus enim de crimine penden⸗ te accuſatione ñ poteſt teſtificari in cauſa cri miãli. nec alique accuſare· niſi foete cminibꝰ exceptis. nec etiã p̃t ad oꝛdĩeſ ꝓmoueri er· e· c. vlti . ſ ĩ cinili p̃t admitti poſt ſnĩam· ec ſi ſit appellatum qe adhuc ẽ ites eiꝰ ſtatꝰ vt ire⸗ ruʒ honoeibꝰ fũga. ff. de appe· ĩterpo· niehl iceſimoſcòo oſpira-⸗ tozes. Eh em ñ admittũ ĩ teſtiõniũ otra illuz Otra quẽ Oſpiranerunt. ſʒ ↄtra alios ſic· e· de ſen. et re. iudi. cũ· i· et· a. Viceſimotercõ iu⸗ dices aduocati aſſeſſoꝛes appellãtis i cã peĩ⸗ cipali tales em ñ pñ̃t eſſe teſtes ĩ cã appellati onis li.vj. e.romana:æc. Viceſiõquarto· me diatoꝛes in otractibꝰ em̃ ñ a mittit media⸗ toe mſi de ↄſenſu ptiũ ĩ antẽ:e· qm vo · Vice ſõquĩto ſtatu liberi·i.qᷓbꝰ libertas ẽ ſub odi cõe r᷑licta cũ ſint ſeuiC. de ſta· lie · ſtatu li beri ·Viceſiõſexto liberti · Hi em ñn pñt teſti ficari Otra pzonũ et filiũ eiꝰ ł ꝓ pꝛono. ff. ð fideiomiſſo.lib.panb. NHoc falle tñ im qbuſð cmibꝰ Viceſiõſeptio q fuerũt in cuſtodia pu blica ꝓ aliq“ cmine niſi peiꝰ ſe purgauerint iij· q:iij.c.i.¶ Viceſiõoctauo hermofroditi in hi em qlitas ſexꝰ ĩcaleſcẽces ondit an poſ ſint teſtificari ĩ cãis cmiãlibꝰ et ĩ vitis volũ tatibꝰ ĩ qᷓbꝰ młier ñ recipi.iiij:q:uij· Item Bmofrodita. ſ ſiq̃s vtat' vtroq;ʒ mebeo vt ac cidit quandoqʒ de facto tunc epiſcopus faci at eũ eligere quo menbeo velit vti. et iurare decetero non vtet alio menbeo em boſti: Viceſimonono vaſalli ñ pñt ↄtra dños vel ꝓ dñis teſtificani ĩ cã cmiali ex· de offi· dele · cãm. Guił.dicit ꝙ ymo pntliczʒ ñ poſſint eſſe * iudices Flij. diſtinguut ꝙ valallꝰ aut é obli gatꝰ ad certa Puicia et ñ ad mramẽetnz · et tũc pt vt patet de illis qͥ tenet decimas ab eccle⸗ na ĩ feudũ er· de deci ·. ᷓuis· Qut ad p̃ſtanduʒ ſacramẽtuʒ fidelitatis et tũc n pᷣt· qꝛ Hmoi ſa cramtuʒ repᷣſentat qᷓndã ſpecie luitutis arex de re.iu.ĩdignuũ. Triceſimo Stioſii. adulato⸗ res.ij ·q: v ſibr. Triceſimopeimo ſociꝰ omni um bono. ar.C.· e · oibꝰ pᷣ̃t tñ YVte ſocij ſui ñ ꝙ ſua teſtis ee ita ꝙ ei nł lũ emolnmtũ acq⸗ rat· ar. ex · de pᷣbe.dilectꝰ.infi. d B nota ꝙ q̃ repelli ab accuſado r᷑̃pelli ec a teſtifica do· nij:q: ij:c.i łIec tñ regła fallit.peimo in ciuilibꝰ.qe clerci q̃ ſunt ireegłares n ſuo cri⸗ mie vt bigami et mutilati admittũt ad teſtifi cãdũ ĩ ciuilibꝰ ↄtra clericũ ñ ad accuſanduz In criminibꝰ vo neutꝝ poſſunt. Scòo ĩ młie ribꝰ qᷓ repellùt ab accuſando niſi ĩ exceptis cmĩbꝰ. et tn admittu ad teſlificãd niſi ĩ vltis volũtati bꝰ. Tercõ ĩ crimibꝰ pematis ĩ hiſ em̃ nñ pt accuſare cꝰ nõ ĩtereſt. et tñ p̃t teſtifi cari. Ite qcũq; admitti ad accuſað admittit ec ad teſtificadu.iiij· q:ij.c·i.ar.a Otrario. HG̊ regła fallit· Heĩo ĩ cmibꝰ ñ exceptis qñ qͥs ꝓᷣſeqtur iiuriã ſuã vb ſuoꝝ ·tũc em q̃libʒ pᷣt accuſare e tiã ifamis· et tñ ifamis non p̃t teſtificari. iij. q·xv.ↄſtituĩiꝰ.Sc̊o ĩ cmĩbꝰ exceptis vbi ad⸗ mittit lapcꝰ ifamis ad accuſatiõʒz celerici ĩfa⸗ mis ar: er·de ſymo.tãta.ſʒ nõ ad teſtificãduzʒ niſi pᷣſumptiõe aliq̃ pᷣcedẽte·. ex. ð̊ ſen.et re iu⸗ di: cñ ĩ Oteplatiõe. HG̊ o·ĩ·qi .ſiqs ep̃s:et.iiij q· ij.ĩ ſum ·Itè oms qᷓ ſunt ſuſpecti ĩ iudicã⸗ do ſuſpecti etia ſunt ĩ teſtificãdo· qe teſtes ſi⸗ ne ſuſpicõe et ĩfamia ðbet eſſe.ij.q:vij.teſtes oms tñ ꝗ de iure pñt repelli ſunt admittedi ſi is otra que ducũt eoꝝ teſtio fuerit vſus in alio iudicõ mſi docuerit aliq̃d de nouo legi- „ timuz poſtea emerſiſſe · iiij. q:iij· . item in cri mimali v. jtem ſiquis teſtibꝰ. uñr videre de. viij . ſ. quot teſtes req̃rũ⸗ tc . circa q ſciedũ ꝙ regłariter duo ad mi no ſunt neceſſarij. ex·e·veiens.vñ ſi nõ potes ꝓbare tnã intecione mſi ꝓ vnũ teſtem cede a ctione tuã ex aà donacõis alicui aico tuo. et ille ages p̈dt te et illũ ꝓducere ĩ teſtes.ar.ex. e · mſup.qnq; tñ credic vni.et permo ĩ matri⸗ mõio ĩ fauoee matrimonij.qnñq; credi vni in reſtitucõe ĩ integ· e de reſti. in mte.ex lite uS. co in reuocacõe mãdati ftã ꝓcuratoꝛi ex·̊ ꝓcura.ex inſinuacõetercõ qn ptes ↄoſᷣ ciũt ar. C. de fideicõmiſſis· l. fi rto in papa ecni ſoli credi.xx · q/ĩ.quicũqʒ nto qᷓntuʒ aò ſumpti õʒ.· licz em vnꝰ teſtiſ nõ faciat plenaz ꝓPbaciõʒ facit tñ p̃ſumptiõz. di · lxxxvj. tanta Fexto qñ qritꝰð ↄſcia alicꝰ.ex·e.tam literis Afi · Septio qn fama vł alia admĩcła aſſunt ey e/ Pterea. J. I. et hoſti. ex · e· licʒ· Octauo de rebꝰ ablatis alicui violeter credit' ei p 5huz mrametuʒ ex. de his q vi · ſup eo. Nono qñ nñ pindica alicun vt de baptiſmo alicꝰ. de Oſe · onx: cu itaq; In B tñ caũ crededũ eſt tantum xpiano.ſi tñ piudicaret' aljcui ð baptiſſmo a licꝰ ñ credere vni. vt ſiqd legatũ eſſz alieui ſi bapti ſatꝰ eſſet tůc em Piudicaret' heredi Gm quis frater nõiac'. 2c. Hic inqt apłꝰ dicendo jo· Idẽ eſt ð̊ ↄſecratiõe ecc. Decio qñ qs vult ꝓare ſe pniaʒ egiſſe.credi eiꝰ ↄfeſſoei.ex.ðᷣ ymo.nemo: et pᷣt dicere in generali ꝙ ille ↄ feſſus ẽ ſecũ et credit eũ penituiſſe ð oĩbꝰ pec eatis. Vndecio credi vm teſti ð aliquo q ha buit ſigna pnñie · Duodecio ĩ cã denutiacõms vbi pſona denũtiãs cũ yno teſte ſufficit ad bandũ caricatiuã moĩtionẽ ex?·e.in omni. Tre decio vbi agi ad impediẽdũ matrimoniũ ex. de ſpon. pterea. Decioq̃rto ĩ cã teſtamtaria cũ teſtatoe vni fide voluit adhibere. ff. de dote pleg.theoſpofus . Quĩdecio qñ qͥs habuit ꝓ babile cãm ignoꝛãtie vt ſi vberauit clericum qᷓ nõ habebat tonſurã ſi mrauerit ſe ĩignoæaſ ſe eũ clericũ credi ei:ex.de ſen.ex.ſi vo. Iteʒ qnqʒ; nõ ſufficiũt duo:et peimo cũ accuſatur cardĩalis · ij.q.iiij.pᷣſul.ſcdo ĩ teſtamtigs codi cillis et dõatiõibꝰ cã moꝛtis vt patebit ĩ fra in titulis ſuis·tercõ ĩ ꝓbacõe ↄfeſſicis pftẽ ſlucõis qnqʒ; requirã .ſalte nõ rogati. Licet ſufficerẽt dno rogati· q̃rto cũ q̃s debitum qð tiner ĩ ſeriptis vult ꝓbare ſe totũ vł eiꝰ ptẽ ſoluiſſe . hoc em ñ p̃t facere miſi ꝑ teſtes q̃nqʒ idoneos qᷓ interfuerũt. C. e.l. teſtium. ]De indicib? et eon officialibꝰ ti. xxxviij. Eide oſideranò e ð falſitate q Omittic Otra ꝓximũ ĩ iudicõ ꝓ alios ꝙ;ᷓ ꝑ teſteſ et peimo de falſitate iudicum ſeòo adò uocatoꝝ tercõ accuſ atoꝝ: qᷓrto reoꝝ ſiue eo rũ ꝗᷓ accuſãt . De pᷣdictis oĩbꝰ tractat pleiſñ⸗ me alex: an. in tercõ ſuo.ſʒ ego de ip̃is ponã hic aliqᷓ beeuiter magis necefſaria ĩ foeo ↄſci Eentie relinques alia uriſpatis Reta becruratie Sirca peimũ pemmo diceédu eé mkuplici in cõ et ſuſpicõe et q̃li vł qꝰ iudicõ iudex poſ ſit iudicare· ſcᷣo qꝗd iuris de ſentetie iniqꝗᷓ lati one:tercõ ꝗᷓd iuris ð pecnĩa recepta a iudice ꝗrto de iudic idoneitate:q̃ᷓnto ð iudicãdi mõ et cupiditate · Irca peimũ nota ſlm aus. in omeł. de pe niteéta et eſt in glo.i.coz. v.ſupꝑ il lo vbo ſiuue qlitate · lexto de officialiũ iudicigs dolo ſpichis vł exodĩario vſurpatoqʒ iudicõ. ſeò pouꝰ ſem legè dei et oedmẽe eceleſie ſine vltꝰ Ofeſſam ſiue accuſatũ et ouictũ · ſem ̊ igi ẽ duplex iudiciũ ·ſ·indiciũ ſem legẽ di oediacũ et iudiciũ temerariũ.peimũ ocedi hõi. et eſt duplex. ſ. indiciũ diſcretiõis et coereptiemge Indiciũ diſcretiõis ↄcedi oĩ hõi in maĩfeſtis et certis· iudiciũ vo coereptiõis dcedit p̃la⸗ tis im Duictis vł ↄfeſſis.de qꝰ in pſal. erudi⸗ mmi ꝗ iudic atis tereã- Indiciũ vo temerariuz zazt hõiem ab hõie indicari ex arbitrio ſu⸗ vniuerſaliter interdicit hõi. & aũt iudiciñ te⸗ merariũ ex ꝑte indicãtiſ et ex pte rei iudicate ex pꝑte iudicãtis tripliciter.peio p vſurpatiẽz ſiẽ dit glo.ſr d. t. vij. nolite iudicare gio. temerarie· udiciu em̃ temerariũ ẽ qñ illi qᷓbꝰ n e omiſſu iudicãt. GBo.xinij.tu q̃s es qᷓ iudi · a li · Hunz · ſ. cõo ꝗpter indigtatem/ Ro. ij in quo alterum iudicas teipſum condemnaseadem enm agis que iudicas.tercõ ꝗpter ignoranti am · dañ · xiij· ſic fatni iſfrabel non iudicantes neqʒ qð verũ ẽ ognoſcẽtes ddẽnaſtis filiam i ſrahbeł ·peimũ hoꝝ ẽ temerariũ ꝗpter defectũ ptãtis:ſcòm ꝗpter defectũ bõitaus : terciũ ꝓp ter defectũ ſcietie· Sſt aut ptãs de eſſentia iu⸗ dicij · bõitas aũt et ſcia ð ↄgruitate et idonei tate eiꝰ. Sihr ex pte rei iudicate e iud cium tem erariũ tripliciter. Qeimo qñ iudicat pſoã q̃ntũ ad futurũ euetũ · vñ ſupꝑ id.t. vij· noli te indicare:æc: dic᷑:glo:neſcimꝰ q̃lis ẽ futurꝰ q̃ nũc appet malꝰ.de cuiꝰ coerectiõe deſpa⸗ re temerariũ ẽ iudiciũ.Scdo cũ ndicat inten cõ incerta: vñ ſuꝑ id Mt. vij.: nolite indi· glo. ſunt qdã ĩcerta qꝰ aĩo fiãt ð qbꝰ iudicare te⸗ merariũ e. Tercẽ cũ iudicat fctm̃ occktũ · ſ. iudicãti · jm quẽ modũ ð ·i:coe.inj: nolite ã te tpꝰ iudicare quoaduſqʒ; ve · dñs · c. Quã⸗ tũ aut ad circũſtãciã iudicij ðe udiciũ nõ tm̃ temerariũ ſ̊ ec iuſtũ ex puerſitate aĩ oꝛedinis et cãe ſiẽ̃ etiã iudiciũ ðᷣe iuſtũ ex aĩo cã et oe⸗ dĩe:· Ex p̃ᷣdictis ptz ꝙ index iudicare ñ debz a aliquè de occłtis neqʒ de incertis· nec de lois q̃ nõ ptinet ad ipᷣm alias peccat ↄtra ꝓximuʒ Triplex nãq; e Sᷓdꝰ ſuſpicõis Pm tho.in ſũ Deimꝰ elt cũ qs ex leuibꝰ indicijs de bõitate alieꝰ incipi dubitare. et hꝰ e pctm̃ vemiale et leue· ptinet em̃ ad tẽptacõz humanã ſine q̃ ñ duci ita vita · vt habe' in glo: ſuꝑ illð.i.coꝛ· nij· nolite ãte tepꝰ mdicare ˖ Zcðꝰ e cũ qᷓs ex leuibꝰ indicijs ꝓ certo maliciam alteriꝰ eſti mat · et ho ſi ſit de aliquo gui ẽ pctĩ motale inqntũ nõ ẽ ſme ↄtẽptu ꝓximi · vñ glo · ſubd⸗ ibi et ſi ſuſpicões vitare ñ poſſumꝰ qe hõies ſumꝰ. judicia tñ.i: diffinitiuas ſnĩas Otinere debemꝰ?. Terciꝰ e cũ aliq̃s iudex ex ſuſpitiõe ꝓcede ad alique ↄdenãduz / et hoc directe p⸗ tinet ad iniuſticiã· vñ eſt peccatũ moetale. Itẽ Em alex:an.in ſeðo ſuo eſt ſuſpicõ triplex ſ.temeraria ꝓbabilis et violeèta:· Termeraria eſt qñ pauca ſunt ſigna mali et młta boniet ex tali ſuſpicõe iudicare · i. odenare eſt petmĩ moetalo-⸗Peobabik ẽ qñ ſunt młta ſigna mali et pauca bõi:et ex tali ſuſpicõne iudicarè ẽſt peccatũ · ſ̊ non ita gue · veniale tñ eſt du ſtat in ſuſpicõe. ſi vo pueiat ad firmã aſſertiõz cu, pPtinacia pᷣſumit' eſſe moztale. Violeta eſt qñ apparẽt oĩa ſigna mali et nulla boni et tůc ñ eſt petm̃. De pᷣſumpeõe aũt qꝗre infra li· viij · ti · de ſis · v · Ex p̃dictis ptz ꝙ licz hẽi iudica⸗ re hõiezꝭ: iudic o qᷓdez m legẽ dei et eccleſie oꝛdĩiacõz oꝛdĩiatoiñ autẽ iudicõ vſurpato ne⸗ q; iudicõ ſuſpicioſo miſi Em ſuſpicõz violetazʒ SZi obiciat ꝙ moyſes vide' vſurpaſſe ijudi⸗ ciũ oecidẽdo egiptiũ.dicedũ ꝙ he vide feciſ ſe qi adeptꝰ autoꝛitatẽ ex dina inſpiracõe vt vide p hoc qð ðe act.xvij · ꝙ Pcuſſo egiptio eſtiabat moyſes intel ligere fr̃es ſuos · ꝓ deꝰ p manꝰ eiꝰ daret ſalute populo iſrahel. Fel pt dici ꝙ moyſes mbi defededo hebeeũ exceſ⸗ ſit modũ debitũ · ſicut mnuit ambꝛo · li · de of⸗ fi.et augꝰ.otra fauſtũ et ĩ qõnibꝰ exo· vbi e⸗ tiã vult ꝙ licz illò fétĩ moyſi fuerit vicioſuzʒ fuit tñ vᷣtutis future ſignuʒ: quia liberaturꝰ erat papulum. ¶ Rlrca ſcðʒz qrit. q̃d ſi judex dolo malo ſni quid iudices poſſunt a parte aliquiò re · P non licet iudici vendere iudicium zu-⸗ ſtum quãuis iuriſperito liceat vendere iuſtuzʒ az ferat miquã m ray · ti · ð rapto· et hol. ĩ ſum.·ſi hoc faciat timoee vł amoee ſine odio ſiue cupiditate ſiue aliꝗᷓ alia cã· tene pᷣciſe le ſo ad om̃e intereſſe.niſñ poſſz ĩduci ille ꝓ quo ſentetiã tulit ad mtegrãa reſtitucõzʒ · C. de pe · iuò.q̃ male iu.l.fi.et:xj·qiij· qᷓtuos.et pm le ges młtas aliaſ pẽas ſuſtinere dzʒ· impoĩ etiã debz ei pᷣter reſtitutõzʒ penitecia tanꝙᷓ ꝓ gra uiſſimo crimme. xj · q· i · qcũqʒ ·¶ Quid ſi iu⸗ dex iniquã tulit ſenteciã ꝓ impeudetiã M ſe cundũ ray.et hoſti ·tene leſo Em leges inqᷓn tũ equũ et honũ videbi religiõi iudicãtiſ.ff. de exoe· c.l.fi.in iudicõ tñ aĩe tene ad reſti⸗ tucõzʒ. in cłpa em̃ fuit cũ ſe inſufficietez ſciut vbk ſcire debuit. et tñ cãm iudicare p̃ſumpſit · et idẽ ẽ ſi erat ſufficiẽs quo ad ſcietiã ſi ſtude re vol uiſ · ſzʒ qe negligẽs fuit et ſtudere nolu it que ↄdenare debuit abſoluit et eouerſo· Et ꝓcede hic m diſti ctionẽ poĩtã infra ti · ð cle ri co ꝓcuſſoꝛe artiebo de hõicidio caſuali ĩ peĩ ci. Mitiꝰ tñ ẽ ageð cũ iſto ꝙᷓ; cũ illo q̃ fece do loſe. Szm tñ roð.rõ ſupe adctã · ſ.ꝙ in culpa fuit qe ſe inſufficietez ſciuit vl ſcire dehuit n hʒ locũ niſi in iudice oedĩario· q̃ d eſſe ſuffi⸗ ciẽs ad ſuũ officiũ.delegatꝰ aũt ſepe ex certa ſeietia delegãtis e ignarꝰ iuris dumõ ſit bõꝰ homo.et ꝙ tab ad reſtitucõz teneret' ſi neceſ ſitate obedĩe iudicarz et bõa fide ð ↄſilio pe ritoꝛx iiquã ſenteciaz fereet· ireõnabile eſſet niſi ĩ iquirẽdo ↄſiliũ cłpabiłl aut negliges fu iſſet· tunc enim ad reſitucionem teneretur. (en terciũ queri q̃d ſi iudex accepit pe umiaʒz vt fereet ſentẽtiã · ſcõm ray· et hoſt.ibið · aut recepit pecũiaz vt iudicarʒ ini⸗ q̃ aut vt bn·aut vt ſimpłr.in peĩio cãu ſi tulit ſentetiã imiꝙ;· te ſic dictũ e S̊.ĩ illo q̃ iudica⸗ uit dolo. ꝓecuniã aũt acceptã ſiue tulerit ſen tentiã in ꝙ ſiue inſtã ſme nullã tene' indiſtin cte reſtituere · ñ ei qui ðdit cũ turpiter ðderit H ei ĩ cuiꝰ iniuriã rec epit.i.q:i.iubemꝰ.et.l iub. repedũdan · ar · xxij:q:iiij. ſiqs in atrio. In ſcðo et tercõ caũ ſiłr tene reſtituere · qe cũ ex officõ teneret iudicare et bñ et gratis tur piter accepit · Se ide dicedũu eſt ſi pecuniã ac⸗ cepit vt nõ indicaret·.q/i· iubemꝰ.et.l. ꝛub. repetũdarũ · et ex · de ſymo.nemo · et · xj · q: ij. nõ liczʒ · Sz cui reſtituet · illi q̃ deðòt. ſi bõa intẽcõe dedit ſcz vt ius et quietez ſibi huaret xiiij·q· v .nõ ſane· et e? de ſymo.dilectꝰ filiꝰ ſi vo dedit vt ſibi iudicis aĩmũ ſub recti ſpe⸗ cie mceclinaret:et ita indirecte et tacite intede bat eũ coreũpere · ſi h ſcit index ñ itli q̃ dedit ſed paupibꝰ vb ei in cuiꝰ miuriã data fuit re ſtituere ðbet · vt in · c. nõ ſane · et ð ictũ eſt ſu⸗ pꝛa de eo q̃ᷓ dedit vt miq̃ indicaret Quid ſi nullo mõ index ſentẽciam feree voluit et idðo paup aliq̃s ł aliꝰ ius ſuũ ãmittit ̊ hem ray · et hoſti · iudex tene et facit litem ſuam.i.teꝰ* reſtituere · et debet eſtimacionè litis leſo peo pter mali ciam vel negligentiam eiꝰ.xxiij.q- ij· dominus. ij vadin nilrgorec- e Nun⸗ cipe⸗ oſiliũ et adnocato iuſtũ pẽociniũ · xj.q.iij. nõ lcʒ: et.xi in. q: vñ ſane· vñ indices oedinarij n debet aliqᷓd petere ec expẽeſas cũ ſpter iulti ciã tenẽdã ſuas habęeãt digtates et redditꝰ aſ ſi gtos di. lxxxvj · n ſatis ·et·xxiij·q.i:·militare Iudices vᷣo pᷣ lati qᷓbꝰ papa cãs delegat ñ vi ſeom ho.ꝙ ec expeſaſ petere poſſint ſi tñ ſua ſii pẽdia ſufficiãt ſibi.qe de hiſ vinere debet · vt in. c. mi ſtare niſi foste opꝑteat eos domũ exi⸗ re. qe tũc qᷓtenꝰ plꝰ expedũt ꝙᷓ; expẽderẽt do⸗ mi petere poſſent · x·q:iij :cauẽduz ſane · Et ſic intellige ꝙ alij dicũt eoſ expeſas idiſticte pe tere poſſe· et ſura q ꝙ ſe ĩducũt · ſ. q; nemo te⸗ WPBij ſtipediſſ milicare · xxvin · q:i· iã mĩoe· et ex · ð pᷣſerip·cũ ex officij· ¶ Nã et ſiqs ð mãda to peicipiſ ad aliaʒ eat ꝓniciã expedere dz ea q domi expederet ĩ aute·S̊ mãdato peĩ. ll 8ð cołl.iij.ſʒ ſi litigãtes ſint paupes nichil heb vt ðe ibidẽ. C. ſit tibi. Si etiã oꝛdĩariꝰ dat de⸗ legat expeſas facere debz· ex · ð offi:oe· iter cetera. Hñtes em ſtipẽdia ecciaſtiea dicere nõ pnt ꝙ mil itet ſtipe dijs ꝓpeijs e?.ð doñ. c· ij · ſi tñ equos: b al iqᷣd al iund occaſiõe hmoi cae pderet q domi nõ amſſiſſent credo ꝙ petere poſſent.ar· ff. ĩcenrui:et nau.L.ij.. ex incẽ dio et ſi vltra G iudices petãt tãqꝙ; idebitũ re peti pt ar·ex · de cẽſi· et ꝓcura:et ſnĩa lata oc caſiõe iſta nõ tenet ar-e de exceſ.p̃la.cũ ad quoeũdã.Qua em̃ frõte pñt expeſas petere · ñ rõe ĩtereſſe qe q̊ͥ domi expediſſent. nec rõe la boeis qe pape debẽt obedire nee rõe indicij c' nñ d eſſe venale. NHec peti debet expeſe niſi occaſiõe neoed⸗ qritᷣ facte ex ·̊ ꝓcur̃. cũ ꝓ cã·vñ ſi plꝰ expẽdãt q; domi expediſſet ið petãt vt dictũ e dũ tñ expenſe ſint modate rſpectu pſos·ex·.de cen · ꝓcuratoæ·et · xj· q iij ið. ᷓ̊ hoſti⸗Ont tñ dic eſexenia moðdata ſiue modica ſpõte oblata reciꝑe vt eſculetũ et po⸗ culẽtũ et hmnoi:q̃ ſtati ſumu b ñ exteèdũ ad muaneꝝ ꝗqntitate di:xviij:de eulogijs.ñ tñ cre do ꝙ a litigatoænbꝰ debeãt recipe ec ſponte oblata ꝓpter ſuſp icõeʒ vitãdã niſi ↄſideratis circũſtacijs ĩtis infra ð ſymo.h rap · Doteſt tñ index aliqꝗᷓ petere rõe aſſeſſoꝝ ſi ꝓpetat bõa fi de vt qe erat ei picłoſuʒ iudicare ſine ↄſilio q mĩꝰ diſeretꝰ erat:ar:di ·xxxvij · S. fi.ſecꝰ ẽ ſi erat ſufficieter ad h̊ diſeretꝰ k nichil aſſeſ⸗ 4. ſoei dederit bnłluũ habuit vl ide Ptez ſibi ali quã accepit qe tũc frauduleter petit ſm ray. et hoſti · Cõſulit igiꝰ hoſti . ꝓ iudex aſſeſſoꝛem heat ð oſeſu ptiũ et cũ eo ↄueiat.et ſi ñ oſen⸗ nãt hᷣ eiꝰ opĩom ſtare volũt ĩputẽt ſibi · ip̃i eĩ ñ e picbhm dumõ iudicet ſem oſcietiã iuris · er 80 cłici nedi a malo ymo ab oĩ ſpe mali de⸗ bet abſtinere. ſic ĩtellige er . de offi.oꝛð. ĩter cetera · qcqd alij dicãt · vm e tñ ꝙ q̃cqd ſit de iure. de fctõobtinet ꝙ tã delegati ꝙᷓ oꝛdina⸗ rij· ta Plati cſ peſuan rquo tanꝙ; delegati ↄ⸗ Snoſcut expeſas oms he volũt ex ſua Oↄſnetu die peana vł potiꝰ coeruptela. Qð aut p̃latꝰ nichil a clerico ſuo petere deat Pha . xj.q· i. ſiq̃s cũ clerico.̊ po.ci. de vi:et ho. cle. care poſſit ſnbditos ſuos.et videt ꝙ nõ Irca q̃rtũ qᷓritt vtꝝ pᷣlatꝰ malꝰ juſte indi qꝛ indiciũ eiꝰ temerariũ gꝗpter eiꝰ ĩdigtate⸗ vt detm̃ ẽ ſupea imn peicipic oni⸗ ti · Dee · am⸗ beo· dit ſup pꝓg̊. beati ĩimacła· Alle ĩq̃t iudi dicet q nõ agit ea qᷓ putat in alio punieda ne cũ de alio iudicat ĩ ſe ſniam ferat· Cõtra Ot. xxiij:dicit xpᷣs de malis platis iudeoꝝ que⸗ cũq; dixerit vobis fałite ec H m alex· an. ĩ tercõ.e iudicare de officõ ptãtis et ẽ indica re ð mdoneitate et merito ptãtis·peimo modo indicare pᷣt platꝰ malꝰ.ſcðo mõ nõ niſi bonꝰ peimũ ſine ſcõo eſt dãnabile iudicãti:ſalubee tñ eſt ſubdito obtpanti: vñ mali pᷣlati dũ ab eccleſia tolerãtur effugere iudiciũ ñ ẽ licitũ obtꝑpare eſt ꝓficuũ . et Em has duas vias di uerſimode loquuùt autoeitates diunerſe Fd HG nota q Em cho.in ſcda ſcðe ꝙ illi q̃ ſunt in Sgrauioeibꝰ pctis iudicare ñ debẽt eos q̃ ſunt in eiſoẽ peccatis b mĩoeibꝰ vt dit cſoꝰ. ſupꝑ ið Mt. vij · nolite iundicare et p̃cipue ſi ſint pu⸗ blica·:qe ex G̊ ſuos ſcãdaliſant· ſi vero ſint oc culta et incũbat ex officõ neceſſitaſ indicãdi pᷣt cũ hnmilitate et amoee ł arguere vk indi⸗ care.vñ augꝰ.li.de ſmone dñni.ſi inuenimus nos in eode vicio eſſe ĩgemiſſcamꝰ.nec tñ iðo hõ ſic ſe ↄdẽnat vt nouũ pctmi ↄmittat ſed o⸗ denãs alm oñndit ſe ſiłr ↄdẽnabile eſſe gpter 1dẽ vł ſie peccatũ· B tho .·Sz nũquid inferi oꝛ pᷣt iudicare ſupioꝛẽ H ind icare ðe du . ſ. PBe vt iudicare ex ptãte ſme autoeitate· et O muniter exteſo vocabulo ad arguere coeripe et monere · Frguere gꝓppe eſt ſupioꝝ reſpectu ĩ ferioꝝ vñ apłꝰ ait thymo.argue cũ omni im rpio · coꝛripe ẽ reſpectu piũ Mt. vij. ſi peccaue rit ĩ te fr t. coꝛ.eu inter te et ĩm ſolũ.monere vero e inferioꝝ reſpectu ſupioeũ.vñ bern.ad eugemũã moneo te:n arguo· dicẽdũ igit ꝙ iu dicare ge · ſ. ex autoeitate merita examĩando arguedo et punieẽdo .nõ eſt inferioꝝ · ſz iudi⸗ care ↄmuiter ſumptũ.ſ. monẽdo ex caritate ẽ bonoeum ſubditoeum reſpectu malozum ſu⸗ periozum vel peelatoeam. 5 G Irca qͥntũ qrũt pła.ſ. vt debeat iudex iudicare m veritate quã ipᷣe nouit łk Em allegata· de G reqre S·ti.de iuram̃to ar/x.q. vij · Nũquið index p̃t ↄtra aliquẽ ꝓcedere ſine eenſaro⸗e. r iudex é interpees iuſticie inſticia vero ñ eſt ad ſeipᷣm ſʒ ad alteꝛ ·et iðo opoætet index inter aliquos diudicet·hoc aut fit eũ vnꝰ è actoe et alter reꝰ.Si ergo nõ ſit accuſatoe legitimus nõ fatiget reꝰ.ex.e. c.i· qñqʒ tñ infamia tenet locuʒ accuſatoꝛis. Vñ ſup ið geñ·nij·vox ſang:æc.dicit glo.eui detia patrati ſceleris accuſatoee ñ eget· ꝗpter qð pter infamiã purgatio indicit ex.e · veni ens· vel ſaltẽ ex officõ ſuo a ſuꝑioꝛi inquirit ex · e · qualiter In denũciacõe aũt qe nõ inten⸗ dit? peccantis punicõ ſ coerectõ ideo nichil Otra eũ agit cuiꝰ pctin denũciat ſʒ ꝓ eo · et iðo ñ ẽ neceſſariꝰ accuſatos.⸗ Nũquiò tudex pPoteſt penã diminuere ł augere c ſm hoſt. ex ·de rapto·.in archiepᷣatu licz indici ex cau⸗ ſa penã vnã ĩ aliã ↄmutare qñ ſcãdalũ ñ ĩmi⸗ net et vbi ꝓc edt ex officõ.ff.qᷓ no.ĩfa.q̃d gꝰ ecꝰ gꝰ qn cã nõ ſubeſt ł qñ ab alio accuſacꝰ qe tũc nec mollioe nec durioe ĩfligi p̃t. vt. C. ne ſctm̃ bap · it e . l. iij · ĩ fi · Bepe tñ fit ↄtrariũ ð fctõ.G̊ poĩt pleniꝰ ið hoſti.ĩ ſũ.ti : de accu ſationibꝰ.Bern.vo ex·:de offi dele · de cãis· et de ac cuſatiõibꝰ ſup his dill guit ſic.ſczʒ ꝙ; pena aut ẽ exp̃ᷣſſa ĩ iure aut ñ·ſi ſic tunc iundex delegatꝰ ñ pt illã dinonuere nec ab ea pᷣt ap pellari·ſi tñ diuerſe pene ſint exp̃ſſe ĩ iure mi⸗ noe ĩpona ð pe · di · i · pene · k erit locꝰ gtifica⸗ cõi ex.de iure patro.cũ aũt · vb illa ĩponat' q̃ magis time ex· vt lite ñ ↄteſt · qm̃.Tudex aute oꝛdiariꝰ ſi ſup erimie diſpenſare pᷣt· eã pᷣt mi⸗ nuere ex . de mð · at ſi cki . ſi aũt ñ pᷣt diſpẽſare nõ pᷣt eã minuere. Si aũt pea nõ ſit expᷣſſa ĩ iu re :tũc reliquit᷑ arbitrio ĩudicis · vt ĩ · ·de cau ſis · et ab hac appel lari pᷣt· vñ ſi excederet re⸗ duci deberet ad arbitriũ bõi vmi · ex · de iure iurã .q̃nta.et.c.veniẽs.G̊ bern Æ&d B nota ꝙ; młtplex ẽ pea qᷓ peti p̃t. ſ.canoĩca ł legalis xvj.qi.ſtatuimꝰ.Cõſuetudĩał ·ex de o ffi · oꝛ di · dilectꝰ. Cẽtumacie vbi pecũia peti pᷣt dũ⸗ mõ ñ excedat modum. C.ð mõ mł tarum illu⸗ ſtres. St auaricia vite vt.ſ.pecũia paupibus det. ps aũt a pte ñ accipiat vltra ſuũ ĩtereſſe eʒy. de do. et Otu. c. i. licʒ lex hãc totã ꝓmittat peti · ff.ð̊ colł·bonoꝝ · l.ij.niſi vbi petit ſa⸗ tiſfactio ĩmrie:ex de miurijs oli. Iudicialis. et B etiã peti.vt cũ q̃s obligat ſe ad ꝓbandũ ſub pẽa · x · lib · e · ð elee · cũ dilectꝰ. IFrbitra ria et hec petit' ab eo q̃ ñ puat arbitriũ · ex · ð arbi.dilcti · Cõuẽtionał eỹ iudicium appoĩita et H peu pᷣt q̃tenꝰ ĩtereſt.ff. ð̊ ac̃. emp· et ve· pᷣdia niſi apponat' ĩ fraudẽ.vt ibidẽ ·l · papi⸗ nianꝰ.h̊ hoſti.ĩ:c·dilecti · Quid fiet de pe nis exactis ꝓ iundices eccleſiaſticos · SKeſpõdz gof ·titu· de pẽis. ꝙ pene exacte rõe ðlicti dã nũ e iniuriã eccleſie otigetisapplicari debẽt eceleſie dãnũ vł ĩiuriã paſſe·ex de peis·c · ij · ZI vo dãnũ k iniuria reſpiciat aliquẽ peiuatũ applicabi ei pẽa ſiue caõnica ſine a indice ir rogata ſinue ouẽtionalis. Nũquid licz iudi ci pẽam relaxare. hc ꝙ ñ deut. xix · dicit de homicida. moꝛie nec miſereberis eiꝰ et B du plici rõe · pꝛimo ex pꝑte accuſatoeis ad cuius ius ptinet qñqʒ vt reꝰ puniat.ſcðd ex pte rei pꝓublice cũ fũgit poteſtate ad cuiꝰ bonũ pti⸗ net q malefactoꝛes puniãt .ſicut mẽbeũ pꝓu⸗ tridu abſcindit' ne aliq̃ ꝓs coepis cozrũpat vl ledat'. Quãtuʒ ad peimũ nõ differt inter indices ĩferioees et ſummũ.qe ꝗᷓ̃libzʒ iudex teꝰ vnicuiq; reddere ius ſuũ.et qᷓntũ ad ſcom dif fert.qe iudex inferioe ñ hʒ ptãtez abſoluẽdi reũ a pea dtra leges impoſitas ſibi a ſupꝑioꝛe ſz iudex ſummꝰ.ſ.pamceps cui ẽ plenarie cõ⸗ miſſa ꝓtãs publica. ſi paſſus iniuriã velit re⸗ mittere. p̃t licite reum abſoluere ſi G̊ vtilitati publice viderit nõ obſtare · q Hec obſtat p̃di ctis illud iac.ij· iuditiũ ſine mia fiet ei q̃ non fat mĩiaz· qe B bhʒ locũ ĩ his q̃ indicis arbitrio relinquũt illis em intelligi ulud eccleſia ſteſ.vij:noli ee nimis iuſtꝰ vbi augꝰ·erga pe nitentes miſericosdes eſſe monemur.non au⸗ tem habet locum in his que per legem diui⸗ nam vel Hnmanam determinantur⸗ 0 Irca ſextũ artieulũ qͥ ẽ de officialibꝰ ju⸗ dic · ſciẽ dũ lim ray · ti ð rapto · ꝙ mp̃i ĩdiſti cte ſi iudicẽ dolo induxerũt ad male indicãð tenen ſem diltictiõez poĩtaz õᷣ· ti · de rapto · A vero iudex ꝑ impeudetiã aſſeſſaꝛis male iudi cauit. excuſatꝰ erit ſi ſimplex erat et oſcietiazʒ bonã habuit.nec ĩ culpa fuit eligẽdo talẽ aſ⸗ ſeſſoꝛẽ · qe cõiter bonꝰ et ſufficiens credebat magis ergo fuit aſſeſſos ĩ culpa·qe pᷣcipue eli Siũ ꝗꝓpter ſciazꝭʒ. nõ ſic iudex· et iõ pciſe tenet leſo.tf.ꝙ q̃ſqʒ iuris.l.ij. Si aũt officiales in⸗ ferioeꝛes vt nũcij infulati vł ſiłes habeãt cer tos redditꝰ aſſignatos ſibi.nõ licz eis aliqᷓd a liti gãtibꝰ ł etiã alijs ſubditis extoꝛqre · ſiẽ ſupeadictũ ẽ de iudice oedinario; Si vo non habet ·diſtigue ſem alex · an· in tercõ ꝙq Hm ſuetudiẽz et moeẽ teree recipe pñt ſʒ ꝓ vim ł immoderatã impeobitatẽ recipe nõ pnt · B di⸗ ſtictio ꝓ vᷣba auꝰ.ad macedon· ꝓba· et habe tur ·xiiij·q: v.nõ ſane·dit tñ hoſt.ꝙ dicti offi ciales · ſ. in ferioꝛes et ſi certũ habeãt ſalariũ ſi tñ ſm moe teree nõ ꝓ vim vł ꝓp immodera⸗ tã impeobitatẽ extozquet aliq̃d ꝓpuũ vt obu⸗ lum b denariũ vł almd q̃d certũ · nõ tenentur illud reſtituere·ſed inde pnñt ełiam facere· aſ ſeſſoꝛ ãt ſi certũ hʒ ſalariũ et extoꝛ.ꝗt vltra teꝰ ar. ex · ð̊ vi:et ho.cũ ab oĩ ·h̊ hoſti · e · ti · ¶ De aduocatis.ti xxrix. Einde oſiderãduz eſt de aduocatis ˖ et peimo qᷓ debẽt in aduocãdo Puare · eꝰ Aqui pñj et q̃ ñ aduocare.· Circa peimũ ſciendũ ꝙ ip̃i tenent' in aduocatiõibꝰ qᷓtuoe obhnare:peimũ e ꝙ examient cãe q̃liate · et⸗ ſi viderit eã iuſtã ſi voluerit eã aſſumãt · ſi ve⸗ ro miuſtã renuãt · vñ diligecer cauere debent ne cãaz aſſumãt iniuſtã vł deſperatã · et ſi foꝛte eã ignoꝛãter ab inicõ accepint et ĩ ꝓceſſu ta lez ↄgnouerit ceſſent:ł clietulo ſuo ↄſulãt ꝙ cedat vłb ↄponat ſine aduerſarij dãno.et ſem gof.ſalariu illð receptũ reſtituãt · C· de indi · rẽ nõ nouã.tñ vt dit hoſti.illa lex nõ dit de ſalario B q dit gofſ:qꝛ tũc nõ haberz aduoca tus aliqᷣd ꝓ laboee quẽ foete ſuꝑijt bõa fide Si vo nequã adnocatꝰ clientulũ ſuũ ſcienter inducat ad moneduz b defedenð cãm iniquã ad dãna et expeẽéſas ei tenet ar ·C.ð admi·tu. nõ eſt ignotũ ·tene etiã ſi ꝓpter ſuã impeudẽ tiã vł negligetiã cãm amiſerit · ff·de offi · pſi· vtilitas · ¶· ſicut · et młto foetiꝰ ſi ꝓpter infide litatẽ et ꝓditione . qe tũc ẽ di ſna maie pea ff.ð̊ pems ſiq̃s· tene' eciam ꝗᷓlicũqʒ vicio ſuo cãzʒ amiſerit.ar.ff.de euic · lꝰ eptoꝛ ſecꝰ eſt ſi ex q̃l itate cãe vł def̃ectu ꝓbationũ· qe viciũ eſt materie nõ artificis · ff· ad ·l.aæ quib.ſi ſer⸗ uꝰ Huũ:.ſi calicẽ · SZzjm qð obſeuare debent aduocati ẽ· vt ſeꝛuẽt in aduocando triaprimo modeſtiã vt nõ ꝓcaciter nec ↄuiciãdo vł vo⸗ ciferãdo ꝗꝓponãt · C· e · qm · et B niſi q̃tenꝰ litis vtilitas expoſcit · Sedo veritatẽ· ſ.vt nõ meti⸗ antur.nec fła iura alleget. nec fła inſtrumè ta· nec fłoſteſteſ.nec fłas rõnes ł ꝓbatiõs ĩ ducãt · nec cauillacõibꝰ ſe iuuet·nec dilacõs ñ neceſſarias petãt · iij .q:vij.hB̊ tria v.ſiq̃s aũt ex litig aduocato tñ defedenti iuſtã cauſazʒ licʒ peudẽter occłtare ea qᷓbꝰ ĩpediri poſſz ei⸗ us ꝓceſſus :ñ tñ liczʒ ei vti aliqᷓ flitate ·tercio legalitatẽ vt de Otingẽtibus nichil omittãt. Terciũ qð obſeuare debẽt ẽ vt petãt ſalarium moderatũ ſiue ab inicõ cũ facit pactum ſiue ex poſt ftõ ſi ab inicõ ñ fuit determĩatũ q̃n⸗ tu eſh: dz aut attẽèdi moderamẽ ſalarij m q̃⸗ tuoe quoꝝ peimũ e magtudo cãe· Em laboe aduocacõis: terciu ſcia:facũdia et honeſtas aduocãtis.q̃rtũ dſuetudo regiõis.Et Em ho⸗ rũ qᷓtuoe oſideracõzʒ pᷣt et dʒ maiꝰ et minꝰ ta⸗ xari.iij·q: vij tria: v.apud vebem. q̃rtuʒ qðᷣ obbuare debet aduocati eſt vt neqʒ Oueniãt ab inicõ de ſalario cũ Sm dãno litigatoeis· et pᷣcipue ð quota ꝑte litisa·nij:q:vij arcen qᷓnimo ec tales ab aduocãdo arcẽ vt ibidem nec etiã poſt lite ĩceptã nullũ ineãt pactũ cũ clientulo ſao vt ĩ· G. tria: v. ptereaſꝭ poſt pa ctã cãz ð ſalario caueri p̃ᷣt· ff.ð̊ var.et exoꝛð· cog. I. u . ſi cn- B ec intrepide teneduz eſt ꝙ adhibitis circuſtãtijs peedictis licite pᷣt ſine peccato petere ſalariũ aduocatꝰ.xj.q:iij:· nõ licz. et qð ibi dicit augꝰ.q liczʒ mriſpito ven dere iuſtũ ↄſiliũ Intellig rap·qñ laboeat in libeis voluedo et ſtudedoet acta reſpiciẽdo et foste cũ alijs pitis diſputãdo·ab vbi ſine laboꝛe reſ õdere pᷣt credit ꝙ nichil recipe dz imo qð gratis accepit a deo dz dare gratis ꝓ eo.ſm illõ gratis accepiſtis gratis date. qð nõ ĩtelligit hoſti · ſi ↄſil i petes ſit diues. qe etſi ñ laboeat mõ·laboꝛauit tñ ſtudedo et di ſcedo⸗ Si vo aduocatꝰ ſalariũ extoeſit vñ ex⸗ troæquere ñ debuit b ꝓluſ debuit. reſtituere te. ſi tñ ſine fraude et dolo eiꝰ aliqᷓ ſibi a cli entulo ſuo ſpõte oblata recipiat ñ tene' ad re ſtitucõz· et idẽ dicedũ eſt ð iuriſcõſulto.xiiij· q:v.nõ ſane.ĩ fi:ij.q:vj.ſi res·CTenet etiã ad uocatꝰ reſtituere cĩa qᷓ imſte amiſerũt illi cõ⸗ tra quos patrociniu p̈ſtabat ꝗꝓpter ptinaciaʒ eiꝰ.h̊ rap· vn dicit hoſti.ti · de pPenitecijs · ꝙ ſi aduocatꝰ ꝓ ſuã cauillatiõz abſtuli ſuo aduer ſario bõaʒ cãz vł Suauit eũ ĩ aliquo petendo dilatiõz ſuꝑfluã b allegãdo falſe ↄtra ↄſci azʒ vb faciedo poſitiõz duplicẽ b cauilloſazʒ⸗b ꝓ inſtructiõz Falſi teſtis. ĩducedo clietulũ ſuu ad negãdũ veritate· tene iſolidu quo ad ve⸗ rũ intereſſe te adnocatꝰ ſim rap.tenetð ſua ſcia elinam fa cere et aduocare ꝓ miſerabili⸗ bꝰ pſoĩs q ꝗpter defectũ aduocati quẽ dduce re nõ pñt cãs amittũt·et guãtur iniuſte · xj. q·. iij·paup.ad inſtar med ici qͥ Stis tene lãgui⸗ do paupi curaʒz et ↄſiliũ imꝑtiri · moꝛtẽ em ꝓ bat lãguetibꝰ ĩfligere qͥ hac cũ poſſit nõ ex⸗ cludit di. lxxxiij. ĩ peĩcipio· G̊ rap· pꝛzocinari em cãe paupis opꝰ ẽ miſericoꝛdie · vñ ð B̊ idẽ dicedũ ẽ qð ifra de alijs opibꝰ mĩe ſuo loco dicet. et iõ dicẽdũ ẽ ꝙ tenet /ſ.ĩ caũ . puta ſe cũdũ tho·cũ aliqs occureit aduocato maxie ſibi ↄiũctꝰ.tãtaʒ ad pñs neceſſitatẽ paciẽs p 1pPzonatu n appareat quo aliter ei ſubuem⸗ ri poſſic· aliaſ ñ te. ita ꝙ peccet ñ faciẽdo ſz ſi ſine tali neceſſitate ſubueiat laudabiliter fcit eurationem pauperis; t idem dicendum eſt de medico quantuz ad ¶lrea ſedðʒ ſciẽdũ ꝙ repellũ ab aduoeãdo monachi et caõnici regł ares et qlibet a lij religioſi tã in foꝛo ſecłari ꝙᷓ eccleſiaſtico⸗ tales em peccãt aduocãdo niſi ꝓ monaſterio ſuo.nichilomĩiꝰ impante ſuo pᷣlato ex · e. c · ij · Etẽ cłici ĩ ſacs cꝛdĩibꝰ ec ñ bñftciati et cł ici ĩ minoerbꝰ ſi ſint bñficigti aduocare ꝓhbibent coꝛã iudice ſecłari ·nii ĩ cã ꝓa ł ꝓ ſua eccle ſia b ꝓ iũctis et miſerabilibꝰ pſonis qᷓ ꝓas cãs admiſtrare ñ pñt ex · e.c. i · et vi:e.cũ ſac⸗ dotis · et ita pñt H vegete neceſſitate ł cã ełie Clerici vo in mioeibꝰ et ñ bñficiati pñt aduo⸗ care et ſalariuzʒ recipe eẽ in foeo ſecłari · ſicut etiã ꝓpñt iuſtã negociacõʒ ſi ſint pauꝑes exer⸗ cere ex ne cle.c. i. vtriſqʒ vo licʒ aduocare foeo eccleſiaſtico:ar:a otrario ſenſu ex. ec. 1· Sp̃i vo nec ĩ cã ꝓpa nec in cã eccleſie poſſut adnocare · ſ̊ aduocatũ habebut · Pm goł · v. q. iij · qe ep̃s·ſʒ intelligt hoſti:·coꝛã iudice ſecła ri qe coeã eccl eſiaſtico p̃t ſi ꝓlacz ſibi.et ꝓ ꝓ⸗ curatoꝛẽ et ꝓ ſe litigare:ſic mtelli ex. iura. calũ.c.fi · Nota tn ꝙ pᷣdctẽ pſone aduocare ꝓñt ĩ caibꝰ pᷣmiſſis ita tũ ꝙ ðᷣinũ officiũ cui ĩ tereſſe tenen n impediat᷑ ar.di.xxj. cłicꝰ. Nota etiã ꝙ clerici ĩ cã cmiali n pñt allegare coeã indice ſeckari .di. lj.aliquãtosniſi ad H̊ vt ſupplicent peo reis·xxiij.q v. c· i.· ¶ Nota etiã ꝙ cłicꝰ ñ p̃ᷣt aſſumere cãzʒ ꝓ exneis ↄtra eccleſiã ĩ qᷓ bñficiũ obtinet· et ſi ↄtra eã aduo catꝰ vł c uratoe eſſe pᷣſumat.pᷣt tanꝙ;ᷓ ĩgratꝰ G; bnñficio ſpoliari ey: e. cũ ſacdons · S. cłicꝰ. St idẽ e otra ſuũ epᷣm· ex ·ð exceſſibꝰ plato: gue Sʒ nuqd eps reputabi exneꝰ reſpectu eccle ſie epiſcopalaut vnꝰ de caõnicis reſpectu e piſcopi ec capiculi.Rñdz roðò. ꝙ non cũ pene ſint reſtri gẽde nõ ãpliãde · et H qñ liti ga ð iu re qdð illi hñt ĩquãtuz ſũt canoĩci ł epᷣs ilius ecckie· ſecꝰ e foete ſi vnꝰ ð caõnicis ageret ↄ tra ep̃m vb capitłm petẽdo aliq̃d iure heredi tario:b aliꝰ ↄcaõnicꝰ eiꝰ eſſz ĩ illa cã aduoca cꝰ b ꝓcuratoæ· Itẽ dicit jnno. ex ·e.ſup. c. fi. ꝙ etiã laycꝰ ſi bñficiũ hęat ab eccleſia peima ri dz bñficõ ſi ↄtra eccleſiã aduocat uin ſi due ecclie ĩ ꝗbꝰ q̃ͥs e bñfictatꝰ agãt ad inui cẽ Otra ſe · Cõſulit hoſti · ꝙ neutri noceat ſʒ O coediã tractz ar· ex·e.c.fi:Si tcñ ſit pᷣlatꝰ alte riꝰ vide ꝓ poſſit agere ↄtra reliquã et ec ius ſuoꝝ vtra ꝗpaz eccleſiã defedere· ſi moĩta no lit emedare· Et H̊ innuit hic qð detm̃ eè ſupea ꝓ exneis · dicũt᷑ etiã ſui hi otra quos nõ pᷣt ſe cũdũ leges teſti ficari er · de teſti · co. c. i. p pꝓellatio ãt ſuoꝝ ẽ largioe q; domeſticoꝝ dr. xlvij. I. neceſſe· ꝓpe fi ĩbi q̃ ſuos ꝛc⸗Lex autezʒ dicit ꝙ ꝓ filijs·pentibꝰ.vxoee:oſangneis et affimbꝰ ex trãſuerſo vſq; ad quartũ gradum poteſt patrocinm imꝑtiri·C. de aduo. diuer. uudi.poæcõeʒ. J. licentia ·¶Quid ſi eps et ca⸗ Pirulum liigent · Beſpõdet hoſti · ꝙ debet ad herere epᷣo ſi credat ꝙ iniuria ſibi fiat ar. ex- de v:ſig. cũ clertci· aliaſ adherebit capło ar- ex · ð iureiu·peticõ ſi ãt dubitet ð pace tractz In h tñ caũ vide' ꝙ debeat potiꝰ eẽ cũ capło ne remaeat idefeſuʒ ar· ex·de iureiurã· beeui⸗ niſi foete ep̃s p̃cipiat otrariũ cui eſt in dubio —⏑ — — — — — — —— — 2— — — — — — — ☛ — — obediendũu . in facto tñ ꝗpeio ho pcipere ñ dʒ 2 Nundqᷣd aliq̃s cogi pᷣt vt ꝓ miſerabil ibꝰ p⸗ onis ſit ↄtra eccleſiã a qua bñficiũ hʒ. Bñndz Hoſt.ꝙ ſic · ſi aliꝰ haberi n pᷣt dũmõ ecclia ha beat alm̃ ita bonũ qui foueat iuſticiã eiꝰ.abł ſecꝰ e ar·ex · de teſtamtis cũ ĩ officijs: ſiẽ et qͥ libet in defectu ꝓbatòis cogi dicere verita⸗ tẽ· Nec obſtat ſi ſuramentũ defeſionis ſiue fi delitatis ipſi eceleſie fecerit q tacite hãc cõ ditõez Habuit · ſ. niſi ſupios otrariũ ei p̃cepit.· ar · e · ð iureiurã · venietes· . qe vo Quid ſi q̃s cũ ep̃o cauſaʒ hñs aduocatũ ñ ĩunenit.· nun qd epᷣs ei aduocatũ ↄtra ſe dabit· Rñdz hoſt · ꝙ ſic niſi deũ offedere velit. ſ̊ aduocatꝰ non dDz ei otra ↄſcientiã obedire kte repellit ab aduocãdo q̃s qnqʒ iudicis officio· qꝛ vtit ſił officio aduocati et aſſeſſoeis:qe ĩ eadẽ cã ñ pt quis duo officia exercere inij.q:iiij· c. j· et · ij· ite qñq; repelli quis qe mdex viòes ex vna ꝓte aduocatos rudeset ex altera peudentes eque vult diſtribuere · et vnũ eoꝝ pti idigeti cui denegat ſuũ prociniũ dare· C· e. ꝓuideduũ et · j · q· vij: · tria·v.ſui vo: dòz em̃ iudex aduo catũ dare femisꝓpupilł· dehbnlibꝰ. et lis q̃ ñ ſunt ſue metis · vel ſi ꝓpter potẽtiã aduerlarij aduocatos ĩuenire ñ pnt.ff.ð offi · ꝓcõ.nec q̃dquã · J. fi:nec tũc gratiſ dare dʒ ſʒ ſalario a ꝓte Oueto· vel ſtatuto a iudice:·moderato qdã mõ ſupeadicto.fłᷣ·de vari·et exoꝛð.cog · l.j. B qᷓdẽ ſcòz hoſt.moderamie adhibito ſalte cca clericos· ꝙ ſi pauꝑ ſit is cui dat gtis aduoc et a ðo remuneratõzʒz expectz. ſi aut aduocatꝰ a iudice iuſſus alicui prociniũ negz ſine excu ſatõe eundeti · ñ aduoczʒ · C.e.ad Puidend. i. terðe ſibi officiũ aduocatõis Ate repel lic qͥs ſi Peeunia ob nõ aduocandũ accepit.ff.ad l·. iub · repetũda . Itẽ hereticꝰ paganꝰ et excõica to. vi · q · jc.jet ex: de hereticiſ vergetis.et de pe · di · ·.· nemo ł ĩ foꝛo vbi eẽ habemꝰ ꝙ iu dex peccat et punmi dz q ſcièter tales admit⸗ tit· Itẽ q leges audinit ꝓpiſiꝰ .ex·ð peiuił · ſup ſpecła.Itẽe qᷓ hñs pſonatũ leges audiuit et m fra duos meſes ñ reſipuit.ex ne clerici ł m O* ſup ſpecka. Sũt eẽ alie pſone p̃ter pdictas p? hibite ð qᷣbꝰ ·xiij:qvij· . tria. ſʒ pene noĩate ſpealiꝰ ꝓtinẽt ad iudiciu aĩe · ·d H nota ſcðʒ hoſt.ꝙ in caſu ĩ quo aduocatꝰ ñ ẽ pſona ido⸗ nea vt religioſus · vł ĩ ſacris ↄſtitutꝰ ĩ caſibꝰ ñ oceſſis· ſi alias diligeter officiũ ſuũ exeq̃e nec ſit ĩ culpa amiſſiõis cãe ñ tene iliꝰ qð ꝓ ſalario recepit reſtituere ei qᷓ dedit· cũ ſaa nõ interſit·ſʒ alias ẽ ei iniũgenð ꝙ eroget ĩ pias cãs ar.xiij:q/v. ñ ſane. et xij.q/ij· gła epi.Si vo imoderatã ꝙᷓtitatẽ recepit tũc illuò qð ni mis recepit reſtituere tenet᷑ illi a ꝗꝰ extoeſit· De accuſatoꝛibꝰ ti ·xl. Oſtea dſiderãdũ ẽ de aecuſatoꝛibꝰ.et peimo qd é accuſare: ſcedo vt s te⸗ neat᷑ accuſare·3 de remerarie accuſa tõis ðᷣtectõe · qᷓrto quos qᷓs pᷣt accuſare· quĩto q̃d iuris ẽ ð eo ꝗq pecunia r̃cepit ꝓ accuſatõe Arca pꝛimũ ſciendũ ꝙ accuſare ꝗꝓppe è alte t9 crime feree ad penã canoĩcã ł lega lẽ.· Cõmuniter vo ðt accuſare eẽ ðnũtiare cri⸗ mẽ alteriꝰ ad penitétiã pagendã · Ytrũqʒ; ho rũ ſi fiat ex caritate e licitù et ſanctuʒ qe ſiue plectedo ſiue ignoſcedo ; bñ agẽ vt vita ho mmũ coeriga.xxvj.qv. ꝓdeſt· ſi aũt ex ma⸗ lignitate illicitũ ẽ et eẽ moetale ptm̃ qe peio mõ ĩtendit᷑ ł fris coerectio vt ĩ denũtiatiõeł bonũ reipublice vt ĩ accuſatõe:ſcòo vo mõ i⸗ cendy ꝓximi leſio·dnr etiã accuſatoses large detractoees et ſib es ſcõðz ray· Irca ſcðʒ ſcienð ꝙ accuſatio oꝛdina pei⸗ ccipaliter ad bonu reipublice qð qᷓdez ꝓ⸗ curat' ꝓꝑ punitõz peccantiũ· ad quã agi in ac cuſatõe.et iõ ſic qͥs tenec bonũ ꝓcurare ł eẽ vitare malũ reipublice ſic eẽ tenet accuſare. Vñ ſcðz tho· ſi crimẽ ſit tale ꝙ vgat ĩ detrimẽ tũ reipublice.tenet hõ accuſare dũmõ poſſit ill ſufficieter ꝓbare · B em incũubit accuſato ri · vt cũ peccatũ alicuiꝰ vergit in coeruptõez multitudĩs coepalè vel ſpuale. Si vo ñ redu⸗ det ĩ multitudinẽ vel eẽ ſi ſufficiẽter illud ꝓ bare ñ poſſit.ñ tene illꝰ accuſare qe nullꝰ aòʒ B; tene qð ñ pᷣt debito mõ pficerehec tho.a lias eſſet fratris ꝓditoeiij · q. j. ſi peccauerit et · v. q.j · c· ij. ſecretoꝛ em ſolꝰ deꝰ e cogni⸗ toꝛ et iudex · Et p̃ter penitẽtiã guis ẽ pena cõ tra tł es iſtituta:qe ſcʒ debet excõicari di.xlvj ſonis talibꝰ ĩ ſecreto q̃ poſſmt ꝓdeſſe et ñ ob eſſe · ꝙ aũt ĩ caſu p̃dicto hõ teneat accuſare ẽ argumẽtũ lem.v. vbi ſic de:ſi ꝓpeccauerit aĩa accuſatoees frati p̃t tñ ſi ẽ occultũ dicere ꝓ et andierit vocẽe iurantis teſtiſqʒ fuerit ꝙ aut ipſe vidit aut ↄſciꝰ e niſi ĩdicauerit potabit iniqᷓtate ſuã.Ex quo vt dicit augs · v᷑ hõ pec⸗ care ſi ſcit alique falſũ iurare et tacz ergo teꝰ accuſare. Deeterea dict aug.ĩ regula ſua.ſi fr tuus vulnꝰ hʒ ĩ coepe qð velit occultare cuz timet ſecari: nõne crudeliter ſiteres et miſeri⸗ coꝛditer ĩdicares· ꝙᷓto ergo magis debeo vul nus aie ĩdicare ne deteriꝰ putreſcat ĩ coꝛde. Sʒ3 obi qę ex dicta autoeitate leui. vi ꝙ qᷓ audit peierante dz eũ accuſare:ec ſi ſolꝰ ſciat cuiꝰ ↄtrariũ habitũ ẽ ſupea &d qð rñdzʒ aug. ibidẽ ꝙ a tali peccato ſe exuit qͥ tal ibꝰ idicat ꝗ̃ pnñt piuro mag ꝓpdeſſe ꝙ; obeſſe. ſ. coerigẽꝰ vel orãdo Vc vo hõ tenea crime alteriuſ denũtiare · H ſupꝛea ti · de Piurio ar · ij. q. q̃dò ſi aliquis audiat aliũ jurare ec Uo terciũ nota ꝙ ſiẽ habe ij.q.iij..no ãdũ. accuſatoꝝ temeritas tripliciter ðᷣ tegi aut em̃ calũniant aut p̃uaricant aut ter giuerſant᷑. Eſt aũt calũniari falſa crimia inte dere ſiue ĩponere ſubaudi ſcieter et aĩo calũ⸗ mandi ex· de calũ.c.ij:Otingit em̃ qñq; ꝙ; ali q̃s accuſat aliquẽ ex aĩ leurtate.ſcʒ qe nimis facile credt qð audt et h̊ è temerariũ.qnqʒ vo Otingit h̊̊ ex iuſto ereoee· hec aũt oĩa iuſtꝰ ju⸗ dex dz diſcernere · Tanta aũt et talis pena ẽ ĩ ponẽda accuſatoei calũnioſo e⸗ et qualis e iponẽda accuſato ſi omuiĩica. f. calũ. l. fi. Deeuaricari ẽ vera crimĩa abſcondere.ſ.frau duleter vt cũ accuſatoe ↄtra crimĩa de quibꝰ accuſauit cũ reo colludes ꝓpas ꝓbatões diſ⸗ ſimulatet falſas excuſatõnes amittit. vñ ðd̊ᷣe puaricatoz quaſi peimi ſiue pcedentis ſciliczʒ intẽti variatoe · qe ſcʒ ꝓtem aduerſazʒ adiuuat dita ſua cauſa. Tergiuerſari è aĩio ab accu⸗ ihtoe deſiſtere· animũu ſcʒ accuſandi ðponedo ñ qualitercũqʒ ſed ĩoedinate · An h em q; ab inceptis deſiſtit quaſi tergũ vertit · poteſt em aliquis ab accuſatõe ðſiſtere dupliciter. vno mõ ſi in ip̃o ꝓceſſu accuſatõis ognouerit eſſe fal ſum illud de quo accuſabat.et ſic pari cõ⸗ ſenſu accuſatos et reus ſe mutuo abſoluunt. Slio mõ ſi peinceps ad quẽ ptinet cura bonij Omunis qð ꝓ accuſatõzʒ intedi. abſoluerit ac . — — — „ cuſatoee · S vᷣo deſiſtat ĩoꝛdi nate puta ꝗꝓpter Onentõem aliquã cũ aduerſario. facit miuriã reipublice. et iõ ei remitti ñ p̃ᷣt ꝓ accuſatũ ſed P Pemcipẽ qm curã reipublice gerit.patet er 80 ex dictis ꝙ otingit peccare m accuſatõe k q? in iuſte ↄtra accuſatu age vł qe reſpublica ledicᷣ.dũ ſcʒ peccati punitio impedit. peimũ fit caluniando.ſcðʒ fit puaricando vel tergi uerſado:.¶Hlota etiã ꝙ accuſatoꝛi calũmoſo debe' pena duplex. vna e pena talionis vt di ctũ ẽ ſupea.ſi tñ iudex ↄgnouerit eũ accuſaſſe nõ aĩo nocedi ſed ex leuitate aĩ. vel ex cã er⸗ roeig iuſti ñ imponit penã talionis. ſcòa ẽ pe na ĩfamie · et qnq; peiceps remittit penã. et ñ abolet mfamiã.qnqʒ etiã infamiã abolet. Irca quartũ qnerunt' plura ſczʒ vti ſub⸗ diti ꝓoſſit accuſare ſuos pᷣlatos H? ꝙ ſic clencꝰ em accuſare p̃t ep̃m.ij.q.vij. latoꝛ.et e· pᷣſumũt:et monachꝰ abbate ſiue peioee vbi nõ eſt abbas·et cũ ñ habeat ꝓpenũ dz ei de bo nis monaſterij ꝓuideri er · de accu . ex pre · ſi tñ loculos habeat dʒ ei B̊ auxiliũ denegari. ex ·ð̊ offi ·oæ· ꝙᷓto. et mł tomagis ẽ ſubueniẽð ſeculari ſi egeat ſiue ſit clericꝰ ſiue laycꝰ de bonis cõibus ſiue ĩ quibꝰ pᷣſumꝝ ius habere C:de oedi:cog.l.fi. hhoc ec volũt multa alia iura ſcez hoſt. Nec obſtat illud c.ij.qvij. ip̃i apoſtoli. et c. teſtes· et ꝑ totũ.ex quibꝰ habe q; n auoit' minoe oediĩe voles accuſare maio⸗ rẽ.qꝛ ſcᷣz hoſt.coerigunt ꝓ illa.ſ.latoe · p̃ſu mũt· Diſtinguenõ tñ e. ꝙ ꝓhibita ẽ acenſatio pᷣlatoꝝ ab ignotis et ec a notis crimooſis et infaĩbus ñ aut a notis bonis ex affectu cari⸗ tatis q̃ diſtictio elicit.ij.q.vij. querendu· et GS.· His autoeitatibꝰ et.c.p̃ᷣſumũt.et ſcòm hãc diſtinctionèe ĩtelligi debet om̃s canones qbꝰ ꝓhiberi viᷣ accuſatio p̃latoꝝ · ñ e etiã ꝓPhibi⸗ ta accuſatio p̃latoꝝ et a crimioſis et mfaĩbꝰ in caſu ſcʒ cum ipi p̃lati exoebitauerint ĩ fide ij·ꝗ⸗vij· · opponit.Scienð euã ꝙ aliq p̃la ti n ꝓpnt accuſari ꝗpter excellentã dignitatis vt Papa et imꝑatoe qꝛ ſut ſupea ius et legibꝰ ſoluti.papa em ñ hʒ ſupioæe niſi deu ix. q. iij nemo alio. niſi ĩ crimie hereſi s di.xl. ſi pa Pa Munqd monachꝰ accuſare pt aliũ ꝙᷓ ab⸗ batè vel peioes ſuuzʒ: ꝙ nõ ex.de accu.ex Pte: q intellig ↄtra volutatẽ abbatis. ſj de volũtate abbatis admicte⸗ vtilitate monaſte⸗ I)exi Sete ar- de poſtu.ex pte. alias ſcom ca⸗ nenes miſ monaſterij interſit abbatis licẽtia ñ ſuf ficit eũ ſit moꝛtuꝰ muũdo.xvj.q.j.placut lic et denutiare Hoſſit ad penitetiam ñ tm̃ fr̃es ſed etiã quelibz fidele etiã abbate ocradicẽte Fd hoc em̃ tene quilibz ſcðz hu.qe generabr dictũ e ſi peccauerit in te frater tuꝰ ꝛæc. .₰ B xj:qiij:iulianꝰ.et ex.de iureiurã· queadmo⸗ du F. fi · Flij vo vt ala·et gof · naſon ĩtelligũt q; monachꝰ p̃ᷣt aliũ accuſare de volũtate ab⸗ batis etiã ſi monaſterij ñ interſit·ij.q:vij·cuz paſtoeis.· NHoſt.aũt ẽᷣ pyjme opi. Nundqd lay ci pñt cleri eos accuſare ·H bar· et melenduſ dixer̃t ꝙ layci bone fame admittun ad accu⸗ ſatõʒ clericoꝝʒ · et iura q̃ ↄtradicere viden . vt ij·q.vij· c.j· et· ij· et ꝓpła alia intelligunt de aycis criminoſis · ſ̊ eis apte ↄtradicit ex · de ceſti.decetero· niſi ĩ criminibꝰ exceptis vt di ctũ e S̊· In illis em dicũt quidã ꝙ oms layci e tiã crimĩioſi et mfames admittun ad accuſan dã et teſtificandũ ec meretrix · ex de ſimo.tan ta ꝛcc. Iln dicũt ꝙ nullꝰ laycus admitti otra clericos etiã in criminibuſ exceptis niſi eoꝝ opinio ſit Suata:vel ſiqs ſuã vel ſuoꝝ ĩiuriaʒ ꝓſequat᷑ et ſic ſentit gof.qe generaliter laici ꝓhibent᷑ clericos accuſare. ij.q:vijipſi apbi et c.·teſtes· et ꝑ totũ· Et ſi queratc᷑ in quo ergo ſunt excepta crimina· Rndz qe ifames admit⸗ tun otra laycos ñ ĩ famatos et ↄtra clericos ñ infamatos·ij.q.ĩ·in pemis. admittun etiã in teſtes ↄtra laycos interuenietibꝰ etiã alijs ammmicłis e? · de ſimo.liʒ: et c. p tuas. Can. vo viã med ã tenens dixit ꝙ om̃s layci bone fame et bone vite ĩ criminibꝰ exceptis admit tunt' et ñ in alijs niſi ſuã vel ſuoꝝ miuriã ꝓ ſequant'. vel niſi in caſu ex · de ſeruis ñ oedi. nullꝰ. aliter hec crimia ñ viderent' excepta. LCayci vo crimmoſi vel infames n admittunc niſi ec cłici fuerit male fame.qe tũc admittũ niſi ſint inimici:vt collige e?.de accu·cũ ·p. et de ſimo· tanta:et c.·ꝓ tuas: excipiunt᷑ etiaʒ pti cipes crimĩs ex ·de teſti . venies jo.tñ dict ꝙ layci bone fame pñt acceuſare ſuũ pᷣlatuʒ qe ſua intereſt habere bonũ p̃latum ar.ij.q.vij. elericos · et:nij·q:illud tn· ſcᷣm etiã eundem cõioe ẽ opinio ꝙ ñ pñt niſi ſuã vel ſuoꝝ miu riam ꝓſequant᷑. hec hoſt. „ CQ Irca quintũ nota ꝙ ſi aliqᷓs accuſatoe pe cuniã accepit ob accuſandũ: vł ñ accuſã dũ crimẽ ↄcuſſionis ↄmiſit et tene reſtituere ei qᷓ dedit ſi ñ turpiter deditalias ei in cuiuſ miuriã data fuit ·. j·q:j. iub emꝰ ſcòʒ ray. BDe accuſatis ti xlj. Sinde oſideranð ẽ de reis ſiue accuſa⸗ tis ſeu iudicãdis.et peĩo qui ſunt iudi cãdi.ſcòo vt iudicãdis liceat effu⸗ gere iudiciũ dãnationis Circa peimũ querũ tur plura ſeʒ vt generaliter mali ſint udicã di ſiue punjedi · ꝙ vbr mali ſunt coerigẽdi Pammon itõʒ ſcðz illð Qat · xviij· ſi peccaue⸗ rit m te frater tuꝰ ꝛc.ſ̊ ñ ſunt vbr puniẽdi per Odemnatõz ?c. Nõ em̃ ſũt aliq ↄdenandi niſj Ocuræetibꝰ tribꝰ ſczʒ iuriſd ictiõe ↄuictione et pace ſiue vnitate ecclĩe· de pꝛimis duobꝰ pz. ex pᷣdictis ſupea ti · de iudicibꝰ ĩ pe incipio· ð̊ tercio· ſ. de pace ecclie dicit aug: ↄtra epł am ꝓmeniani . ꝙ cuiuſꝙᷓ crime notũ ẽ et oĩbus ex ecrabile apparetſi ñ tales habeat ðfenſpees P quos poſſit ſciſma otungere nõ doemiat ſe⸗ neritas diſciplie Vtn abſens poſſit odẽnari 1 n niſi ſit abſens ex ↄtumatia: qles fue⸗ rũt dathã et abyron.q̃ vocati a mople nolne⸗ rũt venire numeri xvj · Abſens vo ex iuſta cã ñ pᷣt legitime odenari· vn ſeuerinꝰ papa· ii :q ix abſens nemo indice. qe G̊ diuine et huane leges ꝓhibet Vcꝝ multitudo peccãs ſit pu niẽda et vn ꝙ ñ Mat· Aij.ð ʒiʒanijs dicuc ſer in vis imus et colli.ea rñdet dñs ꝙᷓ; ñ ne boe te eradiceti s ſib et triticũ ſinite vtraq; creſce re ⁊ꝛc·ihi dicit glo.ñ ẽ excõicanda multitudo nec peĩiceps popł i Cte aus.àd boneficiũ vbi 3 Sraues diſſenſionũ ſciſſaras ñ huius aut il⸗ liꝰ hoĩs ẽ piculũ.ſed ſtrages iacet populoꝝ detrahenðd e ſeueritati· vt maioeibꝰ malis ſa nandis ſincera caritas ſubueniat· Cõtra exo · xxvij.moyſes ꝗꝓpter idolatriã peecepit occidi multitudinẽ vlqʒ ad xxiij. milia hoim Deete⸗ rea.iiij· Be.j.helias 2elo mſticie igne celeſſi duos quinq̃genartos cũ ſuis l.odenauit Bee terea deu.vij.p̃cipi filijs iſrahel vt ſepte gẽ tes qᷓ erãt ĩ tereis ꝓmiſſionis percuterẽet vſqʒ ad interfectione ergo ec. ſcðz aug. li.cõ⸗ tra fauſtũ crimia ſunt punieda qn ſalua pace eccleſie fieri p̃t· in quo tñ diſcretõ e adhiben da: aliqñ em del inquẽtiũ multitudo diu ꝑ pa tientiã e expectãda.aliqñ ẽ in paucis punie⸗ da · vt eoꝝ exẽplo ceteri tereeant᷑ et ad peni⸗ tentiã ꝓuocen' ſic moyſes et helias idolatni am in paucis puniuerũt vt alij pterriti eã di⸗ mitteret · Fd illð qð dᷣe deu· vij. de geẽtibꝰ di⸗ cit greg Ibi patieter tolerãdi ſũt mali vbi ali qui mueniun boni qð qe ñ erat ĩ gentibꝰ ilł vbr diuĩo indicio ſũt delete · Der pᷣdicta pat⸗ rnſio de zizamjs.illud em̃ ñ e faciendũ vbi ii me ne ſimul eradice triticũ.ſcdðzʒ em̃ aug qñ multitudo ẽ m ſcelere nec ſalua pace ecelie mali pñt puniri:debẽt potiꝰ tolerari. Vtv index punire debeat reos in ſe delimquẽtes- ſic.ĩtuitu honoeiſ diuim ſiue officij ſui n aũt ĩtuitu ꝓe miurie· Vñ beatꝰ petrus ↄcu melias illatas cum gaudio ſuſcipiebat. pctã vᷣo q̃ ↄmittebant᷑ in deũ acerbe puniebat. vt patet in anania et ſapbira act.d.aplũs etiã p totã epłam ſuã ad coꝝx · pia monitiõe ꝑ ↄtep⸗ tũ delinqñtes ĩ ipᷣm ad amoꝛẽ ſi reuocat elp mã vo magnũ q ceteros a fide retrahebat ce⸗ citate pcuſſit act.xiij:ꝙ aũt helias ignem po ſtul auit de celo ñ cuiꝰ meriti eſſet apud deuʒ oñdere voluit . ſz ꝙ ille verꝰ deꝰ eet que cole bat. Beatꝰ ecẽ ſilueriꝰ papa ĩiuriãtes ſibi ana thematiſauit· ſ B inturtu dei et eccleſie cꝰ pa ſtoe erat fecit · ha ſcðᷣm querun plura ſczʒ vta qᷓs mo⸗ taliter peccʒ negãdo vitatẽ p quã ↄdem nare · tho· dicit in ſcdᷣa ſcᷣe ꝙ ſic.qꝛ q̃cũ⸗ q facit ↄtra debitũ iuſticie moztałr peccat Fd debitũ añt iuſticie ptinz ꝙ aliqs obediĩiat ſuo ſuꝑioei ĩ his ad qᷓ ius ſue platõis extẽdit᷑ et iõ accuſatuſ ex debito te iudici q ẽ ſupice eiꝰ exponere vitatẽ quã ab eo ſem foꝛmã ꝛuriſ exigit et iõ ſi eã ofiteri noluerit vł medaciter negauerit moetale peccat· Si vo iudex h̊ exi⸗ gat qð ñ pᷣt ſcõᷣm oꝛdie iuris.ñ te ei rũdere iz p̃t ꝑ appellatẽz b aliter licite ſubterfugere n tñ licz ei medaciũ diceree Kiee obſtat p̃di⸗ ctis illõ Criſoꝰ.ñ tibi dico vt te ꝓdas ĩ pub⸗ licũ neqʒ apud aliũ accuſes. qe ĩ caſu pdicto nñ ꝓdit a ſe ſ̊ ab alio dũ ei rñdedi neceſſitas ĩipor a ſupioei ſuo. Si dicat ꝙ ibi vr eſſe men daciũ officioſũ q e veniale pctin· qe ibi hõ meti vt liberz ſeipᷣm.diceò ꝙ; imo e ibi aliqd de pnicioſo admxtũ qe iudici debituũ ſcz ofeſ ſione veritatis negat:et accuſatoe punie ſi in ꝓbatiõe deficiat Vta liceat accuſato ſe ca lunioſe defedere Rñdz tho. ꝙ ñ. vñ etiã ĩ cã crimĩali iuramentũ de calumia ẽ pᷣſtandn· ex· de iur̃. calũ.mherẽtes Nota ec ꝙ; alid e ve⸗ ritatẽ tacerealið e falſitate ꝓponere.· peimũ licʒ ĩ aliquo caſu:ñ em̃ tene qͥs omne verita⸗ tẽ ofiteri · ſed tin illã quã p̃t et d ab eo requi rere iudex ſeòz oedine iuriſ.ꝓuta cũ ſup aliqꝰ crimie p̃ceſſt infamia vel apparuerit aliqᷓ ex⸗ pſſa indicia vel etiã pᷣceſſit ꝓbatio ſemiplena ſcòm aũt ſeʒ falſitatẽꝭ ꝓponere in nullo caſu a Licui licet· Sic ergo accuſato licʒ ſe defẽde⸗ re ·veritatẽ illã quã ↄfiteri ñ tene occultãdo ꝓaliquoſ ↄgruos et licitoſ modos.puta ꝙ ñ rñdeat ad qꝗᷓ rñdere ñ tene. hoc aut n è ſe ca⸗ lunioſe defendere ß peudẽeter euadere. ñ aũt licet ei · falſum dicere vł veꝝ illud qdð oki⸗ teri tene tacere:neq; etiã aliquã fraude ł do lũ adhibere q fraus et dolꝰ vim medacij ha bet et hoc e ſe calũnioſe defedere · vñ ñ licet reo ĩ cauſa ſanguĩs coerũpere ſuũ aduerſariũ pꝓeccat em̃ accuſatoe ſi colluòat cuʒ reo qui ẽ noxiꝰ.qð patzʒ ex B; ꝙ penã ĩcureit legibꝰ con ſtitutã · ijj · q iij · vñ cũ inducere alique ad pec catũ ſit ꝓctm̃ ·patz ꝙ eẽ reꝰ peccat cũ aduer⸗ ſario colludedo·qꝙ;uis huic peccato lex ciuił ñ adhibeat penã qe multa ſcᷣm leges huma⸗ nas rel inquun' ipunita qᷓ ſcðʒz dei indiciũ ſut peccata · B tho en liceat reo ꝓ appella⸗ 1 tõem iudiciũ decl mare · Bñdz cho. ꝓ ſic.ſi ap⸗ pellat ex ofidẽtia iuſte cauſe qe ſcʒ ininſte g⸗ uat᷑ a iudice vt habe.ij.q·vj· c.j.et ſe. h em e pendẽéter euadere vñ apks ad ceſare appeli⸗ lauit act·xxv. Non aũt licet appellare cauſa moæe afferede ne ↄtra eũ iuſta ſnĩia ꝓferaꝰ. HB em ẽ ſe calũnioſe defedere qð ñ licz vt dictũ VtHWp odẽénato ad moetẽ liceat ſe defedere ſi poſſit Rñdz tho.ꝙ ñ ſ ſit iuſte ↄdenatꝰ. vñ NHHo.xiij.q̃ poteſtati reſiſtit dei oedinatõni reſi ſtit et ꝓꝑ ↄſeques ſibi dãnatõzʒ acquirit. liʒ em iudici eũ reſiſtente ĩpugnare· vn patz ꝙ ex p te rei ſit bellũ iiuſtũ ·et ĩõ indubitãter peccat Si aũt ſit ddẽnatus ĩinſte liʒ ei ſe ðᷣfedere.tke eĩ iudiciũ ẽ ſibe violetie latronũ ſem illd eze. xxij·peĩcipes eiꝰ ĩ medio eiꝰ q̃ſi lůpr rapietes pᷣdam ad effundendũ ſan gume:et 16 lizʒ ĩ tali caſu reſiſtere niſi foꝛte ꝓpcer vitandũ ſcãdalũ cũ ex hoc aliqᷓ grauis turbatio timerec. licet auũt ei effugere ſi poſſit euã ſi ſit iuſte ↄdena⸗ tus· tene tn ñ reſiſtere agenti quin patiaꝰ qð inſtũ eũ pati ·ſicẽ̃ ec ſiquis iuſte eſſj ↄdenatꝰ moei fame.ñ peccarz ſi cibũ ſibi occultũ dati ederet · qe ñ ſumere eſſet ſe occidere. hq tho. Der falſarijs ti·xliꝗj.· HFVInn disctũ ſit in p̃cedẽtibꝰ de falſicate . quã omittũt aliqui ĩ f oeo iudiciali pᷣt 6 ſubici de falſitate quã aliq faciũt cir ca lr̃as dñi pape.qᷓ·ſ.pena ſunt puniedi ſcᷣm cañ.alia de hac materia relmquan' iuriſpitis σSci endũ itaq; ſceòz can. pena taliũ ẽ multi⸗ plex·. Mã ille ꝗ ꝓꝑ ſe vel ꝑ al iu falſitate exercezʒ ip̃o iure cũ oĩbꝰ fautoꝛibꝰ et defeſoe ibꝰ ſuis anathematis vincło innodatꝰ.Iòe e de his qui ſciẽter vtunt falſis literis apł icis · E̊ tal infra·xx·dies a tpe ↄgmtõnis penã euitat ex cõmunicatõis·GB dico ð vtẽtibꝰ ñ de falſanti bus.vt ex ·e.ad falſarioꝝ · Quid ergo ſiqs p xxx· dies lr̃as tenuit ex quo falſas lras nouit et poſtea ꝓduxit in iudicio et cũ redarguere de falſitate incõtineti deſtruxit b renutiauit H ꝓculdubio excõicatus e·ſ tñ ſi occultuʒ eũ eccleſia n vitabit · Currũt ergo eidẽ · xx · dies a tpe ↄſcie occulte quo ad deũ. ſʒ ꝗq ad eccleſiã a tpe ↄſcie publicate· ad qð accedit ilud ex .de ſimo.ſic nobis·et c.tua nos in fi. et ex ·ð ſen.ex:a nobis.ij. Qð aũt dixi ꝙ ifra xx · dies vitat pena · vt ex.e.dura·. intellexit Sof· de literis quas quis aliũ ipetraut. Nã ſi p ſeipᷣm vel ſi ↄſcius fᷣuit vel debint eſſe ſta tim pena incureit. vt ex · e· ad fal ſartoꝛꝝ De falſario aut dñi pape diſtingue· vti de falſi tate dubite vel certũ ſit. ſi dubite tüc e fal⸗ ſarius capiẽdus et in carcerè mittedus et ſup pena ẽ ſummꝰ põtifex ↄſuledus.vt di.xix. in memoeia.ſic itellige illud ex ·e. ſuꝑ eo. et ex· de reſerip·c.ij.· Si aut ꝓ certo ſcire ꝙ eſſet fal ſariꝰ n ꝑ ſuſpitõz ſed pꝑ rei euidentiã ſi clericꝰ ſit degradãdus e et ptãti ſeculari tradeòꝰ ſe⸗ —,— cundũ ↄſtitutõs legitmas puniedus · ꝓ quaz et layci ↄuicti legitime puniunt'. vt ex.e.ad falſarioꝝ · Clerici ec o iure ĩ caſu officijs et bnficijs ꝓpetuo ſunt peiuati.vt ibidẽ. et H intelligic de illo q̃ ꝑ ſe vł ꝓ aliũ falſauit. Sʒ ſiqs ſcieter vti literis ab alio falſatis ñ ẽ ipᷣo iure peiuatꝰ ſi clericꝰ ſit.ſʒ officio et bñficio ſpoliãdus·i.ſuſpẽdendꝰ ſubandi et nihiloĩꝰ excoĩcatus quouſqʒ digne ſatiſ fecerit· Laicꝰ ec ꝓ eande ſentetiã excoõmunicatõis ipᷣo iure illatã ſatiſfacere cogit᷑ opeteter· et ĩitelligaſ ĩ vtroq; ad arbitriũ pape·qe nec p aliũ reſti⸗ tui poterit nec abſolui:ſic intelligas ex·e.ad falſarioꝝ · ·qui vo ĩ pein.et c.dura.. vl.ar. ex · de pben · graue · J. vl . vl p̃t dici ꝙ ꝙᷓuis pa pa abſolutõʒ ſibi retinuerit n tñ ſatiſ factõ em cũ dicat in iſtis et in illisſ.clericis et lapcis maliciã grauiꝰ ꝙᷓ negligenuã puniendã.Oð aut dixi de pena ĩponenda ĩ vtentibꝰ lris ab alio falſatis et de malicia Suius ꝙ negligen tia punieda etiã de his qui falſas literas im⸗ petrãt ſtatuit obſeruandũ.vt er:e.ad falſa⸗ rio: De hac materia reqre mfra li⸗vij.ti. ij. caſu vo.xxiiij · Si quis aut clericꝰ lr̃as regis falſauerit caracteriza in facie. peĩo a ſuis oe dmibꝰ degradatꝰ ꝓuintiã abiurabt. et ſic ab ire ꝓmittit .vt ex.e.ad audietiã: et ide mtelli 830 de falſario cumſlibzʒ pꝛĩcipis ſecularis qe de ſilibꝰ idẽ e iudiciũ ex· de trãſla.inter coe⸗ poꝛalia · JF. .· et de reſcrip·ĩter cetera. et ð ſta. mo.ſupꝑ quodã · Ealſariꝰ vo ep̃i depo' et mo⸗ naſterio detrudit᷑ vt di.l. ſi epᷣs :· ſcdᷣm dam: vel die ꝙ e ab officio et bñficio ſuſpẽdẽdus vel ſuſpeſus nũtiandus ſiẽ et falſariꝰ capitu⸗ li donec indulgentiã ſedis apł ice merea · vt ex · ð teſti · tã literis · S. vl · meliꝰ dictũ dam̃. intelligi qn in modu accuſatõis ↄuincit' cri⸗ minaliter accuſatꝰ.qiaũt qͥs ĩ modũ inquiſi⸗ tionis e ↄuictꝰ.hʒ locũ qð dixi vt mnuit illa decretalis tã literis· VYel qñ falſariꝰ ciuiliter uenit᷑ ad hooc vt bñficio eccliaſtico peiuet᷑ q hzʒ locũ etiã ĩ falſario delegati vł quouis alio·vt ex ·de reſcrip· olim ex lxris ĩ fi ·et de of fi.dele · cuũ olim mgr·cũ ergo ab obteto remo unea multofeætiꝰ ab obtinedo repellr.vt ex · ð excel ·.plato. ĩter dilectos· S.· p̃tea · ſʒ et q ſit pena falſe carte ex dicto vel tacito legi. ex. de reſcrip· ſupꝑ literis De duohbꝰ vltimis pᷣceptis quibꝰ ꝓhꝛibe' ocu piſcentia alienaꝝ vx· et reꝝ tixlnj. Inſequeter ↄſiderandũ e de. ix · et x · P (nes ſib·qe ſi ponun exo·xx · ſic. ñ ð ſiderabis vxoe ꝓximi tui n ſeruũ.nõ ancillã.n boue.ñ aſinũ :·neqʒ oia q il liꝰ ſut et deu. v. ſic.ñ ↄcupiſces vxoee ꝓximi t· ñ do mum.ñ agia ñ ſeruũ: n ancillam. non aſmũ. et vniuerſa q illius ſunt · &d hoꝝ aũuũt euidẽéti am pñt q̃ri pła.ſ.vti hec duo pᷣcepta ꝗ·ſ.ſut de n ↄcupiſcendo malũ ſint pᷣcepta legis na⸗ turalis H ꝙ ſic. ge ſic ĩ coꝛde nro e ſcriptũ ꝙ malũ ñ e faciendũ ita etiã ꝙ malũ ñ e ↄcu⸗ piſcendũ Nec obſtat i ad RBo. vij· ocupiam neſciebã niſi lex diceret n ↄcupiſces.· qe apłs loquit in ꝓſona eoꝝ ĩ ꝗbus lex natural erat intm obſcurata ꝙ neſciebãt vti ↄcupiĩa eſſet pctm.et ꝙ;tũ ad hos dicit glo:neſciebã pec⸗ catũ eſſe.in aliquibꝰ aũt n erat ita obtenebea ta quin bñ ſciret eſſe peccatũ ſj ñ tã graue · et qꝙ;tu ad hos dicit glo:vłb tã graue q Vti euã geliũ ſaupabũdet a lege ſcðz illud lex cohibz manũ nñn animũ:euãgeli ec ammũ h em n v cuᷣ in his pᷣceptis animꝰ cohibeat.· ꝙ lex Phibet codis actũ.ne iudei rudes et carna les putaret ip̃m eſſe ↄceſſum · et tñ ſupabudat euãgeliũ ĩ duobꝰ.peio ĩ generalitate ꝓhibe di· qe Mt. v. Phibe actꝰ coꝛdis moadĩatꝰ ſe⸗ cundũ vim iraſcibile et ↄcupiſcibilᷣ. Scðòo ĩ exp̃ᷣſſione·qe ĩ lege ñ ꝓhibe niſi ĩ 0e-dinatõ af fectiõis cũ ðᷣe ñ ↄcupiſces·.in euãgelio vᷣo ꝓ hibe' intetio cogitatõis Mt. v. Si videris mu li.ad ↄcupi:æc.iſi oculũ habeas intetõis in muliere cogitãdo vt ↄcupiſcas eã iã mecha⸗ tus es æc.· ſeðz alex·. an. ĩ 2 ° li · Vt ĩ his du obus pᷣceptis ꝓhibeat ↄcupiſcetia gnalis. BRñndz alex · an. in 3 ſcz fozmã p̈cepti ꝓhi be ↄcupia generalis· ome em ↄcupitũ e e. Fut ergo ẽ ↄmunicãs nobiſcũ aut ñ·ſi ſic· ĩtel ligi ꝓꝑ vxoeè ſcz moð decalogi ꝑ ſinodochẽ a pte totũ · ſi ñ· ĩtelligit᷑ ꝑ re ꝓxi / Vtꝝ G̊ ꝓ⸗ hibeat᷑ ĩterioe actꝰ ↄcupiſcetie im⸗ peĩo motu aut in delectatõe ł in ↄſenſu. Gndʒ alex.an. in 3 li. ꝙ tripł r p̃t ↄcupia ſumi· vno mõ pᷣt di ei appetitꝰ vegetabilis· et talis ↄcupia ꝓut e inoediata e a fomite mouete· ii a coeruptiõe oeiginalis culpe- XFlio mõ pᷣ̃t diei appetitus ſenſibilis·et qᷓ̊ ꝓut ẽ inoꝛdĩata è a mouete ſe ſualitate cũ fomite . 3* mõ ocupiſcetia é appe titus rõnalis et ſic e a liberi arbitrij volũtate Concupiĩia peimoꝰ eſt in ſuggeſtione·ſcòo ĩ &̊ lectatõe· 3 in oſenſu/dicendu ergo ꝙ; ꝓſe cõ eupiſcẽtia ꝓut ẽ in oſenſu rõnalis volutatis Shibe'.ↄcupĩa vᷣo q̃ ẽin delectatõe ſenſuali⸗ tacis vł ex ſuggeſtione fomitis in actu vege tabilis· ñ ꝓhibe ſimpłr ſy tm̃ ſeðz qᷣdqe non erat ꝓhibendũne ille ↄcupie ſint in nobis. qe Gq e ĩpoſſbile nobis.ſʒ ꝓhibent ne ſeqmur eas ſeðʒ illnd ecc·xviij· poſt ↄcupias tuas ñ eas· ire aũt ide ẽ ꝙ ↄſentire.ↄcupĩas aũt ſug Seſtionis et delectatõis ñ ꝓhibet gpe · ſed ex ꝓhibitõe oſenſus oſtendun male et vitãde Sic ergo ꝑ h̊ pᷣcepta ñ ꝓhibet motꝰ peimus Ocupie qui ↄſiſtit infra limites ſenſualitatis ſ ꝓhibe directe ↄſenſus volũtatis in opus vel delectatõz · Vtcn ad idẽ p̃ceptũ ptineat ꝓhibitio volũtatis et opis. Rndet alex.an.ĩ 3⁰ ſuo q; aliqñ otingit eſſe peccatũ ĩ vol ũtate ñ ſequete ope:nequis ergo crederet eſſe pec⸗ eatũ tm̃ cũ opus iungi volũtati · ſeparim ꝓhi be mala volũtas · Quandoqʒ vo opus ſequitꝰ voluntatẽe· et tũc volũtas et opꝰ exteriꝰ ſi cõ ſideren᷑ in radice · ſ. libidĩe et intetõe. ſũt idᷣ peccatũ. Si vo oſideret' volũtas in ſe. et opꝰ iſe· alie ſunt circũſtãtie boni debite actui ex terioi ꝙ; volũtati ·qꝛ diuerſificat modus lo⸗ cus tẽpus et quedã alie circũſtantie licet cir⸗ eunſtãtia finis ſit eadẽ· Si ergo vt dicit aug. peccatũ e actus incidẽs ex defectu boni· ali us aũt defectꝰ actus ẽ hinc inde · ergo ſcðm looc aliud peccatũ:vt ergo h darec intelligi ꝓhibe volũtas et opus.lex i gi ſcᷣm rõex la tionis ꝓfectã · docuit vtrũq; vitandũ. In aliqͥ bus em̃ ꝓpter vnitatẽ radicis voluntate et o⸗ pꝓus vno pcepto ꝓhibuit· vt in homicidio et faiſo ceſti.in aliqpus vo duobꝰ ꝗpter differẽ tiã defectꝰ inoeꝛdĩatõis vt in mechia et furto Sʒ q̃re magis ꝓhibe ſeoeſum volũtas et o pus iĩ his ꝙ; in alijs· qꝛ delectatio mechie et vtilitas diuitiaꝝ ſunt ꝓpter ſe appetibilia in ꝓtũ habẽt rõez delectabilis vł vtilis.et iõ debuit ĩ eis ꝓhiberi opus et ↄcupĩa.ſʒ homi cidiũ et falſitas ſcòm ſe ſunt hoeribilia. et iõỹ n ẽ ſiłe ð his et de illis Quare magis ĩ ſpea li ꝓhiben' auaricia et luxuria ꝙᷓ alia vꝛcia ca pitalia· ꝙ illa duo ꝓhibent magis expli ate · qe ꝓter ĩpeobitate libidis citiꝰ ꝓgredi⸗ um in opus exteriꝰ.nihilominꝰ tñ et alia v⸗ cia capitalia ibi ꝓhiben iplicite · Zupbia eĩ ꝓhibe ibi ĩ adozatõe dei ·et honoꝛificatõne Sximi. ĩuidia et ira ĩ ꝓhbitõe homicidij. ac cidia in ſanctificatõe ſabbati auaricia in ꝓbi bitõe furti:luxuria et gula ſibi mcta ĩ ꝓhi⸗ bitõe mechie et adulterij· vbi ꝓhibe oĩs illi citꝰ coitꝰ et ĩmoderata ðlectatio carnalis De pᷣceptis enãgelicis regulantibus circa o⸗ peranda et vitãda ti · xliiij · ¶ Ebito de p̃ceptis moealibꝰ diuine legis pvyveters· oſequenter oſiderandũ è de pce ptis mozal ibus diuine legis noue-Leuãgel: ce. hox aũt qᷓdaʒ ſuùt generalia reſpectu oim vt ea q̃ Otinent' in ſermone dni ĩ monte Mat⸗ d·vj· et vij:et luẽvj.quedã vo ſunt ſpealia re ſpectu pſonaꝝ pᷣſidentiũ:vt pᷣcepta qᷓ ſpẽałr dant aplis Ot.x.ad pñs a ũt agendũ e tm̃ ̊ generalibꝰ.et h; ſcðz oedine euagelij p̃cipue Mt. in quo peĩo tradunt p̃cepta de faciedis et vrtãdis:ſcðo p̃cepta de oedinata intetione Habẽda ĩ faciedis . vaO i attédite ne mſti⸗ ciã veſtrã fa·co·hoæc. ¶ Itẽ inter pᷣcepta pei ma dan p̃cepta peĩio oedinãtia iraſcibile cuʒ ðe M:t.vaudiſtis qe dictũ ẽ antiq̃s ñ occideꝶ æc. ſcdo oꝛdinãtia ocupiſcibile cu ðᷣe ibiò. au diſtis qe dictũ è nñ mechaberis ec. 3 oedinan tia rõnalem.cũ ibidẽ addit audiſtis qe dictũ nõ piurabis æc.· Itẽ oedinãtia iraſcibile cõſi⸗ ſtüt in duobus · ſ. peĩio in ꝓhibitõe ire cum ð⸗ audiſtis qe dictũ e antiquis nõ occides zccer hec patẽet pꝓ ea q̃ dicen infra li.ij.ti.xl ix.f.ðᷣ clemtia et mãſuetudĩe et vicijs oppoſitis ar. iij- ſcõo in iuſſione recõciliatõis et ↄcoedie. Recõciliatõis reſpectu eiꝰ quẽ leſimꝰ cũ dᷣe. ſi offers munus ec· Concodie reſpectu eiꝰ a quo leſi ſumus cũ ðe.eſto oſentiẽs ec. vel re⸗ cõcil iatõis reſpectu amici.ↄcosdie re ſpectu inimici·et de his duobus e hic dicendũ .· Do⸗ ſtea ſequunt' p̃cepta oedinãtia ocupiſcibil eʒ et H̊ ſunt tria·peĩo em ꝓhibe volũtas mechã di cũ dᷣe:oĩs qui viderit muliere ꝛc.et de H re quire infra li.ij.ti:de luxuria-ſcòo iube cli natio occaſionis mechãdi ibi.ꝙ ſi oculꝰ dex⸗ ter ꝛcet de B diceꝰ hic · tercio re ꝓphac ſepatõ iugij legitimi· excepta eã foenicatõis cuʒ de Mi. v· dictã ẽ aũt antiqu is qui dimiſerit vxo rem ſuã ꝛc. et de H̊ require infra li.viij. ar.xj. Deinde ponun pcepta oedinãtia vim rõnale et peĩo pceptũ oedinãs eã in ven cũ de Ot. v. iten audiſtis qe dictum e antiquilſ ñ ꝓiura bis:et ð H̊ require ſupea ti.de iurameto et ti. de gnuria fe oe ponune. Scepra rõnalem oedi nantia in bonũ: et inter G̊ e pemũ pᷣceptũ pa tietie · ſcᷣo p̃cepta bñficetie · tercio p̃cepta di lectõis et beniuoletie· Item inter p̃cepta pa⸗ ti entie peio peecipiᷣ patistia reſpectu leſiõis coꝛpoꝛa·ſco reſpectu ablatõms reꝝ. tercio reſpectu angari e oꝑum/ Ite mter p̃cepta bñfi cetie/peĩo peecipit erogatio. ſcd̊o mutcuano. eĩo ergo ↄſiderandũ ẽ de pᷣceptis regulanti Puo cirea facieda et vitãda· deinde de Pcep⸗ tis regulãtibꝰ intẽtionem circa iłla.et de pei mis ẽ agendũ ſcòz oedinẽ ſupea dictũ in titu lo iſto pᷣtermiſſs illis de quibꝰ alibi determi nat·peĩo igit Oſiderandũ e de pᷣcepto derr hatõis · ſcdðᷣo de pᷣcepto ocoꝛdie· gercio de peł cepto vitãdi occaſionẽ mechãdi ·quarto de p cepto patiẽtie reſpecta leſionis coepoꝝ . quĩ to de pᷣcepto patietie reſpectu ablatõis reruzʒ ſexto de pcepto pati entie reſpectu angarie o⸗ peꝛ·ſeptimo de pᷣcepto erogatõis· octauo ð̊ ꝓcepto mutuatõisnono de pcepto dilectõiſ mimicoꝝ· Circa p̃ceptũ ergo recõciłiatõis ſciendũ ꝙ po' t. v. ſi offers munꝰ tuũ ec. vſ q; vade peiꝰ recõci · fri tu:2c · ec aũt verba ccðm qð habe ab aug.li.ð̊ ſmone dñ̃i ĩ mẽte et a criſo.ſup Mt. ſic debent exponiſi offers munꝰ tuũ id é tue ſubſtãtie vb opatõis bone ad altare ecclie ł mris tue· ſcz em glo.coꝛ ẽ tẽplũ.altare fides· cui niſi munꝰ dimitta ðᷣo ñ placet·et ibi recoæ· fu.ꝙ fr tuꝰ hꝑʒ aliqd ad uerſus te ſcʒ ꝓpter inmriã a te ſibi illatã· reli que ibi munꝰ ſcʒ tui ſacrificij · et vade coepa⸗ liter ſi ſit pñs b ſpualiter · ſ.motu coꝛdis ſi ſit abſens recõfr̃i t·ſ.ab eo veniã poſtulãdo et ſibi ſatiſ faciẽdo · b ſi fr̃ t. hʒ aliqd aduer · te · i. te leſit ꝓpter qð eũ odis·vade ſcz ſibi ĩ coꝛde parcẽdo ad qd teneris de neceſſitate· Si vero mueris cozpaliter en ad amiciciã reuocãdo et rogãdo. B erit pfectõis et cu ſic fecens tunc vemes offers munus tuũ deo ſcz gratũ- Equit videre de ſcðo. ſ· de pᷣcepto ↄcoe⸗ die hoc aũt po' Mt. v. ſic eſto ↄſentiens aduerſario tuo cito du es in via cũ eo:ne fo⸗ te tradat aduerſariꝰ tuꝰ te iudi:et iudex tra⸗ dat te miſtro et in carcerẽe mittaris· ame dico tibi n exeas inde donec rddas nouiſſi:qᷓdean te:hec vba pñt exponi vt patet ex glo:tripłr ſcom qð aduerſariꝰ pᷣt dici hõ:ſermo dminul et deꝰ. de aduerſario hoĩe ſic· eſto ↄſen. adu. t·: i· hbnñficus ei ſubueniedo et beniuolꝰ dilige do cito:ſ. an moete: dũ es in ma:i. in hac vita cũ eo:ne foete ꝛc.ſic tpauit vt dicit glo.vt lo cũ penitetie ñ auferret.ne foæte tra:te aduer. tu:m:i.ſit cã tue traditõis iudici.i.xpᷣo jo.pr ome iudiciũ ðdit fi:et iudex tra.te.mi.i. dya bolo et ĩ car· ſ. inferni mittarisſ. ab eo · mẽ dico tibi ñ exies inde donec· i. nunq;. deſi gt em B ſcz aug· ꝓpetuitate ſic ibi donec ponã mi. ce⸗ et Mt. j et ñ ↄgnouit eã donec pepit fi :·ſun peiogenitũ.reòdas nouiſ.quadeaãte· i. ſuſtineas penã mĩmo peccato debitã qe nihbil remanet ĩpumntũ:qᷓdeans ſcòz hiero:e qᷣdam Senus nũmi valens duo minuta et ſignificat peccata minuta b ꝓpenã mmutis peccatis ðbi⸗ tã · et ſcᷣm aus:nunꝙ; erit ĩ ſoluedo et nuqꝙᷓ ĩ reddedo. i. nuneꝙ; exibit. pnñt ec exponi de ad uerſario ꝗᷓ ẽ ſermo di ſic·eſto ↄſen aduer.t.iĩ. dei vbo. ſ. ei obediedo. et ðe dei verbũ aduer ſariꝰ.qe nobie peccãtibꝰ aduerſat.cito dũ es ĩ via cũ eo.glo:cũ ſermone diuĩo ĩ via.i.xpᷣo recte gradmur. du ei obediedo ad eterna vi⸗ tã ꝓtingimus·ne foæte trate aduer.t. i. ſit cã tue trad itõis:tercio pñt exponi ð aduerſario qꝗ e deꝰ. aduerſat em nobis ꝗꝓpter pctã nr̃a:.e ſto oſẽ · aduer · t. ſ· deo ip̃m reueredo et ei obe⸗ diendo cũ quo ſumꝰ ĩ via qe ip̃e ẽ vbiqʒ. alia exponunt vt peius. S quitc de 3¶. ſ. de p̃cepto vitãdi occaſiõz mechãdi .G̊ aũt po' ſic . v. ſi oculꝰ tu us dexter ſcada. te abſcide eũ et pice abs te. Expedit em tibi vt peat vnũ menbeũ ꝙᷓ; totum coæpꝰ t:eat in gehennã.et ſi manꝰ t.dex· ſcã⸗ da te abſcinde et ꝓyce abs te expedit em æc. hec aũt vba ſcòðm qð apparet ex gloſis ſic ex poni pnñt. ſi oculꝰ cuus dexter.i.exterioe aſpe ctus.interioe cogitatꝰ.ↄſiliariꝰ Pus.ſtudiũ quo quis vacat vite ↄteplatiue. ſcanda.te aò malũ trahedo vbł ĩ ereoze mòucẽdo.b maluʒ Oſuledo · k ĩ ſupbiã erigedo. reddedo ſingka ſingłis.abſcĩde eũ · ſ. a te ſepãdo et Pyce abſ te · ſ. ab eo lõge receoẽꝰ.et ꝓ h̊ qd dᷣe dexter ĩ telligi illud qd fit recta intentõe · qð ſi ſit oc caſio peccati qdqd ſit illðd debemꝰ a nobis re mouere. et ſi dexter oculꝰ.i.qð fit en bona in tetõe·q minoee pᷣbet occaſiõezꝭ mali dz0 remo ueri : młtomagis oculꝰ ſmiſter · i.qð fit mala intetõe qð pᷣbet maioꝛooccaſione mali. expe dit em̃ tibi.i.minꝰ e malũᷣ tibi ł magis ẽ vtile tibi vt pereat vnũ menbi tu · ꝙ to·coꝛ.t· eat in ge · Et ſi manꝰ.t.dex·ĩi.exterioꝛ ↄtactꝰ ĩte rioꝛ volũtas ſiue ↄſenſus· famſliaris adiuto⸗ vłb amicꝰ.ſtudiũ vite actiue ſcan.te.ſ.ad ma⸗ lũ trahedo b induceẽdo. abſcide ſcz a te ſepan do et Pyce abs te ſcʒ longe ab ea recededo· Nota ĩ oculo b im manu vb ĩ alio mẽbeo ↄſide ro viciũet illꝰ e remouendũ·et actum q̃ ſi ſit mailꝰ e ꝓꝑ ↄtinetiã declmãdus · et ipᷣm menbꝛ ſiue mẽbei naturã q̃ e bona et illa e ſernãda; expedit em̃ ecc. vt peiꝰ· Si dica ꝙ tale pᷣcep⸗ tũ ſit ad literã ſeruano qe ſic inuenit᷑ in vitis patꝝ frequeter a ſanctis eſſe factu:dicenð ꝙ; illuò ñ legi ad exemplũ ſ̊ excuſa? ꝓꝑ ſpiritum ſanct.quo inſp irãte credr eſſe factũ · vt dict aug. v. de ci · dei ð ſapſone qꝗᷓ ſe occidit mdiẽ. xvj.qð ñ excuſa aliter niſi qe latẽter h ſpus ſuggeſſerat q ꝓꝑ eũ mmracka faciebat.vñ ſcòm can·ꝗqᷓcunq; tali occaſione ſibi menbꝛʒ abſci⸗ derit irregularis e Squi videre de quarto ſcz de pᷣcepto pa tietie reſpectu leſionis co⸗ꝛpm. G aut po Mt. v. ſic andiſtis qe dictũ ẽ oculũ ꝓ ocło de tem ꝓ dente. B dictũ ẽ exo · xxj· et ↄcedit᷑ ibi ñ pᷣcipi lex talionis qe ñ erat pceptũ moeale ſ iudiciale et ſequr Mat.v.ego aut dico vo⸗ bis.i.ſupaddedo nõ reſiſtere malo.i.miunte ab alio illate· b malo·ſ.hoĩ ĩiuriãti · ſ ſiq̃s te pcuſ. i dex· maxillã pᷣbe ei et alterã:· dexterã dicit qe e notabile mebi et euides. q̃ſi dicat ſiqs tibi graue et manifeſtã ĩiuriã ĩtulerit. pa ratus ſis patieter ſuſtinere aliã vt ñ moueariſ ꝓ im pati entiã:·et ſi graue et manifeſtã multo ma& leu et occultã:et hoc e qð dicit.pᷣbe ei et alterã · ¶ Nota ꝙ dicit aug. ꝙ in ſacra ſcri⸗ ptura ſunt pᷣcepta et exepla ſanctoꝝn vt p ex⸗ empla ĩtelligamꝰ pᷣcepta. hoc em̃ pceptũ ſczʒ ſiqs te ꝓcuſ·æc. ĩtellige pꝓ xpᷣi factũᷣ ·q̃ dixit ꝑ cutieti :ſi male locutꝰ ſum teſtimoniũ ꝓhibe ð malo.vñn ↄcludit ꝙ huiõi pᷣcepta intelligũ tur qꝰ ad an imi pparatõʒ vt ſceʒ hõ ſit paratuſ patieter talia ſuſtinere ita ꝙ in coede ſit awi be niuolęetia · dicit tñ pe: in poſtilla ſup lucã ꝙ ẽ ↄſiliũ pfectioms ñ pᷣceptũ.· Vtn aũt liceat vim vi repellere· re quire ſupea ti:de bello Sʒ nuqd h̊ retracta lex talionis. Bñũdʒz alex. an. in ſic quo ad peiuatã ꝓſonã ñ quo ad iudice · peiuata em pſona ſi vindictã expeterʒ malũ ꝓ malo redderet. vt dicit aug· Iudex ve ro amoee uſticie iuſtũ ꝓ miulſto redderet . et ita bonũ ꝓ malo. Nota ec ꝙ dicit aug· heie ñ ꝓhibe vindicta qᷓ e ad coerectione.qe ip̃a p⸗ tinet ad miſericoediã.ſ̊ G; ñ ↄcedi mũſi cui eſt ex oꝛdĩe data et ſine ma.vt pri ĩ filiũ.· MNota ec ſcõʒ tho.ĩ peia ſcdᷣe ꝙ ið pcaptũ fuit nõ vt vindicta expeteretc ſed vt iuſticia ſeruaret Equr de · O· ſ. de Pcepto patiẽtie reſpectu ablatõis reꝝ · B aut ſic po' t. v.· et q̃ vo unerit tecu i indicio vtedere i. otetioſe agere et tunicaʒz tollere · i. veſte inferioꝛem · dimitte ei et pallium id ẽ veſtezʒ ſupioꝛe.et Gᷓ maxime pPtinebat ad eccleſiã peimitiuã. ſ.vt vberiꝰ P⸗ dicaret. Sz ex B v ꝙ ñdiceat debitũ repetere et ad idẽ facit illud luẽ· vj. q aufert q tua ſũt ne repetas· et qui aufert tibi veſtimentũ et tu nicã noli ꝓhibere· X hoc ñ licet ſub iudꝛ ce infideli:.coꝝ ·vj. Iudet aliqͥs veſta hns negotiũ aduerſus aliũ indicari apud iniquos glo.i.infideles qm ſunt miq̃ fidelibꝰ quocũ⸗ q; mõ pñt· et ſeðdz pe·ibið ĩ poſtilla ſua ĩ glo: intelligic vbi ñ habent᷑ fidelez iudices per quos ſua repetere poſſint · Sub fideli aũt iudi ce pᷣt quis repetere q̃deupliciter ſcʒ ex zelo in ſticie:ex neceſſitate cũ indiget ĩ pnti ·ex infir mitate cũ umet de ꝓxio idigere:et ex cupidi tate vt cũ abũdat ĩ diuitijs et appetit ampli⸗ us abudare·peĩoꝰ ſcðòo et/ licʒ ſua repetere n aũt quarto mõ licz aũt ſua repetere m cari tate et bemuoletia: ſz n ↄtentõe et fraudule⸗ tia· et hoc ſco mõ ĩtelligit illud t. v. ſiqs voluerit tecũ in iudi.ↄtẽ · di · ei et palliũ glo. añꝙ otẽdas.i·cũ tetiõe repetas Sʒ qᷣd de religioſis · ſi hñt in ↄmuni licz eis repete⸗ re debito mõ ſcz ñ vt bona ſua ſ̊ vt bona con gregatõis et ꝗꝓpter vtilitatẽ nñ ꝓPam ſ̊ ↄmune q ẽ qdeuplex.ſ.paupeꝝ ſuſtẽtatio maloꝝ re rep̃ᷣſſo.q ſi ñ fieret B.dare malis occaſio a⸗ liena rapiedi:pacis et vnitatis ſeruatio q̃ ðᷣ ſtruere ſi ñ licerz repetere ſua:et ĩfirmoꝛꝝ cõ ſolatio q̃ turbarent'ſi ſua repetere ñ poſſent. Si vo nihil hñt nec in ꝓo nec ĩ ↄmuni tũc ñ lcet tal ibꝰ repetere cũ n habeant reꝝ ꝓPeta tẽ vł dñium i; tm̃ vſum.pꝓñt tñ denũᷣtiare ł iu dici vt ſup G̊ ꝓuideat ſcm qð ſibi videbr ex pedire vel alteri ſcʒ ꝓcuratoei qui petat noĩe eiꝰ ad q; dñůum reꝝ ipſaꝝ noſcit᷑ ꝑgtinere vt ſic eaꝝ vſum poſſint hre Aar ec ſcðz glo· aug.j.coꝝ· vj:ꝙ pfectis licet ſua repetere ſi ne cã ſine lite ſine indicio · ñ em̃ ↄmittitur eis mouere cãm añ iudice Infirmis vo licz repe⸗ cere ſua an indicẽ cãm monedo. ſ ñ cũ ↄtetio ne et fraudulẽétia. nec apud iudices ĩfideles ſcʒ vbi pñt habere indices files· Ex p̃ᷣdictis ↄelndt alex · an· in 3 vbi tractat de B p̃cepto ꝙ repetere ſua Otetioſe et frauduleter vel co⸗ rã iudice ĩfideli e oibꝰ ꝓhibitũ · repetere vo ſine dtentione ſine fraude nec coã indice elt oĩbus ceſſum·pꝓfectis vo ꝓhibitũ· vñ ñ repe tere e ↄſiliũ ĩfirms·p ceptu pfectis: et vocat ꝓſectos vt dicit ibidẽ q̃ renuti auerũt ꝓpens. talibꝰ em ñ licet repetere ſua vt ſua·ſ̊ bñ liʒ eis repetere ſua vt alteriꝰ ĩtiitu cõis boni vt ſupea dictũ ẽ · Nec obſtat p̃dictis ꝙ ſupea illꝰ j·coꝝ·xiij:caritas ñ q̃rit q̃ ſua ſunt·dict glo. caritaſ n repetit ablata.qꝛ ẽᷣ venꝝ ꝙ caritas ñ repetit cã cupiditatis · B em nutli ticet· ſ.repe tere ex cnpiditate qᷓ amat pecuniã apter ſe · ſ repetere ex zelo iuſticie duenit oibus impfe⸗ ctis ſcðz debitũů madũu /Sz qd ſi ex repetitõs 2„ ſcãdaliſet ille a quo repeto vi᷑ eim̃ ꝙ tũc nõ liceat repetere·qe dicit autozitas quantũ po⸗ tes ſine peccato vitare ſcãdalũ ꝓxim debes KEñndz alex · an. ibidẽ ꝙ opoetz tenere qð ẽè cer tũ.certũ ẽ em̃ ꝙ raptoe e qui abſtulit. incertũ ẽ aüt ꝙ inde ſehndalizer⸗. Vi vo ſciam ꝙ inde ſcandalizʒabi᷑.ſi ſim mfirmꝰ et timeã meũ ca ſum ex non repetitõe·p̃ponderat ſcandalũ ꝓ⸗ peiũ ſcãdalo alteriꝰ.et ꝓlus teneoe ipᷣm vita⸗ re ꝙᷓ; ſcandalũ ꝓximi.Si vo ſim pfectus et re petã debito mo. ſiẽ pponderat bonũ omune ſpeciali.ſic ppõderat ſcãdalũ ꝓPum ↄmunita tis et pluriuʒ ſcʒ diſſpatio pacis et vtilitatis cõis:et incentiuũ delinquedi q̃ oĩa accideret ſi ñ liceret ſua repetere ꝗꝓpter ſcãdalũ ꝓximi ſingulare? S& nundqd licet repetere ñ tmn ne⸗ ceſſaria ſʒ eẽ ſupflua· ꝙ; ſic.ſʒ ĩ hoc ẽ drna qꝛ poſt repetitõꝭ potes neceſſaria retinere ·Rᷣ ſupꝑflua teneris indigẽti bꝰ diſpeſare· qꝛ ſunt aliena ad retinenð tua ad diſpeſanð ·· Quid de ſeruis nunq̃d repetent · H& ſeëm aug li. ſermone dñi in mõte. ſi ille mqt ſeruꝰ rectiuſ et honeſtiꝰ ad colendũ deũu a te dño educat᷑ et regit᷑ · ꝙᷓ ab illo qᷓ cupit eũ auferee· neſcio vti q; audeat dicere vt veſtẽ eü debere con temni. q:d. in tali caſu ñ dzʒ ↄtemni repetitio ſerui ſic pallij Æ.d G nota ꝙ ꝙ;uis lic eat re⸗ ꝓpetere ſua in iudicio ſeðz modũ ſupea dictum n tñ expedit oĩbus:peĩio ꝓpter honeſtate ꝓuũ. xx· honoꝛ e hoĩ qui ſe ſepat a ↄtetiõe · ſcõᷣo ꝗp ter pacis ↄſeruatõzʒ criſoꝰ.om̃e iudiciũ irrita tio coꝛdis ẽ·3 ꝓpter multoꝝ pctõꝝ vitatõez id e coꝝ · vj: iam oĩo delictu è m vobis ꝙ ju⸗ diciũ habetis inter vos Criſoꝰ.difficile ẽ rez dimittere ſed dikficiliꝰ e de indicio ſme pctõ exire · qrto ꝓgter aduocatoꝝ maligtate ps. cota die iniuſti ciã cogitauit lingua tua. Equi ð ſexto pᷣcepto ·ſ.patiẽtie reſpectu angarie opum de ꝗq?“ t. v. et qcunqz te aägariauerit mille paſſus vade cũ eo alia duo milia. Eſt aũt angaria mdebiti obſequij exto⸗ ſio ĩ ꝓpeia pſona· expone ergo q̃cunqʒ te an⸗ gariauerit mille paſſus· i ·Opulerit ire ꝓ mille paſſus.St ſcdᷣm glo.dicit mille.ge ið erat iter ſabbati ĩ qᷣ ðſignat pfectio ſpũalis q̃ oñdi ĩ hꝰ pᷣcepti ĩpletõe· et hãc rõeʒ ponit aug.li.ð ſamone dñi ĩ mõte vade cũ eo alia duo milia id ẽ ſis paratꝰ aĩo patieter ire ſi fuert neceſſe et addi binariꝰ ad deſignandũ ꝙ dz habere ꝓfectione patientie in oee et in coede. quit de ſeptio.ſ.ð p̃cepto erogatõis ð qꝰð ð̊e Mt. v. q̃ aũt petit a te da eĩ. et luce vj· oĩ petẽti te tribue:iux · qð eẽ̃ ðᷣe luc.xj.da⸗ te elemoſinã et ecce oĩa mũda ſunt vobis· ex⸗ pone qᷓ petit a te· ſ·ex neccitate eæ indigẽtia. da ei · ſ. ex caritate et beniuoletia et ĩtelligit H pᷣceptũ ſeðz glo:ð his q iuſte et honeſte da ri pñt res aũt q ẽ necaria ita ꝙ nulloꝰ ea care re poſſuzʒ ñ pᷣt dari honeſte · res vo al iena ñ pᷣt dari iuſte · res aũt ſupflua ñ pᷣt retineri juſte. . ̊ nota ꝙ licʒ negare rẽ peteti al iqñ ꝗpter PBam ĩdigentiã · ſiẽ excuſat ſe młr·iij.re.xviij apð helyã · aliqñ ꝓpter petetis ſuffiagʒ hiero. diuitibꝰ dare nibil alið e ꝙq pòre aliqñ ꝓpter Ty XCX petẽtis maliciã· ecẽ:xij:bñfac humili et ne ᷣ deris ĩpio. Fliqñ ꝓpter meliꝰ ↄferẽdi ꝓuidẽ tia; ſcz illud deſudet elemoſina ĩ manu tua donec iunenies cui des· qd foete ſumptuʒ e de ecẽc.xxx·eleoſina viri q̃ſi ſacc ulꝰ cũ ipᷣo.lia de hac materia reqre ĩfra li.v.ti.de elèoſina Equitc' videre de octauo ſcʒ ð pᷣcepto mu E tuatõis ò quo Mt. v. et voleti a te mutua ri ne auertaris · ſ. mutun negãdo.· et H ſme ſpe alicꝰ lueri ſcõʒ illud luc.vj. mutuu date ſcz ĩ⸗ digetibus. et deu ·xxiij.fratri tuo abſqʒ vſura illuò quo ĩdiget modabis·iõ ſequꝝ luc.vj. nihil ide ſperãteſ. ſ. ab hoĩe vltra ſoetẽe ita.ſ. ꝙ ꝓpter huioõi ſpem peicipalł r mutuetis.licet quidẽ ſperare et bonũ è ſperare a dᷣo ĩde mer cedez. qe ſiue ille reddat ſiue ñ des tñ reddet vt dicit glo · Doteſt tñ ſine vicio vſure ſpera⸗ ri bñficiu ab hoĩe obliga em ex bñficio ſcðʒ illud t. vj. oĩa quecũqʒ vultis vt faciãt vo bis hoĩes et vos faciatis illis. eccac auteʒ circa mutuuũ multipłr. peĩo ĩdigenti ñ dando ecc.xxix · fenerare ꝓximo tuo ĩ tpe nccitatis illiꝰ ſcᷣo datuʒ nimis ĩpoetune repetẽꝰ. qñ B; ñ pᷣt ſoluere·yſa.lvij.omes ðbitoees vro& re⸗ pPetitis · ibi glo·q̃ ñ habentẽ repetit deo violẽ tiã facit: tercio pignoea nccia detinedo ł de⸗ ſtruedo exo · xxij· ſi ꝓxio tuo pignus accepis veſtimẽetũ eiꝰ an ſolis occaſuʒ reddes ei.qrto cũ vſura exigedo ↄtra ið luc.vj: nihil in ſperã tes:quĩto ð dilatõe termim ſolutõis munera „ accipie ps.q̃ pecu.ſu.ñ ðdit ad vſn. et mu. ſup mo.n accepit. lia q ptinet ad mutuũ et vſurã rqre ĩfra li.iij.ti.ð̊ mutuo et ti.̊ vſura Equy de · ix · ſ. de pᷣcepto dilectois inimi coꝝ et de hoc reqre ĩfra li.ij.ti. de cari tate et ꝙtũ ad pñs p̃t notari ꝙ diligere ꝓpter mutue faĩliaritatis oblectamétũ e vanüů· pꝗ. filij hoĩm vt qᷓd diligitis vanitatezʒ. diligere Pter peccati ↄlenſuʒ e malignũ ſijm id nau.·i. ſiẽ ſpine ſe inuiceẽ oplectunt᷑. Diligere ꝗꝓpter bñficiũ acceptũ b ſperatũ è mercenariũ.ð qli amico ð ecc. vje amicꝰ ſociꝰ mẽſe. diligere Apter amoeeʒ reciꝓcũ eè nature debitu de quo Eo·xij.nemĩ qᷣcq; ðöᷣbeatis miſi vt imice di liga cis. Dilige vᷣð ꝓpter bonũ hĩitũ b ſpatũ ẽ bonũ et Stuitũ et meritoeiũ· m ei aug: qᷓ diligit ꝓ ximũ dilige dz eu aut qe e bonꝰ aut vt ſit bõꝰ De pᷣceptis euãgel icis regulantibꝰ intentio⸗ nem ti· xlv. t : 1 — — .. = Einde vſiderand ẽ de Pceꝑtis regulã⸗ tibus mtetione; reſpectu faciedoꝝ et viſtadoꝝn et qe ad oedinatã inteẽtionez requirun duo.ſ.amoe boni.ne ſit libido ĩ vo lütate . et Diſcretio boni.ne ſit ereoe ĩ electiõe Ideo dan aliqᷓ pcepta de rectitudĩe intetiõis 7 cũ ðe Mt. v. attedite ne iuſti. ve. fa. ec. et aliqᷓ de diſcretõe cũ ðe nolite iudicare ec. Circa Peimũu peĩio ꝓhibe obliqua intetio.ſcðo eius occaſio · ſ. iedĩata tpaliũ dilectio et ſolicitu do cũ ðe nolite ſol iciti eſſe ec. Circa ſcdðz ve ro ſcʒ diſcretõʒ peĩo ꝓhibe temeritas iudicã di . ſedᷣo pᷣeipit' diligetia ſibi cauedi cũ ðe at⸗ tendite a falſis PhBis. et qe ĩ firmitati hũane difficile et quaſñ ĩpoſſibile ĩdiſereta iudicia vitare · iõ addun tria pcepta.peĩo vnũ de pe tẽdo auxiliũ gr̃e cũ ðᷣe petite ꝛc.ſcdðᷣo ð ſeruãꝰ equitateʒ legis nature reſpecta ꝓximi. cã de oĩa qᷓcunqʒ vultis ꝛc. 3 de conatu ad amoeez dei cũ dᷣe itrare ꝓp anguſtã poætã glo:i.carita tẽ· Itẽ circa indiſcretõz temerarij iudicij. no⸗ ta ꝙ aliqs iudicat ex autoeitate vt p̃lati. ali⸗ „ quis ex vite dignitateyt pfecti. aliqs ex do⸗ ctrine veritate vt doctoees et p̃dicatoees et ſcð hoc accidit indebitũ iudiciu tri płr. peĩo ex defectu ſeu abuſu autoeitatis ĩ cauſaꝝ ex amine et B ꝓhibe :t. vij. nolite iudicare æc ſcðo ex indignitate vite ĩ vicioꝝ rep̃henſiõe et H ꝓhibe cũ ðᷣe ibidẽ.q̃d vides feſtucã ec. tercio ex defectu diſcretõis doctrine i p̃dica⸗ tõe cũ ðᷣe ibið nolite ſanctũ dare canibꝰ. Ex pdictis collig ꝙ· ix· ſũt pᷣc epta q bꝰ ĩtentio oꝛdina de quibꝰ e hice dicendũ ſcom oedinẽ pdictũ beeuiter trãſeundo-peimũ igi pdidto Pe rũ pᷣceptoꝝ ẽ illð.attedite ne iuſti:veſtrã.i.o pera iuſticie vre faciatis coꝛã hoĩbꝰ.ſ.hac im tẽtione vt videamini ab eis · ſ. ita ꝙ in H. ſ. ka⸗ uoee hoĩm ñ ↄſtituatis finẽ veſtroꝝ opnz · ſic em ſcòm greg. opus eſſe dzʒ in publico vt tñ ĩ tentio maneat in occulto alioquin mercedem ñ ha:.apud patre veſtꝝ ꝗᷓ in celis e et merito qe ſeruiſtis hoibus ñ deo.et B explanac ĩ ele moſma oẽone et ieiunio. Doſtea OMt. vj. oclu de generaliter nolite theſaurigzare vobis che ſau· in terea·ſ.fauoe et laude hoim de bomſ opibꝰ appetẽdotheſauri ·aũt vobis the. ſ. bona opa faciedo ĩ celo et ita ĩ loco tuto. In ctheſauro ĩtelligo:quiò pᷣcioſuzʒ. copioſu. deli cioſum·et ſtabile:qe ſerua? in futurũ:hec aut oĩa excel leter imueniunt᷑ m celo. Nibil vero tale e ĩ terra:ideo merito dzʒ theſaurizari ĩ ce⸗ lo ñ in terea:Doſſet aũt hic q̃ri vt teneamur oms actiones in deũ referee· Sʒz rnſio houiꝰ ꝗᷓ ſtionis habe' infra :ijeti eari Pceptũu eſt illud Oth. vj. in fi:- nolite ſoliciti eſſe in cra⸗ ſtinũ.i. impoſten glo interl inealis.ñ laboe et ꝓuidetia damnat ſed ſolicitudo mentẽe ſuk focãs·quale aũt ſolicitudine ꝓhi beat q̃re in fra li.ij·ti ·de pꝛudetia ar· niij. Terciũ pᷣceptũ illud t. vij. NHolite iudicare.i.ñ affecte⸗ tis alios iudicãdo ↄdẽenare . qe ñ debetis ali⸗ os iudicare libidine vindicte ſ̈ gelo iuſticie- Vñ ꝓhibet hic inoedinatũ affectũ ſiue appe titũ moedinatũ iudicãdi et ñ iudicabimmi.ſ. zudicio eterne ↄdẽnatõis:. In quo em indicio id e in quali vb ꝓ quo iudicio iudicaueritia ſez iuſte vel iniuſte mdicabimini.qe ſi iudica ſtis iuſte iudicabimmi ad pᷣmmz .· ſi iniuſte ad ſuppliciũ:Eſt aut multiplex iudiciũ ſcʒ ꝗpe di ſcuſſionisqð lauda.i.con xjſi noſmetipſoſ iudi. ñ vtiqʒ iudica · Diffinitõis qð pmittitur de aptis ꝗᷓ n poterũt fieri bono aĩo ſeðʒ glo. Kutoæitatis qð da indici bꝰ leui.xix.ſte ia dica ꝓximo tuo. Suſpitionis de occultis iac. iij. facti eſtis iudices cogitationũ iniquaꝝ ·. Temeritatis cũ aſſertiõe · Ro.xiiij. tu quis es q̃ iudicas alienũ ſeruũ · et H̊ fit qdeuplicitex · peĩio qn fer ſentetia de occultis coedis.ſcòo qñ fit interpeetatio mala de dubijs tercio qñ — — — diffinit de futuro ſtatu hoĩs.quarto qñ ↄtra ius aſſum executio iuris· De hac materia re⸗ quire ſupea ð falſitate iudicẽ· Quarcũ pceptũ e illud Ot. vij. et luc vj· qͥd vides id e q̃re cõ ſideras feſtucã.i.leuia peccata ĩ oculo·ſ.cõ ſcietie vel intetioms fr̃is tui id e ꝓximi· ſ. coe ripiendo.et trabẽ id ẽ Suius crimen in oculo tuo id ẽ ĩ ↄſcia tua n vides id e n ↄſideras vt ſeʒ amoueas. hec em̃ natura oculi ſcʒ vt ſe n videat ſcʒ coepalis ñn ſpualis Criſo· ſi te mag diligis ꝙ; ꝓPximũ q̃re ipᷣm ꝓcuras et n pew te ipſum·et poſt pauca ſequic ypocrita ſcʒ q̃ te ſimulas bonũ ſcʒ coerigedo. cũ ſis malꝰ. ei ce peimũ trabẽ de oculo tuo/ſ.vere penitẽdo et tũc videbis · i. videre poteris eycere feſtuca⸗ de ocko fratris tui ſcʒ coerigẽdo Gre · impitꝰ et im ꝓbus e medicus qᷓ alijs mederi appetit et m vulnꝰ neſcit ·ſ̊ oms ſumꝰ tales medi⸗ ci Hylariꝰ vix muenꝝ aliqᷓs ab hoc vicio ali⸗ enus qe quitibet ſuis vicijs faues aliena faci le rep̃hendit. De hac materia.ſ.de coereptõe require infra li.ij·ti ·de coereptõe. Quintũ pᷣ⸗ ceptũ ẽ illud Ot. vij. Nolite ſanctũ dare ca⸗ nibꝰ.nec margaritas mittatis an poꝛcos. ne foete ↄculcet eas pedibꝰ et caneſ ouerſi dirũ pãt vos Nota ſcz aug· ſeðo li:de ſermone dñi in mõte.c.xv.ſacra ſcriptura de ſanctũ qe ñ dz coærũpi:et margarite qe ñ dzʒ ↄtemnica nes ſunt veritatis ĩpugnatoeespoeci vo ven tatis Otẽptoees ſcðz Hᷓ ergo ſic expo. Holite ſanctũ.i.ſacrã ſcripturã dare eã ſcʒ apiendo et p̃dicãdo canibꝰ id e hereticis infidelwꝰ. neqʒ; mar·mit · p̃dicando añ poecos.i.luxurio ſos et carnales.ne foete ↄcul.eas vilificãòo ſcz poeci pedibꝰ.ſ.ſpũalibꝰ.ĩtellecta repᷣhen dendo et affectu ↄtemnendoet canes ↄuerſi ſcʒ ↄtra vos dirũpant vos·ſ.murmnrando de vobis vb verberado vel foete occidèdo. SZʒ 5 dr⸗ vr xpᷣe Otrariũ pdictis feciſſe infidel vꝰ p cando. ſcðʒ aus.heretici ſine ifideles aut ita ſut obſtinati ꝙ de eoꝝ coerectõe ñ ſperat aut ſperat.ſi ſic·ſic ẽ eis pᷣdicandũ ſic facie⸗ bãt apłi.ſi ñ aut hitant cu alijs q̃ͥ p̃dicatõem recipiũt · et tũc ẽ eis p̃dicanð · et ſta intełlligi qð hB̊ ðe¶ Doteſt aũt hic q̃ri rõe hꝰ pᷣcepti qò tenea ſcire doctoꝛ ſiue p̃dicatoe· BEndz alex. an. in 3 3 tingit tripłer docere ſeʒ ſimpbr ex Hhoætãdo et G̊ ẽ ↄmuniter oĩm. pdicãdo et B ẽ ſacerdotũ · cathedeã tenedo et hoc è doctoꝝ peimis ſufficit ſcire ſimpliciter erededa et di uma mãdata.ſcõis e neceſſariũ ſeire exponere credẽda et mãdata ſcðʒ illud.. pe· ij. pati ſp ad ſatiſ factõz om̃i poſcẽeti vos rõzʒ æc. Tercijs neceſſariũ ſcire oĩa ad ſuã doctrinã ptinetia Sz nunq; d facere tene pdicatoæ illud qð p dicat aſſerẽdo· Bñdet alex · ibide ꝙ tene face re quiòq; d aſſerit faciendũ de his ꝗᷓ ptinet aò neceſſitate ſalutis· ñ aũt q̃ ptinẽt ad ꝓfectõez ſcʒ religionis ad quã ñ oms tenent. Quid de deccatoss nunds peccat pᷣdicãdo · Eñdet ĩbide alex·an. aliqs docet q tene' ex offi⸗ cio quaſi de neceſſitate:aliqs docet q̃ſi ex vo lũtate/Itẽ peccatũ aliqðᷣẽ notoeiũ aliqð oc⸗ cultũ diẽ ergo ꝙ exiſtes i pctõ nocoaio ſiue p dicet ex neceſſitate officij. ſiue ex vo luntate peccat.Illũ aũt q̃ͥ è ĩ peccato occłto dict pec care cũ ex volũtate pᷣdicat et Hᷓ; rõe ↄtemptus ñỹ auũt illũ ꝗᷓ p̃dicat ex officio dũ tñ illudò faci at cũ timoee et q̃ſi coactus officij neceſſitate· Simpbłr aũt vr dicendũ ꝙ exñs in peccato ſi ue occulto ſiue manifeſto docẽs b pdicãs ſi ñ ſtudeat dolere de peccato. ſimpliciter ðᷣe Odtẽ nere et iõ peccare. Sextũ pᷣceptu e illud Ot. dij · peti:et acci·q̃rite et inue·pul.et ape · vo⸗ etite fide fidliter erededo. ꝗᷓri te ſpe · fiducia liter poſtulãdo.pulſate:caritatẽ ardeter deſt derãdo. Et hec expoſitio elicit ex glo. vl pe⸗ tite oꝛe.q̃rite coede:pulſate ope.oĩis em q pe) cit · ¶. illð qð dòʒ et eo mõ quo dʒ · ſ.pie ꝓ ſe · p⸗ ſeuerãter et ad ſalutẽ qd e petere in noiĩie hie⸗ ſu.accipit ſcʒ vel ad votũ ·vt qñ ſibi dat illðꝰ qdð petit vel ad meritũ vt qñ non datur illud i equiuales· vñ jo.xiij·qᷓdquid petieritis pa. ĩ no.m.h̊ faciã et q q̃rit coedis öſiderio inue nit in pᷣmio.et pulſanti ad ianunã padiſi aꝑieꝰ hoſtiũ celeſtis pallacij· Septimũ p̃ceptũ e iᷣ Mt. vij. oĩa qᷓcunqʒ; vultis vt faciãt vobis ho mines ſczʒ inꝙ;tũ hoĩes:qę ſic ſut iuſti et rẽõna⸗ biles· vn intelligit de voluntate rõnabili et ↄſiliata:vt em dicit aug· voluntas ↄmuniter ſumpta ẽ bonoꝛ et maloꝝ · ſtricte vo ſumpta ẽ tm bonoꝝ · cupiditas tin maloꝛx· Et vos fa⸗ cite eis qe totũ e iuſtũ qð faciũt vobis · Occe pᷣceptũ affirmatiuũ legis naturalis:· et in ̊ i⸗ cludi aliuò pceptũ negatiuũ iuris naturaliſ ſcʒ ñ facias alijs · qð tibi ñ vis fieri ·qð habeꝰ thob.nij·hoc e em lex et ꝓPhete. i · in hoc im plent'. Octauũ p̃ceptũ e illud Mt. vij. ĩtrate p anguſtã poetã · anguſta poeta ðe vel caritaſ rõe difficultatis ĩ ditigedo mimicos. b peni⸗ tẽtia rõe penalitatis ĩ ſuſtinèdo et hec poæta ẽ anguſta in ingreſſa.ſʒ latiſſima in egreſſu ꝓ uer.xv.niã ſapietie monſtrabo tibi duc ã te p ſemitas equitatis qᷓs cũ ingreſſus fueris ñ ar⸗ tabunt᷑ greſſus tui põ·latũ man·tun imis.qę lata et ſpacioſa ẽ via q ducit ad pditõ ez · hec posta et via ẽ cupiditas q ẽ radix oim malo⸗ rum.j. thi.vl.et multi intrãt ꝓ es · qe vt dicit Mt. xxij.multi ſũt vocati pauci vo electi.No nũ pᷣceptũ e illud & vij· attedite id é dilige ter cauete vobis a falſis ꝓhetis id ẽ qbuſli⸗ bet deceptoeibꝰ ſine ſint heretuci q̃ fallũt per falſaz doctrinã.fidẽ et ſeripturã coerũpendo ſiue ſint ipocrite q̃ fallũt ſanctitate ſimulanꝰ q̃ veniũt.n mittunt a deo. ad vos ðcipiedos in veſtimèétis oum id è in habitu et ſignis iu⸗ ſtonꝝ.· intrinſecꝰ aũt id e mterioei ꝓpoſito ſiue deſiderio ſunt lupi rapaces· lupi ſut ratõe vo racitatis et crudelitatis et calliditatis et ſut rapaces qe rapiũt ab mtellectu fidẽ. ab af fe⸗ ctu caritatẽ· et ab effectu ſanctitate.a fructi bus eoꝝ cogno:eos id ẽ ab opibꝰ eoꝝ occł tis vł ab exitu opm·de H; reqre infra li.ij·ti. xxvij · de ypocrini. e lege Huana ſcripta · ſ. oſtitutõibꝰ ti .xlvj AKbito de lege dinia et eiꝰ pceptis cõ⸗ gruitas oedis exigit aliq̃d beeuiter de iege hũuana dic eet peio lege ſcripta & q̃ ðe Oſtitutio· ſcdo de lege ñ ſcripta q̃ ðe con ſuetudoirca peimũ nota ꝙ nomẽ legis er nomẽ ↄſtitutõis ad om̃s decretales ꝓrogari pt · reſtricto tñ vocabulo· oſtitutões onr pei⸗ cipũ leges populi romaniedicta p̃ᷣtoꝝ · ſcdᷣʒ q notat gof.ti:de oſti · Sumedo ergo nome? legis et ↄſtitutõis ad ꝓñs ↄmuniter ꝓ eodez Videndũ e pꝛĩio qᷣd eſt lex ſiue ↄoſtitutio et vñ ðe:ſcõo q̃lis dz eſſe lex:tercio qͥs facere p̃t cõ ſtitutões. qᷓrto ad qͥd finᷣt ↄſtitutõs. quĩto de virtute ↄſtitutõis.ſexto qliter ↄſtitutõi dero get.ſeptio qñ ↄſtitutio icipit artare. octauo de pena ñ ſeruantiũ ↄſtitutiones. Ilrca pemũ ſciendũ ꝙ lex e qdã oꝛdĩatio rõis ad bonũ ↄmune· ab eo ꝗ curã habzʒ cõitatis ꝓmulgata et bñ ðᷣe ꝓmulgata. qꝛ vt ðe diiiij· leges inſti tuunt ca ꝓmul gan. Se cundũ vo q habe di.j. S. cũ itaqʒ ↄſtituuo ẽ ius ſcriptũ ſic ↄſuetudo e ius ñ ſcriptũ moei⸗ bꝰ vtentin appeobatũ vt ĩ di: j.ↄſuetudo. Di cit aũt Bᷓ l ex a ligãdo ł legenꝰ oſtituꝰ vo de qi cõe ſtatutũ qe papa cũ fribꝰ ſuis et alij p̃ᷣla ti cũ capł is ſuis et canoĩcis faciũt ↄſtitutõs 4 Ilrca ſcõz ſciendũ q ſicẽ tradit pſidoꝛꝰ li. echi. lex dz eſſe talis ꝙ religioni ↄgruat ꝙ diſcipline oueniat ꝙ ſaluti ꝓficiat permuz attẽdit' metũ duenit legi diume. ſcðz inctůᷣ uenit legi naturetercin inꝙ tũ expedt vtili tati huane. Itẽ dzʒ eſſe clara nibil ambiguũ cõ tines b obſcurũ:ex.de ↄſti.c.vltimo (ca eeteiu ſiens Em Sof er boſt. oſt tutõs facere pñt papa cũ fribꝰ ſuis ĩ ſpi ritualibꝰ et ecclĩaſticis.et ceteri p̃lati cũ ca⸗ nonicis et capitłis ſuis· ex· de his qᷓ fit a p̃⸗ la·ꝓ totũ ·et legatꝰ ĩ ꝓumcia ſibi vmnla.ex. 8 offi· le·c. fiiet ca:circa ea q ſpectãt ad ip̃m ex · e · cũ acceſſiſſent·et alið collegiũ appeoba tũ ex· e· ex literis· et ſynodꝰ ꝓuĩtialis:di⸗xvj qᷣ dicitis:et ſynodꝰ epᷣalis di .xviij.de ocili is· et ep̃s er ·de maio.ſiqs. Gt dicit inno.ex. de loca.ſuꝑ eo nr̃a nobis. ꝙ ep̃s cũ capitulo ſuo facere pᷣt ſtatuta ſup iuriſdictõe ſua. ſʒ ſa p alijs ñ p̃t. niſi hij quoꝝ intereſt oſentiãt ł ad minꝰ ſint pñtes· ex· de hhis qᷓ fi.a p̃la.c.fi. Keiceps ec Pt odere legẽ cũ ꝓceribꝰ ſuis imn tpalibus.C.de legi⸗et oſu :·hnana.et pfectꝰ pcario.C.de offi:pfe.noema.et hi qᷓbua mã⸗ dat impatoæ. vt in ꝓlogo inſti. F. cũqʒ; q deo WPicio·et populꝰ romanꝰ.ĩſtitutis de iure na turali gen: et ci. . lex ẽ. licʒ dica ptãs ĩ peĩ cipem trãſlata· C.de veteri iure.l.j. ̊ em̃ ſe⸗ cundũ gof.ðe ñ qe populꝰ eã aĩo a ſe abdica uerat. ſʒ qe oceſſit. et olĩ eã trãſtulit.tñ eã po ſtea reuocauit⸗ff·de oeig iuriſ.l.ij.et ſenatꝰ ff. ð legi.et ſe· cõ.l ambigł.et ciuitas ſiue v niuerſitas.iſti· iure naturali. . . et. ij· Nec obſtat qð ec ał de ꝙ ſoli peincipi licet odere lexe·qe ſupioees de qbus dictu ẽ ꝙ pñt ode⸗ re lege autoeitate peicipis odere intelli Zun⸗ Sic ec m ecciaſtic facere ĩtelligun p̈dicti cõ ſtitutões aucte pape. vñ et ĩ ↄſilijs intellige excepta autoeitas pape ex. de ele. ſignificaſti et di xvn. ꝓ totũ.B Sof. PDoteſt — et aut B queri vtxv oĩs lex lbuant? poſita deriue' a lege na curali. Hc vt de aug. peĩo li.ð libe.arbi.ñ vi es lex q̃ iuſta ñ fuent. vñ q;tũ hʒ ð iuſucia tm̃ hzʒ vtute legis.in rebꝰ aut hanis ðe aliqᷣd eẽ iuſtũ ex eo qð e ſm rõis regulã rectã peia aũt rõis regła è lex nature:vn oĩis lex buani⸗ tus poſita intm̃ hʒ de rõe legis inꝙtũ a lege nature deriuat· S: vo ĩ aliqꝰ diſcoeꝛdʒ a natu⸗ rali lege ñ erit lex h̊ cosruptio leg« Sciendã aũt ꝙ aliqᷓ deriuant᷑ a peicipijs cõmus legis nature ꝑ modũ ocluſionũ vt h̊ qð è ñ eſſe occi denð.pt deriuari ſic ↄcluſio ab eo q nulli e eẽ malũ faciendũ.qᷓdã vo ꝓ moð determjĩatio nis vt lex nature hʒ ꝙ qͥ peccat puma .· ſ ꝙ ta li pena punia' e qdã termlĩatio legis nature vtraqʒ erꝰ inuen ium poſita lege haana. Sʒ ea q̃ᷓ ſunt peimi mõi hñt vigoꝛẽ ñ tm̃ ex lege hua na ̊ ec ex lege naturali ea vo qᷓ ſut ſeò mõi vigoeẽ tm̃ hat ex lege haana.h̊ tho ·.ĩ peia ſe cũde· Qui ooetibꝰ leges iniqᷓs ł ſtatuta Otra dei legè et ecclie libertatẽ. tales le⸗ ges et talia ſtatuta ipᷣo iure ñ valet divnj.ꝗ tra moeeſ et· xxxij.qvij: flagicia et facieteſ et ↄſentiẽtes moetałr peccãt· vñ ò vſa.x·ve q Oũt leges iniqs et ſũt ip̃i et heredes eoꝝ niſi ea deleuerit ipo iure excõicati · de B vide et die vt infra li vij:ti:ij . cãu:xij·et ſe. et ſi qᷓ dãnificati fuerit occaſiõe tał legis vł ſtatuti tales et eoꝝ heredes tenen' reſtituere iux di ſtin t 33 poſitã ſupea ti:xxxjde ſeptio pᷣcepto ar. de peda gijs et qſtis· tenem ec iſolidũ qꝗᷓ ĩ daxerut peicipes ad odendũ tłes leges-Om nes em obſłeuatoees moetabr peccãt et tenem reſtituere oĩa q̃ᷓ taliũ legũ occaſiõe lucti ſant P ſiłe ĩ dicto u⸗ar.vij.ð his qͥ ſequnun rapto res. G rap·et ioæ e ſcõʒ hoſt· ſi fiant atra ius poſitiuũ ad ꝓpaupes oppeimeꝰos et iuſticiã ĩ⸗ pediendam Irca quartũ ſciendũ ꝙ ↄſtitutões ad hoe fiunt vt appetitas noxiꝰ ſub iuris regła limte'. vt ex· e . in ꝓhemio. et nut hamana au⸗ dacia coerceat tutaq; ſit inter ĩpeobos inno centia di. niij. facte Irca quintũ nota quatuoz actus leguʒ ſi⸗ ue ↄſtitutionũ in his verſions ↄtentos. Quataos ex verbis virtutes collige legis p⸗ mittit punit impat atq; vetat· Inueniunt᷑ etiã in iure conſilia que ſecundum gof.ſub pmiſ⸗ ſione tinztur/ Sed nũquid lex humana co⸗ Hibere debet oĩa vicia. Hc& ꝙ n- vnde aus⸗ de li bero arbitrio vide mihbi lex humana iſta re cte gmittere et diuia ꝓuidẽtia iudicare. hec aug. lex ergo huãna recte pmittit aliqᷓ vicia. ſcz illa qᷓ ñ pᷣt cohibere vt foenicatõeꝛ ſimpli ce cũ meretrice:lieʒ ſit Sue peccatuz· et lege dinina puniendũ . tñ ꝓpter hoĩm coeruptõem difficile è a carnis voluptatibꝰ multitudin? Hhoĩm abſtinere·iõ ne hoies ĩ mala maioza et reipublice mag nociua vt ĩ adulteriũ et pec catã ↄtra naturã inciderent noluit lex hůana hoec ꝓhibere:tanꝙᷓ aliqd ꝑ rectozes mulatu dinis puniendũ⸗ vñ aug· ſcdo de libe.ar. au⸗ fer meretrices et libidie oĩa turbas pone eaſ loco matronaꝝ· decoꝛẽ ðhoneſtas.Illa aut pcipit lex humana puniri que ſunt grauioꝛa — — et a quibꝰ eſt poſũbile maioeẽ ꝓptem multitu⸗ dinis abſtinere et pᷣcipue q̃ ſut in nocumentũ aliquoꝝ ſine quoꝝ ꝓhibitõe ſocietas hua⸗ na ↄſeruari nõ poſſet.cuiuſmõi ſũt homicidiũ furtũ . adulteriũ·et alia hm̃oi:hec tho·Nũ quid lex humana pᷣcipit oẽs actꝰ virtutũ· lex hũana ut dictã eſt oedmat ad cõe bonuʒ et mo pᷣcipit em̃ illos actꝰ virtutũ qᷓ fut oedi nabiles ad cõe bonũ vel iĩmediate· vt cũ ali⸗ qua fiũt directe ꝓpter bonũ cõe·vel mediate vt cũ aliq̃ oedinan a legiſlatoꝛe ꝓtinetia ad bonã diſciplinã ꝑ quã ciues ĩfoemãt vt cõe bonũ iuſtieie et pacis oſenſu ſeruet. G tho· S ſextũ ſcienð ꝙ ðᷣroga ↄſtitutõi pᷣoꝛi C Hoſtitutõzʒ poſterioze · ex de ↄogna-ſpi:c· j·etiãa ſi in poſterioꝛi nulla fiat mètio de poeꝛ licet ſit ſecꝰ m reſcriptis:ex de reſcẽp.ceten· cuꝰ diuerſitatis rõ eſt ſm gof.q ĩ legibꝰ et ſtitutõibꝰ otinent iura:oĩa aũt mra ↄtinenꝰ in pectoee pape uel peicipis· vt· C. de teſti · ·⸗ oĩm. Et ideo cũ papa ↄdit ↄſtitutõez poſterio rem quaſi ex certa ſcia faciat memoe peioeis tolli peioe· ſed in reſcriptis oↄtinent fa ſt i factoꝝ aũt hre memoꝛeiã et in nullo peccare eſt potiꝰ diuĩtatis ꝙᷓ; hãanitatis.C.de veteri iure. l. j· . ſiq̃d aũt· vñ nõ pᷣſumit᷑ ꝙ papa peeæ ſcius peimi reſcripti ocedat ſcòm:et h itelli So in peioꝛe et poſterioee ſcòm tꝑs nõ ſcðm oedinez ſcripture. DMU rca ſeptimũ ſcienð ꝙ oſtitutio incip? ar are poſt duos meéſes ab eiꝰ publicatõe ex.ne cle:uel mo.c.vl. ante vo hoc tpus nõ ligant᷑ ignoeãtesex·e:oↄgnoſcetes.hoc ĩtel ligit hoſt· de ↄſtitutõe peĩcipis ut in iuribꝰ p dictis: qe ↄſtitutio tal eſt generab et omnes aſtringit . ex · e. c· fi · Conſtitutio aũt inferioꝝ ſtatim ligat facta ꝓmulgatõe. niſi foete ab⸗ ſentes quibꝰ nec tin dabo nec illudò limitaàbo qe plꝰ et minꝰ eoꝝ iuriſdicio ꝓtendit· ſ ar bitrio bõi indicis G̊ ↄmittoex q̃ mri ·ac · pñt: c.fi · Sxtedit' etiã Oſtitutio ad futura nõ ad p terita ex e·c·fi· Sʒ nuꝗᷣd lex huana hõi ne ceſſitatẽ ĩponit ĩ foꝛo dſcie.Rñndet tho·ĩ peĩia ſede ſic.leges huane aut fut iuſte aut iniuſte ſi iuſte habet vim obligãdi m foꝛo oſcie a le ge eterna a q̃ deriuãt . ꝓuer.viij · ꝓ me reges regnãt. et leguz oditoees inſta decernũt. Di⸗ cun aũt leges iuſte ex tribꝰ ↄcureeci bꝰ ſim?ł peimo ex fine qñ ſcʒ oedinant ad bonũ cõe · ſedo ex autoee qñ ſcʒ lex lata ñ excedit pote ſtatẽ ferẽtis:tercio ex fozꝛma qñ ꝗꝓpeie ſm eq̃⸗ litatẽ ꝗꝓpostõis imponunt' ſubditis onera m oedĩie ad bonũ cõe.Iniuſte ãt ſũt leges dup?½ vno mõ pꝑ dtrarietatẽ ad bonũ hñanuʒz· vt qũ deficit ibi aliqð triũ p̃ᷣ̃dictoꝝ et tales leges nõ obligãt in foeo oſcie niſi ꝓpter vitanð ſcã dalũ uel turbatõez. re muri ſuo·ſm illð dimit. ei et p alliũ &liο mõ p otrarietatẽ ad bonũ dininũ vt leges tyrãnoꝝ inducèteſ adò ydolatriã nel ad alind qð ſit ↄtra lege diur⸗ nã.et tales nõ lz ſeruare · Nũq; d oes hoĩieſ ſubdunt᷑ legi hũane · & dup pt qs eſſe ſub⸗ ꝛectꝰ legi · vno mõ ſicut regulatũ regłe et ſic ter qð etiã hõ dz cede⸗ ach.v.q̃ auſ ert tibiꝛ tu. ☛ oẽs ſubiecti ptãti ſubdunt᷑ eiꝰ legi. Er ſic ðe Ho·xiij.oĩs aĩia poteſtatibꝰ ſublimioeibꝰ ſub dita ſit· Flio mõ ſicut coactũ cogẽti et ſic le B ſubdunt tm̃ mali:qe eoꝝ volutas diſſoãt egi ·peĩceps aũt vt dicit iuriſpitus legibꝰ è folutꝰ.qð eſt veꝝ q̃ᷓntũ ad vim coactiuã ſed quãtũ ad dei mudicin debz voluͤtariꝰ lege im plere.vñ ex·e.cũ oes dẽ ꝙ qſq; iuris ĩ alteꝝ ſtatuit ipᷣe eodẽ mrre dz vti · Rſt etiã peinceps ſupea lege inquantũ pᷣt cũ expedit lege muta re et in ea ꝓ loco et tpe diſpeſare.¶ Gunqd licet ſubdito legi agere p̃ter verba legis.hx legiſlatos legẽ ꝗꝓponit ſm ea ꝗ ↄtingut vt in pluri bꝰ feres intentõez ad vtilitate ↄmunè. vñ ſi caſus emerſerit m quo obſeruatio tab le gis ſit cõi ſaluti dãnoſa nõ e ſeruãda vt ſi in ciuitate obſeſſa lex ſtatuat? ꝙ poete ciuitatis maneãt elauſe· h e vtile cõi ſaluti nt in plu⸗ ribꝰ.Si tñ ↄtingat hoſtes inſequi aliquos ci ues in damnũ cederet ciuitatis niſi aperirenꝰ eis poete · et ðo tũc eſſent aperiẽde . et iõ die hilariꝰ ꝙ intelligetia dictoꝝ ex cauſis eſt aſ ſumeda dicedi. qe nõ res ſermoni ſʒ rei dz eſſe ſermo ſubiectꝰ. Cõſideranduz tñ ꝙ etſi legis obſeruatio ſ̊m verba nõ habeat ſubitũ peri⸗ culuʒz cui ſtatim opceat ſuccurei.nõ tñ ptinet ad quẽélibet ut interpᷣtet q̃d eſt vtile ciuitati et qd ĩutile · ſ h ti ptinet ad rectoees et peĩ cipes qᷓ ꝓpter hmõr cauſas et caſus habẽet au toeate de legibꝰ diſputãdi · Si vo periculũ ſit ita ſubicũ ꝙ ad eos recurei nõ poſſit neceſ ſitas diſpeſationẽ hʒ annexã. Si dicat ꝙ eiꝰ eſt legẽ interpᷣtari cuiꝰ eſt ↄder e Dicendũ ꝙ ilte qᷓ ſequi mtentõem legiſ latoeis nõ inter pᷣtat' ſimpliciter lege · ſed in caſu in quo ma⸗ nifeſtũ e latoee legis aliud intediſſe:ſi enim ſit dubiũ dz vel ſm vba legis agere nel ſupe rioꝛes ↄſulere·rectoꝛes aũt multitndĩis diſpe ſare poſſũt in legibus huanis qñ requirit hec cauſa rationabilis cedes in vtilitate boni cõ munis.hec tho.in peima ſcdee. Q Irca octauũ ſcienò ꝙ ſiqs ↄſtitutões nõ hʒ arguẽdꝰ eſt de negligẽtia·q̃ vo hʒ et ñ ſeruat coeripiendꝰ ẽ de temerimte . vt di . xx ſi decreta. ſi vero aliquis non ſeruet eas in cõtemptũ eccleſie romane hereticus eſt cen⸗ ſendus.vt di.xxde libellis·ſal uis alijs pe⸗ nis d ſingula iura ſingulariter imponunc nõ obſeruantibꝰ eas· De lege humana nõ ſcripta ſeg de cõ⸗ ſuetudine. ti · xlvij. Sinde oſiderandð eſt de ↄſuetudine. et peimo q;d eſt et vñ dẽ · ſcõo q̃liter et ex quot actibꝰ ĩducit'.tercio qᷓ cõſuetudo p̃iudi cet iuri. qᷓrto qᷓ eſt dſuetudo gnalis et qͥ ſpea⸗ lis quĩto an vna Oſuetudo aliã cõtrariã tol⸗ lat· Circa peimũ ſciendũ ſm gof. ꝙ cõſue⸗ tudo eſt quoddã ius moæibꝰ.i.aſſiduis acti⸗ bus inſtitutum· et cũ lex deficit ꝓ lege ſuſci⸗ pitur. di · j· cõſuetudo quia eſt in ↄmuni vſu Cmca ſcðʒ ſciẽò ſim gof .ꝙ ↄſuetudo ĩdu ci cũ expᷣſſe ꝓpło placʒ aliq̃d obhuari ꝓ oↄſuetudĩe ĩ futuꝝ · vñn ñ eoipᷣo ꝙ aliqᷣd fit iuſ õ ↄſuetudinariũ indncit᷑ar· ff· de itine actuqʒ; peiuato·l.fi:Inoucit aũt vnꝰ actus ↄſuetudi⸗ nem.xxv·q:ijita nos: Irca terciũ ſcienðo ſzm gof.ꝙ cũ aliq̃d fit mMmultoties · ꝓuenire videt ex deliberato iudicio rõis: et inde ẽ ꝙ ↄſuetudo ĩducta ſu⸗ peadicto mõ vbi viget tollit ius· dumõ ſit ra tionabiłb . Interp̃tat etiã lege ex ·e.cũ di lectꝰ ꝓ lege ſuſcipi cũ lex deficit vt dictũ ẽ ſupea Secꝰ eſt ſi n ſit rõnabił . ff.ð le.et ſe · cõ.· ꝙ ñ rõe: Si ãt nõ ſit inducta ſupdicto mõ ſed per quandã aſſuefactõezʒ hoĩm ſi nõ ſit ad pᷣſcrip tione.xl . ãnoꝝ pducta ſzm canones:nõ vicit lege · ex · e· oↄſuetudĩs· Bi ãt ſit ad pᷣſcriptõem ꝓducta et ius perit et legẽ vincit. ex · e · c · vl ſed etſi tãto tpe ſeruata fuerit ꝙ nõ ſit in me⸗ moeia hoĩm qñ cepit lege vincit. ar.Fff. de aqᷓ plu.l.j.in fi· Sibr et illa ↄſuetudo quã roma na ſeruat eccl eſia et ab al ijs pᷣcipit ſeruari·xj di. nolite · et qð dictuũ e p̃ſeribi ↄſuetudine in telligit cũ inducit' circa illò qð e pᷣſcriptibi le.alias ſecꝰ .·ex de pᷣſcrip · caʒ · ¶ Sʒ q Oſue⸗ tudo dicet rõnabiliſ . Rñdet bn. ex · e.c. fi·.in glo.nij:q gnal iter illa ↄſuetudo e rõnabiliſ q nõ obuiat canonicis ĩiſtitutis . Areationabił vero eſt qͥ repeobat᷑ a mure.vt illa ex ·e.ex pPte nrᷣa· et.c· cũ venerabib. et ↄſuetudo oneroſa ex · e · c·j·et·c·cũ inter nos:et gnaliter vbi fit aliqd ↄtra moæez eccleſiaſtice diſcipline ſiue libertate·ex de elec.cũ terea.et.c.ſacroſacta Ex ſupeadictis recol ligi poſſunt pła q̃ requi⸗ runt ad hoc ꝙ ↄſuetudo piundicet iuri cõi:· et ſupaddit aliꝗᷓ bn·ex · e.c.fi·in glo.v. pꝓeĩo ꝙ; ſit rõnabilb.ſcòo ꝙ ſit pᷣſcpta·tercio ꝙ ex cer ta ſcia et nõ ꝓ ereoæè ſit ĩducta.q̃rto ꝙ ſit in⸗ ducta eo ſciete qᷓ ius ↄdere pᷣt:ff·de le. de q⸗ bus in fi · quĩto ꝙ ſit tłe ius qð poſſit pᷣſcribi ſexto ꝙ vſus ſis illa ↄſuetudĩe ſiue vicibꝰ ill q̃bꝰ es vſus eo aĩo ut intẽdas te ius hre ſiune credas:et ut illò in poſteꝝ facias.ff.de iti⸗ nere actuq;p.l.vl.alias nõ ꝓdeſt vt dẽ ibi. ſeptio ꝙ maio⸗ ꝑs ppłi ſit vſa ↄſuetudĩe illa qe ſic mĩoe ꝑs ꝓpłi nõ poſſet mduce lege· ita nec ↄſuetudisẽ · B bn. Dit tñ ĩ fi:eiuſõ glo:ꝙ ad B ꝙ dſuetudo piundicet iuri ſatis vñ ſuffi⸗ cere ſzm.c.fi:ex ·e.ſi ↄſuetudo ſit rõnabił et pᷣſcripta·¶ Sʒ nũqd qlibet młtitudo ↄſuetu⸗ dinẽ inducere p̃ᷣt · ſm tho. in peima ſce. ſi ſit libera młtitudo q poſſit ſibi facere legẽ pt etiã pari rõe iducere ↄſuetudinẽ. Si vo nõ hẽat liberã poteſtate lege ſibi ↄdedi. vel le⸗ ge ſupioeis tolledi: nichilomĩꝰ tñ ↄſuetuòðo in tali multitudĩe p̃ᷣuales vim obtinet legis vbi pꝑ eos tolera ad quos ptinet ĩponere mł titudmi leg ex h em viden' ipᷣaz appeobaè Oſuetudine Sz qntũ tꝑs requirit ad h ꝙ; olnetudo ſit p̃ᷣ et habitũ ẽ ſup̃ᷣ.et hoſt.req̃ricᷣ tps · xl. ãnoꝝ Scm leges tamèe e diuſitas. ut notat ho.ci. de Oſuetud ine.qa ſzm io.bart.ſufficiũt. x:ãni iter pntes: etxx. ĩter abſentes. Scòz vo alios ſpectan e tꝑs cuiꝰ ñ extat memosia. Innoc. ãt ex· e · ſup · c. dilectꝰ. dicit ꝙ in eeckia neceſ ſaria e p̃ſcriptio.xl.annoꝛſ in alijs ſufficit cripta · O& ſm cañ. ut dit gof.· p̃ſcriptio:x.ł.xxiãno:et ber ſut vera ſi illᷣ qð pᷣſcribit' uel aſſaeſcit h otinnã cãm tem ſi ↄſuetudo ẽ gnal iter ↄtra oẽs tã otra eccle⸗ ſias ꝙᷓ alies ſufficit p̃ſcriptio·x· ãnoꝝ cõtra oës. quidã vo diſtin guũt iter eccl eſias et pei uatos.al iter ſi nõ hʒ cãm ↄtinuã neceſſaria ẽ pᷣſcriptio tpis cuiꝰ memoꝛia ñ exiſtat c) Ed Hho nota ad maioee euidætiã dram ĩter Pſẽptõzʒ et ↄſuetudinẽ.differũt ãt ſjm Hhoſt.ci .de con ſuetudĩie pᷣmo q pᷣſcriptio locuũ hʒ ĩ rebꝰ mo⸗ bilibꝰ et imohilibꝰ.coepalibꝰ et ĩcoepalibꝰ vt in ſeruſtutibꝰ juriſdicõibꝰ electiombꝰ et Hmoiſcòo qe pᷣſcriptio acqri t ſingulari cuam puato·ſ̊ ↄſuetudo ñ magis acqrit᷑ illi ꝙ; iſte. tercio qe ĩ pᷣſcriptõe titulꝰ et bona f᷑ides reqj⸗ runt᷑ ex de pᷣſcrip·ſi dil igeti · ſ̊ in ↄſuetudme nõ requirit᷑ titulꝰ.hic em ñ requirit᷑ niſi vſlꝰ et tꝑs ↄpletũ.vñ hic e vſus loco tituli. q̃rto qe peiuilegiũ et pᷣſcriptio aliquotiẽs nõ ↄcur rũt·ex de pſep.venies.· Sʒ ↄluetudo et peiui⸗ legiũ bene ↄcureũtex · e · cũ dilectꝰ.quito qe p̃ſcriptio eſt actõis ſine iuris peteẽdi excluſio ar. C· de ãnali excep· l.fi: in fi · S ↄſuetudo e de ſui natura actõis ſiue iuris acqſitio:vt ap paret ex de elec. ↄſtitutis· et · c· m geneſi ĩ fi. pſcriptio vo nõ reſpicit ꝓpeie vſũ · ideo em̃ pPp⸗ ſcribit' ↄtra aliquẽ qe nõ agit uel vtit ſuo iu re · Oↄſuetudo vo reſpicit vſuʒ· et ideo allegat' qe ita cõiter actã eſt uel vſuʒ· nichilominꝰ et Oſuetudo negatiua reſpicere p̃ᷣt vbicũqʒ ꝓba ri p̃t· ſ. ꝙ tale qͥd uel tale nõ dz fieri. ar. vd de elec· cũ eccia vulterana:ad fi ·ſecꝰ eet ſi nul⸗ lo mõ poſſʒ ꝓbari · ſexto qe ↄſuetudo ereonea nõ iuuat.Secꝰ eſt de pᷣſcriptõe qe titulꝰ ꝓputa tiuꝰ et ſi verꝰ nõ ſit dũ tñ ꝓhabiłb ereoe excu ſet · dat iuſtã cãm vſucapiedi · ſed de hoc vide infra li.tercio⸗titulo de p̃ᷣſcrip. rea q̃rtũ ſciendũ ꝙ ↄſuetudo gnalis è qᷓ Snaliter obſeruat ut exe · nolite· et. e. baſilicasſpecial ↄſuetudo e qᷓ in certo loco vigoꝛẽ et obſeruãtiã hʒ.di.xij.nonit. krca quiĩtuʒ ſcienð ꝙ ↄſuetudo poſterio⸗ tollit ↄſuetudine peioꝛeex ðð ↄgna.ſpi. c·j.et h eſt ven ſi diuerſe ↄſuetudĩes ĩ eode? municipio diuerſis tpibꝰ oeiant. Secꝰ eſt ſi in locis diuerſis·di.xij· ſcit ſancta. Vñn ↄſue⸗ tudo aliquoꝝ nõ dz ſubuerti moze ↄtrarioꝝ di · xij .illð . te ↄſuetudo mala nullo tꝑe ↄfir mat qᷓnimo tãto eſt ꝓnicioſios quãto eſt diu⸗ turnioæ. ex · e.c·fi te oſuetudo ĩ eccleſie gra uamen inducta reuocari dz· ex · e · c. j·Ltẽ ſicut iura reducũt ad ocoediã cũ mribꝰ.C.ð offi· do.l.vna.ſic et ↄſuetudo iuri uel peiuilegio Otraria reducit ad ↄcoediã ꝓ interpᷣtationezʒ ex· e:cũ dilectus. Explicit liber peimꝰ de pceptis· ſſti ſunt tituli ſcdᷣi libei qui eſt de virtutibus et vicijs · De volũtario et inuoluntario.j. De boiĩtate et malicia actuũ huůanoꝝ ĩ cõi · ij De bonitate et malicia interioeis actus vo⸗ luntatis· iij. De bonitate et maliciaquantuʒ ad actus ex⸗ terioees. iiij.) De merito et demerito actõis humane.v. De vicijs et peccatis in ↄmuni.vj. In qua potetia anime eſt peccatũ.vij. De cauſa peccati ſm qð vnũ peccatum dicit eſſe cauſa alterius.vnj· De virtutibꝰ im ↄmumix. De peudetia et eꝰ ptibꝰ et vicijs o ꝓpoſitis.x De mſticia et iniuſticia · xj. De ſpeciebꝰ iuſticie que ſunt iuſticia diſtribu tina et cõmutatiua.xij·. De acceptione pſonaꝝ · xiij. De ↄtumelia ouicio et impeoperio.xrij. De detractione et infamatione· xv. De ſuſureatione.xvj. De deriſiõe ſiue illuſiõe et ſubſannatõe xvij De maledictione·xvnj. De maltiloquio et vboſitate ſiue linguoſita⸗ te et taciturnit ate·xix· De ptibus iuſticie q̃ ſunt declinare a malo et facere bonũ et de vicijs eppohſtis.xx. De virtutibꝰ ãnexis iuſticie in muni.xxj. De dulia. xxij· De obedienua.xxiij. De gratitudine et in gratitudine. xxiiij De vindicatõe.xxv. De veritate et virtute · xxvj. De ypocriſi et ſimul atõne· xxvij. De iactantia et yronia.xxviij. De amicicia et adulatõe et litigio.xxix. De largitate auaricia et ꝓdigalitate.xxx. De epycheia.xxxj· De paſſiombꝰ anime.xxxij De foetitudine virtute et eiꝰ actu pᷣcipuo ſcʒ martirio.xxxiij. e timoꝛe in timiditate et andacia . xxxiiij· e ptibꝰ foztitudims in ↄmuni xxxv — De magnanimttate et vicijs oppoſitis.xxxvj He magnificentia et puificentia.xxxvij e pacientia et lõganimitatexxxviij De pſeuerantia et ↄſtantia et vicijs oppoſi⸗ tis · xxxix De tpantia et intpantia et ſenſualitate.xl De ptibꝰ tpantie in muni.xlj De vtinentia et gula.xlij. De ſobeietate et ebeietate⸗xliij De caſtitate · xlinij De vnginitate xlpv. De luxuria et eiꝰ ſpeciebꝰ.xlvj De adulterio et lenocinio.xlvij⸗ De ↄtinetia et incõtinetia·xlvnj. De clemetia et manſuecndine et vitijs oppo⸗ ſitis · xlix·. S De modeſtia et eiꝰ ſpeciebꝰ in ↄmuni.i. De humilitate et ſuphia.lj. De ſtudioſitcate et curioſitate· lij⸗ De modelſtia ĩ exterioꝛibꝰ motibꝰ coꝛpis liij De modeſtia in apparatu exterioei·lniij. De fide et articulis eius.lv De infidelitate et infidelibꝰ omuniter· lvj De indeis et ſaracenis.lvij. De hereticis· lvnj De apoſtatis a fide. lix De blaſphemijs· lx De ſpe deſperatõe et p̃ſumptõe. lxj De caritate et odio.·lxij De gaudio accidia et inuidia. xiij. De pace et vicijs oppoſitis:lxniij De miſericoꝛdia· xv De beneficentia.lxvj. De coerectõe fraterna. lxvij- De offenſione et ſcãdalo:lxviij⸗ De pplexitatibꝰ ↄſcientie·lxix· Incipit ſcòs liber.ODe volũtario et inuolũta⸗ rio cttulus peimꝰ. AXpeditis p dei graʒ in li. pcedenti his qᷓ ptinent ad diuinoꝝn pceptoꝝ oſide⸗ rationẽ.ↄſequeter dicenð eſt ĩ ho ſcòo li.de his que Ptinet ad ↄſideratione vir tutũ et vicioꝝ· et peimo ĩ cõi ſedòo in ſpeali.e Cnrca peimũ peĩo dicendũ e de bonitate et malicia ꝓut ↄſiderant' ĩ actibꝰ huanis. Scðo de ha⸗ bitibꝰ mab ſcʒz vicijs in cõi.Tercio de habiti bus bonis ſcʒz de virtutibꝰ in cõi.St qe actuſ Humani nõ dicunt᷑ boni vel mali niſi mq̃ntũ ſũt volũtarij·ideo peiꝰ ↄſideranðò eſt de volũ tario et inuoluntario·et peimo qꝗd dẽ in hoĩe volũtariũ · ſco q̃d cauſet inuolutariũ .· Cir ca peimũ ſcienò ꝙ; illð dicit in hoĩe voluũta⸗ riũ cuiꝰ hõ hʒ in ſe plenũ domimũ ſicut e de actu interioei qͥ eſt velle et alijs vmibꝰ impe rare:ſ n hʒ dominiũ plenũ de actu exterioeꝛ mebeoꝝ qᷓ facere. St ex his patz ꝙ ñ tm eſt volũtariũ cũ actu ſ̊ ec ſine actu et qñqʒ ſine actu exterioei cũ actu interioei vt cũ vult nõ agere · Mota tñ ꝙ omittere actũ ĩterioꝛẽ vł exterioeꝛẽ nõ dẽ in hoĩe volũtariũ niſi qñ ſcit pᷣt et d velle vł impare:ſicut ſi nauis pereat Pter abſentiã eiꝰ q n p̃t vł neſcit vł nõ debz eã regere· nõ dẽ ſubmerſio eꝰ volũtaria ĩ illo ſed ĩ eo q p̃t et ſcit et dzʒ . Guab · Ittendenð etiã ꝙ n velle dẽ dupkhr hm tho.vno mõ ꝓut ſumid in vi vniꝰ dictõis ſeʒ nolle.vñ ſicut di cit nolo legere · ſenſus eè volo nõ legere. ſic in ho qð eſt nõ velle legere· ſigna velle nõ legere et ſic non velle cauſat volũtariũ.XTlio mõ in vi oeatõis et tũc nõ affirmat' actoꝰ vo⸗ lũtatis·et hmõi nõ velle cauſat imuolũtariũ. ¶( Nkea ſcm ſcienð ꝙ juolũtariũ cãnt vio⸗ lletia et ignoꝛãtia:vñ phs.iij:etlʒ. c.j. dit * ꝙ inuolũtariũ eſt qd violentia uel ignozãtia factũ eſt licet igic violentia nõ poſſit inferei voluntati quantũ ad pꝛimũ eius actũ qui ab ip̃a ĩmediate elicit ſcilicz velle poteſt tamen quantũ ad actus qui ab ea imperant· ut am bulare et loqui inquantũ ꝓ violentiam impe diri poſſũt mebea exterioza ne volũtatis im⸗ periũ exequãt · Cauſat igit violẽtia ĩuolũta⸗ riũ qe directe opponit volũtario cum volũta riũ ſit a pncipio ĩtrinſeco:violentũ vo ab ex⸗ triſeco.et ſic ẽ ↄtra volũtate et ꝑ vñns ĩuolũ⸗ tariũſgnoꝛãtia ãt cãt innolũtariũ ea rõe qua peiuat ognitionẽ q pᷣexigit᷑ ad volũtariũ · vo lũtariũ em ſzm qð dit᷑ ph̊s·iij·ethi.·et dam̃. ij · li:ẽ cuiꝰ peĩcipiũ ẽ in ſe ip̃ᷣo ↄgnoſcẽte ſingu la et q̃ optz opari *1 cuiꝰ gra optet. Hõ tñ q⸗ libet ignoeãtia peiuat ↄvgmitõem hmoiſtgno⸗ ramia em tripb r ſe hʒ ad actũ volũtarium ſcz Ocomitãter ↄſequeter et antecedeter · ↄcomi⸗ tãter qñ ignoꝛãtia ẽ de eo qð agit᷑ et tñ etiazʒ ſi ſciret nõ ageret.et tab ignoꝛãtia ñ fact in uolũtariũ ut dicit ꝓph̊s.qe nõ cãt aliq̃d repu⸗ gnãs volũtati.ſʒ facit ñ volũtariũ · qe ñ pᷣt ee actu volitũ qð ẽ ignozatum· Cõſequeter ãt ſe hʒ ignoeãtia ad volũtate inquãtũ ip̃a ẽ volũ taria: et ;B Otingit dupſ.vno mõ qñ actꝰ volũ tatis refert᷑ ĩ ignoꝛãtiã ut habeat excuſatõez⸗ peccati uel nõ retrahat a peccatoet B; dicit ignoꝛãtia affectata. Glio mõ dici ignoꝛãtia volüũtaria eiꝰ qð qs ſcire p̃ᷣt et dz·ſic ãt ñ age re et ñ velle ðᷣe volũtariũ ut ſupea dictũ eſt. Hoc ãt mõ dr ignoeãtia dupłr. vno mõ cũ qᷣſ n ↄſiderat qð ↄſiderare dzʒ q è ignozãtia male electõis ex paſſione vł hHabitu Pueniés de ꝗᷓ pᷣt ĩtelligi illõ ꝓu · xxxiiij.eraãt q opant iniq tate· lio mõ cũu q̊s noticiã quã dzʒ hre nõ cu rat acqrere:et ſic ignoꝛãtia iuris quã q̃s ſcire tenet volũtaria ð qᷓ̃ſi ex negligetia ꝓuemẽſ et de hac ĩtelligit illð.j.coꝛ·xiiij. ignoꝛãs ignoeabit᷑· et his modis ignoꝛãtia ñ pᷣt cãre iuolũtariũ · cãt em̃ ſjm q̃d ĩuolũtariũ mqntuʒ pᷣcedit motũ voluũtatis ad agenð· qͥ ñ eẽt ſcia Pexiſtete · Fncedẽter ſe hʒ ad volũtatẽ igno⸗ rãtia qñ ẽ vqlũtaria· et tñ eſt cã voledi B qdᷣ aliqs n velletſicẽ cũ hõ ignoeat aliquã circũ ſtãtiam actꝰ quã nõ tenebat ſcire et ex B; ali⸗ qd agit qð ñ ageret ſi eã ſciret· ut cũ qs dili⸗ gẽtia adhibita neſciẽs aliquã trãſire p viam ꝓiſcit ſagittã qꝗᷓ ĩterficit trãſeũte;· et tał igno rãtia cãt iuolũutariũ ſimpłr. B thoo ·. ¶ Sʒz qd ð metu:ↄcupiſcẽtia·ira:ebeietate· nũ q̃d G̊ cau ſant ĩuolũtariũ. ꝙ nõ.metꝰ em̃ nõ cauſat imo ut dẽ · iij · eth. c. ij · et idẽ vult greg. nazã li.de hoĩe · opatões q metu fiũt ꝓcim ſũt volũ tarie ꝓtim imolũtarie.i.mixte:·magis tñ ĩmo qſi ſimpłer ſũt volũtarie qð patz ſic. vnũqðq; indicanðò ẽé ſzm illò qð ẽ qñ eſt ĩ actu. nõ ſzm illò qꝗð in appᷣhenſione ↄſiderãtis E.q ãt me⸗ tu fiũt cũ ſut in actu volũtarie fiũt · qe volun tas mouet oegana vt dẽ ibide. inuolutaria ãt ſut ex apphenſione dãm · vt patz in eo ꝗᷓ Pije merces in mare. et hec ẽ ſentetia phi.et ratio ſua ibide. Nec etiã Ocupiſcetia cãt inuolũta⸗ riũ · vt vult phus · iij· ethi · c. inj· qe ocupiſcen cia eſt pemcipiũ mouæs intrinſecũ nõ extriſe⸗ cũ n iferẽs violentiã ſo alliciẽs ꝓ ↄplacentiã Et multo minꝰ cãt inuolũtariũ ira qe e paſſio magis volũtaria cũ ſit minꝰ a natura q; Ocu⸗ piſeẽtia:vñ greg: nazã.li.de hoĩe· c· xxix·. ira tus et ebeiꝰ malũ volũtarie agũt·. De ebeieta te tñ diſtigue qe ſi hõ ſit cã eiꝰ nõ facit inuo⸗ lũtariũ.ſi vo hõ nõ ſit zauſa eiꝰ facit ĩuolũta riu .· Eliqs em mexpꝑptus virtutẽe vini voles ið bibere ſi ſciret eaz nõ biberet ſi tpate bibit et ĩebeiat·puto ꝙ opus ſeques hmõi ebeietatez iudicandũ ſit inuolũtariũ :hec Guab·. ¶De bonitate et malicta actuum huma noꝝ in ↄmum ti ſcöus. Einde ↄſideranð ẽ de bonitate et ma⸗ licia actuũ hũanoꝝ et peio ĩ ↄmuni. ſcõo ĩ ſpeciali de bonitate et malicia actuuz interioꝝ et exterioꝝ · tercio de boĩtate et ma licia actuũ exterioꝝ · q̃rto de his q̃ ↄſequunꝰ bonitate vel maliciã actuũ hũanoꝝ ·Circa peimũ eſt videnð vtꝝ bonũ et malu ſimt drie et qles drie actuũ hůanoꝝ et vtrum aliquis actꝰ ſit indifferes · Scienðò igit' ꝙ actuũ ipᷣiꝰ boĩis quidã ſũt nõ moꝛales ut illi qui nõ ꝓce dut ab hoĩe p actũ libere volũtatis· et taliuzʒ differetie eſſentiales ñ ſũt bonũ et malũ. qui dã vo ſut moꝛales ut illi qᷓ ꝓcedũt ab homie P actũu libere volũtatis·et iſi pñt dupłr cõſi derari · vno mõ inquantũ ſuùt quedã eſſentie ł nature.Flio mõ inquãtũ ſũt moꝛales:et hoc ſcðo mõ nõ peimo diuidunt ꝑ bonũ et malũ moeale tanꝙ; ꝑ drias eſſentia les et ſpeci ficaſ ſicut etiã artificial iũ inquantũ ſut hmõi ſunt aliqᷓ dẽ ie eſſentiales qᷓ tam rõne materie de qᷓ ſunt eis ſũt accidetales· Eſt aũt tiplex diffe⸗ rentia boni moeal et ſibr mali.qdam em̃ eſt bonũ m ſe ut diligere deu . q;daz e bonũ ex circuſtantia ut occidere hoĩem ꝗpter iuſticiazʒ Et honũ ex genere ñ ꝙ ꝓpeie ſit genꝰ ſ ge eſt ofoeme generi qe ſiẽ genꝰ dẽ ens in potentia ad ens ↄpletũ.q̃ potetia oplet' et ſpecificat p actũ driaꝝ ſic actꝰ trãſiẽs ſup materiã de bitã eſt bonũ moeis tñ impfectũ . qe e indrns ad hoc ꝙ bene fiat uel male. et cũ ꝓ circuſtã tias determinat q ammõ ſpecificat' et ↄple tur- ut cñ al iq̃s dr dare elemoſmã ꝓpter deuz Sibr e triplex malũ moeis·ſ. malũ ſjm ſe vt o⸗ dire deũ · malũ ex circũſtãtia vt dare elemoſi⸗ nã ꝗꝓpter vanã gloꝛiã:et malũ ex genere ut oc cidere hoĩem Enter hec aũt oĩa eſt repire me diũ . MHã inter bonũ et malũ m ſe ſunt q̃ſi me dia illa que nec ſũt bona ſim ſe nec mala e̊m ſe · vt ſuũt bona vel mala ex genere vel ex cir⸗ cũſtantia Inter bonũ etiã et malũ ex circũſtã tia ſũt media tam indria tam bona ꝙᷓ mala ex genere · que omnia indiffereter fieri poſſunt bona vel mala ex cirtùſtantia anter bonũ ãt et malũ ex genere cadit mediũ indifferẽeſ ſim pliciter vt comedere vel feſtucã leuare qᷓ nõ dicunt bonitate uel maliciã moeis:et ſic patʒ⸗ ꝙ diuiſio actionis ꝓ bonã et malaz quantum ad genꝰ opis ſiue actõis ñ ẽè ꝑ imediata et ĩ hꝰ ↄueniũt cõiter oès. Ex pᷣdictis pzꝭ ꝙ loque do de actibꝰ ꝙ;tũ ad genꝰ opis ſeuꝝ actionis · — — D aliqui actus ſũt indifferentes:qui ſeʒ mediu tenet ĩiter bonũ et malũ.vñn nõ ſut moeałr bo m nec mali S alio mõ poſſumꝰ loq de actõe quantũ ſcʒ ad modũ agẽtis:et G̊ dupt.qe qdã e actio hoĩs ñ ut rõnał.q̃ e actio nature ut na tura· vt bibe et comedere et hmon· et H de ſe e indẽns et pᷣt eẽ ĩdrĩns ĩ agete ut cu nec actu nec habitu deliberat qᷓæ hmõi debent agi qę ſut actꝰ nature ñ ut ẽ deliberatia · EFlia vo e actio hoĩs ut ẽ rõnab et deliberatinꝰ ut loqꝗᷓ diſputare. facta exterioea ł res oedĩare:et hi actꝰ de ſe in gnali loquedo ſũt mor̃ntes· Di⸗ cũt tñ aliq̃ ꝙ qñ ſũt ĩ exercitio vł ĩ hoĩie actu agete ñ ſũt mdrntes · opetũt em ei ut e del ibe ratiuꝰ.et iõ ſi tales actꝰ ſut reſpectu obiecti debiti et cũ debitis circũſtãtijs et ad debituz finẽ relati ſũt moꝛabr bom · ſi ãt aliq̃d ho defuerit ſũt mozabr mali.et iõ dit dñs Math̊ xxj. ꝙ de oĩ verbo ocioſo reddet hõ rõeʒz i die ꝛudicij et ꝑ ↄns de oĩ ope ocioſo. ſuꝑ qꝰ vbo dit greg:ꝙ ocioſũ verbũ e qð caret rõe iuſte neceſſitatis vł pie vtilitatis · Guab · et B eſt opi : Guab.et tho· Et videt rõnabilioz ſcðᷣm rich. Slij dicũt ꝙ eſt aliqᷓ opatio ſiue ĩterioe ſine exterioe q̃ nec e moeałr bona nec mala- Nã actio ꝓcedẽs a volutate deliberatia aut ad deũ oedĩata aut nõ·et h̊ eſt diuiſio ꝓ im mediata ſi ſic e bona et meritoeia vite eterne vb merito ↄdigni ſi fiat ex caritate: vel men⸗ to Ogrui ſi fiat ex caritate. Si ñn e oediata ad deu: aut B è p inoedmatã ↄuerſionẽ ad crea⸗ turã·et ſic e mala ex ↄuerſiõe · aut ꝓp opãtis negligetiã.et ſic e mal a ex omiſſõe: aut ꝗptc opantis ĩfirmitatẽe et miſeriã:et ᷓ̊ neutro mõ E mala ſ̊ eſt indrĩns· Deꝰ tñ ex ſua pietate de creuit ꝓpter nraʒ ifirmtate multas opatões ñ imputare nobis neqʒ ad meritũ nec aò de⸗ meritũ: et ex oñti tales actões reſpectu nri n viden bone moeabłr nec male:vt cũ qs loꝗꝝ alicui ex naturali pietate vel aliz ſalutat ex ve banitate vel facit aliqd ex idigetia nature vt qe ãbulat ut recreec b comedit ut reficiatꝰ nec tñ h refert i deũ.tales em actões n ſunt meritoeie·qe ad deũ n referunt᷑. dicere vo eſſent demeritoꝛie du videtr cũ ñ fiãt gptee icedĩatã ↄuerſione ad creaturã· nec omittut ad deũ referei ꝗpter loquẽtis negligetia; ſed tim̃ ꝓpter qᷓndã ifirmitate q eè in nobis ex coꝛ⸗ pꝓe coeruptibili agguãte aiaz · Hhꝰ ſnie e bon- li.ij.di · xlj· vbi optime tractat q̃ſtione iſtaʒ· NHuic etiã opi.ocoedare vide hieroꝰ in epła q̃dã ad aug:q eſt ĩ numero epbaꝝ eiꝰ.xvj.di ces ꝙ ãbulare digerere aluo ſtercoꝛa Pijce⸗ re.ꝓijcere ſputũ nec bonũ nec malũ eN S1 obiciat illò · ·coꝝ · x· ſiue mãducatis ſiue bi bitis ſiue aliqd almd faciatis oia in głaz dei facite· Dicũt ꝙ illð e ↄſiliũ ñ pᷣceptũuᷣ:et ideo ill omittere n eè ſp peccatũ.&ο d illò qò dici' ꝓ ̃ma opi · de vᷣbo dñ pᷣt dici ꝙ actꝰ q̃ͥ ñ re⸗ fer ad bonũ fine ẽ ocioſus·ſed ñ ſp optet ꝙ referat explicite ad fine q eè deꝰ ad B ꝙ ñ ſit ocioſus.ſʒ ſufficit ꝙ referat' ad alique bonã fine ciuile ł coepis honeſtã recreatõz nec tñ oĩs tab actꝰ ẽ remuneratõe dignꝰ. hec rich. Sʒ nũqd vnꝰ et idẽ actꝰ p̃t eſſe bonꝰ et ma lus. Rndet Enal. ꝙ duplex e actꝰ ſcʒ ĩterio⸗ ſimplex et idiuiſibił ſtatim trãſieset exterioe Otinuꝰ et diuiſibił diu manẽs· peimꝰ n p̃t ſił eſſe bonꝰ et malꝰ Em moꝛ cũ ſit idiuiſibilis ſcðs ãt pᷣt qe ĩ ſui inicio pᷣt ee bonꝰ et in fine malꝰ.mor tñ actꝰ licz ſit vnꝰ ſjm naturã ñ tñ vnꝰ ſm moee ·iſ̊ ſut due opatõnes moea⸗ les ut cũ quis incepit pᷣdicare ꝓpter deum et ꝗpter vanã gloeiã finit- 4 De bonitate et malicia mterioeis actꝰ pvolutatis titulꝰ terciuſ. Oſtea oſideranò e de bonitate et mali cia ĩterioeis actꝰ volũtatiset peimoĩ e·ſcòo ĩ ↄpatõe ad ↄſciazʒ:tercio ĩ Oↄpatione ad volutate diuinã · Circa pemmũ pba qrũtꝰ ſcʒ quid facit volutatẽ bonã· H m anßz. de gra et li.ar.c.xj/triplex e vo lutas: peꝛma eſt mſtrm ſiue potetia aĩe: et h̊ ẽ bona ex habitu bono ł vtute.ſic ꝓparies è albꝰ albedĩe ·hbonũ em ẽ qð hʒ q litate bonã vt de·j.toꝑi · Scda eᷣ Hhabitꝰ et diſpoſitio ſiue affectõ voluᷣtatis de relicta ex actu volũtatis ſiue vſu.et B volun tas ẽ bona ex bona actõe et mala ex mala.q⸗ qles ſũt actꝰ tales gnant habitꝰ vel diſpoſi tões ex. nj· eth.c.iij· Tercia eè actꝰ voluũtatis potetie · et H pᷣter naturale boĩtate quã Pʒ eo ꝙ ẽ quedã actio hʒ totã boĩtate ex eiꝰ oedine ſufficieti ad debitũ finẽ · & d Hmõi ãt oed inez alicꝰ actꝰ reqrunt ꝗqᷓ̃tuoe ſcʒ duo ex ꝓte finis peimũ è ut illõ qð qs appetit vb vult ut finez iit ĩ ſe bonũ:qe et ꝓpter finẽ opat᷑ qͥs ñ qe fis ſiñ ge bonũ· et iõ de: in ·phi. ꝙ bonu et fis ſut ide. Scom ẽ ꝙ ñ ſit tm ĩ ſe bonũ ſ etiã meliꝰ his qᷓ appetũt᷑ ꝓpter ipᷣm· et iõ dit augꝰ.vj.ð ci ·dei · c.ij. ꝗqᷓ laudat deuz ꝗpter pecuniã ñ hʒ bonũ fine neq; bonã volũtate. Terciuʒ eſt ex pte eoꝝ qᷓ oedinant' i fine. ſ. ꝙ ſint ſm ra tione rectã oedĩabilia et apta ad tale fine aſ ſequẽdũ. Quartũ ẽè ex pte oedinãtis ſeʒ ꝙ vo⸗ lũtas rõe regulata oeꝛdinet vłb velit hona in gne vb in differeétia ad bonũ fine. His qᷓtuoe ↄcureetibꝰ volũtas qᷓ è actꝰ e bõa:·et ſi aliqd hoꝝ defuerit ñ e hona qe ut dict dyoꝰ.inij. c.de diuis noibꝰ.bonũ eſt ex tota ſua cã.hec Guab. et boñ . Ven vniꝰ bone voluüͤtatis ſit vnꝰ ſolꝰ fis·HN ꝙ ſic ſcʒ fis pncipalis:.ꝗpter qð ĩtelligenò ꝙ actũ hre ples fines pᷣt ee tri⸗ pliciter· vnoꝰ ita ꝙ vnꝰ ſit ſub altero et ꝓpter illũ. Scòo ꝙ vnꝰ finis ſit peĩcipał. et alter ñ peicipab.ita tñ ꝙ fis ñ peicipalis n refert᷑ ad eicipalẽ actũ:tercio ita ꝙ vterq; ſit peicipa- is · Exeplũ de eo ꝗᷓ vadt ad ecbaz ꝓ diſtribu⸗ tõibꝰ.ã em peĩcipabr intedit dei honoeem. et cũ h̊ ſib intedit hrᷣe pecuniã vt ecad honoeezʒ dei paupibꝰ diſtribuat ł ĩ alios vſus licitos uertat:aut ĩtẽdit dei honoæè et eũ h ſib intẽ dit acqrere pecuniã ita tñ ꝙ acq̃ſitõez illã ñ redegerit ad dei gł am: nec tñ pecuniã illam finẽ peĩicipalem ſtatuit qe eã ꝓpter ſe nõ dili⸗ git · Kut mtẽdit deo Placere et ſib etiã pecu⸗ niã acqrere· ut poſſit theſau ſuũ augere et iĩ eo delectari · dnerſos fines ſtatuere· peimo mõ ptinet ad bonã volũtate et eſt meritoziũ: —„ ſcdᷣo modo nõ bone volũtatis loquẽdo foe⸗ maliter.nõ tñ ei ſic repugnat quin in ea ſtare poſſit · eſt em ibi peccatũ veĩale ñn moetale· H vult dicẽ augꝰ li.ofeſ.cũ dicit minꝰ te amat q̃ tecũ aliq̃d amat qð ñ ꝓpter te amat30 mõ e Otra bonã volũtatetal em̃ vult duobꝰ dñis ſeruire qð eſt ipoſſibile· vt de tι 1 cu em ſit vnũ ſolü et veꝝ bonũ qð q̃etat hũanũ deſide riũ.optz ꝙ voluntas ad h; ꝙ ſit bona et recta ſtatuat ſibi vnicũ fine vltimũ.h̊ boñ·Vti boĩtas actuał volũtatis addat aliquã boĩta⸗ te ſuꝑ boĩtate ipᷣiꝰ hĩtus gre · dixer̃t qdaz qꝙ nullã addit bonitatẽ a deo remunerabile. quãtũ ad p̃miũ ſubſtãtiale.ſed quãtũ ad acci detale ſic · S contra h̊ ẽ qð bnin li:de li:ar· q̃ſi ĩ fine dict ꝙ ad ꝓmerenð coꝛonã deꝰ fac? hoĩ coadiuuatõeʒz cu facit volete. G̊ e volũta ti ſue ↄſentiente·itaqʒ volũtas ĩ auxiliũ repu tat᷑ ĩ meritũ. Cõſtat ãt ꝙ loqur de actu volũ tatis · Dre·actꝰ ẽ finis habitꝰ et nobilioe eo· vñ et hitus głe oꝛdina ad actũ głe · ſi gꝰ ali⸗ qᷣd de pᷣmio ſubſtãtiali rñdet habitui gbe · vi⸗ der ꝙ; etiã aliq̃d de p̃mo illo rñdeat actuali volũutati ĩterioꝛi ꝓ graʒ elicite· Iðo vide' ſine piudicio dicenðò Em rich.ꝙ actualiſ volũtas elicita a volũtate potetia ꝓ graʒ:addit habi⸗ tui gr̃e boĩtate aliquã a deo remunerabilẽ ꝙ;ᷓ tũ ad p̃miũ ſubſtãtiale.ita q; ᷣmiũ ſubſtãtia⸗ le habitui gr̃e et actibꝰ ĩterioꝛibꝰ vol uᷣtatis P Sr̃e hitũ elicitis coereſpõdet . vñ gpter tkel actꝰ ꝓlꝰ hebit de pᷣmio ſubſtantiali ꝙᷓ ſi ſine ipis a eoepe deceſſiſſet. c Irca ſcòm qrunt᷑ pła/ſ. vti ad ho ꝙ vo⸗ lũtaſ ſit bona nece ſit ꝙ ſe ↄfoemet ↄſcie recte et h̊ ẽ idẽ qᷓrere·Vt oĩs ↄſcia recta li⸗ ſeer ad facienð qð dictat · H ꝙ ſic · tũc em̃ cõ cia ẽ recta qñ ẽ recta m lege dmmã ſcriptã nobis ꝓ regła datà·et iõ ſiẽ ad q̊ ꝙ volũtas ſit bona nece ẽ ꝙ ſe ↄfoemet legi diuĩe· ita ec nece ẽ ꝙ ſe dofoemet oſcie recte · qe ſiẽ lex diui na ita et ↄſcia recta ligat volũtatẽ ad facien du ea q ĩ diuĩia lege pᷣcipiun' et ad vitanð ea q ibi ꝙhibent'.et ad appeobanð ↄſilia info⸗ matões et expoetatões q ibi ponũc. Nõ tam̃ volũtaſ cũ ſit liberaliga violetia ł nccitate aliqᷓ abſoluta ſʒ oedinata qe ſi velit pᷣmiũ hre et ſuppliciũ vitare nece hʒ ſeq̃ ducatũ cõſcie recte· vñ hiero. dit ꝙ oſcia ſit dux aĩe.et ſʒm dam̃ · iiij · li. c · xiiij·e lex ĩtellectꝰ nũ.Vti volũtas diſcoꝛdans a ſcia ereonea ſit mala. ſine vti ↄſcia ereonea liget· ꝙ ſic. cõſcia em ut dictũ ẽ.e lex ĩtellectꝰ nr̃i.ĩ.aĩe hũane et iõ ſicut oſcia recta q̃ ẽ lex iuſta ligat volũ⸗ tate ł hoĩezꝭ ꝑ foemã quã hʒ. ita eci ereonea q̃ e lex ĩiuſtà app̃henſa tñ vel credita ee iuſta et recta ligat volũtatè et obligat ꝙdiu talis videt. hec Guabł · in queſtiombꝰ diſputatis. Vt vſcia ereonea liget ad ereose deponẽ dũ vl ad facienð q dictat. H& oſciazʒ ereare Oti git dupłr ſcʒ dictãdo aliqᷣd indr̃ns ee p̃ce ptũ vel ꝓhibitũ vt leuare feſtucã eſſe mosta⸗ e peccatũ.vł dictãdo aliqᷓd otra dei p̃ceptũ vel ꝓhibitõez vt occidere patre eẽ licitũ·di⸗ co g ad qſtione ꝙ ĩ pꝛimo caũ ligat ad faciẽ du ꝙdiu durat · In ſcdᷣo ñ ligat ad facienð ſʒ ad deponenð qe nihil p̃t ligare boĩez ĩ his qᷣ ſũt otra deũ·et q̊ videt eẽ opi ·bon· in · · ſe · di . xxxix:q iij· Elij vo ↄcedut peimũ dictũ et negãt ſcòm attedẽtes ꝙ; ereonea ↄſcĩa etiã in his qᷓ ſut ↄtra dũ dictãs·ligat ad faciẽð ſʒ px accñs et ſm q̃d ñ ꝓ ſe et ſimpt ſiẽ recta oſcia p accidẽs ĩquã qe n ligat ad facienð inquãtu ereonea. ſ inquatũ credit' recta et iuſta· ſzm q̃d mquã ·qe ñ ligat ſꝑ et ĩ oẽm euẽtũ ſjʒ ꝙᷓdin durat · i.· vide hnti recta eẽ · d deponenð at ſe ñ ligat:qe nec h dictat.et G̊ vi eẽ opi:· pe· in ſcdðo ſuo. Cõcoedãdo vᷣo dici pᷣt ſim Guab · ꝙ ereonea ↄſcia duo ĩcludit ſcʒ ereoꝛẽ et cõ⸗ ſciam.rõe peimi ligat ad deponenð eã vincu lo diumi pᷣcepti · vn ad eph̊.inij · deponite ve⸗ terẽ hoĩem q̃ coerũpit᷑ ijm deſideria erzoꝛis: rõe vo ſcòi ligat viculo ↄſcie ad facienò qðᷣ dictat· nec tñ ſimpłr ẽ pplexꝰ qe pᷣt et dz de⸗ ponere illã·et iõ ſimpłr liga·et ꝓ peiꝰ et ma gis ad deponenð ꝙᷓ ad facienðet ſi de illa p ſe neſciat iudicare.dz pitioꝛes ↄſulere vł vbi deelt ſibi hãanũ dſilin dz ſe p oꝛatõz ad deñ Ouertere.hãc q̃ſtionẽ ĩter q̃ſtiones ſuas optie et pleniſſime tractat Guab · ſzʒ ego de ea beeni ter tranſeo gra beeuitatis · ¶ Vtaa ↄſcia eræo⸗ nea peccatu excuſet; S lex iniqua ſuũ ↄdico rẽ a peccato nõ excuſat ſʒ potiꝰ ↄdemnat ſm illð yſa:iiij. ve qui ↄdũt leges iniquas ↄſcia aũt ereonea ẽ lex miqua ab eo cuiꝰ eſt odita et iðᷣo ſimpłr nõ excuſat ſo magis peccatũ fa⸗ cit k agguat· Id cuiꝰ euidẽtiã nota ꝙ tri pli⸗ citer ereat ↄſcia.peimo indĩr̃ia iudicãs ee pce pe⸗ vł ꝓhibita. ſedo ecõuerſo p̃cepta ł ꝓhi⸗ ita iudicãs eſſe indria:tercio iudicãs pcep⸗ ta eſſe ꝓhibitões ł ecõuerſo. In pemo caſu n excuſat ſʒ illaq̃at et ↄdẽnat:in ſcdo et tercio nota ꝙ ↄſcĩa ereonea incl udit duo ſcʒ ↄſciam putatiuã et erꝛoꝛẽ·ex peimo excuſat peccatũ tanto qe minꝰ ↄtenit qñ foenicari putat et nõ credit eſſe pᷣceptũ et iõ foenicat . ſʒ ꝓ tan to agguat qęe libidinoſiꝰ et ſecuriꝰ peccat · vñ hiere:iiij· ſapietes ſunt vt faciant mala.Quo ad ſcm diſtiguiᷣ.eũ em̃ oĩs ereans ſit igno⸗ rãs· vt dicit augꝰ ĩ ench;.xvij · Triplex aũt e ereoꝛ ſic et ignoꝛãtia:peima ẽè ignoꝛãtia nega tionis qᷓ dr̃ ſimplex neſciẽtia mandatoꝝ·et ð̊ hac dicit augꝰ li.de gr̃a et li· ar · ꝓ excuſat ſʒ nõ ſic excuſat vt ſempiterno igne nõ ardeat· ſi ꝓpterea nõ credidit qe nõ audiuit ſed foꝛte vt minꝰ ard eat.et ſic patz ꝙ nõ excuſa?᷑ a pec cato moetali.ſʒ foete vt minꝰ ſit et minꝰ pu⸗ niat. foete dicit qe licet minꝰ ↄtemnat ꝓpter oſciam· tamẽ libidmoſiꝰ et ſecuriꝰ ex B pec⸗ cato ſe imergitet iõ tm̃ nocet ex ꝑte vna q̃n tũ excuſat ex altera.Scðda ẽ ignoꝛãtia peiua⸗ tõis qe peiuat ↄgnitõem eoꝝ que ſciri debet et eſt eoꝝ qui ſeire nolũt: et hec non excuſat ſed accuſat · vnde glo· luce · xij · ſup illð ſeruꝰ qui ↄgnouerit ꝛc· qui ſcire nolũt et poſſunt ñ ignoeantes ſed cõtemptoees iudicant. Ter⸗ cia eſt ignoeãtia diſpoſitõis ſeʒ quãdo q̃ͥs nõ tm̃ neſcit nec ſcire vult:ſed etiã diſpoſitionez vel habitum ſcientie inducit qua veritatem t — — — ꝛzx x* — — — — —* impugnat · de quibus iob.xiiij· ipſi rebelles ſut lumĩ neſciert viaſ eiꝰ.et G̊B ignoeãtia ẽ Pe m oↄſcia ereonea qe dictat otra hibitoes et pᷣcepta·ð q̃.j.coꝝꝛ· nin:ſcribo vobis dii mã data. ſiq̃s ãt ignoeat ignozabi glo. repeoba bit᷑. et hec ignoꝛãtia adhuc minꝰ excnſat et plꝰ agguat.et iõ oſcia ereonea ſimpłr nõ ex⸗ cuſat. In alijs tñ magisagguat ſcʒ quo ad cõ tẽptũ diſcẽdi et libiðme dlectãdi:hec Gual- Vtꝝ plꝰ ligz pᷣeeptũ diumũ ꝙᷓ ereonea cõ⸗ ſcia dietãs otrariũ·i· vtn mas peccet facies Otra dei pᷣceptũ ꝙᷓ; faciẽs ↄtra ↄſciaʒ ĩ B caſu H ꝓꝙ ſic.plꝰ em̃ ligat ↄſcia recta qᷓ; ereonea qe ut dictã ẽ ſup̃ recta ꝑ ſe higat et ſimpbr. er ronea vo ꝑ accñs et ſm qᷣd ↄſcia ãt recta eſt qñ dei pᷣcepto ↄcoꝛdat · SZimpbr ergo ligat ði pceptũ plꝰ ꝙᷓ; ↄſcia ereonea · Vcuꝝ oſcia er⸗ ronea plꝰ liget ꝙᷓ; pᷣceptũ pᷣlati de idr̃ntibꝰ q̃ pcipe pᷣt· Rñdet Guab · ꝙ obedies p̃lato ↄcra ↄſctazʒ ã captiuat ↄſcie mdiciũ affectu b effe ctu vt ſubdẽes ſe pᷣcepto p̃lati · Fut facit otra ↄſciaʒ et affectũ volũtatis· obedies pᷣlato u⸗ moee aĩ ł amoee deoedĩato· In peimo cãu fa⸗ cies ↄtra ↄſciazʒ ñ peccat ſʒu mere.licʒ n poſſit deponèe ↄſciazꝭ · vł ñ deponat. ſic ñ potes rñ⸗ dere rõibꝰ ↄtra fidem· volũtatez tñ captinãs ille obedies dðo mere. ij. coꝝ ni capauãteſ oẽz ĩtellectã i obſequin fidi·ſn ſcòo caũ pec cat i̊ minꝰ ꝙᷓ ſi facet dtra pᷣl at pᷣceptuʒ pmo qe agẽs ↄtra pᷣlati pceptũ mas ↄteneret deũ qe otenẽs pᷣlatũ.nõ ãt otenes oſciaz ere-oneã tenit deũ · vñ bñ · ð diſpẽ · et p · c· x · deꝰ coeꝗᷓ ri et qd ammõ reputat p̃ᷣlatoꝝ reueretiã et cõ tẽptũ · Oteſtãs eis · qui vos audit me andit. et q̃ vos ſper ·c Bi dica ꝙ hoc ẽ ven qñ ↄſcia ſubdu ſcit p̃ceptũ p̃lati eſſe Im deu qð neſcit erꝛãs · Rñdet bn. qᷣdqᷣd hõ vice dei p̃cepit qð ñ ſit certũ ðᷣo diſpl icere· haud ſecꝰ oĩo accipi enduz ꝙᷓ ſi deꝰ pcipet· Scõo qe tab platu ĩmo totũ collegiũ mag offedit et ſcandaliſat ꝙ; ſi Otra ↄſciaʒ faciat· Tercio q ſe mag ad malũ diſpoĩit · ſ. ad mobediẽtiã et aò rebell ione et ad ſequẽdũ ꝓpeiũ ſenſũ et ad ꝓpnerteno verita tis iudiciũ:de q pſa.ix· ve q ſapietes eſtis ĩ oculis vr̃is·hec Guab· (Nrz terciũ queric vta boĩtas volũtatis hHũane depẽdeat ex ↄfoemitate voluũtatiſ diuĩe · C ꝙ ſic.ꝛð em qð ẽ pᷣmu ĩ quolibʒ gne młęeſura et rõ oĩm q;ᷓ ſunt illiꝰ gnis· vnqð qʒ ãt rectũ et bonũ ẽ inꝙᷓtũ atti git ad ꝗꝓpeiã mſu rãet iõ ad B ꝙ volũtas hoĩs ſit bona reqric᷑ ꝙ; ↄfoeme volũtati diuĩie tanqꝙᷓ; ꝓpeie meſure cũ ipᷣa ſit peima et ſũma volũtast Gᷓ ↄfoemi tas attẽdi ĩ volito ſcz ut hõ velit illõ qð ipᷣe ſcit deũ velle qð ipᷣe h̊ velit Scieð ãt ꝓ deꝰ qᷓdqd vult ſub rõe bom vult et ꝑ ons ſcienð. q; ipe vult hoĩez velle qᷣdqᷣd vult ſub rõe boĩ et iõ q̃cũq; vult aliq̃d ſub qlicũqʒ rõe boĩ hꝑʒ volũtate ↄfoemẽ diuie volũtati q;tu ad rõez voliti · S ĩ pticulari neſcimꝰ q̃d deꝰ velit. et qꝙᷓtũ ad q̊ nõ tenem ofoemare volũtate nram volũtati diume · In ſtatu tñ gbe oms ſciet dei volũtatẽ nõ tmn ĩ ↄmumi ſſj etiã in pticulari:et iõ ↄfoꝛmabũuũt volũutate ſuã volũtati diuie. ñ tin ĩ ↄmuni qᷓ etiã ĩ ſpẽali. hec tho·¶¶ Notãð vo ꝙ ſm aliquos nece eè ↄfoemare voluntatẽ nraz volũtati diuĩe ſolũ qᷓtũ ad il la volita q̃ᷓ nobis expeimũt᷑ a deo ſigno pᷣcepti explicite vel implicite · et hoc ſufficit ad ſalute cũ xpᷣs dicat data· ꝙtũ ãt ad illa qͥ nobis expeimũt' ſigno ↄſilij:e ↄgruũ nõ neceſſariũ.et ꝓ hac opi.vr facere qð dicit augꝰ ĩ enc.c.lx ·aliqn bona volũtate vult hõ qð nõ vult deꝰ.ſicut bonuſ Hhõ vult patrẽ ſuũ viuere que deꝰ ñ vult vine re · Dee · deꝰ vult aliquos hoĩes danari nullꝰ ãt tene velle ↄdẽnari · ¶Aij dicũt ꝙ voluͤtate ðliberatia tenem velle abſolute et oĩbꝰ peſa tis q̃dqd ſcimꝰ deuz velle volütate abſoluta oĩibꝰ penſatis dũ tñ nobis ↄgruat ið velle· et dicũt ho implicari ĩ radice decalogi q̃ e amo⸗ dei · et ꝓ hac opi:vide facere glo-ſuꝑ ið ꝑs. nõ adheſit mihi coe peauũ.i. coe toetũ qð hʒ hõ qᷓ nõ vult oĩia qᷓ deꝰ vult. S qᷓ vult peimã opi.tenere pᷣt ad iſta glo · rñdere ꝙ loqui de vol ũtate pᷣcepti et nõ ſigni .· Qui vo vult tene re ſcdᷣam opi: rñdere p̃t ad autoeitatẽ aug· ꝙ; loqui ð his q velle nobis n ↄgriit. & ilið vo qð ðe ꝙ nullꝰ tene velle dãnatõez · pt di⸗ ci ꝙ G̊ eſt ven · qe h velle n ↄgruit hoĩ.· Qun dã tñ dicüt ꝙ licz ñ tenea velle hñdo reſpe⸗ ctuʒ ad ſuã naturaʒ et abſolute· te tñ Gͥ velle ſub ↄditõe hac·ſ.ſi decedat in moætali.h̊ pe. Vel pᷣt dici ſm tho.ꝙ deꝰ ñ vult alicuiꝰ dã⸗ natõeʒ b moete niſi ſub rõe iuſti. vñ ſufficit ĩ talibꝰ ꝙ hõ velit iuſticiã dei et oꝛdine natu⸗ re ſeruari · S nuquid tenem ↄfoemare vo⸗ luũtate nrazʒ volũtati diuĩe ĩ foema volẽdi · ſ. caritate · Ad hoc rñdet alex· lomb. ꝙ; hõ ñ te⸗ net ad hoc abſolute.qe ſi hõ diligat ñ ex ca⸗ ritate ̊ ex beniuoletia naturali nõ peccat. ſʒ tene oditionaliter ſczꝭ ſi vult mereri vitã eter nam et Oſmiliter reſpõdet pe. ¶ De bonitate et malicia quantũ ad actꝰ exteri oees ti .inj· Sinde ↄſideranð ẽ de bomtate et ma⸗ licia ꝙtũ ad actꝰ exterioees. circa qðᷣ ↄſiderandũ e vt bonitas et maljcia ꝑ peius ſit in actu volũtatis interioei ꝙᷓ; in actu exte⸗ rioei . cuiꝰ euidẽetiã ſcienò ꝙ aliqui actus exterioꝛes pñt dici boni uel mali dupłr.vno mõ ex oꝛdĩe eon ad fine· vt dare elemoſinaʒ pter deũ dẽ eẽ bonu · et dare ebam ꝗpter va⸗ nã gloeiã dẽ eè malũ·et hec boĩtas nel mal: cia ꝓ peiꝰ juenit in actu ĩterioei volũtatis cꝰ ꝓeiũ obiectũ e finis et ex eo deriua ad actũ exterioee · G ãt boitas uel malicia actus exte rioꝛis tota depẽdet ex volutate · Eſt etiã oĩino eadẽ circũſtantia actꝰ volũtatis mterioeis et actꝰ exteriozis qñ dẽ bonꝰ vel malus ſolũ ex oꝛdĩe ad fineſic potio amara ex G ſolo e bõa qð ẽ ſanatiua· vñ eadẽ ẽ bonitas ſanitatis et potionis · vñ augꝰ dicit li.retra. q volũtas ẽ qua peccat et qua recte viuit. lia bomtas vel malicia actuum exterioꝝ eſt quã habent ſcðdöm ſe ſcilicet ſcòm genus ſun. et ſcòm cir⸗ cũſtantias in ppſis conſideratas ut dare ele⸗ moſinã ſeruatis debitis circumſtantijs dicit᷑ at · xix · ſi vis ad vitã ĩgredi ſerua ma eſſe bonũ· et hec bonitas ł malicia ñ deriua nec depedet a volũtate ſ a rõne · ex qᷓ etiã de pendet bonitas volũtatis ſeðz0 qð in pam re⸗ fert vñ ſi ↄſidere bonitas exterioeis actꝰ ſe⸗ cundũ qð e ĩ oedĩatõe et appheſione rõis· eſt Peioe ꝙᷓ bonitas actꝰ volutatis · ſcᷣm tñ qð ẽᷣ executõe opis ſequit bonitate volũtatis ꝗͥ ẽ peincipiũ eiꝰ.et hac bonitatẽ ł maliciã qn ẽ actus exterioꝛ hʒ tũc alia ẽ bonitas actus ex terioeis:et alia e bonitas volũtatis qᷓ ẽ ex fi⸗ ne· ita ꝙ bonitas finis ex volũtate redũdat ĩ actũ exterioꝛe. et boĩtas actꝰ exterioeis ſcðzʒ ſe rdũdat ĩ actu volũtatis.vt dictũ e.et ide ẽ ð malicia ſic medicia ſaposoſa p̃ter h̊ qð ẽ ſa⸗ natia hʒ rõz delectabił ſi ge volũtas e bona ex obiecto et ex fine exterioe actꝰ e bonꝰ.ſʒ ſi volũtas ſit mala ex ĩtetõe finis ł ex actu voli to actꝰ exterioe erit malꝰ.q vt dic t dpoꝰ de diuĩs noĩbꝰ.bonũ ẽ ex tota cã·malũ ex ðfctũ pPtis:HG̊ tho· Sciendũuũ aũt ꝙ licz qñqʒ ſit alia et alia bomtas vel mal icia ĩterioeis actꝰ vo⸗ lũtatis et actꝰ exterioꝛis vterqʒ tñ actꝰ ꝓut Oſidera ĩ genere moeis ſũt vnꝰ actꝰ. vñ actꝰ exterioe malꝰ e vnũ et idẽ peccatũ fozmaliter cũ illo actu volutatis ĩterioei a qᷣ cauſa qe a ctus exterioe ñ ẽè moealis niſi ꝑ ↄpatõz ad a⸗ ctũ volũtatis et rõis.ſi em pfecte furioſꝰ cũ ꝓfecta furioſa carnaliter copulet ille actꝰ ñ erit m genere moꝛis.vñ ñ erit moꝛabr bonus nec malus.hG; rich;. Sʒ nundqᷣd exterioe actꝰ addit ĩ bonitate et malicia ſupꝑ actũ ĩterioꝛez HR n loquèdo de bonitate et malicia exte⸗ rioꝛis actus quã hʒ ex volũtate fims. Et hoc dico niſi ↄti gat ipſazʒ volũtate ſcòʒ ſe fieri me lioꝛẽ ĩ bonis vł peyoeẽ min malis· qð vi poſſe Oti gere tripbr· vno mõ ſcõz numeꝝ vt cũ q̃s vult facere aliq̃d bono fine vel malo et tũc ñ facit· poſtea vo vult et fact.duplicaꝰ actꝰ vo lũtatis et ſic fit duplex bonũ ł duplex maluʒ Elio ꝙtũ ad extẽtõem vt cũ qͥs aliqd facere vult bono fine ł malo et ꝗpter aliqð mpedi metũ deſiſtit· alius aut volũtatis motũ ↄtinu at quouſqʒ ope pꝓficiat.maĩfeſtũ e ꝙ volũtas hꝰ ẽ diuturmioz in bono k malo et ſcm I̊ pe yoe vel melĩo⸗.tercioꝰ qꝙ;tũ ad intetõem ſunt em̃ quidã actꝰ exterioꝛes qui in tũ ſunt dele ctabiles b penales nate ſut intedere vł remit tere volũtate· ↄtigit aũt ꝙ ꝙqto volũtas inte⸗ ſius tẽdit in bonũ ł malũ tãto ẽ peyoe vł me lioe:loquẽdo aũt de bonitate ł malicia actꝰ exterioꝛis quã h ſcòz materiã et circũſtãtias ſic ↄpat ad volũtatẽ vt terminꝰ et finis.et ſic addit ad bomtatẽ et maliciã volũtatis qe oĩs iclinatio vel motꝰ pꝓficit᷑ in hoc qð ſ- equit fi ne ob attingt termnũ · Vñ ñ ẽ pfecta volũtaſ niſi ſit tłis ꝗq opoætunitate Hbĩta ope.ſi vo poſ ſibilitas deſit volũtate exñte pfecta ita ꝙ o⸗ Pare ſi poſſet defectꝰ pfectõis qᷓ è ex actu ex terioei e ſimpłr qd inuolũtariũ. Anuolũtariuzʒ aüt ſiẽ ñ mere' penã ł p̃miũ in opando bonũ et malu. ia ec ñ tollit aliqᷓd de pᷣmio ł pena ſi deficiat ſimpłr inuolũtarie adò facienò bo⸗ nũ malu.Gᷓ̊ tho. Vñ nota ſeðz Gual in ij· et alex· an. in tercio et ſumũt ab augꝰ ſup ge⸗ nel. et ↄcoedãt cũ pᷣmiſſis ꝙ duplex ẽ volũtaſ mala ſcʒ incõpleta vel ſem plena q̃ n exit ĩ o⸗ pus malũ eẽ ſi habeat facultate tꝑis· et Lloci opoetunitateet ↄpleta ſiue plena q exit in o⸗ pus malũ ſi tp̃s habeat et loců· E.d permã ad dit opꝰ malũ qꝛ auget oſenſũ et ↄcemptũ &* ſe dam addit opꝰ malũ qe auget libid me quã tũ ad genꝰ peccati cynabkr· et qñqʒ; ec infert᷑ nocumentũ maxie ꝙ;tu ad peccatù qð ↄomitti ĩ ꝓximũ:talis em̃ ñ minꝰ ↄtẽnit deu inteſiue ſola volũtate ꝙᷓ volũtate et ope ſcʒ exteſiue. Inteſiue tñ ẽ libido maioe executõe· De volũ⸗ tate pꝛĩoꝰ dicta intelligiꝰ glo.ſuꝑ id põ. Ep⸗ one iniꝗ̃tate ſuꝑ iniqͥ· eon: qᷓ opus addit vo utati: miqᷓtate addit iniq̃tati· S de vol ũtate ſcdᷣo mõ dicta intelligẽ glo. ſuꝑ ið põ. etem̃ in coꝛde iniquitates oꝑa · in terea:. ſi vis inqᷣt et ñ potes deꝰ reputat factum· H̊ Guab. de HB̊ boñn:optie loquit᷑ li.ij. d. xli· q· ij. ¶ Munqd euẽtus ſequẽs addit ad bonitate et maliciam actas exterioeis · euẽtus ſeques aut e p̃co Sitatꝰ aut nõ ſi ſic additcũ em̃ qͥs cogitat ꝙ ex ope ſuo multa mala ſequi pñt: nec pter h̊ dimittit ex hoc apparz ꝙ eiꝰ volũtas e deoeꝛ⸗ dinata. ſi vo ñ ſit pcogitatꝰ aut ꝓ ſe ſequi et vt ĩ plł ibꝰ.et tũc addit.ↄſtat em̃ actũ eſſe me⸗ lioee ex genere ſuo ex q ſequi pñt pła bona et peypoæè ex quo ſunt nata ſeq̃ pła mala.Jut ſeqc p accñs et vt in paucioeibus et tũc ñ an dit ñ em̃ iudica de re aliqᷓ ſcm illud qð ẽ ꝑ accñs ſed tmn ſcʒ illud qð e ꝑ ſe.hG̊ choo. De merito et demerito actionis humane ti · v. Oſtea ↄſiderandũ ẽ de his q̃ ↄſequum aäactꝰ humanoſ rõe bonitatis ł mal icie Creca qð beeuiter teneò ꝙ actꝰ bonꝰ vel malꝰ hʒ ratione culpabilis et laudabilis ſcz qð ẽ in ptãte volũtatis rõz vo rectitudi⸗ nis et peccati ſeòz oꝛdinẽ ad finẽ qnñ em̃ actꝰ bois iĩtdit in finẽ debitũ ſcdᷣm oedinem rõis et legis eterne tũc ẽ rectꝰ.qñ vo deuiat ab il lo oꝛdine tũc hʒ rõz peccati. hʒʒ etiã actꝰ bo⸗ ny malꝰ rõʒ meriti b demeriti· et h ſcʒ rõeʒ iuſticie ĩ patõe ad alteꝝ ſczʒ ad deñ · Fliter ſeqre ꝙ deꝰ ñ haberz curã de actibꝰ huanis His ige p̃ſuppoſitis qrunt᷑ pła de actibꝰ bo⸗ nis et malis p ↄpatõz ad meritũ et demerituzʒ ſcʒ vtn actꝰ exterioe bona intetõne factꝰ ſit m eri toꝛiꝰ.¶ itẽtio p̃t eſſe motꝰ ſuue moti uũ volũtatis oꝛdinãtis actũ exterioꝛẽ ĩ finem t ſic oĩis actus exterioe bona intetõe factꝰ & meritoeiꝰ qe ille motꝰ nunqꝙᷓ ẽ bonus niſi ſit oedo rectꝰ. Et ad H ꝙ ſit oꝛdo rectus reqᷓrit ꝙ ſit actus oꝛdiabilis et ꝙ voluntas ſit oedi⸗ nans et ꝙ ſit finis bonꝰ et ĩ ſe et ĩ rõe fimẽdi hoc ẽ ꝙ ſit melioe his q ſut ad finẽ et tłis aò q;ᷓ actꝰ dʒ dirigi Pm rectũ mdiciũ rãis. Flio mõ intetio pᷣt dicere fine intetũ et ſic ñ oĩs a⸗ ctus exteniosꝛ bona inteétõe factꝰ e meritoeꝛiꝰ ſed tiñ ille actꝰ qui ſunt de genere bonoeum vk illi qui de ſe ſut indrntes qui qñqʒ pñt eſſe meri toeij rõne finis meenti Fñ dicit phᷣus. j. ethicoꝝ c. vj.ꝙq; quedaz mox noĩata ↄuoluta ſunt cũ malicia et poſt ſuboit non e igi circa H dingere ſed ſemꝑ peccare hec rich⸗et boñ:. p⸗ um tie „ 1⸗ 8 il 9 ni tiz 1 ⏑ ⏑ W —. Vty agens tm mereat eptuũ intsdit mereri ꝓ bo nitatẽ ſui actꝰ. agęetẽ tm̃ mereri ꝙ tuz itẽdit duplrp̃t intelligi · Vnoꝰ ita ꝙ actꝰ tim valeat ad meritu quantũ ages credit valere ipm et ſic ñ e veꝝ · Xlieꝰ ꝙ; ꝓ?ta ẽ bonitas a⸗ ctus intetõis tm̃ actꝰ exterioe valeat ad meri tũ:et h̊ e veꝝ · Ipſa aũt intẽtio ſepe maio⸗ eĩ bonitate ĩ eo qᷣ ſuũ actũ e tm̃ credit valere ꝙ; tũ ĩ illo q̃ᷓ ſuũ actã mag credit valere Se er 80 obicia glo· ſuꝑ ið mat ·xij · bonꝰ hõ de bo no the. ſ. æc. q;̃ dicit tm̃ boni qs facit ꝙ;tũ mte⸗ dit dicendu ꝙ ſic dz intelligi ſcðz qdð bonꝰ ẽ actꝰ ĩtendedi tm̃ bonꝰ actꝰ exterios elicitꝰ ex illa intetõe qe ꝑ intetõez ẽè bonitas moeał ĩ eo·G̊ rich · Inſupꝑ nota ꝙ qꝙᷓtitas intetõis tri pliciter pᷣt intẽdi.vnoꝰ ꝙᷓtũ ad ꝙtitatẽ vb fer uoeẽ affectꝰ mtedetis· St ſic ꝙtitas intetõis mẽſurat meritũ.qe ex quãto affecta carntaus opus bonũ facis tm̃ mereris qe meritũ penſaꝰ penes caritate· Flioꝰ quantũ ad ̃titate opiſ/ intẽeti · et ſic ñ mẽſurat·qe tũc diues auarꝰ dãſ denariũ pluz merere? ꝙ liberalis habes cari tatẽ dãs centũ dena ½ qᷓtũ ad ꝙ;titate fims ſic etiã ñ meſurat·qꝛ deꝰ e oĩim merenuũ finis vltimꝰ qͥ ñ e aliqñ maioe aliqñ minoe· Scõm aũt bon· hec glo.ſ.quãtũ qͥs itendit tm̃ facit ẽ duplex ex eo ꝙ li tm et ꝙtũ pñt eẽ aduerbia vel noia· ſi em̃ ſunt aduerbia dieũt ꝙtitatem actꝰ itendedi et faciedi. et tc e locutõ gene ral iter vera ſiue reſpecta bonoꝝ ſiue maloꝝ qe quãtũ actus intedẽdi ẽ mteſus in bonitate nel malicia tm̃ opatio exterioe ẽ bona ł mala Omne em̃ meritũ ł demeritũ reducit᷑ ad actã volũtatis licet aliquo mõ circũſtãtie exterio⸗ res faciãt ad maioee volũtatis dãnation᷑.Si aũt ſint noĩa dicũt ꝙᷓtitatẽ ex pte ĩteti et opa⸗ ti · et tũc ñ ẽ general iter vera:qe opꝰ exterius fact ũ ñ ſp ↄmenſurat' ĩteto ſepe em̃ intendic hõ facere bonũ magnũ et facit puũ qe puam hʒ caritatẽ· Eſt tñ aliquoꝰ vera in malis.ſ.ĩtẽ dendo ñ diminuedo . et ſcðz qð tm̃ et ꝙ;tũ di⸗ cũt quãdã ↄꝑatõezꝭ ꝓpoetionalitatis ñ ↄmeſu ratõʒ eqlitatis· vñ qui mtẽdit multũ peccare maltã peccat qᷓlecũqʒ opus faciat ñ tñ qͥ pan intedit paꝝ peccat maxie ſi opꝰ multũ ðfoe⸗ me fuerit. Ex p̃dictis patz quõ ĩtelligit glo. ſup illud luc · xij · bonꝰ hõ de bono the. ſ. ᷓtũ inqt bonũ intẽdis tm̃ facis Vtꝝ vltra bone intetõis meritũ addat aliqð meritũ exterioe a ctas · ad pñs poſſumꝰ loqui de merito du⸗ pliciter · ſ.reſpectu p̃mij ſubalis vł accñtalis Beſpecta p̃mij accñtalis exterioꝛes actꝰ ali⸗ quã rõzʒ meriti addũt ĩterioei intetõi vñ glo. ſuꝑ illud aò gab · vjtpe ſuo metemꝰ.dicit ꝙ qnãtũ ſemmamꝰ in opibꝰ tm̃ metemꝰ in fru⸗ ctibꝰ Veſpectu aũt pᷣmij ſubſtãtialis vi q; a⸗ ctus exterioꝛes ñ addãt ali ᷓ rõem meriti niſi diſpolitine ſcz inq;tũ elemoſme multiplicãt ĩ terceſſoees ꝓ dãte thob.xij· elemoſina a moꝛ te liberat et puer·xiij· redemptio aĩe dimtis dinitie eiꝰ. Et in pᷣtũ exterioꝛes actꝰ excitant act volũtatis interioze ad bonũ et ꝑ ↄſeqñũs valet ad gr̃e radicatõzʒ et ↄſeruatione quibus ſcʒ gratie habitui et ĩterioeibꝰ actibꝰ eiꝰ pes miũ ſubſtãtiale debet᷑. Bᷓ̊ rich.·¶ De hac mate ria opti me et copioſe tractat boñ·in ſco ſuo di. xl. ĩ tribꝰ qᷓſtionibꝰ vltimis Vx peccãſ pꝓlus demerea ꝓ actũ volũutatis ĩterioꝛe inoe dinatũ et ꝑ actu exterioee ſimul ꝙ; pꝑ actu ite rioee tm̃ · .Rſi volũtatis actus mterioe ſit eq inteſus in deoedinatõe ſua ſine actu exterioei ſic cũ ipᷣo.ñ magis demeret peccãs ꝓ vtrũqʒ; eoꝛx ſimul ꝙᷓ; ꝓꝑ interioeꝛe tin que ope ↄplere n pᷣt · Et hoc dico loquedo de demerito mteſine q? tũc nõ eſt maioe otemptꝰ ĩ vtroqʒ ſimul qᷓ; in incerioei ꝓ ſe Dicũt tñ aliqᷓ ꝙ malꝰ actꝰ ex terioe addit demeritũ malo actui interioei re ſpectu alicuiꝰ pene accñlis ſalteè loquedo de actu exterioei qᷓ e malꝰ ex genere ꝗpter trãſi⸗ tũ eiꝰ ſup obiectũ ĩdebitũ. Vñ in danatis plꝰ remurmurabit ↄſcia ↄtra eũ ꝗᷓ voluit innoce⸗ tẽ occidere et occidit ꝙᷓ; ↄtra eũ qᷓ voluit ino⸗- cente occidere et ñ potuit ſuppoſito ꝙ fuerit pares ĩ mala volũtate· Si aũt lo qᷓmur de de⸗ merito exteſine plꝰ demere hõ ꝓ vtrũqʒ ſimł qꝙᷓ; ꝑ interioee tm qe pluribꝰ nocet. et ꝓpła ma la infert et plus delectat peccantẽ. G rich. Vtꝝ ſola intetio recta ſime ope exterioei ſuf⸗ ficiat ad meritũ aut hõ h fa cułtate faciẽ di opus exteriꝰ qð pᷣceptũ ẽ aut ñ ſi ſic plena volutas ponit effectũ ſi aſſit facultas abl ſi ñ ponit cũ poſſit nõ vult· plene ſ ſemiplene et pigre ſiẽ piger q̃ vult et n vutt · Et diet greg· in quadã omełl .q; nemo ð bona volũutate ſibi blandia ymo de dilectõe dei mes kingua et manꝰ reqrat.Diſtingue tñ q aut ei occureit tp̃s et locꝰ neceſſario impłledi p̃ᷣceptũ puta qe vult elemoſinaʒ dare et occuręeet ei aliqᷓs cui videt neceſſitatẽ extremã ꝓbabiliter im mere niſi ſubueniat ei:et tũc ſola ĩtentio ñ ſufficit ad meritũ imo etiã talis trãſgredi mãdatum Kut ñ occurer ei tp̃s neceſſitatis ſ̊ indigẽetie rõnabilis et ↄgruitatis· et tũc etiã intetio ſo⸗ la ei ñ valzʒ ad meritũ:liberat tñ eũ a trãſgreſ ſione qe p̃cepta affirmatiua ñ obligãt nin ꝓ tpe neceſſitatis · Si aũt hõ n habeat facultate opandi tũc ſola bona ĩtentio ſine ope exterio ri ſufficit ad meritũ ſubſtãtialis pPmj ñ autez aceñlis· deꝰ em̃ nemine obligat ad ĩpoſſbile et de tali pᷣt ĩtelligi illð gres · in q dã omełl. ñ eſt manꝰ vacua a munere ſi coedis archa re⸗ ꝓleta fuerit bona volũtate B; rich. Vti ad meritũ ſufficiat intetio ſczʒ habitũ.e ĩtetio ſeðᷣm habitũ p̃t ĩtelligi tripłr.vnoꝰ ita ꝙ olſi⸗ ſtat in ſolo habitu reſpectu peicipij opatõis et dtinuatõis eiꝰ vſqʒ in fine.t B nõ ſufficit ad meritũ qe ñ e ipſiꝰ opatõis peĩcipiũ lioꝰ ita ꝙ illa ĩtetio ſit actualis reſpest᷑u peĩcipij opatõis ñ tñ reſpectu totiꝰ ↄtinuatõis eiꝰ vił qʒ ĩ finẽ · Et ſic dicũt qdã ꝙ tota opatio ẽ me⸗ ritoeia in virtute actus ipſiꝰ intẽtõis p quazʒ illa opatio fuit incepta.3° mõ ita ꝙ; ſit ĩ acn reſpectu peincipij opatõis expliciteita ꝙer płlicite ĩtendat opatõʒ incipe et ↄplere. Sʒ re ſpectu totiꝰ ↄtinuatõis n manʒ inteto ĩ actu explicite ſ̊ ĩplicite ſiẽ hõ ĩ voledo quiòqd ẽ ad finẽ actualiter. implicite tame vult ipſum finẽ et lic dicũt quidã eſſe necariũ ad q ꝙ to⸗ ta cpacõ ſit meritoꝛia ꝙ illa intẽtio ſit ĩ actu explicite b ĩplicite ꝑ totã opacõz a pnci · vſqʒ ad fi· Gᷓ rich· Scðz at boña d B; ꝙ aliq̃ opatõ ſit merttoeia ſufricit flacõ eiꝰ hitualis ĩ deũ St pᷣt dici hec relacõ hĩtuab dupt vnoꝰ qñ q̊s opacõz aliꝙ rfert ad deũ actualiter in pꝛĩciꝰ iliꝰ opacõis vel ec alteriꝰ ad ꝙᷓ; illa ↄlequẽ ter ſe habet· Si aũt operacionem alterius ge⸗ neris ĩcipet opoterzʒ qð intecõzʒ renonaret ad H ꝙ eſſet meritoꝛia:·Elioꝰ de B relacõ ſiue in tẽcõ hitualis qñ nõ p̃cogito aliqd de deo vt cum ex ſola ↄſideratiõe hoĩ opis ipᷣa caritas ꝓmpta vel aliqᷓ alia vtꝰ caritate ifoemata ad ill opꝰ iclinat vt cum vir religioſus obedit Plato ſibi pᷣcipieti etiã ſi nichil cogitet ð deo ſz tm̃ oſiderat obedietie bonũ es bonũ h̊ boñ. G De vicijs et pctis ĩ cõi u · vj. Einde ↄſideranò é hitibꝰ malis B e e vicijs et pctis ĩ cõi:et ẽ hitꝰ ꝓut ð eo B loqmur q̃litas difficile mobilis. Eſt aũt aliqs hitꝰ bonꝰ.aliqs malꝰ.hitꝰ bo⸗ nꝰ dicit q diſpõit ad actũ ↄueniẽtem nature ſicut actꝰ vtutũ hũane nature ↄuemũt qę ſũt ſcòz; rõem. Sctus vo vicioꝝ humane nature diſcõueniũt . qe ſunt ↄtra ratõez· Dicendũ aũt peĩo hic de vicijs et peccatis in omuni. im ſpeciali vo ↄſiderabi de eis ĩfra cũ tractabr de virtutibꝰ in ſpecialivbi.· uxta vnãquãqʒ; virtutem ſpecialem agetur de ſpeciali of ficio ſibi oppoſito pꝛo eo ꝙ oppoſita iuxta ſe po⸗ ſita magis eluceſcũt Crrca vicia aũt et pec cata in ↄmuni ðſiderandũ·peĩo de ip̃is. ſcðo de ſubiecto peccati:3 de cã eius? Curca pei mũ pꝛĩo videndu e quid ſit peccatuzʒ. ſcõo de diuiſione peccati:2* de ↄpatõe peccatoꝝ ad muice Quantũ ad peimum ſciendũ ꝙ ſcdm aug·xxij.li:otra fauſtũ peccatũ è dictũ vł fa ctu vb ocupitũ ↄtra legẽ dei· Et ſic hec diffõ peccati actuab moetahs:qe è peccati actua lig de ibi qð ẽ dictũ b factũ vel ↄcupitũ ſcðʒ actũ triplicis potetie ſeʒ iĩterpᷣtatiue opatiue et affectiue.qe vo e moætalig ðe ibi ꝙ e cõtra legẽ dei · peccatũ em nenialè de peccatũ ſcðʒ rõeʒ ĩpfectet in oedine ad pctm ad moætale ñ em e ↄtra lege dei:qe venialiter peccãs nõ facit qð lex ꝓhibzʒ nec eẽ pᷣtermittit idð ad qo lex obligat p pᷣceptũ ſed facit p̃ter legẽ. qe ñ obſeruat modũ rõis quẽ lex intédit Tene au te ibi li vel diſiũctiue ſz mebeũ vltimũ ĩitelli⸗ gi pciſe:reliqua vᷣo mĩme Vñ ſenſus ẽ ꝙ; om̃e pctm̃ aut ẽ dictũ aut ↄcupitũ aut factum aut factũ et cupitũ aut ↄcupitum tim̃ · Intelligi⸗ aut dicta diffõ de pctõ ↄmiſſionis ñ de pctõ omiſſionis ſum ibi factũ omuniter ꝓut ex tendit' ad opatõz et ad ceſſatõzg ab ope ſcòm q; moð hõ nipil opãs reqſitꝰ d faciat rñdz ſe quieſcere. B rich om̃e petm̃ ſit volũtariuũ. ? ꝙ ſic. vñ aug. li. lretrac. c.xij. et li.de vera reli: peccatũ inq̃t adeo volũtariũ ꝙ ſi ñ ſit volũtariũ ñ ẽ pctĩ B aus. MHã peccatu oeiginale ẽ volutariu vo⸗ lutate aliena ſcʒ ade. pctm vo actuale moæta le e volũtariũ volũtate ꝗpa ſcs peccãtis. Ve⸗ male vo qdðdam e voluᷣtariũ voluntate 4Pa et Doteſt aut hic qri vti ſimpkłr vt illõ qð fit ex deliberatõe.ſiẽ mèda ciũ iocoſuũ.Quoddã ẽ volũtariũ medio mõ.ſ. Ptim volũtate ſezꝭ ade·qui illud deliberatiue voluit ex quo coeruptio ſecuta e ex q̃ ĩ nobis oꝛiunt motꝰ ĩoꝛdinati qᷓ dnr eſſe pctã venia⸗ Lia· ꝓtim volũ‚tate Ba. vt illud qð ↄſurgit ex repugnãtia carnis ad ſpm̃ vel coeruptõis vi⸗ ri ale tale em̃ peccætũ et ſi ñ ſit a volũtate ꝓ peia ancedete oen tñ a volũtate Ocomitãte et n ꝓhibete vel ñ pᷣcanèete cũ poſſit cauere ł ꝓ hibere. hcet em ſit ſtatus aliq̃s in quo neceſ ſe e aliquẽ ĩ aliqð peccatũ determinatũ cade re·potuit tũ illuũ ſtatũ pᷣcauere et iõ ſi ñ peeca uit ĩputat' eiꝰ volũtati licet illd tũc ꝓhibere ñ poſſit iõ ðᷣe volũtariũ qdðamõ ſine ĩterpᷣtatie &t ſcʒ augs·qðãmõ tenz rõz culpe:qãmõ pe ne· vñ dicit ꝙ qꝛ hõ peccatũ vitare nõ voluit dũ potuit inflictã e ei vt cũ vult vitare ñ poſ Ere E obicia' qð ſuꝑ il lud ꝓuer·xxiiij· ſepti es ĩ die cadit iuſtꝰ. dicit glo· ſin gulis diebꝰ P neceſſitatẽ vel fragilitate carnis vel volen tes vel ĩuiti peccamꝰ . Dicendũ ꝙ ibi ðᷣe inui tus aliqͥs peccare ñ ꝓ qĩodam voluntatis pei uationẽè ſʒ p peiuatõzʒ volũtatis plene ſiue cõ placẽetie:ſepe em diſplicet nobis q ſic ĩoedi⸗ nate mouemur-loqui ec de neceſſitate venia liũn generaliter ꝙtu ad olĩla venialia ñ qᷓtũ ad H b illud determĩate vł eẽ ad aliqð genꝰ ve⸗ nialis vt in muene foeti q̃ ñ pᷣt oĩio vitare mo tus carnis.liczʒ vitare poſſet hac hoea vbł illa et hũc motũ vel illuũ.G̊ boñ.ĩ ſcdo ſuo di.xlj. Exemplũ hꝰ ẽ ĩ naue exñte in mari ꝓfoata in pluribꝰ locis cuiꝰ quidẽ nauta pᷣt qðlibʒ fo⸗ ramen ſibi demonſtratũ obturare.ñ oĩa ſimul et 16 licʒ poſſet ꝓhibere ĩtroitũ aq̃ ꝓꝑ vnũ foea mẽ non tamen omeʒz aq ĩtroitũ·qe dũ vnũ ob⸗ turat aq̃ ꝑ al iud intrat. Dicit᷑ aut om̃e pecca tũ voluntariũ.qe cauſałr ſolꝰ actꝰ volũtatis q̃ velle eè peccatũ · fozmaliter tñ et q̃ſi eſſen⸗ tialiter ẽ peccatũ ñ tm actꝰ volũtatis ſʒ etiaʒ aliaꝝ viriũ aĩe qᷓ pñt elicere ꝓꝑ habitũ vicij in ſe exntẽ actũ vicioſũ:Inſtrumtaliter vo et ma teriałr actꝰ o⸗ ganoꝝ et actꝰ ĩ materia recep ti vt homicidiũ/foenicatio ſũt peccata. Ratõ hꝰ e qe peccatũ ẽ auerſio a deo et duerſio de oedinata ad creaturã · vñ ang.dicit li . ð libe · ar·ꝙ peccatũ ẽ ſpeeto ĩcõmntabili bono mu⸗ tabilibꝰ rebꝰ adhere · Nõ ſolũ aũt volũtas ſʒ etiã intellectꝰ ꝑ actũ ſuũ puta diſcrededo a⸗ uertit ſe a deo et ↄuertit ſe ad creaturã ĩoedi⸗ nate. ſiłr iraſcibilis et dcupiſcibilis licʒ ſcðʒ ſe ñ auertãt ſe a deo·qe deũ ſcdᷣm qð ſut vireſ ſenſitiue ñ attingũt · tñ inꝙtũ a vol ũtate mo⸗ uent et in ꝓtũ aliqd ↄtra dei pᷣceptũ atti gũt q̃ſi in alio et ꝑ ali ſe a deo auertut. G Gual. Fd B nota ꝙ aſſignari p̃ᷣt dr̃a inter vicium. peccatũ culpa · et demeritũ licet ſepe vnuz ꝓ alio ſumat᷑ · vicium em̃ ẽ carentia habitualis diſpoſitõis duenientis nature rei:vñ de aug· iij·de li.ar .qð pfecte nature ð eſſe pſpexeris voca viciũ · Deccatũ vo ẽ caretia actꝰ debiti quo ad peccatũ omiſſionis vel carentia recti tud inis ĩ actu ex eo qð declmat a regula ſua. Eulpa aũt è ĩ actu ñ recto inꝙᷓtum e m ptãte I Illa vo diniſio qua greg xxj· moeal iũ diuidit — — — volũtatisdemeritum vero eſt culpa ꝓ ↄpatio nem ad retributi onem· Equĩ videre de ſcðo ſcz de diuiſione pec cati Circa qð ẽ ſcienð ꝙ męr̃ ſnĩiaꝝ li:ij· di.xlij. ĩnuit vij· diuiſiões pcti ſ̊m eiꝰ ðↄpatio peccatũ ĩ pctã carnalia et ſpualia reducit ad illã que ſumit penes actꝰ ſubſtratos · Et ſcdm/ qð dicit idẽ grego· ſepte c apitaliũ vicõꝝ qu qz luůt ſpualia et duo carnalia: peccata quidez P nẽ ſeptep lice· pᷣt em̃ Opari pctim̃ peĩo ad cãm ſpualia dicũt' qᷓ pficiũt᷑ ĩ delectatõne ſpuali. . ex qua hʒ oetũ et ſic diuidit ĩ oeigiale et actu carnalia vo qᷓ ĩ carnali vt gula et luxuria · vñ * ale· Scðo ad penã ad quã termĩat et ſic diui j·:coꝛx · vij. mũdemꝰ nos ab oĩ inqnamto car d in moetale et veial.qñ em̃ qs peccãdo ab nis et ſpũs. Siłhr ad gał · v. vhbi ðe manifeſta p vVltimo fine auerti ꝙᷓtũ ẽ ex natura pcti et vir ſũt opa carnis ꝛc. Caro im glo·ibidẽ ſumitur tute peccãtis ireepabiliter labit qe peĩcipiuzʒ ꝓ hoie carnaliter viuete et i6 illa dicũt᷑ opa e vite ſubtrahi.et iõ ille ðe peccare moztaliter carnis qe fiũt a carnali hoĩe· Dicit᷑ aũt ſpeali eternaliter puiendꝰ.qui vᷣo peccat citra auer ter de luxuria:.j.con· vj·q̃ foeænicat in copuſ re ſione a deo ex ipᷣ̃a rõe pcti repabiliter deoedi ſuũ peccat · qe etiã in hꝰ pctõ quedã iniuria fit ie nat᷑.qe peĩcipiũ vite ſaluat·iõ ðe peccare ve⸗ coepi dũ inoedĩate maculat· Fnaricia vo que e nialiter · qe ſcʒ nõ ita peccat ꝙ penã ĩtermĩabi rũ peceatis carnalibꝰ numerat ad eph· v. ac lẽ mereat Vñ auꝰ. ſupꝑ jo.crime ẽ qð dãnatõz cipi inꝙᷓtũ res ĩ qua delectat auarꝰ ẽ coepa 0 meret veniale aũt e qð nõ merer dãnatõz · cri lis · ſed ipᷣa delectatio ptinet ad ſpiritũ · et 1ðo hl mẽ noĩat pctm̃ moetale · Opponũt i⸗ moetale ſedᷣm grego· eſt ſpũale peccatum· . 19 et veniale ſiẽ repabile et rreepabile · hoc dico Equĩit videre de 3 ſcz de Opatõe Pctõꝛ. 8 p peincipiũ ĩteriꝰ nõ aut ꝑ ↄpatõʒ ad diuiam aood inuicé ˖ Circa qð nõ ꝙ vnn Pctĩ dicit . virtutẽ qꝗ repare p̃t omez ĩfirmitatẽ · tercio cõ⸗ maiꝰ Suius alio. xij:modis· peĩo cãlitate vt 4 patur pctm̃ ad motiuũ et ſic d iuidi ĩ pctm̃ ex petm dyaboli cuiꝰ iuidia moæs ĩtroiuit in oe⸗ 5 amoee male ipflamate et ꝓctm̃ ex timoꝛe ma⸗ bem teree . ? gnalitate vt pcti ade qõ in oms 8 le huĩliante· q diuiſio ponit᷑ ab aus· ſuꝑ ilt8 hoĩes ſe diffudit· 3ʒꝰᷣ enozmitate vt pctm̃ iude i põ· incenſa igni et ſuf foſſa· vtrũqʒ tñ hoꝝ re qrto ingtitudĩe vt pctm̃ eiꝰ qꝗᷓ ꝓła gr̃anx dona ducit ad amoæs ſui Ideo em̃ ppõ vel bona ap⸗ recepit·v· piculoſitate vt pctin ignoꝛãtie· ſexꝰ . petit vel mala refugit qę⸗ ſe diligit · vñ dt auꝰ inſepabilitate vt auaricia q vicijs alijs cũᷣ Ho xiinj · de ci · dei · c · vltio ꝙ ciuitate babiloĩs fa mie doſeneſcẽtibꝰ ſola iuueneſcit⸗ ſeptio impo⸗ amoe ſui vſqʒ in ðdtemptũ dei ·q̃rto Oparat ad tuĩtate vt ſuꝑbia qꝗ etiã qnʒ ex boĩs opibus cõ actũ ſubſtratũ et ſic d iuiditur ĩ pctĩ coedis ſurgit:octauo ꝓnitate vt luxuria. ix. maioei oeis et opis im hiero·ſuꝑ ecc. v .Opat ad ꝓ⸗ gratie ĩpugnatõe vt pctm̃ ĩ ſpmſanctũ · decio n ſonã offeſam et ſic ẽ diuiſio pcti ĩ deũ in ſe et offeſe magnitudĩe vt ydolatria/x)· maiori re⸗ ſ⸗ in ꝓximũ vt habe eẽ ab yſið · in li :·de ſũ · bo · ſiſtedi facultate vt pctm̃ ade·xij. maioei im ꝓ ul ſexto ↄpat ad p̃ceptũ cui oꝓpomt et ſic diui pitate et libidie et c pctm̃ cuiꝰ libet gnis fie ea dit ĩ delictũ et ↄmiſſum ſiue ĩ pctm̃ omiſſioĩs ri p̃t altero maiꝰ.&t hi modi ſueuerũt a do⸗ b: et mſſioĩs · peimũ ẽ dtra p̃ceptũ affirmatm̃. ctoeibꝰ aſſignari vt dicit boñ· pᷣt etiã addi pᷣ⸗ ca ſcðz dtra negatiuũ. St ẽ delictũ carẽtia actus dictis q vnu pctm̃ ðe graniꝰ alio ceteris pari us debiti · Cõmiſſũ vo eſt caretia boni debiti ĩ ali bus.vno mõ rõẽe obiecti peĩicipalioeis. Inueni en⸗ quo actu volũtatis · vn nõ opoetet ꝙ delictuz unt᷑ tñ et alij mõi ſo iſti ſufficiãt ad pñs tãqꝙ; ii materialiter oſiſtat ĩ aliquo actu:qe nõ opoæ⸗ magis ↄſueti gra beeuitatis Obicit᷑ ãt Otra n tet ꝙ caretia actꝰ debiti ↄſiſtat ĩ aliquo actu HG qd dictũ ẽ m. viij· mõ ſcz luxuria ẽ pctm̃ n ſubſtrato illi caretie .· Nec eẽ ſzm richdelictũ Fuiꝰ ꝓn tate qe g̊S o ·deĩ moea: ꝙ peccata car e pᷣſupponit necio vel ĩcludit alique actũ tanæ; nalia ſũt mĩoeis culpe ꝙ; ſpũalia:nõ gꝰ luxu: ſui cam vel occaſiõz · Sʒ obi ↄtra hoc qe de ria ẽ grauiꝰ pctm̃ ꝙᷓ peccata ſpualia: d H di de lictũ ẽ pcẽtm̃ actuale · go oſiſtit ĩ aliquo actu. cenð ꝙ verbu gg.ñ dz itelligi q̃i qoͤlibet pec be⸗ pᷣterea om̃e pctm̃ ẽ voluũtariũ.gꝰ oſiſtit m ali⸗ catũ ſpuale ſit maioeis cełpe quolibz pctõ ear in⸗ quo actu volũtatis · *peccatũ actuale ſcða nali.ſʒ qe ↄſiderata ſola deñtia ſpũalitatis et c, qð diuidit otra oeiginale nõ eſt tm̃ actus de carnalitatis grauioea ſũt peccata ſpualia ce⸗ a⸗ foematõis ſzʒ etiã omiſſio actꝰ oᷣbiti ꝓ tpe quo teris paribꝰ cuiꝰ rã ẽ qe qᷓnto ẽ vehemẽetiꝰ im : debet· VYolũtariũ ec nõ tm̃ ðᷣe actꝰ volũtatis ulſiuũ tãto hõ minꝰ peccat· ꝓctm̃ aũt carna , z etiã illð qð ẽ in potetia nrᷣa vt fiat vł nõ fi⸗ le bj vebemotis impulſiuũ· i. Ocupiĩam carnis eſ at· ex nij· eth.c.vnj.vñ ipᷣm velle dici pᷣt volũ nobis innatã et iõ inꝙtũ huiõi ẽ minoꝛis enl o⸗ tarium inqᷓtum eſt in poteſtate volũtatis vel pe. qð aũt dictũ eſt ꝙ luxuria è grauius petm̃ i le et nõ velle · ſeptio ↄpat pctm̃ ad vicia que Ppnitate intelligit nõ ꝙ offeſ ſit Suioe ſů qe 4 oeiñtur ex ipᷣo et ſic dimdit m ſeptẽ vicia ca⸗ ꝗpter maioeẽ ꝓnitatẽ ẽ ibi pugna maioe et ꝑ . pitalia · de qbus redre infra vbi agetur de cꝗ̊ ons culpa mĩoe vt dictũ eſt Qð vero de . iij. peceati ſzm qð vnũ pctm̃ ẽ cã alteriꝰ.· lnue⸗ eth.q; peccata intpantie ſũt maxie ex ꝓbeabi 6 niüt etia et alie diones qᷓ tñ ad hãc pnc redu . lia puta gula et luxuria · B tãto ðe qę ſũt cir ci vt illa qua dmidit jeo can In Ocupiſcẽti ca delectatões illas qᷣ ſut ↄn‚nes nobis et beu 4 am carnis:Ocupĩam oculoꝝ · et ſupbiaz vite · tis vñ qdãmõ hõ ꝓ h pctã reddit beutab et in 4 reducit ad illã qᷓ eſt ex pte motiui Silr illa qᷓ de eſt ſicut dicit gregoeius ſunt maioeis in yſið · diuidit peccatũ in peccatũ ex malicia ex famie. infirmitats et ex pigricia de quibꝰ ifra dicet An qua potentia aĩe ẽ peccatũ ti · vij · R Oſtea oſiderandũ ẽ ð ſubiecto peccati Circa q ſcienò ꝙ in ꝓctõ cia pñt an⸗ derari · peimn e mp̈ε aαο cMäâο iͦſ 6. Scòm e iiꝰ actꝰ vb omiſioĩs deoæzviatio- Terciu e culpabilitatis ipiꝰ deoedĩiatõnis rõ Hhic em accipimꝰ ꝓctin ꝙꝓ culpa.· Quãtũ ad pei mu ho triu ille potetie ſũt ſubiectũ peccati P qs elicit ille actꝰ q eſt pctm̃. ꝙ;tuũ ad ſecuð me è dicenðò G excepto ꝙ actꝰ deoedĩatꝰ e ĩ il la potetia a qua elicit᷑ ſiẽ ĩ ſubiecto imediato et meoiãte ipo actu e ĩ potetia ſic ĩ ſubiecto. q;tũ ad terciũ ome pctin e i ſola volutate vt ĩ ſubiecto· Et ſic dt aug.ĩ li.de duabꝰ aĩabꝰ p nõ n volutate peccat. hʒ tn malus actꝰ rõem culpe nõ mꝙ;tue ĩ volutate.ſʒ in ꝓtũ è a volũ tate: vn aug:j.de li.ar.culpa e malũ qð faciꝰ pena vo mlu qð patim .hec rich̊. Quid de deoediato motu ſenſualitatis. nuqᷣò eè in ſenſu ſenſualitas p̃t dupᷣ al itate ſic ĩ ſubiecto. N Oſiderari :· vno mõ ſcðʒ ſe et ſic nõ è ſubiectum Peccati · qe ſic ẽ Oũis nobis et bentis &Rhοmõꝗ in oediatõe ad rõzʒ ſcʒ metũ ẽ a rõne ꝓſuaſibꝛ lis.et ſic p̃t eſſe pctin in ea· Scieð aũt ꝙ ĩo⸗⸗ Omatõ ſenſualitatis qñꝭ è ſine om̃ culpa cum ec qnʒ vitari nõ poſſit vt qn volũtas nõ è cã il lius deoediatõis nec ↄmittedo nec omittedo nec antecedeter nec Ocomitãter. Qñnz ãt eé cul pa velalis materialiter ĩ ſenſualitate. foemali ter aut nuꝙ; ſed ĩ volũtate· Et hoc ẽ qñ ĩſurgit ioedinatõ in ſenſual ſtate ꝓꝑ negligetiã voluùta tis tuc em imputat' volũtati ꝓ culpa veniali ꝗꝓpter di fficultate refrenãdi ſenſualitate et re gendi. St ſic mgr ſen. li. i. di. xxnij. p ſi in mota ſenſualtatis tm illecebea peccati tenea tur veniale ac leuiſſmu pẽtm e Qnz eẽ inoedi volũtati ꝓ cul⸗ — dinatõ ſenſualitatis mpuſ rpa moætali.qñ ſcʒ ẽ ↄtra act cte et nõ pᷣt · Qũo ant dr̃ant pctm̃ et culpa di⸗ ctũ ẽ ſup ti· pᷣcedeti in fi.pᷣmi arti· hec rich;.vñ aliq beeuiter ſicdiſtin guut ſcʒ ꝙ motꝰ carnis Otingere p̃t vł ex calefactõe coæpis ſine aliq̃ᷓ appeeheſione meétis ſic Otingit ĩ dozmiedo. et ſie non eſt cnlpa.vel ex aꝓpeeheſione mentis et ſic ẽ culpa.hec pe.· Scieno aũt ꝙ pctm̃m tã ſyũᷣale ꝙᷓ carnale pᷣt eſſe in rõe abſq; ozia* a ſenſualitate.vñ aug. xiiij. de ci · dei · c. ]· dicit ꝙ ꝗ ola aĩe mala putãt ex coepe accidiſſe ſunt m ereoee · hec aug · pt em̃ hõ eligere actũ gu⸗ le et luxurie nõ meitatꝰ aliqua paſſ õe · freque ter tñ peccata carnalia oeiũt ex ſenſualitate. vn cũᷣ aug. xij. de tri. c.xij. in ꝓgreſſu pcti ↄp at ſenſualitate ſerpeti. inferioꝛẽ rõ⸗ mulien et ſupioꝛẽ rõz viro nõ loquit n de pctõ qð oeid ex paſſiõe. Illa vo glo.q dic ſupꝑ id ps.altaria tua do: vir. nullo mõ oꝛiri p̃t aliqᷓ mala ſuaſio in te niſi carnis tue deſidenũ Omouerit. Intel ligit de pctõ carnali et de ſuo mõ oeiedi vt m płibus· Supioe ec poetõ rõms p̃t ſine iferioei Peccare ta moæta ꝙ veialiter.tã pctõ carnali ũ Phibit. vt ĩſur ges ex volũtatis impio deliberato.Semp em̃ inoediatõ volũtatis ĩ nobis ẽ vicium et pctim ſeò qð pctm diſti guit' ↄtra culpã et demeri⸗ tũ · t ſzm G̊ dt aung· li. de li.ar.ſũt quedam fa cta ð necitate imꝓbãda vt vult hõ facere re nit. St tunc ; ſpuᷣali. Et ſamit H rõ ꝓut op̃ᷣhendit intelle ctũ et volutate·hec oĩa nchB. Sʒ nũqᷣd pt eẽ petm̃ mœætale m iłerioei pcetõe rõis ſine den ſu ſupior.h& ꝙ nõ ſine ↄſenſu me expᷣſſo k in terpᷣtatio· vn aug.xi)ide tri.c. vij· dicit ꝙ ſi il lecebea p cti ſola cogitatõis lectatõe tenea ſuꝑioeis rõis auẽte oſilij mebea retineãt' et ñ exhibeant' arma iniqtatis pctõ ſic habenð eſt vt velut cibũ vettum ſnulier ſola ↄmedat. Ex his pzʒ ꝙ nũùquã ꝑ ſolã opatõz postõis inferio ris exhi bent mebea imqtatis arma peccato. qð facit ꝗqs cũ moetaliter peccat.G aut ſic de⸗ clarac' ſm boñ.peccatũ moetale dt deoꝛdima cõz a deo ꝗ eſt cù ↄtemptu et oſenſu.talis em deoedinato eſt ꝓ auerſiõz St hec e ptis ſupio ris · eiꝰ em̃ e auerti cuiꝰ eſt ↄuerti .· Oſentire vo eius ẽ. cuiꝰ e iudicare et regere. G aut e ptis ectã ſupioeis Et iõ nõ pᷣt aliqð pctiñ moetale eſſe ĩ nobis qð nõ ſupioei pti ĩputet' et in quo ip̃a nõ deoedmec p̃t tñ inf̃eriosꝛ poetõ ſine ſu⸗ Pioer ſiẽ mulier ſine viro ↄmedere.i.delectari St H pz in ꝓgreſſu téptatõis et lectatõis car nalis qn in cipit a ſenſual itate.tuc em̃ p eĩo de lectabile off ert᷑ ſiue pcipic. Scdo dele ectatõ aduertit. 3 * in iò ad q delectatõ trabit oſen c. Delectabile pcipe eſt ſenſnalitatis. dele⸗ ctatõz aduertere e inferideis Ptis rõis qᷓ hʒ di judicare ĩterioees motꝰ qð nõ eſt ꝓpus ſenſicie Diffinire ãt an delectatio ſit amplexãda ł re futãda eſt ſuꝑioeis poztõis Contingit igit de lectari ad appeeh eſione òlectabilis ante ad uerſionem del ectatõms. et hoc eſt ſenſualita tis et eſt peccatum veniale. Cõtingit iten de lectari poſt aduerſiõz delectatois ante tn ple nũ ↄſenſum deliberatõis. St hoc è inferioeis Ptis· St aliqn e veiale aliqñ moætale et tuc de Omedere ſola mulier. Cõtingit iten delecta⸗ ri poſt aduerſione delectatõis et poſt plenuzʒ oſenſum deliberatõis. St tunc dicitᷣ gmedere vir et eſt peccatũ moetale in his peccatis quo ru actus ẽ in ꝓhibitõe. vñ ſatis difficile wᷣ tur diſcernere onñ ſit huiõi delectato mœetaliſ qñ veĩalis.pt tñ ſic diſcerm. Quia ant illa de lectatõ ſtatim repeliit et tuc eè veniale petm̃ aut retinet et hoc pᷣt eſſe tripliv.qe aut placet ipᷣa delectatõ et opis ↄſumatõ ſi facultas ad eſſet et tůc Omedit tam vir ꝙq mulier et tuc eſt plenꝰ aſenſus rõis ſupioꝛis.et e peccatũ mo⸗ tale:hoc dico ĩi his generibꝰ peccaton qᷓ ſut ex genere ſuo moætalia.Rut placet deęlectatõ ſed diſplicet peccati ↄſummatio et tũc e ↄſen ſus ſemiplenꝰ et tunc dicit ſim boñ.et alex· an: ſola mulier maducaſſe· eſt tñ ibi peccatusz moetale·qe nõ tmn rõ mferioe ſed etiã ſaupioe O ſentit in lã delectatione Tur vtrũqz diſplicz ſcʒ ip̃a interioe delectatio et opis ↄfũmatio .· t tũc aut nõ aduertit piculũ delectatõis nec repellit eã et tũc peccat ſz nõ moætaliter. gra mus tñ peccat ꝙ; ſi ſtatim viiliter repuliſſet.· Fur Piculũ aduertit nec illã delectatõz repel it ſed reuolni mentè in huiõi cogitatoibꝰ ſi⸗ c ſcðᷣm mgros peccat moetaliter. qe licet ibi nõ ſit oſenſus exp̃ſſus· eſt tñ interpᷣta⸗ auꝰ et Omedit ſola mulier ſedðm boñn· DHeccatũ tñ illud imputat' viro.i.ſupioei poꝛtõi.qe cũ eã opeſcere teneret nõ ↄpeſcuit· Eliqui tam negat in illa ↄpeſcedi negligetia eſſe moztale peccatũ quãtũcũqʒ q̃s aduertat ricnlu G uid qd tñ ſit de hoc via tutieæ eſt teneda. t ſi cui hoc ↄtingat ſanũ eſt ↄſilium ꝙ de ipo ſiẽ de moꝛtali peniteat· Nõ loqᷓmur aũut hic de de lectatõe quacũqʒ vt deilla q̃ᷓ qs delectat co gitãdo de pulcritudĩe mulieris ſ de illa q̃ cõ ſurgit ex cogitatõe carnalis opis: Ex pᷣdictis pz ꝙ mulier ↄmedere pᷣt fme viro q vir ðe tm̃ tuc cõmedere qñ plenꝰ adeſt cõſenſus.&t tũc dicũt arma iniqtatis pᷣſtari pctõ qñ totus hõ ibi mcuruat' ad peccatũ ſiue ſit pctm̃ carnis ſiue ſpũs· Deccare tñ nõ pᷣt moꝛtali ſine viro qe nõ p̃t eſſe peccatũ ſine dſenſu viri vero vel interpᷣtatiuo⸗Datet etiã ꝙ ↄſenſus ĩ delecta⸗ tõʒ attribu it mulieri qe è dſenſus ſemiplenuſ Oſenſus vero in opꝰ attribuit viro qe e ↄſen⸗ ſus plenꝰ.Si aũt pctm̃ ↄſiſteret ĩ ſola delecta tõe tũc cõſenſus ĩ del ectatõe pᷣt eſſe plenariuſ oſenſus NHec tũc ẽ ſupioꝛis ptis tm ſ eẽ infe⸗ rioris · vñ nõ tm̃ ðᷣe vm ↄſentire qe mouet exte rioꝛa mẽbea ſʒ qe mouet volũtate plenaria Et hãc circũloq̃t aug· ꝓ hoc ꝙ dicit virũ omede re cũ imquitatis arma pᷣbent᷑ peccato.G̊ boñ. Vd hoc nota ſm rich.ꝙ ſi volũtas tamdiu moæeet' in cõplacetia cogitate delectatõis ĩ0-⸗ dinate ꝙ eque p illã mozoſitatẽ deoꝛdine' ac ſi ſtatũ cõſenſiſſet ĩ actu tũc potõ ſupioe cõö⸗ ſentit ĩterpᷣtatiue qe tãta negligetia equiualz ctũc ↄſenſui expᷣſſo ſi aut poꝛtõ ſnꝑpioe ↄſentiat q; cõpleat ĩ ope ĩoꝛdĩatio cogitata tũc cõſen tit exp̃ſſe· Nla ergo ĩoꝛdinatõ cogitata aut eſt de genere ſuo venialis vt eè verbu iocoſum et huiõi/Et tũc ſine poetio ſuꝑios cõſentiat inter pᷣtatiue ſiue expᷣſſe nõ ꝓpter hoc peccat moꝛta liter Fut eſt de genere ſuo moetalis vt eſt fo⸗ nicari:occidere cã vindicte et huiõi Et tũc ſi⸗ ne cõſentiat ex deliberatõne interpᷣtatiue ſiue expᷣſſe eſt ꝓctin moꝛtale qñ taliter et tm̃ dele⸗ ctac ĩ illa cogitatõe ꝙ ala tm̃ deoꝛdinat p il lam qꝙᷓ;tũ deoꝛdinat oſentiedo ex deliberatõe Otra aliqð de dinĩs pᷣceptis· Cõplacetia vero illa anteꝙ; rõ ſupio⸗ cõ ſentiat exp̃ſſe vł inter⸗ p̃tatiue eſt ꝓctm inferioeis poꝛtõis ſcðm ſe et eſt veniale · Et ꝙ aug.xij · de tri. c.xij. vult ꝙ ſi ſola mulier:i.poztio mferios ↄmedat de re il licita·totus homo damna? Intelligit qñ muli er comedit cũ conſenſu viri interp̃tatino.hec rihᷣ. Ex p̃dictis pz ꝙ cõſenſus in delectatõem aliciiꝰ actus q ex genere ſuo ſit pctm̃ moeta⸗ le · eſt pctim moetale ſim boñ Et idẽ etiaʒ vult rich.et alex · an · Tho.aũt d ꝙ circa hoe aliq̃ ſunt diuerſimode opĩati · quidã em̃ dixerũt ꝗ;p Oſenſus ĩ delectatõesz eſt tm̃ pctm̃ veniale· lij vero qð eſt pct m̃ moetale.· Et hec opĩo vt ipe de eſt ↄnioe et verio⸗· Cõcosdare ant vo⸗ lens dicit ꝙ aliqs cogitãs de foznicatõe pᷣ̃t ð lectari de duobꝰ ſcz vel de ip̃a cogitatõe vel de foznicatõe cogitata· delectatõ aũt de ip̃a eogitatõe ſequit inelmatõz affectus in ip̃am cogitatõz·qᷓ ſiq̃oẽ ſem ſe nõ eſt pcti moetale ſz qnz tm̃ ẽ veniale:vt cũ qᷣs ĩutiliter cogitat — bhuiõi delectatõz Boc nih de ea · Qñz aũt ſme pctõ cĩo vt cũ qs vtiliter eogitat de ea vt cũ vult de ea p̃dicare ł diſpu tare · Et iõ ꝓ oñs affectꝰ vel delectatõ q̃ ẽ de cogitatõe Ffoenicatõis nõ eſt de genere moeta lis pcti ſʒ qnʒ eſt veiale qnz nullu vñ nec con W vn ſenſus ĩ talẽ delectatõez eſt petm moetale · E m h eſt vera opĩio peima.q; aũt aliq̃s cogitãſ de foenicatõe delectet in ip̃a vel in ip̃o actu cogitato·hoc ↄtingit ex hoc ꝙ affectio eiꝰ ẽ inclinata ĩ hunc actũ · vñ 8 aliqs cõſentiat in nihik aliud é q;ᷓ eü dſen cire ĩ hoc ſceʒ ꝙ eiꝰ affectus ſit ĩc l inatꝰ in fo⸗ mcatõzʒ· nullꝰ em delectat n i eo qð ẽ ↄfoz me eiꝰ a ꝓpetitui·ꝙ aũt aliqs deliberate elꝛ⸗ Sit ꝙ eius affectꝰ ↄfomet᷑ his q̃ᷓ ſam ſe ſunt peccata moetalia eſt ꝓctm̃ moetale:vñ talis ↄ ſenſus ĩ delectatõz pcti moetał e pctm̃ moꝛta le vt ſca opi·poĩt. Et his cõcoꝛdat aug.xij de tri· dicẽs totꝰ hõ dãnabi n h q̃ ſine volũta te opãdi.tñ cũ vol ũtate tal ibꝰ aim oblectan di ſoliꝰ cogitatõis ſentiũt᷑ eſſe pctã ꝓꝑ media⸗ toeis gr̃am remittãt. Ex his pz ꝙ tho. et boñ. Oueniũt ĩ ꝓpoſita qõe · B cu imediate ſit habitũ ſup de ĩoꝛdinatu motu ſenſualitatis p̃t hic qri de pꝛimis motibꝰ q ſut inoꝛdinati mo⸗ tus vti ſint pctã.d cuiꝰ maiozẽ euidentiazʒ pꝛĩo videnð ẽ qᷣd ſit peimꝰ motꝰ.eſt aut ſcðm alex·an. motꝰ ſenſualitatis ſjm impul ſũ fomi tis ipetuoſe tendẽs ad fruitõz creature dele-⸗ ctabilis· ꝓ hoc ꝙ diciꝰ ſenſualitatis tangitur ſubiectũ in ꝗᷣ peimꝰ motꝰ. Mò tñ ꝙ ſenſua litas mouet aliqñ ſcm regime rõis ad ſuſte⸗ tatõz nature·et tab motꝰ nõ ẽᷣ moedinatꝰ. Fli qñ ſzm impulſũ foĩitis et ille ẽ peimꝰ motꝰ de quo nũc loqmur·et e inoꝛdinatꝰ.&t iõ adòtt ſcdz impulſu fomitis:et ĩtellige ꝙ ſiẽ ſe hʒ ſẽ ſus ad rõz ſzm viaz cognitiuã · ita ſe habzʒ ſen ſual itas ad volũtatẽ ſ̊m viã motiuã:vñ ſic co gnitio ſcoõm ſenſu pᷣcedit ognitõzʒ Em rõeʒz. ſic motꝰ ſenſualitaus ẽ peioꝛ motu volũtatis · et iõ bñ ðe ꝙ peimꝰ motus e motꝰ ſ. nnaleser d qõnem vero ꝗꝓpoſitã · rñdent aliqui diſtin⸗ Zuẽdo inter motu peĩo peimũ et ille ẽ q peio ĩ ſurgit et nõ e pctm̃et mter moth̊ ꝛꝰ peimũ qui ſeʒ poſtea peio occureit. et ille ẽ pctm.qe de⸗ bet repeimi exquo ſentit peĩo peimus.lij di cũt ꝙ oĩs motꝰ pꝛimus ẽ pctm.ſʒ nõ ðᷣe pemꝰ motꝰ quouſqʒ volũtate attingit:vñ meliꝰ poſ ſet dici ſcz ꝙ delectatõ inosdiata ſiue libidĩo a ꝗᷓ ꝓcedit a ſenſualtate inqꝙᷓtũ eſt p peccatũ qe deberet eſſe ſubdita rõi:et mouet indebito mõ p̃ter rõem· St attingit aliquo mõ a rõe nõ faciẽte ſed ꝓmittete vel eius raai cẽ nõ cõpei⸗ mente· Sʒ obicit qe ſup illð põ. jraſcimĩ et nolite pecca.dicit glo.ꝙ peimus motꝰ nõ eſt in ptãte nr̃ a ſʒ nullꝰ peccat in eo ꝙ vitare nõ pᷣt vt dt aug·li.de coe:et gra.ergo pemꝰ me⸗ tus nõ eſt peccatũ · M ꝙ hene eſt in ptãte nr̃a vitare iſtũ motũ et illũ ſed ñ omeʒ niſ eſſz gr̃e ſpẽéab. St nota ꝙ et ſi quelibzʒ vis motiua aĩe peccet aliqñ ſcòm ſureeptõz venialit᷑ rõe coæ⸗ nale coerupta ðdᷣe pemꝰ motus et e pctm̃ ruptõis· pꝛimꝰ tñ motꝰ ꝗpeie ſcðᷣm qð de eo G loqmur eſt tin in ſenſualitate ſiẽ patet ex eius deſeriptõne ſupeadicta. hec al exã · an· in ?* ò· Oe cauſa peccati ſcm qð vnu peccatũu diei eſſe cauſa alterius ti vnj. “? . „ Eunde ↄſideranð ẽ ð cã pcti ſcʒ äm qð ptm̃ qð ꝓꝑ pnĩam nã diluic mox ſuo pondere ad ali trahbit. huiõi ãt ſũt cupiditas ſupbia capitalia vicia ignoꝛãtia ĩfirmitas et malicia De his igit videnð eſt et peio de cupiditate e de ſupbia· 3* de vicijs capitalibus · q̃rto de ignoꝛãtia ĩfirmitate et malicia. Dicenð e inꝙ; de oĩbus p̃dictis ad ꝓpñns ꝓut ſunt cãe alioꝝ pctõꝝ · Circa primũ igic᷑ ſcienð eſt ꝙ enpi⸗ ditas vt ðdðe pema thi. vlt.e radix oĩim mal oꝝꝝ Dicic aũt multipᷣ ſcdᷣm aliquos vno mõ ðe ĩ oedinatus a ꝓpetitus diuitiaꝝ et ſic eſt ſpeale pctmi. Flio mõ dðe moꝛdmatꝰ appetitus cuiꝰ libet bom tpalis· et ſic e genꝰ oĩs pcti · qe in omi pctõ eſt mosdĩata ↄuerſio ad ↄmutabile bonũ vt dictũ e ſup Tercio mõ ðᷣe quedã incli natõ nature coærupte ad bona coæruptibilia ĩ oꝛdimate appetẽda:et ſic dicũt aliq cupidita⸗ tem eſſe radice oĩm pctõꝝ· q ſiẽ radix arbo⸗ ris ex terea trabit almmẽtũ · ſic ex amoꝛe rerum tpaliũ ꝓcedit om̃e pctm̃:hec aũt ſũt vera hm Gual :et tho. nõ ſcòm intetõzʒ apłi qui maife ſte loquit ibiò de cupiditate ſcòz qð ẽ appeti tus inoedĩatꝰ dimtiaꝝ · et Gm HB cupiditas ðe radix oĩm pctõꝝ ad ſibitudiez radicis q̃ pbet toti arboei alimentũ · quia per diuitias poteſt Omitti qdlibʒ pctm ecc·x · pecuĩe obediũt oĩa Scienò ãt ſcdᷣm boñn·ꝙ radix aliqñ ſumit ge eraliſſĩe ſic ðe libido ſine cupiditas eẽ radi cim maloꝝ qnz generaliter ſic ðᷣe eſſe duplex radix ſe amoe male accendèes reſpectu boĩ et timoe male hHuĩlians reſpectu mali qnzʒ minꝰ gna ſic de ꝙ triplex ẽ radixſcʒ ↄcupĩa carnis Ocupĩa oculoꝝ et ſupbia vite ꝓꝑ ↄpatõneʒ ad triplex bonũ ſczʒ inferiꝰ int erius et exterius Squit videre de ꝛ ſcz de ſupbia vbi ſciẽ dDdDdu ꝙ ipᷣa e miciũ oĩs pcti vt ðe ecc·x· Di cit aut ſupbia quatuos mõis: vno mõ de ↄte⸗ ptus ſocietacs al iquoꝝ nõ ꝓpter naturã ſed Pter vitã vel moees:vñ hiero:ad euſtochiu⸗· diſce ſcãm ſupbiã ſcito te lis melioꝛe:?“ de ĩ oedinatꝰ excellẽtie e appetitꝰ et ſic e ſpãle pcétm̃ ·3° actualis ↄtempt? dei: i. nõ velle ſubeſſe pᷣcepto dei: Et ſic ẽ gnalis ↄditõ omis moetalis pcti ·qᷓrto ðe inclmatõ ex coeruptõe ad huiõi ↄtemptüũ et ſic ðe imeiuʒ oĩs pcti: Et differt ſic a cupiditate qe illa e ĩ pctõ ex ꝓte ↄ uerſioĩs:et iõ ðe radix pti qe ex delctãtõe ha bita in ↄuerſisne ad ↄmutabile bonũ foue et nutrit peccatũSupbia vero eſt ex pte auerſi onms· et iõ ðe oĩis pcti imciũ:qe ĩ auerſione a deo iniciat ome malũ Licet aut hec ſint vera qe tñ eccłiaſticus ibi loquitur de ſupbia ſcðo mõ dicta. vñ ſequit ibið · ſedes ducu ſupboꝛ ſubuertit. p̃t dici ec ꝙ ſic ẽ miciũ oĩs peccati pec Gual. Nota ec ꝙ inicium pcti trip' p̃t ſumi ſcʒ aut ꝓut dt receſſuʒ a lege maieſtatis Et ſic ðᷣ ſupbia ſiue ↄtemptꝰ.Fut a le ge veri tatis ſic dᷣe ereoæ · Rut a lege boĩtatis ſic ðe in⸗ vnũ petm̃ de eſſe cã alteriꝰ pcti inq;tuʒ dDdDiſpoit et inclinat ad ip̃e· qe vt de auꝰ ſipientia qe Otrariat ſapĩe. St ſic dicit criſeꝰ. ſuꝑ illud ps:a faceie inſipientie mee. ꝙ inieciũ omnis peccati eſt inſipietia· hec voñ. Sgquit videre de 3° ſcʒ eapitalibꝰ vicijs ceirca q ſcienð ꝙ; hec ſũt ſepte ſcʒ inanis gła.muidia:ira ·accidia ſiue triſticia · qe ſcðzʒ damalſ.li.ij:e:xiij:accidia ẽ triſticia aggrauãſ Fuaricia.vẽtris igluuies ſiue gula ſie caſtri margia qᷓi caſtitate mergẽs SEt luxuria. Et dñr capitalia qe ſic caput ĩfluit motũ in alia mem bea.ita ip̃a qdᷣãmõ influũt motum ĩ alia vieia dũ ſcz ducũt et mouent ad ea · St G illa ad qᷓ natura hũana ẽ ꝓna ex ſui coeruptõe pmaria et iõ multiplicãt ſcðz ea. Oĩs ãt ꝓnitas elt re ſpectu apparetis boĩ · P g“ bonũ aut reſpicit ſpi ſm ſe aut ſpm ĩ earne: p mõ p̃dt eſſe q̃deu ſcòm qᷓtuoe ↄditões ad quas ẽ ꝓnꝰ appetitus nr̃. Eppetit eĩ qͥs bonũ ſub rõne digtatis· et h p ſupbiã.l ſub rõe etatis et G̊ ꝑ iuidiã · vel ſub rõe ſecuritatis et G ꝓ irã ·ł ſub rõne qꝗetis et Gᷓ̊ p accidiã · ſi vo ſit reſpectu boĩ qð ĩ̃ſpicit ſpm̃ in carne hoc pbt ee tripi ſʒm tres ↄditões ſub quibꝰ ſpũs carnalis appetit bonũ. b ſuffi cies et ſic eſt auaricia ł mulcẽès ſic ẽ luxuria vbk rficiẽs ſic ẽ gula:hG̊ boñ · Sciend ãt ꝙ; hm boñ.inanis gła vno mõ dicit appetitũ digni tatis et excelletie · et ſic ẽ idem cũ ſupbia et ẽ vicin capitale q animꝰ directe mouet᷑ ad di gnitate et excellentiã appetendã: .ο mõ dt appetitũ laudis et ſic eſt filia ſuppie K·b Squic᷑ videre de quarto ſcʒ de ignoꝛãtia infirmitate et malicia. Cnrca qð ſcienò ſũt aliquo mõ pétã et qdãmõ cãe pctõꝝn ꝗꝓpter qð ðe ꝙ ptm eſt triplex ſcʒ pctm̃ ex igꝰ rantia ptm̃ ex ĩfirmi tate et pctm̃ ex malicia: ſt igitᷣ ignoꝛãtia cã accñtalis pcti ſi remo⸗ tio ꝓhibetis: qe ẽ peiuatõ ſcie ꝓYficiẽtis rõz qᷓ ꝓPhibet actũ pcti in ꝙtũ dirigit actꝰ hũanos· Infirmitas vo hic ĩtelligi paſſio appetitꝰ ſen ſitiui vñ tulliꝰ li.iiij · de tuſcub . q. paſſiões aĩ me vocat egritudĩes· vñ cũ ðe pctm̃ ex infir⸗ tate hoc magis refert᷑ ad ĩfirmitate aĩe ꝙᷓ; co⸗ Pis · Dicit᷑ tn et p̃a infirmitas aĩe infirmitas carmis inꝙᷓtũ ex oditõne carnis paſſiones aĩe inſurgũt in nobis· eo ꝙ appetitꝰ ſe nſitiuus ẽ virtus vtes oegano coæpali:Dicit autẽ Huiõi paſſio infirmitas q? ſiẽ ĩfirmitas coæꝑpalis ĩpe dit co-pus hoĩs ĩ executõe e opatõnis· Ita paſſio aĩe debilitat b impedit aĩiam ĩ a opa⸗ tõe dũ ſcʒ appetitꝰ ſenſitiuꝰ aliqua paſſõe af⸗ fectus e rebellis oꝛdini rõis licʒ em appetitꝰ ſenſitiuꝰ inclinet qñz volũtate ſine qᷓ pctm nõ Efiett nõ tñ necio et ſufficieter qe in ptãte vo lütatis é ↄſentire b diſſentire his ad ꝗᷓ iclinat St 16 de geñ· iiij· Sub te erit appetitꝰ tuus et tu dñnaberis illiꝰ. Dicit᷑ igit᷑ pctm̃ ex infirmi tate illud Hõ inclinat appetitꝰ ſenſi⸗ tiuus affectꝰ aliqᷓ paſſone.alicia ãt ex qua dicit qs peccare pᷣt intelligi malicia habitua lis· et ſic dicit qs peccare ex malicia q pec⸗ cat ex inclinatõ e habitus pᷣt etiã intelligi ma licia actualis ſiue ipᷣa mali electio dicat ma⸗ licia et ſic de aliqs peccare ex malicia inctuzʒ peccat ex electõe mali.ſiue eẽ malicia dicat H 1 aliqua p̃cedẽs eulpa ex qua oeit ſequẽs elpa vt cũ aliqiis impugnat fraternã gram ex mui dia · et tũe actꝰ mterioe ẽ cã actus exterioeis Deccat aũt graums q peccat ex certa malicia ceteris paribꝰ ꝙᷓ q peccat ex paſſiõe qe ibi mo uet volutas ĩ malũ ex ſeip̃a: hic aũt ex paſſio⸗ ne qᷓi ex quodã intrĩ ſeco ĩpulſa:Grauiꝰ ec pec cat qᷓ peccat ex paſſiont ꝙ q̃ peccat ex ignoeã tia · qe ignoeãtia diminuit de rõe volutarij nõ aũt paſſio vt dictũ fuit ſuprae Scienð eẽ ꝙ li cet om̃e pctm̃ ſit ↄtra tota trinitatẽ· loquedo tñ aꝗpeiate pctm̃ ex infirmitate ðe ee otra pa tre·pctm̃ ex ignoeãtia ↄtra fil iũ.ptm̃ ex cer⸗ ta malicia otra ſpiſctm̃. Sũt aũt ſex peccata ꝓpeie in ſpmſcti ſcʒ deſperatõ pᷣſumptõ obſti natio inuidia fraterne gratie· impugnatõ veri tatis agniteet finalis impenitetia. De virtutibus in cõmuni tiix·. oſtla oſiderand e de hitibꝰ boĩs ſcʒ ð̊ virtutibꝰ t peio in cõi vbi peĩo dicẽe⸗ dũ eſt qᷣd ſit virtus et ĩ quas ptes diui dit. eo de virtutibꝰ moꝛalibus in cõi« Circa peimũ ſcienð ꝙ virtus ẽ bona qlitas metis ꝗᷓ recte viur᷑ quã deꝰ ĩ nobis ſme nobis opa Et colligit hec diffinitio ex verbis aug. et pᷣei⸗ pue in · ij · de li.· ar · et duenit tm̃ vᷣtutibus infu ſis· Si vero aufera hec clauſula vltia ſcʒ quã deꝰ ĩ nobis ſime nobis opa oueĩet ec vtutibꝰ ĩfuſis et acqſtis. ðꝛ aũt vtus bona qe ea ẽ ali qᷣd bonũ. Et ſumr ibi bonũ nõ ꝓ bono cõi qð Ouerti cũ ente et ẽ in plꝰ ꝙᷓ; q̃litas.ſʒ ꝓ bono rõis ſzm qð dt dyo.nij·c.ð di.no.qꝙ; bonũ aĩe ẽ ſzm rõz eẽNotanð vo ꝙ aliq̃s male pᷣ̃t vti vᷣtute ſiẽ obiecto vt cũ male ſentit ð ea łb odit eã vel ſupbit de ea · Non aũt male pᷣt vti vtu⸗ te ſiẽ peĩcipio vſus ita ſcʒ ꝙ vᷣtutis actꝰ ſit ma lus · Diuidit᷑ aũt vᷣtus ſʒm qð de ea nũc inten dimꝰ in vtutes moeales et theologicas q̃ di⸗ ſtinguũt᷑ ab muice penes obiectũ·qe obiectũ moealiũ eſt creatũ· obiectũ aũt theologicaꝛx eſt ens ĩcreatũ ſub aliqua rõe ſub qua ẽè ſupea nrᷣam naturale facultatẽ. Moeal ibꝰ oedinatur hõ ad ſeip̃m et ad ꝓximũ· Theologicis ad de um vt vndebit mfra. Dicendũ eſt aut peĩo de moꝛalibꝰ.poſtea de theologicis Et ſic ꝓceda tur gradati aſcẽdendo de vᷣtutibꝰ inferioeibꝰ ad virtutes ſupioees et dignioꝛes &t de moea libus peimo m cõi poſtea in ſpeciali . quit' ergo videre de ſcdo ſez de virtuti⸗ bus moealibꝰ in cõi. Et peĩo de duplici Zenere ip̃aꝝ · ſedᷣo de ſubiecto ipᷣ̃aꝝ · tercio ð numero.quarto de noĩatione. Crrca peimũ ſciendũ ꝙ virtutes moꝛales ſũt in duplici ge⸗ nere· quedã em̃ nos oedinãt ad ciuitate ſuper nã ſcm illud eph̊.ij. eſtis ciues ſct õ oedi⸗ nant inꝙᷓ elenãdo ad opa meritoeia ciuitatis ſupne · et he ſũt tm a dei gra et ideo dicunt' et ſunt gratuite· quedã vero habilitãt ad opera tmi moealia. nõ aũt ad meritoꝛia et ille radica liter ſũt a natura · Et ſic de dam.li.iij.c.xinij. ꝙ; virtutes ſũt naturales Cõpletiue vo ſut ab oꝑm frequetia vt vult ꝓhᷣus.ij.eth.c.ij. Et hꝰ mõ ſũt politice · De moealibꝰ gtuitis tractat et mtẽ dit theol ogus de politicis ꝓhᷣus.Sunt aũt virtutes moeales acſite et infuſe ſzm ali quos diuerſe ĩ ſpẽ cũ oedinet ad diuerſa vt vi ſu ẽ et Huiꝰ ſnie fuit tho · et ric H. ſzm aliquoſ vero fũt eedẽ vñ ſi in hoĩe pᷣexiſtãt hĩtus vᷣtu⸗ tũ moꝛaliũ añ gr̃am illi ijde ĩ aduetu gẽe gra tificãt.et hꝰ ſnie fuit bon. Crrca ſm ſcienð ꝙ omes vtutes moales ſũt in pte rõnali aie vt op̃hendit et ĩtellectũ et volutatẽ ·HG̊ ei vult aug:xij · de tri·c·xiiij · Opoetz eẽ dicere ꝓp expi entiã aliquos habitꝰ efſe in appetitu iraſcibi li.pꝓ quos facile obediat rõi quos oꝑtet dicè lhre qualẽcunqʒ rõzʒ vtutis.qe dicit phus· iij. ethi.c.xij·de foꝛtitudĩe et tpantia ꝙ vide' es ireõnabiliũ pciũ ſcʒ iraſcibilis et ↄcupiſcibił et G in ꝙᷓtũ pticipãt aliquo mõ rõzʒ ꝓ hoc ꝙ na te ſũt ei obedire ·¶ Circa terciũ ſcienð ꝙ vtu⸗ tes moꝛales ſut qᷓ̃tuoe vt habet ſapᷣ. viij · p vir tutes em moeales oedinat᷑ et regulat ho re⸗ ſpectu ꝓximi et ſui.reſpectu ꝓximi ꝓ iuſticiazʒ reſpectu ſui regulat ꝓꝑ ꝓꝛ udentiã m actibꝰ ra cõis ꝑ tꝑantiã ĩ actibꝰ ſiue paſſonibꝰ ↄcupi⸗ ſcibilis ꝑ foatitudine in actibꝰ ſine paſſioĩbuſ iraſcibilis Circa q̃rtũ ſciendũ ꝙ; pᷣdicte vtu tes dicũt' vtutes moeales qe habilitãt ad mo res bonos recte rõi ↄuenietes · Dicũuᷣt' etiã cõ ſuetudĩales. qꝛ acq̃runt ex frequeti bene age re · Dicut politice · qe reddũt hoĩem bñ oedia tũ inter hoĩes· a polis ꝙ e płalitas. Dicũt᷑ ec peicipales:qe omes alie vᷣtutes ad has redu⸗ cũt · Dicut cardmales a cardme.qe ſiẽ omis motus hoſtij e circa cardmè ſic eẽ tota vita a⸗ ctiua hoĩs viuetis ſzm rõzʒ rectã circa has vir tutes verſac. Dic ũt᷑ etiã gnales ſcz ad omes virtutes moeales.qe ĩ qualibet alia vtute mo rali eſt aliqua ꝓticipatio alicuiꝰ eaꝛx · 44 De peudentia et eius ptibus et vicijs op poſitis titulus decimus Einde oſiderandũ ẽ de vnaqqz vtutum moæaliũ ĩ ſpeali.et pꝛio de peudetia qᷓ ſiẽ dt bn.ad eugeniũ nõ tm̃ e virtꝰ ſed ec auri ga virtutũ· de iuſticia·ʒ de foetitu⸗ dine. qrto de tpantia. Dicẽdo aut de peuden⸗ tia ſib dicemꝰ de vicijs ſibi oppoſitis · dòt aute aug·iiij· otra iulianũ ꝙ oĩbus vtutibꝰ nõ tin ſũt vicia maĩfeſta diſcretõe Otraria vt peude⸗ tie temeritas ·ſʒ eẽ̃ vicia nõ ĩ veritate ſʒ quadã ſpecie fallete ſibia vt peudetie aſtucia Cir⸗ ca peudẽtiã gꝰ dicend e peĩo de ipᷣa · eo de pti⸗ bus eius.ʒꝰ de vicijs · q̃rto de negligetia qͥ op ponit᷑ ſolicitudi que ptinet ad peu dentiã·quĩ to de vicijs q̃ falſam habęet ſiłitudinẽ cũ peu⸗ dentia? Circa pemũ ſcien ꝙ peudẽtia ſzm qð dt ph̊s.vj· ethieſt recta rõ agibiliũ ug. aũt dicit li:de moribꝰ ecc.ꝙ peſdetia ẽ amoe circa ea qᷓbus adiuuamẽ ab eis quibꝰ impedi⸗ mur ſagaciter eligens ſ& B nõ intelligit eſſen tialit ſʒ cãliter ſcʒ inꝙ;tũ amoe mouet ad actũ peudẽetie .· Et.ctꝰ aũt peudètie ẽ triplex ſcʒ ↄſili ari de Oſiliatis et ĩuentis indicare.ↄſiliata et muòicata ad opꝰ applicari pᷣcipe.Et iſte terciꝰ actus eſt peĩcipalis actꝰ peudẽtie·qe alij duo oꝛdinã ad iſtũ · vñ ꝓhᷣs di.vj.eth.ꝙ prudẽetia eſt p̃ceeptiua.lã auũt applicatõzʒ facere nõ pᷣt intelectꝰ ꝓ prudẽetiam niſi motus a volũtate V Vn, LV „R recta vñ hec applicatio eſt ip̃ius recte volũta tis vt monetis St eſt rõis ꝓ peudentiã vt foe⸗ mant' itell ectualiter pceptũ de faciedo appli catõzʒ p̃dictã: vñ qe pᷣcipuꝰ actus peudetie eſt circa ageda de p̃cõſiliatis et iudicatis pᷣcipe⸗ re. ideo ad eã ꝓpeie ptinet ſolicitudo· qe vt de yſi.ethi.li.ſolicitꝰ & quaſi ſolers citꝰ.ſczʒ ĩ ;⸗ tũ aliqs ex quadã aĩ ſolertia eſt velox ad ꝓle queð ea ꝗᷓ ſũt ageda·vñ ph̊s.vj·eth.òt. optet opari velociter oſiliata-ↄſiliari aut tarde &ſt aut peudetia gtuita in oĩbus hñtibus gr̃aʒ qe quicuq; hzʒ gram habʒz caritatẽ et ꝑ ↄns om̃es alias vtutes ꝓpter ↄnexione eaꝝ · Dic ec g8. i· mo. ꝙ cetere vᷣtutes n ea q̃ appetũt peudẽe ter agãt vtutes eſſe nõ pñt¶ Motanð tñ ꝙ du plex eſt induſtiia vna q è ſufficiẽs ad ea q̃ ſut de necitate ſalutis · Et hec e m oĩbꝰ gr̃am hñ⸗ tibus et etiã ĩ indigetibꝰ regi ↄſilio alieno qᷓ ſalte ſciut hoc ↄſulere ſibi vt aliquos ↄſulant et bona ↄſilia a malis diſcernãt· Eſt eẽ ſm pue ris baptiſatis Gm habitũ ſ nõ m actũ glia e mduſtna plenioe ꝓ quã aliqs ſibi et alijs ſcit ꝓuidere nõ tm de neceſſarijs ad ſalute ſ ec ð quibuſcũqʒ; ad hnanã vitã ptinẽtibꝰ. Et Bͥ nõ eſt in oĩ bꝰ hñtibꝰ gram.In pctõeibꝰ aut nõ e vera et pfecta peudeęetia qᷓ ſcz ad bonũ fineʒ to tiꝰ recte vite ↄſiliatur iudicat et pᷣcipit qᷓ ſola ðe peudetia ſimp.et ſiqᷓ in eis eẽ videat peu⸗ detia vel falſa vł ſalte e ĩꝑpfecta vñ ꝓph̊s dt.vj ethi . ĩpoſſibile e peudente ee et ñn ente bonũ · Irca ſcòm ſcienò ꝙ ꝓtes peudentie ponit U tres tulliꝰ ĩ rethõ.ſua ſcʒ memoeiã itelli gentiã et ꝓuiòentiã · Macrobiꝰ aũt ſzm ſniam pꝓlotim attribuit pendetie ſex ptes ſcz rõz ĩtel⸗ lectu ccuſpectõzʒ .· ꝓuidẽetiã · docilitate: et cau tione· Griſt. aũt.vj · ethi⸗dt ad peudetiã Ptine re eubuliã.ſyneſim et gnomi. facit ec metõez circa peudetiaʒ de eudoxia ſiue euſtochia ſo⸗ lertia ſenſu intellectu·Quidã aũt phus grecꝰ di ad peudẽetiã ptinet · x. ſcʒ eubulia: ſoler⸗ tia· ꝓuidetia:regnatiua: militaris. politica. yꝓconomica.rethoeica.phica.ſꝭ ille tres vlcie ſut ptes peudetie ſumẽdo ge peudẽtiã ꝓ ſcia vn de eis nibi ad pñs · Deedictaꝝ aũt vtutũᷣ qdã ſũt ptes qᷓ integrales peudetie · qdã ſut ꝓ tes ſubiectiue.quedã ſũt ptes potetionales . Ila dicũt᷑ eè qᷓi ꝓptes ĩtegrales al icuiꝰ vtutis q̃ opoetz ↄcureere ad ꝓfectũ actũ eiꝰ Et tales ptes peudẽtie ſũt octo qua quĩqʒ ptinẽt ad eã ſzm qð e ↄgnitia et tres h̊m qð e pceptiua. Crrca vo ↄgmtõzʒ ↄſiderantur tria.peimo ipᷣa Ognitio q ſi ſit pteritoꝝ e memoeia. ſi pñtiu e intellectꝰ ſiue itelligetia ſiue ſenſus qe ſenſuſ Peudeti e quẽ poĩt ph̊ᷣs.vjeth.idẽ eſt cũ intel lectu· vñ dòt ibiòe hoꝝ igit he opoetet mtel lectũ.H o'o eſt ſenſus· æ gnitõis acqſitio q ſi fiat p diſciplmã ðe docilitas·ſi pꝑ ĩuentõem ðe euſtochia ab eu qð ẽ bonũ et ſtochos qð ẽ Diecturatõ qᷓi bona diecturatio. huiõi aũt ps vt de :vj· ethi:e ſolertia que eſt vera medij oie ct uratõ vt d · j·poſterioꝛx & vſus oↄgnitõnis ſcʒ ſim qd ex cognitis aliquis ꝓcedit ad alia cognoſceda et B; ptinet ad rõzʒ .· Bõ aũt ad hoc ꝓꝙ recte pcipiat tria dzʒ hre.peĩo vt cedinet ali —!ʒrqz13z3ʒ53/ quid accõmodũ ad finẽ qð ptinet ad ꝓuiden tiã:æ* vt attedat circũſtantias negocij qð pti net ad circũſpe ctõz. 3⁰ vt vitet ĩpedmeta qo Ptinet ad cautõzʒ la vo dicũt᷑ ptes ſubiecti⸗ ue alicuiꝰ vtutis q̃ᷓ ſũt eiꝰ ſpes diuerſe · Et ſic ꝓtes peudetie ſũt quĩqʒ ſcʒ monaſtica ꝓꝑ quam qͥs regit ſeipʒyconomica ꝑ quã qs regit vnaʒ domũ vł familiã· Mil taris ꝓ qua qs regit ex ercitũ:peliuca architectoĩca ſiue regnatia b legis poſitia ꝓ quã q̊s regit ciuitatẽ b regnũ. politica ſcʒ ſimpf dicta ſubditoꝝ ꝓ quã bñ ſe hnt ad ↄſeruatõz policie bñ oedinate · He aut penòetie deñt ſpe ſzm ſniaz phi . vj · eth. c · ix · et in poli.c.ij · Dartes ãt potetionales alicuiꝰ virtutis dicutur vᷣtutes adũcte qᷓ oedinantur ad aliquos ſecũdarios actꝰ vel materias q̃ſi nõ habetes totã potẽciã peincipalis virtutis Et ſjm hoc ponũt᷑ ptes peudẽecie Fubulia que ſczʒ e bene ↄſiliatiua· Sineſis q eſt de inuentis ꝓ ↄſiliũ bene iudicatiua ſm ea qᷓ dĩter acciðt St gnomin qᷓ ſcʒ eſt bene iudicatiua eoꝝ in qᷓ bꝰ opoetet aliquãdo a ↄmi lege r̃cedere .· Deu dentia vero e circa peincipale actũ q̃ e pcipe· Equit᷑ videre de 3 ſcz de vicijs qᷓ maĩfe⸗ ſte ſũt ↄtraria peudẽtie qᷓ ſunt ĩpeudentia et vicia ſub ea dteta Sciend igi ꝙ impeude tia ꝓt ſumi peiuatie et ↄtrarie. negatie em nõ ðe ꝓPeie ta ſcʒ q dicat tĩ carentiã peudentie que pᷣt eẽ ſine pctõ hec tñ caretia peudẽtie et cuiꝰlibet virtutis meludit᷑ in caretia muſticie oeiginalis que totã ꝓficiebat aĩiam et ſcðm B omes alij defectꝰ virtutũ reduci pñt ad oeigi nale peccatũ· pematie aũt ðe impeudetia inꝙ; tũ aliqs caret peudẽetia quã natꝰ eſt et dz hre t ſic eſt ꝓeccatũ rõe negligetie qua nõ habe tur ſtudhi ad peudetiaʒ hndam.Cõtrarie vero ſumi impeudtia ſm qð rõ ↄtrario mõ moue Eb agit peundetie. vt ſi recta rõ ↄſiliãdo agat et impendes ↄſilium ſpernat. et ſic de alijs ſer uãdis in actu peudẽètis · et ſic ẽ pcti ſcðʒ pei⸗ mã rõem peudẽtie ꝓuxxj· theſaurꝰ deſidera⸗ bilis ſcz gr̃e et oleu in hĩtaculo iuſti.et hõ im peudes diſſpabit illð. MHõ em hõ ↄtra penden tiã agit nin diuertes ſe a regulis quibꝰ ratio peudetie rectificat · Et ſi hoc ↄtingat p auer⸗ ſionẽ a rdulis diuĩis e peccatũ moæetale· Si vo pᷣter eas agat ſine ↄtemptu et detrimeto eoꝛx que ſũt de necitate ſalutis ẽ veniale Cicet aũᷣt impeudentia ſit ſpeèale peccatũ ſic et peudẽetia cui opponit eſt virtus ſpealis. eſt tñ peccatũ generale qdamodo ſcz ꝑ pticipatõz inꝙ;tũ ſcz m quolibet peccato ẽ defectus ĩ aliquo actu rõis diri gentis qð ptinet ad peudentiã ſic ec peudentia pticipat in omibus virtutbus ali⸗ quo mõ inꝙ̃tu eſt eaꝝ directiua. Eſt aũt ĩpeu dentia generale peccatũ reſpectu qucrũdam peccatoꝝ que ſunt ſpes eius quaꝝ quedã ſu⸗ mũtur ſzm ptes eiꝰ potẽtionales · et hoc ſcðᷣm tres actus rõis ꝙq;tu em ad defectũ oſilij cca qð eſt eubulia e pci pitatio ſiue temeritas. Di cit' em hec p̃cipitatõ in etate qua ſcz aliqs ꝓ impetũ volutatis vel paſſionis fert᷑ ad aliqᷣð agendum ptranſitis gradibus medijs ꝓ quos copoetet oedinate deſcendere recte ↄſiliando. 4 5 „ = — 2 —— Eli aũt gradus ſunt memoꝛia p̃teritoꝝ · intelli gentia pntiũ:ſolertia ĩ ↄſiderãdo futuros euè tus· rõ oferẽs vnũ cũ alio· et docilitas ꝓ quã quis acq̃eſcit ſentetijs alioꝝ Sub pᷣcipitatõe aũt otinet' temeritasdicũt em illa temere fi eri que rõe nõ regũt qdð quide dup' ↄtinge poteſt:vno modo ex impetu volũtatis vł p ſioĩſ-lio mõ ex ðtemꝑtu regule dinigetis:Et hoc ſcòm ꝗpeie impoetat temeritaspcipitatõ aut ſe habz ad vtruqʒ licʒ magis reſpiciat pei mũ:Quãtũ vero ad defectũ mudicij cea qð ſũt ſyneſis et gnomõeſt inoſideratõ qua ſcz ĩ re⸗ cte iudicãdo deficit ex H̊ q ↄtemnit vł negli git attedere ea ex quibꝰ rectũ iudiciũ ꝓcedit Quantũ aũut ad ipᷣm pᷣceptũ qð ẽ pmꝰ actꝰ peu dentie eſt meõſtãtia et negligẽtia: Ex hoc em aliqnis dðe eſſe incõſtans et negliges ꝙ ratio deficit ĩ pcipiẽdo ea que ſunt ↄſiliata et iudi⸗ cata.Sʒ denñt qe imcõſtans deficit ĩ p̃cipiendo qi ab alio impeditꝰ.Negliges aũt ꝑ defectuʒ Smpte volũutatis · Itẽ negligẽetia oſiſtit ĩ defe ctu alicuiꝰ actus iĩterioeis ad que ptinet ele⸗ ctio⸗Dicic em̃ negliges q̃i nec eliges vt diẽ pſieth. Digricia vero et toepos magis ptinẽt ad executõzʒ· ita tñ ꝙ pigricia dicit tarditatezʒ ad exequedũ toepoꝛ vero remiſſionẽ in execu⸗ tõe et ſiłr deſidia ·˖ vb deſidia dicit ceſſatõz ab executõe · vñ dicit a deſineda⸗ Quedã vero ſpeès impeudẽtie ſumũt ꝑ oppoſitõeʒ ad ꝓtes n ĩtegrales peudetie ſ qe omes ille cedmãt ad dirigene tres p̃dictos actꝰ rõis.hHinc ẽ om̃es defectꝰ oppoſiti reducũt ad q̃tuoe p̃di ctas ꝑtes vt mcautela et ĩcircũſpectio àd in ſideratõʒ · defectꝰ aũt docilicatis memoꝛie v rẽis ad pᷣcipitatõz.defectꝰ vero ꝓuidẽtie ĩtel ligentie et ſolertie· ad negligetia et incõſtan⸗ tiã · Oeiutᷣ autem p̃dicta vitia ex luxuria vt di cit gregoeius·xxj· mor· Aaquit videre de qrto ſeʒ de negligentia circa quã ſciendũ ꝙ negligetia ꝓueiĩt ex quadã remiſſione volũtatis ꝑ quam dtingit ꝙ; ratio nõ ſolicitat vt p̃cipiat q̃ debet vel qũo debet · looc aũt pᷣt dtigere dupliciter · vno mõ ex pte eiꝰ qð ꝓ negligetiã pᷣtermittit᷑ .qð ſi ſit de neceſſitate ſalutis erit peccatũ mostale· & miſſa circa ea q̃ ſũt dei ꝙ totaliter a dei carita te deficiat.tal is negligẽtia ẽ moꝛtalis Et hoc maxime dtingit qñ negligęetia ẽè ex ðtẽptu· Si vero negligetia ↄſiſtat ĩ ꝓtermiſſione alicuiꝰ actus vel circũſtãtie qᷓ nõ ſit ð neceſſitate ſa⸗ lutis:nec hoc fiat ex ↄtemptu ſʒ ex aliquo de fectu feruoꝛis qui qñq; impedit' p aliqð veni ale tũc eſt negligetia venialis. Æ&d h nota lio mõ ex pte cauſe ſi em̃ volũtas ſit re⸗ ꝙ magna negligetia ẽ culpa.ffł.de vᷣ.ſig· ma gna.Et diſſoluta negligẽtia ape dolũ eſt. ff. mandati ·ſi fideiuſſoꝛ rñꝰ.j.Et ſimiliter negli⸗ gentia craſſa eſt ꝓpe dolũ.ff. ðpoſiti ꝙ verna St hec negligętia eraſſa ſcie compaturff. de re · dubi . cum ſex · Securitas parit negligentiã et negligẽtia parit offeſam de pe· di..· J. ſi ex his ombꝰ. ꝓpter negligentiã remouedꝰ è pee latus.ex ·de offi:culſto·c · j. qdᷣ intellige de ne gligentia craſſa ſm glo:ibide· Notabilia niſi ſpecialiter notent neglecta eſſe vident.ff.& inmrijs· Item apud labiõz· Item negligẽtia qᷓ m ꝗpeijs rebus ẽ culpanda . in aliems eſt vitu reranda:C.mandati in re mandata⸗ Equit videre de quinto ſcz de vicijs que ſimiitudine hñt cũ prudẽtia ſcʒ peuden⸗ tia carnis·. aſtutia dolus et fraus Sciedũ igit' ꝙ circa peudentiã carmis peudens dicit aliqſ dupj.vno mõ ſimp ſczʒ in oꝛdine ad finẽ totiꝰ Hũüane vite. lio mõ ſcðzʒ quid ſcʒ m oediĩie aò fine aliquẽ pticular : ſiẽ ð peudẽs aliquis ĩ negotiatõe vel alio Bui6t. Si ergo peudentia carnis ſumat? ſzm rõem abſolutã peudẽtie ita ſcʒ ꝙ in cura carms oſtituat' fims totius vite ſic eſt pctm̃ moetale.qe ꝓ hoc auertit homo a deo cum ĩpoſſibile ſit eſſe ꝓpłes vltimos fines: St ſic dicit BZo.viij:peudẽtia carnis eſt inmi ca deo· Si vero ſumatur ſjm ratõez pticularis pꝛudẽtie ſic eſt peccatũ veniale· cõtingit em aliqñ aliquẽ affici inoedinate ad aliq dele⸗ lectabile carnis ſme au erſione a deo. vñ non oſtituit finẽ totius vite in delectatõe carmnis Et ſic adhibere ſtudiũ ad illã delectatõez nu⸗ dam eſt pctm veniale. Si vero aliq̃s actũ car nis referat in finẽ honeſtũ vt cuzʒ quis ſtudet Omeſtioni ꝓpter ſuſtentatõzʒ coꝛpis nõ de peu⸗ dentia carms·.qꝛ ſic homo vti cura carnis ad ſuſtentatõz coepis vt ad finez.· Scienð ãt ꝗ; aliqð pctin pᷣt hr̃e flam ſimilitudinẽ cũ peudẽ tia dup.vno mõ inꝙᷓtũ ſtudiũ rõis oꝛdinatur ao fine qui nõ eſt vere bonus ſ apparẽs Et B ptinet ad peudẽtiã carnis· lio mõ mmptu ali Is ad oſequedũ alique finezꝭ bonũ vel maluz vtit᷑ᷣ vijs nõ veris ſʒ ſimulatis et apparẽtibus St hoc ptinet ad aſtutiã dolũ et fraudeʒ · E ad aſtutiã ꝓpeie quo ad excogitatõz huici viaꝝ· Fd dolu aũt et fraude ꝗpeie quo ad executõz opis:ſʒ dolus ↄſiſtit ĩ verbis et factis fraus aꝓpeie in factis Siẽ tñ vt dicit aug· iiij. Otra m Lianũ. peudentia qñz ſumit in malo abuſme· ita et aſtucia qñz in bono.&t hoc ꝗpᷣter ſiłitu⸗ dinẽ vniꝰ ad alteꝛ · ꝓpeie tñ accipi in malo. Fccipit' etiã dolus abuſme ĩ bono ſenſu Sʒ q̃d de ſolicitud me reꝝ tpaliił. nũquiĩd ẽ lic i⸗ ta · M ſollicitudo hec p̃t eſſe triplex.peima ẽ anxietatis et auaricie et hec ẽ mala.ſcða ẽ ne ceſſitatis et ꝓuidentie et hec e bona. tercia ẽ dubieratis et diffidetie et hec etiazʒ eſt mala: Deima eſt ſuffocãs·ſcoa ad bonu oedinãs· ter cia impediens· dñs ergo &αt. vj diees nolite ſoliciti eſſe in craſtinũ nõ ꝓhibet ſolicitudĩeʒ ſecũdam ſ peimã et terciã · t ꝙ homo nõ con fidat plus de ſe ꝙᷓ; ð deo vnde dicit glo· inter linearis non laboe et peudẽtiadamnat. ſʒ ſo⸗ licitudo mentè ſuffocãs: Oeiũtur autẽ p̃dicta vicia ex auaricia vnde grego·xx·moꝛaponit fraudem eſſe fililam auaricie- J De iuſticia et miuſticia ti · xj. C Oonſequèter ↄſiderandũ eſt de iuſticia peimo de pa in ſe · ?* de ptibꝰ eius. irca pemũ pꝛĩo dicenò eſt quot moĩs ðe iuſticia.æ q̃d ẽ iuſticia.ꝭ* de actu eiꝰ. q̃rto de vicio ſibi opponto · Cmca peimũ ſcienduz inſticia tript pt accipi:penmo ꝓ ipᷣo iure · vñ qnñʒ dicũt hoĩes de ſuo iure qð eſt ſua iuſticia ſcoo ꝓ actu redoẽdi vnicuiqz q ſuu elt. 3 ˙ habitu inclmãte determĩate volũtate ad reõ dendũ vnicniqz q ſuũ ẽ:et gaudedũ de ope iuſti · qe vt dᷣt phũs · j· ehi.c·xj·neqʒ iuſtuʒ ali quis diceret nõ gaudetez opatõe iuſta. peimo mõ iuſticia nõ eſt virtus ̊ eſt obiectũ iuſticie vtutis · mõ eſt actus vtutis3 mõ eſt vtus. blota tñ ꝓ iuſticia ſm qð eſt hĩtus virtutis pᷣt accipi quinq; mois ſczʒm rich;. vno mõ ↄuiſ ſime ſcʒ ꝓ qualibʒ recti cudĩe aĩ:et ſic quelibz virt? eſt iuſticia quedã · Et ſic foete ſumit anſ· li.de veritate dicẽs. c·xi iuſticia è rectitudo volutatis ꝓpter ſe ſeruata· &lio mõ ꝓ rectitu- dine ꝑ qua hõ uuſtificat in oſpectu dei et ſie ſumic ꝓ caritate · et ſic ſumit aug:li· lxxxiij. q:q:vj.dicẽes ꝙ iuſticia qᷓ ꝓꝑ cetera diffũditur elt dilectio dei et ꝓxi . 3 qualibz vtute o⸗⸗ dinata p iuſticiã legale ad bonũ ↄuᷣne · et ſic eſt idẽ cũ qual ibzʒ vtute deñs tñ ſm rõem. q̃r⸗ to ꝓ hitu determiante volũtatem ad firmiter volendũ ſeruare rectitudĩiez debitã in opatõi bus que ſüt ad alten Et hec pbt eſſe trip Vno mõ ad alteꝝn que e ꝓpſona ſingularis· et ſic eſt vuſticia ꝓticularis diſticta pꝓ eſſentiã a virtuti bus alijs nec dzʒ dici virtus generalis. Flioꝰ ad alteꝝn qò e puĩtas Et ſic e iuſlicia legalis St hec e omi virtuti generalis in ꝓtũ p̃cipit o pera exterioza cuiꝰl ibet vntutis ad bonũ ↄuũᷣe referei Im q vult phus.v.eth;.c.ix· Eſt tamẽ vna vtus ſpealis diſticta ĩ esntia a virtutibꝰ alijs: vn n e gnał alijs p pᷣdicatõzʒ ſ pꝑ vtute. Squit' videre de * ſez qᷣd e mſticia. Diffi aò alten ſic em ꝓpeie ſumit ſic eẽ hic de ea ĩitédimꝰ a iuriſpitis ſic. Iuſticia ẽ ↄſtãs et ꝓpe tua volũtas ins ſuũ vnicniqʒ tribuẽs .· VYolun tas ibi noĩat actũ nõ potẽtiã ſolẽt hĩtus diffi niri ꝓ actus· pp etua deſignat ibi ꝙ ad rõz iu⸗ ſticie reqrit᷑ ꝙ hõ habeat ꝓpoſitũ ppetuo et ĩ oĩibus iuſticiã obſeruãdi. Cõſtãs vo deſignat ꝙ opoetet ꝙ ĩ huiõi ꝓpoſit o firmiter pſeueret ſus ſaũ vmcuiqʒ tribues deſignat actũ iuſti⸗ cie ꝓ patõnend ꝗꝓpeiã materiã et obiectũ: a liqn em poni nomẽè actus ꝓ habitu qui per actũ ſpecifica?.habitꝰ em ðᷣe ad actũ.obiectũ em iuſticie eſt ibi dicit em̃ yſi.li.ech̊. ius di⸗ ctũ ẽ qe e iuſtũ. Iuſtũ aũt ẽ obiectũ uſticie vñ pꝓhũs:v.eth;.omes tale habitũ volunt dicere iuſticiã a quo ſũt opatĩ iuſtoꝝ · Scienð aũᷣt hoc nome ius eè peio impoſitũ ad ſignificã du re iuſta deinde e deriuatm ad ſciaz ꝗqᷓ ↄgno ſcitᷣ qd iuſtũ.dein ad ſigficanð locũ in qᷣ ſus reddit' vt cu ds qs opere ĩ iure · Vteriꝰ illud ius de q reddi ab eo ad quem ptinet facere iuſticiaeIn diffinitẽe vo p̃ᷣdicta ſumm ius re iuſta. Siquis aũt p̃dictã diffinitõez vellet reducere in debitã foemã dic ere poſſz ꝙ iuſti⸗ cia ẽ habitꝰ ſm quem aliq̃s oſtanti et ppetua volutate ius ſun vnicuiqʒ tribuit. St qᷓi e eað cũ illa quã poĩt ꝓphus.v.eth.dicẽs q; iuſticia eſt hĩtus ſim que ðe aliqs opatiuꝰ ſzm electõ nez uſti. licet aũt iuſticia Peie dicta nõ ſit n vniꝰ hoĩs aò alten · methaphoei ce tñ de inſſi ni aũt iuſticia ſzm qð ↄſiſtit in opatõibꝰ cia eſſe in vno et eodẽ homĩe ſm qð rõ imp at iraſcibili et ↄcupiſcibili et ille obediũt roi.et vbr ſm qð vmcuiqʒ; pti hoĩs attribuit qð ſibi Ouenit. vñ ꝓph̊s.v·eth.hãc iuſticiã dt metha⸗ Phoeicam. . . SBenie⸗ videre de 3* ſcz de actu iuſti cie. cir ca q nõ ꝙ ꝓpeiꝰ actꝰ iuſticie vt dictũᷣ ẽ eſt reddere vnicuiq; q ſuũ e· St B ec òᷣt ambꝰ li. .de offi. Eſt ec actus iuſticie iudiciuz ſiue ind icare · et peimũ ꝗꝓpeie ptinet ad iuſticiã ĩ ex equedo· ſcðz ĩ inſmuãdo.Iudiciũ em ꝗꝓpeie no mĩat actũ iudicis inꝙ̃tũ ẽè index · index aũt ðe qᷓi ius dices· Ius aũt ẽ obiectũ iuſticie. &t 10 iudiciũ Im peimã noĩs ĩpoſitõzʒ ĩpoetat rectã diſfinitõzʒ iuſti ſiue iuris · ꝙ aũt aliqs bñ dif̃fi niat aliqò ĩ opibus vᷣtuoſis ꝓcedit ex hĩtu vᷣ tutis et iõ iudiciũ ꝓpeie ptinet ad iuſticiã. vñ pBsS.v·eth.dt᷑ ꝙ hoĩes ↄfugiũt ad inuicè ſic ad quãdã iuſticiã aĩatã · Vlreriꝰ eſt iu dicij no mẽ ampliatũ ad ſignificanò rectã determia⸗ tõzʒ ĩ qhuſcũq; In oĩbꝰ aũt ad rectũ iudicium duo reqrun.vnũ ẽ vtus ꝓferẽes iudiciũ.et ſic iudiciu e actus rõis· ſim e diſpoſitõ indicãtis ex qᷓ.eſt ydoneꝰ ad recte indicanð.et ſic ĩ his qᷓ ꝓtinẽt aò iuſticiã ꝓcedit iudiciũ ex iuſticia. Sic ergo iudiciũ ẽ qdã actꝰ iuſticie ſic ĩclinã tis ad recte iudicãdũ ·peudẽtie vo ſiẽ iudiciũ ꝓferetis Spualis ãt indicat oĩa.j. coꝛ · ij. qe ex habitu caritatis inclina ad iudicanõ recte de oĩbusg ſm regulas diuias ex qbus ꝓnũci⸗ at indiciũ ꝓ ſapie donũ ſiẽ iuſtꝰ ꝓ vtutez pen⸗ detie . iudiciũ ꝓnũciat m regulas iuris · hec tho. Sccipic aũt nome iudicij multir. peimo cãu Foetuito vt cũ dᷣe hoc eueĩit diuĩo ſudiꝰ indicõ·i.cãu foetuito.ꝰ ꝓ diſcretõe aĩ vt cuz⸗ de ꝙ ĩ pueris nõ e iudiciũ:3“ ꝓ vltia voluͤtate teſtatoeis: qrto ꝓ actõe· vñ indiciũ faĩlie her ciſcüde · ij. actõe · quito ꝓ iſtãtia ſiue oꝛdĩatõe cauſe facte cceã indice inter actoes et reũ · Et ſeðz B iudiciũ e actꝰ hũanꝰ triũ ꝓſonaꝝ ſcʒ a ctoꝛis rei et iudicis. Et ſim hãc acceptoz iudi ciũ alind è ciuile vt io q ꝓponi de pecuia re alia.liuò crimĩale vt io qð agit de crimiĩ⸗ bus puniedis ſiue penis ĩferedis · ſexto ſuitur iudiciũ ꝓ ſnĩa iudicis et ſic ẽ actꝰ iuſticie vt bea dictum eſt. Iqui de qrto ſceʒ vicio oppoſito iuſticie ſez de iiuſticia-Circa qð ſciedũ ꝙ duplex iniuſticia vna illegalis oppoſita iuſticie legali· t B im eentiã e viciũ ſpeale ineꝙtũ re ſpicit obiectũ ſpeale.ſcʒ bonũ cõe qð ↄtẽnit ſʒ quo aò occaſiõz ẽ viciũ generale qe ꝓ ↄtem ptù boni ↄuũnis pᷣt hõ ad ola pctã deduci : ſic etiã oĩa vicia inetũ ſũt dtra bonũ ↄun‚ᷣne rõem lont ſiuſticie qᷓ ab ſiuſticia deriuata ſiẽ eẽ ſupᷣ dictũ e de iuſticia. lio mõ ðe ñiuſticia hm in equalitatẽ quãdaʒ ad altenꝛ ꝓut ſcz hõ vnlt hre plus dòe boĩs vt de diunijs et honoeibus et mĩiꝰ de malis vt de laboeibꝰ et dãnis &t ſic hʒ materiã ſpẽeale et ẽ viciũ ſpeale ſiue pticu⸗ lare oppoſitũ gticulari iuſticie. Eſt aũt facere iniuſtũ ex gne ſuo pcti moetale q infert no⸗ cumetu alteri q de ſe repugnat caritati · q ãt facit ĩiuſtũ ignoꝛãs nõ facit ĩmſtũ n ꝑ accñs —= To, Xn n, ge facit p̃ter intentõz eti deo meret vemã· Et boc dice loquedo de ignozantia facti nõ auũt de ignorantia iuris: qe illa non excuſat Vnde phbus de agentibus iniuſta loquens. v:ethi· dicit qᷓcũqʒ; ꝗꝓpter ignorantiam peccant veni⸗ alia ſunt·lle etiã qui iniuſticiã facit ĩ paruis deficit a pfecta rõne eiꝰ qð e iuſtũ facere· in quantũ reputari poteſt nõ eſſe oĩo contra vo⸗ lutatem eiꝰ qui hoc patitur vt ſiquis auferat alicui pomũ vnũ ł aliqð tale de quo ſit ꝓba⸗ bile ꝙ mde nõ ledatur nec diſpliceat ſibi. B tho. De ſpeciebus iuſticie que ſunt iuſticia diſtri⸗ butiua ct omutatiua ti · xij · J Einde ↄſiderandũu ẽ de pribꝰ ꝛuſticie · Et peimo de ptibꝰ eiꝰ ſubiectiuis:ꝰ q̃i de ptibus integlibꝰ · 3 de ptibꝰ q̃i po tẽtionalibꝰ. Circa pemũ peĩo ð ipis ꝓti bꝰ.eꝰ de vicijs oppoſitis · Circa pꝛimũ ſciendũ ꝙ ptes ſubiectie ſù ſpẽs iuſticie ſũt due vt vnlt pB8 · v. eth. ſczʒ iuſticia diſtributia et mutatia Eſt em oedo vniꝰ peiuate pſone ad aliã quẽ di ri git mutatiua iuſticia qᷓ Oſiſtit ĩ iis que mu tuo fit inter duas ꝓpſonas ad inuicez. Et eſt oꝛdo eius qð eſt ↄnᷣe ad ſingulas pſonas quẽ dirigit iuſticia diſtributia ðium ſ̊m ꝗpoetio nalſatem. S & De acceptõe pſonaꝝ ti xii). Einde ↄſiderandũ eſt de vicijs oppoſi tis pdictis ſpebus iuſticie · St peio de vicio qð opponi mſticie diſtri butiue ſcʒ de ꝓſona acceptõe Scòo de vicijs oppo ſitis uſticie mutatie.· Circa peimũ querut pba ſeʒ vti pſonaꝛx acc eptõ ſit petmĩ · H ꝙ; ſic deu·.j.nõ accipietis ꝓpſonã cuiꝰq;. ꝓſona aũt acceptõ opponit mſticie diſtributie cuiꝰ quidẽ equalitas ↄſiſtit ĩ hoc ꝙ pſoĩs duerſis diuerſa tribuũt ſzm ꝓpoꝛrtõz ad dignitates P⸗ ſonaꝝ ſi ergo aliqs ↄlideret illaʒ ꝗꝓpeietatem pPſone et p vns illõ qð of ert ei è ei debitũ · ñ erit acceptõ ꝓplone cauſe· vñ glo⸗ ſup illud eph̊.vj.nõ ẽ ꝓpſonaꝝ acceptõ apud deuz dicit qꝙ iuſtus index diſcernit cãs nõ pſonas vt ſiqᷣſ ꝓmoueat alique ad magiſteriũ ꝗpter ſufficie⸗ tiã ſcie hic attedit debitã cãz nõ ꝓpſonã· Si vo Oſideret tm̃ B; ꝙ e ille hõ ſczʒ petrus vel coni. erit acceptõ ꝓſone· Id pſonaʒ em fert qlibet oſideratio nõ facies ad cãm ꝗꝓpter quã ſit di⸗ gnus hoc dono.vt ſiqs ꝓmoueat alique ad p Latõz vel magiſteriũ qe eſt diues vł eius ↄſan gunieꝰ. Sic igit pz ꝙ acceptõ ꝓſonaꝝ ẽ pec⸗ catũ cũ iuſticie diſtributie opponat' in h; ꝙ p⸗ ter ꝓoztõz; agit. Hibil em mſi pctm̃ virtuti opponit᷑ vñ acceptõ ꝓſone m alexan· eſt iu ſticia qua pᷣfert pſona pſone ꝗꝓpter indebitam cãm ged obicit qe deus videt ꝓſonas acci pere · qꝛ qñũʒ de numero duoꝝ hoĩm vniꝰ ↄdi⸗ tionis vnũ gram aſſumit et alteꝝ ĩ peccato relinq̃t ſm illud t.xxiinj· duo erunt in lecto vnus aſſume' et alter relinquet᷑. gᷣ æc. du plex eſt datio vna ptinens ad zuſtictã qua ſcz aliquis dat al icui qð debet ei et circa tales datõnes attendit acceptõ pſonaꝝ Flia eſt p tinens ad liberalitatẽ qua ſcʒ gratis alicui da tur qð ſibi ñ debectc᷑ et talis ẽ collatõ mumeꝝ gre. p que peccatoꝛes a deo aſſumũt⸗Et ĩ hac donatoe nõ habet locũ acceptõ pſonaꝝ qe qᷓ libet p̃t line iuſticia de ſuo dare quantũ vult et ecui vult m ið Ot. x.an nõ licz miloi qdð vo lo facere tolle qd tuũ eſt eẽ hec tho:et ↄuenit eũ eo alexan. qVtOι acceptõ pſonan habe at locũ in diſpẽſatõe ſpũaliũ .· ꝙ ſic· vñ jac .ij. nolite in pſonaꝝ acceptõe hr̃e fidem dñi nii ibn xp̃i dicit. glo·aug⸗quis ferat ſiqs diui cẽ eligat ad ſede honoeis eccłie ↄtẽpto pau⸗ rere inſtructioee et ſanctioee ſiẽ em̃ dictũ eſt acceptõ pſonaꝝx inqꝙ;tũ talis otrariat iuſticie quãto aut aliqs in maoeibꝰ iuſticiã trãſgredi tur tãto grauiꝰ peccat vñ cuʒ ſpuᷣalia ſint tpa lbus potioꝛa grauiꝰ eſt peccatũ accipere ꝓp⸗ ſonas m diſpeſatõe ſpuũalium ꝙ;ᷓ tpaliũ. Quia vero pſonaꝝ acceptõ eſt cũ aliqd attribuitur pſone p̃ter ꝓpoetõz digiitatis/ideo ↄſideran⸗ dũ eſt ꝙ dignitas alicuiꝰ pſone dup p̃t atten di. vno mõ ſimpliciter et m ſe et ſic maioeis digmitatis é qui magis abũdat in ſpualibus donis gr̃e XÆ.io mõ ꝓ oparatõz ad bonũ duᷣe Contingit em qñ; ꝙ ille ꝗᷓ eſt minꝰ ſciens ma gis ↄferee p̃ᷣt ad bonũ dũne · ꝓpter potetiã vk iduſtriã ſeculare vel ꝓppter aliqd aliud huiõi St qe huẽi diſpèſatões ſpũalia oꝛdinant᷑ peĩ cipalius ad vtilitatem aunè ſzm illud.j. coꝝ xij. vnicuiqʒ dat maifeſtatio ſpũs ad vtilita⸗ rem. i06 qnzʒ ſine acceptõe pſonaꝝ in diſpenſa toõe ſpu aliũ illi qᷓ ſut ſimp' minꝰ boni melioei⸗ bus pᷣferunt. ſic etiã gratias gratis datas de us qnzʒ minus bonis ↄcedit.vn quilibʒz elige⸗ re tenet q;tum ad ↄſciam eligeètis melioees ł ſimpliciter vel in ↄꝑatõne ad bonũ ↄũne · Et qe ille q̃ de gremio eccłie aſſumit vt in plibꝰ eſſe ſolet vtil ioꝛ qtum ad bonu ↄũ‚ne qe magi Diligit ecełiam ĩ qua eſt nutritꝰ.deo ſam ſta⸗ tuta eccłkie e aliquis de gremio eccleſie elige dus ꝙᷓtum ad hoc ꝙ electõ impugnari nõ poſ ſit · In foeo iudiciali ſufficit eligere bonũ nec opoꝛtet eligere meliozé: qe ſic oĩs electio ca⸗ lumniã pati poſſet ·¶ Sed obicit qe p̃lati ec⸗ cleſie ſolent ad eccleſiaſticas orgnitates ſiue beneficia p̃cipue dſanguĩieos ꝓmouere qð vi detur ad acceptõz pſonaꝝ panere . e circa ↄſanguineos plati diſtinguendũ ẽ qe qnqʒ ſuůt minus digni et ſimpliciter et ꝓ rſpectũ ad bo nũ ↄũne: t ſi tales dignioeibꝰ p̃ferunt e pec catũ acceptõis ꝓſona in diſpenſatõe ſpuali um quoꝝ p̃latus nõ eſt dñs vt ea dare poſſit ꝓ libitu ſed diſpenſatoꝛ? ſzm id. j. coꝛ iii. ſic nos exiſti · hõ vt mi. xpi et diſpen. mi· dei · Qñz vero oſangumei p̈lati ſũt eque digni ſic alij · St ſic licite poteſt ſine aceeptiòne perſonaꝛ aliquis ſuos ↄſanguineos pᷣferee·qe ſaltem in looc pᷣminent ꝙ; de ipis magis ↄfidere poteſt ſeʒ ꝙ ſecum vnanimiter eccleſie negocia tra⸗ ckłent.hoc tñ eſſet ꝓpter ſcandalũ dimittendũ ſi ex hoc aliqui aſſumerẽt exemplũ dandi bo⸗ na eccleſie ↄſangumeis etã indignis Obici tur iten qęe faciliꝰ diſpenſat cuz diuitibus et potentibus ꝙ; Otrahant matri moniũ in gradu Shibitu c; cu alijs ergo ꝛc.