Gb42_fol-2
author: Hieronymus, Sophronius Eusebius

NI12511985027 021

IIIINIIIIIIIIon

Tüübingen

W. Raiser —

òð èẽ ”
ö *
. . - —

rõ

8 R ð
ðèòB S ðð 8 1 “ .
rn ð” N
DZW HZ E S
R s
Z 2 .
.
. .
. 2 4 .
.
. . . D
. S =
.
. .
.
.
. .
„. *
9
. .
, *
4
* 5 .
.
6 .
. .
.
. .
D
. .
.
*
„ 7
. 7
. .
. . .
. .
4 . 1
.
4
. .
—
4

Tabula

Narrat beatus Hieronymus vitam quam

tenuit in heremo.

AQult fui ſacre ſidei coꝛuſcans
Lumen: ⁊ xpᷣi modulatus hymnos
Muſa ſtridonis referas alumm
Carmine laudes.
Sepe deſertis regionis oꝛis
Solis exuſte radijs: putabam
Nictoꝛ excelſe veterum triumphis
Aaꝛbis adeſſe
Edibus luci reſidens in arcitis
Solus ⁊ merẽs lachꝛymans gemẽſq;
Pauperis duxi miſeranda meſtus
Tempoꝛa vite
lhoꝛruit duro cutis hec amictu
Facta defoꝛmis veluti viroꝝ
Quos caloꝛ phebi recoquẽs calentis
Arſerat ingens
Semp oꝛantis gemitus ocellis
Coꝛdis ex imo lachꝛymeq; ſurgunt.
Cum ſubit xpᷣi crucis illa moꝛtis.
Impia pena
Peꝛebuit tellus requiem cubilis
HNuda ꝑduri volitans ꝑ vmbꝛas
Quando nocturnas tacite ſubintrat
Lumina ſomnus
Linquit᷑:fontis gelidus in vndis
MMe ſitis quando cruciat:fameſq;
Pellit᷑ fetu nemoꝛis ſilentis
Arboꝛis alte
QMe nemus vidit comitem feraꝝ
Ante que noſtros iacuere greſſus
BSuplices omni feritate:mirum:
Me duce pulſa
Hic vbi ruptos reſidere colles
Cernis:⁊ valles ſtrepitu carentes
Feruoꝛ eſtnobis ſuperos in omnes
Nilus ineſſe
Languidus ardoꝛ veneris furentis
gne furtiuo populatur artus
uem fames poſtqᷓ; nequijt:redẽptoꝛ

RB 8
g =Q.ρOͤD

Fxxpulit ignem
Junximus noctes memini diebus
Cum meũ ſaxi miſerum ſubegi

Ictibus pectus: dominiq; ceſſo

Noſt modo iuſſis

Lellulam noſtri metuens petebam.

Antra deſerti:locus ima vallis

Aptus oꝛanti fuit: atq; celſli

Aſpera montis .
Fletibus mundis lachꝛymiſq; fuſis
Dumq; diuinis oculi coherent

CLeſtis eſt xpᷣs:ſupeꝝ videbar

Affoꝛe turmis

. Sum pedes ſtratus dñi ante ſacros
Sepe qui noſtris madidi fuerę.

Fletibus quos hi ſtuduere cani
Tergere crines

„ „

In deũ poſtq; poſitus quieuit

Feruoꝛ: ⁊ ceſſit requiem laboiꝛ
Plura cõſcripſi memoꝛanda:quoꝝ

Ailia cerris“
Scripta que pꝛiſcis fuerant libellis
Barbaris lingua cecini latina

Vt foꝛẽt cunctis monumenta patrum

CLognita ſeclis

lHec fuit vaſte regionis aruis.

Vita:quam xpᷣi colui timoe
Poſt ſenex victum ſcelus omne felix
Aſtra ſubiui

Congditi ſacre cineres fuerunt

Virginis templo:miſerãda tellus
Sancta dum penas luit ⁊ ruine
Subditur hoſtis
Qua pius pᷣnceps tumuloꝛ ſub aram
Gratia donat venie ꝑphennis

Cuius eſt dignus meriti viatoꝛ

Criminis expers
Mira que fecit referunt vetuſti
Codices ieſus tribuens honoꝛi
Nominis noſtri:veneranda totum
Jure per oꝛbem
Pꝛincipi laudes ſuperum canamus
Incolo cuius meritis olympum
Cuius ⁊ fuſi cruce nos redemit
Sanguinis imber
Qui legis noſtre documenta vite
AVt tuis mundi pᷣcibus redemptoꝛ
Annuat:ſuplex pia vota fundam
Tempus in omne.

TEXOG

j4

ſocl
ſbahe⸗
ſeacdiſtin
füaudtto
polumie⸗

„

poluminp

piihhien
lenpholnuͦ
ſebit nuel
ſobiserpon
hiiſhhier
ſtopbalni⸗
Mnapioſeer
uclir
eesenune
Bähi
Gicutcen
ngtosin)
leniun.
Eyol
ſſononm
Meophita⸗
lehirin iud
hühien
Nocxry. x.
Oipanedo
n veritaten
Dbplosnarm
Ehlnisp
npppiiner
torfini
ſiblri
Diletode
enisin Cinie
nopaſſtfp
vochticox.
Ponnelaz
Aleturnecb
„Pomneli
Abeoloc,
Lomhmner
tlo⸗ ſltun
licunexrn,
peripreno
ronlbr
Whonelis

e
8eilr
mn

„

nd
une

eſuberam
nis
iao:

Nauſi
or
aton

cnams
mpun
Genit

mavi
denple⸗
funden

—

Becunde
Incipit tabula epla⸗

rũ Bti hieronymi pbr̃i redactaꝝ in certũ oꝛdi
nẽ ac diſtinctaꝝ ſᷣm materias ꝑ Theodoꝝ CTe
liũ auditoꝛẽ apłicũ ea ꝝ videlicet tm̃ q̃ in ſcðo
volumine ↄtinent᷑. NMam pᷣma ꝑs tabule alteri
volumini pᷣponit᷑ R—

Er tius ſcde

tis tractatus epłaꝝ diui

Hieronymi ↄtinẽs epiſto
KCK lares expoſitões qrundã
Plſalmoꝝ ⁊ Cãtici cãtico
rũ vᷣm Oꝛigenem e greco
rrraductum. .—
Bii hieronymi pbr̃i epła ad Cypᷣanũ pᷣſby
teꝝ pſalmũ octuageſimũoctauuʒ q̊ͥ Moyſi in⸗
ſcribit᷑ videlʒ pſalmus.Oñe refugiũ factus es
nobis exponẽtis. Pꝛius te Cypᷣane. Fo.j.

Bti ieronymi ad MPꝛincipiã vᷣginẽ expo⸗

ſitio pſalmi. xliiij. Eructauit coꝛ meuʒ. In cuiꝰ
pᷣncipio ſe excuſat ꝙ mulieri ſcribat. fidẽ feiaꝝ
attollit: illuſtres veteris ⁊ noui teſtamẽti muli
eres enumerãs. Scio me Pꝛincipia. Fo. iij.
Bti Hieronymi pbr̃i expoſitio pſalmi. xlj.
Sicut ceruus deſiderat ad fontes aquax ad re
natos in vigilia paſche habita. Omne pſal⸗
terium. MḾJ”VNNñ Fo. vf.
Expoſitio pſalmi.cx vij.videlʒ. Confitemi⸗
ni dño qm bonus:ꝑ modũ cõcionis habita ad
Neophitas in die icõ paſche.vbi etiã acriter i⸗
uehit in iudeos. In oi pſalmo. Fo. vj.
Biti lhieronymi pbr̃i ad Marcellã de plal⸗
mo.cxxvj. videlz. Miſi dñs edificauerit domũ

Abi panẽ doloꝛis ⁊ filios excuſſoꝝ ſᷣm hebꝛay

cam veritatem interpᷣtatur. Beatus MPam⸗

phylus martyr. Fo. vij.

Eplaris ꝓlogus bti hhieronymi ad Sama⸗
ſum papã in expoſitõe Cãtici Epithalamij can
ticoꝝ ſᷣm Oꝛigenẽ:cuius doctrinã ⁊ eloquẽtiã
laudibus effert. HBeatiſſimo pape DHama⸗
Trãſlatio duoꝝ tractatuũ vel Po neia i
genis in Cãtico cãticoꝝ e greco in latinũ. Abi
pmo ponit᷑ iſius Oꝛigenis pᷣfatio de Cantico
ipᷣo cãticoꝝ. Be cãtico. Fo. vilj.
fHhomelia pma ex Oꝛigene traducta. Olſ⸗
culetur me ab. Fo. viij
HhHomelia ſecunda ex Oꝛigenetraducta.
Ab eo loco. Fo. x.
LCLommentarium in Cantica canticoꝝ in q̃t⸗
tuoꝛ libꝛos vel homelias diſtinctum: quod in
quodam exemplari nomine beati Hieronymi:
repperi pꝛenoratum:quod ꝓbare videtur eius
aſſertio in libꝛo viroꝛum i luſtrium: vbi ſe quat

tuoꝛ homelias in Cantica canticoꝛum ſcripñiſ⸗

ſgit᷑ lectoꝛ inqᷓrat. Epithalamiũ

Weori Frater chariſſime.

prartis

ſe commemoꝛat. Sed ⁊ in vetuſto ⁊ ꝓbato vo
lumine hoc ipᷣm commentarium Oꝛigenis in⸗
ſcribitur. Sed minime duabus pꝛeſcriptis ex
Oꝛigene traductis conuenit: que etiam ſuper⸗
fluo traducte vel poſt repetite fuigent.Srenk
O. xi.
ſhomelia pma. Oſculet᷑ me. Fo. xviij.
Homelia ſcdõa. Fuſca ſum. Fo. xxij.
Hhomelia tertia. Ecce es. Fo. xxxvj
Homelia rta. Surge veni. Fo. xxxix
Epiſtola beati Hieronymi ad Cypꝛianum:

in qua pᷣmo ponit quid apud hebꝛeos differät:

vel ſignificent min ⁊ men: ⁊ exponit ſinem pſal
Fo. xlij .

ractatus quartus
ſecunde partis continens ſermones beati Hie
ronymi aliquibus diebus feſtis accõmodatos

Sermo ð natiuitate dominica in ip̃ius diei

commendationem. Abi aliqua de crucis tro⸗

pheo. Hodie verus. Fo. xliij
Sermo de Epiphania exponens grecũ vo⸗
cabulum:⁊ de ſaluatoꝛis baptiſmo ꝑtractans:
cuiaccomodat ⁊ exponit pſalmum.xx viij Af⸗
ferte dñõo. Bies epiphanioꝝ. Fo. xliij.
Sermo de quadrageſima ad abſtinentiam
inuitans. Abi etiam de temptatione ſaluato⸗
ris ⁊ myſtico exitu de egypto tractaf. Quo
modo miles. Fo. xliij
Sermo eiuſdem in vigilia paſche de imola⸗
tione agni typici: vbi que habentur in Exodo
xij. ca.de ipᷣo agno tempoꝛe ac modo manducã
di myſtice interpꝛetatur docens tempoꝛe eſus
agni etiam a pꝛopꝛijs vxoꝛibus ab ſtinendum.
Hodie fratres. Fo. xliiij.
Beati Hieronymi ſermo de dominico Pa⸗
ſche illius diei gloꝛiam attollens: ⁊ docens ſep
timum in octauum: ⁊ ſabbatum in diem domi⸗
nicum immutatum. Non queo. Yo. xliiij
Alius ſermo beati Hieronymi de reſurrecti
one dominica. In quo ⁊ demonum metum:⁊
deſiderium patrum in deſcenſu chꝛiſti ad infe⸗
ros contemplatur: ⁊ paſſionem quoq; ac reſur
rectionem ipſius veteris teſtamenti figuris an
nunciatam declarat. Exulta celum. Fo. xlv
Beati ieronymi ſermo ad Paulam ⁊ Eu
ſtochium ac reliquas virgines de aſſumptõne
gloꝛioſiſſime dei genitricis Marie ſemper vir
ginis. In quo poſt pꝛefationem aueſtionem ꝓ
ponens: an cum coꝛpoꝛe ſit aſſumpta ⁊ temere
definire non audens inſolutam relinquit. Se⸗
ſta ipius poſt aſcenſum domini contemplatur:
plurima dicit ad gloꝛiam eiuſdeʒ vᷣginis a
rie:multa de myſterio incarnationis eloquitur
⁊ ad extremum ad ipᷣius imitationeʒ virgines

exhoꝛtatur. Cogitis me. Fo. xlvj

Tabula

Beati lhieronymi ð aſſumptiõe item ſermo
ui annunciationis: incarnationis: ac virgini⸗
tatis attoliit inſignia. Sciẽtes frẽés. Fo. lj

Tractatus beati ieronymi ad Euſtochi⸗

um de vinculis beati Metri: declarãs vnde ſo
lennitas ipᷣa habuerit initium:⁊ exponit pſal⸗
mum.cxxxviij.Bomine ꝓbaſti me:oſtendens
illum ip̃i beato apoſtolo pꝛincipi conuenire.
Sepiſſimo rogau. Fo. lij.
Cractatus quintus
ſecunde partis de hebꝛaycis locis nominibus
⁊ interpᷣtatõe hebꝛeoꝝ noim. ”Uã
Libellus de hebꝛaycis locis vel locoꝛum di
ſtantijs:quem beatus ieronymus Euſebiuʒ
imitatus ſcripſit:loca ipᷣa per litteras alphabe

ti diſtinguens:ſicut pꝛologus indicat. Euſe
bius. S Fo. liij.

Epiſtola ſub nomine Paule⁊ Euſtochij ad
Marcellam hoꝛtatoꝛia: vt vꝛbe ſecedens mi⸗
gret in Judeam: vbi ciuitatem ſanctam Hieru
ſalem: ⁊ Bethleemiticum rus miris effert pᷣco
nijs:myſteria in illis recenſens:⁊ ab impugna⸗
tione defendens. Ad extremum cuncta ſancta
peregrinationis loca per Judeam bꝛeui epilo⸗
go concludens:que ex ſtili elegantia Hierony⸗
mi eſſe conijci᷑. Mẽſurã charitas.Fo lxiij
Tractatus beati hieronymi de decem tem⸗
ptationibus Iſraelitici populi:quibus domi⸗
num irritauit in deſerto:vbi tempoꝛa illaruʒ ⁊

loca deſignat. Hec ſunt vba. Fo. lxiiij.

Si quis de locis ſanctis a beato ierony⸗
mo amplius noſſe deſiderat:requirat in epiſto
la ad Damaſum de Melchiſedech: ⁊ ad Bar
danum de terra repꝛomiſſionis:⁊ in funebꝛi ð
obitu ſancte Paule.quarum pꝛioꝛes inter que
ſtiones veteris teſtamenti: alteram inter fune⸗
pꝛes inuenie.
Epiſtola beati hieronymi ad aulam vꝛ⸗
bicam de alphabeto hebꝛeoꝛum:inſinuans vni
uſcuiuſq; littere ſeu elementi interpꝛetationeʒ:
atq; ad ſtudia ſcripturarum exhoꝛtans. Nu
diuſtertius. Fo. xv.
Beati Hieronymi ad Marcellam de deceʒ
nominibus: quibus apud hebꝛeos dicitur de⸗
us:⁊ ſingula nomina latine exponẽtis. No⸗
nageſimũ pſalllu. Fo. xvj
Eiuſdem ad eandem Marcellam tria ver⸗
ba hebꝛayca ex pluribus exponentis videlicet
Alleluia Amen: Marantha: vbi rationẽ red⸗
dit quare in aliam linguam. Lxx. interpᷣtibus
vel ab apoſtolis reducta nõ fuerint. Nuper
cũ pariter. Fro. Ixvj.
Eiuſdem ad eandem quid ſigniſicet. Hya⸗
plaſma latine:quod in fine pſalmoꝛum ſcribit᷑:
docens Oꝛigenem poni ꝓ ſemper vel ſempit⸗

cerptum. Scripſi libꝝ

no. Et de tribus libꝛis:quoꝛum alterum apud
hebꝛeos in fine libꝛoꝛũ ſubnectitur. Queac⸗
cepis. Fo. lxvj.

HBeati hieronymi ad SBardanum de diuer

ſis generibus muſicoꝛum:ſcilicet Oꝛgano Tu

ba: Fiſtula:Cythara: Sbuca: Buccina: pſal
terio:Tympano ⁊ choꝛo que in ſcripturis me⸗

moꝛantur:oſtendens qualis eoꝛum foꝛma fue⸗

rit apud hebꝛeos:⁊ quid myſtice ſpiritaliterq;
ſigniſicẽt. Cogoꝛa te Fo. e

Beati lieronymi ad Marcellam epiſtola

In qua vitioſam expoſitionem Rhetich Gal⸗

lici in Cantica canticoꝛũ repꝛehendit:eo maxi⸗
ine ꝙ Tharſis vꝛbem ꝓ Tharſo: Ophaʒ pꝛo
Petro ſit interpꝛetatus:docens hebꝛaycaʒ ve
ritatem ꝓ Tharſis lapidem:pꝛo Ophaʒ ſpeci
es auri ſignificari. Nuper cum Rheti⸗

Tractatus ſextus ſe

cunde partis pꝛincipalis. Abi de ſcriptoꝛibus

grecis atq; latinis diuerſis interpᷣtibus ac op⸗
timo modo interpᷣtandi ac ſcribendi generetra

Alrgumentum in libꝛum viroꝛum illuſtriuʒ
ex epiſtola beati Hieronymi ad Deſconi ex⸗
Fo. lxvij.
Liber de viris illuſtribus editus a brõ qhie
ronymo: cui que addidit Gennadius annectũ
tur. Symõ Petrus. Fo. lx viij
Beati Hieronymi ad deſiderium: quem ad
loca ſancta viſenda ⁊ mutuum aſpectum inui⸗
tat:⁊ quedam de opuſculis ſuis: maxime de
libꝛo viroꝛum illuſtrium eloquitur: quod ipſi
ipſi libꝛo ſubdidimus. Lecto ſermo⸗
ne. Fo. lxxxj

Beati Hieronymi ad Beſiderium de pꝛeci⸗

puis eccleſiaſticis ſcriptoꝛibus ⁊ commentari⸗
is: vbi ſinguloꝛum effert ingenia. Inſinuans
in quo quiſq; defecerit. Ais
nunc.

Fo. xxxfj.

Beati Hieronymi ad Magnum oꝛatoꝛem
vꝛbis Rome ſatiſfacientis illius queſtioni cur
ſecularium litterarum vteretur:exemplis: vbi

imitamẽto NPauli apoſtoli ⁊ omnium fere apo

ſtolicoꝛum tractatoꝛum docet philoſophoꝛum
Ac poetarum pꝛeſertim ad confirmationem no⸗
ſtroꝛum dogmatum poſſe deduci. Se⸗

beſium. Fo. lxxxj
Beati hieronymi a Mam machtün deop
timo genere interpꝛetandi. Vbi pꝛimum con⸗
tra Ruffinum ⁊ ceteros obtrectatoꝛes inuehit
qui ſchedulas epiſtole Epiphanij e greco tra⸗

Dducte pecunia redemptas falſitatis arguebant
oſtendens non ſolum gentilium ſed ſacre ſcrip
ture apoſtoloꝛum ſimulq; ⁊ euangeliſtarum:⁊

ſuehe.

is

Uir
+R
gpoſtotu
ſhen
ſpſnuant
luterßtun
dei 6
hengu.
Veans
mum pelen
ſgterpetu

Benik⸗
panreſpor
Alian
ſienie
Benn
mdepſal
ſenmcorrer
Obelisoſten
funn.
herih
geditonen
Wiochriun
nen. 9
Peuaß
undehe
Ulſaluaro
Adebeqt
Ada

ecum hel

ciumin

pou
guoppecten
Mannda
deſpitiuſan
llſcanai
ltinlunnd
Euſcolaſ.
poſtluntiun
tunniin

Bentihe
Ghiun Leſn
W
ſſſſe.⸗Qun
ingnlin
Plannari
eati his
nugn
W
ſiheidſcin

laſc

dun fonnftp
ehining
fnln
Nallmepige
Chenärenne
ſe Cohen
ebehnagt
pwphpe
Aupgran Re
fun

ſenet
ideſcigace
innerßtbusrd
ibendigaeen

—,

Vvrrounuti
di dDri

denundepetn
stconmnettan
Gena Ainuen

agrur ttorn

ſln Cefonn

=S=

—R

nntere
romune
uſtun Uo
cetmmanenn,

tumen. Scio q̊ſdam.
HPeati hieronymi ad Paulam ⁊? Euſtochi
um de ſingulis pſalmis: qui ad ſingula domi⸗

tam.

Becunde

Lxx. interpᷣtum exemplo nõ vbum de vbo:b

ſenſum e ſenſu debere tranſferri. Paulus
apoſtolus.

Beati Hieronymi ad Sũniam ⁊ Fretelam

inſinuantis:in ſingulis pene pſalmis in qͥ.lxx.

interpᷣtum editio ab hebꝛapyca veritate diſcoꝛ⸗

det: ac docentis quid in ſingulis potius ſit ſe⸗
quendũ. Bilectiſſimis.

Beati Damaſi pape ad ſanctum Hierony⸗

mum petentis pſalterium ᷣm editionem. Lxx

interpꝛetum conuerti atq; emendari DBama
ſus eos. Fo. xc.
Beati Hieronymi ad ſanctũ Bamaſum pa

pam reſponſiua: vbi ſuggerit de gloꝛia patri ⁊
Alleluia in fine pſalmoꝝ apud Romanã eccle

ſiã ↄcinẽdo. Beatiſſimo. Fo. xcj
HBeati Hieronymi ad MPaulam ⁊ Euſtochi
um de pſalterio quod rurſus ᷣm. Lxx.editio⸗

nem coꝛrexerat: addita ab illis vel ex hebꝛeis:
obelis aſteriſciſq; diſtinguens.
rium. Fo. xcj.

Plalte

Beati hieronymi ad Sophꝛonium de no⸗

ua editione pſalterij pᷣm hebꝛaycam veritatem

vbi omnium pſalmoꝝ vnicum teſtatur . vo⸗

ni ſaluatoꝛis feſta ꝑtineãt:⁊ qui pſalmi ⁊ qñ le
gi debeãt. Quia me. Fooo. xcj.
Ald Marcellam de collatione editiois Alqͥ⸗
le cum hebꝛeis pꝛopter quod opus epiſtolare
officium intermiſiſſe teſtatur. At
3 Fo. ch
Ad aulinum de duabus q̃ſtionibus:qui⸗
bus pᷣpeditus interpᷣtationis officio rñdere nõ
potuit. Voce mea Fo. xcij
Add eundem Maulinum de opere Bidymi:
de ſpiritu ſancto: quem ipᷣe ꝓpter imperitiam
cuiuſdam qui de ſpiritu ſancto ſcripſerat tran⸗
ſtulit in latinũ. Cũ iin. Fo. xcij
Epiſtola Chꝛomatij ⁊ Eliodoꝛi epiſcopoꝛũ
poſtulantium ex archiuis Euſebij Ceſariẽſis:
martyrilogium perſcribi Bomino ſan
cto. gsgͤsFFFzsFo. xcij
Beati ieronymi reſponſiua:teſtantio Eu
ſebium Ceſarienſem ex annalibus impetratis
a Conſtantino auguſto geſta martyrum pſcri⸗
pſiſſe. Quoꝛum numerus tantus eſt: vt vltra
quinq; milia ſingulis diebus pᷣter diem calen⸗
das ianuarij poſſint aſſcriobbi. Chꝛoma⸗
Beati Hieronymi plogus in libꝛum de in⸗
fantia Saluatoꝛis ex hebꝛeo traditum: quem
ab euangeliſta Oattheo ſcriptum: ſᷣ a Ma⸗
nichei diſcipulo aſſerit depꝛauatum:⁊ inter ca
nonicas ſcripturas nõ enũerãdũ. Sominis

Fo. lxxxij

Partis
Fo. xch

ſanctis.

Libꝛum ipm de infantia licet in quodam ex

emplari repererim:qui aniles quaſdam fabu⸗
las continere videbatur: que ſimplicioꝛes fal⸗
lere poſſent tranſſcribi nolui: indignum putãs
in tanta ſermonum lhieronymi maieſtate leuia
commiſceri:quia auctoꝛitati euangelice in cha
na galylee initium ſignoꝛum Saluatoꝛis fuiſſe
teſtanti repugnare videtur. ⁊ ideo nõ immeri⸗

to a beato papa Gelaſio inter apocrypha com

putatur.xv.di. ca. Sãcta romann.
lHieronymi ad Maulinum de omnibus di⸗

uine hyſtoꝛie libꝛis. Abi exemplis ⁊ rationibꝰ

inſtruit eum in ſcripturis ſanctis ſine pᷣceptoꝛe
⁊ interpᷣte non poſſe ꝓficere:⁊ ꝑ ſingulos ꝑcur
rens libꝛos ſummatim myſteria reſerat ſcriptu
rarum:ſe pᷣuium ſpondens ac ſocium ſtudioꝛũ

ſi ſeculum dereliquerit. Frater Am
bꝛoſuuus. . Fo. xciij
NMNMllpit tertia
prsßncipalis epiſtolarum ſiue

tractatuum beati Hieronymi
de moꝛibus atq; virtutibus:
quibus *p̃iana conuerſatio
inſtituitur. Que ⁊ ipᷣa in plu⸗

res ſubdiuiditur epiſtolas ſiue tractatus.inter
quos ille pponitur: in quo de virtutibus ac vi

tijs in gñe tractat᷑.

Idꝛmus tractatus

tertie partis pꝛincipalis ð virtutibus ac vitijs

in quo epiſtola illa pꝛemittitur: que perfectum
hominem ad interioꝛa deducens:eius vitam q̃
ſit ſancta:⁊ in quo actu poſita:quo ſtudio tene
atur:qua ſubſtãtia neget᷑ oñdit. H
Beati Hieronymi ad amicum auendam: vł
ſicut in alijs reperi volummibus ad Cteſiphõ
tem de homine perfecto:vbi interioꝛem homi⸗
nem exterioꝛemq; demonſtrat:docens eius vi
tam in ſui auctoꝛis ſapientia per ea que creata
ſunt contemplatione conſiſtere.Excitat quoq;

ganimum ad meditationem caſus ac reparatio⸗

nis humane ſtatim in ipᷣo occaſu in mulieris ſe
mine:ideſt in conceptu virginis repꝛomiſſe.
Ad conſiderationem quoq; reſurrectionis iu⸗
dicij gloꝛieq; ſanctoꝛum inducit. Qua occaſio⸗
ne digrediens expꝛobꝛat infidelitatem eoꝛum:

qui miraculis non credunt:que deus in ſancto

rum coꝛpoꝛum reuelatõe operatur. Abi ⁊ hy⸗
ſtoꝛiam narrat confutationis hebꝛei:⁊ cauſam
retardate vindicte ac humane explicat ignoꝛã⸗
tie. Ecce iterum. Fo. xcv.
Beati ieronymi ad Cteſiphõtem vꝛbicuʒ
epiſtola que inſcribitur de obedientia:ſcientia:
iuramento: vindicta:in qua oñdit ſaluiemn nd
3

tam in ablutõne coꝛpꝑea ꝑ baptiſmũ ↄſiſtere:qᷓ
in ſanctificatõne anime ꝑ vbum dei. NPꝛoinde
hoꝛtatur ad lectionem euangelij ⁊ ſcientiã ſcri⸗
pturarum. Quoniam ſine ſcientia mandatoꝛũ
impoſſibile eſt noſſe quid fiat inſtruit de obedi
entia mandatoꝛũ:oſtendens vtriuſq; teſtamen

ti exemplis benefactimeritum vno crimie trãſ
greſſionis admitti. M ulta de electis ⁊ repꝛso⸗

bis: multa de iudicio futuro ſubnectens:ac mo
nens ne bꝛeue tempus pijs operibus redimen⸗
dum. Et in fine determinat queſtioneʒ de iura⸗
mento:docens non licere ſeruis domini exem⸗
plo iurare. NPꝛeſumptionem me⸗
am. “ Fo. cij
Beati Hieronymi de tribus vtutibus foꝛti
tudine:ſapia:⁊ pꝛudentia tractatus:quarũ pᷣo
ri terra:medie oꝛbis terrarum. extreme celum
in ſcripturis aſſcribitur: que ad diuinam refert
ſapientiam: cuius comꝑatione quod fatuum ẽ
illi ſapientius eſt hominibus: vbi etiam expo⸗
nit illud de pſalmo Eduxit nubes ab extremis
terre:docẽs ꝑ nubes ſanctos intelligi. Tres
q́dãmodo. Dèò Fo. cv.
Ald Caſtoꝛinã materterã epła de odio fugiẽ
do ⁊ pace ↄſequẽda:in q̃ pᷣcat᷑:vt veteri rãcoꝛe
depoſito ſibi reconcilietur Joannes

Siquis ad inſtitutionem Eâiane conueria

tionis plura ſcire deſiderat:requirat tractatuʒ
beati Hieronymi credulitatis ac conuerſatio⸗
nis xp̃iane:quem in pma parte inter epiſtolas
de fide locaui: quoniam etiaʒ de fide tractabat.

Incipit autem Oauid gloꝛioſus:⁊ habetur pͤ⸗

mo volumine epiſtolarum. Epiſtola v
Peemiſſis his que ad inſtitutionem ac ꝑfe⸗
ctionem humanam generaliter conuenire vidẽ
tur ſubijcienda ſunt que ſigillatim vnicuiq; eta
ti graduiq; conueniũt.vbi ſpiritualiter de vᷣtu
tibus ꝑtractat᷑. Et ſᷣm nature oꝛdinẽ pᷣme eta⸗
tis pᷣmittenda ſunt.

Becũdus liber ſiue

tractatus tertie partis pᷣncipalis epiſtolaꝝ bea
ti Hieronymi de inſtitutõe puerilis etatis.

Beati hhieronymi ad Athletam de inſtitu⸗

tione filie docentis qualiter educanda: cui nu⸗
trici ↄmittenda ſit: quomodo in timoꝛẽ domi⸗
ni ⁊ bonis moꝛibus imbuenda: ⁊ a quali pᷣcep
toꝛe ſit erudienda: monentis eam grandiuſcu⸗
lam a fuco:a frequentia viroꝛũ:a balneis:mu⸗
ſica lautioꝛi: conuiuio⁊ vino cohiberi. In vili⸗
oꝛibus oꝑibus manuuʒ ac moderatis leiunijs
exerceri:lectiõibus diuioꝝ ac ꝓbatoꝝ auctoꝝ
inſtitui.ac docẽtis in qbus potiſſimũ libꝛis de
beat oblectari. Btüs apks Fo. cvj.
Bii lhieronymi de honoꝛãdis parentibus

Incip

nimus. Spestota.

tractatus:vbi monet ſilios pᷣcepto legis hono
rare parẽtes:qͥ pᷣmi ſunt illis cã naſe cendi:mr̃es
colere:q̃ ↄceptu ꝑtu atq; educatõe gꝗuẽ exhibu

erint filijs famulatũ.Illis viciſſim inſeruire eo

rũ obſeqͥ imꝑio exẽplo Machabei:qͥ dũ geni⸗
trici paruit: ipᷣius ſuaſu ẽ martyr effectus.
Parentũ meritis.

Incipit tertius tra⸗

Fo. c viij

₰*

ccatus tertie ꝑtis pᷣncipalis de inſtitutõe ↄuᷣſa⸗
tione ac diſtinctõe clericoꝝ.

Epla beati hieronymi ad Nepotianuʒ de

vita clericoꝝꝛ. Petis ame. Fo. cix.
Argumentum in eandem Exoꝛ⸗
diens. Ibidem.

Epiſtola beati lieronymi ad Oceanum ð
vita clericoꝝ. Abi ad eoꝝ inſtitutionem ꝓpo⸗

nit epiſtolam Pauli ad Tymotheum de epo:

vt ex illo ceteri gradus clericoꝝ diſcãt quomo⸗
do viuere debeant. Monet illos feminax vi⸗
tare conſoꝛtia:oſtendens ex illarum conuerſa⸗
tione etiam ſi cognatione iungant᷑ qᷓ;tũ ꝑiculii
mineat. Sophꝛonius Euſebius. Fo. cxj.

Beati hieronymi ad Euagrium epiſtola qᷓ

liter pbr̃ ⁊ dyaconus differant:qua oſtendit pᷣ⸗
ſbyterum dyacono in honoꝛe longe pᷣſtare.Et
in pᷣmitiua eccleſia eundem fuiſſe epiſcopum ⁊
pꝛeſbyterum. Sed in ſciſmatis remedium vnũ
fuiſſe pᷣpoſitum:⁊ in hoc oꝛbis potius qᷓ; vꝛbis
ſequendam conſuetudineʒ. Et hinc excerptus
eſt textus in decre.xc.di.c.legimus Legi

gimus in. =èJM Fo. cxij.
Beati ieronymi ad Damaſum de oblati⸗

onibus altaris ⁊ elemoſynis ac pbrẽ̃is: ⁊ non a

laycis vendicandis: quod ſanctoꝛum doctoꝛũ
auctoꝛitate confirmat:cenſens laycos pᷣſump⸗
toꝛes excommunicationi ſubdendos Noue⸗
rit ſancta. Fo. cxiij

ℳℛ

latoꝝ ſiue pᷣſidentiũꝗ6. =
Ebpiſtola beati hHieronymi ad Ruſticũ nar⸗
bonenſem ep̃m de vita ⁊ ↄuerſatõe ep̃i ⁊ ſeptẽ
gradibus clericoꝝ illi ↄmiſſis. Sufficere q⸗

Argumentum in eandem. Epiſcopum
docet. Fo. cxiij.

Tractatus beati Auguſtini de paſtoꝛibus.
Quem pꝓpter materie ſimilitudineʒ huic libꝛo
ſubiecimus: quem etiam in quibuſdam exem⸗
plaribus inter beati Hieronymi epiſtolis inue
H Fo. cxvij
Argumentum in ipᷣm tractatum de paſtoꝛi⸗
bus. Tractaturus. Ibidem

it quartꝰ liber
ſiue tractatus tertie ꝑtis pᷣncipalis epłaꝝ beati
lhieronymi de coꝛrectione vite ⁊ ↄuerſatõe pᷣ⸗

Fo
Fa
Pyinnali,.
g 1
boopexe
ſalionen
Soeeicn
Pon
DIn.gua
1lclras
tcapltu
ſcens.
Eoiſea
Ponesd
ſnalisen
ſeribitur
tum. 4
Arout
Pyplko
de vironn
ſubickur
roe
diens.
M
het.
Der
fonynm
fanosg/
niciiſi
Nygu
nos,
Eyiſto
Conltinent

Aun

Mturus.
Nahit
ontſneb
Mpſegn
.
Rune
ſuun.
Ade
6pherſ.
etriadis
Banenin
liedeſact
Cttatisne

(gfpit

lnſereng⸗

,M.
Malbennt
mothandeqn
ordiigus⸗
Allosſcnimun
Mammncont
mgnkchiee
chis. 4
upgiunepitr
mquokeds
Welongeteeh
nfuſecgſhnt
uisnenipni
os ezi
Brunepns
lesm le
W
Banaſundecd⸗
is epbiis i
ſmnaorumndocel

ans lfcoeſin

bdendos Nr

N
he
SZ
mmiͦß

ES
2—
—
Sa⸗
=
=

Becunde
Incipit quintus tra

ctatus tertie ꝑtis pᷣncipalis de ſtatu ⁊ ↄtinẽtia
vginali. Et pmo de vᷣginibus deo dicatis

Ald v̈gines deo dicatas hoꝛtatoꝛia: quail⸗

las ꝑ exempla ſanctoꝛum ad religioſam ↄuer⸗
ſationem⁊ obſeruantiam virginitatis inuitat.
Bole iccirco.

. Foerereo. (xxij.
Pꝛologus in regula viuendi ſanctimoniali⸗
um.quam beatus Hieronymus ad Euſtochiũ

⁊ ceteras virgines iam ſenex inſcripſit:⁊ diſtin
xit capitulis feliciter incipbit. Tepe⸗
ſcens.

diS. Foeoeo. cxxi.
Evpiſtola ſiue tractatus ſãcti Hieronymiad
vgines deo dicatas:de inſtitutione vginum qᷓ
in alijs exemplaribus ad Mautitum filiam in

ſcribitur: cuius ſummarium ſubijcit᷑ argumen

tum. Quantã. Fo. cxxxj.
Argumentum in eandem. Virgini⸗
tatem. Ibidem.

Epiſtola beati Hieronymi ad Euſtochium

de virginitate ſeruanda: Cuius ſummarium

ſubijcitur argumentum. Aludi
Alrrgumentum in eandem. Exoꝛ:⸗
Dien.. Ibidem.
Alliud argumentum. Nota ꝙ
hec. Ibidem.

Be ſupꝛaſcripto libello meminit biũs lhie⸗
ronymus in pᷣma epiſtola ad Bemetriadẽ nar⸗

rans quantam apudoſcios culpe ſibi ↄflarit in

uidiã ſub his vbis.
Argumentum ſuperioꝛis libelli. Ante
aonnos. +–ͤgggg d. cxl.
Evpiſtola pᷣma ad Bemetriadem virginẽ de
continentia virginali ſeruanda. Inter
omnes. ßM Fo. cxl.
Alrgumentum in eandem. Lau⸗
daturus. YIbidem.

Incipit alia epiſtola ad Demetriadem ſub
nomine Hieronymi inſcripta de virginitate ⁊z

vyita pfecta. Si ſum⸗
wo. Fo. cxliiij.
Alirrgumentum in eandem. Officium
ſuum. Ivbidem

Aliud argumentum in eandem. Mota ꝙ

apleriſq;. Ibidem

Epiſtola beati Auguſtiniad Julianam De

metriadis virginis matrem ð pꝛioꝛi libello ad

BDemetriadem ſcripto:vbi illum tanquam gra
tie dei aduerſantem: ⁊ bonum virginalis ſan⸗

ctitatis nature ⁊ libero arbitrio attribuentem:
carpit ⁊ damnat: quedam ipſius libelli verba

inſerens ⁊ arguens: quem libꝛum ipᷣe ſuſpica⸗
tur a Pelagio ſcriptum ad virginem. Hanc

autem epiſtolam velut Antidotum quoddam

garemus.
debitis.

partis

ad venenum ip̃i libello ſubiecimus: maxime vs

beatum hieronymum hereſis calumnia pur⸗
DBDBZomine
Incipit epiſtola ad matrem ⁊ filiam in Gal⸗

lia commoꝛantes. LDiꝛimum vos
ſcire. äe FFoGͤrrlrr.eeroa. (lij.
Argumentum in eandem. Interpel⸗
latuous. Ibidem

Epiſtola beati Hieronymi ad arceliam

de laudibus Aſelle virginis: ad eius exemplũ

reliquas pꝛouocans. Nemo repꝛe⸗
hendat. Fo. clilij.

Incipit ſextus liber
ſiue tractatus tertie ꝑtis pᷣncipalis de ſtatu ac
ↄtinentia ↄiugali.

d Celantiam de modo recte viuendi. In

qua illam erudit ad obſeruantiam mandato⸗
rum dei videlicet illoꝛum duoꝛus quibus clau
ditur tota iuſticia. Quoꝛum vnum pꝛohibet:

alterum iubet. Docet humilitatem: pacem:mi

ſericoꝛdiam: continentiamq; ſectari. Contra⸗

ria vero ſuperbiam: mendacium:odiuʒ:detra⸗
ctionemq; vitare.Et conuenit hec epiſtola om

ni ſexui gradui ⁊ etati:licet ſpecialiter coniuga⸗
te. In qua illam hoꝛtatur ad pꝛopoſitum con⸗
tinentie ac viduitatis: oſtendens quibus arti-⸗

bus ac ſtudijs inſcribatur. VNetus ſcri⸗

*

Add Innocentium papam de muliere ſepti⸗
es percuſſa:que ad exemplum continentie con

iugalis iſtic inſcribitur. Bepe
ame. Fo. clvij

Alrgumentum in eandem. Beſcribit
grange. Bbidem.

8 .

Incipit ſeptim tra⸗

ctatus de ſtatu ⁊ ↄtinentia viduali.

Epiſtola beati Hieronymi ad Furiam ð vi⸗

duitate ſeruanda. OPblſe⸗
cras. Ffoeo. (lviij.
Alrgumentum in eandem Furiã
4 Ibidem.

ad. lem.
Ald Saluinam de moꝛte Nebꝛidij Dere⸗
oꝛne. Feo. clx

Argumentum in eandẽꝗ. Saluina illu⸗

ſtrem. Ibidem.
Ad Geruntiam de Monogamia. In ve
tere va. Fo. dxg
Argumentum in eandem. Berunti⸗

Ald Pꝛincipiam virginem de obitu vita
Marcelle:cuius illuſtre viduitatis exempluʒ

merito poſt pᷣcepta ſubijcif. Sepe ⁊ mui
ing. SFo.allih.
14
—

Argumentum in eandem. Marcellã illu

Incipit tractatus oc
tauus tertie ꝑtis pᷣncipalis epłaꝝ bti hierony
mi:q inſcribit᷑ de ↄtẽptu mũdi ⁊ vita ↄtẽplati⸗
ua ac laude heremi. ”
epᷣm exhoꝛtatoꝛia:q̃ illũ hoꝛtat᷑: vt domo cog⸗
natis diuitijſq; relictis ad heremũ ðᷣo militatu
rus accedat:ꝑicula hitatõis in vꝛbibus ſeruis
Ddei ⁊ demonũ tẽptamẽta deſcribẽs:vbi etiã ã⸗
bitũ repᷣmit ſacerdotij ac ep̃atus.de piculo illiꝰ
ſtatus ediſſerẽs:⁊ heremũ ac ſolitudinẽ:ad ex⸗
tremum futurum iudicium repꝛeſentans.

uanto amoꝛe. Fo. clx vj

Ad Lucinũ Bethicuʒ hoꝛtatoꝛia: vt in ſan⸗
cta ↄuerſatõe ꝑmaneat: nec retro reſpiciat. Et
in fine incidẽter de opuſculis ſuis ⁊ duabus q⸗

ſtionibus. Atxꝝ ſabbato ieiunãdũ ſit: ⁊ eucha⸗

riſtia ſumenda quottidie. MNõ opinanti
mihi. Fo. clx vij

Ad Marcellã ſcribit ſecularium occupa⸗
tionum eſtus ⁊ humãe mutabilitatis vices de
ſcribens ad ſecedendum ex vꝛbe ⁊ relinquen⸗
dum ſeculum exhoꝛtatur. Bethleem ⁊ locos
oꝛtus dominici magnis pᷣconijs efferens.
Ambꝛoſius quo. Fo. clx viij
Beati hhieronymi ad Exupantiũ exhoꝛta⸗
toꝛia: vt abiecta militia ſeculi ac ſpꝛeto ↄnubio
deo militet. Inter oia. Fo. clx viij.
HBeati hieronymi ad CPꝛeſidium dyaconũ
de rõe cerei paſchalis ꝑcunctantẽ ſcribit: ⁊ ſo⸗
lutione dimiſſa ad contemptum ſeculi: ⁊ here⸗
miticam vitam hoꝛtatur:ſolicitudines ſeculi ⁊
detractoꝛum deſcribens calumnias: ac de na⸗
turis quarundam feraꝝ ediſſerens. Hiero⸗
nymus Pꝛeſidio.
Beati ieronymi ad Ruffinum pᷣſbyteruʒ
cuius ad oꝛientem gratulatur aduẽtum:cui vi⸗

tam virtutemq; Bonoſi quondam cõtuberna

lis ſui deſcribit: qui ſeculo contempto ad here⸗
mum volauerat: vbi plura de laudibus here⸗
mi ⁊ vite contemplatiue ponuntur Plus
deum. Fo. clxx.
Naulinus ⁊ Theraſia ad Sebaſtianum he
remi cultoꝛem:cuius vitam Hhelye ⁊ qh elyſeo:
acſilijs ꝓphetarum: a miniſterium laudat mo⸗
nachi fratris:illi victum miniſtrantis: ⁊ vtro⸗
rumq; oꝛõnum ſuffragium poſtulat. Sãcto
7 merito. Fo. clxxj.

Militem hoꝛtat᷑ vt relicta ſeculi militia plie

na diſcriminis eterno regi incipiat militare p⸗
henne pᷣmium ſuſcepturus:nec eũ aut auri cu⸗
piditas:nec flos retardet etatis:q tanqᷓ; fenum
ſunt occaſura. Et ſi ignotus. Fo. clxxj

Epla bti ieronymi ad hheliodoꝝ nõdum

Fo. clxix.

Epiſtola beati laieronymi de teſtamẽto Ge
runtij. monet quaſdam virgines deo dicatas a

patre Geruntio in teſtamento exheredatas:jᷓ

cum ſoꝛoꝛibus in teſtamentaria cauſa ip̃ᷣm arbi
trum delegerant: vt repudiatam ꝓpter Ep̃m:
p atris hereditateʒ non requirant: cum fuerint
ſepulte cum Rpo: dicens duplerx eſſe ſepulche
AVnum quo coꝛpus couditur:aliud quo vetus
homo cum actibus ſuis ſpoliatus exuitur.
Cücti mei. SSFro. cxxij.
Vigde ad hunctractatum ꝑtinentem aliã epi⸗
ſtolam ad Julianum de pignoꝛibus. In qua iſ
lum de amiſſis liberis conſolatur ad contemp⸗
tum mundi: ⁊ Xpi militiam cohoꝛtatur. Que
habetur pᷣma inter funebꝛes epiſtolas:vbi me⸗
liug caiiit
AQuoniam poſt pᷣcepta q;maxime conducit

ſanctoꝛum viroꝛum exempla pᷣponere:quibus

religioſa mens ad imitationem virtutis feruen

tius excitetur:ideo poſt ſuperioꝛes epiſtolas ꝑ

mundi contemptu: ⁊ heremi laudibus pᷣcipui

heremi cultoꝛis Pauli pᷣmi heremite vitaa be
ato ieronymo conſcripta ſubijcitur Inter

multos. Fo. clxxiij.

CTractatus NRonus

tertie ꝑtis pᷣncipalis epłaꝝ bti lieronymi de

vita:ſtatu:⁊ regula:mõachoꝝ

Ebpiſtola beati hieronymi ad Paulinũ hoꝛ
tatoꝛia ad ↄuerſionẽ monaſticã ⁊ ſtudiũ ſcpᷣtu⸗

raꝝ. Bonus hö.
Argumentũ in eandẽ. Laudatus a Pau
lino. Fo. clxxiiij.

AQualis autem ⁊ cuius ſanctitatis fuerit iſte
Naulinus:qui poſtea fuit Molane epiſcopus

vꝛbis beatus Gregoꝛius libꝛo dyalogoꝛũ oſtẽ
dit:qui etiam aliqua ſui ingenij monumenta re

liquit:ſicut Gennadius teſtatur libꝛo viroꝛuʒ

illuſtrium: ex quo excerptum eſt ſubſcriptum
argumentũ. =

Argumentum in eandem. Naulinus
Nole. Fo. clxxv.
Epiſtola beati Hieronymi ad Ruſticũ mo⸗
nachum de vita monaſtia. MHi⸗
hil. Fo. clxxvj
Argumentum in eandem. Ruſticum
Gallum. Fo. clxx v⸗

Sermo beati hieronymi ad fratres de vigi
liarum ſanctitate: vbi in eos inuehens qui ſa⸗

cras vigilias ſuperfluas ac infructuoſas pu⸗
tant illarum antiquitatem: auctoꝛitatem:atq;

vtilitatem teſtimonijs ⁊ exemplis ſcripturarũ
oſtendit: que quoniam ad omnem: ſed pᷣcipue
ad monaſticam pertinet diſciplinam: huic tra⸗
ctatui inſeruntur. Dignum

eſt. Fo. clxxviij

.
j

Zegn
Factati
di up
nocaplie
guintus
bollaſcht
rnchan
dlt. A
QLoni
onluner
fedocereg
nonacho⸗
gounnhh
crenplal
Pieronyn
Lplabt
chi. Qu

Cm

eheptisp
looktausin
Mrfyngie
ſe.
Veräh
icter
pevoe
t. A
Bean
dhyeli
ibimnit
Beati
ſhusgele
deceroſto)
Pbaut.
Pwusinuere
ſtusgrntie
fieinerßt
hihere
ſied
Mnneglgen
e, Anann
Lihie
Un Zauen
uerensſlln
Oldocey
Ptornn

Benlib
Manumn⸗

gratulang,

ddocet
neprniß
lquaſtiace
Nkaroltt.
un ui

orrgehifirf
cbuſhi
genieſute
bijein r
fũ

Donns

tibpenm⸗

ne pln
Ofalogorͤi
nonunmenun
u lbioman,
k iihſopun

Pallus

Foc .

üne
Auſun,

Focpt
Rakon
ag

ſtice interpᷣtatur. At abñũnã.

Becunde

Sequit᷑ regula mõachoꝝ ex varijs epłis atʒ
tractatibus bti ieronymi excerpta:⁊ ꝑ quen
dã Lupũ de oliueto Hyſpanũ mõachũ in cer⸗
tis caplłis rubꝛiciſq; diſtincta:quã Martinus
quintus põtifex maximus appꝛobauit. Et ſua
bulla ſcpᷣta ipᷣius oꝛdinis ꝓfeſſoꝛibꝰobſeruãdã
tradidit ſicut exemplũ bulle infra ſubiectũ oſtẽ
dit. Martinus eps. Fo. clxxx.
Auoniam ad humanam inſtitutionẽ validi
oꝛa ſunt exempla qᷓ; verba: ⁊ planius põt ope⸗
re docere q; verbo: merito inſtituta ac pᷣcepta
monachoꝛum ſuꝑioꝛibus epiſtolis digeſta be⸗
atoꝛum Hylarionis ⁊ Malchi monachoꝛum
exempla ſubdunt᷑:qͥꝝ vitas ac res geſtas btũs
Hieronymusoſcripſit. In ꝓlogo.Fo.cxcv
Ebpla bti hieronymi de vita captiui mona⸗
chi. Qui naueil. Fo. cc.

CTractatus decimus

tertie ꝑtis pᷣncipalis de amicitia:q̃ poſt ſingu⸗
los ſtatus inſerit᷑:qꝛ oĩ ſtatui ↄuenit ⁊ etati: v⸗

bi ⁊ familiares quedã ad amicos inſerunt᷑ epi⸗

Beati Hieronymi ad Floꝛentium de oꝛtua
micitie:vbi illius effert vtutes:⁊ miſerationeʒ
in pauꝑes. Ruffinum quoq; ſanctitatis extol⸗
lt. Quantus. gFeoeo. (cij.
Beati hieronymi ad Floꝛentium de viciſſi
tudine litteraꝝ inuitãs:⁊ libꝛos qͥſdã trãſſcribi
⁊ ſibi mitti depoſcẽs. Jn ea Fo. ccij.
HBeati hieronymi ad Marcellã de mune⸗
ribus acceptis: que myſtice interpᷣtatur. bi
de ceraſis verecundia rubentibus ſibi trãſmiſ⸗
ſis loquit᷑. Inſinuans qͥs id genus pomi romã
pᷣmus inuexerit. Parua ſpẽ. Fo. ccij.
Beati hieronymi ad Marcellam ð mune⸗
ribus gratias agens:que ad laudem dãtis my
Fo. ccij.
Biii hieronymi ad Julianuʒ dyaconum ſe

excuſans de ſilentio litterarum pollicens pᷣteri

tam negligentiam futura frequentia compẽſa⸗
re. Antiqaus. FgFeo. ccij.
Beati lhieronymi ad Nyciam hypodyaco⸗
num Aquilegie de viciſſitudine litterarum:cõ
gquerens illarum intermiſſione ſcindi amicitiã.

Abi docet vnde tabellarij ⁊ libꝛarij nomẽ ſum

pſit oꝛiginẽ. Turpilius. Fo. cciij

Bea ti Hhieronymi ad Chꝛomatium Joui⸗

nianum ⁊ Euſebium de epiſtola accepta con⸗
gratulans: de cuius bꝛeuitate conqueritur.v⸗
bi docet quando pergamenoꝝ vſus ac nomen
inceperit. Bonoſum quaſi iam pfectum effert:
ſe quaſi iacentem depꝛimit:matrem ⁊ domũ il⸗
loꝝ attollit. Hõ debet. Fo. cciij.

Begti Hieronymi ad Chꝛyſogonum mona
chum Aquilegie:querens in ipᷣo oꝛtu amicitie

in aduerſis ad amicos inſerunt᷑ ehle.
Beati lhieronymi ad Caſtrutium:vbi con⸗

iefucrut conſolatus interſerit.
luc. Fo. cc
HBeati Hieronymi ad Marcellam de egro⸗

partis

Zſuetudinem ſilentio litterarũ eſſeneglectã.

Qui circa. Fo. ccij.
Beati Hieronymi ad Antonium monachũ
illi ſuperbie crimen impingens: ꝙ decem inter
pellatus epiſtolis nõ reſpõderit: vbi quedam
de humilitate ⁊ contrario ſuperbie vitio deſcri
bit. Bñus noſter. FVFo. (ciij.
Beati Hieronymi ad Theodoſium ⁊ cete⸗

ros anachoꝛitas ſuffragium oꝛationum implo

rans: vt ex ſeculi tenebꝛis liberetur. Abi de ſe
humillime loquitur. Quã vellẽ. Yo. cciiij
ANige in hoc genere ſiue tractatu ad Ruffi⸗
num epiſtolam:in qua illum tunc amicum dul⸗
cibus affatur eloquijs:exhoꝛtans ad ꝑſeueran
tiam charitatis.quoniam amicitia que deſine⸗

re põt:vera nunquã fuit. Incipit Plus deum

quam inter epiſtolas de contemptu mundi:⁊

laudibus heremi inſeruimus.qꝛ de vita bono⸗

ſi heremite ꝑptractat.

Cractatꝰ vndecimꝰ
tertie partis pᷣncipalis de fictis amicis ⁊ detra⸗
ctoꝛibus.
Beati ieronymi ad Aſellam de fictis ami
cis:qui coꝛam blandiebantur:⁊a poſt tergũ de⸗
trahebant: ſanctarum Paule ⁊ Melanie illi
conſoꝛtium imputantes:quam e naui Hieroſo
lymam pergens conſcripſit. Si tibi pu
Beati ieronymi ad vᷣgines hemonẽſes
quaꝝ ſeripta pᷣcat᷑:lʒ ſe fateat᷑ indignũ. Abi ⁊
ʒ liuoꝛẽ hominum de occultis indicantiũ loqͥ⸗
tur. Charte exiguitas. Fo. cciiij.
BPti Hieronymi ad Marcellã de Onaſo: v
bi inuehit detractoꝛes: ⁊ eos qui oẽ qð HHie⸗
ronymus repᷣhendebat in vitijs Z ſe dictũ pu⸗
tabat. Medicias. Fo. cciiij.
Bii hieronymi ad Marcellam ʒ detracto
res:qͥ eũ temeritatis accuſabãt ꝓpt᷑ emẽdatõʒ
euãgelioꝝ ſcpᷣturaꝝ:⁊ ꝙ vginũ cũ maribꝰↄſoꝛ
tia rep̃hderat. Poſt poꝛẽ. Fo. ccx.

CTractatus duodeci⸗

mus tertie ꝑtis pᷣncipalis: in quo conſolatoꝛie

ſolatur eum de cecitate: que ei contigerat: do⸗

cens egritudines aliquando non pena peccati
ſed pꝛobationis cauſa euenire. Et in fine quo⸗

modo beatus Antonius Didymum de cecita⸗
Sanctus fi⸗

tatione Bleſille:quam ꝑ flagelluʒ egritudinis

muliebꝛem fucum ac ſecularia ↄtempſiſſe:ac in

Tabula

timoꝛe dei cepiſſe pꝛoſicere gloꝛia7. Abꝛahã
temptakt. Fo. ccv
Beati hieronymi ad Marcellam in aduer
ſis pꝛobatam:inſtituens ad tolerantiam paſſio
num illas oſtendens non eſſe condignas ad fu⸗

turam gloꝛiam: que reuelanda erat in ea.
QNagnã humilitatt. Fo. ccvf.
Beati hieronymi ad virginem exulem con

ſolatoꝛia:oſtendens mala pꝛeſentia ſpem certã
eſſe futuroꝝ:⁊a in cunctis pene rebus humanis
difficile ſequi leticiam:niſi triſticia ante pꝛeceſ⸗

ſerit: ⁊ omnes pene ſanctos tribulatione ꝓba⸗

tos ab Abel iuſto exoꝛdiens:⁊ per veteris te⸗

ſtamenti exempla recurrens: Bonos ⁊ iuſtos
maloꝛum perſecutionem ſꝑ ſuſtinuiſſe demon
ſtrat. Si deus ac.
Beati hieronymi ad amicum egrotum con

ſolatoꝛia:qua docet hominem a deo ꝑ flagella
curari:qui inſtar parentis amoꝛem ꝑ diſcipli⸗
nam impendit:⁊ ad ſimilitudinem medici me⸗

delam per toꝛmenta largitur:⁊ melius eſſe ſuꝑ
ne diſcipline iudicio humiliari:qᷓ; cum mundo
damnari: pꝛeſertim cum ipᷣe fidelis moderatoꝛ
ſarcinam m vires imponat:dans in temptati

one pꝛouẽtum vt ſuſtinere poſſimus.quod be⸗
ati Job exemplo declarat:cuius patientiam ef

fert ⁊ cõꝑat. Quãqᷓ; certiſſime. Fo. ccviij

Beati hieronymi hoꝛtatoꝛia de ꝑferendis

obpꝛobꝛijs:que in quibuſdam exemplaribus:
ad Oceanuʒ inſcribitur:qua docet teſtimonio
ſcripturarum beatos eſſe qui varijs temptauo
nibus compꝛobantur.illos infelices qui huma
nam laudem aucupãtur:ſed multo infelicioꝛes
qui iuſtos viros ſeculum contemnẽ tes irridẽt
illos conſideratione Saluatoꝛis: qui ꝓ nobis
tanta ſuſtinuit:ad tolerantiam paſſionũ ac de⸗
tractionũ inuitäs. Biuerſoꝝ.

CTractatus Credeci
mus tertie ꝑtis pᷣncipalis: in quo funebꝛes epi
ſtole ⁊ epitaphia defunctoꝛum inſeruntur:qui
bus ⁊ eoꝛum vita laudatur: ⁊ ſuperſtites con⸗
ſolanatuuuur.
Heati ieronymi epitaphium Nepotiani
pꝛeſbyteri ad Helyodoꝛum epiſcopum:in quo
illius vita ante ⁊ poſt ſacerdotiuʒ religioq; de⸗
ſcribitur:de viciſſitudine quoq; rerum huma-
narum: de repentino ⁊ infelici pꝛincipum exi⸗
tu:de calamitate tempoꝛum:clade exercituum
Romanoꝛum:⁊ vaſtatõne pꝛouinciarum qua
ſi tragicus ſermo perſcribitur.Et ad extremuʒ
Helyodoꝛus epiſcopus Eepotiani auuncu⸗
lus conſolaf Grandes materias.Fo. ccxiij.
Beati Hieronymi ad Paulaʒ conſolatoꝛia
ſuper doꝛmitione Bleſille filie ſue exemplis et
auctoꝛitatibus compꝛobans defuncios nõ eſſe

Fo. ccvij.

.

Fo. ccxij

lugendos:nec mouere quenqᷓ exempla debere
eoꝛum qui in veteri teſtamento ſuos planxere

quoniam ad inferos nouerant ante Chꝛiſti ad
uentũ deſcenſuros. Paulam quoq; doloꝛe ni⸗
mio conſternatam arguit: ⁊ conſolatur: filiam
inducens loquentem: ⁊ matrem nere⸗ pꝓhiben⸗
Beati hieronymi ad Tyraſium de obitu 1
lie conſolatoꝛia: vbi docet gratulandum:ꝙ do
minus depoſitum repoſcere dignatus eſt ſuũ:
quod mũdi periculis caſibuſq; ſubtraxerit:qð
ex laboꝛe ad requiem: ⁊ erumnam ad ↄſeruati
onem gaudioꝝ adduxerit. Abi docet dominũ
Laʒzarum planxiſſe nõ moꝛtuum: ſᷣ ad vite hu
ius miſeriã ſuſcitandũ.oñdit q; hoĩes nõ tã ꝓ
oꝛbitate ⁊ ſolitudine qᷓ; iudicio diffidentie luge
Fo. ccxvij
Beati Hieronymi ad Julianum ↄſolatoꝛia

tem. Quis dabit.

re defunctos. Bñdicto ?

de filijs ⁊ vxoꝛe defunctis:dicens illum in com

paratione Job vmbꝛam quandã ⁊ ludũ ſuſti⸗
nuiſſe certaminis:quẽ etiã euãgelicis ſermoni⸗
bus ⁊ apoſtoloꝝ exẽplo ad ↄtẽptũ ſeculi ⁊ xpᷣi
militiã exhoꝛtat᷑. Filius meus. Fo.ccxviij
Beati hieronymi ad Pammachium con⸗

ſolatoꝛia de doꝛmitione Pauline vxoꝛis. Abi

eius conuerſationem monachalem:egrotatio⸗

nem elemoſynarum:generis dignitatẽ:⁊ Pau
le ac Euſtochij affinitatem pꝛecipuis effert pꝛe
conijs. Sanato vulneri. Fo. ccxx
Epitaphium Fabiole ad Oceanum. Abi
de diuoꝛtio et repudio pꝛioꝛis viri ⁊ ſecundo
matrimonio illo ſuperſtite purgatur:acnarra⸗
tur quali ⁊ quanta penitentia crimen diluerit:
eius deide conuerſio:erogatio totius patrimo
nij. Miſeratio in pauperes: ſtudium ſcriptu⸗
rarum:peregrinatio hieroſolyme: ⁊ in patriaʒ
pꝛopter irruptionem hunnoꝛum in oꝛientẽ co⸗
acta conuerſio:⁊ ad extremum felix exitus cele
bꝛi exequiarum excurſu illuſtratis: miris lau⸗
dibus pᷣdicat᷑. Plures anni. Fo. ccxxj
Beati ieronymi ad Marcellam de exitu
Lee:cuius ſanctam conuerſationem deſcribit:

⁊ ipᷣius tranſitum purpurati conſulis pꝛoxime

ante defuncti funeri pꝛefert. CTum ho⸗
ra. Fo. ccxxiij.

Beati Hieronymi ad Theodoꝛam viduaʒ
lhyſpanam de moꝛte Lucinij: quem ex mundi
erumna gloꝛiatur ad pacem:requiemq; tranſiſ
ſe:cuius ſidem in deteſtanda Baſilidis hereſi
laudat:eius hereſeos deſcribens oꝛiginem ſᷣm
Hereneum Lugdunenſem epiſcopum dicens
in Gallia exoꝛtam. ⁊ a feminis votam ad Hyſ⸗
panias vſq; ſerpſiſſe. Studium quoq; ipſius
in ſuis libꝛis tranſcribendis enarrat. Mꝛo qui⸗

bus ſex notarios illum ieroſolymam emilſiſ⸗
ſe. Lugubꝛi nücio.

Fo. ccxxiij.

Pecs
ſts⸗
generi
ſticam
cione
uncta
ſcrben
amnede
liomnep
oldi
oſanti
ſiceme⸗
ſomat
cpn

G
decint
nlenti

hbiorge
Hent
pmniſan
ſconan
Kracar

pense
lionet
Ouſa

cnoflunnee
Nchüſcini
nens. Focht
ammachunc
nlinenms
chanegnen
Sdignirpe
Nrupusefniſe
i
AGeamm R
nmorntunt⸗
grmrarut
Bommmdluet
Gotocnspanmn
fudunſope⸗
Orwe npi,
untaimi⸗
Gnitranuede

GrusnmnaGH

4 Foch
mnlemdegt
dcnendarti
ncns nar

—
—
—
—
—
—
SSe
—
=

=E
S=

=
SS.

Beati ieronymi in vitam obitũ:ac res ge⸗
ſtas Paule ſancte:ac venerabilis femine: ceuiꝰ
generis dignitatem:⁊ poſt viri obitum: mona
ſticam ↄuerſationem:deſertionem patrie: ꝓfe⸗
clionem Hieroſolyme: magnis effert pᷣconijs:
cunctam eius pegrinationem ꝑ loca ſancia de
ſcribens. Deinde ipᷣiaus humilitatem:ↄtinenti
am:clementiam pꝓfuſam:in pauꝑes beneficen:
tiam:patientiam:incredibilem inſtitutionem⸗
⁊ oꝛdinem monaſterij:hoſpitalitatem:fidem ⁊
ↄſtantiã aduerſus hereticos: ad extremum fe⸗
licem exitum eius:a in exequijs ſanctoꝝ ↄcur⸗
ſum atq; frequentiam narrat ⁊ Euſtochiũ filiã
ac vtutis heredẽ ↄſolat᷑.Si cũca. Fo.ccxxiiij.

Cractatus quartuſ⸗

decimus: ⁊ vltimus tertie ꝑtis pᷣncipalis de pe

nitentia: quibus exhoꝛtatoꝛie ad penitentis: ⁊
obiurgatoꝛie in lapſos inſerunt᷑ eßke.
HBeati Hieronymi ad Ruſticum:queʒ poſt

ꝓmiſſam cum coniuge cõtinentiam lapſum ad

incontinentiã cohoꝛtat᷑: varia ex ſcripturis de

fructu penitentie teſtimonia: ⁊ exempla decer⸗

pens:eundẽ ad loca ſancta ⁊ manaſticã ↄuerſa
ionẽ inuitäs. Qð ignotus Fo. ccxxix.
Obiurgatio Beati Hieronymi acerrima in
Suſannã vginem a dyacono coꝛruptam: ⁊ in

4

partis

foꝛnicationem ſacrilegiuq; plapſam: vbi enu⸗
merat q;tum boni amiſerit: ⁊ in qtum malũ in
ciderit. In patratoꝛem q; ſceleris inuehit: ⁊ v⸗

trunq; ad penitentiã exhoꝛtat᷑ ex diuerſis pſal
mis lamentationem texẽs: quam ꝑ dies ſingu⸗
los recenſendam iniungit. Quid taces ani

Fo. ccxxxj

ma.
AVertit ſtilũ loquẽdi ad iuuenẽ qͥ ſcelus ↄmi
ſerat. Bete autem. Fo.
Inſtruit vginem verbis qͥbus vtat᷑ Quis
oↄſoletur. H . ccxx
Obiurgatio grauis in Sabinianũ dyaconu
lapſum ꝙ Suſannã vᷣginem deo dicatam mul
tis inſidijs ⁊ illecebꝛis impegerit ad ruinam in
uehit acerrime ꝙ nõ reueritus ſacra crucis do
miniciq; pᷣſepis ſacraria apud ipᷣa ſanctuaria il
lam de ſacrilegio ⁊ ſtupꝛo temptauerat: ⁊ in ꝓ
fundum maloꝝ merſus coꝛ gerebat impenitẽs
cupiens illum coꝛdis fracta duritia ad peniten

Fo. ccxxxij.
Fo. cexxxiij.

tiã reuocare. Samuel quondã. Fo. ccxxxiij.

Beati hieronymi ad Euagrium pbrm:ar⸗

guens ꝙ leuitam lapſum: ⁊ ob id ab eccłia eie⸗
ctum incõſolatũ q; reliquerit: exeinplis doces:

illi ꝑ penitentiam poſſe ſubueniri.Ac monens
vt in eo erigendo vgam coꝛrectiõis ⁊ baculum
ſuſtẽtatõis adhibeat. Niſivererer. YFo. ccxxxv

.

IIsAXO

Bequentes epiſtole
nõ ſubſunt oꝛdini pᷣmiſſo.
Biti lieronymi ad ſanctũ Anguſtinũ epᷣm
Bomino vere. Fo. ccxxxv.
Be.ati lhieronymi pꝛeſbyteri. Cum in
vebe. S Fo. ccxxxvj.
Beati lhieronymi ad Riparium. Bomi
no vere. Fo. ccxxxvj
Beati hieronymi ad Apꝛonium Neſcio
qua temptate. Fo
Bii Hieronymi de locis ⁊ noĩbus hebꝛay⸗
caꝑꝝ q̃ſtionũ. Cũ in pᷣncipijs. Fo. ccxxxvj

Bti Hieronymi ad Gaudẽtiũ ð̊ acatula

puella ↄtinẽtie deſtiata. Cã ẽ diffi. fo. ccxxxvj
Theophyli ep̃i ad Epiphaniũ papã admo
nitoꝛia. Dño dilectiſſimo. Fo. ccxxx vij

Biti lhieronymi ad Paulinũ ſenem concoꝛ

die. Humane vite. Fo. ccxxxvij.
Aalerij ad Ruffinũ ne ducat vxoꝛẽ diſſua⸗
ſoꝛia Loqui ꝓhibeoꝛ. Fo. ccxxx viij
Biti Hieronymi ð celebꝛatõe DPaſche. Le
ctis litteris. Foeo. ccxxxix.
Bii lieronymi de duobus filijs frugi ⁊lu⸗
xurioſo. Omnium quide. Fo. ccxliij.
Biii lhieronymi ſuꝑ epła Pauli ad Roma⸗
nos.i.pᷣm oꝛigenẽ pbrjm ad Heraclium fratrẽ.

Volentem me. Fo. ccxliiij.
Bii Hieronymi in epłaʒ ad Romanos. Li
ber pᷣmus ad Heraclium. Pau
lus ſeruus. Fo. ccxlv.

Fo. ccxxxvj.

Bii lhieronymi ad Abigaũ Hyſpanum ce
cum. Quanq; mihi.
Bti Hieronymi ad NPãmachiũ ⁊ Oceanuʒ

exhoꝛtatoꝛia. Qui ethyopẽ. Fo. ccxl viij.

Ad ſanctum Auguſtinum eᷣm Somino
vere ſanco. Foroo. ccxl viij.
Obiurgatio in eũ qui ſe dicit penitentẽ:⁊ cõ

feſſa pctã reiterat: ⁊ in ſeculo ↄuerſat᷑. vbi do⸗

Ad te ſur⸗
go. Fo. ccxlix.
Beati heronymi ad Tullianum. San⸗
cti coꝛruunt. ,—⸗ Fo. ccxlix.
Bii Euſebij Cremonẽſis btiſſimi ierony
mi diſcipulus ad bim Oamaſum epᷣm Poꝛtu
enſem: ⁊ Theodonium xp̃ianiſſimũ Romanũ
Senatoꝛẽ de vita ⁊ tranſitu ſancti Hieronymi
doctoꝛis eximij. Natri reueren⸗
diſſimo. Fo. (cxlix.
Epla beati Auguſtini Hypponenſis ad Cy
rillum Hieroſolymitanũ epᷣm de magnificẽtijs
bti Hieronymi. Gloꝛioſiſſimi. Fo. cclx

cet qui vere dicatur penitens.

Bii Cyrilli ẽi ieroſolymitani ad ſanctũ
Auguſtinum epᷣm ypponenſem de miraculis

beati Hieronymi poſt moꝛtem celebꝛatis.

TtXôα

Fo. ccxl vij

Fo. cclxij

G

Piui
ſoract
egter
chu
nunßſ
be nie
epnobi

hliſen
icaitO⸗
ſauecog
Dewsart
ereſegn
Noſficl
ocog⸗
conholn
ſoetim
obͤneſt
ſinten
copteri
ſoeſtini
busyin
opus diff
Altlioni⸗
ebiſeuig
ſtendiig⸗
ſtobͦnori
tnisdei g
lcuſcpn
ſuuoad h⸗
lena Git
doncones
Thncthie
hetfeſhe
1Gobeie
put gtenn
feyrcki
egladeirn
elttceg
Mitnſn.
Einalol
ſiith
leſgkvirifn
Mitreiqpi.
ninimnene
linrnq nſi
mnhyſtoie

Tractatus III

Biui Hieronimi epiſtolaꝝ Tercius ſcdᷣe ꝑ

tis tractatus ↄtinẽs epłares expſitões quoꝛũ⸗
dam pſalmoꝝ ⁊ Cantici canticoꝝ ſᷣm oꝛigene,ʒ

egreco traductum.

Beati HHieronymi pᷣſbyteri epka ad Cypꝛia

num pᷣbbyteꝝ:pſalmũ.lxxxix.qui moyſi inſcri

bit᷑: videlʒ plalmus. Domie refugium factus
es nobis exponentis. Epla. I

nũcaũt qꝛ exterioꝛis q;ᷓ hominis nobis inuicẽæ
facta ẽ cognitio: ⁊ poſt ſalutatiõeʒ dulceſq; cö⸗

plexus:quibus ſibi amicitia copulat᷑:vt ꝓbes
veꝝ eſſe quod audieras: ſtatim a me poſtulas:
vt difficilimũ pſalmũ q apud grecos ⁊ latinos
octogeſimuſnonus inſcribit᷑ tibi ediſſerã: non
compoſita verboꝝ oꝛõne plauſuq; populari:qᷓ
ſolet imperitoꝝ aures deciꝑe atq; palpare:ſed
oꝛõne ſimplici ⁊ eccłiaſtici eloquij veritate.vt

ſcʒ interpᷣtatio nr̃a non alio interpᷣte indigeat:
qʒð pleriſq; nimiũ diſertis accidere ſolet vt ma

oꝛ ſit intelligetie difficultas in eoʒ explanatõi
bus: qᷓ in his q explanare conant᷑. Alggrediar

opus difficillimũ: ⁊ ſanctaꝝ pᷣcũ tuaꝝ fulctus

auxilio illius verſiculi recoꝛdaboꝛ: dñs dabit

verbũ euãgeliʒãtibus vtute multa.Ac pᷣmum
ſciendũ ꝙ pſalmi iſtius iuxta hebꝛaicũ tuiuius
ſit:oꝛõ moyſi viri dei. Jux. lxx. Oꝛõ moyſi ho⸗
minis dei. Inter homiez aut ? vin qͥd interſit:
ſancta ſcriptura nos doceat.Loquit᷑ quinqᷓge
narius ad Helyã.Homo dei rex vocat te.Cui
ille rũdit. Si hõ dei ego ſum. deſcẽdat ignis de

celo: comedat qnãginta viros tuos ⁊ te. Ad
Tymotheũ qᷓ aplus ſcribit.Tu aũt homo dei

hec fuge. Poꝛro de viro dei idem apls inſtru⸗

it. Volo auũt vos ſcire: ꝙ oĩs viri caput xpᷣs ẽ:·

caput aũt mulieris vir: caput vero xpᷣi deus.
Iſte vir eſt:qͥ caput velare nõ dʒ: cũ ſit imago
Nos aũt re⸗

7 glia dei: ⁊ qtidie paulus loquit᷑.t ſt re⸗
uelata facie gliaʒ dei ↄtemplãates in eandẽ ima
ginẽ tranſfoꝛmamur a głia in głiazʒ: ſicut a dñi

ſpũ. Et in alio loco:donec ꝑueniamus in vix ꝑ
fectũ: in menſurã etatis plenitudinis xpᷣi. Si⸗
ellatio ſancto viro cõ⸗
petit: ⁊ ei q̃ vidit deũ facie ad faciẽ: ⁊ ſalua fa⸗

ueigit᷑ viri ſiue hoĩs a

cia anima eius. cuius oꝛe creaturaꝝ mũdi:eoꝝ

dütaxat qᷓ viſibilia ſunt ↄditõeʒ hoĩs ⁊ omnis
retro hyſtoꝛie didicimus veritatẽ: qͥ nõ ſolum

Kiuste Ci
pitꝛaane pᷣſbyteroꝝ ſtudio⸗
p ſiſſime deüloꝝ nũero ſu-
quibus audiuit moyſes
elige pᷣſbyteros q́s tuipe
ſcis dignos eſſe:im̃ epłlis
nnouera: beati viri voca
bulũ ↄſecutũ qui legẽ dei die ac nocte meditat

Epiſtola I

nobis quiq; reliquit libꝛos: Geneſim: Exodũ:

Leuiticũ: Nũeros:⁊ Deuteronomiũ. vnde⸗
cim q; pſalmos ab octogeſimonono: cuius pnæ⸗
cipiũ eſt. Dne refugiũ factus es nobis: vſq; ad
nonageſimũnonũ:q inſcribit᷑ pſalmus in ↄfel⸗
ſione. Qð autẽ in pleriſq; codicibus nonageſi⸗
muſoctauus hʒ titulũ pſalmus Dauid: in he⸗
bꝛayco nõ tenet᷑: hãc hnte ſcriptura ſancta con
ſueiudinẽ: vt oẽs pſalmi qui cuius ſint: titulos
nõ hñt: his deputẽt quoꝝ in poꝛibus pſalmis
noia ↄtinent. QAuattuoꝛ auũt pſalmi ſunt:q ha⸗
bent oꝛnis titulũ. ſextuſdecimus q inſcribitur
oꝛõ Hauid: ⁊ incipit. Exaudi dñe iuſticis me,z⸗

Et octogeſimuſquintus: Inclina dñe: ſilr oꝛö

Sauid.Et octogeſimuſnonus qͥ nunc in mant
bus eſt. Pñe refugiũ factus es nobis. Et cẽte⸗
ſimuſpmus: qui hʒ titulũ Oꝛõ pauꝑis: cũ an⸗
xius fuerit: ⁊ in ↄſpectu dñi effuderit pᷣcẽ ſuaʒ
dauid: ⁊ pauꝑ: qui cũ diues eſſet ꝓ nobis puau

per factus eſt: refert᷑ ad xpᷣm qͥ ſedit ſuꝑ pullu
aſine: iuxta Zachariam pauꝑ atq; maſuetus.

Aoyſes aũt ꝑ quẽ dñs legẽ dedit: cuius oꝛe
audiuimus loquentẽ deũ. Faciamus hoieʒ ad
imaginẽ ⁊ ſiłitudinẽ noſtraʒ:ſtatimq; inferẽ?:

fecit deus hoĩeʒ ad imaginẽ dei fecit illum:ma
ſculũ ⁊ feminã creauit illos.ab initio ↄditõnis

hois vſq; ad moꝛtẽ ⁊ reſurrectõeʒ oia explicar
qualis creatus ſit: qᷓto viuattꝑe: qd agat in ſe

culo:quẽ fructũ vite habeat:ꝓpter qͥd laboꝛe

quo ire ↄtendat:⁊ qm̃ qͥ ſcribit homo eſt ſub ꝓ

ſona eius de omni generis huani ↄditõe teſtat᷑

Sunt aũt qui hũc pſalmũ ſiue oꝛonẽ ad iſranelt
ticũ plm referant: quõ in ſolitudine offenderii
deũ atq; ↄciderit: ⁊ nõ meruerit terrã pmilſſiot
nis intrate: pꝛoq; patribus ingreſſi ſunt ſili: e⸗
rurſum placatũ expectẽt deũ: ꝙ in xpᷣi comple
atur aduẽtu.Oꝛõ iuxta gramaticos oĩs ſermo
loquentiũ eſt: cuius ethymologiã ſic explicant
Oꝛõ eſt oꝛis ratio. In ſcripturis auteʒ ſanctig
difficile oꝛönem iuxta hüc ſenſum legimus: ſed

ℳ

eã que ad pces ⁊ obſecratões ꝑtinet. Aiunt he

bꝛei vno pſalmoꝝ volumine qnq; libꝛos ↄtine
ri.a pᷣmo vſq; ad qdrageſimũ: aq̃drageſimo
pᷣmo vſq; ad ſeptuageſimũpᷣmũ:⁊a ſeptuageſt
moſcðo vſq; ad octogeſimũoctauũ: ⁊ ab octo⸗
geſimonono qͥ arti libꝛi initiũ eſt: ⁊ quem nunc
diſſerimus vſq; ad centeſimumqntũ In quoꝝ
oĩm fine duplex amẽ poſitũ eſt:qð lxx. tranſfe⸗
rũt fiat fiat: ⁊ a ccteſimoſexto vſq; ad finem in⸗
ſtar. xij. pphᷣaꝝ:qui ⁊ ipi cũ ꝓpꝛios libellos e⸗
diderini: vnius noie voluminis ↄtinent. ꝗJ 18
aũt qð pene pᷣterii:aſſerẽs inter. xi. moyſi pſal⸗
mos etiã nonageſimũoctauũ eſſe in quo poſitũ

eſt. Exaltate dum deũ nrm: ⁊ adoꝛate ſcabellũ

pedũ eius. Moyſes ⁊ aaron in ſacerdotibus

eius: æ ſamuel in eis qui inuocãt nomen utns,

Pars

Didet᷑ nr̃e ſentẽtie Zire quõ moyſi ſit:q̃ ſamue
lem noiat:quẽ multa poſt tʒa fuiſſe cos uimus
Kuius qſtionis facilis ſolutio ẽ: ꝓphaꝝ nomẽ
eſſe ſamuelis:qͥ tãti meriti fuit vt cu moyſe po⸗
neret᷑. In hieremia.Si ſteterit moyſes ⁊ ſamu
el tux ilud exẽplũ qñ hõ dei loquit᷑ in ſamaria
ad altare.Hhec dicit dñs: Ecce filius naſcet᷑ do
mui dauid:Joſias nomẽ eiꝰ.Sciamus q; erra
re eos qͥ oẽs plalmos dauid arbitrant᷑:⁊ nõ eo
rum quoꝝ noibus inſcbti funt. Vñ ⁊ hüc pſal⸗
mũ volũt ſub noĩe moyſia dauid eſſe cõpoſitũ
qꝙ.ſ.legiſſatoꝛ cõeʒ hũani generis offenſaʒ ⁊ ca

lamitatẽ:⁊ deinde expectatõʒ ſalutis ſacro oꝛe

deſcrihat.Dñs habitaculũ factus ẽ nobᷣ in ge⸗
neratõe ⁊ giatõeʒ. Mꝛo habitatõe ⁊ refugioi
hebꝛayco maon ponit᷑:qð magis habitatõʒ qᷓ;
refugiũ ſonat.Narraturus aũt triſticiã ⁊ genꝰ
deploꝛaturus humanũ a laudibus dei incipit:
vt qcqd poſtea hoi accidit aduerſoꝝ nõ creato
ris duritia ſ̃ eius qͥ creatus ẽ culpa accidiſſe vi

eat᷑. Qui ſuſtinet tẽpeſtatẽ vel petre vel tecti
q̃rit refugiũ quẽ hoſtis ꝑſequit᷑:ad muros vꝛ⸗

biũ 2fugit.feſſus viatoꝛ tã ſole q; puluere:vm
bꝛe q̃rit ſolatiũ⁊ ſeuiſſima beſtia lʒ hois ſangui
nẽ ſilat:cupit ⁊ nitit᷑ vtcũq; potuerit pñs vita
re diſcrimẽ. Ia ⁊ hõ apᷣncipio ↄditõis ſue deo
vtit adiutoꝛe.vt cũ illius ſit gẽe ꝙ creatus ẽ il⸗
lius ꝙ miſericoꝛdie ꝙ ſubſiſtit ⁊ viuit:nihilbo

ni opis agere põt ablq; eo:q ita libeꝝ ↄceſſerit
arbitriũ vt ſuã ꝑ ſingula oꝑa graʒ nõ negaret:

ne libertaſ arbitrij redũdet ad iniuriã ↄditoꝛis

⁊ ad eius ↄtumaciã qͥ a deo ↄditus?: vt abſq;

deo nihil eſſe ſe nouerit. Qð aũt dixit in gñati⸗

one gnatõeʒ oia ſigniſicat tꝑa: ⁊ añ legẽ ⁊ in
lege ⁊ in euãgelij gr̃a. VUñ ⁊ apłs dicit. Gra ſal

ui facti eſtis ꝑ fide:⁊ h̊ non ex vobis ſᷣ ex dono
dei. ⁊ oẽs eple eius in ſalutatõis pᷣncipio nõ pꝛi
us pacẽ hũt ⁊ ſic gram:vᷣ añ graʒ ⁊ ſic pacẽ: vt

donatie nobᷣ pctis nr̃is pacẽ dñi ↄſeãmur.Añ

q; mõtes naſcerent᷑ ⁊ ꝑturiret᷑ cetera terra ⁊ oꝛ
bis:a ſeculo vſq; in ſeculũ tu es deus.lxx.Añ⸗
q; mõtes firmarent᷑ ⁊ figeret᷑ terra ⁊ oꝛbis:a ſe
culo ⁊ vſq; in ſeculũ tu es deus. ũc locũ qͥdã

pꝛaua diſſenſione ſubuertũt: maxie hi qͥ volũt

——

añ fuiſſeaias:qᷓ; hõ in ſexti diei nüero ↄderet᷑.

Ita em legũt atq; diſtinguũt. Dñe refugiũ fa⸗

ctus es nobis a gñatõne in generatõeʒ: pus qᷓ;
montes ſirmarent᷑ ⁊ figeret᷑ terra ⁊ oꝛbis vt.ſ.

cõſequat᷑ a ſeculo vſq; ad ſeculum tu es deus.

Sic em̃ dixerunt.Si dñs anteqᷓ; mõtes firma⸗
rent᷑: ⁊ figeret᷑ terra oꝛbiſq; terrarũ: refugium
fuit hominũ:ergo fuerunt anime in celeſtibus
anteqᷓ; hominũ coꝛpoꝛa firmarent᷑. Nos auteʒ

vt ꝓpoſuimus lectõeʒ:ita debemus diſtingue

re unteq; moõtes firmarent: 2 figeret terra ⁊ oꝛ
bis terrax a ſeculo vſq; in ſeculum tu es deus.

vt non refuglũ noſtrũ fuerit ante ↄditõeʒ mun

di: qui necqdum eramus: ſed ꝙ deus ab eterno
vſq; in eternũ ſit ſemꝑ deus. ꝛo eo em̃ ꝙ lati
nus interpꝛes poſuit a ſeculo vſq; in ſeculum:
⁊ hebꝛayce ð olatn:rectiꝰinterpᷣtabimur a ſem

piterno vſq; in ſempiternum. Simile dd ⁊ in
uerbijs ex ꝑſona ſapientie qui *ε&us eſt legit.

Dotinus ereauit me in initio viaꝝ ſuaruʒ: in

opera ſua ante ſecła fundauit me: in pꝛincipio

anteqᷓ;ᷓ terrã faceret ⁊ abyſſos:pᷣus qᷓ; ꝓcederẽt
fontes aquaxꝝ: pᷣus qᷓ; montes firmarent᷑: ante
omnes colles generauit me. Nullum aũt debʒ
verbum creationis mouere:cum in hebreo nõ
ſit cregtis que ðꝛ bara: ſed poſſeſſio. Ita enim
ſcriptũ eſt. Adonay camar bꝛeſit dereo: quod
in lingua noſtra expꝛimi. Dominus poſſedit
me initio manuũ ſuaꝝ. Inter poſſeſſionẽ autẽ
⁊ creationẽ multa diuerſitas eſt. Poſſeſſio ſig⸗

nificat ꝙ ſp fllius in patre ⁊ pater infilio fuerit

Creatio aũt eius qui pᷣus nõ erat:ↄditionis ex
oꝛdiũ. Mõt iuxta legis tropologia hoc qð dici
tur:anteq; montes firmarent᷑: ⁊ figeret᷑ terra ⁊
oꝛbis terraꝝ ſigniſicare:ꝙ anteqᷓ; anime noſtre
ſublimia dogmata firmarent᷑: ⁊ terra coꝛpoꝛis
noſtriſigeret᷑ ſiue ſtabiliret᷑ a deo: ⁊ oꝛbis ter⸗
raꝝ qui hebꝛayce ðꝛ Thebel:grece ſigniſicanti

us ð oouxcvn quã nos habitatam tranffer

re poſſumus:firmaret᷑:ſiue ſtabiliret᷑: deus no
bis ſp refugiuʒ fuerit. Habitata eſt aüt anima
nõ deſerta: que hoſpitem meret᷑ habere deum
dicẽte ſaluatoꝛe.Ego ⁊ pater veniemus:⁊ mã
ſionẽ apud eum faciemus. llud aũt qð ⁊ he⸗

bꝛaycũ habet:⁊ omnes alij interpꝛetes: anteq;ᷓ
mõtes naſcerent᷑:⁊ parturiret᷑ terra: manifeſte

ad tropologiã nos trahit. Meq; em̃ montes et

terra natiuitatẽ parturitionẽq; recipiũt:ſed cõ
ditionem. Ex quo liquido demõſtrat᷑: ſanctos
quoq; excelſaſq; virtutes: dei ſꝑ miſericoꝛdia
ꝓcrean. Conuertis hotninẽ vſq; ad ↄtritionẽ
⁊ dicis: reuertimini ſilij Adã.Lxx.ne auertas
hominẽ in humilitatẽ: ⁊ ipi.Conuertimini filij

hoim:iuxta hebꝛaycum.quod dicit

hocẽ.o deus qui hoieʒ ↄdidiſti: ⁊ ab mitio eiꝰ
es refugiũ:⁊ habitatio: ↄuertes eũ vſq; ad cõ⸗

tritionẽ:feciſti eum atq; plaſmaſti:vt ↄtcreret᷑

in moꝛtẽ:⁊ vas tuũ extremo vite ſue tꝑe frãge⸗

ret᷑:cui cũ iĩmineat iſta ↄditio: vt oꝛtus intere⸗

at:⁊ q;lõgo vixerit tge:tñ ſine diſſoluat᷑ extre⸗

mo.quotidie ei loqueris ꝑ ꝓph̊as. Reuertimi
ni fitj Ada:qui vr̃a culpa offendiſtis deũ:⁊ de
immoꝛtalibus facti eſtis moꝛtales. MPꝛecipien
tis em audire noluiſtis imperiũ.De omni lig⸗
no qð eſt in ꝑadiſo comedes.deliguo aũt ſcien
tie honi ⁊ mali ne comedas. In qcunq; em̃ die
guſtaueris de eo:moꝛte moꝛiĩeris. Doꝛro iux il
lud qð.lxx.tranſtulerunt:ne auertas hoieiuin

nüpe
gtocſuo
htonisl⸗
fnioryd
Vigliann
bonooge
niniflii
gbonn
Pecemp⸗
luennob⸗
deeternits
uneuise
ſpeanenn
lani
Ne
Gludrn
cren
leanno
4o diuia
potank.
ligantes
cs vigtli
ſedeleſts:
ſenpe:r
horeconon
ſemgueß
Coſabit
dcce ul
Coeptq:
lemn
nichoinſet
mmoptunti
Eptenariünn

lrercet labd⸗

ſedalk n⸗
Punia pnim
Onübocye
Diesgpodd

laſtvyns⸗

ga moꝛarie
fllenitman
lihßt aan⸗
Pnihiohab

Urſennmn

Nrinagret⸗

NA
incheih
Glolmn
hinnn
nlettnn
Köleftgi
Wlume
nenoinh,
Nuczii
immniegn
Almünet
mohcrn
ſelio eatn
Nſudarngo
ominns ſc

kpogelicniame

Merinflofirt
nt tiole
Nogähoechd
kenſgeriten
Neömnrente
k:aumnahes
1dentaher⸗
lgaeſgni
hrbirnunpnir
kabaimi Mun
tauckzitaim
Gcihttdn
r vencs dN
Adu c
Mienarsng
1 mmit
Eßeßoltze
nmitͤi

öfr,,ande?

ſuen

ſondonion

Lr neman
Ceniminiuſt

ddicn 67

ſt dcbnn
Ersei ihet
puſtz
ofüeſecefi⸗
toe tanign,
inenlotinn
br Nenn

n
lspeen

—
=☛ꝰ

5

=
=S0 s-»

R .

Tractatus III

huũilitatẽ: 1 dixiſti. Cõuertimini filij hoim hüc

hʒ ſenſum: Obſecro vt hoĩeʒ:quẽ ad tuã ima⸗

ginem ⁊ ſiłitudinẽ ↄdidiſti:⁊ tantũ eũ honoꝛa⸗
re dignatus es:vt de ſeruo filium nuncupares
neeum humilies pctõ ꝑpetuo:ne ſuꝑ illum vi⸗
Ear ãtiqua ſentẽtia:terra es tu:⁊ in terrã ibis

Tu em nobis ꝓmiſiſti penitentis dicẽs. Nolo
moꝛtem peccatoꝛis: tantũ vt ↄuertat᷑ ⁊ viuat

Tu em̃ dixiſti omniũ ſanctoꝝ tuoꝝ eloqͥo:Coõ⸗
uertimini ſiue reuertimini filij hoim ad clemen
tiſſimũ patrẽ:qͥ occurrit venientibus:⁊ ſignuʒ
quod ſuo vitio ꝑdiderũt:offert.⁊ ſtolã incoꝛru
ptionis largit᷑ antiquã. qꝛ mille anni in oculis
tuis:vt dies heſterna que pᷣterijt tranſeunt: et
vigilia nocturna:ſiue in nocte:qͥ ꝑ ꝓphetas ſu
os nos ad penitentiã ꝓuocat dicens. Reuerti
mini filij hoĩim:petimus vt ante iã dixi: ne faci
as hominẽ in humilitate ſempiterna retineri.
Mec em putamus longũ eſſe quod ꝓmittis ſa⸗
lutem nobis poſt tꝑa multa tribuendaʒ. Nota
de eternitate ⁊ tꝑis bꝛeuitate: eternitati cõꝑa⸗

ta bꝛeuis eſt omnium tempoꝝ lõgitudo. In cõ

ſpectu em tuo mille anni quaſi vna dies repu⸗
tant᷑. Statimq; ſeipᷣe repᷣhendit:maledixi vnã
diẽ ⁊ vnius diei ſpacio:mille annoꝝ apud telõ
gitudinem cõputari: cum magis debuerim di⸗
cere:vnius vigilie ſpatium iſtarq; habere mil⸗
le annoꝝ ꝓlixitatem. Mox in quatuoꝛ vigili⸗
as diuidit᷑:que ſingule trium hoꝛaꝝ ſpatio ſup
putant᷑. Vñ ⁊ dominus quarta vigilia ad na⸗
uigantes venit apoſtolos. Sicut vna igit᷑ no⸗
ctis vigilia cito ꝑtranſit maxime vigiliaꝝ labo
re defeſſis: ſic ⁊ mille annoꝝ ſpacia: apud te q̊

ſeinp es: ⁊ futurus es:⁊ fuiſti: ꝓbꝛeuiſſimo tẽ⸗
poꝛe computant᷑. Quodq; infert:ſicut dies he
ſterna que p̃terijt iuxta illud apoſtoli ſentiamꝰ
quod ſcribit ad hebꝛeos Jeſus xpᷣs heri ⁊ ho⸗

die ipe:⁊ in ſempiternuʒ. Ego arbitroꝛ ex hoc

loco ⁊ epła:que nomine Petri apoſtoli ſe cribik
mille annos ꝓ vna die ſolitos appellari vt. ſ. qꝛ
mũdus in ſex diebus fabꝛicatus ẽ.ſex milibus

annoꝝ tantũ credat᷑ ſubſiſtere:⁊ poſtea venire
ſeptenariũ numeꝝ ⁊ octonariuʒ: in quo verus
exercet᷑ ſabbatiſmus:⁊ circunciſionis puritas
reddit᷑. AUñ ⁊ octo btitudinibus bonoꝝ operũ

pᷣinia pmittunt᷑. Scribit aũt NPetrus hocmõ.
Anũ hoc vos nõ pᷣtereat dilectiſſimi quia vna

dies apud deum quaſi mille anni: ⁊ mille anni

quaſi vnus dies. Nõ moꝛat᷑ dñs in ꝓmiſſo:vt

qͥdã moꝛari exiſtimãt. Rercutiẽte te eos:ſom⸗

niũ erũt mane. q̃ſi herba tranſiẽs mane floꝛuit
⁊abijt. ad veſꝑaʒ ↄteret᷑:atqʒ ſiccabit᷑.Lxx.q
ꝓ nihilo habent᷑:eoꝝ anni erũt.mane ſicut her
ba trãſeat:mane floꝛeat ⁊ tranſeat: veſpe deci⸗

dat: induret: ⁊ areſcat. Juxta hebꝛaycũ h ſen⸗
ſus multũ ↄuerſioni ↄtulit ⁊ ſaluti: ꝙ oĩs vita

Fo. n

Epiſtola I

moꝛtalium quaſi ſomniũ:ita veloci moꝛte Zcta
eſt:q in ſiłitudine floꝝ atq; feni in e.dem pene
tpe ſiccat᷑ atq; deꝑit. Percutiẽte te inquit eos
id eſt homines: ⁊ illo ſermone completo: ſtulte

hac nocte repetent animã tuam a te:que aũt pᷣ⸗

paraſti cuius erunt:Ois humana ↄditio ſom⸗-

nio comꝑabit᷑. Sicut em mane virens herba ⁊
ſuis floꝛibus vernans delectat oculos contem
plantiũ:paulatimq; marceſcens amittit pulcri
tudinem ⁊ in fenũ quod ↄterendũ eſt vertitur:
ita omnis ſpẽs hominũ vernat in paruulis:flo
ret in iuuembus: viget in ꝑfecte etatis viris.⁊
repente cum neſcit: incaneſcit caput: rugat᷑ fa⸗
cies:cutis pᷣus extenta contrahit᷑.⁊ extremo ſi⸗
ne quod hic dicit᷑ veſꝑe.i.ſenectute vix moue⸗
ri põt:ita vt non cognoſcat᷑ qs poꝛ fuerit:vᷣ pe⸗
ne in alium cõmutet᷑. Quid loquimur de infan

tie temꝑibus vſq; ad extremam ⁊ decrepita ſe⸗

nectutem: cum hoc ⁊ langoꝛ faciat ⁊ inedie
roꝛ: ⁊ vultus pᷣus pulcherrimus feminarũ ad
tantam tranſeat feditatẽ: vt amoꝛ in odia com⸗
mutet᷑. Suꝑ hac ↄditione moꝛtaliuʒ ⁊ Eſaias
loquit᷑. Omis caro fenũ:⁊ omnis głia eius qſi
flos feni. feni aũt flos decidit. Juxta.lxx. q; ſi⸗
militer explicandũ eſt Omne quod in ſeclło lõ⸗
gum videt᷑:apud te deus bꝛeuc eſt. Dies em 2
anni quibus humana vita contracta eſt: ſi cõ⸗
parent᷑ eternitati reputabunt᷑ ꝓ nihilo. Sicut

em̃ herba mane creuit:floꝛuitq;: ⁊ ſiccat᷑:ad ve

ſperãq; indureſcit ⁊ deperit: ita erit ois homi⸗

num pulchꝛitudo. Conſumpti em ſumus in fu
roꝛe tuo: ⁊ in indignatiõe tua ↄturbati ſumus.
Axx. qꝛ defecimus i ira tua: ⁊ in furoꝛe tuo tur
bati ſumus. Spmmachus ⁊ Zlquila tranſtule
runt: accelerauimus. Hꝛeuitatẽ aũt vite ſigni⸗
ficat humane. Quod qʒ; intulit in ira tua ⁊ in fu
roꝛe tuo:ſentẽtie dei oñndit ꝑſeuerantiã:cui om
nes hoĩes ſubiacemus: illi videlicet Terra es
⁊ in terrã ibis. NPulchꝛe aũt nõ.vt in.Lxx.ha⸗
bet᷑:turbati ſumus:b iuxta hebꝛaycũ: accelera
uimus dicit᷑. vt quis etas hominũ longa vide

gatur: tamen comparatiõe eternitatis bꝛeuis ſit

quod illuſtris poeta teſtatur dicens.

Ssz fugit interea: fugit irrepabile tpᷣs.Et iteꝝ.
Rhebe diu res ſi ̃ diu moꝛtalibꝰ vlla ẽ. Vixi⸗
mus. Poſuiſti iniqtates noſtras in ↄſpectu
tuo:ſeculũ nr̃m in illuminatiõe vultus tui: vbi
nos iuxẽ Hebꝛaycuʒ ⁊ Symmachũ poſuimus
negligẽtias noſtras. ꝓ quo. Cxx. ſeculũ traãſtu

editio interpᷣtat᷑ 00 οαρατ nos in ling-

uam noſtrã vertere poſſumꝰ erroꝛes ſiue igno⸗
rantias. Añ dixit ⁊ in alio loco: Delicta iuuen

tutis mee: æ ignoꝛãtias meas ne memieris. Et
iteꝝ. Belicta qs intelligit: Et ab occulij meis

mũda me dñe: ⁊ ab alienis ꝑce ſeruo tu Wie⸗

na nobis ſunt vitia:q̃ ſepe volũtate:interdum
noꝛãtia ⁊ erroꝛe cõmittimus:⁊ tñ cuʒ non ſit

volũtas in crimie: erroꝛ in culpa ẽ. iroꝛ aũt

ur. Lxx. voluerint ꝓ alomeni.i. negligẽtijs ⁊

erroꝛibus ſiue ignoꝛatõibus ſeculũ dicere:niſi
ꝛte ꝙ in ſeculo ⁊ in vite huius tꝑe vitia mu

lant᷑.qðq; intulit ĩ illuminatõe ſiue in luce vul

iuus tui:hũc hʒ ſenſuʒ. Nihil te nroꝝ latuit pecc

vaton. ſecreta q; nra tuus oculus inſpexit:iux

eisnebꝛe eius: ita lumẽ eius.HNõ em videt i fa

le:deus in coꝛde. Oẽs em dies nii trãſierunt
Pin furoꝛe tuo ↄſumimur: nr̃o q̃ſi ſermone lo⸗
quẽs.Lxx. Qm oẽs dies noſtri defecerunt:⁊

ira tua defecimus.Anni nr̃i ſicut aranea me
Vitati ſunt bꝛeuitatẽ hũane vite: q̃ ſentẽtie dei

hucuſq; ſubiecta ẽ:⁊ in boꝛi vſiculo ſomnio cõ

pvarauit dicẽs. NPercutiẽte te eos ſomniũ erũt:
niüc ſermoni loquentiũ cõꝑat. vt quõ ſermo q́
in oꝛe verſat᷑:dũ ꝓfert᷑ intercipit᷑:⁊ eẽ deſiſtit.

ſic ⁊ omnis qia nra ꝑtranſeat atq; deſiſtat: 25
in ira ⁊ in furoꝛe dei:cui merito ſubiacemꝰ:vi⸗

Vẽte in nobis: vt ſupꝛa diximus ſententia dei.

MQue ſit aũt ira ⁊ furoꝛ dei crebꝛius diximꝰ:nõ

HY vlciſcat᷑ iratus: ̊ ꝙ paciẽtibus penas iratꝰ
ellſe videat᷑.Qð em in nos ex ꝑturbatõe deſcẽ
Dit: in illo ex iudicio ⁊ ex veritate:ẽ ꝓ ſermõe

loquẽtis. Lxx. meditatõeʒ anime tranſtulerũt
Auõ em loquẽtis ſermo pᷣteruolat:ita ⁊ opuis

aranee incaſſum texit᷑.DOe qͥ ſuꝑ ꝑſona hereti⸗
cLogx in Eſaia ſcriptum ẽ. Telã aranee texunt:
QAꝑpua ⁊ leuia põt caꝑe aialia: vt muſcas: culi⸗
ces: 7 cetera hmõi.a foꝛtioꝛibus aũt rumpit᷑ in

ſKar leuiũ in eccłia ſimpliciũq;:q̃ͥ eoꝝ decipiun

tur erroꝛibus:cũ viros in fidei veritate robu⸗

ſtos nõ valeãt obtinere. Dies annoꝝ noſtroꝛũ

in ip̃is.lxxx.anni.Si aũt in potentatibus.lxx.
anni ⁊ amplius eoꝝ laboꝛ ⁊ doloꝛ:ꝓ eo ꝙ nos
poſuimus in ipᷣis:⁊ in hebꝛayco habet᷑ Baliẽ:
Symmachus ſignificãtius trãſtulit: aiſaoha⸗

royp qò magis ad ſenſum qᷓ; ad vbum tranſfer⸗
re poſſumus vniuerſi.Quicqͥd igit᷑ viuimus:

⁊in quo delectabilis eſt vita moꝛtaliũ.lxx.an⸗

noꝝ ſpacio comp̃hendit᷑. Sin aũt multũ vtin⸗

terpᷣtatus ẽ Symmachus:ʒ opimonẽ.lxx.ſũt
Ianni:quicqͥd ſupꝛa fuerit:moꝛbis⁊ infirmitate
trtrranſigit᷑:q̃ eſt ſocia ſenectutis: caligãtibus o⸗
culis:dolẽtibus vel cadẽtibus pᷣus duriſſimis

Dentibus.qð plenius diuinus ſermo in eccłia⸗
ſte deſcribit: qũ veniẽt dies malitie: ⁊ in qbus

dicemus:nõ eſt nobis volũtas:qñ obſcurabit᷑
ſol ? luna ⁊ ſtelle:⁊ ↄuertent᷑ nubes pꝰpluuiã.
In die q̊ mouebuntur cuſtodes domus:⁊ ſub

ertent᷑ viri vtutes.ceſſabuntq; volẽtes.quia
pauce facte ſunt:a obſcurabunt᷑ q̃ vidẽt in fo⸗

* . ;½ — 4

raminibus: claudent᷑ ianue in foꝛo: in infirmi

tate vocis molentis: ⁊ exurgẽt ad vocem eiu
vt humilient᷑ oẽs filie cãtici:⁊ qͥdẽ ab alto aſpi

ciẽt:⁊ pauoꝛes in via: ⁊ floꝛebit amygdalus:⁊
incraſſabit᷑:⁊ ſcindet᷑ caparis: qm abibit ho⸗
mo in domo et᷑nitatis ſue: ⁊ gyrabũt in foꝛo qᷓ
plangũt:quoaduſq; nõ pulſet᷑ funiculus argẽ

ti:⁊ ↄterat᷑ oꝛnamentũ auri: ⁊ ↄfrigat᷑ hydria

aron. us oculu ad fonté: ⁊ impediat᷑ rota in lacu:⁊ ↄuertatur
ind qð ſcriptũ eſt. Tenebꝛe nõ abſcondent᷑ a
ei ſcrutãs coꝛda ⁊ renes deus. Et iteꝝ. Sicut

puluis in terra ſicut fuit: ⁊ſpũs reuertatur ad
eũ qui dedit eũ. Nanitas vanitatũ dicit eccle⸗
ſiaſtes ⁊ vniuerſa vanitas.Que oia hũane vi⸗

te: ⁊ maxime ſenectutis miſerias compᷣhẽdũt:
⁊ quẽ ſenſum habeãt in ſuo loco diſſeruimus.
Sũt qui iſtũ locũ allegoꝛice interpᷣtãtes ad ſab
bati circumciſioniſq; myſteriũ referũt.ꝙ bᷣmũ
requieſcamus in lege:⁊ poſtea vere circũciſio⸗
nis in euãgelio ſacramẽtamos teneãt:admonẽ
tes ⁊ illud.Oa pꝑiẽ ſeptẽ:⁊ ad ꝑtẽ octo: ⁊.łxx.
milia atq; octoginta milia hominũ multitudi⸗
nis: a qbus templũ ſub Salomone ↄſtructũ ẽ.
Sed quid hoc ad pñtẽ locũ:cui ſufficit ſimplex
⁊ pura explanatio:q̃ nõ doctrine głia in multi⸗
plicatione ſermonũ:ᷣ legentis dʒ intelligentiã
Arere: Am tranſiuimꝰcito ⁊ volauimus.LCxx
qm̃ venit manſuetudo ſuꝑ nos ⁊ coꝛripiemur.
Pꝛo q̃ in greco ſcriptum eſt &αοXνοονοα
quod verbũ ambiguũ eſt: ⁊ tam coꝛreptionem
qqᷓᷓ; eruditõez doctrinãq; ſigniſicat. Quẽ em di⸗

ligit dñs:coꝛripit ſiue erudit.ac flagellat oẽm

filiũ quẽ recipit.Quẽ locum ita Symmachus

tranſtulit.ſuccidimur em repente: ⁊ auolamꝰ.

Quinta editio hoc mõ:qm̃ tranſiuimus celeri

ter ⁊ diſſoluimur:⁊ ẽ ſenſus:poſt.lxx.annos ⁊

nimiũ octoginta:qͥbus hominũ vita tranſigit
cũ anuma fuerit a coꝛꝑe ſegregata:vẽto ſimiles

auolabimus:qꝛ ſiue herbe ſupꝛa virẽti:⁊ floꝛũ

pulchꝛitudini: ⁊ ad veſperã ſiccitati hominem
comꝑat: nũc ꝓariditate ⁊ veſpꝑe ſucciſionẽ flo

rum ponit.Et cũ ꝑtranſierit inquit oẽ qð viui

mus ſubita moꝛie diſſoluimur. Qð aũt.Lxx.
diyxere poſt. lxx. annos ⁊.lxxx.cũ venerit dni

mãſuetudo:⁊ dies nobis moꝛtis ingruerit:nõ
iudicabimur iuxta meritũ:ᷣ iuxta clementiam

⁊ q̃ putat᷑ coꝛreptio eſſe:eruditio ẽ ⁊ doctrina.

Satis qͥdẽ miramur:qͥd voluerint. Lxx. vbũ
hebꝛaycũ dheodono: ⁊ ſexta ediuio tranſferre
manſuetudinẽ: cũ Aqͥla Symmachus ⁊ qnta
editio feſtinatõeʒ: ⁊ repẽte celeriterq; trãſtule⸗
rint. Quis nouit foꝛtitudinẽ ire tue ⁊ ſᷣm timo

rẽ tuũ indignatõeʒ tuã. Lxx.qͥs nouit ptãtem
ire tue: ⁊ p̃ timoꝛe tuo iraʒ tuã dinũ erare: Int
hebꝛaycũ ⁊.Lxx.diuerſa diſtinctio ẽ.Lxx.em̃
dinũeratõeʒ timoꝛi:⁊ furoꝛi dñi copulauit.poꝛ
ro hebꝛaycũ ſequenti addit vᷣſiculo vt ſeqt: vt
nüũerent᷑ dies nr̃i: ſic oñde:vt veniamus coꝛde

—

Auisp
hüono
fobimt
Auialt
fretue:
deſe
eli ro
mdue
. Negitt
Mlptint
anenet
woltüit
fehutue
ſemloq
Zlusm

ſet

uoſto:

muscord
wochus⸗
ſeoide⸗
(iohus
une
ſſos
pellak
Benie
nnenhi
Vexan
Mueres
cMitui
ſere feſti
ſeſtnenu
uͤmugen
ſnoriſi
Hiri
lſenſede
hoplvoonn

Derauln

ſöhecabi
noiupyt

horego
Ulemonne

Töſabenge

wemoi⸗

haſingan
ligeinuene
pereſme
bſiſteren
Uhhllorepn

oscoze

Mudo/
abivon

Fo. IUI
Cractatus III — itetis: ſcietes vi⸗
Tracctatu⸗ H Axx.ſier. Quia agimus eeſapiericupimus
mnob diſſerenduz videk. ſtre bꝛeuitatẽ ad te dnos: Petis em
fbirfe . ſapiẽti dJölaeniteritin tua ex timoꝛ naſcit en — dne ranerne n er gs nos vt Ppula
Ainig . Eujopor ſeueret niſi te docente: q d is niislöge recelſeras: cogitatoconros gaod
J hüuüano gñi: pſeueret niſi te doce nobisq nxrie V̈m volũtatẽ 2 igetiã: quã in du
Att eAuano gni pſeneezumite nre indices no r⸗ acrindkert vlezd:ülla bz intelligeti Aohliniſce
Itaq; obſecro:vt tpᷣs vite n s iudicio pᷣꝑare. rei infert vſqh:illa h⸗ vſq;qͥ dñe obliui
mſgta . Itgehobt de ſapieti tuo nos iudicio täate aut infert vig legimus: vſq; dnee tus ẽ:
zonne poſſimus coꝛde lapièti tue foꝛtirudinẽ ⁊ ptatẽ= decimopſaumo legimu uſtia oſtitutus t:
gninbie Poinimnget⸗ Quis nouit foꝛtituc tuã? oſt⸗ odecimopſal Qui em in anguſtia eſyͤdeß̃
in⸗ Aui aut dixit. Quis nou dignatõeʒ tua?. ris me in finẽ. Qui em ꝓpterea impeli der
Unbinfen⸗ Au :7 ſ̃m timorẽ tuũ indignatõ iõis ſe⸗ ris me in fi⸗ i auxiliũ: æa ppterea q̃qᷓ; iratũ
deeirag — ein em umore. ꝛiſq; ⁊ indignatiõis ſe⸗ ſex ei videt᷑ dei auxiliũ: tiat: neqq; iratu
ifunanton iiretue: ifficile ire timoꝛiſ q; aun a lachey lex ei vide diutoꝛẽ deũ ſentiat: ⁊n miſeri⸗
inien Dit eſſe difficile ire Vñ ⁊ ꝓpheta lach cat᷑: vt cito adiutoꝛe d os matutina .
i,fiihha diteiſe din ognoſcere. Vñ ⁊ ꝓpl ugsme: cat:Vtc i. Imple nos matutin nctis
Ketnenn mabilit deßcat Büenein ira tugarsuzene Malce bple laudabimꝰleta ze miſeri⸗
mabilit depcat. Dñ ipias me. Non em ce coꝛdia tua: ⁊ laudabil pleti ſumus mae miſeri⸗
Enaennnn . in furoꝛe tuo coꝛripias m d vt coꝛrigat ? coꝛdia tua: Lxx. Repleti ſum ſumus in oi⸗
neq; in furoꝛe iſpꝑdat:ſed vt coꝛrigat i. diebus nris. Exx. Rel is T letati ſumus ſit
Mttiheten⸗ pit vt interficiat atq; diſp ſplo iudeoꝝ eui diebus 17 exultauimus ⁊lel locis hãc hñ
HD pit vt in ob rẽ ⁊ in Oſee pplo iudeo⸗ .coꝛdia tua: ? exultau ſctis pene lo
Aninhinen⸗ eyñmendet. Quã ob rẽ ⁊ in Oſee ſci: nec viſita⸗ coꝛdia tus nfis. In cüctis pene os futurũ
nisaniidit maultũ iratus ẽ: dixit ſe neq; in Etꝑ Eʒechie⸗ bus di ſuetudinẽ: vt qað apud he ũ referãt. M
lodſenime mutus eoꝝ: cũ adulterauerũt. car nbi: 7 Xxx. illi quaſi iã factũ ⁊ pterilt letos ma⸗
inczüsni lem loquit᷑ ad Hieruſalẽ. Ja vbis diey ſonat ponit: , vt illi volueꝛũt: dicut ſe alioqn ſi hoc
inirugni D B rate. Etin pbie Djerlondt ergo no r n a dei retatos(aigan unoe
ncncrhefn zelus meus receſſit at hoſtes in p̃liũ coꝛde tutina miſericoꝛdia dei ⁊ leta k⁊ dicut: relpice
aratchi⸗ qñ ꝑgit Iſrael aduerſum he ſicoñde vt venia tutine rat:quõ poſtea depᷣcan tů quod poſtu
udid fico: vt nüerent dies nrꝛlic oñde vt venia fact erat: quõ pe opatua) rotu gquo palen
ostcneituinnt pacifico: vt ercni terã tuã ſic notam in ſeruos tuos ⁊ in oꝑa tua f matutinã mileri
Bd iẽti. Lxx. dexterg qla Sym in ſeruos tu : vt mereant᷑ matu dẽt deũ
dgeioanah mus coꝛde ſapiẽti 4 r. ſapia.Qð Aqͥla Sy at ideo dep̃cant᷑: vt m rint aſſecuti: laudẽt de
uthind e in lapia. ros lãti n cũ fuerint aſſecv dẽtur
ominä nolind fac: ⁊ eruditos c io ita verterũt. Dies nĩ coꝛdiã eius:quã cũ fuerint ite ſue. Nidẽtul
lc: E EeI HO itio ita verterůt ꝛq6 H⸗ coꝛdis eius: ſctis diebus vite lue. E ari di⸗
onnr ni machus v qnta editioi de ſapiẽti: erroꝛ; ⸗ tq; letent᷑ in cũctis die erne vite depc
uiſufſne ſic oñde:vt veniamus Lxx.dexterã dixerint ſt in reſurrectõis ſpeʒ ⁊ a miſericoꝛdia tua.
urinegtannt ſpicuus eeu P ſitũ ẽ: ſignificãs dies cætes. Imple. j. pſalmi titulus ſonat
Ntchni yvybü compoliti l̃a:q a-⸗ cete dẽ ⁊. xxj. pſalmiti ez eius p⸗
is Rzintclgeni Zamen qͤppe vob iſi ſcribat̃ extrema lra: qs⸗ ie Quod qui cLE1 d reſurrectõ ez el 7
fos. ulari ſi ſcribat extren llud in noies Quod ſteriũ dñi: ⁊ ad relurree tina. Leti
Mar nun:expmit dextet lleune e ne ilibtt ꝓ aſſumptõnem iſti: annis q
nosdurpon. pellat nun: exp pᷣtat filius dextre. nu tinẽs inſcribit us nos afflixiſti: anni ſes
uunſu Beniamin: q interpᷣtat᷑ filius ſt aũt ſenſus nu t diebus qᷣbus no⸗ iſumus ꝓ di
ſtaadaut . HBeniam i vel dies ſonat. Eſt aüt onos ca nos ꝓp diebue .Lxx. Letati ſum idimꝰ
. en hẽat: diẽ vel dies lon⸗ a in ſecconos ca nos imus mala. Cxx. Teta qᷣbus vidimꝰ
mdeemn maen héa dierũq; nrẽoꝝ: qbus in anusnos bus vidimns Naler :aimnis bue ita ſua:
ier licid⸗ mex annoxp die noſidenob vt pꝑparemusne ⸗pus qͥbus nos dumin ceꝑat mala in vita lua:
miabin⸗ vyiuere decreuiſti: oñde nob vt ꝛtaliũ: ad te ꝑ- bus Et Laʒarus dacen in gaudio. ala
uſgtucn Jauer Hacdelu tẽpto erroꝛe moꝛralill: adte mala. Et Ta eterno qelcit in gauc io. e
äs pñtiã tuã: ad te ſinu Abꝛahbectsrno tloltin unt: ꝓ affli⸗
miusſndl Aquétnit ng cepin natair in ſinu A ellat Zria bonis ſunt:x it Agar
gere feſtinem iẽti. Nihil em ita deci e: duũt nõ ea appellat e ł⁊ Sara afflixit Agal
cpenr tuin, SFen. s coꝛde ſapiẽti. ia vite ſue: aüt aguſtis: bus mal ? Sare ſcribit: ſuffi⸗
nnſtimacn feſtinemus coꝛde ignoꝛat ſpacia vite ſue: one? aͤguſtis: in euãgelio ſcribit zſe
e hyuanũ genus: q; ius poſſeſſionẽ rep ancillã ſus: 7 de qjt Quanto igit᷑ magis .
lne lõgio?ẽ ſibi ſeculi huius x ſ ẽ. Nullũ ta ſenem aneilla alitia ſua. Quan 6ibus: ſeu po
niniͦntaßfn tũt. Vñ ⁊ illud egreg is: vt nõ ſe adhuc vy citd ꝑtate:inimicoꝝ ꝑlee fuerimus a
räͤbſnit tut. In Tulue ite ſenectutis: vt nõ ſe adi ſum culo pauꝑt⸗ ruciatibus fuerimus almi⸗
eniſtt eſſe:⁊ ſic decrepite ſe icet᷑. Ad hũc ſenſu ia vel moꝛboꝝ cr AAre futuro maioꝛa pᷣ
riiti eſſe: ⁊ ſi ſuſpicet᷑. is tue: ? tentia velm rrectõeʒ in futuro maic ui⸗
unſtint lus anno viuere ſuſ ẽto moꝛtis tue: ? tentia to poſt reſurrectoe⸗ dixit ſuſtinu
kennbonm noplus anno d ðꝛ. Memẽtome ſſe cti: tanto pol lchꝛe aüt non dixit l iuat
iſcannban otinet illud quod ðꝛ.⸗ ꝛdat quotidie eſſe cti: ſeqmur. Pulchꝛe aut ſt em hõ qᷣ viuat
Crſuiſn nſnÿ peccabis. Qui emſ :⁊ ad futura feſtinat. mus mala:ſ vidimus.i d diſſolutõeʒ
„r e no pecc it pñtia: ⁊ a Ne musmala: ꝛtẽ:q̃ nõ tam ad dillol ctöꝛum
nanne moꝛituꝑx: temnit pntia: loco dicens. Ne 5 videat moꝛtẽ:ꝗᷓ ltitudinẽ petõꝛun
Roaürle H qð Bauid in alio pᷣcat̃l q; abe,i 2nõ videat ſt: q; ad multitudineꝑ moꝛie
r. Qdann Hroc ẽ qð Dau imidio dieꝝ meoꝝ pᷣus qᷓ; at poꝛis referẽda eſt: q; ad caueritipa mo⸗
wetn, me in dimidio dieꝝ meoꝝ facias poꝛis refe Anima q peccauerit tuum: ?
rt d denn, aguferas me in dimidio d it. Ne eo tꝑe faciaas ta quod ðᷣꝛ. tuos opus tuum:
s egenn⸗ 5 ſubſiſtã. qð ua exponit᷑. victuꝑ: vè iuxta quo apud ſeruos tue is ſuis ipᷣe
nansſſ rs ſubſih ge⸗ bã me eſſe victun: vt r Aſparee ſeruis
eirtndcNn N, uc putaba me iemb fece⸗ tur. filios eoꝝ. Ergo in. ſtulat ſalute
fiumenn inc non; qn gan enitentia. Si em h glia tua ſuꝑ filios eoꝝ. E Pa à poſiulata ſurs
toetdoct im peta coꝛrigere p n ſiſtã. non El⸗ opus ſuũ.nec P dei. Filios
nüm) 6 poſſim petã coꝛrige tis meis eſſe deſiſtã. lſe dñs oꝑat᷑ opus ſu filioꝝ. i. ſeruoꝝ der 255 di⸗
or 6 reſurrectõis neget: ᷣ ꝙ cůe js pſenerat: p teétus F illos q̊ de eoꝝ ſtin bus 7 Paulus
melin 1 ſpẽ re pud quẽ oẽs à in vitijs ꝑſenerꝗ n aut nõ tꝗ illos d de ccipe. de abus Joã⸗
enmnac bſiſtere:apud quẽ oẽs d in ptati ſumꝰ eru auũ los debemus accipe. de rio. Un ⁊ Joa⸗
ontez, ſu binoeieSiees ſaon Filioli mei s iten pturi ca e⸗
Aiugr nihilo reputant. Obin. aſtulerũt cõpeditos qbar. Filioli mei qs iteꝝ ꝑ ꝑfectuſq;
cgiaſſe nihilor in ſapia: alij traſtule cas o&τα lodl apło pᷣm merita filioꝝ unog pfec it ad iu⸗
en i Ero& compednog: Din auren regree neneo:ſeribit ad pyes. Et ſir de A 5
ni AnarEo diosſigniſcar Reneter do. enes:Actoitad pres Ee :
i NQNieuu. cvoi& eruditos ſto ſuꝑ ſeruos tuos. kencs:lcril .
ri, e mine vſq;:qͥ ⁊ exoꝛabilis eſto ſuꝑ ſeruo M
,en “

—
. — 3 — .„
. . „
—

ſuꝑ nos ⁊ opꝰ manuũ nr̃aꝝ fac ſtabile ſuꝑ nos
⁊opus manuũ noſtraꝝ confirina.Lxx. Et ſit
ſplẽdoꝛ dñi dei ſuꝑ nos:⁊ opus manuũ nr̃arũ
dirige ſuꝑ nos: ⁊ opus manuũ noſtraꝝ dirige
Vbi ſunt qͥ liberi arbitrij ſibi ptate plaudentes
in eo putt ſe gram ↄſecutos:ſi habeãt ptätem
faciẽdi vel nõ faciẽdi bona ſiue mala: Ecce hic
Mopſes poſt reſurrectõeʒ quã poſtulauerat

dicẽs. Imple nos matutina miſericoꝛdia tua:

⁊laudabimus ⁊ letabimur in cũctis diebusno

ſtris:neq̃qᷓ; ſe ſurrexiſſe ↄtẽtus eſt: ⁊ et᷑ne vite

ꝑ eos:qͥ ſurrexerint: ⁊ ſplẽdeat in aiabus coꝛ⸗

dibuſq; ſanctoꝝ:⁊ opa manuũ ipᷣe dirigat:fa⸗

ciatq; eſſe ꝑperua.ipᷣeq; ↄfirmet qͥcqͥd in ſanci

ret᷑ pᷣmia:ita ſuꝑbia ↄſidentis dei auxilio deſe
Beati Hieronymi p̃ſbyteri ad ꝛincipiam
vginem expoſitio pſalmi.xliiij. Eructauit coꝛ
meũu. In cuiꝰ pᷣncipio ſe excuſat ꝙ mulieri ſcri⸗

bat. Fidẽ feiaꝝ attollit iluſtres veteris ⁊ no⸗.

ui teſtamẽti mulieres enũerãs. Epla II

pia in *†ßo filia a pleriſq; rephendi

ꝙ interdũ ſcribã ad mulieres:⁊ fra

gilioꝛẽ ſexu maribus pᷣferaʒ. Et idcirco debeo
pᷣmũ obtrectatoꝛibus meis rñdere:⁊ ſic venire
ad diſputatiũculã quã rogaſti. Si viri de ſcrip
. 1 nõ lor Barach
ire ad bellũ voluiſſet: HBelboꝛa deuictis hoſti⸗

turis q̃rerẽt: mulieribus nõ loq̃rer.ſi

bus no triũphaſſet. Hieremias carcere claudi⸗
tur:⁊ qꝛ ꝑiturus iſrael viꝑ nõ recepat ꝓphetã

tẽ: Nolda eis mulier ſuſcitat᷑. Sacerdotes ⁊ iu

dei crucifigunt filiũ dei: ⁊ Maria magdalena

ploꝛat ad cruce: vnguẽta parat:q̃rit i tumulo:

hoꝛtulanũ interrogat:dñm recognoſcit:pergii

ad aplos: reptü nunciat. illi dubitãt: iſta conmi
Dit: vere pyrgitis:vere turris cãdoꝛis ⁊ libani

q̃ ꝓſpicit faciẽ Damaſci:ſanguinẽ vigel Gal⸗
uatoꝛis ad ſacci penitẽtiã puocãtẽ. De
Sare muliebꝛia:⁊ ideo Zibꝛahã ei ſubijcitur 7

ðꝛ ad eũ.Omnia q̃ dicit tibi Sara:audi voceʒ
eius. Illi defecerãt muliebꝛia:tu nunq; habui
ſti. Sexus deuoꝛat᷑ a vgine: Ep̃m poꝛtat i coꝛ
poꝛe. Ja poſſidet:qð futura eſt. Rebecca ꝑgit
ad interrogandũ deum:⁊ eius rñſione ↄdigna
audit oꝛaculũ. Due gentes in vtero tuo:⁊ duo

ꝓpli de vẽtre tuo diuident᷑. Ila duos generat

diſſidẽtes:tu vnũ q̃tidie ↄcipis:ꝑturis:gñas:
vnione fecundũ:maieſtate multiplicẽ: trinita⸗
te ↄcoꝛdẽ.Haria ſoꝛoꝛ Moyſi victoꝛias do
mini canit:⁊ Bethleẽ nr̃aʒ atq; Ephraten ſtir
pe nois ſui ſignat ĩ poſteros. Snie Salpnad
accipe. Ruth ?·

hereditateʒ inter frẽs meren

7

pmia ↄſecutũ:ſᷣ poſtulat vt decoꝛ dñi dei ſit ſu

io me PDrinci⸗

nerat filiũ leuitã: ꝓphaʒ:iudicẽ:

meſter ⁊ Judith tãte glie ſunt: vt ſacris volu
minibus noiĩia indiderint. Anna Ppnerlſc ge⸗
acro crine ve

nerabilẽ: ⁊ offert eũ in tabernaculũ dei. CThec⸗
nites mulier regẽ Dauid interrogatõe ↄcludit

enygmate docet: exẽplo dei mitigat. Legimmns

⁊ aliã ſapientẽ feiaʒ:q̃ cum obſideret᷑ ciuitas:??-.