· ꝙ diſpenſatio * matrimonij dtrahendi peincipaliter fieri con ſueuit ꝗpter fedus pacis ſeruanð qð quidẽ eſt magis neceſſariũ dum vtilitati cca ꝓſonas ex⸗ celletes. Ideo facil ius cũ eis diſpenſatur ſine peccato acceptõis ꝓpſonaꝝ · hec tho· et ↄueit cu eo in oĩbus pᷣbictis in ſolutõe pnñ̃tis qõnis al ex · an · in · i .· l · ſũme ſue · ¶ F hoc beeuiter nota ſzjm alex:an.ibidẽe ꝙp lheticie ſi ſit pu⸗ re pale licet ↄferee ↄſangumeo ſi ſit bonꝰ ex intetione ↄſanguĩtatis.· & vero ſit annexũ ſpꝛ rituali licet ei vferee ex intentõne ↄſangumi⸗ tatis nõ quideʒ peĩcipaliter ſed ſcòario vt ſczʒ nõ egeat ſeò nõ ira vt luxuriet. Si vero ſit ſpi rituale dz tin attendi rõ ſpualis. Item ſolet di ſtingui ꝙ aliud ẽ in maioei di gnitate aliud m minoeibus beneficijs· Et aliuð cũ eligit aliqſ de gremio illiꝰ eccleſie· Et aliud cũ eligit᷑ de gSremio alteriꝰ eccłie ſine poſtulat. Cuʒ ergo epus eligit requirit ꝙ ſzm oſciĩ am vtilioe eli gatur.m mioei vero beneficõ ſufficit q; bonꝰ Si vero poſtulatio fiat maioe diligentia reqᷣri tur · Vñ ſi nõ ſzm ↄſciam vel credulitatem eli gat melioꝛe et vtilioe peccare videt'. B alex. an·Vt acceptio pſonaꝝ habeat locũ ex Hi ilse honoꝛũ:& honoe mihil alid eſſe vide tur ꝙ; quedã reuerẽtia ĩ teſtimoniũ virtutis a licui exhib ita:vt patet ꝓꝑ ph̊m.j.eth̊.Et iõ vir tus ſola eſt honoeis debita cã · &liquis tñ ho noꝛari poteſt nõ tiñ ꝓpter vᷣtutez ꝓpeiaz ſed eẽ ꝓpter virtutẽ alteriꝰ ſic peinceps et p̃ᷣlati. ho noeant etiã ſi ſint mali inꝙᷓtum gerũt pſonam del et duͦitatis cui p̃ᷣficiuũt' et inꝙᷓtũ a deo hñt ptãtem ſeòm alex. an· Et ſibr parẽtes et dñi ſi ſint mali ꝓpter pcicipatõz diuie dignitatis qᷓ eſt oĩm pater et dñs: vñ exo.xx.honoea pa:et ma .t. et. ·· thi. vj.dicitᷣ quicũqʒ ſunt ſub iugo ſerui dnos ſuos om̃i honoee dignos arbitren tur. Senes aũt honoeãdi ſunt ꝗꝓpter ſignũ vᷣtu tis qð ẽ ſenectꝰ.vñ leui.xxix. Coeã cano capi te ſurge et honoea pſonã ſenis. hoc tñ ſignuz qñʒ deficit· vñ ſapĩe.iiij.ſenectus em̃ honoea bilis eſt nõ diuturna neqʒ; numero ãnoꝛꝝ com putata.cani em ſũt ſenſus homis et etas ſene ctutis vita ĩmaculata.Diuites etiã ſũt hono⸗ randi ꝙ eo ꝙ in dũitatibus maioeez obtinent locũ.ſi vero ſolo intuitu diuitiaꝝ honoeent ſcʒ vt credanc melioees qe ditiozes vel etiam honoeibus eccleſiaſticis dignioꝛes ſzm aus. 6 peccatũ acceptionis pſonaꝝ.vnde dicitur in glo · jaco.ij.quicũq; diuitẽ ꝗpter d iuitias ho noꝛat peccat· hec tho.et alex.an.Secus eſt ſi diues honoeet᷑ vt ſcãdalum eius et alioꝝ eui tetur·ita tñ ꝙ pauper nõ dtemnat nec diues in peccato ſuo foueat Vtrum peccatũ acce ptionis ꝓſona? habeat in indicio locum. hẽ P ſic · vnde ꝓuer. xviij· dicit.· Eccipere pſonã iuſticie Peout iudex ad equalitatem iuſticie reòncit ea que inequalitatem oppoſitam face re poſſunt. Fcceptio em̃ perſonaꝝ quandam inequalitatem habet inctuz aliquiò attribui tur alicui perſone peeter ſuam ꝓpoetionem in QJua equalitas iuſticie conſiſtit t ideo mani feſtum eſt ꝙ ꝓ acceptionem perſa onan coerũ⸗ in iudicio non eſt bonũ.Intantũ em eſt actus pitur iudicium. Sed obiritur quia ecc ſiij. dicitur in indicio pupillis eſto miſericoss. Rʒ hic videtur accipere perſonam pauperis: er⸗ gSo acceptio pſone in iudicio non eſt pecratũ He qꝙ homo in indicio deber pauperi ſubueni re quantum poteſt fieri tamen ſine leſione i⸗ peris non miſerebeus in iudicio hec tho ſic erg0 equitas in indicio debet eſſe vt a verita⸗ te non declinetur occaſione huiꝰ vel illius p ſone · NHec obſtat illuò ecc.iiij. ſcʒ eſto ec quia intelligit ꝙ iudex debet tueri miſerabiles p⸗ ſonas ab oppeeſſione diuitũ et potentuz. Et ſi amoee vel timoꝛe eoꝝ vel ſola rõne pauꝑta⸗ tis deficiunt pſone que ſunt neceſſe ad inſtru cnonem cauſe Pauperis vel pſone miſ erabiliſ iudex ex officio ſubuenire tenetur in veritate autem ſententie neutri pti debet parcere· hec alex.an. —“ De contumelia ↄuicio et imſpe rio titulus · xiiij. Oſtea oſiderandũ ẽ de vicijs oppoſits iuſticie ðmutatiue.on aũt quedam dnmittũtur circa omutatões inuolunta rias puta ꝑ hoc ꝙ aliqð nocumentũ in fertur Pximo ↄtra voluntatem eius qð quidem fieri pᷣt dupliciter ſceʒ verbo et facto.Ffacto cũ Pxi mus ledit᷑ in pſona vel in rebus Et de his 4 ſic ↄmittun᷑ dictũ eſt ſupea li.j. de pceptis · erbo aut leditur ꝓximus et extra iudiciu et in indicio. Et quiõ de pximi leſone mi verbo et in indicio habitũ eſt ſupea li. j. vbr agitur de octauo p̃cepto. De illa vero que eſt er iu⸗ dicium hic dicendũ eſt. E& peimo de dtumelia ſcdo de detractõnetercio de ſuſureatõe. qrto de deriſione.quĩto de maleoictõne. ſexto gra huiꝰ materie de multiloqᷓo. ſeptĩo qe oꝛe ñ tĩ peccat in loquendo ſed etiã in tacendo dicẽ⸗ Dum eſt de taciturnitate·Circa peimũ que⸗ runt pła ſeʒ quid ſit cẽtumelia et vtx Oſiſtat in verbis · H q ſic ꝓPe loquẽdo impoetat de bhonoꝛatõʒ alicuiꝰ ſcʒ illã que cõſiſtit in hoc ꝙ aliquis illud qð eſt cõtra honoee alicumus deducit in noticiã eius et alioꝝ qð quideʒ fit pꝓ aliqua ſigna.verba autẽ vt dicit augs. ij. de doct· xp̃iana.inter hoĩes obtinent peincipatũ ſignificandi.Et ideo ↄtumelia ꝗpeie loquedo conſiſtit in verbo. vnde yſidoeus libeo ethi. contumelioſus inquit dicitur aliquis quia ve lox eſt · et tumet verbis iniurie. vnde contu⸗ melia ſecũdum alexandeũ an.eſt peccatum ex impeoperio ſermonis manifeſto tendes aò no cumentum peoximi. Quia tamèe etiam p facta aliqna ſigmificatur aliquidò.ideo extenſo no⸗ mine contum elia etiam in factis dicitur eſſe. Vnde ſup il lud Ho.j.contumelioſos ſupbos dicit glo.ꝙ cõtumelioſi ſunt qm dictis vl fa ctis cõtumelias et turpia inferũt. Elt aut con tumelia maioe ſiquis alicui dicat eius defe⸗ ctum cceam multis qᷓ ſi dicat ſibi ſoli. hoc em̃ cedit i detri metũ honoꝛeis ſui vł reuerétie ſibi ab alijs exhi bende. t tñ etiã ſi ſibi ſoli dicat Otumelia e inꝙᷓ tuʒ fat otra reueretiã audiẽtis hee ſim tho. et alex· an. Quõ Oueniũt er dil ferũt hec tria·ſ.Ouiciũ impꝛoperiũ et Otume lia ·H m hoc dueniunt ꝙ; ĩ verbis peincipa⸗ liter oſiſtunt qꝛ per illa omnia repeeſentatur aliqs defectus alicꝰ indetrimetum honoeis e ius· Huiuſmodi autẽ defectꝰ eſt triplex ſcʒ de fectꝰ c ulpe qui repeeſentat per ouicium· q̃a uiciuʒ dici conſueuſt non tantũ aĩe ſed etiazʒ coepoeis. vnð ſiquis iniurioſe dicat alicui eũ eſſe cecũ conuiciuʒ dicit:ſed non Otumeliam Si aũt dicat ꝙ ſit fur nõ tãtum conuiciũ ſed etiã Otumelia infert · Seðꝰ defectꝰ eſt mino⸗ rationis ſiue indigetie qui etiã derogat hono ri quãcũqʒ; excelletiam conſequeti ·et hic rep ſentat' ꝓ verbũ impeopij qð ꝗꝓpeie ẽ qñ aliq̃s iniurioſe reducit alicui ad memoꝛiaz auxiliuʒ qð dtulit ei neceſſtate pacienti vnde ecẽ· xx· exigua dabit et multa impeoperabitquando qʒ tamẽ vnũ iſtoꝝ ponit᷑ peo alio ſm tho. er alex.an· Poteſt etiã rercõ dici ꝙ cõuicium di cit racõne materie · ſ.eo ꝙ duicium vel quaſi viciũ imponi᷑otumelia vero racõne motiui eo ꝙ cum quodã tumoee ꝓgredit' ſm alexã · 4 Ven orumeiſa vel ouiciuz ſit peccatũ moꝛ tale verba ſzm eſſenuã . i. inquanrũ ſunt q̃ᷓ dam ſoni audibiles nulli inferut nocumẽtuz mſi foete guando auditum vt cũ quis nimis alte loquit Inquãtum vero ſunt ſigna repee ſentantia aliquid in notitiã alioꝝ multa daã⸗ na poſſunt inferre inter que eè vnum ꝙ homo dãnificat' quantũ ad detrimentũ ſui honoeis vb reuerẽtie ſibi exhibede ab alijs· hec autez ſignificatio ex interioꝛi peocedit affectu· Ee ideo in peccatis verboꝝ maxime ↄſiderãduz videt' exquo affectu aliqs ꝓferat verba· Quz igitur ouitiuʒ ſiue ↄotumelia de ſui ratẽne im⸗ poꝛtat quãdam dehonoæeationẽ:ſi intẽcõ ꝓfe rentis ad hoc ferat'. vt per verba que ꝓPfert honoeem alterius auferat· hoc ꝗꝓpeie et per ſe eſt dicere duiciũ et cõtumeliazʒ. Et hoc e pec⸗ catum moetale non minꝰ ꝙ; furtũ vel rapina· non em̃ homo minꝰ amat honoꝛe ſaum ꝙᷓ rez poſſeſſaʒ· vn meret᷑ penã inferni ſzm illd Oꝛ. v.·qui dixerit fratri ſuo fatue reꝰ erit gehene igni 989· & vo aliqs vbum conunij vel dtume⸗ lie dixerit alteri non tam animo dehonoeãdi ſz foete ꝗpter coerectiõz vł ꝗpter al iq̃d huuõi ñ dit ↄuiciũ ł dtũel iã foemaliter ꝓ ſe ſʒ ꝑ ac⸗ cidẽs et materialiter · iquãtũ · ſ. de idad pt eſſe uiciũ et dtumelia vnde hoc pt qñqʒ eſſe abſ q omm peccato· vnde domiꝰ dixit apoſtolis luc · iij · O ſtulti et tardi coꝛde·æc. qnqʒ vero poteſt eſſe cũ peccato veniali vt ſi ſit leue cõ uicium non multũ hominẽ dehoneſtãs et ꝓ⸗ ferat ex aliqua leuitate anim vel ex ira leui ſine firmo ꝗꝓpoſito aliquẽ dehoncæꝛãdi· vt cuz aliquis iutedit ꝓ huiuſmodi verbũ aliquẽè le niter Otriſtare· vñ requiritur diſcretio · vt hõ modeſte vtat hmor verbis:quia poſſCz eſſe ita graue conuiciũ ꝙ per incautelã ꝓlatuʒ hono reʒ eiꝰ Oↄtra quẽ diceret aufereetet tũc homo ozta liter peccare poſſet etiã ſi dehonoꝛatio em alterius non mtenderet · ſieut etiã ſiquis al iqueʒ incaute ex ludo percutiens grauiter Te, ledat eulpa non catet· ideo dicit auguſtinus de ſer. do.in mõ.raro et ex magna neceſſita⸗ te obiurgationes ſunt adhibende in quibus non nobis ſed vt dño ſeruiat mſtemꝰ . ¶ Sed obicit' quia conuiciari ſecũdum philoſophũ nij· ethi· eſt actus virtutis ſcilicet eutrapelie non ergo eſt peccatum ad eutrapeliam p tinet dicere alianon conuitiũ leue non ad de Hhonoeationem vel contriſtationem eius con⸗ tra quem dicitur ſed magis ad iocum et dele⸗ ctationem. Et hoc ſine peccato poteſt eſſe ſi ſeruentur debite circumſtantie·Si vero aliqᷣs non fozmidet contriſtare eum contra quem ꝓ fertur huiuſmodi conuicium iocoſum vt exci tet in alijs riſum Hhoc eſt vicioſum vt patet i⸗ bidem. hec tho.et conuenit cum eo alexan. acram aliquis debeat contumelias ſibi il⸗ t as ſuſtinere & ꝙ ſic quandoq;; tenemur e nim habere paratum animum ad contumeli⸗ as tolerandas ſi expediens fuerit· NHon tamẽ tenemur hoc ſemper actu facere ut haberi po teſt ex verbis auguſtini li:de ſermone dm m mõ.quandoqʒ opoetet miuriam illaraz repel lere · tum gpter bonum vtumeliantis · ſ. vt eiꝰ audacia repeimatur et de cetero huiuſmodi non attemptet ſecũdum illud peouer · xxvj re ſponde ſtulto iuxta ſtulticiã.ſ.ne ſibi.ſa.ui. tum peopter bonum multozum quoeum peo⸗ fectꝰ impeditur per contumelias nobis illa⸗ tas·quam ratione tangit gregoꝛiꝰ.ſup er eze · omel . x · Et opoetet repellere moderate. ſ. ex officõ caritatis non ex cupiditate peiuati ho⸗ noeis· vnde peouer xxvjne reſpondeas ſtul⸗ to iuxta ſtu lticiaz ſu:ne ei ſimilis effi.̊ cho·. Fttendẽede ettam ſunt conditiones conuiciã⸗ tis et conuiciati · et ſecundum hoc opoetet cõ uicium ſuſtinere vel non ſuſtinere · Ri enim cã uicium dicatur a peouocato. perſone pari vel inferi oei vel etiam ſuperioꝛi vbi non eſt miu⸗ ria offitij et pꝛeſumitur de medicina moebi ſi ue intempantie peo ſuſtinentia ſuſtinendum e et eſt meritoeium· Si vero dicatur ſuperioei in miuriam offitij vel alij coraz opſo et de reme dio temperantie mhil peeſumatur ſi ſuſtinea tur non eſt ſuſtinendum· hoc autem difficile eſt cognoſcere cum infertur conuitium pari. Quando autem infertur a ſuperioꝛi ſiue de⸗ linquens ſit inferioꝛ ſine non ſuſtinere eſt o⸗ poetunum. Dre · aliund eſt arguere vel coeripe re tempoze quo conuicians eſt ĩ furoꝛe quia tunc non competit non enim eſt tunc aptꝰ ad recipiendum. St alind eſt iam ſedato aliquan tulum furoee quia tunc eſt ſili peoficuum. ſe cundum illud ecẽ· xx· qm bonum arguere qꝙ;ᷓ iraſci ·ꝛc· de peimo dicitur ecc· viij. non incen das carbones peccatozum arguens eos ſcili⸗ cet tempoee quo ira eis dominatur.hec alex· an. Vtrum contumelia oeatur ex ira H ꝙ ſic vt dii greg: xxxj·mo.Otumelia em magnã hʒ ꝓPinꝗtatẽ ad finẽ ire qᷓ eſt vindicta. Nłia em̃ vĩdicta ẽ irato mag ĩ ꝓmptu ꝙᷓ iferee otu meliã · Et ido otamelia maxie oeitur ex ra tã ꝙᷓ ex peincipio proximo· ichil ommꝰ tamen naſci poteſt ex ſuperbia peopter diſpoſitionẽ 1 concomitãtem. qui em̃ ſuperbi ſunt eſtimant anos inferoæes ſe· vnd ex indignatione cõtu melias infligunt. Sic ergo motiun Otumelie poteſt eſſe vłb appetitꝰ vmdicte ſcʒ cũ ſe pꝑ hꝰ eitimat vindicari:et ſic reducitur ad ram. vb teptus mnferioeis b? qᷓſi ĩferioeis et ſic ad ſuꝑ biã. B alexan. ta meliꝰ fiat vidicta vł ſa tiſ factõ ſledo b ↄuiciãti rndendo e ſi fiat conpacõ ĩ genere meliꝰ e ſilere ꝙᷓ rñdere ad victoæiã obtinedã · plꝰ em̃ e vincere viciuz ꝙ; ꝓlonã·ſjm iłlò ꝓuer·xvj.melioe e ſapieſ viro foeti et qui domnat aĩo ſuo expug. vrbium. Si vo fiat ↄpatio ſm ↄditiões pſone melms poteſt eſſe in can rndere ꝙ; ſilere. In iudice eĩ eſt laudahile ꝙ imponat ſtulto ſilétiũ tollic em ſibi aliqñ pſumptuo ſapĩie ꝓ reſpõſionẽ vt ſ.:ſuã ſtulauciã recognoſcat.G alex· an· Si quis tñ hoc aĩio taceret vt ↄtumelſãtem ꝓuocaret ad iracundiã h ad vindictã ptinerz ſz ſi quis tac eat vt det locũu ire G è laudabile.vñ ecẽ. viij. nõ liu ges cu hõie linguato et nõ ſtrueſ in igne illiꝰ? ligna B efortn aliqs vinci 1 poſſit in ↄ mcijs ab alio niſi peiꝰ vincat᷑ a ſe⸗ ipo ſimpliciter ꝙ nõ. vmcit' em̃ qs a ſe mł tipl iciter. peio cũ del mqt et ꝓ h̊ eſt cã Duicij ſedo ſi deliquit tñ dolz de ↄuicio ꝓpter ſe nõ ÿ ter ↄuicianteé⸗3⁰ cu impotétez eſtimat ſe ad vincedu · ſi vo nullo hoꝝ modoꝝ a ſe vicat n pᷣt ab alio vici licz victꝰ eſtime. vñ criſoꝰ ſit aliqᷓs vir mirabilis et magnꝰ et omſ vocet eũ furez et hnuſmodi:ille vo ñ moleſtet nec ſit ſibi ↄſciꝰ alicꝰ talis licʒ multi de eo talez habuerit opionẽ. nõ e ouiciũ paſſus ſʒ illi ſe⸗ ipᷣos ofuderut ille aũt ñ eè ↄfuſus. Gᷓ alex. an. Vcꝝ ↄtumelia ſit Sunoe adulatiõe h quã tũ ad H ꝙ ↄtumelia dicit bonũ malu eẽ SZuio⸗ ꝗntũ vo ad hoc ꝙ Otumela magis oedĩat co⸗ Smtiuã ĩ bonu faciedũ vł ad malũ declinãð eſt miꝰ Suis: adulatio em claudit oculũ co⸗ diſne malũ videa' otuelia po occaſionaliter apit vt videat' malũ et caueat' G alex. an. * trũ otumelia ſit guioe detractiõe SZuioe eſt qntũ ad ho ꝙ płibꝰ in ea publicat maluz quantũ vero aò B; e minꝰ guis q⸗ magis caue ri p̃ᷣt malu qð accidit ex otumelia ꝙ; qð acci⸗ dit ex detractiõe B alex an. Qua pea pumri ðz Ouiciat' fñis & pena pecũiaria facéta eſti matiõe inmrie arbitrio iudicis ſjm qlitate et qntitate nurie et h ſi ciuiliter agac. ſi autez crimjĩaliter exosdĩaria pea offi cõ judicis iĩfer te mſti. de miur . in ſum. Biqs aut tumeliã aut duiciũ intulerit epᷣo mox depoĩtus curie cradat.xj.q i.ſiqs ſacerdotũ dẽe ẽ ſim hoſti. ſi ep̃m dm ſuu publice deneganerit vt ibioẽ videt. vb ſi ei aaxiliuũ nõ p̈buerit et occidi P⸗ miſerit b ĩ eũ maꝰ violetas ĩiecerit. ff. re m. ome ðlictũ. . i.et fi. G̊ Ho·ti.ð cle.maledico. BUe detractõe et infamatõe ti.xv. uEnnde oſiderandu é de detractõne. Et pPeĩo de Pa:2* de eiꝰ pena · Cica pei mu qrut pła. ſ. qd ẽ detractio & de⸗ tractio eè aliene fame P oeculta vᷣba denigtio qui em ꝓfert vᷣba otra alique in occulto quã tuz in ſe è audieètes facit habere malã opion ?⸗ de eo ↄtra quẽ loq̃tur· hoc em̃ intẽdere viè e et ad hoc conat detrahes vt vbis eiꝰ creda⸗ tur · vñ de detrahere q̃i ſubtrahere.ſ. de fama eiꝰ · qð fit qnq; directe vt cuᷣ qs falſuz alij im põit ł peccatu augz vbis.ł reuelat occultum vb ið qð e bonũ dic intecõe mala factu · qñqʒ; vᷣo iĩdirecte · ſ. cũ bonũ alteriꝰ negat ł malici oſe tacz. vñ ptz Pdtractõ differt a contuel:ia qe otumelioſus loqtur᷑ ↄtra alique maiĩfeſte ð tractoe occulte. Et qᷓntũ ad finem mterũ ſiue nocumetũ illatuz qe ille derogat honoei de⸗ tractoe fame. G̊ tho.et alex. an. ꝓl em. V⸗ trũ detractõ ſit pecc atũ moetale vt dictũ S peccata vboꝛ maxie ſũt ex itetiõe dicẽtis iudicãda · detractõ aũt ſzm ſui rõneẽ oꝛdiatur ad denigrãòdũ famã alicꝰ. vñ ille p ſe loquen do detrahit qᷓ ad G; de aliquo obloqui eo ab ſente vt denigret fam eis auferee auᷣt alicui famã e valde gue qe inter res tpales vihetur fama pcioſioe eſſe ꝑ cuiꝰ defectũ hoõ impedit a multis bñ agedis · ꝓpter qð dicit' ecc. xlj. curã hahe de noĩe bono hoc em magis pme bit tibi ꝙ mille theſauri magni et p̃cioſi. er i⸗ Deo detractio ꝑ ſe loque e peccatuù moeta⸗ le vñ ad ro.i.òe detractozes òo odibiles. q ideo dici vt dicit glo.ne leue putet' ꝓpter Hᷓ Oliſtit ſn vbis· Cõtingit tñ qñqʒ ꝙ aligs di cit aliꝗ vba p q̃ diminui-fama alicꝰ nõ iten des HB ſi aliquid aliud hoc aũt nõ eſt detrahe re pꝑ ſe et foemaliter loqndo.ſʒ tim materiali⸗ ter et qᷓi ꝑp acens Et ſiq̃dẽ vba p fama alicꝰ diminuit ꝓferat ꝗꝓpter aliqð bonũ vl neceſſa riũ · debitis circũſtatijs ſuatis nõ peccat nec v̈c dici detractio.ſi aut ꝓferat ex animi leui- tate vł ꝗpter aliqd aliuò nõ neceſſarium non peccat moætaliter niſi foete vbuʒ qð dit nota biiter famã alicꝰ ledat.et p̃cipue in Honeſta te vite · qe h ex ip̃o genere verbosu rationem Ioʒ peccati moetal is et tenet' aliq̃s aò reſittu⸗ uiõz faciedam ſicut ad reſtitutiõz cuiuſ libz rei ſubtracte B tho·¶ Nota ſzm alex · an. ꝙ reue⸗ lare malũ ꝓximi ei qᷣ p̃t et vult peodeſſe et eo oꝛedine quo dzʒ et quo fine opoetet cũᷣ alijs cir cũſtantijs debitis ad eiꝰ coerectionẽ vł no⸗ cumeti q ibiòè p̃t accidere vitaciõz e bonum ſi vo debite cõditiones deſint malu. Et ſiqui⸗ dẽ dicat ex leuitate nec ſit volũtas nocendi nec aggrauet ex circuſtãtijſẽ pctĩ veiale. ſi aũt ex deliberacõe in nocumetuzʒ ꝓxĩ è moꝛta le. I. ᷓ etiã nota gto.ſupꝑ ilið pu er. xxij. cu detractoeibꝰ ne ↄmiſceariſ.G̊ inq̃t ſpãliter vicõ piclitat fere totũ genꝰ hũanũ.Bᷓ 16 diæ e tu qe pauci ꝑ viã ſalutis ãbulãt.tũ qe pauci ł nulbh ſunt q̃ nõ aliqñ ex anim leuitare aliqᷣd Oicãt vñ in aliquo vł leuiter fama alteriꝰ mi noꝛat · Vn hiero.dit raro mueĩes ꝗᷓ ita ireep⸗ heſibuleè velit exhibere vitã ſuã vt nõ liberer rephedat alienã. Ifte nota ſzm ray. ꝙ detra⸗ ctio ſine infamatio qñqʒ fit verbis planis· qñ; q; verbis artificioſis.i. artificioſe excogita⸗ titz ſiue cãtlenis.qñqʒ nuti bꝰ et ſignis. qũq; etiã ſcriptis q̃ dicũtur libelli famoſñi vt ciᷣ 48 ſeribit cartam in miuriam et in infamiam al⸗ teriꝰ et peoicit occulte ĩ eecleſia vl in platea “ vel demo vt inuẽta et lecta alius infametur et talis mosta liter peccat· Et tra ofectcoees talan libelloꝝ· necnõ et etra inuemẽtel eoſ et nõ ſtatim deſtruentes ſzʒ doloſe mamfeſtates pene ginſſime ſunt iſtitute tã ſm leges ꝙ bm canones vt flagellatio et exomunicatio m can.v.qi.q̃ in alteriꝰ et/c.hi qui. Ethi ↄſtet qs fecerit pᷣt accuſari etʒz depõi cũ ſit gue pec catũ et accuſatiõe digniſmu et cõdẽnatione· di. xxv.nũc aũt· Et ð capitacõe Em leges· C· ð famo.libelł.l.vna· et· v.qii:ſiqs famoſũ In foeo ãt penitetie te ad reſtitucõzʒ dãni da ti ſcʒ ſi alias abſq; hmmoi infamatiõe nõ incur riſſz illð dãnũ · Tenet etiã ad reſtitucõz fame ſi foꝛte ꝓpter hoc aliꝰ ẽ infamatꝰ qð fiet hoc mõ.ſ.vt vbi publice dixit vbis ł cãtilems pꝓ ſe ve p aliũ· vł etiã vbi piecit libellũ famo⸗ ſum necnõ et alijs locis vbi intelligit illũ ↄ⸗ tra que hec acta ſunt infamatũ hG; eſt occaſiõe ſui dicti vel facti b ſigni:publice ſimiliter re cognoſcat ereoeẽ ſuũ et culpã · pꝑ ſe ſi audz· vł pꝓ aliũ ſi ñ audet pꝑ ſe: Et ꝓ poſſe remoueat vł ſaltẽ alleuiet infamã · tenet etiã ſecu ↄpone⸗ re et de ĩiuria hũiliter veniã poſtulare ĩ a pſoã ſi audet · vb ꝓ alm ſi ñ audet ꝑ ſe tacito noie Wrcbarin H.xiin · q· vj · ſi teſ.et. v. q. ij · quidã B; rich· m tñ hoſti. ſᷣ ille q̃ diffamauit ex recogmtiõe ereoeis ſin magis infamaret ĩ⸗ famatũ nõ dicat ego de tali facto infamaue⸗ rã ſʒ dicat ſic·ego infamauerã talez de eo de quo eſt inter nos infamatꝰ bñ ſcitis qd ẽ ilið ſciatis ꝙ ego tanꝙᷓ malicioſꝰ et malꝰ.hG̊ adin ueni : et medatiũ e qcquid dixi· et ñ dicat fal⸗ ſum ſʒ medatiũ qe ↄtra mẽteʒ dicebat ꝓximũ infamãdo. et tñ verũ p̃t eſſe qdð dicebat Sʒ quid ſi de diuerſis ĩfamatꝰ et a dinerſis. tũc neceſſe ẽ vt ſpecifice' ſiẽ videꝰ· Rndʒz hoſt. ꝙ faciat h̊ ad arbitriũ mfamati·b ſi guiter ar⸗ bitraret᷑ ad arbitriũ iudic deberz ſe purgare ar. ex · de iureiu. veiens· et c· qntaualł. et ð ar bitris · c· ij· De hac etiã materia. ſ. de reſtitu⸗ ciõe fame vide infra li· v.ti ð reſtitucõe·arti. 28 Sunꝰ peccatë ſ. ↄtumelia vk ij . q. iij . f. detractio & ꝙ ↄtumelia inãntũ hʒ maioꝛem ꝓximi leſiouẽ ſiẽ et rapia ẽ Suiꝰ pctm̃ qᷓ fur⸗ tũ vt dictũ è ſupea · SEx quo vicio pᷣcipue ori tur detractõ h ex ĩuidia qæ nitit' qlitercumʒ minuere gloꝛiã ꝓximi · Vtn audieſtolerãs detrahete guiter peccet ih& ꝙ ſic videt em̃ ↄ ſentire detracto⸗i. vñ fit ꝓpticeps peccati eiꝰ &t ſi inducat eũ ad detrahedũ ł ſaltẽ placeat ei detractio ꝓpter odiũ eiꝰ cui detrahit' ñ mi nꝰ peccat ꝙᷓ detrahes · et qñqʒ mag· vnñ bern.· detrahere aut detrahetẽ audire qᷓd hozꝛum dã nabiliꝰ ſit nõ facile dixerim. St hieroꝰ nõ mi nꝰ auribꝰ ꝙᷓ ligna fugias detractiõs ſi vo ñ placeat ei peccatũ ſ̊ ex timoee vł nesgligęetia vl etiã verecudia qᷓdã omittat repellere ðtra hẽtez peccat quið ſz̊ multomiꝰ ꝙ;ᷓ detrahẽſet plerũqʒ veĩ aliter · qnqʒ etiã G̊ pᷣt eſſe peccatuʒ moetale ł ꝓter hoc ꝙ alicui ex officõ incum bit coæripe detrahente b ꝓpter aliqð picbm O ſequẽs.vł ꝓpter radicẽ qᷓ timoꝛ humanꝰ p̃t eſ ſe qñq; peccatũ moetale vt habe᷑ mfra.Non JI. „ xV xX „dy tñ dʒ aliqs reſiſtere detractoeĩ arguẽdo eñ ð falſo maxie ſi ſciat eſſe veru· qdð t ſed debet en verbis redarguere de hoc ꝙ peccat fratri detrabeo vel ſaltem ceſtendere ei detra⸗ ctio diſpliceat per triſticiam faciei quia vt èr= ci ꝓuer. xxj. vetꝰ aqlo diſpat pluuias et fa cies triſtis linguã detrabẽ tez Et Hieroꝰ. ſi im nobis eſſz diligetia ne paſſim obtrectatoeibꝰ crederes iã oms detrabere timeret-hec tho. et cum eo duenit alex · gqui videre de ſcðo:ſ.de pẽa detracto ris. Circa qð ſciẽdũ ꝙ detractoꝛ ſm qð notat gof.fit mfaĩs:et ab eccleſia ꝓricit vj· q-i-deteriozꝛes· Itẽ punit vt homicida ve i⸗ bidẽ et de pe · di · i. Homicidioꝝꝛ Nõ ꝙ detra⸗ Here ſit cerimẽ ita gue ſiẽ occidere· ſ qe puni⸗ a eterna ſiẽ occidere ſiẽ dicit t. v. qᷓ di xerit. f. ſuo racha.reꝰ erit gehene ignis· BVe ſuſureatiõe titulꝰ.xvj· ſtea ↄſiderãduz ẽ de ſuſureatiõe· cca . quã ꝗruũt' ꝓła·ſ¶ vtrũ ſit peccatũ diſtin ctũ a detractõe ihẽ ꝙ duenit cũ detra ctiõe in materia et mõ loquẽdi qe vterq; die de ꝓximo malũu occłte ꝗpter qð aliqñ vnũ po ni ꝓ alio.vñ ecẽ· v.nõ appelleris ſuſureo· ſuſureones vo amiciciã mitut' ſepare: vñ ſup id ro.i. ſuſureones detractozes· glo·ſuſureo⸗ nes mter aĩcos diſcoꝛdiã ſemianteſdetracto res aũt alioꝝ bõa negãt b minuũt. Crimina⸗ toe aũt differt ab vtroq; qe crimĩatoæ ẽ q pu⸗ blice cmia alijs impomt/ſaccuſando vł oni ciãdo qð nõ ptinet ad illos.Biliguiſ aut qpe dici ſuſureoſuſureo em̃ nitit amicoſ ab iui cẽ ſepare ideo ad eos duabꝰ vtit lingis di cẽs om malũ de alio.iõ dici ꝓner· xx⸗ ſi ſur ro et bili. maledictꝰ.multoſ em turbaut pace hñtes ·Vt ſuſureatio ſit Suiꝰ ꝑctĩ dtra⸗ ctiõe he ꝙ ſic. qe aicus pᷣmmet inter exterio⸗ ra hõa ecc. vj.aĩco fideli nulla e Opatio·:qe et optia fama qᷓ ꝑ detractiõeʒ toli tᷣ ad hoc ma xime neceſſaria è vt hõ ydoneꝰ ad amiciciam habeac. Eſt etiã maiꝰ peccatũ ꝙ; Drũelia qe melioe ẽ amicꝰ ꝙᷓ; honoe et amari ꝙ honoeari vt dicitᷣ. vnj· echi · Vñ bñ oſt& it guitas hu ius peccati ꝓner · vj· vbi dieitẽ ſex ſunt q̃ odit deꝰ et ſeptimũ deteſtat? aĩ a eiꝰ. et Hh vltimuz ponit eũ ꝗᷓ ſemĩat diſcoꝛdiã inter fratres. De deriſione ſiue illuſione et ſubſan natione. titulꝰ.xvij. ESEinde oſiderãdu ẽ de deriſiõe . Et cir⸗ ca hoc querũtur plura. ſ. vtrũ deriſio ſit ſpãle peccatũ diſtinctu ab aliji pec catis quibꝰ ꝑ verba ꝓximꝰ ledit H ꝙ ſic· qe finis eiꝰ e diſtinctꝰ ab alns qꝗ·ſ. e cõfuſio et erubeſcẽtia illiꝰ q deridet᷑ᷣ · ſicut em ouici⸗ ans intẽdit dep̃ſſonẽ et detrahes inłamiã· et ſuſureãs diſcoꝛdiã ſic deridẽs erube ceétiã In h̊ aũt.iſ.fine ↄuenit:ſ. cũ ſubſannatiõe ſʒ dif⸗ fert ĩ modoqę ireiſio fit ozei:verbo cachino ſubſannatio autẽ naſo rugato vt diẽ glo· ſuꝑ illud põ ·ꝗ habitat in ceł reidebit ec 8-Tat em̃ differetia ñ diuerſificat ſpecie vtrũq; em differt a Otumelia ſic erubeſcetia a dehonoea Ge eſt em̃ erubeſcentia umos dehonoæatiõis vt diẽ dam̃ . ¶ Ven deriſio ſit aliqũ peccatuʒ moetale H& ꝙ ſic: eu em aliqs malü vl defe⸗ ct põit in ludũ ł riſuʒ q̊ͥ m ſe e ꝓuũ malũ ẽ veiale et leue pẽtm ſm genꝰ ſuũ ſzm cho.Do teſt etiã es veiale peccatũ cũ quis deridzʒ ali⸗ quẽ ex leuſtate nec vellet eiꝰ malũ ſzm alex. an. Qu aũt accipit' quaſi ꝓpuũ rõne ꝓſone ſic defectꝰ pneroꝝ et ſtultoꝛx parũ põderare ſo lemꝰ.aliquẽ ſic illudere vł deridere ẽ eũ oĩio puipẽdere et eũ tã vilè eſtimare vt nõ ſit de e ius malo curãdũ.ſ qᷓi ꝓ ludo hnñdũ. et ſic eſt peccatũ moetale et e Suiꝰ ꝙᷓ ↄtũelia.qe Otu⸗ melioſas videt' accipere ſerioſe.illuſoz aũt ĩ ludũ et ita videt eſſe maios ↄtẽptꝰ et ðhono zacõ· Eſt aũt illuſio ſiue deriſio pctm̃ tãto gra uius qnto maioe reueretia debet pſone q̃ mei det. vñ gue pctm̃ ẽ deridere iuſtos qꝛ hoc mł ros retrahit a bono job· xij · deridet inſti ſim pꝓlicitas· t Sinꝰ e deridere pentes ꝓuer·xxx · oculꝰ qᷓ ſubſannat pꝛeʒ et deſpicit ꝓtů matris ſue effodiãt eũ coeui ð toerẽtibꝰ. Et Suiſſimũ eſt reidere deñ et q̃ ſunt ð ei · ſm ið yſa. xxj. Cui expeobaſſi et ſequitur ad ſanctum ilrł. ſ. deum. B cho- cſ De maledictiõe ti · xviij⸗ ſp malu ih maledictio fieri p̃t ł reſpe ctu eiꝰ qᷓ dignꝰ e bñdictiõe vel cui ↄpetit be nedictõ⸗p̃t etiã fieri zelo iuſticie vł vidicte. b illo etiã fieri p̃t cui ↄuemit ex officõ vl ñ Opetit: Si ergo fiat maledictio reſpectu eius qui meret mal edictionem cũᷣ HM debitis cir cuſtantijſ· erit maledictio bonũ licet ſit malũ ei ꝗᷓ maledicit ſi vero fiat illi q̃ nõ mere ma ledictione vł deſint aliqᷓ debite circũſtãtie e⸗ rit maledictio malũ⸗hᷓ alex· an · Vti male⸗ dictio ſit dem ꝙ; blaſphemia ih?& maledictio creature ĩ quãtuʒ creatura ẽ redũdat in denz et ſic ꝑ acens hʒ rõnez blaſphemie.St ſic ĩ ca nonica iude accipi blaſphemia ꝓ maledicti one vt dicit glo·cũ inqt michael archãgeluſ cũ dyahbolo diſputãs alt ricaret ð moyſi co⸗ poee nõ ẽ auſus iu. inferre blaſphemie. St ea dẽ racõ eſt de detractoꝛe.G cho.et ↄueit cum eo alex· an · Vta liceat aliquẽ maledicere X ſic qq; ſi em aliqᷓs impeecet' vł optet malũ alicꝰ ſub racõe mali hq̊ e mqntũ eſt ma⸗ lũ intendens ipſum maluʒz· et ſic nõ liczʒ.Et B eſt maledicere e loquedoet ſic pᷣcipit apo⸗ ſtolꝰ Bo.vij.bñdicite et nolite maledicere. Si aũt ſub rõe boni intẽdẽ do.ſ.bonũ ſic licet Nec ẽ maledicere ꝓpᷣe loquẽdo ſij pꝑ accñs q̃a Peicipab intetio dicẽetiſ nõ fert' ad malũ ſ ad bonũn.B aũt ↄti git dupliciter qñz ſub rõe iuſti et ſic iudex hiece maledit illũ cui p̃cipt iuſtã pPenã ĩferei:ſic etiã eccleſia maledicit anathe⸗ matizãdo.ſic etiam ꝗphete impᷣcabant mala peccatoærbꝰ qi ↄfoꝛmãtes volũtatẽ ſuã ðdine iuſtitie licet hmoi impᷣcatiõs poſſint intelli⸗ Si ꝓmodũ p̃ᷣnũtiacõis · Qnñqʒ vo dicic aliqð malũ ſub rõe vtił vt cũ qͥs optat aliquẽ pecca toꝛs pati aliqð impedimẽtuʒ vł vt ipe melio⸗ efficiat vł vt ſalte ab alioꝝ nocumẽto ceſſet Oſtea oſiderã dũ eſt ð maledictiõe. Et cca B qrunt pła·ſ.vtrũ mal edicere ſit Dicere aũt malũ alteriꝰ ꝓꝑ modũ enũᷣtiacõnis ſic aliꝗd expeimi mõ indicatiõ ptinet ad de tractiõz. B tho. et oueit cũ eo alex: angli. Vtrũ liceat creaturaʒ ire=acoõnale maledicere HX maledctio ad illò ptinet cui p̃t aliqᷣd vb bñ b male cõtingere·ſ.rõnali creature.⸗ lijs aut dicit bonũ b malũ ↄtingere ĩ oꝛdĩe ad creaturã rationalq Oediat aut aliq̃d ad e am tripꝑliciter · peĩo ꝓ moð ſubueientis.et ſic geñ· iij. dixit ð& hõi maledicta terea in ope tuo.vt.ſ.ꝑ eiꝰ ſteri litatẽ ꝓpuniret᷑ hõ:d ꝓ mo Du dtinẽtis · ſ. cpis vł loci ·Et ſic job maledix: Diei natiuitatis ſue ꝓptet culpam oeiginalem quã naſcẽdo ↄtraxit·et ꝓpter dtractas peãli⸗ tateſiet vtroq; mõ p̃ᷣt intelligi dauid maledi xiſſe mõtibꝰ gelboe.ij · reg·i· tertio p modum ſigficatiõis et ſic dũs maledixit ficulnee ĩ ſi⸗ Snificationè iudeoꝛ · maledicere vo eis ſim ſe ↄſideratũ è ocioſũ et vanũ et p ↄns illicitũ H tho. et alexan. Vtcꝝ maledicere ſit pcetin moetale · M ꝓ ſic ex genere ſuo cũ ſzam ſe cari tati rexugnet ꝗᷓ diligimꝰ ꝓximũ vñ. i.co· vj. neqʒ maledici neq; rapaceſ regnũ dei poſſide but: et eè peccatũ tãto grauiꝰ quanto ꝓſonam cui maledicimus magis amare et reuereri de bemꝰ.vñn leui.xx·ꝗqᷓ maledixert pꝛzi ſuoe t ma tri moete moeiat'. Cõtingt tñ vbũ maledictio nis Platũ eſſe pctin veĩale.ł ꝗpter mali pui⸗ tate qð qs alteri imppᷣcat. ł etia ꝓpter affectũ Pferetis mal edictiõis vba dũ ex lem motu k luòo: vł ex ſureepuõe aliqᷓ talia ꝓfert· qe pec cata vᷣboꝝ maxie ex affectu peſant' vt ſupea dictũ ẽ. Et ſic augꝰ i omełl ·̊ purgatoꝛio põit ĩter alia pctã facile b temerarie maledicere. icit tn alex an. ꝓ ſi talia ducãt? ĩ ↄſuetudi⸗ is pnt eſſe mostalia ꝓpter cõtẽptũ. G cho. et aleranVe maledictio ſit grauiꝰ pctm̃ ꝙ detractio & ꝙ nõ. dicere em malũ culpe modũ enũciatiõis qe ꝓtinet ad ꝗqtuoe vicia pmiſſa eſt pctm̃. mꝙᷓtũ ex G ꝓxio mfert᷑ ali⸗ qð nocumetũ· Siuꝰ aũt pctm ẽ nocumẽtum ĩ feree ꝙ deſiderare ceteris paribꝰ. vñ detra⸗ ctio ſzm cõem rõnèẽ eſt grauiꝰ peccatũ ꝙᷓ ma⸗ ledictio ſim deſiderium expeimens· Maledi ctio vo q̃ fit ꝓ modũ ĩperij cũ habeat rationẽ cãe pᷣt eſſe detractiõe guioe ſi maiꝰ nocumen cũ ĩ ferat ꝙᷓ ſit denigratio fame vł etiã leuio⸗ ſi miꝰ. Et Gq accipi debet ſzm ptinetia pꝓ ſe ad hec vicia.DOñt etiã et alia ꝑ aceñs oſiderari ꝗq dicta vicia auget b minuut. B tho. De bac materia hoſti.ci.ð clerico maledico notat q maledicoꝝ alij maledicũt ſiue blaſphemare peeſumũt deum:alij Hoĩes.alij facta höumm. ke dicutur maledici qᷓi maledicetes. Genera⸗ ter etiã pᷣt dici maledicꝰ is q̃ obloq̃tur ð ali quo hõie ei detrahedo l eũ depeimedo ex ·. e. c. i Itezx ſiqᷓs maledixerit eccleſiaſtico peicipi dicẽdo publice aliqᷓ vba ĩ depᷣſſione ſui offi⸗ cij b bnficij ſi ſit cłicꝰ ò; arbitrarie p iudicez⸗ ſuũ puniri ita ꝙ exẽplo eiꝰ ceteri tereiti otra romanã ecciaz n ꝓrupãt ex · e. c. i. Et dẽ crede hoſti.ð laico.vt.xxiij.q:i.tñ vt notat gof.e. ti · papa i dice pᷣt ſic diẽ ĩpatoe ð eo qᷓ male⸗ dit ſibi . ſ. ꝓ ſi hͥ ex leuitate ꝓceſſit dtẽneð eſt — — ff.ad.l.muli.maie. famoſi· ſi ex inſania: miſe⸗ randum-ſi ex iniuria remittendum. C. ſiquis male impe.l. vna· Item de pena maledicoeuz quere infra.li.v.ti·de canõibꝰ penitecialibꝰ De multi loqo et vboſitate ſiue lĩiguo⸗ ſitate et taciturmitate ti :xix · Einde ↄſiderãð ẽ ð mktiloqo ſimul et taciturnitate · Et wĩo de multiloqo · ⸗ ca qð ſciedũ ſm alex. an· młbtiloquzʒ ðe HB̊ vt multitudo locucõis cũ ſupfluitate vł p̃ter vtilitate vł neceſſitatẽ · Et Gm G̊ in młtiloq̃o eſt pctm̃. vñ ꝓuerx·.ĩ młtiloqᷓo peccatũ non deerit· Nõ aut accipit ̊ ĩ ſua generalitate in qᷓ p̃t fieri bñ et male opoetz eĩ młtis Gmoĩbꝰ vti m difficilibꝰ declarãdis · Scieð aũt ꝙ a liud ẽ PBe loquẽdo młtiloqum et aliud vbo⸗ ſitas ſiue linguoſitas· vboſitas em ſoãt ĩ ↄtẽ⸗ ptũ ꝓuejĩente ex ↄſuetudĩe ſupflue et ĩoꝛdina te locutiõis.mł tiloqᷓũ vo ñ determĩat tiñ quã tũ Imguoſitas ſʒ ſtat ĩ genere· Et iõ licz mlti⸗ loquzʒ ſit aliqñ veĩale pctm̃. ſ. ꝓut ẽ citra lin⸗ guoſitatẽ ꝓpter qð aug·loques ð minutiſpec catis ĩter alia põit ið quoties loqᷓtur qᷓ̃s plus qꝙᷓ; opoetet · NHichilomĩꝰ aũt vᷣboſitas ſiue lin⸗ guoſitas pᷣt eſſe moztale pctm̃ · vñ job·xj. nũ⸗ qd vir vboſus iuſtificabi qᷓ dicat non · Squit videre de taciturmitate· Circa qð ſciedũ ꝙ tacere aliqñ ẽ actꝰ vtutis · vnð SSdicit os diſcretũ et ↄgruo tpe vox apit · et rurſuʒ ↄgruo tpe taciturnitas claudit· Fli qñ vo e nom vicij:vñ gg moderatũ ſiletum ſi culpa ñ eſſʒ ꝗpha nõ dixiſz ve mihi qe tacui S&i vo q̃rat ĩ quo genere pcti ſit · ſ.delicti b ꝰↄ miſſ· òceẽdũ ꝙ ĩ genere delicti· tacere enim nihil aliud ẽ ꝙᷓ ñ loqᷓ in eo q̃ pᷣt loq̃ ꝙ tpe et loco et alijs circũſtãtijs vñ cu tener loq et ñ loqtur peccat peccato delicti. ſiẽ ſi tene lo⸗ qui ꝓ loco et tpe et alijs circũſtãcijs et ñ lo⸗ quit' trãſgredi.Eſt aũt taciturnitaſ aliqñ pec catũ veĩale aliqn moetale·ĩ his em̃ q tenetur hõ loqᷓ tacere eè pctim mortale vᷣbi gr̃a cum te hõ ꝗᷣm peccatuù ↄfiteri ꝓ tpe debito et alijs circũuſtãtijs · et mederi ꝓxio ſmone medicina li ꝓtpe debito et alijſ circũſtãtijs ĩ his ẽ pec catũ moetale.cũ aũt n tenet ſʒ expedib decz ẽ veĩale · Qñ aũt h̊ ẽ et qñ ñ determĩare de ſimn gulis ẽ difficile·ſʒ ipᷣ̃a vnctio docet q̃̊ ñ ꝑmit tit hõiez ſibi adherẽtẽ de facili ereare · Qð ãt dicit greg· qᷓ coærigere ñ valet icrepare ñ deſi nat ne ſe pticipẽ delinq̃ntiũ ex ↄſenſu tacitur⸗ nitatis addicat· Intelligit de illo qͥ tenet' ex officõ coerigere et mederi alijs ĩ vbo coerecti oniſ.ĩ talibꝰ em̃ ſi fiat omiſſio ꝓ tpe debito e peccatũ moztale Sʒ pᷣt qri ꝗpter illud ecẽ· xx·hõ ſapiẽſ taceb vſq; ad tꝑꝰ.qð ſit ið tẽpꝰ Hx? ꝙ ill d tpꝰ ẽ qñ ẽ opoetuĩtas ex pꝑte audiẽ tiũ qñ · ſ.aliqui ex eis libẽter audiut·ſic em̃ di cit apłꝰ.ij.chi· vltiõ· pᷣdica vᷣbũ mſta· opoe· ipoæ. glo.optune qᷓntũ ad eos qbꝰ placʒ· im⸗ poetune qᷓntũ ad eos qᷣbꝰ nõ placzꝭ Et B dico qæ et ſi ñ placz aliqbꝰ dũ audiũt ꝓdeſſe nich⸗ ilomiꝰ impoſterũ p̃t· ſi aut n aſſmt auditoeeſ aliq̃ ꝗbꝰ audire placeat · aut credit ta les eẽ coenigibiles et tuc etiã inſtare dzʒ pᷣdicatoe o⸗ 1 poæetune.ſi aũt credã tur oĩo eſſe icoeri gibiles dʒ a pdicatiõe ceſſare ſm ilð OMt vyj. nolite ſatin dare canibꝰ nec marga: ꝓi: ante poæcot De ptibꝰ inſtitie qᷓ ſunt declinare a ma⸗ lo et facere bonũ et ð vitijſ oppoĩtiſ ti ·xx NAOſtea oſiderãdũu ẽ de Ptibꝰ qr itegra⸗ li bꝰ iuſtitie qᷓ ſunt facere bonũ et ècli nare a malo. Et de vicijs eis oppontis ſ. de trãſgreſſiẽe et omiſſiõe Circa peimũ ſci endũ ꝙ duo pdicta ſunt pteſ iuſtitie· vñ auꝰ. de coæ:et gra:põit ad iuiſlitiã legiſilla duo ꝓ tinere. ſi em lo qmur de bono et maloĩ Omui pᷣdicta duo ptinẽt ad omnẽ vᷣtutẽ Et hm hoc nõ pnt põi ptes iuſticie niſi foete iuſtitia acci piat ꝓut ẽ oĩs vtus licz iuſticia ſic accepta re piciat qᷓndã ſpecialẽ ratiõz bõi ꝓut. ſ. e debi tũ ĩ oedĩie ad diuinã b humanã lege·ſ iuſticia ſzm qð ẽ vtus ſpecial is reſpicit bonũ ſub rõe debiti ad ꝓximũ Et ſzm H̊ ad iuſticiã ſpetiale ptinet facere bonũ ſub rõe debiti ĩ Opatione ad ꝓximũ et vita malũ oppoĩtũ.ſ.qð ẽ ꝓxio nociuũ · ¶ Yd iuſticiã vo generalè ptinet fa⸗ cere bonu debitũ ĩ oedĩe ad ꝓximũ b ad deunz et vitare malũ oppõitũ. Dicũᷣtur aũt hec duo ptes iuſticie generalis ł ſpãlis qi integrales qe vtrũqʒ; eoꝝ reqrit ad pfectũ actũ iuſticie Fd iſticiã em̃ ptinet eq̃litate ↄſtituere et cõ ſiitutã ↄſeruare · Cõſtituit aũt aliqs eqlitatẽ ꝛuſtitie faciẽdo bonũ . i. reddẽdo alteri qð de be ſibi. Cõſuat aũt eqlitatẽ iuſticie iã oſtitu te decliando a malo.i:nullũ nocumẽtũ infe⸗ rendo ꝓximo? B nota ꝙ B duo ponũti pPtes iuſticie ſem aliquã ꝗaz rõzꝭ boni et mali vt dictum ẽ. Nõ aũt ponũtur ptes alicꝰ alte riꝰ vtutis moalis.qe alie vtutes moeales cõ ſiſtũt circa paſſiones in qbꝰ bonũ facere ẽ ad medm venire qð ẽ ab extremis qᷓſi a malis de cliãre · Et ſic redit in idem in alijs vtutibꝰ bo nũ facere et a malo decliĩare. ſ inſticia oſiſtit circa opatiõs et res exterioees in qᷓbus aliud e eqᷓl tate facere et aliud factã ñ coerumpere ¶EiBäota etiã ꝙ facere bonũ è actꝰ ↄpletiꝰ m⸗ ſticie et qᷓᷓ ꝓs eiꝰ peicipab · decliãre vo a ma⸗ lo eſt actꝰ imꝑpfectꝰ et ſecari apſ eiꝰ Et idðᷣo eſt qᷓi ꝓꝑs eiꝰ materiab ſine qua ñ pᷣt eẽ ꝓps foꝛ⸗ malis opletiua:· Sʒ obicit q ſuꝑ 1 pſal.di uerte a malo et fac bonũ dicit glo.illõ vitat culpã hoc meret' vitã et palma · Sed quelibz pPs virtutis mere vitã et palmã gꝰ ꝛcẽ.· H ꝙ ð clĩare a malo ſzm qð ponit ꝓs iuſtitie nõ im⸗ poetat negacõz purã qð nõ eſt facere malum hoc em̃ nõ meret palmã ſe· ti vitat penã. Im poetat ãt motũ volũtatiſ repudiãtis malu vt ecẽ nom ðᷣcliatiõiſ oñt.t B ẽè meutoein pᷣcipue cũ aliqſ ipugt' vt malũ faciat et rſiſtit.G̊ tho ¶ Ilrèaen qrunt pla. ſ. ve' traſgreſſo ſit ſpale peccatũ & ꝙ ſic nomẽ em trãſ⸗ greſſiõis deriuatũ eſt a motibꝰ coepalibꝰ ad actꝰ moales· dicitur autẽ aliquis ſm motũ coepoeale tranſgredi quia gradit' vltra peefi xuz termmũ ſibi Moꝛaliter vero qe graditur vltra terminũ qui ſibi peefigit per pᷣceptũ ne gatiuuʒ · Et ideo trãſgreſſio peie ðᷣe qñn aliqs agit otra p̃ceptũ negatim ꝙ qᷣde materialiter pᷣt eẽ cõe oĩbꝰ ſpeti ebꝰ pctõx · q ꝓ quãlibet ſpe; pctĩ traſgredi hõ pceptũ aliqò Smu Si vo ſumat' foæmaliter · ſ. Em iſtã rõz ſpalẽ q eſt facere otra p̃ceptũ negatm̃ ſic eſt ſpãle peẽtm̃ dup. vnoꝰ ſm qðð oppoĩt generi bꝰ Pctõnz a lijs vtutibꝰ opp oĩtis. ſic em ad ꝗpaz rõz iuſti cie ptinet atteoere debitũ p̃cepti ſta ad ꝗpaʒ rõz trãſgreſſioĩis ptinz attedere ↄtẽptũ p̃cepti Flioꝰ ſim qð diſti gun ab omiſſiõe qͥ ↄtraria pcepto affirmatio. Eſt aüᷣt ſciedũ ꝙ ſiẽ iuſti⸗ cia legab ẽ oĩs vtꝰ ſubiectie et qᷓn materiali⸗ ter· ita etiã imſticia legab eè materialiter ome pctm.Et ſic diffinit ãbeo/pctm̃.ſm.ſ. rõzʒ iu⸗ ſticie legal dices pẽtm e trãſgreſſo les dine hec cho· Vc omſſio ſit ſpãle pcetim ꝙ ſic ĩ otat em pᷣtermiſſionẽ debiti bõi qð qᷣde Ptinet ad iuſticiaz Pe · ́&. generalè qᷣdẽè ſi ſu mat' debitũ ĩ oedĩe ad lege ᷣmã b huãnã· Fd ſpeciale vo ſi ĩ oedie ad ꝓximũ vñ eo mõ quo iuſticia ẽ vtꝰ ſpetial vt ſupea detm̃ · eſt et o⸗ miſſio ſpãle diſtictũ pctm a pctis oppoĩtis v tutibꝰ al ijs · So vo mõ q? facere bonũ cui op ponit᷑ omſſio e qdã ſpãlis ꝑs iuſticie diſtin⸗ cta a decliãtiõe mali cui oppoĩt' trãſgreſſio diſti guit' etiã omiſſio a trãſgreſſõe. Eſt aũt o miſſio pẽtm̃ actuale ꝓut negacõ actꝰ reduci ad genꝰ actus · .d H; nota ꝙ qe null? tenet⸗ a ĩpoſſibile iõ nłlꝰ omittit ñ facièdo qð nõ pt · Et ̊ dico ſi ſit ĩpotes pᷣ̃ter ſuã culpã. ſi vo ſit ĩotes ꝗꝓpter eiꝰ culpã pᷣcedẽtẽ vt cũ q̃s in ebeiamt ſe de ſero et ñ p̃t ſurgere ad matutiãſ vt dz · ẽ pctm̃ omiſſiõis.qð qᷓdẽ ĩcipit ei impu tari ad culpã qñ ẽ tꝑꝰ opandi ꝗpter cãz tam pcedẽetẽ ex q̃ volũtaria reddi omiſſio ᷓ̊ tho. Mota ſzm alex· an. ꝙ tũc ðᷣe oĩſſio ꝓpetrari cũ ꝗ applicat ſe ad actũ illicitũ· impoſſibilẽ cũ illo actu ad queʒ te vt ſi iſte tenet' ire adò matutiãs et ſe inebeiet ł ĩ ſero ĩ colloqᷓo ĩfru⸗ ctuoſo ſtet b hinoi ꝓpter qð ñ ſurgt ad matu⸗ tiãs tc omittit⸗Si vo ſe applicz alicui opi bo no ad qð te·et ex ho laſſus dozmiat ꝓpter qdð nõ ſurgit ñ omittit. Si vo ſit actꝰ indifferens tñ ĩpeditiuꝰ eiꝰ ad qð te omittit · Sʒ qd ſi ñ ſurgat ñ ꝗꝓptæ aliquã cãm in ipᷣo ſj ti qe uis ſenſi bil eſt m eo legata. nũquid omittit doe⸗ miedo. H P ñ tenet' em ſurgere cũ audierit ſignu· Sʒ ſi nõ ſureexerit ex cã qᷓ fuerit ĩ eo o⸗ mittit cũ ꝓpetrat cãm lã· IF Hᷓ addi p̃t de ocio qð ociũ p̃t dici młtipliciter· peĩo mõ ðe cciũ ſ̊m ggo:qð carʒ rõe iuſte neceſſitatis vł intencõne pie vtilitatis et ſic eſt peccaruʒ vel diſpoĩtio ad ip̃ᷣm. Et ſic de Mt. xij. de oĩ vbo o cioſo qð locu.fu.ho.red.rõʒ ĩ die iudicij · de ocin vacacõ ab his q ſunt ꝗe vite actiue ſzm id Iuc.x. Maria optimã pte ele · Et ſzm B ẽ ociũ otẽplacõis·et h̊ͥ mõ eſt bonũ qñ fit iuſta decã.3* mõ de indrns ſm ꝙ vacare ab his q ſunt ꝗꝓpe vite actine fieri p̃t bono fine ł ñ bo no· Et qð ociũ ſzm qð dðe ĩpeoba volũtaſ qeſcẽ Si ab ope iuſte neceſſitatis b pie vcilitatis eſt peccatũ veiale ſi qes ſit ĩfra deũ.i vo ppõa t o eſt moetale·Vtx trãſgreſſio ſit Suius Peccatm omiſiõe & ꝙ ſic ſimpf et abſolute loquedo· liczʒ aliqᷓ omiſſio poſſit eſſe Zuioe ali qna trãſgreſſiõe.pctin em̃ intĩ ẽ gue inqntũ diſtat a vtute · Cõtrarietas aũt e maxĩa diſtan cia vt de · v.metha.vñ ↄtrariũ magis diſtat a Otrario ꝙ ſimplex eiꝰ negacõ ſic nigꝝ magis diſtat ab albo qm ſimplex ñ albũ. ome em̃ ni g e nõ albũu ſed nõ Duertit. Tranſgreſſio au te otraria alicui vᷣtuti:omiſſio vo impoetat negatiõz eiꝰ.vñ pecgatũ omiſſionis e ſiqs re⸗ ueretiam debtã paretibꝰ nõ exhibeat. petim̃ vo trãſgreſſionis eſt ſi miuriã eis inferat et ſic patet ꝓpoſitum ·¶ ¶ IXd h nota ꝙ delictũ cõma niter ſumptũ ſignificat quãcũqʒ omiſſiõzʒ. qnz vero ſtricte ſumit ꝓ eo ꝙ omittiti fieri aliqᷣd de his qᷓ ptinẽt ad deũ .vel quãdo ſcienter et quaſi cum quodã ↄtemptu derel mqt homo il lud qð facere dz· Et ſic habet quandã graui⸗ tatem racõne cuius indiget expiacõne maio⸗ ri vt patet leuitic. v.G̊ tho tε½ vtrumq; ſit péti moætale ſicut omiſſio oppomtur pᷣcepto affirmatiuo.Ita trãgreſſio p̃ceptis ne Zatims · Et iõ vtrumqʒ ꝗpeie ſumendo impoe⸗ tat racõnez peccati moetał . Poteſt etiã otru⸗ q; cõmuniter ſumi cx eo ꝙ aliqᷣd fit p̃ter pᷣce⸗ Pta affirmatiua b negatiua diſponeſ ad oppo ſitũ ipſoꝝ · Et ſic vtrũqʒ eoꝝ poteſt eſſe ve⸗ niale peccatuzʒ. B tho. VBe vᷣtutibꝰ ãnexiſ iuſticie ĩ cõmũi ti. xxj. Einde oſiderãdum elt ð ptibꝰ iuſticie potẽtioãlibꝰ.i.ð vᷣtutibꝰ ei ãnexis.Et peio qᷓ vtutes annectũtur iuſticie.2* 8 ingulis ipſarũCirca peimũ ſciendũ ꝙ pteſ potentionales mſticie ſunt mbte · qrum. vj. aſ ſignat tulliꝰ in ſcdᷣo retho. ſue que ſunt reli⸗ Sio·pietas· gratia. vindicta obſuantia.veri⸗ tas· Et iõ ptes potẽtionales poſſunt dici qe ĩ aliquo cũ iuſticia ↄueniũt et ad plenã ratiõez iuſticie nõ attingũt· Cũ iuſticia qdẽ ↄueniunt in h ꝙ ſunt cca opatõs ad alterum. & pfecta aũt racõe eiꝰ deficiũt in hoc ꝙ pfecta rõ iuſti cie in hoc oↄſiſtit.ſ. ꝙ alteri:·reddat qð ei de⸗ bet ex legis neceſſitate et ſm equalitatẽ pᷣdi ctaꝝ aũt vᷣtutũ q̃dam deficiũt a rõne equalis *¼p eas non reddi eq̃le · q̃dam aũt a ratiõe debiti qe et ſi pꝑ eas reddat aliquo mõ debitũ illð tñ non e debitũ ex legis neceſſitate qð ẽ debitũ pfecte. ſed ex qdam moꝝ honeſtate. peie ſunt religio pietas et obſeruãcia.p reli⸗ Sionẽe em̃ reddit hõ debitũ ex legis neceſſita⸗ te · ſed nõ p̃ᷣt reddere equale In quo etiã ↄcoꝛ dat ph̊ꝰ.viij·ethi:vᷣſus finẽ. Et tulliꝰ dicit in ſeðo retho· ꝓ religio ẽ que ſupioeis cuiuſdaʒ nature quã dininã vocãt curam cerimomãq; vb cultuũ affert· ꝓ pietate vero reddit hõ pen tibꝰ et patrie qᷓ eſt aliquo mõ peincipiũ gene ratiõis debitũ ex legis neceſſitate ſed nõ red dit eqle qe ſzm phm vbi ſupea his honoeibuſ ad deos et pentes ptinẽet nłlus ſecũdũ dig tatẽ aliquãdo tribuet Et de hac dicit tullius vbiS.· pietas eſt ꝑ quã ſanguine iuctis patrie & beniuolis offici et diligeès cultus tribui Der obſeruantiam etiã reddit homo vᷣtuoſis dignitate ſupea eũ cõſtitutis et ipſuʒ inducen tibꝰ ad vtutez miſterio et exeplo debitũ ex le Sis neceſſitate.ſʒ nõ reddt equale vt etiã vult — — — — — o ar arũ ptiũ annexarũ iuſticie que a quibuſdã phᷣꝰ. iiii. ethi · c· ix · De hac dicit tulliꝰ vbi 6. ꝙ obſeuãtia ẽ ꝓ quã hõnes aliq̃ᷓ dignitate an⸗ teceòetes cultu quodam et honoee dignãtur Tres aũt alie ſũt· ſ.gr̃a:veritas· et vidicacõ: p veritatẽ hõ ſe tale exhibzʒ ꝓxio ĩ vbis et fa⸗ ctis ꝗqlis ẽ qð ñ dʒ ꝓxio ex aliq̃ legis neceſſi⸗ tate ſj ex qdã moꝝ heõſtate vt Habe ex vbis phi.niij· ethi · c. xiij: St de hac dic tulliꝰ vbi ſupea ꝙ veritas ẽ ꝓ quã Imutata ea q fuerunt aut ſunt aut erũt dur. Der graz aũt aliqᷓs ↄpẽ ſat alicui bona ſm ea qᷓ recepit ab es de hac cul liꝰ vbi.S: gra ẽ ĩ ᷓ aiciciarũ et officioꝝ al teriꝰ memoeia alteriꝰ remunerãdi volũtas tinet?.p vidicacõz vero defededo et vlciſcen do Pulſat᷑ violetia et ſiuria moderate· nõ in tedẽdo malũ imuriãtis ſů eiꝰ emedatiõz b co⸗ Hibicõz ł alioꝝ q̃ete ad iuſticie uatiõeʒ et dei honozẽ. Et de hac dicit tulliꝰ vbi:· vĩdi cacõ ẽ ꝓ quã uis et ĩiuria et om̃e qð offuti. ẽ defẽdẽedo ł vlciſcẽèdo ꝓpulſat?. Iliqd vero debitũ ẽé neceſſariũ ſiẽ ↄfereſ ad maioes Hone ſtatẽ ſine quo tñ hõeſtas Huari p̃t· qdð qde de bitũ attẽdut liberalitas et amicicia et alia hu juſmodi ꝗᷓ tulliꝰ p̃termittit ĩ numerauõe p̃di⸗ W cta qᷓ paru hñt de debiti racõe: Obediẽtia vo quã aliq̃ ponũt inter ptes iuſtitie icludic in obſeruãtia quã tulłiꝰ põit qe pcellẽti bꝰ ꝓſo⸗ ms debet᷑ et reueretia honoe et obedia·. Epi⸗ cheya vᷣo quã põit ꝓꝰ.v. ethi· iuſticie adiü⸗ ctã pᷣtermittit a tullio q ñ adiũgi iuſticie p ticulari i legali. ARl iqᷓ ãt ponũt qnq; ptes iu ſtitie· ſ. obediaz reſpectu ſupion diſciplmam reſpectu ĩferioꝝ eql itatẽ reſpectu eq̃tmũ. fidẽ et veritate reſpectu oĩm·. De qbꝰ aliq̃ nõ po⸗ nũtur a tullio niſi veritas · Circa qð ſciedũ ꝙ obedĩa ĩeludit ĩ obſzuãtia quã tulliꝰ põit ploĩſ em excellẽtibꝰ debet et honoe reueren tia et obĩa vt p̃dctm ẽ:fides aũt ꝓ quã dieta fiut ĩcludũ ĩ veritate qntũ àd obhᷣuãtiã pmiſ ſy.veritas aũt ĩ plꝰ ſe hʒ vt ĩfra pateb:. Diſci⸗ plia vo ñ debe ex debito neceſſitatis qꝛ ĩferi oei iquãtũ ẽé ĩferioe ñ è aliqs obligatꝰ.pt tñ ſupios obligari vt ꝓuideat ĩferioꝛibꝰ ſzm id i. xxnij· fidelis ſeouus et peu ·q · cõ · do · ꝛc · et 16 p̃termittit᷑ a tullio· Squalitas vo ſub epi⸗ cheya ſiue aĩcicia ↄtinet᷑· Numerationes ali nuntur omitto gr̃a beeuitatis De dulia ti. xxij. tutũ.eſt aũt ſupiꝰ tractatũ ð pᷣceptis &t dictũ de religiõe ĩ peio pᷣtepto et ð ietate ĩ 2* p̃cepto⸗Vñ nũc reſtat dicere ð ob ſeruãtia. gra vidicacõe veritate aĩcicia. libe⸗ ralitate et epicheya. De iſtis igit᷑ ſeptẽ dice⸗ du ẽ Em oedinẽe ſem quem ſunt pnumerate. ſtea oſiderãdèũ e de ſinguk pdictanz QCica igit obſeruãtiã ſciedũ ꝙ p eã cultꝰ et Hhonoe exhihet pſoĩs ĩ dignitate conſtituus· Himoi em̃ pſoĩs rõe excellete dehbe honoe ꝗᷓ eſt qdã recognicõ excellẽtie alicꝰ. rõe vᷣo ℳ ficij gubernatõis debet cultꝰ q in quodã ob ſeqo Oſiſtit· duz · . allqa eoꝝ ĩpio obedit · et vicẽ bñficijs eorepedit. St ideo obſeruãtie due ſũt ptes · ſ. dulia q̃ exhibz ſupioꝛibꝰ ho⸗ D nosẽ et obedia p quam impio eon obedit. peĩo ant dicẽdũ ẽ ò dulia poſtea de obia qu o aut dulia ſumic mł ſpliciter et quo dit a la⸗ tria hitũ é 6. li.i. t᷑· ð̊ latria: Quãtũ ãt ad ꝓñs cũ dulia exhibeat hõeeʒ ſupioeibꝰ qnt' vtꝝ honoꝛ ſit aliqd cozle ł ſpůale & honoe qn dã teſtificacõz ĩpoetat excelléna alic? vn voleẽtes honoæari teſtioniũ ſue excelletie qrut vt vult phᷣꝰ.vnij·ethᷣ. Teſtiẽniu ãt reddi vel eorã ðᷣo ł corã hoibꝰ.coeã do ſufficit teſtiei um oſcieti e· St iõ honoe qꝰ ad deũ dſiſtere pt in ſolo ĩterioei motu coedis d L- aliqs reco⸗ gitat ł dei excelletiã vł etiꝗ alteriꝰ hõis co⸗ rã ðo.Quãtũ auũt að hõies n p̃t aliqs teſtifica ri mſſi aliqbꝰ ſignis exteriozivꝰ.ł vboix ·l· ex celletiã alicꝰ ꝓnũtiado.lł factoꝝx · ſ· ſe ĩcliãn do obuiãdo b hHmoi ł oblationũ exterioꝝ re⸗ rũ ſ.exemoꝝ ł munerũ aut etiã inſtit tõis i⸗ maginũ ł alioꝝ hmoi· St ſm B̊ honoz ſiſtit ĩ exterioꝛibꝰ ſignis coepalibꝰ. Differt ant honoe a laude dupliciter:peĩo qe laus tantũ ohſtit ĩ ſignis vboꝝ · honoe aũt ĩ qunbuſcuq; exteriozipꝰ ſignis et Em B laus ĩcludit ĩ ho⸗ noæ. Scõo qe ꝓ exhibitiõz honoeiſ teſtificam ð excelletia hõis alicꝰ abſolute· pꝓ laudex v0 oedĩe ad finẽ: laundamꝰ em bñ opante ꝓpter fine.honoe ãt ẽè optimoꝝ q ñ oꝛdian adò finé H iã ſunt ĩ fi:vt vult phᷣꝰ·i.echi· Gl a aũt e ef fectꝰ bonoeis et laudis qe ex hoc ꝙ teſti fic a mur de bõitate alicꝰ clareſcit eiꝰ bõitas ĩ no ticia ꝓłimoꝛx · vñ gła ðe q̃i claria vñ ad ro·i⸗ dit glo.ãbeo· gła e clara cum laude noticia⸗ Differt aũt hono a reuerẽtia:qe ex vna pꝑte reueretia e peĩcipiũ motiuũ honoeis ĩquãtũ iſ aliꝗs ex reueretia quã hʒ adò aliquẽ honceat eũ. Sx alia vo pte ẽ fims honoꝛis ĩqntũ · ſ· a⸗ liqs ad hoc bonoꝛat᷑ vt ab alijs ĩ reuerentia habeat᷑. B tho: 1o Hq nota ꝙ dulia pᷣt ſumi dupliciter. vnoꝰ cõiter ſzm qð exhibz reueren ciã cuicũq; hõi rõe cuiuſcũq; excelletie · Et ſic tiet ſub le pietatẽ et obſuãtiã et pcuq; Hu⸗ juſmodi vᷣtutẽ qᷓ exbibz hõi reueretiam et ſic pʒ ptes ſpẽ diuerſas· Flioꝰ dulia ſumit ſtri⸗ te Put · l. m eã ſeruꝰ exhibz reueretiã dnõ et ſie ñ diudn i diuerſas ſpes ̊ ẽ vna ſpecie rũ obſzuãtie ꝙᷓ tulliꝰ põit eo ꝙ alia rõe huꝰ reueret dñm. miles ducem diſcipłꝰ mgĩ̃m et ſic de alijs · Pec tho· ODODe obedistia ti. xxiij. Oſtea ↄſiderãdũ ẽ de obia et vicõ ſibi oppõito.ſ. inobĩa· Erit aũt Bᷓ Oſid era⸗ cõ ð obĩa ĩ cõi.Nã ĩfra livj.conſidera biu ĩ ſpali de obĩa q̃ debet᷑ pᷣlatis eccleſiaſti⸗ cis. St etiã de obĩa religioſoꝝ · peĩo aut B; cõ ſiderãdũ e obĩia.* ð inobĩa *&Circa vo obe diam q̃runt' pła·ſ. vt vnꝰ hõ teneatc alte⸗ ri obedire · H q ſic · vñ ad heb. vltio. p̃cipit obedite p̃poitis vꝛis et ſubiacere ec ſe em̃ ex oedĩe naturali reꝝ dimtꝰ inſtituto · inferi oea in rebus naturali bꝰ neceſſe habẽet ſubici motiõi ſupioꝝ ita etiã in rebꝰ huanis ex oe⸗ die iuris natural et m tenent iferioeeſ ſu 18 ſupioeibꝰ obedire. Sz obicit qe bonum opꝰ ſi ex debito obedie fieret videre eè minꝰ — gratuitũ et oñs eſz miꝰ acceptabile H ali qd p̃t iudicari gtuitũ dupſ. vnoꝰ ex ꝑte oꝑis qe · ſ. hõ ad ið n obligat· &lio mõ ex pte op⸗ antis qe.ſ.libera volutate opa?. Opꝰ aũuũt red diy vtuoſu et laudabile et meritoriũ pcipue ſzm qð a volutate ꝓcedit. St 16 licʒ obedire ſit debitu ſi tñ ꝓmpta volũtate q̃s obediat ñ Pter H̊ mmun eiꝰ meritũ maxiĩe apð deũ qͥñ tm opꝰ exteriꝰ ſʒ etiã volũtate interioꝛe atté di. ¶ VYcn obedia ſit vtus ſpal is he ꝙ ſic· vñ a qbnſdã poni ꝑs iuſticie vt dictũ eſt ſupea. Nãa hʒ obiectũ ſpãle.ſ. p̃ceptu tacitũ ł expᷣſſũ volũtas em ſupioeis quocuqʒ mõ innotelcat ẽ qdᷣdã p̃ceptũ tacitũ:&t tãto ꝓmtioe vide' o bedia qᷓnto pceptũ expᷣſſũ pᷣueĩt et volũtatem ſupioeis ĩtell ectã· Sʒz otra ĩobedia e gene⸗ rale pctm̃.qe ſzm ãbeo.pctm e iobedĩa legis ð me· gꝰ obia q ei opponi e generab vtꝰ X obĩa pᷣt dur acciꝑi · vno mõ ꝗꝓe ᷣm ꝓreſpicit Pĩitencõʒ foemale rõz pcepti. Et ſic e ſpalis vᷣ te et ĩobedĩia ei oppoiĩita ẽ ſpãle pctĩ et m HB reqrit ad obĩam ꝙ aliqs ĩpleat actuʒ iuſticie vb alteriꝰ vtutis intẽdes ĩplere pᷣceptũ. Flio mõ large ꝓ execucõe cuiuſcũqʒ · qð pᷣt cadere ſub p̃cepto· Et ino bĩa ꝓ omiſſiõe eiuſdẽ ex q̃⸗ cũqʒ intẽ cõe:et ſic obia e generab vtꝰ.et mo bedia generale pctim · Mota etiã ꝙ licz obe diecia ꝑ ſe ↄſiderata ꝓut reſpicit ratiõez p̃ce pti ſit ſpãlis vtus vt detm e mq̃ntũ tñ ꝓcede ex reuerecia q̃ cl tũ exhibʒ ſupioei ſub diuer⸗ ſis vtutibꝰ ↄtinet Inqntũ em ꝓcedt ex reue⸗ recia platoꝝ ↄtine qdᷣammõ ſi ub obhuantia Inqztũ vo ex rueretia ðᷣi ſub religiõe et punz⸗ ad deuotiõz · Vti obĩa ſit maxta vtꝰ vir tutes theologice ſũt potioees vᷣtuti bꝰ moeali bꝰ.vñ ſũt potiores obĩa qͥ e xſ iuſticie vñ gg. diẽ vlt. moea:ꝙ obĩa ñ uili metu.ſʒ caritas affectu e Pnãda.nõ timoꝛe pene.ſʒ amoee iu⸗ ſticie · St ſic ptzʒ ꝙ obĩa laudatꝰ ex eo ꝙ ꝓcedt ex caritate:ex qꝰ ſeq̃tur ꝙ caritas ẽ peioe obe di etia· Inter vtutes aut moealeſ tãto vtꝰ ẽ po cioe qᷓnto aliq̃d maiꝰ ↄtenit vt dᷣo ihereat et ꝓPter deun. Inter vo ola bõa huana pᷣcipuũ eſt volũtas vt ſupoonit ad pñs. St 16 laundabili oæ e obĩa qᷓ pter deũ ↄtenit ꝗꝓpeiã vol utatez ꝙᷓ alie vᷣtutes moæaleſ qᷓ ꝓgter deũ Otenüt ali qua al ia bõa:vñ gS. dit ꝙ obĩa iure victimis pPponi qe p victiãs aliena caro: p obiam vo ůa volutas mactat . Eſt em̃ obĩa vt dit pe⸗ Srinꝰ li.ð ſpeculis vᷣginũ ſpe mercedis abne SZacõ ꝗ;e voluũtatis · Vta ĩ omiĩbꝰ ſit deo o bediedu E ſi naturali neceſſitate oĩa natu ralia motiõi dᷣme ſubdũtur.ita etiã qdã neceſ ſitate iuſticie om̃s volũtates obedire p̃cepto ðino tenetur. ꝓter qð dixerũt filij iſrł. Oia qᷓ locutꝰ è dñs faciemꝰ et erimꝰ deo obediẽtes Vtrũ ſubditi teneãtur ſuis ſi upioribꝰ ĩ oĩbꝰ obedire He ꝙ et hoc dti gere p̃t ex duobꝰ. v⸗ no mo ꝗpter pceptũ pcãtis maioeis· vñ ſup id Ho·xinj.qᷓ ptãti reſiſtũt ip̃i ſibi dãnatiõz acq̃⸗ rũt dit glo.ſi aliud iubeat Pcõſul aliud ĩpa⸗ toæ:nuquiò dubita' illo otepto iſti eſſe ſeuien du · go ſi aliud ſubeat ĩpatoe al iud deꝰ Dtem pto illo obediẽdũu eſt deo ſzm ið actuũ · iij · o . — bedire aut mag optet deo qᷓ; hõibꝰ.Diſtĩ guẽ dũ tñ hoc ̊m bon.cca fi · ſcði ꝙ aut ptãs ife⸗ rioæ fluit totaliter a ſupioei vt ptãs ep̃i a prã te pape:et tũc e magiſ obedieò pape. Fut po teſtas ſuperioe et inferioꝛ fluũt ab alia ptate ſuperioei vt poteſtas ep̃i et archiep̃i a papa. et tũc nõ e generaliter ven ꝙ; magis ſit obedi enð ſupioꝛi ꝙᷓ ĩferioꝛi vt archiepᷣo qᷓ; ep o · q̃a eps e platꝰ iĩmediatꝰ archiep̃s me diatꝰ. ⸗ lioꝰ ñ te' ĩferio? obedire ſupioei .ſ.qñ pᷣcipit ei aliq̃d ĩ ꝗꝰ ñ ſuboi ſibi vt em̃ dic ſeneca de bñn.coepa ſũt obnoxia dñiſ.meſ aũt ſui iuris ẽ St iõ ĩ hiſ q̃ ptinẽt ad ĩterioꝛẽ motũ volutatis ñ te hõ obedire hõi · Nec tñ ſem ea qᷓ ptinẽt ad dñz coꝛ piſ ſʒ tm̃ ðᷣo qe omnes hõieſ nã ſut Pes vt ſunt ea q̃ ptinet ad ſuſtẽtacõzʒ coꝛpꝑis et Seneracõzʒ ꝓlis · vñ ñ tene Hui dins nec filij pentibꝰ obedire de mrimonio otrabedo vł v ginitate Huãda aut alia hĩoi. S ĩ his q pti⸗ net ad diſpoſitiõz actuũ et rerũ hũanarũ tene tur ſubditꝰ obedire ſuo ſupioꝛi m ratiõz ſue ſuꝑpioeitatis vt mileſ duci exercitꝰ ĩ his qᷓ Pti net ad belluũ. ſeruꝰ dño ĩ his q ꝓPtinẽt ad oꝑa Puilia exequeda · filiꝰ pẽi ĩ hiſ.q ꝓtinẽt ad vi te diſciplmã et domeſticã curã et ſic de alijs Nec ob 1d apłi ad coł. ii· filij obedite penti⸗ bꝰ ꝑ oĩa:·et poſtea ſubdt ſerui obedite ꝑꝓ oia dñis:qe pꝑ li oĩa intelligt oĩla qᷓ ptincẽt adò us patrie ł ñatie ptacis Vti xpiaĩ tenea ptã cibꝰ ſeckaribꝰ obedire He P lic. vñ apkꝰ ad titũ · ddmonet illos peĩcipibꝰ et ptãtibꝰ ſub itos eſſe · Nã ex coæruptione pcti peimi ꝓm ſumꝰ ad pturbandũ oedine iuſticie: et iõ op⸗ tuit ꝙ aliqͥ haberet ptãte vt ſic oꝛdo iuſticie ſeruare. Nec ꝓ fide xp̃i oedo mſticie tollitur ſ magis firma qe fides xpᷣi eſt peicipiũ et cã inſticie ſzm id.HRo.iij· Iuiticia dei ꝓfidẽ mheſu criſti · et iõ ꝗꝓpter fide xpᷣiani ñ eximũtur æb o bediecia peicipũ ſecłariũ. Tene aũt obedire ſubditi xpiani ptãteẽ hñtibꝰ iuſticie tam tpati bꝰ ꝙ ſp iritualibꝰ.In his ad qᷓ̃ ſe extedę ptãs eoꝛx· nõ aũt ĩ alijs de neceſſitate mſi foere in caũ vbi ꝗpter vitãdũ ſcãdala vł picem eſſz o bedire neceſſarniũ ſim tho. et ric. Ii. ij. di. vlt. Et ſzm pe· ibið ſi ſit ptãs vſurpata ñ tenetur o bedire ei niſi ettã ꝗpter ſcãdalũ ł maiꝰ malnz quit' videre de ſcðo./ ſ. ̊ ĩobedietia. Et circa hoc qrũtur pła.ſ. vti ꝛno bedia ſit pPetm moetb e.HE ꝙ ſic Boi. et · ij . chꝛi. in . ptã ti bꝰ ñ obedietes ĩter pctã mostalia numerã Petm̃ em moetal e è q ↄtrariaꝰ caritati „ aug vita ſpũab· caritate aũt diligit deꝰ et ꝓxi dilectio aũt dei ẽ vt eiꝰ mãdatis obediat di cit em̃ ſcda jo.ijq̃ die ſe noſſe deũ et mãoata eiꝰ nõ cuſtodit medax e·qui aute ſeruat ver⸗ ba eius vere in hog caritas dei pfecta eſt e ideo inobedientez eſſe Peeceptis diuinis eſt pPeccatũ moetale quaſi dilectõni dei ↄtrariuzʒ St eadẽ racõ ẽ de ho qð ẽ ĩobedꝛietez eſſe pce⸗ Ptis ſupioꝝ · qe etiã ĩ pceptis ðmis otinet⸗ p,) ſupioeibꝰ obediat Em illud Ho.xiij· qui po⸗ teſtati reſiſtit dei oedinacõi reſiſtit· Et vlteriꝰ mobediẽtem eſſe ſupioei otrariat dilectioni ð vitandum obediedo tñ m licius non peccãt· 112è ns e: t 50 Bð ba⸗ edi pn der 8 6 ins ner ſur er nli ved pe: ene ſue pti ra vi s l⸗ dia ws pta ad ſub pn ox: ticie itur eſu v 0 die gali tas in ho blt⸗ 0 ln it. ſit pii ri n el ꝓximi ĩqᷓntũ fubtraht ei obediãm debitã ſibi Ve iohedia ſit Suiſſimũ pctmĩ R i Fui us em pctm̃ ẽ Otnere pᷣcipietẽ q; pceptũ · vñ SSuioeia ſunt pctã q̃ᷓ ſũt ↄtra ꝓſonaz pᷣcipiẽtis vt plaſphemia et hõicidiũ ꝙᷓ ĩo bedĩa · Etſi obi clat illð · i · BSe . v.qᷓ ſcelꝰ ydolatrie ẽ nolle acq̃eſcere· ydolatria aũt ẽ ꝓpctĩ guiſſimũ·gꝰ ec · dicẽdũ ꝙ ibi li q̃ſi ñ ẽ eqll itatis ſʒ ſibitudi⸗ nis · qe ĩobedia redũdat ĩ Ztẽptũ dei ſiẽ ydo⸗ latria ſed ?dolatria magis. De Stitudie et ĩ gratitudiĩe ti.xxiiij· Linde ↄſiderãdũ ẽ de gr̃a ſme gStitudi e et poſtea ð iigtitudie. Sciendum igit ꝙ Stitudo vt ptʒ ex pᷣdictis ẽ vtꝰ Ke gr̃aʒ recõpẽſat ſʒ religio eſt q̃daʒ pᷣexcelles gtitudo· vñ et Stiaꝝ actio ad deũu e põita ſupea ĩter ptinetia ad religionem Siqs aut bñficiũ dedi ñ vt debuit · nõ dz oĩ o recipies a Stiaꝝ actiõe ceſſare · Minꝰ tñ tene ꝙᷓ ſi mõ debito dedt qe et bñficiu ẽ mĩꝰ.qe vt dict ſeneca:.ij.ð̊ bñ fi:mł tũ celeritas fac. Dʒ aũt hõ bñficiũ recõpenſare ſtati qᷓntũ ad affe ctũ ſ̊ tpꝰ optunũ bnfactoei dzʒ expectare q̃n tũ ad donũ · Ve em̃ dic ſeneca:nij·de bñfi. qᷓ feſtiat rñdere ñ hʒ aĩm Sti hõis ſʒ̊ debitoꝛis. Dʒ etiã attẽdere magis affctm̃ ꝙᷓ donuũ vł fa ctũ vt vult ſeneca.ĩ.ð bñfi · Debet etiam ali quid magis retribuere m ſuum poſſe vt vult pBus. v. etchi· M quic videre ð ſcðo · ſ. ð ĩ Sgcitudine ð qᷓ q runt pła.ſ.vtꝝʒ ſp ſit pcti ih ꝙ ſic.vñ ii·thi. in. Onumerat' alijs pctĩs cũ ðᷣe ingrati ſceleſti. Ex G em aliqd ẽ pctm̃ qe repugnat v⸗ tuti · ſiẽ aut dictũ e g̊·debitũ gtitudĩs e qᷣdã debitu hõẽeſtatiſ quã vᷣtꝰ reqᷣrit. vñ ptz ꝙ ing titndo eſt ſp pctim Vtn ingtitudo ſit pecca tũ ſpã le H ꝙ ſic ſiẽ gtitudo ẽ vtꝰ ſpãlis cui opponit ſem defectũ·hʒ em diuerlos gdꝰ ſe⸗ cudũ oꝛdieʒ eoꝝ qᷓ ad Stitudiez reqrunt' quo rũ peimũ ẽ ꝙ; hõ acceptũ bñficiũ r̃cognoſcat ſcm ẽ ꝙ laudes et gtias aꝑat · terciu ẽ ꝙ loco et tꝑe Em facultatẽ ſuã retribuat. Sʒ q̃a q vltimũ ĩ generacõe e peimũ in reſokone. iõ peimꝰ &dꝰ ĩgratitudis e vt hõ bñficiũ nõ retribuat· ſcõꝰ e vt diſſił et q ñ demõſtrãs ſe bñficiũ accepiiſſe. terciꝰ et 8 cognoſcat ſiue ꝑ obliuione ſie quocũqʒ alio mõ quos tres Sdꝰ põit ſeneca.iij· be. Et qe ĩ affirmatiõe oppõita ĩtelligit negatia iõ ad peimũ igratitudis Sdum ptinet ꝙ aliqᷓs retri buat mala ꝓ bõis· ad ſcòðᷣm ꝙ bñfactoꝛẽ vitu Pet· ad terciũ ꝙ bñficiũ q̃i malefactũ reputzʒ = H nota ꝙ ĩ quolibzʒ pctõ ẽ materialis in Stitudo ad deu ꝓut. ſ. hõ al iqᷓd fac qð p̃t ad ĩ Stitud mẽe ptinere · foemaliter aũt ingratitu do ẽ qñ actualiter bñ fieiũ Drenir Eer H ẽ ſpa le pctm̃.h̊ͥ tho ca igrati tudo ſit peccatũ moetale. H vt patz ex dictis aliqs ðᷣe ingra⸗ tus dupliciter· vno mõ ꝓ ſolã omiſſionẽ vt qe ñ recognoſcit. ñ laudat ł nõ retribuit ꝓ bn ficõ ſuſcepto· et h̊ nõ ẽ ſp moætale pcti · qe vt dictũ ẽ debitũ gtitudis e vt hõ aliqᷓd et li⸗ beraliter tribuat ad qð ñ tenet᷑. St iõ ſi pᷣter⸗ mittt iðd ñ peccat moꝛtaliter.Eſt tñ veiale pec iſſimꝰ e ꝙ nõ re II catũ · qe q̊ ꝓueit ex qdã negligẽtia ł ĩidiſpoĩ⸗ tiõe aliqᷓ Hõrſ ad vtutẽ · Doteſt etia Oti gere ꝙ tal ĩgratitudo ſit moætał vł ꝗpter ĩterioꝛẽ cõ tẽptuᷣ ł ꝓter oditionẽ eiꝰ.ſ.qe ſubtrahit qð ex neceſſitate debe? bñficõ ſine ſimpliciter ſi⸗ ue in aliquo caũ neceſſitatis· AXlioꝰ ðe aliqͥs ĩgratꝰ qe n tm̃ pᷣtermittit Stitudĩis implere de bitũ ſʒ etiã agt ↄtrariu· Et Hͥ etiã ſm oditiõez eiꝰ qð agit' qñqʒ ẽ veĩale·qñqʒ moetale ins⸗ titudo tn ꝗᷓ ꝓueit ex moætali hʒ pfctãz ĩgtitu dĩis rõzʒ qᷓ vo ex veiali ipfectã B tho. & Bno ta ꝙ dic ſeneca.ijð bñfiH lex bñficij e ꝙ al⸗ ter ſtatizʒ dz obliuiſci dati·alter es memoe ac⸗ cepti · Obliuiſci.i.ñ iactare:pt ið expõit· vij. de bñfi · Vcn ĩgtis ſint bñficia ſubtraheda M cca ĩgratũ duo ſũt Ooſiderãda.peĩo q̃d ſit dignꝰ pati et ſic mere' ſubtractiõz bnficij. ꝛ ad iudicãð ĩgtitudi qe ſepe vt òt ſeneca q̃ ñ reddidt It? e. qe foete ñ occureit ei facłtas aut dehita opoetũitaſ reddedi. Scðo dz ad B tẽdere ꝙ ð ĩgto faciat Stũ.qð ſi ñ pᷣt peĩo bñ ficõ foete faciet e.ſi vo ex bñfitijs młtiplica ctſſare debet . hec tho. ODe vindicatiõe ti · xxv. Oſtea ↄſiderãdũ ẽ ð vidicacõne. De qᷓ qritᷣ vt ſit licita. Hx T ñ i potiꝰ e a tis ingtitudiesz augeat et peioæ fiat a bnficiſſ deo expectãda ð em leui ·xvn· deꝰ n faciet vidictã electoꝝ ſuoꝝ clamãtin ad ſe⸗ q:ò· ymo faciet· Nõ e inquã licita peiuate p ſone leui.xix. nõ qres vltõez nec memoe eris iniurie ciuiũ tuoꝝ · Eſt aũt licita ꝓſone publi ce · ſ. iudicij. et B ex caritate et zelo iuſticie ñ ex odio et libidĩie vidce. Ex oſiderio ccerecti onis ñ ex deſiderio afflictiõis· et B̊ e qð dicit augꝰ. ſupꝑ t.v. ñ ꝓhibe vidicta que fit ad coꝛrectiozʒ. ſ etiã n ocedi mſi ei cui x tãs ex oedĩe data è et ſine ira vt pꝛi ĩ fili · d cmꝰ euideciã Oſiderãd ꝙ vidicatio fit ꝑ aliq ma lũ penale ĩflictũ peccãti. Eſt ergo ĩ vĩdicati one attẽdedꝰ animꝰ vidicãtis ſi em ĩtetio eiꝰ ſcat e oĩo illicitum. qe repugnat caritati· Si vero peicipaliter fera ad eiꝰ eme datiõz b ſal tẽ cohibiuõz et al ioꝝ qetẽ et iuſticie ↄſeruati onẽ et di honoeꝛe. p̃t es vĩidicacõ licita alijs c cũſtãcijs deb tis obſeuatis · S obicit ge c⸗ ſoꝰ.dicit ſupꝑ t.diſcamꝰ exeplo xpᷣi miuriaſ nrᷣas magnanimiter ſuſtinere· dei aũt niurias ferat ad malũ eiꝰ ð̊ q vidictã ſuit · et ibi nec vſq; ad auditũ ſufferee: ergo ec. He in⸗· inria qᷓ ĩfert' alicui pſone qñqʒ; redũdat ĩ deũ et eccleſiã et tũc dz vlciſci ꝓeiã miurtã · vnd helieꝰ maledixt pueriſ ireidẽtibꝰ eũ.iiij .· Re · ij · St ſilueſter papa exomuũicat᷑ eoò ꝗᷓ miſerut . „ euũ i exi li vt habe · xxxiij.q:iiij: mqntũ vo ĩ iuria illata alicui ptinet ad eiꝰ ꝓſonã · dʒz ſi ex pediat tolerare eã paciẽter· hinoi em̃ pᷣcepta patietie debet ĩtelligi Em pᷣparatiõz aĩ vt diẽ auguſtinus in libeo de ſer· do · m mõ. Obi citur iterum quia ſuper illud · Qathei .xiij. ſinite vtraq; creſce vſq; ad meſſez ec. dt glo. młtitudo nõ è exomuĩcanda nec peinceps ergo nec alia vindicacõ eſt licita P qñ tota qd optet facere bñficũ .peĩo em̃ ñ dʒ ee facib . . ð młtitudo peccat qnz ſumẽda ð ea vidicta b quo ad totã młtitudmè ſicut ſodomite vbr pe rierũt· vł quo ad magnã multitudmis ptẽ vt ptz exo· xxuj: in pea eon ꝗᷓ vitulũ adoeauerũt Qnqʒ vo ſi ſequat' coerectio młtoꝝx exerceri dzʒ ſeueritas in aliquos paucos peĩcipalioees quibꝰ pũᷣtis ceteri tereeãt ſicut dñs numeri xxv.mãdaut ſuſpedi peicipes populi ꝓ pctõ multitudĩs· Si aũt ꝓs mł titudiſ peccauit tuc ſi male ſepari poſſit a bõiſ dzʒ ĩ eoſ exerceri vi dicta. ſi tn G fieri poſſit ſne ſcandalo alioeuʒ Flioqn pcendũ e multitudini et detrabenð eueritati. Et eað rõ è de pemcipe que ſequit młtitudo. Tolerandũ em eſt pẽtm ſi ſme ſcã⸗ dalo młtitudĩs puĩri nõ poſſit niſi foete pec-⸗ catũ eſſet tale ꝙ masg noceret mł titudĩ ł ſpũa liter vł tpaliter ꝙ; ſcãdalũ qð exmde umere Obicit iteꝝn qe vindicta ptinet ad deñn Em illò den. . m aliã literã michi vidictã et e⸗ 80· ret · ꝛc · & ile q̃ Em Sduʒ oedis ſui vindi ctã ĩ malos exercz nõ vſurpat ſibi ulð qð eſt dei ſ vtit ptãte diuinitꝰ ſibi oceſſa:·ſi aut ali quis pᷣter oedinè ĩiſtitucõis ò me viĩdictã exer ceat. ſibi qð e dei vſurpat:et iõ peccat.ſ̊ ð̊ B e ha bitũ S·ti. de homicidio Hoſli · auũt rñdz ad peĩcipale qpõ̃nem et ipᷣe nõ cred ꝙ aliqs ð beat nuriã ſuã vlciſci:ec ſi ſupioꝛe ñ hꝑʒ · vñ g S:ſr̃ ð o.viij:ego głazʒ m.n·qẽ ꝗᷓ qrat et iu didit illatas ↄtumelias pẽzis iudicõ rezuat vt ꝓfecto nobis in ſinu et qntũ pacietes eſſe debemꝰ du ſe adhuc vlciſci nõ vult ipe q̃ iu dicat· B iõ dic q ſiẽ ibið pᷣc epit pr̃᷑ ome iudici um dedit filio. q ;· d· ggo:oſidera miſer homo ꝙ iudex iudiciũ eſt et tñ nõ vult ĩ fctõ 1o in dicare. ergo nec aliꝰ hoc dz pᷣſumere qᷓntuʒ ẽ de ſtricto iure niſi aliqᷓs ſe ſuppõat mandatis ſuis.ĩ quo caũ ſi aliq̃d ĩmoderatuʒ pcipiat re⸗ digere dzʒ ad arbitriũ bõi viri er de wureiurã. velens · St liczʒ peiceps ſit ſolutus legibꝰ.C. de le · digna ·. iᷣe tñ delegat · ex · de iudi. c. i. li cʒ miuriã Omiſſaʒ ĩ ſe punire poſſit · Qui vicõ opponitur vindicacio h& ꝙ opponitur duo⸗ bus quorum vnum opponitur ſibi per exceſ ſum.ſ. crudęlitas vł ſeuicia q menſurã exce⸗ dit ĩ puĩendo·alteꝝ ꝓ defectũ vt cũ qs nimiſ eſt remiſſus ĩ puniẽdo ꝓuer· xiij ·. qᷓ ꝓpcit vge o ꝙ; homo ſim circumſtantias debitam menſu⸗ ram in vindicando obſeruat.· SZinde oſiderãdũ eé de venitate . Et peĩo de ipa et poſtea de vicijs ei oppõitis vtus H ꝙ ſic· vñ ph̊s põit eam inter vtutes ijj· et. i · ethi . cca qð ſcieduz ꝙ veritas du pt ſic n ẽ vtus ſ̊ obiectũ b finis vtutis ſic em̃ ve ritas nõ ẽ habitꝰ ſʒ q̃litas qdã intellectꝰ vl ydeã· Slio mõ pᷣt dici veritaſ q̃ aliqſ dicẽ verũ ſᷣm að ꝑ eã aliqs dicit verax. et ſic eſt vtus dit filiũ ſuũ .· Virtꝰ aũt vĩdicacõis oſiſtit ĩ B „2 De veritate et vtute ti · xxvj. Circa aũt veritatẽ qrũt pła.ſ. vt ſit ſumi vno mõ ſeim ꝓꝙ veritate ðe aliqᷓd ven et ſigni ad rèe intellecta vł ſignatã vł rei ad ſui qꝛ hoc ipᷣm qð è dicere verũ eſt actꝰ bõꝰ vtuſ aüt 6 Hoiez bonũ facit et opꝰ eiꝰ bonũ red dit . ½Bz obicit qe de · ij· ethi. ad verita⸗ tẽ Ptinet ꝙ aliqs ↄfiteat exiſtencia circa ſe et neqʒ maioea neqʒ; minoea ſ hoc ñ e ſpy lau⸗ dabile · neqʒ; ĩ bõis ꝓuer vle.laudet te alienꝰ nõ os tuuũ Nec ĩ maliſ q otra quoſdã ðe yſa. iij · pctm ſuũ qᷓi ſodoma pdi.ergo veritas nõ e vtus He ofiteri ið qð ẽ circa ſe inqntũ ↄfeſſio veri e bonũ ex genere ſ̊ ᷓ nõ ſufficit ad hoc ꝙ ſit actꝰ vtutis ſ reqꝗrit ꝙ vlteriꝰ debitis ẽ caſtãtijs veſtiat qii nõ obſeruètur erit actus victoſus. St ſæm hoc vicioſum ẽ ꝙ aliqs ſine cã debita ſe laudet etiã ð̊ vo· Et etiã ꝙ aliqs pꝓctm ſuũ publicz ex B ſe laudãdo ł qᷓlitercu- q; iutil iter maĩfeſtãdo ·¶ Vt veritaſð qᷓ lo qmur ; differat a veritate vite iuſticie et de ctrie H ꝙ ſic. B eĩ veritaſ ẽ ſm quã alicd verũ. Veritaſ aũt vite ẽ Im quã aliq̃d ẽ veruz Dicic aũt vera vita ſicẽ et q̃l ibꝑʒ res alia ex hᷣ ꝙ attingt ſuã regłaʒ et meſurã·ſ.legẽ dmã ꝑ cuiꝰ ↄfoemitate hʒ rectitudiez et tał veritas ſue rectitudo ẽ ↄmũis cuilibz vtuti · Veritas aut iuſticie ðᷣe dupſ. vnomõ ſiſjm qð iuſticia eſt qdã rectitudo regłata im regłaʒ legis dᷣine Et ſm h iuſlicia differt a veritate vite · qe ve ritas vite e m quã aliqᷓs recte viuit in ſeipᷣo veritas aũt iuſtitie ſim quã aliq̃s ſeruat recti tudiez in iudicijs qᷓ ſunt ad alterũ. ſ ſm H ve ritas iuſticie nõ ptinet ad veritate de qᷓ nunc Loqmur ſiẽ nec veritas vite · Flio mõ pᷣt mtel ligi veritas ĩuſticie ſzm qð aliqſ ex iuſticia ve ri tate maĩfeſtat.vt cũ q̃s ↄfitet ĩ iudicõ veru aut dieit verũ teſtiõniu. Et B; veritas ẽ qdã ꝑp- cicharis actꝰ iuſticie· Nec directe ptinet ad veritate ð qᷓ nũc loqmur .qę·ſ. in hac maifeſta cõe veritatis bõ peincipaliter alteri reddere ius ſuuũ intedit. Veritas vo doctrine ſiſtit in ꝗqdã maĩfeſtacõe eoꝝn de qᷣbꝰ è ſcietia · vñ non Ptinet directe ad veritate de q̃ nunc loqmur ſ tm veritas qꝗᷓ aliqs et vita et vᷣbo ſe tale q̃ł æ demõſtrat vt nõ alia ꝙᷓ circa ipᷣm ſunt nec maioæa nec minoꝛa de ſe dicat Quia tñ vao⸗ Snoſcibilia ĩiquãtũ ſunt a nobis ↄgnita circa nog ſunt et ad nos ꝓtinet ꝑ G; ventas doctri⸗ ne pᷣt ad hãc vtutez ptinere · et qcũqʒ veritas alia ꝗᷓ ꝗ́s mamfeſtat vᷣbo vb facto ea qᷓ ↄgno ſeit. Ven virtꝰ decliẽt ĩ miꝰ H ꝙ ſic · vt Dicit. inj. ethi·Sciẽdũu aũt ꝙ decliare ĩ minꝰ Dup' otingt. vno mõ affirmãdo vt cũ ꝗͥs nõ manifeſtat totũ bonũ qð eſt in eo. vt ſcietiã ł ſanctitatẽ vł aliud hmoi.Et hoc fit ſine p̃iu dicõ veritatis qe mĩꝰ ĩ maioei ↄtine et ſm B virtꝰ h declinat ad miꝰ hoc em̃ vt dicit ibið videt' eſſe peudetiꝰ ꝗpter oneroſas ſuꝑ abũ⸗ dãtias eſſe ·hõies em̃ q maioꝛa de ſe dicunt ꝙ; ſint alijs oneroſi ſunt qſi a lios excellere vo⸗ lentes: ꝗ aut mõea dicũt de ſe alijſ groſi ſunt q̃ſi ꝓ quandã moderãciã alijs ↄdeſcendentes Flio mõ negãdo.ſ.ineſſe ſibi að ineſt et ſic ñ Ptinet ad hac vtutẽ qe ꝓ hoc incureeret aliq̃ſ fłm qð q̃de mĩiꝰ repũgnarz vtuti nõ qdem ſʒm ꝓpeiam ratione virtutis ſz ſzm ratiõz peudetie quã in omnibꝰ virtutibꝰ opoetet ſaluari ꝙᷓ ſi ſe iactat habere q non habet · Qagis em̃ re⸗ pugnat peudentie.quia periculoſius et one⸗ roſius eſt alijs ꝙ aliquis ſe eſtimet vel iactet R ⸗ ſ. de o e e ſne . les u: lo td eng i ita itas 1eſt ne ve ecti zve une ntel ave veru di⸗ 1 feſt dere titn non mur leqt per vad⸗ Cica chi⸗ ttas dgno vt mnimd Pen nil pin bid vo: ſunt nres en la hn tie ſ e⸗ ne⸗ tet babere ꝙ ñ habet ꝙᷓ qð nõ eſtimet vł ñ dicat ſe habere qð habet· hec tho· e ppodlſi et ſimulatõe ti/xxvij· Oſtea oſiderandũ e de vicijs oppoſitiſ veritati q ſunt mendaciũ ſimulatio ſiuæ pvpocriſis i actãtia et viciũ ſibi oppoſi tũ · ſ. iroma. De mendacio aũt dictũ ẽ ſupᷣ li.j· vñ reſtat hic oſiderare dę reliquis et peĩo de ſimulatõe ſiue ypocriſi· circa hãc querunc pꝓlura ſcʒ vti ppocriſis ſit ið ꝙ ſimł atõ vhẽ ſic · vnde yſidoeus liechi · dicit ꝙ vpocrita Frre ðe ſimulatoe latine qui cũ intus malus it ſe bonũ palaʒ onñdit:vpo em̃ falſum.criſis iudiciũ/Eſt ergo ypocriſis ſimnlatio ſio n oĩs ſimulatio ſed tm illa qua quis ſimulat pſonã altenꝰ vt cũ ſimulat pſona iuſti · vñ ſupꝑ illud Ot.v.ſic faciũt ypocrite dᷣ glo.ypocrita ẽ qᷓ ſimalat qð ñ e repſentatoe alteriꝰ pſone.B̊ e cũ vult vꝛderi bonꝰ et ñ e.Et naſcit᷑ ppocriſꝰ vt dicit gg;xxxj· moea:ex inani glosia cũ ad eã vt ad finè oedine Vtꝝ geres habitũ ſan ctitatis vel religionis ñ tñ hns menitum pꝓfe ctionis ſit ypocrita.ih& ꝙ ñ nam habitꝰ ſan⸗ ctitatis vt religionis vel cleri catꝰ ſignificat ſtatũ quo qᷓ obligat ad opa ꝑfectionis. Et ideo cũ qͥs hahitu ſanctitatis aſſumit intedeſ ad ſtatũ ꝓfectionis ſe trãſferee ſi ꝓꝑ infirmita⸗ tẽ deficiat ñ ẽ ſimulatoe:vel ppocrita.qa non tene manifeſtare ſuũ peccatu ſanctitatis ha⸗ bitũ deponẽdo:vñ gregsxxxj/moꝛa.ſut aliqᷓ qui et ſanctitatis Habitu tenet et ꝓfectionis meritũ exequi ñ valet:quos ñ ẽ credenò ĩi nu⸗ mero ppocritaꝝ cureere.qe aliud e ĩfirmitas al iud mialicta. Si aũt ſanctitatis habitũ q̃s aſ ſumeret vt ſe iuſtũ oſtèderet ppocrita eſſet St ſimiliter ſi bona opa ex genere ad dði ſeruiciũ ptinentia ad inane gloeiã faceret vt eẽ habeꝰ ex verbis greg ibide Vcꝝ aliq̃s poſſit ſe ſi⸗ mulare maluʒ · quidã dicũt ꝙ nõ qe facit aut opa bona ꝓ qᷓ nullus ſimulat ſe malũ.aut opa mala et tuc e malꝰ.St huiꝰ poſitõis fuit alex.an.in ſuo ſcdᷣo.Sed ſcðz aliquos hec rõ ñ cogit· Doteſt em̃ aliqs ſe ſimulare maluz p opa qꝗᷓ ñ ſunt in ſe mala:hñt tñ quãdaʒ ſpeciẽ mali· Sʒ tñ ipſa ſimulatio ẽ malatũ rõe men⸗ dacijtũ ratione ſcãdali t licet ꝓ hꝰ fiat ma lus ñ tñ fit malꝰ illa malicia qua ſimulat. c q ipᷣa ſimulatio ẽ ſcðʒ ſe mala ñ rõe eiꝰ de q e ſiue ſit de bono ſiue de malo peccatũ e et B; e poſitio tho. Vta vpocriſis oppona vᷣtuti veritatis · Rꝙ ſic· cũ em ypocriſis ſit quedã ſimulatio qᷓ quis ſe ſimulat habere pſonã quã ñ habet vt dictũ e ↄſequẽs ẽ vt foemaliter et directe oppo veritati qua quis exhibet ſe ta lẽ vita et ſermone q̃lis ẽ vt dicit᷑.iiij.ethi. cv omnis ſimulatio ſit peccatũ. h? ꝙ ſic.· Zimulauo em̃ ꝗꝓpe ẽ mẽdaciũ qðdaʒ in ſignis actoꝝ exterioꝝ oſiſtens. Non refert aùt v⸗ trum quis mentiat verbo vel facto vt ſupea dictãũ eſt. vñ cũ om̃e mendaciũ ſit peccatũ vt habitũ eſt S. li.j.ↄſequens ẽ ꝙ omnis ſimula tio e peccatũ Sed obi qꝛ nullũ peccatũ eſt vtile· ſed vt dicit hieroꝰ.vtile ſimulatõem et in tẽpoꝛe aſſumendã hyen nos docz exemplũ qui ſacerdotes baal interfecit ſe finges vdo⸗ la velle colere.inj. Be·x. &t dauid immutan? facie coeã rege geth.j.Rexxj. Non ergo oĩs ſimulatio e peccatũ.h& hieroꝰ. large vti no mine ſimulationis ꝓ quacũq; fictione·immu tatio aũt dauid fuit fictio figuralis vt expo⸗ nit glo.in ps · benedicã dñm in omni tèpoee⸗ Simnlationeẽ vero hyeu ñ opoetet excuſare a peccato vł medacio qe fuit malus vtpote ab ꝓdolatria ieroboam ñ recedes. laudat' tñ et remunerat a dee tpaliter ñ ꝓ ſimulatõe ſʒ ꝓ zelo quo baal cultu deſtruxit· d h̊ nota ꝙ ſicut dict aug · in queſtionibꝰ euãgelij qñ fin gimus illud qð uihil ſignificat ẽ mendaciũ⸗ cuũ auᷣt fictio noſtra aliqd ſignificat ñ è men⸗ daciũ ſʒ aliqua figura veritatis ſic dñs finxit ſe longiꝰ ire luẽ · vl.ad ſignificandum ꝙ ipſe longe erat ab eoꝝ fide.vt dicit grego · Xbea am ecẽ geñ.xxij· dicens famulo poſtꝙ; adoea⸗ nerimus reuertemur ad vos vt dicit ambeo- ꝗꝓphetauit qð ignoeabat qe dñs ꝓ eum locutꝰ fuit Nota eẽ ſcðz boñn.in 3⁰°ſuo. et alex. an. ꝙ e triplex ſimulatio/peĩa e cautele et hec fᷣu it in Pyeu et dauiò: ſcòa ẽ inſtructionis hec fuit in xpᷣo cum finxit ſe longius ire in quo e rud iuit exhibenð officiũ hoſpitis quo coege rũt eum apud ſe manere p qð meruerũt etiam eũ cognoſcere· Tercia ẽ duplicitatis et H̊ eſt in ypocritis · Et hec tercia tenet rõez medacij ₰ „ .’ nõ aũt peima et ſcõa.Et addit alex. inij. men⸗ beum ſczʒ ꝙ e ſimulatio ſignificatõis vt cũ ia⸗ ecb ſimulauit ſe eſſe eſau Ven ypocriſis ſit peccatũ moætale:ihc in ꝓpocriſi ſunt duo. ſcz defectus ſanctitatis et ſimulatio eiꝰ . ſi ergo ypocrita dicat ille cuiꝰ intẽtio fertᷣ ad vtruũ⸗ qʒ · ſ vt nõ curet ſanctitate habere ſedò tĩ ſan⸗ ctus apparere ſic ſumi ſolet ĩ ſacra ſcriptura ſic ẽ peccatũ moetale· t ſic ðe iob.xuij. ñ veni et in ↄſpectu eius omnis ppocrita. aũut di⸗ cac vpocrita ille qui intedit ſanctitate ſimu⸗ lare a qua deficit ꝓ peccatũ moetale.tune liʒ ſit in peccato moetali exquo peiuat' ſanctita⸗ te vite ñ tñ ipſa ſimulatio è ſemꝑ ei peccatuʒ moetale · ſʒ qnqʒ ẽ veniale:G̊ aũt ediſcernenð ex fine qui ſi repugnat caritati dei ł ꝓximi e⸗ rit peccatũ moætale vt cũ ſmulat ſanctitatem vt diſſeminet falſam doctrinã vel ↄſequat in dignus dignitatẽè ecclĩaſticã vel qcunq; alia tpalia bona in quibꝰ oſtituit finem. Si vero finis intẽtus ñ repugnet caritati erit peccatũ veniale · vt cũ quis min ipſa fictione delectat de quo ðe iiij·ethi:ꝙ magis vi vanus ꝙᷓᷓ ma⸗ lus· Sadẽe em̃ rõ e de mendatio et ſimulatiõe Sonungir qnʒ ꝙ aliquis ſimulat ꝓfectionem anctitatis qᷓ ẽ de neceſſitate ſalutis et tab ſi⸗ mulatio nec ſemꝑ ẽ peccatũ moetale nec ſp ẽ cũ peccato moetali/hec tho · Quid ſi aliqͥs ſimulet ſanctitatẽ ad dei honoæze et ꝓximoꝝ edific atõz · H ſi faciat h̊ tm̃ p̃dicta intetione nõ peccat ſz mere ſi ſit ĩ carntate. vt cũ aliqs religioſus maioæẽ religioſitatẽ oſtendit cozã ſecularibus ꝙᷓ coam ſuis fratribus vt magis edificent· Quare dñs tm̃ et totiens ppocri ſim deteſtat . pter tria. peimo qꝛ illi phei VGVGV. ⁵ 6U, . . 1 5 . 4 Pec alex- et ſeribe quibꝰ dommus loquebat plurimum erãt vpocrite:ſcdðo qe ꝓpocrita ẽ Otrariꝰ oꝑi diuino vt em dicit aug m enc;⸗dommꝰ oedi nat malũ in bonũ:yꝓpocrita aut ↄuertit bonũ in malũ.2° qe é ↄtrarius toti trin itati. ſ. patri vſurpat em gloeiã qᷓ attribuit patri · et filio qᷓ veritas et vita.quiò em è ypocriſis miſi fal⸗ ſa vita apparẽs bona et exñs mala:et ſpuiſan cto cui bonitas attribur qꝛ bonis opibus ab utitur · G alex· an.Qui ſunt fructus ypocri⸗ taꝝ ꝓ quos cognoſcunt de quibꝰ . vij de a fructibus eoꝝ ↄgnoſcetis eos · H& duplex arboe ſiue intetio vel volũtas·et ſcdᷣm hoc e duplex fructus:vna è intentio generalis fa ciendi bonũ in genere · Et huiꝰ fructus ſunt opa bona in genere. Et ab his ñ pᷣt cognoſci malicia eiꝰ. Glia e ſpecialis qᷓ vult videri bo⸗ nus ꝗꝓpter humanũ fauozè vb laude humanã vel queſtũ tpalez.q̃ quide tria ſunt eiꝰ fructꝰ qe iſtis peicipaliter intedit frui· Et ab eis co⸗ Snoſcit' malicia eiꝰ. qe poſtꝙ; hec ↄſecutꝰ fu erit vel ↄſequi ñ poſſe viderit · vel ea habere deſtiterit ab opibꝰ exterioeibꝰ ceſſabit vt ha⸗ bet ſentetialiter ex verbis aug · ibidez. et ſie tuc apparere ĩcipit vtꝝ lupꝰ vel ouis fuerit De iactantia et yronia ti · xxviij. Einde oſiderandũ e de iactãtia et yro nia ſibi oppoſita:. et peio de iactantuia. Circa quã querunt᷑ plura.ſ.vti iactã tia opponat virtuti venttatis. ꝙ ſic. ſcðᷣm pꝓhᷣm · ij· et.inj:ethi.Iactantia em ꝗꝓpeie videt inmpoetare ꝙ homo ſe verbis extollat.que em vult hõ longe iactare elenat in altũ. tuc aũt We ſe extollit qñ de ſe ſupꝛa ſe aliqd dicit. B aũt otingit dupł r. Quãdoqʒ em aliqs loquit de ſe ſupea illud qð e in opinione hoĩm qd a⸗ poſtolꝰ re fugies dicitiij.coꝝ.xij.pco neqs exiſtimet me ſupea id q; videt in me aut audi uit aliqᷣd ex me · qñqz vo ſup illud qð eſt in ſe qe magis e iudicandu aliqd ſcòm qð eſt in ſe deo magisg ꝓpeie dicit iactantia qn aliqs ef fert ſe ſup illud qð e in ſe licet vtroqʒ mõ ia⸗ ctantia dicopoſſit, Et iõ iactantia ꝗpeie dicta p moduʒ exceſſus oppo' veritati. hec tho⸗ Quid ſit iactãtia ſatis patet ex p̃dictia. Srch ſic ſubſceribi iactantia e oſtetatio ꝗpeie laudil cũ veritas ñ ſubſit.Et h alio noĩe ðe arrogã⸗ tia cuʒ quis attribuit ſibi qdᷣ ñ hʒ. Quandoqʒ tñ extenſo noĩe ðᷣe oſtentatio vana ꝗꝓpeie lau⸗ Dis etia cũ veritas ſubeſt.vt dicit greg. ſcm illud ſi accepiſti quid gloeiaris qᷓi n accepis tñ et hoc p̃t dici jactãtia de eo ꝙ ñ e licet em̃ habeat bonũa ſe tñ n habet. B alex. Vtcx. iactãtia osſat ex ſupbia:e ſic frequentius. Ex he em̃ ꝙ aliquis ꝑ arrogantiã interiꝰ ele⸗ uat ſupea ſe.q ẽ ſpes ſupbie. ſequi plerũq; exteriꝰ de ſe iactet q dam maioæa.licz qnqʒ; quis ſe iactet ñ ex arrogãtia ſed ex quadã va nitate et in B delecte' qe ẽ ſcdm habitũ talis 1 tGree.xxj. moea. pomit iactantiã ĩter ſpẽs ſupbie Intendit aũt iactato⸗ ſepe vt per ſiia iactantia oſequat' gloziã. Et i6 ſcom gg. xxx)· moea:oeit ex mani gloeia ſcdz rõy fims Qeit ec qnqʒ ex diuitijs occaſionabr dũ ſcʒ a liquis de eis ſupbit. Et 16 ſignãter Puer. vnj opes dñr ſupbe.Oeit ec qñq; ex eis ꝑ moduʒ finis. da ſcʒ aliqs de ſe iact at ea ex qbas lu⸗ crari pᷣt vt ꝙ e ſapies vł medicꝰ vb diumꝰ vt 8e.iiij· ethi.¶ Vta iactãtia ſit peccatũ moe⸗ tale · iactãtia p̃t dupliciter ſumi · vnoꝰ ꝓ⸗ ut ẽ qdᷣdã mendaciũ: et ſic qñqʒ e moetale pec 6 catũ vt qñ aliq̃s iactãter ð ſe ꝓfert aliqᷣd qð ↄtra gloeiã dei.ic ̊e ecc·xxviij:cito di xi ſti deꝰ ego ſuʒz. b aliqᷣò qð ẽ ↄtra caritate ꝓximi vt cũ q̃s ſe iactãdo ꝓrumpit in ↄtumelias a⸗ lioꝝ vt phariſeꝰ luc.xvij:dicebat ñ ſum ſicut ceteri hoĩm rap.iniuſti · adul.velut ec G̊ pub⸗ licanꝰ.qnqʒ e veniale vt cũ aliqs de ſe talia iactat qͥ ñ ſunt ↄtra deũ nec otra ꝓximũ Flio mõ pᷣt ↄſiderari ſcdᷣm cauſaz ſuã. Et ſic ſi ꝓce⸗ dat ex ſuꝑbia b inani gloeia moetali erit mo⸗ talis alioquin erit venialis.ſi vo ex appetitu lucri iam ptinere vide ad Pximi deceptõem et damnũ i6 magis é moetalis. vñ phᷣus nij. ethi· dicit ꝙ turpioe ẽ qui ſe iactat cã lucri ꝙ qui cã gloeie b honoeis · Kon tñ erit ſp h̊ mõ moetalis.qe p̃t eſſe tale lucrũ ex quo ñ erit al tenꝰ damnũ. B tho· Æo ᷓͦ nota ec ſcòz tho ꝙ ſi s ſe iactet ↄtra caritatez dei vel ꝓximi. aut ſc̊m ſe aut ſcm cãm ſuã ẽè mendaciũ pꝓni tioſum. ſi vo iactet ſe qᷓſi G̊ ipſo delectatꝰ re⸗ ducit ad mendaciũ iocoſuniſi foæſan B; dile⸗ ctioni dei pponeret in quo ſolo mes nrᷣa ꝗeſce re dz vt in vltimo fine. Si aũut ſe iactet gra va ne gloꝛeie vel lucri vi ptinere ad mẽdaciũ of ficioſum dũ tñ h; ſit ſine ꝓximi dãno qę tac ꝑ⸗ tineret aꝰ pnicioſũ. Scm aũt alex· an· ali ds ſe iact at aut de bono qð ñ hʒ et B; vel ex ſur⸗ reptõe et ſic è veniale:vł ex deliberatõe rõis et tuc vn eſſe moetale ſi hoc fit cũ itentõe dã mificãdi alin miuſte. Kut iactat ſe ð bono qð bhʒ. et B b leuiter ſine alteriꝰ dep̃ſſone et ſic ᷣ veniale.b ita ꝙ p̃ponit laudẽ ſuã laudi diuĩie et ſic ẽ moetaleq Vtiꝝ pfectoꝝ ſit vitare tm̃ iactãtiã ſiue oſtetatõz· licʒ oms decliare poſſint opis oſtetatõz p ſermonẽ cũ tm̃ e oſtẽ tatõ opis p ſermone.ñ tñ ẽ quosſibet ̊ pfe ctoꝝ vitare vane gloeie motũ. Yñ gg valde pfectoꝝn ẽe ſic oſteſe ope autoeis Zloeiã ãrere vt illata laude puata neſciãt exultatõe gau dere. Et iõ opa ſtudio occulten nccitate pub licet.vt eoꝝ occultatio ſit cuſtodia ꝓa· et e oꝝ publicatõ vtilitas aliena. Et ſic pʒ ꝙ oẽs nt et tenen' vitare motũ iactãtie en ẽ moeta lis:nec hnt neceſſicate ad motũ iactãtie veĩa lis licʒ ſit aliqua ꝓnitas ocupĩe ad oſtentatõ nem ſermonis· hec alex.· Q ſcõʒ · ſ.ꝓronia qᷓrun eẽ plura. ſ. vti ꝓronia ꝑ quã qͥs ð ſe ſingit mĩoea ſit pec æatũ. & ꝓ aliqs de ſe mioea fingat dupkr cõ tingere p̃t. vnoꝰ ſalua vitate dũ ſeʒ maioea ꝗᷓ ſüt ſe tacet et qdã mĩioea detegit ꝗᷓ tn ĩ ſe es oↄosgnoſcit:et Gᷓ ñ e yronia nec è pctm̃ ſeò gnꝰ ſun niſi ꝓ alicuiꝰ circuſtãtie cozruptõz Flioꝰ declmado a vrate vt cũ de ſe aſſerit aliqð vi „ 8 EN le qð de ſe ñ ↄgnoſcit.aut cũ negat de ſe ma⸗ Znu aliqð qð tn in ſe eſſe pcipit et ſic ẽ yroĩa —NAN — — — —, — — —AA— — — Vͤ— —— * et ẽ ſemp peccatũ ·VYñ gg icaute ſe humiliãt qui mẽetiedo ſe illaqdant &π B nota ꝙ amos vi ñ mentit deces n ſum ꝓpheta . B em dicit qe ñ erat de genere ꝓphetaꝝ · Nec ſałon ꝓu. xxx·. vbi a dᷣo ofoetatꝰ ↄfite ſe eſſe ſtultiſſimũ hð em̃ dicit ſcõz humanã reputatõzʒ qe ſcʒ mũ⸗ dana q̃ hoĩm ſapietia qᷓrit ↄtẽnit¶Vc yro⸗ nia ſit minꝰ pctm̃ ꝙᷓ iactãtia:c& vtraqʒ; meti tur vel vbis ł quibuſcũ exterioeibꝰ ſignis circa idẽ ſcʒ circa dditõem pꝓſone· vñ rõe ma⸗ terie ſiue obiecti circa qð ſunt.ſũt eq̃lia pctã ſza vt ꝓlurimũ iactãtia ꝓcedit ex turpioei moti uo.ſ.ex appetitu lucri vłb honois· ꝓronia vo ex hoc ꝙ fugit licʒ ioꝛdinate ꝑ elatõz et quo ad id e Suius. Et ſeðz heo ðe · iiij · ethi . ꝙ iactã⸗ tia ẽ Suis peccatũ yronia · Contin git tñ qnz qꝙ hec minoꝛa de ſe fingit ex alio motiuo pu⸗ ta vt doloſe decipiat·et tũc yronia è grauioe St ſic ðᷣe ecẽ ·xiiij·ẽ qui neq̃ter ſe humiliat ĩite rioea aũt ei us plena ſunt dolo De amicicia et adulatõne et litigio ti·xxix Oſtea ↄſideranð ẽ de amicicia et de vi cijs ſibi oppoſitis. St peio de ipſa ami cicia.ſcdo de adulatõne:tercio de liti gio.hec em duo opponunt᷑ virtuti amicicie · Circa peimũ ſcienð ꝙ ꝓ virtute amicicie oa⸗ Rnar Hõ ad alios hoĩes in cõi ↄuer ſatõe taz in factis ꝙ;ᷓ ĩ dictis.ſ.vt ad quelibzʒ ſe habeat ſceðz qð decet · Dicit ecẽ hec virtꝰ affabilitas cuiꝰ etiã actꝰ pcipit ecc.iiijogregatõi pau peꝝ af fabile te facloquit aũt ph̊s.vj:ecthi· de duplici amicicia quaꝝ qlibet oſiſtit peĩci⸗ paliter ĩ af fectu quo vnꝰ dili git aliũ · It hec Oſequi pᷣt qᷓẽcunqʒ virtute qe qlibet vtus ẽ cau ſa amicicie.qe bonũ oĩbus eè amabile.vt qic? dyo.iiij. c.de di:noibus. Et ſcòz H dicit ph̊s vnjethi .ꝙ amicicia pfecta ẽ q̃ᷓ e ꝓpter virtu⸗ tẽ · qᷓ aũt ꝓtineant ad hãc amiciciã infra dice cũ de caritate age · Flia vo ↄſiſtit in ſolis ex terioeibꝰ verbis vel factis · Et B ñ hʒ pfecta⸗ amicicie rõem.ſed quãdã eius ſimilitudinem in ꝙtũ ſcʒ quis deceter et delectabiliter ſe hz ad eos cũ quibꝰ ↄuerſat'. NHon quide ↄuerſa⸗ tionẽe laſciuã quã virtus cauet ſed honeſtã ſe cundũ illud ps:ecce ꝙ; bonũ et ꝙᷓ i0· ha.fra· in vnn · Quãdoqʒ tñ ꝓpter aliqð bonũ ↄſeqñs vb aliq malũ excludes ñ refugiet virtuoſus eos quibꝰ ↄuiuit ↄtriſtare vt ðe iiij. ecthi. ne ſcʒ videat eoꝝ peccato ↄſentire et peccandi audaciã miſtrare · vñ ecẽ · vij· filie ti bi ſunt ſer ua coepꝰ illan et ñ ondas faciẽ tuã hylarez ad illas⸗ Equit videre de ſcðo. ſ.de adulatõe. Cir ca quã qᷓrunt plura.ſ.q̃d ẽ adulatio.ih ſecòm alex.an· adulatio ẽ pctm̃ ex ſermone va ne laudis alicui exhibite intẽtione placedi- Sunt aũt q̃tuoe differetie eiꝰ.vna ẽ q̃ bonum ñ habitũ attribuit · Scða ẽ q̃ bonũ habituʒ ex tollit plꝰ ꝙᷓ ſit · Tercia ẽ q̃ malũ nutrit laudã do et dicedo malũ bonũ Quarta ẽ q̃ malũ mi trit dimimuẽdo ipſuz. hec alex. an. ÆτVeyn a⸗ dulatio ſit peccatũ. ꝙ ſic amicicia em̃ vbi opoetet ꝓpter aliqð bonũ dſequendũ ł malũ vitandũ n veret otriſtare vt ſupea dictuʒ e ſi ergo aliquis in oĩbus velit ad delectatõez al teri loqii excedit modũ in delectãdo. et ideo peccat p exceſſam. Stſi facit G ex intẽtõne tin delectadi ðᷣe placidus ſcdðm phm. ſi aũt inte⸗ tione alicuius lucri de blanditoe ſiue adula⸗ toe. Cõmuniter tñ nome adulatõis attribui ſo let oĩbus qui ſupea modũ vtutis volũt alios verbis vel factis delectari ĩ cõmuni ouerlſa⸗ tione ·¶ Æα‿ H nota ꝙ ↄtingit alique laudare et bene et male ſcʒ ꝓut debite circũſtantie ł ſeruant' vel p̃termittunt᷑.ſi em aliqs velit a Llique delectare laudãdo vt ex hoc eũ conſo⸗ let ne in tribulatõe deficiat vel etiã vt in bo no ꝓficere ſtudeat alijs debius circũſtantijs ſeruatis hoc ptinebit ad virtute amicicie per tinebit aut ad adulatõʒ ſi velit alique lauda re in quibus ñ e laudãdus qe foete ſunt mala ſcòm ið ps·.laudat peccatoe in deſi:ani:ſ.æc. vel qe ñ ſunt certa ſcðz i eccẽ.xxvij:an ſermo ne ne laudes virũ· vel etiaʒz ſi timeri poſſit ne Hhũana laus ad vanã gloeiã eũ ꝓuocet ſedz il lud ecẽ·xj· an moꝛtez ne laudes hoĩiem. Bihr velle placere hoibus ꝓpter caritate nutriedã et vt in eis ſpualiter ꝓficere poſſit e laudabi le ꝙ aũt aliquis hoĩibus velit placere gpter vanã gloeiã vel ꝓpter luc vel etiã in malis B eſſet peccatũ ſcm illud ps· dñs diſſpauit oſſa eoꝝ qui ho.placeèt. hec tho. Vty adu latio ſit ꝓctin moetale.h ſcðʒ alex.an.multi plex e adulatõis genꝰ.vnũ e qð dic̃ malũ bo nũ fouedo ſcʒ peccatoæꝛèe in peccato· 1ar 6 peccatũ moetale· lias vo aliqs adulatë᷑ aut intedens alicui ꝓdeſſe et nulli obeſſe. et tũc veniale· Fut alicui obeſſe licz alteri ꝓſit et tũc é moetale. vr aut B; fieri ex libidine moe⸗ tali Si aũt n obeſt nec ꝓdeſt ſz dei generat temptum ꝗꝓpter aſſiduitatẽ tunc ẽè moæetale. Si vero fiat ex libidine veniali vt cum quis lau dat ex ſureeptione alique in bono aut què de bet nec mtentõe placendi ꝗpter ſe· tunc e ve⸗ niale · St de tali adulatione loquitur aug.in cañ·numerãs eã inter peccata minuta Eſto ꝙ aliquis ꝓ adulatione impetrauerit bñficiũ nungqnid reſignare tenet' ipſum . . ſuꝑ B; di⸗ uerſi diuerſimode rñdent vide? tame ſecunð alex· an. ꝙ adulatio debeat ad munus ab ob⸗ ſequio reduci · vnde ſi ei in alio non ſeruiret ĩ digne reciperz et reſignare deberet ſicut ille qui ſeruit de officio turpi. Offitium turpe ðe ꝓpeie cui ẽè peccatũ annexũ · &t ad hoc facere videt ꝙ dicit yſidoens · ſ. ꝙ tria ſunt munera quibus puerti Homo.ſ.fauoe amicicie.adula tio laudis · et munus rei coepoæzalis-4 d B nota tria remedia contra adulationem vnum intra nos· ſ. teſtimonium bone eonſcietie que ſemp de ſe minus eſtimat· Et in agendis ſuis timet nequid repeehenſibile inueniat'. Beliqᷓ duo ſunt er᷑ nos· vnum ex pte hominmis mali. ſcʒ detractio ne in bonis extollamur.ſed ma⸗ gis humiliemur. Flterũ e arguitio boni no⸗ ſtri nequid in bonis noſtris rephenſibile iue neniat. peimũ et terciũ remediũ ponunt' ſuꝑ illud põ·oleũ aũt peccatoeis ꝛc· ſcðz vero po nit gregoꝰ.· hec tho. et alex· 29 . Tquic videre de tercio. ſcz de liti gio · Et de hoc querum plura . ſ. vtà opponatur virtuti amicicie ſiue affabilitatis ꝙ ſic vt vult ph̊s.iiij· ethi · litigiũ em̃ ꝗꝓpeie in verbis oſiſtit cũ ſcʒ vnus alteri ↄtradicit· In hac aũt Otradictione duo pñt attendi · qnqz; em Odtin⸗ git ↄtradici ꝓpter ꝓlonã dicentis cui tradi⸗ cens ↄſentire recuſat ꝗꝓpter defectũ amoeis a nimos vnientis · Et hoc vide ad diſcoꝛediaz p rinere caritati otrariã . Quandoq; rõne pſone quã al iquis ↄtriſtare ñ veret:et ſic fit litigi⸗ um qð opponi amicicie ad quã ꝓunet dele⸗ ctabiliter alijs cõuiuere. vñ phᷣus dicit · mj. ethi. qui ad oĩia ↄtrariant' cauſa eius qð ẽ Otriſtare neq; qᷣcunqʒ curãtes.diſcoli.et li⸗ ti gioſi vocanVtcꝝ litigiũ ſit minꝰ peccatũ cq; adulatio · de his duobus poſſumus du⸗ Pliciter loqui. vno mõ ↄſioerãdo ſpeciẽ vtri⸗ uſq; · St ſcᷣm Htanto grauiꝰ e aliqð viciũ q;⸗ tomagis repugnat oppoſite virtut· micicia aũut tedit peincipaliꝰ ad delectandũ ꝙ; ad cõ triſtandũ· et iõ litigioſus qui ſupabũdat ĩ cõ triſtando grauius peccat ꝙ adulatoe qui ſup abũdat in delectãdo. Æ.liπι ſcòʒ aliqua exte rioea motiua. Et ſcdᷣm B adulatio ẽ qnqʒ gra⸗ uioe · vt qñ intedit p deceptõzʒ indebite lucꝝ vel honoeẽ acquirere. Quãdoqʒ; liti giũ ẽ gra uius vt cũ quis intedit vel veritatẽ iĩpugnare vel dicente in ↄtemptuũ adducere De largitate auaricia et ꝓdigalitate ti· xxx. Emde ↄſideran e de liberalitate ſiue Largitate et vicijs oppoſitis. et peimo de ipa largitate· ſcdo de auaricia 3⁰ de ꝓdigalitate· hec em duo opponunt' largi⸗ tatiæ Circa peimũ ſciendũ ꝙ largitas ẽ virtꝰ habilitãs eu in quo ẽ abutendu bñ et dueniẽ ter bonis ab eo poſſeſſis tã in ſumptibꝰ reſpe cta ſui ꝙᷓ in datio mbꝰ reſpectu ꝓximi. vñ di cit ꝓphᷣsiij· ethi.ꝙ liberalitas vide eſſe que⸗ dã mediocritas circa pecunias. ꝓ pecunias ĩ telliges oĩa quoꝝ digmtas numiſmate men ſurat vt patet ibibẽ · dicit em ibidè ꝙ conſi⸗ ſtit circa dationes et ſumptus. Quia tñ ad vir tuoſum ptinet ñ tm̃ ↄuenieter vti materia ſua vel inſtrumento. ſ etiã opoetunitates p̃para⸗ re ad bñ vtendũ. ideo ad liberalitatẽ ptinet ñ tm̃ vti pecunia ſed etiã eam pᷣparare et con ſeruare ad ydoneum vſum. Farmeur videre de ſcõo.ſ.de auaricia de ac querunꝰ plura. ſ.vti ſit peccatũ H Pſic · ꝓ eo ꝙ; vult diuitias retinere vel acqui rere ſupea debitũ modũ: vñ tullius dicit ꝙ a uaricia ẽ immoderatus amoe habẽdi gdeo dðe ad heb. vlti:ſint moees ſine auancia Se obi citur qe ea qye naturaliter adueniũt nõ ſunt Peccata.ſed auaritia naturaliter ↄſequi ſene ctutem vt dici. nij. ethi. ergo ec. MXÆ inclina tiones naturales ſunt regulãde ſcm rõnem. Et ꝛdeo licet ſenes ꝓpter defectũ nature aui⸗ dius ſubſidia reꝝ exterioꝝ requirant ñ tamẽ a peccato excuſant' ſi circa diuitias debitam ratõmis menſurã excedant t aua ri tia ſit ſpeciale peccatũ. E ꝙ ſic. ſ. ſcðz qdð ẽ immo⸗ deratus amoe habedi poſſeſſioneſ que nomĩe pecunie deſignant᷑.ex qua ſumit auaritie no men.vñ ſcõᷣm yſi/ethimo·.li.auarus dici qua ſi aundus er.g.i.pecunie· vñ ho· j· ↄonumerat inter peccata ſpecialia vbi dᷣe repletos omni iniquitate et malicia foæ:auaricia ꝛc. Cenꝝ qe verbu habendi qð ſcòᷣm peimã im goſitõeʒ ad poſſeſſiones ptinere vide' deriuat ad alia mł ta ſicut hõ dici habere ſanitate vxoee veſtes et huiuſmõi · vt patein p̃dicamẽetis et p cõſe⸗ quens etiã nomen auaricie ampliatũ e adò om nez immoderatũ aopetitũ habendi quãcunqʒ; rem.vñ dicit greg: ĩ quadã omełl . ꝙ auaricia ẽ non tm̃ pecunie ſed etiã ſcientie et altitudĩs cuius ſublimitas ſupea modu ambit. Et ſic a uaricia nõ ẽ peccatu ſpeciale.et ſic dict aug. iinj⸗ de li:ar. auaricia ꝗᷓ dicit' ꝓhylargiria.. amoe ar genti ñ tm in argento vel nummis ſʒ in ommbus rebus q̃ immoderate cupiunc' in⸗ telligeda 2 Arn auaricia opponat' libera litati · auaricia ipoetat quandà im moderã tiam circa diuitias tri pliciter. vno mõ circa ipſam acceptionẽ et ↄſeruatione eaꝝ · ſ. m⸗ tum aliquis acqumit pecuniâ vltra debitum aliena ſureipiendo vel retinedo et ſic opponi tur iuſticie·&lio mõ circa affectõnes dimaa rum vt cũ quis mmis amat vel deſiderat diui tias aut in eis nim delectat eti ſi nolit ra pere aliena.et ſic oppon liberalitati qᷓ mo⸗ derat affectione huiõi vt dictũ ẽ. Beienduz autẽ ꝙ auaricia ſcdᷣm qð opponit᷑ inſticie nõ habz viciũ oppoſitũ q auaricia ↄſiſtit in plꝰ habendo ꝙᷓ debeat ſcom iuſticiam. Qui oppo miturninus habere. q ñ habet rõem culpe ſed pene · ¶deo phᷣus vult · v. ethi. ꝙ auaricia ñ habet viciu oppoſitum. ſchᷣm aute p oppoꝰ liberalitati habet vicium ꝓpdigalitats oppo ſitũ qe liberalitas eſt virtus media inter duo vicia vt patet ex ſcdo et tercio ethi. Vtrum auaricia ſemꝑ ſit peccatum moetale. a. ſic ſcz de genere ſuo · et hoc ſcdᷣm qð opponitur iuſticie ſic em̃ ad auariciã ptinet iniuſte alie⸗ num accipe vł retinere· lio mõ pᷣt ſumi ana ricia ſcdᷣm q opponit liberalitati· Et ſic diet inoꝛdinatũ amoæe; diuitiaꝝ qui ſi creſcat tm̃ ꝙ apter ip̃m ñ vereat᷑ quis facere ↄtra amoes dei et ꝓximi erit moetalis ſi aũt infra B; ſiſtat ẽ venialis· E B; nota verbũ haſilij Eſt mq̃t panis famel ici queè tenes· Nudi veſtis quam ſeraas. Sgetis argentũ qð poſſides quo circa tot imurias facis quot exhibere valeres· ¶Co quit aũt in caſu quo aliq̃s tene' ex debito le gali bona ſua pauꝑibus erogare vl pter ne ceſſitatis piculũ vł ꝓpter ſuꝑfluitate bonoꝝ en epus malta ↄgregare poſſit ad tunõzʒ ſue eccleſie · ſiẽ rex ad tuitione ſui regni · Re⸗ ſpondet alexan.in ſcᷣo ſuo ĩ ca.de auaricia vꝓpñ ẽ ſike qe rex ad G; è ↄſtitutꝰ vt ſubditos ĩ pace teneat et ab aduerſarijs defedat · St mho pt ad hB; res regni ogregare et ↄſeuare. ſz epᷣs dz ouertere res eccleſie in vſuʒ eccleſie qð fa cit paupibꝰ dando.vñ ñ dz d gregare VYt auaritia ſit peccatux ſpuũale · cq ſic vt dieit Srego·xxxj· moꝛa.ñ em̃ qrit circa ſuũ obiectũ delectatõʒ coæpalem ſeò ſpualem ꝓout ſcilicz homo delectat᷑ in G̊ ꝙ ſe diuitiaꝝ cõſiderat poſſeſſoee rõe tñ obiecti qð ẽ coepale e mediũ ĩiter peccata pᷣe ſpũalia et pure carnalia qe illa querũt delectatione ſpirituale circa obie ctũ ſpirituale.vt ſupbia circa excellentiã · et intpantia delectationez pure coepalem circa obiectũ coepale Vtn auaricia ſit viciñ ca⸗ pitale· H ꝙ ſic vt habitũ eſt ſupea ti · viij · Et filie eius ſunt ſeptẽ vt cit gS.xxxj· mo· ſ. ꝓ ditio· fraus fallacia· piuriũ· inqetudo· viole⸗ tia et obduratio ↄtra miſcdiam · Suaricia em̃ excedit in retin edo.et ſic ex ea oe᷑ obduratõ St in acquireèdo ſcm qð ẽ in affectu.et ſic o rẽ inquietudo metis· vel ſcᷣm qð ẽ in effectu et ſic qñqʒ ptitur violentia · qñq; dolo qui ſi fiat in verbo ſimplici erit fallacia·. Si aut in⸗ cludat iuratione erit piurium.Si vero fiat do lus in ope qꝙtum ad res erit fraus.ſi quantuzʒ ad ꝓſonas erit ꝓditio ̈ B nota ꝙ ſiẽ libe ralitas e circa mediocres pecunias ita et illi beralitas.&t iõ tirãni qui magna ꝓ violentiã auferũt nõ dicunt illiberales ſeò iniuſti ꝗꝓp⸗ ter qð ðe inj· ethi· ꝙ tirannos ciuitates delſo⸗ lãtes et ſacra p̃dantes ñ dicimꝰ illiberales ſ̊ auaros Mota iĩiſuꝑ ꝙ auaricia ſeòðz apoſtolu eph· v.ẽ ydol oꝝ ſeruitus qð dict ꝓ tanto qe vtraq; ſubicit quis creature exterioei ñ tñ eo dem mõ.quia ꝑꝓ vdolatriã ei ſubicit exhiben do cultũ diumũ.per auariciã vo eam iĩmode⸗ rate ↄcupiſcendo ad vſum Equit᷑ videre de tercio · ſ. ð ꝓdigalitat de qua querunt᷑ plura.ſ.vtv opponat auaricie · . ſic. vt patz ex ſcòo ethi. In mo ral ibus em attendit oppoſitio vicioꝝ ad in⸗ uicem et ad virtutes ſcòm ſupabundantiã et defectũ · ſic aut drñt ꝓdigalitas et auaricia. qe auarus in affectione diuitiaꝝn ſupabudat eas plus debito diligedo · ꝓdigus aut defie⸗ minꝰ debite ſolicitudmẽ eaꝛ geredo. Circa vero exterioꝛa ꝓdigus excedit in dãdo et de ficit in retinendo et acquireèdo. Guarus vero ecõtrario deficit ĩ dando et excedit in acqui⸗ rendo et ſic patet ꝙ; eponnd ta½ Pdiga litas ſit peccatũ.& ꝙ ſic. cũ mediũ liherali⸗ tatis cozrũpat.Eſt aut minus peccatũ ꝙᷓ aua ricia: vt vult ph̊s iiij.ethi.qð etiã patz ꝓ hoc ꝙ auaricia magis differt a liberal tate :· mag em̃ ptinet ad largũ dare in qð excedit ꝓdigꝰ ꝙ; reci pe b retinere ĩ quo excedit auarꝰs. 6 De epicheya. Oſtea ↄſiderandũ ẽ de epicheya de qᷓ querunt plura ſcz vtix ſit virtus PXE aaalctus huani de quibꝰ leges dan i cõ tingentibus ſingularibꝰ ↄſiſtunt que modis infinitis variari pnñt. St iõ ñ pᷣt aliqua lex in⸗ ſtitui que ĩ nullo caſu deficiat.ſed legiſ lato⸗ res ad illud qð in pluribꝰ accidit attedunt et ſeðz hoc legẽe ferũt · quã tñ in aliqbus caſibꝰ ſeruare ẽ cõtra equitatẽ iuſticie et ↄtra bonã Omune qð lex mtendit ſiẽ lex inſtituit depoſ tũ reddi et tñ gladius a furioſo depoſitꝰ non ei dum ẽ in furia reddendus. et ad hoc oedi natur epicheya que ðe apud nos equitas.vñ patet ꝙ eſt virtus vt vult phs v· ethi Vrnn epicheya ſt pars iuſticie · ꝙ ſic · vt em di⸗ cit ꝓhus ibi aut è pars ſubiectiua muſticie cõ⸗ muniter dicte et ꝓpeie coerndet iuſticie lega⸗ li · et qd ammodo ↄtinetur ſub ea et qd ammõ excedit eaz· Si em iuſticia legalis dicat' quia obtempat legi ſiue quantũ ad verba legis ſi⸗ ue quantũ ad intentione latoeis que e potio⸗ ſic epicheya ẽ pars potioe iuſticie legalis. Si vero iuſticia legalis dica tim que obedit ver bis legis ſic epicheya non ẽ pars eius ſed eſt ps iuſticie ↄmuniter dicte ↄtra iuſticiazʒ lega lem diuiſa ſicẽ excedens ipſam. vnde p peius dicit iuſticia de ea ꝙᷓ de iuſticia legali quia iuſticia legalis dirigit ſcdᷣm epichepam. vñ epicheya eſt quaſi ſuperios regula actuũ hu⸗ manoeum- 4 De paſſionibus aiĩe ti.xxxij. Onſequenter ↄſiderandũ e de foætitu⸗ dine et tempantia Fee aute virtutes et ea ptes habent eſſe circa paſſões anime. St ideo p̃mittenda ſunt beeuiter qᷓdaz de paſſionibꝰ anime magis eannne alen mo quot et que ſunt paſſiones anime Scieõ igi ꝙ in vi deupiſcibili anĩie ſunt tres ↄiuga tiones paſſionũ .ſ.amoe et odium deſiderium et fuga gaudiũ et triſticia· Similiter in maſci bili ſut tres ſczʒ ſpes et deſperatio.timoe et au dacia et ira cui nulla paſſo opponit. Sunt er o om̃s paſſiones anime.xj· ſex in ↄcupiſcibi et quinqʒ in iraſcibili ſub quibus om̃s paſ⸗ ſiones anime ↄtinentur.Daſſiones tñ peinci⸗ pales ↄmuniter dicunt eſſe quatuoe ſcz gau⸗ dium et triſticia· ſpes et timoe.vt vult boetiꝰ in fi .j·li·de ↄſolatione . Quarũ peime due dꝛ cunt peincipales quia ſunt ↄpletiue et fina⸗ les ſimpliciter reſpectu omniũ paſſonũ. vnð ſequunt ad omnes paſſones · Timoe aute et ſpes ſunt peincipales ñ quide quaſi ↄpletiue et vltime ſimpliciter ſed tm̃ in genere motus appetitiui ad aliqd · vnde ſunt aliquo mõ ter mini paſſionum ↄcupiſci bilis q̃ ↄſiſtunt ĩ mo tu · Nam reſpectu boni incipit motus ĩ amoæe et it in deſiderium et terminat᷑ in ſpe.rxe ſpectu vero mali incipit in odis et ꝓcedit ad fugam et terminat in timoee. Inter paſſiones aũᷣt iraſcibilis ſpes ẽè peima repectu hyni. moe reſpectu mali ·ſpes em̃ ꝑ ſe e reſpectu ni· deſperatio aũt ꝓ accidẽs: et ꝓpter aliq annexum in ratione mali appeehenſum. Si liter et timoe ẽ ꝑ ſe reſpectu mali audacia aũt P acciòẽs.ſ.ꝗꝓpter victoeiã vel aliquid al iud appeepenſum in rõne boni.Ira aũt è reſpectu bom et mali ſimul. Obiectum aũt eius e vin⸗ dicta de imuriatione · appetit em iratꝰ vindi ctam vt bonũ et hoc de ĩiuriãte que appeehe dit vt ſibi maluz. p̃ſupponit aũt audaciam et ſpem vindicte cũ nullus iraſca ꝓpter miuriã illatã niſi ſperans vindictã et audens iniuri anti reſiſtere vt dicit auic. vj.de naturalibus Qum igit qð ẽ p aceñs non poſſit dici pe inci⸗ pale ſed potius illud qð ẽ ꝑ ſe deſperatio et audacia ñ pñt dici paſſiones peĩcipales nec e tiã ira qᷓ ẽ quidã effectꝰ Wdaecie. vñ reſtat ꝙ inter paſſiones rraſcibilis ſpes et timos ſunt peincipales paſſiones iraſcibilis . Doteſt igic numerus qᷓtuoe paſſionum ſumi ſcòm drñam peeſentis et futuri : motus em reſpicit futurũ ſed quies e in aliquo pnñti- de bono igit᷑ pnñti ẽ gaudiũde malo pnti triſticiade bono autẽ futuro ẽ ſpes·de malo aũt futuro timoꝛ· Om⸗ nes aũt alie paſſiones que ſunt de hono vł ð malo peeſenti vel futuro ad has ↄpletiue re⸗ ducunt. vñ euã a quibuſdã p̃dicte qᷓtuoꝛ paſ ſiones dicunt peincipales q ſunt generales qð eſt venꝝ ſi ſpes et timoe deſignẽt motũ ap⸗ ꝓetitiuũ ↄmuniter tendentẽè ad aliq̃d ſperan⸗ dum vel fugiendũ Fug. aũt xiiij · de ci · loco ſpei poni cupiditateqe vtraqʒ ẽ reſpectu fu⸗ turi boni· Doteſt aũt hic queri vtaa aliqua paſſio ſcòm ſpecie ſuã ſit moealiter bona b ma la.ih& paſſio ↄſiderari pᷣt dupliciter· vel vt eᷣ an genere nature.vel inquãtu ẽ in genere mo ris:peĩo mõ nulli paſſioni ↄuenit ſcm ſpeciẽ ſuam eſſe moealiter bonã vel malã.ſ.naturali ter·ſic em illa paſſio ſcᷣm ſpeœè ſuã ẽ bona q̃ motui vitali duenit vt gaudiũ et illa mala qͥ ei repugnat vt triſticia · de emn.iijethi.c. vlti· ꝙ triſticia ſtupefacit et coerũpit naturã habẽ tis · St ſie de · ij. echi · c . v. ꝙ ſcðm paſſiones ñ Oicimur ſtudioſi vel peaui nec ſcòm eas lau⸗ damur vel vitupamur· Scòo vᷣo mõ · ſ. inquan tu e in genere moꝛis qð ↄuenit ei ex oꝛdĩe eiꝰ ad rõem et volũtateſic aliqua paſſio ẽ moꝛa liter bona ſcòm ſuã ſpeciẽ vt illa q̃ ẽ reſpectu debiti obiecti in ↄpatione ad oedinẽ rõis Se q ꝓ ↄpationẽ ad oꝛdinẽ ratiõis malũ ꝓximi E obiectũ dehitũ triſticie/iõ paſſio miſericoe⸗ die que ẽ triſtieta de malo ꝓxim ẽ moealiter bona ſcm ſuã ſpeciẽ:qe etiã expectatũ duiti um ẽ debitũ obiectũ timoeis in oedine ad rõʒ ideo erubeſcętia q̃ ſcᷣm dam̃:li.ij.c.xxviij.ẽ timoe expectati ↄuieij ẽ moealiter bona. vnde dicit ibidẽ ꝙ ẽ optima paſſionũ .qe etiã bonũ cximi e indebitu obiectũ triſticie ꝓꝑ ↄpatiõezʒ ad oedinẽ rõis·ido inuidia q̃ ẽ trillicia de bo no ꝓximi ẽ ſcõm ſuã ſpeciẽ moealiter mala.hBᷓ BDe foꝛtitudĩs virtute et eius actu p̃cipuo ſeʒ martirio tixxxiij. ANlſltea oſideranduz ẽ de foetitudine et teperantia· et peimo de foztitudiĩe cir⸗ ca quã peimo ↄſiderandũ ẽ de ipſa.ſe⸗ do de vicijs oppoſits · tercio de ptibꝰ eiꝰ Circa peimu peimo dicendũ e de ipſa foeti⸗ tudine.ſcòo de p̃cipuo eius actu.ſ.martirio Circa peimũ ſciendũ ꝙ vera foetitudo ẽ ve ra virtus.Eſt aũt vera foetitudo vt habe ex. iij· ethi.c. ix. ꝓ quã quis mediocriter timet et audet ad B; ijel matus ex habitu ꝗpter bonuʒ finẽ qui è ↄſeruatio boni ↄmunis in piculis moetis · Fiquis aũt ages licet foetiter agere videat ñ tñ ſeòᷣm virtutẽ foætiter agit: vñ fᷣo⸗ titudo eius ñ ẽ vera ſed appares. SSoreſt auté foetitudo dupliciter ſum.vno mõ ſcdz qð di cit quãdã animi firmitatẽè et ſic ẽ dditio cuiuſ libet virtutis.qe vt ðe ij⸗ ethi.ad virtutẽ req̃⸗ rit᷑ firmiter opari Flio mõ ſcðʒ qð dicit firmi tatẽ aĩ in luſtinedis et repelledis gimnbꝰ picu lis.vñ tulliꝰ ĩ ſua retho·.dicit ꝙ foꝛtutude eſt Oſiderata picłoꝝ ſuſceptio et laboꝝ pꝓpeſſio et ſic ẽ ſpeèalis virtꝰ ñ hñs dełerminatã mate riã Itẽ hec virtus pficit animã ad ſuſtinenduᷣ qᷓcunqʒ picula et ñ ſufficit dare fiduciã eua⸗ dendi qcunq; picula ſʒ hãc ſpuſſanctuſ infun dit otrariũ timoꝛẽ excludes.et huiõi fiducia Ptinz ad foetitudinèe q̃ e donũ ſpũſſancti Fd HB nota ꝙ ſcᷣm ph̊m de ce · et m̃ · nomẽ virtutiſ refert ad vltimũ potetie · Dicit aũt vno mõ potetia naturalis ſcdõᷣm quã aliqs reſiſtere pᷣt coꝛrũpentibꝰ.a ο mõ ſcòm qð ẽ pemcipium agẽdi vt dᷣe.v.metha.&Et qe ſcdᷣa acceptio ẽ Omunioe ideo nome vcutis ſcðz qð dicit vlti mũ potẽetie taliz e ↄmune. Virtus em̃ ↄmuni⸗ ter ſumpta nihil aliud ẽ ꝙ habitꝰ quo qᷓs bñ pᷣt opari. Scðʒ aũt qð dicit vltimũ potẽtie pei mo mõ dicte qᷓ modꝰ ẽ mag ſpealis attribuit virtuti magis ſpeali ſeʒ foetituò ini ad quã p⸗ tinet firmiter ſtare ↄtra qcũqʒ; repugnãtia · vñ ſapᷣ.viij · vbi ðe ꝓ ſapia ſobeietate et peu:do⸗ cet iu · et vtute · po virtꝰ ꝓ foetitudme &ſt au ctẽ foetitudo vt ðdᷣe:ij:ethi:circa timoꝛes et au dacias qſi cohibitiua timoꝝ et moderatiua audaciaꝝ · St quidẽ cirea imoersPienloeum moꝛetis è foetitudo ſimpliciter vt vult andeo⸗ nicꝰ.circa vo alia ẽ foetitudo ſcᷣm q̃d· Ictꝰ aũt foꝛtitudis peicipalioe ẽ ſuſtinere· i. ĩmobi liter ſiſtere ĩ piculis ꝙᷓ aggredi · vt em̃ dᷣe.iij. ethi.ĩ ſuſtinedo triſtia maxie dũr aliqᷓ foꝛtes. SEgqui' videre de ſcðo ſcʒ martirio. circa qs plura q̃runt. ſ. vtaa martiriũ ſit actꝰ foetitudinis Beſponſio ꝙ eſt elicitiue actus foetitudĩs · ſ. Stuite:qe ĩ martirio ↄfirmat hõ i bono vtutis dã.ſ.fide et inſticiã ñ deſerit ꝓ pter imminentia picula moetis· Ideo de iphis marti ri bꝰ de heb.xj. foetes facti ſunt ĩ bello R etiã actꝰ iuſticie inquãtũ ĩ caſu nccitatis ſuſtine' vt qñ opoetet fieri p̃iudiciũ vitatis iu ſticie qᷓ e fidẽ vł ꝓ ſuſtinẽtiã martirij pᷣdicte veritati teſtimoniu Fferre tũc ei ſuſtinetia mar ttrij e ex neceſſitate legis diuĩe· Et ꝓ iſticiazʒ qe pꝑ fidẽ ĩtelligo ome; verã iuſticiã qe obſer uatio oĩs talis iuſticie mediate ł ĩmediate re fert' ad fidẽ foꝛmatã · St ꝑ fidẽ dirigimur adð calis iuſticie obſeruantiã · Doteſt igi dici ꝙ; martiriũ ↄpꝑa ad fidẽ vt ad finẽ quo aliqᷓs eõ firma· I. foetitudine vo vł ad iuſticiã ł ad vtrãqʒ ſi vt ad habitũ elicientẽ· d caritatẽ vo vt ad impantẽ· ex q̃ etiã hʒ ꝙ ſit meritoeiũ H rich. Vta martiriũ ſit ĩ pcepto.h marti riũ ðᷣe ſeᷣm affirmatõzʒ· St iõ ꝓ loco et tpe eĩ pᷣcepto vt cũ qͥs ĩpugna vt faciat aliqᷣd ↄtra fide ł inſticiã ł cũ qͥs vidʒ ꝙ; ꝓ moꝛte ſuã p̃t fi des k iuſticia ↄſeruari ał piret. Eſt ecẽ qñqʒ in Oſilio vt qñ e ĩpugnatio pſonalis ñ vłis nec time' de ſubuerſione fidei ł iuſticie ſi coꝛpꝰ ñ exponat moꝛti. Si tñ pᷣlatꝰ ecelĩie videret ex H ꝙ fugeret ł ex eo ꝙ ſe ñ opponeret gue di⸗ ſpendiu ĩ ecẽcia generari fidei ł iuſticie· tũc te nere' ſe opponere et moꝛti ſe exponere ne nõ paſtos ſʒ mercenariꝰ habere .ſic fecit beatus tho.cãtuarienſis .· Qñqʒ aũt nee ẽ ĩ ↄſilio nec ĩ pcepto vt qñ hõ ñ videt ꝙ ex ſua moete fidi — — * aAn — — — — — — AN k iuſticie fructꝰ accreſcat ſcdᷣm illud põ. que vtilitas in ſangume meo dũ ec. Quct er q̃ ſũt neceſſania & pfectione martirij H & tria ſunt ſiẽ ex deſenptõe quã omuniter ponut ma Siſtri oſtedit᷑ ſcʒ ꝙ martiriũ e volũtaria ſuſti⸗ nentia moetis ꝓ xpo · ſz beatꝰ bern. dicit ꝓ vi tate et ſumit ex glo· ſupꝑ illð põ. qm̃ ꝗpter te moet· tota die · hec aũt tria ſut volũtas patiẽ Di. hanc in puulis innołetibꝰ xpᷣs ꝓ quo paſ ſi ſunt ↄpleuit. Ictualis ſuſtineti a moetis· t Sbita cauſa Nota tñ ꝙ martiriũ ðe triplici⸗ ter·peĩo mõ largiſſime.ſ.patiẽtia in paſſioni⸗ bus quas pati oĩs qui pie viuit in xpᷣo· Et ſic dicit aug· in ſermone de beato lanretio omĩs vna xpᷣiam hoĩs ſi ſcdz euangeliũ viuat crux atq; martirtũ ẽ. ſedo large ſcʒ actualis volũ⸗ tãtis p̃paratio ad ſuſcipiendũ ꝓ xpᷣo moetẽ ſi ue ꝙ veritate · ſic accipit in ila anth.o ſan- ctiſſima aĩa quã etſi gladiꝰ pſecutoeis nõ ab ſtulit palmã tñ martirij ñ amiſit· tercio ſtricte et ꝓpeie · ſ. volũtaria ſuſtinẽtia moꝛtis ꝓ xpᷣo ſiue ꝓ veritate ſcm qð veritas diſtingint in vitate vite iuſticie et doctrine ſic ſumi apoc. xvij· vidi mulierẽ ebeiã de ſanguine ſanctoꝝ et de ſanguine martirũ xpᷣi hieſau Vc tpe legis nature et tpe legiſ ſcripte fuerũt aliqui martires · vt dicit bern. ĩ quadã epła tam li qui ſecuti ſunt paſſionẽ xpi .ꝙ hi qui pᷣceſſe runt · ſi ꝓveritate moeti ſunt martires fuer̃t ſed drñũter vt em dicit bern. ibide martiriũ te⸗ pus cã genuſqʒ diſcernũt . Nam cũ martir ſit 106 ꝙ teltis et teſtis ñ dicat ꝗꝓpeie niſi teſti fi⸗ cet de re q̃ fuit.iõ ñ fuerũt ita ↄpetẽtes mar tires veteris teſtameti ſicut nom Genus etiã ſiue foema diſcernit inter ipſa qe martires ve teris teſtamẽti paſſi ſunt.vel ꝓpter inuidiã vt abel · vel ꝓpter doctrinã qe redarguebãt opa tirãnoꝝ · vt yſa·hiere· et alij ꝓlures.Sʒ mar⸗ tires noui teſtameti paſſi ſunt qe fidẽ negare nol uerũt · St qe quida martires veteris teſta⸗ menti ↄueniũᷣt m foema cũ martiribꝰ noui te ſtamenti vt ſancti machabei qui paſſi ſunt qe deü celi et lege ſuã noluerũt negare et pᷣuari cari ido de eis eccleſia ſolennizat. Vcx de feſio rei tpalis ſit iuſta cauſa martirij.ihe cir⸗ ca hunõi tpalia tria pñt ↄſiderari ſcʒ iuſticia poſſdẽdi et vti fruendi.Et actus poſſidedi et vtifruendi. St iniuſticia vtrũq;ʒ ĩpugnãdi. Ee quidẽ iuſticia è quid ſpũale. Tniuſticia vo eſt dekfectꝰ eings · Ictus aũt tpalis e ſingulariuzʒ pſonaꝝ· Dicenõ ergo ꝙ legitima cauſa expo nendi ſe martirio ẽ defenſio iuſticie ex ꝓpte ſu ſtinentis · St obuiatio muſticie ex pte ĩferen tis referẽdo in deũ ſcõm illo ecc. inj · vſqz ad moeteʒ certa ꝓ iuſticia hoc ẽ ven pcipue qñ iuſticia ptinet ad eccleſiã pel rempublicã vł miſerabilẽ pſonam ſic oppoſuit ſe beatꝰ cho. iiuſticie regis · IOctus vᷣo vtifruẽdi Yut reſpi cit ſingulare plonã qᷓ victũ aliunde p̃t habe⸗ re ñ ẽ ꝛca iuſta cauſa exponedi coæpalem vitã Ven alias poſſit eſſe martir occidedo ſe HE 1 ſibi moetẽ inferee triplici motiuo. pPeĩo ex deſperatõe dt cũ imaginat᷑ aliqð ter⸗ ribile ſibi ſupuenire qð putat ꝓ moete euade⸗ .* iquis p̃t re. ſedo ex verecũdia alicuiꝰ fame quã vnlt p moetẽ purgare St vtroq; mõ n marti riũ ſ ma gis ſuppliciũ dʒ dici.30 ex vicij deteſtatoõe Et qe talis moes p̃t fieri aliqñ inſtinctu ſpuᷣſſan⸗ cti · aliqñ ex illuſione dyaboli. ideo dubitat de ipſa ſi tñ facta ſit ex inſtinctu ſpũᷣͥſſancti ẽ martiriũ.vt patet in ſampſone iudic·xiiij. Si aũt ex illuſiõe dyaboli eternũ e ſuppliciũ et hec ſentetia habe ex vbis aug. peĩo de ci. dei De timoee ĩtimiditate et audacia rrii, Sinde oſideranðò e de vicijs oppoſiti foetitudini et peĩo de timoee. ſcðo de ĩitimiditate · 3 de audacia Firee pei⸗ mũ ſcʒ timoee querunt plura.ſ.vti timoe ſit peccatũ timoe inoedinatꝰ e peccatũ vt qñ appetitꝰ p timoee fugit ea ꝗᷓ ratio dictat eſſe ſuſtinẽda ſiue ꝓſequeda vel deſiſtit ab his qᷓ Sſequi dz. vn N.Rti.nolite timere eos qᷓ oc⸗ cidunt coæpus· Qui vo refugit illꝰ q ẽ ſcòᷣm rõem fugiendum non elt inoedinatus nec eſt Ptm̃ · Vti peccatũ timoꝛis oppona foeti tudim· XÆο timoæ inoedinatꝰ includi in quo⸗ libet peccato vt auarꝰ timet amiſſione pecu⸗ nie et intpatus amiſſionẽ voluptatis et ſic de alijs · ſed timoe p̃cipuus ẽ moetis · vt ꝓba?: iij ethi.et iõ inoꝛdĩatio talis timoeis oppo foꝛ titudini q̃ ẽ circa picula moeti ꝗꝓpter qð eciã anthonomatice dici timiòitas opponi foeti⸗ tudini vt ecẽ vnlt phꝰ ij. et in · echi . ti⸗ moe ſit peccatũ moetale.ih inoedĩatio timo⸗ ris qñqʒ oſiſtit tin in appetitu ſenſitiuo et ſic ẽ tm̃ venialis. qñq; attingit appetitũ rõnalem qui ðdᷣe volũtas et tunc qnqʒ e moætalis vt cũ quis ꝗpter timoẽ ſic e diſpoſitꝰ vt faciat cõo- tra dei pcepta· vñ et timidis debe pena infer ni ſcᷣm illud apoxxj· timidis pꝓs erit in ſta⸗ Sno ignis æc.· Qñqʒ ẽ venialis vt cũ qͥs timo⸗ re retrahit a bono qð eſt de pfectione ↄſilij. Quãdoqʒ vo ñ peccatũ vt cũ q̃s hʒ rõnabi⸗ lem cãm timoeis ſcᷣm tho· et alex· an eeK cimoe excuſet a peccato. H ſiqᷓs ꝗꝓpter imoꝛe vt fugiat mala ſcòm rõem magis fugiẽda.nõ refugt mala minus fugieda ñ e peccatũ ſicut moes coepalis magis e fugiedasp amiſſio re⸗ rũ.Siquis aũt ꝓpter timoee ecõtrario faceret totaliter exenſari a peccato ñ poſſet. qe talis a moꝛ moedĩatꝰ eſſet· peccatũ tñ eiꝰ diminuiꝛ qꝛ minꝰ ẽ voluntariũ qð ex timoæe agit'.vnde nij · ethi · phᷣus dicit· uiuſmõi q fiut ex timo re ſunt ex voluũtario et inuolũtario mixta. vñ 1·q. j· oſtat. ð̊e ꝙ vim paſſus et innitus ab he⸗ reticis oedinatꝰ coloꝛẽ excuſatõis habz Vt terius ad plenioæe euidentiã hꝰ materie notã dum ꝙ duplex ẽ metus ſiue timq · vnus eſt ci⸗ moe iuſtus ſiue ꝓbabilis· alter eñ ꝓbabilis ſiue leuis · ꝓbabilis ẽ qui cadit ĩ vi oſtãcezʒ et aioſum et hic excuſat vt metus grauis dã⸗ ni rex · St ſcᷣm gof graue damnũ reꝝ dicit damnũ omniũ rerũ vel maioeis ptis ar. ff. de excuſa.tu.l.ꝓpter litem Et metꝰ m oetis.ſeri⸗ pte ſeriitutis:cruciatus coepoeis. minaꝝ qñ ſeʒ ꝓpſona potens minac magnũ malũ et veri ſiłe è ꝙ ĩplebit illd Bern. tn dicit ꝙ reli quic arbitrio iudicis an mine vł potetia hommis I. ſint inſta cauſa timoꝛis. ff ex quibꝰ can.ma. I. iij. St metꝰ excõicatõis ex · de reſti.ſpo· olĩ inter ſcòm hoſt. Gof.vo dicit ꝙ; metꝰ excõica nõis ñ excuſat· aut em̃ e iniuſta et ſic ñ ligat apud deü · aut e inſta et tůc imputet ſibi ꝙ ſic meruit excõicari Leuis metus ẽ q̃ cadit in vi⸗ rũ puſillanimẽ·et hic ñ excuſat in matrimoĩa exde ſpon.venies: HNec ĩ voto er̃ qui clerici c·vltimo An electione tñ excuſaret et eã vici⸗ at · hec gof · et bern. ex · de his q ui·c·penbł · et ex ·qui clerici c.vl ’ ſte nota ſcᷣm gof.v.q vj⸗c.j· ꝙ; metus damni excuſat in dato q repe titur · Ea ñ⸗ miſſo qꝛ ñ ſoluit. Et in remiſſo qꝛ petit·ſedò n excuſat in cõmiſſo.qꝛ ob metũ dã ni ñ debet moetale ↄvmitti quin potiꝰ debent mala oĩa tolerarixxxijq:v-itane· Inſuꝑ no⸗ ta ꝙ cũ quis ĩcidit metũ ſine culpa ſubueni ſibi Et ea q̃ ꝑ metũ facta ſunt ſi ſint pfecta re ſcindunt' ꝓ actionẽ qð me:ca·q? ꝓbato metu reſtituit qð dedit. Si vo ſint impfecta reſcin dunc' p exceptõem qe abſoluet' a ꝓmiſſo.ff· qð me:ca.l.metum. Si aũt ĩcidit ex culpa ſua ſic ñ ſubueni ſibi niſi ĩ caſibꝰ de quibꝰ dictũ E G. li⸗j·ti ·de iuram̃to ar·vij:q.viijcca fi· Squuèt videre de ſcòo: ſ.de intimiditate de qua qrunt plura ſcz vt ſit peccatũ· zH ꝙ eſſe ĩpauidum e vicioſum ſiue cauſet ex defectu amoeis vt cũ quis minꝰ debito amat vitã ꝗꝓpeiam et ea que oeꝛdinan' ad eã ſiue cau ſet ex elatõne animi de ſe pᷣſumentis et alion Otemnentis ſiue cauſet' ex ſtoliditate qᷓ tamẽ ſi ſit muincibilis excuſat a peccato Vcꝝ in timiditas opponat᷑ fostitudini · ꝙ ſic vt ðe nij:ethi.et B ꝓpter defectũ timoeis inquã cũ ñ timet qð timere opoetet ſic timiditas op ponit᷑ foetitudimi ꝑ exceſſum timoeis inquãtũ ſcʒ timet vbi ñ opoꝛtet. Squi videre de tercio.ſ.de audacia.Cir ca quã ſci endũ ꝙ andacia ẽ vicioſa ſcdᷣm qð dicit exceſſum paſſioms q;̃ ðꝛ audacia· vñ ecẽ·viij· audacis ſocietas diſſuade?.cũ auda⸗ ce inq̃t ñ eaſ in via dñ pzʒ ꝙ oppo foetitudĩ qᷓ circa timozes et audacias vt dictũ e ſupea. De ptibus-fgetitudĩs in ↄmuni ti ·xxxv. Oſtea oſiderandũ ẽ de ptibus foꝛtitu⸗ dinis· Et peimo ĩ ↄmum · ſcᷣo ĩ ſpeali Zirca pemũ ſciendũ ꝙ tulliꝰ in ſua re tchoꝛica ponit quatuoe ptes foætitudĩs. ſ.ma⸗ Inificentiã patientiã fidentiã et ꝓpſeuerantiã Id emus euidenciã ſciendũ ꝙ foeti tudini ſe⸗ cundũ qð e virtus ſpealis ñ pñt aſſignari par ces ſubiectiue· qe ñ diuidi in multas virtuteſ ſpecie drñtes qe ẽ circa materiã valde ſpẽalẽ Flſgnan' aũt ei ptes quaſi ĩtegrales et potẽ tiales. Integrales quidẽ ſcòz ea qᷓ opoetet cõ⸗ currere ad actũ foztitudĩs: potẽetiales vᷣo ſe⸗ cundũ ea qᷓ foatitudo obſeruat circa difficili ma.ſ.moꝛtis picula.Tlique aũt alie virtutes obſeruãt circa quaſdã alias materias minus difficiles que quidẽ vᷣtutes adiungunt fozti⸗ rudini ſic ſedarie pꝛĩcipali. Sicut aũt dictu ẽ ſupea duplex ẽ adha ſuſtinere · Fd peimũ duo re qᷓrun quoꝝ vnũ ꝓ tinst ad pparationeʒ vt⸗ſaliqs ꝓmptũ heat pᷣſumptõis et ip̃m nome manifeſtat vñ pz 9 foetitudĩs. ſ.aggredi et animã ad aggrediendũ· Icð; ad opis execu nonẽè ſczʒ ne deficiat in executiõe eoꝝ q̃ᷓ fidu⸗ cialiter inchoant. quãtũ ad Rimãũ poit tulli us fidentiã ꝙtũ ad ſcdz magnificentiã · G igi duo ſi coartenc' ad picula moꝛtis erunt qſ ꝑ tes integrales foꝛtitudis. Gi aũt referant ad aliqᷓs materias minꝰ difficiles adiungent' ei ſic ſcarie peicipali ſiẽ magficęntia · uij · ethi · ponit᷑ circa magnogſumptꝰ.agnammitas aũt q̃ vr ioẽ eſſe fidẽte cca magnos honoꝛes Fd actũ etiã ſuſtinedi duo requirunt. vnũ ẽ qð p᷑ difficultate ñ deficiat· lteꝝ ẽ ne ex di uturnitate deſiſtat · ꝙᷓtũ ad peimũ ponit pati entiam · quantam ad ſecundum ꝑpſeueranti am HG etiã duo ſi coercear ad ꝓpꝛiã materiã foeti tudĩs erũt q̃ſi ꝓtes ĩtegrales eiꝰ.ſi aũt ad q̃ſ cunqʒ materias minꝰ difficiles referant᷑ erut virtutes a foztitudĩe diſtincte et tñ adiũgenꝰ ei ſieut ſcdᷣarie peĩcipali: Gd has etiã p̃dictaſ quatuoꝛ ptes foztitudinis reducunt' alie ab alijs poſtte. De magnanitate et vicijs oppoſitis ti· xxxvj· Ende dↄſiderandũ ẽ de pcibus foꝛtitu dis in ſpeali · Et peĩo de magnanĩtate qnã ph̊s ponit in loco fidetie. Et pꝛĩo de ipſa · ſcdᷣo de pſumptõne · 3⁰de ambitõe . q̃r to de ĩani gloꝛia·quĩto de puſillanĩtate · H ei ini opponunt' magnanmitati Eirca pemũã ſcienð ꝙ h virtꝰ vt habe .iij · ethi · ẽ circa ma gnos honoees. Eſt aut et alia virtꝰ circa ho⸗ noees mediocres q̃ ẽ mnomiata Nommatur aũt ex ſuis extremis qꝗᷓ ſunt ꝓphilothomia i· a⸗ moꝛ honoꝛis et aphilotoĩai· ſine amoꝛe ho⸗ noeis· lauda' em̃ qñqʒ; qui amat honoꝛe · qñ qʒ auũt qui ũ curat de honoæee ꝓut ſcz vtrũqꝛ mo⸗ derate fien p̃t. Pertinet aut ad magnanitatẽ fidęetia quã tul liꝰ poĩt·qe magnanitas ẽ ꝓPe cirea ſpem alicuiꝰ ardui-Eiducia aũt ĩpoetat qðdã robur ſpei ꝓueniẽs ex aliq̃ᷓ ↄſideratiõe ꝗ facit vehemete opĩoneʒz de bono aliꝗꝰ aſſe⸗ quedo. Securitas vo q̃ᷓ dicit pfectã qᷓetez aĩ a timore iĩmehiate ptinet ad foetituò mèe. Conſi deranð tñ ẽ ꝙ ſic ſpes ẽ cã audacie ita timoe ẽ cã deſperatõis. et iõ ſic fiducia ex ↄſequeti ad foꝛtitudinẽ ptinet in ᷣtũ vt aundacia. Ita et ſecuritas ex ↄſequẽeti ꝓtinet ad magnaiĩtatẽ in ꝓtũ repellit deſperatõem. Eaquit videre de ſcoõo . ſ. de Plumptione. Circa quã ſciendũ ꝙ oppo' magnanitati p exceſſaz· vñ.ij·et· iiij·ethi · d̊e ꝓ magnanita i p exceſſam oppo' caymꝰ ł ventoſus quẽ di cimꝰ pᷣſamptuoſũ:vt em̃ dictũ ẽ ſupᷣ magnam mitas ſiſtit in medio ſcz ꝓpoꝛtõez ad pam facultatẽe · ñ em̃ in maioꝛa tedit ꝙ; ↄueniãt ſi⸗ bi pᷣſumotuoſus aũt ſedðz ꝓpoetion ſue facul⸗ tats excedit. Vicioſuʒ aut ẽ et pctm̃ q̃ſi exñs Otra naturalẽ oꝛdinẽ ꝙ aliqs aſſumat ad agẽ dũ ea qᷓ pᷣferunt' ſue vᷣtuti qð ptinet ad rõem ꝙ ẽ peccatũ Si obicit᷑ qꝛ pᷣſumpuo po' ſpes peccati in ſpmſanctũ qð ñ ppenme⸗ magnni⸗ miati ſed magis caritati ergo ꝛc· E n qlibʒ pᷣſumptio ponit peceatũ in ſpm̃ſanctũ .· ſ̊ illa Jua qs diumã ꝛuſt ciã otamnit ex mordinata X r — — — -2= + ☚ — ofidentia diuine miſericoedie. Et talis p̃ſum⸗ ptio rõe materie. ſ.inquantũ p eam ↄtemnit aliq̃ᷓd diuinũ po' caritati vei potius dono timoeis cuiꝰ e deu reuereri- Inquãtũ tñn talis Otemptus excedit ꝓoetionez Pe facultatis pt opponi magnammitati Nota tñ ꝙ n mu tũ ſolet dici qs pᷣſumptuoſus ſi in aliquo mo⸗ dico ꝓpeias vires excedat ſi tñ dicat᷑·talis p ſumptio ñ oppo⸗ magnaximitati ſz illi virtu⸗ ci q & circa mediocres honoees- Equi videre de tercio ſcʒ de ambitione circa quã ſciendũ ꝙ ambitio opponi ma gnanimitati ꝓ exceſſum. Impoætat em inoedia tum appetitu honozis.hoc aũt otingit tripli citer · vno mõ ꝓ hoc ꝙ appetit teſtimonim de excelletia quã ñ habet. lio mõ ꝓ hoc ꝙ ſibi cupit fieri honoeẽ ñ referendo m deun.tercioꝰ p hoc ꝙ appetitus eiꝰ in honoee quieſcit ñ re Fferes eũ ad alioꝝ vtilitate· Intm̃ em debet te ſtimoniũ alioꝝ de eius excellentia placere ĩ quantũ alijs ex hoc pᷣt ꝓdeſſe · vñ pz ꝙ ambi⸗ tio ẽ ſp peccatũ qð etiã patz ex G̊ ꝙ repugnat caritau ſcdᷣm illud .jcoꝝ·xmij caritas non ẽᷣ amhicioſa. Squit᷑ videre de quarto ſcz de inani gła ESt circa hanc querunt' plura: ſ. vti ap⸗ retitꝰ gloeie ur peccarn 1oe appetitꝰ gloeie de ſe ñ noiat aliq̃d vicioſum vt em dicit tulli us in ſua rethoeica.gloia ẽ freques de aliqꝰ* fama cũ laude· Et ambeo.dicit ꝙ gloeia e cla ra cã laude noticia· ᷓppetere aut land abilez famã n eè peccatũ qumimo vi eſſe landabile ſem illuꝰ ecẽ.xj. curã Habe de bono noĩe: et Bo·xij: undentes bona ñ ſolu coꝛã deo ſed etiã coea hoibus Sciedũ aũt ꝙ ad pfectiõz loĩs ptinet ꝙ ipſe ſe cognoſcat ſed ñ ꝙ reco⸗ gnoſc ac ab alijs Et ideo pꝑ ſe nõ è appeteda oteſt tñ appeu mtũ e aliquid vtile · ſ. ad ꝓalij ꝓficiãt ex bono qð cognoſcũt ĩ alio vel ad h̊ ꝙ; ipſe homo in boms q in ſe cogno⸗ ſcit ꝓ teſtimoniuʒ alioꝝ ſtudeat pſeuerare et ad melioza ꝓficere. Et ſcᷣm hoc laudabile e q; curã habeat de bono noie ñ tñ delectetur inaniter in hominũ laude. ſic em dicit aug v de ci: ſamꝰ videt qui laudis amoæe vicin eſſe cognoſcit. Sᷓppetitus aut inanis głoeie viciũ impoetat · NHam qlibet vanũ appetere vici 3 ſum ẽ ſcᷣm illud pſal.vt quio diligitis vani. et qri · me. Doteſt ãt dici vana gloꝛia triplici ter⸗vno mõ ex pte rei de qua quis gloꝛia qrit ve de eo qʒ ñ eſt gloeia dignũ ſicut de aliqua re fragi li et caduca.lio mõ ex pꝑte eiꝰ a quo gloꝛiã querit vt hoĩs cuius iudiciũ ñ ẽ certũ Tercio mõ ex pte eius qui gloiã appetit· qui ſcʒ appetitũ gloꝛie ſue ñ refert in debitu fine vt ad honoꝛeʒz dei vel ſalut? ꝓximi. B cho· et Ouenit cũ eo alex an Vtn ĩanis gloia op⸗ ponat' magnanimtati · H ꝙ ſic. vt em dictũ . gloeia & quidã effectus honoeis et landis- Ex hoc em ꝙ aliqs lauda vel ei reuerẽtia ex hibec clarꝰ in noticia alioꝝ reddit'. St quia magnammitas ẽe circa honoees· Oſequẽs ẽ ꝙ ſit circa gloeiã vt ſq; ſiẽ honoꝛe ita et gloꝛia moderate vtat᷑ et ideo inoꝛdinatꝰ appetitus gloeĩe oppo' magnanimitati directe Vtn ĩ anis gloeia ſit peccatù moetale. G. ex B ali⸗ qð peccatũ ẽ moetale ꝙ otrarta cantati.· hHoc aut peccatũ ſcòm ſe ñ videt ↄtrartari dilectõ ni ꝓxim ſed pᷣt ↄtrariari dilectioni dei dupti citer. vno mõ rõe eiuns de quo quis gloeia vt j·coꝝ · nij/quid gloꝛiaris q̃ſi n accepis. F.li mõ ex pte gloerãtis qui ſceʒ m gloeia tanꝙ; imn vltimo fine quieſcit ꝓ quo etiã ↄſequeèdo nõ ptermittit facere etia ea q ſunt ↄtra den· et v troq; mõ ẽ peccatũ moetale: Si aut amoe Hu⸗ mane gloꝛie licet ſit inanis neutro pdicton modoꝝ repugnet caritati e venialis vn cri⸗ ſoꝰ.dieit ſup &ρt. ꝙ manis gloꝛia etiã locum Hhz in ſeruis xpi· in quibꝰ tñ nullũ e peccatuzʒ moetale.Gᷓ̊ tho. Ite ſcᷣm alexan.manis glo⸗ eia erit venial is:tũ ꝓpter ſureeptõez · tũ Pter maxi mã ↄcupie ꝓnitatem· ſignat em ꝓꝑ pulue rẽ de quo ðdᷣe t r. apł is-excutite pul: de pe- ve.vñ dicit greg· pᷣdicatio vix ſine aliqua mi xrtione pulueris trãſit· pdicans em aut ad idi gnationèe trabit' ſi Otemni. aut ad inane gio ꝛiã ſi ab auditoeibꝰ honoeat· Conſtat aut ꝙ apoſtoli a pfectõe ꝓpter honiõi inane gloeiaʒ ñ cadebant Quot et qᷓ ſunt filie manis glo⸗ rie cũ ſit viciũ capitale· vt hHabitũ eè ſupea ihx ꝙ ſunt ſeptẽ ſcdᷣm greg·xxxj· moea. ſ. inobeoꝛ entia:iactantia yꝓpocriſis Otentio· ꝓtinacia · ſ. ꝗpe ſentetie:diſcoedia.ſcʒ volũtatis ab alijs et nouitatũ pᷣſumptio Hota ꝙ iactãtia vt di ctum ẽ ſupea po' ĩter ſpecies ſupbie · quo ad interioee eius cauſam qꝗᷓ è arrogantia. Iactan⸗ tia vero exterios vt ðe iiij:ethi: oꝛdinat qnqʒ ad lucrũ.ſʒ ſepins ad honoee vel gloeiam. St ſic oeit ex inani gloeia gquit vrdere de v. ſ. de puſillanimitate circa quã ſcien ꝙ directe oppo' magna nimiati ſc̊m defectũ q ſicut magnanimꝰ animi magnitudò me ad magna tendit. Ita pu⸗ ſillammiſ a magnis ex animi puitate retrabot Sicut aũt ꝓ pᷣſumptõem aliqs excedit ꝓpoetõ nem ſue potetie du nitit ad maioea ꝙ poſſit. Fta etiã puſillanimis deficit a poetione ſue potẽtie dum recuſat in illud teuere qð ẽ cõ⸗ menſuratũ ſue potetie · St ideo ſicut pᷣſumptõ ẽ peccatũ ita et puſillanimitas De magmificetia et puificetia ti · xxxvij. AOſtea Oſiderandu 6 de magnificentia et puificentia. Circa q ſciendu ꝙ ma⸗ teria magnificètie ſunt magni ſumptꝰ Gt vult phůᷣus nij· ethi· qe intedit ad aliqd ma gnũ opus faciendũ et requirit οοοttonatos ſumptus. Doteſt etã dici materia magnificẽ tie ipſa pecunia qua vtit ad faxi enð magnol ſumptꝰ et amoe pecuĩe qua magmęicꝰ mode⸗ rat ne magni ſumptꝰ impediant· Opponitur aũt ei puificẽtia ſcᷣm ph̊m ſcõo et qrto ethi. magnificꝰ em vt hab e ex · iiij· ethi.peicipali ter intedit magnitudme operis · et ſecuũdario magnitudinem ſumptus quam vitat vt ma⸗ gnum faciat opus·ꝓuificꝰ aũt ecõuerſo pein⸗ cipaliter intedit ad ꝓpuitatem ſumptꝰ et p oſe quẽs puitate opis et ſie defieit a ꝓpoetione qꝗᷓ de aliquo qð ↄtrariat' diuie reueretie ſcòz id dz eſſe ſcm rõem inter ſumptꝰ et opꝰ.et ĩta ẽ vicioſus. Daruificetie aũt oppo' viciũ q̃ quis expenoit vltra debitũ modũ · Et ðe grece bo⸗ nauſia a furno dicta:qꝛ ſcʒ ad moduʒ ignis qᷓ i furno ↄſumit oĩavñ latie p̃t ↄſuptio dici: De pacientia et longanimiate ti xxxviij. Einde oſiderandũ e de patieétia. Circa quã ſciendũ ꝙ pacietia ꝙ;tũ ad habitũ pon virtꝰ ꝓ quã mala equo aĩo tole⸗ ramꝰ vt dicit aug.li. de patiẽtia. Quantũ ad delectatõem quã hʒ in actu po' inter fructuſ Gab . v·. St pci pue qᷓtuʒ ad hoc ꝙ anmꝰ ꝑ pa⸗ ti entiã pᷣſeruat ne triſucia obenat.p hoc aũt qð ðꝛ iac.j.patietia opꝰ pfectum hʒ.habe' ꝙ pPatietia ẽ ꝓpfectios ſcdᷣm qd alijs vtuubꝰ .ſ. ꝙ; tuũ ad tolerãtiã aduerſoꝝ·ñ aut ꝙ ſit pfectio⸗ ſimpliciter · Cauſat' aut patietia ſcm qð ẽ vir tus a caritate ſcòm illud.j.coꝝ ·xiij: caritas paties e.H̊ aut ha beri n p̃t niſi ꝓ gratiã ſcðᷣm zlud Eo⸗vrcoritas dei diffu:e in coꝛdi. nr̃is — —- — — — — ⸗ p ſpmſanctũ ꝗᷓ datꝰ ẽ nobisvñ pz ꝙ pati ẽtia ſine auxilio gtie ñ habe. Non e aut patientia idẽ ꝙ longanimitas. Sicut em̃ magnanimꝰs tẽ dit ĩ magna ſic et lõganimis tedit ĩ aliqᷣd qð diſtat in Ionginquũ .· St 16 ſiẽ magnammitas masis reſpicit ſpem tendentè ĩi bonũ ꝙ;ᷓ auda ciã vel timoes vel triſticiã qᷓ reſpicit malũita et longanmitas· vñ magis vide ↄuemre cuzʒ magnanĩtate ꝙ; cu patietia Seðʒ tñ ꝙ ſub rõe mali ↄtriſt tis reſpectu cuiꝰ ẽ patietia:pᷣt cõ Phendi et dilatio bom ſperati qᷓ punet ad lõ⸗ ganitateʒ. t laboe que ſuſtinet hõ in ↄtinua ta executõe opis bom.qᷓ ptinz apb oↄſtantiã tã lõganitas ꝙ;ᷓ oſtãtia Ophenduntc ſub patia De pſenerantia et oſtantia et vicijs oppoſitis ti · xxxix. QOſtea oſiderandu ẽ de laoppaüue: 8. Pꝛeio de ipſa. ſcdo de vicijs oppoſiti CLirca pemmũ ſciendũ ꝙ pſeuerãtia é q2 a virtꝰ ſpealis ad ꝙᷓ ptinet m opibus vtuo ſia diuturnitatè ſuſtinere ꝓut ẽ neceſſe.vñ diẽ tulliꝰ in rethoꝛica ſua ꝙ pſeuerãtia e in rõne bene dſiderata ſtabilis et ppetua pmãſio.Qñ aunt dicit aug. li.de pſeuerãtia ꝙ nullꝰ poteſt diei pſeuerati habere dũ vimt miſi pſeueret vſq; ad moete. ſumit pſeuerantiã P actu eius Oſumato.Conueniũt aut oſtãtia et pſeuerãtia in fine · qe ad vtrũqʒ; ptinet ĩ aliquo bono fir miter pſiſtere· Differũt aũt qe pſeuerãtia Pe facit pſiſtere otra difficultcate qᷓ ꝓuenit ex di uturmtate actꝰ.ↄſtantia vo ↄtra difficultatẽ ꝗPuent ex alijs ĩpedimentis exterioeibꝰ Queri aut vti pſeuerãtia indi Zeat gabe ce· H ſic. vñ aug.li. de pſeuerãtia dicit aſ ſerimns eſſe donũ dei pſeuerantiã ꝗᷓ vſqz in fi ne pſeuera iſ xp̃o. VYt em̃ pza ex pᷣdictis Pſene ratia e dupłr. vno mõ ꝓ habitu pſeuerãtie ſcdz e virtus et ſic indiget dono hĩtualis Stcie ſicut et cetere vtutes infuſe. Flio mõ P actu pſe eueratie vſqz ad moete durate⸗ Et ſedz Hhoc indi get ñ tm̃ gratia habituali.ſjʒ etiã gra tuito dei auxilio ↄſeruãtis hommè ĩ bono vſ q; ad finẽ vite. qe cum libeꝝn arbitriũ de ſe ſit vertibile et hoc ñ tollat ei ꝑ gr̃as habituala 1 pñtis vite ñ ſabeſt ptãti liberi arbitrij eẽ ꝑ S⸗ tiã ĩfoemadi vt ſe imobiłr ĩ bono ſtatuat· liczʒ m eius ptãte ſit ꝓ hõ eligat/ꝑlerũq; em̃ e in ptãte nra electio nõ aũt executio· hec tho. Squit videre de ſcòo ſczʒ de vicijs oppo⸗ itis pſeuerãtie· ſ. de mollicie et ꝓtinatia De mollicie igit ſciendũ ꝙ oppo' pſeuerãtie vt valt ꝓh̊svij/ethi.ð̊e aut ꝓPeie ſcᷣm ph̊ᷣm mollis qui reced a Hana pter triſticias cau ſatas ex öfectu electcionu qi cedes debili mo unenti? Sz obi qe ſuꝑ illud.j.coꝝ · vj:nec ad ulteri nec molles dicit glo.i.muliebeia patie tes.ſed h oppo caſtitati ergo ꝛec · pᷣdicta molliu es dupłer cauſa?. vno mõ ex ↄlſuetudie cũ em̃ aliqͥs ↄſuemit voluptati bꝰ frin diſfici⸗ lins p̃t eis carere·Alio mõ ex naturali diſpo ſitõe qe ſcʒ hʒ animù minꝰ ↄſtante ꝗpter com plexionis fragilitate et ſic ↄopat feia ad ma⸗ ſculos vt dᷣe:vij.ethi⸗Et iõ illi qui muliebeia pꝓatiunt dicun᷑ molles qſi effecti mul iebees pPeio mõ mollicies oppo' ꝓſeueratie: ſcõo mõ caſtitati. De ptinacia aũt ſciendũ ꝙ opponit pſeuerãtie vt vult tulliꝰ ĩ rethoei-ſua-ſic em̃ dicit yſið· li· ethi. ptinax ðe qui eſt ĩpeudeter teneg qᷓſi oĩo tenaxet idẽ ðᷣe ꝓtinax·qꝛ in ſuo aꝓpoſito ad victoꝛiã pſeuerat.pſeuerat em ĩ ꝓ peia ſententia plus ꝙ opoetet mollis minꝰ ꝙᷓ; opoetet-pſeuerãs ant quantũ opoætet De tꝑantia et imtpantia et ſenſualitate ti.xl. Onſequẽter ↄſiderandũ è de tpantia. St peio de ipſa poſtea de ptibus eins. Circa peimũ peimo dicendũ ẽ de tpan cia· ſcᷓo de vicijs oppoſitis Circa peimum ſciendũ qð nomẽ tpantie dupꝑłr ſumi pᷣt. vno mõ ſeðʒ ↄmunitate ſue ſcniftcarsie et ſic eſt virtus generalis q ſignificat quandã tẽperi em. I · moderatõzʒ quã rõ ponit in humanis o⸗ penibus et paſſombꝰ qð e ↄmune ĩ omm mo⸗ rali vᷣtute.· Gllio mõ anthonomatice ſcòm qð refrenat appetitũ ab hiſ qᷓ maxime alliciũt ip ſum et ſic è ſpealis virtꝰ vtpote hñs materiaʒ ſpecials. Eſt em circa delectatõs maximas cu iuſmodi ſut delectatões tactꝰ.ſ.ciboꝝ et po tuum et venereoꝝñ è aũt circa delectatõs a lioꝝ ſenſuũ peincipaliter ſa ex ↄſeqñti · ſ. inq; tũ referunt ad delectatões tactus . Aauñ videre de ſcdo. ſ. de vicijs oppoſi⸗ tis tẽperãtie circa qð ſciendũ ꝙ oppo' ei intpantia ſcm exceſſum et e viciũ maxie exꝓp beabile.vt vult ph̊ᷣs .ij .ecthi. ꝓ eo ꝙ ẽ circa delectatõs ↄmunes nobis et beutis et p̃t ali qñ eſſe pctmĩ moetale aliqñ veniale vt ꝑ ſe pzʒ Opponit etiã ei ĩſenſibilitas ſceðz defectũ vt pult ph̊s ſeðo et iij:ethi.ſiq̃s em̃ intm̃ ð lecta cione refugeret p necia ad ↄſeruatõz nature idinidui ł ſpeciei p̃termitteret peccaret qᷓm re pugnãs oedòmi naturali et B ptinet ad viciũ ĩ ſenſibilitatis· Sciendũ tñ ꝙ ab huiõi òlecta⸗ tõibus ↄſequetibꝰ huiõi opatões qñqʒ ẽ lau dabite k ec neceſſariũ abſtinere ꝗꝓpter aliqueʒ finẽ ve ꝓpter ſanitatẽ coꝛpale vel ꝓpter alicꝰ officij executõz. k ꝓpter aĩe recipiendã ſalutẽ ł apter diuioꝝ oteplatõzʒ nec aliqð p̃dictoꝝ Piinet ad ĩſenſibilitate qꝛ ſũt ſcðʒ rectã rõem —= — r — — ꝛ —— ¶De partibus tpantie in omuni ti. xlj. et penno m cõi. ſcdo in ſpeali. Circa Einde olideranò eſt de ptibꝰ tpantie. R peimũu ſcienð ꝙ tulliꝰ in retho. ponit tres vᷣtutes tpantie. ſcʒ ↄtinentiã. clemetiã et modeſtiã. Qacrobiꝰ vo ſupꝑ ſomniũ ſcipioniſ Ponit multo plures·ſcʒ modeſtiã verecundiã abſtinentiã caſtitats honeſtatẽ moderacionez parcitatẽ ſobeietatẽ eꝑpudiciciã· Indeonic? aut dicit ꝙ familiares tpantie ſut auſteritas. Otinetia Huilitas ſimplicitas oenatꝰ et bona oedinatio et ꝑ ſe ſufficientia.haꝝ aũt vᷣtutũ due ſũt ptes itegrales tpantie ſcʒ verecũdia P quã aliqs refugit turpitndinẽ tpantie ↄtra riã · vt ſumac verecũdia nõ ꝓ paſſione ſp peo habitu· Et honeſtas pꝑ quã aliqs amat puleni⸗ tudine tpantie· ptes vero tpantie ſubiectiue ſũt qᷓtuoe.tpantia em eſt circa delectatões ta ctus· qua qdam oedinant' ad nutrimentũ- et i his quantũ ad cibũ eſt abſtinena.quantũ aò potũ e ꝓpeie ſobeietas. quedã vero oedi⸗ nant' ad generatõeʒ· et in his quãtũ ad dele⸗ ctationẽ pncipalẽè ipiꝰ coitus e caſtitas. qn⸗ tũ vero ad delectatões circũſtantes qᷓ ſeʒ ſut in oſculis tactibꝰ et amplexi bꝰ attẽdit pudi cicia· Dartes vo tpantie potetiales. quedam refrenãt appetitũ in interiozꝛibꝰ motibꝰ aĩe. qdam in exterioeibꝰ motibꝰ cospis· quedã in rebꝰ exteri oꝛibꝰ.Deeter motũ auᷣt denpiſcen tie que moderat et refrenat tpantia tres mo⸗ tus inueniunt᷑ m aĩa tendẽtes in aliqò.pᷣmꝰ qdeʒ e motꝰ volũtatis Omote ex ſpe reſpectu paſſionis · et hũc refrenat otinentia ne ſcʒ hõ nimis vincat'. Eliꝰ ẽ motꝰ ſpei et audacie qᷓ lſequic ip̃aʒ quẽ refrenat huĩlitas.Cerciꝰ ę motꝰ ire tendetis in vĩdictã que refrenat mã ſuetudo ſiue clemẽétia Motus aũt et actꝰ co poeis refrenat modeſtia quã andeonicꝰ diui⸗ dit in tria ad quoꝛ p̃ᷣmũ ptinet qͥd et q? oꝛ⸗ die ſit agenð et qᷣd dimittenð·et quo ad ̊ po nit bonà oedinatõez & bd ꝙ bõ in hoc qd agit decentiã ſernet et ſic poĩt oꝛnatũ.terciũ e in colloquijs amicoꝝ vł qbuſcũqʒ alijs et ſie ponit auſteritatem. Circa vo exterioza du plex e moderatio adhibẽda. peimo ↄtra ſup⸗ flua et ſᷣc ponit parcitas vel p ſe ſufficietia. ſcõᷣo otra nimis exquiſita et ſic ponit᷑ mode⸗ ratio vł ſimplicitas. ſDe cõtinentia et gula ti. xkij. Oſtea oſideranò e de ſmguł ptibꝰ tẽ⸗ pPerãtie · et qdez de Ptibꝰ eiꝰ integrali vraus ſcʒz verecũdia et honeſtate ſuffici nt dicta m ti · pcedẽti · Vñ dicenð ẽ de ptibꝰ eiꝰ ſubiectiuis.et peĩo de abſtinẽtia.ſcëo de ſobeietate· tercio d caſtitate · Circa pᷣmũ peĩo dicenð ẽ de abſtinetia.ſcᷣo ð vicio ſibi oppo ſito ſceʒ ð gula.De ieiunio vo q̃ è actꝰ eiꝰ age tur ĩfra tractatu de pemitẽtia Circa peimũ ſcienð ꝙ nome abſtinẽtie ĩpoꝛtat ſubtractõʒ ciboꝝ · Baũt ſm qð ↄſiderat abſolute ſigni ficat qdᷣdã indrnsſʒm aũt qð e rõe regulata ſigficat vᷣtutis habitũ ł actu et h ſignat.ij. pe·j · vbi de miſtrate in ſcia abſtinentiã . G̊ em oſtedic ut hõ a cibis abſtineat ꝓut optet. vt ſm qð dicit augꝰ ho faciat ꝓ oↄgruætia hoĩm cũ quibꝰ viuit et pſone ſue: et ꝓ valitudò mis ſue neceſſicate. 4 Squin videre de ſcðo ſczʒ de gula. Et cir⸗ ca hãc qrunt pła ſcʒ vtv gula ſit petim „ S ſic. qe reddit appecitu ededi et bibedi ĩoedinatũ ſjm qð ab oedĩie rõis recedit ut dit Sres·xx· moz.ꝙq ad ↄflictũ ſpuał agonis nõ aſſurgit niſi peiꝰ hoſtis itra nos poſitus ſczʒ Sula deuincat᷑.· Vtꝝ ſit pctm̃ moæetale. x ſi ſit tãta ĩoedĩatio eiꝰ ꝙ hõ ſit paratꝰ facere Otra dei p̃ceptũ ꝓpter hmmoi delectatõeʒ erit petm̃ moetale.Et ſic dit greg.xxx. moꝛ. qnqʒ duante gula ome qð hores foetiter egeruũt p⸗ düt. Si vo eiꝰ inoedĩatio ſit ĩfra deũ ut qe li⸗ cet nimis ↄcupiſcat qs ciboꝝ delectatõz nõ tñ ꝓPter HGq̊ aliqd faceret otra dei lege è pctm̃ veiale · Et ſic dit aug· ĩ ſermõe ðð purgatoeio. quoties aliq in cibo et potu plus accipit ꝙ; neceſſe ſit ad ꝓctã minuta noueris ptinere. 9 Quot et q̃ ſũt ſpès gule.c ꝙ ſut qnq; vt it greg·xxx· moꝛ.et hñc' de ↄſec.di.v.et cõ rine ĩ hᷣ vſu· p̃peopere laute nimis ardẽter ſtudioſe . ppeopere·i.añ debitã hoeã.laute.i. quantũ ad p̃cioſitate cibi.nimis·i.in quãtita te:ardeter.i.nimis aunde et guloſe.ſtudioſe. ſczʒ ꝙᷓtũ ad nimiã curã pᷣparatõnis. Et he ddi tões imoderatõis attẽdunt' cõir in cibo et in potu.iSʒ qñ ĩ dictis ſpeẽbꝰ gule ẽ pctm̃ ve⸗ niale et qũ moꝛtale· in peia ſpecie ſcʒ pee Pere.nõ ẽ pctm̃ niſi voluptas cibi ſit in cã. ſi em ſit ex aliq̃ᷓ necitate ĩfirmitatis ł itineris vel hmoi nulli eſt peccatũ· Et etiã qñ volup tas eſt in cã adhuc nõ ẽ peccatũ moetale niſ appetitꝰ eſſet adeo immoderatꝰ ꝙ hõ ſeqret⸗ eu etiã ſi eſſet ↄotra dei vł eccleſie p̃ceptũ. In ſcða ſpecie ſcʒ lauta p̃paratõe ſi fiat ex necita te ĩfirmitatis vł peiſtine oſuetudĩs nõ e pec⸗ catũ.cũ hoc augꝰ in regula ſua ↄcedataliaſ pe ccatũ eſſet · S ſi immoderãtia appetitꝰ eet cauſa eiꝰ eſſet peccatũ nõ tñ moætale. mſi ap petitus adeo eſſet effrenatꝰ. vt etiã ↄtra dei vb eccie pᷣceptũ cib is illicitis ſine nccitate lł diſpẽſatõe tpe ieiunij veſceree En tercia ſpe⸗ cie nõ eſt peccatũ ſi nõ ſnmat ſcienter vltra WPoetione ſumetis iln qrta ſpecie ſi ſit ex ſola natura nullũ e peccatũ.ſi vo tali delectatõni rõ plꝰ ꝙ; optet ihereat ẽ pctm veiale. ſi ãt ta lis delectatio ↄomibꝰ alijs ppona ſicut eſau Pter eſcã vendidit permogeita ꝗpter qð re ꝓPbatꝰ fuit hebee · xij. eſt pctm moetale. In qn ta vo ſpecie ẽ peccatũ moetale qñ totꝰ aĩmꝰ ẽ deditus tali cure. Cura vo hec eſt peccatũᷣ veniale vel etiã nullu peccatũ cũ ſezʒ hoc re⸗ qrit infirmitas vł ↄoſuetude vł Honeltas ſiue dignitas lcni rn Sula ſit viciũ capi⸗ tale . M ꝙ ſie quia eiꝰ filie ſi ut quĩq; vt vunl greg·xxxj· moꝰ· ſcʒ mepta leticia ſenreilitas. 18 iocularitas qdazʒ ꝓuenies ex defectura tõis ſinmũdicia qᷓ p̃t attendi ſzm moedinat emiſſionẽ qᷓrũlibet ſuꝑfluitatũ.vł ſpecialiter quantũ ad emiſſione ſemims. vnde ſup illu⸗ ephe · v. foꝛnicatio aute et omnis immũdicia 26. glo-i é incõtinentia ptinens ad tibidine „ D quocũq; mõ.multiloqmũ et ebetudo mentis circa intel ligentiam ſczʒ ꝗpter fumoſitates ci boꝝ pturbantes caput· “” De ſobei etate et ebꝛeietate ti · xliij· inde dſiderandu eſt de ſobꝛeietate et peimo de ipa · ſcðo de vicio ſibi oppo⸗ ſito ſcʒ ebeietate·¶ Circa permũ nota ꝙ oĩa que ad tpantiã ꝗpeie ptinent ſüt neceſ⸗ ſaria vite pñti et exceſſus eoꝝ nocet· et ideo in omnibꝰ neceſſariũ eſt haber e menſuraz qðᷣ pPtinet ad ſobeietatem · vñ dicit ſobeiꝰ quaſi beiam.i.menſurã ſeruãs:idec noĩe ſobeieta: tis tpantia ſignificat'· BGed modicus exceſſuſ in potu ſcz ꝗ pᷣt inebeiare plꝰ nocet ꝙᷓ in aljs et ideo ebeietas e ſpealiter circa potũ ·Re⸗ quirit aũt hec virtus in aliquibꝰ duplici ra tõe: vno mõ qe ſunt ꝓnioees ad ocupiſcetias vt iuuenes ꝓpter feruoeè etatis: et mulieres ꝗꝓpter fragi litate metis · vn ſm maximũ vale⸗ rinũ mulieres apud romanos nõ bibebãt anti quitus vinũ.lio mõ qę eſt magis neceſſaria eis ad peiã opatione ipoꝝ · Vinũ aũt immo derate ſumptu pcipue impedit rõis vſu.Et iõ in ſenibꝰ m quibꝰ ratio vigere debet ad eru⸗ ditõnem alioꝝ et m epis et in alijs eccleſie miniſtris qui denota mete debet inſiſtere ſpi ritual ibꝰ officijs:et regibꝰ qui pꝑ ſapientiam debent ſubditos gubernare. ſpecialiter dz in eis ſobeietas eſſe · Ideo ðe adò tytũ.ij· exhoꝛta re ſenes ut ſint ſobeij· et.j· thi.iij · optet ep̃ᷣm ſobeiũ ee: et ꝓu.xxxj. noli regibꝰ dare vinũ. SEquu' vndere de ſcdo ſcz ð ebeietate. cir⸗ ca qð ſciendũ ꝙ ebeietas dup' p̃t ſumi. Sno mõ ꝓ defectu ꝗᷓ ꝓuenit ex nmmia vini po tatione: et ſic e pena ↄſeques ex culpa K 0 mõ ꝓ actu quo quis incidit in illũ defectuz. et ille actus dicic cauſare dupłr ebeietate. vno mõ ex vini feetitud ine pᷣter opmionè bi⸗ bentis et ſic pᷣt eſſe ſne peccato. .lo mõ ex ĩoedinata Oocupiſcetia et vſu vimi et ſie e pec⸗ rxatũ· Eſt aũt qnq; peccatũ moetale vt cũ quiſ bene aduertit ꝙ& potus eſt potes inebꝛeiare et talig ꝓpeie ðᷣe ebeiusqñ vero nõ aduertit tuc pᷣt eſſe cũ peccato vemali Nota tñ ꝙ cũ ali quis multũ cemedit et bibit hzm medicie oſi lm ad vomitũ ꝓuocandũ nõ e reputandꝰ ſu pPfluꝰ potus uel cibꝰ.potus tñ aque etiã te⸗ pide cauſat vomitũ et 16 ꝗꝓpter illã nõ excuſa ret: ab ebeietate. Querit vt' ebeietas ex cuſet a peccato.ih in ebeietate duo attẽdun tur. ſcʒ defectus ↄſequẽes et actus p̃cedens. Heimũ excuſat peccatũ mquãtũ inuolũtariuz canſat ꝓ ignoꝛantiã. Circa ſcòm vo diſtigue ꝙ ſi ex actu illo ſecuta ſit ebeietas ſine pecca to. tuc peccam ſeques a culpa totaliter excu ſatᷣ.vt foete ac cidit in loth.q̃ excuſat ab in⸗ ceſtu ꝗpter ebeietate eo ꝙ nõ diſcreuit ꝙ el⸗ ſent filie ſue · vt dicit aug.:xxij.li.ↄtra fauſtũ Si aüt actus pcedeng fuit ulpabit ſic excu⸗ ſat. nõ a toto peccatũ ſeques eo qð redde volũtariũ ex volũtate actꝰ p̃cedẽtis. ſʒ a tãto q? dimmuit᷑ ibi rõ volũtarij. Quia tñ ex ebei etate reſpublica multũ dãnificat. Ideo etiazʒ ſm aliqᷓs leges poſitiuas faci entes aliqᷓ tur⸗ pia ex ebeietate puniunt᷑. Et qe cales oĩ pee⸗ cato ſe exponũt. iõ alicubi magis punmut ꝙ ſi nõ eſſent ebeij vt magis ſolicig ab ebeieta⸗ te caueant: et credit rich. ꝓ ebius occidens homine eſt reegularis. L De caſtitate ti · xlin · Oea oſiderandũu e de caſtitate· et pei. mo de ipa. ſcòo de vᷣginitate qᷓ eſt ꝑs caſtitatis· terei de luxuria qᷓ oppon Libi. Circa peimũ ſcienõ ꝙ nomèẽ caſtitatis ſu mit᷑ ex ho ꝙ p rõem ↄcupiſcetia caſtigat q̃ e ad modũ pueri refrenãda. vt patz ꝓp phᷣm · nj⸗ ethi. vñ caſtitas inquãtũ e ſim rõezꝭ opantis e vtus. Inquãtũ vo habʒ delectatõez in actu ſuo ↄnumerat᷑ ĩter fructꝰ gab · v. Doteſt autẽ caſti tas ſum dupłr ſeʒ ꝗpeie et ſic ẽ ſpecialiſ vtus hũs ſpealẽ materia· I.delectatões vene reas. et methaphoeice et ſic ẽ caſtitas ſpual q̃ & q mens boĩs delectabiliter ↄiũgit᷑ deo · ſim m.ij.coꝝ · xj. deſpõdi vos vni viro vᷣgi. ca:exhi:xp̃ᷣo i at delectabiliter ↄtra debitũ oedĩis diuini pigat᷑ qbuſlibet rebꝰ alijs di cet foenicatio ſpaalis.ſjm illud hiere · in · tu ãt foenicata es cu ama:mł. Scòo mõ accipiẽe do caſtitate eè virtꝰ generab ge ꝓ quãlibet v⸗ tute meg retrabit ne rebꝰ illicitis delectabꝛ Liter igat peicipaliter tñ hmor caſtitatis r oſiſtit i vtutibꝰ cheologicis q̃bꝰ mes diũ⸗ git deo· Sʒ qũo ſe hʒ pudicicia ad caſtita⸗ te· H pudicicia ð a pudoee in quo verecun dia ſignificact. t iõ optet ꝙ pudicicia ρ ſit circa ila de qbꝰ hoĩes magis verecudãat vt de venereis · Intm etiã ut dict aug · vere cudia nõ careat ↄcubitꝰ ↄiugab Et h qe mo tus illo mẽbeon nõ ſubdit imperio rõis: Verecũdat᷑ ãt hõ nõ ti de mixtõe venerea ſʒ etiã de qbuſlibet ſignis eiꝰ ut dit phᷣus ĩ.ij· retho.vt ſut aſpectꝰ impudici:tactꝰ.oſcula. Ot qe hᷓ ſolẽt magis repᷣpedi:iõ pudicicia ma gis reſpicit hmoi ſigna exterioea: caſutas ãt magis ipazꝭ omixtione: et iõ pudicicia ad ca⸗ ſtitate oedinæ n qſi vtꝰ ab ea diſticta ſe̊ ſic qᷓ Oã circũſtantia eiꝰ.qñʒ tñ vnũ ꝓ alio pon᷑ᷣ. De virginitate te xlv. Olea dicendu e de vginitate . et peio de eiꝰ eſſentia et qdditate ſcz qd eſt et vñ de. ſcðo de eiꝰ amiſſione · tercio de pmio aureole virginitati debite⸗ q̃rto de vir⸗ n oecrars⸗ Curca peimũ ſcienð ꝙ m rich;. vginitas p̃t duptᷣ ſumi · vno mõam ꝓpeie ꝓ mtegritate carnis· et ſic qlibet mulier naſ⸗ cit virgo:et ſic nõ e virtꝰ q tota eſſentia c iuſ libet vtutis è in aia ſzm aug.j· de ci. dei . xvij. & lio mõ p̃t virgĩtas ſumi ꝓ habitu quo niſi rõnabił necitas aſſit vacãdi copł e carna li.determmat volũtas ad reſpuendũ ꝓmpte et faciliter oem delectatõez venereã etiã lici tã· ut mes liberius ſpũalibꝰ vacet. qe ut dici tur.j.coꝝ· vij virgo cogitat q̃ᷓ dñi ſunt ntt ſit ſancta coepoee et ſpiritu. St ſic dicit augꝰ:li: de nuptijs et ↄcu:ꝙ virginitas e mi carne coe riptibili incoeruptõnis ꝓpetua meditatio · P meditatseʒ ĩtelligit᷑ ꝗpoſitũ rõis q̃ dʒ eẽ ꝓpe tua qe ad ho ꝙ ſit ve vgo dz B gere ĩ ꝗꝓpoſito — — — „ — —⏑ E vt ĩ hꝰ pſeueret ꝓpetuo. et hoc mõ vᷣginitas virtus. Ex pᷣdictis pʒ ꝙ vginitas carnis nõ de eſſentia vdutis vginitatis ·ſj e qdã eiꝰ de coe accñtalis extriſecus exiſtes ꝗpter qð pdi pt hne diminutõe virtutis vginitatis vt pz in virginibꝰ violenter oppᷣſſis m ang.j·.de ci · dei · c · xvij· et · xix · Vbi dicit expeeſſe ꝙ ſi ĩ vio tenter oppᷣſſis pudiciciꝗg piret animi virtꝰ nõ eſſet· IZmiliter habet.xxij ·q v.in pemcipio et.c.tolerabiliꝰ.hec rich;. ddit aut virgimi tas ſupꝑ caſtitatẽ Oiugalem ſtatũ ꝓfectionis: Et m aliquos nõ diſtinguit᷑ ab ea p eſſentiã led difrerut ſicut virtus pfecta et impfecta: Et huiꝰ ſententie fuit neß Feðm vero alios eſt virtus ſpecialis diſtincta ab ipᷣa p eſſen⸗ tiã ꝓpter ſpecialem difficultate quã habet et Huius ſententie fuit tho in ſcòa ſcòe. 6 ed obicit cõtra p̃dicta ·qma nulla virtꝰ ꝓditur ſine peccatoſed virginitas pditur ſine pec⸗ cato ꝓ matrimoniũ·ergo nõ eſt virtus· d hꝰ reſpondet tho.qꝙ licet ſine peccato pdi poſſit integritas carms nõ tame virginitas m qð eſt virtus·qe impoꝛtat ꝓpoſitũ voto firmatuʒ integritatis ꝓpetuo ſeruande.dicit em̃ augꝰ li ·de virginitate ꝙ pꝑ virginitate integritas carms deo vouet' oſecrat et ſeruat·et ſic pa tet ꝙ nõ ꝓditur ſine peccato hec thoFliqui tamen dicũt ꝙ ſtatus ꝓfectionis quem dicite vltra caſtitatẽ vmgale pdi poteſt ſine pecca⸗ to· Doteſt etã dici et meliꝰ ꝙ ſi modo neceſ · ſitas immineret vacãdi copule carnali ex p̃⸗ cepto dei:ſi virgo ꝗꝓpter hoc tantũ carnaliter copularet᷑ firmiter ꝓpones ꝙ hac neceſſicate ceſſante oĩmode cõtineret. in ea virginitatis habitus non minueret et adhuc vere virgo eſſet mente licet nõ ſm ↄmun vſu ſim quem dicit virgo q̃ copule carnali nunqꝙ; ↄſenſit. hec ric;. Nõ ſolu aũt virginitas eſt virtꝰ ſed eſt maxima virtutũ in genere caſtitatis · Et qꝛ caſt:itati attribuiv decoꝛ·ideo p dſequens at tribui᷑ virginitati excellentiſſima pulcritu⸗ do . Vñ ambꝛo· li.de virgimtate: pulcritudi⸗ nem maioẽẽ qͥs eſtimare poteſt decoꝛe virgi⸗ ms que amat a rege ꝓbat᷑ a indice dedicat dño.ſecratur a deo.Et ideo ſm hiero.attri⸗ bui virginitati fructꝰ centeſimꝰ. viduitati ſexageſimꝰ.et matrimonio triceſimꝰ.ſczʒ pꝛo⸗ pter excellentiã virginatis ad illa duo·Qd aut dicit augꝰ de bono diugali.ꝙ virgimtaſ iohanms nõ pᷣfertur merito diugio abeae in tellige reſpectu p̃mij ſubſtãtialis nõ accidẽ talis. Videc' aũt nomen virginitatis ſumptũ a viroꝛe.qę ſicut illud dicit virens in ſuo vi roꝛe pſiſtere qð nã eſt exceſſu calosis aduſtũ Eta etiã virginitas impoꝛtat ꝙ pſona cui ĩeſt ſit immunis a ocupiſcentie aduſlione q̃ videꝰ eſſe in ↄſmatione delectatõnis veneree. vñ ambeo.dicit li. de virginitate: ꝙ virginitas eſt expers cogitatõis de carnali del⸗ to integntas S SZquitur videre de ſeðo ſcʒ de amiſſione virginitatis. circa qð ſciendũ ꝙ tũc ſolũ virginitas pdit ſm aliquos qñ volũͦtaria ec. ꝓcurata dalectatio carnalis m actu pollutõ 4 is oplet. et tũc etiã coepus coerũpi dicit' . Goernpttone inquã vicij ſiue paſſionis · ſcʒ ex laxatse venaꝝ et viaꝝ ꝓ quas reatus volun tatis explet'.Nequirit aũt ꝙ; talis delectatõ ſit volũtaria·ſcʒ ex volũtate opante vel oſen ti ente vel nõ diſſentiente vel nõ quantũ p̃t re tinente ſcz vt etſi coepꝰ nõ poteſt defendere ſaltè nõ ↄſentiat delectatõi ↄcupiſcentie· vt ſiqua patit pollutionè doemendo. vb aliqᷣd turpe imaginandovel dũ tangit' a viro non tamẽ ad hq̊ data opa nec ex ꝗꝓpoſito. recupare p penitentiã virginitatẽ poterit et inter vgi⸗ nes ↄſecrari· licet etiã ei poſt hmoi pollutio neʒ placuerit taliter eſſe pollutã · Scõm vero alios nõ tin pditur virginitas quãdo volũta rie pollutio ↄplet.ſed etiã quãdo ſine ea coi tus pficit᷑. ſicut facit qui ante tempꝰ ſeminiſ p ſui turpem tactuzʒ hmoi delectationez in ſe Pficit vel ab alio in ſe fieri pmittit· et huiſas lententie videt hu.Ffuiſſe· Item cũ dicit aliꝗᷓ muolũtaria cognoſci· Inuoluntariũ n õ ẽ hic iudicanduz ſzm aliquos in ipᷣa delectatione vbi ratio abſoꝛbet᷑ ſ ante et poſt.· &.l ij vero dicũt ↄtrariũ. Qund de puellis que in ãnis puerilibꝰ anteꝙᷓ mceipiant pubeſcere agunt hm̃oi turpia· non debent dici coerupte in talibꝰ ante ãnos diſcretionis cum necdu ſciunt in hoc eſſe bonũ uel maluz nec pollu⸗ tio nec delectatio coitus eſſe Poteſt. Qund de feminis fluxũ pati entibꝰ ſeminis · nõ debent ex hoc dici coerupte:qe talis diſtilla⸗ tio non fit in eis ex ꝓpoſito quĩimo cũ ſint in ſancto ꝗꝓpoſito ſentiuᷣt diſtillatione Humoeis Zuadenduz elt tamen eis ꝙ ſe tpent a collo⸗ cutione et aſpectu viroꝝ que eis occaſio poſ ſut eſſe · ¶ S nũquid p pollutionẽ m ſomnis ꝓditur virginitas. H ꝙ nõ quia tũc volutaſ et deliberatio talis delectationis nõ habet* nec haberi poteſt· Eredunt tamen aliqui ꝙ ſi delectatio pollutionis nocturne placeat de⸗ liberate ante uel poſt virgimtas pditur. Iòẽ credunt de eo qui cauſam dat in vigilia tali pollutioni ꝓ dſenſum in talem delectationeʒ vel actum Quid de mulierib gue in ebeie tate vel dozmientes a viris ognoſcunt'. ſe dicit tho·ſuꝑ · iij · ſenten.di·xxxiij. ꝙ ſimilis ratio eſt de his et de pollutõe in ſomnis mſi foete hac intentõe iuerint dozmitũ vel ſe in⸗ ebeiauerint vt a vro Ognoſcerent'. Quid de his que a demonibꝰ incubis ↄgnoſcunt'. Rtcho · dicit ibidẽ ꝙ nõ pdunt virginitatem ſi tamen quantũ poſſũt mente renitan. Fd ho nota.qꝙ ſicut dicit' triplex humo fluit de ſenalſb mébeis ſcʒ ſemen. vxina. et humoz ſimilis ſemini qui eſt medius inter ſemen et vrinã: et diſtillat quãdoq; ꝗꝓpter ſolũ femine tactũ vel aliquoꝝ turpiũ auditũ · ꝓdi aute virginitas ꝓ ſolam ſemiĩs reſolutionez qe ip̃a ſola locũ coitus ſupplet vel eius delectatio⸗ nem oplet · Quid de illa que violenter co⸗ rupta fuit · &Æ ꝑ hoc virginitatem nõ amiſit dumodo ꝓpoſitu ſernandi eam ppetuo cuſto⸗ dies illi actui nõ oſenſerit vllo modo. Et ſoꝰ ſiue ꝓ fide ſiue quacũq; alia cauſa violenter vñn beata lucia dixit ſi me inuitã violare fece ris mibi caſtitas duplicabr ad coꝛonã. Intel liges ꝙ ex hoc duplex pᷣmiũ repoætaret· vnũ ꝓ virginitate ſeruata· al iud ꝓ iniuria illata His ocoedat augꝰ.j.de ci ·dei · c · xix · dicẽs de vꝛiolenter coeruptis ꝙ ꝗꝓpoſite animi manete P qð etiã coepꝰ ſanctficari merniſſet. nõ au⸗ fert ip̃i coepi ſanctitatẽ violetia libidis alie ne quã ſeruat pſeuerãtia ſue ↄtinetie.· Bic em integritate metis deꝰ reſtaurare pᷣt metis co⸗ rupte penitetia.liczʒ nõ poſſit facere quin fue rit cozærupta.ita mtegritate carnis deꝰ reſtau rare pᷣt licʒ face ñ poſſit quin fuerit coꝛrupta qꝙ;ᷓuis integritas carnis ad illõ qðò eè de eſſen⸗ tia virginitatis nõ ſit neceſſaria· hec rich. Quid de illa qᷓ fuit coerupta tm̃ mete ſʒ nõ carne. talis ut etiã tactu eſt in qſtione pᷣ⸗ cedeti ꝓꝑ verã penitentiã ad plenũ recupabit in coeruptione metis·etſi in tali ꝓpoſito ĩ fie vite fuerit aureolã habebit. qd em dẽ virgini tas meditatio ꝓpetue icozruptoõis·refert ad finale incoeruptionè ex pte metis. Ex pte vo rarnis optet eſſe ꝓpetuã icoeruptionẽ quãtuʒ eſt de volutate metis hec alex· an. Squit' mdere de tercio ſcz de aureola vᷣ⸗ gintatis ſcʒ qᷣd è et eui debet᷑. Circa qðᷣ ciend ꝙ anreola eſt qd;ᷣdã peemiun Puilegiatũ reſpõdens victoeie peiuilegiate · Et ideo ſzm qð ſũt tres victoeie peiuilegiate eo ꝙ ſint ce⸗ teris alijs excelletioꝛes In tribꝰ pugnis im⸗ minetibꝰ cuilibet homini ſic ſumunt tres au reole· Nam potiſſimã victoeiã obtinet virgo Otra carnẽ· martir otra mundũ. doctoe cõtra dyabolũ · du nõ tantũ a ſe ſed etiã ab alijs re mouet ipᷣm· Et ideo his tribus aureola ꝗꝓpeie dicta debet.· Debect' aũt aureola tmm illis vir ginibꝰ q̃ ꝓoſitũ ſeruãdi ꝑpetuo virginitate Hhabuerint.et hoc ſzm rich. ſiue ꝗpoſitũ illudò firmauerit vote ſiue nõ.liczʒ illò ꝓpoſitũ aliũ de fnerit intereuptũ integritate tame carnis manste:.dumõ in tali ꝓpoſito mueniat᷑ in fi⸗ ne vite · Tho. vero videt' velle ꝙ optet illud Ppoſitũ eſſe voto firmatũ vt patz er dictis in peimo articũl in ſolutõe argumèti ibi poſiti vñ debet coernptist ſola mete dũmõ vere pe mtuerint et in tali ꝗpoſito reperiant in fine Debec etiã violeter uel nõ volũtarie coꝛrup tis ſola carne nõ mẽte vt etiã patet ex dictis in ſco articulo. Debec etiã ſzm rich;. his qᷓ ſut virgines ex neceſſitate vt ſunt naturaliter fri gidi et eunuchi ſi volũtats habuerint ĩ co⸗ ruptionẽ ꝓpetuo ſeruandi etiã ſi facultas ad⸗ eſſet coeundi. Squit᷑ viðꝭ ere de q̃rto ſcʒ de ↄſecratione virginũ· St circa B qrunt' pła. ſeʒ quare ſolꝰ epus ↄſecrat et virgines velat. Hẽ ſiẽ p matrimonmi carnale repᷣſentat matrimoniuʒ ſpũᷣale inter xpᷣm et eccleſiã quantũ ad fecun Oitate: Ita p virgineã velationẽ rep̃ᷣſenta? ma trimomũ ſpuale quantũ ad ei integritatẽ vt patet p oĩa q ibi gerunt' et ꝓferunt. Et iõ ſo lus epᷣs cui eccleſie cura ↄmittitᷣ vᷣgines ve⸗ lãdo deſpõſat· nõ ſibi ſʒ xpo q̃ſi paranimphꝰ et amicꝰ ſpõſi.¶ Sʒz qre ſole vᷣgines et nõ vi Ddue oſecrant. ih qe in ↄtinetia virginali p̃t eſſe integritatis ſignificatio ppena-B; ĩ vidua li eſt ſemiplena. Ideo viduis dat᷑ aliqð vela ſedò nõ cum illa ſolennitate cũ qua virginibꝰ dat Quo tempoꝛe ſunt virgines ↄſecrãde de ho quere mfra li.vj.tide tpe et loco quo debent ordines ↄferei ·¶ Vta in ↄſecratõne virginũ gratia deturdh m tho. in ſen. di. xxxviij: ꝙ ſic·ſicut in vntione regum et alijs hmo benedictiombꝰ niſi ſit impedimentũu ex Pte recipientis· Sʒ tamen nõ dicunt᷑ ſacrame ta qꝛ nõ ſũt ad curatione moæbi peccati ſicut alia ſacramenta inſtituta Vtꝝ occulte co⸗ rupte debeãt ↄſecrari ꝗꝓpter vitatione ſcãda⸗ li. in oſecratione illa fiũt et dicunt aliqᷓ que ptinent ad eius ſubſtantiã vt verba qᷓ ex peimut virginitatèe· et henedictõ veli ſm foꝛ mã oſecrationis et modũu velandi. Et aliqua que ptinent að eius ſol ennitate· vt accenſio candelan:denudatio capitis et come en ꝓ⸗ ducunt. Dicut ergo ↄmuniter omnes ꝙ m ve lando occulte coæruptas ſine a viro ſiue alio modo nullo mõ licet ſimulare uel vere face⸗ re uel dicere ea q ſũt de ſubſtantia ↄſecratio⸗ nis· tum qę circa eccleſie ſacrameta vel ſacra mentalia nulla debet interuenire ſcienter fal ſicas uel ſimulatio qꝗe fieret miria ſacramen to⸗tũ qma eſſet otra decretũ·xxj ·q:j.deuotis Circa vero ea que ptinent ad ſolennitatez ſecratõis adhiberi pt cautela ꝓpter vitatio⸗ nem ſcãdali et mfamie ſm aliquos et h per epm cui mulier debz ſecrete dicere ſuũ ſtatũ. poterit em̃ diſpone ꝙ talia fiãt et caute ſub⸗ ticere verba qᷓ ſut de ſubſtantia ↄſecratõis ve li et nome virginitatis in nome caſtitatis mu tare. Flij dicut ꝙ tales coerupte nullo modo debet ſe ſociare ſacris virginibꝰ.in ↄſecratio ne etiã quantũ ad ea que ſut de ſolenitate cũ talem ſanctitatẽ ſimulare ſit ypocriſis maxĩa Doſſũt aut ſuã infamiã vitare aut ſe Phumilia⸗ re dicendo ſe nõ eſſe dignas tali ↄoſecranones ꝓpter periculũ infirmitaus Huane ne i poſte⸗ ru dſecratio ↄtaminet. St ſic magis Honoeat qꝙᷓ infamet'.qe omnes ſi vellent ſe ſic excuſa⸗ re poſſent· aut tpe dſecrationis ſumendo ne⸗ Sociũ aliqð impedies ↄſecrationẽ· ut etiaz tũg infirmitate ſimulãdo iacẽdo in lecto vel aliqᷓd ſimile ſaluo mel ioꝛi iudicio vtraqʒ opi nio eſt ſatis tolerabilis:ſed ſcdᷣa videtur eſſe fnao-Saαα de violenter oppeeſſis · q⸗ loca genitaliũ ſut valde neruoſa: Ideo tactꝰ eoꝛx titulationẽ cauſat.et ꝓꝑ ↄſequens ad vo⸗ luptate inclinat:hoc auᷣt allicit ad ↄſenſum. vel ad miꝰ impedit ne homo totaliter cone aò Otrariu· Sc ideo cũ de pleno diſſenſu oſta⸗ re nõ poſſit eccleſie ſtatutũ eſt vt tales humi liter abſtineãt a dſecratõe.xxxij.q:v. ille fa milie · et · xv.q.jſiquis nõ iratus. DODe luxuria et eius ſpebꝰ ti · xlvj. Oſtea dicenò eſt de luxuria. et peima de ipᷣa· ſcðᷣo ð adulterio qð e qdã ei WMſpecies de quo ꝓlixiꝰ dicet ꝓ ð alijs peciebꝰ eius · vñ de ipo erit titulꝰ ſpecialis ☛ – — Ddis eſtn Circa peimũ peimo dicendũu ẽ de luxuria er de ſpebꝰ eiꝰ in cõi.ſcõo in ſpeali de ſimplici foenicatõe.tettio ð ſtupeo·q̃rto de raptu·qn to de ĩceſtu·ſexto de ſaclegio.ſeptio de vicio Otra naturã. Circa peimu ſcienð ſicẽ dit᷑ pſi: li. ethi.luxurioſus dicit aliqͥs q̃ſi ſolucus in voluptates:voluptates aũt maxime veneree ſoluut ammũ hois·et igluxuria ẽ peĩcipalit⸗ in eis· ſcdᷣario ãt ðe eſſen qᷓbuſoã alijs ptino tibꝰ ad exceſſũ.vñ ad gał · v. die glo · ꝙ luxu ria è quedã ſuꝑpfluitasꝓti net aũt ad rationẽ eiꝰ ut excedat circa venerea oꝛdinẽe rationis et ideo ẽ pctm̃.Sſt ãt luxuria viciũ capitale· vt dicit greg·xxxj·moꝛ.vt habitũ ẽ ſupea. St ſzm eundẽ ibidẽ ex ea oꝛiunt᷑ octo filie · ſ. ce⸗ citas metis· incõſideratio. incõſtantia· pcipi tatio·amoꝛ ſui.odiũ dei·affectio pñtis ſecłi hoeroe ſiue deſperatio futuri · Scòm vo pſiò.· ex ea oꝛiunt᷑ qᷓtuoe·ſ.turpiloqa·ſcureilia· lu⸗ dicra.et ſtultiloqa·que qtuos naſcunt ex pte ſermonis· ſermo em̃ dz eſſe decens vtra qð eſt turpiloquiũLicitꝰ otra qð ẽè ſcureilitas· Ex⸗ pedies dtra qð ẽ ludicra· St ſale ſcʒ ſapietie Ohitus otra qð e ſtultiloquiũ. Spes ãt luxu⸗ rie ſũt ſex · vt habet᷑.xxxvj.q.j.ſcʒ foꝛnicatio ſimplex·adulteriũ· inceſtꝰ.ſtupeũ·raptus·et viciũ cõtra naturã · Quid autẽè ſit vnũqðq; iſton habitũ ẽ ſup̃ li.j.ti · xxxj· et habetur in ſequetibꝰ articulis · Squit videre de ſcðo ſců de foznicatõe ſimplici.Circa qð firmiter tenenð ꝙ fo⸗ nicatio ſimplex ẽ peccatũ moetale: qð patz ꝓ H qd apłus ad gab . v. p̃miſſa foenicatõe et qꝗᷣ buſoã alijs vicijſ ſubdi q; q̃ talia agũt regnu dei nõ poſſidebut · Eb hoc aũt nihil exeludit niſi peccatũ moetale. Sciendũ ãt ꝙ foeni⸗ catio qñq; ſumit' gnaliter 3 quocũqʒ pecca⸗ to moꝛtali.vt ĩ pſal.pdidiſti oes q̃ͥ foemabſ te · Fliqñ ꝓ peccato carms. vt.j. coꝝ · v. fu⸗ gite foenicationeqñq; ſpẽaliter ꝓ coitu ſolu ti cũ ſoluta·et ſic diuidiᷣ ↄtra alias ſpes lu⸗ xurie ·qñqʒ; ꝓ ſcð is nuptijs.et ſic dicit criſo. ꝙ accipe vxoꝛẽ ſcõᷣazʒ ẽ foeꝛmcatio· ſʒ hꝰ vltio mõ nõ ẽ peccatũ ſ incõtinetie ſignũ Sʒ qᷣd de tactibꝰ.amplexibꝰ.oſculis et himoi illece beis alijs nũqd ẽ ibi eccaru mostte Pe ali q̃d dici eſſe peccatũ moꝛtale dupłr. vno mõ ſzm ſpẽm ſuã:et ſic talia ſm rõem ſuã nõ ſune peccata moetalia poſſùt em̃ fieri ſine libidie vel ꝗꝓpter patrie ðdſuetudmẽ vel ꝗpter neceſſi tatẽ aliquã vel ꝓpter cãm rõnabile.· Flio mõ ex ſua cauſa vt cu q̃s dat elemoſinã ut aliquẽ m hereſim ĩducat moetał r peccat ꝗꝓpter inte⸗ tionẽ coeruptã·dictũ ẽ ãt ſup̃ ꝙ vſenſus ñ t̃ in act ſʒ etiã ſin delectationẽ peccati ẽ pec⸗ catũ mortala⸗Be ideo cũ foenicatio eſt pecca tũ moetale. ↄſequẽes eſt ꝙ ↄſenſus ĩ delecta⸗ tionẽ eiꝰ moꝛtał. Se iõ cũ p̃dicta fiũt ꝗpter del ectatõeʒ himoi ſũt peceata moꝛtalia · et ſic tm dicunt libidinoſa.Dre:ipᷣe etiã aſpectus libidinoſus ẽ mortał · m illð Oath. v: qͥ vi derit muli· ad Ocupi· eã jã mecha. ẽ eã in coæ=⸗ de ſuo ·. vñ aug· ĩpudicus oculꝰ impudici co⸗ Aius. ergo multomagis alia qᷓ ſunt * illi actui ꝗꝓpinquioea ſant mortalia. Nota ſm aug · nõ ait q ocupiuerit ſʒ qui viderit ad Oeupiſcenð.i.vt ocupiſcat qð ẽ plene libidi⸗ ni oſentire · eſt em ↄcupiſcere duyłr.ſ. ex mo tu ſubito ſine deliberatõe uel intetione perfi ciendi.et hoc e veniale:et cũ deliberatõe et intentõe ꝓficiendi et hoc eè moetale. qui mo⸗ dus ſcous meliꝰ expeimit' p ad ocupiſcendũ Sumit aũᷣt viſũ nõ tm ꝓ ſenſu extericꝝ ſi etiã interioei · St qð dicit de muliere mtelligit de quacũqʒ alia re cuiꝰ abuſus ẽ ↄtra dei pcep tũ · q ergo dicit grego· nõ licʒzʒ intueri qð nõ licet dcupiſci·eſt veꝝ qñ viſm diũgit' inten tio ſiue ↄſenſus:et ꝓ viſũ mtelligit etiã alios ſenſus · Intueri em̃ eſt mtꝰ tueri vel intꝰ tede⸗ re:et hoc eſt peccatũ moetale · REquit᷑ videre de tercio ſczʒ de ſtupeo. cir aca q ſci enð ꝙ ſtupꝛʒ ẽ illicita defloza⸗ tio virginũ ſub cura parentũ exiſtentiũ. ſ nu⸗ meri . v. vbi ðᷣe ſi latet adulteriũ et teſtibꝰ ar⸗ Sui nõ p̃t.qe nõ ẽ inuta in ſtupso ꝛc. ſtupꝝꝝ ſumi cõiter ꝓ om̃i coitu viri ↄmgati cũ alia muliere ꝙᷓ cũ vxoee· Imuriat' aũt ſtupeatoe et virgini et patri eius et ideo ſatiſ facere teneꝰ vtrobiqʒ · vt habet exo·xxij· et deutro · xxij·. Quid de illo q̃ defloeat virginẽ ſolutã nu⸗ quid ducere uel maritare tenet eã im qð di⸗ ci videt' er de adult.c.j.ih ſm roð:ſi deflo ret eã volũtarie nõ tene: ſi aut muitã aut do lo inductã ad dſenſũ · mũgendũ ẽ ei in foꝛo penitẽetie ꝙ; ei ſatiſ faciat vł cũ ea ↄponat.ad penã aũt illiꝰ decre·nõ tenet in foeo ciuili. St exponũt eã glo.de raptoꝛe qͥ a domo pr̃is virginẽ ſeducit · i · ſeoꝛſũ ducit et vi extrahit. Iccuſatc᷑ aut ſtuꝑꝛ infra quiquenniũ qñ ſine v eſt ↄmiſſũ:ſi aũt vi ſit oppeeſſus maſculꝰ ł femina ſme pᷣfinitõe tpis accuſat.ff.e.mari ci · ¶. quĩquenniũ · et· J· vlt· Dumt quoqʒ ſtu⸗ petoe ſi ſit honeſtꝰ ſzm leges punitõne me⸗ dietatis bonoꝝ ſuoꝛx · huĩlis vo religat' et ĩ coꝛpoꝛe coercec᷑. Inſti.de publi.J. ite lex mł tũ de adult · et hoc qñ ſine vi qͥs oppeimit᷑. ſi aũ̃t vi decapitat᷑.vt patz ibið· S. ſin ãt ꝑ vim. Ide fit qñ ↄmittit᷑ etiã ſine vi in pueꝝ .C.e. cũ vir. Itẽ ſi tutoꝛ ſtupeauerit eã cuiꝰ e tuto⸗ depoetat' et eiꝰ bona publicant᷑.C.e.ſiquis eã · Scòm vero cañ.ſtupeatoꝛ puellã dotabit C.·de dote cau:nõ nu.l.ij:et eã ducet in vxo rez ſi pater ↄſenſerit·ſi aũt pater rẽnuerit ſub audi· et puella alias ↄtra:ex:de adult. et ſtu. c·penbłt.rnſo.j. Tenet dotè aſſignare ſim m du ſzm quẽ virgines ſolet accipe· ex .ð adul. c.j·ſcʒ ↄſiderata Oſuetudĩe regionis et facul tate aſſignãtis et dignitate virginis ad arbi triũ bom viri · ar · xxx ·q v nullus. Si eã vero vxoeem accipe renuit verberat' excõicatus. ſcʒ quo ad cõionẽ ſacramtoꝝ quouſq; vide⸗ bitur iudici reuocãdus. et in monaſteriũ ad agendam penitentiã ppetuo detrudendꝰ .ex de adult. puenit. Boqnie videre de qrto ſcʒ de raptu. Circa gqa5 ſcienò ꝙ raptꝰ ꝓut nuc de eo loqui⸗ mur qnqʒ in idem coincidit cũ ſtupeo ut cum quis virgineʒ viołenter defloꝛat qͥ violentia qñqʒ infertur et virgini et patri: qnq; patri tm.Itẽ ꝓpuella qñq; de domo parẽtũ violeter educũu et violeter coerũpic. qñʒ violeter edu cta volũtarie cozrũpit' vel foenicarie uł ma trimonialiter · St vtrobiqʒ ẽ raptꝰ.qnʒ etiã in uenit᷑ raptꝰ ſine ſtupeo et qñʒ ſtupꝝʒ ſine ra⸗ ptu ut x ſe pzʒ · ¶ Sʒ cui rapte reſtituent.· VE ſi ſint alijs deſpõſate· ſũt ſpõſis reſtituede. ſi ñ ſint deſpõſate ſũt pᷣmo pri reſtituede · et tũc ð volũtate parentũ poſſũt eas vxoees accipe ali mr̃imoniũ illicite ↄtrahi ñ tñ iã otractũ dirimet · Vñ illõ ↄcilij meldeſis placuit vbi vi dici Otrariũ ẽè abeogatũ. Quid ſiqs vio⸗ leter ſpõſazʒ ſuã ð domo pentũ auferat et car naliter ↄgnoſcat. H ſponſus ius aliqð hʒ in ſpõſa ſua ex deſpõſatõe et iõ lz peccet violen tiã infereèdo excuſat tamè a crimine raptus· Que ẽ pena raptoeis· M ſzm leges decapi tat.et eꝰ ſubſtãtia rapte applica?.ſ.ĩ foꝛo iu diciali:et ſi rapiat muliere honeſtazʒ.ſecꝰ ẽ ſi meretrice.ff·ò furt.l.nullũ.Secꝰ ec e ſi ra piat ancillã ł libertã qe tũc ti decapitat Ec B et ꝓba alia hñt .C.ð raptu virg·l.j.hac ec pena puniũt᷑ comites raptoꝝ · Et q ab dãt eiſ auxil in.Serui ãt et ãcille hꝰ facti culpabileſ burutet ↄdemnato appełllatio denegæ. ut patz ibið· NHoc aũt delictũ vĩdicare pnt pa⸗ rẽtes rapte:ↄſangnei · tutozes· et curatoꝛes. et foete comites eoꝛ · Idẽ foete e etſi feia ra⸗ uerit vi Mec pᷣt pr remitte ſiuriã iſtã.C.e qe parẽtibꝰ.qð e veꝝ pᷣcio ſ̊ pᷣcibꝰ. ſic ſjm hoſt · e · ti · Nec p̃t rapta ↄſoetiũ raptoeis eli⸗ ge · etſi B fecerit.· raptoeis ſubãm a lege ſibi datã pdit · ĩ aute· de rap· mu·qͥ rap.nu:col.ix ſzm cañ · raptoe fit ſeruꝰ rapte niſi ſe velit redime · xxxvj.q.j·de rap.dʒ etiã cũ ſuis fau⸗ toeibꝰ excõicari · e·q· c.j · et· nij·ſj ſi rapta ve⸗ lit p̃ᷣt cũ raptoee Otrahe.ex·.e.accedẽs. licz ẽt pentes ↄtradicãt· Nec ex B ꝓde dommũ reꝝ raptoeis·qe lex ſupᷣdicta abeogata eſt.ex.de ſceðis nup·dñs · Raptoees ãt pueroꝝ cã abu⸗ ſus exq̃ſitis penis capitalibꝰ puniũt ſm le⸗ Zes · C· ad · l · iub · de adult . l. cũ vir· Si vo peĩ ceps ↄmittat eęccleſiaſtico iudici punitõez ta liù citra moet ł mebei trũcatõeʒ ł ſangniſef fuſionẽ ſcʒ enoemẽ poterit iubere tale icarce rari b flagellari vłb ꝓpecunia mulctari. et ho ẽ vex ſm hoſt.ſi nõ accuſat᷑.ſi ãt accuſat nõ pt diminuere penã · et ideo dzʒ eã peincipi re⸗ ſeruare· ex ·e · in archiepiſcopatu. ₰◻S quit᷑ vidẽ de · v· ſcz de inceſtu Circa qðᷣ ſciendũ ꝙ ↄſangneaꝝ et affiniũ abuſus athonomatice ðe ĩceſtꝰ ꝑ pᷣuatõez ſczʒ caſti ta⸗ tis · Szʒ pone ꝙ deficeret genꝰ hũanuz ſiẽ tpe noe . nũqd tũs ſi ſupſtites eſſent fr̃ et ſoꝛoe li⸗ cite copularent· Gndet alex· an. in. ij · q; B ñ liceret eis facere autoeitate a qe B Phibe lege diuĩa· ſj ̊ fieret eis licitũ diſpẽſatõe di⸗ uina. Dumit ãt inceſtꝰ ſi ↄmittat Otra leges ſciẽter eað pena ſzim leges qᷓ adulteriũ.Si po PiSgnoꝛatia ſuris a viro ↄmittit pena mitiga tur· et ſic exaudiri debz qð de puniedi coere⸗ ctõe ĩceſtũ excuſari.Ff.e.ſi adul ceriũ. Si auũe mittat a feĩa ꝓꝑ ignoeãtiã iuris naturał vel 2 D gẽtiũ punit ut maſculꝰ Si vo ꝓ ignoeãtiã iu ris ciuib excuſat in totũEt ide eè de mĩoee ut ðe ibide. Sʒ etſi diſtrahat illigtã ↄiunctione anteꝙ; accuſet hac pena nõ tenec᷑ ut ibidem St e H pᷣſtitutũ qnqueniũ vt in lenocinio· ff.e I. mariti · Scòm aãt can.q̃ᷓ macula ĩceſtꝰ e pol⸗ lutꝰ ifamis et etiã qlibet oſenties ſibi · ij. q iiij· t h ĩfamia ꝑ penitetiã ñ delet. xxxv·q· vj· ſi duo. Rt dũ ſtat trimĩe vſqʒ ad miſſazʒ ca thecuinoꝛx· i. vſq; ad ſurſũ coeda tm̃ ĩ eccłia admitti.et cũ eo nec cibꝰ ſumi dzʒ·xxxv.q: ñij de his· et h; dicta ſufficiãt ad pñs ð ĩceſtu qe de ipᷣo infra li.viij·de impedimeto crimmis aliqua dicentur. gquit᷑ videre de.vj.ſczʒ de ſacrilegio: cir ca qð ſcienð ꝙ ↄmittit᷑ ĩ re ſacta· Res ãt ſaẽta ẽ uel pſona ſacrata qᷓ ↄcupiſcit' ad ↄcu bitũ · et ſic ptinet ad luxuriã · vel q Ocupiſcit ad poſſdenð.et ſic ꝑtinet ad ſiuſticiã Doteſt etiã ſacrilegiũ ptinere ad irã.vt ſiqs imuriet ex ira ſacre pſone.vł ſi cibũ ſactũ aſſumat gu loſe ſaclegiũ ↄmittit· Specialiꝰ ãt ſacrilegiũ luxurie attribuit q caſtitati opponit᷑. Id cꝰ obſeruãtiã aliqᷓ ꝑſone ſpẽaliter ↄſecrãt. Nõ ponit' tñ ſaclegiũ ĩter ſpes luxurie · xxxvj. q. I·qe ibi numera illa qᷓ ſut ſpẽs luxurie m ſe pᷣazʒſaclegiũ ãt e ſpes luxurie ſm qð oedĩa ad finẽ al teriꝰ vici · Et pᷣt ↄcureere cũ diũſis ſpẽbꝰ luxurie.Siq̃s em̃ abutatẽ pſona ſibi cõ iũcta m ſpuale ognatõeʒz ↄmittit ſacrilegiũ ad modũu ireſtꝰ. Si vgine deo ſacta qᷓ iguair xpᷣi ſpõſa è ſaclegiũ ad moð adulterij.Inq̃n tũ vo e ſub cura ſpualis pris ẽe qdᷣdaz ſpuale ſtupeũ. Etſi vis ĩferat ẽ ſpũalis raptꝰ. q etiã ſm leges grauiꝰ punit ꝙ; alius raptus. quit videre de· vij · ſez de vicio ↄtra na turã. Circa qð ſcienð ꝙ Hᷓ pᷣt multipt ↄtĩ Sere.vno mõ ſi ĩ ſe pollutio ꝓcuret.et ſic ðe immũuũdicia b mollicies &lio mõ pꝓ coitũ ad rẽ alteriꝰ ſpei et ðᷣe beſtialitas Tercio ad rẽ eiuſ de ſpei ĩidebiti ſexꝰ et ðᷣe ſodomia · q̃rto ſi nõ ſeruet naturab modꝰ coeũdi.l quãtũuᷣ ad ĩſtru mentũ nõ debitũ ł quãtũ ad mõſtruoſos ↄcũ⸗ bedi modos⸗ODeccat ãt hõ h faciẽdo mag cũ vxoꝛe ꝙᷓ; cũ meretrice·qe mag teneæ cauere ma lũ vxoeis ꝙᷓ; alteriꝰ mulieris· Eſt ãt viciũ cõ⸗ tra naturã maximũ inter ſpes luxurie vt vult augꝰ li.de adulterinis ↄiugijs· poſt H̊ iceſtꝰ vn adulteriũ vicit ab ĩceſtu vt dit augꝰ. qð veꝝ accipiedo vtrũqʒ ĩ ſuo ſũmo. Qaiꝰ eſt em peccatũ coire cũ matre ꝙᷓ cũ alteriꝰ vxoee Fdulteriũ vo ẽ Suiꝰ ſtupꝛo et vtrũq;ʒ ag gua P violentiã·idðᷣo raptꝰ vginis e Sinꝰ pctm ſtu peo. St raptus vxoeis adulterio. B etiã vi cia oĩla agguant ſm rõez ſacrilegij. Infimũ vero ptm̃ iter ſpẽs luxurie ẽ foenicatio ſimplex qᷓ ↄmittit' ſine iniuria alteriꝰ pſone Inter vicia vo ↄtra naturã ĩfimũ ẽ pcti immũdicie: gra⸗ uiſſimũ ãt e beſtialitas.poſt q̊ aũt ẽ ſodomia deinde ẽ pctm̃ in quo nõ ſerua ↄcubendi de bitus modus· Magis aũt ſi nõ ſit vas debitũ ꝙᷓ ſi ſit inoedinatio ſm aliqua alia ptinentia ad Ocubitus modũ · Dunitũ aũt fuit hoc pec catũ ante legez incendio·.geoñ · xix · Ec m lege veteri gladio. iundiẽ · xix. Irgo multomagis mõ tpe gratie in quo aſſumpta eſt humana na tura a filio dei hmoi viciũ igne et gladio elt pumendũu · o etiã omni genere toemen⸗ toꝝ exterminandũ a ſeculari poteſtate q̃ᷓ nõ ſine cauſa gladiũ poetat ro · xiij · IFkb eccleſia ſtica vero poteſtate omm genere coertõis et abiectõis ab eccleſia velut putridiſſimi ſunt tales a coepe abſcidendiñ tales nõ tm̃ qꝗᷓ fa ciunt · ſed etiã qui ſnadent ſodomiã hm leges⸗ capite puniunt· JSacri vero canones ſub 613 tio tranſeũt in deteſtationẽe tãti crimis et fla⸗ gicij qð nõ debeat noĩari. dz tñ iudex eccle⸗ ſiaſticꝰ ipᷣm pena Suioei ꝙᷓ ſcelera punire· PBe adulterio et lenocinio ti · xlvij. Einde oſiderandũ eſt de adulterio ˖ et O peimo q; d eſt et vnde dic. ſcðo de pu nitõne adulterij· tercio de lenocinio · De his vero q ptinent ad accuſatione adulte rij ſufficiãt illa q dicent' infra li.viij·ti ·xxxv cetera vero relinquant' muriſp eritis.·Circa pemũ ſciendũ ꝙ; adulteriũ e alieni thoꝛi vio⸗ latio·xxxij.q: v.nõ mechaberis uel ſui thoei deturpatio.qñq; em̃ ↄmittit' adulteriũ reſpe⸗ ctu viri et mullieris · qñqʒ reſpectu viri tantũ quãòoq; reſpectu mulieris tantũ.ꝗpeie tamꝰ loqueno adulteriũ in nupta ↄmittr.ff. e.l. inter liberas:S. lex mlia· Extenſo etiã voca⸗ bulo dicit adulteriũ aliquãdo cũ ꝗꝓpeia vxo⸗ re: et hoc ſm quandã iuris mterptationem. ſm illud hiero. ardentios amatoꝛ vxoæns eſt adulter · vt qᷓndo ita diligit vxoꝛe ꝙ eã ↄogno ſceret etiã ſi alteriꝰ vxoe eſſet. ODicit aut adul teriũ quaſi acceſſꝰ ad alteriꝰ thoꝛx . vñ ꝗpeie dicit vt dictũ eſt qñ accedit' ad ↄiugatã. Equit videre de ſcðo. Circa qd ſciendũ ꝙ ꝓ adulterio ſim leges impom pena moetis . C· e.l. quãuis femma aũt a miro ver⸗ berata in monaſterio includit quã itra bien⸗ niũ viro recipere licet.bienmo vero trãſacto vel viro moetuo anteqꝙ; vxoꝛe de monaſterio educat adultera tonſa monaſtico habitu ſu⸗ ſcepto.ihbi dũ viuit maneat. duabus partibꝰ ꝗꝓpeie ſubſtantie liberis applicãdis et tercia monaſterio: Si aũt liberos nõ habeat paren⸗ tibus eius peccato nõ ↄſentientibꝰ applicet Ps tercia.et dne monaſterio parentibꝰ ãt nõ extantibꝰ tota ſubſtãtia applicabit monaſte⸗ rio pactis dotaliuz inſtrumentoꝝ omni caſu ſeruatis· vt in autẽtica vt nulli iudic. J. mani feſta colł.ix.et ponit ſm.· C· de adult. Sʒ ho⸗ die ſi vi in ꝓbãdo deficiat tenet ad talione vt ibide · Jꝓ. adult · Sʒ ſzm HG vir voles ab vxos ſepari indirecte oſequi poterit q drecte nõ pᷣt·accuſabit em̃ vxoꝛẽ de adulterio calũnio⸗ ſe etſi deficiet in ꝓbatõe in monaſteriũ detru det. Et ſic idirecte ab vxoee ſepabv. M nõ tũc H fiet ſzm aute· ſ aliter vir puniet ſez vk in bonis ſuis vel caſtigãdo aliter ł aliter nõ ſequet .qe erit in voluùtate mulieris ſibi re⸗ cõciliare viruʒ vt pᷣdictũ eſt ſup̃ᷣ etiã de viro· ſcoᷣm aũt vetus teſtamentũ mulier de adulta rio ↄuicta lapidabat nõ autẽ virxxxiij.q.v. huiꝰ imago. Scòm vero cañ.m foso eccleſia — * — — ſtico agi ad ſepationẽ.ex de peutr̃. tue · Et ad dotis uel donationis amiſſionem. ex de dote polſt diuoe · reſti.plerũqz;. Bcëöm vero cañ. cle ricus adulter deponic: et laicus excõica di. lxxxj.ſiq̃s clericus· ar. vj.q.j.ili ꝗ· &AQ. d Bͥ no ta ꝙ ea q̃ mmiſtrat in cãpo nõ p̃t accuſari de adulterio. C. e · l. qui adulteriũ. Et h qe pſo⸗ nas hmoi vite vilitas nõ credit legu obſerua tione dignas · vt dicit ibidẽ. qdᷣ ſm can.non ꝓcedit ut dicit gof · quit videre de tercio ſcʒ de lenocinio. Girca qð ſciendũ leno eſt qui adulterũ ł adulterã ſubicit vł ꝓ operto ſtupeo pecuniã accipit vł damnatã de adulterio accipit ſine ducit ·˖ vel queſtũ de adulterio vxoeis lacit. ł dephenſam adulterã retinet. SZecus eſt ſi ha⸗ beat eã ſuſpectã et pᷣtextu ĩcredulitatis igno rantiã valeat obũbeare. Sed et pena lenoms tenet' is cuiꝰ ope uel auxilio vel ↄſilio dolo malo factũ eſt vt dep̃henſi in adulterio ſe pe cunia redimerẽt vel interuemeéte alia pactõe C.e. L. ij·ec.l· caſtitati · Eſt ãt eade pena leno nis qᷓ eſt adulteri.ff.de mĩoꝛibuſ auxilm̃. 4 De otinentia et incõtinetia tixlviij. Oſtea ↄſiderandũ ẽ de ptibꝰ potetiali bus tpantie ·˖ Et pemmo de continentia „ ſcðo de clementia tercio de modeſtia Circa peimũ videndũuũ peimo de ipᷣa ↄtinetia. ſcðo de incõtinetia ſibi oꝑpoſita· ꝙ Circa pei mũ ſciendũ ꝙ nomè cõtinentie dupr ſumicur a diuerſis · quidã em ↄtinentiã noiant ꝓ quã aliquis abſtinet ab omni delectatõe venerea vnde apkus ad gat · v. eam caſtitati Omnm git· et ſic ↄtinẽtia ꝓfecta et pemcipalis eſt virgi⸗ nitas et ſcdaria viduitas · Vnde ſzm B eadem ratio eſt de ↄtinetia q̃ de virginitate ꝙ ſit vir tus · vñ et andeonicꝰ ſic loquẽs de ↄtinentia dicit q eſt habitꝰ muictꝰ a delectatõe.· Flin dicũt Otinentiã eſſe ꝓ quã reſiſtit aliqᷓs ↄcupi ſcentijs peauis qꝗᷓ in eo vehementer exiſtũt.et ſic accipit.vij·eth·et in collatõibꝰ patꝝ et hoc modo dtinentia habet aliq d de rõe vir⸗ tutis mquantũ ſcz ratio firmata eſt ꝓ eã ↄtra paſſiones ne deducat' ab eis. NScamè atun⸗ git ad ꝓfectã ratione virtutis moealis. ſcòm quã etia appetitus ſenſitiuꝰ ſubdit᷑ rõi.ſic ut in eo nõ inſurgãt vehemetes paſſiones ↄtra⸗ rie rationi.ęt ideo dicitᷣ.nj · ethi. ꝙ tinetia nõ eſt virtus ſed quedam mixta ſcʒ inquantũ habet aliquid de virtute et in aliquo deficit a virtute· et in ſepti mo cõdiuidit᷑ virtuti ſc inquantũ deficit a vircute Large tamen ard piendo virtutẽ ꝓ quolibet peĩcipio laudabi⸗ liũ operũ dici p̃t ↄtinentia virtus· Eſt autem Otinentia ꝗꝓpeie circa ↄcupiſcentias delecta⸗ tionũ tactus · Eſt em̃ circa eadẽ circa q̃ ẽ tpan tia.vt dicit .vij. ethi In hs em eſt optimũ et difficilimũ ↄtinere · Oomuniter aute et ſm qd pᷣt dici in quacũqʒ alia materia. quit' vide de ſcðo ſcʒ ð incõtinetia. de qua qrit an ſit peccatũ. incõtinentia poteſt attedi circa aliquid dupłr. vno modo ꝓpeie et ſimpliciter · et ſic eſt circa ↄcupiſcen⸗ nas delectationũ tactꝰ.et ſic ẽ pctin duplici ratione. ſim ꝙ dicit. vij· ethi · ꝙ incõtinentia vituperat nõ tantum ſicut peccatũ qð ſcz eſt per receſſũ a ratione· ſed ſicut malicia quedã ſcʒ inquãtũ ſequi᷑ ↄcupiſcẽtias pꝛauas.XInτιι modo incõtinentia dicit circa al iqd ꝗpeie in quantũ homo recedit ab eo qð eſt ſzm ratõezʒ ſed nõ ſimpliciter. vt cũ aliquis nõ ſeruat mo dũ rationis in ↄcupiſcetia honoeis diuitiarũ et alioꝝ huiuſmodi que ſm ſe viden eſſe bo na: Circa que nõ eſt ↄtinentia ſimpliciter ſed ſzm quid · ſicut ſupeadictũ eſt de dtinentia et ſic incõtinentia eſt peccatũ nõ quiòẽ ex eo ꝙ; al iqs ingerat ſe ↄcupiſcetijs peauis ſ̊ ex eo q; nõ ſeruat modũ debitũ ratõis in ↄcupiſcẽ dis et rebus appetendis · De clementia et mãſuetudine et vicijſ ↄppoſitis titulꝰ.xlix · Sinde conſiderandũ eſt de clememtia et mãſuetudine· et peimo de ipis. ſcdðᷣo de crudelitate qᷓ opponit clemetietercio de ira que oppomt mãſuetud ini ·Circa peimũ ſciendũ ꝙq ex paſſone ire puocat' aliquis ut gramoeẽ inferat penã · &d clementiã aũt pti net directe ꝙ ſit dimmutiua penaꝝꝛ qð impe diri nõ pᷣt per exceſſum ire:t ideo manſuetu⸗ do inquantũ refrenat impetum ire ocureit in eundẽ effectũ cñ clemetia.differũt tñ mquã tum clementia eſt moderatiua exteriozis pu⸗ nitionis · Mãſnetudo aũt ꝗꝓpeie diminuit paſ⸗ ſione ire · et inde ſequit alia differentia quã ponit ſeneca:ij. li.de clemęetia ſeʒ ꝙ clemetia eſt lenitas ſupioeis ad inferioeè ſcʒ ĩ ↄſtituen dis penis : manſuetudo aũt eſt cuiuſlibet ad quelibet ·· HNota etiã ꝙ miſericodia et pie⸗ tas cũ his ↄnemũt inquãtũ in eundẽ effectũ Ocureũᷣt qui ſcʒ eſt ꝓhibere mala ꝓximoꝝ . ſʒ differũt quantũ ad motiuũ.qe pietas hoc fa cit ex reuerẽtia qnã habet ad aliquẽ ſupioeez⸗ ſczʒ deũ uel parente · Miſeri coꝛdia vero ho fa cit ex amicicia quã habzʒ cũ ꝓximis:. manſne⸗ tuòo inquantũ remouet irã incitante ad vin⸗ dictã · Clemetia vero hoc facit ex ammi lem⸗ tate inquantũ iudicat equũ eſſe ut qᷓs ampliꝰ nõ puniat? Domt' ãt mãſuetudo ſiue mititas inter beatitudines QMath. v. Et inter fructus ad gab · v. Nã beadtudines ſũt actus virtutũ fructus aũt ſut delectatões de actibꝰ virtu⸗ tũ. Et ideo nihil ꝓbibet mãſuetudinem poni et beatitudinè et fructuʒ. ſim qð nomen eius diuerſimode ſumi poteſt. S Squi videre de ſcðo ſcz de crudelitate circa quã ſci enð ꝙ hoc nomen ſumptum eſſe videt a cruditate. ſicut aũt ea q̃ ſunt de⸗ cocta et digeſta ſolet habere dulcè et ſuauez ſapoꝛe. ita cnda habẽet aſpeꝝ et acrez. dictũ eſt aũt ſupa ꝙ clemęetia dicit quanda animi lenitatẽ ſiue dulcedinẽ p quã quis ẽ diminu tiuꝰ penaꝝ.et ſic crudelitas directe oppont᷑ clementie · Nomẽè aũt ſeuicie et feritatis a ſiłi tudine feraꝝ ſumit. que etiam ſeue dicunt. et deo gpeie loquèdo feritas uel ſeuicia di⸗ . 2 2 =— . cit ſm quã q̃s ĩ cruciatu al ieꝰ delecta et ſic ſub beſti al tate cõtinetꝰ.talis em̃ delectatio nõ eſt humana ſz beſtialis. Crudelitas vero culpã in eo qͥ punit attendit ſed in puniedo modũ excedit: et ideo differt a ſeu icia ſic ma licia huana a beſtialitate· vt dicit. vij.eth·. vnde ſeuicia non oppon dfrecte clementie ſed excellentioei virtuti quã ꝓBus vocat he⸗ roicã uel diuinã:et ſjm nos dici p̃t ꝙ dwrecte opponi' dono pietatis·Seuerus aũt dicitur quaſi ſeuus et verus vt dicit yſidoꝰ li:ethi. qe ſine pietate iuſtichã tenet· Squit' videre de tercio ſcʒ de ira:.et circa hoc querunt᷑ plura ſczʒ vtꝝ ira ſit pecca tũ · ira ut dictũ eſt ſupea eſt ꝓpeie quedaʒ paſſio·paſſio aũt appetitus ſenſitiui intantuʒ eſt bona imnquantũ rõe regulat᷑.ſñi aũt oꝛdinèe ratienis excludit eſt mala.Oedo autè rõis in ira poteſt attẽdi quantũ ad duo · pmo quãtuzʒ ad appetibile in qð tendit q; eſt vidicta. vn ſiqs appetit ꝙ m oedinẽ rõis vmdicta fiat·. landabilis eſt appetitus ire:et dicit ira per zelũ. Si aũt appetat ꝙ fiat vindicta qᷓlitercũ⸗ qʒ cõtra oedine rationis eſt ira p vic · Glio modo attendit quantũ ad modũu iraſcendi ut ſcʒ motus ire nõ immoderate ferueſcat inte⸗: rius ł exteriꝰ qð ſi pᷣtermitta' nõ erit ira ſine eccato.etiã ſiqs appetat iuſtam vindictam- 4 ti omis ira ſit moetalis · ꝙ nõ. vnde ſuꝑ ill pſalTraſcimini et no.pec· dicit glo·. vemalis eſt ira que nõ ꝓducit' ad effectum. motꝰ em ire poteſt eſſe peccatũ dupliciter vt dictã eſt. vno mõ ex pꝑte appetibilis · vt cum quis appetit vmdictã et ſic ex genere ſuo eſt moetalis qe ↄtrariat᷑ iuſticie et caritati · poſſ tamen talis appetitus eſſe vemalis ꝓpter im⸗ płectione actꝰ. et hoc uel ex ꝑte appetentis vt cũ actus ire pᷣuenit indiciũ rationis· vb ex pꝓte appetubilis·vt cũ quis appetit ſe in aliqꝰ modico vindicare qð etiã ſi inferat non erit moetale:vt ſi quis parũ trahit alique pueru⸗ p capillos et hmoi:lio mõ quantũ ad moõ iraſcedi et ſic ſm ſe nõ eſt ex genere ſuo moe⸗ talis · poſſet tamen eſſe moetalis puta ſi ex ve hementia ire excidat a dilectione dei vl ꝓxi mi. (Vtrum Math. v. dñs ponat ogrue tres modos uel gradus ire. illi gradus ire nõ ptinent ad diuerſas ſpeci es ire·ſed accipiunꝰ izm ꝓceſſum actus humani in quo pemo ali quid coede ↄcipit.et ſic dicit qui iraſcit fra⸗ tri ſuo·et loquic de illo qͥ vult grauiter ꝓxi⸗ mo nocere:talis em̃ ira eſt moætalis. Si vero motꝰ lems eſſet cui ratio nõ ↄſentiret veniał eſſet · Scõo per aliqua ſigna mamłeſtat' exte⸗ rius etiã anteꝙ; ꝓrumpat in effectũ. et ſic di cit qui dixerit fratri ſuo racha:qð eſt interie⸗ ctio raſcentis·tercio peccatũ interius cõce⸗ ptum ꝓducens ad effectũ. Eſt autẽ effectus ire nocumentũ alterius ſub ratione vindicte minimũ aũt nocumentoꝛx eſt qð fit ſolo vbo et ſzm hoc dicit qui dixerit fratri ſuo fatue· et ſic ptz ſcᷣm addit ſupea pmũ · et terciũ ſuꝑ vtrũ qʒ· vnde ſi peimũ eſt moetale peccatũ in caſu in quo loqu dominꝰ vt dictũ eſt mul⸗ comagis alia⸗Reideo ſingulis eoꝝ ponunt coereſpondẽtia aliqua ptinentia ad ↄdemna⸗ tionẽ · ſed in peimo ponit iudiciñ qð e mminꝰ? ty vi ia. ben eu: lio lit ne m. de o. ce⸗ vb⸗ elt jin qe ut dicit angꝰ.in indicio adhuc dat defẽ⸗ ſionis locus En ſcðo ponit ↄſſliũ in qno m⸗ dices inter ſe cõ rat qua pena ſit pumendꝰ. En tercio pomit᷑ gehẽna i gnis q é odemnatõ em̃ qͥs ↄunĩicit de delicto iudex eũ iudicat ee punien.et h̊ eſt illi magna pena ſcʒ ꝙ ſoi ad penã indicanð.ſj vlter e ſi bi Snioe Ena qñ ſcit ſibi determinatã eſee penaz· Iʒ adhuc e ei grauios pena qñ fert pene ſentẽtia: peimũ vocat' iudiciũ · ſcdᷣm oſiliũ:terciũ gehena:. qe tũc eſt pena guiſſima:et ſicut gradatim ſzm B tria creſcit pena. ta ire m illas tres dẽias maioe et mios debet pena:et B oia haben ex glo. ſup Krriele ira ſit victũ capitale. ꝓ ſic ut vult gregxxx: moꝰ?· Scienð cñ ꝙ; „ Fn poſſumꝰ loq duptᷣ. vno mõ ꝑ aceñs ſcʒ inquãtuzʒ impedit iundiciũ rõis ꝓ qð hõ retra- hit a malis:et ſic pᷣt eſſe peĩcipiũ peccatoꝝ· vñ ſup illud puer· xix:vir iracũdus ꝓuocat rixas:dicit glo anua oim vicioꝝn e iracũdia lio mõ directe et ꝑ ſe et ſic eſt cã aliquoꝛx ſpeciali pctõꝝ qᷓ fut filie eius · Et he ſut ſex ſm greg·xxx·moꝛ.·ſcʒ rixa:tumoꝛ metis · otu melia:clamoæindignatio et blaſphemia. Su mit᷑ ãt hic tumoe metis nõ ꝓ ſupbia ſʒ ꝓ qua dã conatu ſeu andacia hoĩis intetantis vidi⸗ ctã · blaſphemia vo ĩ quã aliq́s ex aĩ omotõeę ꝓrũpit ex ira ꝓcedit·. blaſphemia vo in quaʒ q deliberate ꝓrupit ex ſupbia hoĩs ſe otra deũ erigetis ꝓcedit Odin vo et ſi naſcat᷑ ex ira hʒ tn aliquã potioꝛẽ cãaz ex qᷓ directe ꝓce⸗ dit uel oeit' ſcʒ triſticiã: ſiẽ ecõtrario amoe na ſcit ex delectatõe Ex triſticia aut ilata qnq; in irã qñq; ĩ odi aliq̃s mouet. vñ oueientiꝰ fuit od i ponere oeiri ex accidia:licʒ aug-di cat m regła ꝙ oꝛit ex irag Hen ſit al iq vi ciũ oppoſitũ iracũdie ꝓuetens ex ofecta ire P ira pᷣt dup intelligi · vno mẽ ſimylex mo tus volũtatis quo aliqs ex iudicio rõis penã iftigit: et ſic defectꝰ ire eſt pctimet ſic ſumit criſoꝰ.mrã ſuꝑ .dices qᷓ cũ cã ñ mraſcit pec catpacietia ãt irꝛæationabił vicia ſemiat ne⸗ gligetiã nutrit.et nõ malos tm̃ ſʒ etiã bonos ad maluz innitat. Xlio mõ ſumit ira motu appetitꝰ ſenſitiui q ẽ cũ paſſione et traſmuta⸗ tõe coepali.Et GB motꝰ nccio ↄſequit' in hoie ad ſimplice motũ volũutatis:qꝛ appetitꝰ infe⸗ rioe naturaliter ſequit motũ appetitꝰ ſupio⸗ ris niſi al iq̃d repugnet· et iõ ñ pᷣt totabr defi cere motꝰ ire ĩ appetitu fenſitio mſi ꝓ ſubtra ctõez uel debilitate motꝰ volũtatis· et iõ ex Oſequęæti etiã defectꝰ paſſionis ire eſt vicioſꝰ ſicut et defectꝰ volũtarij motꝰ ad punienda ſm indiciũ ratiomg · G 7 De modeſtia et eius ſpebꝰ in cõi.ti ·.L. cõi:ſcdo de ſpebꝰ eins· Circa pꝛimũ ſcienõ ꝙ diuerſimode aliqᷓ viden' loqᷓ de modeſtia . vbicũqʒ; em̃ oſiderauer̃ſt aliqua ſpsalez delectatõeʒ boni uel difficił ĩ mode⸗ rãdo ſabtraxerũt ill modeſtie reliquetes eã circa mioea Oanifeſtũ e aut oĩbꝰ ꝙ refrena tio delectatõz tactꝰ quãdã ſpeciale difficul⸗ Oſtea oſideranð e ð modelſtia. et pᷣmo tatẽ Hʒ. vñ oẽs tpantiã diſtinxert a modelſtia tulliꝰ vo qe ↄſiderauit qðdaʒ ſpeale ee bonũ in moderatõe penan · ido etiã clementiã ſub traxit modeſtie pones modeſtiaz cca oĩa alia q̃ rel mquunt moderãda · hec aut vident' eſſe qtuoe:quoꝝ vnũ e motꝰ aĩ ad excelletiã alti quã quã moderat huĩlitas. ſcòm e deſideriũ ptinentiũ ad ↄognitõem.et in B moderat ſtu⸗ dioſitas.tercium ꝓtinet ad coeæpales motꝰ et actões· vt ſcʒ decenter et honeſte fiãt. qᷓrtũ e qð ptinet ad apparatũ exterioꝛe. Dici at mo⸗ deſtia a modo:modꝰ em qꝗ cõiter ſeruat᷑ in oĩ vᷣtute ſpecialiter vᷣtuti q̃ ponit modũ in mini mis appꝛopeiat'· ſicut nomè cõe ãgeloꝝ ap⸗ pꝛopeiat infimo cedim angeloꝝ. CDe hHumiltate et ſupbia ti.lj. D Einde ↄlideranð é de ſpebꝰ modeſtie q̃ᷓ ſut qᷓtuoe vt patz ex pdictis·et pᷣmo de bumlitate. Circa quã peio dicenð eſt de ip̃a.ſco de ſupbia ſibi oppoſita: Cir ca peimũ ſcienò ꝙ huilitas ſm ꝙ eſt vtus di cit in ſui rõe quandã laudabile deiectõem aò ima.h aut fit qñq; tm̃ ſʒm ſigna exterioꝛa. et B eſt falſa huĩilitasde q̃ dicit augꝰ in qdam epła q ẽ magis ſupbia:qnʒ aũut fit ſm ĩcerio⸗ rẽ motũ aĩeet Gᷓ huilitas ꝓpeie ponit virtuſ qe vtus peicipaliter oſiſtit in electõe metis. vt patz.j.ethi Geſpicit aute huĩlitas p̃cipue ſubiectõez hoĩs ad deũ ſzm quã etiã alijs hu miliãdo ſe ſubicit· vn qlibet hõ ſzm illðò qð e ſuñ in eo ſe ſubicere debz cuilibet ꝓxio quã⸗ tũ ad id qò e dei in ip̃o:hoĩs em eſt defectus dei aut eſt qdq̃d boni ẽ in hoĩe:oſee.xij pdi tio tua ifrabel ex te ex me tam auxil m tun· p̃t tn aliq; reputare aliqd boni eſſe in ꝓxio q& aũt anſ. vij. gradꝰ quoꝝ peimꝰ eſt ſe ↄtepti biè eſſe ↄgnoſcere.ſcòs de B dolere tercius B ↄfiteri.qᷓrtus B ꝓſuadere ſcʒ ut velit B cre⸗ di: quĩitus ut patienter ſuſtineat B dici: ſextuſ ut patiat' ſe ↄteptibiliter tractari . ſeptiꝰ ut H amet.glo· vo Ot. in. dicit ꝙ pfecta huilitas hʒ tres gradꝰ.peimꝰ e ſubicere ſo maiei et ñ pferee ſe eqli q eſt ſufficiẽs ·ſcõs e ſubdere ſe eqli et nõ pferee ſe mioei G̊ eſt abũdãs· terciꝰ ſubeſſe mioei qui eſt ꝓpfectꝰ. Sʒ iſti gradꝰ ñ accipiunt ſzm naturã humilitatis ſed ꝑ pa rationẽ ad hHoĩm gradus · — circa hãc querunt plura ſczʒ vtrũ ſupbia t peccatu. Pe ſic.ſicut em dicit vſido. li. hoc aute eſt ↄtra rationeet ꝓ ↄſequẽs e pec catũ.qe ſim dyo.c.nijde diuinfs noĩbꝰ.ma lũ anime eſt pᷣter rationẽ cquſe· vnde patz ꝙ ſupbia eſt peccatũ/ Ye ſuphia ſit ſpecia⸗ le peccatũ · ſupꝑbia pᷣt duplicit ſumi. vno modo ſzm peiã ſpecie quã habet ex rõe ꝗꝓpei obiecti.et ſic eſt ſpeciale peccatũ qe habz ſpe ciale obiectuzʒ: eſt em inoedinatus appetitus Apeie excellentie ut dictũ eſt· Elio modo ſ̊m quãdam redũdantiã in alia peccata: et ſzm. B hbabet quandam generalitatem ſcz imquantũ — . ipᷣe ñ hʒ.vel aliqd mali in ſe eſſe qad 1 alio nõ eſt exquo pᷣt ei ſe ſubicere ꝓ huilitate. Doni quitvidere de ſedo ſez de ſupbia. et ethi.ſupbus dicit qui ſuꝑ vult videri ꝙᷓ eſt. ex ea oeiri pñt oĩa pctã:et hoc dup?. vno mõ ſe inquãtũ·ſ. alia peccata oedinan' ad finẽ Ppbie qᷓ eſt a excellentia ad quã oedinari pᷣt ome qð qͥs appetit inosdĩate· SGlio mõ ĩdi recte et q̃ſi ꝑ accides:ſ. remoueẽdo ꝓhibens inquãtũ ſcʒ hõ ꝓ ſuꝑbiã ↄtenit lege diuinã ꝑ quã ꝓhibe a peccado· hm illð hiere · ij · ofre giſti ingũ men·Intelligendũ tñ ꝙ pctã nõ ſp oenunt ex ſupbia qꝛ nõ ſy fit peccatũ ex ↄtem ptu ſʒ qñq; ex ĩfirmitate et qñq; ex ignoꝛãtia et iõ dicit augꝰ li:de natura et gra: ꝙ multa pctã ſunt q nõ fiũt ex ſupbia ·¶ Vt ſupbia ſit peccatũ moetale · H ꝓ ſupbiã hõ ſe extol⸗ lit ſup illð qð eſt ſibi p̃fixũ a deo et ita aliq̃li ter nõ ſubdit' deo et regule eiꝰ.ho aũt ẽ auer ti a deo · t ideo ſupbia ſzm genꝰ ſuũ eè petin moetale·aliqui tñ motus ſupbie ſũt vemales ꝗꝓpter eoꝝ impfectionedu ſcz ei rõ ñ ↄſentit . ſupbia ſit viciuz capitale. ſupbia d płr p̃t ſumi ut dictũ eſt ſupᷣ ·:vno mõ ꝓut ẽ ſpeciale peccatũ⸗ Slio mõ ut hʒ qnãdã gnali tatẽ⸗ Vicia aũt capitalia ponunt eſſe quedazʒ peccata ſpealia ex qᷓbꝰ oeiunt' multa pcto. Sna.St ideo qdaz ↄnderãtes ſupbiã peĩio mõ ponũt eã eẽ vicin capitłe vt yſidoꝛꝰ et caſſia nus. gres vo ↄſiderãs eã ſcòo mõ poit ipᷣaʒ reginã et matrẽ oĩʒ vicioꝝxxx· moz. IFd hꝰ nota ꝙ greg/xxtij· moꝛz. poĩt qᷓtuoe ſpẽs ſup⸗ bie. peia ẽ cũ qs bonũ qð hʒ a ſe hre eſtimat. ſcdᷣa cũ dat ſibi deſup ꝓ ſuis meritis dari pu tat· tercia cũ ſe iactat hre qð ñ hʒ. qᷓ̃rta cũ de ſpectis ceteris ſingulariter appetit videri hba bere að non habet. De ſtudioſitate et curioſitate· ci. lij. Oſtea ↄſideranð eſt de ſtudioſitate. et peio de ip̃aſcòo de curioſitate oppoſi ta.Circa pᷣmũ ſcienð ꝙ; ſtudiũ ẽ vehe⸗ mes applicatio metis ad aliqd mes ãt nõ ap plicat ad aliqd niſi ↄgnoſcedo illð. et iõ ſtu diũ 3 peiꝰ reſpicit Ognitõz· et ꝑ poſteriꝰ qᷣcũ q al ia ad qᷓͥ opãda directõe ognitõis indige mꝰ:et iõ ſtuòioſitas qᷓ dẽ a ſtudio ꝓpe dẽ cca gnitõz · ſ. acqrendãvñ ꝗpe ptinet ad eã mo dari appęetitũ ꝓut tedit ad ogtione acqredã- Equit vode de ſcðo.ſ.ð curioſitate.h ãt é appetitꝰ imoderatꝰ ↄgnitõis acqrede qᷓ qdeʒ dup pᷣt eſſe viciũ:vnoꝰ ꝓut diugit' ei p accñs maliũvt qñ q̃s ſtudet addiſce ad ſu⸗ pꝓhbiendu uel aliter peccandð. Flie mõ ex ip̃a voedinatõe appetitꝰ et ſtudij addiſcẽdj veri⸗ vtile retrahit aliqs a ſtudio qð ſibi necio i cũb:. ſcdᷣo ĩquãtũ aliqs ſtudet addiſcs ab eo a quo ñ liczʒ· vt a dyabolo tercio inquãtũ nõ refert qͥs ad ebitũ fine· ſ. dei ↄgtionẽ. q̃rto ĩquãtũ qͥs ſtuoet ↄgnoſce veritate ſup̃ ĩ genij apeij facultatẽ.qsv G qũqʒ q̃s facile labr im erꝛoꝛẽ⸗ et H dicta ſut auatk ad Ognitõz itelle ctiuã.quãtũ vo ad ſenſitinã dup pᷣt ee vjciũ. vno mo mquãtũ ↄgnitio ſenſitia nõ oedinat in aliqd vtile ſi magis auertit Hhoĩezʒ ab aliqᷓ vtili ↄſideratõe.Flio mõ iquãtũ ↄgnitio ſen ſitiua oꝛdina ad aliqð noxiu. ut ĩſpectio mu lieris oedinat' ad Ocupiſcenð. et dili ges inq́ tatẽ · Et H qᷓdeupꝰ vnoꝰ inquãtũ p ſtudiü mĩiꝰ ſiuo eoꝝ q̃ ab alijs fiũt oedinat ad detrahe⸗ du. Siq̃s aunt ↄgnitione ſenſitiuã intedit oedi nare ꝓpter neceſſitate narurg ſaſtentande uel Apter ſtndiũ veritatis imm ſitas eſt virtuoſa- late ſua ſtudio⸗ Ve modeſtia in exteriozibus motibus ELinde oſideranð ẽ ð modeſtia ꝓut oſi ſtit in exteri zeibꝰ motibꝰ coepꝑis qᷓ ſe⸗ rie agun et G; pᷣmo de ludo.ſcòo de ſcureili⸗ tate ſiue de ſtultiloqo q̃ ſolet in talibꝰ admiſ Circa pᷣmũ ꝗqrun pła vtia ĩ talibꝰ poſ ſit eſſe virtꝰ et viciu · Hvtus moꝛeab oſiſtit in hoc ꝓ ea q̃ ſut hoĩs ꝑ rõeʒ oedinant᷑. manitfe ſtũ ẽ ãt ꝙ exterioꝛes motus hoĩs ſũt ꝑ rõeʒ o⸗ dinabilesqe ad imperiũ rõis exterioza mbea mouent᷑.et ideo circa motꝰ eoꝝ pᷣt eſſe virtꝰ moeab.ſ.ſi ſint ꝑ rõeʒ oꝛdĩati puta modeſtia. et viciũ ſi ſint deoꝛdĩati ti in ludis poſ ſit eſſe aliqᷓ vtns · ꝓ ſic hõ em̃ idiget qete aliqñ ad ai fatigati recreatione. qes aũt aĩe ẽ del ect atio.vñ die ph̊s.viij·ethi ·ꝓ delecta tio ſi ſit foetis expellit triſticiã. et iõ otra aĩe fatigationẽ opꝑtz adhibẽ remediũ aliquã de⸗ lectatõez ↄueniente itermiſſa intẽtõe inſiſten di opibꝰ ſiue ſtudio rõis/cuiꝰ exẽplũ het᷑ in io:euã geliſta i eiꝰ legeda: Dicta ãt b facta ĩ tal ibꝰ vti ad qndã qete aĩ:et Iᷓ eſt qð de.inj. echi. ꝙ in hꝰ vite ouerſatõe qᷓ̃dã reqes habæ cũ ludo.Circa hoc tñ ſut p̃ᷣcipne tria caueda quoꝝ peimñ et pncipale e ꝙ pᷣdicta delecta⸗ tio ĩ aliqbꝰ opatõibꝰ vbis turpibꝰ noxijs ñ qᷓrat.ð tłi em ioco de tulliꝰ li.ð offi.ꝙ ẽ Ra Sicioſus et obſcenꝰ.ſcõm ẽ ne totabr aĩe gii⸗ tas reſo lua?. vt dit ãbeo.li ð offi.terciũ eſt ꝙ Ogrnãt pſone tpi et loco et m alias debitas circuſtatias oꝛdinet vt tulliꝰ dit ibið. LHmoi at ſm rõis regulã oedinen. Hĩtus ãt ſm rõzʒ oꝛdinãs ſiue opans ẽ vtꝰ moeab·et iõ cca lu⸗ doſpᷣt aliq̃ᷓ vtꝰ eſſe quã ph̊s eutrapeliã vocat a bona ↄuerſiõe:qe·ſ. bñ ↄuertit i ſolaciũ ali qua dicta b facta·et iquãtũ hõ ꝑ iſtã vtutem refrena ab imoderãtia ludoꝝ ſub modeſtia Otinet Vtn in ſupfluitate ludi poſſit eſſe cti. h& ꝙ ſic:ſupfluũ em̃ ĩ ludo de qð regu ãa rõis excedit⸗ et H p̃t ee dup'. vnoꝰ ex ipa ſpe actionũ q aſſumũt ĩ ludo · vt ſuͤt turpia v⸗ ba ł facta.vł eẽ ꝓxio noxia et ſic ẽ ibi pctm̃ moetale · lioꝰ ſzm defectã debitaꝝ circuͦſtã claxx· et ſic p̃t ibi eſſe pctm̃ ·qñzʒ moetale ut cũ q̃s delectatõem ludi p̃ponit dilectioni dei · qñz veĩale·vt cũ q̃ͥs nõ tm̃ afficit ad ludũ ꝙ wꝛter h om itcere vellet aliqᷓd ↄtra p̃ceptũ dði vk eccie · Ed h nota ꝙ riſus aliqs pueit ex ſerenitate oſcie et p̃guſtatõe ſuauitatis diaĩe et ille ꝓptinet ad fructũ ſpiritus qᷓ eſt gaudiũ. Fliq̃s ex aſſecutõe celeſtis gloꝛie. ꝓu.vl. ri debit in die nouiſſimo. Fliquis ex mãſuetudi ne nature. et ſic atteſtat bonitate nature· Fli quis ex ĩoꝛedinatõe inepte leticie· ð qꝰ ecele· vij · mel ioe eſt ira riſu·et ſic ridere nõ eſt ſine peccato. ZSier ludꝰ uel ſaltatio qnqʒ ꝓuenit ex ſpũali iocũditate.et ſic eſt meritoꝛiꝰ ſicut dauid luſit et ſaltauit coꝛam archa domini. N 4 ſe⸗ lr. ml ol in lke ta. egu ip A n i ene = quãdoqʒ aũt ꝓuenit ex fereatione qñz ꝓ cxer citatiõe et ſic poteſt eſſe ſine peccato· qnq; ex diſſolutione mettis laſciue: et ſic eſt peccatu· B alex· an· in ?: Quid de ĩſpectoribꝰ ludo⸗⸗ vel ioculationũ:hc inſpectio quedã eſt in trã ſitu nõ tendes vlteriꝰ ad delectatõʒ pcti mo⸗ talis vt fonicatõis et hec ẽ venialis. quedã eſt ſtudioſa in q̃ ſcʒ ẽ fomyntũ pcti moetalis · et G qñʒ e moetalis· ſtẽ iulatõ qdaʒ ẽ hiſtii onica quedã coꝛealis mulieꝝ laſcinaꝝ que daz cauſa exercitij ł faſtidij tollèdi ſiue acci⸗ die vitãde fit Inſpectio ergo ſtudioſa iocula tois peime et ſede vergere pᷣt in pctm̃ moeta⸗ le.tercie vo et quarte pᷣt eè veialis· B alex· an in ? Quid de coꝛeatricibꝰ nũquidò peccant mortalitee ducẽdo coreas · & roð. cred it ꝙ ſic.ſi faciãt hoc vt ſe ł alios ĩcitẽet ad libidĩe⸗ łᷣ ſ faciãt hq̊; de ↄſuetudine licet ñ coreupta in tentiõe qe talia de ſe habet ad libidĩez mcita re.Si aũt aliq̃ raro ſine intẽtiõe coreupta coee is ſe immiſceat:dubitat an moetaliter peccet cũ exponat ſe Ficulo alios ad libidinem ꝓuo candi.et exempla p beat alijs ſimilia faciedi Quid de hiſtrionibꝰ . vt ſup dictů eẽ lu⸗ dus eſt neceſſariꝰ ad ↄſeruatõz vite hũane ad oĩa aũt qᷓ ſũt vtilia hũane uerſatõi pñt aliqꝗᷓ of ficia licita deputari · et iõ officiũ Hiſtrionũ qðð oꝛdina' ad ſolatiũ hoĩm nõ ẽ ſm ſe licitũᷣ dũmãõ ludo vtanc moderate ſcz nõ vtendo ali ꝗbus verbis vel factis illicitis et nõ exhiben do ludũ negotijs et tpibus indeb itis vñ illi qui moderate eis ſubueniũt nõ peccãt ſy iuſte faciũt dũ eis mercede ſui miſte rij tribuũt . S: qui aũᷣt in tal es ſuꝑflue ſua ↄſumũt vel ſuſti⸗ neant illos hiſtriones qꝗᷓ ludis ilticitis vtunt' peccant qᷓi eos in pctõ fouendo·. vñ aus. ſup lo.dt ꝙ donare res ſuas hiſtrionibꝰ viciũ eſt ꝛimmane.niſi foete aliqͥs Hiſtrio eſſet ĩ extrema neceſſitate in qua ei ſubueniedũ eſz hec tho. aũt coꝛpus xpᷣi ſit dandũ hiſtrionibus 1 qre infra li.uij:ti.xvij· ar · iiij/ «1 Vty in de fectu ludi ↄſiſtat aliqð peccatũ · ꝙ ſic vñ pjs. ii· et;ᷣ· ponit defectũ in ludo eſſe vicio⸗ ſum.eſt em̃ ↄtra rõezʒ ꝙ aliq̃s exhiheat ſe alijs oneroſum dũ ſcz nibil exhibet de ſe delectabi le et etiã delectatões impedit alioꝝ Et dicũ tur tales duri et agreſtes vt ðe:iiij · eth;. vnde ſeñ.dicit ſic te geras ſapieẽter vt nullus Pabe at te quaſi aſpeꝝ nec dtemnat q̃i vilem· Squit videre de ſcdo ſcz de ſcurꝛilitate ſi ue turpiloqo·et circa hoc querũt plura ſcʒ vtꝝ ſit idem ſcureilhtas ꝙ ſtultiloqᷓum· Rñ der alex · in ?* ꝙ hec ꝓpeie loquèdo differunt qe ſtululoquiun refert ad diſcretõz rõis· ſcur⸗ rilitas ad laſciuiã af fectõis pñt tñ in ĩuicem incidere et vnũ alten otin ecee ſcureila tas ſemꝑ ſit pec catũ · BReſpõdet idem ꝙ ſcurei⸗ litas ꝗꝓpeie dicta eſt pctm. ſumit tñ aliqnñ peo vebanitate ſermoĩis et hoc imgpeie · et tunc ſi aſſit debitꝰ finis vt ↄſeruatio bone amicicie · vel remotio ſecularis triſticie vel accidie non eſt peccatũ.dũmõ nõ fiat ꝓ turpia verha Gi auüt fiat vba turpia ł ĩutilia et ti riſum inoe dimatũ ꝓuocantia pctm̃ erit et ſic ðᷣe ad eph̊. v. nõ noĩetur i vobis ſiẽ decet ſanctos dei⸗ turpitudo aut ſtultiloquiũ aut ſcureilitas que ad rem nõ ptinet. i. nulliꝰ eſt vtilitatis · Vl terius nota ꝙ talis ſermo ꝓcedere pᷣt ex lubei citate lingue et impetu iraſcibilis et ocupiſci bilis et ſureeptõe rõis vel ex deliberatõe rõiſ et mala aſſuetudĩe lingue· et puerſa affectõe iraſcibilis et cupiſcibił et ſcðᷣm hoc refertur ad libidme moetalè vel veniale tanq ad radi cem et ſcòm hoc erit moetalis vel venialis e/ Quid ð auditoæibꝰ taliũ · Rñdet idẽ ꝙ illi qui ſuſtentãt turpiloquos vt talia dicant' magis peccãt ꝙᷓ turpiloq· Tuditoees em̃ ſceleris ſũt magis ĩ culpa ꝙ;ᷓ miſtri:ex maioei em libidine peccãt· qui vo caſuali audiũt tñ hñt oplace⸗ tiã minꝰ peccãt. Criſoꝰ.vis oſtedere maifeſte ꝓꝙ in talibus nõ letaris nõ audire patiaris; De modeſtia ĩ apparatu exterioe ti · liiij · Oſtea ↄſideranð eſt de modeſtia ſʒm ꝙ Oſiſtit in exterioꝛi apparatu: et circa B WVgqrunt pła ſcʒ vta poſſet ibi eẽ vᷣtus et viciũ .· Nꝙ in ip̃is rebus exterioꝛibꝰ quibus vtitᷣ h nõ eſt aliqð viciũ.ſʒ ĩ hoĩe q̃ immode rate vtit eis.et hoc p̃t eſſe dupt.vno mõ ? cõ patõnez; ad oſuetudĩes hoĩm cũ quibus vinit aliqs: dicit em aus. li ij. Ofeſſionũ q; turpis eſt ꝓs oĩs ſuo nõ ogruẽs vniuerſo .lio mõ ex ĩoedĩato metis affectu. et h̊ p̃t eſſe dup. vno mò ſzm exceſſuz vt qñ aliãs ĩ ſuꝑ fluo cultu ve ſtiũ hoĩm głam vel ec carnis delicias qrit· vl etiã nimiã ſolicitudinẽ appoiĩt· vñn criſoꝰ.nõ ẽ ſimul coæpus et aĩam oenare. qð e ven ſcoðm alex· an.qn eſt tanta libido in oenatu coæpis ꝙ de oenatu aĩe nõ curat᷑·Cicz tñ ſcedðᷣm eüdez et ſzm cho. vti veſtibꝰ p̃cioſis ſzm ꝓſone nobi litatẽ ſzm teree ↄſuetudinẽ· et ſim officij b miĩ ſterij dignitaté duůmõ abſit libido ĩ voluͦtate et ſcandalũ in extericoei ope . Flioꝰ p̃t eè inoe⸗ dinatꝰ affectus ĩ exterioꝛi cultu ſim defectũ vt qñ hõ ipᷣʒʒ plus debito ex pigricia negligit vel etiã in defectu tali głam qrit vñ aug:li. de ſer . do. ĩ mõ. de q; in veſtibꝰ ſoꝛdidis iactã tia pᷣt eſſe .· Siq̃s tñ veſtibꝰ vilicꝛibꝰ vtat ꝙᷓ a lij ꝓpter carnis maceratõz et ſʒus huĩliatõne hoc ptinet ad tpantie vtutẽ· hoc autẽ pcipue Ouenit his q̃ alios verbo et exẽplo ad pniam vocant · vt hrerig de quibus de hebee xj · cir E cuierũt ĩ melotis in pellibꝰ capemisVtruz oænatus mulieꝝ poſſit eſſe ſine pctõ moetali. eultus muliebeis viros ad laſciuiã ꝓuo⸗ cat im illud Puer. vij: mulier occureit illi or natu meretricio p̃parata ad capieèdas aĩmas: poteſt tñ mulier Dingata licite opam dare ſci licʒ oenãdo ſe vt placeat viro ſuo ne p eius ꝰ temptũ in adulteriũ labat'. vnde.j. coꝝ · vij · mulier nupta cogitat qu t mũdi quũo place at viro. ulier autẽ que nec virũ hzʒ nec vult Habere et è in ſtatu nõ habendi ſi ſe oenet vt alios ad ocupiſcendũ ꝓuocet peccat moꝛta? ſi aũt ex quadã leuitate vł etiã vamtate ꝓpter quandã iactãtiã nõ eſt ſemp peccatũ moꝛtale ſed veniale . autez ſit mulier virgo nubilis liquatenꝰ plus hr̃e debet de oenatu· q̃ tamẽ nõ ꝓuocet ad libidinèe ſed heat in ſe decentiã muliebeem.vñ aug. ad poſſidoniũ.nolo vt de oenametis ꝓeiã habeas in ꝓhibedo ſentstiã miſi in eas q neqʒ ↄiagate ſut neq; diugij ca⸗ paces qᷓ cogitare debet quo placeant deo Qð aut dicit cipeianꝰ lide hitu vᷣginũ ·manꝰ dni infirmãt.qui illõ qð ipᷣe foemauit ref oemare Otẽdũut ſc adhibedo aliqd quo pulcrioæꝛes vi⸗ deant.loqtur in cãu quo fit hoc ꝓpter laſciui am vel m dei dtemptũtũc em e peccatũ moe⸗ tale · et eodẽ mõ debent ĩitelligi ſimiles auto⸗ ritates· Hota tn ꝙ aliud e fingere nõ habi⸗ tã pulcritudine aliuò e tegere turpitudinẽ ex aliqua cã ꝓuemente·hoc em licet:hec tho. et alex. an. Vti femis liceat vti veſte virili lb viris veſte mul iebei · & hoc ẽ de ſe vicioſum qe vt dictum e ſupea:cultus exterioe ↄpetere debet Oditioni pſone ſim duũnem dſuetudinez et pᷣcipue qe hoc p̃ᷣt eſſe cã laſciuie et ſpealiter ꝓhibetur deutꝰ.xxij.qe gentiles vtebant ta⸗ lr habitus mutatõe ad ſupꝑſtitõz ydolatrie · pᷣt tñ hoc qñnz licite fieri ꝓpter aliquã neceſſitatę⸗ OQð aũnt dicit rabanꝰ ꝙ; otra naturam eſt virũ muliebeia facere· Expone ſcz alex·. dtra natu rã: 1. Otra nature decentiã · Quid de artifici bus huiõi oenametoꝝ.· h mulieres vt wſaum eſt ſupea licite ſe poſſũt oenare vel vt ↄſeruèt dbecentiã ſui ſtatus vel etiaz aliqd ſupaddere vt placeant viris ſuis. Et ideo artifices taliũ nõ peccant in vſu talis artis niſi foete inueni endo al iqua ſuꝑflua et curioſa. = e fide et articulis eiꝰ ti. lv. nſequeter ↄſiderandũ eſt de virtuti⸗ bus theologicis et vicijs eius oppoſi tis · Circa qð ſcienòũ ꝙ virtutes theo⸗ logice ſunt tres ſcᷣm illud.j.coꝝ xiij. Nunc aut manent fides ſpes caritas tria hec. cuius ratio eſt qe deus eſt obiectũ cuiꝰlibet virtutiſ theologice· Deus aut nõ pᷣt eſſe obiectũ virtu tis miſi ſub rõne ſumi veri vel ſum ardui. vel ſumi boni.peimo mõ eſt obiectũ fidei · ſecůdo ſpei · tercio caritatis.p fidem em̃ vni rõnaliſ cũ deo· ꝓ ſpem iraſcibilis · p caritatem ocupi⸗ ſcibilis · p quas tres potentias ſumꝰ vnibiles cum deo · Decunt aũ̃t he tres vᷣtutes theolo⸗ Sice · tum qꝛ denʒ hñt ꝙ obiecto inꝙᷓtũ p eas recte oꝛbinam' in deũ · tum qę ſola dei reuela tione m ſacra ſcriptura tradunt'. Haz autem triũ virtutũ peima eſt fides vt patet in pᷣmiſſa autoꝛitate· et 16 peĩo dicẽdũ eſt de ea et de vi cijs ſibi oppoſitis· De fide aũt peimo dicendũ eſt qd ſit . ſeðo de eius obiecto qð è credibile tercio de eius actu.qrto de eius ſubiecto. ECirca peimũ ſeciendum ꝙ fides ſcᷣm apłm al hebee · xj· eſt ſubſtantia reꝝ ſperaãdaꝝ argum tum non appgrentiũ· Dicit' aũt fides ſubſtan tia rex ſperandaꝝ mechaphoeice · qe ſiẽ ſub⸗ ltantia eſt ſubiectùĩm accidentium et cã exi ſtentie eoꝝ ſic fides eſt totiꝰ ſpualis edifi cij fundamentũ et diſpoſitõ qua res ſperande raz aliquo modo exiſtunt in nobis et exiſtent ĩ fu turo realiter. Et qe hoc eſſe nõ poſſet niſi p ba bitü bonu ideo in hoc implicite cõtinet ꝙ fi⸗ des eſt habitꝰ bonus: qe etiã argumentũ e ma mfeſtatm· intellectꝰ aut eſt maĩteſtatõis ſub⸗ iectũ Ideo cũ dicit fides eſt argumentũ ĩpli catur ꝙ fides eſt maĩfeſtatia et ꝙ; intellectus eſt eiꝰ ſubiectũ . Bes aut nõ apparẽtes ſeʒ per aliquid exiſtens infra facuſtatẽ rõnis natura lis ſunt fidei obiectum.res aũt ſperande ſüũt eius finis· eum ergo ðe fides eſt ſubſtãtia ec. ſenſus eſt.fides eſt habitꝰ bonus totius edit̃i cij ſpũalis fundamęntũ exiſtens ad res ſperã das o?dinatus mayifeſtatiuꝰ veritatis trãſce dentis facultatem nr̃e ↄgmnitõis naturalis Eſt ergo fides habitus vtuoſus · et quide ſi ſit fir mata eſt ſimpliciter virtus· qe omia ↄueniunt ſibi que requirunt ad plenũ eſſe virtutis q et hHntem et actũ credendi pficit et y eam pe a ctus refert' debito mõ in finẽ vltmum.fides aũt mfozmis ᷓ; nõ facit et ideo nõ eſt ꝓpeie v tus poteſt tñ large dici virtus ꝓut virtus di⸗ citur quicũqʒ habitꝰ determinãs ꝓctentiã ad alique actum ĩſpectu obiecti debiti m nic B. Omes alie diffinitões a p̃dicta ſũt explicatio nes diffinitõis p̃dicte. Qð em dicit aug. ꝙ fi des eſt virtus qua credunt' que no vidence idem cũ eo q ibi dicit argumentũ nõ appa⸗ rentiũ et ide eſſet facile videre ð diffinitõibꝰ alijs · Diſtinguit aũt fides ꝓ hoc ꝙ dicitur ar gZumentũ ab opione ſuſpitõne et dubitatione p que intellectus nõ adheret firmiter ad ah⸗ qd:Der hoc vero qð dicit nõ apparentiũ di⸗ ſtinguit᷑ a ſcia et mtellectu ꝑ que fit aliquid apparens·ꝓ ho qð dicit ſubſtanti a ſperàdanz reꝝ diſtinguit' virtus fiòes a fide ↄuiter ſu⸗ ꝓta que nõ cedinat' ad beatitudinẽ ſperatam et ſic fides ꝓ ea que ponũt᷑ in diffinitõe a ki diſtingur ab cĩbus alijs qᷓ ptinent aò intelle ctu ·¶ Mota inſup ꝙ argumentu peie de me⸗ dium in cuiꝰ virtute ↄtinet totus ꝓceſſus ar⸗ gumentatoõis· vñ dicit boetiꝰ.ij.tepi· ꝙ; argu mentatõ eſt argumæti p oeatione explicatõ. St inde trãſlatũ eſt nomè argumẽti ad omez bee uem p̈libatõz nareãdon et lic beeues ꝓlogi in epł as pauli dicũt argumeta· Et inde vlte⸗ rius tranſlatũ eſt ad ome lume intellectꝰ ma nif eſtatiuũ veritatis peiꝰ mognite. et hoc ter cio mõ fides dici argumentũ m rie B. vel t dici argumentũ ibi ſumit ꝓ effectu argum ti m tho· p argumentũ em iuducit' itellectꝰ heĩs ad mherendũ alicui vero. vn ipa firma adheſio intellectus ad fidei veritate nõ aꝑpa rente ðᷣe hoc argumentũ vn alia litera hbr oui ctio.qe ſcʒ p diuinã autoeitate intel lectꝰ cre⸗ dentis Ouincit ad aſſentiendũ his qᷓ nõ videt B Equit⸗ videre de ſcoo ſcz de obiecto fidei Circa qð ſciendũ ꝙ duplex ẽ obiectum fi dei ſic et cuiꝰlibet alterius habitus ↄgnuiui ſcʒ foemale et materiale · obiectũ fidei foema le eſt peima veritas.nõ em̃ fides de qua loqui mur hic aſſentit alicui vero· niſi inctuz eſt re⸗ uelatum a deo. vnde innitit verttati peime ſi⸗ ue diuie tanquã medio. vnde dieit dyoniſius vij· c·de di · no· ꝙ fides ẽ circa ſimplice et ſy exiſtentẽ veritate· hec aũt e veritas pema: Ob iectũ aũt materiale fidei ẽ ñ tmi ipe deus ß eẽ multa alia que tñ ſub aſſenſu fidei nõ capunt mſi ſcm qð habent aliquez oꝛdine ad deum ̃ h. 10 ꝓut ſcz p aliquos deitatis elffectus homo iu⸗ natur ad tendendũ in deu et ideo etiã ex hac parte obiectũ figei eſt qʒd;ʒ ãmodo veritas pma ſicut etiam obiecb medicine eſt ſantas quia nichil ↄſiderat niſi ĩ oedine ad ſanitatem · hec aũt que ſũt fidei obiectũ materiale per certos articulos diſtinguũtur Frticon aũt grece qð dicit' articulus latĩe ſigt coaptatiõz aliquaꝝ ptiũ diſtinctaꝝ · vñ credipilia fidei dicũr p articnlos diſtingui metum in ꝓꝑtes quaſoam diuidũt hñtes aliquã ad inuice coaptatõem Eſt aũt obiectũ fidei aliqd nõ apparens ſiune nõ viſum vt dictũ eſt ſupꝛa · et ꝛdeo vbi occur rit aliqd rõne ſpeali nõ viſũ· ibi ẽ ſpealis arti culus.vbi vo ſunt multa ſzm eande rõz ogni ta ibi nõ ſunt articuli diſtinguedi ſiẽ aliã dif.·· ficultatẽ req̃rit ad vdendũ ꝙ deus ſit paſſus et aliã ꝙ mortuus reſureexit · et ideo ſunt di⸗ uerſi articuli:ꝙ aũt ſit paſſus moztuꝰ et ſepul cus ſut ſimiliter difficilia qe credito vno nõ ẽ difficile credere aliuò · Et ideo hec omia pti⸗ nent ad articulũ vnũ·ratõ em̃ foemalis obie⸗ cti fidei p̃ᷣt ſumi dup' ſcz ex pte rei credite · et Bᷓ eſt vna oĩm credibiliũ ſcʒ veritas peĩa Et ex pte nia et h eſt vt ſit nõ viſũ.et ex ꝓte huꝛꝰ ſe cũde rõis et nõ peime articuli diſtinguunt' vt dictũ eſt . Sciendũ aũt ꝙ aliqᷓ ſunt credibi⸗ lia de quibꝰ eſt fides ſzm ſe · alia vero ſůt cre dibilia de qubus fides nõ eſt tm ſe. ſed tm ꝗ oꝛdine ad alia.ſicẽ̃ etiã in al ijs ſcietijs quedã ponũt' vt ꝓ ſe intenta·et quedã ad maifeſtan dũ alia· qꝛ vero fides pemcipaliter ẽ de his videnda ſperamꝰ ĩ patria: ſcðz illud fides eſt ſubſtãtia ſperandaꝛ reꝝ · ideo pꝑ ſe ꝓtinẽt ad fidem illa q̃ directe nos oedinãt ad vitaz eter nam vt ſüt tres ꝓſone oĩpotentia dei: miſteriũ incarnatõis xp̃i et alia huiõi:et ſjm hoc arti⸗ culi fidei diſtingnũt. quedã vᷣo ꝗꝓponũt in ſa⸗ cra ſcriptura nõ qᷓ peincipaliter mtẽta ſed ſiẽ alioꝛ maife ſtatia vt qdð abeaã duos filios ha buit et ꝙ ad tactũ oſſia helyſei moetuꝰ ſuſcita tus fuit:et alia huiõi q̊ nareant᷑ ad mai feſta⸗ tionẽ diuine maieſtatis vel incarnatõis xp̃i. et ſm talia diſtinguere articul os nõ opoetet Ex pᷣdictis pz ꝙ articuli fidei diſtinguũt' ſcos ea quoꝝ viſioneet in prñ̃a ꝓpfruemet ꝑ q ad patriã ꝓducemur. Duo aũt nobis wi videda ꝗꝓponũt ſcʒ occultũ deitatis cuꝰ viſio beatuz facit.et miſteriũ hhũanitatis xp̃i ꝓ qð in głam filioꝛꝝ dei acceſſum habemꝰ vt ðᷣe ad Ro.v. vnde ſo· xvij · hec ẽ vita eterna vt ↄgnoſcãt te ven deũ . et quẽ miſiſti ihm̃ xpᷣm · Et ideo peia diſtinctio credibiliũ eſt ꝙ quedaz ptinent ad maieſtatẽ deitatis · qdã ad miſteriũ huanitatiſ xp̃ᷣi · d pꝛimũ ptinent tria ſcʒ vnitas deitatis de qua eſt articulꝰ peimus.et trinitas ꝓpſona⸗ rum de qua ſũt tres articuli ſcᷣm tres pſonas et tria opa ꝗꝓpeia deitatis ſcʒ creatio quo ad eſ ſe nature hoĩsſanctificatõ quo ad eſſe gratie et carnis reſureectio et vita eterna quo ad eẽ gloeie de his tribus ſũt tres articuli.et ſic ſe⸗ ptem articuli ꝓtinet ad deitatẽe · Sibr ad huani tatẽ xp̃i ptinent alij ſeptẽ aruiculi · peimꝰ ẽ de incarnatõe ſiue ↄoceptõne · ſcõs de natiuitate. terciꝰ de paſſione moete et ſepultura· qᷓrtus ò̊ deſcenſu ad inferos· quitus de reſureectõne · ſextus de aſcẽſione· ſeptimꝰ de aduetu ad in⸗ dieiũ. Omes aũt p̃dicti articuli ponũt᷑ in ſim bolo mĩoei qð a lanctis · xij· apłis ↄditũ fuit qð quið fuit neceſſariũ ↄponere· vt em̃ ðᷣe ad hebee. xj· accedente ad deũ opoetet credere· nõ p̃t aũt qͥs credere niſi veritas credibilis ei ꝓponat'. et iõ ncẽm fuit fidei veritatẽ in vnuzʒ colligi vt faciliꝰ oĩbus poſſit ꝓpoĩ neqͥs ꝑ igꝰ rantiã deficeret a fidei vitate:et ab huiõi col lectõe fidei ſumit nomẽ ſimboli qð ðe a ſym qð ẽ ſi et bole qð eſt ſnĩa · vñ ſymbolũ q̃ᷓi ſen tetia ſił a płibus ↄſtituta ðdᷣe .· Cõtinet aũt ſuf ficienter in p̃dicto ſymbolo doctrina xp̃i · Siẽ etiã m alijs ſciẽtijs ſũt quedã peincipia Dũia q̃ ſupponi vt digtates· qdã ſiẽ peĩcipia ꝗpeia illaax ſciaꝝ· vt ſut peincipia intri ſeca ſuaꝛ ð monſtratõnũquedã ña vt ſũt ↄcluſices coꝛ relarie.ſic etiã in doctrina fidei quedã ſũt an⸗ cecedẽtia vt ea que ſũt de dictamie iuris natu ralis. licet em reſpectu peĩcipioꝝ iuris natu⸗ ralis nõ ſit actꝰ credẽdi ꝗpter emdentiã eoꝛ⸗ tñ reſpectu ocluſionũ ex peĩcipijs illis ſeque⸗ tiũ p̃t eſſe actus credẽdi in illis q neſciũt eli⸗ cere illas ſzm rich· quedã ſut peincipalia vt il la ad que directe dirigit illuĩatio fidei · et hec dicũt᷑ articuli· quedã ſũt ſequentia vt illa q̃ ex articulis pñt elici et ad eos hñt ſequi · Do⸗ ctrina ergo fidei qtũ ad ea qᷓ ſut in ip̃a peinci palia et ꝓpeia vt ſut articuli ſuf̃ficieter in pᷣdi cto ſymbolo ↄtinent'.hoc aũt pzꝭʒ dup· peimo ex pte articuloꝝ ſtitutoꝝ eo mõ quo dictuʒ eſt ſupea. ex ꝓte autoꝝ Oponentiũ q ibi cõ uenit vniuerſitas apłoꝝ quã ñ latebat aliq̃d Panen ad fidei Oplementũ:et vt maioeẽ ha⸗ eret firmitate ſinguli poſuerũt ibi ſuas ꝓtes et omes inſimul ſingulas aꝗpbauerũt vt vna eccłia ſuꝑ apłos fũdata. vnã fidei credulita tem et ofeſſionẽ hr̃et q̃ diceret᷑ fides catholi⸗ ca:i.vłis qe ſcʒ vniuerſis data·et ab vniuerſiſ apkis qui erãt fundamẽtũ vłis eccłie oſtitu⸗ Videamꝰ igit᷑ quis apłs quã poſuit ꝓtẽ beeuẽ vt opoetet expoſitõz adicigtes Scien dũ ergo ꝙ petrus poſuit pemò ſuã ptez dicẽs Credo in deũ pa.o·crea·ce. et teree · In qua qᷓ dẽ pticula tres articuli dtinent᷑ ſcʒ articulus de vnitate deitatis articulꝰ de pſona patris · et articulꝰ de creatõe. Credo mq̃t in deũ iſte articulus exponit' in ſymbolo maioei vbi ðe· credo in vnũ deum . vbi excludit' ereoꝛ genti⸗ lium q nõ credũt in deũ ſ̊ ĩ ydolũ vel aliquã creaturã· vel ereoe maĩcheoꝛ ꝗ dicũt eſſe plu res deos ſeu pła peincipia · e Sz nüqᷣd exiſteſ in pctõ moetali dicere pᷣt ſine ꝑeccato credoĩ deun videt nõ. qe di auger credere m deum eſt credẽdo tẽdere ĩ eũ · cckedendo eũ amare · et credẽdo ei mcoæpari · et ita videt ꝙ talis me⸗ tia cũ dicit credo in deũ . ↄfeſſio fidei tra dit' in ſymbolo qᷓi ex pſona totiꝰ eccłie.fideſ aũt eccłie ẽ fides foꝛmata q̃ è in oĩbus illis q̃ᷓ ſunt de eccleſie numero et merito et iõ ↄfeſſio fidei tradit ĩ ſymbolo m ꝙ vↄuenit fidei foꝛ mate.vñ exiſtens ĩ pctõ moetali nõ mentitur * dicsdo enedo ĩ deũ cũ nõ ſit ſmo eiꝰ ſʒ ecckie Sequit.patrẽ oĩpotentem· hHic bant plura alia oſequẽtia·ſi em̃ e oĩpotẽs pt creare celũ et tereã · et p̃t dimittere pctã et ſic de alijs Et licʒ oĩpotetia ſit vuis toti trinitati · tñ ꝓ aꝗpen atõʒz attribui patri.et ſzm rich;.hec oĩpotetia inc lndit om̃em ſciam et ſummã bonitate et ex ↄſequeti ꝓuidentiã reſpectu oĩim. Seq̃t.crea⸗ tozẽ celi et terꝛe·hoc expones mams ſymbo⸗ lũ addit. viſbiliũ oĩm et ĩuiſibiliu. Celũ ei ſu mit dup!. eſt em celu qð videt ·et e celu qð ñ videt' vt ꝓbat ill ps. Celu celi dño. qd ni Hhil eſſet dice:niſi adminꝰ eſſent duo celi.vtrũ qʒ & creauit deꝰ cũ vtruqʒ ſit celuʒ vt dt ſcri ptura.In pemꝰ creauit deꝰ celum et tereã ſiłr et ↄteta ab eis· Celũ em̃ iuiſibile ↄtinet ĩuiſi⸗ bilia vt angłos.celũ vo viſibile ↄtinet viſibi lia vt coꝛꝑalia Ideo ogrue ſm qð expoĩt ſym bolũ maius ꝑ celũ itelligunt᷑ iuiſibilia oĩa q̃ᷓ nobis celant.et ꝓ tereã oia viſibilia.ſic videꝰ psdicere:tereã aunt dedit fili/s hoĩm. St licet ereatio ſit ðuĩis toti trinitati tñ ꝓ aꝗpeiatione attribuit pri Sʒ q̃re oiciv᷑ᷣ B creatcze ·et in maei ſymbolo factoꝛc· & creare e de nibi- lo facere Eacere vo ↄuiter dictũ ẽ ↄũᷣe ad opꝑ ari aliqd de nihilo et ad opari aliq̃d de mate ria: vt ergo oſtenda opatoe nõ tm̃ factoꝝ de nihilo vt angeloꝝ aĩaꝝn et materie peime ſ ecẽ oim ꝓductoꝝ ex aliqꝰ ↄfitem nõ tm̃ crea⸗ toꝛẽ ſe eẽ factoæe Scðo poſuit ande eas. &t ĩ ipm̃ xpʒ fi:eiꝰ vni:d:n· Eius· i.pris · Fug.·li.ð̊ ſymbolo:cũ audis fil i dei agnoſce deũ.ſi eĩ e verꝰ filis e ið q e prſi ergo pr e deꝰ filiꝰ eſt deus. Ynicu·: i. vni genitu⸗in quo oñdit' ꝙ; licet a pre ꝓcedat filiꝰ et ſpuſſanctꝰ tñ eẽ tĩ vnus feliꝰ qꝗᷓ ꝙcedit a pre ꝓꝑ moð gnatõis.IBʒ xp̃ᷣm dñm niĩm ſcʒ iure creatõis gubernatõnis et vlteriꝰ redẽptõis. Eſt aũt dñium increatuʒ et hoc nõ aꝓpatur filio cum dicat athanaſiꝰ. dñs pr̃ dns filius dñs ſpũᷣſſanctꝰ et eſt dñium creatũ:et B aꝗꝓpatur filio vt etiã inꝙᷓtũ hõ cre dat dnñs creature αε. vlt data é mibi oĩs po teſtas ĩ celo et in terea ſm alex⸗an. nr̃m dici ter pꝑticipatõz nr̃e nature ſcʒ huane et ꝗpter executõz miſtertj redẽptõis in aſſũpta carne. .5 hunꝰ aũt articuli expoſitõz maiꝰ ſimbolũ addit pł a dices · t ĩ vnũ ꝛcc. Expeimũrt᷑ ãt ibi de filio ſzm deitatẽ · v. ad excludendum quĩqů ereoees areianoꝝ peimꝰ e ꝙ nõ ẽ eiuſdẽ ſub⸗ ſtãtie cũ pzꝛe.ↄtra qð ibi de et ĩ vnũ repete de um cũ pr̃e.ſcdᷣus e ꝙ filiꝰ eſt mĩo⸗ pr̃e.cõtra qð ðᷣe dñm i̊m xpᷣmiequalẽ pꝑatri et ſpuiſcõ in dñio et poteta·terciꝰ e ꝙ nõ ẽ filius natu⸗ ralis ſ̊ adopꝑti uꝰ.ↄtra qð de filiu dei vnigei⸗ tum.q̃rtus e ꝙ natꝰ eſt ex tpe nõ ab eterno.O era qð ðe ex patre natũ añ ola ſecula.quĩtꝰ ꝙ; eſt pura creatura. Res ꝙ ſi filiꝰ eſſet a patre vt fuliꝰ naturab cũ nullꝰ pr̃ ſine ſui dimnutio ne et deciſione generet filiũ equaleẽ ſibi et id de deo dicere ſit abſurdũ . Beſtat ꝙ des pater nũqꝙ; habuit filiũ naturalẽ Otra qð de deuz de deo lumẽ de lumĩe· ſiẽ em̃ lumẽ ſine lui dimi⸗ nutoe generat aliud lume ſic pater filiũ. Gau ſa ãt ereoeis eoꝝ ẽ qe qð ẽ creature attribuũt deo ſine creatoei. Ex p̃dictis ãt erꝛoibꝰ ĩcide rũt im ꝓfũdũ ereoꝛ vt diceret xp m eſſe ꝓxuram creaturã· et nõ eſſe deũ naturar ſz adopuue ke P Sram.