Pppter vnũ ꝑduellẽ dux exercitꝰ Joab muros
grilete q̃teret locuta ẽ ad łm in ſapia ſua:⁊ tä⸗

te multitudinis ꝑiculũ muliebꝛi auctoꝛitate ſe
dauit. Quid loqᷣr de regina Saba:q̃ venit a fi⸗

nibus terre audire ſapiaʒ Salomonis: ⁊ teſti
monio dñi ↄdemnatura ẽ oẽs viros Hieruſa-⸗
lłẽ: Helyʒabeth vtero ꝓphetat ⁊ voce. Anna
.ipeq; fllia Phanuelis in tẽplo:tẽplũ efficit᷑ dei:⁊ qti
videt᷑ boni.Sicut em humilitas depᷣcãtis me.

diano ieiunio celeſtẽ inuenit᷑ paneʒ.Sequunt᷑

mulieres Saluatoꝛẽ:⁊ miniſtrãt ei de ſubſtan⸗-

tia ſua. Ille q̊ de qͥnq; panibus qͥnq; milia ho-
minũ exceptis mulieribus aluit: eſcas ſanctax

mulieꝝ nõ recuſat accipe.Cũ Samaritana lo-

quit᷑ ad puteũ: ⁊ſaturatus ↄuerſione crede=ttis
cibos ꝗͥ empti fuerãt:negligit.Apollo vix apae
ſtolicũ ⁊ in lege doctiſſimũ. Aqͥla ⁊ Mꝛiſcills
eerudiũt ⁊ inſtruũt eũ de via dñi.Si doceri a fe
mina nõ fuit turpe apło:mihi qre turpe ſit poſt
viros docere ⁊ feias: hec in iſtiuſmõi ꝙ

To Ii.i.pudiciſſima fiha pſtrinxit bꝛeuit᷑ vtnce

te peniteret ſexus tui:nec viros nomen ſuũ eri⸗
geret:in quoꝝ ↄdemnatõeʒ feiaꝝ in ſcripturis

ſanctis vita laudat᷑. Saudio ⁊ veluti qͥdã tri⸗

pudio effert᷑ animus meus:cũ in Babylonein
uenit᷑ Daniel: Ananias: Azarias: Mylahel.

O qᷓ; multi ſunt ſenes ⁊ iudices Iſrael: qͥs rer

Babylonius frigit in ſartagine ſua. Qua mite
Suſanne: qð intp̃ᷣtat᷑ liliũ:q̃ cãdoꝛe pudiciiie
ſpõſo ſerta ↄponũt:⁊ coꝛonã ſpineã mutant in
gkłiaʒ triũphãtis.abes ibi in ſtudio ſcbturaꝝ
⁊ in ſanctimonia mẽtis ⁊ coꝛpis: Marcellã ⁊

Aſellã:q̃ꝝ altera te ꝑ pꝛata virẽtia ⁊ varios di
uinoꝝ voluminũ floꝛes ducat ad eũ:qͥ diẽ in cx“

tico. Ego flos cãpi:⁊ liliũ ↄualliuʒ: altera ipſe
flos dñi tecũ mereat᷑ audire:vt liliuʒ in meklio
ſpinaꝝ:ſic ꝓxia mea in medio filiaꝑ Et qꝛ ð fo
ribus ⁊ lilus loqͥ cepimus:ſꝑq; vᷣginitas floꝛi⸗

bus ↄpat᷑:oppoꝛtunũ mihi videt᷑: vt ad floen·

Rp̃i ſcribẽs de multis floꝛibus diſputẽ. Qua⸗·

Drageſim iaet pſalmũ legẽs in titulo reperi:
In ſinẽ

ꝓ his d ↄmutabunt᷑ fllioꝝ Choꝛe inte/
ligẽtie caticũ ꝓ dilecto. In hebꝛayco ſcriptũ ẽ
lamanaſſe alſoſannim labire Choꝛe meſchil ſir
ididoth:qð nos in latinũ vᷣtimꝰ victoꝛi ꝓ liliis
plioꝝ Choꝛe eruditõis cãticum amãtiſſinuunm.
Symmachemoꝛe ſuo manifeſtiꝰtriũphũ ꝓ flo
rbꝰſint᷑pᷣtatꝰ ẽ. Igit᷑ ſoſannim vł ꝓ his à ꝛmu
tãdi ſunt:vx in lilia trãſfert᷑ ⁊ floꝛes:⁊ meſchi

qᷓ; ⁊ eruditõeʒ ⁊ doctiſſimũ ſonat. Idida anti·

S
2
J 4

gu
pelai
nilor
leleyt
Panid
Hecd
musett
diſun
ſicd
ſönmy
ceſeeau
eltͤbe
charilin
cis onn
ellgip⸗
nonorq
glors:
iſoeme
guonom
üfuturt
dediein
wheu.
Verifas
äͤrig
ſocorr
Bibf
cio de
Lhari
loboci
Efliyme
auite.
ſi boꝛ
Choꝛe i
ſputat,
Memuti
Pcpikext⸗
ooperet.
goviant
gieyicoie
Nconon
cpotnüͤpk
fonideci
nitetuie
üboni
Wömnotie
teriusſen
Föffun
fppiſſeyt
Cltiſunt.⸗
ſeſtocht
oͤgüti
meezüptt
letain
lexobü
bofeptete

lreft
NW
dceſe.
ida H

Ni;t

Alin
nictlegt

Pohmne

ſhuſtanii

1ahetateſe:

Molsztet⸗

s en.

1na n
jeſcing

nez Segen

iadeſcbtr
scnqgnlude
incasſnan
Samarmes
rci
Apoloſi⸗
r an

in Büſeg.

mo⸗Cſ.
1 gialie
eſn Quinlr
lor oudate
pmeinuramn

iidini

Uiz gtige
tlüznnede
fin Lintt
ninsſa⸗

Pe naſen

Tractatus III

quũ Salomonis ẽ nomen: qͥ alio ſenſu pacificꝰ

* .

tituloꝝ ꝑte diſſentiãt:h̊ pᷣncipio pᷣnotant᷑.xliij.

lix. lxviij. lxxxix. eqbus duo mee ij inſcribunt᷑.
BSauid pᷣmꝰ⁊ nouiſſimꝰ fuioꝝ Choꝛe ⁊ Aſaph

Be cũctis dicere nõ eſt huius tẽꝑis: quẽ cepi⸗

mus explicemus. Recte qͥ in ſecloꝝ fine mutã⸗
di ſunt: de bus apłs loquit᷑: oẽs doꝛmiemus
nõ oẽs imutabimur: referunt᷑ ad finẽ.Et hoc
ipᷣm myſteriũ lectoꝛẽ pᷣꝑat ad intelligẽtiã ſpiri

talẽ. Abi em ſimplex ⁊ aꝑtus eſt ſenſus:qðne
ceſſe ẽ audientẽ intelligẽtie pᷣmoneria dici ad
eũ:q̃ hʒ aures audiẽdiaudiat:Caticũ q; canit̃

chariſſimo atq; dilecto qꝛ ꝓpter iliũ veniet ſan

ctis ꝓmiſſa mutatio. Que àdẽ ⁊ in hac vita in

telligi põt:qñ exuimur veteri hoie ⁊ induimur
nouo: qͥ renouat᷑ in cognitiõeʒ ſᷣm ymaginẽ cre
atoꝛis: ⁊ gliaʒ dñi ↄtẽplãtes in esdẽ imagineʒ
trãſfoꝛmamur: qſi a głia in głiaʒ.nec ẽ tpᷣs vllũ
quo nõ mutet᷑ ſanctus pᷣteritoꝝ obliuiſcens: ⁊

in futuꝝ ſe extẽdẽs: cũ interioꝛ nr̃ hõ renouet

de die in diẽ: T immutabilis deus q loquit᷑ ꝑlꝓ

phetã. Ego deus ⁊ non mutoꝛ: ꝓpt᷑ nos muta
uerit faciẽ ſuã: foꝛmaʒ ſerui acceꝑit:⁊ de iudea
trãſmigrãs ad Philiſtijm: q́ interpᷣtant᷑ pocu⸗
lo coꝛruẽtes ( Inebꝛiati em̃ fuerãt aureo calice
Babylonis pmũ deriſus ſit ꝓpt᷑ ſtulticiã cru⸗
cis:deinde ſuſceptus ppter głiaʒ triumphoꝝ.
Chariſſimus aũt ille ẽ:de qͥ Eſaias canit.Can
tabo cãticũ dilecte vinee mee.⁊ euãgeliuʒ. Hic

ẽ filiꝰmeus dilectus: in q̊ͥ mihi bñ ↄplacuiipᷣm

audite. Cui nõ vnus ꝓphᷣa:b oĩs choꝛus filio⸗
rũ Choꝛe nunc laudes canit. Qut ſunt aũt filij
Choꝛe.i. Caluarie:in.xlj. pſalmo cõpetentius

diſputat᷑. Et vt ſciamus textũ cãtici titulo ↄue
nire:mutatõeʒz de alio ad aliũ diſcit: filia: cui
Scipit᷑:vt antiqͥ parẽtis oblita: regis ſe aplexi

bus paret. Aictoꝛẽ aũt eũ eſſe: qͥ dicit ↄfidite:

ronã de cãdoꝛe bonoꝝ opeꝝ:a de varietate v⸗
tutũ texuit Saluatoꝛi. Eructauit coꝛ meũ ver⸗

bũ bonũ. Mꝛo qͥ interpᷣtatus ẽ Symmachus:
Cõmotũ eſt coꝛ meũ vbo bono: indicãs ad al⸗

terius ſermonẽ coꝛ dicẽtis eſſe motũ: ſpuſctõ
2Rpi futura ſacr̃a pãdẽte etiã hũc in eloquiũ. ꝓ
rupiſſe.vt quẽadmodũ ceteri de aduẽtu eiꝰ lo⸗

cuti ſunt: ⁊ iſte loret᷑. Ructus aũt ꝓpᷣe dꝛ di⸗
geſtio cibi: ⁊ 2coctaꝝ eſcaꝝ in ventuʒ efflatio.
Quõ aũt iuxta qlitatẽ ciboꝝ de ſtomacho ruc⸗

tus erũpit: ⁊ boni vel mali odoꝛis flatus indi⸗

ciũ ẽ: ita interioꝛis hoĩs cogitatões vba ꝓfert.
⁊ ex abũdãatia coꝛdis osloquit᷑. Juſtus come⸗
dẽs replet aĩaʒ ſuã.Cũq; ſacris doctrinis fue⸗

appellat᷑. Quattuoꝛ aũt pſalmi lʒ in poſterioꝛi

ego vici mũdũ.⁊ ad quẽ iſta adoleſcẽtis oꝛõ ẽ:
ate victoꝛia: ⁊ ſapia:⁊ glłia:⁊ ego tuus ſeruus
ꝓfecto nouit qͥ dno vincẽte ſuꝑauit:⁊ ẽ parti⸗
ceps triũphoꝝ eius.⁊ qͥ immarceſſibilẽ glie co

Epiſtola II

rit ſaciatus: de bono coꝛdis theſauro pfert ea
q̃ bona ſunt:⁊ cũ apło loquit᷑:an exꝑimentũ q⸗

ritis eius:qͥ in me loquit᷑ Epᷣs:QAuidã ex ꝑſo⸗

na pr̃is dictũ intelligi volut: ꝙ ex imis Vltali⸗
bus ⁊ coꝛdis archanis verbũ ſuũ qð in ſe erat

ſo ꝓtulerit iuxta alterius pſalmi vanciniũ.Ex

vtero añ lucifeꝝ genuite.Et quõ vterus nõ ſi⸗

gniſicat vteꝝ (nech em deus diuidit᷑ in mebꝛa:
p̈ eandẽ ſubſtãtiã pr̃is filijq; demõſtrat) ſic coꝛ

⁊ verbũ qð ꝓfert᷑ ex coꝛde:pr̃em oñdit ⁊ filiũ’.
Et qð ſequit᷑:dico ego oꝑa mea regi:illi coap⸗

tãt intelligẽtie. Ihe dixit ⁊ facta ſunt:ipe man

. .

dauit ⁊ creata ſunt.qð dicẽte pr̃e opꝑatus ſitſi-
lius. Oia q̃ p facit:eadẽ ⁊ filiũ facere:ſimiliter

pfeʒ manentẽ in eo oꝑari cũcta ꝑ fuliũ. BDico

ego opa mea regi. Pꝛopheticus choꝛus Xp̃i:
eccleſie ſacramẽta dicturus:ne carmine vide

atur indignus: ⁊ ob ↄſciẽtiã peccator dicgn.
ei: vt qͥd enarras iuſticias meas: ⁊ allumie
ſtamentũ meũ ꝑ os tuũ: Opa ſua regi quẽ lau

umis te⸗

daturus eſt ↄfitet: vt vel ſi boa ſunt: ipᷣe ſuſci⸗

piat: vel ſi mala ſunt mũdet: faciatq; dð iuſtuʒ

eſt. dic tu iniqͥtates tuas:vt iuſtificeris in Hmo

nibus tuis: ⁊ iuſtus accuſatoꝛ ſui eſt in öncipio

ſermonis. Idioma aũt nõ ſolũ hebꝛayce:bᷣ ⁊ la

tine lingue ẽ ꝓ ſyntagmatibus: ⁊ ſcpta opuſcu⸗
la dicere. Ergo ⁊ iſte qͥ laudes cãtaturus ẽ dno

carmen ſuũ ⁊ opuſculũ ↄſecrat ei:⁊ ꝓ muſis gẽ

tilmi ipᷣm inuocat in pᷣncipio quẽ laudaturusẽ.
Lingua mea calamus ſcribe velociter ſcribẽtis

ꝛoqͥ interpᷣtati ſumus:lingua mea ſtilus ſcri
be velocis.Extrema ꝑs ꝓlogi ẽ:⁊ cũ pᷣcedenti
bus iũge qð ſequit᷑. Eructauit coꝛ meũ in lau⸗

des dei ſermonẽ bonũ opuſcula mea quibus
eũ pᷣdicaturus ſum:ipᷣi potiſſimũ ↄſecraui.De

beo ergo ⁊ linguã meã qſi ſtiluʒ ⁊ calamũ pᷣꝑa
re: vt ꝑ illa in coꝛde ⁊ auribus audiẽtiũ ſeribat
ſpũſſanctus. Meũ em ẽ qſioꝛganũ pᷣbere ling
uã. illius qſi ꝑ oꝛganũ ſonare:q ſua ſunt. Stil⸗
ſcribit in cera.calamus vel in charta vel in mẽ

bꝛanis: aut in quacũq; materia:q̃ apta ẽ ad ſcri

bendũ.Mea aũt lingua in ſiłitudinẽ ſcribe ve

locis: quẽ notariũ poſſumus intelligere: qdaʒ
ſignoꝝ cõpẽdio: bꝛeuiatũ euãgelij ſtrictumq;
ſermonẽ exarauit in tabulis coꝛdis carnalibus

Si em lex ꝑ manũ mediatoꝛis digito deiſcrip⸗
ta ẽ: ⁊ qð deſtructũ ẽ: głiſicatum ẽ: qto magis

euãgelium qð mãſuꝝ ẽ: ꝑ meã linguã ſcribet a

ſpũſancto: vtillius laudes ad quẽ in Eſaia ðꝛ.

Velociter ſpolia detrahe: cito pᷣdare: velox in
coꝛda credẽtiũ ſermo deſcribat. Specioſus foꝛ

ma p filis hoim. In hebꝛaico. Decoꝛe pulchꝛi

oꝛ es filijs hoim. Finito ꝓhemio:hinc narrati
onis exoꝛdiũ eſt: ⁊ fit apoſtropha ad ipᷣm ama⸗
tiſſimũ ⁊ dilectũ ⁊ regẽ:cui dicentis o a conſe

crata ſunt. Querit᷑ aut quõ pulchꝛioꝛ ctis

—Zõ
l *
s

.

„*

4.

.

filijs hoĩm: de quo legimus in Eſaia. Vidimꝰ

eũ:⁊ nõ habebat ſpẽʒ: neq; decoꝛẽ.ſᷣ erat ſpẽs
inhonoꝛata:⁊ deſiciẽs a filijs hoĩm. Nõ in pla

ga poſitus: ⁊ ſciẽs ferre infirmitatẽ: qꝛ auer tit

faciẽ ſuã.nec ſtatim ſcriptura diſſonare videat

moꝛat᷑.hic pulchꝛitudo vtutũ in ſacro ⁊ vene⸗

rando coꝛꝑe:nõ quo diuinitas pᷣihoibus cõ

parata foꝛmoſioꝛ ſit. ec em nõ hʒ comꝑatõeʒ

hᷣ abſq; paſſionibus crucis: vniuerſis pulchꝛi⸗

oꝛ ẽ. Virgo de vᷣgine: qͥ nõ ex voluntate viri:ſᷣ

ex deo natus ẽ. Niſi ei habuiſſet ⁊ in vultu qͥd
dã oculis ſydereũ:nunqᷓ; eũ ſtati ſecuti fuiſſent
apki. Mec qͥ ad comp̃hendẽdũ eũ venerãt: coꝛ⸗
ruiſſent. Deniq; ⁊ in pñti teſtimonio in quo ait

MHõ in plaga poſitus: ⁊ ſciens infirmitatẽ red⸗

dit cauſas:q̃re iſta ꝑpeſſus ſit. Quia auertit fa

cie ſuã.i.paululũ diuinitate ſubtracta: coꝛpus

.„
.
.
4
.
7
.
.

iniurie dereliqᷣt. Quida hunc verſiculũ ſupio⸗
ribus copulant: vt ſpecioſus foꝛma p filijs ho⸗

minũ:non ad ep̃m:ſᷣ ad calamũ referat᷑ Effu
ſa eſt gra in labijs tuis: pꝛopterea benedixit te

deus in eternũ. In editõe vulgata: p benedix⸗

it vnxit legimus. Sed ſciendũ ꝙ erroꝛ ſcripto⸗
rũ CLxx.traſlatoꝛibus non debeat imputari:qͥ
hoc loco cũ hebꝛayca veritate ↄcoꝛdãt.Legen
tes illud. Jeſus ꝓficiebat etate: a ſapig: 2 gra
apud deũ ⁊ homines. Et in alio loco admira⸗
bant᷑ ſuꝑ verbis gre cius: q̃ egrediebantur de
oꝛe illius.Et ꝙ in ptãte habebat ſermonem:in
telligere poſſumus quo ſenſu dictũ ſit. Effuſa
eſt gra in labijs tuis. Noe inuenit graʒ coꝛam
dno in diebus ſuis:⁊ ¶ Ooyſes:⁊ reliq ꝓpha⸗
rũ. Sed ois gre multitudo in labijs Saluato⸗
ris effuſa iin bꝛeui tꝑe totũ impleuit oꝛbem
Tanqᷓ; ſponſus pꝓceſſit de thalamo ſuo:a ſum⸗
mo celo egreſſio eius ⁊ occurſus illius vſq; ad

ſummũ eius. Naʒ ⁊ ſancta ¶ Oaria: qꝛ ↄceꝑat

eũ: in qͥ ois plenitudo diuinitatis habitat coꝛ⸗

*

„.
*
34

poꝛaliter: plena gra ſalutat᷑:⁊ apłs ſciẽs pᷣdica
tionẽ ſuã: nõ in eloquẽtia ſeculari:ſ in virtute

dei oẽs mũdi ſuꝑaſſe doctrinas ait. Et ſermo

meus ⁊ pᷣdicatio mea:nõ in ꝑſuaſibilibus hu⸗

mane ſapie vbis:ß in oſtẽſione ſpũs ⁊ vtutis:

vt ſit ſides nra nõ in ſapia hoĩm: in vᷣtute dei
Seq; ipᷣm repᷣpendẽs:qꝛ dixerat amplius aũt

olbus laboꝛaui: ſtatim intulit:nõ aũt ego::ſed

gra dei q mecũ eſt. Et rurſum:quia gra eius qͥ

in me eſt:nõ fuu vacua. ꝛopꝛie aũt in Salua

toꝛem verbuʒ effuſionis adiungit᷑ vt ſigniſcet

gre largitatẽ. m illud effundã de ſpũ meo ſuꝑ
omnem carnem: ⁊ charitas dei effuſa ẽ in coꝛdi

bus noſtris. Et nota ꝙ omniũ que dicunt᷑:in⸗

telligentia ad ꝑſonam eius referas qͥ aſſum ptꝰ

ex AMaria eſt: ppter gram labioꝝ in eternũ

benedictus eſſe dicatk. Tale quid ⁊ aplło pᷣdicã

te.Humiliauit ſe factus obediẽs vſq; ad moꝛ⸗

tem: moꝛteʒ autem crucis. Pꝛopter qð ⁊ des il
lũ exaltauit: ⁊ deditilli nomẽ qð ẽ ſuꝑ oẽ nomẽ

te Siin em ibi foꝛma ſerui iniuria eſt: ⁊ exaltatõ
qꝛ ibi ignobilitas coꝛꝑis: ꝓpter flagella ⁊ ſpu⸗ noiſ
ta ⁊ alapas ⁊ clauos ⁊ iniurias patibuli cõme⸗

donatio ad preʒ redditur: ita hic effuſio
gfe ⁊ bñdictõis in ſempiternũ ad eü referenda
eſt: q põt humiliari ⁊ creſcere. Accingere gla⸗

dio tuo ſuꝑ femur tuũ potẽtiſſime. Specie tua
pulchꝛitudine tua. In hebꝛeo. Accigere gla
dio tuo ſuꝑ femur tuũ foꝛtiſſime. Glia tua ⁊ de

coꝛe tuo. Iſtum arbitroꝛ te locũ optime intelli
gere: ⁊ accinctã Ep̃i gladio militare. At auteʒ

ſcias ſꝑ virginitatẽ gladiũ habere pudicitie:p
guem truncat oꝑa carnis: ⁊ ſuꝑat voluptates

Bentilis q; erroꝛ deas wvgines finxit armatas

Accinxit ⁊ Petrus lũbos ſuos: ⁊ardenteʒ lu

cernã habuit in manibus. Qð aũt femur ſigni

fſicet oꝑa nuptiaꝝ:his bꝛeuiter exemplis doce⸗

beris.Abꝛahã mittens ad vxoꝛẽ q̃rendaʒ filio
ſuo IJſaac:dicit maioꝛi domus ſue:Pone ma⸗

num tuam ſupꝑ femoꝛe tuo:a adiurabo te ꝑ do
minũ deũ celi. Mon dubiũ qͥn ꝑ eũ qui de eius
ſemine erat naſciturus. Jacob poſtq luctatus
eſt cũ hoie: qui ei aparuerat ad toꝛrentem ia⸗

both. Meſopotamia derelicta ⁊ terraʒ repꝛo
miſſionis ingrediẽs nõ anteiſrael ſoꝛtitus ẽ no
mẽ:qᷓ; neruus femoꝛis eius emarcuit:⁊ ad filiũ
loquit᷑:nõ deficiet pᷣnceps ex iuda:neq; dux de
femoꝛibus eius: ⁊ rurſum ipᷣe moꝛiturus Jo⸗
ſeph adiuratim femoꝛe ſuo ne eũ in egipto ſepe

liat. In iudicũ q; libꝛo legimus: Gedeoni erãät

ſilij.xx.qͥ egreſſi ſunt de femoꝛib eius. In cã⸗
tico ðꝛ canticoꝝ.Ecce lectulus Salomonis.lx

potentes in circũitu eius de potentibus iſrael:
oẽs tenẽtes gladios:docti ad bellũ:vir ⁊ gladi

us ſuꝑ femur eius. Gloꝛia ̊ ⁊ decoꝛe ſuo:ſiue
ſpecie ⁊ pulchꝛitudine diuinitatis ſue: carmis

opa moꝛtificãs:⁊ natus ex vgine futuris vgi⸗

nibus vᷣginitatis pᷣnceps fuit. Et intẽde ꝓſ e
ꝓcede ⁊ regna. Pꝛopter veritatẽ mãſuetudi
nẽ ⁊ iuſticiã: ⁊ deducet te mirabiliter dextera

tua. In hebꝛeo. Decoꝛe tuo ꝓſpe aſcẽde: ꝓpt

veritatẽ ⁊ mãſuetudinem iuſticie: ⁊ docebitte
terribilia dextera tua. Scðᷣo ſcriptũ ẽ apud he
bꝛeos:decoꝛe tuo:ne qͥs idipᷣm vitio libꝛarioꝝ

repetitũ putet.Et ẽ figura q apud rhetoꝛes re⸗
petitio noĩat᷑.moꝛe g̊ panegyrici:qͥ laudatoꝛes

loquunt᷑ ad eos qͥs pᷣconijs efferũt:a rmatũ co

hoꝛtat᷑ ad pᷣliũ: vt ſemel arrepta bella nõ deſe⸗

rat:⁊ ſuꝑ hoſtiũ ſtrages victoꝛ incedẽs pᷣpet ſi

bi regnü in his q̃s de dyaboli eripiẽs ptãte ſuo
copulauit imꝑio:⁊ dicat.Ego aũt ↄſtitutꝰ ſuʒ

rex ab eo ſuꝑ ſyõ mõtẽ ſanctũ eius Nulliq; du

biũ veritate ⁊ modeſtiã ⁊ iuſticiã RZpᷣm aſpel⸗

lari:q dicit. Ego ſum via veritas⁊ vita. Et di⸗

ſchean
factust

(gitas.

gonkin

agi
ſonio

legegi
Lorlpi
cio
ſtris ho

i

Plifubt
hebufe
ſtculust
herata

fitateeg

ploresſi
Lagluen
fhe:cipa
Polirmn

Abſcöditn
ecidler
rces er

odisſa⸗

cutlagi
hisſag

Paulu

nis vſ
lucq vo
velorſag

dehleq/

ſmniregs
Ultisdye
ore ſgin

deſoletorl

ſegofuent
ciͤtpcitoꝛs
odteas
1olſtinig
usceole
an
nunſcept
ſtch,
deustung
les
lal⸗
Minntuo
be: rne
poſuimus
Momepme

limrre
lonflins

7thꝛonns
mo dirt

lothoni

maune
Ainenli
Weg
dergtiche,
hrfünun
Rn ⸗
G1 g
Bütmnigi

unmmpledg

üimanſlo

Musfuewerr.

nalmtwry
anpaiciden
cobtäldus
AaAdwerumni⸗
clica engenn
ciktaa ensin
enmwattwi
criudangdrde

aum

niutsir and
dorfimnsſ⸗
i. nitſt
anin
nitplur
vNe ſte
ſtoe neettt

—

III

ſcite a me:qꝛ mitis ſum ⁊ humilis coꝛde.Et qꝛ
factus ẽ nobis a deo iuſticia: ⁊ redẽptio:⁊ ſan⸗
cCcctitas.ec aũt vmiuerſa dicũt᷑ in coꝛpe:vt exi⸗
gant᷑ in mẽbꝛis. Nictoꝛia dñi:ſeruoꝝ triũphꝰẽ

Mag̃i eruditio:diſcipuloꝝ ꝓfeciꝰ.Et qð ſe⸗

quit᷑: deducet te mirabilit᷑ dextera tua: aut de
ſignis qᷓ in euãgelio ꝑpetrauit: aut tropicos ð
cede quã exercuit in hoſtibus ſentiendum eſt.
Coꝛ ſapientis in dextera: ⁊ coꝛ ſtulti in ſiniſtra
eius. Rps totus in dextris ẽ.Antixpᷣs in ſini⸗
ſtris. He bꝛayca interpᷣtatio diſtat in vbis:nõ
diſtat in ſenſu. Sagitte tue acute potentiſſime

ꝓpłi ſub te cadent in coꝛda inimicoꝝ regis. In

hHebꝛayco abſcq; potẽtiſſime:reliq̃ ſur.Et hic x
ſiculus tibi potiſſimũ aptus ẽ:q̃ iaculo dñi vul
nerata:cũ ſpõſa in cãtico canis: vulnerata cha
ritate ego ſum. Nec miꝝ ſi ſpõſus tuus habeat
plures ſagittas:de qͥbus in. Cxix. pſalmo ðꝛ.
BSagitte potẽtis acute cũ carbonibus deſolato
rijs:cũ patris ipᷣe ſit iaculũ: ⁊ loquat᷑ in Eſaia
NPoſuit me q̃ſi ſagittã electam:in pharetra ſua

abſcõdit me. is ſagittis ⁊ Cleophas in itine

re cũ altero vulneratus aiebat. Nõne coꝛ nrm
ardẽs erat in nobis dũ loqret᷑ in via: ⁊ aꝑiret
nobis ſcripturas:Et in alio loco legimus. Si⸗
cut ſagitte in manu potẽtis:ita filij excuſſoꝛũ.
His ſagittis totus oꝛbis vulneratus ⁊ captus
Paulus ſagitta fuit dñi:qͥ poſtqᷓ; ab hicroſoly
mis vſq; ad Illyricum miſſus arcudñi:hucil

lucq; volitauit: ad yſpanias ire feſtinat: vt

velox ſagitta ſub pedibus dñi ſui oꝛientẽ occi⸗
dentẽq; ꝓſternat.Et quia plures ſunt potẽtiſ⸗

ſimi regis inimici:qͥ vulnerati fuerãt ignitis ſa

gittis dyaboli: ⁊ q̃ſi ceruus ſpiculo ꝑcuſſii ie⸗
coꝛe: ſagitte dñi mittunt᷑ ignite cũ carbonibns
deſolatoꝛijs:vt qͥcqͥd vitij in coꝛde inimicoꝛuʒ
regis fuerit:excoquãt:⁊ ſalutari igne ignẽ eij⸗
ciat ꝑditoꝛẽ. Sedes tua deus in ſeculũ ſeculi:
Vga directõis vga regni tui.HBilexiſti iuſticiã

⁊ odiſti iniquitatẽ. ꝓpterea vnxit te deus de⸗

tuus oleo leticie pᷣ ↄſoꝛtibus tuis. In hebꝛay⸗
co. Thꝛonus tuus deus in ſeculũ ſeculi:⁊ in et
num ſceptꝝ eqͥtatis ſceptrũ regni tui.Dilexiſti

iuſticiã: ⁊ odiſti iniqᷣtatẽ. ꝓpterea vnxit te de⸗

deus tuus oleo exultatõnis pᷣ ꝑticipibus tuis.

Buas ꝑpſonas eius qͥ vnctus ẽ dei ⁊ qͥ vnxit in

tellige. AUñ ⁊ Aqᷣla loim vbũ hebꝛaycũ nõ no⸗

minatiuo caſu:ſᷣ vocatiuo interpᷣtatur dicens
oe: 1 nos ꝓpter intelligentiã bis deus deus

poſuimus: qð latina lingua dualem nõ recipit
numeꝝ:ne qᷣs ꝑuerſe putet dñi dilecti ⁊ aman⸗

tiſſimi ⁊ regis bis pr̃eʒ noiari. Quanqᷓ; pr in ſi

lio: ⁊ filius in pr̃e.⁊ alter hoꝝ ſibi ⁊ habitatoꝛ:
⁊ thꝛonus fuerit:tñ in hͥ loco ad regẽ qͥ deusẽ
ſermo dirigit᷑: ⁊ ðꝛ ei ꝙ imꝑiũ eius (h em intel⸗
ligo thꝛonũ:iux illud qð ſcriptũ eſt.De fructu

Fo. V

Epiſtola II
vstris tui poni ſuꝑ thꝛonũ tuũ) ſnẽ nõ habe⸗
at:qð qͥdẽ ⁊ Marie angelus nũciauit. Dabit

ei dns ðs thronũ Dauid pris ſui:⁊ regbit ſuꝑ
domo Jacob in ſecła: ⁊ regni eiꝰ nõ erit ſinis.

Nec putemꝰ h̊ illi eſſe ↄriũ:qu apłs ſcribẽsad
Coꝛinthᷣ.ũait ſiliũ tradituꝝ regi iũ: ⁊ ſubijciẽdũ

ei: qͥ ſibi ſubiecit oiĩa:vt ſit ðs oi a in oibꝰ. Non

em dixit tradet pr̃i: vt videret᷑ ſe pare filiũ:ſed

tradet deo h̊ ẽ habitãdi in aſſumꝑ tõe coꝛpoꝛis

deo: vt ſit ðs oĩa in oibus: ⁊ Eu q an ꝑ pau
cas vvtutes erat in ſinguł:ꝑ oẽs in c ibus ↄmo⸗

ret᷑. Sceptꝝ aũt ⁊ vᷣga inſigne eẽ re gnãtis ipᷣe

ꝓpha ſigniſicat dicẽs. Scepiꝑ eqᷣtai is:ſceptx
regni tui.Quidã de Eſaia teſtimonii ꝓferen⸗

tes. Exiet vga de radice yeſſe: ⁊ flos d e radice
eius aſcẽdet:hoiĩeʒ qͥ ẽ aſſumptꝰ intelli ʒũt: cut
⁊ deferat᷑ imꝑiũ:⁊ qͥ ꝓpt᷑ dilectã iuſtio lã:⁊ ex⸗
oſam iniqͥtatẽ regnare dicat᷑:⁊ vnctus ſſe oleo

exultatõis pᷣ ꝑticipibus ſuis qſi pᷣmiũ charita⸗
tis ⁊ odiũ iniqtatis in vnctõe ſumpturi is. DHo

cemur aũt in vtraq; ꝑte:⁊ amoꝛis ⁊ od ij eſſe in

noõ ſeia:cũ ipᷣe qͥ pᷣmitias maſſe nroꝝ coꝛpoꝛũ

leuauit ad celos: ⁊ iuſticiam dilexerit:c oderit᷑

iniqtatẽ. Añ SGauid. Nõne odietes te domie
oderã:⁊ ſuꝑ inimicos tuos tabeſcebaʒ ꝑfecto

odio odera illos. Qð ſequit᷑ vnxit ted eus de/
tuus. Pꝛimũ nomẽ dei vocatiuo caſu lintelligẽ
dü eſt: ſequens nominatiuo: quod ſati s miroꝛ
cur Adqla nõ vt ceꝑat in pᷣmo vſiculo v tõ inter
pᷣtatꝰ ſit:bᷣ ntõ bis noians deũ: qͥ ſupꝛa dictum
vnxerit deũ. In h loco Photinꝰoppᷣm it᷑:bᷣ Ar

rius caput leuat: de euãgelio ꝓferẽs t ſtioniũ

Aſcẽdo ad pr̃eʒ meũ:⁊ preʒ vrm:deũ meum ?

deüu vr̃m. Sʒ cũ dilectũ audiat eũ acci nciũ gla
dio ſuꝑ femur: ⁊ regnare ꝓpt᷑ veritati ⁊ man⸗

ſuetudinẽ: ⁊ vngi ob dilectã iuſticiã: ⁊ exoſam

iniqͥtatẽ: ⁊ vnctũ eſſe pᷣ ↄſoꝛtibus ſuis.De qͥbꝰ
ſcriptũ ẽ. Rartlctpes pᷣi facti ſumꝰ: ſi ñ pᷣn⸗
cipiũ ſubſtãtie vſq; ad finẽ firmu retineamus:
QAWiroꝛ cur ſoliũ dñi dei ad calũniã vocet:q̃ſi
vniuerſa q dicta ſunt diuinitati vbi:⁊ humili⸗
tati hois ↄueniãt.Audiat actus apłloꝝ Jeſum
Naʒarenũ:quẽ vnxit deꝰ ſpũſcõ.Audi at euã⸗
geliũ. Spᷣſſctũs veniet ſuꝑ te: ⁊ vᷣtus altiſſimi

obumbꝛabit tibi. ꝓpterea ⁊ qð naſce⁊c ex te ſan

ctũ vocabit᷑ filiꝰ dei. Iphm dñm ſeniat intonã⸗

tẽ. Spᷣs dñi ſuꝑ me:eo ꝙ vnxerit me. Partici
pes aũt apłos credẽteſq; ſigniſic at:qbꝰ vnctio
nis ſue vocabulũ tribuit: vt ab vncto vocẽtur
vncti.i.a Eöpo xpᷣiani.myrrha ⁊ gutta ⁊ caſia
in cũctis veſtimẽtis tuis.a domibus eburneis

ex qbus delectauerunt te fuie regum in honoꝛe
tuo. In hebꝛayco.Myrrha ⁊ ſtacte ⁊ caſia in
cũctis veſtimentis tuis de domibus eburneis
quibus letiſicauerũt te filie regũ in honoꝛe tuo

Pꝛefatio ipᷣa te doceat: idcirco mehun⸗ pſia⸗

ð

Ppare

mũ explanare voluiſſe: qꝛ ad virginẽ ſcribens
ꝓlilijs ⁊ floꝛibus titulũ repperi. Itaq; ↄſequẽ⸗
ter ⁊ iſtos vſiculos ad te referã: cui volumẽ h;
ſcribi. Moꝛtiſicaſti mẽbꝛa tua ſuꝑ terrã: ⁊ q́
tidie Epo offers myrrhã.Epᷣi bonus odoꝛ es
⁊ ꝓpterea ſtacten.i.ſtillã vel guttã exhibes do

mino. Marrãaãt ⁊ hi qͥ aromatũ nouere virtutes

ſtacten floꝛẽ eſſe myrrhe. Qð aũt ſequit᷑ caſia

„

ẽ ipᷣaq̃ ab alijs æ xpvi.fiſtula nuncupat᷑:vo⸗

cales in laudes dei:⁊ oẽs pituitas ⁊ rheumata
voluptatũ ſuo caloꝛe excoquẽs. vbi in nr̃is co

dicibus ſcriptñ eſt gutta vei ſtacten: in hebꝛay

co Aloth legi᷑. vñ ⁊ Hycodemus cẽtũ libꝛas
myrrhe ⁊ aloes:ad ſepeliẽdũ dñm pᷣꝑauit.Et
ſpõſus loquit᷑ ad ſpõſam:myrrha ⁊ aloes cum

oibus vnguẽtis pᷣmis. Et illa rũdet. anus
mee ſtillauerũt myrrha: digiti mei myrrha ple
ni. Pꝛoijce ⁊ tu moꝛtis opa epo in baptiſma⸗

te ↄſepulta:⁊ huic mũdo moꝛtua eſto:⁊ nihil

aliud niſi de celeſtibus cogitãs:loq̃re ad ſpon⸗
ſum tuũ. Manus mee ſtillauerũt myrrham:⁊
digiti mei myrrha pleni. Legimus ⁊ vnguẽtũ

ſacerdotale cuiꝰ⁊ Gauid meminit:ſicut vnguẽ

tũ in capite:qð deſcẽdit in barbã barbã Aarõ:
qð deſcendit in oꝛã veſtimẽti eius:in q̃ cũ cete⸗

ris aromatibus miſcet᷑ ⁊ ſtacte. Offerũt ⁊ ma⸗
gi myrrhã.Et in pñti loco initium veſtimẽto?ꝛ
Rpᷣiẽ ſuſcipe moꝛtẽ illã:⁊ in ſua carne mõſtra⸗
re. ec indumẽta para ſpõſo tuo.his a te veſti

bus cõptus incedat.Cũq; ei huiuſcemõi texue
ris veſtimẽta:efficieris ipᷣa templũ dei:⁊ letiſi⸗

cabis eũ de domibus eburneis: ſiue vt melius
in hebꝛayco ſcribit᷑:de tẽplo dẽtiũ ⁊ laudes do

mino canes.totaq; ſeculo moꝛtua:angeloꝝ imi

taberis choꝛos. Ebur em̃ ⁊ dentes inſigne eſſe

moꝛtis:⁊ vocis ipᷣa noim natura teſtat᷑.Et cõ⸗

ſequẽter adiunctũ ẽ:ex qbus delectauerũt te fi

lie regũ in honoꝛe tuo. Rex regũ ⁊ dñs dñan⸗
tiũ ſpõſus tuus ẽ. Reges iſti qui ſub tãto rege
ſunt reguli:pt̃es tui ſunt:qͥ te euãgelica genue⸗
re doctrina. onꝝ tu filia honoꝛificas in oĩbus

veſtimẽtis ⁊ odoꝛibus bonis ⁊ tẽplo eburneo

eũ cui ſupꝛadictũ ẽ. Effuſa ẽ gra in labijs tuis:

⁊ accingere gladio tuo ſuꝑ femur tuũ potẽtiſſi⸗

me: ⁊ ſagitte tue acute:⁊ thꝛonus tuusdeus in
ſeculum ſeculi: pꝛo eo quod nos tranſtulimus

domibus eburneis: quia in greco ſcriptum eſt

ιοορορονοον ονεραπαπ1νο V. quid latinoꝛu;
ob vᷣhi ambiguitatẽ a gradibus iterpᷣtati ſunt:
cũ Sapic. verbũ ſit τι⅞ιι πο.i. getile pale⸗
ſtine:⁊ vſq; hodie domus ex omni ꝑte ↄcluſe:
⁊in modũ edifſicate turriũ ac meniũ publicoꝝ:
Boapeic appellent᷑. Aſtitit regina a dextris iu⸗
is in veſtitu deaurato.Quodq; ſequit᷑ arcum
data varietate:excepta eduõe vulgata nullus
interpᷣtũ trãſtulit. In hebꝛayco. Stetit ↄiunx

in dextera tua in dyademate aureo.vbi nos cõ
iugẽ vertimus:ibi apud hebꝛeos legit᷑ Segal.
ꝓ quo Aqᷣla æVXOον.ú1¹ binam. Sym⸗
machus ⁊ quinta editio: a XKV. i. pellicẽ

Xxx. Theodotion ⁊ ſexta reginã interpꝛetati
ſunt. Deinde vbi ego poſui dyademate aureo

Symmachus tranſtulit in auro pᷣmo: Aquila
qͥnta ⁊ ſexta editio in tinctura vłin auro ophyr

AQue filie regum ſunt: ⁊ in ſponſi parantur am

plexus:ꝑ myrrhã ⁊ guttam ⁊ caſiam ⁊ domos
eburneas delectãt eũ:cuius thronus in ſeculũ
ſeculi ẽ.Que aũt iam ſuꝑ petram Rpᷣm ſtabili

radice fundata ẽ catholica eccleſia: vna colum

ba ꝑpfecta ⁊ ꝓxima ſtat a dextris:⁊ nihil in ſe ſi

niſtrũ hʒ:ſtat in veſtibus deauratis:de ſermo⸗

nibus ſcripturaꝝ ad ſenſum trãſiens: ⁊ cũctis
plena virtutibus: ſiue vt nos tranſtulimus in

dyademate aureo. Eſt em regina: regnatq; cũ

rege:cuius filias poſſumus intelligere:⁊ in cõ⸗

mune credentiũ aias:⁊ ꝓpꝛie virginũ choꝛos.
Ophyr genus auri ẽ vel a loco indie: vel a co⸗
loꝛe noĩe inditũ. Septem qͥwe apud hebꝛeos

auri vocabula ſunt. Axoꝛẽ q;ᷓ ⁊ ↄcubinã intel⸗

ligamus de cãtico Salomonis q̃ ſine ſpõſo ſuo

vel marito doꝛmire nõ põt.Audi filia ⁊ vide ⁊
inclina aurẽ tuã: ⁊ obliuiſcere płm tuum ⁊ do

mũ pr̃is tui: ⁊ concupiſcet rex decoꝛem tuum:
quoniã ipᷣe dominus tuus: ⁊ adoꝛabunt eum.
In hebꝛayco.Audi filia ⁊ vide:⁊inclina aurẽ

tuaʒ:⁊ obliuiſcere populi tui: ⁊ domus patris
tui:⁊ concupiſcet rex decoꝛẽ tuũ:qꝛ ipᷣe eſt dñs
tuus:⁊ adoꝛa eũ.ucuſq; ꝑ ꝓphete linguam:
quã calamo ſcribenti velociter comꝑat:loquit᷑
ſpirituſianctus:ipᷣm regem ⁊ bellatoꝛem ⁊ deũ
ſponſumq; compellans. Hinc ꝑſona patris in
ducitur loquentis ad ſponſam filij ſui: ⁊ cohoꝛ
tantis eam: vt veteris gentilitatis ⁊ pdolatrie
erroꝛe contempto:pꝛimum his que dicant᷑ at⸗

tendat: ⁊ ꝓpter quod de alienigena filia nomi⸗
net᷑.deinde videat vel ipᷣa que dicunt᷑: vel vni

uerſam ↄditionẽ:ex viſibilibus intelligẽs inui

ſibilia: ex creaturis ſentiẽs creatoꝛẽ:⁊ diligẽ⸗
ter inclinet aurẽ ſuã: vt q̃ dicunt᷑ mẽoꝛit᷑ teneãt
Cũq; audierit:viderit:⁊ inclinauerit aurẽ ſuã⸗
totãq; ſe doctrie tradiderit:⁊ eoꝝ intelligẽtie qᷓ

dicunt᷑ obliuiſcat᷑ ᷣmũ ppli ſuũ: ⁊ cũ Abꝛahã
de chaldea egrediẽs relinq̃t terrã natiuitatis⁊

cognatõis ſue. Nẽo dubitat pr̃eʒ njm añqᷓ; ad
optaremur a deo fuiſſe dyabolũ.de q̊ Salua⸗

toꝛ ait. Aos ex pr̃e dyabolo nati eſtis.Cũ g ait

gntiqͥ pris fueris oblita:⁊ talẽ te exhibuer de⸗
poſitis pᷣſtinis ſoꝛdibꝰ vt ſuꝑ fratruelẽ dealba⸗
ta ↄſcẽdas:⁊ quã poſſit diligere fili meꝰ tũc co
cupiſcet rex decoꝛẽ tuũ.Et ne putes ynũ eſſe 8
turba a q̊ͥ amãda es:ipᷣeẽ rex tuꝰ ⁊ dñs tuꝰ: qꝛ
vo interdũ qͥ reges ⁊ dñi ſunt:ſunt q̃daʒ ptãte

Ce

ſeges 10
6Diant;
1debens⸗
adorbe
atearman
delse:19
geibus⸗
ſpmnretene
derelicls⸗
lulſcn ri
nonnüpfe
ſien dis
ſtalupoia
nusſude⸗
no dubito
herſt
nupfis n
Abuahi.
neſguifen
Quuseiſte
LCalealy
gukahen
ocrerce
ninwdert
GerisN
busface
bebrach
ginns:l
fornſſint
ſmug:yn
efe N⸗
ſyierötan/
Grmnm
Mooſöna⸗
Otergrrauc
n Auteert
epfezch»
huntdits
1ſänſteqd
buſuonund
Cneuge⸗⸗
duigteſamet
16elunde
depogenti
Obanit diits
Urigtenpli
fftnckereäſe
inte ten
fentesvari
deßcabunke
Nerftlenii
Nabintus,

ſihntbus.

ſennlecns,
nlrr ſan
Ntirnſeen

chmtdonns
chamnanei
nmänti
Adeirfnchtn
isrhlce

urnisein n⸗

Uniſangcigs
osnuſnlnun
egungucl
gienimiͤchans.
loconle nd⸗
ipemuhern
ch htinic⸗
Mmisſneibi
Audjännet
Nepinwuntd.
rerdauemuun
:1dnttan
idetndman
mi:1donufrt
—
baelnngn.
nnti
1belluorent
inegſonapankn
ſmn iliiintach
lin niia
biscveniant,
ainiimmi
curzant n
lheſnelge
vermi i
mininkn

—
—
—
Se
—
—
=

—
—
—
—
— *
S==
S —=
= E
= S = = =

—
—
—
—
=
=

—
SE
—
——
=

M

Tracta

reges ⁊ dñi:tñ eiuſdẽ nature cuius ſunt illi:in
q̃ͥs dñant᷑ ⁊ regnãt:indico tibi ꝙ deus tuus ſit
debeas adoꝛare eũ.Lxx.interpᷣtes nõ dixer̃t
⁊ adoꝛab eũ:ſᷣ adoꝛahũt eũ: vt ſit ſenſus. Iſte

q̃ te armaturꝰ ẽ:qͥ tuã pulchꝛitudinẽ dilecturꝰ:
deus ẽ: ⁊ adoꝛãdus ab hoibus.qð de eccłia de
gẽtibus ↄgregata expoſuimus:vnuſqᷣſq; ad ſe
ipᷣm referat:aĩamq; credẽtis:ꝙ poꝛibus vitijs
derelictis adoptet᷑ in filiã:inclinet aurẽ ſuã:ob
liuiſcat᷑ veteris ↄuerſatõis:⁊ cũ aplło dimittat

moꝛtuũ pr̃eʒ:⁊ talẽ ſe pᷣbeat qͥ amet᷑ a rege. Ip

ſeẽ em dñs eiꝰcui flectere debeat genu: ⁊ depo
ſita ſuꝑbia iugũ hũilitatis aſſumere. Introge

mus iudeos q̃ ſit iſta filia ad quã loquit᷑ deus.

nõ dubito qͥn ſynagogã rñdeãt.⁊ quõ ðꝛſyna⸗
goge ⁊ iſraelitico plo: dimitte łlin tuuʒ ⁊ do⸗
mũ pr̃is tui:Nũqͥd derelinquet gẽtẽ Hebꝛeã:

⁊ Abꝛahã ãtiquũ preʒ:Si dixerint de vocatio

ne ſignificari Abꝛaham:qꝛ Chaldeos reliqrit:

Quis ẽ iſte rex qͥ amaturꝰẽ decoꝛẽ Abꝛaham⸗

Certe aliꝰ ẽ qͥ loquit᷑:audi ſilia:aliuſq; de qͥ lo⸗

quit᷑: ⁊ ↄcupiſcet rex decoꝛẽ tuũ.Qui aliꝰ:õ
ſolũ rex:vᷣ ⁊ dñs deus:qͥ adoꝛãdus ẽ.Filia Cci

ri in mũeribus vultũ tuuʒ depᷣcabunt᷑ diuites
plebis. In hebꝛeo ẽ: O filia foꝛtiſſimi in mũeri
bus faciẽ tuã depᷣcabunt᷑ diuites ppłi. Nerbuzʒ

tus III Epiſtola

Fo. VI

I

emplaribus inuenit᷑ er pν. qd cogitationes

ſonat.Ex qͥ oñdit᷑ oẽʒ gliaʒ ecclie:cui ſupꝛa di
ctũ eſt. Audi filia ⁊ vide:⁊ o ſilia Tyri:⁊ nunc

appellat᷑ filia regis eſſe intrinſecus:⁊ in cogita⸗

tionibꝰ.i.in interioꝛi hoie: ⁊ in circũciſionenõ
manufacta:łᷣ ſpũ hñte ↄſcie fiduciã apud deũ:
⁊ tota pulchꝛitudine poſita magis in ſenſuum

noie:qᷓ; in floꝛe vboꝝ. Quõ aũt in ſtamine ex

q̃ dependẽt fimbꝛie ſubtegmẽ intexit᷑ ⁊ tota ve

ſtimẽti vtus in ſtamine eſt: ita vt aureis ſenſi⸗

bus ſcripturaꝝ: in qbus veſtis eccłie omnis in

foꝛtiſſimus ſiue foꝛtiſſima: ⁊ ſilex.i.lapis durii

ſimus:vñ in pñti loco erroꝛis oꝛtus ẽ. Aquila
em ⁊. Lxx.⁊ Theodotion ⁊qnta editio Cyrũi
interp̃tati ſunt. Sexta vᷣbũ hebꝛaycum poſuit·

ſoꝛ:Symmachus xp IeXοv.:i. foꝛtiſſimam.
Nos ipᷣm ad deuʒ rẽtulimus: vt illa cui ſupꝛa

dixerat:audi filia ⁊ vide:filia foꝛtiſſimi nücupe
tur.Aut certe ipᷣa foꝛtiſſima ſit:qꝛ imitata ẽ foꝛ

te preʒ:cuiꝰvultũ in diuerſis mũeribus depᷣca

bunt᷑ diuites pleb. Diuites ĩ cũctis oꝑibꝰbois
⁊ ſcia:ſiue qͥ diuites putant᷑ in ſeculo: ſapiẽtes
huius mundi:⁊ phoꝝ diſciplinis erudin. Ael

qð melius cẽ᷑: qͥ añ diuites fuerũt: hñtes eloqa

dei ⁊ teſtamẽta ⁊ ꝓphas.i.de ꝓplo iſrł. ANt em

cabant᷑ diuitẽ lm iſrael:⁊ ꝑ eos introducebã

tur in templũ.Sic poſt aduentũ dñi qͥcunq; ex

iſraele redire voluerint:diuites quõdã familia

ritate ⁊ ꝓtectõe dei veniẽt ad fitiã Tyri: ⁊ offe
rentes varia dona vtutũ:⁊ ↄfeſſionis in x-xpᷣm

depᷣcabunt᷑ eã:vt ſalutẽ qua ꝑdiderunt in Zu⸗
dea:inueniãt in gẽtibus. Ois głia eius filie re⸗

gis abintus in fimbꝛijs aureis circũamicta va⸗

rietatibus. In hebꝛeo. Omis gloꝛia filie regis
intrinſecus faſcijs aureis veſtita eſt. Pꝛo eo ꝙ

in. Lxx. ſcriptũ eſt ?οιοπν. nos vel abintus

vel intrinſecus in erptati ſumus:in buld ex

texit᷑: miſcent᷑ aliqᷓ: de natura: de moꝛibus:⁊ 5
ip̃m ſigniſicat veſtis Aarõ:auro:purpura:coc
co: byſſo: Hyacinthoq; ↄtexta: quaʒ fecerunt
mulieres: qbus deus ad texendũ dedit ſapiaz
vt intelligere poſſimus omnẽ oꝛnatuʒ filiere
gis intrinſecus: ipᷣa loquit᷑ in cãtico. Introdu⸗
xit me rex in cubiculuz ſuũ:in quo clauſo oſtio
iabioꝝ: deum pr̃em iubamur oꝛare.in nono q;

pfſfalmo:cuius titulus inſcribit᷑: ꝓ abſconditis

filij variã habuit ⁊ Joſeph tunicã: qus ei txu

it mater eccleſia. Se his fimbꝛijs Daluatoꝛig

rtoροοοσ.1. ſanguinẽ fluens vna Saluatoꝛrẽ?
tetigit ⁊ ſanata eſt. Quod aũt in hebꝛaycoſeri⸗
bit᷑: faſcijs aureis veſtita eſt: idipᷣm ſigniſicat

quod ſupꝛa. Omnis gloꝛia filie regis intrinſe⸗
hebꝛaycũ ſoꝛ:quod in Eʒchiele iuxta.Lxx.le⸗
gimus: interpᷣtari põt ⁊ Tyrus: ⁊ tribulatio:

cus: faſcijs diuinoꝝ interioꝛa mẽbꝛa obuoluu⸗

tur eccleſie: ⁊ tota vteri tegit᷑ ambitio. Harum

faſciarum non põt obliuiſci ſponſa:Fm Hiere

miam que mãmas ligant:⁊ pectus in quo cogẽ

tatões ſunt ꝓtegũt. Adducentur reei vgine H
poſt eã: pxime eius afferent᷑ tibi:afferent in le⸗

iicia ⁊ exultatõe: adducent᷑ in templum regis.
Juxta. Qxx. poꝛ vſiculus adhuc deſilie canif
opꝛnatu: ſequens ad ipᷣm ſpõſum regemq; diri⸗
gitur. Poꝛro iuxta hebꝛayci totũ ad ſponſan
ðꝛ:vſq; ad eũ locũ vbi ſcriptũ eſt. Pones eos⸗

b̈ncipes in vniuerſa terra. Et legit᷑: in ſcutula⸗

tis ducenk ad regẽ vgines:ſequent᷑ eam amice

eius:ducent᷑ illuc: ducent᷑ in leticijs ⁊ exultati-⸗

one:ingredient᷑ thalamũ regis. O ulta eẽ di⸗

* ℳ₰

ei teſtam i. de ſtantiã aiaꝝ in xpo credẽtiũ demõſtrat cãticũ
añ Saluatoꝛis aduentũ hi qͥ de Tyro erãt:HẽGö
de plo gentiũ: ⁊ CPꝛoſeliti eſſe cupiebãt: dep⸗

cãticoꝝ:in qͥ ſcptũ ẽ. Sexagintaſunt regine: et

octoginta ↄcubine: ⁊ adoleſcẽtule ãꝝꝑ nõ ẽ nůe

rus. Ana colüba mea: pfecta mea: ꝓxia mea

de q ðꝛ. Aider̃t eã filie:⁊ btificãt eã regine:⁊ co
cubine: æ laudant eã. Que ergo ꝑfectaẽ ⁊ ſan⸗
cta coꝛpe ⁊ ſpiritu:⁊ columba:⁊ ꝓxima mer

vocari. Hec eſt filia de qua ſupꝛa dictum eſf.
Aſtitit regina a dextris tuis in veſtitu deauſa
to. Que autem ſupergreſſe ſunt ſex dies mun⸗

di: ⁊ futura regna ſuſpirant:re⸗ ine apellant.
Si qua vero circumciſionem qdem habʒocta⸗
ue diei:ſed adhuc nõ venit ad nuptias

cubina vocitatur. Diuerſa autẽ multitudo cre
denti:anec du pot ſpoſicopular aplexibus :·

hec co⸗

in bmo ponũt᷑ gradu: ⁊ te eſſe ⁊ oẽs qͥ in vᷣgini

nec de co leros parere adoleſcentula d:. Ego

puto de iſtis vginibus que ſequunt᷑ eccłiaʒ: ⁊

tate coꝛꝑis ⁊ anime ꝑſeuerãt. Mꝛoximas auũt?
anmicas viduas eſſe: i mrimonio ↄtinentes:q
oẽs cũ leticia ⁊ exultatõe ducunt᷑ adtemplum

zin thalamũ regis. in templũ quaſi ſacerdotes
dei: in thalamũ qſi ſpõſe regis a ſpõſi. Hoc te⸗

derat. Unã inquit petij a dño: hanc reqraʒ: vt
inhabitẽ m domo dñi omẽs dies vite mee. Et
itep. Dñe dilexi decoꝛẽ domus tue: ⁊ locũ ha⸗
hritatõis gloꝛie tue. Et in alio loco. Quia trãſi-⸗
bo in locũ tabernaculi admirabilis vſq; ad do⸗

feſta celebꝛantiũ. Scutulata aut bus ſponſo

mũ dei:in voce exultatõis ⁊ ↄfeſſionis ſonitus

no regina componit᷑:ipa ſunt:qin. Lxx. legi⸗
mus circſamicia varietate. Mꝛo hatribus tu⸗
is nati ſunt tibi fili: cõſtitues eos pᷣncipes ſuꝑ

ouymnẽ terrã. In lpebꝛayco.

ꝛ0 patribus tuis
erunt tibi filij: pones eos pᷣncipes in vniuerſa
terra. Et ex patris ꝑſona nequaqᷓ; de filia: ſed
rurſus ad filiã ſermo intelligi põt:⁊ ex ſpũſſan⸗

cti ⁊ ex filioꝝ Choꝛe. Si ergo ad ſponſam ſer⸗
mo dirigit᷑: ſponſa aũt de natiõibus ↄgregata
eſt:cui ſupꝛa ðꝛ obliuiſcere łm tuũ ⁊ domum

pratris tui: debemus ſponſe patres noſſe: vt cõ

. ſequenter nouerimus ⁊ filios.ꝓ pribus tuis ð

qbus in Hieremia locuta eſt:qᷓ; falſa poſſidert

patr es noſtri ydola: ⁊ non eſt in eis qui pluat.

NPꝛo Platone:ꝓ ceteris diuerſoꝝ dogmatum

⁊ erroꝝ magiſtris nati ſunt tibi filij:qs ↄſtitui⸗

ſtiipncipes tuos: a feciſti in płos pᷣceptoꝛtes.
QAel certe aliter. O eccleſia filij tui quos genui

ſti tibi: vertent᷑ in patres tuos:cum de diſcipu

⁊reliquos patriarchas:filios qui in patrũ ho.
noꝛe ſunt nati:apłos intelligamꝰ qui miſſi ſunt
QA Ndomino pᷣdicare vſq; ad extremũ terre: ⁊ bos
ptizʒare credentes in nomine trinitatis. Sed qi⸗ auerin in pſa
leta ſunt ⁊ iocũda:ſp terrenis humilibuſq; cõ⸗

lies eos feceris magros: ⁊ in ſacerdotali gradu
omniũ teſtimonio collocaueris. Sin aũt prfes

ccclelie intelligimus Abꝛahaʒ Yſaac ? Jacob

rit᷑ quõ eccłia de gentibus patres habere pol⸗

ſit Abꝛaham Jlaac ⁊ Jacob: cum ei ſupꝛa di⸗

cum ſit: obliuiſcere pm tuum ⁊ domũ patris

tui. Legamus euangeliũ: Nolite dicere pr̃em

haꝛabemus Abꝛahã: potẽs eſt deus de lapidib
iſtis: hoc eſt de duro coꝛde gentilium ſuſcitaer

filios Abꝛahe.Et in alio loco:Si filij eſſetis ¶˖X« antur. Suꝑ qua al
uaria dñs noſter JYeſus poſt reſurrectõneʒ:ad

bbaꝛahe: oꝑa Abꝛahe faceretis. Et in Geneſi ad
ipᷣm Abꝛahã loquit᷑ deus. In ſemine tuo inqᷣt

buzdicent᷑ oés gentes. Sicut em ille in pputio

ex ſide iuſtificatus ẽ:ita ⁊ nos iuſtiſicabimur in

e.gdem ſide: ſi habuerimus ſidẽ ⁊ opa pr̃is nri

Abꝛahã. ot hin ad Saluatore dici: vla

vpfe vci a ꝓphᷣali choꝛo ⁊ a ſpũſancto. Pꝛo pa

ðèð

lũ æ Joãnes vidit in apocalypſi:⁊ ꝓpha deſi

. .

tribus tuis ſtirpe videlicet iudeoꝝ qͥ te relique
rũt ⁊ negauerũt:nati ſunt tibi filij apłi.⁊ de na
tionibus credẽtes:qͥs ↄſtituiſti pncipes in vni
uerſa terra. Memoꝛ ero nois tui dñe in oĩ ge⸗

neratõe ⁊ generatõeʒ. Mꝛopterea ppli ↄſitebũ⸗
tur tibi in eternũ ⁊ in ſeculũ ſeculi. In hebꝛay⸗

co. Recoꝛdaboꝛ noĩis tui in omni gnatõe ⁊ ge⸗
neratõeʒ. ꝓpterea ↄfitebunt᷑ tibi płi in ſeculuʒ
⁊ in eternũ.qð nos interpᷣtati ſumus:ↄfitebun

tur tibi.Syimmachus tranſtulit:laudabunt te

Regina q̃ ſteterat a dextris tuis in veſtitu de⸗
gurato:⁊ iuſſa fuerat obliuiſci ꝓłi ⁊ domꝰ pa⸗
tris ſui:⁊ iteꝝ illi dictũ erat. Pꝛo patribus tu⸗
is nati ſunt tibi filij:ↄſtitues eos pᷣncipes ſuper
onmmnem terrã: intelligens q;ta decoꝛãda ſit glo
ria: ⁊ qͥbus pᷣmijs ſubleuanda:ↄuertit ad ſpõ⸗
ſum voces ſuas:⁊ pollicet᷑ recoꝛdaturã ſe ſem⸗

per nois ſpõſi in omni generatõe ⁊ generatõeʒ
A ꝓmiſit: videmus expletũ. Ipᷣa xpᷣiana no

bis oibus xpᷣianoꝝ nomen impoſuit:nomẽ no
uum: in quo hñũdicunt᷑ oẽs familie gentiũ. Re

coꝛdat᷑ aũt nõ in vna generatõe: ſᷣ in omnibus
vel cũctas ſigniſicans natões: vel duas natio⸗
nes iudeoꝝ atq; gentiliũ. Et qꝛ hoc paꝝ ẽ:ſi in

duabus generatõibus noĩis dni recoꝛdet᷑. ꝓp⸗
terea ꝓpłi qui in eccleſia fuerint. ↄfitebuntur:⁊
laudabũt dñm ineternum ⁊ in ſeculum ſeculi.
AQnñ ⁊ tu o filia Pꝛincipia ſanctoꝝ mixta cho⸗

ro inter vgines duceris ad regẽ ⁊ ex domibus
eburneis delectabis ſpõſum in honoꝛe tuo:tũe
recoꝛdare ⁊ mei: qui huius pſalmi tibi domio

reuelate intelligentiã tribui:⁊ dicito. Memoꝛ

ero nominis tui:vt q̃ ꝑtẽ intellexiſti carminis:

ſi vita comes fuerit:⁊ totũ canticũ canticoꝝ

Beati Hieronymi pᷣſbyteri expoſitio pſal⸗

mi.xlj. Sicut ceruus deſiderat ad fontes aqua
rũ: ad renatos in vigilia paſche hita. Epła. Il?

ANMne pſalteriũ
o ſagaci mente pluſtrans: nuſq; in⸗
uenio:ꝙ filij Choꝛe aliquid triſte
cantauerint.ſemꝑ in pſalmis eoꝝ

temptis celeſtia ⁊ eterna deſiderant:congruen
tes interpꝛetationi nominis ſui. Siquidẽ Cho
re interpꝛetat᷑ caluities. Quia ergo dominus
noſter in loco Caluarie crucifixus eſt a ſepul⸗
tus:quicunq; in cruce eius credũt:hi filij Cho

re.i.filij Caluarie nominantur. Suꝑ qua Cal⸗

celoꝝ regna conſcendens:irridet᷑ a paruulis ⁊

ab incredulis iudeoꝝ. Sed Heliſeũ irridentes
vꝛſi comederunt. Hoc de titulo ſcriptum dixiſ

ſe ſufficiat.nunc ad pᷣus pᷣncipium reuertamur

Sicut ceruꝰdeſiderat ad fontes aq̃ꝝ ita deſide

rat aia mea ad te ðs.Ceruoꝝ naturac:vt ᷣpẽ⸗

venen⸗
hitdecal

ceneniͦca

oſino⸗

fittontie
feruetiay

nideſtdc⸗
culoreeel

ſo:er

lutfegtez
1fürto⸗
fania.
bilac' der
cain oe
fodeſpul
nleofos⸗
nit euige
Oaluatoꝛ
ceſig ttes
gtaiaged
1die Siti⸗
leaſ wer
doretoro
. Loi
naag
gleiße⸗
deiap
lexerut
M:
hilache
emqr
ſiſaaoo⸗
ſooroken
1fuerütt
lugaudio⸗
ur. pqoue

ſerrdlcere

ſeſegent
Elobernae
Bonusde
Uighabit⸗

onis ſonu

Nenröei
lenitang

gente

daäpaßo⸗

chletagk.

Gurgiteren

ſegnacche
Pungatos
cinduti⸗
ſbleuni
Pieesem
Noaiti
unatqp

Seeichtin

Guadetninſte⸗
inmndmit
nernhetgngii
e Firthn
mingaſunmmin
fmmiegni
eraöefinenis

õ

öes: aen e

Eiceboeguen
dis dfimadi
Uerin Kpvn
m mkanmtei
ſnaornint
AAnzitann
ſunmnbenrun
ius ganiin
baiet Nden
iintclerkianis
cicantcdand

neininpſi

Bentadintsne
Mihtuli

=

Fo

.

Tractatus III Epiſtola IIII

tũ venena ↄtẽnãt:qͥn potiꝰ naribꝰ ſuis eos ex⸗

hrjt de cauernis:vt int᷑ficiãat atq; dilacerẽt.Cũ
venenũ ceꝑit intriſecus eſtuare: ⁊ quis eos ñ
poſſint occidere:tñ ſitis ardoꝛẽ ⁊ incendiũ tole
rtes:tũc illi fötes deſiderat:⁊ puriſſimis aqᷣs
feruẽtia venena reſtringũt. Quõ itaq; illi cer⸗

ui deſiderãt fõtes aq̃ꝝ:niſi q̊ͥ de egypto ⁊ de ſe
culo recedẽtes intfecerũt haraonẽ in aqs ſu

is: ⁊ oẽʒ exercitũ eiꝰ in baptiſmo necauerũt:pꝰ

int᷑ fectõeʒ dyaboli deſiderãt fõtes eccłie: preʒ

flliũ ⁊ ſpmſcm. De pr̃e ꝗ ſit fos:ſcribit᷑ i hie

remia.MMe dimiſerũt fõtẽ aq̃ viue:⁊ fodejr̃t ſi⸗

bi lacꝰ detritos:qͥ nõ pñt aquã ↄtiere. De filio

q̃dã in loco legimꝰ Dereliqrũt fõtẽ ſapie.NPoꝛ
ro de ſpũſcõ.Qui biberit de aq̃ q̃ de celo oꝛiet᷑:

in eo fõs aq̃ fiẽt ſaliẽtis in vitã et᷑nã:ſtati expo⸗

nit᷑ euãgeliſta dicẽte:ꝙ ex ſpũ ſcõ ſermo fuerit
Saluatoꝛis.Ex qͥ manifeſtiſſime liq̃t tres in ec
cleſia fõtes trinitatis eẽ myſteriũ. Hos deſide
rat aia credẽtis: hos deſiderat aia baptizãtis:
⁊ diẽ. Sitiuit aia mea in deũ fõtẽ viuũ.Nõ em̃
leuit᷑ videre voluit deũ:vᷣ toto deſiderabat ar⸗

doꝛe: toto ſitiuit incẽdio: añq; baptiſma ↄſeq⸗

ret᷑. Loqbant᷑ int᷑ ſe inuicẽ atq; dicebt:qñ ve
niã ⁊ aparebo añ faciẽ dñi: Ecce frẽs demũ i⸗

pletũ ẽ:qð petebãt. Nenerũt ⁊ ſteter̃t añ faciẽ

dei. aparuerũt añ faciẽ altaris:⁊ myſteriũ itel
lexerũt.Hoc em nõ merent᷑ videre niſi illi:qͥ ex
ↄlſcia ⁊ imo ꝓferũt coꝛde.mẽoꝛãtes.ꝗFuert mi⸗

hi lachꝛyme mee pães die ac nocte. Per omnẽ
em̃ qdrageſimã vacauerũt oꝛõni atq; ieiunio:

in ſacco v cinere doꝛmierũt:futurã vitã pctõꝝ
ſuoꝝofeſſiõe q̃rẽtes. Sʒ qꝛ fuderũt lachꝛymas

⁊a⁊ fuerũt triſtes:ðꝛ eis. Qui ſeiant i lachꝛymis

in gaudio metẽt:⁊ bti lugẽtes:qm ipᷣi ↄſolabũ

tur. ꝓ qbus vniuerſis cũ illis dyabołꝰ inſulta⸗
ret ⁊ diceret. Abiẽ deꝰ tuꝰ: Admiſſi ⁊ in vitali

fõte recreati: ↄfident᷑ loquunt᷑. Traſibo in lo⸗
cũ tabernaculi admirabilis: vſq; ad domũ dei
Domus dei eccłia ẽ:̊ ẽ admirabile tabernacu

l: ꝙ habitauerit in eo vox exultatõis ⁊ ↄfeſſi⸗

onis ⁊ ſonus epulãtis. Gaudẽt qpeſub fide ⁊

Ooſecutõe vite et᷑ne: quã frẽs nr̃i nũc accige me
ruerũt:angeli in celis oẽſq; vᷣtutes.Si em ſup
vno agente penitẽtiã: ⁊ in vna ouicula moꝛbi-
da qꝗᷓ paſtoꝛis hũeris ẽ recepta:gaudent angeli
gtq; letant᷑: qᷓ;dto magis in tot fratribus: in tali
gur gite renatis atq; mũdatis vniuerſa exultät

regna celoꝝ:vidẽtia homies veteri pctõꝝ labe

purgatos ſuo incolatui pᷣpari: Oicite ꝗq xᷣm
nüc induti eſtis:⁊ ductũ nrᷣm ſequẽtes q̃ſi piſci
culus hamo:ſermone dei de gurgute ſeculi iſtiꝰ
ſubleuamini: in nobis rerũ natura mutata eſt.

VPiſces em̃ qͥ de mari extracti fuerint moꝛiunt᷑:

Nos aũt ideo apłi de mũdiiſtius mari extraxe
runt: atq; piſcati ſunt: vt viui ex moꝛtuis fiere⸗

apit nẽo claudit:clau

omnes timentes deum: recte ꝓ ta

mus. Quãdiu eramus in h̊ ſeculo: oculi noſtri

in ꝓfundo: ⁊ vita nr̃a verſabat᷑ in ceno:poſtq
de fluctibus erepti ſumus:cepimus ſolẽ: cepi⸗
mus veꝝ lumẽ aſpicere: ⁊ pᷣ nimio gaudio con
turbati:ad aiam nr̃am dicimus. Spera in deo
qimm ↄfiteboꝛ illi ſalutare vultus mei ⁊ ös meꝰ.

Et deinceps. NMꝛopterea mẽoꝛ ero tui de terra

Joꝛdanis ⁊ HHermonij amonte modico.Abyſ

ſus abyſſum inuocat:⁊ nos de terra Joꝛdanis

id eſt deflumine vbi dñs baptiʒatus eſt. ⁊ her⸗

monij hᷣ eſt de ſeculi huius maledictõe:qm her
mon interpᷣtat᷑ anathema:⁊ de monte modico
huius mundi(qᷓ;uis em aliquis ſanctus ſit: diũã
in iſto verſat᷑ ſeculo:nõ eſt in monte grandi at⸗

q́ q ſublimi: ſᷣ in mõte modico atq; humili) cla⸗

mamus ad dñm:⁊ ꝓfundũ ipᷣius ſcripturaruʒ
ſenſum de alijs ſcripturaꝝ teſtimonijs interp⸗
tamur. Quicqͥd in abſcõſo veteris teſtamenti
nõ poſſumus inuenirèe. h̊ de abſcõſo noui teſta

mẽti ſoluimus in voce chataractaꝝ dei: hocẽ

pphetaꝑ ip̃ius apoſtoloꝝ. Omia excelſa do
mini: a fluctus ipius:⁊ impetus fluminis: qͥ le

tificant ciuitatẽ dei ſuꝑ nos tranſierunt in xöõe
Jeſu: cui eſt honoꝛ ⁊ gloꝛia in ſecula ſeculoꝛu,

Zimmn...
Evrpoſitio pſalmi.Cxvij.videlicet Confite⸗
mini dño qm bonus:ꝑ modũ contionis habi

ta ad Neophytas in die ſancto paſche: vbi ett

am acriter inuehit iniudeos. Epłla UIII

Nomniplalte⸗
ro dñs nj ieſus xpᷣs ꝓphat᷑ atq; cz
fnnit. Siqjdẽ Pzipe taue Bumd aue
it ⁊ nẽo aꝑit:vᷣ pᷣcipue
in cẽteſimo ſeptiodecio pſalmo:qͥ nũc pſallẽdo

lectus eſt: reſurrectõnis myſteriũ pᷣdicat᷑. iec

9⁹

em pſalmus in quo a ſpũ ſancto pᷣſignati vocã

tur ad ↄfitendũ dño in laude: vel ad ↄfeſſionẽ
gentiũ veri iſraelite in penitẽtiã veri ſacerdo⸗
tis Aarõ domus. qð eit in eccłia: ſiue gnaliter
atis munerib?
pietatis patris qui filio ſuo nõ peꝑcit: ꝓnobᷣ

omnibus tradidit illum: a ↄfeſſione incipitur.

Qm bonus:qm in ſeculum miſericoꝛdia eius.
Quis enim noſtrum poterit eſſe ↄſiderans ea:

que in eo quotidie reſultans canit eccleſia:hoc

eſt paſſionem domini Saluatoꝛis:reſurrectio⸗

nem: ſiue aſcenſionem: ⁊ nõ magis erumpat in
voce compos illoꝝ ꝑuuloꝝ effectus: dno cũra

mis ⁊ palmis exultantium: O domine ſaluos
nos fac:o domine bñ ꝓſperare. Ande ⁊ ipe vi
ctoꝛ ad patrem aſcendens imperat angelis di⸗
cens. Aperite mihi poꝛtas iuſticie: ⁊ ingreſſus

in eas confiteboꝛ domino. Hec ſunt poꝛte de

quibus i viceſimotertio pſalmo inter ſe inuicẽ

angeli loquebant᷑ ingreſſum domio ppantes.

Fogor

Leuate poꝛtas pᷣncipes vr̃as:⁊ eleuamini poꝛ
te eternales: ⁊ introibit rex gloꝛie. Sʒ pulchꝛe
leuari iubent᷑ poꝛte:⁊ in ſublime erigi.Siqᷣdẽ
iuxta diſpenſatõeʒ carnis myſteriũ ⁊ victoꝛiaʒ
crucis:maioꝛ regreditur ad celos:qᷓ; ad terras
venerit.ec poꝛta dñi:iuſti intrabunt ꝑ eam.
Hanc poꝛtã ingreſſus eſt Petrus:ingreſſus ẽ
NPaulus:ingreſſi ſunt oẽs apłi:ingreſſi ſunt ⁊
martyres ⁊ quotidie ſancti quiq; ingrediunt᷑.
Per hanc poꝛtam pᷣmus latro cum dño ingreſ
ſus eſt. habetote fiduciã: ⁊ vos ſperateſimilia

Sic em ipᷣe apls dixit.Si ↄſurreriſt cũ xpᷣo:qᷓ

ſurſum ſunt q̃rite: VUbi xpᷣsiĩ dextera dei ſedet.
Nõ diẽ h̊ pſalmus:ſoli apłi:pph̊e:⁊ martyres
intrabũt ꝑ eaʒ:ᷣ iuſti introibũt ꝑ eã̊.Quicũq;
ergo iuſte agit:⁊ inter iuſtos eſſe meruit: fidu⸗
cialiter agat in eo ſperans: quia intrabit ꝑ hãc
poꝛtam:qꝛ dominus nõ querit ſanguinẽ ↄfitẽ⸗
tium:̊ fidem: ꝓ qua ſanguis effundit᷑ creden⸗
tium. Si habuerimus ſidẽ:que põt ſanguinem
fundere:imputabit᷑ nobis ⁊ cruoꝛis effuſio.O
vere infelices iudei: o miſeri atq; miſerabiles:
lapidẽ qui ꝑ Eſaiam repꝛomiſſus eſt: ꝙ pone⸗
ret᷑ in ſundamẽtis Syon:⁊ ꝑłlm vtrunq; con⸗
iungeret:eſſe dñm ſaluatoꝛẽ:eſſe filiũ dei nõ ag
nouiſtis.uũc vos repꝛobaſtis edificãtes quõ⸗
dam ↄgregatõeʒ dñi:⁊ templi dei myſteria cu⸗
ſtodientes.qui repꝛobatus a vobis: factus eſt
in caput anguli:⁊ pᷣmam eccłiaʒ de iudeoꝝ po⸗
pulo ↄgregatã:⁊ credẽtes ex natõibus in vnũ
gregẽ ⁊ miniſterium federauit. A dño factum
eſt illð:hoc ẽ mirabile in oculis noſtris:vt nos
qui añ paſſionẽ domini ſine teſtamẽto eramus
exleges:adoptaremur in filios dei.⁊ ſibi cingu

lo putreſcente: aliud ſibi deus lumbare ↄtexe⸗

ret:alium ꝓpłm pᷣparet. Vos ergo iudei habe⸗
tis ſcripturam: vos legitis libꝛos.⁊ nos in euʒ
qui in eis ſcriptus eſt libꝛis:ipᷣm adoꝛãtes cre⸗
dimus. vos tenetis paginas:nos ſenſum pagi
naꝝ.vos complicatis mẽbꝛanas aialium moꝛ⸗
tuoꝝ:nos poſſidemus ſpm̃ viuificantẽ. Quid
mirabilius põt eſſe iſtiuſmõi ſacco: Quid hac
die felicius: in qua dominus iudeis moꝛtuus
ẽ:nobis ſurrexit.in qua ſynagoge cultus occu⸗
buit:⁊ ẽ oꝛtus eccłie.in qua nos homines fecit
ſecum ſurgere:⁊ viuere:⁊ ſedere in celeſtibus.
Et impletũ eſt illud qð ipᷣe dixit in euangelio.
Cũ aũt exaltatus fuero a terra:omnia traham
ad me.Hec ẽ dies quã fecit dñs:exultemꝰ ⁊ le⸗
temur in ea. Oẽs dies quidẽ fecit dñs.ſᷣ certe

dies pñt eẽ⁊ iudeoꝝ:pñt eſſe hereticoꝝ:pñt eẽ

gentiliũ. Dies dnica:dies reſurrectõnis:dies
xpᷣianoꝝ dies nr̃a ẽ. Vñ ⁊ dñica ðꝛ:qꝛ ĩ ea dñs
victoꝛ aſcẽdit ad pr̃eʒ.Qð ſi a gẽtilibus dies ſo
lis vocat᷑: ⁊ B; nos libẽtiſſime ↄfitemur. Hodie
em lux mũdi oꝛta ẽ:hodie ſol iuſticie oꝛtus eſt⸗
£

in cuius pẽnis ẽ ſanitas. Nũqͥd ſol pẽnas hʒ⸗
Rñdeãt iudei:⁊ qͥ tm ᷣm lr̃as ſe tbegar intchi⸗
gũt ſiłes iudeoꝝ. Mos ãt dicimus qͥcũq; ſub a⸗
lis iſtiꝰſolis fuerit:qͥ dixit in euãgelio.Quoti⸗
ens volui ↄgregare filios tuos: q̃ſi gallina pul
los ſuoſ ſub alas:⁊ noluiſti: Iſte ſecurꝰ erit ab
accipitre dyabolo:ab aqᷣlis volãtibꝰ in Eʒechi

ele: ⁊ oia pctõꝝ eius vulnera ſanabunt᷑. At ãt

ſciatis frẽs mei ꝙ ppᷣe pſalmus iſte de dño ſciᷣ
tus ẽ: ⁊ in euangelio pueri ſicut meminimus: d
intrate Hieroſolymꝗ Saluatoꝛe palmas leuã⸗
tes clamauerũt atq; dixerũt. Oſiãna in excel⸗
ſis:bñdictusqͥ venit in nomie dñi:oſiãna mn ex
celſis:ð cẽteſimo ſeptiodecimo pſalmo iſtos v⸗
ſiculos aſſumpſer̃t.O dñe ſaluũ me fac. In he
bꝛeo ſcribit᷑ oſiana.vñ ⁊ iudei impacient᷑ feren
tes: volũt ꝓhibere ꝑuulos: de qͥbus in Eſaia
loq̃bat᷑ dñs. Ecce ego ⁊ pueri mei qͥs mihi de⸗

re cruciatis:puuli clamabãt:⁊ Rpᷣm ꝑuuli ↄſi
tent᷑.Qõð ſi ⁊ illi tacuiſſent lapides vtiq; clama
rẽt.i.gẽtiliũ pls:de qͥbus in euãgelio ſcriptũẽ
Potes ẽ dñs de lapidibus iſtis ſuſcitare ſilios
bꝛahe:nos ſigniſficãs:qͥ duro quondã coꝛde
fuimꝰ:ſᷣ nüc credẽtes in Rͤtpᷣo ieſu in filios abꝛa
hã.in filios dei oĩpotẽtis adoptati ſumꝰꝑ ipᷣm
dñm:cui ẽ gloꝛia in ſecula ſeculoꝝ. RAmen.
Beatilłieronymi ad Marcellã de pſalmo

Cxx vj.videlicet.Niſi dñs ediſicauerit domũ.

Abi panẽ doloꝛis:⁊ filios excuſſoꝛum vᷣm He
bꝛaycam veritatẽ interpᷣtat᷑. Epla. V

Eatus ſPDaphi⸗
b lus atus ſ Euſebiꝰ Ce
ſariẽſis epᷣs tribꝰferme volumibꝰ
eepxplicauit. Cu Bemetriũ Phale
riũ ⁊ pyſiſtratũ in ſacre bybliothece ſtudio vel
let eq̃re:imagineſq; ingenioꝝ:q̃ va ſunt ⁊ et᷑na
monumẽta toto oꝛbe ꝑpqreret:tüc vel maxime

DOꝛigenis libꝛos ipẽſius ꝓſecutꝰ:Ceſariẽſi ec⸗

cleſie dedicauit.quã ex ꝑte coꝛruptaʒ Achatiꝰ
dehinc: ⁊ Euʒoniꝰ eiuſdẽ eccłie ſacerdotes in
mẽbꝛanis conati ſunt inſtaurare. ic cũ młta

reꝑiret:⁊ inuẽtoꝝ nobis indicẽ relinq̃ret cẽteſi

mi vigeſimiſexti pſalmi commentariuʒ: ⁊ ve li

tere tractum ex eo ꝙ non inſcripſit:confeſſus ẽ
non repertum: non quo talis tantuſq; vir( Ad
amantium dicimus aliquid pꝛeterierit:ſᷣ quo

negligentia poſteroꝛum ad noſtram vſq; mẽo⸗
riam non durarit.oc ideo dixi:vt quia de eo

dem pſalmo mihi ꝓpoſuiſti: qͥd eſſet panis do
loꝛis in eo quod ðꝛ. Inuanũ nobis ẽ añ lucem
ſurgere:ſurgite poſtq; ſederitis qͥ manducatis
panẽ doloꝛis:onderẽ me de Oꝛige. ↄmẽtarijs

q̃d ſenſerit nõ hr̃e. AUñ ad hebꝛeũ recurrẽs:iue

ni ꝓ pãe doloꝛis ſcriptũ lemaaſabim.qð Aqͥla

n

Cteßßtatu
lihmnie
cunndr
Gertam
Aaullnſ
idlergli
ſenaaſare
fenen.
ſelagfte
oricle
ſalocipe
ſtrotert
po
eoime
Gamann
Codaan
lumilay
ſors pant

maut vi

Ptank ial
ediran
bulosbꝛ
deeoe;
ſuntſue
tarhiono
pulos int
taleenttag
leptumn:
forfuennt
lorinteß
lepcaleris:
lloriureli
alſepen
geſtveroq
ſertalſos⸗
Ciesdebue
Vniniret
honeeno⸗
rntenaun
pfenand
ſchengieſe
gecapanog
ſibcotd
tricein
figeneeſte
pſalnocöne
hakultopini
eſtiam volri
ſenohediſe
ckeeutusett,
ſemösrec
ſbehnüſtei
nebilegit

G:deibrendi
wenmacenkie
nibustiniden

r1ngul,

lpidesnigenn
meuigeoſchi
biſtoſlitni
durogumntit
oitſuinfitn
Woptan imi
ſeallor An
emelidentn
sciftunt
gaaſoumfnh

dü⸗

niblin⸗
rpien ſoini/
libemiße
iopteſhnt
Priminntt
rartiene nun
ornhnz
Gttelnechr⸗
umme Ped
ilittlitni

Tractatus

interp̃tatus eſt ap ſov i ονονσνν
id ẽ panẽ elaboꝛationd: Symmachus op lov

x& I& Ia oUA.eEvov: q8 exponit panẽ eruii⸗

noſum. Quinta edito ? Teodotion: q in cete⸗
ris cum.lxx.traſia

2.

Sexta xvπιet erroꝛis. Nec mirandũ &

Aquila: ſi Io ᷣτιαππωαο vonat: c
opa mnanuũ hoĩs ſint: ⁊ ꝓphetice ls arguat̃
ad teniplũ diluculo fruſtra ↄſurgere: poſt qᷣe

—

tem ad ſametuaric eſtinare ci ydola dei hono⸗

re venerat. Bin Ezechlel ſerig tin ißore⸗
plo ſacnſicare ydolis ſacerdotes. At autẽ ple⸗

nius aſducaris: ꝓ doloꝛe in hebꝛeo ydola po⸗

ſita: loc ipᷣm verbü hoc eſt aſebym etiã in cen⸗
teſino tertiodecimo pſalmno ſcriptum eſt. Exx
queq; ydola tranſtulerũt.Nai æ in eo loco v⸗
bi egimus. Idola gentium argentũ aurum:
opa manuũ hominum:in hebꝛeo habet aſabeẽ
quod aquila interõtat᷑ eiaboꝛatiões eoꝝ. ñ

cum ita veritas ſe habeatnõ fruſtra quidã do⸗

loꝛis panẽ: aut her eticoꝶ u⸗telligunt ſacramen

ta:aut vite iſtins inſerabilis ⁊ erumnoſe inter

ptant᷑ laboꝛem:opud quam in ſi udoꝛe faciei co
medimius panem noſtrũ. Interq; ſpinas ⁊ tri⸗
bulos bꝛeuis vite alimenta naſcunt᷑. Illud
de eodeʒ pſalmo interrogare dignata es: AQui
ſunt filij excuſſoꝝ.Miroꝛ te in Hilarij cõmen⸗

tarijs non legiſſe excuſſoꝝ ſilios:cred ntiũ po⸗

pulos interpᷣtari.ꝙ.ſ.apoſtolos illonomie pu
tauerit apellato quibus in euangelijs ſit pꝛe
ceptum: In quacunq; ciuitatem introierint: ?
non fuerint recepti excutere puluerem pedum
ſuoꝝ in teſtimoniũ non credentiũ:licet tu argu
te pᷣcaueris non poſſe apoſtolos ſub nomie ex⸗
cuſſoꝝ intelligi:cum aliud ſit excutientiũ aliud
excuſſoꝝ:quia excucientes ſint:qui excutiant.
excuſſi vero qui ab alijs excutiant᷑:⁊ incõgruũ
eſſe: excuſſos apoſtolos acciꝑe: qui magis ex⸗
cutiètes debuerint appellari. Quid igit faci⸗
Tantũ viꝝ ⁊ temꝑibus ſuis diſertiſſimum:re⸗
pᷣhendere nõ audeo qui ⁊ ↄfeſſionis ſue meri⸗
to ⁊ vite induſtria.⁊ eloquentie claritate: vbi⸗
cunq; romanũ eſt:pᷣdicat᷑.niſi ꝙ nõ eius culpe
aſcribendũ eſt:qͥ hebꝛei ſermonis ignarus fuit

grecaꝝ quoq; litteraꝝ quandã auram ceperat:

ſed Heliodoꝛi pᷣſbyteri qͥ ille familiariter vſus
eſt: ea que intelligere nõ poterat:quomodo ab
Oꝛigene eſſent dicta querebat. Qui quia in ̊
pſalmo cõmentarium Oꝛigenis inuenire non
potuit opinionẽ magis inſinuare ſuam:qᷓ inſci
entiam voluit ↄfiteri. Quã ille ſumptam claro
ſermone diſſeruit: æ alienuʒ erroꝛem diſſertiue
executus eſt. Reſtat igit᷑ vt rurſum ad fontem
ſermõis recurramus hebꝛei: ⁊ videamus quõ

ſcriptũ ſit: Abi nos habemus ſieut filij excuſſo

.

rum: ibi legit᷑ cenbnãnaurim: qdð aqla interpᷣta

woꝛibus facit panem ydoloz-z

Fo. VI

V

tus ẽ: ſicut filij pubertatũ: Symmachꝰ ⁊ The

odotiõ ſiẽ filij innetutis. Sexta ονςνα οbÜ

qð nos dicere poſſumus exacuti ſenſus. Ex qͥ

manifeſtũ eſt adoleſcentie pplłos intelligi xpia⸗

nos:vᷣm illud exemplum quod deus ſuos ſan⸗
ctos in modũ arcus ⁊ ſagittaꝝ dicat᷑ extende⸗

re: vt in ꝓpha Zacharia. Quoniam extẽdi te
mihi iuda vt arcum.Et Saluatoꝛ delemetio
Poſuit me ſicut ſagittã electam:⁊ in pharetra

ſua abſcondit me. Deniq; in ſe equenti verſu ex
ceptis.lxx.qui aliter tranſtulerũt: ⁊ in hebꝛeo

⁊ in cunctis editiõibusita reperi.HBeatus vir

phoꝛã ſemel ſumpſerat ex ſagittis: ⁊ in phare⸗
tra quoq; tranſlatio ſeruaret᷑.excuſſos auteʒ ⁊

ↄſuetudo ſermonis humani vegetos: ⁊ robu⸗

qui repleuit pharetrã ſuã exipᷣis:vt quia meta

ſtos ⁊ expeditos vocat: ⁊ lpi. lxx. interpꝛetes
in Eſdre libꝛo ꝓ iuuenibus trãſtulerũt: in qduo

ita ſcribit᷑. Et factũ eſt ex die illa:medij excuſſo

rum faciebant opus: ⁊ medij eoꝝ habebãt ha⸗
ſtas ⁊ ſcuta ⁊ arcus ⁊ thoꝛacas:⁊ pᷣncipes poſt

omneʒ domũ Juda ediſicantiũ in muro. Ex

animaduertimus ⁊ in pñti loco ꝓ adoleſcenti⸗
bus atq; puberibus excuſſos poſitos: non vt
ille opinatus eſt ꝓ apoſtolis: qui excuſſi a pez

dum excuſſione dicant᷑. Legi ⁊ cuiuſdã libꝛũ:
⁊elegãtẽ in eo ſenſum reperi: excuſſos iudeos
dici a tẽplo ⁊ lege ⁊ gratia dñi: ꝓ eo quod ẽ re⸗
pꝛobos:⁊ eoꝝ eſſe fiios apoſiolos:qui ex ipo⸗

ruin ſemine ꝓcreent᷑:⁊ in ſimilitudinẽ ſagitta⸗
rum manu dſii ↄtineant. In ſequenti q; pſal⸗

mo Heliodoꝛus magis q; Hilarius noſter er⸗

rauit: qui ð hoc loco in quo ſcriptũ eſt:laboꝛes

fructuum tuoꝝ mãducabis: varia opinatus al
ſeruit: magis ſtare ſententiã: ſi ſcribat᷑:fructus

laboꝝ aliquẽ mã
vñ ſpiritalẽ intelligentiaz debere pquiri: ⁊ ex
hac occaſione agrediẽs diſputatõeʒ iata opoſi
tate qð volehat intelligi:vius ẽ ꝑſuadendiq;⸗

ta ſeinꝑ falſitas indiget: vt vera videat᷑: cum

hoc in loco non.lxx. interp̃ᷣtes:ſ latini ve greci
verbi ambiguitate decepti ρτοονπ fructus
magis qᷓ; manus interpᷣtati ſunt: cum ρο
manꝰ q; dicãt᷑:qð iĩ hebꝛeo pon & cnac:⁊ Sym
machus qͥntaq; editio trãſtterũt manuũ tua⸗
rũ:vt ãbiguitatẽ poꝛis ſer monis effugerẽt.Cũ

hec furtiui vt aiũt oꝑis ad lucubꝛatiunculã ve

lox notarij manus me dictãte ſignaret:⁊ plura

ducare: ⁊ nõ laboꝛes fructuũ.

dicere cogitarẽ:iã ferme ijrta hoꝛa noctis excel

ſerat: ⁊ repẽte ſtimulus quibuſdã ſtomachiſu⸗
ſcitatus:in oꝛonẽ pꝛupi:vt ſaltẽ reliqͥ hoꝛaruʒ
ſpacio ſubrepẽte ſomno fruſtraret᷑ infirmitas.

Ebplaris ꝓlogus beati Hieronymi pᷣſbyteri

ad Damaſum papã in expoſitõe cãtici Epitha

lamij canticoꝝ ᷣm Oꝛigenẽ.cuius doctrinã ⁊
eloquẽtia laudibus effert. Epla VI

Paars

ℳ„

in ceteris libꝛis oẽs vicerit:in cãtico

cãticoꝝ ipᷣe ſe vicit. Nã decẽ volumibꝰ explici⸗
tis qᷓ ad viginti vſq; verſuũ milia pene puene⸗
rũt:pᷣmũ.lxx. interpᷣtes:deinde aquilã ⁊ Sm
machũ ⁊ theodotõeʒ: ⁊ ad extremũ qͥntã editi⸗
onem quã in actio littoꝛe inueniſſe ſe ſcribit:ita

magnifice aꝑteq; diſſeruit: vt inde mihi videa

tur in eo cõpletuʒ eſſe qð dicit᷑. Introdurit me

rex in cubiculũ ſuuʒ. Itaq; illo oꝑe pᷣtermiſſo:

qꝛ ingẽtis eſt ocij laboꝛis ⁊ ſi umptuũ:tãtas res
tã dignũ opus in latinũ trãſferre ſermonẽ hos
duos tractatus q̊s in moꝛẽ quotidiani eloquij/

puulis adhuc lactẽtibus cõpoſuit:fideliter ma

gis q; oꝛnate interpᷣtatus ſum: guſtũ tibi ſenſu
um eius nõ cibũ offerẽs. Tu animaduertas q;B.
ti ſint illa eſtimãda q̃ magna ſunt:cũ ſic poſſint

placere que ꝑua ſunt.

ℳ

Tranſlatio duoꝝ tractatuũ vel homeliarũ:

Oꝛigenis in cãtico cãticoꝝ e greco in latinum.

Abi obmo ponit᷑ ipius Oꝛigenis pᷣfatio de Cã

tico ipſo canticouum. Epiſtola. VII

Ecatico caticoꝝ

d dicturus: quõ didicimus ꝑ moyſen

q̃dã eſſe q̃ nõ ſolũ ſancta:ſᷣ ⁊ ſcta ſan

ctoꝝ: ⁊ alia nõ tm̃ ſabbata:ᷣ ⁊ ſabbata ſabbato
ſ: ſic nũc docemur ſcribẽte ſalomone eſſe dã
nõ ſolũ cantica:ſᷣ⁊ cãtica cãticoꝝ. Beatus qui
dẽ is qui ingredit᷑ ſancta: ſᷣ beatioꝛ qͥ ingredit᷑

ſancta ſanctoꝝ. Btũs qͥ ſabbata ſabbatizat: ſᷣ

beatioꝛ qͥ ſabbatiʒat ſabbatoꝝ ſabbata. Beatiꝰ
ſitr ⁊ is qͥ intelligit cãtica ⁊ canit ea: nemo qͥpe

niſi in ſolẽnitatibus canit: ſ̊ multo beatioꝛ ille
q̊ canit cãtica cãticoꝝ.Et ſicut is qͥ ingredit᷑ in

ſancta pluribus adhuc indiget vt valeat intro
ire in ſancta ſanctoꝝ.Et qͥ ſabbatũ celebꝛat qðd
a dño pplo ↄſtitutũ eſt:multa adhuc neceſſaria
hʒ vt agat ſabbata ſabbatoꝝ. Eodẽ mõ diffici
le reꝑit:qͥ omnia q̃ in ſcripturis ↄtinent᷑ cãtica
ꝑpagrãs:valeat aſcendere ad cantica canticoꝝ.
Egredi te opoꝛtet ex egypto:⁊ egreſſum de ter

ra egypti ꝑtrãſire mare rubꝛũ: vt poſſis pᷣmuʒ
canticũ canere dicẽs.Catemus dño:głioſe em
magnificatus ẽ. Licet aũt pᷣmũ dixeris canticũ

adhuc lõge es a cantico canticoꝝ. Perambula

terrã deſerti ſpiritaliter:donec venias ad pute
um quẽ foderũt reges:⁊ ibi ſcdðᷣm cãticũ canas
Poſt hec veni ad viciniã ſancte terre ⁊ ſuꝑ ioꝛ
danis ripã ↄſtitutus:cãtes cãticũ moyſi dicẽs
Attẽde celũ ⁊ loquar: ⁊ audiat terra vᷣba oꝛis
mei. Rurſum habes neceſſariũ vt milites ⁊ ter
rã ſcãʒ hereditate poſſideas:⁊ apis tibi ꝓphe⸗
tet ⁊ apis te iudicet. Delboꝛa qͥpe apis interpᷣ

Eatiſſimo pape

b dazmaſo hieronymus. Gꝛigenes cũ

tat᷑: vt poſſis ⁊ llud carmè qð in libꝛo iudicu,
ↄtinet᷑ edicere.ad regnoꝝ deinceps volumen
aſcendẽs:veni ad cãticũ qñ dauid fugit de ma
nibus omniũ inimicoꝝ ſuoꝝ:⁊ de manuſaul:?
dixit. Dñs firmamentũ meũ afoꝛtitudo mea:
⁊ refugiũ meũ ⁊ liberatoꝛ meus. erueniẽdũ
tibi eſt ad eſayã vt cũ illo dicas.tabo cãticũ
dilecte vinee mee. Et cũ vniuerſa tiſieris: ad
altioꝛa cõſcende: vt poſſis aia decoꝛ cũ ſpoõſo
⁊ hoc canere cãticũ canticoꝝ:qtqͥt ex ꝑ.oonis cõ
ſtet incertus ſum. Oꝛãtibus aũt vobis? reue
lãte dño: q̃ttuoꝛ mihi in his videoꝛ inueiſſe ꝑ
ſonas:viꝝ ⁊ ſponſam cũ ſponſa adoleſcẽnlas
cũ ſponſo ſodaliũ greges. Alia dicunt᷑ a ſwõᷣſa
alia a ſponſo.nõnulla a iuuẽculis:q̃dã a ſocali
bus ſponſi. Cõgruũ q̃pe eſt vt in nuptijs ach⸗
leſcentulaꝝ ſit multitudo cũ ſponſa:iuuenũ tui
ba cum ſponſo. Nec oĩa noli foꝛis qrere. Nolᷣ

extra eos qui pᷣdicatione euãgelij ſaluati ſunt.

Rpm ſponſum intellige:eccłiam ſponſam ſine
macula ⁊ ruga.de ãq ſcriptuʒ eſt: vbi exhiberet
ſibi glioſam eccłiaʒ nõ hñtẽ maculã neq; rugã:
aut aliqͥd eoꝝ:ſᷣ vt ſit ſctã ⁊ immaculata. Eos
vero qͥ cũ ſint fideles nõ ſunt tñ iſtiuſmõi:qua⸗
les ſermo pᷣfatus ẽ:vᷣ iuxta modũ quẽdã adep⸗
ti vident᷑ ſalutẽ:animaduerte credẽtiũ aias:et
adoleſcẽtulas eſſe cũ ſpõſa. Angelos vᷣo ⁊ eos
q̃ ꝑuenerunt in viꝝ ꝑfectũ: intellige viros eſſe
cũ ſponſo. Inde igit᷑ mihi vident᷑ q̃ttuoꝛ oꝛdi⸗
nes:vnũ ⁊ vnã:duos choꝛea int᷑ ſe ↄtinentes.
ſpõſam canere cum iuuẽculis:ſponſum canere
cũ ſocijs.Et cũ intellexeris audi canticũ cãtico
rum: ⁊ feſtina intelligere illud:⁊ cũ ſpõſa dice⸗
re ea que ſpõſa dicit vt audias qᷓ audiuit ⁊ ſpõ⸗
ſa. Si aũt nõ potueris dicere cũ ſponſa q dixit:

vt audeas ea q dicta ſunt ſponſe:feſtina vel cũ

ſpõſi ſodalibus fieri. Roꝛroſi ⁊x illis iferioꝛes:
eſto cũ adoleſcẽtulis:que in ſpõſe delitijs com
moꝛant᷑.ec qͥpe in hoc libꝛo fabula pariter ⁊

epithalamiũ ſunt ꝑſone:ex qͥ ⁊ gẽtiles ſibi epi⸗

thalamiũ vendicarũt: ⁊ iſtius generis carmen

aſſumptũ ẽ. Epithalamiũ ſiqͥdẽ canticũ cãtico
rum.pᷣmũ ſponſa oꝛat:⁊ ſtatim in medijs pᷣcibꝰ
audit᷑. Nidet pñtem ſpõſum:videt adoleſcẽtu
las ſuo comitatui copulatas. Deinde rñdetei
ſpõſus:⁊ poſt ſpõſi eloquia dũ ille ꝓ eius pati
tur ſalute:rñdẽt ſodales: donec ſpõſus ſit in re
cubitu ⁊ a paſſione ↄſurgat:ſe q̃dã ſponſe oꝛna
menta facturus. Veꝝ iã ipᷣa vba ponẽda ſunt
in qͥbus pᷣus vox ſpõſe depᷣcantis audit᷑.
Homelia ma. Epiſtola. VIII

Bculer᷑ meab

Ooſculis oꝛis ſui Quox iſte ſenſus

o ẽ. Quouſq; ſponſus meus mittit
ooyſcula ꝑ mopſen:mittito ſcła ꝑ ꝓ

Ge

4

enns
ßedelcie
Ht⸗
Rtonp
Ahur⸗
Hoͤſpre
chisder
ean
oco:
ſolot
ſin.1ta
ſtepptet
Urntolsp
ſenegot
ſonadm
inchaptt
Cecato l
ſoeuk
Eneeat⸗
jhomtäd
resike
Ww
Kotsy
lnibuss
Terrid
licooſ⸗
lonor
Piah
Mlalon
deo⸗ere
lrernout
ſoſeronni
ellͤfene.
Pyrnlaupt
ſeno Et⸗a
rtnizr
Nicczen
lemnſ
Kiggot
nngkſin
lnodon
Ainezft
ſbodt Glc
laodlge
epolen
fnnsatan

helocbakd
tre ie

Uteanpe

g Vuni⸗,

hleroina

oggilboo

knederder

Cnihipneen
Ciponanunin
olinsin hon
Ciginſtunſn.
Ademſtinfre
zckemehboe
ftimmläen
Iunmln
Unttüſchinuͦ⸗
mumodigniic
nerteontitiint
a.Atsfhtt
ni:iniem
bininuss
nCeeettſ ſcenn
ialsheincen
ns dlenäctd
riic raiͤſn
gi lbi
nrcionain
hoefekmntt
Koſtelisfit
einſpökdeinzn
Aihpfhilnmn
aritttigſi
ſeu men
aanaan
i unhefi

Crackatts III

petas:iã ipius cupio oꝛaↄtingere:ip̃e veniat

ipe deſcẽdat. Oꝛa igit᷑ ſponſi preʒ ⁊ dicit ad eũ

Oſculet᷑ me ab oſculis oꝛis ſui.Et qꝛ talis eſt:
vt compleat᷑ ſuꝑ eã ꝓpheticũ illud:in qͥ dicit᷑.

Adhuc te loquete dicâ: Ecce adſum:iſponſam

ſpõſi pr̃ exaudit: mittit fili ſuũ. Aides illa eũ
cuius depcabat aduẽtũ: oꝛare deſtitit: ⁊ ad eſ
cominus loquit᷑ Qm bõa vbera tua ſuꝑ vinũ
⁊odoꝛ vnguẽtoꝝ tuoꝝ ſuꝑ oia aromata. Spõ
ſus igi Eps miſſus a pfe: veit vnctus ad ſpõ
ſam. ⁊ : ad eũ. Dilexiſti iuſticis: odiſti iniqᷣ⸗
tatẽ: ꝓpterea vnxit te deus deus tuus oleo ex⸗
ultatois pticipibus tuis. Si me tetigerit ſpõ
ſus: ⁊ ego boni odoꝛis ero: ⁊ ego liniar vnguẽ⸗
tis: r ad me vſq; eiug vnguẽta puenier: vt poſ
ſim cũ apłis dicere. Ep̃i bonus odoꝛ ſumus in
omni loco. Nos auũt cũ hec audiuimus:adhuc
peccatis yitijſq; fetemus. de dbus ꝓphᷣa peni
tes loquit MPutruerüt ⁊ coꝛrupteſunt cicatri⸗
ces meea facie inſipiẽtie mee. eccatũ odoꝛis
ẽ putridi:vᷣtus inſpirat vnguẽta:qͥꝝ typos re⸗
peries i Exodo. Inuenies ; ibi ſtactẽ:onica:
galbanẽ.? reliꝗ. Hec qdẽ ad incẽſum. Deinde
ad opus vnguerarij varia ſumunt᷑ vnguenta:
in qbus ẽ nardus ⁊ ſtactẽ. Et deus fecit celũ
⁊terrã:loquit᷑ ad Mopſen dicẽs. Ego imple

—

ni eos ſpũ ſapie ⁊ intellectus:vt faciãt oꝑa ar⸗

tis vnguẽtarie: æ vnguetarios deꝰ docer. Hec
ſi ſpiritaliter nõ intelligant᷑: nõne fabule ſunt⸗
Niſi aliquid habeãat ſecreti: nõne indigna ſunt
deo: Neceſſe ẽ igit᷑ eũ q audire ſcripturas ſpiri
taliter nouit: aut qͥ cerre non nouit: ⁊ deſiderat
noſſe: omni laboꝛe ↄtẽdere:qͥ poſſit dignus ſpi
ritaliũ fieri ſecretoꝝ: ⁊ vt aliqͥd audiẽtius dicã
ſpiritali cupidine vel amoꝛe. Siqͥdẽ ẽ ⁊ ſpirita
lis amoꝛ.Et quõẽ qda carnalis cibus: ⁊ alius
ſpiritalis: ⁊ alia carnalis potio:alia ſpiritalis.
Sic ẽ qͥd amo: carnalis a ſathana veniẽs ꝛali
us amoꝛ ſpus a deo exoꝛdiũ hñs:⁊ nẽo põt du
obus amoꝛibus poſſideri Si carnis amatoꝛ es
noze ſpũs nõ capis.Si oia coꝛꝑalia deſpexi⸗

2

i:nõ dico carnẽ aut ſanguinẽ:ſ argẽtü ? pol⸗

ſeNion ipaʒ terrã ipᷣm celũ. ec qᷣwe ptrã⸗

ibut. Si iſta ola ↄtẽpliſti: ⁊ ad nullũ hoꝝ aia
tua obligata ẽ:neq; quoq; vitioꝝ amoꝛe retine
ris:potes amoꝛẽ capꝑe ſpiritalẽ. Iſta locuti ſu⸗
mus:qꝛ euenit occaſio:vt de amoꝛe ſpiritali a⸗
liqᷓ diceremus. Expedit autẽ nob Salomonis
cuſtodire pᷣceptũ: ⁊ magis illius:qͥ ꝑ Salomo
nẽ loq̃bat᷑ de ſapia:ita dicẽs.Alma illã:⁊ ſerua
bit te. Circũda illã: ⁊ exaltabit te.honoꝛa illã:

vt te amplectat᷑. Eſt qdẽ ſpiritalis am plexus:
atq; vtinã ↄtingat:vt meã ſpõſam altioꝛ ſpõſi
aplexus includat: vt ego q; poſſim dicere: qð
in eodẽ libꝛo ſcriptũ ẽ. Siniſtra eius ſub capi⸗
te meo: 1 dextera illius amplexabit᷑ me. Oſcu

Epiſtola

Fo. w
let me ergo aboſculo oꝛis ſui. Moꝛis eſt ſenip

turaꝝ impatiuũ modũ ꝓ optatiuo ponere: vt
ibi. Pr nf qͥ es in celis ſanctiſicet nomẽ tuũ:

vtina ſanctificek: ? nüc eſt in pti. Oſculet me

ab oſculo oꝛis ſui:ꝓ eo qð E vtinã oſculek. DBe⸗
inde ↄſpicit ſpõſum.venit delibutus vnguen⸗
tis:nec alit᷑ ad ſpõſam poterat venire:nec pece
bat aliter preʒ ad nuptias filiũ deſtinare. Aa⸗
rijs eũ vnxit vnguẽtis:fecit illum em: venit
diuerſis odoꝛibus ſpirãs:⁊ audit:qꝛ bõa vbe⸗

ra tua ſup vinũ Cõgrue ſermo diuinus eandẽ

rẽ ꝓ locoꝝ qlitate diuerſis vocabulis nũcupat
Anñ hoſtia effert in lege: ⁊ vult intellectũ oſtẽ⸗
dere:pectuſculũ ſepatois affat᷑. Qñ vero reen
bir aliqs cu Jeſu: ſenſun eius cõione pfruit
nõ pectuſcuiũ vt ſup:a:vᷣ pectꝰ alloquit᷑. Moꝛ⸗
ro cũ ſpõſa loquit᷑ ad ſpoſum: qꝛ nuptiale car⸗
mẽ inducit᷑: nõ pectuſculũ vt in ſacrificio: non
pectus yt in Joane diſcipulo: ̊ vbera nomiat
dicẽs. Quia boa ybera tua ſup vinum. Cõica
vt ſpõſa cũ ſenſibus ſpõſi: ⁊ ſcias q inebꝛiant
atq; letificant iſtiuſmodi cogitatus. Quoõ autẽ
calix domini inebꝛians p q;optimus eſt: ſic v⸗
bera ſponſi omni melioꝛa ſunt vino.quia bog
vbera tua ſuꝑ vinũ. In medijs pᷣcibus ad ſpõ
ſum verba ↄuertit. Et odoꝛ vnguentoꝝ tuoꝛũ
ſuꝑ omnia aromata:nõ vno ſed omnibus: ſoõ
ſus venit vnctus vnguentis. Si auũt ⁊ ad meã
animã factã ſpõſam ſuã venire dignabit᷑: quã
opoꝛtet eſſe foꝛmoſam:vt illũ de celo ad ſetra⸗
hat:vt deſcẽdere faciat ad terras vt veniat ad
amat Quali pulchritudie decoꝛãda ẽe Qua⸗
li debet amoꝛe feruere⸗ vt ea loquat᷑ ad illam:
q̃ ad ꝑpfectã locutus ẽ ſpõſaʒ Quia ceruix tu⸗
q? oculi tui:qꝛ gene tue:qꝛ manus tue:qꝛ vent
tuus:q;ꝛ humeri tui:qꝛ pedes tui:de qᷣbus ſi cõ
ceſſerit dñs diſputabimus: quõ ſpoſe membꝛa
varient᷑:⁊ ſingulaꝝ ptiũ laus diuerſa dicatur:
vt poſt diſputatõeʒ etiã ad nr̃am dici aiam ſitr
laboꝛemus. Bõa igit᷑ vbera tua ſuꝑ vinum?
odeꝛ vnguentoꝝſuꝑ omnia aromata. Si vide
ris ſpõſum tũcintelliges veꝝ eſſe dð ðꝛ:qm bo
na vbera tua ſuꝑ vinũ:⁊ odoꝛ vnguẽtoꝝ tuoꝝ
ſuꝑ oia aromata. Multi habuerũt aromata.
Regina auſtri detulit aromata Salomonii et
plures alij aromata poſſederũt: tz habuerit s
qᷓ̃talibet nõ pnñt Epᷣi odoꝛibus cõpꝑari.de quo

nũc ſpõſa ait. Odoꝛ vnguẽtoꝝ tuoꝝſuꝑ omia

aromata. Ego arbitroꝛ: q: 1 oyſes habuit
aromata: 2 Aarõ t ſinguli pphar. Neu ſi vi⸗
dero Epm: ⁊ ſuauitatẽ odoꝛe vnguẽtoꝝ eius
ꝑcepero: ſtatim ſniaz fero dicẽs: Odoꝛ vnguè
oꝝ tuoꝑꝶ ſuꝑ oia aromata.Olei effuſuz nomẽ
tuſ: ppheticu ſacramentũ eſt. Cantummodo
nomen Jeſu venitin mundi: 2 vnguentu pdi
cat᷑ effuſum. In euangelio mulier aecitens

alabaſtrum vngusti nardi piſtici pcioſi:caput
Jeſu pedeſq; ꝑfudit. Obſerua diligẽter:q̃ de

duabus ſuꝑ caput effuderit Saluatoꝛis:ſiqᷣdẽ

peccatrix ſuꝑ pedes: ⁊ ea que dicitur nõ fuiſſe

peccatrix ſuꝑ caput eius fudiſſe mõſtrat᷑. Ob⸗

ſerua inq; ⁊ inuenies in euãgelica lectione non
fabulas v narrationes ab eugeliſtis: ſed my⸗
ſteria eſſe ↄſcripta. Impleta eſt vtiq; odoꝛe vn

guenti domus. Siq peccatrix habuit: ad pe⸗
des referendũ eſt: ⁊ ſiquidea que nõ peccatrix

ad caput.HNec mirum domum fuiſſe odoꝛe cõ⸗
pletã: cũ hoc odoꝛe mundus cõpletus ſit. Scri

bitur in eodem loco de Symone lepꝛoſo et do⸗

mo eius.Ego puto lepꝛoſum mundi iſtius eſſe
pᷣncpem: ⁊ hũc lepꝛoſum Symon? nücupari
cuius domus ad aduemũ Xpi ſuaui odoꝛe cõ
pleta ſit agenti penitentiaʒ peccatrice: ⁊ ſancta
caput Jeſu in vnguenti odoꝛibus pfundente.