ↄtra qð ðe deũ veꝛ de deo vero gei⸗ tũ nõ factũ ↄſub.pa · i.eiꝰdẽ ſbe cũ pr̃e ·p que om̃ia facta ſũt. Kug.ſi ꝑ ipᷣm facta ſut oĩa.iã nòô e factꝰ iã nõ e creatura.ðe tñ fuliꝰ factus Hm hũuͤanitatẽé ad r.· et in płibꝰ alijs locis. ercts poſuit joſes · Qu oceptꝰ e de ſpů⸗ ſctõ natꝰ ex maria virgie· E&t ſumi G̊ ex mi. i. inneta e ĩ vtere hñs de ſpi ſtõ MNota q am- de li.ð ſpuſctõ.qð ẽ ex aliquo aut e ex eiꝰ ſub ſtãtia vt filiꝰ a pr̃e.ant ex eiꝰ ptãte vt ex deo oĩa · ſic ſumit hic de · qꝛ ptãte et opatõne ſpus ſti ↄceptus ẽ xp̃s·iõ xps nõ ðe filiꝰ ſpãũſſcti. In ſymbolo vero maioꝛi explica' ille artculꝰ ſic · ꝗ pter nos hoĩes ec· vlqʒ ibi.et hõ factꝰ eſt vbi nota? ꝙ deſcedere ðᷣe de cilio dei n 4e ſ trãſſuptiue ad ſignificano incarnatõz. ſic ei qui deſcẽdit de ſurſũ ĩ deozſuʒ tẽ dic.ſic cu ðᷣs factꝰ ẽ homo.deus qꝗ eſt ſuꝑ oĩa iĩfimã ſibi na turã vn uit · Mihil ergo e aliuo hic deſcedere ꝙᷓ in carne huili apparere« Quarto poſuit ja cobus maioe · Daſſus ſub pontio pilato cruci⸗ fixus moæetuꝰ et ſepultua.huic articulo n ihbil addit ſymbolũ maiꝰ Quiĩto poſiit thomas Deſcedit ad inferos tercia die rſureexit a mo⸗ tuis. In hac pte Otinent' duo articuli. vnus ẽ deſcedit ad inferos ſcʒ m aĩam qꝗ p̃mittit in maioei ſymbolo ꝗę circa eã nullꝰ ereoe erat ex oetus t iõ nõ opoetuit circa B explicatõz ali quã fieri· IFlter eſt reſureexit a moetuis em ni⸗ Hil addit maiꝰ ſymbolũ ad explicatõz.cꝭ Sex to poſiit iacobꝰ mice· EFſcedit ad celos ſedet ad dexterã dei pris oĩpotentis.hHhuic articulo nibil addit ſymholu maiꝰ.Si querat m quã naturã aſcehit · DMicendũ ꝙ ſi li ̊m dehgnet O ditõz aſcẽdentis ſie aſccẽdit m qð hõ ſine le⸗ cunòu naturã hanã qᷓ loco ↄtinet' ęt mo cui ſubici p̃ᷣt· nõ aũt aſcẽdit ſm naturaz dᷣminam qᷓ eſt alcoz vniuerſis: et e imobilis et loca⸗ bilis. aũt deſignet cãm aſceſioĩis ſic aſcen⸗ dit nõ ſm qð hõ.ſꝭ ſim ꝙ deus.qe aſcenoit ex virtute diuitatis· ſ̊ nõ hanitatus. Vr aug.m ſermõe de aſcẽ. de nro fᷣuit ꝙ filiꝰ dei im cruce pepedit.de ſuo ꝙ aſcendit · Iſcedit aut xpᷣus ad ſummã ptem celi ſupᷣmi.qꝛ cũ ſit nobilim⸗ mũ locatũ debet eſſe ĩ nobitiſſimo loco q ẽ ſu⸗ Pioe locus celi ſumi.St ſic ĩtelligi dʒ iliðò põ. aſcendit ſup celũ celi.et ið ad eph.nij.aſcen⸗ dit ſup om̃es celos. Mõ tĩ anᷣt aſcẽdit co⸗puſ xpᷣi ſup omem creatnurã coæpalẽ ſů̊ eẽ ſup om̃ezʒ ſpnale qe ꝓpter dignitatẽ vnioĩs eas omes ex cellit · ep H.j.oſtituit illũ ſup om̃em peincipa tũ et ptãtem et ſuꝑ om̃e nome qð noĩat ĩ hoc ſeculo ſiue in futuro. Doteſt ec exponi ꝙ xpᷣuſ aſcendit ĩ celum m glo:eph̊.inij· qui deicen⸗ dit pe eſt qͥ aſcedit.ibi glo.ad equalitate pa tris ſcᷣm diuĩtatẽ nõ in re ſj in noticia. tũc eĩ in notuit hoĩbus eũ eſſe equale patri:ꝙ autez xp̃us ſcòm ꝙ; homo in loco ſupeadictoreſide at ita ꝙ nũꝙ alibi ad modicũ tpus ſe tranſfe rat nõ eſt aſſerendũ ſzm ric h. cũ poſt eiꝰ aſcen ſum nareetur aliqñ apparuiſſe aliquibꝰ i hac lo et lo us II vpita. NHec apparet aliqua rõ cogens: quare nũ gquã ad alia ptem celi ſe trãf erat· Die ec credi pt ꝙ xps in celq nullũ habeat retro ſe ſʒ oms electi aſpiciũt in faciẽ eiꝰ Pequit᷑ ſedet ad dexterã ?c Eirca qð nota ꝙ dexterã mtelli⸗ git vel gła vel honoe diuĩtats ſm dam̃· iij· li. ł btitudo ꝓr̃is ſjm aus·li: de ſymbolo· ſm 1i p. Delectatões eiꝰ ĩ extera eiꝰ. Yel iudi ciaria ptãs ſzm aug in qnodã ſzmone de ſym⸗ bolo.Seſſio vo ſim aug ibidẽ deſignat ł ha⸗ bitatõz ſiue quiete vel regiã vel indiciariam ptã cem. Sic igit ſi li m deſignet vditõez na⸗ ture xpᷣs ſcðz ꝙ deus ſedet ad dextraz patris i. inequalitate pris · ſcdðᷣm aũt ꝙ hõ ſedet a de xtris pris.i. in potioeibꝰ bonis pris· p ceteriſ .i. in maioei beatitudĩe· et hñs iudiciariã ptã tem. vo deſignet vnitatẽ ſuppoſi ti ſic etiã ſzm ; hõ ſedet ad dexterã ſzm equalit atẽ ho⸗ noeis ſeʒ inq;tũ eode honoze veneram' filinz dei cũ natura aſſũpta· Ex pᷣdictis pzʒ ꝙ quocũ q;ʒ pᷣdictoꝝ modoꝝ ſumat' ſedere ad dexterã ſignat hr̃e beatitudine quadã dñatiua ptãte · qð nulli alij nec angelo:nec hoĩ Duemt·. niſi ſoli xpᷣo.vñ hebee·j·ad que aliqñ dixit ange⸗ loꝝ lede a dextris meis · i · ſm glo· in potioei hus boms.vt li m onotat diuitatem.Doteſt tñ dici ꝙ oĩs ſanctꝰ qui ẽ in beatit udie ẽ oſti tutꝰ ad dexterã di ſzm d Mt xxv · ſtatnet oues a dextris ¶ Sz nũqd poſſet dici pater ſedere a dextris filij· H ꝙ nõ. qe li ad denotat cũ per ſonali diſtinctõe oedine originis· filiꝰ aũt et ſpũſſanctꝰ oeiginãt' a patre nõ ecõuerſo·Sed et ſpuſſanctꝰ pt ꝓpꝛeie dici ſedere ad dexteram patris vel filij· licet ſim quãdaʒ aꝗpatõz attri buat' filio cui aꝗꝓpeiat' equalitas· Vñ aug· d ꝙ in pfe eſt vnitas · in filio eq̃litas.ĩ ſpuſctõ vnitatis et equal ſtatis Ongrio⸗ Jeptio poĩt ꝓbilippꝰ. Inde veturus eſt indicare viuos et moetuos . i. eos ꝗᷓ in eius aduentu vini reperiẽ tur ꝗᷓ in mometo moeient et poſtea reſurgent cũ eis qui pꝛio erãt moꝛtui·huic ar ticulo ad⸗ dit ſymbolũ maius cuiꝰ regni nõ erit finis ſe cundũ id luc . j· et regni eius nõ erit finis Ao ctauo barthol omeꝰ ponit. Credo in ſpmſctin hoc expoĩt maiꝰ ſymbolũ addens:dñm et vi⸗ uificantẽ·qᷓ ex patre ꝛc · Vbi expeimũt .v. de ſpũ ſcʒ ptãs qꝛ dñm·.honitas qe viuificanteʒ· jo.vj.ſpũs eſt qͥ viuificat· Diſtinctio pſonaliſ qun ex patre filioq; ꝓcedit · ualitas:qᷓ cum pfre et filio ſi adoꝛa et gloꝛifica· Et ꝓ ̃ q̃tu oe pᷣdicta excludit᷑ ereoz et hereſis euticis et neſtoeij · qᷓ dixer̃t ſxmſanctũ eẽ ſeruũ pr̃is et fi lij. St ꝙ de filioq; · addiderũt latini ꝗpter er⸗ ros em grecoꝝ · quĩto expemi doctrina· q lo cutus e p ꝓphas ↄtra ereoꝛẽ quorũdã qni dix⸗ erũt ꝙ gphete locuti ſũt ſiẽ fanatici dt monta nus et quidã alij qMono poĩt matheus ſan⸗ ctã eccłiam catholicã .loco cuiꝰ dicit ſymbo lũ maius:et vnã ſanctã catholicã et apoſtoli cam eccłiam· Decimo poĩt ſymõ chananeꝰ ſanctoꝝ Omunione r̃miſhonẽ pctõꝝ · loco cꝰ dicit ſymbolũ maiꝰ ↄfiteoꝛ vnuz baptiſma in remiſ.pec · Et hec ꝓs ſymoiĩs et mathei Ptinet in vnũ et eundẽ articulũ . q ſcʒ de opatõne dci 1 eſt ꝓ quã dat nobis eè gratie: et è ſenſus · Cre do in ſpmſanctũ facientẽ: ſanctã ſiue ſanctita te eccłiam catholicã i. vłez in qua ẽ cõio ſan ctoꝝ et remſſio peccatoꝛ· vñ nõ deber dici in ſanctã vt dicit leo papa· ſj ſanctã· vel e ſen ſus.creòo catholicã eccłiaz eſſe ſanctazʒ ſczʒ p opatõz dei· Scckiaz inꝙ hntez Omunione ſan cton et remiſ. pec· Ea qꝗᷓ dicit ſymbolũ maius quo ad hũc articulũ ſie expone. Et vnã ſic ſcz in fide et caritate· apłicam · i · ſup apłoꝝ do⸗ ctrinã fundatã · Cõfiteoꝛ vnũ baptiſma in re. pec·¶ lota ꝙ qe baptiſmꝰ dari pᷣt ab oĩbus ĩ neceſſitate ideo fit magis mentio de eo ꝙᷓ de alio ſacramẽto in ſymbolo fidei qð ptinet ad omes.nec fit hic mentio de coĩone ſctõn · qꝛ intelligic' ꝑ ̊ að dᷣe ibi vnã · VYna em̃ eſt eccle ſia nõ tm fide et caritate· ſʒ ec ſctõ Eicipa 2 um tõe que ẽ coĩo ſanctoꝝ · Vñ ad hũc articulun reducit fides de ſacramẽtis:qe in eis coĩicãt fideles et ſũt mſtrumeta ſanctificãdi et ex cõ ſequẽti peccata remittẽdi« Vndecimo ponit judas thadeus·carnis reſurꝛectõz ?Duodeci mo poit mathias · vitã eternã· Et e ſenſus · Cre do ꝙ deus reſuſcitabit nos et dabit nobis vi tam eternã :et iſti ſũt duo articuli loco quoꝝ dicit ſymbolũ maiꝰ.Et expecto reſureectõnez moetuoꝝ et vi· ven. ſcłi· Et exquo deus tanqꝙ; iuſtus iudex bonos remunerabit vita eterna ; ſequit. q; eẽ reꝓbos puĩet pena eterna · et iðo nõ ponit eccleſia ſpeale articulũ de punitõne maloꝝ · Fd Bᷓ̊ nota ꝙ credere deliberatiuã trãſgreſſione diuinoꝝ p̃ceptoꝝ eſſe moetale peccatũ eſt ad ſalutẽ neẽm tanꝙ; aliqᷣd qð eſt de dictamĩe rõis naturalis· Et ſic vrᷣ eẽ de an tecedentibꝰ ad fidem. Sed ꝙ deꝰ hoc k illud pcepit deſignatis aliãbꝰ ſingularibꝰ pᷣc eptis qᷓ ſacra ſcriptura narzat deũ pcepiſſe magis vi dent' iter illa q ad articulos ↄſequũt. G̊ rich· Mlihil ãt ponit' Bᷓ; q paulo et barnaba aapeie tur. qe fuerũt electi poſt diuiſionẽ apłoꝝ ad pᷣdicandũ vt pz in actibꝰ apł oꝝ · Eñ aũt diui ſionẽ ſymbolũ ↄſtitui debuit ab om̃ibꝰ apłis inſimł ↄgregatis« Sqz q fuit rõ ↄponedi alia ſymbola poſt ſymbolũ apłoꝶ& eũ ĩ ipᷣo dtine⸗ at ſufficiẽter doctrina fidei vᷣt viſum e· et qð ipoꝛꝝ ẽ peĩcipaliꝰ. & ꝙ ſmbolũ apłoꝛ eſt pncipalius vñ eẽ dici maiꝰ nõ quidẽ ſcriptu re quãtitate.ſʒ potiꝰ ẽ ſjm Hq̊ͥ minꝰ qę eſt ad pᷣ⸗ ciſam articuloꝝ exp̃ſſone · IFla vo duo ſunt ad maioẽee fidei explanatõzʒ et hereſũ ↄfutati onẽ vnde ſüt qᷓ explanatões illiꝰ.ſed ſmbo⸗ lũ athanaſij eſt maxime ↄtra ereoæe areij· ENt iõ maxime expeimit vnitaté eſſentie et trinitatez pſonaꝝ vt ꝙ eſt equalis patri filius im diui nitatẽ et mmnoe pr̃e m huanſtatẽ · ſmbolum vero niceni ↄcilij ſine ſapatoꝝ patrũ fuit cõ⸗ ditũ ad of utatõz multimodan Hereſuz pullu lantiũ. et ideo hec duo ſunt maioea in ſcriptu⸗ ra. IHlud tñ licet ĩ ſcriptura ſit minuseſt tñ et ðe maiꝰ.tũ qe plꝰ ↄtinet de ſentẽtia ĩ virtute tũ rõne plenioeis ↄtinẽtie articuloꝝ fidei vt pz ex p̃dictis·tũ rõne maioeis autoꝛitatis ipᷣo rum ↄponęetium. Sx pᷣdictis pz que fui t ratio ↄponèedi alia duo ſymbola 4 ciendũ eſt aut * ꝙ lymbolua apłb oꝝ Otcinet fidei fundamentunm ideo in eccłia quotidie dᷣe.et Boc ſi umiſſe qe ↄ ditum fuit tpe veritatis nõdũ ꝗꝓpalate. Et ma ne et ſero ↄtra tenebeas ereoꝝ pteritoꝝ et fu turoꝝ · Flia vo duo dicũt tm in diebꝰ ſolen⸗ nibꝰ qñ populus ad eccłias ↄuenit et hoc al te qe ſut ad declarandũ illð aphoꝝ et vpeſcẽ duũ gareulitatẽe Heretico · et qe fuerüt Odita tpe veritatis maĩ feſtate et eccłia pacẽe haben te.¶ Sed cuiꝰ eſt exponere ſymbolũſ idei · ſol ius pape vel ec romane eccłie ad quã ſunt deferende cauſe maioees vłis eccleſie vñ pti net tm ad eam ogregatõ generalis cõcilij vt habet di.xvij. generalia et maxime eſtz ad eã defereda dubitatõ de via ſalutis ſi oæirec' vt patet ibidem. nec licuit. vnde ſi necitas emer Serʒ adhuc ecelia romana ſymbolũ alid facè pPoſſet vt ec habet ex ſnĩa anſ.li.de ꝓceſſu ſpi rituſſti verſus fine Si aũt obiciat qꝙ; atha⸗ naſius nõ fuit papa ſed priarcha alex. et tam ↄdidit ſymbolu. Dicend ꝙ ipe ñ Opoſuit maĩ feſtatõzʒ fidei ꝑ modũ ſymboli ſedò magis per modũ cuiuſoã doctrine vt patʒ ex mõ loquen di: qe tñ fidei veritate beeuiter tradidit · eius doctrina eſt autoeitate pape recepta vt habe⸗ atur quaſi fidei regula. . quit videre de tercio ſcʒ de actu fidei. et peimo de act u interioꝛi q eſt credere eòo de actu externoei qui ẽ feſſo.Circa pei⸗ mũ videndu ell de quidditate ecrededi vel ne ceſſitate · Gciendũu igit ꝙ Hm aus. li. de pᷣde · ſanctoꝝ · credere eſt cũ aſſertõe cogitare· et ſu mit hic eredere ꝓ actu intellectꝰ deliberan⸗ tis.· licet em fides nõ habeat inqſitõz rõis na turalis demõſtrãtis illò qð credit. hʒ tñ mqᷓ ſitõz quandã eoꝝ ꝑ que inducit: hõ ad cred dum puta qę ſunt a deo dicta et miraculis cõ firmata. Pſſenſus vero ſumt hic actu ĩtel⸗ lectus ſm ꝙ ad vnũ p voluntatẽ determinat ſzim tho. Si ergo credere ẽ vni Pti firmiter ad⸗ herere. in quo ouenit cũ actu ſciendi et intel⸗ ligendi.nõ tñ eſt ↄgnitio pfecta ꝓ viſionem mamfeſtã in quo ↄuenit cũ actu dubiãdi. ſu⸗ ſpicandi et opinandi. et ſic actus crededi di⸗ ſtingui ab eitus actibꝰ intellectus ꝗᷓ iut cir ca ven et falſum. Scdz aũt aug. li. de verbis dñi . et ſup jo.et habet etiã · ij . li. ſen. di. xxiij. tripliciter contingit credere Eſt em credere deo credere deũ. et credere in deum credere deu eſt credere ꝙ ven eſt deũ eſſe · credere ðo eſt credere ꝗ⸗ vera ſunt que ip̃e dicit. credere in deũ eſt credendo amare credendo in eü ire credẽdo ei adherere et eiꝰ mebꝛeis incoæpari. Et p̃dicti quiòẽ tres actus credẽdi ſzm bon. p tinere pñſt ad eundẽ habitũ et ad diuerſos ha bitꝰ. Heſpiciũꝰ em̃ vnã et eandem veritatẽ ſcz Omiam ſͦ diuerſ e·qe credere deum reſpi cit eam vt cbiertu Kedane deo vt motiuu Cre dere in deñ vt fine vltimũ.que quidẽ tres cõ Patoes habet circa eunde Habitũ repiri Et qe fides nõ tendit pfecte in deũ niſi m ꝙ e cõ⸗ iuncta caritati· ideo actꝰ credẽdi m den diffi mntur ab aus. li. de pdeſti · ſctõ.ex quo pᷣdicta verba ſumũut' p actà amandi nõ tancq; p actuʒ 4 Peium ſed tanqᷓ p actũ annexũ . Et ponit aug in illa diffinitõe qtuoe actus adò quos oedĩat fides ꝓut eſt caritati ↄiacta ſeʒ crededo ama re quo ad effectũ.credẽ in eum ire quo adò opus bonũ.credendo ei adhere quo ad tole⸗ rantiã mali. cred endo eius mebeis incoꝛpari quo ad dilectõz ꝓximi Doſſũt etiã pᷣdicti actꝰ⸗ ad diuerſos ha bitꝰ Ptinere . p̃t ei homo cre⸗ dere deu ex habſtu naturali ſiune ex ductura⸗ tõis naturalis· Credere deo p̃t ex habitu acq̃ ſito p doctrinam theologie ſzm i jo. ſi moyſi crederetcis· crederetis foeſitan et mbi. de me em ille ſcripſit. Credere auũt in deũ p̃t ex habi tu mfuſo. et de hoc credere dicit aus ibidem qð e ĩ nobis a do·ita ꝙ nec cogitare nec aſſen tire ẽ a nobis. de quo jo·xiiij· creditis in derz et in me credite. vñ v. crede deo credaſqʒ deu pꝓlus credòo valere. Si credas in eũ ꝙᷓ vel ei vk eum. Vrſo qd eſt credere videndũ e de neci cate actus crededi- Circa qðò ſciendu neceſ⸗ ſariũ eſt hoĩ ad ſalute credere aliqᷣd ſup rõem naturaleʒ ad hebee.xj. ſine fide ĩpoſſibile eſt placere deo. Vltima em̃ beautu do hoĩis conſi ſtit mn quadã ſupnaturali viſiõe dei ad quã P⸗ tigere nõ p̃t niũ p modũ addilcẽtis a deo. Hm illud jo.vj. oĩs qui audit a patre et didicit ve iit ad me · hunõi vero diſciplĩe fit hõ pticeps ſucceſſiue ſim modũ nature ſue. om̃is at talis addiſcens opoetet ꝙ credat vt ad pfectã ſcie ttam pueniat. ſic et ꝓphuũs dicit ꝙ dilcenté op⸗ tet credere.vñ vt homo pueniat ad beatitudi ne opoetet ꝙ credat deo ſic mgro. Mon tm̃ ãt eſt hoĩ neceſſariũ credere ea que ſat ſupea rõez ſed etiã aliqua que rõne naturali poſſunt ꝓba ri · vt deũ eſſe vnũ et incoepoæꝛeũ vt citius et ↄ nenientius et certiꝰ hoĩes Omina ↄgnoſcant. hec tho. cj gi qu erat que ſũt illa que credere neceſſariũ eſt ad ſalute· Dicendũ ꝙ; om̃s xpᷣia ni poſt aduentũ xp̃i credere tenent⸗ omes arti culos fidei. Floc aũt tripliciter pt eſſe ſcʒ aut om̃es credere implici te aut om̃es credere ex⸗ pPlicite:aut aliquos implicite aliquos explici te · Credere omes implicite eſt fidei diminute Fdeo em noticia quoꝛũdã articuloꝝ eſt mani feſta ꝙ nullus hns vſum rõnis eos ignoꝛat n oĩno negligat et ↄtemnit dei cultũ et ſuam ſa lutez · Gredere aũt quoſoã articulos implicite et quoſdam explicite eſt fidei aò ſalurẽ neceſ⸗ ſarie · poteſt etiã ſimpliciũ fidei ſufficere · te⸗ nent' em ad illos explicite credẽdos quos eiſ maiĩfeſtat nõ tm̃ pᷣdicatio ſʒ etiã eccłiaſtica cõ ſuetudo vt eſt ð vnitate et trinitate quã noſce re pnñt ex actu ↄſignatõnis ↄſignant em ſe ho mies in noĩe pr̃is et filij et ſpuᷣſſancti. Siẽ eciã eſt de natiuitate paſſione et reſureectõe quas poſſunt noſc ere ex ip̃is feſtis.ſic etiã ẽ de pec catoꝝ remiſſione quã noſcere pñt ex actu pᷣſhi teron · ideo nullꝰ rõe vtens ab ign oꝛãtia ta⸗ liũ excuſat qe nõ p̃dt eſſe talis ignoeãtia ſine negligentia et dtemptu. Credere aũt om̃es ar ticulos explicite et diſtincte eſt fidei iam pꝛo uecte et nõ de generali fidei neceſſitate. ſed ſi hoc eſt neceſſanũ alicui neceſſariũ eſt illis osnitöne fidei ꝓfecerũt · et ſpealiter illis qii N ama 0a dle: Pari ich ar necl l den eſt onſ ip hn tve 4 Wus ſci : ndi ni⸗ oe ha to dre bia Nri nt ex: ſa ie ni en nſ te fidem alijs manifeſtare tenent. vel etiam qui officiũ docendi et p̃dicandi aſſumpſerũt. hec boñ.et cũ eo ↄnenit ric h. Si aũt eſſent aliqui quibus xpᷣus locutꝰ nõ eſſet nec ꝑ ſe nec ꝑ ali um nec p inſpirationẽ interioꝛem ñ tenerent credere explicite ſcm ricG· niſi illð qð crede batur in lege nature · vñ xpᷣus dicit indeis jo · xv.ſi nõ veniſſem et locutꝰ eis fuiſſem pecca⸗ tũ nꝗ haberent ſcʒ de hc qð nõ credebãt in eum dt dicit glo · ¶ Zed obicit· quilibet tene tur vitare quêlibet ereoee otrariũ cuilibet ar⸗ ticulo.ſʒ hoc nõ pᷣt facere niſi Ognoſcat quem libet articulũ ergo ꝛc · RKñdz rich· ꝙ vitare er roꝛẽ ſine nõ ↄſentire ereoi eſt p̃ceptũ negatm̃ vñ obligat ſemꝑ et ꝓ ſemp. Credere aũt arti⸗ culũ explicite eſt pceptũ affirmatim· vñ nõ ob ligat ꝓ ſemp ſed ꝓ illo tpe quo homo nõ cre dedo Alũ explicite ↄſentirzʒ ereoꝛi · VYel poteſt dici ſcm aliquos ꝙ minoæees nõ credendo a⸗ liquos articulos explicite poſſunt ereꝛoees il⸗ lis ↄtrarios eis ab aliquo ſuaſos vitare vel re cureendo ad oꝛatione ł ad viroꝝ ꝓbatoꝝn in ſtructõnem vel tenẽdo ſe in hoc generali ſcz ꝙ hoc credãt qð tenet eccleſia:hec rich;. vnð ſimplices nõ debent exaĩari de ſubtilibus fi⸗ dei niſi qñ habet᷑ ſuſpicio ꝙ ab hereticis ſmt depeauati ſi tñ tales nõ adhereant ꝑptinaciter pꝛane doctrine ſ potius ex ſimplicitate defi⸗ ciant eis nõ imputat' m tho:minoees nanq; fidem implicita nõ habent in fidem maioꝝ· n quatenꝰ maioees adheret doctrine diuĩie ˖ vñ et apłs·ij.coꝝ · iinj· dicit · imitatoꝛes mei eſto te ſic et ego xp̃i. vn ſiqui maioꝝ a doctria di uina deficiant nõ imputat' fidei ſimpliciũ qᷓa credunt eos rectã fidem habere niſi ꝓꝑtinaci⸗ ter ad hereãt ereozibꝰ eoꝝ in pticulari ↄtra fi dem vbis eccleſie . que nõ poteſt deficere dño dicente luc xxij · ego rogaui ꝓ te petre vt nõ deficiat fides tua·hec tho.c¶ Xd hoc nota ꝙ; obiectum fidei ꝓ ſe eſt ũlud quo homo fit be atus vt dictum eſt ſupea. ꝓ accidẽes aũt vel ſe cũdario ſe habent ad obiectũ fidei omnia que in ſcriptura diuintꝰ tradita otinent'. vt ꝙ y⸗ ſaac duos filios habuit· et huiõi ſm tho. er⸗ 8o quãtũ ad peima cred wilia qᷣ ſũt articuli fi dei tenet homo explicite credere ſiẽ et tenet fidem habere. t ſi homo nõ poteſt hoc ex ſe poteſt tamẽ cum auxilio gratie dei:qð quidezʒ aliquibus ex miſericosdia datur· aliquibꝰ ex iuſticia nõ datur in penam peccati p̃cedentis ſaltẽ oeiginalis:vt dicit aug· li.de coe· et gr̃a Flia vero credibilia in diuia ſeriptura ↄten- ta nõ tenet homo credere niſi implicite ſcz in fide maioꝝ vel in pᷣparatõne aĩ inꝙtum ppa⸗ ratus eſt credere quidqᷓd eſt in diuia ſeriptu⸗ ra·ſʒ tunc huiõi tenetc᷑ credere explicite cũ ſaA bi ↄſtiterit ea in doctrina fidei ↄtineri · De certitudine quoqʒ fidei loquẽs rich.ð ſancto vic · peimo li · de tri · c. ij · ſic dicit vtinã atten⸗ derent iudei et pagani cum quãta ſecuritate oſcie ꝓ hac pte ad diuinũ mdiciũ poterimus accedere nõne ↄfidenter poterimꝰ dicere deo dñe ſi erege elt a te eegii ſumus· nam iſta i nobis tantis ſignis et talibus ↄfirmata ſunt tia in carcere ſarace que nõ niſi ꝓ te fieri potniſſent. certe a ſumme ſanctitatis viris nobis ſũt tradita· et cũ ſuma et autẽtica atteſtatõne ꝓbata teipo coopante et ſermonem ↄfirmante ſequetibus ſignis Ma ximus etiã ep̃us in ſermõe płimoꝝ martirũ lo quens fic ait magni piculi res eſt ſi poſt aphe taꝝ oeacula:poſt apłoꝝ teſtionia· poſt mar⸗ tirũ vulnera veterem fidem qᷓi nonellã diſcu⸗ tere pᷣfumas:et poſt tantos duces in ereoeꝛe p maneas: et poſt moeientiũ ſudoees ocioſa di⸗ ſputatõne Stendag⸗e Quid de puero ab infã noꝝ incluſo:·nũquid dam nabit quia nõ habet fidẽ. Rñdʒz alex· an.ĩ. ij · ꝙ talis cum ad etateʒ adultã venerit nõ habz omno impotentiã credendi ·qe ſi faciat qð in ſe eſt deus illuiabit eum ꝑ occultã inſpiratõem aut p angelu aut ꝓ hoĩrem. Videt tñ p aug.li de queſtiombꝰ nou et veteri teſtameti · ꝙ ſi ñ fuerit a quo didicerit nec ad eũ rumoe doctri ne fidei puenerit ĩmunis erit. Sed hoc ĩtelli⸗ gi debet de doctrina extericei vel intericei. 0 poꝛtet aũt ꝙ faciat qð in ſe eſt ſez vtendo rõe p quã opeehendere poteſt deũ eſſe et dei adiu toꝛiũ inuocare. Dicit em beda ꝙ quilibet itel ligere poteſt eſſe deũ et indicium eius ventu rũ de incarnatõe aũt ſi faciat qð in ſe eſt voca bitur interiꝰ et ſi nõ exterius· Sed nunquio etiã ante aduentũ xpᷣi neceſſariũ fuit ad ſalutẽ credere mediatozꝛem. ꝙ ſic· vñ au .ĩ ench. .c.penł.nec quicũqʒ ãtiquoꝝ iuſtoꝝ potuit p̃ter xp̃ᷣi fidem inuenire ſalutem:hec aug· cuz em̃ gratia et veritas ꝓ ihĩ xp̃m ſit facta:et li beratio a peccato a deo ſit ꝓ xp̃i merita: et B nõ extendãt ſe niſi ad eos qui finũt eius mebea et ei copulant' ꝓ fidem· impoſſibile fuit vnꝙ; alique ſaluari poſt lapſum niſi aliquo mõ ſczʒ explicite vel implicite crederet in xpᷣm vb ipᷣe ꝓ ſe ſi eſſet adultus·vel aliꝰ ꝓ eo ſi eſſet puu lus· vt em habet' ex verbis hu·li.j. de ſacra⸗ mentis pte· x· c: v· ſemꝑ in eccłia dei fuit poſt lapſum fides mcarnatõis et paſſionis xpᷣi que etiam in ſacrificijs illius teèpoeis ſignificaba tur· St ad hanc fidem explicite, habendã tene bantur maioees quibꝰ hoc fult diuinitꝰ reue⸗ latum.Flij aũt teneba nt᷑ habere fidem illazʒ ſaltem implicitam in hoc qð tenebant᷑ maio⸗ ribus aſſentire. Et tanto ptinentia ad xp̃i mi⸗ ſteriũ diſtinctius cognouerunt quãto xpᷣoꝓ⸗ pꝓinquioees fuer̃t· hec omia ex ſnĩia hu· ed obicit qe multi gentiles adepti ſunt ſalutem 3 miniſteriũ angeloꝝ vt dicit dyo: c: ix: eccle laſti ce ger:et tn fidem non habuerunt de xpᷣo vt videtur qæ eis nulla reuelatio fuit facta er g o ꝛc· H imo multis fuit reuelatio facta de xp̃o:vt patet pꝑ ea que de po p̃dixerũt: Nam iob.xix · dicit ſcio ꝙ redᷣmptoe meꝰ viuit ꝛc· Sibilla etiã quedã de rpᷣo p̃dixit vt aus · dicit inuenit etiã m hiſtoeijs romanoꝝ ꝙ muétuz fuit qdᷣdam ſepulcrũ in quo iacebat hõ lami⸗ nam aureã hns in pectoæe in qua ſcriptũ erat xpᷣus naſcet' de virgine et credo in eum:ſiqui tn ſaluati fuerãt quibꝰ nõ fuit reuelatio facta nõ fuerũt ſine fide mediatoeis ſaluati:qe ha⸗ buer̃t implicitã fidẽ ĩ diuia ꝓuidetia credẽteſ ☛ - deu eſſe mediatoeem et liberatoes hoĩm ſedðᷣm moduũ ſibi placitũ et aliquibꝰ ab eo reuelatuzʒ ſzm illud iob. xxxv.qui docet nos ſup umeta teree · ſim tho. « Ieſtat nuc videre de actu ki⸗ dei exterioei qᷓ eſt ofeſſio.irca qð ſcienduz Ofiteri nõ ſemꝑ vel vbiqʒ è de neceſſitate ſalu tis ſed aliquo tꝑe et loco.vt qn pꝑ omiſſioneʒ huiꝰ ↄfeſſionis ſubtraheret honoe debitꝰ ðᷣo et vtilitas impedenda ꝓximo.vt ſiq̃s inter⸗o gatus de fide taceret:et ex hoc credere vł nõ haberet fidem vel ꝙ fides nõ eſſet vera.ł alij ꝓpter taciturnitate eiꝰ a fide recederent. ſdeo ðe ad ro.x. oꝛe aũt ↄfeſſio fit ad ſalutẽ Zed quid ſi turbarent infideles de maifeſta feſſione fidei · BGñndet tho.ꝙ in tali cãu nõ eſt laudabile ſme vtilitate fidei ſiue fidel mũ fidẽ puplice ↄfiteri · vnde dñs M.q vij. dicit nolite ſanctũ dare canibus nec mar. ꝓi: ante poꝛcos ne vouerſi drum. vos.ſed ſiqua vtilitas fidei ſperaret aut neceſſitas aſſit. otempta infideli um turbatõne debz homo fidez publice ↄfite ri. vñ mę.xv.cũ diſcipuli dixiſſent dño q; phpa riſei audito eiꝰ vbo ſcãdalizati ſũt Dns rundie ſmite illos ſcʒ turbari ceci ſut et duces cecoꝝ Eaquit vndere de qrto ſceʒ de ſubiecto fid O Eſt ãt fides ĩ intellectu tanqꝙ; in ſubiecto Et ſcòm aliquos e pemeipaliꝰ ĩ intellectu pea ctico·ſ̊ B relĩqꝰ ineſtigatõi maioꝝ. Querèda aũt ſunt alia plura ſczʒ vti fides ſit in intelle ctu dyaboꝰ. Eñdz rich.ꝙ fides p̃t ſumi tripy. vno mõ ꝙ quadã credulitate exosta p euiden tiam ſignoꝝx · ſcdᷣo ꝓ habitu infuſo determian te intellectũ ad actũ crededi infoꝛme· 3 fi de fozmata peimo mõ fides eſt in dpabolo. vi det ei talia ſigna teſtificãtia veritate quã ſan⸗ cta eccłia credit qe velit nolit credit eſſe venz qð ecebia credit Alam tñ veritate nõ videt. et ſic dicit iacobꝰ.i.demones credunt er otre miſcunt.loquendo vero de fide 2mõ et 3⁰ fi des nuꝙq fuit nec eſt in dyabolo.nec ante la⸗ pſum qe nõ infũditur ſine gr̃a qnaʒ illi nunqꝙ; habuerũt. nec poſt lapſum eſt eis infuſa quia digni nõ ſunt · ¶ Vtu in eo qui diſcredit vnuz articulũ fideigſſit ee fides infoemis de alijſ articulis · ꝙ nõ. ſpeẽs em cuislibet Habituſ dependet ex foemali rõne obiecti qua ſubla⸗ ta ſpecies habitus manere non Poteſt Eoema le aũt obiectum fidei eſt veritas pꝛeima ſcòm quod manifeſtat᷑ in ſcriptura ſacra et eccleſie doctrina. vnde quicunqʒ; non inheret ſicut in⸗ fallibili et diuine regule doctrine eccleſie qᷓ Peedit ex veritate peima ĩ ſcriptura ſacra mai feſtata nõ habet fidei habitũ.ſed ea que ſunt fidei tenet aliter ꝙ; ꝑ fidẽ. Manifeſtũ ãt eſt 2 inheres doctrievecckłie tanꝙ; infallibili regu⸗ le aſſentit omĩbus quę eccłia docet. al vero ſj ipoꝝ aliqua tenet aliqᷓ nõ.nõ iam inheret do ctrine eccłie ſiẽ infallibili regule ſed volũta 1i Pꝛie. et ſic patz ꝙ hereticꝰ qᷓ Ptinaciter diſ credit articulu vnũ nõ eſt patꝰ eccłie doctri⸗ nam in oĩbus ſequi.ſi em nõ ptinaciter nõ eſt Heretic? ſed tm ereãs. vnde Patz ꝙ talis here⸗ ticus nõ habz de alijs articulis fido ſeò quan dã opĩoezʒ ſim ꝓpeiã volũtate. hec tho. Vt/ epoſtoli inſtante paſſione xp̃i habuerũt fidez EX ꝙ mter apł os quidã oino pdiderüt fidez vt iudas· vnde ſup idð yſa. v. xe q trahbius iniqᷓ tatem in funiculis. d glo. ꝙ iudas ſe ſuſpen⸗ dit ꝓputans nihil eſſe poſt moæte quidã vero p⸗ diderüũt fidem tm quantũ ad fozmã caritatis ł Sratie et nõ quantũ ad cerutudinẽ agmtoni vt petrꝰ Et ſic ið ĩteligi ambꝰ.fidelioe factꝰ petrꝰ poſtqꝙ; ſe fide pdidiſſe fleuit. atʒ iõ ma iorem gram repit qꝙ amiſit· quidã vo pdider̃t fidem ꝙ;tum að vtrũqʒ; qe dubitauerũt vt me. vlt · videntes aut aòoꝛauerũt.qᷓdam aũt dubi tauerũt c. o- bap- dubitauerit de al iquo fidei articulo cuũ dixit O:t. xj. tu es q venturu es ꝛc. ꝙ ipᷣe de xpᷣo nõ dubitamt quin eſſet homo et deꝰ. cũ dixit jo.j.ego vidi et teſtimo niu ꝓhibui · qe hͥ eſt filius dei.nec quĩ eſ paſ ſurus ꝓ genere hũano cũ de eo dixit. ecce a 3 nus dei:ecce qui tollis pctã mũdi. Sed vt qui dam dicũt neſciebat vtn eſſz ad inferos ĩ 4a pſona deſcenſurꝰ licʒ bñ crederet virtute paſ ſioĩis eius ptingere vſqʒ ad aĩcos eiꝰ qui erãt in limbo cuᷣ ſeriptũ ſci ret zach.ix. tu quoqʒ in ſanguine teſtameti tui eduxiſti vinctos de la cu in quo nõ erat aqua. Qui ſentẽtie vide⸗ g8. Oſentire m quadã omel. ſup id Mt. xj. tu es q̃ᷓ venturꝰ es.et ſic opoetz dicere ꝙ btũs o. nõ tenebat explicite credere xp̃ʒ ad inferos Pp ſona ꝓpeia deſcenſu · Quibuͦſoaz vero B dice nõ placet cum xp̃ᷣi deſcenſus ad ĩferos ſic vnꝰ de articulis et veriſibe ſit ꝙ beato jo.reuela⸗ tus fuit cũ xpus de eo dicat. Inter na. mu.nõ ſur · ma·o · bap· Et iõ verbũ ggS. exponũt du bitauit· i. ꝓ modũ duh itantis ſe Pabuit ſcz rõ ne intereogatõis. Vel diſtinguũt ꝙ muluplex eſt dubitatõ. vna infidelitatis qᷓ fuit in iudeiſ alia tarditatis que fuit in duobus diſe cipulis eütibus in emaus. tercia puitatis fidei qua 4 nõ tm̃ ofidit ſic opoætet et ̊ ðe dubitatio pu⸗ ſillanimitatis . iι—–modice fider qre dubi taſti · St ille due fuerut in quibuſdã diſcipulis ꝗ̃rta eſt pietatis et admiratõis et h̊ fuit in j0. et huiõi ſnie fuit ambeo.ſuꝑ lucã dicens · ꝙn queſunt ex dubitatõe vł ignoꝛãtia ſʒ ex pieta te · St dicit hiero · ꝙ ſi io es dubitaſſet nuquã xp̃ᷣus eum coꝛã plebe tot landibus extul iſſet Eriſoꝰ.autez ſup Mοα t. omeb. xxxvj· dicit ꝙ non queſiuit qma ignoearet ſed vt ꝓ xp̃m eius di⸗ ſcipulis ſatiſfieret · vnde xpᷣus aò beati jo. in⸗ tentionem et diſcipuloꝝ inſtructionem reſpi⸗ ciens eis reſpondit oſtendens opeꝝ ſigna. De infidelitate et infidelibus cõ⸗ muniter titulus. lvj. Oſtea conſiderandum eſt de vicijs op⸗ poſitis fidei.Et peimo de infidelitate que opponitur fidei quantũ ad actum eredendi. ſecundo de blaſphemia que oppo⸗ nitur fidei quantum ad actum confitendi r ca peimum peimo dicendum eſt de infidelita te in cõmuni: ſecundo de ſaracenis et iudeis · tercio de hereticis· quarto de apoſtotis. Circa Peimũ peimo de infidelitatis peccato.ſecũdo de eius ſpeciebus. tercio qũo xpiani ſe debet ad infideles hab ere · Circa peimũ ſciendum — — —, —⏑ — - ———— „ — —⁄Q. . ꝙ infidelitas dupliciter poteſt ſumi · vno mõ ſm purã ne gatõʒ vt ſcʒ quis dicat infidel ex hoc tm̃ qð nõ hʒ fidem vt illi qui nibil audie rũt de fide. et oc mõ infidelitas nõ hʒ rõem peccati ſed magis pene qæ talis ignoꝛãtia di⸗ ninoꝝ eſt ↄſecuta ex peccato peimi pentis et tales nõ damnant' ꝗpter peccatũ ĩfidelitatis I ſz ꝗpter alia peccata ꝗᷓ ſme fide remitti nõ pñt vnde jo. xij. ſi ñ veniſſez ęt locutꝰ eis ñ fniſſez peccatũ ñ haberentqð auꝰ.expoĩt de peccato quo nõ crediderũt in xpᷣm. Slio mõ poteſt in fidelitas ſumi ſſjm cõtrarietatem ad fidem ſ. inquantuʒ ei repugnat et ↄtemnit cum andit⸗ ſzm illnd yſa. l. dne quis credi.audi: nr̃o· Et ĩ boe peie ratio infidelitatis opletur et oeitur ex ſuphia ex qua ↄtingit ꝙ hõ ſuũ intellectuzʒ nõ vult ſubicere fidei et ſane doctrine patrũ· vñ ggS. xxx·moꝛa .dt ꝙ ex inani gloꝛia pᷣſũptio nes oei ũtur nouitatũ. Licet dici poſſit ꝙ ſicut virtutes theologice nõ redncunt ad cardina les ita nec vicia eis oppoſita reducũtur ad vi cia caꝑgitalia:et hoc ſcðo mõ infidelitas ẽ pec catũ . t cũ ꝓ eam homo maxie elonget qe nõ tĩ quo ad affectionẽ ſed etiã quo ad ognitõzʒ eſt mas oĩbus pctis que dtingũt in puerſi⸗ tate moꝛx · ſecus ẽ de pẽtis que opponut' aliſſ virtutibꝰ cheologicis vt inf̃ra dicet᷑·vñ auꝰ. ſup illud jo.ſi nõ veniſſem et lo·ꝛcẽ· magnũ in qmt peccatũ qð ſub noie generali vult intelli gi qdð ſcʒ e infidelitas· Sic aũt habet᷑ · vj. q· · vtn · aug p̃cipitare noluit ſnĩiaʒ de catholico malo et heretico ab.nõ peccãte qs eſſet peioꝛ qe et ſi peccatũ heretici ſit grauius ex genere pᷣt tñ ex aliqua circũſtantia alleuiari· et econ uerſo peccatũ catholici ex aliqua circũſtantia aggrauari licet eẽ infidelis peccato ĩfide⸗ litatis Suiꝰ puĩa? ꝙᷓ aliꝰ peccatoe ꝓ quocũqʒ alio peccato conſiderato genere peccati · alio tam pctõ vt ꝓ adulterio ceteris paribus Suius puniet fidelis ꝙᷓ ĩiſidelis · tũ ꝓPter no⸗ ticiam veritatis ex fide· tum ꝗꝓpter fidei ſacra⸗ menta quibꝰ e imbutus peccãdo ↄtumeliam facit Sʒ nunqd infid elis facere pᷣt aliqð bo num opus ˖ H ꝙ ſic ſcʒ illð ad qð faciendum ſufficit natura ſcʒ opus de genere bonoꝝ.nõ aũt pᷣt facere illõ ad qð requirit gratia ſcʒ o⸗ ꝓus meritoꝛiũ· NHec obſtat glo·que ſuꝑ illud ro.xinj. om̃e qð nõ ex fide eſt peccatũ eſt dicit ꝙ omis vita infidel iũ peccatũu eſt·qꝛ ꝑ hoc ñ intelligit ꝙ in omi ope ſuo peccent. ſʒ ꝙ pec cant qneunq; ex mfidelitate opus aliqð opã tur. vnde ſubdit ibidem ꝙ om̃is ĩfideliter vi⸗ uens vel agens vehemẽéter peccat⸗vel etiam ĩ telligi pᷣt illa glo·qꝛ vita infidelium nõ pᷣ̃t ee ſine peccato cuᷣ ſine fide nõ tollant peccata· De coenel io vero de quo in actibꝰ apłoꝝ ha bet. nota ſzm tho.ꝙ nõ erat infidelis alioqui eius opa nõ fuiſſent deo accepta cui ſine fide nullus placere poteſt. habebat aũt implicitã fidem nondũ mamfeſtata fidei euãgeln veri⸗ tate· vñ petrus ad eum mittit pleniꝰ ĩſtruedũ Qean videre de ſcdðo ſcz de ſpeciebꝰ infi . delitatis· circa q ſciendũ ꝙ ſi infidelitaſ attẽdatur ſzm comꝑatõz ad fidem. ſpecies ĩfi delitatis ſunt diuerſe et numero determinate ſcʒ tres· peccatũ em̃ infidel ttatis ðſiſtit in re⸗ mittẽdo lfidei et hoc vel fidei nõdum ſuſcepte vt m gentilibꝰ ſiue paganis vł fidei ſuſcepte et hoc vel ſuſcepte in figura vt in iudeis: vel ſuſcepte in maĩfeſtatõe veritatis vt in hereti⸗ cis. Si vero ſpẽs infidelitatis diſtinguan ſzm ereoeẽ in diuerſis que ptinent ad fidẽ · ſic nõ ſunt determĩate qe ereoꝛes in ifinitũ multipli cari poſſunt · vt pʒ ꝑ aug· li.de hereſibꝰ. Dee⸗ dictaꝝ aũt triũ ſpecieꝝ infidelitatis ſimplici ter eſt peſſima infidelitas hereticoꝝ · tũ quia magis fidei reſiſtit · tum qe gramꝰ peccat qui nõ implet qð ꝓmiſit· ꝙᷓ qui nõ implet qð nõ ꝙ& miſit. hinc de·ij· pe:ij: meliꝰ erat illis nõ ↄgꝰ ſcere viã muſticie ꝙ; poſt ↄgnitã r̃troeſũ ouerti quit' videre de tercio ſcʒ qũo xpᷣiani ſe debent ad infideles Habere vbi videnda ſunt. v. ſcʒ vtrũ cũ infidelibꝰ ſit publice diſpu tandu vti infideles ſint cogẽdi ad fidẽ · vt cuʒ eis poſſit coĩcari · vti hre dñium ſuꝑ fide⸗ les ſint ꝓmittendi· et vtrum ritus eon ſint to lerandi. Eunrca peimũ ſciendũ ꝙ in diſputa⸗ tõne fidei duo ſũt ↄſideranda· vnũ ex ꝓte di⸗ ſputantis· aliud ex pte audientium. Ex pte di ſputantis attendi debz intentõ. ſi em diſputet tanꝙ; dubitans ĩ fide peccat tanq; infidelis · Si vero diſputet ad ofutatõzʒ ereoꝝn vel ad ex ercitiũ eſt laudabilis. Ex ꝓpte vero audientiuz diſtinguendũ eſt qe ſi ſint inſtructi et firm in fide nullũ piculum eſt cozam eis de fide dil⸗ putare · & vero ſint ſimplices. aut ſunt ſolici⸗ tati ſiue ꝓpulſati ab infidelibꝰ fidem in eis co⸗ rumpe niteètibꝰ et tũc neceſſariũ ẽ diſputare ð fide ſi ſint aliqui apti ad ofutandũ ereoꝛes ꝑ hoc em ſimplices iĩ fide firmabunt taciturni⸗ tas vero eſſet eis occaſio ereoeis. vñ gg-ſicut mcauta locutio in ereoꝛẽ ptrahit ita ſilentiuz indiſcretũ eos qui poterant inſtrui ĩi ereoæee re linquit. Eut nõ ſunt ſolicitati vt in tereis in qꝗᷓ bus nõ ſunt aliqui infideles·et coꝛ-am talibꝰ diſputare ð fide e Piculoſum q fides eoꝝ ex hoc eſt firmioe ꝙ nihil ↄtrariũ audiunt ei qd eredunt · ¶ d hoc nota ꝙ Ui pſone laice licet publice vel ſecrete diſputare de fide. qᷓ vero ↄtra fecerit excoĩcet· vjie.quicũq;: S. j. Circa ſcdᷣm nota ꝙ infidelin quidã nunꝙ re ceperũt fidem. vt getiles et mdei et tales ſut ad fidem autoꝛitatibꝰ rõmbus et blandimen⸗ tis inducendt et non cogendi:quia credere é voluntatis et ſeruicia coacta deo non placet di. xl v.de iudeis · Si tamen Oditionaliter coa cti vt ꝓ minas·reꝝ ſuarũ ablationem· ꝓ ver⸗ bera vel ſimilem coactõnem bapti ſmũ recepe rint: et poſtea a fide receſſerit cogi debent re dire ne fides ↄtemnat · vs ibidem. BDi tame ab ſolute coacti baptizarent' non reciperent ſa⸗ cramentum baptiſmi: nec deherent ad fidẽ co gi · ex · de bap·maios es:tales tamen qui fidez⸗ nunꝙ;ᷓ receperunt debent a fidelibꝰ ſi poſſint compeſci :ne aliquo modo impediant fioe xp̃i ꝓpter qð qñnzʒ otra eos bellum monent· Fliqui vero mfideles qnʒ fidem receperunt · vt here⸗ tici et quicũzʒ apoſtote.et tales eẽ coæpaliter cogi debent vt ſernent quod ꝓmiſerunt Et ſic dicit aug: ↄtra epłl am ꝓmeniam.qnq; cuiuſq; crimen ita notum et oibus execrabile a paret vel vt nullos ꝓeſus vei nõ cales habeat defe ſoꝛ es ꝓꝑ quos poſſit ſciſma contingere nõ doe⸗ miat ſeueritas diipline- H nota ꝙ con tra xpianos qui ad ritum tranſierut vel redie⸗ rũt ubheon ettã ſi huiõi redeuntes dum erãt infantes ſcʒ mioꝛes ſeptẽénio vel moetis metu en tñ ablolute vel pciſe coacti fuerunt ba⸗ Pti ſati· ꝓPcedendum eſt tanꝙ; ↄtra hereticos ſi fuerint de hoc ofeſſi:-aut ꝑ xpᷣianos ſeu iu⸗ deos cõuicti · Et ita ꝓcedendũ eſt ↄtra fauto res receptoees et defenſoees talin:- ſic contra fantoees hereticonꝝ et defenſoees. l. vj. e.cõ tra:et ſic apte òt tales puniedos vt hereticos ergo eoꝝ bona nõ deuoluutur ad filios vt li vj·e.cum ſm Et ſic ꝑ hoc·c.ↄtra coerigitur ſm jo.an.ill̊ᷣ.j.q:nij. mdei.vbi dicit q bo⸗ na udeon deuoluutur ad filios catholicos: nec opoetet ꝙ lex noua coærigens pᷣcedentem de illa faciat menticne. li. vj· de Oſti . c. j·· q Sʒ nũquid liceret ſecrete ꝓpuulos moeoꝝ k alio rum infidel in baptiſare· credit roò · ꝙ ſic ſi ipi ꝓPuuli eſſent in articulo moetis alias nõ. nõ tñ rbaptiſarent' ſi poſtea adulti ad fidez ↄ uertanc. tñ ne deuoeandi lup.i. ind eis relm⸗ quant᷑.cunc patrini taliũ laboꝛare debent ꝙ ĩ fide et moaibus inſtruant'. qCirca terciũ no⸗ ta ꝙ Omunio cũ aliqua pſona fidetlibus inter dicit dupliciter· vno mõ in penã eiꝰ cui ↄmu mo ſubtrahit'. Æ.lο mõ ad cantelam eiꝰ cui i⸗ terdicit ne ↄmuicet et vtraqʒ; cã ełlci p̃t ex v bis apłi:coꝝ v.peimo mõ nõ mterdicit ec⸗ cleſia fidelibus omunione infideliũ qui niło mõ fide receperunt ſcʒ paganoꝝ vel iudeon qe non habet de eis iudicare iudicio ſpuali ſʒ tpali in cau. vt cu inter xp̃ᷣianos moꝛãtes ali⸗ quazʒ culpam omittũt et ꝓ fideles tpaliter pu niunt'. ſen hoc mõ ſcʒ in penam interdicit ec⸗ cleſia ↄmunione illoꝝ infideliũ qui demaue runt a fide recepta ſcʒ eos excõicando. Quan vero ad cautelam diſtinguendũu é ꝙ firmi in fide nõ ſuns ꝓbibedi coĩcare cũ infidelibꝰ qui fidem nõ receperunt et maxime ſi necitas cogat.Simplices vero et mfirmi in fide quo rum ſubuerſio poſſet ꝓbabiliter timeri ſũt a munone infidelium Phibendi et maxime ne magnam familiaritate habeant cũ eis neqʒ ſi⸗ ne necitate omunicent cũ ipis. c Circa qᷓrtuzʒ ſciendũ ꝙ nullo mõ pmitti debet ꝙ infideles de nono inſtituant dñi vel plati vel officia⸗ les ſup fideles hoc em cederet in piculum fi dei quia dni de facili poſſunt ſubditos puerte re niſ ſint magnle virtucis. Cederet etiã i fidei Otemptu dum ſcz mainfideles noſcerẽt deke⸗ ctus fidelium. Cederet etiã in ſcandalũ er de⸗ trimentũ fideliu dum ſcz mfideles eis ſub tali Ptextu mmiũ eſſent infeſti · ex· e. cũ ſit. et. linj. di nulla. vnde et apłbs.j.coꝝ . vj. ꝓhibuit ne fideles m mdicio cõtenderent coꝛam indice infideli poteſt tñ dominus redditus ſuos võe⸗ dere iuòeodeputato cuſtode xp̃iano a qꝰ ip̃oſ recipiat ſta ꝙ ꝑ hoc xp̃iani nõ grauent a iu⸗ deo. Bi vero loqmur hic de dñio vel ̃latõn e exiſtente ante diſtinctõnez infidelim et fide li um illnd dnium vel pᷣlatio nõ tolletur ꝓ talez diſtinctõz ſzm ſe oſideratã · qlia dñium et pla cio introducta ſũt a ſure huano. IHlla vero di⸗ ſtinctio eſt ex iure diumo.Ius aũt diumũ ẽ ex Gratia et nõ tollit ius hũanũ qð eſt ex ratõne naturali. Et mdeo illa.diſtinctõ nõ tollit domi niũ pexiſtens infideljũ ſup fideles · q Sed p̃t etiam dici ꝙ dnium et p̃latio introducta ſunt ex iure diuino.quia ſeruitꝰ que nõ eſt ſine do minio introducta eſt ſzm gof᷑. de iure diuino di · xxxv· ſexto· Conbfirmata de iur geñ · di.j. ijuſ gentiũ· Et aꝗ ꝓpbata de mur̃ canoĩco· xij .q. ij . R quos de ſeruisDoſſet tñ ius talis dñij vel p⸗ lationis iuſte totli ꝓ eccleſie ſententiã vel o⸗ dinationem autoeitatez dei habentis quia in fideles merito ſue infidelicatis meren amit⸗ tere poteſtate ſuꝑ fideles . I hec eccłia qanqʒ facit vt patebit infra de ſeruis mòeoꝝ qnqʒ; non facit ꝓpter ſcandalũ vieandrn ſichet dus Mt. xvij: oſtendit ꝙ excuſari poterant a tribu to quia liberi ſunt filj. mandauit tñ ſolui tri⸗ butum ad vitandũ ſcandalum. St apłs loqueſ de dñis infidelibus. j. thi. vj . cum dixiſth⸗ ſerun dommos ſuos honoeent. ſubdit. ne nome din et doctrina blaſphemet'. Circa qumtu ſcie⸗ dum ꝙ humanũ regimẽ a diuino regimie deri uatur et ipᷣm imitari debet. deus auté pPmittit aliqua mala fieri ĩ vnmerſo que ꝓbibere polſ⸗ ſet ne ſublatis illis maioea bona tollerent' ł peioa mala ſequerent'. Sic etiam et ĩ regimie Hhũano illi qui poſſent aliqua ꝓhibere tolerãt ne aliqua hona impedian vel ne maioea ma la ſequant.ſiẽ dicit aug· li.de oeòine · Fufer meretrices de mundo et turbaſti oma p libi⸗ dine. Sic igitur licet infideles in ſuis rintbus peccent tñ tolerari pñt vel ꝓpter aliqð bonuz q Yuenit ex eis· vel ꝓpter aliqð malum vitã⸗ dum. Ex hoc aũt ꝙ indei obſeruant ſuos ritus in quibus olim figurabatur fidei veritas ꝓue nit hoc bonũ ꝙ ſceʒ habemꝰ ab eis noſtre fidi teſtimoniũ· Et mdeo in ſuis ritibus tolerantur. Flioꝝ vero infideliũ ritus qui nibil verita⸗ tis vel vtilitatis habent nõ ſunt tolerandi ni⸗ ſi foete ꝓpter vitandam almd ſcandalum vel malum vel diſſidium qð ex hoc ꝓuenire poſſz vel impedimentum ſalutis eoꝛ qui ſic tolera ti paulatim Oouertuntur ad fidem. “ S Pe mdeis et ſaracenis ti· lvig · Einde conſiderandum eſt de judeis et ſaracenis. St peimo qui dicuntur iudei eet ſaracem. Secundo quomõ ſe debet habere aò eos ceiſtiani vbi plura que dicta ſunt in titulo peecedenti m generali explicã⸗ tur magis in ſpeciali:tercio de pena traſgreſſi onis:quarto quid iur̃ de ſeruis eozum ſi ſunt vel volũt fieri xpiani · Circa peimũ nota q; iudei dicunt qui legem moyſi tenet ad literã fe circũcidendo et alia legalia faciedo· dicti indei a tribu dignioei ſcʒ iude priarche Para cem vo dicunt qi nec nouũ nec vetꝰ teſtame tum recipint·qui cũ vocari deberent agareni — — — — qe nati ſũt ð agar ãcilla abeae fe a ſara vxoe ciꝰ etc l ibera noĩant ſaracenos· ſunt tñ qindã inter eos ſcʒ ſamaritam a ſamaria ciuitate di cti qᷓ qᷓnq; libeosmoiſi receperũt ſů ñ & Betas Irca ſcdᷣm no· ꝙ xp̃iam aliquo mõ nõ de bet cũ iudeiſ comedere nec habitare nec eos ad ſua cõniuia reci pe ·xxviij:q i:nullus omneſ.cũ ſaracemis vo pꝑñt omedere· xj · q· iij · ad meſam. Rõ huiꝰ diuerſitatis eſt qꝛ udei fi dez noſtrã magis impugnãt p ſcripturaꝝ ab uſum et ciboꝝ noſtroꝝ tẽptũ · Quidã tame vt laur̃-jo-et multi ſequaces eoꝝ dicüt indi ſtẽcte et meliꝰ ſzm ray.et gof.ꝙ nec cũ ſara⸗ cenis debent xp̃iam facere pᷣdicta qe et pſ hodie iudayzãt · ſ. ſe circũcidedo et quoſdam cibos diſcernedo. vñ eade eſt cauſa ꝓhibitio nis vtrobiq; Excipi tamen caſus in quo licʒ vti cibis appoſitis a paganis tpibꝰ en ſerua⸗ tis ab eccleha ſtatutis vr cũ ad p̃dicandũ c⸗ ſti fidẽ ad eos accederẽt xp̃iani er · e. quã ſit · Et ſic intelligit illud/xj·q/nj:ad meſam du⸗ mõ nõ eſſet dictum eis ꝙ illud eſſet ĩmolatnz ydolis · qe tunc vt dicit auguꝰ.ſanctius eſſet fame moei ꝙᷓ; ydolotico veſci.xxij· q:iiij · ſicue qð eſt mtelligedũ ſi veſceretᷣ ad veneracõnẽ ydoli alias in ſumma neceſſitate famis poſſet eo velſci · ſ. ꝓteſtãdo ꝙ non comederet ad ve⸗ neracõz ydoli.quia neceſſitas nõ habet legẽ de Oſe. di. l. ſicut · Icẽ xp̃ᷣiani non debent cum ſint infirm iudeos vocare nec ab eis medici⸗ nã recipe nec ſe cũ eis in eiſoe balneis balne ari. xxviij.q:i.nullꝰ cmes· Item iudei non de bẽt pmitti nouas ſynagogas erigere ſed ami quas non tñ latõees vel altioees vł pᷣcioſio⸗ res ſolito reficere et ſuos ritus et ſolenitates ſeruare er·e. iudei · c. ↄſuluit.Ite ĩ ſabbatis ñ debẽet ad iudicia trahbi nec alios trahere. nec ſepulcra eoꝝ effodi obtetu alicunꝰ pecunie C.e.die ſabhato et exe⸗ſieut iudei nec ð bẽt in ſuis feſtis pturbari vt dicit ibidẽe tẽ non ſunt pmittedi in triduo ante paſca et maxime in die veneris ſancti hoſtia vel feneſtras ap⸗ tas habere impublicũ ꝓdire ex.: e · q · Eo ꝙ ñ nulli ex eis die illo ſolent criſtiams illudere ex.ein nonnulb. ſic eẽ et alias abhõmatões et abuſus ꝓhibentur facere ex · e · etſi indeos ſtem cogi debẽet in omni criſtianoꝝ ꝓuincia omĩ tempoæe tale ſignũ vel habitũ deferee qꝰ diſtinguantur ahb alijs maifeſte ex·e in nõnb lis · Ite iudei cogi debet deciãs ſoluere pᷣdia⸗ les ey · de deci · tereis · Item debet cogi teſtes criſlianos ↄtra ſe recipe ex · de teſti · indei . u dei vero dtra xpianos teſtificari non poſſunt vt dicitᷣ ibidem in glo · et · ij · ꝗ; vij. ſi Hereticꝰ HNec reges nec peĩcipes debent peiuilegia o⸗ cedere vel oceſſa ſeruare· vel ſeruari ꝓpmitte⸗ re iudeis vel ſaracenis ꝙ p xp̃ianos ↄuinci ñ poſſint ex · li· vij.ð teſti· cũ iudei· Item xpᷣiani non debẽt indeos grauare ex· e · ſicut · niſi fo⸗ te circa penſzonũ exactõnes ĩ peincipio loca⸗ tiõis non poſtea· vt ſic cogãtur ouerti· xxiij. q:vj.iam vero tem nullꝰ iudeo vel pagano poteſt aliquid in teſtameèto relmquere. qð ſi fecerit etia poſt motez iudicabit nachema I1 J,„ 95 j. anathematizabit. eẽ · de here · ſiquis ex : et xxnij.qij.ſane. Dicit tñ hoſti· vniuerkitati indeoꝝ legare non poteſt. C. e.l. 1. ſed ſingu lis foste ſic laico ſed clerico nõ licz etiã ſi iu deus ſit frater eiꝰ. Sos tñ paſcere licet· Roð. vero credit qð ſiue cłericꝰ ſiue laicꝰ daret in deis ſine legaret eis: maxie ↄſangneis vt eo⸗ rum ſuccurꝛerz arte neceſſitati puniri nõ debe ret. Item ſi iudei vel ſaraceni vemũt ad fidez nullatenuſ a poſſeſſoni bus ſuis excludantur et habeant partem hereditatis ſue· Et hoc eſt verum peeter ſeruos qui peeceſſerũt eos m fi⸗ de quos non recuperabũt · C· de epiſcopis ᷣo nobis.et.ex.e.iudei · i· cũ tamen indei ſint ui non poſſdeant eas vt ꝗꝓpeias ſed vt peculi uz vñ poſſent illis peiuari ꝑ dominos ſuos ni ſi cum ↄuertuntur ad fidez: qꝛ tunc nõ debẽet in fidei fanozem niſi eas habeant per vſurazʒ In quo caſu reſtituere debent eas vel peetinz earum ſi compate fuerint de vſura. illis b he red ibus eoꝝ a quibꝰ eas habuerunt ſi ſcian⸗ tur· alias poterunt ſic conuerſis tanꝙ;ᷓ paupe ribꝰ p epiſcopum aſſignari ſecundum rod· et bern · ſup· c. iudei · ij . ¶ltem licet dommi ter⸗ rarum res iudeoꝝ cum ſint ſerui poſſint acci⸗ pere · vt dictum eſt non tam debent eis neceſ ſaria ſubſidia vite ſubtrahere:nec exactioni⸗ bus vltra ſuoeum peedeceſſoꝛum conſuetndi nem peegrauare· ſi tamen ipſi indei nichil p̃⸗ ter vſuras haberent. accepta ab eis ex cauſa lucratiua ſine ex cã lucri captãdi puta ꝑ exa⸗ ctione: donatione et punitione licite retine⸗ re non poſſunt ſed illis quibꝰ ipſi iudei reſti tuere tenebantur ſi inuen iretur reſtitui/alias in pios vſus erogari deberent· Mabita vero ab ipſis indeis mehil pᷣter vſuras habentibꝰ Habita inquam ex cauſa non lucratiua ſiue cã damni vitandi vt ꝗpter venditionez vel loca tionem. poſſunt licite retineri dummõ non ac cipiatur res ipſa vſuraria eadem numero· Et idez dicedum eſt de receptis a criſtianis mich il peeter vſuras vel furta vel rapinas haben tibꝰ . Item non permittitur indeis vei ſarace⸗ nis in domi bus ſujs habere mancipia criſtia na ex. e. iudei . ij . Ite xpiani ꝓ Ma mercede ex ponãt ſe ſeruicõ iudeoꝛũ qð ĩtelligi in domi bꝰ iudeoꝝ Etſi nolĩt ab eis diſcedere ſũt ex ↄmũicãdi vt ĩ c· iudei · Etſi iudei nolit eos di⸗ mitte ꝓhibet criſtianis cõmerciũ cũ eis ex · e.etſi iudeos.poſſunt tamen colere peedia:ex e.multoꝛum tem eccleſra neutros admittit ad actus legitimos. ij · q· vij alieni. ſic igit ꝛudicat in ꝓpluribꝰ iudeos eccleſia licet ſimt infideles . Nec tamen facit ↄtra illud· i. coe· vj. quidò mihi de his qᷓ foeis ſut iudicare· qe B intel ligit de pẽa ſpirttuali directe · ſic em di⸗ recte eos ñ iudicat.ſ.eis Renã ſpintuale infli gẽdo. vł regulas religiois ĩponedo. ſᷣ infli⸗ git eis pena tpalex· ſ.coeporale vł pecuniari am.vel etiã ſpirituale indirecte ſcilicet criſti anos ab eon conmumone remouendo hbec alexan. angli:in ſecundo: Item iudei poſſunt agere et conuenire apud iudices criſtianos ſed ñ apud ſenioꝛes eoꝝ arbitrariuz poſſunt ð eligere indicium cuiꝰ ſententiam oedina rius exequa. C.·e.iuòei romão Cte peiciꝑes catho lici n debẽt in tereis ſuis pmittere ſaracenos alta voce aliqꝗᷓ verba dicere in honoze macho meti.nec alique ſaracenũ vt ſanctũ venerari lbeo. vij · de moeis· cedit. Ernca terciũ ſcieèduʒ ꝙ trãſgreſſoees oĩim pdictarũ ↄſtitucõnũ ĩ hoc titulo poſita⸗ rum puniũᷣtur hoc mõ. Si clerici ſint et admo niti canonice ſatiſ facere nolit officõ et bñnfi⸗ cõ ſũt pꝛiuãdi:. Si vo ſũt laici xpᷣiam ſiue pꝛĩci peſexeqᷓ noletes.ſine alij ĩpedietes debent ſi aòmoiĩti nõ ſatiſ fecerint excõdicari. Si vo ſut iudei vb ſaraceni tamdiu xpᷣiani ſunt ab eoꝝ ↄſoetio commercõ et muione ſub pena excõ mũicatiõis ſi expedierit remouèdi: donec nu triceſ et huietel xpian aſ dimiſerit et rſtituerit omĩa bõa ſua illis qui de ritu ſuo fidẽ xp̃ianã elegerut · et donec etiã in vſus pauperũ xpᷣia noeũu ſzm Puidẽtiã ep̃i dyoc ↄuertat quicq̃d a xpᷣianiſ adepti fuerit occaſione offitij ſuper xpianos ſuſceptai. Et hoc intellige ð indeis et pPaganis. Statuit etiã eccleſia los udeos pnublice cededos qui ſubuertere attẽptauerĩt ex infidelibꝰ baptiſatos et ſimiles peas. Qñ qʒ etiã ſtatuit otra tales penas pecmarias ſe cundũ qᷓlitate delicti moderatõne tñ habita m verberibꝰ ꝙ eius ſtatutũ in vindictã ſang nis trãſire mime videat᷑. tab em pena indiſle cte & relinqm iudici ſecłari.eo bant om̃es iſte pene·xviij.q:i:ſepe.et.c.nullus.et ex. e. ſicut et/ c. etſi iudeos et c. cũ ſit. et ex . de rap; in archiepᷣatu et. xvij.qiiij.Oſtituit. Item xp̃i am ꝓhibiti ſunt deferee ſaracenis arma fer⸗ rum et lignamina. Et cõtrariũ facietes ip̃o fa cto ſunt excõicandi exe.quoeũdã ad liberã⸗ da St i eſt de illis qui eis galeas vł naueſ vedũt· aut ĩ nauibꝰ eoꝝ piraticis curã Zuber nacõis exercet. vel quibuſoã alis machmis impedunt eis aliqð ↄſiliũ vł auxiliũ in diſpe diñ teree ſancte · vt in c: ad l:berãdam. De ho etiã vide infra li.vij.ð cen.ec.ſiue ti.ſcõᷣo ca ſu.xxv.Flie vero merces nõ ſunt ꝓhibite te⸗ poee treuge ęr· e.ſign ficauit. Irca quare ſcieduz ꝙ ſeruꝰ indei aut eſt vnaculꝰ. i. de ãcilla ꝗ;a natꝰ aut eptici 8. ſi vernaculꝰ ſi ſit vel velit fieri criſtianus ſtatiʒ efficit' liber nullo p̃tio dato.C. ðdepiſ. et cb.deo nobis ar.di. Inij. fratermitate. B61 vo eſt epticiꝰ aut erat xpᷣianꝰ qñ fu it emptꝰ? aut paganꝰ.ſi xpianꝰ idiſtincte liber efficit nłlo p̃cio dato:di.liiij.mancipia. Siłr ec ſui hereticoꝛx impune pñt et dños relinquere et ad eccleſiã ↄfugere· C. ð hereticis.et manich eos · Si aut eraupaganꝰ aut fuit emptꝰ cã ſer uitij et tũc ſi vult feri xpᷣianꝰ efficit' liber ſi ne peõ · di . liiij· fraternitatem. Fut cã merci⸗ monij:et ita ſi mfra tres meſes eũ nõ expoſue rit venale poſtea ſi velit fieri criſtianꝰ ſine P cio liberabitur.qꝛ pᷣſumꝝ emerit ꝓ ſeruicõ ſi aũt eũ expoſuit ifra tres moeſes et ipᷣe vult fieri xpᷣianꝰ mfra ſpaciũ illð vł poſt dů tñ p dnm ñn ſteterit qo minꝰ eũ vediderit infra ſpa⸗ ciu i liberabit redd ito ptio·xij.ſoł.di.liiij fraternitatẽ. et ex· e.c.i.et.ij.et vltimo et h⸗ intellige mii dñs ei noletem cum diceret ſe velle fieri xpᷣianũ circũcideret vel eiꝰ alteriꝰ ſecte ſignnʒ impꝛimeret · tũc m ꝓ mmuna coe poeis ꝓpeij.ſine pᷣcio liberabit.di.linj:nulia aut dictũ eſt ſeruis iudeoꝝ idem dicéò eſt ꝑ oĩa ſm laur᷑.jo.et multos alios ò ſermis ſaracenoꝝ lug veo dixit de vxerraculi iu deoꝝ · ꝙ etiã ſi fiãt xpiam dñis paganis ſer uire tenent. et ſic paganꝰ pt eſſe dñs xpiani ſz nõ fieri vt etiã ſupra dictuʒ eit in ti · Pcedẽ tci · Secꝰ eſt ð vernaculiſ iudeoꝝ Pter pfidi am et mas ſuſpectã cohabitatione illoꝝ · pei mũ magis placʒ ſzm ray. et alex· in ſcdo.quia Hodie eade ſuſpicõ et ide periculũ eſt de vtriſ qʒ vt etiã ſupea dictuʒz elten Bed cuiꝰ monete erüt illi. xij. ſob. ſi nradieli eg dieui quidã qꝗᷓ bus videt' oſentire gof᷑. ꝙ ſolidꝰ ibi accipit aureo inſti · de pems te. li. . fi. ln dicunt quibꝰ aſſentit ray:ꝙ erũt illiꝰ monete qᷓ habe tur ibi ĩ vſu.ff.de le. tercõ. nũmꝰe Sʒ nuq ile ſic redemptꝰ fiet redimetis ſeruꝰ q; ñ ſed reddet ei pecuniaz et erit liber. ar. inſti. de noxa · ac· . dñs · et ſi n pt ei reddere hoſtiatiz querat vb mpi redimeti aliquãto tẽpoee ad ar⸗ bitriu boni viri ſeruiat ar.xxxvj.qi. rapto. Si tñ ab aliquo ex pietate redimat' aĩo nõ re petẽdi:nec ptiũ reddet' nec ꝓ pᷣcio ſermetur qe qð ex pietate dac ꝓphibet ius ne repetatur qð ſemꝑ pſumit' niſi dtrariũ ꝓteſtet. ff.de re lig· et ſum. fu.l.ſiquis.. mterdumæQuid ſi pꝓlures ocureãt ad redimeduz. Beſpõdet gof᷑. et hoſt.ꝙ ep̃ns loci magis eligat idoneu ar. ff· de ac. ſi plures· vel ſi ſint pares eps Stifi⸗ cet cui velit ar. ex · de iurepa.cũ adnocatus. fee nuquid xp̃ianꝰ p̃t emere mdeũ vel pa ganũ ꝙ ſic. ex etſi iudeꝰ.ſed iudeũ ſecũ in familia no habebit · xxviij.q.i.ſepe et.c.nł⸗ lus. Er ſi ille velit fieri xptanꝰ no pt pohibe⸗ ri · xix · q· ij. due · et e de renũ.niſi cũ peidẽ· . ſed dices haptizatꝰ tñ remanebit ſeruꝰ domiĩ xij·q.ij. eccleſiarum ſeruꝰ. De bereticis titulus. lvii. Oſtea ↄſiderãduʒ ẽ de hereticis.et pei mo quis et quot mõẽis dicit hereticus ſcòo ꝗᷓ pena ferian heretici.tercõ qua pena feniãtur fautoees eoꝝ.quarto qua pena feriãtur dñi negligeteſ hereſim extirpare. qͥn to qualiter ab hereſi redies recipiat᷑. ſexto qᷣſ relapꝑſus ceſeat.ſeptimo qui notarij et qui te ſtes i officiũ inquiſitiõis admittãtur. octauo quãta et qualis poteſtas inquiſitoeibꝰ datur Circa peimũ ſciendũ ꝙ nomẽ hereſis grece ſonat electionem laune Coquimur auũt nũc ð Hhereſi ſm qð e circa ea que ſunt fidei. lectio em eſt eoꝝ q ſunt ad fine p̃ᷣſuppoſito fime. Et ideo recte dicitur hereſis ſpecies ĩfidelitatis pertines ad eos qui xp̃i fidẽ ꝓfitent ſed eiꝰ doctrinã puertunt ι 1 em xp̃o tanqꝙᷓ; fini aſſen tiunt ſed m eligedo ea de quibo criſto aſſen⸗ tiant deficiũt qe nõ eligunt ea que vere ſunt a criſto tradita ſed ea que ſibi ſuggerit mens Pãa Anuenit ãt hereticꝰ dici multipr. ðe em hereticꝰ ereãſĩ fide vñ auꝰ.dt P hereticꝰ e q̃ — — — — — —— — ——,⸗ — — —— falſag opinioẽz de fide vel gignit ˖ vt Hereſi⸗ archa. ſ.areiꝰ.ſabelliꝰ.et macedeniꝰ.vel ſeq̃ tur vt qui hereſsarcham imtatur vt areram- ſabelliaĩ et macedonianixxiiij· q:iij:heticꝰ. et c. qdem·dicit aut hereticꝰ vt dꝛcit hꝛieroꝰ qui ſeripturã aliter intelligit ꝙᷓ ſpũſſanctus a quo ſeripta ẽ efflagitat⸗licet ab eccleſia non . — 2*7 „ . . receſſerit· xxiij .q:nj. hereſis · ᷓ̊ aũt facit qui expoſitiõz ſacre ſcenptur ad H̊ retozquet qð o traria ei qd reuel auit ſpuſſant᷑tꝰ. En eze · xiij dici c de falſis hetis. ꝙ pſeuerauerũt ofir mare ſermons ſczʒ ꝓ falſas expoſicões ſcriptu re. Dicit' enã hereticꝰ qui a ſacram̃tis eccle ſie et ↄmuione fideliũn eſt diuiſus · nij · q · i · ꝓ aunt vt excõicatꝰ.Dicit' etiã hereticꝰ qui ẽ ſa cram̃toꝝ pu erſoæ· vt ſimomacꝰ qui vedi vel emit bona ſpiritualia vł eccleſie ſacram̃ta· vt 1. q.i. patet· Itẽ du biꝰ m lide e · e · c. i. vñ in leui articulo deuiãs a fide cẽſetur hereticus C.e.l.ij.tem qͥ conat' auferee eccleſie roma⸗ ne peiuilegium a xpᷣo ſibi traditũ · xxj· di. c. i· Omes pᷣdictos ſex modos ponit gof·et hoſt. Fodit autez pᷣdictis hoſti · ſcz ꝙ large pᷣt diet hereticꝰ oĩs qui nõ tenet articulos fidei · ſic indei et getiles ſũt heretuci· et hoc mõ nõ oĩs hereticꝰ eſt excõicatꝰ. tez dicit᷑ hereticꝰ qui omnnionẽ eccleſie catholice nõ recipit. in antẽ· de peiuile · dot here · mu . ñ p̃̊· poſt peĩ cipiũ colb · vnj Ctẽ q̃ trãſgredic p̃cepta ſedis apolſtolice · di · xix · nullꝰ Item qui nõ recipie easg· di · xx· debilis. Sʒ ſtricte dicit hereticus qm al ter ſentit de articulis fidei ꝙ ecclefia romana.xx ·q:iĩ.h̊ eſt fides:tem nõ ẽ docenõ nec ſentiẽdũ de ſacramentis eccleſie aliter ꝙᷓ; ſentit eccleſia romana Mi em̃ ꝗ faciũt hoc ſi ſit notoeiũ et oms alij lic ab micio occulti exquo ſinguli epᷣi ꝑ ſuas dioc· cũ Oñ lio eleri coꝛuz vel pſ clerici ſede vacante cum conſi⸗ lio ſi optuerit vicinoꝝ epoꝝ eos iudicauerit Hereticos ſunt anathematis perpetuo vĩculo in nodati.ex ·e·ad abolendã.rñũlo.i.G̊ hoſtie. umerãtur aũt · xxinj ·. q:ij · quidã · vſqz ad ki⸗ ne ꝗqſtioms ſecte hereticon. lxxviij. qrũno⸗ ue vltimas nõ nõiat actoꝛ ſpeciali noĩe: ſant aute oms hereſes hodie dãnate ex · e · ad abo⸗ ledã. Eſt aut pnñᷣtis ĩtẽcõis oſiderare de hereti cis Em permũu modũu dieẽdi hereticu m quez etiã modũ dicic hereticꝰ qᷓ de articłis fidei bł/ ſacram̃tis eccleſie ſentit aliter ꝙᷓ romana ec⸗ cleſia.Sciedũ aũt ꝙ ſicut dicit augꝰ.et habe tur.xxiiij ·q:iij·dixit apoſtolꝰ.Oi quidã ſentẽ ciã ſuã licʒ puerſam nulla pti naci animoſita⸗ te defedũt querũt aũt cauta ſolicitudine veri tatẽ pati coerigi cũ muenerit nõ ſunt inter he reticos ↄputãdi.qꝛ ſcʒ nõ hñt electiõʒ ↄtrari am doctrine eccleſie· Siquis aũt determiacõi vbis eccleſie ptinaciter reſiſteret hereticꝰ ce⸗ ſeret· cꝰ quidẽ autozuas peicipal iter ĩ papa reſidet · ij · q ; i. quoti es et·c. B eſt fides. Ex hiſ patet ꝙ nõ quicũqʒ deuiat a fide· ſed qᷓ ꝓꝑtina⸗ citer demat ꝗꝓpeie dicitur hereticꝰNuüquid hereſis· ad oĩla credibilia ſe extedit. Eñòʒ a⸗ lex · an · in ? ſumme ſue ꝙ hereſis ad tria ge⸗ nera credibiliũ extedit ꝓ opoſitione ad fi de tamẽ ſim quandam anologiam. Mã racõ fidei peime et pemcipaliter eſt circa artieulos fidi et per oppoĩtum hereis fides exteditur ad il la qᷓ docet ſacra ſcri ptura cca moꝛes- ve q; foemcacõ eſt peccatũ mortale et ꝓ oppoſi⸗ eu hereſis. 32 fides extẽdit ad hiſtenas i bi⸗ blia otẽtas.et p oppoſitũ hereſis.qui em aſ ſereret aliquam hiſtoiã biblie eẽ fᷣłazʒ et hoc Fainaeiter hereticus cenſeret· peima eredibi la peiꝰ eredũtur et poſtea intelligunt. ſcõa ſimul mtelligunt᷑ et credũt'.tercia credũtur et nũqꝙ; mtelligunt.¶ Sz nũquid excuſat a⸗ liquis ab ereoæe ſi teneat opioez magiſtri quẽ audit ih& in his qᷓ nõ ptinẽt ad fidẽ vł moees poteſt aliquis ſine piculo ſequi hãc opiniõez vel ilã. In his vero que ptinet ad fide vł bo nos mozes nullꝰ excuſat ſi ſequat opionem ereoneã alicꝰ In dubijs em̃ nõ debʒ quis de facili aſſentire-& ve dicit augꝰ lic iij de do; xp̃ianadebz oſulere regulã fidei quã de lo⸗ cis planioeibꝰ ſacre ſcripture et autoeitate eccleſie ꝓcepit qᷓ crgo aſſentit opiõni alicuiꝰ mamfeſte ↄtrarie ſacre ſcripture· vel etã pu⸗ blice doctrine eccleſie excuſari nõ pᷣt ab ereo rec Et hic nota ꝙ; ſm alex· an · in ſcòo ſũme ſue tria Ocureunt ad pfectã racõz hereſis ſczʒ falſa credulitas ĩ rõnali puerſa voluũtas in ↄ cupiſcibiliet defeſionis ſiue impugnationis Ptinacitas ex pte iraſcibilis ·.hm peimũ atten di WMud Hiero. ſ. qui ſcripturã æc vt; 6. ſcᷣm peimũ· et ſcm attedit deſcriptio aug. li. de vtcilicate crededi ſcʒ ꝙ hereticꝰ eſt q̃ alicꝰ te⸗ poꝛalis ↄmode et maxie gloeie peincipatuſq; gratia falſas opiõnes vb nouas gignit vel le quit Et tãgit hic augꝰ.ill qð frequeter ac⸗ cibit cũ dicit qui alicꝰ ꝛc. Scõm vero terciuz ſuppoſitis peimo et ſcdðo attẽdit᷑ diffinicõ q̃ ponit' in glo:ſuꝑ illð·i.coexj · Auòio inter vos ſciſſuras eſſe·qᷓ mquit in eccleſia dei pea⸗ ua ſua dogmata defeſare pſiſtũt heretici lunt AEau tur videre de ſcðo. ſ. qᷓ pena hereti⸗ ci fertãtur. Circa qð nota ꝙ puniunt vi⸗ tacõe excõicacõne· depoſitiõe· ryruũ ablatiõe et miitari ꝓſecutiõe · DHuniũtit quide vitacõ ne:cirea qð nota ſcm alexan.m ſco ſuo ꝙ; multiptex eè ↄmuio. t ſimiiter multipl ex eð mũuionis peiuatio · Eſt em ↄmunio ſpuahs. ſcʒ que eſt in ↄſenſu vero vel interp̃tattuo·. Et hꝰ mõ nõ eſt cu hereticis mnmandũ ſic intelli gitur illð.ij· coæ · vj · exite ð medio eoꝛũ glo. ſpiritualiter· ſ. vt eoeuzʒ ſcelera increpetis: ?2⁹ eſt ↄmũio in ſacrametis· t hoe mõ etiã non e Omunicandum cũ hereticis notatis ſiue noia⸗ tis · qui etiã licet nõ ſint notati ſiue noĩati qᷓn tum tamen eſt de ſe peiuãtiy effectu cõmons ſacramtoz qe ipᷣo iure fſũt excõicati· ſiue ſint occulti ſme maifeſti ex ·ð hereti· excomuicaꝰ tercõ eſt vmmo in cibo potu et hmoi. Et hoc etiã mõ nõ eſt cẽõmũicandũ cũ illis hereticis q̃ p̃ciſ ſunt ab eccleſia nõiati.q̃rto e cõio coꝛ poꝛalis vt cohabitacio in eadem etuſtate Et talis cõmunio non vitabatur in pemcipio p ter multitud mem hereticozum.et etiã adhuc alicubi non vitatur. ſi autem ab aliquibus timerec de lapſu rutiꝰ eſſet non Habitare cuz eis · et ſm hãc diſtinctiõzꝭ ſolui pnt niqᷓ obiciã tur?Sedð obi cic ilõð ρι. xnj: ne foete colli⸗ getes ʒiʒania eradicetis ſimb et triticu ſnnte vtraqʒ creſcẽ vſqʒ ad meſſe zizania ſ ut hereti ci triticũ fideles:meſſis finis ſeculi.ergo he⸗ retici ſunt tolerãdi inter fideleſ·et nõ ſunt ab eis ſepandi vl vitãdi vſqz ad finẽ ſeculi i lud dictuü p̃t intelligi de heretis occultis qꝰ rum hereſis dep̃hedi nõ pᷣt· tales em etſi excõ municetur excõicacõe generali nõ tñ excõi⸗ cacõe ꝓſonali:nec extermiant gladio materi ali.niſi cũ mł titudme ĩfideliũ manifeſtoꝝ in nemãtur·. Vb mtelligi pᷣt de catholicis malis vñ rabanꝰ hs diſcretiõis exẽpluz eqnimiter tolerare debz maloſ ꝗpter bonos · S&m aũt ꝙ; meſſiſðe ið tꝑꝰ quo heretici maifeſte coerupti ui ahioꝝ ſunt abiciedi enãgelica falce· zm HB intelligitur ꝓmiſſio ꝓ tpe ilo quo nõ diſcer⸗ nitur plene an ſit hereticꝰ.cũ aũt innotuerit plene eccleſie coeruptio ſua ẽ pſonaliter pci⸗ dendꝰ. vñ augꝰ? li.de vera reli.dic ſentẽtiali ter ꝙ ĩ eccleſia tamdiu ſuſtinet ereoe alicuiꝰ donec accuſatiõz inueniat aut opmione pea⸗ uaz ptinaciter defendat. Cũ aũt dicit. i. coe· xij· neceſſe eſt hereſes eſſe.wi dicit. neceſſe ẽ illò qð e vtile ꝓ aceñs ſiue pᷣter intencõz he⸗ reticoꝝ · ſ.ad hoc vt ab hiſ qui ſe exercèt ĩ di uina ſcriptura pigricia eã diſcuciẽdi excutia tur.et magis fidei veritas declaretꝰ. et hᷣ ha bet ex glo· ibide . vñ et ſzm q habet ex glo·. ſup illð yſa· vij · G̊ dit dñs deus ꝛc. ſemꝑ· ſ.vſ qʒ ad fine ſeculi erũt aliqᷓ hereſes vł malicie hominũ ad exercẽdũ fideliu pacietiã et ſapie tiãc Duniunt etiã heretici excõicacõe qꝛ oĩs hereticꝰ ſiue occultꝰ ſiue maiĩtfeſtꝰ ẽ ipᷣo iure excõicatiõe maioei excõicatꝰ ex.e.ad abolen dã tẽe depoſitiõe · qe indiſtincte ſiue ſit cle⸗ ricꝰ ſme laꝛcꝰ papa vł impatoe vłb quil ibz in ferio⸗ꝛ depomi debz ab omi dignitate di.xl.ſi papa ·et·xxiiij·q/i.qui ↄtra pacẽè et ex.e.ad a boledaz· Danati vero p̃ſentibꝰ ſecularibꝰ po teſtatibꝰ aut ęoꝝ baliuis relinquãtur aniadò uerſione deb te puniedi · Clericꝰ peiꝰ a ſuis oedinibꝰ degradat. niſi ↄtinuo poſt dep̃heſi onẽ erzoeis ſpõte ac cancĩce recureerit ad fi dei vnitatẽ · ex· e · ad aboledam et.c.excõica⸗ mꝰ.i.et c·excõicamꝰ.ij. Degradationẽ aũt ĩ tali caũ ſine p̃ᷣſbiteri ſiue alteriꝰ in ſacris cõ⸗ ſtituti facere poterit ſolꝰ epᷣus ↄuocatis ab- batibꝰ alijſq; pᷣlatis et religioſis ꝓſonis ac li teratis ſue dyoc· de qbꝰ videby expedire li. vj · e. c.i. Et ſzm jo· an · ꝓ hoc qð dicit' ſolꝰ.ñ excludit᷑ c.ſui xviij.q:ij·nullã. Degradati one aũt celebeata picet eps poteſtati ꝙ in ſu um foꝝ recipiat degradatũ et ſie intelligit ſibi tradi. ꝓ eo tñ debz efficaciter eccleſia ro⸗ Sare vt ctra moete puniat᷑ e? · e. de vᷣ. ſig. no uimꝰ. Sũt aũt heretici ſm leges puniẽdi vlti mo ſupplicio.C.e.areiani. de Oſuetudine tam̃ cremãtur«ꝙ & quomõ dep̃hẽ det' ereoz He di cunt aliqui ꝙ ereoe dep̃hendit᷑ aliqñ p facti euidetiam · al qñ ꝓ ↄfeſſione in iure factã a⸗ liqñ ꝓ ꝓbatione teſtiũ vł mſtrumetoꝛz; Dixe rũt ergo aliqui ꝙ pᷣdicta exceptio ſcilicet riſ Otinuo· mtelligit de dep̃henlione erꝛoris ſe⸗ cundũ duos peimos modoſ liq aũt dixerũt ꝙ etiã ſzm terciũ modũ. Sʒ qe ſzm roð.Oſuetu do aliter ſe habet ꝗᷓ eſt optima legũ interpeeſ credit ipᷣe roð · ſine pᷣiudicõ ꝙ loquit tm̃ ð de peeheſiõe ereoens in facto ſcʒ cũ inuenit᷑ p̃di cans vel docès ereoꝛẽ aut facies reueretiam ſzm ritũ taliũ quom& dicit᷑ furtũ dep̃henſum cũ fur dephe dit' in furãdo vel cum furto añ⸗ ꝙ; ſe recipiat ad locũ deſtinatũ.vnde poſt ta⸗ lem dep̃henſionẽ licet ſic dep̃henſio ad vnita tem fidei reuerti Otinuo.i.anteqꝙ; diuertat ad actũ ↄtrariũ.vel ſicẽ aliqui volunt et alicubi de oſuetudòme ſeruatur otinuo· i· peima die ꝗᷓ examinatur cã illaita etiã ꝙ B faciat ſponte i · non metu ꝓbationũ vel cruciatuũ et canoĩ⸗ ce:ita ꝙ Patꝰ ſit hereſim ab mrare et ad man datũ eccleſie penitere · Siqui aut de p̃dictis poſtqꝙ; fuerint dephenſi redire noluerint ad a gendũ ↄdignã peniteciam ſunt imppetuo car cere detrudẽdi ex · e. excõmuĩcamꝰ.ij · ¶. ſiqui Item puniuntur reꝝ ablatione q oĩia bona eò oↄfiſcari debent eccleſie cui ſeruiebant ſi clerici erant et idem eſt ſi erant laici eccleſie tempoealiter ſubiecti.&ιιπäτ Qtvero laicon bo na peincipibꝰ ex.e · excõicamꝰ. ij.et di.viij· q mre · Süt aũt bõa hereticoꝝ ipᷣo iure cõti⸗ ſcata ſʒ ñ debẽt appeehedi ꝓ dominiu ſecula re niſi peiꝰ fuerit denũciatuz ſuꝑ crimine ꝑ ec cleſiaſticũ iudicẽ ꝗᷓ hoc poſſit li.vj·e.cũ ſcðzʒ Sũt ãt ↄfiſcata a tpe cminiſ ↄmiſſi.C.e . . iiij eti am ſi habeat filios catholicos ſam jo.an. quia nec textꝰ diſtinguit · Non tamẽ ter he reſim viroꝝ dotes denn catholicarũ cõtfi⸗ ſcari debent miſi ipſe foete ↄtraxiſſent cũ illis quos tales tũc eſſe ſci ebant li. vj. e.decreuit tem vaſalli ſunt ipſo iure abſoluti a fidelita te in omni pacto vallato quacunqʒ firmit ate quo hereticis tenebant᷑.ex·e.c.fi · q Item mi litari pſecutiõe:qe ſi aliter fieri non pᷣt manu miliari omnia bona debet eis auferei.qe nł⸗ lo iure poſſunt ab eis poſſideri di.viij·quo iu re et.xxiij · q vij· c· i. ij. et · iij · ¶ Sʒ nuquid ca cholici poſſunt hereticos autoeitate ꝓeia ſpo liare. Videt ꝙ ſie· videt' em̃ eccleſia eis da⸗ re Seneralem autoeitate ipſos extermmandi Cõcedit etiã extermiãntibꝰ jdem pemilegiuz q euntibꝰ in teree ſancte ſubſidium eſt ↄceſ ſum.xxiij.qvj:ſi vos:et ex e. excõicamꝰ.ij. BC.· catholici Tamẽ ſatis videtur tutũ ꝙ ſem- per fiat ex edicto peincipis vł eccleſie ne ab al ijs ex cupiditate vł vltione potiꝰ ꝙᷓ; ex iu⸗ ſticia vel obediẽtia videant pugnare. xxiij. qii .quid culpat / Quid ſi ↄuertan poſtea ad fidẽ nũquid eis ablata reſtituanc. h ꝙ ñ niſi ex gra ·ex ·e· vergẽetis in fi. Quid ſi here tici habeãt filios vel alios ↄſangneos oetho doxos. nũquid illi hona ſua debent habere videt ꝙ ſic qe hoc dicũt leges · C: e. maniche os· et l. ↄgnouimꝰ. et ĩ aute nibi ſignata ið in neſtoeianis. Sꝭ Otrarnũ videt qe jnno· argueſ a minoei de crimine leſe maieſtatis d mine cõſtituit etam filios oethodoxos a paternis S:⸗ S. — ☛ ☚ = = te 0: an 1r di a n ſie 90 bonis penitus excludendos ex. e. vᷣgentis in fi · qdð vide' intel ligeduz ſzm ray. cu pater ꝓpu blice p̃dicatotra fidẽ vł publice ꝓfitet' vel defedit ereoee vł coꝛã p̃ᷣlato ſuo eſt ↄuictꝰ ł ofeſſus vł ſentẽcialiter ↄdenatꝰ ð hereſi.ex de v. ſig · ſup qbuſdam · Bed circa HB diſti guit laur̃. et · jo. q; Miue c: vᷣgentis coeri git leges illas.qð etiazʒ vider Jenſiſe ray.et jnno.ſuꝑ c·excõicamꝰ ar.ff.dò legi.et ſti ·nõ ẽ nouũ et ex · de ↄgS ſpiri . c.i. Gof.a t dicit ꝙꝙ decre talis pualet legibꝰ in teeris eccleſie romans tempaliter ſubiectis vt in peincipio dece · in nuit' mãifeſte:leges vero pualęet in alijs ter⸗ ris cũ otineãt equitatẽ decretalis aũt rigozẽ Eaquitas em pferen da eſt ri goꝛi et iuri ſtricto C.·de iudi · placuit· ff.l.eos.leges aũt puni unt filios eoꝝ q̃ ↄmittũt cerimẽ leſe ma ieſta- tis · qe timuerũt ne imitarẽtur patres·. vj. q. iĩ ſiquis cũ militibꝰ.ſj ſi eccleſia videat ꝑ indi cia certa fide et deuotionẽ filioꝝ hereticoꝝ quũo puniet eos cũ filiꝰ nõ debeat puniri peo patre · C.ne filiꝰ ꝓ patre.cũ etiã oms debeat iuuare et amare. vnj. q.i.clemes. Se 8of·. cre dic ꝓ inno. ↄſiderauit q; pentes puniũt' i pe nis filioꝝ · ff·. qd me. ca. iſti qdem. Et ſepe pu nit eccleſia tẽpoꝛaliter ꝓ delicto patris· lij. q· vlti · cũ multe· hec gof tẽ emãcipatio fili oꝝ uloꝝ quoꝝ pentes poſt emãcipacionem hm̃oi apparuerit añ ipᷣ̃am ad heretice ſu pſti⸗ cõis viciũ decliãſſe nulla eſt. velut facta de homibꝰ ſui iuris qęe filij hereticoꝝ nõ ſunt in poteſtate eoꝝ li. vj.e· quicũqʒ. J. nij Ace reli Si oſi ſunt immutatiõis pena vł alia Suiꝰ pu⸗ niei ꝙᷓ ſeculares.ſ.laici vł clerici ſi muenti fuerit in hereſi vel ſimilibꝰ deliquiſſ li. vj. eaccuſatus· I. fiad h ar· ex · e. c. penł· G. . de dſilibꝰ habes li. vj· e.c. accuſatꝰ.. ſacer⸗ dotes Atem heretici puniunt' ĩ ſepultura er m ſepelietibꝰ eos nõ em̃ debẽt tradi eccleſia ſtice ſepulture tradẽtes vero ſcienter ſepultu re hereticos.credetes rceptatoꝛes defeſoꝛes vel fautoses eoꝝ ſunt excõicati vſqz ad ſatiſ factio “ idoneã · Nec abſoluunt' niſ: publice Peijs manibꝰ exrumulłẽt et piciãt hinoi co⸗ poꝛa dãnatoꝝ et locꝰ ille ꝓpetua careat ſe⸗ pultura li.vj·e · quicũqʒ in peicipio.p hooc q; dicit ſciẽter patzʒ ſm jo · an · ꝙ ignoeatia ꝓba bilis eos excuſat.ex de cłi.ex.mi. apoſtolice Itcem ꝙ dicit' extumuletæc. intelligit' eſſe ve rũ Izm ſo. an.ſi oſſa eoꝝ diſcerni pnñt ab oſſi⸗ bꝰ alioꝝ fideliũ alias ſecꝰ eſt ex· de ſepk. ſa cris elete heretici credẽtes receptatoꝛes de . fenſoꝛes et fautoꝛes ecrum p̃oꝝ q; filij vſq; ad ſcdaʒz generaciõzʒ ad nullũ eccleſiaſlicũ be neficiũ ſen publicũ officiũ admictãtur. et ſi ſe cus actũu fuerit ireitũ erit li. vj.e. quicũqʒ . ij · Nota m jo· an · ibið ꝙ p hoc qð dicit᷑ vſq ad ſcdᷣaz generatiõz ↄpꝛeheẽdunt peimꝰ et ſe cũdꝰ Sdus · i. filij· et filij filioꝝ in linea pa⸗ terna· ſed extẽdit tantũ ad gdum peimü in li nea materna li.vje·ſtatutũ ·ij. c. 1. vñ ſi ti⸗ ciꝰ fuit hereticꝰ receptatos vł Huiuſmodi et habuit filiũ et filiã vterq;.ſ.filiꝰ et filia ſub iacebit iſti ꝓhibitioni et etiã filij filij.nõ aũt filij filie. Item ſi mulier aliqᷓ eſt Hererica et habeat filios ip̃i m hac ꝓhibitiõe includurn nõ aũt filij filioτ. et o e verũ ſi pater ſit ca⸗ tholicꝰ et nõ habeat᷑ eiꝰ reſpectꝰ.et intelli⸗ Zitur hoc ð filijs nõ mfectis. fili em infecti de pctõ ꝗꝓpeio punirẽtur. Itez quicũqʒ v ri eccleſiaſtici ad p̃ces hioi peſulẽtiũ pſonarũ pꝓſonatus dignitates et quecũqʒ; alia bñfitia ſunt adepti· ipᷣis ſic acqmſitis ipᷣo facto ſunt peiuati ita ꝙ etiã habitis ꝓpetuo carent. Etſi receperut illa ſcieter.ſ:qe ſci ebãt ĩpos eſſe ca les nõ ſunt ad alia vł ſiłia poſtea admittedi li. vj.e. quecuũqʒ· S. ij. ¶ Item qui fuerit inueti ſola ſuſpitiõe notabiles de hereſi niſi ad arbi triũ ep̃i ſe purgauerint ſentẽtie ſimłi ſubiace⸗ bunt ex e · ad abolendã. G. laicꝰ.et er de ſen. ex · vt ſane· Item ſzm hoſti ·ſuſpectꝰ ex diſſiden tia moꝝ vel alias. ſi vocatꝰ ofitet uimoee ꝓ bacõis et ſperat coerectiõe poteſt ei mdex iniũcta ſibi penitetia ſalutari ꝓcere et multo masgis ſi venerit ſpõte·. Si aũt diffiteret et ſit infamatꝰ ſi non pᷣt ↄuinci expurgabit ſe qð ſj non fecerit punit' vt ouictꝰ. Infamat' auũt q8 de hereſi ecẽ argum̃to leui.i. ꝓbabili.i. ſi nul lo mõ velit iurare vl hm̃oi.¶tez ſi ſuſpectꝰ de hereſi vocatus ab eo cuiꝰ mtereſt vt de fi de reſpõdeat excõmunicatꝰ fuerit ꝓ eo ꝙ pa rere ſubterfugit vł ↄtumaciter ſe abſentaue⸗ rit et excõmunicatiõ: p ãnum ſuſtinuerit aĩo pti naci extũc velut herecicus Odẽenet li vj. e. cũ Otumacia. t ſm jo·.an.notat' ibidòe per hoc dicit' vacatus vt de fide reſpõdeat. hoc ꝙ decretũ habeat locũ requmitc Ho ſit exp̃ſſum · ſ. vt de fide veniat reſponſurꝰ. Equitur videre de tercõ. ſ. de pena credẽ tiu et fautoꝝ hereticoꝝ Circa qð ſcieno ꝙ pᷣter penas ꝓximo ſupiꝰ taxatas credetes receptatoses defẽſozes et fantoꝛes eoꝝ. ipo iure ſunt excõicati maio:i excõicauõe.ex. e. excõicamꝰ.Item ſiquis taliũ poſt5; fuerit ab eccleſia excõicacõe innodatꝰ nõ ſatiſfenit in⸗ fra annũ a lata ſnia ip̃ᷣo re extũc eſt infamiſ effectꝰ nec exereè ̃t aliqð obftciũ legitimuz i. qð a iure ſoætit effectũ. etſi fecerit nõ vale bit quicqᷓd ꝑ eũ dictũ vł factũ fuerit. Si vero fuerit clericꝰ ab oĩ officõ et bñficõ ſuſpdaꝰ Etſi aliquis clericꝰ hinoi peſtiletibꝰ eceleſia ſtica ſacramẽta exhibuerit vel eos ſepulture tradiderit vel oblatiõs eoꝝ ł elemoſinas re ceperit peiuari debzʒ officõ ſuo ad qð nuꝙ; re ſtituer' ſine indulgetia ſedis apoſtolice ſpeci alt. Et idem eſt nõ obſtãte aliquo peimilegio de regularibꝰ obſeruandum & e. ad abolen⸗ damvergentis. Equitur videre de q̃rtð.ſ.q̃ pena ferian⸗ rectoes negligetes hereticoſ extirpare Circa qð ſciẽdũ ꝙ tales ſunt monedi ecli ne⸗ ceſſe fuerit ꝓꝑ eccleſiaſticã cenſurã cogendi o⸗ mnes hereticos ab eccleſia mnodatos de ſu⸗ is peouintijs bona fide ꝓ ſuis viribus exter⸗ minare. Et cum de nouo quis eligit' in recto rem perpetuũ vł tpalem debet hoc ip̃m jura⸗ re. S vero peopter ſuam negligetiam excon⸗ municatꝰ fuerit et infra annũ nõ ſatiſ fecerit ſignificari dʒ dño pape vt ip̃e vaſallos om̃s ab eiꝰ fidel itate denũutiet abſolutos· et tereã exponat catholicis occupãdã · et Uuz ſi vide bit expedire deponat a ſua dignitate Bed nuquid ante denutiatoõnez Hm̃ oi ſtatim cũ eſ ſet excõmuĩcatꝰ erunt vaſalli abſoluti. Rñdz huge ꝙ erũt abſoluti vaſalli ab ex hibitione eoꝝ qᷓ hmoi fidelias exegiſſj nõ ab ip̃a fide litate ſicut notatũ eſtxv.q:vij:·nos ſanctoꝝ iuratos.: Inſuꝑ epᷣi et archiepi q circa extir⸗ pandã hereſim negligetes fuerit cũ illud in dicijs certiſ patebit ab epᷣali officio deponã tur. In quoꝝ loco debet alij ſubſtitui qui ve⸗ lint et poſſint hereticã ofundere peauitatem. Oia ſupeadicta ꝓban' ex · e. ſi ad uerſus excõ muicamꝰ.ij Ate ſʒm hoſti · ep̃i tenent ſaltem ſemel in ãno ꝓ ſe vł ꝓ alios ad h̊ idoneos qre re hereticos vbi eſt fama eos habitare et co⸗ gere iurare quos credũt ð hoc aliqᷣd ſcire vt indicet hereticos ſiquos habẽet ſuſpectos ꝗp ter ꝓticłaria duenticula vel alia ſigna ex · e. cũ de muncto ſtem illi qᷓ pſunt ciuitati vel loco alicui ad pñs vel p̃fuerint in futurum quocũq; nomine cenſeant ad requiſitionẽ eo rum quoꝝ intereſt debent mrare pcipne attẽ dere et inuiolabii iter ſeruare ac facere ab oĩ bꝰ ſuis ſubditiſ obſuari toto tpe regimiĩis ſui oſtitucões mim fauoeè fidei a ſede apłica ꝓmt gatas ac etiã appeobatas.q̃s qui mrare nolu erit et ſeruare vt infamis et tãꝙ; hereticozuz fautoe ac & fide ſuſpectꝰ officõ et honoee ſui regimimis ſpolietur. NHec vlteriꝰ ad dignita⸗ tem aliquã vłb officiũ publicũ aſſumat· Mec teneat aliquid qð fecerit vt poteſtas baliuꝰ conſul vel rectoe ex· li.vj.e·. vt offitiũ.ꝗ. ſtatu imꝰ.Item rectoees locoꝛũ quocũq; nõie cen ſeant' de crimine hereſis nõ poſſunt mſi ſzm beneplacitũ inquiſitoꝝ intromittere· quibꝰ etiã tenentur in his q ptinent ad ſuũ officiuz obedire et dãnatos ab eiſde relictos ſibi.ſta tim debita pena puniedos ſuſcipe · non obſtaã te aliqᷓ appellatiõe. Cõtrariũ vero facieteſ et nõ parẽtes eiſqʒ im hoc nõ fauetes ſunt excõ muicati · Etſi eõmũicatiõz ꝓ annũ ſuſtinue⸗ rint animo ꝑti naci debent extunc velut here tici cõdẽnari li · vj:e · vt inquiſitoꝛes· & b illa aũt excõmũicatione poteſt epiſcopus eos ab⸗ ſoluere . qe nõ reſeruat papeꝗ Bed quid ſi e⸗ piſcopus et inquiſitoe in mãdato diſcoedant qꝛ vnuſ mandat puniri alter dimitti · Rnñdz ſ0. an. qꝙ ſatis ſuperſededum videtur donec pa⸗ pa ſulat᷑ li.vj.e.pꝓ hoc Item rectoeꝛes alicu ius regni ꝓuincie ſeu loci liczꝭ ſint excõmuni cati excõmunisacõne maioꝛei etiã publice vel defacto tantum gel non deiure · iuriſditionẽ habentes et eoꝝ officiales ad requiſitionez oedinarioꝝ vel delegatoꝝ ipſoꝛũ aut inqui⸗ ſitoũ heretice peauitatis nõ valetiũ ſine mo re di ſpèdio vel negotij periculo ad ſupioꝛes recure ere qui legitime poſſint in his locis iu ſtitiã exeqmi. poſſunt et debent iuſticiã et ſuũ offitiũ exercere otra hereticoſ credentes fau toees et receptatoæes et defeſoees eoꝝn · Et re quiretes hĩoi excõĩcatos ꝗpter h̊ excõicatio nẽ hinoi nõ incidũt ſʒ maioꝛẽ ł mĩoꝛẽ ſzm jo· an· Hõ tamẽ ideo pᷣlibatis re ctoibꝰ vel offi cialibus eozudem m alijs eebe intelligirer eſſe ↄceſſum aliquid vel ꝓmiſſum li.vj· e · pſ⸗ detes· Hota ſm jo· an.de hH qð dicit ſine mo re diſpẽdio ꝙ quando poſſent ̊ ſmne moꝛe di⸗ ſpendio eſſent excõmũicati eos requuredo qᷣa cõmuĩcãſ excõmũicat᷑o eſt excõmũicatꝰ ſerua ta diſtinctione · eỹ · deſen · ex · nup · ¶ Ex p̃dictiſ collige ꝙ peincipes ſeuli et dmi tepalesnon tin ꝗꝓpter hereſim ſuã ſed etiam ꝗꝓpter neglige tiam extirpandi hereſim alioꝝ ſunt excõmui⸗ candi ab eccleſia deponẽdi. de tereis ſuis ex pelledi· et teree eoꝝ occupande a catholiciſ poſſunt exponi: Et idez ſi peiceps circa re⸗ gInũ et mſticiã faciẽdaʒ ĩiuentus fuerit negli Sens inſufficiens · et ineptꝰ xj·q: nij:ſiquis ðᷣ inceps · et.xj.q:i: nullꝰ.et·xxxij·q · v · pᷣceptũ Vnde zachanas papa depoſuit ludouicũ re Zem francoꝝ p̃deceſſoꝛem pipini patris caro L.xv.q:vj.aliꝰ.et jnno·ottone imperatoꝛem Bacõ huꝛꝰ eſt q quilibzʒ nullo excepto ↄtra⸗ hit foꝝ eccleſie ex peccato. ex · de indi . nonit poteſt etiam eccleſia gter ipſoꝝ indicũ ne⸗ gligetiã de illoꝝ ſubditis iudicare ex · de fo⸗ ro ↄpeteti · ex trãſmiſſa· licʒ ex tenoæee · xxiij· q/ vadmiſtratiões· Certum eſt em ꝙ des eſt ſu⸗ per omnes poteſtates di: viij. q̃ circa moꝛes in fi · ergo et eiꝰ vicariꝰ qui vices gerit in ter ris ex · de trãſla.p̃· inter coꝛpalia· Vnde dicit dominus ad hieremiam ecce ↄſtitui te pein;. ſuper omnes gentes et regna · xxvj · di · ꝓ. ecce Et hoc ſum gor· maxie locuz habet etiã ſi peĩ⸗ ceps de cmꝰ pena queritur alium ſeculare ſuperioꝛem non habet · S CSquict' videre de ˖ v. ſ. qualiter ab Hhereſi reòies recipiat'. Circa qð ſcieèdum ꝙ ſi a iquis hereticꝰ vb Hereticoꝝ credes recepta toe.fautoz:defenſoz. necnõ et de hereſi infa⸗ matus vł ſuſpectꝰ ad vnitatẽ eccleſie redire voluerit · Ed arbitriũ epiſcopi ꝓpeij peius ab iurare dz ereoꝛẽ et ꝓmittere et etiã ꝓ ſcriptu ram firmare: ꝙ tenebit firmiter ad mandatuz eccleſie catholicã fidem· Et hoc publice vel pemate ſzm qð eiꝰ crimẽ fuerit publicũ ł pꝛi⸗ unatum i · ꝗ · vj · quotiens · et de vſe · dꝛ . ij. ego b. et ex· e· ad abolendam · poſtea debet ſecuð eccleſie foemã abſolui de q̃ habetur · xj ·q · iij· cu aliquis:et ex de ſen. ex· cuʒ deſideres po⸗ ſtea ei debet imponi qð in talibꝰ ſolet mingi vt in c· quotiens et c · ego · b· Et quanòo tales volut reuerti pe?ouideri debet ſol erter ꝙ ſint vere duerſi ſi deb eãt recipi li · vj·e.vt officiũ G.i. NHotandu autem ſzjm jnno. et hoſti . ex . de ſen.ex· ſuꝑ c·a nobis· ij· ꝙ hereti ci in extre⸗ mig agẽtes non recõciliantur ſine ſolenitate peemiſſa ſi aſſt facul tas:ſi autem ↄfiteri non poſſunt ſigna tamẽe pnie peeſſerint tũc ec ſine ſolenitate pᷣmiſſa reconciliãt. lex em̃ q̃ aliuò ſtatueret ĩhũana eſſz. Biqs aũt taliũ poſt ab⸗ urationeʒz ereoris vł poſtꝙᷓ ad arbitnium ep̃i apeij ſe purganerit dep̃heſus fuerit ĩ hereſim abiuratã recidiſſe ſerulari iudicõ è ſine vlla audietia reliquedꝰ ex ·e· ad aboledã· . illos gt intelligit G ſcdz rodo· quãdo deỹhẽdit p fti euidetiã ł ꝓ ↄfeſſõz Paʒ vl x teſtes · In qꝰ caũ nõ pcitur ei nec qꝰ ad vitã nec quo ad tempoealem ſubᷣſtãtiã · Si autem ſine huiuſmo di dep̃henſiõe occulte a fide recedat et occł⸗ te penites ad eccl eſiam redeat ſibi parcetur qꝰ ad vtrũqʒ ·et abſolui poterit eẽ ꝓ p̃ᷣſbiteꝛ ſimplicè niñ ep̃s ſibi tabũ retinuerit abſoluti one. Nõ eſt aũt ↄtra pᷣdicta illð qð ðe · xxiij· qnij.duo iſla·ſczʒ ꝙ eccleſia nłli claudit gre min redeũti qe hoc intelligit qᷓntu ad ea qͥ ꝑ tinẽt ad ſalutẽ aĩe ſcʒ q̃ntũ ad ad miſtracõʒz ſa crameẽtoꝝ · ſ.pñie et euchariſtie ſi ea humili⸗ ter petierit.et in eis pñie maĩfeſta ſigna ap⸗ paruerint Elle aũt· . illos intellig quo ad penã cospoꝛalẽ li.vj·e· ſup eo · Vt ãt taleſ ad fidẽ ouerũ poſſint de iure cõi vł ſaltez di ſeſatie ꝓmoueri vł ĩ oedĩbꝰ receptis ab he⸗ reticis mĩſtrare· vide infra tractatu ð ſacram to oꝛdĩs titulo·a qꝰ oedies hñt ↄferei:Sci enõ tñ ꝙ talesſ.ab hereſi redeũteſ de iure ↄ muni nõ debet recipi niſi ad laicã dĩonẽ · i. q· vij·.c.i.aòhibet tñ circa eos qᷓ̃deuplex diſpẽ ſatio ſcʒ ſemplena ·vt recipiãt in oꝛdĩbꝰ iaʒ receptis ſublata eis omni ſpe ꝓmotiõis.i ·q· 1. ſiquis heretice · Dlena vt fieri poſſmt pᷣſ bi⸗ teri et nõ vltrai.q:vij.Ouenientibꝰ. Dl enio⸗ vt fieri poſſint ep̃i et archiep̃i ſʒ nõ peimates· di · xij · nos dſuetudinẽᷣ· Dleniſſima vt ad om̃s „ dignitates poſſint ꝓmoueri · xxiij · q · nij · ipſa pietas · Quis aũt diſpẽſare poſſit dice infra de ſacramẽto oꝛdĩs ti de diſpenſationibꝰ. dquit videre de · vj · ſ. q; relapſus cẽſeat Circa qð nota ꝙ; qñ q̃s eſt de hereſi ac⸗ cunſatꝰ ob ſuſpectꝰ et nõ plene ↄtra cũ ꝓbat ſi hereſim in iudicõ abiurauit.et poſtea ĩ ip̃a mictit · aut erat tra eũ oeta ſuſpicõ magna et vehemes:et tũc dʒ cenſeri qᷓ̃daʒ iuriſfictio ne relapſus. Fut modica et leuis et tũc non dz ꝓpumri pẽa relapſoꝝ m hereſim licz ſit Sui us pumedꝰ qᷓ; ſi nuꝙᷓ abiuraſſz li · vj· e·accuſa tus·rñſo.ĩ.de hac pẽa er · e · ad aboledã · ¶. il los quoqʒ · et· ꝗ.· ſuper eo.fictiõe ideo di ſzm jo.an.qe nõ pᷣt vere dici relapſus de qᷣ nõ O ſtat an fuerit relapſus· ꝓpter tñ vehemetẽ ſu⸗ ſpitionẽ fingi lapſas· Ita ꝙ poſt abiuratiõzʒ redies finget relapſusinra em̃ ſepe fingunt talia:de hoc di.l.fer · Item qui in vna here ſis ſpecie ł ſecta ↄmiſit aut in vno fidei arti culo vł eccleſie ſacramẽto ereauit · et poſtea hereſim fimpliciter vel generaliter abiurauit ſi extuc ĩ alia hereſis ſpecie ſiue ſecta aut arti culo alio ſeu ſacramẽto ↄuĩcit᷑ dz vt relapſꝰ in hereſim iudicati li ·vj:e.accuſatꝰ . . j .p B qð dicit ſimpliciter ꝓputat o an · ꝙ ſi abiuraſ ſet tantũ ĩ vno articło licz relaberet in alio nõ dicerev relapſus.qe indefinita nõ eq̃pol let vli ad ið de pemib · qꝛ circa · Dutat etiã ꝙ intamatus nõ tenet ſe de oĩbꝰ pur gare . ſi tn h faciat valet · Et habeb: poſtea locũ pena re lapſoꝝ vt ſequit in dieto⸗F. Ve pᷣt dici ſim e undẽ ꝙ nõ querit᷑ an ſit relapſus in hereſim illã in qua fuerat peimo lapſus ſed an fuerit relapſus in hereſim poſt abiuratiõzʒ lapſus li cet ĩ alia ſpecie ſiue ſecta dicit relapſus· Itẽ ille de cuiꝰ lapſu in hereſim ante abiuratioez Oſtiterat vł nũc oſtat ſi poſt abiurationẽ illã hereticos receptet· deducat · viſitet ſeu aſſoci et. aut dona vł munera eis donet vel mittat vel fauoꝛẽ eis impẽdat qui excuſari nõ poſſit etiam ſine abiuratiõe debz indicari relapſus cum illũ ex ereoeis a ſe peiꝰ appeobati ðſeqñ tia nõ ſit dubiũ feciſſe talia vt in e· accuſatꝰ. G. ij ·¶¶ Hota ꝙ; donũ et munꝰ differũt qe mu nꝰ ex cã dat .donũ vo ex cã et ſine cã·ff.ð̊ vᷣ ſis· inter donũ · Nota etiã ſzm o·an. ꝙ dicit q̃ non poſſit excuſari qe ſi ꝗpter famis neceſſita⸗ tem daret.vel qe eos eẽ hereticos ignoæaret excuſaret de peimo.di ·xlij·qeſcamꝰ de ſcòðo de regu iu. ignoeãtia · e: Equit vndere de ſeptimo · ſ.q̃ notarij· et q̃ teſtes in officõ inquiſicõis aòmittãt Circa qð nota ꝙ ocedit' religioſis oĩbꝰ q̃ cũ eſſent in ſeculo notarie offitiũ habuerunt et exercuerũt. Et etiã clericis ſecularibꝰ oĩbꝰ i⸗ ſiud officiũ habẽtibꝰ etiã in ſacris ↄſtitutis ꝙ libere poſſint exercere officiũ p̃dictũ quo ad faciẽdũ olĩa q̃ in officõ mq̃ſitiõis ptinent ad offitiũ notarie nõ obſtãte aliquo ſtatuto Otrario canonis ex · de reſcrip · nõnulli.vł ce dinis qnimo ert pᷣcipit᷑ oĩbꝰ et ſingulis fratri bus religionis eiuſdẽ cũ inquiſitoꝛibꝰ q̃ m ſe culo illud officiũ habuerũt et exercuerũt. Et illis quibꝰ idẽ officium ratiõe p̃fati negotij fidei fuit ab apłica ſede ↄmiſſum et impoſte⸗ rum ↄmittet li.vj·e· vt officiũ:. ad ſeriben⸗ dos · Ite cũ mqrit de hereſi excõmuĩcati · Ec pticipes vł ſotij crimis aò teſtimoniũ admit tunt᷑ contra hereticos credẽtes receptatoees fautoees et defeſoses eoꝝ · ſi ex circũſtãtijs vera dicere p̃ſumãtur li.vj:e.in fidei · Secus eſt ſi ꝓcedat pꝑ modum accuſatiõis vel exce⸗ ptionis tũc em tales teſtes nõ admittent' vt dicit idẽ jo:an Ite quia in tã graui crimme.ſ hereſis opoetet cum multa cautela ꝓcedi. te ſtes reci piendi ſuꝑ peedicto crimine ipſumq; Otingentibꝰ coꝛã duabꝰ pſonis religioſis et diſcretis debet examĩari et ecsunde teſtiũ de poſitiones vł ꝓ tabellioneʒ ſi poteſt haberi ł p duos idoneos viros fideliter oſcribi ii.vj. e.vdt officiũ·. verũ ·Itẽ licet periuri etiã poſt penitétiã a teſtimonio repellãtur.ſi tamen hi qui coꝛã inquiſitoꝛibꝰ mrantes tã de ſe ꝙᷓ; de alijs ſup facto hereſis dicere veritate ea ce⸗ lando deierãt· et poſtea etiã ex mteruallo a⸗ lias nihil eſſet B fauoeis ſzjm jo· an. vt ex · de teſti · co. pᷣterea· velint coeri gere dictũ ſuũ cõ tra ſe et alios ſuos ↄplices dponedo eũ hu iuſmodi crimẽ ſit exceptum ſi indicijs manife ſtis apparuerit taleſ nõ ex Enitate animmi aut fomite odij ſeu coeæruptione pecunie ſed ʒelo fidei dictũ ſuũ velle cozrigere in fauoeem fi dei. ſtari deberet eoꝝ atteſtati õibꝰ tã ↄtra ſe ꝙ ↄtra reliquos miſi aliud obſiſtat.ſ. qm p̃di⸗ ctũ piuriũ dt in c·accuſatꝰ .G. licʒ.vñ ſi ð fal ſo redarguere eoꝝ dicto ñ ſtabi ex.de teſti · ex tenoee · Itẽ filij vłb heredes illoꝝ qui dum eſſent infirmi petierunt hereticos conſolatos vt ab eiſꝓ manꝰ impoſitionẽ reciperẽt Oſola tionem ſicqʒ deceſſerũt· admitti non debent ad peobandũ ꝙ ipi defuncti conſolationem illã nõ ſane metis effecti vł poſt ꝓditã loq̃lã recepint ſi dũ vinebãt erãt de hereſi diffama ti et ſuſpecti aut legitime cõſtiterit ꝙ ſane mẽ tis exiſtẽtes himoi hereticos petierùt. Flias pdicti filij vb heredes admitti ꝓpoterũt ad P⸗ andũ p̃miſſa · ſ. ꝓ tũc ſane mẽtis nõ erãt ł lo quelã pdiderãt· nec memoeiã oedinatã habe bãt · dmittẽtur aũt ad ꝓbandũ ñ q̃dẽ ꝓ vxo res filios familiares vł de ſuis aliquos. ſed per alios teſtes fide dignos et ſpetialiter fi⸗ dei zelatoꝛes li · vj · e · filii · Eaqun · videre de octauo ſcz qᷓ̃nta et q̃lis Ptãs inquiſitoꝛibus dat.· Circa qð nota ꝙ ĩ negocõ inqſitiõſ ꝓcedi pᷣ̃t ſimpliciter et ð pꝓlano et ſine aduocatoꝝ et iudicioꝝ ſtrepi⸗ tu et figura livje:ſtatuta ĩ peĩ · Et ſim o·an. pP hoc ꝙ dicit ſine figura· inqſitoꝛ nullu ordi ne indicianiũ ſeruare tenet' imo ſufficit ſentẽ tia ſol ẽniter pᷣmiſſa· vñ ſi ex publicatõne noĩ⸗ nũ acceuſatoꝝ vl teſtiũ· ip̃ᷣis Sue piculũ imi⸗ neret eoꝝ noia debẽet expeimi nõ publice ſz ſecrete coꝛã ep̃o· vb eo abſente eiꝰ vicario qñn inquiſito? ꝓcedòt qñ vero ep̃s ann⸗ coꝛã inqꝗᷓ ſitoꝛe ſi mode poſſit haberi. t mchilominꝰ qncũqʒ ꝓceſſerit coꝛã aliqbus alijſ ꝑſonis ꝓ uidis et honeſtis iuriſqʒ pitis qᷣbꝰ etiã totus ꝓeſſus debet ĩtegraliter explicari et de eoꝛz Oſilio ad ſententia vł ↄdẽnatiõz ꝓcedi. et eiſ pᷣt ep̃s vł inqſitos ſecretũ indicere et etiã in eos ſi reuelauerint excõmuĩcacõis ſentẽtiam ꝓmul gare · Ita tñ ꝙ hac de cã inqſitoe ñ excõ municzʒ ep̃m nec ecõuerſo·tenet᷑ tñ vterqʒ pꝓ obedietiã pape ad hmoi p̃ceptũ · Ceſſante aũᷣt tali piculo debẽt accuſatoꝝ et teſtiũ nomĩia pꝓublicari livj·e·cũ ſzʒm. tñ nõ publicaren tur nõ tñ ꝗꝓpter hoc pꝑte tacete victaret ꝓcel⸗ ſus vt dit o · an · ad hoc li · vj de accu.c.i. et ij · Ite mqᷓſitoꝛes pñt q̃ntũ ad ea q̃ ꝑtinent ad ſuũ offitiũ citacõnes et ſentẽtiaꝝ denũtiatio nes cõmittere·pitoſ clerũ et populũ vt eis aſ ſiſtãt ↄuocares ꝓtra hereticos q̃ de ſua ꝓuin⸗ cia in aliã ſe traſtulerit ꝓcedere · ſeripta inq̃⸗ ſitiõis fctã aut ꝓceſſuſꝓ quoſcũqʒ autoꝛitate ſedis aplice vł legatoꝝ eiꝰ habitos ↄtinen tia aſſignari ſibi facere:vna cũ p̃latis penas Omutare et mitigare · dignitatibꝰ et alijſ bñfi cijs eccl eſiaſticiſ ac offitijs publicis et hono ribꝰ quibuſcũq; eoſdẽ hereticos:credetes re ceptatoꝛes:et defeſoꝛes eoꝝ peiuare:et pei⸗ uatos denũtiare . Et hot fieri dz quo ad bnfi⸗ tia eccleſiaſtica de ↄſilio ep̃oꝝ vel vicarioꝝ eoꝝ in abſentia ipᷣoꝝ niſi ip̃i ſciẽter talibus bñficia otuliſſent e. vj.e.vt Omiſſi ·¶ Quid ð eo ꝗ crimè hereſis al ibi ↄmiſit et mõ ẽ ĩ ꝓuin tia himoi inqſitoeis· Reſpõdet jo· an. ꝙ pote⸗ rit Onoſcere ec ↄtra eũ ꝓcedere.qe vbi quiſ inuenit' de crimĩe ↄnenit.C. vbi de c. agi o⸗ Poetet · l. i et ſic interdũ duo ĩq̃ſitoꝛes ↄgno ſcerét gtẽe ſtatutũ loci cuiꝰcũq; ꝑ qdð nego⸗ ciũ inqſitoeis directe vł ĩdirecte vł qnomõ⸗ libz retardari poſſet vł impedii nulliꝰ eſt ro boꝛis· Et eius rectoees quocuq; nomine cẽſe ant' cogi debẽt p cẽſurã eccleſiaſticã illðò re⸗ uocare vł ſaltẽ ſic moderari ꝙ p illð ꝓceſſus inq̃ſitiõis nullatenꝰ impediaæ vb retardetur li. vj·e·ſtatutũ · vñ ĩ ſtatuto ð nõ postãdis ar mis excipie familia inqſitoeis et his ſimilia ulota tñ m jo· an · ꝙ directe ipediret ſi ſta tuerec ne aliqs illiꝰ Cci poſſet accuſar i vł ↄ tra euz mqri ſup crimje hereſis vł e tiã dtra a liũ teſtificari et hmoĩ.Indirecte vero ſi ſtatu eret ne aliqs poſſet ꝓ aliquo crimie aliquem pꝓunire vł cape niſi ptãs vł ſimilia Oftez of⸗ fitiũ inqſitoꝛis etiam re integra non expirat moetuo papa .li.vj· e·ne aliq· Item ſi ſint plu res inqui ſitoꝛes in eodem loco ſimul vel ſe⸗ Patĩ aut ſingulariter poſſunt ĩ his que recui⸗ rit officiũ ſuũ ꝓcedere ꝓut vtilitas ſuadebit li · vj · e · vt officium · rñſo · i. ¶ Item inqſitoꝛes poſſunt q̃ſtuarios opeſcere ab officõ pᷣdicatõ nis niſi ↄtigerit ꝓ negotio inqſitiõis congre gationè fieri b alias ex h̊ͥ idẽ negociũ impedi ri li · vj · e · vt offitiũ · ꝓpeſcedi · Doſſunt etiã ſi indiguerit ꝓ ſuo officõ inuocare auxclium beachij ſecularis dtradictoees ꝓ cẽſurã eccle ſiaſticã Opeſcẽdo·nõ obſtãtibꝰ aliquibꝰ per⸗ uilegijs quibuſcũqʒ.ſub qᷓcũqʒ foꝛma ↄceſſis vel impoſteru ↄcedẽdis ibide . J. deniq;· lte nullũ obſtaculũ inqſitiõis officio ꝓuenit ex ↄſtitucõe de duabꝰ dietis edita in Oſilio ge⸗ nerali vt ibidẽ de illa ↄſtitucõe · e de reſep. nõ nulli.St eſt hoc quoddã ſpeciale fidei fa⸗ uoee qð nõ toll i ꝓꝑ ↄſtitucõz generalem po⸗ ſteriꝰ editã li · v · e · de reſcrip · ſtatutũ · ¶tem inquiſitoees de cmĩe hereſis:otra ep̃os et ſu pea nequnt inquirere vł pᷣtextu eiꝰ ꝓcedere ſine ſpeciali mãdato ſedis apłice· tz ſi ſciue⸗ rint eos in ilo cmĩe culpabiles eſſe tenebũůt hH ſedi apłice nũciare li · vj.e.inq̃ſitoꝛes· Ttezʒ Pp poe negotiũ hereſis alicui a ſede apłica generaliter omittit Dioceſanis non derogat ꝗqn et ip̃i autoeitate oꝛdinaria vł delegata ſi Habẽt poſſint ꝓcedere in eodẽ li·vj.e.p hoc dũ tñ ꝓcedãt ſzm moð inquiſitoꝛibꝰ a ſede a poſtolica datũ vt ibidẽ in fi·t m jo.an.bñ dicit general iter qe ſecꝰ eſſi ſi certi crimĩs et certe ꝓſone ↄmiſſio fieret·qe q̃ntũ ad cãm il⸗ lã p̃ᷣindicaret' oꝛdĩarie poteſtati ex·de offi. le · ſtuduiſti · Nota ꝙ; dicit delegata ſi habẽt qꝛ foꝛte habet delegatam vł ab hoĩe.qð ac⸗ cidit m oedĩario vł a iure ſicut eſt videre in Hhoc crimĩe ſup exẽptoſ ex ·e.ad abolẽdã ĩ fi. vñ de eodẽ facto poſſunt ep̃i et inquiſitoꝛes inquirere vomuniter b dmiſim.Et ſi dmiſim ꝓ ceſſerint tenetur ſibi inuicẽ cõicare ꝓceſſus; vt ꝓ hoc poſſit veritas meliꝰ inueniri.Et miſi in hoc caſu in ſentetie ꝓlatione ſibi inuicem deferãt ꝓ vtroſqʒ ſimul ſentẽcia ꝓferat᷑ vt in c · p B· J. i. ¶ Sz quid ſi ꝓceſſus ilti ſunt dtra⸗ rij · H tũc iudices eos q dicũt ꝓximioea veri tati oſiderabũt et ꝓꝑ eoꝝ dicta ſe informabũt ex· de teſti. in noſtra. Si autem non ↄueniunt in ſententia peoferenda ꝑ vtroſqʒ · negotium ſuffitienter inſtructum ad ſedẽ apoſtolicam remittat.vt in c ·p B · S. i · Nunc auũt officiuʒ — Om, Oo e — — inquiſitionis debz exerceri tã ꝓp dicceſanes ꝙ; ꝓ inquiſitoees a ſede apoſtolica deputatoſ vb etiã p alios ad hoc ab eiſdem ſubſtitutos. Quõ aũᷣt p eoſdem dz exerceri · et qũo hereti⸗ ci debét cuſtodiri et eiſ neceſſaria miſtrari ha bec.vij· li · de here · multoꝝ · vbi etiã ponit᷑· caſus ſuſpenſõis et excõmuĩcatiõis otra inꝗᷓ ſitoꝛes exceſſus ibi ꝓhibios omittetes· ð̊ qꝰ caũ reqre ĩfra li· vij· ti · ij:caũ.xcj · ſtcẽ nulli mitti debz offitiũ ĩquiſitiõis here ticoꝝ · niſi q̃deageſimũ attigerit annũ · qui ſi p̃ᷣt extu iſtiꝰ offitij quouiſmõ illicito pecunmiã ab aliqꝰ ex toeſerit vł etiã ſciẽter eccleſiarũ bõa ob deli⸗ ctũ clericoꝝ fiſco et eccleſie applicauerit ip ſo fctõ excõmuĩcatꝰ erit· nec abſolui poteſt niſi ĩ articło moetis donec ei a quo extoeſerit de pecũia ſic extoeta plene ſatiſ fecerit nullis ſuꝑ hoc peiuilegijs pactis vł remifſõibꝰ va lituris. Notarij vo et offitialeſ dicti offitij et fratres et ſotij imqᷓſitoꝝ vł ↄmiſſarioꝝ ip̃oꝝ qᷓ ſecrete notauerit eoſoẽ talia ↄmiſiſſe tenen eos Guiter arguere in ſecreto· Etſi ea ꝓba⸗ re poſſint pᷣlatis eon nũtiare debẽt · qui qdem plati eos inde reos reptos ab officõ a mone⸗ re:et amotos punire debite ſiue coerigere de bẽt. qbus ꝛið agere negligetibꝰ oedinarij p̃di cton locoꝝ pmiſſa oia ſedi apłice tenentur P obediẽtiã ĩtimare · WMoꝛro ĩquiſitoees nõ de bet abuti quẽl ibzʒ ↄceſſiõe armoꝛx · nec offici ales non ſibi neceſſarios habere:taleſq; qui ſe ↄferãt ad ſua cũ ip̃ᷣis officia exequenda li. vij. de here · noletes Itẽ inqſitoees poſſunt p ſbiteros et alios clericos q̃ officiũ inqſitiõis iſtruẽdo hereticos b eoꝝ credẽtes citatos de celãda veritate vł dicẽda falſitate ſen liberã do eos ĩdebite fuerit ĩueti ĩpedire · ſ. manife⸗ ſte vel nõ maĩfeſte dũmõ de hoc poſſit vſtare a talibꝰ ↄpelſcere et pẽa debi ta caſtigare tas pꝓ eaptiõz pſonarũ ꝙᷓ alias ſjm exigẽtiã culpe li. vj:e·accuſatꝰ.ꝗ. ſacerdotes Itẽ qañ qᷓs ꝓ eo ꝙ hereticos acceptauit vł derẽdi vel eis fauit nõ tñ exiſtẽs hereticus obligaut ĩquiſi⸗ tozibꝰ bõa ſua ad recipiedam ab eis peitenci az et ↄplẽdaʒ ſi talis decedat añꝙᷓ iiungat ſi bi pemiteciã ĩllã eiꝰ heredibꝰ ſatiſfactionẽ . ponet. Si vero decedat peitentia ĩã ĩcepta nõ tñ pacta ſi ꝑ bmoi peitetiã onꝰ impoiĩtũ fue⸗ rat ad ſalutẽ ꝓficies ĩ bõis eiꝰ tpalibus exe⸗ quẽdis vt ꝙ fũdaret vł edificarz eccleſiã ho⸗ ſpitale vł aliqd ſiłe· ad ↄplemetuʒ eiꝰ cogẽt inqſitoꝛes heredes ł alios ad quos eiꝰ bona cũ ſuo onere deuenerũt · vt ĩ c. accuſatꝰ · J.· ſi ð0· et· . poero. S otra h ꝙ dicit nõ exiſtenſ hereticꝰ vide eſſe id eẽ · e. c · penb · vbi dy ꝙ ð feſoꝛes et fautoꝛes hereticoꝝ ſunt bheretici⸗ edente · ſ de credete · tem i can qa² here des ad ſucceſſionẽ admitti nõ deb et ; ob here ꝓ illð c. ſm jo · an: loꝗtur ð nõ fauẽte er ef ſim ſui actois puta q ñ fuit reicos patꝰ vni⸗ uerſitati eccleſie:mquiſitoꝛes poſt moetẽ eiꝰ ad occupatiõz bonoꝝ eiuſdẽ ꝓcedere debet nõ obſtate ꝙ hoc eo viuete ñ fuerit eius mo⸗ te ĩterueniete declaratũ ꝓ ſentetiã · vt in c ac cuſatꝰ..ĩ eo vo· Et ꝙ; dicit poſt moꝛte: itelli ge vſqʒ ad.xl.ãnos. poſtea em abdicari non koee rũt etiã ab eccleſa romana a filijſ cacho icis qᷓ illa tãto tpe bõa fide poſſiderut · qdð e verũ ſi pentes tpe moætis catholici putaban C li · vj · de p̃ſcrip · c· fi Atem inqſitoꝛes here⸗ ſis a ſede apłica deputati et m tominꝰ alij ſe nõ debet ĩtromittere ð diniãtioĩbꝰ et ſoetile⸗ gijs niſi ſapẽt hereſim maifeſte vt ĩ c.accuſa⸗ tus. F. ſane. Maiĩfeſte aũt ſapent hereſim vt ò jo.an.B.ſ.circa aras ydol oꝝ nepharias pee ces emittere-ſacfitia offeree demones ↄſule⸗ re eoꝝ rũſa recipe et ſibia· lxij· q: ij · Hi. qꝗᷓ et q: iiij · igit genꝰ . Et ꝓ hoc ꝙ dit maifeſte eſt argu · ꝙ ĩ dubio nõ hnt iuriſdiciõezꝭ · Hõ pñt etiã ſe itromittere ð qſtiõibꝰ vſuraꝝ mous e tiã Otra illos qbꝰ reſtitutione vſurarũ ĩ peni tẽtia ꝓ cmie hereſiſ inixerit. ac illi ſe et ſua ad hoc faciẽdũ in ndicõ eceleſie obligarũt vt in.c.accuſatꝰ..de qſtionibꝰ.Etſi nõ poſ⸗ ſunt ↄtra illos.mł tomiꝰ ↄtra alios ?X *+¾ B nota ꝙ papa bõifaciꝰ ↄfirmat oĩa ꝓ ſues añ⸗ ceſſoees tradita ĩ nigor hHeretice peauitatis q̃ nõ obuiãt ſuis ↄſtitutiõibꝰ ſuꝑ eodẽ editis vt in c. cũ ſzmĩ fi· Altèé leges pꝓ fridericũ olĩ romanũ impatoꝛẽ ĩ faunoæè fidei facte et caõ⸗ mbꝰ ñ otrarie appeobate ſunt et ſerunande li. vj· e · vt mquiſitiõis in peincipio⸗. gne⸗ apoſtotis a fide ti. v· ind mo quid ſit apoſtoſia. ſeðo quot et q̃ᷓ ſunt dĩrie eiꝰ. poſtea qᷓ ꝓpena apoſtote feriãtur.et qᷓliter reuertetes recipiant deino dubitatiõs de apoſtoſia mouetur/ Circa pei mũ ſciedũ ꝙ apoſtoſia ẽ temerariꝰ a ſtatu fidi obediẽetie vł religiõis receſſus· Et dicit apo ſtoſia q̃i poſt ſtatio vł retrogda ſtatio ·xxvj· q·vij. nõ ob ſeruetis.vbi ðe ſciat ſe apoſtota⸗ i · retro abeũtẽ· Eſt aũt triplex apoſtoſia · ſ. pfi die inobedietie · et irregl aritatis · ꝓfidie ·ſ. qᷓ q̊s reced: a fide vt iulianꝰ apoſtota:d e ꝗq· ij⸗ qvij· ñ pᷣt · nobedietie qᷓ.ſ.qs traſgredi ſpo⸗ te p̃ceptũ. vt adã et eua.Et q ſacris canoĩibꝰ obedire vtent · de hac · i : q: iiij. alicui:et ex·. de ma et obe · ſiqs · Ireegularitatis qꝗᷓ qs a ſta tu religiõis aſſumpte recedt. ve cũ apoſtotat clericꝰ monachꝰ vł aliqs religioſuſ vł ouer ſus. de hac di. l· c. fi:et di · xlvij · quãtũlibz. et xvj·q:i-legi .· De peima aũnt apoſtoſia· ſ. pfi⸗ die qᷓ ſimpii et peicipaliter e apoſtoſia tĩ B dicet alijs duabꝰ apoſtoſijs ad ſua loca reſ uatis · DMeeter etiã p̃dictos modos pᷣt genera⸗ liter dici apoſtota qᷓcũq; recedit a deo moeta liter peccãdo· ſm ið ecc.x/ Iniciũ ſupbie hbo mis apoſtotare a deo:qm ab eo receſſit c oe il liꝰ. ꝓpoſtota a fide eſt hereti e· Et ideo ẽ ſiẽ hereticꝰ punieẽdꝰ de q̃ pea qctũ ẽ ĩ ti · pcede⸗ ti· vñ ẽ excõmunicatꝰ res eiꝰ publicãtur.ñ te ſtat.nec ĩ ſtatũ peiſtinũ ec pacta pnia reuer⸗ tit' ĩfamis ẽ et a digtatibꝰ multiſq; alijs re⸗ pellic᷑ e?· de urein · qrelã·. et. vj.q:i. ĩ fames. et ð oſe · di . iij · celebeitatẽ · Hedeutes ab hac aelle cũ fuerit hererici tanꝙ; reuerteétes ab hereſi ſunt recipiedi. ð qbꝰ dictũ ẽ ſupea Nec obſtat illò·xj·q:iij.iulianꝰ.vbi dicit ꝙ; e ↄſideradũu eſt ð apoſtotiſ. et Pe G 9 milites catholici obediebãt iuliano apoſto⸗ te im patoei in omibꝰ q non erant contra deũ quia ipᷣe tolera bat ab eccleſia Pter ſcanda⸗ lum qð timebat · Doteſt aũt hic dubitari ſic· ecce multi xp̃ᷣiam reſidet in al iquibꝰ ciuitati bꝰ ſaracenoꝝ;· Et aliquis eoꝝ ꝓfite macho metũ eſſe nũciũ dei ad veneratioʒz eiꝰ ſicut fa⸗ ciũt ſaraceni. l iqs uero ipoꝝ oſculat᷑ ſepul crũ quaſi ob reueretiã eiꝰ ac ſi eſz ſanctꝰ.Fli us publice ſe gerit ꝓ ſaraceno.et occulte ꝓ xpiano· à qrit' vtaa iſti et ſimiles ſint a⸗ poſtote vł heretici iudicãdi · Æ. has qſtiões rndet ray· et alex· an· in ſco.ꝙ ſi xp̃iani ſpõ⸗ te et ex fide.qe ſcilicet ita credũt ꝓfitẽtur il⸗ lüũ eſſe dei nütiũ vb eiꝰ oſculãtur ſepulcrũ vel publice ſe ꝓ faracenis gerũt q̃ſi deo placere P hoc intedẽtes tales om̃s indiſtincte ſunt a poſtote et heretici mdicãdi et ꝓ dſeqñs excõ municati. licet em iſti nihbil dicant exp̃ſſe con tra aliquè arti culũ ſpeciale tñ tacite cõtradi⸗ cüũt cu dicãt vł ſentiãt verbo vł ſigno ulũ ꝓ fidu eſſe ſanctũ que ↄſtat fuiſſe hereti cũ. Et in caũ ſiłi fuit anaſtaſiꝰ.q̃ntꝰ de hereſi dãnatꝰ di. xix· anaſtaſiꝰ. Ii vo ꝓfite H tin vbo b faci unt ter victũ· ſed in coꝛde in nullo deuiãt a fide nõ ſunt ꝗꝓpeie apoſtote nec heretici nec exconmuicati pctm tñ moæetaliter quãtũcunq; metꝰ fuerit magnꝰ.vñ poſſunt dici ↄmuniter apoſtote.qe recedũt a fide ↄfeſſione ſm alex· vnde augꝰ.ad mẽdatiu in doctrina religioniſ ſcilicʒ xpᷣiane dicedum nulla ↄditiõe q̃s debz abduci · xxij ·q;ij.peimũ.Ec o. criſoꝰ.nõ tm̃ il le e ꝓditoe verttatis qᷓ̃ palã loqtur mẽdatiuz ſed etiã ile qꝗᷓ nõ libere ꝓnũtiat veritate quã libere ꝓnutiare opoætet aut nõ libere verita teé defedit quã libere defedere dueit · xj. q: nij · nolite·. de dicit inno. ex. ꝓ me.ca.ſacris. Et idẽ dicedum eſt de his qᷓ ꝓpter metũu filios ſu os circũcidũt vł circũcidi ꝓmittũt.quia licet moetaliter peccet ñ tñ ꝗꝓpter hoc ſunt apoſto⸗ te vel heretici· niſi aliter Pabeãt intẽécionem coeruptã · Nec obſtat id de pe·di.i. p̃t fieri. v bi viet᷑ talis excuſari.qe illud intelligitur poſt ꝓpenitenqevb intelligit de alleuiatiõe pe ne ꝓpter metu. Nuqᷣ d licet xp̃ᷣiano aſſumere habitu ſaracenoꝝ et ſic ſe ſmulare ſaracenũ Heſpõdet roð .ꝙ hoc fieri pᷣt ex racõnabili cã ſic ſebaſtiãꝰ ſub veſte militari miliciã xp̃i ge rebat ſecrete· Si auũt a liqð ſignũ vł aliqs ca⸗ racter peicipaliter eſſet ↄſtitutꝰ ad diſcernen du ꝓfeſſoees alicꝰ infidelitatis nõ liceret ali cui fideli feree himoi habitũ vł caract ere cui eoip̃o ꝓfeſſoze talis infidel itatis ſe Pfiteret fidei peofeſſihem ede binſphemijs.ti. lx. Oſtea oↄſiderãdum e de blaſphemia qᷓ opponitur fidei qᷓntũ ad actũ ↄfitedi Eirca q ſcieèdũ ꝙ nome blaſphemie et ſic ꝓ tale ſignũ metiretur mendacõ contra „ 2. — — . . — . videt impoetare quãdã derogatione alicuiꝰ excelletis bonitatis et pcipue diuine. deꝰ aüt nvt dicit diomhꝰ. li. de diuiuis nõibus eſt ipa eſſentia bomtatis. vñ quicq̃d deo ↄuemt pti⸗ net ad bomtateè eiꝰ.et quicqᷓd ad ipᷣm non p⸗ cinet lõge eſt a ratiõe pfecte boĩtatis que eſt eſſentia eiꝰ qcũqʒ igit vel negat aliqd de dᷣo qð ſibi ouenit·vel aſſerit alꝛiqd de eo qð ei nõ Duenit dine derogat bonitatt · qð qᷓdem ↄtin gere pᷣt vł ſecunð intellectu tm̃. vł etiã ſzm ĩ tellectũ et affectũ. Et vtroqʒ mõ Humſmodi Derogatio ſi ſit tim in coede e blaſphemia coe dis· ſi vero ſit in oee è blaſphemia oeis q̃ᷓ qð opponitur ↄfeſſion fidei ñ peia· blaſphemia vero ſanctoꝝ ex ↄnti redbudat ĩ deuũ · Et autẽ Peie blaſphemia in verbis · Exteſo tñ noie ẽ eò in factis ſiẽ eè ↄfeſſio et negacõ.licet e ſint in verbis· nichilominꝰ tñ accipiũtur i fa ctis · Im illud ad titũ. i. confitentur ſe noſſe deum factis aũt negant. Blaſphenmne aut ſe⸗ cũdum aliquos ſunt tres ſpecieæs vna ẽ cu at⸗ tribuitur deo qð ei ñ ↄuemt· ſcda cu ab eo re moue qð ſibi ↄuenit.tercia cũ creature attri buitur qð deo appeopeiat'. zm vero tho. le⸗ cũduʒ illa tria n pnt ꝗꝓpeie loquẽdo ènſtingui diuerſe ſpecies blaſpheme· pema em̃ duo ñ Differũt niſi Im affirmatione et negacõez. qꝗᷓ quide dria nõ diuerſificat habitꝰ m ſpecie · qe P eãdem ſententiã mnoteſcit falſictas affirma tionũ et negationũ. Et ꝓ eande igncãtiam v troqʒ mõ ereat. ꝙ auteʒ ea qᷓ ſunt eia cre aturis attribnãtur. ad qᷓ ptinere videt ꝙ ali⸗ quid deo attribuac qð ſibi nõ ↄueit. qcꝗd ei eſt deo ꝓpeiũ attribuere B creature eſt dicere deũ idẽ eſſe creature·. Eſt aũt blaſphema pec catũ moetale ex genere ſuo cu repugnet cari⸗ tati diuine. qe derogat honitati diuine vt di⸗ ctã e que eſt obiectu caritatis · Vñ puni mo⸗ te· leui·xxiiij: qᷓ blaſphemauerit nome domi moete moeiat'. Sr aut aliq̊s ex ſureeptiõe in vᷣ ba blaſphemie ꝓrũperet ita ꝙ Boc qð dicerzʒ blaſphemiã eſſe nõ aduerteret vemaliter pec caret·et ratiõz blaſphemie ꝗpe nõ haberet ſe cuũduz; cho. et alex· in e*. Eſt aut maximũ pec⸗ catũ ſicut et infidelitas ad quã ptinet et etiã ipᷣam aggrauat ſi ſupuemat deteſtacõ volum⸗ tatis et adhuc magis ſi ꝓrumpat ĩ verba.hic ſuꝑ iliò yſa·xviijad populuũ tereibilem. æc. Dicit glo.ꝙq; om̃e peccatu blaſphemie ↄpatuʒ Leuiꝰ eſt nãquid ho peccatũ remiſibile eſt · videt ꝙ ſic · qe dicic t.q xij. ome pecca tũ et blaſphemia remittet homĩibus. Pʒ otra nũu vdetur per hoc qð ibide inmediate ſequi cur · ſpiritus ant blaſphemie ñ remittetur H blaſphemia ſi fiat ex coactõe peccat otra pa cre.ſi ex deceptiõe ↄtra filiũ· ſi ex certa mali cia ↄtra ſpirituſanctũ · SBcom em veritate om̃e peccatũ e cõtra trinitatẽ· appeopeiate tñ pec⸗ catũ miſſum ex infirmitate dicit eſſe Otra pa trem cui potetia appeopeia omſſum ex igno rantia ↄtra łiliũ cui ſapietia.dmiſſum ex cer⸗ ta malicia ↄtra ſpmſctĩ cii boĩtas appaopei atur ¶ Hõ eẽ ꝙ mreemiſſibile ðe tripliciter · v⸗ no mõ negatie · ſ. ꝙ nł lo mõ p̃t remitti vt pec cata demonuz et dãnatoꝝ · Flio mõ vtrarte ſ.qð hʒ otrariã diſpoſitionẽ ad remiſſionẽe vt Pa q fint ex certa malitia ꝗᷓ dicũt' ireemiſſi⸗ bilia.i. valde ðò difficili rmiſſbilia ꝶ mõ pei uatie· ſ. q in ſe nõ eſt aptũ natũ vel dignum — ⸗ ◻a¼ev⏑ remitti vt qdᷣlibet peccatum moꝛtale⸗Si ergo blaſphemia fiat ex coactõne vel deceptõe de remiſſibilis q ſecũ habet cãm annexã diuine miſericoꝛdie ꝓuocatinã ad remiſſiõz · Et de ta li blaſphemia ĩtAligi illò · om̃e pctin ſcʒ ꝑpe tratũ in ope et hoc ex infirmitate vel impote tia et blaſphemia.i· peccatũ ꝓpetratũ ĩ verbo et ho ex ignozãtia remittec hoibus . i· remiſſi bile. vel remittet᷑ ſcʒ ſi peniteat qe ex circum ſtãtia que peccatũ attenut dignũ eſt remitti· Si aũt blaſphemia omittat ex certa mal icia tunc dicit' ire emiſſibilis nõ qe nõ poſſit remit ti vel quia nõ remitta aliqñ ſeò qe nõ habʒz ſe cũ cauſam motiuã ad remiſſonẽ· Et de hac ðe piritus aũt blaſphemie. i. blaſphemia illata ex certa malicia et qlibet aliud peccatum fa ctuʒ ex certa malicia nõ.i:vix ſiue difficulter remiſſbile qe nullã excuſatõz habet. Eſt autẽ blaſploemia nõ tm̃ in viatoeibus ſʒ eẽ in dãna tis ſm illò apoc.xvj. blaſphemauerũt nomẽ dñi habentis ptãtem ſuꝑ has plagas· nõ tñ ẽ in eis demeritoeia ſed ꝓtinet ꝓtim ad penam damnatõis· Eſt aũt in eis blaſphemia coedis qe deteſtant᷑ iuſticiã dei eos punientis· credi bile etiã eſt ꝙ poſt reſureectõz erit in eis blaſ phemia oeis Iic et in ſanctis laus vocalis · ¶WPOe ſpe deſperatione et p̃ſum⸗ ption e titulus. lxj·. Onſequenter ↄſiderandũ eſt de ſpe et vicijs ſibi oppoſitis ſcʒ de deſperatõe et p̃ᷣſumptõe:¶ Girca igitur ſpem nota ꝙ ſpes pᷣt quadeupt ſum ſczʒ ꝓ ſpe ſm qð eſt paſſio. et ꝓ actu ſperãdi · et ꝓ re ſperata · et ꝓ habitu ꝓ què elicit actus ſperãoi:peimis tri⸗ bus mors nõ eſt virtus.q̃rto mõ eſt virtus. Et quidẽ ſi ſit habitus caritate f oematꝰ e ſimpiiꝰ virtus · pficit em habentẽ eam et actum eiꝰ et actum illũ debito mõ refert in fine vltimũ qᷓ requirũt᷑ ad plenũ eſſe virtutis Fit aũt illa re latio ↄpletiue ꝓ caritatem. Si vero ſpes ſit in fozmis ſic eſt virtus ſcòm qð virtus dũuũiter ſu mitur ꝓ quocũqʒ; Pabitu determiante potenti am ad alique actum reſpectu obiecti deb iti Et vtroq; mõ ſpes eſt habitus infuſus cũ ꝑ eã ꝓStendat appetitꝰ aĩe in bonũ arduũ ſcz eter⸗ ne gloeie qð eſt ſuꝑ omem facultatẽ nature Sciendũ aut ꝙ ſpes large pᷣt dici credulitas Pbabilis ſcòm qð dicit aliqs de aliquo ꝙ ſpe rat eum eſſe futurũ bonũ hoĩem et ſiłia et ſic ptinet ad ↄgnitõz · Flio mõ p̃t dici ꝗꝓpeie ſcðz0z qdð eſt queda ꝓtenſio apꝑpetitꝰ in bo nũ arduũ vt dictũ eſt et ſic ꝑtinet ad affectõnez. et ſic ẽᷣ bic intentio de ea:diffinit aut eam haymo ſic et habet' li.iij·ſen·di.xxvj·ſpes eſt certa expe ctatio future beatitudĩs ꝓueniens ex diuina gratia et meritis pcedentibꝰ vel ipᷣaz rem ſpe ratã vel ſpe· St vult ꝓ hoc dicere ꝙ ipᷣa meri⸗ ta ꝓ que hõ diſponit ſe ad ſperandũ p̃ cedunt ſpem vel in re vel in ꝓpoſito · Cum aůũt dicitur ſpes eſt certa expectatio ꝛc.· nõ eſt ibi p̃ᷣdicatõ P eſſentiã ſed ꝑ cam.ef Fd qð nota ꝙ duplici ter otin git aliquẽ merita ſua intuen. vno mõ a ttribuendo ſibi et hoc è ſuꝑbie et vanitatis· Flio mõ attribuẽedo gre dei et hoc ẽ huĩlita⸗ tis et veritatis.et ᷓ mõ motus ſpei ex intunu oeitur me ritoꝝ · rca deſperatõz ſciendũ ꝙ deſperatio eſt peccatũù imo ec maximũ peccato ſc3 †⸗ tũ eſt ex ꝓte nra.infidelitas em et odiũ dei ſe cundũ ꝗꝓpeiã ſpẽm ſũt grauioza ꝙ; deſperatõ qe ia duo ſut ↄtra deũ ſm ſe ſczꝭ ifidelitas que nõ eredit diuĩe veritati et odiũ dei qð ↄtraria tur diuĩe bonitati ſ deſperatõ eſt ↄtra deũ nõ ſEm ſe ſʒ ſcm qð eius bonũ pticipat᷑ a nobis· Seò ſi pᷣdicta tria ad innicẽ compent᷑ ex pPte nra ſic deſperatio ẽ piculoſioꝛ qe ꝑ ſpem reuo camur a malis et introducim' in bona ꝓſequeẽ da et ideo ſpe ſublata ireefrenate hoĩes in vi⸗ cia labunt' et a bonis opibus retrahbunt. vñ yſi·de ſũmo bono dicit· ꝓppetrare flagiciũ ali qð moes eſt ſed deſperare e deſcẽdere in infer nũ. Oeitur autẽ ſjm qð dicit SS:xxxj mon ex luxuria ex qua ꝓuenit ꝙ Hpõ faſtidit bona ſpi⸗ ritualia.et nõ reputat ea bona ardna . ſʒ ſpeci alius etiã ſzm eundeé ibidem oꝛit' ex accidia qᷓ eſt triſticia quedaz ſpus deiectiua Nemedium aũt peincipale ↄtra deſperatõez eſt ↄfidentia de xpᷣo paſſlo ꝓ genere hũano qð erat ĩ pecca⸗ to· vnde lup illud ro · v. ꝓ impijs moetuus eſt dicit glo:ne deſperes de eius potẽtia cuiꝰ ap paret im moete tanta beniuolentia a quo taleſ areas accepimus ꝙ donamt impijs ſuam moe tem qui ſeruat iuſtis ſuam vitam. Irca pᷣſumptõem ſciendũ ꝙ; duplex eſt pᷣ⸗ Aſumptio vicioſa:· vna que oeitur ex ꝓpeia virtute que eſt ſpecies ſuꝑbie et oppoĩtur ma gnan mitati ·eſt em ſupabundãtia eius et oeit cx mani gloeia: vnde SSxxxj moꝝn ponit p̃⸗ ſumptione nouitatũ filiaʒ inanis gloeie- ꝓlia ſumptio vicioſa eſt que ↄſurgit ex cõtemptu diuine inſticie que ſi ex ſola electione ꝓcedat eſt peccatum in ſpiritumſanctũ et hec orrecte opponitur ſpei. eſt em quedam ſpei incedma⸗ tio ex ſola electione ꝓcedens ſm rich.et hec Directe videtur oꝛiri ex ſupbia ac ſi talem qͥs ſe eſtimet ꝙ etiam eum peccantem deus nõ pu niat vel a gratia nõ excludat. Iſt aũt pᷣſumptõ ne deſperatio peioe· quia voluntas pꝑ deſpera tionem totaliter a deo recedis em innititur miſericoedie quã ↄtemnit. nec iuſticie qe quã⸗ tum poteſt eam refugit. ꝓ p̃ſumptionem autez in deum licet inozdinate tendit. ¶¶ Æ B nota pᷣſumere qnqʒ ponitur ꝓ ſperarè. vt dich· ix exaudi me miſeram et de tua miſericoeꝛdia pſumentemratio huiꝰ eſt quia ſpes recta que habetur de deo videtur p̃ſumptio ſi ſcᷣm hũa nam conditionem menſuret. non autem eſt p⸗ ſumptõ ſi diume bonitatis imenſitas attenda e caritate e? odio ti. lxij. Onſequenter ↄſiderendum eſt de cari⸗ tate t peimo de ipᷣa· ſcdo de effectibꝰ ſequentibus actum caritatis. Et ð ip̃a caritate permo ꝙᷓtum ad eiꝰ eſſentiãaſcòðo quã⸗ tum ad eiꝰ ſubiectũ · ꝙᷓtũ ad obiectuz. qrto qꝰ ad oed ine v. qꝰ ad actũ ſſexto qꝰ ad oppoſi tu viciũ ſcʒ odiũ. Crca pmũ ſcieò ꝙ caritas ſic diffim li.iij·ſe·di.xxvij:caritas e dilectõ qua diligit deus ꝗꝓpter ſe et ꝓximꝰ ꝗꝓpter deũ licet em caritas et dilectio ſint ideʒ in re deñnt tñ rõne·dil ectio em ẽ implus ꝙ; caritas vnde Oſueuit dici ꝙ amo eſt naturalis dilectio vo⸗ luntatis deliberatiue · vñ caritas noĩiat habi⸗ tũ et di lectio actum· et ita diffinit caritas p dilectõnem ſic minꝰ ↄuᷣe ꝓ magis ↄue vel ſiẽ Hhabitus ꝓ ſuũ actum.ꝙ aut caritas ſit ſimpliv virtus imo maxima oĩm virtutũpatet ꝑ aug. xv.de tri.c.xviij ·dicente · ꝙ nullũ donũ eſt excellentiꝰ dono caritatis . G̊ ei ſolũ eſt qð di uidit inter filios eterni regni et filios eterne ꝓditionis· Eſt etiã caritas oĩm virtutũ foꝛma vt dicit ambr̃.qð intelligit᷑ inꝙ; tum cetere v⸗ tutes quãtum ad rõem tendẽtie in fine vltimũ ab ea recipiũt ↄplemẽetũ ꝓpter qð ꝓfectio me riti attribnit caritati ·qð bene dat intelligere aplS.jcoꝛa · xiij ·dicẽs· ſi tradidero coepꝰ m. ita vt ar.cari ·ãt nõ habuero nihil mibi ꝓdeſt vñ et glo.ſuꝑ illð gab.v.fructus ſpũũs eſt ca⸗ ritas:dicit glo:ꝙ ſine caritate cetere virtuteſ non reputantur eſſe virtutes. Equit videre de ſcðo ſcʒ de caritate quã⸗ tum ad eius ſubiectũ.Crrca qð ſciendũ ꝓꝙ cũ virtus caritatis ſit virtus infuſa ſzm illð ro· v.caritas dei diffuſa eſt in coe.no·p ſpiri⸗ tumſctm̃ qui datus eſt nobis. Non infudit ſe cundũ capacitate naturalm̃. ſʒ ſcᷣm volunta tez ſpũſſancti diſtribuẽtis· vñ.j.coꝛx ·.iiij· Hec om̃ia opatur vnus atz idem ſpiritus di.ſimn. ꝓ ut vult· Doteſt aũt caritas augeri loquẽdo ðᷣ caritate vie ·vñ aug. ſuꝑ jo.caritas meret au⸗ Seri vt aucta mereat pfici · Doteſt etiã caritaſ amitti in ſtatu vie.qe nõ tollit a libero arbi⸗ trio vertibilitate. ideo dicit. j. coꝝ.· ix. q̃ ſtat videat ne cadat · Imittit aũt caritas ꝓ hoc ꝙp auertit a deo voluntas qð fit ꝑ qdᷣlibet peẽtin moetale: vn aug. viij· ſup geñ. dicit ꝙ hõ deo pnte ſibi i luminat.abſente vero dtinue tene beat.a quo nõ locoꝝ interuallis ſed volũta tigs auerſione diſcedit᷑: Gecuꝑatur aũt caritaſ P penitentiam quia tollit anerſione illã. vnde aug·li.v.ↄfeſſionũ:penitentia eſt quedam res optima et ꝓpfecta om̃es defectus reuocans aò ꝓfectum. Recupatur aũt caritas maioæ vł mi noe ſcm ꝙ homo ſe plus vel minꝰ pᷣbparat et diuina largitas diſpenſat.Nõ poteſt aliqs exi ſtens in hac vita ſcom ũuᷣem legẽè ſcire certitu dinaliter ſe hr᷑e caritatẽ. cũ ꝓpter caritatis et dilectionis acqſite ſimilicudinez. vt dicit bñ. de amoee: tum ꝓpter diuinã diſpenſatõz gpter quã deus claudit ocnlos ſeruoꝝ ſuoꝝ ad ea de qbus pnt eff erei:hinc de ecc· ix. nemo ſcit vt odio vel amoee dignus ſit · Qð tñ quidã dicũüt eſſe veꝝ quedo de amoee finali oĩ tpe et abſolute· Der ſuſceptõz em̃ peitentie qᷓ eſt ſacramentũ ad dibita omi diligeètia que ad hoc reqritur vt digne recipiat'. poteſt ꝓ illo tunc ſcire certitudĩaliter certituòine fidei ca⸗ ritatem ſe habere ſcm eos. Equi videre de cercio ſeʒ de caritate qᷓ;⸗ tum ad eius obiectum. Circa qð ſcieè dã foemale obiectnz et peimu peĩcipale carita tis rõne cuiꝰ diligit quidqᷣd ex caritate dili⸗ gitur eſt ſũmitas bona.vñ anſ.in monołc lx vn:dicit ꝙ creatura rõalis nihil diligere de bet niſi ſummã eſſentiã aut ꝗpter illam. plura aũt alia ſunt diligenda ex caxitate ꝗpter ſum⸗ mã boĩtate ł ꝓpter deũ ſub ròe ſũmi bom quo rum numeꝝ et etiã oꝛdine debitũ ponit aug. li · ij. de doc · xpiana · c. ij. dicena · quatuoe ſũt dil igenda ſcz qð ſupꝛa nos eſt ſcʒ deus qð noſ ſumus.qð iuxta nos eſt ſcʒ ꝓximus. qð infra nos eſt ſcz coepus · d hec qᷓtuoæ reduci pñt omma. Engeli em ↄtinentur nomĩe ꝓximi. vt dicit aus. j· de doc· xp̃ᷣiana:coapus vero ꝓxi⸗ mi dtinetur ſub quarto membeo qe ẽ infra nos ſicut nr̃m coepus. Imbeoſiꝰ aũt pomt ſex dili Zenda ex caritate dicens ante omia deum de inde noſipᷣos· poſtea pentes.deinde filios.de inde domeſticos.poſtea inimicos diligamus NHoꝝ quinqʒ; mebea reducũt᷑ ad terciũ mebꝝʒ aug· ſcʒ ad dilectione ꝓximinec ẽ ibi otrarie tas qe ambeoſiꝰ oſiderauit differetias diligi⸗ biliũ accidentales guguꝰ vero differẽtias et gradus magis eſſenti ales vt ifra melius pa⸗ ubucgetendn aũt ꝙ aliquid diligi poteſt ex caritate dupliciter: vno mõ p ſe ſiẽ obiectum ad qð dilectio terminat'. Slio mõ ꝑ accidens ſiẽ aliqð bonũ qð obiecto illi ex dilectõe op⸗ tatur. vnde in actu dilectõis eius includitur peimo mõ diligit᷑ aliquid amoee amicicie. 2* amoæe Ocupiſcentie· Scðo mõ nõ peimo dili Zun ex caritate virtutes gratia et gloeia eter na· St quia accidens nõ facit numeꝝn cũ ſubie cto·ideo ipᷣ̃a nõ numerat aug. vel amb⸗o. in⸗ ter diligenda ex caritateſntendũt em aſſigna re tm̃ numen diligendoꝝ ex caritate amoee amicicie · ¶tem aliqd p̃t diligi ex caritate du. pliciter · vno mõ ex caritate impante ſic diligi debent ex caritate om̃ia que ſpectãt ad ſalutẽ nram et diuinã laudem. Slio mõ ex caritate e liciente ſic diligit illud ex caritate ad qð tan qꝙ; ad obiectũ termina' foemalis et ꝗꝓpeiꝰ actꝰ caritatis ſeʒ amoe amicicie:tale em nõ eſt niſi ſũmũ bonũ vel illud qð natum eſt beatific ari in ſummo bonopeimo mõ creature ireõnales et maĩmate diligende ſunt ex caritate ſed nõ ſcdᷣo mõ ſcᷣm aliquos.vnde ſcòm eos eaꝛx di lectio a caritate impatur.ſed non a caritate h otius a naturali volũtate elicitᷣ. m vero a⸗ Fanos a caritate elicit'.vñ ſcòðz hos diligede ſunt ex caritate elicitiue nõ dilectione amici⸗ cie e loquendo.ſeò inqꝙᷓtũ ex caritate volu⸗ mus eas ↄſeruari ad hoĩm vtilitatẽe et dei ho⸗ noẽẽ · ſic etiã deus eas diligit. ſcòm i ſap·xj. diligis omia qui ſut.peime ſnie fuit boñ.ſede rich̊.· Deccatoees aut qui ſũt ꝓximi nri ratõne nature ſcòm quã ſunt capaces eterne gloeie ſunt ex caritate diligedi · ſed ratõne culpe ſũt odiendi · et hoc eſt ꝓfectũ odiuʒ de quo phe ta: pfecto odio oderam illos. SEt ꝓſper. ſic di ligendi ſunt homĩes vt nõ diligan eoꝝ ereo res · Nec obſtat ꝙ; in ſcri ptura ſacra ſancti vi dent optare peccatos ibꝰ mala ſcòm illò põ· conuertant' peccatoeꝛes in infernum.qe hmõi autoeitates intelligi poſſunt· vel ꝓ modũ pee nunciatõis vt ſit ſenſus ↄuertant·i. Ouertẽtꝰ vel ꝓ modum optatõnis· Et hoc vt deſiderinz attendat᷑ vel reſpectu diuine iuſticie vl reſpe ctu remouende culpe· Dyabolus aũt et etiaz demon eſt nomẽ ꝓature ĩ malicia obſtinate.i Ocedi nõ debz ſm rich. ꝙ ſit diligedus ex ca ritate niſi rõne nature que naturaliter bona ẽ on eſt tñ natura ex caritate diligenda amo⸗ re amicicie quo vitam etęrnã optamꝰ amato. ſed potius ex caritate debemus in eius eterna pena dei iuſticiaʒ diligers volendo eaz ad dei gloeiã ꝓmanere·¶ Sed qͥd de inimicis nuqᷣd tenemur eos diligere ſzm affectum. PX dile⸗ ctio mmicoꝝ tripliciter p̃t intelligi. vno mõ inq;tum ſunt mimici·ꝰ quo ad naturã in vłi. tercio quo ad naturã in ſpeciali.diligere ini⸗ micos peĩo mõ eſt puerſũ·qe hoc eſt diligere eos imꝙtũ ſunt mali · ſcðo mõ eſt ad ſalute ne ceſſariũ . v. diligite ĩimicos vros· 3⁰°mã ſcz vt aliquis in ſpẽali mouea amoæee ad inimicũ no eſt de neceſſitate caritatis abſolute ſed ſzm pᷣparationẽ aĩmi ſcʒ vt animꝰ ad hoc ſit ꝓatꝰ ſi nec eſſitatis occureeret caſus·hoc eĩ p̃ter ne ceſſitatẽ implere eſt de caritatis ꝓfectõne · Et ſie dicit aug· in ench;iꝙ diligere inimicos nõ eſt tante multitudis quantã credimꝰ exaudi⸗ ri. cum in oeatione dicit dimitte nobis debi⸗ ta noſtra. ſi c.· Vltenus nota ꝙ dilect ẽis affectus eſt duplex ſcʒ innocetie et beneficen tie.peimo af fectu tenemꝰ om̃es mimicos dili⸗ gere ne eis opꝑptemus mala ꝑ ſe· i · inq;tũ ſũt ma la.poſſumꝰ tñ eis ꝓꝑ accidens optare mala in⸗ qꝙᷓtum credimꝰ illa eis vel reipublice expedi⸗ re. vnde omes tenent' inimicos nõ odire et ò eoꝝ malis nõ gaudere niſi foete ꝓ accides vt dictũ eſt ꝓuer · xxv· cũ ceciderit mimicus tuꝰ ne gaudeas · ſcᷣus affectꝰ ſcʒ beneficè tie eſt duplex vnus eſt peincipal quẽ caritas peimo et ꝓ ſe elicit vt optare dilecto bona ſpualia: ſcʒ gram et gbam.· It hoc affectu tenem om̃s diligere eẽ actu inimcãtes· Elter eſt ſecũda⸗ rius vt optare bona tpalia· Et hũc impat cari tas ſ ñ elicit Im aliquos. ſzm alios vo ec eli cit ſed nõ peimo et ꝓ ſe et peincipaliter · ſed ꝓ accidens·ſczʒ inꝙᷓtũ bona tpalia credunt' ali⸗ quo mõ expedire ad ſalutẽ aĩe· Et hoc ſedo af fectu inimices diligere non eſt necitatis ſiue ſint inimici ꝓſone ſiue eccłie·ſ ſi ſunt inimici pꝓſone ẽ pfectõis niſi ꝓ accidens ſczʒ inqtũ bo na tpalia eis vel alijs credunt' foze nociua. mimicis vero eccłie optare ꝓſperitatem tpa⸗ lem eſt potius impfectõis ꝙᷓ; ꝓpfectõis niſi per accidens e Nunqd tenem diligere inimicos etiã ꝙᷓtum ad effectũ . ſiẽ in affectu ita et in effectu ab eo ꝓcedente diſtinguendũ e Di lectio aũt inimicoꝝ ſim affectũ adminꝰ ĩ cõi eſt de neceſſitate p̃cepti abſolute · In ſpeciali aũt nõ eſt abſolute · ſʒ ſim p̃paratõzʒ aĩ · vt ſup̃ dictum ẽ. ſibr etiã dicendũ eſt de dilectõne ſe cundũ effectũ· tẽ q;tum ad effectũ innocen⸗ tie omes tenent' ſcʒ vt inimicis nõ inferãt ma la niſi foete ꝑ accidens ꝓpter bonũ pſone vel reipublice. De effectu aut beneficẽtie diſtin⸗ guendũ eſt · qe beneficia quedã exhibent' ↄũi ter alijs · vt cù quis ꝓ populo in cõi oꝛat · vel ei p̃dicat vł aliqð beneficiũ ei dat:et talia ex Hibere immicis eſt de necĩtate pcepti · Si ve⸗ ro ab huiõi excludant' inimici hoc ptinet ad liuoss vindicte. ↄtra id leuixix:nõ queres vil tione et nõ eris memee iniurie cium̃ tuoꝝ Te netur etiã q̊s zm rich. eis impedere effectuzʒ ſalutatõis que ↄuniter impendit᷑ niſi in cau ſczʒ qn timeret eos ꝓuocariotra ſe vel aliq ma⸗ lum oeiri ·. Quedã vero beneficia exhpibent P⸗ ticulariter aliquibus pſonis. t hoc exhibere inimicis nõ eſt de neceſſitate ſalutis niſi ſcòᷣm pparatõem aĩſcʒ vt ei ſubueniat in cau neceſ ſitatis · et tũc eſt opus iuſti cie potiꝰ qᷓ; amici⸗ cie · qe vt dicit᷑.·j.o.nj.qui habuerit ſubſtan⸗ ti am Hhuiꝰ mũudi et viderit frem ſcʒ neceſſe hr̃e et clau:viſcera ſeʒ ab eo quo cari:di manet in eo·. Sic etiã intelligit illud ꝓner·xxv.· ſi eſuri erit inimicus tuꝰ ciba ill uʒ·ſi ſitit potũ da illi Extra vo caſũ necitatis huiõi beneficia exhi⸗ bere mimico ꝓſone eſt pfectõnis· vnde ſuꝑ ið Mt. v. benefacite his ꝗᷓ ode · vos· dicit glo · be nefacere mimicis eſt cumulus pꝓfectõnis · Et hoc eſt ven niſi ꝓꝑ accidens ſczꝭ inꝙ;tum huiõi beneficiu eſt ſibi vel alteri occaſionaliter no⸗ ciuũ:tunc em ſubtrahere eſt meliꝰ.vtilius em̃ vt dicit aug: panis ſubtraloic' ſi de cibo ſecu⸗ rus iuſticiam negligat ꝙᷓ eſurtenti panis fran git᷑ vt iniuſticie ſeductus acquieſcat.Inimico vero eccleſie beneficiũ ſubtrahere pꝓfectiꝰ eſt et melin:s miſi ꝑ accides inꝙtum ſczʒ ip̃m bene ficium ſperat᷑ vtile foee eccleſie·qe ꝓ benefici im ſperatur recõciliandus eccleſie· DHeedicta Ddiſtictio ſcʒ inter inimicos eccłie et pſone po nitur a petro in tercio ſuo· & B nota ꝙ di⸗ mittere rancoe inimico eſt nccitatis dimitte re aũt rancoeem et ſigna rancoꝛeis eſt pfectõiſ izm bon · vñ ad hoc nõ tenet hõ niſi in cãu.ſ. qñ deuote et huiliter venia poſtulat᷑.ſcðz aũt rich;.nõ tenet hõ inimico etiã petenti veniã. remittere ſatiſ factõem ſiue emendã ꝓ imuria ſed ꝓ illa ↄpetit de iure actio in iudicio ↄtra imuriante.niſi foete ſit homo talis ſtatus ſiue ligatus tali obligatõe ratione cuiꝰ ſibi nõↄ ueniat in iudicio Oueniri. ec qbpſtat p̃dictis qð dicit᷑ leui·xix· n queres vlłſone ec. qe ꝑ hꝰ et ſimilia intendit' actio otra minriantẽ ʒelo vindicte et nõ zelo iuſticie. vel ſũt ↄſiia mo⸗ uentia ad illud qð eſt ſuꝑperogatõis et nõ ne⸗ ceſſitatis·hec ricceſ Sed qð eſt maioeis pfe⸗ ctionis et meriti ſcʒ diligere amicum vel mi⸗ micum. ſuꝑ hoc diuerſa ſcribunt᷑ a diuer⸗ ſis quibus omiſſis gratia beeuitatis: dicendũ eſt ad p̃ᷣſens ꝙ ſicut tradit boñn.ſi loqmur de iſtis actibus Put ꝓcedunt ab eodem habitu caritatis qdaãmodo ſũt equaleæſczʒ reſpectu p̃⸗ mij ſubſtantialiset qãmo&d mutuo ſe exce⸗ dunt ſcʒ reſpectu p̃mij accidetalis.NHam mo⸗ tus dilectionis erga amicos e intenſioe et fre quentioe:erga vero inimicos ẽ purioe et diffi cilioæ· It ideo ꝓfectioe et melioe eſt ſimplici⸗ ter ille motus in amicũ m aliquos.et motus in inimicũ ſem alios:peimũ vide aꝓpbare ma Siſter ſen.li. nj· di · xxx· SGcm vero aug vide ꝓPblema facere dices in ench.c.xl. magnũ eſt erga eum qui nihil mali tibi fecit eſſe beniuo⸗ lum et beneficũ:illud vero multo grauius et magmiꝗicentiſſime bonitatis eſt vt tuum dili⸗ Sas inimicum. . gaquitur videre de quarto ſcz de cari tate quantũ ad oedinẽ ſzm quẽ eſt ex caritate DVvnus plus alio diligendꝰ.de quo can·ij.oedi nauit m me caritatem. Et quidez oedine Huiõi aug· et ambeo· ponũt ſimul cũ numero dilige doꝝ ex caritate ex verbis ſupea poſitis ĩ pem cipio articuli p̃cedentis· Sed dent quia oꝛdo aug. reſpicit caritatem ſzm ſe· et ideo attendit ſzm peincipales differetias boni que ſunt bo num ſupea nos·bonu intra nos·bonũ iu? nos et bonũ infra nos que deñtie attendun' penes bonũ magis bonũ.et maxime bonũ. Oedo vo ambeoſij reſpicit caritatem ꝓut eſt in natura quã dirigit et regit· et hic oꝛedo nõ attenditur tm penes differetias boni ſed etiã penes rõezʒ Apeij et alieni ꝓpinqui et remoti et hic oedo multiplicat᷑ in ſex deñtias vt habitũ eſt ſupea ad quas quidem om̃s alie pñt reduci · pater ei ſpualis reduci ad patrem carnale: ceteri con ſan guinei ad filios:dommꝰ et ſeruus· diſcipu lus et magiſter. et etiam ſm petrũ vxoe ad do melticos. ¶ Sciendũ igit m oedinẽ quem ponũt aug. et ambeo.deꝰ eſt ſup oĩa et ꝓpter ſe ex caritate diligendꝰ. cum ipe ſit ſůme bo⸗ nus. SEt res tm̃ eſt amabilis ꝙtum eſt bona · vt dicit anſ.li.ij.cur deus homo.c.xiiij .te plꝰ debet homo ſe diligere ꝙᷓ ꝓximũ.qe ſcðz auꝰ xj.de ci .dei:c.xxvij.G̊ eſt amoe in ſpũalibus qð pondus in coæpalibꝰ pondus aũt plꝰ tra⸗ hit coepus in quo eſt ad locũ ſibi debitum ꝙᷓ; aliud coꝛpus ſibi annexũ. Nec eſt cõtra illud aug. viij·. de tri · c. viij·tin caritatis deb emus fratribus impendere quãtum nobisqe ibi tĩ ſa mtur ꝓ nota ſimilitudis non equalitatis· Sed nunqd debet ſe homo plus diligere ꝙ eum inetum homo. Kñdet bon · ꝙ hec deter minatio inꝙtum· aut impotat vnitatem ꝓpſo⸗ ne et ſie xpᷣus inꝙtum homo eſt diligendꝰ ſu⸗ pꝛea nos.q? ſic eſt nr̃ creato⸗ et redeptoꝛ· Iᷓut oditõem naturę aſſumpte et ſic eſt nr̃ ꝓximus et iuxta nos dᷣligendus. Et idem dicendũ eſt de beata virgine. Debet etiã homo ſe plus di ligere ꝙᷓ; totum aliũ mundum.vt expeeſſe dicit Hu.li. de ſacramęetis.ꝓte·xiij.c.ex · debz tamẽ Homo pꝓlus diligere ꝓximũ ꝙqᷓ coepus ꝓpeium et hoc quãtum ad ſalutem aĩme:ↄſociatio em in plena pticipatione heatitudinis que eſt ra- tio dilĩigendi ꝓximũ eſt maioe ratio ꝙᷓ ꝓpticipa tio beatitudims ꝓ redundantiam que eſt ratõ diligendi coepus ꝓpeium. Debet etiam hbõ ma gis diligere vnum ꝓximũ ꝙᷓ alium et affectu et effectu · Heuem tanquã obiectũ fozmale caritatiue dilectionis:et ipᷣe diligens tanquã efficiens ꝓ caritatem.ſunt peincipium carita⸗ tiue dilectionis t ideo ſzm maioee ꝓinquita tem diligibilis ad alten iſtoꝝ peincipion é maioe dilectõis affectus:qe in oĩbus in qbuſ innent aliqð peincipiũ attenditur oeòo per conpatione ad ipᷣm. Vnde qe quãto diligibi⸗ le eſt melius tanto eſt ðo ꝗpinquius. tantoq;ʒ magis eſt dil igendũ ceteris pa ribꝰ.Similiter quãto diligibile eſt diligenti ꝓpinquiꝰ. tanto magis eſt diligendũu ceteris paribꝰ Et ſic patz q; homo debet magis ceterig pibus diligere ꝓximũ magis bonu.et ſimiliter ſibi magis cõ iunctũ. Ceteris paribꝰ dico qe vnus ita paruʒ excedere poſſet alium in bonitate. et ita paruʒ excedi ab eo imn pmguitate ꝙ magis deberet diligere melioee extraneum ꝙ minus bonum ꝓinquioæe · Quod aſ̃t dicit aug· peio de doc · xpᷣiana ꝙ oms hoĩes ſunt eque diligendi. In⸗ telligi debzʒ rõne boni optati ſcʒ eterne gloeie quã oĩibus optare debemꝰ ½4 Mota tame ſcoᷣm rich.· ꝓPter eſſe qd habet a pentibus nõ de bet aliquis magis diligere alique ꝙ;ᷓ patrem ſuum . quantũcunq; excedat eum in bonitate nõ peiuilegiata. qð dico ꝓpter bonitate hũa⸗ ne nature xp̃i et beate virginis qui magis de⸗ bent diligi ꝙᷓ pater et mater·qe ꝓꝑ eoꝝ bonita tem ꝓuenit nobis maius bonu ꝙ p parentes· ¶h Zed qd ſi parentes nr̃i ſint mali Endet boñ ꝙ duplex eſt amoe ſcʒ ↄplacentie et beneficè cie. amoee Oplacentie diligit quis aliqueʒ qñ aꝗpbat eius facta· ſed amoee beneficetie oiti git quis alique quando vult ei benefacere. et amat eum non tm̃ qe ſit bonus.ſed vt ſit bonꝰ In peimo amoee p̃ᷣponderat bonitas in ?* ꝓpi⸗ quitas vñ dato ꝙ pater meus ſit malus et ali us extraneꝰ ſit bonus. magis debeo velle et deſiderare et ꝓcurare ꝙ pater meꝰ ſit et rema neat honus ꝙᷓ ꝙ alius extraneꝰ.licet eũ et fa cta eiꝰ ꝙqᷓdiu ẽ in pctõ nõ debeã aꝗꝓpbare. Sic ergo debeo prem meũ diligere et affectu ite⸗ ſiozi.et effectu maioei: Debeo tñ magis dili⸗ gere illũ extraneũ bonũ rõe boni maioeis op⸗ tati · et hoc ꝓ illo ſtatu in quo ſunt ad pns qe hoc requirit iuſticia dei · dũ tñ ꝑr᷑ meꝰ e ĩ ſtatu vie . debeo velle ꝙ ĩe ꝓpueniat ad bonũ ſtatũ et ad maius meritũ: et p ↄſequens ad maius pmmm ·. Sed quẽ debet hõ magis diligere ſcʒ patrem carnalem vel ſpũalem· Beſpondet ric B. ꝙ prem carnalẽ oĩbus penſatis magis in quã.i.ĩtenſiꝰ et optãdo ſibi maiꝰ bonũ·licz ei maius bonũ recepit a pr̃e ſpũali ꝙᷓ carnali.pr tn ſpualis nõ dedit illi niſ miniſterialiter · pr vero carnalis dedit filio eſſe nature ſic cã effi ciens· Sxteriꝰ vo debet fieri aliq̃ᷓ reuerẽtia pa tri ſpuali qᷓ nõ debet' carnali:qe vt dicit ꝓhus ix· ech;.nõ oĩbus eadem reddendũ neq;ʒ; patri oma. Diligendus eſt igit pr̃ ſuꝑ om̃es alios Pximos et ſibr mater· Vnde diligi debẽt plus ex caritate ꝙ;ᷓ filij ceteris pibus. licet filij ma gis diligant dilectione naturali· Et plus ꝙ; vxoe cmibus penſatis· pater vero diligi debz plus ꝙ mater ceteris pibus. filij aut debent diligi plus ꝙ; domeſtici · Domeſtici tñ vt dicit magiſter ſen.li.iij· di ·xxiiij.ſi ſint bom ſũt ma lis filijs p̃ᷣponendi.hG̊ aũt exponũt aliqͥ nõ ꝙ;⸗ tum ad affectũ·ſed quãtum ad effectũ nec q⸗ lecunqʒ ſed illum qui eſt collatio beneficioꝝ vel eleuatio ad regimẽ alioꝝ tpale vel ſpua le. oteſt etiã ſcᷣm rich.exponi quantũ ad af fectũ:quia beatitudo debet optari bonis do⸗ meſticis nõ aũt malis filijs ꝓ ſtatu in q* ſunt ta ſi et n ⸗ li ma tfa de ſter ſp zus 98 u8 ma 6 nt cit poteſt eſſe etiam tanta malicia in filijs et tãta bonitas ĩ domeſticis ꝙ ſimp' ex affectu maio ri magis debet diligi ꝓfectus domeſticoꝛ &; filioꝝc Vñ notandu licz aliquãdo pᷣpoſte rare caritatis oedinẽ ſupea dictũ · H ei ↄtingit fi eri aliqñ ex debita cã · vt cũ quis ecełie bo⸗ nuũ ꝗꝓpeio bono pᷣponit in tꝑalibus Ex hoc licz videatc ppoſteratõ magis tñ eſt ꝓfectioe oedi natio et meriti cumulatio· Fliqñ pᷣter cãm de⸗ bitam vt ſi qs ex ſola liberalitate voluntatis ſue ſe magis exhibeat alicui extraneo ꝙᷓ do⸗ meſtico et ↄſanguineo et etiã patri ſuo· oſide⸗ rando ĩ eo magis aliquã ſtrenuitatẽ ꝙᷓ dei vo luntate vel meriti dignitatẽ · et hoc nõ me⸗ retur· Fliqñ dtra cãm debitã vt ſi pater meus indiget et eo neglecto ſubueniã extraneo · et hoc eſt peccatũ · t ſic dicit magiſter ſen · li · iij di. xxix · peccat qui p̃poſtere agit · hec boñ· Fd euidentiã aut maioeẽ louiꝰ materie ẽ notã dum ſzm boñ.ꝙ tripliciter pᷣt affectus accipi aſt em̃ affectus paſſio queòã mulcebeis ↄpla centie qua ſcʒ delectoe m alterius bono Ec eſt affectus motus ſczʒ quedã rõnalis eligẽtia et ille eſt duplex· quida eſt a caritate elicitus qꝰ ſcʒ quis optat alij ſummũ bonũ quidã vero ẽ impatus quo ſcz quis optat alij tpale bonum aò Oſernatõzʒ nature oꝛdinatũ· Eſt igit triplex affectus et peimũ mime Feſp ir FrA carita: iquis tis pᷣſignatus:ſicẽ patet ꝙ a plus dele⸗ ctatur et gaudet in reſpiciedo ſocium p̃ᷣſenteʒ qꝙᷓ; m recolendo ꝑr̃em abſentẽe·licet magis dili gat eum.ſcòm vero affectum reſpicit pꝛinci⸗ pal iter magis em̃ debet quis optare deum ſi⸗ bi ꝙ; alij ·.poſt ſe ãt mag patri et ſic deinceps tercium vero reſpicit minꝰ peincipaliter · d diuerſis opoꝛtunitatibus et Oditionibꝰ do ille ꝙ;ᷓtũ ad illum affectum variari poteſt et p̃poſterari· Similiter etiã effectus eiꝰ ẽ tni plex ſcʒ ꝓcuratio eterne ſalutis· releuatio tpa i8 neceſſitatis· et omiſſio ſiue collatio benefi cij ſpiritualis ſczʒ eccleſiaſtici · peimus et ſcdᷣus reſpiciũt ꝓſonam.ſed tercius reſpicit vtilita⸗ tem omnnez. peimũ reſpicit oꝛdo caritatis peĩ cipaliter·peiꝰ em hõ debet ꝓcurare ſalutẽ ſu⸗ am ꝙ; ꝓximi · et peius patris ſui ꝙᷓ alterius · et ſic deinceps ꝓcedendo Zeðm effectũ reſpicit minus peincipaliter vñ ſcòm diuerſas opo⸗ tunitates et ↄditiones poteſt et debet hõ ma gis eſſe beneficus alijs · Tercium effectũ mi⸗ nime reſpicit osdo caritatis in collatione em bnñficioꝝ eceleſiaſticoꝝ paꝝ aut moil ſan⸗ Zuinis ꝓximitas et multũ meriti dignitas de bet attendi.Id hoc nota ꝙ oꝛdo caritatis p aſſignatus cadit ſub pᷣ̃cepto · cũ em̃ de deu · vj · dil iges dñũm deum tuũ ex to.coꝛ. t.æc.dat in 78 telligi ꝙ deus debet Pdne diligi · cum ve ro p̃cipitur ꝓximus diligi ſicut ſe:pfertur di⸗ lectõ ſui dilectõni ꝓxim. Sigmficatur etiam ꝙ ꝓximioꝛes ſunt magis diligendi . St pillð jο debemus P fratribꝰ aimas ponere. iò eſt vitã coꝛpalem·. Innuitur ꝙ plus debemꝰ diligere ꝓrimũ ꝙ; coepus nr̃m. St ad gab. vj. opemur bonũ ad omes:maxime aũt ad dome⸗ ſti cos fidei · Innuit ꝙ mter ꝓximos melioꝛes et ꝓximioees ſunt diligendi magis⸗SZed nů quid p̃dictus oꝛdo caritatis in patriã remane bit. ſzm rich. et tho·. ꝙ remanebit quantuʒ ad hoc ꝙ; deus eſt ſup omia diligendus · Boͤe vero bom optati diliget melioꝛes plus ꝙᷓ ſe · Mmmꝰ vero bonos diliget minꝰ qᷓ ſe · hm ve ro intenſionem dilectõnis plus diligit ſe ꝙ ꝓ ximum etiã melioee ſed quo ad oꝛdinẽ ꝓximo ruz ad inuicè ſimpliciter diligit qs magis me lioꝛẽ ſim caritatis amoee · Cõtingz tñ ſzm thoo· in patria ꝙ aliqs ſibi diunctũ płibus rõibus diliget· nõ em ceſſabũt ab aĩmo beati honeſte cãe dilectõis. OQmibus tñ rõibus alijs ratõ di lectõis ex ꝓpinquitate ad deum p̃fertᷣ. Et ſm rich.ceteris paribus intenſius vult diunctio ri ſibi illud bouum qð habet· Squitur videre de quinto ſcz de caritate quãtum ad eius actu· Circa qð ſciendum iſti ſunt plures et ſ̊m ſpeciẽ differetes qe vo⸗ luntas ꝓ caritatẽ impat actus oĩm aliaꝝ vir⸗ tutum.vn.j.coꝝ ·xiij.d icit ꝙ caritas oĩa cre — cꝙ actuũ caritatis quidam ab ea impantur · Et dit omia ſperat ꝛc· quidã ab ea eliciũt. et iſti etiã ſunt plures· p oꝛdinẽ tñ ſe habentes lle tñ qui immediate elicit' a caritate et mediãte quo alij actus ab ea eliciũt' nõ pors eſſe niſi vnus ſzm ſpẽm qui eſt actus diligendi mediã te anarlictru actus ðᷣſiderãdi bonũ futurũ gaudendi de bono pnti· odiendi malũ ↄtrari um bono ex caritate amato.et fugiendi illudò rũ eſt futuꝝ · et triſtandi de illo cũ eſt pꝑns 7 Hoteſt aũt queri de actu diligendi deũ:· vt Hhabeat mond⸗ Pe aliqs actus tripli dicitᷣ ha bere modũ ſcz aut ſzm imitatõz eſſentie · aut ſe cundũ determiatione debitaꝝ circũſtantia; Fut hm ꝗpoꝛtionẽ medij inter ſupfluũ et di⸗ minutũ:peimo mõ om̃s actus habet modüũ ſe cudo mõ omis actus virtuoſus 3r°modo omiſ actus virtutis cardinalis· Sctus vero virtu⸗ tum theologicaꝝ vt caritatis eſt duplex ſzm pet: Ynus exterioe ĩ effectu et hic hʒ modũ Flter interioe ĩ affectu et hic nõ habet modũ qꝛ menſurã accipit ex ratõne obiecti mouente que eſt ĩmenſa ꝗꝓpter qð nullꝗ cveatura poteſt deum diligere quãtũ eſt diligibilis· vnde diẽ bñn.li.de dligenòo deũ · cã diligendi deñũ eſt modus ſine modo.vnde nimis ſe poteſt homo affligere in ſeruicio dei: ſed non nimis eum amare.eo ꝙ homo exterioꝛ ꝓ excellentias co⸗ rumpit'. ſed interios roboꝛat'. Excellentie em ſenſatoꝝ cozrũpunt ſenſum ſed nõ excelletie intelligi biliũ intellectũ:ex ſcðo de aĩa· S= nüuquid modus diligendi deu qᷓ attendit ſzm determmacõz debitaꝝ circũſtantian ·˖ et qꝗᷓ p⸗ cipit' deutꝰ.vj· et mi.xxij/diliges dñm deũ tu um ex toto cosde tuo ꝛc imeeri pᷣt in via · ¶ ꝙ ſic aliquo mõdiligere em deum ſm coꝛ ſu um poteſt tripliciter itelligi: vno mõ ita ꝙ to tum coe homis feratur actu ſemp in deum et Hoc erit in patria quia eſſe nõ poteſt in via ꝗp ter humanã infirmitate· SFlio modo ꝙ homo ſtudium ſuũ deputet ad vacandu deo et diuis om̃ibus alijs pᷣtermiſſis niſiquantum requirit neceſſitas vite pᷣſentis.et hec pᷣt eſſe in via· nõ W, 6 ↄmunis om mbus Habentibꝰ caritate cercto mõo q; aliqs hab itualiter ponat in den totum coe iuum ita ſcʒ ꝙ nibil velit dmine vo luntati trariu bec eſt munis oibus Habeti bas caritate: peima totalitas vt terminus vie nobis oſtend'. ſedᷣa oſulit'. tercia p̃cipit. De peimo intelligit illud qð dicit aug: li. de pfe ctione iuſticie. It in patria implebi illud. di liges dnñm deu tuum ex toto coede tuo ec. Circa modũ vero diligendi ꝓximũ nota ꝙ bõ diligere ꝓximũ debet ſicut ſeipᷣm · Ot. xxij:di⸗ liges ꝓximũ tuũ ſicut teip̃m. et ibi tangit rõ dilectois p li ꝙximũ ſcʒ m naturale dei ima gine et gloeie capacitate Hec refert vta dica tur ꝓrimus vel frater · vt dicit. j. jo. inj. vel a micus. vt leui:xix:qe hec cmia idem ſignifi catur· Tangit' etiã ibi modus dilectionis ꝓ hoc q dici ſicut teip̃m. qð nõ debet intelli⸗ gi equaliter ſeo ſimiiter tibi · Et hoc triplici⸗ ter. peimo vt diligas eum ꝓpter deũ ſiẽ teipᷣm diligere debes. ſedo vt velis ſibi tantũ m bo nis hiceut et tue voluntati ſatiſ facere debes tã tum m bonis:tercio vt nõ diligas eum ꝗꝓpbter aliam vtilitatez· ſed qe vis bonu ſibi. ſicut vis tibi.et ſic dilectio ꝓximi erit ſancta ex pte fi⸗ nis- Iuſta ex ꝓ?te regule dilectõis. Et vera ex parte recte dilectionis. ꝙ Sed nunquid cari⸗ tatis actus poteſt eſſe mercenarius· Pe tri⸗ plex eſt merces ſczʒ deus et creatura ſcʒ beati⸗ tudo qua beauficamur ĩ deo·et merces tpaliſ loquedo de pema mercede et ſcòa actus cari tatis poteſt eſſe mercenariꝰ.vnde qe ad carita tem ꝓtinet amare deũ tantũ ñ àamoee amicicie ſed etiam deupiſcentie · vnde ambeo. ſup illud luc. xxv.quãti merc enarij ec. multi inquit mer cenari] boni ſunt qui ſpe eternoꝛx deo ſeruiuũt Et ſi obiciatur illuò bernar. li.de diligendo deuz: et ſi ſine peemio nõ poteſt deo ſerniri ſer uniendum tamẽe eſt ei ſine intuitu peemn. Dicé dum ꝙ intelligit' amoee amicicie. ſi em homo Paffectum amicicie amicum ſine intuitu pee⸗ mij diligit vt dicit phũs. młtomagis vult ho mo deo bonuʒz amoæee caritatis ſine intuitu ali cuius merceò & ſed ꝓ hoc nõ excluditur quin caritas optet amoee ↄcupiſcentie illam ſum⸗ mam mercedem obtin ere Ellud quidem deſi⸗ derium non eſt amoeis naturalis nec acquiſi⸗ ti ſed ꝓpotius gratuiti pᷣcipue illud de quo di⸗ cit apb us.cupio diſſolui et eſſe cuʒ xpᷣo.et hec videtur eſſe munis opinio. F.liqui tamen di⸗ xerunt ꝙ cum amoe caritatis ſit gratuitus nõ intnetur peemium. ſed omnino liberaliter fa⸗ cit ſeruire deo ſicut patri filius. vnde hm eos intunus mercedis non eſt a caritate. ſed bene poteſt eſſe cum varitate et eſt ab effectu natu⸗ re caritatem ↄcnitante Coquendo autez de mercede tempali nõ eſt diligenous deus ꝗp⸗ ter mercedem ſcz peincipaliter · ſed dil igi po⸗ teſt ꝓgpter talem mercedez ſicut ꝓpter aliquod admuangs ad motum dilectionis ſicut diſtri⸗ butio quotidiana eſt ratio aliqua ꝙ canonicꝰ vadat ad eccleſiã. ̊ nõ debz eſſe ro peicipalis Seaui videre de ſexto ſcz de odio· quod „ opponit dilectioni.Erca qð ſcienduz ꝙ odium dei eſt maximum peccatoꝝ · ſemp em̃ qð eſt m ſe eſt ꝓouus eo qð eſt hm almdan odio aũt dei volutas auertit a deo ſzm ſe alijs aũt peccatis auertic a deo nõ ſm ſe. ſed ſcom aliud ſcʒ in ꝓtum appetit aliquã ĩoedina tam dilectionem:que habet auerſione; a deo annexam vnde odium dei ſcòm tho- eſt maxi⸗ mum peccatum in ſpſanctum/ſcòm ꝙ pecca tum in ſpmſanctũ nomimat aliqð genus ſpeci ale peccati Ideo tammen nõ computatur inter ſpecies eius:qe in om̃i eius ſpecie muenitur ſe cundũ tho Intelligendu tamen ꝙ et ſi de? vt appeehenditur in leipᷣo non poſſit odiri. quia vt dicit dyoniſms.inj. c. de diuinis noibus· omnmus amahile eſt pemũ bonũ oorri tamen poteſt a ꝓpuerſis ſchm quod appeehenditur vt actoe aliquoꝝ effeétuũ qui repugnant eon inoedinate voluntati cuiꝰmodi ſunt mflictio penaꝝ et ꝓhibitio peccatoꝝ. Oum etiam ꝓximi cum opponatur cearitati eſt peccatum. vnde. j. o.ij·qui odit fratre ſuum in tenebeis eſt ſceʒ ſpiritualibus que ſunt peccata. imo eſt etiam grauſſimũ peccaton que cõmittuntur in ꝓximum grauiſim inquam quãtum ad vo luntatis deoedinatõzg- licet ea que ↄmittuntur erterius ſint granioza quantum ad Pximi leſi onem. OQertur aũ‚t odium ex inuidia directe ſe cundũ tho.Et hoc vult ggxxy. moꝝ Ex ira vero diſpoſitiue.quidã vo dicũt vt refert nrich ꝙ; potius odium oeitur ex racudia. liczʒ aliqðᷣ odium ex aliqua inuidia oeiatur- . e gandio accidia et inui⸗ SDiꝛia titulus. Ixiij. . Einde ↄoſiderandum eſt de effectibꝰ cõ ſequentibꝰ actum caritatis peincipale qui eſt dilectio.et de vicijs eis oppoſi tis et peimo de ef fectibꝰ iterioeibꝰ.ſcõo ð ex⸗ terioeibus. Inter vo intenozes peimo de gau dio. ſeëo de accidia:tercio de iuidia que duo gauòio appo nuͤr Circa peimũ ſciendum ꝙ amoe caunſat gaudium qñ adeſt amatum cari⸗ tastz ant eſt amoe dei qui ex hocip̃ᷣo ꝙ amatur eſt in amante ꝓ nobiliſſimũ eius effectu ſcm illud.j. jo. inij · qui manet in caritate ĩ deo ma net et dens in eo et ideo ſpirituale gaudium q de eo Habet ex caritate cãtur. gquic videre de ſcoo ſc; de accidia Cir ca qð nota ꝙ acciòia hm dam̃.eſt quedaz criſticia aggrauãs que ſcʒ ita depeimit anmũ hoĩa vt nibil ei libeat agere: et ideo accidia impoetat qdam tediñ opandi vt pz ex glo- ſup illuò plal. omem eſcam abho.eit aĩia eoꝝz Et a quibuſoã dicit ꝙ accidia eſt toepoz men cis bona mchoare negligeshec aut triſticia eſt ſemp mala et peccatum vnde interdicitur eccleſiaſtici.vj.non accidieris in vinculis eiꝰ fceʒ ſpualis ſapientie. Et ſcòm alex · in ſcðᷣo ſeri bitur ꝓ vnum. c.quia dicit ab acedine. vnde Suer · diciturſicut acetum dentibꝰ ee fumꝰ oculis.ſic pig his qᷓ mi ſerũt eum.hinc compa tur pigricia ſinue accidia acetoqe ſic acetum ĩ fert dentibꝰnocumentũ coæpale ſcʒ acredine Ita hoc peccatũ infert aime nocumetũ ſpuale ſcʒ quandã acredinẽ ſpirituale ex qua ꝓuenit i: tur n na en Er , tedium ſpũale boni ſpnᷣalis · Scm vero ſon- dicitur ab aci greco qð eſt cura ſiue anxietas aĩ ſcedᷣm vero grecum debet ſcribi cũ aſpiratõe ſicut achidia vt dicit frater jotheutonicus ; Eſt aũt accidia m genus ſuũ peccatũ moeta⸗ le · cum ſm ꝗꝓpeiam rõem ↄtrariet᷑ caritati· Nã ꝗꝓpeius ef fectus caritatis eſt gaudiũ de deo · vt dickũ eſt ſupꝛa Eccidia vero eſt triſticia de bono ſpũali inqꝙtuzʒ eſt honũ diuinũ · et 15 ſjm genus ſuũ eſt moetalis: es hoc e veꝝ qn motꝰ eius ptingit vſq; ad rõemita ꝙ ꝓcedit im fu⸗ gam et hoeroæs er deteſtatõem boni dmini qñ vero ſiſtit tantũ in ſenſualitate tũc ẽ venia lis · eſt etiam vicium capitale vt vult ggS. xxxj moꝝ · et eius filie ſũt ſex ſzm grego· ibidẽ ſcz malicia qua qͥs deteſtat bona ſpualia:rancoe ſcʒ ↄtra homies ad bona ſpũalia inducentes puſillanimitas reſpectu ↄſñlioꝝ · deſperatio toæpoæ circa p̃cepta:vagatõ metis cca illicita S quiur videre de tercio ſcʒ de inuidia · Circa quã ſciendũ ꝙ; ſiẽ̃ dicit dam:m.ij. li. inuidia eſt triſticia de bonis alienis obie⸗ ctum em triſticie eſt ꝓpeiũ malũ· t ſzm hoc ð bonis alterius p̃t eſſe triſticia ꝓut appeehen: dit vt malũ ꝓpeiũ·et hoc facit dupliciter· vk inq;tum ex eo nobis aliqð piculum mminer ſcz vt ab eo ledamur.et huiõi triſticia ñ eſt in uidia . ſed eſt effect? timoeis vt dieit Ps ĩ 2* rethoeice· et pᷣt eſſe ſine peccatovt dꝛcit gS· xxij . moꝝ · vel inetum eſt diminutiuuz peie gloeie vel excellentie · et Hoc eſt qñ excedit⸗ ab alio m illo bono:et hec triſticia eſt ꝓpeie ĩ uidia.et eſt ſemꝑ peaua vt dicit phs ij:· retho rice et eſt ex genere ſuo ſemꝑ peccatũ mozta⸗ le cum repugnet caritati·qe dol et de bono ꝓ⸗ ximi de quo caritas gaudet· job. v.puulũ oc⸗ cidit inuidia⸗Sunt tñ peimi motꝰ inuidie qnz etiam in ꝓpfectis vins qui inſurgũt ex ſureepti one qui ſunt veniales· St imile eſt de inuidia ꝓuuloꝝ in quibꝰ nõ eſt vſus rõis:et de mota inuidie ſm qð ẽ paſſio ſenſualitatis · Scðo p̃t eſſe triſticia de bono alterius inꝙtuzʒ deeſt no bis illud bonũ qð ipᷣe habet. et hec peie eſt zelus vt dicit phũs ij· rethoꝛice · et ſi ſit de bo nis honeſtis eſt laudabilis ſcᷣm illud.j. coꝛx xiiij: emulamĩ cariſmata melioꝛa: ſi aute ſit 8 bonis tpalibus pᷣt eſſe cuʒ peccato et ſine pec cato. Doteſt eẽ triſticia eſſe de bono alteriꝰ in ꝓ̃tum ille eſt illo indignusque quidẽ triſti- cia vt dicit phũs ij· rethoꝛice eſt de tꝑalibus bonis et dicit izm eum nemeſis et ptinet ad bonos moꝛes.St hoc ideo dicit:q reputabat illa magna. ſed ſzm fidem nihil ſunt reſpectu futuroꝝ bonoꝝ que ſeruant' bonis. et ideo Hhuiõi triſticia ꝓhibet in pſal.noli emulari in malignantibus æc. q Mota inſupꝑ ꝙ inuidia ſe cunduũ ph̃m jj. rethoeĩice opponit' nemeſy et miſcðie⸗ſʒ mie directe m oppoſitõʒ peincipa lis obiecti·triſtat em de bonis ꝓximi:milſeri⸗ cosdia vero de malis Nemeſy vero opponit ex pte eius de cuiꝰ bono triſtat᷑· triſtatur em de bono dignoꝛz: nemeſis vero de malo indi gnoꝝ miſericcadia aũt virtus eſt et ꝓeiꝰ ca⸗ ritatis effectus:vnde inuidia opponit᷑ miſeri WWW cosdie et caritati · It aũt inuidia viciũ capica le vt dicit grego·xxxj· moꝛx · et tñ eſt filia ina nis gloeie⸗dicit em phᷣs. ij rethoeice ꝙ ama⸗ tozes honoꝛis et gloeie magis ĩuident et foe te ꝓpter hoc m tho.nõ ponit vicium capita le.eq; ab vnñᷣ.li.de ſũmo bono. MHeqʒ a caſſi ano li.de inſtitutis cenobioꝝ · Sed tñ vt dicit grego· ibidem vicia capitalia intantũ ſũt ſibi Oiuncta vt nõ miñ vnũ de altero ꝓf erat᷑. vnð nõ eſt ↄtra rõem capital is vicij qð ex alio oei atur· Inuidie vero filie ſm grego.xxxj· moꝛ⸗ ſunt quinqʒ ſcʒ odium ſnſurꝛatio qua ſcʒ quis Ominuit gloeiã alterius in occulto: detractõ qua quis dimmuit manifeſte. Exultatio in ad uerſis ꝓximi: et afflictio in ꝓſperis eius hec tamẽ vltima eſt.vno mõ ipᷣa inuidia inctũ ſcz aliquis triſtat de ꝓſperis alicuiꝰ ſjm qð hnt quandã gloeiã. SÆ.lio mõ eſt filia inuidie ſcðz ꝙ ꝓſpera ꝓxim eueniunt ↄtra conatum inui dentis. Smulatio aũt et inuidia ꝓ eodem ac⸗ cipitur in ſcripturis ſanctis inuidiam gene⸗ raliter ſumendo· ſumẽdo aũt vtrunq; ꝓpeie ſic inundia attendit' in actu interiozi · Emulatio vero in actu vel effectu exterioei vt de glo. ſuꝑ illud ad gał v:emulationes inuidie- ADe pace et vicijs oppoſitiſ titulus.lxiiij· Oſtea conſiderandũ eſt de pace et vi⸗ cijs oppoſitis ſibi:et peimo videndum elſt de pace.ſcõᷣo de diſcoꝛdia que ẽ in coede . tercio de vtentione que eſt in oee:quar to de rixa:quinto de ſeditione.ſexte de ſciſma te.ſeptimo ò bello:·hec em̃ quatuoe vltima op ponuntur paci quantum ad opus eire⸗ Pei mum ſciendum ꝙ vbicunqʒ eſt pax ibi eſt con coedia non tame ecõuerſo ſi nomen pacis ſumat Concoꝛdia em̃ ꝗꝓpeie ſumpta eſt ad alte rum ſczꝭ inꝙ;tum vol untates diuerſoꝝ coedi⸗ um ſimul ↄueniunt in vnum cõſenſum. Et ſic Ocoedia impoetat vnionez appetituum diuer ſoꝝ appetentiumet ſcòm hoc ↄcodia poteſt eſſe aliquoꝝ impioꝝ in malo. Sup hanc ant vnionem qnz mpoetat vnionem appetituũ et motuum vnius appetentis. ſcʒ appetitus ſen⸗ ſitiui.et appetitus intellectits et hec nõ ẽ im pioꝛum⸗qe pax non eſt impijsvt dicit yſa·v. non eſt pax impijs·. Qax aut vera et pfecta p quam om̃es appetitus vniunt quietati ĩ vno. habetur tantu in patria.hec em̃ eſt vltimus fi nmis creature rationalis:òe qua in pſal.qui po ſuit fines tuos pacem.pax vero que habetur in via eſt impfecta·qe etſi peincipalis motus anime quieſcat in deo repugnãt tamen alnj in tus et ex qui ꝓturbant pacem iſtam. ppetũt tamen omnia pacem vt dicit qug · xix · de ci · et dyo.c· ixde di · no· omne eiy appetens appe⸗ tit tranquille et ſme impedimento ꝓpuenire aò illud quod appetit m quo ↄſiſtit rõ pacis quã aug· xix:de ci:dei oꝛdinis trãquillitate dirfi⸗ nit · nõ tamẽ om̃es appetũt verã pacem. ſʒ qui dam apparentẽ vt mali appetunt miquã p acẽ mõ et appetitu ſibi ↄpetenti· be łlantes etiam appetunt pace qe bellãdo ad pfectioꝛe pacez quã habeant ꝓuenire qrũt· Sicut ãt vult ph̊ᷣs * 4 ix. ech;. ad amiciciã gtinet ocoedia in bonis ↄ ferenti bꝰ ad vitã et p̃cipue in magnis. vñn et tulliꝰ de amicicia dicit ꝙ amicoꝝ eſt ide vel le et nolle · vnde diſſenſio de mims et de opa ti onibus nõ repugnat impfecte paci que ha⸗ betur in via· Eſt aut pax ꝗpeiꝰ effectus carita tig: m illo pſal. pax multa dili- legem tuam. Equitur videre de ſeðo ſcz de diſcoꝛdia · irca quã ſci endũ ꝙ cum opponat ↄco⸗ die hoc p̃t eſſe dupliciter · vno mõ ꝓ ſe vt cum quis a hono ꝓximi in quo ↄſencire debz diſſen tit ſcienter et ex ĩtentõe · et h eſt pctin moet ale ex ſuo genere ꝗꝓpter otrarietatẽ quã habet ad caritate ex qua ↄcosdia cãtur. vnde ad gal · v diſſenſiones.i.diſcoꝛdie ponũt᷑ inter opa car nis · de quibus ſubdit ibi qui talia agunt re⸗ gnũ dei ñ ſubſequũtur·peimi tñ motꝰ hiꝰ di⸗ ſceoedie ꝗꝓpter actus impfectionẽ pec cata ſunt venialia. Elio mõ ꝓ accides vt qn aliqui inte dunt aliqd bonu ptinens ad honoeem dei vk vtilitate ꝓxim.ſeò vnꝰ exiſtimat hoc eẽ bo⸗ num aliꝰ nõ Et tunc diſcoedia eſt p accñs cõ⸗ tra bonũ ꝓximi vt fuit inter barnaban et pau lum act·xv. q ptinebat ad defectũ hůanum licet hocip̃m fuerit ex diuina ꝓuidetia gpter vti litate ↄſequente oedinatũ Et tũc diſcoꝛdia nõ eſt peccatũ nec repugnat caritati miſi ſit cũ ereoee circa neceſſaria ad ſalute.vel niſi ſit cũ indebita ptinatia Eſt aũt diſcoꝛdia filia ina⸗ nis gloeie. vt dicit SS xxxj· moꝝ · et hoc ẽ ve rum loquedo de diſcoedia p quã quis ꝓſequi tur q ſuum et recedit ab eo qð eſt alterius ꝙ vero ab alteriuns volũtate recedat ꝓptinet ad inuidꝛiã· Vnde ſcm hq̊ ab muidia cãtur. ter,: vno mõ ꝓut dicit impugnationẽ veritati ſ et modu inoedinatũ ſcòm ꝙ dicit ambeo.qꝙ ↄ tentio eſt impugnatio veritatis euz ↄfidentia clamoeis et ſie eſt peccatum moætale.erklota qꝙ hec clauſula ſcʒ cum fidentia clamoꝛis ẽ circũſtantia aggrauãs vñ etiã ſine ea pᷣt impu gnatio veritatis eſſe otentio · vñ ſedm alex. ge neraliter pᷣt dici tentio impugnatõ veritatis Pſiſtens in ſetume cã vincendi. hec em̃ oditio videc' poni in glo:.ij.chim̃.ij.ſup illud noli Otendere verbis:nemo inquit ſe patit' vinci licet ſciat vera eſſe que audit· Flio mõ ꝓut impugnatõ Falſitatis cum debita acrimonia. et ſic eſt laudabilis. tercio mõ poteſt ſum peo ut eſt mpugnatio falſitatis cum modo inoedi nato et ſic poteſt eſſe peccatum vemale · mii foete tanta ſit inoꝛdinatio ꝙ ex ea alij ſcanda liʒentur.vnde apłus cum dixiſſet. ij. Mim. ij· noli ↄtendere erbis. ſubdit· ad nihil eſt vu⸗ le niſi ad ſbn Ponen audientiu. Contentio autè de qua dicit᷑ job.xix:nunqd qui ↄtendit cum deo tam facile quieſcit· ſumitur ibi ↄmu niter ꝓ diſputatõne Item ſzm alex. contentio Poteſt fieri pluribus de canſis. peimo cauſa maligmtauis vt cum quis vult iniuſte vincere vel aĩmos ſimpliciũ ſubuertere. er ſie eſt petm̃ mortale:et ꝓhibet᷑. ij. chim.ij. noli otendere verbis:ſi tũ hoc in his in quibꝰ nõ eſt piculũ aquitur videre de tercio ſcz de Otentione cieca quã ſciendũ ꝙ poteſt ſumi triplici⸗ ex quadã leuitate fieret pct m̃ moꝛtale nõ eſſet 8ðo cã neceſſitatis ſic nõ eſt peccatũ· vñ ſup illud ꝓuer· nõ otendas aduerſus hoĩem fru⸗ ſtra.glo:.nõ vetat dtendere tra malefacientẽ vt coꝛrigat qe hoc fruſtra nòᷣ fit.qꝛ certa ncci tas cogit·tercio cã exercitatõisſic nõ eſt pec catum moꝛtale. licet aliqñ ꝗpter mdebitũ mo dum dtingat eſſe veniale.quarto cã eruditõis ſic nõ eſt ꝓctm̃·quĩt ex quadã titillatõe głie vel honoꝛis · ſic videt᷑ eſſe pctm̃ veĩ ale.ſic vi⸗ det accipi luc.xxiij.facta eſt ↄtentio qᷓs eoꝛx videret' eſſe maioꝛ · ſexto p̃t dici dtentio cona tus bone opatõis.ſm illud luc.xiij. ↄtendite intrare ? anguſtã poztam Eſt aũt otentio filia inanis głie · eſt tamè affinis inuidie ſcʒ inꝙtũ diſſentit ab eo cum quo ↄtendit.- Eauitur videre de q̃rto ſcʒ de rixa. Brca quã nota ꝙ ſiẽ dicit glo.ad gał.v. vbꝛ ri⸗ xe ponũt inter opa carnis.rixe ſunt qñ hoĩes ex ira ſe ꝓcutiũt.et iõ rixa videt' eſſe qdᷣdam peiuatũ bellũ qð agitur ĩter ꝓpſonas pematas nõ ex aliqua publica anẽte· ſed magis ex ĩ0e⸗ dinata volütate· et iõ ſemꝑ eſt pctm.et ĩ imua dente iniuſte e moetale In defendete vero ſe qnz p̃t eſſe ſine peccato.vt ſi ſolo aĩmo repelle di miuriam illatã et cũ debito moderamine ſe defendat · vnde nec rixa ꝗpeie dici p̃t ex parte eius · Qnz fit cuz pctõ vt ñ aĩo vindicte ł odꝛij vel euã ĩmoderate ſe defendat.ſʒ cũ veniali qꝗ dem qñ aĩmo motus lenis vmdicte vbł odij ſe immiſcet · vel cũ nõ multũ excedit moderatam defenſione · Qum moetali aũt qñ aĩmo effrena to inſurgit in impugnantẽ ad occidendũ eum vel grauiter ledendũ ¶nuadentes aũt publi⸗ ca poteſtate nõ dicunt' rixari ·ſiłr moꝛdinate ſe defendẽtes reſiſtendo publice poteſtati. Eſt aũut rixa filia ire vt dicit grego.xxxj·moꝝ .· ꝓ⸗ uer · xv· et·xix· ðe vir iracudꝰ ꝓuocat rixas æc. Equitur videre de quiĩto ſcz de ſeditione. hpec aũt impoꝛtat qᷓndã ↄtradictõz et in B uenit cũ bello et rixa · ſ̊ differt ab eis ĩ duo bus· peĩo qꝛ illa ĩpoꝛtãt mutuã impugnatõʒ ĩ actu · ſʒ ſeditio p̃t dici ſiue hniõi ĩpugnatõ fi⸗ at in actu ſiue ſit p̃paratio ad tale pugnã. vñ ij : coꝝ·xij:dt glo.ꝙ ſeditões ſunt tumultꝰ ad pugnã ſczʒ cum aliq ſe pparãt et intẽtant pug⸗ re. Fen qꝛ bellu eſt ꝓPeie ↄtra extraneos et hoſtes qᷓn multituoĩs ad multitudinẽ.rixa aũt eſt vnins ad vnũ vel paucoꝝ ad paucosſeoi tio vero ꝓpeie eſt inter ꝓtes multitudis vmnus inter ſe dſſentietes vt cum vna ꝓs ciuitatiſ ex citatur ad tumultũ dtra aliam.differt autez a ſciſmate:qe ſciſma opponĩit' ſpuali vnitati mł titudinis ſcz eccłiaſtice et impoetat diſſenſiõz ſpuᷣalem · ſeditio vero opponit' vnitati multi⸗ dinis tpali vel ſeculari: impoetat ec p̃paratõzʒ ad pugnã coꝛpale. Eſt aũt ſeditio pcẽtin moæta le ex ſuo genere · vñ. i. coꝝ · xij · ꝓhibent᷑ ſedi tiones inter illa que ſũt peccata moztalia.Etc tanto eſt grauiꝰ ꝙᷓto bonũ dũne qð impug⸗ tur pꝓ ſeditione eſt maius ꝙᷓ bonũ peiuatũ qð ĩ pnugnat' ꝓ rixamꝓtinet aut peccatũ ſeditõis peimo et peincipaliter ad eos qui ſeditõz ꝓcu rant q̃ grauiſſime peccãt·ſcedðo ad eoꝝ ſeqces e up e neci 1 no tois glie evi: ona di ſ 3 7 1 6 18 qui vero reſiſtunt eis ꝓ defenſione duũis boni nõ ſunt dicendi ſediti oſi · Derturbatio vero re gimiĩs tirannici cũ non ſit uſtum.qe nõ oedĩa tur ad bonũ ↄuũne ſed ad peinatũ ·vt patet per pꝓhm.iij· poł · et · vi· ethi : nõ habet rõem ſedi tõis vnde landat? qui multitudineʒ; liberat a tyrãnica ptãte niſi foete qñ ſic inoedinate per turbat regimẽ tyranni multitudo ſubiecta patit' maius detrimentũ ex pturbatõe ↄſequẽ ti ꝙᷓ ex regimie tyrãni· s ant tyranus le ditõſus elt qui in populo ſibi ſubiecto diſco⸗ dias et ſeditões nutrit vt tutiꝰ dnari poſſit · H em̃ eſt tpeannicũ cum ſit oꝛdinatũ ad Funn bonũ pᷣſidentis cũ damno multitudĩs HNon cõ putatur aũt ſeditio ĩter peccata capitalia nec anter ea que oenunt᷑ ex illis vt patz· xxx mo. q; ↄtinetur ſub diſcosdia ſiẽ et ſciſma · ma aũt ſcòm yſi· li:ethi:a ſciſſione ðe ani B gquit videre de ſexto ſcz de ſciſmate. ſciſ mon ſciſſo vero opponit vnitati et ideo ꝗpe peccatũ ſciſmatis eſt pctm̃ ſpuᷣale ex hoc ꝙ qᷣſ intẽdit ſe ſepare ab vnitate quã caritas facit et ideo ꝓpeie ſciſmatici dicunt q̃ ſponte et ꝓ⸗ peia intentõe ſe ſepãt ab vnitate eccleſie que eſt vnitas peincipalis· vnde ſciſma a canoiſtiſ deſeribit' qð eſt illicitus ab vnitate vel ↄnita te diſceſſus · xxiiij· q.j· ſciſma Ynitas aũt eccle ſie attendit' in duobꝰ ſczʒ in vnexione mẽbeo⸗ rum eccleſie ad inuicẽ ſine dũicatõe.et oꝛdĩa tione oĩm membeoꝝ eccleſie ad vnum caput ſcʒ xpᷣm.cuiꝰ vicariꝰ eſt papa · et ideo ſciſmati ci dicunt' qui ſubeſſe renuũt pape et hoc cum quadam rebellione ſcʒ cũ ꝑtinaciter peecepta eius ↄtemnunt:.et eius iudiciũ ſubire refugi⸗ unt. et etiã illi qui mebeis eius ↄmumcare no lunt·. Differt aute ſciſma ab hereſi qe hereſis eie opponit' fidei · ſciſma aũt vnitati eccleſi aſtice caritatis· vnde ſunt diuerſa vicia. Et pt etiam dici ꝙ differũt ſiẽ ſpecies et genus qg⸗ cmis hereticus eſt ſciſmaticus et nõ ecõuerſo niſi ſciſma durauerit.qe tunc in hereſim ĩcidit In fine em ſibi ↄfingit hereſim vt recte videa tur ab eccleſia receſſiſſe vt dicit hiero·.xxiij · q· iij· inter ſeiſma. vnde infidelitas vel hereſis ẽ gramꝰ peccatũ ſciſmate in genere ſuo.qe illa eſt ↄtra deum ſcõm qð eſt in ſe veritas peima. hoc aũt eſt contra eccleſie vnitatem que e m nus bonũ deovnde hereſis peimũ locũ tenet in penis. xxiij.q.vij· qui eſt in oĩbus· Do ſſet tamen ↄtingere ꝙ aliqiis ſciſmaticus pecca⸗ ret grauiꝰ ꝙ aliqs infidelis· vel ꝗꝓpter maioee Otẽeptũ.vel ꝓpter maius piculũ qð inducit vł apter aliud lauiõi iero· cñ videtur ſentire ꝙp ſciſma ſit grauiꝰ peccatũ hereſi et oĩ alio pec⸗ cato.qꝛ deus ipᷣm grauiꝰ puniuit ſicut patet pᷣcipue ĩ choee dathã et abirõ.quos viuos ter ra abſoꝛbuit numeri · xvj. et ·xxiiij·q:j· ñ aufe⸗ ramus. d qð dici poteſt ꝙ ſciſma exquo ẽ ra dicatum et firmatum habet hereſim annexam Vnde peccat ↄtra illum articulũ fidei · vnam ſanctam catho:eccleſiam. et ſic ẽé idem crime qð hereſis et pena equalis. vel foete illi de qᷓ bus dicit hiero: omiſerunt ſciſma ex maioei tumacia · et tẽptu ꝙᷓ alij ydolatriã ꝓpter qð ſcðm ꝙ oſtendit magis peccauerũt et ideo grauiꝰ puniti fuer̃t NPuniunt aũt ſciſmatici et a deo vt pᷣtactum ẽ et ab homie iudice ſez ſpuͦali p excõicatõz · Et ſi nõ reſpuerint deponunt.dixxiij· in nomie Dũñi · Qt ſi non poſſit aliter deſtrui inuocandum eſt beachium ſeculare. x.q:j·petimus· puniũt etiã pecunialiter.xxiij.q:vij.qꝙ aũt· Quid aut int᷑ ſit de oedinatis a pᷣlatis ſciſmaticis vide ĩ fra tractatu de ſacramento oꝛdinis.ti · a q ha bent oedines ↄferei. Quid etiã iuris ſit de ali enationibꝰ factis a ſciſmaticis · vide infra tra ctatu de ſacrameto oꝛdinis ti:de cãiset foꝛ⸗ ma alienãdi res tꝑyales eccłiaꝝ · Sciſmaticus aũt volens redire ad vnitatem eccłie cũ ome ſciſma vix aut nunꝙᷓ; ſit ſme hereſi ſciſma debz abiurare et ad mandatũ eccłie ſatiſ facere · et recipi cũ manus impoſitõe vt accipiat ſanctũ ſpm qui extra eccleſiã nõ eſt nec dari p̃t· xxiiij qj.dicimus putandũ ſciſma · Si aũt recõcilia tus dicat ſecuʒ circa oꝛdine miſericoꝛditer di ſpenſatũ ꝓbare habet et ꝙ ab eo qui pt diſpe⸗ lare. ex · e · c· vltimo. gquic videre de ſeptimo ſcz de bello. de hoc aũt habitũ eſt ſapea li.j·.ti · de bellis iiloꝰ tñ pᷣter ea q̃ᷓ dicta ſunt ibi pñt B plu ra queri ſcʒ vtꝝ bellare ſemp ſit — i ꝙ nõ nam bellare mſte ſcðz lege diuinã eſt li citum et etiã regibus et pꝛincipibꝰ teree pᷣce⸗ ptum.jm ꝙ dicit aug· ad boni faciũ comitem ſuꝑ illð ꝓps.et nũc reges mtelligite ꝛcẽᷓ · qũo in quit reges ſermũt in timoee niſi ea que cõtra dei iuſſa ſũt religioſa ſeueritate ꝓhibendo atz pꝓlectendo·aliter em̃ ſeruit rex q hõ aliter qꝛ rex·qe homo eſt ſeruit deo viuendo fideliter q rex eſt pugnando ſm legem inſticie virili⸗ ter· Bellare aũt Tiuſte licitum e et ꝓhibitũ baruth.iij · vbi dicitur de gi gantibus qui ab inicio fuerũt ſtatura magni ſcientes bellũ.nõ hos elegit deꝰ ꝛc· Æ.; ma ioꝛem ergo euidentiã ſciendũ ꝙ ad hoc qð ali qð bellum ſit iuſtum quatuoe requiri.peimo autoeitas peincipis cuiꝰ mandato eſt bellum gerendũ. xxiij.q:ij.c.j.vndò e et peincipibꝰ di⸗ citur in ppᷣ.eripite pau:et egade ma⸗ pec.li⸗ berate. Scdo cã iuſta vt illi ſcʒ qui impugnan tur ꝗpter aliquã culpã impugnatõz mereant xxii:q:ij.dñs. Vñ augin li·lxxxiij. qſtionum Inſta bella ſolent diffinini que vlciſcunt iniu rias.ſic gens vel ciuitas plectenda eſt que vł judicare neglexerit qð a ſuis impeobe factũ e vel reddere qð p iniuriam ablatum eſt. Sunt aute iuſte cauſe plures ſcz maloꝝ cohertio· bonoꝝ ſubleuatio.xxiij.q:japud. Reꝝn abla tarum repetitio· Iniurie a ſe gel ab alijs ꝗpul ſatio.xxiij·q:ij c..et· c · D atrie defenſio infirmoꝝn ꝓtectio·xxiij.q:nj.foetitudo·tercõ requirit' vt intentio bellantiũ ſit recta.xxiij · ·ꝗq.j·quid culpat᷑ ·et capitulo apð.vbi dt auꝰ li.de verbis dñi:apudò vos dei cultoꝰꝛ es etiaz bella ꝓtractantes ſunt qui nõ cupiditate aut crudelitate ſed pacis ſtudio gerũt vt mali co herceant' et bom ſubleuentᷣ quarto requirit modeſtia · Et hec cõſiſtit m duobus peimo vt tartũ accipiat vt ſibi reputet ſatiſfactũ et nõ vltra. Oiles em loabens ↄtra aliquẽ iuſtũ bel lum.ſuu facit licite quiò qᷓd capit ab hoſte vłk ab adiutoeibus eiꝰ? ſme ſubditis ſine alijs do nec ſit ſibi ſatiſ factũ ſcòm ſuazʒ ↄſcientiam de omni damno dato· et laboee et opis tam ſuis qꝙᷓ; hoĩm ſuoꝝvel donec hoſtis ius offerat et ſatiſfacere velit: vltra q̊ aute nihil accipe de⸗ bet niſi ꝗꝓpter immanitatẽ crimis peiuari meru erit omibus bonis · vt ꝓpter hereſim vel crime leſe maieſtatis .ſim ray·et roð · Scðo oſiſtit in Hoc vt nõ ledat eos qni ĩ nullo pᷣſtant aduer⸗ ſarijs ſuis auxiliũ vel fauoꝛem mouens em̃ in ſtum bellu poteſt nõ tm̃ aduerſariũ.ſʒ etiã va⸗ ſallos et ſubditos eius.et ↄplices ledere.ex. de offi · dele · c. j. Flij di cũt ꝙ nõ poteſt res p̃⸗ dictoꝝ cape vel pſonas niſi ꝙꝓdiu pugnant Otra eum.niſi foete de rebus illoꝝ vel ediki⸗ cijs ledere hec hoſt.ex.de reſti ·ſpo.olim.Si aliqð hoꝝ deſit eſt miuſtũ bellum. SZi tamen hec omia deſint et tantũ ꝓ rebus repetendis quis bellet nõ tenetur reſtituere niñ illuò ad abſtulit vltra ið qð habuit ille ð ſuo S obi citur Otra pᷣdictaillud t⁄½ xxvj- oiε qui acce Perir gladium. gladio pibit · vt dicit aus: i· ij. otra manicheos. Hle accipit gladiũ qui nulla ſupioei aut legitima ptãte iubente b cõ cedente in ſanguine alicuiꝰ armat .qui vo ex autoeitate peincipis vel mdicis ſi ſit ꝓſona pᷣ uata vel ex zelo iuſticie qᷓi ex autoeitate dei · ſ ſit pſona publica gladio vtit'.non ip̃e gladiũ accipit ſed ab alio ſibi ↄmiſſo vtitur vnde ei pena non debetur. Nec tamè illi qui etiã cum peccato gladio vtunt ſempꝑ gladio occidunt ſed ip̃i ſemꝑ ſuo gladio peunt.qꝛ peo peccato gladij eternaliter puniutur niſi eos peniteat- Obicit' iten illud Ot. v. ego ant dico vo⸗ bis non reſiſtere malo· i ꝙ huiõi pcepta vt dicit aug: li:de ſermone dñi in monte ſp ſunt ſeruanda in p̃paratione aĩmi· vt ſcʒ homo ſem per ſit paratus nõ reſiſtere vel ſe nõ defende⸗ re ſi opus fuerit· Sed quandoq; tamẽ aliter a Zendu eſt gpter ↄomune bonum et etiam eoꝝ cum quibus pugnat᷑ qe vt dicit aug. in epiſto la ad marcelltau cni licentia iniquitatis eri⸗ ritur vtiliter vincit'. e Vtrum inſte bellans oſſit hHhomies capere et rebꝰ ſpoliare · Hẽ bel um aut eſt iuſtum ſimpliciter aut ex cã.ſi ſim⸗ pliciter puta ex edicto peincipis. liberi hoĩes capti · fiunt ſerui capientium et in dommum eoꝝ tranſeũt res occupate.ff. de capti.et pꝰ liminio reuerſis· l. hoſtes.Et tunc peccat ſer⸗ uus ſi a dommo receſſerit. xxiij.q. v. dicat. vnde res feudales in bello capte erunt occu⸗ pantis·ſaluo tamen mure dñi innocétis. ex · de Pere:grecican Wel vero ſit iuſtum ex cã puta quia fit ad defenſonem et ꝓſecutioneʒ iuris tunc aut bellans habet iuriſditioem ſuper il⸗ los quibus monet bellum aut non.ſi ſic quia ſcilicet ſubditi ſunt rebelles tũc poteſt res eo rum muadere et ſuas facere.ff. de le. iij.l. j. Si aũt nõ habet iuriſpitionem iuſte tamen pu gnat·quia alius inuadit eum. vim vi repelle⸗ re poteſt et hoĩem ꝓcutere cum moderamine inculpate tutele · licet· Non lieʒ aũt ei pſonaʒ vel bona eius capere vel detinere ſed res ſibi ablatas poteſt vendicare. ff.de rei ven.l. rẽ actio.hec hoſti.e de mureiurã.ſic· &r aũt res eius ſint diſtracte· et ip̃e locò eaꝝ tantunde; de rebns illius abſtulit reſtituere non tenet'. Debet tamen pemtentia ſibi imponi ꝓ rapina ſicut dicit' de illo qui furatus eſt.x.li. ei qui debebat ſibi x. Ve clericis et ep̃is liceat facere bella.c ꝙ; mõ·ſcz bella illa q ad ſan⸗ Zumis effuſione oꝛdinant' quinimo potiꝰ de bent eſſe parati peiũ ſanguine effundere peo xpo vt ope imitenct' qð gerunt miniſterio alta ris in quo ſub ſacramento repᷣſentatur xp̃i paſ ſio· St ꝛdeo ſtatutũ eſt vt effundẽtes ſangumẽ etiam ſine peccato ſint ireegulares· nulli aũt alicui officio deputato licet illud p qd reddi tur indignus illo officio:hinc dicit petro in Pſona epiſcopoꝛꝝ et clericoꝝ · Ot. xxvj mitte gladium tuũ in vaginãac ſi aꝑte dicat.ac nus tibi tuiſqʒ; pᷣdeceſſoeibꝰ immicos dei coꝛ⸗ pVali gladio licuit pſequi. decetero aũt in exẽ plum patietie gladiũ in vaginã ↄuerte xxiij· q:viij:clerici · Hoſſunt tame plati et clerici ex autoeitate ſupioeis bellis mtereſſe nõ vt ma⸗ nu ꝗpeia pugnent. ſeo vt iuſte pugnantibꝰ ſpi ritualiter ſubueniant ſuis cohoætatõibꝰ ablo lutionibus et humſmodi ſpiritualibus ſubue⸗ tionibus . Doſſunt etiam diſponere et induce re alios ad bellandum uuſta bella. non em̃ in terdicitur eis bellare quia ſit peccatum ſeò qe non conuenit eis tale exercitium.xxiij · q; viij. Hhoꝛtatu En pſona vero ꝗpeia debent vti armiſ ſpuᷣalibus.ſcòm illud.ij·coꝝ·x. arma militie noſtre nõ ſunt carnalia ſed ſpiritualia que qui dem ſunt ſalubees admonitones denote oeati ones contra ptinaces ſententia excõmũicatio nis F. hanc etiã queſtionem valent ea que di cta ſunt li . j. ti · de homicidio. queſtione · vtrũ liceat clericis maleficos occidere· De hac ma teria ho· ex ·de ſum.tri · ſup decre· ĩnoc.· xp̃i di lectio et modo habetur in ſexto poſitis ſuꝑ hoc diuerſoꝝ ſententijs in fi.ſententiazʒ ſuam ponens.dicit ꝙ clerici habentes iuriſditõem tempoæalem indiſtincte poſſunt a rma ſumere ꝓ ſua et ſuoꝝ defenſione:quia hec omnia iu⸗ ra ꝓmittũt. et ꝓbatur.xxiij·q.j. noli.et.q·fi G. ij · his ita.vſqʒ ad·I. in regiſtro.et.c. ſcire · SZi vero tpaleʒz mriſoitiõzʒ nõ habent · tene qð notauit jo·et alij ſupeadicti ſcʒ ꝙ talibus nõ licet ſumere arma in ꝓpeia pſona niſ ad defen ſionem ſui.vel niſi hoetando.vt.xxiij.q·fi·. ecce ꝙ hec hoſti erum liceae vti inſidijs ĩ bellis · ꝙ ſic aliquo modo in bellis iuſtis Inſidie em̃ oed mant᷑ ad fallendũ hoſtes. Du⸗ pliciter aũt poteſt quis ex dicto vei facto al⸗ terius falli · vno mõ ex hoc ꝙ dicitur ei falſuʒ vel nõ ſeruat ei ꝓmiſſum et hoc nunꝙᷓ licet· Vnde hoc modo nullus debet fallere hoſtes. Funt aũt quedam iura belloꝝ et federa etiaz inter ipᷣos hoſtes ſeruanda vt dicit ambeo.li. de offi · llio mõ ex eo ꝙ nõ aperit᷑ ei ꝗpoſituʒ hoc aũt nõ ſemꝑ tenet homo facere· vnde do minus iuſſit ioſue inſidias ponere ha bitatoꝛi bus hay. vt ha bet ioſue. vꝛij · Et hniõi inſidie ——— — — — non dicuntur ꝗpeie fraudes · nec repugnãt iu ſticie nec voluntati oedinate · Eſſet em̃ moꝛdi⸗ nata voluntas ſiqs vellet ſibi nibil ab alije occultari Vtrum in feſtis liceat bellare Pæ obſeruatio feſtoꝝ non impedit ea que oꝛomã tur ad hominum falutem etiam copozalem- vñ dominns argun iundeos. o· vij· dicens · mi pi indignamini quia totum hominem ſaluum feci m ſabbato:multomagis aũt eſt conſeruã⸗ da ſalus reipublice ꝙᷓ ſalus coꝛpozalis vnius homims· Et ideo ꝓ tuitione reipublice fide⸗ lium licet iuſta bella exercere in diebus feſti uis · ſi tamen hoc neceſſitas poſcit alias non xxiij·q· viij:ſi nulla .. De miſericodia ti:lxv. Einde conſiderandũ eſt de miſericoe⸗ dia· huic ꝓpeie opponit᷑ inuidia vt di⸗ ctum elt ſupea ˖ dicitur antez miſericoeꝛ⸗ dia quia habetur miſericosdia ſuper alterius miena · vnde dicit aug· ix · de ci · dei · miſeric oꝛ dꝛa eſt aliene miſerie in coꝛde noſtro ↄpaſſio qua ſi poſſamus ſubuenire cogimur.vnde mi⸗ ſericoꝛdia non eſt ad ſe niſi ſimiltudmarie ſiẽ et iuſticia ſcdᷣm ꝙ in homie conſiderantur pꝑ⸗ tes diuerſe vt dicitur ˖ v. ethi · Et ſim Hoc dici ecẽ.xx· miſerere aĩme tue placens deo EFſt aut miſericoꝛdia potiſſima inter om̃s virtutes ad peoximum ptinentes:ſicut eſt etiam actus po tioꝛis· ſupplere em defectus alicuiꝰ inꝙtum huiõi eſt ſuperioꝛis et melioꝛis · vnde ſup illð j. thi · v. pietas ad om̃ia valet · dicit glo · am⸗ bꝛo:ſumma diſcipline xpᷣiane in mſericosdia et pietate eſt · Et loquitur quantum ad opera exterioꝛa· Interioꝛ tñ affectio caritatis qᷓ deo iungit dilectioni et miſericoꝛdie ĩ pꝛoxmos peefertur. VDe beneficentia ti· lxxj · Oſtea conſiderandum eſt de exterioei⸗ us actibus vel effectibꝰ caritatis:Et neficentie . ſed de ĩa dicet infra li · v · Tercio de coæerectione fraterna que eſt quedaʒ elimo ſma. Quarto de offenſione et ſcãdalo que op ponunt' beneficentie et coerectioni· De bene ficentia autem ſatis dictum eſt titulo de cari⸗ tate arti. iij · et iij · e .d p̃ᷣſens autem nota benefaciendum eſt bĩbus ſcm illð gab · vlt · dum tpus habemꝰ? opemur bonũ adò cem̃es cũᷣ beneficentia ſit effectus caritatis que ſe extẽ dit ad omnes Et ſi om̃ibus nõ poſſumꝰ bene⸗ facere in ſpeciali nullus tamẽ eſt de quo non poſſit caſu occureere in quo opoeteat in ſpe⸗ ciali ſibi benefacere t ideo caritas requirit vt homo et ſi non actu benefaciat habeat ta⸗ men in anmo ſuo vt cuiqʒ benefaceret ſi loci et tempoeis opoetunitas adeſſet: Fliquibꝰ ta men vt excõmunicatis et hoſtibus reipublice potius ſunt ſubtrahenda beneficia inquãtum P hoc arcentur a culpa· ſi tamen neceſſitas im mineret eis ſubueniendum eſſet: modo tamen debito · ne natura deficeret niſi ſcõᷣm oꝛdinem juſtici e paterentur Licet autem omnibus ſit benefaciendum ꝓ loco et tempoee magis ta⸗ Apꝛimo de beneficentia: ſedᷣo ↄſideran⸗ dum eſſet de elimoſma que eſt quedaz pars be men ceteris paribus nobis magis comunctis Gratia ei et virtutes oꝛdinem imitant natu⸗ re quem mſtituit dens· Eſt aut talis oedo na⸗ ture vt qdᷣlibet agens naturale x peius magiſ diffundat actionem ſuam ad gginquioea ſibi ſicut ignis magis calefacit ꝓgpinqmoæea · et 18606 debemus eſſe magis benefici ounquioeibus nobis· Peopinquitas tñ vnius homis ad aliũ attendi poteſt ſcm diuerſa in quibus ↄmuni cant hommes admuicem vt dſanguinei in na turali iunctione:conciues in ciuili. fideles in ſprrituali:et ſic de alijs· Et ſcdðᷣm diuerſas Oiunctiones ſibi diuerſimode diuerſa benefi⸗ cia ſunt diſpenſanda·hoc tamẽ poteſt variari ſcᷣm dmerſitatem locoꝝ et tꝑm et negocioꝝ NDe coerectione fraterna ti. lxvij ſtea conſiderandu eſt de cozrectione fraterna· St peimo cuiꝰ virtutis actus A eſt coerectio fraterna ſecũdo quid eſt fraterna coærectio· tercõ ve et qũo ſit aliql coeripiendus· quarto de obligatõe ꝓcepti de coerectione fraterna quinto vtaà p̃ceptum iꝰ Mi. xviij. ſi peccauerit in te frater tuus vade et coꝛ·æc. intelligi debz tm̃ de peccãte octulte ſexto de oedine fraterne coærectõis · ſeptimo ð teſtium adductione:octauo vti frater qui iu cratus eſt fratrẽ coezripiendo eum inter ſe et ipᷣm ſolum.teneatur pᷣlato pᷣ̃cipienti ꝑ obediẽ tiam reuelare ip̃m coereptum Circa peimum ſciendum eſt ꝙq duplex eſt coærectio delĩiquen tis vna que adhibet remedium peccato mquã tum eſt qdðᷣdam malum ip̃ius peccantis Et hec eſt ꝓpeie coerectio fraterna que cedinatur ad emendationem delinquentis remouere autez malum alicuiꝰ eiuſdẽ rõms eſt et bonum eiuſ ꝓcurare. ꝓcurare aute fratris bonum ꝑptinet ad caritatem ꝓ quam volumus et opamur bo num amicovnde et coærectio fraterna actus eſt caritatis.quia ꝓ eam repellimus malũ fra tris ſcilicet percarumn cuiꝰ remotio ꝓtinet ad caritatem magis ꝙᷓ et ro coerectio que adhibet remedium peccati ð linquentis ſcðm quod eſt in malum alioeum et p̃cipue in nocumetum ↄmunis boni. et ta⸗ lis coereptio eſt actus iuſticion eſt ſeruare rectitudinem iuſticie vnius ad alium. ¶Q Nia ſcᷣm ſciendum ꝙ ſiẽ ex verbis domi i. et ſanctoꝝ colligitur. fraterna coere⸗- ctio eſt admonitio fratris de emẽdatione pec catoꝝ ex fraterna caritate ꝓcedens · d cuiꝰ euidentiam ſciendum ꝙ coeripere fratrem eſt coꝛ eius de malo ad bonum rapere:rapi autez dicuntur que cito et quaſi ſubito auferuntur · Vnde et ſillaba coæripi dicitur que raptim et quaſi ſubito ꝓnunciatur· Cito aut frater ð ma lo ad bonum trãl fertur dup iter · peimo cuz turpitudo peccati ſibi et pulẽritudo vł hone⸗ neſtas boni oſtenduntur· ſecundo cum pena inflicta ſentitur vel mfligenda enerur. F cundũ hoc duplex e coæreptio: vna eſt frater na m qua bonu fratri ꝓpſuadet a quoc ũqʒ · Et t ſe⸗ etiam remotio exterioeis damni vel etiam cozpalis nocumenti · ꝓFlia ve d c turpitudo peccati vel puleritudo boni dimiſſi oſtenditur- Flia eſt pocteltatua in qua pena infligenda cõminatur vel iam infligit vt de peccato ad ſtatum bonũ coæreptus reuertat'. &c hoc eſt platoꝛ peima diffinit' hic et non ſecunda. &t nota ꝙ cũ dici coereptio frater na eſt admonitio fratris. Nomie fratris intel⸗ ligit omis homo peccatoꝛ ſiue inferioꝛ. ſiue par.ſiue ſupioe. Omes em̃ fratres ſumus ĩ xpᷣo potius tñ ponit nome fratris ꝙᷓ homĩs b pec⸗ catoeis qe frater eſt nome amoeis et caritatis et huiõi: NHec aũt coereptio fit vel fieri debert ex fraterna caritate· Inde aug. de verbis dñn ſup t. vj · debemus amando coeripere nõ no cendi cupiditate ſed ſtudie coerigendi? Fd hoc nota ꝙ coeripe interptatur· i. ſimul rape⸗ re vel coerapere · Mõ tranſ fert' ãt nec ſumit m hac materia rapere ſcòm ꝙ ſonat in violen tiam. ſed ſm ꝙ dĩcit feſtinatõzꝭ quaſi ſubito ðᷣ malo as bonũ tranſlatõem. udito em̃ a coe ripiente ꝙ;ᷓ turpe· ꝙᷓ damnoſum ꝙᷓ puniendum ſit peccatu ↄmiſſum et quantum ſit bonum di miſum merito raptim et feſtinanter debz pec catoe peccatũ dimittere et ad virtutez redire ·; Irca terciũ querũt᷑ plura ſczʒ vtrũ aliquis ſit coeripi endus · ꝙ ſic ſcm illud Ot xviij·ſi pecca.ĩ te frater tuꝰ æc. Eſt aũt frater coeripiendꝰ quadeuplici de cã ſcdᷣm aug. li .ð cos· et gratia: peimo vt peccatũ ſuum et ſe co gnoſcat. ꝓuer.xxix· virga et coæreptio tribuũt ſapientiam.ſcðòo vt de peccato ↄgnito dolo⸗ rem pudoeem et timoee habeat.tercio vt pec⸗ catoe ſe defoæmem ex peccato vidẽs· refoema tione deſideret. et deum oeet ne in tali fedita te ꝓmaneat.quarto vt ſi coeripiens in coere⸗ pto non ꝓficiat tamen coæripere ſibi valet vt peccatum effugiat et meritum ſibi acquirat. vnde. xxiij ·moꝝ · xx.c ·dicit gSι. caritatis 3elꝰ mala que coerigere nõ valet increpare nõ de ſinat ne ſe pticipem delinquetium ex conſen⸗ ſu taciturnitatis adijciat· Et aug·li.de coꝛ. et Sratia:dicit ſine deſperatõe coeripiamus.q ſi filius eſt pacis quẽ coeripimus requieſcet ſup eum pax noſtra ſinaũt ad nos reuertet Sʒ obicit' qe ꝓuer: Ix · de.qui arguit impiũ ipᷣe ſi bi maculam generat. Holi arguere deriſoeem ne oderit te:ege peccatoꝛ nõ eſt coeripiendꝰ E& ſalomõ loquitur in cãu nõ abſolute. ſcoᷣm Sres·vij·moꝝ· c· lix · vbi exponit illud verbůᷣ quando em pec catoe vel deriſoe credit ꝓba⸗ biliter ex coerectõne peioæ futurus · tũc nõ eſt coerpiendꝰ vt dieit ibidez. aliter em quando ſperatur coerectio eſt coeripiendꝰ.In cãu eti⸗ am aliquo qñ non ſperat coerectio· coeripitur tñ ne ꝓceòat plus in malo Vnde aus de coꝛ · et gratia· ſi aliquando timoee nõ coeripiamus ne aliquis peret cur etiam timoee nõ coeri pi amus ne aliquis de plus pereat · ꝗ Vtrum coereptio fraterna ſit dure vel lemter facien⸗ da. HK licet hic ſit difficile certam et vnaz le Zem de coeripiendo dare. quia lex non poteſt dari de pticularibus in pticulari. vt habetur · ethi coereptio autẽ eſt actuũ ſingularium ſcʒ peccatoeum. Doteſt tamen diſtingui ex par te Peccatoeum: quia quando peccatum fit ex ignoꝛantia et infirmitate tunc debemus coeri pere leniter et moderate · gab · vj · fratres ſi pee occuꝑpatus fuerit aliquis in delicto vos q ſpi rituales eſtis inſtruite huiõi in ſpiritu lenita⸗ tis· quando vero fit peccatuʒ ex paſſione et ſu per inducta mala conſuetudĩne tunc eſt coeni pPiendum partim leniter partim dure. vt dicit ethicoꝝ · ij. iuuenis paſſionum ſecutoe nõ ſo⸗ lum perſuaſionibus et monitionibus coeripi⸗ endus eſt. ſed etiam obpeobeijs et cotumetijs frequenter indi get apter quod hely qui fili⸗ os ſuos muenes tales leniter coæeripuit et nõ dure:dicitur eos non coæripuiſſe · quod aũt le mter coeripuerit· habetur · j.· Be . ij. Luãdo auũt lereari⸗ fit ex ꝓteruitate malicie et certa de iberatione·tunc cceripiendum eſt antentice et dure · vnde grego· im paſtor᷑. nonnulla pec⸗ cata ſunt vehementer increpanda. vt cum cul pꝓa ab autoee non cognoſcatur quanti ſit pon deris ab increpantis oee ſentiatur Ex parte e⸗ tiam coeripientium diſtingue quia illi qui co⸗ ripiunt aut ſunt peelati ·aut ſu bditi·. ſi ſubditi ant ſunt iuuenes et hi coenpere vel monere debent humiliter. ſi autem ſunt ſenes coæripi ant iuuenes moderate et mature.alios autem ſcilicet conſenioees reuerenter. peelatos huĩ⸗ liter. Si autem ſunt peelati coeripiant ſenio⸗ res obſecrando iuuenes pſnadendo · j. chi· inij ſemoeem ne increpaueris· ſed obſecra vt pa⸗ trem- muuenes vt fratres· hoc dico conſideran do conditiones coeripientiũ non conditioneſ alias peccantium·q? quo ad huiõi vix beeuis et Oũis regula poterit inueniri · Quia tñ gene roſus eſt animus homis·et ideo meliꝰ ducit ꝙ trahatur ſcm ſenecam.dico ꝙ coereptioni dure ſemp miſcendum eſt aliquid blandiciei ſaltem vt videatur eoereptio fieri ex compaſſi one. vnde leñ.in ꝓuer· ſemꝑ obiurgationi ali quiò blandiciei admiſce · Quod aũt dicit apo⸗ ſtolus thi ·ij. pcipe doce cum omni imperio ex ponens gSmox xxiij: c· xxj · dicit ꝙ aplus HB dicens ſcʒ peecipe ec· nõ damnationẽ potentie ſed autoeitatem ſuadet vite: cum im perio qp⸗ pe ſuadet qð peius agitur ꝙᷓ dicatur Ham do ctrina ſubtrahit fiduciam quando conſcientia imedit linguam hec guunab. quitur videre de quarto ſeʒ de obligati one peecepti de coereptõne fraterna. Et circa hoc querunt' plura ſcz vtrum illud ρ. xriij.ſi pec· in te frater tuus. vade et coæ:æc. ſt pᷣceptum vel ↄſilium. ſcoᷣm gunał·ĩ que ſtionibus diſputatis:coꝛripere fratrem non o poetet niſi de peccato· ſcm illud t. xviiijj · ſi pec: in te et cetera: peccatum autem eſt du⸗ plex ſcilicet veniale et mostale· coereptio au- tem fit ad lucrandum fratrem amiſſum ꝑ pec⸗ catum. Vnde Math· xviij· ſi audierit te lucra⸗ tus eris fratrem tuum non amittitur fratris anima niſi per pececatum moetale patet ergo coeripere fratre m eſt peeceptum quãdo pec cat moætaliter Et ſic dicitur eccleſia:xvij· vni ciq; mandauit deus de ꝓximo ſuo Eſt aũt ↄ ſilium qñ peccat venialiter· et hoc vide dice re aug· li. ð ſer · d· dices · audiuimꝰ admonẽte et magna cura p̃cipientem · ſi pec. in te frater tuus va.et coe·ipᷣm ta ꝙ admoitio ĩtelliga⸗ tur de peccato vemali nõ ò moetali. B guab- glo · enã ſuꝑ pᷣ̃dictũ verbũ dicit · ita peccat q fratrem videt etꝶ tacet · ſieut qui peccãti nõ in dul get · hec glo· ſed peeceptũ eſt peccãti iduil gere· ergo p̃ceptũ ẽ fratre coeripere · Sʒ obi citur qe augꝰ.peimo de trim·c . x · dicit · al iqñ a coeripiẽdis fratribꝰ deſiſtũt homines ł ꝗp⸗ ter laboæꝛe vłk ꝓpter verecũdiaz · vb ꝓpter vta tionem nocumeti tpꝑal qu ãuis diſpłiceat eis malũ eoꝝ · Nec tñ incidut in illam dãnatiõez q̃ poſt pãc vitã talibꝰ peepaꝰ·ſʒ ſi coꝛreptõ fr na eſſet peccatũ deſiſtẽtes ab ea ꝗꝓpter vitãdũ incõmodum tpale incureeret dãnatõnis de⸗ meritũ:ergo talis coereptio ſub p̃cepto nõ ẽ H m rich. ſup quartũ ſen· di · xix · ꝙ deſilte⸗ re a coereptione fraterna p̃t ↄtingere triplici ter· vno mõ meritoeie·ſ.qñ homo deſiſtit coꝛ ripere:quia tempꝰ nõ eſt nec locus· Flio mõ pernicioſe qñ ſclicz homo ꝓbabiliter ſperat et credit ꝙ poſſit ſuo verbo fratrẽ a peccato rtrahere· et H̊ omittit facere ꝗpter aliqð ↄmo dum tempoꝛeale · tũc em̃ puertit oedine carita tis plus diliges bonũ tꝑale ꝙᷓ animã ꝓximi et honoeem dei · tertio mõ p̃t hoc omitti ita ꝙ Hhec omiſſio non ſit peccatuʒ niſi veniale · quã do ſczʒ ꝗpter aliquod tẽpoꝛale modum habẽ dů vel mcõmodũ vitandum ekficitur hõ tar⸗ dioe vel minꝰ diligẽs circa ꝓximoꝝn coerepti one. Nõ tñ ĩ tin qum ſi cõſtaret ſibi ꝙ ipſum poſſet a peccato moetali retrahere · boc nõ o mitteret ꝓter incõmodũ tpale.&t hoc tereõ mõ intelligit autoeitas augꝰ Vtrũ coeripe⸗ re ali ſit omnibꝰ pᷣceptũ &Æο notanit . jo. ij. q:ieſi peccauerit in te ꝙ opi.dicentiũ ; om̃s tenentur ad p̃ceptũ de coereptione fraterna dura elt et teneri nõ debet· eo ꝙ ↄoſtituit oma trãſgreſſoꝛes· St ideo dicit ꝙ mãdatuʒ hoc ex tenditur ſolũ ad eos qui ſunt in gradu vł ma giſtratu oſtituti· & otrariũ huiꝰ habe.xxiiij q:iiij. tam ſacerdotes. Abi dicitur ꝙ tã ſacer dotes ꝙᷓ reliqui fideles om̃s ſummã debẽt ha bere curã de his qui pereũt q̃tenꝰ eo redar Sutione a peccatis coæri ga aut ſi incoerigibi les appareant ab eccleſia ſepent᷑ vñ ad eph̊. v:dicit omĩbꝰ.nolite cõicare opibus infru ctuoſis· magis aũt redarguite · Id illð autez quod timet.joet dicit ꝙ ſi eſſet pceptum omi bus om̃s ↄſtitueret tranſgreſſoꝛes.· Heſpondz guab ·ꝙ non eſt verũ quia eſt peeceptũ affir⸗ matm ligãs tantũ ꝓ loco et tpe neceſſitatis· vt patebit infra:· Dicendũu eſt ergo ꝙ coeripe fratrem peccantem infligẽdo penã eſt tm̃ pᷣla ton:ſedò coeripere admonendo ad ſui et pec⸗ cati coerectione eſt omniũ · qð patet peimo ꝓ legem naturale ꝗᷓ dicit hoc fatias alijs qð ti⸗ bi vis fieri:auꝰ:qð tibi vis fieri ·i.debes vel le fieri debes aũt velle ꝙ aliꝰ te coerigat qñ peccas vt te emedes:igi᷑ et tu debes hoc a⸗ lij vnicuiqʒ facere· ſecudo hoc patet ꝓ legez moſaycã:deutꝰ.xxiij. nõ peeteribis boue aut ouem ereante ſed reduces B de bemignitate legis eſt obſeruãduz ad literam magis aũuũt te netur quilibzʒ fratri ere ãti vł peccanti qᷓ; boni ſi ergo bouem ereantẽ tenet reducere⸗ ergo et fratrem erzãtem coeripere qð eſt ad deu re ducere⸗tereõ hoc ptz ꝓ legem euãgelicã · O xviij-Nam ibi dicitur ſi pec · in te frater tuus nõ dicit ſubditus · Et ſubdit etiã lucratꝰ eris fratrẽ tuum.quia ergo omnes ſumꝰ fratres o mnes tenemur muice reniger⸗ quando otig? alique noſtrum peccare.· Jed obicitur quia t.xviij⸗ pꝛicitur.ſi pec·ĩ te cc.ſi ergo peccat in alium vel in deum nõ teneris eum coæꝛripe re·ergo coæripere nõ eſt ommiũ ꝙ illð &t in te intelligitur in te ſciẽtem.nõ in te leſum Ita ꝙ amoee tui illũ coeripiasſecundũ aug. vel die ꝙ quicũqʒ peccat in deũ vel in quecũ qʒ ꝓximum in te peccat:tum quia deus eſt ca put noſtrum. tum quia menbea ſumus eiuſdez coepis miſtici ꝓpter quod dicit pã · particeps ego ſum omnium timentium teet cuſto · ma- tu· hec gual.et ouenit cum eo rich;. Vtrum peccatoe teneatur coeripere del inquétem H ſzm gual · aliud ẽ coeriperealiud e ſine petõ coeri pe · peimũ pᷣt et dʒ pctõe ꝓpctõ ñ o bſtãte nã obligati onẽ coeripiendi tria faciũt que eẽ in peccatoee poſſunt eſſe·peimuʒ eſt imunctio peecepti:coeripere aũt Aee rviij imiuͦgt tur in diſticte ommi hõi tam iuſto ꝙᷓ peccatoei. ſcõzʒ eſt cognitio peccati·peccatoꝛ aute poteſt pec catuʒ fratris ſui cognoſcere etiã meliꝰ ꝙᷓ ip̃e Inde ettam in dogmate ph̊oꝝ dici neſcio ꝗᷓ infirmtate impedimur vt aliena peccata me⸗ lIius ↄgnoſcamꝰ ꝙᷓ noſtra·tertiũ eſt amo? ꝓxi licet autem in peccatoee non ſit amoe carita⸗ tis reſpectu fratris peccantis· eſt tamen in eo amo natu ralis vel amicitie quo poteſt mo⸗ neri vt coeripiendo ſubueniat liirca ſe⸗ cundum pemci pale nota ꝙ peccatoꝛ coeripi⸗ ens peccantem in duobus caſibus peccat· et in duobus non.peccat em̃ cum ipſe maoea O mittit et minoea quaſi grauia rephendt vnde hi eroꝰ.ſup illud t. vij. quid vides feſtucã zc̃.de his mquit loquit᷑ qui cuʒ crimine mo⸗⸗ tali detinẽtur obnoxij:minoea peccata fratri bus non cõcedunt. Secundus caſus eſt quan do ſic coæripiendo peccatum ſum palliare ĩ tendit · St in vtroq; eum caſu lcandaliſat quã tum in ſe eſt · vnde cri ſoſtomus ſuper coe⸗ ripe fratrem vt ſalues ipſum non vt ſalues te ipſum ſcz vt ꝓꝑ bonam doctrinã malos actus tuos poſſis opire et ſcientie lau dem ab homi bus querere. Jon peccat autem quando pec⸗ catum ſuũ eſt occultũ:et illũ coeripit ex amo⸗ re naturali vel amicitie. bonũ ceſt eniʒ qð fact et bonum intendit nec ſcandaliſat hoc fatien do ꝗꝓpter qð non peccat · tertius caſus eſt qñ e peccatoe manifeltꝰ? et roani aliũ peccã⸗ tem ſimul et ingemiſcens co⸗ctpit vł accuſat ſeipſum· vñ auꝰ. ijj · li.de ſermõe do. in monte et de verbis domini ſuper & ſermone · xvj .· ſi quem vis rep̃hendere vide an ei ſimiis ſis. ſi ſic pariter ingemiſce:nec tamen ipſum tibi optes obtempoeare. ſed pariter conari mone. ¶Sed obicitur quia &ι . ſuper illo. quiò vides feſtucamæc.· dicit gloſa.trabes totius malicie eiciẽda eſt. vt poſſis coeripe: ergo cũ peccatoe nõ eiciat totam maliciam.nõ potelt ꝛuſte coerpere peccatoꝛem & ꝙ trabes toci⸗ us malitie eicienda eſt vt poſſis coæripere di gne non vt poſſis coeripere· hec Sual· Rich. autem ad peedictam · q: ſic beeuiter reſpondz ſcil icet ꝙ peccatori criminoſo manif eſto non licet fratrem coeripere in publico ꝗꝓpter ſcan dalum.ſi autem peccatoꝛ occultus fratrẽ coꝛ ripiat in occulto aut in manifeſto ſi factũ exi gat· aut ſi manifeſtus coærigat in occulto et hoc Ffati at humiliter peauitatem ſuam recogi tans et ſeipſum minus reputans ꝓ eo ꝙ non laboeat a ſe remouere imuſtitiam quam repee hendit in alio non peccat ſed benefacit et lo eo et tempoee facere tenetur. Vtcu frater ñ ſperans ex ſua coereptione fratrez coerigi ſed potiꝰ timens eum deterioari teneatur ipſum eoeripere· t iuxta hoc queritur cum coeripe⸗ re fratrem peccantem ſit p̃ceptum affirmatm̃ et huiuſmodi peeceptum liget ſemper· nõ aut peo ſemper ſed tantum ꝓ loco et tempoee ne⸗ ceſſitatis quãdo ſit locus et tempus neceſſita tis coeripiendi fratrem peccantem ita ꝙ qui non coeripuerit extunc tranſgreſſoꝛ ſit ſe⸗ cundum guab ad han vltimã queſtionem ꝙ tribꝰ concureentibus ex parte coeripientis et tribus alijs ex parte fratris peccantis tranſ greſſoe eſt qui non coæripit·alias non·peimuz ex parte coeripietis eſt certa peccati cognitio ꝓpter quod dicitur ecẽ.xj· peiuſqꝙ; intereoges non vituperes quenquam·et cuzʒ interꝛogaue ris coæripe iuſte· ſcòm eſt manſuetudo in coæe⸗ ripiendo· quia coæripiens cum ira magis ad peius ꝓuocat qꝙᷓ; coeripiat· ideo dicitur imn pg ſuperneniat manſuetudo et coeripiemur · terci um eſt qð in alio non ſit tanta ad coeripiendũ aptitudòo.quia ſi ipſum fratrem peccantem vi deant alij eque boni ſicut ego vł melioees et ei foste magis familiares vel peelatus ſuus ꝓhabiliter ſupponere poſſum ꝙ aliquis iſto- rum in quibꝰ eſt deb tum et aptitudo ad coe⸗ ripiendum illum coæripiat ipſum cuʒ dicatur ꝓPuer · xij· quis eſt filiꝰ quem non coæeripit pa⸗ ter · et· uij · Se ·xx. cuſtodi virum iuſtum qui ſi lapſus fuerit· efiẽ anima tua ꝓ anima ipſius Inde non debeo credere ꝙ peelatus ſuus ſit immemoe ſalutis ſue quod eſſet ſi negligeret ipſum coæerip ere· Si aute certum eſſet ꝙ om̃s nesgligerent eum coeripere ·tunc teneretur a⸗ lijs tamen cõditionibꝰ cõcureentibꝰ. Deimũ vero illoꝛum trium que concureunt ex parte peccantis eſt ſpes ꝓbabilis de coæerectione. quia cum coæreptio ſit inſtituta ꝓpter coerecti onem.vt pateęt xwiij·ſi hoc non ſperatur ſed peiozatio iereeur cozreptio non debet fieri · ve ꝓuer. ix oli arguere deriſoꝛemne o derit te · Jecundum eſt ꝙ ſuum peccatum ſit moetale non tantum veniale· quia coæreptio pPeecipitur vt coeripiens fratrẽ lucretur t. xviij · ſi te audi. lu.e.f. t. Tertium eſt ꝙ nõ ſit ſpes ꝙ habeat maioꝛem opoætunitatem tepo⸗ . „ . 2* ris aò coeripiendum, vnde aug . v. de ci ix · c. ſi apterea obmurgandis coeripiendiſq; male a inferioe pote gentibus parcit · quia tempus epoztunius in quirit non eſt occaſio cupiditatis ſed conſili⸗ um caritatis· Dico ergo ꝙ cum coeripere ſit p ceptum affirmatiuum. mo obligat ad executi onem ſui tempoꝛe neceſſitatis tunc autem eſt neceſſtas quando ᷓ ſex concizut ſimul. ita ꝙ ſi non concuerant licet hoc peecepto lige' non tamen ligatur ad exequendum. id eſt ad coæri piendum:ſed poteſt differre ſine pecca⸗ to·quouſqʒ hec ſimul cõncuerant· quod dico de non peelato de quo ad peeſens queſtio fu⸗ it · Der hoc etiam patet reſponſio ad queſti õʒ peimam quia ſoluitur per quartum menbeum dico em ꝙ frater non tenetur coæripere fratrẽ quando credit peobabiliter ꝙ ex coereptione peioe fiat·de peelato tamen in hoc caſu alia eſt queſtio Gz obicitur quia debemꝰ imitari deum et ipſe illũ coeripit de quo ſcit ꝙ peioæꝛ erit · vt patet de mda peoditoee · ergo et nos ſimiliter ſcm auguſtinum deum vel ꝓxi mum imitari debemꝰ in operi bꝰ miſeri coꝛdie et humilitatis et hmoi.in operibꝰ iuſtitie et excellentis poteſtatis· Iudam autez coeripint licet eum futurum peioꝛem ſciuerit·qe ex hoc plura bona elicere ſciuit et potuit · non ſic eſt de nobis quia nec talis potentie nec ſcientie ſumus· Yel dic ꝙ hoc fecit ex offitio vt peela tus . vnde et peelatus debet ex offitio coeri- pere eum que ſcit petoꝛem ex hoc futurum vt alij tereeantur et vt alijs caueatur vt nichil conmunis iuſtitie omittatur. non ſic autem eſt de fratre reſpectu fratris· B guab· et conue⸗ nit cum guiłbde mara. et ric H. ¶ Vtrum ex n⸗ lo peecepto ρvii)-ſi peccat in te frater tu us ꝛc· teneatur inferioꝛ coeripere ſuperioꝛem Mẽ peelatꝰ ſuperioꝛ eſt ex officõ·pater ex bñ ficio · ſed eſt frater ex fide vel religione vel ſaltem nature cõfoemitate · peccatoe vero pᷣt eſſe ex opere: quia ergo peelatus eſt ſuperioꝛ debet ei ſubditus reuerenuam et hHonoeem. qꝛ pater debet ei amoꝛem.quia frater adiutonũ frater em qui adiuuatur a fratre quaſi ciuitas firma. ꝓuer . xvij· et ſic debet ei coereptionez AAen nota ꝙ coeripere aliquem contingit ꝗᷓ tuo? modig· peimo amicabiliter monedo · vn tullius li:de amicitia: monere et moneri ami coꝛum eſt. vnum libere facere aliud libenter recire-ſocung reuerenter obſecrando. et ſic coeripere ſuperioꝛeʒ · vnde gre Soeius · in paſtoꝛ· c.·xxvij· ſunt ſubditi vt duz culpas peepoſitoeum conſiderant contra eos audatioees fiãt ſeò ſiqua eoꝝn valde ſunt pea ua ſic apud ſe diiudicent vt tamẽ dei timoee cõſtricti· feree ſub eis iugum reuerentie non recuſent· hec gregoꝰ. ꝓmo et ſuperioe ſic de⸗ bet coeripere ſuũ ſenioꝛẽ licet officõ ſubditũ i . thimo.v.ſenioze ne increpaueris· obſeẽ vt patre.glo· ſenioee etate vb moꝛibꝰ. tercio aſpere increpãdoita ꝙ ſuperueniat manſue⸗ tudo pꝓõgᷣ · ſupuenit manſuetudo et coæeri · Et B modus eſt ſeniozum aò iunenes pems enim vleus fereo aperitur · et poſt emplaſtrum miti gatiuum apponitur.eccle.xxxvjſi eſt lingua curatiõis et mitigatõis et miſericoꝛdie · rto * f —— ee,, — — — — — ——...,. —— 1 penam infligendo quod eſt ꝗpeie et tantum peelatoꝝ · quibus . xviij. poſt illò.ſi pec. in te frater tuus ꝛc·dicitur quecunqʒ liga · ſu per tereamerit c&. hec guabł· et ↄuenit cuz eo rieH·qui etiam addit ꝙ hac coæereptione qᷓ eſt actus vindicatiue iuſtitie-inferi ores coerige re non depent ſuperioeeꝑ miſi manifeſte erea rent in fide· tunc em̃ ſi nõ adeſſent ſuperioꝛes vindicantes vel vindicave nolentes pꝑ inferi oees poſſent puniri quia hereſis reddit hereti cum catholico inferioeez non tantum in foeo interioꝛi ſed etiam exterioꝛi·hec ric B. Hic tñ nota:ꝙ ſubditi nunquã debent ſibi aſſumere modum coæripiendi platoꝝ niſi in caſu p̃di⸗ cto quia ipſis non licet alios punire ſed pꝛe⸗ lati poſſunt et debẽt nonnunquã aſſumere co⸗ ripiendi modum alioꝝ · Debent em̃ aliquan⸗ do amieabiliter monere· aliquando aſpere in crepare aliquando obſecrare: vnde gregoꝰ ĩ paſtoza·vicia ſubditoꝝ al iquando ſunt leni⸗ ter coeripienda:aliquando aſpere et dure in⸗ crepanda.hec rich;. Sed obicitur quia. i-q vij · paulus petrum repeehendit ꝙ non aude ret niſi ſe non imparem ſciret· hoc concludit ꝙ inferioꝛ ſuperioꝛem repeehendere nõ debeꝛ reſiſtere coꝛam ommbs in fati em ſuo ſupe noei inferioeem non decetet ideo paulus nõ feciſſet niſi aliquo modo par fniſſet petro q̃n⸗ tum ad fidei defenſionem. ſed in occulto mo nuiſſet reuerenter. nec intelligendũ eſt ꝙ pan lus par fuerit petro in officõ eccleſiaſtice di Snitatis·ſolus em̃ petrus inter apoſtolos ge rebat peimatum vt dicit textus· hec rich.et o uenit cum eo guab. gquitur videre de quinto ſez vtrum illò Mi. xviij ſi peccat m te frater tuꝰ zc. to⸗ tum intelligi debeat de peccante occulte ſzm guab.duplex eſt peccatum occultũ ſe ; et publicum. Occultum autem dicitur tribus modis: vno mõ quod ſolus deus noui tvel ho mo per conteſſionem et de hoc nõ eſt queſtio qia hoc ſpectat ad deum nõ ad nos quo ad iſtam coereptionis foemã vnde glo. .xviij ſuper illud in te.qnia ſi in deum peccat nõ e noſtri arbitrij.i:ſolo deo ſciente·ſecundo dici tur occultum quod homo ſolus.i.non cum a lio nouit· geñ.ij· non eſt bonum hominem eſ ſe ſolum.i.non cum alio.tercõ modo dicitur peccatum occultum. quod ſolus quis nouit i: vnus cum paucis familiaribꝰ.ſicut rex dici tur eſſe vel facere aliquid in occulto vel eſſe ſolꝰ.qũ eſt cuʒ paucis ſibi familiaribꝰ treñ: i· quomõ ſe det ſola ciuitas plena populo.i. qnomodo que ſolebat plena eſſe populo eſt ſo la·i ·paucos habitatoꝛes habens. Dico ergo ſine peeiuditio ꝙ peeceptũ de coerectiõe fra⸗ terna. Mt. xvnjdatum mtreiligitur de pecca to occulto.ſcòo et tercõ mõ dicto· Et de pec cato publico ita ꝙ quilibet tenetur fratre ſu⸗ um coæripere de hoc triplici peccato. intenti one tamen et obligatione affirmatiua qua li- gat ꝓ loco et tempoꝛe ſta tamen ꝙ enilibet peccato aptetur modus et foema coæeripiendi ſecundum ꝓ opetit. Nam ſi fratrem peccantẽ ſolus non cum alio vidi vel noui:debeo eum coæripere inter me et ipſum ſolum-non euz a liquo alio:ſi me andit Incratus ſum eum· ſi ñ andit debeo adhibere mecum vnum teſtem ñ duos · ꝓbatio q; poſſum et ꝙ debeo·ꝙ poſſaz patet quia dominus ponit diſiunctinaz dicetz adhibe tecum vnum teſtez vel duos ergo cũ de diſiunctiua poſſim eligere partez et imple re ſine tranſgreſſione poſſum vnum tantuz et ñ plures adhibereiꝙ antem facere debeam pa tet.quia ſi duos vocarem quando ſcirem ſolꝰ et nullꝰ alius poſſet frater ſcandaliſari· vtpo te quia plunthus dicerem ꝙ ſolus ſcirez Et qe etiã videretur eum ſub teſtimonio plurium vellem capere in verbis et facere per teſtes duos ſi fateretur manifeſtum qð fuit occultũ Elet autem meum periculuz quia ſi coꝛ⸗ã duo bus ſibi dicerem funm peccatum occultũ poſ ſet negare et me ꝓ illos duos teſtes a me du⸗ ctos cosã iundice connincere ꝙ peccatuz ſibꝛ impoſui quod ꝓbare non potui/et ideo ipſuz a me diffamatum poſſet conqueri. NHec poſſez⸗ me defendere per e uãgelium.quia non dicit adduc am duos.ſcʒ vnum vel duos. Si di⸗ catur igitur mibi licet alterum illoa qò vo⸗ luero facere cum ſit diſunctiua. Geſponderi poteſt ꝙ dmiunctina eſt ꝓbabiliter et vatio⸗ nabiliter adaptanda.non em̃ eſt credendũ q; dominus noſter iheſus criſtꝰ autoe omnis pi etatis voluerit ꝙ duos adducerem ſuꝑ pecca to occulto quod eſſe poſſit in fratris ſcanda⸗ lum et in meum periculumpeecipue tamen v nus ſolus adductꝰ cum pſona peincipali ſuf⸗ ficiat ad intenc õnem domim ꝓſequendaz. ve infra patebit:ꝙ etiã hoc ſit verum pꝛobatur per illud leui v.ſi peccaun erit anima et audie rit vocem iurantis teſtiſqʒ fuerit ꝙ aut iĩpſe vi dit ant eenſcius fuit niſi indicauerit poztab: iniquitatem ſuam glo.interlinearis indicaue rit ſacerdoti vel ei qui pꝛoſit vel nõ obſit bi autem loqnuitur tex de peccato qð ſolus non cum alio noſti Et dicit glo.ꝙ dicat ſacerdoti non ſacerdotibus vł ei nõ eis:ergo in hoc ca ſu tantum vnus eſt adhibendꝰ?. Ri autem nec ſic te audierit dic eccteſie· pꝛelato tantum qui ꝓdeſſe poteſt in occnlto.et obeſſe non de bet · Naz ſi diceres muititudini eccleſie nibit valeret imo tibi noceret quia peobare nõ poſ ſes · ſuffictt ergo tunc peelato dicere et non a lij qui peeeſt eccleſie· vnde aunguꝰ in regula frater peccans debet in ſecreto coeripi deinð ſi contradixerit peelato oſtendi Gi vo ſit ſic occultum ꝙ tu ſolus non cum multis ſed cuʒ paucis familiaribꝰ noſti anc iam debes te nere foemam coeripiendi ſie· vł peimo inter te et ipſum ſolum coæripias·ſi te nõ andierit ad⸗ hibe tecum vnum vel duos teſtes qmn tecum nouerint non alios qui non nonerunt.vt G̊m auguſti. li . de verbis domim. ſermone. xvj. v⸗ bi malum contigit ibi moeiatur. Duos inquã teſtes vt dicit glo· Qathei. xviij.ſtudio coe⸗ ripiendi vel conumcedi ſcilicet ꝙ pecc aſti · et te ad meam cozreptionem emendare nolui ſti· Si autez te nec alios andꝛerit òꝛc eccleſial id eſt.peelato· inquantum peeſidet eccleſie vt coerigat ad tuam denuntiacõnè et illoeuz qui viderunt teſtimonium ſicut nouerit expe dire hec guab · et ↄuenit cũ eo rich;· et guił. de mara. Si autem peccatum fuerit publicum tunc ſzm rich;. et plures alios non eſt neceſſa rium lſecretã admonitione pᷣcedere denũtiati⸗ onem.qe pt dicitur ex · de pe·et re c.i. mani⸗ feſta peccata non ſunt purganda coereptiõe occulta:ſeò manifeſta vt eiꝰ pena alij tereeã⸗ tur. Eſt etiam circa peccatuz publicum dicta foꝛma tenenda ſic· ꝓ pe imo coeripias inter te et ipſum ſolum·etſi te audierit lucratꝰ es·łf ·t nec vltra pcedenð elt a te qui ſolũ queris fra tris cozrecti onez: ꝓlatꝰ aute qui ex officõ de bet tollere ſcandalũ et alijs dare occaſionem vitandi oſimile peccatũ·poteſt et debet eum arguere in publico vt ceteri qui viderint ter reantur · vt dicitur.i:thimo·v.peccantes coꝛã omnihꝰ argue vt ceteri timoꝛem habeant. Bi autem te non audierit adhibe tecuz teſtes ſtu dio coeripiendi vel conumcèedi ſi te audierit tuc vt peius:ſi vero non audierit dic eccleſie i ·peelato publice vt publice coerigat quod publice peccatur· Qò autem hec foema euan gelica ſit in pᷣcepto de peccato publico licet multi B; negent vt dictuʒ eſt.tñ ſecũdũ guab· ꝓbatur pꝑ illam decretalem er · de iud tijs no uit · et · xj ·qiij ·pᷣcipue ſcribit em nicolaus pa⸗ pa regi lothario de facto publico ſic. ceterũ pcaue ne qñ nobis m pᷣceptuz dñi duos aut treſ teſtes adhibeamꝰ.ꝓmo nec adhuc ſancte eccleſie dicamꝰ.q non optamꝰ decetero fi⸗ as ſicut ethmicꝰ et publicanꝰ.Sic ergo patet ꝙ pᷣceptum eſt fratrem peccantez coeripere ſe cundum fozmã in euãgelio & xvin datam⸗ tam de occulto qð ſolus quis nouit· ꝙᷓ de oc culto qð cuʒ paucis nouit:ꝙ etiã de publico Fed quia eſt ꝑzeceptum affirmatiuuʒ ligans ſemp ſed non ad ſemp ſed tantum ꝓ tempoꝛe neceſſitatis ꝙ eſt qn oms ille ſex ↄditiones ↄ cureunt·non eſt timenduz multũ de tranſgreſ. ſione homini bone voluntatiſ· Sed obicltur . . . . quia petrus g.πιä vj' manifeſte de manifeſto ar guit ananiam et ſaphirã dicens · quid tempta uit ſathanas coæ tuũ mentiri te ſpirituiſancto 2c.· nec tamen legitur aliqñ eos cos ripuiſſe ĩ ter ſe et pſum ſolum. quod tamen vt videtur feciſſet ſi pꝛeceptum domini de peccato maĩ⸗ feſto datum fuiſſet· ergo nõ eſt datũ de pecca to manifeſto. ſed tantu de occulto ꝙ pe⸗ trꝰ illos duos coeripuit inſpiratus a domino qu peiꝰ vt creditur eos coæripuerat· ſedòm il⸗ lud apoc:iij· o ſto ad hoſtiũ et pulſo¶ Obi citur iterum quha paulus ad gab ·ij. coeripunt tantum manifeſte petrum quia aperte deliq̃t Inde dicitur ꝙ in facie ſibi reſtitit ꝙ pau lus ſcdᷣm quoſdam peiꝰ coæripuit petruʒ in ſe creto ſed poſtea ad tollendũ ſcandalũ alioꝝ in publico.vel dicendu ꝙ neceſſitas fidei cõ firmande non permiſit differee coæreptionem donec in ſecreto facere poſſet. ᷓ̊ gualk. Equrtur videre de ſexto. ſ.de oedine coꝛ reptiomis fraterne· Et queritur vtrum ſit peeceptum ꝓꝙ caritatiua admonitio vel coere⸗ ptio pꝓcedat denũtiacõnem ecclłeſie faciendaz M ſcðm guab·ſicut fraterna coæreptio ẽ ſub peeceptoita et oedo ſciliceq denũtiationẽ peecedat ſecreta correptio vel admomcõ.Eſt autem fraterna coerepuo nobis data ſub pᷣce pto affirmatiuo vt viſum eſt ſupea· Ita etiã et iſte oedo· peeceptum autem af firmatiuum li⸗ Zat ſemper·ſeò non.ad ſemper.ſed tantũ quã do il luò impleri eſt neceſſarium. Sunt autem quatuoꝛ caſus inquibꝰ ſecretam coereptione peemittere non eli neceſſarium.peimus eſt qñ frater venialiter peccat non moetaliter · quia non eſt peeceptum niſi de peccato per qð fra ter amittitur et coereptus lucratur Ot. xviij. lucratus eris fratem tuum. ſecundus eſt quã do coeripiens fratrem ex ſua ſecreta coærepti one peioꝛem foee foemidat Tertiꝰ eſt qñ licet ſit ſpes coerectionis per ſecretam admonitio nem tamen moea periculum habz tunc omiſſa peiuata coereptione ſtatim denuntiare debet Mec hoc eſt contra foꝛmam legis euangelice datam de coereptonis oedine lex em interp⸗ tanda eſt ꝓ vtilitate illiꝰ ꝓ quo data fuit et ex legiſlatoeis intencõne· ↄſtat autem ꝙ in⸗ tencõ eriſti legiſlatoeis fuit coerectio peccã⸗ tis que etiam eſt vtilitas eiuſdem coæreptiõi EIt ideo licet qñ tn poſſis coeripere fratreʒ · tñ moꝛa traheret periculum quod periculum vi tari poſſit per denuntiacõnem.non eſt ↄtra le Sem coereptioms ſed ſecunõ illam dimirttere peiuatam admonitionemvñ tulliꝰ peimo re⸗ thoeꝛice: c ix· ex vtilitate reipubli.non ex le⸗ gis inſpectione que in literis eſt leges inter⸗ peetari debent ob quam inſtitute ſunt· Hhoc eĩ eſt epicheya vt habet v. ethi .· Quartus caſꝰ eſt quando coeripiens ſine culpa coæripere ñ valet· vnde. xxij ·. moꝝ · c· xv.dicitur perfecte magnitudinis laus eſt perpeti exterius foeti⸗=⸗ ter · et interiꝰ clementer. Mam ſunt nönulli qᷓ in ipſa familiarium ↄuerſatione coerigi neq;⸗ unt ſine culpa coerigẽtis atq; ideo cũu vł co⸗ rigentem inqumant · vel nõ omni mõ ; agen tes aggrauant magna miſterij arte diſſimulã da ſunt recteqʒ diſſimulatione tolerãda.«Sʒ ohicitur quia er · de accuſa:cum dilectꝰ dici ſic.ſi vobis ↄſtiterit pᷣfatum epiſcopum nõ fu iſſe pꝛemonitum ab eiſdem:a denũtiatione eo ſdem repellatis· ſed non repellerem a denũ⸗ tiacõne niſi fuiſſet peeceptum admonitionem peem ittere: ergo peemittere eam eſt preceptũ MÆο licet in foeo contentioſo peetermittens admonitionem caritatiuã ſemper a denuntia tione repellatur:· non tamen dicit decretalis ꝙ pᷣ̃termittens illam ſemper peccat· NHã ex cã et ex caritate aliquando poteſt dimittere et p lato denuntiare ſaltem in foo penitetie vel conſcientie vbi ſolum agitur ad fratris coere ctionem non ad aliquam penã exterioæex· Vel die ꝙ hmoi iura que illum qui non peemittit monitionem repellunt ſunt data in fauoꝛem peelatoꝝ et pacis: qꝛ ſubditi defacili inſur⸗ Sunt contra peelatos ꝗpter quod ius aliquã⸗ tulũ artauit fozmã coerectionis euãgelicam quantum ad fœum extrinſecum et publicima non quantũ ad foꝛũ penitẽtie peiuatum. ) △ bicitur teꝝ qd ex de accuſa-qualiter et quan do dicitur ꝙ ſicut aceuſationez peecedere dz legitima inſcriptio et denũtiacõnẽ caritatiua admonitio·ita inquiſitionẽ p̃cedere debet cla moſa inſinuatio. ergo illicitũ eſt denuntiare niſi p̃cedat caritatiua aæ&monicõ vł coereptõ E hec racõ verum deludit in foæma uuris nõ in foema peiuate denũtintõis· vel amicabitis que fit in viſitacõe coꝛam pᷣlatis religioſoꝝ· Vnde in inquiſitionibꝰ viñtacõnum in religi onibꝰ que de dſuetudine vel exoedinatiõe a⸗ liqua certo tpe fiunt·non opoꝛtet obſernare hmoi foemã ſcʒ ꝙ pᷣcedat clamoſa inſmuacio vnde eẽ de accu · qualiter et qñ in fi · poſtqᷓ e⸗ git de foema accnſatiõis inquiſitiõis et denũ tiacõnis dicit ſic· hunc aũt oꝛdinem circa per ſonas regulares nõ credimꝰ vſq; quaqʒ obſʒ uandum. vñ etiã in accnſatione nõ ſemꝑ p̃exi gitur inſcriptio.ſʒ ſufficit caritatina admoni tio· vt patet.ijqvij:accuſatis.ſiquis inquit aduerſus eos.ſ.p̃latos vł eoꝝ eccleſias con motus fueritpeius ad eos recuerat caritatis ſtudio vt familiari colloquio ↄmoti ea ſaner que ſananda ſunt·¶ d oppoſitũ aũt ſcilicet ꝙ admonitio nõ eſt neceſſaria ante denuntia: cõnem oſtenditur ſic xpCGs peccatum inde de⸗ nuntiauit apoſtolis quaſi eceleſie jo· xiij: nec tamen admonitionẽ caritatiuã legitur pmiſii ſe· ergo nec nos pꝛius tenemur monere ꝙᷓ de⸗ nuciare He vel iudaz dominꝰ? p̃monmt pei us ſecreto interiꝰ in coꝛde vł foeſan non pee monuit:quia ex hoc peioꝛem foꝛe p̃ᷣſciuit · vel dic ꝙ apoſtolis non denũtiauit vt p̃lato vel eccleſie · ſed vt illos ꝑ il ind qð eis ſam notuz aliquo moo erat inſtrueret. q Obicitur nterũ ꝙ religioſi in capitulis et viſitacõibꝰ freque ter denunciant defectus fratrum p̃lato nulla admonitione pᷣmiſſa nec hoc repꝛobatur nec ꝛecipi eis vt p̃mittant huiuſmoòd admoni- P tionem ergo nõ eſt neceſſaria H vt habetur ex ·de accuſa:qualiter et qñ ꝙ huiuſmodi fo⸗ꝛ ma denũtiacõnis et inquiſitionis:et oedo nõ ſunt vſq;quaqʒ ſeruanda circa regulares ꝓſo nas · vel dic ꝓÿ viſitacõnes religioſoꝝ vt fre⸗ quentiꝰ ymo quaſi ſemper ſunt de venialibuſ de quibus non datur p̃ceptũ coereptionis ee p conſequens nec oedo hm̃oi eſt obſeruandꝰ vel dic ꝙ factum religioſoꝛz in capitulis co⸗ werneus magis debere attendi qᷓ foema verbo rum. vr cuz deus dixit curato a tepea Mi. vij⸗ vine nemmi dixeris et tñ ilie diffamanit euz qma magis attendit apter quid dixent ꝙ& dqo Siunlhicer H magis debz attedi finis coærepti⸗ oniιει¼/ú emédatio peccantis ꝙ; oꝛdo verboenz Si qñ ergo videatur frater peccãs ſalubeius coærip ꝓ alium q; potelt et vnlt ꝓdeſſe p ſe ſe cure poteſt ei indicare · Et B eſt qð dicit anh· li.de ſibitudimbꝰ cauend ũ eſt ne qius aliqd ſiniſtrũ alicui de aliquo loquat᷑ niſi dł vt il⸗ le de quo loquitur emendet vel ille cui loqui tur ei familiaritate iungatur et ab pſo coeri: piatur.Item angꝰ.exponens verba criſti Ot. xviij· dicit aliqñ nobis ab vxoꝛibꝰ adulteria viroꝝ ſecreta ꝓduntur nos vero non ꝓdimꝰ ſed ſecrete coeripimꝰ.vt vbi malũ cõtigit ibi moꝛiatur· vnde cum vxoꝛes non repꝛehendã⸗ tur de hoc ꝙ manifeſtãt ſecreta peccata viro⸗ rum.patet ꝙ non tenemur ſemper ſeruare oæ⸗ dinem peedictum. &Eauitur videre de ſeptimo ſcilicet de te⸗ ſtium adductione. Et circa hoc queritur vtrum teſtes ſint adducendi ex neceſſitate P⸗ ram p̃lato nõ eſt ꝓpeie denũtiacõ nec accuſa⸗- tio nec inquiſitio de quibꝰ iura loquuntur.ſʒ potius eſt quedam viſitacõ ſuo tempe ſim ſta tuta cuiuſcunq; religionis racõnabilia faciẽ da ꝓut patres inſtituerũt Et iõ modꝰ cniuſli bet religionis eſt appꝛobandus ſi non eſt pia ne dtra deum et caritatez fraternã hec guał. St ouenit cũ eo guił.de maraet rich. Fd B nota reſponſionem cuiuſdam magni a o⸗ ris ad queſtionem peincipale premiſſam ſcili cet ꝙ in his q̃ tradit dommꝰ ſernanda aliqñ eſt pꝛeciſe foema ſeruãda.et in calibꝰ nõ licʒ recedere a peeſcriptis verboꝝn foemis quia in ipſis virtꝰ ſacrameti ↄſiſtit · liqñ vero finia cepti anteqꝙ; denũtie' eccleſie vel peelato pec catum ꝓximi · H ꝙ ſic niſi ſubſit cauſa quare hoc non expediatvñ ſecundum oꝛdine debi⸗ tum ↄmunem frater coæripiens fratem peccã tem· peimo debz eum inter ſe et ipſum leniter coeripere Et ſi ſic nõ ꝓficiat debz ſcdo adhi bere teſtem vnum vel duos ſtudio coeripien- di vel conuincendi hm aug. m glo· Mt. xxnj · Et ſi ſic non ꝓficiat.debz tercõ denutiare il⸗ liꝰ pᷣlato qui debz eum admonere vt ſe coeri⸗ gat Et ſi pᷣlatus ſic monendo nõ ꝓficiat denũ tiatum conuictũ excõicando a menbeis eccle ſie ſient menbeũ infectũ ſepet ne alios infici⸗ at· m illud Q&ι xviijſi eccleſiam non audt- ſit tibi ſicut eth.et publi. quecũqʒ eĩ ligaue. ſuꝑ ter.æc̃. Si tamen frater nõ ſperet fratrem peccantem ꝑ ſe vel cũ teſtibꝰ adducedis poſ ſe coeripere ſed magiſtimet eum ex coæreptio ne peioeenm foꝛe.vel ex moea ſi non denuntiat pericenlũ aliquod imminere· crvſt et debz te ſtibꝰ dimiſſis ad monendum ſtatim p̃lato de.- numtiare qui remedium adhibeat monendo kł puniendo ꝓut ſibi videbitur expedire· Er in tali caſu coeripies ſic faciẽdo non facit cõtra oꝛdinem coerectionis euãgelice.ſeruat em̃ in tentionẽ legiſ latoꝛis et attingit finem inten⸗ tum ab ipſo quia vt dicit aug· ad macedonem ſiue plectedo ſiue ignoſcendo hoc bene agit vt vita hominum coerigatur.hG̊ guałet dueĩt cum eo rich.et guił. de mara E nota· teſti um inductio de qua loquimuic fit triplici de cauſa·peimo ad efficatius oſtendendũ fra tri ſuum peccatum et reuocandum ipſum ab eo· ꝓecundo ad efficatiꝰ ↄumcendũ euz ſi ite raret peccatum. Tertio vt coeripiens poſſit ꝓ bare ꝙ fecerit in ſe eſt· quia qii nõ p̃monu it fratrem repellitur a denuntiacõne ex. de ac cu · cũ dilecti · et ĩõẽ ꝓbare dʒ ꝙ pmonuit eum ex · de iudiẽ · nouit ille. B rich;. Sed obicic quia augꝰ. in regula talezꝭ oe-oinem ponit ſicz q peimo frater inter ſe et ĩ pſuz ſecreto dz coe npi. Secundo ſi nõ audit illum debz Plato di ct. Tercio oebet teſteſ adhiberi · Quarto ĩ pu blicuà adduci ſed nomme plati intelligit' ec⸗ cleſa.ergo peaꝰ debet pᷣlato vel eceleſie dici ꝙ; teſtes adonci & ꝙ pᷣlato peccatuʒ fratris dici poteſt dupliciter ſeʒ vel vt amico et pri vel vt iudici · peimo mõ loqui augꝰ.exquo em̃ te non audit· et exquo ſim foemã dñi Pt. xvij: datam opoetet vnũ teſtez vocare ꝗᷓ plꝰ peccanteʒ ligit et ꝙ quo ille plus faciat ꝙ; peelatus inquãtuʒ pater et frater et am icꝰ. ſe cũdo mõ loquitur ons in fine autoeitatis qnñ dicit · dic eccleſie · ideſt · plato vt iudici qui il⸗ lum ab eccleſia expellat niſi peiꝰ ſue admoni tioni acquieſcat Obꝛcitur iten qe · x)·. q· iij · cipue dicitur ſic pcaue ne qñ nobis duos ł tres teſtes ſzm dni pᷣceptũ adhibeamus· ergo nec vnus teltis ſed ꝓplures ſunt adducendi er go non bene videtur in euãgelio dictũ· adhi be tecum vnum Ot. xvij · ꝙ illlud capitu lum pcipue loquitur in pſona iudicis volen⸗ tis ꝓcedere ad puniedum q facere non po⸗ caſt miſi per duos vł tres teſtes · Dominꝰ aũt Ot. xvi. loquitur de pſona coæeripientis cui ſuffieit vnus teſtis aò coeripiendũu et etiã aù teſtificanoũ iudici ꝙ admonitꝰ ẽ quia perſoã coeripiens vel denuntiãs in hoc caſu ꝓ teſte accipitur:et ũle vnꝰ adductꝰ eſt teſtis ſcðus et ſic ibi duo ſunt teſtes qm ſuffitiut ſic ſuſce⸗ pti in cauſa denũtiacõis vt dicit illa decreta lis extra de teſtibꝰ in omni negocõ. HB guab. Aquitur videre de octauo ſcʒ vtꝝ frater qu lucratus eſt fratrem p coereptionem inter ſe et ipſum teneat' peelato pᷣcipienti per obebiétiam reuelare peccatu fratris cozrectũ H ſecundum guab· ꝓpeccatum peiuata coere⸗ ptione coærectu aut fuit publicuz aut occul⸗ tum. Etſi occultũ hoc eſt dupliciter quia vel illuo orcultuʒ permo deuenit m alioꝝn cogni tionem aut remãſit occultum ſicut ante coere ptionem In peimo caſn tenetur p̃lato pᷣcipiẽ⸗ ti p uramenta exigenti obedire- nõ tantumĩi caſa denũtiacs imo etiã inquiſitionis vł ac cuſationis ſi ageretur cõtra illũ coerectũ iſto vel illo modo quia licet ſit correctũ quantuz- ad illius peccatoeis oſcientiã: nõ tamen quaã tum ad alioꝝ ſcandalum et infamiã In ſcðo caſu etiam dicendũ eſt pᷣlato·ſ tm̃ coꝛã illis ad quoꝝ noticiã deuenit et nõ coæaʒ alijs vt ibi infamia moenatur vbi habebat oetum. di⸗ cente augꝰ. de verbis dñ ſermo.xvj· vbi pec catuʒ oeitur ibi moeiatur et ſimili mõ dico dè inf amia In teręõ caſu etiã tenetur dicere pla to ſed iph ſoli AIn coeam alijs· non vt pecca⸗ tum coærigatur · quia iam coærectũ eſt· nec vt infamia tollatur quia nulla eſt nec fuit· ſ vt peelatus ſubditum ſuum ognoſcat ſcm illðö peouer · xxvij:diligenter agnoſce vultuz peco ris tui· et gnitum peout indiget cuſtodiat ĩi hono:et cuſtodito a malo caueatſecundũ il⸗ lud.iij· Ee·xx· æuſtodi viruzʒ iſtum qui ſi laplꝰ fuerit erit anima tna peo anima eiꝰ. Iicut emm pix inquinat tangenteʒ ſzm illud ecẽ xiij:qui tetigerit picez inquinabit' ab ea et ſicut vul nus coæpoꝛis etiam curatum rel inquit in coe poꝛe cicatricem. ſic ſunt nonnulla peccata et fere omma que etiam coerecta reli nquũt ĩ eo qui illud ↄmiſit aliquam ꝓmitatem ad illuo iterum ↄvmttendũ.ver bigracia:ſiquis pecca⸗ uerit cũ berta delectacõ carnis guſtata et an tiqua ofidentia incl iat ad peccandũ cum il la etiam plus ꝙᷓ cum alia. et ſic ſuo modo eſt de alijs peccatis · Quia ergo p̃latꝰ ſubditi P⸗ nicatem ad malum ↄgnoſcere et eum cuſtodi re et ei cauere vt paſtoe nõ poſſet.niſi ille qui ſolus ſcit ſibi pᷣcipienti diceret · Et ipeo ſoli p lato non cozam alijs tenetur dicere. vtpote il li qui debet poteſt et vult ꝓdeſſe ei et nõ eb⸗ elſe.ſim glo.aug· leui ·v· et · xxij .q· v.hoc vi⸗ detur. B guab · It ↄouenit cum eo ric h· et guib· de mara et heeuiter quilibz doctoe de oꝛdine beati frãciſci·et dicere ↄtrariũ foꝛet regulariſ diſciplme maximũ detrimentuzʒ· Fodit etiam rich.ꝙ talis denũtiacõ non eſt m p̃mdicium fame fratris ſi p̃latus ſit talis qualis eſſe dʒ Si em pꝓ ſigna valde ꝓbabilia timeretur. ꝙ ex ula denuntiacõne fratrem coerectũ mfamare vellet tunc crimen occultum fratris iaz vere coerectum p̃ᷣlato denũciari non deberet. hec rich;̊.hoc tamẽ dico ſuppoſito ꝙ ad hoc ſe ex⸗ tendat poteſtas peelati quia dicitur Mt. xxiij ſuper cathedeã moy · ſede · ſcribe er phᷣet omia quecunqʒ dixe · vobis ſer · et fa · glo·oĩa ad ca thædeam ptinentia p̃lato ergo ad cuiꝰ cache deam Ptinet plenitudo poteſtatig obediendũ eſt in hoc caſu et in omnibꝰ vt eſt ſummꝰ põ⸗ tifex. peelatis aũt qui ſunt vocati in partẽ ſo⸗ licitudinis obediendum eſt ſim datu eſt ip ſon cathedeis vt ſunt ep̃i et inf erioæes illis· Gimiliter dico ꝙ platis religionũ tantuzʒ obe diendum elt quantũ ſpectat ad cathedeam ip ſoꝝ·i. qnã tum extendit ſe votũ ipſoꝝ ſubdi⸗ toꝝ· Vn bern. li. ij · de dif. et peecepto.c. vj⸗ ponant peepoſiti metam obedientie ſubdito⸗ rum et votis labioꝝ ſuoꝝ modꝰ obeditiõis eſt tenoe ꝓfeſſionis lli ergo religioſi qᷓ vo⸗ uent obedire in omnibꝰ que nõ ſunt ↄtra ani mam ſuam et regulam certum eſt ꝙ iſti m hoc caſu obedire debent.Alli etiã in quoꝝ regła non eſt expᷣſſum ꝙ ſic in omnibꝰ obehiant· ex⸗ peeſſum tamẽ eſt ꝙ voluntatem ꝗpeiã ſimꝑli⸗ citer abroenuncient:ꝓputo etiã ꝙ min hoc caſu o bedire debent · NHam ſic obedire eſt ſim deum nec ↄtra votum eſt ſed ſm votum ipᷣoꝝ. eſt e ciam ſecundũ euangelij intencõnem peimum ſ. ſit ſecundũ deũ patet· dicit em̃ bern li · de diſ. et peecep· c· viij · eadem cauſa obedienduz eſt deo et dei vicario· Et idem c. ix. pꝛelatum quem ꝓ deo habemus in omnibꝰ que non ſũt apte otra deum andire debemꝰ?. ſcoðm ſ. ꝙ ſit ſecandum ipoꝝ votũ patet p bern · li · de diſ · et peecep.c· v.regularis inquit ꝓfeſſio qua ſe minoe ſpõte ſubdit maioei eque alligat et pei ozs omuis equideʒz pacti reoe vtrũq; part ne⸗ ceſſitati teneri· vnũ fidelis cure · alten fidek obedientie: cura aũt non tm̃ eſt ad curandum ſed etiam ad pꝛeſeruanòum a peccato et caſu E. be p du vj. to⸗ 61s vo⸗ Ini c li⸗ Et hoc ñ p̃t fieri niſi ꝓpctm̃ coerectũ ex q ẽ ꝙ nitas derelicta ↄognoſcat nec ↄgnoſc· pᷣt miſi per te qui ſolꝰ noſti ergo tenens dicere ad bo⸗ nu fratris mi-Et gpter officin p̃lati qʒ debet exequi·et etiã ꝓpter bonum obedietie ex pte tui Certin ſcilĩcet ꝙ ſit ſzm intencõnem euan geli patet· Nam dnñs . xmij · c · dãs peꝛece⸗ ptũ de fratris coerepticonon ſolum mrendit peccatuz omiſſuʒ coærigere ſed etã coerecto de reſiduo cauere vel a peccato impoſteru p⸗ ſeruare· erat em medicꝰ &t. ix et aι☚.nDſn eſt opus valentibꝰ medicuspeelati euã eins vicarij ſunt medici: Intencõ ergo eiꝰ eſt ꝓnõ ſolum peccatum quaſi moebũ curent. ſed etiã vlteriꝰ moebum caneant in ſubdius et peeſer nert ela⸗ obici qe bern. h. de diſ · et Pcep· dicit dienti⸗ tamen omnmodam. ſed determmate leom re gulaʒ. nulla autẽ regula dicit ꝙ peccatũ cos rectum ſit p̃lato p̃cipienti reuelandnm. ergo nemo in hoc obedire tenetur. He licet regła nulla hoc dicat explicite dicit tñ inplicite · tum qæ dicit p̃lato voluntatem ꝓpeiam eſſe re⸗ nuntiandaz. tum ge vt dicit bern · non tm̃ obe diendum eſt in eo qdð eſt in regula expᷣſſum · ſ etiam in eo qð eſt in ea implicitum. De offeſione et ſeãdalo ti· lxviij· Einde oſideraãdum elt de okfenſione et ſcandalo que opponunc bnficenuie et coereptiom fraterne- Et peimo qd eſt candalum. ſcòo vtrũ ſcãdalum ſit peccatum et quale peccatum ſit:tercõ vtrum ſit im viris pfectisquarto quid ſit omittendũ vel facien dum pter ſcandalum vitandum mum ſciendum ꝙ ſcandalum eſt dictum vł fa ctum minus rectum-peebes alteri occaſionez rume. Et hec deſcriptio magis elicitur ex ver bis hiero.exponetis illò Mt. xv · ſcis qe ꝓ Bei audito HG̊ verbo ſean·ſunt ꝛc. d euius ende⸗ tiam ſciendum ꝙ ſicut dicit hieroꝰ. bidem ꝙ &rece ſcandalon dicitur: nos offenſionem vł ruinam vel impactionez poſſumus dicere . C0 tingit em̃ qnq; ꝙ aliquid exponitur alicui m vra coꝛpoꝛali cm inpingens diſponi ad rui nam.et talis obex dicic ſcandalum. e ſimti ter in ꝓceſſu vie ſpiritualis ocingit alique di ſponi ad ruinam ſpiritualem ꝑ defectuʒ vł fa ctum alteriꝰ mquãtum ſcilicet aliquis ſua adʒ monitione vł inductione aut exemplo alten trahit ad peccatum· et hoc ꝗꝓpeie dicitur ſcan dalum. Nichil aũt ſecundum ꝓpeiam rationez diſponit ad ſpiritualem ruinam. niſi quod hz aliquez defectum rectitudinis qe illud quodò eſt perfecte rectum mag munit hominem con tra caſum ꝙ;ᷓ ad caſum vel rumam inducat · Et ideo ↄuenienter dicitur ꝙ dictum vel factum mimus rectum peebens occaſione rume ſit ſcã dalum. Nota ꝙ minus rectum bic non dicit? qð ab aliquo alio ſuperatur m rectitudine · quod habet aliquem rectitudims defectum. vel quia eſt ſecundum ſe maluʒz ſicut peccata vel ge habet ſpetiem mali ſicut aliquis incũ⸗ bit in ydolo quãuis em hoc ſecundũ ſe nõ ſit peccatum ſi aliquis hoc non faciat cozruꝑta 8 qii ꝓfitet ſpondet obedientiaz nõ irca peis — intentione· quia tñ habz quandã ſpetiẽ vel ſi militudinem venerationis ydoli poteſt alte⸗ ri peꝛebere occaſionem rume-Ee ideo apoſto⸗ lus monet pemma ad theſſ: ab omni ſpetie ma⸗ la abſlinete vos Et ideo Ouemienter dicit mi nus rectum vt ↄpeehendantur taz Mla que ſe cundum ſe ſunt peccata ꝙ;ᷓ illa que habent ſpe ctem mali-Nota etiam ꝙ qe michil poteſt hoi eſſe ſufficiens cã peccati qð eſt ſpiritualis rui na niſi πD J voluntas- ideo dicta et facta al teriꝰ hominis poſſunt ſolum eſſe cauſa impfe cta aliqualiter inducens ad ruinam Et ꝓPpter hoc non dicitur dans cauſam rimne-ſed dans occaſionem ruine quod ſignat cauſam imper fectame Nota inſupꝑ ꝙ dictum vel factum al teriꝰ poteſt eſſe cã peccandi alten dupꝑiceter vno mõ ꝓ ſe .· Flio modo per accidens: per ſe quiòem quãdo al iquis ſuo malo verbo vł fa cto mtendit alium ad peccatum inducere ˖ vl etiã ſi pſe non intendat hoc· ipſum tamen fa ctum eſt tale quod de ſui racõne habet vt ſit inòneti uum ad peccandum. puta qñ aliquis pꝓublice facit peccatum. vł quod habet ſimili tud imem peccati · t tunc ille qni humſmodi actum facit ꝗꝓpeie dat occaſionem rume. vno vocatur ſcandalum actinũDer accidòens aut verbum vb factu vmius eſt et alteri cauſa pec candi quando p̃ter intentionem peccantis et peeter ↄditionem operis aliquis male diſpoſi tus ex huiuſmodi opere moueitur ad peccan dum. puta cũ aliquis inuidet bonis alioaz et tunc ille qui facit huiuſmodi actum rectuz n dat occaſionem quãtum in ſe elt. ſeò alius ſu⸗ mit occaſione. m illuò ro.vij: occaſione aut accepta ?c. St ideo hoc eſt ſcandalum paſſiuũ ſine actiuo.quia ille qui recte agit quantũ eſt de ſe non dat occaſionem ruine quaʒ alter pa titur. Qnandoq; vero ↄtingit ꝙ enã ſit ſimul ſcandalum actiuũ in peimo et paſſiluum m al⸗ tero·ꝓputa cum ad inductione vnius aliꝰ pec cat· Quandoq; vero eſt ſcandalum actiuum ſi ne paſſuo.puta cum aliquis inducit verbo k facto alium ad p eccanduʒ et ille non ↄſentit hec thoet conuenit cum eo rigłe ſuper qrtuz ſen. et alex· in ſcdᷣo ſumme ſue⸗· Aquitur vdere de ſeðdo⸗St eirca hoc que runtur plura ſcilicet vtrum ſcãdalum ſit peccatus H& ꝙ ſicut iam ſupea dictum eſt du⸗ plex eſt ſcandalũ ſcilicet paſſuũ in eo qui ſcã daliſatur Et actiuun in eo qui ſcandaliſat oãs occaſionem ruinme. Scandalũ autem paſſinum eſt ſemper peccatum in eo qui ſcandaliſac in quantuz ruit aliqualiter ſpirituali ruma que eſt peccatum. poteſt tamen ſcandalũ paſſmuz eſſe ſine peccato eius ex cuius acto aliqs ſcã daliſatur. vt cum quis ſcandaliſatur de his alius benefacit. Similiter etiã ſcandalu acti⸗ num ſemper eſt peccatuz i eo qui ſcandaliſat quia vel ipſum opus quod facit eſt peccatum vel eti am ſi haheat ſpetiez peccau dimitteou eſt ſemper ter ꝓximi caritatem quia tenet vnuſquilq; ſaluti ꝓximi ꝓuidere. et ſic qi nñ imittit contra caritatem agitpoteſt tamen ſcandalum actiun eſſe ſine ꝑeccato alteriꝰ ſiẽ ſupea dictũ eſt? S obicit. quia peccata nõ e uemint ex neceſſitate · ome em peccatuʒ eſt vo luntarium vt ſi nea habitum ẽ· Sed Ot. xviij . dicit'. neceſſe eſt vt veniãt Andala erde ſcã dalũ nõ eſt peccatũ & ꝙ; hoc qð dicit' neceſ ſe eſt vt veniãt ſcandala:non eſt intelligen⸗ dũ de neceſſitate abſoluta ſed ðdicõnali:qua ſcilicʒ neceſſe eſt pᷣſcita vel pᷣnũciata a deo e⸗ uemre.ſi tñ munctim accipiat. VYel neceſſe e euenire ſcãdala neceſſitate finis:qe vtilia ſũt aò G ꝙ; qui ꝓbati ſunt maĩfeſti fiãt.· Vl neceſ ſe eſt euenire ſcãdala ſzm ↄditiõz hõim · qui ſi bi a peccatis ñ caułet: ſicut ſi aliquis medicꝰ videns aliquos indebita dieta vtentes dicat neceſſe eſt tal es infirmari · qð intelligenð eſt ſub hac odicõne ſcʒ ſi dietã nõ mutẽt· Et ſimi liter neceſſe eſt euenire ſcãdala ſi hõies duer ſationeè malam nõ dimittaut:hG̊ tho· et Oueit cũ eo rich.et alex.an.Et etiã neceſſariũ in vni uerſali nõ m pticulari:ſcãdalũ em̃ ñ ſemp eſt moetale ſed quãdoqʒ ẽ veniale vt dicet infra vnde etiã ruma in diffinitõe ſcãdali ſumtur large ſcʒ ꝓ ruina vel diſAirione ad ruinam vnde etiã in greco ſcãdalon nõ tantuʒ ſignat ruinã · ſed etia impactiõem pedis q̃ eſt di ſpoſi tio ad ruinã liczʒ nõ neceſſaria.nõ em oĩs qui pedibꝰ impingit ruit.G ric;. Vti ſcandalũ ſit ſpeciale peccatũ :i vt ſupea dictuz eſt du plex eſt ſcãdalum actiuum et paſſiunz · Haſſi⸗ uñ aũt ſcãdalũ non pᷣt eſſe ſpeciale peccatum quia ex dicto vel facto alteriꝰ aliquèẽ ruere O tingit m quodcũqʒ; genꝰ peccati· Hec hocip ſum qð eſt occaſione ſumere peccãdi ex dicto vel facto alteriꝰ ſpetiale ratione peccati ↄſti tuit: qe nõ impoetat ſpeciale defoꝛmitatẽ ſpe⸗ ciali virtuti oppoſitã · ſcandalum aute actm̃ poteſt accipi dupliciter· ꝓ ſe ſcʒ et ꝓꝑ accidenſ et quid ſit vtrũqʒ; dictũ ẽ ſupea:ſcãdalum aũt actm̃ ꝓ accides nõ eſt peccatũ ſpeciale. quia qð eſt ꝓ accides nõ ↄſtituit ſpecie. Scandalũ autẽ actiuũ ꝓ ſe eſt ſpeciale peccatũ ꝗꝓpter hbꝰ ꝙ intendit ſpeciale ꝓximi nocumetuʒz. Et op ponitur directe coærectiõi fraterne in qua in tendi ſpiritualis nocumęti remotio. Mã ex in tencõe ſpeciali finis ſoetitur peccatũ ratione ſpecialis peccati quia finis dat ſpeciẽ in ral ibꝰ vt hab ũ eſt ſupea.HGq̊ tho ·:XZK§: Vtrũ ſca dalum ſit moetale peccatũ & ſicut ſupꝛa di⸗ ctum eſt ſcandalũ impoetat impactiõem quã dam ꝓ quã aliquis diſpomtur ad iner Et 16 ſcandalum paſſiuũ poteſt qñqʒ eſſe peccatum veniale quaſi habẽs impactione tantum puta cũ aliquis ex mosdinato dicto vel facto alte riꝰ mouetur motu vemialis peccati · qñqz ve ro eſt peccatũ moetale:quaſi habẽes cuʒ impa ctione rimãputa cum aliquis ex moꝛdinato dicto vel facto alteriꝰ ꝓcedit vſq;ʒ ad pecca⸗ tũ moetale· Scãdalũ aũt actm̃ ſi ſit ꝑ accidẽs poteſt eſſe qñq; peceatũ veniale:puta cũ ali⸗ quis vel actũ venialis peccati ↄmittit ł actũ qi nõ eſt m ſe peccatu·ſed habet ſpeciẽ ma li cũ aliqua leui inductiõe: Qnñqʒ vero ẽ pec⸗ catũ moetale ſiue qe ↄmittit actũ peccati mo⸗ talis · ſiue qe Otemnit ſalutem ꝓxi mi vt ꝓ ea ſeruanda non peetermittat aliquis facere qd ſibi libuerit · Si vero ſcãdalũ actiuũ ſit per ſe puta cum inteudit alium inducere ad pecca⸗ tum. ſiquidem intendat in dacere ad peccanð moætaliter eſt peccatum moetale· Et limiliter ſi intendat inducere ad peccanduz venialiter per actum peccati moꝛtalis. Si vero intẽdat inducere peoximũ adpeccandũ vemialiter p a ctum peccati venialis eſt peccatũ veniale . B tho.et ↄuenit cũ ec' alex.et richardꝰ. Equitur videre ð tercio· et circa hoc que runtur plura ſcʒ vt ſcandalũ paſſiuum 5— poſſit in perfectos cadere H ꝙ ſcãdaluz paſ ſiuum impoetat quãdam ↄmotionem anmm a bono in eo qui ſcandalũ patitur. NHullus aute cõmouetur qui rei immobili firmiter inberet Maioꝛes autem ſiue perfecti ſoli deo inherẽet cuius non eſt mutabilis bonitas.quia etſi ſu⸗ is peelatis mhereant non tamen inherent e⸗ is niſi inquantum illi mherent criſto.ſm illò i · coz.iiij ¶mitatoæees mei eſtote ſicut et ego c ſti· vnde quantumcunq; videant alios inoedi nate ſe habere in dictis vł factis ipſi a ſua re ctitudine non recedunt.ſzm illò ps ·. qui con⸗ fidunt m domineo ſicut mons ſpon. non ↄmo. ineternum. qui habiin hieruſalem. Et ideo ĩ his qui pfecte deo adheret per amozm ſcan dalum non muenitur.ſcõm illud põ: pax mul ta diligen· le.tu:et nõ eſt illis ſcandalum:vñ hi eroꝰ.ſuꝑ illð t. xvrij· qui ſcanda· vnũ de puſillis iſtis· dicit nota.qui ſcãdaliſatur par⸗ uulus eſt:· maioꝛes em̃ ſcandalum non recipi⸗ unt hec tho · Ytrum ſcandalum actiuũ poſ⸗ ſit inuenni in viris ꝓfectis & ꝙ ſcandalum Peie eſt enm aliquis dicit vł facit qð de ſe a ptum natum eſt inducere ad ruinã.qð quidez eſt ſolum illud qð inoꝛdinate fit vel dicitur. Fd pfectos autem ptinet ea que agunt ſm re gul am racõnis oꝛdinare ſecundũ illð · i · coe · un · omnia honeſte et m oedineʒ fiant in vo⸗ bis.et peecipue hanc cautelã adhibet in his in quibus non ſolum ipſi offenderent ſed eti⸗ am alijs offenſionem pararent. St ſiquidem in eoꝝ manifeſtis dictis vł factis aliquid ab hoc moderamine deſit hoc ꝓuenit ex mfirmi tate humana ſecundũ quã a pfectione defici unt.non tamẽe intantum vt multuz ab oedine racõnis recedat' ſed modicuʒ et leuiter quoò non eſt tam magnum vt ex hoc rationabilliter poſſit ab alio ſumi peccandi occaſio.vz obi citur·quia paſſio eſt effectus actionis ſed ex dictis vel factis perfectoꝝ aliqui paſſiue ſcã daliſantur⸗m illud .t xv. ſcis qe phei au⸗ dito hoc verbo ſcan.ſunt ergo ĩ perfectis vi⸗ ris poteſt inueniri ſcandalum actiuum &Æο& ꝙ ſcandalum paſſiuuʒ ſemper cauſatur ab aliqꝰ ſeãdalo actiuo.ſed non ſemꝑ ab aliquo actio alterius ſed eiuſdem qui ſcandaliſatur · quia ſcʒ ſeipſum ſcandaliſat· hec tho· . B quitur videre de quarto:.t circa hoc q un plura ſcz vtrũ bõa ſpinitualia ſint ꝗp ter ſcãdalũ dimitteẽda Pꝙ cũ duplex ſit ſcã⸗ dalũ actiuũ ſeʒ et paſſuũ queſtio iſta ñ habzʒ locum de ſcandalo actiuo qe cum ſcandalum ul er: pr ol⸗ ea actiuũ ſit dictũ vel factũ minus rectũ nihil eſt cũ ſcãda lo actiuo faciedum·habet autem locum queſtio ſi intelligatur de ſcãdalo paſ ſiuo ſcz ſub hoc ſenſu· Vtrũ aliquis teneat⸗ dimttere bonum dpus ne ſcandaliſetur ꝓxi mus. Conſiderãdum eſt igi tur quid ſit dimit⸗ tendum ne aliꝰ ſcandaliſet · Eſt aute de ſpiri⸗ tualibꝰ bonis diſtinguepdũ · Nã quedam ho rum ſunt de neceſſitate ſalutis qᷓ ptermitti nõ poſſunt ſine peccato moetali. Maniſteſtuz eſt autem ꝙ nullꝰ debz moetaliter peccare vt al teriꝰ peccatũ impediat:qe zm oedinem cari⸗ tatis ꝓlus debet homo ſuã ſalutem ſprritnale diligere ꝙ alteriꝰ.Et ideo ea que ſunt de ne⸗ ceſſitate ſalutiſ pᷣtermitti nõ debent pter ſcã dalum vitandu. In his aũt ſpiritualibꝰ boniſ que ñ ſunt ð neceſſitate ſalutis vide diſti guẽ dum. qe ſcandalũ qð ex eis oꝛit᷑ qñq; ex mali cia ꝓcedit· cũ ſczꝭ aliqui volũt impedire hu⸗ iuſmõi ſpmitualia bõa ſcãdala ↄcitãdo Et hꝰ eſt ſcandalũ pheoꝝ qui de doct rina dñi ſcã daliſabant qð eſt ↄtẽ nendu. vt docet domĩꝰ Mt. xxv. ſimite eos:ceci ſunt inquit et duces cecoꝝ · Quãdoq; vero ſcãdalum ꝓcedit ex in firmitate vel ignoꝛãtia de ꝗq dñs de querẽti⸗ bus deagma ait petro. vt aut nõ ſcãdaliſemꝰ eos vade ad mare ?c· Et hm̃oi ſcandalũ ẽ pu⸗ ſilloꝝ · ꝓpter qð ſunt ſpiritualia oꝑa vł ceccł tanda vk etiã mterdũu differéda vbi piculum imminetquouſq; reddita rõne hinoĩ ſcãdalũ ceſſet. Si aut poit rationẽ redditã ſcãdalũ du ret videt iam ex malicia eſſe· et ſic ꝓpter ipᷣm non ſunt hm̃oi ſpiritualia opa dimttenda · HB tho.et Ouenit cũ eo rich. j Vtrũ opꝰ iuſticie ſit al iqñ ꝗpter ſcandalũ dimittendum XÆο du plex eſt opus iuſticie ſez vnicuiq; qð ſuũ eſt reddere. et penã infligere · peimũ nuneꝙ eſt ꝗp ter ſcandalu dimittendu maxie quantum ẽ de volüũutate ſzm illud e · de re u·qᷓ ſcanda vti⸗ liꝰ ſcãdalum naſci ꝓmitti ꝙᷓ veritas relmqua tur· Szm vero. ſ. ſtatutas penas infligere po⸗ teſt aliquãdo ſuſpendi ꝓpter pericula que m⸗ de poſſunt euenwre· et maxime qñ peinceps vk multitudo eſt in ſcelere et eimet ſi pena infli gatur· inde ſciſma vł aliud magnu malũ eue nire · m qð angꝰ.li.otra epłaʒ ꝓpmeniani do cet ꝙ tũc pene inflictõ non ptinet aò verita⸗ tem iuſtitie ¶Diſtinguit tñ vlterius qe ſi ta⸗ les peccatũ qð fatiũt quadã autoꝛitate defẽ⸗ dant ad modu hereticoꝝ quaſi non ſit pecca tum·tũc dtra tales dozmire nõ debʒz ſeueritaſ diſcipline quin excõicentur. Nam et tales he retici poſſũt dici ð · pe· di · vj · c· i. ĩ fi · et di · l· dño ſancto.et di.lxxxij·plurimos· P vero nñ defendãt peccatũ ſuum et timeatur ſciſma· vł aliud magnũ malũ:diſſimulari poteſt et debz q;? vt dicit augꝰ.ad bonifaciũ.vbi multoeum ſtrages iacet detrahedum eſt aliquid ſeneri⸗ tati vt maioeꝛibꝰ malis ſonãdis caritas ſince⸗ ra ſubueniat · di · vt ↄſti tueret· fiant tñ omi nacõnes de ſcripturis Et interim alliciantur caute eoꝝ diſcretioꝛes quoꝝ autoeitate cete ra multitudo frangaturdixlnij oſtentacõs hec alex· an. in ſcdðo Et cõuemt cum eo ray·. * caa doctrina ſit dimittẽ da Pter ſcãdal uz & ꝙ circa doctrinã duo ſunt conſideranda- cʒ veritas que docet᷑· et ipe actꝰ docendi . q rũ permũ eſt de neceſſitate ſalutis· vt· ſ. Otra⸗ rium veritati non doceat · ſed veritate ſim cõ⸗ Frentiam tpis et ꝓſonarũ ꝗꝓponat ille ceni of cium incumbit docendi Et ideo zpter nkiunz ſcandalũ qð ſequi videatur debet homo p̃ter miſſa veritate falſitatẽ docere:Sʒ ipᷣe actꝰ do cendi inter ſpirituales elemoſinas ↄputatur et ideo eade racõ eſt de doctrina et de alijs miſericoedie opibꝰ de quibꝰ aget infra li v ¶ Kd h nota regulã hiero· ſ. ꝙ dimittedum e ter ſcandalũ om̃e qð p̃t pᷣtermitti ſalua tri⸗ plici veritate · ſ. vite · iuſiitie.· et doctrine · vnð ex · de re.iu.qui ſcãdaliſauerit dicitur vtilius ſcandalũ naſci ꝓmittit' ꝙ veritas relinquatur ſcz vite ꝛuſticie et docirne-vͤnerlas⸗ Beſioa . la ꝓ vita doctrina iuſticia Ja nõ effugies ſunt in rel iquis fu ienda. Ve ſic· ſcãdala nõ vitet iudex doctoꝛ bene viues · But alij duo v ſus qui vidẽtur ↄtrarij p̃miſſis· ſ. iſti Eſt veri⸗ tas vite doctrine juſticieq;ʒ · Deimum ipꝑ habe duo ꝗpter ſcãdala linque· Mõ ſunt tñ eis tra rij.ſi bñ mtelligantur · vt patz ex ſupeadictis et infra dicẽdis. Diſti guit aut ſzm alex· an. in ſcdᷣo:ſ.ꝙ veritas vite ꝓtinet ad oms⸗&Gt ↄ⸗ prehendit omna pcepta et cõſilia· Veritas iu ſtitie ad platos.Et ↄpᷣhend ſeueritate ĩ puni endo reos et liberalitateè ĩ ſuſtinedo miſeros Veritas doctrine ad p̃dicatos es et magiſtroſ HNota etiã ſzm tho·. ꝙ ſub iſta triplici veritate non tm̃ ↄphendit illð qð eſt de neceſſitate ſa lutis · ſed etiã illð quo ꝓuenit᷑ pfectiꝰ ad ſa⸗ lute.ſzm illð.i.coexij: emulamini cariſmata melioza. Vnde etiã ↄſilia nõ ſũt ſimpliciter p termittenda neq; etiã miſericoꝛdie opa ꝗpter ſcãdala ·ſʒ ſũt ĩterò occł tãda ł differeèda ꝓp⸗ ter ſcãadalũ puſilloꝝ vt dictũ ẽᷣ · Qñq; tñ oſili oꝝ obſzuacõ.et impletio open miſericos die ſunt de neceſſitate qð ptʒ ĩ his q̃ iã vouerũt ↄ ſilia·et in his quibꝰ ex debito imminet defe⸗ ctibꝰ alioꝝ ſubuenire · vł ĩ tpalibꝰ puta pa⸗ ſcendo eſuriente· vł in ſpinitualihꝰ.puta do⸗ cendo ignoꝛãtez· ſiue hmoi fiãt Sebita ꝓpter iniũctũ officiũ· vt patet in p̃latis. ſiue ꝗpter neceſſitatẽ ĩdigẽtis · St tũc eadẽ ẽ rõ de hm̃oi ſicut de alijs que ſũt de neceſſitate ſalutis.B tho.et ↄuenit cum eo rie 8 nunquid in termittẽs ad tepuſ bonũ ſuperogatiõis ꝓpter vitãdum ſcandalũ ꝓneniẽs ex infirmitate vk ignoꝛantia pᷣiudicat merito ſuo · H ſm rich. ſup qᷓrtum ſen.di xxxviie nõ: qe talis inter miſſio meret pmiũ equale p̃mio ðbito opi ſu pererogaticis qð omittit· vel nuiꝰ qe nichil de pfecctione caritatis diminuit ſed magis ad angmentum diſponit ·¶ Quid de operibus qᷣ ſunt indifferentia ex genere cuiuſmodi ſunt carnes edere:vinum bibere tempo-alia licite acquirere et huiuſmodi ihe ſecundum rich. ibide talia opa quoen omiſſo nulli p̃iudicat nec operanti · debent omtti ꝓpter vttandum ſcãdalum peoximr peoueniens ex infirmitate vel ignoeantia quando ꝓbabilter apparz ꝓ ꝓximus ſcãdaliſabitur inde · Etſi ſit ꝓpbabile q; ſcandaliſe moætaliter omſſio ẽ ſub pcepto ſi aũt ſit ꝓbabile ꝙ nõ ſcandaliſet᷑ niſi venia liter omiſio eſt ſub ↄſilio.poſtꝙ; auũt eſt ꝓxio oſtẽſum et debito mõ ſuaſum ꝙ ex tali ope ñn debet ſcandal izari nõ tenet homo illò omit⸗ tere:qe ſi poſtea ſcandaliſetur hoc erit ex ma⸗ licia etꝰ¶ Done ꝙ aliqs habeat purã ↄſcien⸗ tiã apꝰ deũ multi tũ maluũ ſuſpicã ð eo· et ſic ſcan dalizant qᷓ;d aget is PB qð dicit auguꝰ et habet .xj.q:iij. nõ ſunt audiedi. Nobis e neceſſaria vita nr̃a alijs fama noſtra. t ideo quantũ ẽ in ſe dʒ illis ſatiſ facere ſuã bonã in tentionem oſtendendo. Et ſpetiem mali et oc caſionẽ ſcandali qjm ꝙ pᷣt remoueèdo. Si autẽ nolũt ſatiſ factionẽ recipe de peccato illoeuz debz dolere et tůc ſufficit ei bona oſcientia· qe iã apparet ꝙ ſcandalum eoꝝ eſt ex malicia hr. liceat peccare venialiter ne aliꝰ pec⸗ cłt moæetaliter & quidã direrũt ꝙ peccatum veniale eſt omittendum ꝓPter vitare ſcãdalũ ſzʒ hoc implicat otraria · ſi em̃ faci endũ eſt iã nõ eſt malũ neqʒ peccatũ · Hã ptm̃ non pᷣt eſ ſe eligibile.otingit tñ aliquidò ꝓpter aliquã c cumſtãtiam n eſſe peccatũ veniale qð illa cir cũſtãtia ſublata eſſ veĩale peccatũ qñ abſqʒ vtilitate dicitᷣ. ſi aute ex caã rationabili ꝓfe⸗ rat non è ocioſum neqʒ peccatũ.quãuis aute p peccatũ veniale gratia nõ tol lat? ꝓpquã eſt lhoõis ſalꝰ Inquãtũ tñ veiale diſponit ad mo⸗ tale vgit in detrimentũ ſalutis h̊ tho.eVt tpalia ſint dimitteda ꝓpter ſcãdalũ H circa bona tpalia eſt diſti guendũ. ꝓut em̃ ſunt no ſtra aut ſunt nobis ad ↄſeruãduz ↄmiſſa ſicut bõa eccleſie ↄmittũt' p̃latis.et bõa cõia qui⸗ buſcunqʒ rei publice rectoꝛibꝰ.Et taliũ ↄſer uatio ſic et diſpſatio imminet his quibꝰ ſunt ↄmiſſa ex neceſſitate·et ideo nõ ſunt ꝗꝓpter ſcã dalũ dimitteda ſicut nec alia qᷓ ſunt de neceſ ſitate ſalutis · Cpalia vero quoꝝ nos ſumus dñi dimittere ea tribuẽdo.ſi penes noſ ea ha beamꝰ. vel nõ repetedo ſi apud alios ſint ꝗp⸗ ter ſcãdalũ · qñqz quidẽ debemꝰ · qñqz at nõ ſi em ſcadali er Hhoc oꝛiat ꝓpter ignoeãtiã vł infirmitatẽ alioꝝ qð ſupea diximꝰ eſſe ſcãda⸗ lum puſilloꝝ·tuc vb totaliter dimitteẽda ſũt tempalia.vel aliter ſcãdalũ ſedandũ ſcilicet Paliquã admonitiõ/vñ dit augꝰ.in li · de ſʒ⸗ mone dm̃ in mõte . dadũu eſt qo nec tibi nec al teri noceat quãtum ab homine credi p̃t· Et cũ negaueris port indicãda eſt ei iuſticia. et meliꝰ quiò dabis cu petetem iniuſte coerexe ris· Fliqn vero ſcãdaluʒ naſcit᷑ ex malicia qð eſt ſcãdalũ phiſeoꝛ · Et ꝗpter eos q̃ ſic ſcãda la ↄcitãt· nomſunt tpalia dimittẽda.qe hGͥ etiã noceret bono cõi:daret em malis rapiẽdi oc eaſio.et noceret ipᷣis rapiẽtibꝰ qui retinendo aliena in peccato remanerẽt · vñ dicit greg . moæea:quidã cũ nobis rapiũt tpalia ſolummõ ſunt tolerãdi. quidã vero ſeruata caritate peo hibendi . non ſola cura ne noſtra ſubtraban ſed ne rapientes nõ ſua ſemetip̃os pdãt?¶ Zʒ obicit ꝙ tpalia nullo duenietioei mõ ↄſerua re aut recupare poſſuꝰ ꝙᷓ; ꝑ iudiciũ · indicio vti ñ licz et p̃cipue cũ ſcãdalo.Du em̃ t. v. ei qui vult tecum in iudicõ ↄtendere et tuni⸗ cã tuã tollere dimitte ei et paliũ ergo.ꝛc Hx hm auguſtinũ · li · de ſmo. d. in mõ· illud p⸗ ceptũ domini intelligeduz eſt de p̃paracõne animi.vt·ſ. homo ſit patꝰ peiꝰ pati iniuriam vel frandẽ ꝙ;ᷓ iundiciu ſi hoc expediat·.qnqʒ tñ non expedit vt dictieſtIteʒ obicit qe apo⸗ ſtolꝰ ſemmans ſpiritualia non accepit ſtipen dia tempoealia ne effendiculũ daret euãge⸗ lio xpᷣi.vt patet·i.coæ.ix · Et ex ſimili cã eccle ſia in aliquibꝰ tereis non exigit decimas ad vitandum ſcandalum.ergo multomagis alia tempoealia ſunt ꝗpter ſcandalum dimitteéda HSHẽ ꝙ ſcandalum qð vitabat apłus ex ignoꝛã tia ꝓcedebat gentiliũ qui hoc non ↄſueuerãt Et ideo ad tempus abſtinendũ erat vt peius inſtituerentur hoc eſſe debtum · Et ex ſimi⸗ li cauſa eccleſia abſtinet de decimis exigeẽdiſ in teſtis in quibus non eſt ↄſuetum decimas ſoluere · B tho· et ↄuenit cuʒ eo rich;.q Quid ſiquis petat a me rem meã nũquidò teneoꝛ ſi⸗ bi eam dare ſi ſciam eũ ſcandaliſari niſi dem illam ſibi. Geſpondet alex.an.ĩ ſcdᷣo reſpõ⸗ dent quidam ꝙ rem dare opoetet · ſin caũ non ſemperaut em petit rationabiliter vel mreacõ nabiliter. ſi ſecundo mõ non teneoe duplici de cauſa · peimo ꝗpter bonũ publicum ad qðᷣ Ptinet vt dominium rerũ ſine ratione ñ trãlke ratur· ſeo vt petẽtium temeritas refrenetur. ſi peimo modo vt cũ paupꝑ petit veſtem et tũc aut eſt magis nec eſſaria michi ꝙᷓ illi.et tunc etiam non teneoæ tum ꝗꝓpter ſeruandũ carita⸗ tis oedinem. tum ꝓpter repeimendam peten⸗ tium temeritatem. Sut eſt magis neceſſaria il li ꝙᷓ mihi. Iut ſupflua mihi neceſſaria autem illi. Et ſiue ſic ſiue ſie· Fut ꝓpono rem illam alij dare ꝙ;ᷓ ſcio magis indigere. aut eã reſer⸗ uo ad tempꝰ ĩ quo multos credo ꝓbabiliter indigere. At in vtroqʒ; caſu non teneo⸗. tũ vt petentiũ temeritas repeimatur.tũ vt bonum publicũ ↄſeruetur ad qð pertinet vt quilibet ſua diſpenſet ꝓut meliꝰ poteſt. aut non ꝓpo no eã alteri dare · et tunc teneoe ſibi dare · ſi ꝓ babiliter credã ꝙ ſcãdaliſetur niſi dedero ſi⸗ bi de hac materia vide ſupea li.i.ti.xliiij.ar· v · qui eſt de pᷣcepto patietie reſpectu ablatio nis rerum. 2 * 2 e pplexitatibꝰ ↄſciẽtie ·ti.lxix. Oſtea qe ratione ſcandali ſepe ꝓplexi⸗ tas oeit' in ↄſcietia dum timetur ex p⸗ te vna ꝓximi ſcandalum: et ex pte alia caſus in peccatu: ↄuenieter poſt titulum de ſcandala ſubdit titulꝰ de Pplexitatibꝰ ↄſciẽ tie · Vbi peimo videndũ eſt de multiplici per ꝓlexitate · ſco vtrum ſit ponere ꝓplexitate ꝓ ut eſt ineuitabil itas peccãdi·tercõ ð qbuſdã caſibꝰ pplexis — Circa peimum ſciẽduz ꝙ ſiẽ notauit alex· an.in ſecũdo ſuo.triplex eſt per plexitas.peima e mtell igentie verboeũ ſacre ſeripture . ſecunda eſt cognicõms faciendo⸗ rum. Et tam iſta ꝙᷓ peima poteſt eſſe in homi⸗ nibus bonis.tercia eſt meuitabilitas peccan di · peima tollitur per conſideracionẽe caufaruũ — — A¶ --·- ——— – dicendi in dinerſis locis ſacre ſcripture· qe in telligẽtia dictoꝝ ex cauſis eſt aſſumenda di⸗ cendi vt dicit hylariꝰ.Scða tolli ꝑ vnctio⸗ nem ſpirituſſancti que òð omibꝰ docet. Tercia pꝓ depoſiioneʒ corſſcientie erꝛonee de qua eſt ad peeſens intencõ· L Olina izm ſcisduz hm eũdẽ alex · ꝓ duplex eſt pplexitas ſcz inrig et facti · Auris qñ due autoeitates ocureũt circa aliq̃d faciẽduz trarie ſcᷣm apparẽtiam.facti eſt vt cũ quis ſic ereat ꝙ ſi vnn peccatũ fugiat aliud ſe ꝓppe trare credat.peima remouen p̃t ab hõie in qꝰ cumqʒ ſit ſtatu · ſcdða remoneri nõ pᷣt ab homi ne maęnte ĩ tali ſtatu vt qñ aliqs ex pctõ ꝗꝓpᷣo eſt ꝓplexus talis em dũ in illo ſtatu manet vi tare non pᷣ̃t quin peccet de nouo ſcʒ vł peoxi mum ſcãdalizando vbł ↄtra ↄſcientiã faciedo vt patebit infra m quibuſdã caſibꝰ.qui tamẽ ſi de peccato peniteret iam dubius ſine pple xus nõ eſſet· De hac ꝓplexitate gresſup illð iob.xl.nerui teſticulozuzʒ leniathan perplexi ſunt · loquens de ſuggeſtionibꝰ dyaboli:dic? ꝙ plureĩ ſic peccare fcit ꝙſi fozte fugere pec catum appetunt.hoc ſine alio peccati laqueo non euadũut · ¶ Nota etiã ꝙ duplex eſt neceſſi⸗ tas peccãdi ſcʒ peonitas et inenitabilitas · ð peima mtelligitur illud pëͤſaluaſti de neceſ ſitatibꝰ animã m.St illud qð dicit augꝰ. li.ðᷣ natura et gratia. ꝙ neceſſitas peccandi non ẽ ex cõdicõne ſed ex vicio nature·audiat ergo homo vt hec neceſſitas non ſit · dicat deo · de neceſſitatibꝰ meis erue me.hec augꝰ. liberat em deus a peonitate ita ꝙ non deducit ad ef fectũ · Si etiaʒ a deo mſtanter peteret ꝓut de beret in peccandi in euitabilitatem no cade⸗ ret:aliqnãdo etiã ñ caderet ſi peiꝰ peniteret. rca tercium queritur de pluribꝰ caſibꝰ. Eſto ꝙ aliquis ſit ꝓmetus ſymoĩace ad ſacerdotiũ et ex officio teneat ꝓſonaliter ce⸗ lebeare nunquid celebꝛabit . ſi ſic moetaliter peccat.ſi non populum ſcandalizat· Reſpõdz idem alex.ꝙſi peccatũ talis ſit occultum ſu⸗ ſpenſus eſt ipſo iure quo ad ſe tantũ· Et tũc ſi ſit m officõ celebꝛãdi cum doloee penitentia li ꝓficiat miſſam.ſic em̃ vitat maius maln. Si vero nondũ ſit in officõ celebrandi dimittat id officõ ꝓpter qð tenetur pſonaliter celebea re:et expectet diſpeſationis gratiam ſi poſſit eam obtinere· Si vero peccatum eius ſit maĩi⸗ feſtũ tunc dupliciter ꝓpeccaret.ſ.quo ad ſe et quo ad alios quos ſcãdalizaret · ¶ Quid de il lo qui vitã heremiticam gerit ex voto et vo⸗ catur ad ciuitatem.et dicit' ei ꝙ multas aĩias pᷣt lucrari ſuo conſilio et exemplo ſecunð eundẽ alex · non debet ire · qe contra votum et ꝓfeſſionẽ ſponte venire eſt manũ ad aratrum mittere et retro aſpicere · Nec ꝓdeſt homĩi to⸗ tum mundum lucrari et anime ſue detrimẽ tuʒ pati · hoc dico excepto caſu vbi fides pericli⸗ tatur et per eum releuari creditur vł etiã ſi p Papam cogatur Quid de exiſtente in ſeculo habente parentes paupes ac ꝑ hoc timente ſi relinquat ſeculum tranſgredi peeceptum ð parentibꝰ honoaãdi8 · et ex alia ꝓte vouit re⸗ 7 linquere ſeculum quid talis agi debet:Reſpõ det alex· an. in ſcdᷣo vbi agitur de ſcãdalo ꝙ talis exquo vouit iam de ↄſilio factum eſt ei p̃ceptum relinquere ſeculuz · S vlteriꝰ eſt di itinguendũ.qe aut vouit cum pfimcõne tẽpo ris aut non. ſi ſic· infra tempus illuꝰo ꝓundeat parentibꝰ ſim qð potelt vltra em̃ illud non ii cet ſibi differee ſine diſpenſatione · S non · te netur ad ſtatim niſi aliqua ↄditio mterueniat impeditiua. t tunc etiam pendente illa cõdi tione ꝓuideat eis ſcdᷣm qð poteſt· alias tene vel ſtatim intrare vel adninnꝰ accelerare quã tum poteſt dictãte ↄſcietia et cõſilio ſalubei aliter eſſet in periculo veritas vite · Bi vero ñ mteruenit obligacõ ſed eſt tantũ conſilium. In caſu poteſt et debet differei · p̃ceptum eniz peo tempoæe ꝓ quo eſt peeceptuũ:eſt implenð vnde vtrumq; eſt implendũ ſecundũ pꝛeiꝰ et poſteriꝰ non ꝙ tranſgrediat' ſi non adimple⸗ at conſilium.ſed vnũ eſt implendũ· qe peece⸗ ptũ·al ind vero eſt faciedũ ſi velit eſſe ꝓfectꝰ lecunduz ꝙ dicitur in euãgelio· Hec creditur ſemp eſſe differendum oſimz gpter dtemptũ nec depit eius vtilitati ſpuali ſi nunc non im plet ↄſilium.ſed ſi non implet qñ ſpiritus dei qui omĩa ſcrutatur dictat eſſe implendũu · ſpiri tus em̃ dei quantũ eſt ð ſe mouebit vt fiat eo modo quo melioei ouenit. B alex· de hac ma teria vide li.i.ti ·de · iiij · pcepto ar · ii· q· fi. Alnid de illo q alicui iurauit ꝙ ſecreta eiꝰ celabit.et poſtea ille cui mrauit ꝓcurat ali⸗ cuiꝰ homicidiũ quid ille aget· & iijm alex. an. monere debet eũ in ſecreto fraterna coæ⸗ rectiõe ꝓut dicit :. xviij et ſi nolit ceſſare dicere poteſt in generali ei cuiꝰ homicid ium ꝓcurat᷑. EFliquis te vult interficere ita ꝓ nõ depeehbedatur ab aliqua circũſtantia quis ſit ille.vt habet' ex de offi ·oꝛdi ·ſi ſacerdos.vł ſi ſit periculum dicere illi dicendũ eſt alicni qui poteſt ꝓdeſſe et non obeſſe in generali ut peeſ bitero ꝙ pᷣmoneat eum dummõ ſic dicat ꝙ; nullo modo pſonam illam ↄpeehendat · St hoc modo ille non eſt reus periurij qe ſecre⸗- tum illliꝰ non indicat.ecẽ · x·denudare ami⸗ ci miſteria deſperacõ eſt anie infełicis Bun quiò poteſt quis ↄmittere veniale vt alius vi tet moætale Beſpondet alexan.ꝙ ſzm quoſdã pfectꝰ nõ debz ↄmittere veĩale vt aliꝰ vitet moetale ·h penã tempoæeale pᷣt ſuſtinere · Imp⸗ fectꝰ aute poteſt. Ilij dicũt ꝙ etiã pfectꝰ pt ↄmittere veiale vt aliꝰ vitet moetale. ſed qð⸗ ammõ cadit a pfectiõe· vide' aũt ꝙ nulla ſit tentio ad peccatũ vei ale · ſed pt eſſe tẽtio ad ſaluandũ aliũ a peccato moetali: etſi non p̃t al iter ꝙᷓ ꝓ veniale SZed obicit Alud ad ro. ix · optabam fieri anathema ꝓ fratribꝰ meis i ·. ꝓ ſalute eoꝝ· Dicedũ ꝙ anathema ibi ſumi tur ꝓ illa pea q etiã aliqn ĩfligi iiuſte· et tũc n e ibi mſi tantũ pẽaet tab pea ẽ ſuſtinẽda ꝓ ſua et ꝓ aliea ſalute ſpirituali. Szm ãt qð die penã uſte ĩflictã icluò: pctim moetale ſi tota rõ iuſtiti e aſſit. Et B mõ apłꝰ n optabat. Mul ti alij caſꝰ pꝓplexi·poſſent Gᷓ põi.quos omitto qe eos al ibi poſui in alijs locis. õ . — ſti ſunt tituli tercij libei qui eſt de eon⸗ tractibus cõmunibus De appeopeiatione rerum.j· De peeſcriptione / De ↄtractibus in ↄomuni iſj· De obligatione et ſtipulatione· iij · De renũtiatione bnficioꝝ iuris · v· De pactisvbijj. 5 De tranſactione· vij. 8 De emptõe et venditione· viijſ ⸗· De pmutatione · 1x · De mutuo. x· De vſura · xj· De ſocietaus tractu·xij· De pignoꝛibus xii / De locato et conducto·xiiij · De emphiteoſi · xv· De ↄmodato· xvj⸗ De depolito · xvij · De feudis · xviij. De ſolutiombusxixx De donationibꝰ inter viuos · xx · De donatiõibus cauſa moꝛtis·xxj · De legatis·xxij MD De fideicõmiſſis·xxiif.·· De hereditate · xxriiijjj· De heredis inſtitutõe· xxx· e ſubſtitutõnibus.xxvj· Qui teſtari pnñt·xxvij · De teſtametis xxvnj⸗ De Puidentijs teſtiu · xxix · De teſtibus teſtamentoꝝ · xxx · De teſtameto in ſcriptis ·xxxj· De teſtameto ceci·xxxij. De cauſis quibus teſtamentũ inutile reddit vel rumpit. xxxiij- De codicillisxxxnij· De ſucceſſionibꝰ ab inteſtato.xxxv· Xd quid heres teneat.xxxvj· De ſuffragijſ defunctoꝝ · xxxvij· De oꝛationibus exiſtentium tam in patria ꝙ; ĩ purgatoꝛio ·xxxviij· Oe contractu pꝛecarij quere ĩ li.vj·ti · xxxvij· „ Incipit liber terciꝰ. De appeopeiatõe reꝝ ti.j Initis ꝓ dei gratiã duabus p tibus huius ſumme ſcz peĩia de pᷣceptis et ſcdᷣa de dᷣirtuti⸗ bus et vicijs · Beſtat ꝓſequi terciã ptez einſoẽ de dtracti bo et volutatibꝰ vltims. Et qe in quibuſdã ↄtractibus et dolũtatibus vltimis tranſferunt reꝝ dñ ia qᷓ quidẽ trãſ ferei nõ poſſent iuſte ſi nõ eſſent di ſtincta et appeopeiata· ideo peimo oſideranꝭ ẽ de reꝝ appeopeiatõe. Et circea hãc querunꝰ plura · ſ. vti poſſeſſio reꝝ exterioꝝ ſit hoĩ na turalis ME ꝙ ſie vt ondit ph̊s pꝛĩo politico rũ ꝓ h̊ ꝙ impfectioea ſunt ꝓpter pfectioea hin iuſmõi em̃ exterioea ſoli deo ſubiacẽt ꝙtũ ad ſuã naturã qe ei ſoli oĩa ad nutũ obediũt ſʒ q; tũ ad vſum hʒ hõ naturale dominiũ eoꝝ qe pꝓ rationẽ et voluntatẽe eis qᷓi ꝓpter ſe factis vti pᷣt ad ſuã vtilitatẽ vñ G dnum ↄuenit hoi ſe⸗ cundũ rõz in q̃ dei imago ↄſiſtit qdð bñ oñoic eñ.xx·faciamꝰ hoĩez ad ima.et ſiłi ·no.· et p it piſcibꝰ maris ꝛc. c VYta reꝝ dnia ĩ ſtatu ĩ nocétie fuiſſent diſtincta. c ſcm ſcotũ ſuꝑ·. iiij. ſen · di · xx · ꝙ ñ imo erãt cõia· Et ſcðz lege nature · vt pz ꝓ illnd qð ðe di · viij · c· j· Iure ve ro nature ſunt oĩbus oĩa cõia et · xij · q· j· dile⸗ ctiſſimis· Et ſcð legẽ diuinã · vñ ð pe:di · wij q iure et eè dictũ aug: ſup joiure inqt diuio dñi ẽ terea et plenitudo eiꝰ.iure vo loano ðe HB domꝰ ẽ mea ꝛc. Batio aũt hꝰ ẽ duplex vſus reꝝ em ita ↄpetere dz hoĩbus ſcõm rectã rõzʒ ſic ↄgruit ad pacificã ↄuerſatõʒz et ncciam ſu ſtẽtatõzʒ · In ſtatu aũt innocẽtie cõis vſus reꝛ ſine diſtinctõe dñioꝝ magis valuiſſz ad vtrũ qʒ qꝛ tũc nullꝰ occupaſſet qð alteri necim fu iſſet ſed quod quilibet permo ſibi neceſſarium ad vſum occupaſſet hoc ad vſum habuiſſet · B etiã mõ tũc magis ad ſuſtẽtatõzʒ vſus reꝝ cõ⸗ munis ſuffeciſſet ꝙᷓ ſi ꝓꝑ appeopeiatõz vni fa⸗ ctã alijs vſus p̃eluſus fuiſſet. B 4 Vtn p ceptũ illd ſeʒ de hñdo oĩa cõia adhuc mane⸗ at vta ꝙ nulli rè aliquã ꝗꝓpeiã poſſidere liceat Hẽ ꝙꝙ ñ éſ e poſt lapſũ reuocatũ ꝗlinimo dict aug. ð hereſibꝰ ꝙ ſũt aliq̃ heretici qᷓ ſe voãt apłicos ex hoc ꝙ putãt nullã ſpem hore eos q̃ vtunc' his rebꝰ qbꝰ ipſi caret· ſ· oiugibꝰ et a liqᷣbꝰ poſſeſſonibꝰ q̃i ꝓpis · Eſt aũt poſt lap⸗ ſum reuocatũ rõnabiliter ꝓpter duo ſupᷣdicta pꝛĩo qꝛ eſʒ ↄtra pacifieã ↄuerſatõzʒ vt ꝑ ſe pʒ ſcðòo qꝛ eſſet ↄtra nceciam ſuſtentatõz qe hoĩes ñ ita ſolicite cõia ꝓcurarẽt et ecẽ foetioꝛes ne ceſſari a debilibꝰ auferrẽtSBciendũ tñ ſcdðᷣm tho.qꝙ circa huiõi necia duo dueniũt hoĩ ſcʒ ptãs ꝓcnrãdi et diſpenſandi· et quo ad G hoĩ aliqᷓ tanꝙᷓ ;a poſſidere ẽ licitũ et ẽ humane vite ncẽm vt pᷣdictũ ẽ · Flid ẽ vſus rei ipſiuſ et quo ad G̊ ñ dz hõ habere res exterioꝛes qn ꝓeias ſʒ qᷓſi munes vt ſczʒ facile omunicet e as alijs in neceſſicati bꝰ.i.chi .vl.diuitibꝰ hꝰ ſeculi p̃cipe· ſequit facile diſtribuere et mu nicare · Et ſic dieit ambeo · et habe' di . xlij. ſic hi.nemo inq̃t dicat ꝓpeium qð e ↄmune æc. ged dato ꝙ ſit reuocatũ illud p̃ceptũ querii p quã legẽ facta ſit apᷣatio reꝝ · BEñdz ſcotꝰ vbi S ꝙ n e facta ꝑ lege diuinã vt pz di. viij· quo iure· nec ꝓꝑ legẽe nature qe ñ apparz ꝙ lex nature determinet ad oppoſita ipſa aut deter minauit ꝙ ola eſſent mmuma. Vn vi dð ꝙ fa cta ſit ꝓ legẽ poſitiuã · d hoc aũt ꝙ illa pꝛia diſtinctio fuerit iuſte facta opoetz ꝙ illa lex eſſet iuſta · d HG; vo vt illa lex eſſʒ iulta nccim fuit ꝙ eiꝰ latoe hr et duo ſcz peudẽtiã in ſe vłk in ſuis ↄſiliarijs ꝓ quã diſcerneret ſcòm rectã rõz qð faciendũ erat ꝓ cõitate &t ſcòo autoei tatẽ ſine qua eiꝰ ſentetia ñ ligaret. Eſt aũt au toꝛitas ſiue peĩicipatꝰ duplex. vna e paterna et heec ẽ iuſta ex lege nature q̃ omnes filij te⸗ nene pribꝰ obedire nec ẽ ꝓ lege aliꝙ; ſcʒ moi ſi vel euãgelij reuocata ſed magis ↄfirmata· Flia autoeitas ẽe politica q̃ ẽ ſuꝑ exneos· et B pᷣt eſſe iuſta ex cõi ↄſenſu et electõe ipſiꝰ cõi⸗ tatis · vt talẽ auctem hns ↄdere poſſet legẽ ꝓ quã dnia reꝝ diſtinguerent'. Et hoc mõ ꝓba bile e factù fuiſſe · Ham vł noe pꝰ diluuiu di ſtinxit tereas filijs ſuis vel ipſi diuiſerũt ĩter ſe · Et lex aliqᷓ ꝓmulgata ẽ vel a patre vel ab aliquo ab eis el ecto in peincipẽ vel a cõitate cui ſcʒ electo ↄmunitas ipſa ↄmiſit iſtã auto ritate tereas diſtinguedi vł occupãdi q̃ lex fu it aut potuit eſſe iſta· ſ.q; res tũc nõ occupata illiꝰ eſſet qᷓ peius eã occuparet · Et tüc diſpſe⸗ runt ſe ſup facie teree et vnꝰ occupauit regio nẽ vnã aliꝰ et aliã · B ſco · Obi aũᷣt qe ðᷣe ab ꝓſið.iiij:ethi·li .· cõis oĩm poſſeſſio e natura is⸗ hoc ꝓ tãto ðᷣe qe ſcoòm ius naturale ñ facta diſtinctio poſſeſſionũ.ſʒ ſcᷣm codicez humanũ ꝙ ptinet ad ius poſitm. vñ ꝓpeietas poſſeſſionũ ñ ẽ ↄtra ius naturale ſij ei ſupaddi tur ꝓ adinuentõʒ rõis hũane · Scðz aũt alex. ĩ tercio ſumme ſue notãdũ ꝙ cirea Omunitatẽ et etatẽ reꝝ lex naturalis aliqd dictat qe debitũ. aliq̃d q bonũ aliqᷣd qe equũ · Quia de bitũ dictat ꝙ in nccitate ſut oĩa cõia et G̊ mõ reꝝ cõicatio ẽ ſub pᷣcepto:qe vo bonũ dicta⸗ bat in ſtatu nature bñ inſtitute oĩa eſſe cõia.ĩ ſtatu vo nature coerupte dictat ꝙ bonũ ẽ ali q̃ eſſe ꝓpeiaqs equũ dictat aliqᷓ eſſe inappꝛo⸗- peiabilia vt aere mare litoza · Et ꝙ aliq qᷓ ſũt appeopeiabilia ſi in nulliꝰ ſint honis occupã ti ↄcedan qð em ſub nulliꝰ e dñio ↄcedi oc cupãti · Et dicit yſi.ꝙ naturab e acq̃ſitio eoꝝ qꝗᷓ terea mariq; capiun vt captõ auin et piſciũ De pᷣſcriptõe ti.ſcðᷣs. Oſtea ↄſideranð ẽ qũo reꝝ dñia iuſte tranſ ferant᷑ · hec aut trãſ latio fieri p̃t dupłr. vnoꝰ autoeitate publica.ſ.pein cipis vł legisg · Olioꝰ aucte peiuata ipſiꝰ dñi ĩ mediate poſſidetis. pꝛĩa fit in pſcribẽdo ſcõᷣa in dtrahedo vłb donãado . Deĩio aũt oſideranð e de pꝛimo ſez de pᷣſeriptõe et peĩio qᷣd ẽ pᷣſcri⸗ Ptio· ſco quot et q̃ exigunt᷑ ad pᷣſcriptõeʒ.3 quot ſunt ſpes p̃ᷣſcriptõnis.q̃rto q res pᷣſcribi — Pnt et ꝗq n· quĩto qbus modis interrũpr pſcri⸗ Ptio· ſexto qs ſit eiꝰ eſfectꝰ Circa permũ ſci endũu p̃ſcriptio ł vſucapio ẽ acquiſitio vtił dñ ij vł directi ꝑ ↄſernatõz poſſeſſõis tpis le gis diffiniti · i. p ſpaciũ tpis a lege dif finituz * ..- . . Eſt aüt dðniuʒ directũ idqð h verꝰ et peĩcipa lis dñs rei vtile dñium e illꝰ qð hʒ ille qᷓ ñ eᷣ dñs ſcðz veritate ſʒ hʒ rei vtilitateʒ ac ſi eſſet dñs eiꝰ vt vaſallꝰ feudatiꝰ et huiõi· Eſt au te vſucapio ꝗp̃e pᷣſcriptio in ĩmobilibꝰ ac euã ĩ rebꝰ meoepalibꝰ vt ſunt ſeruitutes actões et huiõi er de cã poſſ· et ꝓpei:cũ eccleſia Irca ſcòᷣm videndũ ꝙ in pᷣſcriptõe canoĩ Aca q̃tuoe req̃ryn .peimũ e bona fideſ. ſ. ꝙ is q poſſidʒ rẽ quã poſſidz credat eſſe ſuã ł cre dat tradẽete eſſe dñm vb hfre ius diſtrabedi liz ĩ facto ereet.ff.de ver · ſig · bone fidei · Et hec bona fides ſꝑ pᷣſumi niſi mala ꝓbe cũ peeſu ma ignoꝛãtia niſi ꝓbe' ſcia · ff· de ꝓba · veriꝰ ðe eẽ bona fides licet ereet ĩ iure · e · de iure pPatꝰ.cura.liʒ ſecꝰ ſit de vſucapioĩbꝰ.ff·e · nũ ꝙᷓ; ſcᷣm gof Noſt.vo et bñ.ielligũt·c. cura. qñ pᷣſcribes ereat ĩ facto vt qñ epᷣs dedit ſine oſenſu capituli:et credit ꝙ habuerit oſenſuzʒ capituli licʒ em̃ recipi ẽs erret in facto ĩtelli⸗ git tñ bonã fidẽ hre. Sʒ et ſcòm ip̃m hoſt.ðe bona fides liʒ erret ĩ iure ſi vir dederit re ali enã vxoꝛi putãti donatõez valere ex qᷓ dona⸗ tõe ñ ſit factꝰ pauꝑpioe tũc em vxoꝛ vſucapiet ꝓ donato.ff.ſi vir vxoei. niſi foꝛte an vſuca⸗ pionẽ ↄpletã diuoꝛtiũ fiat· ff.e ·l ·· Si di cat ꝙ erꝛoe ijuris ĩ vſucapioĩibꝰ ñ ꝓdeſt vt di ctũ eſt. Rndet hoſt.ꝙ ſpeale ẽ in hoc caſu ꝙ erroz iuris ꝓſit cũ alter bonã fidẽ haberz. cre de ei ꝙ vir ſit dñs et ſic ereat ĩ facto et ꝓ poſ ſit dare et ſic errat ĩ iure ꝛõ cũ ſit ereoes mixtu nñ nocet erroe iuris. ff.e.l.nũqꝙ;. Dici etiã qs hre fidẽ honã· licet habeat ſclam dubiã. ff.e gnid ſi · ꝓbone · ODeeſumit' aũt mala fides ſi denuntiet emptoꝛi ꝙ ñ emat· C.· de rei ven · ſi fundũ.vł ſiqs ↄtra leges merce.C.de ag· et cen.quẽadmoð.b ſi emat a ꝓcuratore meo p colluſionevel ſiq̃s emat a luxurioſo vel ꝓdi So cui alieãtio bonoꝝ ĩterdicta e cũ ſciat eun pꝓecuniã ſcoeto datuꝝ · ff.e.ſiqs · Qnqz tñ hzʒ q̃s oſciam rei aliene et tñ vſucapit eã · vt ſi iu dicis decretũ ĩterueniat ex · e · c. j.q Sciendũ ãt ꝙ ñ obeſt accipieti mala fides tradẽtis ar- ex · e · de q̃rta . qdð e ven i pᷣſcriptõe.xxx·vel·xl annoꝝ dũmõ nolit poſſeſſoe vti acceſſione tẽ⸗ poeis illiꝰ ſcʒ tradetis et h ſi recipies igno⸗ rabat illũ malã fidẽ habuiſſe.ff.de acqᷓ. poſſ. pomponiꝰ..cũ q̃s · vñ ñ obſtat.C.de pᷣſcrip. x·:b ·xx· annoꝝ · hodie aũt intelligit᷑ de pᷣſcri · x·vel·xx. annoꝝ ĩ q̃ ex vtraqʒ pte reqr bona fides · ꝓbant' hec oĩa ex·e.ſi diligeti ·ĩ glo. Id hoc nota ꝙ exigit᷑ bona fides emęetis no⸗ mine ſuo ſi vo quis emat noiĩe alteriꝰ vt ꝓcu⸗ ratoe b ſeruꝰ noĩe dñi.diſtingue ſcðz hoſt ·. de ſeruo ſcʒ ꝙ aut emit noĩe peculiari et tũc ſiue tũ mãdato dñi ſiue ſui ſcia ſiue ignoꝛãtia · ig⸗ noꝛãtia Pui ñ dñi inſpici niſi foꝛte dño pñte et non ↄtradicẽte emerit·tũc em̃ ſcia dñi in pᷣ iundiciũ inſpicitꝰ.ſi tñ pñs ↄtradicere ñ poſſet ei ñ obeſſet Fut emit noĩe tm̃ dñi et eiꝰ mãda to St tũc aut mandatũ recipit de ĩcerto et tũc ide ẽ ꝙ g et ſi ſine mãdato emat dño ſeruũ vi cioſum aut mãdamt de certo et tũc inſpici ſci Stia dñi ñ Hui. Et ið dicenð ẽ de vſucapioĩbꝰ Et ſiẽ ẽ diſtinctã de ſeruo· ita eẽ diſtinguenð de filiofami ias ſcõz azonẽ Qñ aũt ꝗs emit vt ꝓcuratoe ł nuntius ſcia vel ignoꝛãtia dni ſpectãda tẽ ſotat hoſt.ꝙ ĩ vſucapiombꝰ requirit᷑ tp̃s traditõis ñ tpᷣs ↄtractꝰ vt in em ptõne bona fides·puta credo me tibi debere x · lib. ex ſtipulatõe do ti equũ alienũ quem poſſideo ĩ ſolutõz ꝓ his.x· lib.vtiqʒ vſucapi⸗ es hũc equuũ.ff.e.l.j. Ec ſæ inſtus ereoe dat ti tulũ vſucapionis ſecꝰ ẽ de emptione ſi em ex cauſa emptõis putẽ me tibi teneri ad traditozʒ equi et iõ trado ñ habet locũ vſucapio ꝓ em pto qe emptio ñ pᷣceſſit neqʒ pꝑ ſolutũ ex cauſa emptionis credat'. diuerſitatis hꝰ rõ ẽ qe in ceteris cauſis tp̃s ſolutiõis inſpicit ñ em re⸗ fert cũ ſtipuloꝛ vtꝝ illð qð ſtipuloꝛ ſciazʒ alie nũ eſſe vel nõ ſʒ ſufficit ꝙ putem eſſe tuũ cum ſolueris ĩ emptõe aũt inſpicit᷑ tpᷣs ↄtractꝰ et ſolutõis· ff· ꝓ emp.l.ij.q Scõm qð requirit⸗ ĩ p̃ᷣſeriptõe ẽ inſtꝰ titulꝰ ex.e.ſi diligeti et ðe qͥ titulꝰ cã poſſidẽdi.vt donatio eptio et hu⸗ iuſmodi·exigit aut cauſa vera n legitima ſe⸗ cundũ gof·qe ſi legitima foꝛet locuù pᷣſcriptio ñ haberet· qe eadẽ res ex duabꝰ cauſis acqui ri ñ poſſet ex · de fide inſtru· ĩter dil ectos· ver bi gra in donatõe qᷓ fit ab ep̃o ſime ↄſenſu ca⸗ pituli verꝰ ttulꝰ n tñ legitimꝰ nec ſufficies pſtat cauſaʒ poſſibedi et pſcribendi.Et ſeðz H intelligi pᷣt illud ex· e · de qrta. ſic et titulꝰ er rôneus pᷣſtat cãm pᷣſcribẽdi. ff. ꝓ ſuo.l.fi. ſe eundũ gołvñ n requirit ꝙ ſit iuſtꝰ titulꝰ ta lis q̃ tribuat dñim·ex·e.veniẽs ſʒ titulꝰ aliq̃⸗ lis dat cãz pᷣſcribedi.vt ex · e·ſi diligẽti ĩ glo. vbi ðe ꝙ titulꝰ ꝓ tãto ðe iuſtus qe dat cauſa⸗ pᷣſcribedi liczʒ in vitate ñ ſit iuſtus qe tũc non eſſet pſceriptio nccia vñ minꝰ iuſtꝰ titulꝰ dat cauſam Pſcribedi ſi aſſit bona fides ſczʒ vt cre⸗ dat titulũ ſufficere“ S nunqd neceſſe ẽ titu lũ allegare et ꝓbare · H circa h̊ fuerũt ples opi·ſed tene qdð notauerũt bern· et moderni ĩ c.ſi diligẽti quoꝝ opi·appeoba li·vj.e.ep̃ᷣm vbi ðe ꝙ mi pᷣſcriptõe ſufficit bona fides vbi ius ↄmũe pᷣſumptio ñ ẽ ↄtra pᷣſcribẽte alias opoꝛetet id e neceſſe ẽ titulũ allegare et ꝓba⸗ re.ni ſi ſit tãti tpis pᷣſcriptio cuiꝰ ↄtrarij mẽo⸗ ria ñ exiſtat vt ibidẽ·Et aduerte ſcðʒ jo· an·. ibidẽ ꝙ alid eè ee ↄtra ius cõe et ali ↄtra ins peiuatũ.ñ em̃ ẽ ↄtra ins cõe ꝙ aliq̃s in fudo meo ſeruitute acqrat ſed potiꝰ ẽ pᷣter ius cõe ẽ aũt ↄtra ius meũ·ĩputet' ergo mibi ſi negli gens fui · ex · e · vigilãti · vbi ergo petitoe fun dat intentõʒ ſuã ſuꝑ ius cõe pᷣſcri bes hʒ titu⸗ lũ ꝓbare aliter ñ mſi pᷣſũptio habeat ↄtra eũ SZʒ quõ ꝓbabit pᷣſcriptio tãti tꝑis · ſcðʒ oſt. ex · de v. ſig .qdð p nouale · ꝓbabit pꝓ te⸗ ſtes qui dicẽet ſe hre talẽ ↄſciam ꝙ ſp viderũt et audierũt ita eſſe nec vncq; Otrariũ et ꝙ cõis ẽ et ſp fuit opĩo ꝙ ſic fuerit. Si aũt aduerſari us ↄtra hoc ꝓbare velit . teſtes eiꝰ dicere de⸗ bẽt ſe tale hre ↄſciaz ꝙ tali tpe ↄtrariũ a tali bus vider̃t vł andierte Quid g* ſi ps vtraqʒ ꝓPbat· ? pᷣferam teſtes magis vdonei et qui dicũt aptioea ex. de teſti. ĩ nra. vbi de H et ſie dicẽtes ſe vidiſſe ↄtraniũ pᷣferei deberent ecum Tc, „ facti ſatagãt negatiuã.vj.qfi:actoc Quid ſi aduerlſariꝰ vellet ꝓbare pſeribente nullo ti tulo poſſediſſe ſʒ potiꝰ ꝓ violentiã et ſc mala fide ab mitio.nunqꝗd dzʒ audiri · Bndz bn· ex. e · qm ꝙ ſic.qe iſte poſtea pᷣſcribere n potuit. ex · e.ſi vigilãti ·et in.·c ¶ Terciũ qð requiri ẽ Oti nuatio poſſeſſonis.ſ.ꝙ res ſit poſſeſſa Oti⸗ nue vſqʒ ad fine pᷣſc riptõis ſine intereuptõe.· ex · e · illud ergo ſi poſſeſſio ntereũpat peĩa tẽ poea ↄtinuari ñn pnt cũ ſeqntibꝰ.imo reqmrit ſpacii.xxx·annoꝝ ſi pᷣſcriptoe poſtea naciſca tur poſſeſſionẽ· vel xl: annis poſtea pᷣſcribit᷑. Itẽ niſi ĩ illo caſn qn poſſeſſoæ recupat ſit bo⸗ ne fidei · tũc em foꝛte ſtatuto tpe pſcnberet. C.de pᷣſcri ·xxx:annoꝝ.l.fi. Qnqʒ tñ et ſi poſ ſeſſo ñ ſit ↄtinua pfici p̃ſceriptio.imchoata ei a defucto ꝓficit᷑ vacãte hereditate et tñ poſ⸗ ſeſſio n e in Hereditate ff.de vſucapi.nunq. Et itellige ꝙ pᷣſcribes ñ tene ꝓbare ↄtinua⸗ tõem poſſeſſionis qe B eſſet ipoſſibile ſʒ ſuffi⸗ cit ꝙ ꝓbet ſe poſſediſſe ĩ tpis peicipio medio et fi. C.de ſtatu defũc.ſi mater ad fi Auar tũ ẽ qð res nõ ſit vicioſa · res aũt dðᷣe vicioſa ſ2 ſit furtiua vł vi poſſeſſa quã ñ tm fur b rapto⸗ ſz nec aliq̃s aliꝰ licz ab eis emerit b aliter bo na fide habuerit pᷣſcribere vel vſucapere p̃t inſtit · e . S. furtiue Tte pᷣter p̃dicta ſcdᷣʒ hoſt. requirit in vſucapione rei traditio vel qi. pu ta pſumit᷑ tradita ꝗꝓpter patietiã et ſciazʒ et ſᷣu iuſmõi:qe nec ſine poſſeſſone q̃ n acqumit ſi⸗ ne traditõe vel q̃i. vſucapio ꝓcedit. Ff.e.ſime poſſeſſione · Requiri' ec ꝙ diſtrabes et trades mhabeat honã fidè ſi em male fidei poſſeſſoz a⸗ lienauerit re alienã dno ignoꝛãte ſpectat p̃⸗ ſeriptio·xxx · annoꝝ ſi aut eo ſciete impute ei ſi i fra ſua tpa litem n fuerit dteſtatus. EZaqui videre de z* ſcz de ſpebꝰ p̃ſcriptõiſ he aũt ſunt due quantũ ad materiã pᷣſen iẽ vna ẽ lõgi tpis vt·x· annoꝝ ĩter pnñtes qui ſeʒ ſut in eadẽ ꝓuincia vel.xx inter abſentes ſcʒ qͥ ſunt ĩ diuerſis ꝓuitijs· altera è lõgiſſima vt·xxx·.vb.xl·ãnoꝝ et vtraq; ſcz peia et ſca p̃ſcriptio hʒ locũ dtra lapcos et ꝑſonas peiua tas· vt· xvj.q.iij. . pᷣt·hodie emm vt dictu e ſu pea male fidei poſſeſſoꝛe alienãte rẽ ignoeãte rei dño ſpecta pᷣſcriptio.xxannoꝝ · Ipſo auũᷣt dño ſciẽte ſi ñ fuit litè ↄteſtatꝰ ſufficiuũt x.an ni mter pntes et· xx. ĩter abſentes vt in auẽ. vt ſpon · Largi. rurſus colb.ix.nec G credit Hoſt.coerectũ eſſe ꝓ ociliũ e me . qd ſi Ppſcri pꝓſi re tuã te pñte ꝓ· v ·annos:et deinde te abſente pꝓ quĩq; nunꝗd pᷣſcriptio ẽ Opleta. ꝙ n ſ ſiẽ duplicat' decenniu vbi nullo te poee fuiſti pnñs· ſic ð decemo quidqd te abſen te trãſijt duplicari dz vt ĩ dicta auct. . de p ſcriptõe· Contra aũt om̃s eccłeſias nccia ẽ p⸗ ſcriptio.xl. annox ſiue pſona peiuata otra ec cleſã pᷣſcribat ſiue vna eccleſia ↄtra aliã ex.e id ↄtra tñ epᷣm negligetẽe ouertere plebe ſuaʒ ad fidẽ pꝰ ſex meſes ↄputãdo a tpe monitõis ſibi facte a vicinis ep̃is pᷣſcribit p tres annos et ſex mèſes ↄputãdo a tpe monitõis ſibi fa⸗ cte · vacat ei ꝗ Duertit eã ſcʒ vt heat ipᷣazʒ ex.e c.j. in tex et ĩ glo: Ite otra eccleſiã romanã ẽ necia p̃ſcriptio cẽtũ annoꝝ:ex·e. cũ a nobis Vſucapio vo ople trienio ex · e · c. .· etiã ĩ rebꝰ eccliaſticis mobilibꝰ ſcz hoſt.et gof᷑.xvj. q iij · S. qs ac· Quidã tñ dixer̃t ꝙ ñ ĩplet ĩ huiõn rebꝰ trienio ſ qᷓdeiennio ſiẽ ĩ rebꝰ fiſci. vt in ſti · e· . res fiſci hoc aũt trienniũ pfici c᷑ cũ ad aliquã hoꝛã diei vltie puenit.ff.e:in vſuca· Inſuꝑ nota ꝙ peiuatꝰ ipſo iure ł ꝓ ſnĩaʒ ho Juns qꝗᷓ tenet a romana ecctlia vł alia. ñ pᷣſcri bit illa minoei ſpacio cent annoꝝ ↄtra ro⸗ manã eccleſiã vł/xl.ↄtra alias⸗Catholici vo qui bona fide poſſiderũt⸗/xl:annis bona here ticoꝝ poſt moete ipſon qͥ quidẽ catholici pa tabant ſup ł boms ab ecclia romana bł alia ñn pñt moleſtari li-vje.ſiqui SEqu videre de qrto ſcz q̃ res pᷣſcribi pñt et q̃ ñ.circa qð ſciendũ ꝙ generabr om̃es⸗ res pᷣſcribi pñt/om̃e ius:oĩs actio·ex ·e:ad au res. Excipiun᷑ tñ qdã q̃ nullo tpe pnt pᷣſcribi vt in crimibꝰ qᷓ nullo tpe pᷣſcribunt ſʒ potius ex tpꝑis diuturmtate augent᷑·ex de ſymo⸗cũ ĩ ecclie ſte ñ p̃ᷣſcribi ↄtra obedientiã viſitatõzʒ et ꝓcuratõʒ qᷓ debe rõe viſitatiõis· ex·e⸗cũ ñ liceat.et:c⸗cũ ex officij· Sz otra ex·e:auditiſ et de capel · mo· c. ij · et de peiuib · cũ olim ꝓp⸗ ter. et de excep. cũ venerabilis i oĩbꝰ illis in nuit' ꝙq ↄtra ſubiectõez et obedietiã pᷣſeribit Bñdet ad hoc gof ·ꝙ ſubiectꝰ.ꝑ ſe ti n pᷣſcri bit ſcz libertate otra ſubiectõz· ſʒ et ſi penile giũ libertatis ↄceda ĩ ipᷣo caueri pᷣt ꝙ hHuiõi peiuilegiũ reuoce ex.ð dici:dilecti:H̊ tñ ius iploꝛãdi pᷣt a ſubdito pᷣſcribi. ad qð accedit⸗ C.·de funð.pater·l.fi⸗:li.xj:vel ſubditꝰ Oↄtra obedietiã pᷣſcribit ñ noĩie ſuo ſ̊ eiꝰ cui ſe obe⸗ dietiã tãto tꝑe pᷣſtitiſſe allegat vt pᷣſcriptõ ſit ducta ſic vᷣ loꝗ:c⸗cũ olim⸗pᷣt ec ſubditus p ſe p̃ſcribere aliq̃ qᷓ̃ ptinẽt ad platũ ſuũ:vt ex e. de qrta⸗et de iure patꝰ.cura.¶Ite eceleſie et eẽ loca religioſa necñ decie peimicie et ob latões ñ pnt a laycis pᷣſcribi qꝛ nec poſſideri: ex · e · ſi dil igeti tẽ ñ pᷣt pᷣſcribi limes ł qð ad heret limiti eßatuum ꝓuimtiaꝝ ł prochiaꝛx⸗ e ne terminpuiĩitiaꝝ ep̃atuũ b ꝓprochiaꝝ cõ fundant.Ite nec liber hõ ꝓ ſeruo poſſeſſꝰ pᷣe pꝓſcribi⸗xvj⸗q:iij· I.pt.Nec publice functões agroꝝ:i:peſiões a colono pᷣſcribun vt ibið Nec colonꝰ pᷣſcribit fundũ quẽ colit.C.de p ſcrip·xxxł · xl· annoꝝ· male agi. Nec via pu blica amtti ñ vtẽdo. ff.de via pub.viã.Nec aq̃ductus⸗C.ð aqᷓductudiligeter li.xj. Nec quedã inſigma eccleſie romane⸗di.xcnij. illꝰ de his vero. ex · e· cũ ñ liceat 1 Equit videre de. v. ſcʒ qbus mõis ĩtereũ Pit p̃ſeriptio.circa qð ſcienð ꝙ ĩtereũpi Dupfr ſcʒ naturałr et ciuiliter. naturałr ĩter⸗ rumpit᷑ pꝑ aq̃ᷓ iundatõzʒ.pꝓ violentã a quocũqʒ factã deiectõʒ et ſi res ſit furco ſublata. ff⸗e naturabr. Itẽ ſi habitã dimiſerit poſſeſſione vł aliq alio mõ amiſerit. ff/ð ſeui. va. p̃. ſi edes Ennliter intereũpit in indieio et e? indiciũ⸗ ĩ iudicio ꝑ libellũ peicipi oblatũ.quinimo pꝓ ſolã p̃cũ oblationẽ et ad eas reſcriptõz et hoc vʒ in annalibꝰ et ptoeijs actõibꝰ q ꝑ h̊ ꝑpetu anc ſcʒ q“ ad ĩterenpendã qᷓi.p̃ᷣſcri ptõzʒ · C.qñ libel.pei.ob.n.cõ.Ffa.l.i.et ij. Itẽ ꝓ qrelã iu⸗ Diei factã et rei ↄuentõz ſecutã · et h̊ vʒ ĩ oĩbꝰ actiõibꝰ.C.de pᷣſeri ·xxx·atnoꝝ ſic̃ ĩ rem. Itẽ p litis ↄteſtatõzʒ et ̊ ec mm oĩbꝰ vz vt ibide. l. fi· Itẽ ꝓ q̃ſi litis ↄteſtatõzꝭ·vt ꝓ denũtiatõz fa ctã colono ĩ indiciũ pocato ex· vt lite ↄte · qm ad fi · Extra iudiciũ ec multipłr ſcʒ ꝓ ſolutõe⸗ vſuraꝝ et ꝑ cautõſcòaʒ a debitoꝛe factã. C de pᷣſcrip ·xxx·an.cũ notiſſim Ctẽ ꝓ ꝓteſtatõzʒ factã coꝛã iudice oꝛdĩario ł coꝛã publicis et honeſtis ꝓſonis cũ ſcʒ ipeditꝰ cã aliqᷓ ꝓcede ñ p̃t ex · de appel.ſi iuſtꝰ Ite pꝑ denũtiatõzʒ fa ctã colono.ex.vt li.ñ ↄte:qm.vt qñ citat co rã iudice ꝓ re quã poſſidʒ noĩie alieno- Ltez p ꝓclamatõez ſynodale.i.ĩ ſnodo factã cũ ali ꝗs p̃ᷣſbiter clamat ꝙ aliꝰ pᷣſbiter tenet re ec⸗ clelſie ſue⸗St idẽ e ſi ĩ ↄcilio ꝓuĩciali ł genera li ex. e-ſanctoꝝ· St de His Ffere oĩbꝰ nota . ex e· lludò Scienð aut ꝙ ſũt qdã tꝑa in qbꝰ pᷣ⸗ ſcriptio n intereũupit᷑ ſʒ qeſcit ſiue dozmit.pei mo tpe p̃lati male alienatis ſcʒ quo ad rè alie natã male ſczʒ ꝙdin viuit et tenet eccleſiã · xvj qiij.ſi ſacerdos:ſcòo tpe vacatiõis ecclĩe:ʒꝰ qdiu pſ biter ecclie ẽ hereucꝰ.ex·e.c.j.q̃rto tpe ſciſmatis execũ a nobis·quĩto tꝑe excõi catõis: excõicatꝰ em̃ n pᷣt agere ad intereũpe dã pᷣſcriptõzʒ q̃ cureebat otra eũ:ĩ tpe ergo ex cõicatõis ñ cureit p̃ᷣſcriptõ qð ĩtelligit rap.ſi excõicatꝰ n ſit negligẽs petere abſolutõzʒ. t ꝛ28 de ſuſpeſo⸗v-tpe pupillaris etatis.C. ĩ quibꝰ cauſis ñn e necia ĩ inte:re:l.fi.ſeptio tẽ pꝓpoee q“ qs iuſta cã ipeditꝰ agere ñn p̃t. et iſte caſus e generalis.ex.ð aꝑppel.ex rõe- octauo cpe pri e ptãtis.Gᷓ em̃ ĩpedit ne filiofaĩlias pᷣ⸗ ſcriptio currat.C.de bonis q liber.qᷓcũqʒ· et H e veꝝ de adueticijs H rap-nono ñ currit pᷣ⸗ ſcri ptio ĩ dote mul ieris ñ ſoluto mrimomo vł vergete viro ad mopiã:C.de iure dot. ĩ re bꝰ dDecio-n cureit pſcriptio bitoei niſi aduenie⸗ te die vl exñte debiti oditõe vñ ſi ꝓmiſi cre⸗ ditoꝛei centũ lib.- ſi nauis mea venerit ñ cureit pPſcriptio ↄtra eũ quouſqʒ venerit nauis ſiłr ſi credidiſti mihi centũ lib. vſqʒ ad · x. annos ñ icipit currere ↄtra te pᷣſeriptio miſi ↄpleus ilł x⸗annis.C· de pᷣſerip·xxx/an⸗cũ notiſſim. xj· the abſentie vt ſi is ↄtra queè pᷣſcribit ſit ꝓfe ctus ĩ terre ſancte ſubſidiũ ł ecclie ſubducit de tpe pᷣſcriptõis tm̃ tp̃s ꝙᷓtũ fuit ĩ eiꝰ abſen⸗ tia lapſũ nt.ff.qᷓbꝰ ex ca.l.videlicz. Flij vo dicũt tũc ſolũ debere deduci tp̃s abſentie cũ ĩ eiꝰ abſentia b ꝓaꝝn pꝰ eiꝰ reditũ pᷣſcriptõ ẽ cõ Plera et hec accur⸗Ff.ex qᷓbꝰ.ca.in.ab hoſti⸗ 9. peia ſnĩa vr mag placere gof. ſ̊ pꝛĩa ẽ eqͥ oꝛ. ſcda ſecurioꝛ ſcz leges:de caſibꝰ p̃dictis nota li.vjie:cũ ñ liceat.ĩ glo.fi ¶ Quid de ð bitis annuis ł iſtrumẽtis ł cumſ libzʒ alterius tpis ſingł aris⸗St qͥd ſeðz leges pᷣſcriptio cur rit ñ ab exodio obligatõis ſij a peicipio cinuſ libet anni b meſis k alteriꝰ tpis vt ĩ:l.cũ no⸗ tiſſimi. Qð intellig ſedz mar.plac.ſ.q opoꝛ tet eſſe tot pᷣſcriptões quot dñr eſſe ſolutõs q̃ bus dicta lex fauere vr. Bulgarꝰ vo ĩtelligi ibi dz elſe tñ vna p̃ſcriptio · ſ.xx· annos um ↄputãdo a peĩcipio cuiuſlibet tpis quo ſolu⸗ tio fieri debebat h ceſſatũ e in ſolutõe. C· de vſuca·eos · Quidãa vo diſtinguũt ꝙ ſi noĩent⸗ anni vt bini anni vel trini tot erũt ſtipulatõs quot anni et tũc hʒ locũ ſnĩa peĩa· Si vo dica generabłr puta ſingulis ãnis erit vna ſtipula⸗ tio et tũc locũ hʒ ſnia ſe da jo. vo et azo diſtin Zuũt ĩter legata et ꝓmiſla.ĩ legatis ei qe tot ſut actões quot debita.tqt eade rõe opoꝛtet currere p̃ᷣſcriptõs iõ tale legatũ ñ vrẽdo ñ pᷣ̃t amitti · et ĩ his ẽ va ſnĩa peĩa In ſtipulatõibꝰ aũt ẽ vera ſnia ſeda· Scðz vo hoſt· peĩa ẽ eq̃o⸗ et maioz quo ad ius canonicum. Equit᷑ videre de ſexto ſczʒ ð effectu pᷣſcri ptõis circa qð ſciendũ ꝙ ſcðʒ gof:ex pee ſcriptõe tã lõgi tpꝑis ꝙᷓ lõgiſſimi acquiri exce tio ↄtra dñm rei ł creditoæe cui res fuit ob⸗ igata. C.de p̃ᷣſeri ·xxx·annoꝛ · ſiqs in pnꝰ Et cu exceptio ſit actõis excluſio·ff.de excepꝑ · ij . pzʒ ꝙ directũ dñim remanz apð veterẽ dũm vñ et rẽ vedicare p̃t a quolibzʒ poſſeſſoee p̃ter qᷓ; a pᷣſcriptoee ł ab illo q poſſdzʒ ab eo:p̃ſcri⸗ ptoꝛ aũt hʒ vtile dñim. C.de bonis prnis l·ij vñ hʒz vtile rei vendicatõz ec ↄtra dñnz vetere cũ ſcðz leges pᷣſcriptõe dñim mute. ff· de v⸗ ſuca.eũ qui edes· Hec mireris ſi ꝓꝑ vſucapiõe; acquire dñim directũ re mobiliũ· et p pᷣſcri ptõem vtile ĩmobil iũ qe mobilia faciliꝰ tran ſiunt et mutant vt pʒ de ipſo noiĩie et pzʒ· ff · ð acq̃· poſſ.ſi rẽ mobilecISi q̃ra q̃re ꝑ pᷣſcriptõ nem tollat actio ꝓpothecaria vt in. l. ſiqs: et ñ ꝓ vſucapionẽ triennij· ff· ð̊ pigno.l.j·· cũ pᷣdium· H qe pꝑ pᷣſcriptõem acquirit᷑ exceptõ qᷓ excludit omne actõemex · e·ad aures ̊ per vſucapione triennij acquirit ſolũ dñim· mte tio aũt pignoeis ab intetõe dnij ſepatur vt in F. cũ peediũ.ſcðz jo· et azo · SZʒ ſcom hoſt. ec ꝓ vſucapionẽ acquirit exceptio qe cui dat᷑ a⸗ ctio multo foetiꝰ exceptio.C.ð ꝓba· ſiue poſ ſidetis dab ergo rõe vſucapiõis et pᷣſcriptõ nis legitime actio ſi ñ poſſdeat ·et exceptio ſi poſſideat ſiẽ ait mar · et ꝓbat᷑ ĩ lege quã ꝓ ſe adducũt. C. de pᷣſcrip · xxx · an · ſi ꝗqs emp.Qua re ergo aliud ẽ ĩ vſuca:et aliud ĩ pᷣſcriptõibꝰ Hẽ ꝓl ixiꝰ tpᷣs h̊ facit · B rbo Ex pdictis pz ꝙ in pᷣſcriptẽe nccia ẽ ↄtinua bona fides ita m nulla pte tpꝑis pᷣſcriptõis pᷣſcribens ↄſci entiã habeat rei al iene · ex · e · c· fi· et ita abro gate ſunt om̃s leges q̃ admittũt p̃ſcriptionez cũ mala fide et ↄtinua ſcz quo ad peincipium mediũ et finẽ totiꝰ tpis pᷣſcriptõis; in longĩ qua tñ pᷣſcriptõe requirit ec ſcõzʒ leges bona fides m peinꝰ licz ñ in medio vel in fine xvj; qiij.pᷣſcriptionũ nec mirũ qe ecclĩa et iura et alia ſecularia trahere p̃t ĩidirecte ad foꝝ ſunʒz rõe ptãtis cuiꝰ iudiciu ſcdᷣm cozpꝰ et aiam ꝓ tinet ad ipſazʒ. ey · de iudi. nouit · lex eẽ dic t ꝙ ſacre leges ñ dedignant᷑ ſacros canones imi tari de H̊ nota · e. e · c. fi. in glo· j· c 23 qb ſi tꝑe pᷣſcriptõis habuit oſci am leſam et poſtea incipiat hr̃e nõ leſam · NHunqd ꝓpter h e p̃ſeri ptio interꝛupta · ſcᷣm bñ · ex· e · c. fi·ĩ glo·. nij· et inno · ſup idẽ · e· ñ vider qe eraonea fuit vñ eã deponere dz · ſed ſcðᷣm hoſt · ei Otradic? exp̃ſſe ex.e.c.fi.vbi in nulla tpis pte ꝛc· et· plt. ad fi · ibi ſi vo nõdũ ꝛc.vt em ibi ꝓbat et in pcedẽtibꝰ ſiquis pᷣſcripſerit ñ obeſt poſtea mala fides ſed ↄtrariꝰ actꝰ ſi vo e in pſcri bẽ do. ſupueniente mala fide pᷣſcribere ñ p̃t NHec dici p̃t fuiſſe ereonea qe aut petens ꝓbauit ſe dñm et ſic ñ errabat in hoc ꝙ putabat rè alie nam aut ñ pbabat et ſic ñ e necia ꝓbatio pee ſcriptionis· C.de rei ven· l. fi . Et ſic videt q H intereuptio ſit naturalis qe oĩbus ꝓdeſt vt etiã plene innuit᷑.xxxnij:q/ijſi vgoeSʒʒ qᷣd ſi dubitet an res ſit ſua et hʒʒ juſtã cauſam du bitatõis · Bñdet bern · et Hoſt · in dicta glo. ꝙ adhuc ðe bone fidei poſſeſſoꝛ et vte fructibꝰ et pᷣſcribit in G̊ caſu licʒ habeat oſciam dubiã qe neſcit adhuc an ſit aliena · Inquirere tñ de bet ð re illa ab alijs vt ſic pueniat ad verita tẽ ar · xxxiij · q:j·occiditꝙ Quid ſi platus con ſcientiãm habeat rei aliene et eccleſia hbabe⸗ at bonam fidem. Geſpondet bern. in glo. pee dicta ꝙ domio rei ſignificabit vt petat et ſic ↄſcientiã purgabit q̃ ſi veniat et petat in iudi cio tenet? p̃latus defendere eccleſiã ſi ñ obe⸗ rit eccleſie ↄfeſſio eiꝰ niſi de facto ſuo agereꝰ hoſt.vo dicit ꝙ caute faciat ſi ↄciliũ habeat capituli ſui et alioꝝ ꝓboꝝ et qui meliꝰ no uerint veritatẽ · Et ſi iuenerit ꝙ res ſit aliena nñ ſua reſtituat eam.ſi vero p̃latus habeat con ſcientiã leſam capitulũ aũt bonã. dicat pᷣlatꝰ dekfendatis vos q;to meliꝰ poteſtis xvj·q.vij filijs π B nota ſcòm ꝙ tradit hoſt. ſic ma⸗ la fide ñ peeſceribunꝰ res ita nec actiones rea les.ſi em̃ dñs remaneo ñn obſtante pᷣſcriptõne cũ mala fide· ergo et ipſam rem potero vedi⸗ care.ff.de rei ven.in rem ſecꝰ è de pſonalibꝰ actionibꝰ vñ quo ad eas ñ derogat legibus an tiquis· Nam et ius canonicũ.ex.·.e.vigilãti et. c. qm.et xxxiiij:q:ij.ſi virgo tm̃ in realibꝰ locũ habeat h; ex eoꝝ lectione pꝑzʒ· In his em Oſiderat ius canonicũ malã fiòẽ poſſidentis rẽ Otra oſciam et ñn negligentiã ñ petetis quã leges ↄſiderãt ñn curãtes de peccato vt imnui tur.ex·e.vigilãti · Et iõ ꝓpter aĩe piculum nõ pᷣſcribit aliquis cũ mala fide in alibꝰ. in ꝓ ſonalibus vo ↄſiderari n p̃t mala fides circa rem poſſeſſam cũ nulla poſſideat' ſed potiꝰ ẽ ↄſiderãda negligẽtia ñ agetis nec em̃ moeta⸗ liter pecco ſi tibi ñ ſoluo dũmõ ñ teneã te in⸗ uito: maxime ſi ignoeo· NHam nullus regulari ter alicui obligat' niſi ↄſentiat: vñ ſi vendis mii rem.x.lib.vel mutuas mihi·x· libeas de volũtate tua habeo eas·et facili poſſum obli uiſci ꝙ eas debeam tibi. et etiã ſi recoedoe p̃⸗ ſumere poſſum ꝙ ſi ñ petis nis Sonare vel g⸗ tiam tẽpoeis facere ergo nec pecco nec malã fidem Habeo· Et ſi petas et ego ſoluere noli licet ꝓpter metũ ñ me voces in iundiciũ ĩppe⸗ tuum n pᷣſcribo et ſic equũ ẽ in omni caſu con ſiderare bonã fidẽ · C.de act · et obli.bonã fi⸗ dem. H̊ hoſt. Done ꝙ pᷣſcriptũ ſit canonice et poſtea pᷣſcriptoe ĩcipiat hr̃e oſciam rei alie ne nundqd tene reſtituere . videt ꝙ ſic quia ñ remittit peccatũ mſi reſtituat ablatũ.xinij.q vj · ſi res· et nullo iure ſe defendit · xxxnij· q.j ſi virgo· Sed otrarium vide qe p̃ſcriptõe com plera tutus ẽ p̃ᷣſcriptoe ſ com ius vtruqʒ; ex · e· de quarta et . c· ad aures · et xvj · q · inj · c. ij · et · iij. erge poſſidz iure· et ſi iure. iuſte · et ſi iuſte bñ.ergo iam ñ poſſidz alienũ ſed ſuũ · ergo re⸗ tinendo ið ñ peccat ·xnij:q:iiij·quid dicã ·qui em̃ peccat legis autoeitate ñ peccat · xxiij·q; inij·qui peccat: iure em hũano h ẽ meũ er H Etuum dꝛi.viij· quo iure· Deeterea ↄditoe leg et canonis pᷣt dare rem alienã. et ſi donat tu⸗ tus ſũ:ff.ð euicti ·luciꝰ.Dotuit ergo ſtatuere ꝙ qui ꝓ·xl:annosrẽè alienã poſſideret eiꝰ fie ret· ¶: circa hoc diuerſi diuerſimode ſenſe rũt:multi em theologi dicũt: ꝙ talis reſtitue re tenet ꝓpter rõnes peimas et ſib es · doc · vo iuris fere om̃s dicũt ꝙ ñ tenet hoc idẽ ſentit jo· ſcotus in.inj.ſuoaAſti fulciũt opinionẽ ſu am virbus · ſ. ſcdᷣo allegatis et ſibibus fulcie vat etiã idem jorõnibus et vna ſumit' ex pte pacifice ↄuerſationis latoe em̃ legis iuſte ſta tuere pᷣt lð qð è neceſſariũ ad pacificã ↄuer⸗ ſationem ſed dominiũ rei neglecte ſiẽ negli⸗ git᷑ in pᷣſcriptõe et vſucapione trãſ ferei ĩ oc⸗ cupantẽ eſt huiõi q alias lites eſſent ĩmoeta les et dñia reꝝ eſſent incerta et ↄfuſa ex HB ſe qui poſſent multa mala ergo ꝛc·et Brõ tangiꝰ xvj· q:iij· . pene et/ex ·.e.vigilãti · Sca ratio ſumit ex pte iuſte punitõis pᷣt em latoe legis iuſte punire trãſgreſſionez qᷓ vergit in pturba ti onez pacis ſubditoꝝ. ſed talis trãſgreſſio ẽ negligere tãto tꝑe rem ſuã ergo ec· Tercia ra tio eſt ↄogruitatis ſcʒ bona fides poſſeſſoeis · ſi ergo papa et impatoe quibꝰ deꝰ regnũ mũdi Omſit di.x.qm.B ſtatuerũt ꝓ vtilitate reipu. quis audeat ↄtradicere· ꝓpter G et ſimilia di⸗ cit ꝙ talis reſtituere n teneꝰ. Et iura peimo in ducta intelligunt' añ pᷣſcriptionem ↄpletam. Mam poſt pᷣſcriptionẽ legitime ↄpletã res iazʒ ñ eſt aliena ſed e ſua · vt m.c.qð dicã · et · c. qꝰ jure. Flanꝰ vo diſtinguit qe poſſeſſos aut ha⸗ buit rem ex cauſa lucratiua et tũc tene ar.ff. de His que in fraudẽ creð · ꝙ aũt· aut ex cã ñ lucratiua · tũc et ñ tenet᷑ ar · xxxinj . q.j · qð de bet. ſed B eopie ſcòm hoſt.repeobat. C· de p⸗ ſerip · lon.te.in l · plt ·. et ex · de don · aplice · Hx.· j. ad fi · Say· vo diſtinguit qe talis poſſeſ ſoꝛ aut habet ↄſcientiã remoedentẽe ſczꝭ ꝙ non poſſit rem pᷣſcriptam ſine peccato moetali re⸗ tinere aut n·ſi ſic reſtituat eã qe qui facit ↄtra oſcientiã etiã erroneã edificat ad gehennã. xj q: iij.cui e illata·ſi ñ habet ↄſcientiã ↄſulit ꝙ; reſtituat eã ſaltẽ ꝗpter ambiguũ duplicitatis ſcʒ ne cupiditas excecauerit eũ qð ſi nolit re⸗ ſtituere n diſlinit pᷣciſe eũ in ſtatu ſalutis b dã natõis eſſe ꝓpetue. Gof.vo dicit ꝙ facere ſe⸗ cundũ peimã opinione ẽ ↄciliũ et arbitrariuzʒ n neceſſariũ et facere ſcm ſcòaʒ ñ eè malũ de hac qſtione.ex.e.vi gilãti:in glo. Quid cõ ſulendũ ẽ ei qui añ pᷣſcriptõez ↄpletam pcipit eum a quo emit dñm ñ fuiſſe. nec ius vendedi Habuiſſe nundqd et rem et p̃cium pdet · PBndet Ray · vel denuntiet dño vt petat rẽ ab eo in iudicio vł pſonã aliquã ſupponat q̃ noĩe dñi petat et ita res ab eo pꝑ ſentetiã euinca?. ff.ð nege · geſ· ac qui vo peius tñ quam ſentẽtia legat denũutiet vẽditoei ꝙ res euincit ab eo ff· de euic. ſi re.et poſtea ſi ipſe qui emit non fuerit abſens tpe ſentẽtie qamul gate nec ↄtra ius ſentetia lata fuerit p̃ciũ a vẽditoꝛe repe⸗ tere poterit aliter nunꝙᷓ poſſet . ff. de euic · ſi rem. ꝗ.j.et exde emp· et ven. ſi vẽdito? · Nec obſtat ꝓ dðe · ff· de neg· S.acq· ↄtra:¶. cũ male abſente · ſcz ꝙ ei pexẽe ꝓ dño dz exceptõz obi cere ꝓcuratoeiaʒ ſeʒ dicẽdo ꝙ ñ ẽ ꝓcuratoe ł aliã ſimile.qe bñn pᷣt obicere exceptõem dila⸗ toꝛziã iudicij qᷓlis e hec liczʒ ñ dilatoꝛiã ſolutõ nis Ff. man. ſi fideiuſſoæ Sʒ quõ ꝛurabit iſte de calũnia cũ ipſe ſciat ſe poſſidere mala fide Eñdz ray · ꝙ ſub hac fozma iuro ꝙ veni ad li⸗ uganò cã iuris mei ↄſeruãdi ff. ̊ bonis lib. ſiqs lib eratoe · vel p̃ᷣt ſimpłr ofiteri ꝙ res ñ ẽ ſua nec ↄtra venditõem piudicabit ſibi: qe te net pcere ſuo pudoꝛi qð ñ faceret ſi ſciens ve rum negaret · fł.man·quintꝰ· ODe otractibꝰ in cõi ti · iij · ibus ↄtrahun obligatões. et he ali ñ ñ tenet niſi apponant oditões et iten in ↄtractibꝰ iteruemũt pactiones iõ ad plemo rem inſtructõem peĩio dicendũ ẽ de ipſis ↄtra ctibꝰ in cõi. ſcdᷣo de obligatõibꝰ.3⁰ de renũ⸗ tiationibꝰ.q̃rto de pactis de quibꝰ oĩbus cõ pendioſe dicent plurima ſine iuriũ allegatõi bus trãſeũdo cã beeuitatis. Circa peimũ vidẽ dũ ẽ peĩio qᷓd ſit ↄtractꝰ.ſcòo de diuiſione cõ tractuũ· tercio de otractibꝰ ĩutilibꝰ ratione pſonaꝝ · q̃rto de ↄtractibꝰ inutilibꝰ rõe reꝛx et B;; qᷓtuoe ad expeditõz faciliozẽ et beeuioꝛe ponent᷑ ſcᷣm ꝙ in ſumma rolandina ↄtinent⸗ et ea que de his dicent' fere oĩia ꝓbari poſſet P inſti · ð̊ inutilibꝰ ſtipla“ Qnantũ ad peimũ AInnde oſiderandũ ẽ de dtractu. It pei mo in cõi- ſcòo in ſpeali-qe vo in dtra⸗ 4 igit' dicendũ ꝙ ↄtractus e eie vñ vltro ci⸗ troq;: i.hic inde oer obligatio: ꝗꝓpe ðe ibi ad drnam ↄtractꝰ impeopꝛeie b etiã magis impeo peie dicti in ↄtractu em̃ ꝗꝓpeie dicto ꝑs vtra⸗ qʒ mutuo obligat᷑ vt in emptõe et venditõe ĩ locatõe et ↄductõe et in arraꝝ datõe vt ifra patebit de ſingulis hoꝝn · Impeopeie de ↄtra⸗ ctus qñ vna ꝑs obligat᷑ ñ ecõuerſo vt in mu tuo. Aasis ipeopeie ðᷣe ↄtractꝰ qñ ex nulla Pte obligatio oeĩt.ſʒ magis obligatio facta diſſoluit᷑ vt in trãſactione · Scm aũt roð · ti· ð nego·ſecularibꝰ.ↄtractꝰ ẽ vltro citroqʒ ob ligatio ex volũtate et pacto ſurgens pciũ.vt emptio vẽditio et locatio· qᷓn dtractꝰ è obli⸗ gatio q̃ qͥ obligat᷑ alij ex aliquo officio lici to et honeſto licz ñ ĩterueniat expᷣſſa volũtas vtriuſqʒ partis vt tutela et cura tutoe enim pupillo et curatoꝛ minoei vel furioſo obligã tur ex ſua adminiſtratõe ↄtraxiſſent cũ eis Conſtat aũt ↄtractꝰ ex tribꝰ ſcʒ pſonis rebus et obligatõibus et G ĩ pluribꝰ vtz ex pᷣdictis ILquꝝ videre de ſcdo ſcz de diuiſiõe dtra ctuũ. Circa qð ſciendũ ꝙ ↄtractuum alij ſũt noĩati alij inoĩati et alij mag innoĩati·No minati ſũt vt vẽditio ẽptio locatio et ðductio ↄmodatũ ðᷣpoſitũ ·mãdatũ ſocietas et pignꝰ .— = — — S — —— — — — — — 2 — Qui ideo dũr noĩati ·qꝛ nomẽ cuiuſlibet eoꝝ ita ꝗꝓpeie ſibi ouenit vt nulli alij ↄtractui ac⸗ cõmodari poſſit. Innoĩati ↄtractꝰ ſunt ĩ qᷓ̃deu plici dr̃na· vna ẽo vt des vt do tibi domum meã vt des mihi vineã tuã · Scða facio vt fa cias.vt ſeribo tibi libeũ vt edifices mihi do⸗ mũ.tercia ẽ do vt faciag · vt do tibi equum vt ſcribas mihi libia · qᷓrta e facio vt des vr do⸗ ceo te gramaticã vt des mibi tritici menſurã vnã · Dicunt aũt iſti ↄotractꝰ innoĩati qe eoꝝ noĩa ita vaga ſunt ꝙ alijs otractibꝰ noĩatis accõmodan pñt vñ do. vt des pᷣt accõmodar emptõi et venditõi:venditor em̃ dat rẽ vt em ptoe det p̃ciũ· do aũt vt faciaſ pᷣt accõmodari locatõi et ↄductioni qe ↄductoe dat pẽſionezʒ vt locatoe ſibi faciat·i.p̃ſtet ptãtem vtendi. Contractꝰ magis innolati dñr pacta ꝓ eo ꝓꝙ nomẽ pacti ẽ adeo generale ꝙ oibus ↄtracti bus nomiatis et innoĩatis accõmodari p̃t · St Otinet oĩa que fiunt cauſa obligatõis otrabpe de vel tollende. HJZZ Squy videre de 3*⁰. ſ. de vtractibꝰ inutili bus rõe pſonaꝝ · Circa qð ſciendũ in Sniuerſo colligi pnt.xiij·drñe ꝓpſonaꝝ quaꝝ tractꝰ regulariter e inutilis· regulariter di⸗ xi qe aliq̃ ex eis in aliqᷣbus caſibꝰ ſe pnt obli gare vt infra patebit. Viciatc᷑ aũt Otractus ex ipſis pſonis quidã rõne etatis · quidam rõne conditionis · quidã rõe moebi quindã rõe deli cti · de qubꝰ oĩibꝰ p oꝛdine e videndu. Bõne etatis reddit otractus inutilis ĩ qᷓtuoe ꝑſoĩs q̃ᷓ ſunt infansmaioe infante · ꝓximꝰ puberta ti et pubesq Æ‿ quoz euidẽétiã ſcienò ꝙq om nes pſone aut ſunt etatis legitime aut n gtas legitima e a:xxv.ãnis et S̊· et huiõi etatis ho mines ſunt maioees. Stas autez illegitma eſt infra·xxv. annos et huiuſmodi etatis homi⸗ nes dicun mĩoees· It hoꝝ ſcʒ minoꝝ alij di cunt puberes alij impuberes. puberes ſut a xinj: anno et S maſculi. et· xij· anno ſunt feie · et hi eẽ dicum adulti et adoleſcẽtes impube res vo ſũt maſculi minoeesxinj- annis et iſti ec vocant᷑ pueri et puelle minoeesxij anms et ſi patrè ñ hñt dnñr pupilli ſmpuberũ aũut a⸗ lLij ſunt infantes · ſ. maſculi et feie a die natiui tatis vſqʒ; ad ſeptimũ annũFlij ſunt ꝓximi ĩ⸗ fanti vt qui ſũt ſeptẽ annoꝝ et ſupea vſq; ad xj. annũ et dimidiũ maſculi . feie vſqz ad x · et dimidiũ . deĩde vo vſqz ad xiiij. maſculi et vſ q; ad xij · femine dñr ꝓxim pubercati .is vi ſis ſciendũ ꝙ infans nec naturaliter nec ciui liter pᷣt obligari alij nec aliũ obligare ſibi al le aũt qui maioe ẽ infante ſine qui ꝓximꝰ eĩ⸗ fanti aut otraht aliũ obligãdo ſibi et h̊ bene p̃t q pᷣ̃t ſuã vtilitate facere ec ſine tutoeis au toꝛitate vt.ff.rẽpub.ſal. fo.l.ſecuriꝰ. Fut cõ trahit ſe obligãdo alij. et tũc diſti gue.qꝛ aut Habet tutoꝛẽ aut ñ·. ſi ñn hʒ ↄtrahere n pᷣt· niſi in duobꝰ caſibꝰ ſczʒ in ſpõſalibꝰ de futuro et qñ fit locupletioꝛ · ſi aut hʒ curatoꝛẽ aut tra Hit cũ eo aut cũ alio ſi cũ eo ñ tenet ↄtyactus nec obliga naturaliter nec ciuiliter. S tñ cõ trahat autoeitate alterius tutoeis ſi hʒ alium tutoæẽ tũc liczʒ ſi deceptꝰ eſſet reſtitutionẽ pe tere poſſet. obligat naturabr et ciuiliter · Si cum alio aut ↄtrabit cum autoeitate tutoeis et tunc obligat' naturaliter et ciuiliter licz ſi deceptꝰ fuerit reſtitui poſſt. Eut otrdhoit ſine autoeitate tutoeis:et tůc obliga naturaliter tm̃.ſola tñ obligatõ naturalis eè inefficax ad agendũ tm̃ et ſic ↄotractus oſtat ex vno latere tin qe qui emit obligatꝰ e pupillo ñ aut pupil lus ſibi niſi ſit factꝰ dicio·ff̃.ð act. emp. iu lianus G. plt. Et q dictũ ẽè de ꝓximo infanti dicendu e ecẽ de ꝓxio pubertati excepto vno caſu ſcʒ qñ ꝓximus pubertati ĩ ↄtractu omit⸗ tit dolũ tene inſolidũ vt inſti · de inutt · ſli · ¶. upillus et. . ſed ꝙ diximꝰ in tex · et glo. Ou es mĩo⸗.xxv.annoꝝ ſiue ſit prfamilias ſine feliuſfamilias tenet de Otractu facto a pᷣde⸗ ceſſoee ſuo et hoc ſi ipſe p̃ᷣdeceſſoe teneba ali as nñ. de ↄtractu aut facto a tutoee ſuo quon⸗ dã tenet pubes talis ſi tutoe otraxit ſuꝑ rebꝰ qꝗ̃ᷓ ſeruãdo ſeruari n pnt nec reſtitur niſi ĩ duo bus caſibꝰ ſcʒ ſi patat damnũ vltra dimidiũ iuſti pᷣcij et ſi tutoe dolũ ↄmiſit etiã ĩ modica quãtitate · ſi vo tutoe ↄtraxit ſuꝑ rebꝰ q ſerua⸗ ri pnt aut ĩteruenerũt ea qᷓ interuenire debẽt ſczʒ decretũ iundicis et cã legitima vt ſi minoe grauabat' debito feneratico et tũc tenet. de damno tñ ecẽ modico reſtitu. Fut ñ interue⸗ nerut ſed aliqð eoꝝ defuit et tüc ñ tenet. Circa vero ea qᷓ ipſe pubeſ geſſit diſtin guo qꝛ aut hʒz curatoæee aut ñ hʒ ſi bʒ n obligat ſine tutoeis autoeitateſi non habet obligat na⸗ turaliter et ciuiliter· ſi tñ èe deceptꝰ ĩ modico dãno etiã mĩoei dimidio iuſti p̃ cij dũmodo ñ ſit ita ꝓpuũ ꝙ pᷣindicet maioei rei vł ſumme.pt reſtitutione in mtegrũ petere toto tpe mino⸗ ris etatis et ea finita poſt quadeienniũ ↄtinu um . Hanc aũt reſti tu tõez poterit petere de his g amiſit: i. dedit et de his q̃ nõ acquiſiuit.vt ſi ðlatã ſibi heditate repudiauit· et ð Bꝙ ali cui oneri ſe implicuit.i.ſi ꝓ alio fideiuſſt.Et ad HB ꝙ reſtituac dz ſe minces eſſe ꝓbare et ſe deceptuũ e d Gunt tñ quinq; caſus in q̃bꝰ minoe de ↄtractu inito ab eon reſtituit' etiazʒ ſi ꝓbet ſe decopraigpein ſiſt u murauit ſe vendẽedo alicui vel alienãdo ad p̃cium vb lu crũ ꝓticipandũ qę in hoc ñ reſtituit/ſcõs e ſi maioei rei vb ſumme piudiciũ generet. i. ſi pe tat reſtitui ꝓ minima pte in qua dicit ſe dece⸗ ptũ qe melius ẽ ꝙ tolleret damnũ illiꝰ mime ptis ꝙᷓ totus otractus infringat ſtercius ẽ ſi minoe ſit vſus iure cõi vt qe hereditate locu⸗ pletẽ adiſt vel ſeruũ neceſſariũ emit et poſtea res nate pierũt vel ſeruꝰ interijt ñ em̃ videt⸗ deceptꝰ ſi iure cõi ſit vſus ſq̃rias ẽ ſi dolũ im Otractu omiſit· Quintꝰ è ſi iuramt in quo di⸗ ſtingue qe aut iurauit ſe ñ venturũ otra otra ctũ aut iurauit ſe maioꝛ ſi iurauit peimũ ver bo tin mramentũ illud mhil opac ſů ſi ſponte iurauit coæpaliter facit valere otr actũ qui a⸗ lias ñn valerʒ et peiuat ipᷣm minoee reſtitutõe ſi vᷣo iurauit ſe maioꝛèẽ et coepaliter nullo mõꝗ poeerir petere reſtitutõez: ſi aut iurauit tm̃ ver o pᷣt petere reſtitutõʒ ſi ꝓbet ſe minoee fuiſ ſe ꝓ inſtrumentũ factũu de die natiuitatis ſue aliter ñ audi eẽ ſi vellet H ꝙbare p teſtes· Sʒ qd ſi tm verbo dicit ſe maioꝛẽ · aut H dixi iductꝰ aduer ſarij calliditate et tũc petere pᷣt reſtitusõem aut ſua ſimplici voce et tuc ſi dixt ᷓ ſciẽs ſe minoæè eſſe reſtitutõzʒ ñ p̃t petere qꝛ vi dolũ ↄmittere. Si vo h dixit credẽs ſe ma ioæe eſſe tũc pᷣt reſtitutõz petere ſʒ ſi dubicaꝰ n pᷣt petere:ſ.de modico dãno qe vi dolũ ↄmit tere tñ ðð enoemi pᷣt mram̃to ñ obſtãte · Derſoe aũt qᷓ viciãt ↄtractũ rõe ditõis ſũt ĩ duplici dra ſczʒ filiuſfa.et ſeruꝰ ꝓ eo ꝙ; ñ ſũt ſui iuris ſz alieni· filiuſ fa:igi qͥ e ſubiectꝰ ptãti pris ł am b ꝓaui.ſi ↄtrahat cũ ꝓr̃e ſuo vł auo b ꝓa uo ñ obligat᷑ alicui qe ĩterpᷣtatõe iuris ẽ eað ꝓſona filij et pris niſi de peculio caſtreſi b qᷓ̃i caſtreſi de qꝰ pᷣt ↄtrahere cũ pre qe in ipᷣo tãꝙ prfa·habe. Sʒ ſi ↄtrahat cũ quocũqʒ alio na⸗ turaliter et ciuiłr obliga n tñ pmittit ei rem ꝓr̃is obligare ſime ↄſenſu eiꝰ In mutuo vo liz naturabłr et ciuiłr oblige defendir tñ ꝓ exce ptõz macedoniani ſenatꝰ ↄſulti q eè facta ĩ o⸗ Diũ feneratoꝝ et iõ ñ p̃t ei filiuſ fa· renũtiare vñ ſi pecuniã vere et ñ ficte recepit mutuo ñ tene ad eã reddendã nec pr eiꝰ. Adeo aũt di⸗ ctũ ẽ vere et ñ ficte qꝛ ſi mutuũ ficte fiat vt ſi filiuſfa· emat vnũ equũ et ñ ſoluat pecuniam ꝓmittat tñ ſoluere et notariꝰ inſtrumentũ fe⸗ cerit de mutuofil iuſ fa.nõ pᷣt opponere exce ptione macedoniani imo teꝰ. Sũt tñ aliq̃ᷓ caſꝰ in quibꝰ ipᷣe filiuſ fa·bł pr̃ eiꝰ de mutuo ↄtra⸗ cto a filio teneꝰ.peimꝰ è ſi filiꝰ ſe premfamili as mendaciter dicat- ſcòs e rõe publice igno rãti e vt q pr̃fa·płeriſqʒ videba et ſic agebat ſic ↄtrahebat ſic muneribꝰ fũgeba.39 e ſi ꝓpu pillus ſine auẽte tutoꝛis b adultꝰ ſme curato ris aucte filiofa · mutuauit·q̃rtꝰ ſi mutuũ filij ſit verſũ ĩ rẽ pr̃is· vt qe inde ſoꝛoꝛẽ dotat᷑ b pa triſ familiã aluit ł pris debitũ ſoluit qꝛ tũc pr tene reddere pecumã illã.quĩtꝰ ſi mutnũ ac ceperit vſqʒ ad ꝙᷓtitate illã ꝙᷓ; pr̃᷑ ñ deberet re cuſare dare ſibi qñ alibi gebat ꝓ aliq̃ᷓ cã cõ peteti vt ꝓ ſtudio b ſie i. ſextꝰ ſi pr ↄſenſit ł pᷣ⸗ ſens ñ ↄtradicit qñ filiꝰ mutuũ accepit ł ſi fi liꝰ lras pri delinauit ꝙ mutuũ accepat· et pr̃ H ñ ĩpꝛobauit et B ĩtellige de pr̃e ĩ cuiꝰ ptãte E filiuſfa·ↄſetiedo filio ſuo q̃ e ĩ ptãte aui ſui ꝙ eeſſet exceptio macedomani.ſepumꝰ ſi mu⸗ tuũ accepit vt ſe liberaret ab aliq creditoꝛe quẽ n poterat remouere Licz aũt noĩe pecuĩe cõiter ſupte otineat qoqᷓd è in numero põde re et mẽéſura.Ff.ð lega·talis.h̊ tñ licite ſumi ꝓS pecunia illa q̃ e in numero ſcʒ qñ dictũ ẽ g ꝙ fumſfa.n tene de pecunia mutuata·Secꝰ e ſi accepit aliqᷓ̃d qð oſiſtat ĩ põdere et mẽſu⸗ ra qꝛ tũc tenebit·niſi fraus adhibita ſit a cre ditoꝛe vt qe dedit filiofamilias frumentũ vł vmũ vt eo diſtracto pecunia vteret bÿ nota ꝙ exceptio macedoniani ñ dat᷑ tm̃ filio fa·ſʒ eẽ heredi eiꝰ et ſucceſſoei eiꝰ vñ eadẽ ex ceptõe defendit fideiuſſoꝛ Inſup nota ꝙ fi liuſfa · qñ hʒʒ peculiũ caſtreſe ł qᷓi caſtreſe ceſ ſat macedonianũ vſqʒ ad illius pecunie ꝙti⸗ tatẽ· Itẽ ſi minos mutuauerit pecuniã filiofa. maioei eã repetere p̃t.ſi aũt filiafa.minoꝛei re 4* petere ñ p̃t ſi ſit dfumpta ł pꝓdita · ff.de mi · ſi minoeé; Beruus de dtractu cũ ſuo dño ciuiłr n obligæ · ſ pᷣt paciłci cũ extraneo acquirenꝰ dño· hʒ em̃ ex pſona dñi ins ſtipulãdi ñ obli⸗ Sar aũt efficaciter alij cũ ꝓ moæetuo reputet Conuenit᷑ aũt dñs ex ↄtractu ſerui de pecu⸗ lio eiꝰ ł de eo qd verſũ e ĩ vtilitatẽ ipᷣiuſ dñ vel de Otractu factõ ab eo iuſſu dñi gunt aut tres caſus in quihus dnñs de peculio ſerui ñ tenetc ſcʒ cũ ſeruus donat vel vouet vel fide⸗ iubʒzʒ ex curã peculiare. Sihr nec dns paciſcẽs cũ ſeruo ſuo obliga ex huiõi pacto niſi de li bertate paciſcat. C.de tranſac.interpoſitas ĩ tex · et in glo· Derſone q viciãt ↄtractũ rõe mobi ſunt tres ſcꝭ furioſus mutus et ſurdus furioſus em̃ vł mente captꝰ tꝑe furoꝛĩs ↄtra⸗ Here ñ p̃t.· ſi tñ ↄtrahat recepta mẽte vł qñ hʒ lucidũ interuallũ ↄtractus tunc initus ab eo valet · Iteè mutus et ſurdus naturaliter cũ ſũt tales otrahere ñ pñt ꝑ ſtipulationẽe qæ ſtipula tio habet fieri ꝓ interrogatõʒ et reſpõſionem vtriuſqz Otrahetis ꝙqᷓ; vterqʒ debet audire qoᷣ pdicti ñ pñt facere. pñt tñ facere ↄtractus q̃ᷓ pficiunt ſolo dſenſuq Derſone vo que viciãt Otractũ rõe delicti ſunt q̃tuoe ſcʒ ꝓdigus he reticꝰ apoſtota.et ↄmittes enmen leſe maie⸗ ſtatis · Deodigus em̃ cui G; ius ẽ interdictũ ñ obligæ reliqs tri bꝰ ẽ interdictũ a lege ↄmer cium ↄtrahendi.c Licet aũt mulier nõ ſit de pᷣdictis ·xiij:pſonis et ſe ſuo noĩe poſſit obli⸗ gare tñ in fideiuſſione regulariter iuua' bene ficio velle iani ſenatꝰ ↄſulti.vñ ſi mulier fi⸗ deiubeat ꝓ alio vel ſi det fideinſſoꝛe ꝓ alio vel ſe ↄſtituat debitricẽ ꝓ alio vel ſuã rem ꝓ alio obliget pignoei nipil actũ e etiaʒ ſi hoc P viro vel filic fecerit· Sunt aũt aliqᷓ caſus ĩ qui bꝰ mulier fideinbẽdo tene' et G; bnjficio ñ iuuat vnuſ ẽ ſi fideiuſſit ꝓ pecunia data ꝓp cio manumiſſionis ſerui dno eius ſcðs ſi iter⸗ ceſſit ꝓ dote mulieris alterius. gꝰ è ſi certifi⸗ cet de bñfieio ſupeadicto et nihilominus re nuntiet ifireus e ſi accepit ꝓ ĩterceſſione pᷣ⸗ cium vel aliquid loco pᷣcij quitus ſi volnerit decipe creditoẽꝛẽ ſci es ſe eſſe tutã ꝓ beneficiũᷣ ſupeadictuz cũ eredito: illud ignoeet qe eins fragilitati ñ calliditati ſubuenit᷑. Sextus ſi ĩ cterceſſit vel pignus vel fideiuſſoꝛẽ ꝓ alio de dit et poſt bienniũ a peĩia cautõe ↄputãdo ite rũ ſe ad idem obligauit vel fideiuſſoe vel pi gnus dedit⸗Septimus ę ſi res ſit ꝗꝓpꝛia eius· Eetauus ſi ſuccedat ei qui ſoluere dʒ · vñ ver⸗ ſus.Caſibus ĩ ſenis mulier ſpondẽdo tenetur Peo libertate ꝓ dote renũtiet et ſi. Decipiat pᷣcium capiat. caueatqʒ ſcdo. Caſus adde du os ꝗ̃tto ſi ꝓpeia res ſit vel ſi ſuccedat ei q̃ ſol⸗ nere debet Æπ h nota ꝙ mulier fideiubere vel ſe obligare ñ pᷣt ꝓ vio eẽ qualitercunq; renũtiet bñficio velle iani.qꝛ tuc vr̃ dare vi ro quod ẽ ꝓhibitũ ſibi miſi ꝓpter nuptias vel cauſa moꝛtis· quit videre de. iiij · ſ. de dtractibus in⸗ ntilibus rõne reꝝ circa qð ſciendũ eſt ꝙ ſunt quedã res ſuper quibꝰ ↄtrahi n p̃t brer⸗ iuris ꝓhibicõnem. Et quedã ſunt ſuꝑ quibus — — — Otrabhi ñ pᷣt ꝓpter ipſaꝝ dditionez De peimis peimo videndũ è circa qð nota ꝙ ius ꝓhibet alieari pᷣdia et Gᷓ̊ ſiue ſint vebana ſiue ruſtica. om̃eſqʒ; res alias minoeis et ĩpuberis qᷓ ſeruã do ſeruari pñt vaun argentũ et veſtes pᷣcio ſas et huiõi.&t B; niſi ĩ tali alienatõe interue⸗ niãt hec tria ſcʒ autoꝛitas tutoeꝛis:decretũ iu dicis · et debitũ immines · qð ſibi creditoe ſol uni veget· vel qdð pſum minoꝛe vſura grauat: Gontingit tñ ꝙ pᷣ̃dium menoeis aliqñ ſine de⸗ creto p̃t alienari·.ſ.qñ defunctꝰ ex cuiꝰ boniſ pᷣdiũ illud ad minoze deuenit hoc in vltima volũtate iuſſit vł etiã ſi minoꝛ B a peicipe im petrauit· Ees vo alie minoeis q̃ᷓ ſeruãdo non pñt ſeruari pñt a tutoꝛibꝰ ſme decreto vedi⸗ Dꝛohibet etiã ius filiofa alienare aliqð ðᷣ e bus prnis ſine iuſſu prisꝗq Deohibet etiam pr̃ifaalienare res q̃ obuenerũt filio ex pecu⸗ lio aduenticio qð et a filio ñ p̃t alienari ſine oſenſu pris cũ ꝗꝓpeietas peculij illiꝰ ſit filij v ſus vo pr̃is qñ tn filio immmet debitũ veges vel grauãs pᷣt pater aduenticiũ filij alienare zimo mobilia et poſtea immobilia- De pecu io vo ꝓfecticio ñ pᷣ̃t filiuſfa.dtrahere cũ m⸗ hil ad eum ſed totũ ad pr̃em ptineat pleno iu re.De peculio vo caſtreſi vel quaſi ca · p̃t filiꝰ facũ patre et quolibet alio paciſci qe ĩ eo vt pr̃fam.habet᷑ et totũ ſcʒ ꝗꝓpeietas et vſus ſpe ctat ad filiũ et nihit ad patreᷣ¶ Meohibet eẽ ius alienari fundũ dotale· ſ. ineſtimatũ datuz in dotẽ · ſi em̃ eſſet eſtimatꝰ ñ diceret dotalis ſed empticiꝰ.vñ ad hoc vt ſit fundꝰ dotalis requirit ꝙ ſit legitimũ mrimonmũ·et ꝙ in do tem det' et ꝙ ineſtimatus tradat ſidem etiã ẽ de fundo quaſi dotali ·et ðᷣe fundus q̃ſi dotal ille qui legatꝰ ẽ ſeruo ineſtimatꝰ dato in do⸗ tem licet autẽ fundus dotalis alienari ſpõte nõ poſſit pmittit' tñ in neceſſitate ĩ caſibꝰ qui buſdam de quibꝰ videndũ ẽ infra li · viij · ti · ð dotibus . Deohibet etiã ius alienari illã rem quã teſtatoꝛ in ſua vltima voluntate ꝓhibuit alienari apponẽeẽdo certã ꝓpſonã in ꝙᷓ res pue⸗ nire deberet ſi heres eã alienari vellet vel ap ponẽdo certã penã ſoluendã alicui certe ꝓſo ne vel eccleſie vt inſti · de le · ad fi ¶ ¶ Deoribz etiã ius alienari rẽ litigioſam et ðe hic res li⸗ tigioſa de cuius dñio cauſa mouet inter peti toẽ et poſſeſſoꝛẽ·et fit res litigioſa incõtinen cei oblato libello et quidẽ iſte qui recipit eam titulo emptõis vel donatõis vel cuiuſſlibz al terius ↄtractꝰ ſcienter cogit rem reddere et etiã peiuat p̃cio qð etiã ille qui alienauit et ille qui recepit cogit dare fiſco et tm̃dem de ſuo · Si aũt ignoꝛãter debet rem oĩo reddere et pᷣcium ſibi reſtitui a venditoee qui etiã ven ditoꝛ tm̃dem dabit de ſuo emptoꝛi. et fiſco· ſ· terciã ꝓtem emptoi et reliquas duas ptes fi⸗ ſco.Et hec pena etiaz locũ habet in donatoee rei litigioſe vt ſcʒ facta eius vera eſtimatione vterq; puniat in p̃cio mõ ſupeadicto· pꝓmitt tñ lex alienari rem litigioſam ex cauſa dotis vel donatõis ꝗꝓpter nuptias vel trãſactioms vel diuiſionis.Inutilis eẽ ẽ Otractꝰ ſi quis rem ſuã pure ſtipule vel emat· Sed quid erit de pᷣcio.H aut emptoꝛ ſciebat rẽ eſſe ſuaz· et tüc perdit p̃ciũ qe vr donaſſe · Fut ignoꝛat qe fuit inſtitutus heres et tũc p̃cium petere p̃t· et idẽ ẽ ſi res ſit vmunis mipi et tibi ꝙ tñ ha beo ad ptem meã. C· de Otrahen.· ens. cũ res Si aũt ſub ↄditõe emat valebit emptio in eus tu ↄditionis vt ſi emat ſi res ſua deſmat · valz etiã emptio rei ꝗꝓpeie rõne poſſeſſonis quã em pꝓtoe ñ habebat·vel rõe alteriꝰ qð ei in re ſua deficiebat · De emptõe aũt rei aliene dice⸗ in fra ti · de emp· et ven · ¶ Sunt etiã quedazʒ res ſup quibꝰ ↄtrahi ñ pᷣt ꝗꝓpter eaꝝ qualitatẽe ſi ue conditõem vt ſunt ille q̃ n ſunt ĩ reꝝ natu ra nec fuerũt nec eſſe pñt vt chimera vel ea qᷓ impoſſibilis è dari vt mõs aureus vel ea que liczꝭ fuerint tñ mõ ñ ſunt vt equꝰ moetuꝰ ſi tñ moꝛa pceſſerit moꝛtẽ vt cũ quis equũ dare ꝓ⸗ miſit et die ↄſtituta ñ dedit ſed in moea fuit et poſtea equꝰ obijt tenet in eſtimatiõe eius q fuit in moz-aꝗ Contractus aũt ſuꝑ rebus qᷓ future ſperant᷑ tenet.vt ſiquis emat futuros Ptus vel fructꝰ.vel ſi emat iactũ retis qe in⸗ eſt ↄditio ꝙ ſiq̃d capiat illud debeat e Deo⸗ hi bet etiã alienatio mancipij xp̃iani in iude⸗ um qę ñ licet iudeo poſſidere mancipiũ xp̃ᷣia⸗ num ; Item ſeruus dũ eſt ĩ fuga vendi ñ p̃t. p⸗ curatoꝛ tñ ad Hhoc pᷣ̃t ↄſtitui vt ipſum qrat et inuentũ vendat · ff.de emp· et ven. qð ſepe. ſe cundũ hᷓ; intellige illud.xij·qij.c.fugitiui Deohibet᷑ etiã alienatio reꝝ illaꝝ q̃ ſunt ex⸗ empte a ↄmertio hoĩm vt ſunt res ſacre.reli⸗ gioſe · ſãcte publice et liber hõ.Res ſacre ſũt q ꝓ epos ſunt rite dedicate · Beligioſe ſunt ſe⸗ pulcra in quibꝰ hoĩes moetui inferun. ſan⸗ cte ſunt poete et muri ciuitatũ et municipioꝝ q pena capitis imponit᷑ violatoeibꝰ eaꝝ vt ſiquis ingrediat ciuitatẽ vel mu nicipiũ aliũ de ꝙᷓ; ꝓ poetas· Dublice ſunt poete et flumia q̃ dedicata ſunt vſui populi et foꝝ et ſtadinz Eſt igit inutilis ↄtractus initus ſup p̃dictis rebus· ſi emptoe et venditoe ſciuerint res eſſe tales· imo emptoz qui rẽ huiõi acceꝑit pdit pᷣcium et rem.ſi aũt ĩgnosãs a venditoee ſcieẽ⸗ ce ↄpauerit tenet ſibi venditos ad id qð ſua intereſt ſe nõ eſſe deceptũ.fhedẽ Otrahen. ep. L· iiij Eallit tñ hoc ĩ libero homĩe maioei.xx. anms qui ad pticipandũ pᷣciũ vł alind lucꝝʒ patit ſe venũdari vel alienari ñ ignarus ſue Oditionis· ſecus ẽ ſi acceptos eius ↄditõnem ignoeet et venditus in veritate pᷣciũ pticipet hec jo.xxix.qij.relatũ· WBe obligatione et ſtipulatione ti.iiij· Oſtea ↄſiderandũ ẽ de obligationibꝰ At peĩio ẽ obligatio et qᷓ eiꝰ diuiſio ſcðdðo qualiter otrahit'etercio qᷓ pñt ob tigari: quarto ſubnectunt quedã de ſtipula⸗ tiõee Eſt ergo ſciendũ ꝙ obligatio ẽ iuſtũ vĩ culũ quo nccio aſtringim ad aliquid danduz vel faciendũ p iura ciuitatis romane 4 Obli⸗ gationũ alia naturalis tm̃. alia ciuilis tantuz alia naturalis et ciuilis ſimul. Naruralis ob⸗ ligatio ẽ que in ſe naturale otinet equitatem hec naturalis obligatõ dtrahitur p naturale vinculü · i · p oſenſum et poteſt fieri inter om̃s Hoĩnes et tolli᷑ ꝑ actũ otrariũ naturalẽ ſcʒ ꝓ actũ ppetuũ de nõ petẽdo· Et hac obligatõe ſola obligat pupillus ꝓximꝰ pubertati ſime auẽte tutoeis ñ factꝰ locupletioꝛ nec dolum ↄmitt&& Ite ſeruus cuiuſlibet ꝓſone Itẽ pr̃ ꝓ filio in eius ptãte exñte· ſtem filis patri · ſz ñ tenet qe huiõi obligatio ẽ inefficax ad agen dũ · Ciuilis obligatio ẽ cũ quis ſolenitate iu⸗ ris eſt altrictꝰ ſa naturalis eq̃tas eũ teneri nõ ſuadet vt cũ quis fuit ↄfeſſꝰ pꝑ ſcriptcurã ſe ex cauſa mutui pecumꝛaʒz recepiſſe ſub ſpe future numeratõis quã tñ ñ recepit vñ talis ifra bi enniũ pᷣt opponere exceptõeʒ ñ numeratioms pecunie ꝙ ſi ñ fecerit imputet ſibi vñ G̊ obli⸗ gatio ꝑ ſe e inefficax ad agendũ Naturalis et ciuilis obligatio ſimul e cũ pſona q̃ pᷣt effi caciter obligari ſe cũ ſolénitate iuris obligat ſcʒ cũ natural equitas vult eũ teneri et iuris ſolenitas interuenit et G obligatio e efficax ad aSen 4 Ohligactann ãt naturaliũ et ciui lin vt habe inſti.de obliga:alia ẽ ex otractu alia ex qᷓſi ↄtractu:alia ex maleficio:alia ex qᷓ ſi maleficio · Obligatio ex ↄtractu ẽ q̃ᷓ pacto Otrahit᷑ et qᷓ ex ipſo pacto et ↄtractu deſcedẽ vt emptio et venditio locatio et ↄductio do⸗ natio et huiõi Et ex q̃ſi ↄtractu.cum q̃s gerit negociũ alicuiꝰ ſime mãdato eius vt tutoe et curatoe et huiõi/Iſti em ñ ↄtraxerũt cũ eo cu ius negociũ gerũt· vñ qe ñ tenen ex otractu reſtat vt tenean' ex q̃ſi ↄtractu · Obligatio ex maleficio e: cũ q; furtũ vel rapinã vł inmriã alicui facit· Ex q̃ſi maleficio e cũ quis ñ dire cte deliquit ſ̊ quaſi.vt cũ ex eius domo ę ali quiò effuſum qð alteri nocuit. quit᷑ videre de ſcðo.ſ.q̃liter obligatio Otrahit· Circa qð ſcienò ꝙ obligatio cõ trahit' qdeupliciter · vnod re vt in mutno de⸗ bito ↄmodato poſito pignoee. Flio“ verbis vt ſtipulãdo·. Eſt aũt ſtipulatio vboꝝ ↄceptõ quibus his qui itereogat datu vel factuꝝx illud de quo intereogat' ſpõdet et ðe ſtipula⸗ tio a ſtipuloe.ſtipuluũ aũt idẽ e ꝙ; firmũ deſcẽ dens a ſtipite · vñ ſtipulatio ponit ꝓ intereo⸗ gatõe. debet em ſtipulatio fieri p intereoga⸗ conẽ pᷣcede eet reſponſionẽ incõunenti ſub ſeqnte. et debet fieri reſpõſio p̃ciſe ſine ſuſpẽ ſione vocis vñ nec mutꝰ nec ſurdꝰ nec ĩfans nec eẽ abſens ꝑ ſtipul atõz ↄtrahere pñt qe ex audire ſeinuice debet. ff. de v.obli.ↄtinuꝰ et inſti · ð̊ inuti ·ſtip.mutũ.Cercio mõ lr̃is vt qñ qͥs in lris ↄfitet ſe mutuo habuiſſe.x.lib.ſub ſpe futuri numeratõis.talis em̃ niſi ĩfra bien niũ opponat exceptõeʒ ñ numerate pecunie a ſtrictꝰ erit naturabr et ciuiłr pecuniã illã ſol uere · Quarto Olo ↄſenſu vt in ſocietate man⸗ dato ẽꝑtõe.veditõe.locatõe.In his em̃ ñ reqᷓ rit ſcriptura neqʒ pᷣſentia ſed ſuf ficit eos qui Otrahũt oſentire ꝓ ſe ł ꝓ nuntiũ ł ꝓ epłam et hec oĩa ꝓbant᷑ ꝓ inſti.qui mo.recõtra.ob. et pluribus alijs titulis ſe. S Lauit videre de 20. ſ. qᷓ res obligari pñt- Circa qò ſcienð qð obligari pñt qᷓcunqʒ n ꝓhibent' obligari. fauoæe religionis qdaz ſunt q̃ nõ pñt alienari· vt monumentũ.C.que res pig: obli.pñt.l.ĩij. Et ecel eſie ĩ anten. de nõ aliemph J. qm et vaſa ſacra vel veſtimta vel oenamẽta eccliaſtica. C.· ð ſacroſan. eæcci. ſancimꝰ nemi- niſi iuſtiſſima necitare vegẽte. e · de pig· c. j.· de h̊ͥ ecẽ habſtũ eſt g̊.ci· pᷣcedẽti ar. iii. G₰◻ Rquit᷑ videre de iiij· ſ. de ſtipul atõe· Cir⸗ ca quã ſciendũ að ſtipulario q̃ fit vᷣbis ſi ne oſenſu nulla eé· ff de pact.l.j.Ite oĩs ſti pulatio ad heredes et ↄtra heredes tranſmmt tit. C.de ↄtrahenda et ↄmit.ſtip. veteris · Hꝰ ven ẽ qñ ẽ tale factuzʒ qð p̃t ↄpleri ꝑ aliu ſe⸗ cundũ glo·.ibideæ Itẽ nullus alteri p̃t ſtipu⸗ Hari vel paciſci niſi ſit eiꝰ ſeruꝰ vel ꝓcuratoꝛ vel fulius qui eſtimat eade pſona cuᷣ dño vel cũ patre inſti· de mutilibꝰ ſtip. . ſi quis alij. Rirem p iudices officiales executoæees et ta belliones alteri pᷣt acquiri.ff.de in ius vo.ea Pꝓ quo· Nota tñ ſcᷣm o.j.q:vij.quoties · ꝙ ſi ꝓmitto tibi me daturu ticio.x. lib.teneoæe iu⸗ re canonico maxime ſi iuro. Ite nemo factum alienũ ꝓmittes obligat ad ud mſi ad dan „ dam opam qua pᷣt ꝙ ille faciat qð iple pmiſit ff. de v.ob.ſtipulatio iſtac( Itẽ nõ vʒ legatnz vel ſtipulatio fundi in genere facta nullo fũ⸗ do demõſtrato.Ff. de iu.do.cũ poſt diuoetiu G.Sener a loco:vñ ſiquis ſtipulat inſulã fie⸗ ri · et ũ adiciat locũ vbi fieri deheat ſtipulatõ nñ vʒ· ſf.de eo ꝙ certo loco l.ijG. ſiquis inſu lam.tñ ſcdᷣm guil.ſi dictũ eſſet tu facias do⸗ mum mihi vbi voluero bñ valeret. NHo ta ec ſcᷣm guil.ꝙ aut ꝓmittit' incertũ re. ſed cer⸗ tũ genere:aut certũ re et genere· aut incertuʒ re et genere· ſi peimoꝰ“ vt cũ de bñfaciã G; peo tuo PPuicio tũc peti ñ p̃t a ꝓcuratoee·C.mã. ſaluianũ:ſecus è de aduocato qui ꝓ mõ facũ die et negocij qualitate petit ſalariũ incerte pollicitatẽis:ff.de varijs exoedi.cog.·L. j. G. ĩ Hhonoearijs· Si ſc“ vt cũ ꝓmitto equũ pᷣt pe tere et agere p̃ſcriptis verbis et taxabit arbi trio bom viri. C:de man⸗l. j. tercioꝰ vt cuz ꝓmitto talẽ equũ tũc peti pᷣt Itẽ ſi ꝓmiſiſti re dare et vacuã poſſeſſione tradi vemũt fructꝰ in ſtipulatõem. Si aũt ꝓmiſiſti tm̃ mihꝛi dare rem ñ pveniunt fructꝰ in ſtipulatõez. ff. de v⸗ ſur.ſi Hipulatus ¶ Ktèé cũ quis ꝓmittit infra certos òes ſiſtere indicio tũc dies ĩ qua cau tio ꝓmitte et dies in ꝗᷓ ſiſtere dz ñ ↄpntat imn ter illos diesff.ſi quis eau .l: .ctca ſiqs ad calen. ianuari ſtipulatꝰ fuit de illis cale. m⸗ telligi debet de quibꝰ e actu inter ptes ſed ſi n appareat de quibꝰ e actũ tũc de peĩs cale· iannarij intelligi dz. ſi aũt ĩ ip̃ᷣo die caledana tũc de ealẽ. ſequẽtibꝰ.fᷣf.ð vᷣ⸗ob· eũ q̃ calæ itẽè actus ſtipulantis et ↄpeomittẽtis debz eſſe ↄtinuus vt nullũ fere momentũ interue⸗ nire poſſit· ſi vo poſt intereogatõeʒ ſe diuertit ad alia nibil ꝓderit licet eode die Pmiſiſſet vt ibidẽ. l. Otinung . q Item in oibus obliga⸗ tionibꝰ in quibꝰ dies ñ ponit pñti die debe ff⸗de re/iu· in oĩbus.qIte ſi ꝓmiſſum fuerit ſic ſeʒ faciã B cum omodum erit h̊ è cum pote ro ſine meo incommodo.ff.de v.ſigm.nepos AItem omms ſtipulatio aut fit pure nt cum — — — — — — aererrr e r — — — —*$ X — —* —– — quis ſpõdet libeas.v.et tũc illò ſtatim pᷣt pe ti · aut in die et tüc ſtatim debet ſz peti nõ Pt anteq; dies veniat nec etiã ipᷣa die in ꝗᷓ ſtipu latio facta fuit peti pᷣt qꝛ tota dies illa arbi⸗ trio ſoluetis tribᷣi dz aut ſub ↄditõne et tuc ille qᷣ ſipulatꝰ fuit licet ante ↄditõez deceſſe rit poſtea exiſtete ↄditõe heres eiꝰ agere pᷣt· St idẽ eſt ex pꝑte ꝓmittetis. inſti · de v · obli .· oĩs ſtipulatio·et. . cũ qiis · hec ad pñs de ob ligatõe et ſtipulatõe ſufeiciãt · vt iuriſperitis alia de hac materia relmquant. VDe renũciatõe beneficioꝝ iuris ti · v· Einde ↄſiderandũ e de renuciatõe be⸗ neficioꝝ iuris· Et pᷣmo qᷣd eſt renũcia⸗ tio· ſcdᷣo de bñficijs qᷓbꝰ renũciari nõ pᷣt.tercio de bñficijs quibꝰ renũciari pᷣt·q̃rto de bñficijs qᷓbꝰ renuũciari p̃t ſm ꝗd et ſm qᷣd nõ pᷣt.St hec qᷓtuos notabunt᷑ gra beeuitatis ſm qð in ſũma rolandma ↄtinent. quĩto no tanc in gnali cui juri tm et cui nõ p̃t renucia ri · Circa peimũ ſcienò ꝙ renuciatio ꝓpeie ẽ rei et iuris ſpõtanea refutatio·ſz ad pns e tm̃ intentio de renũciatõe iuris ſine qua qñqʒ; ob ligatio nõ tenet. Scienð ergo ꝙ defenſiones exceptões et bñficia a legibꝰ inuenta quedã ſunt in fauoꝛẽ quedaz in odiũ introducta. Ec iſte pſone ꝓ quibꝰ ſunt introducta ꝑ illa iu⸗ uant'ne de illis obligatõibꝰ q̃s fecerũt obti gen. Quãuis aut regulariter liceat renucia re his qᷓ ꝓ ſe ſunt introducta. aliqua tñ ſunt qbꝰ renunciare nõ impedit quo minꝰ ip̃a bñ ficia et exeeptões poſſint opponi· Fliqua ãt ſunt qᷓbꝰ renunciatio facta tenet et muari p ea impedrret. Fliqᷓ aũt ſũt quibꝰ renũᷣciari p̃t quo ad quid et quo ad quiò non:de ſingulis Poꝝn eſt videndu. Aquit vidẽ de ſedo ſcz de bñſicijs quibꝰs renũciari nõ pᷣt ita ꝙ renunciatio facta impediat ne poſſint opponi .Sciendũ igit o⸗ qðdaz eſt bñficiũ ſcʒ bnñfietũ macedoniani ſe natuſcõſulti et ↄpetit filiofa:q̃ pecumã acce pit mutuo ſme pris volũtate· et opetit ei nõ tm dũ e in ptãte pr̃is ̊ etiã poſteꝙ; factꝰ ẽ ſui uris· et etiã ↄpetit heredi filijfa:et eiꝰ fide⸗ iuſſoei ·et huic bñficio renũciari nõ pᷣt q è m feneraton odiũ introductũ Eſt et al md bñ⸗ ficiũ ſcʒ bñficiũ reſtitutõis qð ↄpetit minoei vus toto tpe mioeis etatis et eo etiã finito in fra qᷓdeienniũ ↄtinuũ ſi in mioei etate decep ti fuerint eoꝝ facilitate vel aduerſartj calli⸗ ditate: huic etiã bnficio renũciari nõ p̃t q eo ipᷣo mioe decipet᷑ ſi renũciaret Eſt ãt et almo bnñficiũ ſcʒ vt qᷓs ↄdemnet inquãtũ face p̃t. et nõ vltra et habita rõe ne egeat· et H bene ficiũ ↄpetit viro et eiꝰ pri qñ ↄueni ab vxo re.Opetit etiã vxoei et eiꝰ pri qñ ouenit a vi⸗ ro.Opetit etiaʒ ꝓprono qñ ↄuenit᷑ a liberto et ſocio qñ douenit a ſocio.et pr̃i qñũ duenit' a fi lio vel filia et huic bñficio renũciari non p̃t Eſt aliud bñficiũ ne liber hõ ad onꝰ alienuzʒ obligeti.pignoꝛet'.et huic bnñficio nõ p̃t re nũciari qe G̊ renũciatio eſſet ↄtraria libertati Eſt aliud bñnficiũ ſiue puilegiũ ſeʒ foeꝛi qᷣ petit fozenſi ſcʒ ꝙ reus ouemiri dz ſub iudice et fit dtra legẽ ꝓ non facto dʒ haberi.⸗ y V / ſuo.et hoc eſt veꝝ ante litẽ oteſtatã· Nã lice Oteſtata nõ pᷣt reus opponere pemilegiu foei qe videt in llum iudice oſenſie ſub quo dre ſtatus eſt licem· et huic peiuilegio ſc; foei ſo lo pacto nõ renũciat. Sed ad hoc ꝙ reus cõ ueniri poſſet alibi ꝙᷓ ĩ foec ſuo ſufficit ſi peo⸗ mittit ſolutione facere vbicũuqʒ fuerit petituz ab eo. Eſt al inud bñficiũ ſmne pemilegiuʒ foei qð ↄpetit clericis ſcʒ ꝙ nõ tenent reſpodere coꝛã iudice ſeculari.et huic peimlegio muris aliquo mõ renũũciari nõ p̃t q eſt introductuʒ in fauo: em totiꝰ cleri: q Exceptio nõ nu.pe. ſiue nõ tradite vel reddite rei:aliqn ↄpetit in fra duos annos.aliqñ infra.xxxdies. aliqũ infra annũaliqñ infra tres menſes. Debito⸗ em qui ↄfitet ſe pecuniã mutuo recepiſſe quã nõ recepit opponẽ pᷣt exceptionẽ nõ numera⸗ tõis pecunie infra duos annos a die ofeſſio⸗ nis. Ereditoe vo qᷓ ↄfeſſus e ſub ſpe future nu meratõis pecuniã traditã ſe recepiſſe a debi⸗ toee hʒ exceptõeʒ nõ ſolute pecunie ĩfra.xxx dies. Vir aut q̃ ofeſſus ẽ ſub ſpe future nume ratõis ſe dote recepiſſe habzʒ exceptõez nõ nu merate dotis ꝗqᷓ debet opponi vel infra anmmũ poſt mrimoniũ ſolutumſi mrimomi duramt minꝰ biennio vel ĩfra tres meſes ſi mrimoniũ durauit plꝰ biennio vł miꝰ decemo ſe vxltra. x·. an. nõ extede renuciatio pecunie nõ nume rate· Deedictis aũt exceptõibꝰ renũciari ñ p̃t quo minꝰ in fra p̃ᷣdicta tpa oppom poſſit·peo deſt tñ renũciatio quo ad aliqd ſcʒ qe ſi renu ciatio nõ eſſet facta debebat aduerſariꝰ oficẽ tis ꝓbare ſe pecuniã ſoluiſſe.S poſtꝙ; eſt fa⸗ cta renũciatio incũbit ofitenti et renũcianti ꝓbare pecuniã nõ eſſe ſolutam Cex vero illa rubei et nigri tituli codicis· ſ. ne fideiuſſozes vel mãdatoꝛes dotiũ debet ꝓhrbet fideiul⸗ ſoꝛem dari ꝓ dote reſtituenda ſi eueĩat ꝙ re⸗ ſtitui debeat · huic legi ſi renũciet renũciatõ nõ valet qe tale fideiuſſoze lex ꝓhibet dart quit᷑ videre de tercio ſ. bnñficijs illi⸗ bꝰ renũciari p̃t: ita ꝙ renũciatio ĩpedit ner poſſit opponi . hec ãt ſut pła.pnũ eſt noua . Oſtitutio de pl ibꝰ reis debendiq drcit ſi ſint ꝓlures rei debendi i. ples debitoees qᷓ omeg ſunt ydonei et ſolueèdo habẽt bñficiũ diuiſio ms qę dicere p̃t qlibet ꝙq tmim ꝓ ſua pte tenet⸗ Fd HB vᷣo ꝙ q̃libet teneat' inſolidu ſe obliget et dicto bñficio renũciet. Ilten é epła diui adeiani qᷓ eſt quedã lex diceès ꝙ ſi ſint płes fi deiuſſoees q ſut ydonei ſolusdo dz qlibet cõ⸗ ueniri ꝓ rata· ad G vo ꝙ; quilihet teneat inſo lidũ optet ꝙ renũcient epłe p̃dicte · Cerciũ ẽ noua ↄſtitutio de fideiuſſoeibꝰ dices ꝙ ſi peĩ cipalis et fideiuſſoꝛ ambo ſint pdonei et ſol⸗ uedo. peincipał ↄueniri e peiꝰ ꝙᷓ; fideiuſſoe. ad Hho vero vt fideiuſſoe ↄueiri poſſit qneuq; creditoe voluerit p̃dicte oſtitutõi renũùciabit Et nota qn płes pncipales ſe pncipaliter ob ligãt et inſolidũ locu ht ibi oes tres pᷣdicte renũciatões. Et debet pom B̊ mõ renucianteſ nouaꝝ oſtitutionũ de duobus reis debedi. et fideiuſſoꝛibꝰ. et epł is dini adeia.bñficio. vns em̃ ꝓ altero ĩtercedit qñſe obligat vltra Ptem q ſe tingit · Qnartũ ẽ oditio inde biti qᷓ dicit ſiqs indebite ſoluit vt q nõ teneba ſol uere p̃t petere illõ · Hhuic ðↄditõi bñ renũciat. Quĩtũ vᷣſt ↄditio ſine cã q dicit ꝙ ſiqs ẽ obli⸗ gatus ab inicio ſine cã vł ex iniuſta cã nõ te⸗ net. et B eſt veꝝ niſi ꝓ ſtipulatõeʒz ſit obliga tus qe tũc bñ tenet et huic bñficio renũciari pᷣt niſi G fieret ꝓpter dolũ.Sextũ eſt execeptio doli mali ſcʒ ꝙ aliq̃s dicat ſe dolo et callidi tate alicuiꝰ inductũu eſſe·et Huic exceptõi re⸗ nũciari pᷣt · Septimũ eſt bñficiũ foꝛi qd ↄpetit ſcolaribꝰ.ſcolaris em̃ qᷓ moꝛat bononie ꝓꝑ hhꝰ bñnficiũ nõ pᷣt ↄueiri ſub indice cõitatis boñ· ſi velit potiꝰ ↄueiri coꝛã ſuo doctoee et huic bñficio renũciari pᷣt. Octauũ ẽ bñficiũ ðditio nis incertũ qð hʒ locũ qñ aliq̃s heres inſtitu⸗ tus e rogatꝰ hereditatẽe vł certã eiꝰ ptẽ reſti tuere.vł qn aliq̃s ẽ iſtitutꝰ heres etſi ipᷣe de⸗ ceſſit ſine liberis ẽ ei ſubſtitutꝰ aliꝰ heres·qe ſubſtitutꝰ hʒ ius ĩ ipᷣa hereditate eo ꝙ adue⸗ niete ↄditõe dz in eü heditas puenire . Rt heꝰ* tale fidei ↄmiſſũ dᷣe incertũ ↄditõis. qe incer tũ e an heres inſtitutꝰ decedat ſine liberis et Huic ↄditõi ſubſtitutꝰ ille renũciare p̃t · No⸗ nũ e bñficiũ iuris ypothecaꝝ qð ↄpetit vxo⸗ ri in bonis mariti.qe oĩa bona viri ſũt ei taci⸗ te obligata ꝓ dote ſua et huic bñfiꝰ p̃t vxoꝛ renũciare et viro et ↄtrahetibus cũ eo et h ſi certi ficet de bñficio p̃dicto et ei exp̃ᷣſſe dica illõ qð ↄtinet ĩ ipᷣo.Cõpetit etiã dictũ bñfi⸗ ciũ creditoei ſi bona ſui creditoꝛis ſint ei taci te vb exp̃ſſe obligata et huic bñficio p̃t credi toe renũciare.· Decimũ ẽ bñficiũ velleiani ſe⸗ natuſcõſulti,ſ.ꝙ ſi mulier ꝓ alio fideiubeat id eé obliget ſe regulariter n tene' et huic bñ ficio mulier renũciare pᷣt ſi certificet de eo- Fd hoc nota ꝙ qñ mulier recipit tutelaʒz filij vel auia tuitione eius nepotis debet renũcia re ſcdis nuptijs. S Sgair vide de qrto ſcʒ de bñficijs illis qᷓbꝰ quo ad qͥ d renunciari pᷣt et qꝰ ad q̃d nõ.et B etiã ſũt pła.peimũ ẽ bñficiũ redibito rie et ↄpetit ei qᷓ ignoeãter emit rẽ mosboſam vk vicioſaz è bnficio p̃t emptoe agere ↄtra vẽditoee vt reddat ſibi pciũ et recipiat rẽ. et H redibitoeia Opetit infra ſex meſes . ſcom eſt bñficiũ qð ðᷣe ꝙ;to minoeis qð dicit ſiq̃s emit aĩal vł re vicioſam ignoeanter p̃t agere dtra veditoee petendo pte illã pᷣcij ſibi reddi quã n dediſſet ſi viciũ eiꝰ p̃ſciuiſſet · et q bñficium Opetit ifra annũ·pᷣdictaꝝ ãt actionũ bñficio pᷣt emptoe renũciare· Et renũciatio ꝓdeſt ven ditoei ſi viciũ ignoeabat · ſi ãt illð ſciebat nec emptoꝛẽ certif̃icauit ñ ꝓdeſt renũciatio ꝓpt⸗ dolũ ab eo ↄmiſſuz·terciũ ẽ bñficiũ ne qͥs vo cet' in ius diebꝰ feriatis · aliqñ tñ dtingit ꝙ; rennciari pᷣt ferijs et diebꝰ feriatis. et aliqn nõ·ſi em ſint feriati rõe meſſiũ vł vindemia⸗ꝝ pᷣt pis ferijs renũciari volũtate litigantiũ.ſi tñ ſint feriati ob honoꝛẽ dei nõ p̃t. ¶ Irca quintũ nota ꝙ; renũciari p̃ᷣt iuri pᷣua to.:xex de puib. ſi de terza:et.ff.ð pac:pa cilci · et H niſ pactũ ſit factũ ĩ crimĩis odiũ vt ſiqs vẽdat ancillã tali pacto ꝙ ñ ꝓſtitua.pa ctu HBmõi poſtea remittere nõ pᷣt q factũ e in odium crimĩs·ar.C.ſi mãcipiu ta venerit ne ꝓſtituat ·l.j. Renũciari aũt ñ pᷣt iuri publico ſi ſit itroductũ non tm̃ in fauoꝛẽ aliquoꝝ ſʒ etiã in odiũ aliquoꝝ ſicut ẽ illð ſczʒ ꝙ clerici nõ teneant᷑ rñdere coꝛã iudice ſeculari · ex · ð fo.ↄpe · ſi diligeti ·etallð ſeʒ ꝙ clerici nõ pñt ſe ſubicere vberibꝰ alicꝰ lapci. ex de ſen· ex. Otin git · Hec em duos ſũt introducta ĩ fauoeezx clericoꝝ et odiũ lapcoꝝ q̃ nimis clericis ſũt inf eſti · ij .· qvij.laycos· Si vo ius publicũ ſit introductũu tm̃ in fauoæeei renunciari p̃t. vñ renũciari pᷣt velleiano qe introductũ ẽ tm̃ in fauoꝛẽ ſcʒ mulien · ff.ad velł.l.vlt.ſʒ nõ ma cedomano qꝛ introductũ eè nõ tm̃ in fauoꝛem ſe; filioꝛũfa·ſʒ etiã m odiũ creditoꝝ · vñ etiã poſt ſententiaʒ exceptio dat·ff᷑. ad macedo. eũ qui ·vel etiã nõ pᷣt aliqs renũciare iuri ſuo cũ ex eiꝰ renũciatõe pᷣmdicat᷑ iuri alteriꝰ.vñ clericus nõ pᷣt renũciare foꝛo ſuo:.qꝛ ex h; p̃iu dicaret ep̃o ſuoxj ·q.j·clericũ · hec gof ·ti · de renũc. et hec er de foꝛo ↄpe· — 7 De pactis titu · vj · ſtea ↄſideranð ẽ de pactis.Et peimo in generali.ſcðo in ſpeali ſcʒ de tranſ actõibꝰ q̃ ſũt quedã pacta:irca pᷣmũ videnð ẽ·peimo q; ſit pactũ et vñ dici. ſcðo de diuiſionibꝰ pactoꝝ tercio ad quos poæ⸗ rigunt vires pactoꝝ · q̃rto ſuꝑ q̃bꝰ rebus pᷣt q̃s paciſci ·quito de pactoꝝ effectu· ſexto de Oditõibꝰ appoſitis in dtractibꝰ. Circa pei mũ ſcienõ ꝙ pactũ eſt ↄſenſus duoꝝ ob plu⸗ riũ in idẽ alteri ab altero paciſcentiũ danduz vł facienò .ſi em̃ paciſcar tecũ inuito ticio ꝙ; ipᷣe det petro aliqd pactũ nullũ erit · Si vero paciſcar tecũ ꝙ des ticio pactuʒ erit qñqʒ tñ vtile qñqʒ; inutile ad agendũ · ff.de v· obli. ſtipulatio iſta.lex tñ talẽ ↄuentõez pactũ vo cat · C.e· debitoꝝ · et ex · e · c · vlt. Dicitẽ ãt pa⸗ ctũ a pactõe· pactio vo ðe a pace et actõe q̃ſi pacis actio·. 12 qui paciſcunt᷑ ex diuerſis et trarijs motibꝰ aioꝝ poſt multa et varia cer tamina m vnã ↄſonã ſniaz deducunt᷑. Eſt aut nomen pacti gnale ad oĩa q̃ inter ptes agun cã ↄtrahede vł tollede obligatõis? Doteſt aũt ̊ notari ad maioꝛẽ euidentiã dĩa ĩter pa ctũ · pol licitatõezꝭ · ↄuentõez.ſtipulatõez et ꝓ miſſionẽ.qe pactũ ẽ duoꝝ vł pluriũ ↄſenſus ad aliqᷣd dandũ vel facienõ vᷣbis exp̃ſſus · ita ꝙ vba pmittant᷑ a ꝓmittẽte et ſubſequeter a recipiete vt dabo tibi dece vt tu vẽdas mihi libeũ et tu reſpõdes placz.ſʒ ſi recipietis ver ba p̃mittent᷑ tunc eẽt ſtipulatio vt inſti · ð vᷣ. obli.in pnꝰ.Dollicitatio vo e ſoliꝰ offere tis ꝓmiſſio.optet ãt ꝙ ibi ſit pſona pñs cui fiat pollicitatio·ff.de pac.l.j. NHome ãt ouetõis gnaliſſmũ·nã et ſcolares in ſcolis et cleri⸗ ci in capło et populꝰ in foꝛo ↄuenire dieunꝰ vt ibide · ꝓ. ↄuenies · ꝓmiſſio vo referei p̃t vel ad pollicitationẽ vel ad nudũ pactũ et ſtipu latione. ff. de edil . edi · ſciendů · Nquit vide de ſcõo ſ.ð diuiſiõe pactoꝝ Circa qð ſcienð ꝙ pactoꝝ qdã fiũt in rẽ quedã in pſonaz. In rem eſt pactum quotiens paciſcoꝛ ne petam. In pſonam vero eſt quoti⸗ ens ne petam a pſona. ff.e.idem. S. pactum. Item pactoꝝ alied eſt cõnentum vt illudò qdᷣ eſt ex certis verbis expeeſſum et ſub certa fo⸗ ma redactuz· aliud eſt tacitum vt illud qð nõ eſt factum ſed habetur ęx aliqua lege ſpecia li ac ſi eſſet factum. vt res conbuctoeis do⸗ mus illate m illã tacite ſũt obligate pignoei dño domus. Item pactoꝝ qdam ſut vtil ia q̃dam inutilia. vtilia ſũt padta qᷓ ſunt veſtita rõne pſonaꝝ et reꝝ et que fiũt iuris oꝛdine· H eſt ꝙ pſone q̃ paciſcunt' ſe obligare poſſũt vt res ſup quibꝰ fit pactũ nõ ꝓhibeant᷑ alie nari a uure et oedo iuris ſeruet᷑ in obligatõe vt ſupea dictũ ẽ de pſonis rebꝰ et obligatõi⸗ bus.Inutilia ſũt que deficiũt ĩ aliquo iſtoꝛ pᷣdictoꝛ et G̊ vł apte vt cũ p̃diũ mĩoeis Hie nat᷑ ſine decreto et ſił ia. ve Randnlerer Pie aũt ibi fraus multipłr.peimo de pſona ad ꝓ ſonã vt cũ tutoe emit de bonis pupilli p ĩter poſitã pſonã ſuo tñ noĩe · Scðo de re ad rẽ vt cũ q̃s filiofamilias nõ mutuat pecumã quia ꝓhibet᷑ .ſ aliã re vt ip̃e illa vendita vtat pe cuma.Tercio ð ↄtractu ad ↄtractũ vt cũ vir et vxoꝛ ↄſtãte mrimonio nõ donant muicẽ qe ꝓhiben᷑ ſʒ cã donatõis vendũt · Quarto de noie ad nomen xvt cũ ille qᷓ ꝓbibet eſſe ptãs alicuiꝰ teree ſe facit eligi in defenſoꝛe ł ꝓceu ratoꝛẽ qð idẽ eſt mutato tñ noĩe. Quĩto de fa cto ad factũ vt cũ q̃s vendit tibi ancillã ſuã eo pacto ne ꝓſtituas eã in lupanari tu vo po ſiiſti eã m caupona vt ibi miniſtret qð ẽ mdez qᷓ;tuʒ ad effectũ. te pactũu rei turpis vł pa ctũ turpe vł pactũ impoſſibilis rei de inre vł de facto nullã obligatõez indueit · vt ex · e · c⸗ vltpactũ aũt rei turpis ẽ ſi dicã ꝓmitto tibi ꝙ ĩterficiã tale· pactũ turpe ẽ pactũ turpiter ſiue turpi ↄditõe de re licita factiᷣ · vt Pmit⸗ to tibi·x· ſolidos ſi ĩterfeceris talẽ.pactũ im⸗ poſſibile de iure et de facto eſt ſiqs ꝓmittat ſol ẽ penetrare: impoſſibile ð mre poſſbule de facto ẽ ſiqs ꝓmittat re ſacrã.poſſibile ſed ſu b ↄditõe impoſſibile è ſiqs ꝓmittat mihix ſol idos ſi dedero ſibi ſolẽ · t vo ſit pactu poſ ſibile de jure et de facto valet · ex · e· c. ij. ſi ãt ſit poſſibile de iure et impoſſibile de facto ſi impoſſibilitas ſit ppetua nõ valʒ.ſi ſit tpalis valet.ſ expectat' donec poſſibilitas adueiat niſi ſit votra bonos moꝛes · Itẽ pactuz inter dtrahetes vt dolus p̃ᷣſtet nõ tenet · Hh em̃ eſt iudicio bone fidei ↄtrariũ.ff.de re:iur̃.otra⸗ ctus · te pactoꝝ alia ſũt nuda alia veſtita Muda ſut illa q̃ nõ ↄtinet cãm.nulliꝰ em̃ effi cacie eſt alicuiꝰ rei traditio ſme cã. et etiã di cunt nuda pacta illa q̃ non veſtiunt aliquo ſex infra ſeriptozuzʒ et hec pacta nuda nõ ſũt efficacia ad agendũ vł obliganð licz poſſmt ad def endendu · Dacta vo veſtita dicunc ſex modis ſcz re · vbis· lris.dſenſu · coherẽetia con tractꝰ.et interuẽtu rei · de pᷣmis ꝗq̃tuoe ſunt ex empla ſupᷣpoſita ti : de obligatõibꝰ ar.iij · de coheretia dtractꝰ eſt exemplũ tale vedidi do mũ et in ipᷣa venditõe interueit pactũ ꝙ ego „ debeã moeari in ip̃a domo vſqʒ; ad annũ · hoc pactũ ſi ꝓ ſe nudu eſſet nõ valeret· ſʒ qe veſti⸗ tũ eſt coperetia Otractꝰ vł vebitõis valz· de interuetu rei tale pᷣt exemplu pom ꝓmiñ ali⸗ q̃d dare tibi vt dares vel faceres almò mihi vñ ſtatim cũ dedero tibi qdð ꝓmi veltitũ erit pactũ ex ꝓpte mea: et ido interuetu eiꝰ qð de⸗ di tibi es obligatꝰ mihi ad dandũ illõ qð p miſiſti mibi. vn hmõi pacta veſtita ſũt effica cia ad obligandũ et ad agendu ꝓba B inſti. de v. obli te pactoꝝ alia ſũt clara et hoc ſi ſint ſolemter facta ſùt oĩno ſeruãda. Slia ſut obſcura vt illa qᷓ poſſunt hr̃e duplicè intelle ctũ et ̊ ſũt ĩterpᷣtanda ↄtra ꝓferente qe in eꝰ — Squit videre de tercio ſcʒ ad quos poe⸗ Irigun' vires pactoꝝ Circa qò ſciend ꝙꝙ; poeri gunt' ad pſonas illas inter ꝗᷓs ſũt facta regulariter.poerigunt' etiã ad ꝓſonas alias in caſibꝰ aliqbꝰ.vn qð ðᷣe ꝙ pacta ĩter alios acta alijs obeſſe nõ debęet: ex·de trãſac·. veni ens · ho ven ẽ qñ ſũt oĩno alij· obeſt em et ꝓ⸗ deſt pactũ ꝓcuratoꝛis dño· debitoeis fideiuſ ſoꝛi:mgr̃i ſocietatis ſocietati · ꝓdeſt ec pactũ tutoeis pupillo·ſerui dño.filij patri ·et ð his oĩbꝰ.ff.ð pac·de Pᷣmo.l.vna.et note ᷑ ð ſcõᷣo l.vlt.et de tercio.l.mgri.de q̃rto.l. tutoees. de quĩto et ſexto. l . ſi tibi · et · l. ſe · Item pactũ pdec eſſoeis obligat ſucceſſoꝛẽ ſicẽ pr̃is filiũ ſi fuerit pactũ vtile eccleſie:ex · de ſo·c.j·.alias ſecꝰ eſt.ex.de p̃ca:c.ij.: Quartũ ſcz ſupꝑ q̃bꝰ nõ poſſumꝰ et ſup qbꝰ poſſumꝰ paciſci ptʒ ex S Wer ea aptiꝰ ꝓferee . ff · e . veteri bꝰ. ſupᷣdictis in ti:dò ↄtractibꝰ inutilibꝰ rõe reꝝ Mota tñ h ꝙ multa poſſũ facere ad q̃ ñ poſ um me aſtri gere pacto· Itẽ pactũ de futura ſucceſſione nõ tenet niſi de ↄſenſu eiꝰ cuiꝰ eſt hereditas.C.e.l.inde.Ite nullꝰ paciſci pᷣt ð rebꝰ alteriꝰ niſi ð volũutate eiꝰ vt ibidẽ. Sne vide de quito ſczʒ ð effectu pacto ru. Circa qð ſcienð ꝙ pactoꝝ effectꝰ eſt vt illõ qð in pactũ deducit obſernet. ex. e.c et · iij · St licet m leges ex nudo pacto non oꝛiat᷑ actio vt etiã dictũ e ſup̃ et hetur .ff. e. iure · gen . J. ſzʒ cũ nulla:niſi in qeuſdã caſibuſ ſizm tñ ius canonicũ ex nudo pacto et ſimpti⸗ ci vbo aliq̃s efficaciter obligat' et ↄtra eum actio dat · ex · e· qliter· St ẽ rõ qe cuʒ qͥs vemt Otra ſimplex verbũ moetaliter peccat.xxij.q j·pdicandũ. In ſũma igit nota ꝙ ſeruanð eſt ome pactũ ſi ſit tale qð ſeruari poſſit ſine de⸗ trimto ſalutis eterne vł ſalutis coæpab etſi ſit licitũ et poſſibile.ſecꝰ ẽ ſi ſit illicitũ et impoſ ſibile et mhoneſtũ · ex · e · c · vlt · Inde e ꝙ ex pa cto nõ hzʒ locũ ſucceſſio ĩ ecciĩ a dei ·ex · e.acce pimꝰ.nec pᷣt augeri ceſus.ex· . clerici⸗pactũᷣ tñ autoeitate pape factũ ẽ ſeruanð.er· e.c. ij. alias ſi ſit ĩpoſſibile de iure b de facto ñ ten⸗ vt dictũ ẽ ſup· ff· de re. iur. ĩpoſſibiliũ.etiazʒ ſi interueĩ at mrametũ · Nota etiã ꝙ frãgenti fi dẽ nõ eſt fides ſeruãda etiã ſi ſit mramero fir mata . ex · e de ſymo· dilectus et · C. e. cu ꝗpo nas · Ite pactũ qð ſit dolo mitũ nõ valet:ex. de rey pmucuʒ vninerſoꝝ. Etem ſi ſit alteri capcioſum.ff·de rei vendi: ſi illud qð in fi. — Sõ”õ Fd hec etiã nota ꝙ pactuʒ poſteriꝰ piudicat peioei· C.e·pacta nouiſſima · ar: ex· de cen. cũ olim. Itẽ Ootractus ex duentõe ſiue pactõe lege es foemã accipiũt.ff.ð re· iur̃.l.ↄtractꝰ Ite ſi mn pactõe ↄtractꝰ appoſita ſit pena · ſo⸗ luta pena ↄtractus nõ tenet niſi ſit dictuʒ ꝙ; pea ſoluta otractꝰ maneat firmꝰ.ff.ð trãſa· qui fidẽ /tẽ qñ ↄtractꝰ nõ tenet:pena appo⸗ ſita nõ tenet.ex·.de foꝛo ↄpe·ſi diligenti·qñ vo ↄtractus tenet pena tenet· ar· ex · de arbi. dilecti ·et ð pca.ð pcarijs in glo:Ite volũta⸗ tes Otrahentin mag ꝙᷓ exceptio vboꝝ ſüt in⸗ ſpiciende . ff · q res pig · obli.poſ.ſiq̃s · Htẽ qñ dubitat de intentõe dtrabetiũ tũc fozme cõ tract us e ſtandũ:ex ·de pigno.illo.ſ ſi oſta⸗ ret de ↄtractu ſcptura eſſet intplesoa n 2 va . qð agit᷑.l.j.et.iij·et in.c.illo.in glo· Ite pacto p̃uatoꝝ iuri publico nõ derogat nec renũciari p̃t · ex · de fo. ope· ſi diligeti · vbi ðe qꝙ clerici nõ poſſũt renũciare iuri illi.ſ. ꝙ cle rici nõ tenean rñdere coꝛã indice ſeculari qe H ẽ introductũ in fauoæzẽ totiꝰ cleri.Diſtiguit aut gof · ti .· de Puib · ꝙ ſi ius ſit publicũ auẽte ſcʒ inſtitue tis et vtilitate ſcʒ cõitatis: pactis pᷣuatoꝝ tolli nõ p̃t vt ſi paciſcar ne furti cõ⸗ mittẽdi noĩe agaz· ho em ius ſczʒ vt maleficia punian' e ius publicũ aucte et vtilitate et iõ p pactũ tolli nõ pᷣt. ffde pac·ſi vnꝰ.ꝗ.pacta et idẽ e de ſil ibꝰ. Si vo ius ſit publicũ auẽte et peiuatũ vtilitate vt tutele et cure.cca hãc actõeʒ ſcʒ iuxta tutelã et curã tollendã habz pactũ et renũciatio locũ.vt.C.et.ff᷑. de pac. in ꝓb ibꝰ legibꝰ. et idẽ ẽ ð ſib ibꝰ. Ius g pub licũ ↄtingens vtilitate nõ cõem ſ̊ perndtap pactũ tolli p̃t. Ite ea qᷓ ꝓmittunt ob nimiã reuerentiã alicuiꝰ nõ obligãt.vñ ſi libertus ob nimiã patroni reuerentiã ↄſtringit ſe pe⸗ nali obligatõe ſi patronũ offederet nõ obli⸗ Sat᷑.ff.q̃:re ac·nõ da.l.j.c tẽe oĩa bonos moæees ĩ pacto vb ſtipulatõe deducũt nulliꝰ ſũt momęti · C. de inuti · ſti · ex eo. Atẽ ſim cañ.ſi ꝓmiſi ñ accuſare debeo denuciare Si vo ꝓmiſi nõ denũciare pactũ ẽ illicitũ.ex e·c. vlt.in lo· te pacta duẽta q̃ neqʒ do⸗ lo malo neqʒ ↄtra leges neqʒ in quibꝰ fraus alicui fit facta ſũt ſeruãda·ait p̃toe.ff.ð iur̃. Sen·. Item pactũ pena vallatu ſi ſit dtra le ges ſiue ↄtra canones nec pactũ tenet nec in ramentũ ſuꝑ hoc pᷣſtitũ vt ibidẽ· . vlt. Si vo ſit p̃ter leges ñ tenet pactũ ſʒ pena tenet p̃ter legẽ eo ꝙ fiat ſtipulatio alteri · vñ ſi tał ſtipu latio fuerit vallata pena:pena tenet ſʒ nõ pa ctũ ·ff · de v·obli.ſtipulatio iſta.ꝗ. alteri.ſi ãt ſit ſim leges gunc tenet et pactũ et pena. ita tñ ꝙ alteꝝn qð voluerit petet · ff. e · reſcptũ. ¶. ſi pacto· hec inno· ¶ Item ſiqs ꝓmittat gnali ter alicui dicẽs qᷣdqꝗd petieris dabo tibi in ta li ꝓmiſſione mtelligunt excepta oĩa illicita et ea ꝗͥ ſpecialiter nõ ꝓmiſiſſet-hec bñ. ex · de homi.cũ iuramẽeto.ar.ex.de iurein. veniens ¶Anſup nota ꝙ pacta mita p fres mĩos es vł Picgto⸗s vel alios medicantes cũ rectoei⸗ bus peochialiũ eccian ſup iuribꝰ peochiali bus·puta exhibitõe ſacramtoꝝʒ oblatõnibꝰ tra 12 4 iure funerãdi et ſib ibꝰ vel ſupꝑ alijs qᷓbuſcũq; ſi facta ſint ꝑ pꝛioees vł gardianos de ſuoꝝ Ouentuũ ſiue locoꝝ ↄſenſulicz auẽtas ſedis apoſtolice nõ interueneri twel licentia ſin ge neralis p̃lati vel capituli ſunt ſeruãda dũmõ ſint alias licita et honeſta.li.vj.e.quãuis. quit᷑ videre de ſexto ſcʒ de ↄditõibus appoſiis in ↄtractibꝰ.et quidẽ de cõdi tõibꝰ appoſitis in ↄtractibꝰ ſponſaliũ et ma . SSSõõ trimonij determinat' infra libeo octauo. vbi agit de ſponſalibꝰ et matrimonio. vnde hic agendũ eſt tantũ de oditõibꝰ appoſitis in cõ tractibꝰ alijs 4 Circa qð nota ꝙ in ↄtracti⸗ bus alijs apponi pᷣt ↄditio ↄtractuʒ ↄſtituẽs verbigra dono tibi h ſi feceris aut dederis michi illò. te em donante vel facitente illud donatio ↄſtituit.ff·de cõ.et de · qui heredi. qnq; addi pᷣt ↄditio ↄtractũ pimens ſen adꝛ⸗ ens vbigra dono vel lego tale fundũ ſi nõ manumiſeris tale ſeruũ:ſtatim em donatõ vłb legatio tenet vel valet.ſj ſi manumiſeris adi mic vtrũqʒ vt ibide.l. cũ ſub hac oditõe· ¶De tranſactõibꝰ ti· viſ. Emde ↄſiderandũ eſt de trãſactõibus At peimo ꝗᷣd eſt traſactio et vñ dicit. ſcdᷣo ſuꝑ quibꝰ trãſigi p̃t· tercio q̃s eſt trãſactionis eff ectus· Circa peimũ ſciendũ ꝙ; trãſactio eſt de re dubia et lite mcerta necda finita nõ gratuita pactio.ff.e.l.j.qð autẽ ðe et lite incerta pon trãſitiue· q̃ſi di.et re ĩcer⸗ ta lite · i . ꝓpter litẽ qe q; diu lis pẽdet facit rẽ dubiã et incertã- lite aũt intelligo pñte et fu turã qe etiã ante litem ↄteſtatã trãſactio fieri pt.fᷣ.de cõdi· et demõ. ele ganter. J ſiqs poſt litem etã intelligo iuſtã vel iniuſta. C. e. l. ij ſi tamen agens credat ſe iuſtã cauſam fouere alioquin ↄtra. ff.de ↄdi.inde.in ſũma. ita tñ ꝙ diſtingnat inter in ſiſtentẽ et reſiſtentez vt ſi actoe ꝓꝑ calumniã inſiſtat nulla fit trãſactõ Si vero reus per calummã reſiſtat tunc actio quo ad eum valet. C. e. ſub pᷣtextu. licet per aliã viam hoc eſt p actionem de dolo vel re⸗ plicatione doli cõſul atur actoꝛi vt ibidez di⸗ cit᷑ quãdo reus dolo inducit actoæe ad trãſi⸗ gendum. Hõ gratuita ideo dicit᷑ qe trãſactio vllo dato vel peomiſſo vel retento niſi peoce dit. ex · e · ſup eo.et.C.eo.tranſactio. Mõ fini ta ideo dicit quia ſi iudicatum eſſet nec ap⸗ pellari nec retractari ſententia poſſet. nec ſi dubitaret᷑ de ea tranſactio nõ teneret: Ff. eo et poſt rem.poteſt enim eſſe ꝙq reus dicit con demnatus ſum tibi ad decem ſolidos · et veꝛꝛ eſt ꝙ debeo ſi tñ vis eſſe ↄtentus de quĩqʒ ſta tim dabo et tunc trãſactio nulla eſſet· ſed etſi iudicatũ negaret ꝓbatio tamen ita apta eſſet vt negare non poſſet adhuc idem eſſet. C. de poſt·.ꝗ ſententiã · Dici aũt trãſactio q̃ſi actio nis trãſitio eo ꝙ qͥ tranſigit ab actõe trãſit et diſcedit et ita dicitur ꝗpeie tranſigere actoe.· impeopeie vero reus. C. e. l. ij. Caquit᷑ videre de ſedo ſcz qui tranſigere poſſant.· ¶ Circa qð ſci endũ ꝙ trãſigere poſſunt dominus compos mentis habens li⸗ beram aòmiſtratõem.maio⸗xxv· an. mĩoess 7 ——LcLeaͤnone em̃ hic ſicut al ibi vł dſernan illeſi nel reſti⸗ tuunt' ĩ intega ſi fuerit adulti tutoees ñ hñ tes · ¶ Ite tutoees et curatoees eoꝝ et pſides ꝓuĩtiaꝝ et pᷣlati cł iaꝝ et ꝓcuratoees hñ⸗ tes mãdatũ ſpeale ł etiã gnale cũ libera ad⸗ mĩſtratõe· Kce dati in rẽ ſuã·fł.de ꝓcu· mãda to Cte capłm traſigerę nõ p̃t vacãte ſede· ar.ex.ne ſe· va· c. ij · et. uj. Ite pᷣlatus trãſige nõ p̃dt in cã eccĩe ſine ↄſenſu capłi· ex·e· Otin Sit.ſiẽ nec p̃t alienare· x.qᷣ·ij· h iusſi vᷣo hha beat lr̃as de rato a capło ſuo.ſ. Otinetes ſim phr ꝙ qdq; d ſuꝑ tali negocio fecit ratũ Hebit trãſigere pᷣt · vt in· c iij · in tex · et in glo · Et ꝙ ðde ibi ꝙ ſi trãſactio fuerit ſeruata aliquot an nis capł m eã reuocare ñ poterit· ac ſi in eã ñ ↄſenſerit. h idðo ðᷣe qę ſi trãſactio fiat ſjm fo⸗ mã iuris pᷣt reſcindi ĩfra qᷓdeienmũ ſi eccia ſe leſam ꝓbauerit. ex · de reſti. in inte · reqſiuit · alias nõ pᷣt venire ↄtra trãſactõz· etiã ſtatim exquo oſenſit · C· e. qnãuis · t ſim hoc ſupple maxie qe idẽ eet ſi ſeruata nõ fuiſſet· ſic expo nit glo · bn ·ponit etiã ibi alia expoſitio quã omitto“ Nota eẽ ꝙ ſi trãſactio et Oↄpoſitõ fa cta inter ꝓſonas aliqᷓs ꝓ ſuperioæẽ ſceʒ oꝛdina riũ ofirmet. ſ.a pnꝰ eſt reał et ppetua alias eſt pſonałvñ nõ durat miſi din viuit ille qᷓ trãſegit ¶Ile tñ q̃ trãſegit eã reuocare nõ p̃t· ex. e.venies · in tex· et ĩ glo.Cõfirmatio tam̃ pape trãſactõzʒ q̃ ꝙᷓtũ ad ꝓſonas erat pꝓſonab fact realẽ ſi papa h̊ faciat ex certa ſcia qͥ etiã facere p̃ᷣt ꝙ illa q̃ᷓ nulla ẽ ſit aliqᷓ · xvj·q·j·c· fi . eſt maiꝰ.h̊ bn. Ep̃s vo et alij inferioꝛes nõ pnt immutare naturã rei: et iõ ſi trãſactio ẽ plonalł pꝓſonalẽe ↄfirmat.ſi reab realẽ ita vi det qᷓbaſoã. tẽ qñ trãſactio vł pactũ ab im⸗ cio nõ valuit ꝓꝑ pape ofirmatõz vigoeẽ ſumit pᷣt · Circa qð ſcienð ꝙ trãſigi pᷣt in oibaus cinilibꝰ.C.e.cãs In crimĩbꝰ aute interueire pᷣt trãſactio in his q penã ireogãt ſangnisC e· trãſigere. et· ij · q: iij· J. notandũ · v. in oĩ bꝰ. actoꝛ tñ tũc ĩcidit ĩ turpilianũ · ff· ad turpił ab actore ſſz B nihil ad reũ cui ignoſcit᷑ ſi ta li mõ redimat ſangnẽe ſuũ:ff.ð bo:eoꝝn qᷓ añ ſnĩaʒ ꝛc.l.j.Noc tñ fallit in adulterio· vt ĩ ·. trãſigereſqð tñ vide hodie coerectũ in autc- vt nulli iudi ꝗ. adulterjũ ſvel foste obtinet ĩ maritoſol veriꝰ trãſigi ibi nõ de re dnbi lite ĩcertaſſʒ recõciliat ↄuict a ſtn crimibꝰ q̃ nõ ireo gãt penã ſangnis ñ p̃bt fieri trãſactio 2 ex . e · c.·.· in tex · et glo· . Sea vidẽé de tercio ſcz ſup qᷣbꝰ trãſigi ſ fit gtuita pactio ł remiſio.ff· ð wureę:fiſci· l. in fiſci · t ide ð adulterio pᷣt dioiſ ſi ãt reꝰ data pecuĩaſtraſigat cũ actoꝛeſtrãſactõ nulla eſtſet reꝰ habec ꝓ ofeſſo· ff. de p̃ᷣuaricato:in oĩbꝰſet in dicto· . notanð.v. in oĩbꝰ fallit in crimie falſi.C.e. trãſi gere u nullũ crime ireoget pena ſangniſ xxiij.q his a q̃bꝰ ſet ex.ne cle·ł mo. ſnĩaʒ in nullo g crimie trãſigiꝰ tẽ in alimetis nõ trãſi gic niſi cum decreto pᷣtoꝛis qð nec alter mãdare p̃t· inqrit tũ pᷣtoꝛ de cã ð mõ et ð pſo ni8. ſi tñ alimeta ſint futura et debita ex vo⸗ Lũtate vlteima.vł donatõe moꝛtis cã.vl ſi ali qð hoꝝ defuerit trãſactio ñ tenebit· In caſu tn nõ reqrit p̃toe·ſcʒ cũ alimtariꝰ ↄditõʒ ſuã melioeat. C.e.de alimetis· Iteʒ in otrouerſijs ꝓficiſcentibꝰ ex teſtamto nõ pᷣt trãſigioenſi im ſpectis vᷣbis teſtameti · ff· e.l · fi.¶ Ite trãſigi tur ſuꝑ ſeruili et aſcripticia ↄditõe· ff.e.l.fi. Icẽ nõ trãſigit in accoibꝰ famoſis deſceden⸗ tibꝰ ex maleficio vt in actõe Ffurti · et bonoꝝ raptoꝝ miuriaꝝʒ · ſecꝰ e in actõibꝰ deſceden tibꝰ ex ↄtractu vt in actõne mãdati.tutele et depoſiti · ff. de his q̃ no-infa.l.furti.et.l. m actõibꝰ.In ſpualibꝰ aũt nõ pᷣt trãſigi · ſ.vt de tur aliq̃d tpale ꝓ ſpuali q h ſymoniacũu eèt ex ·e.oſtitutꝰ iĩmo ſi aliqui litiget ſupꝑ bñficõ nõ pñt trãſigere·ita ſcʒ ꝙ vnꝰ expẽeſas in lite factas ſoluat et alter lite cedat. ex ð pac. cuᷣ pdem.pᷣt tñ in eis amicabib ↄpoſitio fieri · ex e. ſup eo. Scom tñ gof· in ſu · e.ti · et ex · e. c · ij et hoſti ·ſi tpale detur ꝓ ſpũali auẽte iudicis ſiue ſupioeis ꝓ bono pacis expiat? viciu ſy⸗ monie: e? ·de pben.nihbil. cñ bn.vide ibidem ſentire otrariũ dices. ꝓ ſi papa nõ toleraſſet Opoſitõzʒ ibi factã auẽtas iudicis nõ ſufficie bat qe h de iure nõ poterãt · vñ dicit ibi papa nos eã hoc adhibito moderamie toleramꝰ et ad cpꝑs tm̃ vt ſequit ibidẽ· Dotelt tñ fieri trãſ actio in ſpalibꝰ vt de' ſpuale ꝓ ſpuali ſicut dicimꝰ m pmutatõe· ex · ð re ·pmu.adò qſti ões in tex · et glo:et inno: er ·e · ſtatuiꝰ. Diſti guut tamen quidã ꝙ dare ſpirituale peo ſpirituali eiuſdem generis eſt licituzʒ · vnde poteſt fieri tranſactio talis ſcʒ ꝙ vnus accipiat decimas in vna prochia et alter m alia. vel vnus be⸗ neficiũ vnũ et aliꝰ al iud cũ ↄſenſu ep̃i ſiẽ fit in ꝓmutatõedare vo ſpuale ꝓ ſpuali alteriꝰ generis eſt illicitũ vt beneficiũ ꝓ iure patro natꝰ. Et dicut quidã ꝙ ho bn· ĩnuit.c. ſuꝑ eo in ſuis ex emplis· ſtẽ trãſigi nõ pᷣt ſupꝑ mmria illata ſine iudicis aucte· ff. qᷓ no.imfa.l.furti Itez nec in mure pronatus cũ ſit ſpuale.ex.e. pᷣterea· Itẽ nec in iure ſubiectõis ſpũalis.ex. e · Pterea · Stis tñ remitti p̃t.ex de puib.cũ oli eps vo p̃t in remiſſione reſtituere cenſũ ſibiĩ recognitõezʒ dommij ſoluenò ꝓxe cenſi.oĩs aĩa · vb ad pcepte libertatis indicium. ex. de puił · recepimꝰ· venit aũt in gnale remiſſone remiſſio oĩm tpaliũ.nõ aũt viſitatio nec ꝓcu⸗ ratio·ex ·de dona ·paſtozał.nec cathedeaticũ vt ibidẽ:vñ nec iuriſpicio ·xvj.q:ij:viſis ĩ fi. nec reueretia· C.ð bo.li.l.vl.Sʒ et ſm guil. ex ·e·pᷣterea:et hoſt.nõ tenet Facta trãſactio. ec ĩ ſubiectõe tpali qᷓ e ĩter dñm et ſeruũ niſi ſit dubiũ vtu ſit ſeruꝰ ille de ꝗo qrit᷑᷑. C.e.in terpoſitas· hoetãdꝰ tñ e dñs ſeruae pactũ.C de liberali cã affines· in tex· e glo.¶Quid ſi ſuꝑ eccia agat nũq̃d trãſigi poterit. S q; nõ. ex.e· ↄſtitutꝰ.qð ĩtelligit qñ agit de ec⸗ cleſia tanꝙᷓ de ti · ſine bñficio ecciaſtico.ex.e ſup eo ſi tñ duo epi b duo moãſteria agãt de eccĩa ↄtẽ dẽtes ð etate eiꝰ ł de ꝓgetate ali cꝰ pᷣdij· vtxvjqnj: iter memoeatos.tũc trãſ actio locũ hʒ ſiẽ et pmutatio dum tñ nõ det tpale ꝓ ſpuali: ex:ð re ·pmu·ad qõnes.puta ꝓꝙ vnꝰ habeat vnã ecciaʒ et alter aliã vł vnꝰ habeat aliqᷓ ſpũalia in vna eccłia· et alter in alia· hec gof · et bi· in. c· ſupꝑ eo· et idẽ inno. ex ·e.c·ſtatuimꝰ. Nota mſuꝑ ꝙ qᷣdã ſũt ĩ q̃bꝰ nec ↄpoſitõ nec diſpeſatio nec trãſactio locũ hʒ.vt ꝙ; vir dimittat vxoæeè et aliã ſubducat· q; monachꝰ exiſtes monachus ꝗpe iũ habeat cꝙ ſubiectus ſupioꝛi in licitis et honeſtis nõ obediat · et in ſimil ibꝰ. ex · e · c .· fi· Squit' vide de qrto ſczʒ ðò trãſactõis effe ctu. Circa qð ſcienð ꝙ trãſactõnis effe⸗ ctus ẽ vt ome inſtrumentũ ꝓtinẽs ad cãz ſuꝑp qᷓ eſt trãaſactũ et q̃dqd aliud eſt qð opẽ ꝑtibꝰ feree pᷣt ſit oĩno caſſu:et ſola trãſactio robur obtineat ꝓpetuũ:ex · e.c.j.hꝰ ẽ veꝝ ſm glo· niſi dolo tal trãſactio ſit extoeta · qe tũc n va leret · C. e · ſub textu . lle tñ q̃ dolũ adhibuit eã reuocari nõ p̃t.vñ liczʒ poſtea inſtrumenta repiant. niſi tn lis reſtaurabit.C.de trãſac. l. ij ·. et ex de ſen . et re · iu. inter monaſteriũ · et c · ſe · hec bn. Itẽ trãſactio pena vallata ma net infirmitate ſua etiam ſoluta pena.ff. de trãſac.qᷓ fidẽ q Ice trãſactio tenet etiã ſi trãſi Sges decipiat᷑ vltra dimidiũ iuſti pᷣcij. qe ma⸗ Znũ ↄmodũ è a lite recede · ff· ad treb · lucius · fi · et ex de emp· et ven.cũ cã.vbi ꝓła de B in glo:· ſi tñ trãſactio inita fuerit ex falſo m⸗ ſtrumeto liczʒ ĩteruenerit iuramtuʒ retractani dz ꝙᷓtũ ad illð qð fuerit ↄpoſitũ ex inſtrumto falſo alijs manetibꝰ firmis · C. e·.l. penalis. ite ex eo dat exceptio in oĩ eo de quo fue⸗ rit actũ et trãſactũ · Vñ ſi fuerit gnalis peti⸗ tio et nal is trãſactio in oĩbꝰ obſtabit excep tio.C·e· nõ ẽ.niſi reꝰ occultauerit dolo ſpem de ꝗᷓ deceptꝰ ẽ acto⸗.ff.de pac.tres Si vo ſit gnalis petitio et ð ſpe facta trãſactio in illa tm ſpe nocet exceptio. Et idẽ eſt ſi ſit ſpẽalis pPetitio et generab ꝙtũ ad vᷣba trãſactio.C.e. cũ aqliana · et· l.q̃ cũ tutoeibꝰ..fi.Et idẽ eſt multo foetiꝰ ſi vtraqʒ ſpeab fuerit· ff.de pac. ſi vnꝰ..pacta· Si vo petitio ſit indefinita ſic ꝗcũq; trãſactio ſequa nõ obſtat niſi in ſpẽbꝰ ĩ iudiciũ deductis · C.· ei ſi ex fłis. t G e effe ctus trãſactõnis ex ꝓte rei. Ex pte vo actoꝛis nõ dat actio òe trãſactõe vt illõ det uł fiat qð ↄuenit dari uel fieri vt recederet' a lite qꝛ redire pᷣt ad veterẽ actionẽ. Et ſi opponatc᷑ ex ceptio ex trãſactõe replica bit actoꝛ ꝙ fides nõ dz ei ſeruari qᷓ vult ↄtra pacta verſari.C.e ſi apud acta·et er ·de iureiu· puenit. Si autẽ actoei nõ ſupeſt actio vetꝰ.dat' ei ðditio ob cãz ðtra reũ vt ſe reponat ad pᷣmã obligatõeʒ ff. de Oodi · cã · data ſiqᷓs · VYel dac actoꝛi actio pſcriptis vbis ad intereſſe · qe do vt des vt B remittere ſit dare· ff.de p̃ᷣſcrip. v.ob cã .ð do lo aũt nõ agi? actoꝛ qe ad traſigendũ dolus nõ fuit licet ex poſt facto reus dolo qᷣdẽ fidẽ nõ ſeruauerit· ff.de do.l.j.G. ſiqs . Si ãt acto⸗ ad trãſigendũ dolo inductus fuiſſet de dolo aget. C: e.l. actione. BDe emptione et venditõe · ti · viij. Oſtea ↄſideranõ e de ↄtractibꝰ inſpe ciali. Et peĩo de emptõe et vendirõe · Circa qð videndũ peimo de areis ꝗᷓ ſo⸗ let dari vt in plurib⸗ ante veditõez · ſcðo q̃d eſt vẽditio et emptio· tercio de vẽditõis diui ſione · quarto de quo quelibet venditio pfi⸗ ciatur · quinto ad queʒ ſpectet periculum rei vendite · ſexto ad quid tenet veditoe empto ri et de actione vmꝰ contra alium vt faciat qð debet · ſeptimo de impedimento pſtito cõ⸗ tractai ꝑ ereoze dolj uel deceptõez. octauo qd de põderibꝰ vł meſuris falſis · nono ð ca ſibꝰ m q̃bꝰ cogit᷑ ꝗͥs vendè rẽ ſuãdecio ð ne Sociatõibꝰ ſiue metcatõibꝰ q̃ ↄſiſtũt in ven⸗ dẽdo uel emẽdo· vndecio de qbuſoã caſibus dub itabilibꝰ circa materiã iſtã · duodecĩo de monopolijs · Crrca peimũ videnð eſt qd ſit datio area et qͥd opet et q̃ ſit pena areaꝝ · 4 Circa pᷣmũ ſcienð ꝙ donatio areaꝝ e argu ẽtuz emptõis et vèditõis otracte.vñ bñ pᷣt emptio et vẽditio ↄtrahi ſine area ſʒ ꝑ eaʒ fit euidẽtiꝰ iter emente et vedentẽé de pcio ↄmiſ ſo.ff·de ↄtrahe · emp · qdᷣ ſepe in pnꝰ. Si etiaʒ interuenerit area nichilommꝰ pᷣ̃t vterqʒ; rece de ab emptõe b vẽditõe. licz pemtẽs penã ar raꝝ ĩcureat.niſi ið qð e datũ loco pᷣcij ł ꝓtis Pcij interueiat · vt qe dicat emptoꝛ do B noĩe aree et ꝓ pte ſolutõis pᷣcij . tũc em altero eo⸗ rũ iuito n recedet᷑ a ↄtractu vẽditõis. qe cũ pciũ vł ꝓs pᷣcij ſit ſoluta res deſimit ee integ qð nõ fieret ſi noĩe tm̃ aree datũ eet · ꝓban C·qũ li .·ab emp.rece.l.ij .· aree em nõ pcia ſʒ pignoea dicũt [Opat aũt datio areaꝝ vt ptes Otractũ pꝓficiãt metu pene aree· Free ãt pena ẽ vt ſczʒ ea ĩterueniete ſi pꝑ emptoee ipᷣm dantẽe ſteterit quo minꝰ impleat᷑ pdit qð de⸗ d it. SBi vo ſteterit ꝓ veditoæe areã recipientè reſtituere cogit duplũ.i.illud qð recepit et em de ſuo ſiue vẽditio ſit celebeata ĩ ſcnptis ſiue ſine ſcriptis vt inſti · de emp.et ven · J. in his aũt:et mchilomiꝰ ſm bulg· et io· agetur ad ĩitereſſe · ſzjm mar.et accur · ſatis e ꝙ amit tant aree · SGcõm vᷣo hoſti. ſi area det᷑ ꝓ area et ꝓ ſolutõe.va eſt ſnĩa pᷣma.ſi aũt tm ꝓ area vera ẽ ſcdᷣa?«« Sz nũqd idẽ ẽ de pignoeibꝰ da⸗ tis ſcʒ ꝙ is ꝑ quẽ ſteterit ꝓpdat ꝓignus.· c ꝙʒ ſic qe aree ut dictũ ẽ pignoꝛa ſut · et ſiłr ꝓ da tionẽ pignoeis res nõ deſinit eſſe integ. Et B intelligo ſi illð qð ẽ datũ ſit pignꝰ ſimpłr et ineſtimatũ · Si vo eſtimatũ ſit et adiectũ ꝙ ce dat peo area et ſolutõne tunc res deſmit eſſe integra ſicut dictum eſt ſup̃ de area.ar. C. de reſcin · ven. pᷣcij. Equit vidẽe de ſcoõo ſcz qd ẽ venditio et emptio.Circa qð ſcienð ꝙ vẽditio ẽ ali⸗ cuiꝰ rei ꝓ certo p̃cio datio.Et emptio ẽ alicꝰ rei ꝙ certo p̃cio acceptio Et ſic colligi ꝙ ĩ B Otracta dñt eſſe duo.ſ.res et p̃ciũ.res qᷓ̃dẽ ex ꝓte vendẽetis· Et ↄplecti q nomẽ rei tã coepa lia q̃ de ſui natura pñt tangi vt fũdꝰ veſtiſ et ſibia ꝙᷓ incoepalia vt iura et actões.tã pñtia vt ꝗᷓ iam ſũt in reꝝ natura·. ꝙᷓ futura vt q̃ nõ ſunt ſed futura ſperant᷑ vt futuri fructus an⸗ cille et iumeti ptus· tã demõſtratiua ad ocu⸗ lũ vt que ſubiacent ſenſui viſus et tactus.q; demõſtratiua ad ĩtellectuʒ vt qᷓ pcipiũt ſolo ĩtel ectu vt ẽ dimidia l tercia ꝓs ſumdo ꝓ ĩdi uiſo Et ſie res oẽs vẽdi pñt dumõ ſint tłes ꝙ ſi mif 8 tur red⸗ red da⸗ d eb ret ce ſſe „de et Ar c⸗ 16 pe et t n n⸗ do d ſup his otrabi poſſit· ſũt em̃ aliq̃ res ſupꝑ qᷣbꝰ trabi nõ pᷣt ut habitũ e ſupea de otractibus mutibibꝰ roe reꝝ · x pte vo emẽtis dz inter⸗ uenire pciuù ven ecertũ et oſiſtes in pecuia numerata. ven dicoĩ. vero aĩo dʒ ſolui. nõ ſiłatu.qe ſi pᷣciũ apponaᷣ ꝓmagĩarie vł p ſi⸗ mulatoõeʒz nulla ẽ vediti debz etiã pciũ eſſe quãtitate ſcʒ certã Otines quãtitatẽ vt· x· vel xij.ſolið.vt inſti·e· ¶. p̃ciũ amũt · Et dzʒ eſſe quã titas ila pecuĩe numerabilis· qe pᷣciũ in ſola pecunia oſiſtit aliter nõ eſſet veditio G pmu⸗ tatio vel aliꝰ otractus innoĩatus vt ĩiſti · e. . pciũ · ¶ Ï?d ho nota ꝙ pᷣciũ nõ dz nec pᷣ̃t ofer⸗ ri in arbitriũ alicꝰ ↄtrahentiũ.vt dicat ven do tibi quãti voluero ł quãti volueris qe nul la eſſet vẽditio vt· C.de ↄtrahẽ · emp· in ereã tis · tñ ſi pᷣciũ uel etiã rei qᷓ emi uel augmen tũ uel diminntio in alteriꝰ pſone tercie arbi⸗ triũ oↄferat'.tũc ſi ille terciꝰ noĩiatꝰ fuerit et pᷣciũ arbitreᷣ tenet veditio:.Si tñ ille iniq̃ ar bitret ad arbitrium boni viri:i iudic. recur- rat.ff.de v.ob:ↄtinuꝰ.i.cũ ita:et hʒ h lo⸗ ũ in ↄtractibꝰ bone fidei et ĩ dtractibꝰ ſtri⸗ cti iuris.vt.ff·de opis li.ſi libertꝰ.Si vo ni⸗ Hhil arbitret nõ tenz veditõ nec ad alteriꝰ ar bitriũ recureic vt. C.ð̊ ↄtrahẽ. emp:l.vlt. Jeauin vidẽé de tercio ſcz de diniſiõe vedi tõis Circa qð ſcienò ꝙ veditionũ quedã dicunt' fieri in ſcriptis qᷓdam ſine ſcrir tis· Di ci aut vẽditio et qlibet aliꝰ ↄtractꝰ fieri in ſcriptis qñ in ↄtractu nel ante ꝓtes dueniũt ut inde ſcri ptura fiat · Sine ſcriptis vo ðdᷣe qñ nõẽ agit' inter ptes vt inde fiat ſcriptura etſi etiã poſtea fiat ad cautelã· tñ exquo nõ fuit actà ab micio dici fieri ſine ſcripto et multo magis poſtea ſi fiat nulla ſcriptura· ſic in ve ditoibꝰ reꝝ exiſtentiũ in numero pondere et menſura. In venditione em talmm nõ ſolent fien inſtrumenta . R uit᷑ vide de q̃rto ſcz quũo q̃libet vendi tio pficiat. Circa qð ſcienð ꝙ venditio illa ã̃ fit ſine ſcriptis ſolo ↄſenſu pciũ ð pcio et de re pficit.ex h̊ em̃ cogit et veditõe rem tradere uel intereſſe pſtare vt de ac. eæmp· L. j. et emptoe pᷣ̃ciũ ſoluere ut ibipe· l.ĩulianꝰ ꝙ. offerei.veditio vo ꝗᷓ fit in ſcriptis requirit et oſenſũ et finale ipᷣiꝰ ſcripture ↄoplementũ:qd tũc eſſe factũ intelligo qñ ſolenis ſtipulatio ſuꝑ illo ↄtractu celebeata· et teſtibꝰ adhi⸗ bitis fact e mandatũ a notario ꝙ vtraq; pte pñnñte ſcribant᷑ vt· C.de fi:inſtru:otractus Et anteqꝙ iſta ſint facta q̃libet ꝓs recedere p̃t a Otractu et neuter agẽ pᷣt vt ibide.Si tñ vedi toꝛ anteqꝙᷓ pᷣdicta ſint ↄpleta rem tradat bene trãſ fert domimũ ſʒ agere pᷣt ad rẽ recuperan dã niſi peiũ ſoluat.·C.de reꝝ ꝓpmu.rebꝰ. eEgujĩ videre de quito ſcez ad quẽ ſpectet Mpericulũ rei vẽdite. Circa qð ſcien ꝙ ſi vẽditio fiat pure ſine ſcriptis de re certe ſpei qᷓ̃ deguſtatõʒ nõ exigit om̃e periculũ rei epte ſpectat ad emptoꝛẽᷣ· etiã ſi res nõ ſir emptoei tradita mſti.e: . cũ aũt pᷣter caſũ publicatõiſ miſi pactũ culpa vł moꝛa interueiat. pure iõ dixi qꝛ ſi vẽditio eſſet oditõnał ante Oditõis euentũ periculũ iĩmineret ad veditoeẽ h dete riozatõ ad emꝑtoꝛẽ vt.ff· de picu· et ↄmo:rei veᷣ . l.lò .iõ aut dixi ſine ſcriptis qe ſi fiat in ſcriptis piculu ſpectat ad vẽbitoee antee ſcp tura pficiat. vt. C.de fi.· mſtru:otractꝰ.NSo vo certe de.qe ſi ſub alternatõe fiat eptio di⸗ uerſaꝝ reꝝ piculũ pᷣmi ptinet ad veditoeem vt ſi tibi vendã ſtichũ b ticiũ piculũ peimi p⸗ tinet ad venditoæe piculũ ſcõi ad emptoæe. vñ ſi ſtichus obijt dabic᷑ ticius· vt · Ff. e. ſi in emptõe.S. ſi emptio/So ãt dixi ſpei q ſi fiat veditio ĩ gne piculũ ñ ptinet ad emptoæs. vt cu vedo hoiĩeʒ et nõ dico què qe qð debet m gne nõ pᷣt pire · C· ſi cer · pe · incẽdiu · ¶ Quið ſi vendã incertũu de ctis vt vnũ de ſeruis meiſ vb . o. coebes ex G dolio et oẽs peant. Endet Hhoſt.ꝙ emptoe repetet pᷣciũ ſi dedt qe ſine cã eẽ apud me et ſi nõ dedòt hʒ exceptõez et ſic n ptinet ad eũ piculũ.Ido ãt dixi q̃ deguſtatõzʒ nõ exi git qꝛ ſi ſit res qᷓ̃ deguſtatõeʒ deſideret vt vinu zmziber et Hmoi et vẽda in ſpe · poſt deguſtatõez nõ ante perit et deterioeꝛat eꝑto ri · & vo vẽdat in gne tuc ſut duo nece ſſaria vt peat et deterioꝛet emptoei ſcʒ deguſtatio Omeſuratio ſiue põderatio et GB m i0. bulg. et plac.ſʒ aʒo.dixit ꝙ de vino ẽ ſpeale vr ſta um facta venditõne i ſpẽ etiã ante deguſta tõ ez peat et deterioæe ẽptoꝛi.Ff.e. ꝙ ſepe. . in his .¶ Ite piculu publicũ ptinet ad vendi toze.vt.fFf.loca·et oduc·ſi fudus. Ite ſi ſit in certũ pactu ꝙ piculũ reſpiciat vèditoee ñ pe riret emptoei ſiue de caſu foætuito dictuzꝝ eet ſpealiter ſm bulg.ſiue gnaliter ſzm mar.Idẽ ſi vẽditoe fuerit in culpa b dolo ꝙ res peat vb deterioeet. ¶de etiã eſt ſi veditoe fuerit in moꝛa qe piculũ ſpectat ad moæoſũ etiã ſi res erat pitura penes alm̃ ſm io:et azo.Sʒ mar. dicit dtrariu. vltima vo moea ſp nocet illi qᷓ facit eã · ff.de ꝓicu:et ↄmo.rei ve.id. ̊ ĩſti · e· E. ſi ãt in glo· Et hoſt· addit ꝙ ſi cal liditas interuei at ex pte veditoeis:. ſcʒ q bontatem duraturã affirmauit uel etiã ſciuit ñ duratu⸗ rã et tacuit imputat' ei· ff.ð̊ picu·et Omo.rei ven. ſiqs iura.e tem ſicut piaula ptinet ad emptoæeẽ ita et Dmoð.ff.de re.iur᷑.ſjm naturã et iõ qð ꝑ alluuione accreſcit et fructꝰ et ꝓtꝰ rei vedite ſpectat ad emptoæè· C. ð ac. emp. et ven.l.ſi fructibꝰ⸗ Qui ſi res vedita apð vẽeditoẽꝛẽ ſit furto ſublata· aut iter eos cõ uenit de cuſtodia · et tůc damnũ erit mpiꝰ ve⸗ ditoꝛis· aut nõ oueit et tũc ſuf ficere dz ꝙ ve ditoe talez cnſtodiã adhibuerit qualẽ bonus paterfamilias rebꝰ ſuis adhibz · qð ſi fecerit in nullo tenet. ff· e. ſepe · F. ſi res · qui' vidẽ de ſexto ſcʒ ad qd tenet ven ditoe ẽptoꝛi et ecõuerſo: Circa qð ſcienò Pp vẽditoꝛ te rez tradè ita ꝙ emptoe heat va⸗ cuã poſſeſſionẽ ho e ita ꝙ emptoꝛs ſit potioe ĩ poſſeſſione ita ꝙ ab ea nõ poſſit adnocari.Nã ſiqs eã aduocauerit pinde eſt ac ſi tradita nõ funſet. vt · ff · de ac · emp. et vẽ. l. . . ]. hec ãt traditio facit emptoꝛem dñm ſi vẽditor erat dñs . Si vero nõ erat dominꝰ obligat' nomie euictõis dũmõ pᷣciũ ſit ſelutũ uł eodem noĩie ſatiſfactũ ut ibidẽ· l. emp:Si vo veditoe nol: rem tradere tenec ad mtereſſe ut ibidem.l. j. nuq;d mann militari ab inuito vèditoe res Ndita poterit extoqri.· HG; viſũ eſt dño mar· ꝙ ſic ꝓ lege·ff.de rei ven.l.q reſtituere. S3 m gof·ar.otra ꝓ legẽ·C.de ac. empt.et ve · emptio · H. j. Debz em penus pᷣciũ offeree ꝙ; vẽditoe re tradere qnimo in veditõe ñ trãſ fert dominiũ etiã re tradita niſi pᷣciu ſit ſolu tũ vel alias ſatiſ factũ.ſecus e de ꝓmutatõne et alijs ↄtractibꝰ.h̊ dico niſi venditoe fuerit ſecutꝰ fidẽ emptoeis · inſti·de reꝝ diui · p tra ditõez . ꝓ. vẽdite . Si vo neuter fide habeat de altero ciu et res deponat apud ſeqſtrũ.ff. de ſolu · l.ſi ſoluturꝰ.h̊ bñ.ex ·de ſymo. intm̃ vñ emptoe agè nõ p̃t ex empto. anteꝙ; ſoluat vł offerat p̃ᷣciũ veditoei vt in.. vedite NHo tanð ãt ꝙ ſiq̃s mãdauit tribꝰ de re ſua vẽden da et vnꝰ eoꝝ ematveditio nõ valet et reuo cari p̃t:qe videc mãdatũ vt alij vendãt. ff. e. licet·G̊ bñ.m qſtionibꝰ.Ite ſi vẽdo tibi alter natim rè illã ub lã habeo optione nõ tu niſi ſit aliter dictũ · ffie.ſi ita diſtrahitx. ̊ accur. Ite ſi vedidero tibi bibliothecã.i.armariũ Ten hac Oditõe · ſ. ſi poteris hr̃e locũ ĩ qꝰ eã ponas et ꝓ te ſteterit quo miꝰ locũ heas. agere poſſũ tra te ex vedito q̃ſi ↄpleta ↄdi⸗ tõe cũ ꝑ te ſtet quo mĩꝰ ↄpleat.ff.e.l.ab eo 1 ſtẽ qn Otractꝰ fit ſic ſeʒ ut liceat emptoei a tractu diſcede ſi emptio diſpliceat tuc vſqʒ ad · xl · dies et nõ vltra emptoe diſcedẽ poteſt niſ deces ſit ꝙ qñcũqʒ velit diſcedere poſſit. ff · de edi. edic · ꝙ ſi nolit.et er ·de pigno.illo ĩ glo“ſte ſiqs pᷣdiũ emerit cui aqdnctꝰ de⸗ bet ius aque ſic ad emptos ptinet etiã ſi nõ ſit dictũ ſicut et ipᷣe fiſtule ꝑ qs aqua pᷣa du⸗ cit' licʒ ſint er edes.et h̊ eſt rõe acceſſiõis.ff eſi aqductus · c Ite ſiqs p̃dia vediderit hac ditõe · ſez ut emptoe ſatiſ faciat reipublice ſi emptoe nõ ſatiſfecerit nõ iõ dtractꝰ caſſat.ſʒ veditoe agere pᷣt ad intereſſe vt fiat q ↄueĩt C.·de reſci:ven.ea Oditõecꝙ tẽ ſi vinũ qʒ eſt ĩ dolio ſit veditũ h̊ vide actũ ſeʒ ut expedia dol i opeceti pe ꝗpter nouã videmiã vñ ve⸗ ditcoꝛ illiꝰ nõ ante habebit doliũ expeditũ ꝙq; emptoæ euacuet ipm niſi vindemia ſupueiat·. l mſi veditoe ſit vini mercatoe qᷓ Oſueuit eme et reuedere vinũ.ff.de picu.et Omo. rei vẽ. l j·F.· vlt . G gof. Vñn ſi eptoꝛ nolit accipe p̃t vẽ⸗ ditoe meſurare et effudere cosã teſtibꝰ ſi va⸗ ſa ſint neceſſaria ſibi ſʒm hoſt ·LCtez ſi res ſit vedita duobꝰ potioe e ſcs ſi pᷣmo ſibi trada tur: et idẽ ẽè de donatõe.C.de rei vẽ. quotiẽs niſi pᷣmꝰ emptoe emſſſet noĩe eccie em̃ e ſpe ciale ꝙ domfnin aeqrit ſine traditõe . ar.ex. de oſu. ex lris:et expſſe · C. de ſacroſan.ec.vt iter dninz. Et etiã ſi ſcdᷣs emerit noĩe eccĩe pᷣ⸗ fertᷣ peĩo.ff.de ꝓcu.in cãe.ſj veditos te' cni⸗ mie ſtellionatꝰ. et etiã. l.coeneł.ð fł is et. ff. De crimie ſtel. I. ij. Kte licet res ſit empta mea pecuĩia nõ iõ fit mea niſi emat noĩe meo C. de rei vẽ.ſi ex ea Eallit ãt ̊ in re empta ð pecunia eccłie. ar. ex de pecu. cle.c ijn et. c. penbł.vel de pecuĩa militis vł pupilli uł mio ris uł data olugi.C. de rei vẽ.ſine. C. de ar. in · l. iij · et de· ff.de dona.inter vi.et vxo.vel de pecuĩa vſuraria· ex de vſur᷑. cũ tu. in. . fi. ſm quoſdã·de quo dic infra ti· de vſura. ar · ð pems vſurarioꝛꝙ Ze upꝑ nota ꝙ ð re ve dita euicta agit emptoe de euictõe. ho tñ fal lit in multis caſibꝰ:ſcʒ ſi emptoꝛ ſupꝑ re vedi ta impetitꝰ nõ nũciauit vẽditoei vł fideiuſſo ri ſi veditoꝛ ſit ab ſens.vł ſi ẽptoe otumaciter abkuit tpe ſnie · vl ſi ꝓpter miuniã ſuã ↄtra eũ lata fuit ſnĩa· ex · e.c.vlt.vel ſi non tẽpeſtiue denũciet ſ iam ꝗꝓpe ſniazʒ vt.ffr̃.de euic.ſi rezʒ quã. S.vlt.niſi ſit in ↄtractu remiſſa neceſſitaſ nũciandi vt. ff. de euic.l.penłt.c Sut etiã et alij caſus in qbꝰ emptoe nõ agit de euictõne ſeʒ ſi ↄpeomiſit et ſnĩaʒ ↄtrariã repoetat vt.ff de euic. ſi dictũ · J. ſi vmſero gite ſi ſua cul⸗ pa poſſeſſionẽ amiſit vt in.l.rẽ quã.I.ſi culpe Item ſi habuerit re ꝓ derelicta vt ibide · l. ſi ſecutũ ẽ.Item ſu ancillã emptã ꝓſtituat vt ibi dẽ · l. ſi mancipiũ : Ctẽ ſi emptoe vſucepit rẽ emptã vt ibide rem alienã · ¶ tez ſi veditoee abſente emptoe ↄdemnatꝰ nõ appellat vt ibi dẽ.l.herenius . ſtẽ ſi rẽ alienã ſci ẽter emit niſi de euictõe ſpealiter ſibi ꝓſpexerit. C. de euic · ſi kundũ. vł niſi aliqd caſuale ↄti gat· C cõia deb · l. fi:et ex de re:eccle.nõ al ie ad au dientiã ¶ Etẽ ſi veèditoe volũtate emptoeis ĩ loco vẽdito ſepultꝰ fuerit.ff.de euic.ſi ꝑ im peudentiã· tẽ ſi emptoe vſucape potmnt et nõ vſucepit vt in.l.ſi dictũS. ſi cũ pᷣt.et ex·e c· fi· in glo:vbi pła habent᷑ de hac materia. ſKtẽ vẽditoe tenec emptoei re vedita euicta in ſimplũ tantũ. et ad intereſſe. et ĩ rebꝰ pꝛe⸗ cioſis culuſmõi ſũt indumeta oenamẽta prio ſioea· vel e hꝰ relinquẽdũ arbitrio iudicis.ſ. q̃ ſint res pᷣcioſe.et tũc cogit᷑ in duplũ ꝓmit⸗ tere aliter ↄdemnabit᷑ in duplũ ſic intellige ff.e.l.ij ·et.l.emptoei. et intelligit dupꝑplum pcij ↄuenti.ff.e.l.cũ fũdus.ſtipulatio tamẽ poteſt fieri ex ↄuentione in quãtucũq; volũt ptes. C· e· ſi cuni liberam- ELaquit videre de ſeptio ſcʒ de impedimẽ to pᷣſtito ↄtractui pꝑ ereoee dolũ vel dece ption.ꝙ Eirca qð ſcienð ꝙ vẽditto nõ tenet ſi erꝛet᷑.peĩo m pᷣcio vt ſi putẽ vẽdere tibi ꝓ x · ſoliò · et tu putes eme ꝓ· v· ſecꝰ ẽ ſi ecõuer⸗ ſo.ff.loca·ſi locẽ: Scðo in ↄtractu nt ſi pu tem vẽedere et tu putes donari · ff. de re cre. ſi eius · Tercio in coæpe ut ſi putem vedere vnũ fundu. et tu putes emere nõ illũ ſʒ alm̃. ff·e· in veditõibꝰ.ſʒ ſi vendã tibi pet cocũ cũ nõ ſit·et is q̃ ẽ vocat? huugo.ſi noĩa ſeruo ſint nota:tũc is debe q̃ eſt noĩatꝰ.Si vo ſint ISnota.tũc is videt veditus cui artificiũ eſt adiectũu . ff · ð rebꝰ dubijs q̃ hebat Quarto in materia vt ſi veèdat auricalcũ ꝓ auro. ff.e in vẽditõibꝰ. Oignꝰ nõ tenʒ ſi q̃s obliget es ꝓ auro.łkf.de pigno.ac.l.j. Cuĩta ĩ ſubſtã tiali qualitate·nt ſi vendat acetũ ꝓ vino qð ab inicio fuit acetũ. Secꝰ e ſi ab ĩicio fuit vi nũ et poſtea coacuit ut ibidẽ· Si eẽ in pte er⸗ ret ĩ qᷓlitate ſubſtãtiali ñ tenzʒ ꝓ pte ĩ q erꝛa ff.e.quidã. Camẽ erꝛoꝛ aut ꝗᷓlitas accntalis 4 el a⸗ ve el nit⸗ ige um mi lit me dece enen hip ner ipn ce⸗ dere i. oci on ſint neſt arto ffee tes Ni Dc⸗ e eer⸗ t le nõ viciat otractũ· vt ſiq̃s emit agrũu ſterilem quẽ credit eſſe vberẽ · xxix · q·- is ita · NHoc eᷣ vex ſzm io· an.niſi in tribꝰ caſibꝰ.vnus eſt ſi deceptꝰ ẽ vltra di diũ inſti p̈cij · ſcðus eſt ſi ager peſtiferas herbas hret· C. de edi . edic . L.ij. terciꝰ ſi dolꝰ cãzʒ ↄtractui dediſſet · ff.ð dolo.l. elegãter /ſexto ðſexu vt cũ puto ven dere puellã et tu putes eme pueꝛ · ſi putes emere vᷣginẽ et ẽ coerupta ęmptio tenet · ff· e alioqn · S. ꝙ ſi ego:ſʒ veditoe ſciẽs eſſe coeru⸗ ptã te' actõe ex epto ad reſoluendũ ↄtractũ: ff. de ac· emp· et vẽ· ex empto. I· ſiqs vᷣgineʒz. e o de eſſentia vt ſiqs vedat domũ q̃ eſt uſta et vterq; ignoeat h·ſi em res vendita eredat extare cũ nõ extet nulla e epcio · ff. e · domũ . S ſi veda domꝰ ꝓ maoer pte ↄbuſta tũc aut vterqʒ · ſ. ẽptoꝛ et vẽditoe ignoeat do mũ eſſe ↄbuſtã et ſic nõ tenet et te eptoe ven dDditoei ad ĩitereſſe · Out ſolꝰ eptoe ſciuit et tuc vẽditio tenet et tenet ſoluere p̃ciũ totũ · Fut vterqʒ ſcinit eã eẽ ↄbuſtã ·aut totã· aut ꝙ ma ioꝛi ꝓte et tũc nihil e actũ et dolꝰ dolo ↄpen ſat᷑. Ff. e.domũ. Et qð ð nihil actũ eſſe ĩtelli ge quãtũ ad pꝓtez ↄbuſtã·hec accur.et hoſt. Octauo in pſona ·vñ ſiq̃s ẽ pactꝰ ſe vẽditu agrũ petro et poſtea veit ticiꝰ dicẽs ſe es petax et emat agruʒz ab eo-ille ñ de vedidiſſe agrũ ticio ſʒ petro·ij.q:j. his ita· ¶ Ite con tractuũ qdam ſũt ↄtractꝰ ſtricti ris vt mu⸗ tuũ et traſactõ.qᷓdã bone fidei:n pmis ſi do lus det cãz dtractui vł incidat m tractũ te net ↄtractꝰ ſʒ actio ex eo elidit᷑ ꝓꝑ exceptõex ff.de v.ſig·ſiq̃s · aliter· In ↄtẽtibꝰ ãt ſcðis ſcʒ bone fidei aut dolꝰ ĩteruenit aut nõ.ſi ſic ant ergo dat cãz ↄtractui aut ĩridit ĩ ↄtractu ſi pᷣmo aut dolꝰ e adhibitꝰ ꝑ ↄtrahẽ tes aut p mediatoæ ˖ ſi pꝑ dtrahetes ſic ñ tenet ↄtra⸗ ctꝰ.vt ſi dolo te ĩiduxi ad vedendã re quã ali ter ñ vẽdidiſſes · vbigra tu voles emere dcre⸗ tales meas qris a me ſi volo vẽdere eas er rñ deo ꝙ nõ. et tu dices ſi ſcires illð qð ſcio ſcʒ aliã opilatõez ee veturã libenter vẽderes et iõ vẽdo tibi nõ tenet dtractꝰ.Si vo dolus ſit adhibitꝰ ꝓp mediatoꝛẽ ſic tenet ↄtractꝰ ſ̊ daꝰ actio de dolo ↄtra medi neoru⸗ n ſubſid m tñů etiã ẽptoeꝛ te ſjm hoſt. ff. ð dolo elegãter.. j·petit᷑ ãt ſalariũ qð ei dz dari iure licito ·ffᷣ. ð ꝓſenet . l. j. Si ãt dolꝰ icidit in ↄtractũ pu⸗ ta vẽditurꝰ erã ſʒ ꝓpter dolũ tuũ vedidi peo misei tenet otractus ſʒ agit' ad reſiouu ople mẽtũ.ff.ð acti · emp.iulianꝰ.o.ſi vẽditoe· Bi ãt nõ ĩterneit dolꝰ aut g ↄtrahes ẽ deceꝑtꝰ in re ipᷣa ſine alteriꝰ dolo aut nõ.ſi nõ tenet Otractꝰ.ſi ſic ñ tenet · vt ſi vẽdat aun ꝓ au⸗ ricalco.aut ĩ quãtitate rei ſic agit ad ſupple mentũ etiã ſi deceptꝰ ſit cca dimid iũ rei · niſi fuiſſet depoſitꝰ termiꝰ mſurãdi rẽ illã·et ille q̃ accepiſſet de ꝙtitate nõ renũciaſſet · vt ſi vẽ didi tibi qᷓtuoꝛ modios vinee et dixi ꝙ ĩfrax dies méſurares et mihi ð qtitate renũciares ſi mibi nõ renũciaueris. et miꝰ habueris dã⸗ nũ erit tuũ ·ff.e·ſi fundũ· Et ſi meſure denun ciatio frauduleter fuit dilata te actõe ð do⸗ lo h̊ bn.ex.e.cũ dilecti · aut in pᷣcio et tůc ſm Hoſt. ſi in pcio ſit decept⸗ nõ ex poſito dtra hetis ſiquidẽ vltra dimidiũ iuſti peij: agit de ceptꝰ vt otractꝰ reſcindat vb iuſtũ pciu ſup pleat data optõe decipiedi · C. de reſcch.ve. l.j. G. ad h.tamẽ bn·dicit ꝙ electio ẽ empto ris qñ miꝰ dimidio iuſti pᷣcij emit·ex.e. cu di Lecti · et. e·cũ cãm. gꝰ a dtrario ſi vltra dimi⸗ diũ iuſti pᷣcij· vt ſit emptoe deceptꝰ ſic dabi electio veditoꝛi ſic ĩtelligit azo· Gmit at ſzm agʒores minꝰ dimidio iuſti p̃cij· ſi res valzʒ.x ſoliò.et vedit¶ ꝓ. v ·minꝰ vno denario. et ſic decipit vẽditoe · ſi aũt valet · x· et emat ꝓ.xv et vno denario deceptio ẽ vltra dimidiu iuſti pcij et ſic decipi eptoe · Xlij dicũt ꝙ tuc e de ceptio vltra dimidiũ iuſti pᷣcij qñ res valesx emit · xxj·ſʒ pᷣma ſnĩa verioe eſt ſm hoſt. et bn. Si vo deceptio nõ excedat vltra dimidiũ iuſti pᷣcij · et vterqʒ ↄtrahetiũ eſt maioe et pᷣua tus .tolerat ſzm l eges:qęe licʒ ↄtrahentibꝰ ſe inuiceʒz decipe naturaliter ·i. bona fide ſczʒ ꝙ; veditoꝛ credat vedere mſto p̃cio· aliter eſt ſi. aliter ſciat· důmõ nihil dicat ꝙ alter mouea ad emendu ſzm accur · ar · optimũ.ff. de dolo ꝙ veditoe · Qinoe vo et eccłia reſtituerent' ſi Suiter lederent·et ſiłr reſpublica.hec hoſt. Quãdoq; tñ ↄtractꝰ nõ tenet et tñ ex eo agi vt ſiqs colludete meo ꝓcuratoe emerit ab eo paſſũ aget ex empto vł ut emptio maneat in totũ vł ut reſtitua in totũ. Et ſibr ſiqs mio⸗e xxv·ãnis circũuenerit mĩoei da' actio ex emp to vt emptio in totũ remaneat vel in totũ de ſtruat᷑. ff.de ac:emp.iulianꝰ.ꝗ.ſiqs .hec bn. ex · e. cũ dilecti.· NHota tñ ſim guil. ſiqs ſciẽ ter emerit rè vltra dimidiũ inſti pᷣcij ñ ſuccur rit ei li.vj.ð re.iur̃.ſcieti ñ infer dolꝰ ar.cõ tra. qe ius nõ diſti guit ſi ſciuit vł ignoeauit. Hota etiã ꝙ in ↄtractu dʒ attẽdi tꝑs veditio ms·vñ ſi ſilua q eſt vedita ꝓ·xl .libeis valet tmĩ · x· tpe vẽditõis et poſtea tpe litis ↄteſta⸗ te ↄmunter valeretxxx· veditio reuocaret. ex.e.cuũ dilecti :ĩ glocSʒ qᷣd ſi aliq̃s iuraue⸗ rit Otra veditõeʒ nõ veire · Nũqᷓd audie' ſi de ceptus vltra dimidiuʒ iuſti pᷣcij velie agere. Endet bn.ex · e.cũ cãzgz · ꝙ talis ſſt maioe nõ audiect'. ſi vo mĩoæe audiet. qe ꝓ iuramentũ ñ excludit' niſi beneficiũ qð hʒ ex etate et non ius cõe.vñ iure cõi pᷣt agere uel ad ſupplenð pᷣeiũ vel ad reſcindenð ↄtractũ.ſʒ reſtitutõeʒ in integ petere nõ p̃t ꝓpter iurametũ·ſi aut iuraſſet nõ repetere re ex eo ꝙ eſſet deceptus vltra dimidiũ iuſti p̃cij tũc nulla via audire hec bn.io.aũt.x.qij.. hHoc ius. videt ſenti⸗ re ꝙ nõ licet otrahetibꝰ ſe decipe licet G̊ lex Ocedere videat'. ¶ Done ꝙ res empta minuſ dimidio iuſti p̃cij peat apud emptoæé. Nuqᷣd vẽditoe agere pᷣt ad ſupplementuʒ iuſti p̃cij. Rñdet bart · in qſtionibꝰ ꝙ pᷣt qe emptoe tene bat᷑ vel rè reſtituere vel iuſtũ pciũ ſupplere. vñ cũ non poſſit facere vnũ tenet adꝭ alten . ¶ SZed quo iure agitur ad ſupplendũ iuſtum pᷣein vel reſcindendũ ↄtractum.dicũt quidã q; officio mdic · C· de reſcin. ven.l.ij. et m hoc tantum agetur vſqʒ ad quatuoe ãnos et vſq; ad illð tẽpus dpetit reftitutio m integx — J 77 C.de reſ.ĩ integrũ re.l.vlt.Slij dicũt ꝙ odi⸗ tõe ex · l. ij· C· de reſcin · ven · et ſm hoc aget vſqz ad·xxx·ãnos qe cũ oẽs ditões ſint pſo⸗ nales ſunt ꝓpetue· imne · vo credit ꝙ agit' ex Otẽtu ſcʒ ex vedito·G etiã ex ·e· cũ cãzʒ ĩ glo: Equit vide de octauo ſcz de meſuris et põderibꝰ puta publica auẽcte vł ↄſuetu⸗ die iĩſtitutis · et q eas cã lucri mutauerit pemi teat· xxx· diebꝰ in pane et aq. ex · e · c . ij · et ex⸗ cẽicari p̃t ſi penitetiã agè nolit· xxxinj· q. nj. ſiqs roĩpetas. Æν plenioee ãt noticiã hꝰ ma⸗ terie diſti guit hoſt.ꝙ ſi falſis mſuris et põde ri bꝰ meſurat᷑ et nõ fuit dictũ q̃bꝰ meſuris et põderibꝰ ſtaret et ẽptoe ſcies ł ignoeãs plꝰ iuſto recipt et dñiũ e trãſ latũ veditoꝛ repetit að plꝰ inſto dede p ↄditõez ĩdebiti · ff. de do lo ar.Si vo dñiuʒ nõ ſit trãſlatũ ẽ locꝰ rei ve dicatõi et actõi furti et ↄditõi furtiue.ff. de furt·ſiq̃s vxoei· et q̊ vbi eptoe ſcies plꝰ iuſto recipit· Si vo ignoꝛãs plꝰ recepit ñ facit fur tũ cũ dolo careat vñ tuũc tene ↄoditõe ĩdebiti Sr̃a poſſeſſionis et rei vedite et foete actõe ex Otractu:exemplũ hꝰ eſt qñ veditoꝛ dict.ego trado tibi et tñ apparet ꝙ plꝰ iuſto tradioil⸗ ſem dommiũ trãſferee·ſi aũt ꝙᷓtu debuit ĩdi⸗ ſtincte te' vèditoe actõe ex empto.ff. dolo ar · Et ſic ptz qũo vnꝰ agit ↄtra aliũ qñ nõ eſt dictũ ꝙ ſtet põderibꝰ illis. Si em h dictuʒ ſit et vterqʒ illa ſeiebat ee fła neuter agit· = vo vterqʒ ignoeahat.dicũt q̃daz ꝙ deceptus age pᷣt et male.ff.de Hedi.vł acc.vẽ. ꝙ ſi in veditõe · Si vo deceptꝰ h ſci ebat et altꝰ igno rabat nõ agit qꝛ a ſe decipi.ff. de rei vẽ.l.is qᷣᷓ ſe · ſʒ ſi deceptus ignoaabat et alter ſciebat tuc age pᷣt qę ſciẽs pᷣdicere debuit ꝙ erãt fła ff · de Be · vł ace· ven. H̊ aut. Et ſic in h̊ caſu p̃ᷣt intelligi ꝙ dz age penitẽtiã.xxx.dieꝝ ut di⸗ ctũ ẽ ſup.e Yli at q falſas meſuras tenẽt vo⸗ canꝰ in legibꝰ dardanarij a quodã dicto dar dano ꝗqᷓ maximã dabat opam.vt ãnona carioꝛ fieret emedo omne quã iuemre poterat nt po ſtea ſolꝰ vederet ſicut vellet et tłes ſim lege penis varijs puniũt'.aliqñ em̃ eis negociatã iterdici. aliqñ relegant' et abilioees ad opꝰ publicũ dant . ſʒ et dñs adeianꝰ tenẽtes eas lege coenelia de fłis dixit teneri ſi fuerãt eiſ vſi·:ſi vo nõ ſut inueti eas hre. pñt relegari ł aliter e oꝛdinarie puniri· ff. de pems darda narios· quo aũt teneant ↄmodãtes falſa põ⸗ dera dicet infra ti · de cõmodato. Lquit videre de . ix. ſez de caſibꝰ in qᷣbꝰ q̃s cogi vedere re ſuã?/ Circa qð ſcien⸗ dDu ꝙ nemo regłariter ab micio inuitꝰ diſtra here ub emere cogi᷑ᷣ.C.eę.inuitũ.et.l.dudũ. Siqs tñ re e ponat venalè et p̃ciuʒ quo vult vedere ſit miuſtũ cogi p̃t ꝑ indicez vt tpet ið ex ·e.c.j:et·Ff.de offi.pfecti·vr. G. cũ caſus. ota tn ꝙ qs cogit vedere rè ſuã in pluribꝰ caſibꝰ. peĩo qñ qͥs hʒ ſeruũ cõem cũ alns tũc em pt manumittere ſernũ alijs ſocijs inuitis ita tn ꝙ det ſerui pᷣciũ et ita cogũd ei nẽdere Pte quã hũñt in ſeruo. C. de cõi ſeruo mãu.l.j ſcðᷣo qñ q̃s hʒ ſ epuleruz et nõ hʒ iter ad ip̃ᷣm- tuc em ptoæ cogit vicinũ ſibi redðe iter in lo co opoetuno vbi nõ paua detrimetũ · ff. de reli:ſiqs ſepulcruʒ:tercio qñ qͥs hʒ pom cõe- cu fr̃e ſi fr̃ vẽdiderit alteri ꝑtẽ ſuã ille pᷣt age re cõi iure duidũdo vtrꝗg emptoæs ita ꝙ eſti⸗ mabit totus fũdus et dubit ille pᷣctũ eproei P ſua ꝑte et pte ſuã vedet.et h ſi pciũ ñ poſ ſit mode diuidi algas vterqʒ optinebit ſuaʒ ptẽ :C.·cõi di:l:.j.q̃rto qñ qͥs domũ hʒaʒ ruinoſã quã q̃ paup ẽ reficere nõ pᷣt· et iðo vt a dãno vicinoꝝ cauea e vẽdere alteri qᷓ eã reficiat coget' aut publico ei ſolue· ff.ad ſilleianũ leges .quĩto qñ qs hʒʒ ſeruũ otrahentẽ cũ an cilla alteriꝰ dñ ꝗᷓ eſt in alia ꝓuĩcia tũc cogi vnꝰ dñs alteri vedere ſzm io · j· q: j. eos. ſexto qñ qs hʒ re cõem cũ alio vẽdere pᷣt eã reſtitu endo ptẽ p̃cij illi cũ quo habzʒ eã cõez ꝓ vita C· cõi:dmiad officiu. ſeptio qñ q̃s hʒ plus iuris in re· C. de dona.ſancimus· J. ne alias. vbi de ꝙ q̃ bhʒ maioꝛẽ ſũmã in re donata ptt et pciũ offeree alijs et rem donatã poſſidere. ELaqui videre de x· ſecz de negociatõibꝰ et mercatõibꝰ q ↄſiſtũt in emedo et ven⸗ dẽdo.⸗Circa q; pła qrunt. ſ. vti ſit licitũ ne Sociari vel mercari · & ad maioæ ez hꝰ qſtio⸗ nis euidetiã diſti guenõ e ſzm alex an. ali qͥd de illicita multip.vno mõ illò qð ẽ de ſe malũ ex ip̃a inoꝛdĩatõe actꝰ ut ẽ vſura et foe⸗ nicatio et ſic nõ e illicita negociaꝰ ꝗpe ſũpta Et ſzm B; dicit augꝗ li.q̃ſtionũ no· et vete· teſta meti.foæmcari hoĩbus ſpꝑ nõ licet. negociari vpo aliqñ licet aliqñ nõ. Flio mõ dicit' illici⸗ tũ qð eſt ex aliqua circũſtantia malũ puta ex circuſtãtia cãe · pſone·modi.tpis.loci: Omer cij·et oĩbꝰ hiis modis negociatio p̃t fieri lici te et il licite. Ex circũſtantia em pſone è illici ta negociatio·cũ clericꝰ negociat.vñ augꝰ. ĩ eode li.anceꝙ; eccleſiaſticꝰ qͥs ſit licz ei ne⸗ Sociari:facto at iã nõ licet ſczʒ ſi retinere vel peiuilegiũ clericale.fit aũt qͥs eccleſiaſticus id ẽ pſona eccleſiaſtica ꝑ peimã tonſurax Ex circũſtãtia cauſe ẽ illicita negociatio etiã lai co cũ ꝗꝓpter cupiditate vel aliũ malũ fine ne Sociat.et ſim hoc caſſodoꝛꝰ dicit ſuꝑ id põ. nõ Oognoui laturã vbi alia lr̃a dicit negocia tõem ꝓ negociatoees illi cxterminãt᷑ q p ĩoꝛ Omatã ambitõez pecuma polluunt.Ex circũ ſtãtia modi è il lcita negoceatõ qñ exerce cũ medacijs et piurijs · et m h dicit criſoꝰ. ſup Mit.xxj.c.q; mercatoe ꝓijciat de eccia· loqᷣt em̃ de illo qᷓ cũ moacijs et piurijs negociat Vn ſtatim ſubdit mercatos ſine mèdacijs et p iurio eſſe nõ p̃t:i:vix pᷣt· Ex circũſtantia cpis illicita negociatio cũ fit diebꝰ feſtiuis oꝛa⸗ tom et vacatõi diuine deputatis Ex circuſtã tia loci e illicita cũ fit in loco diuino cultni Sputato.vñn dñs :.xxj:eiecit eme. et ve · de teplo. qð exponit dili geter.xvj·q:vij. Ex cir cũuſtantia ↄmercij e illicita cũ res cariꝰ vedi trãſeũtibꝰ ꝙ; manetibꝰ.vñ dicit ↄciliũ alba. pᷣſbiteri plebes ſuas moneant vt hoſpitales ſint et nõ cariꝰ vendãt trãſeũtibꝰ ꝙᷓ in merca tu vendere poſſent · ex · de emp · et vendi⸗pla⸗ cuit · Licita autè negociatio eſt cum exercet: a perſona ↄgrua vt laica· Et cauſa neceſſaria — — — — .dN—— —- — — — - — — — — SSee ——— = –w — —— ⸗ℳ% vel pia vt · ſ.poſſit familie ſue ĩ necijs ꝓuide re ł epa miſcðie exercere· t mõ ðöᷣbito.ſ.ſine piurio et mẽdacio·Et tpe opetẽeti· vt in die ñ feſto.Et in loco ↄceſſo et tali exercicio apto· Et iuſta eſtiatõe rexet ↄmertij ꝓut cõiter ven ditur ĩ illo loco in qꝰ negotiari otingit· Et ſe cunð hoc dicit canon ex epła clemetis · ꝙ ne gotia mũdana et oꝑa ſełularia ſibi ĩuicem ex hibeãt vacantes laijci. Sic ergo dicendũ ẽ ꝙ negociatõ ſiue mercatio ſuſit ꝓmiſſis circũſtã tijſ veſtita e licita et etiã a iure naturali aʒꝓp bata.cũ em ſit vnꝰ peĩceps oĩm vt ſacraſcrip tura et ſancti teſtanꝰ qð etiã non latuit genti les vt dicit ꝓhũsxij:metha.vnus ergo ẽ peĩ ceps·.Oſtat ꝙ om̃s hoĩes ſcom rectũ dictamẽ nature debẽt ſibi inuicè in ſuis neceſſitatibꝰ ſubuenire inq;tũ viuunt ſub vno peicipe:ille aũt peĩiceps ẽ deus· Nunc aut ita ẽ ꝙ alique ꝓtes mũdi abundãt in aliqbꝰ vtilicatibꝰ ad vſuz hHunmanũ ĩ quibꝰ aliqᷓ teree deficiũt et iõ rectũ iudiciũ rẽis naturalis dictat ꝙ terea il la q̃ abũdat in vna re hũano vſui apta ſubue niat de illa alij teree q̃ oficit ĩ m̃a ſed qe ſcðzʒ phũm . v. echi. diłfficile erat poꝛtare rem ꝓ re quotienſcũqʒ; hoĩes indigẽt maxime ter 16 Sa ſpacia tereaꝝ et picula viaꝝ iõ mueta ẽ cõis mſura venaliũ et hec ẽ nümiſma?᷑Vci mercatões poſſint ſimul eſſe iuſte et lucratie M vt dictů ẽ S. rectũ iudiciũ rõis naturalis dictat ꝙ terea illa q abũdat re hũano vſm ap ta de illa ſubueniat alij terre qᷓ deficit in ip̃a Cõſtat aũt ꝙ ĩ terea q abũdat in blado minꝰ reputari dz bladum ꝙ; in terea qᷓ deficit ĩ bla do· et ſibr dico de vino et alijs rebus vite ne ceſſarijs cũ ergo terea qᷓ oficit ĩ blado et abũ dat ĩ vino recipit ſextariũ bladi et miſtrat do liũ vini ĩ illa terea et illi teree q̃ oficit ĩ vino et abũdat ĩ blado.fit mercatõ ſcòðʒ rectũ rõiſ iudiciũ · et tũc dat vnꝰ quantũ recipit aliꝰ et ſic e mercatio iuſta et tñ è etiã lucratia. dimi diꝰ em modiꝰ bladi valz hic. v. lib · et ĩ illa teraa vbi deficit bladuʒ vz. viij· lib. et doliũ vini valz in illa terea · v· lib. et hic · vnj. lib. ſi erꝰ ego accipio.v.lib.qð ẽ hic pᷣciuz dimi⸗ dij modij bladi et do alicui terea illa ꝓ do lio vini et facio illud huc deferei et vedo viij · lib· ᷓtũ hic vʒ·remanebũt foete mihi ð lucro dᷣductis expeſis vecture.xxx · ſolidi · et ſic vẽdo doliuz vmi ꝙtũ vʒ ĩ illa terea et ven do etiã hic ip̃m quantũ hic vʒ feci mercaturã iuſtã.et nipbilomiꝰ lucratiuã· Sʒ foece dicet aliqs ꝙ tũc ñ poſſit eſſe iuſta mercatõ qua hõ mercat᷑ cũ ſuo vicino ĩ eadẽe villa. ꝙ vnꝰ indigz blado et ſupabũdat ĩ vino et aliꝰ ecõ uerſo et tũc ſi vendat mẽe ſurã vini et de pecu⸗ nia inde recepta emat menſurã bladi lucrat qe ꝓ re ſupabũdãte et nõ neccia ipſe acqrit rẽ ncciaz ſibi:et hooc e lucrũ licz ille res ex pte ſua ſint equiualẽtes· Et ſihr dicẽð ẽ de lo qᷓ ðficit ĩ vino et ſupabũdat ĩ blado ꝙ; Sdie mõ facienꝰ luera et ſic vnꝰ vicinꝰ cũ alio iu ſte lucrat mercãdo· Deeterea foete ille q̃ vi⸗ nũ emit defert illð ad tereã q ĩ blado derficit et lucrabr oterqʒ ille de blado qð emit magᷓ qꝙᷓ fuiſſet lucratꝰ de vino qð vendidit. qe foꝛ te ↄomodis ire pᷣ̃t ad tereã deficientẽ ĩ blado ꝙᷓ; ad tereã deficientẽ in vino et foete meliuſ ſcit vedere bladũ ꝙᷓ vinum alius aũtæcõuer ſo et ſic vterqʒ ẽ lucratꝰ ꝗpter tractũ licitũ cũ vicio ſuo:.oſſent etiã poni aliq̃ alij mo di mercationũ lucratiarũ ſeruata eqtate iuriſ naturalis de quibꝰ ðe ĩfra ti de vſura arꝰ. vj hec rich· in quadã qõne de quolibz. beeuiter aũut ſcòm ſcotũ circa ↄmutationeẽ negociatiuã ſunt duo attendẽda ad hoc ꝙ ſit iuſta. vnũ e ꝙ tab ↄmutatio ſit vtilis reipublice. puta q vtile ẽ reipublice habere aliquos ↄſeruato⸗ res reꝝ venaliũ v ꝓmpte poſſint ĩueniri ab ĩ digentibꝰ eas emere volentibus Mtile etiaz e reipublice habere aliquoſ deferetes ad pa triã aliꝙᷓ illa neceſſaria quibꝰ nõ abudat illa patria.et ex hoc habet ꝙ ille qui talia cõſer unat et ad patriã aliꝙᷓ in talibꝰ deficientibus appoetat actu vtili reipublice ſeruit · Bedm e ꝙ quilibet ſeruies reipublice de honeſto et v tili ope·p̃ciũ ſuo laboei ſolicitudini ĩduſtrie et piculis coereſpõdes digne et iuſte p̃t acci pere. Et ex his ptz qũo ſunt vitupabiles mer catoꝛes illi qui res venales nec trãſ fert nec Oſeruant nec ſua induſtria melioeãt nec certi⸗ fFicat aliquis aliꝰ ſimplex de valoee rei eme⸗ de ſed mõ emũt vt ſtatim vendant ſime omni bus oditionibꝰ iſtis tales a rdpnblica eſſent exterminãdi vel exulãdi qe faciũt qlibet ve nale vel vſuale carius emeti et vilius vende ti ꝙᷓ; eſſe deberet hec ſcotus e Si quis aũt foe te velit inculpare negociatoes ꝓpter menda cia et piuria qne dicunt· Beſpõdz aus. ſuꝑ il lud ps̊.qm̃ nõ cognoui lr̃atu:.æc. loques in p ſona negociatoeis ego mentioæ. non negotiũ poſſem em dicere ſine medacio· tãto emi tan to vendã ſi placet eme· omnes artifices men tiuntur ſutoees agricole et alij. ſi ergo pter mẽdacia ſutoꝝ vel agricolarũ nõ e in culꝑa ars ſutoia vel agricultura. ergo negociatio culpari nõ dz ꝓter negociatoꝝ medacia. J SZi quis etiã culpare velit negociatoeeſ peo ter cupiditate acquiredi ⸗ neg:atozes op tant tepus carum vt annonã quã ſeruauerũt carius vendere poſſint· Beſpõdet aug. 1 bidez Hhoc nõ faciũt boni negociatoees ſicut nec bo ni agricolehec em̃ ſunt peccata hominũ nõ rerũ nec negociatio facit me malũ ſed iniqui tas mea et mdaciũ meũ“Vtꝝ aliq̃s poſſit vẽ dere licit e re plꝰ ꝙᷓ vz vł mĩꝰ eme ꝙᷓ vz · Hꝓp ñ ſi faciat hoc fraude adhibedo.ſi vo ñ adhi beat fraundẽe tũc diſtinguo:qe de emptione et venditione ↄtingit loqui dupliciter· vno mõ ſcðm ſe · et ſe om ho emptio et Nenditio videt itroducta eẽ ꝓ cõi vtilitate vtriuſq; dũ · ſ. v⸗ n9 idigz re alteriꝰ et eccuerſo vt pz ꝑ phm.j * poli.qð aũt ꝓ omuni vtilitate ẽ ĩductũ ñ dz mas eſſe ĩ Saame vnd ꝙ alteriꝰ et iõ dz ſcðz equ ĩitatẽ iuſticie Otractꝰ ĩter eos interuenire quãtitas aũt ren qᷓ veniũt ĩ hoĩis vſnz meſura tur ſcõz pᷣciũ datũ ad qð iuentũ ẽ nũmiſma ſe cunð phm v.ethi:.et iõ ſi pᷣciũ ꝙtitate valoꝛiſ rei b ecõuerſo res excedat pᷣciu tolle eqlitaſ iuſticie et ĩõ cariꝰ vẽdere aut vilius emere r ᷓ vzʒ ẽ ſeðʒ ſe nuſtũ et illicitũ.· Fliomõ poſſu mæ loq de emptõe et vẽditõe ſeðz ꝙ ꝑ accñs cedit ĩ vtilitatẽ vniꝰ et detrimetũ alteriꝰ .vt cũ alis multũ ĩdiget re aliqᷓ et aliꝰ ledit ſi careat illa et tẽ iuſtũ pᷣciũ erit ſi attẽda ñ tm̃ ad rẽ qᷓ vendy ſed etia ad damnũ qð vẽditoꝛ inde patit· et ſic licz al iqd vedere pluſ ꝙᷓ va let ſcom ſe licʒ nõ vendat plꝰ ꝙᷓᷓ vʒ habenti. Si vo aliqs muue multũ ex re alteriꝰ ꝙᷓ; emit· ille vo qui vedit ñ damnifice careèdo ñ decz eum ſupuendere. qe vtilitas q̃ accreſcit ñ eè ex vendete ſed ex emetis ↄditõe · Nullus aũt vẽ dere debet qd ñ e ſuũ · licet em vẽdere poſſit damnũ qð inde patit · ille tñ qui ex re alteriꝰ accepta multũ iunat᷑ ſpõte pᷣt vendeti aliq̃d ſuperogare qð ad eius ptinet honeſtatez hec tho.et ſcotꝰ ſuꝑ niij. ſniaꝝ di · xv. q: ij/ Nota etiã qð· x · q. ij. hꝰ ius dicit glo.ꝙ ſi in vendi⸗ tõe offerac plꝰ ꝙᷓ res valeat etiã recipe ñ dzʒ niſ iuſtũ pᷣciũ qe iuſtus otractꝰ nõ dz facere dolũ er de dona.ꝓ tuas Vtꝝ lic eat alicui negociãdo cariꝰ aliqd vedere ꝙᷓ emic · H ne Sociari é ↄmutatõibus reꝝ iſiſtere · omutatõ vo rex e duplex vt diẽ ꝓphũus ·. j.poli: vna e qꝗᷓ pPtinʒ ad iconomicos b politicos hnñtes curã ð rebꝰ nccijs ad vitã domu ł ciuitati b etiã Snintie et hec e laudabilis qe deſeruit natu⸗ rali nccitati · Flia è q fit ꝓpter lucrũ qᷓrenduʒ et hec ẽ vitupabib qę ꝙᷓtu è de ſe huit cupidi tati lueri:lucrũ tñ qð è tab negotiatiõis finis oedinari p̃ᷣt ad aliquẽ fine nccium vł etiã ho neſtũ · et ic negociatio licita videre vt cũ qᷣſ lucrũ moderatũ qð negociãdo qrit oꝛdĩat ad ſue domus ſuſtentatõz vl etiã paupum ſubuẽ ti one vel etiã cũ qs ĩteèdit negociatõni ꝗꝓpter publicã vtilitatẽ ne ſczꝭ necia ad vitazʒ patrie deſint. et luc ↄſtituit nõ q̃ſi finẽ ſj q̃ſi labo ris ſtipendiũ Si qs etiã aliqᷣd ꝓ ſe emat· et poſtea ꝗꝓpter aliquã cãm illuð vedat licite p̃t illò carius vedere vel qe illò melioeauit. aut qe pᷣciũ rei ẽ mutatũ ſcdᷣm diuerſitatẽ loci vel tpis vb ꝗꝓpter piculũ cui ſe exponit et laboæs quẽe hʒ vt ĩ trãſ ferèdo re de loco ad loce S⸗ obi qe criſ& ſap Oat. xxj · c.dicit qcũqʒ rem Opat vt ĩtegrã et ĩmutatã vẽdendo lucret il le e mercatoe qᷓ de teplo dei eicit' go ⸗c BRñ Det alex· an· ꝙ faciẽda ẽ vis ĩ hoc ꝙ dicit rez ĩtegrã et ĩmutatã et ĩ hoc ꝙ dicit vt lucret. Loquitur em de illo negociatoee qui in nego ciãdo ĩtedit lucrũ tanꝙ fine vltimũ et cupit ſine laboee et ſolicitudie ex auaricia diuitias Ogregare: vñn p̃dictũ vbuz nõ hʒ locũ in eo qᷓ negociat' ꝓpter ꝗꝓpeiã nccitatèe vel reipublice vtilitate vel gxime pietatẽ. Nec etiã ĩ eo qui vẽdit re imutatã ꝙᷓtu ad ſubſtãuã. mutatã tñ ꝓtuʒ ad locũ qæ talis rõe laboeis et piculi li cite pt qrere mercede· ec etiã ĩ eo qui ĩ emẽ do Oſiderat empte rei piculũ ĩ ſeruãdo. ge p̃t deterioæari vel cremari vel furto pdi. talis eĩ pr mercedẽè qrere rõe incertitudĩs euetus fu⸗ turi et ſuſceptõis piculi. vñ in emẽdo ñ e cer tus vt integrã et immutatã vendedo lucrer. Obicir iteꝝ q ſuꝑ illõ ps.qm nõ ognoui litera · eẽ· dicit caſſiodoꝛus ꝙ ne gociatio ẽ cõ parare vilius et diſtrahere cariꝰ qð xp̃us re⸗ bauit dũ hoc faciẽtes de teplo eiecit ſentẽ tia eius ẽ ibi · Bndet ad hoc alex · an. ꝙ ĩtelli git de his diuitibꝰ cupiais qui ſibi totũ foꝝ reꝝ venaliũ accipiũt vt poſtea ad libitũ ſuũ cariꝰ alijs vendãt ꝙᷓ ĩ foꝛo venderem. et hoc faciũt de frumeto et᷑ alijſ rebꝰ hũane vite ne ceſſarijſ· tales em̃ ſũt deo abomĩabiles. et exꝰ xpᷣi eſſent ab ecclia eiciẽdi · p̃dictis oꝛibus cõ ſonat cho. ĩ ſum . hec nota ſcðz raij · ꝙ il li qui tpe meſſũ bladũ vł tpe vindemie vinũ emunt viliꝰ vt vẽdant cariꝰ ↄmittũt peccatũ et turpe lucrũ·et hoc ĩtelligit᷑ vt ipſe poſtea dicit de illis qui faciũt hoc nulla peſata ne⸗ ceſſitate vel vtilitate vel ex ſola cupiditate. Suius aũt peccãt hoc faciedo clerici ꝙ; laijci ar . xiij · q nij · quiſqs tpe · et bñ ↄſonat ſupᷣdi ctis ĩno· et hoſt.ex · ne· cle: vł mo.c. j. Et ad dit raij· neutroſ·ſ.nec clericos nec laicos di co teneri ad reſtitutõeʒ certe pſone ſů dz tale lucrũ in vſus paupeꝝ erogari· et idem ſentit Sof·ti · ̊ vſur.hoc aut ĩtel ligit roð.de ↄſilio non de neceſſitate. BAeae videre de xj. ſ. de qbuſdã caſibꝰ dubitalibꝰ circa emptõz et venditiõz. ſ. —8 vtꝝ lic eat alicui emere ad vitã ſuã vel here⸗ ditarie ꝓ ſe et heredibꝰ ſuis certã ꝙ;titatẽ pe cunie annuatim ſibi reddendã? H quidã di cũuũt ꝙ talis dtractꝰ e illicitꝰ qe pecunia ẽ ad hoc inuenta vt ſit mediũ et pᷣciu et meſura in emptõne et veditõe. ñ aũt ad hoc vt emat et vendat et iõ in tali emptione e vſus pecunie ad illud ad qd ñ é ĩſtituta. Sʒ ſi quis vtit ali q̃ re ad illò ad qò ñ ẽ inſtituta abutit ea. erꝰ ĩ tali emptõe ẽè abuſus ·et ſic ex ſua fozma ẽ Otractus illicitꝰ ſiue fiat hereditarie ſiue ad vitã pcipue cũ talis ↄtractus n videat poſſe reduci niſi ad ↄtractuz; mutui recipieédi noĩe emptõnis · In ↄtractu aũt mutui accipe vltra ſoets e vſura· vn ĩ euãgelio mutuũ date nihil inde ſperãtes luc. ij .q etiã autoꝛitas recitat ex de vſur. ↄſuluit. Flij vo dicũt ꝙ ñ ẽ ibi cõ tractꝰ mutui ſzʒ eptiõis et vẽditõis neqʒ ẽ ibi Otractus illicitꝰ ex ſua foema qe ibi nõ emit pecunia ſed ius pcipiedi tale quãtitate pecu nie annuã ſup bonis ipſiꝰ vedentis: tale aũt ius ñ ẽ pecunia ſ cũ iure iſto qð vendi p̃t trã ſit pecuĩa q̃ ñ pᷣt emi neqʒ vedi ſicut videmꝰ ꝙ ius pr̃onatus directe n p̃t emi nec vendi et tamẽ trãſit ĩ fundo pᷣdij vel ville q̃ emi Nicʒ alia de cã nõ pᷣt vedi ius pronatus qe.ſ. ẽ an nexum ſpuali et alia de ca pecunia vtzʒ ex pee dictis · vn homo p̃t licite ꝓ centuz lib. emere vnũu peediũ et ipſuz dare poſſet alicui heredi tarie vel ad vitã ſuã ſub tali pacto.ſ.ꝙ ipſe et hedes ſui obligarent ĩppetuũ vel ad vitã eiꝰ ad reddendũ ei b hedibꝰ eiꝰ certã pecuĩe ſummã annuati mediĩãte ẽptõe et veditiõe pᷣ⸗ dij ipſiꝰ.ergo cũ in ↄſpectu dei ñ differat hꝰ facere mediate b ĩmediate vide ꝙ licite poſ ſit quis emere ius pcipiedi quolibzʒ anno ſine hereditarie ſiue ad vitã ꝓ cta qtitate pecuĩe Ortactus ergo talis ñ e illicitꝰ ex ſua foema: et 1, an pee ere di ſe ti „ HNon ẽ tñ ↄtractus taliſ ita honeſtus et ita ðᷣ cens ſiẽ ẽ ↄtractus pᷣdialis eo ꝙ nõ clare vi quid ẽ qð emit᷑ ĩ hoc Otractu ſiẽ ĩ ↄtractu p̃⸗ diali.qꝛ etiã ĩ fructibꝰ p̃dioꝝ ĩpedimẽta mł ta pnñt accidere et poetz multã ſolicitudinẽ et laboꝛeẽ apponere iõ ĩ otractu pᷣdiali pᷣt eq̃ᷓ⸗ litas clariꝰ apparere ꝙᷓ ĩ dtractu in quo em ius pcipiedi quolibz anno ſiue hereditarie ſi ue ad vitã certã pecunie ſummã 8 Hoteſt etiã ille ↄtractꝰ male fieri ex ꝓte emetis vel ex p te vedentis puta qñ ñ ſerua eq̃litas iuris na turalis ĩter ementẽ et vedentẽ ·˖ de quo vide ĩ fra ti · de vſur.ar.v.q.vj·et·vije Si dicat q; itentio recipiedi vltra ſoete facit vſurã · er de vſuris oſuluit.ſeò ĩ Otractibꝰ pᷣdictis emẽs ĩ tẽdit recipe vltra ſote ergo ibi ẽ vſura⸗ MX ꝙ peĩa ꝗꝓpoſitõ ẽ vᷣa ĩ dtractibꝰ mutui·ĩ ſupea dictis aut ↄtractibꝰ nõ ẽ mutuũ ip/ emptio et veditio hec rich.¶ S dubitatc᷑ ſup peedictis dictuʒ ẽ em̃ ibi ꝙq qn in emptione e notabilis exceſſus pᷣcij ſupꝑ rem emptã vł rei empte ſuꝑp peiuʒ ita ꝙ clarũ ẽ ibi ementẽ et nõ vendetẽ notabiliter ledi ꝓꝑ ↄpationẽ ad rem emptã cõ tractus ẽ ulicitꝰ.ſʒ qñ emit᷑ hereditarie vłl p dium vel ius pcipiedi certã ꝙ;titatẽ pecunie quolibet anno e notabilis exceſſus rei empte ſup pᷣciũ qe valoe fructuũ quos pcipit emens et eiꝰ ſucceſſoꝛes ĩcõpabiliter excedit p̃cium ab ipſo emeète datũ ergo talis dtractus e illi citus7 & ius naturale dictat ꝙ hõ id qð e⸗ mit magis diligat ſibi ꝙᷓ filio et magis filio qꝙᷓ; nepoti et magis nepoti ꝙᷓ ꝓnepoti.vñ nul lũ ius naturale nec etiam poſitiuũ dictat ꝙ e mens iſtã re hereditarie tm̃ ꝓ ea teneat dare q;tũ ꝓbabile e ꝙ ipſe et eiꝰ ſucceſſoees debe⸗ ant ind peipe. qe ſiẽ ilò qð emit᷑ hereditarie ñ poſſet bñ cadere ſub eſtimatõe· ſʒ ↄſideranꝰ qtũ ip̃e emeſ deberz diligere re quã ip̃e emit P ſe et heredibꝰ ſuis vſq; ad aliquẽ gradũ ð⸗ terminatũ et ſił etiã pèſando ꝙ;tum pciũ qð e mens dat es pᷣt vtile vedenti et heredibꝰ ſuis vſqʒ ad alique gradũ determinatũ·dz emens ꝓpoetionare pᷣciũ rei empte et ſic ↄtractꝰ ẽ li citus qe res emit᷑ qᷓtũ vzʒ·vel ſalte nõ apparzʒ ibi aliqs notabił exceſſus· hec rich.q Sᷣ po ne ꝙ młr· xxv· annoꝝ reddit? ad vitaz emat ꝓ pᷣcio tali ꝙ infra octo an:recipiat ſoꝛtẽ · nũ quid talis ↄtractꝰ ẽ licitꝰ. ꝙ nõ.talis em młr licet moꝛi poſſet infra octo an· tñ claruzʒ et ꝓbabiliꝰ ꝙ viuere debeat ĩ duplo ge h frequetiuſ accidit · ꝙ aũt mulier ·xxv·an.ſana infra octo an· moꝛia raro accidit·et ſic ẽ cla ru ĩ tali otractu ꝙ emes ꝓbabiliter hʒ nota⸗ biliter ꝓtẽ melioꝛem Et iõ ſaluo melioei iudi cio credo ꝙ tałb ↄtractꝰ e ilicitꝰ niſi mulier illa eẽt ĩfirmitatibꝰ guata ł tot piculis expo ſita ꝙ ñ clare vire qð hoꝛ eſʒ ꝓbabiliꝰ.ſ. an ipaz vmere p tm̃ tpᷣs ꝙ vẽdes notabilr le deret᷑ ſcõᷣm exigentiã rei vẽdite· aut eã moei infra octo annos.ł nii aliq̃d ꝓbabile picu⸗ lũ eſſet de umpedimẽto ſol utõis rei empte · tm̃ em̃ piculũ poſſet eſſe de ĩpedimẽto ſuꝑ vendi tõe rei empte ꝙ dubitatio poſſidedi rè emptã pacifice ↄtractũ ad eq̃litateʒ poſſet reduc ere hee rich. Vc poſſint emi redditꝰ pcipiedi vel ius pcipiedi redditꝰ.puta molendini vel pedagi ꝓ mmoꝛi pcio qe ſtatim ſcz ſoluit ꝙᷓ; dare ſi ſolutio ſingłis anis expectare'e H ꝙ ſic · dumõ de p̃ciuũ iuſtũ. ſ. vt tm̃ deᷣ Juantũ res valet tpe ↄtractus in iuſta em eſti matiõe nõ attẽd it tẽpus ſequẽs ſ- ts pñs·ſ.quo fit ODtractus· vñ res q̃ vendit nõ debet eſtimari q;tũ ẽ valitura toto tꝑe ↄtractus· et iõ emenſ licite ꝓlus recipit tpe ſequẽti ꝙᷓ dederit qe to tũ illò qð pcipit è ð ſoete ex qꝰ vedit et iuſte emit « Dzʒ otra ſiẽ ſe hʒ eptoe ad veditoẽẽ ita ecõuerſo veditoe ad ẽptoee.ſzʒ venditoe ſi plꝰ accipiat rõe dilatõis ſobonis ẽ vſurariꝰ ergo ſiłr emptoe ſi minꝰ det ꝓpter anticipatõez ſo lutõis erit vſurariꝰ:ſʒ ſic ẽ hic qe minꝰ datur eo ꝙ pᷣciũ anticipat.d hoc dicendũ ꝙ ilð de anticipatõe tꝑis hʒ locũ qñ res q̃ vendic ſtatim nõ tradit ſj pᷣciũ ſtatim dat᷑ et res ex⸗ pectat' ſʒ ĩ ꝓpoſito res qᷓ vendit᷑ · ſ. ius pcipi⸗ endi ſtatim tradit licet vſus ſiue fructꝰ vel redditꝰ expecte vel ſucceſſiue pcipiat · Dee terea ñ dz Pciu iudicari minꝰ qð e iuſtũ et ꝓ⸗ poꝛtionatũ rei vẽdite reſpectu tpis qꝰ res vẽ dit licz ſit foete minꝰ reſpectu tpis futuri. Licz aũt pᷣdicti duo caſus quoꝝ vnꝰ ẽ ex pte emetis et alter ex pte vedẽtis videant differ re penes anticipatõʒ et dilatõz tpis · pnt tam̃ ambo reduci ad dilatõz qe in vtroqʒ eè aliqd expectandũ licʒ in vno caſu res et in altero p ciũ:hec alex Quid ſi cõitas aliquos reddi tus ſuos vediderit alicui vſq; ad certũ tp̃s ꝓ pᷣcio certo et minoei ꝙᷓ ſi cõnas ſolutõzʒ faciẽ dam certis termĩis expectaſſeti Pẽ ide ẽ diee dũ qð m pᷣſenti caſu talis em̃ otractus ñ pec⸗ cat nec ex pte rei vẽèdite qe e vendibil . nec ex pte pᷣcij.qe ſupponit ꝙ ſit iuſtũ nec etiã ex hꝰ qꝙ aliqᷣd pcipit᷑ vltra pciũ qe totũ illud qð in de Pcipit emes ẽ de ſoete eins · ſ. emetis · hec alex. lombar.¶S eſto ꝙq; p̃dicta cõitas ĩfra aliud tp̃s recupare voluerit et recupauerit ĩ⸗ nito emptoee redditꝰ illos ita tñ ꝙ emptoe il le habuit annuatizʒ ꝓ redditibꝰ ilhs certã pe cunie qᷓtitatẽ· ſ. vnj· lib.et nihilominꝰ ipᷣa cõ munitas qñ vellet illũ emptoze d peiſtinuz ſtatũ ·ſ.pcipiẽdi redditus illos reducere poſ ſet · et inſ e emptoe tandẽ ĩ hec oĩia cõſenſerit. VN ille ocractus vide eſſe licitꝰ qe vi wbi eſſe ꝓpmutatio iuſta dũmõ ſerue ibi eqtas iu- ris naturalis ꝓmutat em mus pcipiedi reddi⸗ tus illos ĩ ius pcipieèdi reddit?. . viij. lib. an nuatim. hꝰ ſentetie fuit alex: lombar. ¶) Eſto ꝙ aliqͥs habeat centũ libeas ĩ banco alicuiuſ recipiedas vſq; ad qᷓtuoe meſes· nũquid lice⸗ ret alicui emere ilas centũ ꝓ lxx · ita ꝙ lici te poſſet recipe centũ ꝓ. lxxx· I⸗ñ̃ hoc dicunt multi ꝙ ſic q ñ em pecuma ſed ius. ius aũt centũ libearũ minꝰ vʒ ꝙᷓ; centũ lib. tuuꝰ & em pignoꝛi ĩicumbere qꝙᷓ; in pſonã agere. et ſiłkr re habere ꝙᷓ ius ꝓ re· inſti · de obliga · que ex de lic.na ·. . furti ·et iðo minoe pcio p̃t emi Ktij dicũt quibꝰ aſſenti ebat alex·lombar. ꝓpoſitu caſum eſſe dubm · et hoc ideo quia emes plꝰ2 er minus dat ſcom ꝙ plus et mmus ſolutõez⸗ N expectat ita ꝙ lucrũ ibi ꝓuenire vide gpter dil atõz tpis et mĩoeitaſ pcij apter anticipatõ nẽ ſolutõis:lucrũ aũt ꝙ ꝓuenit rõe tpis nõ ẽ licitũ · ex ·de vſur.ĩ ciuitate et·c. namgãti.ca uendus é ergo Otractꝰ ille ex eo maxie qę vi⸗ det fieri in fraude vſurarũ et vide eſle indi⸗ rectũ mutuũ vt quaſi qͥs mutuet ĩ p̃ᷣſenti.viij. ſ.ꝓ ·xx ·poſtea recipiedis vltra ſoeteᷣ. Xd ra tione de iure dicendũ . ſi pecunia b res alia recipiẽda ĩ piculo eſſet ĩ manu alicuiꝰ a quo ſine ſumptu et laboæee recupari nõ poſſet tunc minꝰ? dare et recipe plꝰ liceret qe res q ei pi culo ceteris paribꝰ minus vʒ ꝙᷓ q ex piculũ Becuſ ẽ aunt in ꝓpoſito qe pecunia in banco ñ e ꝓbabiliter ĩ piculo alias hoĩes merces ve⸗ dentes ñ eſſent ↄteti expectare ibi fiendas ſi bi ſolutões: Qui vellet tenere opmionẽ peiazʒ diceret ꝙ illud q ðe de vſur.c.ĩ ciuitate · et c·nauigãti.nõ obſtat qe ibi ñ ius ſed res ipᷣ̃a vedit ꝗ ſtatim tradit᷑ et p̃ciũ differ.hoc aũt pᷣcium ſtatim traditur et ius recupandi ipᷣaʒ rem et ñ res dat· et ſtat pecunia ipſa piculo emptoeis iur e eſto aliquis ſale detulit ianu am et vedidit ꝓ certo pᷣcio recipiedo.ſ.tunc qñ alij vendidert etiã ſale eide ↄmunitati mõ ille noles tãdiu expectare ſolutõz vult vede re ius q hʒ ſup eõitate nuquid licebit emeèti ius illo minꝰ ꝓ illo dare vt xx. lib. et ĩ poſte rũ plus recipe·xxv.& caſus iſte ñ vide' dif feree a pᷣcedeti et iõ idẽ vide? hoc et ibi Veꝝ vedicio reddat im uſta et illicita ꝗpter defe⸗ illius ptis peecij ꝙ; nõ dediſſet ſi hoc ſciuiſſet C.de ac· emp.l.j.q Quid ſi veditoꝛ dicat ꝙ; nullã ſeruitute debebat et ſi aliqua apparerz teneri nolebat. ſi ſciebat ſeruitute deberi pactũ nõ ꝓderit ei quin yneat ad mtereſſe · ſi vo ignoꝛabat ꝓderit ei ꝓactum:ffᷣ.de acci· emp · l. j. J. j·· ¶ Qund ſi equũ vendẽès in ſpatu la patiente in qᷓ tñ nõ apparebat pati niſi pꝰ fatigatõz itereogatꝰ ab emptoee an eſſet mo⸗ boſus· rñdet inſidipſe vedo tibi equũ recalci trãtez ſiue habente ſpatule viciũ · licz ille exp̃ᷣſſerit viciũ:qe tñ nõ expᷣſſt hoc vere·emp⸗ toe credidit ipſum nõ habere ſpatule vicium ſed qe mſidioſe dixerit talia emptoe p̃t agere actione redibitoꝛia. ff.e.ea q· . fi . hec guil. dui irs vẽeditoe cuiuſ libzʒ aĩaliſ pᷣſtare debz aĩal lanũ potes omedere et bibere vt opoetz ſiue vendat ꝓpeiũ ſine alienũ . C. de ac · emp · emptoX Ite ſiquis vedat vaſ vicioſuʒ ſciẽter tene ad ĩtereſſe intra re et ex reʒ· ff. loca:ſi a deo . S. . HNota tñ ꝙ; aut veditoe nulloꝰ tra: dit re venditã et tũc tene' ad itereſſe intra re Kut tradit eam ſed vicioſaz pnta vendidit pe ens moeboſũ.et ſi ſcienter tene ad ĩtereſſe in tra re et er re·ſi vo ignoeanter tũc tene emp toei ꝙ;to mĩioeis erat empturꝰ.ff.de ac· emp. iulianꝰ q Quid ſi venditoe ſciat rẽ quã vẽdit in ꝓximoò eſſe futurã minoeis valoeꝛis ꝙ;ᷓ ꝓ ea recipiat · ꝓ eo ꝙ ipſe ſcit negociatoees in ꝓxi mo ſupueturos qꝗᷓ de illa re abũude deferẽt ſe⸗ cũ qð tñ ab emptoeibꝰ ignoeat. Gñdet tho. ctü rei vendite · ꝙ ſic ſi veditos defectum qp veditoe qui vedit re ſcoᷣm ꝙ pᷣcium ĩuenit ñ rei vendite cognoſcat committit fraudem in videt facere ↄtra iuſticiã ſi qd futurũ ẽ ñ ex⸗ veditione · vñ peccat et vlteriꝰ tene reſtitue⸗ ponat · ſi tñ exponeret vel de pᷣcio ſubtraherz re · Et hoc dico ſine defectꝰ ſit ſcðʒ rei ſpeciẽ abundãtioeis vtutis eſſet.liʒ ad hoc ex debi⸗ vtſcũ aliqᷣd alteriꝰ reiſe admixtũ vt aqᷓ vino.⸗ vel ſcõᷣm qutatẽ q ſcdm meſurã ↄgnolſcic vk ſcðʒ ql itate vt ſi aial aliqð infirmu vendat qᷓ ſi ſanũ· ſi vo iĩgnoeat ñ peccat tene tñ cuʒ ad noticiã eius puenerit damnũ emptoei recõpe⸗ ſare . Et ide itelligendũu e de emptcee. ↄtingit em qñz ꝙꝓ vẽditoe credit re ſuã eſſe minꝰ p̃cio ſam quo ad ſpecie vt ſi veèòat aurũ loco auri⸗ calci emptoe hoc ſcies ĩiuſte emit er ad reſti⸗ tutõz tene vet ibr e de ðfectu q;titatis et qua litatis hec tho· ¶ Vti vẽditoe teneac emp⸗ toei dicere viciũ rei vedite · ꝙ ſic ſi ẽ occk tũ aliter erit ilicita et doloſa vedicio qe dat emptoei damnũ et piculi occaſionẽ. vñ tene⸗ ad damnũ recõpenſandũ: ſi vo ſit mani feſtuʒ vt ſi equꝰ eè monoculꝰ.vel ſi vſus ẽ re licʒ nõ Opetat veditoei p̃t tñ aliquis cõuenire.aut ſi. Ppter huiõi viciu ſubtrahat ptem qtaz dz de pcio nõ tene manifeſtare vicium rei · qe foꝛte ꝗpter huiõi ciũ emptoe vellet plꝰ ſubtrabi de pᷣcio ꝙq; ſubtrahendũ eſſet· Vnde vẽditoe li ctte pt id emnitati ſue ↄſulere rei viciũ retice do hec tho.Quid ſi res vendat' alicui ſzui tuti Srauamini vel oditioni ſubiecta nũquiò Hoc vedito⸗ emptoei dicere tenet᷑. He ſi hoc ſciebat et doloſe celauerit emptoei tenebit a ctione ex empto ad ĩtereſſe. Si aũt ipſe igno⸗ rabat nibilominus tenebic' emptoei nõ ad m tereſſe· ſ tim quãto minoeis.i.ad reſtitutioneẽ to iuſticie teneri mmime videatꝙQuid ſi qs vendat anrũ vel argentũ alchimice factũ ꝓ vᷣo auro b argeto Endet tho. ꝙ ſi nõ habeat verã ſpecie auri vel argeti e venditio fraudu lenta et iuſta. p̃ſertim cũ ſint aliqᷓ vtilitates auri et argẽti veri ſcᷣm opatõzʒ naturale eoꝝ que nõ ↄueniunt alchimico auro. ſic ꝙ habʒz ꝗpeietatẽe letificãdi et ſanat quaſdã ĩfirmita⸗ tes · ſepiꝰ etiã p̃ᷣt poni in opatõe et diutiꝰ ma net ĩ ſua puritate · ſi aut fieret alchimice ven aurũ nõ eſſet illicitũ ill ꝓ vero vedere qe ni hil ꝓhibet artẽ aliquibus cauſis naturalibꝰ vti ad ꝓducendũ naturales effectꝰ et veros vt dicit aug: iij· de trini.loqũñs de his que fi⸗ unt mons arte?¶c! Quid faciet ↄfeſſoe ð mer catoeibus et pelliparijs et huiõi qui nec emẽ ſciũt nec vedere ſime medacijs et qñqʒ; piurijſ Bñndz raij·et Hoſt.q quoties qs ſcienter et cã decipiẽdi ꝓximũ piurat vł menti peccat moe taliter· et tene ad reſtitutõez ĩquantũ decipit ꝓximũ eidẽe decepto vel heredi eiꝰ faciendã pt ſi aũt nõ pᷣt ꝓcedat vt dice infra de vſu rarijs· ſi aut ignoꝛãter dicat falſũ credes di⸗ cere ven vel etiã ſcieter ſed ĩtendat p illud mendaciũ ſibi ꝓdeſſe vt ſe ſic ſeruet indemne et ꝓximo nõ obeſſe q nõ decepit eum vnã rèé ꝓ alia vendedo nec in rei valoee.qe nõ vedit ei vltra bitũ valoæe. Tale mdaciu ſcðz raij· pt dici foꝛte veniale.ſic p̃t ĩtelligi · xxij · q· ij· peimũ ſeðz hoſt·aũt ex quo aſſdue et Oſuetu dĩarie mentit moetale vn ſiẽ ebeietas ſi ſit aſ ſidua e moetalis dixxv· . alias:ſi vo piurat peccat moetabr vł veniabr ſeðz diſtinctõz po ſitã de piurio ̊ · D zz etiã iſte talis p̃ter reſti tutõzʒ ĩiduci að largas eccelias faciẽdas ꝓ aia bus illoꝝ quoꝝ de reꝑꝰ ignoeãter aliq Ha⸗ bueniteꝙ Fd hoc nota ꝙ; ĩ veditõnibꝰ illõ qðᷣ Omendaàdi cã de ꝓ ñ dicto habe · ff. dolo· ꝙ venditio · Fut em ↄmendãs ſiſtit in genere dicẽs ille e bonꝰ ſeruꝰ vel hec ẽ bona domꝰ et tũc nõ obligat᷑ niſi ſcieter ↄmendʒz rẽ vicõ ſaz qe tũc de dolo tene vt ibidẽ de aut deſee dit ad ſpecialia et tũc tene' ex eo ꝙ omenda⸗ do plus vedidit vt ſi dicat ſeru eſſe bonũ ar tificẽ vł literatũ hꝰ p̃ſtare dz vt qdð ↄmeda ĩ euidẽti ſit vt ſi dicat ancillã ee ſpecioſã et do mũ bñ edificatã · ff·e.cã qͥ habe·xix · q· i · c· ij Quid de illis q faciũt vł vedut gladios q;⸗ rellos et huiõi qbꝰ hoĩes occidunt. Qnid ð illis eciã qui faciũt et vendũt venenũ vł toxi cũ. Quid etiã de illis qui faciũt vł vedunt ſo tulares pictos et aurifrigiũ et ſiłia q̃ ñ defe⸗ runt ad neceſſitate vel ad vſũ ſʒ ad vanã glo riã et abuſum. REndz rai.·ꝙ ĩ talibus e intetio reqrenda. ſi em̃ aliq̃s faciat huiõi vel vẽdat vel tribuat alicui que credat talibꝰ abuſurũ talis ĩquã ĩtetio ẽ peccatũ moetale Suiſſimuz et qm ſic facit ẽè coopatos oĩm ſceleꝝ inde ꝓ uenietiũ . et iõ ẽ ꝙ obꝰ puniedꝰ?. ij · q; j· notũ ĩ ſumma. Si vo credebat illũ talibꝰ ad aliqð licitũ vſurũ vł nibil ſup hoc cogitabat vł ig noæeabat ꝙ talia facere vł vedere eſſet illicitů tũc diſtinguo:qe talia aut ad aliquẽ vſuʒ lici tũ eſſe pñt vtilia vt arma ĩ bellis iuſtis · auri⸗ frigiũ ĩ oenameètis eccliaſticis et venena qdã ĩ quibuſdã medicinis et tũc nõ peccat:aut ta lia ad mihil valet niſi ad peccandũ vt q̃dã ve nena moetifera et ſupflue et ſumptuoſe cami ſie quas pᷣcipue faciut hiſpani ·et tůc peccat q̃ ttia facit tenet vẽdit vł alienat ar/de libel lo famoſo quoq; ñ dʒ aliqs ondere ſ̊ deſtrre re alias guiter peccat · v· q·j· ꝓ totũ et ẽ opti ma lex ad hoc · ff.ð dtra:emp: ꝙ ſepe · S. vene m mali.vbi po' p̃dicta diſtinctio de veneno Et de tali illð pᷣt ĩtelligi ꝙ qui occaſionẽ dã⸗ ni dat damnũ dediſſe vy er de ĩiur̃· ſr culpa· Qui ð factoeibꝰ taxilloꝝ ſcacoꝝ et alea rũ .: Bñdz roð. ꝙ ñ vide eſſe tutũ de Huiõi arti ficijſ viuere:qe eoꝝ vſus ẽ vt freqñtiꝰ ad ma lũ liczʒ aliqñ ſit ad recreatõz et remediu triſti⸗ cie et cogitationũ noxiarũ · de talibꝰ ergo ſe⸗ cunð iĩtentõz é iudicandũ . Quid ð illis qui 8 faciũt ſerta de floꝛibꝰ maxie in feſtis. Bñder roð ꝙ ñ credit eos eſſe excuſabileſ ꝗpter picu Lũ qð ex hoc pᷣt de facili ↄtingere:qe ſũt mei tatiua luxurie et ſigna laſciuie licet talia qñzʒ valeãt ad ↄfoꝛtatõzꝭ nature.VYiolat etiã obſʒ uantia diei feſti de hoc ſupea li:pꝛĩo ti · xxij · Equꝝ videre de xij · ſ de monopolijs.ẽ ca „ qð nota ꝙ hec ſut ꝓhibita ſt aut mono polm coæzpꝰ ſiune ſocietas monopolaꝝ be ec opꝰ vb pactũ ĩter ſe vb etiã cũ ciuitate mono polarũ · Eſt aut hic monopola vł monopoluſ popłs is q̃ ĩpetrat ꝙ ſoli ſibi liceat ĩ cinitate aliqᷓ ſpealia vẽdere b emere vb facere· Et mo nopole dũñr q ĩpetrãt ꝙ ipſis ſolis liceat hꝰ⸗ mõi facere vł etiã ĩ vendedis rebꝰ? cetis cer tũ p̃ciũ ſtatuere ↄtra qð nemini liceat vedere Et quidèẽ ſi ſcriba ꝓ duplex·.l.ð a monos qð ẽ vnꝰ et polla qð e vẽditio eo ꝙ vni vel illis qᷓ ſunt de vna ſocietate tm̃ liceat illa vẽdere Vel ſi ſcribat ꝓꝑ vnũ.l.ðe a polis qð ẽ ciuitaſ eo ꝙ ĩ ciuitate ſit tm̃ vnꝰ.vel ſocietas vna ex pacto hꝰ facies:pacta aũt talia ſiue ↄmercia ſunt ꝓhibita· NHec vʒ peagmatica ſanctio ſuꝑ hec impetrata. ſiquis aũt hoc exercuerit ppe tuo exilio damnat bonis ꝗꝓpeijs ſpoliat'. peĩa tes vo ꝓfeſſionuz vna libea auri pena afficiũ tur· ꝓemceps aũt teree ſi diſſibauerit penã xl. libeaꝝ patit'. C.de monopok · l. vnica ¶q)’De pmutatione ti · ix · Einde oſideranð e de Pmutatõe q̃ᷓ vi cina ſiue ſibis emptõi.vt.C.·e.· ꝓmuta⸗ tõeꝙ Circa qð videnðõ e peimo qᷣd e p⸗ mutatio. ql iter ↄtrahit' et de natura eiꝰ et uenetia et differetia cũ vẽditõe · zo q res p mutari poſſit et q ꝓ qᷣbus.q̃rto cũ quibꝰ pſo⸗ nis pᷣt ecclia ꝓmutare·quĩto de arte cãpſoeia Circa peimũ ſcienð ꝙ pmutatõ ẽ vniꝰ rei ꝓ altera vicaria pᷣſtatio· C· e.l.j.in fi.et ẽ ꝓpmu tatio otractꝰ ĩnoĩiatus qe multũ ẽ incertꝰ eo ꝙ large ↄpᷣhẽdit omnẽ otractũ ex quo aliqᷣd dat vel accipit᷑. Ham vẽdicio et locatio pnt dici ꝓmutatio. Contractꝰ etiã innoĩatꝰ puta do vt des dici p̃t ꝓpmutatio:et ſic adaptari pᷣt Otractibꝰ noĩatiſ et innoĩatis et iðo habzʒ no men generale nõ ſpeale ꝗꝓpter qð merito otra ctus innoĩatus cenſectc. hit' tũc qñ ↄuenit inter aliquos vt ſpes certa de ꝓ ſpecie cta vt iſte eqꝰ ꝓ iſto boue. Si vo de res ĩcerta ꝙ ĩcerta vt bos ĩ genere CQI ſcm ſcienð ꝙ ꝗꝓpeie ꝓmutatio ↄtra⸗ ꝓ boue i genere ñ erit ꝓPe pmutatio ſ̊ alms Otractꝰ ĩnoĩatꝰ puto do vt des ff.de pᷣſcrip · naturab·S.]· et· ij · Eſt ergo natuta ꝓmutatõis vt reꝝ interuetu ↄtrahat' n ſolo pacto. qe ex ſola ↄuetõe pꝓmutatõis nulla re hainc iñ ſecu⸗ ta neutri opetit aliqᷓ actio vt · C. e.ex placito H arr vo ſibes ꝓmutatio et venditõ qe ex v aqʒ; pᷣſtat cã vſu capiẽdi et emptõ et redibi tio· Ite ſic actio deſcedens ex veditõe ẽ bone fidei · vt inſti:de act· S. actionẽ aũt bono fidði ita et actio deſcẽdens a pmutatione. q Gunt aũt diſſimiles qe venditio ſine ſcriptis pficit ſolo ↄſenſu.pmutatio vero ñ ꝓficit niſi re ab altera pte ſecuta· Vnde ei qui rẽ ſuã tradidit dat actio · ſ. ex pacto otra eum qui rem ſuã ñ tradidit. vt in dicta.l.ex placito· ſtẽ in vedi tione vnus ẽ emptoe alter venditoe. in pmu⸗ tatione aũt vterq; ẽ ꝓmutato⸗ tez pmntatio habet locũ in ſpiritualibus nõ aũt emptio.rõ pꝰ e ſeðz bñ·exe·ad qões· qe nulla è emptõ ſine pᷣcio quod in ꝙ;titate et pecunia conſiſtit quod nõ eſt in permutatione · ſed vterqz e qi emptoe et veditoe. ſtez in venditione emptoe cogitur facere pᷣcium accipietis et veditoe ñ eene facere re ementis q ſufficit q venditoe de euictione ſe obliget.ſed in ꝓpmutatione pv⸗ terqʒ cogit᷑ rẽ a ſe datã facere aecipietis ar- ff.e.l.j.ſed ſuꝑ hhoc diſti gui qe ſiquis rem ñ ſuã ſʒ qlienã ꝓmutauit ꝓmutatio tenet donec euincit᷑. Et ideo poteſt agi ↄditõe ob cauſam datoꝝ ad repetenð qð datũ e quaſi mioil ab altera pte ſit datũ vt · ff· e.¶. j· in fi · —D Equit de · ii. ſ. que res ꝓmutari pñt et qᷓ quibus· Circa qð ſciendũ ꝙ ꝓmutatio ſpecialiter ſumpta ꝓut ẽ vnius rei ꝓ alia vi⸗ caria p̃ᷣſtatio ꝓmutari poſſunt tepozalia cum tẽpoealibus nõ autè ſpiritualia cum tpalibꝰ vñ nec decima cũ pecuĩa ex ·e.c. vlti. ꝓ quodð pꝓatet ꝙ laicus nõ p̃it eximere ſe a pᷣſtatione ð cime licet det ꝓtem fundi. Spiritualia autez cũ ſpũalibus eiuſdem generis pmutari poſſut et ſic eccleſia cum eccleſia dignitas cũ digni tate: canonia cũ canonia:beneficiũ cum bñnfi cio:et decime cũ decimis nõ aute bñnficium cum iure patronatus qðò e ſpirituale alterius generis ꝓmutari p̃t · Et rõe poſſeſſionũ vnius eccleſie ſi pponderet poſſeſſionibꝰ alteriꝰ ec⸗ cleſie pecunia pᷣt refundi dummõ ↄtractꝰ ad inuicẽ mmime miſcean' ita ꝙ ſepatim fiat cõ tractus eccleſiaꝝ a ↄtractu poſſeſſonuz · vel ſcm inno · hoc vult dicere ꝙ caueãt ꝓmuta⸗ toees ne occaſione ſpiritualiũ iurium de qui⸗ bus pꝓlus hʒ vna ecclĩa ꝙ;ᷓ alia pecnĩa tribua tur ex· e · ad qſtiones·xvj.q.fi. nemini.nõ ob⸗ ſtãte ꝙ aliquis expectet ꝓximo vacaturaʒ li. vj · e · licet hoc ĩtellige qn fit autoentate ſupe rioeis vt ibide· ex.de cenſi· ꝓhibemus alias nõ licet ex ·e · queſitũ et de pꝛeben.· maioerbꝰ Et ſi qui hãc ꝓmutatione autoeitate ꝗpeia fe⸗ cerint ſunt eis peiuãdi er.e:cuʒ olim niſi ſim pPlicitati venia de er · e · cũ vniuerſo ⁊ Vnð £ ſi obiciat ꝙ pꝓmutatio non ẽ otractus gtuitꝰ ff.e.l.j.ergo nõ p̃t interuenire ĩ ſpiritualibꝰ q̃ ſunt gratis ofereda.j.q.jgratia: et ſimilia dicendũ ꝙ; hoc totũ ſoluit autoeitas ſupioeiſ ex cuius arbitrio omnia pendet vt · xvj · q· fi. nemini et ex:de cenſi · ꝓhibemꝰ ? otat aũt roð: ꝙ hꝰmõi pmutatio eccliaꝝ ꝓ eccleſijs nõ hʒ locũantęr pſonas q nõ hnt niſi vſu fru ctum eccleizarfe. et hoe tin ad vitã ſuã.ſed in⸗ ter ꝓſonas eccleſiaſticas quibꝰ ꝗpeietas tali um eccliaꝝ imppetuum ẽe ↄceſſa vt.c.ad que ſtiones ꝛc NHotandũ etiã ꝙ bñficiũ poteſt ĩ⸗ telligi ꝓmutari dupłr.ſ.aut tanꝙ; ꝓPetas ſic ꝓmutari poteſt cũ bñficio vt cũ duo epiſeepi litigat ſuꝑ aliqua eccleſia quã vnꝰ dicit eſſe debere ſibi ſubiectã et alter negat qi poſſi⸗ det eã pmutatio fieri p̃t vnus ha beat vnaz eccleſiã et alter aliã· ut tanꝙᷓ bñficiũ vt cũ quis ad p̃latiene recipr᷑ vel ad aliqð bñficiũ intitulat ſie nõ poteſt bñficiũ cũ beneficio p mutari ſme autoꝛitate ſupioeis vt dictum è S Sed nũquid ſufficit autoeitas ſupioꝛis vbi non ad eũ ſed ad capitulũ ptinet collatio et inſtitutio p̃ᷣbendarum. H ꝙ ñ ar. ex. de offi⸗ arch.ad hoc · . fi. et de offi dele. ſup eo ad fi Nunqò ſuffitit in eodẽ caſu capituli auto⸗ itas et videt ꝙ nõ qe nõ ↄcedit ei q; diſpen ſare poſſit otra ↄſiliu ſed tm epo er·de p̃ᷣben. 3. 4 — vacãte ſcdᷣm hoſt. Vbi vᷣo collatio ptinet ad epiſcopũ et capitulũ.fiet libera reſignatio in manibꝰ vtriuſq et ſi ſint ĩ diuerſis dioceſibꝰ illa bñficia qlibet reſignabit in manu ſui ep̃i vel alicui alteri ↄmittet &O meliꝰ vide ad hᷣ e · de ſen · ex · cũ illoꝝ · Si vo ad canonicos pꝓ tineat electio et ad eym ↄfirmatõ neceſſe erit ꝙ ĩterueniat oſenſus illoꝝ q hñt eligere ar. ex ·de offi · archi · ad hoc in fi: ſedᷣm io.an. Si vo epᷣus pmutet cù capitulo.facere dzʒ h au⸗ toꝛeitate archiepi e?.de re. eccle.ñ ali.c.j. Si vᷣo pmutet cũ alijs ſuf ficit dſenſus capitlłi ſe cundũ hoſt· Mancipia aũt eccliaꝝ cu mãci pijſ peiuatoꝝ ꝓmutari ñ pñt niſi ad libertatẽ id è ad hoc vt liberi fiãt · ex · e.mancipia qð ẽ ven ſcðm hoſt. niſi vbi expediret ecclie cui donari poſſint vt.xij.qij:ecelia multo foꝛtiꝰ Ematari:poc em ſcðz laur. ꝓhibitũ fuit qe ad Laicoꝝ ſuggeſtionẽe ſepe ĩutilia mancipia per mutabant' peo vtilibꝰ. et ceſſante cã ceſſabit Oſtitutio di lxj.de his et ex·e.mãcipia ĩ glo. Iñ ſcðm mimno·fugitiui ꝓmutari pñt et diſtra hi ex ·. e. ii uſtũ:qð e veꝝ exquo redierũt pate⸗ facto vicio emptoꝛi ſcòz bern. ſecus ẽ ſi ſint ĩ fuga. C. ad.l.flaui:de p̃la.in fuga.Et qð di cit ſeruu ecclie poſſe pꝓmutari aò libertate in⸗ telligas ſi duo alij dem ſibi alias nõ·xij·qij ep̃us qui mancipia SEELauñᷓ de iiij · . eũ quibꝰ pſonis poteſt ec clieſia pmutare.Circa qð ſciendũ ꝙ pmu tare pᷣt vna ecclia cũ alia idemnitate ſeruata vtriuſqʒ x · q·ij· hoc ius· Et etiã eũ peicipe do mino recipiat rem eqmualente interueniete Peagmatica ſancione:hec ſcòm hoſt.venx ẽ ſi pPeiceps egeat tali ꝓmutatõelicet aliter ĩtel tigat ab illis ex.e.c.j· Nam ſi tm ecclĩe vtili tas atcendat' vt vr velle bern. nullũ erit peĩ cipis peiuilegiũ ſeòz hoſt 4e aũt peagmati ca ſancio illò qð pꝛiceps de ↄſilio ꝓcerũ ſta tuit et ſanxit · C·de dier. reſcrip. l. vlti · Sed cũ peiuatis ecclia ꝓmutat ita demũ ſi ſi ec cleſie expediat vt ex. de · re· eccle.nõ alie.vt ſupꝑ in fi · Et ſi pmutatio incõſulte facta ſit ſuc ceſſoe pᷣt reuoc are:ex·e.c. ij. Edquit᷑. de· v· ſ.de arte cãpſoeia ĩ qua con mutatur pecunia ꝓ pecunia et q̃ri/ bt ſit licita · Reſponde ſcòm alex. lombar. ꝙ ſic cuiꝰ ſignũ è ꝙ eccleſia damnat et pſequic' v⸗ ſurarios nõ aũt campſoꝛes.ſed potius eis fa⸗ uet vtz in eccleſia romana &d cꝰ euidentiã ſciendũ ꝙ opoetuit eſſe cãpſoees· tũ ꝓpter di⸗ uerſitatè nümiſmatũ ĩ diuerſis regiombꝰ ſic ĩ eadẽ diuerſifican. tũ ꝓ vtilitate legatoꝝ di uerſas regiões ccueũtiũ·tũ ꝓ ↄmutatõe reꝝ neciaꝝ vite hoĩ· reꝝ ei ↄmutatio e necaria qᷓ ñ pᷣt fieri vmode ſime nũmſmate qe reſ omode ferei nõ poſſent ad loca remota ꝓ oↄmutatõne facienda et iõ neceſſariũ funt nummiſma · Ne ceſſaria igit' fuit ars campſoꝛia. Mon aute ha bet locuʒ in tali ↄmutatione ratio mutui qe ñ ſperat ibi lucꝝ ꝗꝓpter temporis dilatõz· Mec iteꝝ reddit' ſoes cãpſoei eadẽ ſpe vb numero qꝛ dat monetã vmꝰ generis· et recipit mone⸗ tã alteriꝰ generis:Nõ ẽ eẽ wbi ꝓpe emptio vel venditio · ſed põt ſimpliciter dici permutatio Alceriꝰ ẽ attẽdendũ ꝙ; valoe nũmiſmatis ſiue monete pᷣt pẽſari dupłr · vnoꝰ ſcm naturã rei vk põderis ſiue materie · Flioꝰ ſcðm taxatiõz legis poſitiue · et Xa accidit ꝙ aliqð genꝰ monete ĩ aliquo l ñ tim̃ vz ꝙᷓtũ vʒ ĩ alio lo co ſcðʒz legẽ poſitiuã · Et iõ qñ campſoe aliqðᷣ . Bens monete accipit mſcðz eſtiatõz legis po⸗ ſitiue h põderis vł materie· et aliud genꝰ mo nete dat ſeðz eſtimatõz legis poſitie fit ibi re cõpẽeſatio et eq̃litas inter datũ et acceꝑtu co⸗ parãdo ið qð vʒ moneta data ſcðz lege poſiti uã ad id qð vʒ moneta recepta ſcðz põdus ſu um et materiã. Et ſeruat' ibi iuſticia ſiłis illi q;̃ẽ in emptõe et vedõe qę fit ibi recõpenſa⸗ tio ſcds amplioꝛẽ vtilitate dati aꝑꝰ recipietẽ a cãpſose ꝙᷓ recepti ab eo et iõ ñ pᷣt ehr ſibe de iſta pmutatõe et mutuo q n reqntc ꝙ Otractꝰ tał ſit Stuitꝰ ſiẽ mutuũ · ꝗꝓpter qð hꝰ ſperari p̃ᷣt lucrũ et ñ ibi.&t pᷣt lucru trãſire in dommin pmutãtis et ñ ĩ dmium mutuãtiſ hec alex·lõbardus· De mutuo ti· x· QOſtea oſiderandũ ẽ de Otractu mutui ſet circa hoc videndũ é peĩo vñ dicat . ſcðdo ĩ qᷣbus rebꝰ ↄſiſtit ſiue ↄtrahit. tercio q̃liter Otrahic'. Circa peimũ ſciẽð ꝙq; mutuũ ðe q̃ſi de meo factũ tuuz· et dicũt aliq̃ᷓ qꝙ eè nom̃ opoſitũ ex coerupto et ĩtegro · qe qðᷣ fuit meũ mutuãdo facio tuũff · ſi cer · pe · l. ij C.appł ata· SFlij vᷣo dicũt ꝙ ñ e nomẽ opoſitũ iz ſimplex deriuatuz a muto mutas q ab vno mutat'ĩ aliũ et ꝙ ðᷣe mutuũ qſi de meo factũᷣ tuũ ẽ ethĩologia ñ ↄpoſitio· Et a muto ðde mu tuo mutuas mutuare qð ẽ neutruʒ · et mutuoe mutuaris mutuari qð e deponẽs· et ſignificã tur duo qe mutuare e mutuum dare · mutuari vo ẽ mutuũ accipe vñ verſus mutuo tradenꝰ ſiz mutuoe e accipiẽdo · ita dicit papias Equit᷑ videre de ſcdo · in quibꝰ otrahit mutuũ·circa qð ſciendũ ꝙ Otrahit tĩ in pHis et ð his rebꝰ q tm̃ oſiſtũt ĩ numero põde⸗ re et meſura·i. m his rebꝰ qᷓ dan ad numexx vt qlibʒ moneta q q;e de pecunia numerata. et qͥ dant ad põdus vt es auruʒ et huiõi:et qᷓ ad menſurã vt granũ vinũ oleũ ĩſti · qvꝰ mo· recõtrahit᷑ o bliga.circa peincipiũeSʒ nun⸗ q̃d ẽ mutuuzʒ ſi ·x·beachia de panno ſcanfoeu vel alio dan vt totidẽ ĩ termmo certo reddã tur vi em̃ ꝙ ſic q talia videt᷑ ↄſiſtere ĩ meſu ra Rñdz rod · ꝓ e veriꝰ ibi ↄtractꝰ ꝓmutatõ nis ꝙ mutui. et nomè meſure reſtringit? hie ad modios et lagenas et alia vaſa quibꝰ me ſurari ſolet grana et liq̃da pᷣt tñ huiõi ↄtra⸗ ctus in fraude fi eri vſurarũ Quid ſi dem li⸗ beũ ad põdus vl oues ad numeꝝn recepturꝰ „△ libꝛũ tanti põderiſ vł oues tãti numeri? nõ erit mutuũ qe in mutuo dʒ attẽdi natura l aptitudo et ↄſuetudo reꝝ vt dent ad põd?b numen . ff· de ↄtrahen. emp. et ve · l · j. vt fru⸗ meti naturalis aptitudo et ↄſuetudo ẽ vt a⸗ menſurã det et eris vt ad pondus et monete vt ad numen Libeoꝝ vo equoꝝ ouiũ et ſili um n e naturalis aptitudo et oſuecudo vt de⸗ tur tali mõ:ſeò ſcðzʒ eſtimatoe; valoeis eoꝝ. — 7 . gqe cũ res mutuata ñ eadẽ ſed ſibis debeat red di nõ poſſet m hutõi rebꝰ ſiłitudo oĩoda re⸗ piri ita ꝙ ſup om̃s oĩo ſiłis reddere · hec azo Zaquit᷑ de tercio circa qð ſcienò qð otra⸗ hit' mutuũ tali mõ.ſ. vt dans mutuũ da⸗ re ĩtelligat ĩtentõe recipiedi ĩ termio ñ eãde rem ſed ſilez et tm̃dem ĩ eode genere et eiuſ⸗ dẽ vtil natis · et p̃cij et eode mõ · vt ſi dedit pe cuniã nõ eandè ſed ſił em.ſi granũ non idem ſed ſimile. ſi em̃ idẽ numero recipi deberet ñ mutuũ ſj ↄmodatũ vł depoſitũ eſſet · ff.de cõ trahẽ · emp · l. ij· res etiã eiuſde generis dz red di ge ſi reddere' alteriꝰ gnis vt ꝓ vio granũᷣ ñ eèt mutuũ ſ ↄtractꝰ innoĩatꝰ.ſ.do vt des ff.ſi cer·pe.l.j.Nec ſic ðbitoe l berare ſi fie ret creditoee ĩuito vt ibide· l. ij · niſi ĩ caſibꝰ quos require infra ti · de ſolutionibꝰ ar · v· cir ca pein.¶¶ S quid ſi argentũ ad põdus reci⸗ piat et pecunia ad numeꝝ reddat ſedz azo; vñ ꝙ liceat vt · ff.de au:et ar:lega· l..· . vlt · et hoc ſi ſit pecunia argẽetea ñ ↄtamĩata ere· tũc em idẽ genꝰ reddit et tmdem. Non acci⸗ pðᷣ em̃ genꝰ hic ſic accipit poephiriꝰ. ſed po⸗ nit' ſpealiter ꝓ quibuſoã rebꝰ q̃ ſunt ĩ nume⸗ ro põdere et młéſura ñ ꝓ alijs:hec azo tem ĩ mutuo dʒ ↄſiderari ñ tm̃ natura ſʒ etiã actuſ ſi em̃ pecuniã dedero ñ in ꝙtitate ſed ĩ ſaccu⸗ lo vt mibi tin pecunie ſacceulũ reddas nõ erit mutuũ.qæ licet qð ẽ datũ habeat naturã mu⸗ tui ñ tñ ſie ẽ datũ vt mutuũ · debuit em̃ ĩ quan titate dari· dzʒ ergo inſpici natura et actꝰ cuz his q̃ data ſunt quoꝛ ſi qd defuerit mutuũ ñ erit.vñ ſi querat an ſic fiat mutuũ cũ do tibi panẽ vb vmũ vt mihi reddas eqᷓ bonũ alium dicenduũ ẽ ꝙ ñ · ſed ↄtractꝰ innoĩatꝰ vt do vt des . hec azoꝙ Ktẽ trahi mutuũ duphr. vno mõ ſolo rei mutuate traditõe· du ſcz creditoe rem debitoꝛi tradit eã ſibi mutuãs vel põde⸗ rãs vel menſurãs · vñ tunc ðᷣe obligatio ↄtra hi.mſti · quibꝰ mo.recõ:ob.in pem.Et ðe ta le mutuũ naturale· qñ ſcʒ res tradit n ſecuta ſtipulatõne q̃ ẽ de iure cinili.vt.ff.ſi cer.pe. certi ↄditio· S. nũmularij. in fi . Et iõ nõ datur certi ↄditio de mutuo niſi ĩ ti quantũ ẽ datũ nõ vltra · ſi em̃ tibi dem vt m⸗hbiveddas ñ con trahitur ipſo iure obligatio vt ĩ· L. ff· de pac. ſi tibi dece · NHon em̃ obligatõ recõtrahi ꝓt mi ſi ĩiquantũ datũ e.ſic ergo debitoe reddere teꝰ tm illud qð recipit ex mutuo. Nec liberat᷑ in tẽtõe · C. ſi cer · pe· cũ nec alio eaſu foetuito ĩ ſti · quibꝰ mo.recõtrahi·obli:.ſtẽ ſecꝰ eſt ſi data ſit pecunia in ſacculo ↄſignato.vt · ff. ſi cer. pꝓe · qð ab initio· SFlliomõ ↄtrabic obliga tio mutui ñ tm̃ rei traditõe ſp etiã ſtipulatõe vt ſi parũ an vel paꝝ poſt peguĩe numeratõzʒ ereditoe ſtipule illam pecuniã ſibi reddi. ał ſtipulatio n valerz · ff · de ver · obli. l. j. St tue mutuũ ðe naturale ꝓpter numeratõzʒ ĩ qᷓ opat⸗ natura · et ꝗꝓpter ſtipulatõzʒ q è de iure ciuili ĩ ſti · de acẽ · .de pecunia autem. Et ſi ſtipule⸗ tur ſibi plus reddi ꝙᷓ tradidit contra naturã mutui facit et contra equitatem iuris natura lis vt patet ex iam dictis et patebit plenius ex his q̃ dicũt in tiſe:ð vſuris Ex peedictis patet natura ↄtractus mutui ad qð etiã valẽt ea que dicunt ti · ſe· ar· iij· in fi · ſolutionis q⸗ ſtioms peime de differetia ĩter mutuũ et ↄmo datũ et ea qᷓ dicunc in:iiij·ar.caſu:x. de dr̃a iter muguũ et locatũ · Cui aũt actio ex mutuo de et otra q; et ꝗᷓlis actio eè ad ꝑpnñs iuriſperi⸗ tis relinqu edũ gtia beeuitatis pcipue cu tał Oſideratio ſit fozma iudicialis n penitetialis ¶. De vſura. xj. Zinde ↄſiderandũ ẽ de vſura q̃ ↄmittũ X jotractu mutui · et peio quid ſit vſura et vñ dicat ſcdo quot et q̃ ſint ſpecies et modi eiꝰ.tercio vti vſurã accipe copale ſit ꝓeccatũ:quarto vt liceat in aliquo caſu recipe aliq̃d vltra ſoꝛtẽ:quinto de quibuſdaʒ caſibꝰ dubitabil ibus vta ibi ſit vſura.ſexto de pems vſurarioꝝ · quibꝰ ſcòm ius poſitiuũ ꝓuniunt᷑ et ad reſtitutõz ↄpellunt· ſeptio de reſtitutõe vſuraꝝoctano de foema iſtrumeti obligatõis vſurarij vel etiã raptoꝛis ad reſti ſtituendũ male ablata“« Circa peimũ ſci endũ ꝙ diuerſz derſimode deſeribunt vſuram ſed hoſt.ĩ ſumma ſua vide deſcribere ipſazʒ ople⸗ tius dices ꝙ vſura ẽ qcuqʒ; ſolutioni rei mu tuate accedit pſius rei vſus gra:pactione in terpoſita vel hac inteétione habita in ↄtractu vel exactione habita poſt ↄtractũ. Qöcunqʒ i6 ðe qe quidq;d ſit i et qd cunqʒ nomè ei ĩpo nat᷑ ſiue illo ↄſiſtat in dãdo ſiue facieẽdo vſu ra ẽ ex quo vltra ſoetẽ exigit vt·xinij · q· iij · v ſura et · c.· pleriqʒ · Rei mutuate iõ ðᷣe qe vſura habz locu in ↄtractu mutui ſcòm go:et ray- et quaſi oms· t adde ſcòm hoſt.regulariter- ge in quibuſda caſibus et in ↄtractibus bone fidei vel legatis et fidei ↄmiſſis ex moa vel quaſi moꝛa autoꝛitate legis vſure dant licet ibi nullũ mutnũ ſit ↄtractuʒ;. verbi gratia vt referã vnuʒ ex multis.ſi quis legauit mihi rẽ aliquã vt ea vendita vterer pecuma et heres in tradẽ do mihi eã adhibuit moꝛam mihi te ad vſurã ſed ſi ligauit eã vt vterer ipſa nõ ca piaʒ vſurã ſine verecũdia vt.ff.e. in fidei cõ miſſo· JF. vlt· hec tñ ſcdᷣm ius canonicñ et diui nũ nõ ꝓcedut. vt etiã dicũt gof. et hoſt. niſi vſura ꝓ inteseſſe petat. Quod g ſcribit rap- vſuram ñ ↄmitti niſi tm in his rebus in quibꝰ . Oſiſtit mutuũ· Intelligit hoſt. quo ad otractũ qe in alio ↄtractu nõ de regulanter vſura cõ mitti vt dictũ e ſed alið e quantũ ad vſus na turã ſi qð tibi mutuez et tu ꝓ hè mutuo mihi cmittas veſtẽe b equũ ł peed iũ vł aliqᷣd alið qð non oſiſtat ĩ pondere numero vel mẽſura vt xiiij ·q:iij·pleriqʒ et.c.vſuraApſius rei v⸗ ſus gratia de iõ · qe ſi ñ gtia vſus· i. Oſumptio nis ſed loco pene apponeret ſine frande ſe⸗ eus eſſet· vt paꝛet ex· de arbi.dilecti.et.xij.q ij- fraternitas. Eſt auũt dra inter vſurã et penã qꝛ vſura dat rõne certi ſpacij tꝑis vt menſis aut anni vt.C. e.in auc.et hoc· Et eti ã da? vt ſoꝛs ñ ſoluat᷑ z potius ſoetis ſolutio differa ex·e.oſuluit: Dena vo dat ñ ſcm ſpaciũ ali cuius tpis ſed ſceðz q ptes inter ſe ueniũt. ex de pems ↄſtitutus. Dat etiã qꝛ non fit qðᷣ Duen b qe nñſelui qdð debe ex.ð arbi: dile. Dactõe ĩterpoĩta iõ addi qꝛ ſi niło pacto ab initio ĩterueniete:nec vhabita ex poſt facto ex actione:debitoe aliq̃d gratis offereʒ ſine ali quo peccato recipi poſſet·dũmõ ab initio ĩtẽ tione mala caruiſſet nullã em̃ maculã oblatõ ſuſcipieti ĩgerit qᷓ nõ exigtis pactõe Peeſſit · 1· qijſicẽ epm ¶ Vtrũ aũt is q̃ ſola ſpe ↄmittit vſuram teneat ad rebituendũ ea q̃ vltra ſoe⸗ tẽ accepit dicet infra de reſtitutione vſuraꝝ q·quid de eo q̃ ſola ꝛc. Dicit᷑ aũt vſura ab v ſu rei qe dat ob vſſm rei.i.pecuĩ e:vñ ðe vſu ra quaſi vſus rei vel q̃i vſus rea: Vel vſura.i. vſus eris · i. pecunie vel q̃ſi ex eris vſus ꝓce⸗ dens· et hec expoſitio ĩ idẽ redit cum peioei. Hoiĩe aũt pecunie atinet' qdquid hoĩes hñt ĩ = de ſcðo · ſ.quot et ꝗ̃ᷓ ſint ſpecies ſi jnue modi vſure. circa qð ſciendum ꝙ ſunt ¶ due . vna ẽ ſpualis et equa:de qua math.xxv· nonne opoetebat te pecuniã dare nũmularijſ et ego venies cũ vſuris exegiſſem eã·et ſumꝰ hic vſura methaphoeice ꝓ ſupexcreſcẽtia bo noꝝ ſpuᷣaliũ quã exigit deꝰ a nobis voles qꝙ; ꝓficiamꝰ ſemꝑ in bonis ab eo acceptis qð è vtilitas nr̃a ñ ſua. Vñ hanc debemꝰ exercere di ·xlvj.ſic nõ ſuo.Et aug· miſer hoõ cur fenera ueris hoĩ fenerare do et cẽtuplũ accipies et vitã eternã poſſidebis.et ſap·viij.fenerat ðᷣo qui miſere paupi.Slia vſura ẽ coeꝑpab et ini⸗ qua de qua agit hic et hoc ðᷣe im ꝓbum fenꝰ qui hãc ſcdᷣam exercet ipᷣo iure e ĩfamis etiaʒ ſcòm leges.nij:q:vij/G. tria· ſcedzʒ vo canones ĩ vtraqʒ peccatũ moetale ↄmitt et ĩfamia ir rogat · vj.q.jĩfames Ite vſuraꝝ alia ẽ vſu ra directe alia indirecte:Directe dupkr ſine pacto et cũ pacto.ſine pacto dupłr. vno mõ cũ inſinuatõe vt cũ dicit vſurariꝰ ñ facio pa⸗ ctũ ſ mipi dabis ad libitũ tuũ qui niſi lucrũ inde ſperarz pecuniã nõ mutuarz · Glio modo qñ ſimpliciter mutuat nihil diceẽdo peĩcipali ter tñ mutuat vt aliqð lucrũ mde pcipiat vſu ra em ↄmittic ſola volũtate ſcᷣm illð mutuũ date nihil inde ſperãtes · et tunc vſura e picu loſioe qe ĩ foꝛo cauſaꝝx repeti ñ p̃t Ite cũ pa cto ↄmittit' tripliciter· peimo qñ capitale et lucrũ po ĩ certitudĩe vt cũ òꝛ mutuo tibixx ſoł · ꝓ xxn.ſcòo qñ capitale ponit' ĩ certitudi ne et luerũ ĩ foetuna · vt cũ ðᷣe mutuo tibi:x. et ſi lucratꝰ fueris mihi tm̃ de luero ł ad vo⸗ Nũtate dabis:ſi vo nihil lucratꝰ fueris nihʒil dabis· h quiòqd de lucro fuerit.mihi reddeſ penitꝰ capital e.tercio qñ lucrũ poꝝ ĩ certitu⸗ dine· et capitale ĩ foetuna vt faciũt q mutuãt ad foꝛtunã maris vt ſi nauis piclitet᷑ ſibi red dere ñ tene etiã capitale:de quo ex · e.naui⸗ gãti. Indirecte aũt fit vſura qñ fit ĩ fraudẽ p̃⸗ cepti mutando ↄtractũ:vt ſi dicat nõ mutuo tibi ꝓpecuniã ſ vẽdo mutat em̃ ↄtractum mu⸗ * tui in cõtractum ficte veditionis et intend it Hinc inde lucrari lIdè è ſi is qui in vendedo oĩ die merces ſuaſ ꝓpter dilatõz ſolutõis cari us vẽdat eas niſi viſiłr dubitz vt plꝰ vb mi nꝰ ſint ĩ ſolutõiſ termio valiture vt dice ĩfra Sunt et alie ſpecies vſure ſcdðᷣm leges quas Wt◻ α — — omitto gratia beeuitatis omnes em̃ ſunt ꝓhi bite. et legeſ ꝑmittetes eas ſunt abrogate vt dice ĩ ar·ſeet iõ eas hic ponere eſtz modicũ Otle⸗ Eaquit viðre de tercio · ſ. vtn accipe vſu ram coæpale It peccatũ Æια. cuiꝰ euide tiam ↄſiderandũ ꝙ actus humani ex electõe ꝓcedetes quidã ſunsde ſe boni ꝓnt tñ male fieri · vt dare elemoſinã ẽ de ſe actꝰ vtutis pᷣt tñ male fieri vt ſi fiat ꝓpter vanã gloiã · qdã aũt ſunt de ſe et ſcdᷣm le boni.et iõ nõ pñt ma le fieri vt deũ vel ꝓximũ diligere ex caritate quidã ſunt de ſe mali qui tñ cũ debitis circũ ſtãujs pñt bñ fieri vt homicidiũ licz de ſe ſit malui ptãti tñ ſeculari zelo iuſticie e licitũ et bonũ · quidã ſunt de ſe et ſeðz ſe mali:et iõ nõ pñt bñ fieri vt odire deũ ꝓximo ĩuidere que nulloꝰ ex nulla circunſtãtia pñt bñ fieri :qui dã ſüt indifferẽtes qui nec boni nec mali ſũt de ſe nec ſcom ſe vt ambulare vel loqiun cqDi cendũ igi ad queſtionẽ ꝗꝓpoſitã ꝙ vſura ẽ qᷣd quid accedit ĩ mutuo ſoeti pacto vel ĩtentiõe peĩcipali et ſic ẽ de ſe et ſeðz ſe ꝓpctm̃ et nł loꝰ nullo caſn p̃t bñ fieri · Et hoc ondit᷑ peĩo rõe· ſcdo autoꝛitate· Oſtendit aut ad pñs duplici rõe ꝙ vſura de ſe ſit mala et ſcòm ſe.peio qe e Otractꝰ cupiditatis ñ neceſſitatis vt aũt vult aug. li ·ð fide ad petrũ venenũ caritatis e cu⸗ piditas.Et ſi dicat ꝙ neceſſe ẽ ee aliquos ſic pſtantes dico ꝙ neceſſitas et vtilitas ñ e atteẽ denda in re publica qñ ẽ cũ dãno et ineqlica ce · In vſura autẽ vt patebit ẽ dãnoſa vtilitas et pnitioſa ĩ equal tase Scðᷣo qe ẽ otra ratõʒ et oedinẽ caritatis ſeòz0 quẽ debet homo ꝓxi mo indigenti ſubuenire:et quanto magis ĩdi Set tanto magis tenet.et ſic magis peccat ſů vnlt ei vedere qð tenet ei dare:et ſic neceſſi⸗ tas ꝓximi quã quidã aduertẽtes licz inaduer tẽtis fenoeis excuſatõzꝭ fenꝰ aggrauat et cõ demnat ſedðʒz veritate· vñ beatꝰ io. in can· ſua dicit qui viderit fratrẽ ſuũ neceſſitatez hre et clauſerit viſcera ſua ab eo qũo caritaſ dei ma net in illo.qd.nullo mõe Quod aũut vſura ñ tm̃ de ſe ſed etiã ſcðm ſe ſit peccatũ oſtendid triplici rõe·peio ꝓ hoc qð e ↄtra rõz naturał ꝓetatis pecunie. d qð ſequit᷑ vlteriꝰ ꝙ ibi vendit illud qð ñ e · Fd cuiꝰ euidentiã ſcien dũ ꝙ quedã res ſunt quaꝝ vſus ẽ ipſaꝝ ren ſumptio·ſicut vinuʒ ↄſumimus vtedo eo ad pꝓpotum et ↄuertendo ad cibuz. vnde in Huiõi nõ debet oputari vſus rei ſeoꝛſum a re pſa ·ᷣ cuicunqʒ vſus rei ↄcedit᷑ eo ipſo res ipſa cõ cedit. et ideo in tal ibus ꝓꝑ mutuuʒ tranſ fert dominiũ. ſiquis ergo vellet ſeoeſum vendere vinuz et ſeoꝛſuz vſum vmi vederet eandẽ rez bis et venderet illud qað nõ eſt. vñ manifeſte Pecearet ꝑ ininſticiã. Simili rõe omitttit ĩiu⸗ ſticiã qᷓ mutuat triticũ vel vinũ petẽs ſibi fie⸗ ri duas ↄpenſatões:vnã quidã reſtitutõez eq̃ᷓꝰ lis rei: alterã vo p̃ciuʒ vſus qð ðe vſuraQua dam vero res ſunt q̃ᷓ vſus n e ipaꝝ reꝝ cõ⸗ ſumptio ſic vſus domꝰ e inhitationõ autem diſſipatio et ideo ĩ talibꝰ pᷣt ↄcedi vtrunqʒ ſe oeſum vt cñ quiſ tradat alteri dominiũ domꝰ reſeruato ſibi vſu eius ad aliqò tp̃s vel econ uerſo ocedit vſum domꝰ reteto ſibi dominio ipſius et iõ licite pᷣt hõ recipe pᷣciũ ꝓ vſu do mus et p̃t petere donũ moderatũ vt patet im Oductione et locatõe domꝰ. Oecuia aũt ſcõzʒ phᷣm · v. echi · et. .. poli:peincipaliter ẽ inueta ad Oomutationes faciendas· et ita peiꝰ et pei cipalis vſus pecunie ẽ eius ↄſumptio ſiue di⸗ ſtractio ſcðz qð in ↄmutationibꝰ expendit et iõ ſcòm ſe e illicitũ ꝓ vſu pecunie mutuate p cium accipe qð dicit' vſura:qe hoc e vendere ide bis vel vedere illud q nõ eſt.ꝓ qð ineqꝗᷓ litas manifeſte ↄſtituit qᷓ iuſticie ↄtraria vñ pꝓhũs.j.poli.dicit ꝙ vſura ðᷣe a cathos q; eſt ptus qe ↄtra naturã rei.ſ.ꝓpecunie vult vſura rius ꝙ pecuia pariat · dicit em in vſura catha os ſeipſuʒz facit vñ et nomè ið accepit:ſil ia eĩ Vta generãtibꝰ ipſa ſunt·cathos auũt fit num miſma ex nũmiſmate quare et maxie p̃ᷣter natu rã iſta pecuniaꝝ acqſitio è hic phũs. Et hãc rõz ponit tho· in ſũma ſcðe ſue ¶Scdo oſten dit ꝙ vſura ẽ peccatũ ſcòm ſe:qe ẽ ↄtra rõezʒ mutue ſocietatis·qe cũ laboee et piculo ꝓxi⸗ mi ſtat certũ lucrũ vſurarij.hoc autè e ineq̃ti tas: aut em pecunia mutuo accepta trãſit ĩ do miniũ debitoꝛeis ita ꝙ fit ſua:aut nõ trãſit ſed e ſemꝑ ipſius creditoeis: ſi peio mõ hec è in⸗ equalitas magna ſcz ꝙ aliquis ĩ re ſui ꝓximi et que ꝓxio ſuo ſtat et cadit neceſſario luca reqrat eũ nullũ damnũ inde quidad de re cõ tigat ĩicureat· Si ſecdo mõ adhuc ẽ ĩequalitas maioe · ſ.ꝙ res dno ſuo non poſſit pire cũ ipſe met poſſit deficere hoc em̃ ñ pati natura nec ditio poetat humana eeterea nullũ fructũ Habet pecunia ex ſua natura· ſed tm̃ ex vtetis induſtria quã non accepit ab illo a quo acce pit pecuniã ergo ille querit iniuſte fructũ ex ea: t hanc rõzʒ tangit ſcotus ſuꝑinj.ſen.di· xv.qij.patet igit meqlitas et iniuſticia que maxie ẽ in vſuris?* Tercio q dtrectatio rei aliene manẽètis aliene et hoc ĩuito dño et pei uat' volũtas abſoluta non ↄpatiua. debito⸗ em ſimpłr nollet dare aliqd vltra ſoeteᷣ. mag tñ vult aliqd vltra ſozte dare qꝙᷓ; pecunia ca⸗ rere ſicut em ſcieter ↄgnoſcerevvxoee alienaz manete alienã e malũ ĩ ſe et ſeðʒ ſe ſic ex mu⸗ tuo recipe re alienã manẽte alienã et eã otre ctare vt ſuã e ↄtra ius naturale t hec tercia rõ ẽ alexð an:et rich·.qᷓ volũt ꝙ; ið ꝙ accipi vltra ſoetẽ ex vi mutui n trãſit ĩ dñium credi⸗ toeiſ recipietis qᷓ rẽ mhil valz ſcòzʒ illos qᷓ di cũt ꝙ tranſit · Deedicte etiã opi. fuerũt bon. et ſcotꝰ in.nij. ſen · di . xv· et hu · et ray· in ti. de decimis Contrarie vo opmionis fuerunt gob·ti.