AVnguentũ effuſum nomen tuum. Muomodo

vnguentũ quod effuſione ſua odoꝛem longela⸗
teq; diſpargit:ſic pi nomẽ effuſum ẽ. In vni
uerſa terra ep̃s nominat᷑. In omni mũdo pᷣdi
catur dominus. Unguentũ em effuſum eſt no⸗

men eius. Nũc Moyſi nomen audit᷑:qð bpus

iudee tm claudebatur anguſtijs. Neq; em gre
coꝝ quiſpiã meminit eius. Neq; in vlla gẽtiliũ
litteraꝝ hyſtoꝛia de illo ſeu ceteris:ſcriptũ ali⸗
quid inuenimus. Statim vt Jeſus radiauit in
mundo:eduxit ſecum leges ⁊ ꝓpphetas: ⁊ vere
completum eſt: vnguentũ effuſum nomen tuũ

Jbe iuuencule dilexerunt te. Et quia ꝑ ſpiritũ

anctum charitas dei diffuſa ẽ in coꝛda noſtra:

cõgrue nomen effuſionis infert᷑. VUnguentü ef⸗
fulum eſt nomen tuum. Hec dicẽs ſpõſa adole
ſcentulas ↄſpicit:qñ illa ſpõſa pr̃em rogabat:
⁊ ad ipᷣm ſpõſum cominus loquebat᷑: necdum

adoleſcẽtule aderat. In medijs vero pᷣcibus in

gredit᷑ iuuenculaꝝ choꝛus: ⁊ ſpõſe laudat᷑ elo

quus. MPꝛopterea iuuencule dilexerũt te: ⁊ at⸗

traxerunt te.Adoleſcẽtuleq; rñdẽt Poſttein
odoꝛe vnguentoꝝ tuoꝛũ curremus: q;pulchꝛe
ſpoſi pediſſeque: q nec dũ fiduciã habet ſpoõſe.
Spõſa nõ poſt tergum ſequit᷑: ſᷣ ingredit᷑ iun⸗
eta lateri. Appꝛehẽdit dexterã ſpõſi: ⁊ manus

eius ſpõſñi dextera ↄtinet᷑ Famule vero ingre⸗

diunt᷑ poſt eam. Septuaginta ſunt regine ⁊ o
toginta ↄcubine: ⁊ iuuẽcule quaꝝ nõ eſt nume

rus. Ana eſt columba mea: pfecta mea: vna ẽ
mri ſue: vna eſt ei qᷓ ↄcepit illã. Poſt te ergo in
odoꝛe vnguẽtoꝝ tuoꝝ curremus:cuzʒ omni ho

neſtate deambulãtibus dictum eſt. Poſt te in

odoꝛe vnguẽtoꝝ tuoꝝ curremus.m illð.Cur
ſum ↄſumaui. Et illud qͥ in ſtadio currũt:oms
qdeʒ currũt: vnus aũt accipit bꝛauiũ. Hꝛauiũ

XEßs eſt: ⁊è hec quidẽ adoleſcẽtule:qs pptera⸗
moꝛis exoꝛdium foꝛis ſtare cognoſcimus: iux⸗

—

4 3 = — r.
* 8 ’ę— ——
„.
. .
. . .

ta illud exemplũ. Amicus autem ſponſi ſtana

audiens eum: gaudio gaudet ꝓpter vocem

ſponſi.Tale quiddam ⁊ adoleſcetule ſuſtinẽt.

Introeunte ſpõſo foꝛinſecus remanẽt: ſponſa
vero ſpecioſa ꝑfecta:ſine macula: ſine ruga in

ſpõſi cubiculum:in regium penual ingreſia re

uertit᷑ ad iuuẽculas:⁊ nu nciat eis q̃ ſola ↄſpe⸗
xerit:dicitq;. Introduxit me rex in cubiculum
ſuũ.nõ ait. Introduxit nos plures in cubiculũ
ſuum. Plures foꝛis remanẽt. In cubiculũ ſo⸗
la ingredit᷑ ſpõſa:vt videat theſauros abſcõdi
tos ⁊ tenebꝛoſos:renuncietq; iuuẽculis.Intro
duxit me rex in cubiculũ ſuum. Rurſus adole⸗
ſcẽtule.i.ſpõſaꝝ incipientiũ turba cõplurima.
Ingreſſa ſpõſa cubiculum ſpõſi:⁊ vidẽte diui

tias viri ſui:dum illius pᷣſtolant᷑ aduentum:le
te ↄcinũt.Exultabimus⁊ letabimur in te Pꝛo

ſpõſe ꝑfectõe letant᷑. Nõ eſt emulatio in virtu

tibus.Amoꝛ iſte mũdus:amoꝛ iſte fine vitioẽ.

Exultabimus ⁊ letabimur in te.Diligemꝰ vbe

ra tua. Illa qᷓ maioꝛ eſt:iam tuoꝝ vbeꝝꝑ lacteꝑ

fruit᷑:æ loquit᷑ exultans: bõa vbera tua ſuꝑ vi

num. Iſte vero que exultatõeʒ ⁊ leticiam defe
runt:adoleſcẽtule qͥpe ſunt: deferũt charitatẽ
7 dicunt. Exultabimus ⁊ letabimur in te. Di⸗

ligemus vbera tua ſuꝑ vinum. Diligemus in⸗
quiũt nõ diligimus. Deinde loquit᷑ ad ſpõſaʒ:

equitas dilexit te. Laudat ſpõſam nomen illi

equitatis a ꝓpꝛijs virtutibus impo entes: eqᷓ
tas dilexit te. Rurſum ad adoleſcẽtulas ſpõſa
reſpõdet.Nigra ſum ⁊ ſpecioſa filie hieruſalẽ:
vt tabernacła cedar:vt pelles Salomõis. Ne

intueamini me: qꝛ ego ſum denigrata:qm̃ de⸗

ſpexit me ſol. Specioſa quidẽ eſt:⁊ poſſum in⸗
uenire quõ ſpecioſa ſit ſpõſa:querimus autem
quõ nigra ⁊ ſine candoꝛe ſit pulchꝛa. Peniten
tiam egit a peccatis:ſpeciẽ ei largita eſt ↄuerſa

tio:⁊ ideo ſpecioſa cantat᷑. Quia vero necduʒ
omni peccatoꝝ ſoꝛde purgata: nec dum lota ẽ

in ſalute:nigra dicit᷑.ſᷣ in atro coloꝛe nõ perma
net. Fit itaq; candida qñ ad maioꝛa ↄſurgit:⁊
ab humilibus incipit ad alta cõſcendere.dicit᷑⸗
q; de ea. Que eſt iſta que aſcẽdit dealbata: Et
quo manifeſtius hoc myſterium deſcribatur:

nõ ait vt in pleriſq; codicibus legit᷑. Innixa ſu
ꝑ fratruelem ſuum.i.epiſite rizomene:bᷣ epiſe

etiʒomene.i.ſuꝑ pectus eius recumbẽs.Signi

ficanterq; de aĩla ſpõſe ⁊ ſermone dicit᷑ ſuꝑ pe⸗
ctus illius recumbens:quia pꝛincipale ibi coꝛ⸗

dis ẽ noſtri. AUnde a carnalibus recedẽtes:ſpi
ritalia ſentire debemus: ⁊ intelligere: mito me
lius eſſe ſic amare: qᷓ; amare deſiſtere. Aſcẽdit

igit᷑ recũbẽs ſuꝑ pectus fratruelis ſui.⁊ qᷓ nũc
in exoꝛdio cantici nigra ponit᷑ in epithalamij ſi

ne de ea cantat᷑.Que ẽ iſta que aſcẽdit dealba

ta: Intelleximꝰ quõ ⁊ nigra ⁊ foꝛmolſa ſit ſpõ⸗

Sit
Gatuam
lrperis⸗
nterhoct:
Uitemig
iͤdekie
guidni
chſope
Huncodu
ructhe
den lexen
migraun.
fümurm
ſes dem
ſamſud:
renis fn
Ehpyopie
zuenieteq
fidefluch⸗
ſitſcepy
lndelae
es. Eig
ecciaſi⸗
1dic
ͤvos:
ſamn cub
nigra ye
lognoſc⸗
nobeth⸗
ſtemus/
aluatoꝛl
flyeneri
lishuius
geutüi Gal
cdimrſtica
buotene
hllgi iid
ſtaſtibue⸗
Pölnsgrit
aoläſvau
lunttſoen
l. 0
güihce
ſunergot
peconnp
jeintabenne
dotenpläſe
Desgui
llsnenoß
fehieruſu
6alomon
igignätt
ligdmnel
lackngi⸗

ſoitne
Me .
rſfti,
mirſet
fmenge
glingehe
viſclnte⸗
nahain
emnahicl
nabialiſs
Anänt
Ulig Pro
ununde
mhacöhrin.

Eintiedi

iadnonme
dimurnee
muhgtonnn
kiſefrnmt;
.Dignn
ton ſolen
wbenmyn
3eüante
Ncfentor
binwur
.. Dügmnui⸗
lanit htg

itnmmn

Birponnnur
Cttinlsi
ſiebeeut⸗
Glmnis
enn⸗
ictnolunin
Oommustch
ulchn pennan
hrgtick,
ninnwroneet,
,erdun lon
oenopenm
nion glorge
Gendered
lideibin
In deihhmn
gk nini
—D
rtunbis
wedklon⸗

gnthitie

Husfanlin

=

Tractatus III

ſa. Si aũt ⁊ tu nõ egeris penitentiã:caue ne ani
ma tua nigra dicat᷑ ⁊ turpis:⁊ duplici feditate
turperis.nigra ꝓpt᷑ peccata pᷣterita:turpis ꝓ⸗
pter hoc:qꝛ in eiſdẽ vitijs ꝑſeueras.Si vo pe
nitentiã egeris:nigra erit animatua ꝓpter an⸗
tiq̃ delicta.ꝓpter pemitentiã vero habebit ali⸗
quid vt ita dicã ethyopici decoꝛis.Et qꝛ ſemel

ethyopẽ nominaui:volo teſtẽ ſcripturaʒ ſuper

hunc aduocare ſermonẽ. Zlarõ ⁊ Maria mur
murãt:qꝛ Moyſes ethyopiſſam habet vxoꝛẽ
⁊nũc oyſes ethyopiſſam ducit vxoꝛẽ.Siqᷣ
dem lex eius ad hanc noſtrã ethyopiſſam traſ⸗
migrauit. Murmuret Aarõ ſacerdotiũ iudeo
rũ: murmuret ⁊ Maria ſynagoga eoꝝ Moy
ſes de murmuratõne nõ curat:amat ethyopiſ⸗

ſam ſuã:de qua ⁊ alibi dicit᷑ ꝑ ꝓphetã. Ab ex⸗

tremis fluminum offerẽt hoſtias. Et rurſum.
Ethyopia pᷣueniet manus eius deo. NPulchꝛe
pᷣu eniet:quõ in euangelio mulier illa ꝗᷓ ſangui
nẽ defluebat: Archiſynagogi filiꝗ curatõe pᷣue
nit: ſic ethyopia iſrael egrotante ſanata eſt. Il⸗
loꝝ delicto ſalus gẽtilibus facta ẽ ad emuladũ
eos. Nigra ſum ⁊ ſpecioſa filie Hieruſalẽ:⁊ tu
ecckiaſtica aĩa ad filias iſrael ↄuerte ſermonem
⁊ dic. Ae plus amat ſpõſus:me magis diligit
qᷓ; vos:q̃ multe filie iſrł. Nos foꝛis ſtatis ⁊ ſpõ

ſam cubiculũ videtis intrantẽ. Nemo dubitet

nigrã vocatã eſſe foꝛmoſam: qͥ nos ſumus: vt
cognoſcamus deũ: vt cãtica cantici pᷣdicemus
vt ab ethyopie finibus:vt ab extremo terre ve
niremus ſapiaʒ veri audire Salomonis: ⁊ qñ
Saluatoꝛis vox intonãtis audit᷑. Regina au⸗
ſtri veniet in iudiciũ:⁊ ↄdemnabit hoĩes gñati
onis huius: qꝛ venit a finibus terre audire ſa⸗
pientiã Salomonis: ⁊ ecce plus qᷓ; Salomõ h̊
audi myſtice q̃ dicant᷑. Regina auſtri venit a
finibus terre eccłia: ⁊ ↄdemnat hoies gñatõis

huius.i. iudeos carni ⁊ ſanguini deditos: ve⸗
nit a finibus terre audire ſapiam Salomonis:

nõ illius qui in teſtamento veteri p̃dicat᷑:ſᷣ hu
ius quiin euangelio Salomone maioꝛ eſt. Ni
gra ſum ⁊ ſpecioſa filie Hieruſaleʒ:nigra velut

tabernacula cedar:ſpecioſa vt peiles Salomo

nis. Ipᷣa q; nomia cum ſpõſe decoꝛe ↄueniunt
Aiũt hebꝛei cedar interpᷣtati tenebꝛas. Nigra
ſum ergo vt tabernacula cedar: vt ethyopes:
ſpecioſa vt pelles Salomonis:quas eo tempo

re in tabernaculi oꝛnamento compoſuit: quan
do templũ ſummo ſtudio ⁊ laboꝛe fabꝛicatus

Biues quippe Salomon:⁊ in omni ſapiẽtia il⸗

lius nemo pᷣceſſit illum. Nigra ſum ⁊ ſpecioſa
filie Hieruſalem: vt tabernacula cedar: vt pel⸗

les Salomonis.ne intueamini me:qꝛ ego ſum

denigrata. Satiſfecit de nigroꝛe ſuo: ⁊ p peni⸗
tentiã ad melioꝛa ↄuerſa:annunciat ſe filiabus
iſrael: nigrã quidem eſſe:ſed pulchꝛam: vᷣin

Fo. Y

ſupius expoſuimus: t dicit. ne intueaminime:

quia ego ſum denigrata. Ne inquit admiremi
ni coloꝛis eſſe me tetri:ſol deſpexit me. Pleno
quippe radio in me luminis ſui fulgoꝛ illuxit vt
eius ſim caloꝛe fuſcata. Neq; em vt decuerat:
vt ſolis dignitas expetebat:illius in me lumen
accepi:delicto eoꝝ ſ alus gentilibus facta eſt: ⁊
rurſum incredulitate gentiũ ſcientialiſrael. Ha
bes vtrumq; apud apłm. Filij matris mee pu⸗
gnauerũt aduerſum me. 6ſiderandũ q; ſpõ⸗
ſa dicat:filij matris mee pugnauerut aduerſuʒ
me:⁊a qñ aduerſus eã fratrũ pugna ſurrexit. vi

de Paulũ eccleſie ꝑſecutoꝛẽ :2 intelliges quõ

filius matris eius pugnauerit aduerſus eam.
Perſecutoꝛes eccleſie egerũt penitentia:⁊ ad:

uerſarij eius rurſum ad ſoꝛoꝛis ſigna guerſi pᷣ⸗

dicauerũt fidẽ:quã ante deſtruebat. Hhoc pꝛo⸗
phetico ſpũ ſpõla nũc cantãs ait. Dimicauert
in me: poſuerũt mecuſtodẽ in vineis: vineam
meã no cuſtodiui. Ego ecdeſia: ego ſpõſa:ego
ſine macula:plurimaꝝ cuſtos ſum poſita vine
arum a filis matris mee: qͥ ↄ me aliqn pugna⸗
uerãt: qua ſollicitudine curaq; diſtricta: dum
plures cuſtodio vineas: vineã meam no ſerua
ui. Intellige mihi hoc de Paulo ⁊ alio qͥcũqʒ;
ſanctoꝝ qui ꝓ oĩm ſit ſalute ſollicitus: ⁊ videb
quõ vineã ſuã nõ cuſtodiẽs alioꝝ vineta cuſto
diat. Quõ etiã vt alios lucrifaciat:ipᷣe in qbuſ
dam dana ſuſtineat. etem cũ fuerit liber ex om
nibus:ſeipᷣm ſeruũ fecit:vt omnes lucrifaceret

Factus ſum inquit infirmus infirmis: Judeis

ludeus:ijs qͥ ſub lege erat: quaſi ſub lege ⁊2c.
Bicatq; vineã meã nõ cuſtodiui. Deindeↄſpi
cit ſpõſum:qͥ ↄſpectus abſceſſit. Et frequenter
hoc in toto carmine facit: qð niſi qs ipᷣe patiat
nõ põt intelligere: ſepe deus teſtis eſt. Spõſuʒ
mihi aduẽtare ↄſpexi:⁊ mecũ eſſe q;plurimum
quo ſubito recedẽte:inuenire no potui quod qᷓ
rebam. Rurſum igit᷑ deſidero eius aduentum
2 nõnunqᷓ; iteꝝ venit:⁊ cum apparuerit meiſq;
manibus fuerit compᷣhenſus: rurſum elabit᷑: ⁊
cũ fuerit elapſus: rurſum a me inquirit᷑: ⁊ hoc
crebꝛo facit: donec illũ vere teneã: ⁊ aſcendam
inuiſus ſuꝑ fratruelẽ meũ. Annũcia mihi quẽ
dilexit anima mea: vbi paſcis: vbi cubas i me⸗
ridie. Hõ quero alia tempoꝛa quãdo veſpere:

qjuãdo diluculo: quãdo in ſolis paſcis occubi⸗

tu. Illud tempus inquiro quando in floꝛente
die? quãdo plena luce in maieſtatis tue ſplẽdo⸗
re verſaris. Annũcia mihi queʒ dilexit anima
mea:vbi paſcis:vbi cubas in meridie.Dilige⸗

ter obſerua meridiẽ legis. Apud Joſeph meri

die fratres pꝛandium celebꝛant. Angeli meri⸗
die Abꝛahe ſuſcipiunt hoſpitio. ? cetera iſtiuſ
modi. Quare ⁊ iuuenes ſcripturã diuiu non
fruſtra ſeu foꝛtuitu vnuquẽq; vſurpate Ermo⸗

nem. Quiſputas eſt dignus e nobis:vt ad me-
ridiẽ vſq; ꝑueniat: ⁊ videat vbi paſcat: vbi cu
bet ſpõſus. Annuncia mihi quẽ dilexit anima
mea: vbi paſcis:vbi cubas in meridie.Niſi em
tu mihi annũciaueris:incipio errabunda iacta

ri. ⁊ dum te quero in alioꝝ greges incurro. Et

guia alioꝝ erubeſco faciem atq; oꝛa cõtingere:
faciem meam atq; oꝛa mox cõtego. Sũ quippe
ſpõſa foꝛmoſa: ⁊ alijs nudã faoe meaʒ nõ oſtẽ⸗

do:niſi tibi ſoli:quem iam pᷣdẽ deoſculata ſum

Annũcia mihi quẽ dilexit anima mea: vbi pa⸗

ſcis: vbi cubas in meridie: ne quando fiã ſicut

cooꝑta ſuꝑ greges ſodaliũ tuoꝝ: vt iſta nõ pa

tiar: vt nõ ſiam cooꝑta: vt oꝛa nõ ↄtegaʒ: ⁊ad

glios vſq; puenies:incipiã foꝛſitan ⁊ eos ama⸗
re quos neſcio. Iccirco annũcia mihi vbi te q̃⸗
ram: ⁊ inueniã in meridie.ne foꝛte ſiam aſi coo
perta ſuꝑ greges ſodalium tuoꝝ. Poſt hec y⸗
ba ſponſus ei cõminat᷑:⁊ dicit. Aut cognoſces
temetipᷣaʒ. qm regis es ſponſa ⁊ foꝛmoſa: et a
me facta foꝛmoſa. Siquidẽ ego mihi exhibui
gloꝛioſam eccleſiã nõ habentẽ maculã neq; ru⸗
gam. Aut ſcito:quia ſi te nõ cognoueris:⁊ tuã
ſcieris dignitatem: patieris hec queſequũtur.
Quenaim iſta ſunt: Si nõ cognoueris temetip

ſam o pulchꝛa in mulieribus:egredere tu in ve
ſtigijs gregum:⁊ paſcenõ greges ouiũ:nõ ag⸗

noꝝ: ſ hedos tuos. Statuet quipe oues a dex
tris:⁊a ſiniſtris hedos.Si non cognoueris te⸗

metipam o pulchꝛa in mulieribus:egrederetu
in veſtigis gregum: ⁊ paſce hedos tuos in ra⸗

bernaculis paſtoꝝ. In veſtigijs inquit paſtoꝝ
nouiſſima fies: nõ imer oues:ſ inter hedos tu⸗

os: cũ quibus habitãs nõ poteris mecũ.i.cum
bono paſtoꝛe eſſe. Equitatui meo in curribus

Pharaonis aſſimilaui te. Si vis intelligere o
õſa quõ ſcire te debeas: cognoſce cuite cõpa
rauerim:⁊ tũc videbis talẽ te eſſe:q̃ turpari nõ

debeas:cũ tuam ſpeeis cognoueris. Quid eſt

igit᷑ equitatui meo in curribus Pharaonis aſ

ſumilaui te: Scio equitẽ ſpõſum ppheta dicen
te: v eqtatio eius ſalus. Aſſimilata es ergo eq̃⸗

tatui meo in curribus Nharaonis.Quantum
diſfert equitatus meus q̃ ſum dominus: ⁊ di⸗

mergo in fluctibus Pharaonẽ: ⁊ criſtatos eiꝰ:
⁊aſcẽſoꝛes eius:⁊ equos ⁊ currus eius:qᷓ;tum
inq; differt equitatus meus ab equis Obarao

mis: tanto melioꝛ es omnibus ſiliabus tu ſpõſa

u eccleſiaſtica anima omnibus animabus que
nõ ſunt eccleſiaſtice. Igit᷑ ſi eccleſiaſtica anima

es:omnibus animabus es melioꝛ.ſi nõ es meli
Ooꝛ:nõ es eccleſiaſtica. Equitatui meo in curri⸗
buo Pharaonis aſſimilaui te ꝓxima mea. De
inde pulchꝛitudinem ſponſe ſpiritali amoꝛe de
ſcribit. Gene tue vt turturis. Faciẽ illius lau⸗

der 7 genaꝝ ruboꝛe ſuccẽdit᷑. Pulchꝛitudo qͥp

. Pr. — — .
. *

pe mulieꝝ:in genis dicit᷑ eſſe q;plurima. Ita ꝛ

nos ulchitndine anime intelligamus in ge⸗

nis. Labia vero eius ⁊li

ſum collum ẽoꝛnamẽtum. Noſt hoc fit ſpõſus
in recubitu:req uieuit vtleo:vt catulus leonis
obdoꝛmiuit:vt deinceps poſſit audire ſuſcita⸗
bit eum: quo interim doꝛmtẽte apparẽt ſponſe
ſponſi ſodales angeli:⁊ his eã ſermonibus cõ⸗

ſolant᷑. Nos tibi aurea oꝛnamẽta facere nõ poſ
ſumus. HNõ em̃ tam diuites ſumus vt ſponſus

tuus:qui aureum tibi monile largiatur:nos ſi⸗

militudinẽ auri faciemus.nõ em̃ habemus au
rum: ⁊ hoc q; letãdum ẽ: ſi ſimilitudines auri:
ſi ſtigmata faciamus argẽti.Similitudines au
ri faciemus tibi cum ſtigmatibus argẽti: verũ
nõ omni tẽpeꝛe:ſᷣ donec ſponſus tuus ſurgata
cubitu. Cum em ille ſurrexcrit: ipᷣe tibi aurum
ipᷣe faciet argentum:ipᷣe tuam mentẽ ſenſumqʒ
decoꝛabit.⁊ eris vere diues in ſpõſi domo ſpõ

ſa ſoꝛmoſa cui ẽ głia in ſecula ſeculoꝝ Amẽ.
Secunda Homelia ex Oꝛigene traducta

Beolocoĩ quo
9 ſcriptũ ẽ. Nardus mea dedit odo⸗
rẽ ſuum: vſq; ad eum locuʒ in qu
QAQAQAlt. Quia vox tua ſuauis:⁊ foꝛma
tua decoꝛa:a⁊c̃. Omnes anime motiones vni⸗
uerſitatis ↄditoꝛ deus creauit ad bonum: Fͤ ꝓ
yſu noſtro fit ſepe:vt res q̃ bone ſunt ꝑ naturã
dũ male his abutimur:nos ad pctã deducant.
Vnus de aic motibus amoꝛ ẽ:qͥ bñ vtimurad
Amãdũ:ſi ſapiam amemus ⁊ vitatẽ. Qñ vo a⸗
moꝛ nr in peioꝛa corrueritamamꝰ carnẽ ⁊ ſan⸗
guinẽ.Tu igit᷑ vt ſpiritalis audi ſpiritalit᷑ ama
toꝛia vba catari:⁊ diſce motũ aie tue:⁊ natura
lis amoꝛis incẽdiũ ad melioꝛa trãſferre: m il⸗

lud.Ama illã: ⁊ ſeruabit te.circũda illã: ⁊ exal
tabit te. Viri diligite vxoꝛes vr̃as ait Aplłs.v
non ſtetit in eo qð dixerat: viri diligite vxoꝛes
vras:veꝑ ſciẽs eſſe dilectionẽ viroꝝ in ꝓpꝛijs

ch vxoꝛib inhoneſtã: ſciẽs eẽ placẽtẽ deo: do⸗
cuit quõ viri vxoꝛes ſuas amare deberẽt iferẽs

Viri diligite vxoꝛes vr̃as:ſiẽ ⁊ REps ecclaʒ:⁊

B qͥdẽ in ꝓemio eoꝝ q̃ poſtea diſſerẽda ſunt di⸗

ximꝰ:qꝛ aici ſpõſi:dũ rex in recubitu ſuo ẽcreq̊
eſcẽs em doꝛmiuit vt leo:⁊ vt catulus leonis)
ſpõſe ꝓmiſerãt donec ille ↄſurgeret: ſilitudies
auri ⁊ argẽti eẽ facturos:nõ hñtes auꝑ vt ſpõ⸗
ſus: ⁊ qͥdamõ alijs vbis ſpõſi paſſio pdicata ẽ
nõ irrõnabilit ad h ſpõſa rñdit:⁊ ipᷣa diſi pẽſati
onẽ qdã paſſõis intelligẽs:ad id qð audierat
ſilitudines auri faciemus tibi cũ ſtignanbus

nguam intelligẽtiam
p̃dicemus.Collum tuum monile:vt oꝛnamen⸗
tum quod ſolet virginum collo pẽdere:⁊ nũcu
pat᷑ oꝛmiſcos. Itaq; ſine hoc decoꝛe ⁊ tuum ip

1.

teni
dus ne⸗
fuelisn
nbik
ſecrex
nender
itml
ſcoſn
mwig
uun vero⸗
Urſſe
aurone
fathns⸗
1efun
nantion
caepol
ſipaup
ſenge
ſtod diea
forere
nerdedn
Nwo
O
derch
Jeiur
diegti
19fe
miuen
Qifact
ooiſin
pereut
uens:
ſppepen
Emicesn
doppoßt
dehoeqn⸗
bipngue
ecltodo⸗
veſtllette
gſigalb⸗
liutßyn
l. Gien
ſenanh
Wutem
Dicagged
Ppphenga

ug9re
in

nemnanib⸗
ins. Hee
lentas:ne
ſigmnagni
ſpisofe

nnundun.

Fo.

Cractatus III Epiſtola IX

N argenti: donec rex in recubitu ſuo eſt ait. MNar⸗ cupat᷑. Opoꝛtebat quippe: vt qula omnes gen⸗
nin⸗ dus mmea dedit odoꝛè ſuũi g aſcicul/ guttefrag⸗ ren in ſtillam ſitule reputate ſunt:ia d Ponn
–— truelis meus mihiin medio vbep meon demo, um ſalute factus eſt olnnia:ctiaz ſtilla fieret ad.
– rabit᷑. Quõ igi᷑ apiabimus eiid q pceſſin do. tas liberandas. Quid em p noſtra ſalute non
—ℳ nec rex i recubitu ſuo eid qð ſequit᷑. Nardus factus eſte Hos inanes: æille exinaniutt ſemet.
fa erir odote tui⸗Aodlut eus eticiir ve⸗ n foꝛma ſerutscetpiene Hade hona ai⸗
— nit mulier hño alabaſtrũ vnguẽti nardi piſtici tus: ⁊ nõ ſopiens: zille factus eſt ſtulticia Pdi⸗
uii gng p̃cioſi: nõ illa peccatrix:b ſancta:de q nuncſer⸗ cationis: vrfatuum dei ſapiẽtius fieret homi⸗
irſlſt moẽ. Scio qͥpe Luca de peccatrice. Matthe nibus Mos infirmi: infirmu dei foꝛtius homi⸗

W um vero ⁊ Joannẽ ⁊ Marcũ nõ de peccatrice nibus factum eſt. Aula igik vniuerſe getes: vt
analteh dixiſſe. Nenit ergonõ peccatrix lla: ſancta: ſtilla ſitule: vtmomẽti ſtatere reputateſunt.
Kinerſie cui nomen ; Joanes inſeruit. aria qwpe e⸗ Iccirco factus eſt ſtilla: vr p eum a veſtimetis
muanſhoſis rat hñs alabaſtrũ vnguẽti nardi piſtici pcioſi: nfis odoꝛ ſtille pcederet: iuxtaulo. vrrhe
lrgnrnuf effudit ſuꝑ caput Jeſu. Deindeſup ſᷣ indig⸗ 2 ſtilla caſia s veſtimẽtis tuis: n domibus ele
eitenn mnantibus no oibus diſcipulis: 5H Juda ſolo di⸗ phantinis: ex quibus letificauerũtte filie resũ
na L in honoꝛe tuo. Que in. xliiij. pſalmo dicuntur.

Mltulns. cẽte:potuit venũdari trecentis denarijs: ⁊ da⸗ Aiii. plialmo ole
Dinliucie ri pauꝑibus:? Rñdit magiſter atq; Saluatoꝛ. ad ſpõſam. Faſciculus ſtille fratruelis meꝰmi⸗
dusnzin ei Semꝑ paupes habebitis vobil⸗ cũ: me aũt non hi. Cõſideremus qͥd ſibi fratruelis nomine ve⸗ —
ſusnugſeen ſp. Nꝛeueniẽs qᷣpe hec in diem ſepulture mee lit eccleſia. Que hic loquitur de fratruele: nos
iripetin fecit. Ideo vbicũq; pdicatũ fuerii euangcliuz ſumus ex gentibus 9gregati. Saluatoꝛ noſter
nncnigting iſtud dicet 1 fecit hec in memoꝛiaz eius. In ſoꝛoꝛise ius ſlius.. Synagoge. Due qpeſo
nſpöſtdone figura ergo iſtud quod nücloquitur: Mardus roꝛes ſunt: eccleſia ⁊ ſynagoga. Saluatoꝛ er go
ſealo A. mea dedit odoꝛẽ ſuu: illa ſuꝑ caput domini fu⸗ vt diximus:filius ſynagoge loꝛoꝛis: vir ecclie:
igrent dit vnguentü: Ttu ; allume nardũ: vt voſtc; ſpõſus ecdeſie: fratruelis eſt ſpõſe ſue. Yaſcicij
6 caput Jeſu ſuaui odoꝛe ꝑfuderis:poſſis auda lus ſtille fratruelis meus mihi:in medio vbeꝝ
. cter effari. Nardus mea dedit odoꝛẽ ſuum: va meox ↄmoꝛabit᷑ Quis ita beatus: yt habeat
(olg Jeſu recipꝛocũ audireſermonẽ: qꝛ vbicũq; p⸗ hoſpitem in pncipali coꝛde: in medio yberum:

R dicatũ fuerit hoc euãgeliũ in toto mũdo: dicet in pectoꝛe ſuo ſermonẽ dei⸗ Tale eſt aſpe guod
laniaun kecit bec in memoꝛiu eius. Tu c; facito in canitut⸗ gn megio vberun nue f 2moꝛabitur
niuttim vniuerſis gẽtibus pdicato. Añ aüt hoc facies Sino fuerint facte mamme tue:in medio eari
– Si factus fueris vt apłs: ⁊ dixeris. Epi von⸗ habitabit ſermo diuinus. Decebat in carmine
uihmmin odoi uinus:in oi loco in bis ſaluant: Linis nuptialimamas potius rene pectus. Et
eſangenmn dbereũt: bõa opa tua⸗ nardus ſunt. Si wo pec⸗ hlſpicuum eſt eur ad expoſitõeʒ eius que dicit.
lrirhun caueris: peccata tetro odoꝛe redolebut. Dieat Inmedio vherunefrac 2moꝛabit: lit aſſum⸗
4 qſpe penitẽs. Cõputruerũt ⁊ coꝛrupte ſunt ci⸗ ptum:ſi non fuerint fracte mame tue. De Eze⸗
ei⸗ catrices mee:a kacie inſipiẽtie mee. Mõ de nar⸗ chiele in eo quipe loco:vbi Hieruſalem dnica
Mlar. n do pꝓpoſitũ eſt: nüc ſpiritui ſancto dicere: neq coꝛripitur voce: inter cetera dicitur ad es. In
man 1 de hoe quod oculis intueamur euãgeliſta ſcri⸗ egyptofracte ſunt mamme tue. Caſtarum vbe
ipnill n prit vnguento: de nardo ſpiritali: de nardoãdᷓ ranõ franguntur: ſed meretricum vybera laxis
ünriſan dedit odoꝛẽ ſuſ Faſciculus ſtactes.i.gutte ſi⸗ pellibus irrigatur. Pi dicarũ erecta ſunt vbe⸗
miſnnefi ue ſtille rratruelis meus mihi. Guttã vnguẽti ra:⁊ vginali roboꝛe tumentia. Suſcipiunt ſer
iirlin caſiã galbani:in Exodo legimus pᷣcepto domi monẽ on vient. In medio vberum meoꝛu
isalbe ni in thymiama.i.in ſacerdotale chꝛiſma cõfe⸗ ↄmoꝛabit᷑ Botrus Cypꝛi fratruelis meus mi
nidiigtene ctũ. Si ergo videris Saluatoꝛẽ meum ad ter⸗ hi. Initiũ eſt ſermonis in germine: J initiũ Cy
eror N rren a aut humilia deſcendentẽ videbis quomoõ pꝛi·i. floꝛitiõis in verbo: vnde ait Botrus Cy⸗
igxiidn virtute magna ⁊ maieſtate diuina ad nos mo⸗- pꝛi.i.floꝛitionis fratruelis meus mihi. Mõ om
mmentgiͤii dica quedam ſtilla defluxerit. De hac ſtilla et nibus eſt Botrus Cypꝛi: ſed his qui eius flo⸗
ſen Aigacht pꝓpheta cecinit dicẽs: erit de ſtilla populihbu re digni ſunt. Alijs vua varia eſt: huic ſoli que
jdiſetdr ic⸗ ius ↄgregandus cõgregabit᷑ Jacob. Et ſicuti nigra ẽ ⁊ foꝛmoſa:in floꝛis decoꝛe le p̃ᷣbet. Vo⸗
eankintoiſ Fm alium ſenſum lapis erat pᷣciſus e monte ſi⸗ trus cypꝛi fratruelis meus mihi. Mo ſimplicit
ne) ne manibus: noſtri in carne Saluatoꝛis aduè- ait Botrus cypꝛi fratruelis meus: ſed cum ad
enndid tus. Meq; em totus mons fuit qui deſcẽdit ad ditamento mihi: vt voceret no omnibud e⸗ el⸗
rerras:necpoterat bana fragilitas totiusmõ ſeborri Epri⸗ Qidead ſe⸗ in quibus te⸗
ſo elgdge tis magnitudinẽ capere. See lapis ex monte: gionibus Hotrus iſte ſit ſpõſe. In vineis En
n ſn lapis offenſionis: ⁊ petra ſcandali deſcendit in gaddi quod interpᷣtat oculus temptatois. In

2
R
„

hn mundum: ſic m alium intellectum ſtilla nun vineis igit oculi temptatols votrus g hei

Pars

truelis meus mihi.Temptatõis oculus in pñſ⸗
ti eſt.Siquidẽ in temptatõe moꝛamur in B mũ
do:⁊ temptatio eſt vita humana ſuꝑ terrã.di
in hac luce verſamur:in vineis ſumus Engad

di. Si aüt meruerimus poſtea tranſplantari:a
noſtro agricola traſferemur. Nec dubites:qͥa

poſſis de Engaddi vineis ad loca melioꝛa traſ
ferri. Agricola nr̃ ad trãſferendã vineã crebꝛa
meditatõe iã calluit. Uineã em exegypto tran
ſtuliſti: eieciſti gẽtes ⁊ plãtaſti eã. Opuit mon⸗
tes vmbꝛa eius:⁊ arbuſta eius cedros lybani.

Et hec quidẽ que expoſuimus:locuta ſit ſpõſa

ꝓxima mea:ecce ſpecioſa oculi tui oculi colum

be. Illa ſic dicit ad ſpõſuʒ. Ecce ſpecioſt us fra
truelis meus.nõ adiũgit ⁊ pximus meus.lhic
autẽ qn loquitur ad ea:ecte ſpecioſa mea:adiũ
git ⁊ ꝓxima mea. Quare aũt illa nõ dicit. Ecce
ſpecioſus ꝓximus mihi: ſed tm ecce ſpecioſus
Quare ille nõ ſolũ ſpecioſa es dicit: ſ ſ pecioſa

es ꝓxima mea: Spõſa ſi lõge fuerit a ſpõſo nõ

*

eſt ſpecioſa:tũc pulchꝛa fit: qũ dei vbo ↄiũgit᷑

Et merito nunc docetur a ſpõſo:vt ꝓxima ſit:
⁊a ſuo latere nõ recedat.Ecce ſpecioſa ꝓxima
mea:ecce ſpecioſa. Incipis quidẽ eſſe ſpecioſa

ex eo ꝙ ꝓxima mihies. Poſtqᷓ; eſſe cepis ſpe⸗
cioſa: etiã ſine additamẽto pxime abſolute es
ſpecioſa. Ecce ſpecioſa ꝓxima mea:ecce ſpecio
a. Nideamus ⁊ aliã laudeʒ ſpecioſe: vt ⁊ nos

viderit mulierẽ ad ↄcupiſcendũ eã:iã mechatꝰ
eſt eã in coꝛde ſuo:oculos nõ habet colũbe.Si

quis vo oculos columbe nõ hʒ: domuʒ fratris
ſui ingredit᷑ infelix:nõ ſeruans illud qð in pꝛo⸗

uerbijs eſt pᷣceptũ. In domũ fratris tui nein⸗
tres infelix. Pꝛo eo ꝙ. Lxx.infelix interp̃ᷣtati
ſunt. Aquila hebꝛeã expꝛimẽs veritatẽ Atreõ
ſo. i. ſtultũ poſuit.Qui autẽ habet oculos colũ

be: videt recta: ⁊ miſericoꝛdiã ꝓmeret᷑. Aidẽs
poꝛro quis videt recta:niſi qui caſto ↄſpectu ⁊
puris intuer̃᷑ oculis: Moli igit᷑ mihi his tantuʒ
carnis ocuł intelligere:q̃ dicta ſunt:lʒ ⁊ de his
intellexiſſe nõ inutile ſit:vᷣ ingrediens ad interi
oꝛa coꝛdis tui:⁊ alios oculos mente ꝑpquirens
qui ⁊ a dei mandato illuminantur( andatũ
quippe dei illuminans oculos)illud enitere:la⸗

boꝛa:contende:vt ſancte intelligas vniuerſa qᷓ
dicta ſunt: ſimilis ſpiritui qui in ſpecie deſcẽ⸗
dit columbe audias: quia oculi tui colũbe. Si
intelligas legem ſpiritaliter: oculi tui columbe
ſunt. Si intelligas uangeliũ: vt ſe vult intelli

gi euangelium ⁊ pᷣdicari: videns Jeſum omnę
languoꝛem ⁊ infirmitatẽ: nõ ſolum eo tꝑe quo

carnaliter ſacta ſunt fuiſſe meditatũ:ſ hodie
meditantẽ: 2 nõ tantũ tunc ad homies deſcen⸗
diſſe:ſed hodieq; deſcendere:⁊ eſſe pᷣſentẽ. EcEc
ce em̃ vobiſcum ſum vſq; ad ↄſumationẽ ſecu⸗
li. Oculi tui columbe ſunt.Ecce ſpecioſa pꝛoxi
mna mea: ecce ſpecioſa:oculi tui columbe. Has

—

de ſe ſpõſa audiens laudes:ſpõſo vicem in lau

dibus tribuit:nõ quo ei quod nõ habet ſuo pᷣ⸗
conio largiatur:ſed intelligẽs decoꝛẽ atq; ↄipi

ciens ait. Ecce ſpõſus fratruelis meus equidẽ
pulcherAectus nr̃ ymbꝛoſus.Quero lectuʒ in

pus humanum eſt. Siquidem ille in euãgelio:

par alyticus qui iacebat in lecto: ⁊ abire in do⸗
mũ ſuã ſublato grabato voce iuſſus eſt Salua
toꝛis:anteqᷓ; ſanaretur ſuꝑ debile membꝛoꝝ ſu

oꝛum coꝛpus iacebat: quod poſtea dei virtute

ſolidatum eſt:ſic ego intelligo.Tolle grabatũ

ſa quo ſpõſus cuʒ ſpõſa requieſcat ⁊ ni falloꝛ coꝛ
de ſpõſo ſigniſicans amoꝛẽ ſuũ:⁊ ſpõſi venien
tis hoſpitium: quõ in medio vbeꝝ ⁊ ſui coꝛdis
archano ſpõſus veniẽs cõmoꝛet᷑. Rurſus ſpo⸗
ſi ad eam ſermo dirigit᷑: ⁊ dicit. Ecce ſpecioſa

tuum:⁊ vade in domũ tuã. Neq; em ad hoc fi

lius dei de celeſtibus ad terrena deſcenderat:
vt de lectulis imꝑaret:⁊ ↄſurgentẽ ab egrota-
tiõe ſua ſine lectulo nõ pateret᷑ abſcedere.Tol⸗

le inquiens grabatum tuum:⁊ vade in domuʒ
tuã.Ettu igitur a Saluatoꝛe ſanatus tolle gra

batũ tuum:æ vade in domũ tuã:vt cũ ad te ve⸗
lut ſpõſam venerit ſpõſus:⁊ in eo tecum fuerit
reclinatus:dicas.Ecce ſpõſus fratruelis meꝰ?
equidem pulcher:acclinatio noſtra vmbꝛoſa:
ecce ſpecioſus fratruelis meus ipᷣe ⁊ ſpecioſus

eſt ⁊ vmbꝛoſus. Per diẽ quippe ſolnõ vꝛette:

neq; luna ꝑ noctem. Trabes domũ noſtrax ce
Dideamus ciol diꝛi multitudinis verba ſunt. Vident᷑ autẽ mi⸗
emulemur ſpõſe fieri. Oculi tui columbe.Qui

hi viri hec dicere:qui cum ſpõſo ſunt:de qͥbus

ſuꝑius ſermo pꝛefatus ẽ:domos cedrinas tra⸗

bibus intextas:⁊ cypꝛeſſis ↄtignatas. Siqui⸗

dem ꝓ ſtibe aſcẽdit cypᷣſſus:⁊ pꝛo coniʒa aſc.

dit myrtus Requirẽs igitur cuius nature iſta

ſunt ligna: ⁊ cedrum imputribile ⁊ cypꝛeſſum

odoeis optimi depᷣhendens:laboꝛa ⁊ tu ita cõ⸗

tignare domum tuam:vt de te quoq; poſſit di⸗

ci. Trabes domuum noſtrarum cedri: æ ↄtig⸗

nationes noſtre cypꝛeſli. Poſt hecſpõſus loqᷓ

tur. Ego flos campi ⁊ lilium cõuallium: ꝓpter
me qui in valle eram: deſcendit in vallem: ⁊ in
vallem veniens ſit lilium. ꝓ ligno vite qð plã⸗
tatum ẽ in paradiſo dei:totius campi.i.totius

Vnguẽtum effuſum nomẽ eius. Aliter idipᷣm

8ꝛ. Ego flos campi ⁊ lilium ↄuallium. ⁊ hec q

dem de ſemetipᷣo. Deinde ſpõſam laudans ait

mundi: æ vniuerſe terreflos factus eſt. Quid
em ſic põt eſſe fios mundi:vt vocabulum xpi éb

Vt lilium in medio ſpinarum: ſic pxima mea

in medio filiaꝝ. Sicut lilium nõ pot ſpinis cõ⸗
parari:inter quas ſꝑ exoꝛitur:eodẽ mõ pꝛoxi⸗
ma mea ſup omnes filias liliũ eſt in medio ſpi-

ſmis
cüpit.
pfeter
dieſtet
optiniſa
leget
lunaiſt
ſideatta
noniotß
noliſint
dioflor.
adconp⸗
Cimant.
Linfruct
eütcomnp⸗
turffuc

cjusinft,

nulignis
orumn. In
hllchreſi
nnbꝛeiu
demin pe
fereſerm
Goadan
Voder
ſtre ⸗
viuemn
liamtra
T ynbꝛ⸗
ymbꝛan/
diſunt p
ſalten pi
Motiuitan
beotßin ye
ſenietinte
Potnitas.
unautin
pltſeden
fodel Fne
lwonfu
iadicic⸗
Minnodi
ſegimt
wöpumt
nnt dcces. E
Coiſnguit
eſelhot
Ulpolnta
Cuenenen
Funoſenit
fekognipe
ſenalenon
beremeren
haleloguin
kfſenenogſi
niurten

Tangti
cene⸗
u deſaninn
ene degor
abſecden de

neoteanfun
Sfrannalsne⸗
noh min
sihet enis
peleliinut:
doniſafnre
Geriint
ſiurdechis
edinmer
ſhru⸗
pwectniſe
Musnmmein
lerqyrſin
bontulzco⸗
opoltdi
nctun. 1ri⸗
neeſpöſnsbo
llam:py
uinalen.
Govrſc⸗
6lang ui
ernuc
vehuungt
s. An in
–
ſanlulun
eſehrnſt
goͦetinb⸗
ceni /

ſentiẽs illius etiam ſuauitatẽ in vocẽ laudãtis
erũpit. Vnguentoꝝ quippe odoꝛ licet ſuauiter
ſpiret: ⁊ ſenſuʒ odoꝛe demulceat:nõ tñ eiuſmo
di eſt: vt ſuaue ſit ad edendũ.Eſt aũt aliud qð
optimi ſapoꝛis ⁊ odoꝛis.i.vt fauces dulcoꝛe de

lectet:⁊ ſpiritũ mulceat odoꝛatu.Tale eſt ma⸗

lum ⁊ iſtiuſmodi eſt natura: vt in ſe vtraq; poſ
ſideat:iccirco volẽs nõ ſolum bene olentia ſer⸗

monis:ſʒ ⁊ dulcoꝛẽ eius ſpõſa laudare ait. At
malũ in lignis ſilue.ita fratruelis meus in me⸗
dio filioꝝ. Omnia ligna: omnes ſilue arboꝛes
ad comꝑatõeʒ ſermonis dei ſilue inferaces exi
ſtimant᷑. Ad xpᷣm ſaltus ẽ omne quod dixeris:

2 infructuoſa ſunt omnia. Que em pñt dici ad
eũ comꝑata fructifera: Etia ligna que videbã

tur fruciibus incuruari: ad collatõeʒ aduẽtus
eius infructuoſa mõſtrata ſunt. Ideo vt malũ
in lignis ſilue:ita fratruelis meus in medio fili⸗

oꝛum. In vmbꝛa eius ↄcupiui ⁊ ſedi. Quam⸗

pulchꝛẽ nõ ait in vmbꝛa illius ↄcupiſco: ſed in
vmbꝛa eius ↄcupiui.⁊ nõ ſedeo:ſed ſedi.Siqᷣ
dem in pᷣncipio nõ poſſumus cum eo ꝓpꝛiũ cõ
ferre ſermonẽ: verum in pᷣncipio: vt ita dicam
quadam maieſtatis illius vmbꝛa perfruimur.

Ange ⁊ in ꝓphetis legi. Spiritus faciei no⸗
ſtre Epᷣs dominꝰ. cui diximus. In vmbꝛa eiꝰ

viuemus in gẽtibus:⁊ ab vmbꝛa ad vmbꝛã a⸗

liam trãſmigramus. Sedẽtibus em̃ in regione

⁊ vmbꝛa moꝛtis:lux oꝛta ẽ eis: ⁊ trãſeamus ab
vmbꝛa moꝛtis ad vmbꝛã vite.Sempꝑ iſtiuſmo

di ſunt ꝓfectus:vt in exoꝛdio deſideret qͥſpiaʒ

ſaltẽ in virtutũ vmbꝛa ↄſiſtere.Ego puto ideo
⁊ natiuitatẽ Jeſu ab vmbꝛa cepiſſe:⁊ nõ in vm

bꝛa: in veritate finitã. Spiritus inqt ſanctus
veniet in te: ⁊ vtus altiſſimi obumbꝛabit tibi.

Natiuitas Epi ab vmbꝛa ſumpſit exoꝛdiũ:nõ
ſolum aũt in Maria ab vmbꝛa eius natiuitas

cepit: ſed ⁊ in te:ſi dignatus fuerit:naſcitur ſer
mo dei. Facigit᷑ vt poſſis cape vmbꝛã eius: et
cũ vmbꝛa fueris dignus effectus: veniat adte

vt ita dica coꝛpus eius:ex quo vmbꝛa naſcitur
Nã in modico fidelis:⁊ in maioꝛibus erit ſide⸗
lis. In vmbꝛa eius ↄcupiui:⁊ ſedi. Vides:q̃a
nõ ſꝑ in vmbꝛa ſtetit:ſed inde ad melioꝛa trãſie
rit dicẽs. Et fructus eiꝰ dulcis in guttuꝛe meo

Ego inquit deſideraui ĩ vmbꝛa eius requieſce
re:ſed poſtqᷓ; me ſua ꝓtexit vmbꝛa: etiã fructu

illius ſaturatus ſum: ⁊ fructus eius dulcis in
guttuꝛe meo. Introducite me in domum vini.
Foꝛis ſtetit ſpõſus:⁊ ab ſpõſa ſuſceptus ẽ.In
medio quippe vbeꝝ illius requieuit: ꝓxime iu⸗
uencule nõ ſunt iſtiuſmodi:vt ſpõſum hoſpitẽ

habere mereantur. ultitudini foꝛis in para

bolis loquitur:q; vereoꝛ ne multe adoleſcẽtu⸗
le foꝛte nos ſmus. Introducite me in domum

vini. Cur tamdiu foꝛis maneo: Ecce ſto añ ho

„Fo. XII

Epiſtola IX

ſtium: pulſo. Si quis mihi aperuerit: ingre⸗

diar ad eum: cenabo cu eo:⁊ ipᷣe mecũ.Intro

ducite me: ⁊ nunc eadem dicit ſermo diuinus.
Ecce xpᷣs loquit᷑ introducite me. Vobis q; ca

thecuminis loquit᷑. Introducite me nõ ſimptr
in domum: b in domum vini. Impleat᷑ vino le
ticie: vino ſpirituſſancti anima veſtra.Et ſicin
troducite in domum veſtram ſpõſum: vpbum:
ſapientiam: veritatem. Mõt autem⁊ ad eos di
ci:qui nõdum pfecti ſunt. Introducite mei do
mum vini. Oꝛdinate in me charitate. Elegan
ter locutus ẽ oꝛdinate. lurimoꝝ quiſpe inoꝛ
dinata eſt charitas. Quod in pᷣmo loco debẽt
diligere: diligũt in ſecũdo. Quod in ſecũdo:di
ligũt in pᷣmo.Et qð opoꝛtet amare q̃rto: amat
tertio.⁊ rurſus tertium in quarto:⁊ẽ in pleriſ⸗
charitatis oꝛdo ꝑuerſus. Sanctoꝛum vero
charitas oꝛdinata eſt Aolo ad intelligẽdũ hoc
quod dictum eſt. oꝛdinate in me charitatẽ aliqᷓ
exempla replicare. Te vult diuinus ſermo di⸗
ligere prem:filium:filiã.vult te ſermo dininus
diligere Epm: nec dicit tibi ne diligas liberos
ne parẽtibus charitate iungaris.Sed qͥd dicit
tibi:ne inoꝛdinatã habeas charitatẽ: ne pᷣmuʒ
preʒ aut matrẽ:deinde me diligas ne ſilij hlie
plus qᷓ; mei charitate tenearis. Qui amat preʒ
aut mreʒ ſuꝑ me:nõ ẽ me dignus.Qui amat ſi
liũ aut filiam ſuꝑ me:nõ eſt me dignus. Reco⸗

. ſcientiam tuam de patris matris fratris ve
affe

affectu. Conſidera qualẽ circa ſermonem dei ?
Jeſu habeas charitatẽ: ſtatim depᷣhẽdes ma⸗
gis te filium ⁊ filiam diligere qᷓ; vbum: magis
te parentes amare qᷓ; Epm. Quiſputas ita ꝓ⸗
ficit in nobis: vt pᷣcipuam ⁊ pᷣmam inter omẽes
ſermones dei habeat charitatẽ⸗ q inſe ecũdolo⸗
co liberos ponat: Juxta hunc modũ:Ama vx
oꝛem tuam. Mullus quippe aliquando ſuã car⸗
nem odio habuit:ſed amat vt carnem: ⁊ erunt
inquit duo in carne vna: ⁊ non in vno ſpiritu.
Ama ⁊ deum: ſed ama illum non vt carnem et

ſanguinem: ſed vt ſpiritum. Qui eniʒ adheret

deo: vnus ſpiritus eſt. Igitur oꝛd inata Echa⸗

ritas in perfectis. At autem poſt deum etia in⸗
ter nos oꝛdo ponatur. ꝛimum mandatũ eſt:

vt diligamus parentes. Secũdum filios.Ter

tium vt domeſticos noſtros. Si auũt filius ma⸗
lus ẽ:⁊ domeſticus bonus:domeſticus in cha⸗
ritate filij collocetur. Et ita fiet: vt ſanctoꝝ oꝛ⸗
dinata ſit charitas. Magiſter quoq; ⁊ domi⸗
nus noſter in euangelio pᷣcepta de charitate cõ
ſtituens ad vniuſcuiuſq; dilectionem ꝓpꝛium
atiquid appoſuit: ⁊ dedit intelligẽtiam oꝛdinis

his: qui poſſunt audire ſcripturam dicentem.
deũ tuũ ex toto coꝛde tuo:⁊ ex tota mente tua:

⁊ ex tota anima tua:⁊ ex tota virtute un 7 di⸗

Pars

liges ꝓximũ tuũ ſicut teipᷣm: nõ ꝓximũ ex to⸗

to coꝛde: ex tota anima: ⁊ ex tota virtute: ⁊ ex

tota mente. Rurſus inquit. Diligite inimicos
veſtros:⁊ non appoſuit ex toto coꝛde. Non eſt
inoꝛdinatus ſermo diuinus:nec impoſſibilia pᷣ
cpit. Nec diligite inimicos veſtros vt voſmet
ipos. Sufficit eis ꝙ diligimus: ⁊ odio non ha
bemus. ꝛoximũ vero vt teipᷣm. Moꝛro deuʒ
ex toto coꝛde:⁊ ex tota mente: ⁊ ex tota virtu⸗
te. Si hec intellexeris:⁊ intellecta cõpleueris:
feciſti quod ſponſi ſermone pᷣcipit᷑ Introduci⸗
te me in domum vini. Oꝛdinate in me charita
tem. Quiſputas e nobis charitatis eſt oꝛdina⸗
toꝛ:Conſirmate me in vnguentis. Anus de in
terpᷣtibus poſuit oynanon alias
Hec autẽ ſpõſa loquitur. Stipate me in malis
In quibus malis: At malũ in lignis ſilue: ita
fratruelis meus in medio filioꝝ. Iccirco in ma

lis eius ſtipate me: quia vulnerate charitatis

ego.Quam pulchrũ eſt:qᷓ; decoꝛum a charita⸗

te vulnus accipere. Alius iaculum carnei amo

ris excepit.Allius terreno cupidine vulneratꝰ
eſt: ſu nuda membꝛa tua: ⁊ pꝛebe te iaculo ele⸗
cto:iaculo foꝛmoſo. Siquidem deus ſa gittari
us eſt. Audi ſcripturam de hoc eodẽ iaculo lo⸗
quentẽ: immo vt amplius admireris: audi ip⸗
ſum iaculum quid loquatur. Poſuit me in ſa⸗
gittam electam: æ in pharetra ſua ſeruauit me:
⁊ dixit mihi. agnum eſt tibi hoc vocari pu
erum meum. Intellige ſagittam quid dicat: ⁊
quomõ a deo ſit electa:qᷓ; beatum eſt hoc iacu⸗
lo vulnerari. Hac ſagitta vulnerati fuerunt il⸗
li:qui inter ſe inuicem ↄferebant. Coꝛ noſtruʒ
ardens erat in via:cuʒ aꝑiret nobis ſcripturas
Siquis ſermone noſtro: ſiquis ſcripture diui⸗
no magiſterio vulnerat᷑: ⁊ poteſt dicere: quia
vulnerate charitatis ego:hunc ⁊ illud foꝛſitan
ſequitur quid foꝛſitan dico: Manifeſtã pmo
ſententiã. Siniſtra eius ſub capite meo: ⁊ dex⸗
tera illius aqplexabitur me. Habet ⁊ in ſiniſtra:
⁊ in dextera ſermo dei ſapientiam:cum ꝓ intel

lectus varietate ſit multiplex: in ſubiacẽti vna
eſt. Yhe Salomon de leua ⁊ dextera ſapientie

docuit dicens. Lõgitudo em ⁊ anni vite in de⸗
xtera eius.in ſiniſtra auteʒ ip̃ius diuitie ⁊ glo⸗

ria. Igitur leua eius ſub capite meo: vt me fa⸗

ciat requieſcere:⁊ bꝛachium ſpõſi fiat ceruical

meum: ⁊ recline᷑ anime pᷣncipale ſuꝑ ſermonẽ

Dei. Keua eius ſub capite meo. Non expedit ti
bi habere ceruicalia: que lamentatio ſequitur.
In Eʒechiele ſcriptum eſt. AUe his qui ↄſuunt

ceruicalia ſub omni cubito manus.noli ↄſuere

ceruicalia:noli capiti aliunde requiem querere
habe ſponſi leuam ſub capite tuo:⁊ dic. Leua
eius ſub capite meo:quam cum habueris:om⸗
nia tibi qᷓ ſuni in leua tribuuntur. Dicis quippe

J
„

ſn ſiniſtra eius diuitie ⁊ gloꝛia: ⁊ dextera eius
complexabit᷑ me.Totũ te ſponſi dextera com⸗
plectat᷑. Longitudo quippe ⁊ anni vite in dex⸗
tera eius.⁊ ob id longe vite ⁊ multoꝝ dierum

eris ſuꝑ terram bonam:quã dominus deus tu
us dat tibi. Adiuraui vos filie Hieruſalem:in

vᷣtutibus ⁊ in viribus agri.QAuid adiurat ſpõ
ſaſilias Hieruſalẽ: Si leuaueritis ⁊ ſuſcitaue⸗
ritis charitatẽ: quadiu charitas doꝛmit in vo⸗
bis o filie ieruſalẽ: o adoleſcẽtule:que in me
nõ doꝛmiuit: quia vulnerata ſum charitate:in
vobis autem que plures eſtis:⁊ adoleſcentule
⁊ Hilie Hieruſalẽ doꝛmit charitas ſponſi.Adiu

raui ergo vos filie ieruſalẽ ſi leuaueritis: et
noõ ſolum leuaueritis: ⁊ ſuſcitaueritis que in
vobis eſt charitatẽ. Creatoꝛ vniuerſitatis cu

3
vos ↄderet:inſeruit in coꝛdibus veſtris ſemi⸗

na charitatis. NMunc autem ſicut alibi dicitur.
Juſticia doꝛmiuit in ea ſic dilectio doꝛmitat in

vobis.iuxta quod ⁊ alibi ſponſus requieuitvt
leo:⁊ vt catulus leonis. Adhuc in inſidelibus

ä in his qui coꝛde ſunt dubio: doꝛmitat ſermo

diuinus:vigilat i ſanctis: doꝛmitat in his qui
tempeſtatibus fluctuant. Suſcitatur vero eo⸗
rum vocibus:qui cupiunt ſponſo vigilante ſal
uari.ſtatim fit eo vigilante tranquillitas: ſtati
vndaꝝ moles ↄquieſcũt:ſpiritibus ↄtrarijs in

crepatur:fluctuumq; rabies ſilet. Jlo doꝛmiẽ

te:tempeſtas moꝛs ⁊ deſperatio eſt.Adiuro er
go vos filie hieruſalẽ in virtutibus ⁊ in viri⸗
bus agri. Cuius agri: Hẽpe illius agri pleni:
quẽ benedixii dominus.Si leuaueritis ⁊ ſuſci
taueritis charitatẽ:quoaduſq; velit vox fra⸗

truelis mei. Ecce hic veniet ſaliẽs ſuꝑ montes

ic adhucloquit᷑ eccleſia exhoꝛtans adoleſcẽ
tulas:vt ad ſponſi pᷣparent᷑ aduentum.ſi tamẽ
yenire voluerit:⁊ ſuũ illis pᷣbere colloquium.
Adhuc igit᷑ loquente ea: venit ſponſus quem
digito monſtrat ⁊ dicit. Ecce hic venit ſaliens
ſuꝑ montes.intelligeſpõſe animam beatã atq;

ꝑfectam:que citius videat citius ſermonis cõ

templet᷑ aduentum:que ſibi ſapientiam veniſ⸗
ſe ſentiat ⁊ charitatẽ
Ecce hic venit:oꝛate vt ⁊ egopoſſim dicere:ec
ce hic venit. Si em̃ potuero dei diſſerere vᷣmo⸗
nẽ:quodãmodo ⁊ ego dicam. Ecce hic venit.
Quo:Mõ vtiq; vbi vallis:nõ vbi humilia lo⸗

ca. Quo venit:Saliẽs ſuꝑ montes:tranſiliẽs

ſuꝑ colles. Si fueris mõs: ſalit in te ßmo dei.

Sinõ valueris eſſe mõs:łᷣ fueris collis:ſecun⸗

dus a mõte tranſiliet ſuꝑ te.Quã vo pulchꝛa:

⁊ ↄ ueniẽtia rebus vocabula.Salit ſuꝑ mõtes

qꝛ maioꝛes ſunt.tranſilit ſuꝑ colles: qꝛ mioꝛes
ſunt.nõ tranſilit ſuꝑ mõtes:nõ ſalit ſuꝑ colles
Ecce hic venit ſaliẽs ſuꝑ mõtes:tranſiliẽs ſuꝑ
colles. Silis ẽ fratruelis meus capꝛee aut hin⸗

:⁊ dicat non videntibus.

C.

gllocert
malant
anplius
peclunte
ſeris cap
terap⸗a
doemnc⸗
Luptea
terkego⸗
enobiei⸗
Plenanpe
nindeytn
ſclprura⸗
nobis ge
quiadoꝛ
giamqut
exinſial
tius vide
lasopell
clogcdeb
hudecaue
Pebllode
penftirj
Kiaen
forbtuh
ſticgpin
duconi
Velhin
Balhel
neomon
leſteſun
tfechi:.79.
lcegypti.
Ullligt ffot
lopſuone
fne:nos
ſocaprey
Hl Cent
lonones
nſlene
Roneea
tbaehien
lenoparie
Papoſtpane
feneſtr
ponſus Dii
ponſosſot
honpſpictn
Eefepfene
Painſn
Netſpont
cgimusin
NKarpiſe
ſetnnon

orſlt

Gdoentie.

Meenge

lniodenn
nuslennn
Pucinindchns
domtrien
Nmndunhe
uſchumne⸗
onloſinn
Tunqullngſi
niibuszrntn
ſtlt Prdeni

Nock Aneor

nutbutuni⸗
elliuztgie.
lauauenstiid
ſel n
Uisſynnons
ottns dee
dumum ſimi
ere cologuun.
nitſponhzguen
thewullen
ninmbeling
Gtusſancns⸗
ſpenmil
—
pohndcar
Valm
n. orbtſeit
pöͦſtitmit

nulo ceruoꝝ in mõtibus Wethel. Hec duo ani
malia in ſcripturis frequẽtius nominãt᷑:⁊ quo

amplius admireris:ſepius iuncta ponunt᷑.Et

hec ſunt ait que manducabis:poſt paululũ in⸗

ferẽs capꝛeam ⁊ ceruũ. In pñti quoq; libꝛo pa
riter appellant᷑ ceruus ⁊ capꝛea. Quodammo⸗
do em cognita ſibi ⁊ vicina ſunt iſta animalia.
Capꝛea.i.doꝛcas acutiſſime videt.Ceruus in⸗
terfectoꝛ ſerpẽtum eſt. Quiſputas eſt dignus
enobis:qui iuxta dignitatẽ loci atq; myſterij:
plenam poſſit explicare rationẽ: Oꝛemus do⸗

minũ:vt nobis largiat᷑ ſenſum ad ꝑcipiendas

ſcripturas:⁊ poſſimus dicere quomodo aꝑicet
nobis Jeſus ſcripturas: Quid igit᷑ dicimus:
quia doꝛcas hoc eſt capꝛea ſᷣm eoꝝ phyſiolo⸗
giam qui de naturis oim animaliũ diſputant:
ex inſita ſibi vi nomẽ acceꝑit.Ab eo em ꝙ acu
tius videat.i.& o Ioũofcοαο Aρεαπραονο doꝛ⸗
cas appellata eſt. Ceruus vero ſerpentũ inimi⸗
cus ac debellatoꝛ eſt:ita vt ſpũ nariũ eos extra
hat de cauernis:⁊ ſuꝑata ꝑnicie veneni eoꝛum
pabulo delectet᷑. Foꝛſitan Saluatoꝛ meus ca⸗
pꝛea fit iu oρπρπav:ceruus iuxta opa. Que⸗
nã iſta ſunt oꝑa: Interfſicit ipᷣe ſerpẽtes: ↄrias
foꝛtitudines iugulat. Ideo dicam ei:tu ↄtriui
ſti capita dꝛaconũ ſuꝑ aquã:tu ↄtriuiſti caput
dꝛaconis. Similis eſt fratruelis meus capꝛee:
vel hinnulo ceruoꝝ:ſuper mõtes domus dei.
HBethel quippe interpᷣtat᷑ domus dei.Non om
nes montes domus dei ſunt:ſᷣ qui montes ec⸗
cleſie ſunt. Inueniuntur quiwpe ⁊ alij montes
erecti:⁊ ↄſurgentes aduerſus ſciẽtiam dei:mõ
tes egyptioꝝ ⁊ Allophyloꝝ. Vis ſcire:quia ſi
milis ẽ fratruelis meꝰ capꝛee:aut hinnulo cer⸗
uoꝝ ſupꝑ montes Bethel: Eſto mons eccleſia⸗

ſticus:mõs domus dei: ⁊ veniet ad te ſponſus
ſiłis capꝛee vł hinnulo ccruoꝝ ſuꝑ mõtes Be⸗
thel.Cernit ſpõſum appꝛopinq̃ſſe vicinus qͥ aa

luꝑ montes verſabat᷑ ⁊ colles:aſſimulat eum
tranſilientẽ atq; ſaliẽtẽ. Et poſt hoc ad ſe ⁊ ad
alias adoleſcentulas adueniſſe cognoſcens di⸗
cit.Ecce hic retro poſt parietẽ noſtrũ.Si ediſi
caueris parietẽ: ⁊ feceris ediſicationẽ dei: ve⸗
niet poſt parietem tuum ꝓſpiciens ꝑ feneſtras
Vna feneſtra vnus eſt ſenſus:pꝑ hunc ꝓſpicit
ſponſus.Alia feneſtra alius eſt ſenſus:⁊ ꝑ hũc
ponſus ſollicite ↄtuet᷑. Ner quos ſenſus eniʒ
non ꝑſpicitur ſermo dei?Quid ſit autem ꝑſpi⸗
cere ꝑ feneſtras:⁊ quomodo ꝑ eas ſponſus aſ
iciat:ſequens docebit exemplum. Vbi nõ ꝓ⸗
picit ſponſus:ibi moꝛs inuenitur aſcendẽs:vt
legimus in Hieremia. Ecce moꝛs aſcendit per
feneſtras noſtras. Quando videris mulierem
ad ↄcupiſcendum eam:iam moꝛs aſcendit ꝑ fe
neſtras tuas.Eminẽs ꝑ rhetia. Intellige qꝛ in
m edio laqueoꝝ ambulas: ⁊ ſubtus machinas

III Epiſtola

Fo. Xlin
tranſeasimminentes. Omnia rhetibus plena

ſunt:dyabolus laqueis cũcta cõpleuit. Si aũt
venerit tibi ſermo dei ⁊ ceꝑit eminere de rheti⸗

bus. dices. Aia nr̃a erepta ẽ de laqo venãtiũ:

laqueus ↄtritus ẽ᷑: ⁊ nos liberati ſumus. Bñ⸗
dicti vos a dño:qͥ fecit celũ ⁊ terrã.Emiet igit᷑

ſpõſus ꝑ rhetia tibi viã faciẽs. Jeſus deſcẽdit

ad terras:ſubiecit ſe rhetibus mundi. Nidens
magnũ hominũ gregẽ rhetibus impeditũ: nec
eũ ab alio niſi a ſe poſſe ↄſcindi:venit ad rhetia
aſſumẽs coꝛpus humanũ:qð inimicaꝝ foꝛtitu

dinũ laqueis tenebat᷑:ea tibi dirupit:⁊ loq̃ris.

Ecce hic retro poſt parietẽ nr̃m:ꝓſpiciẽs ꝑ fe⸗
neſtras:eminẽs ꝑ rhetia.cũ eminuerit:dicit ti⸗
bi. Reſpõdet fratruelis meus:⁊ dicit. Surge
veni ꝓxima mea:viã tibi feci:ↄſcidi rhetia:ſic
veni ad me ꝓxima mea. Surge veni pꝛoxima
mea:ſpecioſa mea:colũba mea.Cur ait ſurge⸗
Cur ꝓpera: Ego ꝓ teſuſtinui rabiẽ tẽpeſtatũ
ego fluctus qͥ tibi debebant᷑ excepi.Triſtis eſt
facta aia mea ꝓpr᷑ te vſq; ad moꝛtẽ. Surrexia
moꝛtuis:fractis moꝛtis ianuis ⁊ inferni vincu
lis diſſolutis. Ideo dico tibi. Surge veni ꝓxi

ma mea:ſpecioſa mea:columba mea:qꝛ hyens

tranſiuit: pluuia abijt: floꝛes viſi ſunt in terra.
Ego a moꝛtuis ſurgẽs tẽpeſtate ↄpᷣſſa:trã dlli⸗

tatẽ reddidi. Et qꝛ ᷣm diſpenſationem carnis

ex vᷣgine:ex volũtate pr̃is creui:⁊ ſaꝑia:⁊ eta⸗
te ꝓfeci:floꝛes viſi ſunt in terra:tpᷣs ſectõis ad
eſt. Sectio remiſſio pctõꝝ ẽ.Oẽʒ em ramũ ait
in me manẽtẽ ⁊ afferentẽ fructũ:pr meus mun⸗
dat: vt fructus maioꝛes afferat.Habeto fructꝰ
⁊ poꝛa q in te infructuoſa ſunt:auferent᷑. Tpᷣs
q̃pe ſectõis adeſt: vox turturis audita ẽ in ter⸗
ra nr̃a. HNõ ſine cauſa in ſacrificijs aſſumit᷑ par
turtuꝝ:aut duo pulli columbaꝝ.na idẽ valent
⁊ nũq; dictũ eſt ſeꝑatim par tmimõ colũbaꝝ:Fᷣ
par turtuꝝ ⁊ duos pullos colũbaꝝ.Columba
ſpũſſanctus ẽ.Spᷣs aũt ſanctus qñ de magnis
⁊ occultioꝛibus ſacramentis ⁊ q̃ multi caꝑe no
pñt:loquit᷑:in turturis apellatiõe ſignat᷑.i.in
eius auis q̃ ſemꝑ in montiũ iugis:⁊ in arboꝛuʒ
verticibus ↄmoꝛat᷑: in vallibus aũt ⁊ ijs q ad
hoiĩes vſq; pueniunt:colũba aſſumit᷑.Deniq;
Saluatoꝛ qꝛ hoĩem ẽ dignatus aſſum ere:⁊ ve
nit ad terras: multiq; tũc circa Joꝛdanẽ pecca
toꝛes erãt. Iccirco ſpũſſanctus nõ in turturem
vertit᷑:ſᷣ colũba fit. Int᷑ nos ꝓpt᷑ hominũ mul
titudinẽ auis mãſuetioꝛ ↄuerſat᷑.Turtur autẽ
videt᷑ vᷣbi gra Ooyſi: ⁊ vnicuilibet ꝓphᷣarũ
recedẽtiũ in mõtes ⁊ deſerta:⁊ ibi accipiẽtium
ſermones dei. Vox ergo turturis audita eſt in
terra nr̃a. FYicus ꝓduxit groſſos ſuos. A ficu
dignoſcite ꝑabola:cũ ramus eiꝰtener fact⸗ fue
rit⁊ folia miſerit ſcitote qꝛ iux ẽ eſtas. ult no
bis dei eloquiũ nũciare poſt hyemẽ v rerllas

Pars

animaxꝝ ppinquaſſe meſſem: ⁊ ait. Ficus ꝓdu

xit groſſos ſuos vites floꝛeſcunt:dederũt odo

rem. ſi iam rumpunt᷑ in floꝛem: tempus adueni

et: ⁊ erunt vue. Surge veni ꝓxima mea: ſpeci⸗

oſa mea:colüũba mea. Hec que ſuperius expo⸗

ſuimus:ſpõſus non audientibus adoleſcentu⸗
lis:ſed ſola ſponſa audiente loqui᷑. Nolumus

aũt ⁊ ipᷣius iam audire ſermonem:loquẽtis ad
ſpõſam. Surge veni ꝓxima mea:colübamea:
⁊ veni colũba mea ſub tegmine petre.⁊ Woy
ſes ſub tegmine petre ponitur: vt videat poſte
rioꝛa dei in tegmine antemuralis. ꝛimuʒ ve⸗
ni ad quod ante murum eſt: ⁊ poſtea poteris in
troire vbi murus eſt petre. Oſtende mihi faci⸗
em tuam. Aſq; ad pnñᷣtem diem ſimilia dicunt᷑
ad ſpõſam.Necdũ em̃ habebat ſiduciam: vt re
uelata facie gloꝛiaʒ domini ↄtemplaret᷑ Quia
vero iam oꝛnata eſt atq; compoſita: dicitur ei.

Oſtende mihi faciem tuam. NMondum em erat

vox eius ita ſuauis:vt mereretur ei dici: audi⸗
re me fac vocem tuam. Quãdo ergo didicit lo
qui: Tace em ait ⁊ audi iſrael: ⁊ ſcito quid lo⸗
quar:⁊ ſuauis facta eſt vox eius ſponſo ſᷣm il⸗
lud ꝓpheticum. Suauis fiat ei poſtulatio mea
Tunc ad eam ſpõſus effat᷑: ⁊ audire me fac vo

cem tuam:quia vox tua ſuauis eſt. Si aꝑpueris
ostuũ verbo dei:dicet tibi ſpõſus: vox tua ſu
auis eſt:⁊ aſpectus tuus ſpeciofus.Quapꝛop
ter ↄſurgentes depᷣ cemur dominum: vt digni
efficiamur ſpõſi ſermone. Sapientia xpᷣo Jeſu

cui eſt glia ⁊ imꝑiũ in ſecula ſeculoꝝ Zlmen.

Cõmentariũ in antica canticoꝝ in quattu
oꝛ libꝛos vel homelias diſtinctũ: quod in quo
dã exemplari nomine beati hieronymi rexperi
pꝛenotatum. Quod ꝓbare videtur eius aſſer⸗
tio in libꝛo viroꝝ iluſtriuʒ:vbi ſe quattuoꝛ ho

nticoꝝ ſcripſiſſe cõmemo⸗

rat. Sʒ ⁊ in vetuſto ⁊ ꝓbato volumine hoc ip⸗

ſum cõmentariũ Oꝛigenis inſcribit᷑. Sed mi⸗
nime duabus pᷣſeriptis ex Oꝛigene traductis
ↄuenit: que etiam ſuperfluo traducte vel poſt

repetite fuiſſent. Sagax igitur lectoꝛ inqͥrat.

Dithalamiü li⸗
ę bellus. i. nuptiale carmẽ in modũ
mihi videt᷑ dꝛãmatis a Salomõe
AIcbptus: quẽ cecinit inſtar luden⸗
tis ſpõſe ⁊ erga ſponſum ſuũ:quieſt ſermo dei

celeſti amoꝛe flagrantis. Adamauit enim eum

ſiue anima que ad imaginem eius facta eſt ſiue
eccleſia. Sed ⁊ magniſicus hic ipᷣe atq; perfe⸗
ctus ſponſus:quibus verbis vſus ſit ad vↄiun⸗
ctam ſibi animaã veleccleſiaʒ:hec ipᷣa ſcriptura

nos edocet.Sodales ſponſe quoq; adoleſcen⸗

tule cũ ipᷣa ſponſa poſite qᷓ dixerint: queq; etiã

R
— „
., 6 5 .

amici ac ſodales ſponſi ex eodem nipilomiuus

libꝛo:qui Canticũ canticoꝝ intitulat᷑ cognoſci
mus. Moſſibilitas em data eſt ipis amicis ſpõ
ſi aliqua dicere:ea dumtaxat: que audierãt ab
ipo ſponſo letantes de ↄiunctione ſponſe. Fn

ergo ſermo ab ipᷣa ſponſa non ſolũ ad ſponſum

ſed etiam ad adoleſcentulas. Et rurſum ſermo
non tantũmodo ad ſponſam:ſed etiam ad ami

cos dirigik ſponſi. Et hoc eſt quod ſupꝛa dixi

conſcriptũ. Gramma em dicitur multaxꝝ pſo⸗

naꝝ cantilena: vt in ſcenis agi fabula ſolet: vbi

diuerſe ꝑſone introducunt᷑ ⁊ alis accedentibꝰ

alijs etia diſcedentibus a diuerſis ⁊ ad diuer⸗

ſos textus narrationis expletur. Que ſingula

ſuo oꝛdine ſcriptura hec ↄtinet:totũq; coꝛpus
eius myſticis foꝛmatur eloquijs. Sed pꝛimo
ſcire nos opoꝛtet:quonia ſicut puerilis etas nõ

mouetur ad amoꝛẽ poſſibilium: ita nec ad capi
endum quideʒ verba hec paruula ⁊ infantilis
interioꝛis hoĩs etas admittitur: illoꝝ ſ cilicet qͥ
lacte in xpᷣo aluntur non cibo foꝛti:ſed nũc qui
dẽ pꝛimũ rationabile ⁊ ſine dolo lac ↄcupiſcũt
In verbis em Cantici canticoꝝ ille cibus ẽ:de
quo dicit Apoſtolus. NPerfecioꝝ autẽ eſt ſoli⸗
dus cibus: ⁊ tales reqͥrit auditoꝛes:qͥ ꝓpoſſi⸗
bilitate ſumẽdi exercitatos habeant ſenſus ad
diſcretõʒ boni ⁊ mali.Et qͥdẽ puuli quos dixi
mus: ſi veniãt ad hecloca:põt fieri: vt nihilꝗͥ⸗

dẽ ex hac ſcriptura ꝓficiãt:nec m̃ valde ledan⸗

tur vel ipᷣa qᷓ ſcripta ſunt legentes: velq̃ ad ex⸗
planatõeʒ eoꝝ dicenda ſunt recẽſentes. Si ve⸗
ro aliqs acceſſerit qͥ pᷣm carnẽ tmmodo vir eſt:

huic tali nõ paꝝ ex hac ſcptura diſcriminis pe⸗
riculiq; naſcet᷑. Audite em pure ⁊ caſtis auri⸗
bus amoꝛis noia neſciens: ab interioꝛi hoie ad
exterioꝛẽ ⁊ carnalẽ viꝝ oẽʒ deflectet auditũ: ⁊

a ſpũ ↄuertet᷑ ad carnẽ:nutrietq; in ſemetipſo
ↄcupiſcẽtias carnales:⁊ occaſiõe diuine ſcptu⸗
re ↄmoueri ⁊ incitari videbit᷑ ad libidinẽ car⸗
nis. Ob hoc ergo moneo⁊ ↄſiliũ do omniqͥ nõ
dũ earnis ⁊ ſanguinis moleſtijs caret: neq; ab
effectu nature materialis abſcedit: vt a lectione
libelli huius:eoꝛũq; q in eo dicent᷑:penitus tẽ⸗
peret.Aiũt em obſeruari etiã apud hebꝛeos ꝙᷓ
niſiqs ad etatẽ ꝑfectã maturãq; ꝑuenerit libel

lũ hũc nec q̊dẽ i manibꝰ tenere pmittat᷑.v ⁊ illð

ab eis accepimꝰcuſtodiri.Qñqͥdẽ moꝛis ẽ apð

eos:oẽs ſcpᷣturas a doctoꝛibꝰ ⁊ ſapiẽtibꝰ tradi

pueris:ſimul ⁊ eas q̊a Acιο eρ%ρεαι aellat

d d vltimũ q̃ttuoꝛ iſta obpᷣuari.i.pᷣncipiũ Gene

ſis:in qͥ mũdi creatura deſcribit᷑: ⁊ Eʒechielis
ꝓphe pᷣncipia:in qbus de cherubin ꝓfert᷑ ⁊ fiw⸗

nẽ in quo tẽpli edificatio ↄtinet᷑:⁊ hunc Canti

ci cãticoꝝ libꝛũ. Igit᷑ neceſſariũ mihi videt᷑ añ

̃ᷓ ad ea que in hᷣ libello ſcripta ſunt:diſcutien⸗

Neyenian
ſchuiuste
hetdeotd
geelberte
dehactin
gcpſip⸗
isinmoc
garuunin
poſtus.
loy Mo⸗
gnendes

Dyalogotun

Gtigeſend
deterrise⸗
ſunmamg
fsdeſche
hocquaii
tereosput
bonumcon
tesquaſe
giyelaugen
funt Ged
foade⸗
Terunt.
ichop
perinore
primad
grecost
fialͤe
foccaſeo
pſuiocat
ſueeris
lcnonic
ſieinconn
Perites. .
eages yen
Mhoſercan
Minenoſtre
minscgide
enultrdon
hoſimnget

Rrgged

niniclvd
Pooperbo
ſeb⸗ e
ſen piin
ſum gn
Nuthbare
Oino:nſuis
cpeſenper
endirt.ß
hntonnh
Neindien

=S S=
=ẽ
=
— —.—
S⸗
⸗
— =S =
m , =ẽ
= nr

„* —
= Se
— —
— —
— S=S
— —
=SZE

—
S
—
e.
=

—
=
☛
—.—
=
—
— =—

=
— —
S=
=
E — = .
—☛ T
S—

=S ☛nne

uu rſhen
bfonſͤg
wlolr
opllechzid.
ecor micfio⸗
ucerki odl
Nbenſtis
ipuulcnosd
Gtier nnbtg
Neii ateln⸗
nrs Mäde
Nhntes Gin⸗
ünocoriek:
ndiommmnse⸗
meicſkoun

Ceaetudiin
gin enenße
Peduunelcn⸗
Albianec
üdoonmii

dtenoipden

S

da veniamus:de amoꝛe pᷣus ipᷣo:quiẽ ſcriptu
re huius cauſa pᷣcipua:pauca diſſerere: ⁊ poſt
hec de oꝛdine libꝛoꝛum Salomõis:in quibus
hic liber tertio loco poſitus videtur. Lũ etiam
de hac titulatõe libelli ipᷣius:cur canticum can gulos dies memoꝛat.Aliũ vᷣo.i.exterioꝛem in
ticoꝝ ſuꝑſcriptus ſit:atq; etiam quõ dꝛamma⸗. 6
vis in modum: ⁊ tanqᷓ; fabula que in ſcenis ꝑſo
narum immutatõe agi ſolet:videatur eſſe com
poſitus. Apud grecos quidem plurimi erudi-
toꝝ viroꝝ volentes inueſtigare veritatis ima⸗
ginem:de amoꝛis natura multa ac diuerſa etiãa

dyalogoꝛum ſtilo ſcripta ptulerunt.conantes

oſtẽdere nõ aliud eſſe amoꝛis vim:niſi qͥ animãa

de terris ad faſtigia celi celſa perducat.nec ad
ſummam poſſe beatitudineʒ ꝑueniri:niſi amo⸗

ris deſiderio ꝓpuocante. Sed queſtiones de

hoc quaſi in conuiuijs ꝓpoſite referuntur. In

ter eos puto:inter quos non ciboꝛum:ſed ver⸗

boꝛum conuiuium gerebatur. Alij vero etiam
artes quaſdam quibus amoꝛ hic in anima gig⸗
ni vel augeri poſſe videatur:ↄſcriptas relique
runt. Sed has artes carnales homines ad vi⸗

tioſa deſideria: ⁊ culpabilis amoꝛis miniſteria

traxerunt. Non ergo mirum ſit:ſi ⁊ apud nos

vbi qᷓ;to plures ſimplicioꝛes:tãto plures ⁊ im

peritioꝛes vident᷑:difficilem diximus ⁊ ꝑiculo

pꝓximã de amoꝛis natura diſputatõeʒ: cũ apð
grecos qui eruditi ⁊ ſapientes vident᷑:fuerint

tñ aliqͥ:qᷣ de his nõ ita acceꝑint: vt ſcriptũ eſt:

F occaſione eoꝝ que de amoꝛe dicta ſunt: in la

pſus carnis ⁊ impudicitie pᷣcipitia coꝛruerunt

ſiue ex ijs que ſcripta erãt vt ſupꝛa mẽoꝛauimꝰ
admonitões quaſdã ⁊ incitamenta ſumentes:

ſiue incõtinentie ſue velamen ſcriptis veterum

pferẽtes. Ne ergo ⁊ nos tale aliqͥd incurramꝰ

ea que a veteribus bñ ⁊ ſpiritaliter ſcpᷣta ſunt:

vitioſe ⁊ carnaliter aduertẽtes:tam coꝛꝑis:q;

anime noſtre palmas ꝓtendamus ad eũ:vt do

minus qui dedit verbũ euangeliʒantibus vtu
te multa:donet ⁊ nobis in vᷣtute ſua vᷣbũ:quo
poſſimus ex his que ſcripta ſunt: intellectũ ſa⸗
num ⁊ ad ediſicationem pudicitie aptũ vel no.

mini ipᷣi vel nature amoꝛis oſtendere. Inpᷣnci⸗

pio verboꝝ Moyſi:vbi de mundi ↄditõe co⸗

ſcribit᷑: duos inuenimus homines creatos re⸗

ferri. Pꝛimum ad imaginẽ ⁊ ſimilitudineʒ dei
factum. Scdᷣm elimo terre factum. Hoc Pau

lus apls bene ſciens:⁊ ad liquidum in his eru⸗

ditus:in ſuis litteris apertius ⁊ euidentius bi
nos eſſe:⁊ per ſingulos quoſq; homines ſcpᷣſit
ſic em dixit. Nam ſi his qui foꝛis eſt homo no
ſter coꝛrumpit᷑:ſed üle qui intus eſt renouatur
de die in diem. Et iterum. Cõdelector em̃ legi
dei m interioꝛem hoĩeʒ:⁊ his ſimilia: qᷓta cõ⸗
ſcribit. AUñ puto neminẽ iã debere dubitare:
Moyſes de duoꝝ hominũ factura vł figmẽio

Fo. xn

*
„
.
3
17 4

ſcripſerit in pncipio Geneſis: cũ videat Mau⸗

lũ qͥ meliꝰvtiq; qᷓ; nos itelligebat ea qᷓ a ☛ς

ſe ſcripta ſunt:duos hoies eſſe ꝑ ſingulos qͥſ;
dicẽtẽ. QAuoꝝ vnũ.i.interioꝛẽ renouari ꝑ ſin⸗

quibuſdã ſanctis: talibus qualis erat au⸗-

lus:coꝛrũpi ꝑhibet ⁊ infirmari.Quod ſi alicui
videbit᷑ de h̊ adhuc aliquid dubitandũ: in lo⸗

cis ꝓpꝛus melius explanabit᷑. Nunc aũt piop

ter quod memoꝛiam fecerimus interioꝛis ⁊ erx

terioꝛis hominis ꝓpſequamur. Oñdere em̃ ex
his volumus ꝙ ſcripturis diuinis ꝑ monony⸗
mas.i.ꝑ ſingulas appellationes:ideo ꝑ eadem
vocabula: ⁊ exterioꝛis hominis mẽbꝛa: ⁊ illiꝰ
interiotis hominis pꝑtes affectuſq; nominan.
Eaq; non ſolum vocabulis:ſᷣ ⁊ rebus ipis ſibi
inuicem comꝑant᷑. Verbi gra. Aetat᷑ aliqs eſ⸗
ſe puer ᷣm interioꝛeʒ hominẽ:quẽ poſſibile eſ?·
creſcere:⁊ ad etatem iuuenis adduci:atq; inde
ſuccedentibus incremẽtis puenire ad viruʒp⸗
fectũ:⁊ effici patrẽ.lhis aũt nominibus vti vo
luimus: vt ↄſona diuine ſcripture:illi ſcilicet qᷓ

ab Joanne ſcripta eſt vocabula poneremus.
Alit em ſcripſi vobis pueri:qm cognouiſtis pa

trẽ.ſcripſi vobis pr̃es:qm cognouiſtis eũ q̊ ab

initio ẽ.ſepſi vob iuuenes:qm foꝛtes eſtis:⁊p

vbũ dei qð manet in celo viciſtꝭ malignũ.Eui
dẽs vtiq; ẽ:nec ab vllo oino arbitroꝛ dubitari
ꝙ pueros h̊ Joãnes vł adoleſcẽtes ⁊ iuuenes:

vel etiã pr̃es ᷣm aie: nõ ſᷣm coꝛpis appellat eta
t᷑ẽ. Sʒ ⁊ Maulus diẽ in quoda loco.Mõ potui

vobis loqͥ qſi ſpũalibus:ſᷣ q̃ſicarnalibus:tãqᷓ;

ꝑuulis in xpᷣo lac vobis potũ dedi. In xpᷣo t
ꝑuuli ꝓculdubio ſm aie nõ ᷣm carnis noiant
etatẽ.DOeniq; idẽ Paulus etiã in alio loco ait.
Cũ eſſem puulus:ſicut pꝑuulus loqbar: ſicut ꝑ

uulus ſapiebã: ſicut puulus cogitabã. Cũ aũt
factus ſum vir:deſtruxi q̃ erãt puuli.Et iteru
alias dicit. Bonec occurramus oẽs in viꝝ ꝑfe
ctũ:in mẽſurã etatis plenitudinis xpᷣi. Scit enmn
occurſuros eſſe nos in mẽſurã etatis plenitudgni

nis xpᷣi. Igit᷑ ſicut hec q̃ mẽoꝛauimus etatũno

mina ciſdẽ vocabulis ⁊ exterioꝛi hoĩ aſcribũt᷑:

⁊ interioꝛi:ita inuenies etiãõ mẽbꝛoꝝ nomia coꝛ
poꝛaliũ tràſferri ad aĩe mẽbꝛa ſeu poti efficien
tie:he aie affectuſq; dicẽdi ſunt. Dicit g̊ in E⸗
cleſiaſte. Sapiẽtis oculi in capite eiꝰ. Itẽ ĩ eus

gelio.Qui hʒ aures audiẽdi audiat. In ꝓphe

tis q; ſermo dñi:qͥ factꝰ ẽ in manu ꝓph̊e Hiere

mie:ſiue alteriꝰ cuiuſſibʒ.Site ẽ etiã illð qð ait

Nes aũt tuꝰnõ offendit.Et iteꝝ. MMeiãt pau⸗
lominꝰ moti ſunt pedes. Euident᷑ q; ⁊ vẽt᷑ aie

deſignat᷑: vbi ðꝛ. Oñie a timoꝛe tuo in vtero cõ

cepimꝰ. Nã inde qͥs dubitet:cũ ðꝛ. Sepulchꝝ
patẽs eſt guttur eoꝝ Et iteꝝ. Pꝛecipita dñe ⁊
diuige liguas eoꝝ. Sʒ v id qð ſcptũ ẽ. Dentes

Hars
peccatox cõtriuiſti. Et iteꝝ. Contere bꝛachiũ
peccatoꝛis ⁊ maligni. Et qð opusẽ me de his
plura colligere:cũ abũdantiſſimis teſtimonijs

ſcripture diuine repleti ſunt: ex bus euidẽter
oſtendit᷑:mẽbꝛoꝝ hec noĩa nequaqᷓ; coꝛꝑi viſi⸗
bili aptari poſſe:ſᷣ ad inuiſibilis anime ꝑtẽ vir
tuteſq; debere reuocari:qm̃ ⁊ vocabula quidẽ

habẽt ſimilia. Aꝑte aũt ⁊ ſine vlla ambiguita⸗
te:nõ interioꝛis ᷣ exterioꝛis hois ſignificãtias
gerũt. Eſt ergo materialis huius hoĩis: ⁊ d ex⸗
terioꝛ apellat᷑:cibus potuſq; nature ſue cogna

tus:coꝛpoꝛeus iſte ſcʒ ⁊ terrenus.Siłr auteʒ ⁊

ſpiritalis hoĩs ipᷣius:qͥ ⁊ interioꝛ dicit᷑:eſt pꝛo⸗

pꝛius cibus:vt panis ille viuus qͥ de celo deſcẽ

dit: ̊ ⁊ potus ille eſt ex illa aqua: quã ꝓmittit
ZJZeſus dicẽs.Quicũq; biberit ex haca quam
ego do:nõ ſitiet in eternũ. Sic ergo ꝑ omnia ſi

militudo quidẽ vocabuloꝝ ſᷣm vtrũq; hoiem

ponit᷑. Rerũ vero ꝓpꝛietas vnicuiq; diſcreta
ſeruat᷑: ⁊ coꝛruptibili coꝛruptibilia pᷣbent᷑. In
coꝛru ptibili vero incoꝛruptibilia ꝓponuntur.
Ande accidit vt ſimplicioꝛes quidã neſciẽtes

diſtiguere ac ſecernere ã ſint:q̃ in ſcripturis di
uinis interioꝛi homini:que vo exterioꝛi depu⸗

tãda ſint: vocabuloꝝ ſimilitudinibus falſi ad
ineptas q̃ſdã fabulas ⁊ figmẽta inania ſe ↄtule
rint: vt etiã poſt reſurrectionẽ cibis coꝛpoꝛali⸗
bus vtendũ crederent: potũq; ſumendũ:nõ ſo
lum ex illa vite vera ⁊ viuẽte in ſecula:veruʒ ⁊
ex his vitibus ligni. Sed de his alias videbi⸗
mus. Müc ergo vt pᷣcedẽti obſeruatõe diſtinxi
mus:eſt quidẽ ſᷣm interioꝛẽ hominẽ alius ſine
fllijs et ſterilis:alius vero abũdãs in ſilijs:ſᷣm
quod ⁊ illud aduertimus dietũ.Sterilis pepe

rit ſeptẽ: ⁊ fecunda in filijs infirmata eſt. Et vt

in bñdictiõibus dicit᷑. HNõ erit in vobis ſine fi-
lijs ⁊ ſterilis. Igit᷑ ſi hec ita ſe habẽt: ſicut dici

tur aliqs carnalis amoꝛ quẽ ⁊ cupidinẽ appella

uerũt poete:ſᷣm quẽ qui amat in carne ſeminat
Ita eſt ⁊ quidã ſpiritalis amoꝛ:vᷣm quẽ ille in⸗
terioꝛ homo amãs in ſpiritu ſeiat.⁊ vt euidẽtiꝰ
dicãa: ſi qs eſt qͥ poꝛtat adhucimaginem terreni
Em exterioꝛẽ homineʒ agit᷑ cupidine ⁊ amoꝛe.

Amoꝛe aũt ⁊ cupidine celeſti agit᷑ aia:cũ ꝑſpe

cta pulchꝛitudine ⁊ decoꝛe vbi dei ſpẽm cius
adamauerit: ⁊ ex ipᷣo ʒelũ quendam ⁊ vulnus
amoꝛis acceꝑit.Eſt em verbũ h̊ imago ⁊ ſplen
Ddo dei inuiſibilis pᷣmogenitus omnis creatu⸗
re:in quo creata ſunt omnia:q̃ in celis ſunt:⁊ q̃

in terris ſiue viſibilia ſiue inuiſibilia. Igitur ſi

quis potuerit capaci mente conijcere ⁊ ↄſidera
re hoꝝ omniuʒ que in ipᷣo creata ſunt: decus ⁊
ſpẽʒ(ipᷣe em̃ reꝝ venuſtate ꝑcuſſus:⁊ ſplendo⸗
ris magnificẽtia ſeu iaculo: vt ait ꝓpha electo
terebꝛatus)ſalutare ab ipᷣo vulnus accipiet:⁊
brtõ igne amoꝛis eius ardebit. Opoꝛtet etiam

— — .

nos illud ſcire. Alicitus amoꝛ ⁊ 3 legẽ:ſicutae
cidere põt homini exterioꝛi.vbi gra:vt nõ ſpo
ſam vel ↄiugẽ amet: ſᷣ aut meretricẽ:aut adul⸗
terã:ita ⁊ iterioꝛi hoĩ h̊ ẽ aie accidere põt amoꝛ
nõ in legitimũ ſpõſum:quẽ diximꝰeſſe vbũ dei
ſ in adulteꝝ aliquẽ ⁊ coꝛruptoꝛẽ.Qð ſub hac

eadẽ figura euidẽter declarat Eʒechiel ꝓpha:
vbi hollã⁊ Ooliba introduxit ſub ſpẽ Sama
rie ⁊ Hierim adulterino amoꝛe coꝛruptas: ſicẽ
locus ipe ſcpᷣture pphetice oñdit voletibꝰ ple⸗
nius ſcire. Exardelcit h ſpiritalis amoꝛ aie: ali

qñ qᷣdẽ vt edocuimus: erga aliquos ſpũ's neqᷣ
tie:aliqñ erga ſpiritũſanctũ ⁊ verbũ dei:qui ẽ

ſpõſus ſidelis: ⁊ erudite anime vir dicit᷑:⁊ cuiꝰ
ipᷣa ſpõſa:in hac pᷣcipue ſcriptura q̃ habetur in

manibus nominat᷑: ſicut dñno pᷣſtante plenius

oſtendemus:cũ vba ipᷣius libelli explanari ce⸗
perimus. Nidet᷑ aũt mihi diuina ſcripturã vo
lentẽ canere:ne lapſus aliquis legentibus ſub
amoꝛis nomine naſceret᷑: ꝓ infirmioꝛibus qui⸗
buſq; eũ qui apud ſapientes ſeculi cupido ſeu

amoꝛ dicit᷑:honeſtioꝛi vocabulo charitatẽ vel

dilectionem nominaſſe. Verbi gratia:vt cũ di⸗

xit de Iſaac. Et accepit Rebecchã: ⁊ facta eſt

ei vxoꝛ:⁊ dilexit eam. Et iteꝝ de Jacob ⁊ Ra
chel: ſimiliter dicit ſcriptura. Rachel aũt erat
decoꝛa oculis ⁊ pulchꝛa facie.⁊ dilexit Jacob
Rachel:⁊ dixit.Seruiã tibi ſeptẽ ãnis ꝓ Ra⸗
chel filia tua iunioꝛe.Euidẽtiꝰ qt imutatꝰ vſus
vocabuli huiꝰappet in Amõ:qͥ adamauit ſoꝛo

rẽ ſuã Thamar. Scpᷣtũ ẽ em.Et factũ ẽ poſt h
erat Abſalõ filio dauid ſoꝛoꝛ decoꝛa facie val

de: 1 nomẽ ei Thamar: ⁊ dilexit eã Amõ filiꝰ

Bauid. Bilexit poſuit ꝓ adamauit. Et tribu⸗
labat᷑ inqͥt Amõ vt iſirmaret᷑ ꝓpp᷑ Thamar ſo
roꝛẽ ſuã:qm̃ vᷣgo erat:⁊ gꝗue videbat᷑ in oculis
Amõ facẽ ei aliqd. Et pꝰpauca ð violẽtia quã
itulit Amõ Thamar ſoꝛoꝛi ſue: ita diẽ ſcptura
Et noluit Amõ audire vocẽ eiꝰꝑᷣ iualuit ſuꝑ eã

⁊ hũiliauit eã: ⁊ doꝛmiuit cũ ea.⁊ odiuit eã A⸗

rat eã: qᷓ; dilectio qᷓ dilexerat eã.⁊i his g ⁊ i plu
ribꝰalijs locis inuenies ſcpturã diuinã refugiſ⸗

ſe amoꝛis vocabulũ:⁊ charitat dilectõiſq; po

ſuiſſe. Intdũ lʒ raro ꝓpᷣo tñ vocabulo amoꝛẽ
noiat: ⁊ iuitat ad eũ:atq; icitat aias:vt cũ dixit
in ꝓuͤbijs de ſapia. Adama eã: ⁊ Puabit te:cir⸗

cũda eã:⁊ exaltabit te:honoꝛa eã:⁊ aplectet᷑ te

Szʒ ⁊in eo libello qͥ ðꝛ ſapia Salomõis:ita ſcp
tũ eſt de ſapia ipᷣa. Amatoꝛ factus ſuʒ decoꝛis
eiꝰ. Arbitroꝛ aũt vbi nulla lapſus videbat᷑ oc⸗

caſio: ibi tm nomẽ amoꝛis iſeruit. qͥd em paſſi⸗
bile aut qͥd indecoꝝ poſſit aliqͥs aduertere ina

moꝛe ſapie: vł in eo qͥ ſe amoꝛẽ ꝓfiteat eẽ ſapie
NMã ſi dixiſſʒ:qꝛ adamauit vł Iſaac Rebecchã
vel Jacob Rachel: paſſio vtiq; aliq̊ indecoꝛa

. r ½*V . . . —

Pbeen
telligi
dereac
ſovih⸗
alio e
furaui,
llemei
lgoſun.
haſß
Ghanſtu⸗
lantünot
chanas
ſnidilie
1omnis
dei Al
deusch
diceeel
unisep⸗
ſingere
ſninuic
adeuse
deäichan
riard⸗
Ecer⸗
deuspe
itasg
ſeque
7 ſdeo
uſtie
NlCtur.
lao man
ls guten.
guiptecn
iaGalee
Aeum:r,
donghec
Glemhllte
bledligt
tbleanig.
ſ gi⸗
lon ids
lintemtu
Audimno⸗
daurſey
Poo
nedleng
Hordomig
lagiaſug:⸗
charitagen
li ſimlegl
charitgten.
horpelutee
ſffiniate ſo
neldieck
MWͤen nhr

Pruniderdt.

ſoöſtmmgen
lbcliecpenne

rbiganeti

checchi in

Tractatus III

hec vba erga ſanctos dei homines potuiſſet
intelligi:apud eos pᷣcipueqͥ neſciũt a lr̃a ↄſcen

dere ad ſpiritũ.Aptiſſime aũt in hoc ipᷣolibel⸗
lo qui habet᷑ in manibus:amoꝛis nomen chari
tatis vocabulo ꝑmutatũ ẽ in eo vbi dixit.Ad
iuraui vos filie ſpieruſalẽ:ſi inueneritis fratru
elẽ meũ annũcietis ei:qꝛ vulnerate charitatis
ego ſum.ꝓ eo vtiq; vt diceret amoꝛis eius telo

pcuſſa ſuʒ. Mihil ginteſt i ſcturisdiuis:vtx
charitas dicat᷑:an amoꝛ:vel dilectio: niſi ꝙ in

tantũ nomẽ charitatis extollit᷑: vt etiã ipᷣe de
charuas appellet᷑:ſicut Joannes dixit.Chariſ

ſimi diligamus inuicẽ:quia charitas ex deoẽ:
⁊ omnis qui diligit ex deo natus ẽ:⁊ cognoſcit
deũ.Qui aũt nõ diligit:non cognoſcit deũ:qͥa

deus charitas eſt.Et quãuis alterius tẽꝑis ſit

dicere aliquid de his:que exempli cauſa ex Jõ

annis epla ptulimus:tñ bꝛeuiter aliq̃ enã per⸗

ſtringere nõ eſt viſum abſurdum. Biligamus

inqͥt inuicẽ: qꝛ charitas ex deo ẽ. Et poſt pau⸗
ca:deus charitas eſt. In quo oſtendit ⁊ ipſum

deüů charitatẽ eſſe.Et itex eũ qͥ ex deo eſt: cha⸗

ritatẽ eſſe. Quis aũt ex deo eſt: niſi ille qͥ dicit.
Ego ex deo exiui:⁊ veni in hunc mundũ⸗ ꝙ ſi

deus pater charitas eſt ⁊ filius charitas ẽ:cha

ritas aũt ⁊ charitas vnũ eſt: ⁊ in nullo differt:

ↄſequẽter ergo pater ⁊ fius vnũ bene dicunt

⁊ ideo ↄueniẽter ER—&pᷣs ſicut ſapientia ⁊ virtus

⁊ iuſticia: ⁊ verbum:⁊ veritas:ita ⁊ charitas

dicitur.Et ideo dicit ſcriptura.Quia ſi chari⸗
tas manet in vobis:deus in vobis manet.Se⸗
us autem.i.pater ⁊ filius:qui ⁊ veniunt ad eũ:
qui ꝑfectus in charitate eſt ſᷣm verbum domi⸗
ni ⁊ Saluatoꝛis dicẽtis. Ego ⁊ pater veniemꝰ
ad eum: ⁊ manſionem faciemus apud eũ.Sciẽ

dum ꝙ heccharitas que deus eſt eũ in quo fu⸗
erit: nihil terrenũ: nihil materiale: nihil coꝛrup

tibile diligit.contra naturã nanq; eſt ei coꝛrup⸗

tibile aliqd diligere:cum ipᷣe ſit incoꝛruptõnis

fons. IJpᷣa eſt em ſola que habet immoꝛtalita⸗

tem. Siqͥdẽ eſt deus charitas:qͥ ſolus hʒ imoꝛ

talitatem:lucem habitans inacceſſibilẽ.Quid

aliud immoꝛtalitas: niſi vita eterna eſt: Quaʒ
datux le ꝓmittit deus credentibus in ipᷣm ſo⸗

lũ veꝝ deum: ⁊ quem miſit Jeſum xpᷣm filium

eius: Pꝛopterea ergo in pᷣmis ⁊ ante oia hoca
mabile ⁊ placidum dicit᷑ eſſe deo: vt quis dili⸗

gat dominũ deũ ſuũ ex toto coꝛde ſuo:⁊ ex to⸗

ta aia ſua: ⁊ ex totis viribus ſuis. Et qͥa deus

charitas eſt: ⁊ filius qui ex deo eſt:charitas eſt

ſui ſimile aliquid requirit in nobis:⁊ per hanc

charitatem que eſt in Rp̃o ieſu deo: qͥ eſt chari

tas:velut cognata quadam ꝑ charitatis nomẽ

affinitate ſociemur:ſicut ⁊ ille qui iam coniun⸗

ctus ei dicebat. Quis nos ſeꝑabita charitate
dei:q eſt in xpᷣo Jeſu dño noſtro: Hec aũt cha

Epiſtola

ritas oẽzʒ hoĩem ꝓximũ diligit. Ob hoc arguit

Saluatoꝛ quendã: qͥ opinabat᷑ ꝙ iuſta anima
erga eã q̃ iniqͥtatibus inuoluta eſt: ꝓpinqͥtatis
iura nõ ſeruet. ⁊ iſta de cauſa texuit iſtã ꝑabo⸗
lam:q̃ dicit:ꝙ in latrones incidit qdã dũ deſcẽ
dit ab Hieruſalem in Hierico:⁊ culpat quide,ʒ

ſacerdotem ac leuitam: qui videntes ſeminecẽæ

p̃terierunt. amplectit᷑ aũt Samaritanum: qui

miſericoꝛdiam fecerit.⁊ hunc fuiſſe ei ꝓximuʒ
ipᷣius qui ppoſuerat reſponſione firmauit.Et
ait ei. NHade ⁊ tu fac ſimiliter. Etem natura om
nes nobis inuicem ꝓximi ſumus. Oꝑibus ve
ro charitatis fit ꝓximus ille:qui poteſt benefa
cere ei qui nõ poteſt. Unde ⁊ Saluatoꝛnoſter
factus eſt ꝓximus nobis.uec pertranſiuit nos
cum ſemineces ex latronum vulneribus iacere
mus. Igitur ſciendum eſt dei charitatem ſꝑad
deum tendere:a quo ⁊ oꝛiginẽ duxit: ⁊ ad ꝓxi

mum reſpicere:cum quo ꝑticipiũ gerit: vtpote
ſimiliter creatum in incoꝛruptõe.Sic ergo que
cunq; de charitate ſcripta ſunt: quaſi de amo⸗
re dicta ſuſcipe:nihil de nominibus curans.ea

dem nãq; in vtroq; virtus oſtendit᷑. Quod ſi
ͥs dicat: quia ⁊ pecuniam ⁊ meretricem ⁊ alia
ſimiliter mala eodem vocabulo quod a chari⸗
tate duci videt᷑: diligere appellamur. Sciendũ
eſt in his nõ ꝓpꝛie:bᷣ abuſiue charitatem nomi
nari. Sicut verbi gratia ⁊ deus nomẽ pᷣncipa⸗

liter in eo ẽ: ex quo oĩa:⁊ ꝑ quẽ oĩa: ⁊ in qͥ oia:

qdð vtiq; aꝑte virtutẽ ⁊ naturã trine ſingulari⸗

tatis denũciat. Scdo ve in loco ⁊ vt ita dixeri

abuſiue:deos dic ſcriptura etiã illos ad s ſer⸗
mo dei ſfit: ſicut ↄfirmat Saluatoꝛ in euãgelis
Sed ⁊ celeſtes vᷣtutes ſub h̊ noie appellari vi⸗
dent᷑: du ðꝛ. Deus ſtetit in ſynagoga deoꝝ: in

medio antẽ deos dijudicat. Tertio vo in loco

iã nõ abuſiue:ᷣ falſo dij gentiũ demones appel

lant᷑: cũ dicit ſcriptura. Oẽs dij gẽtiũ demõia.

Itaq; ⁊ pᷣmũ charitatis nomẽ in deo ẽ᷑:pꝓpt᷑ qd
iubemur diligere deũ ex toto coꝛde nro: ex to⸗
ta ala nra: ⁊ ex totis viribꝰ ntᷣis: vtpote eũ a q̊

habemꝰ h̊ ipᷣm:vt diligere poſſimꝰ:in ipᷣo iã ſi⸗

ne dubio ↄtinet᷑:vt ⁊ ſapiaʒ:⁊ iuſticiã: ⁊ pieta⸗
tẽ:⁊ vitatẽ:oẽſq; vtutes ꝑit᷑ diligamꝰ. Anũ ei
atq; idẽ ẽ diligere deũ ⁊ diligere bõa.Scðo in

loco q̃ſi abuſiuo ⁊ ide deriuato noĩe ⁊ ꝓximuʒ

diligere iubemur taqᷓ; noſipos.Tertiũ voẽ qð
falſo ſub charitatis titulo noiat᷑:diligẽ vłpecu
nia:vł voluptates:vłoẽ qͥcqͥd ad coꝛruptelã ꝑ
tinet ⁊ erroꝛẽ.Nõ ginteſt vtꝝ amari dicat᷑ de
aut diligi. Nec puto ꝙ culpari poſſit ſiquis de
um ſicut Joannes charitatem:ita ipᷣe amoꝛem
nominet. Heniq; memini aliquẽ ſanctoꝝ dixiſ
ſe Ignatiũ noĩe de Ep̃o. Meus aũt amoꝛ cru
ciſixus eſt: nec repᷣhendi eũ ꝓ h; dignũ iudico.
Sciendũ aũt ꝙ ois qͥ pecuniã diligit: vel ea

Pars

in mũdo ſunt materie coꝛruptibilis: virtutem
charitatis q̃ ex deo eſt: ad terrena ⁊ ad caduca
deducit: ⁊ rebus dei abutit᷑ ad ea que nõ vult
deus. HNõ em deus dileetionem hoꝛum:ſed v⸗
ſum hominibus dedit. Hec autẽ paulo latius
diſcuſſimus: volentes de natura charitatis et
amoꝛis aꝑtius attentiuſq; diſtinguere.ne foꝛ⸗
te quoniaʒ ſcriptura dicit: quia deus cha ritas
eſt:omne quod diligit᷑ etiã ſi coꝛruptibile ſit ex
deo eſſe:⁊ hoc charitas ⁊ dilectio putaret᷑. Sʒ
oſtendit᷑ res quidã dei ⁊ munus eius eſſe cha⸗
ritas. Nõ tñ ſp ab hominibus ad eaq̃ dei ſunt:
⁊2 que deus vult:opus eius aſſumi.Sed ⁊ hoc
ſcire opoꝛtet:ꝙ impoſſibile eſt:vt nõ ſꝑ huma⸗
na natura aliquid amet.Omnis nanq; qͥ ad id
etatis venerit:quã pubertatẽ vocant:amat ali
quid ſeu minus recte: cum amat que non opoꝛ

tet:ſeu recte ⁊ vtiliter: cum amat que opoꝛtet.
Verũ nõnulli hũc amoꝛis affectum:qui anime

cCationabili inſitus ẽ beneficio ↄditoꝛis:aut ad

amoꝛem pecunie trahunt: a auaritie ſtudium:

aut erga gloꝛiam captandã:⁊ fiunt inanis glo⸗
rie cupidi.aut erga ſcoꝛta ſectanda:⁊ inueniun
tur pudicitij libidiniſq; captiui.aut ad alia his
ſimilia virtuteʒ tanti boni huius effundũt.Sʒ
⁊ cum erga diuerſas artes amoꝛ iſte ducitur:q̃
manu miniſtrant᷑:aut ꝑ ſtudia pᷣſentis vite nõ
ſolum neceſſaria. AUt verbi gratia dixerim:er⸗
ga artem paleſtricam vel curſus exercitia: aut
certe etiã erga geometricã vel muſicã vel arith
metricam ↄfert᷑ atq; ad alias vel huiuſcemodi

diſciplinas. nec ſic quidem mihi videtur vſus

eius ꝓbabiliter ſumi.Si em quod bonum eſt:
hoc ⁊ ꝓbabile eſt. Bonũ ergo ꝓpꝛie non erga
vſus coꝛpoꝛeos:ſed in deo pᷣmũu ⁊ in animi vir

tutibus intelligi᷑. Conſequenter ergo ſolus a⸗

moꝛ ille ꝓbabilis eſt:qͥ deo ⁊ animi virtutibus
coaptat᷑.Et hoc ita ſe habere diffinitõne ipᷣius
Saluatoꝛis oſtendit᷑: vbi interrogatus a quo⸗
dam quod eſſet mandatũ omniũ maius: ⁊ pꝛi⸗
mũ in lege :reſpondit.Diliges dominũ deũ tu
unm ex toto coꝛde tuo:ex tota anima tua: ⁊ ex to
tis viribus tuis. Secundũ vero ſimile illi.Si⸗

liges ꝓximũ tuũ ſicut teipᷣm. Et adiecit. In is
duobus mãdatis omnis lex pendet ⁊ ꝓphete:
oſtendens ꝑ hec duo iuſtum amoꝛem legitimũ

qᷓ; ↄſtare:atq; in his vniuerſam legem ꝓphe⸗
taſq; pendere. Sed ⁊ quod Paulus ait:nõ ad

ulterabis:nõ occides:nõ furtum facies:nõ fal

ſum teſtimoniũ dices:⁊ ſi quod aliud mãdatũ

in hoc verbo reſtaurat᷑:in quo ait. Diliges ꝓ⸗

ximũ tuũ ſicut teipᷣm:quod hoc modo facilius
explanabit᷑. Ponamus verbi gratia muliereʒ

amoꝛe alicuius viri ardentẽ:cupientẽq; in con
ſoꝛtiũ eius aſciſci:nõne oĩa ita aget:⁊ oẽs motꝰ

ſuos ita tꝑabit: vt ſcit illi placere quem diligit

II

ne foꝛteſi in aliquo ↄ volũtatẽ illius egerit:c⸗
ſoꝛtia eius vir ille optimus refutet:atq; ſpnat:

Poterit ne hec mulier q̃ erga amoꝛẽ viri illius

toto coꝛde:tota aĩa:totiſq; viribus feruet: aut

adulteriũ cõmittere: q̃ e nouerit amare pudi-
citiã:Aut homicidiũ:q̃ euʒ nouerit mitẽ: Aut

furtũ:q̃ ei ſciat liberalitatẽ placere:Aut ↄcupi
ſcet aliena:q̃ oẽs ↄcupiſcẽtias erga amoꝛẽ viri

illius hʒ occupatas⸗ Sic ergo in charitatis p.
fectõe ⁊ omne mandatuʒ reſtaurari ðꝛ: ⁊ legis

virtus ꝓhetarumq; pendere. Pꝛopter iſtud
charitatis vel amoꝛis bonũ:ſancti nec in tribu
latione anguſtiant᷑:nec apoꝛiati exapoꝛiantur
nec deiecti pereũt:ſᷣ qð in pñti ⁊ momẽtaneũ ⁊

leue tribulatõis eoꝝ:ſupꝛa modũ eterne gloꝛie

põdus oꝑat illis.Nõ em omnibus ſᷣ Paulo ⁊
his qͥ ei ſimiles ſunt pñs hec momentanea ac le
uis dicit᷑ tribulatio: qꝛ ꝑfectã charitateʒ dei in

ZRpo Jeſu:ꝑ ſpiritũ ſanctũ habẽt in coꝛde ſuo

diffuſaz. Sic deniq; ⁊ Jacob patriarchã amoꝛ

Rachel ꝑ ſeptẽ annos ↄtinuos in laboꝛibꝰ po⸗

ſitũ diuturni eſtus:⁊ nocturni frigoꝛis vſtionẽ
ſentire nõ ſinit. Sic ipᷣm Paulũ in amoꝛehuiꝰ
incẽſum audio dicentẽ. Charitas omnia patit
omnia credit:omnia ſperat:omnia tolerat.cha
ritas nũqᷓ; cadit. Nihil ergo eſt:qð nõ toleret:

qui ꝑfecte diligit.Plura aũt quãdo nõ tolera⸗
mus:certũ ꝙ ob hoc:qꝛ charitatẽ q̃ oĩa tolerat

nõ habemus.Et ſi nõ ferimus aliq̃ pacient᷑:ic⸗
circo ẽ: qꝛ charitas nob deeſt:q̃ omia patit. In
luctamie q; eo: qð ẽ nob aduerſus dyabolũ:q̊

frequẽter cadimus nõ dubiũ ẽ:qͥn ob hoc fiat:
ꝙ nõ ẽ in nob charitas illa:q̃ nũqᷓ; cadit.ũc̊

loquit᷑ pñs ſchᷣtura:qͥ erga vbũ dei aia bta vti
tur:vinflãmat᷑.Et iſtud epithalamij carmen

ſpiritũ canit:qͥ eccleſia ſpõſo celeſti xpᷣo ↄiũgit᷑

ac ſociat᷑:deſiderãs miſceri ei ꝑ vbũ:vt ↄcipi⸗
at ex eo:⁊ ſaluare poſſit ꝑ hãc iſta ſlioꝝ gñatio
nem.cũ ꝑmanſerint in fide ⁊ ſanctitate cũ ſobꝛi
etate:vtpote ↄcepti ex ſemine qͥdẽ vbi dei.edi
ti vo genitiq; vel ab immaculata eccleſia vł ab
aia:nihil coꝛpeũ:nihil reqͥrẽte materiale:ᷣ ſo⸗
lo vbi dei amoꝛe flagrãte.hec interim nob ad

pñs de amoꝛe vel charitate q̃ in epithalamio ̊
caãticoꝝ cãtici refert᷑:occurrere potuerũt. Sed
ſciendũ eſt tam multa eſſe:que dici debeant de

charitate hac:qᷓ;ta ⁊ de deo:ſiqͥdem ipᷣe eſt cha
ritas. Scit em̃ nemo patrẽ:niſi filius:⁊ cui vo⸗
luerit filius reuelare.Siłr aũt etiã ipᷣm filium:
qm̃ ⁊ ipᷣe charitas eſt: nẽo ſcit niſi pater: ⁊ ſᷣm

hoc qð charitas ðꝛ. Solus aũt ſpũſſanctus ẽ:

qui ex patre ꝓcedit:⁊ ideo ſcit q̃ in deo ſunt:ſiẽ
ſpũs hois ſcit que in hoie ſunt.hic ergo para⸗
clitus ſpirituſſanctus veritatis qui de pr̃e ꝓce

dit: circũit q̃rens ſi q̃s inueniat dignas ⁊ capa⸗

ces aias qbus reuelat magnitudinẽ charitatis

Ce

hliueqpe
feiglic
ntgtee
Eienpt
gahtria,
gtaſiſeey
luoſtetlel
ſerto von
Cueergo⸗
ſtilon6
ſdentianp
phyſcine
fepoſſumu
Hönuliſa
posration
fopoluen⸗
nesquas
eram ſ.
Eſenlo
nebop dict
lteſh vimm
ſcornostng
Goan
ecense
advirun
Pbipyin
hilnat
his yſibi
eſt. nſ⸗
linis gli
limentenn
Apecmum.
guingre
fatnterti
Meiſertic
ſonüluapy
Nncgrlini
goisinuen
eotſcutſen
tan Sroon
ulnencon
funnlluo
tquosflios
Momnöe
nergleseſer
luſpeciun
herevolig
dineſingun
npuerbis
deuitbꝛenn
ſones. Ocd
hidiin E
malious

Uaeſſrin

Nnptlis

lugit
tangnt
naeſi
huſmni
mmnenn
Uenumnder
r um
ſagaanthͤrf
dnchnine,
nRregs
opeiids
Mananbe

1nonimi
ücengen
mdrsßbe
omenmarte
ichantnſt
babandeti
ppanacinn
osinliet⸗
iffignirtn⸗
läinmmnn
riunsommuti
omniandenck
elkastönden
uqgicenien
nimiiennet
ASalitent
kienunt
Nistol,
ügncbbarfit
izeilhie
wüdaiaadia

ahnicnnet-

ae
an ftünt ,
iehiſpgend
innudſ
S
Alanalktf
W
rnncg

ediddke
ſicgenſpelie
ifunnn
itaii init
itniſe n
ntin
t Mck,
.
i

=— —

H

—
— S==

4

——

S =—

—
==
=
☛ =

X

= =

=
=

—

—
= =

=–
=
☛

=

S=

—

=
—
=

=
=
☛

—
— — ——
4

Tractatus III

huius que ex deo eſt. Muũc ergo iam ipᷣm deuʒ
pr̃eʒ qui charitas ẽ inuocãtes ꝑ eũ qui ex ipᷣo ẽ

charitatẽ etiã ad reliqua diſcutiẽda venlamus

Et temptemus pꝛimũ de ea reqͥrere: qͥd illð ſit

ꝙ cũ tria volumia eccłia dei a Salomone ſeri-

pta ſuſceꝑit:bᷣmus ex ipᷣis ꝓuerbioꝝ liber poſi
tus ſit: ſecundus is qui Eccleſiaſtes appellat᷑.
tertio vᷣo in loco cãtici cãticoꝝ volumẽ habeat᷑

Que ergo nobis occurrere poſſunt in hocloco

iſta ſunt. Generales diſcipline qbus ad rerum
ſcientiam ꝑpuenit᷑:tres ſunt:q̃s greci ethicam:

phyſicã: ⁊ enopticẽ appellauerũt.nos has dice
re poſſumus:moꝛalẽ:naturalẽ:⁊ inſpectiuam.

Nõnulli ſane apud grecos etiã logicen: quam
nosrationabilẽ poſſumus dicere:q̃ria in nüůe⸗
ro poſuere.Alij nõ extrinſecus eam:ſed ꝑhas

tres quas ſupꝛa memoꝛauimus diſciplinas in

nexam:ↄſertãq; ꝑ omnecoꝛpus eſſe dixerunt.
Eſt em̃ logice ⁊ velut nos dicimus rõnalis:q̃

verboꝝ dictoꝛũq; videt᷑ ↄtinere rõnes:ꝓpꝛie⸗
tateſq; ⁊ impꝛopꝛietates:generaq; ⁊ ſpecies ?

figuras ſinguloꝝ quoꝛũq; edocere dictoꝛum.
quam vtiq; diſciplinã nõ tam ſeparari qᷓ; inſe⸗
ri ceteris ↄuenit ⁊ iniexi. Moꝛalis autẽ dicik
ꝑ quã mos viuẽdi honeſtus aptat᷑:⁊ inſtituta
ad virtutẽ tendentia pᷣpant᷑. Maturalis dicit᷑
vbi vniuſcuiuſq; rei natura diſcutitur:quo ni
hil naturam generat᷑ in vita: ſed vnumqðq;
his vſibus deputet᷑:in q̊ͥs a crcatoꝛe ꝓductum

eſt. Inſpectiua ðꝛ qua ſuꝑgreſſi viſibilia de di

uinis aliquid ⁊ celeſtibus ↄtẽplamur: eaq; ſo⸗
la mente intuemur:qm coꝛpoꝛeũ ſuꝑgrediunt
aſpectum. ec ergo vt mihi videtur: ſapiẽtes
quinq; Grecoꝝ ſumpta a Salomone: vtpote

q̊ etate ⁊ tẽꝑe lõge añ ipᷣos poꝛ ea ꝑ dei ſpmn di⸗

diciſſet:tãq; ꝓpꝛia inuẽta ꝓtulerunt:⁊a inſtuu⸗
tionũ ſuaꝝ volumibus cõpᷣhenſa: poſteris tra
denda relinqre. Sʒ hec vt diximus: Salomõ
añ oẽs inuenit ⁊ docuit ꝑ ſapiaʒ:quã accepita
deo:ſicut ſcriptum eſt. Et dedit deus pꝛuden⸗
tiam Salomoni: ⁊ ſapiam multã valde:⁊ lati⸗
tudinem coꝛdis ſicut arenã:que ẽ ad oꝛam ma⸗
ris: ⁊ multiplicata ẽ in eo ſapientia ſuꝑ oẽs an
tiquos filios hoim: ⁊ ſuꝑ oẽs ſapiẽtes egypti.
Salomõ ergo tres iſtas q̊s ſupꝛa diximus ge⸗
nerales eſſe diſciplinas.i.moꝛalem:naturalem
inſpectiuam diſtinguere ab inuicem ac ſecer⸗
nere volẽs:tribus eas libellis edidit:ſuo c; oꝛ
dine ſingulis ↄſequẽter aptatis. Pꝛimo ergo
in puerbijs moꝛalẽ docuit locũ: ſuccinctis vt
decuit bꝛeuibuſq; ſententijs vite inſtituta com
ponẽs.Scðaʒ vo que naturalis appellat᷑: cõpᷣ
hẽdit in Eccleſiaſtẽ:in quo multa de rebus na

turalibus diſſerẽs: ⁊ inania ac vana ab vtilibꝰ
neceſſarijſq; ſecernẽs:relinquẽdã vanitatẽ mo
net: ⁊ vtilia rectaq; ſectada.Inſpectiuũ c; lo⸗

Fo XVI

cũ in hoc libello tradidit: q̊ habet᷑ in manibus
id eſt in cãtico cãticoꝝ.in quo amoꝛẽ celeſtium
diuinoꝛũ q; deſideriũ incutit anime ſub ſpẽ ſoõ
ſe ac ſpõſi:charitatis ⁊ amoꝛis vijs pueniedũ
docẽs ad ↄſoꝛtiũ dei.hoc vero eũ vere philo⸗
ſophie fundamentũ ponentẽ: ⁊ oꝛdinẽ diſcipli
narum inſtitutionumq; ↄdentẽ ꝙ non latuerit
neq; ab eo abiectus ſit:etiaʒ rõnalis locus eui⸗
dẽter oñdit in hᷣncipio ſtatim ꝓuer bioꝝ ſuoꝛũ.
Nꝛimo oĩm ꝑ hoc ipᷣm ꝙ ꝓuerbia attitulauit

libellũ ſuũ:qð vtiq; nome lignificat:aliud qui⸗
dem palam dici: aliud vero intrinſecus indica
ri. Hoc em ⁊ cõis vſus ꝓpuerbioꝝ docẽt: ⁊ o⸗
hãnes in euãgelio Saluatoꝛẽ ita ſcribit dicen⸗
hoꝛa cũ iam nõ in ꝓuerbijs loquar vobis: ſed
manifeſte de pr̃e annunciẽ vobis.Hecinterim
in ipa tituli inſcriptõe. In ſequenti vero ſtati,
ſubiũgit diſcretionẽ ſermonis:⁊ diſtinguit ſci⸗
entiã a ſapientia:⁊ a ſapientia diſciplina: ⁊ in⸗
tellectũ verboꝝ aliud ponit: ⁊ pꝛudentiã dicit

in eo eſſe: vt exciꝑe qs poſſit verboꝝ verſutiã.

„

Diſtinguit etiã iuſticia verã a directõe iudicij.
ſed ⁊ aſtutiã nomiat quandã his quos imbuit
neceſſariã:illã credo ꝑ quã ſophiſmatũ intelli⸗
gi ac declinari poſſit argutia. Et ideo dicit in⸗
nocentibus ꝑ ſapientis dari aſtutiã ſine dubio

ne in vbo dei decipiant᷑ fraude ſophiſtica. Sʒ

in hoc mihi videt᷑ ronalis diſciplie meminiſſe:
p quã doctrina verboꝝ dictoꝛũq; ſigniſicantie
dilcernunt᷑:vt vniuſcuiuſq; ſermonis ꝓpetas
certa cũ rõne diſtinguit᷑:in q̊ͥ pᷣcipue erudiri co
uenit pueros hoc em hoꝛtat᷑ cũ dicit vt det pu
ero iunioꝛi ſenſum ⁊ cogitatõeʒ.Et qꝛ qͥ in his
erudit᷑neceſſario rõnabiliter ꝑ ea q didicit:ſe⸗
metipᷣm gubernat:a vitã ſuam moderatius li⸗
berat. NPꝛopterea dicit. Intelligẽs aũt guber⸗
nacula acqͥret. oſt hec vero cognoſcẽs in v⸗
bis diuinis qbus ꝑ ꝓphas hũano generi tra⸗
ditus ẽ oꝛdo viuẽdi: diuerſos eſſe eloquij tro⸗
pos: ⁊ varias dicendi ſpecies:ac ſciens haberi
in eis aliquã figurã q̃ parabola apellat᷑: ⁊ alis
que obſcura dictio vocat᷑:aliaſq; que enigma⸗
ta noĩent᷑: ⁊ alias q̃ dicta ſapiẽtũ dicant᷑ ſcribit
Intelliges q; pabolã ⁊ obſcuꝝ ſermonẽ:dicta
q; ſapientum enigmata. Ner hec ergo ſingu⸗
la roõnalem locum manifeſte a euidenter expo⸗
nit:ac moꝛe veteꝝ ſuccinctis bꝛeuibuſq; ſenten
tijs ingentes ⁊ pfectos explicat ſenſus.Que ſi
qͥs eſt qͥ in lege meditet᷑ die ac nocte: ⁊ ſi s eſt
ſicut iuſti os qð meditat᷑ dñi ſapiaʒ: inueſtiga
re diligẽtius poterit ⁊ inuenirce:ſi tñ recte quis
ierit:⁊ q̃rẽs pulſauerit oſtium ſapientie:petẽs
a deo: vt aperiat᷑ ſibi:⁊ mereat᷑ accipere ꝑ ſpiri

tũ ſan ctũ verbũ ſapientie: verbũ ſciẽtie:ſeriq;

pticipes illius ſapiẽtie que dicebat.Extẽdebã

. —

em̃ vᷣba mea:vnõ audiebatis. Et merito extẽè⸗

dere ſe dixit vba in eius coꝛde: cui dederit de
ſicut ſupꝛa diximus latitudinẽ coꝛdis. Dilatat᷑
nãq; illius coꝛ: qui põt ea que bꝛeuit᷑ in myſte⸗

rijs dicta ſunt:latioꝛe doctrina ſumptis ex vo⸗

luminibꝰdiuinis aſſertonitv erplanare. Oboꝛ
tet igit᷑ ᷣm hanc eandẽ ſapiẽtiſſimi Salomõis
doctrinã: eũ qͥ ſapientiã ſcire deſiderat:inciꝑe
ab eruditõe moꝛali:⁊ intelligere illud qð ſcrip⸗
tũ eſt.Cõcupiſti ſapientiã:ſerua mãdata:⁊ do
minus dabit eã tibi.Ob hoc magiſter h̊ quipᷣ⸗
mus homines diuinã philoſophiã docet:oꝑis
ſui exoꝛdiũ ꝓuerbioꝝ poſuit libellũ.in quo vt
diximus:moꝛalis tradit᷑ locus:vt cũ intellectu
moꝛibuſq; qͥs ꝓfecerit: veniat etiam ad natura
lis intelligentie diſciplinaʒ:atq; ibi reꝝ cauſas
naturaſq; diſtinguẽs agnoſcat vanitatẽ vani⸗
tatũ relinquenda: ad eterna aũt ⁊ pꝑpetua ꝓpe
randũ.⁊ ideo poſt ꝓpuerbiaad Eccleſiaſtẽ ve⸗
nit᷑: qͥ docet vt dix imus viſibilia oia ⁊ coꝛꝑea
caduca eſſe ⁊ fragilia.q̃ vtiq; cũ ita eſſe cõpᷣhen
derit is qͥ ſapientie ſtudet:ſine dubio ↄtẽnet ea

ac deſpiciet:⁊ vniuerſo vt ita dicã ſeculo renũ⸗

cias:tẽdet ad inuiſibilia ⁊ eterna:q̃ ſpiritalibus
qͥdẽ ſenſibus:ſᷣ adoꝑtis amoꝝ qᷣbuſdã ſiguris
docent᷑ ĩ Cãticis cãticoꝝ. Ideo em nouiſſimũ

locũ tenet hic liber:vt tũc ad eũ veniat᷑: cum

moꝛibus qͥs fuerit deſecatis: ⁊ reꝝ coꝛruptibi⸗

liũ atq; incoꝛruptibiliũ ſciaʒ:diſtinctionẽ q; di

dicerit:ꝑ q̃ in nullo poſſit ex his figuris:qͥbus
ſpõſe ad ſponſum celeſtis.i.aie ꝑfecte amoꝛ ad
verbũ dei deſcribit᷑:ac foꝛmat᷑ offendere. Pꝛe
miſſis nanq; his q bus purifſicat᷑ aia ꝑ actus ac
moꝛes: ⁊ in reꝝ diſcretõe naturaliũ:ꝑducit᷑ cõ⸗

petẽter ad domeſtica venit᷑ ⁊ myſtica: atq; ad

diuinitatis ↄtẽplatõeʒ ſincero ⁊ ſpiritali amo⸗
re ↄſcendit᷑. Hanc ergo triplicẽ diuine phᷣie foꝛ
ma: etiã in illis ſanctis ac beatis viris arbitroꝛ
p̃ſſignatã. ꝓ quoꝝ ſanctiſſimis inſtitutõibꝰ deꝰ

ſummus dici voluit:deus Abꝛahã:deus JIla⸗

ac:deus Jacob. Abꝛahã tãqᷓ; moꝛalẽ declarat

ph̊iaʒ ꝑ obedientiã. Tanta em̃ eius fuit obedi

entia ⁊ obſeruatio mãdatoꝝ:vt cũ audiret:exi
de terra tua: ⁊ de cognatõe tua:⁊ de domo pa⸗
tris tui:nõ ſit cũctatus:ſᷣ ſtatim fecerit: imo et
aliqͥd amplius fecerit. Audiẽs em vt immola⸗
ret filiũ ſuũ:nec inde qͥdẽ dubitat: ſᷣ᷑ obtẽperat
pᷣcepto:⁊ ad exemplũ obediẽtie:q̃ eſt moꝛalis
ph;ᷣie poſteris dandũ:nec filio ſuo vnico peꝑcit
Iſaac q; naturalẽ phiaʒ tenet: ⁊ cũ puteos fo⸗
dit: ⁊ cũ ꝓfunda rimat᷑. Sʒ ⁊ Jacob inſpectm̃
tenet locũ:qͥpe ⁊ iſrael ob diuinoꝝ ↄtemplatio
nem nominatus ſit:⁊ qui caſtra celi viderit: et
domũ dei atq; angeloꝝ vias.i.ſchalas a terris
in celũ poꝛrectas ꝓſpexit. Vñ ⁊ merito inueni
mus tres iſtos beatos viros altaria fixiſſe deo

hot ent philoſophie ſue aſecraſſe pfectus: quo
ſeʒ edocerẽt:nõ hec ad artes humanas:ſed ad

dei grẽ̃am referenda. Sed ⁊ in tabernaculis de

gũt: vt ꝑ hec oſtendãt: neq; in terris habendũ
eſſe aliquid Peii huic qͥ diuine phie ſtudet:ſ
ſp ꝓmouendſi nõ tam de loco ad locũ:qᷓ; de ſcꝭ

entia inferioꝛis ad ſcientiã ꝑfectoꝝ. Sed ⁊ alia

multa in ſcripturis diuinis que oꝛdinem hunc
quẽ in libellis Salomonisꝰtineri diximus vᷣm
hãc eandẽ foꝛmã deſignãt. Sed ea nũcnob p⸗

ſequi aliud in manibus habentibus lõgum eſt

Siqͥs ergo pᷣmũ locũ in emendandis moꝛibus
mãdatiſq; ſeruandis: qui ꝑ pꝓuerbia deſignat᷑

impleuit. Poſt hec aũt depᷣhenſa vanitate mũ

di: ⁊ reꝝ caducaxꝝ fragilitateʒ ꝑſpecta venit in
hoc:vt renũciet mũdo:⁊ omnibus que in mun
do ſunt. Conſequenter veniet etiã ad ↄtempla
da ⁊ deſiderãda ea q̃ nõ vident᷑:⁊ eterna ſunt.
Ad que tñ vt gnenie poſſimus:indigemꝰ di⸗
uina miſericoꝛdia:ſi foꝛte valeamus perſpecta
pulchꝛitudine verbi dei:ſalutari in eum amoꝛe

ſuccendi: vt ⁊ ip̃e dignet᷑ huiuſmodi animam
diligere:quã deſiderium ſui habere pſpexerit.

Poſt hec exigit nos ↄſequentia ſermonis dice

re etiã de ſuꝑſcriptione ipᷣa Catici cãticoꝝ.Si

mile em eſt hoc illis que in tabernacło teſtimo⸗
nij apellant᷑ ſancta ſanctoꝝ:⁊ illis que in libꝛo
numeroꝝ memoꝛant᷑ oꝑa opeꝝ:que apð Pau
lum dicunt᷑ ſecula ſeculoꝝ.Sed quõ differqt a
ſanctis ſancta ſanctoꝛũ in Exodo:⁊ quõ diffe⸗

rat oꝑa ab oꝑibus opeꝝ in numeroꝝ libꝛo tra⸗

ctatibus ꝓut potuimus: dictũ eſt a nobis. Sʒ
⁊ de ſeculo ſeculoꝝ:in locis qͥbus occurrit non
omiſſum ẽ.⁊ ne eadem reputamus:illa ſuffici⸗
ant.Nũc ergo reqͥramus pᷣmo q̃ ſunt cãtica qͥꝝ
cãticoꝝ h̊ͥ eẽ cãticũ ðꝛ. NPuto ergo ꝙ cãtica ſint
illa:q̃ dudũ ꝑ ꝓphas vel 2 ãgelos canebantur
Lex em̃ ðꝛꝑ ãgelos mini
toꝛis. Illa ergo omnia q ꝑ illos annunciabant᷑
cãtica erãt ꝑ amicos ſpõſi pᷣcedentia. Iſtud ve
ro vnũ cãticũ eſt:quod ipᷣi iã ſpõſo ſpoſam ſuã

ſuſcepturo:epithalamij ſpecie erat canendum

Zn nõ adhuc ꝑ amicos ſpõſi cãtari ſibi vult
ed ipᷣius iam ſpoſi pñtis audire verba deſide⸗

rat dicens. Oſculet᷑ me ab oſculo oꝛis ſui. Añ

⁊ omnibus cãticis pᷣfert᷑. Vident᷑ em̃ cetera cã
tica q̃ lex ⁊ ꝓphete cecinerũt:ꝑuule adhuc ſpõ
ſe: ⁊ q̃̊ nondũ veſtibula mature etatis ingreſſa
ſit: decãtata.Hoc vo cãticũ adulte ⁊ iaʒ valde
robuſte:⁊ q̃ capax ſit iã virilis potẽtie ꝑfectiq;

myſterij decãtari videt᷑:pᷣm ꝙ ðꝛ de ea: qꝛ vna
ſit ꝑfecta columba.que ſi ꝑfecta:ergo ⁊ ꝑfecti

viri ſpõſa ꝑfedte ſuſcepit verba doctrine. ꝛi

mũ ergo caticũ cecinit deo οb1Hc» ⁊ filij iſra
el: quado viderũt egyptios moꝛtuos ad littus
maris: ⁊ quãdo viderũt manũ foꝛtẽ ⁊ bꝛachiũ

rata in manu media

elum
borſ.
nino⸗gt
gonge
cantichp
hocli
in necio
nageuſe
pideate⸗
nomnanl
gedatdn
dioleg
lonis i
mnnsdno
canticu⸗
uituteeg
pheccin
7 Venerit
nut un
depalez⸗
ſorrrene
diptdonm
1dboee
whaade⸗
lundnn
noſuo
innune
diciel
apibus
gbope
mis ke
Altiucn
Pokilu⸗a
lclldegu
boͤybacit
Iiliate il
ſtudagten
langeſtre
Aua
lunaloqr
Arͤm
pegeigitſe
defſanno
alignonid
niaantcie
Eiitut
indeeſlade
llingpofn
Unibugzpe
Cnnltopioen
enegeor
hnnſczapis
ſeheheen
ſulauuer
ec s
Kfng

huiufndaun
uheberghant
Gentulenmiede
Ciigane
nubenchtttn

Ncickinde
sihueggmnint
umls luifß
W
mapgaiuſn
iaisanehn
muſll
Nnunathn
imn ii
Pdoſoene
Nigtani
stimſt

—
——
=g

— —
= —
E =
— =
— =

S

— ◻⏑ =
=
—
–
=ẽ =— E
— —

—
— —

—
—
—
—
==
S=
=
SS= =—

Tractatus III

excelſum dñi: ⁊ crediderũt deo ⁊ famulo eius
¶ Koyſi.Tũc cãtauerũt dicẽtes.Cãtemus do
mino:głioſe em honoꝛiſicatus ẽ. Ego aũt arbi

troꝛ:ꝙ nõ poſſit ad iſtud ꝑfectũ qͥs ⁊ myſticuʒ

canticũ ꝑuenire: ⁊ ad iſtã ꝑfectionẽ ſpoſe q in
hac ſcriptura ↄtinet᷑:niſi pus ambulet ꝑ ſiceuʒ
in medio mari: ⁊ fiat ei aq murus a dextera le⸗

naq;:⁊ ſic euadat de manibus egyptioꝝ:ita vt

videat eos moꝛtuos ad littus maris.atq; intu
ens manũ foꝛtẽ domini:q interfecit egyptios?
credat dño ⁊ famulo ipiꝰ Royſi.Moyſi aũut

dico legi atq; euãgeliis omnibuſq; diuinis ſcpᷣ
turis. Tũc em merito cantabit: a dicet. Cante

mus dño: głioſe em honoꝛiſicatus ẽ. Sʒiſtud

canticũ canet quis: cũ qͥs liberatus fuerit a ſer

uitute egyptioꝝ. NPoſt hec aũt cum tranſierit:

ꝑ hec oĩa q̃ in Exodo ⁊ q̃ in Leuitico ſcbᷣta ſunt

⁊ venerit ad hoc:vt in diuinos numeros aſſu⸗
mat᷑.Tunc iteꝝ ſcᷣm canticũ canet:cuʒ exierit

de valle zareth: quod interpᷣtat aliena deſcen⸗
ſio:⁊ venerit ad puteũ. De quo ſcriptũ eſt. Et

dixit dominus ad Mopyſen. Congrega pplmn:

⁊ dabo eis aquã de puteo bibere. Ibiem can⸗
tabit ⁊ dicet. Inijciate ei puuteum. Foderũt il⸗

lum pᷣncipes:excuderũt eũ reges gentiũ in reg
no ſuo:cũ dominant᷑ eoꝝ. Sed de his plenius
in numeroꝝ libꝛo m ꝙ dedit nobis dominus
dictũ eſt. Opoꝛtetigit᷑ venire ad puteũ:qa pn
cipibus foſſus eſt:⁊ a regibus excuſſus eſt. In

quo ope nemo plebeius oꝑat᷑:vᷣ oms pᷣncipes:

omẽs reges:regales.ſ.⁊ pᷣncipales anime:que

altitudinẽ putei aquã viuã ↄtinentis inquirũt
Poſt illud canticũ venit᷑ ad Deuteronomij cã
ticũ:de quo dicit dominus.Et nũc ſcribite vo
bis vba cãtici huius:⁊ docete illud ſilios iſrael
2 inijcite illud in os eoꝝ: vt fiat mihi canticum
iſtud ad teſtimoniũ in filijs iſfrael.Et vide qᷓ;tũ
⁊ quale ſit canticũ iſtud:cui ad audiendum ter
ra nõ ſufficit:ſᷣ ↄuocat᷑ ad celũ.Ait em:attẽde
celum ⁊ loq̃r:⁊ audiat terra verba ex oꝛe meo.

Vide qᷓ; magna ſint qᷓ; ingentia q̃ dicunt᷑. Ex⸗

pectet᷑ ait ſicut pluuia eloquiũ meum:⁊ deſcen
det ſicut ros ſuꝑ gramẽ:⁊ ſicut nix ſuꝑ fenum:
quia nomẽ domini inuocaui: ⁊ reliqua.Quar⸗
tũ canticũ eſt in libꝛo Judicũ:de quo ſcriptũ ẽ
Et cãtauit Delboꝛa ⁊ Barach filius Abinoẽ
in die illa dicẽtes. Incipiẽdo pᷣncipales iniſra⸗
el:in ꝓpoſito płibñdicite dñm. Audite reges
auribus:ꝑcipite ſatrape:⁊ reliqua.ec autẽ q̃

canit apis eſſe dʒ: cuius opus tale eſt: vt eo re⸗
ges ⁊ mediocres vtantur ad ſanitatẽ. Delbo⸗
ra nanq; apis interpᷣtat᷑:que iſtud canticuʒ ca⸗
nit: 5 ⁊ Barach cũ ipᷣa.interpᷣtat᷑ aũt Barach
coꝛuſcatio.⁊ canit᷑ iſtud canticũ poſt victoꝛiã:
q́a nec añ qͥs põt q̃ ꝑfecta ſunt canere: niſi vvbi
gduerſarios vicerit.Sic deniq; ⁊ in ipo cãtico

Fo.
Epiſtola

dicit. Exurge exurge DBelboꝛa:exſuſcita milia
Ppli. Exurge exurge cane canticũ exurge Ba⸗

rach. AUeꝝ ⁊ de his plenius in illis oꝛatiũculis

quas de libello Judicũ edidimus:diſerta repe

ries. Quintum poſt hec canticũ eſt in ſecundo

libꝛo regnoꝝ:cũ locutus eſt DHauid ad dñũm x
ba cantici huius:in die qua liberauit eũ domi⸗
nus de manu omniũ inimicoꝝ ſuoꝝ:⁊ de mãäu
Saul:⁊ dixit. Dominus michi petra ⁊ muni⸗
tio mea:liberatoꝛ dñs deꝰmeus cuſtos erit mi⸗
hi. Si ergo ⁊ tu potueris ↄſiderare qᷣ ſunt ini
mici Hauid:quos in pᷣmo ⁊ ſecundo regnoꝛuʒ

libꝛo ſuꝑat ac ꝓſternit.⁊ quò dignus factusẽ:
vt domini adiutoꝛiũ mereret᷑ ⁊ liberaretur ab

hmõi inimicis: tũc poteris ⁊ tu ntũ iſtud can
ticũ canere. Sextũ eſt canticũ in ᷣmo Parali
pomenon libꝛo: vbi ↄſtituit DHauid in pncipio
ad laudandũ dominũ Aſaph ⁊ fratres eius:⁊
eſt initiũ cantici iſtius tale. Laudate dominũ:
⁊ fitemini: ⁊ inuocate eũ in nomine eiꝰ:notas
facite in płis volũtates eius.Canite ei ⁊ hym⸗
nũ dicite:narrate omnes adinuentões eius qs

fecit dominus ⁊c. Sciendũ tñ eſt:ꝙ canticũ q⸗
dem quod ẽ in ſecundo regnoꝝ libꝛo: valde ſi⸗

mile eſt Pſalmo.x vij.Qð auũt eſt in pᷣmo libꝛo

Taralipomenõ: in initijs qͥdem vſq; ad eũ lo⸗

cũ vbi dicit: ⁊ in ꝓphetis meis nolite maligna
ri. Sile ẽ. Ciiij. pialmo. Moſterioꝛa vo ab hoc
loco ſiłitudinem gerũt pmaꝝ ꝑtiũ.xcv.pſalmi
vbi ðꝛ. Cãtate dño omnis terra:vſq; ad eũ lo⸗
cũ vbi ait.qꝛ venit iudicare terram. Igit᷑ ſi in
his ↄcludẽdus eſt numerus canticoꝝ:ſeptimo
in loco ponẽdus videbit᷑ liber hic Catici canti
coꝝ.Siqͥs vero etiã Eſaie canticũ cum ceterig
numerandũ putet:lʒ nõ valde ↄuenire videat᷑
vt pᷣceſſiſſe putet᷑ Eſaie canticũ: quod lõge po
ſterioꝛibustꝑibus Eſaias ſcripſerit:tñn ſiquis
putet ꝙ ꝓphetica dicta nõ tꝑe: v rõne penſan-
da ſint: adiũget etiam illud: canticũ hoc quod
Salomõ cecinit Canticũ eſſecanticoꝝ:non tin
eoꝝ q̃ pᷣus:ſᷣ ⁊ eoꝝ que poſtmodũ canenda vi⸗
debantk. Si as vo putet etiã ex libꝛo pſalmoꝝ
debere aſſumi: ſicubi in eo vel canticũ ſcribit:
vel canticũ pſalmi multitudinẽ ↄgregabit pᷣce
dentium canticoꝝ. Junget em ceteris etia.xv.

ſumul graduũ cãtica: ⁊ rerens ſinguloꝝ vtu⸗
tes cãticoꝝ: atq; ex ijs ꝓficiẽtis aie gradus col
ligens: ac ſpiritalis intelligentie oꝛdinẽ iterum
ↄpſequentiã q; ↄponẽs oñdere poterit: ; mag⸗

nificis greſſibus incedẽs ſpõſa ꝑ hec oĩa ꝑueni
at vſq; ad thalamũ ſpõſi.digrediẽs in loc ta⸗
bernaculi admirabił: vſq; ad domũ dei:in vo⸗

ce exultatõis ⁊ ↄfeſſiõis ſonus epulãtis.Et ꝑ⸗
ueniẽs vſq; ad ipᷣm vt diximꝰthalamũ ſpõſivt
audiat ⁊ loquat᷑ cũcta h:q̃ ↄtinent᷑ in Cantico
cãticoꝝ.ldhuc ãt poſſumꝰ⁊ h inaͤrere buoch

õ

Dars

ad ip̃m coꝛpus libelli veniamus:cur Salomõ
Q videt᷑ obtꝑare in his tribus libellis volũtati

ſpũſſancti:in ꝓuᷣbijs qͥdẽ dicat᷑ Salomõ ſfilius

BHBauid qͥ regnauit in iſrael. In ſcdᷣo vo libello
nõ Salomõ ſcribit᷑: vᷣba inqᷣt Eccłiaſtes filij

Bauid regis iſrael in Hierlm: ⁊ filiũ qͥdẽ ſe eſ⸗
ſe Bauid.ſiłr vt in pᷣmo⁊ regẽ iſrael ſcribit.Sʒ

ibi ꝓuerbia:h̊ verba ponit:⁊ ſeipᷣm quẽ ſupa
Salomonẽ:h̊ Eccleſiaſten nominauit. Et cuz
ibi genteʒ ſolam in qua regnauerit poſuiſſet:h
⁊ gentẽ poſuit:⁊ locum regni HHieruſalẽ deſig⸗

nat. In Cantico canticoꝝ vero neq; gẽtis no⸗
men:neq; locum in quo regnet neq; omnino ꝙ
rex ſit:neq; ꝙ pr̃ↄeʒ HhHauid habeat ſcribit: ſᷣ tm

mõ Canticũ ait canticoꝝ quod eſt ipi Salomo
ni.Et qᷓ;uis difficile mihi videat᷑:aut ꝑſcruta⸗-

ri:aut ꝑringere poſſe hoꝝ differẽtias:aut vtcũ
qꝙᷓ; inueſtigatas palam ꝓferre:⁊ cartulis crede

rei: tñ inq;tum caꝑe vel ſenſus noſter:vel audi⸗

tus legentium pot:paucis aꝑire tẽptabimus:

in plurimis Salomonẽ xpᷣi typum ferre. Ael
Em hoc ꝙ pacificus ðꝛ:vł ſᷣm hoc ꝙ regina au⸗

ſtri venit a finibus terre audire ſapientiaʒ Sa⸗
lomonis nõ puto dubitandũ.hic ergo⁊ ᷣm ꝙ

Bauid ðꝛ:⁊ m ꝙ ſupꝛa eos reges:ꝓ quibus

ipe rex regum dicitur regnat. Et rurſus verus
Eccleſiaſtes iſte eſt:qui cum in foꝛma dei eſſet:
ſemetipᷣm exinaniuit: foꝛmam ſerui accipiens:
vt ↄgregaret eccliam. A ↄgregando em eccle⸗
ſiam Eccłiaſtes apellat᷑.Lũ vo quis ita Sa⸗
lomõ.i.pacificus:ſicut dñs noſter Jeſus xpᷣs:

qui factus ẽ nobis ſapientia a deo:⁊ iuſticia:⁊

pax: Igitw᷑ in ᷣmo ꝓuerbioꝝ libꝛo:cuʒ nos mo
ralibus inſtituit diſciplinis:rex eſſe ðꝛ in iſrael
necdum in Hieruſalẽ: quia ⁊ ſi irael dicamur
Pyter fidem:nõ tamẽ in hoc ꝑuentum ẽ:vt ad
Hieruſalẽ celeſtẽ ꝑueniſſe videamur. Abi vo
ꝓfecerimus:⁊ in hoc ventum fuerit:vt eccłe pᷣ
mitiuoꝝ:que in celis eſt ſociemur:atq; Hieru⸗

ſalẽ celeſtẽ diſcuſſis diligentius pᷣſcis natura

libus cauſis:matrẽ noſtram noſcimus celeſtẽ:
tũc iam nobis etiam ipᷣe xpᷣs Eccłliaſtes efficitf

⁊ nõ ſolum in iſrael:bᷣ ⁊ in hieruſalem regnare

dicitur. Cum vero ad ꝑfectionẽ omniũ vẽtum
fuerit: ⁊ ſpõſa ei ꝑfecta omnis dumtaxat rõna
lis creatura iunget᷑:qꝛ pacificauit ꝑ ſanguineʒ
nõ ſolum q̃ in terris ſunt:ſᷣ q̃ in celis.tunc Sa⸗
lomon tmmodo dicet᷑ cum tradiderit regnum
deo ⁊ patri:cũ euacuauerit omnẽ pᷣncipatum ⁊

ptãtẽ.Opoꝛtet em eũ regnare:oonec ponat in

imicos ſuos ſub pedibus ſuis:vnouiſſimꝰ ini⸗
micus deſtruat᷑ moꝛs.Et ita paciſficatis oibus
priq; ſubiectis:cũ erit iã deus oia in oibꝰ. Sa⸗
lomõtmmõ.i.ſolus paciſicus noĩiabat᷑. Cõpe⸗
tẽter & in h libello:qͥ ð amoꝛe ſpõſe ⁊ ſpõſi erat
ſcribedus etiaʒ ꝓ hoc neq; filius Dauid: neq;

rex:neq; aliud hoꝝ quod ad coꝛpoꝛeũ ꝑtinere
poſſit intellectũ ſcribit᷑: vt merito de eo ꝑfecta
iam ſpõſa dicat.Quia ⁊ ſi aliqñ cognouimus
Rp̃m ᷣm carnẽ: ſᷣ nũciam nõ nouimus:ne qͥs
putet eum coꝛpoꝛeũ aliquid amare: aut in car⸗

ne poſitum:⁊ macula aliqua amoꝛe eius creda

tur induci. Pꝛopterea Canticũ canticoꝝꝑ Sa⸗
lomoni tmmodo ẽ:⁊ neq; filio Dauid:neq; re⸗
gi iſrael:neq; aliqua in his ꝓꝛſus miſcet᷑ carna

lis nominis intelligẽtia. Et ne mireris ꝙ cum

vnus atq; idẽ ſit dñs atq; Saluatoꝛ noſter:di
camus eũ velutminoꝛẽ pᷣmo in ꝓuerbijs:⁊ de⸗

inde ꝓficientẽ in Eccłaſtẽ:⁊ poſt hec habereꝑ

fectionẽ in Canticum canticoꝝ:cũ etã in euan
gelus videas ſcripta:vbi ꝓpt᷑ nos ⁊ ipᷣe in no⸗
bis dicit᷑ ꝓficere. Sic em̃ ꝓfert᷑:quia Jeſus ꝓ
ficiebat etate ⁊ ſapiẽtia apud deum ⁊ homines
Nuto ergo ꝙ ꝓhis oibus neq; filius Dauid:

neq; rex iſrael ſcribit᷑:ſᷣ ⁊ ꝓ eo adhuc ꝙ in Cã⸗
tico canticoꝝ ſpõſa iam in tantum ꝓfecerat:vt

maius aliqͥd eſſet:qᷓ; ẽ regnũ HHierłm. Nã lhie⸗

ruſalẽ celeſtẽ dicit apłs eſſe: atq; ad eã mẽoꝛat
credẽtes accedere.Hũc g ſpõſum ad quẽ nunc

ſpõſa feſtinat: idẽ Maulus cũ eũ põtificẽ maxi
mũ dicit:ita de eo ſcribit:q̃ſi qͥ nõ in cełſit:bſᷣ pe
netrarit ⁊ ꝑtrãſierit oẽs celos:⁊ illuc q; eũ hec
ſua ꝑfecta ſponſa ſectet᷑:imo illuc adherens ei

õ em facta cũ eo vnus ſpũs

Añ videt᷑ mihi ⁊ ad Petx qͥ nõ poterat eũ pꝛi

mo ſeq: cũ diceret. Quo ego vado:vos nõ po

teſtis venire:dixiſſe:ſeq̃ris aũt poſtea.Qð aũt
ſit aliq̃d maius:⁊ ab iſrael:inde colligimus:qꝙ

in Numerox libꝛo ois qͥdẽ iſrael nũerat᷑: .xij.
tribꝰ iſrł certo ſub nũero cẽſent᷑. Tribꝰ vo Le⸗
uitica vtpote ceteris eminẽtioꝛ ſupꝛa hũc nũeꝝ

habet᷑:⁊ neq̃qᷓ; iraelitico nũero deputat᷑.Diẽ

em̃ ita. Hec ẽ viſitatio:in q̃ recẽſiti ſunt filij irr

Hm domos familiaꝝ ſuaꝝ.Omnis viſitatio eo
rum cũ vvtute ſua ſexcẽta tria milia qͥngẽti qͥnqᷓ

ginta. Leuite aũt nõ ſnnt numerati cum eis:ſi⸗

cut pᷣcepit dñs Moyſi. Vides quomõ vt emi
nentioꝛes a filijs iſrł ſeq̃ſtrant᷑ leuite nec nũero
ſociant᷑: Et rurſum Leuitis eminentioꝛes ſcri⸗
bunt᷑ ſacerdotes.Sic em̃ in eadẽ ſcriptura cõ⸗

tinet᷑.Et locutus eſt inqͥt dñs ad Ooyſen di⸗

cẽs.Accipe ſummã Leuitaꝝ:⁊ ↄſtitues eos in
ↄſpectu Alarõ ſacerdot:⁊ miſtrẽt ei. Aides ⁊
in q̊ quõ ſuꝑioꝛes Leuitis noĩet ſacerdotes.⁊
rurſus leuitas eminẽtioꝛes poit ſilijs ifrł.hec
at viſi ſumꝰ diſcutere Paulo curioſiꝰ:volẽtes
etiã ꝑ h oñdere rõnẽ qꝛ in ipᷣis q; attitulatõibꝰ
libꝛoꝝ ſuoꝝ Salomõ differẽtijs vſus ẽ neceſſa
rijs. Sʒ aliud in ꝓubijs:aliud in Ecckiaſte:ali

udd etiã in Cãticoꝝ cãtico ex ipᷣa inſcptiõe tituli

deſignauit: ⁊ adhuc qð iĩ Cãatico cãticoꝝ vbiiã

ꝑfectio ondit neq; fuli DhNauid:neq; rex ſcribit

Cro

bettert
ntin
gfunel
dlopuh⸗
iſeqde
errfui
dſis Gli
fegatacl
der deoet
Gtiutano
ſeiqgönort
Cllarttere⸗
ſonedick⸗
gtitolari
uuateßt
liudͤe
feqrendi
ſupſenpei
gdektißis
ͤbocee
gorinioſu
Gznoscn
echecca
Gegende
Adagad
terhoe
hos ſit:
qhocal
temnoli
antica:
biegon
noni:r1
orcis ſcci
loeltſop
ſiü antigr:
Gahan d
lshool.⸗
fcuti. rlo⸗
holanrterit
ſngnlibus
cnnchegöhe
nnſmnnö⸗
Mleſſteccia
e ppolto
torülibrorüic
ſs:guoplee
hechapogin
perimuslee
humanzin
Cncoaufe
kohisan⸗
llocoꝛrupte
bibekragit
mligdauce
halungei

Caägünan
Nnostenne
gieiu ien
Adanntihn
negfflundur
edhet⸗
mmmn Rant
ähienn it⸗
: ach iiin
vöſumalcin
cücigichini
ſianöncdrin
los:rlluczäe
nolluccaham
cacimufi
Panirnan
o wunnwin
Bainte ANi
kintkolgme
fiümung.
ni wohe
noꝛſopahicſc
ienduid
rrrftſünrfi
Onmnis niſtnen
mnlrcſeie
uneruianett
desqvonoic
Pkleutenecnlin
eninennondt

—
WERR.
2—
=

—
—
=
S.
—
S
=

= Se=
—

—

Sr
==

S
S==
☛

—

—,
—
—
—
—
—
=
SE

Tractatus III

Poteſt etiã hoc dici:qꝛ cũ factꝰ fuerit vᷣuus ſi⸗

cut dñs:⁊ diſcipulꝰſicut magiſter:videt᷑ iwõ ne-

q; buus eſſe ſᷣuus: factꝰ videlʒ ſicut dñs.neq;

diſcipulꝰ eẽ diſcipulꝰ:qͥpe qͥ ſiẽ mg effectꝰ ẽ.ſᷣ

fuiſſe qͥdẽ aliqñ diſcipulꝰ:nũc vo eſſe ſic magi⸗
ſter.⁊ fuiſſe qdẽ ſᷣuus aliqñ:nunc vo eſſe ſicut
dñs. Sili igit᷑ rõne etiaʒ de rege: ⁊ in his in qͥs

regnat aduerti poſſe videbit᷑:cũ regnũ iamtra

det᷑ deo et pri. Sʒ et hoc non lateat mõnullos
attitulationẽ libeili huiꝰ cãtica canticoꝝ ſcribe

re:qð nõ recte ſcribit᷑. Nõ eni pluralit᷑ ſed ſin-

gulariter cãticũ hic ðꝛ cãticoꝝ.Hec q̃ſi in pᷣfa⸗
tione dicta ſũt a nobis de ſuꝑſcriptiõe ipᷣa vel

attitulatiõe libelli. Jam nunc dño nr̃o nosad

iuuaãte:ipius oꝑis adoꝛiamur exoꝛdia. ⁊ tñ ne
illud qͥdẽ remaneat ĩ nobis omiſſũ: qð q buſdã
reqͥrendũ viſũ ẽ:adhuc de ipᷣa attitulatione ac

ſupſcriptiõe libꝛi:q̃ ita habet᷑:cãticũ cãticoꝛuzʒ

qð eſt ipᷣi Salomoni. Sic eni accipiũt q̃ſi cãti⸗

cũ hoc eſſe dixerit cãticoꝝ Salomonis:⁊ vtex

plurimis ſuis canticis hoc vnũ eſſe ſignauerit
Sʒ nos quõ recipiemus hmõi intelligẽtiã: cuʒ
neq; eccłia dei vlla extrinſecꝰ Salomonis cãti

ca legenda ſuſceꝑit:neq; apud hebꝛeos a bꝰ

eloquia dei ad nos vident᷑ eſſe tranſlata:a liqd
pᷣter hos tres libellos Salomonis:qui ⁊ apud

nos ſũt:amplius habet᷑ in canone: Aolunt mñ

q̃ hoc aſſerũt inde ↄfirmare ſniaʒ:ꝙ in regnoꝝ
tertio libꝛo ſcriptũ eſt:młta fuiſſe Salomonis

cantica:vt vnuʒ ex multis eſſe ↄfirment. Hoc

ibi ergo refert᷑:⁊ deus dedit pꝛudentiaʒ Salo
moni:⁊ ſapientiã multam valde:⁊ latitudineʒ
coꝛdis ſicut arenam que eſt ad oꝛã maris: et fa
ctus eſt ſapiẽs Salomõ valde ſuꝑ ſapiam om
niũ antiqͥꝝ: ⁊ ſuꝑ oẽs ſapientes egypti:et ſu
Gethan Zaritẽ Emã ⁊ Thalcat ⁊ Boida ſi⸗
lijs Maol.⁊ erat noiatꝰin vniuerſis gentibꝰꝑ

circuitũ.⁊ locutus eſt Salomõ tria milia para

bolaꝝ:et erãt cantica eius qͥnq; milia.⁊ ex his
q̃nq; milibus cãticis volũt iudei hoc vnuʒ eſſe
canticũ:qð habemꝰ.Sed vſq; quo vel vbi can
tata ſint:nõ ſolũ ad vſũ:ſed nec ad noticiã qͥdẽ

puenit eccłiaꝝ dei. Operoſũ eſt aũt:⁊ ꝓcul ab

ope ꝓpoſito:ſi velimus nunc inqͥrere: qᷓ; mul⸗
toꝛũ libꝛoꝛũ cõmemoꝛatio fiat in ſcpᷣturis diui⸗
nis:quoꝝ lectio nulla nobis oino ẽ tradita Sʒ
neq; apud iudeos haberi qͥdẽ vſum hmõi rep⸗
perimus lectionũ:q̃ ſiue pꝛo eo ꝙ aliqua ſupꝛa
humanã intelligẽtiã cõtinebãt:placuit ſpiritui
ſancto auferri de medio:ſiue ꝙ eſſent de ſcpᷣtu⸗
ris his q̃ apellant᷑ apocryphe: ꝓ eo ꝙ multa ĩ
eis coꝛrupta ⁊ ↄtra fidẽ verã inueniũt᷑ a maio⸗
ioꝛibꝰtradita:nõ placuit eis dari locuʒ:nec ad
mitti ad auctoꝛitatẽ:ſupꝛa nos ẽ ꝓnunciare de
talibus. Illud tñ palã ẽ:multa vel ab aplis:vł
ab euangeliſtis exẽpla eſſe ꝓlata: ⁊ nouo teſta

Fo. XVIII

mẽto inſerta: q̃ in his ſcripturis ãs canonicas
habemꝰ:nunq; legimꝰ:in apocryphis tñ inue⸗

niunt᷑: ⁊ euidẽter ex ipᷣis oſtẽdunt᷑ aſſũpta Sjʒ

nec ſic qͥdem locus apocryphis dãdus eſt.non
eni trãſeundi ſũt termini quos ſtatuerũt pres
nr̃i. Potuit eni fieri: vt apli vł euangeliſte ſan⸗
ctoſpiritu repleti ſciuerint qd ſumendũ ex illis

eſſet ſcripturis: dd ve refutâdũ. Mobis aũt nõ

eſt abſq; ꝑiculo aliqd tute pᷣſumere: qbus non
eſt tanta ſpũs abũdãtia. Et ideo de pᷣſenti ver
ſiculo nos eã tenemꝰeditionẽ:quã ſupꝛa expo⸗

ſuimus:maxime cũ euidẽs in eo habeat᷑ diſtin

ctio. vbi ait cãncũ cãticoꝝ qð eſt ii Salomo⸗
ni. Si enĩ voluiſſet intelligi canticoꝝ Salomo
nis hoc eſſe canticũ: dixiſſet vtiq; canticũ cãti⸗
coꝝ:q̃ ſũt Salomoni:v.l cãticũ ex cãticis Sa⸗
lomonis.Nunc aũt qꝛ dixit:qð eſt Salomoni
oſtendit᷑ iſtudcãticũ qð eſt in manibꝰ: ⁊ quod
erat ei ca nenduʒ:hoc eſſe Salomonis. Et hoc
mus ergo iam ⁊ que ſequuutuur.
lhomelia pꝛima. Epla. 1J

„ BGeuleturme ab

oſculo oꝛis ſui Meminiſſe oꝑet illð

de attitulatione quã ꝓpoſui continere. NHideas

qð i pᷣfatiõe pᷣmonuimꝰ:qꝛ libellꝰhic
Epithalamij hñs ſpeciẽ dꝛãmatis ĩ modũ ſcri

bit᷑. Brãma aũt eẽ diximꝰ vbi certe ꝑſone itro⸗

ducũt᷑:q̃ loquũt᷑: ⁊ alie iterduʒ ſuꝑueniũt:alie
recedũt aut accedũt:⁊ ſic totũ i mutatiõibꝰ agi
tur ꝑſonaꝝ. Hec ergo erit totius libelli ſpecies
ſ̃m hãc ꝓviribꝰ hiſtoꝛica a nobis apt abit᷑ ex
poſitio. Spiritalis vo itelligẽtia õm h̊ nihilo⸗

minus:qð in pᷣfatione ſignauimꝰ: vel de ecclie

ad vp̃ᷣm ſub ſpõſe vel ſpõſi titulo:vel de aie cũ

verbi dei cõlunctiõe dirigit᷑. Introducit᷑ ergo
nũc ꝑ hiſtoꝛie ſpeciẽ ſpõſa ãdaʒ:que ſuſcepit ꝗq
dam ſponſalioꝝ ⁊ dotis titulo digniſſima mu⸗

nera ab ſpõſo nopiliſſimo. Sed plurimo tẽpo⸗
re moꝛã faciente ſponſo:ſollicitari eã deſiderio

amoꝛis ſui: ⁊ ↄfici iacentẽ domui ſue.⁊ agentẽ

oia: ꝗqtenus poſſit aliqñ videre ſpõſũ ſuũ:atq;
oculis eius ꝑfrui.Que nec differri amoꝛẽ ſuũ:

nec adipiſci ſe poſſe qð deſiderat videt:cõuer⸗

tat ſe ad oꝛationẽ:⁊ ſupplicet deo:ſciẽs eum pa

trem eſſe ſponſi ſui. Cõſideremus ergo eam le⸗
uantẽ ſanctas manus ſine ira ⁊ diſceptatione iĩ
habitu oꝛnato:cum verecũdia ⁊ ſobꝛietate oꝛ⸗
natã digniſſimis oꝛnamentis:qbꝰoꝛnari decet
nobilem ſpõſam:eſtuantẽ vero deſiderio ſpõſi
⁊æ in terno vulnere amoꝛis agitatã:oꝛationẽ vt
diximus fundere ad deum: ⁊ dicere de ſponſo

ſuo. Oſculet᷑ me ab oſculo oꝛis ſui.Hec ſuntq

dꝛãmatis in modũ compoſita hiſtoꝛica cõtinet

explanatio. Interioꝛ vero iĩtellectꝰ videamus

ſi hoc modo poterit cõpetẽter a prari. Eccleſia.

Dars

ſit deſiderans xp̃o cõiungi. Eccleſiam aũ tpſe
g

nam oiuʒ aduerte ſanctoꝝ. hec ergo eccłia ſi
ſi oĩiuʒ vna ꝑſona:que loquat᷑ et dicat:oia ha⸗

beo:repleta ſum muneribꝰ que ſponſalioꝝ vel

dotis titulo ante nuptias ſumpſi. Dudũ enim
cũ pᷣpararer ad ↄiugium ſilij regis:⁊ pᷣmogeni
ti ois creature obſecuti ſunt:⁊ miniſtrauerunt
mihi angeli ſancti eius:deferẽtes ad me legem
ſponſalis muneris loco.lex nãq; ꝑ angelos di⸗
ſpoſita dicit̃᷑ ĩ manu mediatoꝛis.Miniſtraue⸗
runt mihi etiã ꝓphᷣe. Locuti ſũt eni oĩa ⁊ ipi ꝑ
q̃ nõ ſolũ oſtenderent:⁊a indicarẽt mihi de filio
dei:cui me delatis his q̃ apellant᷑ arris:⁊ mu⸗
neribus dotalibus ſpõdere cupiebãt:veruʒ vt
⁊ in amoꝛẽ me eius deſideriũq; ſuccẽdereni: ꝓ
nunciauerũt mihi ꝓheticis vocibus de aduen
tu eius:⁊ inumeris vtutibus opibuſq; eiꝰ im⸗
mẽſis repleti ſpirituſancto pᷣdicauerunt. Rul

chꝛitudinẽ q́; eius ⁊ ſpeciem acmãſt/ uetudineʒ
deſcripſerũt:ita vt oibus his ad amoꝛẽ eiꝰinte

graliter inflãmarer. Sʒ qm ſeculuʒ iam peneſi
nitum ẽ:⁊ ipᷣius qͥdem pᷣſentia nõ dat᷑ mihi:ſo
los aũt miniſtros eiꝰvideo aſcẽdẽtes ⁊ deſcen⸗
Dentes ad me ꝓpter h̊ ꝙ ad te patrẽ ſponſi mei
pᷣcem fundo:⁊ obſecro:vt tandẽmiſeratꝰ amo
rem nr̃m: mittas euʒ:vt iã non mihi ꝑ miſtros

ſuos angelos dũtaxat ⁊ pphetas loquat᷑: ſed

ipᷣep ſemetipᷣm veniat: ⁊ oſculetur me ab oſcu
lis oꝛis ſui: verba ſcʒ in os meuʒ ſui oꝛis infun⸗
dat. Ipᷣm audiã loquẽteʒ:ipᷣm videã docentẽ.

Hec eni ſunt xp̃i oſcula:q̃ poꝛrexit eccłie: cuʒi

aduẽtu ſuo ipᷣe xpᷣs ĩ carne poſit⸗ euãgeliʒzauit

ei vba ſidei ⁊ charitat:l et pad:ſᷣm ꝙ Eſaias ꝓ

miſerat: ⁊ pᷣmiſſus ad ſpõſam dixerat:nõ lega

tus neq; ãgeluſ:ſ ipᷣe dñs ſaluabit nos Tertio

vero expoſitiõis loco introducamꝰ aiam: cuiꝰ
omne ſtudiũ ſit cõiũgi ⁊ ſociari vbo dei:⁊ ĩtra
mpſteria ſapie eius ac ſciẽtie eius velut ſponſi
celeſtis thalamos itrare:cuiq; aie pᷣſentia eius
etiam munera data ſunt dotis ſcʒ noie. Sicut
eni ecclłie dos fuit legis ⁊ ꝓphetaxꝝ volumina:
ita huic lex nature et naturalis ſenſus ac liber⸗
tas arbitrij dotalia munera deputent᷑.habens
autẽ hec dotis ſue munera : ſit ei ᷣmo eruditio
nis doctrina a monitoꝛibꝰ doctoꝛibuſq; deſcẽ⸗
dens. Sʒ qm in his nõ eſt ei plena atq; ꝑfecta
deſiderij ſui ⁊ amoꝛis expletio: depcet᷑ vt mẽs

.

eius pura ⁊ vᷣginalis ipᷣius verbi dei illumina
tionibus ⁊ viſitationibailluſtret᷑. Cum eni nul
lo hois vel angeli miniſterio diuinis ſenſibus
T⁊ ntellectibꝰmens impletur:tuncipᷣius oſcula
vbi dei ſuſciꝑe ſeſe credat. Pꝛopter hec ergo
⁊ hmõi oſcula dicat aia oꝛans ad deũ.Oſcule⸗
tur me ab oſculo oꝛis ſui.Gum eni inde capax
fuerit: vt ipᷣius verbi dei caꝑet veraʒ ſolidãq;
doctrinam:neceſſaria ſuſcepit oſcula.id ẽ.ſen⸗

II

ſus aàb oꝛe doctoꝝ. Vbi vo ſponte lam ceperit
obſcura cernere:enodare ꝑplexa: inuoluta dil
ſoluere:parabolas ⁊ enigmata dictaq; ſapien
tũ cõpetentibꝰ itelligentie lineis explicare:tũc
ia oſcula ipius ſponſi ſui.id ẽ. verbi ſi uſcepiſſe
ſe credat. Ideo aũt oſcula pluraliter poſuit:vt
intelligamus vniuſcuiuſq; obſcuri ſenſus illu

minationẽ oſculũ eẽ verbi dei ad aiam ꝑfectaʒ

delatum. ⁊ m hoc foꝛte dicebat ꝓphetica ⁊
fecta mens. Os meũ aꝑui: ⁊ attraxi ſpiritum.
Os aũt ſponſi intelligamꝰ vᷣtutem dici ꝛq̃ illu⸗
minet mentẽ:⁊ velut ᷣmone quodã amoꝛis ad
eam facto(ſi tñ caꝑe mereat᷑ tate vtutis pᷣſenti
am)incognita queq; ⁊ obſcura manifeſtat.⁊ H̊
eſt verius ꝓpꝛiuſq; ⁊ ſanctius oſculũ:qð a ſpõ

ſo dei v̈bo poꝛrigi dicit ſponſe pure ſcʒ aie ⁊ 8½
fecte. Cuius rei imagoẽ illud oſculũ:qð ĩ eccle

ſia ſub tꝑe myſterioꝝ nobis inuicẽ damꝰQuo

tiens ergo in coꝛde nr̃o aliqͥd qð de diuinis do

gmatibus ſenſibuſq; q̃rit᷑:abſq; monitoꝛibus iĩ

ueneimus:totiens oſcula nobis data eſſe a ſpõꝰ

ſo verbi dei credamus. Abi vero credẽtes ali⸗

quid de diuinis ſenſibus iuenire nõ poſſumus
tũc affectu huiꝰ oꝛatiõis aſſũpto petamꝰla deo
viſitationẽ verbi eiꝰ⁊ dicamꝰ: Oſculet᷑ me ab
oſculo oꝛis ſui Scit aũt pater vniuſcuiuſq; aie
capacitatẽ: ⁊ nouit quo tꝑe:cui aie:que oſcula
verbi ſui poꝛrigere in itellectibꝰ dũtaxat ⁊ ſen⸗
ſibus debeat. Quia bona ſũt vbera tua ſuꝑ vi

num: ⁊ odoꝛ vnguentoꝝ tuoꝛũ ſuꝑ oia aroma⸗

ta. Intellige ðus q̃ſi in hiſtoꝛie dꝛãmate ſpõſã
eleuatis ad deũ manibꝰoꝛationẽ fudiſſe ad pa⸗

trem: ⁊ oꝛaſſe:vt iam veniret ad eam ſpõſus:⁊
ſpᷣe ei oſculũ ꝓpꝛij oꝛis infüderet. Sumq; hec
oꝛaret ad patrẽ:in ipᷣa oꝛatiõe q̃ dixit:Oſcule⸗
tur me ab oſculo oꝛis ſui:parans etiaʒ alia oꝛa

tionis verba ſubiungere ac dicere: qꝛ in h pᷣnci

pio vᷣmonis affuiſet ſponſus:⁊ oꝛanti ei aſtitiſ⸗

ſet:ac reuelaſſet vbera ſua: ipᷣmq; ſpõſum vn⸗

guentis miriſicis:⁊ qͥbus fragrare ſpõſũ dece⸗
bat:cõſtituiſſet delibutũ. Spõſa vo vbi adeſſe

vidit eũ ꝓ q̃ oꝛabatvt adeſſet.⁊ adhucloquẽti
ſibi pᷣſtitũ qð oꝛabat:ac data ſibi ab ipᷣo oſcu⸗
la qᷓ popoſcerat:leta pꝛo hoc reddita:et decoꝛe

vberũ ac fragrãtie ipᷣius odoꝛe ꝑmota: ppoſi⸗

te oꝛationis monem ↄuertit ad pᷣſentiam ſpo

ſi q̊ aderat:⁊ cum dixiſſet: Oſculet᷑ me ab oſcu

lo oꝛis ſui:ſubiungit poſt hec ad pᷣſentẽ iã ſpöo⸗

ſum dicens: Bona vbera tua ſupyinn odoꝛ
vnguentoꝝ tuoꝛũ.ec interim vᷣm hiſtoꝛic
intelligentiã quã dꝛãmatis in moduʒ pᷣdixim⸗

textã.Nunc vero qͥd intellectus interioꝛ habe

at reqramꝰ. Diuerſis vocabulis pᷣncipale coꝛ⸗
dis apellari in ſcripturis diuinis iuenimus qᷓ
vocabula ꝓcauſis ac rebus ð qͥbus agit᷑ apta⸗

ri ſolent. Interdũ eni coꝛ dicit᷑.vt beati mũdo

(cbensſu

m hiſtoꝛicam

Cr⸗

Ghene⸗
Liul ſßl

Mgrel
feltertdee

ſinueius
fectoclin,
nerogt⸗

*

ſchicanl

Ntcyintern

(gkgbirech

ſcetiend
tpiinloeo
decens no
leteceper
cisdeſig
ybideſaa
chii ſacerc
lüacſepare
leleros ho
wulelleing
Leutico:)
us d
enamn
buspnen
lureſtee
doghhat
omneyi
iin hie
loͤetier
les ſnys
boodſſcum
wpud ſocen⸗
codeſigne
boo pblamm
Uhatillehe
gentbelan
Ghenaüth⸗
Pannnfer
dognanerd
deniſoͤ
hücchſceri⸗
ſlthgi
nordcl
tufte
itſnife
Pineritvin
Culilocovd
lltieſeemn
ponii tlong
Aſu vi
thnib⸗

.

Mein

E

☛
EE
=
E

tzep

—
—
E
—
S=S =

—

4

e
=
—
—

= —

=

E S

=
SE
=.
=ẽ =

☛
— =
— =ẽ
—
—

—

=
—

S.
=
SE.

Coaliſtt
innicidend
goödeninin

cnirenöpolen
Pptopcumt
: Llaliien
er Miuſauugi⸗

ub'dünruten⸗
ſirpbenmon
miſeummnn
znr umehi
Uinifülſenk
zundenſhos
idan Dunane
öeiſirtid⸗
Ammscii; lun
dicenegenb
8etornlieiaſmn
ng ſaͤſnn
rne ſolider
doapowinde⸗
4 1adhchogt
aſhicbſpo
Neresduradu

—
S =e

4
4

= ☛ =

—
—
—
—
=
=
N =ẽęt =
₰ S
=—
=
= =☛ =ẽ

— S= —
E= —
—

Tractatus

terroga qͥs ẽ hic:de quo dicit. Poſt hec vo re

cũbens ſuꝑ pectus ieſu dicit ei One qs es⸗ In
is eni certũ ẽ:q; Johhes in pᷣncipali coꝛdis ieſu:

atq; internis doctrine eius ſenſibꝰ reqͥeuiſſe di

cat᷑: ibi reqͥrens ⁊ ꝑſcrutãs theſauros ſapiẽtie

⁊ ſciẽtie:qͥ recõditi erãt in xpoieſu.Sʒ ꝙ ſinꝰ
xp̃ᷣi in loco dogmatũ ſanctoꝝ accipiat᷑: puto ĩ⸗

decens no videri.Diuerſis ergo modis vt di
cere ceperamꝰ:pncipale coꝛdis in ſcripturis ſã

ctis deſignat᷑:ſicut ⁊ i Leuitico: nihilominus
vbi de ſacrificijs pectuſculũ ſeparatiõis ⁊ bꝛa⸗

chiũ ſacerdotibꝰ ſequeſtrat᷑:⁊ ĩ hoc ſequeſtra⸗
tũ ac ſeparatũ pectuſculũ bꝛachium: pᷣcellẽs
ceteros homĩes pᷣncipale coꝛdis ⁊ opeꝝ decus

vult eſſe in ſacerdotibꝰ De quo plenius i libꝛo
Leuitico: ꝓut dñs dare dignatus eſt:expoſui
mus. Scðʒ hec ergo etiã in pᷣſenti loco quãdo

qdem amatoꝝ videt᷑ dꝛãma qð agit : in vberi /
bus pᷣncipale coꝛdis intelligimꝰ: vt tale videa

tur eſſe qdᷣ ðꝛ.Coꝛ tuũ o ſponſa ⁊ mens.id eſt.

dogmata q̃ intra te ſũt: vel doctrine gr̃a ſupꝑat

omne vinuʒ:qð coꝛ hois letificare ſolet.Sicut

eni in his de bus dicit: qꝛ deum videbũt: coꝛ
cõpetẽter dictum eſſe videbit᷑:⁊ inter diſcũbẽ⸗

tes ſinus ac pectus ponitur pꝛo habitu ſine du

bio diſcumbentiũ foꝛmaq; ↄuiuij: ⁊ rurſus v
apud ſacerdotes pectuſculũ ⁊ bꝛachiuʒ myſti⸗

cis deſignat᷑ eloquijs. Ita etiaʒ arbitroꝛ iĩ pñti
loco vbi amãtiũ habitꝰ ⁊ colloquia deſcribũt᷑:

gratiſſime hocip̃m bncipale coꝛdis in vberibꝰ
appellatũ. Bona ergo ſũt vbera ſponſi:quãdo
õqgdem theſauri ſunt ĩ eis ſapie ⁊ ſciẽtie recõditi

Abera aũt hec vino cõparat ſponſa:ſed ita cõ
parat:vt pᷣferat: Vinũ aũt illa itelligenda ſũt
dogmata et doctrine q̃ ꝑ legem et ꝓphᷣas ante
aduentũ ſpõſi ſumere ſponſa cõſueuerat.Sed
nũc cõſiderãs hanc doctrinã q̃ ex vberibus ꝓ⸗

fluit ſponſi:mirat᷑ ⁊ ſtupet vidẽs eã longe pꝛe⸗

ſtantioꝛẽ: qᷓ illã ex qua añ aduentũ ſponſi leti⸗
ficata fuerat: tanqᷓ; ex vino ſpiritali:qð miſtra
bant ſancti pr̃es ⁊ ꝓphe: qͥ etiã huius generis

plãtauerũt vineas:vt Noe pᷣmus ⁊ Eſaias in

coꝛnu i loco vberi: et coluerũt eas. Nidẽs nũc
multã eſſe eminentiã dogmatuʒ ⁊ ſciẽtie apud

ſponſũ ⁊ longe ex eo ꝑfectioꝛẽ:qᷓ; fuit apud an

tiquos emanare doctrinã: dicit. Bona ſũt vve

ra tua ſuꝑ vinũ:ſuꝑ illã ſcʒ doctrinã:qua letiſi

cabar ab antiqᷣs. De hoc eni antiquoꝝ vino i⸗
telligendus ẽ eccleſiaſtes dicere: vbi ait: Ego
dixi in coꝛde meo: veni et tẽptabo te in leticia:

coꝛde:a coꝛde credit᷑ ad iuſticiam. Si vo con⸗
uiuij tps ſit: ꝓ ſpecie ⁊ oꝛdine diſcũbentiũ vel
ſinus vel pectus appellat᷑.ſiẽ Johes i euãgelio
refert de quodã diſcipulo quẽ amabat ibs:q i
ſinu eius vel ſupꝛa pectꝰ eiꝰ recũberet. Ille ꝓ⸗
fecto cui reſpõdẽs Simon Petrꝰ dicebat: In

Fo.

Epiſtola XI

⁊ videbo in bono.Et iteꝝ de eiſdem vineis lo⸗
quẽs idẽ eccleſiaſtes dicit. agniſicaui mihi
opꝰ meuʒ:ediſicaui mihi domos:plãtaui mihi
vineas:feci mihi hoꝛtos ⁊ paradiſos:⁊ reliq̊.

Sũt aũt huius vinee myſtice etiã miſtri qͥdaʒ:
q̊ vini fuſoꝛes appellant᷑. Sic eni ideʒ dicit: Et
feci mihi cãtoꝛes ⁊ cãtatrices in leticia filioꝛuʒ

hoiuʒ:vini fuſoꝛes ⁊ vini fuſitrices. Vide gſi

poſſimus tũ in ceteris:tũ etiaʒ in hoc itelligere

ſaluatoꝛẽ veteri vino nouella vbeꝝ ſuoꝝ fluen

ta miſcentẽ:cum maria ⁊ Joſep q̃rentes iuene
runt eũ in templo ſedentẽ in medio doctoꝝ: et

audiẽtẽ atq; iterrogantẽ eos:qñ mirabant᷑ ho

mines ſuꝑ reſpõſis eius. Sʒ ⁊ ibi foꝛtaſſis ſpe
cies foꝛme huiꝰexplet᷑: vbi aſcẽdẽs i montẽ do
cebat populos:⁊ dicebat.DNictũ ẽ antiqͥs:non
occides:ego aũt dico vobis: Ois q̃ iraſcit᷑ fra

tri ſuo: ſine cauſa reus erit. Et dictũ eſt antiqͥs
HNoõ adulterabis:ego aũt dico vobis: Ois qui

viderit mulierẽ ad cõcupiſcẽdũ eã:iã mechatꝰ
eſt eam in coꝛde. Inqᷓ;tum ergo doctrina hᷣ ei

bp̈cellit illã antiquã : in tm ſponſa intelligit ⁊ p⸗
nüciat bona eẽ vbera eius ſuꝑ vinũ. Sed ⁊ ꝙ

voꝛax ðꝛ filius hoĩs:⁊ bibens:et dicunt.Ecce
homo voꝛax:⁊ vinuʒ bibẽs. Ad h̊ nihilominꝰ
reſpicit:tale ⁊ illud vinũ fuiſſe in cana galilee:
qð bibebat᷑ in ↄuiuio nuptiali: quo deſiciente
fecit ⁊ aliud vinũ:cui teſtimoniũ reddit Archi
triclinꝰ:ꝙ ſit valde bonũ:⁊ eo vino qð expẽſũ
fuit:multo pᷣſtantius cũ dicit:Ois homo pᷣmo

ponũ vinuʒz ponit. et cũ inebꝛiati fuerint id qð

deterius ẽ:tu autẽ ᷣuaſti vinũ bonũ vſq; nũc.
Sed ⁊ Salomonẽ qͥ ꝓ accepta dei ſapia in ad⸗
miratione fuit regine Sabe:q̃ venerat tẽptare
eũ in qſtionibus:in qͥbus eũ eadeʒ regina ſcru⸗
tet᷑ ⁊ miret᷑:audi ſcripturã referentẽ. Et vidit
inqͥt regina Saba oẽm ſapiam Salomonis:et
domũ quã edificauit:⁊ awparatum cõuiuij eiꝰ:

ſedẽ puerox eiꝰ:⁊ oꝛdinẽ miſtroꝝ eiꝰ⁊ veſtes

eiꝰ:⁊ vini fuſoꝛes eiꝰ: ⁊ holocauſta q̃ offerebat

idomo dei. 1 ſtupefacta ẽ:⁊ reliqua. In his er

go aduerte: quõ hec que venit a finibus terre
audire ſapiẽtiã Salomonis:inter cetera mira⸗
tur ⁊ cibos cõuiuij eius: vel vini fuſoꝛes eius:
ſuꝑ his dicit᷑ obſtupuiſſe.Neſcio autẽ ſi ita in⸗
eptam putemus fuiſſe reginaʒ:q̃ ob hoc vene⸗
rat a finibus terre vt audiret ſapiam Salomo⸗

nis: vt miretur cibos coꝛꝑales ⁊ vinum iſtud

cõmune:ac pincernas vini in miniſterio regis
Quid eni in his admiratione dignuʒ videatur
que cõmunia pene oĩbꝰ ſunt hominibus?:Sed

mihi videtur miratã eſſe cibos doctrine eius
vinum dogmatũ: que ab eo per diuinã ſapiaʒ

p̃dicabant᷑. Hoc erat vinum ⁊ illud quod per
lhieremiã refert᷑ de filis Jonadab ſilij Recab
qui eo tꝑe quo peccata populi inualuerãt DR P

H

Dars II Crat
iniqtatibus plebis ſnſn lat. H,
carufüt vrbiderer vandts Aigeiginen ittcono⸗ non bibei dfeengad im vei bnzde hishe⸗ .Urdſ
rit eis paten ſuus Jonadab.ne biberet vianm ſuauris qͥ in ipo ſcientie ⁊ ſapiẽtie reconditi ſüt: Aib glif
ii 7 ſii ſui in ſeculũ: neq; domos ed Kcapene 4: vone ne ycre u ſuꝑ vinũ.Sũt aũt vn⸗ Pianfeckti
amplectit᷑ eos vite lue. ? ſup ar 1. Aromata H lug nde,
cũc li et iniqtatibus eoꝝ erat veecenze dug anr minn eſt verboꝝ legis ⁊ ꝓphetarũ: qᷣ⸗ nalliln
vinea ſodomoꝝ: ⁊ palmites eoꝝ ex Go bus ante aduentuʒ ſponſi mediocriter licet: in n rlſio
vua eoꝝ vua fellis ⁊ botr ex Gomoꝛra: ſtrui tñ videbat᷑: ⁊ exerceri ad cultũ dei:vtpe ſſtot d
nenũ alpidũ farorgmeoalleraruncenm. 4e parunla adhuc ⁊ ſub Curatens dauckon, lennen
Peopee hoe erga laudabiie s habent filij Jo ſt eſst⸗ paſecean lereni pecagogus no fmümach
ena ⁊ fide dei dibere c etg ſcʒ dogmata ⁊ ali rant in aᷣbus enutriri viſa eſt: ⁊ ſ lo * ſee nerueh
pierborergofotali uſcige recuſarũt. ꝛzo⸗ parari. Sʒz vbi venit plen enda 00 o ſuo pꝛe cnüiubllest
katlicnt in dſoinoſenpeßen neae fa uen mn ſcvigeniel ſagnarerſvalanfo vmein, Aannd
num. Jgit ſicut intell ptũ eſt: ne talẽ facerẽt vi miſitinbüctnundu:odoraraſ 0 6 . unl we Ralgi
eaſq; ꝓ diuerſitate d eximus vini differẽtias: guenti fragrãtia:ſentiẽſq; illao EH aunani
num: ſup vinũ vri itelliga vbera tua ſuꝑ vi⸗ ad comparationẽ ſuauitatis au bunns⸗ de Khoe
lum. Bonis eni nonmaltcaghe bonũ nõ ma⸗ ſtis vnguenti ait:Odoꝛ vnguento mudrſle Pnſhaſen
guſtauerat pᷣus in lege ⁊ pphetis: ũ eni vinũ idem pontifex 8e: pontifex qͥdeʒ m hoc ꝙ me c⸗
meditata erat ſponſa leticiã : ex qͥ velut diatoꝛ eſt dei æhoiuʒ omni e ne lnci
parate: vrcape ulade dica cordis ſccſpe ac ¶⁊ pꝓpiciatio factus Keinmecſpnd eerenao⸗ Po nnstircten
p vbera ipius ſPonſtexrellenzioes utura erat ſtiam ꝓ peccato mundi. Sponſus vo ſᷣm boe Gannhi
nens eoꝝ doctrinã. ⁊ ideo dicit: nette cer wꝓ ecclie iungit᷑ non habẽti maculã autrugam: Nato
ra tua ſuꝑ vinũ.⁊ vide ſi a dhucf. ona ſũt vve aut aliquid hoꝝ:ↄſidera ne foꝛte vnguentu ü aachin
tare poſſumus illã euangelij bola huicap lud pontificale qð in Exodo cõponi iubetf . ⸗ Lnan
Sinmile ẽ regnum celoꝝ carabe Sdicit⸗ te pigmentarij: iſtius vnguenti qð nũc odors⸗ nnchl
ggro:quẽ q̊ͥ inueuerit abſcõdit:et p̃ᷣ cogito in ta ſponſa mirat᷑:teneat rõnem.Et videns vil aiveſſ⸗
vadit ⁊ vendit oĩaq̃ habet:⁊ et pᷣgaudio eiꝰ la qdem aromata qͥbus cõpoſitum vngue uneyunn
Energo tbeiahaug ionnin denrrd diny: Nani aron vn aug ec an darten Rer oe⸗
neq; in ſiluis:ſed in agroabſe eerto aliquo: na rimatctlecoeporalo⸗bocaür vi uẽtũ o heſmnoul⸗
ſibile vtig Eagrum illl enaz babere 8 Et poſ⸗ nunc vnctũ vidit ſponſũ: ſpiritale eſ rceleſte: nunſe iut
afferãt vinu: hre etiã the ſann aber vineas: q Idcirco dicat:qꝛ odoꝛ vn guentoꝝ tuo ſup * ctaa pwek/
ſractis oibus emir agriͦ illdi io dinuencratib ardia anomata. Aideamus ergo dud cpoliti⸗ ulcoſleer
theſaurũ. Pöter godir lle⸗ dq inuenerat ibi ſit illud vnguentũ. Et locuen cilogoinc Oſtiaiſaaron
bonnoethelamedetacnr nieng and Aoyſen dicẽs: Accipe tibi floꝛ Bana ſoppablls
ds eſt ĩ eo. Ita ergo boc mnagis c vinum cte quingẽtos ſiclos:⁊ iernelllianedi i Orengi
ra ſponſi:q̃ velut theſaur⸗ able onſus arh vbe centos quinquagintaſiclos: calamut 1 unfgzüreſi
⁊? ꝓphetis magis qᷓ; vinum ſonair eſt ĩ lege ducentos qͥnquginta ſiclos. Bin ſicl wue Ahecomniay
doctrina qᷓ palã eſt: letiftcat 1 ieis: illa ſey ⁊oleum ex oliuis ⁊ facies illud Dlenmn kal na mmnmeg
ergo ſüt vbera ſpõſi. Theſaur⸗ digtes.: Mona tis ſancii vnguenti arte pigmentarij Hecaut ununmf
⁊ ſciẽtie in eo abſcõditi:qͥ cũ apti ⁊ unt ſapie in lege qdem referri audierat ſponſa: ſed ntüipentunne
erint oculis ſponſe: multo Baceliotegetn fu⸗ nem eoꝛũ veritatemq; nunc ꝑſpicit Aide engo 2nonſapiebe
bunt᷑: q; fuit pus iſtud vinuʒz legi es ei vide⸗ ꝓiſte quattuoꝛ ſpecies vnguenti iſtius:ſ 82 Whunduquide
ꝓphetica. Sʒ ⁊ ſi tertiã expoſi gis et doctrina tenebant incarnationis verbi dei: ger deiſape
Ra r Pboveiſentie debeam apach de aia pfe tuoe lemnettiocopaginarlnne : aser aunt⸗ mtentans
qꝛ q donec ꝑuulus :rnöͤdiͦ i oſſum' dicere in quo coꝛpoꝛe mirrpailla moonact⸗ zl ſ nmn in
gro obtulit deo:bibit vinũ qð re iöm ex ite vt pontifex ꝓ populo: ſiue vt ſp. 1 pd da⸗ ämni
Pabet intra ſeetiã theſaurũ able fert ager ille ̃ ſa ſuſcepit: ſeruat indicia. QAd vo no ſinplieik toienn
letificat̃ ex vino. Cũ aũt obn cõditũ: bibẽs mirrha ß̃ flos mirrhe mirrh Re noſ̃ ne⸗ nilanndn
ſemetip̃m deo:ac vaſarius f. erit ⁊ deuouerit non ſolum moꝛtem eius ſed penos Atumed aulonnn
ſeneri⸗ theſaux abſ. tonattun r adign vbene futuron ex mo⸗ruid mndicabatntq; cos acom twsnn,
. ontſq; ꝑueneru verbi dei: vinum ⁊ ſicerã . Einnteri fuiſſent ſimilitudini moꝛtis eius nõ ſo gggun
a iam lum vocatos:ſed electos futuros. Cynnamo⸗ mimoſ,

Ndotinntnle
aſpüſecpnn
Laſondunn
gilhonumen
vongennonninn
nonibiurce

guemore.

idenſoiu
dezfndegne
genm en
enönciuttde

ponſisofie

imaalimengn.
neimengenl
docchniubcit⸗
Genicbticn
ven Eniegl
poſtummon
vehrgucun
cait gvani⸗
itie et a⸗
Venonmri
ego itſoſil

NuscRendid

iänmnidee
ummmiſuaned,
icaunun ſn
irinancin
entang. M
ruße

Ngitu

Cuenifi

— —

==
= —
=☛ mee Se

—
—
2
—
—
=*
—
= ==

—
—
—
=
—
2
—

—

—

mũ vero imaculatum dicit᷑: ꝓpter eccłiam ſine
dubio:quã puriſicauit lauacro aque:⁊ imacu⸗
latam fecit non habentẽ maculam aut rugam:

aut aliqͥd huiuſmodi:ſed ⁊ calamus aſſumitur

quia lingua eius etiaʒ eſt calamus ſcribe velo
citer ſcribentis:doctrine gram pigmentis de
ſignans ſuauitatis In eis quoq; ſpecies adhni
bet callidiſſimas: vt referat᷑ ad ardentiſſima:i
qua vel ſpũs ſancti feruoꝛe: vel futuri ꝑ igneʒ
iudicij oſtendit᷑ foꝛma.his vero ngentoꝛũ:ſi-
ue ducẽtoꝝ qͥnquaginta: qͥnq; ſenſuũ in eo my
ſteriũ tenet cẽtupliciter ꝑfectoꝝ: vt remiſſionẽz

peccatoꝝ ꝑ eum datã ſigniſicet: nquagenariꝰ

eni iubileus in his eſt qntupliciter poſitus Sʒ H

hec omia oleo puro colligunt᷑:per qð oſtendit᷑

vb miſericoꝛdie:vel ſalutis cauſa fuiſſe: ꝙ is

erat in foꝛma dei:foꝛmaʒ vᷣui ſuſceꝑit: vel ea q̃

ex materiali ſubſtantia in xp̃ᷣo fuerant aſſũpta

per ſpiritũſanctũ redacta in vnũ fuiſſe: atq; in
vnam ſpeciẽ:que eſt ꝑſona mediatoꝛis effecta.
Illud ergo oleũ materiale: nullo genere oleuzʒ

ſeticie appellari potuit. Iſtud aũt oleum. id eſt
ſpũſſancti vnguentũ:quo vnctus eſt xpᷣs ⁊ cu
ius nũc odoꝛem ſponſa ꝓſpiciens admirata ẽ:

oleum leticie:quia ſpũs gaudiũ eſt:merito ap⸗
pellat᷑ quo vnxit eum deus q dilexit iuſticiam
⁊ odio habuit iniqtatem. Mꝛopterea eni dicit

Ain xxit eum domin⸗ deus luus oleo leticie pꝛe
participibus ſuis. Et ideo odoꝛ vnguentoꝛnz

eius eſt ſuꝑ om̃ia aromata. Simili aũt expoſi⸗
tione vtimur etiam ſi ad vnãquãq; animamin

amoꝛe ⁊ deſiderio verbi dei poſitaʒ tranſfera
hic mo:cui fuerint om̃es doctrine per oꝛdinẽ

decurſe.in qbus ante agnitionẽ verbi dei exer

citata videt᷑ ⁊ erudita:ſiue ex moꝛalibus deſcẽ

dentes ſiue ex naturalibus ſcholis.Erãt eni ei
omia iſta aromata q̃dam: ꝓ eo in his inſtitu

tio ꝓbabilis: ⁊ moꝛum cõquiritur emendatio:
depꝛehendit᷑ in his vanitas ſeculi:⁊ caduca

rum rerũ reſpiciunt᷑ falſa miracula.Erãt ergo

ei hec omnia velut aromata ⁊ odoꝛamẽta que
dam anime pigmenta:ſed vbi ad agnitionẽ di
uinoꝛum myſterioꝝ:⁊ diuinoꝝ dogmatum ſci
entiã ventum eſt:vbi ad ianuas ſapiẽtie ißpius
non ſapie huius mundi:neq; pᷣncipium huiꝰ
mundi: qui deſtruunt᷑ acceſſuʒ eſt: ſed ad ip̃a,zʒ
dei ſapientiaʒ que inter ꝑfectos diſſerit᷑: ⁊ vbi

myſteriũ qð pꝛioꝛibus generationibꝰ non fuit

notum: filus hoiuʒ reuelatum ẽ: vbi inquã aia

ad tanti cognitionẽ aſcendit arcani:merito di⸗

cit:odoꝛ vnguentoꝛũ tuoꝛum ſpiritalis ſcilicer
intelligentia et myſtica ſuper omnia aromata
moꝛalis naturaliſq; philoſophie. Non autẽ la
teat nos:ꝙ in qbuſdam exemplaribꝰ pꝛo eo
legimus:quia bona ſunt vbera tua ſuper vinũ
inuenimus ſcriptũ:qꝛ bone ſũt loquele tue ſu

Fo. xxX

vinũ:qꝙ quis videant᷑ ſigniſicaſſe euidentius

ea ipᷣa:q̃ a nobis ſpiritali interpᷣtatione diſerta

ſunt: tñ nos.lxx.interpꝛetũ ſcriptũ ꝑ omnia cu

ſtodimꝰ certi ꝙ ſpũſſanctꝰ myſterioꝛũ foꝛmas

obtectas ineſſe voluit in ſcripturis diuinis: et
non palam atq; in ꝓpatulo haberi. Unguẽtũ
exinanitũ nomen tuũ.ꝓpterea adoleſcẽtule di
lexerunt te:ac traxerunt te poſt ſe:in odoꝛe n
guentoꝝ tuoꝝ curremus.hiſtoꝛica qͥdem expo
ſitio eadem qᷓ in ſuꝑioꝛibus ꝑcurru etiam in p-⸗·
ſenti loco:donec fiat aliqua mutatio perſonaz,?
itaq; oꝛdo dꝛãmatis: qui nobis in hac expoſi,
tione receptus eſt:poſcit. NPoteſt ſane in ꝓphe

tia qᷓdam videri ex ꝑſona ſponſe plata de xpᷣo
ꝙ futuram eſſet in aduẽtu dñi ⁊ ſaluatoꝛis nrĩᷣ
vt nomẽ eius ita per oꝛbem terre:⁊ per vniuer

ſum munduʒ diffunderet᷑: vt feret odoꝛ ſuaui⸗

tatis in omni loco:ſicut ⁊ apoſtolꝰ dixit: Quia

xpᷣibonus odoꝛ ſumus ĩ omni loco.Alijs qui
dem odoꝛ ex moꝛte in moꝛtem: alijs autẽ odoꝛ
de vita ad vitã. Si enim omnibus fuiſſet odoꝛ
vite in vitam:dixiſſetq; vtiq; ⁊ hic: omnes di

lexeruut te:⁊ traxerunt te.Sed nũc ait:vbi no
men tuum eſt factum exinanitũ: dilexerunt te

non ille vetule ac veterem hoieʒ indute anime

neq; rugas habẽtes neq; maculas:ſ adoleſcẽ⸗

tule in augmento ſcilicet etatis ⁊ pulchꝛitudis

poſite anime:que ſemꝑ innouant᷑: et de die in

diem renouant᷑:nouũ ſe hoiem induentes:qui
gm deum creatus eſt. Pꝛopter iſtas ergo ado
leſcentulas ⁊ in augmẽtis vite ⁊ ꝑfectibus po

ſitas exinaniuit ſe ille:qui erat in foꝛma dei:vt
ſieret vnguentũ exinanitũ nomen eius:vt non
iam inacceſſam lucẽ tmmodo habitaret: ⁊ i foꝛ
ma dei pmaneret:ſed vᷣbum caro ſieret: qͥ poſ⸗

ſent iſte adoleſcentule ⁊ in augmẽtis ꝓfectuuz

poſite aĩe non ſolũ diligere:ſed ⁊ trahere eũ ad
ſe. Trahit eni vnaqueq; anima ⁊ aſſumit ad ſe

verbum dei pꝛo capacitatis ⁊ fidei ſue menſu⸗
ra. Cum autẽ traxerint ad ſe anime verbuʒ dei
⁊æſenſibus ſuis atq; itellectibus inſeruerint: et
dulcedinis eius ⁊ odoꝛis ſenſerint ſuauitatem

vbi vnguentoꝝ eius fragrantiam ceperint iue
nire:dumtaxat aduentus eius et redemptiõis
ac paſſionis cauſas charitatẽq; agnouerint: q

ℳ

pꝛo ſalute omniũ vſq; ad moꝛtem crucis imoꝛ

„

talis acceſſit. ⁊ his omnibus velut diuini cuiuſ

dam x⁊ ineffabilis vnguenti odoꝛibus inuitate

adoleſcentule.id eſt. anime plene vigoꝛis atch

alacritatis effecce currunt poſt ipſum: atq; ad

odoꝛem ſuauitatis eius non leui gradu nectar
dis paſſibus:ſed rapido curſu ⁊ tota pꝛopera

tione feſtinant: quemadmodum et ille qui di⸗

cebat:ſic curro:vt compꝛehendam. Verum ꝙ
ait: Anguentum exinanitum nomen tuum: ꝓ
pterea adoleſcentule dilexerunt teicit aur

„*
X

Sars

te poſt ſe:in odoꝛẽ vnguentoꝝ tuoꝝ curremꝰ:
trahũt ad ſe xpᷣm adoleſcẽtule:ſiqͥdeʒ de eccle⸗
ſijs ſtelligat᷑.qͥ vna q̃dem ẽ: cũ ꝑfecta eſt. milte
vo ſunt adoleſcẽtule:cũ adhuc inſtruũt᷑ ⁊ ꝓſi/
ciũt.Iſte ergo trahũt ad ſe xᷣm ꝑ ſidẽ: qꝛ xps
vbi viderit duos vłtres in fide noĩs ſui: vadit

illuc:⁊ eſt i medio eoꝝ in fide tractus: ⁊ vnani⸗
mitate ꝓuocatus.Si vo tertia expoſitione de

aia verbũ dei ſeãnte intelligi hec oꝑtet: q̃cũq;
aia fuerit erudita pᷣmo in moꝛalibus: ſcðᷣo etiã
in naturalibꝰ exercitata:ꝑ illa oĩia qᷓ ĩ his diſci⸗
plinis edoceri ſupꝛa oſtendimꝰ:ipᷣa moꝝ emen
datio ⁊ eruditio rerũ ac ꝓbitas diſcipline tra⸗
hit ad ſe verbũ dei: et libẽs trahit᷑.gratiſſime

eni ad eruditas aias venit: ⁊ trahi ſe ab his in
dulgenter accipit:benigneq; cõcedit. Requi⸗

ro ſane ſi ſolũ nomẽ eius qꝛ vnguentũ factuʒ ẽ
exinanituz tantũ oꝑis egerit: ⁊ ita ſuſcitauerit
adoleſcẽtulas: vt pino traherẽt euʒ ad ſe: ⁊ ha
bẽtes eũ apud ſe caperent vnguẽtoꝝ eiꝰodoꝛẽ
⁊ ſtatim current poſt eum. ſi hec inquã oia ſo⸗
lo noie eius eſffecta ſunt: quid putas faciet ipᷣa
elus ſubſtaãtia: Quid ex illa adoleſcentule iſte
vtutis:quid vigoꝛis excipiẽt:ſi quo pacto po
tuerint aliqñ ad ipᷣam eius incõpꝛehenſibilem
atq; ineffabilẽ ſubſtãtiã ꝑuenire: Ego puto ꝙ

ſiin hocalqñ ꝑuenerint: iam nõ ambuiãt neq;
currũt:ᷣ vinculis qͥbuſdaʒ charitat eius aſtri

cte adhereant ei:ne vltra mobilitatis alicuius

Vllus ĩ eis reſideat locus:ſ ſint cũ eo vnꝰſpũs
⁊cõpleat᷑ in illis hoc qð ſ. criptuʒ eſt. Sicut tu
pater in me ⁊ ego in te vnũ ſumꝰ:ita ⁊ iſteĩi no.

bis vnũ ſint. Sed nũc interimvt videt᷑ ſponſa

cũ ſociatis ſibi adoleſcẽtulis multis:quarũ in

poſterioꝛibꝰ nõ eſt numerꝰ q̃ dicit᷑ ab vno ſolo
ſenſũ et odoꝛatu tãtũmodo capta currere ſe in
odoꝛẽ vnguentoꝝ ſpõſi cõmemoꝛat:ſiue ꝙ ip⸗
ſa curſũ indigeat ad hoc ⁊ pfectu:ſiue ꝙ ipᷣaq̃
dem ꝑfecta ſit. NPꝛo his aũt adoleſcẽtulis que
adhuc curſu ⁊ pfectibus indiget:etiam ip̃a ſe
currere fatet᷑: ſicut ⁊ ille qͥ cum ipſe ſub lege nõ

eſſet: ſt tñ ſub lege: vt eos q̃ ſub lege ſunt lucri
faciat.⁊ iteꝝ cũ in lege ſit xpi:his tñ qui ſinele

ge ſunt: ſit ⁊ ipe ſine lege: vt eos qͥ ſub lege ſũt
laluet.Et hoc fitvt diximus ſolo adhuc odoꝛa
lu eius accepto. Quid putas ageret:cũ ⁊ audi
tum eaꝝ ⁊ viſũ ⁊ tactũ guſtumq; occupauerit

verbũ dei: ⁊ ſingulis qͥpuſq; ſenſibꝰ vᷣtutes ex
ſe cõpetẽtes nature earũ capacitatiq; pᷣbuerit:

ita vt oculus ſi videre potuerit gliam eiꝰ:gliaʒ
tanq; vnigeniti a pre aliud vltra vidẽ iã nollet
necq; audu aliud qᷓ; ybuʒ vite ⁊ ſalutis audire
Sed ⁊ cuiꝰmanꝰpalpauerit de vbo vite: nihil
yVltra materiale: nihil fragile caducũq; palpa⸗
bit:nec guſtꝰ cũ guſtanerit bonũ vbuz dei: car

$SW

nẽq; eius ⁊ panẽ q de celo deſcẽdit:aliud quid 3

poſt h guſtare patiet. Pꝛe dulcedine nãq; ißi⸗
us ⁊ ſuauitate oĩs reliquꝰ ei ſapoꝛ aſper vide⸗
bit᷑ ⁊ amarus.⁊ ido hoc ſolo veſcet᷑.Oẽʒ nãq;
ſuauitatem:quãcũq; cupierit in h̊ inueniet:ad

cia nãq; raptuʒ ſe reddit ⁊ habilẽ. Deniq; his
q ex coꝛruptibili ſemine generant᷑: rõnabile et
ſine dolo efficit᷑ lac. his vo qͥ infirmant᷑ in aliqͥ:

oleum ſe pᷣbet ad hoſpitalitatis amiciciã 2 gra
tia. IJs vero qͥ ꝓ poſſibilitate ſumendi ⁊ exerci
tatos habẽt ſenſus:ac diſcretionẽ boni mali
cibũ ſe ſoliduʒ pᷣbet.Si qͥ vo ſunt:qͥ exierint ð
egypto:⁊ ſecuti colũnaʒ ignis ⁊ nubis in here⸗
mũ venerint: de celo ad illos deſcẽdit minutũ
et ſubtilẽ eis pᷣbens cibũ:angelico ſiłem :ita vt
panẽ angeloꝝ mãducet hõ:habet ⁊ alias mul⸗

tas in ſemetipᷣo atq; inumeras ciboꝝ differen⸗

tias:quas ĩterim.pelle quis et carne oſſibuſq;

induius ⁊ neruis caꝑe nõ põt.Qui autẽ dignꝰ

fuerit redire ⁊ eſſe cũ xpᷣo.quiq; in parua ſide⸗
lis inuentus ↄſtituet᷑ ſuꝑ multa: ilie guſtabit:

⁊ capiet voluptatẽ dñi: ꝑductus ad locuʒ qui

ꝓ huiuſmodi ciboꝝ copijs ⁊ varietatibus deli

tiarũ noĩat᷑ locus. Pꝛopter qð ⁊ in eden poſi⸗

tus dicit᷑: qð delicias indicat.ibi enĩ dicet᷑ ad

eum delitiare in dño. HNeilitiabit᷑ aũt nũc nõ in

vno ſolo edendi guſtãdiq; ſenſu:ſed ⁊ auditu

deliciabit ⁊ viſu: ⁊ tactu odoꝛatuqʒ deliciabit᷑
in odoꝛẽ nanq; vnguẽti eiꝰcurret. Et ita oibus
ſenſibus ſuis deliciabit᷑ in verbo dei:is qui ad

ſũmam ꝑfectiõis ac beatitudinis venerit. Añ
⁊ in his poſiti locis depᷣcemur auditoꝛes hoꝛũ
yvt moꝛtificent carnales ſenſus: ne quid ex his
q̃ dicunt᷑:ᷣin coꝛpoꝛis motus excipiãt:ſ illos

Diuinioꝛes interioꝛis hois ad hec cupiẽda ſen

ſus exhibeãt:ſicuit Salomon edocet nos dicẽſ
Senſũ aũt diuinũ iuenies.Et vt Paulꝰ qͥʒ ad
hebꝛeos ſcribit de ꝑfectis:vt ſupꝛa memoꝛaui
mus:qͥ exercitatos hñt ſenſus ad diſcretioneʒ
boni vel mali:oſtẽdens eſſe in hoĩem pᷣter hos
coꝛpoꝛeos ſenſus:qͥnq; alios nihilominꝰqui ꝑ
exercitia qrunt᷑:⁊ exercitati dicũt᷑:cum ſcʒ itel
ligentiam reꝝ acumine acrioꝛe diſcutiũt. Non

eni ꝑfunctoꝛie ⁊ vt libet audiendũ eſt: qð apo

tolus de ꝑpfectis dicit:quia exercitatos habẽt

ſenſus ad diſcretionẽ boni vel mali. Quod vt

clarius eluceſcat:ſumamus ſi videt᷑: exemplũ

ab his coꝛpoꝛalibus ſenſibꝰ:⁊ ita demũ ſtatim
dad illos diuinos: quos ſcriptura noĩat ſenſus
interioꝛis hominis veniemus.Si ergo coꝛpo⸗

reus oculus exercitiũ viſus habeat:nllło impe
diẽte obſtaculo:ĩtegre ⁊ abſq; vlla falſitate vł
coloꝛes coꝛpoꝛũ vel magnitudines:qualitateſ
q; dep̃hendet. Nam ſi aut caligine aut alia q̃li

bet infirmitate impediat᷑ aſpectꝰ: ⁊ rubeũ ꝓ al
bo: ⁊ viridẽ pꝛo nigro: aut rectũ putat eſſe ali⸗

quid:cuʒ curuũ ſit ⁊ toꝛtuoſum: cõturbabitur

Cae

uergo⸗
iafuerit
dldcrerione
zinperiti
amnwalige
gceeſſenitd
enuspoſit
bona vopt

miqusd

ſcguateretie
alczpfng
copotgliͤt
lsochiben
datioparan
paulolotio
polatesooe
ſateſuntod
ſenluo:edd
pelathon
ſorinquoſ⸗
e Maaddn
hocodoreſt
ſuzzdicc
Zdendey
nonede⸗
pigneno
tmiquoxl
lmnuointe
tuq raa
nibus 15
ner alis
norte, Mam
Nathono:
iltſosden
hereſerinan
ſig:ifenü⸗
ſhooegoo
Moreinmonse
lenngcjres
Ppineſanc⸗
nnien
Gbeyſentan,
hliarſirti
ſnanpenna
Nchkrlani
etemntt
ſſfennianus
lrinicenn⸗
Hiſtividaf⸗
litclgend
lilofon;
ſſoſchtun
lſttore bo
inpegei,
ligocllos

ns cherdin
moaneſtug
t Anigr
duigugmntfee
moln kataet.
dcucndon,
57 muet
ergötnanneß
icat bieidiil

riebktütticae

Gſenin ſltudn
dontug Aͤt
Pann Cidcn
nNs
undnenaet
murmwämedl
nus: equdades
auscrapiͤrtls
her apilſ

Meldet ſprnl
Einpuh

Nſupratne

nius ddienin
ſentwinßſad
losthionivgi
ttii anſg
edienih
Nlenlic gi

Tractatu

imperitia tãqᷓ; caligo oculis inciderit: aut eti
am malicie alicuiꝰ langoꝛe: tanqᷓ; lipis oculis
acceſſerit: diſcrimẽ boni aut mali intueri nulla
tenus poſſit Et inde fiet: vt mala ꝓ bonis agat

bona vo ꝓ malis ſpernat. Scðm hãc vero foꝛ
mã quã ð viſu coꝛpoꝛis aĩieq; tractauimus:cõ⸗

ſequẽter etiaʒ de auditu ⁊ guſtu: ⁊ odoꝛatu:ta
ctuq; ꝑ ſingulas q̃ſq; ſui generl vᷣtutes ſenſuũ

coꝛpoꝛaliũ referẽs ad anime ſenſus:q̃ in ſingu⸗

lis adhibere debeat exercitia:queq; vel emen⸗
datio parari dilucere recognoſcens. Hec autẽ
paulo latioꝛi exceſſu ꝓſecuti ſumus oſtendere
volẽtes odoꝛatũ ſponſe adoleſcentulaꝝ qͥ ado
rate ſunt odoꝛẽ vnguentoꝝ ſpõſi:nõ coꝛpoꝛis
ſenſus:ſed diuini odoꝛis illius ⁊ interioꝛis qui
appellat̃᷑ homis dici. Hic ergo odoꝛationis ſen
ſus:in quo ſanꝰ eſt ⁊ integer odoꝛe vpᷣi accepto

ex vita adducit ad vitam. Si wo non ſit ſanus
hocodoꝛe ſuſcepto de moꝛte imoꝛtẽ deücit m
illuʒ qͥ dicebat:qm̃ xpᷣi bonus odoꝛ ſumꝰ:alijs

q̃dem de vita in vitã: alis aũt odoꝛ de moꝛteĩ

moꝛtẽ Beniq; ⁊ hi qͥbus intellectꝰ herbarũ eſt

pigmentoꝛũq; peritia:ferũt q̃dam eſſe pigmen
ta:quoꝝ ſi odoꝛem ceperint nõnulla aialia con
tinuo intereũt: alia vero eodẽ odoꝛe recreãtur

vitãq; recipiũt.Et nũc ergo i his ipᷣis expoſiti
onibus ⁊ monibus quos habemꝰ inmanibꝰ:
vigdet᷑ alijs eſſe vita ex vita:alijs vero moꝛs ex
moꝛte. Nam ſi hec exponiita audiat aialis qui

dicit᷑ homo:qͥ non põt ꝑciꝑe et intelligere que
ſunt ſpũs dei:irridebit ſine dubio: atq; inepta

hec eſſe ⁊ inania ꝓnũciabit: dicens ſomnia po
tius:qᷓ; rerũ caulas ⁊ dogmata diuina tracta-

ri. His ergo odoꝛ hic cãtici canticoꝝ efficit᷑ de

moꝛte in moꝛtẽ ſcʒ de moꝛte inſidelitatis ĩ moꝛ⸗
tem iudicij ⁊ cõodemnationis. Sequẽtibus vo

ſpiritalẽ ſenſũ ⁊ ſubtilẽ atq; intelligentibꝰ ma⸗
ioꝛem ineſſe veritatẽ in his que nõ vident᷑:q;i

que vident᷑:⁊ verioꝛa haberi apud deũ inuiſi⸗

bilia: ⁊ ſpiritalia magis qᷓ; viſibilia ⁊ coꝛpoꝛa⸗
lia: amplectenda ſine dubio hmõi intelligẽtia
videbit᷑ ⁊ ſequẽda Agnoſcũt eni tale eſſe intel
ligende veritatis iter quo ꝑuenit᷑ ad deũ Sed
ſiqͥdem alienus a fide ſit is:qui hec ſtulta iudi⸗

cat ⁊ irridenda:nihil mirũ.Si vero aliquis ex
his ſit qͥ vident᷑ credere:⁊ ſcripturarũ auctoꝛi⸗
latẽ reciꝑe:nõ tñ recipit expoſitionis huiꝰ ſpi⸗

ritalis foꝛmã:ſᷣ irridet ⁊ derogat:temptemꝰex

aliüjs ſcpᷣturax locis inſtruere eum ac ꝑſuadere
Qui ſi foꝛte poterit ſic reſipiſcere: ⁊ talia qdaꝝʒ
dicamꝰad eũ:ſcriptũ ẽ:pᷣceptũ dñi lucidũ illu⸗

minãs oculos. Dicat ergo nobis qͥ ſũt oculi q

8 III

ſine dubio iudiciũ mẽtis:et aliud ꝓ alio aget᷑.
Ita ergo ⁊ iterioꝛ viſus niſi eruditione ⁊ indu
ſtria fuerit exercitatꝰ: quo per multã peritiam
diſcretionẽ boni habeat ac mali: ſed ignoꝛãtia

Fo. XXI
Epiſtola XI

illuminãt᷑ luce pᷣcepti: Et iterũ.Qui hʒ aures
audiẽdi audiat.Que ſũt aures iſte: s q̊ͥ habu
erit:ipᷣe ſolꝰ vba xpᷣi audire dicat᷑: Et iterum.
Qm xpᷣi bonꝰ odoꝛ ſumꝰ deo.Eti alijs:guſta⸗
te ⁊ videte qm̃ ſuauis eſt dñs.Et qð alius ait:
Manꝰnt̃e palpauerũt de vbo vite. Putaſne
in his oibus nõ mouebit᷑:vt aduertat hec vni⸗

uerſa nõ de coꝛpoꝛeis ſenſibꝰ dicta: ð his qs

m iterioꝛẽ hoĩeʒ ineſſe vnicuiq; docuimꝰ niſt
ſi ↄtẽtionis ⁊ iactantie vitio agit᷑ qͥ eiuſmodiẽ
Quibus vitijs qm ⁊ viſus ille iterioꝛ excecat᷑:
⁊ odoꝛatꝰoccludit᷑:⁊ obturat᷑ auditus: merito
nec videre q̃ ſpiritalia ſũt:nec audire pᷣt:ſᷣ nec
odoꝛẽ iſtũ xpᷣi caꝑe.quo nũc recepto adoleſcẽ⸗
tule iſte in bus bñ ſanꝰ⁊ vigẽs erat hic ſenſus
In odoꝛẽ vnguẽtoꝝ eiꝰ currunt poſt ipᷣm.nec
deficiũt currẽtes aut laboꝛãt:qꝛ ſuauitate odo
ris ipᷣius qͥ eſt de vita ĩ vitã refecte iugiter iua
leſcũt. Nõt adhuc ⁊ ̊ modo accipi qð ait:vn⸗
guẽtũ exinanitũ nomẽ tuũ: ꝓpterea adoſcẽtu⸗
le dilexerũt te. AUnigenitꝰ dei filius cuʒ i foꝛma
dei eẽt:exinaniuit ſemetipᷣm:⁊ foꝛmã ſerui ac⸗
cepit:exinaniuit aũt de plenitudine ſine dubio
in qua erat. Illi ergo qͥ dicũt:qͥd de plenitudie
eius nos oẽs accepimus: ipᷣiſũt adoleſcentule
q̃ de ea plenitudine ex q̃ ſe ille exinaniuit: et fa⸗
ctũ eſt vnguẽtũ exinanitũ nomẽ eius:ꝑcipien⸗
tes dicũt. Poſt te i odoꝛẽ vnguẽtoꝝ tuoꝝ cur⸗
remus.Niſi eni exinaniſſet vnguẽtũ:h̊ eſt ple⸗
nitudinẽ diuini ſpũs:⁊ hũiliaſſet ſe vſq; ad foꝛ
mam Sᷣui:caꝑe eũ nullus in illa diuinitatis ple
nitudine potuiſſet: niſi ſola foꝛtaſſis ſpõſa: pꝛo
eo ꝙ videt᷑ idicare qꝛ vnguẽtũ iſtud exinanitũ
nõ ſibi ſᷣ adoleſcẽtulis dilectiõis dederit cauſã
Sic eni dicit. Anguẽtũ exinanitũ nomẽ tuuʒ:
pterea adoleſcẽtule dilexerũt te Ac ſi diceret
doleſcẽtule qdẽ ꝓpterea dilexerunt te.qꝛ ex
inaniſti te de foꝛma dei:⁊ factũ ẽ vnguẽtũ exin
gnitũ nomẽ tuũ.Ego aũt dico nõ ꝓ exinanito
vnguẽto ſ̊ ꝓ ipᷣa vnguẽtoꝝ plenitudie dilexit
te. Hoc eni indicat ĩ eo loco vbi diẽ: Odoꝛ vn⸗
guẽtoꝝ tuoꝝ ſuꝑ oĩa aromata.Qð vo etiã ipᷣa
cũ adoſcẽtulis poſt ipᷣm ſe curſuram dicit:haãc
aio eſſe cauſam:ꝙ pꝑfecti quiq; oia oĩibus fiant:
vt oẽs lucrifaciãt:ſicut iam ſupꝛa expoſuimꝰ.
Introduxit me rex in cubiculũ ſuũ: ⁊ iocunde

mur in te.Cuʒ indicaſſet ſponſo ſuo ſponſa: ꝙ

adoleſcentule odoꝛe capte currerent poſt ipᷣm:
cũ qͥbꝰetiã ipᷣa curſura eẽt:vt eis foꝛmã pᷣberet
in omnibus:nũc quaſi laboꝛis ſui conſecuta ia
palmã ꝓ eo ꝙ cucurrerit cũ currẽti 2: introdu

ctam ſe dicit ab ſponſo rege in cubiculum eius
yt ibi videret cunctas opes regias:in quo vti⸗

qʒ merito iocundat᷑ ⁊ exultat: vtpote que ſecre
ta iã regis ⁊ arcana ꝓſpexerit Hic eſt ᷣm ꝓpo
ſitum dꝛãmatis oꝛdinem qſi hiſtoꝛicꝰintellectꝰ

Sed qm̃ cui res agitur:eccłia eſt ad x-pᷣm veni
ens: vel aia verbo dei adherẽs:qͥd aliud cubi-
culũ xpᷣi ꝓmptuariũ dei credendũ eſt:in quo

vel eccłiam vel aiam coherentẽ ſibi introducat

niſi ie arcanus ſenſus eius ⁊ recõditus: de q̊

⁊ Paulus dicebat: Nos aũt ſenſum vxpᷣi habe

mus:vt ſciamus q̃ a deo donata ſuntnob hec

illa ſunt que oculꝰ nõ vidit: nec auris audiuit:

nec in coꝛ hois aſcenderũt: que pᷣparauit deus
his q̊ diligunt eum. Cũ igit᷑ xpᷣs aiam in intel⸗
ligentiã ſui ſenſus inducit:i cubiculũ regis in
troducta ð:in quo ſunt theſauri ſapiẽtie ac ſci
entie eius abſcõditi.Nõ mihi aũt vacuũ vide⸗

tur:qꝙ cũ potuiſſet dicere Introduxit me ſpon

ſus meꝰ:aut fraternꝰmeꝰ:aut aliquid hmõi: vt

ei moꝛis eſt.Nunc qꝛ cubiculũ dictura erat:re
gis dixerit cubiculũ:a nõ aliud nomẽ poſuerit
in quo poſſet foꝛtaſſis aliqͥs etiaʒ mediocris in

telligi. Sʒ ꝓpterea arbitroꝛi his regẽ noĩiatũ:
vt oſtenderet᷑ ꝑ hoc nomẽ pᷣdiues cubiculum:

vtpote regiũ ⁊ multis atq; imenſis opibus re⸗

pletum. Pꝛope hüũc oĩno mihi videt᷑ fuiſſe ⁊ il
le qͥ dixit raptũ ſe eſſe vſq; ad tertiũ celuʒ:⁊ in
de i paradiſũ:et audiſſe verba ineffabilia: que
nõ licet hoi loqui.Quid eni putas eſſe illa ver
ba que audiuit:nõne a rege audiuit: ⁊ ĩ cubicu
lo ⁊ ꝓpe cubiculũ poſitus audiuit. Et erãt cre

do illa verba talia qdaʒ:q̃ hoꝛtarent᷑ eũ ad ma
ioꝛem ꝓfectum:⁊ ꝓmitterẽt ei:ꝙ ſi ꝓꝑſeueraret

m illud qð ꝑ ꝓphetaʒ qͥʒ ꝓmittit᷑. Dabo tibi
theſauros obſcuros: occultos:iuiſibiles. Ape
riam tibi vt cognoſcas:qꝛ ego ſum dñs deꝰtu⸗

us:qͥ vocaui nomen tuuz iſt rael. Currunt ergo
adoleſcentule poſt ip̃ᷣm in odoꝛẽ eiꝰ: vnaqueq;
iñ ꝓ viribus.alia qͥdẽ velocius:alia paulo tar

dius:alia etiam inferius ceteris ⁊ vltimo:alia

pmo loco: verũtamẽ currũt oẽs:ſed vna eſt p

fecta:q cucurrit ſic:vt ꝑueniret: ⁊ ſola acciꝑet
palmã. Sola eni eſt que dicir. Introduxit me

rex in cubiculũ ſuũ:cũ pꝛius non de ſola:ſed ð

pluribus dixiſſet: qꝛ poſt te in odoꝛẽ vnguẽto⸗

rũ tuoꝝ curremus. Introducit᷑ ergo in cubicu
lum regis: ⁊ efficit᷑ regina:⁊ ipſa eſt de qua v.
Regina aſtitit a dextris tuis in veſtitu deaaura

to:circũdata varieratibus. Ge his aũt adole⸗
ſcẽtulis q̃ poſt ipᷣam cucurrerãt: ⁊ ꝓcul ab eaĩ

ipᷣis currendi ſpacijs remãſerãt: dicit᷑: Addu⸗

cent᷑ regi vgines poſt eam: ꝓxime eius addu⸗
cent᷑ tibi. Adducent᷑ in leticia ⁊ exultatione:ĩ⸗
ducent᷑ in templũ regis.Sʒ ⁊ illud etiã in G̊ ad
uertere debemus: ꝙ ſicut rex habet cubiculuʒ
quoddã:in qð reginã ſiue ſponſam ſuam intro
ducit:ita habet⁊ ſponſa ſuũ cubiculũ:in quod

moner ꝑ vbum dei ingreſſa claudere oſtium:?
ita ↄcluſis illis oibꝰ diuitijs ſuis intra illud cu

II

biculum oꝛare eum: qͥ videt in abſcondito: 7
ſpicit qᷓ;tas opes animi ſcʒ virtutes intra cubi
culum ſuum ſpõſa cõdiderit: ⁊ videns eius di
uitias:det ei petitiões ſuas.oi eniĩ habẽti dabi
tur. Qðdð aũt ait exultemꝰ ⁊ iocũdemur in te:vi⸗
def ex pſona adoleſcẽtulaꝝ dici: vel optãtiu,z
⁊ peccàtiũ a ſpõſa:vt quẽadmodũ ſpõſa ↄſeu

ta eſt:q̃ ꝑfecta ſũt:⁊ exultat:ita ipᷣe etiã ſuũ im

plere curſũ: ⁊ ꝑuenire vſq; ad regis cubiculuz
mereant᷑: vt pfectis ⁊ ituitis oibus his de q̃bꝰ
illa głiat᷑: etia ipᷣe exultẽt:ſicut ⁊ illa:⁊ iocũdẽÜi⸗
tur in eo. Ael etiã ad ſpõſam pᷣt dictum videri
ab adoleſcẽtulis ↄgratulãtibꝰ ei: ⁊ ꝓmittẽtibꝰ

petẽtibuſq;: vt ꝑticipes fiãt exultationis ⁊ leti

tie diligemꝰ vbera tua ſuꝑ vinũ. Spõſa qdem
poſtq; oſcula meruit ab ipo ſpõſioꝛe ſuſciꝑe: ?-
vberibus eiꝰ gfrui ait ad eũ: Bona ſũt vbera
tua ſuꝑ vinũ.Adoleſcẽtule vo q̃ nõdum ad id

2—

beatitudinis venerãt neq; ſũmã ꝑfectiõis acce
perãt: neq; vſu ⁊ oꝑibus fructꝰ ꝑfecte charita
tis expleuerãt: vt qſi exꝑte ꝓnunciarẽt de vvbe
ribus eiꝰ:qꝛ bona ſũt. Vidẽtes tñ ſponſã dele⸗
ctcari ⁊ reſici ex vberibꝰ ſponſi: ex fontibꝰ ſcʒ ſa
pientie ⁊ ſciẽtie:q̃ de vberibꝰeius fluunt:⁊ po⸗
cula celeſtis doctrine ſumentes:tanqᷓ; imitatri

ces ꝑfectionis eius:⁊ deſiderantes eiſdẽ veſti

gijs incedere: ꝓmittũt ⁊ dicũt: diligemus vye
ra tua ſuꝑ vinũ.id ẽ.nos qͥdem nõdũ in id ꝑfe
ctionis aſcendimus: vt iã diligamꝰ vbera tua
vſq; in finẽ:⁊ ipᷣe poſſet intrare regis cubiculũ

plus qᷓ; vinuʒ: vel certe vbera tua:q̃ fũt ſuꝑ vi

num (Atroq; eni modo ſenſus ſtare videbi)
gerimus tñ ſpem: vtpote adoleſcẽtule ĩ id eto⸗
tis ꝓſicere:quo poſſimꝰnõ ſolum paſci ⁊ ali ex
vberibꝰ vbi dei:ð diligere alentẽ. Iſte ſũt autẽ

adoleſcentule vt ſepe iam diximꝰ aĩe:q̃ pᷣmis ⁊

initio volẽtibꝰ eruditionibꝰ vident᷑ imbute:et
velut vino quodã letificate inſtitutiõe tuoꝛum
dũtaxat:curatoꝛũ q; ⁊ pedagogivtpote ꝑuule
2 que haberẽt qͥdẽ in viribꝰamare vinuʒ:non
tñ haberent in etate:vt amoꝛe vbeꝝ ſponſi mo
ueri aut excitari poſſent. Sʒ vbi aduenit pleni
tudo tẽpoꝝ.⁊ xpᷣs in eis ꝓfecit etate ⁊ ſapia::1
iam ſentire ceperũt qͥd ſint vbera ſpõſi:queq; i

his ꝑfectio vbi dei:⁊ doctrine ſpiritalis pleni

tudo deſignet᷑:etiã ꝓmittũt:qꝛ plꝰ qᷓ; vinũ qð
nũc tãq; ꝑuule bibũt:dilecture ſint vbera ſpõ
ſe. id ẽ. ꝓpenſioꝛes futeerga ꝑfecta:⁊ oĩ pleni
tudine decreta dogmata xpᷣi:qᷓ; iam antea ſiue
in cõmunibꝰ ſtudijs:ſiue in legis ⁊ ꝓphetaruzʒ
viſe ſũt inſtitutionibus extitiſſe. Eqtas dilexit
te. Etia hoc mihi vident᷑ adoleſcẽtule ploqui
velut ſatiſfaciẽtes ꝓ eo:ꝙ dilecturas ſuꝑ vinũ

ſe ꝓmiſerũt vbera ſpõſi:⁊ nõ iã in pñti diligãt

neq; itegrã vim charitatj oſtẽdãt.Eſtog vor
iſta velut icuſantiũ ſemetipᷣas:q̃ſi q nõdũ abie
cta oĩ iniqᷣtate ꝑuenerint ad eqͥᷣtateʒ:vt poſſint

nalcee
nnicnot
waap

ſexvenern.