ð ðᷣci · et bn·ex ð ðci · ęꝓx trãſmiſſa.lʒ hꝰ n dicat exp̃ſſe · et glo·xniijq.nij:ſiquis. Q8 etiam vſurã accipe ſit ſcòm ſe malũ oſtendit multiplici autoeitate ſacre ſceripture ðe enim eze xviij · ſi genuerit quis filiũ latrone effun dentẽé ſanguinẽ et vxoꝛẽ ꝓximi polluente pi⸗ gnꝰ ñ reddẽete · ad yꝓdola leuante ocłos ſuos ad vſuras dantẽ et ampliꝰ accipientẽ nunqᷣd viuz qui vn merſa deteſtãda hec fecerit. Fbi ſiderãð ꝙ cĩa ibi poſita cũ vſura ſut de ſe et ſcm ſe mala et peccata moetalia ergo ſimiłr et vſura⸗Itẽ põ ·dðo ·q̃s habitabit ĩ tab. t.æc. poſtea ſubdit qui pecuniã ñ dedit ad vſurã.q dſi dederit ad vſurã nõ hitabit in tab. dñi ſ nullꝰ exæludit a tab.dñi mſi ꝓ peccato moe tali ergo =c Itẽ põ·nõ deficit de plateis eius vſura et dolus · Et iteruʒ ex vſuris et iniq̃tate redimet aĩias eoꝝ dolus aũt et iniquitas ſut mala ſcòz ſe ergo et vſure q̃ cũ eis ponit᷑. Itẽ cũ vſurariꝰ aliena appetat et ↄtrectz facit cõ tra duo pᷣcepta.ſ.otra illud ñ furtũ facies et Otra illuò nõ ↄcupiſces rẽ ꝓximi tui.pꝓ q cĩa patet ꝙ vſura ẽ ſcm ſe mala et peccatũ mo⸗ tale ¶ VYVlteriꝰ crimen vſure ẽ ꝓhib tũ oĩ iure ſcʒ diuino et naturali.canonico et ciuili. De jure diuĩo pʒz ex ſupeadictis et exoxxij.ſi pe⸗ cumã omodaueris populo meo pauꝑi q habi tat tecũ ñ vegebis eũ qᷓi exactoæ. nec vſur̃᷑ op peimẽs eũ.et etiã ĩ multis alijs locis veteris teſti. Et luẽ.vj:mutuũ date nihil mð ſperãteſ Vbi ñ tm̃ actus ſed etiã ſpes accipiẽdi a ꝓxi⸗ mo vltra ſoete ꝓhibe. Et beeuiter quoties in ſacra ſcriptura dilectio ꝓximi p̃cipi ꝓbibe Et ſic etiã eam vtri uſq; teſtameti pagina dete ſtat ex .e · ſup eo Eſt etiã ꝓhibita iure canoni co di.xlvij·qm multi· vñ et ipſum ius canoni cũ vſuras reſtitui cogit vt ĩfra patebit qnimo etiã ſcʒ ipſũ ſi qs ꝑtinaciter aſſerat vſuraſ ex ercere ñ eſſe pctm̃ e vt hereticꝰ puniẽdus et Peedi ocra diffamatos ł ſuſpectos de hꝰ⸗ mõi ereoee ſic ↄtra diffamatos de hereſi vel ſuſpectos· li·vij.ð vſur̃ ex graui. Eſt ettã ꝓhꝛ hita iure ciuili qdð oñdit dupłr in Zlo.xnij. q:iiijquid dicã. Deĩo ꝙ jmpatoe iuſtinianus dicit ſe amplecti qᷓ̃tuos ↄcilia generalia adðo vt ꝓ ea ſuis legibꝰ derogeſ.micenũ ↄſtanti nopolitanũ epheſmũ et calcedoñ in auẽ. de ecc:ti · colł.ix:circa peincipꝛũ.In ↄcilio autẽ niceno ꝓhiben vſure di: vij: qm̃ młti. Et hec Pꝛia rõ tangit ec ex⸗ de vſuris.qe ĩ oĩbus . in glo · .· SGcdo pꝑ h ꝙ dicit ĩpatoe ꝙ ſacre legel n dedignan ſacroſ canones mitari ſpealiter i matrimonijs et vſuris ĩ auẽ. vt clerici apud qꝓPos epos due.: et ð dſe. di⸗iij. G. hĩc colligi et de no.opennũ. qm ĩtelleximus.Si geo vſure Phibent ſcm ſacros canones ergo etiã ſcðʒ leges · Nec obſtat ꝙ ille canõ ſcʒ qm mł ti.lo quit tin de clericis:qe auẽtas ibi poſita q̃ eſt qui pecuniã ſuã ñ dedit ad vſurã: clericis et laycis ẽ cõis.Mõ obſtat etiã ſcz leges. C. et ffie.pñnt peti vſure:qe lex ſupᷣ allegata q é in auẽ:e poſteri oe illis vñ oms leges vſuras p⸗ mittẽtes ſũt abrogate Baicon tñ ꝙ iuſti nia nꝰ peiꝰ ꝓmiſit vſuras leuiſſimas ñ q̃i eſtimãs eas eſſe licitas· ſ̊ ad maiꝰ malũ vitandũ · Nã hoĩes impij ſui bidit eẽ ꝓnos ad dandã vſu⸗ ram:et iõ Opatina ꝓmiſſione ꝓpꝓmiſit minꝰ ma⸗ lũ vt nõ fieret peiꝰ. Ilte tñ leges qᷓ pmittũt v ſuras exigi rõe intereſſe vł rõe moæe ſũt bone et agpbande ſi intelligant ſane ſeðz ray. Cõ ſtat igit ex pdictis cnimè vſure eſſe deteſtabi le ſem om̃em rõem et legẽ .· IFgguant aut mk ta crimè vſur arũ q tñ p̃termitto Sgratia beeui⸗ tatis · de quibꝰ ĩ ſũma de vicijs ſufficiẽter po teris zuenneg Sic ergo ↄſtat ꝙ vſura ñ tin ẽ peccatũ qe a deo ꝓhihitũ ſiẽ fuit laboꝛare in ſabbato apud iudeos vel in dñica apud xp̃ia nos iĩmo vſura e ꝓhibita qe ẽ peccatũ et ſcðz ſe ẽ malũ et ↄtra dictame aris naturalis ita P nullo mõ et nullo caſu pᷣt bñ fieri· et ĩ ea ñ pᷣt diſpeſari.vñ ec ñ dzcieri ꝓ redimẽdis cap tiuis ex · e · ſup eo.Nõ em̃ dz impietas pᷣtextu pietatis ↄmitti .j.q.jĩ.ñ ẽ putãda· Id hoc au tẽ vt ſciat meliꝰ natura mutui ĩ cꝰ ↄtractu tã tũ regulariter vſura ↄmittit' vt dictũ ẽ S̊. no⸗ tanda ẽ dr̃na mutui ↄmodati et locati Sciẽ du igit ꝙ ſiẽ habet ex glo · xinij · q· iij . ĩ peinꝰ mutuũ vt eẽ dictũ ẽ s ĩ pcedẽti ti.oſiſtit ĩ his rebus ꝗᷓ dant᷑ ad põdus numeꝝ et menſuraz et ille res q̃ dant ſic ꝙ in dñium accipientiũ tranfferunt᷑ et nõ eedẽ ſed alie eiuſdem qᷓlita tis et generis reddunt. Vñ ðdðᷣe mutuum q de meo fit tuu-Cõmodatũ vero ẽ qð alicui tradi tur ñ vt ſit ſuũ ſed vt vtat eo et ab eo idez re ſtituac omodare em̃ ẽ ad vſuz tradere.n hꝰ aũt dueniũt ꝙ vtraqʒ de natura ſua volũt eẽ Stuita · Iñ quidqd ĩ mutuo plus exigic᷑ e vſu ra et in hoc ſolo caſu ↄmittit vſura ·ſ.regula riter vt dictũ e In ↄmodato vo ſi quid exigaꝰ ſtatim omodatũ eſſe deſinit.et ĩ aliã ſpem cõ tractꝰ trãſit· qe aut aliqͥd exi gitẽ ꝓ re ipſa cõ modata aut ꝓ vſu eiꝰ ſi ꝓ ipſa re aut pecuĩa et tuc vẽditio et emptio⸗aut res alia et tũc e Pmutatio·.Sibr ſi ꝓ vſu rei aut pecuĩa et ſic locatio et ↄductio:aut res alia· et ſic e ↄtra ct as inoĩiatus:qe do vt des vel facias· Oms iſti ↄtractus ſunt liciti ipſis laycis. De drña vo mutui et locatiõis vide infra ti: ſe:caſu:x. Sʒ otra hec obiciunt' pła.dicit em̃ ambeo ius vt habe. xnij.qiiij: ab illo exige vſuras eui merito nocere öſideras cui mure iferunt arma.ſibi legitie ĩferunt vſure. Ex his vn ꝙ vſure poſſint exigi ab aliqbꝰ. Et ide videt? p illud deutꝰ.xxiij: nõ feneraberis ꝓxio tuo ſů alieno.Deetea fenerari pmitti ꝓ lege huata ĩ pᷣmiu deuꝰ.xxviijfenerab eris getibꝰ młtis et ip̃e a nullo fenꝰ accipies gꝰ ñn e pctm.Dee terea p̃termittere ↄſilia ñ obligat ad pctm̃ ſj luẽ· vj.ð̊e mutuũ date nihil ĩde ſperãtes · po inter alia ↄſilia alias ſi est pceptũ q̃libzʒ pec caret qͥ ñ mutuarzʒ qð ñ credit gꝰ qͥ ↄtra facit ñ peccat et ſic vſura vi ee licita. DHeeterea ar geẽtũ ĩ vas foematũ et argẽtũ monetatũ ñ dif ferũt ſpẽ ſʒ lʒz aceipe aliq̃d vltra ſoetẽ ꝓ vaſe argẽteo g et ꝓ moneta: Deetea qᷓ accipit mu tun p̃t ſcit et vult vſurario dare re ſuã diẽ em̃ do tibĩ p̃ter ſoetè pecuĩam iſtã ponat ergo det pecuiaz ſibi pecũia illa fit et è ipſiꝰ vſura rij ergo vſurariꝰ ñ facit rẽ alienã manete alie nã iuito dno tãꝙᷓ ſuã.et ẽ otra i qð ſuppoj õ ĩ vltia rõe poſita ĩ ſolutõe qᷓonis DHeeterea pe cuniã recipe ꝓ eo qð ñ te qs facere ñ vi eſſe petm̃ ſcᷣm ſe ſʒ n ĩ oĩ caſu te hõ hñs pecũiazʒ pecuniã mutuare ergo æc· Deeterea cuil ibz lz ĩ Otractibꝰ ſeruare ſe indemnẽ ſiẽ vẽdens pᷣt vẽdere ꝗpter vitatõz dãni pᷣcio maioꝛi maxie ꝝ ̃ añ ĩduci ab emẽte ergo ſiłr ſi ille qͥ mutuat ĩ ducat' ab eo cin mutuat Iſ0 ſibi ſe huare idem nẽ. Peeterea ſi vſurariꝰ e fur et raptoe q̃re iu dex ſecularis vſurarios viuere ſuſttet cũ alioſ fures et latrones ad moætẽ ↄdenet· Fd pei⸗ mũ hoꝝ dicendũ Ade illo vbo ambeo. ſut di uerſe opi · et varie expoſitões qᷓe due ſuffici⸗ ant ad pñs gr̃a beeuitais q̃ vident eſſe rõna bilioees et munioees · vna ẽ ꝙ; dz ĩitellidi et exponi de paganis et hoſtibus reipublice ſiẽ lra ſonat plane talibꝰ em̃ ea q̃ male detinent modis oĩbꝰ qbꝰ poſſumꝰ apte et ĩſidioſe tãq; ab indignis debemꝰ auferee · ſecꝰ ẽ de deiſ q̃ ſut nri ſui et ſzuire nobis pati.xxxiij ·q: viij diſpar et · q · vij . c. j.· et.ij . Gia opi ·q e cõioe ſe cundũ ray·ẽ ꝙ a nullo hoĩe xp̃ᷣiano pagano vel alio licʒ vſurã exigere. &t ſedz hoc ið ver bũ ĩtelligi dʒ yromce et negatie ſicab illo v ſurã exige o tu qᷣcũqʒ es cui merito deſideras nocere ſ& nłli merito nocere debes òſiderare & a nullo debes vſurã exigere &t hic duplex rõ habe·xiiij ·q:inj ·cũ n ab hoĩe ĩ glo. Fd ſcðz dicendũ ꝙ ꝓ caſu iſto ꝗq? filij ſſrrahe nuſte ab alnjs patiebant et bona eoꝝ detine ban licuiſſet eis ꝑ vſuras bona fua recupare ſic ðe ð clerico q̃ pbendã ſuã occupatã viole ter p̃ᷣt ĩ pignꝰ recipe nec te ið qð ide recipit ĩ ſoetẽ Ooputare ex·de vſuris plures cłlericoꝝ ĩ fi · V iudeis ꝓhibitũ fuit vſurã recipe a fri bus ſuis· ¶· udeis ꝑ qð dat᷑ ĩtelligi ꝙ vſuram accipere a quocunqʒ homine eſt ſimpliciter peohibitum quia quel ibet homo debet habe ri quaſi peoximus et frater potiſſime in ſtatu euãgelij ad que oms vocant᷑· vñ in põ·q pe. ſuã nõ de ad vſu . et eze · xviij · qui vſurã ñ ac⸗ cepit · qd aũt ab erneis vſura accipent ñ fuit eis ↄceſſum quaſi licitũ ſʒ pmiſſum ad maius malu vitandũu ſcz ne a iudeis deũ coletibꝰ v⸗ ſurã accipent ꝓpter auariciã cui dðditi erãt vt Habe va. j.lh la additio ſʒ alieno· Sʒ fuit p iudeos appoſi⸗ ta in ſui excuſatõeʒ tale q̃le . Et hoc habemꝰ ſcdm alexde an· ar·ꝙ ſi ñ poſſumus obtinere ab vſurarijs ꝙ totũ reddant debemus facere qð poſſumꝰ ꝙ ſaltẽ ꝓptem reddant · tercio pᷣt di ci ſceᷣm aliquos ꝙ illa acceptio vſure a genti bus ĩter quoſ habitãt iudei potiꝰ erat ſue rei recuꝑpatõ ꝙᷓ vſura qꝛ tota illa terea fuit iuðis a dño data et ĩiuſte poſſdebat ab iltisÆα terciũ dicendũ ꝙ ihi fenꝰ ſumit large ꝓ om mutno ſciz itlò eccẽ.xxiiij.fenerare ꝓxio tuo ĩ tpe nccitatis.I udeis gꝰ ꝓmitti ĩ pᷣmiũ abũ datia diunſtian ad qð folʒ feneratio ſeq· vnð po ibi ↄſeqns ꝓ ancedete · q: de tantã abudã tiã hebis ꝙ poteriſ młtiſ enerare ſi volueriſ et a nbio mutuari idigebis .) Fd qrtuzʒ dicẽ dũ ꝙ pᷣſtare ĩ certiſ caſibꝰ ñ tin e oſil iũ h̊ eciã pᷣceptũ·et iõ nihil e vltra ſoꝛtem exigendũ.ſi aũt nõ ſunt tales caſus ñ te' hõ pᷣſtare. ſi aũt p‚ᷣſtet tenet vltra ſoetẽ nihil recipe pacto vel peĩicipali ĩtẽtõe pᷣeũte Zic ergo dare mutuũ ñ te hõ ſꝑ et ſeðs hoc po' iĩter ↄſilia· ſ̊ ꝙ hõ ex mutuo lucruʒ ñ qrat hoc cadit ſub peecepto- d quintũ dicenð ꝙ vſus peincipalis vaſa icit aũt ꝙ in va lr̃a ñ fuit i-⸗ rum argẽteoꝛx nõ è ip̃a eoꝝ ſumptio et iðᷣo vſus eoꝝ pᷣt vẽdi ſeruato rei dmo·vſus autẽ pemcipalis monete ẽ diſtractio pecunie ĩ cõ⸗ mutatione.vñ nõ licz eiꝰ vſuz vedere cũ hoc ꝓ aliqs velit eiꝰ reſtitutõz qð mutuaſit Scisẽ dũ tñ ꝙ ſcdarius vſus vaſis argęetei p̃t eſſe cõ mutatio et tale eiꝰ vſũ vedere nõ liczʒ. St ſibr p̃t eſſe aliqs vſus ſcdariꝰ pecunie argetee vt ſiquis pecuniã ſignatã ad oſtentandũ ſe diui tẽ vel pignoeandũ ocederet et talis vſus lici te poſſet vendi vt etiã hebi ĩfra ti · ſe · caſu ix· Ed ſextũ dicẽð ſcõm alex. ð an.qꝙ argumè tũ ñ valz ille pᷣt ſcit et vult trãſ feree rẽ ſuã in dñium alteriꝰ.dicit em̃ ei do uibi pecuniã iſtã ergo trãſ fert licʒ em poſſi trãſ feree nõ tñ ſic pᷣt trãſ feree qe huiõi dtractꝰ e oĩ iure ꝓhꝛibi tus iõ nullo mõ p̃t fieri ipſius vſurarij·licet etiã ꝓferat verbu dandi nõ tñ dat ˖ de verbis em nulla ẽ q̃o ſzʒ de ĩtétione · Intetio aũt fene ratoeis ẽ ꝙ re manęetè alienã faciat ſuã IERA d ſeptimũ dicendũ ꝙ ille q̃ᷓ nõ tenet mutuare recõpenſatõz eiꝰ qð fecit pᷣt acci pe ſʒ ampliꝰ ñ dz exigere . ſcðz aũt iuſticie eqlitatẽ ſibi re⸗ cõpenſat' ſi ꝙᷓtũ mutuauit ei tm reddat.vnð ſi ampliꝰ exi gat ꝓ vſu rei q̃ aliũ vſum ñ habz niſi ↄſumptõʒ ſubſtãtie exigit pᷣciuz eiꝰ qð nõ ẽ et ita exactio eiꝰ e ĩiuſta ꝙd octauũ dicẽ dũ ꝙ ſi ille qͥ mutuat ñ vult dãnificari reßnet pecuniã ſibi neciam qe nullꝰ eũ neceſſitat ad mutuandñ ſz ſi ip̃e mutuat neceſſitat' ex lege vt nõ viciet mutuũ.ſ.accipiendo aliqd vltra ſoetẽ · d illud qð poſtea querit dicendũ q; index ſeculariſ rẽpublicã gerit ꝙ;tũ ad cpalia et 15 liʒ vſurariꝰ ſit fur tñ qe ẽ fur domeſticꝰ nec ꝓ violentiã furat.et ex furto eiꝰ etiã vti litas aliq̃ reipublice ꝙᷓtũ ad tpalia ꝓuenit v ſurarios viuere pmittit ſecꝰ ẽ de alijs furibꝰ et raptoeꝛibꝰ / Vtꝝ quis poſſit ꝓ pecuĩa mu⸗ tuata aliqð amodũ expetere · ꝙ n· vñ eze. xviij· qui ad vſurã ñ ↄmodat et ampliꝰ ñ acci pit vita viuet· et luc· vj· mutuuʒ date ec. hoc etiã ꝓbant aug· iero· et ambeoxinj · q. iij. c. ij · et · ij · et ẽ expᷣſſum ex ·e.· oſuluit. ſecunð em pꝓhm.v.ethi.ome ill ud ꝓ pecuĩa habet cuiꝰ pciũ p̃ᷣt pecuĩa mẽſurari · Et io ſieſiquis ꝓ pe cunia mutuata vł q̃cunq; re alia qᷓ ↄfum ex eiꝰ vſu pecnniã expetit vł expetere ĩtẽdit cõ tra iuſticiã vſurã ↄmittit vt ſupeadictũ é. Ita etiã ſi expetit vel ſperat q;cunq; rez aliã cuiꝰ pᷣcium meſurari pᷣt pecuĩia.Recõpenſatõezʒ vᷣo eoꝛ que nõ menſurãt' pecuĩa exigere ꝓ mu⸗ tuo licet.vt beniuoletiã et amoeè eiꝰ cui mu⸗ tuauit vł aliqᷣd huiõie Sʒz obi qe ꝙ pecunia pᷣt hõ pignꝰ accipe vt domũ vel agru cꝰ vſuſ pcio vedi poſſet ergo ꝛc· q; oũc mutuãs v⸗ ſum illiꝰ pignoeis in ſoste aoputare tene ey. e c·ij:alias vſurã omittit. niſi foete eſſet talis res cuius vſus ĩter amicos ſine pᷣcio ↄcedi ſo let vt ptʒ de libeo ↄmodato ſcòᷣm tho.de hoc infra ti · de pignoee ar · vj · q: quid ſiqs equuzʒ Anen liceat pecumiam mutuo accipere ſub ura· & ꝙ nullo modo liz inducere ad pec⸗ eandũ licet tñ vti peccato alicꝰ ad bonũ ſuũ Nam et deus vtit oĩbus peccatis ad bonũ q⸗ 4 —–— ex eis elicit aliqdð bonũ vt dicit aug.ĩ. ench. Ita etiã in ꝗꝓpoſito nulloꝰ licet idncere aliquẽ vt mutuet ad vſurã licet tñ ab eo qᷓ paratus e facere et vſuras exercet accipe mutuũ ad vſu ram ꝗpeer al iq bonũ qð ẽ ſubuetio neceſſita tis ſue vł alteriꝰ hec tho.lec intell igitc᷑ ſcðʒ rich·.hic neceſſitas illa q e extrema ſedò qñ hõ dãnificare notabibr vel notabile penuriã pa teret' ſi nõ accipet ad vſurã· Et ſedm monalð ꝓ quãta neceſſitate liceat hoc facere ñ deter inat ars vel ſcietia ſʒ intetio caritatis· BEauit videre de q̃rto: ſ. vtia in aliqꝰ ca Aſu liceat al iqd accipe vltra ſoetec Circa ad ſcienð ꝙ q;uis regłariter veꝝ ſit et firmiſ ſime tenenduz ꝙ ñ licet aliquid accipe vltra ſoete ho tñ fallit ĩ aliqbꝰ caibꝰ.peĩio qñ eccia a vaſallo ſuo feudũ qð ab eade hʒʒ tenz in pi⸗ gnoee· ſic tñ vt intenim vaſallꝰ ð feudo nõ te neat ſeruire ex · e. ↄqueſtus· et de feu.c.j.Et ſcdᷣm bern.ihide ſi vaſallꝰ vult ecclie ſeruire ꝓPter hoc vt fructꝰ ↄputent in ſoꝛtẽ ñ debet admitti . qð dicũt quidã vt rap.roð· et bern.ĩ c·Oqueſtus eſſe ſpeale in feudo ecclĩaſtico et ven qð de feudo layco ñ inuenit᷑ expᷣſſum Frguit aut ↄtra eos hoſt.ſic aut ẽ licituʒ aut ilicitũ.ſi licitũ ergo et in layco qe eadeʒ rõ ergo et idẽ ius.ex. de ↄſti.tranſ lato.ſi illici⸗ tũ multominꝰ dz ↄcedi clerico ꝙᷓ; layco ex· e⸗ c.j⸗et:ij ·multofoetiꝰ ergo hic locũ hʒꝑ in ſecu lari feudo · Deeterea ex tenoee dicti capituli peimi de feudis apparz qð nõ ẽ peiuſlegiuz ſ ad ↄſultatione factã rndet de iure:Deeterea ſi vſura fit ibi qũo papa peiuilegiabit aliquẽ Otra pꝓceptũ dei · Ratio aut huiꝰ ſcðᷣm eundez hoſt.naturalis aſſigri p̃ᷣt de vtroq; qe vaſallꝰ ſcõm aliquos ñ e dns licet habeat vtile actõ nem. vel ſcom alios ñ e maioꝛ dñs ſiue dire⸗ cte ſed vtiliter tin vnde vaſallꝰ peeſumi vel le dare fructus: qe è ad antidota obligatus ey · de reſti⸗cũ in officijs.Ges etiã in id de fa cili redit qdð ab mitio ius et natura ſibi oceſ ſit ex. de cen· cũ venerabilis.ibi nec ĩtelliga 2c· ¶¶ Sʒ dices ꝙ trãſ fert' aliqñ ñ ſꝑ feudũ in vaſallũ imo ſepe is qᷓ poſſidet et aliene reco⸗ gnoſcit illæabalio ſpõte recipit vł vt a tirã⸗ nis defendat et ſic dicta rõ deficere videt⸗ . qꝙ licz ſic ſepe fiat tñ naturã feudi recipit ergo ſic feudi iudicandũ e ar.e.de ſta.mo⸗ coloree Ji cm ergo de vſu fructua⸗ rio et Betario obligãte.Rndʒ hoſt. ꝙ ide vi⸗ det ſi ᷣe cauſaʒ habeat liberã a Petate. Fli as Otra⸗Hotauit tñ ray.ſub ti.de deci JF. qò ſi miles ꝙ quidã volũt ad colonias extedere lhoc peiuilegiũ et male qꝛ hic nõ iuenit expᷣſ ſum: q · d · ꝗ; eyxcuſat ab vſura hoc peiuilegiũ: ſzͦ in hoc nõ bnᷣ dixit vtz ex pᷣdictis ſedz hoſt. ¶ Quid ergo ð emphiteota obligãte domĩo emphiteomata Bñdz hoſt. ꝙ foete e idẽ qe ea dem ẽé ratio· VYel dicendũ q; nõ e ſimile qe em pPhiteota ñ ita gtuite recipit ſiẽ vaſallus cum introitu certã pecume qtitate donauerit k Di cendů ſuꝑ hoc papã oſulendũ hec Hoſt⸗ Bedo qñ clericꝰ Poſſeſſiõz tpale alicuiꝰ eccie aſſig natã ſibi ꝓ bñficio a layco qu tenet eaz iniuſte redemit ſibi mutuãda.p̃t em̃ ille cleri cus b illa ecclia eã ĩ pignoee recipe:et mbidẽe res et fructꝰ eius vltra ſoetẽ recipe· ſʒ hoc ñ fit cã lucri ſi clericꝰ redimat ð manu layci qe ſic foete reuertet ad eccliam q̃ᷓ alias foete ñ pPoſſet recuꝑari nec ẽ vſui qe recipit tm̃ ſuuʒ ex · e · c..·et· c.cõqueſtꝰ. Sibr laycꝰ redimere poſſet hoc mõ poſſeſſionẽ ſuã de mann detinẽ tis ĩiuſte· ¶l ienã vo poſſeſſionẽ ſic non poſſet redimere qe fructꝰ illi ñ ſunt ſui · vnde ſi eos retineret vſura eſſe? .I dem eſſet de clerico qui poſſeſſone eccleſie qᷓ ꝓ bñficio ſibi aſſignata non elſet · taliter in pignus reciperet mſi de licentia ecclie hoc facerz quaſi ꝓpcipiedo eoſ noie ecclĩe hec oĩa er· e.c.j.in glo:Tercio qñ ſine oĩ pacto dat gtis oblatũ · dũmõ ĩtetio ñ ſit coerupta ex pꝑte creditoeis vt ſi foete credi dſ pecuniã peicipabr ꝗꝓpter ſpez lucri ĩ qᷣca ſu vtꝝ teneat ad reſtitutõz dice ĩfra de reſti tutõne vſuraꝝ q̃ſtione qͥd de eo q̃ ſola ĩtetõe Quarto rõe dubiij vt ſiqs dat x.ſob:cca paſca vt ĩ autũno totide ſibi grani vini vel olei me⸗ ſure reddant᷑ ꝗᷓ licz tpe ↄtractꝰ val eãt ꝓlꝰ ꝙq; x· ſob · teñ veriſibr dubitat vta plꝰ veĩ miĩꝰ ꝙ; x·ſob · ſint valiture tpe ſolutõis · ſi vo darz in autũno·x·ſob.qñ tal ia ſolet ee ꝓui pᷣcij. vt ad paſca totide meſure taliũ ſibi redoren qñ hꝰ mõi ſcðz ↄſuetudĩs vſũ ſolet eẽ carioæa eſſz v⸗ ſura qe ñ veriſibr dubita? ſʒ ꝓbabibr credi ; ꝓlus valebũt tpe ſolutõis ꝙ valeãt tꝑe dtra⸗ ctas· Eõe etiã dubij excuſat' qui pãnos vinũ Sranũ oleũ et ſibia vedit ita vt ampliꝰ recipi at ĩ certo termio ꝓ eiſdem ꝙᷓ valeãt tpꝑe ↄtra ctus·ſi tñ tpe ↄtractꝰ ñ fuerat ea vendituruſ ex:e⸗nauigãti·ietijſatis tñ ↄſulte hoĩes agerẽt ſi a tali ↄtractu ceſſaret cũ cogitatões deo nequeãt occultariex·e. ĩ ciuitate · Si tñ ad terminũ lõge maioei p̃cio ꝙᷓ tpe ↄtractus valeãt venderet vſura eſſet qꝛ tũc nõ veriſibr dubitare vt' plus vel minꝰ ſint valiture ſzʒ pᷣſumitur ꝙ longe minꝰ ex ·e.Oſuluit .Ratiõe em dubij ſeðz alex · lom. poteſt equitatẽ iuſti⸗ cie fac ere et ꝑ ↄſeques ab vſura excuſari liczʒ pꝓlus recipiat ꝙᷓ det.qe ratio huiꝰ dubij · ſ. de valoee rei eſtimat valoeẽ re ſcðm naturam eoꝝ que in tali ſpecie pñt pluſ vel minus va lere ĩ vno tpe ꝙᷓ in alio vñ cũ non cauſa tpis ſed cauſa dubij de valore rei plus accipit ab vſura excuſat'. Sic etiam vide excuſare ratio picali ꝑ quã abundantia poteſt recõpenſari· res em er piculum exñtes plus valent ꝙᷓ res eiuſdem ſpeciei ĩ piculo exntes · Et ſic hec re⸗ cõpenſatio deducit ad naturaz rei que ꝓpter periculũ eſtimat plus vel minꝰ valere Et ſic perieulũ et dubin excuſant ab vſura.ſ.qñ in⸗ ſunt rei de qua fit ↄtractꝰ ex natura ſua. Vbi aũt piculuʒz ñ ineſt ex natura rei ñ excuſat ab vſura vtz in mutuo pecuĩe nautice de q̃ ere · nauiganti.vt dicit' infra ar· v. vbi de ꝙ ſi ali quis alicui nauigãti pecuuiã ꝓpter ſpem ati⸗ cuius lucri ↄmiſerit vſurã ↄmittit etiã ſi picu lũ ſoetis ꝓBe ſupꝑ ſe accepit S etiaʒ aliquis mutuauit alicui · c. lib. vſq; ad: v: annos ita ꝓ ſi infrax:annos alter eoꝝ deceſſerit q mu ni wpi tra uſ er oe ſt: 1 de va 38 — ⏑ ⏑ ☛ — tuũ accepit a debito liberatus ſit: ſi vo ambo ſupuixerit dabit q̃ mutuũ accepit · cc · lib · ei qᷣ mutuũ dedit tale picłm ñ excuſat qe ↄtractiũ ad eqlitate mſticie ñ reducit · tab em̃ ſupabũ⸗ dãtia nec ex laboee nec ex vſu rei ꝗꝓe nec per recõpenſatõz alte rei reducit ad eq̃litatez⸗ hece alex· lombꝙ Quiò ſi credat pecuĩia ꝓ pe cunia. vt marca argetòp alia marca ad termi nůu pſoluenda et granũ ꝓ grano vinũ ꝙ vino ad eande menſurã · ſcm roð·ſi veriſibe ſit ꝓ tal ia ñ ſint futura p̃cioſioea tpe ſolutõis ꝙᷓ ſit epe ↄtractꝰ nõ ẽ vſura.Si vo ſit veriſike ꝙ ſint futura p̃cioſioaa tꝑe ſolutõis diſtingue· qꝛ aut creditoe ñ erat ſeruaturꝰ illã pecumã et tũc ẽ vſura ·aut erat ſeruaturꝰ eã vt ſic ſer⸗ uãdo ad tpᷣs certũ · lucraret᷑ cũ ipſa· Et tüc ite ruʒz diſtingue qę aut creditoe aufert debitoei libertatẽ miterim ſe liberãdi et debitũ ſoluen di et tũc ẽ vſura qe pᷣſumit ꝙ; ideo credit eam vt debitoze piculo oneret et ſe exoneret Fut nõ aufert ei ſʒ ↄcedit vt pecuniã reddat ſibi qñcunq; voluerit ĩfra terminũ·et tũc mere ſi faciat hoc ex mĩa vt releuet inopiã debitoeiſ ſi aũt hoc faciat ĩtentõe eoerupta · ſ. vt ſe exo neret piculo eã ſernãdi peccat. ñ tñ è cogen⸗ dus ad reſtituendũ lucrũ licz hoc eſſet ĩ peni tena oſulendũ · vl ꝙ paupibꝰ daret · Sibr etiã diſtin guendũ et videndu qñ dar ſpes ꝓ ſpe ad terminũ. vt granũ ꝓ grano vinu ꝓ vio et huiõi . SEt hec debet ĩtelligi ſi ea tpe Otractꝰ nõ fuerat vèditurꝰ ar. ex · e.nauiganti· F. ij ¶ Quid de his q̃ emũt certos equos ſibi redde dos a veditoee ĩ certis nundĩs emũut inqꝙᷓ; mio ri p̃cio ꝙᷓ valeãt tpe ↄtractus. ſcðʒz roð.qꝙ vſura niſi veriſiłr dubite equoſillos tpe ſo lutõnis plꝰ vb minꝰ valituros vt dictũ ẽ ſupᷣ ĩ quibuſoã caſibꝰ.vłb niñ ſciat ł ꝓbabilr ere da ꝙ tidez plus ł minꝰ ſint valituri Quid ſi petrꝰ exiſtes ianue emat a ticio turonenſes recipiedos ĩ francia ĩ talibꝰ nundĩs. x ſcðʒ alex· lom. ↄtractꝰ vr illicitꝰ ſi minꝰ det emeſ ꝓpter tpis dilatõʒ et maxie ſi pecuĩa recipien da ĩ termĩo ꝓbabiliter credat' plꝰ valitura- tũe em̃ vi eſſe mutuũ ĩdirectũ:puta vt ſi quis det minꝰ? ꝓbabiliter recepturꝰ ĩ termio plus ſecꝰ e ſi dubiũ eſſet ſiẽ dictũ e in pᷣcedẽti cãu Similiter ſcdᷣm hoſt.qñ quis emit fructus ali cuiꝰ agri ad tp̃s licʒ fructꝰ quos inde pcipit multo plus valeãt ꝙᷓ dederit vẽditoei.tñ ñ te net aliqð reſartire rõe dubij ſiue ĩcertitudĩs vt ĩ · e. ſi ea Licet aũt iſte ↄtractꝰ nõ ſit vſura riꝰ ex foema ↄtractꝰ p̃t tñ fieri ĩ frandẽ vſura rũ.nt ſi ager ſit tantꝰ et talis ꝙ veriſike ſit q; fructꝰ inde colligẽdi valeãt multopiꝰ ꝙᷓ; ẽp⸗ toꝛ ð derit · puta eptos dedit · x. lib. et veriſike ẽ ꝙ valeãt·xxv.vel.xx.maxiĩe ſi talis ẽ pſona ꝗq vtractꝰ huiõi ↄſueuit exercere· Iᷓn huiõi em̃ ad pᷣſumptões ẽ recureendũ ĩ foꝛo cãrum. In foeo aũt penitẽtiali ſtabit ofeſſoni et multũ ẽ p̃ſumendũ ↄtra tale et ei ĩ pñia e reſtitutio ĩ dicẽda ſi veriſiłr credeban longe pꝓlꝰ val ere ſi iuſtꝰ eptos ĩuemreꝰ ſi aũt ꝓbabiłr dubita⸗ vtrũ ſint plꝰ ł minꝰ valituri n ẽ vſura ar .ĩ c. nauigãti ?Sz obi otra ſupeadicta qꝛ liʒ atra — 19 „ hẽtibꝰ decipe ſe ĩuicẽ citra dimidm iuſti pᷣcij ex · de emp. cũ Silecti org licz alicui vedere pipꝑ valens v.lib. ꝓ.vijlib.¶¶ Endz bern · in no· et hoſt · ſup i c. in ciuitate · ꝓ emes P· vij lib · illud qð vz. v. lib. aut ſcieter plus dat ꝗp ter dilatõz ſolutõis ita ꝙ ipſe ñ decipit in iu ſto p̃cio et ſic ñ ẽ vſura qe licʒ ↄtrahetibꝰ mu tuo ſe deciꝑe vſqʒ ad dimidiũ iuſti pcij · Zed ſcm hoc ille qᷓ decipit ex malo ſuo lucrũ cõ ſequi qð ñ facit ille qui nõ decipit.· Deeterea vi ſcõz hoc ꝙ mercatoe poſſit vedere merceſ ſuas p̃cio maioei alicui ſimplici q neſcit valo rẽ rei ꝙᷓ al icui ſapieti qð iniquũ vi eẽ cũ ſcðʒ leges p̃toe ñ ſubueĩat ſcieti ſʒ ignoꝛãti.ff.qð cũ falſo tu.l ij So alij diſtinguũt de igno rantia et de ðceptõe nõ em̃ ↄdtingit ðᷣcipi miſi ignoeanter ẽ aũt duplex ignoꝛãtia.ſ.ĩ di ſcer nendo ſiue iudicãdo et hoc oppo' ſcie.ſic em nullꝰ ſciens eSa οοο..ia & ignoeãtia eli gendo et hec ignoꝛãtia ñ oppo' ſcietie.multi em ſcietes ĩ indicãdo ſũt ignorãtes in eligen do . Silr duplex e deceptie. ſ. in indicãdo ſic nunꝙᷓ decipit' ſciẽs ĩ ↄtractibꝰ.ſ.qñ ſcit rẽ a⸗ liꝙ; n valere tm̃ · tñ ꝓpter affectõez quã hʒ ad rẽ magis eligit ↄpare p̃ᷣcio ꝙᷓ re ðſiderata ca⸗ rere vtroqʒ mõ licz dtrahbẽtibꝰ ſe ðᷣcipe. et ſe cũdo mõ mas liczʒ ꝙᷓ peĩoꝰ vt credũt. licz bñ·. Otrariũ dicat:ſ de hoc vide infra ar.v.q.q̃d de his qͥ emũt ab ecclĩa ꝛce Ëà ho nota ſcðʒ aliquos ꝙ liʒ vedẽtes ñ poſſint ꝗpter dilatõzʒ ſolutõis pᷣciũ augere pñt tñ ꝗpie acceleratõʒ ſolutõis pᷣciũ minue. vñ eſto ꝙ mercatoe ſta⸗ tuat ĩ coꝛde ſuo ꝙ pannũ quem habuit ꝓ. vj ſol · velit dare p· ix · ita q oĩ volenti ſibi dare tm̃ ſiue ſtatim ĩ otinẽti ſine ad terminũ certuz dare velit et lõge libetiꝰ ſtatiz ſolueti ꝙ;ᷓ vſqzʒ ad terminũ aliqʒ ſi talis mercatoe hoc apuò ſe liberãs ſiłqʒ cũ hoc de lucro pate ſolutõ nis cogitãs ap ſe dicat· licʒ ĩ coede id lucꝝ taxaueriĩ qᷓcũq; tñ p̃ciũ patũ hr̃et cũ qꝰ de lu cro mõ aliqd oedĩare poſſez de p̃cio taxato di minuere tał ñ è vſurariꝰ vt volũt aliq· hec ð tabł a iohĩs· Quidã etiã dixer̃t ꝙ liʒ ↄtractꝰ qꝰ q̃s vẽdit maioꝛi p̃cio ꝓpter dil atõzʒ ſo lutio nis ſit de ſe vicioſus.tñ exculari pᷣt ex pte vẽ dẽtis · puta ſi ñ ĩtendat vedere cariꝰ ꝓpter tẽ pus ſ̊ ꝗꝓpter damnũ et laboæe q; iminere ſibi videt in ꝓcuratõe ſolutõis hñde. Et rectitn⸗ do hꝰ intẽtõis apparz qñ mallz ñ vẽdere tki⸗ bus qᷓ; vedere eis ad credentiã · et qñ libetiuſ vederz alijs ꝓ p̃cio mĩoei ꝙᷓ iſtis ꝓ pᷣcõ maio ri · vñ licz hic caſus ſit dubiꝰ ñ tñ pt excuſari ſi ꝓpter credetiã re plꝰ vedit ſimpłr vel ꝙᷓ ſit veriſiłr valitura tpe ſolutõis. vel ſi nõ vede ret alicui niſi ꝓpter credetiã .aꝰ recipet. hec alex·. lom. Quid ſiqs vendat ꝓ p̃cio qð mõ cureit bladũ ita tñ ꝙ ſi plus valuerit vſqz ad paſca ł ꝙ ſi ið plꝰ ſibi ðᷣſit nihil oĩꝰ tñ ñ vult P pciũ minua ñndz hoſt. ꝙ e vſurariꝰ cum claudicʒ ĩ pcio ar. Q. de ſolu.l.penłt Quiò ſi vẽdã tibi hoc ꝓ tãto ꝙᷓtũ valebit illa die 4 cureet ꝓ maioei peecio vſq; ad paſca.Iſte ca⸗ ſus ẽ multũ vicinꝰ p̃cedenti Bñdet ſcotus ſup · iiij · ſen · di · xx · q· ij . talis otractꝰ ẽ vſa rariꝰ. Et ponit duaſregł as circa iſtã materiã obſeruãdas. vna ẽ ꝙ ↄmutãs nõ ↄmutet vel vendat tpỹs qe nõ ẽ ſuũ · Scða ẽ ꝙ nõ ponat ſe in tuto de lucero et llũ cui vedit ĩ damno· In tuto dico k ſp vk vt in pluribꝰ. t ↄotra hãc re gulã fierzʒ ĩ oſito caſu qe vẽdito certificat ſe de lucro etiã vltra ꝙ; huana induſtria ptin gere poſſit ſiquis ↄſiderete Quimto qñ vſure petunt q̃ſi ĩtereſſe vt ſi fideiuſſoe vſuras cre⸗ ditoꝛi ſoluat p̃ᷣt eas a debitoꝛe petere ꝓ quo fid eiuſſerat qe nõ ſunt vſure qᷓ;tu ad eũ ſʒ poti us ĩitereſſe · i. vitatio dãni ex · de fideiuſſo· oſti⸗ tutus· Sibr ſi paratus ſim emere merces ꝓ· c. lib. in quibꝰ erã lucraturꝰ ſcm ſanã ↄſciẽtiã et ſpez futuram.x. lib. vſqʒ ad meſem ipſis aò certũ locũ deductis . t tu ꝗpter nimia mſtã⸗ tiã tuã me ĩpedis ne emã et hãc pecumiã reci⸗ pis et ꝓmittis mibi infra meſez reddere . c. et x:lib.nõ ẽ vſura ſcðz hoſt.qe loco ĩtereſſe ſuc cedit et ſibis caſus po' ĩ ar.ſe·q:iiije Quid ſi quis denarios ſub vſura recipiat et poſtea au toeitate ꝗpeia alicui amico ſuo ſub eadẽ vſu⸗ ra vb etia minoei mutuat. ſcribit monaldòꝰ ꝙ tene ad reſtitutõzʒ illi amico ſuo:qe ipſe fᷣu it peicipalis ĩ hac vſura ſi aũt eſſet tm media toe vel fideiuſſoe ita ꝙ obligatõ eſſet de ami⸗ co ad vſurariũ facta n tenerec. Sʒ rõ p̃dicta nõ vide valere · Eſto em̃ ꝙ aliq̃s ad p̈ces ali cuius amici ſui accipiat ꝓ eo pecunia ad vſu ram ab aliquo qui e mimicꝰ eiꝰ tũc ñ eſſet ob ligatio de illo amico ad vſurariũ ſ̊ ad eum qꝗᷓ mutuatꝰ fuerat pecuniã vt illi mutuarʒ eã re cepturꝰ ab eode capitale et vſurã de qꝗᷓ ↄueĩt cũ vſurario:et tñ ille ſic faci do vſurãa nõ cõ mittit ſed damnũ ſuũ enadit · Et ide vi dicen dũu de caſu pᷣmiſſo ꝙ ſine vſura fieri poſſit. Iteẽ ſcðz hoſt.qn is qui mutuanit occaſiõe mutui laboꝛẽ ſubijt ĩ cuiꝰ recõpẽſatõz fructꝰ pcep⸗ tos facit ſuos qð ptinet ad intereſſe· vt ex. de reieccñ ali.ad nraʒ·b ið papa q̃ ẽ dñs ecclie fecit vt res ecclie ciciꝰ recupare poſſit ar.ꝛ bi dẽ ad audientiã qdte rõe moæe vſure petunt qſi ĩtereſſe ſcz laur.et bern.ex.e. ↄq̃ſtus.qñ vendo tibi fundũ ꝓ certo p̃cio qd; mibi tene⸗ ris infra ceſtũ es ſoluere et ñ ſoluis elapſo termĩo poſſũ vſuras petere cũ facias fructus tuos rei vedite · vt · C. e. l. ij. Et ide e de Otra⸗ ctibꝰ bone fidei et tũc ñ petit' q̃ſi vſura·ſʒ ꝙ ĩ terſit mozã adhibitã ñ fuiſſe.ff. ꝓ ſocio:ſociũ qð ĩtellige qñ intereſſe ẽ ĩtra rẽ vt cu peti cã dãni vitãdi nõ lucri captãdi·ff. de ac.emp. et ven · ſi ſterclis· ¶. cũ ꝑ venditoee. Et iõ cau⸗ te dicit canon ĩcremęeta ſuſcepit· xiiij.q.inj. ſiquis obitꝰ.ſcõʒ gof.et bern.ex ·e. ↄqueſtus vel dic ĩ hoc caſu actionẽ ↄpetere ex ↄtractu vel officio iudicis ñ ad vſuras ſed ad ĩtereſſe qð ẽ veriꝰ ſcdᷣm hoſt.C.de ac.emp.et ven.l. ij:et. ff·ð ac emp.b.ij.et ſceðz gof·xiiij.q. niij qm:licite eĩ p̃t qd agere vt reddat ĩ dẽnis ex de fideiufſ. oſtitutꝰ. et. c. Puenit Silhr ſi debe as mihi cen⸗lib.ĩ termio certo et noluiſti mi⸗ hi ſoluere ĩ illo tpe.et iõ ꝗpter mea negocia tractãda optuit me pecuniã ſub vſura recipe ſi ſolui eã teneris mihi illã reſtituere: vł ſi ñ ſolui teeriſ liberare me ab ip̃a obligatõe ſeðzʒ ray · ꝓban hec eỹ · de fideiuſſ puenit et · c· cõ ſtitutꝰ.Itẽ ĩtelligi pᷣt de caſibꝰ ĩ quibꝰ ex mo ra vemũt vſure ſcðz leges:qe ibi nõ ðe aliq̃d receptũ vltra ſoetez ſʒ potiꝰ intereſſe · Et ſcðᷣm canones iĩtereſſe peti p̃t · xij ·qiiij.qm̃ ibi ad queſtũü et · vij · q:ij · ſiquis cũ clericis.t idem foete eſt vbi pena perunttitur a lege et ſucce⸗ dit loco pene nõ fraudulete· NHec obſtat illð j· q · ij · pluriũ · qe illꝰ ĩ mutuo locũ hʒ · Et ꝙ ðe quidqꝗd acceòit ſoꝛᷣ ẽ vſura illõ e veꝝ qñ ex ceptio dat' vel aliqò ĩ fraudẽ vſurarũ excogi tat. hec hoſt.et bern.ex ·e · Oqueſtꝰ.Dinina e tiã pagina ĩ multis locis vſurã ĩ mutuo tin ꝓ hibere vide. ĩ euãgelio mutuũ date ni · inde ſpe· et in põ · qii pe · ſu.nõ de · ad vſuraz · hec hoſt ·qui quidẽ ponit ſub tribꝰ caſibꝰ ea q̃ po no ſub hoc quito caſu:et hoc iõ facio·qꝛ ĩ hiſ oĩbus ẽ excuſatio ab vſura rõe ĩtereſſe ꝙ Sex⸗ to licʒ accipe vltra ſoetẽ qñ poſſeſſiões ſunt a ſoẽo ꝓ numerata dote pignoei genero obli⸗ gate tuc em̃ fructꝰ ñ ↄputant ĩ ſoetẽ ex ·e.ſa lubeiter · v. ſane genex · Cuius rõ ẽ qe dos cõ ſtituit pter matrimonij.onera ſuppostanda ex de do· pꝰ di.re:pꝓ vr̃as.vñ ſiẽ ex aliq ho⸗ neſto lucro ſuſtentaren onera matrimon ij ſic ex fructi bꝰpoſſeſſonũ q ſuccedũt loco pᷣcij ex e·cũ tu· in fi ·hoc aũt ĩtellige cũ vir ſuſtinz o nera matrimonij·. Flias nõ vt ĩnuit᷑ in fi · pdi⸗ cte decre.ſalubeiter.Doteſt etiã et alia rõ hꝰ caſus aſſigri ſcz hoſt. hoc.ſ.vt dos ſalua ma neat mulieri qᷓ alias ↄſumeret᷑ et ſic vtilitas publica ledere.ff.ſo.mo·.l:j.Deeterea nullũ mutuũ ibi ↄtrahi.rõ em̃ peĩia pᷣt mutuo adap tari ſi em̃ recipiã a te pdiuz mibi obligatũ ꝓ x· lib. qᷓs mutuo tibi et de quarũ lucro viuere aponã.pᷣdiuʒ ſuccedit loco pᷣcij et tñ fructuſ debet ĩ ſoete Oputari ex · e · c· ij · et rõ e qe mutu um ibi otrabhitc᷑ ĩ qꝰ regłariter et ñ ĩ alio ↄtra ctu locũ hʒ vſura vt dictũ ẽ ſupea nec etiã ibi vtilitas publica verſat. Nota etiã ſcðz hoſt. ex · e ·ſalubeiter . ꝙ dictũ peiuilegiũ extendit ad virũ q;diu tenet vxoꝛe alere heredes aũt n hñt hoc peimlegiũQuid ĩ caſu duerſo vt ſi ſoluto matrimoio heredes viri poſſeſſionez aliꝙᷓ; obligant mulieri peo ſua dote quia non hũt ꝙ ſoluãt nunqᷣd fructꝰ ↄputabun ĩ ſoetẽ Eñdet hoſt.in ſũma ꝙ ſic.ff·de ſolu.tcicia ·et idem vult ex . e · ſalube ter . Et idem vult ino· ibidem mulier diſcreta non recipiat rem ob⸗ ligatã ſed potius faciat eaz diſtrahi vel acci piat ĩ ſolutũ ab fructꝰ extennabũt ſoetem. Quid ſi gener poſſeſſione tłr ſibi obligatã cũᷣ rure qð ibi hzʒ ocedat alij· recepta ab eo ſũma qᷓ fuerat ſibi ꝓ dote ꝓmiſſa nunq; iſte p̃t lu⸗ crifacere fructꝰ ꝓpceptoſ donec ei pecuia pᷣdi cta fuerit ꝓſoluta ſiẽ poterat gener. Hẽ ſeðz roðò.ſi gener aĩio dãdi totũ ius qð hʒ ĩ pigno re ñ ꝓpter pecunie ↄtractũ ab eo recepte · ʒ qe eiꝰ ↄſangumeꝰ ł alias ↄiunctꝰ amicꝰ et il le ñ ꝓpter fructꝰ lucrifaciẽdoſ ei numerat pe cuniã ſʒ ꝓpter dilatõz aut grauamen pᷣt abſqʒ picło vſare fructꝰ lucẽfaceè nec ẽ ille vtractꝰ vi noĩis mutuũ:niſi ſit ductũ ĩ pactũ ꝙ gen ei — =ä2 ———ʒ YJðð — — tenea pecuniã reddere ſi ille voluerit repete re · et iõ mutuauit ĩ qꝰ caſn eẽt vſura ſi fructꝰ lucri facere vellet. Septio qñ vẽdo tibi p̃di um tali pacto ꝙ ſi vſq; ad duos ãnos ego vł heres meꝰ tibi ſoluro ego vł heres meꝰ pᷣdi um recupabo·hoc em̃ facit fructꝰ ſuos vt· C de pac inter emptoeẽ Bmiſſoeie. qò ĩtelligit᷑ qñ p̈cium ẽ iuſtũu et nihil fit ĩ fraudẽ vſurarũ Flias ↄtra · ex · de vtrahen · emp · ad nram · et de pig illo et· C· de pac:fnter emp · ſi fund·P ſumit aũt talis vẽditio fieri ĩ frauèe vſuraꝛx ex eo ꝙ ẽ modicũ p̃ciuʒ reſpectu valoꝛis rei·. Et ex eo ꝙ aliqd vltra ſummã receptã ſol uit qñ venditio reſcindit. Et ex eo ꝙ emptoe vſu rarius eſſe Oſueuit · ꝓbant hec ĩ dictis c· ad nrᷣaz et c · illo hec hoſt.et bern. ex · e. oq̃ſtꝰ Octauo qñ pecunia noĩe pene ꝓmittit vt pe cunia metu pene cto die ſoluat. Et hec pena Duentionalis ðe qe de ↄſenſu vtriuſqʒ ꝑtis apꝑp poj. Doteſt cñ hoc fieri ĩ fraudẽ vſurarũ vt ſᷣ creditoe credit aut ſperat obitoꝛzè ĩcureere pe nã · xij.q:ij.frnitas·et.c.ĩ legibꝰ et ex.de ar⸗ bidilecti · hec hoſt⸗ Ss& nuqd licz exige talẽ penã ad ĩtereſſe tm̃ an eẽ vltra ĩtereſſe Rñdz oð · ꝙ vbi ſñn fraude ẽ pena a ꝓpoſita exigi pᷣt tota qe publice vtilitatis ĩtereſt pacta ſzuari et creditoees a debitoeibꝰ ñ fraudari · Heeſu mit᷑ aũt tale penã ĩ fraude vſura apponi ſi. ille qᷓ appoſuit vſurariꝰ eẽ ↄſueuit. ff.ò̊ acc. ẽp:et vẽ. Iulianꝰ et er de pig:illo ĩ fi.pᷣſumi etiã ſi pꝑ ſingl os meſes vł annos dica ↄomitti C. de auẽ . P· ad hoc · Et idẽ ẽ de ſilibꝰ q ſolẽt ab vſurarijs ſpealiter exerceri·tł ia em iducũt ſemꝑ pᷣſumptõʒ facie peima ꝙ ſit vſura.In iu dicio tñ aĩe ſtandũ e ſue ↄfeſſiõi ſʒ ꝓpter pᷣſũp tõez otrariã diligẽter et caute dzʒ ↄſcĩa eiꝰ ex aĩari ſcðz em̃ hoſt.pᷣſumedũ ẽ Otra apponete⸗ penã ĩ mutuo.niſi foete pena q loco intereſſe ſuccedat petat᷑ vt ſupᷣ dictũ e·ł niſi ex hone⸗ ſtate pſone releue ar. ex.de ꝓcu:ĩ nr̃a.. noſ vo demu Noſt· hoe ee arbitrariũ dic. ſcðᷣz vo ſcotũ ſignũ e manifeſtũ ꝙ ñ appo' ĩ frandem vſure qn creditoe mallz ipſo die p̃fixo ſibi pe cuniã ſolui et ꝓ ↄtrariũ e in fraudẽ vſure qñ ñ mallet.Eſt aut alia pena qᷓ ðe indicialis vt ſi iudex p̃cipiat debitoeꝛi ꝙ mfra mẽèſez ſatiſfa ciat ſub pena.x.ſoł.vł ſibłi.hoc etiã nõ ẽ vſu⸗ ra:qe ẽ appoſita ꝓ pumeda debitoeis ↄtuma cia ar.di.xxiij· quanqꝙ; Hono qñ pecunia cõ modat' ad pompã qꝛ tũc ñ ẽ mutuũ ſed potiꝰ modatũ ſiue locatũ·ff.ↄmod ·l.iij. . penłt. et · l. ſe et · xnij.qiij.ſi feneraueris.in glo.et ex· e.oqueſtus ĩ glo.s Oecio ĩ ↄtractu loca⸗ tionis ĩ quo vltra rẽ locatũ recipi merces P vſu ipſius rei locate Zed quare magis licet exigere vltra ſoꝛtẽ ĩ locatõe ꝙ; in mutuo. Hx Hhuiꝰ rõ ẽ ſcdm aliquos qe picłm rei mutuare ſpectat ad debitoee· ff.de rei ven. ſi nauis ſy piculu rei locate ad locatoꝛẽ niſi ſit expᷣſſum 1tractu ꝙ peineat ad ↄductoee di: lxxxviij. eicies et. xiiij.: m). ſ feneraueris ĩ glo.· ſ e⸗ cundũ hoc fenꝰ nauticũ eſſet licitũ qð ẽ fłm vt videbit infra Pcm vᷣo alios ẽ rõ qe mu⸗ tuũ dʒ eſſe Stuitã nõ ſic locatõ· Mec iſta rõ vi de valere qe exqꝰ pecuĩa interueniret mutuũ ĩ locatõzʒ trãaſiret · Scòm hoſt.aũt et gof· et a⸗ lex· an· rõ ẽ qe locãs retinet dmum rei locate adeo ꝙ Oductoe q̃ſtionem de ꝓPetate ñ p̃t re feree · C.ð pigac·l.neqʒ creditoꝛes·et io ipᷣe locãs ꝙ vſu rei qᷣe qᷓ ↄcedit pecuĩaʒ recipit licite qe nemo cogit᷑ de ꝗo alicui bnficiũ fa tere · xij · q:j·pcarie· ſed rei mutuate ònium in accipiete trãſ fertᷣ.dðo vſus rei locate e ſine Oſumptõe vſus vo rei mutuate nulluſ eſt ſine ſumptõe· Itẽ res locata deterioꝛat vſu qð ñ Oti git ĩ mutuo vbi ñ eadẽ pecuĩa q̃ mutuo re⸗ cipit. ſed alia generis eiuſdẽ reddi. ff. de re buſ credi · cũ qd et ꝓo' rõ.xinij.q.nj.ſi fenera ueris · in glo.po' etiã a gof. Et ſic pzʒ ꝙ ñ e ſi⸗ mile de domo et de pecuĩa · Datẽt etiã quĩq; dẽe ĩter mutuũ et locatõz qᷓ peĩa qᷓrta et qn ta tãgunt' di. lxxxviij eicies qð c·ẽ gg. vt di cit:xaij·qᷓ allegat ipᷣm.aliq tñ libei ñn Hñ̃t illð Squi vire de. v. ſ. de qbuſdã caſibꝰ du bitabilibꝰ vtu ibi ſit vſura· Et circa hoc queruut' pła.ſ.vtꝝ ſola ſpes recipiedi aliqᷣd vltra ſoete facit vſurariũ .· H qdã fauẽteſ vſu rarijs dicũt ꝙ nunꝙ vſura omittit niſi ex pa⸗ cto det.ſed hoc ẽ tra illud luc.vj. mutuum date mhil inde ſpe. glo. vltra ſoꝛte ſupple ab Hoĩe· ſed a deo dicit etiã ibi glo.ſpirituũ pon deratoe e deꝰ.i.voluntatũ ꝓner· xvj.ſola erꝰ volutas recipiedi aliqᷣd vltra ſoete vſurã fa⸗ cit apud deũ·ſic etiã ſola volũtas occidendi Hhoĩezʒ homicidã.j.io.iij.qui odit fratrè ſuum homicida é S dicenò é ſcòm opi. ↄmunè et verioꝛẽ · ꝙ licz ſcdᷣm lege humanã ſola ſpes ſi ue volũtas talis ñ faciat vſurã qe tab lex co⸗ hibet manũ nõ aĩm. facit tñ ſceòm legẽ diuinã q̃ cohibet vtrũqʒ· vñ talis nõ poterit vſurari us cenſeri in foeo iudiciali ex · e. in ciuitate ſz penitẽetiali ſie · e · e. Oſulic Sciedũ tñ ꝙ ſic ðe ibidẽ ĩ glo· aliq̃s p̃t alicui mutuare pecu⸗ niã ꝗꝓpter ſpem dupłr.vnoꝰ peĩcipabr qn non mutuaret niſi inde lucrũ ſperaret · lioꝰ ſcdᷣa rio vt ſi ſibi alias mutuaturꝰ eſſet.et ſecũda⸗ rio ſperaret vt ei ſubueniret ł retribueret. Di cẽð gꝰ ꝙ ſpes luc̃ Pmoꝰ facit vſuvᷣariũ.et hoc inuit glo.ſup ið nihil ĩde ſpe· glo.ñ ab hoĩne ſpe mercedis figẽtes · Hõ figetes· ſeita ꝙ ali⸗ as ñ mutuaretis mſi inde luca ſperaretis ex. e. c· · et · c · oſuluit·et.xiiij ·q:nj.ſi feneraue⸗ ris · ſ ſpes lucri ſcòoꝰ ñ facit vſurariũ ar.di. lxj:quiò ꝓderit et di. Ixxvij. in ſingulis.cũ eĩ aliqs dat alicui mutuũ ſcit vł ſcire debz eſſe ſi bi debitoeez ad antidota naturaliter obliga⸗ tũ · ar. j· q · ij. ꝙᷓ pio:et ex·de teſti bꝰ.cũ ĩ offi⸗ cIjs · Et ſic ſcᷣario aliqᷣd ſperaxe et etiã ex tki ſpe aliqd recipe ñ ẽ malũ ex: e. Oſulit in glo: Boð ·: vo dicit ꝙ ſi credat ꝙ; ei ſit datum n 4 ter dil ectõz ſed ꝓpter mutuũ reſtituere tenet⸗ alias nõ de ho vide ĩfra ĩ· viijarticło.q. qd de eo qui ſola ſpe ec et· q: ſe Vtrũ aut ille ꝗ mutuaun peincipaliter ꝗꝓpter ſpeʒ lucri tenea tur reſtituere ea qᷓ vltra ſoete accepit habet'ĩ fra de reſtitutõe vſuraꝝx Vcꝝ ſit vſura ſi ac cipiat' aliqd ꝓ pecunia nautica ł traiecticia Errca qð ſcienð ꝙ nautica pecuĩa ðᷣe qᷓ uauuſ dat traiciẽda vel traãſu eheda· eadẽ tñ ðe tra⸗ iecticia qe traicit dat aũt piculo creditoeis vt · ff · de nauti · feno · l. j· et · l. pPiculi.ſʒ locum hz naujigio accepto vel peiuſcq; nauẽ nauiga⸗ re duemt vt ibidẽ ĩ · l. iij · qd veꝛ ẽ niſi öbito ri poſſit aliqd ĩputari vt qe nauigij locum nõ ſeruauit vel qe merces ꝓhibitas trãſpoætauit tunc em qe nõ ex maritima tẽpeſtate ſed ex a⸗ uaricia vel audacia debitoeis detrimentu ac cidit:imputatur debitoei. ff.de nau·feno.l. cũ ꝓponaſ/¶ & d h quoqʒ ſciedũ ꝙ ibi e vſu ra no obſtãte ꝙ creditoe ĩ ſe retinet piculũ pe cunie vtʒ exe:nauiganti. Cuius rõ naturalis ſcðm hoſt.quidqd dicãt alij e:qe recipies aut inuat ſe de illa pecunia aut nõ. ſi non iniquũ ꝙ creditoæ ab eo lucrũ petat qð n habui ſi ſic ge dnium ñ remanz apð creditoeẽ qe ĩ con ſumtione amittit᷑ et alteriꝰ effici vt· ff.de ſo lu.ſi alicui: vnde res empta debitoꝛeis effici licet eã emerit pecunia aliena· C. de rei ven · ſi ex ea:· quare ptz ꝙ ab eo ñ dz lucz exigere ſi re vtat ꝓpeia et lucra ex ea piculũ igi qᷣ in ſe retinet ĩ nullo eũ releuat ſed potius one rat. Imputz ergo ſibi qui tale pactũ appoſuit Piculu em ĩ ſe recipe potuit.et iõ videlicʒ pa ctu vltra ſoete exigere voluit ſed nõ potuit. vt ex de pac.c.fi.ptem lucri ſtipulari potuit vt ex.de dona.inter vi:et vx·et ſi neceſſe· ſeò noluit et iõ nõ habebit.· Scom vo gof.rõ eſt quare in pecunia nautica e vſura qe etſi 18 q pecuniã dat piculũ in ſe recipiat.pecunia tñ ſalua manete vltra ſoete habebit ſiue merca⸗ toe inde lucret ĩ mercibꝰ ſiue pdat · Bcðz aut rich.in.iiij.ſuo ratio ẽ qe raro accidit niſi fue rit culpa vel negligęetia eiꝰ qui accipit ꝙ illa pecuma pereat vn trades eam heʒ in fauoæeez ſun illud qð ſepe accidit Et ↄtra ſe nõ habet niſi illõ qð raro accidit· dẽ dicendũ de eo qꝗᷓ mutuat enti ad nundinas pecuniã recepturꝰ aliꝗd vltra ſoꝛtẽ ꝓ eo ꝙ in ſe piculũ ſuſcepit id e ſi pecuniã vł merces ex ea emptas ſaluaſ poetauerit aliter ñ tenea' ſibi etiã de ſoete vt in e· nauigãti· et · xiiij · q· iij · putãt in glo.dẽ etia dicende e de eo qui mutuat ce:aureos ia nue vt totidẽ recipiat rome qę ſcit vel credit eos ibi plus valere recipit tn piculũ in ſe ſiẽ pdicti hec raij. ar.ĩc.p̃dicto Doteſt tñ hic excogitari ſcòz raij:et hoſt.in.c.nauigãti.ca ſus in quo nõ eſſet vltra ſotẽ aliqd accipe v⸗ ſura:puta duʒ ego emo vel paratꝰ ſum emere certas merces de pecunia et tu ꝓpter nimiaʒz inſtãtiã me ceſſare facis a tali emptõe vt mu tuoʒ ti bi et dico ego volo ꝙ ibi reddas mihi tm̃ ꝙq; tum habiturꝰ eſſem de mercibꝰ iſtis ſi il luc eas deferæm.recipio tñ in me piculuʒ vt dictũ ẽ ſupea:ſi tali mõ vltra ſoete aliqd reci Pio nõ e vſura q recipio illud tanꝙᷓ intereſſe Nicit aũt roò. ꝙ receptio piculi in ſe potiſ ſimu excuſat ab vſura:ſed tũc eadẽ rõe excuſa ret ab vſura in p̃dicto caſu de nautica pecuĩia vñ meliꝰ vide' dicere raij.ſ. ꝓ vitatio damni excuſat Hone ꝙ aliqua eiuitas mutuo rece pit centũ lib· a quodã eiꝰ hĩtatoꝛe ſub tali pa cto.ſ.ꝙ donec ſibi redderet nihil ꝓ collectiſ ſolueret et ſic diu è ſeruatũ · demũ cõitas ſol⸗ uit et ab eo collectas nõ ſolutas tanqꝙ; vſura repetit quiò erit iuris q REeſpõdet guil . in ſpe culo·ti ·̊ vſuris· ñ e ibi vſura qꝛ aliud e ð ſuo lucro nõ tribuere et qliund nõ cape ff · de dam. infec· ꝓculꝰ. Et aliſd ẽ ñ acquirere et a liud ñ amittere . ff · deg olb. bo · l. 3. G. ſi is qui bona·St alid è lucrũ et aliud ſumptus quoſ quis erat facturꝰ. ff.de le.iij: ſi melioꝛes. Et aliud e penã euadere et aliꝰ aliquid lucratie Pcipe · ff.e.impatoe· Sʒ moueoe in ↄtrariuʒ xꝑ hoc ꝙ ide ẽ remittere qð dare e · de reſti · ve⸗ niens. et. viij.q:iij·talia.et· ff.de calũ. quin etiã cũ ergo in caſu p̃ᷣdicto ciuitas collectas remittat eas etiã dat ergo ibi ẽ vſura/Quid ſi aliquis dũ vellz vſqz; ad certũ tẽpus emere tereã valentẽ ſingulis annisx·. lib. ad inſtãti am alteriꝰ dedit ei pciuz qð volebat dare ꝓ illa terea eo pacto ꝙ ipſe vel heres eiꝰ ſolue ret ei tm̃ de redditibꝰ annuatim vſq; ad illð tepus . ſcðz roð.ſi licitus fuit ↄtractꝰ pei mus.·ſ.ꝙ volehat emere tereã vł veriꝰ fructꝰ credo ꝙ etiã ſeðs ſit licitꝰ aliter aũt nõ.ſiłis caſus habe m.c. pcedenti caſu quĩto ĩ peinꝰ 4 Quid de his qui oues vendũut et donant et adũt monaſterijs ſub hoc pacto ꝙ ꝓ quali⸗ bet oue recipiãt anuatim du vixerint duoſ ſo lidos· cũ fructꝰ cuiuſ libz ouis valeat·v.ſoli dos et licʒ om̃s oues tradite moeiant' nihilo minꝰ remanet ex pacto monaſteriũ ac ſi viue⸗ ret obligatũ poſt moeteẽ tñ tradẽetis ptinet o⸗ ues ad monaſteriũ etiã ſi ſnde locupletatꝰ eſ ſet ex vi pacti · Gndz hoſt · hoc licitũ eſſe · Mec pᷣt eccleſia reſtitutõzꝭ petere exquo leſa ñ fᷣuit in traditõe· licet moetalitatis euentꝰ ſequat qð ven eſſe intelligas niſi oues eſſent ĩfecte et ad moetẽ parate et nõ ꝓſpexit monaſteriuzʒ moetẽ euenire poſſe vt.fłᷣ.de mĩo ven · S. ſi Ilo cupletioe · Conſuluit tñ ide hoſt. tradeti ꝙ ſi caſus talis euenerit in ſuſpecto lucro qð mo naſt eriũ fecit ĩ ouibꝰ qᷓs foete lõgo tpe habu erat ĩ ſolið ñ exigat ł remittat et patia et ſen tiat ptẽ dãni.nec cũ iactura monaſterij velit locupletari vt· ff.de cõ.inde· nã hec natura. Itẽ caneat ſibi trades ꝙ mſi ↄuetꝰ totꝰ ↄſen⸗ tiat · ñ teẽ monaſteriũ de ouibꝰ abbati b celle rario ſub pacto p̃ᷣcedẽeti vł ↄſiłi traditis ł do natis e · de depoſi . c. j· et de dona · c. iij . hec hoſte Quid ð ſois q emũt ab eccijs ł mõſteri is ctas poſſeſſiões tenẽdas toto tpꝑe vite ſue i ta ꝙ pꝰ moete eoꝝ debeãt ad eccias redire. Mο ſcðʒ gof:ꝙ tab ↄtractꝰ e vſurariꝰ qe hoĩeſ ſperãt din vine et thes ſic ↄtrahetes ſperãt p cepturos fructꝰ valituroſ maioæe pecuniã ꝙ; dederint . Et ſola ſpe ↄvmittit vſura vt dictů e S· S ſiqs eccie vnã poſſeſſiõez ðderit et equa lente recepit vſurꝰ et fruiturꝰ vtraqʒ in vita ſua: et poſt moete eius demũ ambe ad ecciam cuù pleno dñio reuertant ·lle ↄtractꝰ licitꝰ erit ñ em ẽ dtractꝰ pecuĩaꝝ imo ĩ hoc cãu lʒ ab eccia recipe poſſeſſõz ĩ duplo ꝓplꝰ valente ꝙᷓ ſua quã ↄfert ſʒ ſi ſuã ex nuc velit ĩ ecciam trãſ feree oĩo vt ipſe ea ñ vtat ſeu frua pote⸗ rit ab eccia poſſeſnõʒ ĩ triplo valetẽ recipe vt „—1 =- q ij. peecarie. hec gof. Noſt. o ſentit ꝙ ita n e licitꝰ ↄtractꝰ peimꝰ.ſ. emptõis et vedi⸗ tõis ſiẽ ſcs ſcʒ pᷣcariaꝝ niſi fiet ĩ fraudẽ vſu raꝝ vterq; em aꝓpbat a iure vt ex · ð emp· et ven · et de Pca. ꝓꝑ totũ · St etiã hoiĩes ita ſpe⸗ rãtes lucru in ſcdᷣo Ntractu ſic ĩ peĩo · Ĩe eciã So ·ſcripſit ꝙ vſura vabz locũ niſi ĩ mutuo Ideo dicendũu ꝙ ↄtractus ille rõe ĩcertitudi⸗ nis excuſat. C.· e · l. ij. hec hoſti · J.d iilud aut qð dicit gof:ꝙ ſola ſpes Lacit vſurariũ dicen dũ ꝙ ho e veꝝ de ↄtractu mutui qæ ſpera ali quid qð ñ e de ſoete · etiã ſcm rich · ĩ quadã q: de quolibz talis ↄtractus ẽ licitꝰ dũmõ ſer ue ibi eqlictas ris naturalis. Od hoc enim ꝙ dtractus emptõis et venditõis ſit licitus· requirit ꝙ inter ementẽè et vendentẽ eqlitas iuris naturalis ſerue que ẽ ꝙ tm̃ valeat res q̃ᷓ emit quãtũ valz ꝙ ꝓ ea da et ecõuer ſo · hec tñ equalitas magnã latitudinẽ hʒ vñ paruus exceſſus eq̃l icate illã nõ coerũpit ſed tunc tm coerũpit eã qñ ẽ ibi tantus exceſſus ꝙ ĩequali tas ibi clare vñ et tab exceſſus ↄtractũ vicio ſum reddit Et hoc qñqʒ tm ĩ ↄſpectu dei ſiue in foeo ↄſcientie· vt qn ẽ citra dimidiuʒ iuſſi pcij· qnʒ etiã ĩ foꝛo iudiciali:vt qñ e vltra di⸗ midiũu iuſti p̃cij . Quãdo ergo p̃diũ aliqð vel aliqd ſiłe emic hereditarie vel ad vitã emẽ⸗ tis e Otractꝰ licitꝰ ex foꝛma ſua qe ẽ ↄtractꝰ vere emptionis et venð· Et dico ex foema ſua ge poſſet eſſe ĩ emẽte et vedẽéte ĩtentio coerup ta · Sſt inqnã licitꝰ ſi ibi ſerue tãta eq̃litas ꝙ Openſatis oĩbus circũſtantijs ſcᷣm rectã rõʒ ex oĩ ꝓpte nõ apparet manifeſte quis · ſ.vẽdes vel emes heat i illo dtractu pte notabitliter mehoæet:et tuc vnꝰ alteri reſtituere nõ tenetc quiòqd ↄtigatſi vero appareat mamfeſte ꝙ alter habeat ibi ꝓte notabiliter peioæe tùc ẽ Otractus illicitus· qe ibi coꝛrũpit eq̃litas iu ris naturalis ꝗqᷓ ſeruari dzʒ ĩter emente et ven⸗ dente hec rich. et cũ eo ouenit hoſt.ĩ ſum. et ĩ glo.ſuꝑ c.ĩ ciuitate·et inno· ſup ide cq Dee ſumit aut talis venditio fieri ĩ fraudẽ vſura rũ ex circũſtantijs poſitis articulo.nij.hꝰ ti · caſu · vij · ſic etiã ex etate et ſanitate. ex qui bus p̃t hri vtn; paꝝ vet multũ debeãt vine⸗ re qe ſcdᷣm hoc maiꝰ vel minꝰ rei empte pᷣciũ dz eſſe · in indicio aĩe ſtandũ ẽ ofeſſioni ſue ·ſ examĩa ↄſcientiã eoꝛꝛ ꝗꝓpter ↄtrarias pᷣſump⸗ tiones diligeter et caute ne decipiaris. Si tñ ĩ tali venditõe monaſteriũ eſſz deceptũ eno⸗ miter vel manifeſte licz ibi fuerit pura vendi tio et recta intẽtio nec fuerit dolus habitꝰ et iõ excuſet ab vſura.le tñ qui decipit dz re⸗ mouere deceptõʒ vel pᷣciũ iuſtũ ſuppledo vel reſtituedo p̃cio qð habuit ſibi reddito er · de emp· et ven. cuʒ dilecti Eiat aũut eſtimatio de ceptõis nõ ſcom tepus pᷣſens ĩ quo foete res e multũ melioeata ſed ſcom tẽpus ĩ quo fuit veditio facta ex ·ð emp·cũ cã Hõ tene etiã fructꝰ quos pcepit tꝑe medio ↄputare ĩ pᷣdi cto excuſat em ꝓ bonã fidẽ et iuſtũ titulu et Laboee et cetera ex? de rebꝰ ec.nõ alie ad no ſtrã et · xij · qij · vulterane. eỹ de reſti · ĩ ĩite · re q̃ſiuit · Hec raij· Et ĩtelligi ſcðz roð · hec eno⸗ mis deceptio nõ tm vltra mediũ iuſti p̃cij ſed etiã citra· et hoc credit ſeruandũ ĩ deceptiõe peiuate pſone maxime ſimplicis et ſi nõ iure foei tñ iure poli.Si tñ ille qui decepit nołlʒz al iquid reſtituere taliter decepto nõ eſſet ꝓp⸗ ter hoc ei negãda abſolutio:cuz inra ciuitia ſuſtineãt ꝙ dtrahetes citra dimidiũ iuſti pᷣcij ſe ĩiuice re ipſa decipiãt·dũ tamẽ ſine dolo et fraude hec faciãt·qñ vo deceptio ẽ vltra di midiũ mſti p̃cij ñ tm eccleſia ſ̊ etiã pſona pᷣt agere ad reſcindendũ venditõz vel ad recipi endũ ab eptoee iuſti pᷣcij ſupplem̃tũ Tta tñ q; in optione emptoeis ſit facere quod hoeum duoꝝ ſibi placuerit hec roð · Scm aũuũt rich. ĩq· ſupᷣdicta qñ exceſſus notabib apparz ma nifeſte ex pte emętis ſiue ſit vltra dimid i iu ſti pcij ſiue citra·tene emens ã pᷣciũ iuſtũ ſup plere aut totũ qð vltra ſoetẽ recepit reſtituẽ et ↄtractũ qtare:qñ vo ẽ ex pte vedẽetis tene vendens aut illð qò vltra iuſtũ p̃ciũ accepit reddere aut ſalte qtare ↄtractũ aut dimittere re emptã ĩ manu illiꝰ q̃ emerat quouſqʒ de re epta ſoete recepit vt qn p̃diũ erit ad vitã ſuã et moer anꝙᷓ ſoetẽ receꝑit hec rich.et ↄuenit cũ eo tho.ĩ ſum· Quid de illis q a ditati bꝰ ciuitatũ vb a monachiſ emũt ctos redditꝰ an nuos ad vitã ſuã nũqᷣd ẽ vſura · H ſcðm roë. ꝙ n. ſ.ex foema ↄtractꝰ cũ huiõi ãnuꝰ reddi⸗ tus ſit ꝓpſonalis ſiue burſalis ñ p̃dialis· licʒ qᷓ dã iuriſte ↄtrariũ dicãt ꝙ ſit ↄtractꝰ illicitꝰ. tũ qꝛ creditoe facile poſſet emptoeiſ moete de ſiderare vt ſic liberatꝰ eſſʒ.cũ qe nullũ picłm ẽ eptoeis de teree ſterilitate aut tẽpeſtate.qðᷣ picłhm et ðtrimetũ ẽptoees ſepe ſuſtinet p̃dio rũq Inſuꝑ notat roò D·: qn emunt' aliqᷓ ꝓuen tꝰ vb redditꝰ? ad vitã veditoeis huatis debi⸗ tis ccũſtãtijs huiõi emptio ẽ tolerabilis qe ñ e Piculũ ꝙ alter moetẽè alteriꝰ ðᷣſiderz ſʒ qn e mit᷑ ad vitã eèptoꝛis tũc ñ e tutũ ne vedens ð̊ ſiret moetẽ ẽptoeis:iõ ẽ ĩhibita ꝓmiſſio p̃ᷣbe de ñ vacãtis. Hõ tñ pᷣciſe dicendu eè ee pẽtm̃ moetale vedere vb emere ad vitã ementis qe Hoc ñ iuenit ꝓhibitũ vbi huant bite circũ ſtãtie hec roð · Quidqd aũt dicat ꝓoð·tenenð ꝙ ↄtractus talis ẽ ex foemaꝰſuà licitꝰ dum mõ ſue' eqtas iuris naturalis de qᷓ dictũ eĩ pᷣcedenti · q hoc em tenuit richĩ quadã.q:pa tuit p̃cedeti ·hoc ide alex: lombar· fr minoe· ĩ quodã ſuo quolibz ianue licitũ eſſe determĩa uit et etiã ↄiter oms doc· piſieñ· quos viorat pᷣter vnũ ho ſenſiſſe me pᷣſente dixit· Et eẽ ſcðz hoſt.tab otractꝰ ꝗꝓpter vite ĩcertitudinẽ excu ſat vtz ex his q̃ dicta ſũt ſcòᷣm eundè ĩ qõne imediate pᷣcedeti et õ̊ · v · ar · Hꝰ ti · caſu. inj. ꝗ. ſibr ſcᷣm hoſt q &ʒ nũquid ſi emant certi red ditus annuatim mppetun · Hidẽ dicendu qð ĩ pᷣdicto caſu dicut p̃dicti docto.ſ.rich.et alex·.ĩ omnibꝰ alijs a pecunia ſiue emant' ad tp̃s ſiue imppetuũ·:e S quid de illis qͥ emut oues vłb boues a paupibꝰ quos foete nõ Hñt F ſeðz roð · qñ q̃s emit huiõi aĩalia a paupe diuite qᷓ ſcit b credit eũ ñ hr̃e· et q̃i iã ei tra⸗ didiſtz locat ei ꝓ certa ãnua peſione vſura ẽ vel p̃ſumendũ ẽ hoc fieri in fraude vſuraruʒ Idem ẽ de his qui ñ hnt·ſi aũt ſine fraude et bona fide emptio fiat huiõi· nõ ẽ credendum qᷓ;diu bona fides durat emptoeem peccare- Quid ſi quis mutuet pecuniã recepturꝰ in termins aurũ vel argentuũ vel alteriꝰ generiſ monetã⸗? ſcòðm goł.ſi faciat vt eſtimatone lucret᷑ vſurarius ẽ·et ide dicit hoſt · ex· e. cõ⸗ ſuluit· et de hoc habitũ ẽ ſupea.iiij·ar.caũ. iiijQuið ſi mutuet veterẽ annonã vt recipi at nouã· vſurariꝰ e ſi hoc ido facit vt me⸗ lioꝛe recupet ſcom raij:et gof·ſi aũt hoc faci at ne ſua ſibi pereat vel foete vt recipieti gra tiã mutuãdo faciat ñ ↄmittit vſurã E Hoc ẽ verũ ſcd̊m roð.dũmodo nõ auferat libertate ſe infra terminũ li berãdi veterẽ ſoluedo. vel ſi ꝓbabiliter dubitec᷑ vtꝝ plus vel minꝰ ſit ſolutionis tpe valitura· c/ Quid ſi mutuẽ tibi pecuniã ꝓ pcio vt iteꝝ remutues mi. Hun quid es vſurariꝰ.? ꝙ ſic.· licet em obligeriſ mihi ad antidota.ff·de pe · heredi. tz ſi ĩ lege G. Oſuluitet ex · de teſta·.cũ ĩ officijs Illã tñ obligatõz naturale deducere in ciuile e ſpes lucri et iõ e vſura ſcdᷣm glo.xinij.qiij. ſi fene raueris Et ſcᷣm raijet gof· Mouet᷑ tñ hoſti· Otrariũ qe hic nihil accedit ſoeti et alias il⸗ luò qð ſine pacto debec licite pᷣt ĩ pactũ de⸗ duci ex ·de pac·. ſignificauit. qᷓd em ſi debes mihix.q̃ nõ poſſum recupare et mutuo tibi a lia·x· cũ hoc pacto vt ſatis des opoꝛtune ꝙ ĩ fra certũ tp̃ᷣs ſoluas mihi.xx. Nec obſtat ilið luẽ· vj ·mu:da.næc.qe illuò ĩtelligit hᷣ mõ nmihil ſcz ad lucrũ vel ſupabundantiã vk ꝙꝙ ſit plus re ex · e· ↄſulnit · et · xiiij · q:iij · p totũ·qe tñ mul ti caſus poſſent accidere ĩ quibꝰ pecu⸗ niã mutuatã amitteres et ego lucrarer iõ opi nioni peime é adherendũu etiã ſcðz hoſt. quia qð e tutiꝰ e tenendũ ex ·de ſpõ. iuuenigs. Bed qð ſiue q;tũ tenebit᷑ reſtituere ĩ hꝰ caſu · q¶ HE ſcdᷣm monaldũ ꝙ tene reſtituere tm̃ qtũ e al ter dãnificatꝰ ſiue tm̃ ꝙᷓtũ tot denarij valere ſolet vel ſcᷣm quoſdã quantũ inde fuerit luẽ tus · tñ ſi ↄponat ſe ad libitũ eiꝰ liberatꝰ erit ſcðz quoſdãꝙ Quid ſiqs mutuet pecuniã hac ſpe ſiue intetione peĩcipaliter alicui.vt ille a lia vice remtutiuet ſibi. mutuãs ſperare il⸗ lud p̃t ĩ ſiłi caſu ab accipiete nõ tñ ex vi mu⸗ tui ſed ex accipietis caritate · Et qe ex p̃cepto dei tenemur idigeti mutuare.ſi hac ĩtentione peĩcipaliter mutuet nõ ẽè ſibi meritoeiũ.qꝛ nõ ponit finẽ deũ · immo ðe luẽ.vj.mutuũ da.n. 2c.· ſ.ab hoĩe· ſed a deo ſcòm alex.de an. vnd ſcòᷣm roð · ſcolares qui mutuãt campſoibus vel alijs ſco lanbꝰ peĩcipaliter hac ĩteutione vt illi remutuéet ſibi qñ indigebunt vſurã cõ⸗ mittunt; et idoſentit gobk· et Hoſt OQuid de dominis molendinoꝝ qm pecunia piſtoeibꝰ mutuãt vt ĩ eoꝝ molendims molãt · H ſedðz roð · vſurarij ſũt:accipiũt em̃ vltra ſoetẽ in fa ciendo et auferũt debitoeibuſ libertate mole di vbi voluerint. ſi tñ debitoees ꝗpter hoc ñ ſunt damnificati nõ tene eis ad reſtitutione faciẽdã niſi qᷓtinus eſtimari dz libertas molẽ di vbi vellet penſatis etiã circũſtãtijs de ma ioei et minoei remotõe molendinoꝝ et facili tate et difficultate moleèdi Quid ð notarijſ qui ſuꝑ vſuris ſcieter ↄficiũt publica inſtru⸗ meta · piuri ſunt·qe qñ creant᷑ iurãt ꝙ bñ faciẽt et ñ male.ergo nec de cetero teſtiłica⸗ ri ꝓpoterũt nec ↄficere ĩſtrumeta:piurus enim teſtificari nõ p̃t ꝙᷓtuncuijʒ egerit penitentiã ex de teſt · ex pte · et c · j· Et hi etiam ſunt infa mes ꝗbꝰ ſunt actꝰ ległttimi interdicti ex · de teſti · licʒ ex qᷓdã · Rꝰ.i:ad fi · hec hoſt ·/Quid de pᷣlatis ↄtractibꝰ vſurarioꝝ ſubſcribẽtibꝰ et ſigilla apponẽtibꝰ. ſcðm hoſt · ſi p̃latꝰ tenoeẽ nõ legerit vel ſi legerit vſura tñ ſit ve lata qe foete ibi poniᷣ᷑ maioe qᷓ;titas ꝙᷓ; mutua ta ſit ĩ veritate· nec diligeter ſcrutat' et exa⸗ minat. et iõ ñ ĩtelligit· fatue agit ſed ĩ verita te ñ oſentit.fłide pigno:ac. grauis· Si vo le gerit et veritatẽ ĩuenerit pticepſ e crimĩs vſu rarum ſed ñ ↄmodi.Nam ſubſcriptio ĩ multis iuris articulis ↄſenſum et aꝓpbationẽ ĩducit ex · ð re · iudi·cũ inter hec gor᷑.et hoſt. Eſto ꝙ cõitas alicuiꝰ indigeat pecuma ꝓ cuiꝰ re cupatõe imponit mutuũ cimbꝰ ſuispoſt hec aut pᷣ̃dicta ↄmunitas nolens ciues ſuos agg uare ſed releuare aſſignat cuilibz qᷓ̃ mutuauit ſuꝑ aliquibꝰ redditibus ſuis ꝓ certa qꝙtitate mutui certã pecunie quãtitate annuatim redò dendã vt ꝓ cetũ· lib · viij. lib· annuatiz e Oo do qritur vta talis excreſcetia vltra ſoꝛtẽ li⸗ cite recipi poſſite dicũt aliqui ꝙ ſie · pꝛĩo qꝛ ſuppo ꝙ ibi mutuũ a peincipio fuerit et ex poſt ſemꝑ ſit violentũ et nõ voluntariũ·de rõ ne aũt vſure e ꝙ ↄmittit᷑ circa mutuum volũ tariũ · Scdðo qe ↄgruũ ẽ et rõe ↄſonum ꝙ omu nitas ſi pᷣt releuat ciues ſuos quos mutuare coegit · Et h ſentẽtie fuit fr̃ ioheſ de ſaxonia qui fecit tabulã iuris ſcðᷣm ꝙ fert rñdiſſe · Be cundũ aũt alex· lombar· ꝓbabiliꝰ dicũt dicẽ tes caſum ꝓpoſitũ nõ eſſe licitũ qe rõne mutui nõ licet accipe vltra ſoete ſcdᷣm illudò luc · vj · mutuum date ꝛc. Diſtinxit aũt qe releuatio pᷣt fieri dupłr · vnoꝰ ꝑ modũ Stitudinis qę · ſ. cõ⸗ munitas Stis et liberaliter releuat mutuãteſ et tũc licite recipit᷑ · Flio mõ ꝓ modũ obliga tuonis qe ſcʒ ↄmunitas ad hoc faciendũ ſe ob ligauit et tũc nõ pcipi licite · Et ſpẽaliter qe ex tali obligatõe mutuũ incipit eſſe nouũ et fi eri ꝓpter ſpez lueri .· Mihi aũt vide ſaluo ſp iudicio melioei ꝙ ſi is q̃ mutuauit ſemꝑ mal⸗ let ſi poſſ ſuũ mutuũ recupare ꝙᷓ; ꝓuentꝰ ha⸗ here · licite poſſit eos recipe:p̃cipue cũ cõitaſ ad hoc ſe obligauerit ſpõte vt ſuppo ad pñs Quid ſi ciues p̃dicti velint vendere ius qð hHhabẽt ſuꝑ cõi ſuo:ꝓ capitali et ꝓuentu ꝓ eo ꝙ nolũt expectare vel etiã dubitãt ſibi picu⸗ lũ in ↄmuni imminere nũquid licite poterint iſti ius illõ vẽedere et alij emere ꝓ p̃cio tãto vb mĩoei ꝙᷓ ðderint vł pᷣſtiterint ad hoc fer rndiſſe ſupᷣdictꝰ iohes ꝙ ſic:q iuſto titu lo iuſ aliqð inſte poſſides iuſte pᷣt vẽde et ali us iuſte eme ius illð .qe qð iuſte vẽdi ñ iniu ſte emi.et hoc pᷣ̃cio eq̃li k mioꝛi vł maioei ꝙᷓ fuerit datũ ·qꝛ res tm̃ valet quantũ vendi p̃t· Auid ſiquis habẽs aliquã monetã quã du bitat ſequeti tpe minꝰ qua nũc valiturã ſcðᷣm —⏑ ⏑ S. — — — — — △ — ſtatutũ leg poſitie mutuat eã ſub tali pacto ſcʒ vt ſibi reddat᷑ in pᷣcio eq̃li in quo ẽ tepoee mutui·nũquid hoc lieebit nibi aliqbus vide ꝙ n. alijs ꝙ ſic · qe ꝙᷓuis in mutuo nõ li ceat ſperare luerũ licʒ tñ vitare dãnũ qð hic mutuãs mneic o⸗ etiã tm̃ accepit ꝙtũ reddere tene hꝰ ſcdᷣe Epi. fuiſſe vi alex · lõb·. Munq; d licz mihi mutuare cõi meo ꝙ aliqꝰ officio hñdo ex quo ſpo ↄſequi magnu hono rem et lucrũ.d hoc fer p̃dictꝰ fr iohẽs rñ diſſe ꝙ nõ.qe mutuãs exp̃ᷣſſe recipit ex mutuo vltra ſoetẽ Nuũqd licite poſſum emere ab ali quo debete recipe a ſuo cõi vel ꝓ ſuo ſolario vel qe mutuauit centũ lib· ꝓ aliqꝰ officio ha bedo· ius ꝗpter qð recipe dz. pᷣcio mioei ꝙᷓ re cipe dz · d hoc fert᷑ dictꝰ fr io.rñdiſſe ꝙ hꝰ licʒ:dumõ ho cũ modramie et ſine fraude fiat quit᷑ videre de vj·ſ.de peĩs vſurarioꝛx quibꝰ ſcʒ puniunt᷑ et ad reſtitutõzʒ ↄpel⸗ unt· hec aũt e multiplex:.qe alia imponit a canone:alia a iudice:alia ab aduerſario p ex ceptione ? Eſt S peio ↄſiderandũ de illa qᷓ imponit a canone:hec aut e multiplex vſura rij manifeſti qe nec ad ↄmunione altaris ad⸗ mittun?.nec ad xpᷣianã ſepulturã ĩ hoc pctõ decedẽétes recipiunt. ſed nec viuoꝝ oblatõs recipi debet. Sʒ ſiquis clericꝰ ↄtrauenerit.ſ. ſepeliedo vł recipiedo· cogit᷑ reddere qðᷣ ac⸗ cepit· et ab officij ſui executõe manet ſuſpen⸗ ſus: donec ad arbitriũ ep̃i ſui ſatiſ fecerit · ex· eiqe.ð quo ↄſilio ſꝑ dʒ fieri metio ĩ literis cõ tra vſurarioſ impetratis:cũ ðe eos ad reſtitue dũ qòquid vltra ſoete pceperũt ꝓ penam ĩ la trianeſi ↄcilio ↄtra vſurarioſ ed ſta ↄpellatoſ eæx· de ep. et ve· ad nraz · vñ ab hac pena ſemꝑ e icipiendũ tanꝙᷓ a mimo:exde teſti.cũ tu in glo:Sſt aut dictꝰ canon.qe ſeòz hoſt.et bn. ibide ſentetie nõ late ſů̊ ferẽde. ſi em vſurariꝰ qui ẽ peĩcipalis n icureit penas expſſas ĩ iure multomiꝰ talis clericꝰ Sʒ cui reſtituet cleri cus oblatõz quã accepit· H alanꝰ dixit ꝙ; ep̃ᷣo loci:et aufert ecclie in penã recipietis. ſicut patzʒ xx·q:iij.Oſtituit Guil.aũt naſ.dicit ꝙ reſtituet illi q obtulit ĩ oꝓpbeiũ eꝰ.ar.ex.e cũ tu.G ſuꝑ his:et de homicidi.ſiẽ dignũ. eos Bn.vo dicit ex · e · qe ꝙ reſtituet ei a ꝗs re⸗ cepit · vt reſtituat ei a quo habuit ar.ĩ ꝓximiſ dictis capitulis oſt. vo ĩ.c.qe tenzʒ cu alãao. vt ſcʒ de epo qui reſtituat ei a quo vſurarius accepit ſi iuenat alias paupibus eroge ar. xx· q: iij. oſtituit. Qui dir hic manifeſti vſu rarij · & vſurarij notoeij ſunt qui hñt euiden tiã facti · vt qñ vſurariꝰ menſaʒ tenz pataz ad mutuandũ cmilibʒ ſub vſuris·ſicut meretrix ĩ ꝓtibulo ptz cuilibet ar.er · de coha.cle. tua et c· fi :· et in h caſu ipᷣo iure ſupeadictã penã canonis patiunt. ſiue ſint notoeij iuris· vt qe ſunt pꝑ ep̃m publicati · Secꝰ ẽ ſi adhuc ab ec⸗ eleſia tolerant ar·ex de coh.cle.tua.Nam ſi manifeſti ſint ꝑ famã tantũ nõ tñ notoeij . nõ patiunt hãc penã po iure ſed ꝓ publicatõeʒ ſic itellige illud ex · e · cũ tu Hx· i. ſcðz hoſt· Sufficit aut ad publicatõz faciedã ꝙ vocati Ofiteant'· vel ꝓ teſtes ↄvmunicãt᷑. vt er de co II õ ha ·cle.tua.ſufficiũt etiã certa argumẽta cũ fama. vt ex·e.cũ in tua:licz aũt nullꝰ accuſa⸗ toe ſup hoc appareat· ꝓcedet tñ nibilominꝰ ep̃s ex officio. vt ibide·qꝙᷓ cito aũt ſaaſ faciũt ceſſat hec pena· vt ibide hec hoſt· Satiſ tamẽ Poſſet dici ꝙᷓ;tũ ad caſuzʒ iſtũ vſurariꝰ manife ſtus ſcᷣm 10. an.et Guil.naſone·qui coꝛã pee [bitero et teſtibꝰ fatet ſe eſſe vſurariũ:et mã dat vſuras reſtitui tradẽs foete libeũ rõnum. Quid ſi ſit notoeiũ alique recepiſſe vſuras hi tñ qui ſoluerũt nõ repetũt·vel qe ñ audet vel qe iurauerũt nõ repetere¶ Hx ſcðz hoſt · ecclĩia ad denũtiatõeʒ alicuiꝰ ł ex officio ſuo Seedet et eũ reſtituere cogz · ex · e. cũ ĩ tua et ex·de jureiurã· ad noſtrã.ij·¶ Quid ſi ep̃us ĩ vita vſurarij recipiat oblatõz. ſed eũ poſt moe tẽ ad ſepulturã nõ admittat· Rñdeo ꝙ ſe pu⸗ niendũ affirmat. vt ex·.e.qe in oĩbus i fi. Nazʒ eui cõmunicamus viuo æc· er ·de ſepul.ſacris Quid ſi publicatꝰ decedat · hereſ tñ de vſu ris ſatiſ faciat · ſcðòm hoſteũ non eſſe ſepe liendũ niſ de dtritõe certis ſignis appareat ar · ex · de ſen. ex · a nobis · ij · et · xxiiij · q:ij. nec quiſquã Sũt aũt et alie pene vſurarioꝝ pee ter penas p̃dictas.q̃ ponunt᷑ li vj.e.vſurarũ vbi inhibec ne collegiũ vniuerſitas vel aliq̃ ſingularis pſona cuiuſcũqʒ ſit ↄditõis digm tatis aut ſtatus alienigenas etiã ſi ſint ciues vel incole ſcᷣm io:an:. vel alios nõ oedos de terea eoꝝ: qui ſcʒ nõ ſunt ciues vel ĩcole. publice pecumiã fenebee exercetes vel exer⸗ cere voletes:ad hec domos ĩ tereis ſuis ↄdu cere vel ↄductas habere aut alias hĩtare p⸗ mittãt.ſʒ huiõi vſurarios manifeſtos om̃s in fra tres menſes ſczʒ a tpe publicatõis hꝰ oſti tutionis expellãt· nunꝙ; aliquos tales de ce⸗ tero admiſſuri · Deecipit etiã ibide ꝙ nemo il lis ad exec endũ venus domos locet vel ſub quocũqʒ alio titulo ↄcedat:qui vo ↄtra fece⸗ rint ſi fuerit ꝓſone ecclĩaſtice priarelge archi ep̃i vel ep̃i ſuſpeſionis·minoees vo ſi ſint pſo ne ſingulares excõicatõis:ſi aũt collegiũ vł vniuerſitas ĩterdicti ſentetias ſe nouerit ipſo facto ĩcurſuros:quã ſi ꝑ menſemĩo ĩdurato ſuſtinuerit· teree eoꝛꝛ ꝙ; diu ĩ ipſis moeant ec cleſiaſtico ſubiaceãt ĩterdicto · ceteꝝ ſi laici fuerit ꝓ ſuos oedinarios ab huiõi exceſſu.ceſ ſant e oĩ peiuilegio ꝑ eccleſiã ↄpeſcante In⸗ ſuꝑ qe ſtatutũ erat vt habitũ ẽ ſupᷣ vſurarios manifeſtos ĩ hoc crimie decedẽtes ñ debere admitti ad ſepulturã vt ex · e · qe in oĩbus · ipſi aũt vſurarij vt penã illã deluderet.ĩ vltia vo luntate mãdabãt ſatiſfieri et ita ſepelieban et ſic dicta pena deludebat. ſatutũ ẽ poſtea li · vj.e.quãqꝙ;·ꝙ licʒ mandent ſatiſ fieri.dene ge tñ eis eccliaſtica ſepultura. donec de vſu ris fuerit ſcòz facultates eoꝝ pleniꝰ ſatiſ fa⸗ ctũ · vb idonee cautũ ilb quibꝰ debet reſtitui vbi ſunt pñteſ vel alijs qͥ poſſunt eis acqᷣrere vb eis abſentibꝰ loci oedĩario vł eiꝰ picario vel pᷣſbitero prochie ĩ q̃ hĩtat vſurariꝰ.vł ta bellioni de mãdato oꝛdĩarij ita ꝙ cẽta ꝙtitas expeima' ĩ cautõe ſcʒ · ł ꝙ;titas maĩfeſta expei ma ſi apparz. vł ſi ñ apparzʒ ꝙtitas maĩfeſta expeimat ꝙtitas illa ſcðz arbitriũ eiꝰ qui re cipit cautionẽ.qui ſi ſceieter minoee poſuit ꝙ; veriſiłr credit᷑ ad reſiduũ tenebit᷑.ſ.ꝗpter ei us maliciã vł negligentiãe SZʒ3 quid ſi nullã quãtitatẽ ponat.Gñdz io · an · ꝓ tener ĩ totuʒ g caute faciat ſi certã veriſiłr ꝙᷓtitatẽ expei⸗ matet addat etiã ꝙ etiã vltra illð ſatiſ fiet ĩ⸗ quantũ ↄſtabit eũ rõe vſurarũ teneri· Antelli gunt᷑ aũt noĩe idonee cautiõis pignoꝛa et fi deiuſſoꝛes.ff. man.ſi mãdato ticij. fi · Fliaſ caucõ ſigt nudã ꝓmiſſionẽ.C.· de v. ſig· ſanci mug S⸗ quid ſi cautõs pignoea vł fideiuſſo res dare ñ poſſet · ſeðz gar.et io·an· iuret hoc dare ñ poſſe et facturũ qð canet li.vj· de ſen. ex. c · fi · S. ilb · Nota etiã ꝙ illi q̊ pñt ac quirere no bis ſũt filij quos habemꝰ in ptãte nrᷣa Atẽ ſerui ꝗpeijIte ſerui ĩ quibꝰ habemus pſu fructũ.Ite ſzui alieni quoſ bona fide poſ ſideꝰ Ite liberi quos bona fide poſſidemꝰ tã quã ſeruos inſti ·p quas pſo:nobis acꝗ· G: Sed nunquid ꝓcuratoe acquiret dño abſenti Hhãc pſonale obligatõzʒ rñdʒ gar.et io:an. ñ̃ pꝓ legẽ ·ff·de acqui.poſ·quocũqʒ · J.· fi ·tẽ ꝓ loci oedinariũ ĩtelligo ſcòʒ io-an· ep̃m ð in reet ide de dðcano archip̃ſ bitero vb abbate qui alias de ↄſuetudine iuriſdictionẽ haberz ĩ ſpualibꝰ.Ot ĩtellige de loco ĩ quo vſurariꝰ degze Ktẽ qð dicit de p̃ſ bitero ſiue rectoee ꝑ rochie ĩ qua vſurariꝰ hĩtat.mł to foetiꝰ itelli ge de rectoee prochie illiꝰ leſi cui reſtitui dʒ cũ ſit quaſi iudex et miſter eiꝰ ſcᷣm gar·et io an.ff.de ĩ ſius vo · ꝓ quo Itez ꝓ hoc ꝙ dicit mãdato oedinarij arguit io:an. ꝙ tabellio in Hꝰ caſn ñ acquirit actõzʒ extraneo ex ſua ſtipu latõe.mſi faciat ſſtud de mãdato aedinaric. Vlteriꝰ oes ſiue religioſi ſiue alij manifeſto vſuranos recipietes ad eccliaſticã ſepulturã Otra foemã ſupeadictã ſubiacet pene ĩ latria neſi ↄcilio ↄtra vſurarios ꝓmul gate li.vj·e Gn. o aũt.de Ocilio illo ex·e.qe ĩ omi busEt ex hꝰ notat gar.ibidẽ ꝙ tales ñ ſũt recipiẽdi ſicut nec vſurarij maĩfeſti ĩ vita ad omunione nec ĩ moete ad eccliaſticã ſepultu rãeSʒ io · m· notat ↄtrariũ ſeʒ ꝙ hoc ñ habʒ locũ pena ſtatuta ↄtra vſurarios. ſ̊ pena ſta tuta ↄtra recipietes eos ad oblatõs et eccle ſiaſticã ſepulturã.ndũ ibi ĩ latrianenſi ↄcilio tra vſurarios ſubaudit edita fte teſtamuſ vſurarion manifeſtoꝝ nullꝰ interſit.nec eoſ ad dfeſſionem admittat ſiue abſoluat.niſi de vſuris ſatiſ faciãt.vł de ſatiſ faciedo ꝓ ſuarũ facultatũ viribꝰ pᷣſtet vt ſupeadictũ e idone am cautione teſtamẽta vo eoꝝ facta aliaſ ſcʒ ñ facta ſatiſfactõe nec pᷣſtita idonea cautõe i valet.vt.c. quanꝙ· S. fi·¶ Qnid ſi teſtamtũ facit et poſtea cauzʒ. nundqd poſtꝙᷓ cauit teſta metũ valebit · dixit gar· ꝙ nõ qe ab initio nullũ fuit li. vj.de re-iu.nõ firmat. ſed ſcðz 10. an. ſatis vi det᷑ ſufficere ſi cauit añ motẽ cũ teſtam̃tũ ĩ moete firmet. NHec obſtat regu la illa ſcz n firmat.qe de ſolo tractu cpis lo quit. t quida io eqtati meliozi inniti vide eoꝙ; að Oſeuatõz teſtamtoꝝ nitit ꝓut oĩa in 2 ra nirůt⸗ vt · C. ð̊ ſacroſan · ecc.l .j. Eacit euã ꝓ eo qꝙᷓtũ ad legata ad pias cãs ꝙ ſeðz legeſ ff.ð le.iij .l.j.G. j. Legata relicta a filio fami lias vel a ſeruo licz tpe teſtam̃ti ĩſpecto ñ va leãt.ſi tñ ſeruꝰ manumiſſus vel filiꝰ emanci⸗ patus ĩ eadẽ volũtate pſguerauerit valebũt accipe em̃ cautõʒ ẽ qñ cyſiq; accipe · ſic et da re ẽ qñcũqʒ dare · j. q.eosQuid ð codicil lis nunqd valebũt facti ab vſurario manife ſto. Rñdʒ guil.gar.et io:an:ꝙ nõ · Et idẽ eſt de q̃libet vltia volatate.vt pz ex peĩcipio di cti c.quãqᷓ;et ar.ex · ð teſt.cũ eẽs. qꝛ etiã co dicillꝰ large ðᷣe teſtamẽtũ qꝛ teſtaꝰmetis·xiij q:ij.ſed aliud Quid ſi iſte vſurariꝰ ſcðz foꝛ mã pᷣdictaʒ ſatiſ dedit. Nunq; d ex hac ſatiſ da tione tenebit᷑ ſoluere ſi ↄualuerit. dicũt guil.gar· et io· an · ꝙ ſic ar .· hic · Et qe etiã ſi nõ ſatiſdediſſet cogedus eſſet ſoluere ex ·e.cũ Girca vo penã q̃ imponi vſurarijs à iu dice que qñqʒ ſequit ex pena inflicta a cano ne ſi ↄtumacia exigat e ſciendũ.ꝙ ſi vſurariꝰ ſit clericꝰ ab officõ bñficie ſuſpedit vt ex e.pᷣterea ſuſpedit᷑ inꝙᷓ a vñficio obtento. et multomagis repelli ab obtinedo. e · de pee ben · ĩter dilectoſ· p̃t tñ cũ tali diſpẽſare epi ſcopus poſt ſatiſ factõz et penitetiã · qe hoc ñ ꝓhibet.vt ðe ĩ glo.d.c.pterea. Et ſi adhuc n deſiſtat e degdandꝰ. vt ex · e · c.· ·· et. xuij · q iiij. canoñ·qua tñ penã euadit ſi deſiſtat.naʒ de iure ↄmuni ẽ degdand? niſi peniteat · ſic intellige dicta iura· di ·xlvij· c.·· et · ij · ſcðz gof · et Hoſti. Exiñ ſi fuerit ĩcoeri gibilis ſcðzʒ rai·ad mãdatũ ep̃i·ſi ñ pᷣt alr̃ coerigi coerce br p potẽetiã laicalẽè er de iudi.cũ ñ ab hoiĩie et di. xvij · nõ licuit. Si vᷣo ſit laicꝰ et peĩia pe na ĩflicta ñ ſtiterit: maioei excõicatiõe ꝓcu tietur ex · e · qto et · c. pᷣterea ĩ fi · Et hec ĩtelli gas qñ delegatꝰ e cui mandat ꝙ a pena ↄci lij icipiat ſecuſẽ ſi mandet᷑ ei ꝙq ꝓ cenſurã ec cleſiaſticã eũ cogat.ſecꝰ e etiã ſi oedĩariꝰ ſit qꝛ? talis a peĩcipio poterit eũ excõicare · ſic in tellige illud e?.e.tuas. et de iuriſiure debi toeel hec hoſt.q Sz qre iudex eccliaſticꝰ ma gis ĩtromittit ſe de pena vſurarioꝝ qui ſunt fures et raptoꝛes.vt habitũ ẽ ò̊ ꝙ de pena a lioꝝ furũ et raptoꝝ · aꝓpter dãnuz ſpeale qð ex vſura videt accidere· Et etiã qe vſurarij cũ dteptu pᷣcepti diuini et dãno ꝓximi adin⸗ uenerũt ſibi officiũ et modũ viuẽdi et ditãdi Nec obſtat ill augs: ad macedoniũ.et habe xiiij ·q.iiij:qnidò dicã·velle mqᷣt ꝙ reſtituerẽ tur vſure ſio n e qũo iuſte repetant oc ei di cit ad factũ ñ aò ius reſpiciendo· Et loqnit ꝓ tpꝑe quo nondũ reſtitutio vſuraꝝ erat oedi nata. vt pz ibidẽ in Zlo:e Nunqd etiã heres vſurarij cogit᷑ reſtituere vſuras · ꝙ ſie · et ho etiã p̃miſſis mõis et penis·et hoc ſiue he res ſit filiꝰ ſiue ex᷑ᷣneꝰ.vt ex·e.tua nos et.c. michael. Et tene' heres ĩ ho qð ad eũ puenit ar · xnj.q:.ij .epᷣs qͥ filios · et·xpj ·q·vj·ſi epᷣm Exqꝰ ei ĩ itegrũ ſihi ſuccedit pᷣſumr ad eũ reſ pueiſſe vt ex e:tua ſeðz hoſt · Sʒ laur̃.et alãꝰ diẽt ꝙ hereſ ñ tene. n qᷓ̃tinꝰ vires heditatis patiũtᷣ.vt er de appel.q̃ frõte·et ex ð rapto i literis · qbus ↄſentit hoſti · et bern. in c· tua — — ——— — —w⏑ — — = S —— — — — — +☛ +Ü,-☛rmU- — — — —— —- . et jo· an. li. vj · ð̊ vſu.quãq; — Quid ſi alter he reòũ Factꝰ ſit nõ ſoluedo nundqd alter tenet⸗ inſolidu . P? ſcoᷣm holſt· in ſum. ꝙ tene inſoli dum incptu ſalte ad eũ puemt de Hereditate . Kam et res hereditaria vide obligata er e. cuᷣ tn · ¶. fi · et idẽ dici bern. imn.c.tua· Ho· tñ ĩ glo.dicit ꝙ pᷣdicta N ab oĩbus appeoba⸗ ta et iõ otradicere nõ dadet. Conſiderata tñ veritate et ſubtilitate iuris cũ certũ ſit mbtos aliqᷓ poſſdere q̃ notũ ẽ fuiſſe vſurarioꝝ ·qᷓ nu⸗ ꝙ;ᷓ de vſuris ſatiſfecerũt· drũ e ſentire ꝙᷓ oms tales ea qᷓ poſſidẽt taliter reſtituere ten eant maxime cũ foete xl anni vł plures ſint ꝙc illi vſurarij deceſſerũt. et grauiꝰ è tot aias ðdem nare. Tdeo diſtinguit· ꝙ is qui e heres tenec: inſolidum ſi ñ fecit inuetariun alias ſecꝰ e. 18 aũt qui ñ ẽ heres et ad quẽ ab · puenit n vide teneri: eẽ ſi ex cauſa lucratiua ad eũ res pue⸗ mt. vt. C. de denac· Beres alicui. niſi ſaltem eſſet de pecunia fenebei empta de quo ettam ſunt opi. vt mfra dicet᷑. c Quid ſi de pecuĩa vſuraria ſit poſſeſſio empt nũuquid is qui de⸗ dit illã agere p̃t actione reali.vt ſeʒ agat adð vendicandã poſſeſſionẽ illã emptã de ſua pe⸗ cuma. H alanus dixit et ray· ꝙ ſic et hoc eſt — ſpeciale · ſiẽ eẽ alibi ↄtingit · vt · C· de rei ve. ſi ea pecuma Gof· tñ hoc n admittit· cui eẽ cõ ſentire vide hoſt. imo dicit mdiſtincte agen du eſſe actione pſonali Otra vſurariũ vl here de eins. St index ex oflicio ſuo coget eu vſu⸗ ras reddere ſi habet vñ ſoluat ſine diſtractõe lias ad poſſeſſſones vendedas eu coget er ic ſatiſfieri de vſuris faciet:. Et ſic intellige· ex. e.cũ tu· . poſſeſſiones·X Quid ſi creditoe 6 pecuĩa fenebei poſſeſſones emat et dmm vé dat· et de pecuma recepta ꝓ ipſis alias emat nunqd idem ins é de ipſis bis ſcdðis poſſeſſio nibus qð in peimis · H ſcõm Sof · ꝓ ſic qe ſuc cedũt loco pꝛioꝝ · ar· ex· vt lite pen. eccleſia et · ff. ð le. . impatos ui ſi poſſeſſo em pta ex pecunia fenebei traſeat in ali⸗nundqd ĩs qui pecumã illã dedit. bnficiũ ide hHa bebt Otra e?neũ poſſeſſoꝛẽ qdð habet otra vſurariũ vel eiꝰ heredẽ vt vẽdere cogat᷑· et ſatiſ face⸗ re agẽti · H ſcᷣm gof · ꝙ n. mſi extraneus poſ ſideat ex cauſa lucratina St vſurariꝰ vel eins peres onent? excuſa' ſi ñ ſit ſoluedo ar · inſti · de lega. C. ſi aliena. Secus ẽ vt dicit bern. ex. e.cũ tu ſupꝑ illud vendi· et roðò· ſi ipſe extra⸗ neus emiſſet. vel ex alia cã n lucratina adep⸗ tus eſſet rem illã bona fide ab vſurario. ñ cre dens koete eũ eſſe vſurariũ. ant credens re il⸗ lam ñ eſſe emptã de pecuma fenebꝛei aut vſu⸗ rarium aliter hre vñ poſſet reddere vſuras I Quid ſi res epta de feneber pecuia pueiat e titulo lucratiuo ad eũ ꝗ vſuras ſoluit· nuqᷣd ille ad quẽ peius ex ſibi cã uenit res eadẽe li berac vt ↄtra eũ agi ñ poſſit. P ſcðᷣm gof· p ſic. ff. de act. et obliga oms debitozes vſura rius tñ vel eiꝰ heres ſcdᷣm hoſt· mime libera ff.de ſolu.quotieſe Circa penã aut q e ab ad uerſario ↄtra vſurariũ excipiẽdo. ſcienð p exceptõem remouec a dignitate ſi foꝛte ſit e⸗ lectus et in ludo mutuauerntt · xj· q·xij· Nõ ob ſtat ꝙ dicat ſe canſa ludi feciſſe ſub obteétu alicui oſuetudiĩs ſeu coeruptele · vt e de ex⸗ ceſ.pla.inter dilectos Aire ſiquis lras ſuper vſur. ĩpetrauerit ñ audit miſi peĩio reſtituat ſi quas vſuras qnqʒ extoeſit · qe fruſtra legis in uocat auxiliũ ꝗᷓ in lege ↄmittit vt ex · e? qe fru ſtra. Nec ſufficit in tali caſu cautio de reſti⸗ tuẽdo ar. ex · de re iudi · cũ aliquibꝰ.niſi foete interuemat magna cã vt. ff· de re in. l. nij. 4. at peetoe puta qe ñ e ſoluedo. tůc em̃ ſufficit cautio. et debz audiri vt poſtea reſiſtat ſimile vt ey?. de ſoluẽ. odardus· vel ſi is cui debe ſit Otentꝰ. ex.· de re iudi: ꝙ ad oſultatõz. B holt· et bern. ex. e· qe fruſtra Quid ſi nullꝰ appa ret qui agat ↄtra ipſum· ſcõm joet tanẽ · facta denũti atione in publico ſi nullꝰ appa⸗ reat audie ſcõz vo hoſt et bern. ex. e · qe fru ſtra.et gar · Li · vj.e. quã· et o· an· bide ſcdz qꝙ; dictũ e ſupea ſi ſit publicꝰ et notoems iu⸗ dex ex officio ſuo repellet eũ · licet nullꝰ ap⸗ pareat ar · ex · S iureiurã· ad nr̃azʒ · et de excep· exceptõz. et ex · e· cũ in tua:q et ſi nullus pe⸗ tat. tñ reſtituere tene vt ex · e · cũ tu . J.· j. Si au te occultꝰ erat:et aduerſarius obiciat et incõ tinenti ſit paratꝰ ꝓbare audie et B bato re pellec. ar· ex· e· de reſti. ſpo· lras. ꝗ· pᷣterea et maxime ſi ꝓbet infra vnj. dies ex · de excep· tua. ſi vo ſit occultꝰ et nipil obiciat ñ repel⸗ let. vñ tũc tenet ſentẽtia jo· et tancẽ · ¶ Nota R ꝙ ex· e. cuʒ in tua ðe ꝙ licet vtra vſurariũ n appareat accuſatoe- ſi tñ alijs argumetis oſti terit eoſoẽ eſſe vſurarios manifeſtos poterit judex in eos penã ↄotra mamifeſtos vſurarios i ocilio latrianeſi editã libere exercere. Et o⸗ bicit bern. ꝙ ſi loquit de manifeſtis notoeijſ ñ opꝰ alijs argumẽtis· ſi ñ de notoens tuc euides ꝓbatio requirat ſcm oedine inris· xj q·j·eoꝝ et reſpõdet ad B ꝙ hic notoeiũ ñn hʒ pſeuerantiã f acti · vñ reqmrunt alia argumè ta.vel dic ꝙ ſolennis fama docet iſtos eſſe v ſararios et 15 puniunt ꝗpter famã et argume ta alia qe ad odemnatõeʒz ñ ſufficit ſola fama ex · de iuremrã · ex lris Quid ſi notoeiũ ſit ꝙ vſuras hHabuit is tñ a quo extoeſit eas ñ inue ny nec heres eiꝰ. P index facigt pecuniã fe nebeem panpibus exhiberi · uo facto petitio eius admittit'. ex · e· cũ tu· S. j· ſcõᷣm hoſt. et ſe cundũ bern vel ſcõm ſo · an · li. vj · e · c. quãq; epᷣus pᷣt vſuras illas recipe et ſoluere eis a qᷓ bus habuit vſuras ille qui petit/ Quid ſi lre obtẽte ſint ↄtra vſurariũ et ſe moeiat' añ ci tatõez nunq̃d heres ꝓ hniõi Ir̃as poterit oue niri · He ꝙ ñ ſcðz gof· et Holt · p illud.c. ex. 8 reſcrip · ſignificamt. niſi fiat ibi metio de he⸗ rede: vt ex· de offi:dele: cũ olim mter.p. Nec obſtat illud ex:e.tua: qe ð do oedinario ha bz locũ qui heredẽe iudicare potert vt defunetůᷣ Quid ſi debitoe murauit ſoluere · E tũc hʒ duo remedia vnu vt denütiet eccie vt cogat p cenſurã eccleſiaſticã creditoee ꝙ; iurametũ relaxet: vel ab exactione ceſſet· e· de iureiur. c·j·et ex · e · tuas qͥ ſi velit excõicatõem potꝰ ſaſtinere ;ᷓ iuramentũ relaxare·puniri p̃t per ptãtez mima ptinacia exigete cu ecclia vltra hoc ñ habeat quid faciat· vt ex.de cle.exco. inter · c. ij· et de iudi.cũ ñ ab hoĩe. qui eũ foe te velud hereticũ Odemnabit. xj.q.iij.rurſus et ex · de hereticis. excõicamns·g. j· et.ij. vel ſiẽ fit in quibuſdã locis vt ĩ anglia capie' ad mandatu ozomanij- Hel quol ibet meſe ſoluat certã pecunie quãtitatem ſiẽ fit in francia.et ſpealiter in ptibus tholoſanis.ſʒ nibilommꝰ adneniete die ꝗꝓpter iuramentũ ſoluere tene⸗ niſi ꝓapa interim eũ abſoluat.vel ec epus exi Sente otumacia vſurarij excoĩcati in penã cõ tumacie eius. Scðm ẽ ꝙ ſi ipſe ſoluerit Ppter iuramentũ. tñ pᷣt repetere. vt ex.de iunreiur᷑.̊ð bitoees ſcòʒ gof.i Quid ſi iurauit ſoluere et ñ repetere · n dʒ in iudicio repetere Pter vm iramenti. Hᷓ em̃ eſſet directe reperere Pt tñ idirecte repetere crimè eiꝰ denũtando eæ⸗ cleſie.ex · e.tuas i glo.St iudex ex officio ſuo p̃t cogere eũ ad relaxandũ iurametũ q ſi ad hoc induci ñ potuerit p̃t eũ cogere ad reſtitu endũ · Fliq̃ᷓ tn noua ca poſſet ſupuenire rõne cuius poſſet repetere puta ſi vſi urarius in fine penitens oedinaret ꝙ heredes ſui oibus illis vſuras reſtituerent qui ſe vſuras dediſſe Pꝓba rent ex. de iureiur: ad nram. ij. in tex. et glo. J Quid ſi rauit ñ denuare. P? mramentũ tale è temerariũ ſcᷣm oms.qe ad hoc quilibz tenet. vñ nõ tenet ſernare ipm.ex. de iurein. queaòmodũ m fi.ſcòðm gof.et hoſt.in ſum.et bern· ſup dictu·c. ad noſtrã · ij. oſt. tñ in ap paratu diſti guit. ꝙ ſi talis magis moue⸗ 3 elo iuſticie et cozrectionis fraterne ꝙ; amoee rei ſue recupande denũtiet. ſi vo ecõuerſo nõ de nuntiet ne piuret et ita occurei fraudibus vſurarioꝝ/ Quid ſi iurauit etiã ñ recipe · P iuramentũ tenet . vt e? de renũ. cũ inter. p. et de his qꝗᷣ vi. ad audientiã. Cogi tñ dz vſurari us ꝙ iuramentũ relaxet · ar. ex de iureiur̃.c.j. vel ſi ad hq̊ peimo induci nõ poterit.ñ audiec anñquam ſe liberauerit. In hoc ergo caſu erit paupibus eroganda ſi fiat fides eccleſie.ali⸗ ter nõ audiet niſi papa eũ abſoluerit.et pt denũtiare ecclĩie debitoe p̃dicto iurameto nõ obſtãte. G̊ hoſt. in ſum. Cuid ſi is otra quez ſunt lre iĩpetcrate appellet.nunqᷣd repellet: in cauſa appellatdis ꝙ ñ. eỹ. de excep. cũ m ter peioæé: et c· fi de dicendũ ẽ ſi vſurariꝰ 4 lras ĩpetrauit appellet. ſupꝑ peicipali tñ nũq; audie niſi peius reſtituerit. vt ſup ſcðz holt. Et eẽ ſcðʒ h̊ peius expedie cauſa appellatõis ꝙ; audiat' ſup peĩcipali ar· ex·e.qe fruſtra ibi niſi peiꝰ reſtituerit vſuras quas pater ſuꝰ pei us extoeſit ab alijs vt ex. e.michael. cũ em̃ ex pſona pris agat tenet eũ defendere.ff. de re judica:ex qᷓ pſona ſcòm bern.et hoſt. Quid ſi niſi fiat m lis mentio de pr̃e: nũquid ↄtra en excipi poterit ex pſona ſiue facto pris.RBñ det bn. et arguit ſup B ꝙ et otra e e. micha⸗ el. et deinde dꝛcit ꝙ credit ꝙ ſic . qe tenec vſu ras reſtituere quas pr eiꝰ extoeſit cũ ſuccedat ei in bonis eloſt. vo dicit ꝙ ſi ſit heres ł vni nerſalis ſucceſſoꝛ.bona epta de pecuĩa vſura ria poſſides ex cã lucratia.p̃t excipi ↄtra eum cũ ſit ſucceſſoe vicioꝝ · ar.j Pnoĩatis qſtiõibꝰ ĩ p̃cedẽti ar · q· nunqᷓd heres · et. q. qͥd ſi de pe⸗ cunia·et. ff.de calu.q̃d ſi ĩ heredẽ Secꝰ è ſiñ ſit heres nec poſſideat bona ẽpta de pecuĩa v ſuraria. licet bona alia titulo donateis a pre recepit bona fide.vt. C.de dona.eris alieni. et. ·ſi patri tuo« Quiʒ ſiq̃s tutoꝛ curatoe vk Peuratoe receꝑpit ñ ie ſuo ſo alieno.· qui dã dicũt vt bern.ex łe.michael.ꝙ ñ repellet qe nec ille vſure repeti pñt ab eo:cũ nihil ver ſum ſi i vtilitate eiꝰ.ſʒ male dicũt ſcðz Hoſt. et ſcðz jo. vt Hab in glo. di . xlvj· c. vl · qe in delictis illuò ñ attendit. ſj ipᷣm factũ et deli quetis volũtas et Poſitũ·xxij:qv.q̃ᷓ Piurat et e · de ſen . excõ. cũ voluũᷣtate Nam et ſi Pcu 6 ratoe meus te deiciat de fundo tuo teneoꝛ ti⸗ bi mterdicto vñ vi:nibilominꝰ et ipe licz m⸗ hil ad eũ puenerit vt.ff. ̊ vi et vi ar · l. uij · J. cũ ꝓcuratoe illud tñ qð ĩ eius vtilitatẽ verſu · peĩcipaliter teneret et peio.aliꝰ vo in ſubſi diũ. Fff. de eo ꝓ que factu ẽ. ex H edicto. Et ſic talis tenet' ſi peicipalis ñ vult k ñ p̃t. vñ ſi tu toe vſuras recipiat pupilli noĩe.functo offiꝰ tutele· poſſum ab eo vſuras recipe.qe ꝓ alio n debnit peccare. e. di. c. vlt. ſʒ in alijs Otra⸗ ctibꝰ mihil ab eo poſſum petere.C. de admi. tu. ſi n ſubſerpſiſti · licet lecꝰ ſit de Peurato⸗ re · ff. de ꝓcura. ꝓcuratoꝛ·qꝛ tutoe fit volũta te · ꝓcuratoe neceſſitate . S Equit videre de vij. ſ. reſtitutõe vſuraꝝ dert circa h̊ͥ querunc plura.ſ.vtix. vſurarij teneant’ ad reſtitutõzʒ v uran . ꝙ ſic. et B P3 Ppzĩo ꝑ ius diuinũ. luc.xix- Si alique ðfrau daui reddo qᷓdeuplũ ait illi hieſus.qe hodie ſalus huic do.fa.ẽ ergo peiuſq; haberet volũ tate reddẽdi defraudato ñ erat ei ſalus.Scõo hH pzʒ p ius poſitiuũ: ſczʒ p ius canonicũ ſcòᷣm qð quil ibet tene vſuras reſlituere ſiue xpia⸗ nus ſiue judeꝰ ſiue clericꝰ ſiue lapcus.vt ex. e·c.j· et: ij:et c.poſt miſerabile.et c. qto.Et S dDem qᷓliter ad h; cogat᷑ xp̃ᷣianus dictũ ẽ artiꝰ Pcedẽti Deeterea quicũqʒ; hzʒ alienũ tene illd reſtituere· ſʒ illud qð q̃s accipit ꝓ mutno vl⸗ tra ſozte ẽ alienũ ñ ſuu.ñ em̃ trãſit in dñm ei us ·: ꝓbatõ quicũqʒ; ẽ alicuiꝰ rai dñs ẽ aliq iu re n miuria dñs eius. ſj rei ac q̃ſite p vſurã v⸗ ſurarius n e aliquo iure dñs. qe nec iure em⸗ Ptõis: nec liberalis donatõis. nec locatõis. certũ ẽ em̃ ꝓ in locatõe ñ trãſit dñim rei loca te nec iure pmutatõisnec iure mutui. qe ac ctꝑe ꝓ mutuo ne ius ſj in iuria. et ſic de alijs ergo vſurariꝰ ñ ẽ dũs rei cjuã acq̃ſiui pꝓ vſurã ergo tene' eã reddere ſine reſtituere Deeterea vſurariꝰ ið qð accipit vltra ſoete accipit ↄtra cia iura. vtz ex ſupeadictis ſczʒ ↄtra naturale diumũ canomcũ et ciuile.et p ↄſequẽs nec a liqd acqrit.qe ĩiuſtꝰ titulꝰ P ñ titulo e babẽ⸗ dus . ff · de peti · here. nec vllaz. St male fi dei poſſeſſoe de qͥ dtra legũ ĩterdicta mercatᷣ. C. de agrico que admodũ ergo ꝛc Vñ vſure omi iure ſunt ꝓhibite et ĩdebite et ĩ nullo caſu cõ ceſſe · nec eẽ ꝓ captiuoꝝ redẽptõe.ex.e.ſuper eo· iõ rpeti pñt ſolute vt habitũ ẽ 5̊. Deererea eſto ꝙ vſura trãſeat ĩ dñim vſurarij nihiloĩus eã reſtituere tene' ſiẽ mutuum trãſit in dñnium per ſin Pe em. th ran die oli — — recipiẽtis et tñ tene tiñdem reſtituere credi⸗ toei St qe vſurarij ſic vt plunmũ ↄtrahũt v⸗ ſurã ꝙ vix ouinci pñt· iõ cũ age ' de vſuris co ices rõnũ ſuaꝝ exhibere ceſura eceliaſtica ſunt cogẽdi li. vij e vſuris ex gui · Et ꝓcedi pᷣt ĩ cauſis de vſuri decetero ſimp' et de pla⸗ no ac ſine ſtrepitu et figura ꝛudicij · li · vij · de iudi diſpedioſam e te nota ꝙ qᷣcunqʒ cõita⸗ tũ officiales fauoꝛe vſuarioꝝ aliqd ſtatueꝰ vel iudicãdo ꝙ eiſdẽ vſurarijs vſure ſoluanc vł ꝙ ſolute ñ repetant᷑.ł ñ reſtituant᷑ fecerĩt ipſo facto ſunt excõicati · vt ĩ · d. cle. ex Zui . ð quo pleniꝰ tangi.ĩfra li · vij · ti · ij · can · lxxxij et · lxxxiij. lxxxnij.¶ Sʒ qre ec ius ciuile n co⸗ Sit ad reſtitutõz vſuraꝝ · qę aliter iudicat alienũ lex diuĩa et aliter hãana.lex em̃ diuĩa iudicat alienũ q̃dqd poſſde' otra lege dei ꝗᷓ ẽ verꝰ dñs oĩm.ſic aũt poſſidz vſurã vſurariꝰ lex aũt hũana iudicat alienũ qð poſſi de p̃ter voluntatẽ eiꝰ q̃ e verꝰ dñs ipſius. vñ qe ĩ vſu ra ẽ volũtariũ mixtũ qð ñ ẽ in furto et rapina iõ magis indieat alienũ in his ꝙᷓ; in vſura·et eẽ qe ꝑ illa ledi magis bonũ cõe ꝙᷓ vſurazʒ lex aut diuĩa iudicat ĩ vtroqʒ eſſe alienũ.ſ.tã illo qð ẽ ↄtra legẽ dei· vt in vſura.ꝙᷓ ið qð eſt tra legẽ dei et volũtatẽ ꝓximi. vt ĩ furto et rapina. et iõ indicat reſtitutõʒ fieri in vtroq; B alex· lomb.q Sʒ nũquid vſurariꝰ reſtituere tenet rẽ eande in numero quã accepit P vſu⸗ ra ſiẽ tenet᷑ fur et raptoꝛ.h ꝙ ñ. hꝰ rõ ẽ pei ma qe qð accipit᷑ ꝓ vſura n ẽ oĩo inuolũtariũ Scdða rõ ẽ qe vſura fit in dtractu mutui ĩ quo n requmit ꝙ ille q̃ accipit mutuo reddat mu⸗ tuanti ĩidẽ numero.ſʒ ſufficit ꝙ reddat eq̃le ĩ bvcio · Et idẽ vr dicenð de eo qð accipit vlcra ſoetẽ rõe mutui ·ſ.ꝙ ſufficit ꝙ reddat' eq̃te in 5pcio· B alex· lomb. Sʒ otra p̃dictã rõez ſcdðam poſſet obici ꝙ ñ ẽ ſiłe de eo qð accipi mutuo et ð eo qð accipi ꝓ vſura.qe res q̃ accipiꝰ mu tuo trãſit ĩ dñim recipieẽtis· res vo q̃ accipi ꝓ vſura ñ trãſit.vt dictũ e õ ſeðz cõioꝛeʒ opi.er 80 ꝛẽ · ꝓpter qð dici p̃t etiã ſcdz eundẽ ꝙ quã tũ ẽ de lege diuĩa cogi dz ad reſtituendũ rem eandẽ numero ſi res maneat apud eñũ er ſit in eius ptãte:niſi ꝓꝑ aſcenſum repetẽtis libereæ. alias tene' reſtituere equiualentẽ ſi res ſit cõ ſumpta vel in dñm alteriꝰ qui ſit bone fidei Poſe e trãſ lata Quid de cõitati bꝰ vł col legijs danti bꝰ pecuniã ad vſurã.nũqd om̃es et ſinguli ſunt vſurarij et tenen' ad reſtitutõ⸗ E ꝙ ſic ſcdᷣm ray.om̃s illi.ſ.quoꝝ auẽte vł Oſenſu fit H.ar.ex.e.ↄqueſtꝰ et.vij.q.j. ſicut vir et xxuij .qiijſi heres.t ſcdᷣm hoſt.om̃es illi quibꝰ hec in mẽte ſua placẽt et ratũ hñt et dſentiũt et ꝓhibere pñt et ñ faciunt ex · de Hõ ſinguli de collegio vel ciuitate tenen reſtituere inſolid ũ qð habuit collegiũ ex vſuris · ſcdᷣm roð Lʒz ili quoꝝ auẽte et ↄſenſu talia fiũt ſint vſurarij. vt dict ray · tñ ñ tenent ad reſtitutõem niſi tum ad eos ꝑuenit de vſura.vel qtũ releuati ſunt ab expẽſis quas de ſuo feciſſent in ſuſtinedig o⸗ neribus cõitatis niſi fozte p̃ſtiterint auẽtem pellẽedo aut p̃cipieẽdo cõitati taliter fenera⸗ ri.q̃ aliter q̊ factura ñ eſſet.ĩ quo caſu inſoli⸗ dů tenen?? Quid de regibꝰ et alijs dñis qui cogũt debitoees dare vſuras. H ſcoʒ rodðᷣ · tenent' ad reſtitutõz eẽ ſi nibil ad eos puene rit· Scõz vo alex·lom.dñi qi vſurarijs fauet vel eos in tereis ſuis retinent nihil reſtituere tenent' ſi nibil ad eos de bonis eoꝝ puenit. licet alias peccẽt· Quid de illiſ dñis qᷓ mul ta recipiũt a deis cũ ſciet eos nibil babere niſi vſuras·et ꝙ bona ecꝝ q̃ poſſidet ad relſti tutõem ñ ſufficeret · S ſcᷣm roð.ꝙ tenentur ad reſtitutõem taliter ꝓceptoꝛꝝ ſi ex cã lucra tiua ꝓceperũt· pñt tñ ab eis accipe qð ſibi ð⸗ bent ſiẽ et alij grenkors g Gund de vxoee et familia ñ mercenaria vſurarij P ide dicenð ẽ qð de vxoee raptoeis dictu ẽ ſupea titulo ðᷣ raptoeibꝰ. Et pᷣt hic addi ꝙ vxoi vſurari c9 dos ẽé de vſura et vir ñ hʒ niſi de vſura ſuccur rit vt viuere poſſit de his qᷓ ſunt in domo viri ſi ipſa laboeat in domo ſiue nendo ſiue ſuedo ſiue etiã bona ne pereãt cuſtodiendo. qe H in creditoꝝ cedit vtilitatẽ· Si ecẽ vir habeat bo na plura ĩcerta.tũc auẽte ep̃i qui debet pau⸗ fenbe Puidere licite pᷣ̃t de eis viuere.ar.òi. xxij · . generaliter · et: c. ep̃us. cauere tñ dʒ aliter ene; nunq d p̃dt vxoe reſtituere ma le ablata viro ipſo viuete et ignoeãte RX cũ ñ ſit dña reꝝ tñ viro data e ĩ adiutoemũ en ius ſalute ꝓcurare tenetur. et iõ ſiẽ de boms ꝓpꝛeijs viri pᷣt facere elemoſmas moðratas vi ro ignoeãte et ñ ꝓhibẽete qe ſic agit cauſaz eiꝰ ita eodẽ mõ facere p̃t reſtitutõeʒ.et ſi reſtitu⸗ at viro ſciẽte et ñ otradicete tuciꝰ facit. ſi au cem vir ſciat et ↄtradicat et ꝓhibeat vxoe te⸗ net ñ reſtituere.qe ec alias n tene ad illd ho nũ ex neceſſitate. heo viro aũt de furto ñ te⸗ net reſtituere niſi qᷓ;tũ ad eã de bonis eius P nenit vel in tũ bonis eiꝰ vſa fuerit. vo m hil de talibꝰ bonis puenit.ł etiã in domo ei⸗ us de dote ſua vel ec aliũde expeſas ſufficis⸗ ter habuerit in nullo tene. qe nibil inde ha⸗ buit qð ñ recõpẽſanit mulier? Quid ð gene ro raroeis vel vnaref nuncjð ꝑt accipe do tẽ de bonis eius cũ quid qͥ d habet ñ ſufficiat ad reddendũ qð talis habuit de vſura · Po ſe⸗ cundum roð.licet dos ñ ꝓueniat ex cã lucra tiua ſa accipiat ꝗpter onera mñimonij ſuppoe tãda ſi tñ talis veritatẽ ſciens aut craſſa igno rantia ductus ↄtraxit cũ filia talis.ñ dzʒ dotẽ recipe de rebus huiõi de eq̃tate canonica.liʒ de ſubtilitate iuris ciuilis aliter fozte poſſet dici. Bi aũt fuit ductꝰ ignosãtia ꝓbabili. pu ta q credebat ſocerũ ñ eſſe vſugrariũ vel alias ſolusdo eſſe. p̃t recipe dotẽe licet poſtea mtel ligat veritate Quid de creditoee. nunqd re cipe p̃t qð ſibi debet᷑ a tali vſurario vel rap⸗ toꝛe. euiꝰ.ſ.oĩa bona q hʒ ñ ſufficerẽt ad redò dendũ ſua male ablata·. P& ſcòm roð. hic n6 ẽ opꝰ diſtõe p̃ᷣcedẽti ſʒ diſtingueð è aliter.ſ. ſi creditoꝛ credidt talẽ pecuniã vt ex ea cõ modũ ſuũ faceret. et ex ea lucrãdo foete ſe li⸗ beraret · tũc ̃t recipe debitů ſuũ de rebꝰ taliſ Iſſec ẽ ſike de genero ꝓtu ad dotẽ.quia ſocer dãado dote genero paupioꝛ efficit niſi qtinꝰ ab onere alede filie releuat.ſʒ debitoe nõ fie pauperioe recipiẽdo re vel rei vendite pᷣcium Si auũt gredidit mala fide pecumiã· puta ad a leas ludeti · vel meretrici daturo.vel hiſtrio⸗ ni vel alicui bona ſua dilapidãti · ñ dz huiõi pᷣciũ recipe de bonis pᷣdictis ·ſiłr nec ille qui ex cã lucratiua agit · Om̃s aũt alij quibꝰ ex cõ tractu debetur vel quaſi ex maleficio recipe⸗ re poſſunt ex Puiuſmodi rebus quod ſibi de⸗ bet᷑ dũ tñ re furtiuã vel raptã vel vſurariã in ipſa ſpe n recipiãt· maxime ſcm illos qui di⸗ cũt qð in vſura dñim ñ trãſfert. Scðm ec eos qui dicũt ꝙ traſfert dñim ĩ vſura credo ꝙ ip ſa res vſuraria ĩ ſpecie inſolidũ recipi ñ debz ge debitor qui dedit eã dtradicere p̃t ſi extat nec eo muito creditoe aliã ꝓ ea ſoluere poſſʒ H roð ·¶ Quid de ſeruiẽtibꝰ vſuranoꝛ . Hſe cundũ roð· aut ſeruiũt vſurarijs in licitis et honeſtis et necijs · et ſic pñt accipe mercedez de huiõi rebus· qe vtilitas quã ↄſequunt vſu rarij ex opibꝰ eoꝝ ↄpenſat cũ mercede quaʒ dãt eis· vñ nõ pnt dici paupioꝛes ꝗpter mer⸗ cedẽ datã: cũ loco mercedis habeat ↄmoda opm. Kut ſeruiũt in illicitis et ĩ Honeſtis · et ſic ñ debet recipe mercedẽ de Huiõi · Idẽe dicẽ du ẽ de cultoeibꝰ p̃ᷣdioꝝ et mercenarijs alijs vſurarioꝝSz nunqd illi ſeruiẽtes vſurario rum ꝗᷓ ſeruiuᷣt eis m fenerãdi officio· ſ. ꝓ eis pecuniã ad vſurã numerãdo et vſurã accipie⸗ do de eoꝝ; mãdato ad reſtitutõez tenent. cuz nihil ad eoſ puenerit ſcðz roð. ꝙ ñ tenet pſertim cũ ydẽ vſurarij pꝑ ſe vel ꝑ alios mini ſtros exerceret huiõi vſuras licet nõ ꝑ iſtos. Eliqn vo vt monaldꝰ diſti guũc dicentes · ꝙ eruiẽs aut mutuat pecuniã dni ſui ad vſurazʒ ð generali mãdato dni di cẽtis ſibi ꝙ mutuet cuicũq; voluerit pecuniã ad vſurã ſub nomiĩe ipſius dñi:et tũc ſeruies tene' ad reſtitutõz ſi dns ñn reſtituat:qe ẽ ĩ B peĩcipalis et ĩ optõe ẽ mutuare et nõ mutuare. Fut B facit de ſpeali mãdato dñni ſic mãdãtis ſibi mutua de pecuĩa mea.x.lib.noĩe meo.et tunc licet peccet hoc faciedo· tien tenec' ad reſtitutõem Quid de illo qui ſine mãdato geredo negociũ alienuz fenerat ad opꝰ eiꝰ cuiꝰ gerit negociũ. H ſe cundũ roð:ꝙ tenet᷑ ad reſtitutõz qe fuit ↄtra ctus vſurarij miſter et acto?? Quid de illo qᷓ cũ velle mutuare pecuniã alicui gtis indux? me ꝙ ñ darẽe eã ſibi niſi ſub vſur̃. Endz roð.q; reſtituere tenet qe iĩpediuit idebite vtilitate Pꝓrimi · ꝓcurãdo ne mutuũ Stis ſibi daret. ¶ Quid de eo qᷣ ↄſulit alicui vt feneret? Quid eõ de eo qᷓ dat amico b ↄſanguineo b ↄmodat Stis pecuniã vᷣt ex ea feneret.· Quid ec de eo ↄtrabit ſocietatẽ cũ alio ad fenꝰ exercenð Quid ec de eo q mutuat vſurario pecuniã ad pPtiicipatõz lucri vſuraꝝ · & ſcòz aliquos ta⸗ les qᷓ mducũt aliquos ad fenerandũ tenen i ſolidũ ſi aliter ñ erãt feneraturi.ſi aũt alias e rãt feneraturi ñ tenent niſi ꝙᷓtũ ad eos pueiĩt Scðm vo roð.ĩ neutro caſu tenent' niſi ꝙᷓtum ad eos pueit· t melioe e ðditio taliũ ĩ G caſu ꝙꝙſ ĩ furto et rapina · vbi ꝗᷓ pᷣſtãt autoꝛitate ad reſtitutõz tenent eẽ ſi nibil ad eos puenerit de maleficio· et B iõ.qe rapina et furtum ↄtra voluntate dñi fiuᷣt qui patit damnũ· ſ̊ vlſura de volüutate puenit ad creditoæet᷑ · Nec inueni ꝙ iura dent actionẽ debitoei otra huiõi idu⸗ ctoꝛes ad repetendũ vſigas ab eis qs debito res ſoluerãt taliter id etis ꝓ alios cũ adò ĩdu cetes mhil inde puenerit Quid de eo qᷓ pe cuniã deponit apud vſurariũ· ſiqs ↄmitte ret pecuniã ſuã vſiyario ñ hñti alias vñ vſu⸗ ras exerceret b hac intẽtõe vt inde copioſius ꝓ vſurã luerare ·ei matenã peccãdi daret · vñ et ipſe culpe pticeps eẽt· Si vo vſurario alias Hñnti vñ vſuras exerceat aliqs pecumã ſuã cõ mittat vt tntiꝰ ſerue' ñ peccat.ſ̊ vt ad bonũ hoĩie malo h tho · Qmd de eo qꝗᷓ ſola ſpe ſine intẽtõe pꝛicipali vſurã ↄmiſit· nũqᷓd tenet᷑ re ſtituere qᷓ vltra ſoꝛte accepit. tki ſcðz gof. et eẽ rich;.in q̊ eiꝰ ſequace ĩ ſuo q̃rto· ñ ẽ opꝰ reſtitutõe ad purgatõzʒ delicti · ſʒ ſola penitẽ⸗ tia ſufficit ſibi.ſic in ſimonia metali. ex de ſy mo.c.fi. Sʒ ↄtrariuʒ ſentit hoſt· et bn. et rod. qe ↄtra gof· expᷣſſe e illud c· ex ·e · Oſuluit · vñ ſcòm eos talis vſurariꝰ ad reſtituedũ ea qᷓ re⸗ cepit vltra oetem ẽ efficaciter inducedus et tenec᷑ ĩ fozo penitetiali q dictũ ꝑ dñm ẽ luẽ. vj. mutuũ da . nihil inde ſpe · Et tene' ſcðz roð reſtituere qᷓdqd vltra ſoꝛtẽ pcepit q̃cũqʒ inte⸗ tõe ei debitor dederit · ſiue ꝓpter dilectõez ex Oetã ꝓpter mutuũ ei datũ · vł ꝗpter aliud· ſine ꝓpter recipienð ꝓlixioꝛẽ terminũ· qn tñ debi toe dat creditoei ꝓpter ſolã dilectoz ñ pᷣt repe tere nec ꝓ retẽtõem ſibi ↄſulere ſi foete heat ab aliqd de bonis creditoeis. de HB .· ar · v. cir ca peinci ·¶ Quid ſi ñ ſit coerupta intetio cre⸗ ditoeis debitoe tñ ꝓpter mutuũ acceptuz vel ovlteriꝰ retinenò dat ei aliqd . nunqꝗd creditoe tenet reſtituere illuò.& ſcòm roënõ tenet de ↄſumptis fide bonanec· etiã de extãtibus ꝙdin ꝓbabiliter credit ꝙ ex ſola dilectõe ei dederit. ſi aũt credat vel ꝓbabiliter dubitet Pter illã canſaʒz illi ſeruierit reſtituere te⸗ net᷑. quando aũt debitoꝛ non gratis dat vel creditos non gratis mutuat ſi alias habeat de boĩis creditoeis et per retentõnem ſibi cõ⸗ ſulat de vſura quã dedit ñ ẽ cogendꝰ ad relti tuendũ ĩ foeo penitetiali.Quid de illis qᷓ ve⸗ niete ſolutõis termio nolũt dare dil atõez de bitoei qᷓ iuramẽto aſtrictꝰ e ſoluere mſi data eis pecunia aut alique equipollete · exp̃ſſe tñ aliqd ñ petũt · tenent' ad reſtitutõeʒ ex·. e. ↄſuluit ſcᷣm rap·ſi tñ debitoe creditoꝛẽ volẽ tẽ recipe pecuniã ſuã p̃uemat muneribꝰ Stis rogãs eũ vt det ſibi dilatõeʒꝝ ꝓpter amiciciaʒ ł pter deü · et Stis recipiat creditoe illa mu⸗ nera rõe p̃teriti tpis ñ futuri licet poſtea det indigenti beniuole dilatõeʒ quã alias ñ darz ſi eũ ingtũ vidiſſet· det dico peicipabr ꝗꝓpter a miciciã vel ꝓpter deũ · ſcðario vo ꝗꝓpter Stitn⸗ diinẽ debitoeis ˖ et hec faciat rõe pᷣteriti tꝑis n futuri ñ ẽ vſura.vñ ille ñ tenet ad rellitutõz eoꝝ q̃ᷓ ſic accepit ſeòz quoſdã:HG̊ de monaldo ¶Quid ſi qs vẽdat bladũ alteri ꝓ · xx · ſok . i meſſe qð ẽ tm · xv· ſoł · ſedz boni vini eſtimatõz p̃fixo termino valitix · et poſtea caniſtia ve A ni Nu: to de be tte ſu: is me ite: niat et dictꝰ emptoe id bladũ xxv· ſob· vẽdat nũqᷣd peimꝰ vẽditoe aliq̃d ẽptoei reſtituere te ne et vr ꝙ ñ qe ẽptoꝛ ĩ nł lo è dãnificatꝰ imo lucratꝰ Sz otra qe otractꝰ ille fuit vſurariꝰ ergo te aliqd reſtituere veditoꝛi veditoe ſcz ille ſcðz monaleaen e emptoer reſtituere totũ ið qð ſuꝑuedidic Eltra ſceðz eſtimatõz bo ni viri · qe licz eptoe ñ ſit dãnificatꝰ hic qpter euẽtũ rei qͥ ñ excuſat ab vſura.dãmificatus tñn fuit qe multo plus emit qᷓein termio valebat ſcðʒ eſtimatõz boni vin · Quid ſiqs det vſu⸗ rario modiũ bladi ꝓ vſura qui mõ vʒ x · ol · et poſt annũ idẽ modiꝰ vʒ · xx· ſoł . nũqd vſurar us tene' reſtituere modiñ bladi illi qᷓ dedit valoee ĩ quo mõ ẽ vel qꝗ fuit qñ dedit lcri pſit monaldòꝰ ꝙ G; erit ĩ optõe recipietis quia cũ vſurariꝰ vſqʒ mõ ñ reſtituit· et moea reſti⸗ tuendi pindicare debeat ſibi reſtitutio ſcõᷣm optõem recipietis dz fieri vt dictũ ẽ 6.· Bed quoꝝ ſolutio peiꝰ dʒ fieri·ſ. male ablatoꝛ l legatoꝝ · ſcm alex·lom.rõ vr ondere eiꝰ ſunt reſtitueda male ablata ꝙᷓ ſolueda è= ita·qꝛ reſtitutio male ablatoꝝ tollit imuriã factã deo et ꝓximo:et maxie in furto et rapi na. in ſolutõe aũt debitoꝝ ñ tolli niuria leò ſaluat iuſticiaet iõ vr hoc peiꝰ faciendũ.Et ſi fiat ↄtrariũ vt ĩ pluribꝰ.̊ fieri vr qe debi⸗ ta ſunt clara et manifeſta: reſtitutões auũt nõ ſic ſz ſunt inquirede. ceteris aut pari bꝰ claru pcedit incertũ · Deiꝰ aũt ſũt reſtituenda male ablata ꝙᷓ ſoluẽda legata:qꝛ donatõ legatoꝝ ex deuotõe legãtis· et iõ ẽè ſuperogatcis· ſ̊ reſtitutio ablatoꝝ ẽ necitatis iuſticie· peiꝰ au tẽ opoetet ſoluere ið qð e nccitatis ꝙᷓ qð e ſu perogatõnis · vñ ſcᷣm jo·an.li:vj:de vſu· ꝙ;⸗ quã ·peius deduci debęet vſure et male abla⸗ ta tanꝙᷓ es alienũ ꝙᷓᷓ ſol nant legata et alia q̃ᷓ ſunt titulo lucratiuo relicta.intelligi em he reditas ð ducto ere alieno.C.:de lega· ſi vm⸗ uerſe De hac materia vide ĩfra de teltis ti ad quid heres tene· qõne ſed quibus ſatiſ faciet peĩio Vty vſurariꝰ teneæ reſtituere ñ tmm vſa rariã pecuniã ſ ec qᷓ̃dquid lucratꝰ e cũ illa et fructus pceptos ex re empta de pecunia vſu raria·. H. ſic ſupꝛa dictũ e· reꝝ quedã ſunt q̃⸗ rum vſus e eaꝝ ſumptio.q̃ ñ hnt vſufructuz pein' ſcòz iura. et iõ ſi tales res ſint ꝓꝑ vſuram extoete · vt denarij triticũ vinum et huiõi ñ te net hoõ ad reſtituendũ.niſi lind qð accepit. qe illo qð de tali re ẽ acquiſitũ ñ e fructꝰ hu⸗ ius rei ſʒ huane induſtrie et laboeis cuiꝰ ipſe hõ ẽ dñs.niſi foꝛte ꝓ receptõem ł detentione talis rei debitoꝛ ſit dãnmificatus amittedo ali quid de bonis ſuis· tũc em̃ tenet ad recõpen⸗ ſatõz nocumęèti vt ſi domũ ſuã vł aliqd houiõi opoꝛtuit eũ ꝓ pᷣcio vilioꝛi diſtrahere ꝙ; vale⸗ ret vt vſuras ſolneret · Quedã vo res ſùt qua⸗ rũ vſus ñ eè eaꝝ ſumptio ſeu diſtractio et he hñt vſufructũ vt domꝰ ager et ſił ia:et iõ ſiqᷣſ alteriꝰ domũ vel agrũ extoeſiſſet · n tin tenec reſtituere domũ vel agrũ ſed eẽ fructꝰ inde p ceptos deductis peius laboꝛibus et expeſis· qꝛ ſunt fructꝰ reꝝ quaꝝ alius e dñs.et iõ de bent ei : hec tho.rich·et roð · Cum quibꝰ etiã tia p? nuntiũ vł ꝓ epł am. vt. ff.de ceſ. bo.i cũ tu· et xiiij:q· vj·ſi reſ·ablatũ dico ſi hoſt.ocoedare vr᷑ dicẽs.ꝙ vſurariꝰ tene ad reſtitue ndũ vſuras et ĩtereſſe debitoeis in qꝰ quidẽ damnũ et lucrũ ſuũ ẽè ↄputandũ· ſc ſa⸗ tis exp̃ſſe legit᷑·fſ·de eo qð certo loco.l. iij · ¶: plit.in fi: ſe.Vn ñ placet ei interpᷣtat᷑io quã ray.ꝓ vſurario facit:oↄſulens ꝙ vſurariꝰ poſt ꝙᷓ; ſatiſ fecerit de vſuris petat a debitoee ven am ad cautelãqe foete tenere᷑ ei ampliꝰ ali quid reltituere ꝓ intereſſe et dãno:. Iſõ vult e tiam holti · ꝙꝓ debitoe vlłtra fuun intereſſe poſſict lucrũ petere:qe hoc eſſet ſuũ repetere cu vſu⸗ ris· Idem etiã dicendũ ẽ ſcòðz roò .de lucro ha bito de re furtiua vel rapta ꝑ negociatõem ł ↄpationez redditꝰ vel p̃dij factã de re Huiõi furtiua vel rapta Vt aliquis teneat reſti tuere damnũ qð incureit ille cui re abſtult ex illius ablatõe · dupkr qᷓs dammifica. vno mõ q ſibi aufer ið qd hꝑʒ actu.vt qe aliqs òr rupit domũ eiꝰ et tüc debet ſibi reſtitui ;tuz valet domꝰ.Slio mõ qę aufert' ſibi n illõ qh; hʒz ſed qe impedit' ne habeat id ad qð haben dũ in via erat· et tũc ñ debet eq̃le ſibi reſtitue re.qe ſcʒ minꝰ e hre ĩ potetia et eſſe in via ad habendũu ꝙᷓ habere in actu. vñ ſiquis effodi⸗ at agrũ alicuius ſemiatum.ñ tenet᷑ reſtituere totu valoẽ meſſis future· Flij dicũt ſic leʒ ꝙ in reſtituendo duo debẽét attedi. ſcʒ valoæ re ablate: et illa eade e reſtitueda vel equiualeſ Et damnũ ſecutũ ex ablatõe illiꝰ rei · hoc aũt damnũ aut e ↄſecutũ inde peio et ꝓ ſe et dire⸗ cte aut ꝓ ↄſeqñns:peĩio mõ dãnificãs teneꝰ re⸗ ſtitu ere damnũ iðꝰ.verbi gra:alicui e ablata pecunia ex qua volebat necta emere. vel etiazʒ empta vel debita ſoluere · et iõ opostuit eum poſſeſſiones vtiles ſibi vendere vel pecuniaʒ mutuo ad vſurã accipe tũc tenet damnũ ſic ſecutũ reſtituere. Zi vo illud ſit ſubſecutũ ĩdi recte et ꝓꝑ accñs.puta qe dãnificatꝰ ñ e ↄſecu tus lucrũ qð ex pecuia ſibi ablata ↄſequi ſpe⸗ rabat.tłe dãnũ dãnificãs reſtitue ñ te?. qe pe cunia de ſui natura ñ multiplicac. Secꝰ auũt e ſcðz iſtos in iſtis qᷓ ex natura ſua multiplicari pñt vt in aĩalibus:et 16 ſpoliatoe talm tenet reſtituere tm qᷓtũ erãt valitura tꝑæ reſtitutio nis · De H̊ tñ ẽ dubiũ ſcz vti teneat' ad tantũ tũ qꝛ talis valoe ẽ in potetia· tũ qe aĩalia poſ ſent interi moei ꝙ Qnid ſi is qᷓ vſuras extoeſit ad inopiam deuenerit · licet vſurarius ĩtel ligat᷑ ſempꝑp in mo⸗a eſſe · vt · C. de furtis. ſub⸗ tracte·tñ ſi pauptas eũ excuſet vel bonis ce⸗ dat: eſt excuſatꝰ et abſoluendꝰ tenet tñ ſatiſ facere ſi ad pinguioꝛe foetunã puenerit.i. ha bita rõe ne egeat · ff.de re· indi · m ↄdenatiõe ſup quo exponet ydoneã cautõeʒ. vt ex. e.euʒ tu· J. plt: et de ſolu ·odardꝰ. Eo p̃t quilibet e dere añ lite oteſtatã in pncia vel etiã i abſen pPlt · et · vlt · St hoc è veꝝ ĩ indicio ↄtetioſo 2 Zʒz nuqd ita e ĩ foeo penitstiali He ſedz of. ꝙ ñ· imo dice ei ꝙ totũ reſtituat ablatũ ex. e. pinã ſiue ꝓ furtũ ſme vſirã·xinij. q. v. ſi dun inueniſti ·hoc vr ecẽ velle bn.in.c.tu.in glo. ſup id facultatibꝰ· Sed in otrariũ opponens Hoſt.dicit ꝙ ñ amittit peiuilegiũ ex cã iuſta ſi bi datũ· Ham ſi tpe famis licz alienũ ſine pec cato accipe multo foetiꝰ retinere B hoſt.Flij aũt volũt ꝙ ſi talis ðtritus ñ potes ẽ ſatiſ fa- cere· Petere tene dilatõez vel remiſſone ſibi fieri cauſa elemoſme ab illis quibꝰ tenet re⸗ ſtituere · et ſic erit ĩ ſtatu ſalutis alias ñ.xnij· q:vj·ſi res · S hoc vi nimis durũ.vñ credo ꝙ ad ſalute ei ſufficiat ꝙ ſi ad pinguioee foe⸗ tunã venerit · reſtitue firmiter ĩ coꝛede gponat . nundqd clerici vſuras qᷓs Hnt vel habue rũt de rebꝰ ecclie reſtituere pñt · ſcðz ray· ꝙ ñ:qe tales res ſunt paupex. niſi qᷓ̃tenus ex pecunia vſuraria ł qᷓlibz alia ſua expediſſent ĩ vtilitate eccleſie.ſʒ potius reſtituere debet ð rebus ſuis prionial ibus ꝙᷓ de ecclĩa acq̃ſitis fideliter iuxta ſuũ poſſe · Roð .vo credt ꝙ ſi H ñ poſſint de bonis ſuis facere de fructibꝰ ec⸗ cleſie quos pceperũt legitime pñt ſe liberare Cui e vſura reſtitueda · x ſi ſciat a quo ex toæta ẽ reſtitueda ęe ei ſi ſit pñs ex.e.cum tu.. ſup his· Si vo ſit abſens eiꝰ heredi vel ꝓpcura toei ſi ſit · Si vo nec ipſe nec heres eiꝰ vł ꝓcu ratoe ſit pñs.et vſurariꝰ nouit vbi ille hitat. dz ei mittere aliquoꝰ ſi pᷣt fieri fideliter et ſe⸗ cure B em̃ ſemꝑ faciendũ ẽ qñ ↄmode fieri pᷣt Et ſcdᷣm quoſdã vt bern.mitti dz ſumptibꝰ ip ſius debitoeis abſentis ar·ff.de op·li · ope · ſi tñ expẽſe itineris nimis excedũt ſummã illiꝰ vſure · tüc dz paupibꝰ erogari.vt.ij.q.vj.an⸗ terioꝝ · et ex · de iudi · cum ſit · et ex · e. cũ tu · in glłooſt.vo diſtinguit ꝙ ſi vſurarius qui eſt male fidei poſſeſſoe alibi ſe trãſtulit ꝙ; vbi v⸗ ſuras exercuit tũc ꝓpeijs ſumptibꝰ mittere te⸗ net. Bi vero is a quo vſuras extoeſit vel he⸗ res eius alibi ſe trãſtulit tũc locũ habet qð il li alij dicũt·et ꝓbatur G.ff.de rei ven.ſi res. et l. ſi vo. et l. ſe.Et m oĩbus ſcm ꝙ roð.dict peſande ſüt ccũſtãtie et ꝙᷓtitas rei öbite remo tio loci · expenſe q fierẽt in mittedo.et paup⸗ tas vel diuitie eius cuius reſtitutio debʒz fie⸗ ri · qe taʒ parua poſſet eſſe ſumma rei reſtituẽde et tãte expenſe qᷓ fierẽt in mittedo.et tã diueſ cui debz eſtitui · ꝙ nulloꝰ deberet velle ꝓ re tam modica ꝓximũ tm Suari. vñ ñ opoetet ꝙ; tũc mittat:Et in talibus recurrendũ e ad arbi trium bom viri G; roð· Ceteꝝ ſi de eius aduẽ tu ꝓximo ſperet᷑. tunc pecunia depone' et cõ ſignabit.C.de vſuacceptã ſedðᷣm gof.ſtem ſi res eſſet magni valoꝛeis et ñ poſſet illi ↄmo de mitti cuiꝰ e.deberet in aliquo tuto loco ð poni et ei ſignificati ſcòz tho. Si vo vſurariꝰ neſciret nec ſperaret ꝙ defacili ſcire poſſʒ vbi ille hitaret.n em tenet vagari vt qrat et ĩue⸗ niat eũ· ar · Fſo de opis lib · l. ꝙ niſi fiat · S. j. et ex.e.cũ tu.in glo.vel ſi ſcirz ei tñ ↄmode mit tere ñ poſſet debet eã paupibꝰ erogare. ij. q. vjanterioꝝ et melius. ex·e.cũ tu.ſecundum ray: et bn. ꝛbidẽ Et idẽ itelligendũ ẽ ſi ſcire ñ Poſſit a ꝗ eã recepit· Et qdð dĩctũ ẽ de eo a qꝰ extoꝛte ſunt vſure.ide intelligendũ ẽ pꝓ oĩa ſi ille ñ ſit ſupſtes de eiꝰ herede fieri debere Se nũqᷣd peiꝰ dz fieri reſtitutio vni ꝙᷓ alij. HE ſic ĩ caſu· vt qñ reſtitutio vniꝰ e clara et de ſuſpecta quo ad Faupes xp̃ianos ab ecclia. C cerminata alteriꝰ aũt ñ ſic. tũc em̃ vp ꝓ cete⸗ teris pibus peiꝰ ſit faciẽdũ iſti ꝙ; li. Ceteris eẽ pibus vi peiꝰ reſtituendũ paupꝑi ꝙ; diuiti. Si aũt vterqʒ ſit eqᷓ pauꝑ vel diues. vi ꝙ re⸗ ſtitutio ſit peius illi facieda cmi peius facta é iniuria.B alex·lom. Muid ſin ſufficiat here ditas ad ſatiſfaciedibus nũquid ſatiſ fiet peĩo veniẽtibus · & dixit guil. Li. vj · e · quãcq; ꝙ ñ. imo ſatiſfiet eis et alijs ꝓ rata:ar.ex.de telta· relatũ · ij.ĩ fi et· fFf. de pac.ſi ꝓlures Io. aũt an · dicit ꝙ ſatis vi in B; caſu tepꝰ ↄſiderã dum. vt qui peĩo ſoluit qð ſuũ e integre reci⸗ piat · et ſic de ſingulis.li.vj.de reiu.qui pei⸗ oe· ſzʒ peimũ dictum magis placet mihi. et de HB infra ti . xxxvj.q.ſʒ quibꝰ Cuius autoꝛita⸗ te male ablata incerta ſũt paupibꝰ erogãda H ric;. dicit ꝙ auẽte oedinari]: qᷓ ẽ pr paupe rũ vbi oſuetũ ę talia fieri ꝓ oedĩariũ:vbi auᷣt ñ e ↄſuetũ pᷣt facere ꝓ ſeipᷣm.ñ em̃ interde per ius ſcriptũ ei q̃ᷓ tenet᷑ reſticuere in dicto caſa erogare pauꝑpibꝰ pꝑ ſeipᷣʒ ſi faciat B; fiòliter et de dſilio bonoꝝ viroꝝ. Scoëm vo rap. in ſu. eiꝰ.ij · li.ti · de rap·iur fi· G. foꝛma reſtitutõis. reſtitusda ſunt male ablata incerta ad ↄſili epi vel penitetiarij diſcreti · Scm vo hoſt. in ſum.eiꝰ ti · de pmia. S. vlt · ad fi · ſub. S. ſʒ ᷓ fos⸗ ma v· itẽ et vbi reſtitueda ſunt ad. ↄſiliũ epᷣi. et ẽ ꝓ eo: xij · q:j.pᷣcipimus. Ons vo guido de baiſio archidyaꝰ honoñ· auditoe cõtradicta rũ ĩ curia pape. qᷓ fecit apparatũ ſuꝑ decretũ et ſextũ decretaliũ· intereogatꝰ ſupꝑ h ſic ſeri ptis reſpõdit.ſ.ꝙ ſnĩa hoſt.ẽ vera vbi nullus deputatꝰ a teſtatoe qui hoc exequat xij:q il de laycis· in fi· vbi vo certa perſona ẽ de⸗ putata illa dʒ exequi vt ibidẽ et c.de epis · et c.· nulli· et ex. de teſta· tu.et c iohes et in au- de ecc.· ti· .ſiqs .· imo etiã ipᷣe ꝗᷓ hʒ bona ĩcerta q̃ debet pauꝑibꝰ dari p̃ᷣt ea pauꝑibꝰ erogare ſme aucte et licetia epi vel alterius iudic ec⸗ cleſiaſtici:·vt colligitur extra.de vſur. cum tu G.j· v. vel Hisg . in textu et glo. hoc etiam in⸗ nuit clare er · de homi.ſiẽ dignũI. eos.ſuꝑ il lud aliena·. Hec obſtat ið ex de iude · cu ſic· ge loquit᷑ de iudeo cuiꝰ diſpeſatio merito habe et 15 bene ibi ðᷣe ſedðᷣm ꝓuidentiã dpoc.· epi · qᷓ ſuſpicio ceſſat ĩ xpᷣiano fideli. hec archidpaꝰ et ſic ep̃ᷣus ſcoᷣm eũ ñ habet ſe intromittere de talibꝰ in defectu. Scotꝰ vo ad q̃ſtionem iſtaʒ rñdens dicit ꝙ vbi lex diuina vel ecclialtica nñ determĩat pſonã ſequenda è rõ naturalis. B aũt dictat magis ꝙ ille qͥ tene reſtituat pau⸗ pibuꝰ ꝑ ſe ꝙᷓ pꝑ aliũ . n tñ excludedo alterius bom viri ↄſiliũ·qe tali ↄmittere poſſet q̃ ñ be ne fideliter diſpeſaret . Dicit aũt guil. dur̃. m ſpe· ꝙ in H caſu ꝗꝓponi dz publice edictũ m lo cis a quoꝝ incobł vſure ſunt extoete · ꝙ om̃s a quibꝰ ſunt extoete veniãt· et ſi qui appareant quibꝰ fides ſit adhibeda potiꝰ illis reſtitnet qꝙ; paupibꝰ eroge · ad h̊ ar · ex ·de homi · ſicut dignũ. ¶. eos · et ↄueĩt cũ eo joan. q v& pone ꝙ xp̃ianꝰ recepit vſuras a iudeo eui reſtituet X liberabr eide reſtituèdo·. Conuenientius tñ ẽ ſcᷣm ray:et hoſt· ꝙ ipſe noĩe illius indei in. ere bo. tu in. dil — — — — — cũ autoeꝛitate ecclie illis xp̃ianiſ ſatiſfaciat a quibus ille iudeꝰ vſuras exegerat vel quibꝰ alias obligatus erat.et ſic liberatꝰ erit · fſ· ð nege . ſoluedo et . l. cũ pecunia. vel apud edez ſacrã vł aliũ locum tutũ cũ auẽte eccleſie no mine illiꝰ? iudei peaniã deponat . vt cũ iude us ille reſtituerit ei reſtituac· Et ide intellige dum ẽ ſeðm ray· qñ debet fieri reſtitutio vſu⸗ rarum pᷣ̃ceptaꝝ a xp̃iano vſurario· Quod aũᷣt dictũ e ſupea. ꝙ ouenientiꝰ ẽ ꝙ ipᷣe noie illiꝰ ec. ſcdᷣjm roð.ẽ veꝝ qñ factũ è occultũ et ñ ti met ſcandalũ nec piculum taliter ſoluetis· a lias ſufficit ꝙ reſtituant illi a quo ſunt acce pte Qnñ debet fieri reſtitutio · & ꝙ ſtatim · ñ em̃ remitti peccatũ niſi ablatũ reſtitua vt di cit aug· li.de verbis dñi. tene aũt ho facere quãtũ in ſe ẽ vt ei remitta peccatũ. ex · de ſy · matheꝰ. ibi celeriter ·et · c. cum in eccleſia· ðe ꝓꝙ tãto ſunt granioea crimina qto diutiꝰ deti nent infelice aĩam alligatã· n caſu tñ ille ꝗ reſtituere debzʒ ñ eè in moea · nec imputat᷑ ſibi ſi ñ reſtituit ſtatim · et peimo ſi reſtitutio ſit cõ tra bonũ ꝓximi. ꝗꝓpter qð nõ tenet᷑ quis red⸗ dere gladm furioſo· ſcòo ſi fiat hꝰ de libera voluütate eius cui reſtitui debet. tercio qn ex pecta' opoetunitas reſtituedi cũ maioei pace et honeſtate · vt ſi üle cui reſtitui debz ðbitũ ignoꝛet et ñ ſine ſcãdalo vel aliqᷓ ihoneſtate ſtatim ſibi reſtitui poſſet· q̃rto ſi facultas n aſ ſit· ar · xiiijq:vj.ſi res aliena·ibi ſi reddi poſ⸗ ſit · et ex · de vſn · cũ tu · ibi facultatibus ?e Eſto q; ille qui debet reſtituere ñ poſſit reſtituere ſine grãdi diſpedio ſuoꝝn bonoꝝ puta qe fo⸗ te nõ innenit qui bona eiꝰ ꝓ ↄpeteti peecio e mere velit . quid faciet · dici p̃t ꝙ talis ab eo cui reſtituere debet differẽdi reſtitntõem licentiã petat et obtineataut ei de dãno qð ĩ cureere pᷣt ex dilatõe ſatiſfaciat· aut tm̃ det de rebus ſuis eidẽ ꝙtum res vel pecunia ſua valz Quid ſi is qui dʒ reſtituere ſit indiges multũ et qᷓſ in extrema necechtate · &† B rndzʒ alex. lom. ꝓ ille cui talis reſtitutio fieri debz aut eq indiget ſicut ipſe aut ñ multũ mdiget In peio caſu vn ꝙ debeat ſtatim reſtituere · qe nullus facere debet ꝓfectũ ſuũ cũ alieno et däno eius emꝰ ẽ ipſo inuito In ſedo caſu aut ille qui reſtituere debet ẽ in tãta indigetia ꝙ ſi ſciret eã is cui reſtituere dz. ſcm dictamen recte rõnis et caritatis tenere ſibi ſubuenire vel remittere in toto vł in pte vel dilatõz da re . Kut ñẽ in tanta indigentia quin ſcz reſti⸗ tuere poſſit in toto vł in pte.In peĩo caſu dif ferri p̃t de cõſilio iudicis eccliaſtici dummõ reſtituere ſit paratꝰ ſi ad foꝛtunã venerit pin guioꝛe In ſedòo caſu ſtatim reſtituere debet Zʒ nũquid ſufficit vſurario in moztis piculo Oſtituto odere teſtamentũ in ꝗq oꝛdinet ſuoꝝ male ablatoꝝ reſtitutõem. ꝙ ñ. qe tetaniꝰ tũ ẽ de his q̃ quis vult fieri peſt moetẽ eiꝰ qñ iã ñ ẽ locꝰ pnie.et iõ opoꝛtz ꝙ ĩ vita velit re ſtituere alias ñ remittit ſibi peccatũ: ſi ergo hʒ pecuniã eã exponat reſtitutõi peius ꝙ; mo⸗ riat. vñ ſi ſit vſurariꝰ manifeſtꝰ dʒ ei ſepultu ra eccliaſtica denegari donec ſcðzʒ ꝙ eiꝰ pati⸗ ſi reſtitues vult re unt' facultates plenarie fuerit ſatiſfactã qui bus reſtitin dz ſi pᷣſto ſint· aut alijs qͥ eis acqᷓ rere poſſint.vel eis abſentibꝰ loci oꝛdinario aut vicè eiꝰ gerẽti ſiue rectoei pꝛochie ĩ qua teſtatoe inhabitat· ex ð vſu:q; quã · vt habitũ s in ar.pᷣcedẽeti.et fiat hm ꝙ ðde ibi · Quid ſi feneratoe ptem pecuie fenebeis ei Jas ipſe Habuit vel Heredi eius reſtituat. et de eiꝰ vo luntate pꝓtẽ retineat· dicũt quidã indiſtin cte eũ ñ eſſe liberatũ niſi offerat totũ Scdðz ve ro gof:et hoſt.ſi G̊ ex pacto fiat liberatꝰ ñ ẽ ar.ex · de ſymo. veniẽs · ſi vo ptem liberaliter et ſine pacto offerat et ſoluat:et ð reſiduo mi ſericoꝛdiã petat:et debitoe liberabr remittat. liberatꝰ e nec vltra reſtituere teneꝰ. t ſcòðm Hhoſt· iudex ex certis diecturiſ animi ſui motũ fozꝛmabit · ſi em̃ debitoe ſit pauꝑ et vſurarius diues et potes . ñ e peefſumendũ ꝙ debitoe ex coede remittat ſʒ facit vt ſtatim ilð modicũ Habeat et ñ totũ ꝓdat · ſi aut ſit dineſ et potẽeſ qui ſolet eẽ mĩimis tm ð ſuo tradere · p̃ſumi pᷣt ꝙ H faciat ex oed Kn B nota ſzm aliquos ituere aliqᷓd. ſalte duo dz ondere ei cui tenec. ſ. velle et poſſe. et ad minus velle ſi ñ hʒ poſſeEt ita ſine totũ ſine ꝓtẽ ſiue nihil recipiat creditoe ſolutꝰ e debi⸗ toe.q aliq̃s ẽ qᷓ hʒ poſſe et ñ velle q̃ᷓ dicit cre ditoei ſi volueris ↄcoꝛdare mecũ ego ↄcoeda bo tecũ.h e dictũ.ti bi ſatiſ faciã ſi volueris ad vol untatẽ meã ñ ad tuã · ge ſi crederz ꝙ to tũ vellet accipe nihil darz: at creditoe potiꝰ vult aliqᷓd hr̃e ꝙᷓ nihil.talis em ſatiſ factio ñ ſalutifera qe ñ ſatiſfacit alteri ſed ſibi. Item alius oñndit velle et ñ poſſe dices. libeter tibi ſoluere oĩa ſ̊ ñ habeo·vñ nec iſta e ſalutifera ſi p̃t· q creditos audies impotẽètiã velit nolit opoetet ꝙ ſcʒ abſoluat eũ.qe ait lexinanis ẽ actio quã ĩopia debitoeis excludit. G̊ de mo⸗ naldo.Atẽ pone ꝙ quidã vſurariꝰ offerat li bere totã pecumiã creditoei ondens plenariã voluntate cũ tñ ñ habeat:qe ſi crederet ꝙ; ali q̃d accipet ñ offereet ei creditoeꝛ aũt nihil pe⸗ nit? vult accipe ſed liberaliter dimittit totuᷣ nundqd talis ſatiſ fecit · & ꝓiſte ꝓplenarie ſa⸗ ti ſfecit ꝓxio ſ; ñ deo. et iõ poſtmodu ſufficit ei ſola ↄtritio nt ſatiſfaciat deo · Vn ↄſulenð en otritis vt ad minus liberã ſatiſ factionẽ fa ciãt peius deo· Scõm hoſt. vo ĩtelligi eſſe ſa tiſ factũ creditoei exquo remiſit ſibi ex coꝛde qu alitercũqʒ ſatiſfactũ fuerit ſibi dummõ ſit talis ꝙ; remittere poſſit.ꝗ remiſſio ex quo e fa cta ñ reuocat pnia· te ſunt aliqui vſurarij q̃ nitunt deciꝑe deũ . q numerata vſura et ac cepta tũc exponũt eã danti cxedẽtes ꝙ ñn acci piat qe ſi crederẽt ꝙ retineret ñ pñtarent.at ille verecũdia vel timoee ductꝰ nihil vel pa⸗ rũ recipit reſiduũ donãs eis · et tłes ſatiſ feciſ ſe ſe dicũt qð ñ ẽ ven ¶dẽ e de eis q̃ ↄocosdãt recipiendo vſuras· optet g poſtmodũuũ de nouo ſatiſfatiãt oñdendo liberã voluntatem HB de monaldo.te nota ꝙq quinqʒ ſunt mod: ſatiſ faciẽdi ſcᷣm aliquos · peimꝰ e cũ pecuĩa libere offert ſme malicia et exactione. et Hic ẽ pꝓfectus · ſcdᷣs ẽ cum ñ hnñs pecuniam offert pignoea ſuffña. terciꝰ ẽ cũ nec pecuniã hñs nec pignoea ſuffña facit tñ inſtrumetũ vt po⸗ ſtea tã ipſe ꝙ; heres poſſit ad ſolutõem ↄpelli qn venerit ad pĩguioeẽ foꝛtunã· q̃rtꝰ ẽ cũ me diante ſacerdote vł aliqᷓ religioſa pſona fit li bera et voluntaria ocoedia.iſta tñ media pſo na ſp dz ondere velle et poſſe liben ðbitoeis ita ꝙ nulla ſit coactio creditoeis directa ł in directa · quitus ẽ cũ de ↄſenſu et mera ac libe ra volũtate creditoeis ponit aliã poſſeſſionez in manu alicuiꝰ honeſti viri · ex cuiꝰ fructibꝰ Peoſin tpis oĩa bita ꝓſoluan.et pꝰea poſſeſ i0 redᷣat ad heredes ł ita remaneat ĩppetuũ ſi debitoe voluerit ꝓ ĩcertis · Et ſciendu ꝙ ſe⸗ cundũ quoſdã licz hoc fiat de licetia ep̃i ł ſa cerdotis diſcreti · ſi tũ fiat abſq; libera volun tate et oſenſu creditoeis ñ ſufficit ad ſalute. qn ſciun cte pſone ꝗbus reſtõ fuert facieda. Eaquit᷑ videre de viij . ſ. de foema ĩſtrumti obligatõis vſurarij ł raptoeis ad reſtitu endũ aliena· Eirca qð ſciendũ ꝙ tale inſtrum tũ dʒ fieri manu publica. ſ.tabelliõis cui aũt debeat fieri ſupea habitũ ẽ ĩ G ti · ar. vj· E. zſu⸗ P qę ſtatutũ.dice aũt ſic· Dnñs petrꝰ voles ſa luti ſue aĩe oſulere p reſtitutõez plenã oĩm qᷓ indebite et miuſte acquiſiuit habet et habut ꝓmiſit dño.C. p̃ſbitero talis ecclĩe in cuiꝰ ꝓ rochia habitat ꝓmiſſione recipieti et ſtipulã ti noĩe et vice oim quoꝝ itereſt reſtituere oia et ſin gula q̃ᷓ ad eũ b patrẽ ſuũ ł auũ ł aliũ eiꝰ noĩe puenerũt ex cã vſuraꝝ ł alia qcunqʒ cã iniuſta et idebita acquiſitõe ł exactõe.oĩbus et ſingulis pſonis vniuerſitati bꝰ et collegijſ a quibꝰ ipᷣm vb patrè eiꝰ ł auũ ł aliũ eiꝰ noĩe B b aliqð eoꝝ apparuerit habuiſſe vł pcepiſſe ſiue hᷓ apparuerit libeis ł ſcriptis rõnũ ſuaꝛx b inſtrumetis ſiue alia legitima fide vł ꝓba bili rõe· Et etiã quibꝰ reſtituendũ videbi di⸗ cto dño.C. vb fratri tali cõfeſſoei ſuo de pu⸗ ra et ſimplici ↄſcia eoꝝ· ↄfite' nanqʒ et reco lit nõnulla indebite habuiſſe qͥ ñ poſſent legi tima rõe ꝓbari.Ctez ſcit ſe feciſſe mutuãdo cũ aliquibꝰ ꝓſonis quoſdã otractꝰ vſurarios q̃⸗ dã palliatse vglatoſ de quibꝰ ↄfecta ſunt in ſtrumeta in quibꝰ vſura ñ poſſit facile depᷣhẽ di · Itẽ ꝓmiſit reſtituere tali.x.lib. Itẽ tali cõi tati · c· lib· qᷓs ꝙᷓtitates habuit a pᷣdictis ꝓ vſu rariã peauitate vb aliã iniuſtã exactione. Itẽ Pymiſit dare p̃dicto dño. C.b fratri H. ↄfeſſo⸗ ri ſuo· xxv·lib. ſoluedas ꝓ eũ et ↄuertẽdas in lais et circa ea q ſibi ſecrete ↄmiſit. Ite cũ ſci⸗ at ſe quedã illicite ꝓcepiſſe et habuiſſe qꝗᷓ ſcʒ a qui bꝰ habuit apud ſe e mcertũ· ꝓ aĩabus om niũ eoꝝ a quibꝰ habuit ipſa dare ꝓmiſit: c. Iib. p̃dicto diſo. C. diſtribuendas ab eode de Dcilio et volũtate p̃ᷣfati Nↄfeſſoeis ſui. vb ſi ipſe ñ poſſit ĩtereſſe ad ↄſil iũ et volũtatẽ gar diani aſtenſ⸗. mõ quo magis aĩe ſue viderit ex pPedire· Itẽ ꝓmiſit ſupeadicto dño⸗ C. noĩe et iure quo ſupea. reſtituere oĩbꝰ et ſingul pſo⸗ ms collegijs et vniuerſitatibus oĩa pignoea mobilia et iĩmobilia q ʒ ec qᷓ ſũt ſibi obliga⸗ ta & vſuris et alijs miuſtis et ĩdebitis cauſis cõtineti ꝓ ſola ſoꝛte · Om̃es quoq; vſuras ab eo recipieẽdas· iuramẽta.fideiuſſoezes et obli⸗ gatõnes ꝓinde ſibi factas relaxat remittit et abſoluit inſtrumeta irritat et caſſat· ica ꝓ per ea niſi ad ſolã ſoete et iuſtã ſolutõem ñ poſſit aliqᷓs ↄueniri:vel in aliquo moleſtan· Ite peo miſlit dare et traðre in Etinẽti in manꝰ et ptã tem pᷣdicti dñi·C· oĩa inſtrumeta ad p̃dictas cauſas ptinętia ꝗᷓ hʒ apð ſe et apð notarios b alias poterũt inueniri· Deo p̃ᷣdictis aũt oĩbꝰ et ſingulis faciedit et plenarie exequedis ob ligauit ſupꝛadicto dño· C. iure et noĩe ſupea⸗ dicto tale domũ ſpealiter.et generałr oĩa bo na ſua habita et hñda mobilia et immobilia. dãs et tribues ei plenã ac oĩodaʒ ptãtẽ et mã datũ· vt abſq; eiꝰ ↄtradictiõe ł heredũ ſuoꝛx Apeia auẽte accipiat et accipe poſſit p̃dictam domum et alia bona eius que volnerit et ea que ex eis voluerit poſſit diſtrahere vendere et obligare conuenire de peecio illud reci⸗ pere. poſſeſſionem tradere. de euictõe cauere et ob illꝰ certa bona obligare· et omne in eis et ſuꝑ eis ↄtractũ facere quẽadmodũ ipſe fa⸗ cere potuiſſet tẽ dãs et tribuẽs ei plenam et ĩodam ptãtem et mandatũ agendi et exercè di actõs ſuas petedi exi gedi et retinẽdi trãſi Zendi quoqʒ ac paciſcedi- ↄueniedi et cõpeo⸗ mittedi refutãdi quitatẽez faciediet ĩ aiam eiuſdem de calũnia et veritate diceda iurãd et qlibet licitũ iuramentũ pᷣſtandi .cũ pſoniſ illis et otra eas qᷓ̃ bona ſua mobilia et imobi lia detinẽt vel poſſidẽt. et ↄtra ðbitozes ſuos om̃s ? ſpealiter ↄtra tales et ↄtra illos quos ex eis voluerit eligere· et ab eis ſuffici etẽ ꝙᷓ;⸗ titate ex debitis exigedi petẽdi et retinedi ꝓ dictis oĩbꝰ et ſingulis pficiedis et plenarie exequẽdis· Necno ec das et tribuẽs ei ſuper oĩbus et ſingulis ſupeadictis generale man⸗ datũ cũ libera admiſtratõe- Et omes pᷣdictos et ſingulos ↄſtituic ꝓcuratoees ĩ bonis ſuis tanꝙ in re ſuã. Ite ꝓmiſit dicto dno.C. nomie ſupeadicto rekicere et reſtituere om̃e damnuz mutuũ expeſas et ĩteree q̃ fiet ꝓ oĩibꝰ et ſingu lis ſupeadictis exigedis recuꝑpãdis et eẽ exe⸗ quedis in iudicio vel e? quocũq; mõ. oĩibus et ſin gulis quoꝝ itereſt vel ĩter fuerit ꝑ ſe vł pP nũtios ſuos.credẽedo eis de pᷣdictis et q;ᷓti⸗ tate eoꝝ ſuo ſimplici verbo ſine teſtibꝰ et ſa cramto·. Et H̊ oĩia et ſingula ſupeadicta ꝓ ſe ſuiſqz heredibꝰ ꝓmiſit et iurauit ad ſimplicẽ reqſitõzʒ ſine petitõe libelli et dilatõis ĩplere et rata ĩppetuũ hr̃e et tenere· nec ꝑ ſe nec pꝑ a⸗ liũ de iure b de facto ↄtrauenire· renũtiãs ex ceptõi doli mali et actõi ĩ fctm̃ et ↄditõi ſine cã ł ex iuſta cã et peiuilegio foꝛi:et oibꝰ fe⸗ rijs et ĩducijs:et oi ſtatuto b capło ciuitatis loci.et ſpeałr tłis.et oĩ alij legũ auxilio qꝰ k qbꝰ ſe ðfendere poſtſz q minꝰ oiĩia pᷣdicta et ſm gula adiplerz . Et quotieſcuq; ip̃e b Bedes ſui b aliꝰ noie eiꝰ venerit ↄtra p̃dicta ł ↄtra aliq pdictoꝝ·toties ſe et ſuos ↄdenauit cã pene. c.lib.dno epᷣo tali ł dño tali applican⸗ daꝝ· qᷓ pena ſtipł ata ł ꝓmiſſa. ſoluta ł ñ.m⸗ biloiꝰ pdicta olia et ſingła executõi mãdent Deo pᷣdictis aũt oĩbꝰ et ſingłis attededis et eg ere ci⸗ 4 obluãdis p. et h. q̃l ibz eoꝝ et pein’ et ĩiſoliðᷣ Oſtituerũt ſe fideiuſſoꝛes et peicipales debito ees et pagatoees ſub obligatõe oĩm bonoeunz ſuoꝝ pnñciu et futuroꝝ et ſub pea p̃ᷣſẽpta.ꝓ⸗ mittẽtes p̃dicto dñꝗ. C·recipieti et ſtipłanti vice et noĩe ſupᷣdictò oĩa et ſingula ſupᷣdicta attedẽ et obſuare · rnũciãtes epłe diui adeia ni et oſtitutõi ò duobꝰ reis ðbedi et puilegio foei ꝛc.vt ̊ Foema aũt ipſtri vedicois facte a ↄmiſſarijs ð rebꝰ teſtatoais p̃t eſſe talis· Cuũ a. in ſuo teſtameto. C. lib · ꝓ reſtituẽdis male ablatis vł ꝓ aĩa ſua reliquiſſet reſtituedas et diſtribuedas Yut diſpoſuit et legauit per ma nus dñi . C. p̃ſ biteri K.ↄfeſſoeis ſui quos ſu os ad B; inſtituit ↄmiſſarios et reliquit· dans eis plenã et liberã ptãtez licentiã et autoeita te vẽdendi obligãdi et alienãdi de bonis ip ſiuus teſtatoeis et de quibꝰ voluerit ſine ↄtra⸗ dictione ſuoꝝ Hedũ vb alteriꝰ pſone · ꝓ ipſis male ablatis reſtituẽdis vł ꝓ legatis ſoluen dis . vt B patet pꝓ eiꝰ teſtametũ ł ꝑ publicũ in ſtrumentũu ſcriptũ ꝓ manꝰ talis notarij·iõ idẽ diñs. C.vel nide ↄmiſſarij ipſiꝰ a.ł ipſiꝰ teſta⸗ toꝛis volũtatẽ fideliter adiplere eiꝰ aĩam et ſeipſos de huiuſmõi ↄmiſſo ł de pᷣdictis exo⸗ nerare voletes. cũ ꝓ aliã velocioꝛẽ b ↄmodio rẽ viã ð bonis ipſiꝰ.a pecuĩiazʒ ꝓ pᷣdictis pꝓfi⸗ ciẽdis neqãt ꝓcipe ł hbre ex ptãte licetia et au toeitate eis ab eodẽe tradita vt ſupea otinetur ↄmiſſario noĩe et vt ↄmiſſarij oli:a·ſupᷣdicti · ð derüt vẽdiderũüt et tradiderũt ticio domũ vnã erx bonis ſiue hereditate dicti. a. poſita ĩ tali loco ꝛc. ꝓut habe' ĩ ĩſtrumetis veditõis· ꝓ p̃⸗ cio:C.·libeaꝝ ·qð peeciũ dicti ↄmiſſarij ↄfeſſi fuerũt et ↄtẽti ſe ab ipſo emptoze habuiſſe et recepiſſe dandi et ſoluedi in reſtitutiõe male ablatoꝝ b in ſolutõe legatoꝝ dicti ·a.quam domun pdicti ˖ C. et NH.ↄmiſſario noiĩie et vt cõ⸗ miſſarij olim dicti · a ſe ꝓ ipſo. T. et eiꝰ noĩe Olſlituer̃t poſſide· donec mpe · P. ipſiꝰ domꝰ poſ ſeſſionẽ accepit copale·quã accipiedi ſua au toeitate et retinẽdi deinceps licetiã dederut Pmittẽtes ↄmiſſario noĩie et vt ↄmiſſarij olim dicti:a · dicto · T. ꝓ ſe et ſuis heredibꝰ ſtipulã ti litem ł ↄtrouerſiã æcc.vt ĩ iſtrumetis veditõ nig· vſq; ad oim bonoꝝ obligatõem. et tũc ĩ fra dᷣe · ꝓ q̃bꝰ oĩbꝰ obſeruãdis iidẽ ↄmiſſarij ↄwmiſſario noie et vt ↄmiſſarij dicti ·a obliga⸗ nerüt ola bona ipſius- a. i4 bito mõ facta ẽ licita. et aliqñ ſub pal lieo ſocietatis latet vſura iõ ↄſideranð ẽ de ↄtractu ſocietatis·et peĩo q̃ᷣd ẽ·ſcðᷣo qũo N De ſocietatis ↄtractu ti xij. ODtrabhit᷑.3° inter quos. q̃rto ĩ qᷓbꝰ rebꝰ.quĩto ꝗqs modꝰ? qð pactũ apponi poſſit· ſexto quot et quibꝰ modis ſoluit᷑.ſeptio q̃ actio et qñ exx ea naſcit et ad quid:et quibus. et otra quos detur . et q̃lis nr CEirea peimum ſciendum ꝙ; ſocietas ẽe duoꝝ ł ꝓpluriuʒ ↄuetio: otracta ob ↄmodioꝛẽ vſũu et liberioꝛe queſtũ . B deſcriptõ Habetur a marco tullio:et accedit ad G quod dicitur vnius induſtriam. fł· e-ſi non mmus F ita Einde qæ vſura ẽ illicita et ſocietas 8 fIrra ſc ſciendũ ꝙ ſocietas dtrahi ſolo oſenſu.vñ ſi meꝰ ſocius aliquẽ admiſerit quẽ meũ ſociũ eẽ voluit:ei ſoli ſociꝰ en mihi ff· e · q̃ admittit. Et ↄtrahit ad tepus et imꝑ⸗ Fetnũ uou viuit ſociꝰ et ſub ↄditõe. vt · ff · e · j·et.C.e.l.plt. Ineternũ aũt·i · vt ſine fine duret ñ pt · ff· e · l. nulta FkErea terciũ ſciendũ ꝙ ſocietas ↄtrabit ĩ⸗ ter pſonas illas q̃ᷓ alias pñt ↄtrahere et obligare ſe · de quibꝰ habitũ e S̊·titulo de cõ tractibꝰ in ↄmuni ar.nij frca q̃rtũ ſciendũ ꝙ ſocietas ↄtrahit qñ⸗ q; vniuerſoꝝ bonoꝝn qnqʒ; alicuiꝰ nego ciatõis t̃ qñqʒ vniꝰ rei·ff.e.l.vlt. In re aũt turpi et flagicioſa ↄtrabi ñ p̃t · ff· e.ñ p̃t. Q Nrc⸗ quĩitũ ſciendũ ꝙ in ſo cietate ↄtrahẽ da ñ poteſt modꝰ adici vt qcũqʒ ex ſocie tate obueniũt cã donatõis ptineãtſad ſocium meũ et ego nibil habeã:qe tũc magis viderer mer cenariꝰ tuꝰ ꝙᷓ; ſociꝰ.ff·e.l l Ter ñ p̃t adi ci vt ſocius de dolo nñ teneat.vñ ſi a peĩici pio dolo te inducaʒz vt mecũ ↄtrahas ſocieta⸗ tẽ quã alias ñ ↄtraheres · ñ tenet ſocietas ipᷣo iure · ff. e · l.nij · . vlt. Ite nec vt trãſeant ad he redes · ff·e.nemo.et h in ſocietate vectigaliũ publicon.· trãſit ſocietas ad heredem. et HB ſi fuerit dictũ:et ꝓſona heredis ſit ſocietati cõ⸗ unenies. ff· e·adeo.et. l. ven · Si aũuũt in ſocieta te otrabeda aliqd expeimat᷑ de lucro.idẽ ta⸗ cite dictũ vi de dãno et ecõuerſo inſti. e· J. il ð. eadẽ em dðʒ eſſe rõ dtrarioꝝ ar. ff. lega- iij · . vl. Et h è ven de dãno qð caſu dtingit·. ſi ei ↄti git dolo ſocij vł ełpꝑa ex q̃ᷓ teneæ ex q̃ᷓ ðducit ex ſocietate dãnũ tłe ·ſ̊ potiꝰ induciꝰ actio ꝓ ſocio.q̃ ↄuentꝰ ille q̃ dãnũ dedit dã⸗ num cog reſarcire.ff.e.ñ ob eã.tte ĩ ſocieta te pᷣt adici pactũ vt ptes ſocietatis ↄſtituantꝰ arbitrio ticij· & ſi ipᷣe nihbil arbitret ſocietas nihil vz ff. e·ſi cognita·. Si vo ticiꝰ miq arbi⸗ tret ad arbitriũ viri boni. i. iudicis recurrit' ff.ð v:ob.atinuꝰ..cũ ita? SZʒ qd de ſocieta te qᷓ Otrahĩ ĩter aliquos·ſ.qꝙ; vnꝰ ponat pecu niã et alter opagʒ.nuqò talis ſoc etas e licita H ꝙ ſie · dũ tñ omuniter ſqhtiãt lucrũ et dã⸗ num.qñqʒ tñ ſocietas ĩta pᷣt coiri vt alter nul lã ptẽ ſentiat dãni et lucrũ ſit ↄmune.vt ſi tan ti ſit opa ꝙᷓti ẽ damnũ. ſepe em̃ tãta ẽ ſocij m⸗ duſtria vt plus ↄferat ſocietati ꝙ; pecunia.vt ſi ipſe ſolꝰ nauiget ſolꝰ pegrinet᷑ ſolꝰ picula ſubeat ff. e. ſi ñ fuerit. .j· q Quid ſi xiculũ p tineat inſolidũ ad recipientẽ et lueꝝ inſolið ad tradete · ꝙ talis ſocietas ẽ illicita et eẽ leonina vt ibide. . fi. / Quidò ſi recipies inſo lidũ ſentiat piculũ vt pcipias lucꝝx. Æ alber tus dicit ꝙ talis ſocietas ex vi pacti n iure ſo cietatis ẽ licita · ſ̊ quĩtꝰ mutiꝰ òt ꝙ oĩo e ilti cita· et huic ſnie adherzʒ jo· et archidyacoꝰ et alij doc. Mã qtũ ad ſocietatẽ ptinz miſi aliud dictu ſit ptes ſunt eq̃les Æi tn pᷣt incõtrariũ ſeʒ ꝙ ad vnũ ptineãt due ptes lucri ad aliuzʒ tercia·dũ is ꝗᷓ plus recipit ſocietati plꝰ pecu nie b ope k cumſlibz artiſ Otulit. ff.eſi n fue rit · J. j· Fliter vo qe ſocietas ẽ alicuiꝰ firmita tis vt ibidem l. veꝝ et ideo ex vi pacti talis N B “ ſocietas ñ valebit.lʒ ĩ alijs ↄtractibꝰ teneat appoſitũ pactũ · NHec obſtat ĩiſti · ſo. . adeo Otra:qæ ibi dicit poſſe ↄueniri vt qͥs ꝓte lucri ferat amno ñ tenea·qð opoetz de lucero mer cimoni ĩtelligi ł epe ñ capitali. Et ̊ ẽ qð di cit ſupiꝰ.neqʒ em̃ lucꝝ intelligi niſi oĩ dam no deducto · Ldeo ſic ſcripſit gof.in ſũ.ti. de vſur̃ · Vis dare pecuniã alicui mercatoei ſin pPeccato· pone pecuniã et ipſe opam ꝓ ſe n Pecuniã tantã b minoe⸗ꝓlurimũ em̃ qð deeſt pecunie opa ſupplet. omunicet picula dãna et lucra⸗ffie.l.vj.G. j⸗et l.ſi ñ fuerit et ſe·hec Hoſt. 4] Iſto ꝙ tradat aliqs alicui ꝙci tate tã⸗ tã pecunie ad opandũ fideliter et diligenter cũ ea ĩ tali arte b ad mercandũ in tali merca⸗ tiõe vſq; ad annũ tali pacto.ſ.ꝙ ĩ fine anm ſ inde lucratus fuerit ſoetẽ et quartã ptem lu⸗ cri ipſi · a· dabit ·˖ ſi aũt dãnuz euenerit ipe. C. dam tres ptes.a.vo quartã ptẽ postabit nun qd dↄtractus talis licitꝰ erit. e ſeòʒ aliquos ꝙ ñ· imo erit vſurariꝰ hac rõe. qꝛ ſi otingat il Lã pecuniã b illã re ex ea emptã diuĩo iudicio E caſu foetuito pdi ipſe⸗C. debito⸗ tres ptes ſentiet dãni⸗ qe qdqò otingat res ptes ſoetis reddenè? ipſi a· creditoꝛi- Et 16 qdqᷣd. a.Oſeqt de luero ꝙ;tũ ẽ Pillis tribꝰ ptibus qᷓ ñ ſubia⸗ cet eiꝰ piculo e vſurariꝰ.qð aũt ꝑeipit quãtũ e de quarta pꝑte qᷓ ꝓtinet ad eiꝰ piculũ eſt lici cũ lucrũ Done ꝙ:a.tradat ipſi.C. boues du os eſtimatos ad.xx.li.ad labozandũ cũ eis fi deliter et diligeter vſq; ad annũ tłi pacto ſcʒ ꝙ ipſe · C. teneat ipſos boues fideliter ſerua re cuſtodire paſcere et tenere oĩo de expenſis ſuis: et in fine termini eoſde boues ł pdictaʒ eſtiatõez cũ q̃rta pte lucri ſi lucratꝰ iñn fuit·E eo tãto minꝰ ipſa eſt. atiõe ꝙᷓtũ fuerit q̃rta ꝑs Däani ſi dãnũ inde euenerit tenea' ipſi· a⸗dare et oſignare: nunq; d talis ↄtractꝰ erit licitus. ille caſus ẽ ſił is p̃cedeti vt patet ĩtuenti⸗ Ideo dicendũ vi idẽ hie et ꝛbi⸗Srit aũt licitꝰ alle caſus ſi adda' in pacto ſic. ſ⸗ ſi dãnũ ali qð ſine culpa ł negligetia ł dolo ipſiꝰ.C. vł eius nũcij hfamiliaris venerit. ad ip̃m⸗a. to⸗ cũ et totaliter nebꝛit⸗Dictũ tñ dãnũ ñ tene bit dictꝰ.a ſibi ↄputare mſi ipſe.C. p teſtes tres legales et bone opinionis qᷓ ñ ſint ei fa⸗ miliares b oſoetes potuerit oñdere. Sihr ſi in pacto caſus pᷣcedetis clauſula ↄſiłis ei ope⸗ tẽes appoſita fuerit licitꝰ erit. Debz aut Inczz itelligi iꝰ q deductis eſtimatõibus opeꝝn et laboꝝ ipſiꝰ debitoꝛis.et expeſis factis ð bo ms eiuſde in illa arteł mereatẽe ł in bobus et eoꝝ opationerepit ſupeſſe facta diligeti et fideli putasõe et eſtimatõe q Quid de eo tradit boues alteni ꝓ certis ſextarijs bladi vſqʒ ad annũ tali pacto.ſ qꝙ ſi moeiant b de⸗ terioeent' ↄductoe ſubeat medietateẽ dãm.ſi aũut meliozanc habeat medietatẽ lucri EX ita Urcet alteri locare boues ad certũ terminũ certo pcioſicẽ equos dũmõ ibi ſerue eqᷣtas in ris naturalis⸗qð fit qũ ñ apparet euideter eꝰ ſit ↄditio melioæ ł deterioz:ſ-locatoꝛis ł du ctoeis. In pacto aũt ꝓpoſito vi⸗ notabilr dte⸗ rioe dditio dductoeis: q vix aut nunqꝙᷓ Hor̃e p̃t tm̃ ↄmoõ de boũ mel ioꝛatõne ꝙᷓtũ dãnificari pᷣt de moete · ſi tũ locatoꝛ ꝓpter B tale pactuzʒ apponat qe timet ne ↄductoꝛ boues Suet fir⸗ miter ꝓpones ꝙ ſi boues pirẽet ſine culꝑa eiꝰ ł nũcij ſui nullã recõpgſatõz peterzʒ · ñ pecca ret· niſi foæte pter malũ exẽplũ eiꝰ itentõʒ ig noꝛeantiuũ. Yeꝝn é tñ ꝙ ↄductoꝛ p̃t in ſe recipe Piculũ rei ↄducte ꝙᷓtũ ẽ ̊ natura dtractꝰ.ñ 1I caſu ꝓpoſito ñ è ſolũ locatõ et ↄductio·ſj ec ſocietas ĩ boũ meliozatõe et deterioꝛatõe · Done ꝙ· a. tradat ipſi.C. vnã vaccã ꝓ v· lib·. eſtimatã.tali pacto ꝙ ipſeC. tenea eã et oez eiꝰ futun fetũ et fructum fidełr et diligẽter cuſtodire ſzuare paſcere ac tenere aο de ſuis expẽſis: et ipᷣaʒ b alique eiꝰ fetũ ł fructũ ñ vẽ dere b alienare ſine ipſiꝰ.a.licentia ſpẽali.ex fructibꝰ vo et feabꝰ eiꝰ pᷣoeibꝰ tiñ ipſiada⸗ re e t oſignare·donec ſibi de dicto pcio ſit ĩte Sre ſauſ factũ:q facto totiꝰ eiꝰ luc qð ab eĩ hic inde fuerit habitũ ſi ·a.dare dimidiũ.et ſibi tenere reliquũ· ſi tñ vacca aut aliqᷓs eius fructꝰ b fetꝰ ipſiꝰ.C.b nũtij eiꝰ ł familiaris culpa aut dolo b mala cuſtodia pierit.aut p⸗ ditꝰ aut vaſtacꝰ fuerit·reſtituet ipe · C. ite gre pciũ pᷣdictũ cũ oĩ dãno et ĩtereſſe ſuo ipᷣi.a.ſi aũt B iudicio diuĩo ł caſu foztuitu euenerit. ad ipᷣm.a·dãnu oĩodũ ꝑtinebitnũqᷣd tab cõ⸗ tractꝰ licitꝰ erit· Et vi ꝙ ſic q ipᷣe.a:ĩ ſe dmi iudicij et cãꝰ foetuiti piculũ ſulcipit.et iõ nõ dz videri Zue ſi peiꝰ ſoꝛtẽ recipiat ꝙᷓ aliqᷣd in De pcipiat-Sʒ Strariũ e- qe euideter alterius ditio· ſ. ipiꝰ. C.ẽ terioæqe foete euemre po cerit ꝙ poſtqꝙ; ipſe.a.ſoetẽ recepit vacca cũ oĩ fetu et fructu ſuo pibit.et ſic de oĩbꝰ ſuis ex⸗ peſis et l aboeibꝰ cca vaccã hĩtis nilbeil hebit qð impium eſſe vi. Et iõ dicendũ ꝙ ñ é licitꝰ Otractꝰ.Mota tñ ꝙ ſi ad hũᷣc calũ ador ꝙ; Pa ſtoz mox vt de cura aĩaliũ ſe ĩitromiſerit heat omnẽe fructũ de lacte venientẽ quouſqʒ dñs oniũ ſoꝛtẽ de lana ſubleuabi ñ vn qre ſit illi citu Eſto ꝙ ipſe:a.tradat ipſi.C. xx: oues e⸗ ſtimatas adx- lib. tali pacto ꝙ ipſe a medie tate ſoꝛtis Puentuũ reddat.ſ.v.lib. qᷓdqᷣd po ſtea de ouibꝰ atingat:nũqᷣd h̊ licebit· RHeſpõ Det roð.ꝙ GB pidẽ e ac ſi:a:creditoe dediſſ ip ſi· E· mutuo.v. lib- ex qbus ẽptis.x⸗ou ibs ſo⸗ cietatẽ ad iuicẽ Otraxiſſent et oĩa cõia hrent- In G; caſu ſi:a⸗/ipᷣm⸗C.rõe mutui Guet vſura eſ ſet qſto ꝙ aliquis emat duas vaccas et eas cradat alicui agricole tali pacto ſcʒ ꝙ ip̃e il⸗ las paſcat et cn eis teream colat.ita tñ ꝙ ipᷣe eptoꝛ de fructibꝰ peimis eaꝝ recipiat medie tatẽ p̃cij quo recepto medietas eaꝝ erit agri cole et alia medietas ẽptoeis. et eſiter onii dẽt fructꝰ. ᷓ acto iter eos fiat pacta ꝙ agco⸗ la dare dẽat annuati vnũ ſextariũ tritici ẽpto ri· eo ꝙ colit teraã cũ vaccis.et ſi vacce moæi antc᷑ cõicabũt eqᷓ dãna:nũqᷣd otractꝰ ille ẽ li citꝰ. /ꝙ ſic· et õ mag ibi otractꝰ locatiõis qꝙᷓ; ſocietatis:qe rlle locat vnã vaceã qᷓ ẽ fua ꝓ vno ſextario tntici ãnuatim et ꝓ paſtn vacce et ferꝰ eiꝰ.alias vo nihil recipit qe illa ñ ſüt ſua agcole Done ꝙ. a.tradat.xx.oues ip̃i C. vſq; ad duos annos tali pacto⸗ ꝙ ipſe. C. 18 — — — — — — — E teneæ eas et om̃s fetus eiꝰ et fructꝰ futuros diligenter cuſtodire et ſaluare paſce ac cura re oiodis ſuis expenſis. fructuũ vᷣo et fetuũ medietatẽ fideliter ip̃i.a.oſignare et dare et ĩ fine termini ipᷣas vaſde oues vł alias qᷓ eis ex eis tũc tpis extabũt ipᷣi.a.reſtitue et oſig⸗ re ſi tñ ip̃e oues aut aliq̃ eaꝝ aut ipᷣaꝝ fetuſ vb fructꝰ ipᷣiꝰ.C.vł eiꝰ nucij ſiue familiaris culpa vł dolo aut malauſtodia pierint·aut pditi vel deuaſtati fuerint ad ipᷣm. C. totum dãnũ ſpectabit. Si vo diuino mudicio vł caſu foetuito G enenerit ad ip̃m.a.ptinebit dũůmõ ipᷣe · C. ip̃i · a.· p pᷣſentatõzʒ cutis ouis moetne ł aliter fecerit plenã fide.·Muqd tał otractꝰ li citus erit · & credo ꝙ ſic.qe ſatis vide eque bona ditio vtriuſqʒ .¶ Quid ð eo qᷓ tradit.x oues alicui cuſtodiedas et paſcẽdas ſub pee cio certo· Rñdet roð .ꝙ tał otractꝰ ẽ licitꝰ ſi dñns ſibi piculũ diuĩ iudicij et fostuiti caſus oĩo retinet nec alter in duentõibꝰ alteꝝ gra net · ¶ hec nota qð notat roð.gnaliter ꝙ vbi Pbabiliter dubita' vriꝛ hins vel illiꝰ de terioe ſit Oditio ĩ fozma pacti adhibiti in ſua ſocietate ñ eſt pctm̃.vbi ãt alteriꝰ Oditio eſt deterioe ad arbitriũ boni viri·peccatũ eſt ex pte guantis ſi fiat B ſcieter. et tene ad reſtu⸗ tutõez . ¶ Nota etiã ꝙ ſi vnꝰ frat aliqd lu⸗ crat de pecuia cõi dzʒ lucꝝ alijs cõicare ff. de vſu et habi. ſi ita· I. fi ¶ Itẽ ſi det᷑ aliquid vni fratrũ ꝓpter negociatõez cõem cũ alijs: dz illõ diuide cũ eis. S vo de' ei ꝓpter aliqõ ſeruiciũ ſpẽale quo ſibi meriit aliqd dari nõ diuidet cũ eis inſti.:p q̃s pſonas nobis ac·. in· et · ꝓpterea.Ite ſi ſint.x.ſocij et om̃s pᷣter vnũ ↄcedãt mihi ſeruitutèẽ in fũdo cõi. nihil acquirit mihi.et tamen qui ↄceſſerũt reſilire non poſſunt.ff.de ſerui.ru.p̃di:.pꝑ fundũ·. Cauit᷑ vide ð ſexto ſcʒ quot et qᷓbꝰ moĩis ſocietas ſoluit. CQurca qõ ſcienõ ꝙ ſocie tas ſoluis peio mõ moæte heĩim naturali. niſi ſupſtites reintegret ſocietatẽ.ff.e.actõne· . moete et· l.pꝓlane ſi hi. Vł niſi ſit actũ ꝙ vno moꝛtuo inter ſupſtites duret.inſti. e· . ſoluit ſco cinili moete vł capitis diminutõe maxi ma vel mediatercio moete reꝝ ł naturali ve cũ eſſe deſierũt.vel ciuili vt cu oditõez muta uerũut qe ↄſecrate ſũt vel ꝓpublieate quãtũ ad vſu et ꝓetatẽ.ffie.veꝝ· G. vlt:et.l.actoõe · ¶. ꝓnblieatõne.:q̃rto volũtate vt cũ qͥs renũciat ſocietati·ſi em̃ renuciat tẽpeſtiue et if ra tps pacto opᷣhenſũ nõ aget ↄtra eũ ad intereſſe· ff · e · h ſi ſociꝰ. ꝗ. vlt: niſi aliter ſit dictũ ꝙ ec tepeſtiue renũeiari poſſit. Ooceſt eẽ qͥs intem peſtine renuciare ſi ditio appoſita nõ ſerua ſibi.vel etiã qe ſociꝰ ẽ ita dãnoſus vł iniurio ſus ſibi vt nõ expediat eũ pati.vel etiã qe nõ lcet frui vł vti illa gra cuiꝰ negociauo e ſ& ſpecta:vel eẽ q cã reipublice diu et inuitus e affnturꝰ.nec pᷣt ꝓ aliũ ſocietatẽ admiſtrare vel ſocio ydonęo ↄmittere.alias nõ eſſet ex⸗ cuſatus.ff.e:ſi ouenerit.et:l tẽ qꝛ.et.l.ſedò ſociꝰ.Si aũt q̃s renũciet ſocietati dolo malo iò e⸗vt aliq luc obnenis ip̃e ſolꝰ habeat puta heditatẽ dilatã ſibi cũ eſſet oim bonoꝝ w uus erat manumiſſione vel alienatõëe. „ yn ſocius ↄmodũ hereditatis illiꝰ ſocio cõicare tenec damnũ aũt ipe ſolꝰ ſentit. qʒ aũt è acꝗ ſitũ poſt renũciatõeʒ ñ te' alter ſociꝰorenucia ti cõicare · inſti . e · ¶. manet ãt · et · ff· e actoe· J·diximꝰ.h aũt renũciatio fit ꝑ ipᷣm ſociuʒ ñ P eiꝰ dñm.ff·e·ſi ſeruꝰ ſocij·et ſit ſocio pnte nõ abſente anteꝙᷓ ſciat eſſe ꝙ renũciãs acqui rit exqꝰ ñ ſciuerit abſens ſeruãt' pòicta.ff. e ſi et ſociꝰ.ꝗ.ſi abſenti. quĩito ſo cietas ſoluit cũ q̃s ex ſocijs cedit boĩs ſuis et ꝓpter eiꝰ de bita publica ñ pᷣuata ſubſtãtia ſua vedr.in B tñ caſu ſi ↄſentiãt ĩ ſocietatẽ vide incipe ſo⸗ cietas noua . inſti · e · ꝓSpenbt. ſexto ſi ſocietas ſit Otracta ĩ vna re cui impoſitꝰ e finis.inſti. e:ꝗ.·Itẽ ſi alicꝰ. ſeptio actõ e ꝓ ſo cio ꝓempꝑta vb mutata . pt ſi qd mihi debebas actõe ꝓ ſo cio aio nouãdi ab alio ſtipuler vel ↄtra aliũ lite ↄteſter vt liberer·tacite em̃ v᷑ renuciatũ ſocietati .ff.e⸗ ven · J. penb.et·.l.actõe .Et hu⸗ iuſmõi renũciatio p̃t fiert ꝑ iᷣm ſociũ tm vel p ꝓcuratoæe eiꝰ ſpeale vb ec gnale qꝗ liberax⸗ hẽeat admiſtratõeʒ· Flia ãt ſimꝑlex renũciatõ q̃ nõ exti guit actio ;a fiet ꝑ ꝓcuratoee ge nerale foete ſi ñ habʒ liberã admiſtratõzʒ mii dñs renũciare ꝓhibnerit cũ a ↄtrario renũcia ri n pᷣt ꝓcuratoꝛi ſocij vt renũciãſ libere niſ ip̃e ſociꝰ ratã heat renuciatõeʒ. ff.e· actõe. . renũciare· octauo ſoluit ſocietas ſocij q ſer⸗ ſi in eadẽe mutato ſtatu ꝓmanſerit alia inchoa . ff e ·ſi lluò.. penłt. Nr . JEquit vidè ð ſeptio ſcʒ ð actõe ꝓ ſocio Circa qð ſcienð ꝙ naſcit actio ꝓ ſocio demu fina ſocietate. vt. C. e.tãdiu. niſi ĩ ca ſu ſcʒ in ſocietate vectigaliũ eũ ñ ꝓferc ĩ me diũ qð puenit ad alteꝝ ve cũ neutri expede — a ſocietate diſcede/ffᷣ.e.actõe · ¶. nõnupꝓ. Et foete idę eſſet in pᷣuata ſocietate ſi nõ cõicetꝰ⸗ a ſocio qð cõicanð:etſi nõ expediat adhuc ſoc ietati eã diſſolui. Item ſcolaris ſociꝰ repa triare volès ſm guil.nõ pt aliũ ĩ ſua camera pone alijs ſocijs inuitis. mſi al ud ſit actũ ĩ trahẽdo. ff/e.actõe· J. ſoci eta. MNec p̃t pe⸗ tere ꝓptẽ ↄmuniũ reꝝ nec alij ſocio dare miſi finito vſu ad quẽ ſüt ẽpte · ff.e. ſʒ et ſociꝰ. vt ſi aſmꝰ fuerit emptꝰ ad poetãdũ ligna de ne moee lignis poetatis p̃t ſociꝰ ptẽ aſini petere Eõpetit ãt actio ꝓ ſocio ad facienð collatõzʒ ſz attendendð é an ↄtracta ſit ſocietas oĩm bo non exp̃ſſe · aut ſimpbr.an alicuiꝰ negocij. ff e.l · v.ſi em otrahat pᷣmo mõ tũc cõiomn acq⸗ rũ heditas et legatũ et q donatũ ẽ aut alia rõe acqſitũ · vnde ſtati oĩa bęna coepalia ſũt cõia · ſecꝰ è de ĩcoꝛpabilibꝰ.ĩ.iuribo et actsi bus. ff.e.cuip̃· ſic et oĩo expeſe debset eſſe cõ munes· q Itẽ qñ aliqᷓs ẽ dãnatꝰ ſolus iuſte ł imuſte ex cõi ſolui dʒ niſi qᷓs culpa ſua vt 4r Otumaciã ſit dãnatus·ob qð maleficiũ acqui rit nõ ↄfert ſi ſit ĩ medio ſic collatũ cõe erit lucrũ · In quo caſu ſi ex illo maleficio poſtea fuerit dãnatus totũ illò in qꝰᷣ dãnatus es de cõi ſolue poteſ ſi m ſeieti tuũ maleficiũ cõica ſti lucꝝ.· ſi ãt mihi i gnosãti dicaſti tolles 10 tm qð ĩcaſti · Et ̊ totũ ẽ ſeruanð cũ ſocietas Otracta in qua cõicatum eſt furtũ erat licita. ſi em peĩicipaliter ↄtraheret ĩi delictis nulla eſſet· ff.ꝑ·cũ duobꝰ.o.vlt.et.l.ſe · vo ſocie tas otraba' ſcòoꝰ.ſ.ſimpłr tũc acq̃rit cõioni ome illð·et ſolũ illõ qð ꝓuenit ex queſtu ſczʒ lucꝝ ꝓuenies ex veditõe emptõe et ↄductio ne et locatõe · q̃ſtꝰ em ĩtelligit᷑ qð ex opa cu iuſcũqʒ deſcẽdit . ff. e.choei.Si vo ↄtraha ſo cietas tercioꝰ ſczʒ in re vna ł płibꝰ ł aliqꝰ ne gocio om̃e ꝛð et ſolũ ið qð ex illis acq̃rit cõi candũ eᷣ. ff.e.cũ duobꝰ..cũ duo- unid ſi Ouetio facta fuerit ꝙ ſi iuſta heditas obuene rit ſit cõis · & B nõ vide eſſe dictũ niſi ð he⸗ ditate qᷓ ab iteſtato defert᷑.ñ ex teſtato· ff· e · l. vi.· G. ſʒ de illo.ODe hBeditate em̃ certi homĩs fieri nõ poſſet pactũ ·qe ꝓhibitũ ẽ paciſci de futura ſucceſſone.vt etiã het ſupᷣ ti ·de pac· veit bona fides vt aſſit· Itẽ in hãc actõeʒ veit bona fides ſiue aſſit· Ite culpa ſi ñ pᷣſtet dili⸗ gẽtiã illã quã in rebꝰ ſins hr̃e ſolet· vltra vo nõ te Imputet aũt ſibi qᷓ ſociũ paꝝ diligẽte aſſumit. inſti · e. . vlt· Nec relenat ſociꝰ a cul pa qæ pleriſqʒ alijs ſua diligetia lucꝝ ſocie⸗ tati Otulit.ff᷑. e.n ob eazʒputa lucrat᷑ in ſale et negligeter agit in vino.Sʒ cũ ĩ eadẽ nego ciatõe lucrat' ĩ vno et negligeter in alio tuc fit recõpenſatio:Itẽ veit ꝓcipienð oẽ es alie⸗ nũ q manęte ſocietate ẽ pure ↄtractũ .Si vo ſit ↄtractũ in die vel ſub ↄditõe caueri dz de indemnitate . et ſi vnꝰ ſocioꝝ ſoluedo nõ ſit damnũ h ad ceteros ſocios pꝓtinebit . ff.e.l. ome · et.l.ſi ſocij. Ite ſi ſint tres ſocij·et vnus eoꝝ ages ↄtra ſociũ dſequit ĩtegre ꝓpte ſuaʒ reliquꝰ ãt ages ↄtra eundẽ ñ poſſet ĩtegre cõ ſequi ꝓte ſuã:qe ille nõ hʒ vñ ſoluat eã · ꝓptes erut adequãde. ff.e.veꝛx · I. ſi cũ res.ſte neu tri ſocio recõpẽſanð ẽ damnũ om̃e qð ĩcureit ð cõi ſine ſua culpa gereèdo negocia ſocieta⸗ tis · ſiue ill caſu foetuito euenerit ſiue a la⸗ tronibꝰ illatũ fuerit·tã in rebꝰ ꝙᷓ; ĩ pecunijs ꝙ; eẽ in expeſis in medicos et medicias:ĩpen ſis ſiue ꝓ ſe ſiue ꝓ ſuis · ff· e. cũ duobꝰ. ¶. q dẽ Tte veniuᷣt erpẽſę in refectõe rei cõis impeſe vt ·l.cũ duobꝰ.dẽ.Ite etſi alias in rẽ cõezʒ impendã agam ꝓ ſocio vł cõi diuidũdo. ſz ſi ꝓpter ſocietate ꝓficiſces agã ꝓ ſocio ñ cõi di uidũdo qe in re cõem nõ parãdo·Itẽ agi ꝓ ſo cio pᷣt vł de cõi diuidũdo ↄtra ſociũ ſi fructꝰ ex re cõi ꝓcipiat.vł in eã damnũ dederit . vk p fallacia vł doli rẽ cõem amouerit vł eam Qio celandi ↄtrectauerit. Deo dãno ec agi p̃t acdlia et ꝓ furto furti actõe ad penã dupli b q̃deupli.ff.e· ꝓ ſocio· ſi totũ et·l. rei cõis. ſOciꝰ tñ ita demũ furti te' ſi cũ dolo malo eiꝰ Otrectaſſe re cõez aꝑte ꝓbeꝰ. Da ãt hec actio ſocio et HBedibꝰ eiꝰ otra ſociũ et hedes eiꝰ.et directa ex vtraq; pte qe vnꝰ nõ ẽ mas ſociꝰ ß alter et vterqz ad idẽ ſcz ad lucrand tẽdit. inſti · de pe · te. Liti· . ex qᷓbꝰ.Eſt ãt h actio fa moſa:. dãanatus em̃ ea fit infamis vt ihide. In Odẽnatõe tñ dz diſcretio adhi beri. vt ſcz ip̃e ſociꝰ nõ inſolidũ ſi mquãtũ p̃t face ddemne⸗ q tpe rei iudicãde ſpectat. niſi dolo ſuo vel pacto bñficiũ illð amiſerit· ¶ Dolũ accipe ſi ne ↄueniat ex eo qð fecit dolo ſiue ex eo qðᷣ fecit culpa.ec extedit G bñficiũ ad hBedes vel patre ł dñm ſocij. Defenſoe vo ſocij h̊ bñ⸗ ficio gaudet. Quiſqs etiã G̊ bñficiũ hʒ gaudzʒ nuda ꝓmiſſiõe de ho ꝙ að pñs ſoluere nõ pᷣt ff.e.veꝛ poſt · S. j· ij· et.iij · et · ꝓtpus tẽ hec actio e ppł aris ꝓpetua et bone fidei · Et hec de ↄtractu ſocietatis ad pᷣſens ſufficiãt gra⸗ tia beeuitatis· . De pignoꝛeibꝰ ti.xiij· Einde qe vſura ſepe ↄmittit eo ꝙ fru⸗ ctus pignoꝛis in ſoztẽ nõ ↄputancõ ſequeter oſideranð e de pignoeibꝰ. et peimo qd ẽ pignꝰ et vñ ðe · ſcᷣo quot et q ſũt drie pignoꝝ· tercio qᷓ rea pnñt pignoei obliga ri ·q̃rto qũo pignoeis obligato ↄtrabic. quiĩ to ad qᷓd datoe et ad q̃d receptoæ pignoꝛis te net. ſexto de venditõe pisnneis Circa pei mũ ſcienò ꝙ pignꝰ è res obligata ꝓ debito ad ſecuritate ereditosis hm gof. Vl e obliga tio rei licite ꝓ debito:ita ſm hoſt · ꝙ tuciꝰ ẽ pignoꝛi inſiſtere ꝙᷓ in ꝓſonã age: inſti · ð ob· qꝗ ex delic·naſ.. furti · Scõᷣm ãt Smaticos dr̃a iter pignꝰ pignoeis et pignuſ pigneris · vñ Sreciſmꝰ. Dignoea natoꝝ dicũt pignera re⸗ rũ-ſ nõ inueni hãc driazʒ in iure poni. Dicic at pignꝰ ꝗꝓpeie rei mobib q̃ſi res a pugno ſiue manu tradita. ff⸗de vᷣ· ſig · pł es · rei etiã ĩmo⸗ bilis traditõe pignoꝛis obligatõ ↄtrabit ac pignoꝛaticia actio naſcit. Vbi ãt res in cre⸗ ditoꝛe nõ trãſit ꝓpotheca ðde:ff.de pig· ac· ſi re.qᷓ;tũ tñ ad actõez ypothecariã nihil refert iter pignꝰ et ppothecã:voce em̃ tm̃ differũt ff.e.res vpothece· Et Sᷣe ypotheca ab ypos ꝗqðẽ ſub et theſis poſitio. inde ypotheca·id ẽ ſuppoſitio vł res ſuppoſita ſeʒ obligatõi· Irca ſcõm ſcienð ꝙ pignoꝛis dñie m le⸗ ges ſut tres ſ. pignꝰ ↄnetionale: qð ſic 8ðe a ↄuentõe.Dignꝰ ptoeiũ ſic dictũ a ptoee vt ſi fiat ꝗpter illInd qð pᷣtoeꝛ iubet fieri:puta vt caueat de dãno infecto vł alio ſiłi. Et pi⸗ gnꝰ iudiciale ſic dictũ a iudice · vt cuz iudex mitti iubet in poſſeſſonẽ· vł ſniaz diffinitiuã mãdat executõi · Et ðᷣe qñq; pignꝰ indiciale ptoænm et pᷣtoz iũ iudiciale.qe vtrũq; oſtituit a iudice . C. de pᷣto ·. et ho · p. l. ij . rca terciũ ſcienò ꝙ pignoei pñt obliga ri qcuqʒ; pñt vẽd.qᷓ aũt nõ pnñt vendi nõ pñt pi gnoer obligari · ff.qᷓ res pig· obli.poſ. T.j. G. vlt. Quedaz tñ pignoꝛei nõ pñt dari que pnt vendialiena em̃ poſſumꝰ vendere. ff · de Otrahe·emp.et ven.re alienã.nõ aũt niſi nt̃a pñt pignoei obligari .C.· q̃ res pig·obli.poſ. qui filios. Qð aũt dictũ eſt re alienã poſſe vẽ di eſt veꝝ de ĩmobilibꝰ qe ſi res mobilis ali ena vendat furtũ ↄmittitet iðo nec emptio mec veditio ↄtrabit'. ff.de otrahbẽ· ẽp. et veo. ſi emptoz. Batõ ãt ſzm gof·qᷓre aliena pñt vẽ di nõ aũt pignoei obligari eᷣ: qe in venditõe agit vt res tradat et venditos de enictione obliget. vt. ff.de ac· emp · et ven · empto · ſed de pignoee agit᷑ vt ius in re ðſtituat· vñ cõ⸗ uentio pignoeis credò tori parit actione in rez ff · e · titu · pignoꝛis· Vnde cereditoe qͥ accepit ☛ – —— — — — nes. de quo het p ſalie pñnt eſſe aliqꝰ mõ licite quãtũ adð laycos 5 =ð alienã rẽ in pignoee ñ hʒ in ea ius pignoeis pꝓpotece.q creditoe qð nõ hʒ nõ potuit dare Aͤ obligari pñt res pñtes et future vt fru tus pẽdentes ptus ancillaꝝ · fetus pecoꝝ et ea qᷓ naſcunt᷑ · ſtẽ res coꝛpales et mcoe pa les·vt cautões et noĩa debicoꝝ te ſeruitu⸗ tes pſonales vt vſufructꝰ.et ſeruntutes pᷣdia les ruſtice · ꝓbant G̊ oĩa ꝓ iura · ff· e · Ite qui obligauit ĩſtrumta ſuoꝝ agroꝝ ð ip̃is agriſ R;N videt. C. qᷓ reæpig· obli. poſ · l· ij 43 6pñ̃t ãt obligari iura p̃dioꝝ vebanoꝝ ff.e.ſi is· S. vlt· Ratõ diuerſitatis hmõi ẽ Gm gof.ne ex varietate vſus et vtentiuz edificia deſtruand et ĩutilia fiãt · Dici tñ poſſet ꝙ cõ⸗ moditas ſeruitutũ p̃dio vebanoꝝ obliga⸗ ri pᷣt· ſiẽ H̊ ↄtigit in ruſtico.vt ſcz liceat ire et agere creditoꝛi.ff. e.l.ſed et a iure · m Sof · MNec hoĩes liberi pñt ꝓ debitis eẽ ſi res de FPeri detineri · ex · e· c. ij · qd è veꝝ ſi boĩs ce dãt . Rlias ĩ carce detrudẽt'. C. qᷓ bo.ce. poſ· l.j.vt ðᷣe ibidẽ ĩ glo· Tenet tñ in caſu obliga tio liberi hoĩs·. vt in redẽpto ab hoſtibꝰ q ꝑ qnqueniũ iubet ſeruire ñ poſſit pᷣciũ ſoluere C.de in. poſtlimi . l. vlt · Et ꝗpter famẽ pᷣt pr filiũ obligare q ec pᷣt vẽdere eũ · C· de pa · qᷓ fi.diſt.l.ij. Moteſt etiã liber hõ ↄoſentiẽs ĩ ob ſtagio poni:ex· de iurein· ex reſcripto⸗Nõ cñ vt ius oſtituat in re ſ̊ vt qð ↄueit fiat. Yel ñ pt hõ liber ꝓ pecuĩa obligari. ſ ꝓ pacto pa cis meũde vel ↄſiki. ex⸗de arbi. expoſita m gof.in ſũ · et ſm bñn · ex · e . c. ij · et ſlup · c· expo⸗ ſita · et · c. ex reſcripto· pñt etiã obligari pignoei eccie: in auten de alie. emph· . qm. Mec res eccie niſi ꝓ certis cauſis· vt.xij.q·ij am · ſiẽ nec pñt alienari·ſicẽ dicet' pleniꝰ in fra li.vj.ti ·xxxvij. Nec ec eccleſiaſtici reddi tus vb ſtipẽdia ſzjm inno· et bn. ex · ð fideiuſ. ſup.c.pꝓuenit.pnũt obligari ſpeali ouentõe. ſh̊ a indice ꝓ debito canoiĩici et cã iudicati pnñt obligari· Itẽ pignoeatões qᷓs vulgꝰ vocat repſalias ꝓhiben' in vtroq; iure ſcz ciuili et canonico obhgari Et qᷓcũq; eas ↄtra pſonas ecciaſticas b eaꝝ bona ocedit et oceſſas exte dit ꝙᷓtũcũqz gnaliter pᷣtextu cuiuſiis ↄſuetu disnſiſi renocauerit B ifra meſem ſcʒ a tpe cõ ceſſionis ł exteſionis ſi ſit pſona ſingularis e excõicatus·ſi ſit vnmerſitas ſubiacet ecciĩ aſti co interdicto.li.vj.de iniur.et ſi pignoꝛatio lents ifra li.vij:ti·iij. caũ· xlix · ¶ Sʒ nuqd p̃dicte pignoeatões ſiue rep vide ꝙ nõ qe vt dᷣe m.c.etſi pignoeatões· ci uili Oſtitutõe ſũt ꝓhibite tanꝓ gues legibꝰ et eqtati naturali ↄtrarie⸗et ſjm leges q̃cũqʒ; aliũ pignoꝛat q̃deuplũ reſtituit et ab actõne ꝓ qua h facit cadit. vt in autẽ ne fiat pig. qᷓ autẽe·poni. C.ne vxoz ꝓ ma.l.vlt. et ĩcip? ſ- oĩio ¶ ↄtra.xxiij:qnj.dñs nr. vbi de iuſt bella dici ſolet qᷓ vlciſcut ĩmrias.ſic gens et ciuitas peteda eſt. i: impeteda. q vł indicare neglexerit qð a ſuis impeobe factũ ᷣ.vł red⸗ dere qð ꝑ iiurias ablatũ e⸗Gndet ab B io. an ſup:c:etli pignoeatões. ꝙ doc. dicüt ꝙ B. c. dñs nr/ẽ coerectu x illõ.c. eth pignoeatões. qũñ nõ vult facere iuſliciã dñs vel ciuitas de⸗ bito mõ requiſita· ita tñ ꝙ etiã tũc ad ꝓſonaſ eccleſiaſticas nullatenꝰ exteèdat. Ilrca qrtũ ſcienð ꝙ pignus ↄtrahit qnqʒ; gnaliter. vt cũ qs obligat oĩa bona ſua in ꝗb caſu intelligũt obligata habita et ha⸗ beda et etiã ſeruꝰs. ff.q̃ res ꝓig ob ·poſ.l.vl. In hac tñ obligatõe gnali nõ ↄtinent᷑ ea que veriſib e eſt queꝙ nolle obligare· vt ſupellex veſtis. mancipia valde neceſſaria:. ff.e· c bli⸗ gatõe.·Qnqʒ ſpẽaliter vt ager·liber· equꝰ. et ſiłia.Ite ↄtrahiᷣ pignꝰ qnqʒ; expᷣſſe· qnqʒ taci te.Tacite em̃ obligata ſùt bona miſtri eccbie ꝓ admiſtratõe reꝝn eiꝰ ip̃i eccie:ar.xiij . q: ij. illð. Gt bona viri vxoei ꝓ dote . Et ſibr eiꝰ bo na q̃ dotẽ ꝓmiſit obligan.C. de rei vxo.ac. l.vna.et ex.e. ex dis. Bt bona ↄtrahbent᷑ cum fiſco ipi fiſco.t bona tutoeis pupillo.Et bo na curatoeis mĩoei. t bõa ↄductoeis ĩuecta et illata ꝓ penſione. patet hec oĩa ꝑ iura. ff. e. Scienò aũt m hoſt. ꝓ bona ↄductoe i8 mnuecta et illata ĩ ruſtico pᷣdio dñno ſciete miſi ad cꝑs inferant dno tacite obligant ꝓ pen ſione In vebano aũt nõ diſtingu vty dñs ſciat vł neſciat.C.de caĩs pꝑig·ta.ob.l.q;uis ſz et bona pris tacite obligant filijs ꝓ rebꝰ adueticijs et pᷣcijs earunde Itez bona miis ſcðo nubẽtis ſũt fns pemi mi tacite obli⸗ ata vt eis reſtituant que a peimo vmo fuit lucrata. Item tacite obligant' bona defuncti legatis et fideicõmiſſis· rca quĩtũ ſcienò ꝙ datoe pignoeis tene tur ſolue debitũ etiã ſi pignus perit ſine cł pa creditoeis · niſi ſit actũ ꝙ amiſſio pigno ris liberet debitoꝛẽ · C. de pig · ac · q foeꝛtuiter Itẽ ſiqs dz ꝓbare amiſſione pignoeis ñ optet q;? ꝓbet ꝙ ſine dolo ſine culpa amiſerit·qe eo ipᷣo ꝙ; dolus ñ ꝓbat pᷣſumr ꝙ ſine dolo ami ſerit· vt in.l.ſi creditoe:tẽ impẽeſas ĩ pigno⸗ re bona fide factas a creditoee dzʒ redde niſi fuerint immoderate· ff·de pig:act· ſi ſeruos. Itẽe rẽ impignoeatã vni nõ dz impigno ꝛari alteri: alias ſtellionatus crimie poterit accu fari · C· de cri. ſtel . l.j.niſi ſistalið res q ſuffi ciat vtriqʒ te ſi debitoe ſcieter rẽ alienã ſime dñi volutate obligauerit vł obligataʒ ſurei⸗ puerit crimĩs ſtellionatus reꝰ erit. C. de cri. ſtel.l. ij. Wignoeis ãt receptoe ſcʒ creditoe nõᷓ ðe ꝗꝓpeie pignꝰ poſſidere.Ff.q̃ ſa. da.co.l. ſci endu . Et nullo tpe pᷣt illò pᷣſcribere.C.ð vſui pignoei · Et debito ſibi ſoluto integre pignꝰ tenet reddere. Ideo dixi integre qe ꝓ pte tñ̃ ſoluto debito pignꝰ tin remanet obligatũ.C de adul. pig⸗ dia · ¶ Itẽ te xeddere pignus non alij obligatũ nec deterioeatũ.ff.e. cre&: toe.St ſi peri erit b deterioꝛatũ fuerit te deb⸗ toei ſatiſ facere pignoeaticia actõe. ho e vex ſi culpa eiꝰ b dolo h euenerit.ñ ãt in cãu fo⸗ tuito ſine culpa eiꝰ. C. S pig· ac.· l. ij. iij. jiij et · v. It ſi cred itoe illò ĩipignoeauerit non tnᷣ rip̃m in ꝑlꝰ obligare potuit ꝙᷓ ſibi fuerat obl gatũ · ex. ð iurepa.ꝙ aũt ĩ fi. et ex. e.cũ Otra. i glo·v. Tenet eẽ ipᷣm redde debitoei qnñecuq; venerit n ſit diſtractũ· C.ð diſt.pig. ſi pignꝰ Ite licʒ pignꝰ poſſit ꝓpignoꝛari: ſostẽe tñ exte⸗ nuãt fructꝰ pc epti. Et mo qᷣcũqʒ ſit poſſeſſo⸗ pignoꝛis mei te illò reſtituere mih licz obli gauerit ið alij·dũmõ p ſatiſ faciaʒ creditoei t ꝓ quaſcũqʒ manꝰ poſſeſſio trãſierit ide ius erit · ex · e · illo.HG̊ hoſt.&t ſtati cũ fructꝰ ade⸗ quat ſoti dño ſuo dz reddi.tene em̃ poſſeſ⸗ ſoe ĩ ſoetẽ ↄputare ñ tm̃ fructꝰ quos ipᷣe pce⸗ pit h ettã oes quos anterioees a tpe pᷣm cõ⸗ tractꝰ pceperũt.niſi ip̃ᷣemet debitoe obliga⸗ uerit pignꝰ ſcðo debitoꝛi ·c Tenet aũᷣt debi⸗ toæ ĩ ſoetẽ Oputare vſũ pignoꝛis ſiue fructuzʒ deductis expenſis. ex de vſur̃. c. j. et. ij · Et ex⸗ pẽſe iſte ñ debet eſſe ſupflue.ar.ffᷣ.de rei vẽ. m füdo. Et ille tm expeſe ſut deducẽede. qᷓ in ipᷣa re et ꝓ fructibꝰ colligẽdis ſũt neceſſario facte· C. de pig.in fi.p̃t & retinẽ rem donec deduxerit expeſas.hG̊ bn.ex ð vſu · c. j. 8ʒz ſi debitoe eũ expẽſas deducèe nõ ꝑmittit q; d fa⸗ ciet creditoe · & ſzjm ray·pete pᷣt actõe pſoã⸗ li coꝛã iudice.C.de pig·qꝙ;uis ꝓſonalis. Do⸗ teſt eẽ pignꝰ ſibi obligatù alij pignoeare.C. ſi pignꝰ pi · da · ſit. l. j. Sʒ ſi creditoe re red⸗ dit peiꝰ ꝙᷓ expeſas deduxerit poſt qᷣd faceret M m bn. ex. e. c. j. petat p oditõez indebiti ff.de impe·.in res dota.factis.l.qd dicit᷑.G. ſi dos · vel ꝑ ↄtrariã pignoæaticiã·ff. de pig. ac:ſi neceſſitas· Equit vidè de ſexto ſcz ð vẽditõe pigno ris· Circa qð diſti guenð eſt ſic ſcʒ ꝙ aut debitoe ↄuemnt cũ creditoꝛe ꝙ vedere poſſet aut ꝙ nõ vederetaut ð ho nulla mẽtio fuit. In pᷣmo caſu dz creditoe peĩo debitozi denũ⸗ ciare et poſtea poterit ſzm foemã ↄuentã ven dere alias nõ. In ſcðo caſu dʒ ſibi peiꝰ ter de nũciare vt ſoluat et ĩter vnam denũciatõez et aliã dzʒ triduũ eſſe ſiẽ in citatõe accuſati ab ſentis · ff · de pub.iudi.inter accuſatoꝛẽ· et de pigac· ſi ouenerit iu glo lodie tñ accuſati ſũt citãdi ꝓ ĩteruallũ xxx.dieꝝ · ſi ñ ſolue⸗ rit vẽdere poterit· Si vo ante trinã denũcia⸗ tõez vẽdiderit furti te. In tercio caſu ſeł de⸗ nũciare ſufficit et poſtea elapſo bienio vẽdi poterit · ꝓlan B.ff.de pig.ac.ſi ↄuenerit de diſcrahedo. Et ſi vendito pignoee bona fide creditoz mĩꝰ accepit foete pᷣt ad reſiduũ age ſi vo plꝰ te debitoꝛi reſtitue.C. de iure dot. l.vlt. Si vo nullꝰ velit emere et creditoe ve⸗ lit iure dñij pignꝰ poſſide.tũc pꝰ bienniũ ad eat creditoꝛ iudicẽ q̃ dz ſtatuere debitoꝛi tꝑſ certũ ĩtra qð dʒ pignꝰ redimere· Et ſi debitoꝛ ñ inuenit tuc iudex certũ tꝑs taxabit ĩtra qðᷣ pignꝰ redimere poſſit·qð ſi tpe ſtatuto inuen tus ñ fuerit ł totã pecuniã ñn ſoluerit · tũc cre ditoe iudicẽ adeat et petat ꝙ ſibi ius dñij il⸗ liꝰ rei adiudiczʒ: et poſtꝙ; B factũ fuerit ſi de bitoe ĩfra bieniũ offerat creditoei q̃ ia eſt fa ctus dñs cũ vſuris et dãnis q̃s ſuo lacr̃o cre⸗ ditos declarabit recuꝑat pignꝰ ſuũ poſt biẽ nin aut recupare ñ p̃t· ff. e·ſi ↄuenerit · et. C S iur. do. ĩpe. l. vlt. c Quid ſiqͥs equũ ſibi im Pignoꝛatu ad ſua negocia eqtat vł alias lo⸗ cat · tab eſt vſurariꝰ ſi ille cinꝰ è equꝰ ſol⸗ uit cibaria eiꝰ. Idẽ ẽ de veſte et ſikibꝰ quibꝰ creditoe vti ad ſuã vtilitatẽ cũ dãno alteriꝰ qnimno tab furti te. ff.de fur· ſi pignoze.Bi tũ creditoꝛ ip̃ᷣm paſcet et eũ ſine piculo et gua⸗ mie ipiꝰ ſcʒ equi eqᷣtaret vſura ñ eſſet· qꝛ ꝓxi⸗ mũ nõ Suaret ſ̊ potiꝰ eqnũ paſcedo iuuaret· vñ in hmõi caſibꝰ ↄſiderand ẽ vtꝝ ſit eqlis vtil itas hicinde mutuo circũſeripto et ſi ſic ñ eſt ibi vſura· dẽ eſt de eo ꝗᷓ pignoꝛat alicui domũ ſuã inutile ſibi qe nõ vult eã locare al⸗ teri et mutuãs ea vutit' et ꝓꝑ eũ a ruina p̃ſerua de B ſup̃ ti · de vſur.ar.iij.in ſolutõe ar. ſcðe queſtionis · ¶ . h nota ꝙ; qnqʒ aliqᷓ coloꝛe qſito fraudẽ faciũt iuri canoico qð vſuras ꝓ hibet et eaꝝ repetitõi fauet· dũ ſcʒ trãſeunt de ↄtractu pignoeis ad otractã emptõis.qʒ quide omitt ex foema dtractꝰ.et ex ↄpatõe pᷣcij ad rẽ emptaʒ. et ex qualitate creditoeis. ex . e · illo. et de emp. et ven. adò nraz · / MHota inſuꝑ ꝙ ſi fiat pactũ inter creditoee et debi⸗ toee · ꝓ miſi debitoe ſoluat ad terminũ.pignꝰ ſit creditoeis nõ valet oĩno pactã tale. qæ eſt Otra bonos moees. et ideo e a lege ꝓhibitu. Ssʒ ſi fiat pactũ ꝙ ſi pecunia nõ fuerit ſol uta creditoe poſſideat iure emptõ: s re pignoꝛati ciã iuſto p̃cio eſtimandã tenet pactũ.qe ẽ que dã venditio oditõnabk . Et dici pactũ pcedẽs pactũ legis omiſſoeie ſiue pactuz omiſſoeiũ. qð quide repꝛobaᷣ in pignoeibꝰ. Et ſi fiat n obſtat qn pignꝰ reddi debeat · ſi tñ iuramen⸗ tũ interuenerit ſuꝑ pacto tenet illò ſernare. ex · de iureiu:cũ Otigat.in glo. Mõ repeobatc aũt pactũ tale ſcʒ ↄmiſſoen in vẽditõibus. ſi em̃ ſic dicat' vedo tibi fundũ tali pacto. ꝙ ſi infra menſem nõ ſolueris fũdus ſit memptuſ licita è vẽditioff.de lege ↄmiſſoeia.l.ij.hec pauca de pignoeibꝰ ad pñs ſufficiãt·pła em̃ de ip̃is in iure ciuili tradunt qᷓ ſiq̃s ꝓſequi vellet lõgu reqreret tractatũ. — 3be locato et ↄducto ti · xiiij. ſtea ↄſideranð e de ↄtractu locatõiſ et ↄductõis · q̃ etiã valde ſiłis ẽ ↄtra⸗ ctui emptõis et veditõꝛs · vt. Ff. e. l. j. Et peimo dicenð ẽ q; d ſit locatio et Oductio. et q́s dicat locatoe et qs ↄductoe. ſcdo q̃li⸗ ter Otrahat'. tercio qᷓbꝰ p̃dia locari non pnt. q̃rto qᷓ locari pñt· quĩto quo tpe peſio dʒ ſol⸗ ui · ſexto in qbꝰ caſibꝰ p̃t expellere dñs inq⸗ linũ·ſeptio de qbuſdã dubitatõibꝰ circa iſtũ Otractũ · octauo q̃ actões naſcunt ex locato et eto. d Circa peimũ ſcienð ꝙ locatio ẽ pſone vel rei ad vſũ facta oceſſio:mercede in pecunia numerata ↄueta. Flias ſi de alia re danda vel faciẽda duenerit.nõ erit locatõ ſ-y Otractus innojĩatꝰ et aget' p̃ſcriptis verbis. vt. ff. depoſi.l.j Cocatoe ðe q̃ re ſua pmittit aliũ vti mercede ſibi oueta.vt cum ego loco tibi domũ meã ad habitanð dicoe locatoe et tu oductoꝛ. ex · e · c. j. Fliqñ vo locatio ðe fir⸗ ma.vt ex ·ę.nr̃a:qð intelligit gof. dictuzʒ ſjm vulgare alicuiꝰ ꝓuĩcie. Fliqn etiam locatio ponit ꝓ emptõe et ecõuerſo.vt.ffᷣ.ð ac· em. et ven veteres (Jne ſcm ſcieò ꝙ locatõ et ↄductõ ↄtra C hr qbnſcũqʒ mõis otrahi eptio et vediꝰ net⸗ Nis ſeß eni a⸗ dee p nt toe ns. lot n eſt tu. ata l jne eg re. ba ſt tuſ ec ESt iõ illa q̃ ſupᷣdicta ſũt in ti . ð̊ emp· et ven· ð Oſenſu.rebꝰ et p̃cio:hic mtelligas repetita. Locatio fieri pᷣt imꝑpetuũ et ad tempus.· Stſi moꝛiat oductoe infra tꝑs locatõis ſucceòdit heres in iure ↄductõis:.ſecus eè in vſufruétu qm eſt pſonalis et extingnit cũ pſona · vt · C eſi vNiam. L VIrca terciu ſcienð ꝙ mil itibꝰ p̃ᷣdia loca⸗ ri ñ pñt ne omiſſo vſu armoꝝ ſe ↄferant ad opus rurale.C.e milues. et.l· curial es et l. vlt.nec monachis.ex ne cle.ł mo:c.j. mſi cã nccãttatis faciãt· vt cũ p̃ᷣdia nõ hñt ſuffi⸗ cientia.ex de deci ·dilecti · Si tñ locaui militi tanqᷓ; pagano ignoꝛãter poſſuʒ ab eo exigere mercedẽé· ff· e. ſi ignozans. K q̃rtũ ſciendũ ꝙ locari ꝓñt oĩa q pnt C vendi · et qᷓ nõ poſſut vẽdi nõ pijjᷣt locari· Seruitutes pſonales nõ pñt locari a Heieta rio·ſʒ ſi locent ab vſufructuario tuc ꝓ moetę ipᷣiꝰ vſufructuarij extinguit locatio· C· ð iur do. ſi ſociꝰ.h̊ hoſt. Dicunt aũt ſeruitutes ꝓ⸗ ſonales vſus et vſufructꝰ qe cũ ꝓpſona moeiũ tur et finiunt. Reales aũt dicunt' ſermitutes pᷣdioꝝ ruſticoꝝ · vt iter actus et via: Ifrca.v.ſcienò ꝙ ↄductoe dʒ ſolue loca⸗ tozi mercede et penſionẽ hm gor · eo cpe quo inter ſe ↄnenerũt.ꝙ ſi nõ appareat ſernã da eſt ↄſuetudo regioms ·q ſi appareat qe fᷣo⸗ te inuenit varia qd; miꝰ eſt ſeruabit.ſ. vt in fine ãni exi gat. ex de re· iur. ſp in ſtipulatõi⸗ bus · vñ qui ſoluere ꝓmittit ĩ certu die vl an⸗ nũ vb in certis nũdinis ſp tranſactis nũd mis vel ãano vb die ſoluere dz · ff. ð v.obli:eũ qui caledis. Bi vo ſinguł ãnis ꝓmittat aliq̃d da⸗ re debz in pnꝰd anm ſoluere ff. qn dies lega. cedat.nec ſemel in ꝑpnꝰ.h inno:et accur:ibiõᷣ in. L. j. Vnuerſus. Innua ſi debes tũc inſpici⸗ es caput ãni.nno ſi debes ĩ fine teneberis anni. licet aũt debito tpe dñs poſſit exi ge tñ ſi mꝗl inꝰ ſpõte ñ ſatiſ faciat ſibi ·impune po⸗ terit eũ expellere. vn ſi locatoꝛ ꝓmiſit penazʒ ſi vi ductoee expellet. intelligit B ↄditõ.ſ. ſi dductoe ſolueret pẽeſione· .e.q̃ res. QANkc ſextũ ſcienð ꝙ dñs pᷣt inqlinũ expel Alere in ꝗqᷓtuoe caſibꝰ. Deimꝰ e ſi domꝰ lo cata ſit eiꝰ habitatõi necaria. qð ĩtelligo cũ tpe locatõis aliã domũ habuit qꝗᷓ caſu periſt. ſi em̃ tũc aliã nõ habuit illã etiã ad habitan⸗ dũ recuperare nõ poterit.G̊ em a pncipio ꝓ⸗ undere debuit. Fff. e:ſiqͥs domũ.Scòds ẽ cũ do⸗ mus eget refectõe qe minat ruinã quã nõ m nabat tpe locatõis alias ſecus e in caſu pee miſſo· et in his duobꝰ caſibꝰ m oes fiet re⸗ miſſio peſionis ꝓ rata tpis vł ꝓuidebit dñs inqlino de domo eqᷓ ydonea ad habitand . ff e· cũ in pł es.Terciꝰ e ſi ductoꝛ in domo p⸗ uerſe ouerſec᷑.et ĩ G caſu etiã fiet ſim aliquoſ remiſio Peſionis P rata tpis · Scom vo ali 2 nõ fiet · i dño domꝰ dabit actio legis aqlie ptra ↄducto⸗s: B gof.Hoſti.vo dicit ꝙ ſi cõ⸗ ductoe meretrices publicas tenet expelli ee nichil remittis. ſzʒ ſi alias puerſe ↄuerſet᷑ ſcʒ arboꝛes incidẽdo k pdin ſuo tpe nõ coledo ł poꝛcos in ſolario locãdo facieda eſt remiſſio Et agat dñs ↄtra colonũ de dãno ſibi dato. ff.e.q̃ res.G̊ hoſti ·ex · e · gpt⸗ ſterilitate.· Quar tus ẽ cũ inqlinꝰ ãnonaʒ ꝓ bienniũ nõ ſoluit · ſczʒ cũ q̊s ↄduxit domũ ad aliqð longũ tꝑs vt ad ſex vl ad dece ãnos · Niſi cito poſt bieniũ ſoluerit · ex · e. ꝓpter ſterilitate· ſecus ãt eſt in re data vbi ſzm leges ſtatuit᷑ trienniñ ĩter p⸗ uatos.C.de iure emph.l.ij.ſ̊ m re eccb· bie⸗ niũ.ex.e.potuit·. fiſcus vo nõ ſoluentẽè ſtatim expellẽ pᷣt. ff.de pub·et vec· vectigalia. hec Hoſti · De qᷓtuoe pᷣdictis caſibus habet.ex·e· ꝗꝓpter ſterilitate in tex·et glło:. nõ pᷣt tñ fiſcus recupare agros publicos ꝗᷓ ꝓpetuo ut loca⸗ ti niſi autoeitas peincipis accedat vt ibide. B hoſti. et bn. ex · de dila · litere· Eauit videre de ˖ vi . ſcz de qbnſhdã dubi tatõibꝰ circa ↄtractu locatõnis et ↄdu⸗ ctõis ſcʒ vti merces ł penſio ſit mmueda vł etiã totabr remittẽda vel augenda in aliquo caſu · H ipᷣe locãs aut locat cospa aut agroſ aut res:aut opas.ſi coepa ſic nocet locatoei caſus Ffoetuitus ſcʒ vt nõ heat mercede niſi ꝓ rata.vñ ꝗpter ſteril itatẽ remittit᷑ peſio.Si vo locet res· aut ſtat ꝓ locatoꝛe quo mĩꝰ re ↄdu cta vtac aut ꝓꝑ ↄductoæet᷑· ſi per locatoee aut ſtat ꝓ eũ pure et ſic tenet ad intereſſe.vł per caſũ in pſona eiꝰ ↄtingentẽè et ſic peſio remit ſe⸗Rur ꝓ ðductoeè et ſic tota penſio ſoluit ſiue ſtet p eũ pure ſiue ꝓ caſuʒ p eũ ↄtingentè Bi aũᷣ᷑t locet q̃s opas aut ſtat ꝓ l ocatoee quo minꝰ oꝑas ſuas pᷣſtet aut ꝓꝑ ↄductoꝛe. ſi ꝓ lo catoꝛt.aut ſtat ꝓ eũ pure et ſic tenet᷑ ad ĩiter⸗ eſſe · vel ꝓ caſũ foztuitũ in eiꝰ pſona ↄtingen⸗ te et ſic tenet penſionẽ remittere vl reddere ꝓ rata tpis quo nõ p̃ſtitit eas· Si aut ꝓ ↄdu⸗ ctoꝛẽ ſic locatos mercedẽ totiꝰ tpis ↄſequit ſine ſtet ꝓꝑ ↄductoꝛẽ pure ſiue ꝑ caſũ foetuitũ p eũ ↄtingenteff· loca:ex ↄducto. in tex. et glo· Circa ſterilitatẽ vo et vbertate rei ↄdu cte ſie diſtingue ſczꝭ ꝙ; ↄductoe ꝗpter ſterilita tẽ ·aut afficit dãno paruo et tũc nihil remit⸗ titᷣeaut magno et ho vel caſu foetuito vł cul pa coloni vel vicio rei · Si pᷣmo mõ penſio re⸗ mitti debz ꝓ rata ſcz in toto vl is pte ita ꝙ ſi mhil recipit nichil ſoluat. Niſi ſterilitas per vbertate ãni ꝓximi pᷣcedetis vł ſequetis poſ ſit ↄpe nſari.tuc em integra penſio illiꝰ anni quã remiſerat poterit exigi niſi aliud in loca tõe ſit actũ · C· e· licet · et ex · e. ꝓpter ſterilita⸗ te. vñ vbertas anni interpolati nõ ꝓdeſſe ſed nocere videt. Si vo hoc otingat ex vicio rei Oducte h pᷣt eſſe vł ſine culpa vł cũ culpa co loni.ſi ſine enlpa vt q terea non pᷣt ſuſtinere magnã ſiccitate vł ꝓluuiã et colonꝰ nõ p̃t oc cureere qn ſuffocet.tũc idẽ ẽᷣ qð in pᷣcedenti caſu·ſi vo cũ culpa co loni vt qę⸗ herbas peſti feras nõ extirpauit vł ſibia. nõ remittit pen ſio·ff.ei·ex cõducto..j.Dicit? aut è ſterilitas ſizm aliquos cũ nõ percipit᷑ etiã ſemen vt j.. pᷣdicto · Cof · vero et io. intelligũt ſter litateʒ et vbertateʒ ſim vulgi opinione. vt cũ dicũt hoĩes cõir bonum tempꝰ eſt vel malũ.ff. de fũdo inſtruc · l· delatõe · C. licet· Biłr de vhber tate dicendum elt ꝙ ſi ↄtingat caſu foetuito augẽéda ẽ peſio⸗ ſi vero diligétia coloni no é augẽda . ff.e⸗ex ↄducto · S. j· HB bñ. ex · e · Pter ſterilitatẽ MHec autẽ q̃ dicta ſunt intelligant de colono qui dat annuatim certã quãtitatezʒ pecuni vel etiam certos cosbes nõ autez de partiario qui damnum et lucruʒ patitur cum dñg. ff. e · ſi mercęs· ꝗ apparet. Mota etiaʒ ꝙ ſiẽ remittic peſio ꝓpter caſũ foꝛtuitũ ſic ec᷑ ꝗꝓpter neceſſariã refectõez edis · ff.e·l· e des· vñ ſzm hoſtĩ ſũma/ſi Oductoe fũdi aliqd ne ceſſario vł vtiliter expẽdit augẽdo b edificã⸗ do b inſtruèdo aget ↄtra locatoæẽ vt illðò reci piat licʒ nõ ↄuenerit.et ꝓ doli exceptõz ſũp⸗ tus retinere poterit.Quid ſiq̊s locauit ſal⸗ tũ paſcuuʒz in q creſcit herba peſtifera ita ꝙ inde pecoea fiũt moebida uł deterioeata · Hh tab aut locat ſcieter et tũc tene ad intereſſe. aut ignoꝛãter et tũc nõ petet pẽſione· ff.e· ſʒ addes. J. j Bcienð ãt ꝙ ius ciuile ſiẽ ĩ eme⸗ do vel vedendo ↄcedit ꝙ płis e miceis eme et qdð mioeis pbis vedere et ita ſe inuicẽ deci pere citra dimidiũ iuſti pᷣcij· ita eẽ in locãdo et oducẽdo.ff.e. Ite p̃cio.ſecꝰ aũt eſt ſjm ius diuinũ et ius naturale:videc᷑ etiã ſzʒm io.x.q ij· S. licʒ ius ſentire B illicitũ ee· licz lex B vi deat' ocede.¶ Quid ſiq̃s locet rẽ ſuã tali pa⸗ cto ꝙ ſi qlitercũq; ꝓpdat recupet eiꝰ valoeeʒ H dicũt aliq ꝙ e ibi vſura qę res exti ata lo⸗ co pecunie ĩtercedit. vñ nõ e ibi vere locatio q locatoe re ſuo piculo tradit ꝓ q̃ mercedeʒ ſibi ouentã recipit.h̊ vo ↄductoe rẽ ſuo pieu lo accipit et inſuꝑ mercedẽ additvt ſi michi equũ loces vſqʒ ad certũ terminũ qͥ valet.x. libeas et ego ubi teneoe in x· lib. ſñi perierit equꝰ quocũqʒ mõ· puta ſi ec perierit moꝛbo vel fulmine . ſi em ↄductoeis culpa vł negli Setia periret ñ eſt dubiũ qn eiꝰ valoꝛẽ reſti⸗ tuere deberet ¶Quid ſi locaui alicui boueſ meos cuſtodiedos data ſibi certa mercede et tpe noctis eos in paſcuis dimiſit in qbꝰ alia aialia dimitti ſolebãt· veit aũt fur vł lupꝰ er eos abſtulit ł occidit. nũqd cuſtos ille mibi tenet. videt ꝙ ſic qe mercedẽ ꝓ cuſtodia re⸗ cepit· ergq, de ꝓpiculo ↄuenit.ff.loca.q̃ mer⸗ cedẽ · debuit enreos cuſtodire et ñ ſine cuſto dia dimitte. ff. omo.ſi nec certo.J. cuſtodiã. Et certe ĩ culpa eet ſi cuſtodẽ miꝰ bonũ reli⸗ quiſſet· ff.ð pᷣſcrip.v.apð labionẽ. q;to mag ſi nullũ reliqt· Diligetiꝰ em eos cuſtodiſſem niſi ĩ eo ↄfiſus fuiſſeznõ igit debeo ſub eiuſ ſpe deceptꝰ eſſe · Eõuerſo vide' qe ibi et alij ſic eos dimitte ſolet.gꝰ ſi ſic fecit ſatis ẽ · C. de pig·ac·pignꝰ.diliges em̃ fuit ſiẽ alij. ſe⸗ curus igit dʒ eſſe·ff. de otrahẽ.em.qð ſepe. Jꝗ. ſi res · Ereda ꝙ excuſat a mala opinione. opmatꝰ e qð alij opinãt. g inoces a ma la eiꝰ cuſtodia qᷓ cuſtodit ſiẽ alij vicini euſto diũt· ar. C. de teſta.l.j.Et maxie quo ad G̊ va let ſi dñs boũ in ilł paſeuis boues ſuos aliũ de ſme cuſtodia dimittebat· ar. ff. de pig· ob ligatõe. Heetea qñ qͥs legat nůmos num illi debent q in ↄſuetudĩe hnc. gꝰ q cuſtodire P miſit ð cuſtodia ꝓmiſiſſe vi qͥ m regione illa fieri Oſueuit/ar:Ffide re.iur:ſpꝑ H̊ vi *Eſte ꝙ facultates eccie q̃ dare dñt ãnuati penſio nẽ ſint augm̃tate· nũqd dz peſio angeri Pindzʒ bñ · ex · de pac · cũ clerici · ꝓ nõ ſi diligetia ſit dãnoſa · C· de allu · l. vlt: ſi ãt aliũde ſint au 3 mentate pᷣt et dzʒ penſio augeri ·qe iuſta cauſa ſubeſt augedi: ar:de cenſi · to.de G etia het e · ti · c· ꝓHibemus·in glo.ꝗ Quid ſiqs locet vas vicioſũ · tene ad intereſſe ſiue fecerit B ſcieter ſiue ignoꝛãter· ſecꝰ ẽ de vaſe vicio⸗ ſo omodato vbi tm ad itereſſe te vt in. J. Pdi⸗ cto· Quid ſiquis locet ecciaʒ ſuã ad aliqdᷣ tys ſub cenſu ãnuo et ĩfra tpus illò moeiat'. nũqᷓd ſucceſſoe otractui ſtare te. H ſi pecu⸗ ma iã ſoluta ↄuerſa fuit in vtilitate ecciĩe te⸗ ratũ hr̃e.ſi nõ.nõ tenec niſi foete impetratuʒ eſſet a peicipe ꝗꝓpter ſtudiũ vł aliã cãm. C. de hig qᷓ veeta· ĩpe.l.j. H̊ hoſt.ex ne p̃lavi.ſu. c·ij ¶Eſta ꝙ aliqs ↄueiat cũ eccia aliqua ꝙq; molend mũ eiꝰ ſcz eccie ꝓpetuo ſibi et ſue fa⸗ miie molat ↄſtituta ſibi cca penſione.poſtea decedes reliquat filios płes quoꝝ qlibet tã tã familiã hʒ qnãtã habebat pr. nunqo eccia tenebit oĩibꝰ mol cũ ſint oss de fam:lia de Ffuncti · obſeruandum eſt qð actum eſt qo ſi nõ appareat eccia nõ tenebi vltra ilõ qðᷣ dekfucto teneba. vñ tm̃ molet oĩbꝰ heredibꝰ ꝙtũ molebat defũcto.qe ñ ẽ veriſib e ꝙ eccia ſe obligaret in ĩfinitũ · ff.de picu. et cõ. ſiqs vna·HB; bar · in qſtiombꝰ ¶ Quid ſiquis locet hoereũ ꝓpones nolle ĩ piculo ſuo recipe au⸗ rũ argentũ et hmõi St poſtea ſciẽter patiaꝰ B inferen · obligatꝰ erit ac ſi ꝓpoſitũ remiſiſ ſet. Ff. e.cũ ĩ pł es.ꝗ.locatoꝛ.q Quid ſiqs lo cet fundũ ad mediuz alicui colono et ip̃e co⸗ lonꝰ ſominet ĩm et lecatoe euʒ vẽdat. nũqd emptoe poterit colonũ expellere et omẽes fru ctus colligere. & ꝙ nõ ſz colonꝰ medietatẽ bhabebit. Ii vo emptoe oes fructꝰ ꝑcepit co⸗ lonꝰ aget ↄtra vẽditoꝛc· ff.ð le.j. mil ĩ fi. ðᷣ colono tñ fiſci ẽ ſpeale p̃ml egiũ fiſci q̊ guil 9 Quid ſiqs locet fundũ aliem ad mediuũ nłk⸗ la facta mentõe de arboeibꝰ.nũquid colonꝰ⸗ aliquã ptem habebit fructuũ. ꝙ nõ iſz lo⸗ catoz habebit eos oes. ff. de vſufructa.⸗ St ſi colonꝰ arboꝛes deſtruat tene'. ſi aũt aliq̃s eiꝰ odio excidat eiꝰ culpe imputatur.ff.e. ſi. merces·. S.· cłpe · Quid ſi ſcptoe alicui oꝑaſ ſuas locet et poſtea ꝑ menſem ſtet ꝙ ñ ſeribat qꝛ ille nõ dat ſibi ad ſeribenð.e ſi tab inte⸗ rim opas ſuas nõ locet pᷣt pete mintereſſe illiꝰ mẽſis·ff.e.qui opas.ſi aũt locet nõ petet.ff. e · Had eos · hec Srule Quid ſiquis locauit opas ſuas duobꝰ. ſatiſ faciat pᷣmo.ff.e. ĩ. operis· Quid ſiquis ↄduxit vaſa trãſpoetaàda et illa frãgant᷑ nũquid tenet. H& ꝙ vel fran gZunt' culpa ſua vel eo n quoꝝ vtitur opa et ſie tene. vł adhibuit tantã diligetiã quã pa⸗ erfamſlias diliges adhiberet et ſic ñ tenee Fe.ſi merces Ite ſiquis aecepit ad polienð veſtimẽta mea et mures roſerunt ea de culpa te. Et ſiłr ſi vitulos ad paſcenò ł gemmã ad ſculpendũ ł ineludenð te . niſi vicio materie frãgat tũc em̃ ñ te.niſi ꝑ pactũ ſpeale. Biłhr auniga ſiquis dũ cureũ mmiũ extededo alios ire nõ pmittit ip̃ᷣm eureũ euertit et ſernũ ł bo us occiderit te ex locato:ðbuit em tꝑare eur rũ et volũtatẽ ſuã · vt G̊ etiãẽ ꝓbant᷑ · C·e.¶· · Quid ſi vnꝰ m gr̃ ↄduxit ſcolas et aliꝰ po⸗ ſtea ſcolas illis ita inqᷓs ꝙ voces eoꝝn ad inuicẽ ↄfũdant'. H pmꝰ expellet vltimũ.C de ſtu.li.ve.rome·l.vnica.li.xj· t hec ca tra ctari p̃t in ferijs meſſis · G̊ holt· ex · ð iudi · ſi g ficauerñt· O Fen lite pendete ↄductoe deat ſoluere pẽſionẽ· Pẽ ꝙ ſic· ej.q:nij· volumus S otra ar. C. de agri et cen· litibꝰ. vbi ðe ꝙ lite pendẽte colonꝰ denegat dno penſione ; HE qñ eſt otẽtio ĩter dñm et colonũ vt q co lonꝰ negat ei dare penſionẽ quã petit· dices eũ nõ eſſe dñm q̃ ſibi rẽ ab inicio dedit · tunc penſio ſequeſtrat·qe dñs ẽ ſuſp ectꝰ niſi colo nus ſoluiſſet lõgo tpe penſionẽ · Si vo ſit ote tio inter dñm et alma. tunc nõ fit ſequeſtratio penſionis· qꝛ lite pendete nichil eſt innouã⸗ dum. ex de oſti · ců tu.· gquit videre de octauo · ſ.qᷓ actões nal⸗ cant ex locato et ↄducto Circa qð ſcien du ꝓꝙ ex H ↄtractu naſcũt᷑ due ſcʒ actio ex lo cato q̃ dat' Iocatoeꝛi:et in hac venit pᷣmo mer ces ſoluẽda de qᷓ ↄuenit · veniũt et alia de ꝗ; bus actũ ẽ ſupea in ↄtractu. vt · C· e · lege · Et actio ex ↄducto qᷓ dat ↄductoei vt ꝛbidez · et q̃dez ſi ↄductoe fuerit bone fidei hʒ actõem Otra locatoꝛẽ alienantẽ. xij · q· i· vulterane · ſi auũt male fidei tũc nõ hʒ·xxvj· di· F. te · v. vni uerſitas. niſi de euictõe ꝓſpexerit ſibi · C· de euic. ſi fundũ.¶ Fd ho nota ꝙ locatio facta nõ ꝓbat dnium nec poſſeſſione· ex · ð fi· iſtru · inter dilectos. St B iᷣo qe euã ↄductoe loca re p̃t reʒ ↄductã ſi nihil aliud ouemt · ff · e · q̃ inſulã.Et B intelligit ſjm glo.de eq̃ ydoneo et ad enndẽ vſum · Itẽ ↄductoe nõ pᷣt liugare cũ locatoꝛe de ꝓPBetate rei locate puta domꝰ niſi peiꝰ poſſeſſionẽ reſtituat locatoei · C· e · ſi qͥs ↄductõis Inſuꝑ nota ꝙ; dñs hz ius ꝓpo thece in re locata. ſi em locet᷑ pdiũ ruſticum oĩa muecta et illata tacite obligant' dño. ſi eo ſciente ſint intromiſſa.ſi aũt pdiũ vebanuz . gee etiã dño ignoꝛãti· G̊ intelligũt qdã etiã uᷣ ſep tẽ ptes perierũt· Flij vo h intelli⸗ gũt ſi medietas r̃mãſerit qd ẽ equiꝰ ſm hoſt · ar. Ff.de vſufruc·pe · l. et ptis:etiã dño igno⸗ rãti.C. e.certi· Dicit aũt pdiũ ruſticũ qð eſt uſne oĩ edificio pᷣter domũculã ꝓ fructuũ re⸗ poſitõe. Yebanu vo dðe vbi ẽ edificiũ ad habi tandũ. Et etiã p̃t eſſe in villa ſicut in ciuitate etiã p̃t eſſe p̃diu ruſticũ ſcʒ ad vſus ruſticanoſ vt ad cuſtodienð oues et boues .ff · ð · ſig · De emphiteoſi ti · xv · Einde ↄſideranð ẽ de ↄtractu q̃ dicit emphiteoſis q̊ͥ qdem ẽ medm inter cõ⸗ tractũ locatõis et venditõis vt in ſe⸗ qustibꝰ patebit· Eſt ãt nomẽ grecũ et ĩde em phiteoticus ca:cũ. Inde ↄtractꝰ emphiteoti cus.· ↄceſſio emphiteotica inſtrumetũ emphi trceoticũ. Et inde ðe emphiteoticanꝰ aet ſumi tur ꝓ illo cui ↄcedi jn emphiteoſim · Et mde etiã ꝓ eodẽ G̊ et hee emphiteota · Et inde eẽ ho perbũ emphiteotico· cas:care⸗i. m emphi teoſim ocedere . ¶ Videnð ẽ igi qd ſit emphoi teoſis · ſcdᷣo ĩ qbꝰ oſiſtit· tercio qliter ↄtrahĩ q̃rto quid dñs ibi ocedat retineat recipiat et qñ p̃ᷣt emphiteotã expellere· quito vtv ephi⸗ teota ſuas meliozatões et ſua emphiteomata poſſit deſtruere · ſexto in qbꝰ ↄueit cũ vendi⸗ tõe et locatõe et in qbꝰ differt ab eis · ¶Cir ca pemũ ſcienð ꝙ ↄtractꝰ emphiteoſis ẽ cõ⸗ tractꝰ melioeatõis ꝓpeiã habens naturã ſins pactõibꝰ fulciendã licet vẽditõi et locatõni mulcũ ſil ez Iſte em ↄtractꝰ fuit muetus Pci⸗ ue vt ↄcederet ad tꝑs res ſterił alicui qᷓ di igeter eã excolèdo melioearet et fertle red deret fructꝰ ſibi interi applicãdo Emphiteo ſis em grece melioꝛatio ðe latie· vñ olm em phiteoticabãt ti ſterilia· nũc eẽ ẽphiteoticã tur ec fertilia. C.ð̊ ſacroſan· ec· aut · ꝓppetua.· vñ alioꝰ pᷣ̃t dici ẽphiteoſis poſſeſſio rei ĩmobi lis ad certũ tꝑs alteri facta ↄceſſio ·dño ge tate retẽta: ſub oditõe peſionis ãnne et reno uatõis finito ↄceſſiõis tꝑe faciẽde Et ille cõ tractꝰ ſzm diuerſay tereaꝝ diuũſas dↄſuetudi nes diuerſis noibꝰ noĩat· ſ.ẽphit eoſis. pca⸗ ria.libellꝰ.ↄceſſꝰ.fictũ.et pł ibꝰ alijs · et ful ci diuerſis pactõibꝰ ſzm diuerſas ↄtrahetiũ volũtates · et Im hũc modü p̃t dici ẽphiteo⸗ ſis ab em.qð e fides et theſis qð e poſitio qᷓ in fide i. in ↄtractu bone fidei poſitio. Irca ſcm ſcienð ꝙ oſiſtit ↄtractꝰ iſte tã tůũ in rebꝰ imobilibꝰ. vt in autẽ · de alie · emphi· otractu ſczʒ. · habita· Irca terciũ ſcienòð ꝙ dtrabi otractꝰ iſte ſcriptura ĩterueiente ñ aliter vt· C.ð ep. jure. l. j· St p̃t vtrahi imppetuũ · i. ſine tpiſ p⸗ finitõe ł ad certũ tꝑs lł vſq; ad certã pſonazʒ et gnatõz ſezʒ ſcðᷣaz l terciã · eſt vt res ſit pe nes ẽphiteotã · et ſcᷣm et terciũ ſucceſſoꝛe. pt etiã ↄtrabi ſic· vt cũ ad q̃rtaz ꝓpſonã puenerit reuocatio fiat · Cõtrabit ec ſic vt tpe ↄceſſio nis aliqd ꝓ dceſſione dño det. Ite nouꝰ em⸗ phiteota pᷣt in poſſeſſſonem induci ꝑ dñm nõ pꝓ aliũ.C· de em. cõ · l. vlt · in fine. — — Aſola poſſeſſio naturab·òñs ãeĩ ſe retinet dñiũ et Petatẽe et hʒ ciuilè poſſeſſone.et hĩc ẽ ꝙ ẽphiteota dzʒ dare dño ãnuatim peſioneʒ vt inſti · de loca · S. adeo · dz aute ſolui ſp tota Ouẽta pẽſio niſi res pereat ex toto.C.ð emp . iure.l.j. Scienð ãt ſzm Hoſt. ĩ ſũ .· ꝙ in H̊ dtra⸗ ctu veĩt culpa leuis cũ vtriuſq; gra celebee (Ai⸗ q̃rtũ ſcienò ꝙ ĩ Ootractn iſto dcedit⸗ licz ali qᷓ ↄtrariuz dixerint.inſti.ꝗ· mo.re.ob. ¶. fi· Et licʒ de dãne dato ab alio nõ teneat tenet tñ de cuſtodia f:e ·ſ ð dãno et. l. qui mercedẽ ꝓ cuſtodia recipit· Tenectc᷑ etiã de le miſſim a culpa.et idẽ ſzm io · t azo. et ſzm by. et innocẽ et er · de re. iur · ſup · c. quãuis. Si di cat amiſſaz ouẽ ei ꝓbatio incũbit ꝙ dolꝰ ac⸗ creuit cũ alijs· qᷓ dolũ alligat dolũ ꝓbare d ff. de ꝓPba quotiẽs St idẽ dicit boſti. iboe; glo. S caſus foztuitꝰ nõ venit in Gqᷓ ↄtractu niſi per ſpeciale pactum vt dicit hoſti. etiam 1in ſum. ſtem licet domino ſua autoeitate ex⸗ pellere ephiteotã et eꝰ ſucceſſoæe ſi ꝑ trieniũ ceſſauerit ſolue pẽſionẽ· Sʒ eccia et ſiłr fiſcuſ p̃t expellere eũ ſi ceſſauerit ꝓ bienniũ niſi ee⸗ leriter ꝓoſt bieniũ ſatiſ fecerit. ec obſtat ſi oñns ei n denüciet ꝙ ſoluat.qe ſtatuta dies ꝓ dño ĩterpellat·ex .ð lo.et Oduc. potuit. Et iꝰ modidũ tps qð dat ſibi poſt bienniũ nõ ẽ in iure taxatũ ſʒ ẽ arbitrio iudicis rel ictũ ex. de offi · dele: cauſis. Si etiã emphiteota ſolue re ꝓmiſit penã ſi nõ ſoluerit penſionẽ.et dñs penã petierit nichilomiꝰ eũ expelle poterit. ar· ff· de trãſac.qui fidẽ.meliꝰ tñ facit ſi euz autoꝛitate iudicis expellit.Si tũ emphiteota alij poſſeſſonẽ tradidit vł ab alio expelli nõ deiciat dñs poſſeſſoes aucte a. e? de loca. et ↄduc· potuit.in glo.lte ſi emphiteota ceſ⸗ ſanit ꝓ bieniũ et tato ampliꝰ ꝙ; nõ poſſit pur Sare moeãſi dñs poſtea penſionẽ recepit eũ expellere non poterit qe iuri ſuo renũciauit. Bibr ſi pᷣlatus de oſenſu capki recipiat peſio⸗ nem nõ p̃t eũ expelleè ſ ſi ſolꝰ p̃latꝰ q faciat nõ obeſt eccleſie qñ eũ poſſit expelle niſi po⸗ ſtea capłm oſenſiſſet. Item vnꝰ ſolus p̃ſ biter ſiue rectoe in eccia vł capella ſi recipiat pen ſionem credit bñ . idẽ ſez ꝙ ãmodo nõ poterit emphiteotã expelle.ſi tñ aliqs penſionẽ cuzʒ Steſtatõe dices ſaluo iure meo recepit talis expellere poterit.qe etiã ſi eũ expelle vellee nichilomĩꝰ penſionẽ petẽ poſſet. x:q·ij.h̊ ius Poerectũ Iteè ſi płes ſint coheredes et om̃es penſionẽ ſoluãt pᷣter vnũ nõ p̃indicat' ſolue tibꝰ dũmõ ſoluãt totã peſione et poſtea agẽt Otra nõ ſolnentẽ.h̊ oĩa er de lo.et oduc. po⸗ tuit in glo· Ite ſi emphiteota rẽ eccte ↄductã vb in emphiteoſim acceptã deteriozauerit vłk p bienni penſion nõ ſoluerit errelli pt. ira tñ ꝙ ſoluat tociꝰ tpis peſionẽ et reſarti at rei leſione.nõ repetiturꝰ ſiqᷣd impẽdit in melio⸗ ratõez · x.q.ij. G. Bᷓ jus. Ite ſi ẽphiteota Pbz p Ouos qximos ãnos ĩ eccleſiaſticis vel ꝓ tres in ſecularibꝰ peſionẽ ſoluiſſe.liceʒ antea P· x·. ãnos nõ ſoluerit expelli ñ poterit.C. de ap. l. penb. in fi· G̊ hoſt. Itẽ ſiq̃s ſtãs in fũdo per xxx· an.pẽſionẽ ſoluat.fũdũ ſibi ↄceſſũ i em⸗ pPhiteoſim ſufficienter ꝓbat.C. de fun. rtB totũ · B pe de ſamp. Cuid ſi emphiteota f dũ que ab eccĩò habuit ẽptoei bone fidei vẽ⸗ didit · et tñ ꝓꝑ.xl.an.penſionẽ ecciĩe ſoluit. nũ q̃d emptoe p̃ᷣſeriptõe tutus erit ſi fundũ eccia repersrit. Ha ñ qꝛ ecciĩa in culpa ñ fuit cũ veditõeʒ ignoeauerit· Et optõez habebit cõ⸗ tra quẽ p̃mo agẽ velit.C.ſi tu.et cu.interue. l.vlt. hec bart. in queſtionibꝰ. S Irca·v.ſcienð ꝙ hmõi ↄtractuſ natura ẽ ꝙ emphiteota meliozatões ſuas vẽdẽe pt ita tñ ꝙ pꝛĩo req̃rere dz ab eccĩa an velit jus ſuũ emere. et de ei dicere eᷓtũ p̃t ab al ijs hre et ſi eccia dixerit ꝙ nõ vult eme pᷣt alijs ius — — ſuũ vẽdere. ſi ant eccia nihil dixerit expectae dz ecciaʒ h duos meſes.· qbꝰ elapſis vendere pPoterit alijs.dũmõ nõ vẽdat illis qᷓͥ emere ꝓ hibent᷑. vt ſerui eccie et capitanei et ges ma ioꝛes pſone qᷓ defacili nõ pñt cõneniri. puta nimis paupes nimis potẽtes. vñ eceĩa poſſit pindicin pati. vt e?. de loca.et ↄduc.c. vlt. in tex · et glo · Et ſi ẽphiteota aliter fecerit iuſ ſuũ pdit · ltẽ ẽphiteota p̃t ſine oſenſu dñi ſui emphiteoſim donare et eẽ pignoei obligaẽ ſi eñ n ſatiſ fecerit ð cautõe ſolui pignꝰ ut ibið Irca ſextũ ſcienð ꝙ ↄtractꝰ iſte ↄueit eũ emptõne.:qꝛ vtrobiqʒ qñ dotrahit᷑ aliqᷣd dat. cũ locatõe vo duenit qe vtrobiqz dñiuz retinet et ãnuatim aliqd pcipit. Differt aũt a vẽditõe qe trãſfer ibi dominiũ B̊ nõ. t ita vt dicit bn·magis accedit ad naturã locatio nis ꝓpter qð bn · æ potuit.qð ẽ de emphiteoſi magis ponit in ttulo de locato qe oueiĩt uz eo.E' locatõe vo differt qe ibi pẽſio in certis caſibꝰ minuit᷑ et auget'. ̊ nec auget' nec mi nuit niſi res oĩode diſi traha? In locatõe etiã ductoe regulariter nõ hʒ in re nomẽ.nõ ven dit nec vedicat rẽ·ſz emphiteota pᷣt rẽ vẽde⸗ re et hʒʒ vcile rei venditõez. vt. kf. de pig· ac. tutoæ· G. vlt. Differt vᷣo ab vtraqʒ ſił ſ cz vedi⸗ tõe et locatõe qꝛ otraqʒ haꝛʒ ẽ de rebꝰ immo bilibꝰ et mobilibꝰ et ſe mouẽtibꝰ. eęt in neu⸗ tra ſeriptura requirit. ſʒ ille ↄtractꝰ ẽ tm̃ de immobilibꝰ.nece fieri p̃t ſine ſeriptura. G bñ. ex · de loca · c. vlt ſtrẽ in emptõe pᷣciũ et in lo⸗ catõe merces reqͥrunc in pecunia. ſz m h̊ con tractu penſio p̃t eſſe in pecumia et qual ibz re alia vt patz ex ſupᷣdictis.Deedicta aũt omma emphiteoſi ↄuenienter adaptan' ſiue celebee tur ab eccleſia ſiue a ſeculari ꝓſona.vñ ſi ali qua pacta de volũtate ptiũ nõ appareãt · taci te intelligunt facta ea que ſupᷣdicta ſunt de tractu hmõi.nã tacite mtelligum eſſe facta Si qua etiã alia pacta inter ptes fuerint ous cta ommmode ſũüt ſeruãda. C. e · l · j. ¶¶ Sʒ p̃ter p̃ dicta requirunt' aliq̃ ſpecialia in emphiteoſ eceł ie ſcʒ ꝙ fiat ex ca vtili et neceſſaria et qp interueniat ↄſenſus ep̃i et etiã capłi.ſʒ de ho dicet pleniꝰ infra li.vj.ti.de alie.re.ec. 3 De ↄmodato ti:xvj. ſtea ↄſideranð ẽ de modato. et pei mo quide qᷓd eſt ↄmodatũ et vñ dici. ſcðo in quibꝰ rebꝰ oſi iſtit · tercio inter quos iſte Otractꝰ pᷣt celebeari.q̃rto in quibꝰ Omodatoe et ↄmodatariꝰ ad inuiceʒz tenent. quito q;d muris de eo ꝗ Omodat vala vb etiaz põdera vicioſa ſexto qͥ actões naſcunt' ex h Sraetn: Circa peimũ ſcienð ꝙ ↄmodatum eſt alicniꝰ rei ad alique vſũ ſpecialẽ gratuita facta oceſſio· Ideo dicit oceſſio nõ trãſlatio qe Oↄmodãs rei dñiuz et poſſeſſionẽ retinet et ſolůũ vſũ deedit · vt · ff.e.rei modate deo dðe Stuita qe ſi interueĩat pecunia erit locatio ſi res alia erit ↄtractꝰ innoĩatus.vt inſti·man. J. vlt · Ideo vᷣo addit᷑ ad aliquẽ ſpẽ alẽ vſum qe vſus ad quẽ fit debz expᷣmi.vt Omodo tibi equũ vt eũ ducas ad bellũ vł ad oillã.omo⸗ do tibi libeum vt exemples aliũ vł coꝛrigas tuũ · vñ dicit omodatũ ꝗᷓſi vtẽtis ↄmodo da⸗ ⁊ũ·vñ renocari nõ pᷣt niſi expleto vſu ad quẽ factũ. Et ĩ q̊ differt a p̃cario qð fit ſine p̃fi nitõe vſus certi:vñ p̃t qñcũq; reuocari.vt.ff e:in ↄmodato·J.ſiẽ. G oĩa bn.ex.e:c. vmico. Irca ſcᷣm ſcieð ꝙ ↄmodatũ oſiſtit ĩ rebꝰ 2. mobilibꝰ et ſe mouentibꝰ et ĩmobilibꝰ. itẽ ĩ coepalibꝰ vt ĩ ſzuitute hĩtãdi vt. ff.e l. j 4 . nͤ ſui Naeſ tbi Alid diin ttai cato tteoſt ta ei ven dede⸗ . dede: mno hen: nde lo⸗ con yte ma bꝛe a taci tde Act Due oſt pi 1 . Ra vero que vſu ↄſumũtur et q̃ cõſiſtũt in nu⸗ mero ponðere et meſura nõ ↄmodari ſzʒ mucu ari dicũtur · et in H differt a mutuo ↄomodatũ p̃dicta tñ ↄmodari pñt ad pompã vt ſczʒ quis ditioe videac'. ff.e· ſʒ michi. . vlt. et ex· e. inglo· vn panis imꝓpeie ðᷣe ↄmodari ſʒm ac⸗ cur · Doteſt etiã qs ↄmodare nõ tm̃ ſua ſy etiã aliena que poſſidet. Sʒ ſi aliena ſci enter poſſi det ita ꝙ ſit fur vel pdo et ↄmodanerit actõzʒ haheat omodati. ff.e.omodate- S Irca terciũ ſcienð ꝙ pᷣt ↄmodare et ei cõ C modari q p̃t ↄtrahere · Vn nõ tantũ p̃la⸗ tus p̃t hoc ſedò etiã yconomus nam ↄtrabere poteſt.xij.q:ij.hoc ius. (QIrea qrtũ ſcienð ꝓ natura omodati eſt vt lip̃ᷣa res reſtituat'. B & em ð aure naturali di · j· ius naturale·nec p̃t pᷣtextu debiti retine ri · vt · C· e.l.vlt.ſi tñ Omodatũ ↄſiſtat ĩ pecu⸗ nia et debitũ infra duos menſes Pbariolſſit admittit Openſatio.inſti:de acti· J. in bone. Sadem inquã res ðʒ reddi. vñuerſi us⸗ Ontuo vult ſilez cõmodatũ qrit eands.Sade inꝙ; reſ nõ deterioeata. aliter ñ vide reddita et ideo pᷣſtabic᷑ ĩtereſſe.ff.e.ſi mihi.G. j. Sj vo res nõ reſtituat pꝑ ↄtumaciã iurabit in lite oteſtatã Otra Otumacẽe. Si ãt nõ fuerit ↄtumax ſů cul⸗ pa ceſſat re reſtituere. eſtimabit quãti ſit res a tpe moee vſqʒ ad ſnĩaz. ſz in iud icijs ſtricti iuris eſtimaret' a tpe moee vſq; ad tpus litis dteſtate · vt in di · l. J. ĩ hac. hec gof J 23 qb erit ſi res penes ↄmodatariũ peat ł deterio⸗ fiat· H ſm gof. et bnñ. Fut accipit q̃s omo⸗ datũ gr̃a ſui·aut gra ↄmodãtis· aut gr̃a vcri⸗ uſq;ʒ: ſi gra ſui qð frequẽtiꝰ ↄungit tc tenetrꝰ de dolo et lata cnſpa et leui et leuiſſima qge debuit in ↄſeruãdo rẽ adhibere curã magnã et etiã maioeez ꝙ;ᷓ de rebꝰ ſuis adhibere ſole⸗ bat · ſi aliꝰ diligetiꝰ rem illã cuſtodire pote⸗ rat. Hone de pᷣdictis exemplũ. Cõmodatarij dolo perijt qñ fraudẽ oↄmiſit vt equꝰ ↄmoda tus ſibi ſureiperet'. ius lata culpa fuit quã⸗ do equũ er domũ nocte reliq̃t:et ↄpar ̊ do lo. ff. man: ſi fideiuſſoꝛ Leuis culpa fuit ſi e⸗ quũ in domo poſuit. domũ tñ aptam dimiſit. leuiſſima culpa fuit ſi domũ clauſit nõ tũ bñ interiꝰ frmauit In his omibꝰ tenet dño ad eſtimatõeʒ rei cũ acceſſibꝰ ſcʒ fetibꝰ ptubꝰ et fructibꝰ. ff.e.in rebꝰ. Oe caſibꝰ autẽ foetui⸗ tis quos etiã diligens et fidelis hõ ꝓnidere nõ poſſit ↄmodatariꝰ nõ te' niſi in tribꝰ caſi⸗ bus. Vnꝰ ẽ ſi caſus ille ſua culpa accidit. vt ſi equũ tibi ↄmodaui vt duceres aò villaz et duxiſti ad bellũ · Et ideo ſi aliquo caſu equuſ Perijt iudiciũ tuũ erit. culpa em̃ tua caſũ P⸗ ceſſit. Sibr ſi re modatã remiſiſti ꝑ nũciũ nõ ydoneũ teneris. ſ̊ nõ teneris ſi ydoneꝰ fuit. licet ↄtrariũ euenerit. ff · e argentũ. Et idem ẽde depoſito. ſed in mutuo nõ teneris.ex. de Pis · ſignificauit. Quiꝰ rõ ẽ qe qͥ omodat ł lo⸗ cat vł deponit rei etatẽ et poſſeſſionẽ reti⸗ net . It ideo cũ eiꝰ em credit' nũcius nõ ydo⸗ neus pecuniã depoetat: pecuniã ↄmodãtis ł deponẽtis ᷣpoetat.ſʒ in mutuo dñiũ trãſfero et ideo ſi pecunia pdit᷑ ei qui eã mutuo acce pit pdit. Scus caſus eſt ſi pactũ interuenit tũc em de caſibꝰ certis et determĩatis et ĩ pa cte expᷣſſis teꝰ. Caſus em foetuiti dñt ĩ pacto ſpealiter expeimi ſzm bn. Scom vo Hoſti · qñ aliqui caſus ſpecificãt et poſtea gnalis clan ſula ſequit.tůc de omni caſu fostuito te euz vdix poſſent oẽs caſus ſpecificari. Fliqui tñ di cũt ꝙ ſi ↄtingat alius caſus a ſpecificatis et noĩatis nõ te . licz etiã clauſula gnalis ſubſe quat .vt·ff.ð cau:ſʒ et ſiq̃s· .queſitũ. Inił. vo naſo diſtiguit ſ. qe aut ꝑ ðmodatariũ ſtat quo minꝰ oes caſus numerarent'. puta qe dii lõgu eſſet omes caſus numerare de oĩbꝰ ego volo teneri · et tũc de oĩbꝰ ten e. ff. ſi cer · pe. cu quid· Fut nõ ſtat p eũ ſ̊ ↄomodãs dicit vo⸗ lo ꝙ tenearis mihi de tali et tali caſu enume rãs quoſoã.et poſtea ſubdit de oĩbꝰ volo q tenearis· et tũc de numeratis tm tencꝰ? qe illa clauſula generał tm̃ ad ſpecificata trabic. ff de trãſac:cuzʒ aqliana· Si vo dicat volo ꝙ te⸗ nearis de om̃i caſu foetuito tũc ð nullo tene⸗ St ide è de ↄductoꝛe.Tercius caſus ẽ ſj moea pceſſit caſũere.c. vno. In p̃dictis tribꝰ ca⸗ ſibꝰ te omodatariꝰ de foetuito caſu etiam ſi apud cõmodantẽ res eodẽ mõ fniſſet pPeritu⸗ ra. ff.de lega.j.cũ res LZi vo quis accipit cõmodatũ gr̃a cõmodãtis q raro accidit vt cũ qs oenamta cõmodat ſue ſpõſe vt oenatio⸗ dicat᷑. tũc tenet tm de dolo et lata culpa. ff e·ſi ex certo/. interdu. Si aũt cõmodatũ fiat gra vtriuſqʒ ſcʒ cõmodãtis et cõmodatarij vte cù cõem amicũ inuitamꝰ et tu curꝗ eiꝰ rei ſuſ cepiſti et ego argentũ eiꝰ tibi tõmodaui rene ris de dolo et lata culpa et leui h̊ nõ leuiſfia ff.e.in re bꝰ.ꝗ.j e cõmodatariꝰ il los ca⸗ ſus nõ pᷣſtat qbꝰ reñſti ñ p̃t vt ſũt moetes aĩa tin que ſine dolo et culpa eiꝰ accidũt.latro⸗ nu hoſtuũqʒ; incurſus.pirataꝝ ĩſidie. naufra Ziũ . incendiũ et hmõi. It qð dictũ e de latro nibꝰ piratis et naufragio veꝝ eſt ſi res aò 33 ſit alicui cõmodata vt eã ſecũ pegre ferat. ſ ſi alicui argentũ omodam qe ſe amcos inun⸗ taſſe drit. et ipᷣe ſecũ pegre tulit. & caſus pi ratau latronũu et naufragij ſiſtinere. Ff. e. in rebꝰ ¶ Ate ſi cõmodatariꝰ in re Omodata im penſas fecerit retentõi locus erit. puta quia equa ſaluari fecit. vñ aget ad recupandas ex peſas maioees intellige.modice em expenſe vt cibarioꝝ ptinet adð eü · ff. e. in rebs. S. pñt Ete ſi res cõmodata tradit⸗ eſtimata tunc p eſtimatõez adicit Sradus · vt ſi cõmodatariꝰ tenebat tm de lata culpa mõ tenebꝝ de leui ſi ð leui mõ tenebi ð leuiſſima. ſi ð leuiſſima mõ tenebi ð caſu foetuito. ff. e. ſj ex decreto : omod atũn. et· tũc videnð. ̊ hoſt. ex. e. c.ꝰ vnd ktè illi qui rebꝰ ↄmodatis aliter vrute P eas ad vtenõ ceperũt.ſi dño nolente B fa⸗ ciãt vel etiã q̊ dño inuito ſe facere credãt fur tu Omitrüt. ſi at q oño volete faciãt.vł hoc etiam ſi nõ muito domino hoc facere ſe cre⸗ dant furtum nõ cõmitcũt. vt inſti. de obli. qᷓ dicitur fieri quando non datur actio furti. fit tamen furtuzʒ ſʒm aliquos. ſim vero alios no fit furtũ · Fiqui vero ſic diſtinguũt in ca ſu quo credit dño diſplicere ſcʒ ꝙ aut ve diſ⸗ plicet dño⸗ et ſic ille fura er futrum fit· Qut placet ei et tũc iſte furatur· nõ tamen fit ibi furtũ qe nõ otrectat ibi res aliena inuito do mino qs eſt de rõe furti · furari vero dicit cõ trectatione rei aliene ſicut qnqʒ; aliqs men⸗ . tit nõ tñ dicit mendaciu · Irca quĩtũ qð ẽ de vaſis et põderibꝰ vi⸗ Acioſis ſcienõ ẽ et pᷣmo de vaſis ꝗ ſcien ter vaſa vicioſa ↄmodauerit ſi ſit effuſu vinũ vłb oleũ vł coeruptu tenet᷑ de effuſob coeru pto vt ibide ſecꝰ e ſi ignoꝛãter B fecerit · fF. e · l. penb.· et ex · e .ĩ glo.q CEirca en vo ꝗq ↄmo⸗ dauit põdera viciola.ſic diſti guit hoſt· ſ. ꝙ ſi ignoæat ea vicioſa nulli tene. ff. Omo. rebꝰ Sʒ locatoe ecẽ ignoꝛãs tenet· ff.loca·et ðdu·. ſz addes . Si vo ſciat et omodet emptoei ſcieti et veditoe decipiat.tuc ſi dñm ñ ſit trãſlatũ tñ emptoe facit furtũ et ec modãs ope ferẽ do:et iõ ↄueniri pᷣt a veditoee actõe furti et Oditõe furtiua.ſ̊ ſi dmũ ſit trãſ latũ et eẽpto⸗ ſit ſoluẽdo veditoe aget otra eum qꝗe ſciẽter plꝰ iuſto accept ſi ſi eptoe n ſit ſoluedo aget Otra ↄomodante actõe de dolo: It ide e in ca⸗ ſu p̃cedẽeti ſi ẽptoe nõ ſit ſoluedo. Si ãt eptoe ſit deceptꝰ qᷓ ſcieter recipit vicioſa ñ aget· Et ide ſi vterq;.ſ. eptoe et venditoæ ſciebat. Sʒ ſi vterq; ignoeabat et vedicoꝛ é deceptus te⸗ ↄmodãs actõe de dolo:.Et ioe e ſi eptoe ſcie⸗ bat ſj nõ eſt ſoluedo. Si vo vterq; ignoeabat et ẽptoz e deceptꝰ hʒ otra ↄmodante Otrariã Omodati ꝓ quã ab eo ↄſeque ſi qd ſua ĩterſit It ide è ſi emptoe ignoꝛat et venditoe ſciat li cet em qᷓ̊̃ veditoe teneat nichilomiꝰ et omo⸗ dãs⸗Si ãt ↄmodet veditoei et ipe ſit deceꝑptꝰ in nullo caſu habz ↄtra ↄmodantẽe actõez de dolo. cum habeat aliã ↄtrariã· ſ. modati· SBi vᷣo eptoꝛ ſit deceptꝰ ᷓ in quo caſu ſupdictu ẽ dtra veditoee Pʒ regreſſa: age ñ pᷣt otra cõ modantẽ aliq̃ᷓ actõe:ſ in ꝗ cam regreſſa nõ pʒ vt qñ eptoe et vedtoe ignoeꝛabãt et dixert ſtare illis ſiue eſſent eꝗᷓ ſiue nõ et ĩ duobꝰ caſibꝰ ĩ qbꝰ dictũ ẽ venitoæe teneri ſi n e ſol⸗ nedo tene omodãs actõe de dolo⸗ Et ſunt B vera qñ dictũ fiit qꝗbꝰ põderibꝰ ſtaret et mẽ ſuraret.ſi ãt G̊¶ nõ ſit dictu ſenſiſſe vrde ð põ deribꝰ i regione ↄſuetis· ff ·ð̊ emp. et vẽ · im⸗ patoꝛes· St ſi ̊ nõ appareat ð mimis vr ſen⸗ ſiſſe.ff.ð̊ re.iur:ſemꝑ· et exde cenſi. ex pte. ¶ Kea-vj q ẽ qᷓ actões naſcunt ex B otra ctu.Scienðdð ꝙ due actoes ex eo naſcunt ſczʒ directa et ↄtraria:directa dat ↄmodãti et eiꝰ Heredi osra omodatariũ et eiꝰ herede ad ea q̃ ſibi tenet.q̃ etiã patet ex ſupᷣdictis:Con traria vo dat ↄmodatario et eiꝰ heredi ↄtra Zmodante et eiꝰ heredẽ ad ea qᷓ ſibi tenet q ſiłr patent ex ſupeadictis: “ BDe depoſito ti · xvij⸗ Oſtea ↄſideranð ẽ ð depoſito. Et peĩo qd ẽ et vñ ðde · ſcðo in qbꝰ rebꝰ oſiſtit· tercio quo hꝑʒ fieri· qᷓrto in ꝗbꝰ tenet⸗ depoſitariꝰ deponeti. quĩto de actõe depoſiti 4) Circa pemũ ſcienð ꝙ depoſitũ è qð alicui cuſtodienð ẽ traditũ. NHam rei depoſite cuſto dia et a deponete ſperat et depoſitario ex to to omittitᷣ. Et hinc ẽ ꝙ ðe depoſitů qſn deoe⸗ ſum ſcʒ a deponete poſitũ· vt oſtenda totũ fi dei depoſitarij eſſe vmiſu quãtũ · ſ· Ptinet adð cuſtodiã· Et in hoc ꝙ dicit cuſtodiendũu pz ꝙ rei depoſite ſicut et modate poſſeſſionẽ do⸗ minnũ et ꝓPpetate retineꝰ. ff· e. liczʒ · S· rer Qnqʒ tñũ dominiũ rei depoſite tranſit in depoſitarij dñium. et tñ agit Sepoſiti:vt cũ apud te de⸗ pono aliqᷓd eoꝝ qᷓ̃ ſut in nuo põdere et meſu⸗ ra:et oueio tecu in ̊ vt mde reddas mihi ve tm̃ eiuſòs generis q; obtines ſiue illð expᷣſſe Duemã ſiue tacite videar duenire vt cu aliqd ex p̃dictis apð te depono nõ ſigtuʒ nec clau⸗ ſum.ſi em ſigtũ vł clauſum depono videoe te ꝓhihere ne vtaris eo niſi in ↄtrariũ agat · vt ff.e.luciꝰ. et· l.die ¶. ꝗᷓ pecumã · Pea ſcom ſcienð ꝙ depoſitũ oſiſtit in re⸗ bus mobilibꝰ et ſe moustibꝰ. et in rebꝰ q nõ ſuͦt depolitari. en nõ rem meaz apun me deponis qe neq; ↄmodatũ neq; depoſitu neq; pcariũ neq; ↄductõ tenet in re mea 5 niſ re meã ab eo quẽ ſcio eã poſſidere ĩperre pᷣcario vł oductõe vb alio ſib mõ. vt · ff· e · ᷓ rem-Caſual iter aut deponi res immobib cũ res de qua habetc qtio ſequeſtrat·apud ſe queſtrã deponi res immobiłl cu his ouenit bñ. ex. e- bona fides- ” Irca terciũ ſcienð ꝙ depoſituz ſolet fieri 0 cyrogphũu vł cũ cyeogpho·hmõi vero cyrogra hũu ſolet diudi et vna ꝓs da depo⸗ ſitarto. altera vo remanet deponęti vt mucta⸗ ra ptiũ pbatio fiat:ſed hec ꝓbatio nec eſt iu ris nec de iure. qe nõ credit puate ſcripture niſi ſubſeriptõz; heat trin teſtiũ fide digno vt.· Fff.qᷓ po:in pig:ha.ſcripturas· Irca qrtũ ſeʒ in quibꝰ tenet depoſitariꝰ ¶Adeponsti eſt ſciendũ ꝙ natura depoſiti ẽ vt res depoſica reddat'. ho em de ure natura li eſt vt di : i us naturale: reddat inquã de⸗- ponẽti Hallit aut in qtuoe caſibꝰ. peimꝰ ẽ cũ qns gladiũ deponit et fures repetit. xxij·. q:ij: nequis· ſcdᷣus cũ deponẽes fuerit depoe⸗ tatas. bona em̃ eiꝰ in publicũ deferunt. ter⸗ cius eſt cũ fur deponit et repetit⸗ ſi repetitio veri dñi cũ furis repetitõe cõcureit qe tũc po tioæ eſt cauſa dni:ſi tñ fure repetat dz ſibi re⸗ ſtitui ſzm azo. et bñ· ex.e.bona. Iñ actio de⸗ politi dat' fuari nõ aũt furti· ff·de furt· itaq; quartus cũ fur apno illũ depomit a quo ſurer pit vł Peietariũ. ff. e·bona fides· Hebz aute res poſita reddi nõ deteriozata alias actõe depoſiti p̃t agi:cũ em deterioe redoi pᷣt di ci dolo malo reddita eſſe að intellige ſiſit dete rios ata vicio depoſitarij:ſecus eſt ſi vicio rei vel caſu foꝛtuito.ff. e.lL. j.et ex · e · bona fideſ i glo Quid ſi res apud eccleſiã pom qð fie ri videc c in theſaurariã vel ſacriſtiã infer nãquid eccleſia de ea tenebit ſi amittat.· ꝙ ſie ſi ſit illata pnñebꝰ pᷣlato et capb oe tũc vide omedata eccleſie nõ pſone cm̃· ſicut di⸗ cit nauta et caupo de rebus muectis er illa⸗ tis teneri: vt.ff.naute· cauſtabu· l· j· S. vlt · 1e du) ſiti e ette ci ſe t leri vero po⸗ tn ſtin ure ri⸗ ſtie urd rn nne toe ici ett = — Becus eſt ſi p̃latus et capitulũ nõ ſint pᷣſenteſ tunc em̃ nõ eccłia ſ̊ pſona q̃ rem recipit obii gatur· bene tñ tenet᷑ eccłia de re illa ſi in eiꝰ pvtilitatẽ fuiſſet ↄuerſa q tũc teneret eccłia · Et ſi apud eã vel aliquã eius pꝓſonã nõ fuiſſet depoſita.ex. e·c.j· in tex·et glo.¶ Quid ſ de⸗ poſitarius reddat depoſitũ alieno ĩgnoꝛanter ẽ liberat. ff.e. l. j·. ſi rem. Nõ em tene ᷑ tũc niſi cedere actõz deponẽeti Odtra illũ cui reddi dit. ff. de peculio· qdð debe. ſecꝰ ẽ de debito⸗ re qᷣ nõ libera' ſoluẽdo fło ꝓcuratoei licz cre dat eũ ꝓcuratoꝛe.et Gͥ iõ qe depoſitariꝰ tene ti de dolo.et iõ ſufficit ꝙ cedat actõzʒ depo⸗ neti · Eſt eẽ obligatꝰ ĩ ſpecie imo cuʒ — deſmit illã ſpẽz ſine fraude liberat ſ debitoꝛ⸗ ẽ obligatꝰ ĩ genere · iõ ſoluẽdo alij nõ libera ff.ad le.fal.noĩe· . ꝛõ et · ff· de · v. ob. ſi ex le⸗ gati ·hec ho·er· de iureiur · eã te¶ Quid ſi plu res depoſuerũt nũqd reddet alteri eoꝝ ſi pe⸗ cet· G qꝙ ſic.ſi B ĩ deponedo ſit actũ alias ꝓ pte tm̃ qe eẽ duo heredes ꝓ pte agũt. ff. e · l. C. ſi pecuĩazʒ · Si ãt dno deponãt hoc pacto ꝙ nõ reddat vm ſine altero hoc ſeruari dzʒ Yñ ñᷣ reddat vni neuter agere pᷣt· ſi depoſitariꝰ ne⸗ at ſe reddidiſſe nec redde cogit᷑ alicui· ge ñ ili cui reddidit· q ille nõ p̃t agere· nec illi cui nõ reddidit.qe nõ ten et ſine alio reddere H ho.¶ Sz nundd depoſitariꝰ tenet᷑ in hꝰ cãu deponeti ſi res depoſita perie. Pe res depoſi ta aut perijt dolo ł culpa depoſitarij/ aut cãu foꝛtuito ſi dolo tene· eſt ãt dolꝰ ſtudioſa ma⸗ chinatõ. ff. ð̊ dolo.l.j.vt cũ depoſitariꝰ late⸗ ter ſignat furi vbi res depoſita ſit vt eã tollat et ſecu diuidat Tenet' ãt de dolo intm̃ ꝙ ſi ec de dolo ↄueiat ne dueniat*tal ouentõ ñ valet q ẽ ↄtra bonos moæes· ff· e · l. ·· G. ſi dueniat· Si vo perijt culpa depoſitarij ant culpa lata aut leui aut leuiſſima Zſt ãt ełpa lata ſi rẽ ꝓpã poſuiſti ĩ archa. et rẽ depoſitã reliqſti ĩ banco et GH ↄpat᷑ dolo.ff. man.fideiuſſo⸗· pᷣſumi em dolꝰ ſi curã eãð ñ huiſti ð ðpoſitis quã hũiſti ð tuis bona fides ec abeſſe pᷣſumr.ij.ſm gof· dolꝰ adeſſe p̃ᷣſumi ſi rebꝰ tuis ſaluis öpoßfas amiſiſti ex · e ·bona fides Ceuis ãt culpa ẽ ſi rẽ depoſitã in archa poſuiſti et eã clauſiſti.ſjʒ cla ue incaute dimiſiſti · ſi em̃ periſt culpa lata.te net ſiẽ de dolo ae HB ̃ſumn dolꝰ ſic dictů et ſufficit H p̃ſumptõ ad ðdẽnatõzʒ ſm bn. Si vo perijt culpa leui et leuiſſima tene in płibꝰ cãibus.peimo ſi depoſito ſe obtulit qꝛ ſibi de poni pecijt· vt er.e:cij. Icðo ſi aliqd ꝓ cuſto dia recepit· et tũc ſi recepit pecuĩazʒ age otra eũ actõe ex ↄducto.Si vo ſpem vł oꝑas age actõe pᷣſcriptis vᷣbis vt.ff.eę·l.j.. ſiq ſeruu 3³⁹ſi p pactũ in ſe culpã leuè et leuiſſimã rece⸗ pit vt in d.l.ꝗ.ſi Oneniat.q̃rto ſi moꝛã in reſti tuẽdo fecit· ff.e.ſi ĩ alea· G· vl t· quĩto ſi reſ cã ſui apud eũ fuit depoſita ſczʒ vt vteret᷑ eaff. I.ij· ·ſi pecuĩa:cũ his ↄuenit bn· ex · e.c.ij · Si vo perijt cãu foetuito nõ tenet᷑ qe caũs foꝛ⸗ — tuiti neqneũt pᷣuideri·Tenet᷑ tñ ec tũc in plu⸗ ribꝰ caſibus.pꝛimo ſi pactũ de eo interuenit. vt ex . e · c · ij · ff· e . · ij . J. ſepe · ita tñ ꝙ om̃s cãnſ ſpecificẽt in pacto äm bñn · ß de hoc plenius in p̃cedeti titulo p̃notatũ eſt· Scdðo ſi moea in reſtitusdo p̃ceſſit caſũ vt qe candelã ardentez in camera plena palea dimiſiſti et Obura do mꝰ in qua Uber erat depoltus . vel ſi rem de⸗ oſitã p nunciũ incertũ remiſiſti · Tercio ſi do us caſum pᷣceſſit vt ſi alijs rem depoſitã ven⸗ didit. et eã poſtea redemit vt hr̃et eã in canſa depoſiti.etiã ſi ſine dolo eius periſt tenet q̃a ſemel ↄmiſiſſe dolũ ſufficit · ff · e · l. .· G. ſi rẽ · Si tñ pnia ductus eã redimat et ĩ ꝗpeio ſtatu ha beat viciũ purgat᷑. ff ·de vſufruc · l. ſe · ꝓ. Item labeo. Et idem e ſzm gof· ſi dolũ nõ in alienã do ſed in vtendo vmttat: vt · ff. de con. fur · q furtũ ·q̃rto ſcdᷣm aliquos ſczʒ iſm gof·ſi apð a⸗ lique tm gratia eius res depoſita fuit · ff. e · l · ĩ· .q; ſepe alij ↄtra.In pᷣdictis cãaibꝰ tenetur depoſitariꝰ.etiã ſi res apud deponente ſimili mõ periſſet. ſufficit eĩ ꝙ res potuit nõ pire· ff de le . j. cũ res · S. vlt· hec go f · et bñ . ex · e · c · ij· et hoſt .· Itẽ nota ꝙ ĩ depoſiti repetitõe non habet locũ ↄpenſatio in toto nec deductio in te vt ex · e · c· ij.· ¶. ſane · Vbi eẽ notat' ꝙ depo itũ cũ depoſito nõ ↄpen ſac ſʒ q peimo depoĩt peimo rcipit· C. e.l.vlt. Nõ hʒʒ etiã locũ ꝗꝓpter expẽſas retentio ſm gof ·ſꝭ accur · dt Otrariuʒ ſcʒ in cãu qñ depoſitariꝰ fecit expẽſas rõe rei depoßite petere em̃ p̃t eas a deponẽte · ffe e · a⸗ ctõe eĩ. Nec doli exceptõ · ff· e· l.· penkł · Vñ de poſitariꝰ nõ pᷣt excipe dtra deponentẽ depoſi tũ repetentẽ ð̊ dolo.dicẽs repetis dolo·qe fe ciſti mibi pactũ ꝙ vſq;ʒ ad meã moetẽ nõ repe⸗ teres.depoſitũ em̃ qncunqʒ repeti pᷣ̃t etiã ſi cũ pacto depoſitũ fuerit vt poſt moꝛte depoſita⸗ rij repetat.poterit em̃ deponẽs mutata volũ⸗ tate repetere. ff· e.l.j. G. vlt.niſi apud ſeqſtrũ res depoſita fuerit q̃ repeti ñ poterit mſ lege ſequeſtratõis impleta. Mec ec ibi locũ habet exceptõ ſpoliatõis im aliquos. Ilij dieüt ve rius ꝙ bene habet locũ exceptio talis ſaltem in modũ recõuentõis q̃ faunoꝛabilioe videt ꝙ; actio depoſiti licet illa ſit bone fidei H̊ bñ· ex · de oꝛ:co.c.ij.et ho. Hota inſuꝑ ꝙ depoſita rius vtendo re depoſita ↄmittit furtũ ſi ſit ex⸗ peeſſe ꝓhibitũ ne ea vtat᷑. fi.e· ſſſtichus· ali⸗ ter nõ ↄmittit dũmõ G; putat dñm ꝓmiſſurum· etiã ſi hoc miꝰ ꝓbabiliter putet. ff. de furtiſ qui rem. Cõmittit eẽ furtũ ſi depoſitũ cã inter cipiendi abſcõderit · ff.de furtis S Ho etiã nota ꝙ ea q̃ rebus depoſitis accedũt de⸗ poſita nõ ſũt vt ſi homo veſtitus deponat᷑ ve⸗ ſtis nõ eſt depoſita ſed hõ.vel ſi equus cũ ca⸗ piſtro deponat᷑ ſolus equus eſt depoſitꝰ.ff. e L¶ ·j· . ea que depoſitis· vbi attendendũ ſcoᷣm accur·ꝙ ſiquis dicat ſic depono equũ cuʒ ca⸗ pſtro tuc deponit non tm̃ equum ſed et ⸗ ſtrũ Si vero dicat depono equũ qm e capiſtra tus non deponit capiſtrũ tene' tñ de cuſtodia eius ille apud que deponit equus.aliter de⸗ poſiti aget otra eũ nõ tim̃ vt ꝓ depoſito ſed vt ꝓ acceſſoꝛio depoſito·ar.ff. Omo. ſiue certo F. vſq; adeo· æc̃ · Hepetic aũt depoſitũ qñcũ qʒ placuerit deponeti nõ obſtãte aliq pacto vt dictum eſt ſupea:.ex ·e.bona.m tex:et glo. ¶ Nirca qumtũ quod eſt de actõne depoſiti ſciendũ ꝙ; hec actio datur deponenti. hoc tñ faliit i caſibꝰ ſupeadictis. dac ec Bᷓ actio dño et nis veponetts. ff-e. 1. j ¶¶ Datur etiã furti et peebom deponenti non obſtante ſuo deli⸗ cto vt eda dictũ eſt ſupea. IFgũt em̃ ex ſuo cõ tractu: ff⸗eſi p̃do:ſed furti nõ pñt agere nec ↄſequut actoʒ ex ſuo ſcelere · ff. de fur· Datur aut Hh acto otra depoſitanũu vł eius heredẽ ex dolo hefuncti et multomagis ex ſuo.kf.ð ac. et obli:ex depoſiti· St tenet heres eẽ de pᷣcio rei iznoeanter vendite · ff.e. l. j. ij · et · iij. Fd qᷣ vero et inꝙ; tu ̊ actio det pz ex ſupeadictis damnatus fiat infams:C⸗e.qᷓ depoſitum. De feudis ti xvnj. cendu e quid ſit feudũ et vñ de 2 quot .W Einde ↄliderãdu e de feudo. Et peĩio di et q ſut dentie fendi.3 qᷓ res pñt infen dari: qᷓrto qͥ pſona p̃t infeudare·quĩto q̃s pᷣt m feudari·ſexto quo ↄceſſio feudi fiat·ſeptio in quos feudũù ex ſucceſſiõe ꝓueniat: octauo qui bus ex cãis feudũ pdat'.nono coꝛã q debz ꝗ ſtio fendòi vetilari:q Circa peimũ ſcienduz qð feudũ eſt ĩmobilis rei ob homagiũ beniuola Oceſſio·Et hec deſcriptõ colligi ex li.feudo⸗ rũ articulo qᷣbꝰ cãis feudũ amittit.. bñficiũ Phoc qð ð ĩmobilis rei:nota ꝙ fendũ p̃t eö cedi tm in rebꝰ ſoli vel ſolo coheretibꝰ vt ſüt fructꝰ in ſolo pendẽtes q tanꝙ; ps fundi ißpi fundo coherere dicũt vt ff· de rei ven. fructꝰ aut · St ĩ his q inter imobilia ↄputãt' vt cũ de cauerna vł camera fendũ dat vt ff. de m.do. A: vlt. . p̃terea· Dicit etiã ob homagiũ · i. ob fidelitatẽ et fioelitatis debitũ a vaſallo pᷣſtã du⸗Vn Hhomagiũ qᷓ hoĩs actio ðe. G eim vaſal⸗ lus ſe hoiem dñi agit et eidẽ certis ex cauſis Ppetuo hoi ſe ſuppomt. Dicit' aut beniuola. qe fit ex Sta bemuolẽtia vñ vocat' beneficiuz ĩ pdicto.. beneficiũ. er h̊ ãt qð ðde deeſſio et nõ trãſlatio notat ꝙ apud dñm directuů domi nium et ꝓpeietas directa remanet. Yaſallꝰ vo acqrit ſibi vſufructũ et habet eẽ naturale poſ.· ſeſſonẽ. ff. de ac:poſ. naturalir et:l.poſſeſino. poſſdet em ſibi lo d ommo peeſtatur. Irca ſeòm ſcienõ ꝙ feudoꝛz alid eſt pater Eſt ant h̊ actio bone fidei. inſti.de acc.ꝗ actãa nu: Sſt etiã famoſa et intm̃ vt heres ſuo noije D hʒ qi dominiũ et vtilem rei vedicatoz. ff. ſi as: vectigał.ł emphi. pe. 1.j. Dicit ant feudũ a fidelitate vel fide quam valaliꝰ dno iurare et pᷣſiare tene vt in li. feu Do titulo ꝓ quos fiat inueſtitura G. nulla Ei delitas aut hic dicit uſiuranò quod a va ſal⸗ .3 . ri nõ pnt in feudũ dcedi vt ĩ titulo p quos fi⸗ at ĩueſtitura.HNã m ↄceſſõe feudi fit alienatõ ſalte vtilis dñij.· Vñ ſjm gof.res feuòales.i⸗ qᷓ̃ in keudu dari Oſuenerũt pñt ĩ feudũ ocedi vero keudales nõ ſũt feudari nõ pñt niſi ĩ qua tuoe caſibꝰ. Deimꝰ è ſi feudatariꝰ moꝛiat et feudũ ad eccĩam reuertat.tũc em̃ platꝰ pt id feudũ alteri dare· nõ obſtãte iurameto qð fe⸗ cit de nõ młfeudãdo de nouo e ·e.ex ꝓte.Se⸗ cũdꝰ eſt ſi vaſalluæfendũ e ccĩe alienauit. et Pter hoc illud pdidit.tũc em̃ p̃latus p̃t illð dare filio alienatis vel eiꝰ ↄſangnuineo ſine li cẽtia pape vt ibide.Terciꝰ ẽ ſi vaſallꝰ eccłie feudu alienauit ꝙ eccia facile rcupare ñ poſ⸗ ſit · tũc em̃ p̃latus dare pᷣt id alicui layco ꝗq pᷣʒ recupet et ab eccia recognoſcat. Quartus ẽ ſi p̃ᷣlatus aliqs aliquibꝰ ꝗpter obſequiũ ſibi ab eis pᷣſtitũ dceſſit ð licetia pape terꝛã aliquaz ſub certa meſura in feudũ: et illa terea poſtea ſub illa meſura fuerit inueta deficere. tũc em̃ ſueceſſos menſurã illa poterit integre. F· do na. ꝓ tuasEx pᷣdictis pʒ et habet ꝙ iuramen tũ de nõ feudãdo de nouo nõ extẽdie ad feu da antiqua.· ſy tĩ ad illa qᷓ nunꝙ; fuerũt ĩ feu⸗ dum data. Ite nullꝰ debz cogi ꝓ ſpualibꝰ ho magia facere. hoc eĩ eſſ ſimonia. ex· de ſino ex duligenti Ity ãt decime in feudũ poſſnn Ocedi require infra titulo de decimis Fd vi⸗ dendu etiã que res infeudari pñt valent ea 3 dicta ſunt imediate poſt deſcriptõzʒ feudi. QEaquit videre de qᷓ̃rto ſcʒ quis p̃t infeuda Xre: Qirca qò ſciendũ ꝙ archiep̃us. ep̃s ab bas et pᷣpoſitus ſi ↄſuetudo fuenit.fendũ oce dere pñt.Item marchiones.duces et valuo ſoꝛes: vt in li.de feu.ĩ titu.j.te mĩoees et mĩ⸗ mi vt ĩ eoò li.ti. ð natura feudi. Et Gᷓ eſt veꝝ ſi hahent legitime ſuoꝛꝛ bonoꝝ admiĩſtratõeʒ qui em rõe qualibet ꝓhibet aliqd de bonis ſuisg alienare-nec iueſtiturã feudi p̃t facere ota tñ ꝙ qñ fit ĩueſtitura ꝑ mĩioꝛe. aut fit de bencficio veteri:et tunc valet· aut de nouo et Eaquit' videre de quĩto ſcz qs pt infeuda⸗ Ear quito lcz ꝗs pt in ri vñ ſcienð ꝙ circa ᷓ̊ nõ diſtin guit'. Nazʒ et ſeruus infendari pᷣt niſi ignosantia ptenda vt qe liber putabat.et lhooc eſt veꝝ ſi ſit talis qui ſeruire de feudo poſſit: ſgit mutꝰ ſurdus bent perount. vr in auc an mutꝰ. Moteſt etiaʒ mioe· i impubes in feudari.nõ faciet tñ fideli tatem anteꝙ venerit ad pubertatẽ. et ſi eã añ claudus vel alias impłectus. clerici ec et om nes religioſi feudu accipe non pñt imo ſi ha- num. ſeʒ qð a Duni patre è acqᷓſituʒaliud maternũ qð e p mr̃ez acqſitũ·alid nouũ qð ſcz⸗ De nouo è acqſitit. Hõ eſt aut feudũ nouũ ſcz qd erato ofert᷑ ex·e.ex pte· Vn almd ẽ ĩfen⸗ .⸗ Ddare qð nõ licet: alid re ĩfeudare.qð liczʒo ITteꝛ ſm guib. duẽ. duplex ẽ homagiũ ſczʒ ligiũ et ñ ligiu. ligiũ eſt ill qð fit impatoꝛi vł regi nul lius alteriꝰ fid elitate ſalua · Et dicit ligiũ qi ligatm vł q̃i legalitatis Oteẽtm. Mõ ligiũ è % qð fit alijs ſalua fidelitate impatoꝛis ł rfis.· Kqur videre de 3 ⁰ſcz qᷓ res pñt infeudari circa qð ſeiendũ ꝙ res qᷓ ꝓhibent' aliena fecerit non tenet᷑ quia fidelitas illa vt dictũ eſt ſupea· fit ꝑ iuramentũ quod firmamentum nõ habet ab impuberibꝰ factũ.vt ti .ſi de feu do Otrouerſia fuerit · Poteſt etiã femĩe cõcedi feudum. et dicit feudum femĩeum vt in ti · de benelicio femie · Doteſt aũt infeudatõ etiaʒ P nuncium vel ꝓcuratoeem a pte qualibz expe⸗ diri vt in ti · ꝓp quos fiat mueſtitura. = Eaquit' videre ð ſexto ſcʒ qũo ↄceſſo ſuie inlſtitutio feudi fiatcirca qð ſciendũ qð fit ꝓ honoæe dñi et amoꝛe vaſalli et ꝑ inuelti turaz · vt in ti ·quibꝰ mõis poteſt fendũ ↄſtitui —7 eſ ed nqh e Eſt autez inueſtitura ꝓpeie poſſeſſionis rei tra⸗ ditõ ¶Im ꝓpeie vero eſt alicuiꝰ copei·loco poſ ſeſſonis in maĩbus poſitõ vt qñ dñs vaſallo poerigit haſtã vel aliqᷣd ſiłe dicẽs ſe facere in ueſtiturã · vt in ti · qqd eſt ĩueſtitura · De bet aũt mmueſtitura coꝛzã teſtibꝰ fieri · nõ quidẽ qe ſine teſtibus vel inſtrumẽto nõ valeret ·ſ vt veri⸗ tas ꝓbari poſſit ſi opoeteret &t ſiquidẽ dñs in neſtiturã faciat de beneficio nouo tũc ſi pareſ i. vaſallos habet coꝛã tribus vel ſaltem duo bꝰ ex illis eam facere tenet . Si vero nõ habz pares ſufficit ꝙ faciat eam coꝛã alijs ydoneiſ teſti bus . Si vero inueſtiat de veteri beneficõ coꝛã quibuſcũqʒ teſtibus ydoneis ſiue paribꝰ ſiue alns hoc facere p̃t vt in titulo q teſtis ſũt ncẽcij. Si vero clericus faciat inueſtiturã et 8 rebus Peijs tũc idem debet ſeruari qð ĩ inue ſtitura layei · SFi vero faciat de rebus eccleſie teſtes adhiberi poſſunt indifferéter pares et extranei izm hoſt · ¶ Facta vero jueſtitura de bet vaſallꝰ dño ſacramentũ fidelitatis p̃ſtare uiõi aũt ſacramentũ ſcm diuerſaꝝ curi anx varias oſuetudĩes oꝛdinatꝰ. Et quide in ſũma rolandima talis oedo tradit᷑ ſcʒ ꝙ vaſallꝰ peo mittit dño et cospali᷑ iurat ad ſancta dei eua gelia decetero ſibi et fidelibꝰ ſius eſſe fidelis vaſallus ipᷣmq; et heredes ſuos· res:vura· et honoees eoꝝ · ꝓ poſſe fideliter conſeruare et nullatenꝰ aliqd qð in detrimentũ piculum ſi⸗ ue damnũ pſone vel pſonaꝝ reꝝ iuriũ et ho⸗ noꝝ ſui ſuon q; heredũ verti poſſit ꝓ ſe vel ꝑ alium ↄtractare vel mõ alio machmari imo ſi quos hoc vel eoꝝ aliqd tractare vł ꝓcurare ſenſerit q cito poterit ei indicare · Et qdãd ſibi de fide et credẽtia ab eode depoſitũ fuerit ſe⸗ cretũ tenebit/et ꝓſonã res iura et honoees cõ tra quoſcũq; exceptis imperio romano et is qubus debito fidelitatis miꝰ peius aſtrictꝰ erat tueri et totis vribꝰ adiuuare · Et genera liter veram et puram fidelitatẽ ſibi ſuiſq; here dibus reddere ac ꝓ oĩa mptiri · Plis v̈o ſic fa ctis tene' dñs vaſallũ ĩducere ĩ vacuã poſſeſſi onẽ.vt in ti·q̃d ſit ĩueſtitura Moetuo aũt dño vaſallꝰ vel eiꝰ heres dñm vel eiꝰ ſucceſſcꝛem infra annũ et diẽ honoꝛifice debet audire et ĩ ueſtiturã petere et fidelitatem ꝓmittere · dñs vero ĩ ↄtinenti debet inueſtiturã fac ere et fið litatis ſacrametũ recipe·qð ſi nõ fecerit vaſal lo nõ debz obeſſe exquo inueſtiturã ſic debuit poſtulauit·quĩimo ſi dñs vltra annũ et diẽ ho facere differeet ꝗꝓpeietate peiuari dʒ · ſiẽ etiã ſi valſallꝰ vltra annũ et diẽ mueſtituram petere differzet beneficio dz pemnari.articulo qᷓliter dñs gpꝛietate peiuet et in ti · ſi de feudo Otr o uerſia fuerit · . dño Omittẽte· Ex p̃dictis patet Hm ho· ꝙ lieet vaſallꝰ generar iuret ꝙ ĩ oĩ bꝰ cãis iuunabit dñm.et ↄtra quelibzʒ nõ tñ iuua⸗ bit eù dtra dñm anti quioꝛe niſi ſit excõicatus vel a rege bannitꝰ.qe interĩ vaſallꝰ eſt a ſat⸗ mento fidelitatis abſolutꝰ. NHec etiã inuabit eũ ↄtra impiũ vł papã · ex de iureiur̃.venieteſ Flias vaſallꝰ dz muare dñm vtra omez hoiĩiez etiã Otra fr̃ez vel filiũ· ASciendů auũt vnus pᷣt eſſe vaſallꝰ pluriũ:ex ·de pꝛiui·:cũ capella. *ã eñ nullꝰ p̃t eẽ hõ ligiꝰ diuerſoꝝ dñon bñ Põ nõ ligiꝰ ꝓ diueris feudi qs tenet a dmer ſis. ey. de ſu: ne.p-grãdi⸗ Eſt aut hõ ligius ali cuiꝰ qᷓ eſt hõ eiꝰs iuriſditõi ſubiectꝰ quo ad p ſonã et quo ad alia bona ſua q hʒ ab alio ĩ fen du eo ei ip̃ᷣo qe pſonã ſuã ei ꝓnj ſubicit vñ ipi bona ſua ſubieciſſe ar. ff. ð adop · ſi pater · Eõ vero nõ ligiꝰ alicuiꝰ ẽ q̃ nõ eſt eiꝰ iuriſpitõni ſubiectꝰ niſi inꝙ; tũ fendũ ſe extẽdit · Si igitur ſit aliqᷓs hõ nõ ligiꝰ duoꝝ dnoꝛ ↄtra ſe inui cẽ bellantiũ iuuet illũ ꝓſona cui peimo fecit Pomagiũ et alteꝝ iuuet ſzm vires ſui feudi p aliũ ſubſtitutũ G̊ guił·¶ ¶ Quid ſi vaſallꝰ mino res pł es fi lios reliqrit· Rñdet ho· ꝙ om̃s faci ent fidelitatẽ et feudũ hñt indiuiſũ. ſi vᷣo ad vnũ eoꝝ ex dimliõe puenerit ille ſolus mura⸗ bit · ¶ Id hoc nota ꝙ pactũ ↄmiſſonũ ita ẽ in fendis ſiẽ m pignoeibꝰ ꝓhibitũ puta ſi pactũ fuit ꝙ ſi pignꝰ infra certã diem nõ redimatur creditoeibs in feudũ det᷑. nõ valet vt ðe ĩi li. de fendis. Quid aũt ſit pactũ omiſſoeiũ: vide ſupea ti.de pignoeꝛibꝰ ar. vj·circa fi · Sʒ nũqd vaſallus ſequet dñm ad exercitũ ſub ſũptibꝰ dni vel ſuis · ZRñdet guil · ꝙ ſumptibꝰ ꝓpeijs ſi pingue fendũ hʒ.