Iltevbioutt
cctes Me

ſunn. Etvid

elanglo⸗
mnandatane
mmandatnein
Ntnulaein
et. Equita
dligt aßn
ſtoi ſper
Uteſervon
quumgliqn
goligit?
iunobise
untunand.
beo.Etigeo⸗
glitntervt,
hbeesaſu
Reſagidin
abhrins
Nobisdic
Llii ſicacc
toodilepi
venitas:
leo. Necn
diligut
Nantiam
udterinue
Opportunita
ſnrrluſtie
ſunſcetprun
lrelnnrye
loppertt⸗
Pndiankan
eliſpoſanin
alſobinpo
Cananitneoen
benlee

f wo⸗
3. . ed.
ſisgkiphrͤ
lehiutt
.Loets
lßnange
NArneng
giſtenz,⸗
WN
llnatcch

ffuc pfeneten
ie pnuncaiäret
datestiſpnni⸗
onſi:exfonre
nideinsfumm⸗
nemnes:mnit
Kerantesaliſd
1dict:dlgnete
siden dünthe
tüdiige ent
ewbenuriſiion
loſeninſrefüiti
te datineilen
öſingarlis
rani ind
mdirnd iri
onid'akimue
einfimietn

gengrhh

7

Tbimuenz

S
— — —

α
—
-=
=
E
S=

S=
Sy =

ſum. Et vide:ſi nõ ob hoc etiam videt᷑ illud in

euangelio a Saluatoꝛe dictũ. Si diligitis me:
mandata mea ſeruate. Si ergo q diligit Xpᷣm:
mandata eius cuſtodit: ⁊ q mãdata eius cuſto
Dit:nulla ẽ in eo iniquitas:ſᷣ equitas in eo ꝑma
net. Equitas ergo eſt q̊ ⁊ mandata cuſtodit: ⁊
Diligit Ep̃m. Et rurſum:ſi his qui mãdata cu⸗
ſtodit: ipᷣe diligit Zp̃m: mandata aũt in equi⸗
tate ſeruant᷑: ⁊ equitas ẽ q̃ diligit p̃m:qᷣ ini⸗
quum aliquid gerit:neq; mãdata cuſtodit: ne⸗
q; diligit Xpᷣm. Erit ergo vt q;tuʒ iniquitatis

in nobis ẽ: tantũ lõgẽ ſimus a dilectiõe Ep̃ᷣi:⁊

tantũ mandatoꝝ eius pᷣuaricatio habeat᷑ in no

bis. Et ideo regula q;daʒ directã ponamus eẽ

equitatẽ: vt ſiquid in nobis inidqtatis ẽ:hãc ad

hibẽtes ⁊ ſupducẽtes directoꝛis mandatoꝛum
dei:ſiquid in nobis curuum:ſiquid toꝛtuoſum
ẽ:ab huius regule linea reſecẽtur:vt poſſit ⁊ ð
nobis dici. Equitas dilexit te. Poſſumus aũt

etiã ſic acciꝑe:vt videat᷑ ſile eſſe qð dixit. Eqͥ⸗

tas dilexit te:ac ſi dixiſſet. Juſticia dilexit te:⁊
veritas:⁊ ſapia:⁊ pudicitia:⁊ ſingule q̃q; vᷣtu
tes. Nec mireris ſane ſi dicimus vtutes eſſe qᷓ
diligũt Rpᷣm:cum in alijs ipᷣaꝝ virtutum ſub

ſtantiam Epᷣm ſoleamus acciꝑe.Quod ⁊ fre⸗

quẽter inuenies in ſcripturis diuinis ꝓ locis
oppoꝛtunitatibus aptari. Inuenimus nãq; ip⸗
ſum:⁊ iuſticiam dici ⁊ pacẽ:⁊ veritatẽ.Et rur
ſum ſcriptum ẽ in pſalmis. Juſticia ⁊ pax oſcu

late ſunt: ⁊ veritas de terra oꝛta ẽ: ⁊ iuſticia de

celo ꝓſpexit. Que vtiq; oĩa ⁊ ipe eſſe:⁊ rurſuʒ
ipᷣm dicunt᷑ amplecti.Sʒ ⁊ ſpõſus idẽ ðꝛ: ideʒ
etiã ſpõſa noĩat᷑:vt in ꝓphetia ſcriptum t.Si⸗
cut ſpõſo impoſuit mihi mitrã: ⁊ ſicut ſpõſam
oꝛnauit me oꝛnameto. D
Momelig ſecüdo. Epla. XII

f moſa filie Hieruſalẽ: vt tabernacula
acceedar: vt pelles Salomonis. Ina⸗
lijs exẽplaribus legimus Nigra ſum ⁊ foꝛmo⸗
ſa. Rurſus in h̊ pſona ſpõſe loquẽtis introdu⸗
cit᷑. Loquẽtis aũt nõ ad illas adoleſcẽtulas:q̃
cũ ipᷣa currere ſolent:ſᷣ adſfilias ierłm:qᷣbus
tãqᷓ; his q̃ derogauerint feditati eius rñdere vi
det᷑ ⁊ dicere. Fuſca qͥdẽ ſum vel nigra:qᷓ;tũ ad
coloꝛẽ ſpectat: ſilie Hirłm. foꝛmoſa vo ſiqs in
terna mẽbꝛoꝝ liniamẽta ꝑſpiciat.HNã ⁊ taber⸗

nacula inqͥt cedar:q ẽ gẽs magna nigra ſunt:⁊

Tractatus III Epiſtola

iam diligere vinũ ſuꝑ vbera ſpõſi:ſciẽtes incõ⸗
ueniens eſſe:vt aliqͥd adhuc reſideat iniqtatis
in eo:qͥ ad ꝑfectõeʒ ſpiritalis ⁊ myſtice doctri⸗
ne ꝑueneru.Quia & ſumma ꝑfectõis in chari⸗
tate ↄſiſtit:charitas aũt nihil iniqtatis admit⸗
tit: vbi aũt nibil iniquitatis ẽibi ſine dubio eſt
eqͥ tas. MMerito ergo eqͥtas eſſe ðꝛ:q̃ diligit ſpõ

ipᷣa gẽs cedar nigredo vel obſcuritas interp̃ta
tur. Sʒ ⁊ pelles Salomonis nigre ſunt.nec tñ
ob h̊ tato regi in oĩ gria ſua pelliũ viſaẽ indeco
ra nigredo. Hõ g mihi o filie Hierim expꝛobꝛe

tis culpã coloꝛis cũ ſiue naturat ſiue exercitio
q̃ſita coꝛꝑi pulchꝛitudo non deſit. Hec ↄtinet

byſtoꝛicũ dꝛãma: æ ꝓpoſite fabule ſpẽs.Sʒ re

deamus ad oꝛdinẽ myſticũ.hec ſpõſa q loqui
tur: eccłe ꝑſonã tenet ex gẽtibus ↄgregate.i
lie vo Hierim ad q̃s ei ſermo ẽ:ille ſunt aie:q
ꝓpr᷑ electõeʒ patꝝ chariſſime qdẽ dicunt᷑: ini⸗

mice auüt ppt᷑ euãgeliũ. Iſte ſunt filie Hierłm:

ciuitatis terrene:qͥ vidẽtes eccłiaʒ ex gentibus

— —

q;ᷓuis ꝓ eo ignobilẽ ꝙ gnoſitatẽ ſibi Abꝛahaʒ
2 Jlaac eeodo poſſit aſcribere:obliuiſceẽ⸗
tẽ tñ yrm luũ ⁊ domuz pr̃is ſui: atq; ad pᷣm
venientẽ ſpernũt eaʒ:⁊ ꝓ ignobilitate generis
offuſcãt. Quod ſpõſa ſentiẽs pᷣoꝛis ppli imputa

ri ſibi:⁊ ꝓ hoc etiã nigrã ſe appellari:quaſi que

paterne eruditõis nõ habeat claritatẽ: Reſpõ
dens ad hec dixit. Nigra ſum quidẽ o filie hie⸗

ruſalem: ꝓ eo ꝙ nõ deſcẽdo de ſtirpe claroꝛuʒ
viroꝝ:neq; illuminatõeʒ Moyſilegẽ accepi:

habeo tamẽ pulchꝛitudinẽ meam mecũ. Nam

⁊in meillud pᷣmũ eſt: quod ad imagineʒ dei in

me factum eſt: æ nüc accedẽs ad verbũ dei rece

2

pi ſpẽʒ meam. Quãuis em ꝓ coloꝛis obſcurita

te comparetis me tabernaculis cedar: ⁊ pellibꝰ
Salomonis:tñ ⁊ cedar ex iſmnaele deſcẽdit.Se

cũdo nãq; loco ex iſmaele natus ẽ: q iſmael nõ
fuit expers diuine bñdictõis: a pellibus Sa
lomonis comparatis me: q nõ alie ſunt q;ᷓ pel⸗
les tabernaculi dei: ⁊ tñ miroꝛ voso filie Hie⸗

ruſalem coloꝛis velle expꝛobꝛare nigredinem-
Quõ nõ meminiſtis ꝗꝙ; in lege vra ſcriptũ ẽ: ꝙ
paſſa ſit Maria: que derogauit Moyſi:cum
Ethyopiſſam nigrã accepiſſet vxoꝛẽ:Quõ ig⸗
noꝛatis illius imaginis adũbꝛatiõeʒ in me nuc
veritate compleri? Ego ſum illa Ethyopiſſa:
ego ſum nigra qͥdẽ ꝓ ignobilitate gnis: foꝛmo
ſa vo ppt᷑ pniaʒ ⁊ ſidẽ. Suſcepi em in me filiuʒ
dei: recepi vbũ carnẽ factũ. Acceſſi ad eũ qͥ eſt
imago dei pᷣmogemitus ois creature:⁊ qꝗͥ ſplẽ
doꝛ glie: ⁊ fulgoꝛ ſubſtãtie eius:⁊ facta ſi uz foꝛ
mola. Tu ergo quid impꝛoperas ↄuertenti ſe
a peccato:quod lex fieri vetat: Et quõ tu gloꝛi
aris in lege puaricans legẽ: Aeꝝ qm in his lᷣ
cis ſumus: vbi eccłia q ex gẽtibus venit nigra
ſe eſſe dicit ⁊ fomoſam:quis lõgũ videat eſſe
7 opꝑoſum colligere ex ſcpturis diuinis:in qᷣb⸗
velſqliter ſacramẽti huiꝰ foꝛma pceſſerit:iñ nõ
mihi penitus omittenduʒ videt᷑: q; potuerit
bꝛeuiter memoꝛandũ. Pꝛimo ergo in Nüũeroꝝ
libꝛo de Ethyopiſſa ita ſcriptũ ẽᷣ. Et locuta eſt
Maria ad Aarõ: ⁊ derogauert Moyſi ppt᷑

„

mlierẽ ethiopiſſaʒ qu accepit vxoc: ⁊ dixeĩt.

Nunqͥd QHoyſi ſ. oli locutus eſt dñs: Mõne 2
nobis locutus eſt: Et iterũ in tertio regnoꝝ li⸗
bꝛo ſcriptũ ẽ de regina Saba: qꝛ venit a finibꝰ

terre audire ſapiam Salomonis: h̊ mõ regina

Saba audiuit nomẽ Salomonis ⁊ nomẽ dñi:
venit temptare eũ in ꝑabolis: ⁊ venit in hie

ruſalẽ in vtute magna valde: ⁊ cameli poꝛtan⸗

tes adoꝛamẽta aurum multũ valde:⁊ lapidẽ

pᷣcioſum:⁊ ingreſſa eſt ad Salomonem:⁊ locu
ta ẽ ei omnia vba que erãt in coꝛde ſuo. Et re⸗
nunciauit ei Salomon omnia vba eius.Et nõ
fuit verbũ quod omiſerit rex:⁊ nõ enũciauerit

rex ei.Et vidit regina Saba omnẽ pꝛudentia,z
Salomõis:⁊ domũ quã ediſicauit ⁊ cibos ſalo
monis:⁊ ſedẽ pueroꝝ eiꝰ: ⁊ oꝛdinẽ miſtroꝝ eiꝰ

⁊ veſtes eiꝰ ⁊ vini fuſores ei ꝰ:⁊ holocauſta eiꝰ

que offerebat in domo dñi:⁊ obſtupuit: ⁊ dix.

it ad regem Salomonẽ. Verus ẽ ſermo quem

ego audiui in terra mea de vbo tuo:⁊ pꝛuden⸗

tia tua: ⁊ nõ credidi ijs qui loquebant᷑ mihi vſ
q;quo venirem: ⁊ viderũt oculi mei:⁊ ecce nec
media ꝑs eſt que nunciabant᷑ mihi. Addidiſti

ι

em̃ ſuꝑ omnem auditionẽ quam audiui in ter⸗

ra mea. Beate mulieres tue:beati pueri iſti: qͥ
aſſiſtunt in ↄſpectu tuo ſemꝑ: ⁊ audiũt omneʒ
pꝛudentiam tuam. Sit dominus deus tuus be
nedictus:qui tibi dedit ſedem iſrael.Quoniaʒ
dilexit dominus iſrael:⁊ voluit eũ ꝑmanere in
eternum:poſuit te regem ſuꝑ eos:vt facias iu⸗
diciũ cum iuſticia:⁊ iudices eos:⁊ dedit Salo
moni.Cxx.talenta auri: ⁊ odoꝛamenta multa
valde:⁊a lapidẽ pᷣcioſum. Nunqᷓ; talia venerãt
odoꝛamenta:nec in tanta multitudine:que de⸗
dit regina Saba regi Salomoni.Hanc autem
paulo latius repetere voluimus:⁊a inſerere hu⸗

ic expoſitõi noſtre:ſciẽtes in tantũ ↄuenire hec

ad ꝑſonã eccleſie que ex gẽtibus venit ad xp n
vt ipe dominus in euãgelijs regine huius
ret mentionẽ:dicens eam veniſſe a finibus ter⸗
re:vt audiret ſapientiam Salomonis. Auſtri
gutem reginam dicit eã ꝓ eo ꝙ ethyopia in au
ſtri ꝑtibus iaceat:⁊ a finibus terre quaſi in vl⸗
timo poſita Inuenimus autem huius ipᷣius re
gine etiam Joſephũ in hyſtoꝛia ſua facere mẽ⸗
tionem:addentẽ etiam hoc ꝙ poſtea qᷓ; egreſſa
eſt inquit a Salomone cuʒ abijſſet rex eſiet mi

ratus eius ſapientia quã ſine dubio ex Salo⸗

monis ſapia ſuſcepat:Cognouit inqᷓ; nomẽ ei⸗
meroen. Refert aũt ꝙ nõ ſoluʒ ethyopie:ſed ⁊
egypti regnum tenuerit.Addemus aũt adhuc
⁊ ea ꝗᷓ in. Lxvij.pſalmo de hac eadẽ foꝛma ↄti⸗
nent᷑.Ait ergo ibi diſꝑge gẽtes q̃ bella volunt:
veniẽt legati ex egypto:ethyopia pᷣueniet ma⸗
nus eiꝰ deo.Et adhue q̃rto in loco apð Sopho
nia ꝓphaʒ de hac eadẽ figura h̊ mõ ſcpᷣtũ Pꝛo
pterea ſuſtine me dicit dñs in die reſurrectiõis

gce ⸗

II

mee in martyrio h̊ eſt in teſtimonio qm̃ iudiciũ
meũ ẽ ⁊ ↄ gregatões gentiũ:vt ſuſcipiã reges:
⁊effundã ſuꝑ eos omnẽ irã indignatiõis mec:
in igne ʒeli meiꝰↄſumet᷑ oĩs terra.Qm tũc ↄuer
tã in ꝓplis linguã in generationẽ eius: vt inuo⸗

cent omnes nomẽ dni:⁊ ſeruiẽt ei ſub iugum v
num.Se vltra flumina ſuſcipiã eos ethyopie:

qui diſꝑſi ſunt:⁊ afferent ſacriſicium mihi. IJn
die illa nõ ↄfunderis Saba ab omnibus adin

uentionibus tuis in bus impie egiſtiin me:ſᷣ
⁊ in Hieremia ſcriptum eſt. . pꝛincipes qui⸗

dam ppli iſrael miſerit Hieremiã in lacũ el⸗

chie filij regis qͥ erat in domo carceris:⁊ depo⸗

ſuerũt eũ cũ funibus: ⁊ in lacu nõ erat aqua:ſᷣ
cenũ:⁊ erat in ceno. Audiẽs aũt Abdimelech
eihyops vir eunuchꝰ qͥ erat in domo regis:qꝛ

miſerũt Hieremiã in lacũ:locutus ẽ regi ⁊ dix⸗
it. D0Dſie rex male fecerũt viri iſti oĩa q̃ fecerunt

in lieremiã ꝓphaʒ:q miſerũt eũ in lacũ ⁊ mo⸗
riet᷑ ibi a facie famis: qm nõ ſunt ia panes in ci
uitate. Et pᷣcepit ipᷣe rex Abdimelech ethyopi

dicẽs. Tolle hinc triginta hoĩes: ⁊ educ eũ de
lacu: vt nõ ibi moꝛiat᷑.Et qͥd plura?: Abdime⸗

lech ethyops fuit qͥ Hieremiaʒ eduxit de lacu.

Et paulopoſt factus ẽ ſermo dñi ad Hieremiã
dicẽs. Vade ⁊ dic Abdimelech dicẽs:ſic dixit

diñs deus iſrael. Ecce ego adduco vba mea ſu⸗

p ciuitatẽ iſtã in mala:⁊ nõ in bõa:⁊ ſaluabo te

in die illa: ⁊ nõ te dabo in manus hoim qͥs tuti
mes.A facie eoꝝ ſaluãs ſaluabo te:⁊ in gladio
nõ cades: ᷣ erit aĩa tua in ſalutẽ: qm̃ ↄfiſus es
in me dicit dominus.ec interim ad pᷣſens de

ſcripturis ſanctis occurrere potuerũt:quibus
mihi videt᷑ ꝓpoſiti de Canticis canticoꝝ verſi

culi myſteriũ cõpꝛobari: In quo dicit. Fuſca

ſum ſiue nigra ⁊ foꝛmoſa filie hierm:ſicut ta⸗
bernaculũ cedar:⁊ ſicut pelles Salomõis. In
uenit᷑ ergo Moyſes in Rumeris accipe ethio
piſſam vxoꝛẽ fuſcã vel nigrã:ꝓ qua aria ⁊
Aarõ derogãt ei:⁊ indignãtes dicũt. Nunqͥd
moyſi ſoli dñs locutꝰẽ. Noõne⁊ nobᷣ locuꝰẽ In
q̊ͥ ſi diligẽter ↄſideres h:nõ ↄſequẽtiã vᷣmo in⸗
uenit᷑ hre hyſtoꝛicus. Quid em̃ ↄuenire ad rẽ
videbit᷑:vt indignãtes ꝓ ethiopiſſa dicãt.Nũ
qͥd ſoli oyſi locutꝰẽ dñs:nõne ⁊ nohᷣ locu⸗

tus ẽ:Opoꝛtebat em̃ ſi h erat in cã: dici ab eis

nõ opoꝛtuit te Moyſes vxoꝛẽ acciꝑe ethiopiſ
ſam ⁊ de ſeie Cayn:ſᷣ de gñe tuo:⁊ ð domo Le
ui. oꝝ nihil dicũt:vᷣ aiũt. Nũqͥd Moyſi ſoli
locutꝰẽ deus:nõne ⁊ nobᷣ locutus ẽ: In qͥ ⁊ mi

hi videt᷑ ᷣm myſteriũ magis intellexiſſe quod

geſtũ ẽ:⁊ vidiſſe quod iã Coyſes.i.ſpiritalis
lex in nuptias ⁊ ↄiugium ↄgregate ex gẽtibus
migrarẽt eccleſie: ⁊ ariam qᷓ ſynagoge de⸗
relicte foꝛmã: ⁊ Aarõ qui ſacerdotij carnalis te

nebat imaginẽ:vidẽtes ablatũ eſſe a ſemetipis

C

16:4.
nenn
geanobis
cstanta?
entetele

dDibus Ann

deeodic
deſuponn
ſluddeent
gin Monn
faytfamun
neakaclis
ce tnonin
imuitisd
hecoiap
mernitade
ſerox pſa
attnolcere
pobereex
hofles
bundeir
Correcet
Gaconta
ewenio
Nenihan
dadom
atcum
kos:q:
lononie
lens per
guras.
lcckia ven
ponisyer.
Uenltꝛhe
lnriſtione
ltp obipo⸗
uundtirxelt
göͤgpudenn
laenppilop
lebar abloe
henſopacg
Hohenigunn⸗
lopabuith
bus venite
odonanento
donadnea
ldaanoy
Konglbbus
ercomuni⸗
Uulketianl
funpoſſun
laluinnete
ſuiin n—
eſgop.
nppreng

4 =
S
==
=
=
S=S

E
—
SE=
S= „ .
—
— =

nocnekeden⸗
karnigtn
iseit
Umndonon
balnsin
niſtoniten
nöſunügneie
Abcinceh
ahoientl
tadpn
emiazeäntnen.
modäintboci
nelechdirfentl
addeoſbanet⸗
loͤndörth
morusbeinten
notr:nge
Elui:qnoffrt
nerinadßſe
potuerünautn
ncs cantcozit
inqpodick i
lieſpierfnſut⸗
Ales oAoros/
Amncaucreeni
gipaulhni
iridai. Ku
SSõ
ithifbi
en ettetn
bepſadi
6

2

=
—,—

EEE
=
=☛ä=

—
—
ES
SE

S=
=

=S
—
S=

E
=

SE
Sz

—,eXg
S. =

S=ͤe—
=

4
4

=
S==
=☛

7
9

Se
=

=21
— — — -
S == SS

—
—
—
—
S=
—
— —
— —
– S=
S=E S= —
— — — =— S=.

—

S= =

=
S,oSE
S=
=

Tractatus

regnũ: ⁊ datũ eſſe genti facienti fructus eiꝰ di⸗

cere:Nunqͥd Koyſi ſoli locutus eſt deus:nõ

ne ⁊ nobis locutus eſt:Geniq; et moyſes ipſe

cũ tanta ⁊ tam magniſica eius oꝑa fidei ac pa⸗

tientie referant᷑:nunqᷓ; tãtis a deo elatus ẽ lau
dibus ⁊ nũc:cũ ethiopiſſam ducit vxoꝛẽ. Nũc
de eo dicit᷑:qꝛ Moyſes homo manſuetus val
de ſuꝑ omnes hoies qui ſunt ſuꝑ terrã:nunc ⁊
illud de eo dicit dñs.qꝛ ſi fuerit in vobis ꝓphe
ta:in viſionibus loquar ei aut in ſomnijs: non

ita vt famulo meo Moyſi:qui in omni domo

mea ſidelis eſt: Os ad os loquar ad eũ. In ſpe
cie ⁊ non in enigmate gham dñi vidit.⁊ cur nõ
timuiſtis detrahere de famulo meo Moyſe⸗

Hec oĩa ꝓ ↄiugio ethiopiſſe Moyſes audire

meruit a dño. ANerũ de his plenius in libꝛo nu
meroꝝ ꝓſecuti ſumus:que ſi s dignum iudi⸗

cat noſcere illa ꝑquirat.Nũc autẽ ſufficiat ap

pꝛobare ex his:ꝙ ipᷣa eſt nigra ⁊ foꝛmoſa:quã
MMoyſes.id eſt.lex ſpiritalis:q̃ ſine dubio ver

bum dei ⁊ xpᷣs eſt:in ↄiugium ſuum aſciſcit:lʒ

obtrectẽt ⁊ derogent filie hierłm : plebs ſcilicʒ
iſta cum ſacerdotibꝰ ſuis. Nideamus aũt ⁊ ea
q̃ ex tertio regnoꝝ libꝛo ꝓptulimꝰ de regina Sa
ba:⁊ ipᷣa nihilominꝰethiopiſſa:cui teſtimoniũ
dat dominin euangelijs:ꝙ in die iudicij veni
at cum viris generatiõis incredule:⁊ ↄdẽnent
eos:qꝛ venit a finibus terre audire ſapiaʒ Sa

lomonis:⁊ addit Quia płꝰa Salomone h̊: do
cens per hoc plus eſſe veritatem qᷓ; veritatis fi

guras. Venit ergo ⁊ hec:imo ⁊ Sm figuraʒ eiꝰ
eccłia venit ex gentibus audire ſapiam Salo⸗
monis veri ⁊ veri pacifici dñi noſtri ieſu chꝛiſti
Aenit ⁊ hec pᷣmo qͥdem tẽptans euʒ ꝑ enigma
ta ⁊ q̃ſtiones:que ei pᷣus inſolubiles videbant᷑
atq; ab ipᷣo de agnitione veri dei et de creatur

mundi: vel ð imoꝛtalitate aie:⁊ iudicio futuro
qð apud eam⁊ apud doctoꝛes eius gẽtiles dũ

taxat philophos incertũ ſemꝑ aut dubiuʒ ma

nebat abſoluit᷑. Nenit ergo in hierkm ad viſio

nem ſcʒ pacis cum multitudine ⁊ vtute multa
non eni cum vna ſola gẽte vt pᷣus ſynagoga ſo
los habuit hebꝛeos:ſed cum totius mũdi gen⸗
tibus venit:deferens etiã munera digna xpᷣo:
odoꝛamentoꝛũ ſiqdem ſuauitates:oꝑa ſcilicet

bona que ad deũ ꝑ odoꝛem ſuauitatis aſcẽdũt

ſed ⁊ auro venit repleta ſenſibꝰ ſine dubio ⁊ ra

tionalibus diſciplinis: quas ante ſideʒ adhuc
ex cõmuni ⁊ ſcholari eruditiõe collegerat. De

tulit etiam lapidem pᷣcioſũ.que oꝛnamẽta mo⸗
rum poſſumus itelligere.Cũ hoc ergo apara⸗
ratu intrat ad paciſicũ regẽ xpᷣm: ⁊ ipſe aperit

coꝛ ſuũ in ↄfeſſione ⁊ penitẽtia:ſcilʒ pᷣcedentiũ
delictoꝝ.⁊ locuta eſt ei omnia q̃ erant in coꝛde

ſuo.ꝓpter qð et xpᷣs qui eſt pax nr̃a enũciauit
ei oĩa verba eius:⁊ nõ eſt verbum qð omilerit

III

Fo. XXIII

Epiſtola XII

rex:⁊ non enũciauerunt ei.Deniq; cũ iam tpᷣs

paſſionis awꝛopinquauerit:ſic loquit᷑ ad eaʒ.

id eſt.ad electos diſcipulos ſuos. Jã non dicã
vos Puos:ſed amicos:qꝛ ſuus nelſcit qͥd faci⸗
at dñs eius.Ego aũt nota feci vobis oiĩia:que⸗
cunq; audiui a patre meo. Sic ergo implet᷑ qdud
dixit:qꝛ non fuerit vbum:qð non enüciauerit
paciſicus dñs regine Sabe.id eſt. eccłie ex gẽ⸗
tibus cõgregate.Qð ſi ituearis eccleſie ſtatuʒ
⁊ diſpenſationes eius:oꝛdinationeſq; eius cöo⸗
ſideres:tũc aduertes quõ regina mirata ſit om
nem pꝛudẽtiã Salomonis.ſimul⁊ require cur
nõ dixerit omnẽ ſapientiã ſed oẽm pꝛudentiaʒ
Salomonis.qm̃ qdem eruditi viri pꝛudentiã

de humanis negocijs: ſapiam de diuinis inte!

ligi voli x. Ideirco foꝛtaſſis ⁊ eccłia nũc inte⸗
rim xpᷣi ꝛudentiam mirat᷑ dũ in terris eſt:⁊ in
ter homies ↄuerſat᷑.Cũ aũt venerit qð ꝑfect’ũ
eſt: ⁊ de terris trãſlata fuerit ad celum:tuncv⸗
debit oẽm ſapiam eius: cũ iam nõ ꝑ ſpeciẽ: nꝰõꝰ
ꝑ enigmata: ſed facie ad faciẽ de ſingulis qui⸗
buſq; ꝑſpiciet. Nidit aũt ⁊ domũ quã ediſica⸗
uit ſine dubio incarnatiõis eius myſteria Jöa
eſt eni domus quã edificauit ſibi ſapia.vidit ⁊

cibos Salomõis:illos puto de qbus dicebat
meus cibus ẽ vt faciã volũtatẽ eius qͥ miſiime

vt ꝑſficiã opus eius.Et vidit oꝛdinẽ pueroꝛuʒz

eius.Eccleſiaſticũ puto oꝛdinẽ dicat:qͥin epi

ſcopat vel pᷣſbyterij ſedibꝰ habet᷑. Nidit ⁊ oꝛ
dinationes ſiue ſtatiões miniſterioꝝ eius. Di
aconoꝝ vt mihi videt᷑ oꝛdinẽ memoꝛat aſtanti

uin diuino miniſterio. Sʒ ⁊ veſtes eius vidit?

illas credo bus induit eos de àbus dꝛ. Qui⸗
cunq; aũt in xpᷣo baptiʒati xpᷣm induiſtis. Sʒ
⁊ vini fuſoꝛes eius arbitroꝛ dici doctoꝛes:quẽ

vbũ dei ⁊ doctrinã quaſi vinũ populis milcẽt

qð auditoꝝ coꝛda letiſicet Nidit ⁊ holocauſta
eiꝰ oꝛationũ ſine dubio ſuplicationũq; myſte⸗
ria. Hec ergo oĩia vbi vidit in domo regis paci

fici:imo pacifici xpᷣi:nigra h et foꝛmoſa obſtu⸗

puit:⁊ ait ad eum. Aerus eſt ſᷣmo quẽ audius
in terra mea: de verbo tuo: et de pꝛudẽtia tua.
Pꝛopter eni vbũ tuũ qð agnoui veꝝ eſſe ver⸗

bum veniad te. Oia eteni verba que diceban-
tur ⁊ q̊ audiebam cum eſſem in terra mea a do⸗-

ctoꝛibus ſcʒ ſeculi ⁊ philoſophis nõ erat vera
Iſtud eſt ſolũ verũ verbuʒ qð eſt in te.Sʒ foꝛ

taſſis qrendum videbit᷑:quõ dicebat regi regi

na hec:qꝛ non credidi his qᷓ dicebant᷑ mihi de
te:cum vtiq; nec veniſſet ad xpᷣm: niſi credidii
ſet. Sed vide ſi poſſumus h̊ͥ modo ſoluere qʒ

pꝓponit᷑. Mon his inqͥt credidi qui loqᷓbat᷑ mi⸗

hi. Non eni ſidem meã in illos qͥ locuti ſunt de
te:ſed in te direxi.id eſt.nõ hominibꝰ ß tibi cre

didi deo. Et ꝑ illos qdem audiui: ad te aũt ve

ni:⁊ tibi credidi. Apud quem multo pluranl⸗

derũt oculi mei qᷓ; annũciabãt᷑ mihi. Reuera
eni cũ ꝑuenerit nigra hec ⁊ foꝛmoſa in hierm
celeſtẽ:⁊ ingreſſa fuerit viſioneʒ pacis:multo

plura ⁊ magnificẽtioꝛa qᷓ; nũc ei ſũt annũciata
pꝓſpiciet.Nũc enĩ tanqᷓ; in ſpeculo ⁊ enignmate:

tunc aũt videbit facie ad faciẽ:cũ ↄſequet᷑ ea q̃

oculꝰ nõ vidit:nec auris audiuit:nec in coꝛbo⸗
minis aſcẽderunt.Et tũc videbit qꝛ nec medie

tas eoꝛuʒ eſt:q̃ audiuit:in hac ſua terra poſita
Beate ergo ſũt mulieres Salomonis aie ſine
dubio:q̃ vᷣbo dei ⁊ paci eius ꝑticipes fiũt. Be
ati pueri eiꝰ qͥ aſſiſtunt in cõſpectu eius ſemꝑ:

nõ illi qͥ aliqñ aſſiſtunt:: ⁊ aliqũ nõ aſſiſtũt:ſed
q̃ ſemꝑ et ſine intermiſſione aſſiſtunt vbo dei:
vere beati ſũt.Talis erat ⁊ illa maria que ſede

bat ſecus pedes ieſu:⁊ audiebai eũ:cui ⁊ teſti⸗
moniũ reddidit ipᷣe dicẽs ad marthã. Maria

optimaʒ ꝑtem elegit:q̃ non auferet᷑ ab ea. Ad
huc nigra hec ⁊ foꝛmoſa dicit: Bãdictus qͥ vo
luit dare te ſuꝑ ſedem iſrł. Vere eni qꝛ dilexit
dñs iſrl:⁊ voluit vt ſtaret ineternuʒ: poſuitte

regeʒ ſuꝑ eũ. Quẽ: Paciſicſj ſine dubio. Epᷣs

eſt pax nrᷣa:qͥ fecit vtraq; vnũ: ⁊ mediũ parie⸗

tem ſepis ſoluit Et poſt hec omia dedit inquit
c.xx.talẽta auri regi Salomoni regina Saba.
Numerus h.c.xx. ſecratus eſt vite hoiuʒ eo⸗
rũ qͥ fuerunt in diebus Noe:qͥbus iſtud ↄcedi
tur ſpatium vite:quo inuitant᷑ ad pniam. IJpᷣe
aũt numerꝰannoꝝ ⁊ Moyſi vite fuit. Offert
ergo xpᷣo ecclia in auri ſpecie ⁊ põdere non ſo⸗
ſum multitudineʒ ſenſuũ ſuoꝝ ⁊ intellectuũ:ſʒ
lege dei ↄſecratos indicat ſenſus ſuos.ꝑ hunc
qui Moyſi annos vite ↄtinet numeꝝ. Offert
etiã ſuauitates odoꝛamentoꝝ.q̃les ⁊ q;tenun⸗
̃ᷓᷓ venerant. Ael oꝛatiões in hoc vel oꝑa miſe
ricoꝛdie intelliget:nunqᷓ; eni vel tam recte oꝛa⸗
uerat vt nunc cuʒ acceſſit ad xpᷣm: vel tam pie
oꝑata fuerat vt cũ cognouit iuſticiã ſuã nõ fa⸗
cere coꝛã hoibus ſed coꝛaʒ patre: qͥ videt in ab
ſcõdito ⁊ reddet palã Sed multũ eſt alienis in
locis ſimul vniuerſa ꝑſequi hec q̃ nec teſtimo⸗
nu gratia videntur aſſumpta. Sufficiant iſta ð
tertio libꝛo regnoꝛum. Uideamus aliqua ⁊ ex
his qᷓ de.lx vij.pſalmo ptulimus: vbi ait ethi⸗
opia pᷣueniet manus eius deo.. Si enĩ intuear
quõ ex delicto iſiłſit ſalus gentibꝰ: ⁊ illoꝛuʒ

lapſus introeundi viã nationibꝰ dedit:aduer⸗
tes quõ pᷣuenit ⁊ pᷣcepit ethiopie manus:̊ eſt

gentiũ populos illos ad deũ: qͥbus pᷣmis data
ſunt eloquia dei.⁊ in hoc cõpleri:ethiopia pꝛe
ueniet manus eiꝰ deo:et ſit nigra iſta foꝛmoſa:

etiaʒ ſi volunt:etiam ſi iuident:⁊ obtrectãt filie

hierłm. Sʒ ⁊ pphete teſtimoniũ qð poſuit:ſu
ſcepit dñs etiã eos qͥ veniũt de locis q̃ ſunt vl⸗
tra flumia ethiopũ: ⁊ offerũt hoſtias deo:ſimi
li ſenſu aduertendũ puto Videt᷑ eni mihi ꝙ vl

tra flumina ethiopie eſſe de ille: qͥ nimijs et ſuꝑ
abundantibꝰpeccatis infuſcatꝰeſt: ⁊ atro mali
cie fuco infectus niger ⁊ tenebꝛoſus ẽ redditus

⁊ tñ ne hos qͥdem repellit dñs:ſed oẽs q̃ ſacriſᷣ

cia ↄtribulati ſpũs ⁊ humiliati coꝛdis offerunt

deo: ↄfeſſionis ſcʒ ac pnie titulo ad eum auer⸗
ſinon repellunt᷑ ab eo. Sic eni paciſicus dicit

dñs noſter. Ego venientem ad me nõ repello.
Noteſt aũt ⁊ deillis dictuʒ videri:ꝙ vltra flu

mina ethiopũ poſiti veniẽt etiã ipᷣi ad deũ ho⸗

ſtias deferentes:qͥ poſtea qᷓ; intrauerit ois ple
nitudo gẽtiũ:q̃ fluminibꝰethiopũ cõparat᷑:ve
niẽt etiã ipᷣi:⁊ tunc ois iuda ſaluabit᷑.⁊ ꝓ eovj
tra flumina dicant᷑:q̃ſi q̃ͥ vlterioꝛes ⁊ poſterio⸗

res ſint ſpatijs:in qbus currit inundatq; gẽtiũ
ſalus.Et ita foꝛte compleri videt᷑ hoc qð dicit

qꝛ in die illa non ↄfunderis omnis iſrł ex oĩbꝰ

adinuentionibꝰ tuis: qbus impie egiſti in me.

Sugeſt vt illud teſtimoniũ qð de hhieremia aſ

ſumpſimꝰexplicet᷑: vbi Abdimelech nihilomi

nus ethiops vir eunuchus cũ audiſſet.qꝛ lhie
remias in lacũ miſſus ẽ a pᷣncipibꝰpopuli:edu⸗
cit eum inde. Et puto incõueniẽs nõ videri:ſi
dicamus quẽ pᷣncipes iſr ł ↄdemnauerũt: ⁊ila
cum moꝛtis miſerũt:iſte alienigene et obſcure
gentis homo ⁊ degeneris.id ẽ.ꝓpłs gentiũ edu

cit eũ de lacu moꝛtis:reſurrectionem ſcʒ eiusa

moꝛtuis credens:⁊ fide ſua hũc quẽ illi in moꝛ

tem tradiderãt:iſte ð infernis reuocat ac redu

cit. Sʒ ⁊ eunuchus h̊ ethiops eſſe ðꝛ:credo ꝙ
caſtrauerit ſemetipᷣm ꝓpter regnũ dei: vxł etiã
q̊ͥ ſemẽ malicie in ſemetipᷣo non habebat:ſᷣuus
q̃ʒ eſt regis:qꝛ ſᷣuus ſapiẽs imperat ſtultis do⸗
minis Interpᷣtat᷑ aũt Abdimelech ſᷣuus regũ

Et ideo dñs relinquẽs populũ iſrł ꝓ peccatis
ad ethiopẽ vba dirigit: ⁊ ad ipᷣʒ mittit pphaʒ

⁊ ipᷣi dicit:Ecce ego adduco vba mea ſuꝑ ciui
tatẽ iſtã in mala ⁊ nõ in bona:⁊ ſaluabo te ĩ die
illa:⁊ nõ te dabo in manus hoiuʒ:ſ ſaluãs ſal⸗
nabo te. Salutis aũt cauſa hec ẽ ei:qꝛ eduxi
phetã ð lacu.id ẽ.ꝙ a fide ſua q̃ xpʒ reſurrexiſ⸗
ſe credat a moꝛtuis: eduxiſſe eũ ex lacu videt᷑.
Habet ergo plurima teſtimonia fuſca hec vel

nigra ⁊ foꝛmoſa in qͥbus libere agat: ⁊ cũ fidn⸗

cia dicat ad filias hierłm.qꝛ fuſca ſum qͥdeʒ vł

nigra ſicut tabernacula Cedar:foꝛmoſa aũt ſi⸗

cut pelles Salomonis.Ge pellibus Salomo⸗

nis ſcriptuʒ aliquid ꝓpꝛie non memini. Ruto

aũt referre poſſe ad ghaʒ eius:de q̃ dicit ſalua⸗
toꝛ:qꝛ nec Salomon ĩ oĩ głia ſua oꝑatus eſt:ſi
cut vnũ hoꝝ.Nomẽ tñ ipᷣm pelliũ in taberna⸗
culo teſtimonij inuenimus frequenter referri:

ſicut cuʒ dicit: Et facies pelles ex capꝛaꝝ pilis
opimẽtũ ſuper tabernaculũ teſtimonij.xi.pel⸗

les facies.Longitudo pellis vnius.xxx.cubi⸗
toꝝ:latitudo qᷓuuoꝛ cubitoꝝ. Eadeʒ menſura

C

Atnben

pelis du

(sciten
dpeles:1.
Errt
maculge
poſtetioen

werexee
eitadop
de. Pao

icocitie

accipfit

gaculi::

cipeſit
bernacul

Ahone.
tmnplaria
ſonlape
dubiope

oheriun
vono
sdien
hupt

voc
ſiuntq⸗

omnati

utyvi

busſe
Yolom
ſtgey
fetfiſun
ſeeg⸗
ſegnox
mnͤſiones
adepnae

uentkkoc
ſormofap

debeeſß

nunfins

cundeſß

delbatn

meqmnin

lanrſ
mraptnt
hioie
Vdereg
Monis ye
ſuſeayt
der kexpꝛo
uococitn

Fo. XXIIII

Tractatus III Epiſtola XII

N erit. xj. pellibus.⁊ cõiunges qͥnq; pelles ſimul ſol obſcurare ⁊ denigrare ſolet: cui reſpicit ma

ert. . pemnoug: Oce is ſextã pellẽ a frö⸗ gis quã cum deſpicit. Ita deniq; ⁊ apud ilam
tnunl “ Endeſerſtmateerelalſai ſe nte⸗ nog S Sa cnnee arr turatto dam
dltzirit n Ilig vniug ꝛet nãginta anſulas p oꝛã ineſt ex ſeminis carnalis ſucceſſiõe nigredo ꝙ
eun oam pellis vnius:et qnqginta anſulas ꝑo ⁷inel ijs acrioꝛibꝰ ferueat: ⁊ aduſta
enenevi nganane is eeerte ng atcg Aen es erehers Sanii ii
eno velles: erit vnũ totuʒ. ⁊ replicabis qð ſupeſt ſucceſſiõe ꝑinaneãt. Cotrari Ri ine
elonfaz keneſi neg tẽ pellis vniꝰa fronte taber-⸗ nigredo. Hã neq; aſpectu: ſ deſpectu ſolis in⸗
rin expelib meie dra erate qo ſupereſt velabis urit᷑: neq; naſcẽdo: ſed negligẽdo conritur:et
eiame⸗ naculi: a ex alia medietate qð ſupereſt velabis uritneq; nalce F dira induſtria repel
ningfit nacut : cubitũ hinc: ⁊ cubituz iðo ſicut ignauia aſſumit᷑ :ita ⁊ induſtria repel
rioꝛa tabernaculi:cubuũ hinc: ⁊ cubituz ho licut ignau nen 2 dixi: H ipſa
aüßiddin Poſte ioꝛatebe tMaruli ögitudine pellium. 2 lit᷑: et repulſa᷑. Deniq; vt ſuperiꝰ dixi:h ip
e Nihn inde:ex eo qð abũdat in lõgitudine pelium . 7 irerrehuan⸗ e atici huius dealba
Unut⸗ erit adoptũ tabernaculũ ex lateribꝰ hinc et in q nunc nigra ðᷣꝛ eſſe:in ſine catici huius dealbe
higiihri t Riengo qhan pelliũ mentio fiat in an tamemoꝛat aſcedere incũbens ſuꝑ fratrẽſuũ.
d de. Puio ergo ꝙ hax pellü mentio erin en neeergon⸗ ſcẽdit. Si aũt cepe
lngien ticocãticon: T iſte dicant᷑ eſſe Salomonis:qui Effecta eſt ergo nigra qꝛ deſcedit.
o cãticoꝝ: ⁊ iſte dicant᷑ eſſe Salomonis:d rit aſcẽdere incũbens ſuꝑ fratrẽ ſuũ: ⁊ adhere
SD W Aco tc6=ρ— eũ x̃m. Tp̃ius ergo eſt taber⸗ rit aſcẽdere incũbens ſuꝑ fratrẽ ſuũ: ⁊ ad
accipif in paciſicũ xpᷣm. Jius ergo eltt it ei: non oino ſeparabit᷑. Dicit ergo nũc ad
mümmngi naculũ: ⁊ ea que ad tabernaculũ ꝑtinent.⁊ pꝛe bit ei: ⁊ non oino ſeparabit. ffaceo. Won
lnkdegft ci illud tabernaculũ cõſideremꝰ: qð öꝛ ta filias hierim:ꝓ nigredine ſua ſatiſfaciẽs.
Sonntis paeſiind tabernnc collae enin putetis o filie hierim ꝙ naturalis eſt iſta nigre
ommnsſſt pernaculũ veꝝ: qð fixit deus ⁊ nõ homo et qd putetis o filie hierim ꝙnaturalis ellitangee
ANE ernacum ver. H rißs ex do: q ltu meo. Sʒ ſcitote qm
einietzſin⸗ gir:non eni in manu facta ſancta itrauit ips ex do: quam videtis in leni iuſtici 5
cöben emplaria veroꝝ. Si ergo pulchꝛitudinẽſuam deſpectu ſolis ẽ facta Sol ent
1S nnonis: illari ſt ꝛne me rectos dire⸗
bdindkotin ſponſa pellibꝰcõparat Salomonis: illarũ ſine inuenit recte ſtanteʒ: nec ipe in
netonin ſa pellibꝰco omonns; urei it lucis ſue radios. Ego eni ſũ ppłs gentiuʒ qᷣ
gci udſeche dubio pelliũ gliam et pulchꝛitudinẽ dicit: que xit lucis ſue ra ESc R ſierian do⸗
Gtala eun B ſſ on ffrit 5 non aſpexi ad ſolẽ iuſticie:nec ſteti an d
Npippentc⸗ operiunt illud tabernaculũ qð fixit deus Inõ5 pusno ido necille me aſpexit: ſed deſpexit: ne
Meniis anig homo. Si vo nigredinẽ ſuam q̃ expꝛobaria fi⸗ Nitl onecine megt üt ita elſe etiã tu
n 4 ppellibꝰ otulit itit mihi:vᷣ pᷣterijt.Hoc aut ita elle
Ndennnriit iijs hierłm videbat᷑: pellibꝰ otulii Salomõis Fin iceris re ipſa exptus iã iãq; cognolces:
Nce o Hien Qilirł diceris re ipſa exꝑtus iã iãq; cognolces
linigenetai puiꝰ tabernaculi qð exemplar veri tabernacu dilr diceris feip liqñ nõ credẽte: tu aſſũ⸗
anlgnet õäü et ſpe nigre ⁊ dices: Sicut eni me aliqn no creceteꝛ mu dn
idi gegidn li vocat᷑:accipiẽde ſũt pelles qſi ꝙ et ipᷣen S. v miſericoꝛdiã ↄſecutus: v te reſpexit
Man 272 eun: texte:⁊ mñ vſuz ptus es:⁊ miſericoꝛdia ↄlecutus: ⁊ te xeił
memmmn ſen ſint qdem: vtpote capꝛaꝝ pilis texte: v ſol iuſticie: me aũt vtpote inobedientẽ ⁊ incre
mni Denathe ꝛant diuino tabernaculo. Q ſol iuſticie: me aut vtpote inobediente ?1
hitgnlin danarſcher plben loquitur: lũ deſpexit ⁊ ſpꝛeuit. Ita ⁊ nunc qꝛ tu incre
oquitur: ⁊ pluri dulũ deſpexit lĩpꝛeuit. Na 7 e⸗
munnatunt uür vider eſſs pſona gna uel n dulus ⁊ inobediẽs factus es:ego ſpero reſpici
e el bus ſe veltabernaculis cedar in nigredine ve dulus inobedies ſactus esiege Qõ aütmu⸗
ipochelton bus bocõparauit: ita accipiend ſole iuſticie: 1 miſcdiam ↄſequi. QAð aũt mu⸗
S ellibꝰcõparauit :ita accipiendu alole iultide mieola Se .
rneli Salomagaatdem Pſena videt eccłie:inume⸗ tua ant⸗ ſit ſele a eeno vero eſpect,⸗
nmbebthn L c r orzbent terre diffuſe ſun imẽ inobediẽtia mea deſpectꝰ ſũ: iu vero relpec⸗
llt, ꝛbem terre diffuſe ſunt atq; imẽ inobediẽtia mea deſpectſt et
i n anuntc det multitudinis płoꝝx. Sicut Nüc aũt aennn tibi Balod deſrente ſtioau
marchfus ee znij 2z et multe tñ i cecitas q̃dam:lʒ ex ꝑte ↄtigerit: telte .
celoꝝ vnũ qͥdem ðꝛ:et multe in in oo cecitas qdam:. Oerit .
e iſonesmantorant eieabdem Woran Snmencen teieſtte ecketi n bandt
u nnn i et de vnaquaq; aia:que poſt peccata plurima dita dicit. Sicut eni vos de gerid dcnaärmite⸗
cothanu pll zuertit᷑ ad pniam dici: nigra ſit ꝓ peccatis: loquẽs) aliqñ nõ credidiſtis deo:nuũc aut mile,
Die ſch nr Pre 5 redulitatẽ
nurſiutorit ſoꝛmoſa ppter pniaʒ ⁊ fructus pnie.Deniq; ⁊ ricoꝛdiã ↄſecuti eſtis ꝓpter puine 1
uifiluſ de hac ipa qᷓ nunc dicit: nigra ſũ ei foꝛmoſa: qe ita ⁊ iſti non credider urm Ee nncolg: Vr.
z Au D e ⸗ S t item in alis dicit
berigntili, non in finẽ in nigredine iſta pmanſit. poſt h di⸗ ſpᷣi miſcdᷣiaʒ ↄſequantur. Et item n a eni⸗
an non in fin ed eſtiſta à aſcenditt te ↄtigit in iſrł: donec pleni⸗
nitiſtint cunt de ipᷣ̃a filie hierm. Que eſt iſta qᷓ aſcendit Quia cecitas ex ꝑte otigit in ir: don Ser⸗
. cun Alne iE e Z ſatſz itraret. Hinc ergo ẽ in me que ex
Kdctnun dealbata incübens ſup fratre ſuü. Ne videan tudo gentiũ ſtraret. Hinc rdor me ſol ꝓpter
N me qm infuſcata ſũ ego:qꝛ deſpexit me ſol. In pꝛobꝛat iſta nigredo:qꝛ deſpexit me lol Obte
ul gtaſtue denigrangefleönereier nobis ide ncrräulraterinabecſeineam s vogerre
tucriundc tu expoſitio:quã in ſupioꝛibus:vel de ſtetero añ eũ:⁊ nõ fuero oblit in auq: ue
iulaſun 3 tur aptata expolitio:q ta in ginciſ: clinauero ad dexterã neq; ad ſiniſtrã: fecero
Nut etbiopi oyſe ſuſcepta ẽ in ↄiugiũ: cdinauero ad dexter neq; adlimſtra: een
– rrreieSaln abiopii: Aſapiam Salo⸗ rectas ſemitas pedib- meis ſolem igein.
unbni monis venit audie texuimus: merito nunc h cedẽs in oibus iuſtificationibꝰ eing ſine i
ei ii⸗ fuſca vel nigra eſt ⁊ foꝛmoſa: ſatiſſacere vide tũc ⁊ ipᷣe rectus me reſpiciet:v nu ſ reddetur
uſugtl tur ꝓ nigredine: vł fuſcatiõe ſua couſaſ q; red meenecerircauſ deſpert 3 Pper
Sahen Perderpzobzantihus: äſtã ne ralis: nece mihilux mea: zwe. Suranech .
ue Ra SSirore Nee tan bor voſfa ſit Erame:qus nũc expꝛobꝛaris iſta nigreclo; vi
fene Erx eo inqͥt: qꝛ ſol deſpexit me. In quo oſtẽdit etiam lux mũdi merear ae aabne aſemo
Gaſti noõ de nigrediue coꝛꝑis fieri vßmonem qð vti lſte qdem viſibilis: ea coꝛpo 52
nile

liberamie inſederit: infuſcat:

cul ſũt ⁊ ab iſta collibꝛatiõ

rit. ea vo que
e lõgiꝰ poſita:con

ſeruat ĩ cqdoꝛeſuo:nec oino vrit ea: ſ illumiat
Sol vo ſpiritalis qͥ eſt ſol iuſticie: in cuiꝰ pen⸗

nis ſanitas eſſe ðꝛ:ecõtrario eos qͥdeʒ qͥs recti

coꝛdis ĩuen erit: ⁊ ad libꝛã ſui ſplẽdoꝛis ↄſiſtẽs
illuminat:ſ ⁊ oi fulgoꝛe circũdat.eos aut qͥ ob

lique incedũt cũ eo:neceſſario etis ipe oblique
noõ tã reſpicit:qᷓ; deſpicit:h̊ eis pᷣſtante incõſtã

tia ſua ⁊ inſtabilitate. Quõ eni qͥ peruerſi ſunt

poſſunt ſuſciꝑe qð rectũ ẽ:velut ſi curuo ligno

adhibeas rectiſſimã regula videbit᷑ q̃dem per

regulaʒ argui materie pꝛau

eſt q̃ ligno cauſam ꝑuerſitaii

feſtinandũ eſt ad vias recta
tis vtutũ:ne foꝛte ſol iuſtici

itas:non tm regula

mpoſuit. Et iðᷣo

8:2 ſtandũ in ſemi
e rectus incedens:

ſinos obliquos ſtare iueniat ⁊ ꝑuerſos:deſpi⸗

ciat nos:⁊ efficiamur denig

capaces fuerimus lucis ei:intantũ tenebꝛis et
nigredini dabimus locũ. Hinc eni eſt ipe ſolq̃ᷓ

T lux vera illuminãs oẽm

mundũ ⁊ qͥ in h mundo erat:

factus eſt. Mõ eni ꝑ iſtud

——

verũ lum

hoĩem veniẽtẽ ĩ hũc
at:⁊ mundus ꝑ ißᷣm
viſibile lumẽ mundꝰ
factus eſt: ⁊ cũ ipᷣm poꝛtio ſit mũdi:ſᷣ per iſtud

mus:deſpici dicimur: ⁊ ipᷣm enĩ nos puerſe in

cedentibꝰ:ꝑuerſũ qͥʒ incedit.ſicut ſcriptũ eſt in
maledictionibꝰ Leuitici. Et ſi inceſſeritis inqt

mecũ puerſi:⁊ nolueritis obedire mihi:adijci⸗

am vobis plagas ſeptem. Et poſt pauca. Et ſi

indt nõ fueritis emẽdati: F inceſſeritis mecũ p

uerſi: incedã ⁊ ego vobiſcũ puerſus. Siue vtri

alijs exemplaribꝰ legimꝰ. Si inceſſeritis mecũ

obliqui incedã ⁊ vobiſcum obliquus. Et poſt

aliquata iten dicit ad vltimuũ. Et qm ambula⸗
uerũt ĩ ↄſpectu meo oblique: ⁊ ego ambulo cũ
eis in furoꝛe obliquꝰ. ec aſſumpſim⸗ ex qbꝰ

ꝓbaremus qliter deſpicere hoc ẽ oblique aſpi

cere ſol dicat᷑.Et euidẽter cla
ciat: ⁊ cũ his oblique incedat ac ꝑuerſe:qͥ obli⸗

ruit ꝙ hos deſpi

que incedũt cũ eo. Sed et q̊ qd admonuit pnñs

locus indiſcuſſũ nõ omittamus : qꝛ ſol duplicd

videt᷑ eſſe vᷣtutis: vnius q̃ illuminat: alteri⸗ q

adurit. Sʒ ꝓ rebus aut materijs ſubiacẽtibus
aut illuminat aliquid luce:

aut infuſcat ⁊ obdu

ſrat ardoꝛe.Scðᷣʒ hoc ergo foꝛtaſſis ⁊ induraſ⸗
edꝛ deus coꝛ Nharaonis:ꝙ ſcilʒ talis fuerat
materia coꝛdis ipᷣiꝰ:q̃ pᷣſentiã ſolis iuſticie non
ea pte qᷓ illuminat: qua adurit ⁊ indurat exce
perit ꝓpter hoc ſine dubio et ipſe affligebat
hebꝛeoꝝ vitã in oꝑibus duris:⁊ ꝙ luto ⁊ late⸗

re ↄficiebat eos.Et
cogitabat luteũ ⁊ limoſũ.
ſol iſte viſibilis ſtringit et
cie his eiſdẽ radijs qͥbus i

t erat vtiq; coꝛ eius m ea q̃

Et ſicut materiã luti
indurat:ita ſol iuſti⸗

. qbus illumiat populũ iſrk:
Pharaonis coꝛ cui inerant lu

tee cogitationes

rati.inquãtũ vero

e.a quo lumine ſi nos puerſi inceſſert

—

igemuiſſe eo

II

pip̃is motuũ ſi uoxꝝ älitatibus indurabat lpec
urg ita ſe habeant: æ nõ cõem vt hoibus vi⸗

aſcẽdit inqͥt clamoꝛ eoꝝ ad deũ.ñ dixit a luto⁊

latene : iteꝝ ab opꝑibꝰſuis: ꝓpter qð ⁊ ſubiun⸗
git. Quia exaudinit dñs gemitus ipoꝝ:cũ vti
q; nonexaudiuit eoꝛũ gemitũ :q̃ nõ ex oꝑibus

clamãt ad dñm lec q;uis pꝑ exceſſum dicta vi

deant᷑:tamẽ locoꝝ oppoꝛtunitate cõmoniti: ne
4 uaq; iudicauimomittẽda: maxime cũ habe⸗
Ant aliqd ſimilitudinis ad h̊ qð dicit:hec quei

fuſcata eſt:qꝛ deſpexerit eã ſol. Qõ vtiq; oſtẽ

dit ibi accidere: vbi peccatoꝛũ cauſa p̃cedit.
ibi infuſcari vel aduri aliquẽ ole : vbi peccati

matenia ſubſiſtiti.vbi vo non eſt petm:ſol neqʒ=

adurere dꝛ:neq; infuſ. care. ſicut de iuſto refer⸗
tur in pſalinis. MPer diẽ ſol non vret te:neq; iu

na ꝑ noctẽ Aides ergo qꝛ ſanctos in qbus pec

catoꝝ nulla cauſa eſt: ſol nunq; adurit. At eni
diximus: duplicis vtutis ẽ ſol. iuſtos aũt illu⸗
munat: peccatoꝛes vo non illuminat: ſᷣ adurit.

m̃ ⁊ ipioderũt lucẽ:qꝛ male agũt.Deniq; ob
hoc ⁊ deus ur̃ ignis ð: elſe ↄſumens.nihilomi

nuslux in qtenebꝛe nõ ſunt: lux ſine dubio iu⸗
ſtis: ⁊ ignis efficit᷑ peccatoꝛibꝰ:vt ↄſumat ĩieis

omne qð in aia eoꝝ coꝛruptibilitanis aut fragẽ
ditatis inuenerit Qd auũt in multis ſcripture ſjo

cis ⁊ ſol ⁊ ignis nõ iſte viſibilis ſ ille iuiſibilis
ſpiritalts dicat᷑:ipᷣe etiã ſi recenſeas abũdan
ter inuenies.Filij mr̃is mee dimicauerüt ime:

poſuerũt me cuſtodẽ in vineis:vineã meã non

cuſtodiui.Adhucipᷣa q̃ fuſca ggen ꝓ delictis
nola vo ſide 2 ↄ2uerſione
etiã hec dicit:aſſeuerãs ꝙ filij mr̃is ſue dimica
uerunt non ↄtra eam ſ in ea. et poſt B bellũ qd
in ea geſſerũt: ↄſtituerũt eam vineax cuſtode:
nõ vinus vinee:ᷣ multaꝝ.Aſtruit aſt hec ea⸗
dem: ꝙ p̃ter has quas a filiis matris ſue cuſto

pꝛioꝛibus:foꝛmoſa vo eſt pꝛo

dire poſita eſt:habuerũt aliam ꝓpꝛiam vineaʒ
quaʒ nõ cuſtodierit.ec eſt pꝓpoſiti dꝛãmatis
abula Sed nunc inqͥramus que ſit mater ſpõ
ſe huius:quã hec allegat:qui ſint etiam filij eiꝰ

.

qui dimicauerũt in ea: ⁊ cõfecto bello tradide⸗

rint ei vineas quas cuſtodiret: quaſi que non
potuiſſet ſeruare eas: niſi ab illis dimicarũ fuii
ſet. Illam vero ſuſcepta aliarũ cuſtodia vinea

rum: ꝓpꝛiam vineam noluiſſe vel nõ potuiſſe
ſeruare.Ad Galathas NPaulꝰ⸗ ſcribẽs ait: Hi⸗

cite mihi qui ſub lege vultis eſſe:legẽ nõ audi⸗
ſtis: Scriptum eſt eni: qm̃ Abꝛaam duos ha⸗

buit filios: vnũ ex ancilla ⁊ vnum ex libera.ſed

is qͥdem qui de ancilla m carnem natus eſt: ᷓ

Veſo de libera m repꝛomiſſionẽ queſunt alle

iſtoꝛiã famulis dei ꝑ ſpiritũſanctü ſcribe
bat:oſtendit᷑ etiã inde:ꝙ vbi refert ingemuiſſe
filios iſrł:nõ diẽ a luto neq; a latẽ neq; a paleis
ſcß ab opibſuis inqᷣt Et rurſũ Ex

ſeroiuʒ
ſneſi
mat.
ter4
fir
vha
eguitu
ateſeſi
ſeromn
ſaſtlae
19ne
alturiſt
geehnt
ſoncuill
ePomn
domatie
kpagnen
Gegarar
Pos⸗ga
tmnelen
nellas
liones
leſeae
nerſus
rtt
onney
ſes poni
nt Fi
creamen
heſubꝛue
Uerentezo
llls demno⸗
kurabeze
nntelnar
nnigualur
daneoon
herd,6
Wlyrina
gegeſat
llergoict
luncheire
guuntenn
kunnſe
hhoſinli
Gentionsg
ſtocien⸗
Alt: gen lam
unpoſinn
crercebake
lnnitae
rdietp⸗

= —
— SE
=2 See
= =
☛£r D E =

—
— SE
——

==
=

luonnuknnt
K
mnhzun p
iloliukniͤi
Alunnnfn
Aeagh egn
giunun

ulurſbeee.

Nibeginnie

Nliblitans eſtei.

nulrdpenn

büisfleiiitaS⸗

Aandsüdn

tedintamitine:

nnt
den ,M
o ſce
i niis ſveditd
Apobbeliß
nwen atn:

Aruraübete⸗
Hsmmetclt⸗

an pnyn
glinint
Eiitſtnunf
Uuſaeintt
Senobelenih
ing:guſtuin
biisdmnif
aiakdnn

mt
ſui nd

Tractatus III

goꝛica. oec eni ſunt duo teſtamenta: vnũ qͥdẽ
in monte Syna in ſeruituteʒ generans:que eſt
Agar. Syna eni mons eſt in arabia:qͥ ↄfert ur

huie que nunc eſt hierłm:⁊ ſeruit cuʒ filijs ſuis

Que aũt ſurſũ eſt hierłm:libera eſt:que eſt ma
ter oiuʒ noſtrum.lHãc ergo hierim celeſtem di
cit eſſe Paulus ⁊ ſuam ⁊ oiuʒ noſtrũ credẽtiũ
matrẽ. Geniq; addit in poſterioꝛibus et dicit.
ꝓpter qð fratres nõ ſumus filij ancille ſed libe

re.qᷓ libertate liberauit nos xpᷣs. Euidenter er
go Paulus ꝓnunciat:q ois qui ꝑ fideʒ a xbᷣo

ↄſequitur libertatem:filius ſit libere:et hãc di
cit eſſe ſurſum hierim que libera eſt:que eſt ma
ter omniũ noſtrũ. Huius ergo matr!i ⁊ ipᷣa ſpõ
ſa filia eſſe intelligit᷑:in his qͥ dimicauerũt ĩ ea:
⁊ ↄſtituerũt eum cuſtodẽ vineaꝝ. AUnde vide⸗
antur iſti:qui tm̃ ptãtem habuerint:vt ⁊ bellũ

gererent in ea:⁊ oꝛdinarẽt eaʒ vineaꝝ cuſtodẽ

non cuiuſcũq; humilis:aut ↄtemnẽdi loci fuiſ

ſe. Poſſumꝰergo ⁊ apoſtolos xpᷣi accipere fili
os matris ſponſe:hoc ẽ hierłm filios celeſtis:
q̊ pugnauerũt pꝛius in iſta que ex gentibꝰcon⸗

gregatur. Pugnauerũt aũt: vt vincerẽt in ea

illos:quos pᷣus habuit infidelitatis ⁊ inobedi

entie ſenſus:⁊ oẽm elationeʒ:extollẽtem ſe ad

uerſus ſcientiã xpᷣi.ſicut Paulꝰ dicit. Cogita⸗

tiones deſtruẽtes: ⁊ oẽm altitudinem extollen
tẽ ſe aduerſus ſciaʒ xp̃ᷣi. Pugnauerũt g nõ ad

uerſus eã:ſed in ea:hoc eſt in ſenſibus ⁊ coꝛde

eiꝰ:vt deſtruerẽt:⁊ depellerẽt oẽm infidelitatẽ
omne vitiuʒ:oẽſq; doctrinas: que ei inter gen
tes poſite:falſis ſophiſtaꝝ aſſertionibꝰiudlue⸗
rant.Fuit ergo aplis xpᷣi grãde bellum:donec

ex ea mendacij turres et muros ꝑuerle doctri⸗
ne ſubꝛuerẽt:donec iniqͥtatis argumẽta ꝓſter⸗
nerent:⁊ oꝑantes hatq; ſuccẽdentes in coꝛde

eius demones debellarent Abi ergo effugaue
runt ab ea oẽs ſe nſns infidelitatis antique: nõ
eam relinquũt ocioſã:ne foꝛte per ociũ rurſus
antiqua ſurrepãt:et redeant q̃ depulſa ſũt:ſed
dant ei opus:qð egat: ⁊ ↄſignant ei cuſtodiaʒ
vinearũ. Nineas accipiamꝰ ſingula quecunq;
volumina legis ac ꝓphetaꝝ. Erat eni vnuſqͥſ
q; eoꝝ ſicut ager plenus:quẽ bñdixii dominꝰ.

lec ergo iſti viri foꝛtes poſt victoꝛiã bella ſer⸗
uanda ei ⁊ cuſtodiẽda ↄſignant.non eni relin⸗

quunt eam vt diximus ocioſã.ſed et euangeli⸗
ſtarum ſcripta atq; ipoꝝ apoſtoloꝝ lr̃as poſſu
mus ſimiliter vineas accipe:quas huic que ex

gentibus cõgregat᷑ ꝓ qua etiam dimicauerũt:

cuſtodiendas colẽdaſq; tradiderũt Quod vo
ait:qꝛ ſuam ꝓpꝛiam vineam non cuſtodierit:il
lam poſſumus eruditioneʒ dicere: q̃ vnuſqᷣſq;
exercebat᷑ ante idem:quãa ſine dubio credens

relinquit ac deſerit:⁊ ea que ſibi lucra videbã⸗
tur:dicit ꝓpter xpᷣm detrimẽta. Sicut ⁊ Pau

Fo. XXV

Epiſtola AXII

lus gloꝛiaf̃ legis obſeruãtias: oẽm iudaicei⸗
ſtitutionis głiam:fuiſſe ſibi vt ſtercoꝛa:tm vti
xpo inueniret᷑:non hñs ſuaʒ iuſticiã: que ex le

ge eſt: ſʒ iuſticã q̃ ex deo ẽ. Sicut ergo Paul⸗
accepta xp̃ᷣi ide:non cuſtodiuit vineã ſuaʒ:iu⸗
daice ſcʒ traditionis obſequia:⁊ idcirco foꝛiai

ſe non cuſtodiuit: qꝛ cum plantata eẽt a deo vi

tis vera:ↄuerſa ẽ in amaritudinẽ vitis aliena:

⁊ erat iam vitis Sodomoꝝ vinea eoꝛuʒ:⁊ pal⸗
mes coꝝ ex gomoꝛra.⁊ botrus amaritudinis i

eis:⁊ furoꝛ dꝛaconũ vinũ eoꝝ: et furoꝛ aſpidũ
inſanabilis. Ita apud gentes erant plurime

huiuſmodi doctrine: quas poſt illa bella qdbus

ꝓ ſide ⁊ agnitione xpᷣi a doctoꝛibus dimicatũ
ẽ:ſuꝑatas dicit:puto ꝙ oĩno criminis loco du

catur. Si cuſtodierit aliquis huiuſmodi vine⸗
as:⁊ agrum colat vltra venenatis ⁊ noxijs cõ⸗
ſuũ diſciplinis:nec mireris ſi his culpis aliqñ

fuiſſe videat᷑ obnoxia hec:que ex nation uʒ di⸗
ſperſione colligit᷑: ⁊ iam xpᷣo ſponſa pᷣ̃paratur
Recoꝛdare quõ pꝛima mulier ſeducta eſt:⁊ in
pᷣuaricatione facta:que nõ aliter ſalua fieri di
citur:niſi ꝑ filioꝝ generationeʒ.illoꝝ dũt axat:

qui ꝑmanent in hide ⁊ charitate cuʒ ſanctitate.

Hoc ergo qð de Adã ⁊ Eua ſcribit᷑: ſic aſſeue⸗
rat apłs Myſterium magnũ eſt in xpᷣo ⁊ in ec
cleſia:qͥ eam ita dilexit: vt ſemetipᷣm traderet
ꝓ ea cuʒ eſſet adhuc impia hec ipᷣa:ſicut ipᷣe di

xit.Cuʒ eni adhuc ſᷣm tpᷣs impi eſſemus:xpᷣs

ꝓnobis moꝛtuus eſt. Et iten. Quia cũ adhuc
eſſemus inſideles:xpᷣs ꝓ nobis moꝛtuus ẽ Nõ
ergo mirũ eſt:ſi hec que ſeducta: ⁊ in pᷣ uarica⸗
tione facta:⁊ q̃ impia ᷣm tpᷣs fuit: ⁊ peccatrix
talem dicat᷑ vineam coluiſſe eo tꝑe:cuzadhuc
impia erat:quã relinquere debuerit: ⁊ nequa⸗
qᷓ; oino ſeruare.ð ſi etiam tertium explanati
onis locũ placet exequi:referamus hec ad vnã
quãq; aiam:que ↄuerſa ad deum ⁊ ad fideʒ ve

niens:patit᷑ ſine dubio cogitationũ pugnas et

obluctationes demonũ:reuocare ea nitentius
ad pꝛioꝛis vite illecebꝛas: vł infidelitatis erro
rem. Sed ne hoc fiat:ne ve rurſuʒ demonibus
in ea tm̃ ngrat pg pexit diuina pꝛouidentia:vt
paruulis qbuſq;: ⁊ his qui ꝓ ſemetipᷣis aduer
ſus aſtutias diaboli:⁊ demonuʒ pugnas dimi

care non poſſunt:vtpote infantes adhuc etla⸗

ctantes in xpᷣo:daret angelos ꝓpugnatoꝛes ⁊
defenſoꝛes:qui velut tutoꝛes ⁊ ꝓcuratoꝛes cõ

ſtituti ſunt a deo eoꝛuʒ qui in infirma etate po

ſiti ꝓ ſemetip̃is vt diximus:pugnare non poſ⸗
ſunt.Et vt hoc cum maioꝛi fiducia agant:ↄce⸗
ditur eis ſemꝑ videre faciem patris qui ĩ celis
eſt: ⁊ iſtos puto eſſe paruulos:quos venire ad
ſe xpᷣs iuſſit:⁊ non ſinit ꝓhiberi:⁊ quos ſemꝑ
dixit videre faciẽ patris.Nec tibi cõtrariũ vi⸗
deatur:ſi eos hec anima qᷓ ad deũ tendiken fis

Daars

ſue filios appellat. Si eni aiaꝝ mater hierłin ce

leſtis eſt:et angeli nibilominꝰ celeſtes noĩant᷑:

nibil diſſonãs videbit᷑: ſi hi qͥ ſiiter vtipᷣa cele
ſtes ſunt:ab ea ſilij matris appellant᷑. Suꝑ oia

auſit ↄgruũ videbit᷑ ⁊ ↄueniẽs:vt qͥbus vnusẽ

pater deꝰ:vna ſit hierm mater.Qð vo ait VUi

neam meã nõ cuſtodiui:inſtituta illa ac moꝛes

⁊ ꝓpoſitũ i quo exercebat᷑ ᷣm veterẽ hoĩem vi

uens indicare videt᷑: laudabiliter a ſe nõ eẽ ſer
uata.ex quo aũt adiutoꝛio angeloꝝ dimicauit

⁊ vicit eam:penitꝰ a ſe effugauit veterẽ hoiem
cũ actibꝰ ſuis:ↄſtitutaq; eſt ab eis vineaꝝ cu⸗

ſtos ſenſuũ ſcʒ ⁊ dogmatum diuinoꝝ:ex qbus

poſſit vinũ bibere:qð letiſcet coꝛ eius. Annu⸗
cia mihi quem dilexit aia mea:vbi paſcis: vbi

cubas in meridie: ne foꝛte efficiar ſicut adoꝑta
ſuꝑ greges ſodaliũ tuoꝝ. Adhuc ſponſa loqui

tur etiam hec:ſed ad ſpõſũ ⁊ nõ iã ad filias hie⸗
ruſalẽ. Igit᷑ ab initio vbi ait. Oſculet᷑ me vſq;

—

ad hũc locũ ſuꝑ greges: cũcta q̃ dicta ſunt vba
ſunt ſponſe. Sʒ pᷣmo ſermo eius ad deũ factus

eſt:ſcdᷣo ad ſponſũ:tertio ad adoleſcẽtulas.in⸗

ter quas ⁊ ſponſũ media qᷓdam vt ſe dꝛãmatis
hui ſpecies habet q̃ſi meſochoꝛus effecta:nũc
ad ipᷣm: nuncetiã ad filias hiertin reſpõdẽs di

rigit verba.los ergo nücvltimos ᷣmones ſu
os ad ſponſũ facit:reqrens ab eo vbi paſcat in
meridie: vbi collocet gregẽ: verẽs nedũ reqᷣrit
eum: incurrat in ea loca vbi ſodales ſpõſi loca

tos ꝑ meridiem greges ſᷣuant. Oſtendit᷑ autẽ

boc:qꝛ ſponſus h̊ etiaʒ paſtoꝛ ſit. In ſuꝑioꝛi

bus aũt didicerameũ eſſe ⁊ regẽ: ꝓ eo ſine du
bio ꝙ hoies regat.paſtoꝛẽ vo ꝓ eo ꝙ oues pa

ſcat: ſponſũ aũt ꝓ eo ꝙ habeat ſpõſam: q̃ cum
eo regnet:pᷣm ꝙ ſcriptum ẽ. Aſtitit regina a de
xtris tuis i veſtitu deaurato. lhec interim cõti

net dꝛamatis ipᷣius:qui eſt qſi hiſtoꝛicus oꝛdo lium:⁊⸗ videat᷑ ſimilis eẽ alicui illaꝝ:q̃ adopta
veniũt ad ſodales eius:nec pudoꝛis curam ge
runt:aut verẽt᷑ paſſim diſcurrere: ⁊ multis ap
parere. Ego autẽ que a nullo inquit alio vide⸗
rivolo niſi a te ſolo:ſcire deſidero:quo ad te iti

Nũüc aũt reqramus intelligentiaʒ myſticã. ⁊ ſi

opoꝛtet pᷣuenire paululũ ea:q̃ in poſterioꝛibus

ꝓferẽda eſt:quo qͥs effectus ſit hoꝛũ ſodalium

pateat:memoꝛemꝰillud qð ſcriptuʒ eſt:qꝛ regi

ne ſunt. x. 2 ex his oibus vna ſit columba: ⁊
yYna ꝑfecta ⁊ ꝑticeps regni. Cetere vo iam in⸗
ferioꝛes ſi unt:qꝛ.lxxx.axpellant᷑ ↄcubine.Ado

leſcẽtule vo quaꝝ numerꝰnullus eſt: poſt oꝛdi

nem ↄcubinaꝝ ponunt᷑. Iſte outẽ oẽs aiaꝝ ea

rum differẽtie ſut: q̃ in xpo credentes diuerſis
ci affectibꝰ ſociant. At vbi gra dicamus oẽm
ecchiam ꝑ illã figuram coꝛpꝰ eſſe xpᷣi:apls dicit

in quo coꝛpoꝛe diuerſa mẽbꝛa eſſe pnunciat:
alios eſſe oculos:alios manꝰ:alios etiã pedes

lſingulos ꝓ opeꝝ ſtudioꝛũq; ſuoꝝ meritis in
membꝛa coꝛpoꝛis huiꝰaptari. Scom aũt ſpeci
em ⁊ hec intelligẽda ſũt: ⁊ alias qdem aias pſu
tanduz eſt in ſponſali dꝛãmate : que magnifi

centioꝛi affectu ſpõſo atq; illuſtrioꝛi ſociantur: gentes: æ diſpergeret filios Adam: ſtatuit ter⸗

ob hoc petit ſpõſo: vt annũciet ſibi vbi paſcat
vbi meridiem faciat: ne foꝛte inqͥt efficiar ſicut

atur ab alijs:ſed ⁊ arca .
ſterijs ſponſi ſecretius ꝑfruatur. Nũc ergo vi
deamus per ſingula: a pᷣmo quideʒ vide ſi poſ

apud eũ reginaꝝ loco ⁊ affectu haberi:als qua

rum inferioꝛ ſine dubio in ꝓfectibꝰ et vtutib
honoꝛ eſt:ↄcubinaꝝ loco duci.⁊ als adoleſcen

tulaꝝ: que vident᷑ extra aulã qͥdem poſite:non

tn ex vꝛbẽ regiã. Poſterioꝛes vᷣo ⁊ poſt om̃es

q̃ ſupꝛa memoꝛate ſunt eſſe eas aias: q̃ oues ap

pellant᷑ Si vo ꝑſpiciamus attẽtius adhuc foꝛ
taſſis etiã haꝝ oiuʒ inueniemꝰ inferioꝛes alias

⁊ vltimas oiuzʒ:illas ſcʒ que in ſodaliũ eiꝰgre⸗
gibus numerant᷑. Et ipi eni habere greges qͤl⸗

dam dicunt᷑:i quos nõ vult ſpõſa incurrere.et

„,

adoꝑta ſuꝑ greges ſodaliũ tuoꝝ. Queritur er
go ſodales iſti qͥ habere quoſdam greges dicũ

tur: vtꝑ ſponſo operã dantes: ⁊ ſub ipᷣo velut

paſtoꝝ pᷣncipe agentes hoc faciãt: qñquidẽ ſo
dales eius nominant᷑.an ꝓpꝛium aliquid et ſe
queſtratũ habentes:⁊ qð non ſit cũ aio ſponſi
qnquidem refugit ſponſa: ⁊ veret᷑ ne foꝛte in⸗
currat ſodaliũ greges:dum ſpõſum ſuũ recſei
Sʒ et qð dixit:ne foꝛte efficiar nõ adoꝑta:ſed

ſicut adopꝑta: reqͥre ne foꝛte inuat ꝑ hoc eſſe ali

quas ſodaliũ q̃ſi ſponſas habẽtes etiã ipᷣas ha
bitũ ſponſalẽ: ⁊ eſſe adoꝑtas:et ſicutapoſtolꝰ
dicit velamẽ ⁊ ptãtem habẽtes ſuꝑ caput.⁊ vt
manifeſtioꝛ ſᷣmonis huiꝰ explanatio fiat:iterũ

iſi dꝛãmatis oꝛdine qð ðꝛ exequamur. Expo⸗
ſcit ab ipᷣo ſponſo ſuo ſponſa: vt ei locum ſecre

ti ſui indicet ⁊ quietis:qñ quideʒ amoꝛis impa
tiens etiam ꝑ meridiẽ cupit audire ſponſuʒ:eo

—

pcipue tꝑe quo clarioꝛ lux ⁊ ſplendoꝛ diei ꝑfe

ctus ⁊ purus eſt: vt aſſiſtat ei oues paſcẽti vel
refrigeranti.⁊ ſtudioſe vult viam diſcere: qua

ire ad eum debeat:ne foꝛte ſi non fuerit edocta

itineris huius anfractus:icurrat greges ſoda⸗

nere veniã: vt ſecretũ ſit:vt nemo ſit mediꝰ:vt

malus arbiter peregrinus: ⁊ alienus nõ occur

rat.Et foꝛte ob hoc reqͥrit iſta loca:in quibꝰ pa

ken wonſis oues ſuas:⁊ oſtendit ei verecundi
u

am ſuam:pꝛo qua nõ vult incurrere greges ſo
dalium: vt ille ſegreget oues ſuas a ſodalibus
⁊ ſeoꝛſum paſcat:vt non ſolũ ſponſa non vide

nis ⁊ ineffabilibus my⸗

ſumus dicere:ꝙ dominꝰcuius poꝛtio fuit Ja⸗

cob: ⁊ funiculus hereditatis eius iſrael:ipe in

telligendus ſit ſponſus. Sodales vero angeli
illi:ad quoꝛuʒ numeꝝ cum diuideret excelſus

Cr

ninosgi
ſtiüntto
cunceiu
cöſtiutet
dehus
ſee voee
Zerinren
onesgue
Noneſtis
culeomrt
ſiaſehel
Glodalu
luit:auae
glpoee
derlalicu
ßeelerel
mninotre
ſuus habe
neblt x⸗a
bonipoſto
aſlafe
d9dreguien
Qbaden
cligendn
diſsger
Paſcisry
puslalt
fungfkeo
Horulent
otu uẽ
lehebes
ſuogrege
ſonlaap
lomcharil
adeoelte
Nexitanin
lctped
chdleaio
ſbuorertea
Hoſybipe
ſolllegr
ſdlſekkebt
ſbeodeng
Ane ſuer
niblnidi
feorpdig
nhlocsari
haſtoredee

dens paſto
oibr ſuis.
feſciit pii
oisſubp⸗
ſfeinereif
blonen::ſub
lluntme

4

2

.
1
„ʒF
. 1 1

hnaen
atn
alleſen
aſrnon
Rlegnn
achfen
rionrsdlig
rgrehepiſ⸗
Waurrere,
lebibaſen
ceſtin ſan
Quriire
n gegesdi⸗
ſudſpoen
cigeili⸗
malguilat.
tcä ioſh
ek hefoneir
ſun nu
adopnnſ
pboceſen
egetii ſßteh⸗
tſtanspoſe⸗
ſupcaynn
matioftnten

amur.Ete

Nteilounde
egmorslrt
eſponige

ndnrdieigie⸗

les ahnd
Endlaegu
Nnfüei n
ugegesſcan
lar dadohe
Prisange

:Aisen

guteloplle⸗
Oegrozdlein
oſumecb:n
enustoe

Nnrinri

nena
mnere ehed⸗
nunſclie
Honunn
efubſibten⸗
8 Hi 1

Tractatus

cuncte que velut pecoꝛa ſub angelis paſtoꝛibꝰ
cõſtitute ſunt. Gꝛex vero ſponſi ille ouiũ dicat
de q̊bus ipᷣa in euangelio veritas dixit: Oues
mee vocem meã audient. Nide eni ⁊ obſeruan
ter intende:qm dixit oues mee quaſi ſint ⁊ alie
oues que non ſint eius:⁊ ipᷣe in alis dixit: vos
non eſtis de ouibus meis que ſingula huic oc-
culto myſterio ↄueniẽter videbũt᷑ aptari Que
ſi ita ſe habẽt: competenter ſponſa vniuſcuiuſ
q; ſodalium gregem ſponſam eius intelligi vo

luit:quã adoꝑtam noiauit.Sed qm certa erat

ꝙ ſuꝑ oẽs illas ſpõſa eſſet:non vult ſimilis vi⸗
deri alicui illaꝝ:vtpote que ſciret tm̃ ſe debere

pcellere illas ſodalium ſpõſas quas ſponſa no

minat velut adoꝑtas:qᷓ;tuʒ eminentie ſpõſus
ſuus habeat ad ſodales. Sed et ꝓ hoc adhuc

videbit᷑ pcunctandi cauſas habuiſſe:qnqͥdes⸗

boni paſtoꝛis ſcit eſſe ſtudiũ: vt optima ouibꝰ
paſcua reqͥrat: ⁊ vt viridãtia atq; opaca queq;
ad requiem nemoꝛa meridiani eſtus inueniat.
Qõð qͥdem ſodales ſponſi facere neſciunt:nec i

telligendis paſcuis aut ſciẽtie tm:aut ſollicitu
dinis gerãt: ⁊ ob hoc dixit: Annũcia mihi vbi

paſcis:vbi cubile habes in meridie: cupiẽs tẽ⸗

pus ſcilicet illud quo copioſius mũdo lumẽ in

fundit᷑:quo magis merus eſt dies et purioꝛ: et

floꝛulentioꝛ eſt lux. Tunc inqᷣt: Annũcia mihi

o tu quẽ dilexit aia mea: vbi paſcis:vbi cubi⸗
le habes in meridie:ne foꝛte efficiat vt adoꝑta
ſuꝑ greges ſodalium tuoꝛuʒ. Nouo nunc noie
ſponſa apellauit ſpõſum.ſciens eni ipᷣm eſſe ſi
num charitatis:imo ipᷣm eſſe charitatem: que
ex deo eſt:quaſi vocabulũ ei iſtud poſuit: quẽ
dilexit anima mea.⁊ tamen non dixit:quẽ dile
xi ſed quẽ dilexit anima mea:ſciens non quali

cũq; dilectione:ſed ex tota anima: ⁊ ex totis vi
ribus: ⁊ ex toto coꝛde habẽda eſſe dilectionem

ſpõſi:vbi paſcis inqᷣt:⁊ vbi cubile habes? Pu
to autẽ ꝙ ⁊ ꝓpheta de hoc loco: quẽ nũc ſpon
ſa diſcere ab ſpõſo deſiderat ⁊ audire:etiaʒ ipᷣe
ſub eodem poſitus paſtoꝛe dicat. Dominꝰ re⸗
git me. ſiue vt in alijs legimus. Dñs paſcit me
⁊ nihil mihi deerit. Et qm ſciebat alios paſto⸗
res:vel ignauia vel imperitia faciente:greges
in locis aridioꝛibus collocare.⁊ ð hoc optimo

paſtoꝛe dñs dixit. In loco viridi ibi me collo⸗
cauit. Suꝑ aquã refectionis educauit me oſtẽ
dens paſtoꝛem hunc non ſolũ abũdantes aq̃̊s
ouibꝰ ſuis:ſed ⁊ ſalubꝛes ⁊ puras:⁊ que ꝑ oia
reficiãt ꝓuidere. Sed qm ab hoc ſtatu quo vt

ouis ſub paſtoꝛe deguerat: ↄuerſus ad rõnabi
lia in excelſioꝛa ꝓfecit:idq; adeptus eſt ꝑ ↄuer

ſionem: ſubiunxit ⁊ dixit aiam meam ↄuertit.
Eduxit me ſuper ſemitas iuſticie ꝓpter nome

ſü:bine vep oſtendens afquidem in hoc pſi

F 0. xXXVI

III Epiſtola XII

minos gẽtiũ: m numerũ vt ait angeloꝝ dei:2
iſti ſint foꝛtaſſis greges ſodaliũ ſponſi: gentes

ceret:vt iuſticie incederet vias.iuſticia autẽ ſi

ne dubio impugnantẽ ſe iniuſticiaʒ patit᷑: ⁊ ne

ceſſe eſt eum qui iuſticie iter incedit:habere pu
gnas aduerſantiũ fide cõuerſus ⁊ ſpe.dicit er⸗
go de eis. Nam ⁊ ſi ambulem in medio vmbꝛe
moꝛtis:nõ timebo mala:qm tu mecuʒ es.poſt
hec vero q̃ſi gr̃am referens ei: qui ſe paſtoꝛali⸗

bus imbuerat diſciplinis Virga inqͥt tua ⁊ ba

culus tuꝰ: qbus inſtitutus videoꝛ ad paſtoꝛis
officiũ:ipᷣa me cõſolata ſunt.inc vero vbi vi
dit ſe a paſtoꝛalibꝰpaſcuis ad rõnabiles cibos
⁊ myſtica ſecreta trãſlatũ:addit ⁊ ſubdit.Pa⸗
raſti in cõſpectu meo menſam aduerſus eos:ꝗͥ
tribulant me. Impinguaſti in oleo caput meiũ
⁊ calix meus inebꝛians qᷓ; pclarus c.Et miſeri
coꝛdia tua ſubſequet᷑ me oibꝰ diebus vitemee
vt inhabitẽ in domo dñi in longitudine dierũ.
Illa ergo pᷣma.id ẽ.paſtoꝛalis inſtitutio initiũ
eoꝝ fuit:vt in loco viridi collocatus:ſuꝑ aquã
refectionis educaret᷑.hec vero que ſequũt᷑ de
ꝓfectibus ad ꝑfectionem requirunt᷑.et qm de
paſcuis ⁊ veriditate ꝓpoſuimꝰ: cõueniẽs etiã
videt᷑ ð euangelijs ↄfirmare que diximus. In
ueni etiã ibi paſtoꝛem hunc bonum de paſcuis
ouiũ diſſerentẽ.vbi ad hoc ꝙ paſtoꝛẽ ſe ꝓfitet᷑
etiã oſtiũ ſe eẽ cõmemoꝛat ⁊ dicit Ego ſũ oſtiũ
per me ſi qͥs introierit ſaluabit᷑ et ingredie: et
regrediet᷑: ⁊ paſcua inueniet.lũc etiã nũc ſpoᷣ
ſa pᷣcũctatur:vt ab eo audiat ⁊ diſcat:in bus
paſcuis oues agat: vel in bus amenitatibus
meridianos ꝑcurret eſtus: meridiem awpellas
illa ſcilicet coꝛdis ſecreta:qͥbus clarioꝛem ſciẽ⸗
tie lucem a vbo dei anima cõſeqᷣtur.Hoc enim
tempus ẽ:quo ſol excelſioꝛẽ circũitus ſui verti
cem tenet. Siqñ ergo ſol iudicie xpᷣs eccłie ſue
excelſa ⁊ ardua vᷣtutũ ſuaꝝ ſecreta manifeſtat
amena eaʒ paſcua cubiliaq; meridiana videbi

ur edocere. Nam cum adhuc initia habet di⸗

ſcendi:⁊ vᷣma vt ita dicam : ab eo ſcientie ſuſci⸗
pit rudimenta :tunc dicit ꝓpheta: Et adiuua⸗
bit eam mane diluculo Nunc ergo quia ꝑfecti
oꝛa iam q̃rit: ⁊ excelſioꝛa deſiderat:meridianũ

ſciẽtie lumẽ expoſcit. Hinc puto ⁊ Abꝛae poſt

multas eruditiões:qͥbꝰaarẽs ſibi de x imbuit
eũ de ſingulis ⁊ docuit.poſt refert᷑ qꝛ viſus ſit
ei deus ad quercũ mãbꝛe ſedẽti ad oſtiũ taber-
naculi ſui meridie. Sʒ reſpiciẽs inqͥt oclis ſuis
⁊ videt:⁊ ecce tres viri ſtabãt ſuꝑ cũ.Qð ſi cre
dimꝰ hec ꝑ ſpiritũſãctum ſcripta nõ puto fru⸗

ſtra placuiſſe diuino ſpiritui: vt etiã t̃s ⁊ ho⸗
ra viſionis ſcripture paginis mãdaret᷑: niſi et

hoꝛe iſtiꝰ tꝑis ratio aliqd ↄferret ad ſeiẽtiã ſi
lijs Abꝛae.qbus vtiq; ſicut opꝑa Abꝛqe facien⸗
da:ita ⁊ viſitatiões iſte ſperãde ſũt.Qui enim
põt dicere:nox pᷣceſſu:dies aute .

ſicut in dſe honeſte ambulemꝰ:nõ in cõmeſati⸗
onibus ⁊ ebꝛietatibꝰ:nõ in cubilibꝰ ⁊ impudi⸗
citis:nõ in ↄtentione ⁊ emulatione.⁊ cum hec
oĩa tranſierit ſuꝑgreſſus: videbit᷑ tpᷣs hoc:qð
nox pᷣceſſi::⁊ dies apꝛopinquauit.⁊ feſtinare
nõ ad initiũ diei ſ᷑ ad meridiẽ:vt ⁊ ipᷣe ad graʒ
ꝑueniat Abꝛae.Si eniĩ lux q̃ in ipᷣo eſt mentis:
et puritas coꝛdis clara fuerit et ſplendida:iſte
meridianũ tpᷣs in ſemetipᷣo hr̃e videbit᷑.⁊ per
hãc puritatẽ coꝛdis qſi in meridie poſitus deũ
videbit:ſedẽs ad quercũ mãbꝛe:qð ad viſionẽ
interpᷣtat᷑. Apud viſionẽ ergo ſedet in meridie
q vacat ad videndũ deũ. Inde deniq; non ðꝛ
intra in tabernaculuʒz:vᷣ foꝛis ad oſtium ſedere
tabernaculi. Foꝛis eni eſt extra coꝛpus poſita
mens eius:qͥ longe eſt a coꝛpoꝛalibꝰ cogitatio⸗
nibus:longe a carnalibus deſiderijs: ⁊ idᷣo ab
his oibus foꝛis poſitũ viſitat deus. Eiuſdem
q̃ʒ eſt myſterij:q ⁊ Joſeph cuʒ ⁊ fratres ſuos
ſuſcepiſſet in egypto:in meridie eos paſcit:et i
meridie adoꝛant eũ cuʒ muneribꝰ. ꝛopterea
deniq; puto ⁊ de his:q̃ iudei in ſaluatoꝛe com

miſerũt:nulluʒ euangeliſtaꝝ voluiſſe ſcribere:

qꝛ meridie hec geſta ſunt:cuzʒ vtiq; ſexta hoꝛa
nõ aliud qᷓ; meridianũ tpᷣs oſtendat:nullus tñ
meridiẽ noiauit. Sed Mattheus ita dixit:ab
hoꝛa aũt ſexta tenebꝛe facte ſunt ſuper oẽm ter
rã vſq; in hoꝛã nonaʒ. Lucas vo: erat iam q̃ſi
hoꝛa ſexta:⁊ tenebꝛe facte ſunt ſuꝑ oẽm terraʒ
vſq; in hoꝛã nonã deficiẽte ſole.Sʒ ⁊ ¶arcꝰ.
Cuʒ aũt eſſet facta hoꝛa ſexta tenebꝛe facte ſũt
ſuꝑ oẽm terrã vſq; in hoꝛã nonã. Vñ apparet:

in viſitatiõe q̃dem Abꝛae ⁊ in ↄuiuio patriar⸗

chaxꝝ apud Joſeph nõ indigebat:vt tpᷣs iſtud

ſub noie ſexti numeri ſigniſicaret᷑:ᷣ vt meridi⸗

es diceret᷑. Nolebat enĩ ſpõſa q̃ iam tunci illis
adumbꝛat᷑: diſcere vbi paſceret ſponſus:⁊ vbi
hret cubile: ⁊ ivo meridiẽ noiat. Euãgeliſte ve
ro in his q̃ narrabãt nõ meridianũ tpᷣs:ſᷣ hoꝛe
ſexte numeꝝ reqͥrebãt ad enarrandũ ſcʒ ſacriſi

2%

ciũ hoſtie eius:qͥ oblata eſt in die paſce ꝓ redẽ⸗

ptione hois:qͥ in die ſexta foꝛmatus eſt a deo:

poſtea qᷓ; terra ꝓduxit aiam viuẽtẽ ſᷣm genus
qdrupedia ⁊ repẽtia ⁊ beſtias terre. Ob iᷣ igi⸗
tur in pñti loco illumĩari ſpõſa deſiderat pleno

ſciẽtie lumie: ne ꝑ imperitiã errãs in aliqͥ: ſilis

effciat illis docioꝝ ſcolis:que non ꝑ ipᷣam dei
ſapientiã: ſed per philoſophoꝛũ ⁊ pꝛincipũ hu
ius mundi exercent᷑. Hoc eni ⁊ apoſtolus dice

re videt᷑ in eo vbi ait: Quia loquimur dei ſapi

entis in myſterio abſconditã: quam nemo pᷣn⸗
cipũ huius mundi cognouit. Et iteꝝ hec eadẽ
ſignificat cũ dicit: Non eni ſpiritũ huius mun⸗
di accepimus:ſʒ ſpiritũ qͥ ex deo eſt: vt ſciam⸗
quea deo donata ſunt nobis. Ob hoc ergo re⸗
quirit ſponſa xpᷣi meridiana cubilia: ⁊ pienitu

dinẽ ſcientie poſcit a deo:ne videatur eſſe ſicus

vna ex philoſophoꝝ ſcholis:q̃ adoꝑta noiat᷑:

ꝓ eo ꝙ plenitudo veritatis apud eos tecta eſt
⁊ adoꝑta. Spõſa aũt xpᷣi dicit:Nos aũt reue⸗
lata facie gliam dei ſpeculamur Niſi cognoue

ris te o bona ſiue pulchꝛa inter mulieres:egre⸗

dere tu in veſtigijs gregũ ⁊ paſce hedos tuos
in tabernaculis paſtoꝝ. VUnius Chilonis ſcili

cet ex ſeptẽ:quos apud grecos ſingulares fuiſ

ſe in ſapientia fama cõcelebꝛat: hec iter cetera
mirabilis fert᷑ eſſe ſnia:qua ait: Scito teipᷣm:
vel cognoſce teipᷣm. Qð tamen Salomon quẽ

pᷣceſſiſſe omnes hoc tꝑe ⁊ ſapia: ac rerũ ſciẽtia
in pᷣfatione noſtra docuimus: ad animã quaſi
ad mulierẽ ſubicõminatione quadã loquẽs di⸗

cit. Niſi cognoueris temetip̃am o pulchꝛa iter

mulieres:⁊ agnoueris pulchꝛitudinis tue cau
ſas inde deſcẽdere ꝙ ad imaginẽ dei facta es:
per qð ineſt tibi plurimũ naturalis decoꝛis:et
cognoueris qᷓ; pulchꝛa eras ex initio: qᷓ;uis et
nũc iam pꝛecellas ceteras mulieres:⁊ pulchꝛa
inter eas ſola dicariſ:tamen niſi cognoueris te
ipᷣam que ſis:non eni ex cõparatione inferioꝛũ
volo bonam videri pulchꝛitudinẽ tuaʒ:ſed vt
tibijpſi ⁊ decoꝛi tuo collata atq; exeq̃ta reſpõ⸗
deas. Qðõ niſi feceris:iubeo te exire:et in vlti⸗
mis gregũ veſtigijs collocari:⁊ iam non oues
neq; agnos:ſed hedos paſcere.illos videlicet:

ꝗq pꝛo pꝛauitate et laſciuia a ſiniſtris ſtatuti ſũt

regis in iudicio pꝛeſidẽtis:⁊ cum tibi introdu⸗
cte in cubiculũ regum oſtenderẽ que ſũma ſũt
bona:ſinon cognoueris temetipᷣam :oſtendaʒ

tibi etiam que ſũt vltima mala: vt ex vtroq; ꝓ

ſcias:tam maloꝝ metu:qᷓ; bonoꝛuʒ deſiderio.
Si eni neſcieris temetipᷣam: ⁊ in ignoꝛãtia tui

vixeris:nec ſcientie ſtudium geſſeris: ſine du⸗
bio nec tabernaculuʒ ꝓpꝛiũ habebis:ſᷣ ⁊ ppa⸗

ſtoꝛum tabernacula diſcurres:⁊ nũc in illiꝰ ta⸗
bernaculis paſtoꝛis paſces hedos inquietum

aial ac vagum:⁊ peccatis deputatũ.Hec autẽ

patiens eris donec rebus ipᷣis ⁊ exꝑimentis ĩ⸗

telligas:quantũ mali ſit aiaʒ neſcire ſeipᷣaʒ.ne⸗

qᷓ; pulchꝛitudinẽ ſuam:ꝑ quaʒ pᷣcellat ceteras
nõ virgines:ſed mulieres:illas ſcilicet que coꝛ
ruptionẽ paſſe ſũt:nec in vᷣginitatis integrita⸗
tis ꝑmanſerant.Hec ſunt que ſponſus poſt il⸗

la oia que locuta fuerat ſponſa:auſtera quadã

cõminatione ſponſe animos ad agnitionis ſue

curam ſuſcitans:ꝑ oꝛdinem ꝓpoſiti dꝛamatis
diclt. Sʒ nũc 2ſequẽter: vt cetera ad xpᷣm hec
⁊ ad eccłiaʒ referamus:qͥ ad ſpõſã ſuã:ad aias

ſcʒ credẽtiũ loquẽs ſũmãa ſaluij ⁊ beatitudinis

i ſciẽtie agnitiõe ↄſtituit.Quõ ergo aia cogno

ſcat ſemetip̃am:nec facile puto nec bꝛeuiter ex
plicari poſſe: tñ pluribꝰ pauca ex multis apire
tẽptabimꝰ Nidet᷑ g̊ mihi duplicimõ agnitioeʒ

„

mnhoe
culswi⸗
iz viven
ſtapꝛe
apropin
pfeaton
lſecieco
Zopak n
ftagliten
Acodi
se
Giira
gliquo
nulli⸗
en
Moibu
Mlieer
vſtuoe
llpicaſ⸗
laltlen
letur:gin
ltpapat
cpiedo:
cleuſtg⸗
ſeeverqi
Aun⸗
Manegi
Yantbuss
eoläteen
Eheberte
ſoganden
Pizbriuin
terurceiu

Muumanr

hechsnos
Chüontsſch
gllarefi
Celler ceteng
alg teßn
Monongle
Anerülckenia
Uminigni
Wilogtisd⸗
opchnie
udnis ean
deiſzazes:
Ulsdecois:e
nenpulchng
cogtoverste
Uoneigiaion
Wmemnzſe
Beehu ehi⸗
keanegiayl⸗
tiam nonouss
.Aosnid.
Uinsſamili
anihtinde,
gigiimſt
töem amdn
zmawo0
vouzdhlane
inigrontsu
eſens: weds
behiss; op
rücintl'u

gos ugieun

tui heruue
dorelepze⸗
icla ginn

Tractatus III

ſui aiam cape debere. Quid qͥdẽ ſit ipſa:⁊ qlit
moueat᷑.id ẽ.qͥd in ſubſtãtia: ⁊ qd i affectibus
habeat: vtputa vt itelligat ſi voni affectus ſit:
aut nõ boni:aut recti ꝓpoſiti: aut nõ recti:⁊ qͥ⸗
dem ſi recti ſit:ſi erga oẽs vtutes eũdẽ tenoꝛeʒ
habeat: tam in itelligẽdo:qᷓ; in agẽdo:an erga

neceſſaria tm ⁊ q in ꝓmptu ſũt Et vtꝝ in eo ſit

vt recipiat ꝓfectꝰ: vt augeat᷑ in itellectu rerũ:

augmẽtoq; vtutũ:an ĩ iſto ſtet et reſideat: qðᷣ

potuit ꝑuenire:⁊ vtꝝ erga ſemetipᷣam tatũmo
do vacet excolẽdã:an vt alijs ꝓdeſſe ⁊ cõferre
aliqͥd vtilitatis ſtudeat: vłin vbo doctrine: vł
in exemplis geſtoꝛũ poſſe. Si vo cognoſcat ſe

metipᷣam nõ eẽ boni affectꝰ:neq;ʒ recti pꝛopoſi⸗

ti:in hocipo vt itelligat: vtꝝ ei ſatis deſit:⁊ p⸗

cul a via vtutũ ſit:an in ipᷣa iam poſita ſit:ſciat

q; viuere ⁊ incedere iã conet᷑: cupiẽs q̃ in ante

ſũt apꝛehẽdere:⁊ retro ſũt obliuiſci:ſᷣ nondus
apꝛopinq̃uerit:aut ꝓxima qdẽ ſit:nõdũ t̃ ad
pfectionẽ venerit. Sʒ et vtꝝ in eo opus videt᷑
eſſe aie cognoſcentis ſemetipᷣaʒ ſcire:ſi hec ipᷣa

qᷓ oꝑat᷑ mala: ea ex affectu ⁊ ſtudio operet᷑:an
fragilitate qdã ⁊ vt ille ait: ꝙ ãſi nõ vult agens
et q odit faciens:⁊ rurſus ea q̃ bona ſũt affecti⸗
bus ⁊ recto ꝓpoſito gerere videat᷑.verbi gr̃a.
Si iracũdiã apud aliquos qͥdẽ adhibet: apud
aliquos aũt effert: an ſemꝑ eã cohibet: ⁊ apud

nullũ oĩno ꝓfert. Siliter ⁊ iuſticiq: ſi in alibꝰ
qdem negocijs vincit:in aliqᷣbꝰ aũt recipit: an

in oibus oĩnonõ recipit. Ita ⁊ timoꝛẽ:aliaq; ſi
militer q̃ vtutibus vident᷑ eſſe ↄtraria: adhuc

æiſtud opus aĩe cognoſcẽtis ſe:ſi glie multum

cupida ſit: aut paꝝ aut oiĩno nihil Qð inde col
ligit:ſi laudibus multuʒ aut mediocriter dele⸗
ctetur: aut oĩno nihil. Et ſi in obpꝛobꝛijs ſatis

aut pax aut oĩno nihil ↄtriſteẽ . Sʒ in dado et
accipiẽdo:cognoſcẽtis aĩe ſemetipᷣaʒ ſũt q̃daʒ

indicia ſi qð tribuit ⁊ pꝛebuit ita cõmunicabili

affectu: ⁊ qſwñ cui etatem haberi iter hoies pla

ceat. An vt ille ait ex triſticia: aut neceſſitate:
vel certe gr̃am ſiue ab accipientibꝰ:ſiue ab au⸗

Dientibus q̃rens. Sʒ ⁊ in accipiẽdo aia que co

. Koſen ſemetipᷣam:obſeruabit: vtꝝ indifferen
er habeat ea ꝗᷓ accipit: an velut ſuꝑ aliquo bo
no gaudeat.Sʒ et in intellectu penſabit ſemet
itpᷣaʒz huiuſmodi aia:vt cognoſcat an facile mo
neatur cuiuſcunq; veriſimilis iudicio: ⁊ ſubꝛe
patur ei arte vel ſuauitate: vel calliditate Smo
num: an raro hoc:an nunqᷓ; oino patiat᷑. Sed
ſufficiãt hec in h̊ agnitiõis genere a nob dicta.