ſi vero modicũ ſequet᷑ ſũpti bus dñi.ff.de ope·li· ſuo victu .hoc tñ magis pendet ex p̃dictis Munq;d vaſaliꝰ tenet ſe⸗ qui dñm vltra mare · H gquidã dicunt ꝙ ſic ſi anteceſſoees dñi oſueuerũt pugnare cũ barba ris vt rex frãcie:mſtar ꝓr̃oni ꝗqᷓ Oſuetas opas mndicere pt liberto· ff· de pig· ac· vniuerſoꝝ · rex tñ tenet' ſibi ꝓuꝛdere de expẽeſis in toto ł in pte arbitrio boni viri vſiderata quantitate feudi. Si vo nõ ↄſueuerũt nõ tene. giub. 1 Eſto ꝙ aliq̃s ep̃ᷣus heat aliquã villã ĩ feuduzʒ a rege et de illa barone mfeudat · et rex pꝰea emat eã a barone.nundqd rex faciet homagiũ ecckie · quidã dicũt ꝙ nõ tenet᷑ ſed faciat quãdã ↄpẽſatõzʒ dicẽs er̃o·tu tenebaris mihi homagiu facere ꝓ tali villa. et talis baro in cuiꝰ locũ ſucceſſi tenebat illð facere tibi. vñ ſis liberas ab homagi] pᷣſtatõe ar.ff.ſi ꝑs he re.pe.l.j.. plt · poſt · c · Flij dicut ꝙ deber ho magiũ ſibi inuicẽ facere vt ſic ſibi muicè ſer⸗ uiant bona fide ar.ff.ſi cextũ pẽ.eiꝰ qui in ꝓ uincia · B guił · ¶ Nũqᷣd filiꝰ vaſalli mei ẽ va⸗ ſallus meus · H homagiũ p̃t fieri ꝓpter tria: peimo ꝗpter emendã iniurie illate· et tũc fili us homis met nõ ẽ meꝰ q filius nõ poztabit iniquitate patris· Hã ſi ꝗpter delictũ patris fi lius nõ ꝓdit bona:multomĩiꝰ debet pdere ſta tum pſone.ar.in autẽ.vt nulli iu· I. vlt. Scðo ꝗꝓpter bona vt cum quis mihi ſubicit bona ſua et a me recipit in feudũ itla et tũc qe videtur mihi ea tradidiſſe ſi filius a bonis patris ab⸗ ſtinere voluerit homo meꝰ nõ erit · Cerciop ter tuitõz pſone vt cũ quis peincipaliter ſe fa cit hboĩem meũ vt a me defeudat᷑·et tũc pſona filij erit homagi aſtricta· pater ei filmũ impu bere ſub tutoeis ptãte ↄſtituere p̃t· g et pP cõ ſequẽs ſub dñi ptãte· ff. de tutelis.l.j.G̊ guit is de vaſallo vaſalli mei.nũquid ẽ vaſal lus meꝰ. ꝙ nõ.ã libertꝰ liberti mei nõ ẽ libertus meꝰ.fł.de v.ob. nã ſoci· Bciendu aũt ꝙ ſic dño fidẽ ſeruare tenet' vaſallꝰ ſic et vaſallo dñs et ſic vaſallꝰ ſi nõ ſzuet fidelita- tẽ dño feuð pdit ſic eẽ et dñs ſi nõ ſzuet fideʒ vaſallo dñio peiuat qð ĩ eo habuit et ad ſuꝑi oꝛ e feun trãſit vt ĩ ti · queadmoð feudũ amit· hec jo· xxij· q: vlt.ex dilecti .· Et ide vult hoſt. in ſuma· Doteſt tn vaſallus feudũ inuito dño retinere· et tũc nõ tenet dño ſerumre.In memo riã tñ antiqui dnij nõ debet en offedere vt in eodẽé li. de feudis . Mota tñᷣ ſiẽ muit ex. de exceſſi.pla.graueet in glo.bn· ibioẽ cũ de gpter fidelitate nõ ſeruatã ad dñm amittat feudũ· Intelligit ꝑ ſentetia ſuꝑ h̊ latã nõ ip̃o iure · libr et eouerſo.ſi dñs aliter ſe habeat cir ca ſuhditũ ꝙ; debeat vi ꝙ ſubiectꝰ ip̃o iure ñ debeat ei obedientiam denegare vt muit di. xcv· eſto ſubiectus:agat g ꝑ ſupioeeʒ. ar. xj·. ꝗg:iij · ſi es · et idẽ vult ho.¶ In quibuſdã tñ cãibus poit ipᷣo iure vt ſi feudũ ſit alienatum ſzm jnno. ex . e · ſup. c· ij. q DDd hoc nota ꝙ dño indigeti dz vaſallꝰ alimeta p̃ᷣſtare· ff.de libe. agnoſcnecare. Inſup nota ſzm hoſti. in ſuma e.ti · ꝙ vaſallus ſeruire deber ſem ep Duentuz eſt et feudi natura reqrit ſm diuerſaꝝ ↄſuetu dies regionũu et ipis deficietibꝰ vtit' iure ſeri⸗ Pto. Vñ in feudo añ omia ſeruãda ſunt pacta quibꝰ defteientibꝰ ↄſuetudo regionis dʒ iſpi ci:qua deficiente iure ſcripto poterit vtii.· Beae videre de ſeptio ſcʒ ad quos feudũ iure ſucceſſioĩs pueniat· circa qð ſciendã ꝓ in feudo nõ ſuccedũᷣt aſceèdentes vt pr filio ſz deſcẽdentes · peĩo filins nõ filia poſtea ne⸗ pos ex filio nõ neptis· et ſic ĩ imfinitũ maſculi deſcedentes ex maſculo.His vo deficientibꝰ Peimo ſuccedũt fratres et fratꝝ pmoetuoꝛx fi inj deinde agnati vlterioees et ſic in ĩfi nitũ · vt in ti: de natura ſucceſſioĩs feudi.c.j. Wicit tũ Hoſti. ꝙ de ↄſuetudie imperij nõ ſuccedit niſi filius ꝗqᷓ deſcedit imo feuoi ad imperium red it et ſic ĩ alemania p Pares dicari vidit . Qd aut dictũ eſt ꝙ ĩ feudo filius patri ſuccedit. telligit de filio naturali et legitio Fhb mitõ em̃ nõ ſuccedit adoptiuꝰ.nec naturab b natuſ ante deſponſatõz mſi poſtea factꝰ ſit legitimꝰ vt in ti: ſi de euò⸗ Otrouerſia ſit· aòoptiuꝰ et ·: c:naturalis.h̊ etiã vult ho:ex. qᷓ fi· ſur:lac. i: Mon ſuccedit ec natus de ſeða vxoee moei⸗ Smatica lege accepta.dicit aũt lex moeigma tica qñ aliqs habens libezos de peima uxoee ea moæetua duc᷑ ſcdòaʒ tali pacto ꝙ nec ip̃a nec filij eius ſuecedãt neg ò bonis patris habeãt mſi qᷓtum tpe ſpõſalioꝝ accepit.· et talis ĩ fũ do nõ accedit. imo nec etiã in ꝗꝓpeietate extan tibꝰ liberis vxoeis peime.vt in eadez . l. ti de filijs natis de miimonio.c.quidã hñs filium. Quod aüt dictũ eſt ſupꝛa ꝙ defici entibꝰ ma⸗ ſculis ex maſculo deſcedentibꝰ? ſuccedut peĩo fratres eſt ĩtelli geqũ de feudo acqſito ab an⸗ tiquo.i.ab eo q fuit pater oũis tociꝰ Ognatio nis · aliter ſecꝰ eſt. ſi em̃ aliqᷓs fuerit de nouo heneficio mueſtit?. eo ſine maſculo legitimo defuncto nõ ſuccedit frater eiꝰ vel filius fria in feudo ſed ad dñm reuertet. ve ti.· de natu rali ſucceſſige feudi Vñ ec Ouobꝰ fribus inue ſtitis vno ſine ꝓle defũcto.nõ ſuccedit ei al⸗ ter in feudo. imo pars eiꝰ ad dñm redit. niſi ex ea lege inueſtiti fuiſſent ut ſibi ĩuicẽ ſucce deret vel niſi illud de ↄui pecuĩa a vaſallo e⸗ miſſent dnño ↄſentiete.qe alias venditõ nõ te⸗ neret. vel niſi kuiſſet acqſitũ ꝑ vtriuſq; fratris ſer uici ũ· puta ſib fuerũt in exercitu regis ho⸗ ſtes debellãdo. ſcom hoſt. vt in ti · q feuò da⸗ re pnt. S. cũ vero Q vero dictũ eſt ꝙ filia vel ꝓles ex ea deſcedens nõ ſuccedit in feuð fallit in duobꝰ cãibus. vnus o ſi ſit feudũ fe⸗ mmenũ vel femĩe oceſſum. tũc em̃ defici entibꝰ maſculis aò femias ptinebit. vt in ti: de bene ficio femĩe. Scons elſt ſi ſit tali pacto acquiſi tũ vt ſcʒ defictentibꝰ maſcu lis ad femias de⸗ uoluat'ge qð fuit actũ eſt ſeruandũ vt in ti. de ſaceeſſiõe feu·. filia « Muquid filius pt feu dũ reunere repudiata hereditate patris ad h vt nõ teneat' ſoluere debitũ eiꝰ. Reſpõdʒ ho. in ſamma ꝙ non. ſʒ aut totũ debet repudiare aut totũ retinere: niſi dñs eum tanqꝙ; de nouo beneficio inneltiat agnatis oſentientibꝰ.quia tũc illud bene retinebit ſine aliquo onere he⸗ reditario· ſecus aũt eſt ſi agnati nõ ↄſentiant qe ſibnp̃is pnñt feudũ retinere repudiata here rtate ſine aliquo onere hereditario- Ft in cõ ſtitutoe friderici de feud: an agnatꝰ vel filius defunctꝰ retinere poſſit repudiata hereditate feubu:c.hi otigerit. q; Quid ſi diuerſe oluetu⸗ dines de feudis zjnueniunt' in Dzuerſis locis. Beſpondet ibidẽ hoſti. ꝙ ſaluis legibus impi alibus ꝗᷓ ↄotinent in ↄſtitutõne friderici feudi natura et cauſa m diuerſas regtonũ oſuetu⸗ dines eſt dmerſimode terminãda. Et oſuetudi ne deficiente in aliqua regione recureendũ é ad alian rgionu oſnetudies &t ſi nec illa ap⸗ Pareat oſtizutce vel lege ſcripta ſine calũnia vti pnt· huc nota ꝙ ſi vaſallus ſine herede mgeulo decedat et feuduũ ad dñm redeat. aut decedit poſt auguſtũ et an chalendas marcij⸗ et tũc omes anni fructus pendẽétes ptinẽet ad Onm: Rut poſt chaledas marcij vſq; ad augu ſtum et tuc fructus ad heredes malculi perti⸗ nent. vt in ti. lex regni h finn. c. ſi vaſallus. tẽe ſi valallꝰ fecerat in fendo aliqð edifici⸗ um vel illð pecuĩa ſua melioeæanerit. et poſtea ſine liberis deceſſerit heredes inde pñt aufer re illiud edificiũ niſi dñs ſoluat meliozatõnis pᷣcium vt m. c. pᷣdicto.Inſupꝑ nota ꝙq; ducatu marchionatꝰ comitatꝰ nõ diuidũtur.ſed feu⸗ Dum didi p̃t ita tamẽ ꝙ ꝙ vno feudo vaſal⸗ lus plures dnos nõ cogatur habere. vt in cõ ſtitutione friòerici.hac edictali. IEaun vioe & octauo ſeʒ ꝗbus ex cãis feu è⅞dum amittit᷑·circa qð ſciendum ꝙ amitti tur:xviij· modis· peimus ſi vaſallus fiat mutcꝰ ſi tame feuoũ ſit magnũ:et ille non poſſit ſine feudo ſuſtentari tantũ ſibi debet de feudo re⸗ lmqui q inde poſſit ſuſtentari· vt in ti · quibus mo. feu:amit. S. vlt· Et hoc debet intelüigi de feudo nouo:ſeò feudũ paternũ retinebit totũ ſurdus mutꝰ? et claudus.æ ſi fiat clericꝰ vel religioſus vt in ti · qui arma bellica depoſuit 3 ſi 1̃e nõ petat poſt moete dñi ab eiꝰ herede lare o Zau erit fendü b ptem eins· xj · ſi dñ nerit vel cõtra eum teſtimoniũ tulerit vel ad⸗ nocauerit vel ꝓcuratoe fuit in actõne ciuili b criminali et ꝗpter plures alias cãs ingratitu- dinis que numerant in li. feu· ſi tñ ꝓſequatur inmiuriã ſuã pᷣt dnz accuſare xij · ſi i dicta pub lica expeditõne vocatus ad dnm non venib. infra diem et annũ mueſtiturã. vł ſi heres va ſalli imfra diẽ et annũ nõ petat ĩueſtiturã „ CE — eſt veꝝ ſi ſit maioæxiiij·anis· ſecus eſt ſi pubes Impubes vero debz eã petere ĩfra aãnũ et meéſem vt ĩ ti · quo tpe miles inueſtiturã pe⸗ tere debeat. c. i. Et hec vera ſunt qñ doloſe o⸗ miſit.· ſecꝰ ẽ ſi ex iſta cã vt ꝗpter inmcicias capitales ł abſentiã iuſtã· qqrto ſi monitꝰ nõ velit iurare fidelitate dño inueſtiturã pollice ti · qquĩto ſi ĩfeudauit feudũ tali ꝗqᷓ illud deſer nire non p̃t. vel ſi infendauit illõ alia lege ; ip̃e Pabet· puta habuit ĩ ſe et ĩ ſuis heredibꝰ maſculis· et ip̃e infendauit ſibi ĩ ſe et ĩ ſuis he redibꝰ maſculis et femiĩis ſib.pᷣt tñ feudũ dare vaſallus alij in feudũ debitis circũᷣſtãtijs ob ſeruatis ſi ſit keudũ paternũ. vt in ti · de feudiſ aliter ſi chentulꝰqſexto ſi feloniã·i.fraudẽ ĩ dñm Zmiſit otra tenoee iurameti fidelitatis · vt ſi dñm relinqᷓ̃t m bello cãpeſtri nõ moæetuuz nec ad moætẽ vulneratũ:ſſeptio ſi cũ vxoee ł cũ ↄcubina dñi ↄcubuit vel turpiter luſit · vk ſi cũ filia vel vxoee fiłij vel nepte ex filio.vel cũ ſoeoee dñi in domo dñi cõcubuit.vt in ti · q̃ bo modis feudũ amicig ĩij octauo ſi occidit fratre ꝗꝓpeiũ vel fili fratris vt ip̃e ſolus ha⸗ beat totã hereditate. In quo cãu ſi feuõ ſit pa ternũ pdit ið.tñ redit ad ſuos feudatarios nõ ad dñm vt ibide . S. vlt · Sxponit aũt bn· hoc de fratre dñi· ey · e · c · ij. in fi · Slo·. ſz male · ſzm loo · et accur ·q nono ſi alienauit feudu b eiꝰ ꝓtez niſ iuret q; hoc ignoꝛãter fecerit· Nullo titu⸗ lo vaſallo licet feudũ vel aliquã ꝓtem eiꝰ vẽ dere impignoeare vb quocunqʒ modo aliena re b etiã in dote dare mſi maioei dñno pmittẽ te ad quẽ feudũ ſpectat.Et ſi ſecus fiat ireituz eſt · nulla pᷣſcriptõne impediẽte· et ꝓs aliena⸗ ta redit ad dñũm vt m oↄſtitutõe friderici hac e dictali⸗St ſi'r nec idem trãſferee p̃t feudũ in aliũ ſine oſenſu dñi vt ibide AXon Phibet' tñ feudũ paternũ alienari inter agnatos cũ poti us refutatio ꝙᷓ alienatio videatur vt ibidem Moteſt etiã ireequiſito dño feudũ paternũ ad vitam vaſalli in dotem dari ex · e. c. ij. in glo. J Vtrum aũt fenduʒ poſſit ꝓ aima eccleſie da rł.require· infra ĩ ti · de imunitate: ec.circa fi: tñ bn. notat:ex ·e⸗ex ꝓte:ꝙ ſi vaſallus alienet totum feudũ vel maioeꝛem ptem pdit feudum cum dñs a quolibet poſſeſioee poſſit illud re⸗ uocare. ſi vero minoꝛem eiꝰ pteʒz det ĩ libello vel obliget pignoei důmodo remaneat in ſer nitio dni non pdit ꝓpter hoc feuduz vt in li. feudo: qbꝰ moĩs amittit leudil ij. 3xr.ſ ne accuſa nec alium ꝓſe miſit vł dimidium redituũ fen di vnius anni dno nõ miniſtrauit. vt in oſtitu tione hac edictali cxiij · ſi tant del mquat ꝙ feuduũ pdere debeat tüc em ꝗꝓpter eiꝰ delictũ filij ſui ꝓpdunt feudũ⸗vide tñ ꝙ iðꝰ pdere ñ de beat ſi patri nõ fuerit qſtio mota ar:exdedo⸗ na.c.fi:Gof·aũt allegat ad hoc ꝙ et Otra · et tandẽé dicit ꝙ recureendũu eſt ad Oſuetudies et oſtitutõnes feudoꝛ ·⸗ xiii ſi ñ fec erit obſer . uari que circa cardinaliũ incluſione in electõ ne pape ſunt ſtatuta vt in li.vj.de ele: c · vbi ec. Becioquĩto ſi filiũ ſuũ ad ſatiſ faciedũ do mino nõ induxerit. ſi em filius vaſalli offen⸗ derit dñm pater requiſitus a dño inducat fili um ad ſatiſ faciendũ vel ſeparet a ſe fuliũ ali⸗ ter feudo peiuet. ſi vero pater eum ad ſatiſ fa ciendum mducat et ip̃e ↄtemnat· patre mos⸗ tuo ei in feudo nõ ſuccedat niſi peius ſatiſfa⸗ ciat vt in ↄſtitutõne hac edictali.l.jq Decio ſexto.ſi ſuũ vaſallũ nõ induxerit ad ſatiſ facie dum dñno. ſi em̃ vaſallus de ſuo feudo vaſallũ aliũ habeat. et ille alius vaſallꝰ vaſalli dũm dñi ſui offenderit.niſi fecerit hoc ꝓ ſeruitio dñi ꝗpeij· que ſine fraude peiꝰ habuit feudo peiuet et ad dñm a quo illud habuit reuerte⸗ tur niſi ab eo reqſit us paratꝰ fuerit ſatiſface re maioei dño que leſit. Et ſiłr niſi dñs valalli requiſitꝰ a ſuo dño requiſierit eũ qui illũ dnm ſuũ offendit vt ſatiſ f aciat illo feudo peiuet vt ibið ·.qq Decioſepꝰ ſi dñs ĩfeudauerit ſuũ al lodiũ et poſtea illð otulerit alieui eccłie vel ꝓ oblatione vel ꝓ aliquẽe ↄtractũ tũc vaſallꝰ nõ pt illud retinere niſi ꝓꝑ gram ip̃m ab eccia recipiat tanꝙᷓ nouũ p̃t tn tuc vaſllus agere ad intereſſe otra dñm vel vt det ſibi feudu vk eque bouũ.vt in ti ·de pace iurameto firmãda A¶.vnica · S. ꝓplt.· Deciĩooctauo.ſi pᷣlatꝰ eccłie vaſallus alicuiꝰ peincipis.ↄtra dñm feloniaz omittit eccleſia feudũ ꝓdit dum ille p̃ᷣlatus viuit .· ſed poſtea recupat illud ſcz cũ ille obie rit· vt in titulo ſi clericus vel ep̃ᷣus.hq̊ ho.Bn. etiã plura ex p̃dictis poĩt.ex ·e.c. ij. Qund ſi vaſallus ↄmittat crime leſe maieſtatis contra peincipem ꝗpter qð publicant' oĩa bona ſua. nũquid ad pemcipe puenient bona feudalia. AEger guib · dur. ꝙ ius ĩ re qd opetebat va ſal lo ſcʒ vtile dmum pueniet ad pemncipe ſʒ dr rectũ dnium apud imediatũ dñm remanebit qe vero nõ decet peicipẽ ꝓ fendo ſeruire nec P ſe nec ꝓ ſubſtitutũ peinceps pᷣciũ recipiat eſtimatõe vtilis dñij· dñũs immediatꝰ recipiat ꝓtem aliam pcij ꝓ directo dñio.ff.de lega. ij qui ſolidũ. S.·j· fiſcus em pᷣt vendere rem quaz cũ alio habet ↄmunẽ reſtituedo alteri ꝓ rata pcij · C· de cõmuni reꝝ alienatẽne.l.ij. li.x. 8 Squitur videre de nono ſczʒ coꝛã quo que ſtio feudi debet ventilari.circa qð nota. ꝙ aut agit᷑ de feudo poſſeſſoꝛio aut petitoꝛio. ſi poſſeſſoꝛio tunc coꝛã oꝛdinario vel delega⸗ to debet cã tractan · ex · de fo. Ope. ex pte · b· In multis tamen locis dominꝰ ↄgnoſcit ð feu do ſiue agatur de poſſeſſione ſiue de ꝓpeietate ſzm gof· et ho.Sed bn. intelligit dictũ.c. de ꝓſoms miſerabilibus qe loquit de vidua que feudo fuit ſpoliata imo cozam oedinario vel delegato erit tractanda quia ep̃i dicunt cõſʒ uatoees viduaꝝ et miſerabilium pſonaꝝ· di. lxxxvij· c · .· et · c. inj · et· xxiij.q.v. Fdmiſtrato res · Si petitoꝛio ſic eſt diſtinguedu · ſi eĩ qſtio vertat' inter dñm et vaſallos ſucs.aut vertit ꝓ feudo ſcʒ vta vaſallꝰ debeat illud habere vel nõ: et tũc debet pares.i:vaſalli cãm tra⸗ ctare dnꝶ em et vaſallꝰ pñt de oũ̃i oſenſu iu⸗ diciũ ad mictere pariu qe h; neutri p̃iudicat . ſi vero dñs pares nõ hʒ arbitri ſuccedũt inſtar iudicu ſuſpectoꝝ ar·j· q:j.ſi clericꝰ clericam Fut dñs hʒ pares vocabit omes et ex illo eli git vn ũ dns et vaſallus aliũ.ar·ij ·q:vj.pla⸗ cuit. In multis tñ locis ſolꝰ dñs eligit pares Ene vortt P iure dñn · ſcz qe petit ſe recogꝰ⸗ ci doñm. et vaſallꝰ q̊ negat qe negat feudum et tũc cã debet tractari coꝛã oꝛdinario vb de legato.et ſi vaſallꝰ ſuccũbat pdit ius qð in feuòo habebat.vt in ti ſi de feu. ↄten.fuerit vaſallꝰ Si vero qſtio vertat inter duos vaſal los ſcʒ quis eoꝝ ſit potioe tũc dñs feudi ðbzʒ recognoſcere vt ibide.q;diu em dns feudi pa tus eſt iuſticiã facere:et vaſalli parati ſut co⸗ ram dno rñdere⸗nullꝰ alius ſe debet de illa cã intermittere er · de iudi · ceren.· niſi oſnetu⸗ do vel peinilegiũ obuiet · vt ibidẽ in. c. nouit ſed ſi negligens eſſi tũc iudex aliꝰ oedinariuſ vel del egatꝰ mdicare poſſet · ex · de fo · ope · ex erãſmiſſa- Si aũt inter dñm et vaſallu vel etiã inter vaſallos agat' actõe pſonali que non ſit de iure feudali.licet ſit circa rem feudalẽ vt pignoeaticia vel depoſiti.tũc ſemꝑ coꝛã oedi nario eſt agendũ Et hec ſũt vera vbi tm̃ res et iuriſditio eſt ĩfeudata alias dñs feudi ↄgno⸗ ſceret de oĩbus cãis iure oꝛdinario et appel⸗ labit' ad illu qui ſibi iuriſoitõzʒ ĩfeudauit.ta⸗ les aũt ſunt epi abbates:duces et comi tes:qᷓ nõ tm̃ rem iuriſoitõz habẽt infeudatã · vñ in talibꝰ appellan debz ad dñm ſupioꝛeẽ ꝓximũ feudi quia ille hʒ iuriſoicõez oedĩariã a lege friderici · SGi vo qſtio vᷣtat' ĩter vaſallos et ali os q̃ ñ ſunt vaſalli.vt ſi agat᷑ de re illa rei ve dicacõe tũc dñs ñn cognoſcet.qe tẽ ĩ ſua cauſa iuder eſſet · G oedĩariꝰ b legatꝰ ↄnoſcet. SZ aũt qſtio vtat' ĩter dñm et al iuʒ q ñ & vaſallus eiꝰ puta ẽptoꝛem fendi vel alias feuðò poſſidẽe tem:tũc cognoſcet ille iudex ſub cuiꝰ iuriſdi⸗ tione res ipa veł reus · B hoſti.ex de iudi.· ce dhuc nota ꝙ eccia vacãte capitulũ de terz feudil eccie cognoſcere ñ p̃t ex ð fo.ↄpeveꝝ Inſuꝑ nota ꝙ qñ ẽ ↄtrouerſia inter dñm et va ſallù vaſallꝰ nõ dzʒ exigere a dño iuram̃tũ ca lumnie et ꝑ ↄñs nec dñs a vaſallo.qe qð qᷣſqʒ juris ꝛc vt ĩ li.de feu. . De ſolucõibus ti:xix. ꝰacõ tollit᷑. Ideo poſtꝙ; ↄſideratũ eſt de obligatiõibꝰ. nuc ↄſiderãduz é ð ſo Oſtea qę pꝑ ſolucõʒ eius qð debec' obli lusiõibꝰ.Vbi peimo vidẽduz eſt qd ſit ſolutio e quot et que ſunt ſpecies eiꝰ 3quis ſoluere Poteſt et debet.quarto cui debet ſolui.quinto quid ſit ſolusduʒz. ſexto quis eſt ſolucõis effe ctus ECirca peimũu ſctendũ ꝙ ſolutio e eiꝰ qðᷣ debet redditõ. et colligic' ᷓ deſcriptõ inſti · quibꝰ mois tollv obli.Vel largo mõ ſumpto noĩe ſolutõis.ſoluuo eſt ab obligatõe libera⸗ . „ tio.liberatio mæꝙᷓ quocũqʒ mõ facta vt . ff· e · ſolutionis. òèòG Irca ſcm ſciẽdũ ꝙ ſolutõis ſpẽs ſũt due Iſcz naturalis ſiue vera que fit ꝑ redditio nem eiꝰ qð debet. St ciuilis ſiue imaginaria et hec fit multip. t qe ꝓ ſolutõz tolli obli⸗ gatio vt pʒ ex pᷣdictis ideo ad maioꝛẽ euiden⸗ tiã notandũ ꝙ aliqu ſunt moĩ quibꝰ oĩno tol litur et extinguit ip̃o iure quelibet obligatio tam ciuilis ꝙ natnralis. Fliqui vo ſunt modi quibus tollit oino ip̃o iure obligatõ naturał ſed ciuilis nõ oĩno solli ſʒ debilitartz e qui dã modꝰ quo tm obligatõ ciui lis elidit᷑ᷣ. ſedò naturalis nullatenꝰ ibi ↄcutit᷑. Modi aũt qui bus oĩno tolli om̃is obligatio ciuilis ſczʒ et naturalis ſunt multi· G̊ em pꝛĩo fit p verã et le gitimã ſolutione. e ꝓ acceptilarõz qua tol⸗ lic obliꝰ verbis ſeʒ ſtipulatõe dtracta de qua ſcʒ acceptilatõe·reqre infra de v. ſig · 3 a quilianã ſtipulatõz qua tollũ peioꝛes obliga tões aliter ꝙ verbis ↄtracte puta re et oſenſu vel literis et de his tribꝰ mõis habet inſti. q̃ bus mois ob.tol.p̃dicte em̃ obligatões pꝑ ac⸗ ceptil atõz nõ tollut qe ꝓp eam ſola obligatio verbis ↄtracta tollit⸗ ſt hoc eſt veꝝ.· n dicte obligacões peimo reducãtur p ſtipulacõz acqᷓ lianã · vt ſi ĩterꝛogẽ te hoc modo⸗id qð debes mihi ex tali mutuo vb ↄmodato vel deſpoſito Ite illuò qð debes michi ex obligacõe cõſen⸗ ſu ↄtracta ex tali vèditione vel locatione vel ſeterare Tre lud as miehi debes ex obliga tiõe otracta ex talibꝰ literis tuis · ꝓmittis te michi datun et ſoluturũ et reſpõdeas ꝓmit⸗ to·ccce mõ peioees obligatiões re vel ↄſenſu Otracte vel literis. nuc de nouo reducũtur in Nipulacõzʒ acqlianam ſic dictã a gallo acqᷣlio ꝗᷓ eã inuenit ꝑ quã tollu.qꝰ facto ſequi debz acceptilacõ adò tolledu ſtipulatiõz acqlianã. vt dicat' hoc mõ.qð nũc ſtipulatiõe ꝓmiſi t⸗ bi habes ne G̊ acceptũ.et reſpõdeat habeo acceptu ꝗ tuli Vñ mhis talis foema debet in inſtrumto huari· abſolnat eũ ꝑ acqlianã ſtibuu latiõz pᷣcedentẽ et aeceptilatiõz ſequentẽe legi time iterpoſitas ¶ Quarto ꝓ obligacõeʒ.vt ſi debitoe pecuniã offerat pntibꝰ teſtibꝰ eo lo co quo debet fieri ſolutio· Quito ꝑ poſici⸗ on· vt ſiqs pecuniã apð ſe depoſitã ðponat coeã pᷣtoꝛe ł ꝓſoms honelſtis apud edem ſacrã ff.depo·l.j· ſi pecumã · ꝙ Gexto ꝓ oblacõ⸗ ne tocius pecunie òbite ſoloniter factã. C.·e obligatiõe. SFliq tñ vt gof: hos modos ꝓxie dictos accipiut ꝓ vno mõ.vt ſi creditoæe no⸗ lente ſolntiõez accipe debitoe ſibi eã offerat demũ deponat et cõſũgnet vt mhidem · Opoeter auũt depoſitõem eſſe diuturnã.q ſi debitoe re⸗ ſeruat pecuniã nec depoſuiſſe vide eam ff.de vſur᷑.debitoꝛ ſeptio x interitũ ſpeciei q̃ erat in obligatoe:fk · e · ſ ex legati Ynde ðe ꝙ ſi ex legati cauſa vel ex ſtipulatu certũ hoĩez mihi debes et ille peiꝰ ꝙᷓ; des eũ mihi moetuus fue rit nõ aliter teneberis niſi ꝑ te ſteterit qꝰ miꝰ eum vinũ mihi dares.tũc aũt ꝓ te ſtetit ſi ĩter pellatus nõ dediſti vel occidiſti ·.e octauo ſi creditoe ſuo maleficio ſuã actõem amittat per l.: ſiquis ĩ tantã ·et edictuz diui. marcij· vt. C vn vi:ſiquis in tantam.et ffiad le. iuli.de vi due ti ni Dl den⸗ otol ano nodi grae ei ſed quj Zet tle tol⸗ qua blig, ln ac: Ati icte ac * ſito en⸗ vel iga 8 te mit: enin n in Ilio ebz . ipn legi vtſi lo ci nat cii eo⸗ * rie ho⸗ rat tet re⸗ de rat ibi i5 er ſ pua.l.pꝓlt. quono ꝓ nouatõem ſic dictam per nouã obligatõz in quã peioꝛ obligatõ debiti tranſit puta ſi id qð debes mihi ſtipulatꝰ ſim a ticio mihi dari· Nam internẽtu noue pſone naſci obligatõ noua· Et fit Im iura nouatio cuũ expeeſſe agit' inter ↄtrahetesꝶ ꝙ tollat ob⸗ ligatio peima· et inducat noua.vt inſti qui · mo.tcol.ob. . peetereaalias manet obligatõ peima cũ noua. ita vt ex vtraqʒ ſit debitoe o b ligatus.licza de eadem ti ſemel exactõ fiat vt ff.de re· iur. bona fides:q x· ꝓ delegatõeʒz vt cũ qs dat ſuo creditoꝛi ↄſẽcieti ꝓ ſe al m̃ ren Oſentiente.ff᷑.de noua:delegare· xj·p ↄope⸗ ſatõem qᷓ eſt debiti et crediti inter Otrabetes tributõ.ff.de Openſa.l.j. xij.ꝓ ſncceſſonẽ vt ſi creditoei debitoe vel ecõuerſo ſuccedat ff.de fide iuſ.ſtichũ . a ticio:xii: ꝓ nuduz Oſenſum ille em̃ obligatões qᷓ ſolo ↄſenſu con trahunt' vt ex vendito locato ſocietate· et mã dato.ſicẽ ↄſenſu inducũt' ita volutate ↄtraria diſſoluunct'. ſi tñ res ſit integra:vt ecce ego et tu inuice ↄuenimꝰ.vt pᷣdium meũ emptõis cã hr̃es ꝓ pᷣcio·x· libr demũ re nõdũ ſecuta · i p⸗ cio nondũ in toto vel in pte ſoluto et re non: dum in toto vel ĩ ꝑte tradita volũtate dtraria recedere ↄſenſimꝰ ab pᷣa venditõe et emptõe certe hoc mõ liberam inuicè et obligatõ et a ctio ex ip̃a venditõe et emptõne deſcedens ex ſolus oſenſus ↄtrariꝰ nõ ſufficit ad reſcinde⸗ dum peimũ ↄtractũ: ſed nõ ex eo dat actõ ad tin Saie MDen q̃d ſi res nõ eſt ĩitegra · tũc e repe tendu qð eſt ſolutũ.ff.de pac.ſi ab emp⸗ tõne . vlt. opoetet g actũ peioꝛi ſibem inten dere vt · C. qn li.ab em.diſ.l.j.h; eſt ven hm aza0.· vt emptoe tradat rem et venditee p̃cium. St ide intellige de alijs ↄtractibꝰ ex ↄſenſu ð ſcedenti bꝰ. vt inſti.qbus mo.tol⸗ob. in fi. xiiij· ꝓ fructuũ adeptõz· er.de pig· cũ tra· Modi aũt bus tm naturab actio tollr ip̃o iu re. ſꝭ ciuilis remanet eliſa tñ vt defacili ei per exceptõis auxiliũ reſiſtat ſũt płes.h̊ em fit p tranſactõzʒ· Eſt aut trãſactio de re dubia· lite certa necdũ finita nõ gratiita pactio.dicitur aut trãſactio qᷓ actõis trãſitõ· qꝛ craſigit tranſ it et diſcedit ab actõne: et ita de ꝓpeie tralige re is qui agit vt recedat a lite. p hanc em̃ tol⸗ litur obligatõ naturalis et remanet ciuilis qee trãſigens p̃t ĩtm agere et petere ilud ſuꝑ q? eſt tranſactũ:ſ reus ſe def endere p̃t ꝑ excep⸗ tione trãſactõis. ff.e.liij: * ꝑ pactũ de nõ pe tendo de quo ĩtellige id qð dictũ eſt de trala⸗ ctõne a q̃ dr̃t qe pactũ de nõ petẽdo p̃t fieri S tis et nõ gratis:trãſactio vero nõ fit gratis·.3 ꝓ iſſtrumẽti debiti redditõz vel cãcellatõem de qua et d idẽ intellige ff·. e · ſtich ů · S. natu⸗ ralis· et ̊ ſi fiat de volutate creditoeis:alias ſecus ẽ· C. e. ſi debitoei Sed nuͤqd erit idez ſi reddat pignꝰ.:h ꝙ nõ.rõ huiꝰ ẽ qe redd?⸗ tio inſtr̃i in nullo eſſz vtilis creditozi niñ eſſet a debito liberatꝰ.ſj redditõ pignoæeis pᷣt aliaſ vtilis eſſe debitoꝛi qe p̃t eo vti · q̃rto ꝓ iurame⸗ ti delati receptõz vt ſi debitoe deferete credi⸗ toee iurauerit ſe nihil debere. ip̃o iure ſublata eſt obligatõ naturalis:ciunlis vo elidit' pꝑ ex ceptẽz iuramẽti · Oodus aüt qno rollite obli⸗ Satio ciuilis et remanet naturalis e ꝓ ſnie ab iolutõz vt ſi obligatꝰ ciuiliter et näaliter eras et otra te fuit actu m iudicõ et fuiſti ꝑ ſniam ablolutꝰ ſublata eſt obligatõ cimilis ita vt p exceꝑtõʒ rei iudicate nõ ſoꝛtat' effectũ. rema net tn natura b vt inſti · de excep· S. ite ſi in iu⸗ dicõ. Bes em indicata cũ ſit de iure ciuili po-⸗ teſt tolle ea qᷓ ſut iur cimił ñ ãt ea qᷓ ſũt iur nãł Aggquit videre de 3° ſcz qs tenet' et p̃t ſol⸗ nere. circa qð ſciendũ ꝙ tenet et p̃t ſolue re obligatꝰ vel heres eiꝰ in que obligatõnis uactio trãſit ſi tñ ſit ↄpas mtis et maioæ.xxv. ã nig ſi ei pupillꝰ ſit debitoe altenꝰ et velit ſol uere creditoei. ſi talia det in qbus alienandis decretũ exigit.de bet in eis ſoluèdis adhibe⸗ ri tutoeis autoeꝛitas et decretũ.ałs ſolutõ ipo iure nõ tenet. Et qð eſt ſolutũ ſi extat a mmoei pt vendicari ſi tñ ↄſumpſit dð credi liberat minoe facto creditoeis · bt inſti: qᷓbus alie.li. F. vlt. Bi vero pupillꝰ det ea in quibꝰ alienã dis decretũ nõ exigi' tenet ſolutio facta ab eo cũ tieis auẽte · vel a ſolo tutoꝛe.Si ãt adul tns eſt debitoæ et nõ habeat curatoeem et ip̃e ſoluat ſolutio tenet· et ip̃e ſoluens liberatur ſiue qð ſolutu eſt ſeruari poſſit ſiue nõ poſſit. vo habeat curatoæé et ipᷣe ſoluat ſolutõ te⸗ net ipo iure.licet in his oibus etiã qñ ſolutio ipᷣo mure tenet adhuc reſtat ei beneficiũ reſtitu tõiꝶ in integrũ ſi doceat ſe ſoluendo leſum.qꝰ beneficio peinabitc' ſi mrauit. Sũt aũt qᷓ ſoluè tenen' qui tñ nõ ſut obligati vt tutoæes et eu ratozes et om̃es legitimã admiſtratõz habẽteſ ff · de admi.tu quoties. I. ſic aũt. lte quelibʒ p ſona legitia ꝓ debitoꝛe ſoluere p̃t. et ſoluedo 1Snoeantẽ liberat euã ĩnitũ vt inſti.qui . moð tolob· i.rñſo· Ite quelibz legitia pſona pᷣ̃t ſol uere creditoei muito noie debitoeis ſi ſpes vł quãtitas erat in obligatõne· ſecus ẽ ſi factum t Ff·ę.inter . Itẽ nõ ꝙ ſi tutoꝛ ſit debito⸗ pu pilli ſin ſoluere debet ei nec dz expectare quo uſq; dueniat' ꝓ iudicè et qð ſoluit debz admiĩ ſtrare cũ alia ſubſtantia pupilli. St econuerſo ſ pupillꝰ ſit debitoꝛ tutoꝛis qe tutoꝛ fuit cre⸗ ditoe patris pupilli. poteſt a pupillo exigere et ſibni ſoluere dummodo ſit pecuma pupu li de qua poſſit ſibi ſoluere. SZci endũ aut p filius tenet' ſoluere debita patris ſi eſt heres ex ·:e.c.j.vbi no·ſzm bn. ꝙ fgu aut e heres aut ñ.ſi nõ ñ tenet ꝓ patre nin in cã pꝛimpu arij · C. de p⸗'impu· cũ ex ſola.li.xij. Si aũt eſt heres aut e inſtitutꝰ heres ĩ certis rebꝰ et ſie nõ tenet' ſoluere debjita pris· qe qui ĩ certis re bus inſtituit' loco legatarij habe. C. de he. ĩ ſti.quoties. Fut vłr in oĩbus et tũc aut feat i uentariũ aut nõ.ſi fecit:ſic nõ tenet ſoluere n ꝙ;tum hereditatis vires ſe extẽdunt.C. de iu. deli. l. ſancimꝰ. ſi nõ fecit·tuc in indicio poli nõ tenet ſoluere miſt chrum Hereditatis vires ſe extendũt· ſed in iudicõ foꝛi tenet' ſolue oĩa debita ex ↄtractu vel qᷓi.debita vero deſcẽdẽ tia ex maleficio ſiusdelicto vel q̃ſi: nõ tenec ſoluere niſi quãtuʒ ad eum puenit vel niſi lis cu defuncto fuerit oteſtata:C, de delic· defuů · ”cG M na.-1Hota tñ ꝙ m duobꝰ caĩibus nõ da cotra berede niſi ꝙõtum ad ipm puenit. ne8 6 qn aliqs agit otra menſoee male renũ UntS.- vt ſi aliqs fuit mibi demnatus ab. x- aera Anédaet ip̃e ſoluit miꝰ ꝙ;. x. et i80 bepoſui querelã cozã indice et iõ iudex miſit menſoes ꝗq renũciauit ſibi. ꝙ ·x. in gera tradita eſſent mihi et ꝓpter ho ille fuit abſolutꝰ.actio mihi dat Otra meſoæzé ſz nõ ↄtra eiꝰ heredẽ ni ſi quàtum ao en pnenit. ff.ſi men.fal.mo:di · ſ puohꝰ. ꝗ. vlt. Scs e cũ qꝗs agit ↄtra alique actot e tributoeia q nõ dat ↄotra herede n quã tum as en ꝓpuemt.ff. tribu:ac illò. J. j. Scðz aut canones heres tenet' ex del icto defuncti ex. de ſepul. c. vl.et de rap· in literis· Vnde nota ꝙ quilibet heres ſiue filiꝰ ſiue extraneuſ tenet ſoluere oĩa debita defũcti ſiue ex ↄtra⸗ ctu vel qᷓi: ſine ex delicto vel qſi.G̊ rich· et bñ ex: ec. 1. et ſepulc. vl. St ſiqnide tm ſit vnꝰ Hereg lie tenet' inſolidũ ſi vero ſint heredes pbes qimet tene' ꝓ ea pte ꝓ qua heres exiſtit Miſi oete in duobꝰ cãibꝰ Vnus eſt qñ res fur tua tota Puenit ad vnũ ille tenet reſtituere totã: Ff. omo. l. i. heres- Hec gof. Scõs eſt ſi ante reſtitutõꝝ rei furtie alter hereò fiat nõ loluædo ar.ex ·de vſur.cũ tu.et.c.tua ĩ glo: Ktez ſi filius ex otractu patris iuſſu eiꝰ mutuo pecuĩiam accipit nõ tenet eam ſoluere credi⸗ toei miſi ſit heres patris. C. qð cũ eo q in alie⸗ na ptãte eſt. ex ↄotractu.B eſt veꝝ ſzm glo · ſ- accipit vt nunciꝰ et miſter· Non ſolũ aũt pein cipalis debitoe et eiꝰ heres ſoluere tenentur ſ ec in defectũ hoꝝ fideiuſſoæ et eiꝰ heredes ff.de fideiuſ.poteſt· J. ·.· Debet aut pᷣlatꝰ ſolue re debita ſui pdeceſſoeis ꝓ eceleſie vtilitate ↄ tracta: ex. e. c.j:aliter ↄtractus eſſ inualidus x ·qij.hoc ius et refundi ꝓ in iĩtegrũ reſtitu⸗ tõem ex · de reſti: in inte.reqſiuit.pᷣlatꝰ em̃ q̃ſi ſui pdeceſſoeis heres eſſe videc. di. xl. c. j· ſm em Inno:eccia b ciunitas nũqꝙ; obliga n ſit vſũ m vtil itate eiꝰ. ff.ſi cẽᷣ·pe · ciuitag Quid de illo qui ſoluere tenet' nõ tamẽ pᷣt q nõ hʒ vñ ſoluat.· ꝙ talis tenet' vel ↄuenitur. aut ex maleficio· at ex Otractu:.ſi ex maleficio tũc ſi nõ eſt ſoluedo punire p̃t et verberari · vt nota tur · xi ij·q: vj.ſi res· Nec eius pena eſt pᷣcio re dimeda:q: i debemꝰ. gt exquo talis penam cospale ſuſtinuit ꝓ debito nõ tenet ſoluere· imo liberat. q ꝙ eode nõ debet bis iudicari vt m· c· ſi res· Si aut ↄueniat' ex ↄtractu ñ eſt cospaliter puniendꝰ. ſ ſufficit cedat boĩs C. ꝗ bo: ce · po · l. vlt. tñ ſi poſtea venerit ad pi guioæe foetunã.vt ex·e.odardòꝰ.tenet ſolue⸗ re ſe nõ totũ·ſʒ ꝙᷓtum p̃t habita rõe ne egeat inſti. de ac. S. j. Tame in iudicõ aĩe totũ reſtitu et etiã ſi nihil rmaneat ſibiqe nõ dimitti pec catũ niſi ablatũ reſtituat' vt in.c.ſi res:·Gͥ bñn· et hoſt.ex ·de homi.ſicẽ dignũ et jo.di.lxxxvj. I. Hoc nota ꝙ qñn nõ ſatis· et· ixiq·vj: c.j· B iudex dubitat veꝝ quis totũ vel ptez ſoluere poſſit ſi ferat ſentetia excoĩcatõis ↄtra nõ ſol uentẽ tenet · Sed ſi certꝰ eſſet q; nihil ſoluere poſſet· vel ſi bonis ceſſiſſet nõ teneret vel ſi te neret qð eſt tucius dicere iniuſta eſſtz. et iſte ſñn difficultate abſolui deberet · et tene tur iudex ad intereſſe · hec bñ.ey.e.odardꝰ. Inanis ei ẽᷣ actio quã inopia debitoeis excludit.ex. de re ſti:ſpo.olim.j. Nota etiã ꝙ ſolueẽdo nemo ĩtel ligit eſſe · niſi qᷓͥ pᷣt inſolidũ ſoluere.ff.de ver. ſig: ſol uedo ¶ Quid ſi mihi ꝓmittas pecuniã quam mutuani tibi ſoluere certo loco et non ſoluas in iſto loco · teneris mihi quãtũ in teęrerat mea fuiſſe ſolutũ in illo loco. et iðo ꝓ officin iudicis ad iptereſſe vodemnabens mihbi qꝛ abſtuliſti mihbi vtilitate loci:et ita ĩ hoc te⸗ necxz ti bi:·hec em actio vtilitatẽ ↄtinet vtriuſ⸗ q; ſcʒ actoꝛis et rei:ff.òe eo qð cer·lo.l.ij Et icit B actio certi ↄditio· n em̃ petit peinci pale debitũ peincipali actõne. puta ex teſtimo mo vel certi ↄditione tũc debet intereſſe peti officio judicis et ̊ in ↄtractibꝰ ſtricti iuris ſz in ↄtractibus bone fidei.vt in emptõibꝰ et lo catõibus· et huiõiſi ꝓmiſiſti mibi ſoluere cer to loco venit intereſſe iure actõnis B; hn·ex. ofli.delęe.p. et. g. Et ide vider dicendũ de eo q nõ ſoluit in termio p̃fixo⸗q Sed nunqd dies ſobois a debitoee poterit p̃ᷣneniri. H? aut dieſ ſobois eſt adiectꝰ in fauoes debitoꝛis:et tunc debitoe p̃t illu puenire q plus ſoluit qͥ añ cẽ⸗ pus ſoluit.inſti·de ac· ꝓlus aũt. Zut in fauo⸗ rem creditoeis et tuc nõ pᷣt p̃uenwe.ff. de au- et ar. le · eũ ꝗ: hec jo.de ↄſe· di· j. ſolent · ſʒ re⸗ petere nõ pᷣt quis añ termmũ pecuiaz debitaz ex·òe ꝓlꝰ pe:c.vno.NHoc tñ fallit. pꝛĩo ĩ mari to ad mopiã vergente . de quo re qre circa fi- ti:·de matrimoĩo. Scõo in deb itoꝛe f ugiente. ff·qᷓ imn frau:cre· ait pᷣto⸗· . ſi debitoꝛẽ· Tercõ in debitoee ſuſpecto qe pᷣt cogi dare cautõem If·q ſa.da.co.ſi fideiuſſo·G.· fi ·̊ ho.ex ·ð plꝰ Pa- vne uiò ſi aliq bona ↄñia habẽt et vnꝰ eoꝝ ↄtrahit es alienũ et poſtea diuidant nũquid ambo debita ſoluet. Bndet guib. dur · ꝙ aut es alienuũ fuit otractũ ab oĩbus et tunc omes ſolnet· aut ab vno tm et tũc aut eſt ↄtra ctum occaſione oĩm bonoꝝ et i ↄnñem vtilita tem et ꝓfectũ verſum. et ſic ſoluet de oĩbus boms ſi ↄtrabẽs H̊ ꝓbauerit. ff.de ne · ge · põ pomus. j. Fut nõ eſt in ↄnᷣem vtilitatẽ verſuz vel nõ ꝓbat ꝙ ſit et ſic tm ↄtraloes ſoluet.ff. de re. iu. nõ debet alteri · ¶ Nota ꝙ ſi debituz ſit ſcriptu et debitoe velit ꝓbare ꝓ teſtes ſine ſcriptura ſol em opoetzʒ ꝙ ipe ꝓbet p· v · teſtes rogatos· et iſti pnt teſti ficari ꝓ ſołoe quã de⸗ bitoe facere voluit.vel ꝓ ſołone facta ip̃i cre ditoei.vel ꝓↄreſſione creditoeis:ñj · qꝛx ſi ñ debitum. St ſzm jo·omes illi teſtes rogati di⸗ cũtur qui rogati ſunt a iudice licet ad alind venerit · ff.de teſtams.heredes ·. Si vero debi⸗ tum ſit cancellatu liberat debitoe niſi ↄtrari um ꝓbet creditoe· ff. de ꝓbatõſi cy-ogphũ. Aquit videre de qrto ſcʒ cui ſit ſoluendũ -circa qð ſcienòũ ꝙ ſoluendũ eſt creditoei vpvel eius ſucceſloei cui opetit actio obligatõiſ ſi tamè ſit compos mentis et maioexxv· ãnis- In mioeibus aut ſic diſtingue· cũ creditos tuꝰ eſt pupił lꝰ et ipᷣi ſoli ſoluis ipCᷣo mure nõ tenet ſobo nec es liberatꝰ.imo ſi pupillꝰ pecuniaʒ nõ habeat ſalnã poteſt iten petere qð ſoluiſti ⁶ nt dte: nci iu⸗ t; an Afi. nte⸗ res em ls nt I. me d it us — — eo — »„ Zi vero pecunia habeat ſaluam liberar̃ quidẽ nõ ĩo iure ꝓ remediũ exceptõis. qe ſi iteꝝn petat amouebit exceptõe doli mali. Si vo ſol uas pupillo cũ ſui tutoeis ancte tenet ſolutio et liberatus es ipᷣo iure · ſi tñ ip̃ᷣe pupillꝰ pecn niã ↄſumpfſerit aut vi vel furto amiſerit repe⸗ tet iten ꝓ beneficiũ reſtitutõis in integrũ · Si aũt ei ſoluas autoeitate mdicis vel eo volete deponas iuſſu iudicis pecuĩam apnd edem ſa cram ne ip̃e pupillꝰ ꝓdat eaz ip̃ᷣo iure ſoło te net. et reſtitutõis beneficiũ ceſſat: etiam ſi tu⸗ tozis auctas interneniat? De adoleſcẽtibus aut ſic diſtingue ſczʒ ꝙ adoleſcẽs aut habz cu⸗ ratozẽ aut nõ/ſi nõ ſic ei ſolnedo liberaris ipᷣo zure. Deocurabis tñ ꝙ ip̃ᷣe iuret moꝛe minoꝛ; ne alias pdita pecuia reſtituat' in integrũ⸗ Si aut habet aut in ſolutõe internenit auẽtas en ratoꝛis aut nõſi ſic ſolutio tenet et liberaris ipo mre· Lcet ipᷣe adoleſcens ꝑdita pecuĩa re ituat in integrũ qua reſtitutõe peinabitur ſi jurauit·. Si vero nõ interueĩt· ſoło nõ tenet · et ideo nõ es liberatꝰ nec da ei reſtitutõ ip̃ᷣo in re nõ valente qð actũ eſt. Item ſolui pᷣt tutoꝛi vel curatoei minoꝛis et tenet ſolutio ip̃o iure licet mioei reſtitutõ det᷑· Ite in ſtipulatõe ad⸗ iecta quicũ z ſit ille etiã nolete creditoee niſi peĩo cũ eo lite ↄteſtet᷑ vel niſi ſtatus adiecti mutetꝰ in ↄditionẽ deterioꝛẽ ff.e.ſiq̃s ſtipula t9 Ite ſeruo creditzis ff· e.ſiq̃s ſeruo tem ſi ſoluo creditoꝛi creditoeis mei liberoæ niſi Foꝛ te intereſſe creditozis mei nõ fuiſſz ſolutũ ff· de ne. ge · liber hõ. Et B eſt ven ſi quãtitas de bet.ſecus eſt ſi factũ .ffie.inter artifices .hec hoſt te ſi aliquis mãdauit vt ticio ſoluãde⸗ mũ ꝓhibeat enz recipe ſi ꝓhibitõzʒ ignoeo ſol uendo ticio liberoe:ſi aũt ſcio nõ liberoꝛ · ff· e ſiquis ſtipulatꝰ ſtem ſi innito et ignoꝛãte cre ditoee alteri ſoluat' nõ liberat debitoꝛ · C· e · ĩ uito niſi ille alter eſſ ſociꝰ.ff.de pac/ſi vnus vel ꝓcuratoꝛ cuiꝰ mandatũ ignoꝛet᷑ eſſe reuo catũ· ff · e· ven · cuicũq; aũt volũtate credito⸗ ris ſoluat' liberat. C e· nihbil ꝓcuratoꝛi vero litis nõ ſoluit᷑.ff.e.̊ iure Cte qui ſoluit ꝓdi go non liberat᷑ puta q̃ᷓ ſoluit luxurioſo vt det meretrici ·ff. de ãnn.l.eum q̃ᷓ regate Qnid ſi debeo tibi centum libeas et ↄuᷣe cogit me ſibi ſoluere illas centũ nũqd poteris a me petere illã pecuniã. Geſpõdet guil.ꝙ aut tua bona e rant obligata ↄũni ex ↄtractu aut nõ ex dtra⸗ ctu·ſi ex ↄtractu iure retinet:et ñ potes a me petere· ſi vero nõ ex ↄtractu:aut fuerũt publi cata ꝗpter delictũ et ſic ſum liberatꝰ.nec te⸗ neoe tibi in al iquo·aut fuerũt alicui data ꝗp⸗ ter vtilitatẽ publicam vel ꝗꝓpter ſtatutũ cimta tis ſeʒ ꝓ ſtipendiarijs militibꝰ et huiõi et tũc teneoꝛ tibi ff.ð rei vendi · Ite ſi verberatũ. ꝗ.j. S Equit videre de quĩto ſcz qd et quãtũ eſt ſoluenduCirca qð ſciendũ ꝙ ſoluenduz eſt illð qð eſt in obligatõe ſcz res vel quãtiꝑaſ ab obligato debita ſi tñ ſit res cozꝑalis qe in copalia nõ recipiũt ſołoem vel traditõzʒ.ff.ð acqꝗ·redo ſernus. S. incozæpales.nõ ergo ali⸗ ud eſt ſoluendu miſi qð erat in obligatõne q⸗ aliud ꝓ alio ſolui nõ pᷣt mſi creditoee dſenciẽ de ix ce. vt inſti ·qᷓ mo-tol/ob. ꝗJ · Fliqn tñ cogicur aliud ꝓ alio accipe vt in eccia debitrice . Et i co ꝗ dzʒ aurũ cũ in eiꝰ ſubſtãtia nñ repit᷑ aurũ⸗ ,7 Et ĩ eo qͥ dz ſeruũ cuiꝰ vult ſoluere pciũ qe dic euz ſaũ eſſe ↄgnatũ vt C· ð ſacroſan:ec · H ius⸗ et C.e.auãẽt.mũi debitoe:et ff.e lesjſi domꝰ F. in pecuĩa.Itẽ m noxali actõne. ff· de re. iu di. miles. F. j-etij-(Jed qualis moneta dabi rur ꝛn ſolutõe·G ſolutõ fieri debz ad illã mo netã que curzebat tpe ↄtractꝰ.ex ·de cenſi. c· plt.H̊ glo.ex.de iureiur.olim HNota ſjm ho· cꝙ m moneta tria requtrũt᷑ ſcʒ ꝓonòꝰ.materia et foema.vñ re ꝓbat ſi deficiat in materia vel pondere vel foæma debita vt qꝛ nõ eſt tal foꝛ me q̃ cureat et recipiat vñ creditoꝛ mutuãs ꝓ uideat ꝙ in inſtru mẽto ponat qð ſibi debec pecuĩa eiuſdẽ materie valoꝛis et ponderis et eoð eurq ⸗ q̃d ſi mercatoꝛ ð G̊ ſibi ñ ꝓuið rit et dñs teree curſum mutuate pecuĩe ꝓhibe at. et ſic diminura ſit libea in duobꝰ vel tribꝰ ſolidis cuiꝰ erit damnũ .· Rñdz hoſt· e de iure iu. venies ꝙ moneta aut repeobatc᷑ ex cã iuſta ſcʒ qe diminuta eſt in valoee et tůc damnũ erit debitoeis et nõ creditoꝛis FF. e.credito⸗ Fut ex cã iniuſta ſcʒ qe dñs vult ↄſequi lucꝝ et tẽ aut debitoe fuit oſcius fraudis vel culpe aut nõ.ſi ſic erit ſuũ damnũ.ff.ſi certũ pe nihil ſi nõ.ſufficit ꝙ debitoꝛ pecuĩam in eodẽ pon dere et valoee quo ad pondus reddat licet ſit dimmnnta quo ad curſu.nmiſi aliud dictũ ſit vt ibidẽ.l.ij. ¶ Quid ſi alieni nũm inſcio vel i⸗ ito dño ſunt ſoluti · Reſpondz azo. ꝙ ſi diſcer m poſſunt ab alijs manent eiꝰ cuiꝰ fuerũt · et eosꝶ vendicare p̃t· Si vero nõ pñt quia ſunt mi yti cũ alijs ſunt eiꝰ qui accepii :nec pᷣt eos do minꝰ vendicare ſed ei opetit actio furti in dã tem ff.e.ſi alieni Noca ecẽ ꝙ; quis tenet' ad alten duo ſub alternatõe liberat᷑ q vo luerit pᷣſtando· inſti · de here · inſti · ꝓ. ſi plures loc ant fallit peimo in legatis.?? in fideicõ miſſarijs libertatibꝰ.q̃ quide duo ſi relinquan tur ſub diuerſis oditiombꝰ et incertis nouiſſi me parcehdũ eſt ff. de cõ. et demõ. ſub diuer⸗ ſis. et· l. ꝓ fideiomiſſũ.3ʒ qñ duo tenent᷑ mſo⸗ lidum ſub alternatione ad aliqua · tũc em̃ cre Ditoeis eſt electio ffde ↄdi.inde/plane:q̃rto in legatis in genere vt cũ teſtatoꝛ habes duaſ conchas legat concham ſine determĩatõe · tũc em electio eſt legatarij. ff.de le.j. qui duas · B bar.vel beocardicis:et guil:ex de teſta· indi⸗ cante · Bed bn· ex de reſcenp. inter ceteras lo⸗ quens de pᷣdicto · qrto cãu dicit ꝙ heres habz optõem niſi ſit in moꝛa· quia tunc ad legatan um optio ptineret ris ſiquis ſoluit ampli us ſuo creditoei ꝙᷓ debuit cũ q̃s indebitũ ſolmit·aut ſol nit ſci eter auta gnoꝛanter ſi ſcie⸗ ter ant ſponteet ſic nõ poteſt repetere.qe bi⸗ detur donaſle · ff· de vdi · inde · l · ij · Fut coactꝰ pꝓ metũ iuramenti et ſic pᷣt repetere.vt ſiquis iurauerit vſuras ſoluere debet ſoluere et poſt ca repetere. ex · de iureiu · debitoꝛes in glo. et tex · Si vero ſoluit ĩignoeãter.aut ꝓ ignoꝛantiã iur̃ et ſic nõ pᷣt repetere aut facti et tunc aut ꝓ ignoeantiã ꝓbabilem et ſic pᷣ̃t reperere · vt ſi Dirdei detulit iuramentü et ille falſo iuranit ii itm eile obligatũ inſti · de ac . . ſtez ſiqs po ſtulauerit· Tercõ qñ cã tranſactõis ſolur. C. de ddi inde . . ij · Quarto qñ ſoluit ex cã q cre ſcit ꝓ inficiatõz vt actio legis acquilie qᷓ dac in ſimplũ ↄtra ofitente et in duplũ ↄtra negã tem. vt ſi occidiſti aĩl vicini tui. ff. ad leacq. vVvñ nera ciꝰ. . hec actio.Quĩto qñ ſoluit ex pi etate. ff. de Ooi. inde. cũ is· S. plt. Sexto qñ a⸗ liquis ſcieter ſoluit. C. de ↄdi.inde. jndebitũ is cin ſucceſſit ſatiſfecerat de dehito quia qui ſuc ceſſc in locũ alteriꝰ hHabz iuſta ignoeantie caãm. aut minꝰ ꝙbabile ſic nõ p̈t repetere. C. ad le.fal: ereoe“ Mota mſuꝑ ad maioæe eui⸗ dentiã ꝙ in iure cimili aliqd dicit' indebitum multip vno mõ dicit indebitu iure tĩ cinili qa5 tamen eſt debitũ mure naturali. vt 10 qd p̃t retineri ꝓ lege fal. Et ſibr ſi puus vel pupillꝰ Ppittat tenec naturaliter nõ ctuiliter &t qui ſoluit indebitũ tale ꝓ ignoeantiã facti pᷣt illð . repetere. vt ſi legatu de quo falcidiã detrahe re potui integre lolui credens hereditatez ad oĩa ſufficere tenet' legatariꝰ reſtituere. SG ãt HB tñ ſm canones fallit ĩ vſura q̃ indebite ſolu ta repeti. ex. de iurłin. debitozes · hec accur. C. de odi . inde · l. j. vñuerſus · Cudicat et ꝛurat tranſacta negat pietas ſcit. Quid ſi ſup mai oe quãtitate ꝙ; ſibi debeatc fecerit qͥ ſcrenter et doloſe a debitoee ſihi caueri · Bndet bn. ex. de plus pe· c. vno et guil. ꝙ ſi talem penitue⸗ rit fraudis et ofiteat' ventate ante litẽ oteſta tam debitü nõ pdit · ſed punier m expeñis qᷓ̊s reus fecit. Si vero pſiſtit in crimie et tandẽ ð adiecta falſa quãtitate Ouincat' in toto debi⸗ to punitmſi in dnobus cã ibus. vnꝰ e qñ cre ditoe ouictus trãſigit cũ debitoee ſup pena et ſup doloſitate illa mo ſiq̃s eſt dolo mductus ad trãſigendũ de illa doloſitate nõ p̃t accibe ” re de dolo peius omiſſo in extosqueda cautõe turali ſimul. vt ſi tibi tenebar in aliqua pecu⸗ 5SP de dolo pnti. Scdus é qñ peius extoztã do⸗ nia p inſtrm et feciſti mihi pactũ de nõ peten Alo cautõem debitoꝛ oliter' ſe totũ debere. C. do. vb mraſti nõ petere et reddidiſti inſtr̃ᷣm ſo eEe. l. . nd ſiquis bis creditosi pecuĩazʒ ſol luta eſt obligatõ naturalis p pactũ vel inram̃ nat ꝗe neſcinit ſe peimo ſoluiſſe et poſt recoæ⸗ tum. et ciuil is ꝓ inſtrumeti redditõz · Et Hoo in deb. Kindeb u p̃t repete · ſz ĩe tenet? Pha⸗ ccãn ꝓ quãcunq; ignoæantiã ſoluat repetet ſ ſi re ꝙ ſoluta ſit indebite vbi creditoe negarz ſo ſciens ſoluat nõ repetet qe donaſſe vide. ff. lntõʒ factam ſibi fuiſſe.et tũc ſi ꝓbabit ſibi D0i inde · l. j. Quarto dicit aliq& indebitũ p ſpolutio facta:opoetet q credito⸗ ꝓbet ꝙ illa exceptõem. qò tñ eſt debitũ iure naturali vel preoecuĩa ſibi fuerit debita. e. e. is q. Bᷓ intelli⸗ ciuili: vel etiã vtroq; · hec aũt exceprõ aut eſt Sit' de ꝓſonis nõ peiuilegiatis. Secus ẽ ĩ pei⸗ tempalis aut ppetua aut introducta ad ſuã⸗ uilegi atis vel de pupillo ſiue minoæe: mulie⸗ Dum inrig rigoæem. Bi ergo ſit aliqᷣd indebitũ rre miiite ruſtico. ſimplicitate gaudente · ſſti ei PpP exceptõem temꝑpalem et ſoluat' repeti nõ pt no tenent ꝓhare indebitã fuiſe i qui recipit vyvt ſi ꝓmiſi aliqd dare cuz moꝛiar. ſi dedero añ Phare debet debitã fuiſſe . ff. de ꝓba. cũ de ĩi⸗ L rrepetere nõ poſſũff.de odi. inde.nã ſi cũ mo⸗ debito. S.ſi aũt· hec bn.ſota ꝙ qm peĩo ne riar · Pi vero ſit indebitũ p exceptõzʒ ppetuam Sanerit pecuĩam numeratã et poſtea de ̊ ↄui :i· generale.aut g illa eſt fauoeab:lis et ſi ſo ctus fuerit ꝓonere nõ p̃t exceptõz ſołois in lutu eſt p ereoee indebitũ. poteſt repeti vt cõ⸗ pecniam mendaei). C. de nõ nume · pe · auẽt. qᷓ tingit in velleyano. qe ꝗpter fauozë mulienz AJpeiam Kte neqʒ; delicatꝰ debitoe nec onero⸗ ꝓ nõ fide iubeãt eſt ſtatutu · Fut eſt odioſa vt ſus creditoe a udice audiat'. ff. de pig. ac. ſi ſi filiuſfaĩlias ↄtra macedonianũ mutuũ acce ſleruus Et quidem ſzm glo.delicatus debito⸗ pPit et pr̃familias ſoluerit nõ repetit?ᷣ. macedo eeſt qui nec vnũ vult ſolnere nümum.ſed one⸗ nianñũ em in creditoeis odiũ datur. imo ſi in⸗ roſus creditoe eſt qui ſibi vult ſolui vſq; aò 4 Debſtu p ipz p ignoeantiã ſiue iuris ſiue facti deantem vltimu. S ſoluat' nõ repetit Si aũt exceptõ ſit dubia pu ta ꝓmiſi tibi centũ libeas ſi veniret ð aſpa na nies mea . hec em exceptõ eſt dubia an ſit cpa⸗ lis vei ppetua: qe ſi nauis veniat fuit tempał ſi nunꝙ venerit ꝓpetua: ſic ꝓcedit ac ſi eſſet Ppetua et fauoꝛabilis vnde indebitũ ſolutum reꝑpetit'et de his tribꝰ mebeis habetur.ff.de in peincipio· b hoc autem vt tollatur om̃is D9. ĩbe. p exceptõz. Si vero ſit exceptõ intro obligauo. opoetet vt ſolutio plene et integre Ducta ad ſeruandũ rigoæeè iuris· vt exceptõ rei figt. et tunc fit liberatio peo illa ſolũq Sʒ qᷣd mãicate. tũc indebitũu ſi ſcienter ſoluat nõ re ſi plures debitoses erãt inſolidũ obligati· et vnꝰ ꝓ ſe ptem virilem ſoluit et creditoz admi ẽr ſit.H& p hboc obligatõ eon ĩſolidũ tolli et al B . in nolrae Hota iten ꝙ; indebitũ ſolutu non ter ꝙ altero poſtea n exigi aut ouenr. h qlibz eon tm ꝓ ſe et pte virili exceptõne oppoſita P ignoeantiã iuris ſic nõ repeti. C. ad lefal. ereoe · niſ ſolua a pſona pemilegiata ſczʒ a mi lite ruſtico: minoee vel muliere· F: de ꝓbac. cũ de mdebito-Gimiliter ſi aliqs poſt pᷣſceripti one ↄpietam ꝓmiſt ſe ſolutuꝝ ſcienter tene ſed ſi ignoeãter no tenete. ff. ſiquis cauci.ſʒ et ſ᷑᷑ſ̃ · hec Sunl. Bcëo dicit' aliqoò indebitum iure naturali tantu ſed debita iure ciuili vt p in⸗ ſtrumæetũ ſi tenebar tibi m aliqua pecuie quã⸗ titate· feciſti aut mibi pactũ de nõ petedo vel inuralſti nõ petere ſoluta eſt obligatõ naturaliſ remanet tn ciuilis vn ſi pſolui repetere poſſũ Tercio dicit᷑ aliqᷓd indebitũ iure ciuili et na⸗ lutõis:eſt aũt æffectꝰ ſobois dũmõ legi⸗ Eauitur videre de ſexto ſcz de effectu ſo⸗ tnme liat eo moòo quo dictũ eſt ſupea vt tolla tur omis obligatõ quecũqʒ ſit illa tam peinci palis ꝙᷓ fideiuſſoꝛia. vt inſti.qui.mo.tol.ob. repetit in ſex caſibꝰ.peio qñ ſoluic ex cã iudi cati· vt &ρ„ane dictũ eſt· Scðo qñ debitoæs cre⸗ — anit po C. cre dat te, eg. rpi na: dti ſoln eur. Urae m ter . ae: eſa 3 68 dez cre et u8 pe toe 0: ol w— .1 : 3lo ſbi — 2 — — * — — — — ☛ AuAN Circa peimũ ſcie dum· ꝙ donacõ eſt mera i pacti taciti · niſi dictũ ſit in Otrariũ.vt.C.de pac·ſi cereditoee·tẽ qñ plures aliq̃d ꝓmmttůt aut ꝓmittũt pecũiam et tũc quilibzʒ liberatur ſoluedo ptem ſuã · ffde ddi · inde . cũ duo aut ſyẽm. et tũc nõ liberat᷑.fł · de · v. ob. l. ij. Fut factũ·et tũc ab omibꝰ ↄpleri debet · ff.de ma nu. teſta . et ſi ita fuit ſernus· hec hoſt. er · de pe.ↄſtitutis· Iteʒ ſiquis ꝓmiſit.xl.libẽ.ĩ ali⸗ quo termĩo ſub pea · x. libẽ.hñᷣ ſoluerit·xxx.li⸗ bẽ. infra termim nõ dðʒ exigi pea niſi ꝓ·x · nõ ſolutis e · de pe · ſuã . VYbi nota ſim bern · ꝙ il lud qð Pmittitur ſub pa aut oſiſtit ſn dãdo aut in faciẽdo · ſi in dãdo ſie in totũ pea omit titur. licet ꝓ pte ſit ſatiſ factũ.ff · de vbo · ob · ſtipulacõnu ·ꝗ.ſi ſoete · Ita dicũt om̃s legiſte pᷣter dñm men q̃ᷓ dixt ꝙ oppoſita doli excepci one repelle' a pena ꝓrata ptis ſolute· et ẽ cũ eo gob . ti · de peis ar · Sm eos · ff · de v· obli · l. ij· S. vlt/et Bᷓ equitas ſeruatur ĩ · c· ſnã · qe non debz quis cũ alteriꝰ iactura ditari vt ibidem dicitur. S& ĩ faciẽdo:aut ergo illò qð fieri dzʒ eſt moiuiduũ:.i.tale q nõ ꝓ̈t diuidi ĩ ptes· et ſic in toto pena ↄmitti ſi nõ fiat · vt ſi mihi ſit a te ſeruitꝰ ↄſtituta ſub certa pena· et ðcedas pluribꝰ heredibꝰ relicti S et vnꝰ ec tiñ me impediat pena ↄmittit' in totũ ·ff. de v.obli. eade:J. caro.i peicipio. Fut ẽ diuiduũu vt cuz quis ſti pulat' generaliter hõiem vł vas qdii bz et ſic ꝓ pte tantũ omittit pena m tracti bꝰ.vt ſi ꝓcuratoe ſub certa pena ꝓmiſit dñm ratũ habiturũ ſuꝑ re certã· et ſunt plures ſuꝑ qbus ſtipulacõ rata ẽ habita ſi dñs in vno Oↄ trauenerit nõ omittit pena niſi ꝓ pte. ff. reʒ ra.ha· ſi ꝓcur᷑.ſj ĩ indicijs pena Omitttt inſo liũ:excepcõ tñ doli opponit ꝓ pte ff. ſi ꝗs can:ſi ſeruus.In peimo tñ caũ·ſ.cu pena dↄſi⸗ ſtit in dãdo diltinguit guil · ſ. ꝙ ulð qð dari debz dat' aut ab vnd aut a pluribꝰ.ſi ab vno tũc ſi ꝓꝙ pte det᷑ pena inſolidũ Omitiit' vt in I.ſtipulacõnũ· a płibꝰ.tũc pẽa ꝓ ptre ↄmit tit et exigi. ff. ð ðd. in de. q duobꝰ. mꝛlli płes loco vmꝰ heantur vt ibide in. S. cui fun dus. Item ſiquid ſub ꝓena ꝓmiſi et nen ſolui pena elſt cõmiſſa ſi tame poſtea ſoluo liberoe⸗ a pena: ff·de ar.l.vl.hoc eſt verũ m accur. ſi ſoluo añ indiciũ ceptũ et añꝙ creditoeis in terſit vt in · . ſieut dies· J. vlti. de donacõibꝰ iter viuos ti · x · Linde qꝛ dictũ ẽ ſupea de vẽdi cõe et p mutacõe in quibꝰ reꝝ dñium trãſ fer nõ Stuito· Nuùc dicedum eé de donacõi bꝰ in quibꝰ trãſ fertur dñium reꝝ gStuo. vi⸗ dendu eſt ergo· peimo qͥd ſit donacõ et vn di citur-ſcedo de ſpebꝰ donacõis· tercõ q̃s p̃t do nare·q̃rto cui pᷣt donari · qᷓnto qᷣd pᷣt donari · ſexto:quũo donacõ fiat · ſeptio ad qd donato⸗ tenet᷑ octano ex quibꝰ cãis donacõ reuocet' eralitas qᷓ nullo iure cogete aliquid dcedi ff·e·l·ĩ · et · ij· VE ſm hoſti:eſt rei licite nullo iure cogęete mera liberalitate facta coliacõ. Sola aut obligacõ ciuilis p̃cedes nõ impedt donacõʒ. q illa nõ eſt e fficax ad ageduz. vkł retinẽdʒ l oſtituẽduz. ſeò naturab ſic. qe ſuf⸗ ficit að ↄſtituẽdiz. ff· e· H̊ iure · J.· vlt⸗ Oera ic diciqe ſi fit ex neceſſitate nõ eſ donacõ. ff. de aòèmé. legatis-rẽ legatã Dicicur autez do nacio a dono. quaſi doni dacio ff·de dona⸗ ca:moe:ſenatꝰ.. i. * Q H ſcᷣm ſecienð ꝙ; donacõnũ alia eſt ſim plex alia ob cãm. Simplex eſt illa q non Pz cam et eſt ir⸗euocabilis ita vt nullo caſu donatoe velit ad ſe reuerti rẽ donatã · ff· e · Donacõ ob cãm eſt cũ iuterponit vt aliquiò fiat vł nõ fiatvt eſt donacõ ꝓpter nupcias et cã moetis et dotis· Secꝰ è foꝛte de donacõne ſponſalioꝛ ſjm azo.qæ ipᷣa fit pure et ſimpli licet mſt ↄdicõ tacite p ·l.ff.e. H iure· . vlt.· Item donacõ alia ẽ inter viuosvt qñ re quazʒ dono malo bẽe illum cui dono qᷓm me. Flia cã moetis.vt cũ rẽ ꝙᷓ; dono malo me hẽe ꝙ; en cu dono.ſ̊ magis ip̃m qᷓ; heredẽ meuz. ff. de do. ca.moæ· l.i. Id pfens autẽ mtencõ eſt di cere de donacõe inter viuos.G̊ aũt vt dictnzʒ elt debz eſſe mera.dz etiã eſſe ꝓpura nõ ficticia vt.· ſ.donatoe heat ꝗp oſitũ traſ ferẽdi ꝓpeieta tem. al iter em dñium trãſire nõ p̃t.ff.e.in edĩ bus. J. vlt. debz etiã eſſe ſimplex. i·. ſine cã et ire euocabilis vt dictũ eſt ſupea · ideo etiã in inſtrumetis de donacõibꝰ inter viuos dicitur donanit pure libere ſimpliciter et ireꝛeuocabi liter inter vmos-De donacõe vo dotis et de donacõne ꝗpter nuptias et de donacõe inter ſponſalia habet᷑ infra li.viijti:de matrimo⸗ nio circa fi .· De donacõe aũt cã moetis Habe infra ti ·ſequeti: Item donacõnũ alia pſonaliſ alia realis· ſi em̃ epᷣs donet rẽ eccleſiaſticã a⸗ licui ꝓſone magis eſſet donacõ pſonaliſ ꝙᷓ; re alis · x · q· ij · Hoc us· Si vero donet plibꝰ ꝓſo ms immedaiate ſibi ſuccedetibꝰ pᷣſumit' eẽ rea lis q pᷣſumit᷑ donaſſe dignitati ex. de dona. cum veniſſent. Si aũt donet eccleſie p̃fſumit ec eſſe talis·. reab.qꝛ eccleſia nõ poteſt mo⸗ fi · hec bexn. m · c· cum veniſſent · HZ Irca terciũ ſciendũ ꝙ donare non poteſt monachꝰ vel ↄuerſus. di. liiij. ablati. nec abbas ſeruuz eccleſie niſi dent' eccleſie ri. et iſte pſumit᷑ perpetuo donalle · xvj. qi· c· dDuo ſerui eiuſdẽ meriti et Peculij· xij· q · ij · e⸗ piſcopus qui mãcipium alias vero eos cũ cõ ſenſu capituli vł ſolus donare poteſt ſed cum ſolꝰ donat qntitas dati et ↄſuetudo teree di⸗ ligẽecius debz attendi · Et m hoc donatũ eſt ratum vel ireitum indicandum. ex· e · ceterum Dicit autem ibi bern. ꝙ ſeòm alanum abbas poteſt facere donacõnem loquedo de paupũ erogacõe quã poteſt facere quilibet pᷣlatꝰ ec cleſie ita tame ꝙ non ꝓrogetur ad munerum quãtitatez vt iunuit in dictec- ceten ar. di. lxxxvj. non ſatis: conſiderata conſuetudiſe et facultate eccłeſie· ex·de cenſi. cum apoſio lus·in fi · Yel p̃t etiaʒ dici ꝙ abbas pᷣt facere donacõnez veraʒ quam poteſt facere p̃latus ſi hoc habet loci conſuetudo que dat miriſen⸗ cionem et liberioꝛem aditum e · de His que fi· a ma-ꝓ· ca-nouitita tame ꝙ eccleſia eno⸗ miter ñ guet᷑ ex. e. fraternitate. Itẽ donare ñ poteſt mino⸗ · xxv· an.niſi maioe factꝰ ratum habuerit · vt ĩ · l· vlt · Nec furioſus nec ꝓdigꝰ ff.e.modeſtiꝰ..·penult.ec de cur᷑.furi.l.vlt. Nec ignoꝛãs · Nec is cui ẽᷣ alienacõ ĩterdicta vt qe Smiſit crimẽ leſe maieſtatis vł ẽ hereti⸗ cꝰ.C·adle:iu.ma.l.vl.et de he.et ma.l.ma⸗ nicheos et ex ·ð here.ad abolẽdã.In alijs au te cmimibꝰ donare nõ pᷣt quis poſt ſentetiã ſe eus eſt ſi donet añ . ff. e ·poſt ↄtractũ.Mec ec ſzuus nec filiuſ familias niſi heat peculiũ ca ſtreſe vł qᷓſi vł mſi habeat liberã admiſtracõ ne peculij ꝓfecticij.et hoc ĩm ſit ſpecialiter ei ↄceſſuʒ.vb niſi ſit filiꝰ comitis vł marchio nis ł ſenatoeisaliter nõ quantũcũqʒ magnꝰ et diſcretꝰ ex.e.filiuſ familias.Itẽ ſi impato⸗ donet domũ interp tamur eã cũ oĩbꝰ iuribus et ptinentijs ſins eſſe donatam. C.de bo.va. here. l. ſi qn.· li. xj·. Irca·iiij· ſciedum ꝙ donari pt pñti et ab⸗ WA ſenti noto et ignoto.ff.e.l.vl.aĩco et a⸗ mice eẽ meritrici. miſi ſit miles ille qui donat amice: qe mil es ñ pᷣt donare meretrici.docto ri vel nõ docẽti ·ff. e.affectõis et. C.ð̊ dona. inter vi . et vx · l.iij. prifa.et filiofamilias:Ex neo tñ.C·e.ſiue emãcipato.vxoei ãt mee do⸗ nare nõ poſſum.C. de dona.inter vi· et vx · Et dicit hoſti· ĩ ſum· ti.ð̊ do.m.vi.et vxo:ꝙ qᷣd⸗ quid de donacõe inter virũ et vxoem dicitur ꝓPhibitũ Idẽ pene ĩtelligas ð donacõe inter pẽ em et film.Ite ſi aliquis de curia ł de curi alibꝰ dederit ſubſtãtiã ſuam alicui quocũqʒ mõ ſiue ĩter viuos ſiue ĩ vltima volũtate qrta ps debet᷑ curie· Excipiun' aũt loca pia quibꝰ pt dare totũ ita ꝙ curia ñ detrahʒʒ qrtazʒ · xxiij q:viij· quãuis etiam. CJHaD qntũ ſcienð ꝙ id et ſolũ illð p̃t dari gqg5 pt ĩ dnium alteriꝰ trãſ ferei.ff.e.ĩ edi bꝰ.. vlt.Ite nõ pᷣt a pᷣlato dari miſi cũ ↄſenſu capituli ey? .e.paſtoeal mſi res mo dica.vt ſu⸗ Peadictũ eſt de abbate pᷣter qnquageſimaʒz et ceteſimã ad eccleſiã ↄſtruẽdã vł ↄſtructã am pꝓliãdam.vt ex ·de his q̃ fiũt a pᷣla.paſtoꝛalis alias ñ p̃t fieri ab eo ꝓpetua don⸗acõ niſi fo⸗ te moderata ſzm ↄſuetudinẽ patrie vł niſi cã elemoſine hie exneis ſiue ꝓpĩquis ex.de teſt. ad hoc ĩ fi:et·c.relatũ.Vb niſi ex cã de oſilio pape vb maioeis ptis ſui capłi.ex.e.p tuas. et: c·paſtoꝛalis· Cõſuetudo etiã generab tenz ꝙ pᷣlati ſui cõpotes pecniam equos fructꝰ et res ſe mouẽtes et mobiles donãt ꝓ libito vo luũtatis· Doſſent tñ ſi nimis excederet rep̃hen di qð ẽ omittẽduʒ arbitrio boni viri.ar.ex. e. aplice· ceteꝝ fraternitate.hec hoſti.e.ti. Iteẽ nõ ꝑñt aliqᷓ donari ĩ enoemè leſione eccie.ex. e. frn ĩtate · q Sʒ qᷣd ſi ꝑ młtas donacõs pᷣla tꝰ ecciam ledat nuùquiò ille donacõs reuocã t bern. ex · e. fraternitatẽ·ad hoc arguit P et Otra· ꝓ iura· Gq̊ tñ ĩdetermĩatũ derelĩquit Ite ſupeadictam qnquageſimam et cẽteſimazʒ donare pᷣt ep̃s tam de redditibꝰ eccleſie ꝙᷓ ð poſſeſſonibꝰ dumõ eccleſia non ledat ex. e. aplice in tex. et glo·:iij. in fi· eius. ¶ Iirea ſextũ ſciedũ · donacõ olim ſim ve⸗ tera iura fiebat tin ſtipulacõe hodie aũt 6 p̃t fieri ſolo pacto ? verba pñtis tpis vt do⸗ no ſnudiſ vbis ↄleniun tũ donatoeis et dona tari] in terueniete· aliter nõff. e.nuda.ymo ter pntes et ab ſentes ꝓ nũciũ vł epłam ĩ ſeri tis et ſine ſcriptis fieri p̃t. C.e. ambiguũ · et ſi aliqᷓ̃d⸗niſi foꝛte duenerit inter ꝓtes ꝙ in ſcriptis fiat· C.de fi.inſt.otractꝰ.vł mſi foꝛ te fiat a patre in filiũ emãcipatũ.vł niſi fiat inter ꝓſonas diuctas.C.e.ſiquis ĩ emãcipa⸗ tum et . l. ſe . G niſ excedat qngentos aureos nulla dz fieri in ſcriptis · Et dicit Hic ſceunꝑ tu⸗ ra in ſnuacõ apud iᷣagiſtratꝰ ↄuenietes.hoc eſt ꝙ donatoe apꝰ eos expeimat qꝙ tali dona⸗ re velit et ſcriptura inde fiat adhibitis pſoĩs publicis nõ pꝛiuatis. et hoc ſi fiat in actis ñ opoetet aohibere teſtes. C. e. in donacõibus Sũut tn quidã caſus in quibꝰ donacõ vltra q̃n Zęetos aureos ſme ſcriptis tenet vt cũ fit pijs locis·ĩ autẽ·de nõ alie:auti ꝓmu.re.ec. C.ſi mĩꝰ.et cũ fit a peĩcipe in pematũ.C.e. ſcimꝰ. vb ecõnerſo a peinato in peĩcipem vł a maxgiſtro militũ in milites vł a peiuato in pei uatũ in repacõne domoꝝ · vł a peiuato in pei uatũ in donacõe ꝓpter nuptias. C.e. i autẽ- Item et a peiuatis· et m autẽ· vt ſi fiãt pigno⸗ ra· . illud quoq;et · C· de dona:an.nup· ĩ au ten· eodẽe curſu.vb cũ vſure futuri tpis remit tunt:ff·e·modeſtinꝰ.fit ecia; donacõ ꝓ vᷣba futuri tpis· ff.de v.ob.ſtipulacõnuz 4 Quid ſi plures donacõs alicui fctẽ ſint diuerſis te⸗ poeibꝰ q̃ruʒ nullla pꝓ ſe excedit ſummã pᷣdctãzʒ ſed om̃s mſimul excedũt · Bñdet hoſti · ꝙ do⸗ nacõ valet licʒ nõ ſit inſinuata· C.e.ſancimꝰ ·ſi aũt· q¶ Quid ſi donacõ facta ſit in ſingu los ãnos eiꝰ qᷓntitatis qn nõ excedit ſummaʒ ſed om̃s ſimul excedũt· Bñdet hoſt.ꝙ eſt do⸗ nacio vna.ff.de do:ca.moꝛ.ſenatꝰ..fi.ſi tñ pſonalis fuerit qe:ſ.nulla de heredibꝰ facta eſt mecio nõ exigit ſi aũt de heredibꝰ vtriuſ⸗ q; ·¶(.donatoeis et donatarij. vł alteriꝰ eozuz metio fiat exigit eẽ ſciptura.C.e.ſcĩmꝰ..fi. Irca ſeptimũ ſcienò ꝙ donator tene tra⸗ dere qð donauit vb equipolles · inſti. e. G. Pficiũt nõ tenetur aũt de euictiõe.ff.e.ari ſto · mſi ex pacto duenerit. C.e.l.ij. Et ho qñ incepit a tradicõe vł vbi donacõ incepit a P miſſione . ff · de vᷣ· ob. vbi aũt non apparet· . vlt . poſſum agere de dolo ↄtra donatoꝛs ſi mi hi det ſciter rẽ alienã. ff.e.ariſto.. vlt.ſm jo· vij ·q:i.c.iij. Cenet aut dare mqntũ face⸗ re p̃t· i:ha bita racõe ſui ne egeat.ff.ð re.iu- in ðdenacõe· Nota ꝙ in donacõe nõ obligat quis abſenti niſi ĩ caũ. peimo ſi mittat q̊ rem ſibi ferat. Secũdo ſi rẽ penes ſe habeat et eaʒ ſibi donatã eſſe ſciat ſ ſi neſcit eazʒ ſibi eſſe da tã:vel nõdum accepit eã ſibi miſſazʒ.nõ ſit do minꝰ rei donate · ꝗq ſi ꝓ eiꝰ ſernum fuerit ſibi miſſa.niſi ea mete fuerit eius ſeruo data vt ſta tim eiꝰ fiat· Cercõ ſi habeat aliquẽ pñtez qui noie eiꝰ accipiat rẽ illã.C.e.abſenti.et.ff.ð ne · ge· ſi ego · ¶tem qñ duobꝰ res aliꝗᷓ dat vł venditur ſemper eſt pocioe is eni res peimo traditur. non cui penno dat. C. de rei vendi · quociens.hec hoſti.ex.de ſponſali.du.· tuas — Itẽ donatariꝰ donatcei naturaliter ẽ oł lige⸗ donacõ reuocat'. circa qð ſciedum ꝙ res data eſt er. de cle. cõ . qð a te · eð ꝓpter di cõnem adiectã ex · ð ðdi · ap:veꝝ · 3 pter dã tis impoteciã de q̃ dictũ eſt ĩ q̃rto ar· nijPpP⸗ ter pacti turpitudine eỹ ð ſymo·venies qnto Pter dati enoꝛmitatẽ·xjij· q·ij·ſquis iraſci vbi dicit ꝙ ſi pater tm donet ꝙ filiꝰ exſsere⸗ ditet' debet donacõ reuocari⸗:vj⸗qpter recipi entiũ fraudẽ · xvij·q:vlt. ſtituit· vbi dꝛcit ð illis abbati bꝰ qᷓ inducũt aliq; ad deponẽduʒ pecumiã ꝓpter turpe lucrũ · ꝙ res eoꝝn bheredi bus reddere debz· ſeptio pter ſupueniẽtez fi lioꝝ natiuitatẽ · xvij · q· i · q cũqʒ · vbi dicitur ꝙ; quidã nõ hñns filios res ſuas eccleſie ded: vſufructu ſibi retẽto· Doſtea vo natis ſibi fi⸗ lijs res ſunt ſibi reddẽde:et H̊ nõ iure foei .ſj poli vt dicit bern.ex ·e·c· vlti. viij· qᷓ̃tenꝰ mo dũ excedit . xij·q.ij·hi quos vbi dicit᷑ ꝙ ep̃s poteſt ſeruũ bñ meritũ manumittere et ei ·xx · ſołos dare· et ſi vltra dederit ꝓ ſucceſſoꝛẽ po terit reuocari· ix· ꝓpter ĩ gtitudinẽ ex:e. c · fi⸗ Vñ ſiquis ĩpugnat eũ a quo bñficium pʒ bñ⸗ ficiũ pdit ex · de poſtu . c · vlt · ſic etiã pdit' feu dum di · xcvj· ſi impatoe· vel legatü. ff. de in offi:·te.papinianꝰ.ꝗ. manumiſſeſie etiã reuo⸗ cat ĩ ſermtute libertꝰ qui patronũ impugnat C. de obſepa.pee.ſi manumiſſio: et.xij·q:i. liberi. Sũt aũt et q̃dã alie cauſe cimles ꝗpter q̃s donacõ reuocat· reuocat em̃ donacõ fa⸗ cta liberto:peimo ꝓpter obſequiũ ñ pᷣſtitũ xpa trono⸗ita etiã ꝙ reuocãtur epta de pecnia do nata:C.de reuo/do.l.i.Ex hac tñ cã nõ reuo catur libertꝰ qe in nõ faciẽdo leuiter deliq̃c C.de libera:ca:ſolo:ſi tñ deliqrit ↄtra patro nu in faciedo offeſam etiã leue poterit reuo⸗ cari in ſeruitutẽ⸗ St lic debet intelligi · C. de libẽ · et eo. li · l. ij · qdð añt dictů ẽ ꝙ ꝓPter obſe quiũ nõ pᷣſtitutũ nõ reuocat libertꝰ in ſerui⸗ tutẽ eſt verũ de liberto pꝛinati · ſecꝰ eſt de li⸗ berto eccleſie q̃ rediget᷑ in ſernitutezʒ de quo vide infra li. vj· de ſer· nõ oe· Scoᷣo donacõ li bertis fctã tota reuoca? ꝓpter liberos poſtea a prono ſuſceptos qᷓnimo eẽ ĩpᷣe filiꝰ poſtea genitus totũ reunocare p̃t· C.de reuo·dona. ſi nũqꝙᷓ. et.xvij.qvlt·qᷓcũq; Donacõ vero fctã filio emãcipato ſine alicui de liberis nõ exñ⸗ tibꝰ in ptãte donatoeis ſine etiã exneo reno- cat ꝗpter qᷓnq; cãs ingtitudĩspaima ſi dona- tariꝰ atroces minrias donatoei intnlerit. vt qe dixit ei in platea vł loco ſimili ꝙ erat fur vel aliud ſike · Scda ſi manꝰ impias in en inie cerit · Tercia ſi Sue dãnũ rerũ ſuarũ intulerit Quarta ſi vite picłm ei inferee attẽptauit vt qꝛ eũ mtoxicare voluit· Quĩta ſi ↄdicõzʒ appo ſitam nõ impleuit· De his caſibꝰ habe. C.de reuo:do.l/vlt.pꝛime vero qᷓtnoe cauſe tangũ tur exe:c. vlt· Qater vero qᷓ donauit fil io et poſtea traſiuit ad ſcòa vota donacõz renoca⸗ re nõ pᷣt niſi ex tribꝰ caſibꝰ.ſ.ſi vite eiꝰ mſidi et' vel in eã manꝰ inferat vel iact urã tociꝰ e 4 ãthidota · ff· ð̊ pe·he. h et ſi le · ꝗ. Oſuluẽ quit videre ð octauo· ſ.de cãis ex qui reu ocat'ipæaimo ꝗpter defectũ cãae Aprongua . jus ſlubſtatie moliac. C. & reuodonâ anten⸗ Pec quan et auten⸗de mep⸗ maxime tame. HB etiã notat P Sor.in ſum e. ti ꝛet p vern · e E c· vlt.:¶ Eſt aut hoc ius renocãdi pſonale ab vtraqʒ pte. Vñ ñ trãſit ad heredes onatoeis qui tacuit ſup hoc in vita ſua· q? tacendo re nũuciaſſe videt. Nec ad peredes donatanj.C e.l.vltiĩ fi:niſi donatoe in vita ſua ſe p̃paue rit ad ageno vt dicit hoſt:ey·e.c· vlt.ar. C.ð in offi:teſt ſi ꝓpatet. St niſi in donacõe facta liberto qꝗᷓ liberis poſtea ſuſceptis etiã a filio ĩ uocatur· Quidiſi ĩ donacõne pactũ fieret donatoe donacõnez pᷣtextu alicꝰ ingratitudi nis nõ reuocaret & tale pactũ nõ teneret qe equitati naturali otrariũ eſſz · ſ. ꝙ aliquis im⸗ pune ingtitudis viciũ ↄmitteret ·˖ C· de inuti · ſti · ex z N hec nota ꝙ ſi qui clerici illis eccleſijs q debẽt reuerti ex· de cle· diu⸗· qð a te · et · xvj . q vj. de lapſis · Sed ↄtrariũ videt .xij.q-ij.nul⸗ S Leaap 5 li liceat · et ex · de ↄdi · appo · verum fuerunt diuerſi mõi dicedi. vt dicit in glo · l liꝰ. c.qð a te · Sʒ dicit bern· ibidẽ ꝙ illdð· c· qʒ a te: et ſimilia loquũtur de benignitate et di⸗ ſpeſacõe.otraria vero de ſtricto ure:Vk dicẽ dum ꝙ ſi tpe ingreſſus res ſint expᷣſſe donate nuꝙq poſtea ſũt reſtituede⸗C/ſi reꝰ ac· moæꝛ⸗ fu:·l.vl.niſi clerici vellẽt ei grãm facere·ſi ve ro ſint tacite donate pſonã ſequũt et ſic intel ligi pᷣt · e·qð a te.qe bona ſunt acceſſoꝛia ꝓmo ſequũtur ꝓſonã B bern.ſIm aũt jo·xvj · q vj. ðS lapſʒ. bõa ſibi reddẽet᷑.ſi ſint immobil ia qntũ ad vſufructũ qe tpe vite ſue vtet.ſed etas apud eccleſiã remanebt S quid ſi aliquis ĩ uita vxoee monaſteriũ intret et poſtea reuoce tur ab ea.nũquid illa: q̃ ↄtulit menaſterio ſi- bi reddẽtur H bar.ĩ queſtionibꝰ di cit ꝙ ſic qꝛ illa ñ fuit aliter daturꝰ niſi teneret ingreſ ſus Inſuꝑ nota ꝙ donacõ pᷣt moð accipe vt . do tibi H̊ vt facias mihi illõ · Cõdicõez vt do tibi B ſi feceris mihi illud·Cauſã vt do ubi B qꝛ feciſti mipi illuð · Demõſtracõæʒ vt do tibi ſeruũ meũ ſtichũ ecoquũ· vide de H ĩfra de mo do otrahẽdi ſponſalia ſub cõdicõne li. viij. g fiat donacõ ſub odicõe nõ tenet niſi cõ dicõe extãte · nec donatariꝰ petere pᷣt reʒ ſbi donatã anteꝙ;ᷓ ðdicõ extet etiã ſi cauere vele de Odicõe impleda.ff. de con.et de mõ.q pPbe redi· . fi. Vñ ſi pendẽte ðdicõne res tradat et poſtea ↄdicõ nõ tenet· res tradita repetic ff· de ↄdi · inde · qdð aüt ſub Oodi cõe · Si vero fi at ſub mõ donacõ ſtatim tenet et donatarius ſtatim pᷣt petere re ſibi donatã ſi cauere velit de mõ impledo.ff. de conlibẽ. cum inteſtõ et ex. vt ec.be. c. vno in gioniſi ſub mö⸗ Võ magis obligatus ẽ qui donat ſub modo q; qᷓ ſub condicõne.et hec donacõ non reuocatur quãdm modꝰ ſeruatur· Si autem modꝰ nõ ſer ua .tũc aut in ↄdicõe expᷣſſa fuit reuocacõ eiꝰ modo non ſeruato:aut nõ.ſi ſic donacõ reuo catꝰ. mõ nõ ſeruato.ſi nõ.nõ reuocat ſed agi ad intereſſe: vt fiat quod dou enit · C. ð reſcin. ibꝰ fuerãt intitulati in poſſeſſoni bꝰ vł alijs bemis aliqᷓ donaſſe noſcun cũ ab earũ miniſterio et bñficõ fuerit amotiad eas .. 1 ven. ea ↄdicõne · B ber· ex. de Odi: ap. verum Si aute fiat donacoõ ob cauſam.aut fit ob cau ſam futuram aut peeteritam. ſi ꝓpter futuram aut illa cauſa nõ expemitur et tunc nõ poteſt repeti qod donat'. cauſa em non impedit do nacõzʒ niſi expemat᷑.C.ð̊ ðdi·ob ca.da.ſi rpe teoi:b niſi ĩtelliga a iur.ff.ð iu.do.ſtipłacõ Vbi dicit ꝙ ſipulacõ q̃ᷓ fit ob cãm dotis non habʒ in ſe tacitã ↄditionẽ ſi nuptie fuerint ſe cute · Jut expeimi et tũc aut dat ꝓpter odi⸗ cione honeſtã· et tũc repeti p̃t ſi illò Pter qð eſt datũ nõ eſt ſecutũ · Aut ꝓpter eãm turpẽ et tũc aut illa turpitudo eſt ex pte accipietis tm̃ et ſic pᷣt rpeti et ſi res ſit ſecuta.vt ſi dedi tibi ne mihi facias im iuriã·i.q:ij.iubemꝰ.et. c. ſe · Fnut ex pte dãtis ſic nõ p̃t repeti vt id qð dat meretrici· Hla em turpiter facit ꝙ eſt meretrix ſed nõ turpiter accipit cũ ſit meretrix· p̃t tam pignꝰ ab ea repeti.n actõne pignoeaticia ſed rei vedicatõe. C. ſi ob. tur.ca. L. ij.ĩ glo .· Fut ex pte vtriuſqʒ vt ſi de' pecũia iudici vt mibi iudicet et tuc repeti nõ pt · xj · q· iij. que recte Eloc aut fallit in magiſtro qᷓ dat ꝓ licẽtia do cendi. q pᷣt repetere qð dedit.et ̊ fit ĩ odium eiꝰ q recept ex ð magi:ꝓhibeas.· fallt etiã ĩ ſy moniaco regulari cui pecunia redditur vt cũ ea in monaſteriũ artiꝰ recluda.ymo monaſte rio potiꝰ ꝙ ꝓſone dat'.e.de ſymo·veniens. MNota tñ ꝙ qñ turpitudo ẽ ex pte dãtis ł vtri⸗ uſqz tũc licʒ dãs nõ poſſit repetere. fiſeꝰ tam̃ repetere pᷣt.f.·̊ do.inter vi.et vx.cũ hic ſta tus· ꝗ. vlci· Si vero aliqd dec ꝗpter cãm p̃teri tatem.vt do tibi: qe B feciſti mihi.tũc non re petit etiã ſi cã ſit falſa ꝓpter qð dat'.ff.de Oↄ di · inde· caſus ſi aut fiat donacõ ꝓpter demõ ſtracõz tũc etiã nõ repeti. etiã ſi fit demõſtra cõ falſa qe demõſtracõ vel cã falſa legatũ nõ Pimit. ff· de fal.ca· ad· l. ij: Fd hoc nota ꝙ ſi verbũ ĩ inſtro donacõis ſit dubiũ largiſſime ẽ interpᷣtandũ:qe in ↄtractibꝰ plena.m teſtam̃ tis ꝓplenioe.m bñfitijs eſt interp̃taeõ pleniſſi ma facieda ey. e · cum dilectꝰ ad fl. e⸗ Odicõibꝰ cã moetis ti· xxj. Iſo de donatõe inter viuos. videndnʒ eſt de donacõe cã moetis· St peimo qᷣd elt donacõ cã moetis. * quis p̃t dona re ·3 cm pᷣt donari. q̃rto quid p̃t donari.q̃nto quot et ꝗᷓ ſunt ſpẽs eig. ſexto Jliter Kaate. eptio ex quibꝰ cãis renocet.octauo ĩ q̃bꝰ hm̃oi do nacõs ſunt ſi es et diſſi łes legatis.nono de effectu huiꝰ donacõis.decio de fosma ĩſtru meti eiꝰ ꝙq Quid ãt ſit donacõ cauſa moetis di ctũ eſt peiꝰ ꝗpe peĩcipiũ:ti. p̃cedẽtis · pt etia⸗ dici ꝙ eſt qdã ex moetis vł alteriꝰ inſtãtis vł futuri piculi ↄſideracõe ł metu diſpeſacõ vo litatis ff·e.l.ij. Et addit ĩ diffinicõe pᷣ̃dicta hoſti.liberaliter fctãqe ſiqs cã moetis ſibi O mmate re ſuã ofereet nõ valeret.licʒ piculuzʒ immmeret. ff. ꝙ me. ca· metũ · et hoc intelligi tur quando metus ideo mihi infert'vt aliqd done alias ſecus eſt.Ff.e.l. iii,j. ira ſecũdum ſcienðò ꝙ hmoi donacõs fa cere pt omis qui teſtari p̃t. qui auũᷣt teſta- ri non pᷣt eã facere nõ p̃t.hoc tñ fallit in filio familias·qe licet patre cõſentiẽte teſtari non poſſit donacõʒ tñ facere pᷣt ꝓpente in cuiꝰ ptã⸗ te eſt olentiete · C. e.l.penul.quis autẽ teſta⸗ ri poſſit dicetur infra- JIrca terciũ ſcieèdũ ꝙ om̃ibꝰ donacõ fieri C. poteſt quibus legatũ de iure relimqui po teſt · de quo etiã habet᷑ infra ti· ſe. ff.e. omni bus in quo quiòẽ tepus nõ donacõis ſed moꝛ tis mſpicit.ff·e ·moetis.ergo ſi ſit excõicatꝰ donacõ enaneſcit ær de ap· paſtoꝛalis. . fi. rca qrtũ ſciẽdu ꝙ donari poſſũt res mo⸗ biles et immobiles coepales et inco⸗pa les.łff.e.ſi moetis· St ſi cirogpha ð biton deo debita vł empta ibi otẽta donata vident. ff. e· moetis cã · Et beeuiter donari poteſt cã mo⸗ tis qcqd ĩter viuos dari p̃t de q vide ſupiꝰ. Irca ꝗqᷓntũ ſciẽdũ ꝙ hm̃oi donacõis tres ¶Aſunt ſpes vna q̃ fit ab homme ſano eo ꝙ eogitat ſe qñq;ʒ moeiturũ.alie vero due fiunt ab homie q occaſione lãguoeis b alteriꝰ cãe amet ſibi moætẽ vel aliud piculũ ð ꝓximo im minere. qᷓrum vna fit ita vt res donata et ſta⸗ tim fiat accipietis . Iltera vero vt tũc fiat ac cipiẽtis cũ donãs deceſſerit· ff.e.l.ij. Cadt ãt harum donacõnum qlibet inter vi.et vxo. de quo vide li.viij ad fi· tractatꝰ de mrimonio- Arca ſextũ ſciẽduzʒ ꝙ ᷓ donacõ fit triplici er. ſcʒ tradicõe pollicitacõne et ſtipula⸗ cione · ff. e.ſenatꝰ.. ſed qᷓ moetis cã .ſub q̃cũ⸗ qʒ autem ſpẽ fiat vel quocũq; mõ inſeri dz in ea ꝙ fiat cã moetis vel alteriꝰ piculi talis.qꝛ alias eſſet donacõ ſimplex inter viuolſ qᷓntũcũ qʒ fi eret in articulo moetis:qe nõ eo ipᷣo ꝙ qᷣs moeies donat donare moætis cã videt'. ff. e. ſenatꝰ.. vlti·ſm azo. Sm aũt hoſti.hoc eſti mandum erit ex verboꝝ affecttone et qlita⸗ te ꝓſonarũ et ſtatꝰ. Et ſi nibil apparet p̃ſami tur mter vmos donatũ vt dicit in fi.peedicte legis· Et debẽet in ea qᷓnq; teſtes adhiberi. C. e· l. fi · debet etiã pᷣſens eſſe pſona cui fit vel a lia que vice eiꝰ recipiat eam. vñ ſi vult dona⸗ re cã moetis paupibꝰ vł eccie donet notario ſtipulãti rcipieti nõie paupũ ł eccie.ff.e.ĩter Irca ſepti mũ ſcieduʒ ꝙ G donacõ cuiuſcũ q; ſpẽi vel modi ſit ipo mure tripliciter re uocatur . ſ.ſi donãs ſupuixerit ſeu de piculoĩ quo erat ↄualuerit vb eũ penituerit vel dona tariꝰ peiꝰ deceſſerit inſti · e. in pem.i tñ do⸗ nãs ireenocabilẽ eã dixerit eſſe ireeuocabilis erit · vt ſi dicat ſic.donacõnẽ hanc quãtumcũ qʒ donatariũ aut me ſupuiuere vł penitere o⸗ tingat tñ ireeuocabile eſſe paciſcoz. et iubeo voles eam nulla rõne vel cã infringi vel irei⸗ tari poſſe.ff.e.ſenatꝰ . .moetis cã · et ſic ha⸗ bebit effectum implicis donacõnis licet di catur fieri cauſa mostis. . P (Jnta octauũ ſcidũ ꝙ hec donacõ differt a legato. peimo.qe legatũ ſemp dat' ab herede ſed donacõ cã moetis vel ab eo vel a defũcto· Secundo qe filiiſ familias patre p⸗ mttẽete hanc donacõnem facere poteſt nõ aut Poreſt legare vl teſtari quia hoc ex alieno ar bitrio pendere non debet. ff:e. tam is · Tercõ da teſtem ſi accuſo legatum perdonon auteʒ 0 ta⸗ po⸗ nni n G fi. mo⸗ ba 10e H. tres unt 1 ucn 4 60. donacõz. ff. quibꝰ vt indig . legs. ãt poſt lega tũ · et mſti · de dona · F. i. in glo· kere · vbi etiaz lures alie ponũt' di fferetie · Cõucit aut ců egato qꝛ ĩ moete Ofirmat᷑· et ex ea falcidia ð trahit'. C.ad le.falci .l· fi et i tm̃ ẽ ſiłis ei vt cum ipᷣo fere ꝓꝑ omnia onumeretur · iſti · de do na · J. 1. in tex · et glo· M vIrca· ix· ſcienð ꝙ effectꝰ huiꝰ donacõniſ leſt vt res ſi fuerit tradita retineatur. vel ſi nõ fuerit tradita vẽdicęt nõ obſtãte vſuca⸗ pione · ff.e.ſenatꝰ..i:expẽſe tñ neceſſarie vk vtiles ꝓ doli exceptiõz recupant.ffe.ſi moꝛ tis. ITtem vt iuſtꝰ titulꝰ vſucapiedi trãſ ferat ff.e.qui aliena: et h̊ ſunt vera niſi donacõ fu erit reuo cata⸗· H B S Irca. x. ſciẽð ꝙ ſi fiat donacõ cã moetis Ap obligatiõz ab hõie ſano qz nullũ ĩſtãs piculũ terꝛet dicet ſic.· Detrꝰ ſanꝰ exiſtẽs ſci ens tñ ſe qñq; moeitun pnñtẽ cã moꝛtis fecit donacõnem.donauit enim cauſa moetis johbã ni fratri ſuo ibidez pñti p̃dium tale pollicita cõne of ferẽſ vel ſic ſoleni ſtipulacõe interue mente ꝓmittẽes dicto johãni dare tradere et exhi bere poſt moꝛtẽ ipiꝰ donãtis di ctũ p̃di⸗ um.et voles atz paciſces vt ſtatim poſt moe⸗ tem eiꝰ ip̃i johi peticõ et exactõ dicti p̃dij cõ petat pleno iure.niſi vel donatariũ pᷣmoei ł donatoee donacõis pᷣdicte penitere et eaz in vita ſua ſpetialiter reuocare otingat Moꝝ ei duoꝝ altero ↄtingẽte donacõ euaneſcit Si vero donacõ cã moetis ꝓ traditionẽ fiat metu moetis ꝓxime vbł alteriꝰ piculi de ꝓximo im minetis dice' ſic.petrꝰ lãguẽs et ꝓxime mo? tis picł m metuẽs.vel ſic· petrꝰ de ꝓximo ma re trãſiturꝰ vł ad bellũ iturꝰ times naufragij vel belli pichm ꝓ dei reueretia et ſuoꝝ deli ctoꝝ venia· moetis vł dicti piculi cã.donau ohãni ꝓcuratoꝛi Duetus taliũ rel igioſoꝝ no mine ↄuetus eiuſdẽ recipieti p̃diũ tale et dãs et tradẽs in pñti ip̃i johãni dictũ p̃dium· vel ſic cõſtituẽs ſe ex nuc dictũ pᷣ̃diũ ipſiꝰ jo · do natarij p̃dicto nõie poſſidere vel qſi:et voles vt ex nuc dicti p̃ᷣdij donacõ in eudem donata riũ p̃dicto nõie ſit trãſlatũ · et pᷣ̃dictũ pᷣdiũ de cetero eiꝰ nõie ſepe dicto fiat· niſ ł donato rem ip̃m ab hac egritudĩe liberari vb donati onis penitere ti gat.ita · ſ. vt qdᷣcũqʒ hoꝝ ↄ⸗ tingat donacõ euaneſcat· Si vero filiafamili as nupta faciat donacõzʒ cã moetis dicet᷑ ſic Domiĩa berta filia petri et vxoe ticij ↄpos me te et egra coepe qꝛ in patris ptãte ↄſtituta te ſtari non poterat infra ſcriptam cã moetis do nacõz picłm moetis imminere de ꝓximo co⸗ gnoſcẽs pᷣdicto patre ſuo pᷣſente et ↄſentiete mõ infra ſcripto facere ꝓcurauit·peimo nãqʒ; de daeb⸗ ſuis et iuribꝰ ad ſe ſpectãtibus cã moetis donauit ꝓ aĩa ſua · c. libẽ · expẽdẽ das hoc mõ· ſtẽ ꝓ fratre ſuo x · libr.ꝛc. Reliquun vero ſiune reñduũ dotiũ bonoꝝ et iuriũ ſuoꝝ mortis cã donauit p̃dicto ticio viro ſuo reci,- piẽti vice et nõie.C.et· h· filioꝝ eiꝰ. Ita tam̃ ꝙ ſi aliqs p̃ᷣdictoꝝ filioꝝ eiꝰ deceſſerit añ ip ſam eiꝰ poꝛtio ſupueniat donacõe cã moꝛtis· ꝓmittens ſoleni ſipulacõe interueniete cuili wede qe vt dict uz eſt legatis valde bet p̃dictoꝝ donatarioꝝ ibide pncin reripie ti ſuo nõie ꝓ donacõe ſibi facta·et vice i lnn ſiue illoꝝ cuiꝰ vł quoꝝ nõie eſt donatum:⸗⸗ notario ſupꝛadicto recipiẽti · ec · eidẽ dare vel tradere vł exhibere qᷓntitate rem vłres ipas donatas ip̃iꝰ donãtis moete ſecuta· Et voles) atqʒ paciſc ẽs vt qᷓntitatis rei vł reꝝ donata⸗ rũ ilico poſt mostem eiꝰ peticõ et exactõ ↄpe tat pleno iure niſi donatariũ vel donatarios ip̃os p̃ᷣmoꝛi aut eã ab hac egritudine liberari vel donacõis penitere tingat· quocũqʒ em̃ iſtoꝝ otingente donacõ reuocata ſit penitus et euaneſcat. Oe legatis ti xxij. ſunt ſimiles donacões cã moetis. iõ O ſequẽter dicẽduz eſt ð ip̃is legatis · Etc, peimo qd ſit legatũ et fideicõmiſſum· ſcðo q̃s pt legare.tercõ cui pᷣ̃t legari · quarto qᷣd p̃t le gans legare· q̃nto m q̃ vltiã volũtate pᷣt lega n. ſexto qliter et q̃bꝰ verbis fit legatũ .ſeptio quot et q̃ ſunt ſpẽs legatoꝝ et quo oꝛdine de bent ſcribi legata·octauo de fozmis ſcriben⸗ di legata relicta ꝓ reſtitucõe male ablatoꝛx nono de foemis ſcribedi legata vxoei relicta decimo quid iuris ð legatis ĩ genere relictis vndecĩo de legatis relictis epo ł eccleſie ca chedeali vel alij eccleſie quomõ debẽt diuidi inter ep̃m vel eccleſiã cathedealẽ vel aliã ec cleſiã.duodecĩo de determiacõe quoꝛũdã du bioꝝ circa legata. tredecio quibꝰ mõis lega tum ex tin guit. Circa peimũ ſciendum ꝙ le gatũ eſt donacõ quedã a defũcto relicta ſed ab herede pᷣſtãda qe debe poſt moꝛtẽ teſtato ris et poſt aditã hereditatem ab herede · ff. de le.ſi ti bi. . cũ ſeruus · Nõ em̃ debz legatariuſ occupãdo legata ius ſibi dicere ſ- ab herede petere·ff. quoꝝ lega·l.i.rñſo·i.qe ſi poſt a⸗ ditã hereditate legatũ occupet actio legati denegaret' ſibi · C. e · ñ dubiũ · et ſic in poſſeſſi one et ꝗpꝛietate ſibi pᷣiudicaret · ſi vero an he reditate àditã occuꝑpet ſibi in actiõe et ꝗpeta te nõ piudicaretpoſſeſſionẽ tñ nõ reſtitueret ff.quoꝛx le.l.i.G. ꝙ actoꝛ· Vñ ſi ox teſtam̃to a deat' hereditas deficit legatũ niſi ſit infra re lictũ ꝙ aduemetibꝰ ab inteſtato p̃ᷣſtetur.C.ð fideicõmiſ·eamq;· Itez nota ꝙ licʒ legatũ pe ti nõ poſſit niſi adita hereditate· ſi tñ legata⸗ riꝰ poſt moetẽ teſtatoꝛis decedat etiã an here ditate aditã trãſnnttit ad heredẽe ſuũ legatuz C.de cadu.tol.l.cũ igit᷑ .Et hoc ẽ verũ niſi le Ratariꝰ habeat ſubſtitutũ vel ↄiũctũ ·qꝛ tunc trãſit ad eũ·et peimo að ſubſtitutũ .· Si vero legatariꝰ teſtatoꝛe viuo decedat deficit lega tũ et remanet apud heredesvt ibidẽ. C. ſed vt manifeſtet. Et hoc eſt verũ eũ legatũ relĩdui tur pure vł in diẽ certã vt ĩ paſca·ſi aut relm q̃t᷑᷑ ſub ↄdicõe in diẽ imcertã pꝓuta cũ ticiꝰ mo riet tũc ſi ante diẽ vł ðdicõʒ legatariꝰ moeir⸗ at nõ trãſmittit legatũ ad ſuũ her edez qe nũ ꝙᷓ valuit vt ibide· G. ſi aũt aliq̃d ſub condicõ⸗ ne Eideicõmiſſum fere idẽ eſt ꝙ legatũ ſed fi deicõmiſſum dictum eſt qe fideicõmiſſa olim p ẽdebãt ex fide heð·ſʒ hodie fere adeq̃ta ſüt legata et fideicõmiſſa et ꝗqcqo iuris eſt ĩ vno eſt etiã in alio·Cõmiſſarij aut vb etia fideicõ⸗ miſſarij dicunt quibꝰ legatũ aĩe ſoluedum O mittit Vñ in multis locis teſtamtoꝝ execu⸗ toees vogant qe legatu anime exequunt'. raſeß⸗ ſcienò ꝙ legare pᷣt ſolꝰ ille et o Amnis ille qui p̃t teſtari· ff. ð le.i.l.ij:que autem pſone teſtari poſſint habebitur infra. legatũ em̃ reliqui nõ pbt niſi in teſtamto vł co dicillo. Nã ad h equipollèt iſta.ſ.teſtari co dicillari.et legari vñ qui pᷣt vnũ illoꝝ pᷣt et reliꝗq· ff de codicil.diui· codicillos. WT tertiũ ſcieð ꝙ pt illi ſoli legari. qui MWAApoteſt heres iſtitui.ſʒ quis heille habebi tur infra: dz aut legatarij pſona eſſe certa ali ter ñ valz legatũ. ff.de ſtatu ho. duo. Irca quartũ ſcieduz ꝙ legari p̃t res teſta⸗ toeis et res bereòis. nec refert an ſciue⸗ rit vł ĩgnoeauerit teſtatoe re eſſe ſuã vł here⸗ dis inſti · e.· J. ſiquis rem ſuã tẽe heres legata rij p̃ᷣt erogari vt nõ tm rem ſibi legatã ſed eti⸗ a3 Peiã alteri reſte tuat:· hoc obſzuato ne plꝰ reſtitnere roget ꝙᷓ cepit ex teſtamto.inſti · de ſingulis rebõ. ꝓ fideicõ:re. G. p̃t aũt Itẽ res a liena ſi tñ teſtatoe alienam eſſe ſciebat.et te⸗ eas res heres emere et pᷣſtare vł eiꝰ eſtimacõ nem legatario.et he eſt verũ ſi res illa ſit ta⸗ lis que vedi poſſit alias nõ inſti· e. G. nõ ſoluz et· J. ꝓ aũt⸗t ſi heres eã nõ redemerit vł pᷣci⸗ um eiꝰ legatario nõ dederit. nichilommꝰ ip ſe legatariꝰ ſi rẽ illã alienã habeat tenec eaz reddere ſed cõtra heredẽ poteſt agere. Si vo teſtatoe ignoæ et illã re elnk allen⸗ nõ tenet le gatũ niſi cu legat pſone ↄiũcte· vt vxoꝛi vel alij pſone cui tantũdem relicturꝰ erat de ſuo C:e·cuũ alienã: et niſi eũ libertas relinquitur ſeruo:.ffide fideicõmiſ:liber.·paulꝰ. Opoꝛtz aute legatariũ ꝓbare teſtatoee rẽ alienã ſcie ter ſe legaſſe.inili·e· Sq; auteẽ h notat? ꝑ ho⸗ ſti · et hern·. ex de teſta.filiꝰ.et pᷣt p̃miſſa diſti⸗ ctio vt dict hoſti· ĩ qᷓtuo⸗ caſibꝰ ſaluari. Mec obſtat· c. filiꝰ.vbi dicit ꝙ heres cdgi ſjm le ges ſecłi ñ ſm leges dði ſoluè ſi teſtatoe rẽ a⸗ lienã ſcieteę leget·qꝛ loqꝗᷣt ĩ caũ ĩ qꝰ res lega te erãt cindã eccie in qbꝰ legatũ ñ tenuit · pᷣt etiã ĩcelligi et ĩ alijs rebꝰ legatis qñ heres e ges remaneret ſi redimeret ł pciũ ſoluerzʒ.Nõ eĩ debẽet viri eccleſiaſtici eẽ exactoes impo⸗ tuni ĩ Sue p̃iudiciũ alioꝝ quibꝰ potiꝰ debent de ſuo i neceſſitatibꝰ ſubuenire ex.ð cenſi. ex Pte · Jed et layci etã ad hoc ſzm hoſti.tenen ar · ex · de cenſi:licet:qe etiam ad eos racio de cretalis extẽdi. vt ptz ex:de teſta.filiꝰ.Atem ſiqs legat rẽ obligatã creditoꝛi ſuo ſcieter.qe ſ.ſeit eaà ee obligatã tũc Bes dʒ eã luere· i. re Ommere ſi tñ nolui et h expᷣſſit ꝙ legatariꝰ e am lueret tũc heres nõ tenet eã luere. ſecus aut eſt ſi legat ignoeãter · inſti· e· . ſi rem. tũůc em heres nõ luet ſz legatariꝰ niſi cũ legatur pſone diũcte· vł ꝓ tãto eſt res obligata quã⸗ tũ valzʒ. ff. de fideicõ. libz: obligata et. ff.e. l.ſi res obligata cem ſiquis re ſuã credes eã eſſe alienã legz valz legatũ et ſi putat eã eſſe legatarij· valzʒ etiã inſti·e. . ſiquis rẽ ſuã. Itẽ ſi cui leget' res eiꝰ nõ ꝓdelt nec dualeſcit le⸗ Zatũ ſi legatariꝰ ea alienet inſti · e. ¶. ſi rez le⸗ Satarijet hog eſt verũ niſi teſtatoe legauerit eã ſibi ſub oditiõe hac ſcʒ ſi eã alienare t ipſo teſtatoee viuete ar. ff.e.l.ceteraCte ſi alicui fundꝰ alienꝰ legatꝰ fuerit et eiꝰ Peietatem detracto vſufructu emerit· et vſufructꝰ ad e⸗ um ex cã lucratiua poſtea puenerit · ipe lega⸗ tariꝰ poterit fundũ petere et heres officõ iu dicis coget ꝗꝓpeietatis illiꝰ eſtiacõnem ei P⸗ ſtare · inſli · e. . ei cii Ite ſiquis res ſuas lega uerit· et poſtea eas veòiderit nichilominꝰ le gatũ tenebit mſi vedendo legatum admmere voluerit inſti: e· S. ſi rem ſuã Et in dubio ꝓba bit heres volũtate defũcti mutatã q̃tuoe teſti bꝰ glo.ibide. Secꝰ e ſi eã donauerit qe tũc in diſtincte videt adimere legatũ. vt in eadem⸗ glo. Et ide eſt de eo qui pᷣom qð legauit. po⸗ ſtea pignoe obligauit poterit em̃ legatanꝰ a gere cu herede vt pdium luat· habita tñ diſti ctione ſupeadicta· inſti. e · S. e. in tex: et glo. Bi vero pteʒ rei legate teſtatoe alienauerit ꝑſ nõ alienata oino dehet. De pte vero aliena⸗ ta idẽ dicẽdum eſt qð p̃dictu eſt de re tota.ĩ⸗ ſti · e· J. ſi vero qs · Item teſtatoe p̃t legare rem quam habʒ ↄmunè cũ alio et tũc legatariꝰ tã tũ habz Ptem eiꝰ.ff.de lega.i.l.fi.ſte poteſt mihi legari vt mihi liceat cedere lapides in ſolo eiꝰ.hoc tñ legatũ nõ trãſibit ad heredeʒ men mͤ ſit nomẽ adiectũ.ff.e.l.apud iul· E. ſiquis· Item poteſt res que nondũ eſt in reruzʒ natura dũmodo ſit futura legari.vł fructus qui in illo fundo nati erũt· aut qð ex illa ãcil la natũ erit inſti · e· . ea quoq; res Cegari er⸗ 8Zo poſſunt et ea que ſũt.et ea que futura ſunt ſed legari non poſſunt ea que nec ſunt nec fu erunt nec erunt vt chimera.nec ea ꝗᷓ fuerunt ſed eſſe deſierüt vt hõ moetuus inſti. de inuti li ſtip̃ · in peincipio. Si vero dubiter et tpe teſtamti an res legata ſit in rerũ naturaputa an homo legatꝰ viuat agi quidẽ poteſt ex te⸗ ſtamto ſed officõ iudicis ↄti net vt cautio in terponat cauet em̃ heres rem il lam ꝓſecutu rum:et ſi nactꝰ eã fuerit ip̃am legatario reſti tuturuũ· ff·e · Suo legato. Ite ſi tpe teſtam̃ti ſʒ uus legatꝰ eſſz in fuga vł lõge abſens · tune debz heres opam et pcium et ſumptꝰ impẽde re vt recupet . Si vo poſt teſtam̃tũ fugerit ĩi⸗ renſis et piculo legatarij debz queri qe herel rem legatã m illo loco debet pᷣſtare in quo re licta fuit a teſtatoee.ff.e.cũ ſzuus et . l. ſi ſer⸗ uus H?. I. ſtez legari poſſunt nõ tiñ coæpalia ſed etiã mcopalia: vt ꝛura actõnes et ſeruitu tes et iõ ſi teſtatoꝛ mihi legauerit qð alius ſi bi debet . herel debebit mii cedere ſuas acti ones dãdo qñ etiã ſme hoc habeo vtilẽ actio nẽe niſi teſtato⸗ viuꝰ exegerit pecuniã In du bio em ſemꝑ pᷣſumit tũc voluiſſe legatũ exti⸗ Zui.niſi ↄtrariũ ꝓbet᷑.vł qe eo nõ petete de⸗ Sitoe ei vltro obtulit.vł qe exactazʒ ꝓ legata rio depoſuit inſti:e · J. cũ autem ĩ tex· et glo. (ſſttem poteſt quis debitoei ſuo liberacõnem legare ec tenz legatũ ĩſti·e· S. ſiqs ðᷣbitoꝛi · niſi teſtato? viuꝰ exegerit iſli · e · . cã ãt· Zʒ et meo =2 . * 2 em⸗ creditoei legae poſſuz q ð ð beo·et cũ plꝰ ſit ĩ legato ꝙ;ᷓ ĩ debito· et ſi ex legato cõmode ali qd ei repᷣſenteꝰ.puta qe pure lega qð ĩ diẽ vl ſub ↄditõe debeat᷑ · qe tůc añ die vel ↄditõnẽ aget ex legato vel quia exceptiõem habebat P debito. vel quia defitiebat ei ꝓbacõ debiti Et hinc eſt ꝙ vtile eſt legare et expemere illi cite ablata illis a ꝗbus ſunt extoꝛta ĩſtli· e · I· e· Ite pᷣt legari fctm̃ vt lego tibi ꝙ heres me us vẽdat tibi rem illã et tuc heres tene ven bere pᷣtio vo· g; ſi heredemeũ dãnauerim ve dere p̃cõ certo.neceſſario habebi vedere tãti ꝗqnti è dãnatꝰ. ff.e.l.fideiuſſoæ· · fi· tem vt peres meꝰs emat a te rẽ talẽ pᷣtio iuſto. ff· e · et ſi ego · ¶̈. h' nota ꝙ legari ñ pñt res de quibꝰ ñ ẽ ↄmertiũ łᷣ q alienari ꝓhi bẽturet ſi tales res leget' nec ipᷣe nec eaꝝ eſtiatio debe tur inſti : e· . H ſi talis res· vt ibidẽ ĩ glo. Et ſe cũdũ aʒo.ti: de lega: diſti gue ꝙ rei legate vl nullũ eè ↄmerciũ vł᷑ ẽ quide i̊ cũ grãdi diffi⸗ cultate vt ĩ p̃dijs neceſſarijs ceſar:et tũc nec ip̃a res nec eiꝰ eſtimacõ debe' niſi vol ũtas te ſtatoeis otraria appareret · ff· e · J ſiqs mq̃li⸗ nos· Excipit᷑ etiã caꝰ aliꝰ vt ĩ hõie libero vt aliqñ ſibi pᷣt legari vt ſi redemeri en ab hoſti bꝰ. ꝓficiet em̃ ſibi legatũ ad liberacõz viculi pignoeis qò habui ĩ eo tacite qe redemi⸗ffie l. ſenatꝰ. Si vo illiꝰ rei omertiu ſit ĩ Omuni ſʒ nõ huic ſiquidẽ nõ ſit ei q̃ dãnatꝰ ſit pᷣſtare · P ſtabit nibilomiꝰ legatũ ſi aũt ſit ei qui pᷣſtare debz h nõ ei cui dz pPpſtari · aut hoc eſt pter e ijus delictũ vel ſectã vt qꝛ her eticꝰ ẽ vl iude us q mãcipiũ xp̃ᷣianũ poſſidere nõ pñtet tũc nec res nec eſtimacõ debe· aut Pter ↄditiõz ſtatꝰ vt q eſt ſzuus cni mil itia legat. Rut ꝗp ter viciuũ coepis cũ cõtracto legat ſtipendiũ curſois. Et in his ſi teſtatoe ſci ebat hmoi q̃⸗ litatce plonaꝝ eſtimacõã deber alias nõ. Icem nec ea que ſunt edibꝰ iuncta ne vebs defoe⸗ met rumnis ff· e. l.cetera:dtem ſi res eadem in dnobꝰ teſtam̃tis.i.duoꝝ hõim eiſdẽ lega⸗ ta fnerit.et ip̃ᷣe ex peimo teſtam̃to rẽ ſuazʒ exe cutus fuerit tũc ex ſcedo teſtõ nihbil petere pᷣt qe due cauſe lucratiue in eundẽ hõieʒ; et ĩ eã⸗ de rẽ ocureere ñ ꝓñt· ſi vo ex peimo teſt amto executꝰ eſł᷑ rei eſtiacõne tũc mehlomiꝰ ex ꝰ teſtam̃to pᷣt petere re ĩſti ·e· . ſi res aliena· Irca·v. ſieduz ꝙ legatũ relinquit in te⸗ ſtamto ꝓfecto et in codicilł pfectis nõ ĩ donacõne caà moetis qe legata ĩ multis diffe runt ab eis vt Habitũ eſt ſupea ti·peece · D ¶ Ica vj· ſcieduz ꝙ legatũ p̃t pure relinqᷓ vot tali lego:c.libr. Et ĩ diẽ vt lego vſqʒ ad paſca: Et ex die vt a paſcate ĩ Enrea ſub Odicõe q̃ apponit pꝑ ſi vł cũ.vt lego tibi ſi fi liã meã in vxoꝛe accepis · vł cũxinj· ãnoꝛum fueris et ineſt ei ↄdicõ B.ſ.ſi ðpl eueris· xinj annum. ff:e.l. ſi em̃ leget· et · C. e · l. fi. In li⸗ bertate tñ eſt ſpale vt videat potiꝰ eſſe relᷣ cta in diẽ ſi dicat teſtatoe illũ huũ eſſe liberũ iubeo. cũ filiꝰ meꝰ erit. xxv ·ãnoꝝ· C· ð̊ fidei Omiſ.libr.fideicõmiſſaria · ſtẽ legatuz pᷣt fieri quibuſcũq; vbis aptis tñ et ydoneis.vt ſi di co do lego dari iubeo volo rogo poſco opto vt des credo te daturuz et ſimilia · C·. Omuia Agatoꝝn legãtur em aliꝗᷓ ꝙ reſtituedis ma e acquiſitis ſi teſtatoe acquiſiuit et babet a⸗ liqd tale· Eliq̃ vo ꝓ funeris inpẽeſis et elemo ſinis et alijs aime fuff ragis · Fiqᷓ vero vxo⸗ ri et ꝓximis et alijs carnalibꝰ amicis· Et qui dem Ogrue pſona dz p̃mitti in ſcribedo alijs legatis qe nulla alia legata deben niſi dedu cto ere alieno.C.eę. ſi vmuerſe · Ynð illa intel ligũtur bõa q̃ nõ ſunt alièo ere deducta · ſcõo loco poni debẽet ſcdᷣa tanꝙ dignioea · Doſt ve ro has duas ſpès legatoꝝ dz eligi· certa pꝑſo AJage ſeptimũ ſciẽdũ ꝙ triplex eſt ſpẽs le⸗ na vl certe pſone qᷓ ↄmiſſarij vł fideicõmiſſa⸗ rij ſeu executoees dicũtur ꝗqᷓ ad pᷣdicta legata Oſtituãturraro em G̊ fidei ↄmittũtur Heredu quibꝰ ita poĩtis· tercõ debẽet poni certa lega⸗ ia quoꝝ quide ſolucõ heredi ſolet relmqui- le ablatoꝝ vel acquiſitoꝝ qᷓtuoz ſolent Otingere et ſzm G̊ variat fozma eoꝝ q̃ legan taliũ reſtitucõe peimo qñ teſtatoe pauca ta iũ habʒ et eſt memoe eaꝝ et pſonarũ a quibꝰ habuit. et iõ pñt beeuiter notari in teſtõ. Vñ tunc poſito ꝓhemio dicet᷑ ſic · pemo quidem voluit diſpoſnit et mãdauit ꝙ reſtituãt' petro x· libẽ · et jobãni.x· et ſic de alijs qs qnctates habuit a pᷣdictis ꝓ vſurã vł aliã exactiõz ilii citã et hec eſt via tutiſſma Scðꝰ caſus eſt qñ teſtato⸗ ꝓſonas res qᷓnutates et cãs illicitas ꝓpter timoæe iĩfamie in teſtamto nõ vult expei mi. et tũc ſolet habere ea notata manu ſua vł alteriꝰ ſecreto in aliqua cedula quã ſuo ↄfeſ⸗ ſoei vł alteri ꝓſone fideli coꝛã duobꝰ teſtehꝰ ignorãtibꝰ quid ↄtineat ſigillatã tradit quo facto in teſtõ dicet᷑. pꝛimo quidẽ · VYb itẽ reli quit de bõis ſuis tali pſone c.libẽ.ſoluendas in his et circa ea qᷓ ſibi ſecrete ↄmiſit · Cerciꝰ cãꝰ eſt qñ lõgo tpe multa illicite acq̃ſmuit· q̃ particłariter ĩ teſtamto ñ poſſunt expeimi et tũc ita dicoë peimo ꝗqdez voluit diſpoluit et mãdauit ꝙ reſtituant oĩa et ſingula q ad eũ ł ad al m eiꝰ nõie ꝓpuenerũt ex cã vſure vb ex a lia quacũqʒ iniuſta acquiſitõe vł exactiõe oĩ bꝰ et ſingulis pſonis ł vniuerſitatibꝰ a qui⸗ bꝰ iᷣm vł aliũ eiꝰ noĩe hec vel aliqd eoꝝ ap paruerit habuiſſe vł ꝓpcepiſſe ·ſiue hoc appare at ex libeis ſiue ex ſcripturis rõnũ ſuaꝝ · ſiue ex alia legitiã fide vł ꝓbabili rõne· Et etiã qꝗᷓ bus reſtituẽduz videbit' omiſſarijs ſuis de ſi plici et pura dſciẽtia eoꝝ · Quartꝰ caſus ẽ qñ ſcit ſe aliq̃ illicite habu iſſe et habere· ſed a q̃ bus habuit eſt meertus · vnde tuc debz ea ꝓ eoꝝ aĩabꝰ reliquere dicedo bᷣc · Lte cũ ſciat ł credat quedã Ullicire abuitſe a qᷓbꝰ tñ ea ha buerit eſt incertꝰ reliquit ꝓ aĩabꝰ eoꝝ a qui bus habuit ipᷣa c.libẽ · ſoluedas et diſpenſan das a ſuis gmiſſarijs in fraſcriptis ð oſilio ta li fratrũ eo mõ quo eis melis ꝓ liberacõe anme ſue videbitur expedire Eoeme vero le gatoꝝ ſcòe ſpei et tertie ꝗpter ſui facil tatez C Irca.niij. ſciẽduz ꝙ circa reſtitucõnẽ ma notarij pendetie reliquã qi diligeter ea foz⸗ met ſzm qð exegerit intecõ mp̃iꝰ teſtatoeis. te vron legauerit legatũ ẽ vtile ſibi eẽ ſi nih Eqrur vide ð · ix· lI. ð foemiſ ſcribedi lega ta vxoæi relicta.cca qð ſciedu ꝙ ſi vir do l vltra dote ei reliqu erit qe plenioe e actõ ex legato ꝙ& dote. inſti · e · S. ſ ſi vxoei.qe ſicut dicit ibi glo:legatũ ſtati debet.dos vo ſi oſi ſtat in mobilibus debet poſt annũ. Si autem nõ in mobiliibꝰ debet ſtati.Itẽ de dote agit᷑ inquãtuʒ pᷣt facere vir vb aliꝰ heres ſuus de legato vo ĩſolidũ niſi obſtet falcidia vel bñ⸗ fitiũ imuetarij Ate ſi qᷓ facta pᷣdicta ſint in pᷣin ditiũ młieris tollent hñficõ legati:tñ ſi quã vir nõ accepit dotẽe legauit ſimp legatũ erit inutile ſi vo ĩ legãdo certã pecuiazʒ et certum coeꝛpꝰ vb inſtrumetuz dotis. ſ. in quo fuit cõ⸗ feſſus ſe dote recepiſſe quã ñ receꝑat demon⸗ ſtrauerit.legatũ valebit vt ibide:Teſtatoe er Zo volens aliqᷓ vxoꝛi ſue in teſtõ relinquere· peimo ei dote ſuã reliquere dz et tũc debz eiꝰ ꝗntitatẽ ſpecificare alias teſtametũ ñ ſuffice⸗ ret. niſi ipazʒ ꝗqᷓntitate dotis ꝓ ĩſtrumtũ łb teſteſ ꝓharet. C.de fal.ca·l.iij.ſolet etiã ei qñqʒ a⸗ liqd de ſuo reliquere et tũc dz pqri diligeter intecõ eiꝰ.qnqʒ; em vult ꝙ tm̃ habeat alimta et tũc dicet᷑ ſic.reliquo vxoei mee alimta vel victũ et veſtitũ q ide e in vita eiꝰ dũ vixerit caſte. Et ĩ hoc caũ dz Hẽe cibũ potũ veſtimen ta lectũ et hitacoʒ et ea ſine qbꝰ viuere ñ poſ ſet. ff.de ali:et ciba.lega·l. legatis et de v. ſig· vbo victꝰ. Qnqʒ etiã vult ꝙ vltra alimta aliqð dñum regimis domꝰ heat et failie ſiẽ in vita eiꝰ hebat et tũc dicèe' ſie· reliquo vxo⸗ rez meã ĩ domo mea domĩiaʒ et vſufructuariã oim hbõeum meoꝝ dũ vixerit caſte.p hoc ꝙ di cit dnam hebt curã et gubernatiõz familie . p hoc ꝙ dicit vſufructuariã hebit victuz et ve ſtitũ· ita ĩterpᷣtan ſapietes illa vba vt notat C·ſi ſe ·nup·mbr.ſuꝑ aute · Ho locũ.qũq; vut ꝙ; hẽat om̃s fructꝰ oĩm poſſeſſonum ſuaꝝ vt poſſit facere de ilb quicꝗd placuerit ſibi.etiã ſi eſſent vltra qᷓntitate alimtoꝝ et tũc dicit ſic·reliquo vxoei mee iure legati vſufructum oim bõeuz meoꝝ dũu caſte vixerit . vel ſic relĩ quo vxo:meã vſufructuariã oĩm bonoꝝ me oꝝ ĩ quo caũ hèbit ĩſolið vſufructũ oĩm bõ⸗ rũ vt·ff.ð̊ vſu:legavxoei mee.iſi filios ha beret ĩ quo caũ filij herent ſalte legitimã ꝓtẽ ĩ vſufructu ſIim dnñm odofredũ ſiẽ ipe notauit de ĩ offi. teſt· ſup aute · noniſſima· vbi dit ꝙ illa lex·ſ. vxoei m. coerigi ĩ fil ijs et ñ ĩ extra neis· tẽ ſi teſtatoe ĩtẽdat ĩ aliqꝰ cãuũ p̃dicto rum ꝙ vxoe du heat alimta de domo viri. de domo dote nõ erᷣhat nec fructꝰ dotis pcipiat debz hoc expeimere.ſ. alterutro ſit ↄteta aliaſ haberʒ vtrũq;. T.alim̃ta et fructꝰ dotis.C. ð rei vx · ac. l. E. ſci èduz Eqnitur videre de · x . ſ. quid iuris eſt de⸗ legatis ĩ genere relictis· cca qð nota ſe⸗ cundũ aʒ0· et ſzm glo.acc . iſti · e · . ſi gener liter · ꝓ legatũ ĩ genere relictũ aut ſuis certi finibꝰ naturaliter otine'. vt hõ bos equꝰ.aut nõ· ſi ſic oĩo tenet legatũ ſiue ↄſiſtat ĩ ſpẽ· et tuc de ĩ diuiònũ vt ticiꝰ.ſiue ↄſiſtat ĩ genere ſ.illo qð dyaletici vocãt ſpẽm· Et tũc pᷣt dubi tari cuiꝰ ſit electõ. Sʒ diſti gne ꝙ teſtatoe le⸗ gãs Huũ ĩ genere· aut reliqt ſzuos ĩ heredita te ſua aut nõ.ſi ſic tũc legatariꝰ ex eis elige⸗ re debz vt tñ nõ eligat melioee· ff. e.l. legati ſi nõ reliquit tũc heres el igere debz · ff. de tri ti · lega·l. ij · · i · VYVbi ãt teſtatoe ex certis ̊ uis reliquit certũ · aut ſenſit de certo·qę· ſ. ip ſam ꝓpꝛeio nõie ĩ legãdo expᷣſſit · et tunc hereſ eliget.aut nõ ſenſit de certo qſ.le gau vnũ ex eis et tũc legatariꝰ eliget · ff. e · l. qᷓ duos · Si vero legatũ ſuis natural ibꝰ fin ibꝰ nõ dti neè aut eiꝰ ſola deſtiãcõe dſtituit vt fũdus et tũc oĩno nõ tenet legatũ qe heres pᷣſtare fũ duz vniꝰ digiti vł vnguis poſtz qð eltz deriſo riũ · Ff · e.L. qð ĩ reꝝ· ¶. ſiquis aũt. Rut ad oſti tucõz eiꝰ requirit factũ vt domꝰ.Et tũc aut legãs domũ ĩ genere reliquit domos aliꝗs aut nõ · ſi nõ deriſoeiũ ẽ·ff.e.l.ſi do mꝰ.ſi ſic coget heres vnã ex eis quã heres ipᷣe volue rit legatario dare vt ibidẽ.Si aũt legatũ con ſiſtat ĩ genere generaliſſimo ·vt eſt ſubſtantia res ens nullũ eſt. Et idẽ eſt ſi in genere ſubal terno vt eſt aĩmal·qe heres liberare dãdo fe ſtucã vel muſcã · Opoꝛtet ergo legatũ otinere certã ſpẽm vł quãtitatẽ vł factũ·alias nullũ eſt.niſi in caũ vt cũ aliquid ãnuũ eſt relictuʒ ſine adiectõe ſũme pcipiet em̃ legatariꝰ qð te ſtatoꝛ ↄſueuerat ei dare ł certũ aliq̃d ſtatue⸗ re ex digtate pſone · ff.de lega·iij·ſi tui. S Zquit videre de · xj · ſ.de legatis relictiſ epo vel eccleſie cathedeali vł alij eccie gqũo debẽt diuidi . Circa qð ſciẽdũ ꝙ ſic habe tur exð teſta·requiſiſti.aut teſtatos legat ſic dicẽdo· reliquo illð ep̃ᷣo.Fut ſic relinquo ið eccleſie.Kut ſic reliquo idð eccleſie et ep̃o.ſ. Oiunctim. ut ſic relmqꝰ G epo et illò eccle⸗ ſie· ſ.diniſim· Si peimo mõ aut rel inq̃tur ep̃o ab e?neo aut a ꝓg'mquo. ſi ab exneo. generali ter verũ eſt ꝙ pᷣſumit eſſe relictũ ĩtuitu eccle ſie nõ pſone. Ee 16 tũc de illo eccleſia cathe⸗ dealis pt petere canonicã poꝛcõzʒ· et hoc verũ eſt niſi teſtatoꝛ expeimat ꝙ velit ulð eſle tin ep̃i ·i.ꝗpeiũ nõ eccleſie.tũc em̃ nihil pᷣt eccle ſia cathedealis petere · ſecꝰ eſt ſi de aliqd e piſcopo inter viuos qꝛ tũc ſm glo. p̃ſumtur intuitu amicitie vb ſpe remuneracõiſ datũ. Si vero aliquiò da' ep̃o a ꝓpinquo pᷣſumi eſſe re lictũ intuitu ꝓſone nõ eccleſie · niſi foꝛte con trariũ ꝓbaret Vñ hec eſt p̃ſumpcõ iuris ñ de iure m ꝗᷓ ꝓbacõ ĩ ↄtrariũ admittitʒ. Talis etiã eſt pᷣſumpcõ in caũ pᷣcedẽeti · Et in hoc caũ mpil pᷣt eccleſia petere: maxie in vita eiꝰ.Ec pᷣt hic accipi hm glo· ꝓpinquꝰ vſq; ad quar⸗ tũ gradũ:ex · de ↄſang·et af· nõ dz. quidã vo dicũt ꝙ accipit' vſq; ad ſeptimũ cũ canõ non diſtĩ guat hic · xnij·q:iij.c.ĩ · et ex de teſta. qa nos. Si vero teſtatoe reliquat ſcdðᷣo mõ hoc ẽᷣ Sccleſie tũc epᷣo ↄpetit ſua poꝛcõ·etiã ſi expei mat qð velit ill ee eccleſie tm̃ et ñ ep̃i. quia puata diſpoſicõ teſtatoeis ñ p̃t generalẽ oſti tucõzʒ canonis immutare qᷣ·ſ. canõ habec. xij q:nj · põtifices· GEõem vo huiꝰ diuerſitatis · ſ. ꝙ; qn relmquit' eccie tm· meGlomiꝰ epᷣs hʒ ſu am pte.qñ vo relĩquit ep̃o tm̃ eccia mbil hʒ — Růᷣͤ. le 1 e: ni ti 6, feſ wi d Di dus fü iſo di Ant tiis iſe olne con na al fe, ere li te ue⸗ cti ccie nabe t ſie .ſ. 0 gli le he⸗ eru tin cle de tur ene con lis au E ar⸗ vo 0 64 ce i 1 — —— ſivis iĩnenies e. de teſta. requiſiſti. Secꝰ eſi᷑· ſecunduʒ glo.ſi dico rel inquo hoc canoniciſN qꝛ tuuc pᷣſumit᷑ eſſe relictũ intuitu pſone etñ eccleſie · ideo ep̃s de illo nichil hebit. Si vo relinq̃t'.tercõ modõ.ſ.epᷣo et eccleſie tũc ĩter ipᷣos eſt equaliter diuidedũ· Si vᷣo relinquat qrto mõ dicẽdo lego ho eccleſie et illud ẽõo ſiue relicta ſit eqlia ſiue ineq̃lia ad diuiſio⸗ nẽ ſunt canonicã inter ep̃m et ecciam reduce: da niſi velit ãbo es teſtatois diſpoĩtione cõö tẽti.quã ſatis decz.licz nõ ſit neceſſariũ ob⸗ uare ꝗpt fauoꝛẽ vltie volũtatis v nec fraus interueĩt nec dolꝰ nec quiſꝙ; nimiũ frauda debita poꝛcõe qe decẽs ẽ ꝓ modico Odtencõz nõ heec dſlege et a⸗ liqd alicui eccie· ſ.n cathedeali aut mõaſte⸗ rio ł alijs pijs loẽ & vt hẽtur exỹ de teſta· re qmſiſti · ¶. ſecꝰ. tũc ið qð ẽ epᷣo legatũ diuideꝰ iĩter epᷣm et ecciam cathedealẽ. Et de illis q le qᷣd ſi leget᷑ ſepati aliq̃d epᷣo et a⸗ gata ſũt alijs eccijs ep̃s hẽbit cãonicã poꝛcõ nẽ ¶ Æâ nota ꝙ ſi aliq̃d ſpecialiter elerico non hñti p̃latiõez b admiĩſtracõzʒ eccie qᷓ Puz poſſt hẽre a ꝗpĩqꝗꝰ ł etiã eᷣneo lege.relictũᷣ es ĩtuieu ñ eccie ſʒ pſone ĩtelligi niſi dtrariiũ ꝓhbey. et iõ de illo nec ep̃s nec eccia ĩ vita eiꝰ aliqd ↄſequę et hoc ẽ verũ qñ fraus nõ ꝓcu rat᷑ vt ibide:.illð aũte nſuꝑ nota ꝙ ſiqs ĩ teſtõ legauit ep̃ᷣo Paʒ poꝛtionẽ et alia multa mõaſterijſ łeccijs ſi eã pi epᷣo abſolute nega uit· mchł omiꝰ poæcõz ſibi debitã de ceteris exigere potenit · VBi vo eã ſub ↄdiiõe reliq̃t · ſ. vt ea ſola ↄtentꝰ eſz et H ep̃ᷣs acceptauit poz tionẽ de alijs exigere nõ p̃t. Ri vᷣo poſtea vſti terit ꝙ ep̃o poztiõz modicã frauduleter lega uerit vt.ſ.alioꝝ poetione debita fraudaret. poꝛcõz debitã ex ilł exigere poterit licʒ teſta- to? ditiõz appoſuerit et ipſe peiꝰ acceptaue rit ex · de teſlaoffitij· qe teſtatoꝛ ptẽ ep̃o dðbi⸗ tã ex oditiõe auferee ñ potuit erde teſta⸗reqd ſmi. Vide etiã m glo. 6. c. offetij. , ee age re poſſit ad ſupplemtuz ſi relĩiq̃tur ei miꝰ legi tima poetiõe· qꝛ B poꝛcõ Suamè nõ admittit ſicut nec quarta debita iure nature. Equit videre de . xij . ſ. de determĩatõne —— du Hds qrtã pꝑtẽ legare voluerit et dimidi⸗ az ſcripł — it debe tantu ꝗqᷓrta-Et ſi.l.legare vo⸗: luit et cẽtũ ſeripſit debetur.l.ſʒ ſi ꝓxlnra lega⸗-⸗ re voluit et miꝰ ſcripſit legatũ valebit.ff · ð le · i· q q̃rtã ·Ite ſi aliqs ex tlo dolio legauert — — q̃tuos ãphoꝛas.et ibi ñ ſint q̃tuo⸗ ſed pautio res:tãtuz accipiet quãtuzʒ in ueiet ff/de le. i .ſiq̃s ſzuũ.Itez ſi legaui tibi.x.libr.ſi volue—- nis tłe legatũ ñ trãſit ad heredẽ miſi expᷣſſeris te voluiſle · ſecꝰ è ſi legaui tibi.x·.pure qe illð trãl t. ff·ð le.i.ſi tibi legatũ ſit· Itẽ legator ſi ĩ noĩie ↄgnõie ł agnoiĩe legatarij ereanerit dia tñ certũ ſit ð quo ſenſerit ereo⸗ꝛ himoi nibil ve ritati officit·ff.teſta/ſi ĩ nõie· cCt idẽ eſt ſi ĩ fũ di vocabulo ereauerit · ſecꝰ ẽ ſi erꝛauerit ĩ ap pellatio.vt ſiq ſcere dat appellatõe auri dtine ri auri calc et legat au nõ dabic illi aurnm ff · de le · i l. ij · et inſti ·e · . ꝙ ſi alind· Diſtin guit tñ glo:in appellatiuis ꝙ ſi teſtato⸗ꝛ paa. d ereet ve ſi libꝛos appellet mẽbeanas valee le⸗ gatũ maxie cũ ſic ↄlueuit appellare⸗ Bi autẽ multũ ereet nõ valet vt in dicta.li ¶ Itẽ falſa demõſtracõ nõ perimit legatũ vt ſiqs degʒ ſic ſtichũ ſzuuz que emi a titio lego petro licz ſit emptꝰ ab alio ꝙᷓ a titio meh̊ᷣlomiꝰ tenet lega tu dumõ voſtet de ſzuo inſti . e · . hinc · Et ꝛdem eſt ſim glo.ibið ſi ñ emit.ſimiliter nec cã fal ſa nocet legato. vt ſiq̃s leget ſic· lego tali iꝰ qe fecit mihi ſuitiũ tale:licz uitiũ illò non fecerit tñ legatũ tenet inſti/e/ lõge. Si vero cã illa ſit ↄditi onaliter appoĩta ſecꝰ erit · vt ſi oicat᷑ ticõ ſi negotia mea curauerit lego:x·/li beas. vt eidane ſi lãcez maximã miõeem et mimã reliq̃t et le gauit ſie:ſilancẽ mĩoꝛem il⸗ li lego:lancẽ medie magnitudis legatã ee vi der ſi nõ appareat de q̃ intellexerit·ff·ð au⸗ et argen:le.qui lancẽ:Itẽ ſiq̃s leget aliqᷣdð ſic.lego hhoc petro et filijs eiꝰ:tunc petrꝰ ha bebit medietatẽ et filij eiꝰ ↄſequenter aliam medietate. ff. ̊ vſufru:actõe:ſiq̃s titio⸗et ex de teſta.raynaldꝰ.in glo ſtẽ ſiquis cyrogra⸗ phũ legauit leganit actiones ĩ eo dtetas· ff; de le · in . q cyrogphũ.ſtẽ ſiquis legat alicui ancillã bertã et poſtea vẽdit eã et emat ancil⸗ las alias q̃rũ vnã vocet bertã G̊ ſcdᷣa berta di cit᷑ eſſe legata.ff/de ddi · inde · filia · S. a titio Item qñ aliqs habzʒ płes ſnos. et legat alic vnñ ex ill . ſ. illũ que elegerit vł optauerit. p toe p̃figere dz legatario terminũ ĩfra quẽ eli⸗ gat:etſi heresan eiꝰ el ectõz et an terminũ ſʒ uos vł un vediderit k maũmiſerit vedicõ· k maumiſſio ireitat. et ſzuꝰ ille cedz legatario quẽ ꝛpᷣe elegerit Si aũt legatariꝰ infra termi⸗ nu ñ elegerit hes poſtea pᷣt ſzuos vedere nec hehit legatariꝰ actõz legati · ſʒ in legaus fu⸗ turis ñ p̃t termĩꝰ pᷣ figi vt ſiquis legz vnũ fe⸗ tuz naſciturũ de grege ſuo li ·vj · de dceſ. pᷣ. q⸗ cũctis · S. ſi extitit et · J. le · i tex · er Bl le⸗ ſi a⸗ licuĩ legat opcõ ex uis vł ex rebꝰ alijs tan tuz ſemel optare pt · ff. de le · i · l. v. rñſo.i. Si aũt opcõ relinquit' pluribꝰ vł etiã vni et ille decedat añꝙᷓ; optet pluribꝰ heredib relictis et ĩter eos ſit diſſenſio de opeõe · ſoꝛte dirimi⸗ r ſtio inter eoset q;ᷓ ſoss pᷣelegerit ceteris paribꝰ eſtiãcõnẽ ptiũ ital E aut legaue⸗ rit mihi ſhuũ que optabit titiꝰ et ille infra ã⸗ num nõ optet vł q? nolit vł qe ñ potuit poſt annũ optõ vide' miboi relicta. C.ↄmũia ò le. I.fi.Ite ſiquis legz mihi oĩa bõa ſua mobilia mei erũt oms fructꝰ a ſolo ſeꝑati tpe ſue moꝛ tis · dũ nõ adhereat ſolo ꝓs fũdi.ff.ð rei vẽ· l · fructꝰ Ezʒ nũquid ꝑ hec vba hebo oĩa no mia · i. relicta ðbita ſua H& ꝙ nõ niſi aliter o⸗ ſtet de meéte eiꝰ.qꝛ nõia nec inter mobilia necꝰ inter immobilia cinen. ſʒ ĩ tertiã ſpem cadũt ff.ð re iudi:a diuno pio:pᷣterea nec eſt noſtrũ qð nobis debe .ſ̊ tantũ illð qð poſſumꝰ vẽdi care· ff. ð̊ au·et ar.le.ij:et.l.qe.Et ið ẽ dicẽð de lingnis et lapidibꝰ ad edifitiuʒ patis· ar. ff · de le · ij · ligni appellatõ.. fi. ̊ guił. Itez ſiquis legauit alicui.x. libẽ.· et ſi illas perde ret iterũ reliquit ei alias.x.non eſt onerãdus heres vt quotiens illas perdiderit tantůdem tel. tuere teneatur. ſed tantũ ſemel vt ibi⸗ m. l.teiconmiſſa: . ſiquis: x ’q Item ſiquis æSet mõaſterio ſcte marie · x· libeaſ et ñ deter eumiat gun mõaſterio cũu ſint pła mõaſteria ſã cte mane dabi paupioei ar. ĩ aute. ð ec.ti. ꝗ. liqs i nõie: et ex · de teſtam.qe iudicãte ĩ glo. Quio n n apparet qð ſit pauperius. Bndet Hoſti · ꝓ epᷣs cui Stificare voluerit dare pote⸗ rit ey de teſta.tua Ite ſi eade res duobꝰ ſit le gata ſiue incti ·ſ.dicedo titio et petro ſtich⸗ um Hun meù lego:ſiune diſiũctim.i.ſepati di⸗ cẽdo ticõ lego ſtichũ ſzuun meũ· et petro lego ſtichũ ſuũ meu ſi ãbo pueniant ad legatũ eq; dinde' iter eos. niſi alias mes appeat teſtato riſ.ff.e.ſi ꝓłibꝰ ſi vo alic alter ðfitiat · ſ.qð ł legatũ ſpeeut aut viuo teſtatoee poſt teſtam̃⸗ tuʒʒ deceſſerit vł alioꝰ defecit· vt p moete ſzui le:ad collegatariũ ptinet totũ legatũ · Si vo teſtatoe moetuo decedat trãſmittit ið ad he⸗ redẽ ſuũ. inſti . e · . ſi eadez res· in tex· et glo. 4 Quid ſiqs hns duas cõchas q̃rũ vna e meli de altera- legat alicui cõchã cuiꝰ erit opcio MX& ſm bern: ex· de teſta/iudicante· optõ erit Heredis. ff:e. l.ſiquis a filio· I. ſiqᷓs. It G̊ mſi Hherel ſit ĩ moea:qe tũc eſſz legatarij.Ite ſi edi fitiũ leget' vt fiat mõaſteriũ:nec in quo loco fieri debeat determinet heres ad facieẽdũ iðd obligatꝰ nõ videt ar. ff·ð v·ob.qꝗᷓ mſulã. P23 ſm laure·dicenð ẽ aliter cã religiõiſ vł fauo re vltie voluũtatiſ.et ſim canoneſ teſtam̃ta ſũt pleniꝰ interpᷣtanda er · &̊ dona.cũ dilecti. Et res ad pias cãs relicte libere ſũt ab inſcripti onibꝰ lucratiuoꝝ xxiij.q:viij· . quãuis.hHec ber.ex· de teſta. . nos quið.Sihr ſi legatũ ſci ri nõ pᷣt ex teſtamto nõ valz.vt ſi dicaꝰ des fũ dum titio de quo rogaui te.ff.de iure fiſ.fidᷣi Itez qñ dubitat de eodẽe legato cui plꝰ debe⸗ at dari heres eliget cui ſoluat.ff.de le· ij · ſi⸗ quis· I.· ſi inter duos Itẽ ſi res aliea alicui fu erit legata et poſtea viuo legatoee legatariꝰ illius rei ex ca emptõis fctũs fuent dns:ex a ctiõe teſtamti p̃t pᷣtiuʒ ↄſequi:Si vero ex can⸗ ſa lucratiꝗ vt ex donatiõe vł alia ſimili cã vt legati·agẽre nõ nt· etiã ſi ſua deſinat eſſe po⸗ ſtea vt ibide ĩ tex · et glo· Ite ſi res legata ſme facto·i · moꝛa heredis perierit legatio pibit. vt ibidem. J. ſi res legata- quit᷑ videre de · xiij· ſ. quibꝰ mõis lega tũ exti gnit.circa qð ſcienð ꝙ id qð relin qnuit᷑ mi teſtamto:fit et dicit caducũ.vno mõ qñ habet ꝓ nõ ſcripto/Et hoc ↄtingit tripliv ſeʒ qa aut ei legat᷑ qͥ deceſſit q; teſtato⸗ꝛ vme⸗ re credit: aut q illud qð legat nõ eſt in reꝝ natura. vt equꝰ ꝗ eſt moetuus quem teſtato⸗ ruere credt: ł qe legat ſzuo pene. Scðo di caducũ ĩ caſu caduci:et B dupliciter.ſ.aut qe aliqd lega?᷑ vino ſʒ ip̃e pᷣmoꝛit teſtatoꝛi · Rut q Zues inimicitie ĩteruemũt ĩter legãtẽ et le Satariũ ſi tñ redeãt ad amicitiã reintegratc᷑ le Zatũ · ꝓpter vo leues inmicitias nõ extiguit legatũ vel fidei miſſũ.ff.de adimẽ. le ga.l. iij legatariꝰ aut aduocãs ↄtra legantez pdit legatu:ffide inof.fi.teſta. papiniaꝰ.. memi miſſe · Certõ dicit ꝗ;e caducũ qð poſt moꝛtem teſtatoꝛ iſ deficit qᷓcũqʒ rõne vt ſi legatariꝰ le gatum ſpernat vł Odicõ ſub qua eſt Iegatum defitiat · C· de cadu. tol.l:vna. 3. ade fideicõmiſſis titu·xxiij · Oſtèa qꝛ vt ſupeadictũ ẽ ĩ teſtam̃to ſo⸗ lẽt oꝛdinari fideicõmiſſarij.ſiue execu⸗ toees teſtamtoꝝ ad ſoluẽð ea q ſũt le gata ꝓ reſtõibꝰ et elimoſinis faciẽdis · jõ pꝰ ꝙ dictũ e de legatis diceduz ẽ de cõmiſlarijs ſiue executoæibꝰ ceſtamẽtoꝝx· Et peimo pone⸗ de ſunt foeme oꝛdĩandi ipſos.ſcòo ſoluende ſunt quedã dubitacõs circa ip̃ᷣos¶ Circa pei⸗ mũ ſcieẽduz ꝙ oꝛdĩiatis legatis reſtitucõnu et ełiaꝝ ſolet teſtatoz ad ea exequẽda ↄmiſſari⸗ unm vel ↄmiſſarios eligere de quoꝝ fidelita⸗ te et caritate ofidat ꝙ ea diligeter ſtudeãt ef fectui demãdare vel etiã ipᷣm heredẽ·quĩimo etiã nullo alio ↄmiſſario dato hereſ exequi te netur ipo iure:hmoi aute; omiſſarij tãtum et nbil plus hñt de ptãte ꝙ; eis dat a teſtatoꝛe qe ſunt mãdatarij:et jõ honũ oſiliũ eſt ꝙ pile nũ mãdatũ et plena autoeitas eis det᷑. Doſi⸗ us ergo legaus reſtitucõnũ et elemoſman i⸗ ta Otinuabisomiſſarios aũt ſuos et hĩoi te⸗ ſtamti executoees ad p̃dicta oĩa et ſingła faci enda et opleda es volnit et diſpoſuit talez et taleʒ. Et H̊ mõ ſimpliciter electi dicunc meri miſtri :· vñ pecũiam eis datã pñt diſpeſare · ſed tra heredeſ agere nõ pñ̃t. Si aũut teſtatoe da re volut eis autoe tate plenioꝛe poĩitis nõibꝰ eoꝝ ita otinuabis dãs et tribues eis plenam et oĩodaʒz ptãtẽ atz mãdatũ petedi engedi et recipiedi ab Heredibꝰ infraſcriptis ſufficien tem et incegrã pecuĩam ꝓ oĩbꝰ et ſingub exe⸗ quẽedis.et otra eos ob hãc cãm agẽdiĩ · et ipᷣoſ cuũ effectu ↄueniedi · mãdamt heredibꝰ ſu is infraſcriptis ip̃am pecuĩam dictis ↄmiſſa⸗ rijs libere ſine moleſtia vel lite tradi vł exhi beri · Alioqn eos cã pene dãnauit ĩ cetũ libeiſ dictis omiſſarijs eon 5 nõie recipiẽtibꝰ le Zati nõie applicãdis· et p̃dicta oĩa et ſingka nic hlomĩiꝰ executiõi mãdari · vb ſic dãs et at⸗ tribuẽs eis plenã et oiodã ptãtem et mãdatũ agẽedi et exercendi ſuas actõs ↄtra ſuos debi toees. et otra quos ex eis voluerint et ab eis ſuf ficietez qᷓntitate ex debitis exigẽdi et reci piendi pᷣbictis oĩbꝰ et ſinguł ex equedis.ł ſic dãs ꝛc· et mãdatũ vt ſua autoeitate recipe oſſint et accipiãt de bõis ſuis et ð quibꝰ vo uerit. et ea qᷓ ex eis voluerĩt diſtrahere aliea re vedere et obligare de pᷣtio ↄueire illò reci pere poſſeſnones tradere· de euictiõe cauere. et ob id bõa cetera obligare et om̃eʒz in eis et ſup eis ↄtractum ꝓficere quẽ idem ipᷣe viuẽes Pficere potuiſſet ꝓ pᷣdictis omnibꝰ et ſinguł exequendis· Et in fine haꝝ diſpoſicõnum ad des ſic: dãs et attribuẽs ſuꝑ omnibꝰ et ſingu lIje§s ſupeadictis generale mãdatũ cũ libera ad miſtracõeq Itẽ voluit et diſpoſuit vt ſi aliqs vł aliq̃ ex eis pᷣmoæerent᷑ ł abeſſent vt p̃ᷣdicta exequi nõ poſſent vł nollet aliꝰ vł aln mehk ommꝰ pᷣdicta omnia et ſingła ĩſolidum exe⸗ quantur. VYel ſic· Item voluit et diſpoſuit ve ipi omiſſarij om̃s ſimul et ↄcosditer omnia et o nam n et tien re⸗ ſu ſa: ber 9gle t ti wi 66 reci g cipe v0 jea eci re. r . ſingula exeqnant᷑ b oſilio et aſſenſu tał ha bito et obtẽto ceteri exequant Vel ſi pᷣdicti ↄmiſſarij ĩ aliqꝰ diſſenuret id ĩ quo maioe ps Oſenſerit executõi mãdet᷑ ſp aũt diſpona ſm qð placuerit teſtatoei Si ant teſtatoe plene n Ofidat de ↄmiſſarijs ꝙ faciãt ea qᷓ magis ex⸗ pediũt aĩe eiꝰ addat·ꝙ ipſi oĩla faciãt ſcòz co ſiliũ alicuius viri ſpũalis et diſcreti noĩando eu. et id qð fecerĩt ñ ſcdᷣm eiꝰ ↄſiliũ irritũ ſit In quo caſu nihil valebit qdqd fecerit miñ fe cerint ſcòm ↄſiliũ illiꝰ. ff. 9 J.papꝰ.et ex· de elec.cũ ĩ veteri Det eẽ teſta toe ilu viro ſpuali plenã et li berazʒ ptãtem ꝙ mutare poſſit vmnſarios.b ſureogare alios qꝰ tiens ei videbi expedire · qbꝰ ſureogaus det eandẽ ptãte oĩbꝰ quã dederat pems iubes Hhr̃i ratu et firmũ imppetuũ quid q̃d ꝓ eos hm ↄſiliũ alicuiꝰ viri fuerit factũ ar · ꝙ talis cõ⸗ miſſio valeat· ex.oe teſta.cũ tibi. ¶e ſcðz querunt plura.ſ.vtx religioſi poſſint eſſe executoees teſtamtoꝛ · M ꝙ ſie de licetia ſui ſupioꝛis · et vt ĩ pluribꝰ ẽ vti leꝙ ſint aĩie teſtatoꝛis·qꝛ vereſimile e ꝙ fide lius exequar. Nec obſtat ꝙ ex· ne cle · ł mo.· ſacerdotibꝰ ðe. Glericis tuis denũties publi⸗ ce ne miſtri laycoꝝ nec ĩ rebꝰ eoꝛ ꝓcurato res exiſtant. qe multũ drñt ꝓcuratoe et execu toꝛ qe ꝓcuratoe res alicuiꝰ viuetis admiſtrat ad tpale eiꝰ neceſſitatẽ · Sxecutoe vo res moe⸗ tui diſtribuit ad eiꝰ aĩe ↄſolatõem. SIme lice⸗ tia aũt pᷣlati ſui ſi ĩtret religioſus executõem alicꝰ teſtameti vt executoꝛ peccat qe facit qð de iure ñ pt vij· li.de teſta · religioſis · qe qui recipit executõeʒ alicuiꝰ teſtameti ſe obligat ad exequedũ . religioſus aũt ſe obligare n p̃t ſmie licetia ſui Fiag. rien e executoꝛes teſtametoꝝ teneant infra annu executõʒz cõ⸗ plere · aut teſtatos determinat tp̃us infra qð vult teſtamentum eſſe opletũ aut nõ. ſi ſic n tenent de nccitate executozes vſq; ad tps ið teſtm oplere niſi viderẽt ſe citiꝰ ipledo aie fũcti mag ꝓdeſſe.tũc eĩ ad ciuꝰ oplenò eoſ oſcia dzʒ artare: Si aut ñn determĩat tpᷣs aut ex ecutoꝛes hñt libere bona de 5 B teſtametũ iĩplere aut n.ſi hnt tenen iplere qꝰ citiꝰ pñt qe ſũt debitoꝛes illis quibꝰ ſut lega ta et vt ðe.ff.de re.iu:. ĩ oĩibus obligatoibꝰ i quibꝰ dies ñ po' pñti die debet. ODeeterea ꝙ to citiꝰ teſtametũ implet tãto citiꝰ aĩa defun cti alleniat' dt ðe ĩ q̃ſtione ſequęti:alias tł es ecẽ negociatoeibꝰ egentiũ ↄpant᷑.xiij·q. ij. ꝗᷓ obligatõibus.Executoꝛes ec ſi ꝓ ſe retineãt illa bona furtũ ↄmittũt vt.e.c.ſi ſacn legium xvij.q.iiij·ſacrilegiũ Vñ ſi executoꝛes infra annũ ſalte admoniti ab epo pias volũtates ð̊ functoꝝ ñ implẽet cũ iĩplere poſſent p ep̃m im pleri debet.ec ſi teſtatoꝛ ꝓhibuiſſet ne epᷣs ł alia pſona ſe ĩtromitteret de ſuo teſtameto ni ſi ſoli executoꝛes ſui talis ei ꝓhibitio ñ valʒ vt ex ·de teſta.nos qde et c:tua:ĩ tex: et glo· et· c· iohes · Si aũt n habeãt bona m ꝓmptu de quibꝰ poſſint infra annũ teſtametũ iplere. ñ credo ꝙ ꝓpter h̊ deuoluat᷑ poſt annũ ptãs eoꝝ ad eỹm tenent᷑ tñ fagere qð ĩ ſe è vt bo⸗ us ſtatim put na habeant et hita diſtribuere debent citiꝰ pñt ̊ ric¶ Id hoc nota ꝙ executoæ teſtame ti tene reddere rõem de illis qᷓ diſtribuit pee ſentibꝰ heredibꝰ et legatarijs · in aut· de ſan ctiſ.ep̃. S. yconomꝰ.et hodie qcunqʒ rdligioſ etiã exẽpti deputati ad executõez cuiuſuis vl time volũtatis q̃ ſi ſint p̃ᷣlati tenent de execu cõe ſuſcepta locoꝝ oedinarijs reddere roem Flias ſũt puniedi ab eis quocũqʒ; peiuilegio ſi ipſos ĩ hoc ĩuenerint deliqſſe ñ obſtãte:li. vij. de teſta· religioſis Vti dilatio executõ nis ĩ aliquo p̃iudicet aĩe defũcti · E ꝙ ſic. cꝰ rõ ẽ duplex.vna ẽ qe ꝙᷓto cl erici citiꝰ eccleſie et paupes quibꝰ legatũ è recipiũt legata ſua tanto citiꝰ et feruetiꝰ oeãt ꝓ aĩa defũcti et p H citiꝰ al leuia et expedi Scða rõ e qe ſic òfu cti ĩ caritate aliqd purgabile ſecũ poztantes ĩ hac vita meruerũt vt ſi dent ꝓ eis elemoſi⸗ ne ꝓſint eis ñ ad augmetũ Stie· ſzʒ ad alleuia tõem et abbeeuiatõem pene. ſic teſtametũ fa⸗ cies et in caritate decedẽs teſtametũ faciedo meret᷑.vt eiꝰ executio poſt moete ſibi valeat ad alleuiatõem et abbeeuiatione pene hHumſ mõi B rich;. Sic aũt quantũ ad effectũ elemo ſine ̃iundicat dilatio eiꝰ anime defuncti.n qe ꝓ dilatione aĩa puniat ſi0»üqe ei remediũ ñ ad⸗ hibec· ſz quantu ad merttũ elemoſine ex hG ei nullatenus p̃iudicat maxime ſi quãtũ in ipſo fuit curam adhibuit. vt Huiõi elemoſine cito darent qe meritũ peincipaliter ex volũtate et intentione depedet De hereditate ti.xxiiij. Einde qe vt habitũ ẽ ſupea legata ſũt ab herede p̃ᷣſtanda iõ poſtꝙᷓ dctũ ẽ ſu pea de legatis · dicendũ ẽ nuc de here dibus ˖ Et peio de hereditate · ſcðo de heredis inſtitutõe.· Circa qð ſcienð q̃ͥd ſit hereditas et in quot et qᷓs ptes diuidi. Hereditas e ſuc ceſſio in vniuerſuz ius qð defũctus habuit tẽ pore moetis · ff·de . v. ſig· l. nihil. Et hec dᷣe a põdo b põdus ł libea hec em̃ quatuoe ſunt ſy nonima. Dĩniſio aũt hereditatis ſolen is fit a iure in. xij. vncias ſiue ꝑtes qᷓ aſſis noĩie ↄti⸗ nec. Iñ qlibz illaꝝ ꝓcium.xij. ẽ maioe vncia et minoe aſſe:et qlihet ſuo neĩie ꝗpeio vocat. peima ðe ſeſcuns· ita ꝙ eiꝰ tercia lr̃a ẽ ſ qe cõ ponit' ex ſemis et vncia otinet em̃ vnciã et di midiã· ſca ſextans.qe ſignat ſextã ptem here ditatis. i. duas vncias· tercia qᷓdrans qe ſigt quartã ptẽ hereditatis·i:tres vncias. quarta triens qe ſignat terciã ꝓtẽ hereditatis· et ita qᷓtuoe vncias. Vñ p̃ᷣdicta quatuo⸗ noĩa ſumũt ĩterpᷣtationẽ ex eo ꝙ ſignãt quotã ptem here⸗ ditatis poꝛtõem.ſequetia vo noĩa octo habet ethimologiã ex eo ꝙ ſignãt certũ numeꝝ vn ciax· Vñ quinta ðᷣe quincuns·qe ſignat quĩqʒ vncias.ſexta ðᷣe ſemis qe otinet medietate Ppe reditatis ſ. vj. vnciaſ.ſeptia ðᷣe ſeptãs octaua bes· nona dodeãs·decia dextrans.vndecima deuns ouodecĩa as. qð ſignat pondus. xij. vnciaꝝ licz aliqñ as aſſis ponat' ꝓ obulo vñ verſus as obulus põdus as ẽ poſſeſſio tota. Teſtatoe aũt in plures vł ĩ pautioees vncias hHereditatẽ ſuã diuidere p̃t ꝓPbant hG̊ inſti.de he. inſti.· ÆW B nota ꝙ bereditas e nomẽ iu ris · ſiẽ et bonoꝝ poſſeſſio· ff.de v.ſig. Hedita tis nome: qñ vendit Beditas vendi vident'ñ res Beditarie ſy ip̃m ius ſuccededi qe ipſe res nñn ſunz hereditas ſcòz accur. deranð é de inſtitutõe hereð et pꝛiĩio qᷣd e iſtituere heredẽ · et vñ de ſcðdðo quibꝰ verbis inſtituat.3 in q̃ᷓ vl tima volũtate inſtituat'. q̃rto de diuerſitate heredũ · quito de inſtitutõe aſcendẽtiuz. ſexto de ĩſtitutõe extraneoꝝ. ſeptio quedã de fo=⸗ mis inſtitutionũ heredũ. octauo de cauſis ex heredãdi Circa peimũ ſciendũ ꝙ heredẽ im ſtituere è aliquẽe poſt moetẽ loco ſui in bonis ſuis dñm ſtatuere.vñ ðe inſtituere quaſi ĩtus ſtatuere. qe ſic ſubintrat heres dñim ſubſtãtie defũcti · vt eadẽ pſona eſtimet cũ eo.Dici ei hereſ ab hero.i.dño inſti · de heredũ quali.et differen. J. ꝓ heredũ auũt. B W¶Iea ſcðz ſciendũ ꝙ inſtitutio heredis fit ver bis directis. vt ticiꝰ mihbi heres eſto vb hereditatis mee dñs eſto. et verbis ĩflexiſ id e obliqs caſibꝰ vt illũ herede meũ facio ł inſtituo. vb iura inſtitutõis ei relinquo. C.de ceſta· qm.Ideqʒ ẽ tibi relmquo mea bona.C. de ſecun:nup·hac·edictali.quod eſt veꝝn ſe⸗ cundũ guil.niſi aliũ iſtitnerit tũc em̃ ꝓ lega⸗ toeio habet'. C. e-quoti es Ite ſcᷣm hoſt.nõ refert quãtũ ad pfectionẽe teſtamẽeti · vta dicã petꝝ heredèẽ inſtituo vł volũtate meã eius diſpoſitioni ↄmitto qe talis ñ vi decedere in teſtatꝰ.ex de teſta.cu tibi.qð.c. multi intel 2 De heredis inſtitutõe ti·xxv. ſtea oſi — ligũt de relictis ad pias cãs. ſed meliꝰ eſt q; ſimpliciter intelligatur ſiue generaliter. ſi tñ teſtatoe teſtabat' ſimpliciter n ſoleniter.qe ſi ꝗqᷣs alique heredè in re ł poꝛticẽe certa ĩſtituat de toto patrimonio ſentire vr. niſi de ipſo ali⸗ ter diſponat'. C· de here . inſti· quoties. quin⸗ imo ſcõm aliquos in tali caſu etiã oꝛatio imp fecta herede facit·. vt ſi dicat ticius he res vn ſfufficit ſi dicat ticiꝰ heres.vł tieiꝰ eſto.C.e. erroe. Sʒ et noĩs ereoꝛ ñ nocet ſi de volũtate Oſtet · Ce · l. fi · ergo multofoetiꝰ valet ex quo ſtat de ꝓſonaꝝ qcunqʒ verba ſit relictũ ar. eÿỹ .· de reſcrip · ſigmficãte Quid ſi dicat tin Hᷣ nomẽè.ſ.ticiꝰ. nñ ſufficit Nec obſtat illa lex ereore qꝗᷓ innuit ꝙ vz. et ſi deſit heres eſto · q⸗ HB bñ dixerat ſz ho omiſit notariꝰ vt dðe ibi.er⸗ 8o q heredẽ inſtitnit eiꝰ diſpoſitõni ſua bona reliquit et ecõuerſ. v. Nee e curandũ de vbis teſtaton qe ſepe aliter loquunt. C. de teſta. l.fi· Hec obſtat. ff.e.l.illa inſtitutõ. qe ĩtelli ZSit' qñ fit in fraude ł qñ ꝓ talia vba ñ mtẽde bat inſtituere Heredẽe· St ſi aliqð ius otrariuzʒ *inueni d itelligas qñ teſtatoe dixit ꝙ ſolen niter teſtari volebat. bonꝰ tñ iudex inſpectis Pſonis an inſtituti ſint diuncti vł extranei · te ſtatoe lratus vł ſimplex.ↄſtitutus in articło moꝛtis vel ñ facile poterit terminare B hoſt. Zedm aüt bern. ex de teſta.cũ ti bi.licet ille q volũtatem ſuã extremã alteniꝰ diſpoſitõm cõ mittit · de bemgmitate canonica videat teſta⸗ mentũ feciſſe vt in c. cũ ubitñ reuera ñ ẽ te⸗ ſtatus qe nullum ẽ teſtamentũ vbi ñ expeimi nomẽ heredis. C. de teſtamen. iubemus. Bo⸗ teſt aũt quis ↄmittere factionẽ ſui teſtamenti alteriꝰ diſpoſitõni.et tũc teſtamentũ tenet · qe tunc n omitti teſtamentũ expᷣſſe arbitrio alte rius ſed tacite alterius voluntati · Fut ergo voluntati heredis et hoc licet et tacite et ex pæeeſſe · ff· de condi. inſti. verba hec. Fut vo⸗ luntati extranei. Fnut ergo tacite vt inſti tuo te heredez vel lego hoc tibi.ſi talis capitoli um aſcèderit et ſtt valz. Rut exp̃ſſe vt inſtituo illüũ herede que ber · voluerit · et ſic ñ valz. ta lis em̃ ĩſtitutio ẽ captatozia.i. adulatozia. C. de admi teſta. captatoeias Gᷓ bern.«Opoetz aũut in inſtitutõe certũ heredẽ demonſtrari qꝰ tiens em ñ apparet quis ẽ inſtitutꝰ inſtitutio nulla eé. miſi ex alijs aptiſſimis ꝓbationibus appareat de quo teſtatos ſenſerit. ñ tñ ad de⸗ ſignandũ heredẽe debet dici circũſtantia con⸗ tumelioſa: G dico ſpecificado ↄtumelie cã ſecus eè ſi in genere diceret filiꝰ meꝰ impijſſ mꝰ ð me male meritꝰ et cãaz ñ expeimet.tũc eĩ inſtitutio valeret mſti.· quoties · In caſu tñ pñt incerte pſone inſtitui vt paupes intuitu pie⸗ tatis · C. de epi: et cleri · id qde¶ Cte fieri pᷣt in ſtitutio pure et ſub ↄditione · ex certo autem cpe· ant ad certũ tẽpus heres quis inſtitui nõ pt ·. imo vicio tꝑis ſublato de medio tenet in⸗ ſtitutio.vt ſi dicat inſtituo te vſqʒ ad paſca łᷣ a paſca inantea · inſti. de heredi. inſti · S. hereſ et pure. QMiles tñ hoc facere pᷣt. ff. de re.nu- ſi miles · Tamẽ ſi hoc fiat ad tẽpus mcertũ vł ex tẽpoꝛe incerto bene valet.vt ſi dicã vxoꝛeʒ meã mihi heredẽ inſtituo quãdiu vixerit · poſt moetem meã ticium mihi herede inſtituo cum ab ſolutus fuerit ab excõicatiõe.ff. de here.ĩ ſti· in tepus Alte poteſt quis inſtitui in vniuer ſo et in certa Pte et in certa re vł qtitate · In⸗ ſtitutus tñ incerta pte ſubire debet onus eris alieni ꝓ ea pꝑte qua e inſtitutus Inſtitutus ve ro mcerta re vł quãutate ꝓ legatario habet et ideo ñ ſubit illud onus. C.de here. nſti. quoties· St GB̊ ven qñ alius e heres inſtitutꝰ in vniuerſo. Non ẽ aũt ſcᷣm hoſt. p̃termitten dDum ꝓ quis inſtitui p̃t in certa ꝓte dum tñ aſ ſignatio pedeat ex arbitrio teſtatoꝛis qꝛ volũ tati alterius expᷣſſe ↄferei ñ poſſet tacite tñ ſic vt dictum ẽ ſupꝛa ſcdᷣm bern.quedã em̃ ſi in teſtamẽtis expeimunt᷑ ñ habhet effectuz. ff. e. talé· St idẽ e legatis · ff. ð le· l.j. H hoſt-¶/ Etem pñt iſtitui plures ſimpl ici ter ꝑtibns ñ expeeſſis:et tune ex equis postionibꝰ ſunt he redes inſti · de here · mſti. I. ſi plures· Et nota ꝙ ſi vnus heredũ faciat ſumptus in milicia ł in nuptijs aut fecit illos ſumptus pater ↄmu nis et tunc ille filins habet hoc pᷣcipuuz. aut ipſe fil ius fecit poſt moetẽ patris· et tũc erũt de ſoete ſua ñ de ↄmunibus bonis niſi hoc in der heredes ſpecialiter actũ eſſet.ff.famiher ci · ſi filia:· idem ſcribit et. · neraeius ſtem inſtitutio fieri p̃t prim ĩ capita et puim in ſtir⸗ pes · vt petruʒ et channè filios meos ſcʒ quẽ libzʒ eoꝝ ꝓ tercia. et a. et b. nepotes meos fi lios quondam . c.filij mei peo alia tercia pte i bo: en t⸗ge lte ergo et er tvo: kienn pitol ſitn hi 10. etz ri tutio udus dde: Acon⸗ ci eſn⸗ iput awe: Ptin utem i no tin⸗ ſcal derel eehn⸗ rüd xoꝛ poſt cum reij uer ln: eris 8ve ber nſti. tut⸗ itten tnal voli ſe ſin ff.e⸗ the ta ial mu erut ein ber emn ir⸗ ni fi hHeredes mihi inſtitno. ſic em̃ et ab inteſtato vocant inſti · ð he · qᷓ ab inte · defe · C. et qe pla cuitEd hoc nota ꝙ pactũ de futura ſucceſ ſione pſone certe n tenet niſ de vſenſu eiꝰ cꝰ e hereditas ita tñ ꝙ in illo ↄſenſu pſeueret vſ qʒ ad moetẽ.C.de pac.il.vl.licet aut alnj paci ſcenti de hereditate mea poſſim oſentire · n tñ ex pacto poſſum me aſtrigere ꝙ quis mihi ſue cedat in hereditatẽ.qe B eſſet ↄdtra bonos mo res poſſum tñ heredẽ ſine pacto inſtituere · C ð traſac.cũ donatõis · Nec obſtat· ff. ſocio l. nj· S. de illo. vbi ðᷣe ꝙ ſocietas ita coiri p̃t vt ſi aliqua hereditas alterutri obuenerit cõ munas ſit qe hoc intelligi ſcòm accur. qñn eſt pactũ de pſona incerta · Vñ pactũ de futura ſu cceſſione in genere tenet ñ in ſpecie Irea tercin ſcienð ꝙ heredũ inſtitutio di recta ñ poteſt fieri niſi in teſtamẽto. ꝓpu⸗ ta cũ quis recto iure inſtitui᷑ heres ad que te ſtatoe vult hereditatẽ ſuã ſiue illð in quo euzʒ inſtituit pue nire.et illud cape nullo median te. Obliqua vo ſiue fideicõmſſaria heredit aſ relinqui pᷣt in teſtamẽto et codicilto vt cu ro ga in codicillo heres inſtitutꝰ in teſtameto vel heres ab inteſtato vemes vt hereditatez reſtituat alteri:is em cui reſtitur᷑ hereditas e rit heres ꝑ fideicõmiſſum inſti.de codicil · ¶. plt. et ð fgics be F. plr Qui ſi ſic dicat te ſtatoe in teſtamẽto ſuo inſtituo heredẽ quẽ in codicillis noĩiauero vel tale ſi eum in codicit lis inſtituero· Rndet hoſt. ꝙ valet ñ iure co⸗ dicilloꝝ ſed teſtamenti. et ſub tali oditione pt inſti tui quilibz pᷣter filiũ.ff.e.aſſe.· Squr videre de quarto ſcʒ de diuerſitate heredu . Circa qd ſciendũ ꝙ heredu. Flij ſunt neceſſarij tm̃.alij ſui et neceſſarijalij ex⸗ tranei · heres neceſſariꝰ e ſeruus qui inſtituit Heres a dno ſuo ita tñ ſi ↄſequa hereditatem et libertatẽ ſimul ex dñi teſtamento vt qe tꝑe teſtameti et moetis erat in dñi ptãteſit eciam ignozãs et inuitꝰ liber et heres. vñ velit no⸗ lit tene hereditatezx eciã ſuſpectã adire.et 15 dðe neceſſarius Sui et neceſſarij ſunt liberi qui ſut in ptãte teſtatoꝛis tpe moꝛetis vt filiuſfa. et deſceẽdentes ex maſculo filio. filij vo filie ſunt in ptãte patris eoꝝn et aui paterni. H Sue tñ inter filiũ et nepoteè ex filio· qe filius meus iõ ẽ mihi ſuus heres qę e in ptãte mea. et qe nibil e med ium inter me et eu. et hoc ſe⸗ cundũ deficit in nepotibꝰ ex filio ipſo viuen te et ideo ñ ſunt mihi ſui heredes ſed ſi fi liuſ meus me viuo moeia tuc nepotes ex eo tẽpo re moetis mihi ſunt filij heredes qe in poteſta te mea ſüt · et qe ſublatu ẽ de medio caput pei mum qð eos pᷣcedebat ſczʒ pater eoꝝ Et e idẽ de nepotibꝰ et ceteris libens · Dicunc᷑ aũt iõ ſui · qe domeſtici et vino pre qdammodo eſti⸗ man dñi deo vo dicun neceſſarij qe de iue ciuili cogeban ſerui inuiti heredes fieri ſʒ ð iure p̃ᷣtoꝛio pꝓmitti eis ab hereditate abſtine⸗ re ſi belint. S ſubiecti iuri teſtatoeis ſiẽ filij emancipiti ſut her edes exnei. SEt liberi ec a mre inſtituti. qꝛ femme ñ hñt liberos in ptãte· ꝓbanc' GB; noia xtranei here des ſunt qui ñ ſunt inſti.de here. qᷓli:et di.in pein· et. S. ſin aut et J.ceteri.Ite heres aliꝰ ẽ teſtametariꝰ vt qui ẽ in teſtameto ſcriptus Slius legitimꝰ vc is qui ipſo iure et ſine teſtamè to defucto ſucce⸗ dit · Fliꝰ fideicõmiſſarius cui ex fideicõmiſſo e hereditas reſtituta· &Alius e ſubſtitutꝰ ſcz qᷓ alij ſubſtitun heredi ¶Inſuꝑ quidam ſunt aò quos in ſtricto iure legitima ſpectat heredi⸗ tcas vt ñ inſtituan vel rite exh ereden. teſtam tũ aũt ipſo iure ẽ nullũ aut reſcindi. d quoſ cognoſcẽdos nota tres eſſe Sdus b lmeas cõ ſanguineoꝝ ſcʒ aſcedentiũ ſiue parẽtũ· deſcẽ dentiũ ſiue liberoꝝ· et collateraliũ· TCeſtato⸗ aũt quamdiu habʒz aliqui ò de deſcedentibus tene illũ heredẽe inſtituere b exheredare et ſi illũ heredẽ inſtituat ñ tene de aliq aſceden cium m inſtitucõe mencione facere:. ipſi em̃ ĩ infinitũ ceteris p̃ferun. inſti. de he · q ab ite. in pnꝰ. Deficiétibꝰ aũt deſcendetibus legiti⸗ mis tene ſuos aſcẽdentes legitimos ſi quos HPz heredes in ſtituere b exhedare.C.·ad ſena. Oſul·oe.quotiẽs· Collaterales aũt nũꝙ; tene⸗ inſtituere b exhedare .· ſzʒ deficiétibꝰ deſceden tibus et aſcedentibus legitimis p̃t quos vult ſiue collaterales ſine alios ſibi n attinetes in ſtituere heredes nułla facta òð collateralibꝰ menttone. Equÿ videre de v · ſcz de inſtitutõe deſcẽ dentiũ · Circa qꝗð ſci enð ꝙ deſcendentinz ſiue liberoꝝ quida ſũt legitimi et naturales ſimul quidã naturales tm̃.quidã legitimi tã⸗ tum· Item eoꝝ qui ſunt legitimi et naturales quidã ſunt nati quidã naſcituri ſiue poſthumi Itẽ quidã ſunt peimi gradꝰ vt filij.quidã ſcði vel vlterioeis vt nepotes et deinceps· eimo aũt dicenõ ẽ de ĩſtitucõe liberoꝝ naturaliũ et legitimoꝝ peimi gradꝰ. ſcòo de inſtitucõe libeeꝛoꝝ ſecũdi gradꝰ. 3° 8 inſtitucõe poſthu moꝛx · ꝗrto de quibuſdã documẽtis Zenerali⸗ bus circa inſtitutõz libeꝛoꝝ · quĩto de inſtitu cõmus liheroꝝ legitimoꝝ tm. De inſtitucõe vo ſiue ſucceſſione liberoꝝ naturaliũ et ſpu⸗ rioꝝ vide infra in tractatu de mrimhoni o ti. filijs De inſtitucõe igic Ijbero naturaliũ et legitimoꝝ peimi gradꝰ ſci endũ ꝙ teſtatoe ſiue pater ſine mater ſuos liberos legitimos et naturales maſculos et feĩas virgines nup tas et viduas in ptãte eius exiſtetes et emaãci⸗ patos inſtituere debet vł rite exheredare aut rite vel legitime pᷣterire aliter teſtabi inutili ter inſti.ð exhere· libe· rñſo.j.et:. noſtra vo Et intellige ꝙ femiĩe licz ſint nupte nib ilomi nus tñũ de iure romano ſune in ptãte pr̃is ſeò de iure lombardoꝝ ſunt in ptãte vrri ñ pris inſt. de ſena. ↄſul.tercu Pſtea autq Sotz aũt q̃ri. Vci dotataſ dẽat ĩſtituere tm̃ ĩdote dixerũt aliqui doc.legũ ꝙ ſic. Fz0 vo er an alij di cũt ꝙ opoetet inſtituere ñ cm̃ in ote ſed eẽ in aliquo ſaltè modico p̃ter dotez vñ gꝓpter piculũ huiõi duhitatõis. tucius E ſemꝑ inſtituan in aliqꝰ vltra dote. et ſic age ñ pnt mſi ad ſupplementũ ſi qð ðficiat de le⸗ Sitima in qua ec dote oputare debent. Mam ſi ab inteſtato ſuccedere vellent eã fratribus ofereẽt· C· de inoffi.teſta· qm nouella⸗/gtẽ ꝓ feſſi in religione debet inſtitui ſic et ceteri.C de epi · et cle⸗l.fi· ecẽ cognitũᷣ. Ete licet filiꝰ ſuccedat mr̃i ex teſtameto. et ab inteſtato. pr tñ in c poteſtate ẽ filiꝰ hʒ vſufructũ m poſ⸗ ſeſſonibꝰ relictis a matre filio qui eẽ omnez diligentiã tnende rei dz Habere . ñ p̃t tñ eã a⸗ lienare b donare · C. de in inte: reſti · l. . et · ij et ex. e. c.· oſtituimꝰ in glo DHone ꝙ aliquiſ Hñns filiũ ex ↄcubina ↄtrahat tñ cuʒ alia ex qᷓ hʒ filios Illa vo moetua otrahat cũ Ocubma et ita filiꝰ eiꝰ ẽè legitimatꝰ q̃s ſuccedet patri et ſit ↄſuetudo teree ꝙ vnꝰs ſolꝰ ſuccedat Be ſpõdet hu.et bar. in queſtiõibus ꝙ ſuccedz il le qui peĩo fuit legitimꝰ.i.de peĩo mr̃imonio nat?α Quid ſi due mres ꝓ eodẽ filio atedãat et ambe lite pendete deficiãt. nunq d ille pe⸗ tet hereditate vtriuſq;· Rndz bar.ĩ qõibus ꝙ; n·ſed tin ſuccedʒ illi q erat in poſſeſſione filia tionis eiꝰ.ſi vo neutra poſſidebat.tũc ſi velit alicui eaꝝ ſuccedere opoetz eũ ꝓbare ſe filiũ eius eſſe · De inſtitutõe aũt liberoꝛx ſcdi gra dus ſci endu ꝙ ſi ego pares maſculꝰ ł femma tpe teſtameti mei filin habeo vel filiã ſiue in poteſtate mea ſiue ñ et ex eo ł ex ea habeo ne potẽ ł nepte· et inſtituã filiũ ł filiã ñ opoetet ꝙ; de nepote vel de nepte faciã mentione. Bi tñ tꝑe quo teſtoe filiꝰ meus b filia pᷣmoetu ſit · tc nepotẽ b nepteʒ quẽ ſupſtitẽ habeo ea b ex eo q emãcipato ł emancipata inſtituã inſti · ð heredu q̃li: et di. I. ſin aũt et neceſſarij ESt ide ẽ de ceteris liberis vñ p̃moetuo filio l nepote ꝓnepos ex nepote natus inſtitui dz ĩ ſti · de he. q ab inte · defe · J. ita demu Tdem eſt etiã de poſthumis et nepotibꝰ et ceteris libe ris vlteriosis gradus qe ſi nurus mea ex filio meo pᷣmoetuo ↄceperit et teſter ea p̃gnante ðᷣ beo eũ qui naſce' ex ea heredẽ inſtituere.C.ð poſtu·here · qd creatũ Item ſi poſt meũ teſta mentñ fel ius inſtitutꝰ me viuo moeiat'. et de⸗ mũ moꝛiar nullo alio ↄdito teſtameto incipit nepos natus ex ipſo filio in loco'eiꝰ ſuccede re et quaſi agnoſcedo efficit᷑ mihi auo ſuus heres.iccti · de legi · agna· ſuc · J. Pximꝰ autẽé· EStt iõ qe m teſtameto tunc inſtitutus ñ inueni tur rumpet teſtamentũ Ide facit nepos ex fi⸗ lio emãcipato p̃moætuo inſtitutꝰ . Sʒ ↄtra pi⸗ culum illo habes ↄſiliũ.l.velley.quo potes dupliciter vti · vnoꝰ“ vt filiꝰ et nepos natꝰ ex eo pPiter ĩſtituãaꝰ. EæFlioꝰ vt filiꝰ pure:et nepos ſub ↄditõe inſtituan. vt petrũ filiũ meũ.ł eo miioi pᷣmoetuo nepotes vel neptes ex eo ſup ſtiteſ natos et poſthumos mihi heredes inſti tuo. ꝓPbant' hec inſti · de ex here. liberoꝝ. . poſthumoz aũt De ĩſtitutõe aũt poſthumo Tũ nota peimo ad maioæẽ euidetiã: ꝙ poſthu⸗ mus dðde dupkr. ſ. ſtricte vt ille qui i vita teſta⸗ toeis nceptus poſt eius moetẽ e natus · vñ ðe oſthumus quaſi poſt humũ patris natus Et large . ſ. ille qui poſt teſtamentũ oditũ viuo e — tiã patre ẽ natus. ff. de imu. rup.· teſta. l. rij· S. . EaAiee igit poſthumos qui rite vult teſtari Den bet inſtituere ñ aũt p̃t eos exheredare cum nullã ingr atitudinẽ omiſerint inſti·de ex he. lib· ¶.noſtra vo·ſi aũt poſthumus p̃teritus fu erit vt ñ inſtituatet ipſe naſcat miuus voce emiſſa b ñ emiſſa.dũ tñ ↄſtet eum viuũ natum lex ſecto ventre editũ integrũ b ñ integrum alias cũ ſpiritu· tñ teſtamentũ rumpet. ff.de poſthu.he. ꝙ ðe niſi declinet ad monſtv vel ꝓdigium. ffF.de ſta.ho.ñ ſunt.qui aũt naſcit moetuus ñ vide oceptus. C. e. l.j.¶ Qd aũt dictũ ẽ de pᷣteriti one filij poſthumi teſtamen tũ rũpi · veꝝ e quantũ ad inſtitutõzʒ. ſ ſtat fir mũ quãtũ ad legata inſti.de ex he. lib. H j. et idè ẽ de q̃ſi poſthumo vt ſi teſtatoe pꝰ teſta mẽétũ alique ĩ filiũ areogauit· NHã qᷓi agmtõne ſui heredis rũpe' teſtamtũ inſti.ꝗqᷓ.mo-teĩfir. H.· j. Ide etiã ẽ de eo qᷓ loco poſthumi· vt qᷓ ĩ tpe teſtameti ñ erat ſuꝰ heres. ſzʒ tpe moetis teſtatoeis inuenit ſuꝰ vt dictũ ẽ in ar. p̃cedẽ ti · Et qð dictũ e de poſthumo p̃terito a pr̃e ið itellige de poſthumo p̃ᷣterito a matre in caſu tñ ꝓpolthumꝰ n rũpet teſtm matris vt cũ mi in Puerpio decedit et iõ ñ rumpit eiꝰ teſtim ꝑ qᷓ rela in of ficioſi teſta. C.de inoffi.teſta.ſi mẽ. De generalibꝰ documstis circa inſtitutiõzʒ liberoꝝ nota ꝙ ſi ea qᷓ dicta ſunt de inſtitue⸗ dis b exheredãdis b p̃ficiedis liberis ñ fuerĩt obſauata· pñt ipſi liberi diuerſis vijs ad teſta mẽeta pentũ infirmãda venire . k dicẽdo teſtm̃ ipſo iure nullũ ł peteèdo bonoꝝ poſſeſſionem Otra tabulas teſtameti.b ꝓponedo qᷓrelã inof ficioſi teſtameti · NKon ſolu aũt inofficioſũ te⸗ ſtamentũ reuocat ꝑ qrelã ſa eẽ inofficioſa do natio et inofficioſ: dos et inofficioſa veditõ qꝰ? ad legitimã vt.C.ð ĩoſfi.do.l.j.et.l.ſi to⸗ tas et. l. fi. qᷓ oĩa rel inqꝰ iuris pitis gra breui tatis eIte ſi alicui pᷣdictoꝝ liberoꝝ qꝗᷓ ccio ſũt inſtitnedi ł exhedãdi aliqᷓò ĩ teſtamto tm̃ iegatũ ſit: teſtamentũ ñ tenebit. qe is vr p̃te⸗ ritus qui ñ e inſtitutꝰ b exhedatus pᷣterire em̃ alique omittere eo n inſtituto ł exhedato ĩ⸗ ſ:de here:qᷓ ab inteſta.de . eadẽ hec. Non tũ dico ꝙ cuilibet pᷣdictoꝝ legari ñ poſſit dã in ſit in aliquo inſtitutus.q Sed quid ſi teſta toe ſimpłr dixerit filio meoC.relinquo cen⸗ cũ lib. nunqᷓd valebit teſtamentũ. SHe ꝙ ſi te⸗ ſtatoe di xerit filic meo.C.reliquo bona mea ſine dimidiã ſiue terciã ptem bonoꝝ meoruz tenet teſtamentũ ·qe iure inſtitutõis intelligi eſſe relictũ. Si vero dixerit filio meo. C.relĩ⸗ quo centũ lib .ł agrũ illũ.ñ tenet teſtamentũ q iure legati intelligit eſſe rel ictũ et filmũ eẽ pteritũ · C. ð here · inſti · quoties qftè ñ refert in quo ob in ꝙᷓto aliquis p̃dictoꝝ inſtituatur vt in vniuerſo aut m pte.vel in re ł in quan titate certa⸗ Et ſi ſit inſtitucꝰ in eo quod e ſua poetio legitima ł vltra ſtabit otentus. Si vo in minoei tenet teſtamentũ ſed aget ad legiti me ſupplementũ.C. de inoffi.teſta.oĩodo. qᷓ tiã legitia de ðbita bonoꝝ ſubſidiũ ſine poſ ſeſſio debita iure nature.t e hodie tercia ps Hheredò tatis · ſi ſint quatuoe filij ł pautioees. Si vero ſint quinqʒ ł plures ẽ medietas inter eos eqᷓ diuideda .vñ ſiqs ſit inſtitutꝰ in ſua ꝑ te tercie ptis b medietatis ſtabit contentus · alias aget ad ſupplementũ vt dicta e· De eo ſit tis ede e 5 aln in nf. III vo qð ſupeſt vltra ptẽ terciã ł medietatẽ . te⸗ ſtatoe quidq̃d vult facere p̃t. vñ verſus· qua⸗ tuoe aut infra dãt natis iura triente· Bemiſſez vo dant natis quiqʒ ł vltra. Irbitriu ſequit' ſubſtãtia cetera pris. Debet' aũt dicta poetio tm filijs et ipſis moetuis debe' nepotibus ex eis legitime natis.nec eis pᷣt ĩpom grauame ꝓ legata et fideicõmiſſa.pnt tñ grauari ꝑ de⸗ bita · ñ p̃t eẽ eidẽ apponi dditio vł modꝰ. etſi „ 4 ſunt ſua male ablata ꝙ; oĩa ſua bona. SBilr ma lie ablata certa q̃ tñ ꝓbari ñ pñt relinquat ilł pſonis a quibꝰ miuſte habuit ea Et male ab Lata certa qᷓ ꝓbari ñ pñt ſunt ſic es alienũ· Sʒ3 nũquid pt quis inducere duas ertas ſcʒ 8 apponac ꝙ ñ addita habet“ Fo B nota triplex ẽ poetio ſcʒ legiu a et trebellianica ſic dicta a trebellio autoæe:et falcidia ſic dicta a falcidio autoꝛe:peima debe' iure nature de qua dictũ e.ſcda debet iure ſubſtitutõis·et e rta ꝓs hereditatis totius vt cũ aliquis è in⸗ ſtitutus heres et ro gatꝰ vt reſtituat alij Gedi tate.ſi ſine liberis decedat.iſte ſic inſtitutus retinere pᷣt quartã ptem totiꝰ heditatis· Cer⸗ cia debet iure inſtitutõis erx᷑neo inſtituto he⸗ redi·et ẽ quarta ꝑs quã deducit et retinʒ ſibi inſtitutꝰ de legatis et fideicõmiſſis · qñ ſupea dodeantẽ · i. tres ptes Beditatis ẽ aliqd lega⸗ tũ qñ em̃ aliqs ẽ inſtitutꝰ hereſ et ila heredi tas ẽ ex iuſta cã legata et fideicõmiſſa tũc in⸗ ſtitutꝰ pᷣt detrahere quartã pte de legatis et fideicõmiſſis ex de teſta.raynaldus· In iſta et ſeda poetione.i.in legitia et trebellianica cõ putanv oĩa hereditaria et legata et fideicon⸗ mila. Hn ſi filiꝰ ł rogatꝰ aliꝗ Fcepit de lega tis fideicõmiſſis a teſtatoee.illa ↄputabt in legitima trebellianica. In tercia vo. 1. m fal cidia ↄputant' ſola hereditaria n legata nec donata nec fideicõmiſſa ex.de teſta·raynutiꝰ hec bern. Vñ deductio falcidie ẽ Oditiõis melioeis ꝙᷓ deductio legitime ꝙᷓtũ ad h̊ ꝙ do nationes et legata ñ oputan᷑ in ea. Vñ ſ in⸗ ſtitutꝰ aliquid de legatis ł fideicõmiſſis a te ſtatoꝛe ꝓcepert ið ĩ falcidia ñ ↄputabit cq Sci endũ aut ꝙ falcidia ceſſat in his q ſic leganꝰ vt ad ſucceſſoees eiꝰ cui relicta ſunt debeãt p Puenire · C. ad.l.fal.l.ſ̊ inneate. Ceſſat etiaz in relictis cã pietatis vt ibidem c aut. Siłer ceſſat ec in teſtameto militis · C. de teſta. mi. inteſtõ. et er de teſta.raynaldꝰ.c.vl.te ceſ ſat falcidia in male ablatis incertis qᷓ bñ pnt dici legata eſſe ꝓ aĩia mł tomagis quã legata alia:pñt etiã dici legata ad pias cãs qe ad li berandã teſtatozꝛis aiam Monaldꝰ tñ ſeripſit in ſua ſũꝙ ꝗpter male ablata incerta ſi ñ pñt ꝓbari ñ credit ꝙ liberi kł petes ſi oſentire no lint poſſint legitima mre nature ſibi debita ð fraudari:alias poſſet teſtatoꝛ de leui fingere male ablata multa vt pᷣdictos illa legitima ð fraudaret qð iniquũ eſſet.qe ſi talia male ab⸗ lata n poſſint ꝓbari ñ te heres ſoluere vt de bitũ. ſeu vt es alienũ ſʒ vt legatum.C.de fal· mo · I. ij: et iij Et iõ bonũ ↄſilũ e ꝙ ipſe teſta toꝛ ſatiſ faciat de illis dũ viuit ł faciat ꝙ fili us obliget ſe ad ſoluedũ inſol idũ illa legecia ñ detracta.In quo cãſu tenebi ar.anſti.de ex⸗ cu.tu.G.ſicẽ ↄtrariũ. Si aũt ñ poſſit ad q̊ in- ducere film ñ faciat teſtamentu ſ̊ codicilluʒ ĩ quo oedinet ꝙ dia bona diſtribuant' paupi⸗ bus ꝓ male ablatis incertis aſſeres ꝙ plura bitã iure nature et trebellianicã · dicuůt q⸗ dã ꝙ ñ niſi quãtũ e plus in ſcõa ꝙᷓ in peĩa:C· ad.l.fal.l.plt.XKlij dicũt ĩdiſticte ꝙ ſic Rʒo vo diſtinguit ꝙ aut qꝗᷓs e rogatꝰ reſtituere HBe ditate incõtinęeti et tuc e va ſnia peia.C.de i⸗ offi.teſta.qm ñnulla.b vſqʒ ad tps vt ſi dece dat ſine liberis et tũc e vera ſnia ſca.C.de ĩ offi · teſta· qm̃ ĩ peioeibꝰ et ĩ aute. rſti.autẽ. pPlt · colb.· vnj. Rõ hꝰ diuerſitatis ẽ qe vbi qᷣs rogatꝰ reſtituere Beditate poſt tepus certũ vel ſi decedat ſine liberis· p̃t incõtineti dedu cere terciã debitã iure nature qę illã ſine omi guamine dz qrere vt ꝓbãt autetice p̃dicte·in Sꝓceſſa aũt tpis deduczʒ trebellianicũ.An qua cũ fructꝰ pcepti ↄputent' minꝰ diminui ſub ſtãtia hereditatis ꝙ ſi reſtituerʒ incẽtineti. et i6 tuc ñ deducerz ge tuc ſubſtãtia defalcaretꝰ ñ aũt fructꝰ Aus aut canonicũ apꝑte fouet ſen tetiam aliã ex de teſta.raynutiꝰ et.c.raynal⸗ dus . in tex· et in glo· Itẽ nõ p̃t vti qͥs bñficio falcidie in tribꝰ caſibꝰ.peimꝰ e qñ exneus in ſtitutꝰ heres rogatꝰ e reſtituere Beditate alij et n ĩplet volũtate teſtatoeis infra annũ a iuſ ſiu iundicis. Scs e ſi ñ fecerit muentariũ Ter cius ẽ ſi teſtator certꝰ Oe qtitate ſui primoni ꝓhibeat exp̃ᷣſſe deduci falcidiã in aute.ð he⸗ re .et fal.J.illud et..ſi ñ fecerit inueta et. g. ſi vo exp̃ᷣſſum·et G̊ vide infra ti. de Puidetijs teſtatoeis ar.j· ſ. de Phib it õe falcidie alte qnñ vm plureſ res ſint legate tũc ſi ſoluit a 18 1l laru integre p̃t ĩ ali js retinere plenã falcidiã p doli exceptõzʒ.ff·ad· l.falci.ſi ex pluribus. Ite ſi legatũ ſit tale de quo falcidia ñ dʒ ðᷣdu ci puta ad pias cãs. p H n oneranc' alij lega⸗ tarij:qe cuilibet legatario ſu fficit onꝰ ſuu vt deducat. C. ad.·l. fal.ĩ autẽ.ſiłr. Iftẽ legatuzʒ aut e relv᷑tũ vni ꝓſone aut pluribꝰ.ſi vmi aut legatũ ẽ vniꝰ.et tũc ſi ſolit totũ nihil detra Hhet· aut ĩ cepit tm ſoluere ſic det wbz. Fut ſüt legata pluriũ · et tũc ſi ſoluit vni pt ötrahere de alijs . Bi vo ſit relictũ plnribꝰ tũc ſi ſoluit vni totũ ñ detrahet. C. ad.l.fal ci · aute. ſzʒ cuz teſtatoe ſi ex pluribꝰ.h̊ guil. Ite qñ fructꝰ pꝑ⸗ cipiun volũtate teſtatozis vt qñ quis ẽ roga tuſ reſtituere alteri editate pꝰ aliqð tp̃s tuc Oputat fructꝰ in q̃rtã trebell ianicã · et qð ſupᷣ quartã recepit ñ reſtituet niſi ſit de liberis pei unt ex negligẽetia ñ petetis ſic n ↄputat in qr mi gradòꝰ.qñ em̃ e ro gatꝰ frater peimi Zgradꝰ reſtituere fribus Heditate.ſi deceſſerit dz reti nere qrtã ſmne ↄputatõe frutuum niſ pcepit eos pꝰ litis ↄteſtatõezꝭ tũc em̃ Oputabit ipPe in quartã qe ẽ malefidei poſſeſſoe. Ji vo peipi tã· et qdqᷓd ex eis hʒ vltra reſtituer. C. ae cre⸗ bell. iubemus«) De inſtitutõe vo liberoꝝle Sitimoꝝ ſeiendũ ꝙ pater arrogãs et auus ne pote adoptãs tenent filios ſuos arrogatos et adoptiuos ſi tpe moetis ſue hñt eos in ſua adoptiua familia ĩ teſtameto ſuo ĩſlituere vr exhedare ſiẽ ſi eſſent filij eoꝝ legitimi et na⸗ turales alias inutiliter teſtabunt. Si vo tem poꝛe moetis ſue eſſent emãcipati ab eis tũc ñ tenent᷑' eos inſtituere nec exhedare . gqe ſut lo⸗ co exnegꝝ pater etiã naturalis huiõi fi lios quãdiu ſunt in adoptiua familia nec inſtitue re nec exhedare tene .qe ſũt loco exneoꝝ · Ex eo tñ tꝑe quo a pr̃e adoptiuo fuerit emãcipa⸗ ti incipiũᷣt in ea cã eſſe ſic ſi fuiſſent emãcipa⸗ ti ab ipᷣo naturali pre.inſti.de he · lib · C. adop tiui liberi · et. S. emãcipati vo qIs aũt qui ad⸗ optauit exneum dens teſtametũ.filiũ ſuũ ad optiuũ nec inſtituere nec exh̊edare tene cum nihil iuris habeat ĩ bomis eiꝰ niſi ꝙ ei ſucce⸗ dit ab inteſtato inſti.de adop· ꝗ. ſ̊ hodie · Et nota ꝙ illa documenta qᷓ ſunt tradita in artiꝰ pᷣcedenti hñt etiã locũ in liberis tin legitimiſ Quid autẽ ſit adoptatio et arrogatio vide in tractatu de mrimonio titulo de adoptõe Equit videre de ſexto artiꝰ peĩcipali ſcʒ de inſtitutõe aſcẽdentiũ · circa qð ſci enð ꝓꝙ ſi ego teſtatoe ł teſtatrix nullũ habeo lie⸗ rũ a me neceſſario inſtituendũ ł exheredand Habeã tñn parente vel pentes legitimos et na turales· et ſim in ſtatu in ꝗqꝰ liceat mihi teſta⸗ ri · vt qe ſuʒ emãcipatꝰ b aliter mei iuris factꝰ tũc ſi teſtari vtiliter voluero eos inſtituere ð beo.C·ad ſena.oſul.oæphi.quotiẽs.liczʒ ſi ha beã etiã deſcedentes eos ſcʒ aſcẽdentes ſi vo lo poſſum inſtituereInſtituã ergo ꝓentes me os nulla dr̃na habita ĩter prnos et maternos ſalua tñ gradꝰ p̃rogatiua puta ſi patrẽ et ma trẽ habeã vtrunqʒ inſtituam vel ſi ſolũ patreʒ vel ſolã matre illũ vel illã inſtituã . De alijs aũt aſcendentibꝰ ñ teneoe facere mentionem qꝛ pᷣcedit eos vno gradu pr̃ vel mr̃ᷣ. Sʒ ſi prez — 4 vel mr̃em ñ habeo. tũc ꝓximioees mihi in g⸗ du aſcendentiũ inſtituere debeo⸗ eode em mõ ſuecedũt ab inteſtato:vt in aute. de here. ab inteſtata:veni. . ſi igit᷑ defunctꝰ poſſuʒ autẽ inſtituere in toto vł in certa ꝓte.tn ſufficit ſi pentez inſtituendũ inſtituã in ſua legitia poe tione Pentibꝰ debita iure nature. qᷓ eſt tercia s bonoꝝ meo · vt ĩ autẽ. de triete et ſemil le· S. j·. Et Nin minpei inſtituero mihiloĩnus te net teſtamentũ · licʒ agi poſſit ad ſupplemẽtuz vt de liberis dictũ ẽ⸗ Doſſuz aut meos penteſ exhedare b pᷣterire ſcʒ noĩatim et legitima cã adiecta·alias teſtamentũ meũ reſcindere. in autẽ · vt cũ de ap· cog..ſi talis igit col.viij. . OQ EZqui videre de ſeptio peĩcipali ſczʒ de in . ſtitutõe exneoꝝ · circa q ſciendũ ꝙ ſi il⸗ lũ vł illos que ł quos habeo legitios deſcen dẽtes b aſcedentes inſtituedos ·ł exhperedan⸗ dos· inſtituã quide n tñ in vniuerſo ſy in pte. re certa.tũc erneũ m reſiduo vniuerſalem herede inſtituere potero. ſi em ñ inuenirec v niuerſalis tũc is ꝗᷓ eſſet inſtitutꝰ ĩ pte ł re cer ta habere ꝓ vłi. C. de here. inſti · quoties. Si aũt eos oĩo exheredauero tũc erneũ inſtituazʒ alias teſtm ñ teneret ĩ quo mſtitutio Bedis n eſſet inſti · de fideicõmiſ· here. J. ĩ peimis .QDñ vo nullũ habeo deſcendentiũ ł aſcendentiuz inſtituã herede alique exneum ſine ſit meꝰ na 3 tudine· hec guil poſſit tria tpa ↄſider an' ſcʒ tépus inſtitucõis nvt ſcia veꝝ mſtitucio tenuerit. tepus moetis alienũ. et . l. ſeruũ . Vnde ſi heres inſtitutꝰ ab turalis·ſine aliq̃s de collateralibꝰ meis· ſiue qcunqʒ; alia pſonapꝓuta dicẽdo in peia vel in tercia pſona ſic· in oibus aũt bonis ſuis q̃tu⸗ oe actionibꝰ.i.filiũ eiꝰ naturalẽe ł patruũ vel huiõi ſibi heredẽè inſtituit ł talè eccliam ł cõ uentũ b hoſpicale tanꝙ; xpᷣi paupes iĩtuitu pie tatis ſibi herede inſtituite Hotandũuũ aut ꝙ ſi Ddica generaliter pauꝑes xpᷣi libi heredes in ſtituit diſtri butio ↄpetit ep̃o dyoc · qᷓ ẽ ꝓcura toe paupeꝝ generalis ſue dyoc· Et iõ ad hoc vitã dũ ſolet ſic adði · Hlos ſcʒ paupes quos eius ↄmiſſarij dixerint eligedos: quoꝝ quęli bet tm illã poetioneẽ quã ipſi ↄmiſſarij ei deſi⸗ gnauerint ex hac Beditate cape voluit et di⸗ ſpoſuit·et ipſos ↄmiſſarios vice dictoꝝ pau⸗ peꝝn et hereð hãc hereditatẽ adire·Licz aũᷣt inſtitutio talis videa alieno arbitrio ↄmitti. et iõ n valere · tñ bñ vz q teſtatoe peima facie ſuo arbitrio inſtituit paupes xp̃i q; facere po tuit licet eos reſtrinxerit ad certoſ paupes et Hheredes ad omiſſarios expoſt facto declaran Ddos. S vo dicerz illũ ĩſtituo que talis volue rit tunc oĩio omitteret ar bitrio alieno. et eſſet oĩo inutilis inſtitutio. Æ&à p̃ᷣdictũ aũt dubinz vitandũ · ſolet teſtatoe aliquã fidele ꝓſonã he redẽ inſticuere:diſtributõez ipſius Bebitatis P aia ſua eius fidei ↄmittẽdo· dicendo ſic . in oibus aũt bonis ſuis dñm tale herede ſibi in ſtituit diſpones et iubes qᷓtinus ꝓ ala ſua he⸗ reditatem ipſam eroget et diſtribuat in pias cauſas.et diſtri butõez ipſaz eiꝰ fidei et carita ti ↄmittes ·licz aũt videæ eſſe quoddã fideicõ miſſum.q̃r vti inde poſſit trebellianica po⸗ tio defalcari et vr᷑ ꝙ ñ cũ in relictis ad pias cauſas oĩo falcidia ceſſet· in aute⸗ de ec. ti · S. ſi aũt heredeſe I boc nota ꝙ frater ñ habzʒ querelã inofficioſi teſtameti· ſi frater eius Be dem exneum inſtituerit niſ ꝓpſonã infamè iſti tuiſſet et H habet locũ in fratre ↄſanguineo et vterino ſimul et in fratre conſangumeo tã tũ et ñ in fratre vterino tm. ff.de ĩoffi.teſta. l.j· vñ qui hʒ fratre ex patre et mre tm ſi inſti tuit pſonã turpẽ et infamẽ dðʒ inſtituere fratre ſalte in aliqua re alias rũpet frater teſtm. mſi omiſerit cãm ingtitudmis vt qe ↄtra eũ moe⸗ tẽ intentauit vł accuſatõem crimĩialem indu⸗ cere voluit ł ſubſtãtie eius iacturã grauẽ mo litus fuit ꝓbant' hec in autẽde nup. J. in Sti TItẽ ad ho vt quis inſtitui teſtatozis·. vt ſcia vtzua effectũ habuerit · et tẽ pus adicionis Heditatis q tp̃s maxime expe ctandũ e.quo ſczꝭ heditas acquira. Ff. de fur. a ticio · Medio añt tpe ĩter factũ teſtm̃ et mo⸗ ctem vbłb ↄdicione inſtitucõis exiſtente. muta⸗ cio iuris heredis ñ nocet q tria tépoea cõſiò ran' et h̊ quo ad eneos et eos qui ñ ſunt ĩ po teſtate teſtaton · n Bedibꝰ vo ſuis et nccijs cempus moꝛtis tiñ vide expectandũ inſti. de⸗ here · qli. et di · S. in exneis et. I. ſui · In heredi⸗ bus vo necijs duo tm̃ tpa ſunt expectãda ſczʒ teſtamenti et moætis · ff. de heredi. inſtitu. ſi — — — * —— — - –⏑ E extraneo ſit excõicatus tpe inſtitucõis łb mo⸗ tis ? aditionis ꝓ mhilo habe'. Bi aut medio tpe ñ nocet.vñ ſi ꝑꝰ inſtitucõem fuit excõica tus et añ moete abſolutus heres erit.ſ de h habebi infra pleniꝰ li.vij·ti · viij · nſuper nota ꝙ iſtirui n pñt iſti · ſ.depoetatꝰ in inſulã C· de he·inſli.l.·.dãnatus in metallũ.qe pe⸗ Srinus ẽ effectꝰ.ff.de his qᷓ ꝓ n ſcriptis ha⸗ ben᷑.ſi in metallũ heretici.C· de here · inſti · l. j.· manicheos. Baptiſm iteratoees · Epoſto⸗ te xpᷣiani qui ydolis ſacrificaret · C de apoſto tis hi qui et · I.manicheos. Collegia illicita id ẽ peiuilegiũ ſpeale ñn habencia eo ꝙ ñ ſunt a ſenatu b peicipe appeobata.C.òde he. inſti. collegiũ te ſpurius teſtatoeis ab eo inſtitui nñ pᷣt ſteʒ inceſtuoſus.in aute:qui.mo.nae᷑. ſui · ꝗ. fi · Item nec mulier q̃ nubit infra tepus luctꝰ ſcðʒz le.in autẽ.de nup· S. j. et · C. de ſe · nup. l.j. H.iij.hoc tñ ſcdᷣm canones ñ tenet ex · de ſe · nup · c· plt. et vlt te mcerta pſona ñ pᷣt inſtitui·hoc tñ fallit in paupibꝰ xpi.ff.de he· inſti · quoti es.Itẽ ſeruꝰ accuſatꝰ de adulte rio cũ domina ſua omiſſo q̃ etiã dña de eodez crimine fuerat accuſata:ab ipſa dna ñ p̃t iſti⸗ tui inſti · de Here . inſti · ꝓ. ẽ aut caſus · Omnes vᷣo pſone alie a p̃dictis pñt inſtitui Ed hoc nota ꝙ ſi ſeruꝰ ſit inſtitutꝰ heres ñ p̃t niſi iuſ ſu dñi adire hereditate et ſi dño iubete adeat acquiri dño ac ſi eſſet inſtitutus inſti ·p quas ꝓſo·nobis acq; itẽ nobis Nota tñ ſedzʒ io⸗ hannẽ · xiij · q · · UNud. ꝙ licet ſerui ñ poſſint hBeditatez poſſidere· Oſuetudo tñ ẽ in pluribꝰ locig ꝙ filijs relmqui peculiũ qð habuit pr Squr videre de vnj.peincipali.ſ.de foꝛ⸗ mis inſtitutionũ heredũ:vbi ſciendum ꝙ dictatoe teſtameti ↄſiderare dehet vtv inſti⸗ tua vnus heres ł plures et an liberi b aſcen⸗ dentes b exnei et an plures inſtituan eq̃liter vel inequabr. et an in capita b ſtirpes. Et qui⸗ de ſi teſtatoꝛ habeat vnicũ filiũ ł filiã et euz inſtituat heredẽ in vniuerſo.poſitis oĩbus le gatis dice' ſic En oĩbus aũt boniſ ſuis iuribꝰ et actionibꝰ.c.filiã eius heredẽ ĩſtituit. Et ſi p legẽ vel leyanã ꝓuidere velit ne q̃ſi agna⸗ tione ſui heredis rumpa teſtamentũ dice ſic tale eius fi liũ inſtituit ł eo pᷣmoeiete liberos ex eo ſupſtites natos et poſthumos in ſtirpes et ñ in capita heredes ſibi ĩſtituit · Si aũt ha⸗ beat pł es filios et filias et velit eos eq̃liter Heredes inſtituere ſibi dice ſic· C.et p.filios eiꝰ equis poꝛtionibꝰ ĩſtituit· Et ſiqs dictoꝛx filioꝝ eius ipᷣo teſtatoꝛe viuo deceſſerit in lo cũ et ptem eius liberi ex eo ſuperſtites nati et poſthumi in ſtirpes et ñ in capita ſint Bedes Bi vo aliquos eoꝝ velit inſtituere ſibi Hedeſ in re certa ł pte et aliquos in vniuerſo dicet ſic petrꝰ bertã eiꝰ filiã Gedem ſibi inſtituit ĩ centũ lib.qᷓs ecẽ eam habere voluit cũ nupſie ł religione intrauit et interim ĩ domo ſua de centia et ſuffña alimeta. Si tñ dictas centuʒ lib · anꝙᷓ nubat ł religion intret exegerit ex⸗ tũc ñ habeat alim̃ta. Si aut filia ſit nupta ſic dice' petrꝰ bertã filiã eius vel ea pᷣmoetua li beros ex ea ſuꝑſlites in ſtirpes ſibr herede in ſtituit in eo qð ipſi berte dotis noĩe dedit an nupſit et inſup im x· libeis· Ri vo filia ſit dedi cata in aliquo monaſterio.pᷣt eam pr vel mo⸗ naſteriũ in quo ẽ ſi voluerit herede ſibi inſti⸗ tuere in certa ꝙᷓtitate · Moteſt ec fili emanci patũ heredẽ ſibi inſtituere in certa pte· p̃t eẽ in vniuerſo piter cũ alijs in ptãte ſua retẽetis p̃t eẽ aliquos eoꝝ quos hʒ in ptãte heredem ſibi inſtituere in certa pte· Poſitis aũt heredi bus pticularibꝰ dzʒ inſtitui heres vłiĩis ſic· in oĩbus aũt alijs ꝛc· vt ̊.· Eactis aut inſtitucõi⸗ bus vl ibus et pticularibꝰ liberoꝛ viuentiuz debet fieri inſtitutõnes poſthumoꝝ ne alias teſtamentũ rumpat: ſc. Bi vo ex ipſa dña ber ta omge eius nati fuerint ei filij vnꝰ vel piu res maſculi vel femme poſthumi vł medio tẽ poee nati ad lucẽ puenientes:ſi maſculi b ma ſculus fuerint ipᷣm ł ipſos cũ pᷣdictis a:et.b. iam natis pariter et equiſ poztionibꝰ in omni bus bonis ſuis ſibi Bedes inſtituit E vo feĩa fuerit vna vel plures pſaʒ b ipſas ſiue quãli⸗ bet eaꝝ in centũ libeis heredè ſibi inſtituit. De foemis aũt inſtitutionũ aſcendentiũ et ex⸗ neoꝝ patet ex pᷣdictis · SFttẽdat ec, teſtameti dictatoe · ꝙ ſi fiat experedatio legitime fiat. et ꝙ teſtatione ipſa exheredatio ancedat. quo aũt foeme exheredationũ fiant patet ex his q̃ᷓ dicent' in ar. ſe. gquñ videre de ix · ſ. de cauſis exheredã di qęe em̃ habitũ e ſupea· ꝙ pentes filios et fuij pentes exheredare pñt deo videndũ ẽ quibꝰ ex cauſis exhedatio fieri poſſit.et pei mo quibꝰ ex cauſis exheredari pnt filij. ſcòo ex quibus paretes Sciendũ ergo ꝙ. xinj. ſunt cauſe quibꝰ pater vel mater auus vel ama fi lios et nepotes exheredare pñt. pema è ſi fi⸗ lius manꝰ imecerit in patre ut offenderit eũ Secũda ſi grande iniuriã ei fecerit et ↄtumeli am· Tercia ſi patre accuſauit in crimnalibus cauſis pᷣterꝙᷓ de crimine leſe maieſtatis vł de offenſa otra ↄmunitatẽ ſue ciuitatis facta vł de hereſi· Quarta ſi filiꝰ maleficꝰ cũ malefi⸗ cis ↄuerſat. Quinta ſi filius machine ł inſi⸗ diet' in necè patris· Sexta ſi fil ius alũnioſe litem mouerit patri a qua ſrpater defecerit o poetet eũ damna grauia ſuſtinere. Septia ſi fi lius rogatꝰ a patre ob debitum in carcere de truſo vt fideiubeat ꝓ eo et nõ vult fideiube⸗ re in illo ꝓ quo creditoees eiꝰ fideiuſſoze re cipere volũt qð tm̃ in filijs maſculis locũ ha bet · Octaua ſi filiꝰ ꝓhibuerit patrez teſtari. Hona ſi filius ſit ioculatoe dtra voluntatem pfris niſi pater eande habuerit ꝓfeſſionez. De cima ſi filia n ↄſenſerit patri voleẽti eam hone ſte maritare et dotare ſcõzʒ vires primonij. ſe potiꝰ vult luxuriari · Yndecima ſi filiꝰ miſca tur cũ ſua nouerca aut ↄcubina pꝓr̃is ſui. Duo decima ſi filiꝰ neglexerit patrẽ furioſuʒ in qs caſu etiã ipᷣo iure ẽè exheredatꝰ.Tredecima ſi filiꝰ patrẽ captũ a ſaraceis redimere noluit in quo caſu ſi pater ĩ captiuitate decedat He⸗ reditas ad eccleſiã ſpectat. Decimaqrta ſi pr ſit catholicꝰ et filius eneticde Gauſe autez ꝓPter q̃s filij parẽtes et nepotes auũ et auiã exhedare pñt ſunt octo.peima ẽ ſi pr̃ filiũ de cnmine accuſauit pᷣterꝙᷓ de crimie leſe maie⸗ ſtatis · Scõa ſi pr vite filij ꝓꝑ venenũ ł aliter ĩ ſidiatus fuerit· Cercia ſi pater vxoei vł cõcu bine filij ſe immiſcuerit · Quarta ſi pater ꝓhi buerit fil iũ teſtari de his de quibꝰ poterat te ſtari · Quĩta ſi pr n redemerit filiũ captũ a ſa⸗ racenis ſubueniedo ſibi. qe tũc ſi filius ĩ cap tiuitate cedat bona de quibꝰ ip̃e poterat te ſtari debẽt eſſe eccleſie. vel dari ꝓ captiuoꝝ redẽptõe.ſi vo reðdat rite patre exheredare pᷣt Sexta ſi ꝑr̃ neglexerit curã filij furioſi.· Septi ma ſi pr ſit hereticꝰ et filiꝰ catholicus.Octa⸗ nuna ſi pr̃ vxoei filij dederit venenũ ad moetez b mentis alienatoz.b aliter inſidiatꝰ fuerit vi te eiꝰ.et eodẽ mõ ſi mater marito filie ꝓbant hec oĩa in aute. vt cũ de ap. cogno· I. cãs et J. om̃s col.viij. Et oms iſte cauſe ingtitudĩs tollunt' ꝓ ingreſſuʒ religionis. vt dicit bern. ex·de apoliteraꝝ ¶¶ Id hoc nota ꝙ exheda tio ñ tenz niſi cã aliqᷓ de ſupᷣdictis noĩatim ex peimat'.vt dicẽedo ſic. inſupꝑ petrus filiũ eiuſ qe manus atroces in eũ iniecit oĩo exhereda⸗ uit et ex omm ſubſtãtia et hereditate ſua alie nũ dſtitui · B. vo ſibi heredè inſtituit i vero nec inſtituere nec exheredare velit p̃t p̃terire inſerendo tñ cauſam ſic.petrus ber.feliã eius nec inſtituit nec exhedauit qe cũ eaz honeſte maritare vellet maluit luxuriari · p· vero here dem ſibi inſtituit . talis em p̃ᷣtericio facta cir⸗ ca eam tm valz ſicut exheredatio &t ſimili mo do liberi et aſcendẽtes ſeruos exheredare vk p̃ᷣterire ꝑñt inſerendo aliꝙ; de cauſis ſupeadi ctis. Itẽ ſi teſtatoe dicat exheredo filiũ meum ſine expeeſſione noĩs cum plures fil ios habe at nullus erit exheredatꝰ.ff.de libe: et poſt⸗ hu,nominatim· Inſup nota ꝙ filius excludi ab hereditate pr̃is ꝓpter ꝓlura crimina. peĩo Pter crimen hereſis· ex · de hereti. vergetis · ĩ fi · ſco ꝗꝓpter crimè leſe maieſtatis. ar.de pe· di . j· ſiquis tñ in militibꝰ.Et ſcðᷣm quoſdã ſp⸗ monie qð ei pificat'.tercio ꝓptererimen iter⸗ fectõis vel mutilationis rectoeis eccleſie.ex de peni& in quibuſdã. q̃rto ꝗpter crimẽ mce⸗ ſtus cũ monacha ↄmiſſuʒ ar ·xxij.q.j.ſiquis ſo licitauerit in tex · et glo. De ſubſtitutõibꝰ ti · xxpj. de qe inſtitutis heredibus plerũ qz ſubſtituun alij . I deo viſo de inſtitutõ nnibus videndu é de ſubſtitutiõibꝰ. Et peĩo quid ẽ ſubſtitutio · ſcdᷣo quot et qᷓ ſut ſpe⸗ cies ſiue differetie eius.tercio de ſubſtitutõe vulgari:q̃rto de ſubſtitutõe pupillari · quĩto de ſubſtitutõne exeplari.ſexto de ↄpendioſa. ſeptio de ſubſtiutõe beeuiloqua. Circa pei mũ ſcienð ꝙ ſubſtitutõ ẽ ſcdaria et ðditionał inſtitutio⸗ſubſtitutio em ↄtinet in ſe inſtitutõ neym. vt cũ a.mihi heredẽ inſtituo et ſi:· a: non fuerit heres vł ſi deceſſerit · pe· ſit heres et pz ꝙ:a· heres inſtituit pure et peimo gradu ſed Be erec eligi ſub dditõe et ſcdᷣo gradu.Et licet ſubſtitutio poſſit ab vno in aliù multipli cari · qlibet tñ ſubſtitutio ðᷣe gradus ſcdus ſiẽ ſcðᷣe nuptie dñr om̃s que ſequunt᷑ peimas. Arecta alia obliqᷓ.directa e ꝓꝑ quã quis ca Pit hereditatẽ defũcti nullo alio mediãte vel ſibi cooꝑante · vt cũ ðe.a.mihi heredez inſti⸗ tuo·. et ſi ipſe non fuerit heres· p. ſit heres tunc enm adueniente ↄditõe ſtatim immedia te hereditas pueniet ad.p. et ip̃e pꝑ ſe nullo a lio coopante poterit eã abire. Pubſtirutio vo æbliqua ſiue fideicõmiſſaria vł pcaria ẽ illa p quã quis capit hereditate alio mediãte vt cũᷣ reſtatoe fid ecõmilerit heredi vt hereditatem reſtituat alij dice ſic.a.heredẽ mihi ĩiſtituo. ſ rogo eũ ꝓ fideicõmiſſuz vt ipſazʒ hereditatẽ reſtituat · ꝓ. liʒ ergo ꝓ fideicõmiſſuzʒ · p.ſit ſub⸗ ſtitutꝰ ipſi a.peĩo tñ.a.dz HBeditatez adire· et aditã · p · reſtitnere . It ſic a.mediãte et oꝑante hereditas pueniet oPe Scienduz aut ꝙ ſi a · adierit ſpõte hereditatẽ tũc ᷣfal cata et re tenta ſibi poetione trebellianica ſcʒ qᷓdeante id ẽ q̃rta pte hereditatisreliquũ dodeãtẽe:i. reliquas tres ꝓtes hereditatis rſtituet petro Si vero iudicis officio ↄpulſus adierit. totaz Hereditateè reſtituet inſti· de fideicõ. here · . peimis · Sʒ G; ſubſtitutio ſub dicta vboꝝ foe⸗ ma raro fieri ↄſueuit· ſub alijs aũt verbis ſe⸗ pe dtingit vt qn mſtituo.a.filiũ vł fratre me um et ſubicio · ꝓ ſi dictusa.qñqʒ deceſſerit ſi ne liberis ſubſtituo ei. p. q̊ eim verba repeeſen tant fideicõmiſſanã ſubſtitutõem vt inkra di⸗ cet cũ de ↄpend ioſa age?· Sed quid ſi ecele ſia ſit hereſ.et rogata reſtituere hereditatẽ al teri · Nunqd detrabere p̃t quartã trebelliam⸗ cam· OOQ/ hq;ᷓ nota jo·.xijqiij .c.plt. ꝙ pᷣt eã de traloere ſi debet hereditatez reſtituere pſone peiuate·ſi aũt eccleſie ñ dubitãt legiſte vtruʒ poſſint detrahere:C.ↄmuma de le.l.j. Itez ſi quis rogatus ſit reſtituere pluribꝰ heredita⸗ tẽ ſi ſine liberis moeient'et vnus illoꝛ pee⸗ mbeiat' et relinquat filios:alter aut ſupuiuat Illi ſoli ſupuiuenti debe hereditas ł fideicõ miſſum.qꝛ tpe extantis oditionis ſolus mue⸗ nit et filijs peemoetui nihil debe'. qꝛ deceſſit ante die fideicõmiſſ cedentẽ · C. cadu. tolk. l vna. J. ſi aũt aliquid. et ex de teſta.raynalòꝰ in glo·.q Rd hoc nota ſcom bern.et guil.ex·. de Pbatõe · in pᷣſentia ſup illud nõ intelligit ſine herede ðcedere qmi monaſteriũ ſibi inſti⸗ tuit heredem ꝙ qñ quis ẽé rogatus reſtituere hereditate alij vel legat' aut e rogatus reſti⸗ Ns ſcm ſciendũ ꝙ ſubſtitutio alia ẽ di tuere loco religioſo vel eccleſie vł paupibus ad pias cauſas. et tũc p ingreſſuʒ meũ nõ eua neſcit ſubſtitutio · Eas peiuare pſone et tunc aut fit mentio de liberis vel heredibꝰ? aut nõ ſi nõ puta mſtituoa·heredẽ tali ↄditione vt reſtituat· p.hereditatẽ · et tũc euaneſcit ſubſti tutio · ſi a· poſtea filium vel nepotè ex filio p moꝛtuo habuerit licet mentio de liberis ñ ſit facta. C. de fideicõ.cũ acutiſſimi· Fut fit me⸗ ſto de liberis puta inſtituo· a.tali cõditione vt ſi ſine lib eris deceſſerit hereditate reſtituat p·tũc ſubſtitutio enaneſcit in pluribꝰ caſibꝰ. peimo ſi ſubſtitutꝰ decedat peiuſꝙ; inſtitutus vñ filijs ſubſtituti pᷣmoꝛtui nihil debe . vel ſi ſint moetui añ diem fideicõmiſſo cedente. C. di ve ll teg die lo⸗ te tem es lb et te ſ tre ne tro t; i 0e: me tſ en di⸗ cle al m. de ne ri, ſi e⸗ at (0 e⸗ de cadu . tolb. l. j. Scðõo ſi inſtitutus ingredia monaſteriũ vel aſſiſteriũ ita ꝙ monachatꝰ te⸗ neat qe tunc monaſteriũ vł aſſiſteriũ heres e us intelligi eſſe· Si vo ñ intret monaſterium- tũc grauatus ſubſtitutõe ñ p̃t inſtituere mona ſterin herede vn ið qð dðe ĩ.c.pᷣſentia· nñ vide ſine herede decedere· ven e monaſterium in grediedo ñ tim̃ inſtituedo Tercio ſi habeat fi liũ naturale. ff.de trebel.ex facto· Quarto ſi n habeat fili ſ nepote ex filio p̃moetuo.Nõ euaneſcit aũt p̃dicta ſubſtitutio ſi inſtitutꝰ fi⸗ liũ habuerit et ille pᷣmoeiat' qe tũc vide ſine liberis deceſſiſſe ex.de teſta.·rapnutius. Non euaneſcit ecẽ ſi fiat clericus niſi duo dcurrant ibi. ſ. ꝓꝙ in eccleſia ꝓpetuo maneat. et ꝙ reli⸗ cta expendan vel relinquan' in pias cauſas MNon euaneſcit etiã ſi ſe et ſua tradat eccleſie ſeculari niſi ↄcureãt ibi etiã pᷣdicta in autẽ.ð̊ ſanctiſ ·epi. S. E̊ G pᷣſenti· Si vero fiat mentio de herede puta inſtituo.a:tali oditione vt ſᷣ ſine herede deceſſerit reſtituat Hereditatẽ p. tunc noĩe heredũ ſoli filij intelligunt᷑. vt in- l.ex facto·et noĩe filioꝝ nepotes et alij vlte⸗ rius deſceèdentes· Directa auũt ſubſtitutio alia vul garis alia pupillaris:alia exeplaris-alia opendioſa:alia beeuiloqua:de quibꝰ ꝓꝑ oedi⸗ nem e vdenduͤ⸗ HM Squit videre de tercio ſcz de ſubſtitutõe vulgari· circa qo ſcienõ ꝙ talis alia è ex Pe alia tacita· Expᷣſſa fit ꝑ iſtã negatione nõ ooc mõ. ĩſtituo mihi herede.a.et ſi ipᷣe noluit vel ñ potuerit heres eſſe pe· ſit heres· vel pe· ſupſtituo· Tacita e qn negatio ñ expeimi᷑ ſed includit. vt cũ ðᷣe a:et pe· mihbi heredes inſti tuo ex B;; em̃ colligit᷑ ꝙ ſi alter eoꝝ heres nõ fuerit ſcʒ qe noluit vł n potuit.qe deceſſit an te aditã Pereditate alter ſit Beres inſol idum Dicic aũt vulgaris ſubſtitutio talis qe a quo libet de valgo ſcz teſtatoꝛe maſculo vel feĩa pente vel exneo p̃t fieri · p̃t etiã fieri cunlibet ſcʒ pupillo:adulto:et maioei ĩ ptãte ↄſtituto vel emãcipato ſuo vel exneo.Effectus aũt ei us ẽ vt bona teſtatoeis pueniãt ad ſubſtitutũ ſczʒ illa tm̃ q̃ puenire debebãt ad inſtitutũ qui noluit et ñ potuit heres eſſe et n bona illius Heredis inſtituti qe teſtato ꝓ tale ſubſtitutõzʒ ſubſtituere potuit in bonis ſuis · nõ aut in bo nig heredis. vñ ſubſtitutus directe fit heres ip̃i teſtato⸗i. ĩſti · de pupil.ſubſti.qꝰ caſn.Ex pirat aũt G; ſubſtitutio ꝙ cito adierit heditateè ſiue poſtea decedat cũ liberis ſiue ſine liberiſ C.⸗de impubeꝝ et alijs ſubſti:poſt aditã quit videre de qrto ſczʒ de ſubſtitutõne pupillari circa quã ſciendũ ꝙ ad eã qua⸗ tuoe ocurrũt peimũ ẽ vt ille cui fit ſubſtitutõ ſit de liberis teſtatoꝛis · Scdm ꝙ ſit impubes erciũ ẽ ꝙ ſit in ptãte teſtato⸗is. Quartũ ẽ ꝙ ille cui fit ſubſtitutio inſtituat vel exhereòe et ꝓban H inſti · e. DHoteſt aũt h̊ ſubſtitutofie ri ñ tm ipuberi filio iã nato·ſ̊ ec poſthumo ſi tñ ipᷣe poſthumꝰ naſciturꝰ erat in ptãte ceſta⸗ toꝛig ſi teſtatos ipſe viueretpt ec fieri nepoti ex filio ſi tñ ñ ſit recaſurus in ptãte patris ſui poſt moetẽ aui · ff. ð̊ vulga:et ꝓpupilla:. ſubſti. 4 l.ij. &. poſthumus. Diciti aũt hͥ ſubſtitutio Pa pillaris.qe fit ſoli pupillo.nec pᷣt tps excede re pupillare.qe expirat ad introitũ pub ertatiſ pᷣbt aũt fieri in minus tepus vt dicat ſi filius meus infra quartũ vł quintũ annũ yl etiã mi nus deceſſerit ille ſit heres. ff.e· maſculo· Eſt aũt ſubſtitutio pupillaris alia tacita alia exp̃ſſa.Expeeſſa e illa q̃ fit ꝓ verbũ affirmati⸗ uum et facit exp̃ᷣſſe mentione de pupillari eta te. vt cũ ðe ſic.a.filium men herede mi hi oſti tuo.et ſi ipſe mhpi fuerit heres· et in etate pu pillari deceſſerit · p· ſit heres vel.p· ſubſtituo. acita è qᷓ habet expᷣſſe foemã pupillaris. ſed ſub quibuſoã alijs verbis includ. vt cu de· a.filiũ meũ herede mihi inſtituo et ſi ipſe he⸗ res mihi ñ fuerit· p·. ſit heres · ec ẽ ſubſtitu⸗ tio vul garis exp̃ᷣſſa et ſub hac includit' tacita puta ex eo ꝙ dico ſi ñ fuerit heres reſultat v⸗ traqʒ ſubſtitutio ſceʒ vulgaris et pupillaris vñ ſiue· a. ñ ſit heres ſiue ſit ſi in etate pupillari deceſſerit hereditas directo iure pueniet ad p· ſed ex vulgari ſuccedet tin in bomis teſtato ris· ex pupillari vo ſuccedet in bonis teſtato ris et pupilli Et ſimiliter ſub pupillari expᷣſſa inc ludit' vulgaris tacita inſti.e.ĩ peicipio et ff.e.nam hoc iure · Effectꝰ ſubſtitutioms pu pillaris expᷣſſe ẽ ꝙ ille qui e ſubſtitutꝰ ĩpube ri decedeti infra tẽpus pupillare fit directo nure heres teſtatoei et pupillo. et capit here⸗ ditatẽ vtriuſq;. Item effectus eius ẽé exclu⸗ dit matre impuberis et omnè aliã pſonã que ipſi pupillo ab inteſtato ſuccedere potuiſſet. ſti. e.ff.e.lutius. vn licet teſtamentũ videat eſſe vnũ ꝓpter oꝛdinatoꝛẽ vnum ſcʒ patrẽè e ta men dua hereditatuʒ ſczʒ patris et filij· cum em pupilluſ non poſſit teſtari ꝓmittitur Fak teſtamentũ ipſi filio facere. et de herede ei uidere ; et Btantũ infra tépus pupillare inſti. e· .· quo caſu:In pupillari aũt tacita.aut ip̃i pupillo ſubſtituit alter filius teſtatoeis et fr eiuſdem pupilli et tuc ſubſtitutꝰ totaliter ad mitt. et mater et qtibz alia pſona venies ab inteſtato repellit Gut ſubſtitui exneus. et tunc mater admittit et ſubſtitutꝰ ꝓpellitur. C. de impu · et alijs ſubſti gũ quidã.Euaneſcet aũt ſubſtitutio pupillaris peĩo ſi pupillꝰ erit ibes inſti. e· . qua rõe Scdo ſi hereditas pa tris ñ ſit adhuc adita·qe cum teſtamentum pr num ſit deſtitutũ exquo nullus apparet hereſ euaneſcit ecẽ pupillare.ff.e.ſi plures.Tercio ſi naſcatur poſthumus de quo non fuit facta mentio.ff.e.ſi pr᷑. Quarto ſi ꝓupillus patiat capitis diminutionem maximã vłb mediam vk etiam mimmã.ff· de adoptionibꝰ l.nec ei Et quibuſdã etiã alijs modis quoſ relĩiqꝰ iuniſpi tis gratia beeuitatis: . gquit᷑ videre de quĩto ſcʒ de ſubſtitutõe exeplari · Circa qð ſciendũ ꝙ pſa fieri p̃t in quocũqʒ pente mare b feia filio furioſo vł mente capto.exñti vł ñ exñti in pria ptãte dũᷣ tñ ſit pubes vel maio? · Nam ĩpuberi furioſo vel mete capto puidetur p ſubſtitutõem pu⸗ pillare. ff.de tuteb:l.iij.dz ei teſtatos certas plonas et certo oedine ſubſtituere furoſo. ſi em furioſus habeat liheros· ei peĩo ſubſtituet allos ſi vero n habeat liberos ſed fratres ſub ſtituendi ſunt ei ipſi fratresſi vo nec liberos nec fratres habeat tuc q; voluerit ſubſtituet C·.de impu.et alijs ſubſti ·hũanitatis. Et ſub⸗ dit' in hac ſubſtitutõe talis ↄditio·.ſ.ſi ipſe fu rioſus decedat anteꝙ; mente et cerebeo ſanus fiat· Eſt & ſubſtõis hꝰ foema tabł·a.filiũ meũ furioſũ vel mente captũ herede mihi inſtitno et ſi ipſe deceſſerit anteꝙ; mente et cerebeo ſa nus fiat· tal is eius filiꝰ vel frater vel talis a lius ſit heres.vel ſic.tale eius filiũ vel fr̃em vel talẽ alium ſubſtituo· Dicit aũt h̊ ſubſtitu tio exeplaris . qe fit ad exemplũ ſiue ſimilitu⸗ dine ſubſtitutõis pupillaris. ſicẽ em pupillus teſtari ñ p̃t.ſig nec furioſus. et ideo ſic pater ꝓPuidet filio ſuo pupillo ð herede ſic et filio furioſo·vñ ſubſtitutꝰ capit vtraqʒ bona ſcz te ſtatoeis et heredis ſicut in pupillan. Differt tñ hec ſubſtitutio a pupillari · peĩo qęe illa fit tm a parente ei quẽ habet in ptãte h; vero fit etiam ei quẽ n habʒz in poteſtate. Scðo qę illa fit tantũ pupillis ĩfra tépus pupillare:G̊ aũt adultis vel maioeibꝰ. Tercio qe pupillo ſub⸗ ſtitui pt quilibzʒ ad libitũ teſtatoꝛis.ſed furio ſo certe ꝓſone ſunt ſubſtituende Quarto quia illa expirat adueniete pubertate ſz hec adue⸗ niente ſanitate ꝓban hec inſti · ð̊ pupil.ſub. C· qua ratione c. Sed quid ſi habet lucida in terualla . pt dici ſcdᷣm hoſt. ꝙ ſi habet tan ta quod poteſt facere teſtamentũ ſubſtitutio euaneſcit. etiã ſi ñ fecerit.et imputet ſibi ſiñ H euitauit ar.f.de re.iu.qð quiſq;. vł dic ꝙ; ſi fecit euaneſcit ſi vo ñ fecit nec facere potu it ũ euaneſcit ar. C.de legi:qð fauoæe. Equitur videre de ſexto.ſ.de ſubſtitutiõe opendioſa.hec aũt aliqñ fit a milite.ali quãdo a pagano:i.nõ milite. milites de qui⸗ bus loquit' lex noſtro tpe nõ habemus Pt iõ p̃termiſſa illa q fit a milite·dicendũ e de illa q fit a pagano. Huiꝰ aũt ſubſtõnis fozma ẽ B a: filũ meù heredẽ mihi inſtituo. ſi tñ qñcun q deceſſerit· p. ſit Hhereg meus.ffe. verbis. Hoc pcognito ſcʒ ꝙ ↄpendioſa fieri ñ poteſt a pagare mſi filio pupillo in ptãte exnti .ſiẽ nec pupillaris et hec ↄpendioſa ↄtinet in ſe pupillare expᷣſſam.qe habz eundẽ effectuů Et dicit opendioſa qe ſub ↄpendio huiꝰ aduer⸗ bij qñcunqʒ otinet pupillarẽ que alias fit P⸗ lixioaibꝰ verbis Et licet hoc aduerbiũ qñcun q; ſcᷣm ſignificatõz ꝗpeiam ſe extẽdat ad om ne tempus. reſtringit tñ hic ad tẽpus pupil⸗ lare· virtute hoꝝ verboꝝ · p. ſit heres qe per huioi verba directa videos voluiſſe filio meo infra tẽpus pupillare ꝓuidere de herede qð infra tepus illud facere mihi ñ licet inſti. de pupil.ſub. I. quo caſu Licet aũt p̃dicta ſubſti tutio ex ſui natura ſimpłr ſit directa.alias tñ in ea poſſet addi b mutari qð eã ad naturaʒ et ius fideicõmiſſarie dduceret.h̊ aũt fieri pᷣt ſub qtucz foemis· pzima ẽ tał. et ſi dictꝰ.a.filiꝰ meus b frater qncuqʒ; ðceſſerit p. ſubſtituo.Bᷓ em̃ verbũ ſubſtituo trahit hãc ſi ubſtitutõz coꝛ poꝛaliter ad fideicõmiſſum. C. de ĩpub. et ali is ſub· pᷣcibus Et h̊ aduerbiũ qñeunqʒ reſpic:? ome tcepus . ff. de re ·du.quotis. Et iõ quocũ qʒ; tpꝑe·a:moꝛeiat᷑ vide virtute hHuiꝰ verbi ſub ſtituo. rogatus eſſe a teſtatoee ꝓ fideicõmiſſuz poſt moete reddere hereditate et bona teſta⸗ toeis· vñ quocũqʒ tpe·a.moeiat mater et qui cũqʒ; ſucceſſoees eius adibũt ipſam heredita⸗ tẽ et aditã ſubſtitut o reſtituet ex iure fideicõ⸗ miſſi·. inſti ·de fideic õmiſ.he. . ſed qæ ſtipula⸗ uões. Defalcabũt aũut et retinebũt peimo· p⸗ ſius · a· legitimã ſcꝭ terciã pꝑtẽ totius Beditatiſ ſi ip̃e a· erat · de libens teſtatoꝛis ad quos le⸗ getima ſpectat· in hac em teſtatoe eũ grauare non potuit · C. de inoffi.teſta.qm̃.de relictis vo duabꝰ ptibus defalcabũt trebelliamcam id ẽ quartã et ſic habebit mediã hereditatem alterã ve medietatẽ reſtituet ſubſtituto ex iu⸗ re fideicõmiſſi. RGetinebũt etiã ſibi omnia bo⸗ na ipſiꝰ.a.qe teſtatoꝛ de ſuis tin bonis rogalſ ſe intelligit n Here dic⸗ Fi vo.a.nõ erat de li beris defal cabũt tm̃ trebellianicã et hab eb etiã alia bona que pſe a:aliunde qſiuit ec eñm ſubſtitutio qe fideic õmiſſi ius habet · fieri pt cuicũqʒ heredi et a quocũqʒ teſtatoꝛe ĩſti. de fideicõmiſ. he· J. in peimis et ſe · Fttendas aũt diligeter ꝙ licet in dicta fozma dica ſim pliciter qncunqʒ deceſſerit et ñ addat' ſine li⸗ beris.ſi tñ a.erat de liberis teſtatozis B clau ſula ſcʒ ſine liberis tacite ſubintelligit᷑. de e gula ẽ ꝙ qñcunqʒ rogat aliquè de liberis ſui Hereditate alteri reſtituere pꝰ moete ſuaz hec Oditio ineſt tacite ſcʒ ſi deceſſerit ſine liberis quia nõ ẽ veriſlibe ꝙ velim meã hereditatẽe ex⸗ cluſa ꝓle filij mei ad aliũ ꝓuenire · Sed in ex neo herede ſie rogato ñ ineſt ↄditio talis niſ adda exp̃ſſe. C. de inſti:ſub aditõe factis ge neraliter. S. vlt-. Scda fozma ẽ tab.a.mhi he⸗ rede inſtituo·ſed ſi dictꝰ qñcunqʒ ſine liberiſ deceſſerit.p· ſit heres:et hec ẽ totaliter fidei⸗ cõmiſſaria:qꝛ licʒ hec verba p.ſit heres.dire⸗ cta videan tñ ꝓ iſtã add icõem ſcʒ ſine liberis trahunt' ad fideir õmiſſuʒ· vt ꝓbat. ff. ad tre⸗ bel.l.ſcęuola.qe illa additio ſit. innuit ĩ qᷓ cũqʒ; etate decedat ſine liberis vr᷑ rogatꝰ eſſe p fideicõmiſſuzʒ Beditats reſtituere pꝰ moæte. et iõ quocũq; tpe ſme liberis moeia mji er q̃⸗ cũq; ſucceſſoꝛes eiꝰ HBeditatẽ reſtituẽt ſubſti⸗ tuto deductis ſupᷣdictis · ff·de vul · et pu · ſub hẽ. G. cũ fil ie· TCercia foæma ẽ talis.a.mihi Be dðẽ inſtituo. ſ ſi dictꝰ.a.qncũqʒ ðceſſerit ſine liberis· p. ſubſtituo.et hec eẽ oĩ tpe e fideicõ⸗ miſſaria: et idẽ ius et eunde effectũ hʒ ꝑ oĩa qo et qʒ lLont alie due pᷣcedẽtes · tũ rõe S ver bi ſubſtituo ·tũ rõe huiꝰ adiectõis ſcʒ ſine li⸗ beris · Et qcũqʒ dicta ſunt de illis duahus de iſta tercia itelligi debet . Quarta foema e tał ſ.a.filiu meuũ mihi hedẽ ĩſtituo ſi tñ filiꝰ meꝰ deceſſerit in pupillari etate łk qñcunqʒ poſtea ſme liberis · p.ſubſtituo.ſub hac foꝛma opheé dun' tres ſubſtões.vna pupillaris expᷣſſa pꝑ H qð de ſi deceſſerit in pupillari etate et ex hac reſultat tacita vulgaris q̃ ſub ꝓpupillari exp̃ſ⸗ ſa ↄtinet' vt habitũ è ſupea Et nota ꝙ G qrta foema fi eri ñ p̃t niſi filiofami · pupillo ꝗpter NMð X pupillare exp̃ᷣſſam qᷓ dtinet in ea vt dictũ eſt etſi dictatoe teſtamti voluerit ꝙ iſte tres ſub ſtitutões clariꝰ ex pᷣdicta foema ↄſurgant di⸗ ce ſic.p.ꝓupillariter vul gariter et ꝓ fideicõ miſſũ ſubſtituo:Inſup nota ꝙ ſi teſtõe habne⸗ rit filiũ impubere cui nõ tmi in pupillari eta⸗ te · ſʒ etiã abinde ſup̃ ſubſtitus herede volue⸗ rit licʒ qᷓrta foema pmiſſa ſuffice videa bonũ tñ ẽ ↄſiliũ ꝙ quãlibet ſubſtitutõeʒz ꝑ ſe faciat et pᷣmo pupillarẽ ſic·a.filiũ men mihi Bedez inſtituo.ſi tñ dictꝰ.a.fi iꝰ meꝰ michi heres fuerit · et in pupillari etate deceſſerit · p. ſit he res vł ſic fres eiꝰ ſuꝑſtites ſint hedes · vb ſic frẽs eiꝰ ſuꝑſtites et pᷣmoꝛtuoꝝ fratꝝ eiꝰ li⸗ beri in ſtirpes et nõ m capita ſint Bedes· po ſtea faciat fideicõmiſſariã ſic· Si vo dictꝰ.a. fres puberes qncũq; deceſſerit ſine liberis· ſic iffra·xx · ãnũ vel aliud tale tꝑs etatis ſue deceſſerit ſme liberis ꝓ fideicõmiſſu ei ſubſti tuo.p. vł ꝓ fideicõmiſſũ ei ſubſtituo ſupſtiteſ fratres eiꝰ.et pᷣmoetuoꝝ fratꝝ eius l iberos in ſtirpes et nõ in capita Et qð ðe de liberis pᷣmoetuoꝝ fratrũ m vtraq; ſubſtitutõe poni debz ſi teſcatoe extẽdere velit vſq; ad liberoſ fratꝝ · ſubſtitutio em̃ nõ extedit vltra mos quos teſtatoe expeimit· Vn ſi ĩſcitutis tribꝰ ł lłibꝰ adda ſic:et ſi aliqs eoꝝ deceſſent ſine Rberis ſubſrituo ſuꝑſtites · cte ſi decedat vnꝰ illoꝝ relicto filio deinde moeiat aliꝰ ſine li beris filiꝰ eiꝰ q pꝛimo deceſſerit nõ admittit cũ patruis. ſine ſime patruis ad fideicõmiſſa⸗ riã hereditatẽ uliꝰ filij mei q ſine liberis de ceſſerit qe nõ exu ut oditio ſubſtituteis in ſona patris eiꝰ.HNlos em tm ego teſtatoe ſub ſtitui qii ſupuiueret illi qi deceſſerat ſine li beris⸗ Lquðÿ vide d ſeptĩo ſcz ð ſabſtituthe bee uiloqua vł recipeoca⸗Girca qð ſcienò ꝙ teſtatoe habẽs duos filios vł płes impubes in ſua poteſtate ſubſtitutõez hãc facere p̃t B mõ a·etb. fulios meos impuberes mihi be⸗ redes inſtituo et eos muicez ſubſtituo· Et de hec ſubſtitutõ beeuiloqua · qꝛ m beeui ↄtinet qtuoe ſubſtitutões ſcʒ duas pupillares expᷣſ ſas· et duas vul gares expᷣſſas.Vñn ſi.a.fuerit peres et in pupillari etate deceſſerit. b. ſup⸗ uimens heres erit de iure directo et ecõuerſo et in vtroqʒ; excludunt mater et ceteri veniẽ tes ab inteſtato pꝑ effectũ pupillariſ expᷣſſe· et ſic ſũt ibi due expᷣſſe pupillares· vna vniꝰ il⸗ lox. et altera alteriꝰ.qᷓ vtraq; ẽ exp̃ſſa quo ad effectũ licʒ nõ quo ad vba. Cõſur gũt etiã ex eiſdẽ vbis due vulgares qe ſi vnus illoꝛ nõ fuerit heres:qe nolit b nõ poſſit alter nõ ẽ inſolidũ heres· Dicit ec hec ſubſtitutio reci ꝓca qꝛ fit ibi reci ꝓcatio vmꝰ ad alten. Nõ ꝓt aũt ſubſtitutio fieri niſi iſtituti ſint filij ꝓu pilli in poteſtate teſtatceis alias nõ eèt ſub⸗ ſtitutio beeuiloꝗqᷓ:ſz tacita vul garis vt patz p ſupᷣdicta ar.de ſubſtitutõe vulgari.Et attede dDũ ꝙ licʒ ĩ hac ſubſtõe ponaæ ho verbu ſubſti⸗ tuo.nõ tñ uertit eã ad fideicõmiſſariã. In qᷓ⸗ cũq; em̃ ſubſtitutõe ponat.nature illiꝰ ſu b⸗ ſtitutõis ſe coaptat et eã in directo iure oſer⸗ nat.excepta ſola ↄpendioſa in qua ſi ponat- ſtatim eã ad fideicomiſſariã ouertit vt dictuzʒ eſt ſupea in ar.pᷣcedenti· Gan teſtari poſſunt ti.·xxvij. Olteꝙ;ᷓ habitũ è de legatis et peredum inſtitutõibꝰ et ſubſtitutõibꝰ ꝗq habent ffieri in teſtamtis oſequeter dicedu eſt de ipis teſtamtis pᷣus ãt videnõ e ꝗᷓ ꝓit teſta ri:ho aut patebit ſi numeren? illi qᷓ teſtari nõ pñt qe qð nõ ẽe ꝓhibitũ videt᷑ eſſe ↄceſſũ.C.· de appel.pᷣcipimꝰ ĩ fi·Illi ãt qᷓ teſtari nõ pñt ſũt iſti · ſ.fil iuſ familias etiã ex ↄſenſu pentu de aduséticio vł ꝓfectitõ. ff.de teſta.qᷓ in po teſtate· Et ſi teſtamentũ fecerit licʒ ſue pote⸗ ſtatis factus deceſſerit nõ idðᷣo magis valebt inſti · e. . pter hos igit Et hec ſũt vera de fi liofaĩlias pagano.filiofami.em militi pmiſ ſum e in armata b literata milicia de peculio caſtrenſi vł q̃ſi caſtreſi facere teſtamtuz eẽ pᷣ⸗ ter patris volũtatẽe· ff.de macedo.l.ij. Ite im pubes · inſti · e· . ̃terea. Ite furioſus ſi tñ mo ribꝰ reſipiſcat ad tꝑs interim teſtari pᷣt dũ tñ teſtamentũ cõpleat anteꝙ; furoe ſupuemat. inſti · e item nec furioſi. Er idẽ intellige de mentecapto· ff.de vbo.obli:.a ticio. SBcien du aüt ꝙ qñ ↄſtat teſtatoee peius fuiſſe furio ſum· legatariꝰ tenet? ꝓbare eũ fuiſſe ſane mẽ tis qñ fecit teſtamentu.iij.q·xiiij· indicas qn vero hoc nõ ↄſtat tũc heres tenet ꝓbare euz fuiſſe furioſũ qñ ddidit teſtamentũ ſi negaue rit legatũ·ex ·de ſuc · ab inte.c. fi.in textu et Slo·: ¶ Item ꝓdigus cui eſt bonoꝝ ſuonꝝn ad⸗ miniſtratio interdicta.licz illò q ante inter ditione fecerit ratũ ſit· inſti ·e· J. itez ꝓdigus ſitem ille qui naturaliter a natiuitate eſt ſimł mutus et ſurdus · ita tñ ꝙ oĩno nec loqui nec audire poteſt· ſiqᷓs aũt ex caſu vł aliquo acci denti loquelã et auditũ ꝓdiderit ſiquidẽ ſit li beratus·p̃t teſtametũ et codicullos manuſcri⸗ bere nõ aũt ꝑ aliũ niſi impetret hoc a pncipe Et ide eſt de eo qᷓ eſt accidetaliter mutus tm̃ Ille verq q ẽ tm̃ ſurdꝰ ſine natural iter ſiue ca ſu dũ tamen poſſit articulate loqni pᷣt teſtari inſti · e · Jitem ſurdus in tex · et glg.; De teſta⸗ mento vero ceci habet' infra titulo ſpeciali. Item obſides dati ꝓ captinis populi romam Item ↄdemnati de crimĩe famoſo.Item dubi⸗ tantes de ſtatu ſuo.an ſint manumiſſi vł emã ci pati Item ſerui. tẽ damnati ad moetẽ.id ẽ vt moꝛiant᷑ vb vt fiant ſerui pene · ſiue ſint in inſulã depoetati· RBelegati aut qe nõ amittũt ciuitatẽ vel libertate teſtamentuz facere pnt ſiquis tamen eoꝝ fuerit damnatus et appel⸗ lauerit interim teſtari p̃t. ꝓbantur hec.ff.de teſta. obſides· et · I. j8 cui. et · ff· de ſtat. l. ij. et.l.ſi filiuſ fami.et·l.eius qui. Nota ꝙ br⸗ uus nõ poteſt teſtari·qe peculiũ eius eſt dmi. xiij ·q n· illud ·ſcᷣm tamen io. licet nõ poſſit herede habere· Oſuetudo tamen eſt płimoꝝ locoꝝ ꝙ peculiũ qð pater habuit relmqui filijs nõ tanꝙᷓ heredibꝰ ſʒ tanꝙ;ᷓ ſermns. Fſeri pticiꝰ aũt teſtari p̃t · C. de epiſ.et clłe. ſiqs p̃ſ⸗ biter· libertus vero teſtari poteſt ſi relimquat patrono legitimã poætõeʒ mſti .de ſuccel. lib · Ite nec heretici niſi fůios habeãt fideles q eis poſſũt teſtari · C· de here·et ma·maĩicheoſ vbi ðe bona hereticoꝝ deuoluunt᷑ ad filios oethodoxos. Sʒ hodie ſzym canones. ex ð he. vgentes.filijs heticoꝛ ecẽ catholicis nihil eᷣ relinquènò de paternis boms. et BG e exp̃ſſuʒ in ↄſtitutõe friderici. hac edictali.G̊ notatur in glo · c · vgentisſte credẽtes receptatoꝛes fenſoees et fautoees heticoꝝ ſut excõicati et ꝙᷓcito qlibet taliũ fuerit excõicatõe deno⸗ tatus:i.m eccleſia ꝑ ſniaʒ excõicatõis expᷣſſo ꝗpeio noĩe publicatꝰ.niſi ſatiſ fecerit ĩfra an nũ nõ p̃t teſtametũ facere: nec aliqᷓd ex teſta meto cape eỹ de he. excõicamꝰ.j. credẽtes tẽ excõicatns nõ pᷣt nec ex teſtamento aliqᷣd cape· Im ꝙ no.hoſt.ex.ð excep.pia.et gar ex de vſu.quãqꝙ;· te nec vſurariꝰ manifeſtus m ſi peiꝰ ſatiſ fecerit· vel ydoneã cautõez ðͤ ſa tiſ faciendo pᷣſtiterit · li.vj·de vſu · quãc. ¶tez nec rei pduellionis et q ↄmiſerũt crime leſe maieſtatis. C.ad le.iulma.l.penłt. Itẽ mo⸗ nachꝰ et qlibet aliꝰ religioſus ꝓfeſſus · C. ð ſacroſan:ec- aute ingreſſ· Etſi teſtamentũ fe cerint ante ꝓfeſſione ofirmat᷑ ſicut ꝓ moetezʒ C· de epil. et cle · de vbis· et ex de teſt · qe i⸗ Zredientibꝰ in tex·et in glo⸗-NHeremite et alij ſolitariã vitã ducẽtes qᷓ nulli eccleſie ſe tra⸗ diderũt teſtari poſſũt · xix·q:iij· . maria. et· . paulꝰ.¶¶ Quid de bãnito nũqd p̃t teſtari · aut ẽ hanitus ꝓpter cãm leueʒz vt ꝗꝓpter pecu⸗ niã et ſie p̃t teſtari · Fut ꝓpter cãz guẽ · vt ꝗp· maleficiũ · et ſic nõ pt · ff· de teſta. L. eius · ¶· q inſulã q bannitio loco depostatõis habe et olim ꝗꝓpter maleficia in inſulã depostabant hec guil « Sʒ q;d de clericis ſecularibꝰ bene ficiatis: nuqd poſſũt teſtari de fructibꝰ vbñfi cioꝝ eccleſia; · & bn er de pecu-cle. ſiq̃s et de teſta · qꝛ nos·dicit ꝙ nõ niſi cum quodã moderamiĩe de quo habet e. ti · cc ad B. et. c. relatũ · et · J. licet · e Vñ ſzm bn.· in. c · ſiq̃s· et c·qe nos· ¶lerici vo pñt vſurarijs ↄpari qbꝰ vti licʒ tm ad quotidianũ vſũ.inſti, de vſu et Pa. J. j. De moderamie pᷣdicta de in. c. ad hec clerici viuetes et ſui ↄpotes moderate pñt aliqᷓ de ênis mebilibꝰ nõ rõe teſtam̃ti. ſʒ in tuitu elemoſne efogare in egritudĩe ↄſtituti ESt in. c. relatũ ðᷣe ꝙ in moete pauperibꝰ et re Ligioſis · et his q̃ ſibi ſeruiunt ſiue ↄſangneis ſiue exneis pñt aliq ſm ſeruicij merituʒ elar⸗ giri · ¶ Quid de ho ſentiat gof· vide infra li. vje de pecu· cle. Scòm aũt gar.li.vj.ð re.ec. nõ alie ·G ↄſultiſſmo·et hoſti.et inno. ex de pecu.cle·ſiqs ſane·et io:an.li.vj. ð̊ offi ·oe· Pnti diſtingue ſic ſcʒ ꝙ aut clericus hʒ admi⸗ niſtratõez aut nõ.ſi hqʒ qᷓdiu vmit et ſanꝰ ẽ p̃t de eis ſuã facerò volũtate·dũ tñ donet mode rate· ex de dona· ceteꝛ · ↄpa em̃ vſufructua⸗ rioqe ius eiꝰ moete finit᷑.ſicẽ ius vſufructua rij· vt in. c.ſiq; ſane: cũ aũt incipit mfirman Opat vſuario æt ita nihil hʒʒ niſi vſuʒ · elemo⸗ ſinã tñ facere pᷣt· er de teſta.ad B. Teſtari vᷣo no pt vt ex· e.c. cũ in officijs. Si vo nõ habz admiſtratõeʒ ſʒ ſit pſonaliter et ſimpłr bñfi⸗ ciatus · Opat et in vita et ĩ moæte vſufructua rio quo ad faciendum fructus ſuos et de his ceſtari p̃ᷣt-eccleſia tñ ſuccedit eis in iſtiſ ſi de cedant ab inteſtato.ex de teſta· relatu · ꝓba hec diſtinctio.ex. e· ti · reqſiſti · illõ · Et oſue tudo gnalis qᷓſi appeobat eã · St qð dictũ eſt de clerico ſimpłr beneficiato ꝙ facit fructuſ ſuos debet intelligi de fructibꝰ pceptis et re cõditis · Flij vero fructus ꝗꝓpter iura allega⸗ ta ad eccleſiam ptinebũt· DBe rebꝰ vero alnjs ſiue eas ex primonio habuerint ſiue ptẽ acqᷓ ſierint· ſiue eis intuitu pſone date vl relicte fuerit·teſtari pñt clerici indiſticte ex de teſt· C ·j· et. c·cũ in offi · et· c· qe nos. 3 De teſtamentis ti ·xxvnij · nde dicendũ eé de teſtametis · et pei⸗ X . mo qꝗdð ſit teſtamentũ et vñ de · ſcðo de effectu eiꝰ.tercõ ad quẽ ptinet defen ſio eiꝰ.q̃rto de ſpeciebꝰ ſiue differẽtijs teſta mẽti · quit o quot et q ſint ptes eiꝰ.et quũo dñt Oedinari· ſexto de ꝓhemio teſtamti · ſeptio de clauſula finali. Circa pᷣmũ ſciendũ ꝙ teſta mentũ eſt volũtatis nre ſententia iuſta de eo qð q̃s vuit fieri poſt moete ſuã cũ inſtitutõne Heredis. Ff. e. L. Dicit' aũt ſententia iuſta. i· diſpoſitio legitima.i. ſzm ius cedinata aliter nõ valet. C. e.teſtadi cã. St dᷣe teſtamentũ q̃ſi. teſtatio metis: i:declaratio volútatis- inſti. e in pncipio Optet aũt ꝙ fiat vno ↄtextu nullo alio actu incerpoſito niſi fiat ex neceſſitate- vt depoſitio põderis · ſũptio medicamĩs b lã⸗ Zuoe beeuis ifirmitatis· C. e-l. cũ antiqtas. Irca ſcᷣm ſcienõ ꝙ ef fectꝰ vltime volũ⸗ tatis ẽ vt ei oĩno ſtet. ex·e.nos quudem vnde volũtas teſtatoeia eſt lex vt in aute- de nup· J. di ſpponat. tinet ad eccleſiã.ex ·.e.ſi heredes: nõ aũt icatio· C.· eↄſulta diualia. Irca quartũ ſcienò ꝙ teſtametũ aliud eſt oditũ m ſcriptis.aliud nũcupatiuũ ſine ſcriptis.· Feſtamentũ nũcupatiuũ ſine ſcriptiſ e illud in quo teſtatoeis hered:s et legata⸗ non noia et omnia ꝗqᷓ in eo ↄtinen' cozã teſti bus nũcupant'.i. manifeſtant᷑. et dicit ſine ſcriptis · i: ſine ſubſcriptõe teſtiũ et ſolennita CJe terciũ nota ꝙ teſtameti dekenſio p⸗ publ Libus alijs 1 Jquirunt' in teſtamento m ſccri⸗ ptis facto. Et etiã ꝗe pᷣt quis nulla ſcriptura inde Ffacta nũcupatiue teſtari duůmõ coꝛã te⸗ ſtibꝰ numero et ↄditõe legitimiſ nücupet he redem et ſuã explicet volùtate. ſcriptura em nichil ad teſtamenti ſubſtantiã opat. ſed tm̃ ad h̊ vt teſtamu tenos faciliꝰ ↄpeobe. miſti. de teſta. J. fi · Si ergo teſtatos notariũ hr̃e nõ poſſit ſaltẽ legimũ numeꝝ legitioꝝ teſtiuʒ adhibebit coꝛã quibꝰ volutate ſuã apte nar⸗ fabit expeimès legata hereduʒ inſtitutões et alias ſuas teſtametarias diſpoſitõnes. et de⸗ mũ pᷣſentes ipᷣos rogabit vt ſint teſtes. Moe⸗ tuo ãt teſtatoee index ad iſtantiã alicꝰ cui ex ipᷣo teſtõ ius ↄpetit.ipᷣoſ teſtes citabt. Citabe etiam nucio vł voce pᷣconia eos qui poterãt ab inteſtato ſuccedere vel quia ex alteo ius ſe dicerent in teſtamento habere er ip̃ozum teſtium teſtimonia recipi ſolenniter Faciat- f ꝝ ð etſi cõcoeꝛdauerint in teſtatoeis noĩe etate et metis ſobeietate et in legatarijs et legatiſet heredis inſtitutõibꝰ. et alijs qᷓ ꝓ diſponetis volũtate et iuris neceſſitate im his ↄcureere debẽt . PPa teſtibꝰ pnñebꝰ et ad hꝰ legitime ci tatis p̃dictis qᷓ ius haberet · et etiaz pntibus ſeptẽ alijs teſtibꝰ recitabit· et finaliter ea ex tũc ꝓ plena ipᷣiꝰ ꝓbatõe teſtameti haberi nũciabit · NHotarius aũt iudicis in bono pꝓga meno appoſitis ãnis dñi et ceteris publica⸗ tõibꝰ ipas atteſtatões zudicis ꝓnuciatõnes et pñtiã vł citatõez teſtiũ p̃dictoꝝ oꝛdinarie ſcribet et demũ ſupponet illoꝝ ſeptẽ teſtium noĩa q̃ recitatõi et ꝓnũciatõi iudicis fuerint adhibiti · et hec oĩa rediget in publicã et au tenticã foꝛmã · Ex pᷣdictis patz ꝙ teſtamentũ nũcupatiuuʒ nõ ſolũ p̃t fieri cũ ſcriptura ſed etiã aliqñ ſine ſeriptura · Squi vide de quiĩto articulo ſcz quot et ẽ̃ ſũt ptes teſtamti et qũo debet oedĩari cCirca qð ſcienò ꝙ ptes teſtamẽèti ſũt ſeptem· quaꝝ qᷓ̃tuoꝛ reqrunt ad foemã cuiuſlibet te ſtam̃ti elegãter et debite oꝛedinandã ſcz ꝓhe miũ inſtitutio heredis: clanſula finał ·et nu⸗ merus teſtiũ legitimoꝝ · ꝓꝑ peimũ hoꝝ teſta⸗ mentũ decoat. ꝓ ſcdᷣm roboꝛatur qę ſine eo nullũ eſt · inſti · de fideicõmiſ · he · . in peimis p terciũ piculo caſualis fruſtratõis volũta⸗ tis teſtatoeis occurꝛit·ꝓ quartũ ꝓbat. Flia vero tria ex ſola teſtatoꝛis volũtate depedut qe ſine his et qnolibet hoꝝ teſtamẽti foꝛma ſubſiſtit. et hec ſũt legata· ſubſtitutões et q̃⸗ dam alie teſtamtarie diſpoſitões · Elegãs aut et legitimꝰ oꝛdo p̃dictoꝝ ſeptẽ ĩ teſtam̃to ẽ vt pmo ponat ꝓhemiuʒ · ſcðo legata· tercio inſtitutões heredũ.q̃rto ſubſtitutões· quĩto volũtarie ꝓuidentie teſtatoais· ſexto clauſu la gnalis et etiã finalis·ſeptio teſtes· De tri bus bo habitũ ẽ ſup̃ ſcʒ de legatis inſtitu⸗ tõibꝰ et ſubſtitutõibꝰ.vñ reſtat agere de reli quis ꝗqtuoæ·et peimo ð phemo. JELaquit᷑ igit᷑ vidẽ de ſexto ſez ð ꝓhemio Circa qd ſcienð ꝙ tenoꝛ ꝓhemi dz eſſe talis vł ſił is· qe nihil e certiꝰ moꝛte:et nihbil incertiꝰ hoꝛa moꝛtis · idðᷣo dns talis ſaluti aie ſue ꝓuidere volẽs in ſtatu ſobꝛietatis coꝛpiſ et aie ꝓ dei gratiã cõſtitutus re et bonoꝝ ſuoꝝn diſpoſitõz ꝑ pᷣſens nücupatiuũ teſtama tũ ſine ſcriptis ↄdidit in hũc modũ ·peĩo qᷣdẽ ec. Si vo teſtatoꝛ ſit eger dicat᷑ ſic iõ dñs ta⸗ lis licʒ eger coepe·tñ ſanꝰ mẽte ꝛc vt ſup̃· Equit vide de ſeptio ſczꝭ de clauſula fi⸗ nali. Circa qð ſcienð ꝙ ad h̊ vt teſtato⸗ ſuã hereditatẽ legitime oedinet et eiꝰ diſpo⸗ ſitio teſtata rite ꝓcedat:multa debẽet ↄcuree⸗ re.de quibꝰ infra dicet᷑ titulo quibꝰ ex cau⸗ ſis teſtamentũ reddit᷑ inutile ſtẽè licet ĩ tota ſerie teſtameti nichil virtutis vł inris defue rit et nullũ accidẽs vicioſũ emerſerit. Fdhouc tñ pᷣter hec oĩa lex ꝓpter ſuſpectã hoĩm infi⸗ delitatẽ et ꝓpter ſeruandã teſtamtoꝝ ſinceri⸗ tatẽ adhHiberi voluit quaſdã ſpeales ſolemita tes ad faciendã plenã fidẽe et ꝓbatõeʒ · puta legitimũ numen teſtiũ legitimoꝛ · et teſtium quide rogatonꝝ iſtẽ in teſtamto ĩ ſcriptis ſub ſcriptões teſtiũ et ſigilla et quedã alia ð qui bus ſuo loco dicet᷑ mfra· Siqd igi hoꝝ de⸗ fuerit ſiue iuris ſiue ſolènitatis debite vires teſtamẽti dicunt᷑ expirare· C. de teſt non du biũ · . ſed illð · Elis itaqʒ pᷣmiſſis cũ dicat im clauſula finali ſi nõ valet ꝛure teſtam̃ti vale⸗ at iure codicilloꝝ · Sciendũ ꝙ ſi teſtamentũ patiat defectũ vel repugnantiã iuris in his qꝗſũt de ſubſtãtia eiꝰ.nullo mõ reſurge pᷣt in ius codicilloꝝ quãtũcũqʒ teſtatoe h expᷣſſe rit mſi teſtet inter liberos ſem c õem opinie⸗ nẽ·et ideo tũc finab clauſula nichil opat· et eſt ratio qe deficiente iure velut ſpiritu et vi ta teſtameti nichil addi pᷣt vt reſurgat· Si vo patiat defectũ ſolenitatis debite pmiſſe · tũc ſi clauſula finalis appoſita nõ fuerit illa vo lũtas vltima. nec iure teſtamęti· nec iure co⸗ dicilloꝛꝝ valebit· Si vo appoſita fuerit ĩ ius codici llonꝝ reſurgit · C. de codi.l.fi .· dũ tam tot et tales ſolenitates ſũt ꝙ ſufficiant codi cillo qui minoeibꝰ ſolennitatibꝰ ẽ ↄtentus· vᷣbigr̃ᷣa vt teſtatoꝛ adhibuit tm ſex vel quĩqʒ teſtes · vel etiã ſeptè nõ rogatos·et adiecit ſi noô valet iure teſtameti ec. tũc licet nõ teneat vt teſtamentũ tenet tñ vt codicil lus cui ſuffi ciũt quĩqʒ etiã nõ rogati · Et ide ẽ vbicũqʒ fu erit adhibita ſolenitas mſufficies teſtameto ſꝭ ſufficiens codicillo. Srit aũt illiꝰ talis co dicilli effectus duplex · vnus ꝙ legata in eo relicta debẽt. inſti · de codi · in pncipio · Fliꝰ ꝙ inſtitutio q̃ᷓ in eo erat ſcripta licet directa videat. tñ in caſũ fideicõmiſſi ↄuertit᷑.ff.ad trebel · I.ſceuola.vñ cũ ip̃ᷣe paterfamilias m teſtatꝰ deceſſerit· veniẽtes ei ab inteſtato re⸗ ſtituent ꝓ fideicõmiſſuʒ hereditatẽ ei q̃ in ipᷣa vltima volũtate in codicil lũ redacta inſtitu⸗ tus erat· q̃ſi tacite videant' rogati her⸗dita⸗ te reſtituere · ar · ff · de fideicõmiſ. eã quã.Frit aut clauſule finalis foema talis. et hãc ſuazʒ vltimã volũtate aſſeruit eſſe velle quã vale⸗ re voluis iure teſtamęeti · qð ſi iure teſtamti nõ valeat ſalte eã iure codicilloꝛ vł curuſqʒ al teriꝰ vltime volũtatis valere volujr et tenere Fel ſic ita ꝙ p̃dicta omnia et ſingula diſpo⸗ ſitione ſue vltime volũtatis aſſeruit eſſe velle quã vt teſtamentũ et iure teſtameti voluit va lLere · et mãdauit ꝙ ſi aliq̃ cauſa pñti vel futu ra iure teſtameti nõ valeat ·ſalte eã ius et ef⸗ fectuz codicilloꝝ habe voluit et tenere ſine alteriꝰ cuiuſcũqʒ volũtatis vltime. Et ipᷣa et oĩa et ſingula ĩ eis ↄteta ab oĩ hede et ſucceſ ſoæee ſuo ĩ uiolabili obhnari· et efficacit⸗ ad e De ꝓuidetijs teſtiũ ti · xxix· impleri Oſtea ↄſiderandũ eſt de volũtarijs + unidentijs teſtatoeis· Et Pmo quũo n⸗ det ne heres detrahat falcidiã de le⸗ gatis· ſcdo ne rez al iquã alienet· tercio quo⸗ modo ꝓuide pupillo de tutoze· quarto quo modo alijs vltimis volũtatibꝰ deroget'. quĩ to quo ꝓuidet vt teſtamentuʒ ſeruet. Circa pmũ ſcienð ꝙ teſtatoe p̃t ꝓ lege falcidiã tres ꝑtes bonoꝝ ſuoꝝ legare et nõ vltra. ita q; Hedi inſtituto remaneat integra qᷓ̃rta bonoꝝ — C. Zi vo legata excedant tres ptes hereditatis heres ꝓ legẽ falcidiã detrahere p̃t ð legatis ſeʒ de quocũqʒ legato ꝓ rata tm̃ qᷓtũ eidẽ eſt legatũ ad qrtã habendã . inſti · e. j. H Et hhꝰ eſt veꝝ niſi teſtatoꝛ ꝓhibnerit heredi ne fal cidiã detrahat de legatis dicendo ſic:p̃terea ſciẽs modũ primoniſ mei ꝓhibeo expᷣſſe meũ herede detrahere falcidiã ð legatis. tũc em̃ optebit heredè ſtare ↄtentũ eo ꝙ ſuperit a le Satis et integre ſoluere legata niſi repudia⸗ uerit hereditatez. inſti · de · l. fal. S. ex diuerſo Meeterea heres nõ ↄſequet falcidiã mſi fece rit inuetarin.C.ð in.deli.ſancimꝰ. Si tñ he⸗ res inſtitutꝰ ſit de liberis teſtatoꝛis ad quẽ p tinet poꝛtio naturab.peimo ex tota heredita te deducet ip̃az legitimã poetione · ſeʒ terciaz id e·qᷓtuoꝛ vncias: ex reliqᷓs vero octo vncijs falcabit ꝓ le:falcidiã iure inſtitutõis qrtã- id ẽ·duas vncias reliqᷓs vo ſex vncias.i.me⸗ dietatẽ hereditatis diuidet inter legatarios rata inſti e· . cũ aũt · Differt ãt hec poætio cʒ falcidie a trebelliamca. qe pꝓ falcidiã de⸗ Ducit quarta nõ ex tota heditate ſz̊ ex ſingu laribꝰ relictis vt dictũ ẽ.ſʒ illa ſcʒ trebellia nica habzʒ locũ qñ heres rogat᷑ hereditate al teri reſtituere · et tũc detrahi q̃rta ex tota he reditate ſtem teſtatoe non pᷣt auferee heredi ꝗrtã trebellianicã.inſti⸗de fideicõmiſ. he. . ſtz ge· ſed bene pᷣt ꝓhbẽ hBedi ne detrahat fal cidiã de legatis vt dictũ ẽᷣ. atio hꝰ diuerſi⸗ tatis qe ꝓ fideicõmiſſariã heres cogi Bedita⸗ tẽ adire et reſtituere vt dictũ e ſupea.et ſic in hoc grauat ꝙ adire cogi et iðo ↄgrue ĩ alio releuaꝰ·ſ. vt trebellianica p̃uari nõ poſſit.Sʒ Hes Pter legitimã ñ cogi Beditate adire. et ita in hoc releua et iõ in alio Suat.ſ. vt fal cidia peinari poſſit ne eã detrahat ð legatis. Aquit vide de ſcðõᷣo ſcʒ qũo teſtato? ꝓui de poſſit ne heres rè aliquã alienet. d cuiꝰ euidentiã diſtigue ꝙ talis ꝓhibitõ aut fit ad tpus aut imppetuun. Item talis phibi⸗ tio ſiue p̃ceptũ.aut ẽ ſimplex et nuda lcʒ non Otinẽs cãzʒ ſufficientẽ. aut e veſtita veſtim̃to cauſe adaæcte ꝗpter fauoꝛẽ alicuiꝰ pſone·Gꝛ Phibitio fiat ad tpus bonũ ↄſiliũ eſt ꝙ pena adiciat· dicendo ſic ſtẽ dicto heredi meo ꝓ⸗ hibeo talis p̃dij alienatõez.vſqʒquo ↄpleue rit · xxv · etatis ſue.vel vſqʒ ad.xx.vel.x.ãnuʒ poſt obitũ meũ vł aliud tꝑs qð ſi ↄtra factũ fuerit ipᷣm heredẽ meũ pene cauſa ↄdemno ĩ centũ libeis pᷣſtandis ab eo tali vel tali mo⸗ naſterio iure legati.legata em q̃ cã coercedi heredis pene noie relinquunt᷑ tenẽet.inſti.de lega· . vlt:demũ coge heres vł volutats te⸗ ſtatoeis ſeruare ꝓł legatũ pᷣſtare. Ideo autẽ in hoc caſu dz adici pena.qe hmõi p̃ceptũ te ſtatozis nõ ſerue' metu legati p̃ᷣſtãdi nõ ẽ ne⸗ ceſſe ſeruari eo ꝙ eſt nudũ vt infra dice'. nec Omode infra illð tpus beeue veſtiri poſſit cã ſufficienti annexa fauoee pſone⸗Bi aũt ꝓhi⸗ bitio fiat imppetuũ et ſit ſimplex.et nuda.et nõ adiciens cãm pſone cuiꝰ intuitu re aliena ri ꝓhibuit cũ p̃ceptũ eiꝰ ſit nudũ nõ hʒ hereſ illðò neceſſario obſeruare.ĩmo tali pcepto nõ obſtãte poterit rẽ alienare.et do miniũ eiꝰ in accipientẽ trãſ feree qe nõ apparet pſona que ex voluntate teſtatoeis ius habeat rei vendi cande. Bi auũt ↄtineat cãm reſpiciente fauoee alicuiꝰ ꝓſone vt qꝗe rẽ alienari ꝓhibuit eo ꝙ voluit eà ad deſcedentes et liberos eiꝰ l ad pꝓſonã aliã in poſten puenire· tũc res ꝓhibi ca nõ poterit alienari q qdammõ ꝓ fideicõ⸗ miſſuʒ puenire dz0 ad pſonas qu aꝝx intuitu ẽ ꝓhibitio facta vñ ꝙ;diu apparebit aliqᷓ ex p⸗ ſonis illis rè vendware poterit.ſi res fuerat teſtatoeis qe ex volùtate eiꝰ dominiũ trãſiuit in ilas quãtũcũqʒ nonduz natasquãtũcũq; etiã ĩgnoꝛãtes. Nã et in legatariũ etiã igno⸗ rantẽ dominiũ trãſit. ꝓban hec.ff. de lega. . fi · . diu · Hec vide' alia cã ſufficere niũ fa uoe pſone q ius habeat rei vendicãde. vt di⸗ ctuʒ eſt.· Eoema aũt hmo veſtite ac efficacis Phibitõis pᷣt eſſe talis ſcʒ vt dica ſic ¶tẽ ꝓ⸗ Hibuit oĩno imppetuũ talis rei alienatõez di ſtractõeʒ lõgi tpis locatõem et oceſſionez. et omnẽ ↄtractũ ex quo alienatio ſequet vł qꝗ fraudẽ alienateis fieri pſumeret᷑ ł p̃ſumi poſ ſet et hꝰ ideo qe voluit rẽ p̃dictã in poſteros et liberos eiꝰ mareſ.et ex maſculina linea ex eo vb ex eis deſceèdentes imppetuũ puenire. Etſi teſtatoei placet addi poſſet.qꝙ ſi aliqñ cõ ti gerit vt nullꝰ ex ipᷣis liberis ſupſit k appa⸗ reat:voluit re ipᷣaʒ ad tale monaſteriũ ꝓpueni re ea tamẽ oditõe et lege vt nullo mõ poſſit imppetuũ alienari. 6 S loc nota ꝙ heres ſubſtitutõe grauatuſ nõ pᷣt alienare vel obli⸗ gare res que ſubſtitutõi ſubiacẽt mſi q̃tinus Oti gerit eũ ratõe tercie ł quarte.C. cõia ðle. l· vlt.Excipiunt᷑ aũt aliqui caſus.permꝰ ẽ q; qñ rogatꝰ vel rogata ẽ pſona nec reſiſtere pᷣt ſtimulis ſathanetũc p̃t cauſa dotis vł dona tõis ꝗpter nupcias tales res alienare vł ob⸗ ligare ꝓ modo pſonaꝝ honeſtati cõgruo vt ibide. Secũdo quia libertatẽ peeſtare poteſt ff/de trebel.quidã.. fi · Cercio qe poteſt res illas obligare cauſa redemptõnis pſone me⸗ Die. in autẽ · de reſtitutõe circa mediũ: C. ſi vo colł.viij/tamen quartã trebellianicã poteſt ſibi retinere-St ſi filius ſit rogatus pᷣt ſibi re tinere quartã trebellianicã cũ quarta debita ſibi iure nature·vt er̃ de teſta.raynalò 2. et. c raynucius· Si aũt ſit rogatuſ reſtituere qᷣdq̃d ſupeſt de hereditate.tũc ad minꝰ q̃rtaz reſer uabit ſubſtituto· C. ad trebel.at ↄtra ſi roga⸗ tus · hec bn:ex de ꝓba.in pñtia.et hoſt.ex.ð teſta raynuciꝰ.Ite nota quãdo moue alicui queſtio ð hereditate quã poſſidet ꝓhiberi de bet ne q;d diſtrahat de Hereditate niſi p̃ſtet cautõem de reſtitutõe hereditatis ꝓmittit᷑ tñ aliqd diſtrahere in caſu et pᷣmo ratione ſepul ture faciende · ſcðo ꝓpter ſuſtentatõem fami⸗ lie.tercio ꝓpter redemptõem pignoꝛis qð ſcʒ diſtraheret niſi redimeret. q̃rto qn res peri⸗ ret niſi diſtraheret. ff.de pe. he. diuus. Squit᷑ vidè de tercio ſczʒ qũo teſtatoe pt Puidere alicui pupillo de tutoee. Girca H aũt eſt diſtinguendũ ꝙ alicui pupillo dat in teſtamento vł codicillo tutoꝛ. aut a patre ant a matre.aut ab extraneo.ſi a pr̃e aut dat' filio pupillo exiſteti in ptãte.aut nõ exiſtenti Sciendũu ergo ꝙ pater hñs filiũ pupillũ ĩ po teſtate que herede inſtituit pᷣ̃t ei dare tutoee in teſtameto vł etiã codicillo.ſi tñ teſtm̃ pᷣce dat vel ſequat ĩm codicillũ aliter nõ tem ſi quidã tutoees ſint dati ĩ teſtamto et quidã in codicillo oẽs tutoꝛes manebũt mi teſta⸗ toe dando poſterioeẽ caſſauerit peimu/te da ri dz tutoe certus.nõ incertus· vñ ſi ſint duo petri pater et filiꝰ.et dauis ẽ petrꝰ nec appa ret de quo ſenſerit teſtatoa· nõ òfecit ius ſed ꝓbatio vñ neuter erit tutoæ: Ite pater dare pt tutoee nõ tm̃ natis ſʒ etiã poſthumis. Si tam nabpcituri erãt in ptãte eius ſi viueret· Dotelt etiã anus dare tutoze nepotibꝰ natis ex filio in poteſtate eiꝰ exiſteti bꝰ.ſi tñ in ptãte prᷣis nõ ſint recaſuri moetuo auo. hec ꝓbant oia inſti · de tute . Ite pater dare pᷣt tutoꝛẽ vnũ vb pł es mares·nõ tn femĩas ꝗꝓpt⸗ matrèẽ et auiã pupilli.p̃t etiã pꝰ moete vmꝰ tutoeis de alio Puidere dicẽdo ſic. p· filij mei tutoeè eſſe vo lo.etſi deceſſerit antec; officiuzʒ tutele depo⸗ ſuerit eiꝰ tutoꝛ ſit tał .Ite ſi minoꝛe.xxv.ãnis tutoe reliquerit · qe nequit eſſe tutoe niſi cõ⸗ pleuerit · xxv ·annũ p̃ᷣt iteꝝ aliũ tutoeem dare gquouſq; factus ſit ille maioe. ff. de teſta· tu · iure nr̃o.et.l.tutoꝛ datus .et.l.tutoꝛ inc ertꝰ Tales ergo tutoꝛes ſic dati et a tali pr̃e et ta libꝰ pupillis ſũt veri et ꝓpeij teſtametarij et gaudẽt peiuilegijs multis. ꝓcedũt em̃ omes alios legitios datos et donatos:et non indi⸗ gẽt firmatõe iudicis· licet ꝓpter admiſtra⸗ tõem indigeãt ſicut ceteri decreto iudiciali. HNõ cogũt᷑ etiã ſatiſdare· mſti. de ſatiſda·tu· Jꝗ.ſʒ hꝰ nõ eſt.· Si vo pater pupillo legitimo et naturali emãcipato vł etiã tm̃ naturali in eo ꝙ ei vſq; ad terminũ legitimũ tutoæé reli⸗ Arit· Et ſibr ſi mater fihu pupillũ herede in⸗ ſtituerit · et ei tutoꝛẽ reliqrit · licʒ m his e aſi⸗ bus nõ teneat ex teſtamto ipᷣo iure datio tuto ris · tñ tales tutoꝛes debebut p indices ofir⸗ mari. Et illi nõ erũt tutoæees teſtamẽetari]· ſed datiui qe ex tali ↄfirmatõne vident a iudice dati · ſatiſdatio em remitti eis.inſti .· de tute· Jꝗ. vlt. Si ãt exneꝰ pupillũ alique heredẽ in⸗ ſtituerit et ei tutoee reliqrit et pupillꝰ nichil habeat pᷣter bona illa in qbꝰ e inſtitutus nõ male indiciũ eſt ſequendũ. et ip̃ᷣm tutoeẽ ꝑ iu dicè ↄfirmandũ qe eũ nouit et pupillũ ita di lexit vt eũ herede inſtituerit. ſʒ foete ſati ſoa⸗ tio nõ remittit᷑ in hꝰ caſu·ff. e.tutoꝛes. Cete rũ cũ tutos teneat innetariuʒ facere recepta et data in ſcriptis redige · tutela depoſita ſue geſtionis actꝰ exhibere admiſtratõis ratõez⸗ reddere . et ex his et alijs multis. iudicio te⸗ neat tutele.t aliqñ pñs mi ↄfectõe teſtamti vehemster inſtet vt teſtatoꝛ ab oĩibꝰ pᷣdictis eũ abſoluat.ſi voluerit euʒ abſoluere potetrit notariꝰ abſolutõez ſic foꝛmare.ticij aũt pᷣdi⸗ cti filij ſui tutoꝛem eſſe ·p. noluit et diſpoſuit abſolues et liberãs eũ ab inuẽtarij ofectõne ac etiã ab admiſtratõis ſue reddeòa ratione- Tailis tñ abſolutio e ſem lena.q etſi ſit tu tos liberatus ab his q debebat ex negligẽtia non ti ab his q̃ debebat ex dolo et culpa. qe dolus ex hoc nõ eſt remiſſus· ff. de liberatoe leg:aurelio·S.fi. Et ideo tutoe aliqn ſapien⸗ tũ ↄſilio infoꝛmatꝰ petit ſe a teſtatose plene abſolui ita vt nullũ mi eũ vł eiꝰ hedes redũ⸗ dare piculũ poſſit quibꝰ ſi teſtatoe aſſenſerit ita foemari poterit abſolutio tutoæs aũt filij ſui pupilli.p.voluit et diſpoſuit eſſe.c.noles et oĩno ꝓhibes eũ mramentũ pᷣſtare inuenta riũ ↄfice·accepta et data et cumſcũqʒ geſtio⸗ ms omnis eius actus in ſcriptis redigere et redactos oſtendere. Item rationem admmi⸗ ſtratõis aliquo tpe reddẽ vł exhibere. a qbꝰ oĩibus et ſingulis ab oĩ lege tut ele eũ eiuſq; heredes liberauit penitꝰ et abſoluit.Dãnãs Heredẽ ſuũ ne qᷣd ab eo petat vel exigat nec pᷣdictis occaſionibꝰ ↄtra eũ ſuã actõeʒ exer⸗ ceat · Etſi dictus · e.vł eiꝰ heres occaſione p⸗ dictoꝝ vl alicuiꝰ eoꝝ fiue etiã otrectatõne dicte tutele bene vel male geſte omiſſe vl ne glecte ſine doli culpe vł negligętie in aliq tenere vb dãnaret ill totũ vł tmmdem ð ſuo eiꝰ iure legati relinquat ·¶ ÿ hGq̊ nota ad ma ioꝛẽ euidentiã ꝙ triplex eſt tutela. ſeʒ tutela teſtamentaria · vt qñ pater dat tutoee filio in teſta mẽto. Et tutela que ſcz defert a lege ſjm quã qñ nullꝰ tutoe datus ẽe a patre filio in te ſtameto ille qᷓ deberet ab inteſtato ſuccedere tenet tutelã hmoi accipe· Et tutela datiua.ſ q̃ dat a indice qn ſcʒ nullo tutoee dato ĩ teſta meéto et nullis extãtibꝰ ↄſanguineis vdoneiſ ad tutelã iudex dat tutozem de officio ſuo. Ite nota ꝙ religioſi vt monachi et canoni ci regulares de licẽtia ſui p̃lati recipe poſſũt tutelas miſerabiliũ ꝓpſonaꝝ vł etiã le gitias xvj:qj· monachi · tutelã tñ teſtamentariazʒ et datiuã nullo mõ recipe pñt.et ita pñt intelli Si iura cõtraria di lxxxviij.c. fi.et.xvj.qj· gnaliter · et · xij· q: nij·cipeianꝰ. Fquit᷑ videre de qrto ſcʒ qũo teſtato⸗ pt alijs vltims volũutati bꝰ pᷣcedetibꝰ k ſe⸗ quẽtibꝰ oᷣrogare.Girca qð ſcienð ꝙ ſiq̃s fece rit duo teſtã etiã ſzʒm iura pfecta vna peiꝰ al teꝝ poſteriꝰ.quoꝝ vtrũq; foemã dem z qe ſcʒ in neutro aliqd otinet ꝑ qð alteri deroge certe ſm regulas iuris poſteriꝰ ip̃o iure rum pit peiꝰ qe nouiſſima volũtas ſeruari dzʒ.ĩſti. qᷓ· mo.teſta.infir. . poſterioꝛe. dumõ ſic rõna bilis.qe ſiqs ſuũ filiũ ſine cã exheredare vel oſſa ſua ꝓici in mare velit. talis volũtas nõ ſeruãda: ex de teſt. tua nos in glo. Cõting' tamen aliqñ ꝙ teſtamentũ licet nũcupatiunz tn quãtũ p̃t facit ſecretũ in quo ſuã volũtate dinu delib eratã oedinat a quo diſpomit vltra recedere: timet aũt ne qñ erit in grauis mfer mitatis articulo ↄſtitutus ſibi a ꝗꝓpinqs ſuia ſuadeat vb foꝛte ꝙ peiꝰ eſt coga? mutare vo lũtatẽ · vł foete teſtĩ ne aliqð falſũ poſt illᷣ veꝝ appareat factu et ido vult otra hmoĩ pꝑi cula Pꝓuide et qtũ p̃t ̊ teſtm roboeare ita p etiã pᷣualeat poſterioeibꝰ.Querit 8²vryz bo“ facere poſſit · Iꝓdð cuiꝰ eundentiã eſt ſcieno ꝓter ſucceſſus varios ſtatus et foetun e Poĩis que ſepe mutant. voluerunt leges ꝙ aliquis ſuã volũtatez infirmare poſſet vt ip̃ᷣi ab eadẽ recedẽ nõ liceret:qꝛ tũ q̃ demergũt de nouo. nouo indiget remedio.ff. de miozibꝰ emiliꝰ et deambulatoeia ẽ volutas hoĩs vſq; ad ex⸗ tremũ vite · ff · de adime · lega · l. iij · etiã ſi pa ctuʒ interuenerit ne mutare poſſit· C.de pac· pactũ qð dotali.et etiã ſi ꝑ ꝑeincipe firmatũ fuerit · C.de teſt · oim ¶icet ãt ita ſit p̃t tn te⸗ ſtatoꝛ in teſtamto qð hodie facit aliqᷓ verba inſerere qbꝰ adeo derogabit' poſterioei vo⸗ lũtati vltie vt poſſibile ſit hãc peimã tene et oſterioz? nõ valere:puta dicẽdo ſic· fte iu⸗ bee et di ſpono hãc meã vltimã volũtate omi bus alijs qᷓs decetero apparuerit me feciſſe. pleniſſime puale· etſi qcũqʒ; vł cuiuſcũq; ge⸗ neris alia volũtas vltia poſt hãc diceret vl apparèt ꝓ me facta volo illaã oino nihil vale re.niſi in ea ſcripti eſſent teſtes ti tres tales vel ſi in ea ſcriptũ eſſet ho verbũ ſurgite mo⸗ tui venite ad iundiciũ vel aliqò aliud verbuz qð diuinari nõ poſſet · certe ſi talia vᷣba dero⸗ Satiua addan in beioe: vltia volutate et po ſtea appareat poſterioz in ꝗᷓ de illis verbis nulla mẽtio in gne vbł ſpecie fiat tenebit pᷣo⸗ et nõ poſterioe:qe nõ videc᷑ teſtatoe rec eſſiſſe a peima volũtate eo ꝙ in ſcda n appon illõ qð in pꝛĩa dixerat in ea apponi debè nec ali⸗ ꝗd in peima ðe ꝑ qð volũtate mutaſſe videa ff· de le . j.l · ſi mihi ꝛcẽ in fi ¶ ZRʒ obicit qe h poſſet eſſe valde piculↄſũ eſto em̃ ꝙ aliqs fe⸗ cerit ianue teſtm habes vba derogatia⸗ dein de velit apud cypeũ facere alind teſtm vbi ñ hʒ peimũ.nec ẽ memoe ꝙ ↄtineat aliqd tale. Nuquidò valebit illò ſceòðm. ꝙ bene p̃t pei mũ caſſari ꝓ ſcõm quãtũcũqʒ nõ fiat in eo ſpe cialis metio ð illis derogatis.Si tñ teſtato⸗ dixerat in ſcðo p̃terea teſtm̃ olim a me factũ manu talis notarij ſcriptũ et oèm aliã vltimã volũᷣtate cuiuſcũq; gnis et cuiuſcũqʒ; notarij manu ſcriptã hactenꝰ a me factã reuoco pe⸗ nitus et caſſo ſi in aliqua eaꝝ ↄtineat ꝓꝑ qð pnti vltime volũtati derogaret in aliqꝰ. ea oĩa et ſingula ſpealiter et noĩatim volo et iu beo noõ valere · Nã me penitet oĩo quoꝛũcũqʒ derogatiuoꝝ et cuiuſcũq; peioeis vltie vo⸗ lũtatis · ꝓban hec.f.de le.nj. ſiquis in pnꝰ ¶ Id hoc nota ꝙ glo.di.xviij·dicit· ꝙ non optet in ſcðo teſtõ face metõzʒ de peĩo niſi in duobꝰ caſibꝰ.vnꝰ eſt ſi peimũ ſit factũ inter liberos· C. de teſt. hac ↄſultiſſima.ſcõus eſt ſi teſtatoe impoſuerit ſibi lege caſſandi. vt ſi dixerit in pe imo ſi fecero teſamerd aliud va Leat.Ff.ð le.iij.ſiquis. Fquit᷑ videre de quĩto ſcz quo teſtõe ꝓ⸗ uidere p̃t dð᷑ᷣt eiꝰ diſpoſitio obſeruet . Cir ca qð ſcienð ꝙ teſtõe aliqñ diſponit aliqᷓ pꝰ moete obſeruari q ip̃o iure habet autoꝛitatezʒ et q̊ heres neceſſario hz ſeruare etiã nulla pe na adiecta qlia ſut fere oĩa q̃ dicta ſũt de no lutarijs ꝓuidẽtijs teſtatoeis· al iqᷓ vo aliqñ p cipit qᷓ nõ hʒ heres neceſſario ſeruare vt ſi p⸗ cipiat filijs heredibꝰ ſuis vſqʒ ad certũ tpuſ ſił et cõiter habitare et ad diuiſione nõ veire Vel ſi pᷣcipiat filio ꝙ nõ feneret' vł ꝙ filiam ſuã tali hoĩ nõ copulet ↄiugio et ſil ia · et tůc ge hmõi nõ pᷣcipiunt᷑ ſeruari aliqua ſpeciali lege teſtatoe debz adicere penã: et heredẽ ſi Otra fecerit in legato cã pene pᷣſtande dãna re ac coercere· tale em legatũ hodie bene te⸗ neret · dũmõ qð pᷣcipit nõ ſit impoſſibile vel turpe vel legibꝰ interdictu · inſti · de le · . pe ne quoqʒ·et·G.· fi · Sdiciet' aũt pena ſic.Item voluit diſpoſuit et mãdauit ꝙ filij ſur ſimb et cõiter habitent· eg ad duiſionẽ bonoꝝ oĩim Omuniũ nõ veniãt vſqʒ ad·xx·an· peſt moete ipᷣiꝰ teſtatoeis vel ſic quouſq; q̃s mioe miter eos fuerit·xxv.ãnos ↄpleuerit · ꝙ ſi ↄtra fece rintæc vel ſic ꝙ ſi aliqs aliquẽ vel eoꝝ cete ros að diuiſionẽ ꝓuocauerit dãnauit cã pe⸗ ne illũ vel illos ex eis q ceteros ad diniſiõez Pꝓuocauit in centũ libeis tali monaſterio vel pꝓſone noie legati pſoluedis.vel ſic in centũ libris ceteris qᷓ diuiſioni nõ oſenſerint pſol uẽdis⸗ Et m alijs ſil ibꝰ p̃ceptis vł ꝓbhibitõi bus ↄſibr adiciat penã. Doteſt ãc teſtatoꝛ pe nã adicere quantu ad illa qᷓ tenent heredes ſeruare eti ã ſi nulla pena adĩecta eſſet Bmõ. Item voluit ſtatuit et mãdauit ꝙ ſi heredes Otradixerint vb impedmerit quocũq; mõ ne legata ſua ſoluant᷑ vb male ablata reſtituanꝰ mõ ſupᷣdicto.hoc ip̃o cadãt ab hereditate et Hhereditas tota ad tales deuoluat quos eis ſubſtituit hedes. vł ꝓ ſuos fideicõmiſſarios tali mõ diſtri buat vł ſi vnꝰ cm heredũ ↄtra Dicat vł impediat alteri tota heditas appli⸗ cet? Ed hoc nota ꝙ volũtas teſtatos is ad pPias cãs dbʒ executõi mãdari ab herede qꝙ; ſi nõ fecerit et ad iudiciũ tractus legatũ piuũ negauerit cedat mn duplũ.inſti .de acci · . Itẽ mixta- ſecus eſt ſi teſtin deceret nõ tenere ſzm Sofac accur:ibidẽ. ſtez heredi dicto mõ ne gligenti debet ẽus interdicere res oes ſibi relictas cũ omnibꝰ fructibꝰ et emolumetis- donec n leat vota dekfuncti . ex ð reſti · ſi he redes debet etiã epᷣus eius negligentiã ſnp plere.vt dicit ibidez. c. nos nnvemnec Mec ob· di · lxxxviij. vbi dici ꝙ epᷣus nõ ſuſcipiat tuitionẽ teſtamentoꝝ · qe hoc intelligit ſzm io·ꝙ nõ ſuſcipiat vt aduocatus ·ſeò debet ſu ſcipere vt oꝛedmariꝰ.et hoc ei teſtatoe inter⸗ dicere nõ poteſt.ex de teſta.tua nobis. Item Heredi qui nõ implet voluntatẽ defuncti to⸗ ta hereditas eſt auferenda.ex de voto et vo· re. licet · et. xj.q.j.ſilueſter · VYbi bnñ. diſtiguit ꝙ heres aut eſt extraneus:et tuc pdit totam Hereditate. aut filiꝰ.et tũc aut hereditas eſt diuiſibilis aut nõ:ſi ſic nõ ꝓdit totum ſed re ſeruat legitima ſibi.C. de fideicõmiſ · aute. hoc amplius. ſi nõ eſt diuiſibilis vt ſut digni tates que nõ debẽet diuidi: vt regnũ duc atus vel peincipatꝰ ſic pdit totũ.ex ð̊ voto et vo. re · licet m fine· õ poteſt tñ oueniri niſi poſt Ddies nouẽ numerãdos a moete defũcti · C. de ſepul.l.fi. in auten.ibi poſita. 26” teſtibꝰ teſtametoꝛa ti ·xxx. ſtea dicendũ ẽ de teſabꝰ adhibedis 1 „ in cteſtam̃tis· Circa ergo hoſ attẽdẽda E ſunt tria ſeʒ numerꝰ.ↄditio et modꝰ ſine foe⸗ ma. Circa numeꝝ nota ꝙ regulariter m teſta mentis nucupatiuis adhiberi debeét ſepté te⸗ ſtes legitimi iter quos ec notariꝰ ↄputa ĩſti: de teſta. . fi· et vbi notariꝰ nõ Habet᷑ vnꝰ te⸗ ſtis ꝓ eo adhibetc. cre· tñ vult ꝙ duo. ex · S ꝓbac.qm ↄtra Eallit aũt hec regula m ali⸗ quibꝰ caſibꝰ.qe in teſtõ ceci ſũt nccarij octo In teſtõ ruſtici qð fit ĩ illo rure ĩ quo ꝑl es in ueni ri nõ pnt quĩqʒ ſufficiunt An teſtõ facto iter liberos ſiłr ſufficiũt qnqʒ: q̃ ſi alind ſo⸗ lene peiꝰ fecerat dũ tn illõ nõ vale dxat · In teſtõ vo cuimſcũqʒ facto in pñtia im ꝑatoeis pᷣcibꝰ ſibi poerectis vt audiat ſufficit vnꝰ te ſtis In teſtõ aũt in ſcriptis ddito ſi ſcribat iꝰ teſtatoe ſufficiũt ſepte teſtes·ſi vo teſtõe ſcri bere neſciat vł nõ poſſit adhiberi dʒ ſcripto⸗ et ſeptẽ teſtes · ꝓbant B. C.de teſta· hac cõ⸗ ſultiſſima· et. l.oĩm.ↄſiliũ tñ e qð in teſtis p cipue nũcupatis vltra numeꝝ legitimũ ali⸗ qui addãt ita ꝙ ſi aliqᷓ ex eis eſſent minꝰ vydo nei ſaltẽ de legitimis nus ſupſit legitimꝰ Itẽ qñ teſtõe dicit ꝙ nõ vult ſtare ſuã volũtatem poèꝛ ſufficiũt tres. C.e.ſancimꝰ.t idẽ ẽ qñ vult declarare ſnã voluũtate · C. e · Heredes Quid ſiq; Odat teſtm nũcupatinuz in pᷣſentia ſepte teſtiũ et tabellio ĩde ↄficiat inſtr̃m ĩ qꝰ duos b tres teſtes tm̃ poĩt· nũqᷓd ꝓba tellim P tale inſtrm. H azʒo.i0.b.la. fran. cremon- dixerũt ꝙ nõ · teltm em ꝓbari nõ p̃t ꝑ tres vł qꝗqtuoe teſtes· g nec ꝓ inſt̃m ↄtines totidẽè te ſtes. C.de fi :· inſtru.in exerceẽdis et ex defi · inſtru. cu io hes . poero. Sz pla:. et mar. di⸗ cũt ꝙ bene ꝓbare poſſit ꝑ duos teſtes et per tale inſtrumentũ.ar.C.de arbi.tu·l.Ffi:et ex· de dona. in donatõibꝰ. et B opi ·Em hoſt.ap⸗ Pbat exp̃ſſe · ex de teſta·relatũ.cũ eſſes· Licz aliqᷓ has decretales intelligãt de le:ad pias cãs· Quid ſiqs fecerit teſtm in qꝰ vxoꝛi ſne centũ libeas legauit.et deide coꝛã duobꝰ te ſtibꝰ ita dixerit centũ lib.ꝗqᷓs ĩ teſtamẽèto meo legauerã vxoei mee nolo paʒ hre.nũqᷣd vxoe poterit legatũ petere · H dici p̃t him hoſt · ſi teſtm fuit nũcupatiun valet adiectio vt ex de teſt. relatũ· cũ eſſes. Si vo in ſeriptis cõdi tũ fuiſſet nõ tolleren legata niſi oſiłis ſole⸗ nitas adhibita eſſet· ar· ex de reg · m. oes res Et ſm bas duas vias pñt di uerſimode ĩtelli gSi diuerſa iura qᷓ circa B pñt allegari. ſzm tñ 10. indiſticte adiectio tenet· Ite militeſ duᷣ ſũt ĩ domo ꝗpeia vł aliena teſtari debẽet iure cõi dũ vo ſut in exercitu teſtant cũ duobꝰ te ſtibꝰ. du at ſüt ĩ bello teſtari pñt ſiẽ volũt eõ ſine duobꝰ teſtibꝰ. ſerihbedo etiã ſangne ꝓpᷣo in clipeo. inſti · de mili. teſt · J. illis · et. C· e·. milites a .d B nota ꝙ ſzm canñ.ĩ legatis ad pias cãs ſuffi cit ꝙ teſtõe coꝛã pᷣſbitero peo⸗ chiali et duobꝰ k tribꝰ teſtibꝰ ea faciat· ð teſt . cũ eſſes.et.c.ſe:In relictis vo ad alia le galis ſolemtas e ſeruãda ſim bn.ibide.et. c·. vlt · et jo · ij. qnij placuit.· Scom vo guil et bar. p̃dicte decretales loquũt᷑ de oĩbꝰ reli⸗ ctis ·¶ Sʒ nũqd e ibi ſpy necna pñtia pᷣſbiten· H pe:ð ſãp · dicit ꝙ ſie q a regula iuris izm quã req̃runt' cõiter ſepte teſtes recedi nõ p̃t niſi qᷓ̃tenꝰ e exp̃ᷣſſuz · Enil · aut dicit ꝙ in reli⸗ ctis ad pias cas ſufficiũt duo teſteſ ſine pᷣſbi tero· ex · e· legatũ · Hoſt · vo ſic diſti guit circa hãc mat eriã ſczʒ ꝙ ſi agat᷑ in foꝛo eccleſiaſti⸗ co et inter pſonas eccłiaſticas tũc duo vel tres teſtes ſufficiũt· ex ð teſt· cũ eſſes · qꝛ nec ſcriptura exige'.ð ſacroſan. eccle.· gnali ĩ fi. Si vo agat᷑ in foꝛo ſeculari et ĩter ſeculares tũc iudex ſecularis ̊m legẽ ſuã iudicabit· ar di . xcvj· duo ſũt. et. e. ſi impatos. n ãt ĩ foꝛo eccleſiaſtico et ĩter ꝓſonas ſeculares qᷓ ſut de tpali iuriſditõe eccleſie iudicabũt ſzm cañ. ex.de foeo ↄpe · qð clericisEt idẽ ẽ ſi laici ſe ſubiecerint ꝓꝛogãdo epᷣi iuriſditõem in ſe qe tũc ꝓ idẽ ẽ ac ſi ↄgnoſcet oadĩarie· er ð offi. Sle.pꝓ· et vj · Et B̊ vbi dictũ eſſet a ꝓꝑtibꝰ ꝙ ſzm lege huanã iundicari nolebãt:. Si vo index ex legatõe alicꝰ pncipis foete in ciuilibꝰ ↄgno ſceret tũc ſjm lege Huanã mdicaret· et idez ẽ ſi in foeo ciuili inter clericũ agente et laycũ reũ ſit qſtio ·Excipe tñ relicta eccijs vł alias ad pias cãs in ꝗᷣbꝰ in vtroqʒ foo duo teſtes ſuffice debet . ex de teſt. relatũ ¶ohʒes tñ ſcri⸗ pſit ꝙ in B̊ coerigunt leges:qe ſzjm lege diui nã et canoĩeaʒ in oꝛe duoꝝ kb triũ teſtiũ. ſ. fi dedignoꝝ ſtat om̃e verbũ.nõ obſtãte lege ł Oſuetudiĩie ↄtraria vt ĩ ·e·oes · et· c.relatũ.· Se cus ẽ qñ teſtes ſut ſuſpecti in quo caſu lex lo qui videt · C· de fideicõmiſ. l. fi· ibi lex etem et ex · de teſt · iubemꝰ. hec ð hoſt. Rqui' vide de ſcðo ſcz de ↄditõe et q̃li⸗ tate teſtiũ.Circa ꝙ nota ꝙ adhiberi pñt teſtes oes qᷓ nõ ꝓbibent a ure. ꝓhibern aũt a mrre iſti ſez mulier ꝓpter incõſtantiã eiꝰ licz in alijs cais et ↄtractibꝰ admitta. Et in codi cilł etiã ꝓhibea· ff· de teſ· qᷓ teſtamti· . mu⸗ lier tẽ hermofrodita ĩ q pualet muliebeia ff. de ſta.ho.qrit te impubes etiã ſi factus ſit pubes tpe moetis teſtatoeis licet alias te ſtificet qꝑ hoc ꝙ vidit in etate pupillari· vt de ſeruo de.ff· de v·ſig: notione. . inſtrorum Atẽ mutus et ſurdus tẽ furioſus niſi tpe in⸗ termiſſionis Atẽ is cui hoc ĩterdicta è a lege vłk a i udice Itẽe ſeruus niſſ illo tpe liber cõn reputet tẽ is qui ẽ m ptãte teſtatoꝛis tem heres ſcriptus te oĩs q hereditatẽ ꝓ ptãtem Otingit · vt pater qͥ ip̃ᷣm heredez hʒ m ptãte et filiꝰ vł nepos et deiceps · et frater Bedis que ip̃e Bes hʒ ĩ ptate· et fr Bedis qᷓ piter cũ eo ẽ in eade poteſtate· in hac em̃ re domeſticũ te⸗ ſtamtũ repeobat teʒ ſi filiuſ fa.faciat teſtm̃ de peculio caſtrenſi.poſt emiſſone pr eiꝰ nõ pt eſſe in eo teſtis nec illi qui in eiꝰ ptãte fut Si vo ante emiſſione ſez de milicia faciat te⸗ ſtamentũ de peculio caſtrenſi·pater eius po⸗ terit eſſe teſtis · phant' hec omia inſti. de teſ. FSGteſtes · et · c· ſe · tem nõ adhibet teſtis qui nõ ẽ teſtamenti capax. vnde nõ ſpurius teſta toeis · nõ hereticus. non iteratos baptiſmi.nõ apoſtota:non depoetatus in inſulam.nõ dam natus in metallũ ſtez nec hi quos leges im⸗ ꝛobos et mteſtabiles iubet eſſe vt de erimie famoſo damnati muliebeia paſſi · ffe de teſti. ob cauſaz · Sed qᷣd ð omſſſario et de legata rio pñte· nũquid pbt eſſe teſtis · ꝙ ipᷣe et is qui per poteſtatem eum cõtin git nõ eſt ydo⸗ neus teſtis · ſed ſi queſtio vertatur inter eũ et Heredẽ eccaſione ſui legati tũc ñ het ꝓ teſte ſi vo ĩter herede et exnen q̃ſtio moneret tũc valeret teſtm eiꝰ. C. ð teſt · oĩbꝰ. et inſti ·e.t. J legatarijs·St iõ nõ legatarij·ſʒ magis alij q̃ poſſunt haberi debet in teſtes aſſumi· Equit vide de tercio ſcʒ de mõ ſiue foe⸗ ma aſſumedi teſtes. Circa qð nota ꝙ le⸗ cto teſtamẽto et ꝑ teſtatoe appeobato.vel ſi in ſcriptis è clauſo et ĩuoluto teſtibꝰ oblatis eos qᷓ pñtes ad ipᷣm teſti vocati ſũt teſtõe ro Sare dzʒ teſtes oes diceſ. rogo vos vt teſtes ſi tis qᷓ quide rogatio in ſcripturã pnblicã redi gat.qð qdez ſi nõ fieret teſti deficet· ff. de teſt. Heredes . vlt. Vnde nõ valeret teſtin in quo teſtes determinarent muiti. ff. qui teſt· fa:poſ·qui teſtamento. PBe teſtamento in ſeriptis ti · xxxj · Eide dicenð ẽ de teſtamto m ſcriptiſ et pꝛĩo ſcʒ quo ↄficit᷑ et q̃re ſic noiat. . ſcòo qñ et coꝛã qbꝰ aꝑpi Nota igi ꝙ qñ q̃s arbitriũ ſue volũtatis vltie cupit ſe⸗ cretũ eſſe · p̃t teſtm ĩ ſcriptis ↄdere cuiꝰ teno⸗ rẽ vt volũt leges pᷣ̃t a teſtibꝰ celae.licz ſi ſpõ te velit eis poſſit apire. tał ergo ſi lratus ſit et ſcribe poſſit ſciat et velit teſtm mãu ſua ſcri bet alioqn ſcriptoꝛẽ quecũqʒ aliũ adhibẽe po terit · Iſſumet' ãt mebeana bona et ſolida in cuiꝰ ꝓte ſupioi relinqꝗᷓt᷑ ſpaciũ triũ ł qᷓtuo⸗ digitoꝝ et ſibr tm̃de ĩ late dextro et ſiniſtro.j pPte ãt inferioei ſupeſſe dz tm ſpaciũ ꝓ quant palma manꝰ digitis exteſis ꝓtendi Et circa hec et m medio hoꝛ ſpacioꝝ ſcribet ſeries teſtamenti.quo facto plicabit᷑ carta:oↄiuget ſpaciũ inferius cũ ſupioei:et figent ibi tres coedule In plicatura vo dextri ſpacij due et ſiniſtri alie due· ita ꝙ coꝛdula qlibet habeat duo foamja lr̃az interioꝛẽ nõ atti gentia.qui bus coedub ſingula ſpacia ſinguliò ↄiũcta li Sen ita ꝙ interioe lr̃a videri nõ poſſit. poero de illo magno ſpacio ĩferioei tin dz relimmqui diſcooptũ et vacuũ ꝙ poſſint patetes et apte ſcribi ſubſcriptões teſtiũ et teſtatoꝛis . Quibꝰ vno et eodẽ die vel pl ibꝰ diebꝰ antea ſic in ſcriptis factis et oꝛdiatis poſtea qñ placue⸗ rit teſtatoei vocabit ſeptem teſteſ viros vtiqʒ lratos et ſcribe ſcietes et nullũ iuris impedi mẽtũ hntes:et coꝛã eis ipᷣazʒ ſcripturã clauſã et muolutã et dictis coꝛduł ligatã in maĩbꝰ tenes dz offeree dices illò eſſe ſuũ teſtm ſua vb tał manu ſcriptũ et eos in teſtes rogare et rogãdo inqdeare qᷓbꝰ ip̃i ſe teſtõ ſubſcribant t illð deſignet. et ip̃e eẽ ſe ſubſeribe ſua ma nu dz vt dicet ĩfra· Igit ibide et in pñti vno Otextu anteqꝙ; ipᷣe teſtatoꝛ vł aliq̃s teſtiũ diſ⸗ cedat inde dz qlibet eoꝝ ãnulũ vł ſigillũ ca racterizatũ ad vnã ex dictis coꝛduł pedens apponęè ſuũ ł alteriꝰ ex teſtibꝰ.ſiq̃s em̃ teſtiũ nõ heat ſigillũ. poterit cũ alteriꝰ ſigillo ſig⸗ re:pñt em̃ ſignare ãnulo dũmõ heat caracte rẽ. kf · de teſt · ad teſtiũ et alieno ãnulo:et oẽs teſtes ecẽ vno ãnulo· inſti · de teſt · S¶. pñt · vide etiã tabule ſignate ſi ſigna ſint ĩpᷣſſa lintheo qꝰ tabule ſunt ĩuolute · vt in glo· ad tel · S. fi· Doſt hoc cõtinuo interioꝛi ſpacio diſcoopto fiẽt ſubſcriptões.peĩo em̃ ſi teſtatoe teſtamtũ ſua manu ſcripſit ſe ſubſcribzʒ ſic. ego a · quon dã petri pñtẽ paginã clauſazʒ et ligatã ĩ mani bꝰ tenes ĩfraſcriptis teſtibꝰ oĩibꝰ ſił pñtibꝰ ꝓ me ad h adhibitis et rogatis obtuli ab eiſ ſm iuris oedinẽ ſignãdã et ſubſcribendã aſſe rẽs qð in ea ſcriptuz ẽ meuʒ foæꝛe teſtm̃ et oĩa et ſingula in eo tẽeta eſſe a me ſcripta.necnõ coꝛã eis ibide ſubici ẽs ꝓpeia manu ſubſerip⸗ tõez pñte · Mõ tñ reqrit neceſſario ꝙ teſtõe ſe ſubſcri bat vel aliꝰ ꝓ eo in caſu pᷣ̃dicto ſcz qñ ipᷣe totũ teſtin manu ſua ſcripſit et q̊ bi ſpea⸗ licer poſuit ſcʒ ꝙ mann ſua ↄfecit.ſi aũt ð mã dato teſtõeis aliꝰ teſtametũ ſubſeripſerit ipᷣe taliter ſe ſubſcribet.ego:C. mãdato anthonij lran ignari vel ſcribe impedi ti teſtm eius et bona et ſingula in eo ↄteta ſuo mãdato mea manu ſcripſi et eo poſtea pñte paginã clauſazʒ et coꝛdub ligatã ĩfraſcriptis teſtibꝰ ab eo vo catis et rogatis oĩbꝰ ſił pñtibꝰ offerete et aſ ſerete illð qð ĩ eis ↄtinet ſuuʒ eſſe teſtm̃ et a me ſcriptũ · pntez ſubſcriptõez meã vice et no mine ſuo et eiꝰ mandato appoſni. et in teſtm̃ me ſubſcripſi.Siłhr et qlibet ex teſtibꝰ ſbidez incõtineti taliter ſe ſubſcribat· ego.C. me ac infraſcriptis vel ſupᷣſcriptis teſlibꝰ.ad oĩa et ſingula et h;̊ pagine pñtis mif erioei ſpacio fa cta ↄteta et ſcripta oĩbꝰ ſil pnñtibꝰ et rogatiſ in ipᷣa pagina eiꝰ vtiqʒ teſtamto anthonn ſuo mãdato mea manu me in teſtem ſubſcripſi · et eã ſigillo ꝓpeio vel ſigillo infra vel ſubſcrip ti petri ſignaui hñte ĩ circulo fozmã talez qð ad vnã ex coꝛdul is pᷣdictis cere impᷣſſi. Ore⸗ miſſis aut oibus et ſingulis mõ p̃miſſo rite ac oedinate pfectis teſtõe ip̃ᷣm teſtm in aliqꝰ lo⸗ co ſecreto et tuto deponet poſt eius obitũ vt infra dicec le gitime ꝓferenð aperienð et di ſtribuendũ. x pꝓmiſſis patz vera foema modꝰ et oedo teſtamti in ſcriptis B em ſũt ſcripta ſo lenia ſiue ſolenitates ꝗꝓpter q̃ ðᷣe in ſcriptis·i. in legitimis ſolemtatibꝰ factũ ex q̃bꝰ eꝰ ſub ſtãtia pedet. Et iðo ſi qᷓ̃ eaꝝ defuerit teſtm̃ ẽ irertũ niſi foete fuerit ĩter ſuosſ.qe eſſent te⸗ ſtatoeis ſui heredes alias ſi eſſent exnei tunc aliqᷓ dictaꝝ ſolenitatũ deficiete oĩo deficet teſtm . ꝓban Hoĩa.C.de teſt· hac ↄſultiſſima et · l. cũ antiqᷓ̃tas· ꝗ. fi ·et inſti ·e. . poſtea vᷣo. quit videre de ſcòo qñ et cozã qᷓbꝰ te⸗ ſtamentũ in ſcriptis aperia et deſcriba irea qð ſciendũ ꝙ; moetuo teſtatoee aliquis cuiꝰ intereſt poſtulabit cosã pᷣtoee teſtamtuʒ aperiri et exhiberi.et eo iurante ſe illõ nõ ca lunioſo aĩo petere.p̃toꝛ vocatis ſignificatõi bE oĩbus ſi ↄmode potuerint repiri ubebit teſtamentũ exhiberi et ipᷣis teſtibꝰ aſſeretibꝰ ſe ſigilla et ſubſcriptõnes ſuas ognoſcere fa⸗ ciet illud cozam eis apiri et recitari· Et man dabit notario vt illuo obſeruata omni ſolen⸗ nitate debeat exemplare et heredibus et his quoꝝ intererit exhibere. quo facto interim deſignari et deponi iubebit oeigĩale vt ad iꝰ quãdo neceſſitas b vtilitas exegerit recurea Ceten multa alia ad bãc materiã ptinetia p tranſeo beeuitatis gra:pᷣcipue cũ in vſu raro veniat hmoi teſtamti fozma etſi volueris de hmoi apitõis et deſcriptõis ꝓceſſu aptiꝰ vi⸗ dere poteris m ſuma dni ao. Bubeica. ſ. quẽ admodũ teſtm̃ apiat. Notanð ãt ꝙ ſiue ꝑ mo dü exẽpli ſine autẽtice ſiue oeiginaliter exhi bend fuerit teſtĩ qðcũqʒ · exhibebis illð He⸗ di totũ et integꝝ qe ipᷣeᷣ Beditatis vł is dñſ et ſucceſſos:et cunilibet heredũ inſtitutoꝛx et ſubſtitutoꝛx et fideicõmiſſarioꝝ · ff. de acqͥ·. poſ·cũ Bedis in pnꝰ.legatario ãt ſiue alteri cui aliqð pticulare relictũ ẽ aſcriptũ. exhibe bit certã ꝑte teſtam̃ti illazʒ.ſI:q̃ de relicto ſibi facit mentõez H̊ mõ. DHetrus ꝑ dei gr̃aʒ ſanus mẽete licet languidus coepe ſuaꝝ reꝝ et bo non oĩm diſpoſitõeʒ ꝑ pñns aĩ teſtm̃ ſine ſcri⸗ ptis fecit in hũc modu n peimis reliquit de bonis ſuis ꝓ ala ſua · xx. lib.æc. et ĩter alia q ĩ eodez diſpoſuit . t. tale legatũ fecit his vbis expᷣſſam· pterea de alijs boĩs ſuis reliq̃t iure legati a:ſuo nepoti · v. lib. In fine aũt ipiꝰ te ſtamti ſic ↄtineꝰ In oĩbꝰ alijs bonis ſuis mo bil ibꝰ et ĩmobilibꝰ. iuribꝰ et actõibꝰ pñti⸗ bus et futuris· Q.filiũ eiꝰ ſibi Bedẽ inſtituit et hãc ſuã vltimã volũtatẽè eſſe velle.quã va⸗ lere voluit mre teſtamenti qð ſi iure teſtame ti non valeat valeat ſaltem iur e codicilli vł cuiuſ libet alterius vltime voluntatis· Et ſic nota ꝙ quando pars ſumitur debet teſtamen ti pncipiũ et fims et ſpealiter inſtitutio here dis et illud legatũ occaſiõe cuiꝰ ps ſumit᷑ in medio poni ſzm foemã p̃dictazʒ· Inſuꝑ nota ꝙ; viuo teſtatoee ſme expᷣſſo eiꝰ mãdato ĩterue⸗ mete. nulli peteti teſtm̃ vł aliã voltimã volun tatẽ dz notariꝰ exhibẽ· aut legi vel videri p⸗ mitte· qe viuo teſtatoꝛe ñ debet apiri tabule. ff.quẽadmoð teſta·ape:·l.ij. ſi dubitet. De teſtamento ceci titu· xxxij. ſtea dicenð ẽ de teſtam̃to ceci.ſ.na⸗ turaliter vł ex accideti lumine oculi nVvtriuſqʒ; pᷣuati. In cuiꝰ qᷓdeʒ teſtamẽto debẽt q̃daz ſpealia obſeruari · quoꝝ ſi qᷓd de fecerit teſtm̃ nõ valebit.qScienð ergo ꝙ ce cus teſtari voles vocae dʒ notariũ que ſi hrᷣe nõ poſſit tũc deide aliũ quẽcũqʒ ſcriptoꝛe ad Hhibẽ ei licebit. vocabit ec ſepte teſtes legiti⸗ mos et ſcribè ſciẽtes· et coꝛã eis dicet ſe vel⸗ le teſtari ſme ſcriptis· Inſuꝑ hereð noĩa quoſ iſtituit et indicia· i · pᷣnoĩa et digtat es et offi cia · et in qꝰ et ĩ ꝙᷓto eos inſtituit legata et fi⸗ deicõmiſſa dz coꝛã eis oꝛe o declarare. de⸗ inde debet ihidẽ HB oĩa ĩ pnti ſcribi et ſeripta recitari.vb ſi ante fuenint ſeripta mchilomĩiꝰ tũc coꝛã ip̃ᷣis teſtibꝰ debet ab ipᷣo teſtãte oꝛe tenꝰ explicari: et ſeripta ab ip̃o notario poe⸗ dinẽ recitari nõ em̃ refert vtn eodẽ tpe vł di uerſo teſtm̃ ſcribæ vł ꝓfera.C. de teſta. hac illi eſſe ſuũ teſtm̃ et p̃ᷣdictos in teſtimoniũ re uocatos rogabit hmoi ſui teſtam̃ti teſtes eſſe Noſt h̊ aũt in inferioei carte ſpacio quilibet ex coedulis ſubicies et apponens. ipoꝝ teſtiũ ſubſeribet ſe. Inſuꝑ appoſitis · vij coedulis et ĩ q̃libet eaꝝ cera ſufficieti debe bit tam notarius ſiue ſcriptoe ꝙᷓ; qlibet ipᷣo teſtiũ ſignũ ſuũ·ſ.ſigillũ vł ãnulũ caracter zatũ ad vnã ex coꝛdulis cere impmre Et pu to ꝙ inſtar teſtam̃ti in ſcriptis potent qlibet ex teſtibꝰ ſiue ſuo ſiue alterius alioꝝ ſigillo gnare Hicit aũt G teſtm nũcupatiuũ qe oĩa q̃ in eo ↄtinent debẽt coꝛaz teſtibꝰ nũcupari et declarari:licz ſit valde ſibe teſtamto ĩ ſcri⸗ ptis. Inſuꝑ nota ꝙ oĩa p̃ᷣdicta ſic in teſtõ ita et in codicillo ceci ſũt ſeruãda.ꝓ bant G̊ oĩa C:q teſ·fa·polſ hac ↄſultiſſima.Eoema ãt pᷣdi cti teſtam̃ti erit tal. · licet oculoꝛx viſione puatꝰ coepe tn et mete ſanꝰ.vel mete ſanꝰ et coepe lãguid us:vocatis me notario et teſti⸗ bus ĩfra ſcriptis ꝓteſtatus ẽ ſe xp nũcupatõzʒ et ſme ſcriptis velle teſtari declarãs et expei mes ĩfraſcripta legata et ĩfraſcriptoꝛꝛ HBedũ noĩa dignitates officia et indicia et ceteras ĩfraſcriptas diſpoſitões lIncide oee o coꝛaʒ nobis · Itaqʒ bona ſua teſtãdo diſpoſuit ĩ hũc modũ:peĩio nãqʒ ꝓ ala reliq̃t ð bonis ſnis li⸗ beas cetũ. ꝓut teſtatee vo luerit diſpone· Cũ ãt ſeripte fuerit om̃s eiꝰ diſpoſitões legibus Oc eſſe et de eiꝰ arbitrio ꝓPcedentes. et deide appoſita fuerit clauſula finalis ſubiciet ſic. Agit pdictis oĩbꝰ coꝛã dictis teſtibꝰ apce re citatis et lectis dictꝰ.a. ꝓteſtatꝰ e h eſſe ſuũ teſtm̃.rogãs ĩ fraſcriptos ad teſtm adhibitos teſtes eſſe· et vt ſubſcriptõnes ſuas et ſigilla ſzm iuris oedine ſubiciãt et apponãt. poſt hꝰ ãt ſe ſtatim ſubſcribet q̃libet teſtiũ hoc modo ego· I· quondã petri ſit cũ ĩfraſeriptis vł ſupᷣ ſcriptis alijs teſtibꝰ.a conr̃.teſtatoꝛe adhibi tis et rogatis Hnic teſtõ et eiꝰ recitatõi oĩbꝰ et ſinguł ſupeadictis pñs interfui. et ab eos teſtatoee rogatus in teſtimoniũ me ſubſcripſi ſigillũ meũ vł ĩfraſcripti dñi: hñs in circulo foemã agni in vna ex coedulis cere expemoeg et apponens·et ſic qlibet alioꝝ teſtin ſe ſub⸗ ſcri bet. In fie vo notariꝰ ſiue ſcriptoꝛ ſubſcri ptõem ſuã ſic ſubiciet · ggo io·notarjꝰ ab ipᷣo a·teſtatoee vocatꝰ p̃d icta oĩa et ſigula eiꝰ mãdato ſcripſi⸗et ſcripta cdeaʒ dictis teſtibꝰ reſtitui et lęgi:et in publicã foemã redegi ab eo rogatꝰ ĩ teſtẽ me ſubſcribẽes et ſigillũ ꝗpuũ vel talis habẽs tals foemã peẽdens ad vnam De cauſis quibus teſtamentũ inutile reddit vel rupit' ti. xxxiij. Einde dicenð ẽ quibs ex cauſis teſta- mentũ inutile reddat' vbł coerũpatur. Circa qð ſcienò ꝙ ſũt quedã teſtameta q̃ non iure facta dicũt .ſʒ poſtea rupi et irettari poſ ſunt.inſti .q mo.teſ. infir. S. alio aut mõ. In⸗ telligit aũt teſtamentũ ab micio factũ nõ iu re nec legitime factũ pł ibꝰ modis:·ſ cz ſi teſta toæ nõ erat habilis ad teſtandũ. vel ſi teſta⸗ toe nõ inſtitnit al ique heredẽ. vł ſi ĩſtituit he redẽ nõ tñ capacẽ hereditatis.· vbł ſi pterijt iã natũ que inſtituere vel experedare debuit vl ſi defectus aliquis appareat in ſol ennitate. purn ſi ñ ſit adhi bitꝰ legitimꝰ numerꝰ teſtiũ —— et ceſtiũ legitimoꝝ et teſtiuʒ rogatoꝝ vel ſi deſit ĩ teſtamto aliqᷓ de ſolenitatibꝰ debitis. de hmõi aũt impedimetis oĩbꝰ dictũ eè ſupea Teſtamentũ vᷣo a pncipio legitie ac ſolémiter factũ ðᷣe poſtea rupi vł ireitari etiã płibꝰ rõi bus:· ſcz ſi teſtatos nõ pᷣuidit de poſthumo qͥ poſt teſtamentũ e natus. Si tñ ide poſthumꝰ viuo teſtatoꝛe moꝛiat᷑·teſtamentũ ꝗq ad effe ctũ nõ rũpit᷑.ff. iniu.teſta.l.poltiumꝰ.Ee ſic ſoluit᷑ ↄtrariũ · C.de poſthu.he.inſti.l.ij. Adẽ eſt etiã de q̃ſi poſthu.vt ſi teſtatoe poſt te ſtamentũ adoptauit illũ qui veniret ab mte⸗ ſtato· C.de adop.cũ in adoptiuis.vb ſi areo⸗ Zauerit extranen. inſtie · S. ꝙ ĩtellige maſcu li:·teſtamentũ em̃ femie nõ rupit᷑ hoc mõ · ff. de libe · pꝰ.galb.agit tñ poſthumꝰ.de ĩoffi. teſta · C· de moffi · teſt . l. ij .· ¶[de eſt etiã de eo q̃ eſt loco poſthumi/ſczʒ qui tpe teſtamẽti non erat heres ſuꝰ tpe vo moetis heres ſuꝰ mue⸗ nit vt dictũ e ſup̃ ti · ð inſtitutõe libeeoꝝ na turaliũ et legitimoꝝ Ate licz teſtatoe eũ quẽ inſtituere vel exheredare debebat. rite vel expᷣſſa cã ingtitudinis exheredauit·ſi pꝰ mo⸗= tẽ eiꝰ ſcʒ teſtatoꝛis ꝗꝓpoſita qrela inofficioſi teſtameti reſciſſuz e ꝓ ſententiã teſtamentũ.te ſtamentũ rũpit.C. liberis pᷣteritis aute. ex cã Atẽ ſi heres nõ adinit vel ante aditã here ditatẽe deceſſit vel ↄditio ſub q̃ inſtitutꝰ erat Defecit· tũc em̃ teſtamentũ remanet deſtitutũ nullo ex eo hede apparẽte ſtte ſi teſtatoe pa⸗ tiat capitis diminutõzʒ niſi iteꝝ fiat ciuis ro manꝰ vb ſui iuris:et ille moòꝰ et pcedes ap⸗ peobant.inſti ·q̃ mo:teſ.ĩfir· . poſterioꝛe.et CG.alio aũt mõ.et.ꝗ.nõ tñ ꝓ oĩa.lte ſi ab eoð teſtatoze poſtea teſtamtũ aliud rite et ꝓfecte factũ appareat exquo hereditas adiri poſſit. vt in · ꝓ· poſterioꝛe:niſi peimũ ſit derogatoꝛiũ ſcðo vt dictũ ẽ ſupꝛa· et niſi in ꝓpꝛio inſtitue⸗ rit hedes liberos ſuos et in ſcòo exneos.tũc em nõ tolli peimũ niſi B expᷣſſe dicat teſtato⸗ in ſeðo · ſ· nolle pꝛmũ teſtamentũ pale· C/de teſta·autẽe·hec ĩter li beros Cte ſi ã tpe dditi teſtamẽeti peimi elapſo decẽenio teſtatos dicat ſe nollllð valere h̊ coꝛã tribꝰ teſtibꝰ expꝛi mẽdo.C.de teſta? ſancimꝰ. Itẽ ſi teſtatoꝛ in ci derit vb abſtulerit lume vł ſigcula illiꝰ teſta mẽti qð ditũ ẽe in ſcriptis · C. e.l.fi.· q Quid ſi habes duo teſtam̃ta tenoꝛis eiuſde mcide⸗ rit alteꝛx · nũqd ꝓ H reuocaſſe videt᷑ integ Hũñũdet hoſti·ꝙ nõ niſi ꝓbet᷑ ꝙ h fecerit hac intentõe · ſ. ꝙ decedet inteſtatꝰ. ff.de his qͥ i teſtõ ð ·.l.fi.Ite ſi teſtm̃ cũ nũcupatõe vł ma⸗ cula appareat vbł aliter ſit ſuſpectũ.ff. de fi. inſtru. l. ij. ¶ I h nota ꝙ qñ teſtm̃ ẽ nulluʒ r pᷣteritõe iã nati · vł rüpit ex pᷣteritõe ptiũ. vel reſcindit' ꝓ ſententiã ꝓpoſita qrela et cõ⸗ tra tabulas.tuc in quolibz hoꝝ caſuũ ðe de ficere quo ad inſtitutõez· ſʒ in legatis firmuz pſeuerat jiure nouoꝝ auté. Vn licz inſtitutio nõ teneat legata tñ debent.C. de liberis p⸗ teri: aute:.ex cã:et agi ꝓ dictis legatis actõ ne ex teſtam̃to.vel ↄditõe ex lege.niſi ĩ teſta mẽto fuerit adiecta illa vba.ſ.ſi nõ valet iu re teſt am̃ti valeat ꝛc.tũc em̃ petunt ab iteſta SS to Im quolſdã vt in dicta nota aute· Nota etiã ꝙ licet teſtamentũ ſit falſũ:legata tñ ex eo pᷣſtanda ſut · ff. de he · inſti · l. fi · vbigr̃a p· inſtituit · b· filiu ticij et ſubſtituit ei ipᷣm ticiũ patrẽ eiꝰ.moꝛit ciciꝰ et idðo·p:mutauit teſta⸗ mentũ qᷓſi etiã · b.moetuꝰ eſſet dices qe hedeſ quos hre volui hr̃e nõ poſſũ.tu·a·eſto heres moæeĩn. p. q̃s habebit hereditate eiꝰ. H. b. et dabit legata ex ſcðo teſtam̃to licz ſit falſũ qe Otinet falſitate.· Nota etiã ꝙ qñ peimũ teſtĩ ꝓfectũ rũpit ꝑ poſterius impfectũ·vt qñ in pꝓmo iſtituti ſũt heredes q̃ nõ poterãt venire ab inteſtato et in ſcdo inſtituũt᷑ q̃ ab inteſta to vocant᷑ ad Geditatẽtũc em poſterioe ſcri ꝓPtura liczʒ impfecta ſeruabit.nõ vt teſtamtũ Bſ q̃ſ volũtas inteſtati.in qᷓ̃ depoſitões quĩ q; teſti ũ iuratoꝝ ſufficiet aliter valebit peimu teſtm.C.de teſtahac ↄſultiſſima. ꝗJ. ſiquis Et ſcòm ĩpfectũ ñ valebit iure codicilli.qe ille teſtatos voluit nõ teſtari qe non potuit·C· de codicil.lejItẽ licʒ ꝓ poſteriꝰ impfectũ ñ fir⸗ met peimũ·qꝛ teſtm impfectũ nullũ e. inſti · e C.ex eo aũtſi tñ teſtatoꝛ in ſcðo teſtõ imꝑfe cto declarauit peios heredes ñ mereri volũ⸗ tatẽ ſuã vł eos indignos eſſe eis Beditas au—- fer et fiſco applicabr.C.de codi · Heditas· ¶ d habendã ãt plemoæs hꝰ materie ſniam iſti guit ſic hoſt. cũ q̃s teſta ant ẽ pr᷑.aut mr aut fułliꝰ.aut collaterał.ſi ſit pr et inſtituit ſi bi fil iũ planũ ẽ ꝙ filiꝰ ſuccedet ex teſtõ eciã impfecto.C.ð teſta .hac ↄſultiſſima.ſi vo in⸗ ſtituit exneũ et exheredat filtã adiecta cã in lege ſcripta nõ pᷣt ei ſubueniri niſ pꝑ qrelã in⸗ officioſi teſtam̃ti.C.ð inoffiteſt· oĩo. Si vo pterit filiũ et filiꝰ erat ſuꝰ heres electõez hʒ an dicere velit teſtm nullũ ł ꝓꝑ bonoꝝ poſ⸗ ſeſſionez ↄtra tabulas ſubuertere teſtm. et ſic loqur.C. liberis pᷣteri · vb exhe.maximũ·ꝗ. penb. Nec obſtat ꝙ dica' ſublata dria patrie ptãtis et emãcipatõnis:vt in autẽ · de he⸗ ab inteſt· colł.ix.qe illð ẽè ven quo ad ſucceſſio ne ab inteſtatoaliter em̃ antiqᷓ iura manet fir ma. Si vo teſte mĩ wbi ſi filiꝰ agit qrela ĩoffi cioſi teſtam̃ti · qꝛ pᷣteritio mr̃is et materne li⸗ nee · habe ꝓ exheredatõe pris vł pr̃ne linee vt.C.· de inoffi/teſt· filiã:ſcm h intellige/C ð libe.pᷣteri ·autẽ·ex cã:teſtamtũ ex cã Beda⸗ tõis vel pᷣteritõis eſſe ireitũ q;tũ ad inſtitutõz cetera ãt manet firma exhedatõis· ſ. quo adò lieã paternã.p̃teritõis quo ad mrĩ̃nam. Item exhedatõis qñ cã nõ ẽ adiecta:ſi em adiecta eſſet filiꝰ nõ haberet q̃relã⸗vt ſupea dictũ eſt In quo caſu teſtamto ꝓ qrelã ſubuerſo nec le gata nec libertates relicte ĩ teſtamto deben ff.ð̊ moffi ·teſt.deterani· . R. Ratio hꝰ diner ſitatis ẽ qe vbi nõ ẽ adiecta cã nullũ ẽ teſta⸗ mentũ quo ad inſtientõez· et ſic legata depe⸗ dqre nõ pñt ex teſtam̃to ſine inſtitutõe ꝗᷓ nul⸗ la eſt· ſed ꝓ ſe et ex vi legis firma ſubſitunt· Quãdo vero nõ ẽ adiecta cauſa tenet teſtam tũ et inſtitutio ipᷣo iure et ſic legata pendent ex eo inſti · dele · ꝓ. ante Bedis iſtitutõzꝭ · ILõqz teſtõ p querelã ſubuerſo legata ex eo pẽèden⸗ tia ſabuertun· ar.Fff.de re:iur. cn pꝛincipals Si aũt teſtet᷑ filius in ptãte ↄſtitutꝰ de caſtrẽ ſi vel qᷓi p̃t facere teſtametũ intm̃ ꝙ nec ð inof ficioſo poterit impugri · C· ð inoffi · teſta.l.fi· Tamẽ filiuſ fa.clericꝰ quedã de aduentitõ te ſtari p̃t· ex · de teſta·tua nos· vo emãcipatꝰ erat et filios habeat diſtigue eo mõ vt ſupea dictũ eſt de patre · ſi vero nõ filios ſʒ tĩ pen⸗ tes heat· et eos heredes ſibi ĩſtituat· planũ ẽᷣ hereditabũt. Si aũt extraneos inſtituerit et pentes exhereditauerit adiecta cã in lege ſcri pta nõ pᷣt eis ſubueniri n Rquerelã inoffi· te⸗ ſta.qᷓ rupet teſtm̃ et ſuccederet niſi heredes ſcripti ꝓbent exhereditatõis cãm eſſe veram · qe tũc querelã nõ rũpet · Si vo nulla cã ĩ le gibus ſcripta ſit adiecta nullũ fit teſtm̃ ꝙᷓtuʒ ad inſtitutõz vt õͤ dictũ eſt· qñ pater fecit te⸗ ſtamentũ.Et hec omia ꝓbant᷑ in auẽt · vt cum de appel · cog · ¶. et hoc quið· et ꝗ. ſancimꝰ ita qʒ coł.viij Vbi ãt pr̃eʒ ñ exheredauit h̊ p̃terijt Opetit patri bonoꝝ poſſeſſo ↄtracta ·ff. de in offi.teſta· pater. SGi aũt teſtet collateralis cõ⸗ petit qeela:turpi pſona inſtituta nõ alia fratri ſuo ↄſanguineo et nõ alij alicui. C. de inoffi · teſta. fratres. Ex his pz ꝙ inducũt qᷓeelam ĩof fi.teſta. exheredatõ in lmea paterna· et p̃teri tio in linea materna et hoc qñ exheredatõ fa cta eſt ſine cã·ſi ei facta ſit ex aliq̃ cã adiecta in legibꝰ ſcripta et ꝓbet tũc ceſſat q̃rela.Itezs ceſſat elapſo quĩquennio ab adita hereditate n qᷓrelã iten expoſuerit is cui ↄpetebat. et co git heres ſcriptꝰ adire vł repudiare ſi ſit ĩ ea dem ꝓuincia elapſis menſibꝰ.vj · ſi aũt in alia elapio anno· Ceſſat etiã ſi legatu agnouit vel alias teſtamentũ exp̃ᷣſſe vł tacite aꝓpbauit vł legitimã recepit · C.de inoffi · teſta · l. plt · ꝗ. fi. et . l.cũ querit' et.l.pentibꝰ.Excludit ec ſi ci poſſit aliter ſubueniri · vt qe ðpetit ei bonoꝝ poſſeſſo vel ðditio ex lege diui pij in boĩs ar rogatoꝛis · mſti · de inoffi · teſta · · cã aũt. IWe codicillis ti · xxxiiij. Oſtea ↄſiderandũ eſt de codicillis.Et peimo q; d eſt codicillus et vñ de. q̃s codicillari poſſit· 3* qñ pñt fieri codi⸗ cilli.qᷓrto m qᷓbus Oueniũt codicilli et teſtam tũ:quĩto in qbus deñt · ſexto de foꝛma codicil loax ſeʒ qualis debeat eẽ · ¶ Circa pꝛimũ ſcien dů ꝙ codicillus eſt quedã ſine heredis inſtitu cõne diſpoſitio vltime volũtatis· dicit aũt vlti me:q ſic teſtamentũ ita etiã codicillus moete Ofirmatur.C· de cadu:tol.l.j.quare aũt dicat ſine heredis inſtitutõe patebit in v.ar. Dicit aũt codicillus a codice qe ẽ diminutm̃: dicit em̃ teſtamentũ codex.qꝛ ꝓfectã diſpoſitõz cõ⸗ tineri debet patrimonij tpalis ſed codicillus id ẽ· ꝓpuus codex dictꝰ eſt qꝛ in eo de vna re k aliquibus rebus aut de pꝑte vel de quantitate certa diſpoſitio Otmetur· Irca ſcᷣm ſciendũ ꝙ oĩs ille et ſolus ille aqui pbt de iure teſtari·p̃t et codicillari·C· de codicil· nec codicillos·Ideo dixi de iure qe⸗ ſi aliq̃s de facto nõ poſſet teſtari eo ꝙ nõ ha⸗ bet ſeptem teſtes habet tamen quimqʒ qmn ſuf ficiũt codicillis poterit codicillari.ff. de le. cõmiſſaria· I. codicilli quomodo. = Irca terciũ ſciendũ ꝙ p̃t quis codicil los facere et ante teſtm̃ et poſt et omes vale⸗ bunt niſi ſcdᷣus otradicat peimo· C· e:cũ appo nas· Vñ licet s teſtamentũ nec fecerit nec fa cturꝰ ſit ſed ſit moeiturus ab inteſtato· poteſt tñ codicillos facere in quibꝰ legata vel fidei cõmiſſa relmquat que tenebunt eius heredes venientes ab mteſtato p̃ſtaæe et ſic patet ꝙ ab inteſtato poſſunt fieri codicilli · inſti · e · ꝓ.non tantum autem. Irca q̃rtũ ſciendũ ꝙ teſtamentũ et codicil Alus ↄueniũt·peĩo in diſponẽte qe cui peo Hhibet' teſtari ꝓhibet codicillari vt dictu eſt ſupꝛa. qe vtrũqʒ fieri p̃t nũcupatiue et ĩ ſcri ptis. C.de bo.li br.l.ij.ʒꝰ qe eiſdem moĩs qui pus ĩifirmant᷑ teſtamenta infirmãt' et codicil li.niſi fiant ab eo q̃ vult decedere inteſtatus qꝛ tũc ñ ĩfirman a gnatõe poſthumi. C· e · l. .· Irca quintũ ſciendũ ꝙ teſtamẽtũ et codi⸗ ◻— cillus deñt· peĩo qe in teſtamento fieri p̃t inſtitutõ directa et fideicõmiſſaria· ſʒ ĩ codicil lis tantũ fideicõmiſſaria s em q̃ͥ codicillatur p̃ᷣt heredẽ pñti teſtamẽto inſtitutũ ſiue legiti⸗ mũ:.i.ab inteſtato venientẽ ꝓ fideicõmiſſu ĩ co dicillo rogare vt alteri reſti tuat hereditatez· Inueĩt' tñ caſus ibi quo directa ĩſtitutõ facta in codicillo trahbit ad fideicõmiſſũ:q̃ notatus eſt ſupꝛa ti· de effectu clauſule finalis.ꝰ per codicillũ nõ adimt᷑ hereditas heredi inſtitu to in teſtamẽto.niſi vno mõ vt ſiqs in teſtõ płi bus heredibꝰ mſtitutis · deinde faciat codicil lũ in quo dicat vnũ ex heredibꝰ ſuis ſcz ticiũ ñ mereri volũtatẽ ſuã · tũc ei hereditas aufer a. vti mdigno.jn alijs tñ heredibꝰ ĩſtitutõ te net · ff· de his qbus vt ĩdig· hereditas/Itez et ſi dicat omes nõ mereri volũᷣtate eius.vel ſi fi lio vno inſtituto dicat eũ nõ mereri · ff·de adi mẽdis. l. diui ˖ Sz licz ita ſit ð hereditate lega ta.tñ et fideicõmiſſa in pñti teſtõ vel codicu⸗ lo relicta pñt ĩ ſequeti codicillo adimi et trãſ ferei.et eis p̃t addi et detrahi.mſti. de adep· leg · ꝑ totũ:ʒ exheredatio fit in teſtõ nõ aũt ĩ codicillo.inſti · e. . codicillꝰ.q̃rto heredi pu⸗ re inſtituto in teſtamẽto nõ poterit qaici ↄdi⸗ cio que obſit ſibi qn codicillo ſic inſii · e · ¶. di⸗ recto·quĩto qe heredi inſtituto in teſtõ nõ p̃t fieri directa ſubſtitutõ · In codicillo bñ licz ſi facta fuerit trahat ad fideicõmiſſariã. videt em̃ teſtatoꝛem rogaſſe mſtitutũ hereditatez il li reſlituere quem ĩ codicillo ſubſtituit.ff·ad crebelli.ſceuola· ſexto qe ĩ teſtõ req̃rũt᷑ regula riter ſeptẽ teſtes et rogati ſʒ ĩ codicillo ſuffici unt quiqʒ nõ rogati · C·e.l.vl.In codicillo ec mulier é ydon eus teſtis licz ſecus ſit in teſtõ ff. de teſt. q teſti · ¶. mulier · ſeptĩo qe nemo p̃t decedere duobꝰ? teſtametis relictis ita ꝙ teve at vtrũqz ſed bñ pᷣt quis decedere plibꝰ codi cillis relictis et om̃s tenebũt.ff.e.diui. octa no qe ſiquis dũ eſſet filiuſfa·ĩ teſcameto vel ſzm fideicõmiſſũ in codicillo reliquerit ·et pꝰ⸗ ea prfamilias deceſſerit eadẽ volũtate durãte valebunt codicilli .hoc aũt eſſe nõ p̃t in teſta mento· ff. de legatis · iij· ¶.· filiꝰ & Equit vidè de ſexto ſczʒ de for̃ codicillox Circa qð notandũ ꝙ foema codicilli facti añ teſtm. vel facti nullo ante vł poſt ↄdito teſtõ etalis · S p dei grazʒ mete et coepe ſanꝰ b men te ſanus licet co⸗pe lãguidꝰ.volens hac pti culari dſpõne ꝓumere ſue vltime voluntati pñtes infra ſcripto mõ ↄdidit codicillos peĩio elegit ſepultura ſuã apud tale eccłiam. Ate ꝓp aima ſua rliquit ec.et ad hec exequeda voluit eſſe ſuos fideicõmiſſarios tales. Ite reliq̃t dñe berte vxoei ſue dotes ſuas qᷓ fuerũt.c.libr.Ite reliq̃t eide de boĩs ſuis iure legati.x.libr. Itẽ legauit tali amico ſuo quinqʒ libr.Et ſic lega ta et fideicõmiſſa ꝓut teſtatoe voluerit diſpo⸗ nere poterit. Si aũt ſubſtitutõz fideicõmiſſariã facere velit dice ſic Inſup heredes ſuos legi timos· i.ab ĩteſtato ei ſuccedetes rogauit ꝓ fi deicõmiſſam his pnubꝰ vt ipᷣ̃az hereditate vl tale eius ꝑte reſtituãt petro.In fine vo ita cõ⸗ cludet. et hanc ſuã vltimã volũtatẽ aſſeruit e velle ꝙ; valere voluit iure codicilloꝝ.ł eu⸗ cunqʒ alteriꝰ vltie volũtatis qua meliꝰ vale pᷣt et eam ab oĩ herede ſuo firmiter et inuiola biliter obſeruari. Si vo fiat codicillꝰ pꝰ teſtĩ Dicet ſic. veꝝ e a:teſtm ſup bonoꝝ ſuoꝝ di⸗ ſpoſitõz feciſſe manu talis notarij ſcriptũ.ſ qe voluũtas hoĩs è deambulatoeia vſqʒ ad extre⸗ mũ vite 6. a:poſt teſtm p̃ᷣdictũ. volũtate cir ca quedà mutata deliberato ↄſilio.pntes ſup vltimo velle ſuo ↄdidit codicillos.peio nan⸗ q; legatũ·x.libr.qð ĩ ipᷣo teſtõ petro reli qᷓrat his pntibus codicillis ademnt et ſubtraxit ei⸗ dez. Ite de alio legato.l.libr.q̃s ip̃e tali reli quit in ipᷣo teſtamto ademit eide.x.libr te ta li cui legauit m ipᷣo teſtõ.l.libr. addidit aliaſ l. ex. Se le.cetenz Si aut fideicõmiſſariã ſub⸗ ſtitutõem facere voluerit dicet ſic.p̃terea.c. que ſibi hereðe in dicto teſtõ inſtituit his pñ tibus codicilHis rogauit per fideicõmiſſum vt Pam hereditate vł tale eius pteʒ reſtituat pe tro. Gi vero alicui de płibus heredibꝰ inſtitu tis pereditatem adimere velit ſic dicet Inſup vnũ ex heredibꝰſuis ſcʒ.b.dixit et declarauĩit nõ mereri voluntate ſuã.poſtea oĩbꝰ coꝛ il⸗ laribꝰ &ſpoſitõibꝰ oꝛdĩatis infert ſic.In ce⸗ teris aũt in ipo teſtõ ↄtetis ip̃a teſtm pleniſſie Ofirmanit et hanc ſuã vltiam volũtate eẽ vt ẽS E vero fiat codicillꝰ poſt teſtametũ et codi⸗ cillũ vel codicillos dicet' ſic. veꝝ e. a. feciſſe teſtm ſcriptũ manu mei notarij vel talis nota rij·et poſt ipᷣm teſtm̃ feciſſe codicillũ ſeriptum manu talis notarij quia tamẽ vbi ſuadet ratõ libeꝝ e vſqʒ ad finem vite mutare ↄſiliũ Idẽ aniten pntes addidit codicillos in ꝗbus reli quit ꝓ amima ſua ec· de legatis potenit etiã in codicillis filijs qus pupillis de tutoee vł tu toe ihus ꝓuidere vel eos de nouo ↄſtituendo es ꝙ in alia vltima pñti volũtate de illis nul lam fecit mentõz vel aliqᷣd peiosibꝰ addendo In fine aũt dicet ſic cetera vo in ipis teſtamé to et codicillis pñtibꝰ ↄtenta aꝗphauit et cõ firmauit et hãc vltimã ſuã volũtatẽ ecẽ · vt ſußᷣ Linde ↄſiderandu e de ſu cceſſoĩbꝰ ab in teſtato· vbi peĩo videndũu ẽ quot et qbus De ſucceſſionibꝰ ab ĩteſtato ti·xxxv. di inſti. de he. qᷓ ab inteſta.defe. m peinꝰ. Qu — — — modis dicit qᷓs decedere ab inteſtato.?* qui⸗ bus ab inteſtato hereditas deferat. 30 in ſpe⸗ ciali de ſucceſſoĩbꝰ clericoꝝ qᷓ decedũt mite⸗ ſtati · Circa pemũ ſciendũ ꝙ ſex mõis pᷣt qs dici decedere inteſtatꝰ. peio ſi moeiens nulilu fecit teſtametũ vł qe noluit. vel qe nõ potuit vel ge filiuſfa.vel pupillꝰ erat vel aliqð ſiłe iuris impedimentũ habebat Scðo qę etſi teſta mentũ fecit nõ tñ iuris q ſcʒ nõ habuit legiti mũ numeꝝ teſtiũ legitimoꝝ. vel defuit alia ſolennitas legitia.Tercio qe ſi teſtametũ fecit illud tñ poſtea factu eſt ruptum ſcʒ poſthumi generatõe vel ireitũ ſcʒ ꝓp capitis diminutõez teſtatoeis · Quarto ſi teſtm ex oĩ pte ſit legitie factũ nuillꝰ tñ ex eo heres apparet qę ſez k in⸗ ſtitutꝰ eſſe nolunit vel viuo teſtatoꝛe aut ec an te ad tã Hhereditate deceſſit vel ↄditio ſub qua inſtitutꝰ erat defuit · ꝓbant aũt iſti qtuoe mo⸗ to ſi filiꝰ noĩatim et cũ cã legitia ſit exhereda tꝰ et poſt moete teſtatozis ꝓpoſita qrela inof. teſta. et Heredis cãm in gtitudis nõ ꝓbãte te⸗ ſtametũ ꝓ ſniam ẽ reſciſſu. Sexto ſi teſtm de in re p̃ᷣtozio ꝓ tabulas reſcindat. Et his duobu vltimis moĩis de qms expoſt facto teſtõ dece⸗ dere inteſtatꝰ. C.ð colla.nec liberis. Inſuper nota ꝙ nõ vide decedere inteſtat? vel ſine li bens qui rel iquit eccłiaʒ heredẽ: ex · de ꝓPba. in peeſentia. MW NRea ſcm ſciendũ ꝙ ſiquis deceſſerit inte ſtatꝰ et relinꝗt filios legitios et natura⸗ les:vel eos ꝗᷓ legitimoꝝ loco adoptati ſunt · Ap̃i filij tam femie ꝙᷓ maſculi.tam emancipati qꝙ; ſeri i.tam poſthumi ꝙ nati:tã ĩ monaſterio qꝙ; ſeculo ad hereditatẽ eqᷓs poetõibꝰ admittũ turexc luſis oibus aſcẽdentibꝰ et coliaterali bus ip̃ius oefucti.qe liberi vſq; ad infinitum ceteris pferũt' mſti· de here. qᷓ ab ĩtel · de · .j. Sed ſi cu p̃dictis filijs r᷑linq̃t etiã nepotes ex ꝓſiibus pmoetuis liberis natos ip̃i nepotes cũ ſuis patruis et amicis admittẽt. patriu tñ et amici ðĩ capita.nepotes vero i ſtirpes aomit tent'. et hoc é ven ec ſi ſint in Son ꝗrto ↄſttu ti· Idem dicendũ e qñ ſupſunt ſoli nepotes et deiceps qꝗę tũc etiã vocant' in ſtirpes. inſti. he.q ab ĩteſ.. cũ filus.et płibus alijs. . Si aũt moeiens mteſtatꝰ relmqt aſcedetes legiti mos tuc vocabut' peĩo pater et mr· vel alter eoꝝm qui ſupeſt inde excluſis ceteris aſceden tibꝰ Si vero nec pf nec mater ei ſuꝑſit tuc vo⸗ cabũtur alij aſcedentes gdus ꝓximioeis tam patrũ ꝙ matrũ vt paternis qdaz legitia mater ms vero alia legitia debeat licʒ diſpar ſit eo rum numerꝰ et hoc qñ in eoòe gradu Ocureut ſmul patꝝ et matrũ· Fliter is ꝗqᷓ ꝓximioe ẽ de functo ſiue paternꝰ ſiue maternus fuerit ad⸗ mittat. auũt nuliꝰ deſcendentiũ vel aſcede⸗ tiũ ſupſit h ſupſunt tm collaterales tũc voca bᷣꝶtur in capita. peĩo fr̃es et ſoꝛoees ex vtroqʒ pPente ↄiuncti defũcto et ec ↄſił iũ frjm et ſoꝛo rum pᷣmoetuoꝝ filij.liczʒ in ſtirpes. Sꝭ nũquid cum fratribꝰ vocabi nepotes· i. fi lij filij alte rius fris· vide ꝙ ſic q noĩe filioꝝ ↄtinen' ec nepotes. ff· de v. ſig· libero Sʒ dicendũ eſt cõtrariũ ſam guil.qꝛ G peiuilegiũ datũ ẽ filijs vñ ñ trãſit ad alios · ff.ꝙq; cũ eo q̃ ĩ aliena poſ. ſunt · ſzʒ etſi · Si vo p̃moetuoꝝ oĩm fratza et ſo⸗ roꝝ filij p̃dꝛctoꝝ ſoli ſine patruis et amicis ſupeſſent tũc ſzm azo·et hoſti · vocarent in ca pita nõ in ſtirpes.licz ſecꝰ ſit de nepotibꝰ na tis ex filijs · vt dictũ ẽ ſupea · .ſʒ ſicut pᷣdictis vñ tẽ excludet fr̃es et ſoꝛoees ex vno tm̃ ꝓẽte Diũcti ðfũcto et ↄſiłiũ fr̃m et ſoꝛoꝝ filij Si vo inteſtatꝰ tm relinqᷓ̃t fres et ſoꝛoees ex altero pente ſibi iũctos ip̃i ad.eius ſucceſſionẽ ad⸗ mitten. et cũ eis ↄſiłium frjm et ſoeoꝝ filij ĩ ſtirpes · Si aũt hoĩ ab inteſtõ decedẽti nullus oĩno ſuꝑſit frater ſiue ſoꝛoe ſine ex vtroqʒ ſiue ex altero ꝓente diunctꝰ ł nullꝰ ex eoꝝ liber⸗ tis .·ſʒ̊ ſupſint ei alij collaterales·tũc qᷓ pꝛioe ẽ ex eis in gradu potioe ẽ in ſucceſſione· ſublata om̃i deñtia ſexꝰ patrie ptãtis et cognatõnis et ſuccedũt in capita· G vero is qᷓ moeit' inteſta tus ſił relinq̃t pentes et fratres · tũc ꝓr᷑ vł ma ter vel alter eoꝝ qui ſupeſt· aut eis pᷣmoetuis auus et auia vel q̃libet alter aſcendentiũ Pxi mioe defũcto fres et ſoꝛoees ex vtroqʒ pente Oiuncti defũcto piter et equis ꝓostõibꝰ m ca pita vocabũt᷑ cũ quibꝰ et ↄſiłium frm et ſoꝛo rũ p̃moetuoꝛx filij ſuccedũt ĩ ſtirpes excluſis fribus et ſoꝛoeibꝰ ex altero tm̃ pente diũctis hi em̃ fres ab aſcẽdentibꝰ repellũtꝰ. ꝓbant B in auct · de he · ab inteſta. ve · et in auct · vt frĩ̃m filij. Et intellige illũ pentem eẽ gradu ꝓximi oeẽ quẽ nullꝰ pcedit.i inter quẽ et defunctuʒ nullꝰ medius erat · ff · de v · ſig · Pximꝰ ſi quem erit. Siquis aũt relinquat aliquos fr̃es vten⸗ nos tm̃ et aliquos ↄſanguineos:certe ĩ rebus paternis p̃ferũt fr̃es ↄſanguinei: In maternis vo vterini. In alijs vero bonis vocabũtur ↄũi ter. Qui vo ex vtroqʒ pente ſunt cũ vtriſq; ad mittent vt · C · de le · he · emãcipatis in fi· et C. cõia de le.ſuc.l.fi.ſʒm aʒo·.ſ̊ la.fran.cremoñ dicit ꝙ indiſtincte admittent' et ſi nõ ſuꝑſint fratres ex vtroq; latere vt· C· coĩa de le · ſuc. auẽt.itaqʒ · Et hoc ĩ allodijs· Nã in fendalibꝰ de ↄſuetudĩe ĩ multis regioibꝰ ſnĩia azo· vedi⸗ cat locũ vt dicit hoſti · hec dicta ſũt de fribus naturalibus et legicis.c¶ Sʒ qd de nãl ibꝰ tm̃ ſizm a30. ſuccedũt ſibi inuicẽ · inſti. de ſuc. Ogna. S. vulgo:ſ̊ hoſt.ↄtradicit in auct· qᷓbus mo.effi.ſui:. filiũ colł.vij⸗ Deficietibus aũt oĩbus tam aſcendẽtibꝰ ꝙᷓ; deſcẽdentibꝰ et etiã collateralibꝰ.ſuccedit vi vxoei et ecõuerſo. in auẽt · de he. ab inteſta · ve · ĩ pemꝰ qbꝰ ſucce dit fiſcus · C. de bo · vacã · habe. l.j. et · l. iiij · hoc veꝝ niſi pactũ vł ↄſuetudo pindicet ſzm hoſtte ſi matrimoniũ ſit ſine dote aut dona⸗ tõe ꝓpter nupcias · et diunx pᷣmoeies ſit diues ſupſtes vo pauꝑ ſuccedet illi cuʒ liberis ↄũni bus alteriꝰ matrimonij in q̃rta ſi ſint tres libe ri vel paucioꝛes. Si vo ſint plures ſuccedet in virile · i · equalẽ poztõz· ita tñ ꝙ ſi habeat lebe ros eiuſde matrimonij ꝓpeie illis ↄſeruet Iiliſ aũt nõ extãtibꝰ dñiũ habebit C. vñn vir et vx · auẽt · Pterea · Et idem è ſi nõ ſuꝑſint liberi ſedð aſcẽdẽtes m accur· Siłhr cũ vir ſine cã di mit⸗ tit vxoꝛẽ · vxoe hre debet quartã ptez in bonis viri. C. de repu.mariti¶. j. hec bñn· ex · de teſ. raynuciꝰ. Re odemnatis ꝙ crimĩie ad moetez deſcedentes et aſcẽdentes vſqz ad terciũ gra⸗ dũu ſuccedũt in bonis eoꝝ · vo vxoees hñt ille et dotem et donatõz ꝗpter nupaas accipi ent. ſi vero p̃ᷣdictoꝛꝛ nemmè hnñt eoꝝ bona fᷣi ſco cedet ꝗpter crimẽ leſe maieſtatis i quo bo na eoꝝ mfiſcãt' ĩ auẽt· vt nulli mdi: G· fi · col· ix. Item ſiqs moeiens donatõzʒ facit in meſura ille qui ſuccedere debet reuocare nõ pᷣt dona⸗ tõz illã niſi ꝙᷓtũ ſufficit ad quartũ·C.de inof · teſt. l. j. qᷓrela aũt de inofficioſa donatõe non dat' niſi qᷓbus nec eſſe ẽ aliqd relinꝗᷓ. C.· de in⸗ offi · do.ſi totas.pᷣſbr aũt nõ tene aliq̃d lega re de ſuis ꝗꝓpeijs n velit iõ hec qrela locũ non labz in eis · G bn.ex ·e.c.fi· Ed h̊ nota ꝙ fi liofa. inteſtato moꝛiẽti hñte caſtreſe vel qᷓ ca ſtrenſe peculiũ:ſuccedet filij eius legitimi ex⸗ cluſis oĩbus alijs· et ſi liberi nõ ſupſint vocãꝰ aſcẽdẽtes ꝓpinꝗqoꝛes et cũ eis fr̃es vtrimq; cõ iuncti defuncto Eiliofamilias vo habẽti ad⸗ uenticiũ ſczʒ in iure qdð habebat in aduẽtitõ eo dẽ mõ et ab eiſdẽ ſuecedit mõ quo p̃dictũ eſt inſti · ꝗq; nõ eſt ꝓmiſ.fa.·teſt· · ſi vo inteſtati· Qualiter aũt et in ꝙto ſuccedãt ab ĩteſtato li⸗ beri naturales et eis ſuccedat' infra dicet m tractatu de matrimonio ti· de filijs VIrca terciũ nota ꝙ om̃s clerici pñt in vita ſet m moæte facere quidqd placet eis ð re bus ill qᷓ obuenerũt ip̃ᷣis intuitu pſone. Si vo decedant ĩiteſtati · tũc diſtingue qe aut certũ ẽ ꝙ habebant aliq̃s res tales ant dubiũ eᷣ · ſi ſit certũ.aut tales res ipᷣoꝝ ſunt diſticte a rebꝰ ecckie. et tũc ſuccedẽt ↄſanguinei hm oꝛdinez pnotatũ · xij · qij·ſi ſunt maĩifeſti. Aut ſũt ꝓmi xte· et tũc aut ſcit᷑ q̃ res fuerũt clerici et qᷓ ec⸗ cleſie et ſic eẽ ſuccedũt ↄſanguinei · Fut neſci tũc ſm ric h· et gof .pᷣſumi ꝓ illo q̃ͥ e im poſſeſ ſione rei de qua ẽ queſtio: vñ ſi eccia poſſidet inc ubet Heredibꝰ ꝓbatio· ſi heredes mncuũbet eccleſie.ar·xij.q:inj:c.j·et.ij · Fcõ̊m vo jo · et bn.ex·e.ſancto.jn G cãu peculiũ diuindi debet in qᷓtuoe ptes.quan vna erit epi:ſecũda eceĩe in qua admiſtrauerũt · tercia paupibais dabit quarta erit ꝓpentũ ſi ſint ydonei ·ſi vo nõ ſint x donei/puta qꝛ ſunt heretici · tũc ep̃s illã in vti litate eccłie diſtri buet·vt in.dò·c·ſancto.Sed Otr a h eſſe vide ·xij ·qinj.c.j. vbi ðe ꝙ; ſi du biũ eſt equaliter diuidet᷑ inter ecciam et here des · Rndet bñn· ſzm laur ·qð. c· ſancto ĩtelligł de pᷣſbris illis q̃ ex ſeruis facti ſunt pᷣſbiteri· et ſic pentes nõ erant ydonei cũ eſſent ſerui et ſic acquirere ſibi poſſent· vñ ꝙ dici ſi ſũt ydo nei ſubaudi.qe ſunt manumiſſi · ⸗qʒ id aliud.c. loquit ĩ alio cãu.dicit eẽ by · ꝙ n credit ꝙ ho die talis diuiſio locũ haberet. imo ꝙ ĩ hu:õi rebus oↄſanguinei ſuccederet · xij · q· vlt · c. vlt. Si aũt ſit dubiũ vt habuit aliquas res ꝓp̃as totũ vẽdicabit eccłia.q? ꝓ eis pᷣſumit n ↄtra rium bet. ar. xij. q. iij. quicuqz. ff · de rebus dubijs · ciuibus. ¶ Qund ſi cſericꝰ ab inteſtato decedes fuerit ĩ płibus eccleſijs beneficiatꝰ. Xbona eiꝰ ſi nõ habeat ↄgnatos diſtribui debẽet miter eas rata beneficioꝝ qᷓ obtinuit in eiſoe· ex · de teſta. relatũ.ij· S· vlt· vt ſcz plꝰ cei det' a qua plus recepit. Et ſm bñn. ibide at tendũ e vtꝝ ſeruierit vni magis ꝙᷓ alteri ar. ex · de feu:c·j· et de pben · cũ ſm apłb m. vbi ðe q; qᷓ altarj ſerint de altari viuere debet gſiñ ſeruiuit vel paꝝ ſeruiuit plꝰ ei reſtitui debet B hbn. d hoc nota ꝙ ſi clericꝰ vxoꝛatus nõ hñs cognatos inteſtatꝰ decedat vxoꝛe ei ſucce Ddit in ꝓpeijs bonis et pᷣfert eccie. C. de epiſ. P et cle · ſiq̃s pᷣſ biter deficietibꝰ aũt ↄgnatis et vxoee ſuccedt eccia qᷓ fiſcꝰ ex.e.c.j. niſi ecele ſia eſſet ſibi ĩgrata tũc em nõ ſuecederet ſibi· C.·de moffi.teſ.liberi· vbi mater excludit' a poſſeſſiõe filij ꝗpter ingtitudinẽ ↄmiſſazʒ erga filiũ · H guil.et bn.ex · de poſtubł ·cũ ſacerdotiſ Sed qd mtelligi h noie eccłie· Rñdz hoſt · 4 intelligit ille a q beneficiatꝰ erat vbi ec⸗ cleſia vel certũ beneficiũ nõ habebat· Flias intellige ſucceſſoe· vt ex · de pecu · relatũ · ij · · noine eccie. et c. req̃ſiſti· S. fi ᷓdeoq; rectoꝛ ec cleſie bona ſucceſſoꝛis dz hrᷣe nec ea dz ep̃ᷣus occupare al ias furti crimie ireeti · x· q · ij · c · fi IYd qd heres tenet ti · xxxvj· Oſtea ↄſiderandũ ẽ ad qͥd heres tene. Irca qð ſciendũ ꝙ heres tene ad totũ ill ad qð defũctus tenebat · qe vt di⸗ ctũ ẽ ſupea hereditas ẽ ſucceſſio ĩ vniuerſũ iuſ qð habuit defũctꝰ. habita tñ diſtinctõe an fe cerit inuétariũ vel nõ. an adierit hereditatẽ b nõ qð ſolius aĩmi eſt. ff.de acqᷓ·. he. ꝓ hereð Tenet eẽ heres defũcti volũtatẽ ĩplere · xiiij· q:ij ·vltima volũtas·tene aũt heres ſiue fili us ſiue extraneꝰ omia debita defũcti ſoluere ſiue ſint ex ↄtractu ſiue qi iue ex maleficio ſi ne quaſi:ſiue res ꝓ qua ðbitũ fuit ↄtractũ ad Pm herede pꝓuenerit ſiue nõ.ſiue lis fuerit cũ defuncto ↄteſtata ſiue nõ et de mre canoni co· xvj·q.vj.ſi ee m·et ex.de pigno·ex literis· et de ſolu.c.j.ſʒm mno.lan.jo· et ray · et hoſt. vident eſſe ſentetie huiõi liczʒ alanꝰ diſtinxe⸗ rit de maleficijs vtꝝ lis ↄteſtata fuerit cũ de functo vel nõ.p.l.C.ex delictis dafuncto.l. vna. Quid ſi nõ ſufficiat hereditas ad debi ta ſolnenda⸗Hẽ diſtingue ſzm leges an fece⸗ rit uentariuũ vel noſi ſic nõ tenet vltra vireſ Hereditatis.ſi nõ tenet. C.de iure delibe.ſan cimꝰ.et idem vide' ſzm ms canonicũ ex · de te ſta.raynaldꝰ.. plt.et fi.In mdicõ ãt aĩe ſim hoſt.et ray·nõ tene vltra quã ad eũ puenerit de ipᷣa hereditate licz poſſet imputari ſibi.qꝰ ad falcidiã efragende⸗ Bed qbus Pii faci et peĩo. Hñdet hoſti · peĩo debitoeibꝰ.o dã⸗ na paſſis in foꝛo tencioſo:et G̊ inſolidũ ſine aliqua detractõne:q legatarijs et alijs q̃ cãz lncratiuã ꝓſequi detracta falcidia ſi neceſſe Fuerit de legatisqe in ilila grauari nõ potuit in auẽt . de tel . J. plt . colk. vnj . et ex . ð teſ· ray nuciꝰ.et.c.raynaldꝰ et h̊ ſi fecit inuentarium ſi vero nõ fecit tenet' eẽ in vtroqʒ foꝛo inſoli⸗ dum ipa legata ſoluere inꝙᷓtũ hereditas patiꝰ no em tenet vltra in indicõ aĩe vt ecẽ p̃dictuʒ eſt in pcedenti qõne et ſic eẽ intelligi pᷣt quoð mhidẽ de inuetario dicit. Sʒ et peimis debito ribus peĩo ſatiſ fieri debet ·? ſcðs et ſic Poæ⸗ dinẽ ita tñ ꝙ rõ peiuilegiatoꝶ habeat᷑ et hoe ſ ſimul veniũᷣt creditoæes et legatarij Hã ſi ſe Pacim liberat heres ꝓ oedinẽ ſoluendo cili et venitcti · dũ tñ ſit ſine dolo ·qꝛ ſeʒ nõ e facti oſcius nec aliqᷓd de hereditate ſubtraxit in qꝰ cãu reſtituere tene in duplũ mð qð celauit· Fli ter nõ tenet' de ꝗꝓpꝛio ſatiſ facere ** vemetibꝰ licet eſſent pocioꝛes in iur.qui tñ actõem hnt Otra creditoes poſterioꝛes vel legatarios ꝗqᷓ⸗ bus iam ſatiſ factũ eſt.et nibilominꝰ ↄtra he rede ſi penes eũ alidd de hereditate remanſit deductis tñ om̃ibus expenſis neceſſarijs quaſ fecit occaſiõe hereditatis ſiue cã funeris ſiue cã inuetari] ↄficiendi vel alia ↄſiłi · Et beeui⸗ ter ſi nõ facit luci vbi hereditas nõ eſt ſolue do ita nõ debet grauari ĩ aliq“. ꝓhbant' B oĩa C· depoſi .l.fi Pi tñ heres p̃ᷣdictù oedinẽ ĩ ſol uendo mutauerit nõ abſoluit in foeo ↄſcien faciat q̊ ignoeanter credẽs hereditate ad oĩa ſoluenòa ſufficere:vel neſcies hũc pocioæꝛs ees de hoc ſup̃ ti · de vſu . ar. vij · q : Sed quoꝛ Et q· Sed nu qd peiꝰ.et.q: ſequẽti:licet aut obli Sgatio ſic traleat ad hecoẽ pena tñ piurij b vo ti facti et q libet al d qd ex ſna vi vel foꝛma nõ pᷣt excedere ꝓſonã ſingulare ñ trãſit ad he rede · ſic mtellige · vij. q.· deniqz et eỹ · de iu⸗ reiur᷑.veritatis. G holt.et rayx ·q; R q ſunt ĩter creditoæes pociozes · & pocioꝰes ſut illi qui hñnt pigno · ſcʒ vt ſoluat᷑ eis ꝙ;tuzʒ valet pignꝰ ꝙ qui hint ꝓſonales tm̃ actões Inter vo credi toꝛes ypothecarios peioꝛ in tpe ẽ pocioe in iu re niſi in ꝗbuſdã caſibꝰ ſpealibus·q ſolet no⸗ tari in· c. ꝗ poci:in pi Inter vo hntes actõnes pſonales tm eſtimãt peiuilegia nõ ex tꝑe ſ̊ ex cã ſcʒ fiſcus· et mulier ĩ dote pferẽdi ſut cece⸗ ris nõ peinilegiatis: Ite actio tutele et actio depoſiti ſibes ſimt peiuilegiate · vt ſcʒ peiꝰ de bitũ ſoluat ꝙ; qð debet ex alus actõibus nõ peiuilegiatis hoc aũt ſolet notari ꝓpleniꝰ.C.ð bo· an · pn · ꝓoſ.q Cuid ſi ſint plures heredes nunqd quilibz creditoeibꝰ inſolidũ obligat Bñndet ray· et hoſt · ꝙ nõ ſed ꝓpoæcionabiliter tm̃.C. de here · ac · . . et · ij.· Excipiũt᷑ tñ caſus in quibꝰ inſol idũ qlibet obligat᷑· peĩꝰ e ſi ali qð indiuiduũ eſt m obligatõe· vt ſi teſtato? ꝓ miſit ſe opus aliqð factuꝝ · ff · de . v· ob·. ĩ exe⸗ cutõibꝰ.ſcðs ſi res que reſtitui debet ab vno inſolidũ poſſideac. C. de here . ac · l· ij · An his em cãibns heres inſolidũ tenet.terciꝰ ſi ali⸗ męta ſint legata:tũc em ꝓ volũtate defuncti vel iudic peti poſſũt ab vno ĩſolidũ vel a plu⸗ ribus ꝓ ptibus deſignatis. ff.de alimẽł.le.·¶. iij qrtus ſi teſtatoe ab vno herede legauerit creditosi heredtario ↄpenſandi aĩo:tũc eĩ he res ille vſqz; ad ꝙᷓtitate debiti ſuſtinebit onus legati · ff· de le · ij · cũ ab vno· quintꝰ in expen ſa funeris vxoeis qᷓ nõ tm̃ aſtringit heredes ꝓ poecionibꝰ hereditatis· ſz vin; ꝓ poꝛtõe que adeeũ puenit . ff. ð re:et ſũp· fu quoti ẽs G̊ ho. et ray · ¶ Quid ſi heres ſit pupillꝰ nũquid pᷣte xtu pupil aris etatis dif̃feret ſolutõ debitoꝝn Bũdet hoſti · et rap· q nõ dumõ haheat tutoꝛeẽ C.· de here · ac · ſub ptextu·ſi tñ tutosꝛ debitum qð nõ debebat ſoluere ſoluerit r̃ſtitutõ ↄpetit 46 7* vt ſuffragia facta p I — C. ſi aduerſus ſolntionem. l. j· e ſuffragijs defunctoꝝ ti. xxxvij. 6e1 o de teſtis in qbꝰ teſtatozes ſolet ali qua legare ꝓ u ffragijs poſt moꝛtẽ eo rũ ꝓ aiabꝰ fiedis · oſequeter ↄſiderãð eſt de ſuf fragijs defüctoꝝ · et pꝛĩo in gnali· vnũ valere poſſint alijs 2°quon ſułfragia ꝓſut ðᷣfuũctis · 3*² qbꝰ ſuffra⸗ gia ꝓſũt.q̃rto q ſuffragia ꝓſũt eis: quito ꝙtu ꝓſint. Peĩo gꝰ qri vta ſuffragia facta pꝑ vnu ꝓdeſſe poſſint alijs · & ꝙ& ſic. vn ps · pꝓuiceps ego ſũ oĩm timẽtiũ te · F̈d cuiꝰ enidetia ſciedũ ꝓ actus ni ad duo valere p̃t· peio að aliqu ſtatũ acqrendũſiẽ̃ ꝓ opꝰ meritoꝛiũ hõ acqrit ſtatũ btĩtudĩs ·* ad aliqͥd ↄſeques ſtatũ · ſicut hõ p aliquẽ actũ meret aliqð pᷣmiũ accñtale vel dimiſonẽ pene · d vtruůqz aut hoꝛ actꝰ nr̃ dupt?ᷣ valè p̃t· vno mõ ꝓ viã meriu· alio mõ p viã oꝛõis Et ẽ deñtia ĩter iſtas duas vias· qʒ meritũ initit' inſticie · o?o miſcdie qe oꝛãs ipe⸗ trat petitũ ex liberalitate eiꝰ q oꝛa· Dicendũ ergo ꝙ opus vniꝰ nullo mõ p̃dt alteri vale ad ↄſequẽdu ſtatũ ꝑ modũ meriti · vt ſeʒ ex his qᷓ facio aliqs mereat' vitã eternã qꝛ ſoꝛs głie rd dit' ſzm mẽſurã accipiẽtis · vnuſqſq; ãt ex actu ſuo diſponit et nõ ex alieno· Et ̊ dico de di⸗ ſpoſitõe dignitatis ad p̃ᷣmmũ· Sʒ p viaz oeõnis etiã qtum ad ſtatũ ðſequẽdũ opꝰ vniꝰ alteri dum elt in via valere pt · ſiẽ cũ vnꝰ hõ alteri ĩ petrat permã gr̃am. cum em̃ impetratõ oꝛonis lit m libertate dei q oꝛat'.ad oĩa illa ipetra⸗ tio oꝛzõnis ſe pᷣt extẽdere qᷓ ptãti diuĩe ſubſut oedmate. S qtũ ad aliqd qð eſt ↄſeques ł ac ceſſoeiũ ad ſtatũ opus vniꝰ p̃t ałteri valere ñ ſo ſũ pꝑ viam oeõnis:ſ̊ eẽ ꝓ viã meriti qdᷣ q̃dez dup' otingit.vnoꝰ ꝗꝓpter ouicatõʒ ĩ radice op is merttoen qꝗᷓ ẽ caritas· t ſic om̃s qꝗᷓ inuicẽ ca ritate Onectut' aliq emolumetũ ex mutnis o Pibus repoetãt ſim meſurã ſtatꝰ vniuſcuiuſq; qꝛ vnuſqᷣſqʒ ĩ patria gaudebit de hoĩs alteriꝰ Et iñ e ꝙ arti culꝰ fidei ponᷣ dnionẽe ſanctoꝛx Flio mõ ex intentõe faciẽtis · vt cũ qs aliqua opa ſpealiter ad hoc facit vt talibꝰ ꝓſint· vñ iſta opa qdãmõ efficiũt eoꝛꝛ ꝓ qbus fiũt q̃ſi eis a faciste collata vñ pñt eis valere· vel ad impletõz ſatiſfactõis· vel ad aliq huiõi qðᷣ ſtatũ eoꝝ non mutat · Rquit' videre de ꝛ* ſcʒ quoꝝ ſuffragia ꝓ ſunt defũctis· Et cca G̊ qrũt' pła ſcʒ vti moꝛtni poſſint uuari ex opibus viuoꝝ · c q; ſic qꝛ q̊ pz ꝓ illõ ·ij. mac h·xij· ſancta g et ſa⸗ lubeis eſt cogitatõ ꝛc̃. caritas nãq; q̃ eſt vincu lũ eccleſie mebea vniens.nõ ſolũ ad viuos ſe extendit · ſi ecẽ ad moetuos q̃ in caritate dece⸗ dũuũt. Caritas ei cũ vita cozpis nõ finv. j·coꝝn· xiij· caritas nũꝙᷓ excidet· Siłr eẽ moꝛtui ĩ me⸗ moꝛijs hoĩm viuũt et 16 intentio viuẽtium ad eos dirigi p̃t· Et ſic ſuffragia moꝛtuis dup ꝓ ſunt ſiẽ et viuis ſcz ꝗꝓpter caritatis vnionemm ee Apter intetõzʒ ad eos directã · Hec tñ ſic eis va lere crededa ſũt viuoꝝ ſuffragia vt dictu eſt ſczʒ vt ſtatꝰ eoꝝn mutet de miſeria ad felicita⸗ tem vb ecõuerſo. ſzʒ valent ad diminutõz pene ſeu miti gatõz et abbꝛeuiatõz vel aliqd pbunoiꝛ . 34 qð ſtatũ moetui nõ trãſmutat · qe vt dicit aug. in ench̊. c.lxv. du in hac vita viueret meruere vt hec ſibi poſtea ꝓdeſſe poſſent · Hon obſtat illò. ij· con v. om̃es nos maijfeſtari opoztet ante tribunal xpi vt referat vnuſq; ꝗpeia co?⸗ pis ꝓut geſſit ſiue bonũ ſiue malũ: ꝓPa coꝛ⸗ pis cicũt quecuq; ĩ coæpe meruit ſiue merito ah ſoluto ſiue ↄdicõnali.ſic aut quicuq; deceſ ſit meruit iunari p? ſuffragia ecckie ſi fiant · q nihil almd fuit ꝙ; facere ſe habilẽ ad recipie⸗ du ea ſi ꝓ eo fieret· Vel ꝗꝓpeia alicuiꝰ dicuᷣtur dupr. vel vere qᷓ ipᷣe facit· vel mterpᷣtatie q ali us facit ꝓ eo. VYel ſm dam.li· quodã ð ſuffra ijs moetuoꝝ · llud intelligit ꝙ;tũ ad retri⸗ butõz qᷓ fiet i finali iudicio· qᷓ erit eterne gkie vel ererne miſerie. m ꝗᷓ ql ibz recipiet tm̃ ſcom qð in coæpe geſſit. Interim ãt iuuari pñt vmo⸗ u ſuffragijs · Nec obſtat ið ecc.ix: vbi de de moꝛtuis qò nõ hnt ptem ĩ ope qð ſub ſole ge⸗ rit. qe B ꝓ tãto ðᷣe qꝛ moetui tali ope nõ coopꝝ ant'. hñt tñ ptẽ in fructu opis ꝓpter rõez pᷣdi ctam. Vti ſuffragia ꝓ peceatoꝛes facta ſint· H ꝙ ĩ ſuffragijs q̃ ꝑ malos fiũt duo pñt Oſiderari· peio ipᷣm opus opatũ ſic ſacrificinzʒ altaris. Et qe nr̃a ſacra ex ſe ipᷣis efficaciã hoñt abſq; ope opantis quã eq̃liter explent ꝓ quoſ cũq; fiãtIdeo qtũ ad hoc ſuffragia ꝓ malos facta defuctis ꝓſunt.ſcòo ip̃ᷣm opꝰ opans et ſic diſtinguo qe ſuffragiũ pᷣt fieri ꝓꝑ malũù dupꝰ vłb vt actoꝛè et ſic nõ ꝓſut niſi foꝛte ex oñnñti ee p accides inqꝙ;tũ ſcʒ ꝑ ebias mali homis boni paupeg excitati · oꝛant ꝓ defuctis iliis ꝓ qui us ille malꝰ eis dedit. Yel vt ꝑ miſtrũ et hb dupr. vel qe facit vt mĩſter publicꝰ dei vł ec⸗ cleſie:ſic ſacerdos q̃ celebeat exedas moꝛtuo⸗ rũ:et talia ſemp ꝓſunt q malicia miſtri no no ęget opi boĩ actois Vl vt miſter puatꝰ ſcz pei nate pſone · ᷓut go ad mãdatũ pſone exiſtetis in caritate ſiue defuncti ſine alteriꝰ. qt ec ad Oſoꝛtium exñntis in caritate vt cũ duo legunt pſalmos ſimul vnꝰ bonus alter maiꝰ et talia Pfunt. Vnñ ſi aliq̃s m caritate decedes pᷣciꝑiat ſibi ſuffragia fieri valent ipi fũcto licer illi P quos fiũt ſint in pctõ ſi tñ in cautate eſſent magis eis valereèt· qe tuc ex duabꝰ ptibus me ritozia eſſent · Rut ad mandatũ pſone nõ exñ⸗ tis in caritate· Rut & * nõ erat in caritate quã⸗ ſunt quo illa opa mãdant' executõi niſi tuc illa ite do mãdauit fieri aut qñ opus mãadatũ eſt exe⸗ entõi· ſi peimo mõ tũc illa opa defuctis nõ ꝓp quibꝰ fiunt. licz ſit in caritate ꝓ tepe rũu fieri mandet et demandatõzʒ factã de nouo acceptet.qe nõ ſu nt eius oꝑa niſi nꝙtũ man dat vel acceptat fieri illa· Fut erat in pecca⸗ to moꝛtali qn mandan oꝑa illa executõi. erat tñ in caritate qñ p̃cepit illa fieri· et tũc daſun ctis ꝓſunt ꝓ quibꝰ fiuntqe maxime ſunt ap⸗ cipiete rõne illiꝰ actus volutatis que habuit qn ea fieri pcepit· hec tho·etpe. quðÿ videre de tercõ ſcʒ qbus ſuffragia Phnt · Et circa hoc qrunc pła ſczꝭ ve ſar fragia qᷓ a viuis ꝓ moetuis fint· facietibꝰ peo ſint· opus ſuffragi qð ꝓ altero fit p̃t on⸗ prliciter oſiderari· vno mo ꝙtu eſt expiatiuum pene. St ſic nõ abſoluit faciẽtẽ a debito pene Be qe in tali recẽpenſatõe Oſideratur equali tas iuſticie:opꝰ aut illud ſatil factoeiũ ita pᷣt adequari vm reatui qò n adequa' alterireatꝰ em duoꝝ peccatoꝝn maioæé ſati factõzʒ reqrit qꝙᷓ reatꝰ vnius· Deoſunt tñ ei ad remiſſionẽe ali quã pene ꝑ modũ meriti de ↄgruohoc eſt qð dicũt aliqᷓ ꝙ q ad B ꝓſut ei ex gra nõ ex debi to· lio mõ pᷣt ↄſiderari mꝙᷓta e meritoein vi⸗ te eterne qð hʒ ꝙ; tu ꝓc edit ex radice caritatis facere em ꝓ defũctis ſuffragia ẽ opus carita⸗ tis et virtutis et iõ ſacieti e meritoeiũ aungme⸗ ti pᷣmij ſui in vita eterna.et m H̊ nõ ſolũ ꝓſuat ei ꝓ quo fit· G̊ ec facieti mag· vñ ps .· oeõ mea in ſinn meo ↄuertet.hec tho. qvVtꝝ recipie⸗ ti multos ad pticipatõzʒ bonoꝝ ſuoꝝ ſua opa ſint miꝰ vtilia · H e ñ qe plꝰ ↄfert ſibi id opꝰ caritatis ſcʒ receptõ talis in bona ſua Duican do:ꝙ; ſibi ötrabat' ec quo ad pene ſue rmiſſõʒ de fruétu bonoꝝ coĩcatoꝝ Et bona ec ſic coĩ cata facienti ea in nullo ſut vtilia minꝰ ſzo ma⸗ Sis quo ad augmetũu głie pᷣmij in głia B rich. Vtrũ ſuſfragia ꝓſint exñtibꝰ ĩ inferno. Hẽ 3 nõ et ho pʒz peio aucte eccłie qᷓ canit ꝙ ibr nulla e redemptõ.dicit ec aug· in enc. c. lxv· qꝙ huiõi opã ꝙꝓ valde malis facta nulla ſunt adiuuameta moetuoꝝ ſunt tñ qualeſcuqʒ ſo⸗ lutõnes viuoꝝ ꝗpter qð ipſe dicit.injj. de ci· dei ꝙ ſi ſciret prem ſuũ ĩ iferno nõ oearzʒ ꝓ eo ſiẽ nec ꝓ dyaboloScðo pʒz h rõe triplici q peima ſumit ex pꝑte culꝑe· qe manète cł pa ma net pena Lulpa aũt nõ pᷣt minui vel etiã ad tẽ pꝓus ſuſpendi ſuffragia eccłie·qᷓre nec pena cða ex pte pene:ſi em pena minui poſſz p ſuk fragia eccleſie aut qꝰ ad acbitatez aut quo adò duratõzʒ ſi peio mõ cũ acerbitas nõ ſit ĩfimta py aliquota ſuffragia poterit totaliter tolli.ſi ſco mõ g pena ĩfinita pᷣ̃t minui et finiri.Ter cia ex ꝓte caritatis ↄuicatiue · ſuffragia eĩ cõi⸗ cant' virtute ouis caritatis· damnati aũt ñ ſũt mebea eccłie:nec hñt caritat:. qᷓre ſuffragia ecełie ad eos nõ deriuant. ¶ SZʒz ob rit' cõtra pdicta iꝰ aug· in ench̊.vj:vbi dicit ꝙ qbuſdaz ſuffragiæel ad ᷓ ꝓſunt vt ſit plena remiſſio vel ad hoc vt tolerabilioe ſit eoꝝ damnatio. H. ꝙ in verbis illis damnatõ large ſumit ꝓ quacũqʒ; punitõe et ſic ĩcludit ecẽ penã purga⸗ toeij ꝗᷓ totaliter qñʒ expiat. qñz aut nõ ſ̊ dimi nuv. q Obici eẽ qð in vitaſpatrũ legi.qð eẽ dam̃ in ſermõe quodã ręfert ꝙ machariꝰ ĩue⸗ ta in via caluaria caput cuiꝰdã defũcti or̃one pmiſſa qſiuit cuiꝰ caput fuiſſet et caput rñdit ꝙ fuerat ſaceròotis gẽetilis qᷓ in ĩferno fuerat damnatꝰ.et tñ ofeſſus e oꝛõne macharij ſe et alios iuuari. H& qvillò adiutoꝛiũ ñ erat ꝙ pe navoꝝ diminueret. ſz in B ſolo vt ibidẽ dici ꝓ eo oꝛãte Ocedebat' eis vt mutno ſe viderẽt et in H aliqð gaudiũ nõ veꝝ ſ fãtaſticũ habe bant· dũ implebat' qð deſiderabãt ſiẽ eẽ ðmo nes gandere dicut' dü hoĩes ad peccata ðtra hũt qᷓuis ex hoc pena eoꝝ nullatenꝰ minua' ſiẽ nec minui gaudiũ angeloꝝ pꝓ hoc ꝙ mał niis Opati dicũt'. Obi ec vlteriꝰ qð dam̃· ĩ quodã ſermõe nareat ꝙ S& o——᷑ᷣ§u trapano fundẽs audiuit vocẽ ſibi diuĩtꝰ dicentè vocẽ tuã aud iui et veniã trayano do· Et huiꝰ rei ve dicit dam⸗ in dicto ſermõe. teſtis ẽ oꝛiens o?is et occidens. Oſtat autem trapanum in infer⸗) no fuiſſe qe multoꝝn martin necem amarã in⸗ ſtituit vt ibide de dam̃. c de facto trayani H mõ pᷣt ꝓbabiiter eſtimari ſcʒ ꝙq; pᷣcibus bea⸗ ti SS· ad vitã fuerit reuocatꝰ.et ibi gr̃am ↄſe⸗ cutꝰ ſit · ꝓ quã remiſſiõʒ pctõꝝ habuit et ꝓ cõ ſeques imunitate a pena ſiẽ ec apparʒ ĩ oibꝰ il lis q fuerunt miraculoſea meætuis ſuſcitati. quoꝝ pł es ↄſtat ydolatras et dãnatos funſe De oibꝰ em ſihr dici opoetz ꝙ ñ erãt in ĩferno finaliter ðputati ſʒ ſzm pñte oꝝ iuſticiã me ritoꝝ · hm aũt ſupiozes cãs qbꝰ pᷣiudicabant ad vitã erat aliter de eis diſponeèdũ. Ykł dicẽð ſzm quoſdã ꝙ aĩa trapani ñ fuit ſimpf a reatu pene abſoluta ſſj eiꝰ pena fuit ſuſpẽſa ad tpus vſqʒ; ad die iudicij.Hec tñ opoætz ꝙ G; fiat ↄũi ter ꝗ ſuffragia:qe alia ſut q̃ legi cõi accidũt · et alia q ſingular ex peiuilegio ↄcedũ aliqᷓbꝰ Vtn ſuffragia viuoꝝ ꝓſint exñtibꝰ in pur⸗ atoꝛio · E& ꝙ ſic. et h̊ pʒ peĩo auẽte bti ang · Dicẽtis· ꝙ ſufragia nõ ꝓſunt valde boĩs nec valde mab ſzʒ mediocriter boĩs et medi ocriter malis: tales aũt ſunt ꝗᷓ ſũt ĩ purgatoeio. Scðo pꝓʒz rõne.qꝛ ſuffra gia q̃ q̃s facit ꝓ alio ſũt ĩ ſap Plemẽetũ ſatilfactõis ꝓ eo Vñ ſiẽ p̃t hõ ſatiſfa cere ꝓ altero viuo qꝗᷓ ꝓ ſe nõ p̃t ita pᷣt ꝓ defũ⸗ cto· AÆA. ä boc aũt ꝙ hmõi ſatiſ factio ĩ moꝛtuo opet' duo ex ꝓte eiꝰ reqrum' ſczꝭ indigẽtia iðᷣo no ꝓdeſt btis t meritũ ↄdicõnale. Vñ aug. in ench.c.lxv.q̊ om̃e meritũ oꝑat᷑ quo poſſie hanc vitã releuari.iõ nõ ꝓdelſt dãnatis · Ytrũ 1 vero e in eis q̊ ſt ĩ purgatoeio:iõ ꝓdeſt ilk bec pe. OQñ ↄſequũt defucti fructũ ſuffragi o &ο ſuffragia valet ex duobꝰ ſcʒ ex opere Operãte.et ex opere operato. Et dico opus op atuũ ñ ſolũ eccie ſacr̃m·ſʒ ec effectũ ſequẽtẽ ex opatõe c̃ ex collatõe ełiaꝝ ↄſequũt paupim releuatio· et eon ozõ ꝓ defucto apud deu · Si militer ec opus opans p̃t accipi vł ex pte pei cipalis agetis vł ex pte exequẽtis · Dicenð gꝰ ꝙ ꝙcito moeies diſpoit aliqᷓ ſuffragia ſibi fie ri pᷣmiũ ſuffragioꝛ ↄſequit anteꝙ; fiant ꝙᷓtuʒ ad efficatiã ſuf fragij qᷓ erat ex opere opante pemcipꝑalis agętis · ſ̊ ꝙᷓtuz ad efficatiã ſuffra Sioꝝ ꝗᷓ eſt ex ope operato vel ex ope operãte exequetis nõ ↄleqi fructũ anteꝙᷓ ſuffragia fiant Etſi poſteriꝰ otingat ip̃m a pena purga ri · ᷓtũ ad hoc fraudabi ſuffragioꝝ fructu ꝙ certe in eos redudabit quoꝝ culpa defrau datur· Mõ em e incõuenies ꝙ; aliqs defraude' P culpã alteriꝰ in tꝑalibꝰ.pena aũt purgato⸗ rij ẽ tepoꝛalis licet ꝙtu ad eternã retributõez nullus defraundari poſſit niſ per ꝓpeiã culpã· Vnde ſi legata q̃ qs facit nũꝙ; ſoluerẽtur vel male ablata que pcepit ĩſtitui per executoꝛes nõ feſtitueretur nõ ꝗpter hoc perpetuo rema⸗ neret in pena licʒ multo tardiꝰ liberare' a pe⸗ na. q VYta ſuffragia valeant pꝓneris exntibuſ in lImbo. ihc ꝙ nõ et hoc pʒz auẽte ſcti aug· q̃ Dicit ꝙ ſuffragia nõ ꝓſunt illis qui ſine fide operãte per dſectõne hinc exinerunt · 2* parz — rõne qꝗe pueri nõ baptiſati nõ detinent' in lim bo niſi ae dekficiũt a ſtatu gratie vñ cũ ꝑ opa viuoꝝ nõ poſſit ſtatus mutari defunctoꝝ ma xime ꝙᷓtũ ad eſſentiale p̃miũ vel eternoꝝ ſup⸗ pliciũ pueris exñntibꝰ in limbo ꝓdeſſe nõ poſ⸗ ſunt ſuffragia viuoꝝ · cVti aliquo mõ peo-⸗ ſint beatis· Sẽ ꝙ nõ.vt pz ex ſupꝛadictis· vñ dicit aug· imuria ẽ in eccia ꝓ martire ozare i ipe intelligit de eo quẽ certũ eſt nobis marti r6 eſſe de his vero de qbus nõ ↄſtat nobis ꝙ ſint beati dicit in encHh. c. lxv · ſacri ficia ſme altaria ſiue quarũqũzʒ elian defüctis valde bonis facta grãn ſũt actões· Nec obſtat pᷣdi⸗ ctis illud qð habet in collet᷑ta miſſe ſiẽ ſetis tuis ꝓſunt ad głiam ſcʒ ſacra. ita nobis ꝓfici ant ad medelã ge huiõi collecte nõ ſut ſie ĩtel ligende quaſi ſanctis in głia ꝓficiant Jꝓtum ad ſe ꝙ eoꝝ feſta recolimꝰ.ſʒ qe nobis ꝓPficit qᷓ eoꝝ głiam celebeamꝰ. ſiẽ̃ ex hoc ꝙ deũ co⸗ gnoſcimꝰ vel laudamus· et ſic qdãmodo eius gloeia in nobis erelcit · et nihil deo ſed nobis ac creſcit · hec pPe · gquñ videre de qrto ſczʒ qᷓ ſuffragia ꝓſũt defunctis· et circa hoc q̃rũt᷑ pła ſcʒ quot ec q̃ ſuffragia ꝓſũt eis · H¶ ſuffragia Pſunt de functis ad ſolutõz pene nõ ad p̃miũᷣ vite eter⸗ ne· E&:bſolui aũt poſſunt a pena duobꝰ modis ſcʒ p viam gr̃e vel ꝑ viam uſticie Der viã gra tie dupliciter vt ꝑ interceſſione publicã que ẽ ip̃ius capitis ſcʒ x oblatõʒ ſacramẽti altaris ł interceſſionẽ pꝛiuatã mebeoꝝ ſcʒ p oꝛõnes ſanctoꝝ · Ite ꝓ viã iuſticie dup q⸗ vel p moð redemptõis pene ſezʒ ꝑ ełiaꝝ largitõem vel p modũ ſolõis pene ſcz p ieiunioꝝ alfle z. 6 BZed hic diſtinguũt qᷓtuo⸗ modi generales ſu fragioꝝ ad quos omes alij reducũt. Et hos q̃tuos modos aſſignat &S· dices ꝙ aĩie defun⸗ ctoꝝ quatuoe mois ſoluũtur ſcʒ oblatõibꝰ ſa cerdotũ · aut pᷣcibus ſanct oꝝ · aut ebis caroꝝ aut ieiunijs ↄgnatoꝝ: Eunevero ponit tres modos tm pᷣtermittẽs vltimuz memb tanq; min? efficax · ¶ Beiend u ec ꝙ oblatõ ſacerdo tis ſeu ſacr̃m euchariſtie et ſi p modũ ſacramẽ ti nõ ꝓficiat niſi ip̃m ſacramẽtaliter mãducan tibus moetuis tñ ꝓdeſt ꝓ modũ ſacrificij· ſic em̃ ꝓdeſt oĩbus indigẽtibꝰ eccie mebeis qᷓ bus offert᷑. hec pe ·Qð iſtaꝝ pᷣualzʒ · iſta ſuffragia Oũicant᷑ ex caritate · vñ m qð plus Pticipant de vᷣtute caritatis plus ꝓſunt · OPe⸗ lius eſt aũt opus caritatis qð dirigit in deuz qᷓ; in hoĩem vnde qe duo peimi mõ dirigũtur in deum ideo melioꝛees ſunt qᷓ; duo vltim niſi p accñs inꝙtũ ſeʒ ełia impetrat oꝛõnes ſctõnz Quia vero meliꝰ ẽ opus caritatis oũis ſcʒ to⸗ cius eccleſie ꝙᷓ; peiuate ſeu ſpealis· iðo meliꝰ eſt ſuffragiũ ſacramenti altaris ꝙᷓ oꝛõnis ſan⸗ ctoꝝ·qae etiã bonũ hũanũ ꝙᷓto cõmuniꝰ tãto mel ius: ideo ełia melioꝰ è ieiunio· hec pe· Vt miſſa lecta ꝓ viuis eque ꝓꝓſit defũco ſiẽ miſſa ꝓ defũctis · ꝙ ꝙtum ad virtutẽ ſacra mẽti equaliter valet defuncto qcũqʒ miſſa ſed qᷓtũ ad virtutẽ oꝛõnũ plus valet miſſa ꝓ defũ ctis · quẽ tñ exceſſum pᷣt recõpenſare maioe de notio vel celebzãtis vel celebeare faciẽtis vl cto ꝓſit · ſep nos et ꝗꝓpter moztuos: ꝗꝓpter viuos quidem ne . ſancti ꝓ cuiꝰ renerẽtia dicit pr̃ocimũ.hee pe 41Vι indulgeétie quas eccia facit Plint de⸗ functig. H ꝓ indul getia poteſt alicun Pdeſſe dupli. vno mõ pein alio mõiſecudario.· pein ꝓdeſt ei ꝗqͥ inoulgẽtiã accipit ſcʒ qᷓ facit hoc ꝗ* dul getia datur· vñ cũ moztui Eᷓ poſſint a liqd eoꝛ facere quibꝰ indulgeétie dantur⸗ eis moulgentie directe valere nõ pñt· Secun dario aũt et indirecte ꝓſunt ei ꝓ quo aliquis facit illud ꝓ quo indulgẽtia datur. Quod qñzʒ Otin gere poteſt qñzʒ nõ· Nã indulgẽtie qñz dã tur ſimp' ſine ampliatõe ad dekfunctos · et tũc nõ ꝓſunt eis· aliqñ cũ ampliatõe ad defũctoſ t tunc ſm foemã indul getie ꝓſunt eis · nõ tñ quaſi ꝓ modũ indul getie ex autoeitate · H ſuf⸗ fragij ſeu cuiꝰdam beneficij eccleſiaſtici ex ca ritate virtute meriti Oditionalis quo dũ erãt in eccleſia meruerũt ſi poſt moetẽ eis indulge tie fi erẽt ſibi ꝓdeſſe · NHec tñ immediate ſz me⸗ diante alterius ſuffragio· Nec eccleſia eos abſoluit ſʒ ꝓ eis ſoluit · Hec tñ ſequit ꝙ latus eccleſie ꝓ fuo arbitrio poſſit aimas a Purgatceis liberare · qe ad hoc ꝙ indulgetie val eant requirit cã ↄueniens indulgẽtias fa ciendi. heec tha c Vtz cultus exeqaꝝ defun ultura adinueta é et ꝓpter vi⸗ eoꝝ oculi ex turpitudie cadauen offedãtur et coepa fetoeibus inficiãt᷑· et hoc ꝙᷓtũ ad coꝛ pus. Sed ſpũuᷣaliter eẽ ꝓdeſt viuis inetũ p hꝰ aſtrui eoꝝ fides. Sꝭ moztuis ꝓſunt quo ad hoc ꝙ inſpiciẽtes ſepulcra memoꝛiã retinet ðᷣ functoꝝ · et ꝙꝓ defũctis oeant · vñ et mon umẽ tum a memoeia nomẽ accipit · dici aũt monu⸗ mentũ quaſi monẽs mentẽ vt dicit aug. li.j· ð ci.dei · et ĩ li.ð cura ꝓ moetuis agẽda · Zʒ vlte rius ſepultura in loco ſacro mostuo ꝓdeſt · nõ quidẽ ex ip̃ᷣo oꝑe oꝑato ſp- magis ex ipo opere opante dũ ſcz vel ipᷣe defũctus vł aliꝰ coepuſ eius tumulari ĩ loco ſacro diſpones pr̃ocinio alicuiꝰ ſancti eũ ↄmittit. cuiꝰ pᷣcihus ꝑ hꝰ cre dendũ eſt adiuuari Et ecẽ pr̃ocinijs eoꝝ ꝗ lo co ſacro ” ꝓ tumulatis apð ſe fre quẽcius et ſpealiis oꝛant· Ceteris gẽ pibꝰ ex diuĩa oedòinatõe triũphãs eccĩia ſpealius oeat iillis qui ſunt in loco ſacro ſephulti. Be ila que ad oznatũ ſepuiture adhibent᷑ vt luĩaria panni et huiõi ꝓſunt quidẽ viuis inetuz ſunt vinoꝝ ſolacia·ſed defũctis poſſunt ꝓdeſſe nõ quidẽ pꝑ ſe ſed ꝓꝑ accñs inꝙtũ ſcʒ ꝓ huiõi here des excitan ad opatiendũ et ꝑ ſe ques inꝙ; eum ad oeãdũ. vł mnqtũ ex ſumptibꝰ ſepultu re vel paupes fructũ capiũt vel eccĩia decoꝛa* ſic em̃ ſepultura inter ceteras ełias Oputa EZaquit videre de quto ſcz ꝙᷓtũ ſuffragia Pinne Ee circa hoc qfũt pba ſcz vt ſuf⸗ frasgia que fint ꝓ vno defũcto exnte m purga toeio ꝓſint eẽ alijs ibi exntibus & ſuffragiũ dupr ꝓdelt ſcz vel okoꝛtãdo virtutẽ ſuſtinetis vel mmuendo grauitate ponderis. ſic releuat hõ oneratꝰ.aut potu vim letificãtis: aut alle matõe oneris· peĩo mõ ꝓdeſt ſuffragiũ ꝙ vno factũu etiã alijs .q⸗ mnertcosea dei ꝓPuidente ſuffragia facta ꝙ quocũz exñte ĩ purgatoꝛio oibus alijs innoteſcut. Et quia ſeſe ex carita⸗ te diligüt nec ſibi immeẽ in aliquo imdet. idᷣo de alleuiatoe pene ulliꝰ quo Ffacta ſunt oms gaundent. qlibet aut gaudiũ reddit gaudetez minꝰ diſpoſitũ ad pena ↄtriſtantẽ.qe ſzm ſniaz pbᷓ;i, vij:sth: c. vlt. cuncuq; triſticie repugnat ſzm fomã generis quecũz delectatõ.et iõ mi⸗ tigat eam et poteſt eſſe tam foetis qꝙ; totaliter tollit eam et expellit. Sed p̃dictũ Zaundi ĩi ꝓ poſito ñ eſt tĩ ꝙ oĩno penã eoꝝ expellat nec foete abbeeniat. ſ intehenẽe eiꝰ mitigat. Scdo mẽõ nõ ꝓdeſt alijs qe ſic virtus eoꝝ nõ atti git mſi en ad quẽ determĩant'. et qᷓi applicant Pp intétione agentis. peimo mõ ꝓdeſt ꝓ modũ o⸗ Stulatõis. Et ̊ vtilitas nicat ſim vtutẽ cari tatis · Magis tñ ꝓdeſt ſuffragiũ etiam iſto mõ illi ꝓ quo fit ꝙᷓ; alijs ſi caritate hñt equalẽ.qꝛ cetertis ꝓibus magis gaudz quilibet de bono ſuo ꝙ; de bono alteri?. Fliꝰ tñ tantã Pt hre ca rtatẽ ꝙ plus ↄſolat' ð ſuffra gio qð fit alio ꝓ; ile ꝓ quo fit. vñ vtilitas Boc mõ ẽ maioe ĩ huyutibus maioæé caritaté. Scòo mõ ꝓſunt per modu ſatiſ factõis vel ſoł ois pene debite . Et hec vtilitas m intentõzʒ ſoluetis ↄicatur vt à22d eos ꝓ quibꝰ fiũt ſuffragia ſpecialiter deri uentur ſic ergo ulli qᷓ ſunt equalis meriti eque Zaudét de bonis opibus qᷓ fiũt P vinẽtes · ſed nõ eque ? ea liberav᷑. hec tho. et pe ·¶ Quibꝰ plunt magis ſuffragia in cõi facta ſcʒ b digni oeibus vb his ꝗᷓ magis indiget · q; qe ĩ omi Oope dñi eſt miſericoꝛdia et veritas duo ſunt q faciũt valere ſuffragia eccleſie ſeʒ necitas et disgnitas. iuſticia oſiberat dignitate. et digni ſunt qui in caritate deceſſerũt ab alijs mebeigs ececleſie iunari · maxime ſi ĩi alios iuuer̃t HNI ſericoedia vero oſiderat nccitatem · Vtrũqʒ vo lhon eſt ĩ bis ꝗᷓ ſunt in purgatoeio et hoc ſzm plus et minꝰ? ſeom ꝗpoetõz ad eoꝝ dignitate et neceſſitate niſi aſſit intentio facietis ad ali⸗ qu vel aliquos ſpealiter directa.rõe cuiꝰ ma Sls ꝓpſunt eis ꝓ quibꝰ ſpeal iter fiunt vt ſupea dictu eſt. Vn ſuffragia coĩa magis Pſunt ei qͥ magis meruit vt ſibi ꝓdeſſent cetefis pibus pPuta ſi eque indigeãt:. Vti ſuffragia facta vno meetuo a viuis ꝓſint etiã om̃ibus vi⸗ uis · ꝙ ſuffragia:p vno moetuo facta nõ P ſunt oĩbus viuis etia exñtibꝰ in caritate ꝗq ad remiſſionẽ pene quocũq; pᷣdictoꝝ modoꝛz · qe nõ omihus viuis hec ĩnoteſcũt.lis tñ qhbus innoteſcunt ſcòo mõ ꝓſunt ſcʒ quo ad mitiga toõzʒ pene quã hũñt in hac vita · qe exntes in cari tate Sandent de cõi mebeonz ſuoꝝ vtilitate. LVe ſuffragia facta ꝙ multis tm ꝓPſint ſin⸗ Zulis eoꝝ ꝙᷓ̃tuʒ; ꝓdeſſent ſi vno quoqʒ ſpea liter fierent. H Ppoſitiuꝰ dixit ꝙ ſic niſ ꝙ ei P quo ſpecialztor fonnt maioe reuerẽtia fit ſicut camela accenſa et lectõ lecta plibus tãtuʒ quelibz iuuat ꝙ; tũ vnũ iuuaret ſi ꝙ eo ſolo cã dela accenderet vel lectõ legeret. Flij dicũt P ſi ita eſſet vt dicit opĩo pᷣdicta ille q̃ tenetur Dicere vnã miſſaz ꝓ vno defucto· et vnaz peo alio. ſi illis duobꝰ vnã diceret cuilibet lol⸗ ueret q ſibi teneret'. Weeterea bonũ finitum q ſukficeret ad pene liberatõz vnins aĩme de purgatoꝛio ſufficeret ad lib eratõz oĩm alio ad equale penã obligatoꝝ · Deeterea ↄſuetu⸗ dDo recleſie eſſet mutilis qᷓ ſuffragia facit ali⸗ qñ ꝙ ſpecialibꝰ pſonis. que om̃ia ſunt falſa · Coõcoedando g vtranq; opinionẽ dicendũ * ſiẽz tangebat⸗ ſupea ꝓ modu acceptõis ſeu cen gratulatõis aut oſołonis eque Sſũt qᷓtũ ẽ de ſe ſingulis eoꝝ eque diſpoſtis in equali cari tate ↄſtitutis ac ſi ꝙꝓ quolibet fierẽt ſigillatim innidie regnätis in eis quo fint ꝙ alij ſi earitate habet equale vt di⸗ ge omeg gaudent de illis g quocuũqʒ kiãt tãꝙ; P ſe factis rõne caritatis cõis ſme vllo motu ¹ Magis tñ ꝓſunt illi ꝓ ctuũ eſt ſupea:p mon vo ſatiſ factõis ſuf fragia facta ſpealiter ꝓ vno tm̃ magis ꝓſunt ſibi ꝙ;ᷓ alijs: imo alijs nõ ꝓſunt de lege cõi.Exẽpla que ꝓ opĩone peima addncebant nõ valent ge lume candele et vox doctoꝛis ſe ↄnicant P vature neceſſitatẽ ſʒ ſuffragia cõicanꝰ p ſuffra et haber de oſe. ZSantig een ros obicit.qꝛ dicit hiero- 1:b.nõ mediocriter ꝙ cũ ꝓ cũctig aĩmabus pſalmꝰ vel miſſa dicit nõ mi⸗ ni q;ᷓ ſi ꝓ quolibet vno ip̃oꝝ diceret⸗ acciprꝰ. HH ch ills debet intelligi vt pz ex adiuctis q 29’ meritũ facientsnõ quo aò vtilitatẽ eis guo fſit hm boñ. Flij dicũt ꝓ illud debz intel ligi ſim valoee ꝑ viam ↄſołois izm tho. et pe. Fiijs non vi hoc ven qe plus gaudet q̃libet de bono ꝗqο alion. Vn dicũt ꝙ hiero.dic B opmione alioꝝ referẽdo. hec rich;. et O ueit cö o ho.· ec pe:c; Ye tm̃ valeant ſuffragia n cõia illis ꝙ quibꝰ nõ fiũt ſpecialia tũ illis ꝙ qiubꝰ ſpealia fiũt valent ſimul ſpecialia et ↄuia · He ſi ſuſfragia ꝓ aliquo facta nõ mindiſ ferenter omibꝰ ꝓſunt F eis maxime ꝓ quibuſ fiũ̃t vt ſupea dictiᷣ eſt. nõ eſt dubiũ qꝙ; plꝰ va⸗ lent ſimul cõia et ſpecialia ſuffragia ꝙ; tantuzʒ dyuia/Sʒ obi æuchariſtia cũ totũ cõtineat „ „» xp̃m habʒ quodãmõ efficatiã infinitã. videt⸗ 8 vna oblatio enchariſtie qᷓ Dũiter fit vale at ad plenã liberatõz eoꝝ qui ſunt in purga⸗ toꝛio. et ta tim muant ↄuia ſuffra dia ſola q;⸗ tum inuant ſpealia et ↄa ſimul. Pp licz vir⸗ deeſt vm alteri ſuppleat. tus xp̃i que ↄunet in ſacro euchariſtie ſit inſi nita tamẽ determĩatus ẽ effectꝰ ad que illud ſacrm oꝛd inat᷑.· Vn nõ opoet; ꝓ vnũ altans ſacrificiũ tota pena eoꝝ qui ſunt ĩ purgatoeio expiet' ſic etiã nec ꝓ vnũ ſacrificiũ qð aliquis offert liberat a tota ſatiſ factõne debita peo peccatis:Vnde et qnʒ płes miſſe in ſatiſfactõ ne vnius peccati iniagunt'. Credibile tam̃ eſt P pdiuĩam miſcdiaʒ ſi aliqᷣd de ſpeal ibꝰ ſul⸗ fragijs ſu pſit his ꝓ qᷓhus fiũt vt ſi eis nõ ĩdi⸗ geant alijs diſpenletur ꝙ quibus non fiunt ſi eis indigeant vt pz ꝑ dam.in ſermone de doe⸗ mientibus ſic dicente deus tanqꝙᷓ inſtus ome⸗ cietur impotenti pPoſſbilitatem.tanꝙ;ᷓ ſapiens nature defetuũ cõmutationẽ negociabit. qᷓ quidem negociatio attẽditur ſedᷣm illud quod Zed obi ge ſcdðᷣm pdicta cũ non fiant tot ſuffragia pauꝑibuſ quot ꝓ diuiti bꝰ peioeis ↄdicõnis ſunt paupe res ꝙ dinites-H gν moil ꝓhibz diuites qᷓtũ a0 aliqd eſſe melioeis ddĩicionis ꝙᷓ; panpes ſic — quãtum ad expiatõem pene:ſʒ hoc quaſi nihil eſt ↄpatũ poſſeſſioni regmi celoꝝ in qua pau⸗ peres melioeis odicionis oſtendũ dicẽte xp luc.vj.bti paupes qm vrm eſt reg · ce · ¶ Fd H nota ꝙ qe ſuffragia ꝙ vno facta aliquo etiam mõ alijs ꝓſunt · vt ex p̃dictis ꝑzʒ Iõo cũ ꝙ vno ðe miſſa nõ eſt mncõuenies vt eẽ orones ꝙ alijſ fiant. Non tñ eque ꝓdeſt illis ſiẽ ei ꝓ quo ſpe cialiter ðe miſſa· Vnde ꝓ huiõi addicionẽè vti litas pein' intenti nõ minuit'. non em̃ addũt' alie orones· vt ſatiſfactõ vniꝰ ſuffragij deter minet ad alios ſpecialitr · ſed vt illis ec oza⸗ tio ꝓ eis ſpecialiter fuſa peoſit De o=atõibus exnciu tam i pria ꝙᷓ in purgatoꝛio ti· xxxviij. Einde ↄſiderandũ ẽ de oronibꝰ ſctõꝛ in patria exñciũ et eẽ in purgatceio St peimo vtia ognoſcant orones nias. 2⁰ de oronibꝰ beatoꝝ · 3²de oꝛõnibꝰ exntium in purgatoeio· q̃rto de noſtris inuocatoi bꝰ ſctõ⸗ rum. ¶ Circa peimũ querũt pła. 0 ſcz vtrũ beati cognoſcãt noſtras oꝛõnes · H ꝙ duplex eſt ↄgnitio aĩaꝝ ſanctaꝝ ſiẽ̃ et angeloꝛ · qdã veſpertina ſine naturalis re in ꝓpzio genere St hac nõ vident ea q circa nos agũt. quedaz matutina ſcz rey in verbo hac vident quedaz hon ſeʒ illa que aliqno mõ ad eoꝝ głiam p⸗ tinent et laude· quedã aũt nõ vident ſczʒ nõ p⸗ tinentia ad eos niſi quatinus verbum reuelat eis. ꝙꝙᷓuis em̃ verbũ videant nõ tñ ĩ illo videt oñmia: qe nõ vident illud ſzm totalitatẽ vᷣtutis ſue. ſed tm vident omnia ad beatitudine eoꝝ pPtinentia · Fd eo vero beatitudinẽ pertinet laudari ab hoĩbus et muocari et inuocãtibus ſubuenire Fd beatitudĩs nanq; ꝓfectõz requi ritur vt hHomo habeat quiòqd vult· nec aliqᷣd moedinatũ velit. vt infra dicet Hoc ãt recta volũtate quilibet vult vt ptinẽtia ad ip̃m ↄgꝰ ſcat· vnde cũ ſanctis nulla rectitudo deſit co⸗ gnoſcere volunt ꝑtinentia ad ip̃os t iõ opoꝛ tet ꝙ illa in verbo cognoſcant· hoc aũt ad eo rum głiam ptinet ꝙ auxiliũ p̃beant indigenti bus et ſalutem · ſic em dei coopatoꝛes fiũt qꝰ nihil eſt diuiniꝰ vt dicit dyo c · i ecẽ . gerar ch̊̊.vñ patet ꝙ ſancti cognitõem habẽt eoeu que loe requirũtur· Et ſi ic manifeſtũ eſt ꝙ verbo cognoſcunt vota oꝛõnes deuotõneſqʒ hoĩm que ad eoꝝ auxiliũ Ofugiunt · Rd viſio nem aũt veſpertinã ꝑtinet obſcure ↄgnoſcere alioꝝ facta ſcm glo· ſup illud yſa:lxinja⸗ beaam neſciuit vos:moætui inquit ſancti neſci unt quiò agunt viui etiã eoꝝ filij· et ſumitur ab ausg in lͥi.de cura ꝓ moztuis agenda. &8 cognitõz vero matutinã ptinet illò gS. quio eſt qdð non vident qͥ videntẽ omia vident ſup⸗ ple de ptinentibus ad głiam eoꝛx · ¶ F̈d hoc nota ꝙ aĩme beate hñt voluntate ↄfoemẽ vo⸗ luntati diuine etiã in volito· Ideo q;uis affe⸗ ctum caritatis retineant ad ꝓximos: nõgamẽ eis aliter ſubueniunt videntes eoꝝ neceſſita⸗ tem ꝙ ſcm iuſticiã dei vident eſſe diſpoſitum Credendũ eſt tñ ꝙ multũ eos inuant ꝓ eis a⸗ pud deũ intercedendo· VYti aĩme exñtes ĩ purgatoeio cognoſeãt oeõnes nr̃as: & aĩme „ . 25 „9 3 exñtes in purgatoꝛio quis ꝑ effectum cogno ſcant ſuffragia efficacia ꝙ qualibet iaꝝ fa⸗ cta.tñ vt dicunt quidã ſi eis poeri gimꝰ oeæões vt ꝓ nobis dñm dep̃cent eas nõ cognoſcunt qe nõ cognoſcunt eas in verbo qð adhuc non vident. nec eas virtute naturali ꝑſſut ↄꝑno⸗ ſcere. et ideo ſeᷣm iſtos inanes ſut oeõnes · ſi quas eis poerigimꝰ. Elijs aũt magis pie ſenci entibꝰ videt ꝙ ſi quas eis oeõnes poeri gimꝰ eas ↄgnoſcunt nõ tñ naturali vᷣtute nec ĩ ver bo ſed qe aliquas audiũt ab eis q̃ hinc ad eos moꝛeiendo ꝓpgunt aliquas ab angelis boms a liquas ex reuel atõne diuĩa · vt em dicit aug. ĩ. li.de cura ꝓ moæ.agẽ· G triplici mõ aliq̃ ð fa⸗ ctis viuoꝝ vemiũt ad Oognitõz ſpirituũ defun ftaxFz Squit videre de ?* ſcz de oꝛõnibꝰ? beato⸗ rũ. Et circa hoc querũ pła ſcʒ vti ſancti ꝗᷓ ſunt in patria oeent ꝓ nobis · H ꝙ ſic alias fruſtra eccleſia ſanctos rogaret vt oearẽt peo nobis fruſtra eẽ btũs petrꝰ dixiſß · ij. pe·· da bo opam habere vos ĩ memoeia pꝰ obitũ meũ Sancti igit' qui ſunt in patria ꝓnobis deũ ro gant ꝗpter caritatẽ qua feruet · ꝗꝓpter nr̃am ne ceſſitatẽ quã vident · et ꝓpter dimnã volũtatez quã in hoc oplent vult em̃ deꝰ ꝙ membea ſeĩ uicẽ zunene⸗1ed obici qe beati aut volunt fieri qdᷣ oꝛant aut nõ.ſi nõ ergo ficte oꝛant ſi ſic ergo fit ſtatim vt volũt eẽ antec; oeent qe ome qð volunt beati fit · ꝙ licet velint fie⸗ ri nõ tñ pñt facere ꝓ ſe nec volunt fieri pꝓ ſe · H p deum et ideo opoꝛetet rogare ipᷣm· ¶ Obicit iten qe qui oeat ꝓ alio peeces eius alteri rep̃ ſentat.ſʒ ſupflue p̃ceſ nr̃e deo pᷣſentarent gꝰ. Hẽ aliquidð repᷣſentare apud alte poteſt eſſe dupliciter vel vt diſcat vel vt impleat ſiue vt audiat vel vt exaudiat· peimo mõ nõ rep̃ᷣſentã tur a ſanctis angelis oeõnes noſtre deo ſed ſe cundo.Obicitur vlteriꝰ exquo em̃ ſancti vi dent dei voluntate · aut ergo videt deu velle illuò ꝓ quo deum oæeantet ita ſupflue ozant aut nolle et ita ſtulte oꝛant · ꝙ vident deũ iſtud vdlle fieri nõ tame abſolute ſed ̃is ro⸗ gantibꝰ quedam em̃ vult deus facere ꝑ ſe et ðᷣ his nõ rogant· quedã ꝑ oꝛõnes alid et ð hiſ rogant ej Vtrum beati cando nobis cõſe⸗ quantur aliquam vtilitatem ꝓ ſeip̃is · H ꝙ ñ niſi in hoc ꝙ in augmęetatõe numeri ciuiũ ſup noeum creſcit aliqualiter accidentale gaudiũ ſingnlone um beati oꝛent ꝓ his qui ſunt in purgato ſe⸗ ꝓ ſic· vt em dicit magiſter ſen. li.iiij.di.xlvj.c· v. Ille qui in articulo fi⸗ mis ſeculi migrabit ſuf fragijs tamẽ indigens adiunuabitur meritis et ĩterceſſionibꝰ eccleſie celeſtis· quare a ſimili et illi qui ſunt in pur⸗ gatoeio interceſſionibꝰ cleſtis curie adiuuan tur. ſic em in coepoze naturali membea fòetia ſubuemunt indigentibꝰ ſic in coepoee miſtico eccleſie non tantũ debent ſubuenire membea inter que eſt indigentia mutua · ſed etiã illa qꝗᷓ non indigent admuari ↄueniens eſt indigeti⸗ bus ſubuenire . ſic aut elt in ꝓpoſito vt Eſepa tet . Sed obicit ze oꝛõnes beatoꝝ ſemp ex⸗ audiutur · g ſi ꝙ exntibus ĩ purgatoeio oꝛaret ſtaum inde exirent · & hoc non ſequitur. quia nec hoc ſancti petunt ſeoò vt deus ſnbueniat eis quantum vident ipſum velle ſubuemirt eis eecibus eoum Vtrum oeationes ſancto⸗ um peo nobis ſemper a deo exaudiantur. H ancti dicàntur dupliciter oeare peo nobis vno mõ eatione expſſa du votis ſuis ꝙ nobis aures diuine clementie pulſant. g.lio moòo oeatõne quaſi interp̃tatiua ſcʒ ꝑ eoꝝ merita qᷓ in cõſpectu dei exiſtentia nõ tm eis cedũt ad głtam.led etiã ſut nobis ſuffragia et oeõnes quedã:ſicut etiam ſanguis xpi ꝙ nobis effu⸗ lus dicic vemam petere. troq; aũt mõ ſan⸗ ctonꝝn oeatõnes ſunt cqtum eſt in ip̃is efficaceſ ad impetrandum quod petunt· Sed ex pte no⸗ ſtra poteſt eſſe defectus ꝙ nõ oſequimur fru⸗ ctum ipaꝝ hm qò ꝓ nobis oeare dicutc' ex hꝰ ꝙ merita eon nobis ꝓficiut. ſed m qò ceant nobis votis ſuis aliquid poſtulando ſemꝑ exaudiũtur:quia nõ volunt niſi q; deus vult- nec petũt niſi qʒ fieri volunt.qð ãt ſimpf᷑ deꝰ vult imple mi loquam' de voluntate antece dete ſzm quã vult oms hoĩes ſaluos fieri qᷓ nõ ſemp implec' vnde nec e mirum ſi etiã qð ſan⸗ cti volunt ꝓ hunc modũ volũtatis nõ implet 9 Beo Otra p̃dicta obiciũtur płaSEt peĩo illð ð apor.vj.martiri bꝰ vindictaz petentibꝰ de lois que ſunt ſuꝑ teream dictum eſt vt requie⸗ ſcerent modicum.tempꝰ donec impleretur nu merus fratrũ ſuoꝝet ſic nõ exaudium de per tinentibꝰ ad eos ergo multomiꝰ de ꝑtinenti⸗ bus ad alios. & illa verba im glo.nõ ſũt v⸗ ba oeatõnis ſed inſinuant deſideriũ eoꝝ ð ob tinenda ſtola coæpis et ſocietate ſaluandoꝝ. et ↄſenſum quo conſenciunt diuĩe muſticie ma los punienti«Obicit ſcõo illò hier.xv.ſi ſte terit moyſes et ſamuel cozam me nõ eſt aima mea ad populũ iſtũ⸗& dñs loquit ibi de ilk P pocheſim ſm ſtatum viatoeis ſi em in car ne tunc eſſent et ꝓ popnlo oearent iram dei a populo nõ auerteret. VYel dicendũu ꝙ iß̃i tunc erant m limbo nõ in celo:¶ Obicit cercio qe quiicunqʒ oeatõne impecrat aliqd quodãmodo meret' illad· ſed ſancti ꝗͥ ſunt in patria ñ ſunt in ſtatu merendi. ergo nõ poſſunt aliqd nobis ſuis meritis impetrare apud deum. Pẽ ꝙ licet ſancti non ſunt in ſtatu merendi peo ſe poſtqᷓ ſunt in patria:ſunt tamèe in ſtatu merendi alijſ vel pocius ex merito p̃cedenti alios iuuandi et hoc apuò deum viuentes meruerunt. vt eo rum oeationes exaudirentur poſt moztem. VYel dicendum ꝙ oeatio ex alio meretur et ex alio impetrat:meritum enim conſiſtit in qua⸗ dam adequatõne actus ad finem ad quem eſt qui ei reddetur ſed eõnis impetratio immitit libæ alitati eius quĩ rogatur. impetrat em̃ ali quis qnqʒ ex l iberalitate eius qui rogatur qd ipſe non meruit. Et ita licet ſancti non ſunt in ſtatu merendi. non tñ ſequitur ꝙ non ſint in ſtatu impetrandi. Zqun videre de tercio ſez de oꝛõnibꝰ exi entiũ in purgatoeio Et circa hoc querũ tur plura ſczʒ vti exñtes in purgatoꝛio oꝛent nobis · &ι ꝙ ſic oeare em̃ opus eſt caritatiſ ip̃i autem confirmati ſunt in caritate⸗ſi enim exiſtentes in caritate non confirmati ante moetem peo nobis oz-abant . peobabile eſt ꝙ peo nobis oæꝛent in caritate iam confirmatic trum exiſtentes in purgatozio oꝛando no bis conſequantur aliquam vtilitatem. SH p ſic· Interdum em oeationes quas peo nobiſ fa ciunt redundant in alleuiationem pene eoeuz non ꝙ in hoc mereantur cum ſint extra ſtatum merendi loquendo de merito ꝗꝓpeie dicto. ſed quia nos melioees Reoenm oeationes effecti efficacioꝛa facimus ſuffragia ad ſubleuatio⸗ nem eoeum pene. ) Ycrum exiſtentes in pur⸗ gatoeio oeent ꝓ ſeip̃is. ſic: cum em men taliter clament ad nos vt eis ſubueniamꝰ qð nobis ſpecialiter mcelligi datur. job.xix. vbi in pſona eoeum dicitur nohis miſeremim mei. æc. credendum eſt ꝙ multofoecius clamãt ad deum vt eis miſe ereatur. Vtrum oeationes ex iſtentium in purgatoeio ſint eis. e ꝙ ſic. non quidem quantu; aòd au gmentũ gracie vk gloeie ſed quo ad mitigationem et abbeeuiati onem ſue pene· HNec ideo ſequitur ꝙ ſtatim a ſua pena liberentur. quia nec hoc petunt ſed deum rogant vt ſcm beneplacitum ſuum eo⸗ rum miſereatur·et hec oeatio exaudit Vtz oeati ones exiſtentiuũ in purgatoeio vinis ſe per exaudiantur-P& ꝙ Foste ozationes eozum non ſemꝑ exaudiuntur ſicut nec noſtre quia ñ ſic vident voluntatem domini ſicut beati:eo⸗ rum tamen ozationes ꝓſunt multis viuis imo omnihus niſ ſit impedimentũ ex ꝑte noſtra.ſi em̃ non ꝓſunt aut hoc eſt qma ſunt in pena et tunc ſimiiiter oeationes noſtre qui ſumus in pena non ꝓdeſſent: Fut quia ſunt extra ſtatuzʒ merendi et tunc ſimiliter oeationes animaruz beataꝝ nobis non ꝓdeſſent· aut quia cum hꝰ quod ſunt extra ſtatum merendi adhuc careẽt viſione dei et hec ratio nulla eſt. quia vt ha⸗ bet.ij.mach.c.vltimo:neemias qui extra me rendi ſtatum erat et adlouc viſione dei care⸗ bat ꝓ filijs iſrael oeabat · et eius oeatio exau⸗ dita futt. quitur videre de quarto ſcilicet de no⸗ ſtris muocationibus ſa nerdelm⸗ Se circa Hhoc queruntur plura ſcilicet vtrum debeamuſ interpellare ſanctos ad ozandum peo nobis. Beſponſio ꝙ ſie· vnde job . v. voca ſi eſt qui re⸗ ſpondeat tibi ad alique ſanctoeuzʒ conuertere Hoſtrũ antem vocare vt dicit ibi gregoaius Humili peece depoſcere Decreuit autem deꝰ et voluit q ſanctos rogare deberemus.peimo peopter noſtram inopiam in merendo vt vbi noſtra merita non ſuppetunt iuuent aliena.ſe cundo peopter ſanctoeum gloeiam quia deus vult ſanctos ſnos gloeificare:et per eos mi- racula facere in coepozibuset ſalut em in ani mabus vt ipſos laudemus· tercio peopter dei reuetentiam. vt peccatoe qui deum offendit non andeat deum in peopeia perſona adire ſed amicozum patrocinium imploeare. c- Vtrum muocandi ſint ſancti non tantum ſu⸗ perioees ſed etiam inferioꝛes. Beſponſio ꝙ vti le eſt mterdum etiam minoæees ſanctos oeare Apter quatuoe.pꝛimo qe qnq; aliquis habet maioꝛze deuocõnẽe ad ſanctũ minoe ꝙᷓ ad ſan ctũ maioee · deuocõe aũt magis dependet oꝛacõis effectꝰ.ſco qe quibuſdã ſanctis da⸗ tũ eſt in aliquibꝰ ſpecialibꝰ cauſis pᷣcipue pa trocinari ſicut beato anthonio ad igne infer⸗ nalem.tercõ vt honoe debitꝰ exhibeat' omnmi bus a nobis·q̃rto qe plurium oeacõibus qua doqʒ; impetrat' qð vniꝰ oeacõe nõ impetrare ¶ Cueritur etiã quare nõ inuocamꝰ xp̃ᷣm vt o rat ꝓ nobis cum ip̃e ſim qð homo dicat ſan ctus ſanctoꝝ · et ei hm qð homo oeare ouemi⸗ at oꝛõ eſt quidã ae Fe⸗ aüt ſunt pticu lariũ ſuppoſitoꝝʒ · et ĩideo ſi diceremꝰ xpe oꝛa ꝓ nobis niſi aliqd addere. videremur hꝰ ad ꝓſonam xpᷣ referee· Et ita videret eſſe Oſonũ vel erꝛoꝛi neſtoeijqui diſtinxit in criſto pſo⸗ nam filn hominis a pſona filij dei · vel ereo⸗ ri areij qui ponit ꝓſonaʒ filij minoeem patre · Jaͤ ad hos erꝛozꝛes vitandos nõ petimꝰ eius oꝛacõnem dicentes xp̃ᷣe oeꝛa ꝙ nohis ˖ ſed poci nus eius mieracõnem dicentes xpe audi nos et miſerere nobis.¶Sed obicit' ↄtra p̃d icta quia aut ſumꝰ digni vt ſancti ꝓ nobis oꝛent et tũc etiã nobis non muocantibꝰ eos ꝓ no⸗ bis oearent Jut ſumus indigni et tüc etiã ſi eos muocemns ꝓ nobis nõ oeant ergo ſuper fluũ videtur omino ĩterpellare ꝙ nobis oꝛent c ꝙ nõ eſt ſupfluũ.qꝛ ex hoc aliquis dignꝰ fit vt oꝛet ꝓ eo aliquis ſanctꝰ.cum ad ip̃m in ſaa neceſſitate cũ deuocõne recureit · 1 Q De ſacramtis in cõi. j·. De catheciſino et exoꝛciſmo⸗if.· De baptiſmo.nij.— De effectu baptiſmi·ieij. De baptiſantibꝰ-v. De baptiſandis vj. De ſacramto confirmacõis·vij·. De ſacrameto euchariſtie· viij · De materia euchariſtie· ix. De foema ↄſecracõnis euchariſtie · x· De onerſiõe que fit in euchariſtia et quomõ coꝛpꝰ xpᷣi eſt ibi poſt ↄuerſionemxj· De accidentibꝰ remanetibꝰ ĩ euchariſtia · xij · De miniſterio euchariſtie · xij. De celebeacõne miſſe · xnij · 222 De defectibꝰ ↄtingentibꝰ m miſſa xv· De audicõne miſſe · xvj. De vſu euchariſtie · xvij · De impedimentis vſus euchariſtie · xviij· De efficacia euchariſte·xix· Incipt liber H ſacẽmẽtis ĩ cõi ti · ᷣmꝰ . . editis p dei graciã ꝓ mo⸗ dulo tenuitatis mee tribꝰpy⸗ tibꝰ huiꝰ ſumme · . peima· ð x· pᷣceptis Et ſecũda de vᷣtuci bẽ et vicijs · Et tercia de con tractibꝰ. Beſtat vlteriꝰ ꝓſeqᷓ quartã ꝓtem eiuſdem qᷓ eſt de ſacramentis . Et peimo dicendum eſt de lacra⸗ mentis in cõi.ſcõo de tribꝰ ſacramentis ĩ ſpe ciali.ſ.de baptiſmo ↄfirmacõe et euchariſtia Circa peimũ peimo dicenòð quid ſit ſacramẽ tů et in quibꝰ ↄſiſtat · ſcdᷣo dato ꝙ ſacrameta Oſiſtant nõ tm̃ in rebꝰ ſed etiã in verbis ð va riacõne verboꝝ ſacramentalium tercõ de nu mero et oꝛdine ſacram̃toꝝ none legis·q̃rto ð effectu ipoꝝ · qᷓnto de mimiſtris·ſexto de ite⸗ rõe. Cirea peimũ ſcienð ꝙ de rõe ſacramẽeti noue legis ð ꝗ ̊ eſt mẽcio ſũt tria.ſ.naturał ſimilitudo ex ꝗᷓ hzʒ aptitudine rep̃ᷣſentandi .· ctualis ĩſtitucõ occulta ł expᷣſſa ex qᷓ̊ Pabzʒ oe⸗ dimacõz determĩatã rſpectu huiꝰ ſigficati· St ſpualis ſan cti ficacõ ex qᷓ hʒ vtute efficiẽdi illò ſignatũ· hec aũt tria Oↄplectit expᷣſſe diffi nicõ ſacramẽti quã ponit hu·ð ſancto.vic· li. vj·de ſacram.pte nona ·c·ij · dicens ꝙ ſacram tum eſt materiale elementũu extrinſecus ocubłk ſuppoſitũ.Ex inſtitucõe ſignificãs. Ex ſimili⸗ tudine repᷣſentãs· Et ex ſanctificacõne aliquã Sraciã inuiſibilẽ ↄferens · Sumitur aũt in pdi cta diffimcõne elem̃tum ꝓ quacũqʒ re ſenſi⸗ bili. Oculus vero ſumitur ibi cõiter ꝓ quo⸗ cumqʒ ſenſu:ſimilitudo aũt ſum᷑ ibi nõ ꝙ ſi miiuoine pticipacõnis · ſ.eiuſoez qualitatis quia talis ſimilitudo nõ poſſet eſſe viſibinium ad inniſibilia· ſed ꝓ ſimilitudine repᷣſentacõ ms ſz̊m quãdam ꝗꝓpoæcionabilitate;· Yt ſicut ſe habet aqua ad lauandũ ſoedeſ coꝛpales ſic gracia ad ſpirituales.Eſto aũt mũe omibus ſacramẽtis tam legis nature ꝙ; legis ſeripte ꝙ legis noue ꝙ conſiſtant in rebus viſibili⸗ bus inuiſibilez graciã ſignificãtibꝰ. ſpeciale tamen eſt ſacramentis noue legis ꝙ ↄſiſtant etiã in verbis cuz ſint oedmata pencipaliter ad ſanctificacõnem ſanctificacõ vero creatu re fit p verbum dei et oꝛacõnem ſcòo thi. iij· ⸗„ „ nde magiſter ſen· li. iiij· diſtin · i. dicit ꝙ ſa⸗ cramenta ↄſiſtunt in duobꝰ.ſ.in verbis et re⸗ bus qꝗᷓ etiã duo tanguntur in peedicta diffini cõne:Nam res tangunt᷑' ibi ꝓ hoc qð dicitur materiale elementù verba vero intelligunt pꝓ hꝰ qð dici ex ſanctificacõe qe h fit ꝓꝑ verbũ dei vt dictũ eſt. Bequirũt᷑ etiã ĩ ſacmetis fctã ſzm hu. ꝗᷓ ſm mgrm pᷣhendi pnt ſub rebꝰ.In tencõ ec ꝓferetis reqrit' q́ in vbis ĩtelligit. Irca ſcòm.ſ.de variacõibꝰ vboꝝ ſacme tal iũ qrunt' ꝓplura.ſ.vta liceat variare v ba determĩata ĩ alia vba ſignificãtia ið q; ñ vñ h̊m cheologoſ ſubtiliꝰ ↄſiderãtes bapti ſmꝰ ñ eſſz ſiqs ĩ nõie genitoeis et genni bapti ſarz qꝛ nõ eſt data uis niſi noibus pſonas peĩ᷑ cipaliter ſignificãtibꝰ. dctã vo noia licʒ ꝓ p ſoĩs ſupponãt ñ tñ ſigficãt mõ peĩcipali ſʒ po ciꝰ nocõs ſiue eẽ actꝰ pſoãles ſjm pe:et ſco· Quidã vo canoniſte vt gof · et jo · dixerüt ꝙ ſi quis mõ pᷣdicto· ſ·. in nomĩe genitoꝛis et gem ti baptiſaret baptiſatꝰ eſtz. tuciꝰ tñ eſſet ꝙ re baptiſaret ſub ↄdicõe Ytu addicõ vł di⸗ minucõ impediat baptiſmũ · & ꝙ circa om̃es iſtas mutatõs que poſſunt in fo ema ſacramen toꝝ ↄtingere duo poſſunt ↄſiderari vnũ qui⸗ dẽ ex pte eiꝰ qii ꝓfert verba cuiꝰ intencio requiritur ad ſacramtũ vt infra dicet.et ideo ſi intendat ꝑ hmoi addicõnem vł diminucõz aliũ ritũ inducere qui nõ ſit ab eccleſia rece⸗ pꝓtus nõ videt pfici ſacramentũ qe nõ vider ꝙ mtendat facere qð facit eccleſia · Fliud e ex pꝑte ſignificacõis verboꝝ · cum em̃ verba o perentur in ſacramtis qᷓntũ ad ſenſum quẽ fa⸗ ciut· optet ↄſiderare vt ꝓ talem mutacõneʒ tollatur ſenſus verboꝛx debitꝰ qe ſi ſic mani feſtũ eſt ꝙ tollitur virtus ſacramti · Circa di⸗ minucõʒ igitur ſcienð ꝙſi diminuat aliquiò eoꝝ que ſunt de ſubſtãcia foeme ſacramtalis tollitur debitus ſenſus verboꝝ et ideo nõ ꝓ ficitur ſacramtũ. Vñ dicit diomſiꝰ.li.de ſpiri tuſancto ſiquis ita baptiſari ꝓcuret vt de pee dictis noibus vnum pᷣtermittat.ſ.patrem aut filiũ aut ſpiritũſanctũ ſine pfectõe baptiſabit Bi aũt ſubtrahat' aliq̃d qð nõ eſt de ſubſtan⸗ cia fozme tab · diminucõ taliſnõ tollit debitũ ſenſum verboꝛ · et p ↄſequẽs nec ſac ram̃ti p⸗ fectionem.ſicut in foꝛ ma euchariſtie q eſt. B eſt em̃ coꝛpus meũ·li em ſublatũ nõ tollit de bitũ ſenſum verboꝝ et iõ nõ impedit pfectio nem ꝙuis poſſit dtingere ꝙ ille qᷓ pᷣtermittit ex negligecia vł ↄteptu peccet.e Circa addi cionẽ vero ↄſiderandũ eſt ꝙ ↄtingit aliqñ ap poni qð eſt coꝛruptm̃ debiti ſenſus·puta ſi ali quis dicat ĩ nõie patris maioeis et filij mino ris ſicut areiani baptiſabant· et iõ talis addi cõ tolłlit vtute ſacram̃ti.Si vo fit talis addi⸗ cõ que nõ auferat debitũ ſenſum· nõ tollit᷑ vᷣ tus ſacram̃ti Sz nũquid refert vti talis ad dicõ fiat in peicipio:medio et fine · ꝙ nõ vñ ſi aliquis dicat.ego te baptiſo i noĩe pa tris omnipotentis et filij eiꝰ vnigeniti et ſpi⸗ rituſſancti pacliti erit verũ baptiſma. Et ſimi⸗ liter ſiquis dicat ego te baptiſo in nõie pꝛis et filij et ſpũſſanctiꝰ et beata vᷣgo te adiuuet erit verũ baptiſma·et ſimiliter ſiquis dicat e 8o johãnes baptiſo te · ec · hec tho. Quid ſi dicatur ego te babtiſo. in nõie patris et filij et ſpi . ſ. et beate vᷣginis ꝙ nõ eſt haptiſa⸗ tus quia dicitur· i. coæ·x· nũquid paulꝰ ꝓ no bis crucifixꝰ eſt aut in noie pauli baptiſati e ſtis. ſed hoc verum eſt ſi in nomine beate vir Sinis intelligat baptiſari ſicut in nomine tri nitatis quo baptiſmꝰ ↄſecratur.talis em ſen⸗ tute ſacramti.ſi vo ĩtelliga ꝙ addi ĩ noĩe ate vigis ñ ꝙ nomẽ beate vginis aliqᷣd ope ĩ baptiſmo. ſʒ vt eiꝰ interceſſio ꝓſit baptiſato ſuꝶ ↄtrariꝰ eſt verł fidei et ꝑ ↄñs eiranebe àd ofereòð Sciã baptiſmale. ñ tolli pfectõ ſa ẽmẽti. H tho.q Quid ſi oeacõ aliqᷓ diſtingua Ota fozmã baptiſmi Hñndit ſco.ꝙ nõ eſt bapti⸗ ſinꝰ qe diſtinctio nõ pᷣt determiare alteram ꝓ tem et idem dicit ſi appponat odicõ aliqua q̃ ñ extat. Vcꝝ coeruptio impediat effectũ ſacramenti MÆα aut eſt tanta cozrupcõ ꝙ non manet idem ſenſus aliquo mõ Aen eſt ſacẽ mẽetũ.aut ñ ẽ tãta qn maneat ſenſus ſʒm vſus accõmodacõnem licet nõ ſecundũ inſtitncõiſ peime rectã fozmacõnem . ſicut patet in pue⸗ ro balbuciete qᷓ tamè mtelligit᷑ et eſt exeplũ ñm peiſci:ſi dicere' olli ꝓ illi.et tũc eſt ſacra mentum ſi fiat ex ſimplicitate non ex dĩoe ſi⸗ ne apteañ ſiue aptepoſt · vñ dicit de vſe di· iiij· retulerũt· Qð ſi Otingat aliquẽ infringen o linguã ꝗꝓpter igndꝛãciã dicere in nomme patrias ?c. nõ ẽ vholei ſandꝰ gqe ſanꝰ eſt 1n ⸗ ſus hec boñ.q Vt intereupcõ impediat cpſi ſit tanta interꝛupcõ verboꝛũ ꝙ mtercipia tur intencõ ꝓnũuciãtis· tollitur ſenſus debitꝰ et ꝓ oñs vtꝰ ſacram̃ti ñ tñ tollit᷑ qñ ẽ ita ꝓua intereupcõ ꝙ ꝓferetis nõ aufert intencõʒ et ĩ tellectũ .hec cho. Vtꝝ trãſpoſicõ impediat M ſi mutet ſenſum locucõis qʒ hʒ ex vi oꝛdi⸗ nis verboꝝꝛ impeditur virtꝰ ſacramti vt ſi di cat' ego patris et filij baptiſo te in nõie ſpiri⸗ rituſſancti.qe ex vi oꝛdinis tab eſt ſenſus ego qui ſum patris et filij· baptiſo te ꝛc · qꝛ ex vi v boꝝ nõ eſt ſenſus ꝙ ego baptiſem te ſʒ aliqd in te ꝓꝑ nomè patris æc· Si autẽ ſenſum locucõ nis nõ varient nõ tollitur virtꝰ ſacramęti ſe⸗ cundũ qð ph̊ dicit qð nola et verba trãſpoſi ta idem ſignificãt·. G̊ rich;. KRttẽdenda eſt etiaz intencõ ſi em fiat trãſpoſicõ ex ſimplicita te ſi ne ereoꝛis dogmatiſatione nõ noczʒ vt ſi dice rem in noĩe pa:et fi·ꝛc · Racõ huiꝰ eſt qe oꝛdo intelligit' in ipᷣis vᷣbis eo ꝙ filiꝰ ꝓcedit a pa tre:et ideo ita nõ opoæstet expeimere oedinez ſicut noĩa ꝓpſonarũ.Si aũt fiat ex malicia no⸗ cet.qe mutare foemã eccleſie nõ eſt bonũ. Irca terciũ:· ſ.numerũ et oꝛdine ſacmęto⸗ Nꝛũ noue legis ſciẽdum ꝙ ſacram̃ta noue legis ſunt.vij.ſ.baptiſmꝰ.ↄfirmacõ euchari⸗ ſtia·penitecia: extrema vnctio· oꝛdo·et matri moniũ ſunt em̃ oedinata ad medicandũ infir mitates ſpũales que ſunt ſeptem.eſt em̃ minfir mitas pene ct culpe·. Infirmitas culpe eſt tri⸗ pꝓlex·ſ.oeigialis ↄtra quã eſt baptiſmꝰ.actua lis moetalis contra quam eſt penitencia. et actualis vemalis contra quaʒ eſt extrema vn⸗ ctio· Defectꝰ aũt pene eſt qdeuplex.ſ.ignoeã cia dtra quã eſt oꝛedo m quo traditur ptãs di⸗ ſcernendi Infirmitas ↄtra quã eſt ↄfirmacio Nalicia Otra quã eſt euchariſtia·et ex his cõ flata ↄcupiſcentia ðtra quã eſt matrimonium Nec em̃ qᷓ̃tuoe vt dicit beda ex peccato nobis inflicta ſunt · Sciendũ em̃ ſm rich.ꝙ ſemꝑ di Sne recipieti ſacramentũ oedinis ofertur ali qua illuiacõ ↄtra ignoꝛãciaz que eſt in homi ne racõne peccati oeiginalis tantũ.licet non ſemper appareat m effectu hominẽ illumina cõnem recepiſſe talem illa tñ illuminacõ totã illa ignoꝛãciam non tollit ſed minuit. Dicit aũt quodlibet p̃dictoꝝ ſacramentoꝝ vnum ſacrametum ab vna ꝓfectiõe finis ſicut dici vna domꝰ.qæ liczʒ in ipſa gerãtur plura totuʒ tñ qð ibi gerit ad vnũ ſignificanð et efficie⸗ dum oedinatur. Deimo aute oedinantur illa ſacramẽta qᷓ̃ reſpiciunt cõiter om̃s puta bapti ſmꝰ ofirmacõ euchariſtia pñia extrema vncti Doſtea qᷓ reſpiciũt ſpecialiter ahquoſ vt vlti⸗ ma duo oedo et matrimoniũ- Inter pema vo Inq;· peimo oedinatur illud qð eſt ſacram̃tnz intrãciũ·ſ.bap·vlcio illud qdð e exeũciũ · ſ.ex⸗ trema vnctio.media aũt ſunt ꝓgredieciuz⸗ m ter que peimo oedinatur illò qò ptinet ad S⸗ cie collate ↄſeruacõnem.ſ.ↄfirmacõ.ſcðo il⸗ lud q eſt ad eius augmẽtum et roboeacõneʒ ſ.euchariſtia.tercõ illud qð eſt ad eiꝰ ſi ſit a⸗ miſſa repacõnem.ſ.penitencia. Inter vltiã vo dDuo·peimo oꝛdĩatur illò qð reſpicit pfectos ſ.oꝛdo.ſcðo illò qð reſpicit impfectos.f.ma⸗ trimoniũ · c Wubitarʒ aũt aliqs de aſpſione a que bñdicte an ſit ſacramtũ ꝓ eo ꝙ eſt otra p dicta vemalia remed iũ e ꝙ nõ eſt ſacramtu qꝛ ꝓ aſpſionẽ aque bndicte remittũtur venia Lia ꝓ modũ meriti inquãtum.ſ. excitat motuʒ volutatis ſiue feruoæze caritatis ꝓ quem fit re miſſio peccatoꝝ veniatiũ nõ canꝙ; ꝑ vmm ſac menti:ſacram̃ta vero ſignificant rem ſacrã vt ſaerantẽ actu ꝓ virtutẽ ſacram̃ti ñ ꝓꝑ modũ me riti · hec ric B. ſzm aũt tho-m q̃rto· aqua bñdi⸗ cta oedinatur directe ad tolledum impedim tũ vñ datur ↄtra neq̃ciaʒ demonũ et venialia et ome qð p̃ᷣt impedire ſacramtoꝝ effectũ. Vn de nõ eſt ſacramtum ſed quoddã facrametale quaſi diſpoſicõ ꝗdaʒ ad ſacram̃ta eE nota cũ aqua nõ hñdicta ador aque bñdicte · fit EHm boiĩ.nij· ſen.di.xn.q:v. tota bñdicta.et ide eſt de oleo nõ ↄſecrato ex · de ↄſe· ec · in dubijs et idem dicunt tho· et Pe Hubiraret etiã aliqs de iuramto vta ht ſacrametum cu vocetur cõnter. Daeram̃tum iuramẽti q; Hʒ q̃ndã habituòinẽ ad res ſacras. mqntũ.ſ.eſt cõteſtacõ qã ꝓ ſacra vł aliqd ſac · et ex hꝰ dicitur iuram̃tũ eſſe ſacrametũ. nõ eadem rõe qua nũc loqmur de facram̃tis ſed eqnoce ſum pto nõie ſacram̃ti vel anologice. ſ. ſm diner⸗ ſam habitudinẽ ad aliquid vnn qð eſt res ſa⸗ frea qrtũſ: effectũ ſacram̃ton ſcienduz ꝙ effectꝰ ſacrametoꝝ noune legis eſt du plex· vnꝰ peincipalis.ſ.gracia gtũ facies ad quã peincipaliter oꝛdinãt. lius ſecudarius pambulꝰ er diſpoſicõ et oedmacõ ad vlterio⸗ rem ꝓfectionẽe ·ſ. graciã gtu facietez Et iſte di citur caracter vł aliquis oænatꝰ aĩe m ſacra⸗ mentis in qui bꝰ nõ impeinntur caracter. Di⸗ cuntur aũt ſacrameta cauſare duo p̃dicta ſm boñn.nõ quaſi faciãt ea in aia ſed qꝛ vᷣtꝰ dei ſu ſcipientibꝰ ſacram̃ta aſſiſtit ad infundendum illa ex oꝛdĩacõne ſua.mt. vlti·qui crediderit et baptiſatus fu.ſal.erit. Vñ dicit augꝰ. ix · ð ci · dei · c. vij . ꝙ ſpuſſanctꝰ opat intrnſecꝰ vt valeat medicina qᷣ exhibet extrinſecꝰ. ſñſtit aũt ad hoe tũc vᷣtus diuina merito paſſicis xp̃i. Iñ ſup illð Ho.v.in ſibitudinẽ pᷣnaricaci onis ade · dicit głoex latere xp̃i ꝓfluxerunt ſacram̃ta· ſ.aqua ablucõis et ſanguis redem pcionis · ꝓ que ſaluata eſt eccleſia:et ſpeciali ter de baptiſmo haber de ole · di. inmj · Peie et e de bap.maioees:ccaute. S querat' qᷣd ſit earacter ꝓut hic accipit. dicenð ꝙ ſzm ꝙ elici poteſt ex ſcriptis magiſtro“ caracter eſt quoddã ſpuale ſi gnũ aĩe diumitꝰ impᷣſſum · S cie gnificatm̃ et qᷓntũ eſt de ſe as graciã dꝝ ſpoſitiuũ:dei cuiꝰ gracia eſt et ſmmilitudo cõ figuratm̃ et popuii dei ſm fidei ſtatũ diſticti uũ reddens hoĩem habẽtem ip̃m ſpualiũ actu um ↄmunicatm cuiuſmodi ſunt miſtracõ vł re cepcõ ſacram̃toꝝ et indelebiliter pmãſiaum vn angs.caractere ſemel impoſito nunq; ali⸗ quis eo carebit · G aũt verũ nõ eſſet niſi ꝑ ſac mentũ illò aliq̃d ꝓpetuũ aĩa recipet. Qma ve ro vt dictũ eſt caracter eſt ſignũ diſtinctm̃ po puli dei hm ſtatũ fidei Ideo impeimit tiñ in ſacramentis recipientibꝰ determinatum fidei ſtatũ·Priplex è autezʒ ſtatus fidei in eccleſia militante et ſecundum hoc eſt triplex diſtin⸗ ctio ſicut in exercitu:pꝛima cõmunis tociꝰ ex ercitꝰ ab alio exercitu/ſcda ſpecialis milituʒ a popularibꝰ.tercia ſpecialſſima ducis ab v⸗ triſq;· peima reſpicit ſtatũ fidei gignende et B fit ꝓ caracterem baptiſmi· ſcda ſtatũ fidei de fendende ab aduerſarijs et B fit p caracterez Ofirmacõnis.· tercia ſtatũ fidei multiplicande m alijs et docẽde et hec fit p caracterẽ oꝛdi⸗ msS· peima eſt bonoꝝ a malis ſen fideliũ ab ĩ fidelibꝰ.ſecunda foecium ab mfirmis · tercia clericoꝝ a laycis hec boñ- C Arca ꝗntu.ſ.miniſtros ſacramtoꝝ qrunt plura · ſ.vtꝝ poteſtas miſterij ↄuemiat e ciaʒ malis in ſacram̃tis c ꝙ ſic: qdã em̃ ſunt de ſubſtãcia ſacram̃ti et G̊ omiſſa ſacrameta e uacuant. quedã vo ↄgruẽcia et hec ſi omitta nõ euacuãtbonitas vero miniſtri de ↄgruen cia eſt nõ de ſubſtãcia.Haz ea que ſunt de ſuh ſtãcia opoetet eſſe certa.bonitaſ vero miniſtri incerta eſt iõ ſi deſit nõ eſt minꝰ ſacramtũ vñ augꝰ.ſup ið jo.peimo ſup quẽ videris ꝛcdic quid inquit tibi facit miſter malꝰ vbi bonꝰ dñs et habet' de dſe . di inj· baptiſmus· Id B etiã eſt æ · e.di.c.romañ.ex.e.qcnoe.c. ſequẽ tibꝰ et płurihꝰ alijs .· Vta ſanctitas miſtri opetur aliquid ad effectũ ſacram̃ti oc eſt qᷓ rere vtrũ ſanctioꝛ miniſtex melioꝛe effectũ ſa⸗ cramẽti faciat & ꝙ nõ vn auguꝰ. ſupꝑ jo.tra⸗ ctatu · v. et habet de conſe · di· ij · cũ baptiſa cur.n datur inquit imp baptiſmꝰ ꝓ impes mi niſtros⸗G i etiã ꝓbatur in pluribꝰ alijs· c. e iuſdem diſtinctõnis. Sciendũ tñ ꝙ in ſacram̃ to quedã ſunt ſubſtãcialia et in his nõ plꝰ va let opacõ boni miniſtri q; mali q deus ibi o⸗ peratur vt actoe hõ vt miniſter. quedaz vero non ſunt ſubſtãcialia vt ſacram̃talia et cæões et himoiet in his p̃t valero ſanctitas et boni tas miniſtri et ;̊ᷓ pꝑ accides nõ pꝑ ſe quãtũ.ſaò aliquos effectꝰ accidetales ſacram̃to nõ eſſẽ ciales ſm pe: et ric̊. vel dicenð ꝙ illud qð e effectꝰ ſacramti nõ impetrat' oꝛõne eccleſe vE mmiſtri · ſed ſolũ paſſione et merito xp̃i:en ius vᷣtus opatur in ſacram̃tis vt dictũ eſt. vñ effectꝰ ſacrameti nõ datur melioæ p munſtrũ melioeé. aliqd tñ annexũ impetrar pt recipie ti ſacramcũ pꝑ denocõzʒ miſtri. ſʒ tñ mſter nõ o Patur ſ impetrat opandũ a deo-ſancti em̃ ali qa muemuͤtur baptiſando obtinuiſſe Piſ quos Haptiſabãt ſamtate coepiſ. vt ſanctꝰ ſilueſter onſtantino mundacionem lepee. Vtrum mali peccent diſpenſando ſacramta ρα ꝙ ſic nam aliquss in agedo peccat ex hoc qò opa nõ ſIʒm q opꝑtet vtz p ꝓphm.v.ethi:ẽ at ↄueni ens vt m miltri ſacramtoꝝ ſint iuſti et mundi qe mniſtri debent dño ↄfoemari ſzm illud le⸗ uiti ·xxix· ſcti eritis . æc.et ideo nõ ẽ dubiũ q̃n mali exhibentes ſe miniſtros dei et eccleſie ĩ diſpenſacõne ſacrametoꝝ peccet · et qe B pec catum ptinet ad ireeuereciã dei et ↄtaminaci onem ſacramtoeũ quãtum eſt ex pte ip̃iꝰ hõis peccatoeis: licʒ ſancta im ſe et mcontamma⸗ bilia ſint. ↄlſeques eſt ꝙ tale peccatũ eſt mo⸗ tale ex genere ſuo.hec tho. Vta malꝰ mi⸗ niſter cui offert᷑ puer baptiſandus in piculò moetis exiſtens ſit ꝓplexus vt infra vbi a gitur de his que requimrũtur ex pte baptiſanci um. q Vtꝝ ſuſcipies ſacramtuʒ a malo mini⸗ ſtro peccet E ille qui ad ſacramẽeta accedit ſuſcipit quidem ſacramtũ a miſtro eccleſie nõ mquãtum eſt talis pſona ſed inquãtum eſt mi niſter eccleſie· et ideo quãdiu mimiſter ab ec⸗ cleſia toleratur· ille qᷓ ab eo ſuſcipit ſacrame⸗ tuzʒ nõ ↄmũicat eiꝰ peccato ſed cõicat eccle⸗ ſie que tã ᷓ mmiſtrũ exhibz eũ vñ ñ peccat in Hoc niſi foete ꝓ accidẽs cõicando eiꝰ pecca⸗ to vel ↄſenctendo ſi Bᷓ ipᷣ̃o faueat ei vel foue⸗ at eũ in peccato.vñ dato etiã ꝙ malꝰ pᷣſbiter peccet ſacram̃tum ↄferedo nõ tñ opoetet qð ſumes vł petes ab eo ec pᷣter cãm neceſſitatis peccet. ꝓpter duo. peimo qæ nõ p̃t eſſe certus ꝙ ille ſit ĩ peccato moetali cui ſpirituſſanctꝰ cooꝑpatur miſtrati iuſti ficacõz impij. ſecundo qe petit qð iuſtũ eſt qꝛ ſacramta a ſuo p̃ſbite⸗ ro recipe debz. nec ꝓ hꝰ cogit nec inducit eũ ad peccãdum qę ille reddere p̃t nõ peccando qð debz . Bi vero ab eccleſia nõ tolerat' puta cum degradatur ſuſpendit vel excõicat. pec cat qui ab eo recipit ſacram̃tuz. qe cõicat pec cato ipſiꝰ niſi cũ in neceſſitate ſuſcłpet ab eo baptiſmũ . H de tho· et pe.q VYti angeli poſ⸗ ſint eſſe mĩſtri ſacramtoꝝ e vt ſupea dictuz eſt tota virtus ſacamentoꝝ a paſſione xp̃ᷣi di uatur ꝗᷓ eſt eiꝰ Gm ꝙ hõ cui in natura ofoꝛmã tur hõies nõ angeli ſ̊ iſzm paſſionẽ dicit mo⸗ dicũu ab angelis mmoeatꝰ vt patet ad hebẽz. xij· et ideo ad hõies ptinet diſpenſare ſacra⸗ menta nõ ad angelos. Sciendũ tñ ꝙ ſicut po⸗ tenciã ſuã nõ alligauit deꝰ ſacramentis quin poſſit ſine ſacram̃tis effectꝰ ſacramtoꝝ ↄfer re ſta etiã potenciam ſuã nõ alligauit miſtris eccleſie quin etiam angeli poſſint veritatẽ mi niſterij ↄferee m acramtis·et qe boni angeli ſint nucij veritatis ideo ſi aliqdð ſacramẽtale miſteriũ a boms angelis ꝓficeret' ratum eſſe hah endũ qe ↄſtare debz hoc fieri autoꝛidiui na ſicut quedã templa dicuntur miſterio ãge⸗ loꝝ ſecrata.Si vero demones qui ſunt ſpuũs medacij aliq ſacramtale mĩſteriũ exhiberet non eſſet ratũ habend ũ . hec tho. We inten⸗ cõne aũt et fide vti requirãtur in miſtris ſa⸗ crameto vide infra vbi agitur de his qᷓ rej̃ e runt ex pte baptiſanciũ· ¶ Mn ſextũ. ſ.iteracõzʒ ſacram̃toꝝ qᷓrunt plura·.ſ·vtrũ poſſint iterari & tria ſac̃⸗ meta penitꝰ iterari non poſſunt nec debẽt ſcz baptiſinꝰ et oꝛdo·i.qi :quidã in pemcipio ſi⸗ militer ofirmacõ. de dſe. di · iiij · dictuz eſt et c.de hoĩe q ergo non pnt iterari ideo nichil facit qui iterat:qe vero nõ debẽt · ideo qui ſci enter iterat Suiſſime peccat· Geliqua vero q̃⸗ tuoe iterari poſſunt · ſ.matrimoniũ· xxxj·q· ĩ · a periant et· ciſe · Itenmeuchariſtia de dle · di · ij · quotidie· Itẽ penitẽcia ex · de pe· et re · omnis Kem extrema vnctõ xxxv · di · ilõ. Racõ aute Pon eſt q nullum ſacramẽtale nec ſacramtuũ qð habet effectũ ꝓpetuũ debz terari · qe oſtẽ deret ſacramtũ nõ fuiſſe efficax ad facienduz illũ effectũ et ſic fieret miuria illi ſacrameto i.qi.quidã·. ſacram̃tuz aũt qð habz effectum nõ ꝓpetuum poteſt iterari ſine iniuria vt effe ctꝰ pditꝰ merito recuꝑet.qe ergo peima tria effectũ habent ꝓpetun.impeimũit em caracte rem indelibi lẽ mm aĩa qui exquo ſemel impꝛi⸗ mic᷑ ampliꝰ nõ poteſt impeimm et ile ekffect? peimꝰ ſie quo nichil fit eſt ꝓpetuus ideo nõ poſſunt nec debent iterari · et qe etiã ſic ſtatu⸗ it dñs.vñ ſi aliquis reſuſcitaret non eſſet re⸗ baptiſandꝰ vel reoedinandꝰ vel ↄfirmandꝰ. GSecꝰ aũt eſt de alijs quatuoe ſacramtis· ꝓba B diuerſitas ab aug· xxij·q· vij· licite et · 1. q· i ꝙ quidã · Quidã aut dicũt ꝙ nullũ ſacram̃tuʒ eſt iterandum. ꝓ quibꝰ facit aug dicens nul li ſacramto eſt miuria facieda ergo nullũ ſac mentũ eſt iteranð qꝛ de tali iniuria loqtur de Oſe.dꝛ.nij·oſtenditur· Cõcoedãdo vero p̃t di ci ſine pᷣindicõ ꝙ ſacramẽtum iĩterari p̃t intel ligitur dupli. vno mõ reſpectu eiuſdes ſume tis et ſic veꝝn eſt ꝙ ſupeadicta qᷓtuoe ſacrame ta poſſint iterari ·qe ab eodẽ pñt pluries ſumi Flio mõ reſpectu eiuſdẽ effectꝰ et ſic verũ ẽ ꝙ etiã illa quatuoe iterari nõ debẽt · ſi em ite⸗ rarentur ad eundẽ effectũ in numero ad queʒ peiꝰ fuiſſent ſumpta et collata.fieret ip̃is ĩiu ria acſi fuiſſent peiꝰ ab effectu ſuo vacua cuʒ tamẽ ſemꝑ habeãt ſuũ effectũ niſi aſſit impe⸗ dimentum ex pte ſumętis· Iterari tam poſſunt ab eodẽ ad effectũ nouũ ſine miuria ſacramẽ ti rõne p̃dicta.Que eſt pena iterato ↄferen tis bapti ſmũ qi ſcienter aliquẽ rebaptiſa nerit ſzm hoſti · ti · de apoſtoſia talis ſi ſit cle⸗ ricꝰ eſt ſzm canones deponedꝰ ar · de dſe · di. iiij. eos quos et · c· qui bis· ſi ſit lapcꝰ ẽ excõ muicandꝰ et pena guioei plectedꝰ vt dicitur ibidem nec pᷣt oꝛdinari vñ etiã acholitꝰ qᷓ mi⸗ ſteriũ p̃buit ſcicter p̃ſbitero rebaptiſanti ſi pu hlieũ ſit nõ debz ad oedines ꝓmoueri niſi re⸗ ligionẽ intret vbi fauoee rel igiomis pᷣt ſecum diſpenſari. Si vero ſit occultũ cũ de pena pe⸗ niteciã egerit ꝓmoueri pᷣt e de apoſto· ex li⸗ teimn Si vero rebaptiſ⸗ auignoeãter ign oꝛã ci a facti · exhibita debita diligeneia oĩmode ex cuſatur.Si aut ignoꝛãcia iuris non excuſa qꝛ tab ignoꝛãcia in talibꝰ nõ excuſat⸗ Szm le ges vero q̃ᷓ rebaptiſat e ſi ſit laicꝰ ðᷣcapitãdꝰ D vo ſit pᷣſ biter ẽ tãq; indignꝰ ſacerdocio de ponẽdꝰ.C.ne ſan. bapeiſ.ite. l. i · ¶ Que ẽ pe na ſuſcipientis iterato baptiſmuz · ſecudũ leg es videt᷑ eſſe decapitãdꝰ vt pdicta lege ſzm vero canones qui ſponte vel coacte odi⸗ cõnaliter fuerint rebaptiſati · nõ poſſunt ꝓmo ueri · Et idez intellige ſi ignoꝛanter et poſtea cũ ſcinerint ratũ habuerint di.l.Ofirmãduz et 1.q:vij· in qualibzʒ ·hoc aũt fuit ſtatutũ ter reuereciã ſaerameti et in deteſtacõnem murt ancium ſacrameto n habitu tam clericali ð⸗ bent iſti vinere et ſic retinebũt peiuilegiũ cle ricale·di.lxxxj·dictũ · et de ðſe⸗ di · v· dictum qui aũt ignoꝛãter fuerit rebaptiſati ſicut inter dum fit de pueris vł coacti abſolnte ꝓoſſunt ꝓmoueri de iure ſzm aliquos ex ꝗbꝰ eſt hoſt. ſzm vero alios de diſpenſacõne ep̃i · et hoc eſt tucius ſzm gof · et . i · q· inj · placuit · de vtriſq; habe di . ii · eoſ quoſ· Obuiae tñ p̃dictis vnde t de conſe. di. iiij . qͥ bis . vbi dicitur ſiãs eſt ignorãter rebaptiſatus non indiget ꝓ eo pe⸗ nitere ſed tamen ireegularis eſt et non p̃t peo moueri niſi neceſſitas magna cogat ſecũs dum bar . hoc intelligitur de ignorãcia iuris que nõ excuſat et cũ dicit ꝙ talis nõ indiger ꝓ eo penitere ſupplet verũ eſt rãtũ quãtuʒ a⸗ alias . Izm hu.vero intelligit nõ tm̃ de igno rancia iuris ſed er facti · et factũ fuit hoc oli in odiũ rebaptiſancium· ſed hodie bñ poſſunt tales ꝓmoneri qura tales oĩno excuſat igno⸗ rãcia facti et he reſponſiones haben in glo-· pᷣdicti.c.qui bis·ponunt etiã a gof· ptim in ſumma ſua ti· de ſacrameètis nõ iteranðò · Quod vero dicitur ibi niſi neceſſitas cogatet addi quia imminẽete neceſſeate eſt cum talibus ꝓp e piſcopũ diſpenlandũ · Zzm aũt ſcotũ illð· c. qᷓ bio. ch accipiatur ex penitẽciali theodo⸗i epi ſcopi eantuari · infligere ñ p̃t irregularitates niſi foꝛte dicatur ꝙ oĩa:c.a graciane in coe⸗ pe decretoꝝ incoæpata ſunt a papa ↄfirma⸗ ta:hoc tame non eſt mamfeſtũ ſicut eſt mani⸗ feſtũ ꝙ oĩa que ſunt in coꝛꝑe decretal iũ ſunt per papã ↄfirmata· hoc em patz y ꝓhemiunm bonifarij viij Etc ſi di catur liez ile epiſcopꝰ nõ potuerit ius illud odere. innuit tn papaz illud ius odidiſſe cum dicit hm canones H gloſatoꝛ deberet oſtedere vbi ſit ſup hboc edi⸗ tus canon et hoc nõ facit.poreſt ergo dici ꝙ ignoꝛãtia dumõ ſit ꝓbabilis ſient excuſat to⸗ taliter oferẽtem a pena ireegularitatis · ita et ſuſcipientẽ. vmuerſal ter em pena canõica ñ incureitur niſi a latoꝛe canõis inferat vbi er 8 0 nõ inuenitur ex vi verboꝝ inflicta· dicen dũu eſt ꝙ nulla eſt. verba em̃ ↄſtitucõnuz pena lium nõ ſunt amplianda ſed pociꝰ reſtringen da ſecundu regulam iuris. hec ſcotꝰ. Qð aũt dictũ eſt de rebaptiſato. intelligendũ eſt etiã de reoꝛdmato vel recõfirmato ar. di lxviij⸗ c· i. et de dſe . di · xj · dictuz · et di · l. p̃ſ biteros · ita dicũt canomſte · Jed ſcotus dicit Otrat᷑iuz cum nõ inueniatur expeeſſe in iure irzegulari tas inflicta ꝓ iteracione ↄfirmacõnis. et hꝰ Ofirmatur per illð ·c.dictũ.vbi infligitur pe na ꝓ iteracõne ↄfirmacõnis et nõ pena iree⸗ gularitatis · Sed magis innu oppoſntũ · ſ· ex erciciũ officij clericalis. De pena etiã talibꝰ imponeda dicetur infra cuz de menſura ſatiſ factionis aget' Quid de illo qui dubitate ꝓ babiliter vtrũ ſic baptiſatꝰ vel dfirmatꝰ vel oꝛdinatus h ꝙ ſine piculo ꝗꝓpter tale dubiũ poteſt bapti ſari osdinari et Ofirmari quia no intelligitur iteratũ qð neſcitur eſſe factum · de conſedi.i. ſolennit atẽ et di · inj · ſi nullam · et ex · de p̃ſbitero nõ bap · veniẽs vnde ſi habna diligentia requirendo·ſ.a familiaribꝰ eiꝰ et notis.de eo p aliqnẽ ſciri nõ poſſit ꝙ baptiſa tus fuerit intrepide rhaptiſari poterit de dſe · die iin·cũ itaqʒ quinimo etiã tenetur et debet in dicto.c.ſi nullam. vnde in tali caſu q illᷣ eſt ſgnũ ꝓbabile ꝙ nõ ſit baptiſatus· eũ qui baptiſmũ iterat ignoꝛãcia totaliter excuſat ðᷣ bet aũt tũc oferens baptiſmũ his verbis vti ſi es baptiſatus nõ rebaptiſo te · ſed ſi non es baptiſatus ego baptiſo te in nomie pa· et fi. et ſpirituſſancti · ex· de baptiſmo · e · ij · et eãdẽ foemã ſeruet mali Quõ de aliquo dſta⸗ bit ꝓbabiliter ꝙ baptiſatus ſit ι vni? hHo⸗ mims teſtimonio. Naʒz de baptiſmo et Ofirma cõne creditur teſtimonio vmꝰ hominis · ſecꝰ eſt de oꝛdine di · lxxxix · affros· et eſt racõ · ſe⸗ cundum greg. i · q: i. ecce cuʒ honoeis/quia circa talia.ſ.que etia ad alios oꝛdinant vt ẽ oedo maius piculum vertitur di⸗-xlij · qeſcaꝰ H nota di.iiij· placuit ĩ gło⸗Eſto ꝙ ĩuenia infãs expoſitꝰ et a qꝰ ſit expoſitꝰ neſciaꝰ “ nitꝰ nec cñ eo ſignũ vel veſtigiũ inueni ꝙ ba tiſatus ſit. nũquid eſt talis baptiſandus ab iolute vel ſub ↄdicõe & talis e bapti ſandus qja in dubio quiſqʒ baptiſari debz de cõſe · di⸗ nij · puulos.et.c.ſi nulla.quia tamen non eſt certu eũ non eſſe Paptiſatũ ideo ad vtandum om̃e piculũ baptiſandꝰ eſt ſub ↄdicõne vt pᷣ⸗ dictu eſ⸗g Aud ſi aliquis ꝓbet ſe eſſe oꝛdia tum quo ad ſp eciẽ facti tame alms excipi cõ tra eù dicens euʒ nõ fuiſſe baptiſatũ · Nuquid crederetur tunc vmꝰ teſtimomo baptiſmum- dic hu. ꝙ qñ ñ eſt in pᷣiundiciũ credit aliaſ autẽ nõ. vnde nõ poſſet quis de baptiſmo ſuo teſti moniũ facere per vnum · ſiquid ſidi lega⸗ tum eſſet ſibi relictũ ſub hac odicõne · ſ. ſi ba⸗ ptiſatus eſſet qꝛ · ſ. fieret piudiciũ heredi de O ſe.di · e .placuit in glo ·¶Quid ſi dubitet de moetuo vtaz fuerit baptiſatus ꝙ ſeeꝰ eſt de uiuo et de moꝛtuo· vbi em̃ dubitatur ð vi⸗ uo habet' ꝓ non baptiſato et baptiſat' de cõ⸗ ſecra.di.iiij. cũ iſtã · vbi vero dubita de moe tuo pᷣſumendu eſt eum eſſe baptiſatum .· er de pᷣſbitero non bapti ·c. ij · et · ij · vbi dicit. ð eo qui natus eſt ex xp̃ianis pentibꝰ et inter xpᷣia nos eſt fideliter onerſatus oaz violeter p̃ſumi tur ꝙ fuerit baptiſatus vt G̊ pᷣſumpcõ ꝓ eetti tudine ſit habenda donec euidẽtibꝰ foeſitan argumentis otrariũ ꝓbaret' de G etiã eſt ar ·ðᷣ conſe · di . nij · ſi eos · vbi etiã h;̊ notat ĩ glo. Be cathecifmo et exoæciſmo ti · ij. J7J Onſequenter oſiderãdum ẽ de ſinguliſ Atlacramentis in ſpeciali ſim oedinem p . miſſuz vñ pemo ↄſiderãdũ ẽ de cache⸗ ci ſmo et exoꝛciſmo q̃ duo p̃parãt ad baptiſmũ vr er/* ſcdᷣo de ipſo baptiſmo.tercõ de efficacia ba⸗ ptiſmi. ꝗqᷓrto de miniſtris baptiſmi · qᷓnto de ba ptiſandis· Circa catheciſmu aut qᷓrunt' plura ſ.vtruũ catheciſmꝰ pᷣcedat exoeciſmũ vel econ ureſo K& baptiſandꝰ ſit adultꝰ et capax do ctrine tuc ſecꝰ e ꝙᷓ ſi ſit puulꝰ.vñ in adultis pᷣcedat catheciſmꝰ in ꝓuulis vero exoeciſmꝰ et 16 mutatꝰ eſt oedo hm aliq̃s eceleſias nec obſzuatur ille q ↄſueuit eſſe in eceleſia peimi⸗ tiua qe tůc baptiſabant' adulti nũc aũt puu⸗ li. Vtu debeat catheciſmꝰ pᷣcedere bapti⸗ ſmũ h ꝙ ſic· de cõſe·. di.inj:añ baptiſmu: et c· pꝓſonaſcũ em baptiſmi ſalꝰ per fidei verita⸗ teʒ ſitjmerito requirutur a baptiſando ea que ſunt de neceſſitate fideiſhec aũt ſunt tria · ſ. fi dei ſuſceꝑcõ feſſioſet ſeruacõjet ideo ꝗp⸗ ter hec tria cacheciſmꝰ eſt inuetus in quo fit inſtructõ de articulis cõibꝰ diſtincta ad fidi ſuſceptione.fit etiã reſponſio ad fidei ꝓfeſſi⸗ onem.fit etiã reſponſio ſiue obligacio ad fi⸗ fidei obſeruaconem qᷓs vero adultꝰ peccatuzʒ eiũ habet et ꝓ ſe credere poteſt.requirũt᷑ B 4 2 „ de neceſſitate ab eo· et ꝓ ſe ipᷣm ſaee vero puu⸗ lus nec peccatũ actuale habet nec ꝑ ſe actu &ο, —WRs credere poteſt. ideo requirũtur ab eo de con⸗ Sruitate et ꝑ vicariũ ·ſ.patrinũ ſuum.q; Vtrũ verũ dicat patrinꝰ reſpondeẽs ꝓ puulo credo H ꝙ ſie quia reſpõdet ꝓ eo de fidei ſacramẽ to ſm auguſtinu· in pnñti · vt ſit ſenſus credo.i fidei ſacram̃tũ ſuſcipio vel ſuſcipe pᷣſto ſum et no eſt ſermo falſus vel mſolitꝰ.qe vt dicit au Sguſtiꝰ.ad bonifaciũ ſepe ſignũ ſumitur ꝓ re ſicut dicimꝰ cras erit reſureectio dñi·et vidẽſ furnũ dicit ſe videre ignẽ. Vl reſpõdet de ob ſeruãcia fidei in futuro ſecunduz dyoniſiũ. ve ſit ſenſas credo.i.qnãdo ad pfectã etatẽ ve⸗ nerit credet · et hoc quidẽ ↄfiteri pᷣt ex ꝓpoſi⸗ to ſolicitudims circa eũ adhibede. Fut alioꝰ poſſet eſſe ſenſus.credo·i.operã dabo ad hoc credat. 4/ Vtrů puuli ſint cacheciſandi Hẽ ꝙ ſic licet em̃ catheciſmꝰ ꝓpter adultos fuer: inſti tutꝰ.ſunt tñ catheciſandi etiã pauli hicet nullã poſſint app̃hendere inſtructiõz circa ex Peimenã veritatem ſiue vtilitatez baptiſmi tu etiã ꝓpter maioæ ſolenitatẽ · tů etiã vt pa trini meliꝰ ſciant ſuꝑ quibꝰ debeãt puuloſ in foemare· tum etiã vt ꝓuulꝰ fideʒ et religionẽ xpᷣianam diligentiꝰ cuſtodiat P hoc qd ſciet ſe eã ꝑ aliũ in baptiſmo ꝓfeſſuz fuiſſe. c) Ba qᷓ ritur in cuiꝰ pſona ſui reſpondeãt patrini H? Pt dici ꝙ in pſona ſui vł in pſona puuli vt pa tet ex ſupeadictis . VYtra autez ex illa rñſione Patrini obligetur de hoc habet infra vbi agi de ritu haptiſmi. Vtrũ puulꝰ per eos ob⸗ liget· c quedã ſeint neceſſtatis· et ad hoc pehomo ꝓꝑ aliũ obligari quedã volũtatis et ad hec requiritur ꝗpeius conſenſus. obliga ergo ꝓ patrinos voto generali nõ ſpeciali ad ea que ſunt neceſſitatis ñ ad ea que ſunt ſupe oSacõnis de conſecraci· diſtin: inj parnuli H bon.q Vti hm̃oi obligacõ ſit votu H non ꝓẽeie qe votũ ꝓpꝛie eſt de eo qo eſt ſupe⸗ rogacois · exteſio tn nomine eſt votum · ge eſt voluntaria obligacõ.vñ ſuper ilud põ.voue e re et reddite · ꝛc· dieit glo · ꝙ votũ emittitur ĩ baptiſmo.nõ facit aũt duplex peccatũ venien do tra:quia nõ obligat poſtea magis ꝙ; pei us ð neceſſitate.ſʒ de bono et equo.hec boñ. Irca exoeciſmũ ſcienð · ꝙ baptiſmũ pᷣuei⸗ re debz nõ tm̃ catheciſmꝰ ſed etiã exoeci ſinꝰ de dle · di · iiij · ſue puuli vſq; ad.c. illud venit ſacerdos · qe ꝑ exosciſmũ aſſiſtente ſibi vᷣtute diuina poteſtas dyaboli expelli a ba⸗ ptiſando ſic intelligendo ſm rich;.ꝙ artatur Foæeſlas Dpalyoli reectu illiꝰ ne ceteris pi⸗ us tantũ poſſit decetero ↄtra illũ q̃ntũ velit ſed p exoeciſmũ fit ne maxime impediat bapti ſandum a ſuſceptiõe baptiſmi et effectu eius vnde nõ debet exoꝛciſmꝰ aliquo mõ pᷣtermitti niſi in neceſſitate· et tunc ceſſante picło debz ſuppleri vt ſolenn itas et vnifoemitas ſerued in baptiſmo· Et etiã qe ſm ric G̊. Habet effica⸗ ciã etiã poſt baptiſmuũ repeimẽdo dyaboli po teſtatẽ quã dyabolꝰ accepit ſup hõiem ꝝ pec catuzʒ · licet em̃ in ꝓuulo poſt baptiſmũ nõ ſit peccatũ.tñ ĩ eo remaẽt actualiter fomes pec⸗ cati · Cu pᷣdictis ↄueniũt tho.et alij doctoꝛes Debz etiã baptiſ ãdꝰ catheciſari et exoꝛciſari pᷣſ bicerũ de conſe. di. inj· ſacerdotes. Fd oc nota ꝙ adulti baptiſandi.debet tribꝰ ſe⸗ ptimamis ante baꝑtiſmũ catheciſari et exoeci ſari in quibꝰ doceãtur ſimbolũ ·ſ.credo in de um:et in cena dñi debent eßo et pſbitero re⸗ ſpõdere et poſtea baptiſari in ſabbato paſche de dſe ·˖ di · uij · baptiſandos et · c. ſe ſnge a ut Zꝗquiafrequeter ad vomitũ redeũt debet ante baptiſmũ.xl .diebꝰ catheciſari et in abſtinen cia ꝓbari di: nij · ne quod abſit. Quid aute ſignificent ea que fiunt in catheciſmo et ex⸗ oꝛciſmo ponnur de dſe · di · inj · ab illo.c. po⸗ ſtea. vſqʒ aòc· venit · et · c· perſona. hHabetur etiã h infra de ritu ſoleni baptiſmi q̃ſi in fi. = De baptiſmo ti·terceiꝰ. Oſtea oſiderãdum eſt de ip̃o baptiſmo et pꝛeimo de quo baptiſmo eſt h̊ mencio ſedo quid eſt baptiſmꝰ de quo ; inten ditur. tercõ a quo fint inſtitu· inj· de eiꝰ ma teria ſiue liquoee in quo habet fieri·qnto de foꝛma verboꝝ eius que debent ibi dici · ſexto de locõne · ſeptimo de ritu baptiſmi et quare baptiſmꝰ nõ poſſit iterari?X Circa peimũ ſciẽ dum eꝙ triplex eſt baptiſmus vt dicit augꝰ li. imn:de vnico bapti ſmo et habet.de cõſe. di. inj· baptiſmi vice.ſ. flumĩs ſanguinis et flam mmis ſiue ſpunͥſſancti · ð̊ peimo jo·iij· et poſt B venit iheſus in tereã iudeã et baptiſabat.de ſcðo jo.xij.bapti ſmo hoc habeo baptiſari de tercõ actuũ ſcòo· vos aũt baptiſabimĩ ſpiritu ſancto.Deimꝰ dicitur ꝗq;e baptiſmꝰ.alij duo methafoꝛice· qꝛ vterqʒ inſtar baptiſmi aq ha⸗ bet purificare et ꝑ ↄſeques vicem eiꝰ ſupple⸗ re.¶ Eſt aut potiſſimꝰ baptiſmꝰ ſanguinis vn de dugꝰ ad Ffoꝛtunatum et habet᷑ de ↄſe.di⸗ iiij · cathecumini:baptiſatus ↄfitetur fidẽ ſu⸗ am coꝛam ſacerdote martir coꝛã perſecutoꝛe: ille poſt ꝓfeſſonem ſuã aſpergitur aqua · hie ſanguine·peeſens autem intencõ eſt de bapti ſmo aque · ⸗ . ſeſt baptiſare ꝙ grece idẽ eſt ꝙ lauare la Jaſe ſecundũ ꝙ baptiſmꝰ dicit᷑ ab eõ ꝙ tine vñ baptiſmꝰ pᷣt dici lauacꝝ qð eſt aq̃ de putata ad lauãdu·vł locio qð eſt effectꝰ vel vſus lauacri · Sm aũt ꝙ baptiſmꝰ eſt nomen ſacramenti diffinit' ſic a magiſtro ſen· li. nn · di.iij . baptiſmꝰ eſt ablucio coepis · facta ſub foema verboꝝ certa.i.determĩata· et ſtat ibi æ&ρucõ anthonomatice ablucõe aque · ſtat etiaʒ locõne coꝛpis paſſiue et li coæpꝰ ſtat anchonomatice ꝓ coepe huãno · Sciedum tñ q in baptiſmo eſt aliqd dð eſt ſacramtuz tin vt locõ exterioꝛ et aliquio qð eſt ſacramtum et res vt caracter et aliq̃d qð res eſt tm· ſ.mũ dacõ interioe. Et ideʒ intellige de alijs ſacra mentis·pei mũ eſt cauſa ſcdi et tercij· ſcòm eſt ſignũ peimi et tercij· da' aũt deſcripcõ p̃dctã de eo qð eſt tãtũ ſacram̃tũ in baptiſmo·. 64 Irca terciũ.ſ.a quo baptiſmꝰ fuit inſtitu Atus. Scienð ꝙ dns ſacramtũ baptiſmi in ſinuauit inſtituit et ↄfirmauit Inſinuauit qᷣdẽ facto cũ baptiſatꝰ fuit a johãne · et verbo cũ pᷣdixit nicodemo. jo· iij· niſi quis renatꝰ fue⸗ rit ex. æc. Inſtituit aũt facto cũ baptiſare diſci pulos fecit jo· nj. poſt hoc venit ihus ꝛterum in indeã et baptiſabat et tunc inſtituit verbo et facto·qꝛ dicitur ibi ꝙ baptiſabat · et ſi non in ꝓſona ꝗꝓpeia tamen diſcipuli in ſua pᷣſentia ſm qð ipe volebat · et iterũ miſit diſcipulos ſuos ad pᷣdicãduz et baptiſandũ· luc. x· Cõfir mauit aut baptiſmũ euã facto cum.ſ.de late⸗ re eins non tm fluxit ſanguis ſed etiã aqua in ip̃ᷣa paſſonis ↄſumacõne· St vbo quãdo poſt ruſureectionem omes diſcipulos et ſingulos aè pᷣdicandum miſit machei . vlti · Et ſic patet ex ſcriptura quãdo inſtitutus eſt baptiſmꝰ et quomõ ſcriptura diuerſimode loquit᷑· patet e ciã ꝙ bapuiſinus inſtitutꝰ fuit ante paſſionem et poſt ſed añ inſtitncõne pemata·poſt vero ĩ ſtitucõne ꝓpublica:cũ oĩ bus publicatũ et im⸗ poſitum eſt euangeliũ peima inſtitucõ erat q̃ᷓ ſi in ↄſilio· ſcdᷣa in pᷣcepto · cuiꝰ vnuſquiſqʒ ex eo tempoꝛe debitoꝛ eſſe cepit· ex quo ad eum inſtitucõ ꝓu enit m boñ · et rich· et guab. Irca quartũ ſciẽdum q; baptiſmꝰ fieri dz in aqua. GKacõ cuiꝰ eſt inſtitucõ diuina: Inſtitucõnis vero hm̃oi patet cõgruecia qe in bapti ſmo anima mũdat ꝓ graciã et ſme eo ſe cundũ omunẽè lege nullꝰ ſaluatꝰ. ꝓpter q̃ duo optime ſibi ↄuenit aqua·ſ.quãtum ad peimuʒ quia eſt naturaliter ablutiua: et quantum ad ſecundũ quia eſt inter oms liquoees ↄmuniſ⸗ ſima. ¶ Vnde debet fieri nõ in aqua artificia⸗ li ſed i naturali q illa ab omĩbꝰ iter et fa⸗ ciliter poteſt haberi non ſic aũt aqua artifici⸗ alis · Potelſt autez fieri in omni aqua naturali nõ tantum ſimplici ſed etiã mixta et in aqua qualitercũq; tranſmutata dũmodo ſit ibi ſpeſ aque ſalua.alias ſecꝰ eſſet.¶ Vñ pt fieri In a qua maris in lixiuio et in aquis ſulphureis d ſcienð aũt diſcernere ſpeciem aque opoe⸗ tet attendere tria m guabk . ſ. liquoeis oeigi⸗ nem racõne cuiꝰ patet ꝙ baptiſmꝰ nõ poteſt fieri in aqua roſacea ł de ruta et himoi facta nec in vrina nec in ſaliua e de baptiſmo non vt apponeres:quia he nõ habent aque elemẽ taris oziginé. et ideo nec ſpecie et foemam ra cõne cuiꝰ patet ꝙ non poteſt fieri in poereta pulmẽeto et hmmoi liquoeibꝰ mixtis· qe nec ma teriam nec ſpeciẽ aqᷓ habent et effisaciã· rõe cuiꝰ patet ꝙ nõ poteſt fieri in clareto luto et cerumia et hinoi · Medo aũt ſpecie aque tenet ideo in eo poteſt fieri baptiſmꝰ licet meliꝰ fi⸗ at in aqua· Cum pᷣdictis ↄneniũt ric· et alij doctoees· Si aũt aliquis eſſet baptiſatus in a liquo liquoee de quo dubiũ eſſet an haheret ſpeciem aque rebaptiſandus eſſet vt dicit ſco tus ſub Deiczne: Sz nũquid in aqua palu⸗ dinoſa poteſt fieri baptiſmꝰ ꝙ ſic · qꝛ licet coiqumet' coꝛpus accidentaliter ꝓpter eiꝰ ↄ fuſionem cũ immundicijs groſſis ſaluatur ta⸗ men in ea ſpeci es aque cui ex natura ſua pꝓ ſe Ouenit habilitas abluendi.et etiã aliquo mõ remanet in ea ꝗꝓpeietas ablutiua qð ido dico quia ſi nullo mõ remaneat in aqua actu ꝗꝓpeie tas ablutiua.vt in glacie grãdine niue et hu⸗ juſmodi. quã diu ſic eſt diſpoſita baptiſari in ipſa nõ p̃t hec rich;. Si etiam aqua paludino ſa eſſet ita incraſſata ꝙ recederet a vera rarita te aque.nõ eſſet in ea baptiſandũ ſicut ſi eſſet lutum.alias ſecus eſſet quia adhuc ſpecies aqᷓ remanet · hec ctho. Ber nũquid etiaz m beo dio carnium p̃t fieri baptiſmꝰ E ꝙ ſic· Mam admixtio criſmatis nõ ſoluit ſpecie aque. niſi foete facta ſit tanta reſolucõ carniuʒ coctan in aqua ꝙ liquoe plus habeat de aliena ſub⸗ ſtancia ꝙᷓ de aqua quod ex ſpiſſitudine pſpici poteſt ſi tam ex liquoee ſic inſpiſſato expeima tur aqua ſubtił poteſt ĩ ea fieri baptiſmꝰ ſicut etiã in aqua que expeimitur de luto licet in lu to fieri nõ poſſt baptiſmꝰ.hec tho.¶Nũqᷣd ad baptiſmũ requiri aqua ſanctifi cata M du plex fit ſanctificatio in baptiſmo vna eſt que fit in baptiſmo ꝓ verbũ aduenies el em̃to.⸗ lia eſt qᷓ fit ante baptiſmum ꝓ oꝛacõnem a pee bitero peima ptinet ad neceſſitatez baptiſmi ſicut et igſum verbů · ſcᷣa ad ſolennitatem. Dicendũ ergo ꝙ ad baptiſmũ requir ic᷑ ſancti ficacõ aque· peima de neceſſario.ſecũda vero de Ogruo ita tamen ꝙ niſeneceſſitas hoc reqᷓ reret in aqua nõ ſanctificata quis b aptiſari ñ debet qᷓ aliter faceret moætaliter peccaret ſe⸗ cundũ boñ· Siquis aũt velit in ſabbato paſce et penthe · de aqua dſecrata recipe ad ſue do⸗ mus aſperſionẽ recipiat eaz an criſmatis infu ſionem de conſe. di · iij· in ſab bato · CJa qntũ · ſ.foꝛmã verboꝝ que dicuntur 1 la foꝛma.etſi eſt ila que ponitur er ð baptiſ. ſiquis et de ↄſe. diinj:a qnodã · et· c· multi. ſ. ego te baptiſo m no.pa · et · fi · et ſpi · ſ. H ſic· In hac enim foema baptiſim due particule continentur vna pertinens ad ſanctificatiõez elementi ſcilicet inuocacõ trimtatis. Flia p⸗ tinens ad determmacõnem mtencõmis mini⸗ ſtri ſcilicet expᷣſſo actꝰ baptiſandi:peima ha⸗ be ex inſti tucõne ðòma et eſt eadẽ apud om̃s eccias et ſzm omne tꝑꝰ.Nam circa illam duo n baptiſmo queruntur plura · ſ. que ſit il Ocureũt: ſ.exp̃ſſio ipᷣiꝰ actꝰ.et ꝓſone in quam trãſit actꝰ et hoc eſt iterũ ↄmue apud omes vñ videt deſcedere a peima ↄſuetudie et tra⸗ dicõe baptiſandi apłica.Et mõꝰ expe imendi et hic eſt duerſus apud latios et grecos. Cũ ergo baptiſma vnũ ſit illoꝝ qᷓ baptiſant'ĩ ec cleſia latinoꝝ et qui in foema grecoꝝ que e baptiſetur petrꝰ ĩ no p·et.b·et ſp.ſ.iõ opoe⸗ tet ꝙ de ſubſtãcia foeme ſit vna pꝑs foeme il⸗ la que ptinet ad ſancti ficacõz elementi· Flia vero quãtum ad expᷣſſione actꝰ et pſone bapti ſate ſimiliter è de ſubſtãcia. qᷓntũ ad modum vo expᷣſſiois ꝗᷓ variꝰ eſt nõ eſt de ſubſtancia ſʒ accidit ex ſtatuto eccleſie qᷓ pt obligare mini ſtrũ ſed nõ pᷣt mutare ſubſtacialiter ſacmentũ ideo etiã ille moòꝰ e de nec eſſitate faci entis et nõ facti licet quidã dicãt ꝙ ſit de neceſſi⸗ tate vtriuſqʒ ita ꝙ aliter baptiſatũ neceſſe ſit rebaptiſari: ſed opĩo peima eſt verioe et ↄmu⸗ moe h de pe·ꝗ Vtn expᷣſſo triũ pſonarũ ſit ð neceſſitate fozꝛme baptiſmi H ꝙ ſic. cuiꝰ rõ eſt qe baptiſmꝰ pꝑ foemã ſuã ↄſecratus eſt ſm apoſtoluù epheß: v. mũdãs eã lauacro in vbo vite · et etia augꝰ.li.de vnico·baptiſ. dicit ꝙ; baptiſmꝰ verbis euãgelij oſecrat᷑.et iõ opo⸗ tet ꝙ ĩ foema baptiſmi expematur cã ſanctifi cacõis.ſ.trinitas ꝓpſonaruzʒ?· Scienð tñn ꝙ feſſio fidei pᷣt fieri qᷓdeupliciter in baptiſmo. Fut ita ꝙ ſit plena in coꝛde et oee ſed nõ in fi de eccleſie et tũc eſt vacuuũ. Sut in oee plena ſed non in coede et tuc eſt ꝓlenũ qę fit in fide eccleſie et nõ pſone· Sut plena ĩ coede ſed nõ in oꝛe⸗et h̊ aut fit ex volũtate et tũc eſt vacuũ aut ex neceſſitateſ.moetis ſupueiĩentis vel in firmitatis · et tuc non eſt ſimpli plenũ ſed ex O mina pietate ſupplete pie putari pᷣt eſſe ple⸗ nũ:vt:ſ.ſummꝰ ſacerdos ñ dimittat inpfectũ qð erat mchoatũu et in hoc caſu intelligitur verbũ ambeo. li.ð ſpuũſancto:.c. iij: ſi fide mi ſteriũ trinitatis teneat: et vna pſona tim noĩe tur plenũ eſt ſacramtũ vel expone plenũ eſt ſacrametum.i.plena eſt fides ſacramẽeti ſed ñ effectꝰ eiꝰ.vñn ſi talis moeia debʒz ſepel iri in cimiterio· Si aũt anꝙ; oĩa verba ↄplerent' im pedirec hapti ſatꝰ Ita ꝙ Opleri nõ poſſet puer iterũ baptiſandꝰ elſet ſub hac Odiche rõe du⸗ biij ſi tu nõ es baptiſatus ec. ſm rich.et cũ eo ODueniũt alij doctoees. ¶¶ SZʒ obicit otra p̃di⸗ cta qe bern.dicit in quadã epła qndaʒ eſſe ba ptiſatũ in noie dei et ſancte crucis:aſſeres q⸗ ris vtrũ ſit baptiſatꝰ ego vere hũc baptiſatuzʒ puto & ꝙ ſi li in noĩe dei:diſtinctam intelli git trimtatis expᷣſſionẽ verũ dicit qe adiectio facta ex denocõe nõ viciat ſacramtuz. ſi vero nõ falſum dicit ſm pe ·¶ Qund ſi dicatur no mane triũ pſona? nõ eſt baptiſatꝰ vt ha⸗ bec de oſe . di; iij · multi ſunt in glo. Vtruz in nõie xpᷣi poſſʒ quis bapᷣtiſari & ꝙ nõ.nam nũꝙ; licet fozmã cõem a criſto traditã ð muo cacoe trinitatis mutare ĩ ſpeciale ſine ſpecia⸗ li ↄſilio ſpuũſſancti de cuiꝰ ↄſilio tpe peimmi⸗ ue eccleſie apłi ĩ nomie criſti baptiſabãt du plici racoõne· ſ. ꝓpter modũ ſignificãaòi. Mam qamm noie cniſti tota trinitas intelligitur 6£ vt ambeoſiꝰ exponit. criſtus enim vnctus di citur· et ideo vngetem vnctũ et vnctionẽ inſi nuat · Et ꝓpter reueretiã ſignificati · ſ. vt nomẽ criſti virtuoſum et celebee oſtẽderet ceſſante uero hac cã iã nõ licet ſic baptiſare nec pᷣ̃t vt theologi cõiter dicunt ſic tradi baptiſmꝰ ſzm bon. et Pe .¶ SZed obicit qe nicolaꝰ papa de Oſe:di:-iiij.a quodã · dicit ꝙ ſi in nõie trinita tis vł in nõie criſti baptiſantur baptiſati ſunt Vnũ em idemqʒ eſt· vt ſanctꝰ exponit ambeꝰ. M nõ mtellige & verba oĩno 1dẽ ſonãt ꝙ; modꝰ bapti ſandi in eccleſia primitiua con foemis fnit mõ quẽ nũc tenet eccleſia qe m cẽ ſto intellectꝰ claudit᷑ trinitatis vt dictuʒz eſt ſupea tñ implicite et remote.vł idẽ eſt qe eiu em vtutis et efficacie in caſu in quo eſſiz ea dem ceã baptiſandi. vn et eadem diſpẽſacõ eſ⸗ ſet ſpirituſſancti im boñn. et pe · vel p̃t dici ꝙ qe in noĩe criſti intelligit tota trinitas vt di ctũ eſt iõ pter dubiũ vty eſſtz baptiſatꝰ qui in criſti noie bapti ſaret'.dicit papa nicolaus ꝙ nõ eſſet baptiſandꝰ qð è intell igẽdum abſo lute qe mõ ſi aliquis hoc mõ baptiſaret debe ret rhaptiſari ſub ↄdicõe ſm rich. Szm vo ſco cũ qe ñ legit vbi p̃dicta diſpenſacõ fuerit re laxata dubiũ eſt an talis ſit baptiſatus.et iðo ſub ↄdicõe eſſet baptiſandꝰ. Sm vero j0. de . „ Oſe⸗di/ iiij · a quodã et bern⸗ex. e· ſiqs · ſiquis in noie criſti bapti ſaret baptiſatꝰ eſſz licz nõ ſic debeat baptiſari· Sm vere hu.e. &i. młti. nõ eſſtz baptiſatus et hᷓ̊ qd dicit nicolaꝰ papa refert ad tempus eccleſie peimitue hoc no⸗ tatur ex · de baptiſmo.c.i.in glo.c.huiꝰ ſecũ de opi⸗eſt hoſti.Quod aũt dicit ncolaus pa pa in noĩie trinitatis.intelſigitur explicite p ijs noibꝰ pſonaꝝ exp̃ſſis vt dict glo.pᷣdicta. Vt expſſio actꝰ baptiſandi ſit de neceſſita te baptiſim e ꝙ ſic.dicit em̃ alex· terciꝰ ex. de bapꝑp· c. i. Gctꝰ baptiſandi ẽ de neceſſitate fozme.Rõ huiꝰ eſt diuina inſtitucõ.Rõ aũt in ſtitucõis eſt qe intencõ neceſſaria eſt ſacra mẽ txo· et Hhoc eſt ſacrametum neceſſitatis et eſt ad alterum⸗immerſio aũt p̃t fieri ꝗpter plura eti deo ꝗpter piculũ defectus intencõis 456 ver vo debz expeimi intencõ in foema. Quiò ſi di catur ego mergo te ĩ nõie pa.æc. vt habe de dle · di · mij . multi ſunt in glo.nõ eſt bapti⸗ ſatꝰ.qꝛ mergo nõ eſt ſinonimum cum h̊ verbo haptilo Quare dicit in nomie et nõ in noi⸗ bꝰ &α£ qe licz ſint tria nõia pſonalia triũ pſo⸗ naru. tñ eſt vnũ nomẽ eſſenciale. vᷣtus aũt di⸗ uina que opatur m baptiſmo ad eſſenciam pti net et ideo dicitur in noĩe et nõ in noĩbus ſe cundum tho. VYl dicendu ꝙ nomẽ ibi non tm̃ ſumitur ꝙꝓ voce ſignãte ſi ꝓ noticia que quo⸗ dãàmõò vno eſt triuz pſona mquantũ eſt vna Veritas triũ et inquãtum vnũ coærelatm̃ intel ligitur in altero ſm pe. Dicenduz etiam ſm pe·æ ibi ſumitur ſingulare ꝓ plurali.et ſm iſtam ſentenciã videtur ꝙ ſi diceretur in noiĩ⸗ bus patris·ꝛc.eſſet baptiſmus.ſecũdum vero alios non eſ baptiſmus qe ſicut mutacõ no⸗ minis impeò t baptiſmũ ita et mutacõ numeri ę alia è ſentecia et H eſt Põ · bo Vtn ſi H ponte nõ potes p̃poſicio in ſcienter omittat᷑ ſit baptiſmꝰ ꝙ; nõ.qe nõie patris nichil eſt dictũ vł nõ eſt eadẽ ſignacõ que peiꝰ ſi ſi ex de fectu lingue vel eiunſde ydeomatis mõ et getate dimitte⸗ ret' eo ꝙ in illo ydeomate ide ſignificet ꝓp li in nõie· et ꝓꝑ li nõie·et eouerſo pie poteſt cre⸗ di ꝙ eſt baptiſmꝰ hec gual. Vtrum ego ſit de neceſſitate ſiue de ſubſtancia foeme bapti⸗ ſmi & ꝙ nõ q h vox · ſ. baptiſo· generat ple⸗ nũ ſenſum ar. ð oſe · di · iiij · retulerut · vbi dici tur ſiquis ita dicat baptuo te in no·pa·æc· ba ptiſmꝰ e licet nõ ponat' hꝰ ænomen ego hHoc notatur er.de baptiſmo·c · i. in glo ·b. Eſt tñ eſt de hac dictõne · Ime · ¶ Vtꝝ peccẽt gre⸗- . — . — — — „₰ . . . . ci nõ ſeruãdo foemã noſtrã licnit eis fo⸗⸗ maz noſtrã ad tpᷣꝰ dimittere ꝓpter remouenð eraoꝛe quoꝛũdam qu vtutẽ baptiſmi baptiſã tibꝰ attribuebãt dicẽtes ego ſu gauli ego au tem appollo.æc. tñ illo ereore ſublato debue runt ad ip̃az redire · vñ credit ꝙ ſic baptiſan⸗ do moætaliter peccęt ſi foemã eccleſie romãe Oteẽnant. Hli vo qui ipſam nõ dtenũt ſů̊ ſuam ex antiqua dſuetudĩe ſeruãt moetaliter vt pu to nõ peccãt.qꝛ? eccleſia romana de illis gre⸗ cis qui ei obediũt ̊ diſſilat et in alijs hone⸗ ſtis eos recipit. hec guab. De hac aũt mate⸗ ria· ſ.de variacõne fozme baptiſmi quere am⸗ plius ſupea ti·de ſacramtis in cõmuni ar. ij. irca ſextũ. locõeʒ faciedã ĩ baptiſmo te nedum eé beeuiter m docto. ꝙ ablucõ ẽ de neceſſitate ſacramti baptiſmi. Modus aut determiãtꝰ? ablucõis puta ꝓ aque aſpſione in fuſionẽ vel immerſione et numerꝰ ablucõms nõ ſunt de neeſſitate ſacramẽeti baptiſmi.Vnð in hiſ ↄſuetudo cuiuſlibet eccleſie eſt Guãda quã qui nõ ſeruat Suiter peceat.mſi caſus oc cureerit ſpecialis vel neceſſtas q̃ᷓ impediat ð dſe · di. inj · poſte vos et · uij · c · ſe · et · c. ꝓpter utoꝛitates aũt ꝗᷓ dicũt ter immergendun in telligunt vbi ↄſuetudo talis erat. Ille vero que dicũt ſemel immergenð intelligunt vbi ſuetudo erat cõtraria · Sʒ ſi vna immerſio ſufficit ad baptiſmũ et ſcòa et tercia additur Nũquid ſco et tercõ baptiſa? ſicut infra dicet intencõ requiritur ad baptiſmũ et ideo ex intencõne miſtn eccleſie qui mtendit vnũ baptiſma dare· trina immerſione.efficitᷣ vnũ baptiſma. Si aũt ad ſingulas immerſiões re⸗ peteret vba fozme peccaret qᷓntũ eſt de ſe plu ri es haptiſans.vñ qñ fit trina immerſio t pei ma debʒ nõiari pater ĩ ſeòa filiꝰ.in tercia ſpi⸗ rituſſanctꝰ et tuc nulla ſupfluit qe nõ eſt cõ⸗ pletu ſacram̃tuz donec termĩatũ ſit verbũ. in⸗ cipit em immerſio cũ verbo et termiatur cum llo· ODebet aũt baptiſans qᷓnto magis pᷣt bo⸗ no mõ ſimui abluere et verba ꝓferee non eſt tam neceſſe m rich· et ſcotũ ·qð ſimul pnctu aliter vtrũq; meipiat et termĩetur · ſed lufficit ꝙ ꝓlacõ vboꝝ añ incipiat᷑ ꝙᷓ; ablucõ termie tur vl nel- ldenat ꝙ aliqs exiſtat ſup uã habere ad baptiſanduz pueꝝ · que cũ timeat cito moei.ſi intendes ꝓ⸗ uidere ſaluti pueri ꝓf eres verba in quibꝰ oſi li ego de intecõnis exp̃ſſione· t idẽ dicenda 1 ſtat foema. ꝓ iciat cũ in aquã intẽcione bapti ſandi. et poltea puer aliqꝰ caũ euadat nuꝗd debz reputari baptiſatus credo ꝙ no quia ꝓxima materi a eſt ablucõ in aqᷓ: qmi aut aqua ablui peimo aqᷓ coopitur in toto vł in pte et poſtea diſcoopit. In ꝗpter pemũ repſentat xp̃i ſepulturã · ꝓpter ſcòm eiꝰ reſureectiõzꝭ quã us aũt puer ĩ caũ pᷣdicto pꝓ actũ illiꝰ qui ipm ꝓicit in aquã immergat᷑ nõ tñ eſt actꝰ oedia t? ex ſui natura ad HB vt puer abluat ·ſʒ vt ſub mergat. et iõ ſi aliquo caũ ꝓ illos vł ꝓ eunð ꝓciẽtem ſe ĩ aquã puer exhat de aqᷓ: non ꝗp ter hoc ꝓuer eſſet baptiſatꝰ.qe illa immerſio qꝗᷓ fuit facta ex ſui natura nõ oedinaba' ad ele uacõz pueri de aq̃ ſed ad ſubmerſiõz· G̊ rich; e Eſto ꝙ aliq̃s exiſtat ſupꝑ puteũ ad cuiꝰ aquã ñ pᷣt ꝓtingere maũ nec vas ha bzʒ cũ quo poſſit haurire ſed habzʒ calatũ et coꝛdã · mõ quero ſi per coeꝛdã dimittat pueꝝ in calato in aquam et ex hoc baptiſare intendẽs· et verba in qui vus ↄſiſtit foema ꝓferens · Vtu puer ſit bapti ſatus ẽ? ꝙ ſic dũ tñ calatus ſit talis ꝙ aqua ſub intra uerit ad abluendũ corpꝰ pueri qᷣa ꝙ baptiſans tãgat illũ immediate que ł aptiſat vel aliquid aliudò nõ eſt de eſſencia baptiſmi et in p̃ᷣdicto caũ eſt immerſio et eleuacõ de a⸗ qua et eſt im merſio talis q̃ ex ſui natura ñ oe⸗ dinatur ad pueri ſubmerſione ſo ad eiꝰ de aqᷓ eleuacõem qð patet ꝑ hoc ꝙ ille qui eũ mittt⸗ ſemp tenet eũ cũ cosda ad eleuãdũ · Zi tñ oci cureerit p̃ᷣdicta neceſſitas deberẽt mitu pãn in aquã et poſtea illis extractis deberz aqua expeimi ſuꝑ coepꝰ pueri ſub debita fozma v⸗ hoꝝ et cũ intencõne baptiſandi hec rich; (Nreca ſeptimũ · ſ· ritũ baptiſmi ſciẽdũ ꝙ in ſacram̃to baptiſmi de neceſſitate eius ſüt hlucõ in aqua et verba debita. Et alia que ĩ ritu baptiſandi ſeruãtur ptinẽt ad ſolenitatezʒ Fdhibent' aũt hmmoi· tũ ad excitãdam denoci onẽ et reuereciam ſacram̃ti · tum ad mſtru łõzʒ fideliũ.tũ aò cohibicõz demonũ ne ſacramen tal em impediãt effectũ: debz aũt in baptiſmo aliquis adeſſe qii baptiſatũ leuet ð ſacro fõ⸗ te recipies eũ quaſi nouiciũ in ſuã inſtructõzʒ et tutelã.qe puuli et nouvij pᷣter curam ↄmu nem indiget cura ſpeciali · et ille talis qui le⸗ uat de konte dicit᷑ patrinꝰ.qe vt dicit hu. de ſancto vict. in oblacõne baptiſandi et reſpõ⸗ ſione quodãmõ facit ad regeneracõnem eius Obligatur aũt ſuſcipies de ſacro fõte ad eius inſtructõnem de dle · di · nij · nos · ſi ipᷣe ſentirz q; neceſſitas mieret.In qꝰ caũ·ſ.neceſſitatiſ a liquis admitti nõ deberet niſi de diuinis do ctus eſſet vt dicit dpoꝰ. Hõ baptiſatus aũt ñn ße ſuſcipere bapti ſandum.de conſe.di·iiij. in aptiſmo-licet non baptiſatus poſſit baptiſa⸗ re quia perſona baptiſans eſt ð neceſſitate ſa⸗ cramenti nõ autem perſona ſuſcipiens. Deobi betur aũt abbatibꝰ et monachis de baptiſmo conmatres habere et hoc ꝗpter famliaritateẽ que ſolet ex hꝰ oꝛiri inter patrinos et matres carnales pueroeum ar.de conſe di. niij. mona chi⸗et. c· non licetet. c·ſequen Et idem intel lige de canciĩcis regularihꝰ et alijs reli giotßz 4 ar · ex depoſito· ex pꝑte et hoc ẽ veꝛ leuãdo et tenedo h; tñ licet baptiſando.debz aut ad le uãdum im̃ vnus admitti · tu vt ↄfuſio diſcipli ne vitet tũ ne ꝓpter ↄgnacõʒz ſpiritualez ma⸗ trimomũ impediatur ſed quedã eccleſie hanc ↄlſuetudine nõ ſeruãt plures ad ſuſceptionez pꝓuuloꝝn admittetes de ↄſe.di.iiij. in catheci ſmo: et·c.ñ ꝓlures:et iõ oeitur ↄgnacõ ſpiri⸗ tualis ad oms tenetes impediẽs matrimoniũ Otrahenð et dirimẽs poſtea ↄtractũ Et ide in diciũ eſt de ↄfirmacõe li.vj.de ↄgnaſpi.quã uis · It dicit ibi jo.an. ꝙſi neceſſitas vrget v⸗ nuſpoteſt eſſe patrinꝰ ĩ catheciſmo baptiſmo et ↄfirmacõe.õ eſt aũt decẽs licz nõ ſt ꝓbi bitũ dinges ſimul leuare pueꝝ alteriꝰ de ba ptiſmo·. ij· qiiij· ꝙ aut⸗õ debet aũt aliquis baptiſare aliqus alibi ꝙᷓ m eccleſijs vbi ſunt fontes ad hoc ſpecialiter deputati niſi eſſet filiꝰ regis vb peincipis aut talis neceſſitas e merſerit ꝗꝓpter quã ſine piculo ad eccleſiaz ac cedi nõ poſſit li.vij·de bap·pñti ·¶ Scienduʒ tiã ꝙ oꝛdo ꝓtinentiũ ad ſolenitatez eſt iſte. peimo em inſufflat vt virtꝰ dyaboli exterio⸗ꝛ expellatur et exteriꝰ expelleda ſignifice. Se cũdo ſignũ crucis fit in pectoꝛe et in frõte vt demõ ſe ↄgnoſcat expellenð tã in occulto co⸗ꝛ dis ꝙᷓ in publico ↄfeſſõis. Tercõ ſal ĩ oee po nit vt ſignifice ꝙ ꝑ baptiſmũ ſapoꝛ ſapietie pparatur. Quarto fit auriũ et nariũ cũ ſputo Imicõ vt ſignifice' gra ad diſcernenð et obe diendũ · Quito fit Iinicõ olei ſancti qað dicit oleum cathecuminoꝝ in pectoee et ſcapulis vt ſigmficet vnctõ ad deu amãdũ et eiꝰ one ra poztãduʒ· Sexto fit poſt babtiſmũ munctõ criſmatis ĩ vertice vt ſignificet apcõ mentis imputribilis ad ↄteplanð. criſma em̃ ofectuʒ eſt ex oleo lucète et balſamo ↄſeruante.et de bet hec mũctio fieri criſmate nouo nõ veteri⸗ de oſe · di. in · ſiquis · Ẽo tñ pñti nõ debet p̃⸗ ſbiter criſmare infantes baptiſatos in verti⸗ ce mſi ep̃o iubete ſiẽ etiã nõ debz benedicere mſi de iuſſu ep̃i epᷣo pnte.de conſe.di.inj.oĩ tpꝑe · Septimo veſtit veſte mũda et alba vt ſi Snifices cãdos mnocecie et ſtola reſureectio mis . VYltimo cereꝰ nonit ĩ maibꝰ vt ſit lucer⸗ na pedibꝰ eiꝰ verbũ dñi. et lumẽ ſemitis eius Dyoꝰ aũᷣt aliũ oedinẽ ponit ſacramentalium baptiſmi qͥ m peimitiua eccleſia ſeruabat' in ſolèni celebeacõe baptiſmi.qñ adulti venie⸗ bant ad baptiſmũ, hu.etiã de ſan.vic, aliam Ponit foemã· modꝰ tñ pᷣdictꝰ magis eſt vſita 4 Id hoc nota ꝙ eoꝝ que agũ⸗ tur poſt hapti ficat ſʒ etia efficit puta vnctõ que fit in verti tus ſzm boñ. iſmũ aliqᷣd eſt qdò nõ ſolum ſigni ce ꝗqᷓ opatur oↄſeruscõez gracie baptiſmał.ali qdeſt qð nichil efficit ſʒ ſolũ ſignificat ſicut dat? eis veſtis candida ad ſignificãduzʒ no uſtateʒ vite ſzm tho.pedes aũt baptiſatoꝛum non ſunt lauãdi aqua bñdicta ſiue cõſecrata i:q:i.emũdari ·populo tñ mediolaneſi ꝓmitti eur hoc facere qe hoc faciũt amꝑeoſij autoei⸗ tate vt dicit glo.ibidem. Qu octauũ ſciendũ ꝙ baptiſmꝰ nõ po⸗ teſt iterari cuiꝰ cã eſt duplex vna ẽ cõis — ſibi et alijſ.ſ.impᷣſſio caracteriſ q̃ ĩdelebiliter manet in aĩa. Et alia ꝗꝓpꝛeia ſibi et h eſt triplex vna qe oeiginale cui opponit' nõ iterat. Se⸗ cũda qe moeti criſti que tm ſemel facta eſt aſſi milat · Tercia eſt qe ꝓ ipᷣm venialiũ purgacõ efficitur et qe ſi ꝓpoſſet iterari · hHõibꝰ ſemp in⸗ centiuũ peccãdi daret᷑ · Sm aũt ſcotũ rõ qua re baptiſmꝰ nõ eſt iterabilis eſt mſtitucõ diui na cuius nõ eſt alia cã peioꝛ niſi volũtas eiꝰ ſedò patet ↄueniẽcia eiꝰ ex pᷣdictis·reliqua ad hanc materiã ꝓtinẽcia· quere ſupea vbi agit᷑ de it eracõe ſacramentoꝝ in conmuni. 2 effectu baptiſmi ti.q̃rtus. inde vſiderãdu eſt de efficacia et pꝛei mo de efficacia baptiſmi in adultiſ. ſe cundo de impedimẽeto efficacie bapti⸗ ſmi in adultiſ. tercõ de efficacia baptiſm in puulis· ꝗqrto de efficacia baptiſmi an ꝑ aſſõʒ criſti Circa pemũ querũtur plura.ſ. VYtꝝ p baptiſmũ auferãtur oĩa pctã H? ꝙ ſic de dſe · di. nij · rogete ·et.c.penitẽcia rõ huiꝰ ẽ diui⸗ na liberalitas que tãtam huic ſacramẽto ↄtu lit efficaciã · ꝙ quidẽ dↄueniens fuit q bapti ſmꝰ eſt ad regenerãð inſtitutus. Vñ ibi traſit hõ de ptãte tenebꝛarũ m adoptiõʒ filioꝝ dei et maxime apitur largitas dᷣine mãꝰ in peimo aduetu · et hoc e qð dicitur thi.ij.ꝓ lauacruzʒ regeneracõis et renouacõis ſpũſſancti ·quẽ ef fudit in nos abũde ꝛc Vtr p baptiſmũ hõö liberet᷑ ab omĩ pena H& ꝙ ſie p̃ᷣterꝙᷓ a veng Otracta · vñ ambeoꝰ ſuꝑ illð ro.ij.ſime pentẽ cia ſunt dona dei et vocacõ et habec de ↄſe. di · iiij · ſine penitẽcia:graxia mquit dei in ba⸗ ptiſmo Stis oĩa ↄdonat:ecnz enim vt ait dam̃. baptiſmꝰ ſit peincipiũ vite ſpnalis taʒ gracie ꝙ; gloꝛie tollit illò qð retardat vł excſudit a vita⸗/pena vero quedã eſt eterna qᷓ oĩo exclu⸗ dit a vita.quedã tẽpoealis aſſumpta quazʒ hõ meruit hec retardat moeietes nec excludit. qᷓ dã tempalis ↄtracta G a vita nõ retardat nec excludi.ideo baptiſmꝰ peimã tollit.ſj ſcdðᷣam et terciã non q nõ opponit' effectui eiꝰvV⸗ trũ per baptiſmũ auferat' ocupiſcentia & p baptiſmũ ocupiſcẽtia extinguit' nõ vt non ſit niſi foꝛte hoc fiat miraculo vł dono dei ſpeci ali ſed vt nõ obſit q ibi gracia mfũditur q̃ ſu perari poſſit· hec augꝰ.et habe de conſe · di · uij. c.ij. Yñ ocupiſcetia inquantũ hʒ racõneʒ culpe extinguic ꝓ baptiſmũ.inquãtum Hhabz racoõnem vicij ſiue pene manet.¶ ¶ Vcꝝ pꝑ ba- ptiſmũ tollat' ireegularitas · ſzm 1o.· ſi iree gularitas ꝓueiat ex defectu ſacramti nõ tol⸗ litur ꝓ baptiſmũ vñ bigamꝰ añ bapiiſmũ non t pꝰ baptiſmũ ꝓmoneri. Nec eẽ coreupta añ aptiſmũ p̃t pꝰ baptiſmũ velari ·qꝛ vgo vela ta ſigficat eccleſiã triũp hantẽè in ꝗᷓ nõ eſt ma cula neq; ruga:de his duobꝰ habe di·xxvj · c.·ij. Si vero Pueniat ex delꝛicto collit p ba⸗ ptiſtnũ. vnð ſiqiis añ baptiſmũ hõies occidiſ ſet voluntarie poſt baptiſmũ ꝓmoueri poſſet Si aũt ꝓueniat ex inſtitucõe eccleſie nõ tolli tur ꝓ bapti ſmum. vnde iudex executez teſtis aduocatus in cauſa ſanguinis nõ poſſũt poſt baptiſmũ oedmari · hec johã · di · xxvj · deinde Et eiuſdẽ ſentẽtie ẽ bar.Sʒ gof.et hoſt· et hin dicũt ꝙ baptiſmus ec tollit hanc irregnlari⸗ tate qe ñ debet melioeis oditionis eſſe peccãſ ꝙ nõ peccãs.di · v.ſi quis viduã. et di.iij·ꝗ· ecce in glo· Scòz aũt theologos aliquos nul la irregularitas tollit ꝓ baptiſmũ · ꝓ baptiſ⸗ mũ em̃ ſolũ tollun peccata et ea que ſequunꝰ ex ipſis ſub rõne qua peccata ſunt irregulari⸗ tas aũt ñ ẽ peccatũ qa qñqʒ nõ ſequit ex pec⸗ cato ſed ex opere meritoeio vt cum quis occi dit hoĩeʒ zelo iuſticie vel ĩ iudicio iuſto·ex qꝰ ſequit ꝙ irregularitas n tollitt ꝓ bapciſmum Non em̃ vide' rõnabile ꝙ baptiſmꝰ tollat pe⸗ nã ex cauſa meritos ia Otractã. Si dica ꝙ fal⸗ tẽ tollat irregularitatẽ ex cauſa culpabili cõ⸗ tractã · H ꝙ nõ ẽ veꝝ qꝛ et ſi ↄtrahat ex cul pabili cauſa aliqn.nõ ↄtrahit cñ ſub illa cõ⸗ ditõe qua ẽ culpa ſed ſub rõne alia Et ad hoc eſt autoꝛitas aug· li.de bono iu· et habe in glo. ſupꝑ id ad titũ peĩo vniꝰ vxoeiſ vir· habeꝰ etiã in decretis dixxxvj · acutiꝰ inquit intelli gunt qui nec eũ qui cathecuminꝰ aut paga⸗ nus babuerit alterã: oedinandũ cenſuerüut qe de ſacramẽeto agit ñ de peccatot Sed obicit ge hieronmimus ſup epiſtolã ad tytũ dicit · ꝙ ſi quis añ baptiſmũ plures· vel vnã ante et alte ram polſt habuerit ñ ẽ bigamus.· H ꝙ in hoc ñ tene' eius opinio· ſed opiaug· hec rieh. et cũ eo duenit ke. Scðm aũut ſco · ꝓ baptiſmum tollie irregularitas homicidij cuiuſcuq; nõ aüt bigamie ſicut dicit opi ſcda: et B habet expeeſſe in glo·di.xj.ſi quis viduã.vbi ſuꝑ il i verbũ poſt baptiſmũ arguit glo.a ↄtrario ſenſu.ergo ſi añ baptiſmũ fuit homicida non nocet.Gatio huiꝰ diuerſitatis ẽ inſtitutio ec⸗ cleſie hoc voletis et hoc nõ ſine ratione · ſ.qꝛ homicida nõ e ad oꝛdines mhabilis niſi ꝗp⸗ ter hoeroe ſanguinis qui quide tollit in ba⸗ tiſmo·qꝛ ſupponit' ꝙ ſit factus agꝑnꝰ de lupo ſed in bigamo nõ tollic defectus ſigmficatõ nis ꝗꝓpter que è að oꝛdines inhabilis. ¶ Vtꝝ quelibet imfamia ꝓ baptiſmũ tollac vł dimic tatᷣ. H qꝙ ſie de p ſe · di. inj . ſine penitetia in glo.dictũ eſt em̃ ꝙꝓ p baptiſmum tollunt' pec cata et ea que ſequun ex peccatis ſub rõne qᷓ peccata ſunt· vñ cum infamia dſequat ex pec cato ſub rõe peccati toll ꝓ baptiſmũ i.: Vti index ſecularis indulgebit illi penã qui omi ſit maleficiũ ſi baptiſet. c in penis que ĩ iꝛ dicio humane nfornnte⸗don ſolũ attenditur qua pena ſit homo dignus quo ad deũ ſed eti am in quo ſit obligatus quo ad hommes qui ſunt leſi et ſcandaliſati ꝓpter peccatũ alicuiꝰ et ideo · licet homicida liberet ꝓ baptiſmum a reatu pene quo ad deũ remanet tñ obligatꝰ quo ad hoĩes qꝛ iuſtũ ẽ hoĩes edificari de pe na ſicut ſunt ſcãdaliſati de culpapie tñ peim⸗ ceps talibus poſſet indulgere penã· ̊ tho· Ven ꝓ baptiſmũ oↄferant hoĩi gra et vtietes. Hẽ ꝙ ſie vñ apłus ad tytuz· ſaluos nos fecit p lauacrũ regeneratõis ·i. ꝓ baptiſmũ et reno nationis ſpũſſancti que effudit in nos abude et ad remiſione peccatoꝝ er copiã virtntũ ſe cundũ gloſam ibi Seò nõne p penitentiam fectũ baptiſmi in adulti pliciter vel quo ad ſuſceptõz vł qꝰ ad coactõ etiã aliquis adultꝰ añ baptiſmũ dſequit gra tiã et virrnraa Pe ꝙ ſic ſcᷣm qð habz baptiſ mũ in voto implicite vel explicite poſtea vo in baptiſmo ↄſequit maioe copiam gratie et virtutum. (Jrea ſemſez impedimentu efffcacie bar tiſmi in adultis querunt plura.ſ. vta ef fectꝰ baptiſmi ſit eq̊lis m oibus · duplex ẽ effectus baptiſm.vnus ꝓ ſe · ſ. illud ad qð E inſtitutus ſeʒ regeneratio hoĩs in ſpirituale vitã: et hunc Ffacit eque in oĩbus qui ſe hñt e qualiter ad baptiſmũ vt in puulis. adulti vo qꝛ quidã cũ maioe deuotõne ad baptiſmu ac cedunt iõ quidã plus quidã mmus de gratia nouitatis accipiũt. ꝓFlius e effectꝰ baptiſmi p accides · ſ· illud ad qð baptiſmꝰ ñ e oꝛdina⸗ tus.ſ̊ diuina virtꝰ hoc ĩ baptiſmo miraculo⸗ ſe opꝑa· ſicut ſuꝑ illud ro.vj· vt vltra ñ ſeruia mus peccato dicit glo. ñ hoc p̃ſtat' in baptiſ mo niſi foete hoc miraculo ineffabili creato⸗ ris vt ocupiſcetia que è ĩ mebeis totaliter ex⸗ tinguat. et tales e ffectꝰ ñ ſuſcipiunt equałr a baptiſatis etiã ſi cũ eq̃li denotiõe accedãt ſʒ diſpenſat huiõi effectus ſcòm oꝛdine diuine ꝓuidẽtie hec a Nr fictio impediat ef⸗ ultis · fictio dicic du nem baptiſmi.qe ſcʒ pᷣtendit ſe velle ſuſcipere baptiſmũ vel ↄferee nõ vult vere ſed ſimula⸗ te tm̃.vt in iocoſa immerſione.vel quo ad di ſpoſitõem qe pᷣtendit ſe diſpoſitũ eſſe ex cũ ſit indiſpoſitus intra. pe ima fictio impedit ſacra mentũ licʒ em̃ augꝰ.tra dictũ don. ꝓpe finẽ n determinet vtꝝ tales eſſent baptiſati vel ñ ſed dicat diuinũ indiciũ p alicuiꝰ reuelatõis ſup hoc eſſe oꝛaculũ implozandũ qð etiã ha⸗ ber de dſe · di. iiij . ſo let · vide tñ dicere ꝙ nõ recipiũt baptiſim ſacramentũ qð certũ e.ſi ba ptiſans nõ intendebat illã ablutiones facere vt ſacramentũ ſed cauſa ludi vt dicit ibi glo. qð tñ dicit ibi glo.ſ.ꝙ ſi baptiſans intendat baptiſare qualecunq; intentione habeat bap tiſatus recipit ſacramentũ ñ e ven vt é oſten ſum ſupꝛa ſcðʒ rich· SOcða fictio impedit effe ctum baptiſmi qui e tin ros· ſ. gratiã et remiſ⸗ ſionem peccatoꝝ ñ tñ impedit effectuz qui ẽ res et ſacramentũ· i.caracterẽ de ↄſe.di. iiij. oſtendit᷑.qe actus actiuoꝝ ſunt in patiete pᷣ⸗ diſpoſito· hec aũt indiſpoſitio ſeu ↄtraria di⸗ ſpoſitio p̃t eſſe tripliciter·ſ.aut diſcrededo qꝰ ad rõnemaut indeuote accedẽdo ſcz cũ 4po⸗ ſito peccãdi aut malũ appetendo quãtum ad ↄcupiſcibilẽ: aut ſacrametũ ↄtemnedo ſcz ac⸗ cipiẽdo irreuereter.pexi git em fides et deuo tio ſcʒ volũtas abſtinedi a ꝓeccato et reueren qũo ſumit fictio qᷓ impedit ſacramentũ dicen dũ ꝓ fictio hec qd ammodo includòt om̃e pec catũ moetale qð Vetn recedẽte fictione baptiſmꝰ habeat effe ð Otrariat Sratie. hec tho. Kuz. H ꝙ; ſie ð ↄſedi· iiij· oſtendi in fi. Du plex e em effectus baptiſm interior. ſ. cara⸗ cter qui ẽ ſacramẽetũ et res.· et gra qͥ eres. pei mus n opponi culpe aut fictioni. ſed ſeòs iõ caracter cũ ea recipit' ſz ñ gra.caracter enim quantũ ẽ de ſe ẽ diſpoſitio ĩmediata ad grati am ſicut oeganiſatio coeꝑis ad aĩe infuſionezʒ ſed impedit' ꝗpter otrariã ſibi in eodẽ ſnbie⸗ cto an ime Diunctã fictionẽ iõ illa ſtante gra nõ infunditur recedẽte autem ſtatim infundi ſicut dyaphaneitas aeris impeditur recipe⸗ re lumè ſolis ꝗpter obſcuram nubem qua re⸗ ſoluta ſtatim recipit lumè a ſole. vñ augꝰ.li. de bapti et habe de oſe.di. iiij. tunc valere incipit ad ſalutẽ baptiſmus cũ fictio illa ve⸗ raci Ofeſſione receſſerit. Et quia ſacramentum reſpicit culpã p̃cedente nõ ſequente hinc ẽ ꝙ; plenã facit gratia ſupinfuſa remiſſionez totiꝰ culpe et pene pᷣcedentis et qᷓ̊ ꝑ ſe. totiꝰ vero culpe ſequetis p accides qꝛ ñ p̃t vnam ſie a lia tollere · vñ tollit culpã venialeẽ ſequentez ſi quà muenit de qua hoĩem ñ peniteat in ge nerali et in ſpeali.ſi tñ tollit.non tollit etiazʒ totã penã qe culpa et pena ſeques magis tol⸗ litur in eo virtute penitetie ꝙᷓ baptiſmi· vnde tam de fictione ꝙᷓ de peccatis poſt baptiſmuzʒ ppetratis ei è penitẽtia iniungeda ſcdm boñ· et pe· vñ ſi veniens ad baptiſmuz ↄteratur de oĩbus ſuis peccatis moztalibꝰ.mſi de vno ſo lo qð ẽ caula fictionis eius in baptiſmo opo⸗ tet ꝙ vere peniteat de illo peccato et in ſe et inquantũ fuit cã fictionis eiꝰ.quo facto deꝰ Ofert ei gratiã baptiſmale in remediũ ↄtra a⸗ lia peccata q̃ fuiſſent in baptiſmo deleta niſi fictio ĩpediuiſſet et iõ de illis alijs ñ opoætet loabere verã penitentiã nec foete attrittonem nouã pᷣter illaʒ quã habuit añ baptiſmũ. ec ſem ſcotuzʒ poetet dicere caracterẽ in ficto aliquidò opari ſed ſolũ ex eadẽ pactione qua alſiſtit ei qui baptiſmuʒz ſine fictione ſuſcipit. Fſſiſtit etiã ei qui bapuſmũ ſuſcipit qñ fictio recedit. Sed eſto ꝙ aliquis accedat ad ba⸗ tiſmum cũ motu peccati venialis: nunq;d ta⸗ is Dſequit' effectũ baptiſmi · quidã dicũt e duplex fictio · ſ. ſimplex et ſcm qᷣd. fictio ſimplex aufert totũ effectu baptiſim et h̊ ẽ cũ volũtate moetaliter peccandi. fickio aüt ſcdz quid hec ẽ venialis et ñ impedit ingreſſum 8 tie ſed ↄplementũ· vnde in tali ñ habz pfectuù effectũ ·quia ñ dłlet veniale illud et etiã mi nus recipit de gratia qe minus ẽ diſpoſitꝰ ꝗp ter illud. Fliter tñ p̃t dici.ſ.q motus veniak nõ facit fictum ſimpliciter ſed ad tẽpus quia Sratiã ñ expelli ſo retardat dũ homo ñ eleuat ſe ad recipiendũ diuinã gratiã. et qñ talis mo tus ceſſat ſtaum baptiſmꝰ hʒ plenũ effectũ et HPunc motũ et alia peccata delet eẽ ſi ñ ſupue niat ð illo ↄtritio noua:hec boñ.et pe.permꝰ modꝰ dicedi magis placet et ouenit cũ ſcoto E Irca terciũ ſe efficaciã baptiſmi ĩ puuliſ querunt plura. ſ. vt puuli recipiãt ſan ctificationem in baptiſmo. c ꝙ ſic. Fbſit em̃ qum puulis miſericoeſ deꝰ ad ſalutis remedi um baptiſmũ curauerit. er de baptiſ. maio⸗ res· ꝙ. cante. Vnde puuli baptiſmo purgant a peccato oeiginali er ; merito paſſionis xp̃i er aliene fidei. ſ. eccleſie et virtute ſacrameti Ve Puuli recipiãt in baptiſmo plene rem id ẽ gratiã cũ habitibꝰ virtutũ · HE ꝙ ſic. reci piũt em̃ ſcoᷣm omnes gratiã ꝓ quã iullifican Ouenit em̃ vt ſicut ↄtrahut alio ꝓmerẽete cul pam ſic eẽ alio ꝓmerente recipiat iuſti ficatio nis gratiã vt ſupea dictum ẽ. De virtucibꝰ ve ro ſunt plures opi. Ouenientioꝛ tñ et verioe ẽ opi · magiſtri ſen-li.iiijdi.xlviij.ꝙ paruulis dant' virtutes in baptiſmo in munere ſiue in Habitu pfecto ſed ñ in vſu·ad vſum em̃ nõ tm̃ requiri ꝓpfectio habitus ſed ecẽ̃ potetie q̃ defi cit in puulis.liceꝑ em habitus innatus et ac⸗ quiſicus pfectus eſſe nõ poſſit añ pfectionem potetie·infuſus tñ pᷣt q eius pfectio nõ depẽ det niſi a creatoꝛe · Scien tñ ꝙ in puulo vir tutes habet aliquos actꝰ. Flrtus em virtutuz ſat quatuoe · ſ. trariũ expellere ſubiectũ pfi cere· et ad vltimũ finem oꝛdinare et iſti tres a ctus cum habitibus oferunt. q̃rtus ẽ bonum opus elicere et iſte ñ ofert puulo nõ ꝗꝓpter ð fectum virtutũ ſed ꝓpter defectũ potentia⸗ in eo· et ideo bñ dictum ẽ ꝓ pꝓuulis nõ dant' virtutes in vſu:qe ergo eunde effectum loabzʒ bapti ſmus in puulis et adultis· iõ dicit augꝰ ad bonifaciũ:regenerans ſpiritꝰ in maioeibꝰ offerẽti bus et puulis oblatis ↄmunis ẽ. hec Zunl. Vtꝝ in punlis baptiſmus habeat eqᷓ lem effectũ · H ꝙ ſie ꝙᷓtum ẽ de lege ↄmuni equale em̃ ẽ ex pte dantis illud mediãte quo Ddat gratia ſcʒ ſacramtũ equalis ec ẽ ex pꝑte re cipiẽtis Ogruitas vel diſpoſitio· hec em̃ nõ at tendit ſcᷣm naturale capacitate ſed ſcðzs vo luntariã p̃parationeʒz q̃ nulla in eis pᷣ̃cedit · ſʒ ꝓ diſpoſitiõe ẽ eis ecclaſie fides.q̃ equaliter reſpicit omnes punlos qui baptiſant'. p̃t tam deꝰ mais dare de gratia vni ꝙᷓ alteri de pei uiegio ſpeciali qe eius potetia nõ eſt ſacram to alligata.hec rich. Vcꝝ effectus baptiſ mi ſit equalis in puulis et in adultis· ñᷣ caracteris em̃ impſſio e equalis.ſed reſtitutio innocetie penes terminũ a quo ẽ inequalis· in fuſio ec gratie e ĩequalis · qe vnicuiqʒ magis Pdeſt fides et diſpoſitio ꝓpeia ꝙᷓ aliena cete⸗ ris paribꝰ. I dulti ergo plus recipiũt de gra in bapuiſmo ꝙᷓ puuli.hec ricB. YIrca qꝗᷓrtum ſcz de eĩ ficacia baptiſmi a te ATbachon xp̃i:ſciendũ ꝙ baptiſmꝰ xp̃i ha⸗ buit eande virtutẽ añ paſſionẽ et poſt quia ſi⸗ cut poſt ita et an paſſionẽ caractere impeeſſic omn culpã deleuit gratiã otulit et ꝑ ↄſeqñs Ocupiſcentiã minuit.· ꝓbabile tñ ẽ ꝙ poſt paſ ſionem maioe gratia ↄferat' in baptiſmo quia paſſio xp̃i a qua baptiſmus efficaciã habzʒ ma ioꝛis debet eſſe virtutis exhibita ꝙ Yui ſa · et ypleta ꝙᷓ inchoata 2 De baptiſantibꝰ ti.v. Oſtea ↄſiderandũ eſt de miniſtris bap tiſmi· Et peimo quis p̃t baptiſare. ſcdòo de numero bapuſantiũ et baptciſando⸗ rusn. tercio de intecione quã debz habere ba⸗ ptiſans. q̃rto de fide eius · quito de bonitate eius· Circa pe'imũ querunc plura ſeʒ ad quẽ ptinet ex officio baptiſare · P ꝙ ad ſolum p̃⸗ ſbiteꝝ de ſe.di·inj. ↄſtat. vñ etiã dyacões Abſqʒ; ep̃o vel pᷣſbitero ñ audet bapaniſare niſi rl p̃dictis oedini bꝰ longius ↄſtitutis neceſſitas extrema pellat di.xciij.dyacões Vtia lay cus poſſit ſacramentũ baptiſmi oferee. ſe ve habet de ↄle · di · iij . Oſtat et. c. m neceſſitate er · e· ſanctũ ẽ· baptiſare neceſſitate immineẽte tapcis xp̃ianis plerũq; tedit. Ratio huius de inter alia ſacrameta maxime neceſſitatis haptiſmꝰ qui è regeneratio vite ſpũalis ho minis qe pueris aliter ſubueniri ñ p̃t· et adul ci n pnt aliter ꝙᷓ; ꝑ baptiſmũ remiſſionez Oſeqᷓ ſeʒ quantũ ad culpã et quantũ ad penã· iõ vt circa remediũ tam neceſſariũ homo defectum Pati ñ poſſit inſtitutũ ẽ vt materia baptiſmi ſit Omunis· ſaqua q̃ a quolibet defacili haberi pt et miniſter baptiſmi ſit q̃cũqʒ eẽ ñ oꝛdĩatꝰ ſeʒ in neceſſitate et ᷓ̊ ẽ veꝝ etiã in aqua ñ fſan ctificata ſi alia haberi ñ poſſit alias nõ Si au tẽ pᷣter neceſſitatẽ baptiſaret quis ñ peeſbiter ſiue laycus peccaret moetaliter baptiſmi tñ ſacramentũ cõfert.H̊ tho.dñ ex de cle.ñ oꝛ· c 1· Se ꝙ ſi ñ oedinatꝰ baptiſanerit vel aliud di uinũ officiũ ñ opetens exercuerit ſupple ne⸗ ceſſitatis articulo ñ exigète ab ecelena abici debz et nunquã oedinari Itn ñ pᷣſ biter ba ptiſans facere poſſit vel debeat ſacrametalia baptiſmi . E illa ptinet að ſolennitatẽ baptiſ mi ñ ad neceſſitate. et iõ fieri n debet nec pñt a layco vł clerico ſed ſolũ a ſacerdote cuiꝰ ẽ ſolenniter baptiſare.B tho Ytrum muler poſſit bapti ſare · H ꝙ ſic neceſſitate inſtante xxx· q: iij. ſaper quibus.ali as baptiſare pꝛohi betur de cõſe. di. ij · mulier· qꝛ tamen caput mulieris e vir: et caput viri xpᷣs· vt ðe · j· co?ꝛ· ij. ñ debet baptiſare mulier ſi aſſit copia viri⸗ ee lapens pᷣſenti clerico.nec clericus p̃ſen⸗ ce pᷣſ bitero·qui tñ pᷣt baptiſare pᷣſente epiſco⸗ o eo ꝙ hoc peinet ad officiũ ſuum. tñ min ier pᷣter neceſſtatẽ baptiſaret rebaptiſandus nõ eſſet ſient eẽ dictũ e de lapco:.peccaret tñ ipſa baptiſans et alij qui ad hoc coopen᷑ vł baptiſmũ ab ea ſuſcipiendo vel alique bapti⸗ ſandũ offeredochec tho Vtꝝ non baptiſa cus poſſit baptiſare.P ꝙ ſi eleſie ſeruet de dſe · di . iij. c. baptiſmate: et rõ ẽ qe ſieut ex ꝑte materie quãtũ ad neceſſitatẽ ſalutis ſufficit qnelibet aqua ita etiazʒ ſufficit ex pte miniſtri quicũq; homo et ideo etiã nõ baptiſatꝰ in neceſſitate baptiſare poſſet·ſi vo ex articulũ neceſſitatis hoc fieret vterqʒ gra⸗ uiter peccarz. ſ. baptiſans et baptiſatus· et H̊ ĩ· pediret ſacẽmẽt effectũ lz ñ tollerz ipᷣm ſacm⸗ tum· Hᷓ tho. Vtaʒ exccicatus poſſit baptiſa re · Hꝙ ſie· ptãs em̃ miniſtrãdi ſacramentum ptinet ad ſpirituale caracterẽ qui indelibiliſ ẽ ſient pʒ ex ſupeadictis.et ideo ꝓ hoc ꝙ quiſ ab eecleſia ſuſpendi vel excõicat' vel eẽ de⸗ Sradat᷑ ñ ꝓpter G amittit ptãtẽ ↄferedi ſacra⸗ mentũ ↄłfert quidẽ ſed peccat ↄferẽdo viſi in neceſſitate baptiſaret·ſiłr etiã ille qui ab eo ꝑ cipit ſacramentũ et ſie ñ peipit rem ſacramẽti niſi fozte ꝓ neceſſitatẽ vel ignoeantiã excuſeꝰ Penendũ ẽ igit beeuiter cirea p̃dicta ꝙ actꝰ baptiſmi ſiẽ et alieuiꝰ alteriꝰ ptãtis ↄuemit a leui dupltr᷑ ſeʒ ł ex officij antoeitate ſic oueit “ * „ D c dumõ foemã ec ſolis p̃ſ biteris.dł ex eccleſie pmiſſone ſic eẽ ODuenit alijs maxie in caſu neceſſitatis Jen. quis poſſit baptiſare ſeipſum. ? ꝙ; ñ q cũ in foema baptiſmi expeimatur duplęx pꝓſona ſczʒ baptiſans et baptiſata alius debet eſſe bapti ſans a baptiſato· St qð inno: papa dicit ĩ qua dã decretali ꝙ indeus ſeipſum in aquã merſit de vſe · di . iij · dices me baptiſo in noĩe pa:ec ſi deceſſiſſet tũc ad patriã euolaſſet. intellige⸗ dum 6 pter vim ↄtritionis ex cuiꝰ magnitu⸗ dine he ꝓcedere videbat vt inter iudeos cõ ſiſtens qſi ſe offereet piculo moetis. oſte⸗ dendũ ant ꝙ alius ẽ baptiſans a baptiſato vo luit dñs baptiſari a iohe me.njet ex de bap. debitum. J Irca ſcᷣm ſcz numeꝝ baptiſandoꝝ et ba ptiiſantiũ· querunt' plura ſezʒ vtz plures poſſint ſimul baptiſare & ſacramentũ baptiſ mi pᷣcipue habet virtute ex foꝛma quã aplus noiat verbũ vite ad eph̊. niij. et ĩõ ↄſiderare o Poetet ꝙ cũ plures ſimul vnũ baptiſant q̃ fo⸗ ma vtan·. ſi em̃ dicãt nos te baptiſamꝰ in no. pa· æc· dicũt quidã ꝙ nõ ↄferunt ſacramentuz baptiſmi·eo ꝙ nõ ſeruare foema eccleſie que ſic habet ·ego te baptiſo in no.pa.æc. ſed Boe excludit ꝑ foꝛmã baptiſandi quã habent gre ci · pñt em̃ dicere baptiſe ſeruus dei b. in no. pa·æc · ſub qua fozma greci baptiſmũ recipiũt que tñ foema magis diſſił is ẽ fozme qua nos vtimur ꝙᷓ ſi dicere nos te baptiſamꝰ deo no randũ ꝙ ſub tali foema nos te baptiſamꝰ ex⸗ peimit talis intetio ſeʒ ꝙ plures ↄneniãt ad vnũ baptiſmũ ↄferendũ. qð quidẽ videt eſſe Otra ratione miniſtri: homo em nõ baptiſat nĩ ſi inquantũ ẽ miniſter xpᷣi et vice eius gerens ſed ſicut xp̃s ẽ vnus ſie opoetet eſſe vnũ mini⸗ ſtrum qui ipſum rep̃ᷣſentet ꝓpter qð ſignanter dicit aplũs ad eph̊ᷣ.niij· vnus dñjs vna fides v nũ bale nnaur don Srrari intetio videc ex cludere ſacramentũ baptiſmi. hꝰ etiã ſentetie vide eſbe ſco. Di vero vterqʒ diceret ego te b. in no.p.æc̃· vterqʒ expeimeret ſuã lintentions quaſi ipᷣe ſingulariter baptiſmũ ↄfetꝛet qð pt Otingere ĩ eo caſu quo æentioſe vterq; aliq? mõ baptiſare conare . et tũc dicendũü e ꝙ ille qui peius verba ꝓferæzet peius ↄfereet baptiſ mi ſacramentũ alius vo quãticunq; ius bap⸗ tiſandi haberet nibil faceret. Seo ſi verba P⸗ nuntiare pᷣſumeret punisdus eſſet tanꝙᷓ reba⸗ ptiſato · Si aũt ſimul ambo verba ꝓfereẽt et hoĩem ĩmergerent vel aſpgerent eſſent punie di de inoedmato mõ baptiſandi ñ de iteratõe baptiſmi.qꝛ vterq; intẽderet ñ baptiſatũ ba⸗ ptiſare et vterqʒ quãtuʒ ẽjn ſe baptiſaret. nec traderet aliud ſacramentũ ſed xp̃s qui ẽ vhus interiꝰ baptiſans vnum ſacramentũ vtrũqꝗ ofert · hec do] Vtꝝ eſſet baptiſmꝰ ſi vnus ſolꝰ baptiſaret dicẽs nos baptiſamꝰ te ec. H ſup plurale numeꝝ nõ fit vis aliqua niſ que fit Em curſũ ſolitũ ſeʒ ſm ꝙ papa de ſe vmco diẽ noſ dicimꝰ.et m vulgari h̊ vcimur lingua gio · iõ ñ dᷣe tũc foema mutata ſʒ coerupta.ſed ſi verbũ ſerioſe dicere' et cũ põdere.euiꝰ ſen⸗ ſus aliũ generaret intellectũ ñ eſſet baptiſmꝰ B boñ ·¶ Vcv vnꝰ poſſit ſimł baptiſare płes MH in calu neceſſitatis vnus p̃t ſimul baptiſa re plures ſub hac foema· Sgo vos baptiſo pu ta ſi iminet ruina ant gladius aut aliqd aliꝰ Hhuiõi qð ſi pateret moꝛã vt ſingillatim om̃s baptiſarenꝰ· Nec p hoc diuerſificaret foꝛma eccleſie qꝛ plurale ñ ẽ niſi ſngulare gemma⸗ tũ ſeðz peiſti · cũ ꝓłr dicat mt.vl.baptiſantes eoſ ꝛc· nec e ſiłe de baptiſante et baptiſato qe xpᷣs qui pein baptiſat è vnus ſed multi ꝓ bap tiſmũ efficiunt vnũ cũ xpᷣo:hec tho.e Vtx. ſi duo baptiſarẽèt vnus mancꝰ qui verba ꝓfe⸗ rat et alius mutꝰ qui immergat ſit baptiſmꝰ Pð ſiẽ̃ ſupeadictũ eſt integritas baptiſmi oſi ſtit in verboꝝ foema et in vſu materie · et ĩðo nec ille qui tin ꝓfert verba baptiſat nec ille qui tin immergit et iõ ſi vnus ꝓfert verba et alius immergit nulla foema verboꝝ poterit eſſe ↄueniens· nõ em poterit dici ego te bapti ſo.cũ ipſe nõ immergat et ꝑ dſeques non ba⸗ ptiſarzʒ :nec etiã poterit dici nos te baptiſamꝰ cũ neuter baptiſaret.: Si em̃ duo ſunt quoꝝ v nus vnã ptem libei ſcribat et aliꝰ alia nõ eſt ꝗpeia locutio nos ſcripſimus iſtũ libeũ ſed ſy nodoica inquantũ totũ poni ꝓ pte ſcðz tho· boñ · et rich. licʒ em̃ determinatꝰ modꝰ expei⸗ mendi actũ baptiſandi ñ ſit de neceſſicate ef⸗ ficacie ſacrameti · expeimere tñ actũ eſſe ab eo a quo ñ e derogat efficacie ſacramęti ſic eſſet in Hh caſu· Si em ille qui verba illa ego te ba pti ſo ꝓfert nõ abluit· expeimit actũ baptiſan di eſſe a quo nõ ſiue expeimat in ſingulari ſi ue in plurali:qe dicit ego te baptiſo.i.abluo et tñ n ablueret ꝓ caſum ſed ſociꝰ ſuus vnde ĩ illo caſu de cõi lege puer nõ eſſet baptiſatꝰ ſcòm rich;. Conuenit cu p̃dictis hoſt.ti· de ſa crametis:qe ſacramta eccleſiaſtica ſunt ſacra menta vnitatis et ñ ouenit ea diuidi. de ↄdi- ij · qe paſſus. It idẽ dicit ſi vnus dicit vnã ptẽ verboꝝ et alius aliã· Licet aũt vt dictũ ẽ ſu⸗ pea ſcòm aliquos baptiſans debeat ęſſe vnus aliqui tñ dicũt ꝙ vnitas miniſtri vł baptiſan tis n ẽ de neceſſitate · dummõ qñ plures bapti ſant quilibet intẽdat facere totuet qñ vnus pꝓlures intẽdat bapꝛiſare vel oms· ẽ tn de cõ⸗ Sruitate ꝗꝓpter maioeẽ diſtinctõem. ideo ñ dz fieri ſine neceſſitate vñ ſiue vnus ſiue plures Dicãt baptiſamus te in baptiſando vnũ ſiue e tiã vnꝰ dicat in baptiſando plures vł vnum baptiſo vos baptiſatũ ẽ qe modus expemmedi actũ baptiſandi et exp̃ᷣſſo pſone miniſtri ñ ſüt de ſubſtãtia foꝛme⸗ſunt em̃ ex traditõe ecclĩe et ꝓ iſtã additõem foema ñ muta cũ nõ ſit ad ditio coerũpens ſed ſaluãs Vnde de neceſſita te ꝓnius actus baptiſandi ẽ vnitas miſtri · ſo⸗ lũ ad vitandũ peccatũ baptiſantis: miſi foete in caſu plures eſſent neceſſarij ad pueꝝ ablu⸗ endũu.ñ aut e de neceſſitate ad efficaciã ſacra menti vñ pueꝝ ſimul a pluribꝰ ablui ñ vide efficacie baptiſmi repugnare. et hec eſt opi- rich· et pe Cuid ſi monſti natũ ſit cũ duo bus capitibꝰ nũquid dz baptiſari vt vnꝰ hõ ł Ot duo· RKñdz tho. in quada qõne de quolibet ꝓ tale monſti aut certũ ẽ bahere duas aĩas rõnales puta ſi ſint duo capita dno colla et duo pectoea: qꝛ p ↄſequẽs erũt duo cozda et in tali caſu baptiſandi ſunt ibi duo. et licet p ſumat ꝙ plures poſſint ſimal baptiſari·dice⸗ dum ego baptiſo vos· tutiꝰ tñ eſſet eos bapxti ſare ſingillatim · Koo nõ ſit certũ puta ſi nõ ſunt duo capita bñn diſtincta vel due ceruiceſ fundate in eadẽ vitta ſiue in eodẽ trũco tunc peĩo dz baptiſari vnus et poſtea dzʒ alter ſub dubio baptiſari· dicedo ſi ñ es baptiſatꝰ ego te bapti ſo ecẽc * C Irca terciũ ſcʒ intẽtionẽ baptiſantis plu⸗ ra ꝗqrunt᷑ ſcʒ vtꝝ intetio miſtri ſit de ne⸗ ceſſitate baptiſmi · ꝙ ſic diet magiſter ſen⸗ Li. iiij· di. vjĩ hoc et in alijs ſacrametis ſicut foema ſeruãda ẽ ita et intetio lud ↄferendi· cuiꝰ rõ e ſcòz ſco.qꝛ ille actꝰ ad que quis ob liga dz in eo eſſe humanꝰ n caſualis ł foetin tus in quibꝰ n cadit obligatio Humanus aũt effectꝰ e ꝓpeie qui ꝓ intellectũ et voluntate cauſat ab hoĩeet ita e intentꝰ ab hoĩie ipſa ec obligatio ẽ vt homo intedat actũ iſtũ ſeò Hõ obligac ad actũ ↄferendi baptiſmũ lo⸗ co et tepoee.ergo obliga vt intendat dkeree baptiſmũ ꝓ loco et tepoꝛe ?Vtꝛ⸗ requiratur metalis intentio in miniſtro. e aliqui dicũuᷣt ꝙ ñ.qe miſter ſacrameti in verbis qᷓ ꝓferunt expeimit intentione eccleſie qᷓ ſufficit ad ꝓfe ctione ſacramæeti· niſi Otrariũ exteriꝰ expeima ex pte miniſtri et ex ꝑte recipiẽtis ſacramẽtuʒ et hec ẽ opi:tho.Flij vo dicũt q ñ ẽ ſacramẽ tum licet ibi ſint verba niſi ibi ſit mẽtalis in⸗ tẽtio in miſtro qe vt dicit Sregoin moẽ. ñ dz intetio verbis deſernire. ſed verba mietioni . et hq̊ maxie locũ hahet in G̊ ſacrameto:et ideo ñ baptiſatur quãtum e ꝓ illud qð p hoies: ge ſtum ẽ mii aſſit intetio Sanclfancis et ali⸗ ter nõ ſaluet᷑ niſi ſit intẽtio in miniſtro. Hẽ ſi adultus baptiſat vt debet fides interioꝛ ſup plet.ſi ꝓuulus piũ ẽ credere ꝙ ſummꝰ ſacer⸗ dos ſuppleat .ſi tñ ñ faciat iuſte facit· et nos incertos eſſe voluit de ſalute ad deponendaz ſuꝑpbiam et excitandã diligentiã vt attentius et a pſenis dignioeibꝰ et ſenioeibꝰ requirat credendu tñ e vel ꝙ deuns reuelet vel ꝙ inte⸗ ro ſuppiz niſi peccata nr̃a impediãt. H̊ boñ· Hoc aut qð dictũ ẽ ſeʒ ſi adultus baptiſat Fi⸗ des ĩterioe ſupplet ſi puulus piũ ẽ eredere ꝙ xpᷣs ſuppleat aliqbus vt thome ñ placet · dict em̃ ꝙ et ſi hoc ſaus dici poſſit quo ad vltimuʒ effectuʒ qui è iuſtificatio a peccatis tñ qꝰ adò caractere ñ vide' qe caracter nunꝙ;ᷓ impeimi niſi ꝓp ſacramentũ.Sʒ rñdet' ei ꝙ. vltimꝰ effe⸗ ctus bñ ſufficit ad ſalute deꝰ ec ſine ſacramẽ to bñ poſſet ĩpe imere caracterẽ q Vtꝝ actua⸗ lis intetio requirat in miſtro. H ſcòz ſco: ꝙ pᷣter intentionẽ actuale et habituale e ponere meꝭdã ſcʒ intentõez virtuale · ꝓbatio:ſi quis ĩ peincipio mtedens dicere miſſaʒ poſtea autez ad alia diſtraha' tũc ñ hʒ ĩtẽétione actuale dũ eſt diſtractꝰ nec ti habʒ intẽtõnẽ habitualẽ ꝗqe ecẽ doemes tale hʒ. hʒ em̃ habitũ inclinan ce eũ ad tale actũ hʒ ergo ſe medio mõ q me⸗ dius modus dit poteſt intentio virtualis⸗ q⸗ in virtate alieniꝰ intetõis peiꝰ habite adtna liter facit oĩa que facit tanꝙ; ex radice.Nice⸗ dum ergo ꝓꝙ in baptiſante ñ ſufficit ſola ĩten⸗ tio habitualis: qe ꝗꝓpter illã ſolã nõ dicit᷑ ac tus hũanꝰ nec reqrit ſp intetio actualis· qe nõ obligat deus hoĩem ad impoſſibile vł ni⸗ mis difficile cuinſmodi e nõ diſtrahi: qe ſzm augu:ꝭ. li.de li. ar.ñ e in ptãte nr̃a quibus vi ſis tãgamur.ſʒ ſufficit intetio virtualis · ſ.· ꝓ aliqn habuit intentõeʒz actuale ex qua deſce dit nũc actus ille bapttzãdi. ſine in illo actu Hhabeat intetõez actuale ſiue nõ. et intelligo ꝙ deſcẽdit ille actꝰ ſmne omi motu volũtatis cõtrario interueniete iem ſco · Scòm rich.cñ ſi bapti ſans ñ ſit diliges ĩ applicãdo intentõez ſuã ſcðz qð decz ad ip̃m actũ ñ excuſat᷑ a pec cato · ¶ Quid ſi ꝗs putet baptiſare pueꝝ cui imponit nomen petri cum ſit puella:. Nun⸗ qͥd babtiſmꝰ caret effectu c ſcòm hoſt.aut intẽdit baptiſare ꝓſonã cuiuſcũqʒ ſexus eſſet et ſic eſzʒ baptizata·aut intedit baptizare ma⸗ rez ti et nõ feminã et ſic ñ eſt baptiſata. Aut ſimplr᷑ baptiſat et tũc eſt baptizata Dicit tñ hoſt. ꝓ ĩ his caſibus et ſimilibꝰ ſi adðhuc vi⸗ uat baptiſari põt ſine erroꝛe ſ̊ ĩ hoc ñ aſſencõ ſibi · ¶ Vti ebeioſus koſ̃i baptizare · H diß feretià eſt inter ebeioſu et ebeiũ ebrius dicit acta ebeioſus ex dſuetudĩe et bñ põt aliquis cõſuetnus inebriari aliqñ eſſe ſobeins ĩ actu et tũc baptiſat. ebrius vero ſi habeat ligatã rati onẽ ita ꝙ tollat᷑ intetio·qę · ſ.neſcit qd faciat n baptizʒat.Si aũt ratio libera e tm ſaltẽ ꝙ ſci at qd faci at ñ tñ òo eſt ↄpos ſui tũc tenen⸗ dũ eſt ꝙ ſit baptizatꝰ etiã ſr lĩgua aliquo mõ balbutiat qe illudò nõ eſt ſꝑp la Rentss ſignü li gamiĩs rõnis·vñ ſi foemet verba intelligibili ter licʒ ñ oĩno pfecte baptizat. Si aũt ita co⸗ rupte ꝙq cõiter intelligi n poſſet ẽ re baptizan dus poſtea. h̊ boñ.q Vtrũ ſi qs al iqne iocoſe baptizaret vere ſit baptizatꝰ. ꝙ ſic ſi bap tizans et ille q̃ baptizat intentẽõezʒ baptizãdi actu vel habitu in generali vel ſpãli hbabeat qð expᷣſſũ eſt.i.q:i.ſpũſſanctꝰ.. ecce quãdo Quid ſi ſciri ñ poſſit certitudinalr᷑ intetto ab⸗ luetis vel abluendoꝝ · H ſcòᷣm angu. li. de vni.ba implozandũ eſt ſupꝑ q̊ diuinũ cõſuliuʒ qð ſi ñ reuelet deus ſub cõditione ſic ablutꝰ eſt hapti ſandꝰ.et hab et de ↄſe ·di. iin. ſolet · Vtrã reqrat' recta intetio miſtri ad ſacra⸗ neti prectoʒ. intetio miſtri põt puerti du pꝓliciter· vno mõ reſpectu ipᷣius laẽ menti·pu ta cũ q̊s ñ intẽdit ſacramentũ ↄferre ſʒ delu⸗ ſoeie aliqd agere:et talis puerſitas tollit vir tute ſacram̃ti pᷣcipue qñ ſuã intentõ ez exteriꝰ maĩfeſtat. SGFlio mõ põt puerti intentio miſtri ꝗntũ ad illud qð ſeqtur ſacramentum puta ſi pſ biter intedat aliquã feminam baptizare vt abutat᷑ ea.vel ſi intedat ↄficere coꝛpꝰ xpᷣi vt eo ad veneficia vtat·et qe priꝰ nõ depedet a poſterioꝛi inde ẽ ꝙ talis puerſitas ſacmeti ve ritate nõ tollit. ſ ipᷣe miſter ex tali intetione guiter peccat.hec tho·. Vta ĩ offerentibns puulũ ad baptiſmũ reqrat recta intetio. ſ. ꝙ; regenerec'. H& ꝙ ñ vñ auguꝰ ad bonifacium et habetur de cõſe. diſt. ii. nõ illud. ſi no ea dem fide ad baptiſmũ puulos ferãt vt ad vi⸗ tam regenerent᷑ eternã:ſ eos p utant B̊ reme dio tpalem retinere vel recipe ſanita te ñ ꝗꝓp⸗ terea illi nõ regenerãtur quia nõ æ iſtis hac intentõne offerũtur· . ra.ſcʒ vtrũ ad cõpletũ eſſe baptiſm ne⸗ ceſſaria ſit fides alicuiꝰ articuli. fides ne CIe q̃rtũ.ſ. fidẽ baptizʒãtis querũtur plu ceſſaria eſt om̃ibꝰ ſacmentis qe oĩa ſacrameta Habet virtuteè a fide vt dicit hu:de ſan.victi. ſpãliter vero ẽ ĩ baptizato neceſſaria cum am broſius dicat ꝙ baptiſmus eſt fidei ſacramen tum et fundamentũu et ianua ſacramentoꝝ ſi⸗ cut fides eſt ianua virtutũ de cõſe:di.ini.cũ itaqʒ · et extra de p̃ᷣſ bi.nõ bap.ven ies gratia em ſacrametalis compatur ad xpi paſſionem ſicut ad meritũ et ad ſanctã trinitate ſicut adð peincipiũ effectiuũ: et ideo in ſacramẽètis vt ĩ eis magis ꝙᷓ ĩ alis paſſio xp̃ᷣi oꝑetur et diſpo nat et ſancta trinitas influat nec eſſaria eſt fi⸗ des vtruſqz. ſ. paſſion is et ſancte trimtatis. cum baptiſmus ſit lacramentũ nõ ſingu laris Hhoĩis ſ eccleſie ſicut etiã efficaciã habet a fi⸗ de eccleſie. hec boñ · Vcrũ recta fides req;⸗ ratur in baptizãte · ſ. ꝓ infidel is nõ poſſit tra dere ſacramentũ baptiſm · H ꝙ nõ de cõſe. di:iin· ro manus· et.c· a quodã· et. c · eceleſia põt etiã cõtingere ꝙ aliqs patiat' defectũ fi⸗ dei circa aliq̃d aliud et n circa veritatẽ ſacra menti qð exhibet.puta ſi aliq̃s credat iuram tũ i omi caſu illicitũ tñ credat baptiſmũ ef⸗ ficaciã habere adò ſalutẽ et ſic talis infideli⸗ tas ñ impedit intentõeʒ cõferendi ſacramen⸗ tum. Si vero patiat fidei defectũ cõtra ipſuʒ ſacramentũ qð exhibz licet credat p illud qðᷣ agitur exterius nullu interioẽ ſequi effectũᷣ non tñ ignoeat ꝙ eccleſia catholica intendit P pmõi que exteriꝰ agunt' ſacramentũ pᷣbere vñ ñ obſtãte mfidelitate põt inte dere qð fa⸗ cit eccleſia licet eſtimet illud nihᷣil eſſe et tałk intetio ſufficit ad ſacramentũ quia vt ſupeadi ctũ ẽ miſter eccleſie agit in pſona tatiꝰ ecele ſie ex cuius fide ſupplet qð deeſt fidei in mi niſtro· NHotandũ aut ꝙ hłereticoꝛ quidam in collatione ſacramentoꝝ nõ ſeruãt foemã ec⸗- cleſie in his que ſunt ſubſtãtialia foeme et ta les nec ſacramentũ ↄferũt nec ſacramẽti rem quidã vero ſeruãt foemã eccleſie et tales cõ⸗ ferũt ſacramentũ extra de ſum tri. firmiter. ꝙ. ſacramentũ·qꝛ liczꝭ ñ ſint mebea nec miſtri ec cleſie ſimpłr tñ ĩ h coferũt etiã rè ſacramenti niſi aſſit defectus ex parte baptizãdi.baptiſ⸗ mus em̃ datus i foema eccleſie a quocũqʒ ſp habet effic aciã niſi obicẽnueniat ex pte ſu⸗ ſcipietis de cõſe· diſ.inii ·romanus.et pluribꝰ aliis · c· eiuſdẽ di · Tuc auũt habz obicè qñ ille qui baptizat hereſi cõſentit et ᷣ põt eſſe tri: pliciter. Aut qe eſt hereticus et fauet erroei. Kut ſi ñ e hereticꝰ vadit tñ ad hereticũᷣ pciſũ ĩ eccleſie dtemptũ. Gut ſi ñ e hereticꝰ p̃ciſus vadit tñ ad occultũ quẽ ſcit es hereticu pter aliqð cõmodũ vł fauoes et tũc nihil gre req pit qe ab heretico vt eè hereticus accipit. vñ augꝰ.li.de fide ad petrũ:nullatenꝰ dubites extra eccleſiã baptizatos ſi ad ipᷣazʒ ñ redierit baptiſmo cumulari pniciẽ et·i.q.j.firmiſime et de cõſe· di.nii:qmuis.vñ talis poſtea peni tẽs recõciliãdus eſt ꝓ ĩpoſitione manus. licz em bapa ſmus nõ poſſit iterari impoſitio tam aliqᷓ manus· ſ.recõciliatozia põt repeti vt di⸗ cec' infra· Tuc aũᷣt ñ oſentit qñ Hhabz ĩpotetiã diſcernedi vt puer vel qñ iſte hereticꝰ eſt oc⸗ cultus et credit es catholicus. Fut qñ hõ ẽ in neceſſitate ↄſtitutus ſolũ neceſſitatis intui tu.talis em recipit ſacmentũ et rem ſacram̃ti qe dũ ĩ moetis piculo catholicꝰ ñ inuenitur. ſanctiꝰ ẽ ab heretico baptiſmũ recipe ꝙ;ᷓ ine⸗ ternũ pire di.v. ꝓter ̊ aũt· . poero.vñ talis ñ e recõciliandꝰ ꝓ ĩpoſitõez manus· i.q:i. hi qui et.c.manꝰ. et recipietes a ſymoniacis et fosnicatoeibus notoꝛiis· qe baptizati ſcieter et p̃ter neceſſita⸗ tisg piculũ ab hereticis et ſciſmaticis et etiam oeꝛdinati ſcieter ab eiſoẽ cũ veniũt ad ecciam ñn recipiũtur ſine manꝰ ĩpoſitõe· GBaptizati vo et oedmati pᷣdicto mõ a ſymoniacis et foeni⸗ catoeibꝰ notoꝛiis recipiũt' ſine manus impo ſitione. di.xxii.. verũ ĩ tex.et glo. IFd hec etiam nota ꝙ illi qᷓ baptizʒati ſũt ab hereticis in nomie trinitatis cum redeũt ad eccleſiazʒ ſanctã recõciliãt.qñqʒ criſmatis vnctõe ſiue firmatione qñqʒ manus impoſitione. ſ.recõ ciliatoeia. qñqʒ ſola fidei ꝓfeſſio ne.pᷣmo mõ recõciliant' arriani in eccleſia oeietali. ſſcdo eccleſie . de oſe. di. ini. manꝰ. ¶ Sm jo. ꝙ ſicut habet ĩ glo.ĩpoſitio manus q dam eſt ↄfirmatoꝛeia et hec nõ repetit.quedã mõ ĩ eccleſia occidetali.tertio mõ monoſeli⸗ te· et alii.de eõſe:di. iin.ab antiqᷓ. monoſeli⸗ te aũt ſic dicti ſũc a monoſo autoee hereſis eo ruũ · iſti ſut vt puto ꝗ dicunt⸗ monoſiaci.ð ↄſe. Dir iin. hi qͥ. ſʒ qdã libei hñt ibi bonoſiaci per :iſti ñ credebãt xp̃m eſſe dei filiũ natura lez ſ adoptiuum. vt ĩ dicto.c.v.mono ſiaci ec aut dinerſitas recõciliatõẽis hereticoꝝ vt ba be' ibidẽ ĩ glo. ꝓueniebat ex diuerſis modis erroꝝ ipoꝝ hereticoꝝ vbł etiã ex diuerſa cõ⸗ ſuetudie eccleſian arriani nõ criſn?abãt ĩ cei ente· cciſmabãt aũt ĩ occidẽte. vñ erãt de diu ſis ſectis.ido illi recõciliabantur ſmate. iſti vo manus ĩpoſitõt vt oñderẽt' es de vnitate iiii ciendũ aut coſe ctoeia ſiue oedĩatoeia et hec etiã ñ repe⸗ tit. qdã bndictoeia. et ſimiłr nõ repetit.ſʒ ſi omiſſa fuerit ſupplet. extra de ſac vn. c.i. vbi de ꝙ ſi manꝰ ĩpoſitio omiſſa fuerit ĩ oedi Q natõe ſubdyaconi dz ſuppl ere.qᷓdam curato nia . mt.vlti · ſupꝑ egros manꝰ ĩpoet bñ ha. et hec repetit qᷓdã ecõciliatoꝛia. et hec ipomt⸗ excõicatis et hereticis peniteti bꝰ.hoc nõ eſt ſacrametũ et repetitar. . e Irca quintuſ.bonitatẽ poſſet queri vtrũ bomitas requirat' ĩ bapciſante ad hoc poſſit oↄferre ſacmentũ vł baptiſmi effectũ et vtν melioe miſter melioæe cõferat effectũ. et otrũ malus miſter peecz; baptizãdo. et vtrum Peccʒ recipies baptiſmũ a malo miĩſtro.ſʒ ho⸗ nie Vñ nota differẽtiã inter re cipietes ſacmenta ab hereticis et ſciſmaticis bec boñ · 3 rum rñſio habet ̊ ĩ peimo.ti· huius li. ar· v. Vñn ſuppoſitis illis que dicunt᷑ wi et ſpãliter ꝓ mali miſtri peccet baptizãdo·qrere ſufficit vtrũ malus miſter cui offert' puer baptizadꝰ in piculo moetis exiſtes ſit ꝓplexꝰ. videt q ſic ˖ qe videt peccare ſiue baptizãdo ſiue non 4 Pece P baptizãdo ipᷣm . cũ ſit ĩ peccato· et cũ ex offi⸗ cio ſuo facere teneat'.ð cõſe.di.iin.oĩs pee⸗ ſbiter · H aut malꝰ miſter baptizat cũ ſolen⸗ nitate vt miſter eccleſie cui ex officio cõueĩt. et tũc peccat moætꝗbr ſi peccatũ ſuum recolit et nõ pemtz vt habet᷑ ĩ glo:ſup illud leui · ii· q̃ acceſſerit mũdus ad mũda accedẽdum. nec tn talis eſt ſimpłr ꝓplexꝰ. qe põt de peccato Penitere et licite miſtrare.nõ eſt aũt ĩcõuem⸗ es ꝙ ſit pꝑplex ↄſuppoſito velit remanere ĩ eccato· F.t tat baptizat ſimpłr ĩ caſu neceſ Erado: quo etiã laycus baptizare poſſet. et tũc nõ peccat. Becꝰs aũüt eſt de aliis ſacramen tis qᷓ ñ ſũt tãte neceſſitatis ſicut baptiſmꝰ. vt infra patebit. Hᷓ cho. pe. et rich. Fliter põt di ci: ꝙ malus miſter aut eſt occultꝰ aut noto⸗iꝰ et vtroq; mõ e diſtinguendũ.q aut e neceſſi tas et timet ſcãdalũ:et tũc ñ peccat baptizã⸗ do ſz ĩ hoc ꝙ negligit ſe p̃parare.et cũ timo⸗ re et reueretia ad ſacmentũ accedere. Kut nõ eſt neceſſitas nec timet ſcãdalũ.et ſic non dʒ baptuzare· niſi priꝰ ſe pᷣparet ad iuſtifi catõezʒ qð ſi nõ facit ñ tm peccat negligẽdo. ſʒ etiazʒ ꝗntã eſt ĩ ſe ↄtumeliã ſacrameto fatiendo.et vſurpãdo id ad qð ñ eſt ydoneus. Si aũt ẽ no toeius peccat ecẽ ſcãdaliʒãdo·ideo dicit augꝰ ſup jo · v · ciuſtos optz eẽ ꝑ quos baptizatur. “HZ „de baptizãdiĩt · ti · vy. Deinde oſiderandu ẽ de baptizãdis et peimo de eoꝝ obligatõe ad baptiſmũ fſ(ſcòo de tpe et ſtatu ĩ quo dñt haptiza⸗- ri· tertio de his qᷓ reqrunt' ĩ eis añ baptiſmuz vel etiã dũ baptizãtur.q̃rto de his q requirũ⸗ tur poſt baptiſmũ ) Eirca peimũ. ſ. obligati one ad baptiſmũ qᷓrunt plura.ſ. vtrũ aliquis poſſit ſaluari ſne baptiſmo.eρ n jo· iii. niſi Is renatus fnerit ex aq̃ᷓ et ſpuſancto.ñ intra⸗ bit i regnũ celoꝝ · et de cõſe.di.ini.ncẽm. et c:iii:et. nii · Cũ aũt vt habitũ eſt s triplex ſit baptiſmus. ſ. flumĩs flãmĩs et ſanguĩs.ſcien dů ꝙ baptiſmo flumis vel ĩ re vel ĩ ꝓpoſito ſi hri n poſſit ĩ re. fit ſalus inquantũ è de vtnte eius /PBaptiſmo vo flamis fit ſalꝰ adulto.dũ tñ baptiſmꝰ flu miĩs ſit ĩ ꝗꝓpoſito.de cõſe.diſ · iin. baptiſmꝰ. et excra de pᷣſbi.nõ bapti· apo⸗ ſtolica. vbi etiã habetc'. ꝙ cred es ſe baptiza⸗ tũ.liczꝭ ñ ſit baptizatꝰ.nihilominꝰ ſi decedat ſaluatur· ꝓuulo aũt ñ fit ſalꝰ ꝑ baptiſmũ fla⸗ minis. niſi de priuilegio ſpãli. vt ptz de ſanc-⸗ tificato ĩ vtero. qe n habʒz vſũ liberi arbitrii. Baptiſmo aũut ſanguis fit ſalꝰ vtriqʒ . ſ.adul⸗ to es puulo et hog ſi fit ꝓpter deũ · Vtrũ ſan ctificatꝰ iĩ vtero teneatur ad baptiſmũ. HE ꝙ ſicut patz p o. q dicit ſe a xpᷣo debere bapti⸗ ſari · et H qᷓdem ñ ꝗꝓpter indigentiã remedu. ſz Apter imp̃ſſione caracteris:et hmõi actus ca ricatis · ſ. ꝓpter bonũ obediẽtie · qꝛ de? pcepit pt om̃s qui naſcũtur renaſcãtur · Et apter Hhu⸗ militatẽ· qe debz ſe reputare peccatoeem · et in di gere xp̃i redemptõe:et ꝗꝓpter cõfoemita⸗ tem vt ab aliis xpᷣianis ñ diſcosꝛdet.qe tñ ba ti ſare ſibi p̃ceptũ e affirmatiuũ ideo nõ ob⸗ i gat ip̃m niſi ꝓ loco et tꝑe· vñ ſi añ adultaz etatẽ ſeu opoetunitatẽ habitã moeic᷑ ſaluat qꝛ nõ habebat opus baptiſari ꝓpter remediuũ ſz gpter p̃ceptũ.¶ Vtrũ apoſtoli fuerit bapti zati · H ꝙ ſic · vñ glo. ſup illud jo·xin · q lo⸗ tus eſt. dicit his verbis mtelligimꝰ baptiza⸗ tos apoſtolos.et ſi ñ legatur vbi et qñ. de cõ ſe.di.iiii:qñ ab hieroſolimis:et.c. ſi eos · et ſut capitula augu· Bimibr dici põt de beata virgine et de jo· baptiſta· latro vero tũc ba⸗ ptiſmo ſanguinis et flaminis fuit baptiſatꝰ qn in cruce äxpᷣm eſt ↄfeſſus· de cõſe:di·iii · bapti · ꝙ inuicẽ · ¶ Eſto ꝙ paruulꝰdũ ad bap ti ſmũ defertur ab infideli interficiat. nunqᷣd ſaluabitur · nullꝰ puulꝰ ſaluatur qᷓntum eſt de lege ↄui niſi virtute ſacmenti · ñ qe ꝓuu Ins teneatur ex p̃cepto · ſʒ qe ſine faẽcmeto vel aliquo qð equipolleat · deꝰ nõ diſpoſuit dare gratiã· Si vo paruulꝰ ꝗꝓpter hoc ſolũ occiſus eſt a ꝓpſecutoꝛe cũ poꝛtaretur ad baptizandnz ne baptizaretur moeitur ꝓ bapuſmo· ideo ĩ ſã guine ſuo pie creditur baptizatus· ſi aut alia de cauſa occiditur. qᷓntumcũq; deferatur ad baptiſmũ· dãnabitur. * nunqd ex quo te⸗ netur ad baptiſmũ aliqᷓ8 · peccat recipiẽs ba⸗ ptiſma a malo miſtro · & huius haber ſupea in primo ti·de ſacmentis ĩ ↄui ·¶ Sz eſto ꝙ ſa cerdos nolit ſine Rõ baptizare.q̃d ẽ tũc faci endu · Kſi baptizandus ſit adultus · ſufficit ſibi petere baptiſmũ ad ſalutẽ· qꝛ baptizatur baptiſmo flamĩs.nec debz Pter hoc ſymoni am ↄmittere· qæ ñ ſũt fatiẽda mala vt veniãt bona · roma .iii:tñ ſi eſſet ibi aliqs laycus de⸗ beret ſe potins ab eo facere baptiſari. ſi tñ ſit puer.tũc ipᷣemet debz eũ potius baptizare · pcium ſacrameti ſymoniace dare ꝓ baptiſmo ſi ñ ſit pᷣſto alius pᷣſbiter q̃ velit baptizare pu erũ debito mõ. et licz ei aquã emere· non tñ ſanctificatã · vbi põt habere aliã aquã · ſi ali⸗ as aquã habere nõ poſſ· qe aqua ñ è ſacramẽ tum.ſi aũt emit aquã ſanctificatã · la ñ opa⸗ tur ad baptiſmũ: de neceſſitate eius exiſtens quaſi ſacrific ata·ſ̊ q̃ſi aqua· et ideo nõ emit vt ſanctificatã ſʒ vt aquã · G̊ tho.DNicũt eti am aliqᷓ vt rich;.et ꝓbabiliter· m hoc caſu da⸗ ri põt pecunia ꝓ aqua ſanctificata ſine vitio ſymonie.qe ꝑ hoc redimit᷑ vexatio iuris pu⸗ eri.cuius ĩ hoc caſu ſure nature et diuino eſt aqua illa.ꝗᷓ eſt neceſſaria ad vſum baptizãdoi· Fliis aũt vt boñ· ſimpłr videt ꝙ ĩ hoc ca u pciũ dari põt pᷣſ hbitero ꝓ baptiſmo non ad emendũ ſacramentũ vel aquã: ſʒ ad redimen dam vexatõeʒz ſui iuris et hoc vt dicüt vide magis cõſonare pietati et bonitati et iuſi. Se cundũ aũt ſco·potius pꝓmitti debet moꝛi ſine baptiſmo ꝓuulꝰ.qꝙᷓ; ematur bapti ſmꝰ. qꝛ hoc fieri nõ poſſet ſine peccato moetali · poſſet tñ emi aqᷓ ec ſãctificata:nullomõ hñdo ĩtentõe ad oſectõz et etiã laboꝛ baptizãdi q; pᷣſbiter III 9, habet emi poſſet nullo mõ hñdo intentõeʒ að actũ illũ.inq̃ntũ eſt ſacmentał ·¶q Eſto ꝙ mã⸗ cus roget pᷣſbiteꝝ vt baptizet pueꝝn iminen te moetis articulo et nullus aliꝰ aſſit qii euʒ baptizare poſſit . et p̃ſ biter eũ baptizare nolit niſi pecumiã ei dederit q; d ille faciet · rich dicit ꝙ ille mãcꝰ debz potius pmittere puu⸗ lũ moꝛei ſine baptiſmo ꝙ; dare pecuniã ꝓ ſac⸗ mẽto baptiſmi.qꝛ ñ fũt faciẽda mala vt eue· boroma.in. SFliq̃ tñ dicũt ꝙ ĩ G̊ cãu pecuĩia dari poſſʒ. ita tñ ꝙ dãs ñ intenderz eã dare ſacmeto·ſʒ ꝓ vitãda dãnatõe pueri:et remo⸗ nẽda ĩſania pbiteri· Secus ẽ de alns ſacmen⸗ tis qᷓ ſine piculo dãnatõis ex cã pñt differri B rich;. Quid ð p̃ᷣſbitero qui facerz · e niſi ſe coerigerz ſpõte honoꝛe relmquẽedo ˖ debet ſubire piculũ ꝗꝓpeii honoeis·i. q/i· baptizan⸗ dis ĩ tex · et glo ·ðꝛ etiã de cõſe · di. ini · qcun qʒ pᷣſbiter nollet ꝓ intentõe muneris · vł peo al ia excuſatõe baptizare al ique ĩ piculo mo⸗ tis: ſi ille ſine baptiſmo decederz deponi de⸗ beret · ¶ Quid ſi p̃ſbiter catheeumiĩos a bap⸗ ti ſmo repellat·et ip̃i interiz añ tꝑꝰ oſtitu tuʒ ſine baptiſmo decedãt nũquid imputabit᷑ ſa⸗ cerdoti · H ꝙ n. abſit em̃ vt ea q̃ ꝓpter bonũ et licitum facimꝰ aut iubemꝰ. ſi qd ꝓ B p̃ter nr᷑̃aʒ volũtate cuiꝙᷓ male acciderit· nobis im putet.xiiii :q: v· de occidẽdis· G notatur de cõſe · di iii · ð cathecumĩs in glo:¶ Id hec nota ꝙ qñ pᷣſbiteri ſubditis ſacmenta negant malitioſe·tuc ſubditi poſſũt ip̃a ab aliis reci pere · ar · extra de reſcrip.venies.ĩ tex.et glo. vi.q̃ ponit' ſuꝑ illud.c.paſtoealis.qð ẽ verũ de peimlegiatis et ĩ caſibꝰ oceſſis·ſ.ĩ baptiſ⸗ mo et pnĩa·que recipi poſſunt ab aliis in ne⸗ ceſſitate· ſed in alnis recurrendũ eſt ad ſuꝑio rẽ extra de mre patrona:nullus.hec rich;. IIrca ſcõm . ſ.ſtatũ et tẽpꝰ ĩ quo debet qᷣs baptizari qrunt ꝓpła:ſ.vt baptiſmꝰ ſit differẽdꝰ adultis · H adultis ſubuemiri põt p deſideri ũ baptiſmi· et ideo adultis cũ duer tunt.ñ ſuatizʒ e ſaẽmentũ baptiſmi dferedũ.ſʒ opoetet differre vſq; ad aliqð certũ tempus primo qᷓdẽ ꝓcautela eccĩe.ne decipit' ſacra mentũ ficte accedetibꝰↄeres· ꝗpter qð ꝓba tio ſumit ð̊ accedẽtibꝰ ad baptiſmũ qñ p ali qð tempꝰ eoꝝ fides et moꝛes examinantur. ſcòo hoc ẽ neceſſariũ ad vtilitatẽ eoꝝ q̃ᷓ bap tizant. qe aliquo tpꝑis ſpatio indigẽt ad G ꝙ plene inſtruant' de fide:et exercitent' ĩ his ꝗ ptinet ad vitã xpᷣianã·tercio hoc ẽ neceſſariũ Pter reuerentiã ſacmenti ·dũ ĩ ſolẽnitatibus pcipius·ſ.paſce et pẽte·hoĩes ad baptiſmum admittunt et ita deuotiꝰ ſacmẽètũ ſuſcipiũt. de ole · di · iin · cathecumin?· et . c. venerabiłk. Quãto vero tpe adulti baptizʒãdi debeãt ca⸗ checiſari et exozciſari an baptiſmũ habet'. ti. de exoꝛciſmo/Et diſcrecio ĩ hmõi ẽ p̃ᷣmittẽda duplici rõe · peimo q̃dez qñ illi qͥ ſũt baptizã: di apparẽet pfecte inſtructiĩ fide et ad baptiſ mũ vdonei ·tũc ſtatiʒ pñt baptizari.ſic philip pꝰ ſtatiʒ baptizauit enucũ.vt habet' act.viii et pe· coeneliũ et eos q̃ cũ ipᷣo erãt act.xviii. ſcdð Ptr ĩfirmitatẽ vł aliqð piculũ moetisꝰ de cõſe · di · ii· cathecumĩs . et. c. ſe.ſi tñ ali⸗ qs moæete pᷣueniat arti culũ opoetunitatis ex⸗ cludete · dũ expectat tempꝰ ab eccleſia cõſti⸗ tutũ ſaluatur· licet ꝓ ignẽ vt dictũ e. peccat aũut ſi vlta tempꝰ ab eccleſia oedĩatũ differt accipe baptiſmũ niſi ex cã neceſſaria et licẽtia platoꝝ eccleſie·licʒ hoc peccatũ deleri poſ⸗ ſit cũ aliis ꝑ ſuccedentẽ ↄtritõeʒ q̃ ſupplet vi cẽ baptiſmi vt dictũ eſt. Nec ẽ ↄtra p̃dicta id qð dictũ e· de cõſe · dil. iiii:· cathecumimnꝰ. ca⸗ thecuminũ licz ĩ bonis opibꝰ defũctũ. vitazʒ habẽe ñ credimꝰ.excepto dũtaxat niſi martirij ſaẽmentũ cõpleat qꝛ icdðᷣm regulã ibidẽ ĩtelli gitur de eo ꝗ baptizari nõ qrit vel alias ĩ ali⸗ quo peccato ↄſiſtit · Vcrũ pueri ſint baptizã di · & indiſticte ꝙ ſic. mdiſticte em̃ vox euã⸗ gelica intonat niſi qs renatus fuerit ex aqua et ſpũſancto.ñ ĩtra·in regnum dei hac gene⸗ raltate nec ſexũ nec etate excludes.extra de bap.maioꝛes · Ratio hHuiꝰ e. qe moꝛbꝰ ẽ cõis puulis et adultis. et medicina eſt cõueniens iſtis et illis. ſt aut vtilius et ſecuri us ſtatizʒ Puulo baptiſmũ ↄferri ꝙᷓ differre vſqʒ ad eta tem adultã tũ ꝓPter piculũ moetis et dãnatõ nis· de cõſe:di:uin: venerabilis ĩ glo⸗cũ pro Pter ĩfeſtatẽes demonũ qui minus poſſũt ĩ ba Ptizatis ceteris pibꝰ. tũ qe dum hõ ẽ puulus certũ e ĩ eo nihil eſſe qð ĩpediat effectu bap⸗ tiſmi.tũ ꝗꝓpter bonũ aſuef̃actõis et q̃ſi educa cõig ĩ his ꝗᷓ ſit religionis xp̃ianeet hãc rõeʒ aſſignat dyoniſiꝰ vlt.c.celeſtis ierarchie. Sʒ obicit qe legatꝰ ñ debzʒ excedere fines mãda ci·ſ̊ dñs mãdat m.vlt. credentes baptigari. ergo puuli ñ ſut baptizgzadi.ih lzʒ ilud mãda tum ſcõᷣm fozmã mãadati ſpãl iter ligz adultoſ tñ ex alio eiꝰ mãdato.jo.iii.niſi qs renatꝰ fu erit ꝛc· inuenit etiã ad ꝓuulos ſim intentõeʒ mãdati erfadiErn pueri hereticoꝝ vł iu deon et alioꝝn infi parẽtibꝰ. filii infideliũ aut habẽt vſũ ra⸗ tõis aut nſi habẽt iã tm̃ ad ea q ſut iuris dini vel naturalis ĩcipiũt ſue ptãtis ee.ee iðᷣo Pa volũtate etiã inuitis penti bꝰ pñt baptiſmum ſaſcipe ſicut et mriomũ ↄtrahere.et ideo ta⸗ les licite pñt induei ad ſuſcipiendũ baptiſma Z vo ñ hnt adhuc vſũ rõis vel liberi arbitrii Em ius naturale ſũt ſub eura pẽtũ q̃nd iu ſibi Puidere nõ pñnñt vñ etiã de pueris antiquoruz de ꝙ ſaluabant᷑ in fide pentũ.et ideo ↄtra iu ſtitiã naturalẽ eet ſi cłes pueri inuitis petibꝰ kaprilarent ſic ec ſi aliqs habẽs vſũ rõis ĩui tꝰ baptizaret ·ſz ec piculoſũ tałt filios infi deliu baptizare qe derfacili rediret ad infide⸗ Litatẽ ßeer naturale affectũ ad pentes· et iõ nñ habz B; eccĩie ↄſuetudo ꝙ filii infideliũ ba⸗ ptzent᷑ muitis paretibꝰ. fuer̃t em retroactis tempoe ibꝰ multi catholici peĩcipes potentiſ ſimi vt cõſtantinꝰ et heodoſiꝰ qbꝰ familia⸗ „ res fuerũt ſanctiſſimi ep̃i. vt ſilueſter cõſtan⸗ eino et ambroſis ceodoſio q; nullo mõ p̃ter⸗ miſiſſent H ab eis ĩpetrare ſi Hhoc fuiſʒ ↄſonuzʒ racõihec tho. Scdòm aũt ſco. ſi peĩceps aliqʒ Puulos ĩfideliũ pentibꝰ inuitis baptizari fa LCeret cu bona cautela.ſ.ne pPentes peius cog deliũ ſint baptizãdi ĩuitis noſcẽtes Gq̊ futun occiderẽt eos:et facerz eos educari religioſe laudabiliter facerz. Et ide dico eẽ ſi cogãt paretes minis et terroeibꝰad bapaſmũ ſuſcipiendũ et ſeruandũ ſuſceptũ. et hoc videc poſſe ꝓbari:qe ſimile cõmendatur de dſe · di. imi · pleri qʒ. Dreterea dato ꝙ non eſſent om̃s vere fideles ĩ coede· tñ minus ma⸗ lum eſſet eis ñ poſſe ipune legẽ ill icitã ſerua⸗ re ꝙᷓ; poſſe· et etiã eoꝝ fũln ĩ ſcõa et tertia ge neratõe eſſet foete vere foete fideles.¶/ VYtxꝝ infidelis petes bapeizari debeat ſtatim bapti zari · & hm hoſti-aut ẽ ĩ piculo ne · ſ· alii infi deles eũ interficiãt ſi h̊ ppendãt· et tũc ei ſta tim fides debzʒ exponi et baptizari ·ð ↄſe· diĩ · ini: ne ꝙ abſit. Fut nullũ piculũ iĩminz et tũe vel p octo meſes vłarbitrarie debz ĩter cathe cumios retineri.ſic intellige illud de ↄſedi. un . ijudei· et. c. ſe. ta in vtero exiſtentes pPoſſint bepaiari Fl P ñ de conſe · d in · ſi a mr̃is· et pluribꝰ aliis.c.opoetz em̃ ꝙ caro eiꝰ q baptiza ſzm totũ vł m pteè imedꝛiate laue⸗ nvñ ſi puer ĩunolutus totałr i vno cosio ĩ aquã imergeret ſub debita verboꝝ foema ꝓpter HBʒ ñ baptizaret. hec rich;· cq Vtrũ vterꝰ mris de⸗ beat apiri vt puer extrahat᷑ et baptize . ñ ſũt facièda mala nt eueniũt bona vt de ad ro iii · et idᷣo ñ debz hõ occidere mr̃em vt bapti⸗ zet puerũ ſi tñ moetua ſit vinete ꝓle in vtero debz apiri vt puer baptizet᷑.hec tho⸗ Fen debeat expectari oĩoda egſſio pneri de vtero anñqꝙᷓ; baptizec· ꝙ ſie niſi moes imineat · ſi tñ peimo caput egdiat i quo oes ſenſus fun⸗ dant debz baprtizari piculo iminete et nõ eſt poſtea rebaptizãdꝰ ſi ↄtingit eũ naſci ꝓfecte vñ etiã reputat' eſſe hoĩs ſepultura vbi ſepul cũ eſt eiꝰ caput.ff. de re:et ſump. fu.l. cu in diuerſis· et poſt caput pectꝰ qe ſedes coꝛdis eſt q̃ſi ĩ pectoee et cũ ãbo iſta nõ poſſũt ablui magis debz ablui caput maxime facies qe ibi magis patet aie opatões ð etiã videt᷑ facie dũ qᷓcunqʒ alia ps egdiat piculo iminete. qe tn ĩ nulla exterioꝝ ptiũ integtas vite ita oſi⸗ ſtit ſicut ĩ capite · videt qbuſdã ꝙ ꝓpter dubi um ꝗᷓ cunqʒ alia pte coꝛpis abluta puer pꝰ ꝑ⸗ fectã natiuitatẽ ſit baptizãdꝰ ſub hac fosma. ſi ñ es baptizatꝰ.ego te bapti⸗ʒo ecẽ. Fl iqbus tñ vide ꝙ puer etiã tũc eẽt baptizatꝰ qe aĩa ẽ cota ĩ qualibz pte co:pis.et huiꝰ ſentetie eſt Suabin.iin. ſen.eo ꝙ nõ eſt pᷣceptũ magis q; caput ĩmergat qm alið mebꝝ et iðo ñ magis CE neceſſari lzʒz ſit rẽnabile: eiuſde ſentẽtie eſt gloſatos · de conſe · di · iiii. ꝓpeie⸗are.di· nec qmeũqʒ peimũ cõmunius tenet᷑ vt dicit rich. fiet de tali eænius alia pars qm caput abluta ẽ ſi decedat añ pfectã natiunitaces. pie põt tab puer reputari baptizatus ſi fuerit moꝛtuꝰ.vñ ẽ ĩ cim terio ſepeliedꝰ ſʒm guał. 9 Vt puer exiſtes adhuc ĩ vtero mris rege⸗ nerai poſſit baptiſmo lã guimis · Oẽ quidã di⸗ eũt ꝙ nullo mõ nec ꝑ effuſione ſàgumis nec P aliã viã de lege coi põt puer i vtero mris a peccato purgari. Fliis aũt videt' pie diceduů ꝙ licet puer in vtero mĩris baptiſmo aq bapti ʒari nõ poſſit:qe nõ põt ipᷣm lenſibile ſacmtũ — peicip illatã ꝑ fide põt ab oeiginali peccato purga ſuſcipe et ecoleſie ignotus eſt qe tñ ad iẽ m ef fuſio an guinis puenire põt et deo notus eſt alr baptizat. is p infuſiong ſãguinis ri · vñ illud augꝰ li. n · de baptiſmo ꝓuuloꝛ· qui natus ñ fuerit ñ põt renalſci: intelligenou eſt de regeneratõe baptiſm aque dicit rich; · Q tertiũ articulũ:.ſ.circa ea q̃ req̃rũt' ĩ baptizandis añ baptiſmũ vel etiã dů ba ptiʒãt querunt plura ¶. vtvà ĩ adultis añ ba⸗ ptiſmũ pnĩia req̃rat'. in adultis baptiſmuʒ pcedit pnĩa neceſſario quantũ ad attritõeʒ qe volũtas ſemel fixa i peccato remanet ſp ĩ eo fixa actu vel hitu niſi ꝓꝑ actuale diſſenſu euel lat᷑ ab eo ĩ ſpãli.vel ſalte ĩ generali. et qᷓnti ad hoc dicit augꝰ.li.i.ð̊ pnia ꝙ nullꝰ ſue vo luntatis arbiter ↄſtitutꝰ nouã vitã põt icho are n eũ peiteat veteris·qᷓntũ aut ad ↄtritõez pcedit pnia baptiſmũ de ↄgruo rõe huiliatio nis et iſtructõis · ſ̊ qᷓntũ ad abſolutõeʒ et ſa tiſfactõez neutro mõ.i.nec de necio nec ð cõ gruo peecedit· et qꝛ ſaẽmẽtũ pnñie cõpletũ ẽ ĩ abſolutõe et ĩ pnia ſzm qð ẽ eccleſie ſacmetũ ideo ſequit ꝙ n p̃cedit baptiſmũ cũ baptiſmꝰ ſit ianua Rcrameroz chze⸗ obici cõtra pre⸗ die raſſe iudeis venietibꝰ ad baptiſmũſindicẽ da pnĩa ac abſtinẽtia · xl · die? · qua cõpleta ſũt baꝑtizãdi.vt habet de cõſe.di. nn. ne ꝙ abſir. Pe ꝓ illa pnia nõꝗ indicit᷑ iudeis apter ſacramenti inefficaciãſſʒ ꝓpter eiꝰ renepenei/ et indeoꝝ recipietiũ baptiſmũ ꝓbatõzſvñ ei nõ indicebat poſt ſuſceptõez baptiſmi ſz ãte · ☛muis ſic obſeruaret/tñ mõ n opoetʒ G obſer nare / ſim qð vide dicere glo udee intel⸗ ligoſvbi ñ ẽ cõſuetudo dtraria.B e Aia in adultis req̃rat vſus rõis ad ſaſcipiẽdũ ba ptiſmũ · H ad ſuſcipiẽdũ ſacmetũ hapeiſmi et re eiꝰ ñ e neceſſaria ꝑ ſe aliqꝗᷓ actio ex ꝑte ſuſci piẽtis .ſ̊ꝭ ſufficit ꝙ in eo ñ ſit aliqd ꝓhibes p⸗ dictoꝝ ſuſceptõez ꝓhibens aũt ñ eſt niſi pec catũ moetale de quo hõ nõ e attri tus nec cõ⸗ tritus· et ideo licet aliqui adulłti fiãt caretes vſu rõis añqꝙᷓ; moꝛtałr peccauerit ſi bapti zanł recipiũt ſacmentũ et re ſacmenti etiã ſi tuc cõ tradicãt qꝛ illa cõtradictio ñ ꝓcedit a volun tate rõis ſm quã ſũt capaces gre baptiſmał- Si aũt anꝙᷓ fiat furioſi vel obdoemiãt moeta⸗ liter peccauerit cõmittẽdo vel obmittedo et nõ fuerint de illo peccato cõtriti nec attniu- etiã ſi baptizant ñ ſuſcipiũt rem ſacmenu. liʒ 4 ſacramentũ ſuſcipiãt tpe quo furiã intrauerũt vel obdeemierunt intentõe ſuſcipiedi ſacme⸗ tum actu vel hĩtu:tcñ quantũcunqʒ ↄſtaret talẽ intentõez habuiſſy ñ debzʒ aliqs baptiza⸗ re dozmiente vel furioſu hñtem lucida mter⸗ ualla dum actu ẽ in furia ſ̊ expectandum eſt furioſi lucidũ interuallũ et dozmietis vigilia et q̃ fac ↄtrariũ peccat ñ ſm ſuũ iudiciᷣ ꝓba biliter ĩmineat piculũ ſi tale differat baptiza re·q̃ntum aũt ad furioſum non hñtem lucida interualla nulla eſt dilatio facienda- et Gᷓ; ha bet extra de bap-maiozes. hec rich;-. Mul⸗ Ins ergo debet baptizare ali ue dozmientem niſi pᷣſumat ꝙ non enigi let añ mostẽ. et niſi pᷣſumat᷑ de eius pñti volũtate ꝑ verba vł ſal⸗ tem ſigna ꝙ de xpianis ſit natus· et in h caſu his cõcurretibꝰ baptizari debz ſicut etiã augꝭ narrat i q̃rto li.cõfeſſ:de quodã amico ſuo q baptizatus eſt neſciẽs ꝓpter ꝓiculũ moetis· et ide dicendũ eſt de furioſo· hec boñ. Sʒ qre adultis amentibꝰ et doemiẽtibꝰ qͥ nõ cõ⸗ ſenti ebãt dum eſſent ĩ vſu rõis · baptizare nõ ꝓdeſſet ad tollendũ peccatuzʒ oeiginale ſicut ꝓdeſt puub.Eõ qe vt habet· ex de bap · maio res. . verũ dñs ꝗᷓ totũ hoĩem ſanũ fecit ĩ ſab bato opꝰ impfectõis ñ vult et ideo peccata nõ ex pte ſed ex toto tollit qð facerz ſi baptiſ mus oeiginale delerzʒ et ñ actuale qð ſine cõ ſenſu deleri ñ põt .· Sed ponat ꝙ doemꝛentes excitati ratum habeãt ꝙ; ſũt baptizati licʒ nol Lent peiꝰ baptizari.H nõ ꝓdeſt gqe nihil reci piunᷣt· et ideo non eſt vule ꝙ ratũ habeãt ſz ite rũ debent baptizari . ex · de bap · maioees · J. item qritur in glo·h. trũ adultis habe⸗ ti bus vſũ rõis qñ baptizant reqratur intetio adò hoc ꝙ recipiãt ſacmentũ baptiſmi .· M ꝙ ĩ talibꝰ de cõmuni lege ad hoc ꝙ recipiãt ca⸗ ractere baptiſmale reqrit intentõ actu vl ha bitu tam in illo qᷓ oſentire põt ꝙ;ᷓ ĩ ilio qͥ cõſe⸗ tctre non põt ad ſuſcipiendũ ſacramentu. ꝓ ſu ſceptõez em caracteris baptiſm intrat hõ ec⸗ cleſiã mil tantè et aſcribit' exercitui eccleſie militantis · ad B;̊ aũt obtinedũ requirit' eiꝰ cõ ſenſus actu vel habitu ſi eſt ĩ ſtatu ĩ quo cõſẽ tire poſſet · ꝓbabile em̃ eſt ꝙ ab illo plus reqᷓ ratur qui ↄlentire põt qm ab illo q̃ cõſentire nõ põt ſicut videmꝰ ĩ catheciſmo rndent pro Puulo patrini · et ſi adultꝰ eſt debet rñndere p leip̃o · de cõſe · di · iii · ꝓparuulis · Id hoc aut non eſt ſemp neceſſaria determĩata intentõ in actu qe qñqʒ ſufficit ĩtentõ ĩ habitu:ſi em ali quis cathecuminũ nõ actu cogitantem de ſu ſceptõe ſacramenti baptiſmi ſʒ de re alia ab⸗ luerz ſub foema verboꝛ debita intendẽs ſibi miſtrare ſacramentũ baptiſmi.iſte cathecumi nus reciperz baptiſmale caractere. qᷓmuis em intentio ĩ habitu ñ ſufficiat ad cauſandũ ef⸗ fectũ · põt tñ eſſe ſuffities diſpoſitõ ad ſuſcipi endum.maioe em̃ actualitas requirit᷑ ĩ agen⸗ te ꝙᷓ in paciente· cum res agat ꝑ ſuã actuali⸗ tatem et paciat ꝓ ſuã paſſibilitatẽ · qñqʒ tam intentõ ĩ actu determiate reqrit ꝓꝑ accidens ſ.vel ad remouendũ ꝓhibens. vel qñ ñ oſen tire in actu et nõ oſentire ĩ habitu ſe cõcomi⸗ tant'.ſi em in accedente ad baptiſmũ eſt actu vel habitu intetõ non recipieèdi ſacmentũ ba ptiſmi ·hmõi intentõ ꝓhibz ſacramenti ſuſce⸗ ptõez· et tũc neceſſariũ ett illã intentõez ex⸗ pelli pꝑ cõtrariã intentõeʒꝝ in actu ad B vt lle recipiat ſacramentum baptiſmi.ſi etiam acce dens ad baptiſmũ admoneattur diligeter vt actu cõſentiat requirit ꝙ conſentiat in actu ad hoc vt tũc vere recipiat ſacramentu quaſi tũc ibi nõ conſentiret in actu:tũc etiã nõ con ſentiretur in habitu· ſic em̃ accipimꝰ conſen⸗ uire in habitu in aliquam rem:quando homo ſic diſpoſitꝰ eſt ꝙ ſi actualiter et del iberate cogitaret de illa re ꝙ actu oſentiret in illam „ in actu qm mi habitu non eſt mtentio ſuſcipi endi ſacramentũ: nunquid eſt rebaptizandus H ꝓꝙ ſic· ſed vbi hoc nõ conſtaret eſſet dicen dum ſi non es baptizʒatus ego baptizo te ec· Nec debet teneri glo.de cõſe·di.nni.que dic ſolet etiã dici ꝙ ſi baptizans baptizare inte⸗ dat qᷓlemcũqʒ intẽtõez habeat baptizatꝰ ſuſci pit ſacramentũ- ti ad recipiendũ ſacra⸗ mentũ baptiſmi reqratur voluntas libera vel ſufficiat coacta. & cum quis cogitur ad ba pꝑtiſmum aut cogitur coactione abſoluta ſiune ſufficiente quia ſcʒ violenter eo renitente ma nibus et pedibꝰ immergitur et tunc non reci pit ſacramentũ nec rem ant coactione cõditõ nata ſiue inducente vt minis et flagellis ita ꝙ potius vult ſe ſubicere ſecramẽto eccleſie qm moete pire et tunc aut intendit alios illu dere et moetem euadere et tũc etiam neutruz ſuſcipit· quia tamen eccleſia pee ſumeret cõſẽ ſiſſe talem interius ꝓpter cõſenſum exterioeẽ talis deberet cogi ad fidei xpᷣiane obſeruatõ nen er vult pocius circa ſe fieri quod facit eccleſia qᷓm pire et tunc recipit ſacramentum et hec fere omnia patent extra de baptiimo. maiozes . item queritur in texet gloſa g· ¶ Mota igitur beeuiter ꝙ ſuſcipientiũ baptciſ⸗ mum quidam nunquã habuerũut vſũ rationis vt puuli et ꝓpetui furioſi et natural iter ſtulti et in his volutas ñ requiritur · quidam autez aliquando habuerunt licet tunc non habeãt et in his volũtas antecedens requiritur liczʒ non concomitans.quidam vero habent tunc cum baptizgantur.et in his cũ cõditio eoꝝ ibi melioeet' ſufficit volũtasↄditionata. Ven fides requiratur ex parte baptizati · H ĩ par uulis qui ꝑ ſe ñ poſſant credere ſufficit fides aliena ſczʒ eccleſie que eſt.vel ſi hec deficeret ſufficit meritũ fidei que fuit in eccleſia.dicit em̃ augꝰ ad bonifaciũ cum offeruntur puuli ad percipiendã gratiam ab omnibus offerri intelliguntur quibus placet ꝙ offeruntur fi des tam vccleſie militantis nunqʒ deficit vni uerſaliter nec deficiet ſcðz illð mat.vlt. ecce ego vobiſcũ ſũ vſq;ʒ ad cõſũmatõeʒ ſeculi. et H diuina ꝓuidentia faciente. nec vnquã fuit nec erit quin ſemper eſſet aliquis qui deo pla ceret· in adultis vero requirit fides ꝗꝓpeia ñ quidem ad ſuſceptõez ſacramenti. id eſt cara⸗ cteris:qe ſacramentũ non ꝓficitur ꝑ iuſticiaʒ hoiĩs dantis vel ſuſcipientis baptiſmuʒ ſ per virtutem dei ſz requirit ad ſuſceptõeʒ rei ſac⸗ menti. i. greSed contra hoc videt eſſe ilð hiero.fides in aquis baptiſmi gingnit' et nu triter. non habenti etiã datur et habeti auge HX fides paruulis in baptiſmo datur ſed adultis augetur vel infozmatur ſi erat infoæ⸗ mis.vñ fides infoꝛmata pᷣexigitur ſʒ foꝛmata ibi datur adultis. hec pe-. Vcrũ ſine recta fi de poſſit haberi intentio ſuſcipiẽdi baptiſmũ SG nõ habens rectam fidem circa a iquos articulos põt habere rectam fidem circa ſaẽ⸗ mentü baptiſmi ſi tñ etiazʒ circa ᷓ̊ ſaẽ mentũ ñ recte ſentiat ſufficit ad ꝓceptionem ſaẽmenti hec rich;. q Quid ergo de adulto in quo tam materia · q̃rto de fozma· quinto de efficacia · generalis intentio ꝙ intendat ſuſcipe baptiſ⸗ mũ ſicut xp̃ᷣs inſtituit et ſicut eccleſia tradit· Irca q̃rcuz · ſ. cca ea q reqruntur ad bap⸗ cizatũ poſt baptiſmũ:querunt plura·ſcʒ P qꝗᷓ opa nuꝑ baptizati ſint exercitãdi ad iuſti citiã · & nõ pꝑ oꝑa penalia · ſed ꝓ opa facilia vt q̃ſi quodã lacte facte facilis exercitij pᷣmo neant ad pfectioea vt dicit glo· ſuꝑ lò ps. ſicut ablactatꝰ eſt ſuꝑ mr̃eſua:·vñ etiã duũs di ſcipulos ſuos de nouo cõuerſos a ieiunio ex cuſauit vt patet mat᷑.ix · et hoc eſt qð dicitur ꝓrima pe.ñ. ſicut mõ geniti infantes lac ↄcu- vt in eo creſcatis in ſalutem. Vt teneant reſtituere illis quos leſe rät. de reſtituere ãb lata et ſatiſ facere de iniurijs illatis eſt ceſſa⸗ re a peccato et hoc ip̃m nõ facere eſt detine⸗ re aliena: et ꝓximum leſũ nõ placare eſt pec⸗ catum.et ideo peccatoꝛibꝰ baptizatis ẽ miũ SZendum ꝓ ſatiſ faciãt ꝓximis ſicut etiam ꝓ a peccato deſiſtãt· hHec tho. De ſacramento ↄfirmatõis · ti · vii.· Einde cõſiderandũ eſt de ſacram ento cõfirmatõis.et primo de eiꝰ mſtitutio nceae. ſcdo de eiꝰ neceſſitate: tertio de eiꝰ ſexto de miſtris eius · ſeptimo de ſuſcipietebꝰ ipᷣm. octauo de ritu et celebratõe hums ſacra menti · Circa peimũ⸗ ſ. inſtitutõez hunus ſac menti ſetendũ ꝙ hoc ſacramentũ xpᷣe iiſtituit ſm aliquos apoſtolis exhibẽdo. licʒ hoc nõ ſit ſcriptum.ſzm alios ꝓmittedo.jo·x. ſi autẽ abiero mittã eũ ad vos· et hoc idᷣo:. qæ ĩ B ſac mento dat' plenitudo ſpũſſancti q̃ ñ erat dan da añ reſurrectõʒ et aſcẽſione·. ſzm illð jo. vii nõdũ erat ſpũſſanctꝰ datus qe xpᷣs nõ dũ fue rat gloeificatus· et hec ẽ opi.pe:ſm vero ali os inſtituit ̊ ſaẽmentñ pueris manus impo⸗ nẽdo et eos bñdiceèdo. mt.xix. et hec eſt opi· ric;. Flii dicũt ꝙ fuit inſtitutũ ab apł is ꝗᷓ le Zunt afirmaſſe act. viii. Gln dicunt ab ec cleſia qᷓ primo legit' ip̃ius ritũ ſoleni cõſilio inſtituiſſe et pᷣcepiſſe · hec videt᷑ eſſe opi.boñ Flii dicũt ꝙ xpᷣs inſtituit figuratiue.ſ. ĩpone do manus pueris · mi.xix · et ſpũᷣſſancti inſpi⸗ ratõe et autoeitate apoſtoli traditõe et eccle ſiaſtica appeobatõe. Sſt em inſtitutõ duplex- ſczꝭ exp̃ſſione facti vł p̃cepti·ergo vpᷣs iſttuit iſpirãaꝰ.apłi fati edo.et eccia pᷣcipiedo· et ſʒm B oes ſupdẽe · op· ve ſũt ĩ pte et ̊ è dictũ pe. VIrca ſcõᷣm.ſ. neceſſitatẽ ↄfirmatõnis ſciẽ Adũ ꝓꝙ gr̃a qͥ dat' m cõfirmatione e nccia ñ qe ſine ea ſimpłr ñ ſit ſalꝰ.ſʒ qe ſine ea vel p ſacmentu vł alias accepta· pugnãdo nõ pue nit' ad ſalutẽ.ideo dicit melchiades papa de conſe· di.v.ſpuᷣſancto ĩ baptiſmo rgeneramꝰ ad vitã ĩ Ofirmatõe ofirmamur ad pu gnã· et lieet ↄtinuo trãſituris ſufficiat regeneratõis bñnñfiu victuris tñ ſũt neceſſaria ↄfirmatõis auxilia: Ex ĩſtitutõe aũt eccie ẽ ꝙ nullꝰ ab H ſacmeto excipi vt ſit q̃libʒ ſtrenuꝰ pugnatoꝛ Aðo ſi qs cũ hʒ loci et tpis opoꝛtuĩtate negli ZBẽedo ↄtemnit piculo ſe expoit · et ſic dz intel⸗ ligi ilud hu. li. de ſacra·pte· vn. e. in· timen dů eſt de his qui ꝓꝑ negligentiã amittunt ep̃i ꝝ2— = — ——2= feſtinare debuerũt dũ potuerũt· ea terciũ.ſ· maceriã ofirmatõis ſcienð 2 qꝙ materia huiꝰ ſacramèti ẽ qð ↄponitur ex oleo et balſamo:et hoc bñ cõuenit ſigfica tõi effectꝰ huiꝰ ſacram̃ti q̃ eſt duplex·quoꝛꝝ peimꝰ ẽ nitos fidei in vera credulitate coꝛdiſ ſeðs ẽ odoe fame in cõfeſſione · pemꝰ ſignat in oleo·ſcs in balſamo q pᷣ̃cipue ẽ odoeife⸗ rus. Opoætʒ aũt ꝙ eriſma qð eſt hiuꝰ ſacmẽti materia peius fuerit ab epᷣo cõſecratũ· Sacra mẽtoꝝ aũt qᷓdaz fũt neceſſitatis · et licʒ in hiſ requirat ſanctificatio materie ad ſolenitateʒ nõ tñ ad neceſſitate ot in baptiſmo. q̃daz ſunt pfectõis· et iðo in his reqri ſanctificatõ ma terie ad ſolemtatẽ et neceſſitatẽ vt in hoc ſac meto et extrema vnctõe. hec pe · Sicut autez habet᷑ de cõſe · di . inj · om̃i tpe · i · omni ãno vᷣt exponit glo.licebat criſma ↄficere · qe tũc ſo leniter baptiſmꝰ ad quẽ reqri criſmatis vſuil in vigilia paſce celebeat· ido ↄgrue oedĩatũ eſt vt ꝓꝑ biduũ ante ab epᷣo criſma bnñdicat vt poſſit ꝓꝑ dyoceſiʒ deſtinari· dies etiã ille ſacis Ogruit ad materias ſacẽmẽ toꝝ bñdicsdas m quo fuit euchariſtie ſacramẽtũ ĩſtitutũ ad qðᷣ oĩa alia ſaẽmenta qdᷣamõ oedmnãt. Debz aut eps qñ vult criſma ↄficere miſſã celebeare et B in eccleſia cathedeali niſi ex iuſta cã impe diat. ex de cele · miſ · vreferete · Zingub ãt ãnis debz in cena dñi nouũ eriſma ↄfici et vetꝰ in eccleſia cremari ·de⸗dſe · di · nj · literis · Nõ de bet etiã criſma accipi niſi a ꝓpeijs epᷣis.ð oſe· di. iij · p biteri · et q̃l ibet pᷣſ biter dʒ illõ acci⸗ pere quolibet ãno vełl ꝑ ſe vł ꝑ dyaconũ·di. xcv.p̃ᷣſbiteri:vñ abbates peccãt q̃ accipiũt il lud ab alijs niſi ſint peiuilegiati ꝙ poſſint ac cipe a qbꝰ velmt vt dicit glo· ibide · ¶Quid ſi aliqs ofirmãdus oleo ꝓ criſmate eſſet vn⸗ ctus.ꝛH nõ eſſet ſacramentũ ↄfirmatõnis ite randũ.