Woſſibile eſt eni volẽti hoꝝ ſiſitudinẽ ⁊ alia in

numera colligere abus cognoſcere ſemetipᷣam
dia ꝓbet᷑: ⁊ pulchꝛitudiuẽ ſuã quã ad imaginẽ
dei in ↄditione ſuſcepit:ſi reparare ac reſtitue
re potuerit ↄtẽplari. Hoc igit᷑ eſt qð pñs ſᷣmo

ſub ſpecie mulieris aiaʒ docet: vt cognoſcat ſe

Epiſtola XII

metip̃am: ⁊ ait: Niſi cognoueris temetipaz: B
eft niſi ꝑ ſingula q̃ ſupꝛa memoꝛauimꝰduxeris

ſenſus tuos: ⁊ diſcretionẽ ſinguloꝝ tenueris qᷓ

agenda ſint:q̃ cauẽda:qd delit tibi:⁊ qͥd abun
det:qd emẽdandũ ſit:qͥd ve vuandũ. Sʒ ſi vo
lueris indifferẽter agere iter ceteras alas cois

vite hoiuz: qs h̊ mulieres appellat: inter qs tu

.

peris:⁊ cubiculis eiꝰarcana ꝑſpexerl.ſiinquã
nõ te cognoueris:ᷣ indifferenter: ⁊ vt cõmune
vulgus agere volueris: exi ĩ veſtigijs gregum
idẽ eſto nreliq grege: iniil egregiuz poſt b
oĩa qᷓ in te collata ſunt agis:neq; temetipᷣam co
gnoſcẽs a cõuerſatione gregali ſeqſtraueris: ⁊?
eris nõ ſolũ in grege ß in veſtigijs gregu. Alti
mus eni fiet nouiſſimꝰ:q bmatꝰ ſuos nõ itel⸗
lexerit. Et ob h̊ vbi iam ſciam neglexerit:neceſ
ſe eſt vt circũferat᷑ oi vẽto doctrine ad decepti
onem erroꝝ:ita vt modo qͥdẽ apð illũ paſtoꝛẽ.

id ẽ.doctoꝛẽ vᷣbi tabernaculũ ponat:nũc vero

pulchꝛa es: vtpote qᷓ iã ⁊ oſcula verbi dei ſuſce

apud aliũ.et ſic vbiq; circũ ferat᷑:paſcens non

oues qð ẽ aĩal ſimplex ̊ hedos laſciuos. ſcʒ et
inqetos ſenſus atq; ad pctin deputatos diuer
ſis doctoꝛibꝰ excolẽs ad hocipᷣm que ſitis:et hᷣ
erit poema culpe illiꝰaie:q̃ ſeiam nõ cuſtodie

rit agnoſcere :et illũ ſolũ ſequi paſtoꝛẽ: qͥ aiam
ſuã poſuit pꝛo ouibus ſuis. Hec ẽ vna ſpecies
qua intelligere ſemetip̃am aia in affectibus et
actibus ſuis debeat. Illa vero alia pars ꝓfun

dioꝛ eſt ⁊ difficilioꝛ: qua iubetur anima tamen
que iam i mulieribus pulchꝛa eſt agnoſcere ſe

metipᷣaʒ Qõ ſi obtinere potuerit ſperet ſibi bo

na omnia:ſi minus:ſciat exeundũ ſibi poſt ve⸗

ſtigia gregum: ⁊ paſcẽdũ hedos in tabernacu⸗

lis paſtoꝛũ alienoꝛũ a ſe. Nideamus ergo ⁊ in

cipiamus ꝓ viribus etiam huius partis agni⸗

tonẽ diſcutere. Bicit ꝑ Pphaz vᷣmo diuin⸗ Il
luminate nob lumẽ ſcie. Sʒi donis ſpiritalib⸗
vnũ qͥdẽ donũ maximũ ẽ:qð ꝑ ſpiritũſactũ mi
niſtrat᷑: mo ſcie: cuiꝰ ſcie opus illud pᷣncipale
: qð in euãgelio ẽm attheũ dem ita dicit
Nemo nouit flliuʒ niſi p:neq; patre qͥs nouit
niſi filiꝰ: cui voluerit filiꝰ reuelare. In Luca
aũt ita ait. Nemo ſcit qͥd ſit filiꝰniſi p: ⁊ nemo
ſcit qͥd ſit pr niſi filiꝰ:⁊ cui voluerit füiꝰ reuela⸗

re. Scom Johez vo ita ſcriptũ ẽ. Sicut agno⸗

ſcit me pr: ⁊ ego agnoſco pr̃eʒ In rxlv. vvo pſal
mo diẽ Aacate ⁊ cognoſcite:qm ego ſũ deẽ Le
git᷑: ᷣncipale munꝰ ſcie ẽ cognoſcere trinitate⸗
Scdo vo loco cognoſcere creaturã erꝰ:vm en
dicebat. Jpe eni noui hoꝛũ q̃ ſũt. ſciaz vera:
ſubſtãtiã mũdi:⁊ vᷣtutẽ elemẽtoꝝ :initiũ ? finẽ
2 medietatẽ tempoꝝ: ⁊ reliã. Juter h ergo aie
erit quedam etiã ſui agnitio: p quã ſcire debet
que ſit eius ſubſtantia:vtrũ coꝛpoꝛed vel icoꝛ⸗
poꝛea: ⁊ vtrum ſimplex vel ex duobus

bus: an vero pluribus cõpoſita Sed et ſuxts re dluerſoꝛũ: ⁊ ſequi homines nihil egregiuz:
quoꝛũdaʒ queſtiones vtrũ facta an oiĩno a nul⸗

lo ſit facta.⁊ ſi facta ſit: quõ ſit facta AUtrum vt
putant aliqui in ſemine coꝛpoꝛali etiam ipᷣius

ſubſtantia continet᷑: et oꝛigo eius pariter cum
oꝛignie coꝛpoꝛis traducit᷑. An ꝑfecta extrinſe
cus veniens parato iã ⁊ foꝛinato inter viſcera
muliebꝛia coꝛpoꝛe induit᷑.⁊ ſi ita ſit:vtrum nu

per creata veniat:⁊ tunc pᷣmuʒ facta: cũ coꝛpꝰ

videtur eſſe foꝛmatum:vt cauſa facture eiꝰani

mandi coꝛpoꝛis neceſſitas extitiſſe credat᷑: an
pꝛius ⁊ olim facta ob aliquã cauſaʒ ad coꝛpus

ſumendũ venire eſtimet᷑.et ſi ex cauſa aliqua ĩ
hoc deduci credit᷑:que illa ſit cauſa vt agnoſci

poſſit:ſcientie opus eſt. Sed ⁊ illud requirit᷑:

vtrũ ſemel tm coꝛpoꝛe induat᷑: ⁊ id poſtmodũ
depoſitum vltra nõ querat.an cum ſemel ſuſce
ptum depoſuerit iterum aſſumat. ⁊ ſi coꝛrupti
bilis ſtatus hic in incoꝛruptibilẽ mutabit᷑:am⸗

biguũ nõ videri:q in pᷣſentis vite ſtatum ſecũ
do aut tertio in coꝛpus venire poſſit.Naʒ ſi re
cipiat᷑ hoc:neceſſario ſeqͥ : vt huiuſmodi ſuc⸗
ceſſionibus cõſequẽtibꝰ finẽ neſciat mũdus:⁊
adhuc cognitiõeʒ ſui aĩa reqͥrat: ſi ẽ aliquis oꝛ
do aut ſũt aliqͥ ſpũs eiuſdẽ ſubſtãtie cũ ipᷣa:alij

vo nõ eiuſdẽ: ſed diuerſi ab ea.id ẽ.ſi ſũt ⁊ ali
ſpũs rõnabiles vt ipᷣa eſt: ⁊ alij carentes rõne
⁊ ſi eadem eſt ipᷣius que ⁊ angeloꝝ ſubſtantia:

nihil ex ſpirituſancto locutos.hoc eſt enim ire

in veſtigijs gregum: et eoꝛũ doctrinaʒ ſectari:

qui vt ſi iſiꝑmanſerint peccatoꝛes:nullũ pec⸗

cantibus remediuʒ ꝓuidere potuerint. Quos

quoniaʒ rõnabile a rationabili nequaqᷓ; differ⸗

recreditur. Autſi nõ eſt qͥdem talis per ſubſtãẽ
tiã: ſed erit talis per gram: ſi meruerit: an non

poſſit omnino ſimilis effici angelis:niſi hocna
ture ſue q̃litas aut ſimilitudo receperit Reddi

enim poſſe videbit᷑ qð amiſſuʒ eſt: non tamen

cõferri id quod ex initio conditoꝛ non dederit

Sʒ ⁊ adhuc ad cognoſcendã ſemetipam ani
ma requirat:ſi virtus anime eius accedere pᷣt
⁊ decedere.An eſt imutabilis: an acquiſita ſe⸗
mel vltra non defluit. Et quid opus eſt plura

—

cõmemoꝛare:qͥbus ex cauſis ſemetipᷣaʒ cogno

ſcat anima:ne foꝛte ſi neglexerit perfecte ſemet
ipᷣam cognoſcere:exire iubeat᷑ in veſtigijs gre.

qjui ſedtur hedos vtiq; qui peccatoꝛũ indiciũ
tenent: videbit᷑ paſcere: circũiens tabernacula
paſtoꝛũ diuerſas ſcilicet ſectas philoſophoꝛũ.
Intuere ergo plenius qᷓ; terribile eſt qð ſ̊ hac
adumbꝛatur figura.Exi inquit i veſtigijs gre⸗

gum.Quaſi ad eam loquit᷑ que intus iã ſit ani

ma:⁊ intra myſteria collocatos.p eo anen

negligat ſemetipᷣam cognoſcere: ⁊ reqͥrere qͥd
ſit:⁊ quid vel quomodo agere debear quid ve
nõ agere:dicitur ei:exi tu quaſi que ob hãc de
ſidie culpam foꝛas mittat᷑ ab eo qui pꝛeeſt Sie
ingens anime ꝑiculum eſt:ſcientiã ſui agnitio

nemq; negligere. Sed foꝛtaſſe quia duplicem

expoſitionem dedimus agnitionis ſue anime:

videbit᷑ cuipiã m eaʒ quidem que de moꝛibꝰ
2 de actibus ſuis diſcutere negligit.⁊ inquire⸗

re de ꝓfectibꝰ ſuis:aut ꝑſcrutari de vitijs:me

rito ei dicit:exi per quod videatur quaſi de in

terioꝛibus foꝛas ꝓpelli.Si vero ſᷣm editioneʒ
aliam qua diximus ꝙ naturaʒ ſubſtantiamq;
ſuam agnoſci debeat:⁊ ſtatũ vel in quo fuerit:
vel in quo erit:graue credet᷑. Que enim facile
talis anima inueniet᷑ ita ꝑfecta:ita pꝛepotens
cui hoꝛum oiuʒ ratio ⁊ intelligẽtia pateat:Ad
hoc reſpõdebimus quoniã ſermo qui habetur
in manibus non ad omnes animas fit:neq; ad
adoleſcẽtulas hic qͥdem loquitur ſponſus:ne⸗
q; ad ceteras mulieres:neq; ad octoginta con⸗

cubinas: aut ſexaginta reginas:ſed ad illam qᷓ

inter omnes mulieres ſola pulchꝛa dicitur etꝑ

fecta. VUñ apparet ad dilectas quaſq; animas

hec dici:quibus cum gratia multa ſentiendi et

intelligendia deo data ſit: negligunt tamẽ ſciẽ

tie partes:⁊ cognoſcendi ſemetipᷣas nulluʒ ad

hibent ſtudiuzʒ. his ergo cõminat᷑ ſermo dius

nus: quia quibus multum datur:multũ ex eis
exigitur.⁊ humilis quidem venia ⁊ miſericoꝛ⸗:

gum:⁊ paſcere hedos ⁊ hocnõ in ꝓpꝛio taber

naculo:ſed in tabernaculis paſtoꝛũ
ſit volenti hec perſequi largiſſimas occaſiones

ex his que ſupꝛa memoꝛauimus ſi umere:i qui⸗

bus ſeſe exercere in ſermone ſcientie ꝓviribus
poſſit Dicant᷑ vero hec a verbo dei etiã ad ani

mã que in ꝓfectibus quidem poſita eſt:nõduʒ

tamẽ ad ſumms ꝑfectionis aſcendit. Que pꝛo
eo quidem ꝙ ꝓficit pulchꝛa dicitur. At auteʒ
ꝑuenire poſſit quo ad imꝑfectioneʒ flat: ad eã

cõminatio neceſſaria. Qð niſi per iſta ſingula

que ſupꝛa diximus ſemetip̃am cognouerit: vi
gilanter exercuerit in verbo dei et lege diuina
continget ei de his ſingulis opiniones collige

: cum p̃ſto

dia dignus erit.potentes aũt potenter crucia⸗

bunt᷑.Si ergo ⁊ tu anima q̃ pulchꝛioꝛ es ⁊ ems

nsẽtioꝛ inter ceteras. Verbi gratia doctoꝛis ne⸗

gligas temetip̃am: et ignoꝛantia tui maneas⸗

qujuõ poterũt vel hi qͥ edificari deſiderãt inſtrui
vel cõuinci ⁊ argui ↄtradicentes. Digneergo
cũ cõminatione quadã ad ea dicit᷑. Exitu i ve

ſtigijs greguʒ:⁊ paſce hedos tuos in taberna⸗

culis paſtoꝛũ. Poteſt ad hoc trahi etiam illud

qð Moyſes ſcribit. Qð ſi qua iſraelitica mu⸗

lier adulterauerit:lapidet᷑. Si vero filia ſacer⸗
dotis: ignibus exurat᷑.Sic ergo iuſta videbi
eſſe cõminatio in eos qui capaces eſſe poſſunt

ad agnitionẽ ⁊ ſciaʒ:ſ ꝑ deſidiaʒ negligũt.In

Cr

Ginnili
auiach
luciat

(ezoe

ſani
fotlin
glochſ

(ſumn
spn
uopcu
poceſuue
e.Gi
ſrefe

ſapient
docente

pocinte

gvebon
glanscea
agnition
Dluina:
Aurtſita
adun
heran
lass
CLode
ſohſp
tu

ſrii

ſapimi

mepoit

glientis.
orlimita

fichoqen
eLichri

Meavens
aiuerr

epree

ngant
Hfetien
ſolere
honlsa
7mgnidcen

Poyedon
faleßnin
bloſen

Oageiges

dunpoptt

. . tunen eſt

ratstden

tlgaſiſts
Ningaloe

Ne

tnnſ

Eln
o lii
elcbenn
bioſphei
klketßh
lrcgrge⸗
nefäſtent
daind

earudgin
onis ſurne
1ednd
Sigttnnn
mndeſten
Aturuſte
ofntinn,
ſohleurg
Velinqurirr
Qleainnie
mn:npepars
Ginu aen
oguihebenr
moſtngrl
unſponſusne
Aocogfun
1ſeladln
ichadicme)
gug ninn
niimit
diamtne
n

Men.

Tractatus III

q uos iuſtiſſima indignatio ſpõſi eſt:qꝛ ſcit vni
us negligentiam cedere ad damna multoꝛum.
Sinnilis eni videbit᷑ huiuſmodi anima vel illi
qui acceptum denariũ abſcondit in terram: ne
lucri aliqͥd ex eo pecunie dñs acqͥreret: vel illi
queʒz occidiſſe ðꝛ deus:qꝛ malignus erat onaz
ſczʒ qui accepta ſemina ſcientie naturalis poſte
ritati inuidens ꝓfundebat in terrã. Paſtoꝛes
gquoq; ſicut ⁊ ante iam diximus: ſiqͥdem ad ec⸗
cLleſiam cõminationis hic ſermo fit: mundi hu⸗
ius pᷣncipes accipiendi ſunt:vel illi angeli: ſub
quoꝝ cura relique gentes habẽtur ſiue ſoꝛte in
hoc: ſiue ſecretioꝛibus cauſis quibuſdam ſedu
cte. Si vero ad vnãquãqᷓ; animam cõminatio
iſta referat᷑:que ſemetipᷣam negligit agnoſcere

ſapientes ⁊ magiſtri huiꝰſeculi intelligendi ſũt

dDocentes ſapientiaʒ huius mundi: vt in ſũma
heoc intelligat᷑ qꝛ neceſſe eſt animã eam pᷣcipue
que bona ⁊ pulchꝛa eſt:ſenſibus ⁊ ingenio vi⸗

gilans cognoſcere ſemetip̃aʒ: ⁊ dare operã ad
agnitionem ſui per exercitia doctrine:⁊ ſtudia

Ddiuina:ac per hoc agi ſpiritui dei ⁊ adoptiõis
Aliut ſi talis hec anima ſemetipᷣam neglexerit:
7 diuinis ſtudijs declinauerit: neceſſe eſteaʒ
operam dare ſtudijs mũdanis ⁊ ſapientie ſecu
li: ⁊ agi ſpiritu mundi huius iterum in timoꝛe.
AUõ deſignat apoſtolus cum dicit. Nos auteʒ
non ſpiritũ huius mundi accepimus: ſed ſpiri

tum qui eſt ex deo.Et iterũ. Nõ accepiſtis eni

iterũ in tim oꝛe ſpiritũ ſeruitutis: ſed ſpiritũ ac
ccpimus adoptionis:in quo clamamus Abba
pater hhec interim nobis de pᷣſenti loco occur⸗
rere potuerũt:nunc iam cõuertamur ad conſe⸗
quentia. Equitatui meo in curribus hbarao
nis: ſimilẽ te arbitratꝰ ſum ꝓxima mea. Hiſto⸗
ricus qdem ſenſus hoc eſt qð videtur oſtende⸗

re.Sicut inquit tunc in egypto:cum harao

pflequens populũ iſrael ꝓceſſit in curribus et

edtatu: ⁊ meus hoc eſt dñi mei ſponſi eqͥtatus

longe pꝛecellebat currus Pharaonis: a pᷣſtan

tioꝛ erat vtpote qui illos ſuꝑauerit ⁊ inmare de

merſerit: ita ⁊ tu ꝓpxima mea ſpõſa pcellis om⸗
nes mulieres ſiłis effecta eq̊tatui meo: qͥ Pha

raonis curribus cõparatus potentioꝛ vtiq; eſt
⁊ magnificentioꝛ.interim videt᷑ oꝛdo monum

ſp̃oꝝ veboꝛũq; directio. Nideamus autemne

foꝛte ᷣm intelligentiã myſticam animas q ſunt

ſub illo ſpiritali Oharaone ⁊ ſub ſpiritalibus

nequicijs poſite:currꝰ dicat eſſe pharaonis et

quadrigas eius q̃s ipe agit ⁊ ducit ad ꝑſequẽ⸗
dum populũ dei ad opꝛimendũ iſrael. Cer⸗

tum eni eſt qꝛ tẽptationes et tribulationes:q̃s

excuat demones ſãctis ꝑ aias aliqᷓs:excitãt ad
hoc ipᷣm aptas ⁊ ↄueniẽtes.Quibꝰ tã qᷓ; curri⸗
bus aſcẽſis exagitãt ⁊ impugnãt vł eccłiaz dei
vel ſingulos quoſdã fideliũ De eqͥtatu vo dñi

Foeoeo. xXVI
Epiſtola XII

qui ſit ei-iſte eq̃tatus in exodo qͥdeʒ vbi ſupan
tur currꝰ Pharaonis demergũt᷑ i mare.nihil

legimꝰ ſcriptũ:niſi tm ꝙ dñs currꝰ Pharaõis

⁊ exereitũ eiꝰ ꝓiecit in mare rubꝛũ. Inuenimꝰ
tn quarto regnoꝛũ libꝛo: Heliſeus de aduen
tibus hoſtium qui cum eqtatu et curribus ve⸗
nerant foꝛmidanti puero ſuo dicit.ne timeas:

gquoniã plures ſunt nobiſcũ qᷓ; cuʒ illis. Et oꝛa

uit inqt Heliſeus:⁊ dixit: domine aperi ocłos
pueri huius vt videat.Et aperuit dominꝰ ocu
los eius ⁊ vidit.Et ecce mons plenus equuibꝰ
erat.Et currus ignei in circũitu Heliſei qui de
ſcenderãt ad eum. Sed ⁊ in ꝓpheta Abachbuc

manifeſte euidenter legimus ð eqtatu domi
ni: ⁊ I9 aſcendãt equos ſuos. Sunt ergo ſepᷣtu
re verba hec. Nunquid fluminibꝰiraſceris do
mine aut in fluminibꝰ furoꝛ tuꝰ :aut in mari vru

bꝛo impetus tuus:qꝛ aſcendẽs equos tuos: et
eqtatus tuus ſalus? Sũt ergo equi dñi quibꝰ

aſcẽdit ⁊ eqᷣtatus eius.Quos ego non alios ecgz
puto:qᷓ; illas aĩias q̃ frenũ diſcipline eius acci..

piunt:⁊ iugum poꝛtant ſuauitatis eius:⁊ q̃ſpi

ritu dei agunt᷑: in ̊ eſt eis ſalus. In reuelati

one Jobis legimus 4 apparuit ei equus:et ſe⸗
dens ſuꝑ eum qͥdem ſidelis ⁊ verus: ⁊ cũ iuſti⸗
cia iudicans: cuius nomẽ eſt vbum dei. Ait er

go:⁊ vidi celum apertũ:⁊ ecce equus albus: ?

qᷣ ſedebat ſuꝑ eum vocabat᷑ fidelis ⁊ verus:et
cũ iuſticia iudicãs ⁊ pugnãs:⁊ oculi eius ſicut
flãma ignis:⁊ ſuꝑ caput eius diademata młta
habẽtia nomẽ ſcriptuʒ qð nemo nouit niſiie:
⁊ adoꝑtus erat veſtimentũ ſãguine cõſperſuzʒ
⁊ vocabat᷑ nomen eius vbuʒ dei.Et exercitus

eius erat in celo:⁊ ſequebant᷑ eum in equis al⸗

bis induti biſſino albo puro Sed opus eſt gra
tia dei:que hoꝝ nob aperiat intellectũ:qͥ poſſi
mus aduertere:qͥd iſte indicẽt viſiones:qui ſit
equus albꝰ: ⁊ qͥ ſit qͥſedet ſuꝑ eũ:cuiꝰnomẽ eſt
vᷣbũ dei. Et foꝛte qͥdẽ dicet aliqs albũ eẽ equũ
coꝛpꝰ qð aſſũpſit dñs:⁊ qͥ ille qͥ in ᷣncipio erat
apud deſ. Deus verbum vel veſtitus vel ve⸗
ctus eſt. Alius aũt aiam dicet:quã aſſũpſit pꝛi
mogenitꝰ ois creature:⁊ de qᷓ dicebat: ptatem
habeo ponẽdi eã: ⁊ ptãteʒ habeo iterũ ſumẽdt
eam.Zlliꝰ vo vtrũq; ſimul coꝛpꝰ atq; aiam q̃ſi
vbi pctm̃ non fuerit equũ dici album putabit.
Alius adhuc qrto loco eccłiaʒ dicet:que ⁊ coꝛ⸗
pus eius noiat᷑ album videri equũ:ãſi non ha

bẽtẽ maculã aut rugã: quã ſibi ipe ſactiſicauit
lauacro aque.Scuᷣm hec autẽ ſingula etiã illa

accipi que ſequunt᷑ miliciaʒ celi ⁊ exercitũ ver

bi dei: ⁊ quõ ſinguli quiq; eoꝝ ſequẽtes vpbum
derequis albis ſedeãt: biſſynis albis induãt

⁊ mũdis Huic ergo equo albo quo ipᷣe vebit᷑:
qᷣ verbi dei appellatur: vel huic eqᷣtatui celeſti:
q̃ eum ſequit᷑ in albis nihilominꝰ eqs cõꝑat:et

Wars

ſimilẽ facit xps eccliam ſuaʒ. In curribus aũt
Pbaraonis vel ita poſſumus acciꝑe vt qtuʒ

h dñi eqͥratus eqͥtatum et currus haraonis

eminet ⁊ pcellit:tm̃ tu que pulchꝛa es in mulie
nibus pᷣcellis ⁊ emines oẽs reliquas aias q̃ ad

huc iugũ Pharaonis poꝛtãt ⁊ leſſoꝛes eiꝰ pati

untur:vel certe ꝙ eqͥtatus hic meus qͥlauacro

aque mũdatus purus ⁊ cãdid us factus eſt:et
verbuʒ dei meruit habere ſeſſoꝛẽ: ex curribus
aſſumptus eſt pharaonis. Inde eni oẽs veni⸗

unt credentes:qꝛ xpᷣs venit in hũc mũduʒ pec
catoꝛes ſaluos facere. Hoc ergo modo pot ex⸗
planari verſiculi huiꝰ ſenſus.Equitaui meo qͥ

fuit añ in curribus Oharaonis: et nũc ſequi
me in equis albis:puriſicatus lauacro aque ſi⸗
milem te arbitroꝛ ꝓxima mea. Beate ergo ſũt

ille aĩe q̃ doꝛſũ ſuuʒ curuauerũtvt ſi uſcipiãt ſeſ
verbum dei ſuꝑ ſe. ⁊ frena eius patiunt᷑
vt quocũq; ipᷣe voluerit flectat eas.⁊ agat ha⸗
benis pᷣceptoꝝ ſuoꝝ:qꝛ iam non ppꝛia volun
tate incedunt:ſed ad oia ducunt᷑ et reducũtur
volũtate ſeſſoꝛis. Et foꝛtaſſis videbit᷑ ᷣm hoc
ꝙ ex multis animabꝰↄgregata eſt ecclla:et ex⸗
emplum vite accepit a xp̃o:qð non tam ab ip̃a
deitate verbi dei acceperit q̃ vtiq; ſuꝑpeminet
eos actus vel affectus: qͥ ad exempluʒ dari ho
minibus debeant: ſed illa aia que aſſumpta eſt
ab eo in qua fuit ſũma ꝑfectio:illa ſit ad exem⸗
plum poſita: ⁊ ip̃a dicat:h pxima mea cutus ſi
militudinẽ habere debeat etiam ecclia: que ex
multis cõgregat᷑ animabꝰ illis ſcʒ que pᷣus fue

ſoꝛe

rant ſub iugo ⁊ curribus Pharaonis: ⁊ eqᷣta⸗
tus dñi apellant᷑. Que aut ex duabus expoſi⸗

tio cõuenire magis ꝓpoſito verſiculo videat᷑:

ꝓbabis etiam tu qͥ legis. & ſpecioſe facte ſũt

gene tue: tqqᷓ turris ceruix tua: ſicut redimicu
la.oꝛdo dꝛãmatis huiuſmodi videt habere cõ
ſequẽtiã:qð poſtea qᷓ; auſterioꝛe vſus ẽ cõmo⸗

nitione ſponſus ad ſponſaʒ ꝓteſtatꝰ ei:qð niſi
cognoſceret ſemetipᷣam exitura eẽt in v

gregũ: ⁊ paſceret nõ oues ſʒ hedos:erubuerit
ſuꝑ auſteritate pᷣcepti:ſed ⁊ ruboꝛ verecundie
diffuſus in vultu ſpecioſas effecerit genas eiꝰ:

2 multo qᷓ; fuerãt pulchꝛioꝛes. Non ſolũ antez

gene ſed ⁊ ceruix eiꝰ tam decoꝛa ſit reddita q̃ſi

moniliũ redimiculis adoꝛnata. Pulchꝛitudo

ergo genaxꝝ turturibꝰcõparat᷑:q ꝑ huiuſmodi

aues ſimul honeſtas vult- et alacritas indicet᷑
Hec eſt hiſtoꝛici dꝛãmatis explanatio. Sʒ ve⸗
niamus ad rem. MPaul⸗ apoſtolꝰ ſcribẽs ad ec
cleſiam coꝛinthioꝝ ita ait. Coꝛpꝰ aũt non ẽ mẽ
bꝛum vnũ:ſed multa:⁊ ſi dixerit pes: qꝛ nõ ſũ
manꝰ:nõ ſũ de coꝛꝑe:nõ ꝓpterea non ẽ de coꝛ⸗
poꝛe: ⁊ ſi dixerit auricula qꝛ nõ ſũ oculus:non

ſũ de coꝛꝑe:non ꝓpterea non eſt de coꝛpe. Si

totũ coꝛpꝰ eſt oculus vbi eſt auditꝰ Sitotum

eſtigijs

II

auditus vbi odoꝛatꝰ:Nũc aũt deꝰ poſuit vnũ

quodq; membꝛũ in coꝛꝑe ſicut voluit. Et cum

plura diſputaſſet:ad vltimũ dixit. NUos gutez
eſtis coꝛpus xpᷣi:⁊ mẽbꝛa ex ꝑte.Et iterum a

Epheſios ſcribẽs dixit.Subiecti inuicẽ ĩ tino

rexpᷣi. Mulieres viris ſuis ſubiecte ſint ſicut
dño:qꝛ vir caput ẽ mulieris ſicut ⁊ xpᷣs eſt ca⸗

put eccłie. Ipᷣe ſaluatoꝛ coꝛpoꝛis:ſᷣ ſicut eccłia

ſubiecta ẽ xpᷣo:ita ⁊ mulieres viris ſuis in oĩbꝰ

Viri diligite vxoꝛes veſtras:ſicut ⁊ x-pᷣs dile.-
xit eccllam ſuam:⁊ ſemetipᷣm tradidit pea: vt

eam ſanctiſicaret lauacro aque ĩ vbo:vt ipe ſi⸗
bi pᷣpararet głioſaʒ eccłiaʒ: nõ habẽtẽ maculã
aut rugã:aut aliqͥd hmõi:ſᷣ vt eẽt ſancta ⁊ ima
culata. Et poſt pauca Nemo inqͥt enim aliqñ
carnẽ fuã odio habuit:⁊ nutrit ⁊ fouet eam:ſi⸗
cut ⁊ xpᷣs eccłiaʒ: qꝛ mẽbꝛa ſumꝰ coꝛꝑis eiꝰ:et
reliꝗᷓ. Hoc ergo docemur:quõ ſponſa xp̃ᷣi q̃ eſt
eccłia:etiã ſit coꝛpꝰ eius et mẽbꝛa.Si ergo au⸗

dias ſpoſi mẽbꝛa noiari. Eccłie mẽbꝛa dici itel
lige:in quibꝰ ſicutſũt aliqui qͥ dicunt᷑ oculi: p
intelligetie ſine dubio ac ſcientie lumine: ⁊ alij

aures ꝓ audiẽdo vᷣbo doctrine:alij manꝰ pbo

nis oꝑibus religioſiſq; miniſterijs Ita ſũt aliij)

q̃ͥ ⁊ gene eius appellent᷑ Sene aũt partes vukꝰ

dicunt᷑:in qbꝰ honeſtas ⁊ verecũdia aie agno

ſcitur:ꝑ qð ſine dubio illi i mẽbꝛis ecclłie decla
rant᷑: qͥ caſtitatis ⁊ pudicicie excolũt honeſta⸗
tem. Pꝛo his ergo ad om̃e coꝛpus ſpõſe ðꝛ qᷓ;
ſpecioſe facte ſunt ene tue.Et obſerua qꝛnon
dixit. & ſpecioſe ſũt gene tue:ᷣ qᷓ; ſpecioſefa⸗

cte ſunt:vt oſtendat:pᷣus qͥdem nõò eas ita fuiſ⸗
ſe ſpecioſas:ſᷣ poſtea qñ ſuſcepit oſcula ſponſi

2 ip̃e aloauebar p ꝓphetas pᷣus affuit: ⁊ mũ⸗
dauit ſibijpſi eccłiam ſuam lauacro aque: ⁊ fe⸗

cit eam non habere maculã aut rugam: ⁊ agni⸗

tionem ſui pꝛeſtitit ei: tunc facte ſunt ſpecioſe
gene eius. Tunc eni caſtitas ⁊ pudicicia ⁊ vir
ginitas:que pꝛius non fuerat: per eccleſie ge⸗
nas ſpecioſo decoꝛe diffuſa eſt. Aue tamen ge⸗
narum ſpecies.id eſt. pudicicie ⁊ caſtitatis tur
turibus cõparatur. Turturũ ferunt huiuſmo⸗

di naturam eſſe:vt neq; maſculus pꝛeter vna,z

feminam adeat aliam nec feminã plus qᷓ; vnuʒ
patiatur marem:ita vt ſi accidat altero interce
pto ſuꝑeſſe alteꝑ:pariter cuʒ cõiuge extinctus

ſit ei cõcubitus amoꝛ. Cõuenienter ergo ſimilt
tudo turturis aptatur eccleſie: ꝙ vel alteriꝰ vi⸗

ri poſt chꝛiſtum coniugium neſciat:vel ꝙ con/
tinentie ⁊ pudicicie in ea tanqᷓ; turturũ volitet
multitudo. Scdm hanc intelligenttam etiam
ceruicem ſponſe accipiamus. Que ſine dubio

llle intelligi debeant aie: que xpᷣi iugum ſuſci⸗

piunt dicentis. Suſcipite ſuꝑ vos iugum me⸗
um: quia iugũ meũ ſuaue eſt. Obediẽtia ergo
eius ceruices appellãtur. Ceruix gei ſpecioſa

ſaneſt
laßuart
obedieti

(gotui

ylrüen
dimmichl⸗
coͤnerion
fenter
feliquus
puo in
Codicni
ſectione
ſulapiat:
pentüer⸗
iſ. Ipee
temrſte
(atoꝛes⸗
entüüchi
annentü⸗
larpiet.
eusſinit
leceruic
Ihemagna
exegg
Permeg
nounur
gſchen
nonoib
xpsecc
becole
forſtil
ſuit. Gin
choiben
Luprodei⸗
Oulnors⸗
etoyident
ſunloant⸗
Hnüdirimn
gtrchepßit
bapnindz.
Mbdfardet
Afoanitüßie
Ver⸗Manel
Neneslatone
6tGienie
cfrnus ,
ſltugtezan
gedateen
vetdeusfli
geragauc⸗
2peclggogo
aninäſczpe
mageeti
chaturſpont

ucke

eſle

nickenn i
tifonetean
wooec
Pponlappiͤ
.Slaghu
enibradit
dlcunt oall
leluminent
ealümarn
eris Zuſclii
aütpantsnu
tecüdis ienp⸗
dasercſedal
etcgli dorſt
plshiedg

Stcblenugnm

Nfihenne
nnesiul
migarſen
Suuthiltdni⸗
—
t gen ti
Acſaci
yralie N
Aueumenge⸗
etaſtatsn
inuntheünimn
Anspet n

Tractatus III

facta ẽ ſicut redimicula:⁊ merito.Quã eni pꝛi
u.ss pᷣuaricatiõiſ inobediẽtia turpẽ fecerat:nũc
obediẽtia ſidei ſpecioſã fecit ⁊ pulchꝛã Ceruix
ergo tua ſpecioſa facta ẽ ſicut redimicula. Ad

vtrũq; eni ſubaudit᷑ ſpecioſa facta eſt:ſicut re⸗

dimicula. Redimicula hic dicit ↄſtrictiões vł

cõnexiones moniliũ q̃ in ceruicibus ſedere ſo⸗
lent:ex qᷣbus deducit᷑ ⁊ deſcẽdit ꝑ omne collũ
reliquus oꝛnatꝰ. IJpᷣi ergo oꝛnamẽto qð cerui⸗
cibus imponi ſolet ceruicẽ ſponſe comparauit
AQõð dictũ ita aduertimus.Ceruicẽ diximꝰſub

lectionẽ ⁊ obedientiã dici ꝓ eo ꝙ qſi iuguz xßi

ſuſcipiat:⁊ fidei eius obedientiã pᷣbeat. Oꝛna

mentũ ergo ceruicis eius: q̃ eſt obediẽtia:xpᷣũ25G/
eſt. Ie eni pꝛioꝛ factꝰeſt obediẽs vſq; ad moꝛ
tem:⁊ ſicut ꝑ vnius Ade ſcʒ inobedientiã pec=
catoꝛes ↄſtituti ſũt multi:ita ⁊ ꝑ vnius obedi⸗
entiã chꝛiſti dũtaxat iuſti ↄſtituent̃ multi.Oꝛ⸗
namentũ ergo ⁊ monile ceruicis eccł .ie obediẽ⸗
tia xp̃i eſt. Sʒ et ceruix eccłie.id eſt.obediẽtia

eius ſimilis effecta eſt obediẽtie xpᷣi qd eſt mo⸗

nile ceruicis. Magna ergo in hoc laus ſponſe
eſt:magna eccłie gloꝛia: vbi imitatio obediẽtie
eiꝰ exequat᷑ obedientie xpᷣi quẽ imitat᷑ eccleſia
Hec itẽ ipᷣa ſpecies monilis:etiã in geneſi me⸗
moꝛatur a iuda patriarcha thamar nurui ſue:

qñ cũ ea quaſi cũ meretrice cõcubuit data QH
non oibus ptʒ myſteriũ. Intelligitur ꝑ hoc ꝙ
xpᷣs eccłie:quã ex multoꝝ dogmatũ pſtitutio⸗
ne collegerat future ꝑfectiõis hec dedit pigno
ra:⁊ iſtud obediẽtie monile ceruici eius impo⸗
ſuit.Similitudines auri facies tibi cum diſtin
ctionibꝰargẽti quoaduſq; rex ſit i recubitu ſuo

BGGupꝛa diximus ſpecies dꝛãmatis libellꝰhic

oꝛdinatus ꝑſonaꝝ imutatione cõtexit᷑: ⁊ nun

ergo vident᷑ hec amici vel ſodales ſpõſi ad ſpõ
ſam locuti:q̃ͥ ᷣm intelligentiaʒ myſticã ⁊ vt ſu⸗
pꝛa iã diximus aut angeli vł etiã ꝓph̊e aut pa

triarche pñt intelligi.nõ eni tũc ſolũ cum poſt

baptiſmũ Johis in deſerto tẽptatus eſt a dia⸗
bolo dñs:acceſſerũt angeli:⁊ miſtrauerũt ei:fᷣ

añ aduẽtũ pᷣſentie coꝛpoꝛalis miſtrauerũt ſem
per. Nam ⁊ lex diſpoſita in manu per angelos
dðꝛ mediatoꝛis.Sʒ ad hebꝛeos ſcribẽs apls di⸗
cit:Si eni qͥ ꝑ angelos habitus ẽ ſermo factus
eſt firmus. Ipᷣi ergo erãt velut auctoꝛes ⁊ pꝛo
curatoꝛes appoſiti ꝑpuule ſponſe cuʒ pedagogo

lege:donec plenitudo tẽpoꝛũ veniret:⁊ mitte⸗

reideus filiũ ſuũ natũ ex muliere: factũ ſub le⸗

ge ⁊ adduceret eã ſub auctoꝛibꝰ⁊ pcuratoꝛibꝰ
⁊ pedagogo lege:vt ipᷣius vbi dei oſculã: do⸗

ctrinã ſcʒ verba ſuſciꝑet. Anteqᷓ; ergo tpᷣs ho⸗

rum adeſſet in mult angeloꝝ miniſterio exco⸗

lebatur ſponſa.qͥ aparebant tũc hominibus ?

loquebant᷑ ea que res poſcebat ⁊ tẽpus. Non

eni tu mihi ex aduentu ſaluatoꝛis ĩ carne ſpon⸗

ſam dici:aut ecclłiaʒ putes: ſed ab initio buma
ni generis ⁊ ab ipᷣa ↄſtitutione mũdi. Jmo vt
Maulo duce altius myſterij huius oꝛiginẽ re⸗
petam:ante etiã ↄſtitutionem mundi. Sic eni
dicit ipe ſicut elegit in xpᷣo añ ↄſtitutionẽ mun
di:vt eſſemus ſancti ⁊ imaculati coꝛam ipᷣo in
charitate pᷣdeſtinans nos in adoptionem ſilio
rum.ſed ⁊ in pſalmis ſcribi᷑. emẽto cõgre
gationis tue dñe:quã ↄgregaſti ab initio. Oꝛi
ma eteni fundamẽta cõgregatio nis eccleſie ſta

tim ab initio ſunt poſita. Unde et apoſtolꝰ di⸗

cit edificari eccliam non ſolum ſuꝑ apoſtoloꝛũ
fundamentũ:ſed etiam ꝓphetaꝝ Inter pphe
tas autẽ numerat᷑ ⁊ Adam:qui magnuʒ myſte
rium ꝓphetauit in chꝛiſto ⁊ in eccleſia dicens:

Pꝛopter hoc relinquet homo patrem ſuum et
matrem ſuam:et adherebit vxoꝛi ſue: et erunt

ambo in carne vna.euidenter eni de his dictis

eius dicit apoſtolus: Quia myſſterium hoc ma
gnum ſit. Ego autẽ dico in chꝛiſſto ⁊ in eccleſia

ſed ⁊ idem apoſtolus cum dici t. Sic eni eccleſi

am dilexit: vt ſemetipᷣm traderet pꝛo ea ſancti⸗-

ficans lauacro aque:non vti ; oſtẽdit eam piiꝛ
us non fuiſſe.quomodo eni oilexiſſet eã qͥ non
erat: Sed eã ſine dubio dile xit q̃ erat. Erat au

tem in oiĩbus ſanctis qͥ ab iuitio ſeculi fuerant

facti. Diligens igit᷑ eam venit ad eaʒ. Et ſicur
pueri ſui cõmunicauerunt carni ⁊ ſanguini:ſi⸗

militer ⁊ ipᷣe particeps factus eſt eoꝛũdẽ: ac ſe

metipᷣm pꝛo eo tradidit. Ipᷣi enim erant eccle⸗

ſia quam dilexit vt eam vel numeroſitate auge

ret vel virtutibus excoleret:vel ꝑfectiõis cha⸗

ritate:de terris trãſferret ad celum. Miniſtra

uerunt ergo ⁊ ꝓphete ab initio:miniſtrauerũt
⁊ angelt.Quid eni aliud fiebat cuʒ aparuerũt
tres viri abꝛae ſedenti ad quercũ mambꝛe?: Li⸗
cet illa angeloꝝ ſpecies plus aliquid qᷓ; angeli⸗
cum oſtẽderit miniſteriũ.nã trinitatis ſibi my⸗
ſterium ꝓdebat᷑.Hoc erat i exodo:cũ angelus
dñi dꝛ i flama ignis aparuiſſe Moyſi i rubo.
Cõtinuo aũt ĩ ſubſequẽtibꝰ dñs ⁊ deꝰ loqͥ i an
gelo ſcribit᷑:⁊ ipᷣe de eſſe Abꝛaã ⁊ deꝰ IJſaac ⁊
deꝰ Jacob deſignat᷑. Qð qͥdã hereticoꝝ legen
tes dixerũt: Beũ legis ⁊ pꝑphetax longe inferi
oꝛem eſſe qᷓ; ihm xpᷣm ⁊ ſpiritũſãctũ:⁊ eo vſq;i
pietatẽ ſuã ꝑtenderũt:vi plenitudinẽ qdem in
xpᷣo ponãt ⁊ in ſpũſancto. Impꝑfectiõeʒ vo ⁊xi
firmitatẽ in deo legis. Sʒ hec als. Nũc autem
nob ꝓpoſitũ eſt oſtẽdere quõ ſancti angeli qui
an aduentũ xpᷣi velut ꝑuule adhuc ſpõſe tute⸗
lã ꝓcurabãt ipᷣi ſũt amici ⁊ ſodales ſpõſi:qͥ ad
eã dicere videant᷑. Faciamꝰtibi ſilitudines au
ri cũ diſtinctionibꝰargẽti vſq; quo rex ſit i recu
bitu ſuo Indicãt ergo ꝙ ipᷣi faciãt ſpõſe nõ au
rũ(neq; eni habebãt tale aurũ q̃le dignuʒ erat
offerri ſponſe)ſed ꝓ auro ſſimilitudines auriſe

Pars

facere pmittunt. Et non vnam ſimilitudinẽ vᷣ

multas. Ita etiã dicũt de argento:b qſi baben
tes lʒ paruam argenti materiã ꝓmittũt ei ſe fa
cere:non ſilitudines:ſed diſtinctiones argenti

vtpote qbus non tata abũdaret argenti mate⸗

ria:vt ↄnexum aliqͥd ⁊ ſolidũ opus ex eo ꝓdu
cere poſſent:ſed diſtinctiones ſolas ac ſigna

Dam parua velut puncta interſererẽt illi operi

dð ex auri ſilitudine faciebant NHec ergo ami

ci ſponſi illi de qbus ſupꝛa diximꝰ ſponſe faci⸗
unt oꝛnamenta. Sʒ qd in his ſecreti cõtineat᷑:

diIidd elocutionis nouitas ipᷣa parturiat:oĩpoten

tis verbi ac ſponſi patrẽ pᷣcemur:vt ipᷣenobis
arcant huius clauſtra patefaciat: quo poſſimꝰ
non ſolũ ad itelligenda hec illumiari:veꝝetiaʒ
aod ꝓferenda:ac ᷣm menſurã eoꝝ:qͥ lecturi ſũt

moderationem eloquij ſpiritalis acciꝑe. Aurt t int
eſſet:⁊ cognoſcendũ ſe pꝛeberet:ſimilitudines
fecerũt ſponſe amici eius:vt ex illis ſimilituds
nibus cõmonita ⁊ ꝓuocata veri auri deſideri⸗

ſpeciẽ in multis ſepe oſtendimꝰ figura tenerei⸗
telligibilis ⁊ incoꝛpoꝛee nature.argentũ vero
vtutem vbi ac rõnis:vᷣm ꝙ ⁊ dñs dicit per ꝓ⸗
phbetam Dedi vobis argentũ ⁊ auꝝ: vos autẽ
feciſtis argentea aurea bahalim:oſtẽdẽs per
hec ⁊ dicẽs:qꝛ dedi vobis ſenſũ ⁊ rõneʒ: ̃me

deum 1 ſentire poſſetis ⁊ colere: vos aũt ⁊ ſen
lum ⁊ roneʒ:q in vobis eſt: ad colẽda demonia
tranſtuliſtis. Sed ⁊ eloquia dñi eloquia caſta:

argentũ igne ꝓbatũ. Et item in alijs: argentuʒ
ignitũ iuſti lingua memoꝛat᷑. Cherubin vo au

resa dicunt᷑: qm qͥdem plenitudo ſciẽtie dei iter
pꝛetant᷑.ſed ⁊ cãdelabꝛum in tabernaculo teſti

monij aureũ ⁊ ſolidũ poni iubebatur:qð mihi

videt᷑ donũ tenere naturalis legis: in qua lu

ſciẽtie habet᷑. Sʒ qͥd opus eſt multa ↄgregare
teſtimonia: cũ in pꝛomptu ſit ſcire volẽtibus iĩ
multis ſcripture locis hoc indicari: qð auxꝝ ad
ſenſũ mentẽq; reuocet᷑: argentũ vero ad vbuʒ
atcq; eloquia referat᷑: Nunc ergo ꝓperemꝰ a

Ztempladũ quõ m eaqͥ ᷣmiſimus amici ſpon

ſi dicat ſe fimilitudines auri facere ſponſe cum
Diſtinctionibꝰ argenti. Videt᷑ ergo mihi ꝙ lex
dhp angelos diſpoſita eſt in manu mediatoꝛis:
qñ quidem vmbꝛã habeat futuroꝝ bonoꝝ:nõ

qui in lege referunt᷑:in figura ⁊ non in veritate
2tingebant: iſta oia ſimilitudines auri fuerũt
nõ auꝝ veꝑ. Qõ ſcilicet auruʒ verum in illis qᷓ
incoꝛpoꝛea ſũt ⁊ inuiſibilia ac ſpiritalia intelli⸗
gatur. Similitudo vero auri in quo nonẽ ipᷣa
yeritas:ſʒ vmbꝛa veritatis:iſta coꝛpoꝛea ⁊ vi
ſibilia accipiant᷑ Nerbi gratia. Similitudo au
ri fuit iſtud iabernaculũ manufactũ: ð quo di⸗
cit apoſtolꝰ.Nõ eni manufacta iſta itroiuit ie⸗
ſus exemplaria veroꝝ: ſed ĩ ipᷣm celũ. Ergo qᷓ
in celis ſunt inuiſibilia ⁊ incoꝛpoꝛea illa ſũt ve
ra. iſta aũt qᷓ in terrl viſibilia ⁊ coꝛpoꝛea:exem⸗
auria veroꝝ dicunt᷑ eẽ non vera. Iſta tñ ſunt

28. R—N—ʒʒ - —„ —1
2 „ *
S

II

que ſimilitudines aurt appellank: in aͤbus eſt 7
arca teſtamẽti ⁊ ꝓpiciatoꝛiũ ⁊ cherubin ⁊ alta

fe inceiir meſa Ppoſttionie ⁊panes:ſᷣ ⁊vela⸗
men ⁊ colũbe ac ſe Reauki
ipᷣm tẽpluʒ atq; oĩa q̃ in lege ſcripta ſũt. Oia h

re ⁊ altare holocauſtoꝛuʒ: ⁊?

ſiłitudines erãt auri.ſed et ipᷣm aug viſibile p
eo ꝙ viſibile erat nõ erat auꝝ veꝝ.ᷣ ſimilitudo
erat illiꝰ veri auri inuiſibilis. Iſtas ergo ſimi⸗
litudines auri fecerũt ſponſe eccłie ſponſi ami
ci:angeli videlicet ⁊ ꝓphete qui miſtrauerunt
in lege ceteriſq; myſterijs.oc opinoꝛ ⁊ Pau

lus intelligens dicebat:in religione angeloꝛuʒ

in his que vult fruſtra inflatꝰ ſenſu carnis ſue.
Omnis ergo iudaicus cultus et religio ſimili⸗
tudines ſunt auri. Cum autẽ conuerſus fuerit
quis ad dominũ:⁊ ablatũ fuerit ab eo velamẽ
tunc videbit aurũ veruʒ: cuius auri anteqᷓ; ad

um caperet. oc eni factum indicat Paulus
cum dicit:hec autẽ in figura cõtingebant illis.
ſcirpta aũt ſũt ꝓpter nos in quos ſinis ſeculo⸗
rũ deuenit.ſᷣ de ſine qdem qð dicit Paulꝰ:nõ i

telligas coꝛpoꝛalẽ.Finis eni coꝛpoꝛalis mitos
inueniet:pꝛo quibus non ſũt ſcripta hec Neq;
enim huiuſmodi de his recipient intellectum.
ſed ſinem ſeculoꝝ pfectionem rex itellige: que

vtiq; Paulo et ſimilibus eius adueniſſe:et ꝓ⸗
pter ipos ſcripta hec eſſe dicuntur:ſed heci ex

curſu diximus volentes oſtendere quomodo

amici ſpõſi dicãt ad ſpõſaʒ facere ſe ei ſimilitu⸗
dines auri cum diſtinctionibꝰ argenti:ꝑ ea ſcxʒ

que inlege ⁊ ꝓphetis per figuras et imagines
ſumilitudies ⁊ parabolas ſcripta tradiderũt

Sunt tamen in his ⁊ parue quedaʒ diſtinctio

nes argenti: indicia.ſ.ſenſus ſpiritalis verbi ꝛ

iterpᷣtatiõis rõnabił ſcʒ ⁊ valde rara ⁊ exigua

Ante aduentum nanq; dñi vix ſicubi ꝓpheta
rum aliquis parum quid occulii ᷣmonis ape⸗
ruit. Verbi gratia vt Eſaias cum dicit: vinea
11 em vmb⸗ tun dññi ſaboath domꝰ iſrael eſt:⁊ domus iuda no
ſpam imaginẽ reꝑ.⁊ quecũq; ↄtingebant illis

uella dicta.⁊ iterũ alibi:aque multe gẽtes mui

te ſũt.⁊ Eʒechiel nominãs duas ſoꝛoꝛes. Ool
lam ⁊2 Dolibam: aliam Samariam diſtinguit

eſſe: aliam iudeam. a ſicubi talia qdam ipſis
ꝓphis interpᷣtantibꝰaperiãt᷑: iſte diſtinctiões

argẽti dicunt᷑. Abi vo ſaluatoꝛ ⁊ dñs nr ieſus

xpᷣs aduenit: nota faciẽs oĩa vbo vᷣtutis ſue:

paſſiõe eiꝰindiciũ datũ ẽ:ꝙ eaq̃ in abſconditis

tenebãt᷑:⁊ arcana erãt:in lucẽ ꝓferẽt᷑:⁊ ad ma
nifeſtationẽ veniẽt: per hoc ꝙ velum templi?
ad viſum ſanctoꝝ ſancta arcana velebant᷑: ſci
ſum eſt de ſurſum eius vſq; deoꝛſum.palã fo⸗
re denunciãs omnibꝰ ꝙ intrinſecꝰ videbat᷑ ob
tectum.ſic ergo illud qð pᷣ angelos ⁊ ꝓphetas

C

niniſra
lbusp⸗
ßndun
fotalge
pamico
ſtinaion
fapmnit
ſbbus v
Cubensd
paſthe⸗
emoꝛtuls
eins:lam
fumn coꝛp
abipisp
videnk:
ſuntſege
ſdens:
ſmcami
fundickin
dinen din
llagvriſ
undopn
GRapd
WMoc
Gbeckin
canate⸗
elus el
pusdil
facia. A
guo /er
laum pp
Guet ine
mnneeius,
Murgogrt.
Ubegocete
oneger⸗
ſegeouznn
og:recebi
lono
bodlien
Mogern
feſnennon
ſoteante
eleſtizfhen
hls pordf
ſumg hen
Mtegguenn
Nerſicgaue⸗
ennnai

he
n

esfi .

ridi
ſde⸗
gfmnnd
Nbcgſt
Ccrſotin
ginnn
Mirrpen
Wwrinegtn
ancnuſt.
Stctſnii
Curiefnt
itdori
nsan mö

neſtnican

ertlsfrünt
Veianndetn
Inndiape
cötingehnte.
icoeperlorfe
tſahpubek
pien unlon

mirriel:a .

ſaum Khe
ſantunen
fanehaſi⸗

Gergtinad

rusdi
ſnprtnten

Tractatus

nibus paruis ⁊ exiguis argenti.Hec aũt q̃ per

ipᷣm dñm nẽm ihm xpᷣm tradita ſũt:in auro ve

ro ⁊ argento ſolido collocata ſunt.Hec enim q̃
ꝑ amicos ſponfi facta eſt ſimilitudo auri cũ di

ſtinctionibus argenti: nõ in ſempiternũ mãſu⸗
ra ꝓmittit᷑.ſed tpᷣs ei ſtatuit᷑ ab illis ipis dicen

tibus vſq;quo rex in recubitu ſuo. Cum eni re
cubans doꝛmierit: vt leo et vt catulus leonis:

⁊ poſt hec ſuſcitauerit euʒ pater:⁊ reſurrexerit
emoꝛtuis:ſi qͥ fuerint ↄfoꝛmes reſurrectionis

eius:iam nõ in ſimilitudine auri.id eſt.noni re

rum coꝛpoꝛaliũ cultu manebũt:ſed verũ aurũ

ab ipᷣis ꝑcipient credentes: ⁊ ſperãtes nõ ea qᷓ
vident᷑:ſed que non vident᷑: nec que in terris

ſunt ſed que in celis:vbi xpᷣs eſt in dextera dei

ſedens:⁊ dicẽt:qꝛ ⁊ ſi cognouimus xpᷣm aliqũ

m carnẽ:ſed nũc iam non nouimꝰ. Non ergo

iam diſtinctionibꝰ paruis argenti ſed in latitu
dinem diffuſo vtentur argento. Audiẽt eni qꝛ

iilla auri ſimilitudine petra que ſequi ðꝛ:⁊ po⸗
tum populi pꝛebere xpᷣs ẽ: et mare baptiſmmus

eſt. ⁊ nubes ſpũſſanctus eſt: ⁊ agnus paſce ſal

uatoꝛ eſt:⁊ ſanguis agni paſſio xpᷣi eſt:⁊ veluʒ
dõð eſt in ſanctis ſanctoꝝ:quo diuina illa et ar⸗

cana tegebant᷑ caro eius eſt.aliaq; munera ex

eius reſurrectione patebunt: nõ iam parua vt
bus diſtinctiõe: ſed latiſſima expoſitione pate⸗
facta. Adhuc aũt vt clarius fiat:qð dicit vſq;ʒ⸗

quo rex ſit in recubitu ſuo: etiam de ſcdðᷣa Ba⸗

laam ꝓphetia que de xpᷣo ita ↄtinet ꝓferemus
Oꝛiet᷑ inqᷣt ſtella ex Jacob: ⁊ exiet homo ð ſe

mine eius: ⁊ dñabit᷑ gentibus multis.Exalta⸗

bitur gog regnũ eius:⁊ creſcet regnum eiꝰ De
us educet euʒ ęx egypto ſicut gloꝛia vnicoꝛnis

⁊ comedet gentes inimicoꝝ ſuoꝛũ: ⁊ craſſitudi⸗
nes eoꝛuʒ medullabit: ⁊ iaculis ſuis ſagittabit
eos: recũbẽs vt leo requieſcet:⁊ ſicut catulus

leonis. Quis ſuſcitabit eũ:Cõſidera ergo ⁊ ex

his diligentius vide quõ oĩs ſimilitudo auri

vſq; ad extremũ tẽpus ad recubitũ regis.ſ.ſta
re memoꝛat᷑ Poſt hec ergo exaltabit᷑ gog· id ẽ

ſuꝑ tecta regnũ eius:cum videlicet de terrĩ ad

celeſtia fuerit tecta trãſlatum. Sed de his ple⸗
nius ꝓut dñs dedit in numeroꝝ libꝛo ꝓſecuti
ſumus. Reqͥramus ſane ſi etiam ſanctis patri⸗

bus ipᷣis ⁊ ꝓphetis:qui miniſtrauerũt verbuʒ

ante aduentuʒ dñi nr̃i ihu xp̃i ꝑfectionis huiꝰ
veriq; auri gra data ſit:an tm futura hec intel⸗

lexerint: ⁊ in ſpũ ventura pᷣuiderint Atq; ob hᷣ
ſolũ dixerit dñs ð Abꝛaam. Quia deſideraue⸗
rit videre diem eius ⁊ viderit: ⁊ letat ſit ꝙ ſcʒ

i ſpũ futura pᷣuiderit: ⁊ magis foꝛtaſſe hoc ita

eſſe etiaʒ ille õmo ↄfirmet: q ait multi iuſti deſi
derauerũt videre que videtis: æ nõ viderunt:

⁊ audire q̃ auditis ⁊ nõ audierũt. cuis necil

III

miniſtratũ ẽ ſimilitudo auri fuit: cũ diſtinctio⸗

Fo. XXX
Epiſtola XII

lis potuerit defuiſſe perfectio veniens ex fide.
Que enĩ nos facta credinꝰ: hec illi maioꝛe cuzʒ
expeciatiõe futura credebãt.Sicut ergo ex ad
uentu xpᷣi credentes pᷣteritoꝛũ fides:ita ⁊ illos
futuroꝛũ ad ſũmã ꝑfectiõis adduxit.Qõð ſi ad
vnãquãq; aiaʒ referatur expoſitio videbit᷑ q;
donec paruula eſt adhuc aia ⁊ imꝑfecta: ⁊ ſub
tutoꝛibus ⁊ ꝓcuratoꝛibꝰpoſita:ſiue doctoꝛibꝰ
eccłie ſiue angelis:qui ꝑuuloꝝ cuſtodes eẽ di⸗
cunt᷑: ⁊ videre ſemꝑ faciẽ patris: qui ĩ eelis ẽ.
ſimilitudines auri fiunt ei: cũ nõ ſolidis ⁊ foꝛti
bus alitur verbi dei cibis:ſed ſimilitudinibus
imbuit᷑:velut ſi dicamꝰ parabolis et exemplis
docet᷑: ꝓ qͥbus ⁊ ipſe xpᷣs ðꝛ etate creſcere ⁊ ſa⸗
pientia ⁊ gratia apud deuʒ ⁊ hoĩies. In illis er
go ſimilitudinibus imbuit᷑: ⁊ fiunt ei ꝑpuule di
ſtinctiones argenti.Aperiunt᷑ eni interdum et
his q̃ imbuunt᷑ parua aliꝗᷓ ⁊ rara de ſecretioꝛi

bus myſterijs: vt deſideriũ ↄcipiãt maioꝛum.

Neq; eni deſiderari qͥd põt:ſi penitus ignoꝛe⸗
tur. Et incipientibꝰ⁊ pᷣmis i eruditionibꝰpoſi⸗
tis ſicut non ſũt ad ſubitũ cuncta pãdenda:ita
neq; penitꝰ abſcõdẽda ſũt ſpiritalia myſteria?
ſed vt ait ſᷣmo diuinus faciẽde ſũt eis diſtincti
ones argẽti:⁊ ſcintille q̃dã ſpiritalis itelligẽtie
animis eoꝝ initiãde ſunt:vt guſtũ quodamo⸗

do deſiderãde dulcedinis ſumãt: ne vt diximꝰ

ſi penitus ignoꝛet᷑:nec oĩno deſideret᷑. Aeꝝn ꝙ;
paruulaʒ noiamus aiam: nemo ita accipiat qſi
m ſubſtantiã paruula dicatur: ſed ſicut deeſt
eruditio ⁊ in qua eſt exiguus intellectus ac mi
nima peritia: hanc paruulam dicimus animã.
Igitur hec fieri cõuenit vſq;quo rex ſit ĩ recu⸗
bitu ſuo.id eſt.vſq;quo in id ꝓficiat huiuſmo⸗
di anima:vt capiat regem: ⁊ habeat recum bẽ⸗
tem in ſemetipſa.Sic eni dicit hic rex quia ha⸗
bitabo in eis:⁊ inambulabo in eis: ꝓfecto qui
tantam vᷣbo dei coꝛdis ſui latitudinẽ pᷣbent:vt
etiam in eis deambulare dicãt᷑:ſpatijs ſcʒ am⸗
plioꝛibꝰintelligẽtie agnitiõiſq; diffuſioꝛis Ita
ergo⁊ recubare ðꝛ i aia illa ſine dubio:de ꝗᷓ ipᷣe
dñs dicit ꝑ ꝓphaʒ: Suꝑ quẽ reqᷣeſcã: niſi ſuꝑ

humilẽ ⁊ qetũ ⁊ tremẽtem ᷣmones meos: ha

bet ergo rex iſte qͥ eſt mo dei in illa aia q iam
ad pfectuʒ venerit recubitũ ſuũ:ſi tñ non ſit in
ea aliqð vitium:ſed plena ſit ſanctitate: plena
pietate:fide:pace:oibuſq; vtutibꝰ.Tũc eni de
lectat in ea recubare regẽ:⁊ habere recubitum
Ad hãc eni aiam dñs dicebat. Quia ego ⁊ pa⸗
ter meus veniemus:⁊ cenabimus cũ eo:⁊ mã⸗
ſionem faciemꝰ apud euʒ. Abi ergo cenat chꝛi
ſtus cum patre:⁊ vbi manſionẽ facit:quidni ⁊
recumbit. Beata illius latitudo aie: beata ſtra

ta illius mẽtis. vbi pater ⁊ filius vt nõ dubito

vna cum ſpũſancto recũbit: ⁊ cenat:⁊ mãſionẽ
facit. Quibus putas opibus: quibus copijs

Pars

tales ↄuiue paſcunt᷑⸗ Pax vbi pꝛimus cibus

ẽ:humilitas ſimul aponit᷑ ac patiẽtia: mãſue⸗

tudo qͥʒ ⁊ lenitas:⁊ qð ſũme ei ſuauitatis ẽ pu

ritas coꝛdis. Charitas autẽ in hoc cõuiuio pᷣn

cipalem obtinet locum.Tali ergo mõ etiaʒ ter
tia expoſitione ad vnãquãq; aiaʒ referri poſſe

videbit᷑:qð ait:Similitudines auri faciemus

tibi cuʒ diſtinctionibus argẽti:quoaduſq; rex
ſit in recubitu ſuo. Nardus mea dedit odoꝛeʒ
ſuum ſiue odoꝛem eius In ſpecie dꝛãmatis vi
der hoc oſtẽdi:ꝙ poſt hec vba ingreſſa ſit ſpõ
ſa ad ſponſũ:⁊ vnguentis ſuis vnxerit euʒ:ac

miro quodam genere q̃ſi nardus que pᷣus odo

rem non dederat cũ eſſet apud ſponſam tũc de
derit odoꝛem ſuũ:cũ coꝛpus cõtigit ſponſi: vt
non tam ille ex nardo odoꝛẽ: qᷓ; nardus ex ipᷣo
ſumpſiſſe videat᷑. Si vo ſᷣm hanc differentiaʒ

que in alijs inuenit᷑ exemplaribꝰ legimꝰ. Nar⸗
dus mea dedit odoꝛẽ eius:iuenit᷑ adhucaliqͥd
diuinius:vt videat᷑ vnguentũ hoc nardiquo
vnctus eſt ſpõſus:non tm̃ ſuuʒ qͥ nardo ineſſe

naturaliter ſolet:ſed ipᷣius ſpõſi odoꝛẽ ceperit

⁊ ipᷣius odoꝛẽ ad ſpõſam repoꝛtauerit narqus
vt in eo quo vnxit euʒ odoꝛem ſponſi ipᷣius vn

guenti munus acceperit: ⁊ hoc ſit qð dicere vi

deat᷑: Nardus mea qua vnxi ſpõſuʒ: regreſſa
ad me odoꝛẽ mihi detulit ſponſi:⁊ velut ſupa⸗
to naturali ſuo odoꝛe pᷣ fragrantia ſponſi ipiꝰ
mihi detulit ſuauitatẽ lhec habet hiſtoꝛici dꝛa

matis explanatio. Sed veniamꝰiam nũc ad in

telligentiã ſpiritalẽ. Ponamus h̊ ſponſam ec⸗

cleſiam in ꝑſonam marie:q̃ decenter vtiq; dici
tur afferre libꝛã vnguẽti nardi piſtici pcioſi:et
vngere pedes ihu:⁊ detergere capillis ſuis:et

reciꝑpe quodãmodo ac recuperare ꝑ crinẽ capi

tis ſui ad ſemetipᷣaʒ vnguentũ ex qualitate ac
vtute coꝛpoꝛis eius infectũ:⁊ odoꝛem nõ t am
nardi ꝑ vnguentũ qᷓ; ipᷣius verbi dei ad ſetra⸗
hentẽ ꝑ capillos:quibꝰ abſtergebat pedes: et
impoſuit capiti ſuo non tã nardi qᷓ; xpᷣi fragrã
tiã: ⁊ dicere qꝛ nardus mea miſſa i coꝛpus xpᷣi
reddit mihi odoꝛem eiꝰ. Seniq; vide quomo⸗
do hec ipᷣa referunt᷑. Maria inqͥt attulit libꝛã

vnguenti nardi piſtici pᷣcioij:⁊ vnxit pedes ie
ſu: ⁊ exterſit capillis capitis ſui. Domus autẽ
inqᷣt tota repleta ẽ odoꝛe vnguẽti.Quid vtiq;

indicat:qꝛ odoꝛ doctrine q̊ ꝓcedit de xpᷣo ⁊ ſã

cti ſpũs fragrãtia:repleuit oẽm mundi huius

domũ ac totius eccłie domuʒ. Ael certe reple⸗
uit omnẽ domum aie illius: que odoꝛis xpᷣi ſu
ſcepit participiũ: offerens pᷣmo fidei ſue munꝰ⸗
velut vnguentũ nardi.⁊ recipiẽs ex hoc gam
ſpũſſaãcti ⁊ ſpiritalis doctrine fragrãtiã Quid
ergo intereſt vtrũ in cantico canticoꝛũ ſponſa
perungat vnguẽto ſponſũ:an in euangelio di⸗

ſcipula magiſtrũ: maria xpᷣm:ſperans vt di⸗

II

ximus redireund ſe ex hoc vnguẽto odoꝛẽ vbe

⁊ fragrãtiã xpᷣi:vt eoipᷣa dicat bonus odoꝛ ſu

mus deo: Et qm plenũ ſide fuit iſtud vnguen

tum ⁊ pcioſi affectus:ob hoc ⁊ ihs teſtimoniũ

reddidit ei dicẽs: bonuʒ opus oꝑata eſt in me

Sic ergo rurſus in cãtico cãticoꝝ poſt aliquã⸗

ta amplectit᷑ emiſſiones ſpõſe:ſicut hopusma
rie ait eni emiſſiones tue paradiſus cuʒ fructu

pomoꝝ: Cypꝛus cũ nardis: Mardus cũ crod.
Amplectit᷑ ergo ⁊ in his emiſſiõöes ac munera

ſponſe. Obſeruauimꝰ ſane ꝙ in is que nücme
moꝛauimꝰ pluraliter pᷣmo:poſtmodũ ſingula

riter nardũ poſuit.qð puto m illam rõneʒ di

ctum:qꝛ negociatoꝛ regni celoꝝ:plures pꝛimo

margaritas negociat᷑:vſq;quo ad vnã pueni⸗
at pᷣcioſam. Et foꝛte qð dixit emiſſiões tue pa
radiſus cum fructibꝰ pomoꝝ: illos indicat frua

ctus cum nardis plurimis: quos afferimus ex

inſtitutionibꝰet doctrina ꝓphetica. Ex doctri

na vo ipᷣius dñi noſtri ieſu xpᷣi:emiſſiones no⸗

ſtre ⁊ munera non plures habẽt nardos b vnã

ſed nunc redeamus ad eam que dicit Mardus

mea dedit odoꝛẽ ſuum:⁊ vide ſi poſſumus ad
huc etiaʒ hoc in loco intelligere p̃ſenti quod ſi
quãdo valuerimus itegre ⁊ decẽter exponere
de deitate xpi: vtutemq; eius ac maieſtateʒ di

gnis aſſertionibꝰↄſignare:tunc foꝛtaſſis meri⸗
to dicet: vel eccłia illa:vł anima illa que ita ma

nifeſte potuerit gliaʒ eius exponere. Nardus

mea dedit odoꝛẽ ſuũ.Nec mirum videri debet
ſixpᷣs quẽadmoduʒ fons eſt ⁊ flumen aque vi⸗

ue:de quo ꝓcedunt: ⁊ quẽadmodũ panis ẽ et
vitam dat:ita ⁊ nardus eſt:⁊ odoꝛem dedit:⁊

vnguentũ eſt quo qͥ vncti fuerint xp̃i fiãt:ſicut

—

dicit in pſalmo: Molite tãgere xpᷣos meos.Et

foꝛtaſſe ſm illud qð dicit apkus. His qͥ exerci⸗

tatos habẽt ſenſus ad diſcretionẽ boni vel ma
li:ſingulis qbuſq; ſenſibꝰ aie ſingła queq; xpᷣs
efficit. Idcirco enĩ ⁊ verũ lumen ðꝛ:vt habeãt

oculi anime quo illuminent᷑. Idcirco ⁊ vbum

vt habeãt aures qð audiant. Idcirco ⁊ panis
vite:vt habeãt guſtus aie qð deguſtẽt. Idcir⸗

co ergo ⁊ vnguentũ vł nardus appellat᷑:vt ha

beant odoꝛatus anime fragrantiam verbi. Id
circo ⁊ palpabilis: ⁊ manu tractabilis:⁊ vbuʒ
factũ dicit᷑:vt poſſit interioꝛis anime manꝰ cõ⸗

tingere de verbo vite. Hec aũt oĩa vnum atqd

idem eſt verbuʒ dei:qð per hec ſingula affecti⸗
bus oꝛationis cõmutatũ nulluʒ aie ſenſum gr̃e

ſue relinquat expertẽ. Alligamentũ gutte fra⸗
truelis meus mihi in medio vberuʒ meoꝝ ma

nebit ſiue cõmoꝛabitur. Eiuſdem adhuc vᷣba

ſponſe ſunt ad adoleſcẽtulas loquẽtis.ꝛius

qdeʒ dixerat: quia nardus ſua dediſſet ei odo⸗
rem ſponſi:⁊ qꝛ per vnguentum quo vnxerat
eum:odoꝛis eius fragrantiam recepiſſet:nunc

C
ſtait
hancho
olligat
Uitstis
guiteun
moret:
factint
nucogn/
hominis
lexrtiffeg
nunusag
defrater⸗

fturfar

falerſpe
poſſumu
eccham:
fanena
hopalox
Nentüüffa
miũge
ſaluuitatie
igaodi
gaocdan
ſaphode
Madts
wrran
cöͤſtrice
lelligen
fotione
lexmi
ſundi
lunn. Cu
gonuna
enrgun
ingere⸗
ſeſubniri
inondaſtn
Aobenubin
krationabi
eteumniinnn
Cnegutte
ugrunge
Danildee
(cllumſine
Cnun velh
ominusgat
Kali
er
Zan
nonſolum⸗
Ppheta die
kerinanie

Mutam:

nnnumer
unaleti

in
W W1
ninin
hrgmnann
1ianlaft
glosfnmmg

—

Dhenaee

pireniſtnene⸗

etned.

guedinlirts
deſipoſinen
Cereßſanpi
1detäregpnen
Vsacmictuns
muncfontſsoen
ninallogreiuet
poner. Hd
tunncndche
ktümmegzen⸗
noclgenged
,1 dorndA
nnttöfüſen
rexponneh
s. Hisqjenm
Konedonen⸗
eſnghacrp⸗
men tenheben
fPrurſn
1. erwehne
degti gn
us Pali i
ranninm edi
rugtbllen

mninenn:H

toiaii,

1
4

Cractatus

hanc non diffuſam neq; vt libet diſperſaʒ: ſed

colligatã ⁊ cõſtrictam quo ſcʒ odoꝛ ipᷣius ſua⸗

uitatis denſioꝛ reddat᷑ ⁊ vehemẽtioꝛ.Et hicin
quit eum talis ſit in medio vberum meoꝛnʒ de
moꝛat᷑: ⁊ cõmanet: ⁊ requiem ac manſionẽ ſuã
facit in loco pectoꝛis mei. Veruʒ qð nunc ꝓxi
mũ cognominauit eũ fraternũ ſuum ſponſa:et

nominis huiꝰappellatione ꝑ totum pene libelli
textũ frequẽter vtit᷑:dignũ puto:vt pꝛius rem’m
ramus apellatiõis ipᷣius cauſam: ⁊ qͥd vel vn⸗-
de fraternus ðꝛ:exponamus Fraternus appel
latur fratris filius. Reqramus quis ſit pꝛimo
frater ſponſe:cuius hic filius habeatur:vide ſi
poſſumus dicere ſpõſam qͥdem eſſe ex gentibꝰ

eccłiam:fratrem vero eius pꝛioꝛẽ populum:et
fratrẽ indicat vtiq; ſenioꝛeʒ. Quia ergo exillo
populo vxpᷣs ᷣm carnẽ naſcit᷑:ob hoc ab eccłia
gentiũ fratris filius apellat᷑. Qð ergo ait alli⸗
gamẽtũ gutite fraternus meus mihi:coꝛpoꝛee

natiuitatis eius indicat ſacramentũ. Nidetur
eni quodãmodo alligamẽtum eſſe ⁊ vinculum
quoddam aie coꝛpus:quod alligamẽtũ gutta
in xpᷣo diuine vᷣtutis ac ſuauitatis aſtringitur
BSi aũt ad vnãquãq; aiam que dicta ſũt referũ

tur:alligatura gutte dogmatum cõtinentie:et
cõſtrictio diuinarũ ſententiarũ:ac nodoſitas i
telligitur. Innexe enim ſibijnuicem ſunt fidei

rationes:⁊ vinculis veritatis aſtricte. DHeniq;
⁊ lex mũdũ dicit eſſe omne vas qð alligatuʒ ẽ:

imundũ vero quod ſolutum fuerit ⁊ non liga⸗
tum. Cuius rei hec ꝓfecto figura erat:ꝙ xpᷣs i
quo nunqᷓ; fuit vlla ĩimundicia peccati:alliga⸗
mentũ gutte dicitur Et ideo anima non debet
cõtingere aliquid diſſolutum: ⁊ qð nõ ſit ratio
ne ſubnixũ:⁊ dogmatũ veritate cõſtrictum:ne
imunda fiat.Qui enim imundũ cõtigerit ĩimũ⸗
dus erit vᷣm legem Continget nanq; eũ ſenſus
irrationabilis ⁊ alienus a ſapientia dei:⁊ faci⸗

carne guttam dictum:⁊ quaſi bꝛeue aliquid et
exiguum nominatũ poſſumus accipere:ſicut⁊
Daniel de eo dicit Lapidem paruũ de monte
cxciſum ſine manibus:⁊ poſt hec montem ma⸗
gnum. vel ſicut in libello.xij. ꝓphetarum nihil
ominus gutta qͥdem futura dicitur: que cõgre
get populũ.Eſt ergo ⁊ in populis ita ſcriptuʒ.
Et eru ex gutta populi huiꝰ congregatus Ja⸗

cob. Decebat eni eum qui veniebat ↄgregare

non ſolum Jacob:ſed ⁊ omnes gentes:q̃ ſicut
ꝓpheta dicit reputate ſunt tanq; gutta ex ſitu

la:exinanientẽ ſe diuinitaus foꝛina effici ipſuʒ
vt guttam: ⁊ ſic venire ad cõgregandam guttã
gentium:et guttam nihilominus reliquiarum
ctum cui etiam ipᷣe pſalmꝰ aſcribi᷑. Myrrha

III

aũt ait fraternus meus mihi guttã redolet Et

hois:5 pᷣmo ꝓd tater ,do.
odoꝛis i floꝛẽ. Botrꝰ hic floꝛẽs eẽ memoꝛat᷑ in
vineis engaddi:vt gra fragrãtie ipius imitta⸗
tur i initijs aie: vt poſt h pati poſſit gcethienta⸗

Fo. XXXI

⁊ gutta ⁊ caſia a veſtimentis tuis.A veſtimen

cedit myrrha moꝛtis dũtaxat indiciũ ꝓ huma
no genere ſuſcepte. Sutta vt ſupꝛa diximꝰ exx·

inanita diuinitatis foꝛma:ſeruilis foꝛme ſuſce
pta dignatio. Caſia quoq; quoniã id genꝰ her
beaquis indeſinentibꝰ nutriri dicit᷑ ⁊ coaleſce

re:redemptioneʒ humani per aquas baptimmi
indicatdatam. Sic ergo alligaturaʒ gutte fra⸗

ternum ſuuʒ ſponſa tanqᷓ; nuptiali dꝛamatelo
quens:inter medium vberũ ſuoꝛũ cõmoꝛantẽ

dicit. Ubera vt ſuꝑius iã diximꝰ pncipale coꝛ⸗
dis aduerte in quo eccleſia xpᷣm: vłanima ver
bum dei deſiderij ſui vinculis alligatũ tenet: ?

aſtrictum. Siqͥs enim verbum dei toto affectu

in coꝛde ſuo:⁊ toto amoꝛe cõſtringit: ipᷣe ſolus
poterit odoꝛem fragrantie eius ſuauitatl ac⸗
cipere. Botrus cypꝛi fraternus meug mihiin
vineis engaddi. Ættum ad littere ip̃ius explaz

nationem habet aliquid ambiguũ: ꝙ ait Bo⸗
trus cypꝛi fratruelis mihi: qꝛ ⁊ vua floꝛens cy-
pꝛus appellat᷑: ⁊ ſpecies quedam extrinſecꝰ vir

gulti eſt que cypꝛus dicit᷑ ferens etiã floꝛidu,z

quendã fructum in modũ floꝛentis vue ꝓlatũ
Sed videt᷑ magis ad fructum vitis reſpicere:

Fmo:qm̃ quidẽ vinearũ engaddi facta eſt me-
moꝛia. Engaddũ autẽ ager terre iudee eſt non
pineis: Gtes balamgsſizee Bigezso erit
hiſtoꝛicus ſen
tulas. vt intelligat᷑ dicens: .zimo qdem narr·
dus mea odoꝛem mihi ſpõſi mei reddit. Scðoo
Vo alligamentũ gutte effectus eſt fratern ꝰmeꝰ
mihi demoꝛãs inter media vbera tua. Tertia

ſus ſponſe loquẽtis ad adoleſcẽ⸗

botrus cypꝛi ex vineis engaddi ſuperãs onme

dq̃cqͥd ẽ in odoꝛibꝰ et floꝛibꝰ ſuau itatis:quo ſcʒ
audiẽtes hec adoleſcẽtule magis ac magis ad
claritatẽ ſpõſi ↄcitent᷑ ⁊ amoꝛem. Idcirco aũt

ſingulatim ⁊ ꝑ oꝛdinẽ pᷣmo nardũ ſus: deinde

. 7 alie i: ⁊ faci⸗ guttã. Poſt hec etiaʒ botrũ cypꝛi nominat: vt
et eum imundũ. Vide auteʒ ſi foꝛte filiũ dei in

p eos gradus quoſdã ꝓfeciꝰ doceat charitatl.

Segd videamus iã qͥd ſpiritalis habeat intelle
ctus. Siqdem h̊ qͥ apellat᷑ botrus ad fructum
vitis referẽdus eſt. Aerbuʒ dei accipimꝰ ſicuꝛ
ſapiẽtiã ⁊ vᷣtutẽ ⁊ theſaurũ ſciẽtie:aliaq; mul-
ta:ita ⁊ vitem verã dici. Sicut ergo his bus

efficit᷑ ſapiẽtia:⁊ ſciẽtia nõ ad ſubitum ſᷣ ꝑ pfe
ctus quoſdã ⁊ gradus ꝓ ſtudijs ⁊ intẽtione ac

ſide eoꝝ:qͥ ei veli ſapia vel in ſcia vel in vtute
ꝑticipant᷑:ſapiẽtes eos ⁊ ſciẽtes reddit vigen-
teſq; vtutibꝰ:ita ⁊ in qbꝰ vitis vera efficit᷑ :ꝛnõ
eis ad ſũmũ maturos botros ꝓducit ⁊ dulces

nec repẽete eis efficit᷑ vinũ ſuaue: ⁊ letificãs coꝛꝛ
ucit eis ſuauitatem tãtũmodo

tribulationũ ⁊ tẽptationuzʒ:q̃ ꝓpter vᷣbum dei
credentibꝰexcitant᷑.⁊ ita demum maturitatis
eius dulcedinẽ pᷣbet:vſq; dum ꝑducat eos ad
toꝛcularia vbi effundit᷑ ſàguis vue: ſaãguis no⸗
ui teſtamẽti:qͥ bibat᷑ in die feſto in ſuꝑioꝛibus
vbi ſtratũ magnũ paratũ eſt Sic gꝑ ſingulos
hos ꝓfectus graduũ incedere opoꝛtet eos ap
ſacramentũ vitis ⁊ botrũ cypꝛi inijciati ad ꝑfe
ctionẽ ferunt᷑: ⁊ calicẽ noui teſtamẽti ab ihu ſu
ſceptum bibere ↄtendunt. Qð ſi cypꝛus ſui ge
neris arboꝛ accipiẽdus eſt: cup fructꝰetiã flos
nõ tm odoꝛis ſuauitatẽ:qᷓ;tum ⁊ vim calefaciẽ
di ac fouendi ðꝛ poſſidẽ:illa ſine dubio accipit
ſpõſi vtꝰ:q̃ incaleſcunt aie erga fideʒ eiꝰ ⁊ cha⸗
xitatẽ:q̃ ↄtingebat eos qͥ dicebãt. Nõne coꝛno
ſrum erat ardẽs intra nos:cũ adaꝑiret nobis
fſcpᷣturas: Ael certe qm de vineis engaddi bo
trus hic floꝛẽs nominat᷑ eẽ.engaddi aũt inter⸗
Stat᷑ oculus tẽptationis mee. Siqᷣs ẽ qͥ intelle
ctũ habere põt quõ tẽptatio eſt vita hoĩs ſuꝑ

terrã:a itelligit quõ qs in deo eripit᷑ a tẽptatio

ne:ꝛet qͥ agnoſcit qlitatem tẽptatiõis ſue: ita vt
poſſit de ipᷣo dici:Quia in his oibus nõ pecca

uit labijs ſuis coꝛaʒ deo:huiꝰ botrus cypꝛi de

vineis engaddi efficit᷑ vbũ dei. Obſeruãdum
tmñ eſt ꝙ vba ſpõſe ita referunt᷑: vt ⁊ nardus et
alligamentũ gutte ⁊ botrus cypꝛi:ipᷣi ſoli ſint

vtpoteq̃ in hos iam ꝓfectaſcẽderit.Sola eni

Efecta aia eſt:q̃ ita habeat purum ⁊ purgatuʒ
odoꝛamentũ ſui ſenſus:vt poſſit nardi ⁊ gutte
⁊ cypꝛi ex verbo dei ꝓcedentis fragrantiaʒ ca
pPere:⁊ gratiam diuini odoꝛis haurire.
hHhhomelia tertia. Epka. Xx nI —

.Lce es ſpecio
vxia mea:ecce es ſpecioſa: oculi tui
coluübax. Scdo iã ſpõſus cũ ſponſa
in vᷣba colloquioq; miſcet᷑. Et pᷣmo qdeʒ vᷣmo
neinuitauit eã ad h̊ vt cognoſceret ſemetipᷣam
dicẽs ei ꝙ bona qͥdem eẽt inter mulieres:p niſi
cognoſceret ſemetip̃aʒ:certa queq; pateret᷑:et
qſi que velociter ad agnitionẽ ſui ſenſu intelle⸗
ctuq; cucurrerit cõparat eã eqͥs ſuis vel eqͥta⸗
tui:qͥbus obtinuerit currus Pharaonis. Si⸗
mul ⁊ genas eiꝰ ꝓ inſigni verecũdia ⁊ ↄuerſa⸗
tionis ꝑnicitate turturibꝰcomparat: ceruicẽq;
eius oẽm oꝛnamentoꝝ redimiculis. Nũc autẽ

iam ſpecioſã ꝓſitet᷑ ea:⁊ ſpecioſam nõ ſicut pꝛi
usi mulieribꝰ tm:ſed q̃ſi ꝓximã ſibi: ⁊ adhuc

in maius tituluʒ laudis extollit: et affirmat:qꝛ
non tm̃ cũ ꝓxima eſt ei ſpecioſa ſit: ſed ⁊ ſi con
tingat ei abſentẽ eiſe etiaʒ ſic ſpecioſa ſit. HMoc
eni indicat᷑ in eo ꝙ cũ dixiſſet: ecce es ſpecioſa
ꝓxima mea:addit poſt hec abſolute ⁊ ſine vlla
adiunctiõe:ecce es ſpecioſa. Sed in ſuꝑioꝛibꝰ
nõ laudauerat viſum eiꝰ:credo qꝛ nõdũ ad in⸗

oſa

tuitu pfecerat ſptritalis intelſigentie. Nücke⸗

go ait oculi tui columbaꝝ.Gꝛãdis in h̊ pfectꝰ
eius oſtendit᷑:vt q̃ pᷣus tm̃ ſpecioſa i mulieribꝰ

dicta eſt: nũc vt ꝓxima ſpecioſa dicat᷑:ex ipſo
ſine dubio ſponſo ſplẽdoꝛẽ decoꝛis accipiens:
vt ſemel ab ipo ſumpta pulchꝛitudine: etiaʒ ſi
accidat ei paululũ ſponſi abſentiã pati:nihilo⸗
minꝰ pulchꝛa ꝑmaneat Qð aũt oculi eiꝰ cõpa⸗
rant᷑ colũbis:ob h̊ ꝓfecto cõtingit:qꝛ diuinas
ſcripturas non iam m l̃am ſed vſᷣm ſpiritũ in⸗

telligat: ⁊ aſpiciat i eis ſpiritalia myſteria. Co
lũba eni indiciuʒ eſt ſpũſſancti. Spiritali ergo

ſenſu ĩtelligere legẽ ⁊ ꝓphetas:h̊ eſt oculos co
lũbe habere. Et h̊ qͥdem colũbe oculi eiꝰ appel⸗
lant᷑: in pſalmis vero hmõi aĩa pẽnas ſibi dari

colũbe deſiderat: vt volare poſſit in itellectuʒ
ſpiritaliũ inyſterioꝝ:⁊ reqͥeſcere in atrijs ſapiẽ

tie:ſed ſi doꝛmire qͥs poſſit:h̊ eſt collocari ⁊ re⸗
quieſcere in medio foꝛtiũ: atq; intelligere foꝛti

um vᷣtutes:⁊ cognoſcere diuini iudicij cauſas
nõ ſolũ pẽne columbe qͥbus in ſpiritalibus in⸗
tellectibꝰ volet pmittunt᷑ ei:ſ deargentate pẽ⸗
ne.id ẽ.verbi ⁊ rõnis oꝛnamẽto decoꝛate Sca
pule quoq; eius in ſpecie auri fleri dicunt᷑: vbi
cõſtantia fidei ⁊ dogmatum ſtabiluas indicat᷑

ꝓfectoꝛuʒ. Ergo ſi caput eſſe chꝛiſtus dꝛ: nihil

puto abſurndũ videri:ſi ⁊ oculi eoꝛũ qͥ ᷣm inte⸗
rnioꝛem hoiem ſpiritaliter intelligũt:a ſpiritali
ter dijudicãt:ſpũſſanctus eſſe dicant᷑. Et obvᷣ
foꝛtaſſis in lege ſccut agnus poſitꝰ eſt: ꝑ cuius

Hoſtiam populus puriſicaret᷑ in paſca:ita ⁊ co

lumbe poſite ſũt:qͥbus puriſicat᷑ homo ingrei

ſus hunc munduʒ. Sed ⁊ de eo nunc dicere:et
boſtiarum qualitates diſcutere longioꝛ videtł᷑
exceſſus:⁊ ꝓpoſito operiminime conueniens

Hec aũt memoꝛaſſe ſufficiat ꝓeo ꝙ pᷣſens ſer⸗
mo ↄtinet oculi tui colũbe:quaſi diceret:oculi
tui ſpiritales ſunt:ſpiritaliter vidẽtes:ſpirita⸗

liter intelligeétes Poteſt adhuc ꝓfundioꝛe foꝛ

taſſis ſacramẽto quod dixit. Ecoce es ſpecioſa

prxima mea itelligi de pᷣſenti ſeculo dictum:qꝛ

pecioſa qͥdem ſit ⁊ hic eccleſia:cum ꝓxima eſt
xpᷣo.⁊ cum imitat᷑ xpᷣm. Qõð vero iterauit ⁊ di

xit:ecce es ſpecioſa:põt ad futuꝝ ſeculũ ꝑtine—

re:vbi iã non ſoluʒ imitatiõe:ſᷣ ipᷣa ſui ꝑfectio
ne foꝛmoſaeſt ⁊ ſpecioſa.⁊ ibi dicat eſſe oculos
eius columbaꝝ:vt duoꝝ oculoꝝ colũbe duei⸗
telligant᷑ eſſe filius deiet ſpũſſanctꝰ. Et ne mi⸗
reris ſi colũba ſimul dicat᷑: cum vterq; ſimilit
aduocatus dicat᷑:ſicut Johes euangeliſta de⸗

darat: ſpiruũ qdem ſanctũ dicẽs paraclytum

qð eſt aduocatꝰ.⁊ de ihu vpᷣo nihilominꝰ ĩ epi⸗
ſtola ſua dicit.Quia ipᷣeſit aduocatus apð pa
trem ꝓ peccatis noſtris.ſᷣ apud Zachariã ꝓ⸗
phetam due oliue ad dexterã ⁊ ad ſiniſtrã can
delabꝛi poſue vnigenituz nibilominꝰ ⁊ ſpiritũ

Ge

ſnaude
emusnn
hoſrüv
ſperſt
ſgeraſe
1ſpedien
ſplcine
inif hn
alnlpinie
gödlore
dicarioie:
ſeſcind⸗
potenona
denſiltet
ſadicltaie
bet Hip
pſpicerel
ludo:dicu
nechdelo
censpfl
pergreſſa
cobinay?
cere ecce
ſpecioſos
Waonde
ſcriprun
xtam:
rengre
poſſiten
grefacer
Iſicomu
cnoelſel
geiqua7
menbꝛoxi
bponſeid
ſpimenoꝛ⸗
puoindicat.
nüupiusdi
fannerſoirit
hotalbusd

Glunapnoe
haduntre⸗
iſoldadun

lemgoſe
eſigodecon
Clapporuenn
ſonſmuenie⸗
cesapilch

inſpicent

pecieg ſoꝛm
6 Poun
eni
nſchhin
ergotlig
abocoppl

Ciactatus II

ſanctu deſignare credunt᷑. Eccees bonus fra⸗

ternus meus:⁊ qͥdem ecce es ſpecioſus cubile

noſtrũ vmbꝛoſũ. Nunc pᷣmuʒ videt᷑ attentius

inſpexiſſe ſpõſi ſui pulchꝛitudini ſponſa: ⁊ cõ⸗

ſideraſſe illis oculis qͥ columbe dicti ſũt decus
⁊ ſpeciem vbi dei. Quia reuera nõ põt pꝛius

ꝑſpici nec agnoſci quãta ſit in vbo magnificen

ria niſi pus oculos qſi colũbe.id ẽ.intelligenti⸗
am ſpiritalẽ accipiat.Cõmune autẽ cubile ſibi

qð dicit eſſe cum ſpõſo coꝛpus h̊ mihi videt᷑ in

dicari aie:i quo adhuc poſita digna habita ſit

aſciſci ad ↄſoꝛtiũ verbi dei. Idq; vmbꝛoſũ vt⸗
pote non aridũ ſᷣ fructuoſuʒ memoꝛat:⁊ tanq;

denſitate boni oꝑis memoꝛoſũ. Sed hec ſpon

ſa dicit aia dũtaxat:que colũbe iam ocłos ha⸗
bet. Hi vo qͥ tantũmodo credũt ſpõſo:non tñ
ꝑſpicere potuerũt in vbo dei quãta ſit pulchꝛi
tudo:dicunt:⁊ vidimus:et nõ habebat ſpeciẽ

neq; decoꝛem:ſed ſpecies eiꝰ indecoꝛata ⁊ deſi

ciens pᷣ filijs hoiuʒ. Que aũt bene ꝓfecit:⁊ ſu⸗
pergreſſa eſt adoleſcentulaꝝ: ⁊ octoginta con
cubinaꝝ ⁊.lx. reginaꝝ oꝛdinem:iſta aia põt di

cere.ecce es decoꝛus fraternus meus et quidẽ
ſpecioſus.Sed ⁊ ſi adhuc in coꝛꝑe poſitꝰ intel
ligam denſitatẽ ſpiritaliũ ſenſuũ intelligentiã

ſeripturaꝝ diuinaꝝ tam crebꝛa opacitate cõte

xtam: vt rapidioꝛ eſtus q̊ multos ſolet adure⸗
re:⁊ arefacere fructus eoꝝ:ne tñ penetrarenõ

poſſit:nec vlla vis tẽptationum fidei in germẽ
arefacere:tũc poſſum dicere quia cubile nr̃m:
q̃ſi cõmunem ſibi cum ſponſo coꝛpoꝛis ſui indi
cans eſſe locum:ad illã ſimilitudinẽ dictũ intel
ge:qua ⁊ Paulus dixit: Quia coꝛpoꝛa noſtra
membꝛa xpᷣiſũt.Cũ eni dicit coꝛpoꝛa nr̃a: qua
ſi ſponſe id eſſe coꝛpus oſtendit.Cũ vo mẽbꝛa
xpᷣimemoꝛat: eadẽ coꝛpoꝛa etiã ſponſi eſſe coꝛ⸗

pus indicat.hec ergo coꝛpoꝛa ſi vmbꝛoſa ſint
vt ſuꝑius diximus:bonis dũtaxat operibꝰ re⸗
ferta: ⁊ ſpiritaliũ ſenſuũ denſitate cumulata:ð

his talibus dici põt. Ner diẽ ſol nõ vret te: ne
q; luna ꝑ noctẽ. Juſtum nanq; tẽptationis ſol
nõ adurit reqͥeſcẽtẽ ſub vmbꝛa verbi dei. Iſte

eni ſol qͥ adurit iuſtum:non ẽ laudabilis:ſed il

le magis qͥ ſe trãſfigurat i angelũ lucis. Bonꝰ

ergo ⁊ decoꝛus ðꝛ fraternus: ⁊ quãto magisi
ſpici potuerit oculis ſpiritalibus:tanto ſpecio

ſioꝛ inuenit᷑ ⁊ pulchꝛioꝛ:qꝛ non ſoluʒ illius ſpe
cies ⁊ pulchꝛitudo mirabilis aparebit: veruʒ
⁊ inſpicienti atq; intuenti euʒ decus ingens et
ſpecies foꝛme noua ac mirabilis oꝛiet᷑: m illð

qð apoſtolꝰ vbi dei intuens pulchꝛitudinẽ di⸗

cit.HNaʒ etſi is qͥ foꝛis eſt homo noſter coꝛrũpi

tur:ſed qͥ intus eſt renouat᷑ de die in diẽ: meri⸗
to ergo talis hec aia cõmune habet cubile cum
verbo coꝛpus ſuum.Neruenit eni diuina vir⸗
tus vſq; ad coꝛpoꝛis gram: cum in eo vel caſti

4

Ebpiſtola

Fo. XXXII

XII

tatis donum vel ↄtinentie alioꝛũq; bonoꝝ ope
rum collocat gram. Cõſidera ſane ne foꝛte poſ
ſit etiam illud coꝛpus qð aſſumpſit ihs:cõmu⸗
ne ei cum ſpõſa cubile noiari.qmquidem vide
tur per ipſum eccłia xpᷣo eſſe ſociata: ⁊ partici⸗
pium verbi dei caꝑe potuiſſe:ſᷣm qð mediatoꝛ
dei ⁊ hoiuz ðꝛ:⁊ ᷣm ꝙ apls dicit. Quoniaʒ in

tpo habemus acceſſum ꝑ fidẽ in ſpe gloꝛie dei.

Tigna domoꝝ noſtraꝝ cedri:trabes noſtre cy
pꝛeſſi. Uidet᷑ ab ſponio reſpõderi ad gram eo⸗

rum que dicta fuerũt pᷣus ab ſpõſa:qͥbus edo⸗

ceat eaʒ cuiuſmodi ſint tecta iſta cõmunia:⁊ q̃⸗
lis i eis materia cõtignatiõis habeat᷑.Hec ha⸗
bet ſtoꝛica narratio. Nidet᷑ aũt eccłia deſcribi
axpo:que eſt domus ſpiritalis et domus dei:

ſicut docet Paulus dicẽs:Si autẽ tardius ve

nero:vt ſcias quõ te opoꝛteat in domo dei con

uerſari:q̃ eſt eccłia dei viui colũna ⁊ firmamen

tum veritatis. Si ergo eccłia domus dei ẽ: gꝛ
oĩa que habet pater filij ſũ t: eccłia domus ſilij
dei eſt. Frequẽter autẽ ⁊ plurali numero appel
lantur eccłie:vt ait ibi. NMos talẽ ↄſuetudineʒ
non habemus:neq; eccłie dei.Et iteruzʒ ſcribit
eccleſijs gallatie Oaulłꝰ: ꝙ Johes ſeptẽ eccle⸗
ſijs.Sũt ergo ſiue eccłia vel eccłie domus ſpõ
ſi et ſponſe ſiue aie verbi domus: in qᷣbꝰ tigna
ſunt cedrina. Legimus etiã quaſdam cedros
dei:ſuꝑ qs vinea qꝗ traſſata eſt de egypto:extẽ
diſſe ðꝛ traduces ſiue arbuſta ſua:ſiẽ ait ĩ pſal⸗
mis opuit mõtes vmbꝛa eiꝰ: ⁊ arbuſta cedros
dei. Euidenter igit᷑ ꝑ ãdam ecclia cedri dei no
minat᷑. Cſ̃i ergo dicit ſpõſus.Tigna domoꝛuz
noſtrarũ cedri intelligere debemus cedros dei
eſſe eos q̊ eccłiam cõtegunt: ⁊ eſſe aliquos ho⸗
rũ validioꝛes qͥ trabes apellat᷑. Et puto ꝙ cõ⸗
uenienter hi q̊ͥ eᷣatum bene miniſtrãt:in eccłia
trabes dici poſſunt:qͥbus ſuſtentat᷑ et tegit᷑ oẽ
edificiũ vel ab imbꝛiũ labe:vel ab ardoꝛibꝰ ſo⸗
lis.Scðo aũt hoꝛũ loco tigna pᷣſbyteros appel
lari:⁊ trabes qͥdem dici cypꝛeſſos:qᷣbus ⁊ foꝛ⸗
titudo robuſtioꝛ:⁊ odoꝛis ſuauitas ineſt:ꝑ qð
⁊ in oꝑibus ſolidũ:⁊ in doctrine gra fragrãteʒ
deſignat epiſcopũ Siłiter autẽ ⁊ tigna cedros
appellauit:vt per hoc incoꝛruptionis vᷣtutis ⁊
odoꝛis ſciẽtie xpᷣi plenos deſignaret debere eẽ
Hlbyteros: Ego flos cãpi:⁊ liliũ ↄualliũ.ſic li
liũ in medio ſpinaꝝ:ita ꝓxima me ĩ medio fili⸗
arum. Hec ille qͥ ſponſus ⁊ verbuʒ: et ſapiẽtia
ẽ de ſemetipᷣo ⁊ de ſpõſa ad amicos ac ſodales
ſuos loqͥ videt᷑.bᷣ ſᷣm ꝓpoſite expoſitiõis oꝛdi⸗
nem xpᷣs hec de eccłia loqui itelligẽdus eſt: et
ipe dicere ſe floꝛẽ eſſe cãpi:⁊ liliũ cõualliũ.Caã⸗
pus planities terre ðꝛ cui cultura adhibetur ⁊
excolit᷑ ab agricolis.cõualles vero ſaxoſa ma⸗
gis ⁊ inculta indicãt loca. Poſſumꝰaũt ⁊ cam
pum illuz intelligere plm: ꝑ ꝓphᷣas colevak.

Dars

⁊legem.cõuallẽ vero ſaxoſum ⁊ incultũ genti
um locum.ſponſus ergo h̊ in iudeoꝝ ꝓpło floo
fuit.Sed qm neminẽ ad ꝑfectum adduxit lex
Idcirco in illo nõ potuit vᷣbum dei ad floꝛem

ꝓſicere: ⁊ ad ꝑfectionẽ fructuũ peruenire. In
iſta tñ cõualle gentiũ effectꝰeſt liliũ.cuiuſmodi
auũt liliũ:tale ſine dubio: q̃le ⁊ ipſe in euãẽgeliis
Ddicit:ꝙ pater celeſt veſtit. Et neq; Salomon

in omni glia ſua indutus ſicutvnũ ex iſtis.Fit

ergo liliũ in hac conualle ſpõſus in eo qð veſti
uit eũ pater celeſtis tali veſtimento carnis:qle
nec Salomon in oĩ glia ſua habere potuit NHõö
eni Salomon habuit abſq; cõcupiſcẽtia viri ⁊
ↄcubitu mulierl imaculatã: ⁊ nulli pꝛſus pctõ

obnoxiꝗ carnem. Sed ⁊ cauſaʒ cur is qͥ in cim
po flos fuerat: voluerit eſſe in cõuallibus liliũ
videt᷑ oſtendere.Cuʒ eni multo tꝑe flos fuiſſet

in campo nullũ dicit ex ipᷣo cãpo fſoꝛẽ ad imita
tionẽ ſui ac ſiłitudinẽ ꝓceſſiſſe. Abi vo factus

eſt in ↄuallibus liliũ ↄtinuo etiã effici᷑ ꝓxima
eius imitatione ipᷣiꝰ liliũ:vt oꝑe pᷣcium fuerit:
qm̃ ipe effectus ẽ liliũ vt etiã ꝓxima ſua.id eſt
vnaqueq; aia qᷓ ei apꝛꝛoximat ⁊ exẽplũ eiꝰimi⸗

tationẽq; ſectat᷑ liliũ fiat.Qõð ergo ait:ſicut lili
um in medio ſpinarũ:ita ꝓxima mea in medio
fliliaꝑ accipiemꝰecclłiam gentiũ dici ꝙ vel eme

dio infideliũ:⁊ non credẽtiũ q̃ſi ex ſpinis emer
ſerit: vł ꝓpheticoꝝ circũſtrepentiũ ſe moꝛſibꝰ
in medio ſpinaꝝ poſita dicat. Qð et magis vi
debit᷑ veriſimile: ꝓ eo qð dic̃. Ita ꝓxima mea

in medio filiaꝝ. Non eni filias apellaſſet illas

aias que nũqᷓ; oino venerũt ad credẽdũ. Oẽs
g heretici pᷣmo ad credulitatem veniũt: ⁊ poſt

hec ab itinere ſidei ⁊ dogmatũ veritate dei de⸗

clinant:ſiẽ ⁊ Johes aplłs in epła ſua dic̃.Quia
a nobis exierũt:ſed nõ erãt ex nobis. Naʒ ſi fu
iſſent ex nobis ꝑmãſiſſent vtiq; nobiſcũ. Poſ⸗
ſumus aũt ⁊ ad vnãquãq; aiam id referentes:
huic qͥdẽ aie q̃ ꝓ ſimplicitate ſui ⁊ planiuie vel

ędqtate cãpus dici põt:floꝛem fieri verbũ dei:⁊
initia bonoꝝ operũ docere. is vero qͥ pfun⸗
dioꝛa iam q̃runt:⁊ demerſioꝛa ſcrutant᷑ quaſii

cõuallibus:vel ꝓ claritate pudicitie vel ꝓ ful⸗

goꝛe ſapie efficit liliũ: vt ⁊ ipi fiant lilia erũpen

tia de medio ſpinaꝝ.id ẽ.pũgẽtes cogitatiões
⁊ ſolicitudines ſeculares q ſpinis in euangelio

cõparate ſũt.Sicut arboꝛ mali iter ligna ſilue.

Ita fraternꝰ meꝰ irer mediũ ſlioꝝ. In vmbꝛa
eius cõcupiui ⁊ ſedi:a fructus eius duld i fau
cibus meis. Decuit qͥdem ſpõſuʒ ⁊ de ſemetip
ſo dicere:qͥd eẽt in cãpo:qͥd etiã in ↄuallibus:
⁊ de ſponſa q̃ eẽt:vel q̃lis iter ceteras fllias ha

beret. Sponſam vo ad hec reſpõdẽtẽ:nõ ↄue

niebat de ſemetipᷣa aliqͥd dicere:ſᷣ effici toram
erga admirationẽ ſponſi ⁊ ipᷣiꝰ laudibꝰ inhere
re. Cõparat g eü arboꝛi mali. Sʒ ne ex ſititudi

ne monis ſimplicioꝛes aliqͥ arboꝛẽ mali malã

arboꝛẽ putẽt:⁊ a malicia dictã: dicamꝰnos ar⸗
boꝛem meli greco qͥdẽ noie vtẽtes: ſ̃ ſimplicio
ribꝰ qbuſq; latinoꝝ plus notioꝛe qᷓ; mali. Me
lius ẽ eni vt grãmaticos offendamꝰ:qᷓ; legenti
bus ſcrupuluʒ aliqð in veritatis explanatione

ponamꝰ.Cõparat igit᷑ eũ arboꝛi mali:ſodales
vo eiꝰ reliqͥs arboꝛibꝰ ſilue.Sʒ ſponſuʒ ua ar⸗
boꝛi huic mali ſilem dicit. vt etiã ↄcupiſſeſe di
cat ſub vmbꝛa eius ſedere:fructũq; eiꝰ-dulcem
ſibi effectũ in faucibꝰ aſſeueret.Et hec ad ado⸗

leſcẽtulas loqui videt᷑ ſicut ⁊ ſpõſns locutꝰ eſt

pᷣus ad ſodales ſuos:ſᷣ nunc videamꝰ pᷣmmy⸗
ſteriũ quos dicat ſpõſa filios:iter qͥs tãqᷓ; arbo
rem mali pcellere reliq̃ ſilue ligna aſſerat ſpon
ſum: ⁊ vide ſi poſſumꝰ m ea qᷓ in ſuꝑioꝛibus ðᷣ

ſiliabꝰ ⁊ ſpinis dupliciter expoſuimus: ita hic

etiã filios:vel eos qͥ aliqũ fuerũt et nõ ſunt vel

multitudinẽ celeſtiũ miniſtroꝝ dictos eẽ itelli
gere.Ad oẽs eni in initio pertinet illud qð ſcri
ptum ẽ.Ego dixi dij eſtis:⁊ filij excelſi oẽs Sʒ
difſferentia interceſſit ꝑ H: qð ait: Nos autẽ vt
hoies moꝛiemini:⁊ ſicut vnus de pᷣncipibꝰ ca⸗

detis. Sʒ ⁊ illud in h̊ reſpicit:qm qͥs in nubibꝰ

ęquabit᷑ dño aut quis aſſimilabit᷑ ei iter filios

dei: Sicut ergo arboꝛ mali inter reliq̃ ligna ſũ⸗

ue:ſic ẽ ſpõſus iter reliqͥs filios:habẽs fructuʒ
q̃ nõ ſolũ ſapoꝛe oẽs ſᷣ ⁊ odoꝛe pᷣcellat:et duos
gie ſenſus.id ẽ.guſtũ ⁊ odoꝛatũ efficiat.Diuer
ſis nanq; copijs menſaʒ nob pᷣparat ſapiaʒ:in

qᷓnõ ſolũ panẽ vite apponit: ſed imolat carnes
verbi:⁊ nõ ſolũ miſcet ĩ cratere ſuũ vinũ:ſed ⁊

mella odoꝛata ſatis adhibet ⁊ dulcia:q̃ non in
oꝛe ⁊ labijs ſuauitatẽ reddãt: ᷣ ⁊ interioꝛibus
tradita faucibꝰ dulcedinẽ ſᷣuẽt. NPoſſumꝰ aũt
ligna ſilue accipe eos angelos qͥ vniuſcuiuſq;
hereſeos auctoꝛes fautoꝛeſq; viſi ſunt extitiſſe

ſta vt videat᷑ eccłia cõparãs ſuauitateʒ doctri
ne xpᷣi ad aſperitatẽ hereticoꝛũ dogmatum:ac
ſterilẽ infrucruoſãq; doctrinã dicere: mella qͥ⸗
dem ſuauia et dulcia eẽ dogmata eccliaſtica:q̃
i xp̃i eccłia pᷣdicant᷑.Ligna vo ſilue eſſe ea q̃ di

uerſis hereticis affirmant᷑. Et de iſtis videbi᷑

ifructuoſis lignis ſilue dici:qð i euãgelijs ſcri⸗

ptum ẽ. Ecce iã ſecuris ad radicẽ arboꝛis poſi

ta ẽ. Ois ergo arboꝛ q̃ nõ facit fructũ bonũ:ex
cidet᷑:⁊ i ignẽ mittet᷑. Fraternꝰ ergo ſponſe eſt
vt arboꝛ meli in eccłia ſpõſi.ceteri vo hereſiar
che tãqᷓ; infructuolſa ligna ſilue diuino iudicio
vt ſecuri excidẽda: ⁊ in ignẽ mittẽda. Igiturĩ
huiꝰmeli vmbꝛa ↄcupiſcit ſponſa reſidere:vel
vt diximꝰ ĩ ꝓtectiõe filij dei: vel aia refugiens
oẽs reliq̃s doctrinas:⁊ adherẽs vni ſoli vbo
dei:cuius etiaʒ dulcẽ habeat fructũ meditãdo
ſcʒ indeſinẽter legẽ dei: ⁊ ſemꝑ eã velut mũdũ
aĩial ruminãdo Vex de appellatiõe vmbꝛe iſtiꝰ

. .

(baaſ
Hoblurdl
ſodiuinie
melihuiue

hierenii

fßenſe
hoimn

Udeoh
a ide)

glono l

cpucotpe

(us veniet

birtibiGi⸗

ceptucorpe

Genubusd
nnclynon
ſegveekin
ſun reron
deritlubio
nortis Ge⸗
fehakloen
uogoſto
uroiüdon
Wo
tſemenn
fanger
Phrav
ſitꝛeſt
guicune
ſelegio
bueox:
lio ſed
legiolie
Nelioꝛe. 9
les. Etett,

eeed ynb:
ior viee

vſte
anuser
fbeeſe
buenlrepol
Pehendan
leyiceramnn
ſanaſunta
leriacön
oinh
cedo peo⸗
luscheſſie
hacypinaſa
Gedalic⸗
morlis:l

Wociſid

llrſedi,c
ſoynbn
wigreſtu
Klücage

inint
W
echmulie
mpöln
Sepplunt
Amalſolnes
bpenſgnr⸗
äyanſee
algeelen
rEhertdgg⸗
ſönbaret
Ncenefun⸗
itrisfid,
onilauſnen
inſugtcäv⸗
wſlimns:hi
rütetnoſunr
rdictostiii
tmmeriluudcötc
ljercelſtois
it Nosabin
Sdepncpiden
gmnäsinnupt
bik eiterfls

terreiäige

os hahioftc
Lßcelatae
Aüencin Din
Böeratſgign
ſedinolotcane
neſnü niniſtt
1dulaas: 4nonn
fFtinenoubys
1. Polinait
Apnuſcuuſ
ſtumeſe
nuitne, dan
Idognaumaae
n Gclat⸗
Nnccchrſic

Nuecleatid

neſte iet⸗
4 enigel⸗ 1
Mciahens,
auhmmitin
mn afotti
catn toelil

Tractatus III

ſub qua ſedere cõcupiſſe ſe dicit ecclia:non pu⸗
to abſurdũ ſi ea que inuenire poſſumꝰ i ſcriptu
ris diuinis pferamꝰ i mediũ: vt que ſit vmbꝛa

meli huius dignius ⁊ diuiniꝰ agnoſcatur. Ait
ieremias i lamentationibꝰ. Spũs vultꝰ nr̃i:

xps dñs cõpꝛehẽſus ẽ in coꝛruptionibꝰnoſtri:
cui diximus ĩ mẽbꝛa eius viuemꝰ in gentibus.
Aiges ergo quõ ſpirituſancto ꝑmotus ꝓphe
ta vitã de vmbꝛa xpᷣi pᷣberi gentibus dicit. Et
quõ nõ vitã nobis pᷣbeat eius vmbꝛa: cũ ⁊i cõ
ceptu coꝛpoꝛis illius ad mariã dicat᷑ Spũſſan
ctus veniet ſuꝑ te:⁊ virtus altiſſimi obumbꝛa
bit tibi. Si ergo obumbꝛatio fuit altiſſimi ĩ cõ⸗
ceptu coꝛpoꝛis eius:merito vmbꝛa eius vitam
gentibus dabit. Et merito ſpõſa eiꝰ eccłia ſub
meli vmbꝛa ſedere cõcupiſcit:ſine dubio vt vi⸗
te que eſt in eius vmbꝛa ꝑticeps fiat. Reliquo

rum vero lignoꝝ ſilue vmbꝛa talis eſt: vtqͥ ſe⸗
derit ſub ipſa ſedere videat᷑ in regione vmbꝛe
moꝛtis. Sed adhuc vt magis acmagl planioꝛ

reddat᷑ locus:qui habet in manibus:reqͥramꝰ
quõ apoſtolus dicat. Legeʒ vmbꝛã habere fu

turoꝛũ bonoꝝ:a omia que vel ð diebus feſtis

vel ſabbatis:vel neomenijs ſcripta ſũt vmbꝛã

eſſe memoꝛat futuroꝝ bonoꝛuʒ in his ſcʒ q̃ Sᷣm

lfam gerebant᷑: ⁊ quõ oẽm veteꝝ culturã exem
plar ⁊ vmbꝛam ꝓnũciet eſſe celeſtiũ.Qð vtiq;

ſiita eſt:oſtẽdunt᷑ ſub vmbꝛa legis ſediſſe oẽs
quicunq; ſub lege erant:⁊ vmbꝛam magis ve⸗
re legis habebãt. Nos aũt alieni ſumus abvm
bꝛa eoꝝ:quoniã non ſumus ſub lege:ſᷣ ſub gra
tia.ſed q;uis non ſumus ſub vmbꝛa illius quã
legis littera faciebat:ſumus tamen ſub vmbꝛa

melioꝛe. In vmbꝛa eni chꝛiſti viuimꝰ inter gẽ

tes. Et eſt ꝓfectus qͥdam de vmbꝛa legis veni

re ad vmbꝛam xpᷣi:vt quia xpᷣs eſtvita veri⸗
tas ⁊ via: efficiamur pꝛimo in vmbꝛa vie: et in
vmbꝛa vite:⁊ in vmbꝛa veritatis:vt cõpꝛehẽ⸗

damus ex ꝑpte :et in ſpeculo ac in enigmate: vt
poſt hec ſi mcedamus ꝑ hanc viã queẽ xpᷣs:q̃
puenire poſſimus in hoc vt facie ad faciẽ com

pꝛehendamus ea ꝗ pᷣus q̃ſii vmbꝛa ⁊ i enigma
te videramus. Mõ eni quis poterit ad illa que

vera ſunt ⁊ ꝑfecta ꝑuenire:niſi pꝛius deſidera
uerit ⁊ cõcupierit in hac vmbꝛa reſidere.Sʒ ⁊

Job oẽm hoiuz vitam dicit eſſe ſuper terram:

credo ꝓ eo ꝙ anima in hac vita velamẽto hu⸗
ius craſſi coꝛpoꝛis obumbꝛat᷑. Oẽs ergo qui ĩ
hac vita ſunt neceſſe eſt in vmbꝛa quadam eſſe
Sed alij qͥdeʒ ſunt ſedentes in regione vmbꝛe
moꝛtis:hi ꝓfecto qͥ non credunt xpᷣo.Eccleſia
vero cũ fiducia dicit. In vmbꝛa ſponſi ↄcupi⸗

ui ⁊ ſedi:qᷓ;uis certe fuerit tpᷣs qͥ potuerit quis

ſub vmbꝛa legis reſidens defendi a duritia ar⸗
boꝛis ⁊ eſtus.Sʒ trãſijt illud tᷣs. Neniẽdum

eſt nüc ad arboꝛis meli vmbꝛam: ⁊ qᷓ;uis diuer

reditatẽ capiũt ſalutis:iſtud eſt vinum ſcri

Fo. XXXIII

Epiſtola XIII

ſa q̊ͥs vtat᷑ vmbꝛa:videt᷑ m̃ ois aia donec in pᷣ
ſenti vita ẽ vmbꝛã habere neceſſariã ꝛopter
illud credo ardoꝛẽ ſolis:qͥ cũ exoꝛtus fuerit:cõ
tinuo ſemen qð in alta radice demerſũ eſt are⸗

ſcit:⁊ deꝑpit. Sʒ hũc ardoꝛẽ tenuuer q̊dẽ legis

vmbꝛa pꝓpellit: chꝛiſti vo vmbꝛa in qua nunc ĩ
gentibꝰ viuimꝰ.i.incarnatiõis eius fides auer⸗
tet penitus ⁊ extinguet. Ille eni adurebat am
bulãtes ſub vmbꝛa legis tꝑe paſſiõis xpᷣi ſicut
fulgur viſus eſt cecidiſſe de celo.q;uis etiã hu
ius vmbꝛe tp̃s in finẽ ſeculi cõpleat᷑:qꝛ ſicut di
ximus poſt cõſumationẽ ſeculi iã non ꝑ ſpecu⸗
lum nec in enigmate ſ facie ad faciẽ videbimꝰ
veritatẽ:ſimile eẽ puto ⁊ illð qdð ſcriptũ eſt: ſſᷣ
vymmbꝛa alaꝝ tuaꝝ exultabo. a in ſequentibus
huliꝰ libelli ita dicit ſpõſa. Fraternꝰ meꝰ mihi:
et ego illi ip̃i:qͥ paſcit inter lilia donec reſpiret
dies: ⁊ amoueãt᷑ vmbꝛe:edocẽs ꝑ h̊ qꝛ ven iet
tpᷣs:cũ oẽs vmbꝛe remouebunt᷑: ⁊ ꝑ miſcdiam
dei patebit veritas ſola.ſed ⁊ qð ait.⁊ fructus
eius dulcis in faucibꝰmeis:illiꝰaĩaʒ H̊ͥ credo di
cere que nihil emoꝛtuũ:nihil inſenſibile habet
in faucibꝰ ſuis:⁊ in nullo pꝛoꝛſus ſiłis ẽ illis:ð

q̃bus ðᷣꝛ.ſepulcrũ patens eſt guttur eoꝝ. Qui⸗
cũq; eni vba moꝛtis ⁊ interitus de faucibꝰ ꝓfe
runt:ipᷣoꝝ fauces ſepulcra dicũtur: ſicut ſunt
oẽs qͥ vel ↄtra veram ſidẽ loquũt᷑:vel ↄtra di⸗
ſciplinã caſtiratis ⁊ iuſticie ⁊ ſobꝛietatis aliqᷣd

pferũt. Ipᷣi ergoſunt quoꝛuʒ fauces ſepulcra
ſũt a loca moꝛtis: vnde matris vba ꝓferũtur.

Juſtus aũt dicit. E dulcia faucibꝰ meis elo⸗
quia tua. Et alius qͥ vba vite docebat: ita diẽ

Ds noſtrũ patet ad vos o coꝛinthij: coꝛ noſtzʒ
dilatatũ eſt. ſed ⁊ aliꝰ qͥ vbo aꝑuit os ſuũ.Os

meũ aperui ⁊ attraxi ſpiritũ. Introducite mei
domũ vini. ſpõſe vba adhucſunt: ſed ad ami⸗
cos et familiares ſponſi vt arbitroꝛ dirigunt᷑:
a qͥbꝰ videt᷑ expoſcere:vt introducãt eã in do⸗
müũ leticie: vbi vinũ bibit᷑ ⁊ epule parãt᷑. Que
aũt viderat cubiculũ regiũ deſiderat etiaʒ nũc

regale itroire ↄuiuiũ:⁊ frui vinoleticie: ſupꝛa

iam diximus amicos ſpõſi ꝓphetas ⁊ oẽs qui

miniſtrauerunt vbũ dei ab initio ſeculi intelli⸗

gendos: ad qͥs recte vel eccłia xp̃i: vel aia ver⸗
bo dei adherẽs dicat:vt ſe inroducant in do⸗
mũ vini.i.vbi ſapia miſcuit i cratere vinũ ſuũ
⁊ depᷣcat᷑ ꝑ ſeruos ſuos oẽm inſipientẽ ⁊ egen

tem ſenſu dicens:Venite mãducate panes me
os:⁊ bibite vinũ qð miſcui vobis.Iſta eſt do⸗
mus vini:domuſq; cõuiuij:in quo ↄuiuio oes
qq veniũt ab oꝛiẽte ⁊ occidẽte recũbẽt cũ A:baã

Iſaac ⁊ Jocob in regno dei.Ad quã domũ et

ad qð cõuiuiũ ꝓphete pducunt aias:q̃ tñ eos

audiũt: ⁊ intelligũt.ſᷣ ⁊ ſancti angeli celeſteſq;
vtutes qͥ in miniſterio mittũt᷑ ꝓpter eos q he⸗

3

” —

bunt᷑ illi pſalmi q̃ ꝓ toꝛcularibus attitulatur:
iſtud ẽ vinũ qð attulerũt illi palmites qui in ie
ſu ꝑmãũſerunt:non ſolũ in terris ſᷣ etiã in celis.
ſic eni audio illud qð ðꝛ. Quia oĩs palmes qui
non manet ĩ me nõ põt afferre fructum. Nemo
eni ꝓducit fructũ vini huiꝰ niſi qui ꝑmanet in

v̈bo ⁊ lapientia ⁊ vitate ⁊ iuſticia ⁊ pace iomi

buſq; vtutibꝰ. Iſtud ẽ vinũ quo etiã inebꝛiari

iuſtis et ſanctis qͥbuſq; optabile ðꝛ. ec puto

⁊ in ſpũ:iã tunc Noe ↄtuens inebꝛiatus eẽ ðꝛ.
⁊ Dauid admiratꝰ huiꝰcõuiuij calicẽ dicit.Et

poculũ tuũ inebꝛias qᷓ; pclarum ẽ.Ad hancer
go domuʒ vini eccłia vel aia vnaqueq; deſide

rat q̃ pfecte ſunt intrare dogmatibus ſapien
tie myſterijſꝙ ſciẽtie:epulaꝝ velut ſuauitate ⁊
yini leticia pfrui. Scienduʒ ſane ẽ:qꝛ ſic eſt:vt

iſtud vinũ qð de dogmatib⸗ veritatis pᷣſſũ cõ⸗

miſcet᷑ in cratere ſapiẽtie: ita ⁊ ↄtrariũ vinuum

cum inique inebꝛiant᷑ peccatoꝛes: et hi qͥ falſe
ſcientie dogmata ꝑnicioſa ſuſcipiũt. De qbus
Salomõ in ꝓuerbijs dicit. hi aũt edũt cibos
impietatis:vino aũt iniquo inebꝛiant᷑ Be hoc
eodẽ vino iniquo etias in DHeuteronomio legi
mus ita ſcriptũ:ex vineis ſodomoꝝ vitis eoꝛũ

⁊ palmes eoꝝ:ex gomoꝛra vua eoꝝ vua fellis:
⁊ botrus amaritudinis eis. Furoꝛ dꝛaconũ vi
num eox:⁊ furoꝛ eoꝝ aſpidũ inſanabilis Jllð

aüut vinũ qð de vite vera ꝓcedit nouũ ſemꝑẽ.
ſemꝑ eniꝑ ꝓfectus diſcẽtiũ ſcientie ⁊ ſapie di⸗

uine inouat agnitio. Et ideo dicebat ihſs diſci
pulis ſuis:qꝛ nouũ bibaz illud vobiſcũ i regno
patris mei. Innouat᷑ eni ſemꝑ agnitio ſecreto

rũ arcanoꝛũq; reuelatio ꝑ ſapientiã dei:non ſo
lum hoibus ſed ⁊ angelis celeſtibuſq; vᷣtutibꝰ⸗

Oꝛdinate in me charitatẽ eiuſdẽ ſponſe ad eoſ
dem verba ſũt:niſi ꝙ poſſunt foꝛtaſſe etiã apo

ſtoli xpᷣi inter eos haberi ad qͥs iſta memoꝛant᷑
Aʒð ergo ait oꝛdinate in me charitateʒ:hũc ha
bet ſenſũ. Oẽs hoĩes amat ſine dubio aliquid
et nullꝰ ẽ qͥ ad id etatis venerit vt amare iã poſ

ſit: ⁊ non aliqdamet ſicut etiaʒ in pfatiõe huiꝰ
oꝑis ſufficiẽter oſtendimꝰ.ſed h̊ amoꝛ: vel hec
charitas i nõnullis qdem ſuo oꝛdine ⁊ cõueni⸗

enter aptata pcedit. In plurimis wocõtra oꝛ⸗
dinem. Dicit᷑ aũt ↄtra oꝛdinẽ eſſe in aliqͥ chari

tas:cũ aut id diligit:qð nõ debet:aut quod de

bet diligit. ̊ plus iuſto diligit: aut minꝰ inſto.
In iſtis ergo inoꝛdinata eſſe charitas dꝛ:in il⸗

lis vero qͥs valde paucos arbitroꝛ eſſe q ſcilʒ ꝓ

viã vite incedũt: ⁊ non declinãt neq; ad dexte
ram neq; ad ſiniſtraʒ in ipᷣis ſolis oꝛdinata eſt
charitas ⁊ oꝛdinẽ ſuũ tenet.eſt aũtoꝛdo eius ?
menſura hmõi. Verbi gra deuʒz diligere null⸗
modus nulla menſura ẽ niſi hec ſola:vt ei totũ

exhibeas qᷓtü habes.in xpᷣo eni ihu diligẽdꝰẽ
de ex toto coꝛde ⁊ extota aia ⁊ ex totis viribꝰ

„

ẽð

In H ergo nulla menſura eſt. Dtligere vo pxi

mũ eſt menſura aliqua.ꝓximũ inqui tuũ dili
ge: ſicut teip̃ᷣm. Si ergo aut in dei dilectiõe mi

nus altqd feceris q; potes ⁊ qᷓ; in viribꝰtuis ẽ:
aut inter te ⁊ ꝓximũ tuũ nõ vᷣuaueris eqͥtateʒ:

F aliqͥd differetie habueris:non eſt in te chari⸗
tas oꝛdinata:nec oꝛdinẽ ſuuʒ tenes. erũ qm
nobis ᷣmo de oꝛdine charitatis ẽ: diligentius
ꝑ ſingula reqramus:vel qͥs diligi:vel qtũ dili
gi opoꝛteat.Nam ſi vt dicit᷑ mẽbꝛa alterutr uʒ
ſumꝰ:puto ꝙ hunc effectũ erga ꝓximos habe⸗
re debeamꝰ: vt eos nõ qſi aliena coꝛpoꝛa:v ve⸗
luti mẽbꝛa nr̃ᷣa diligamus.Scðʒ h̊ eni ꝙ mem⸗
bꝛa nr̃a inuicẽ ſumꝰ:eq̃lẽ erga oẽs habere dile⸗
ctionẽ:ſimilẽq; ↄueniet. Scðʒ h̊ vo ꝙ ſũt i coꝛ
poꝛe aliqᷓ membꝛa honoꝛabilioꝛa ⁊ honeſtioꝛa

glia vo inhonceſtioꝛa ⁊ inferioꝛa:puto ꝙ rurſũ

ꝓ mẽbꝛoꝝ meritis ⁊ honoꝛe:etiã dilecnonis li
bꝛari debeat modus Sidqs ergo rõnabiliter cũ
cta agere ſᷣm verbũ dei ac ſuos etiã affectus tẽ

perare ꝓponit:puto ꝙ erga hec ſinglła oꝛdinẽ
charitatis ⁊ ſcire debeat ⁊ tenere. Neꝝ vt aꝑti
us fiat qð dicimꝰ:paulo euidentioꝛibꝰ vtamur
indicijs. Siqs vbi gra laboꝛet in vbo dei:at
aias nr as inſtruat et illuminet: viã ſalutis do⸗
ceat: viuẽdiq; oꝛdinẽ tradat: non tibi videt᷑ et
HB ꝓximus eſſe qͥdẽ ſᷣ multo ampliꝰ alio pximo

diligẽdus:qͥ hoꝝ nihil gerit: Nã ⁊ ille qdeʒ di
ligẽdus ẽ ꝓ eo ꝙ mẽbꝛa vnius coꝛpoꝛis ſumꝰ:

vniuſq; ſubſtãtie:ſᷣ hic multo ampliꝰqᷣcunq; ?
ius ꝓximi nobiſcũ habeat:qð ceteri hoies ha⸗
bẽt. dat tñ hãc maioꝛẽ charitatis erga ſe cauſã
ꝙ vis dei oſtendit: ⁊ aie ſaluteʒ diuini vbi illu
minationibꝰ cõfert.Qõ ſi aliqs me erranteʒ et
in p̃cipitio poſitũ muliebꝛis peccati ad lucẽ re
uocet veritatis: ⁊ de ipᷣo iã interitu eripiat: ac
trahat ad ſaluteʒ:atq; ex ipis faucibus eterne
moꝛtis arripiat: nõ tibi videt᷑: ꝙ illa ipᷣa ſi fieri
pot plenitudine charitatj qua deũ diligimus.
diligẽdus ſit poſt deũ: Et ne putes ꝙ nos pᷣſu
mamꝰ:audi apin Mauluʒ de his qͥ in vbo dei
laboꝛãt dicentẽ:vt ſupabundãter habeatis in
charitate eos qͥ hmõi ſunt ꝓpter opus ipſoꝝ. .
AVideamꝰ⁊ aliũ adhuc oꝛdinẽ charitatis eius
dutaxat:q erga ꝓximos haberi videtur Si ſit
nõ habẽs qͥdẽ docẽdi vel inſtruẽdi gram:neq;

vbũ dñi pᷣdicãdi:ſᷣ tñ ſãcte vite vir inocẽs im⸗

maculatꝰ:⁊ qͥ i iuſtiſicationibꝰ ⁊ mãdatis dei i⸗
grediat᷑ ſine qrela:videt᷑ ne talis tibi h̊ vir ĩ eo
dem charitatis oꝛdine habẽdus: qͥ ille ͥ nihi!
agit:quãdoqdeʒ vterq; ꝓximꝰðꝛ: Noõne ⁊ hic

ꝓbpter opus ſuũ:⁊ vite meritũ ſᷣm apłm dictuʒ

vt ille qͥ ĩ vbo dei laboꝛat:ſuꝑabũdantiꝰ habẽ

dus ẽ in charitate ꝓpter opus vite ſue. Eſt ad

huc alius oꝛdo charitatis. Jubemur eni? ini⸗
micos nr̃os diligere. Sed videamus ſi etiã in

X

C

ſioynt

hubehit
charitat
is Gen
fübnag
deierp
Etallus
ſuenle⸗
zlf
Aoinot
cidien
gerhist
mmnumui
hes diligt
ggeime⸗
dines che
Ntapkus.
nſte xb
niivroꝛe
hondeden
Cireter
siſdn
Gn
dede
llazq
Pobln
henen
erſ
leciol:
leruen
nſicirion
fograog
ſbbe Pyo
Horechar
wopſone
ofniprdir,
Nn ber⸗
Pnquisob
Pogenner
Nodeiöti
Heccligrve
oppviut
chgrats⸗
ipor Aun
kuhßainn
Nesſle⸗
nonengah
chanians⸗
*ensd
lengentien
here charit
eſcetqye
Crittenn,

mausre
chöeignen
cisdietd⸗
zbgniicn
lon thorcken
arplonn
iileann
Gorönthurci

vsetüitſned

einddodang
e: ii ſaunsd
zNonthinatt
nplniogrin,
Miclegsi
nschpisſun
vanglicng
Scctenbatädr.
s apntaii
zouun pbit
smecnantg

entadlucene

eruueripigk:a
fmuchvs een⸗

„

.gilaßulin
1deidiignns.

rpg lhohn

ebiscſnko
in dhanit
be loſſe⸗

echanubli
i Vidaur
midgrnn i
e ir ti
1idnode⸗
lis ſloſtn
“

Tractatus

ipis vnus ſolus modus erit dilectionis:an ibi

habebit locuʒ pᷣmo iſte:qui dicit.oꝛdinate ime

charitatẽ. NPuto ergo ꝙ in his ſit oꝛdo charita

tis. Verbi gra Eſt aliqs mihi inimicus ⁊ alijs
m̃ bñ agẽs:pudicus:ſobꝛiꝰ:mandata plurima
dei ex ꝑte cuſtodiẽs:in aliqͥbꝰ tñ errans vthõ
Et alius qͥ inimicꝰ qͥdem ſit et ipſe nobis:iñ ſit
ſue vite atq; aie inimicus:parav ad ſcelera: pᷣ⸗
ceps ad flagitia: nihil ſancti:nihil religioſi du⸗
cens:nõ tibi videt᷑ etiã eẽ inter ipᷣos inimicos
q̃dã diuerſitas habẽda charitatis? Puto qdẽ

ꝙ ex his ſatis patuerit eſſe vi q dem charitatẽ

vnã:multas tñ habere cauſas: et multos oꝛdi⸗

nes diligẽdi: ⁊ ꝓpter h̊ nüc dicere ſpõſaʒ oꝛdi⸗
nate i me charitatẽ:h̊ ẽ docete me diuerſos oꝛ⸗

dines charitatis.Qõ ſi adhuc addendum his

aliqd videt᷑:poſſumꝰ illð in mediũ adducẽ qð

ait apłus. Viri diligite vxoꝛes vras: ſic coꝛꝑa
vra:ſic xpᷣs dilexit eccłliam QAuid ꝗ̊ debẽt qͥdẽ

viri vxoꝛes ſuas diligere:alias vero mulieres
non debent oino diligere in omni caſtitate ⁊ ſã

ctitate:An non videbunt᷑ etiã ipᷣe eẽ de pꝛoxi⸗

mis:ſed impẽdẽda qͥdem ẽ dilectio vel in cõoiu

gem:vel in matrẽ:vłin ſoꝛoꝛẽ:ſi tñ fideles ſint

deo adherẽtes:⁊ erga aliã mulierẽ nullã vᷣm

illaʒ qᷓ ꝓxima ðꝛ:ẽ nob impẽdẽda dilectio.ꝙ ſi

hHͥ abſurdũ videt᷑ (Debet aũt m mandati oꝛdi
nem etiã erga eas caſta haberi dilectio) ꝓꝛſus
inter ip̃as ꝑſonas feminaꝝ qͥbꝰ impendeda di
lectio ẽ:habẽdus ꝓfecio ẽ oꝛdo qͥdã in charita
te:ↄueniẽſq; diſtinctio:⁊ maioꝛi qͥdẽ cũ hono.
rificẽtia matri deferẽda ẽ dilectio. Sequẽti ve
ro gradu cũ q̃dã nihilominꝰreuerẽtia etiã ſoꝛo
ribꝰ. Pꝛopꝛio vo quodã ⁊ ſequeſtrato ab his

moꝛe charitatis cõiugibꝰ exhibẽda. Poſt has

vero ꝑſonas ꝓ meritis etiã ⁊ cauſis vnicuiq; i
omi vi diximus caſtitate deferẽda dilectio eſt.
Scdðm hec etiã de patre vel fratre atq; alijs ꝓ
pinquis obſeruabimꝰ. Erga ſãcios vo q̃ nosi
xpᷣo genuerũt:ſed et paſtoꝛes atq; epᷣos:velqᷓ
vobo dei pᷣſunt pᷣſbyteri:aut qͥ beati miniſtrant

in eccłia:vel qui in fide pᷣcellunt ceteros.Quõ

vo ꝓ vniuſcuiuſq; meritis affectio penſabitur
charitatis:longe eminẽtioꝛ:qᷓ; erga eos habe/
ri põt.Qui autẽ nihil hoꝛũ aut nõ integre ege⸗
runt:ſᷣ ⁊ inter parẽtes ſideles ⁊ infideles:⁊ fra
tres fideles ac infideles ſoꝛoꝛeſq;: pᷣt ne fieri: vt

non erga hos ſingulos diuerſus oꝛdo habeat

charitatis:Quas diuerſitates intuens ſponſa

⁊ videns de his omnibꝰ anime ad ꝑfectionem

tendenti:neceſſariã videri ſcientiã eaꝝ reꝝ: vt
vniuſcuiuſq; loci ⁊ oꝛdinis menſuras poſſit te

nere charitatis:dicit ad amicos ſponſi:eos vi⸗

delicet qͥ verbum dei miniſtrant: oꝛdinate ĩG me

caritatem. B; eſt docete me:⁊ tradite mihi:quõ

per hec ſingula oꝛdinẽ puare debeam charita⸗

III

Fo. XXXIIII
Epiſtola XIII

tis. Oès eni hoies ſicut iã diximus:ᷣm hoc q
ſimiles ⁊ ex nobis ſunt ſiłiter diligẽdi ſũt: imo

ois rationabilis natura a nobis vrpote ratio⸗-

nabilibus equaliter diligẽda eſt. Adijciẽdum
tñ in charitate ẽ vnicuiq; ad h̊ quõ eſt: et ad H̊
ꝙ rõnabilis ẽ.Si vᷣbi gra:aut in moꝛibus:au
in ope:aut in ꝓpoſito:aut in ſciẽtia: aut in ſtu⸗
dijs ceteros pꝛecellit: ꝓ his ſingulis m ſuum
quẽq; meritũ ad generalẽ dilectione: addẽduʒ
eſt etiã ſpecialis aliqͥd charitatis. Aeꝝ vt ma⸗
ioꝛ de his habeak auctoꝛitas:ab ipo deo capi⸗
amus exemplũ. Jpᷣe eni amat oĩia q̊ ſunt:equa
liter vt nihil oderit eoꝛũ q̃ fecit. Neq; eni fecit
aliquid:qð odio haberet.non tñ ob hoc ſimili
ter dilexit hebꝛeos vt egyptios: ⁊ Pharaonẽ?
vt Mopſen ⁊ AKaron. Nec rurſus aliqᷓs filios
Ilrael ſimiliter dilexit vt Ooyſen ⁊ Aarõ et
mariam.nec iteꝝ Aaron ⁊ mariam ſimiliter di
lexit:vt Ooyſen.qᷓ;uis verũ ſit:vt ðꝛ ad euʒ.
Narcis aũt oibus qꝛ oia tua ſunt dne amatoꝛ
aiaꝝ. ſpiritus enim incoꝛruptionis eſt in omnt
bus.tamẽ ille qui menſura ⁊ numeroa põderę
diſpoſuit oia m menſuram:ſine dudio vniuſ⸗
cuiuſq; meritoꝝ ⁊ dilectionis ſue tẽperat libꝛã
Nunqͥd non putabimus:qꝛ nõ ſaniliter ab eo
dilectus eſt Paulus cum ꝑſequeretur eccłiaʒ
dei ſicut diligebat᷑: dũ ipᷣe cum ea ꝑſecutiones
cruciatuſq; tolerabat: ⁊ cuʒ dicebat:ſibi mneſſe
ſollicitudinẽ omniũ eccleſiaa: Multuʒ ẽ nũc
vt inter iſtos oꝛdines charitatis: eti ð effectu
odij:qui videtur huic charitatis effectui ↄtra⸗
rius: inſeramus.qꝛ etiã dũs dicit inimicus ero
inimicis tuis.et aduerſaboꝛ aduerſarüs tuis.
Et iterũ ſi peccatoꝛ tu aſſiſtis: ⁊ ei quẽ odit do
minꝰ:amicus es:q̃ vtiq; hãc hñt abſolutioneʒ
quã ⁊ illud qð dictum eſt:honoꝛa patrem tuũ

matrem tuã.⁊ iteꝝ q̊ͥ non odit patrẽ: ⁊ reliq.

n quo ꝓfeeto inimicus charitatis in deũ his
aduerſant᷑: ↄtrarium videt᷑ generare effectũ
dũ nulla põt eſſe cõſonantia luci ⁊ tenebꝛis :ex
xpᷣo cum belial:nec eadem poꝛtio eſſe fideli cũ
infideli. His ergo vt potuimus ð charitate oꝛ⸗
dinibus expoſitis patet ad intelligendũ: quid
ſit:qð poſcat ſponſa.id ẽ.eccleſia vel anima tẽ

dens ad ꝑfectionẽ pᷣſtari ſibi ab amicis ſponſi

quonia introduci ſe popoſcerat in domũ viniꝰ
vbi ſine dubio ĩtellexerat i omibꝰ que viderat
eminere ⁊ pᷣcellere grazʒ charitat ⁊ ipaʒ didice·
rat maioꝛẽ oiuʒ:ſolãq; eẽ charitatẽ:q nun; aa

det. Ideo depoſcit: vt oꝛdinẽ eiꝰ diſcat:ne ſoꝛ⸗

te aliqd inoꝛdinatũ faciẽs vulnꝰab ea aliqð ac⸗

cipiat: vt ĩ poſterioꝛibꝰ ðꝛ. Aulnerate charita

tis ego ſũ.Ea aũt ſiue ad angelos dei accipig⸗
mus: a qbꝰ ſe iſtrui poſtulat: ⁊ munirinihil ab

ſurdũ videt᷑ ᷣm h̊ qð de ppło ðꝛ. Letamini ge⸗

tes cum populo eius: ⁊ ↄfoꝛtẽt eos oẽs geit

Pars

Dei. 1 vt in alije ꝛ. Circũdat angelus domini

in circũ itu timentiũ euʒ. ⁊ eripiet eos. Et item
alibi. Nolite cõ temnere vnum ex minimis iſt
qui in eccłia ſunt:qꝛ angeli eoꝛum ſemꝑ vident

faciem patris mei:qͥ in celis eſt. Sed ⁊ in Apo

cal ypſi Johis angelo Tiatirẽſi teſtimoniũ dat
filius dei:pꝛe ch aritate quaʒ oꝛdinauit angelꝰ
ipſe in eccłia ſibi cõmiſſa.Sic eni ſcriptum eſt.
Scio oꝑa tua ⁊ charitatẽ tuam ⁊ fidem:et mi⸗
niſterium:et patientiam: et oꝑa tua nouiſſima
maioꝛa qᷓ; pꝛioꝛa. Sed ⁊ ſi ad ꝓphetas hec re⸗
feramus qͥ miniſtrauerũt verbum dei ante ad⸗
uentum ſponſi: vt per ipoꝝ doctrinam videat
eccłia velle oꝛdinem diſcere charitatis.id ẽ.ꝓ⸗
pheticis inſtrui voluminibus:non vide bit᷑ ab
ſurdũ.Sed ⁊ oẽs ſancti qͥ de hac vita deceſſe⸗

rũt: habẽtes adhuc charitatẽ erga eos quii hᷣ

mũdo ſũt:ſi dicant᷑ curam gerere ſalutis eoꝛũ:
⁊ iuuare eos pᷣcibꝰ ſuis atq; iteruẽtu ſuo apud
deũ:non erit incõueniens. Scriptũ nanq; eſt i
machabeoꝝ libꝛis. Ita hic eſt lhieremias pꝛo
pheta dei qͥ ſemꝑ oꝛat ꝓ populo.Sʒ ⁊ ad apo⸗
ſtolos hec dici vt ſupꝛa iam dixi non videbit᷑

alienũ. Per hos eni oĩs eccłia dei vel animaqᷓ

rens deũ introducit᷑ in domũ vini vt ſupꝛa di⸗
ximus: ⁊ aromatibꝰatq; odoꝛibꝰreplet᷑: ⁊ com
ponit᷑ in melius:ſicut i poſterioꝛibus legimus
⁊edocemur oẽm oꝛdinem rationẽq; charitatj.

Cöoſirmate me in vnguẽtis:ſtipate me in malis
q⁊ vulnerate charitatis ego ſum In greco qui
dem habet᷑ confirmare me i amyris. Zlmyrim

genus quoddã arboꝛis nominãs:qð latini pu
tantes myrrhã dictum vnguẽta iterpᷣtati ſunt
Igitur oꝛdo ſermonis huiuſmodi eſt. Poſtea
ũ ſponſa ⁊ vba ex oꝛe ipᷣius ſponſi audiuit: et
cubiculũ regis ingreſſa eſt:⁊ domuʒ vini locũ

qᷓ; cõuinij ac ſapientia:⁊ in eo victimas ⁊ crate

rem mixtũ ſacramẽtis eius aſpexit:quaſi i ho⸗
rum oiuʒ admiratione ſtupens ⁊ ſaucia poſtu⸗
lat ab ipᷣis nihilominus amicis ⁊ ſodalibꝰ ſpõ
ſi vt cõſirmaret᷑:⁊ quaſi deſiciens ſuſtentaret᷑ ĩ
cumbẽs paupulũ ſuꝑ arboꝛem amyrã vel me⸗
liam. Amoꝛis etiaʒ vulnere ꝑcuſſa arboꝝ ſola

tia ſiluarũq; ſectat᷑. Hhec Sm Ir̃am. Sed ex his

vt exequi poſſimus intelligentiam ſpiritalem
indigemꝰilla gra:quã ↄſequi a deo meruit ipᷣe

Salomõ:qͥ oiuʒ que ſũt radicũ ⁊ arboꝝ ⁊ vir-

gultox naturas didicit: vt ſciremꝰ⁊ nos:q̃ vis
⁊q̃ natura ſit arboꝛis amyre:quo cõpetẽter ex
hac ſpiritalis aptari poſſit expoſitio.oc ẽ au

tem ꝙ ſolũ puenire ad nos de huiꝰarboꝛis no⸗
ticia potuit:qꝛ odoꝛẽ ſolũ habeat ſuauẽ: nullũ

tamẽ afferat fructũ. Melia vero arboꝛ notum
cũctis ẽ:qð nõ ſolũ ferat fructũ:ſᷣ ⁊ dulciſſimũ
⁊ ſuauiſſimũ ferat.Oẽs igit᷑ hoĩes arboꝛes di
cunt᷑ ſiue bone ſiue male ⁊ fructuoſe ſiue infru

X

ctuoſe:ſicut et dñs i euãgelio dicit. Aut facite
arboꝛẽ bonã: ⁊ fructũ eiꝰ bonũ:aut facite arbo
rem malã:⁊ fructũ eiꝰ malũ. Et ois arboꝛq̃ nõ
facit fructũ bonũ excidet᷑:⁊ in ignem mittetur

Tres ergo diſferentie in hoibꝰ vidẽt᷑ eẽ. QAui⸗

dam qᷣ oino nullũ fructũ afferunt: ⁊ ecce alij qͥ

afferãt. Sʒ ĩ his qͥ afferũt:aut mali ſũt fructus
aut boni. Hic ergo ſpõſa.i.eccłia xpᷣi ↄfirmari

ſe poſtulat:⁊ reclinari qdẽ ſuꝑ vnã arboꝛẽ me
liã afferẽtẽ fructꝰ bonos: ⁊ recte ac cõpetenter
Suꝑ his eni cõfirmat᷑ ⁊ ſtipat᷑ ecchia qͥ i bonis
oꝑibꝰ fruciiſicãt ⁊ creſcũt.Quid aũt ẽ quod in
ampris infructuoſis.ſ.arboꝛibꝰ ↄfirmari vult

odoꝛe ſolo gaudẽtibꝰ Ego puto qiſtos qͥ ſolo

odoꝛe gaudẽt:⁊ necdũ fructus fidei afferũt:il⸗

los dicat qͥs Raulad coꝛinthios ſcribẽs diẽ:

qͥ inuocãt nomẽ dñi nr̃i ihu xpᷣ in oi loco ipoꝝ
⁊ noſtrũ. Pꝛo eo g inuocãt nomen dñi nriihu
xpᷣi hñt in ſemetipᷣis odoꝛis quãdã ex ipᷣa iuo⸗

catione nois ſuauitatẽ. ꝛo eo vo ꝙ nõ cuʒ oii
fiducia ⁊ libertate accedũt ad fideʒ nullos fidei

afferũt fructꝰ. In loco hͥ poſſumꝰ nos cathecu
minos ecclie itelligere: ſuꝑ qͥs ex ꝑte aliq̃ cõſir

manft᷑ eccłie.abẽt eni ⁊ in ip̃is non pax fidu⸗
cie ⁊ ſpei plurimũ qð ⁊ ipᷣi fiant aliqñ arboꝛes

fructifere: ⁊ plãtent᷑ in gadiſo dei ab ipᷣo agri⸗

cola pr̃e. Apᷣe eni ẽ qͥ platat hmõi arboꝛes in ec

cleſia xpᷣi:q̃ ẽ padiſus delitiaꝝ ſicut ⁊ dñs diẽ.

Ois plãtatio quã nõ platauit pater meꝰceleſt

eradicabit᷑. Stipat᷑ eccłia ⁊ inter melias ⁊ ſupꝑ

ipᷣas reqᷣeſcit.Que melie ille putande ſũt aieqͥ

quotidie inouant᷑ ad imagin eiꝰ qͥ creauit eas
Quia eni ꝑ inouationẽ ſui imagineʒ reparãt fi

lij dei:merito ⁊ ipᷣe arboꝛes melie appellant᷑:qꝛ
⁊ipᷣe ſpõſus eaꝝ ĩ ſuꝑioꝛibꝰ dictus eſt ſicut ar
boꝛ meliã eſſe i lignis ſilue. Et ne mireris ſi idẽ

ip̃e ⁊ arboꝛ vite ⁊ diuerſa alia dicat᷑:cũ ideʒ et
panis verꝰ:⁊ vitis vera:⁊ agnꝰdei ⁊ młta alia

noict᷑.Oia nãq; h verbũ dei vnicuiq; efficitur

ut mẽſura vel deſideriuʒ ꝑticipãtis expoſcit
Pead qð ſignificãdũ illud ꝙ ẽ ⁊ mãna vnicuiq;

eſſet vnus cibꝰ vnicuiq; iñ deſiderij ſui redde⸗
bat ſapoꝛẽ. Pꝛebet ergo ſeipᷣm non ſolũ eſuriẽ
tibus panẽ ⁊ ſitientibus vinuʒ ᷣ ⁊ deliciari vo
lẽtibus ſemetipᷣm ⁊ fragrantia exhibet poma.

NPꝛopterea ergo et ſpõſa velut refecta iã ⁊ bñ

paſta fulciri i melis ſe poſcit: ſciẽs in verbo eẽ

ſibi non ſolum omneʒ cibũ: ſed ⁊ omnes delici
as:⁊ per ea maxiie diſcurrit: dum ſe vulnera

tam ſentit eſſe iaculis charitatis. Siquis vſqᷓ;
ẽ:qͥ fideli hoc amoꝛe verbi dei arſit aliqñ:ſiqͥs
eſt vt ꝓpheta dicit:qͥ electis iaculis eius dulce
vulnus plagãq; accepit: ſiqͥs eſt qui ſciẽtie eiꝰ

amabili ↄfixus eſt telo:ita vt diurnis eum de⸗
ſiderijs nocturniſq; ſuſpiret: aliud quid loqui
nõ poſſit:audire aliud nolit:cogitare aliud ne⸗

E

ſitdeſ
heufeſ
teche
alo dicit
aumtrir
heredece
ligzfe
re nttde
henmlech
gmnototod
enſuſehp
ſolpiazd
luſgzäͤſa
eri Pon
ncotnen
ceregeyil
glquaſien
ſhen ꝛſalu
noreulſti
Uidenneein
Allneree
gepiekatss
Gehore
narauol
ch
deſcern
ſütia
ſcutoſid
diclt op
cm:por
ytlagita
toꝛeo deo
les diſt.
lohis:alis
lini vulnen
wegle /
fanſegia
finarnean
cheſtute
Pohoegen
danreingn
fincui
hifiant
ticſonrie
Pngt Len
Uppleger n
hutsſpſe
Ppandeot
chhterareſt
epſpice
ecapurſ
whefopiat
geſthlpo⸗
ſhientie de

nelg In⸗

Alſüfun
atpiſſimn,
nratain
Achpelenter
alaqitoni⸗
bütignin
rna
ddso
iGeſei⸗
s cbinn
Nnnoibvof
men dünbe
nidierßiin
vognoͤce
deznuloſt
m'noscihen
expteali cſr
snonpenſn
Nalicß rdor
deithiong
nbiardorzht
Pſtautdjsd.
Lpuuerneteenk
nunnelptſi
umdeſittieh
ic iarutens
ngneſthri
clenpanig
ansckſtn
geminnoſii

dicnk iidee

eianitali
gicuſigzefickur
thinserpoſe
mäna wicu
ieiſundh
hnenſtln
gstdelcnf
nerhibs en,
refenitc⸗
ſisin ene
Aronnezddl

dumetinn

is Sli
itnlgi ee

CTractatus
ſciat:deſiderare pᷣter ipᷣm aut cupere aliud vel
ſperare nõ libeat:iſta aia merito dicat. Aulne⸗
rate charitatis ego ſũ ⁊ ab illo vulnꝰ accepi de
quo dicit Eſaias.Ei poſuit me ſicut iaculũ ele
ctum: ⁊ i pharetra ſua abſcondit me.ali vul
nere decet deũ gcutere aĩas: talibus iaculis te
liſq; ↄfigere ac ſalutaribꝰ eas vulneribꝰ ſaucia
re.vt qꝛ deus charitas ẽ:dicãt ⁊ ipᷣe Quia vul

nerate charitatis ego ſũ.Et qͥdeʒ in hoc quaſi

amatoꝛio dꝛãmate ſponſa charitatis ſe dicẽ̃ vul
nera ſuſcepiſſe. NPoteſt aũt ſiliter feruẽs aĩa er
ga ſapiaʒ dicere:qꝛ vulnerate ſapiẽtie ego ſũ:

illa ſcʒ q̃ ſapiẽtie eius pulchꝛitudineʒ potuit in
tueri. NPoteſt ⁊ alia aia vtutis eiꝰmagnificenti

am cõtuens:⁊ admirata potentiã verbi dei di
cere:qꝛ vulnerate vtutl ego ſum. Talis credo
aliqua ſicut erat illa q̃ dicebat DLñs illumiatio
mea ⁊ ſaluatoꝛ meꝰ:quẽ timebo.Sʒ ⁊ aia erga

moꝛẽ iuſticie eius feruens:⁊ diſpẽſationũ ac ꝓ

uidentie eius iuſticiã cõtuens dicit ſine dubio
Aulnerate iuſticie ego ſũ.et alia bonitat eius

ac pietatis imenſitatẽ reſpiciẽs: ſimilia loqtur

Sʒ ⁊ hox oiuʒ generale eſt iſtud charitat vul⸗

nus:quo ſe vulneratã pᷣdicat ſponſa. Sciẽdũ

tñ eſt: ꝙ ſicut ſunt iſta dei iacula:q̃ aie habenti
deſideriũ bonoꝝ ſalutis vulnus infligunt: ita
ſũt ⁊ iacula maligni ignita: qbus aia q non eſt

ſcuto fidei ꝓtecta vulnerat᷑ in moꝛtẽ. De ipis

dicit ꝓpheta. Ecce peccatoꝛes intenderunt ar
cum:parauerũt ſagittas ſuas in pharetra ſua:

vt ſagittẽt in obſcuro rectos coꝛde. ic pecca⸗

toꝛes de occulto ſagittantes demones inuilibi
les dicit.⁊ ipᷣi ſũt habẽtes q̃daʒ iacula foꝛnica⸗

tionis:alia cupiditatis ⁊ auaricie:qbus q;plu

rimi vulnerant᷑:habẽt etiam ſpicula iactãtie ⁊
vane glie.ſed iſta valde ſubtilia ſũt:ita vt con
fixam ſe aia ab eis:ſauciatãq; vix ſentiat: niſi

ſiinduta ẽ armis dei:⁊ ſtat vigilãs ⁊ imobilis

erga aſtutias diaboli: ſcuto ſemetipſam fidei
p oĩa ↄtegens:⁊ nullã coꝛpoꝛis partẽ fidei nu/⸗
dam relinquẽs. Quãtacũq; aũt demones fece
rint tela:ſi inueniãt mentẽ hoĩs fide munitam
etiã ſi fuerint ignita:etiã ſi cupiditatũ flãmis ⁊

incẽdijs ardeãt vitioꝛum:fides plena cũcta re⸗
ſtringit. Leua eiꝰ ſub capite meo:⁊ dextera eiꝰ
amplectet᷑ me.Deſcriptio ẽ qͥdẽ amatoꝛij dꝛãa⸗

matis ſpõſe feſtinantis ad ↄnubiũ ſpõſi:velut
tñ paulo aꝑtioꝛibus coꝛpoꝛis appellationibus
currit. Sʒ ↄuerte te velocius ad ſpiritũ viuiſ⸗

cantẽ:⁊ refugiens appellatiões coꝛpoꝛeas: ve

re ꝑſpice qᷓ ſit verbi dei leua: q̃ ſit dextera: qð

etiã caput ſpõſe eiꝰaie ſcʒ perfecte vel ecclie:et

nõ te rapiat carnalis ⁊ paſſibilis ſenſus Apfſa
eni eſt h̊ ſpõſi dextera et leua:q̃ in ꝓuerbijs de
ſapientia ðꝛ vbi ait:Lõgitudo eni vite i dexte

ra eius. In ſiniſtra vero eiꝰ diuitie er gloꝛia.et

V 1.

III Epiſtola XIII

ſicut hic ſapientiã non ideo aliquã feminã dici
putabis qꝛ femineo noie appellari videtur: ita
ne in hoc qdem qm̃ maſculino genere ſponſus
verbum dei ðꝛ: coꝛpoꝛaliter intelligere debes
leuã eius aut dexteraʒ vel amplexus ſpõſe vel
aie ꝓ feminei generis declinatiõe ꝑcipere: ſed

vbuz dei qᷓ;uis apud grecos maſculino: apud
nos neutro ꝓferatur. Suꝑ maſculinum tamẽa

⁊neutrũ ac femininuʒ genus ⁊ ſuꝑ omne oino
qð ad hoc reſpicit eſſe cogitãda ſunt iſta: de q̃ͥ⸗

bus ſᷣmo eſt. et non ſolum vbum dei: ſed et ec.

cleſia eius atq; anima ꝑfecta:que ⁊ ſponiſa no⸗
minat᷑.ſic eni apłs dicit: In chꝛiſto enim neq;
maſculus neq; femina:ſed omnes in ipo vnuʒ
ſumus.Hec auteʒ ꝓpter hoies qui aliter audi
re non poſſunt niſi his verbis que in vſu habẽz
tur:in ſcriptura diuina humani moꝛe referun⸗
tur eloquij:vt verbis quidem notis eas ⁊ ſoli⸗
tis audiamus.ſenſu tamen ulo quo dignuʒ eſt
de diuinis rebus ⁊ incoꝛpoꝛeis ſentiamꝰ. Naʒ
ſicut is qui amatoꝛem dicit ſe eſſe pulchꝛitudi⸗
nis ſapientie:hoc oſtendit ꝙ naturalẽ qui in ſe
eſt charitatis affectuʒ ad ſtudia tranſtulerit ſa⸗
pientie. Ita ⁊ hic ſponſa depoſcit vel animavł
eccłia:vt ſponſus ſuus qui eſt verbum dei.Le
ua qͥdem ſua caput eius ſuſtẽtet:dextera vero
eius omne eius reliquũ cõplectatur: ⁊ cõſtrin⸗
gat coꝛpus.Eſt auteʒ leua in qua ſapientia di

uitias cõtinere ⁊ gliam dicit᷑. Quas autem ha

bet diuitias eccłia ⁊ quã głiam niſi illas: quas
accepit ab eo qͥ cum diues eſſet:pauper factus
:vt illius pauꝑtate eccleſia fieret diues: Que
autem eſt gloꝛia:illa ſine dubio de ꝗ̃ dicit: a
ter clarifica filiuʒ tuũ:paſſionis ſine dubio glo⸗
riam deſignans. Fides ergo paſſionis xpᷣi gio
ria ⁊ diuitie eccleſie ſunt que in leua eius conti
nentur. Leuã autem puto verbum dei hoc mo
do debere intelligi:quoniaʒ quidem ſuntin eo
q̃dã diſpẽſationes añ incarnationẽ geſte. Sũt
vYero alique ⁊ ꝑ incarnationẽ. Illa ꝑs vᷣbi dei
q̃ añ aſcẽſionẽ carnis in diſpẽſatiõibꝰ ꝑactaẽ᷑:
dextera põt videri.hec vo q̃ ꝑ incar aationẽ ſi⸗
niſtra appellari. Uñ ⁊ ſiniſtra diuitias ⁊ gloꝛiã

habere ðꝛ. Per incarnationẽ nanq; diuitias ⁊

gliam qſiuit un ſcʒ ſalutem. In dextera autẽ
lõgitudo vite eſſ

e ðꝛ: per ð ſine dubio illa ei

psqᷓ in pᷣncipio apud deu de erat vbũ:ſempi⸗
ternitas indicatur. Hac ergo leuã eccłia cuius
xps eſt caput:optat habere ſub capite ſuo:⁊ ſi

de incarnatiõis eiꝰcaput ſuũ muniri.Sextera
vo eius ampleeri.i.illa agnoſcere: ⁊ de illis in
ſtrui:q̃ ante huiꝰ quoq; ꝑ incarnationeʒ geſta
diſpẽſationis tpᷣs in arcanis habentur ⁊ recon
dill Dextera nanq; ibi putanda ſunt eſſe omia
vbi nihil de peccatoꝝ miſerijs :nihil de fragili
tatis lapſu ↄtinet. Hic vero leua vbi vulnera

„ 2 *„ . 7 .

ꝓfeceritis vt pfecta in vob̃ dilectio foꝛas mit⸗

noſtra curauit: et peccata nr̃a poꝛtauit:factus

etiam ipᷣe pꝛo nobis peccatum: ⁊ maledictum.

Que oĩa q;uis caput ⁊ ſidem ſuſtentent eccłie
merito tamen ſiniſtra verba dei apellabunt᷑:
in bus aliqua etiam pᷣter illam naturã que to
ta dextera eſt: ⁊ tota lux ⁊ ſplendoꝛ ⁊ gloꝛia ꝑ⸗
tuliſſe memoꝛat᷑. Adiuraui vos filie hieruſalẽ
in virtutibus ⁊ viribus agri:ſi eleuaueritis et
ſuſcitaueritis charitatẽ quoaduſq; velit. Spõ
ſa adhucad adoleſcẽtulas loquitur ꝓuocans
eas ⁊ exhoꝛtans imo ⁊ adurans per ea que eis
cara eſſe nouit ⁊ amabilia: vt ſi foꝛte eleuare ce
perint charitatẽ iacentem quippe in eis: ⁊ exci⸗

tare eam: vtpote adhuc doꝛmienteʒ apud eas

intãtũ eleuent eã:intantũ ſuſcitẽt:inquãtũ vo⸗

luerit ſponſus: nec minus aliquid in ea agant
q; voluntas ipᷣius patir᷑: ec eſt enim amãtis

ſponſe ꝑfectio: vt a nullo velit cõtra animos ⁊
voluntateʒ eius fieri quem diligit:⁊ vt hoc nõ

negligenter aut ſegniter agant: ꝑ virtutes agri
id eſt. ꝑ plantaria et virgulta que in agro ſunt
⁊ ꝑ vires eius ſine dubio:per ea que in eo ſata

ſunt adiurant᷑.Cali oꝛdine taliq; verboꝝ com
poſitione textus hiſtoꝛici dꝛãmatis dirigatur.

Nunc iam qͥd arcani intrinſecus contegat:req̃

ramus. Ois anima pᷣcipue que filia eſt hieru⸗
falem habet aliquem agrũ ꝓpꝛiuʒ: qui ei ſecre
ta quadam ꝑ ihm meritoꝝ ſoꝛte delatus eſt:ſi

cut fuit ⁊ ille ager Jacob:cuius ſuauitate per
motꝰ Iſaac patriarcha myſtic aiebat eloqis.
Ecce odoꝛ filij mei ſicut adoꝛ agri pleni quẽ be
nedixit dominꝰ.abet ergo vnaqueq; anima
vt diximus agrũ ſuũ. VNita nane; ⁊ ↄuerſatio

eius ager eſt eius. In hoc agro anima que dili

gẽs ⁊ ſtudioſa eſt ſatis agit: ⁊ ſtudet plantare
bonos ſenſus:⁊ oẽs excolere animi vtutes ſed
non ſolum animi vtutes ſed et vires operum:
qbus videlicet impleri poſſunt miniſteria mã⸗
datoꝛũ.Eſt ergo vt diximus: vnicuiq; animꝰ
ſuus ager:quẽ colit ⁊ plãtat ⁊ ſeminat m hec
que diximꝰ.eſt aũt ⁊ oĩuʒs ſimul filiarũ.Hieru⸗
ſalem vnus qͥdam ⁊ cõmunis ager: de q̃ Oau
lus ait: Dei agricultura eſtis vos. Quẽ agruʒ
cõmunem: cxercitiũ eccleſiaſtice fidei ⁊ conuer
ſationis accipiamus. In quo certũ eſt vtutes

ineſſe celeſtes ⁊ vires ſpiritaliũ gra

leſtem conferat aliqd neceſſe ẽ ad agrũ hũcex⸗

colendũ:⁊ celeſti eũ poſſeſſione dignuʒ cupiat

effici. In iſtiꝰergo agri vᷣtutibus eleuari ch ari

tatẽ xpᷣi ⁊ exercitari ab adoleſcẽtulis ⁊ initia fi
dei habẽtibꝰ ꝓteſtat᷑ eccłia:et dicit ad eas. Si
leuaueritis ⁊ exercitaueritis charitatẽ quoad⸗
uſq; velit: eſt ſi iam in H veneritis:vt incipia

7

tis agi nõ ſpiritu timoꝛis ⁊ adoptionis:et in ᷣ.

2 vires ſpiritaliũ gratiarũ. Una
queq; anima que nunc filie hieruſalẽ hic appel⸗
lantur: ſcientes ꝙ matrem habeat hieruſalẽ ce

tat timoꝛẽ: ⁊ vt eleuetis atq; exaltetis ĩ vobis
charitatẽ: ⁊ excitetis eã:tãdiu eleuate eaʒ: ⁊ tẽ
din extollite:q;diu ipſe velit filiꝰcharitai:imo
ipe qͥ ex deo ẽ charitas:nec foꝛte putãtes ſuffi⸗
cere humane charitatis mẽſuras in charitate
dei minus aliqͥd qᷓ; deo dignũ eſt agatis. ẽ
ſura eni charitatis hec ſoh eſt: vt tatũ quãtuʒ

iße vult diligat᷑. Nolũtas aũt dei ſemꝑ eadeʒ

eſt:nec vnqᷓ; mutat᷑. Nunqᷓ; ergo imutatio ali⸗
qua aut finis vllus i dei charitate recipi᷑. NMo
tandũ ſane ẽ ꝙ nõ dixit ſi acceperitis charitatẽ
ſi leuaueritis:q̃ſi que ẽ q̃dem in vob: ſ iacet
⁊ nunq; erecta eſt.Et rurſum non dixit ſi inue
neritis:vᷣ ſi excitaueritis charitatẽ:quaſi q̃ ſit i
trinſecus q̃dẽ:ſᷣ iaceat ⁊ doꝛmiat ĩ eis doneci⸗
ueniat ſuſcitantẽ. IJpᷣam credo ⁊ Paul⸗ſuſci⸗
tabat tũc adhuce in diſcipulis doꝛmientẽ: cũ di
cebat: Exurge q̊ doꝛmis:⁊ ↄtinges xpᷣm AVox
fraterni mei. Frequẽter nos admonere conue
nit:ꝙ libellus hic in moduʒ dꝛãmatis texitur.
NPꝛeſens eni verſiculus quẽ ꝓpoſuimꝰ tale ali
quid indicat:ꝙ cũ ſpõſe ᷣmo eẽt ad adoleſcen

tulas filias hierlm:ſubito q̃ſi eminus vocẽſi põ
ſiſenſerit:q̃ſ cum aliqͥbꝰ loquẽtis iterruptoq;
ſmone:quẽ faciebat ad adoleſcẽtulas ſponſa

aurẽ ↄuerterit ad auditũ:qͥ ad eã ꝑuenerat:et
dixerit. Nox fraterni mei. Sponſũ vo intelli⸗
gepᷣmo adẽ anteqᷓ; apareret oculis ſpõſe voce
ei ſola agnitũ. NPoſt hec vo etiã ↄſpectibꝰeius
apparuiſſe ſuꝑ mõtes q̃ſdã vicinos illi loco ĩ

ſpõſa moꝛabat᷑ ſaliente: ⁊ magnis qͥbuſdã pal

ſibus nõ tanqᷓ; ſaltibꝰ colles mõteſq; i modum
cerui vel capꝛee trãſcendẽtẽ:⁊ ita ad ſpõſã ſuã
oĩ cũ ꝓperatiõe veniẽtẽ. Abi veroad domuʒ
intra quã ſpõſa cõmoꝛabat᷑ aduenit:ſtetiſſe eũ
paululũ itellige poſt domũ:ita vt ſentiret᷑ qͥdẽ

adeſſe:nõdũ tñ modũ palã veller ⁊ euidẽter in

trare:ᷣ pᷣus q̃ſi ſ amatoꝛis ſpecie ꝑ feneſtras

aſpicere velle ſpõſã ĩtellige:aut retia q̃dã ppe

domũ ſpõſe:aut laqueos eſſe poſitos:vt ſi foꝛ
te ipᷣa vł aliqua ſodaliũ eius ex filiabus hieru⸗

ſalẽ exiſſet aliquãdo caperet᷑. Ad iſta vo retia

veniſſe ſponſũ certũ ẽ:qͥ capi ab eis nõ poſſet:
ſ foꝛtioꝛ eoꝝ effectus diruperit ipᷣa retia:diru
ptiſq; eis ſuꝑ ipᷣa incedens etiaʒ ꝑ ipᷣa pſpexe
rit:⁊ poſtqᷓ; hoc opus fecerit dicat ad ſpõſam.
exurge veni ꝓxima mea: ſpõſa mea:columba
mea.loc autẽ dicat vt ipſo opere oſtendat ei

quomodo cum fiducia debeat cõtemnere iaam

retia que ei tetenderat inimicus:nec timeat la⸗
queos quos ab ſe iam viderat eſſe diruptos.⁊
adhuc vt ampliꝰ ad ſe ſpõſã ꝓuocet feſtinare:
dicat ei. Quia omne tempus qð iam graue vi
debat᷑ trãſiuit:⁊ hyems que ei cauſa exoꝛta vi

debat abſceſſit : pluuieq; inutiles abicrunt: er

S
5„

agreier

enoltß

1liap o
ſantisaue

ſiegerme
ponstin

lanoudei
ullitare

ducaem

Grloaz:

ncſnen
Huroipiy
nücgenai
Aablatove

fptface⸗

ſolumn tac

funſed:
ſoces eus

aecable

galinedui⸗
füpere e⸗
Wtade
Wdow
Egorey
Vorft
norp
miſitp,
iñ. Aucd
vlamdlia
olgrega
baullis ſii
lens ſug
cateni ſu
e glosl
ſonamgg
Moquaſtin
(lorrigcol
Gobooee
ſens Jabi
beenar C
Galetphn
horecontr
ſiecſpoſtn
lnarclüven
licg cdr
enignana v⸗
ſaendeſe⸗
Ncbpiarſut
Phinarelen

(bſaura ſit.

ſg rcolles⸗

ſeluggeren⸗
fantſaliene

hetütdi

ofnunte
lueſtis
negi
bihntrin
keliig
msnchri⸗
teenn
Mägi
daſſahene
6 Wmunntoc
menaſl n

Dertschannge

nunheßizen
nondeikie
unkgnuöfi
niati esdon⸗
lorpafſi
dormieniain
ungesthnden
Wnonern,
imatistetin.
Poſuinnei
eit adadoen
eininnsyodihi
nnisiterne,
eſcerulas ſoi
dei Acre
Honlidondl
ocllisſpöewe
cii, eabti
nuzlun
gis ugigel
mitſginosun
unt gditi

birndNen

Orantſtalſei
lanſennti
Alerzeuidann
pele tnefn
trataqi
doſtos ſfn
kfubusbien
Zdiſn yont
bes nollr
Lißateinni
ſz piinpe
dicaiadhhonn
ſ ner oun
Pcre lmi
1 Gͤrmmnnn
onulu
teſedi ſicz,

=
—

— —

Tractatus

tempus iam floꝛidum venit:nihil moꝛeris iter

aggredi:veni ad me. Ecce eni ⁊ agricole:quia

veris iã tps arriſit: vineas colũt. Nox eni cuʒ
⁊ aliaꝝ auiũ: tũ etiã ſonoꝛa ⁊ grata turturl ver
nantis audit᷑. Sʒ ⁊ ficus de veris certa tempe

rie germẽ ſuũ ꝓduxit. Vitis vo intantũ de tẽ⸗

poꝛis tranqͥllitate nõ dubitant: vt floꝛes ſuos
iam audeãt odoꝛeſq; ꝓferre. Hec qͥdem de trã
quillitate tꝑis indicat ſponſe: vt maioꝛe cuʒz fi⸗
ducia arripe iter augeat pergendi ad ſponſum

Sʒ ⁊ locuʒ deſcribit ei in q̊ vult eam ſecum re-

quieſcere:⁊ dicit velamẽto cuiuſdã ſaxi quod

muro ipᷣi vel loco pmurali ↄtiguũ ſit opaciſſi⸗
mũ quendã effici locũ:ad quẽ venire eaʒ vult:

ablato velamine ibi eius reuelatã faciẽ ↄtine
ri: vt facie ad faciẽ inoteſcat ſponſo ſuo: ⁊ non

ſolum faciẽ eius reuelatã videat ſpõſus ⁊ libe⸗

ram: ſed ⁊ vocẽ eius ibi audiat: ceriꝰ iam ꝙ et
facies eius pulchꝛa ſit: ⁊ vox eius ſuauis eſt ac
delectabilis. Hec aũt p̃ueniẽtes ↄiunximꝰ: ne

oꝛdinẽ dꝛãmatis ⁊ hiſtoꝛie textũ videremur ir

ergo repetentes videamꝰ pᷣmo quid eſt qð ait:

Aorx fraterni mei. Et voce ſola ab eccleſia ſua
pmo vpᷣs agnoſcitur. Pꝛimo eni vocẽ ſuam pᷣ

miſit ꝑ ꝓpheias: ⁊ cũ non videret᷑ audiebatur
tñ.Audiebat᷑ aũt ꝑ ea que annũciabant᷑ de eo

⁊tamdiu ſponſa. id eſt. eccłia q ab initio ſeculi
congregabat᷑ ſolã vocẽ eius audiuit: vſq;quo

oculis ſuis eũ videret:⁊a diceret: ecce hic venit

ſaliens ſuꝑ montes:traſiliens ſuꝑ colles.Sali

ebat eni ſuꝑ ꝓpheticos montes ⁊ ſanctos col⸗

les. Illos ſcʒ qui in hoc mundo imagineʒ eius
foꝛmamq; geſierunt. Sed ⁊ ſi in aplis eum po⸗
nas quaſi in montibꝰ ſalientẽ ⁊ eminentẽ cun⸗
ctis:⁊ in collibus nihilominꝰ his dũtaxat qui

ſcdᷣo loco electi ab eo ⁊ miſſi ſũt non erit incõue

niens. In his eni ſimilis efficit᷑ capꝛee ⁊ hinnu

lo ceruoꝝ. Capꝛee ꝙ oẽm viſum viſus eiꝰ p̃cel
lit. Et ceruo qð ad interitũ ſerpentis aduenit.
Sed et vnaqueq; aia ſi qua tamẽ eſt q vᷣbi dei

amoꝛe conſtringit᷑:ſi qñ in diſputatione vᷣmo⸗

nis eſt poſita: vt nouit oĩs qͥ exꝑtus eſt quõ cũ

in arctũ venif: ⁊ anguſtijs ꝓpoſitionum q̃ſtio
nũq; cõcludit᷑:ſi qñ eũ legis ac ꝓphetaruʒ vel

enigmata vel obſcura queq; dicta ↄcludunt ſi

foꝛte adeſſe eũ ſentiat aia:⁊ eminus ſonituʒ eiꝰ

accipiat: ſubleuat᷑ ſtatim: ⁊ vbi magis acmag
ꝓpinare ſenſibꝰ eius ceperit: ⁊ illuminare que
obſcura ſũt:tunc eũ videt ſalienteʒ ſupꝛa mon

tes ⁊ colles alte.ſ.⁊ excelſe ſenſus ſibi intelligẽ
tie ſuggerẽtẽ:ita vt merito dicat hec aia:ecce hᷣ
venit ſaliens ſuꝑ mõtes:traſiliens ſuꝑ colles.
Hec aut dicimus nõ imemoꝛes iã et in ſupe⸗

III

rioꝛibus coꝛã poſitus pᷣſenti collocutꝰ ſit ſpõſe
Sůzʒ qm vt ſepe dixim dꝛãmatis ſpeciẽ tibell⸗
B ptinet: nũc in pñti dicũt᷑ aliã: nũc etiã in ab⸗

rũpere. Sed pᷣuenientes paululũ vſq; ad illuʒ
locũ fabule oꝛdinẽ ꝓſecuti ſumꝰ: vbi ait: Quo
niã vox tua ſuauis:facies tua ſpecioſa. Nunc

Fo. XXXV

Epiſtola XIII

ſenti: ⁊ ſicagit᷑ imutatio ꝑſonaꝝ:vt vterq; oꝛ⸗
do cõpetẽter dirigi videat᷑. Ouis enim ꝓmit
tat ſpõſus ⁊ dicat ad ſpõſaʒ ſuã qͥ ſunt electi di

ſcipuli eiꝰ: qꝛ ecce ego vobiſcũ ſum oibꝰ diebꝰ

vſq; ad ↄſumationẽ ſeculi:tñ iteꝝ per parabo

las dicit: qꝛ paterfamilias vocauit vᷣuos ſuos:

⁊ vnicuiqꝙ; diſtribuit pecuniã negociãdi gra:⁊
ꝓfectus ẽ.Et iteꝝ dicit.Quia abijt petere ſibi

regnũ. Et iteꝝ quaſi de abſente ſponſo dicitur

Quia media nocte clamoꝛ factus ẽ:dicentium

venit ſponſus. Sic ergo nüc plens eſt ſpon
ſus ⁊ docei:nũc abſens ðꝛ ⁊ deſiderat᷑:⁊ vtrũ⸗

q; vel eccłie velaie ſtudioſe conueniet.Cũ eni
pati pſecutiones ⁊ tribulationes ꝑmittitur ec⸗

cleſia: abſens ei videtur. Et rurſum cũ in pace
Pficit ⁊ in fide ac bonis oꝑibus floꝛet:pᷣſens ei

eſſe intelligitur. Sed ⁊ anime cum qrit aliqueʒ
ſenſum agnoſcere:obſcura queq; ⁊ arcana de
ſiderat:donec inueuire non põt:abſens ei ſine
dubio eſt vbum dei. Abi vero occurrerit ⁊ ap
paruerit qð reqᷣritur: qs dubitat adeſſe vbum
dei: ⁊ illuminare mentẽ ac ſciẽtie lumen ei pꝛe⸗
bere:a iterum ſubduci nobis eum:atq; iterum
adeſte ſentimus ꝑ ſingula que aut aꝑiunt᷑ aut
claudũtur in ſenſibus noſtris. Et hoc eo vtiq;

patimur: donec tales efficiamur: vt nõ ſolũ re⸗

uiſere nos:ſed et manere dignetur apud nos?
ſm ꝗ interrogatus a quodam diſcipulo dicẽ⸗

te Bomine quid eſt factum: ꝙ incipis nob ma
nifeſtare temetipᷣm ⁊ non huic mũdo⸗ Reſpõ⸗
dit ſaluatoꝛ. Siquis diligit me: verbum meuz
cuſtodit: ⁊ pater meus diligit eum: ⁊ ad ipſum

veniemus: ⁊ manſionem apud eum faciemus
Si ergo ⁊ nos volumꝰ videre vbum dei: atq;
aie ſponſũ ſalientẽ ſuꝑ mõtes et exultantẽ ſu-
colles:pᷣmo audiamus vocem eius. Et cuʒ au
dierimeũ in oibus:tunc etiã eũ videre poteri⸗
mus:ſm ea q̃ in pᷣſenti loco vidiſſe deſcribitur
ſpõſa.Nã ⁊ ipᷣa q;uis ⁊ pus eũ viderit:nõ euʒ
iñ ita viderat vt nũc ſaliẽtẽ ſuꝑ mõtes:⁊ exiliẽ
tem ſuꝑ colles:neq; ꝑ feneſtras ſuas ꝓcũbẽtẽ
neq; ꝑ retia ꝓſpiciẽtẽ:ſᷣ mag videt᷑ ꝙ pᷣus hye

mis tpe eũ viderit. Nũc eni diẽ. Quia hyems

trãſijt. Igit᷑ vt res indicat etiã ꝑ hyemẽ ſpõſe
ſue apparet.id ẽ.tribulationũ ⁊ tẽptationũ tꝑe
Sʒ ⁊ alia ⁊ viſitatio:in qua viſitat᷑ paululum:

et iterũ deſerit᷑: vt ꝓbet᷑.ac rurſus requirit᷑: vt
caput eius ſuſtentetur: ⁊ vt tota complect atur

ne foꝛte aut i fide titubet:aut coꝛpus eius tem⸗

ptationũ põdere p̃grauet᷑. Et ideo videt᷑ mibhi

bpyems fuiſſe illud tps: cum caputſi uũ fidei ſcʒ
ſumitatem leua ſponſi.ſ.contineri poſcebat:et

dextera eius omne coꝛpus amplecti. Nũc aut

Daoars

iſta viſioq de mõtibus aparet collibus: grna
tiarũ puto ſpiritaliũ altitudines potẽtiaſq; de

ſignet. Sed et ꝑ feneſtras qð pſpicere ðꝛ ſenſi-

bus mihi lumẽ videt᷑ pᷣbere. Et retia que dirũ
pit ⁊ conterit laqueos indicari diabolicos pu-⸗

to: vtpote tẽptationũ tꝑe:tanqᷓ; hyeme iam p⸗
acta. Oſtendunt᷑ etiaʒ ſigna veris ⁊ eſtatis:ſi⸗

cut in pſalmis dictũ eſt. Eſtatẽ et ver tu feciſti

ea. Inde deniq; ⁊ floꝛes ꝓfectuũ ꝓtulit eccłia
temptationibꝰ ſuꝑatis ⁊ putatiõis diſpẽſatio⸗
ne trãſacta:ſicut in ſuis locis cum ad hec diſſe⸗
renda ventũ fuerit oſtendet᷑. Ecce hic venit ſa
liens ſuꝑ montes:traſiliẽs ſuꝑ colles. Hiſto⸗
ricũ oꝛdinẽ iam ꝓſecuti ſumus. Nũc autẽ quõ

xpᷣs ad eccliam veniens ſaliat ſuper mõtes: et

exiliat ſup colles videnduʒ eſt. Exiliens enim

magis q; tranſiliẽs ppoſiii ᷣmonis ꝓpꝛietas
habet. Iſaac eni ambulãs ⁊ ꝓgrediẽs maioꝛ ſi

ebat:vſq;quo fieret magnus valde. Paułꝰ au
tem nõ tam ambulando pꝓfecit ſed currẽdo: cũ
dicit curſũ cõſumaui Saluatoꝛ aũt nr̃ eccłie
ſponſus neq; ãbulare neq; currẽ:v ſuꝑ hᷣ ſalire

dꝛ ⁊ exilire. Si eni Racres quõ ꝑui rpis ſpa⸗

tio occupatũ falſis idũ Pm
dei pcucurrit:⁊ agnitionem vere ſidei reuoca⸗

uit: intelliges quõ ſaliat ſuꝑ mõtes:magna vi
delicet queq; regna ſaltibꝰſuis ſuperans. 7 ad
recipiendaʒ cognitionẽ diuine religionis incli
nans:⁊ exiliat ſuꝑ colles:cuʒ etiam minoꝛa re⸗

gna velocit᷑ ſubiugat atq; ad pietatẽ veri cultꝰ

adducit: ⁊ ſic ð loco ad locũ: ð regno ad regnũ
de ꝓuineijs ad ꝓuincias pᷣdicationis illuſtra⸗

tione trãſiliens ꝑ eũ qͥ dicebat: Quia ab hieru

at ⁊ exiliẽs ſuꝑ colles.Sʒ ⁊ alio modo ppᷣt intel

ligi ſicut ſupꝛa diximꝰ. QAuoniã qͥdã oyſes

de ißo ſcripſit: ⁊ ꝓphete nihilomin⸗ de ipo an
nũciauerũt. Sed et hec annũciatio in lectione
yeteris teſtamẽti velamen habet ſuꝑpoſitum
Abi vo ſpõſe ecckłie ſcʒ ad eũ ⁊Zuerſe ablatũ eſt
velamẽ:ſubito videt eum in iſtis mõtib⸗ legis
dütaxat voluminibꝰ ſalientem: ⁊ in collibꝰ fcri
pture ꝓphetice ꝑ aꝑta ⁊ euidẽti manifeſtatiõe
nõ tam apparentẽ q; exilientẽ. Verbi gr̃a q̃ſi re
uoluens ſingulas ꝓphetice lectiõis paginas i
ueniat de ipᷣis exilienteʒ xpᷣm:⁊ ꝑloca ſingula
lectionũ ablato nũc demuʒ quo pꝛius tegebat
velamine ebulire eum cernat ⁊ emergere:atq;
euidẽti iam mamfeſtatiõe pꝛumꝑe.Ob credo
⁊ ipᷣe ihs cum ad trãſfoꝛmanduʒ ſe venit nõ in
aliqua planicie aut cõualle fuit:ſed montẽ con
ſcendit. Abi ⁊ traſfſoꝛmatus ẽ: vt ſcias eũ ſem⸗

per in montibꝰaut in collibus awarere: vt te

doceat ne vſq; eum niſt in legis ⁊ pphetarum
montibꝰ q̃ras.Qð autẽ ſancti quiq; mõtes ap

uꝑſtitionibus mũdũ Pᷣmo

pellant᷑: multie ſcripture locis iuenies indica⸗-
ri: ſicut ait in pſalmis. undamẽta eius iĩ mon
tibus ſanctis.Et iterũ. Leuaui oculos meosi

montes: vnde venit auxilium mihi. Auxiliuʒz

nanq; in trioulationibꝰ ⁊ ſcripturaꝝ diuinarä
ſenſibus capimꝰ. Poſſumꝰadhuc ⁊ montes in
qᷓbus ſalire verbũ dei ðꝛ ⁊ quaſi liberius effer⸗

ri:nouũ accipere teſtamentuʒ. Colles vero de
quibꝰ quaſi diu compꝛeſſus ⁊ occultatꝰ exilijt

Hieremiaʒ venatoꝛes et piſcatoꝛes qͥ mittunk
cape hoies ad ſaluteʒ montibꝰ⁊ collibꝰ eos ca⸗

pere dicunt᷑ Sic eni ait:Ecce mitto multos pi

ſcatoꝛes ⁊ multos venatoꝛes: ⁊ capiẽt eos ſu

oẽm mõtẽ ⁊ ſuꝑ oẽʒ collẽ:qð ego mag ad futu

rum tẽpus in cõſumatione ſeculi implendum
puto: vt cũ miſſi fuerint angeli ᷣm euangelicã

parabolam meſſis tꝑe vt ſeparẽt frumẽta a ʒi⸗

zanijs: qui excelſioꝛis vite ⁊ eminẽtioꝛis fuerit
cõuerſationis:iſte in mõtibꝰ in ueniet᷑ aut ĩi col

libus.Nõ inueniet᷑ in humilibꝰ ⁊ deiectis lodq

ne ibi mixtus videat᷑ eſſe ʒiʒanijs:ſed i excelſi

oꝛibꝰ ſenſibꝰ ⁊ in eminẽtia ſidei poſitus ſalien/
ti in mõribus verbo dei: ⁊ exilienti in collibus

ſemꝑ adherens. Qð ꝑ aliã nihilominꝰparabo

lam ſub eodem tamẽ intellectu ðᷣꝛ in euãgelio.

Siqᷣs in tecto eſt non deſcẽdat tollere aliquid

de domo. Poteſt adhuc ⁊ alium nobis ſenſuʒ

pꝛediues iſte pᷣſentis verſiculi ſermo ſuggere.
Poſſibile nãq; eſt oẽm qͥ plena fide crediti de⸗
um vel montłẽ vel collem apellari:ꝓ q̃litate.ſ.

vite ⁊ magnitudine intelligentie: etiaʒ ſi fuerit

aliqñ vallis ꝓficiente in eo ihu etate ⁊ ſapiẽtia
⁊ gratia:ois vallis replebit᷑. Suꝑbi aũt quiq;

⁊ elati vt mõtes ⁊ colles humiliabũt᷑: qm q ſe

exaltat humiliabit᷑: ⁊ qui ſe humiliat exaltabi⸗
tur. De ipᷣis enim ðꝛ qͥ confidunt in dominoſi⸗
cut mons ſyon. Et de hieruſaleʒ ðꝛ. montes in
circũitu eius. Unde puto ꝙ merito etiã ſalu⸗
toꝛ noſter:qm̃ ⁊ ipᷣe ðꝛ lapis de monte exciſus
ſine manibus: ⁊ factus eſſe mons magn“. ſicut
rex regum ⁊ pontiſicũ pontifex:põt etiãẽ mons
mõtiũ appellari. Nerũ vt etiaʒ tertia expoſitio
habeat locũ:ad vnãquãq; aiaʒ ſermo dirigat
Si qui ſint capatioꝛes vᷣbi dei:qͥ ab ihᷣu aquaz
ſibi datã biberũt: et hec facta eſt in eis fons aqͥ
viue ſalientis in vitã eternã:in his ſcʒ in quibꝰ
vbum dei crebꝛis ſenſibꝰ ⁊ copioſis velut per⸗
bennib ebulit fluentibꝰ:in his vite ac ſcientie

doctrine merito mõtibus ⁊ collibus effectis:
digniſſime ſalire verbum dei dicit᷑ ⁊ exilire:fa

ctus in eis ꝑ af fluentiã doctrine fons aque vi-
ue ſalientis in vitam eternã. Similis eſt frater

nus meus capꝛee hinnuloq; ceruoꝛũ in monti⸗

bus bethel Capꝛea vel ceruꝰ ꝙ inter mũda ha

beãt᷑ alalia manifeſte ex his qᷓ ĩ deuteronomio

,

ſeihalu
niſt
ccori
nbti
dald Ge
ſerpure
cutceruu
ſerataia
bus uos
hocnoneg
giekbuen
ſtöno t
Jpis

funk adon

Elitapoß

fia. Auor

flalind
nohifeſta
ſiandece
feßſenns.
ſcipuris:
hoosriman

ſchden
Deizodh

ſtancap
ac vſee
1effae
hoeno
Geſt f
nilon⸗
logacren
deceruoit
gobpturb
goobſeruol
lueopplen
lunlolutkt.
dolonbuspe
Pemüam
honeuerte
Pgeinpue
nictiarütr
Gnmnag
ggepotueri
Guamurnon
ndoarin
ntes Ei
quonobisy
hoſtuumten
ſſerrexzlter

Aquelenti

ſetpoluntn
ſovapoſto
lbus ueli
Nevidentn

Lelfnauagti
Präfuning,
emininotsft
nueniet uig
iberdeitt
mis:ſediinh
jeipoſttusſe
Mienti mnoole
homiryen
un drinenigs

da toleelcal

Aium nobisſte
cl enolgrer

a Ceorcide

Nlin giſiat ⸗

Manerſcpeeia

Sgbiaitgnig

nindik:an
uniinernt
mmndento
llezdrnoi
nunn ciüſtu⸗
denontenit
Vonsnug, d
fer⸗pötcninn

S= =

Gglentuctpin

iz ſononſſe

eigabihla

zcſtinesſoſen
inbisſohſinl.
opioſo uie

Tractatus

eni ſũt aialia que mãaducabitis vitulũ:⁊ agnuʒ

ex pecoꝛibꝰ: æ hircũ ex capꝛis: ceruũ a capꝛeaʒ
⁊ bubalũ:⁊ tragelaphũ:⁊ ibicẽ:camellũ ⁊ par

dalũ. Sed et qð ſanctꝰ ceruo cõparat᷑ in muli
ſeripture diuine locis:vt i pſalmo vbi dic. Si⸗
cut ceruus deſiderat ad fontes aquarũ:ita de⸗
ſiderat aia mea ad te deꝰ. Nerũtamẽ in ſᷣmoni
bus quos ex deuteronomio aſſumpſimꝰ: etiaʒ
hoc nõ negligẽter ↄſiderãdũ videt᷑ q; dignuʒ i

aialibus mudis enumerãdis oꝛdinẽ tenuerit:
vt ᷣmo vitulũ:ſcdðo agnũ:tertio hircum ſcribe

ret. In his vo q̃ͥ ᷣm eundẽ oyſem non offe

runf᷑ ad alrare pᷣmo ceruũ :iſcðᷣo capꝛeam noiat

Et ita poſt hec reliqua ꝑ oꝛdinẽ ſcribit animã⸗
tia. Quoꝝ ratio his qbus abũdantioꝛ gr̃a ſpi
ritalis in dono ſciẽtie cõceſſa eſt:ꝑ ſpiritũſãctũ
manifeſta ⁊ euidens fiet. Nobis interim quo⸗

niam de ceruo ⁊ capꝛea dicere nũc in expoſitio

ne pᷣſentis vſiculi incũbit: cõueniens videt᷑ ex
ſcripturis diuinis congregare ꝓ viribꝰque de
his animalibꝰ referunt᷑:de qͥbus idem Moy⸗

ſes cuʒ de carnibus loqueret᷑ que in omni deſi

derio anime comederent᷑:non oblate ad altare
ſicut capꝛea inquit:⁊ ceruus. Egregium vero

qͥd viceſimuſoctauꝰ pſalmus vbi de vᷣtutibus

eficacia vocis dei per oꝛdinẽ ſcribit ð ceruo
hoc modo dici.vox domini ꝑficientis ceruos.

id eſt. pfectos facientis ceruos:⁊ reuelabit cõ⸗

denſa. ſicut eni vox domini intercidere ðꝛ flã⸗

ma ignis:⁊ concutere deſertum: ita ꝑficere cer
uos ac reuelare cõdenſa memoꝛat᷑.Sʒ ⁊i Job

de ceruo ita inuenimus referri: ibi dominꝰ ad

ZJob p turbinem loquens ⁊ nubem ait: Aut er

go obſeruaſti partꝰ ceruoꝝ.aut numeraſti mẽ⸗
les eoꝝ plenos ad partum: doloꝛes autem eo⸗
rum ſoluiſti:aut nutriſti eoꝛuʒ natos:aut ſine

doloꝛibus partus eoꝛuʒ emittes. Abꝛũpent fi

lij eoꝛũ et multiplicabunt᷑ in natiuitate: exibũt
⁊non reuertent᷑.his adiungenda ſũt etiam il⸗
la que in ꝓpuerbijs legimus hoc modo. Ceruꝰ⸗
amicitiarũ: ⁊ pullus gratiaꝝ loquat᷑ tibi. Hec
in terim ad pᷣſens de ceruo nobis ſcripta occur

rere potuerũt.Que ob hoc aſſumpſimꝰ: vt lo⸗
quamur non in doctrina humane ſapientie: ſIʒ

in doctrina ſpũs:ſpiritalibus ſpiritalia cõpu⸗
tantes. Et ideo inuocemus deum patrẽ verbi

quo nobis vbi ſui manifeſtet arcana: ſenſũq;
noſtrum remoueat a doctrina humane ſapien⸗
tie: ⁊ exaltet atq; eleuet doctrinã ſpũs:vt non
ea que ſentit carnalis audirus:ſed ea que cõti⸗

net voluntas ſpũſſancti ꝓploquamur. Paulus

nos apoſtolus docet: ꝙ iuiſibilia dei ex viſidi⸗
libus intelligant᷑: ⁊ ea que non vident᷑ ex eoꝛũ
que videntur rõne ⁊ ſimilitudine cõtemplẽtur
oſtendens ꝙ viſibilis hicmũdus de inuiſibili

III Epiſtola

ſcripta ſunt indicat᷑:eſt eni hoc mõ ſcpᷣtũ. hec

Fo. XXXVII
doceat: 1 exemplaria qdam celeſtium cõtineat

poſitio iſta terrena: vt ab his qᷓ deoꝛſum ad ea
que ſurſum ſũt poſſimus aſcẽdere: atq; ex his

q̃ videmus in terris:ſentire ⁊ itelligere ea que
habentur in celis. Ad quoꝛũ ſimilitudinẽ quã

dam quo faciliꝰ colligi ꝑ hec acſentiri poſſent
diuerſitates creaturaꝝ:q i terris ſũt ſimilitudi
nem cõditoꝛ dedit. Et foꝛtaſſis ſicut hominem
deus ad imaginẽ ⁊ ſimilitudinẽ ſuam fecit: ita
etiam ceteras creaturas ad alias quaſdam ce⸗
leſtes ima gines ꝑ ſimilitudinẽ condidit:et foꝛ
taſſe intãtũ ſingula queq; que in terris ſunt ha
bent aliquid imaginis ⁊ ſimilitudinis in celeſti
bus:vt etiam granũ ſinapis qð minimũ eſt in
omnibus ſeminibꝰ habeat aliquid imaginis ?
ſimilitudinis in celis.Et hoc ꝙ talis ei quedaʒ
cõpoſita eſt alternatio nature:vt cum minimũ
ſit omniũ ſeminũ maiꝰ fiat omnibꝰ holeribus:
ita vt poſſint venire aues celi: ⁊ habitare in ra

mis eius:ſimilitudinẽ ferat non ſoluʒ alicuius

celeſtis imaginis ſed ipſius regni celoꝝ Sic er
go poſſibile ẽ etiam cetera ſemina que in terris
ſunt vt habeant aliqͥd in celeſtibus ſimilitudi⸗
nis ⁊ rõnis.Qð ſi ſemina:ſine dubio ⁊ virgul⸗
ta.Et ſi virgulta:ſine dubio ⁊ animãtia vł ali⸗
tum vel repentiũ ⁊ quadrupedũ. Sed ⁊ illud
adhuc poteſt itelligi:ꝙ ſicut granũ ſinapis nõ
vnam ſimilitudinẽ renet regni celoꝛũ:habitati
onis ſcʒ ⁊ auium i ramis ſuis: ſed habet ⁊ aliã

ſimilitudinẽ vel imagineʒ ꝑfectionis ſcʒ fidei:

ita vt ſiq̊s habeat fidem ſicut granũ ſinapis:et
dicat monti trãſferri ſe: ⁊ tranſferret. Ita poſſi
bile eſt etiã cetera non in vno aliquo ſed in plu
ribus ſpeciem ⁊ imagineʒ celeſtium ferant Et
cum plures ſint:vbi gra in grano ſinapis vᷣtu
tes:que rerum celeſtiũ imagines teneant: vlti
mus ⁊ extremꝰ eius vſus eſt iſte: qͥ habet᷑ apð
hoies in miniſterio coꝛpoꝛali: ita etiã in relids
vel ſeminibus vel vᷣgultis vel herbarũ radici⸗
bus vel etiam i animantibus itelligi poteſt: vt
vſum qͥdẽ ⁊ miſteriuʒ hoibus pᷣbeant coꝛpoꝛa
le.Habeãt aũt incoꝛpoꝛaliũ reꝝ foꝛmas ⁊ ima

gines: qbus doceri aia poſſit et inſtrui ad con⸗

tẽplanda etiã ea q̃ ſunt iuiſibilia ⁊ celeſtia: ⁊ Bᷓ
foꝛtaſſis eſt qð ille ſcriptoꝛ diuine ſapientie di
cit. IJpᷣe eni mihi dedit eoꝝ que ſunt ſciẽtiã ve
ram: vt ſciam ſubſtãtiã mũdi: ⁊ vtutes elemẽ⸗
toꝛũ:initiſũi ⁊ finẽ ⁊ medietateʒ tẽpoꝝ:viciſſitu
dinũ pmutationes:⁊ ↄuerſiones tẽpoꝛũ:anni

circulos:⁊ ſtellarũ poſitiones: naturas aĩaliũ

⁊ iras beſtiarũ:ſpirituũ violentias ⁊ cogitati⸗

ones hominũ: differẽtias virgultoꝝ: ⁊ vtutes

radicum: ſed ⁊ quecũq; occulta ſunt ⁊ manife⸗
ſta ſũt cognoui. Nide ergo ſi poſſumus ex his
ſcripture ᷣmonibus ea que diſcutere ꝓpoſui⸗

mus: lucidius euidentiuſq; colligere. Eidaim

DTFTars

ſcriptoꝛ iſte ſapie diuine cũ ſingula queq; enu⸗
meraſſet:ad vltimũ dixit:qꝛ occultoꝝ ⁊ mani⸗
feſtoꝝ acceperit ſciẽtiam: oſtendẽs ſine dubio
ꝙ vnũquodq; eoꝝ que in manifeſto ſũt refera
tur ad aliqd eoꝝ que i occulto ſũt.id ẽ.ſingula
queq; viſibilia hre aliqͥd ſiłitudinis ⁊ rationis
ad inuiſibilia. Quia ergo impoſſibile ẽ hoi in
carne viuẽti agnoſcere aliqͥd ð occultis ⁊ inui⸗
ſibilibus:niſi imaginẽ aliquã ⁊ ſiłitudinem cõ
ceperit de viſibilibꝰ: ob h̊ arbitroꝛ ꝙ ille qͥ oĩa ĩ
ſapia fecit:ita creauit vnãquãq; viſibiliũ ſpe⸗
ciem ĩ terris vt his doctrinã quandã ⁊ agnitio
nem rerũ inuiſibiliuʒ ⁊ celeſtiũ poneret: quo ꝑ
hec aſcẽderet mens hũana ad ſpiritaleʒ intelli
gentiã:⁊ rerũ cauſas in celeſtibꝰ q̃reret: vt poſ
ſet edocta per ſapiam dei etiã ipᷣa dicere:que ĩ
occulto ſũt ⁊ que i manifeſto cognoui.Scðʒ h
q̃ʒ agnoſcit ⁊ ſubſtantiã mũdi: nõ ſolũ hanc vi
ſibilẽ coꝛpoꝛeãq; que palã eſt:vᷣ ⁊ illã incoꝛpo⸗
ream inuiſibilẽq; que i occulto ẽ:agnoſcit etiã
elemẽta mũdi nõ ſolũ viſibilia: ſʒ ⁊ inuiſibilia
⁊ vtroꝛũq; vᷣtutes.Sed ⁊ initiũ qð dicit ⁊ finẽ
⁊ medietatẽ tẽpoꝛũ. Initiũ ait viſibilis qdem
mũdi qð aoñ ſex milia nõ integros annos initi⸗
um deſignat ¶ Royſes:medietatẽ qͥʒ ᷣm tẽpo⸗
rum rõnem: finẽq; illũ qͥ ſperat᷑ cũ celũ et terra
trãſibit. Scdᷣm occultoꝝ vero ſciẽtiam initiuʒ
illud qð intelligit is quem ſapia dei docuerit:
qð nulla poſſũt tꝑa:nulla ſecula cõpꝛehẽdere.

Mecietatẽ vero hec que nũc ſũt. Finẽ vo ea

q futura ſunt.id eſt. ꝑfectioneʒ cõſumationẽq;
vniuerſitatis:q tñ ex his viſibilibus cõijci poſ
ſunt ⁊ intelligi.Sed ⁊ viciſſitudinũ ꝑmutatio
nes ⁊ tempoꝝ ↄuerſationes ⁊ anni circulos ex
his qᷓ vident᷑ refert ad inuiſibiles rerum incoꝛ⸗
poꝛaliuʒ ꝑmutationes ac viciſſitudines: circu
los qͥ annoꝝ tꝑaliũ ⁊ p̃ᷣſentiũ refert ad antiqͥ⸗
oꝛes aliquos ac ſempiternos annos: pᷣm euʒ qͥ
dicebat. Et annos eternos in mẽte habui. Sʒ

⁊ ſtellaꝝ poſitiones nõ dubitauit ab his q̃ pa⸗

lam vident᷑ referre ad illa q̃ in occultis ſunt:qͥ
occultoꝝ manifeſtoꝛũq; ſcientiã meruit: et dic
eſſe aliqð ſancoꝝ genus: qð de Abꝛaã pᷣcipue
ſtirpe deſcendit ſicut ſtellas celi. Sed ⁊ reſurre
ctionis future gliam ſtellas eſſe vᷣm occultoꝛũ
ſcientiã ꝓnũciauit ſequẽs eũ qͥ dixit.Alia glo⸗
ria ſolis: ⁊ alia głia ſtellarũ. Stella eni a ſtella
Differt in głia:ita et reſurrectio moꝛtuoꝝ.MNiſi
Hm hec itelligeret᷑ illð qð ait naturas aialiuʒ:
nunq; dixiſſet in euãgelijs ſaluatoꝛ.dicite vul⸗
pi huic.Neq; Johhes de qͥbuſdam dixiſſet:ſer
pentes generatio viperaꝝ Sʒ neq; ꝓpheta di
ceret de nõnullis:ꝙ equi emiſſarij facti ſunt:et
item alius.hõ cũ in honoꝛe eẽt nõ intellexit:cõ
paratꝰẽ iumẽtis inſipiẽtibꝰ:⁊ ſiłis factꝰẽ illis.
Sed ꝛille diligẽter agnouit iras beſtiaꝝ q̃ di⸗

II

cebat:furoꝛ illis m ſimilitudinẽ ſerpẽtis ſicut

aſpidis ſurde ⁊ obturãtis aures ſuas.lec erit
ratio etiã de eo qð ait ſpirituũ violentias:viſi
biliter qͥdem de vẽtis ⁊ flatibus aeris:inuiſibi
liter vo de violentijs imũdoꝝ ſpirituũ loquẽs
quos ⁊ Paulꝰventos doctrine noĩauit. Poſt
hec iã ſequit᷑ vt ⁊ cogitationes hoĩuʒ ſciat: coꝛ
poꝛaliter qͥdem qᷓ de hũano coꝛde ꝓcedũt. In⸗
uiſibiliter aũt itelligat eos qͥ inijciũt hominibꝰ
malas ⁊ peſſimas cogitatiões:ſicut in euange

lio ſcriptũ eſt. Cũ diabolus miſiſſet ĩ coꝛ JZude

ſchariothis vt traderet dñm. Et vt in pꝛouer⸗

bijs ð. Si ſpũs ptãteʒ habẽtis aſcenderit ſuꝑ
te:locũ tuũ ne derelinq̃s:qꝛ ſanitas compelſcit

peccata magna. Sed ⁊ bonaꝝ cogitationũ eſt
aliqͥs auctoꝛ: ꝓpter qð et in pſalmis puto ſcri⸗
ptum ẽ:beatus hõ cuius ẽ auxiliũ abſte domi⸗
ne aſcẽſus ĩ coꝛde diſpoſuit.Et iteꝝ:cogitatio
hois ↄfitebit᷑ tibi. Et reliquie cogitationũ diẽ
feſta agent tibi. Ita igit᷑ cũcta m eaq̃ pfati ſu
mus:ex viſibilibus referri poſſunt ad inuiſibi⸗

lia:et a coꝛpoꝛalibꝰ ad incoꝛpoꝛea:⁊ a manife⸗

ſtis ad occulta:vt ipᷣa creatura mũdi tali q̃daʒ
diſpẽſatione cõdita intelligat᷑ ꝑ diuinã ſapiaʒ
q̃ rebus ipᷣis ⁊ exẽplis inuiſibilia nos de viſibi
libus doceat:⁊ a terrenis nos trãſferat ad cele
ſtia. ec aũt rõnes nõ ſolũ in creaturis oibus
habent᷑:ſed ⁊ ſcriptura diuina tali q̃daʒ ſapie
arte cõſcripta eſt. Pꝛopter q̃dam nãq; occulta
⁊ myſtica viſibiliter głs educit᷑ de egypto iſta
terrena:⁊ iter agit ꝑ deſertũ: vbi ſerpens erat

moꝛdẽs ⁊ ſcoꝛpius:⁊ ſitis vbi nõ erat aqua: et

cetera q̃ in his geſta referunt᷑. Que oiĩa vt dixi
mus occultoꝝ quoꝛũdã foꝛmas ⁊ imagines te
nent.Et h̊ nõ in ſcripturis im veteꝝ:ſed ⁊i ge
ſtis dñi ⁊ ſaluatoꝛis nr̃i q̃ in euãgelijs referùt᷑
inuenies. Igit᷑ ſi oia que in manifeſto ſunt ſᷣm
ea q̃ ſuꝑius apꝛobauimꝰad aliq̃ referunt᷑:que
in occulto ſũt cõſequẽs ſine dubio ẽ vt ceruus
iſte viſibilis vel capꝛea q̃ in cãtico cãticoꝝ ſcri⸗

bit᷑ ſᷣm rõneʒ nature ſue quã coꝛpoꝛalit᷑ gerũt:
referant᷑ ad aliq̃s rerũ incoꝛpoꝛaliũ caulſas: vt

illis occultis ⁊ inuiſibilibꝰ ceruis videat᷑ poſſe
Zuenire qð dictũ eſt Nox dñi ꝑſicientl ceruos
Que eni ꝑfectio ex voce dñi ſiat iſtis viſibilibꝰ
ceruis: Aut q̃ ad eos doctrina vnqᷓ; ex dñi vo⸗

ce deſcẽdit:Si vero ſpiritales ceruos qramus
quoꝛũ foꝛmam ⁊ imaginẽ tenet illð anumal coꝛ
poꝛale:illos inuenias ad ſũmam ꝑfectionis ex

voce dñi poſſe ꝑduci. Sed ⁊ quoꝝ ceruoꝝ do

minũ ᷣuare decuerit partus: ⁊ velut medendi
officia pᷣbentẽ parturiẽtibꝰaſtare ↄuenerit:do
nec parerẽt filios tales qui aduerſarent᷑ ⁊ per⸗
ſequerent᷑ ſerpentiũ genus vt dignũ ẽ diuina

maieſtate: debemus aduertere qlium ceruoꝛũ

dññi decet ſeruare partꝰ:ne in aboꝛſũ decidant.

C

a amele
wͤcle
loneseo⸗
fünatiui
iteopd
ſuam ⸗
parpo⸗!
Apaerturin
ſulnoclpa
Grtemitn
hotuntesl
foglente
ru
0s. Auos
eos ayinch
na volunt
nnulciplica
ſnitobunt
Gaiüteniq
roſpererit
herärerot
ſeeptensen
eoes
wheusd⸗
Vordan
nisdi
mmilasd
pfeaiin
lolisett⸗
foutesat
Ceruusa
perentſe
glhſuiſut
bonpoſten
ltfugerat⸗
ſelus sin
ſfarent
cuoaquoſt
logfnsrdo
glegnobisd
ſuiſpöci
unnp
otinat
Uudogerte
Unseſtnobis
nobomerde
ſeparuuper
Uigeciſi
2Banr
ncared
fnn
ncarnen
Ginciß o
Reellceruis
nlagſane

ctnin
Nlnsguntn
urinütbleee
Lirugt
iecogluü
nafmaißti
ofuntaltic⸗
poꝛen:tanunie
Namdile
pdioniſen
wilanosdeſch
srilennc
ingeamnt cte
ina mlidtzi
föhunnigat
Muck egnot
ui wicpesen
ſnöcagunc
i.Qudnden
mis tmcbent
miwrrſdi
euigls ini

nuntſpfuf

Tractatus

eoꝛũq; laboꝛes ⁊ doloꝛes cuſtodire: vt genera
tiones eoꝝ nõ cadãt i vanũ ſed vt ꝑfecta ſit eo
rũ natiuitas:et tãdiu parturiãt donec foꝛmet᷑
xpᷣs in eis.huiuſmodi ceruoꝝ pullos dñs nu
trit:eoꝝ dũtaxat qͥ iactãt in dno cogitationem
ſuam:vt ipᷣe eos nutriat: ⁊ ipſe ſeruet doloꝛis
partꝰ eoꝝ:cũ ex timoꝛe dei in vẽtre ↄceperint:
⁊ parturierint:⁊ ſpiritũ ſalutis peperint.lhu⸗

iuſmodi partus doloꝛes ipᷣe dñs ᷣuat ⁊ curat

Sʒ ⁊ emittit doloꝛes eoꝝ:vt eũtes eant ⁊ fleãt
poꝛtantes ſemia ſua:⁊ ſint i doloꝛibꝰ hoiuʒ: ac

flagellent᷑ cuʒ hoibus:ne foꝛte teneat eos ſuꝑ⸗

bia. Iſti q̊ʒ ipᷣi cerui abꝛumpũtvt ait natos ſu⸗
os. Quos eni genuerint ꝑ euangeliũ abꝛũpũt
eos a vinculis pctõꝝ ⁊ a laqueis diaboli:ne vl
tra voluntati eoꝝ teneant᷑ obſtricti. Iſti etiaʒ
multiplicabunt᷑ ⁊ vt ait reuertent. Non enim

imitabunt᷑ vxoꝛẽ Loth:nõ redibunt retroꝛſũ.

Sciũt eni qꝛ q̊ mittit manũ ſuã ad aratrũ:ſi re⸗
tro ſpexerit: aptus nõ erit regno celoꝝ Sʒ ſem
per q̃ retro ſũt obliuiſcunt᷑. Et in ea q̃ ante ſũt
ſe extendũt. Tales enĩ ceruos vox dñi facit eẽ
pꝑfectos.Que vox dñi niſi illa q̃ in lege ⁊ in ꝓ⸗

phetis habet᷑ ⁊ ꝑuenit vſq; ad Joheʒ qui erat

vox clamãtis in deſerto: Et ipᷣa eni vox Johã
nis q̊ͥ dicebat: Parate viã dñi:rectas facite ſe
mitas dei nr̃i:pfectos faciebat ſeruos:vt eẽnt
pfecti in eodẽ ſenſu ⁊ in eadẽ ſcientia.Qui eni
talis eſt merito dicit:Sicut ceruꝰ deſiderat ad
fontes aquaꝝ:ita deſiderat aia mea ad te deꝰ.

Ceruus q̃ʒ amicitiaꝝ qͥs aliꝰvidebit᷑:niſi ille q̊

peremit ſerpentẽ illũ qͥ ſeduxerat Euam:⁊ elo
quij ſui flatibꝰ peccati in ea venena diffundẽs
oẽm poſteritatis ſobolẽ ↄtagio pᷣuaricationis
infuderat:⁊ venerat ſoluere inimicitias in car
ne ſua.q̃s inter deũ ⁊ hoiem noxius mediatoꝛ
effecerat. Pullus vo graꝝ põt accipi ſpũſſan⸗

cius a quo ſitiẽtes ⁊ deſiderãtes deum:ſpirita

les gras ⁊ dona celeſtia cõſequũt᷑.ec autem
oĩa a nobis dicta ſũt: vt manifeſtioꝛ fieret cau⸗

ſa:q̃ ſpõſa cõparare videt᷑ fraternũ ſuũ hinnu

loceruoꝝ.Qð ſi etiã hoc requirẽdũ eſt:cur nõ
ceruo vt in alijs ſed hinnulo ceruoꝛũ cõparat᷑:
illud aduerte: ꝙ cũ in foꝛma dei eſſet: filius da
tus eſt nobis:⁊ puer natꝰeſt nobis:cuius ptãs
ſuꝑ humerũ eius. Ideo ergo hinnulo ceruoꝛũ
qꝛ paruulꝰpuer natus eſt.Et foꝛte poſſunt cer
ui accipi ſãcti quiq;: vt Abꝛaã Iſaac ⁊ Jacob
⁊ Dauid ⁊ Salomõ ⁊ omnes ex qͥꝝ ſemie xpᷣs
ſm carnẽ deſcẽdit. Quos ceruos vox dñi gfe

ctos facit:⁊ ipᷣoꝝ eſt hinnulus iſte: qui ex ipis

ſm carnẽ natus ẽ puer. Mouet me etiaʒ illud
qð in.ciij.pſalino ſcriptuʒ eſt:vbi ait:Mõtes
excelſi ceruis.⁊ qͥdem de ceruis iã ſuꝑius dixi

mus: ſancti quiq; accipiũt᷑.Qui ob h̊ in hũc

Fo. XXXVIII

III Epiſtola XIII

ſed ⁊ mẽſes eoꝛũ numerate plenos ad partum

mundũ venerunt: vt ſerpẽtis venena perime⸗
rent. Qui aũt ſint montes excelſi videamꝰ:q̃ſi
qͥ ſoli cerui ſeq̃ſtrati vident᷑: ⁊ ad quos niſi cer⸗
uus ſit aliqͥs nõ poſſit aſcẽdere.Ego puto ꝙ
ſonas trinitatl mõtes excelſos appellauerit:ad
cuiꝰcapacitatẽ nullus niſi ceruus efficiar̃ aſcẽ⸗
dit. Sed ijdem ipᷣi q̊ hic mõtes excelſi plurali
appellant᷑: in alüs mons excelſus ſingulariter
ðꝛ.Sicut Eſaias ait i montẽ excelſuʒ aſcende:
qͥ euãgeliʒas ſyon. Exalta in foꝛtitudine vocẽ
tuam:qͥ euangeliʒas hierlm. IJdeʒ nanq;ipᷣe q
ibi trinitas ꝓpter diſtinctioneʒ ꝑſlonaꝝ:h̊ vnꝰ
deus itelligit᷑ ꝓ vnitate ſubſtãtie.Satis ſit iſta
de hinnulo ceruoꝝ.Nunc videamꝰquõ etiam
capꝛee vel dãmule cõparet᷑ fraternꝰ. hoc aial
Btum ad greca vocabula nomẽ a vidẽdo atq;
clarius ꝑſpiciẽdo ſoꝛtitũ eſt.Et qͥs eſt qͥ ita vi⸗
deat:vt videt xpCᷣs:Solus nãq;ẽ qui videt.id
eſt. agnoſcit patrẽ.Nã ⁊ ſi dicant᷑ hi qͥ mundo
ſũt coꝛde:deũ viſuri videbũt ipᷣo ſine dubiore
uelãte:qꝛ ⁊ capꝛea habet in natura ſua:vt non
ſolũ videat ipᷣa ⁊ ꝑſpiciat acerrime:ᷣ ⁊ alijs vi
ſum pᷣbeat.Aſſerũt nãq; hi qbus medicine pe⸗
ritia eſt:ineſſe huic aiali intra viſcera humoꝛẽ

O

quẽdã qͥ caliginem depellat oculoꝝ:⁊ obtuſio

res quoſq; viſus exacuat. Merito & capꝛee
vel dãmule xpᷣs cõparat᷑:qꝛ non videt ipᷣe pa⸗
trẽ:ſᷣ ⁊ videri ab alijs facit:quoꝝ viſus ipᷣe cu

rauerit. Obſerua autem ne audiens patrẽ vi⸗

deri coꝛpoꝛeum aliquid ſentias ⁊ ad deuʒ viſi
bilem putes. Viſus qͥ deus videt᷑ nõ ẽ coꝛpo/
ris:ſed mẽtis ⁊ ſpũs Qð etiam ipᷣe ſaluatoꝛ in
euangelio vocabulo ꝓpꝛio diſtinguens dixit:
Nemo videt patrẽ niſi filiꝰ. Deniq; et his q̃ͥs
facit deum videre dat ſpiritũ ſciẽtie ⁊ ſpiritum
ſapie.vt ꝑ ipᷣm ſpiritũ videãt deũ. Et ideo di⸗
cebat ad diſcipulos.Quia qui me videt:videt
⁊ prem.Et vtiq; non ita inepti erimus vt pute
mus ꝙ qui ſᷣm coꝛpꝰeũ vidit viderit etiam pa
trem. Alioqn inueniũt᷑ ⁊ ſcribe ⁊ phariſei ⁊ hi
pocrite ⁊ Pilatꝰ qui eũ flagellis cedit:⁊ omis
płs qui clamabat:cruciſige cruciſige eũ viden

tes ihᷣm ᷣm carnem etiã deum patrem vidiſſe.

Qð vtiq; nõ ſolũ abſurdũ videt᷑ eſſe:ſᷣ ⁊ impi⸗
um. Sicut eni cũ turbe eũ cõpꝛimerẽt euntem
cum diſcipulis nullꝰeoꝝ qui pᷣmebant ⁊ coar⸗

tabãt eũ tetigiſſe ðꝛ eum niſi illa ſola q̃ pfluxuʒ

ſanguinis paſſa venit: ⁊ tetigit fimbꝛiam veſti
mẽti eiꝰ:⁊ ipᷣi ſoli teſtimoniũ perhibet dicens:
Quia tetigit me aliqͥs:ego eni ſenſi vᷣtutem de
me exiſſe. Ita ⁊ cũ plures eſſent qui eum vide⸗
bant:nullꝰeũ vidiſſe ðꝛ:niſi qui agnouit ꝙ ver

bum dei ⁊ filiꝰ dei ẽ. In quo vtiq; ſimul agno⸗

ſci ⁊ videri ðꝛ pr̃.Sed ⁊ h̊ nos nõ pꝛetereat:qꝙ

pus capꝛee ⁊ ſic hinnulo ceruoꝝ cõparat᷑ cum
vtiq; maius animal ceruꝰ qᷓ; capꝛea videatur.

F:ꝛ

NE. 4 „ -
7 . 4. —
— — *
„* — „ . — .
* .

Sed aiaduertere ne illa potiꝰ ihis habẽda ſit
ratio:qꝛ cũ duplicit᷑ conſtet ſalus credentiũ ꝑ
agnitionẽ fidei ⁊ opeꝝ ꝑfectioneʒ. Ratio fidei
q̃ ꝓ intuitu ⁊ inſpectiõe cõtẽplatiõis capꝛee vt

diximꝰcõparant᷑:pᷣmus habeat᷑ ſalutl gradus

Scðdðo vo in loco opeꝝ ꝑfectio q̃ cerui foꝛmaʒ

tenet:vincẽtis ⁊ perimẽtis venena ſerpẽtũ.id

eſt. artes diabolicas memoꝛet᷑. Si ergo ſpõſa
ſilem dicit eſſe fraternũ ſuuʒ capꝛee vel hinnu⸗
lo ceruoꝛũ in montibꝰ Bethel: Bethel vo do⸗
mus dei interpᷣtatur. Motes ergo qͥ in domo
dei lũt:poſſũt legis ⁊ ꝓphetaꝝ:ſᷣx. ⁊ euangelica
et apłica accipi volumina:in qbꝰ⁊ fides dei ꝑp-
ſpicit᷑:⁊ ↄtemplat᷑.⁊ opeꝝ ꝑfectio ðꝛ:et adim
plet᷑. Ecce h̊ ſtetit poſt parieteʒ ntG̃m incũbens
ſuꝑ feneſtras:ꝓſpiciens per retia. Rñdet fra
ternus meus mihi.Cũ ↄſidero difficultates in
ueſtigandi ſenſus in his qͥ ꝓpoſiti ſunt ſcriptu
re ᷣmonibus:ſimile me aliqͥd pati videoꝛ huic
q ad inueſtigãdũ venationẽ odoꝛatibꝰ ſagacis
canis ꝓcedit.vbi interdũ moꝛis ẽ: vt cuʒ veſti

gijs intentꝰ ꝓximũ ſe venatoꝛ latẽtibꝰeffectum

putauerit eiſe cubilibꝰ:ſubito veſtigioꝛuʒ deſe
rat indicijs.⁊ rurſũ fixius impᷣſſis odoꝛatibus
caſdẽ q̃s explicauerat:retroꝛſum redeat vias:
donec iueniat locũ:in quo ſe altiꝰexcutiens ve
natio:latẽter ad aliã trãſtulit viã.quã cum ve3

natoꝛ inuenerit:alacrioꝛ inſeqtur: ſpe pᷣde cer⸗
tioꝛ:et veſtigij firmitate ſecurioꝛ. Ita g et nos
vbi ſe pᷣpoſite explanatiõis quodãmodo ſub⸗

traxere veſtigia: paululũ emẽſa repetentes: et
planioꝛẽ qᷓ; dudũ videbat᷑ expoſitiõis oꝛdineʒ

ꝑſequẽtes:ſperamꝰ ꝙ dñs deꝰnr̃ tradat in ma

nus nr̃as venationẽ quã ꝓperãtes ꝓpe amiſe
ramus:⁊ ᷣm ſcientiã mr̃is Rachel rönabilis:

vbis talibꝰcõdiat in nob vt bñdictiones mere

amur cõſequi a ſpiritali pr̃e Jacob. ꝓpter qð

neceſſariũ videt᷑ vt diximꝰ:bꝛeuiter dicta repe

tere:explanationẽq; pꝛioꝛẽ retexere: vt qͥ ſillu
cidioꝛ ſenſus aꝑiat᷑. Intelligi ergo mihi vide
ex initio ꝓpoſiti dꝛãmatis: ſpõſaʒ foꝛis ſtarei

biuio:⁊ ob amoꝛẽ ſponſi hinc atq; inde ꝓſpice

re:ſi foꝛte veniat:ſi foꝛte apareat:ne viã ingre

di velle aliquã:dũ ignoꝛat vnde magl veniat.

nec domi ſed foꝛis ſtare:⁊ deſiderio eiꝰ agitari
ac dicere:oſculetur me ab oſculo oꝛis ſui. Abi
aũt venit ſpõſus:dicat. Bona ſũt vbera tua ſu
per vinũ:⁊ reliq̃ vſq; ad eũ locũ vbi ait:poſt te
curremꝰ. Moſt hec dilecta iã ⁊ vicẽ charitatis
ab ipᷣo ſpoſo recipiẽs: introducat᷑ in cubiculo

eiꝰ:⁊ dicat. Introduxit me rex ĩ cubiculũ ſuuxʒ

S3 cetera qꝗᷓ poſtea ſũt ſcripta:intus poſita lo
quat᷑ ad ſponſũ:pᷣſentibꝰ⁊ aſſiſtentibꝰ ſpõſe q̃
dem adoleſcẽtulis:ſpõſi vo ſodalibꝰ. Nerũta⸗
men intelligat᷑ ſpõſus:vtꝑote vir:nõ ſemꝑ in
domo:neq; ſemꝑ aſſidere ſponſe intra domuʒ

poſite: exeat frequẽter: et illa eũ quaſi amoꝛe

eiꝰ ſollicita rerat abſentẽ: ſed ⁊ ipᷣe interdum
redeat ad eã. Pꝛopter qð ⁊ videat᷑ ꝑ totum li

bellũ: aliqñ qdem velut abſens reqri ſponſus
aliqñ ſicut pᷣſens loqͥ cũ ſpõſa. IJIßa aũt ſponſna
cũ multa ⁊ magniſica in ſpõſi cubiculo ꝑuidiſ-⸗
ſet: petit ſe etiã in domuʒ vini introduci. Quo

cũ ingreſſa ꝑſpexiſſet:ſpõſus vtpote vir nõ re

ſederit ĩ domo. Ipᷣa vo rurſus amoꝛe exgitata
exierit foꝛas:⁊ circũiens ꝑagret circũ: domuʒ
nõ ingrediens:⁊ ex oĩ ꝑte ꝓſpiciat:qñ ad eam
regdeat ſpõſus:⁊ ecce ſubito videat eũ vicinoꝝ
montiũ iuga imenſis ſaltibꝰſuꝑantẽ deſcẽdere
ad domũ:in q̃ amoꝛe eius ſollicita eſtuat ſpon
ſa. pueniens vero ſponſus ad parieteʒ domus
ſtet paululũ poſt ipᷣm:cõſiderans vt ſieri ſolet:
aliq̃d ⁊ aio retractans Jã vero etiã ipᷣe ſentiss
aliqd amoꝛis erga ſponſaʒ altitudine ſua: que
attingitvſq; ad domꝰ feneſtras:q̃ feneſtre ha⸗
beant aliquã ꝑtem opis vt aiunt reticulati Et
cũ incũbat.qͥdẽ ꝑ feneſtras:eminentioꝛ autem
ſic ſit feneſtris. attingatq; vſq; ad ſuꝑioꝛa eaꝝ
q̃ reticulato vt diximus oꝑe diſtincte ſunt. n
deq; ꝓſpiciens alloquat᷑ ſponſã:⁊ dicat ei Ex
urge.veni ꝓxima mea: foꝛmoſa mea:columpa

mea:⁊ reliqua.hec ſunt:q̃ vt ſuperius deſigna

uimus:difficultatẽ plurimã dirigendi oꝛdinis
⁊ aperiẽde intelligẽtie habere nobis viſa ſun.
Que vt puto euidẽtioꝛa fecerit repetita h nüic
indago ſermonũ. Spiritalis aũt in his expoſfſſ
tio nõ ita laboꝛioſa ac difficilis habeat᷑. Spon
ſa eni verbi aia:que eius in domo regali:hoc
in eccłia cõſiſtit:doceturq; a vbo dei:: q̊ eſt ſpꝰõ
ſus ſuus:quecũq; repoſita ſũt et recõdita irrra
aulam regiã:⁊ cubiculũ regis diſcit in hac do.:q
mo: que eſt ecclia dei viui:etiazʒ vini cellas illiꝰ
qð de ſanctis toꝛcularibꝰcõgregatũ eſt:cellam
vini nõ ſolũ noui:ſed et veteris ac ſuauis: que
eſt doctrina legis ⁊ ꝓphetaꝝ:in qbus ſuffici
ter exercitata recipiat in ſeip̃am qui erat in bun⸗
cipio apud deũ deus verbu:ſed nõ ſemꝑ ſecuʒ
ꝓmanentẽ.HNõ eni poſſibile ẽ hoc humane na-
ture: ſed interdũ qͥdeʒ viſitet᷑ ab eo:ĩterduʒ vo
relinquat᷑:vt amplius deſideret eũ.Cũ vo vi
ſitat᷑ a verbo dei ᷣm ꝓpoſitũ verſiculi ſenſum

ꝑ montes ſaliẽs venire ðꝛ ad eam:excelſos ſcʒ

et eleuatos reuelãs ei celeſtis ſciẽtie ſenſus ita
vt pueniat vſq; ad ediſicationẽ eccłie que ẽ do
mus dei viui:colũna ⁊ firmamentũ veritatis:
⁊ ſtet iuxta parieteʒ:⁊ poſt parietẽ:vt neq; pe⸗
nitus abſcõdat᷑:neq; oino in pꝛomptu ſit Uer
bum eni dei.⁊ ſermo ſcientie:non in publico et
palam poſitus:neq; cõculcandus pedibus abꝰ
paret:ſed cum q̃ſitus fuerit:iuenit᷑:⁊ inuenit᷑:
non vt diximus in ꝓpatulo poſitus: ſed obte⸗
ctus:⁊ quaſi poſt parietẽ latens.Aia autemãa

S

Hecclia
atritkt
ſapiepol
Popof
eſeindo
danſun
gliahino
fitalium
pareshil
ſnchcaret
ſonlus:⸗
Nrenine
adeſtaian
lifeſterſ⸗
nocetnol
kid
neqypp⸗
ſadeao⸗
ſtaei intun
parieteſtet
dubiopote
dan dommd
1ppices
. on
Mroliger
giomn.G
depece⸗
feneſtra
Llcul
turejn
pfeyelt
umn pani
ler oꝛijtu
gion. Giy
Lexpulche
ſoordeun.
Centoꝛe:ad
nsollo⸗
dert rönib
huicpauri
gedl. Pert
deir pfeciif
gaehonake
1 ſtlare,
ſaneſpittin
unt acrne
deichcäes
fettepfeg
utprhenn
duboince
ſtaſttine
pſptlürl

2

mgrgtztnn
uchi Nen
cktiglen
Gadſine
kemiäie⸗
lclachufen
Pariardene⸗

det öeini⸗
wwdinefnnde
Pbrfenetrt⸗
mtreicunb
ninentirtun
aaͤſigoone
Kingeſun ,
läradicneh
amercobnt
ſuperusdaig
dirigenckiotis
enopsiiſen
an wyeiudlit
zunbochy⸗
lohmei Co
MMoreglichett.
Phodcedckie

Rtanödtnnn

6Dlſatnbd.

gnnicdluel
ni Akalmm
ſsaeluauis:
iploſfi
ncierainß

4

Qrſenoſee⸗

Craccatus III

in eccłia eſſe dꝛ:nõ intra edificia parietuʒ collo

cata itelligit᷑:ſᷣ intra munimẽta fidei: ⁊ ediſicia
ſapie poſita:celiſq; veſtigijs charitatl obtecta

NPꝛopoſitũ ꝗ̊ bonũ:⁊ fſides rectoꝝ dogmatum
eſſe in domo eccłie facit. cuius domꝰmembꝛa q̃
dam ſunt:q̃ vel cubiculũ: vel domus vini: vel
alia hmõi ꝓ graꝝ ſcʒ gradibus:⁊ donoꝛuʒ ſpi⸗

ritalium diuerſitatibꝰ appellantur. Sic ergo ⁊
paries nunc ꝑs qdaʒ domus huis eſt: que põt
indicare dogmarũ firmitateʒ: ſub qua ſtare ðꝛ

vtemineat omne edificiũ: ⁊ ꝓſpiciat ponſam.
id eſt aiam. Et nodũ qͥdẽ aptũ ſe ei corũ q; ma⸗

nifeſtet: ſʒ qſi ꝑ rhetia pꝓſpiciẽs hoꝛtef̃ eã: ⁊ p⸗
uocet nõ ſedere intrinſecus ſegnẽ: ſed exire ad

ſe foꝛas:⁊ conari:vt nõ iã pꝑ feneſtras ⁊ rhetia

neq; ꝑ ſpecula in enigmate: ſed ꝓcedẽs foꝛas
facie ad faciẽ videat eũ.Nunc eni qꝛ nõdũ põt
ita eũ intueri: ꝓpterea nõ añ ſed retro ei ⁊ poſt
parietẽ ſtet. Incũbit autẽ ꝑ feneſtras:queſine
dubio patebat ad recipiẽdũ lumẽ:ad illuminã

dam domũ. Per has ergo vᷣmo dei incũbens
⁊ ꝓſpicies ꝓuocat exurgere:⁊ ad ſe venire ani

ma. Poſſumꝰ aũt ſenſus coꝛpoꝛeos feneſtras
intelligere: ꝑ quos aut moꝛs aut vita itrat ad
alam. Sic eni deſignat Hieremias ꝓpha: cuʒ
de peccatoꝛibꝰ loqtur dicẽs.Aſcendit moꝛs ꝑ
feneſtras vr̃as. Quõ aſcẽdit moꝛs ꝑ feneſtras

Si oculi peccatoꝛis videãt mulierẽ:⁊ mechen

tur eã in coꝛde ſuo:ſic moꝛs ingreſſa ẽ ad aiam

pfeneſtras oculoꝝ. Sed ⁊ cuʒ recipit qͥs audi

tum vanũ:⁊a pᷣcipue falſe ſciẽtie dogmatum ꝑ⸗
Uerſoꝛũ tunc ꝑ auriũ feneſtras moꝛs intrat ad

aiam. Si vero aia intuens oꝛnamentuʒ mũdi:

⁊ ex pulchꝛitudine creaturaꝝ ↄditoꝛẽ oĩuz itel
ligat deum: ⁊ opa eius miret᷑:laudetq; operũ
creatoꝛẽ:ad aiam hanc vita ingreditur ꝑ fene⸗
ſtras oculoꝝ.Sʒ ⁊ cũ auditũ inclinat ad vᷣbuʒ

dei:⁊ rõnibus ſapie ac ſciẽtie eius delectatur:
huicꝑ auriũ feneſtras ad aiam ſapie lumen in
gredit᷑. Per has ergo feneſtras ꝓſpiciẽs vbũ

dei ⁊ ꝓfectũ ſuũ ad ſponſã aiam dirigẽs:aſſur⸗

gere hoꝛtat᷑ eam ⁊ venire ad ſe.id eſt.coꝛpoꝛea
⁊ viſibilia relinqre:⁊ ad incoꝛpoꝛea ⁊ inuiſibi⸗

lia ac ſpiritalia ꝓperare.qm̃ que vidẽt᷑ tꝑalia

ſunt:q̃ aũt non vident᷑:eterna ſunt.Sic ⁊ ſpũs

dei circũire ðꝛ:et q̃rere dignas animas:q̃ apte

recteq; fieri poſſint ad habitaculuʒ ſapie.Qðᷣ
autẽ ꝑ rhetia feneſtraꝝ ꝓſpicere ðꝛ: illud ſine

dubio indicat:ꝙ donec ĩ domo huiꝰcoꝛꝑis po
ſita ſit aia:nõ põt nudã et aꝑtã dei ſapiaʒ cape

ᷣ ꝑ exempla q̃dã ⁊ indicia atq; imagines rerũ

viſibiliũ:illa qᷓ ſũt inuiſibilia ⁊ incoꝛpoꝛea ↄtẽ⸗

plat᷑:⁊ ̊ ẽ ꝓſpicere ad eã ſpõſum ꝑ retia fene⸗

ſtraꝝ. Si vo de xpᷣo ⁊ eccłia exponamꝰ:domꝰ
in qᷓ habitat eccłia ſcripture ſunt legis ⁊ ꝓphe

Epultola

—

XIII

tarũ. Ibi eni ⁊ cubiculum regis eſt oibus diut

tijs ſciẽtie ⁊ ſapie repletũ:ibi et domꝰ vini:do⸗
ctrina.ſ.vel myſtica vel moꝛalis:q̃ letificat coꝛ
hois.Adueniens ergo xpᷣs ſtetit paululũ poſt
parietẽ veteris teſtamẽti.Stetit eni poſt pari⸗
etem:cũ nõ manifeſtaret᷑ ad populũ.vbi vero
affuit tpᷣs:⁊ cepit ꝑ feneſtras legis ac ꝓpheta⸗

rũ ꝑ ea ſcʒ que de eo pᷣdicata fuerãt apparere:⁊

oſtẽdere ſe eccłie intra domũ: hoc ẽ intra lram
legis ſedẽti: ꝓuocat eaʒ inde exire: ⁊ venire fo
ras ad ſe.niſi eni exeat:niſi ꝓcedat:⁊ ꝓgredia
tur a a ad ſpiritũ:nõ põt ſpõſo ſuo ↄiũgi:ne
q;ᷓ xpᷣo ſociari. Nocat ergo eã: ⁊ iuitat a carna
libus ad ſpiritalia: a viſibilibꝰ ad inuiſibilia:a
lege venire ad euangelia.Et ideo dicit ei:Sur
ge veni ꝓxima mea:foꝛmoſa mea:colũba mea
Et vt aliq̃ etiã de his q̃ͥ poſtmodũ dicenda ſũt
pᷣueniamꝰ:timẽtes ſenſũ ꝑdere: qui occurriti
hoc loco: ꝓpterea foꝛtaſſis ⁊ illud dicit ad eã.
qꝛ etiã hyems trãſijt:pluuia abijt:ſimul ⁊ paſſi
onis ſue tpᷣs iudicãs:qꝙ tranſacta hyeme et de⸗
iectis imbꝛibꝰipᷣe paſſus ẽ:ſimul ⁊ illud quoq;
p ſpiritalẽ deſignãs intelligẽtiã:ꝙ vſq; ad illõ
tp̃s:qͥ xpᷣs paſſus ẽ:imbꝛes fuerũt ſuꝑ terram
AHãdabat eni adhuc dñs imbꝛibꝰ ꝓpheti ſcʒ
vt pluerent verbi pluuiã ſuꝑ terraʒ.Sed quia
vſq; ad Johem baptiſtã ꝓphetica finiũt᷑ offi⸗

cia:merito imbꝛes abijſſe ⁊ diſceſſiſſe dicũtur.