ſʒ eſſet caute ſupplenð qð eſſet omiſſũ ex ð ſac:ite:paſtoealis· Inno.et hoſt. ex ð ſa. vnc · e. j.dieũt q q̃ Ofirmatus ẽ oleo debz ite rũ eri ſmate limri et debz illa oꝛatio iterari ſi⸗ gno te ſigno crucis· &lie aũt oꝛatões q̃ pce⸗ dũt et que ſequunt nõ iterant'. Irca qrtũ ſeʒ foemã Ofirmatõis ſcienð ꝙ foma vboꝝ huiꝰ ſacmenti e cõſigno te ſigno crucis· ofirmo te criſmate ſalutis no pa ⁊c̃. Fl iqui dicũut ſigno te et aliqui dicunt criſmate ſanctificatõis · ſʒ ꝓꝑ hoc nõ coerũpũt ſubſtantiã foeme p̃dicte cum eadem res vtro bꝛiqʒ ſigmicetur· llrca quitũ ſcʒ efficaciã ofirmatõis ſcien du ꝓꝙ m ↄfirmatõne impᷣmit caracter vt etiã habitũ ẽ ſupea ti · de ſacramẽtis in cõi ar ticulo q̃rto·p̃ſupponit autẽ caracter ofirma⸗ tõis caracterẽ baptiſmi· ſicut aagmetũ pᷣſap⸗ ponit generatõez ↄfer etiã in ↄfirmatõe gra gratũ facies.vñ dicit rabanꝰ ꝙ ꝓ impoſitõezʒ manuũ põtificis ſpũſſanctꝰ dat baptiſato. Irca ſextũ ſcʒ miſtros ↄfirmatõis ſcienð ꝓ ex oꝛdimaria poteſtate ſoli ep̃i poſſunt Ofirmare. ip̃i em̃ ſũt ſucceſſoꝛes apoſtoloꝝ ð Finiam et nõ ſuſcipiũt manns impoſitione ne oete ꝓpterea damnen ſcʒ niſi peniteãt quia omitto gratia —— epiſcopi de „„ quibꝰ ſolis legit᷑ in actibꝰ ꝙ ꝓ impoſitionez manus dabant ſprritũſanctuex de ſa· vnc · ꝗ. P frontis. Ex omiſſione tamẽ pape poſſet etiã ſimplex p̃ᷣſ biter ofirmare · qð ꝓbat· di·xcv.p uenit . vbi p̃ſ biteri ex ↄmiſſione beau grego⸗ rij Ofirmabãt ad tpus ꝓpter ſcandalũ euitan⸗ důu . poteſtas em̃ ↄfirmandi vt dicũt quidã fũ⸗ dat ſuꝑ diſpoſitione vicarij xpᷣi hec rich.ſaup hoc etiã ſunt plures alij modi dicenòi quos gradati poſſint ↄfirmare· aliqui dixerunt qꝙ cum poteſtas ofirmandi fundec' ſup digni tate que epiſcopo ↄfert m ſua ↄſecratõne et illa dignitas ab eo auferei nõ poſſit ꝑ hoĩeʒ quia dignitatem apłatus omnes apłi quoꝝʒ ſucceſſoꝛes ſunt ep̃i immediate acceperunt a xp̃o·epiſcopi degradati ofirmare poſſũt. lic/ hoc facere nõ debeãt qe eis ꝓhibitus eſt ſim pliciter illiꝰ poteſtatis vſus lij dicũt ꝙ epi ſcopi degradati cõfirmare nõ poſſunt nec de iure nec de facto.qe vicario xp̃i conceſſa fuit a xpᷣo poteſtatis plenitude oꝛdinandi de coꝛ poꝛe xpᷣi miſtico qð eſt eceleſia et eiꝰ mebeis ſʒm qð exigit ratio recta:ſuꝑ aute ſuũ verum coꝛpus nullã ſibi cõceſſit poteſtate.nec etiaʒ ſup illos qui ſacramentũ baptiſmi nõ recepe⸗ rũt qð eſt ianua qua intrat m eccleſiã militã tem cõceſſit aliquã poteſtatem directe · vnde apłus.j·coꝝ · v.quid de his michi qui foeis ſũt mdicare:et idðo qꝛ poteſtas ep̃alis directe reſpicit coꝛpus xp̃i miſticũ et eius mebea: po teſtas aũt ſacramẽti euchariſtie directe reſpi cit veꝝ coepꝰ xp̃i:et poteſtas baptiſandi nõ tm̃ reſpicit illũ ſolũ qui è eccleſie mẽbeũ. ſedð etiã illũ q̃ nec eſt nec fuit eccleſie militantis mebeũ. ideo vicariꝰ pᷣt ab illo anferee digni tatẽ epiſcopalẽè nõ tñn ab hoĩe poteſtatẽ bap⸗ tiſandi nec a ſacerdote poteſtate cõficiendi. Secus aũt ẽ de ſuſpeſis q ꝑ peiuatõeʒ ſeu de gradatõem tollit poteſtas.ſʒ ꝑ ſuſpenſioneʒ ꝓhibet poteſtatis vſus· et ideo ſi epᷣs ſuſpen ſus ofirmat vere ↄfirmatũ ẽ ſ̊ ↄfirmãdo moꝛ taliter peccat·qe vtit poteſtate cuiꝰ vius eſt ſibi ꝓhibitus · hec ric.) Vtix nõ pᷣſbiter ex Omiſſione pape poſſit ↄferee ſacramentũ ofir matõis · H& m bn:e de ↄſue.quãto.in glo. i· quilibet etiã clericꝰ ex cõmiſſione pape po ſet cõfirmare dũmõ ipᷣe cõfirmatus nke e videtur aliquibꝰ ꝓbabiliter ꝙ nõ mſi ſolus pᷣſbiter. gr̃a em̃ deſcendit in coepus xp̃i miſti cum cuiꝰ caput eſt cheiſtus pꝑ ipᷣus xp̃i meri tum.et ideo oedinauit xp̃us vt poteſtas cõfe rendi ſacramentũ ↄfirmationis eo ꝙ per eius ſuſceptõem digne ip̃m ſuſcipienti cõfert abũ danter augmentũ gratie ad ofitendum ↄſtam ter cruci fixione veri cogpoꝛis xp̃i/dependeat ex poteſtate cõficiendi cozpus cheiſti verum quam poteſtatem nõ habent niſi ſacerdotes. vnde etiã dicitur iaco·v· inducant pᷣſbiteroſ ec· Nec te moueat ad diſcredendũ qð dictuʒ eſt ꝙ in ſacra ſcriptura nõ innenit' exp̃ſſuʒ: qe ſient dicit dam̃: nij · li. c. iiij. apoſtoli walen non ſcripta tradiderunt nobis. hec rich. Quid ſi papa poſt conceſſioneʒ ſuam criſmare p̃ᷣſbiterũ ꝓhibet · M p̃ſ biter ille nihil ofert ſñ poſtea criſmaret · er ð ↄſue.q̃nto in glo.vij ¶Vtꝛ2 alij ep̃i vel archiep̃i criſmare poſſint in dyoceſi alteriꝰ ep̃i. ꝙ ſic de licetia al⸗ teriꝰ epe. Ppi em ea qᷓ ſut iuriſditõis vt iudi⸗ care excõicare et ſiłia pñt alijs ↄmittere etiã nõ habentibꝰ muriſditõez· que vo ſũt oꝛdinis et ep̃alis autoeitatis nõ pñt demãdare vel eẽ delegare alijs qᷓ ſut gradꝰ ĩferioꝛis: ex ð oſe. eccle·aqua.ho notat in glo.ſupᷣdicta. S Arca ſeptimũ ſe ſuſcipiẽtes ↄfirmatõem ſciendũu ꝙ omibꝰ ↄpetit ho ſacrametũ qe caracter eiꝰ e ſignũ diſtinctiuũ in milicia ſpi rituali q imminet oĩbꝰ. licʒ em̃ hec milicia ñ Duemat pueris ꝓ ſtatu illo tñ ꝓ ſtatu futuro 4 Vtruʒ ↄueiat moeientibꝰ.ẽ ꝙ ſic qe quis ſubtrahant eis p̃lia tñ ꝓgũt ꝓ p̃miũ militan⸗ tiũ idᷣo cõiter accipiũt milicie xp̃iane ſignuz. Vel ↄpetit eis ꝗꝓpter obedientie meritũ et gre augmeètũ·ideo dicit hu:ꝙ; oĩo pi culoſuz eſſet ſi ab hac vita ſine ↄfirmatõe migrare vti nge ret nõ qꝛ damnaret᷑ aliq̃s niſi foꝛte ꝓpter cõ⸗ temptũ ſed qꝛ detrimentu pfectõis pateretur vñ et pueri ↄfirmati decedeẽtes maꝛoee głam Oſequunt᷑ ſicut et hic maioꝛẽ obtinet gratiã. Sz obicit illð melchiadis pape dicetis.li cet Otcinue trãſituris ſufficiãt regenerationis beneficia· victuris tñ Oↄfirmatõis bñficia ſüt neceſſaria · G& ill intelligit quantũ ad hoc ep moeituris nõ eſt neceſſariũ hoc ſacramẽtuzʒ Apter pugne pᷣſentis periculũ.Vtx debeat dari peccatosibꝰ. & ꝙ nõ qe hoc ſacramẽetũ dat' ad ofirmandũ gratiã quã peiꝰ inuenit et io nõ dʒ dari niſi his qᷓ habet gratiã et pt⸗ Hoc ſicut nõ dat nõ baptiſatis ſic nõ dz dari adultis peccatoeibꝰ niñ p penitentiã p̃para⸗ tis · vñ dicit' in aureliañ.cõcilio vt ieiuni ad Ofirmatõem veniãt et moneant' ↄfeſſione fa⸗ cere · vt mũdi donũ ſpũſſancti valeãt recipere et tũc ꝓ hoc ſacrametũ ꝓficit penitetie effe⸗ ctus ſicut et baptiſati.qꝛ ꝓ gratiã collataʒ in hoc ſacrameto ↄſequit᷑ penites plenioeez re⸗ miſſioqns peccatoꝝet ſiq̃s adultus in pecca⸗ to exiſtẽs cuiꝰ ↄſcientiã nõ hʒ vel ſi etiã nõ p fecte dtritꝰ accedat ad ſaẽmentũ dũmõ nõ fi ctus accedat pꝑ gr̃aʒ collatã in hoc ſacram̃to Oſequit remiſſioneẽ peccatoꝝ · hec tho. Irca octauũ ſcz ritũ et celebeatõez cõſir⸗ matõis qrunt' plura ſcz in qua pte debe⸗ at fieri inũctio in ho ſacramẽto. æ ꝙ in frõ⸗ te vnctio em̃ fit ad ſignificanò illò qð ↄfer in ſacramẽto· vñ qe in ↄfirmatõe ↄfert auda cia ↄfeſſionis cuiꝰ oppoſitũ ſcʒ timo⸗ vel eru beſcentia peimo euidentiꝰ in fronte manife⸗ ſat. ideo fit vnt᷑tio in fronte qui tñ criſma⸗ tus nõ fuit in baptiſmo dʒ in ofirmatõe criſ⸗ mari ab epo peius in vertice poſtea in fronte de cõſe.di.iiij· nullus.debzʒ aũt frons cõfir⸗ mati ligari donec exiccet ne frõs inũcta cõ⸗ trahat aliquas ſoꝛdes. Et etiã ſzm hn· li · iiij · de ſa . pte. vij. c. vlt. ↄfirmati nõ debet lauare caput vſq; ad. vij- dies ꝗpter ſeptẽ dona ſpũſ ſancti: eccleſia em ſepte diebꝰ celebeat aduẽ tũ ſpũſſancti· Sciendũ aũt qp pPannus ille quo caput pueri cri ſmati tangitur vel quo vertex criſmati innoluic p̃dt alteni ↄfirmãdo vel hbap tiſando ĩteꝝn circuùcingi · de Oſe . di . iiij · ſiquis volueierklorani ergo ꝙ inũctio ertſma⸗ tis triplex fit in tribꝰ ſacramẽtis quo ꝝ diuer ſitas ex fine accipit᷑ᷣ qꝛ in baptiſmo fit in ver tice ad ſignificandũ fidei ſuſceptõem qe ver⸗ tex eſt locus cellule rationalis . n ofirmatõe in fronte ad ſignificandũ audaciã ofeſſionis cuiꝰ impeòmentꝶ ſczʒ timoe et verecũdia ma gis mamfeſtac in palloee et ruboꝛe frõtis ex Pinquitate cellule imaginatiue.ſn oedine vero in manibꝰ ad ſignificandũ poteſtate cõ ſecrãdi dominicũ coepꝰ.hec petet ita ponit * manꝰ p̃ᷣſbiteri inũgunt' criſmate·hoc idem ſc ripſit Sof· in ſum. Sʒ h nõ ẽ veꝝn ſm hoſt. ſed inugunt oleo benedicto et hec ꝓbantur in oedinario· di.xxij. papa. vbi hec no. hu. en ille qͥ ↄfirmat debeat ab alio teneri. Xcu hoc ſacramentũ detur ad robur·eoipᷣo ꝙ homo ad ſuſceptõeʒ eiꝰ accedit oſtendit q ſufficies robur ſtandi ꝑ ſe habere nõ pᷣſumit et ideo ad hoc ſignificandũ inſtitutũ e vt ab altero teneat'. & vero aliqs ofirmatꝰ abſqz B ab alio teneat. ſacramentũ ſuſcipit licʒ hꝰ fieri non debeat niſi neceſſitas aliqua exigat hoc: EKquo et a quibꝰ debet teneri ille qui criſmat. ꝙ mſtitutũ fuit ꝙ nõ tenere' niſi ab vno eo ꝙ cognatões ſpũales matrimonia impediũt· vñ ð ↄſedi.iiij· nõ plures ad ſuſci⸗ Pien dũ infantẽ in baptiſmo ꝙ;ᷓ vnꝰ accedant hue vir ſiue mulier. In firmatõne idipm fiat tñ vbi eſt ↄſuetudo vt plures teneãt nõ e& ꝓ⸗ hibitũ ſi hoc p̃t coopari ad amicicie nutrime tũ · Kõ aũt debet teneri ab illo qui nõ eſt ofir matus ſicut nec in baptiſmo debet teneri ab illo qui nõ eſt baptiſatus. de cõſe. di. nij. in baptiſante· ſi cñ otrariuz fiat licet fien nẽ de⸗ beat caſu neceſſitatis excepto nibilomꝰ ille qui baptiſat vel Ofirma vere ſuſcipit ſacra⸗ mentũ et nõ debet teneri a monacho. niſi ſit neceſſicas:vnde de oſe · di . nij. nõ licet abba⸗ ti vel monacho ð baptiſmo ſuſcipe filios nec SDmatres habere· Der ſacramentũ autẽ cõfir⸗ mationis ſpualis cognatio otrahi.xxx- q- inj ſiquis vnꝰ.tamen pᷣdicta ad neceſſitatẽ ſacrꝗ menti nõ referun. Doteſt aũt teneri vir a mu liere et ecõuerſo licet magis deceat virũ a v ro teneri.magis etiã ↄgruit ꝙ tenetes et ille ꝗ tenet' ſint eiuſdẽ ſexus ꝓpter Hericulũ affi⸗ mtatis vt ſcri bit bon. In caſu aũt neceſſicatiſ poteſt tenen ab illo q̃ tenuit in baptiſmo. vñ de cõſe · di:inj in catheciſmo. In catheciſmo baptiſmo et ↄfirmatõe vnꝰ patnnꝰ p̃t fieri ſi neceſſitas cogat· nõ eſt tñ ↄſuetudo romana. ſed p ſingula ſinguli ſufficiũt· ad h̊ etiã vt in pł ibꝰ amicicia otrahat᷑. Vtꝝ certũ tps ſit deeermmatũ in quo dat hoc ſacramentuù. e ſiẽ melchiades papa dicit ita diũcta ſũt hec duo ſacramẽèta ſeʒ baptiſmus et ofirmatio vt niſi moete p̃ueniete nullatenꝰ poſſint ab inui cẽe ſegregari et vnu ſine altero recte pfici nõ Pt· et iᷣo eadẽ tpa ſũt p̃fixa bapti ſmo ſolẽm⸗ ter celebeãdo et huic ſacmeto ſ̊ qe G̊ ſacmẽetũ ü a ſolis ep̃ia dat' q̃ nõ ſũt ſp p̃ſentes vbi pᷣſbi ceri baptiſant. opoetuit quatũ ad cõem vſum ſacmentũ ofirmatõis etià in alia tpa differei Vtrum ↄfirmãs et ↄfirmandꝰ debeant eſſe ieiemi · ꝙ ſic. vñ de cõſe:di. iiij· vt ieiuni⸗ Teiuni ad ofirmatõem veniãt pfecte etatis et moneant facere ofeſſione peius hoc aũt non referc ad ſacramenti neceſſitate ſeo ad reue⸗ rentiã et ad hoc vt ſuſcipies ſacramentuʒ mæ⸗ lius ſit diſpoſitus ad recipiendũ rem ſacram̃ ti · i. gratiã · di · ꝛiij. etiã dit᷑it' vt ep̃i ieium per impoſitõez manuũ ſpũͥſſancti grazʒ tradãt· ſed hoc nõ ptinet ad ſacramẽti eſſentiã reueren tiã · b illa vero ꝓhibitõe excipiunt mfirm et moete pericl itãtes vt legit᷑ ibidesʒ· et ideo apter mł titudinẽ fideliũ et ꝓter picula im netia ſuſtine vt hoc ſacrametũ qð nõ niſi ab epis dari p̃t et etiã a nõ ieiunis det᷑ et accipi at.qe vnꝰ epᷣus maxie in vna magna dpoceſi nõ ſufficeret ad tot hoĩes ↄfirmãdos ſi ei tẽ⸗ pus artaret. vñ h multi epi de facto nõ ſer⸗ uãt · vbi tamen ↄgrue ſeruari pᷣt-ouenientius eſt vt ibi a ieiumis det et accipiat hec tho· ſcribit etiã rich;. ꝙ ſi epᷣs nõ ietunꝰ hoc ſacra mentũ tradat pᷣter neceſſitatẽ peccat. Qut nonu qð ẽ de vnctõe ſacra:ſcienò ꝙ duplex ẽ vnctio ſcʒ exterioe in cope. et interioe in coꝛde: et hec ſcʒ exterios ẽè lignuʒz interioeis vnctionis et ſignũ gre inniſivilis quã vnctio viſibilis auget et agit ſi digne ſu mat᷑. Vngit' aũt pontif ex criſmate cũ ↄſecrat in capite et in manipꝰ et vngit᷑ ſolꝰ pontifex in capite qe pſonã capitis xpi ſignificat. vn⸗ git᷑ etiã peinceps nõ criſmate h oles: vt oſte dat quãtũ differt poteſtas pontificis a potę ſtate regali:Ite vngit' peiceps oleo vt dictũ eſt. nã in veteri teſtamento reges vngebanꝰ di · lxxv· c.j.ſed tũc vngebant᷑ in capite: nũc aut vngi debent m beachio humero vb armoꝗ Cõſuetudo tamen aliqua vt dicit hoſt. ſeruæ vnde rex francie et rex anglie vngunt᷑ in ca⸗ pite.Inungit᷑ autẽ imperatoꝛ a papa vel alio de mãdato eins ex de elec. venerabnlis · Flij vero reges a ſuis metropolitanis. Si aũt ve⸗ lit inügi de nouo ↄſueuit a papa petere ſicug rex aragonie fecit vt dicit hoſt.pᷣt tamẽ paꝑa ſi vult ſuꝑ hoc aliquã eccleſiazꝭ peiuilegiare- Item inũgitur pᷣſbiter cũ oꝛdina in manibꝰ cleo benedicto ſicẽ patz in oed mario· di· xxiij papa·vbi hoc notat hu.Item vngit᷑ quilibet xp̃ᷣianꝰ bhis ante baptiſmũ oleo bnoicto· peio in pectoze·ſecũdo mter ſcapulas· et his poſt baptiſmũ ·pꝑ pᷣſ biteꝝ peimo ſtatim poſt bapti ſmũ criſmate in vertice· ſco in ↄfirmatõe cri ſmate etiazꝭ ab epiſcopo in fronte. In lege em̃ veteri mũgebant' ſacerdotes reges et ꝓhe⸗ te. In lege aũt nona qe xp̃ianos fecit in ſang ne ſno reges et ſacerdotes:ideo ↄgrue megi UIII vnctio'ante baptiſmuʒ et poſt ad pᷣſbiteros. vm Do. De omnibꝰ pᷣdictis vnctionibꝰ et qd ſigmifi cent habet ex de ſa· vnc · p totuü. De ſacramento euchariſte ti. viij· nſequeter oſiderandũ è de Tacramẽ⸗ to euchariſtie · et peimo de ip̃o ſacme⸗ to.ſcðo de eius materia: tercio de foe ma. ꝗrto de ↄuerſione q̃ fit ad ꝓlationẽ foe⸗ me ſczʒ verboꝝ · quĩto de accidentibꝰ manen⸗ tibus ibiſexto de miniſtro huiꝰ ſacramenti. ſeptio de ritu celebꝛãdi Hoc ſacramentũ ſiue de celebeatõe miſſaꝛ · ↄctauo de dekectibus Otingentibꝰ m celebeatõe· nono de miſſaruz anditõe. decio de ſuſpeſione huiꝰ ſacrameti. vndecio de his q̃ habet retrahere vlb impedi re ab hoc ſacramento·duodecio de efficacia eiꝰ.Circa peimũ pᷣmo dicenò ẽ de huiꝰ ſacra- mẽti inſtitutõe·ſcòo de eiꝰ ſigficatõe. tercio de p̃ᷣfiguratõe.q̃rto de eiꝰ noiatõe. quĩto de eiꝰ neceſſitate ·. Circa pemũ ſciendũ ꝙ ſicut ſzm ph̊m duplex eſt opꝑatio vite coæpalis ſczʒ generare et alimeto vti:. ita poætionabiliter Oueniebat duplex eſſe oꝑpꝰ vite ſpũalis. ideo xp̃s pater et magiſter vite ſpualis ꝓ ſe pſona⸗ liter et expᷣſſe inſtituit baptiſmũ ꝓ quẽ filij di generãt.et euchariſtiã ꝓꝑ quã reficiunt? Euit aũt ↄuenies ſacmentũ euchariſtie inſtitui in cena dñi ꝗpter ſpualem refectionẽe qᷓ eſt in B ſacmento⸗et in cena vltima ꝓpter coepalis pᷣ⸗ ſentie ſubtractione et ꝓpter maioee recõmen⸗ dationẽe vt ſcʒ m receſſu traditũ apłis diligẽ tius retineret · de ↄſe · di. nj. liquido- Irca ſcòm ſczʒ ſignificatõz eucHhariſtie ſxi endũu ꝙ in hoc ſacmèto ſunt tria ſcʒ ſpẽs viſibilis.coꝛpꝰ xp̃i ven:et coepꝰ xpᷣi miſticũ ſczʒ eccleſia· Et ſm qð dicit hu. peimũ ẽ ſignũ ſcdi et tereij· ſcm e res et ſignũet cã tercij . et terciũ ẽ res ſcòi et veritas peimi.òe hho ex. de cele · miſ/cũ marthe · . di ſtinguenð . Fo cuiꝰ euidentiã ſciendũ ꝙ ſpeeies vilibilis ſez pams ſi paret ad materiã fit ex granis pu⸗ riſſimis ad inuicẽ vnitis et ſic habet ſimilitu Dinèe cũ coepe xpᷣi vero qð ↄſtat ex pures hu⸗ moꝛibꝰ et mebeis:et cum coꝛpoꝛee xpi miſtico qð ↄſtat ex fidelibꝰ puris fide et caritate co⸗ pulatis . Si aũt oparet' ad effectũ q̃ eſt ciba⸗ re tũc habet ſimilitudinẽ ad coꝛpꝰ xpᷣi veruʒ qð eſt vere cibꝰ.Si obicis ꝙ ſpecies nõ ↄme dit nec reficit · ꝙ retinet ydeomata vl P⸗ pꝛietates ſpeciei q̃ peius ibi fuit et rõe illius eſt ſignũ ↄuenies· SGi aũt Oparet᷑ ſpes viſibił ad mediũ ſczʒ coapꝰ xp̃i verũ nõhabz rõz can⸗ ſandi illò niſi adiũcto verbo vt patʒ in aqua tur quilibz xp̃ianꝰ.Itẽ vngit᷑ eccleſia cenſma⸗ te cũ dedica altare ·peimo oleo. ſcdo criſma te, calix et patena criſmate. VYnctio etiã peiu⸗ cipis patriarchaꝝn· p̃ſ biteroꝝ · eccleſie:alta⸗ ris. calicis· et puulo oſignatio poſt bapai: ſmũ in fronte ad epos ptinet · ꝓuuloeuz vero reſpecꝑn caracteris: ſic etiã de ſpẽe reſpeͤctu cozpiſ licz em nõ effieiat ilłõ ſimpłhr tñ facit eſſe illõ ſub illa ſpecie vo ↄpare ad terciũ habz rõem efficiedi mediãte ſcòo ſic ablutio exterioe cũ caractere. ſiłr he ſpes exterioees ſũt cã coꝛpis miſtici rõne coepis veri interiꝰ Dtenti qð vnit et coopit ipᷣ̃as.ꝙ aũt veꝝ xpi coꝛpꝰ ſignatũ et res ſit reſpecte ſpaciel pan patʒ ex pᷣdictis · ꝓ etiã ſignũ et cã ſit reſpectu coꝛpis miſtici:patet qa ſic coꝛpus xp̃i ↄſtat ex puriſſimis membeis· ſic coꝛpꝰ cheiſti miſticũ oſtat ex hominibꝰ p fidem et caritatem puri ficatis et ita eſt eius ↄuenjens ſignũ.etiã eſt canſa eius quantũ ad fozmã.i. vmonẽ qua pꝓ fidẽ et caritatem ad muicẽ copulãt.et rõne Huiꝰ vnionis coepꝰ miſticũ eſt res et effectꝰ huiꝰ ſactamenti . t qð dictuʒ ẽ de ſacramẽte coꝛpoꝛeis intelligit᷑ ſił iter de ſacrameto ſan nis · ¶ Querit' aut vtrũ hꝰ ſacramentũ ſcz eu⸗ chariſtie ſit vnũ ſacramentũ · G ꝙ ſic ab vna ꝓfectõne finis vt habitũ eſt ſupea de vnitate ſacramentoꝝ in cõi:vñ licet ſint plura mate rialiter eſt tñ vnũ ſimpliciter. ꝓpter qð greg. in quadã collecta q ðe poſt ſumptõez ſacram ti · pemo dicit pluraliter.purificet nos ſacra⸗ męta qͥ ſũpſimꝰ.et poſt ſngulariter ſubdit · et pᷣſia · vc tuũ ſacr̃m ñ ſit nobiſ reatꝰ ad penã QK◻e tercinz ſcʒ pᷣfiguratõez huiꝰ ſacmeti ſcienð ꝙ ↄueniens fuit hoc ſacramentuzʒ p̃figurari et rõe dignitatis vt famoſiꝰ oſtẽde ret et rõe difficultatis cũ ſit inter oĩa credi⸗ bilia difficiliꝰ ad credendũ vt hoĩeſ aſſuefie rent quadã figuraꝝ manuductõe Euerũt aut huiꝰ ſacramęeti qᷓtuoæ figure ſzm magiſt. inj li. ſen · di. vij · ſcz ſacrificiũ melchiſedech. ma na agnꝰ paſcalis.et ſanguis qᷓ ꝓfluxit de la⸗ tere xp̃i: Datet aũt haꝝ ſufficietia habito re ſpectu ad p̃figurata.eius em̃ qð ẽ in hoc ſaẽ⸗ mento ſacramentũ tm̃ ſcʒ foeme viſibił panis figura fuit ſacrificiũ melchiſedech. eiꝰ ãt qðᷣ eſt res et ſacramentũ ſiue rei dtente et ſignifi cate ſcʒ xp̃i paſſi agnꝰ paſcalis.rei tin ſigmifi⸗ cate ſcʒ gratie et etiã copis xpᷣi miſtici: man⸗ vᷣtutis vero dãtis efficaciazꝭꝝ ſanguis qᷓ ma na qʒ reficiebat· omnẽ ſapoꝛe ſuamtatis hñs tenet rõem cãe:nichilominꝰ tamen habet ra⸗ tione figure· penſatis ↄditõnibꝰ ſczʒ ꝙ de iam paſſo et moztuo fluxit. Irca q̃rtũ ſcʒ noĩationem huiꝰ ſacramẽti ſcienò ꝙ hoc ſacramentũ ſzm qd ẽ ſignũ rememoꝛatiuũ paſſionis xp̃i.q̃ fuit ſacrametũ veꝝ dici ſacrificiũ.ſjm vo qdð e ſignũ demon ſtratinũ eccleſie vnitatis cui aggrsgant ho⸗ mines ꝑ ip̃m ðe cõio·ſNm aũt qð ẽ pᷣfiguratm̃ diuina fruitõis q̃ eſt in patria ðe viaticũ. qe p bet nobis viã pueniendi ad illam. vel etia qe dat trãſeuntibꝰ & hac vita ad ip̃m. ſjm vero otinet realiter xp̃m qᷓ eſt plenus gratia di cit' euchariſtia.id è. bona gratia ab eu qð eſt bonũ et charis gratia. —0— Irca quintũ ſczʒ neceſſicatẽ euchariſtie no ta ꝙ ſiẽ ad ſalutẽ vite coæpalis ita et vi⸗ te ſpuab eſt aliqd neceſſariũ dupbr ſcz vk ſine quo nõ eſt ſalus vel quo ſalus ꝓcurat' meliꝰ Peimo mõ euchariſtia regulariter nõ ẽ de ne⸗ ceſſ tate ſalutig ſed in caſu in quo eccleſia ſta tuit· ſco mõ ẽ dè neceſſitate ſalutis ſiẽ et qð⸗ libet alind ſacramentũ.ſ̊ magis iſtud. qe licz ome ſacramentũ ſit ſignũ et cã gr̃e.niſi ſit im⸗ Pedimentũ ex pte ſuſcipientis illð tñ cum ſit maxime pfectõis inter ſacramenta hʒ plures vtilitates vt patebit ĩfra de eiꝰ effectu.e SR obici illð ĩo· vj·caro nõ ꝓdeſt quicq; ; ſpus eſt qui viuificat. ergo inutilis eſt maoucatio carnis xp̃i· loquit' ibi de carne xp̃i m in⸗ tellectã eſtimantiũ eã viſibiliter nõ ſacramẽ taliter mãducandã. Obicit' etiaʒ illò aug. vt qd paras dentè crede et mãducaſti. ſzm em H videt ꝙ ſufficiat mãducatio ſpualis · qᷣd paras dente ſupple tm.vel loquit de mãdu⸗ catõe ſpũali ꝓ modũ meriti ·de hac etiaz que⸗ ſtione vide infra ti ·de vſu huiꝰ ſacramenti ar ticulo.iij. queſtione vti liceat oĩo ceſſare a omunione. De materia euchariſtie ti· ix· Einde oſidexandũuũ ẽ de materia hꝰ ſa⸗ Jcramtiet peimo in cõi ð materia co⸗ peoeis et ſanguinis ſib. ſcòo in ſpeciali de materia copis· tercio de materia ſangnis 4 Circa peimũ ſcienð ꝙ panis et vinũ ſũt ma te:ia huiꝰ ſacramenti. cuiꝰ cã eſt inſtitutio di uina. Inſtituit aũt dñs in his potiꝰ ꝙᷓ in alijs cibis · tũ ꝓpter ↄmun vſũ refectõis qe panis et vinũ eſt refectio hoĩs non beutoꝝ · magis Oſueta minꝰ faſtidioſa.tũ etiã ꝗpter ꝗpeieta⸗ tem ſignificationis et a pte materie:qe panis Oficit ex pluribꝰ granis et vinũ ex ꝓpluribus racemis · q ouenit ad ſignificanduzʒ coepus xp̃i verũ et miſticũ. Et a pte pparatõis q pa⸗ nis in foenace et vinũ in toꝛculari p̃para qð Zuenit ad repᷣſentandã paſſionẽ xp̃i. F ptęee fectus qe vt dicit in glo.j.coꝝ · xij. panis 5 ceteris ci big ſuſtentat coepꝰ et vmũ letificat ſic hoc ſacramentũ magis ſuſtentat et letifi⸗ cat caritate inebeiatos ꝙᷓ alia ſacramẽèta· Pe⸗ buit aũt hoc ſacramentũ eſſe de duplieci mate ria :· qe materia ſacrameti ↄuenit ſignificatõi et vſui · et ſim vtrũqʒ mosũ duplex exigit᷑ ma teria in hoc ſacramento.vſus em̃ huiꝰs ſacra⸗ menti eſt refectio que ad ſui integritatẽ cibũ et potum requirit · Jignificatio vero duplex eſt vna eſt paſſio xp̃i in qua ſanguis fuit ſepa tus a coepoee: Flia e oedinatio ad ſalute co⸗ poeis et anime· ꝓpter hoc opoetʒ ibi ſepatim vtrũqʒ ſignificari· Ratio ergo hiuꝰ duplicis materie eſt ſignificatio nr̃e pfecte refectõnis ſpintualis ꝑ meditatõem dommice paſſionis que fuit in multplici afflictione ſui benedi⸗ cti coepoeis et effnſione ſui p̃cioſiſſim ſang⸗ nis ad noſtram redemptione anime et coepo ris · reficit eniz et delectat mmabiliter viros ſanctos meditatio talis. rca ſcòm ſcʒ circa materi am coepoꝛeis in Aſpeciali querũt plura ſcʒ vtruʒ requirat pams triticeus· H ꝙ ſic hm ↄmunẽ doctoꝛ ſententiã · ð oſe · di · v. c. j. et · c. nõ optet.et.c. ſe· et. c. ſacramẽto.tũ qꝛ dñs ↄparamt ſe gra no tritici · i0· xij. tũ qe credit' celebeaſſe in pa ne triticeo et inſtituiſſe vt ſic celebearetur qð patet:qe panis de frumẽto dicit anthonoma tice panis.vñ cuʒ dicit ꝙ iheſus accepit pa⸗ nem · hoc de pane triticeo debet intelligi. tũ quia vſus eccleſie ab apoſtolis qui peeſenteſ fuetunt tradituſ habet celebeare in hoc ſolo pane· Ratio vero huiꝰ eſt quia magis ↄuenit huic ſacramento panis triticeus.tuzʒ qe in na tura ſiue in ſpecie dignioe·tũ quia in effectu refectionis vtilio⸗.tuʒ qꝛ in cõi vſu hoĩm vſi tatioæ· licet em nõ in omnibꝰ tereis naſcatur — WIIIA erniticũ vel vinũ:tamen defacili ad om̃es ter⸗ ras poteſt deferei quãtũ ſufficit ad vſũ ſacra⸗ menti.nec ꝗpter defectũ alteriꝰ ẽ vnũ ſine al tero cõſecrandũ quia nõ eſſet ſacramentũ per fectum. ern poſſit cõfici de paſta triticea Eeſpõdet ſco:ꝙ nõ qe xpᷣus inſtituit de pane — . ₰ triticeo vſuali vt ſic hm dam. li · niij · c· vj · ið qð ſolet cõiter eſſe nutrimentum coæpale ipᷣm vel ſił e eſſet nobis ſacramtaliter nutrimentu ſpũale. Si dicatur ꝙ panis ſit paſta ſi digitis Opeimat·ergo poſt hmoiopeeſſione no pote rit ↄſecrari. dicendũ ꝙ panis exquo eſt ſemel coctꝰ niſi maĩfeſte recedat a rõe panis vſua⸗ lis nõ recedit a rẽe panis ↄſecbilis.hec fco · )Vc poſſit ↄfici in pane et faree et hmoi. qdaz dicũt in pane et faree et ſpelta ofici poſſe·qe ẽ eiuſdẽ ſpeciei cũ pane triticeo licz differat differẽtijs accidẽtalibꝰ. Fliqᷣbꝰ vo videtr magis ↄtrariũ· generãs em̃ licet genet ſibi ſibe in ſpecie · fit tñ aliqua diſſi itudo ge⸗ nerãtis ad generatũ quãtũ aò accidentia vel Apter materiã vł ꝓpter debilicate vtutis gna tiue:et ideo ſiq̃ frumẽta ſũt que ex ſemine tri⸗ tici generari poſſũt ſicut ex tritico ſemiato in malis tereĩs naſcit ſiligo· ex tah frumẽto pa nis ↄfectus p̃t eſſe materia huiꝰ ſacrameti qðᷣ tñ nõ vꝛdet' hr̃e locũ in oedeo necã ſpelta. ñ in faree qð ĩter olĩa eſt grano triticeo ſimiiꝰ in figura.ſił itudo aũt figure in aliquibꝰ ma gis videt ſigficare ꝓpinquitate qꝙ; vdempti⸗ tatẽ ſpeciei · hẽ ex ſibitudine figure maifeſtaꝰ ꝙ canis et lupꝰ ſũt ꝗꝓpinque ſpeciei nõ ãt eiuſ dem . vñ ex talibꝰ frumetis qᷓ nullo mõ poſſut ex ſemie grani triticei gnari nõ p̃t ↄfici panis qᷓ ſit debita materia huiꝰ ſacramẽti:et hec eſt opi.tho.Quihuſdã aũt videt᷑ ꝙ pᷣdicta rõ nõ ſit ſufficiẽs · ſcʒ ꝙ ideo far nõ ẽ einſde ſpẽi cũ ctritico:qe nũꝙ; vnũ genera ex altero:qe que dã ſũt accidẽua inſepabilia ↄcomitãtia gna tionẽ vt nigredo cozuiũ: hec pe.· Scom ãt al⸗ bertũ in q̃rto ſen· frumentũ ẽ genꝰ ad triticũ et ſpeltã · vñ hec duo ſũt ſpecies frumeti val⸗ de vicine. et paꝝ diſtât in ſpica foematõe et quaſi nihil diſtãt in foema granoꝝ et eolo re et ſapoꝛe pams.et ideo de ſpelta pᷣt cõici ſzm eü. Jrn fici poſſit in pane ꝓmixto de tritico et alijs gnis. Yc aut e tanta ꝓmixtio ꝙ trahit triticu ad ſpem alienã · vt qꝛ vtuſ ex tremi eſt p̃dominãs · vel ad mediũ vt qñ e eqᷓ⸗ lis et tũc m eo nõ pᷣt ↄfici · Sut manet ſpecieſ panis triticei vt qñ virtus tritici pponderat et tũc p̃t· qñ aũt ita fit ex accidentibus ſczʒ ex ſapoee pᷣcipue pᷣt ↄgnoſci qe accidetia magnã ptẽe oↄferũt ad ↄgnoſcendũ qð qd eſt · O VYtrũ poſſit ↄfici in pane coeærupto.Pc aliqñ eſt tã⸗ ta coeruptio panis ꝙ ſoluit ſpecies panis ſi⸗ ent qn otinuitas ſoluitur et ſapoꝛ et coloꝛ et alia accidentia mutant· vñ ex tali materia ñ pt ↄfici coꝛpꝰ xp̃i.aliqñ vero nõ eſt tãta boe⸗ ruptio ꝙ ſpecie ſoluat · ſed ẽ aliqua diſpoſitõ ad cozruptionẽ quã declarat aliq̃ immutatio ſapoꝛis· et ex talꝛ pane pᷣt ofici coꝛpꝰ xp̃i · ſed peccat ↄficiẽs ꝗpter ireeueretiã ſacramẽti Etc q idẽ ẽ ex tritico coerupto nõ videt ꝙ panis △ * W. Vvm ex ed ofectus poſſit fieri coepꝰ xp̃ᷣi licet ꝗqdaʒ Otrariũ dicãt · hec tho · SBcðm ãt ſco · ẽ dubiuz de amido an ſit materia ouenies ad factendu — panẽ dſecrabile et cũ multo ſit ꝓbabil iꝰ ꝙ ñ deo nõ exponit ſe aliq̃s ſme peccat tali du⸗ bio et maxime ille qui pparat hoſtias ↄſecrã⸗ das . qe certus ẽ ꝙ pᷣparat de materia tali.Oſe crans ãt foete magis excuſat ab illo peccato qe ſupponit illã materiã eſſe bene p̃paratã SZi aũt illa nõ ſit materia debita nõ ↄſecrat nec tñ ydolatrat nec ydolatrare facit· qe quantũ dam ſupponit hec ſco. Vtꝛz ↄfici debeat i eſt in ſe materiã eſſe ydoneã et ab alijs adoeã pane azimo· M ꝙ ſic. e de cele · miſ · lĩas · et de dle · di · ij · m ſacrameto.nõ eſt tñ de neceſſi tate ſacramenti.ſicut em dicit anſ·. in epła de azgimofermentatũ et azimũ nõ variãt ſpeciez panis cũ ſint accidentia· vñ in vtroqʒ ofici p̃t de facto:vñ hu. dicit vt habet' ibi in· c· pdi- cto lras.in glo.bn.ꝙ in eccleſia occidentali ſiqs de fermentato ↄficeret nihil faceret. cõ⸗ uneniẽs aũt ẽ vt vnuſqſqʒ ſzm ritũ eccleſie ſue ſe habeat in celebeatõe ſacramẽti · Sup ho ãt ſut diuerſe eccleſiaꝝ ↄſuetudines vñ dit gre ZSoeiꝰ in regiſtro- romana eccleſia offert azi⸗ mos panes ꝓpterea qe dñs ſine vlla ↄmixtõe ſuſcepit carnẽ ſed cetere eccleſie offerũt fer⸗ mentũ ꝓ eo qð verbũ patris indutũ eſt carne ſicut fermentũ ↄmiſcet farine. vñ ſicut pec⸗ cat ſacerdos in eccleſia latinoꝝ celebeas m pane fermentato ita peccaret ſacerdos in ec⸗ cleſia grecoꝝ celebeãs in azimo quaſi puer⸗ tens eccleſie ſue ritũ ſjm tho· Geðm vo ſcot. foete greci grauiter peccant q ſe romane ec⸗ cleſie nõ ↄfoemãt· Nichilominꝰ tñ ↄſuetudo celebeandi mn azimo pane rationabilioe eſt. peimo ꝗpter inſtitutõzʒ xp̃i qᷓ hoc ſacramentuzʒ inſtituit ꝓꝛimo die azimoꝝ · vt habeA Mt. xxv et mar . xinij· qua die in domibꝰ iudeoꝝ nibil fermẽtatũ eſſe debebat· exo· xij· ſe dᷣo qe paniſ eſt ꝓeie ſacramẽetũ coæpis xp̃i qð ſine coæru⸗ tione ↄœptum eſt. magis ꝙᷓ ipᷣiꝰ deitatis vt infra patebit· tercio qe magis ↄpetit ſinceri⸗ tati fideliũ q requirit᷑ ad vſum huiꝰ ſacrame⸗ ti. ſzm illud· j. cox· v· paſca nĩm immolatus eſt rp̃us· itaq; epu in ai. ſinc.· et veri abet tñ cõſuetudo grecoꝝ aliquã ratione· et ꝓpter ſignificatione quã tãgit greg: vt dictũ e ſup̃ et ꝗꝓpter deteſtationẽ hereſis nazareoꝝ qꝗᷓ le⸗ Zalia et euangelica miſeebant. ) Sciendu eẽ ꝓꝙ a peincipio tota eccleſia cõficiebat in azi⸗ mao. led poſtea tpe leonis pape peopter here⸗ ticos ebyonitas dicẽetes legalia obſeruari de bere cũu euangelio et in azimo cõficiend yſſe peopter p̃ceptũ legis · eccleſia inſtituit ad tẽ pus cõfici in fermentato.ceſſante vero cauſa eceleſia occidentalis rediſt ad ritum antiquũ oeientalis vero illũ retinuit et vlteriꝰ addi⸗ dit nõ poſſe cõfici niſi in fermentato. et adð ̊ peobandum aſſerebat dominũ m fermentato confeciſſe· et quia tres euangeliſte contradi⸗ cunt dicentes peima die azimoeum chriſtum inſtituiſſe hoc ſacramentum quidam ex eis in tantam inſaniam peoruperunt vt dicerent euangeliſtas illos falſum dixiſſe et ſcnipſiſſe et a io:coerectos fuiſſe qui ante die paſce di⸗ cit dñm cenaſſe cũ diſcipulis ſuis. Sʒ ꝙ io. nõ otradicat alijs euãgeliſtis oſtèdi ex młtipli ci acceꝑtõe paſce·paſca em̃ dicit aliqñ agnꝰ paſcal :t.xxnj.qñ neceſſe erat occidi. paſca aliqñ hoea ĩmolatõis.ſ.veſpa q̃rte lune qua agnꝰ comedi debuit et feſtù mcipiebat.ꝗ¶t. ix:erat paſca et azima poſt biduũ.aliqñ dies in cuiꝰ veſpa iĩmolat' agnꝰ lnce.xxij.appeo⸗ Pinꝗbat dies feſtꝰ iudeo qꝗ̃ ðe paſcha. Fli⸗ quãdo pꝛĩa dies agʒimoꝛ poſt ĩmolatõz agni celebereima.io.xiij. ante diẽ feſtũ paſce. Fli quãdo panes azimi ·.io.xviij et ip̃i nõ mtroie rut in ptoeiũ vt nõ ↄtamiaren ſʒ mãdu. paſca Et hos qniqʒ modos ponit inno.libeo de offi cio miſſe ·Fliqñ xpᷣs dicit᷑ ſigficatus ꝓ agnũ paſcalẽ.j.coꝝ · v. etem paſca noſtrũ ĩmo. eſt xp̃s · Fliqñ tota ſeptimana azimoꝛ⁊ q ſcʒ inci piebat.xiiij· die apꝛił in veſpis et durabat a die · viij · ad · xxj · diẽ apeił vt patet leui.xxiij. et actuũ.xxiij · voles poſt paſca ꝓducere euz populo rienn feſtů epulaꝝ ·palipo·vlti. nõ fuit phaſe ſiłe huic· vnuerſus · Ebdomas· ho⸗ ra·dies·epule.pecus·azima.xpᷣs. SOeptẽ autẽ dies ſup̃dicti azimoꝝ om̃s erant dies feſti.ſʒ peimꝰ erat ꝓ excellentiã dies feſtꝰ.ſcʒ.xv.et de illo dicit iohãnes ante diẽ feſtũ paſce. pꝰ illũ aũt m maioei excellentia erat dies feſtꝰ ſabbati ·qꝛ erat inter illos dies feſtos in qbꝰ nihil debebat parari · tũ ꝗpter ſuã celebeitatẽ tũ ꝓpter azima et ſic patz ꝙ iohãnes nõ dtra⸗ dicat alijs euãgeliſtis qe aliter accipit paſca ꝙᷓ ip̃i · ſicut em̃ legi exo.xiij.ſolenitas paſca lis incipiebat a veſpis.xiiij.lune. et tũc xp̃s poſt immolatõeʒ; agni paſcalis ſacramentũ Gᷓ inſtituit.· vñ hec dies dicit' a iohãne p̃cedere ſequentẽ die paſce· a tri bꝰ aũt alijs enã geli⸗ ſtis dicit' pꝛima dies aʒimoꝛx · qñ ſeʒ fermen⸗ tũ nõ inueniebat' in domibꝰ iudeoꝝ . Sed vi der' eſſe otra p̃dicta ꝙ xpᷣs pᷣuenit diẽ azimo⸗ rum. fi gure em debet veritas reſppᷣdere. cum ergꝭo agnꝰ qui erat figura xpᷣi ĩmolare .xiiij. luna xpᷣs fuit crucifixns.xv.luna.ſʒ ante diẽ crucifixionis ↄfecit. ergo in fermeto ↄfecit. E&Æ ꝙ paſſio eius ſtatim inchoata fuit poſt ce naz qñ fuit in agonia et fuit ↄpᷣhenſus.vnde optime eſt factũu · qꝛ agni omeſtio et ip̃iꝰ ĩmo latio facta e·xiiij. luna.nõ qe ↄſũmata ſed qe inchoata et ſic patz ꝙ nõ p̃uenit.¶q S quare masis attenditur in hoc ſacramẽto diſcretio inter panẽ azimũ et fermetatũ ꝙᷓ in baptiſmo circa aquà vtrum calida ſit vel frigida:h ꝓ fermentũ aliq̃d habzʒ cozruptõnis· et ex pane coꝛrupto nõ pᷣtofici hoc ſacramẽtũ vt dictũ eſt · Doſſet em̃ tanta coeruptio eſſe fermenti q ex eo non poſſet ↄfici ſacramentum.hec tho. Vtn poſſer ↄfici de pane facto de aqua ro acea. ſzm mno.terciũ ĩ quadã deere· vere aque admixtio ẽ de neceſſitate huiꝰ ſacram̃ti vtpote dſtitues ſubſtantiã panis. Et ido ſi fa rine admiſcet' aqua roſacea vel quicũqʒ aliꝰ liquoꝛ ꝙ;ᷓ aqua vera nõ poſſet ex eo vere ofici ſacramentũ qꝛ vere pamis nõ eſſet. pams etiã de quo xp̃s dfecit erat factꝰ ex aqna naturali et ideo nõ poteſt ↄfici coepus xp̃i de alio pa ne ſzm cho · et rich.· SGcðm aliquos tñ p̃t qꝛ aq̃ ida nõ requirit vt manet in ſpecie ꝓpeia imo in naturã aliã etiã antecꝙ; fiat panis trãſmuta tur. et huiꝰ ſententie eſt pe. . Irca terciũ ſcʒ materiagz ſangninis ſcienò P de ſolo vino vitis p̃t ofici ſanguis xpᷣi et hoc peimo ꝗꝓpter inſtitutõzʒ xp̃ᷣi qui in vino vitis hoc ſacramentũ inſtituit· vt patet de eo qð dicit luc.xxijeirca inſtitutõez eiꝰ.ãmodo nõ bibaz de genimine vitis ˖ donec ꝛc. ſcðo qe ſicut dictũ eſt ſupꝛa ad materiã ſacramentoꝝʒ aſſamit illð qð apꝛie et cõiter hʒ illã foꝛmazʒ Apeie aũt vmũ dicit qð de vite ſumit᷑. alij ãt liquoꝛes vinũ dicũt' ſzm quandã ſił itudinez ad vinũ vitis · tercõ qe vmũ vitis mag ↄpetit ad effectuʒ huiꝰ ſacramęti qᷓ eſt ſpũalis leti⸗ cia qe ſcriptũ eſt ꝙ vinũ letificat coꝛ hoĩs· in pſalmoEt qe oĩa vina vitis ſut eiuſoe ſpeciei ſm doc · ideo ofici p̃ᷣt de quolibet vino vitis dumodo remaneat i ſpecie vini. Fcetũ aute pPfectũ nõ ẽ vinũ cũ differat a vino ſzm phᷣm viij · metha.ideo de eo ↄfici nõ p̃t. In vino tñ qð accedit ad acedine manente adhuc foꝛma ſubſtanciali vimi p̃t ↄfici:et ꝓ tali vino ſumit acetã innoc.de offi ·miſ.cũ dicit pᷣt de ace to Ofici aliter nõ diceret veꝝ ſm pe:et rich̊. ENuio ergo fiat ſi vini ſpecies aceſcat.· S manec ibi ſanguis xp̃i ſicut nec coepꝰ xpᷣi qn coerũpi᷑ ſpecies panis. Sihr ſm albertuz 8ð miſſa ſi vmũ ſit putridũ pfecta putrifactõe q redire nõ poſſit ad Petionẽ vini · de eo nõ pt cõfici.ſi vero ſit in via ad coeruꝑtioneʒ de eo p̃t cõfici·ſed nõ debet pter reuerentiã ſa cramęèti ſi poteſt aliud haberi defacili.ſi aũt ſit in vino cũ ſapoꝛe vinoſo ſapoe aromaticꝰ vel ponticꝰ vel ſtipticus vel acerbus ex mĩꝰ pfecta digeſtione vini p̃ᷣt de eo ofici qe rema net ſpecies vini· Non pᷣt etiã ofici de agreſta qe nõ eſt in termino gnatõis qð eiꝰ immaturi tas oſtẽdit· vñ nõ eſt vmũ qꝛ nihil recipit ſpe ciem niſi in termio ſue gnatõis.ſn muſto aut cõfici p̃t q hʒ ſpeciẽ vini qð atteſtat maturi⸗ tas eius et dulcedo ſz nõ ouenit de ip̃o ofici anteꝙ; ſit defecacũ · vñ ꝓhibetur ne muſlã de vna in calice ſtatim expᷣſſum off erat ꝗꝓpter in decẽtiaz impuritatis muſti ꝗꝓpter qð d ↄſe.di. ij·om̃e crimen. mliꝰ papa rep̃hendit ſacerdo tes hoc facientesp̃t tñ hoc fieri in neceſſita⸗ te.qe dicit ibidẽ cũ neceſſe fuerit botrus ĩ ca⸗ lice expeimat' ſcʒ ante oſecratõem. DPe muſto vo dũ adhuc ↄtinet' in vuna immatura ↄfici ñ pᷣt ſim ꝓbab iliꝰ opinãtes·ar.de Olſe.di. ij. di⸗ cimꝰ et· c.ſe. nã xpᷣs nõ ↄfecit ſuũ ſanguineʒ niſi in vino exiſtete in ſpecie potabili.qð pa⸗ tet ꝓ h qð dicit diſcipulis. bibite ex eo oms vipũ aute nõ eſt in vua matura ſub ſpecie po⸗ rabili ſ eſibili.vmo etiaz ſic ſe habenti aqua nõ poſſet admiſceri. qua vero debet apponi vino qð offert' in hoc ſacrameto. vt patz. ex ð cele· miſ· literas· et hoc quidẽ peimo ꝗpter inſtitueõem. ꝓbabiliter enim creditur ꝙ do⸗ minus hoc ſacram̃tuʒ inſtituerit in vino aqua —— — — — ——W.W—— — — — — — Bmiĩxto ſym moe teree illius ĩmo etiã ſcitᷣ qe apki qui interfuerũt illi cene ita reliquerunt ecckie · ſcdᷣo qe hoc cõuemt rep̃ſentatõꝛ dñnice paſſionis in qua vtrũq; peofluxiſſe legitur Ee ratio habet de oↄſe: di · · c. je tercin qe cõue⸗ it ad ſignificanð effectuʒ huiꝰ ſacmenti q̃ ẽ vnio ppłi xp̃iani ad xpᷣm·. et hec rõ tangi. ex de cele · mi · cũ marthe . J. qſuiſti · et de oſec · di · ij · e om̃e crimen· Mõ ſufficit aũt in dolio appone aquã admixtio em̃ aque ſacramtalis et vini eſt tm̃ ſacerdotis et è ad figmficatõez et iðo tũc poni debʒ etiã ſi alias poſita fᷣmſ⸗ ſet qñ ſacra miſteria inchoant ſzm boñ Nicet aũt appoſitio aqᷓ ſit de neceſſitate pᷣcepti ñ tñ eſt de neceſſtate ſacmeti ·qꝛ aqua refert᷑ ad ſi gnifican pticipatõez Huiꝰ ſacramęeti a fide⸗ libꝰ quãtũ ad h ꝙ ꝓ aquã vino mixtã ſigmifi cat populꝰ adunatꝰ xpᷣo.Sed ſjm hocipm ꝙ ex latere xp̃ᷣi pendentis in cruce aqꝗᷓ fluxit ad idẽ refert. qe ꝓ aqnã ſignificabat' abſolutio peccatoꝝ q̃ fiebat ꝑ xp̃i paſſionez· Dictũ e ãt q; hoc ſacramẽtũ pꝓficit' in oſecratõe materie vſus aũt fideliũ nõ ẽ de neceſſitate ſacram̃ti ſm aliqð ↄſequẽs ſacmentũ. et iðo dſeques e ꝙ appoſitio aque nõ e de neceſſitate ſacme⸗ ti qe e ꝓpter ſignificatõeʒ q̃ ſequit facrametũ apter qð etiã de ꝙ greci n apponũt aquã. vñ de oſe . di · i ſcriptura ðᷣe.ſiqs de anteceſſoꝛi- bus nr̃is vel ignoeãter vł ſimpłer nõ obſerua uit vt ſcʒ aquã vino miſeeret pᷣt eiꝰ ſimplicita ti venia ↄcedi. Nec obſtat illud de ↄſe. di. ij. ſicut· vbi ðe ſicut in ſacrificãdo calicẽ dni of ferei ſola aq̃ nõ p̃t ſiẽ nec vmũ ſolũ qę intelli git ibi cipeianus nõ poſſe fieri qdᷓ nõ pt bene vb de mre fieri. vñ vbi cipeianꝰ dicit . e · di · e 1· poteſt· Flex· dicit dzʒ · tñ qui ex hereſi et co⸗ temptu apponere ibi aquã omittit vel etiã ex negligentia ex hoc ꝙ nullã diligentiã adhi⸗ bet moetaliter peccat· St ſic intelligi p̃t illõᷣ qᷓ aquazꝭ nõ apponit vino in ſacrificio dz ppe⸗ tuo pᷣuari officio et beneficio· ex ð cele. miſ. literas.qᷓ aũt omittit ex negligetia ex hoc ꝙ habuit diligetiã ſemiplenã vemialiter peccat grauiter qe hoc ſacmentũ ẽ cũ magna dilige tia ↄſecrandũ. St quantũ illò ſacramentũ pee cellit alia ſaẽmenta et opa tm̃ ĩ eo in alijs ne gocijs pᷣponderat negligentia ſm bon· Debz aũt ſoluſaqua naturalis apponi in ↄficiendo qe tñ admixtio aque ad vmũu nõ e de neceſſita te ſacramẽti io nõ refert quãtũ aðò neceſſita⸗ tẽ ſacramẽti quecũq; aqna miſceat' vino ſine naturalis ſiue artificialis ſiue roſacea. licet quãtũ ad Oonenientiã ſ. acramęti peccet qᷓ aliaz aquã admiſcet niſi naturale vel verã qꝛ de la tere xp̃i pendetis in cruce vera aqua ꝓfluxit nõ humoe flegmaticꝰ vt q̃dã dixerũt ad oſte⸗ denð ꝙ eiꝰ coꝛpꝰ erat vere ↄpoſitũ ex qᷓtuo⸗ humoeibꝰ.gt quidẽ ex elemẽtis aqᷓ· ex Humo ribꝰ magis ſanguis ꝓfluxit q magis miſte⸗ ſterio erat ↄogrua.HNa duo maxima ſacramẽta fuerũt in eis figurata. ſcʒ redẽptõis in ſans⸗ ne et regeneratõis in aqua · vt habet ex ð ce.· miſ. in quadazʒ· Debet aut modica aqᷓ apponi Nã circa aquã mixtã fuerũt opi · pł es· ſʒ ꝓba .* bilios ẽ opi.eoꝝ ſm inno: terciũ q̃ dicut ap uerti in vinũ.h aũt fieri nõ poſſet niſi adeo poneret᷑ de aqua modicũ ꝙ in vinu vuertere tur·et ideo tutiꝰ eſt ſemp paꝝ de aqua appo nere maxime ſi vinũ eſt debile gqe ſi tanta fie⸗ ret appoſitio aque ꝙ ſoluere' ſpecies vini nõ poſſet pfici ſacramentũ: vñn etiã hoc habz cõ⸗ ſnetudo eccleſie generalis · ex de cele·miſ · p⸗ nicioſus. Si aũt tantũ de aqua adderet ꝙ tol leret vinoſitatẽ vini nõ poſſet de eo vfici · ge tũc nõ eſſet vinũ ſed aqua vinata: vnde nõ pᷣt Ofici de vappa qᷓ eſt aqua pfuſa nec de aqua effuſa ſupꝑ acinos vuaꝝ poſtꝙᷓ ẽ vinũ expᷣſſuz ſzm alber · in qrto nec etia ſm tho· de aqua ru bea m qua ẽ lotus pãnus vino rubeo intictꝰ de oſe di. ij · cu ome · ¶ Quid fiet ergo ĩ illis tereis in quibꝰ nõ pᷣ̃t vinũ haberi · ſzm al⸗ ber · de miſla · ſup hoc papa eſſet ↄſulendus et vide ꝙ cũ eis diſpenſandũ eſſet vt coepꝰ xpi ſine ſanguine ↄficerẽt ne ter defectũ ſacra menti maximũ damnũ incureeret · ¶Sʒ nuůqdè Omixtũ equaliter ex aqua et vino duerterecur ĩ ſan guinez · H ꝙ equa ↄmixtio ex vino et aqʒ dupliciter pᷣt fieri: aut ſim mixtoꝝ equalita cẽ molis· aut ſzm equalez ꝓpoetione virtutis: p̃ᷣmo mõ aqua n ſolueret ſpeciez vim.mag em tercia ex dnobꝰ.nec vinũ poſſet cito aquã cõ uertere in ſui naturã licet ſatis cito alteraret ſe ĩ excellentijs ſuaꝝ qual icatũ accidẽtalm· et ſic dico ꝙ ꝓ foꝛmã ↄſecratõis vini ſola ſub ſtãtia vini trãſſubſtãciaret in ſanguine · ſcðo mõ gnare' natura tercia ex duobꝰ qᷓ nec eſſet vinu nec aqua ſ nõ ſtatim· opatões em natu re nõ fiũt in inſtãti· q;uis eaꝝ termi in iſtan- ti ſint.· et ideo tã cito poſſet ſacerdos ↄfice pꝰ talẽ vmi appoſitione ꝙ illò qð fuit ibi vinũ cũ adhuc nõ eſſet trãſmutatũ ad Opoſitõz na⸗ ture tercie ↄuerteret' in ſangume· Si tñ ante quaz ꝓfereet verba ↄſecrationis eſſet ex illis duobꝰ natura tercia ↄſtituta ex illa nõ poſſet ofici ſangins xp̃i.qe ſpecies ↄponentiũ ex q; bus ꝑ eſſentiã ↄſtituit vnũ. in ↄpoſito nõ re manent ſm eſſentias niſi foete diminute vel ſedm q̃d·qð dico ꝗpter opi.illoꝝ q̃ dicũt eaſ remanere incõpletas· hec ricdB. De foema ↄſecratõis euchariſtie ti. x. ti euchariſtie · et peimo de qᷓbuſdã que de vᷣtute foeme ·¶ Circa peimũ ſciendũ ꝙ fo⸗ ma hꝰ ſacramęti è illa q̃ habe in canone miſ ſe· ſcz ho eè coꝛpꝰ ꝛc. et hic e em calix ꝛc.vñ ex de cele.miſ.cũ marthe. · ex oo de.credimꝰ foꝛmã vboꝝ ſicut in canone repr a xpᷣo apB et ab ũlis eoꝝ receperũt ſucceſſoꝛes · Cir⸗ ca pᷣdictaz aũt foemã poſſunt plura queri. ſcʒ vtrum xpᷣus peius cõfecerit ꝙᷓ verba ꝓtule⸗ rit · cõmunioe et verioe opinio eſt ꝙ illiuſ verbis tantũ ſemel dictis xp̃ᷣus cõſecrauit et fozmam conſecrandi dedit· licet enim po conficere ſime verbo debuit tñ cõficere vbuʒ dicẽdo · vt apl is cõſecrãdi traderet fozꝛmam- vinũ actiuũ qꝙᷓ; aqua.nec generaret natura Oſtea oſiderandũ ẽ de foema ſacrame J cõiter ptinet ad foemã cõſecratõis pa nis et vini. ſcòo in ſpeali ò foema vini. tercõ Sʒ otra qꝛ dicit? Mẽ. xxvj. cenãtibꝰ aũt illis accepit ipeſus pane bñdixit et fregit deditqʒ diſcipnlis ſuis dices accipite ꝛc.et poſt.hoc ẽ coepꝰ meũᷣ· In his vᷣbis patz ꝙ p̃ᷣus bñdixit et froe qꝙᷓ; vᷣba ꝓfereet. iʒ bñdictio iſta fuit Oſecralio vt vide'.qꝛa fractio ↄſequit' ↄſecra⸗ tione· q̃re videt' ꝙ peiꝰ ↄſecrauerit qᷓ; pᷣba P⸗ tul erit· illa bñdictio nõ fuit ↄſecratõ ſzm boñ.ſj quedã graꝝ actio in qᷓ oſtedit ꝙ bene dictio p̃mitti ante cibũ. De fractõe vo di ſtigue qe fractio p̃dt eſſe el ad figuranduũ. et ſic pᷣſ biter frãgit poſt ↄſecratõez. vł ad diſtri buendũ.et ſic xp̃s ante ↄfectõeʒz fre git vt in⸗ ter apłos diſtribueret. ) Vt hec vba ſczʒ ac cipite et comedite vł bibite ſint de ſubſtãtia foeme. ꝙ nõ ſ̊ ſignificãt vſũ materie cõſe erate qᷓ nõ e de neceſſitate ſacramẽti·¶ Vtꝛ ſolis vbis ſup̃dictis q ſũt in canõe miſſe p̃ſbi ter Oſecret. ꝛh qᷣdã dicũt ꝙ nõ:et hꝰ opi. vñ eſſe ſco.in q̃rto· Sʒ otra eos vide' eſſe ꝙ canõ miſſe nõ e ide apnd oẽs nec ſm om̃e tpꝑnus. et ido ſcòm tho. ſi p̃ᷣſbiter ſola illa vba cũ intẽ tõe oſecrãdi ꝓfereet ↄſecraret. qꝛ intẽtio fa⸗ ceret ꝙ hec vba intelligerent᷑ q̃ſi vt in xp̃i p ſona ꝓlata.ſic tñ ↄficies grauiter peccaret. qꝛ? ritu eccleſie ñ ſeruaret:q Quid demõſtrat in foema panis vel vini ꝓnomẽ demõſtratm̃ hoc vł hie · & circa ho fuerũt etiã ꝓpłes mõi dicedi qbꝰ dimiſſis cã beeuitatis dicendũ q; rich.de ſanc.vic.li de tri·dicit ꝙ ibi ẽ demõ ſtratio mixta.ſcʒ ptim ad ſenſũ et ptim ad ĩtel lectũ ſub hoc ſenſu.illð in qð q trãſmutabit ẽ coepꝰ meũ.ſicut ſi de cibo quẽ adhuc ↄme⸗ do dicã hoc ẽ coꝛpꝰ meũ· i. illõ in qð iſte ci⸗ bus ẽ trãſmutandꝰ ẽ coꝛpꝰ meũ·hec ãr locu⸗ tio adhuc eſſet verioꝛ et magis ꝓpeia ſi vᷣtute eiꝰ in ꝓlatõis termĩo ille cibꝰ fieret coꝛpus meũ.in ꝗꝓpoſito aũt ſic ẽ qꝛ ibi vᷣtute vboꝝ in Oplemeto et termĩo ip̃iꝰ oꝛõis pams fit v coepꝰ xp̃i.q Veꝝ hec ↄiũctio em̃ ſit de ſubã foeme.ih ꝙ; nõ.ſʒ addit ibi ad denotanð oe dinẽ dſecratõis ad vſuz materie aſecrate qui tñ nõ eſt de neceſſitate ſacram̃ti .· vñ nec diun ctio ełr.ſcienter tñ omitti nõ dz vbi vſus an tiquꝰ eccleſie illjꝰ hoc hʒ.Sedm vo ſcotuʒ li em ibi ponit' ad diũgenð ne ſcʒ verba foeme ſine pcedentibꝰ ꝓferant. Irca ſcòm ſcʒ foemã vini in ſpẽali ſcienð co hec ẽè recta foema ↄſecratõis vim que ponit in canone miſſe ſ. accipite et bibite ex eo om̃es·hic ẽ em̃ calix ſan.mei ꝛc. vſqʒ ĩ re. peccatoꝝ · et B ptz p hoc ꝙ eã tenet romana eecleſia qᷓ fuit a pneipibꝰ apłoꝝ edocta. vñ inno·romana ececleſia illò ſp integra fide ſer uetuit qð ab ip̃ig apłis qui eã pncipaliter ſa⸗ ꝓris documẽtis eccleſiaſticos ritus docuerũt accepit· 'b ip̃is igit apłis pet.et pau.quos viuos autoees habuit et defüctos cuſtodit. hie ritũ ſacrificij accepit. que hactenꝰ immo bili eultu ſeruauit. Carca pᷣdictã aũt foꝛmã ſecratõis vim qᷓrunt plura ſezʒ vtruz pᷣdicta foema habeat' ex aliquo euãgelio. e ꝙꝙ nõ euiꝰ rõ e ſzm aliquos qe euãgeliſte nõ inten⸗ debãt trade foꝛmã ſacram̃toꝛx quã in pᷣmitiꝗ eccleſia optebat eſſe occultã vt dicit dpo. in fine eccleſiaſtice gerarchie. ſed intendebant hiſtoeiã de xp̃o texere. vñ om̃ia vba illa vere æx diuerſis ſcripture locis ſumi poſſũt. lã qð Dicit G̊ eſt calix habet luce · xxij. vbi de ſic. H ẽ ca.no.teſta.in ſang:m.q̃ ꝓ vo.effũ. NHa⸗ bet' etiã pᷣma coꝛx· xj· vbi ſcribit q eſt ſang. no.te · qᷓ ꝓ mul.effũ.in re:pec.qð aũt addit eterni et iten miſteriũ fidei habetur ex tradi tõne dñi que ꝑ apłos ad eccleſiã puenit · m uS.·j· conꝝ · xj· Ego accepi a dño qð et tradi⸗ di vobis · ſicut em habet e de cele. miſ. cuz marche . multa tã de verbis ꝙᷓ de factis dñi⸗ cis inuenimꝰ ab euãgeliſtis omiſſa. q̃ apoſto li ſappleuiſſe verbo. vel exp̃ſſiſſe facto legut et ponit ibi exemplũ vbi dicit᷑ ibidẽ. Epe ec euãgeliſte inter ſe mutuo ſuppleuiſſe legunt᷑ que ab eoꝝ aliquo vel aliquibꝰ ſũt omiſſa et ponit exemplũ ibidem. es Ycrũ ↄſecraret' in foema eunangeliſtaꝝ vł etiã pauli j· coꝝn · xj. E ſzm aliquos ꝙ nõ ꝓ eo ꝙ euangeliſte vel etã paulus nõ intendebãt vt dicũt trade fo⸗ mã ſacramentoꝝ ſz intendebãt hiſtoziaz texe re de xpᷣo· et hec ẽ opi.tho. Scdm alios vero q̃libet foema tradita ab apł is et euãgeliſtis eſt foema bona. ia ꝙ ſi eccleſie placet in ea Oſecrare poſſet. qꝛ om̃s idẽ dicũt:et eadẽ toe ma eſt in lentẽtia cuzʒ fozma ſup̃dicta. ſjʒ ꝗpter eccleſie ↄſuetudinẽ et traditõez nõ debent et hec eſt opi · pe· et rich;. Ocdm vᷣo aliquos me⸗ lius ẽ de hoc pie dubitare ꝙ; Ppſumptuoſe ali quid diffinire cũ neſcia an ipi intederint fo⸗ mã deſcribere aut verba naraare. credũt tam ꝙ ſiqs ↄficeret in foꝛma enãgeliſtaꝝ vł pau li nõ eſſet puipedendũ·ĩmo eſſet honoe et re⸗ uerentia exhibenda hoſtie ſic ↄſecrate ꝗpter periculũ quia maius periculum eſt otemnere Hhoſtiã ↄſecratã ꝙᷓ illi reuerentiã exhibere. Et ſi ↄmiſceret alijs dſecratis a qbns nõ poſſet diſcerni⸗ mel ius eſſet totũ venerari ꝙ recipe aliquã ex eis cũ nõ poſſet ↄgnoſci. Siqs tam foꝛmã eccleſie ex certa ſcie tia mutat Sniter peccat · et hec ẽ opi·boñ. VYnde accipi debet foema tradita ab ipis apłis ſzm qð eſt in ca⸗ none miſſe · nõ ab enangeliſtis qe apoſtoli ec eleſiam inſtituerũt ſm qð a deo acceperunt. Euãgeliſte vero diuina verba et opa nareaue rũt attendetes ad intellectũ· nõ ad vocẽ iðᷣo nec in foema ↄneniũut q foꝛte nõ intẽdebant fozmã tradere ſed ↄueniũt in ſenſu quẽ vole bant nareare. vñ in canone tradit P modũ in ſtitutõnis:in euãgeliſtis vero ꝓ modũ narea⸗ uonis · hec boñ. q Veꝝ greci ↄficiãt qᷓ vtun tali fozma ſcʒ hic eſt ſanguis meꝰ noui teſta⸗ mẽti · ꝓ vobis et ꝓ multis effuſus in re.pec. EX½ credit᷑ ab aliquibus ꝙ ſic qe illã ab apło paulo acceperũt et eſt eadẽ cũ noſtra intelli gibilis licet nõ ſenſibilis.bec p AQAue ſůt ðèſubſtãtia foꝛme p̃dicte. cẽ ſm aliquos in foꝛma pᷣdicta iſta quedã ponun que ſunt de ſubſtantia· quedã vero nõ ſed ptinent ad oe⸗ natũ et ad oſtendendũ vſnz vel dignitate del effectũ. E& ſubſtãtiã ptinent ea que expei⸗ mit' ouerſio vini in ſanguine ſcz hic eſt calix —— — – à 55 — ——— — — — ſang. m.ad vſũ vero acci:et bibi.ad effectuz aũt no et eterni teſtamti ec: et hec ẽ opi:boñ et pe · Scðm vo alioſrũ hec vba no. et eterni ec· ſint qᷓ dã determiatões pᷣdieati·i:ſang. xpᷣi ptinet ad itegritate eiuſde locutõis.et ideo dicũt ꝙ om̃ia ſequetia ſũt de ſubſtãtia foeme vſqʒ ibi quotieſeũqʒ fe:æc.q̃ nõ ſũt de ſubſtã tia foeme ſzj ptinet ad vſũ huiꝰ ſacmęti et ĩde eꝙ pᷣſbiter eodẽ ritu et mõ ſeʒ tenẽdo calicẽè in manibꝰ ꝓfert oĩa hec vba· luce etiã · xxi · incerponunt' hec vba ſeqnẽetia vbis pmis/di⸗ cũt ergo ꝙ oĩa pᷣ̃dicta vba ſut ð ſubſtãtia foe⸗ me. ſʒ pꝑ peima vba cũ ðe hic ẽ ca:ſang· m. ſigS ficat ipᷣ̃a ↄuerſio vini m ſanguine· eo mõ qꝰ dictũ eè in foema ↄſecratõis panis.p vba v ſequtia ſeʒ no.te·deſignat᷑ vᷣtus ſan.effuſi⸗ q̃ opat' in hoc ſacram̃to.qꝛ em̃ vt dictũ è ſan guis ſeoeſũ dſecratꝰ expᷣſſe paſſionẽ repᷣſentat iðᷣe potiꝰ fit ibi mẽtio de effectu paſſioniſ ꝙᷓ; in oſecratõe coepis qð ẽ paſſionis ſubiectũ⸗ et hec eſt opi.cho· Scoõm aũt ſcoctũ rõ p̃dicte opi.nõ ↄcludit · poſſibile em̃ eſſet multa addi in aliqᷓ oꝛõe ↄſecratiua ſine qᷓpꝰ tñ tota dſeẽ⸗ tio habe. ſiẽ xpᷣs dice potuit·h ẽ coꝛpꝰ meũ ſũptuz de vgine ſuſpendenð in cruce ſiẽ dixit de ſanguine ꝗᷓ ꝓ vobis ꝛc· et tũc illa vba eſ ⸗ ſent diceda ꝓpter deuotione nõ tñ fuiſſent ne ceſſaria ſimpłr ad foꝛmã quãtũcũqʒ ꝓtinerẽt ad eandẽ cꝛõez · pła etiã alia adducit otra ra tõez iſtã . ſm ipᷣm tñ nõ e nobis traditũ ꝓcer to an ad foemã dſecratõis ſanguinis ptineãt aliq̃ vᷣba poſt li ſan.m.iðo piculoſu eſt h aſſe rere de quo ſufficiẽs autoꝛtas nõ habet᷑ ne⸗ qʒ eſt ꝓpiculoſũ h ignoꝛare.qe ignoꝛaàtia ẽ in⸗ uicibilis.i Woſt h̊ notãda eſt expoſitio et rõ eoꝝ qᷓ ponunt᷑ in hac foꝛma·accipite inqmit et bibite ex eo · Ex eo dicit et nõ ex hoc ad de notandũ pñnñtiã ſanguis ante p̃cedentẽe. ſub al tero ſigno ſcʒͥ panis. Sequit' eſt calix · m. GB locutio figuratia · St pᷣt dupłr intelligi vno mõ m methonomiã ꝗᷓ poni otines ꝓ dten⸗ to vt ſit ſenſus-hic e ſanguis meus ↄtent? in calice de quo fit hic mẽetio·qꝛ ſanguis xp̃i in B ſacram̃to oſecrat inquãtũ ẽ potus fideliuzʒ qð nõ impoetat᷑ in rõe ſangnis ꝛdeo optuit hoc deſignare ꝓ vas huic vſui accomodatũ. Flio mõ pt intelligi ſcdᷣm methaphoꝛã. Put p calice ſił iendinarie intelligit' paſſio xpi. qᷓ ad ſi itudinẽ calicis ĩebeiat· m illõ tren· iij· repleuit me amaritudimbꝰ. inebeiamt me ab ſinthio.vñ ipᷣe dñs paſſonẽ ſuã vocat ealicẽ ᷑.xxvj· vt ſit ſenſus· G calix eſt ſignũ paſſio ms mee de q̃ fit mẽtio in ſangne ſeoeſũ a coꝛ poꝛe cõfecrato:qꝛ ſanguis fuit a coꝛpe ſepa⸗ tus ꝓ paſſionẽ.Et intellige ꝙ li ſanguis con⸗ ſtruit intrãſitiue cũ li calix ſicut cuz ðꝛ crea⸗ tura ſalis. Seqnit' noui et eter.teſta.in qᷓbuſ vbisg notac vtus ſangninis xp̃ᷣi mquãtũ ↄedi nat ad tria:pꝛimo ad acqrendã eternã Here⸗ ditate · Hm illð hebee · xviij: habemꝰ fiduciã in introitũ ſanctoꝝ in ſangne eiꝰ.et q̊ notaꝰ ibi noet eter.teſta·ſicut em habet᷑ ex. de ce · miſ · cũ marche · J. veꝝ · li eterni dðe · tũ qꝛ pꝛo mittit regnũ eternu · tũ q durat imꝑpetuũ · vñ ðe ibi nouũ. i. vltimũ eſſe deſcribit. iðo eter⸗ nũ. i. ppetuũ opeobat . nouiſſimũ em telt tame tu hoĩs immobile pſeuerat qe teſtametũ obi tu ↄfirmat'. ſcᷣo oꝛdinat' ad collatõez gre qᷓ eſt ꝓ fidẽ ·ſzm illð roma.iij. que ꝓpæſui deꝰ ꝓpiciatõeʒz p fidẽ in ſanguine eiꝰ vt ſit ſpe in ſtus et iuſtificãs eũ qui ex fide ẽ iheſu xpi: et quantũ ad h ſubdit miſteriũ fidei:nõ exclu⸗ dit aüt miſteriũ rei veri tate ſʒ oſtendit occul tationẽ · qe et ipᷣe ſanguis xp̃ᷣi occulto mõ è in ſacramèéto et ip̈a paſſio xp̃i fuit occulte figu⸗ rata in veteri teſtamẽto·et ðe miſteriuzʒ fidei q̃ſi fidei obiectũ:qꝛ ꝙ ſanguis xpᷣi vere ſit in hoc ſacramẽto ſola fide tenet. vt em dðe in pᷣ⸗ dicto. c . ex eo aũt:aliud ibi credi ꝙᷓ; cerna tur. ipᷣa em paſſio xpᷣi ꝓ fide iuſtificat Baptiſ mus aũut ð ſacrametũ fidei · qꝛ q̃daʒ eſt fidei pPteſtatio· Gᷓ ãt ſacramẽetũ ẽ caritatis q̃ſi figu⸗ ratiuũ et effectiuũ · tercio oedinat' ad remo⸗ uendũ impedimetũ vtriuſqʒ; p̃dictoꝝ· ſ. pctã im illð hebee . xj· ſanguis xpᷣi emũ· ↄſcietias vras ab opibꝰ moe · i · a peccatis· et q;tũ ad HB addy qᷓ ꝓ vobis et ꝓ multis effũ.m re. pec. ſanguis em̃ paſſionis xpᷣi hʒ efficatiã nõ tm ĩ iud eis ſʒ etiaʒ in getibꝰ nec tm in pᷣſ biteris q̃ B; ſacramęetũ ↄficiut vł in alijs qᷓ ſumũt ſj etiaã in illis ꝓ qᷣbꝰ offert.et iõ ſignãter ðᷣe ꝓ vo⸗ bis ſcz iundeis et ꝓ multis ſcʒ getibꝰ.vel peo vobis mãducãtibꝰ.et ꝓ multis ꝓ q̃bꝰ offer Nõ dicit aũt ꝓ oĩbus.qꝛ licet ſanguis xp̃i ſit effuſus ꝓ oĩbꝰ tũ ad ſufficientiã ñ tñ om̃es recipiũt eiꝰ efficatiã ꝓpter eoꝝ indiſpoſitõz. lrea terciũ ſ. vtute fozme ſacmeti eucha riſtie qrunt' pł a ſcʒ veꝝ p̃ᷣſ biter quãtãcũ qʒ materiã Duertere poſſit · dicũt al iqui ꝙp nõ cũ de integritate ſacrameti ſit intẽtio im⸗ plicita vel explicita faciendi qð facit eccłia ſen ulðò qd ſacramentũ inſtirues facere inten debat. ſzʒ nõ intedebat eccleſia vel xpᷣs tranſ ſubſtãciatõ; panis niſi ad ↄmunione fideliũ et rememoeandũ xp̃i paſſione. Ideo ſacerdos tm̃ et nõ ꝑlus p̃t traſſubſtãciare de pane quã tũ requirit' ad omunione fideliũ et aè reme⸗ moꝛandũ xp̃i paſſione · vnde vbj eſſent tot fi⸗ deles ad omunicanð pꝓ vnũ ſacerdotẽ ꝙ totꝰ panis de foꝛo reqreret' adhuc iſte ſacerdos totũ panẽ de foeo poſſet trãſſubſtãciare.ſi vo ſacerdos vellet traſſubſtãciare ad hoc tm̃ pane in lutũ ꝓijceret vł vt aliqᷣd aliud Been cus fieret ſacramẽeto.dicũt ꝙ talis nõ trãſſu ſtãciaret.qe nõ e veriſimile xpᷣm poteſtatem dediſſe ſacerdoti in piudiciũ et irꝛeuerentiaz ſacramẽèti nec talẽ qualè ſapiès dictaret non eſſe donãdã · et hec ẽ opi pe · et bon. Coõtra hec autẽ arguũt atij ſic· ſi avluens pueꝝ ſub foema vboꝝn debita intẽdens facere qò fart eccleſia quis in ſpeciali intẽdat ſacramti de- decus et credat dãnare illũ que baptiſat. ad huc vere ofert ſaẽmentũ baptiſmi vt paret ex ſupiꝰ dictis ð baptiſmo gitv᷑ ſiłiter ſi ſacẽdoſ ſup ðbitã materiâ dicat vboꝝ fosmã ad trãſ ſubſtãtianð inſtitutã intedes implicite vł ex plicite ꝓ Gᷓ ibi eſſe coꝛpꝰ xp̃i licʒ vlterius ibi intedat ſacramẽti ireeuerentiaz et dedecꝰ nec intendat illò ſacrametũ admiĩſtrare Tidelitꝰ nichilomiꝰ vere ↄficit vt videt Ale em inteẽ tiones ſequẽetes · ſcʒ intetio rememoꝛãdi palſ⸗ ſione xp̃i et coicandi fideles ñ ſũt neceſſarie ad eſſentiã ſacmenti: videt ergo alijs diceð ꝙ ſacerdos tm̃ pᷣt de pane trãſ ſubãre quãtuzʒ trãſ ſubãre intedit du tñ illð pñs ſit coꝛã ipᷣo exiſtes em̃ in cãpo ñ poſſet traſſubãre panẽ in eccleſia qꝛ ad Gᷓ̊ nõ extedit ſe foꝛma ſacmęeti. qð pʒ ꝓꝑ ꝙꝓnomẽ demõſtratm facies aliqꝰ mõ demöſtratõez ad ſenſu qð ẽ reſpectu rei pñtiſ ip̃i demõſtrãti.HG̊ rich.ſce ãt poſitõis videt eſſe tho.in ſcripto et in ſũ · pᷣma magis michi placzj·. Vti vtute vᷣboꝝ ſacdos poſſet vnã pttẽ eiuſdẽ hoſtie oſecrare ſine alia hoſtia ↄti nua remaneéte · & ꝙ aut ſacdos inte deret cõ ſecre alterã ꝓꝑte hoſtie determiate vtpote de⸗ termiate illà q̃ eſſet ad dexterã vł illã qᷓ eſſet ad ſiniſtrã· aut intẽderet ↄſecre vnã medieta tẽ nõ tñ ferendo intentõez ſuã ad vnã ſigna⸗ tam·pmo mõ credo ꝙ poſſit vtute ſacramenti ↄſecrare vnã medietatẽe hoſtie ſine alia.qꝛ cũ nd ↄſecratõez mat erie debite nõ tm̃ req̃ratur oedo in ↄſecrãte et foema vboꝝ debita. ſʒ eẽ mntẽetio faciendi ſuꝑp illã materiã qð facit ec⸗ cleſia nõ opabunt' vba niſi ſuꝑ illã medieta⸗ tẽ hoſtie ad quã pᷣciſe fert mõ ſupᷣdicto ĩten⸗ tio ↄſecrãtis· ſedo mõ dico ꝙ nõ ↄſeẽret vnã Ptẽ ſine alia qꝛ virtꝰ ſacram̃ti nõ plus reſpi⸗ ceret vnã pte ꝙᷓ aliã qe vtraq; medietas cõſe crat' qe tũc dſecraret tota hoſtia.Et ego po⸗ no ꝙ ñ intedat dſecrare totã hoſtiã ſʒ medie⸗ tatẽ tm̃. idᷣo vider ꝙ in caſu p̃dicto nulla ps Hoſtie oſecraret'. reales em̃ opatões nõ unt circa ſingularia vaga ſzʒ circa determinata et iðo optet ꝙ intetio ad quã ſequit' realis de⸗ termiatio aliqᷓd determinatũ et otermĩiate re⸗ ſpiciat · hec rich.¶ Vt vna foema ope' ſine alia · ꝙ ſic . cũ qlibet ip̃aꝝ habeat vᷣtntez ape iã Opletã ſignificatõez et ꝗpeiã determĩa tã materiã · Vtn ſi aliqᷓ hoſtie ex obliuione in altari cũ pᷣſbiter ↄficit ſint poſite nũq̃d et ille hoſtie ſut ↄſecrate. Quidò etiã ſi aliq gut⸗ te vmi adheret pedi calicis dũ p̃ſ biter ↄficit MhE ſzm alb · li. de miſ. nec ille hoſtie nec gut te iſte oſecrant' qe de eis nihil intẽditꝰ. * De vuerſione q̃ fit ĩ euchariſtia et qũo coepꝰ xp̃i ẽ ibi poſt ouerſiõez ti ·xj .· Sinde dↄſiderand eſt de ↄuerſione qᷓ fit in hoc ſacramẽeto ꝓ virtutẽ f oeme ver boꝝ · et qꝛ p hãc uerſione fit pñs coepꝰ xpᷣi ſub hoc ſacramento. ideo ↄſequeter dicendũ erit de mõ qũo xpᷣi coæpꝰ exiſtit in hoc ſacra⸗ mento Circa peimũ firmiter tenendũ eſt q; in ſacramẽtq; ẽ vere coꝛpꝰ xp̃i· vñ ſup illð luce.xxij.hoc ẽ coꝛpꝰ meũ qð ꝓ vobis trade tur. dicit cirillꝰ nõ dubita an hoc ſit ven· cũ em ſit veritas ꝓferes nõ mentit Et idẽ mtel⸗ lige de ſanguine xp̃ᷣi.ſubſtãtia em pams ↄuer ti in ſubſtãtiã coꝛ ꝑpis xp̃i:et ſubſtatia vini in ſanguine. vñ in canone miſſe de pane et vino dicit. fiat nobis coꝛpꝰ et ſanguis dñi noſtri iheſu xp̃i. Dꝛetereæde ſacrametis tenendũ eſt ð tenet romana eccleſia ex· de here: ad abo lendã · ip̃a aũt tenet panẽ trãſſubſtãciari ĩ co⸗ pus xpi et vmũ in ſanguinẽ᷑ xpi ex de ſũ· tri. firmiter. Evna ke hunc mteillectù ip̃a roma⸗ na eccleſia nobis tradidit directa vt eredic à ſpiritu veritatis vñ aliter credere nõ licet hec ſco:Cõuerti' aũt totũ ↄpoſitũ ex materia et foꝛma exiſtes actu in totu coꝛ pus xp̃i actu exiſtesita ꝙ materia in materiazʒ et fozma in foæꝛmã ſcʒ coepozeã ſolis acecidetibꝰ remanẽ⸗ cibꝰ. Eu em̃ ſpecie s panis ſit ſi gnũ coꝛpoꝛis xpi debet ipᷣm immediate repᷣſentare · ſi ãt re⸗ maneret aliqd ð panis ſubã repᷣſentaret illò immediatiꝰ ꝙᷓ; coꝛpꝰ xpᷣi:et idðo nichil dʒ ibi de ſubſtãtia panis remanere.ſʒ tota dz ↄuerti it aũt pᷣdicta ouerſio in inſtati vᷣtute dei in⸗ exiſtente fozme vboꝝ et ouertẽte ↄpleta oꝛa tõe:nec è in ſpecie alicꝰ mutatõis naturalis 6cG aꝗpeio noie trãſſubſtãciatio dici p̃t · hãc aũt Duerſione nõ erit cuiꝙ; diffieile credere ſi cõ ſiderat virtute ĩ ferioꝛis nature q̃ in ſtõacho Hhois panẽ quẽ accipit in carnẽ viuã et vinuz in ſangumée Duertit . a Si aũt q̃rat vtꝝ vinu ODuertat in ſanguinẽ᷑ purã· dicendũ ꝙ ſic.nõ em̃ aſt intelligenò vinu ↄuerti in ſanguinem inquantũ ſanguis dicit aliqd ↄfuſũ ex ꝗqtuoe humoꝛibꝰ.ſʒ inquãtũ dicit humoꝛẽ qꝗᷓ eſt vnꝰ ex q̃tuoæalij aut humoæes ſut ibi ꝓ ↄcomitã⸗ tiã . vñ ex · de cele:miſ.in quadaz· dicit ꝙ io· exp̃ſſit ex elementis aquã: et ex huoeibꝰ ſang ne: ex quo patz ꝙ ſangnis qui fluxit latere xp̃i fuit vnꝰ ex q̃tuos hũoꝛibꝰ. et ꝓ ↄſequẽs vinũ nõ ↄuertit niſi in humoꝛe ſanguineuz. hec rich. d hec nota ꝙ in ho qð ſupᷣdictũ elt ſcʒ ꝙ in hac ↄuerſione materia ↄuertit in materiã et fozma in fozmaʒz ↄueniũt ĩ quarto ſup ſentẽtias ric;.tho.bon.pet. et ↄmuniter doctoꝛes al ij Scotus aũt dicere videt ꝙ ibi nõ ẽ ↄuerſio ſubſtãtie in ſubſtãtiã qnantuz ad eſſe ſubſtãtiale ſimpłr.ſj̊ quãtũ ad eſſe hic qꝛ coepi xp̃i nõ acquirit᷑ ſimpliciter eſſe.ſʒ eſſe B ſcʒz ſub ſpecie panis:vñ acquirit nouã pntiazʒ nõ amittedo antiquã panis vero deſimit eſſe ibi nõ acquirẽdo aliquã pñtiã alibi. vñ licet illa deſitio panis ſzm ſe ↄſiderata ſit ãnichi⸗ latio ip̃a tñ ↄuerſio nullo mõ eſt ãnichilatio qꝛ eius terminꝰ nõ eſt mchil.ſed noua pñtia coꝛpoꝛeis xp̃i ſub ſpecie panis hec ſco. Que rit᷑ aute hic vtrũ ſub hoc ſacramento ſit vere coꝛpꝰ xp̃i quãdo appaet ibi miraculoſe caro vel puer vł aliqᷣd tale .· c talis apparitio cõ tingit qñqʒ ꝓpter ſolã immutatões videntiuz qũnqʒ manentibꝰ peioeibꝰ hoſtie dimeſionibꝰ Apter immutatõeʒ circa alia accidentia vt fi⸗ Zure coloeis et hmoi: et vtroq; mõ remanet ibi vere cospꝰ xp̃i:·q; ibi ratio ſacẽmeti manet vtroqʒ etiã mõ fit miraculũ ad oſtédenò ꝙ in he ſacmẽto ẽ vere coꝛpꝰ xp̃i et ſanguis. et iõ nõ eſt ibi deceptio· hec cho. Seðm vo pe. ſub figura illa qᷓ apparet latet ſpecies ſacinti ſub qua ↄtinet' coꝛpꝰ xpi nulla immutatõe facta circa ip̃aʒ · et ipᷣa ſpecies tantũ cõfundix qui buſdã accidentibꝰ carnis vel pneri q̃ nõ ſunt ꝓpꝛia accidentia vel linia menta coꝛpis xp̃i- Ec hec m ſequenti articulo patebaunt.· õõ . S — . — * — – — = . — ð = Irca ſcòm ſeʒ modũ quo exiſtit coepꝰ xp̃i uſb poc lacrameto ẽ firmiter credendũ ꝙ cotus xpᷣus e in hoc ſacro. Nam in ſacramèto coepis xp̃i· i. ſub ſpecie panis e totũ cospꝰ xpi ex vi ſacrameti ſiue ↄuerſionis· Subſtãtia em anis ouertit in ſolam ſubãm coæpis et intel⸗ igo hic noĩe coæpis ↄtineri nõ tm carnes · ſed ectiã neruos et oſſa et alia huiõi ſanguis vero eſt ibi rõe prmxtõis · Pmixtus em et diffuſus ẽ in coæpe. et iõ vbicunqʒ eſt coepus xp̃i ibi eſt ſanguis eius vero aĩmavſt ibi rõe Diunctõis ſcʒ cu cozpe Eſt ei inſepabiliter coæpi Dicta quãtitas aũt et alia accidentia ſunt ibi rõe in ſepatõis a coæpe · diuitas aũt eſt ibi rõe vnio⸗ nis diuie nature cũ huana. Eſt aut totũ coꝛpꝰ xpᷣi ita in hoſtia tota ꝙ eſt in qualibz eiꝰ pte ĩ qua ſaluat rõ tocius·cũ em̃ ſit totũ hõgeneũ nõ eſt maioe rõ ꝙ vna ꝓs ↄuertat in vnã ptez qᷓ; ĩ aliã· vñ hec fuit poſitio hilarij. hu·ð ſan· vic. et Oũiter tenet'. Eſt etiã ſub hoſtia coꝛpus, xp̃i ꝙ;tum ſed nõ mõ quãtitatiuo qae licet ſit ibi coepus quãtũ nõ tñ ↄpat ad ſpẽs vt ꝙᷓtů 3 etia ꝙᷓms ſit ibi clarũ n tñ vtitur claritate ſua illumiando medium. ita qᷓuis ſit ibi ꝙᷓtum nõ tñ vtitur quantitate occupando locũ:ſic deuſ p̃t facere vt hic ſit ignis nõ exer cendo ↄbuſti onis actum-Eſt ec coepus xp̃i ſub hoc ſacram to ſiue ſub ſpecie nõ localiter ꝗꝓpeie loquendo quia eſſe localiter ꝓpeie eſt eſſe diméſine ſine Omenſuratiue eſt tñ coꝛpus xp̃i in loco ſpeciei pncialiter: Et ex hoc ſequit ꝙ; coꝛpꝰ xpᷣi eſt in pluribꝰ locis ſimuj ſcòm eſſe ſacramẽtale. q vere et realiter Otinet᷑ ſub diuerſis ſpebus ꝗᷓ ſunt m diuerſis altaribꝰ.Satõ huiꝰ eſt diuĩa inſtitutõ que oĩa p̃t Haes vero hHuiꝰ inſtitutio nis é qe eſt cibꝰ ſpũalis ↄũis ad cibandũ plu⸗ res in płibus locis· ſed ſcòm eſſe ſuũ naturale eſt tm m vno loco ſcz in celo:ſcòm aũt eſſe p⸗ ſonale nõ eſt in loco: Eſt eẽ coepus xp̃i in hoc ſacrameto iĩmobile localiter et ꝓ ſe loquendo licet ſit mobile p accidẽs ſczʒ ad motũ hoſtie ſicẽ aima mouet moto coepe:mouet᷑ ecẽ et quie ſcit ſimul ꝓ accñs coepꝰ xpᷣi mota vna hoſtia et quieſcẽte alia ſiẽ homo ſupꝑ ſcamnũ in naui p quietez ſcamni quieſcit et ꝑ motu nauis mo netur. Coepus ecẽ xp̃i ꝑ accñs ſimul moue' ſur ſum et deoæſũ.mota vna hoſtia ſurſum et alia deoeſum ſicut hõ exiſtẽs ſuꝑ equu in naui mo uetur motu eqni ad terminũ oppoſitũ termino ad què nauis tendze⸗P rich Fen nũquid ver ſa hoſtia coepus xp̃i vertit' ſiẽ mota mouetur· ꝙ nõ.qę licet ꝓtes oꝛdinẽ habet ĩ ipᷣo co⸗ pore abſolute nõ tñ ꝓꝑ ↄpationẽ ad ſpecie.vndð dici nõ pᷣt ꝙ pedes habeãt ĩ vna pte hoſtie et caput in alia et ſic de membeis alijs qe om̃es Ptes ſunt ſimul ſub qᷓlibet pꝑte hoſtie vt ſuꝑiꝰ eſt oſtenſũ.hec rich;.e Nũquid mutata hoſtia vel fracta vel paſſa aliqd cozpus xpᷣi pacit᷑ ſicẽ mota mouet · Xρο nõ nõ em eſt ul e qe immu tatio et paſſio innouaret in xpᷣo aliqᷣd abſolu⸗ tũ ſed motus localis ꝓ aceñs nõ. hec ſzm pe· rich.et ſco.Eſt eẽ coꝛpus xp̃i penitꝰ inuiſibile oculo coepali ſm ric h· et ſco· ita ſczʒ ꝙ non pᷣ̃t videri oculo coepeo nec ꝓ naturã nec ꝓ głiaʒ „ 7 — „ .₰ .„ nec p mraculũ ſicut nec exiſtentia ſubſtantie ſpualis ĩ loco ad cuiꝰ inſtar coepus xpi eſab ſacrameto inqtum ẽ ibi pᷣ ſens et Pſe rone ſub 6„ . ſtantie et quãti tas nõ eſt ibi niſi ꝓ Ocomitanti im vel ſm ric.ſi aliqñ appareres ibi ſpès ꝑ⸗ uuli vel fruſtũ carnis nõ eſt coepus x⸗ maio res em ſunt dimeſiones coepis xpi ꝙ; illa qᷓ ibi apparent et ſi apparet ibi vere coepꝰ xpi non apparet vt ſub ſacramto vnde credo ꝙ illa ap parentia Puuli que aliqñ ibi vila eſt vel deſcri bitur m imaginatõe vel m ſenſu vũni videtis vel etiã ſi eſt realiter ex·nõ credo ꝙ ille dimé ſiones fundent in dimenſionibꝰ ſpeciei pams licet tũc appareãt· hec rich·de hoc ſupea in p cedenti articulo circa fine· SZed nũqd coepꝰ xp̃i videri potelt ſub ſpecie paĩs ab oculo ſuo ꝓpeio. ꝙ ſic nõ p̃t tamẽ videri ab ipᷣo mo⸗ dus quo copus xp̃ᷣi exiſtit ſub ſacramento · hꝰ em ptinet tantũ ad intellectũ nec eſt ſibe ð a⸗ lio oculo gloꝛioſo.qꝛ ip̃e oculus xpᷣi eſt ſub G ſacrameto in quo nõ ↄfoemat' ei alus oculus gloꝛioſus et huiꝰ ſnie eſt tho.Flij vero dicũt qꝙ foeſan xp̃us ꝓut eſt ibi nõ vide a ſe ip̃o mõ coepoeali ſed ſpũali.et huiꝰ ſmie eſt pe · Eſt ecẽ ſcom rich̊.cozpus xp̃i in hoc ſac ramèto inum pile viſione intellectuali omi intellectui per naturã viſibile tñ ꝑ głiam non tm̃ in verbo ſʒ etiam in ꝓeno genere Scom aũt ſcotum viſi⸗ bile eſt etiã ꝑ naturã om̃ intellectui non alli gato ſenſibus ĩ intelligendo ſine angeli ſine aĩme ſepate·. Eſt etiã ↄgnoſcibile a nobis duz ſumus in via ꝙ ibi eſt coepus xpᷣi non quidem p naturã ſed ꝓ fidem et doctrinã· dicit em̃ in⸗ tellectus. ꝙ veritas non poteſt dicere falſum ſi fides aſſerit quod veritas dixit· hoc eſt coæ⸗ pus meum et pᷣcepit ꝙ diceret· ergo verũ di⸗ xit. Iſt etiã coeæpus xpᷣi vt eſt ſub ſacramẽto in tangibile immediate ab alio ſiẽ nec ſubſtãcia ſpiritualis tangit a loco nec a coepe aliquo· vnde quãtumcunqʒ aliquis ſpeciẽ penetraret criſti cꝗepus tangere non poſſet ſzm rich. Pee miſſa að hunc titulum pertinetia beeuiter trãſ eundo gratia cõtinuationis mat erios tetigi et eoꝝ dec larationẽ piciozibus reſeruaui· quam ſliquis ꝓfundiſſime et realiſſime videre deſide rat in quarto ſcoti requirat · ¶ De accidentibus remanẽtibꝰ ¹in euchariſtia ti · xi· Oſtea ↄoſiderandum eſt de accidentibꝰ remanentibus m hoc ſacramẽéto de qui bus hoc firmiter tenendũ eſt ꝙ omnia acci dentia ſunt ibi ſine ſubiecto. peimo ſcilicz ſine ſubſtantia:et hoc virtute diuina·Et B̃ eſt gruum duplici ratione vna quo ad legmfi⸗ cationẽ quia ſpecies ſine Nibiecto exiſteng ex⸗ peeſſius ducit intellectũ fidelis credentis hꝰ in coepus criſti contentum ſub ſpeciebꝰ.cum non habeant ſtabiliens per naturam. Fltera vero quo ad cibationẽ quia hoc ſacramentum cibus eſt fidelum ſpualis vnñ nõ decet vt ſit ibi aliquis cibus coepalis· ſed ſenſus eleuet' P fidem et volũtas ꝓ earitatem·ſicut etiã ſpeſ ſacrametales virtute diuĩa retinent eſſe quod habebant peius ita et agere.vñ pñt exterioea ι coæꝑa et ſenſus immutare nõ poſſunt tñ alia ĩ ſacramentũ ↄuertere qe in hoc ſacrameto fit tranſ ſubſtãciatõ que nõ fit ſine verbo.Si dica tur ꝙ aqua modica ↄuerti m ſpeciem vini · Di cunt aliqᷓ q; ibi fozma ſubſtancialis aque ñ ſol uitur ſʒ alterat qe muta toloe et ſapoꝛ et odo⸗ et ſenſus pcipit ꝓeretates vini⸗et ideo q;tum ad ſenſũ vuertit . Slij vero dicũt ꝙ aqua ↄuer titur in vinun et hoc vᷣtute ſpecieꝝ illaa nõ m quã ĩ vinũ qð ſit vinũ ſcðʒ ſpecie ſio ẽ vinũ m materiã tm̃.ſicut caro ſcᷣm ſpem Ouertit ĩ car nem ſim materiã. Yterq; modus dicendi ſcòðm boñ:.eſt ſatis ꝓababilis.et ſic patet ꝙ neutro mõ ſequit' ꝙ aqua iuncta vino fiat ſacramstũ licet aut ſit miraculoſuʒ ꝙ ſic ꝓ ſe ſcʒ ſine ſub⸗ ſtancia maneãt accidẽtia naturale tñ eſt ꝙ ſic manentia agant. vnñ ſi ſecuris ꝑ ſe incideret li gna ipᷣam ꝑ ſe moueri eſſet miraculoſũ ſi inci⸗ dere naturale ita ẽ hic. Dñt etiã ipᷣa accidetia nũc coerumpi ſic poterant peiꝰ ſubſtãtia paĩs et vmi exiſtente · Circa qð diſtinguo: ꝙ ſi fiat immutatõ ex ꝑte accidentiũ q̃ no ſufficiat ad coeruptõzʒ panis vel vini ꝗꝓpter tale immuta⸗ tõz nõ deſinit cozpus xp̃ᷣi aut ſanguis eſſe ſub hoc ſacrameto. S aut fiat ĩmutatõ ex ꝓpte quã titatis:ſic cum diuidit᷑ panis vel vinũ i tales ꝓtes ꝙ nõ poſſit in eis ſaluari natura panis ł vmi nõ remanet coæepus aut ſanguis xpi ſub Hᷓ ſacramento. Et ſibr ex ꝑte qualitatũ vt cuʒ ita ĩ mutat coloe et ſapoe et alie qualitates panilſ et vini ꝙ nullo mõ poſſet ↄpati natura panis vel vmi·hec tho.Non ſic aut coerũpunt' ſpẽs ſacrametales vt anichilent' ſz eis aliqᷣd ſenſi⸗ bile in ĩſtanti ſuccedit: et ita neceſſe eè dicere ꝙ ex eis aliquiò genere'.qð quidẽ videre qũo fiat eſt difficile.Vñn circa hoc fuerunt et ſunt dmerſi modi dicendi quos etiã ſcotus recitat et reꝓbat quibus omiſſis cã beeuitatis dicen⸗ dũ eſt ſcðm ſcotum ꝙ deſinente ibi eſſe eucha riſtia redit ſubſtãti a ↄpoſita cui talia acciden tia ↄueniunt quã etiam afficiũt et hos etiã in inſtanti coeruptõnis et immediate a deo: peĩa ars huſꝰ ſententie ꝓbatur qe deus ſtatuit il⸗ ag ſpecies manere ſme ſubiecto tñ in eucha⸗ riſtia.gꝗ ſtatuit ꝙ nõ ſtãte euchariſtia nõ ſint accidetia ſine ſubiecto.et ꝓ dſequens in inſtã ti il liꝰ coerupptõis fit aliqua ſubſtantia Becũ da pars ꝓbat' qe ſi redit aliqua ſubã ñ ẽ alia ꝙ illa que p̃t illis accidentibus affici qe alia ſubã nõ eſſet eoꝝ capax· Tercia ꝓs ſczʒ ꝙ nõ re dit mſi imediate a deo patz. qe nullũ almd a⸗ gens hoc agere poſſʒ· hec ſco· DHñt etiã ſpecieſ ſacra metales nutnre qe p eandẽ rõem cõuerti pnñt in toepus hũani p quã poſſunt ↄuerti in cineses vel vermes· pnt etiã iſte ſpecies diui⸗ di diniſio em eſt paſſio quãtitatis vt eſt ꝓtum in hoc vero ſacramento eſt aliquid qᷓtum per modum quãti vt ſpecies et aliquid quantum non ꝓꝑ modũ quãti vt coæpus xpᷣi.ideo diuiſio fit in ſpeciebus nõ in coepe xp̃i.q¶ Queri añt vtꝝ illis ſpeciebus poſſz aliq d pmiſceri vt vi num vel aqua. æ ꝙ ſie Diſtin guit tam pe. , aut apponit vmu aut alius liquoæ ſi vina ad pit aut e quãtitatig maioeis aut equalis aut minoeis:ſi maioeis tũc ad om̃es dimenſiones ſpeciei ꝓuenit:et eius Otinuitate totaliter tol lit vel ſoluit:et ſic etiã aliud vinũ nouũ qꝰ ad actũ eſſe incipitet ſanguis xpᷣi ibi eſſe deſinit Si equalis ſibr otingit. Si auũt mĩoeis tũc vſq; ad om̃es dimẽe ſiones ſpeciei ñ puenit · ſub pti bus g illis ad quas puenit. ſanguis xp̃i eſſe deſimtcum ibi iam nõ ſint accideęetia ſine ſub⸗ iecto.et ↄtinuntas ſpeciei q̃ ſme ſubiecto erat ſoluta ſit · ſub ꝓtibuꝶ vero illis ad quas nõ p⸗ uenit. ſanguis xp̃i manet · Luto tñ ꝙ ſi additũ nõ ſit notabiliter excellens. ꝗꝓpter dubiũ toto liquoee ip̃ᷣo tanꝙ ſacrameto vtendum eſſet · Bi vero addat' liquoꝛ alius a vino in minoei quã ti tate traſmutat in naturã ſpei · tñ ſub partibꝰ illis ad quas liquoæ additus penetrat· cuʒ nõ ſint ibi accidetia ſine ſubiecto deſinit eſſe ſan guis criſti Ne miniſtro euchariſtie ti · xiij. Einde ↄſiderandũ eé de miſtro Hinꝰ ſac menti ſcʒ euchariſtie· Et peĩo in dũi. ꝛ* Y Circa peimũ ſciendũ ꝙ ſolus p̃ſ bĩ pᷣt vſecra re co eꝑꝰ et ſangumẽ dni vt habet᷑ di ·xxv. ꝓ ꝓoei8 tercio de mĩiſtro mdigno ex pꝑte mentis lect. et ex· de ſu: tri-firmiter ꝗ. vna. Nã I docz fides nrᷣ a qnã ab apłis accepimꝰ et ipi a dño vnde etiã oedmauerũt eccliam ſm dei inſtitu tõz. Et qe apbi et eon ſucceſſozes ptãtez fici endi pſonis ſpãlibus ↄtulerũt quos etiã p̃ſbi teros vocauerũt.ideo tm̃ eis vt tenet fides li⸗ cet oficere. Et ſzm ſcoeccleſia accepit fũdam̃ tum Huiõi ſentetie ex illo verbo: Mi. xxv. hoc quoti enſcũqʒ feceri.in me.memo:faci: vbi lo⸗ qu: xp̃us apłis vel admiꝰ nõ niſi diſcipulis quibus nõ ſuccedũt niſi p̃ſbri:vt habe? di .xxj Hatio aũt quare dns ſic inſtituit eqe illð ſac⸗ mentũ m magna reueretia debet Hri · et iõ ſpe cialibus pſonis debuit omitti aut & ratione ſanctitatis aut auctis. ſi rẽe ſctitatis vt dicũt Heretici:tunc nõ eſſet qᷓs certus vtaz dficeret vel nõ et ſalus nr̃a ex aliena bonitate depẽde retſi rõne auctis cũ auctas poſſit ↄmitti boiſ et malis oſtat ꝙ omes et ſoli pᷣſbiteri B̊ poſſũt Et hanc vocamꝰ odine ſacerdccij Quind g“ am⸗ 0α ſiquis credat ſe p̃ſbiten eſſe cum tñ non ſit et celebeet miſſam · E nõ ↄficit in vitate. ſibi tñ dumõ alias bonus ſit.et ec alijs q̃ credũt ĩm pſbiten eſſe audientibꝰ eiꝰ miſſaz vel ec reci⸗ pientibꝰ ab eo euchariſtiã ꝓficit ta nꝙ ſi ven Oficeret ſacramentũ ex. de pſ bitero nõ bapti⸗ ſato: apłicam in glo:c. Soli ec pᷣſbeõ oueit di ſpenſare coepꝰ xpi: vt ſhabet' de ↄſe.di:ij . per uenit llam in renerentiã eiꝰ a nulla re eingi tur niſi ↄſecrata:vñ coꝛpale calix et patena ) ſecrant' et ſibr manꝰ ſacerdotis ad tangenduᷣ hoc ſacramẽtũ · vnde nulli alij tãgere licz niſi in netate · vt ſi caderet in tereaz vel in aliqꝰ alio caſu:nec ec dyaconis di:xciij.· dyaconeſ 4 Hſtota tñ ꝙ cum dicitur.xciij.di. dyacones ꝓ dyaeones ſub ↄſpectu epiſcopi vel pſbite⸗· ri niſi his abſentibꝰ cospus dni dare non de⸗ bent a otrario ſenſu colligi ꝙ illis abſentibꝰ Pnt dare nõ tñ debet niſi im extrema necitate in ſpeali de miſtro mepto ex parte coꝛ — abſentibus ep̃is vel etiã p̃ſ biteris vt habetur ꝛbi. Dicit ecẽ di ·xcũj· dyacom· pñte pᷣſbitero dyaconꝰ euchariſtiã ꝓpło ſi cogat necitas iuſ ſus eroget· Neceſſitas e cũ pᷣſbiter eſt feſſas ł alias impotens hoc facere ſic notauit ibi hu: Etũ tanta ſit necitas ibi ꝙ iuſſio ꝓſbiteri non Peeeſt expectari nõ eſt expectanda. niſi pᷣſ br oc in necitate ꝓhibeat ex cã expeeſſa qe foæ- te eſt vſurariꝰ vel impenites q ↄmunionè pe⸗ tit qe tũc ob ediendũ eſt ei alias nõ· vt ibi no⸗ tauit Hn Tayeis aũt nublo mõ ↄpetit diſpen⸗ ſare hoc ſacramentũ de cõ · di · ij · Puenit Diſpe ſatio ſanguĩs nõ ptinet tantũ ad p̃ſbiteꝝn ſed etiam ad dyacone qę dtinetur in vaſe · et ſic ñ tangit' a diſpenſante· ſicut coepus xp̃i · iõ ma⸗ gis ouenit ei diſpenſatio ſanganinis Irca ſcm qð eſt de miſtro inepto ex pte (Neoze querũt pła ſcʒ vta defectꝰ coꝛpꝑ alis ĩ p̃ᷣfbitero ĩpediat a celebeatõe miſſe · H debilitas vel egrituòo ſupneniens oedini ſac dotali nõ tollit oedinẽ impedit tñ oedĩs exe⸗ cutõem quo ad ↄſecratõz euchariſtie· qñz qui dem pter impoſſibilitate executõis vt ſi pei⸗ uet' ocnlis vel digitis vel vſu loquele · qnʒz ãt ꝓpter viciũ nature vt ſi patiat᷑ moꝛbũ cadncũ vel eẽ aliqᷓ; mẽtis alienatõzʒ qñz ꝗpter abhoĩa tõem. vt patet de lepeoſo q̃ non debz publice celebeare et hoc è veꝝ quo ad ſanos· p̃t tñ di cere miſſaz occulte et eẽ celebeare lepeoſis ni ſi intm mualuerit lepea ꝙ ꝓ coeroſionẽ mẽbeo rũ ad hoc reddit eũ impotetez Huiõi aũt pᷣſ bi ceri quibꝰ ꝗpter aliqð pᷣdictoꝝ nõ pmittit ce lebeare oĩa alia punẽtia ad ſacerdotale offi⸗ um pnt facere ex · de cleri · egro· c· ij · 1n de pſbitero q̃ duos digitos vei eẽ vnũ de illi cũ quibus hoſtiã leuat ꝓdidit. H talis cele⸗ beare non pᷣt· ar.ibidẽ · Dicũt tñ hoſti ·et ĩno· e. ti . c. j. ꝙ ſiq̃s tim pdidit de digito ꝙ nõ poſ⸗ ſit celebeare ſine ſcandalo pᷣt epᷣus diſpenſare q; celebeet ĩ occulto nõ in publico. q Quidð ð pſbitero demoniaco· H demdĩacus aut ẽ ex tote liberatꝰ et tũc pᷣt celebeare ſm Hu·. ſcöᷣm alios vo celebeare nõ debʒz aut nõ eſt ex toto liberatꝰ et tũc nõ debz celebeare donec fuerit liberatus penitꝰ di.xxxj· Oũiter vſq;ʒ adeo ·c Qund & furioſis lunaticis et epileticis ſiue ca ducis · H ſi ſint ex toto liberati pnt celebea⸗ re.Si vero ſepe accideret eis huiõi paſſones oĩno ceſſare debęet a celebeatõẽe miſſe · vij · q; ij ex literis · Si aũt raro et ſine eiectõne ſpume et emiſſiõe ofuſe vocis accidant nõ ꝓhibent dum tñ habeãt iuxta ſe aliũ p̃ᷣſbiteꝝ q̃ officia cepta ſuppleat ſi deficiant vel cołlidant᷑ ad tereã · vijj. q·. j· illud ꝙgto aũt tpe ꝓbari debeaãt et qliter vti liberate ſint dicte pſone h abet· di. xxxiij· ouiter et · vij . q: ij · S· vlt · Et poteſt di ci qdð tẽpus ꝓbatõis eſt arbitrariũ peſatis cir cũſtancijs pſone vel dignitatis et alijscouiõi Flia de hac materia vide infra li.vj·de coepe viciatis · èðÿ QAns⸗ terciũ ſeʒ de mĩſtro ĩdigno ex pte mẽ tis qrunt' pła ſcʒ vtn malus pᷣſbiter poſ ſit euchariſtiã ↄſecrare · ꝙ ſic· et hoc patet ex ſupeadictis in peima qõne hmꝰ ti · et in ti · cien R— „ — 2 — de ſacramẽtis in Dũni. articulo de cã admiſtrã te ſacrameta.q·j· et · ij Licet aut poſſet nõ tam debet qe peccat · ey · de cele · mil · de Hoie i tex · et glo · g· et di ij. quotidie · et · j.· q: j· ſacerdoteſ talis em ſuſpeſus e quo ad ſe· ex eode co. cle. et mu. lte ⸗ quilibz p̃ſbiter qtũcũqz ma lus poſſit hoc ſacr̃m oficere · ho dupli p̃t intelligi aut de jure aut de facto· Si peio mõ nõ om̃is ſacerdos pᷣt hoc ſacramentũ ↄficere · qe nec ireegularis nec interdictꝰ nec ſuſpeſus ab executõe eoꝝ qᷓ ſunt oꝛdĩs:nec excõicatus nec ſmoniacꝰ.nec ſciſmaticus:nec hereticus nec degradat? ſiue ſuſpenſus ſiue depoſitus · nec foenicatoe notoeziꝰ G ſacrametũ pᷣt de iu⸗ re oficere: qe cnilibet p̃dictoꝝn ꝓhibitus eſt vſus poteſtatis ſacerdotalis et hoc ꝓbari bal ſet ꝓ multos canonesſed B; omitto gratia bee uitatis vñ ↄficiedo grauiſſime peccat:ꝰ mõ qꝗᷓ libet ſacerdos p̃t hoc ſacr̃m ↄficere qe nullus ſacerdos qꝙ;tumcũqʒ nephariꝰ amittit caracte rem ſacerdotale ſuꝑ que fundat ptãs ↄficiẽ⸗ di . vñ ſiqs p̃ᷣdictoꝝ ſuꝑ materiã debitaz dicat foꝛmã verboꝛx pCᷣdictã debitam cũ intentõe fa qð facit eccleſia vere ↄuertit ſubſtãtiã panis in coepus xp̃i et ſubãz vini in ſanguinẽ hec ric;. Hec obſtat p̃dictis qð dᷣe·j·q·j·a⸗ Libi ſcʒ ꝙ niſi in eccłia nec eſt ven coepꝰ xpi nec vera ſacerdocia nec vera ſacrificia:qe iltò et om̃ a alia mra ſiłia debent mntelligi de ve⸗ ritate fructꝰ nõ de veritate ſacramẽti · Hec ec̃ illud qð dicitur ibidem ſcʒ ꝙ hereticis ſolum baptiſma ratũ eſſe pmittimus· intelligit᷑ em ꝙ; licet eis in neceſſitate baptiſare ſʒ ĩ nullo cãu pnt licite euchariſtiã ↄſecrare vel alia ſacram ta ↄferee lec ec ið qð ð.j:q:j·q̃dã ſeʒ ꝙ deg datus licet habeat poteſtatez baptiſandi ñ tn Oſecrandi:qe debet mtelligi mquiſitiue nõ aſ ſertiue vt ex circũſtantia poteſt haberi · Scien⸗ Dũu tamẽ ꝙ licz pᷣciſus ab eccleſia vere ↄſecret ſcm pᷣdicta nõ tamèẽ eſt efficax oꝛõ eius cuiꝰ ratio eſt quia p̃ᷣſ biter ĩ miſſa et oꝛõnibꝰ loqui in pſona eccleſie in cuiꝰ vntate manet et iðo ſi ſeparet' ab ea ozõnes eius nõ valerent . ſed in ↄſecratõne loquit᷑ in pſona xp̃i cuiꝰ vicem gerit in hoc p oedinis et᷑ caracteris ptãtem. et deo ſi pciſus ab vnitate eccleſie miſſam cele⸗ beet qe ptateʒ oedinis nõ ꝑdidit conſecrat ve⸗ rum coepus et ſanguine xp̃i:hec tho. N¶ N]¶De celebeatõne miſſe ti · xinj· Oſtèa ↄſiderandũ eſt de ritu celebeãdi hoc ſacramentũ ſiue de celebeatõe miſ ſe. Et peio de ip̃a celebeatõne in omuĩ cðo in ſpeali de celebeatõe pᷣſbiteri mali. ter cio de tpe celebeatõnis· ꝗqᷓrto de loco et vaſis — tero penitus a ↄſecratõe enchariſtie abſtine re · circa G̊ eſt duplex modꝰ dicendi. vnus eſt ꝙ pᷣſ bitero liceat oĩno a ↄſecratõe abſtine⸗ re niſi teneat ex cura ſibi ↄmiſſa ꝓpło celebea re et ſacramenta peebere puta ſi ſie peeſ biter peerochialis viuens de altari debet ſeruire altari ſi aut de altari non viuat ſed in liberta⸗ te ſua remaneat nõ tenetur magis ꝙᷓ alius de debito ſed magis ð bono et equoet huiꝰ ſnĩe 9 Circa peimũ querũt Ra ſczʒ vti licea pᷣſ⸗ eſt bon- Seo Ootra hoc obicit qe pᷣrbiteropo . ſitũ eſt ſacri ficãd officiũ ſed offictuzʒ ſine vſu eſt ocioſum· St etiã q Habet talentum eo vti te nec' ne cũ ſeruo nequã damnet.g tenet' ſacri ficare& ołficiũ ſacrificãdi nõ imponitur vt ið õ nccio exequat ſcʒ ꝓ loco et cpe vt expe dare ſibi videbit et ideo ſi ↄſcientia dictat ꝙ; ob ſui indignitate et ſacramenti reuerentiã ab ſtineat nõ peccat· hec bon. Flius modꝰ dicen di eſt ꝙ quilibz tene' vti grata ſibi data cum fuerit opoetunũ · ſcm illð·ij. coꝝ · vj· hozta⸗ mur vos ne inua· gr̃am.dei reci:opoꝛtuĩtas ãt ↄſecrãdi nõ attendit tantũ ꝓꝑ compatõem ad fideles xpᷣi:quibꝰ opoꝛtet ſacramẽta miſtrare ſed peincipaliter ꝓ compatõzʒ ad deum cui in ↄſecratõe Huiꝰ ſacramenti ſacrificiũ offert. et ideo nõ licet ̃ſbitero ec ſi nõ habeat curã aĩ⸗ maax oĩno a celebeatõe ceſſare· ſed ſaltem vi⸗ detur ꝙ teneat' celebeare in pcipuis feſtis et maxime m illis in àbus conſueuerũt ↄuicare fideles et Huiꝰ ſnie eſt ric B.et tho. vñ pᷣſbiter qui hac gratia ſiue ptãte loco et tpe ðbiis et ↄuenieti habita optunitate et diſpoſicõe non vult vti ſz notabiliter negligit peccat · Et mk⸗ tüu timèe dʒ ne ſicut huꝰ neꝙ; ꝗ dni ſui pecuniazʒ abſcõdit et eã ocioſã dimiſit indicet' a dño n ſe coerigat qpter qð e ð cele · miſ.dolentes· J. ſunt et aliqui rep̃hendũutur qui miſſan ſolen⸗ nia vix celebeant quater in anno.hec rich;. e Vtn pᷣſhiter ↄſecrans teneat' ſumere hoc ſaẽ mentu· H ꝙ ſic: tam coæpis ꝙᷓ ſanguĩset hoc habet de oſe · di. ij· platũ Kam vt ſupeadictũ eſt euchariſtia nõ tantũ eſt ſacra mentũ. ſed eẽ ſacrificiũ · quicũqʒ aũt ſacrificiũ offert debz eẽ ſacrificij ꝓticeps: quia exterius ſacri ficiuʒ qðᷣ offertur eſt ſignũ interioꝛis ſacri ficij quo ali⸗ quis ſe deo offert.vt dicit aug·x.ð ci · dei. Vñ P hoc ꝙ pticipat ſacrificiũ exteriꝰ oñdit ſe ad ſacrificiun interiꝰ ꝓtinere· ſibr ꝓꝑ hoc ꝙ ſacrifi⸗ ciũ ꝓpbo diſpenſat oñdit ſe eſſe diſpenſatoꝛem dinĩioꝝ quoꝝ ipoꝝ ip̃e peius debet pticeps eſſe vt dicit dyoꝰ in eccleſiaſtica gerachia. et ideo peiug debet ſumere ꝙ populo diſpenſare Haz pꝑ hoc fit pticeps ꝙ de ſacrificio ſumit. j. conx· Nõn e qᷓ edũᷣt hoſtias pticipes ſũt alta ris et ido neceſſe e ꝙ p̃ᷣſbiter qñcũqʒ celebeat ho ſacramentũ õä ſiqs in⸗ fra miſſaʒ infirmaret' ad moetẽ et p̃ſbiter non haberet aliã hoſtiã oↄſecratã ꝙᷓ; illã quã ↄſeẽ⸗ nit · nuquid p̃ſbiter illi dz hoſtiã dare et a ſũp tione abſtinere. GÆ ñ ſ potiꝰ illã hoſtiã di⸗ uidet et ptem ſumet ſibi et alteram dabit illi. e ſi coepꝰ xpᷣi appareat mraculoſe in ał tari ſuꝑ ſpecie carnis vł ſanguinis ſit ſumeno HPx ab eo ſumi nõ devz cui in tali ſpecie appa⸗ ret.q nõ apparet ſub ſpecie ↄuemienti huůane refectõi.dicit em̃ hieroꝰ ſup leuit.de hac qui de hoſtia qᷓ in xpi memoæatõz mirabiliter fit edere licet.de illa vero quã xpᷣs in ara crncis oben lit ſzm ſe nulli edere licet nec ꝓpter hoc ſbiter trãſgrediꝰ qe ea que miracnloſe fiũt le Sibꝰ nõ ſubdunt.oſulendũ tamè eſſet pſbite ro ꝙ iterato coepus et ſanguineè dñi oſecraret et ſumeret · hec thpox Vt pluribꝰ ſacerdoti⸗ bus eandeʒ hoſtiã liceat oſecrare.æc de lege Omun non debet mſi vnꝰ pᷣſbiter eandez ho⸗ ſtiam cõſeerare· Ex cauſa tamen ſpeciali ſuper eandẽ hoſtiam poſſunt plures p̃ſbiteri ↄſecra tionis verba ꝓferee. nõ tamen quilibet niſi ſe mel tantũ · Bicut em̃ ſupea dictũ eſt p̃ſbiter cũ ozdinat' in gradu eoꝝ ↄſtituir qui acceperũt in cena a dño poteſtatez ↄſecrandi. et ideo in quibuſoam eccleſijs ſicut apłi ↄmunicauerũt xpᷣo cenãti.ica ad repſentandũ ho pſbiteri no⸗ ui oedinati ↄcelebeas epo oeòmãti:dicit emm inno. de officio miſſe pte.iij. c.xij:ↄſueuerunt lſbiteri cardinales romanu circuſtare pontifi ce: et cu eo pariter celebrare:cũq; ↄſumatuz ẽ ſacri ficiũ de manu eiꝰ ↄmumone accipere ñig ficantes apłos qui cũ dño diſcũbentes. ſacra de manu eiꝰ euchariſiã acceperũt· Et ſicut di it ide zbidem ſiue peins ſiue poſteriꝰ q; ep̃ᷣus ꝓferãt nerba ↄſecratõis p̃ſbiteri nouiter oꝛdi nati: ræferzi debet eoꝝ intentio ad inſtans ꝓ latõis epiſcopi cui pncipaliter ceælebeãti oce⸗ lebeãt et tũc oes ↄficit ſimul, Flijs vo vide P deelebeãtes epo nõ debet illa verba dicere intentõe ↄſecrãdi ſʒ tantũmõ materialiter re⸗ citare vt ſcʒ rep̃ſentet ꝙ qñ diſcipuli a xp̃ᷣo po teſtate acceperũt ↄſecrãdi fozmã dedit eis cõ ficiendi· Pi em alij ſacerdotes ab epᷣo illa vᷣba Pferaẽt mtentõe oſecrãdi incõnemẽes ſy acci⸗ dere peſſet ſiqꝗs duligenter ↄſideret. hec ric̊. tame hoc nõ explico ſed peudenti lectoei gr̃a beeuitatis reliquo. Pcm aũt alber. li de cele⸗ miſ.pꝓlureg p̃ᷣſbĩteri nõ debet vnã hoſtiã oſeẽ⸗ re · qe Im aug· minria fieret ſacramẽto. ꝙ aũt plures pᷣ ſbiteri aſſiſtũt pape hoc fit gter ob⸗ ſequa ſed ipi ſigna nõ faciut nec verba dicũt nec facere vel dicere debet. pſbiteri vo de no uo oediati aſſiſtũt epo oedinati ꝓpter reueretiã ſacramenti et pter doctrinã. et ideo ſigna fa⸗ ciũt ad exempl ep̃i et vt ſint in exercitio offi cij ſucepei: tamen verba ↄſecratõis nõ dicũt. ꝓ Hho nota ꝙ ſzm dueienciã dierũ ſut celebeã da Ouentualiter ſolẽnia miſſan· quotidie em dici pñt mſſe defuctoꝛũ dũmõ miſſa diei ↄpe⸗ tes n omittat exde cele.miſ.cũ creaturaNã et oms m ſe celeębeat' ꝓ ſalute viuoꝝ et mo⸗ tuo e: ti· quidã. Vñn male faciũt q̃dã qᷓ poſt poĩto offico feriali celebeãt miſſaʒ de ſanctiſ quoꝝ ñn ſunt tũc feſta vt ibide dicit. Et ſi qñ miſſe peculiares id ẽ ſpeciales ſine votiue di cã in diebꝰ ſolenibꝰ a pᷣſbiteris ñ debẽet ita ſoleniter celebeari ꝙ p eas a miſſaꝝ ſolennijs qᷓ canoĩice fi ũt hoea tercia populꝰ abſtrahatꝰ de Oſe · dꝛ. j. et hHoc attendenh.· ¶ Icem in miſſa debet eſſe plures ad minꝰ duo qui reſpodeãt pᷣſbitero· vt habe de vſe. di . j·. h quoqʒ · qe vt ibi dicit cũ pluraliter a ſacerdote dicat dñg dobiſcũ· et oꝛ-ate ꝓme · h quoqʒ; aptiſſme cõ nenit yt eiꝰ? ſalutationi reſpondeat. vñ etiam ad maioee ſolennitate ibidem ſtatutũ legit ꝙ; epᷣus qn celebeat ſolmoeibꝰ feſtis tuc debet en circuſtarę ſeptẽ vel qnqʒ; aut tres dyaconi qum eiꝰ oculidicunt.et ſubdyacom et reliqui miniſtri · de cõſe⸗ di ·]· ẽs. et.c.ſe.In miſſis vo peiuatis ſufficit vnuũ habere miſtrnz qui gerit — pſonã tocius populi. in cuins pſona pᷣſbitero rñndet ſine miſtro aũt ſibi reſpondete nuc miſ ſam nec alia di uĩa officia celebeabit ˖ vj · q· j⸗ illud. et de Oſe · di . ij· et B ſtatutũet: c. nemo- et er.de fi p̃ſbi:· ꝓponit in fi.Eps vo ſine dya cono celebeare nõ p̃t niſi neceſſtas cogat: & xciij: dpaconi in glo. Itez pᷣſbiter p̃t in fie miſ ſe dare benedictoem ſimplicẽ eẽ pnñte epo· di. xcv.eccleſie:cũ ſolennitate vero illa ſcz ſit no mẽ dñ benedictũvel bumiliate vos ad bene dictõzg ec. nõ debent darè niſi epiſcopi no de⸗ bent inquã alij niſi teneant calicẽ aut aliquid tale.et ita pñt ĩtełligi otraria iura· di · xxj· de niqz· et. vj · q: vj-miniſtrare. vel dic ꝙ pᷣſbiter dum celebꝛeat pñte epᷣo ſibi debet mnuere ve ipe velit bene dicere að ſi velit pᷣſ biter nõ be nedicet · di· xxj· deniq;· ſint aut pᷣſbiter ſuppiz benedictõem pᷣdictam. et ſic loquit ill · c: ec cleſie· di · xcv.ar· de dſe · di.· cũ ad celebean⸗ das Mee erit neceſſaria alia licentia ep̃i expᷣſ⸗ ſa. ex hoc em ſolo ꝙ pmittit eum miſſam cele⸗ beare intelligit' ꝑ oſequens omia que ſpectãt ad milla ptinere ar ex · de offi; dele. p̃terea · B ray · Abbates tñ qui pne ex peimlegio pape ſo lenniter benedicere pnñt in ſuis eccleſijs quã⸗ do celebeant officia diuĩa· poſt miſſam veſpe⸗ ras et matutinasſolẽniter populũ benedice⸗ re. Flij vero abbates nõ pñt hoc facere niſi B ſit oceſſum exp̃ſſe· ex · de pꝛiuik · qm . ſtem licet aliquis ſit boni menti ñ tñ poteſt benedicere niſi kuerit o-dinatꝰ ad exhibendũ benedictio ms miſteriũ.· dei at eſt cribuere benedictõis effectũ·: j·q · j· dieti eil. e⸗ debet mferioe be nedicere ſupiozem.etiã ſi ad ꝓnunciandũ ali⸗ quã lectione petat benedictionẽ · dixxj: deni⸗ qʒ · vbi notauit lo: ꝙ alicubi epo volenti lege⸗ re lectõem et dicenti· nbe dñe benedicere re ſpondet'. oza ꝙ nobis ſancte pater vt miſerea tur niri deus noſter alibi inferioe dicit. iube dñe benedicere. et ĩp̃emet epᷣus benedieit · . Item nõ licet celebeare ſine igne· peimo ꝓpter eccleſie oſtõem ſm quã ſiqnis ↄtrariũ faceret officio vel beneficõ peiuari deberet ex de ce · mſc. vltimo ſcòo ꝗꝓpter ipᷣius ignis ſignifica tõem. ſi gnificat em̃ fernoee dilectõnis· ꝗpter quem xpus hoc ſacramentũ inſtituit et Pno⸗ bis paſſus fuit· ſignificat euã ꝙ ſacramentum illud opatur indigne celebeante et ſuſcipiete augmentum illuiatõis in intellectu et feruo⸗ rem caritatis in affectutercio ꝗpter figurati⸗ onem. hoc em p̃figuratum fuit ꝓ ignem de ꝗꝰ dicit' leui . vj. ignis in ałtari meo ſemp arde⸗ bit. et p ignem qmi vixit ſub aqua annis· Ixx· vt habet in glo:decretatis Fallegace ite cipit᷑ ſacerdotibus ꝙ frequeter doceant ple bem vt cum in celebeatõne miſſaꝝ eleuat ho ſtia ſalutaris ſe reuerẽter inclinent genibꝰ fle xis · Idem facient etiam cum poetat ꝓſ buer ad infirmum. ex. de cele: mifſ.ſane:cum quali vo ſolennitate debeat eam egro deferꝛe habetur midem. Ite qñcunqʒ in miſſa recolitur nom̃ domini debent fideles flectere genua coꝛdis quoò ſaltem teſtant' inclinatõe capitis· extra de emu. ec. decet. Iteʒ pᷣſ viter vintans infirmũ ex eo qð non ↄficit et videtur ↄficere iðe 9 „ debet eſſe munitus płibus hoſtiſs ſacratis ĩta ꝙ in redicu populus nõ ydolatret oꝛando · ſi aũt om̃es expenderit faciat ceſſare ſonũ caꝑa⸗ ne vel faciet aliud ſignum qð homies nõ ado rent: ex· de cele.miſ.ſane ·Cxpoſieõem et roem eoꝝ que dicunt' in miſſa dimitto gra beeuita⸗ tis · et ſi vis inuenire quere in libeo de ſacra⸗ mentis. 4 —– gquit' vide de ſcðo ſcʒ de celebeatione . Ppfſbiteri mali. Girca qò qᷓrunt plura ſez ditꝝ miſſa mali ſacdotis valeat minꝰ ꝙ; boni. & in miſſa eſt duo ↄſiderare ſcz ipᷣm ſacmen⸗ tũ qð eſt pemcipale:et oꝛatões qᷓ fiũt ꝓ vmis et moꝛtuis. Quantũ ad peimũ nõ minꝰ valet miſſa mali pᷣſbiteri ꝙ boni · Yn augꝰ li· ð coe⸗ poee xp̃i.et habe .j.q.j. in train miſterio cce poꝛig et ſangnis dni nmibil a bono magis ni⸗ hil a malo minꝰ pfi cit᷑ ſacerdote· Oeatio aũt q fit ibi dupliciter p̃t oſiderari: vno mõ inq̃n eu habʒz efficaciã ex deuotõne p̃ſbiteri oꝛãtis et ſic miſſa mel ios is ſacerdotis ẽ fructuoſioe · lio mõ inquãtũ ꝓfert' in ꝓpſona tociꝰ eccle⸗ ſie cuiꝰ p̃ſbiter e miſter· et quo ad b eſt fru⸗ ctuoſa nõ tãtuzʒ ozo peccatoeis ſacerdotis in miſſa.ſed etiam omes alie ozõnes quas facit ĩ officijs ecclłeſiaſticis in quibus gerit pſonam eccleſie. Oeõnes aũt eius pemate nõ ſunt fru⸗ ctuoſe. ſjm illud ecc · xxvujqui declinat aurẽ ſuam ne audiat legem oꝛatio eius erit execra⸗ bilis vnde ſiquis audiat libentius miſſam ſa⸗ cerdotis boni ꝙᷓ mali vel deuotõeis ꝙᷓ minus deuoti:credo ꝙ bene faciat důmõ eum in ſub ſtancialibus excedere peccatoꝛem nõ credat· aliter piculoſe erearet. his ↄcoꝛdant boñ · pe⸗ tho richet ſco: Vtrũ p̃ſbiter qin ſcienter ẽ malus teneat' celebeare · e p̃ſbicer peccatoꝛ ſip ſniam ſit oedinis executõne pꝛiuatus vel ſimpliciter b ad tẽ pus redditꝰ ẽ impotens ad ſacrificiũ offerendumet ideo obligauo tolli tur · Hoc aũt cedit ſibi in detrimentum ſpũatis fructug magis ꝙᷓ in augmentũ· Zi vero nõ ſit ematus poteſtate celebeandi non ſoluit᷑ ob⸗ igatio non tñ eſt ꝓplexns quia poteſt de pec⸗ cato penitere et celebeaxe · hec tho · q Qmnd ſ talis p̃ᷣſ biter non habet copiam Dfeſeis. Huiꝰ qſtionis habet' infra in reſpõſione illiuſ queſtionis·quid de p̃ᷣſbitero cui poſt eſt idu tus occureit ꝛc.· vt infra ti·de defectibꝰ emer⸗ gentibꝰ in celebeatõne · q Quis magis peccat ſcʒ p̃ᷣſbiter malus qᷣ ſe ꝓficere fingit et nõ con ficit vł ille q̃ ↄficit· ille q̃ ↄfice figit ece ñ Oficit · falſa em ſunt abolenda remedia qᷓ ſũt veris grauioꝛa piculis. ex · de cele . miſ. de ho⸗ mie · qd tan . ſic iĩtelligit et bene vt dicici glo⸗ quia graniꝰ peccat pᷣſbiter criminoſus qui ſe celebeare ſimulat et non celebeat ꝙ;ᷓ ſi celebea ret: quia in peimo caũ in pluribus delimquit deum em̃ offendit et populu decipit vt dicit ibi litera· In ſcdᷣo tantũ deum offendit. vñ ta lia remedia nullus debet muenire qe falſa ſat 8ra⸗ uioea ſunt ꝙᷓ vera picula peccatoeis qꝗᷓ oficit⸗ AAnis magis peccat vtn malus pᷣſ biter qui O icit et nõ ſamit ꝙ; ile ꝗᷓ vtrunq; facit· ms facit ↄtumeham qe ſacramentũ non Pi tur. Hec rich. & etiã magis Peccat vel ille qᷓ ſumit cogns et ſangume vel qui ſumit alteꝝ tmn & grauius peccat qui ↄficit et non ſumit q; qui verunqʒ facit. et qui ſumit alterum tantum ꝙ; qui vrrũ qʒ · Ratio Huius eſt quia ireeuerentia duplici ter fit ſacràmento. vno mõ cum miſter eſt indi 8nus. Alio mõ cum nõ ſoluũ eſt mdignꝰ ſi etiã nõ ſeruat ritũ quem debet.et tũc non tm nõ ex Hibet ſacrameto reuerentiã quã debet ſed etiã inopletum dimittit et incureit etiam imobedi entiam qe dera ſtatutum eccleſie ↄmittit quod ſez elt vt qui ſacrametũ ↄficit ſumat.et vtrũqʒ ſeʒ copus et ſanguĩiem ſumat de ↄſe. di · ij. per latu· hec bon. Qumd de illis qii ſcienter le⸗ Sune ꝓ viuis defunctoeum miſſam. H tales ſi faciant pter odium peiuatũ grauſſime pec cant:et niſi ꝑ legitimã pemitentiã ſe purgaue⸗ rint ſi detecti fuerint indiſticte depom debet St ad agendam penitentiã tam ipi pᷣſbiteri ꝙq; qui eos aò hoc incitauerũt debent exilij ppe⸗ ti ergaſtulo ſeu monaſterio relegari · hoc to tum habec. xxvj.q.ij.quicunqʒ; . Equic were de tercio ſcʒ de tpe celebea t0i8. Et circa boc queruũtur pb a ſcʒ vtrum miſſa debeat quotidie in eccleſia celebeari HE in miſſa recolit paſſio xp̃i ſc̊ᷣm qð eius effe⸗ ctus adò fideles deriuat'. ſed tꝑe paſſioms reo litur tantuzʒ ſcᷣm qð in xpᷣo cæ pite noſtro fuit ꝓfecta.qð quide factum ẽe ſemel.quotidie vo fructum paſſioms pcipiunt fideles. et iᷓ illa Omemoæstio fit tin ſemel in anno.hoc aũt con tinue et pter fructu et ꝗꝓpter memoziã jugem Sxcipu ant dies veneris ſancta et ſabbatum FcIP ſanctum in quibꝰ nõ debet miſſa celebeari.de Oſe·di. in. ſabhato vero- Hla vero qne in ſab⸗ bato celebeat nõ ad ſabbatũ ſeò ad nocte pa⸗ ſcalis feſtiuitatis vt in eiꝰ oeatõne patet no⸗ ſcit; ptinere . c¶ Sed quare ĩ die veneris nõ ce⸗ ebeat'. & veniente veritate ceſſat figura. B aut ſacramentũ eſt figura quedã et exemplum dnice paſſionis vt dictum é. et mdeoin die q* paſſio xpᷣi ꝓut eſt geſta recolic huiꝰ ſacramen ti minime ↄſecrato eelebeat. Quare ſeruat coæpus xpi oſecratum in die iouis ſancto ſu⸗ mendu in die veneris ſancto ne etiaz ilo 9 die eccleſia ſit ſine fructu paſſſoms exhibite nobis pꝓ hoc ſacramentũ. Quare etiã nõ reſer⸗ nat' ſan guis. &ο pter piculum effuſionis . nare ĩ natali dm ter celebea miſſa H ꝛPpte triplicè natiuitatẽ repᷣſentãdaʒ ſceʒ eternãa. tpa lem et ſpuͤale qᷓ oeitur tanꝙ; lucifer in coꝛdi bꝰ noſtris vt de.ij.pe.j. Similiter ꝗꝓpter repᷣſentã⸗ dum tempale et coepale. Haz vt de de oſe. di. j. mmnocte ſancta ꝭ glo· tres miſſe natalis die dnè celebeant' vna ante diem in nocte que ſig ficat tpus ante legem qñ eramus in tenebeis Secũda cũ dieſcit. et ſigmficat tempus ſub le Se qnñ nonèu plena agniio habebat. Tercia ſcʒ in die plena. et ſignificat tempꝰ gratie qñ am plena cognitio habet. Celebeant' etiam tres miſſe pᷣdictis tpibus ideo qe multi boĩes trium tépoꝝ p xp̃i naeiuitate co⸗palem ſaluã Vrn debeat tm de die celebea in ſero poſſit ec lebeari. & ſie dictu e n·‚ ꝙ ſic:qe ip̃e xpᷣus eſt p̃ſens in hec ſacra mento·qui dicit jo:ix· me opotet opari opera eius qui miſit me donec dies eſt. venit nox qñ nemo pᷣt opari ꝙdu ſum in mudo lux ſum mu⸗ di debet inquã celebeari in die ita tñ ꝙ pein⸗ cipiũ diei ſumat' qũ auroꝛa incipit apparere- tunc em qdãmõ ſol d oetus inqtum claritas radioꝝ eius apparet. ſpealiter tñn in nocte na talis oni miſſa celebea. qe nocte dñs eſt natꝰ de ↄſe:di. j.nocte:et ſiłr in ſabbato ſancto ſo lebat antiquitꝰ celębeari circa peincipiũ no⸗ ctis.qe òns nocte ſureexit i. cuz adhuc eſſent tenebee ante manifeſtum ſolis oetum. Iota igt ſcm roð. ꝙ qui ſcieéter ante die elebeat cum ſit otra ↄſuetudĩez generalẽ eccleſie pec cat moetaliter:miſi ſuꝑ hoc p epiſcopũ. vel ſa pPiozem diſpenſaret in caũ vt ſi aliquẽ vel ali quos aꝰd moætem ortin geret ĩfirmari nec eucha riſtia poſſet haberi niſi oficerec ante diem.Iᷣ dicendu eſt de celebeantibꝰ matutims nondũ dictis cum ib enã ſit ↄtra ↄſuetudine genera⸗ lem et aꝗp batam. hoc etiã vult hoſti.in ſũma qui aut celebeat anteqꝙ; peimã dicat nõ peccat moetaliter niſi ſit ↄtraria ↄſuetudo.aut faciat Otra ſtatutũ ſynodale vel ꝓuinciale.hec rod. cotandu etiã ꝙ Hoſti. dicit titulo de ſacra⸗ mentis. ꝙ clerici pegrini dicere poſſunt om̃eſ hoꝛas ſu as ſcʒ pemã terciã ſextà nonã et ve⸗ ſperas: et poſtea facere iter ſuum qð etiã cu⸗ rialipus intelligi p̃t: ar. ad B. er. de cele.miſſ. c. j. c Qua hboæea iei debet celebeari · ĩ ce lebratõne huiꝰ miſterij attendit ꝙ repᷣſentac dnice paſſomis modus. st pticipatio fructus eins· et ̊m vtrunq; opostuit determĩari tẽpꝰ Ogrnũ et aptum ad celebeatõz huiꝰ ſacrametu qe em fructu dmice paſſonis indigemꝰ quori⸗ die ter quotidianos defectꝰ ideo quotiòie hoc ſacramentu regulariter offert vnde etiaz dñs petere docz luc. x. panẽ noquoti.da no. bo. quoo aug- exponens libeo de verbis dmi. ait ſi quoti dianus eſt panis cur poſt annũ illũ ſumas queadmodu greci in oeiente ↄſueuerut accipe quotidie q quotidie tibi ꝓſt. Sic vi⸗ ue ꝙ quotibie merearis accipe. Guia vero paſ ſio dñ celebeata fuit a tercta hoea vſq; ad no nam· ideo regnlariter hoc ſacrametũ in illa p ce diei ſol enniter celebeat' m erete Eerum xp̃s vo luit hoc ſacramentũ tradere vltimo diſcipuliſ vt foetius eoꝝ cozdibꝰ impeimeret'. et ideo ĩ ſero oſecrauit poſt cenam et eis tradidit .& no bis aut celebeat' hoea paſſionis dnice ſcz ĩ di ebus feſtis in tercia qñ fuit cruci fixꝰ linguis iudeoꝝ vt döᷣe :t.xxpn.et qñ ſpũſſanctꝰ deſcẽ dit ſup diſcipulos. In diebus vero non feſtis aut ferijs hoea ſexta quãdo fuit crucifixꝰ ma⸗ nibus militũ· vt hahet' jo. xix. In diebus aurẽ etumo m nona quando emiſit ſpiritũ. vt ha betir Mt. xxix. de Oſe:di.j.ſolent. Ioteſt tamẽ tarbari maxime qñ debent oedines tradi qe p⸗ cinet ad dmicam ſequentez di . lxxv. ſcòm qda patribus· et p̃cipue in ſabbato ſancto qe miſſa peinet ad nocte ſequente· Eñt tñ miſſe celebea ri in peima pte diei ꝗꝓpter aliquã neceſſitatem. — de dle · di . j. nocte · Vñ að dicit' ꝙ ante hoꝛam terciam nõ eſt celebeandũ nii i natiuitate dn de dlſe · di · j. nocte · intell igit' de miſſa duẽtua⸗ li m qua eſt ↄcurſus ꝓpłi que debet hoꝛa ter⸗ cia dici · Fttendendu tñ ꝙ ſi pᷣſbiter ſolꝰ ſit in eccleſia nõ celebeet vſq; ad hoꝛã terciã ſed vſqʒ tunc ſeruabit ieiuniũ vt neceſſitaubꝰ pe⸗ grinoꝝ et hoſpitũ ſiue diuerſoꝝ omeantiu in firmon atqʒ; defũctoꝝ ſuccureere poſſit· ex · D cele.miſ.c.j In eccleſijs aũt ↄuentualibꝰ ſiue collegiatis.et ſi miſſa cantet' peima hoæa diei vt dictũ eſt. nihilominꝰ in tercia cantari ſole⸗ nius debet et ſic intelligo de dle · di · j· nocte · vbi dicitur reliquis vero tpibus miſſaꝝ cele⸗ beatõnes ante hoæam diei terciã mmime cele⸗ beent ſubaudi ſolẽnes· hec goff . q Vtꝝ pᷣſbi ter pPoſſit eadem die pluries celebeare · H vt Habet' de ole · di · j. ſufficit p̃ſ bitero in die ſe⸗ mei celebeare· qe xpᷣus ſemel eſt paſſus et totuᷣ mundu redemit et valde eſt felrx q ſemel die digne celebeare poteſt · Quidam tamè vnã miſ ſam ꝓ defunctis dicũt et aliam de die ſi ẽne⸗ ceſſe. Qui vero ꝓ pecumia vel adulatõibus ſe culariũ vna die p̃ſumit pluries celebeare non eſtimo damnatõz euadere . Itẽ ex · de cele . miſ. cõſuluiſti · dicit ꝙ pᷣter natalem dñi niſi neceſ ſicas ſuadeat p̃ſ bitero ſemel in die ſufficit ce⸗ lebeare· de hoc etiã habet' ibidem. c. referen⸗ tes Fx pᷣ̃dictis patet ꝙ in duobꝰ caĩbus licet vni plbitero pluries eadem die celebeare vnꝰ eſt de die natiuitatis dñi:alius eſt ꝓ defũctis ſi ſit neceſſe · quẽ caſum intelligo ſzm roð· non tantũ qñ funꝰ eſt pñs vt quidam dixerũt · cuz canon nõ diſtinguit vtꝝ pñte funere fieri de⸗ beat. aut in anmuerſario aut ꝓ deuotõne ˖ duz tñ intentio nõ ſit coerupta· nec dtra loci ↄſue tudinẽ aꝗ pbatam vel ↄtra ↄſtitutões ſynoda⸗ les fiat · Quidam etiã moti de verbo dicti ca⸗ nonis ſcz niſi cã neceſſitatis ſuadeat addunt cum ray· alios qtuoe caſus ſcʒ pegrinoꝝn ne⸗ ceſſcate· vel hoſpitũ omeantium vel infirmo⸗ rũ vel nupcian vbi tẽpus laberet · Supꝛadi⸗ ctis etiã oſonat bn in glo:ſuꝑ illud:c. cõſului ſti. dicens ꝙ pᷣſbiter poteſt in eadem eccleſia eadem die celebeare plies; vel ꝓpter neceſſita tem vt qñ celebꝛauit miſſam de die poſtea mo⸗ ritur al iquis· vel ꝓpter honeſtatẽ ſeu vtilitatẽ vt ſi dicta miſſa· ſupueiat aliqua ꝓſona magna quewelit audire miſſam ar. ex · de cele· miſ.c. j et.ij· alias ſufficit vnã dicere nec ꝓhiber ex hoc exp̃ᷣſſe q dicit pluries celebaare lon. do addit dictis caſibus ſeptimũ caſum ſczʒ quãdo ꝓpter paucitatẽ clericoꝝ vel pauptatez eccle ſiaꝝ due eccleſie vni pfbitero ↄmendan'. ar. ex.de cele · miſ.cum creatura·et·c.cõſuluiſti. et de conſe · di. ij · ſufficit · Nota tamen ꝙ qñ pſ biter debet aliam miſſam celebeare nõ debz vinũ pfuſiouis ſumere ſeu nõ debet manus vi no pfundere m peima qꝰ illud celebeatõem a⸗ liam impediret · ex ee · ti; ex parte · quit' videre de quarto ſczʒ de loco et va⸗ ſis celebeatõis:et circa hoc querũt piu⸗ ra.: ſcʒ vti celebeari debeat in vaſis ſacratis. P.ꝙ ſie · NHam in his q̃ dcureunt ad hoc ſacra montum duo dſiderant. vnñũ ptinet ad repỹſen⸗ tatõem eoꝝ que circa paſſione èm ſunt acta. Flmd ad reuerentiã Hhuiꝰ ſacrameti in ꝗꝰ xp̃ᷣs vere otinetur vnde etiam oſecratõnes his re⸗ bus adhibent' que vemũt in vſum huiꝰ ſacra⸗ menti · tum ꝗꝓpter reuerentiã· tum ad rep̃ᷣſentã⸗ Oum ſanctitatis effectũ qui ex xp̃ᷣi ꝓuenit paſ ſione · ſim ülud hebĩ· vlt· vt ſanctificaret ꝑ ſu um ſangumẽè populũ ẽcᷓ · ¶ VYVtruz debeat miſſa dici tantu in domo · ꝙ ſic regulariter ſcᷣm illud.j. thi.ij.ſcias quomõ opoeteat te Ouerſa ri in domo que eſt eccleſia dei vmi · extra enim eccleſiã non eſt locꝰ veri ſacrificij vt d aug· et qe eccleſia nõ erat recludenda ſub finibus iudeoꝝ ſed ĩ vniuerſo mũdo diffũdenda ideo xp̃i paſſo eſt ſubdius celebeata vt ſic totꝰ mũ dus ſe habeat ad xp̃i paſſione vt domus · Et tñ vt de de dle · di . j. circa fi · et · c· Ocedimꝰ. In iti nere poſitis ſi eccleſia defuerit ſubdino ſeu tẽ toꝛio ſi tabula altaris ↄſecrata ceteraqʒ miſte ria ſacra ad iſtud officium pꝓtinentia ibi affu erint miſſaꝝ ſolennia celebeare ↄcedimꝰ. Idẽ intelligit᷑ ſzm ray · de poſitis in exercitu hone ſto vel ſimili.non tñ poteſt celebeari in nam ð mari vel flumibus ne ea nautãte ſanguiĩs effu ſio vel coeꝑis indebita ↄmotio fiat. Vtrum domus in qua celebeat' debeat eſſe cõſecrata et ſimiliter altare · domꝰ in qua celebeatur hoc ſacr̃m noiatur eccleſia.hoc aut cõgrue cõ ſecrat. tum ad repᷣſentandũ ſignificatõez qua eccleſia dſecrata eſt ꝓ xp̃i paſſone· tum etiam ad ſignificandũ ſanctificatõg que requirit᷑ᷣ n his ꝗ hoc ſacr̃m recipe debet:ꝓ altare vᷣo ſig⸗ tur xpᷣus de quo hebr.vlt·pꝓ ipᷣm offeramꝰ ho ſtias lauò deo· Vnde et ↄſecratio altaris ſig⸗ ficat ſanctitatem xp̃i· vnde de dſe · di ··· altaria ꝓlacuit non tm̃ vnctõne criſmatis · ſed eẽ hene dictõne ſacerdotali ſacrari * ſic regul ariter non licet hoc ſac ramentũ celebeari niſi in do mibus ſacratis.vt habet de ðſe·di ·· nul lus. ter q etiam qe infideles nõ fſunt de eccle⸗ la ibidem legit' ecciam in qua cadauera mo⸗ tuoꝝ infideliũ ſepel iũtur ſanctificae nõ liczʒ ſ ſi apta vide ad ſecrãdũ euulſis inde coꝛpi Vus et raſis pietibus vel tignis eiꝰ loci.reehi ficetꝰ.reedifice' dicit nõ qe fabeica ſit deſtruè da ſcm glo.ſed ſuꝑficies pietũ raſoꝝ in fo⸗⸗ mam peiſtinã reſtauret. poſtea ſequit . ſʒ ſi B peius cõſecrata fuit miſſas in ea celebꝛeare li⸗ cet.ſi tamè fideles fuerint qui ĩ ea ſepulti ſũt. aꝓpter neceſſitate tñ poteſt ſacramentũ hoc pa gi in domibus nõ cõſecratis · et hoc ð cõſenſu ep̃i vt ibidem legit.c.miſſaꝝ Caſus nec eſſ⸗ tatis eſt ſi eccleſie m patria ſint deſtructe de cõſe· di · cõcedimꝰ Et ſſmiliter ſzm ſco. ſquiſ in via poſitus accedere nõ poſſit ad aliquã ec⸗ eleſiam cõſecratam.qð regulariter eſt ven ð nauigantibus et ceteris huiõi nõ eſt em̃ veri⸗ ſimile ꝙ obſeruantiã pᷣcepti de ſanctificatõne ſabbati qð eccleſia eſt interpᷣtata in hoc qð ẽ audire miſſam in die dnica de conſe ˖ di · ij. miſ ſas.ecceleſia voluerit inpedire p̃eipiendo ꝙ; ñ celebeet' miſſa niſi in domo cõſecrata cum nõ debeat aliquis retrah a magis necio peopter mius neceſſariũ:hec ſco.non tame debet ce⸗ lebeari ſine altari ꝑoetatili conſecrato ſiue ta bula ꝓua cõſecrata: vnde ibidẽe legit᷑ cõcedi⸗ mus ſi eccleſie fu erint cõbuſte etiã in capelk cũ tabula cõſecrata miſſaʒ iĩterim celebeari. Ca pelle dicebant antiqtus tuguria capean pel⸗ libus tecta. qe em xp̃i ſanctitas eſt fons tociꝰ eccleſiaſtice ſanctitatis ideo ĩ necitate ad pa⸗ gendũ hoc ſacr̃ᷣm ſufficit altare cõſecratũ.ꝗp⸗ ter q etiã nunqꝙ; eccleſia ſine altari ↄſecratur tñ ſine eccleſia qñqʒ; oſecratur altare cum reli quijs ſanctoꝝ quoꝝ vita abſcondita eſt cum xpᷣo in deo:alias nõ.vñ ibideʒ legit' placuit·. vt altaria m quibꝰ nullũ copus aut reliquie martiris condite ꝓbant᷑. ab ep̃is ꝗ locis eiſdẽ? pᷣſunt ſi fieri p̃t euertantꝰ ¶Antelligenð aũt tabula illa pua debet eſſe lapidea que ↄſecra ri nõ debet niſi capſulã habeat cui ↄpaginet de capſula aũt nõ refert. vta lignea vel lapi dea vel de alia materia ſolida fuerit.( S3 nũ quid celebeans ſuꝑ altare nõ ↄſecratũ vł fra⸗ ctum eſt ireegularis · & ꝙ nõ qe ireegularitaſ eſt de iure poſitiuo aũt nõ eſt de iure poſitũ ſcieter tame celebeans ſup altare nõ ↄſecratũ Sgrauiter peccat.etiã ſi ho f aciat ex ignoꝛãtia craſſa:q;uisg minꝰ ꝙᷓ ſi hoc faceret ſcieter quia Otra oꝛdinatõzʒ eccłie facit.de ↄſe:di.j.ecclie et· c· ↄcedimꝰ. et duobus:c. ſe. Supꝑ vo enoe⸗ miter fractũ celebeans eſſʒ ireegularis. ex.de Oſe · di . j· eccleſie . Xo hoc nota ꝙ; in oꝛato⸗ rio pemato alicuiꝰ miſſa celebeari nõ debet ñ de Oſenſu ep̃i et ꝓpter neceſſitatẽ. et ita ꝙ non fiat pᷣiudiciũ ſaltem enoeme peochiali eccle⸗ ſie: qui aũt ſime ep̃i auẽte celebeauerit.vt dici tur ibide deponi debet ˖ de Oſe · di. j. vmcuiqg et· e·ſiquis·et. c.ſancimꝰ. Sancimꝰ em̃ miſſam nõ canere vel audire eam vbi nõ opoetet ca⸗ nere vel audire de cõſe. di. j. ſicut · Weedicato⸗ ribns tñ et minoæibus cõceditur vt vbicunqʒ; fuerint ſine peochialis iur̃ piudicõ celebeare valeant cũ altari viatico.ex. de peiuibe in his que ad cultũ.Hec pñt ab.mſi de licenua ep̃i. ſtem mllus in eccleſia dſecrata erigat ali⸗ quoð altare niſi de licentia ep̃i.de cõſe. di. j·. nullꝰ. ſed anteꝙ; ſit ↄlecrata erigere p̃ſbite ro licet · m jo.dꝛ.viij. ꝙᷓuis. ¶ Ttem ĩ altari ĩ qꝰ miſſam cãtauit epus eo die p̈ſbiter niſi eiꝰ cõ⸗ ſenſu nõ pᷣſumat al iã celebeare· de oſe · di. ij. c vlt. vel niſi neceſſitate vegente.vij. q.j. nulluſ PBandẽ tñ miſſam p̃t pficere ſi ep̃us defecerit vt dicit? ibidem. foete vero pᷣt rõnabiliter dici ꝙ; huic iuri derogatũ eſt pꝓ cõtrariã ↄſuetudi⸗ nem pᷣſcriptam que derogat iuri ſcript o.In ro mana em curia ſepe celebea' a pluribꝰ ante et poſt in altari vbi cel?beant ep̃i cardĩales ſciẽ tibns ip̃is et papa.et nõ ↄtradicunt et iõ vidẽ tur illud aꝓpbaſſe. ¶Itẽe epᷣus extraneꝰ in alie na Oyoceſi pᷣt celebeare de licentia dyoceſani vel pᷣſbiteri peochialis dũmõ ſine pontifica⸗ libus celebeet vt dicit inno.NHoſti.vero ex · de aucte · c. Vlt. dicit ꝙ etiã cũ pontificalibꝰ et ſi ne licentia poteſt ſoleniter celebeare. et ſic ſeruat generalis cõſuetuòo. De quo debz eſſe altare · H ante tpus ſilueſtri pape celebeꝛaba⸗ ſuꝑ altare igneũ qð cito poterat trãſferei.qꝛ pter plecutõz nõ erat certus locꝰ fidel ibus aò manendũ.ſʒ poſtea ſtatuit eccleſia vt tm̃ ſu per altare lapideũ celebearet vñ ð ↄſe.di.j. altaria·ſi nõ ſint lapidea criſmatis vnctõne ñ cõſecrent'.qð cõuenit ſignatõi huiꝰ ſacrame⸗ ti · tum qe altare ſignat xpᷣm.j⸗:conꝝn ·j. petra ãt erat xpᷣus· tum qꝛ coæpꝰ xpᷣi.in ſepulero lapi⸗ Deo fnit recõditũ⸗ õuenit etiã vſui ſacrameti Lapis em eſt ſolipꝰ nec defacili moueri p̃t qʒʒ nõ erat neceſſariũ in ege veteri vbi fiebat in vno loco altare de terea ł de lapidibꝰ inſectiſ fuit ad remouendã pòolatriã qꝗ De quo debz eſſe calix et patena.h& ſic ibide loquit'. c. va⸗ ſa: et:c· vt calix.pᷣſbiteri nõ aureis h̊ ligneis calicibus vtebant'. epherinꝰ aut papa ĩ pa⸗ tenis vitreis miſſas clſtituit celebeari:deinde vebãaꝰ oĩa argetea fecit. poſtea ſtatutũ e vt ca lix cũ patena ſiue ex auro oĩno ſiue ex argeto fiat vel ſalte de ſfãno⸗ſub quo ecẽ intelligitur plumbũ ſim roðd.de ere aũt ſiue auricalco non fiant q vini virtute inficiunt erugine piterqʒ Suocant vomirũ. NHullꝰ aũt in ligneo len vi⸗ treo calice pᷣſumat cantare:qe ſcʒ lignũ ẽ poꝛo ſum et ſangnis ↄlecratꝰ in eo reman erz Vicxs aũt ẽ fragile et fractõis piculũ iĩmineret et ea e rõ è de lapide. et iõ ꝓpter reuerentiã ſacr̃i. ſtatutũ ẽ vt ex p̃ᷣdictis materijs calix nõ fiat. ſhe quo debẽt eſſe cozpale et palle altaris. Svbi pt fieri ſine piculo eccleſia ſy ſtatuit circa hoc ſacramẽtũ ið qd magis repntat paſſi onẽ xp̃i· nõ erat aũt ti piculu circa coepꝰ xpᷣi qð ponit' ĩ copali ſiẽ circa ſanguinẽ qͥ in cali ce Otinet et iõ licʒ calix nõ fiat de petra.coꝛ⸗ Pale tñ fit de lImeo pãno qe coepꝰ xpᷣi fuit pã⸗ no lineo ĩuolutu· Et dʒ eſſe coepale ab ep̃o cõ ſecratũ:de cõſe· di:j:ex cõſulto Cuenit ecẽ rpã nus l meꝰ ꝓpter ſui mũdiciã ad ſignanõ oſcie puritate et pter mulaplics laboze quo panꝰ huiõi parat' ad ſignificano xp̃i paſſiõzaq VYri liceat celebeare ſine veſtibs ab ep̃o bñdictis H ꝙ nõ. tum ꝗꝓpter eccie ↄſtõez. vñ ð oſe. di. j·veſtimeta·ð ꝙ veſtimeta eccie qᷓbꝰ dño mĩ ſtrat' ſacrata debent ee et honeſta qbus ĩ alijſ vſibus nõ ẽ vtendũ ꝙ; eceleſiaſticis. et deo di Snis of ficijs · tum pter veſtimetoꝝ ſignatõzʒ tum ec ꝗꝓpter eoꝝ pfiguratõz q p̃ceſſit in velti bus legalũ ſacerdotu in multis tñ locis iua⸗ luit cõſnetudo ꝙ cingulũ nõ benedicat.õ⸗ nabilie tn ellet ĩm benedici ſpualez em habz ſigmificatõz; vt patebit infra ſʒ Bᷓ;ͥ nõ cõcludit neceſſitatẽ: calciameta em̃ ſacerdotis ſpealem habent ſignificatõz. nec tñ ſotulares bnñdicũ Vt celebeans ſine veſtibꝰ benedictis ad celebeandũ deputatis ſit ire egularis · c ꝙ n ſine hoc faciat ſcienter ſiue ignoãter.qe H̊B nõ muenit in iure poſitũ tñ ſciẽter ſiue ex ignoeã tia crarſa celebeãs aut ſine maĩpulo bñoicto aut ſine ſtola et ſic de alijs grauiter peccat. Vbi tñ oſuetũ e cingulũ nõ benedici ñ credo peccet celebeans ſine cingulo benedicto- hec rich.et ſco. De defectibus ↄtĩ gentibꝰ ĩ miſſa ti· xv. W cciendũ ꝙ huiõi defectibus dupliciter occurei poteſt vno mõ pueniendo ne ſcz defe⸗ ctus accidat:alio mõ ſubſequedo ſcʒ vt illud q& accidit emendet' vel adhibedo remedin k EInimde oſiderandũ eſt ð defectibꝰ ↄtin gentibꝰ i miſſe ce lebeatõe:circa qued lalte ꝓ pniam eiꝰ q̃ negligeter B egir. J E ad maioæe euidentiã querut hic pła ſcʒ · Qind fi et ſi p̃ᷣſ biter impeditꝰ fuerit aliqua ĩfirmitate vel moete · & ſi neſciat' vbi peimꝰ ſacerdos ðᷣ ſi erit tũc debet hoſtia es reueretia reſeruari qe neſcit' vti ſit ↄſecrata vel nõ:et alia accepta Hoſtia dehet alius ſacerdos miſteriũ a capite inchoare · Si aũt certũ ſit vbi ðᷣſierit.aut deſijt ante ↄſecratõzʒ et tũc nõ opoꝛtet ꝙ ꝓ aliũ ſup⸗ ꝓlea.aut poſt dſecratõzʒ· aut ergo poſt oſecra tione coæpis et ſanguĩs: et tunc alius pſ biter poſſet vbi ille defecit inciꝑe miſſam et ꝓficere nec opoeteret a capite incipe:et ſic ĩtelligitur illò. vij.q:j·nihil.aut poſt ↄſecratõez coeꝑis et ante ↄſecratõz ſanguĩs · et tũc debz alia ho⸗ ſtia accipi et totũ a capite inchoari: qe oſecra: tio coꝛpis et ſanguis ad vnũ ptinet ſacramtũ qð ab vnd debet pfici . Et hoſtia ꝓꝑ peimũ ſac⸗ dotẽ cõſecrata cũ ſub illa vere ſit coꝛpus xpᷣi. cum ↄſecratio coepis cõſec ratõz ſangnĩis non expectet debet ſolemmiter reſeruari ac ꝓ ſcòm ſacerdotẽ ſumi.hG rich· Et vt dicit. vij · q: iij. ið et.c.ſe.ꝙVYbi tpis vel loci vł cleri copia ſuffra gat' quilibet pᷣbiter celebeãs debet hre poſt ſe qui miſſam opleat ſi eũ cõtingat dekicere · et hoc intelligit de infirmo. Ae tñ vt dicit in dicto:c. nibil q nature lãguoeis cã oſulr ſcʒ in pſumptõis pꝓniciez ouertat'. nullꝰ abſq; pa tenti ꝓuentu moleſtie.miſter vel p̃ſbiter cum cepit. imꝑfecta officia p̃ſumat oino relmqᷓre ſiquis aũt hoc temerarie p̃ſumpſerĩt facere ex coĩcatõis ſniam ſuſtinebit · Quid de Pſbite⸗ ro cui poſtꝙ eſt indutꝰ occureit remoęeſus de a liquo moetali Hũ quid ðſiſtet aut ꝓcedet · HE aut nõ tenet celebeare et tũc nõ debet acce⸗ dere niſi peiꝰ ↄtritus et etiam ↄfeſſus· Sut te netur et tuc aut Habet copiã ſacerdotis et ſic tenetur peiꝰ cõteri et ↄfiteri · Rut nõ habet et ſic tenet ſe pparare ꝓ ↄtritionẽe et habere ꝗpo ſitum cõfitendi·et hoc ſufficit ad hoc ꝙ non peccet ſi ac cedit cum verecũdia et reueretia. hec boñ.et etiã bn.ex ·de cele.miſ.de hoĩe in glo:g·ar.ð ſũ ·tri · ðcetero.et.c.qᷓuis·et.xvj. ꝗq·v.qui recedunt Sᷣi aũt nõ pᷣparet ſe et cãtet peccat peccato omiſſioĩis cum omittat conteri de alio etiã peccato ſi eſt occultꝰ.ſi aũt eſt ma nifeſtus dico ꝙ; ſcandaliſat· ſi aũt ab eccleſia ꝓhibitus peccat om̃ibus his modis et pecca⸗ to tranſgreſſionis· hec boñ · Cuid kaciet pee [biter qn cel ebeãdo r̃eolerz ſe ↄmediſſe vel eti am alicui mostali peccato ſubiacere vel etiaz excoĩcatũ eẽ cuiꝰ pꝛiꝰ ñ erat memo⸗ æ ꝙ vbi difficultas occureit ſemp accipiendũ ẽ id qðᷣ minꝰ habet de piculo maxime aũt circa eccie ſacramentũ hoc eſt piculoſũ qð ẽ Otra pfecti⸗ onèe eius.qe B ſacrilegiũ eſt ĩimane· minꝰ aute eſt ilò qd ꝓtinet ad qualitatẽ ſumẽtis· et idᷣo ſi ᷣſbiter poſt vſecratõz inceptã recoꝛdec' ſe . . aliquid comediſſe vel bibiſſe · nihilomĩꝰ debz Pficere ſacrificiũ et ſumere ſacramentũ · Gimi ſᷣi recoedet' ſe peccatũ aliqð cõmiſiſſe· debz pe nitere cũ ꝓpoſito cõfitendi et ſatiſ faciendi. et ſic indigne nõ celebeat ſed frucouoſe ſumit ſa cramentũ. Et eadẽ rõ eſt ſi ſe memit excoĩcatuz debet em̃ afſumere gpoſitü huiliter abſolntõz petendi.et ſic ꝓ inuiſibile pon tificẽ xpᷣi oſeq; tur abſolutõem quãtũ ad pagendu diuina mi⸗ ſtena. Si vero ante ↄſecratõz pᷣdictoꝝ memit tuciꝰ eſſet maxime in cãu ↄmeſtioĩs et excõica tionis miſſaʒ inceptã deſerere niſi ſcandaluʒ g ue timeret · hec tho· Iliqui vᷣo diſtingnunt de eo qui memit ante ↄſecratõzʒ:qe aut habzʒ copi am ſacerdotũ et ſic debet ↄfiteri· aut nõ habet et ſic dixerũt aliqui:ꝙ ſi ꝓpopulus aſſit otritio cum ꝗpoſito Obłitendi ſufficit qe ſcandaliſaret opulũ ſi dimitteret ſi aut nõ timeret ſcanda⸗ “ ↄſulunt ꝙ dimittat maxime cũ nibil co⸗ gatcredenon tñ eſt ꝙ ſine peccato qð inchoa tum eſt p̃t pficere ſi habzʒ ꝗpoſitũ cõtitendi et cũ ↄtritione totũ ſupplet nec vide ibi eſſe cõ temptꝰ. hec bonñ. qCuid kaciet ille cui acci⸗ dit in miſſa remoeſus de ireegularitate tũc em̃ nõ eſt remediũ cõtritionis nec etiã ↄfeſſioms Fd ho rñdent aliqui ꝙ cũu ireegularis ſit ꝓhi⸗ bitꝰ hoc ſacramentũ ↄficere et ireegulantas ſolum deleatur ꝑ diſpenſatõzʒ· ꝙtumeunqʒ aſſit populus et ſcandalũ timeat cum nõ ſit faciẽ⸗ Ddum dtra veritatẽ vite et otra p̃ceptum ꝗpter ſcandalum.tenetur aut deponere ↄſciam iree gularitatis aut dimittere miſſaz · hHoc aũt dico ante cõſecrationez maxime ante inchoatõz ca nonis · Flij vero dicunt & Phibitio ꝓpter wree Zularitatem non extendit ſe ad en maxie cũ ac ceſſit ſine oſcietia iree gnlaritatis· Vnde pter reuerentiã ſacramẽti et ſcandalum populiòn⸗ cunt.ꝙ ſi dolet et libenter faceret qð m ſe eſtz a dño eſſe diſpenſatũ ꝓ tuc: hec bon· ep Qmd de illo qui incipit in miſſa ↄſci am hrᷣe ꝙ nõ ſit pſbitey · ꝙ aut debet dimittere miſſaz ante Oſecratõem.aut ↄſcĩam deponere aut fingere infirmitatẽ · ideo ſanũ ↄſilium eſt:qꝰhomo añ diligeter ſe pᷣparet et in miſſa nõ cogitet de ſe ſed magis de ſacramẽto.hec bon. qQuid fa⸗ ciet p̃ᷣſbiter ſi poſt ↄſecratõzꝭ muſca vel aranea vel aliud aimal veneno ſum cadat vel cogno⸗ ſcat immiſſũ eſſe venenũ calici cauſa occidẽedi eum. ſi aliquid tale ante ↄſecratõem acci⸗ derit tuc debet effudi et abluto calice denuo aliud cõſecrandũ poni ſi vero poſt conſecrati onẽ debet caute animal capi et diligenter la⸗ uari et ↄburi et ablutio cum cineribꝰ in ſacra rium mitti · De veneno qt dicendum nullo mõ ſumere debet nec alieui dare ne calł vite vertatur in moete ſed debet diligẽeéter ſeruari ĩ vaſculo aliquo ad hor apto cũ reliquijs alijs Et ne ſacramentũ rĩᷣmaneat imꝑpfectũ debet in calice aliud vinũ ponere et denuo ↄſecratõez ſanguĩs reſumere et ſacramentum pꝓficere · hec tho:.Ec qð mhil abhoĩabile debeat fieri Huiꝰ ſacramenti occaſioneeſt ar · de cõſe. di. ij· ſi P negligentiã · in tex · et glo · q Quid debz face ſac erdos ſi poſtꝙ; ic epit canone mille ꝓpẽdat eſie materiã indebitã mmiſtratã. ſi ꝓpedat Poſtiã eſſe idehitã: aut ꝓppendit an cõſecratõzʒ et tuc dehet accipere bonſtiã debitã et canone a capite inchbooare-Gut poſt ↄſecratõz et ante vini olecrateæ et tuc debet accipe aliã et inci pere canone a capite et illaʒ oſecrare · Et alia Holtia debet reuereter reſeruari aut a clericis aut a ſaceroote ſumi poſt coeꝑis et ſanguĩs ſuũ ptione nõ ante·qe poiſt eius ſamptõem nõ eſſz reiunus. Si aut ppendit poſt illiꝰ hoſtie ſũpti one et ſanguĩs no debet illa die aliã hoſtia O ſecrare qe etunus nõ eſſet. vt dici de ↄle. di. ræelatũ. ſed debet de ſua negligetia peitere et ofiteri.· ꝗi aut ppendit ho poſt ſumptõz ho⸗ ſtie. eñ ante ſumptõ ſanguĩs videt' aliquibus nõ debeat ſanguie; ſumere qe ieiunꝰ nõ eſſz ſeò ſanguis reſeruari debet aut alicui ieiuno dari:· lijs at vietc' ↄtrariũ: qe qñ eſt caſus neceſſitatis nõ ieiunꝰ p̃ᷣt ↄuĩcare· Si auũt ꝓpen dat in calice nõ eſſe miſtrata debitã materiam aut hoc ppendit ante ↄſecratõz panis aut pꝰ ante tñ ꝓlatõem verboꝝ qbus ↄſecrandũ eſt vmũ·aut poſt ꝓlatõz eoꝝ añ tñ coepis ſuptõz aut poſt oĩa pᷣdicta ſeʒ verba cõſecratõis ſan⸗ Suĩis et ſumptõzʒ coæꝑis· peio mã debz mĩſtra⸗ re materiã debitã et iciꝑe canonẽ a capite.Si aut nõ poſſet habere materiã debitã nõ debet viteriꝰ cedere qe vt de de cõſe · di. ij · cõperi mus aut integra ſacrameta pcipiãt ſcʒ ↄficien tes aut ab integris arceant' qe diuiſio vniꝰ et eiuſde miſterij ſine grandi ſacrilegio ꝓuenire n5 pᷣt· Scoo mõ debet materiã debitaz accipe ſi pᷣt habere alia ſublata ſʒ nõ credo ꝙ debeat canonẽè a capite incipe q iam ↄſecratio pais Pceſſit ſed debzʒ reineipe a verbo ĩmediate ſe⸗ quente panis cõſec ratõz · Ji aũt haberi nõ pᷣ̃t materia debita nõ ꝗpter h debet omittere coꝛ Vis ſumption· eõtritꝰ tñ cũ ꝗꝓpoſito ↄfitendi de ſua negligentia. Tercio mõ dzʒ accipe mate riã debitam alia reuereter in aliquo vaſe repo ſita et reincipe ah iſto loco· ſiłi mõ pqſtea ꝙ; ce:æc. et pagere miſteria vſq; in fine. Et tutũ ẽ ꝙ poſt ſumptõz coæpis et ſanguis aliam mate riam ſumat anteꝙ accipiat vinũ qð accipi pꝰ anguĩis ſumptõem. hec rich;. Icdm vero tho. dʒ apponere aliã hoſtiã iten oſecrandã cũ ſan guine: et hoc ideo qꝗe ſi diceret ſola verba con ſecratõig ſanguĩs nõ ſeruaretur debitus oꝛdo cõſecrandi et ſic dᷣe· vij.q:j. nipil. ꝓfecta non pnñt videri ſacri ficia niſi ꝓpfecto oedine opleã Bi vero incipet a cõſecratõe ſanguĩs et omnia verba cõſecratõis repeteret nõ cõpeterẽt oĩa verba niſi hoſtia ↄſecrata adeſſet cui in verbiſ illis oœureant quedâ dicenda et facieèda non tantiꝭ circa ſangumſed etiã circa coepus .Et opoetet in fine ſumere hoſtiam cõſecratam ite rum in ſanguĩe nõ obſtante ſi ecẽ peius ſumpſe rit aquã que erat in calice. qe p̃ceptum de pfe ctione ſacrameti eſt maioeis ponderis ꝙ; p̃ce⸗ ptum qð ſumat' a ieiunis · G tho.et cũ eo etiaz cõnenit ſco·quo aò vltimũ. Gcdðm mno. vo ſi pſbiter poſt ſumptõez cgepis dephenderit tĩ aquã eſſe in calice vmũ infudat et totã ſan gu mis cõſecratõzʒ repetat:.et ſi ſcandalũ de moꝛa tnmeat tm cõſecratõis vᷣba dicat ſcz ſiłi mõ ꝛc Seo ſi aqaã habuerit ĩ oze ñ dʒ eã emittere qe ꝓpter gaculã coæpis q; fuit ĩ aqua poſita e cu⸗ ſtodꝛenda ne mliter tractet' ꝙ ſi aquã degluri at tũc cẽ ficere nõ dʒ qꝛ nõ elt ieiunꝰ B inno⸗ dat ꝙ aqua deſie & nimilor? ꝓcedere dzʒ qe poſitio aque nõ eſt de necĩtate ſacrameti vt Siceta e ſapea tñ puniri dʒ ille ex cuius neghi gencia B conngit ulio aut mõ dzʒ aqua appo mni vino iã cõſecrata · ſequeret᷑ inde ꝓ aliq̃ᷓ pte coæruptio ſacram̃ti vt dictũ ẽ Quid ſi pᷣl biter nõ recolat ſe dixiſſe vba cõſecratõis vel eẽ alia vᷣba que dicu ibi · nõ dzʒ de hꝰ mẽte curbari nõ em qᷓ multa dicit recolit oĩa qᷓ dixit niſi foste in dicẽdo apphederit aliqᷣd ſub rõe iam dicti ſic em fit alniqd memoꝛiale inꝓtũ ſu⸗ miv ꝓ rõe preriti vt & in li-de memoꝛia Si tñ pᷣſbitero ꝓbabiliter cõſtet aliq̃ omiſiſſe ſiqᷣdezʒ nõ ſũt de neceſſitate ſacrameti nõ eſtimo ꝙ ꝗap ter hoc debeat reſamere immutãdo odĩez ſac ficij h dz vlteriꝰ ꝓcedere. Zi vero certifice' ſe emiſiſe aliqd eoꝝ q̃ᷓ ſut de necitate ſacramẽti ſeʒ foemã colſecratõis ide vide' faciẽduz ſicut bicetu e defectu materie vt ſeʒ reſumat' a foz⸗ ma cõſecratõis et cuũcta p oedine recitent' ne aceròocij ↄz-do mutet'. B tho. Quid ſi gpter frigus ꝙ ᷣ̃ſbiter patit in manibꝰ vł ex negli gentia hoſtia dilahi in calicẽ · . ſm cho. nõ elt nece ꝓpter hoc aliqᷓd circa celebeatõeʒz Hhuioi ſacraméti mterari Quid ſi vinũ i calice ꝓgelec. h& ſi pſ br dep̃henderit ĩm eẽ ogela tum ante cõſocratõz reloluat ið anꝙ; cõſecret vt habeat actuale rõem potus.ſi tñ ñ reſoluat adhuc coficit qe vinũ cõgelatũ a nõ cõgela⸗ to differt tm̃ qualitate accñũtali.) Quid ſi p negligenciã płbiteri xp̃i languis effũdat vłᷣ ſacramenti ſumptuũ enomat' aut ec hoſtie cõ⸗ ſecrate tãdin ſeruent' putreſcant. vel er ſi a muribus roëant' vel qualitercũq; pdane 2 ſic legit Oe Oſe. diij: ex decreto pij pape.li p negligentiã ſtillauerit de ſangnĩe ĩ tabula ra detur ſi vero nõ fuerit tabula terea rade t et igni cõburet et cinis intra altare condet. et pᷣl biter· xl· dies pemteat hoc decretũ ĩtellige ſcòm ro:cũ nõ dicat.xldies peniteat i pane et aqua ſuſſicit ieiunare i cibo ↄum vel eẽ ſiẽ ſolet ſexta feria ieiunari. Sequit᷑ poſtea de di cto decreto.ſi ſuꝑ altare ſcʒ nõ interpoſita pal la ſi Hauerit calix miſter · i. pᷣſ biter ſozbeat ſtil lam et tribus diebꝰ pemiteat ſi ſup lintheũ al taris peimuʒ et ad aliud ſulla puenerit q̃tuoz diebus pemteat ſi vſiq; ad terciũ nouẽ diebus peniteat ſ vſq; ad cabulã-xx.diebꝰ et linthe⸗ amia ꝗᷓ tetigit ſtilla ter miſter lauet calice ſub tug pohto et aquꝗ ablutõis ſumat et iuxta al tare re condat⸗ HNota ex hoc ꝙ ſzm jo.ſiquid curpe oci † ÿ in calicé nõ teneoæ ſamere- poſ ſet eriã ſumi in potũ nin ꝗpter ablucõz dimitte vet HIli etiã qui ſup bis habec aliqe p̃ceptuz ſy nodale foæmã eis traditã ſequi debeat vr de ihidꝙ. Sequit'ibide S& pemitena bede p̃ſbñi. hqnis apter voeaci tate vł ebeietate encanſliã euomuerit ldꝛebꝰ peĩteæat ſi lapcꝰ e. Clenici K aeid ſi poſt verba cõſecratõis ſanguĩis ppẽ äl -— — ¼⅓- ————Q—ʒ—— —.— m — aũt vel monachi dyaconi vel ſbiteri · lxx · die bus. pi ·xc. Si aũt infirmitatis cã euomuerit vij · diebꝰ peniteat · Debet eẽ in G̊ caun vltimo ſiẽ in cãu ſupeadicto ſumi vomitꝰ ille · et dili⸗ genter cremari et cineres iuxta altare recõdi:. gt dicit glo · ſup · c· ſiquis · ꝙ cãu ifirmita⸗ tis pnĩa imponit' ad cautelã.vt· xxxiiij:q·ij. in lectũ · et qe ſumere ñ debuit cũ mfirmꝰ eſſtz ideo ĩ culpa fuit · Sequit' etiã ibidẽ ex cõcilio aureliañ.q nõ cuſtodierit bene ſacramentũ et mus vel aliqð aliud aĩnfal illudò in eccleſia ꝰ mederit · x. dies peniteat· qui aũt pꝓdiderit 1 in eccĩa aut ꝓs eiꝰ ceciderit et nõ mueta fue⸗ rit.xxx · diebꝰ. t ſzm tho·hac pnĩa vi᷑ dignus p̃ſbiter ꝓ cuiꝰ negligentiã hoſtie ↄſecrate pu trefiut · ẽd hoc nota ꝙ in pᷣdictis penitecijſ debet ieiunare et a ↄuione ceſſare p̃ſbiter· pe⸗ ſatis tñ ↄditionibꝰ negocij et pſone p̃t minui et addi hm o. Obſeruandũ aut eſt ꝙ vbicũgqz mueniũtur integre hoſtie vel ſpes ſũt reuere⸗ cer ſzuãde qe manetibꝰ ſpẽbꝰ manet wi coepꝰ xp̃ᷣi vt dictũ eſt. Ea vero imn ꝗbus inueniunt' ſi cõmode fieri pᷣt ſũt ↄburenda cinere in ſacra⸗ rio recõdito·vt ſupeadictũ eſt de raſura tabu⸗ le.̊ cho· Item ſtatuit eccłia vt in cũctis ec cleſijs criſma et eucariſtia ſub fideli cuſtodia clauibus adhibitis ↄſeruent' ne poſſet ad illa temeraria manꝰ extendi ad aliqua hoeribilia vel nepharia exercenda. Bi vero is ad quem ſpectat iſta cuſtodia ea meaute reliquerit tri⸗ pus menſibꝰ ab officio ſuſpedat . et ſi ꝑ eiꝰ in cunam aliqᷓd nephariũ dtigerit grauioꝛi ſubia ceat vleõi ex · de cuſto·eucha· ſtatuimꝰ. Item diſtricte p̃cipiꝰ.ꝙ a p̃ſbiteris encariſtia ĩ loco ſingłari mũde et ſignato ſemp honoꝛifice col locata deuote ac fideliter ↄlernet ·ex · de ce⸗ le.miſ· ſane · 5,„ de auditione miſſe ti ·xvj· Oſtea Dſiderandũ eſt de auditõne mil⸗ ſaꝝ · 7 Et circa hanc querũtur pła ſczʒ. Vtcn ſeculares teneãt' in die dnica miſ „ ſam audire i ꝙ ſie pᷣcipit' em̃ ſecularibus et c multo foetiꝰ clericis ꝙ in die dñico totas miſ ſas audiant ita ꝙ ante benedictõz p̃ſbiteri nõ recedant.ſupple ſzm o:.mſi neceſſitas cogat qð ſi fecerint ab epo publice ↄfundant .de cõ ſe. di. j. miſſas · qui vero vſq;ʒ in finẽ nõ pſeue⸗ rauerit ſupple· ex ↄſuetudie vel ſupſticione vt dicit glo. vel qui recedit qn p̃ſbiter in eccłia verbu dei gponit · ſupple ſzm glo · eum qᷓi miꝰ literatũ ↄtenens excõicetᷣ.di.mj· omes fide⸗ les et.c.ſe.qui etiã die ſol ẽni pᷣtermiſſo eccle⸗ ſie duentu ad ſpectaculũ vadit excõicet ibið qui die · Clericis vero diſtricte pᷣcipit in vtu⸗ te obedientie vt diuinũ officiũ nocturnum pi terqz diurnũ ᷓtum eis deus dederit ſtudioſe celebeent piter et deuote · ex ·˖ de cele. miſ . do⸗ lentes· . ſunt et alij· ¶ Si vero querat Strum ſeculares qui nõ audiuᷣt miſſam m dñica moæ⸗ taliter peccent dicendũ ẽ ꝙ nõ audire miſſaz ĩ die dñica ſeculari aliqñ pᷣt eſſe peccatũ moeta le aliqñ veniale aliqñ nullũ peccatũ· tũc eñ eſt peccatũ moetale qũ omittit hꝰ ex ↄtemptu vero vel interpᷣtatiuo:voco aũt ↄtemptũ ĩter⸗ I. o n . ptatiuũ qñ ſine cã legicia miſſaʒ non andire in diebus dnicis aſſueſcit ꝓputa vt ad ſpectacula iret nõ andire miſſaz alnelerer Ganſann legi⸗ timã voco qñ detinet᷑ coæpali mfirmtate vel inimicoꝝ timoæe vel aliquo aliæſiłi q ſcom rectũ iudiciũ excuſatio legitia debeat reputa⸗ ri St talis ſeʒ peius ab epᷣo debz ↄfũdi vt dici de cõſe. di. .·· miſſas ꝙ aut talis moætaliter pee cet peobatur per hoc ꝙ talis excoĩcari debet vt de ↄſe. di. .· qᷓ die · excõ icatio em̃ nõ dz fieri niſi ꝓ peccato moetali:Tũc aũt eſt ei peccatũ veniale cũ hq̊ͥ omittit nõ ex aliqᷓ cã legitima ſj ex aliqua mentis infirmitate ſic ex aliqᷓ ꝓaſſio ne vel ex aliqua pigricia ſi tñ ad hoc non fuit aſſuetus · Tunc aut eſt ei nullũ peccatũ cum hB omittit ex aliqua cã legitia.vñ glo:. ſupꝑ illud c.miſſas dicit ſic G̊ dico p̃ceptu eſſe · vñ otra pᷣceptũ faciũt qui diebus dðñicis non audiunt niſi neceſſitas aliqua cogacSed obicit a⸗ ſuetudo ẽ in ↄtrariũ qe multi ſeculares in dñi ca miſſam nõ audiũt nec tñ ab ep̃o ofundunt E pꝓoſuetudo que ẽ ad ireeueretiã dei quãto eſt diaturnioe tãto eſt deteſtabilioꝛ et tãtoma gis debẽet eam ſuꝑioees conari citius extirpa⸗ re.vñn talis ↄſuetudo nõ excuſat ſequẽtes eam a peccato moꝛtali.hHec rich. Itez de dſe · di· j· ep̃ᷣus ðᷣe:nullꝰ epᷣs ꝓhibeat intrare eccłiazʒ et audire dei verbů ſine gentile ſine herticũ ſi ue iudeũ vſq; ad miſſam cathecumĩoꝝ · i. vſqz ad oſecratõzʒ Sed vtra dixxv. circa pñ · vbi dicit ꝙ hoſtiariꝰ debet infideles eicè · et di. xxiij.q.iij.cl erici · et.j.q:jñ liceat · Id qð di cũt quidã:ꝙ illud.c.ep̃us nõ tenet· Fel dicẽ dũ ꝙ ibi audire verbũ dei ponit ꝓ eo ꝙ ẽ au⸗ dire p̃dicatõʒz verbi dei · p̃t em̃ p̃latus in eccia Ouocare excõicatos ad audiendũ pᷣdicatõem qua finita ſtatim exire debent eỹ · de ſen. ex. rñ ſo· hec Paſt:] Quã miſſam debet quis audire * miſſam diei · vnde 4pter miſſaz pecnliare ð aliquo ſancto vel de moetuis nõ dʒ qs dimit⸗ tere qn andiat miſſam de die · ex · de cele . miſ. quidã· hoc aũt quidã intelligũt qñ dies ꝗꝓpeiã habet miſſaz et de illis qui quotidie tenentur audire miſſaz et ſic intelligit roð · vñ ꝓhibicũ eſt in dicto.c. quidã audire miſſas peculiares nõ q malũ ſit tales miſſas audire· ſeo qe malũ eſt ꝓpter illas miſſas canonice ĩſtitutas dimit rere et ec qe malũ eſt credere ꝙ iſte ſint melio⸗ res ꝙq ille.alias ſi fiat ex reuerẽtia licite audi unt. hec ha bet in glo. ſup · d c.· quidã Vtx. poſſit miſſa maloꝝ pᷣſbiteroꝝ audiri · “Æ ꝙ ſic aliquoꝝ et aliquoꝝ nõ.ili quoꝝ miſſa licite audri nõ p̃t ſunt illi a quibꝰ alia ſacramenta licite nõ poſſunt recipi ſiczꝭ qui ſciũt eoæ eſſe ta les·quales ſunt heretici ſciſmatici excõicati ĩ⸗ terdicti ab offitio ſuſpenſi depoſiti ſiue degra dati egnlaro⸗ t hoc dico ſiue tales ſint oc culu ſiue manifeſti ·om̃es em̃ tal es ſunt pꝑ ſen⸗ tentiã eccleſie executõe peinati · di · xxxij· ve rũ · et · . poero· ex · de cle.ex.mĩ· ſiqiis epᷣus· et c.ſiquis pᷣſbiter · et·c.clerici aũt· Pimi᷑ ſimo⸗ niaei ꝙdiu ab ecełia tolerant ex ·de ſymo· tã⸗ ta. Siłr foenicatoees notoeij. ſecꝰ è ſi ſint oc⸗ culti · di · xx· nullꝰ. licet em̃ foenicatio non ſit grauioe ceteris peccatis ad eã tñ homies ſunt nioees ꝓpter otumaciã carnis: et 16 ecckia . pibuit ſpealiter neqᷓs audiat miſſaʒ ↄcubina rij notoen: In alijs vero crimibus expectanda ſnia eccie e& ſi ſint notoeia.xv.q vlt. Oim ? pᷣſbiteron ſupeadictoꝝ miſſe licite nõ pnñt au ri qe ſunt ſuſpeſi quo ad ſe ex ſnĩia dei · et quo ad alios ex ſnia eccłie.et iõ peccant quicuq; miſam eoꝝ audiũt vel ab eis ſacrameęta ſuſci pint qe ↄtra ſtatutũ eccłie ↄmittũt cten du tñ ꝙ baptiſmꝰ ĩ articnlo necitatis licite dari et recipi pᷣt ab oĩbus ſupeadictis vt ec habitũ eſt ſupea· Videt' eẽ q; euchoariſtia licite recipi poſſet in articulo moetis a ſimoniaco et etiazʒ a foenicatoee notoeio nõ tñ ab illis ſup̃dictis. di · xxxi] · poere. Et ſic m hb ſimoĩiaco et fo⸗ nicatoei notoeio licet euchariſtiã tangere ĩ B cu:nõ tñ oↄficere· hec jo: et Hoſt.ex. de here. fraternitatis:et bn. ex · de co.cle:et mu.c.vl. et de pᷣſcrip.cũ nõ liceat.vñ vᷣſus· Simõ ſuſpẽ ſus anathema depoſituſq;.nõ celebeãt hereſiſ ſeiſmaticꝰ quoqʒ mechus. Qñnz lauãt ſimõ me chus abluet atz cibabit. Oĩim vo alioꝛ pᷣſbi⸗ teroꝛ? maloeum ſiue ſint pctõees occulti ſuue manifeſti qui non ſunt per ſententiam eccleſie executione conſecrãdi peiuati · miſſe licite poſ⸗ ſunt audiri vſqʒ; ad eccleſie ſententiam et ab eis licite ſacramenta recipi · quia licet quo ad ſe ſint ſuſpenſi ex ſnia dei non tamen quo ad alios ex ſnia eccię.ex.de cohba.cle.et mu. vr̃a et. c. queſituʒ. q Vtiꝝ aliquis a miſſis et alijs atiqums: officiis p̃ſ biteroꝝ peccatoꝝ q̃ ad hᷓ; ab eccia tolera abſtinere licite poſſt · ꝙ ſic.ſi bono zꝭelo hoc faciat ſeʒ vt ꝓ hoc pᷣſbĩ ↄfuſus a pec cando ſibi caueat et peniteat.nõ licet auũt ab⸗ ſtiere ex ↄtemptu qꝗe ſi ip̃e p̃ſbiter in foenica⸗ tõne iaceat eiꝰ mĩſteria nõ ſunt ↄtõnẽda q;diu ab eccłia tolerat' ex·de co.cle.et muvra.vbi ad H in tex· et glo. Mone ꝙ pᷣſbiter ↄcubiã teneat ĩ domo et peochiani videãt en indutu ab miſſam dicendã quid faci et . ſi em zudiant miſſam eiꝰ faciant ↄtra ↄſciam qꝗ dictat᷑ eis cõ⸗ trariũ esec otra ꝓhibitõz nicolai-et alex di. xxxij. nullꝰ.vbi de nullꝰ audiat miſſam pᷣſbite ri quẽ ſcit ↄcubinã m domo hre.ſi aũt nõ audi ant remanet ſibi ſcrupulꝰ in ↄſcia que pᷣcipit ꝙ Pcipiat' coĩo a ſacerdote q;uis polluto vſq; quo epᷣoꝝ indiꝰ reꝓbetur. xv. q. vlti · H ad maioæee euidentiã huiꝰ q̃ſtionis peimo òð noto rio eſt dicendũu deinde ad qᷓſitũ rñndedũ. Circa peimũ ſciendũ·: ꝙ deñntia e inter famã· manife⸗ ſtũ · notoeiũ:rumoee oĩino occultũ.et pene oc⸗ cultũ:fama em ſzm hoſt.duplex ẽ: vna qᷓ̃ habe tur de voĩe. et ſic deſcribit. fama e illeſe dig tatis ſtatꝰ vita et meibꝰ ꝓbatꝰ. ff.de va. et exoedi. cogni:cogitatõnũ. S. exercitio:et q ta⸗ lem famã negligit. eſt crudelis:xij.q:j. nolo. et Ouenit iſta deſeriptio tm fame bone. Vñ p oppoſitũ p̃ᷣt deſcribi mala fama: vñ mfamia ẽ leſe dignitatis ſtatꝰ vita et mo ibꝰ reꝓpbatus Flia è fama q habe' inter hoĩes et G̊ ſic deſcrrii bn⸗ m hoſt. Fama e puplica ſine famoſa ini nuatio ſiue ꝓclamatõ et Duũis ex ſola ſuſpitõe et meerto autoeꝛe ꝓuenies. et hec deſcrptio Onenit ouiter hone fame et male. ſed hee ſim bn:ex ·de co⸗cle:et uvra.et guil. dura ſpe⸗ culo nõ ꝓcedi: qe ſcòm eos fama qñũz ꝓcede ex ſcia:qnʒ ex ſuſpitõe:vt dicit guił.ibidẽ.de conſe:di.iiij: ſanctũ ẽ. Doteſt autẽ deſcribi fa⸗ ma ꝓut ſe habzʒ ↄuiter ad famã bonã et malã m guib.ibide h̊ mõfama ẽ vehemens vul gi hue maioeis ptis eiꝰ opinio rei de qua qritur Oſentiens ar.i.q:v.pᷣſ biteri l.hec aũt ſczʒ fa⸗ ma ꝓ ſe nõ ꝓbat: vnde de fama volat ideo nõ eſt defacili credendiaxv.q.j.ſiquid de quocũ q;· dictũ em vniꝰ facile ſeqtur multitudo.ex · de purga: ca-cu in iunuetute. F. j. et vane voceſ Pi nõ ſunt audiende . C. de penis.l. decurio nu· tñ fama cõcureat cum vno teſte bene ꝓ bat ſiẽ notauit guilem ſpeculo ar. ex. ð̊ ꝓba. ſient · et · C. de reicre·bone. Et videt ꝙ magis valet ꝙᷓ; vnus teſtis.vt ex.de oſang.et affi.ſu pPer eo. It vbi iudex de fama dubitat a viciniſ vbi ouer ſatus eſt reus inqumat.ex⸗de elec.pꝰ ꝙ. St ad hoc ſuf̃ficiunt duo teſtes. de acu. in⸗ qꝗſitionis· . fi Cicet aũt fama ꝑ ſe non =het . ſem tñ qð notat hoſti : moncit purgatõem ſi vicinis frequens ſit et ſcandalũ moucat ex · ð co:cleet mu.tua in fi. Impedit ec mriomum Otrahendum ne deterius inde contingat. er ð conſang: et atffi · ſuꝑ ofe foeꝛte ꝓhbatione in⸗ ducit nhi non paratur alijs pᷣindicium. ex.· de cle. p ſal: . c. ]. fama etiam oſentiens ſcʒ cum aſſertione ꝓtis ꝓgbat vt aliquãdo eſt in alquie bus ar.ex.· de teſti/plona.et.nij.q.iij. vbi· Icẽ? ſepe ꝓbat adeo ꝙ etiã alqañ ꝓpter taieʒ famã dinoetium celebeetur. xxxv.q: vj.ſi duoqueli bet etiam fama peeſumptione inducit. ff. ð eo per quem rf̃actum e. l.de mmoæꝛe m fi. 1 Cuil. autem in ſpeeulo notat.q dicendum eſt ſecun pum Martinum de fanofamam peobare et ei ſtare donec contrarium peobetur ſuper eo au em cqnod dicitur in peedicto v ſtem ſepe ve⸗ luci fama conſenuens et cetera dſtinguit ſu⸗ per quo conſenciat hoc modo ſcilicz ꝙ ſi peto a te hereditatem petri et tu affſirmas eum vine re ſola fama peobat q; ſit moztaus et aufert ibi exceępcionem. r antem dico te aliquiò mi hi vendiiſſe vel hominem occidiſſe et hHimus mod non ſufecit miloi famam peobare.et ra⸗ tio eſt quia peimum ſcilicet moes neceſſario quanòoc; contingit ſecundum vero foete nõ et ſic cum alijs peobat·:ꝙ autem.ſf.de teſti. I. nj. G. verba.notatur ꝙ fama inducit ſemple- nam peohationem.dicit hoc debere intelligi in cinilibus quia ſecus eſt in cnimmalibꝰ. G. de ꝓba.l. Fi. et. ij.q: viij. ſciant. q QManitfeſtũ eſt ꝓpublica ſiue famoſa inſmuatio ſiue pꝛocla matio et ↄmunis ex certa ſcientia et certis au toꝛmbns paucis tamen peouemiens. vnde dici⸗ tur quod eſt menif eſtum peobari debet et po⸗ teſt amecq aliquis condemnetur ex. ð oſang. et affi:ſnper eo · quod audiri poteſt etiam ſi manifeſtum iudici et certum ſit: ij. q:iij· deus ommpotens Et tale manifeſtum dicitur pub⸗ licum ex fama quia eſt fama et quia eſt famo⸗ ſum et certum.extra de coha:cleri· et mulie. tua · ſi vero Publigum ſit. kama ergo ex ſola 3 . . . ſuſpicõe oeitur manifeſtõ ex opione cõi et ſci⸗ encia paucoꝝ ·¶ in quo dẽt cõis opĩo a fa . ma.Beſpõdʒ guilin ſpeculo ꝙ dĩs opiĩo facit jus et ꝓbat et ſumit ꝓ veritate vt · C. ð teſti · l.1. et· Ff· de offi /p·barbarius: et · i· q vi· J. tria: ſed fama nõ facit ius ei tñ ſta donec cõꝗ trari ũ ꝓbet᷑ vt habitũ e ſupea· Tam dĩs epio mcinoꝝ ñ ꝓbat vt in pᷣdctã · l. barbariꝰ ſʒ bo non. ſic em. C. de epi: au.autẽ· ſup̃ſes · ¶ Ho⸗ toeiũ alind ẽ iur.aliud ẽ facti notonũ iur eſt de quo aliq̃s canoniceꝓ ſenteeiã ẽ Odẽnatus vl in jure ſpõte ofeſſus licz em̃ qᷓs falſo ↄfite⸗ at' b mique odẽnet tñ ꝓ Odẽnacõz b ꝓ ſentẽ ciã illã factũ il luꝰhabet de iure ꝓ notoeio donec ↄtrariũ ondat.ex · de tpi · oꝛ · c · fi · et de re iudi. ſicut Et hoo ẽ verũ de ↄfeſſo·dũmõ per ſeueret i ofeſſone aliter ñ. ff.de qſti.l· i. . qᷓ ſtiõ/· Notoeiũ facti eſt cuiꝰ teſtis e popuiꝰ et duſibacõi et ĩficiacõi ñ eſt locꝰ vt cũ exhibz ſe ſpectui hõim ita ꝙ nulla p̃t tergiuerſacõe ce lari ex.de co.cle:et mu:vr̃a. et.æ · tua · et · c · q⸗ ſitũ· Et intelligit' populꝰ ee teſtis ſiue crime notũ ſit oĩibꝰ q ſũt ĩ loco illo·ſ.ĩ villa vł peo⸗ chia ſiue mmoei pti · Em jn no · ij · q;ei · ſcelꝰ . er c.maĩfeſta-Oi etiã villa vł peochia nõ heret nih.x:peochianos ſufficerz crimẽ eẽ notũ ilł L.vt ſic diceret notoziũ em jo qe · x· hõieꝰ x 0ο aeX faciunt populũ ſiue ꝓpꝛochiã:x·q:ij. vnio⸗et tæ Rimomũ vniꝰ peochie facit crime ee notoeiñ vt e.de purga.ca:cũ dilectꝰ.Si aũt peochia heat multos peochianos etiã mille et tm̃ ex eis · x· ſcãdaliſenꝑ q̃ ſmt gues et honeſte pſo⸗ ne de foenicario Tacerdote. fieri p̃t m roð · ĩ⸗ terpᷣtacõ ꝙ populꝰ ſcãdaliſet:maxiĩe cũ.x.ho mines faciãt populũ vt dictũ ẽ· ſicut duo cõ⸗ gregacõzʒ er· de elec.cai et tres cellegium· et xn· vb.xx·.turbã·et:iiij:poꝛci:vłxoues gre⸗ ge. Ff.ð vᷣſig: neraciꝰ. Hõ eñ dici ̃t vt notat guil.m ſpe·notoi aliqdò ĩ vico vł villa vbi tm duo vł tres vł qnqʒ hitant. qe ſecretũ dᷣ qð fit corã qnq;e de pe · di · i. . B ergo ſecreta vſi. nõ ſunt B. Quidã etiã diſtiguũt et foste ñ male. vt dieit ide ꝙ reliquit arbitrio iudicis quot hõies faciũt notoꝛiũ cũ in iure nõ ſit ex pffum ar. e · de offi:dele· de cauſʒ · Itẽ noto riũ facti aliud ẽ facti ꝓmanetis actu vt cũ qͥs publice tenet Ocubmã vł mulierẽ ſuſpecta i domo v alibi vbi foete argum̃ta apparẽt. ſ. a nimalia ſuꝑ tereã· Sdiecia et ð hm̃oi notoeio credit ſimplici aſſercõi officiab.nij.q· imj · J. aliqñ. Vñ ſi oſtet alique habere ſecũ in demo ſuſpectã muliere ecipo foznicacõ ꝓbata vide c ex.ð co:cle:et muſiquiſqᷓ; et: c clericos: et ſt publice teneat eã eoip̃o eſt ↄuictꝰ vt in. c. clericos: aliter em̃ ñ p̃t eſſe certũ niſi ꝓꝑ him̃oi pᷣſumpcõzʒ ey ·de pᷣſumpcõibꝰ literis:et: c· iij · hec bern. e · ðD co· cle: et mu.tua. Vñnñ ſzm g in ſpe.tale notoeiũ p̃t dici notoꝛiũ fctł a iure pſũpti qe ius ſic adðo pᷣſumit ꝙ ið notoꝛiũ eſſe reputat et ſie tab ꝓfuũpcõ ꝓ notoꝛio bet ve in ₰ c:tua :clericos literis· Fl ind e facti trãſeũtis actu. vt ſiqs publice occidat hõiez vł faciat ſoetilegiũ vł ſimile. vt e · de teſt · co. Pueĩt· liud e noteri facti interpolaui vt illò qò ſis „ 7 7 2 —— fie publiee qð aliqꝗᷓ terginerſacõe celari nõ p̃t et qʒ; ſepiꝰ iterat' n fit tñ ↄtinueꝑ moi e crim vſurari] maĩfeſti· et ð hoc hetur er · de vſu · cũ eu maĩ feſtos.i.notoeios. hoc mebeuz notoeij ponit guil.ĩ ſpe. .'liud ẽ facti ſeſumpti vt cuzʒ aliqs è habitꝰ? publice ꝓ filio Oſangneo b af fine alicꝰ erde fi ·pᷣſ bi.ↄquerẽte· Cõſangui⸗ nitas em pᷣſumpta dicit notoꝛia ex· de diuoe· porao:G.iqꝛ ꝙ aliqs ſit filiꝰ alicꝰ vere ꝓba⸗ rni ñ p̃t ſʒ tm̃ pᷣſamptiue er · de co. clet et mu · ve ſtra ĩ glo.e. Tale etiã notoeiũ p̃t dici crimen infamati deficiẽtis ĩ purgacõevt in.c.tua..· 2 Kei enõ aũt ꝙ ĩ notoꝛio iuris reqritᷣ qñqʒ bacõ otra negatẽ · ꝓbacõ eĩ ↄtra ip[ʒ recipit Ken duhiũ reuocet'. ex · de ſen · et re · iu · ſicut · In notoꝛio vo facti.vt no·ray· nõ reqritur oꝛ do iuris ꝗᷓ eſt alias regulariter obſzuãdꝰ ex · ð iureiu ad nr̃am. Fuidencia em̃ ppetrati ſcele⸗ ris clamoee nõ ĩdiget accuſatoeis ex·ð accu- euidẽcia · Fliq tñ vt no/guil.in ſpe· d iſtin⸗ guũt dicetes· ꝙ ĩ nocoꝛio facti ꝓpmanetis nulö lus oedo requirit'. Vñ nulla ꝓbacõ e neceſſa ria · vt e · &̊ appella.dilectis · et · i · q:i · de ma mfeſta In notoꝛio aũt facti trãſeuntis ñ itera ti neceſſaria e ꝓbacõ plena vt e · de elec . bõe FC. licʒ auũt In notoeio vᷣo facti trãſeũtis ĩter⸗ polati ve recepeõ vſuranx reqrit ſemiplena ꝓbacõ er · de vſu· cũ ĩ dioceſi · tñ ray· dieit in diſticte ꝙſi foete iudex velit tale.i. notorie ſi⸗ ne euideter deliquetez hm qð ius exigẽ coeri⸗ gere. i · punire. et ille appeliet nõ è appellacõ nmi hm̃oi deferẽdũ er · de appel . pterea · De · vo de fan.dic.et guil.in ſpe· ei ↄſentit· ꝙ ĩ ãlibz ſpẽ notoꝛij facti eſt diſtinguẽdũ:qe q̃dazʒ ſunt notoꝛeia iudici et alijs: ſ.que facta ſunt eozam eo et tot alijs quot ſufficiũt ad faciẽò notoeꝛi um. qdã alijs tm̃ ſic diſtin guit. ij · q ; i. C. R ſci endũ et. ¶. q aũt· In pꝛimis nulla req̃rit ꝓba cõ nec iuris oedo ſeruari dʒ in aliquo mſi ꝙ reus debʒz citari et intereogari de tali eo pñ⸗ te · vk gtumaciter eo abſente debz ſentecia ⸗ mulgari · ar. . · q· i. de maĩ feſta:vbi dꝛieit Fſi nõ citetur ſnia nõ valebit · ſzm tã· eyede teſti. eccleſia:et ij · q:i nos inæ· nec t̃ purgacõ ei debz indici nec eiꝰ appellacõ admitti ſed tm̃ ſentẽcia ꝓferei:er· de appel.cuũ ſit romana in fi.et ex ·de purga:ca.ci dilectꝰ.In notoejs vero alijs tm et nõ iudici officialis denũciãs audit' ſme inſcripcõe vt· C. ð accu· ea qᷣde · et habet'.inj.q:iiijG. aliqñ·et in his req̃ric ꝙ⸗ bacõ.vt ex de elec.hone. . licet· et de vſu · cũ tu · Nõ eſt tñ ſeruãdus iudiciarius oedo reus tñ poteſt intereogari an crimé cẽmiſerit qð ſi neget pnñt teſtes ſine bite aliqᷓ ↄteſtars et ſme juramento alłiquo recipł.et poteſt in hinoi no toꝛijs:appellari er · de appel.romana· I. ſr aũt Xd ꝓbandu aut notoem uf fi ciunt duo teſteſ ex de elec· bone . i. quo peobato et peonun⸗ ciato ꝙ ſit notoeium ſi non appelletur decete ro ſme ſolemnitate iuris tanqꝙ;ᷓ ſuper notceio peocedet' hac materia multum plene et be ne eractat guił. in ſpacu. MNota tamen ꝙ alr⸗ quod crimen pᷣt eſſe notoeium in vna terea et non notoeium in alia. et ideo coeam indice . exneo requmritur ꝓbacõ et ſic poteſt intelligi xj· q: nj eon ꝗqᷓ accuſant'. et ex de pſumpcõne quoldã.in quo caũ ſpaciũ octo dien videtur dadu: et li ifra illò tpꝰ ꝓbet notoeiꝰ indieaꝰ ex:de acceꝑ· wa:Ad hec notat guił. in ſpe. ꝙ aliud e dĩs opio quã notoæiũ qe cõis opĩo eſt tin de lõge pteritis et qᷓ nẽ pñt ꝓbari p te⸗ ſtes de viſa · Rumoe aũt eſt pticularis inſinu acõ ex ſola ſuſpicõe et incerto autoꝛe ꝓueni⸗ ens· ar.ex.ð eo q cog:cõ.vxo.ſuꝑ eo.et hic ñ ꝓbat ſů̊ ſolũ p̃ᷣſumpcõnẽ inducit. Vñ non ẽ mł tũ ꝓſequeòꝰ qe vane voces populi nõ ſũt au diede. C. de penis. decurionũ. et e de elec.o ſiꝰ.h̊ em̃ loqtur de rumoee.i.clamoee.vñ illò audiſtis qᷓntꝰ e clamoe populi e · de exceſ. pᷣ. ex literis · Occultũ oĩno eſt qð nulla rõe ꝓ bari pᷣt de quo nullꝰ loqt᷑ᷣ qe neſcit᷑. qð vindi ctã in ho ſeculo ñ hʒ.xxxij.q.v.xp̃iana.ſuſpẽ⸗ dit tñ hõiez quo ad ſe et qno ad deũ er.ð co. cle · et. mu. c. vlti. et di · vj· teſtamtum. ¶ Dene occultũ eſt qð ſcit ab aliqbus.ſ.duobꝰ vbł tri bus· Vñ eſt ſingularis et peiuata inſmuacõ ex ſcia et certo autoee ꝓueĩens et tale occultuzʒ bat. C. de appel.eos qᷓ: G. ſiq̃s aũt.ſʒ donec ꝓbatũ ſic ñ p̃indicat·ex · de co.cle.et mu.vra J.· mij ceter· et qe nec maĩfeſtũ qð maiꝰ ẽ p⸗ iudicat añ ꝓbacõʒ vt ſupᷣdictũ è ſʒ ipᷣo fcõ ſu ſpendit ˖ qe etiã occultũ qð mĩꝰ e ̊ facit.vt e tiã pᷣdictũ e Cicet aũt iura plerũqʒ vtãt vno pdictoꝝ vocabuloꝝ ꝓ alio.ex p̃ᷣdictis tñ in itelligi p̃t vera et naturalis eoꝝ ſignacõ.Si autem inueniatur ꝙ manifeſtum non egeat ꝓ bacõne:manifeſtum pomtur ꝓ notoeio ex de v. ſg· cũ clerici· Ex p̃miſſis patz ꝙ qᷣcq̃d ẽ no⸗ riũ e maĩfeſtũ.et qᷓcqᷓd ẽ maĩfeſtù e famoſum. ſ ñ ↄuertit Ex p̃dictis etiã ptz rñſio ad ſti õz Pitã ſicut em ex p̃habitis colli gi p̃t ĩ ſůma Ptõe famoſus· maĩfeſtꝰ rumoee p̃dicatus. pe ne occultꝰ.nũq; vitari bzʒ q;diu ab eccleſa tolerat.xv.q:vlti:et.c. vlti.et ex.de co.cle. vr̃a.riſo.i.et ꝓbai.iij.q.i.ĩ mĩſterio et · c· oĩa ſacra.niſi ſoete ex ruboꝛe ↄfuſus a pctõ retra hat᷑ et ceæri tereeãt. di. xxxij. . vm. vt etiam detm̃ e ſupea·et tũc ĩ occulto ñ ĩ publico er ð ſen. ex. cũ nõ ab hoĩe.ſſc ĩte lligit illò. c. vr̃a . penb- Oino vo occultꝰ.ñ p̃t vitari qe ñ poſ ſumꝰ inare ex.de tꝑi:oedi.c.vlt.h̊ oꝛa ſupea dicta · ſ.ab illo.ꝗ. nota tñ ꝙ aliqð cmẽ ꝛc. di⸗ cta ſũt ſim hoſti.p̃ter· . illũ ad q̊ no.vmil. Si 8 nõ ſit notoeiũ p̃ſbitenꝝ foenicariũ hr̃e con cubmãa licz ſit maĩfeſtũ qe ẽ publicũ ex fama em̃ ñ ex euidecia fcti ñ dzʒ tał vitari ꝙᷓdiu ab eecleſia toleraæ nec ad eiꝰ ↄdenacõʒz ſola teſti monia ſufficiũt cũ nõ ſit teſtiõnijs ſʒ̊ teſtibus indicãdũ.ſʒ ſi ̊ illo ta ſuſpicõ heac vt ex eo . ● . — . —8 ſeãdal oꝛiac' ĩ populo.licʒ ↄtraeũ accuſatoꝛ appareat erit ei caõica purgacõ idiceda in qᷓ ſi defecerit b ſe purgare noluert puniri dz a nimaduerſiõe caõmæca er de co.cle:et mu.tua nos · Et ibide inuit ĩ glo · ꝙ teſtionia ſũt ſme ruramto: teſtes cn iuramto.Et h̃ etiã ꝙ ibi d ⸗ ſcãdali:vi ſjm gloiꝙ ꝗpter ſolã ſuſpicõ ez vk ĩfamiã nõ e mdiceda purgacõ niſi ſcãdalũ de infamia oeiat . ar ·ij: q v· ꝓſbiter.et ex.de ac 9 1 eu · ꝗqliter ſzm etiã glo.ibi.teſtiõnia valẽt ad ĩ famã alicꝰ.ar.de ↄſe · di . j. videmꝰ. HNotoeiꝰ vo ſm hoſti.ĩdiſtincte.i.ſiue ſit notoꝛiꝰ iuris ſiue fcti.vitari dz a ſubditis ĩ diuinis officijſ et ſacram̃tis qe vterqʒ notoeiꝰ ſuſpeſus ẽ quo ad ſe et qno ad alios di.xxxij · nullꝰ.et.c.pee ter h et eỹ · de co · ele · et mu . vra.et. c. vlt. gg· qð ven e niſi pꝰ lõgã pm̃azꝝ et laudabilẽ vitã diſpeſec cũ eo ꝓ ep̃m ſuũ.ex.de mdi.atſi cleri ei · St licz pꝰ pniam ſolã accuſari poſſit·xxxiij qijadmonere tñ ꝑꝰ pniazʒ et diſpeſacõz ñ pᷣt ex ·ð ſcima.frnitati .H onite iudo 8⁰ mo⸗ tale peccatũ miſſaʒ notoꝛij fo?nicatoz. andire ꝙ ñ laycis· qe excuſant᷑ p ignoeãciã iuris poſitiui qe milites magiſ arma et ruſticos ma gis rura ſcire legiſlatoe eſtimaut. C.de iur̃. l1. ſancimꝰ· nuq;d ofeſſoꝛ tene eis ius id di cere &ι Bnõ é cautũ qę tale ius ignoeãcie ñ eſt eis ꝓpiculoſuʒ eñ nõ teneãt᷑ illðò ſcire.dʒ e⸗ ciã talis.ſ.notoeꝛiꝰ q̃ iam eſt ſuſpeſus ip̃o iure ab officõ quo ad ſe et quo ad alios admoneri ab epᷣo· vt ſe coerigat etſi ſe coerigere noluert dz ſuſpẽdi ab officõ eccleſiaſtico vſq; ad ſatiſ factiõz ↄgruã · Etſi ad B.ſ.pꝰ hici ſuſpẽſiõez pſeuerauerit dzʒ imppetuũ remoueri ex.· ð co. cle·et mu.ſicut ad exſtirpãdã.G̊ ray.Cuið aũt dixerũt ꝙſi ſit notoeiũ fcti.moneri dz ab epᷣo vt ſe coærigat etſi ĩfra·xl.dies ↄputãdos a tpe admõicõis ſe coerigere noluerit. extunc ſuſpeſus erit ab officõ et vitabi a ſubditis in ſacris et ſuſpẽde' ab offiꝰ ecciaſtico · Etſi adhᷣ pꝓſeuerauerit imppetuũ remonebit vt m.c.ſiẽ ad extirpãdã et ſic intelligũt illò di.xxxij.nł lus· et · c · pter Het di ·xvinj. ſiqᷓ ſunt pᷣſ biteri. et ex ð co·cle:et mu.vra uiꝰ opi.fuerũt jo. et laur̃.ſ̊ peimã opionẽ reputo tucioꝛẽ · ſ. ꝙ e⸗ ciã notoeiꝰ facti ſtati e ipᷣo iure ſuſpeſus et qꝰ ad ſe et quo ad alios:et vitari debz a ſubditiſ in diuinis officijs et ſacram̃tis: et eam tenue rũt.hoſt.vt ptʒ ex pᷣdictis et tã· goff.et bern. ĩ glo.ſuꝑ illò.c. ad extirpãdã · et ſup illð. c. qſtũ:q̃ hnñtur er· de co.cele.et mu.et etiã rich̊ᷣ Ae vſu euchariſtie · ti. xvij. Einde oſiderãdũ e de vſu ſiue ſumpcõe euchariſtie· Et peimo de ip̃a ſumpcõne ſine mãducacõe. ſcdðo ðð mõ ſumedi ſeu mãducãdi.tercõ de frequẽtacõe hꝰ ſacram̃ti· q̃rto de qbꝰ dz dari· qᷓnto de vſu HGnea peimũ qrit.Vta xp̃s in G ſacram̃to veré cet m rich.ꝙ ĩ ſumpcõe hꝰ ſacram̃ti eſt queòã mãducacõ carnalis qꝗᷓ ↄomeſtũ maſtica et in ſtomachũ trabicit᷑ et poſtea digerit et vlt . in ſubſtãciã mãducãtis Ouertit .et ſic ve⸗ re mãdnecat illa ſpes ſub q̃ realiter ↄtinet ve rũ coeæpꝰ xp̃ᷣi.Eſt et alia ſacram̃talis q̃ coꝛpꝰ ẽ ſti verũ realiter ſub ſpẽ paĩs ↄtẽtũ ſumit ſʒ ſic ſumptũ coepaliter ñ maſticat etſi ſpes ſic in o re maſtieetur ꝙ ꝓ digeſtiõzʒ ibi factã ñ coerũ⸗ pat' ĩ eis foema ꝓa ſed de ſcẽdãt ĩ ꝓpeia foæ⸗ ma in ſtomachũ·deſcendit coepꝰ xpᷣi in ſtoma chũ ꝑ deſcẽeſuʒ ſpei ſub q̃ dtine .ſub q̃ tãdin Oↄ — tinet ꝙᷓ din ĩ eadẽ ſpe fozma ꝗa ſpẽꝝ ſaluat Sed ſi ſpecies tamom ĩ oee maſticẽtur ꝙ per digeſtionè ibi factã cozrũpat ĩ eis ꝓa foꝛma mãdu ex ñ deſcẽdãt ĩ ſtomachũ tũc nec eoꝛpꝰ xp̃i de ſæρε ſtomachu Et p vtute mãdncãtis ñ vni eur coꝛpꝰ xp̃iꝛ mãdueati · p ip̃ʒʒ mãducãs vniꝰ ſũaliter xpᷣo eapiti ſi digne mãducatEſt etiã mãducacõ ſpũał qᷓ ðde maducari copꝰ xp̃ᷣi mi⸗ ſticũ .ꝙ mibił aliꝰ e ꝙᷓ ſpũaliter incoæpari coa poꝛi miſtico ꝓ fidẽ et caritatẽ b magis ĩcopa ri ꝓ augm̃tũ fidei et caritatis q mãoncacõ noõ ueĩt idĩigne ſuſcipietibꝰ ſacrm.lſꝗec obeqð ð ð ſe · di . ij. beregariꝰ. dðꝛ vᷣm coepꝰ et ſangnẽ do mini nii ih̃u xpiĩ veritae maĩbꝰ ſacdotuʒz tra ctari et frãge et fideliũ detibꝰ atteri·qꝛ ĩ łła at trieõ et fractio dʒ referei ad ſpeſñ ad vm coꝛ pus xp̃i:ſʒ qe ille benẽgariꝰ fuerat ĩfamatꝰ ꝙ; n credebat coeꝑꝰ xpᷣi realiter otineri ſub ſpe. iõ ad ſui purgacõzʒ ꝓ vba exceſſiua Otrariũ aſ⸗ ſeruit ˖ Qo aut de dle . di . 1. tãta de qᷓcito ſpes dẽtibꝰ atterit.tã cito ĩ celũ rapr .ſ. coꝛꝑꝰ xpᷣi intelligit qñ ſpẽs tãdiu maſticat ꝙ ꝓ digelſti onẽ q̃ fit ĩ oꝛe nõ remanʒ ĩ ſua foema Griehʒ et cũ eo dueĩt boñ:· ¶¶ Quid ſi ſpẽs iſte euomere⸗ aliqᷓ direrut ꝙ võ facñi tãdin bi ſaluat qᷓdin e ſpeès babi ad refectõz hũanã· iõ eniz ſtatu ta è et ad B oꝛdina' et B hʒ cũ è er ſtoma chũ et in ſtomacho q ibi reficit · vñ coꝛpꝰ cẽ⸗ ſti in vetrẽ vadt et ibi moeat' donec refectõis opaæcõ ↄpleat'.et hꝰ ſnĩe vide funſſe rich. vt patet ex dictis eiꝰ in ſolucõe p̃cedetis qſtiõiſ et ſzm boñ.G poſisõ ẽ mułtũ ꝓbabił.ſm igiꝰ hãc podicẽdu⸗ꝙ ſ iłle ſpes euomãt euomi euchariſtia· etl ſpẽs poſſit diſcerm ab alijs ſu meda eſi aũt ſpeg ille trãſeãt ꝓꝑ ſtomaeſoũ ĩdi eſte ꝓPpter aliquã infirmitate tũc ſũt ex ꝓpe⸗ x 4 tatẽ refectõis et iõ ſi vadãt ĩ ſeceſſuz ñ eſt ibi coepꝰ dni.ſecmx tñ vr.ꝙ ſi qſf enomat ſpes p ceptibiles mag reuerẽcia ſie eis exhibeda er mag &lgeeia adhibeva ne qᷓs euomat P†t pi culu e ei dare de ꝗq pfumic ꝙ n poſſit tenere· heg:boñ Equit' videre de ſcðo.ſ.de mõis ſumdi ſr Wue mãducãdi coepꝰ xp̃i · Circa qð ſciẽonʒ ẽ ſicut iã patz ex pᷣdictis in articulo p̃cedeti. duo ſunt mõi mãducãdi coepꝰ xmi.ſ.ſpũůaliter et facrametaliter· et H etiã habet' in glo:· ſup id. i coz.xjq mãducat et bibit indigne ꝛc· ha⸗ bet etiã de cõle · dꝛ · ij .· qͥ eſt. de ſpuᷣali etiã mõ mãducãdi ð o·vj:q̃ mã:me.car· et bi ·me · ſã· in me ma.æc.ð ſacramtali deĩ.coẽ. xj·qᷓ̃ man. et bi . indigne indi . ſiæ mã. et bi · ꝛc· De bis igi mõis qrunt' plura· ſ. Quid eſt mãducare ſPuũᷣaliter. ? H mãducacõ ſꝑũałis trãlſlata eſt a coepalibꝰ et iõ ſicut ĩ mãducacẽõe coꝛpali ſunt duo peĩcipaliter.ſ.maſticacõ et in eoæpa cõ ſic et ĩ ſpñali duo ſũt ſuo mõ. Eſt aue ſpna lis maſticacõ recogitacõ cibi.ſ. carnis xp̃i ꝓ nobis expoĩte ĩ p̃ciũ ĩ cruce ad redimedũ vbi fuit᷑ q̃ſr eiꝰ:decoctõ fctã et miſtrat ĩ cibũ ĩ B ſacramto ad refi ciẽò vbi ẽ plena r̃fects· paĩs em̃ que ſumimꝰ ĩ miſterio maũ ſpũᷣſſancti foæ⸗ matꝰ eπ ginis et igne paſſiõis deco⸗ ctꝰ in ana crucis ð oſe· di . -oĩia · Incoepacio vo eſt du recogitãs ei quẽ recogitat iũgiv ca ritatis ardoæeet ita ei incoepat et p ons refi cit' et aſſimil at ꝭ: Intereſt tñ inter hãc et illam 4 qe i. epali mãducãs oueriit in ſe eibũ ſua õ⸗ eute.qe è dĩigmoe cibo- In ſpuali è econuerle qe cibꝰ eſt nobilioe et ↄplecioe maducate a⸗ ter q; dic ad ſe mãducãteznõ eu me mutabis ĩ te · ſʒ tu mutaberis ĩ me⸗Eſt igi anaſti cacio re cogitacõ ꝓ fideref ectõ vo ꝓ caritate et Oĩca cõ e ĩcoepacõ et ex bis duobꝰ itegt mãduca cõ ſpirituał et ita ad eã reqri fideſ oꝑãs p di lectõz ·Nec dicit auꝰ.et habet de cõſe · di · ij⸗ vt qᷣd. qᷓ credit in eũ mãducat eũ· et icen · ſpuͦ⸗ aliter mãducat ꝗᷓ in vnitate xpi et eccleſie ma net qð ſacramtũ ſignat: B bon. Quid e mã⸗ ducare ſacramtaliter ꝙ ſacram taliter mã⸗ ducare ẽ mãducare ſacramtũ vt ſacramtũ · qim em ſacramtaliter ẽ diſpoſicõ actꝰ mãducãdi· ideo ad ̊ ꝙ actꝰ ſit ſacramtalis neceſſe eſt ꝙ reſpiciat ipᷣm ſacram̃tũ vt ſacram̃tũ · Id B aũt ꝙ aliquis mãduez ſacramtũ mãducando ſpes duo exigut. ſ. cibꝝexiſtecia et eiꝰ ad cibatũ na turalis Oueniẽcia pemũ exigit qꝛ ſi nõ pceſſe nit ſacram̃ti ↄſecracõ ñ pᷣt ſequrmãducacã⸗ſzm exigit᷑ q cibꝰ ille ſolũ hõiꝑꝰ eſt ↄceſſas. Vnñ ſicut hõ ſolꝰ ſuſcipit ſacramtũ bap·ita ſolus hõ ſuſcipit ſacramtũ euchanſtie · . B aut vt mãducet vt ſacramtũ neceſſaria ẽ intecõ et ĩtẽ cõis regulacõ- Intencõ inq;e neceſſaria.qꝛ ſi quis wet ad meſam et meederz coepꝰ relicere et aliquis ꝓ pane cõi ſacram̃tũ ſicut panẽ of⸗ fereet:et ipe oĩno mtederet cibũ ſumere non direre au ſacramtaliter mãducaſſe. Heceſſari⸗ um etiã vt ilłla intecõ dirigat' ſjm fidẽ qᷓ eſt in ipᷣo vł in altero qe opoetz ꝙ credat . ſub illa ſpe aliq̃d ſpũale lateat qð ſumere intẽdat vb optet ꝙ ſalte ſumere intedat q alios cre⸗ dere eſtimat licz ipᷣe nõ credat-et ſic patz peo qnto qs dicat' ſacramtaliter manducare qę · ſ. ꝙ ſacramtũ vere ꝛbi exiſtat et ip̃e q manducat illò vt ſacramtũ ſumere intedat ſiue qe credit eſſe verũ ſacrametum ſine q eſtimat alios cre dere . B boñ· c Vt qs poſſit maãducare ſpũa⸗ li ter ñ mãdneãdo etiã ſacramtal ter ꝙ ſic Nã vt ĩupeadictũ ᷣ·effectꝰ ſacram̃ti pᷣt ab ali quo Pcipi ſi ſacramtũ heat' in veto lz nõ ac cipiat m re et iõ ſicut aliqᷓ baptiſanturhapti ſmo flamĩs ꝗꝓpter deſidetiũ baptiſmr anꝙ;ᷓ ba⸗ ptiſen baptiſmo aqeita etiã alꝛq ſpualiter mã ducãt anteꝙ; B ſacram̃tũ ſacram̃taliter ſumãt Hh̊ otingi dupt?e peimo gpter deſideriu ſumẽ di pm ſacramtũ et ſie dicutur baptiſari et mã ducare ſpiritualiter et nõ ſacramtaliter ꝗᷓ de⸗ ſiderãt ſumere B; ſacram̃ta iaz inſti tuta · Flioꝰ ter figurã ſicut dicit apꝰ.i.coæ. x· ꝙ ãtiqui pꝓres baptiſati ſũt ĩ nube et in mari et eſcã ſpũ alẽ mãducauerũt et potũ ſpuale biberat. Nec tñ fruſtra adhibet mãdlcacõ ſacram̃talis qe pleniꝰ idncit effectũ ſacramti ipᷣa ſuſcepcõ ſa eram̃ti ꝙ;ᷓ ſolũ deſiderium ſicut ſupea circa ba ptiſmũ dictůᷣ .B the⸗ Vn nota ꝙ cũ ſpũali⸗ ter mãducare ſit xp̃ᷣo et eccleſie in ccꝛpari hHꝰ pt ee dupi.ſ.vł p modu meriti crededo. vl y vtutẽ ſacramti crededo et pcipiendo: peimoꝰ ſumi mducare ſpũaliter cõi: ſedo mõ mag peopeie · Permus modꝰ poteſt alicui ſine ſa⸗ cramento ouenire ſed ſecundus non hec pe· 2 Den ſoliꝰ hõis ſit ſumere hoc ſacrametuzʒ ſ . ſpiritualiter & ꝙ ſic. nã ſm h ſacrameto ↄti⸗ net' i e xpᷣs n qde in ſpe ꝗꝓa ſʒ m ſpe ſaẽmẽ ti · duỹergo Otingit ip̃m ſpualiter mãducare vno mõ ipᷣm xpᷣm ꝓut in ſua ſpẽ oſiſtit et hoc mõ angeli mãducat ſpũaliter ip̃ᷣm xpm inquã tũ ei vniunt᷑ ĩ fruicõe caritatis pfecte et viſio ne maĩfeſta.nñ ꝑ fide ſicut nes hic vtimur.⸗ lio mõ ↄtcigit ſpualiter mãducare xpᷣm ꝓut eſt ſub ſpẽbꝰ huuꝰ ſacram̃ti inqᷓntũ:ſ.aliqs credit in xpm cũ deſiderio ſumẽèdi ho ſacmentũ.et B nõ ſolu eſt ſim mãducare ſ ſpualiter mandu care hoc ſacrametũ.qð nõ dueit angelis Eti deo angeli ethi ſpualiter mãducẽt xpᷣm.no tñ Otingit eis ſpual ter mãducare hoc ſacr̃m. B ho. VH᷑ mali ſumãt coæpꝰ xp̃i ſacram̃tali⸗ ter· HNꝙ ſic ſicut em qꝛcit gS. Eſt quidẽ ĩ pec catoerbꝰ et indigne ſumetibꝰ vera xpi caro et verꝰ xpi ſanguis ſi eſſencia ñ ſalutis efficacia ſumũt igit᷑ mali verũ coepꝰ xpi ex eiꝰ digna cõne et huilitate.ſj nõ eiꝰ qꝗffectũ ex eiꝰ iuſti⸗ cia et equitate: vñ mmudicia mãducãtis co⸗ Pus xpᷣi nõ repugnat ſpeci ei exterioei nec coꝛ Pr xpᷣi ſed vnitati coe ꝑis xp̃i miſtici iõ malus recipit ſacramtũ et rem in eo oteêtam ſed non rem ſignatã- Vñn malꝰ etſi recipit ſacramtũ ac quirit tũ magnuũ toemetũde oↄſe ·di. ij. que eſt Vtrũ infidelis mãducz xpʒ ſacr̃aliter RÆa ſiè ſi ſacramtaliter dicat modũ rei mãducate ſed ſi dicat modũ mãducãtis diſtin gue. Fut e nim nullã h intecõz illud ſumedi tacq ſacra⸗ metũ aliq eccleſie.et ſic ñ ſumit ſacmetaliter qe nõ ſumit vt ſignũ ſ- vt rè. Gut hʒ mtecõnẽ q;uis nõ credat xp̃m ꝛbi eſſe et tũc ſumit ſacra mẽtaliter vt hereticꝰ. G pe. en aial beutũ Poſſit ſumere coepꝰ xpi ſacramtaliter vł quo⸗ cũq; mõ aliter . qᷣdã dixerũt ꝙ ꝙ̃diu e ĩ ſpẽ bo illis ſalua fozma paĩis etiã in modica pte tãd'u ẽ ibi ſacramtũ et p ons coepꝰ xp̃i veruz Vn vbicũqʒ ponã c᷑ ſpes ille etiã i loco ummu do vb m vetre muris ibi eſt coepꝰ xp̃i: et hec Poſicõ videt᷑ eſſe tho.et pe.Sʒ certe pie aureſ abhoere Hᷓ audire.tñ intelligẽdum e ſzm Ppoi ctos· ꝙ aĩal beutũ ſacram̃taliter coepꝰ xp̃i nõ mãducat qe nõ e natũ vti eo vt ſacramto.Flij dixerũt ꝙ; eoepꝰ xpᷣi nullo mõ dñdit in vetrez muris qe xp̃ᷣs n ẽ ſub illo ſacramto niſi eatenꝰ ꝗqᷓtenꝰ eſt cedĩabile ad vſum humanũ.ſ. ad mã ducacõʒ· ſʒ ſicut et ꝙ;cito mus rodit ita et tãci to inhabile facit et ſacramtũ ee deſmit et cce pus xp̃i eſſe deſinit et hec opinio cõior eſt et certe honeſtioe et rẽõnabilioe ſzjm boñ. Eauit videre de tercõ. ſ. de frequẽtacõe huiꝰ ſacramti. et circa hoc querũt' plura Vtꝝ liceat ho ſacraſſtũ quotidie ſuſcipe PE circa vſum hꝰ ſagramti duo poſſunt cõſmerari vnũ ex pte ip̃iꝰ ſacrt̃i cuius vtꝰ eſt hoĩbꝰ ſalu⸗ taris: ideo vtile ẽ ip̃m quotidie ſuſcipe vt eiꝰ fructũ hõ quotidie pcipiat. ſicut em plꝰ peo⸗ deſt baptiſmꝰ flamĩs cu baptiſmo flumĩſqꝙ; ſo lus · ſic plꝰ ꝓdeſt mãducacõ ſpũalis cũ ſacra mental ꝙ qñ eſt ſola Iuelt etiã vis ißi ſacra mætal mãducacõi ꝗᷓ in bñ diſpoĩto mãducaci on efficit ſpuale. Vn ambꝰ.li. ð ſacra:ſi quo ciẽſcũqʒ ſumit ſanguis xpᷣi in remiſſionẽ pee⸗ catoꝝ ſumit᷑ debeo ſemꝑ accipe · qͥ ſp pecco debeo ſp accipe medicinã de vle di · ij. quoci⸗ enſcũq; · aliq tñ exponũt ibi ſemp accipe peo accipe quolibet anno·. ꝓFlid pᷣ̃t cõſiderari ex Vte ſumetis in quo requirit vt cũ magna de⸗ uocõe et reuerecia adò hoc ſacrametũ accedat St iõ ſiqs ſe quotidie ꝓatũ inuemat laudabi⸗ le eſt vt quoudie ſumat. Vn cũ augꝰ.dixiſſz ĩ li. de verbis dñi:iſte panis quotidanꝰ eſt ac⸗ cipe qð tibi ꝓſit quoeidie· ſubdit. ſic vine vt merearis quotidie accipe de ↄſe · di. ij. nõ iſte Sʒ qe multocies in pluribꝰ hõibꝰ hmor deuo cõis impedimta occureũt ꝗpter indiſpoſicõez coepis vel aĩe· nõ eſt vtile oĩbꝰ ad hoc ſacra⸗ mentũ quotidie accedere.ſʒ quocieſcumq; ſe bõ mmuenerit ad illõ p̃paratũ.· Yñ li.de eccle⸗ ſiaſticis dogmatibꝰ.dicit augꝰ.quotidie eu⸗ chariſtie vmuione ſumere nõ laudo nec vitu⸗ perooĩbꝰ tñ dnicis cõicandũ hoetoe ſi tame mẽs nõ ſit in affectu peccãdi. de conſe.di.ij· quotidie maioæe efficaciam recipit hõ in vna miſſa vel mãducacõe cũ bona p̃paracõe ꝙᷓ in multis ſi ſe nõ p̃paret diligeter h̊ boñ. G. 2 ad reuereciã ſacram̃ti ptineat ꝙ hbõ aliqñ ab ſtineat ab eo E&Ꝙ reuerecia hꝰ ſacrameti hʒ ti⸗ moæee amoei ↄuctũ Vn timoe reuerecie a do⸗ ctoeibꝰ dicit' timoe filiał.ex amoee aũt puo⸗ cat' deſideriũ ſumẽdĩ. ex timoee vo ſurgit huĩ litas refugiedi iõ vcrũqʒ ptinet ad reuereciaʒ huiꝰ ſacramtiſ.ꝙ quotidie ſuma᷑.et ꝙ aliqñ abſtineat Vn ait augꝰ dicit aliqs nõ quoti⸗ die euchariſtiã afſumendã. lwꝰ aſſerit quoti⸗ die ſumẽdã. faciat ql ibz qd Im fidẽ ſuam pie credit eſſe faciendũ⸗ Neqʒ em inter ſe liaigaue rũt zacheꝰ et ceturio· cũ alter gaudẽs recepit Dumęalter Oixerit:dñe nõ ſum dignꝰ vt intreſ ſub teckłu men: ambo ſaluatoee honoeificãtes licet nõ vno mõ de cõſe. di:ij· quotidie· Dicet em augꝰ:amoeæ tn et ſpes ad quã ſcriptura noſ ſemp inducit pfert timoei· VYn etiã cũ petrus dixiſz exi a me dñe qe peccatoe ſum.HBeſpõdit iheſus noli timere. Piꝗs igit expimentaliter cognoſcat ꝙ ex frequeti ſumpcõe hauꝰ ſacra⸗ mẽeti fernoe caritas in eo auget'. et reuerẽcia ad ſacramtũ nõ minuit frequeter cõicare de⸗ bʒ ſi aũt ſenciat ꝓ multã frequetacõzʒ reuereci am ad ſacramtũ mmui et feruoẽ nõ multũ au geri interdu abſtinere dz vt poſtea cũ maioei reuereécia et deuocõe acgedat. Sen Fideles pPoſſint ſiue debeãt plurtes ĩ ãno dĩcare.x ſe cundũ diuerſum ſtatũ eccleſie-de ho diuerſa ſtatuta fuerũt.ã ĩ eccleſia peimitia qñ deuo cõ magis vigebat ſidei xpiane ſtatutũ fuit vt fideles quotidie cõicarent vt patet actu. inj. et habet de Oſe · di · ij · p decretũ anacleti pa⸗ pe pacta·poſtea vo diminuto fidei feruoee fa bianus papa indulſit vt ſi nõ frequeciꝰ ſaltez ter ĩ anno dĩicarent om̃es· ſ.in paſca.pente.et natali dñi: Sother etiã papa dicit. in cena do mini eſſe cõicãdũ.vt habet de dſe. di . ij. in ce na:ſed illud eſt ↄſilium. Doſtea vero peopter iniquitatis abundanciam refrigeſcente cari⸗ tate multoeum ſtatuit jnnocencius tercius. — vt ſaltẽ ſemel in armo.ſ.in paſca fideles cõi⸗ cent: cõſuluit vero in li.de eccleſiaſticis do⸗ gmatibꝰ oĩbus dominicis eſſe vmunicandum Vti poſſit hõ pluri eſ in die cõicare H ꝙnñ ar.de conſe.di · ij· ſufficit· qꝛ em dñs dicit/pa ne no·quoti ·da no·ho.nõ pluries ĩ die eſt cõi candũ.vt ſaltẽ ꝓ hoc ꝙ aliqs ſemel in die cõi cet repntet veritas paſſoms xp̃i.¶ Vta lice at ceſſare oĩno a cõione bp circa G eſt duptex modꝰ dicendi. vnꝰ e ꝙ hoc ſacram̃tũ nõ eſt ð neceſſhtate ſalutis qᷓntũ de ſua inſtitucõe H ſi eſt vel hoc eſt ex aſſumpto officõ qð · ſ. qᷓs ne⸗ ceſſario tene exeq vt pᷣſbiter peochialis vel madato eccleſie ſuꝑpaddito. ſ.vt fideles ↄĩ cent ſemel in anno. ſ. in paſca:ey · de pe · et re· ems -Vñn ſiqs tuc negligit nõ eſt ſne ↄtẽptu et ideo peceat moetaliter qnimo talis catho⸗ licꝰ reputari n dʒ ar.de cõſe.di.ij:ſeculares· qdð intelligitc ſi omittit ex ↄteptu et poſt mõi⸗ cõnẽ vt patz ibide.c.ſe:et ſimiiter in piculo moetis de ole. di. ij. pſbiter. Bõ aũt qᷓre ̊ ec⸗ cleſia inſtituit eſt qe B̊ ſacram̃tũ eſt ſalubee et multi negligebãt ſuã ſalutẽ· t zm hHüc modũ dic edi illò Io.vj.niſi mã.car.fi.ho.et bi. eiꝰ ſamn. n ha.vi in vo.mtelligit de mãducacõne Pũuũᷣali q̃ ẽ ꝓfidẽ et caritate ſine q̃ nłᷣ lꝰ adultꝰ ſaluat.et Gᷓ etiã eſt m ꝓuulo aliquo mõ qntũ ad incospacõz et Be opi:bon.Fliꝰ modꝰ di⸗ cẽdi eſt ꝙ cũ ſit duplex modꝰ ſumẽdi hoc ſac mentũ. ſ.ſpualis et ſacramtalis. oms tenent ſalte ſpualiter mãducare qe eſt xpCᷣo mcoæpa ri vt dictu e ſupea.mãducacõ aũt ſpnalis mim⸗ cludit votũ ſiue deſideriũ peipiendi ſacrame⸗ tũ vt dictũ eſt ſupea:·et iõ ſine voro pgcipiedi hoc ſacram̃tũ nõ pt hõi eſſe ſa I2 Eruſtra autẽ eſſet votũ miſi impleret? qñ opoztunitas adel ſet᷑. et iõ tenet ho hoc ſacramtũ ſumere nõ tã tũ ex ſtatuto eccleſie ſed etiã ex mandato dñii o: j:niſi ma: car. fi:ho. æc. et t. xxvj. hꝰ fa cite in meã ↄomemoꝛacõzg. Sx ſtatuto aũt eccle ſie ſunt tpa determiata exequedi xp̃i pᷣceptuz ot hec ẽ opio tho.i Vtiꝝ hoc ſacramtũ debe⸗ at in vtraq; ſpẽ Pelrte dari ℳ& populꝰ hoc ſacramtum recipit ad efficaciã que e eque in altera ſpẽ ſicut i vtraq;: eo ꝙ totꝰ xpᷣs eſt ſub vtraq; · et hoc volũt boñ·:et ricG.et iõ ſufficit ꝙ; der ſibi in altera ſpe tm ꝓpter piculũ erꝛo⸗ ris qe fozte nõ crederet aliqui ſimplices totũ xpᷣm recipe m altera ſpẽ ſi eis dare in vtraq; ſicut patet de eo cui exiuit ſanguis de hoſtia qe nõ credebat ꝙ ſanguis ibi eſ;. Da etia po pulo in ſpẽ panis et ñn vini ꝗꝓpter piculũ effu⸗ ſioms irade K ſignãduz vero ſufficit popu lo ꝙ ↄficiat ſub vtraq; ſpe in eiꝰ pnñcia. a⸗ ioeibꝰ tñ de qᷓbꝰ nõ timeret᷑ picłm effuſioni/ nec eraoꝛis poſſet ſub vtraqʒ ſpẽ dari vt dicit R——* rich;.( Nota tñ ſ̊m bon.iiij· ſen· di · xiij · q; v⸗ ta vtraq; ſpes ſit de integritate ſaẽmecł· ꝙ hꝰ ſacramtũu ẽ eqᷓ efficax ĩ altera ſpe ſiẽ ĩ vtraqʒ Doſtea ſup literã dicit ꝙ ĩe credit ꝙ ſanguiſ addit ad efficaciã aliquo mõ. Dict eciã mno. ꝓꝙ ipᷣe nõ repeobat ↄſuetudinẽ ciſtercienſiũ et quozũdã alion qui poſt ſumpcõʒ coæpis et ſã guinis dimittut ibi aliquiò de ſangne vt infã da vmũ purũ et poſtea cẽicantes aliõd inde poſſint ſumere. ego aũt puto ꝙ nõ ſit facienõ qe vinũ additũ ſm aliquos ad miꝰ illiꝰ ſpeci ei Otinuitate ſoluerʒ et ſic xpᷣi Zgs deſmerz ibi eſſe vt habitũ ẽ ſi upea. e obiciat otra p dicta illõ jo:vj. miſi mã:car · fi ·ꝛc· dicedum ꝙ; ſub vtraqʒ ſpe coeꝛpꝰ mãducat' et ſanguis bi⸗ bit in re licet nõ in ſigno exp̃ſſo. Vk dicendu ꝙ illud intelligit de mãducacõne ſpuali. Si dicat' etiã ꝙ in ecc leſia grecoꝝ inſututa per paulũ tradi ſub vtraq; ſpẽ dicendũ ꝙ licz il li bñ faciant· latini tñ meliꝰ faciũt rõe ſupiꝰ dicta. Vtn hoſtia intincta in ſangne debe⸗ at populo dari & ꝙ nõ. de cõ · di · ij· cũ omne cuiꝰ rõez tãgit hu·li.ij · de ſacra·. ꝓte · vnj. c · inj · qe inq̃t dns traditoei ſuo bucellã intinctã ad notãdu eũ ded⸗habz Oſuetudo vt coꝛpus xpᷣi fideles intnctũ nõ accipiãt · MHõ tñ eſt in⸗ telligedũ q xp̃s illam bucetlã in ſanguine in tinxerit ĩ vino lactucaꝝ agreſtiũ cu qiubus edebatur agnꝰ ſcm legem. quit vrdere de qrto · ¶. qnibꝰ dari debe at coepꝰ xp̃i· et quibꝰ nõ debet dan · Cir ca qð qᷓrunt' plura · ſ. VYtn pᷣſ biter peccʒz q ſciẽ ter dat coæpꝰ xp̃i exñti in mostali peccato px aut talis nõ petit euchariſliã ſibi dari et tunc pᷣſ biter peccat in dando · Fut petit et tůc aut iuũ peccatũ moetale ẽ maĩfeſtu aue occultũ:ſi manffeſtũ tũc pᷣſbiter dãdo ſibi peccaret· qa otra ip̃ᷣm exceptiõz legitimã hʒ quã ſibi publi ce obicere pᷣt. Scecipio aũt hic maĩfeſtũ nõ ꝓ eo qð ꝓbari p̃t qd ꝗq;e magis maĩfeſtabile di cũ ꝙᷓ maifeſtu · Vnde ſi ſacerdos ſcirʒ pꝛochia num fſuñũ eſſe in crimie qð łegitime poſtz vtra e um ꝓbare ita ꝙ ilð crimè neſcirẽt niſi duo ł tres teſtes ꝓꝑ quos G; ꝓbaret · nõ ꝓpter H dz il⸗ li euchariſttã negare in publico petẽti qe iam infereet ſibi pena an crimis ꝓbacõez qð fieri nõ debz · x·qiij·eoꝝ quiſed accipio hic ma nifeſtũ ꝓ notoꝛio.quid aũt dicat' notoꝛiũ.di ctũ eſt ſupea. Si aũt peccatũ ſuũ eſt occultum aut petit in occulto et tũc ſacerdos ſipi dãdo peccaret · qe hʒ otra eũ legitimã excepcõzʒ quã ſibi in occulto obicere rc et ip̃z debz monere ne petat in publico vt habet de dle · di · ij · ne ꝓJFbeat qd petit · Fut petit publice · et tũc ſa cerdòos debʒ ſibi dare· q ↄtra eũ nõ habʒz legi timã excepcõz quã ei in publico obicere poſſit — e de offi:iu.oe.ſi ſacerdos.G̊ ric;. Et hoc in telligo ven efle qñ ille qᷓ petit eſt pᷣſbiteri ſub dieꝰ lecꝰ credo eſſe ſi ſit exneꝰ qꝛ ↄtra talẽ le⸗ riſtia de cꝰ oſcta mehil Itat. ¶ Vtrun ſacer dos peccz dãdo ſacram̃tũ hyſtrionibꝰ X ſo⸗ lucõ huiꝰ q̃ſtiõis q̃ſi ex ſolucõe pᷣcedẽtis maĩ feſta eſt. tales em ducũt illicitã vitã · vñ de ta libꝰ dicit de cõſe · di . ij. ꝓdilectõe · puto nec mateſtati diume nec enãgelice diſciplme con gruere · vt pudoe et honoe eccleſie tã turpi et infam ↄtagione fedet.vñ nec talibꝰ nec cui cũqʒ; infami notoeio maifeſte dãda e euchari ſtia· ſecumdũ etiam gło· ibidem. ſi tamẽ vt di⸗ citur ibidem in ſequenti.c. tales reuertantur gitime excipe p̃t ꝙ ei dare nõ debeat · de dſe · di. ij . tribꝰ vbi p̃cipi ꝙ er̃neo nõ det eucha ad onm eis cõio b reconciliacõ non negatur Nõ eſt ten ̊ ſic itelligedũ ꝙ ſtatiʒ debeat eis dari euchariſtia qe ꝗꝓpter renereciã ſarr. et vt ꝓbect eoꝝ duerſio eſſe nõẽ ficta ñ debz eis da ri vſqʒ poſt pactã pmiam niſi aliqs articulus neceſſitatis vlł pietatis aliqñ aliter fieri ſuað ret/ Sed noͤne e peiꝰ ſumere coepꝰ xp̃i ꝙ; in famari a ſacerdote negãdo euchariſtiã ꝙp Licz ſit peiꝰ pctoei peccare moætaliter ſumdo coepꝰ xp̃ᷣi ꝙᷓ infamari tñ ſacerdoti miſtrãti co⸗ pꝰ xp̃i peiꝰ e peccare moetaliter mnfamãdo in luſte peccatoze occultum ꝙ; ꝙ ille moetaliter pecczʒ qe nullꝰ dʒ eccatu omittere vt alm li⸗ beret a petõ VYñ augꝰ in li.qſtionũ · ſup geñ. piculoſiſſime admittit G ↄpeſacõ vt nos faci amꝰ aliqd mali ne aliꝰ gramnꝰ malu ↄmittat. peccatoe tñ occultꝰ pociꝰ dzʒ eligere infama⸗ ri ꝙ indigne d meſaz xpᷣi accedere. B tho· 4 Nuquio meliꝰ eſſz dare talibꝰ hoſtiã nõ oſe tã & nõ. nã hoſtia ñ ↄſecrata nulle mõ dz dari loco ↄſecrate qe ſacerdos hoc facies q̃n tũ eſt in ſe facit ydolatrare illos qᷓ credũt eſſe HPoſtiã ↄſecratã ſine alios pntes ſiue etiã ipᷣm ſumetem.qęe vt ait angꝰ. et hetur de ↄſe· di . ij acceſſerũt: nemo carne xp̃i mãducat niſi peiuſ adoꝛet · Vñ mno· terciꝰ. ex.de cele.miſ.c. de Hoie licʒ i8 qᷓ ꝓ ſui cmis ↄſcia reputat ſe moi Snũ peccaret Suiter ſi ſe ingereret guiꝰ tñ vi⸗ det᷑ offedere ꝗᷓ fraudulẽter p̃ſumpſñit id imła re . ꝓrſus quide falſa remedia ſunt abicienda que ſunt veris piculis gramoea. J4 Vtꝛza coe⸗ Pus xpᷣi dãdũ ſit ſuſpectis de crimie ſicut Dicit glo · ſup llð · c. xxxi).qi.dixit dñs. tri ꝓlex è ſuſpicõ.ſ temeraria ꝓbahił et violeta Temeraria ſuſpicõ è qñ ex ireõnabili cã Oſur⸗ Sit. cumſmodi eſt illa qᷓ ↄficta è rumoeibꝰ in⸗ terdictoꝝ hoim et abſtractoꝝ · x.q.iij. m cũ ctis: et ꝓ tali ſuſpicõe nõ dʒ ſacerdos dimit⸗ tere dare euchariſtiã ſuſpecto.zobabilis eſt que ↄſurgi ex ꝓbabilibꝰ ſignis et ꝓpter hanc ſuſpicõz nõ debz etiã ſacerdos dimutgre eu⸗ chariſtiam dare:vñ.ij.q:i deus.mala audita nullũ meueãt nec paſſim dctã abſqʒ certa pꝛo bacõe qſ credat· ſ añ audita diligeter inq⸗ rat nec pcipitãter qs àliq̃d agat: et infra.nul lu añ verã iuſtãq; ꝓbacõz indicare et dãnare debemꝰ. Fioleta ẽ que ſ urgit ex pſumpcõibꝰ violetis· vt ſi mueniat' ſuſpectꝰ cum ſaſpecta nuoꝰ cũ nuda ſolꝰ cũ ſola in eode lecto loco et tpe ſuſpectis et otra ſuſpectos tales mudicã du e ſicut mdicare de facto.Vñ ſicut publice crimmoſo ſacerdos ñ dʒ dare euchariſtiaʒ. ita nec ſuſpecto de crimĩe mõ iſto. Icdm em iura qᷓtuoe mõis uicit hõ de crimie.ſ. vł iurc.ſ. inſtrimetis vł a teſtiꝰ vł facti euidecia. ex. de co: cle· et mu.tua et.ij.q.i.ſeelꝰ.q lotha riꝰ. Kut iuris interp̃tacõe· vt qñ aliqs ſepe ci⸗ tat et monet nec ſe purgat nec oparet. iij. q. ix · decernimꝰ.vbi ſic dicit' maĩfeſtũ eſt ↄfite ri ð crimie eù qᷓ̃ indulto et tociẽs delegato ma dicõ purgãdi ſe occaſione nõ vtit. Fut violé ta ſupicõe.xxxij.q.i.die dñs.et ̊¶ notatur.ij qi.c. nj. in glo· Vti coepꝰ xpᷣi danduz ſit ſuſpectis de crimĩe ad eoꝛ maĩteſtacõzʒ vide em̃ ꝙ ſic legit᷑ em̃:ij.q· i.ſepe dtĩgit vt in mo naſterijs monachoꝝ furta ppetretur iocirco ſtatumꝰ vt qñ fratres de tal ibꝰ ſe purgare de bet miſſa celebeet ab abbate vel aliquo ex p ſentibꝰ frebꝰ et ſic expleta miſſa om̃es dicent in hec vba.coepꝰ omi ſit tibi ad ꝓbacõʒ h ð cretu illò eſt abeogatũ ꝓꝑ ↄtrana docum̃ta ro manoꝝ põtificũ dicit em ſtephanꝰ papꝑa ferei candẽtis vł aque feruetis examiacoe ↄfeſſiõzʒ a quolibzʒ:ſacri canones nõ Oocedũt ſpõtanea em ↄfeſſione vel teſtia appeobacõne publica delicta omiſſa ſunt noſtro regimmi indicare occulta vero et incognita illi ſunt reliqueda qu ſolꝰ nouit coeda filioꝝ hoĩm.ij.q.v.con ſuluiſti · et ide dicit ex de purga:ca· ex tuaꝛ In oibꝰ em talibꝰ eſſe videt' dei tẽptacõ vñ ſi ne pctõ fieri nõ poſ;. Et guiꝰ peccatuʒ eſſe vi⸗ det ſi ĩ hoc ſacramto qð ẽ inſtitutũ in remedi um ſalutis aliqs inquireret iudicium moꝛtis. . Vtnꝝ coepꝰ xp̃i ſit dãdũ ſuſpẽdendis ꝓ ſuis aleficijs * lamor ſi peniteãt et pure ↄfiteã tur vb cupiàt ↄfiteri nõ eſt in fine negãda eu chariſtia nec ſepultura et miſſa ꝓ eis pᷣt cele⸗ beari et oblacõ offerai. xxiij. q vlti. c. vlui.et die l. penitetes. Vnõ xiij:q.ij. dicit viati cum oĩbꝰ digne ꝓenitetibꝰ in moꝛte poſitis nõ eſt negãdũ nec etiã his qᷓ in patibuł ꝓ ſuis ſcele ribꝰ ſuſpendut. Sʒ Otra· ij.q.ij.ſiqs epzʒ. dicũ qꝙ; his ꝗq defecerũt in accuſacõe clericoꝝ non eſt dada euchariſtia in fine H dictũ e aò tereoet. vł loqtur nõ digne peitentibꝰ. alia vero: c. v: j/loquũtur de die ne penitetibus. G jo·q τOιJedno hahetes vſum rõis debeãt he ſa cramtũ pcipe & aliq;ᷓ dicutur nõ habere vſuz rõis dupliciter vno mõ qe hñt debile vſum rõ nis ſcut dicit nõ vides qꝗᷓ male videt et qe ta les pnt ali;ᷓ deuocõz; huiꝰ ſacram̃ti ocipe nõ eſt eis h ſac ramtũ denegãdũ. Flio mõ qe vſu raccis totaliter caret · et ho p̃t eſſe dup?. aut eĩ nuꝙ habuerut vſum rõis ſz a natiuitate ſic p⸗ mãalerut et talibꝰ ñ eſt q̊ ſacramtũ exhibeduz ge nullo mõ p̈ceſſit m eis huius ſacr̃i deuocõ aut nõ caruerũt ſp vſu rõis et tũc ſi peiꝰ qñ e⸗ rãt ſue metis ↄpotes aꝑparuit in eis hꝰ ſacra menti deuocõ &z eis in articło moetis ſacra mentũ exhiberi niſi foete timea piculũ vomi tus vł expuicois vł alteriꝰ irreuerecie. Vñ di cit.xxvj·q: vj⸗ĩs ꝗͥ: Is ꝗ infirmitate pnĩaz pe⸗ tit ſi du að eu ſacerdos iuitatꝰ veit oppᷣſſus ĩ firmitate obmutuit vł in freneſim ouerſus fu erit dent teſti moniũ q̃ audierũt et accipiat pe nitẽciã·: i:abſolucõne ſzm glo.cuiꝰ fozma ha bet er de ſen. ex.a nobis.et ſi ↄtinuo creditᷣ moꝛiturꝰ recõciliet pꝑ manꝰ impoſicõʒ et ĩfũ⸗ dat' oei eins euchariſtia de ho vide infr a tra⸗ ctatu de pnia·Vta areepticijs qᷓ energumiĩ dicun debeat dari coæpꝰ xpiet vide' ꝙ ñ qꝛ etiã tabes arcent' ab inſpectõe hniꝰ ſacri ſzm dyo· li.eccleſiaſtice ger̃᷑. dyo.loqᷣtur ibi de energumis nõdũ baptiſatis m quibꝰ.ſ.nõ du eſt vis demonis extincta qᷓ viget ĩ eis per oꝛiginale peccatũ ſed de baptiſatis qᷓ coepali ter vexãtur a ſpiritibꝰ mmundis e eadez racõ ſicut de alijs amentibus. Vnde caſſianꝰ dicit ðG 7 eis qᷓ ab inmudis vexãtut ſpiritibꝰ ↄmuĩone⸗ ſacramti ſctãz nuꝙ a ſenioatbꝰ noſtris memmi mꝰ mteroicta⸗B tho⸗ /Muq& pueris d; dari 5& eadè e rõ de pueris receter natis: er de a⸗ mentibꝰ qᷓ nuꝙ; habuerũt vſuzʒ rõis vn talibꝰ nõ ſũut ſac miſteria dãda· licz qdaʒ greci Otra⸗ riũ faciãt. ꝓpter hoc ꝙ dyoꝰ.ij.c. eccleſiaſti⸗ ce gerarchie dicit baptiſatis ee ſacrã ↄĩonem dandã nõ itelligetes qðò dyoꝰ loqt de bapti⸗ ſmo adðultoꝝ · NHec tñ aliqð; detrimétum vite eterne paciũt ꝓpter hoc qð dñs dict niſi mã. car. fi· ho-et bi:eiꝰ ſan.æc·qe ſicut auguꝰ.ſcri bit boifacõ.tũc vnuſquiſqʒ; fidelis copis et ſangnis pticeps fit ſpirtualiter qñ ĩ bapti ſmo mebeũ coepꝑpis xpi efficit᷑. ſʒ qn pneri ĩicipiunt aliquẽ rõis vſum hẽe vt poſſint ↄcipe deuocõ nez hꝰ ſacmeti tũc pᷣt eis hoc ſacramtuũ ↄfere vñ ſi puer eſt in etate apta ad onudicãduz et reueredu coepꝰ xpib ꝓpe etatẽ adultã· Lãno. x · vb·xij.tũc ſt apparet in eo ſigna diſcreticõis et reuereétiept ſumere alias nõ hec tho. Equic videre de qnto · ſide vſu xpi. ho e de vlſu huiꝰ ſacrameti quo xp̃s vſus e hꝰ aeram̃to in peima ſui imſtitucõne ſt circa hꝰ querũc plura. ſ. Vt xps ſumpſerit cozpus et ſangumẽ ſun He tenet cõiter ꝙ ſic. hoc eniz expſſe dicut ſancti:vn ſuꝑ i? ruth.nj.cuq; co medit et bibit cũ copis et ſanguis ſui ſacme tũ diſcipulis tradid Vn q apoſtoli cõicaue rũt carnè et ſangume et ipe pticipauit cũ eis vn et ãtiqui metrice dixerũt·. PBex ſeòz in cena turba cinctꝰ dusdena.Se tenet ĩ maibꝰ ſe ci bat ille cibꝰ. 45 aut ſumpſit vt ↄſequeretur alique effectũ h vt alijs ſumedi pᷣberet exem plu.pñ criſoꝰ.pꝛiꝰ bibit ne alij potũ ſaguĩis abhoereret⸗Qu em dicit euã gelio ꝙ xp̃s ac⸗ ceꝑit panę et calice: ñ e intelligedũ ꝙ tm ac⸗ cepit in manibꝰ vt quida dicũt ſꝭ eo mõ acce⸗ pit ꝗq alif accipieò dedit· vñ dir? iſcipuł ac cipite et vmedite· et iten· accipite et bibite ĩ telligeduz eſt ꝙ ipe accipies comedit et bibit licet em ĩ maoucacõe copali opoæteat differ re eſſencialiter maducãtem et illò q mãaduca à nõ tñ i ſacramtali qe ſicut ihi e cibꝰ ſpũab pꝓ acens.ſ.ſpe mediãte ſic p accũs c& mduca dz differee eſſencialiter a mãducãte-ſic id qe P ſe mouet opoetʒ eſſencialiter differee a mo uete vt coꝛpꝰ ab ala.ñ tñ illõ q p accñns mo⸗ net vt aĩaz a ſe.¶ Vcꝝ xp̃ᷣs ſumpſerit ſpuali⸗ ter H circa hoc e duplex mõꝰ dicedi . vnd eſt ꝙ ñ q vbi e ſpualis mãducacõ ibi eſt vnio w⸗ bi aut ẽ vnio ibi e diuerſitas:cũ ergo xpᷣs nõ differat a ſe n comedit ſpnaliteret B modꝰ e ſm bon:et pe.Eliꝰ modꝰ dicẽdi e ꝙ ſic· ſcut em dicetur infra effectꝰ huiꝰ ſacrameti eé nõ tm augmetuz ſpualis ꝑre· ſ etiã qdaz actuak⸗ refectio dulcedis ſpualis:licꝭ aut nõ uerit c ſto gra augmetata ex huiꝰ ſacramti ſuſcepece habuit tñ qndã dulcedinẽe ſpuale ĩ noua eiug iſtitucõe.vn luc.xxi:deſiderio deſideraui hᷣ paſca mã .vo.qð euſebiꝰ expoĩt de ſacrameto hoc q difeipulis tradebat et 16 ſpualiter mã ducauit · mãoucauit etiã ſacr̃aliter inqntu coꝛ⸗ . 7 p ᷣuum ſub ſacro ſampſit·et ſaerm ĩtellexie qᷣ diſpoſuit.aliter tñ ꝙ; ceteri ſpualiter et ſac mẽtaliter ſumãt qui augmetu gre ſuſcipiut er ad veritatiſ ꝓcepeõz ſignis ſacramcalibꝰ egetc et H modꝰ dicedi e ſzm thot xpᷣs coepꝰ ſuun dederit inde He hylariꝰ di᷑ ſuꝑp t. ꝙ nõ et ↄuenies qᷣde fniſſz ↄſiderata malicia iude⸗ Sed qe xpᷣs debuit nobis eſſe exeplu inſticie ñᷣ Dueniebat eiꝰ magiſterio vt udã occultũ pec catoæe ſine accuſacõe et euideti ꝓbacõe ſepa ret ab alion cõione ne daret platis exeplum ſimilia faciedi et ipᷣe iudas exa ſpatꝰ ex ho ſu meret occaſionẽ peccãdi:Et iõ dicendu ẽ ꝙ c ſtus inde ſicut et alijs diſcipulis dedit coæ⸗ pꝓus ſuũ et ſanguine vt dicit dyoꝰ.li.de eccle ſiaſtica gerar. et alanꝰ ſup jo.habe ec.ĩj.q: i· xps ·et · xxvij.q: v:aduerſitas tτι xp̃s8 coe⸗ pꝰ ſun iude deder᷑ cũ bucellã intinctã ei po⸗ rexit. ꝙ nõ ſ̊ ſimptice panẽ· vt em dicit au guꝰ ſuꝑ jo·dns peiꝰ diſtnibuerat oĩbꝰ diſci⸗ puł coꝛpꝰ ſun vbi et ipᷣe iudaſ erat ſicut lucaſ nareat: et poſtea ꝓ bucellã intictazg atqʒ poe⸗ rectã ꝓditoee ſuũ exp̃ſſit: ſigna'᷑ aut vt auguꝰ dicit ibi ꝓꝑ pams intinctione fictõ iude vt em inficiãtur fila tingut. vb foete ſignat dulce do dwine boitatis: qe ex intinctõne ſapidioe reddit panis q bonũ ꝓprer ſun ingratitudiez fẽtm e ei malu.qe introinit in eum ſathanas. De impeb imeto euchariſtie a⸗ xvin⸗ Olſtea oſiderãdũ e &̊ his ꝗqᷓ hbnt impedi⸗ re vł retrahbere a ſumpcõe enuchariſtie Et peimo de his qᷓ hñt impedire apter idigtatẽ vt ſut pctã· ſcdᷣo de his qᷓ ꝗpter fedi⸗ tate vt poliucõ nocturna b alie pollucõs · ter cõ de his q ꝗꝓpter ſtatuti ↄgruitate vt cibꝰ vł potꝰ pᷣaſſumptꝰ.irca peimũ qrunt? plura.ſ. ctn pétõe hñs oſcienciã pcti moztal ſumat coepꝰ xp̃i danabiliter H ꝙ ſic et hoc pter indigmtate q e ĩ ip̃o pꝑ ↄpacoz tã ad ſacrame⸗ tũ exteriꝰ qð e ſetin ꝙ; ad re otet interiꝰ ꝗᷓ eſt ſanctꝰ ſctõꝝ ꝙᷓ etiã ad rẽ ſignificatã tmn qᷓ eſt ſanctas cui obice ponit vn.i. coz. j. ꝗq man- et bi · indi. iu · ſibi ma: et bi.i.denas õi · Qui tñ diltinguũt ꝙ pcti moetab ↄſcia oſurgt in a liquo aut ex certitud ĩiæſufficienti vt qę ſcit ſe foenicatũ:aut ꝓpabili vt qe moæoſe delecta⸗ tus eſt et timet fuiſſe mostale ↄſenſuʒut le⸗ ni vt hõ ſcrupuloſus ꝗ timet de leui delecta⸗ cõn ne fuerit moztalis. in pemo caũ peccat moetaliter et ſibr in ſeo ſ nõ ĩ tercõ· Ram in peimo dtenite in ſco diſcrimi ſe expoñt: in ter cõ nõ et ita diſti guit peAE eſto ꝙ ſit paſca ecũ pctõe tenet' dĩcare·videt ꝙ tuc nõ peccz icando & talis in eo ꝙ facit iðd q8, tenetur nõ peccat ſz qe malo mꝙ facit· Vñ in dicando et omittedo neccat ſa tñ magis dĩcandð. qe ↄ muicare in peccato e malũ de ſe ſ̊ omittere O mũicacõʒ fit malũ ex pᷣcepto eccleſie:vñ poci us debzʒ excõicacõz eccleſie ſuſtinere ꝙ; in pec cato cõicare:nec tñ pplexꝰ eſt qe pᷣt penicere Hec pe: Quo peccato pa ccat ſumens coepꝰ eſti cum conſciencia peccati mozcalis æ& pec eato omiſſionis et negligencie dum ſcilicz ſe aD tantum hoſpitem ſuſcipiendum peeparare p ſui examiacõz omittit et negt: gt et eciã pec cato ↄtemptꝰ et iereuerecie duz ſ. onm ſuu in tam fetidũ hPoſpiciu introòuct.et grazʒ ſibi ab eo oblatã in ſacro reſpuit.ac ꝓ h̊ qntũ eſt ſe ipi dno Ootuweliã facit.G̊ bon. Vtννa iquiſ exns ĩ petõ moetali oſcietiã tñ eiꝰ ñ hñs ſum o coepꝑꝰ xpᷣi moetaliter peccet.· ꝙ aliq̃s nõ heat oↄſcietiã pcti moetalis aut h e q pa rauit ſe et diſcuſſt pᷣparacõe ſufficieti ↄſciam diligetiſſime examiando et peritos ↄſulendo aut ꝙbabili oſciam ſuã ꝓbabiliter examinan do et ↄfitedo· aut negligeti· In peimo caũ nõ peccat ſz remiſſione peccaton etiã ſiqᷓ latẽt ac cipit et meret. In ſeòo ſimiliter ñ peccat moe⸗ taliter. In tercõ aut peccat moetaliter et ðme ret' maxie ſi negligecia ſit magna. G pe·et cõ unenit cũ ko Ko⸗e] Sz obicit qe cũ nemo ſit cer tg an ſit ĩ peccato moetali aut nõ· ſi moetali⸗ ter peccat ꝗᷓ acceòt ql ibzʒ qᷓ accedit diſcrimini ſe exponit & ꝙ nõ requirit᷑ ad cauedũ picu lũ diſcrimis certitndo ↄſcie.ſʒ ꝓbabilis cõie cture q p̃t hri ſim bern.p q̃tuoꝛ ſis·peimũ eſt cũ q̊s deuote vbũu dei audit. ſedm cũ qs ſe ad bene opandũ ꝓmptũ ĩuenit. terciũ cũ qs ꝗpo ſitũ habzʒ abſtinẽdi a pctõ.q̃rtũ cũ de p̃teritis dolet. hec pe. Vtrum qui accedit cõtritꝰ et nõ cõfeſſus peccet & pctõe ↄtritꝰ añ ↄfeſſi⸗ one qn vult cõicare aut pᷣt hr̃e copiã ↄfeſſoeiſ pdonei et tpᷣs ſufficies et loqlaz liberã et tũc Peccat cõicando ſine ↄfeſſiõe qe ad ſact̃m ec⸗ cleſie reqrit recõciliacõ etiã ſim iudicium ec cleſie· et ſic ĩtelligit hu.de ſan.vic. cũ diẽ li. de ptãte ligãdi atzʒ ſolnẽdi. Fudacter dico ſi añ abſolucõzʒ ſacerdotis crimioſus ad cõione coæpis xp̃ᷣi accedat. ꝓ certo iudiciũ ſibi man⸗ ducat et bibit etã ſi eũ añ multũ peniteat eth vehem̃ter doleat et ĩ gemiſcat. Fut ñ hʒ et tũc aut iminet aliꝗᷓ neceſſitas celebeãdi et cõican di vt qe timz ſcadalũ pſone ſue niſi cõicet aut populi vł iã incepit ſacram̃ti miſteriũ vł ami ſit loquelã et tũc nõ peccat cũ ꝓPoſitq vfiten di qñ poterit. TFut nõ iĩminet neceſſita&ꝭᷣ et tũc peccat. rich.pe· et ſco·. Ke pctõe peccet vidẽdo coꝛpꝰ xp̃ᷣi H p viſum nõ attingit co pus xpᷣi ſʒ ſolũ ſacrametũ eiꝰ qe. viſus nõ at⸗ tig aðò ſubſtãciã coepis xpᷣi ſʒ ſolũ ad ſpecies ſacmetales vt ſupeadictũ ẽ ſi ille q maducat nõ ſolũ ſumit ſpẽs ſacr̃ales ſʒ etiã xpᷣm q̃ ẽ ſub eis· et ĩõ a viſione coeꝑis xp̃i nullꝰ ꝓhibet q̃ ſit ſacrm peimũ ↄſecutꝰ.ſ.baptiſmũ. Vñ ñ ba⸗ ptiſati nõ ſunt admittẽdi ad vidẽdũ coepꝰ xp̃ᷣi vt etiã patz ꝑ dyoniſiũ·li.ecciaſtice jerar᷑. ſed ad mãducacõz ñ ſunt admittẽedi niſi ſoli illi qꝗᷓ nõ tm̃ ſacr̃al iter ſa etiã realiter xpᷣo ſunt diun cti · Vtix pctõe pełczx tãgẽdo coꝛpꝰ xpᷣi He qñ necitas vegzʒ vt qe coepa xp̃i caderzʒ ĩ lo cũ ĩmũð niſi colligerz tũc ñ peccat alias pec cat ꝗꝓpter ireeuereciã · ¶¶ Sʒ otra p̃dicta vider ꝙ ſp peccat pctõe tãgẽdo et vidẽdo. qe beth⸗ ſamite videtes archã dñi ſũt interfecti· i. reg. vj· et ſiłr o0a pcuſſus ẽ qe ip̃aʒ archã tetigt· ij reg · v. Fd qð diceduz q id ñ fuit figura tãge ciu et videciũ xp̃m. ſʒ bethſamite fi gurã gerüut ſimpliciũ huiꝰ ſacmti archana videre voleciũ — 3 4Pter timoæex frequèter peũt et moeiunt'. ee oʒa fi gurã gerit ſacerdotũ carnaliũ ꝗᷓ in pec⸗ catis exñtes ad oficiẽdu accedũut. a aliqᷓ di cũt ꝗilla nocte cu vxoee iacuert ralis vero rõ qᷓre illi ſut ĩterfecti eſt qe tra mãdatũ dñi Fecerũt qe dñs pᷣcepat· vt nullꝰ de ꝓplebe eam detectã videret. Yn Hᷓ vt dicit glo.ꝛbi licebat (oli põtifici. pcepat etia vt ſacerdotes eã fer⸗ ret et ĩ6 vterq; Oↄtra pᷣceptũ fecerũt et iõ ꝓpcuſ ſi ſat. G tho.et bon.q VYtꝝ aliqᷓs ꝓiciedo co⸗ pus xp̃i in lutũ Sui peccet ꝙq;ᷓ ſumẽdo ip̃m cũ Olcietia moztalis peccati H ꝙ ſic peimo qui dẽé qę ille facerzʒ ex itécõne faciedi iniuriaz ſacram̃to qò nõ intedit pctõe indigne hoc ſac meẽètum ſuſcipies ſcòo qe hõ peccatoe capax Scie vn magis é aptꝰ aò ſuſcipiedũ B ſacr̃m dcq; alia cregtura irrõnal i8. vñ maxie ĩoe dinate vteret hG̊ ſacro qᷓ ꝓiceret ipz canibꝰ vk PBiceret ip̃m in luru ad Oculcãdum hec cho. Eaquit' videre de ſcòo: ſ. ð his q hñt retra pere ab B; ſacramto ꝗpter feditatẽ vt eſt pollucõ nocturna et ſikbia. Circa qð qrũt' plu ra. ſ. VYti pollucõ nocturna et ꝗ poll hbæant retrabere a ſumpcõe euchaniſtie in ſomnis n p̃t ee petm p̃t ee tñ effectꝰ pcti vł ſi gnũ et iõ oſiderãda e cã nocturne pollucõis. ucõnes Scié& igit ꝙ pollucõ qnz ꝓueĩt ex pcedeti bꝰ cogitacoibꝰ carnalibus e aut qnq; pñt eſſe ſine peccato oĩno vt cũ qs cã lectõis ł diſpu- tracos cogit᷑ & talibꝰ cogitare etſi ho ſit ſmne cupia et delectacõe ñ erut cogitacõs immũ⸗ de ſed honeſte ex qbꝰ tñ pollucõ ſeqᷓ p̃t: vt pa tet ꝑ aug: ſup geñ:ad lr̃am li.xij.ipᷣa inq̃t fa⸗ taſia qᷓ fit ĩ co gitacõibꝰ ſmocinatis cũ expᷣſ⸗ ſa fuerit ĩ viſione ſomniãtis vt inter illã et cõ inctione coꝛꝑm n diſcernat' otinue mouet' ca ro:et ſequit ꝙ cũ motꝰ ſequit. ͥ tñ ſine pctõ ꝙ cũù pétõ a viglãtubꝰ dicit qo vt diceret ꝓ cuſdubio cogitatũ e qñq; vo ſunt cogitacẽeſ pᷣceetes cũ ↄcupĩa et delectacõe etſi aſſit cõ ſenſus erit petiñ moetale ſmaũt vemiale.Qñqʒ ollucõ ꝓuemt ex ſupfluitate cibi et potꝰ.et . etiã p̃t eſſe vemale vłb mostale. qñqʒ ꝓnent ex infirmitate nature q̃ ñ eſt pctm̃. Vnñn etiã ꝗᷓ⸗ dã vigilãdo ſine peccato fluxũ ſemĩs paciũt qnqʒ ex ſuꝑ᷑luitate nature q etiã ẽ ſme pecca to· ꝓuta qe ſeme qð fluit ẽ ſupfluitas ſanguĩs m ph̊m.qnqʒ ex demonũ ilſuſiõe qᷓ fataſma⸗ ca mouere pnñᷣt ex quoꝝ appicõe pollucõ ſeqᷓ tur · Baut qnq; ꝓuemit ex pcedẽti negligẽcia pparacõis adò deuocõz vł oꝛëz qᷓ pt eſſe venia⸗ le petm vb moætale: qzʒ etiã ex neqcia demo⸗ nũ ipedire voleciũ a receptõe ł 99 eea⸗S i 2¾ S6* Pclucé nocturna ꝓueiat ex aliqᷓ p̃de cãrũ qᷓ ſut cũ moætali pctõ ꝓ certo ł ꝓbabili ter timet eſſe · Diceduz eſt ꝙ iĩpedit neceſſario ſumpcõzʒ huiꝰ ſacmęti· qe liczʒ ip̃a ſm ſe ñ poſ⸗ ſit elſennoetale pétim· hʒ tñ moetale Eetñ- ane xũ rõe ſue cãe· Si vo ꝓueiat ex cã qᷓ ſit tm̃ pet catuʒ veniale non impedit neceſſario ita ſcili cet ꝙ homo ſamedo ſit reus coæpis et ſangui⸗ nis dñi. impedit tñ de cõgruo ꝗꝓpter duo quo rù vnũ ſemꝑ accidit. ſ. feditas coæpalis cuzʒ qᷓ ter reuereciã ſacramti ñ decet accedere ad e . altare. Vñ et voletes tãgere aliqð ſacmentu manꝰ lauãt niſi foete talis inmũdicia ſit ꝓpe tua vel diuturna vt eſt lepea vel fluxꝰ ſãgui⸗ nis vel aliqᷓd alind: Secudũñ eſt enagacõ me⸗ tis qᷓ ſequitur pollueoz nockurnã p̃cipue quã do cũ turpi cogitacõe vᷣł imaginacõe vtigit· De pollucõe vo qᷓ ꝓuenit ex crapula veniali diſti giut decreto qe aut ſentit ĩ ſomnis ima ginacõ turpis et ſic imped: de ogruo tã a ſũ⸗ pcõne huiꝰ ſacram̃ti ꝙᷓ a fectõne · Jut ñ ſen tit' et ſic nõ impedit a ſumpcõe huiꝰ ſacramẽ ti mpedt tñ de ogruo a ↄfectione · Si vo pol lucõ ꝓueniat ex cã q̃ ſit ſine peccato vt ex na ture ſnpfluitate vł infirmitate nõ eſt timeda qꝛ vt dicit greg hãc aĩmꝰ neſciẽs ptuliſſe ma gis dolendꝰ eſt ꝙ feciſſevñ a neutro imped Et ide dicenð ẽ qñ pollucõ ꝓuenit ex cogita cõne q̃ fuit oĩno ſme peccato· Dollucõ vo q̃ᷓ ꝓuenit ex dyabolica illuſiõe et ſi ſine pecea⸗ to ſit impedit tñ de ↄgruo vñ yſidoeꝰ.q̃ſquiſ nocturna illuſione polluit' licet eẽ memoeiã turpiu cogitacõnũ ſe putatinquãtũ tñ vt hie temptaret' culpe ſue attribnat ſuãq; mmudi ciã ſtatimfletibus tergat· SRi eñ enidenter ap pareat ꝙ dyabolꝰ conat' auferee fructuʒ eu⸗ charilſlie pt mũicare ſi nõ dedt cãm pollueõ ni ſed magis cãm ↄtrariã et B ſepe accidit in feſtis qñ eſt cõicandũ·vt legit in collacõibꝰ ſemf qꝙ; ab eo nulla ꝓceſſerat cã decrenerunt 4p= ter B nullo mõ a cõione ceſſaret ita ceſſauit il luſio demonũ. Intelligenð tñ ꝙ impedimẽtũ q ex perarietate ꝓuenit polſtponi debet ap ter aliquã neceſſitate:pꝓuta vt greg. dit et ha bet' di · vj· teſtimcũ foeſan aliqñ dies feſtus exigit in quo p̃ᷣlatꝰ celebeare Ooſueuit ant ex⸗ Hibere miſteniũ eo ꝙ ali p̃ſbiter deeſt et neceſſitas cogit et ille modꝰ dicedi oſonat v bis greg· et ꝓſ:que haben di. vj. teſt m. et.c non eſt pctm. Si ergo qrat vtꝝ ſpꝑ qñ qᷓs pol luit ceſſare debeat· Dicenð ꝙſi ſeneiat mna cõnem illã inclinaſſe multũ aĩazʒ ↄſulendũ eſ⸗ ſet ei ꝙ faceret ſacramto reuereciã ſr aut ma⸗ gis erpeditã naturã ſenciat et vlteriꝰ denocõ vel ſo Snniragrr aliud ο multũ recõpenſet ad ſumedu trahat·tuc arbitroæ ip̃z ſine remo⸗ ſu ↄſcie accedere poſſe·hec bon·Ite m tho. in qrto ſuo pollutꝰ tali pollucõe q̃ nõ impe⸗ dit necefſario· deberet celebeare ꝓ alio qꝗ in peccate moetali eſſ ne celebeãdo moetaliter Perearer: c] Vra pollues que in ſomno mmciꝰ? pit et i vigilia deſmit peccatũ ſit m tho· pollucõ ꝗqntũ ad meritũ vł demerituz magis mdicat m peĩcipiũ ꝙᷓᷓ ſm finez qe coꝛpalis motus nõ ptinz ad meritũ vł demeritũu niſi ſe cundum ꝙ a volũtate cauſatur exquo autem ille motꝰ eſt excitatꝰ in dozæmiedo nõ ſobiacz vlteriꝰ volũtati vigilantis · Nec reputat e⸗ uigi laſſe doꝛ mes quouſq; recupauerit vbum aut vſum pᷣt tam dtingere ꝙ i ipa euigilacõe eccatũ cnat᷑.ſ.ſi pollucõ placeat ꝓpter de⸗ ectacõzʒ qᷓ qdem oplacecia ſi ſi ex ſureepcõe erit veniał · aũt cũ ↄſenſu deliberatiuo et Ptru⸗ cũ quidã frater pollucõnem pat ere ?/ ehis qn erat cõicandũ · ſenioꝛes Perte III 5 „vn cipiꝑ cu appetitu futuri ẽ mbetab.ella en 3 placẽcia ñ facit p̃teritã pollncõz eſſe pctin qꝛ n èé eiꝰ cã ſʒ ipᷣa ĩ ſe e pftmſi ant placeat pt eᷣ nature exoneracõ ñ eſt pctmm qVen pollucõ Dingabł deat retrabere a ſumpc&ρ euchariſtie MÆο coitꝰ diugab ſi ſit ſne pctõ vt ſi fiat cã ꝙ lis generãde vk debiti redoẽedi ñ alia roõe re⸗ trahbht ab q̊ fſaẽmento ꝙᷓᷓ pollucõ nocturna que accidt ſine pctõ· ſ.ꝗꝓpter imundiciã coꝑis et diſtractõz metis. rõe cuiꝰ dit hieroꝰ ſup M. et Hetur·xxnjiq:iiij:ſciatis ſi panes ꝗpõis ab his q vxoees tetigerãt ↄmedi ñ poterãt qᷓnto⸗ magis paĩs qᷓ de eelo deſcedit nõ p̃t ab his q̃ͥ Oiugal ibꝰ paulo añ adheſerũt amplexibꝰ vr olari ñ qe nupeias ↄdenemꝰ ſʒ qe eo tpe quo carnes agni paſcal mãducaturi ſumꝰ a carna libꝰ opibꝰ vacae demꝰ ſʒ qe G; ſm ogruitate ñ m neceſſitatẽ ẽ itelligenð · iõ dit gg et hẽ tureq: bir cũ ꝓa ꝙ tał e ſuo iudico reliqñ Dus: Si ant voluptas dñet' ĩ ope carnis vt i⸗ bidẽ gg· ſaubt tuc ꝓhiberi dz ne accedat adò H ſacrm niſi peiꝰ fuerit lotꝰ aqᷓ.ſ. pemtẽecie liq tñ diſtinguũt ꝙ voluptas pᷣt dñari duj aut ita ꝙ moneat ad ognoſceò ꝓpter foeni cacõz; vitãdã et ſic dz abſtineè ð ↄogruo:aut . ter expledã libidinè et ſic abſtinere dz ncẽto qñ ognoſcit vxoeẽ vt meretries ·xxxiij:q:iiij. vir cũ ꝗꝓpa ĩ tex:et glo·Ite nota ꝙ ð. cõ èieij⸗ et oĩs Bo· d̊e q ꝗᷓ vult ↄomũuicare dʒ abſtinere ab vxoee ꝗa tribꝰ autiiij/aut. v. diebꝰ et i⸗ tellige ſjm jo. ꝙ dz abſtinere q̃ntũ ẽ in ſe et ñ dz exigere ſʒ exactꝰ tenet reddere . z illd ñ ẽ pᷣceptu ſ̊ ↄſiliᷣ. Vcꝝ mulier meſtruata ar⸗ ceat' a pcepcẽe coepꝑis xp̃i & ꝙ nõ nec etiã mulier ſtatim poſt ptũ qe illa immũdicia ẽ pu re naturab ſi tñ ex reuerecia recipe nõ pᷣſumit vl qð plꝰ e ab ingreſſu eccie abſtinere volue⸗ rit eè laudada ſi tn recepit ñ eſt iudicãda.di. L.ceiet· c· ad eiꝰ et e? de purifi:c·i. Simili⸗ ter dici pᷣt de ila ĩ firmitate q̃ dᷣe leuiti .xv.ſe⸗ mis ne 1 Yra mmin homicidij ĩpediat ſõnf hmoi n iduct imũdiciã corpꝑis nec tãtaz diſtractiõz metis ſicut ſomniũ foemcaci onis ꝗpter inteſiõz delectacõis ſi tũ ſomniuzʒ homicidij ꝓueiat ex cã qᷓ pétm moztale ipe dit rõe Iae cãe a ſũpcõe ſacmenti B; tho. Squrt videre de tercõ.ſð hiſ q̃ hñt retra Pere a ſupcõe euchariſtie ꝗpter ſtatuti o⸗ gruitatẽet cca q̊ qrunc ꝓlura ſ. ven cibꝰ vł potꝰ pᷣ̃aſſumptꝰ ĩpediat ſũpcõz hꝰ ſacmti ꝙ ſic ey · de cele · miſ · ex ꝑte ĩ tex/et glo· d· Et Hho triplici rõe peimo vt augꝰ.dicit ob hono⸗ re ſacramti vt:ſ.paiꝰ ĩ os intret nõdũ infectũ aliquo cibo ł potu·de dſe· di. ij. liqdo. ſcòo ꝓpᷣter ſignificacõs vt.Fd ĩtelligi ꝙ xp̃ʒ qͥ ẽ res hꝰ ſacmeti:et caritas eiꝰ peimo fudari dz in coꝛdibꝰ nris im iꝰ &οα&t. vj peimu qrite re⸗ gnũ dei · et gter pieulũ vomitꝰ vł ebeietatis qᷓ qñq; dtingũt qn hoĩes inoedĩiate potibꝰ ł cibis vtũtur:ſicut apoſtolꝰ dit.i.coꝛ·xj. aliꝰ quidẽ eſurit aliꝰ aut ebeiꝰ eſt. Exciprutur tñ ĩ firmi qui ſtatim ſunt punicand etiã poſt ci⸗ bum ſi de eoꝝ piculo tmet' ne ſine vmumo⸗ ne decedant quia neceſſitas legez non habet de oſe. di . ij . p biter. pſ biter infirmũ ſtati cõi cet ne ſine cõione decedat.Caꝑituluù aũt illõ qð het' de oſedi i.ſacra:ſacra inqᷣt altaris ñ mſi a iemnis celebeetur pᷣter diẽ ꝗq cena dñi celebeat uit' de oſuetudĩe aliqñ apð ali quos ob huata aò repᷣſentacõʒ cene dñi die il la.ſ.iouis facte:vt a nõ iemunis coepꝰ xpᷣi ſu⸗ mere ſʒ H̊ mõ ẽ abrogatũ vt em̃ dicit augꝰ.c. pᷣdicto ꝑ vmuerſuʒ oebe mos ille huat᷑ vt · ſ. coeꝑꝰ xpᷣi a ieiuno ſumat'. ʒ obicit ꝙ dñs ðᷣ dit hoc ſacractu apłis pꝰ cenã.jo· xiij · H ꝙ illa hoea ouenies fuit peime inſlttucõi vt di⸗ ctũ fuit ſupea.ſʒ ñ oueĩt nr̃o vſui qe inſtitucõ reſpicit effectũ ſacri.ſz vſus vlterius ydonei tatẽ ſuſcipietis vt qe hõ plenꝰ nõ eſt aptꝰ ad pagendu ſpualia 10 hoc ſeruare ñ dʒ eccleſia Nec e ſimile de apłis qe ip̃i ſobeie omederãt exeẽplo xpᷣi et ↄomederãt cibũ paſcalẽ qᷓ quodã mõ ſpuᷣalis erat qᷓntũ ad rõz ensdi: q Len ſumpeõ aqᷓ vl alteriꝰ potꝰ vł cibi ĩ mima q̃n⸗ titate· vb ec rel iqarũ cibi ĩ oꝛe remaneciũ ĩ pe diat H duplex e reiumũ ſ nature qð dietpei uacõʒ cumſenqʒ; pᷣaſſumpti ꝓ moð cibi vel po tus et tale iſeiumu requmi ad G ſacramtũ ꝗꝓp⸗ ter pdctã et iõ poſt ſumpcõʒz aqᷓ vł alteriꝰ ci⸗ bi vł potꝰ b medicie ecẽ i mima qntitate ñn liczʒ ſumere h; ſacr̃m et ꝗᷓ Otra fecerit excõicacõni ſubiacebt ał bñficõ erit peuãdꝰ.ar.ex de ac cu/ſi oſtitit·et/vijqi. nmihil.vbi dicit' mchil refert vtu aliqd hmoi nutriat pꝑ ſe ł cũ l dũmõ ſumał ꝑ mod cibi b potꝰ.reliqe tñ cibi remantes ĩ oee ſi caſualter degluciant' non impediũt qe nõ traiciũtᷣ p modu cibi vł potꝰ ſed ꝑ moð ſaliue. c eode mõ eſt de reliq̃is aq̃ et vmi qbꝰ os ablui dũmõ non traiciant in magna qntitate ſz pmixta ſaline qd vitari nõ pt hec tho. SIzm etiã ric B.ſi pᷣſ biter añ miſſazʒ os ſuũ ꝗꝓpter reuerẽciã ſacri aq̃ lauet et a caũ aliqᷓ Sutta aq illiꝰ ſtomachũ intret nõ ꝗpter Hoc tenet miſſam dimittere celebeare.maxie ĩ die ſoleni.qe H̊ͥ nõ videt impedire dignã p̃⸗ paracõzʒ pᷣſhiteri nec reuerenciã ſacralnetiEc de ſimilabꝰ idẽ iudiein hẽeat'. Et eiuſde ſente⸗ cie eſt hoſti.Secꝰ eſt ſi ex ꝓpoĩto illã guttam deglutiret ſim vtrũq eſt ar.xv.q.vj.c.i.Fli⸗ ud eſt ꝛeiuniũ eccleſie qð. ſſtatui ad carms maceracõnẽ. et iſtud nõ impedi ꝓpter p̃dctã qe p̃dicta ñ multũ nuttiũt ſ̊ magis ad alterã du ſumũt. ¶¶ Vta ci bꝰ vł potꝰ paſſũptꝰ ĩ no cte ꝓfuda impediat licz peĩcipiũ diei ſim diuerſos diuerſimode ſumat.eccleſia tñ ſʒm curiã romanã die mcipt a media nocte et fint in medio noctis ſequetis er de offi. iudi. de⸗ le.ↄſuluit:et ideo ſi poſt mediã nocte aliq̃ᷓs aliquidò ſumpſerit ꝓ modũ cibi vł potꝰ nõ pᷣt eadem̃ die ſacramẽtum ſumare p̃t vo añ me diã nocte · Hec refert vti pꝰ cibu ł potũ doꝛ mjerit aut ec ſi ci bꝰ digeſtꝰ ſit qꝰ ad pᷣceptũ refert aũt quo ad turbacẽnẽ metis quã hõies pPaciũtur ꝗꝓpter inſoneitatẽ vł indigeſtionẽ in quibꝰ ſumes pturbat iõ adò ſumpcõz huiꝰ ſa⸗ erameti ineptꝰ reddit qͥ tho oſt. aũt dicit ꝙ p̃ſbiter cibo vł potu ſumpto p nimaa ſiti cele beare poterit ſi tãto tpe dosmierit vł eciam ſi 2* ne doemicõne qeuerit ꝙ cibꝰ digeſiꝰ eſſe xot ſit ſed ego nõ credo ſibi qe qᷓntuncũq; doemi eret de mane vſq; ad nonã nõ poſſ( dici ꝙ ie⸗ runꝰ eſſ· loquedo de ieiunio qð reqrit' ad hꝰ ſacramentũ. Vtꝝ G ſacramto ſumpto liceat ſtatim cibũ ſumere vł potũ maxia deuocõ requirit' in ſumpcõe huiꝰ ſacram eti qe tũc p cipit' eiꝰ ef fectꝰ hec aũt deuocõ magis impe dit᷑ p pᷣced ecia ꝙq ꝑ ſequecia et iõ magis eſt ĩ ſtitutũ q hoĩ es ieiunet añ ſumpcõz huiꝰ ſaẽc⸗ menti ꝙ; poſt dʒ tñ oſe aliq̃ moea inter ſumpti onem hꝰ ſacramti et alios cibos· ſ. vſq; ad cõ ſumpciõʒ illarũ ſpecien ſiue alteracõz ꝗpter rene reciã etiã.qꝛ tin illa alteracõ cito fit non opoetet ꝙ moæea ſit multũ magna. Vñ et vni⸗ uerſa oeõ acteis Sciaꝝ poſt cõionẽ dicer et cõicantes ettã dicãt ſuas oꝛões peiuatas.Se cundũ tñ antiquos canones ſtatutũ fuit a pa Pa clem̃te tereõ vt habet de oſe. di. ij. tribꝰ vᷣ. ſi igt. qſi mane dñica poꝛcõ editur ergo rei unet vſqʒ ad ſextã qui eã ſumpſerũt.etſi ho ra tercia vł qrta acceperũt ieiunet vſq; ad ve ſerã antiquitꝰ em rariꝰ miſſaꝝ ſolẽmia cele beabant' et cũ maioei pparacõne. Nũc aũt qe frequeciꝰ opoetet ſacra miſteria celebeare ñ Poſſet defacili ob ſzuanet iõ eſt ꝓꝑ ↄſuetudieʒ Strarã abrogatũ h̊ tho. WBVe efficacia euchariſtie ti. xix. Ernde oſiderãdum eſt de efficacia ſaẽ menti euchariſtie et permo qs ſit effe ctꝰ huiꝰ ſacramti .ſcõðo in quibꝰ heat effeſtũ. e/Circa peimũ ſci edum p h ſacram tũ peimo gra ↄfert᷑. omen em effectũ quẽ fa cit cibꝰ et potꝰ qᷓntũ ad vitã coepale.facit e⸗ ciam B; ſacram̃tũ qntã ad vitã ſpualem.jo. vj. caro mea vere eſt cibꝰ et ſan.m. vere eſt potꝰ vñ reſicit ſpualiter qð ſine gracia eſſe non p̃t vñ hB; ſacramtuũ gram ofert: ofert aũt grã ſpiri tualiter cũ pᷣtute caritatis. Vñ dam̃:Opat ipʒ carboni carbo em nõ eſt ſimpliciter lignũ ſed igni vnitũ ita et panis iſte nõ eſt ſimpliciter pams ſed panis ↄiunctꝰ diuinitati · Bicut an tem dicit greg in omełb. pent. Fmoe dei nõ é ocioſus opat em magna ſi eſt· et ideo ꝓ h̊ ſaẽ mẽtum qntũ eſt de ſui vtute non tm̃ habitꝰ g cie et vᷣtutis ↄſert' ſed etiã excitat' in actu ſe⸗ cundũ illud.ij. coe.ix. caritas xp̃i veget nos EInde eſt ꝙ ex vtute huiꝰ ſacram̃ti aĩa ſpũali⸗ ter pficit ꝓꝑ Gᷓ̊ ꝙ delecta' et quodã mẽ ineber at a dulcedĩe bonitatis diuine ſzm illð cañ. veOmedite amici m. et mebꝛei. cariſſimi. Scõðo vtutes augent. ſicut p cibũ coæpalez coepus augmètat inc dyoꝰ dicit q; euchariſlia p⸗ fectinã hʒ vtutẽ qð nõ eſſet mſi p augmẽtum vcutũ: Tercõ pctã venialia remittũt' pꝓ qᷓ fer uoe caritatis mmuit' ſicut p coæpale cibũ re ſtaurat' qð quotid ie depdit. vñ ambeo.li.de ſacranais dicit ꝙ ille pams quotidie ſumit' ĩ remediũ quotidiane fragilitatis · Gemittunt? nũt ꝑ q; ſacramtum nõ oĩa vei alia ſed plura ł Paucioea ſʒm ꝙ hõ magis vł minꝰ ſe diſpomt et caritas vigoeatur Otra illa. remittitur aũt illò veniale 'ł illa ad cmus vel quoꝛũ remi ſionem homo magis ſe diſpon it H boñ:et pe. . * W H ò ẽ ð Quarto eciã qñqʒ remitti peccatũ moztale vt qn ſuĩtur ab eo q eſt in peccato moetali cꝰ cõ ſcieciã ñ hʒ et affctm.foete eiĩ pmo ñ fuit otri t ſʒ ðᷣnote et ruereter accedñs ↄſeq̃t ꝑ B; ſaẽ mẽtũ graʒ caritatis q̃ otricõzʒ pficit et remiſſi⸗ onẽ pcti · Quĩto hoĩ tã ſumeti ꝙᷓ etiã offerẽeti ꝙᷓ ecẽ illis ꝓ qᷣbꝰ G̊ ſacramtuz offert ſim mod et quantitatẽ ſue denocõnis et feruoeis pena peccati remittit'. Sexto bõ a peccatis p̃ſerua tum qe p ip̃m ſpũaliter ręboea ſm illud põ. panis coꝛ ho.Ofirmat · tu qe ꝑ ipᷣm inqntum e ſignũ quoddã paſſionis xpᷣi ꝓꝑ quã deuicti ſũt demones impugnacõ demonũ repellitur. Vñ criſoꝰ.dicit ſuꝑp o:vt leones flãmam ſpirãtes ſic ab illa menſa diſcedimꝰ tereibiles effecti in animo. De huiꝰ ſacram̃ti eſ ficacia loques inno.et q̃ſi omes eiꝰ effectꝰ ſupeadictos bee uiter op̃ᷣhẽdẽs dicit· euchariſtia liberat a ma lo ↄſeruat in bono delz venialia et cauet moꝛ talia hHuiꝰ eciam vᷣtute ſacramenti om̃es vtu⸗ tes augentur oĩm graciaꝝ fructꝰ exuberant Impeditur aũt efficacia huiꝰ ſacramęeti aliqꝰ mõ ꝓ venialia· Deccata em venialia duplici⸗ ter accipi poſſunt· vno mõ ꝓut ſunt pᷣteritaa lioꝰ ꝓut ſunt actu peimo qdẽ mõ peccata vei alia nullo mõ impediũt effectũ huiꝰ ſacram⸗ ti p̃t em̃ ↄtingere ꝙ aliquis poſt multa pecca ta Omiſa vemalia deuote accedat ad h ſacra mẽtum et plenarie dſequatur huiꝰ ſacramęeti effectũ · Zecũdo aũt mõ peccata venialia nõ ex toto impediũt huiꝰ ſacram̃ti eff ectum ſedò in parte · dictũ eſt em̃ ꝙ effectꝰ huiꝰ ſacramẽ ti nõ ſolũ eſt adepcõ habitualis gracie et ca⸗ ritatis ſed etiã eſt quedã refectio actualis ſpi ritnalis dulcedinis que quidem impedit' ſi a liquis accedat ad hoc ſacramẽtum mente di⸗ ſtracta ꝑ peccata venialia.nõ aũt tollitur au gmentũ ſpiritualis gracie et caritatis.cũ omĩ buꝶ pᷣdictis ouenit tho.in ſum- gquitur videre ð ſco.ſ.in quibꝰ habeat efficaciam ſacramẽtuz euchariſtie. St cir æãa hoc querunt' plura· ſ. Vc habeat efficati am m quolibet viro iuſto e ſacramẽtum nõ habet efficaciã in aliquo niſi digne accedat di Ine aurez al cedi qui ſe pᷣparat ſicut debet antũ vero ſaèrametum acciꝑe ſicut alium ci bum nõ eſt ↄgruũ nec fructuoſum erit qe in B ſacramento elt pñs diuma maieſtas et ſumma expeimitur caritas iõ debet recipi cũ honoee * et deuocõne ·. et qꝛ ſic nõ recipit tantꝰ hoſpes in Imũdo hoſpicõ.neceſſe eſt vt hõ deo he ſpiciũ p̃paret ꝓ.ſui diiudicacõnem et qe nul⸗ lus hoſpi ciũ hoſpiti ꝓarat niſi eũ cognoſcat neceſſe ẽ ꝙ iſtũ cibũ ab alijs diſcernat.d Bᷓ ergo ꝙ hoe ſacram̃tum in aliquo habeat effi caciã opoetet peimo iſtũ cibũ ab alijs diſcer⸗ nere ꝓ fidem· ſcᷣo hoſpiciũ parare ꝑ ſiʒi ꝓba cõnem:tercõ in hoſpicõ pato reciꝑe cũ hono re et deunocõne peimũ et ſcᷣm hemꝰ.i.coꝛ.xj peimum ibi non diiudicãs coepꝰ xp̃i? ſcᷣm i⸗ bi ꝓbet aũt ſe ipᷣm hõ.terciũ in zacheo.t qe multi recipiũt hB; ſacramtum qui ſe nõ pᷣ̃parãt debite i õ multi imbecilles et infirmi et doe: multi · Cu erge queritur vta vir iuſtus recipi at ſacram̃ti efficaciã. Dicendũ ꝙſi pᷣparat ſe recipit· Flioqn ſi ex quadã coerupcõne vł & ſtractione nõ p̃paret ſe debite aut nullazʒ aut modicã reportat effi caciã-Licet nõ incureat moetalem offenſione ̊ boñ.¶ VYcia H̊ ſacram tum in aliquo peccatoee efficaciã habeat . ſ. qui eſt in moetali peccato & nõ eſt limitan⸗ da dei largitas q̃n in hoc ſacramẽto poſſit fa⸗ cere et aliqñ faciat omĩs culpe remiſſione· ſed ſecundũ foꝛũ ↄmune et generalem racõneʒ in ſtitucõnis huiꝰ ſacram̃ti dicenduz eſt ꝙ illud ſacramtum datũ eſt in cibum illis qui ſunt de coepe criſti miſtico et om̃s tales hnt caritate ideo effectũ habet m ſolis iuſtis.effectꝰ aũt m uſtis eſt liberacõ a culpa veiali et pᷣſerua⸗ cõ a moetali vt ſupea patuit· hec hon epen hoc ſacramtum ꝓſit tm ſumẽetibꝰ qꝙ nõ ſed etiã alijs. Ham ſicut dictum eſt h̊ ſacramcum nõ tm eſt ſacramẽtuʒ ſed etiã ſacrificiũ· inquã tum em̃ in hoc ſacram̃to repᷣſentat paſſio xp̃i ꝓ quam xp̃s obtulit ſe hoſtiã deo.vdt dicit᷑ ad eph̊.v.habz rõnem ſacrificij · qʒ inquãtuʒ in B ſacramto tradit inniſibilis gracia ſub viſibi li ſpecie hʒ rõnem ſacram̃ti:ſic igit. G ſacra⸗ mentũ ꝓdeſt ſumetibꝰ et ꝓmodũu ſacram̃ti et ꝓ moduz ſacrificij qe ꝓ oibus ſumetibꝰ offer tur dici em̃ in canone miſſe quotquot ex hac ec.vſq; Scia repleamur· ſ̊ alijs q̃ nõ ſumũt ꝓ deſt ꝓ modũ ſacrificij inquãtum ꝓ eoꝝ ſalu⸗ te offertur. Ende et in canone miſſe dicit' me mento· æc. vſqʒ in columitatis ſue· et vtrumq; modũ ↄficiendi dñs exprimit Mt. xxvj qui vobis · ſ.· ſumentibꝰ et ꝓ multis.ſ.alijs effun dec' in remiſ.pecca:hec tho.q Vtꝝ bhoc ſac⸗ mentum haheat ſuũ effectũ m omibꝰ ꝓ qbus offertur & ꝙ nõ. nã ſicut paſſio criſti ꝓdeſt quidem oĩbus qᷓntũ ad ſufficiẽciam et ad re⸗ miſſionẽ culpe et adepcõz Scie et gloꝛie. ſed effectũ nõ hʒʒ niſi in illis qui paſſioni xpᷣi diũ gunt᷑ ꝓ fidem et caritate· ita etiã B̊; ſacramtuzʒ qð eſt memoeiale dñice paſſionis nõ hʒ ſuũ ef fectũ mſi in illis qui diugũtur huic ſacramẽ to ꝓ fidẽ et caritatẽ. Vñ augꝰ.dicit adð renatũ qus offęyrat eoꝛꝑ? criſti niſi ꝙ bis qᷓ ſune mẽ bea xp̃i. Vñ et ĩ caʒꝑone milſſe nõ oaat' ꝓ his qᷓ ſunt eẽ eccleſiã.Ilis tñ ꝓdeſt plꝰ vel minus ſzm mod ũ deuocõis eoꝝ hec tho. cVtꝛ ſu mere plures hoſtias ↄſecratas ſimul in eadez miſſa magis ꝓſit ſumenti vel etiã ilis ꝓ qui⸗ bus ſunt oblate ꝙᷓ ſumere vnam tantu Hè ꝙ nõ nã ſumpcõ ptinet ad rõnem ſacramti ſ̊ ob taeõ ptinet ad racẽnem ſacrificij et ideo ex H̊ ꝙ aliquis ſumit coepus xp̃i ſemel vł pluries nõ accreſcit alijg aliq inuamẽ. ſimiliter etiã nec ex hoc ꝙ ſaçerdos oſecrat plures hellias in vna miſſa multiplicat effectꝰ huiꝰ ſacram̃ ti qe nõ eſt niſi vn ſacram̃tũ nichil em̃ plꝰ e ptutis ĩ multis hoſtijs oſecratis ꝙᷓ in vna.cũ ſub omĩbꝰ et ſub vna nõ ſit niſi totꝰ xp̃s . Vñ nec ſi aliquis plures hoſtias ↄſecratas ĩ vna miſſa ſimul ſumat pcipit maioæꝛẽ effectũ ſacra menti. In pluribꝰ vero miſſis multiplicat ſac ficij oblacõ et iõ muluplicatur effectꝰ ſacrifi aij. bec tho: — *° incipiunt tituli quinti libei De virtute penitecie · j· De ſacrameto penitencie · ij · Ve quius ꝓenitencia debet agi · iij· De eff ectu penitencieiiij. De impedimentis vere penitencie. v. e duracõne et iteracõne pemtencie. vj. De penitencia ſera vel finali.vij. PVe partibus penitencie in ↄmuniviij. Wedrahepogainr De ofeſſione quid eſt et de inſtitucione eius et neceſſtate.x. De tempoee confeſſionis. xj. “ De obiecto ↄfeſſoms. i. de his que debet qᷓs confiteri· xi. Cui eſt confitendum xiij. Cui peel bitero eſt ↄfitendum· xiiij. NDe ꝗbuſoam ſpealibꝰ pſonis quibꝰ debeant conftteri xvpyp. Cualis debet eſſe ofeſſoe et qnaliter ſe debet Habere ad confitentem. xvj. . De intereogacõibꝰ faciedis a ofelſoꝛe ·xvi· AQualis debet eſſe ofeſſio·xvnij. NDe oↄfeſſionis eff ectu. xix· ſe ↄfeſſionis ſigilloxx. Cuid eſt ſatiſfactioxxj. De poſſibilitate ſatil factionis. xxij·. Cui debet fieri ſatiſ factio.xxnij. Der qualia opa ſatiſ factõ fieri debeat. xxinij· De partibus latiſ factionis · xxv. De eleymoſmaxxvj. He ienmoxxvnj; S De reſtitucõne in ↄmuni.xxix. SS De reſtitucõne acquiſitoenm in ludo alearuzʒ et taxi oeum.xxr. De menſura ſatiſfactionis.xxxj De canonibꝰ penitencialibus.x xij. —— Pe sbe⸗ ſine differecijs pñie in cõi. xxxiij. e penitencia publica· xxxiiij·. De penitencia ſolenni. xxxv · De clauibus. vtrum ſint bate eccleſie et quot ſuntc. xxxvj. èè De effectu et vircute clauium. xxxvij. De miniſtris clauium xxxiij. .. de his ĩ quos clauiũ vſus exerceri p̃t· xxxix. e indulgencijs · xl. S=è De vnctione extrema.xlj. * * * . . K 3 ſO –◻ 4 * . . ●○ 0° —-ñõ = Ce se Zeiclieu 05 Uih 76 ic. 22 1 21 5cliet ſol. 4,3 ¼ C ſe Gr. 7 2cvclen of 73 v g (e,. 807 3 2igcheα 16 11607 E A (((K(HK . — 44 — — r - . * 4 . . 4 . 7 . * 5 7 .⸗ . . “Rl — — 8 H . 4 . 3 4 . . . 1 4 . . . ℳ . 8 . 2. . 4 . . 4 — . „ * 4 . X. . . 8 . —– — . . . 4 4 . . 2 HLSL”ZL 1 . „ 3 . „ 36 „ 2 — 7 — 7 . rN 7 . . 72 * — . . . . 3 . * — . . . . . S. . . . —. — . . — 8 — en rer es der Sg In nomme dñi amen Ancipit ſumma de ca⸗ ſibus ad honoeẽ dei ↄpilata.p fr̃ezʒ aſtexanũ de oedme frati minoꝝ vbi pmittunt᷑ litere eiuſoẽ fr̃is ad dñmaohãnez gaijetanũ· ſancti theodoei dijaconẽ cardmale et poſtea imme diate lr̃e eiuſõ dñi: quas qñ recepit ſũmaʒ mi ſit ad ſupeadictũ aſtexanũ?Aſte ſunt ergo litere p̃dicti fratris· Enerando in xpᷣo patri et dño·domio iohbãni gaijetão ð vebe diuĩa Puidentia dignifſimo ſacroſancte romãe ec⸗ clene ſancti theodoei dijacono cardiali-fra ter aſtexanꝰ? de aſt de oedine frm minon eiꝰ HByvumilis ſernꝰ reuereé⸗ tiã ſuiqʒ recõmendationẽ in dño debitã et de uotã-Lũ iam elapſo multo tepoee benigtati vr̃e placuerit me ad perficiedu collectõz quã inchoauerã de caſibꝰ.veſtris literis expoeta ri. Scce venerãde pr̃ et dñe vr̃am dignatã ex⸗ hoetatõz reuerenter ſuſcipiens et autoeitatis vr̃e ſublimis fauoeem adeſſe mihi ꝓſpiciens⸗ collectõz eandez cũ auxilio dei ꝓut ei miſtra re mihbi placuit et tenuitas mea ſciuit et po⸗ tuit Oſummaui Digne igit' vobis eam attri buo et aſeribo ſimulqʒ; ipaz ꝓmdentie vr̃e cõ mitto examiandã cozrigenda et ſupplẽdaz et ſi vra diſcretio indicauerit in noticiazʒ alioꝛz publicã deducẽdam Pmptus ſemp et paratꝰ ero in oĩbus ad vr̃a beneplacita et manòata: Valeat ſemꝑ pᷣelarttas magficẽtie vre ad dei Ponoæè et eccleſie ſue ſancte edificatõzʒ. data Tañ. Inno dñi leſimo:ccc · xvij“Cncipi unt litere p̃dicti dm̃ cardĩialis ad ip̃m frẽm. ſimo fri aſtexano de ciuitate aſtenſi oe dinis fratz minoꝝ Hohannes miſera⸗ tione diuma ſancti cheodoei dijaconus cardi nalis ſalutem et ſincere dilectõis affectu Ti beũ vr̃m opꝰquippe laudabile que nobis vr̃a ſinceritas ſtinauit leto vultu gratoq; co⸗de recepimus cuiꝰ Opolitio a deo ſuũ ↄmendat actozez ꝙ aliene laudis mendatõe nõ eget; Oſteditur nãq; ſcie in eiꝰ lectõe ꝓfunditas · ingenij in ſui examĩatõe ſubtilitas· ac vpoꝝ in ſni oſideratõe maturitas demõſtrat᷑ St qui dem nõ ſme multà ip̃ius laude opuſ extollic cõditoeis qui velut bonꝰ hõ de bono chezau P Enerabili et religioſo viro amico cari rno pPfert bona ad laundez dei ac vtilitatis publice icremẽtum Dignis ergo ĩ dno laudi bus vre laudamꝰ bonitatis multiplicis clari tatẽ. q̃ ſic lucere nititur omibus ꝙ ſingulis ſe exhibet ꝓfuturã · Quna Pter dil ectiom veſtre gratian plenas referimus actiones tato co⸗ Sdis affectu quod peo vobis gratum põſſumꝰ offerentes, valete in dño Incipit peohemiũ p̃ᷣſentis ſume de caſ bus ⸗ . ono laboꝝ gloeioſus ẽe fructꝰ· Sap· melioe qui ani ij. Nullus aute laboe eſt illo laboee ima ſaluti peoficit: Vn et tali laboze filius dei in perſona ꝗpeia lia⸗ X. boeauit ſecundum illud iſaie. j·. c· labozaui ſu ſtines. quidqd em̃ in aſſumpta huĩlicate geſſit dixit et ſuſtinuit ꝙ ſalute huani generis fecit ſcõm illò luc.xix · Yenit filiꝰ hHomis qrere et ſaluũ facere qð perierat Huius ergo laboeis potiſſime głoſus e fructus q peecipue dinie Fruitõis eé meritoeiꝰ Conſiſtit aut buiõi Labee in facto ſancte vite et verbo ſane doctrine ſe cundũ illud Qa. v. Qui aut fecerit et docue rit hic magnꝰ vocabit in regno celoꝝn Æ0 aũt frater aſtexanꝰ de oedine mmo mimus fateoe ad tale laboze me tam rõne vite ꝙ röoe ſcientie minꝰ idoneũ eſſe . tñ cupies dſulere penurie mee vt ſic ſaltẽ in modico pdicti fru ctus głoſi poſſez particeps fieri· exeplo ruth paupcule moabitis ingrediens alion agros doctonx: ſ. magnoꝝ ſcripta ſtudedo diligeter opoetuno tpe ꝓ plures ãnos ex pis quaſi ſpi cas aliqua magis vtilia de om̃i materia que⸗ ſtionũ ſacre ſcripture peout deꝰ mihi dedit et exiguitas mea valuit collecta in vmꝰ ſumme p octo libeos diſticte beeuiãdo ſerie oedĩaui Hoſtmodũ vo exhoetatõe venerabilis peis et dñi ſupea memoæati et etiã pluriũ bonoꝝ fra trũ admodũ mcitatꝰ ex ſupeadicta collectõe illa tm̃ qᷓ ptinebant ad ↄſiliũ in foeo ↄſcie tri buendu extraxi et ſiqua alia puta de vᷣtutibꝰ vel alijs iĩſerui illa gra ↄtinuãde materie vel maioeis euidentie beeuiter annotani atq; in hunc modũ ſummã de canbus deo auxiliante Opilaui. Dius igit lectoe ſiqua vtilia · ſiqua landabilia.ſiqua ſibi grata in ipſa repertat. deo largitoei bono oime teceſſo⸗iꝰ nris doctoeibus ex quibus accepi et p̃cipue dño p̃nomĩato coerectoei eius attri buat. et gratias vberioees fideliter agat · me vero et ſi nibil aut pan decneo ibi poſui laboeem tñ incredibilè alioꝝ picta colligen do et ced mãdo pertuli.apud deũ intercedat · vt meo ſudoei viciſſitudiez ĩ celeſti patria mi ſericosditer reddat. Sciendũ aũt ꝙ doctoꝛes venerabiles ex quo rum ſcriptis collectõzʒ p̃dictam aſſumpſi in ſa . cra ſcriptura de oedine meo fuerunt multi p̃⸗ cipue tamen iſti ˖ ſcilicet· 7 Frater alexãder de anglia qui qñ fuit oedinẽ ngreſſus erat magiſter leges actu ſacrã ſcri Erute pariſiꝰ ſuper oms tẽpoꝝs ſui famoſus: rater bonauetura etiã famoſiſſimꝰ tpe ſno q́ 7 fuit młto tpe mĩſter gnalis et pꝰea cardĩalis rater guilbelmꝰ anglicus de mara:· Erater gualterꝰ qui fuit ep̃ᷣus pictauienſis Erater richaròus de media villa rater al exãder ð alexãdeia ꝗᷓ fuit etiã miĩſter mio lõbardũ et illũ peimũ ↄgnoĩo anglicum De alio aũt oedĩe fuert duo·ſ.de oedĩe pᷣdica toꝝ Erater thomas de aqno etiã famoſiſimꝰ Et fr petrꝰ de taretagio qui fuit etiã papa· — Fliqua etiã accepi de quotlibetis mgri hein rici de gandauo. 9 DDokctoes vero mriſcanonici ex quibꝰ? plima ex ſampii fnerut iſti ſeeͤz;: “ m et venerabilibꝰ an Frare iohẽes ſeotꝰ famoſiſſimꝰ et ſubti liſſimꝰ gnalis que vt diſcernat a po alexãdeo ↄgno -Euroskala Offset VierFarbSelector Standard* 3 4 5 6 7 8 Copyright 4/1999 VXMaster Gmbh wWwW.yXymaster. com 2 1