Ceſſarunt aũt ꝓphetici imbꝛes:nõ ad dãnum
credẽtiũ:ſᷣ ad maioꝛa eccłie lucra. Quid enim
imbꝛibꝰ opꝰ ẽ: vbi flumẽ dei letificat ciuitatẽ:

vhbi in coꝛde vniuſcuiuſq; credẽtiũ fons aque

viue ſit ſaliẽtis ĩ vitã eternaʒ:Quid opꝰimbꝛi⸗
bus: vbi iam floꝛes apparuerũt in terra nr̃a⸗ et
ex aduẽtu dñi iam nõ excidit᷑ ficulnea:q̃ pꝛius

nõ attulerat fructũ. Nũc eni iam pduxit groſ-

ſos ſuos.ſᷣ ⁊ vinee dederũt odoꝛẽ ſuum.vnde
⁊ vnꝰ qͥᷣdaʒ ex iſta vinea dicebat:qꝛ xpᷣibonus
odoꝛ ſumꝰ deo ĩ oĩ loco:in his qͥ ſalui fiũt: ⁊ in
his qᷓ pereũt. Sed hec ſiẽ ſupꝛa deſignauimꝰ:
anteq; ad ipᷣa ſcripture loca veniremꝰ: pᷣſũpſi⸗
mus. ne foꝛte fugeret nos ſenſus:qͥ occurriſſe
videbat᷑ i tꝑe:nũc repetamꝰquõ ꝑ rhetia ꝓſpi
cere dicat᷑:ſcriptũ ẽ:nõ eni inique tendũt᷑ rhe⸗
tia auibꝰ.Et iterũ. Juſtꝰ ſi incurrerit in pctm:
effugere iubetur:ſicut et dãmula ex laqueis:et
aues ex rhetibꝰ. NPlena ẽ ergo vita moꝛtaliũ la
queis offẽſionũ: rhetibꝰ plena deceptionũ:qᷓs
tẽdit aduerſũ genus humanũ ille:qͥ ↄtra dim
gigas venatoꝛ Mbꝛoth appellat᷑. Ueꝝ eteni
gigas qͥs alius ẽ niſi diabolꝰ: qͥ etiaʒ aduerſus
deũ rebellat: Laquei ergo tẽptationuʒ ⁊ deci⸗
pule inſidiaꝝ diaboli rhetia appellãt . Et qm h
rhetia vbi tetẽderat inimicus: atq; i iſpis pene
oẽs inuoluerat:oꝑtebat eſſe aliquẽ qͥ foꝛtioꝛ et
eminẽtioꝛ fieret his ⁊ ↄtereret ea: vt ſeauiib

ſe viam poſſet apire. Idcirco ergo et ſaluatoꝛ
puſqᷓ; in ↄiugiũ et in ſocietatẽ veniret eccleſie:
tẽptat᷑ a diabolo:vt vincẽs rhetia tẽptationũ
p ipᷣa ꝓſpiceret: ⁊ ꝑ ipᷣa vocaret eã ad ſe docẽs
ſine dubio ⁊ oſtẽdẽs ei:ꝙ nõ ꝑ ociũ ⁊ delitias:
ꝑ multas tribulatiões ⁊ tẽptatiões veniẽdũ
ſibi eſſet ad xpᷣm. Nullus ergo alius fuit qͥ rhe
tia iſta ſupare potuerit. Oẽs eni peccauerunt:
ſicut ſcriptũ eſt. ⁊ rurſus vt ſcriptura dicit.nõ
eſt iuſtus ſuꝑ terrã:qͥ fecerit bonũ ⁊ non pecca
uerit.Et iteꝝ. nemo mũdus a ſoꝛde nec ſi vniꝰ
diei fuerit vita eius. Solꝰ ergo eſt dñs ⁊ ſalua
toꝛ noſter ih̊s xpᷣs qͥ pctm̃ nõ fecit.ſed pctm̃ eũ
pater fecit ꝓ nobis. vt in ſilitudine carnis pec
cati de peccato dãnaret peccatuʒ. Venit ergo
ad iſta rhetia:ſᷣ inuolui ĩ eis ſolꝰ ipᷣe nõ potuit.
NQNuinimo diruptis eis ⁊ contritis:dat eccleſie
ſue fiduciã:vt audeat iã ceſſare laqos:⁊ trãſire
ꝓ rhetia ⁊ cuʒ oĩ alacritate dicere.Aia ntr̃a ere⸗
pta eſt de laqueo venãtiũ:laqueꝰↄtritus eſt:⁊
nos liberati ſumus. Quis aũt ↄtriuit laqueos
niſi ille qͥ ſolus i eis teneri nõ potuit: Ouis ip
ſe ⁊ i moꝛte fuerit volũtarie:⁊ nõ vt nos necel⸗
ſiate peccati. Solꝰ ẽ eni qͥ fuit iter moꝛtuos li
ber: ⁊ qꝛ liber iter moꝛtuos fuit. Idcirco deui⸗
cCLto eo q̊ habuit moꝛil imperiũ:abſtraxit capti⸗
uitatẽ:q̃ tenebat᷑ in moꝛtẽ Et nõ ſolus ſemetip
ſum reſuſcitauit a moꝛtuis:ſed ⁊ eos qͥ tenebã⸗
tur in moꝛte ſimul excitauit:ſimulq; ſedere i ce
leſtibus fecit.Aſcẽdẽs eni in altuʒ captiuã du⸗
xit ca ptiuitatẽ.nõ ſolũ aias educẽs:ſed coꝛpo⸗
ra eoꝝ reſuſcitãs.Sicut teſtat᷑ euangelium:ꝙ
multa coꝛꝑa ſctõꝝ reſuſcitata ſũt ⁊ aparuerũt
mulit:⁊ itroierũt ĩ ſanctã ciuitatẽ dei viuentis
hierłm. ec nobis expoſitio de rhetibꝰ ſcðo ĩ

loco aſſũpta ẽ. Sit ſane legẽtis iudiciũ:q̃ earũ

myſticis dignius aptari poſſit eloquijs.
Hhoymelia quarta. Epka XIIII

Wrge veni ꝓxi
ma mea:ſpecioſa mea: colũba mea:
. gqmecce hyems trãſijt:pluuia abijt:
⁊receſſit ſibi:floꝛes viſi fũt i terra:tpᷣs putatio
nis aduenit: vox turturis audita ẽ in terra nr̃a
Arboꝛ fici ꝓduxit germia ſua: vites floꝛentes
Dederũt odoꝛẽ ſuũ. Quid ↄtineat oꝛdo dꝛãma
tis:iam ſupꝛa deſcripſimus:nũc vo qͥd vel ſer
mo dei ad aiaʒ ſe digna ſibiq; aptã:vel qͥd xpᷣs
dad eccłiam dicere intelligẽdus ſit: aduertamꝰ.
Seld iterim pᷣmus ᷣmo dei loquat᷑ ad hãc ſpe⸗
cioſam decoꝛãq; aiam: cui ꝑ ſenſus coꝛpoꝛeos
id ẽ.ꝑ intuitũ lectiõis:et ꝑ auditũ doctrine q̃ſi
feneſtras aparuit. ꝓceritatẽq; ei ſue magni⸗
tudinis demõſtrauit:ita vt in ſuꝑioꝛibꝰ ei loq̃⸗
re᷑ incũbens atq; inde euocans eã: vt pcedat
foꝛas:⁊ extra ſenſus iam coꝛpoꝛeos effecta de⸗

ſinat eſſe in carne:vt merito audiat: vos autez
non eſtis in carne ſ in ſpũ. Non eni aliter dice
ret eam vbũ dei ꝓximã ſibi:niſi ↄiungeret ſe ei
ſieret cũ eo vnus ſpũs: nec diceret eã ſpecio⸗
ſam: niſi videret imaginẽ eius renouari ðᷣ dieĩ
diẽ: ⁊ niſi videret eã capacẽ ſpũſſancti:qͥ i ſpe.

cie colũbe deſcendit in ioꝛdane ſuꝑ iſᷣm:non ei

diceret: colũba mea.Cõceꝑat eni amoꝛem vbi
dei: ⁊ cupiebat ad ipᷣm volatu celeri peruenire
dicẽs: Quis mihi dabit pẽnas ſicut colũbe: et

volabo:⁊ reqeſcam cuʒ appꝛehendero ſapiẽtie

⁊ſciẽtie theſauꝝ? Muto eni 7 hi qͥ moꝛteʒ xpᷣi
ua ſuꝑ terram:cõ
ſoꝛtes efficiãt᷑ ſiłitudinis moꝛtis eiꝰ:ita et hiqᷓ
vtutem ſpũſſancti recipiũt: ⁊ ſanctificãt᷑ ex eo

recipiũt:⁊ moꝛtiſicãt mẽbꝛa

⁊ donis eiꝰ replent᷑:qꝛ ipᷣe in ſpecie colũbe ap⸗

paruit:vt etiaʒ ipᷣi colũbe fiãt:vt de terrenis ⁊
coꝛpoꝛeis locis euolẽt ad celeſtia: pẽnis ſancti
ſpuũs ſubleuati.Qð ſi autẽ tpᷣs oppoꝛtunũ quo
hec fieri poſſint cõſequenter inſeruit:quia ecce
hyems inqᷣt trãſijt:pluuia abijt. Nõ eni añ aia
verbo dei iũgit᷑ et ſociat᷑:niſi ois ex ea hyems
pturbationũ ac vitioꝝ ꝓcella diſceſſerit:et vl⸗

tra iam nõ fluctuet:⁊ circũferat᷑ oĩ vẽto doctri
ne. Abi ergo ex aia hec cũcta diſceſſerint:deſi⸗
derioꝛũqʒ ab eadẽ tẽpeſtas defuerit:tũc incipi
ent in ea floꝛes vernare vᷣtutuʒ:tunc eius mẽti

⁊ tpᷣs putatõis adueniet:⁊ ſi qͥd ſuꝑfluũ:qͥdq;

minus vtile fuerit in eiꝰ ſenſibꝰ vel intellectibꝰ
reſecabit᷑:⁊ ad gẽmas ſpiritalis itelligentie re

uocabit᷑. Tũc etiã vocẽ turturis audiet:illius

ſine dubio ſapiẽtie:quã diſpẽſatoꝛ vᷣbi loqᷣtur
inter ꝑfectos ſapie dei altioꝛis: que abſcõdita

in miſterio.Hoc nanq; indicat appellatio tur
turis. ec nãq; auis in ſecretioꝛibꝰ c remot a

multitudine locis:vitã trãſüteaut deſerta mõ⸗
tium diligẽs:aut ſecreta ſiluarum ꝓcul ſemꝑa
multitudine poſita:aut a turbis aliena Quod

daũt ⁊ aliud:qð opꝓpoꝛtunitati:tꝑis huiꝰ:ameni

tatiq; cõueniat:ficus inq̃t ꝓduxit germia ſua:
notandũ qͥdẽ fructꝰ ip̃ius ſpũs:qͥ ſũt:gaudiũ:
charitas:pax:ac̃. Sed iã tñ germina eoꝝ ꝓfer
re incipit ſpũs hois:qͥ in ipo ẽ:figuraliter ficul⸗
nea noĩatus.Sicut eni generaliter in eccłia di⸗
uerſe arboꝛes ſingule queq; aĩe credentiũ itel⸗

ligunt᷑: de qͥbus ait: oĩis arboꝛ:quã nõ plãtauit

pr meꝰceleſtis:eradicabit᷑: ⁊ iterũ Paulꝰ:qͥ ſe

— ☛

dicit adiutoꝛẽ dei eẽ in agricultura dei ait etiã
ip̃e:ego plãtaui.Apollo rigauit.Sʒ ⁊ dñs in

euãgelijs. Aut facite arboꝛẽ bonã: ⁊ fruciũ eiꝰ
bonũ: aut arboꝛẽ malã ⁊ fructũ eiꝰ bonũ:ſicut
ergo generalit᷑ ita ſinguli quiq; credẽtiũ diuer
ſe arboꝛes intelligũt᷑. Eſt ergo ⁊ i aia ficus q̃dã

q ꝓducit germen ſuũ: ⁊ ẽ vitis q̃ floꝛeat: ⁊ red
dai odoꝛẽ ſuuʒ. Cuiꝰ vitis palmites purgat p?
celeſtis agricola vt fructũ plurimũ afferat. ſed

Cra

heenoh
lufcaloe
uoodoꝛ
utü vi
ſumytta
a venita
arroigt
cunmbytiß
dientvot
Tuditep⸗
ſeadtepta
geighye
obientſtot
womirol
rnedl
eſtateq;:
nli eſt
dehoie vit
lurſed ſbit
heſcuntatc
dbiſeſbi.
wodeiae
Weriͤce
Chepfrue
loguikea⸗
ſentisy
ſndicart
nesacte
bantryel
lti wuma
latioturb
nnerſus.
caeſtvoc
geryeniaea
ſednlos:r
frſedepiun
ubib' poh⸗
lemns Gzi
faloguekint
un Floꝛese
funerceſen
niotßspfis
lehit. wpu
lalgecumind
Ehrigenn
ſohhetn
Lifulnen
ſpüsaco⸗
lureccherve

Ppiclauſaer

tellgente
1agutn Pi⸗
ſgentie Er

iäh

nscßihlh
1ſmnafääi
ecechip
uptdelennet
eſtu:ſintii
s0onni
inſerurun
iit. Mociin
koiserann
adiſcchanet
ak ciona
adiſceſenrne
defuentiinn
nuz:uneeuni
ſidgeüi⸗
ſbepclnnnet
nls ieligenen
mmuaditalin
ſlwrbilogen
b:peikſit
atapalniou
—
eaudeſund
umun liht
Gbistlend
nitietemn

Tractatus

hec pᷣmo ꝑ odoꝛis ſuauitateʒ q̃ ex floꝛe reddit᷑:
letificat odoꝛatũ.ſm euʒ qͥ dicebat:qm xpᷣi bo⸗
nus odoꝛ ſumus deo ĩ oĩi loco. Hec ergo initia
vtutũ vidẽs ſᷣmo dei ĩ aia vocat eã ad ſemetip

ſum:vt feſtinet ⁊ exeat: ⁊ abijciẽs cũcta coꝛpo
ra venit ad eũ:vt ꝑfectiõis eiꝰ ꝑticeps fiat JId
circo igit᷑ qſi adhuc iacẽti:⁊ in rebꝰ coꝛpoꝛeisi
cumbãti pᷣmo dicit: Exurge ⁊ q̃ſi q̃ ſtatim obe⸗

dierit: ⁊ obſecuta ſit volũtati collaudat᷑ ab eo:
⁊ audit:ꝓxima mea.⁊ colũba mea Et poſt hec

ne ad tẽptationũ turbines trepidaret:annunci
at ei ꝙ hyems diſceſſit: et pluuia tranſierit: et
abierit ſibi. Bñ aũt vitioꝝ ⁊ peccatoꝝ naturaʒ
vno miro ſermone ꝓlato ſigniſicauit: vt hmõi
diceret hyemẽ ⁊ pluuiã:q̃ ex vitioꝝ delicto tẽ⸗
peſtateq; deſcẽdãt:ſibiq; abijſſe indicãs:⁊ per
H nullã eſſe ſubſtãtiã pctõꝝ Nõ eni decidentia
de hoie vitia ad aliquã aliã ſubſtãtiã cõgregã
tur ſed ſibi abeunt:⁊a in ſemetipᷣa reſoluta eua⸗
neſcunt:atq; ĩ nihilũ redigũt᷑.Et ideo dixit:qꝛ
abijt ſibi. Sic ergo trãquillitas aie aparẽte ei
Ybo dei ⁊ ceſſante peccato:⁊ ita demũ floꝛente

vinea:incepit vᷣtutes atq; arbuta.id ẽ.bonoꝝ

opeꝝ fructũ germinare.Sʒ nunc iteꝝ xpᷣs hec

loquit᷑ ad eccł iam:⁊ in anni circulũ omne pꝛe⸗

ſentis vite ſpaciũ ponit.Et ꝑ hyemẽ qͥdẽ illud
indicat tpᷣs in quo vel egyptios grãdo ⁊ turbi
nes ac reliqua decem plagaꝝ verbera flagella
bant:vel cuʒ diuerſa bella ꝑferebat iſrael: vel
etiã cum coꝛã ipᷣo ſaluatoꝛe reſtitit:⁊ increduli

tatis turbine coꝛreptꝰeſt: ⁊ naufragio fidei ſub
merſus. Abi ergo illoꝝ delicto ſalus gẽtibꝰ fa

cta eſt:vocat nũc ad ſe eccłiaʒ:dicitq; ei.Exur
ge ⁊ veni ad me:qꝛ iam hyems q̃ ſubmerſit in⸗
credulos:⁊ vos ĩ ignoꝛãtia repꝛimebat:abſceſ
ſit:ſed ⁊ pluuia ꝑtrãſijt.id ẽᷣ.iam non mãdabo
nubibꝰ ꝓphetis ſcʒ vt pluãt pluuiã vbi ſuper
terras. Sʒ ipᷣa vox turturis:h̊ eſt ipᷣa dei ſapiẽ

tia loquet᷑ in terris ⁊ dicet. IJIpᷣe qͥ loquebar aſ-⸗

fum.Floꝛes ergo credentiũ populoꝝ:et oꝛien⸗
tium eccleſiaꝝ apparuerũt in terra: ſᷣ ⁊ putatio
nis tpᷣs ꝑ fidẽ mee paſſiõis:⁊ reſurrectiõis ad⸗
uenit. Amputant᷑ eni ⁊ execrant᷑ ab hoibꝰpec-
cata:cum in baptiſmo donatur remiſſio pctõꝝ
Aox qͥdẽ turturis vt diximus: iã non ꝑ diuer
ſos ꝓphetas: ſj ipᷣius ſapie dei:audit᷑ i terris
Et ficulnea germinant:q̃ põt in fructibꝰ ſancti

ſpũs accipi:qͥ nunc pᷣmũ aperiunt᷑ ⁊ demõſtrã

tur eccłie:vel etiã in la legis:q̃ ante aduentuʒ

xpi clauſa erat:⁊ ↄſtricta:⁊ indumẽto quodaʒ

intelligentie carnalis obtecta.Ex pñtia vo eiꝰ
⁊ aduẽtu ꝓlatũ eſt ex ea germẽ ſpiritalis intel⸗
ligentie.Et ſenſus viridis ⁊ vitalis:qͥ in ea te⸗

gebat᷑ apparuit: ⁊ eccłia tegebatur a xpo i ſicul
nea. id ẽ.in lege nõ apparuit arida.nec occiden⸗
tem l̃am ſequi ſᷣ floꝛentẽ ⁊ viuiſicãtẽ ſpiritum

Sed ⁊ vites floꝛere dicunt᷑ ⁊ dediſſe odoꝛẽ ſu⸗

H Fo. XI.
Epiſtola XIIII

um. Noſſunt qͥdem ⁊ diuerſe eccłie:q̃ ꝑ oꝛdem
terre habẽt᷑:vites dici floꝛere:vt vinee:vinea

dñi Sabaoth domus ilrłẽ:et hõ iuda:dilecta

nouella. Iſte ergo vinee cuʒ pꝛimo accedũt ad

fidẽ: floꝛere dicunt᷑. Cũ vo ꝑ religionẽ operuʒ

ſuoꝝ ſuauitate adoꝛnãt᷑:odoꝛẽ ſuuʒ dediſſe di⸗
cunt᷑ Et non ſine cauſa puto ꝙ nõ dixerit odo
rem dederũt:ſᷣ odoꝛẽ ſuum: vt oſtẽderet ineſſe

vnicuiq; aie vim poſſibilitatis: ⁊ arbitri liber
tatẽ:qua poſſit agere ome qð bonuʒ eſt. Sʒ qꝛ

hoc nature bonũ pᷣuaricatiõis occaſiõe decer⸗
ptũ:vel ad ignominiã: vł ad laſciuiã fuerat in⸗
flexum: vbi ꝑ gram reparat᷑: ⁊ ꝑ doctrinã ver⸗
bi dei reſtituit᷑:odoꝛẽ reddit ſine dubio illum:
quẽ pᷣmꝰ cõditoꝛ deꝰinoleuerat:ſed peccati cul
pa ſubtraxerat. Poſſunt aũt ⁊ vites vinee in⸗
telligi vtutes celeſtes:et angelice:q̃ hoibꝰ lar⸗
giunt᷑ odoꝛẽ ſuũ.id ẽ.doctrine et inſtitutionis
bonũ:quo introducũt ⁊ imbuunt aias:donec
ad ꝑpfectionem veniãt: ⁊ incipiãt capaces fieri
dei. Sicut ⁊ aplłs ad hebꝛeos ſcribẽs dicit:nõ⸗
ne oẽs ſũt miniſteriales ſpũs in miſteriũ miſſi
ꝓpter eos:qͥ hereditatẽ capiẽt ſalutis: Et iðo
dicunt᷑ ab ipis q̃ſi ᷣmũ floꝛẽ ⁊ odoꝛẽ bonoꝛum
opeꝝ caꝑe hoĩes:nunc fruciꝰ ipᷣos vitis ab eo

ſperare:qͥ dixit:nõ bibã ð generatiõe vitis hu⸗

ius donec bibã illũ vobiſcũ nouũ in regno pa⸗
tris mei. Illi ergo ꝑfecti floꝛes ⁊ fructus ab ip

ſo ſperãdi ſũt.initia vo:⁊ vt ita dicã ꝓficiendi

ſuauitas:põt a celeſtibꝰ vtutibꝰminiſtrari Atx
certe ꝑ eos qui dicebãt:vt ſupꝛa diximus:qm
xpᷣi bonꝰ odoꝛ ſumus deo in oĩ loco. Sʒ ⁊ alio
modo poſſumꝰadhuc ĩtelligere hec q̃habent᷑ i
manibꝰ.vt dicamus:veluti ꝓphetiã quãdam

vigderi ad eccłiam factã:ꝑ quã vocet᷑ ad repꝛo⸗
miſſiones futuras:vt q̃ſi poſt cõſumationẽ ſe⸗

culi:cum tpᷣs reſurrectiõis aduenerit: dicat᷑ ei
exurge.⁊ qꝛ ᷣmo hic ſtatim opꝰreſurrectionis
deſignat:tanqᷓ; ex reſurrectiõe clarioꝛ ⁊ ſplen⸗
didioꝛ effecta:inuitat᷑ ad regnum: ⁊ ðꝛ ei:veni
ꝓxima mea:ſpecioſa mea columba mea:quia
hyems tranſijt.Hyemẽ ſine dubio huiꝰ pᷣſent-
vite ꝓcellas:⁊ turbines noians.qbꝰ humana
vita tẽptationuʒ ꝓcellis agitat᷑. Tranſijt ergo
hyems iſta cũ pliuuijs ſuis: abijt ſibi. Sibi eni
vnuſqͥſq; egit in hac vita:ome qð egit.pᷣncipi
um vero repꝛomiſſionũ futuraꝝ floꝛes.Secu⸗
rim ad radicẽ arboꝛis poſitã in ↄſumationẽ ſe⸗
culi:vt excidat oẽm arboꝛẽ nõ faciẽtẽ fructum

bonũ:tpᷣs putatiõis ĩtellige.vocẽ vᷣo turturis
ãin lr̃is repꝛomiſſionis audit᷑: quã mãſueti in

hereditate ſuſcipiẽt xpᷣi ꝑſonã facie ad faciẽ:et

nõ iam ſpeculũ et in enigmate docẽtis aduerte
Ficulnea vo qᷓ germẽ ſuũ ꝓduca totiꝰ ↄgrega
tionis iuſtoꝝ fructꝰhabeat᷑ Iſte voſ . be

Fdars

ate angelice vᷣtutes:qͥbus electi quiq; et beati
ex reſurrectione ſociabũt᷑:qͥ erunt ſicut angeli
dei:ipᷣe ſũt vites floꝛẽtes ⁊ vinee q̃ odoꝛẽſ uuz
vnicuiq; aĩe ⁊ gram:quã a ↄditoꝛe ſuſcepit pꝛi
us:⁊ nũc iteꝝ ꝑditã recuꝑauit:impartiũt.ſua⸗
uitateq; celeſtis odoꝛis fetoꝛẽ tãdeʒ abiecte ab
eis moꝛtalitatis:coꝛruptioniſq; depellũt.Sur
ge ⁊ veni ꝓxima mea: colũba mea:i velamini⸗
hus petre:iuxta ꝓmurale.Oſtende mihi faciẽ
tuã:⁊ auditã fac mihi vocẽ tuã: qm vox tua ſu
auis eſt: ⁊ facies tua ſpecioſa. Scdm pꝛopoſiti
dꝛãmatis oꝛdinẽ:ſpõſus qͥ laliẽs ſuꝑ mõtes et
exiliẽs ſuꝑ colles ad ſpõſaʒ venerit:ꝓſpiciens
eaʒ ⁊ intuens ꝑ feneſtras: ſcdᷣo iã loco dicit ad
eã Surge veni ꝓxima mea:ſpecioſa mea:colũ
ba mea.Nũc vo addit etiã h̊ vt oſtẽderet ei lo
cum:ad quẽ venire debeat:qͥ locꝰ ſub velamẽ⸗
to ⁊ tegmie ſaxi ſit poſitus. Sit aũt idẽ locꝰnõ
tam iuxta murũ:qᷓ; iuxta ꝓmurale quoddam.

NPꝛomurale aũt ðꝛ:cuʒ extra muros qͥ ambiũüt
ciuitatẽ:alius ducit᷑ murus.⁊ ẽ murus añ mu⸗
rũ.Tu deinde q̃ſi ſi reuerẽtie cauſa ipᷣa ſponſa
obtecta ſit ⁊ velata:petit ab ea ſpõſus:vt veni
ens ad illũ locũ:quẽ ſupꝛa oſtendit: vtpote ſe⸗
cretioꝛẽ:ibi ei q̃ſi reiecto velamie oſtendat faci

em ſus.Et qꝛ ꝓ multa reuerẽtia taceret ſpõſa:
deſiderat ſpõſus aliqñ etiaʒ vocẽ eius audire:
⁊ delectari in vᷣbis eius.et dicit: vt auditã ſibi

faciat vocẽ ſuã. Nidet᷑ iñ ꝙ non ei penitꝰinco⸗
gnita ſit facies eiꝰ:neq; vocis eius ignarus ſit

Sʒ3 qꝛ interceſſerit aliqͥd in qͥ nec faciẽ eiꝰvide⸗
rit:nec vocẽ audierit. Iſte ſit ꝓpoſiti dꝛãmati
textus:cui ⁊ ̊ addit᷑:ꝙ veris tpᷣs agi videat᷑:
cũ ⁊ floꝛes aparuiſſe memoꝛãt᷑ in terra: ⁊ vox

turturis ꝑſonare.⁊ germen arboꝛis pduxiſſe.

NPꝛopter h̊ velut opoꝛtuno tꝑe ꝓgredi ꝓuo⸗
cat ſpõſũ:que ſine dubio hyemẽ totaʒ intra do
mus clauſtra reſederit. Sed hec nullã mihi vi
dent᷑: q;tum ad hiſtoꝛicam narrationẽ ꝑtinet:
vtilitatẽ ↄferre legentibꝰ:aut aliquã ſaltẽ nar⸗
rationis ipᷣius ᷣuare cõſequẽtiã:ſicut iĩ ceteris
ſcripture hiſtoꝛijs inuenimꝰ. Ande neceſſe eſt
cũcta ad ſpiritalẽ trãſferre intelligẽtiã. ꝛimo

ergo intellige mihi aie hyemẽ cũ adhuc paſſio

num fluctibꝰ iactat᷑:⁊ vitioꝝ ꝓcellis: ac duris
malignoꝝ ſpirituũ flatibꝰ ꝓberat᷑. In his po⸗
ſitam nõ hoꝛtat᷑ eaʒ ſᷣmo dei foꝛas exire: itra
ſemetipᷣam colligi:⁊ vniri vndiq;: atq; cõtegi:
ↄtra ꝑnicioſos malignoꝝ ſpirituũ flatꝰ. Nulli
nunc in diuinis l̃is ſtudioꝝ floꝛes apud eam:
nec ꝓfundioꝛis ſapie ſecreia ⁊ recõdita myſte⸗
ria: qſi ꝑ vocẽ turturis reſonãt. Sed neq; odo
ratus eius gr̃e aliqͥd q̃ſi ex vinee floꝛibus reci⸗
pit:neq; viſus eiꝰ tanqᷓ; in ficulnee germine de
lectat᷑. S ſufficit vt ĩ tẽpeſtatibꝰ tẽptationũ a la
pſu peccati tuta ac munita ꝑmaneat. Qõ ſi ob

tinuerit vt illeſa ꝑduret:a hyems trãſijt:⁊ ve⸗

nit ei ver(ver nãq; ei ẽ cũ quies aio dat᷑: ⁊ trã⸗
quillitas mẽti: tũcad eã venit vbuʒ dei)tũc ea
vocat ad ſe:⁊ hoꝛtat᷑ vt exeat:nõ ſolũ extra do

mũ:ᷣ extra ciuitatẽ.id ẽ.nõ ſolum extra carnis

vitia efficiat᷑:ᷣ extra oẽ quicqͥd coꝛpoꝛeũ ⁊ vi⸗

ſibile ↄtinet᷑ in mũdo. Naq; figuralit᷑ in lege ci
uitatẽ iã in ſuꝑioꝛibꝰ euidẽter oſtẽdimꝰ.euoca

tur gala extra murũ: ⁊ vſq; ad ꝓmurale pdu⸗

cit᷑ cũ abijciẽs ⁊ relinquẽs ea:qvidẽt᷑:⁊ tpalia
ſũt: ↄtendit ad ea q̃ᷓnõ vident᷑:⁊ et᷑naſũt Oſtẽ
dit᷑ ergo ei iter iſtud ſub velamie petre agẽdũ:

noõ ſub aere nudo: neq; vt patiat᷑ ſolis ardoꝛes
ne iteꝝ fuſca fiat:ne iteꝝ dicat deſpexit me ſol.
ꝓpterea ſub velamie petre agit h̊ iter. Hoc auũt

ipᷣm velamẽ nõ vult ex frõdibus ei eẽ: aut lin⸗

theis aut pellibꝰ:ſᷣ petrã vult ei eſſe velamẽ.id
eſt. ſirma ⁊ ſodida xpᷣi dogmata. ipᷣm nãq; eſſe

petrã NPaulꝰ ꝓnũciat dicẽs: petra autem erat

xpᷣs.xpᷣi ergo doctrine fide ſi obtegat᷑ aia:⁊ꝛve
let᷑:tuto põt ad illud ꝑpuenire ſecretũ:vbi reue.
lata facie gliam dñi ↄtẽplet᷑. Merito aũt vela
men iſtud petre tutũ credit᷑.qꝛ ⁊ Salomon de

ea dicit in ꝓuerbijs:qꝙ veſtigia ſerpẽtis nõ poſ

ſunt depᷣhendi ſuꝑ terrã.Sic eni ait: Tria ſũt

q̃ inpoſſibile ẽ mihi itelligere: ⁊ quartũ qð ig⸗

noꝛo. Aeſtigia ale volitãtis:⁊ viã ſerpẽi ſupꝓ

petrã: ⁊ ſemitas nauis ĩ pelago:et vias viri in

iuuẽtute.Serpẽtis ergo.id ẽ.diaboli:veſtigia

id ẽ.ſigna aliqᷓ peccati in hac petra:q̃ ẽ xpᷣs:in⸗

ueniri nõ poſſunt.qꝛ ſolꝰẽ.qͥ pctm̃ nõ fecit hu

ius ergo petre vo velamine aia tute ꝑuenit ad
ꝓmuralẽ locũ.id ẽ.ad ↄtemplandũ incoꝛpoꝛa
lia ⁊ eterna. De hac eadeʒ petra alia verbi ſpe

cie Dauid in.x vij.pſalmo dicit. Et ſtatuit ſu⸗
pꝛa petra pedes meos:⁊ direxit ſemitas meas
nec mireris ſi apud Dauid petra hec q̃ſi füda⸗

mentũ ⁊ crepido ẽ aie:ꝑ quã pergit ad deum.
Et apud Salomonẽ velamen ẽ aie ad myſtica
ſapie ſecreta tẽdentis: cũ ⁊ ipᷣe xpᷣs nũc via di⸗

cat᷑:ꝑ quã credẽtes icedũt:nũc etiaʒ pᷣcurſoꝛ ſi

cut ait Maulꝰ: in qð pᷣcurſoꝛ itroiuit ꝓ nobis
is. Simile ẽ ⁊ iſtud qdðᷣ ꝑ oyſen ðꝛa deo.

Ecce poſui te in foꝛamĩe petre ⁊ videbis poſte

rioꝛa mea. Igit᷑ petra iſta:q̃ xpᷣs eſt:nõ ẽ ex oi
pte clauſa:̊ hʒ foꝛamẽ. Foꝛamẽ vo eſt petre:

q̊ reuelat ⁊ inoteſcere facit hoĩbus deũ. NHemo

ergo videt prem:niſi filiꝰ.nemo ergo vidit po⸗

ſtrema dei.id ẽ.q̃ in poſtremis tꝑibus fiũt:niſi

poſuꝰ in foꝛamia petre:ſcʒ cũ ea xpᷣo reuelante
didicerit Et h̊ ergo ſub velamie petre aiaʒ ꝓxi
mã ſibi effectã inuitat mo dei: ad ꝓmuralẽ iã
locũ:ſicut ſupꝛa diximꝰ:ad ↄtẽplãda ea:q non
vident᷑:⁊ eterna ſũt.⁊ ibi dicit ad eaʒ. Oſtẽde
mihi faciẽ tuã: ꝓfecto vt videat:ſi aliqͥd in vul
tu eiꝰ veteris adhuc velamis habeat: ſʒ poſſu

C

tepid
heeſß⸗
vnigeni
ſdion⸗
ſedicli⸗
debalen
rocetu
or
pbetad
ſen G⸗
lüfcen
Penſario
gutſtulrt
eius,
decaſu
davori
iſunz.
cuſtogi
lanſeno
audientib
waluanie
ſaligae
Adesr
nfa⸗
Geseen
catur?
ad ine
inſem
diſed
ethibu
faltione
puseccl
turꝛder
lurinoip
cmonim
Ottcorpor
7Thangtnl
Apecumm:
lbusgech
peorhnad
Desinboni⸗
disleife,
neſtse
belinſeht,
tageſtſech
ſopientes⸗
Detgſe
tunpiseſt⸗
de nonier
1 Ehtahe
Müx. mu n
eromuru
Nyalidioꝛ
Ok:greuoc
Moglboen

S=
——
=⸗ 5
S=S.
—E
—
S
=

un ſönnige
:ꝛpemaumnen
lobtegat inn
eſecretürptin
Meriozinne
1Sabn
Gaſerpinbtins
iceniain Tui
ge: dcumig⸗
no: wrüſnii
AagoAnuf
didicolrere
pern hipn
apani otuube
antepentin
lndi eron

e

emnninſebißt

de Lehunntſe
entſcnmnenn
penrderifi⸗
Mipegiddan

4 kn
ofſenden
ner Mtte,t
jtscliin

aneone

oibasdeiinn

Tractatus IIII

intrepidis obtutibus głiam dñi ſpeculari. Vt
hec ipᷣa dicat.Et vidimꝰ gliam eiꝰ:głiam tãqᷓ;
vnigeniti a pre:plenuʒ gre ⁊ veritatis. Sed et
cũ digna fuerit:vt de ipᷣa dicat᷑:ſiẽ ⁊ de Moy

ſe dictũ eſt:qꝛ Moyſes loq̃bat᷑:⁊ dñs reſpon⸗

debat ei:tũc cõplet᷑ i eo:qð ait:audita fac mihi
vocẽ tuã. Ingens vo laus eiꝰoſtẽdit᷑ in eo:qð
ðꝛ. Vox tua ſuauis.Sicut eni ſapiẽtiſſimus ꝓ

pheta Bauid dicebat: ſuauis ſit ei diſputatio
mea. Suauis aũt vox aie:cũ verbũ dei loàtur
cũ fide:⁊ dogmatibꝰ veritatis exponit.cum di

ſpenſatiões dei ⁊ iudicia eius explanat.Si vo
aut ſtultiloquiũ:aut ſcurrilitas:aut vanitas ð
oꝛe eius ꝓcedũt:aut verbũ ocioſũ:de quo red
dẽda ſit ratio in die iudicij:in ſuauis et iniocũ⸗
da vox iſta eſt. Ab hac voce xpGs auertit audi⸗

tũ ſuuʒ. Et ideo queq; ꝑfecta aĩia ponit oꝛi ſuo

cuſtodiã: ⁊ oſtiũ circũſtantie labijs ſuis: vt ta⸗
lem ſemꝑ ſᷣmonẽ ꝓferat:qͥ ſale cõditꝰ:det graʒ
audientibꝰ:⁊ dicat de ea verbuʒ dei:quia vox

tua ſuauis. Sed ⁊ facies tua inqᷣt ſpecioſa. Si
itelligas illã faciem de qua Paulus dic:Nos

gũt oẽs reuelata facie. Et itẽ cuʒ dicit.tunc au

tem facie ad faciẽ:tunc videbis que ſit aie faci

cies:que laudet᷑ a verbo dei:⁊ ſpecioſa eſſe di
catur Illa ſine dubio que quotidie renouatur
ad imaginẽ eius qui creauit eaʒ que nõ habet

in ſe maculam:aut rugã aut aliquid huiuſmo⸗

di: ſed ⁊ ſancta ⁊ imaculata:qualem et ipᷣe ſibi

exhibuit xpᷣs eccłiaʒ:animas ſcilicet que ad ꝑ⸗

fectionẽ venerũt:que omnes ſimul efficiũt coꝛ

pus eccłie.Quod coꝛpꝰ vtiq; pulcrum videbi

tur ⁊ decoꝑ:ſi anime ex qbus coꝛpꝰ illud effici
tur in oĩ ꝑfectionis decoꝛe ꝑmãſerint. Sic eni
cum anima in iracũdia eſt:turbatũ et veꝝ red⸗

dit coꝛpoꝛis vultũ:cum vero in manſuetudine

⁊ tranquillitate ꝑſiſtit placiduʒ mitẽq; reddit
aſpectum:ita ⁊ eccłie facies ꝓ virtutibꝰet mo⸗

tibus credentiũ aut decoꝛa ꝓnũciatur aut tur

pis:ſᷣm qð ⁊ ſcriptum legimus:veſtigium coꝛ

dis in bonis vultus hilaris.Et item alibi:coꝛ⸗

dis leti facies floꝛida: in triſticijs autem poſiti

meſtus eſt vultus. Coꝛ ergo letum eſt cum ha⸗
bet in ſe ſpiritũ dei:cuius pᷣmus fructus chari
tas eſt:ſecũdus gaudiũ eſt.Et his puto qͥſdaʒ

ſapientes ſeculi aſſumpſiſſe illaʒ ſententiã que
dicit:qꝛ ſolꝰ ſapiens ſpecioſus eſt:ois aũt neqᷓ;
turpis eſt. Suꝑeſt nobis vt aliqòᷣd apertiꝰetiaʒ

de nomie ꝓmuralis dicamus. Qð ſicut ſupꝛa

diximus indicat murũ eſſe ante murũ: qð etiã
in Eſaia hoc modo dicit᷑. Ponit murũ ⁊ circa
muꝝ.murus munimentuʒ ciuitatis eſt. Alius
vero murus ante murũ vel circa murũ maioꝛa

⁊ validioꝛa munimenta deſignat. Ner qð oſtẽ
dit᷑: qꝛ euocãs mo dei aiam ⁊ educẽs eã a coꝛ
poꝛalibꝰ negocijs ⁊ coꝛpoꝛis ſenſibꝰ docere eã

Epiſtola X

de futuri ſeculi myſterijs cupit ⁊ inde ei muni⸗
menta cõquirere:vt ipᷣe futuroꝝ munita ⁊ cir⸗

cũdata in nullo poſſit vel illecebꝛis vinci: vel

tribulationibꝰ fatigari: nũc etiã videamꝰ quõ
h a xp̃o ad eccłiam dicant᷑ q̃ eſt ꝓxima ei ⁊ ſpe⸗
cioſa. Specioſa autẽ nulli alij niſi ſolip̃i.̊ eni
ſignificat cũ diẽ ſpecioſa mea.hãc ergo exuſci⸗
tat xpᷣs:⁊ ipᷣi euãgeliũ reſurrectiõis annũciat.
⁊ ideo dicit exurge.veni ꝓxima mea: ſpecioſa
mea. Quia aũt dedit ⁊ ei pẽnas colũbe poſtea
qui doꝛmiuit in medio ſoꝛtiũ:media autẽ inter
duas vocationes iſraelis eccleſia vocata eſt:
quia pꝛimo iſrael vocatus eſt:poſt hec vbi ipᷣe
offendit ⁊ occidit vocata eſt eccleſia gentiũ.cũ
auteʒ plenitudo gentiũ introierit tunc iterum
omis iſrael vocatus ſaluabir. In medio ergo
duarũ ſoꝛtiũ doꝛmit eccleſia.Et ꝓpter hoc de
dit ei pennas colũbe deargẽtatas ꝙ ſigniſicat

rõnabiles pẽnas in ſanctiſpũs donis Et poſte

rioꝛa doꝛſi eius vel in viriditate auri vt q dam
legunt:vel vt alij ſcriptuʒ habẽt:in palloꝛe au
ri. Qð oſtendere poteſt:qꝛ poſterioꝛ illa voca⸗
tio:quã ex iſrł futuraʒ dicit apoſtolus:nõ erit
in obſeruantia legis: ſed in pᷣcioſitate fidei Au
ri nãq; viriditatis gerit ſpem. Fides auteʒ vir
tutibus floꝛens. Moteſt aũt dici. In medio ſoꝛ
tiũ doꝛmire vel quieſcere ecdleſia:in medio du
oꝛũ teſtamẽtoꝝ:⁊ pẽne eiꝰ deargẽtate ex ſenſi⸗
bus legis aurũ in poſterioꝛibus doꝛſi eius itel
ligi euangelici muneris donuʒ. Ad hanc ergo
eccłiam dicit xpᷣs. Veni tu colũba mea:⁊ veni
in oꝑimento petre:docẽs eam vt oꝑta veniat:
ne qd patiat᷑ ab incurſantibꝰ eã tẽptationibus
ſ̊ ſub vmbꝛa petre icedat obtecta dicẽs.Spũs
vultꝰ nr̃i xpᷣs dñs cui diximꝰ. In vmbꝛa eius
viuẽs in gẽtibꝰ.Obtecta aũt incedit ⁊ adoꝶꝑta
qꝛ debet ptãteʒ hr̃e ſuꝑ caput ꝓpter angelos.
Cũ aũt puenerit ad ꝓmuralẽ locũ.id eſt.ad fu
turi ſeculi ſtatũ:ibi ad eam dicit: Oſtẽde mihi
faciẽ tuã:⁊ auditã mihi fac vocẽ tuam:qꝛ vox
tua ſuauis eſt. Auditazʒ vult fieri vocem ecclie

ſue.qꝛ qͥ eũ ↄfeſſus fuerit coꝛã hoiĩbꝰ:⁊ ipᷣe con

fitebit᷑ eũ coꝛã pr̃e ſuo qͥ i celis ẽ. Quia vox tua
ſuauis ẽ: ⁊ qͥs nõ fatet᷑ ſuauẽ vocem eccleſie ca
tholice fidẽ verã ↄfuẽtis: Inſuauẽ vero ⁊ inio
cũdã eſſe hereticoꝝ vocẽ qͥ non dogmata veri⸗
tatis:ſed blaſfemias in deũ:⁊ iniqtatem i excel
ſum loquũtur: Sic ⁊ facies eccłie ſpecioſa eſt.
Hereticoꝝ vo turpis ⁊ feda:ſi qͥs eſt tñ qͥ bene
nouerit pulchꝛitudineʒ vultus ꝓbare.id eſt.ſ
qͥs ſpiritalis eſt:qͥ ſcit eximinare oia. Nã apð
imperitos ⁊ aiales hoĩes pulchꝛioꝛa videntur
mendacij ſophiſmata:qᷓ; dogmata vvitat Poſ

ſumꝰ auteʒ adhuc de loco ꝓmurali etiam hoc

addere ꝙ pmurale ſit patris in quo poſitꝰ vni

genitus filius enarrat omnia: et enũclat ecclie

Fs.

DFToars

ſue qcunq; in ſecretis ⁊ in abſcõditis pris fini
bus ↄtinent᷑. VUnde ⁊ qͥdã ab eo edoctus dice⸗

bat:deũ nemo vidit vnqᷓ;. Anigenitꝰ filiꝰ qͥ eſt

in ſinu pr̃is ipſe enarrauit. Illuc ergo euocat

ſpõſaʒ ſuã xpᷣs: vt ⁊ de oibus eã q̃ apud patrẽ
habent᷑ edoceat ⁊ dicat.Quia oĩa vobis nota
feci:q̃ audiui a patre meo:⁊ vt iteꝝ dicat. Pa⸗
ter volo vt vbi ego ſũ:illic ſit ⁊ miſter meꝰ.Ca

pite nob vulpes puſillas exterminãtes vineas

⁊ vinee nr̃e floꝛebũt.Scm dꝛãmatis oꝛdineʒ
mutata eſt ꝑſona. Non eni iã ad ſpõſaʒ ſᷣ ad ſo

dales loquit᷑ ſponſus: et ipᷣis dicit vt capiant

vulpes puſillas:q̃ inſidiãt̃᷑ vineis:vbi pꝛimuʒ
germẽ oſtẽderint: nec ſinũt eas ꝑpuenire ad flo⸗
rem.Capi ergo eas pᷣcepit ſaluti ⁊ vtilitati cõ⸗
ſulens vineaꝝ.Sʒ hec vt cepimus ſpiritali ex
poſitione diſcutiẽda ſũt. Et puto ꝙ ſi de aia h
q̃ ſe vbo dei cõiungit:aduertas vulpes cõtra⸗
rie ptãtes ⁊ nequitie demonũ itelligi debeant
ꝑ cogitationes pꝛauas ⁊itelligentiã ꝑuerſaʒ:
exterminãtes in aia vtutũ floꝛẽ:⁊ fructuʒ fidei
perimentes. Pꝛouiſio igit᷑ verbi dei qͥ eſt dñs
vVtutũ mãdat angelis ſuis:qͥ ad miniſteriũ miſ
ſi ſũt ꝓpter eos qͥ hereditatẽ capiũt ſalutis:vt
capiãt ex vnaquaq; aia hmõi cogitatiões a de
monibꝰ imiſſas: vt abiectis eis poſſint floꝛem
vᷣtutis afferre. Capiũt aũt cogitatiões malas
i eo:cũ ſuggerũt mẽti nõ eſſe eas a deo: ſed eſſe
a maligno ſpũ: ⁊ dant aie diſcretionẽ ſpirituũ

vrt intelligat q̃ ſit cogitatio m deum:⁊ q̃ ſit ex

diabolo. At aũt ſcias eſſe cogitatiões q̃s imit⸗
tit dilabolꝰ icoꝛ hoiuʒ:vide ĩ euãgelio qð ſcpᷣtũ
c.Cũ aũt imiſiſſet diabołꝰinqᷣt ĩ coꝛ Jude ſcha

riotis vt traderet eũ.Sũt ergo hmõi cogitati

ones q̃ a demonibꝰ inijciunt᷑ in coꝛdibꝰ hoiuʒ.
Sʒ qꝛ nõ deeſt diuina ꝓuidẽtia:ne foꝛte ꝑ hu⸗
iuſmodi impoꝛtunitatẽ turbaret᷑ libertas arbi
trij: ⁊ non eẽt iuſta cauſa iudicij. Idcirco beni⸗

gnis angelis ⁊ amicis ptãtibꝰ hoiuʒ cura man
dat᷑: vt cũ deceptoꝛes q̃ſi vulpes incurſare ce⸗
perint hoieʒ:dextris eũ auxilijs ſubleuent.Et

ideo ðꝛ. Capite nobᷣ vulpes puſillas.Cõpeten

ter ſane cũ adhuc puſille ſũt capi eas mãdat et

cõpꝛehẽdi. Dũ eni cogitatio mala in initijs ẽ:
facile põt abijci a coꝛde.Nã ſi frequẽter iteret᷑
⁊ diu ꝑmaneat:adducit aiam ſine dubio ad cõ

ſenſũ.Et poſt ↄſenſũ intra coꝛ ſuũ ↄfirmatum:

certũ eſt qꝛ ad peccati tẽdat effectũ.Dũ ergoi
initijs eſt.⁊ puſilla eſt:capi debet ⁊ abijci:neſi

adulta fuerit ⁊ inueterata iã non poſſit expelli

Deniq; ⁊ Judas initiũ mali habuit in amoꝛe
pecunie. Et h fuit illi vulpes puſilla: ſ᷑ ab hac
cũ videret dñs Jude aiam quaſi floꝛẽtem vine
am ledi:caꝑe eã volẽs:⁊ abijcere ex eo:cõmiſit

ei pecunie loculos: vt poſſidens qð amabat a

cupiditate ceſſaret. Sʒ illa vtpote habens ſui

arbitrij libertatem non eſt amplexus medici fa
pientiam:ſed indulſit ſemetipᷣm illi magis con
ſilio:quo extermiabat᷑ anima ſua qᷓ; quo ſana⸗

batur. Si vo hec de xpᷣo ⁊ eccłia intelligamus

ſmo videbit᷑ ad doctoes eccleſie dirigi:⁊ mã⸗
dari eis de captione vulpium exterminantiuʒ
vmeas. Nulpes aũt peruerſos doctoꝛes here
ticoꝛũ dogmatum poſſumus intelligere:quiꝑ
argumentũ calliditatẽ ſeducũt coꝛda innocen⸗
tium: ⁊ vineam dñi exterminant:ne floꝛeant in
fſide recta. Datur ergo pᷣceptum doctoꝛibꝰ ca⸗

tholicis:vt dum adhuc puſille ſũt iſte vulpes
⁊ nondũ plures animas deceperũt:ſed initiuʒ

habet pꝛaua doctrina:arguere hos ⁊ refrena⸗
re feſt inent:⁊ verbo veritatis cõtradicẽtes re
uincere et capere hos aſſertionibus veris.Si
enim pmanſerint in pᷣncipijs ⁊ indulſerint: ſer
mo eoꝛũ ſicut cãcer ſerpit:⁊ fiet inſanabilis:vt

multi inueniũt᷑: qui decepti ab eis pugnare iã
ꝓ ipᷣis ineipiant: et defendere ſuſcepti erroꝛis

auctoꝛes.Sic ergo puſillas dignum ẽ vulpes
capere:⁊ doloſa hereticoꝝ ſophiſmata in ipis
ſtatim initijs veris aſſertionibus cõfutare. At

autem vtriuſq; expoſitionis noſtre euidentioꝛ

clareſcat aſſertio:ↄgregemus ex diuinis volu
minibus:ſicubi animalis huius mẽtio factaẽ.
Inuenimus ergo in.lxij.pſalmo de impijs ita
dici. Jpi vero in vanũ queſierũt animã meaʒ:
introibũt in inferioꝛa terre:tradent᷑ in manus
gladij:partes vulpium erunt. Sed ⁊ in euãge
lio ᷑ᷣm Mattheũ Saluatoꝛ ad ſcribã qui dice

bat ei. Magiſter ſeq̃r te quocũq; ieris.reſpon

dit. Nulpes foueas habẽt:⁊ volucres celi ni⸗
dos: vbi reqͥeſcant.Filius autẽ hois nõ habet
vbi caput ſuũ reclinet.Similiter autẽ ⁊ in euã
gelio 'm Lucã ad eos qui dixerunt dño: Exi
⁊ vade hinc: quia hherodes vult te occidere:

rñdit iſᷣs. Euntes dicite vulpi huic: Ecce ego

eijcio demonia:⁊ ſanitates ꝑficio hodie ⁊ cra⸗
ſtina: ⁊ in die tertia ↄſumaboꝛ In libꝛo quoq;
Judicũ Samſon:cuʒ vxoꝛ que erat ex genere

philiſtinoꝝ ei fuiſſet ablata ait ad pr̃em eius.
Innocens ſũ ego hac vice ab allophylis:qꝛ f.
ciã vobiſcũ mala.Et abijt Samſon:et accepi
trecentes vulpes:⁊accepit lãpadas:⁊ ligauit

taudã ad caudã:⁊ poſuit lãpada vnã inter du
as caudas vulpiũ: ⁊ accẽdit ignẽ in lapadibus
⁊ emiſit eas ꝑ meſſes allophyloꝝ: ⁊ icẽdit oẽs
meſſes eoꝝ:⁊ ſtipulas eoꝝ:⁊ vineas eoꝝ:⁊ oli
ueta eoꝝ Adhuc etiã in ſcdo libꝛo Heſdre:vbi
Tobias ammanites ipediuit ediſicationẽ eoꝝ
q̃ de captiuitate redierãt vr edificarẽt templuʒ
⁊ murũ ait ad allophylos.Nũqᷣd iſti ſacriñca⸗
bũt aut comedẽt imolata ĩ h loco⸗ Nõne aſcen
dẽt vulpes: ⁊ deſtruent mux ipox quẽ ex lapi
dibus edificant:ec ſũt interim que ad pᷣſens

Cae
Pobie eeſe

ibese
ſpis g

ader
enplein
breiterc
demmpbl
Plaleparon
Ueatnnoit
gusgladi
gſicſt
ſesdeche⸗
ſgkeriongte
logvates⸗
ſtulnciede
viutgeſt
jterra hab
nalibſenl
docigodel
Agumeta
evion
Wusdein
sfaar
inmana
ſisfljn
fluntvi
eſtcuiui
i diuico
lioo Ad.
glloxde
loͤſtet yn.
lſealterit
llem poßf
leyeloag
liupelſne
Mentiohab
ſianiuſtip
heſtnop
Magnez
tiones ff
ſoralter,
decucck:
fihupßt⸗
cpiſepatin
ennzrinun
ſüralin
ſupnn mnen
flinshon
beroge⸗

Gegendi⸗
cepiſſet

padagarh

welesgl

Nbusn 5
Anllent⸗
inſancäen
1b dsri
reſuſacptene
dignumine
phiſmaanß
duscöfumd
noſtreaudann
sex diune

.
geügworten
1wlungtiiß⸗
mehosihlt
lieroutenhen
rauntdio:i
ute ocin
hibuic ecy
eo
akanm
atad inn
Palopnſieg
nſonnin
nads i
alimi nn

Tractatus

nobis ex ſcripturl diuinis occurrere potuerũt

in qᷣbus aialis huiꝰ memoꝛia facta ẽ: vt ex his

ſapiẽs qͥſq; lectoꝛ pꝛudẽter poſſit cõijcere:ſi ap

ta vſu ſumꝰexpoſitiõe in his: q pꝓpoſita ſũt no
bis ad explanãdũ id qð ait: Capite vobis vul
pes puſillas. Et q;uis oꝑoſum ſit ſingula ꝗᷓ ex

empli eã aſſumpſimꝰ explanare: iñ qᷓ̃ poterimꝰ

bꝛeuiter cõtingemꝰ. Et pmo de. xij. pſalmo vi

— „

deam“: vbi cũ iuſti aiaʒ pſequerent᷑ impij: ille
pſallebat dicẽs. Ici auũt inuanũ qſierunt aiam

meãò: introibũt i inferioꝛa terre: tradent᷑ in ma⸗

nus gladij:partes vulpiũ erunt. In quo vtic;
oſtẽdit᷑ ꝙ vanis ⁊ inanibus vbis pꝛaui docto
res deciꝑe volẽtes aĩaʒ iuſti : introire dicuk in

inferioꝛa terre: terrã vtpote ſapiẽtes: ⁊ ð terra
loquẽtes atq;ʒ in inferioꝛa eiꝰ id ẽ. in pfunduzʒ
ſtulticie deſcẽdẽtes. NPuto enĩ ꝙ hi qͥ carnalit᷑
viuũt:qꝛ ſibijpᷣis tãtümodo nocẽt:terra eſſe et
i terra habitare dicũt.hi vo qͥ terrenis ⁊ car⸗
nalibꝰ ſenſibꝰ ſcripturas itelligunt: ⁊ alios ita
docẽdo decipiũt: ꝓ eoipᷣo ꝙ argutias qſdaʒ ⁊

argumẽta carnalis ⁊ terrene ſapie ↄfingant:in
inferioꝛa terre dicant᷑ ingredi. vel certe qꝛ gra
uius delinquũt qͥ terrena docẽt: qᷓ; q ita viuũt

eis futura pena etiã grauioꝛ iminet. Idẽq; ipi
in manus gladij tradẽdi pphetant᷑ illiꝰ foꝛtaſ
ſis flãmei ⁊ verſatilis.Quõ aũt ⁊ ꝑtes vulpiũ
fiunt videamꝰ. Ois aia aut ps ẽ dei: aut pars

eſt cuiuſcũq; qͥ accepit ptãteʒ ſuꝑ hoĩies. Nam

cũ diuideret altiſſimus gẽtes: ⁊ diſpergeret fi⸗

lios Adã:ſtatuit fines gẽtiũ 'm numerũ ange⸗
geloꝝ dei: ⁊ facta ẽ poꝛtio dñi Jacob.Cũ ergo

cõſtet vnãquãq; aiam aut in ꝑte dei aut in ꝑte
eſſe alterius cuiuſſlibet:qm qͥdẽ ꝑ arbitrij liber
tatem poſſibile ẽ vnũquẽq; ex ꝑte alteriꝰ trãſi⸗
re:vel ad partẽ dei ſi melius ipo iuuante elege

rit:vel ſi neͥus ad demonũ poꝛtionẽ : H hoꝛuʒ

mentio habeat in pſalmo Qui in vanũ qſierũt
aiam iuſti ꝑtes erunt vulpiũ: velut ſi diceret ⁊

peſſimoꝝ ⁊ neqͥſſimoꝝ demonũ ꝑtes erunt: vt

vnaqueq; maligna vtus ⁊ dolola: ꝑ quã dece
ptiones ⁊ fraudes falſe ſcientie introducte ſũt

figuraliter vulpes appellent᷑ hi qͥ in hũc erroꝛẽ

deducũt᷑: ⁊ nolt acqeſcere ſanis monib dñi
ni ihu xpᷣi ⁊ doctrine que ſm pietatẽ eſt:b de⸗
cipi ſe patiunt᷑ a talibꝰ:iſti taliũ ꝑtes vulpium

fient: æ introibũt cum eis i inferioꝛa terre. Jpᷣi

ſũt ⁊ illi in qbus ᷣm euangeliũ vulpes iſte: qs

ſupꝛa memoꝛauimꝰ foueas hr̃e dicant᷑:in qbꝰ
filius homis nõ habet: vbi caput ſuũ reclinet.
Herodẽ qͥʒ vulpẽ noiatuʒ ꝓ fallaci calliditate
credendũ ẽ. Nam ſi Samſon trecẽtas vulpes
cepiſſet ⁊ colligaſſe ꝑ caudas atq; iterieciſſe lã⸗

ꝑ meſſes alplophploꝝ ⁊ incẽdiſſe eas cũ ſtipu⸗
lis ⁊ oliuetis vineiſq; memoꝛat᷑ valde mihi dir

padas ardẽtes in medio caudarũ atq; imiſiſſe

Fo. XLII

III Epiſtola XIIII

ficilis foꝛme huius vel ſigure videtur explana

tio. Tẽptemus tũ aliqua ex his pulſare ꝓviri
bus:⁊ ponamus ſicut expoſitio noſtra in ſupe

rioꝛibus continet vulpes eſſe fallaces puerſoſ
qꝙᷓ; doctoꝛes.lhos Samſon qui veri et fidelis
imaginẽ tenet doctoꝛis capiẽs verbo veritai/
caudã ad caudã colliget.i. aduerſãtes ſibi ⁊ di
uerſa a ſe inuicem ſentiẽtes docẽteſq; cõfutet:
atq; ex ipoꝛum vbis ppoſitiones collectioneſ
q; accipiens in allophyloꝛũ ſegetem ignem cõ

cluſionis emittat: ⁊ ex ꝓpꝛijs eoꝛũ argumẽtis

omnes eoꝛũ fructus atq; vineas ⁊ oliueta peſ⸗
ſime generationis incendat. Sed ⁊ ipſe nume⸗
rus trecentaꝝ vulpium que a ſemetipᷣis diuer⸗
ſe ⁊ diſſonantes erant triplicẽ foꝛmaʒ indicant
peccatoꝛũ. Omne eni peccatũ:aut in facto aut

in verbo aut in cõſenſu mentis admittit᷑. Ueꝝ
ne illud qͥdẽ qð in ſcðo libꝛo Heſdre ſcpᷣtũ dixi
mus penitus omittẽdũ eſt. Abi cum ediſicarẽ
tur ſancta ſanctoꝝ.id eſt. cum fides xp̃i et ſan
ctoꝛũ eius myſteria ↄderent᷑: inimici veritatis

fideiq; cõtrarij qui ſunt ſapientes huius ſeculi
vidẽtes abſq; grãmatica ⁊ peritia philoſophbi
ca cõſurgere muros euangelij: velut cum irriſi
one qdam dicunt ꝑfacile hoc poſſe deſtrui cal⸗

—

liditate ſermonũ.per aſtutas fallacias ⁊ argu⸗
menta dialectica. ec interim q;tum bꝛeuitas
potuit pati ð aſſumptis exẽplis dicta ſufficiãt.
Nunc iam ad ꝓpoſituʒ reuertamur. Uidetur
ergo in cantico canticoꝝ pᷣceptum dari ab ſpõ⸗
ſo amicis ſibi vtutibus:vt capiãt ⁊ arguãt cõ⸗
trarias ptãtes que inſidiant᷑ aiabus hoiuʒ: ne
exterminet eoꝝ initia ſidei: floꝛẽq; vᷣtutum ſub
ſpecie ſecrete alicuiꝰ et occulte ſapie que qu aſi
vulpes i foueis:ita in his hoibus qͥ ſemetipᷣos
ad hec ſectãda pᷣbuerint deliteſcunt: ⁊ qͥ faciliꝰ

confutari poſſint ⁊ argui:dum parue ſint vul⸗

pes ipe ⁊ initia habent peſſime ꝑſuaſionis ca⸗

pi iubent᷑. Mam ſi foꝛte creuerit ⁊ maioꝛesfue
rint vulpes affecte iam nequeãt ab amicis ſpõ

ſi: ſed ab ipſo foꝛtaſſis ſolo ſponſo capi pote⸗

rüũt. Sed ⁊ ſancti quiq; doctoꝛes ⁊ magiſtri ec
cleſie ſiẽ acceperũt ptateʒ calcãdi ſuꝑ ſerpẽtes
et ſcoꝛpiones:ita accipiũt piãteʒ etiã capiendi
vulpes. Sic eni data ẽ ptãs eis ſuꝑ oẽʒ vᷣtuteʒ

inimici. Ana ſine dubio ex ceteri inimici vtuti

bus ẽ vulpes: q̃ extermiat vineas:queꝙ; cum
adhuc ꝑua ẽ capi iubet᷑: ſicut ⁊ i. cxxx vij.pſal⸗
mo beatus ðꝛ qᷣ tenet: ⁊ allidet ꝑuulos babylo
nis ad petrã: nec ꝑmittit ſenſum babylonũ cre

ſcere in ſemetipſo: ⁊ augeri: ſed cum eſt initijs
allidit eum: tenet ad petram. Tunc enim faci
le perimitur. Sic enim oꝛdo explanatiõis per⸗

currat. Capite vulpes nobis puſillas: que vul
pes exterminant vineas floꝛentes. Quod aũt
dicit nobis hů eſt mihi ſponſo ⁊ ſponſe: vlcerte

Hars II

mihi ⁊ vobis qͥ eſtis ſodales mei Nõt aũt ⁊ ita
accipi. Capite vobis vulpes ⁊ poſt diſtinctio⸗
nem dici:puſillas exterminãtes vineas:vt pu
ſillas nõ tam ad vulpes qᷓ; ad vineas referamꝰ*

vt videãt᷑ puſille qͥdẽ vinee exterminari poſſe.

eſt. parue queq; aie ⁊ initia habẽtes non fir
me ⁊ robuſte ledi poſſe a cõtrarijs ptãtibus:ſi⸗
cut in euãgelio ðꝛ.Siquis ſcãdaliʒauerit vnuʒ
de puſillis iſtis:in quo oſtendit᷑:qꝛ ſcandaliʒa

ri non põt grãdis et pfecta ſed puſilla et rudis

aia:ſicut in pſalmo ðꝛ MPax multa diligẽtibus

nomẽ tuum: ⁊ non eſt illis ſcandalũ. Simili er

go exemplo poteſt videri: ꝙ puſilla queq; vi⸗

nea incipiens videlicet anima poſſit a vulpib⸗

id eſt. malignũ cogirationibꝰ vel pꝛauis docto
ribus ledi. pfecta vero valida nõ poſſit. Sed
lſi capiant᷑ a bonis doctoꝛibꝰ vulpe iſte:⁊ abijci
antur ex anima: tunc ꝓficiet in virtutibꝰ et fio⸗

rebit in fide. Amen.

Epla XV

” eſimioctaui. ka XE
1 Bater charuſi

me Cypꝛiane ſcito pᷣnoſcens qꝛſi

ffſunreribit extrema lra: q appellatur
min:expᷣmit dexterã ſicut ẽ illud i ndie Benia

min: ꝗ interpᷣtat᷑ filiꝰ dextre. Si aüt men habe
at. diẽ vel dies ſonat. Eſt aũt ſenſus numeruʒ
annoꝝ dierũq; nr̃oꝝ:qͥbꝰin h̊ ſeculo nos viue⸗
re decreuiſti:oſtende nob:vt pᷣparemꝰ nos ad

uẽtui tuo:⁊ ↄtẽpto erroꝛe moꝛtaliũ:ad te pꝑge⸗

re feſtinemꝰ.cupiamuſq; pᷣſentiã tuã:⁊ ad te fe

ſtinemus coꝛde ſapiẽti.Hihil enim ita decipit

humanũ genꝰ:qᷓ ꝙ dũ ignoꝛãt ſpatia vite ſue:
lõgioꝛẽ ſibi ſeculi huiꝰ poſſeſſionẽ repꝛomittũt

Vñ ⁊ illud egregie dictuzʒ eſt. Nullũ tam ſenẽ

elſſe: ⁊ ſic decrepite ſenectutis:vt non ſe adhuc

vno plꝰ anno viuere ſuſpice᷑.Ad hũc ſenſum

pertinet ⁊ illud qð ðꝛ:Memẽto moꝛtis tue:?-

nõ peccabis. Qui eni ſe recoꝛdat᷑ quotidie eſſe
moꝛituꝝ: cotemnit pñtia: ⁊ ad futura feſtinat.

Hoc ẽ qð Dauid in alio pᷣcat᷑ loco dicenſ: Ne
auferas me ĩ dimidio dieꝝ meoꝝ pᷣuſqᷓ abeam

1.

⁊ nõ ſubſiſtã.qð ita exponit᷑ Ne eo tꝑefacias
me moꝛi:qñ adhuc putabã me eſſe victurũ:vt

poſſim pctã coꝛrigere pnia. Si eni hoc feceris

iuẽtꝰ iĩ delictl meis eẽ deſiſtã.nõ ꝙ ſpem reſur⸗

2—

rectiõis neget:łᷣ ꝙ cũ eo ſe neget poſſe ſubſiſte⸗

re:apud quẽ oẽs qͥ in vitijs ꝑſeuerãt: ꝓ nihilo

reputantur Abi nos interpᷣtati ſumꝰeruditos
coꝛde in ſapia:alij traãſtulerũt cõpeditos verbi
ambiguitate decepti. Sic eni dicas oτπ n
AeVoi& peditoſ.ſinaũt ραοαXαοννοιααι
eruditos ſigniſicat Reuertere dñe vſq;quo:?⁊

Epla beati Hieronymi ad Cypꝛianũ: ĩiqus
Hmo ponit qd apud hebꝛeos differãt vel ſigni⸗
ficent min men: ⁊ exponit finem pſalmi octo⸗

Epla xXV

exoꝛabił eſto ſuꝑ ſᷣuos tuos.lxx.ſiliter. Quia
agimus pniaʒ:⁊ ſcientes vite nr̃e bꝛeuitatẽ ad
te coꝛde ſapiẽti cupimꝰꝑuenire: ⁊ tu dñe reuer
tere ad nos. Peccatis enĩ nr̃is lõge receſſeras
⁊ dimiſeras nos:vt ambularemꝰ ᷣm volũtatẽ
⁊ cogitatiões nr̃as.Qð aũt infert vſq;quo:il⸗

lam hʒ itelligentia: quã in duodecimo pſalmo
legimus:vſq; quo dne obliuiſceris me in fineʒ

Qui eni in anguſtia ↄſtitutꝰ ẽ:ſeꝝ ei videt᷑ dei
auxiliũ.⁊ ꝓpterea impenſiꝰ depᷣcat᷑:vt cito ad
iutoꝛẽ deuʒ ſentiat:⁊ nequaqᷓ; iratũ iudicẽ ſed
placatuʒ. Imple nos matutina miſcdia tua: 2
laudabimꝰ ⁊ letabimur in cũctis diebꝰ noſtris
lxx. Repleti ſumꝰmane miſcðᷣia tua. et exulta⸗

uimꝰ ⁊ letati ſumꝰ i oibus diebꝰ nr̃is. In cũctj

pene locis hãc habẽt.lxx.ↄſuetudinem:vt qd

apð hebꝛeos in futuꝝ oſtẽdit᷑:h illi qſi iã factũ

⁊ pᷣteritũ referãt. Hi ergo nõ vt illi voluerunt

dicũt ſe eſſe impletos miſcdia dei matutina at⸗

qꝙ; letatos.alioqn ſi hoc factũ erat: quõ poſtea
depᷣcant᷑ ⁊ dicũt. reſpice in Fᷣuos tuos:⁊i opa

tua: Sed totũ h qð poſtulãt ideo depᷣcant᷑: vt
mereãt᷑ matutinã miſcdiaʒ eiꝰ Quã cũ fuerint
ↄſecuti laudẽt eũ atq; letent᷑ i cũctis diebꝰ vite

ſue. Uidẽt᷑ aũt mihi reſurrectiõis ſpem ⁊ eter
ne vite pᷣmia depᷣcari dicẽtes: Imple nos ma⸗

tutina miſcðᷣia tua. Qð qͥdẽ ⁊ vigeſimibmi ps

titulꝰ ſonat:qͥ ꝓpꝛie ad myſterium dñi:⁊ adre

ſurrectionẽ ei ꝑtinẽs inſcribit᷑ p aſſũptiõe ma
tutina. Letiſica nos ꝓ diebꝰ qͥbꝰ nos afflixiſti

⁊annis qᷣbꝰ vidimꝰmala.lxx.Letati ſumꝰ pꝛo

diebus quibus nos humtliaſti: ⁊ ãnis quibus
vidimus mala. Et Laʒarus qui acceperat ma
la in vita ſua:in ſinu Abꝛae et᷑no quieſcit ĩ gau

dio. ala autem non ea appellat que contra⸗
ria bonis ſunt:ſed pꝛo afflictione et anguſtijs:

quibus malis ⁊ Sara afflixit Agar ancillã ſu⸗

am:⁊ de quibus in euangelio ſcribitur:ſufficit

diei malitia ſua:Quãto igit᷑ magis in hoc ſecu

lo paupertate:inimicoꝛũ ꝑſecutiõibus:ſeu po
tentia vel moꝛboꝛũ cruciatibus fuerimus affli
cti:tanto poſt reſurrectionem in futuro maio⸗

ra pꝛemia cõſequemur. Pulchꝛe auteʒ non di

xit ſuſtinuimus mala ſed vidimus. Quis ẽ eni
homo qui viuat ⁊ non videat moꝛtem:quenõ
tam ad diſſolutionem coꝛpoꝛis referenda ẽ:q;ᷓ

ad multitudineʒ pctõꝝ.iuxta qð ðꝛ. Anima qᷓ

peccauerit:ipᷣa moꝛietur. Aareat apð ßuos
tuos opus tuum:⁊ gloꝛia tua ſuper filios eoꝛũ

Ergo in ſeruis ſuis ipſe dominꝰ oꝑatur opus
ſuum.nec ꝓpꝛia qui poſtulat ſalute ↄtentusẽ

ſed q̃rit gliam filioꝛũ.id eſt.ſeruoꝝ dei.Filios

autem nõ tam illos qui de eoꝛũ ſtirpe generati

ſũt:qᷓ; diſcipulos debemus acciꝑe.de quibus
et Paulꝰ loquebat᷑. Yilioli mei quos iterum

parturio. Añ ⁊ Johᷣes apls ſm merits filioꝛiẽ

Co

orpfec
nirui
dcideintt
hlelapno
Eite
ſßandirtg
Gtitf
plluite⸗
ſarifcitl
b Mr⸗
lerat dices
4laudabun
ſisneave
ſeylleßnnt
deſela⸗
coꝛdibuſc
dirigat:fac
aidinſan
godepcani
ſodeiaurl
Deacq
Pieronpw
Gernoden
Ne N

Nhode:
fuus ver.
lothabita
garzagce
Cctisſecuh
lgöcherut
ſehit: hin
Ohoelüne
leguipoppl
laniäceleroſe
all. Adee
noni gao
Plereni gpi⸗
Chedeusta
cöͤſumnensi
neys inoign
heccanadimin
ſPponnteſine
opiniofefkin
ſineſtdiue
ſue hoce nan
mwirnmlin
lm
Defonnt
Nbaptiſarer

flteref inba

ſglinitigri
li oſtertrt

icäcisen
ccöſs oen
: Ihenen⸗
Erſiginnß
ſterundira
tbi „ainine
Giwfih
n. Lanſunpr
trtinsubis
imeu
etnocutciigu
pelat guechnt
lontaimngliß
1 Aer melit
ſctbiantifi
nugeluln
nminuſaN.
inmofl
müfuuromd
chenungnn
nnns Qusie
ſatnonemn

greſen
on n

SS=
=☛2ͤ

S=-

——
—
—
—
=☛☚
S =
=☛ ☛ e —

—
☛
=

1 -

ſuoꝝ pfectuſ⸗ q opey ſingkoʒ ſcribit ad ꝑpuuloſ

ſcribit ad iuuenes:ſcribit ad pr̃es.Et ſit deco2ꝛñ
dñi dei nr̃i ſuꝑ nos:⁊ opꝰ manuũ nr̃aꝝ fac ſta-

bile ſuꝑ nos:⁊ opus manuũ nraꝝ ↄfirma.lxx.

Et ſit ſplẽdoꝛ dni dei ſuꝑ nos: ⁊ opus manuũ
nr̃aꝝ dirige ſuꝑ nos:⁊ opꝰmanuũ nr̃aꝑ dirige
Abi ſũt qͥ liberi arbitrij ſibi ptãte plaudẽtes:ĩ

eo putãt ſe dei gram cõſecutos:ſi habeãt pote⸗

ſtatẽ faciẽdi vel nõ faciẽdi bona ſiue mala: Ec

ceh̊ Moyſes poſt reſurrectionẽ quã poſtula⸗
uerat dicẽs. Imple nos matutina miſcdia tua

⁊ laudabimꝰ ⁊ letabimur in cũctis diebus no⸗

ſtris:nequaqᷓ; ſe ſurrexiſſe cõtentus eſt:⁊ eter⸗

ne vite pᷣmia cõſecutũ:ſᷣ poſtulat vt decoꝛ dñi

dei ſit ſuꝑ eos:qͥ ſurrexerint:⁊ ſplẽdeat i aiabꝰ
coꝛdibuſq; ſanctoꝝ:⁊ opera manuum eoꝝ ipᷣe
dirigat: faciatq; eſſe ꝑpetua.ipᷣeq; ↄfirmet qᷣc⸗
quid in ſanctis videt᷑ boni Sicut enim humili
tas depᷣcantis meretur pᷣmia:ita ſuꝑbia ↄſidẽ⸗
tis dei auxilio deſerek.

Tractꝰ q̃rtꝰ ſcðe ꝑtis ↄtinẽsſᷣmones beati

Hieronymi aliqbus diebꝰ feſtl accõmodatos.

Sermo ð natiuitate dñica i ipᷣiꝰ diei cõmẽdati

onẽ. vbi ali

äde crucis troppeo. Epkła XVI

oꝛtus ẽ mũdo:hodie ĩ tenebꝛis ſecu⸗

li lumẽ ingreſſũ ẽ.Deꝰ factus ẽ hõ:

vt hõ deꝰ fieret. Foꝛmaʒ ſerui dñs accepit: vt

Fuus verteret᷑ in dñm.Celoꝝ habitatoꝛ ⁊ ↄdi

toꝛ habitat in terris: vt hõ colonus terre mi⸗

grarʒ ad celos. O dies oĩ ſole lucidioꝛ:o tẽpul
cũctis ſeculis expectatiꝰ:qð pᷣſtolabant᷑ ange⸗
li.qð cherubin ⁊ ſeraphin ⁊ celoꝛũ miſteria ne
ſciebãt:hG i nro tꝑe reuelatũ eſt.qð illi videbãt

ꝑ ſpeculũ in enigmate:nos cernimus in verita

te.qui populo iſraelitico loqbat᷑ ꝑ Eſaiã Hie⸗
remiã ceteroſq; pphetas:nũc nobis ꝑ filiuʒ lo
quit᷑. Videte qͥd ſit inter vetus teſtamẽtum et
nouũ.In illo loqbat᷑ ꝑ nebulaʒ: nobis loquit᷑
p ſerenũ. Ibi deus videbat᷑ in rubo:hic ð vir⸗

gine deus naſcit᷑. Ibi ignis erat populi pecæa⸗

ia cõſumens:hic homo ẽ populi peccata cõſu⸗
mens:imo ignoſcẽs ſeruis ſuis.Nemo eni pot

peccata dimittẽ niſi ſolꝰ deꝰ. Siue hodie dñs
ihs natꝰ: ſiue hodie baptiʒatꝰ ẽ diuerſa qdem

opinio fert̃᷑ in mũdo:⁊ ꝑ traditionũ varietates⸗

ſnia eſt diuerſa. Nobis illudↄſtat ad liqduʒ

ſiue hodie natꝰ ex maria:ſiue renatꝰ ex baptil⸗

mo:⁊ natiuitatis carnis ⁊ ſpũs nobis pꝛoficit.

vtrũqꝙ; myſteriũ meũ: vtrũq; vtilitas mea eſt.
Dei filiꝰ nõ habebat neceſſariũ: vt naſceretur
vt baptiſaret᷑.neq; eni peccatũ fecerat qð ei re
mitteret᷑ in baptiſmo.ſed illius humilitas nr̃a
ſublimitas:illiꝰ crux nr̃a victoꝛia eſt:illiꝰ pati⸗

bulũ noſter triũphus ẽ. Gaudentes h̊ ſignũ le

die Perus ſol

Fo. XLIII

Epiſtola XVII

uemus i humeris nr̃is. Victoꝛiaꝝ vexilla po:⸗

temꝰ: imoꝛtale lauacrũ poꝛtem in frõtibꝰ. Cca
H ſignum diabolꝰ cõſpexerit in frontibꝰ noſtr
contremiſcit. Qui aurata capitolia nõ timentt·

crucẽ timẽt. Qui cõtemnunt ſceptra regaliaꝰ

purpuras ceſarũ:et dapes xpᷣianoꝝ ſoꝛdes et
leiunia pertimeſcũt.Deniq; in Eʒechiele pꝛo⸗
pheta: cum omnes qui miſſus fuerat angelis
occidiſſet: ⁊ interfectio cepiſſet a ſanctis:illitiẽ
tuũmodo ſoſpites reſeruãt᷑:quos tau littera.id

eſt. crucispictura uauerat. Exultemus itaq;
ad crucis ſimilitudineʒ:ſanctas in celo leuemꝰ
manus:cũ ſic nos armatos demones viderint
oppꝛiment᷑. Quãdo Moyſes erectas habebat
manus: vincebat᷑ Amelech. Si paululum ille
cõciderant: inualeſcebat.Antẽne nauiũ ⁊ velo
rũ coꝛnua ſub ſigura nr̃e crucis volitãt. Aues
quoq; ipᷣe qñ in ſublimioꝛa tollunt᷑:et pẽdẽt ꝑ

gerẽ: extẽſis alis imitant᷑ crucẽ. Sʒ ⁊ trophea

ipᷣa ⁊ victoꝛie triumphoꝝ oꝛnamẽta crucis ſũt

quã nõ ſolũ in frontibꝰ:ſed i manibꝰquoq; no⸗

ſtris habere debemus: vt ſi ſic fuerimꝰ armati
calcemus ſuꝑ aſpidẽ ⁊ baſilicũ:ꝑ dominuʒ no

ſtrum ihm xpᷣm: cui eſt honoꝛ et gloꝛia i ſecula D

ſeculoꝛum aQſſſern..
Sermo de Epiphania exponẽs grecum voca
bulum:⁊ de ſaluatoꝛis baptiſmo ꝑtractãs:cui

accõmodat et exponit pſalmum: xx viij. Affer⸗

tedomino. Epla XVI
Zes Epiphani⸗
oꝛum greco nomie ſicvocat᷑ Qð eni
apud nos aparitionem vel oſtenſionẽ dicimꝰ.

SGꝛeci epiphaniaʒ vocant. Hoc autem ideo
dominus noſter hodie ſaluatoꝛ apparuit in te⸗

nebꝛis.Licet eni olim natus eẽt ex maria:⁊ tri
ginta iam annoꝛũ expleſſet etatem:tamẽ igno⸗
rabatur a mundo. Eo tẽpoꝛe cognitus ẽ: quo
ad Johem baptiſtam vt in ioꝛdane baptiʒare⸗-⸗
tur aduenit:⁊ vox de celo patris intonantl au⸗
dita eſt. Hic eſt filius meus dilectus:ĩ quo mi⸗
hi bene cõplacui:quem pater de celis monſtra

uerat voce:hunc ſpũſſanctus verſus in colum

bam:⁊ ſuper caput illius ſedẽs tactu quoq; ix
ſo voluit demonſtrare:ne quis alius dei filius

putaret᷑ ex populo.Quid hac humilitate ſub⸗
limius?quid hacvilitate nobilius?baptiʒzatur
a ſeruo:⁊ a domio filiꝰapellatur. Inter publi
canos ⁊ meretrices ⁊ peccatoꝛes ad lauacrum
venit:⁊ ſanctioꝛ ẽ baptiſta ſuo. Lauatur a oõo

hanne in carne:⁊ ipᷣe Johannẽ in ſpiritu lauat

Aque que cetera mundare ↄſueuerũt:domio
noſtro lauante mundate ſunt Joꝛdanis fluutꝰ
qui eo tempoꝛe quãdo populũ iſrael eduxit ie⸗

ſus ad terram repꝛomiſſionis fuerat exiccatus

nuũc membꝛis dñi tactis ſi potuiſſet vndis v'no

Fdars

loco voluerat cõgregari:vt dñi coꝛpꝰ attinge⸗
ret. Videte fratres quõ id qð ĩ euãgelio lectuʒ
eſt:in vigeſimooctauo pſalmo fuerat ante pᷣdi
ctum. Vox dñi ſuꝑ aquas. Locutꝰ ẽ eni dei ſi
lius ad Johem. Sine modo: ſic enim opoꝛtet
nos implere oẽm iuſticiã. Seqͥtur: Deus ma⸗
ieſtatis intonuit:qñ pater filio teſtimoniũ red⸗
didit dicens:lhic ẽ filius meꝰ dilectꝰ:in qͥ mihi
bñ cõplacui. Nox dñi ↄfringentis cedros Ba
ptiſatus xpᷣs:⁊ erecti pᷣus atq; ſublimes demo
nes coꝛruerũt. Succidit eos dñs tanqᷓ; cedros
libani ⁊ cõminuit eos dominꝰtanqᷓ; vitulꝰ fra⸗
gmẽta arboꝛũ ventilans:⁊ calcibus in ſtirpes
diuerſa diſpergens. Et ecõtrario de ſaluatoꝛe
quid ðꝛ:⁊ dilectus ſicut filius vnicoꝛniũ filius
crucis. De quo dicit᷑ in cantico. Abachuc coꝛ⸗
nua in manibus eius: ibi abſcõdit foꝛtitudinẽ
ſuam. Poſtqᷓ; ergo dilectus iſte cruciſixus eſt
impletũ eſt illud qð ſequit᷑ in pſalmo. Uox do
mMini intercidẽtis flãmã ignis. Illo enim bapti
3ato:⁊ vniuerſo mundo xpᷣo leuante mũdato:
gehẽne ignis extinctus eſt. Nox dñi cõcutien⸗
tis deſertum. Geſerta fuit eccłia que filios nõ
habevat. Ad pᷣdicationem xpᷣi deſerta cõmo⸗
ta eſt:⁊ parturijt ⁊ peperit:⁊ nata ẽ in vna die
gens tota ſimul illa:que ante dicebat᷑ deſertuʒ
cades: hoc eſt deſertum ſanctitatis.ſiquidem
que non habuerat ſanctitateʒ ceꝑit parare cer⸗
uos:⁊ ſanctoꝝ emittere greges:qui ſerpentes
interficiũt:qui venena còtemnũt:quibꝰ diſcur
rentibus in toto oꝛbe ⁊ chꝛiſti euangeliũ pꝛedi
cantibus in templo eius omes dicẽt głiaʒ deo
dominꝰ diluuiũ inhabitare facit. Cõſideremꝰ
totuʒ oꝛbem:reſpiciamus barbaras nationes
romanũ quoq; mente luſtremus imperiũ.vbi

q; in chꝛiſtũ credunt:vbiq; in noſtrũ deum ba

ptiʒant᷑:⁊ ita ſt vtnon vna aqua: ſᷣ quodãmo
do ſit diluuiũ baptiſmoꝛum: quapꝛop ter con⸗
ſumatum eſt tabernaculũ.oc eni pſalmi iſtiꝰ
titulo pᷣnotatur. Quoniã eccleſia viuis lapidi⸗
bus extructa eſt:afferamus domino filios dei:
afferamus ei filios arietũ apoſtoloꝛuzʒ atq; ſan
ctoꝛũ:⁊ imitemur ſaluatoꝛem noſtrũ: quia ipᷣe
et paſtoꝛ ⁊ agnus ⁊ aries imolatur: qui ꝓnopᷣ
appellat᷑ in egypto:qui pꝛo Iſaac coꝛnibus te⸗
netur ĩ ſentibꝰ:⁊ dicamꝰ. Ons paſcit me:⁊ ni⸗
hil mihi deerit i loco paſcue:ibi me collocauit
Suꝑ aquã refectõis educauit me:cui ẽ honoꝛ
⁊ glia in ſecula ſeculoꝝꝛ amen.
Sermo de qdrageſima ad abſtinẽtiã iuitãs
vbi etiam de tẽptatione Saluatoꝛis ⁊ myſtico
exitu de egypto tractafß. Epla xXVIII

Womogo mileſ

ſemꝑ exercet᷑ ad p̃ᷣlium: et ſimulatis
ictibꝰveris poſtea vulneribus pꝛepa

ribꝰ cõmouetur:perire ſibi exiſtimans quicqͥd

II Epla XVIII

ratur. Ita omnis q̃dem chꝛiſtianoꝛũ vita indi
get abſtinẽtia:ſed maxime quãdo hoſtis ppe
eſt:⁊ pᷣparatuʒ aduerſũ nos exercitũ ducit ini⸗

micus. Omni ſeruis dei tempoꝛe ieiunandum

eſt:ſed tunc amplius cum ad imolationeʒ agni

ad myſterium baptiſmatis:ad chꝛiſti carneʒ

ſanguineʒ pᷣparamur. Statim vt oues ſuas
cedere velle ð pꝛopꝛio grege viderit diabolus
fremit:iraſcitur:furit: ⁊ totis aduerſus eas vi⸗

chꝛiſto ſaluatur: ⁊ moꝛi ſynagoge ſue:quicqͥd
eccleſie viuiſicatur. Quia ergo fratres chariſſi
mi ad domini ſacramẽtum quadraginta dieꝝ
ieiunio pᷣparamur ieiunemꝰ tot diebꝰ pꝛo pec⸗
catis noſtris:quot pꝛo ſceleribus noſtr domi⸗
nus ieiunauit. Illum poſt baptiſmuʒ temptat
diabolus. Non eni ſciebat eum eſſe filium dei:
ꝓpterea negligebat Beniq; poſtea cognoſce⸗
re cupit in temptatione dicens:ſi filius dei es:
dic vt lapides iſti panes fiant:⁊ ſi filius dei es
mitte te deoꝛſum. Nos autem quia ſicvelle fili
os dei fieri ꝓpterea expugnare nititur:⁊ quaſi
ſerpens lubꝛicus noſtros inuoluere pedes:ne
aſcẽdere valeamus ad celum. Si autem domi
nũ tẽptare anſus eſt verſipellis ⁊ nequã: quã⸗
to magis nos decipe nõ timebit: Si cõtra dei
filium ⁊ figulũ ſuum vas perditũ repugnauit:
quanto magis contra nos qui inferioꝛis ab eo
nature ſumus ſimul audebit inſurgere: Si iu⸗
ſtus vix ſaluabit᷑: impij ⁊ peccatoꝛes vbi ꝑma
nebunt:Non quo dominꝰnoſter decipi potue
rit a diabolo:ſed quo foꝛmam dei acceperit:in
omnibꝰ ſe tribuere volens exempluʒ:vt nemo
ſibi in ſanctitate confidat:cum etiam ille tẽpta
tur:quem non poſſunt tẽptamenta ſuperare.
Hoc totum idcirco replicamus fratres chariſ
ſimi:vt ſollicita mente caueamꝰ:ne exeũtes de
egypto ⁊ ſic ꝑ quadraginta dies quaſi ꝑ q̃dra

ginta annos repꝛomiſſionis terram ꝑ heremũ
E

ſtinãtes deſideremus carnes et olas egypti
a ſerpentibus moꝛdeamur. Exiuimus ð egy
pto:quid nobis de egyptijs cibis: Qui habe⸗
mus celeſtem panemterrena alimenta quid q̃⸗
rimus? Reliquimus pharaonem:inuocemus
auxiliuʒ domini:vt nobis egyptius rex in cre
dentiũ baptiſmate ſumergatur. Ibi pereãt eqͥ
⁊ aſcẽſoꝛes eiꝰ:ibi fremens aduerſarij necetur
exercitꝰ.Nõ murmuremꝰaduerſus dñm: nea
dño ꝑcutiamur.HNõ detrahamꝰ ſacerdotibus
nr̃is.⁊ magla viciis ieiunemꝰqᷓ;a cibis:lʒ ⁊ ci-
box abũdatia ſint fometa vitioꝛũ.Si Aarõ et
maria 7 moyſẽ murmurates dei ꝓ ſᷣuo ſuo ſen

ſerũt vidictã:qᷓ;to magl ſi aliqᷣs nrm pᷣpoſitum
ſuũ vipereo oꝛe lacerabit:diuina ſnia puniet᷑.
Sʒ ⁊ ſacerdotibꝰ ſimplicit᷑ pᷣcauendũ ẽ: ne du
plici mente ſint:ne dñi ambigãt ptãteʒ Si etis

gopſes⸗
ien
Peiorrore
ninun)
äſtre:e
bageuh
nininot
gofecict
ſudidi
felilan
armibucli
gme
Gtppicl
nolpea
hocenstpe
ſinendu

W
wureregp⸗
ddi poiu
nohoſtes
odeocd⸗
sd
Uiaege⸗
ſtration
ſaluosf
miadir
qñdubi
tur.õ
decin⸗
ñtotaet.
lemusogn/
ſcpinobe
mpireſtue:
ldognatae
Medunnnon
conigſdarn
loehapi
iinarufen
lgtünocdo
ſioergennb⸗
heggnitücye
cutdonoee
glis hecie
Geäpaine
ſchofacigtin
Peggniͤſa
hedis fid
nemneritonn
Querfke

nßogyeſp

ffuncgl
den 1.

5E S
—. —

=
=22
E
=
—
Se
☛ =

S
E
S

—
=
—
=
=
EE
=S=
—

Keniniungt
uoluerepelsn
nn Siaun
clis 1neantgi
Nch?Ran
erätürengut
guiinfenns
duininger D⸗
encaono tipe
wſerdatpvn
NMaui
Genplpnpene⸗
maan letchh
unenn ſchenn
gusfrunsn
Eupnetiſ
ndis eihiti
errwybemn
esNs
. Eiumnel
iscbeu
maalinene
onemnmvad
gyprus ilt
un.
Adbert
1duerſuenn
hun ſun
mräztche,

= *W
= =—
SEee⸗

1

—
= =
—
=

=
=

4
1

= =
= =

4
7

=

—
—
—-—

E

7

—
SSAS
=
=

=
=

=

4

—
—

4

— „ —
—
—
— — —
S
S ——
= =

—
–—
—
=
—
— —.
A=ẽ
— See
— =
= =

=
=
☛
S
SS=
==

—
DB-
——
=
= —
E –☛
—–

abſtinendum.

‚ 6 .
2 4 8

MMoyſes ? Aaron:q ad aquã ↄtradictiõis vi
ſi ſũt ſluctuare:nõ meruerũt terrã repꝛomiſſio
nis intrare vtiq; multo magis nos qͥ peccatoꝝ

pᷣmimur põdere nõ valebimꝰ fluẽtũ ioꝛdanis

trãſire: ⁊ ad locũ circũciſionis venire.id eſt.ad
Galgala puenire:ſi ſcõdaliʒauerimus vnũ de
minimis iſtis. Uñ tam laboꝛes paſtoꝛis qᷓ; gre
gis fecũditas: tam vbertas meſſiũ qᷓ; agricole
ſtudiũ dñi hoꝛreis pᷣparet᷑. Toto nixu ac labo
re tẽdamꝰ: vt digni efficiamur aduẽtu paſce:⁊

carnibac ſãguine agni xpi idu Amen.

Sermo eiuſdẽ i vigilia paſce de imolatione

agni typici: vbi q̃ habet᷑ in Exodo.xij.c. ð ipo

agno tꝑe ac mõ maducãdi myſtice iuterpᷣtatur

docens tꝑe eſus agni etiam a ꝓpꝛijs vxoꝛibus
„Epla X

„Dgale frẽs cha⸗

riſſimi ołs iſrł ⁊ vere hõ vidẽs deũ

(oboc qͥ pe iterpᷣtat᷑ iſr )egredi iube⸗
tur ex egypto.Hodie agn dei qͥ tollit peccata

mũdi ꝓoiuʒ ſalute iugulat᷑:hodie ſãguine illi
us poſtes domũ.id ẽ.frontes nr̃e depingunt᷑:
hodie occidunt᷑ egyptij:⁊ de vᷣuitute Pharao
nis ꝓols dei liberat᷑.odie ꝑcutiunt᷑ pꝛimoge
nita egyptioꝝ ⁊ iſraelitaꝝ:nõ ſolũ liberi:bᷣ etiã
irrationabilia iumẽta ſaluant᷑.hoĩes ⁊ iumẽtʒ

]R——

ſaluos facies dñe.pᷣparemus nos frẽs chariſſi
mi ad imolationẽ agni:⁊ apꝛehẽdamꝰ illũ:nõ
qñ dubia lux ẽ:⁊ adhuc lune coꝛnua nõ implẽ
tur: nõ qñ creſcere incipit vel decreſcere: v q̃r⸗

tadecima die.id ẽ.lumie ↄſumato atq; ꝑfecto:

gqñ tota eius lãpas totꝰ oꝛbis implet᷑. MNec pu⸗

temus agnũ iſtũ ãniculũ vbicũq; poſſe comedi
pᷣcipit᷑ nobis vt ĩ vna illũ comedamꝰ domo.id
eſt. ne extra eccłiaʒ imolari agnũ putemꝰ. ex qͥ
manifeſtũ ẽ:ꝙ iudei ⁊ heretici ⁊ oĩa ↄuenticu⸗
la dogmataq; ꝑuerſoꝝ:qͥ agnũ in eccłia non co
medunt:non eos agni carnes comedere: ᷣ dꝛa
conis:q̃ͥ datus eſt iuxta pſalteriũ in eſcã popu
lis ethiopũ.quõ enĩ in diluuio nonſi aluat᷑: niſi
q̃ in arca fuerit Noe: ⁊ coꝛruente Hicrico vna

taãtũmodo Raab meretrix.id ẽ. eccłie creden⸗
tis ex gentibꝰcuſtodit᷑ domus:ita in imolatio⸗

ne agni:tũc vere agnus occidit᷑:cum ĩ vna ma

ctat᷑ domo.erit int vobis agnꝰ imaculatꝰ:de

agnis ⁊ hedis ſumetis eſ. Mꝛecipit᷑ ⁊ ĩ alio lo⸗
co:vt qͥ pꝛimo menſe paſca facere nõ quiuerit:
ſcdᷣo faciat:iuxta qð ⁊ nũc iubet᷑: vt qͥ non põt

hfe agnũ: ſaltẽ habeat hedũ. Epᷣs enimnõ ex

hedis fit: q̃s a ſiniſtr ſtare iubet: pꝛo diuerſi⸗
tate meritoꝛuʒ vnicuiq; aut agnus: aut hedus
fit. QAuerit᷑ etiã re non i die agnus iſte imola⸗
tur: ad veſperã. Hͥ cauſa manifeſta ẽ: dñs eni
nt᷑ atq; Saluatoꝛi ↄſũmatiõe ſeculoꝛũ paſſus
c.vnde ⁊ Johʒes in epla ſua loqᷣt᷑ Filioli nouil

Fo. XLIII

ſima hoꝛa ẽ:qñ aũt nouiſſima eſt:ſinito die no⸗

ctis initiũ ẽ. Sʒ h intelligẽdũ ẽ:ꝙ qᷓ;diu in iſto
ſeculo ſumꝰ.id ẽ.verſamur i egypto:non ſumꝰ

i dara luce:ſ in tenebꝛis atq; caligine iʒz eccłia.
id ẽ.luna q̃ſi i nocte reſplẽdeat iiñ veri ſolis no
poſſumꝰ hr̃e ꝑfectũ fulgoꝛem. In vna inqᷣt do

mo comedetis carnes aſſas igni: ⁊ aʒzims cum
amaritudinibꝰ maducabitis. Nõ comedeſt ex
eis crudũ:aut coctũ aque:ſᷣ aſſum tmigni.Ju
bet᷑ nob vt panes abſq; fermento veteris mali
cie ⁊ nequicie comedamꝰ. De qͥ fermẽto i euan
gelio dñs diſcipulis dicẽ: cauete a fermẽto pha
riſeoꝝ: a poſtea interpᷣtat᷑ fermẽtũ phariſeoꝛũ
eſſe doctrinam. Et nos igit᷑ ſi a doctrina ſeculi
iſtiꝰ volumꝰeẽ alieni: ⁊ dſi extraneos amundi
cõuerſatiõe nos facere:ꝑſecutionibꝰ ⁊ pᷣſſuris
ſubiecti ſimus: ⁊ ᷣm apim comedamus aʒima
ſinceritatis ⁊ vitatis. Vis itelligere qð dico⸗

dic qð veꝝ eſt:loq̃re qð ſinceꝝ eſt. Nulliꝰ ꝑſo⸗

nam accipias:nõ diuitis:non potentis:qᷓ;libet

ſit potẽs:qᷓ;libet ſit nobilis.ſi peccauerit:coꝛri

pe eũ: ⁊ comediſti aʒima ſinceritatis ⁊ veritarj
iĩ amaritudine. Andc et apłs ait: inimicꝰ factꝰ

ſũ vobis:vera dicẽs:⁊ ꝓuerbiũ ſeculi.gẽtilis
q̃ͥʒ poeta expᷣmens:obſequiũ inqt amicos: ve⸗
ritas odiũ parit Qð aũt ſequit᷑:nõ crudas car
nes agni:neq; elixas comedamꝰ:illud ẽ ne ſcri
pturas diuinas qᷓ vere carnes agni ſunt: aut iu
xta hiſtoꝛiã tin intelligamꝰ: ⁊ ſicut crudas eas
aſſumamus i cibũ:aut rurſũ ᷣm hereticos qui
buſdã allegoꝛijs ⁊ nubilo interpᷣtatiõis ad per
uerſa qͥʒ dogmata deriuem*: ⁊ eneruemus eas
⁊æ ſucci veritate ſublata vmbꝛas qſdaʒ ⁊ inagi
nes effundamus. Sed intelligamus eas. iux

hiſtoꝛiã ſicut ſcripte ſũt: nihilominꝰ eas ſpũſſã

cti excoquamꝰ ardoꝛe. Et qͥcqᷣd ĩ illis ᷣm lam
videt᷑ incõgruũ eſſe:vel clauſũ ſpiritali expoſi
tione paãdamus.Caput cũ pedibꝰ et inteſtinis
comedetis. Caput mihi videtur eſſe agni:illð
qð i euãgelio Joh̃is ſcribitur: in pᷣncipio erat
Ybuũ: ⁊ vybum erat apud deũ: ⁊ deus erat vᷣbũ
hoc erat in pᷣncipio apud deũ. Pedes aũt hõ:
quẽ ꝓ nr̃a ſalute dignatus ẽ aſſumere.Sed et
aliter ſentiri pᷣt: caput intelligentia ſpiritalis.
pedes ſimplex iuxta hiſtoꝛiam narratio. Inte⸗
ſtina autem qͥcqͥd intrinſecus in lra latet:qͥcqᷣd

ſuꝑficie nõ videt᷑: ſed diligenti examinatiõe cõ

molitũ:atq; ruminatũ a doctoꝛibꝰ ꝓfert in me
dium: ⁊ qð putabit᷑ eſſe fedũ ⁊ indecoꝝ:hoc re
periet᷑ eſſe vitale. Aerbi gra: quid turpius in
ſcripturis dici põt: qᷓ ſi Oſee meretricẽ᷑ iubet
hre vxoꝛẽ: ⁊ Judas cũ Thamar nuru ſua con
cũbat:⁊ Dauid Barſabee adulterio ſoꝛdider̃

2 Onam filius Jude ſemen ꝓijciat in terram:

ne liperos generet Hec ſi litterã intelligantur:

4

nonne a gentibus et ab icrudelis abul q; quaſi

—

ſcripturarũ ſtercoꝛa ↄdemnant᷑ atq; irrident᷑⸗
Sed ſi illa excutias:ſi laues:ſi ſpũſſancti igne
excoquas: vertunt᷑ in cibũ:⁊ qð putabat᷑ iuti⸗
le:iuenit᷑ myſterium. Mõ relinquetl de eoima
ne: ⁊ os nõ cõteretis de eo:⁊ qð reliquũ fuerit
de eo: vſq; i mane igne cõburetis illð.Nihil ð
carnibꝰagni i futuꝝ ſeculu reſeruemꝰ. Quãtũ⸗
cũq; poſſumꝰ comedamus.ꝙ ſi qua ĩ ea foꝛtia
ſũt dogmata videlicet eccleſiaſtica: de trinita⸗
te:de reſurrectione:de aia:de angelis:de cete⸗
ris iſtiuſmodi:hec non iuxta nram opinionem
pꝛauis ĩterpꝛetationibꝰ diſſeramꝰ:⁊ cõteramꝰ
illa:ſed ita vt ſũt foꝛtia pᷣdicemus Siqͥd auteʒ
qſi hoĩes pᷣterierit: et non poterimꝰ de carnibꝰ
agni comedere:ſcire debemꝰ:ꝙ in futuro ſecu
lo doctrina ſpũſſancti nobis aperienduʒ ſit: et
comedemꝰ illud. Sic aũt comedetis illud. Lũ
bi veſtri accincti: ⁊ calciamenta vr̃a in pedibꝰ
vris:⁊ baculũ ĩ manibus vr̃is:⁊ comedetis il⸗

lud cũ feſtinatiõe. Paſca eſt eni dñi dei veſtri.

Hucuſq; pᷣceptum ẽ.q̃les agni carnes comede
re debeamꝰ.nũc iubet᷑ quo a nobis habitu co⸗
medende ſunt. Lumbi inquit veſtri accincti:⁊
lucerne ardẽtes i manibus veſtris. Et Johes
zona pellicea cingitur. et lhelias nihil habẽs iĩ
ſe molle atq; muliebꝛe: ſed totũ virile ⁊ rigidũ

(homo quippe hirſutus erat) cingulũ habuiſſe
deſcribit. Et nos ergo ſi volum carnes agni

comedere moꝛtiſicemꝰ lumbos nr̃os:moꝛtiſice

mus opacarnis. ⁊ B qð in Job de diabolo ðꝛ:

Ytus eius ĩ lũbis eius:⁊ foꝛtitudo eius in vm⸗

bilico vẽtris eius:occidat᷑ in nobis:ne caro cõ

cupiſcat aduerſus ſpiritũ: ſʒ ſpũ opera carnis
moꝛtiſicemꝰ:⁊ puriñcati veſcemur agni carni⸗

bus. At auteʒ ſciamus fratres chariſſimi: qm̃

qcunq; vxoꝛi debitũ reddit: vacare non poteſt
oꝛationi:nec de carnibꝰagni comedere: oy

ſi pᷣcipit᷑: vt populꝰ qͥ aſcenſurus erat ad mon⸗
tem Oꝛeb: añ tres dies puriſicetur: Et Dauid
cũ veniſſet ad Abimelech ſacerdotẽ:iterroga⸗

tus ſi mũdi ſũt pueri:reſpõdit purificatos eos

eſſe ab heri ⁊ nudiuſtertiꝰ Si aũt panes ꝓpoſi

tionis nõ poterãt ab his:qͥ vxoꝛes ſuas tetige

rant comedi:qᷓ;to magis panis ũulle qͥ ð celo de⸗
ſcendit:non põt ab his qͥ coniugalibus paulo
ante heſere cõplexibꝰ violari atq; cõtigi:⸗Non
quo nuptias cõdẽnemus (hoc eni nõ dicimꝰ)
ſᷣ quo eo tꝑe:quo carnes agni mãducaturi ſu⸗

mus: vacare carnis oꝑibus nõ debeamꝰ. Q ̊
aũt ſequit᷑:⁊ calciamẽta in pedibꝰvr̃is:⁊ bacu

lum in manibꝰ vris:hoc iubet᷑:vt qdiu in he⸗
remo iſtius ſeculi gradimur: calciati ſimus cal

ciamẽtis pacis: nec vbi i deſerto ſcoꝛpius ⁊ co

luber obꝛepat:necubi ſerpẽs plantã gradiẽtis

inuadat. Qð ſi foꝛte aduerſũ nos ↄſurrexerit:
habeam vgam in manibꝰ ⁊ ꝑcutiamꝰ eũ:⁊ di

II

camus:virga tua ⁊ baculus tuꝰ:ipᷣa me cõſola
ta ſunt. Vñ ⁊ myſteriũ ſcripturaꝝ:qᷓ;diu ꝑ ſo⸗
litudinès ambulamus neceſſe habemꝰ habere
⁊ pelles ꝓ calciamentis:q̃bꝰ nr̃i tegant᷑ pedes
Qnñ vo terrã repꝛomiſſiõis intramꝰ: ðꝛ nobis
cum ihu naue: ſolue calciamẽti tui coꝛrigiam.
Locus eni in quo ſtas:ſanctus eſt: ⁊ nos ergo
qñ intrauerimꝰ regna celoꝛũ:nõ habemꝰ opus
calciamẽtis:nõ is pᷣſidijs:qͥbus cuſtodimur in
ſeculo:łᷣ vt nouũ dicã:agnũ illũ:qͥ ꝓ nobis eſt
occiſus:ſeqmur.Sed videte: vt ð nobis dicat
Johes:iſti ſunt qͥ veſtimẽta ſua nõ coinqͥnaue
runt:virgines eni ꝑmãſerunt:qͥ ſequũt᷑ agnuʒ

quocunq; vadit: xpᷣm ieſum.cui ẽ honoꝛ ⁊ glo

ria in ſecula ſeculoꝝʒ amen.

Beati Hhieronymi pᷣſbyteri Sermo de dñi⸗
co paſce: illiꝰ diei głiaʒ attollens: ⁊ docens ſe⸗
ptimum in octauũ et ſabbatum in diem domi⸗
minicum mutatum. Epla xXX
1 Dn queo fratreſ
cdchhariſſimi quẽ mẽte ↄcepi: ⁊ oꝛe pfer
re ſmonẽ:⁊ coꝛdis mei leticiã lingua nõ expli⸗
cat.lhoc aũt nõ ſolũ ego patioꝛ: qͥ cupio narra
req ſentio:ſᷣ etiãẽ ⁊ vos mecũ patimini:plus ex
ultantes in ↄſcientia:qᷓ; eloquio ꝓferẽtes. ANi
det᷑ mihi hec dies ceteris diebus eſſe lucidioꝛ
ſol mũdo clarioꝛ illuxiſſe.Aſtra qͥʒ ⁊ oĩa elemẽ
ta letari:⁊ q̃ patiẽte dño ꝓpꝛiũ lumen retraxe:
rant ⁊ fugerãt:⁊ noluerat creatoꝛẽ ſuũ aſpice⸗
re crucifixũ:hec nũc victoꝛẽ illũ:⁊ ab inferis re
ſurgentẽ: ſuo ſi dici põt fulgoꝛe: ſuo ꝓferütur
officio.Credit celũ:credit terra: ⁊ ſagena q to⸗
tum mundũ piſcata ẽ iudeos tenere nõ potuit.

hhec dies quã fecit dñs:exultemꝰ et letemur in

ea.Quõ maria vᷣgo mater dñi inter oẽs mulie
res pᷣncipatum tenet:ita inter ccroo diegbee
oiuz dieꝝ mater eſt Rem nouã dico:ᷣ que ſcri
pturaꝝ vocibꝰoõpꝛobat᷑.ec dies ⁊ vna de ſe
ptem et e ſeptem eſt. ec ẽ dies que appellat

octaua. VUnde ⁊ in qbuſdã pſalmoꝝ titulis ſu-
p⸗ꝛa ſcribit᷑ ꝓ octaua.hec ẽ in q̃ ſynagoga finit.

et eccłia naſcit᷑.hec in cuiꝰnumero octo aie ſal⸗

uate ſunt in arca Noe. Siliter inqᷣt ? 0;etrus

nos ſaluos fecit eccłia. Hecẽ et de q̃ Eccleſia⸗
ſtes pᷣcipit:date ꝑtẽ ſeptẽ:date ⁊ ocio Hhi ſunt
octo gdus:ꝑ qͥs ĩ Eʒechiele tẽplũ dei ſcãdimꝰ
hec octaua dies:de cuiꝰ ſacramẽto:⁊ oiuʒ nati

onũ ĩ xpᷣo ſide:octauꝰ qͥʒ pſalmus icipit. One

dñs nr:qᷓ; admirabile ẽ nomẽ tuum i vniuerſa
terra.Et qͥd mihi neceſſe eſt infinita replicare?
Dies me deficiet:ſi voluero ome diei iſtius ex
ponere ſacramẽtuʒ.h̊ tm dico:q vniuerſa ſab⸗
bati gra: et antiq̃ illa feſtiuitas pli iudeoꝛum:

diei iſtiꝰſolẽnitate mutata ẽ Iili in ſabbato nõ
faciebant opus Pᷣuile:nos in die dñica:hoc eſft

— M —

ſabbanuhea
ſpüſanc
quoigned
1que ol⸗
Gdereino
gererpeno⸗
lodieſad
derütetin
mus. Ber
ſtep:vi,
aru docel
Posaut
oonabin
gatdiagen
fünur:pta
ſpmetlul
wushurnt
ſdendd
Aake
Naus p
dſoing
daatq;
rabgsd
uer
ecante
nmus tlea
cſiant
diexpoci
Oritogon
geſusine
nunqjaeds
edſorpſche
Gaſeſerte
dulo Heſe
Pheſtseſt
Gioſanien
ſcſedetnen
Poleſuntpe
hogerciei
fhho piueen
hupabeſi
Mbegfonnid
fkübiee
i dno
Gglancto
Phlbegtech
cuſatorffe
ſeli cexy
öfnin

=
E
E

= S=
⸗—
E
=

nenSenne
llens e

um adeg
S I

oftt

tecchint

7

igeaoküßt
S
ſgore:ſoyfrt

mnerſen!

vlenerenopon
Utenaictemen

däiintercestnt

n unede
nidinf⸗

S=

—

cidi egen

9
97

— —*
= —
— —
—,—
=
— S=
=☛ =

= =ẽ ,
= =☛ä2Ee S=

—

Tractatus IIII

⁊ peccatis nõ vᷣuimus.Qui enĩ facit pctm:ſer⸗
uus eſt peccati. Illi de domibus ſuis nõ egre⸗
diebant᷑: ⁊ nos de domo xpᷣůinõ egredimur.ſu
mus eni in eccłia. Illi nõ accẽdebãt ignẽ in die
ſabbati:nos ecõtrario accẽdimus nob ignem

ſpũſſancti:⁊ oẽ vitiũ excoqmus peccatoꝛũ.de

quo igne dñs ait: Ignẽ veni mittere in terraz:
⁊ quẽ volo:vt ardeat Deſiderat dñs iſtũ ignẽ

ardere ĩ nob:ſᷣm apłm.id eſt,ſpũ nos ſãcto fer

uere:vt nõ refrigeſcat i nobis charitas dei. Il
li ꝑ diẽ ſabbati nõ ambulabãt i itinere. NPerdi⸗
derũt eni illũ:qͥ dixit:ego ſũ via. Nos aũt dici
mus. Beati imaculati q ambulãt in lege dñi.⁊

iteꝝ: viã veritatis elegi:⁊ viã iuſtiſicationũ tu
arũ doce me. Illi de ſpiuis dñũm coꝛonauerũt.

Nos autẽ ſi fuerimꝰ lapides pᷣcioſi:dñm nrjm

coꝛonabimꝰ.Caput imperatoꝝ iſtius ſeculi oꝛ

nat diadema:nos ido in capite nr̃i regis impo
nimur: vt oꝛnemur a capite. Illi nõ ſuſceperũt
xpᷣm:et ſuſcepturi ſunt antixpᷣm. Nos recepi⸗
mus humiliẽ filiũ dei: vt poſtea habeamꝰ triũ⸗
phantẽ.Ad extremũ nr̃ hircus añ dñi imolat
altare. Illoꝝ hircus antixpᷣs ↄſputus ⁊ male⸗
dictus ꝓijcit᷑ in ſolitudineʒ. Noſter latro cum
dño ingredit᷑ paradiſum. Illoꝛũ latro homici
da atq; blaſfſemus moꝛit᷑ i pctõ ſuo.illis Bar⸗
rabas dimittit᷑:nobis xpᷣs occidit᷑.ꝛo qͥbus
vniuerſis fratres chariſſimi cõſona pariter vo
ce cantemus.Hec dies quam fecit dñs:exulte
mus ⁊ letemur i ea. Ignitã illã rompheã: ⁊ pa
radiſi ianuã:quã nullus potuit effringere: ho⸗

die xpᷣs cũ latrone reſerauit. IJdeo hodie xpᷣs

dixit ad angelos:aꝑite mihi poꝛtas iuſticie:in

greſſus in eas ↄfiteboꝛ dño: q̃ c ſemel axtaẽ᷑:

nunqᷓ; credẽtibꝰclaudit᷑.Ex eo tꝑe quo paſſus
ẽ dñs:vſq; ad pᷣſentẽ diẽ:ſemꝑ hec poꝛta clau⸗
ſa ⁊ reſerata eſt. Clauſa eſt peccatoꝛibꝰ ⁊ incre
dulis. Reſerata eſt iuſtis ⁊ credetibꝰ Ner hac

ingreſſus eſt petrus:ingreſſus ẽ aułꝰ.pꝑhãc

oẽs ſancti ⁊ martyres intrauerũt. Cer hac q⸗
tidie de toto mũdo iuſtoꝝ aie ingrediũt. DOue

poꝛte ſunt:poꝛta paradiſi:⁊ poꝛta eccłie. Per
poꝛtã eccłie intramꝰ poꝛtã paradiſi. Ita debe⸗
mus viuere ne eijciamur de domo illa: ⁊ eiecti
foꝛas a beſtijs deuoꝛemur: q̃̊s in alio loco pꝛo⸗

pheta foꝛmidãs ait. Ne tradas beſtijs aias cõ
fitẽtiũ tibi.ecce nũc dñs ſtans ĩ paradiſi ianua

loquit᷑ ad nos:qͥ ſumꝰ in domo ipᷣius: quã qui
cunq; ſanctoꝛũ fuerit ingreſſus:qᷓ;uis diabolꝰ

ꝓhibeat:qᷓ;uis inimicus accuſet: ipᷣe ẽ ſiqdem

accuſatoꝛ fratꝝ noſtroꝝ:ipᷣeẽ vindex inimicꝰ:
ſicut i.cxx vj.pſalmo dicit᷑: qui ſanctus fuerit:

nõ cõfundet᷑:cũ loquet᷑ inimicis ſuis in poꝛta i

xpᷣo ieſu:cui eſt honoꝛ ⁊ glłia i ſcla ſcxoꝝ Amẽ.
Alius vᷣmo Beati Hieronymi de reſurrecti

reſurrectiõis:opꝰ uile non facimus:qꝛ vitijs

one dñica. In qͥ ⁊ demonũ metũ:⁊ deſiderium
patꝝ in deſcẽſu xpᷣi ad inferos ↄtẽplat᷑:⁊ paſ-
ſionẽ qͥʒ ac reſurrectionẽ ipᷣius veteris teſtamẽ
ti ſiguris ãnũciatã declarat. Epla XXI

ĩ leticia eſto terra.dies iſte amplius
nobis ex ſepulcro radiauit.qᷓ; de ſo⸗
le refulſit.Ouet infernꝰ qꝛ reſolutus ẽ:gaude⸗
at qꝛ viſitatus eſt:reſultet qꝛ ignotaʒ lucẽ poſt
ſecula longa vidit:⁊ in ꝓfunde noctis caligine
reſpirauit. O pulchꝛa lux:q̃ de candido celi fa
ſtidio ꝓmicaſti: ⁊ inter fluenta purpurea ſedẽ⸗
tes in tenebꝛis ⁊ in vmbꝛa moꝛiis ſubita chari
tate veſtiſti. Cõfeſtim igit᷑ eterna nox inferio-
xpᷣo deſcẽdẽte reſplenduit:ſiluit ſtridoꝛ ille lu,
gentiũ:dirupra ceciderũt vincula dãnatdꝛuʒ:
attonite mentes obſtupuere:toꝛtoꝛũ oĩis ſinul
officina impia ↄtremuit:cuʒ xpᷣm repẽte i ſuis
ſedibꝰ vidit.Mox igit᷑ feruginei ianitoꝛes de
ſcẽdẽte xpᷣo:talia int᷑ ſe ceci ꝑ vmbꝛoſa ſilentia
cũ vmbꝛa ſubmurmurãt: quiſnã eſt iſte terribi
lis:⁊ miro ſplẽdoꝛe coꝛuſcus: Nundqd talẽ no.
ſter excepit tartarus: Nũqͥd in nr̃a cauerna ta
lem euomuit mũdus: Inuaſoꝛ ẽ iſte:non debi

„

toꝛ: ⁊ fractoꝛ eſt:nõ pᷣcatoꝛ:iudiceʒ videmꝰ:nõ

ſupplicem. Vugnare venit: non ſuccũbere.eri⸗
perenõ manere. Abi nã putatis ſocij nr̃i ac ia⸗
nitoꝛes doꝛmiebãt:cuʒ ille debellatoꝛ clauſtra
vexabat: Iſte ſireus eẽt:audax nõ eẽt.Si euʒ
aliqua deſicta fuſcarẽt: nunqᷓ; fuigoꝛe nr̃as te⸗
nebꝛas diſſiparet. Sed ſi deus:vt quid hucve
nit: Si hõ eſt:qͥd pᷣſũpſui:Si deus:qͥd i ſepul⸗
cro facit: Si hò: qᷓre captiuos ſoluit?: Nunqd
nã cuʒ auctoꝛe nr̃o fedus cõpoſuit: An foꝛte ⁊
ipᷣm aggreſſus vicit:et ſic ad nr̃a regna tranſi⸗
uit: Certe moꝛtuus:certe victus erat. Illuſus
eſt pᷣliatoꝛ nr in mũdo:neſciuit qꝛ ſ ſtragem ꝓ
curaret inferno. O crux illa fallẽs gaudia nrĩa
⁊ ꝑturiens dãna nr̃a Ner lignũ ditati ſumus:
per lignuʒ euertimur. Nerijt ptãs illa:cunctis
ſemꝑ populis foꝛmidata. Nullus ſub ſedeña
captiuꝰpalpitauit.En qð gemebũdũ ẽ exuliat
Nõ iam audiunt᷑ antiqui fletꝰ:nulli iã reſonãt
eiulatus:ois mugitꝰ gementiũ obmutuit. u
taſne iſte ſine nr̃o redibit exitio: Nemo ad nos
vnqᷓ; viuus intrauit: nemo ſic audax fuit ne⸗
mo ſic carnifices terruit:nunqᷓ; i hac habitatio
ne nigra ſemꝑ ⁊ fuligine ceca: iocũdũ lumẽ ap
paruit. An foꝛte ſol ð mũdo migrauit: Sʒnec
celũ nobᷣ aſtraq; parẽt: ⁊ mñ ifernꝰ lucet.Quid
faciemꝰ: Quo ↄuertemur ↄ iſtũ: Cruẽtas do⸗
mos:⁊ obtinere nr̃e cauerne poꝛtaꝝ cuſtodias
nõ valemꝰ. male itrauimꝰ:ttã lucẽ obtenebꝛa
reneqͥmus: oppꝛimere tãta vtute pᷣditum non

valemus.nr̃a qͥʒ vrgeri colla ↄſt piclinus:e de

nro inſuꝑ interitu foꝛmidamꝰ. Quid nob e ce.

lo: Plagis recẽtioꝛibꝰ vltra iuſtã vltionem fla
gellamur:nocte nr̃a cõtẽti fuimus:antris nrᷣpis

occultabamur.Quare radijs ſolis pꝛodimure

AQuare violẽtia diſturbamur?Quare intr̃is ſe
dibꝰ captiuamur⸗Mox igit᷑ xpᷣs in ipᷣos cru⸗
deles miſtros penaꝝ acies dirigit: atq; iplaca
bileſ turmas:framea diuia ↄcidit:fremũt diri
ſbᷣ toꝛtoꝛe carniſiceſ: ⁊ rabioſ adacti ſtridoꝛibꝰ
ↄtabeſcũt. Ipſa qͥʒ antra ferrei cubilis intrãte
foꝛtiſſimo a foꝛtioꝛe eternis vectibꝰcolligat᷑.H
nãq; ita futuꝝ dñs ipᷣe ꝓmiſerat dicẽs:nemoi
trat i domũ foꝛtis:⁊ vala eius diripit:niſipᷣus
alligauerit foꝛtẽ.⁊ ſic vaſa eiꝰ diripiet Triſtes
igit᷑ mox lugenteſq; diuturno ſqualoꝛe turbe:
populiq; vexati ↄcurrunt.⁊ rectoꝛis ſui veſti⸗
gijs aduoluũt᷑ Ecce apłica dicta ꝓbant᷑:ĩ noie
ieſu oẽ genu flectat᷑:celeſtiũ terreſtriũ ⁊ infer⸗
noꝛũ. Mox igit᷑ captiue aie de cuſtodijs rela⸗
xate a tartaro ꝓdierũt:regnaq; celoꝝ iſta ſup⸗
plicatione deploꝛãt Aeniſti tadẽ clemẽtiſſime
ihu:ſuccurrere iã ⁊ parce feſſis. Nunc iſtas ſe⸗
uas extingue minasi. Jam miſerãdos reſolue
mugitus. Redemiſti viuos cruce tua. Eripe

moꝛtuos moꝛte tua.pari nobiſcũ ſoꝛte mũdus
ipᷣe interierat:⁊ ad aduẽtũ tuũ ois creatura pẽ?

Debat.tibi nr̃a toꝛmẽta ſuſpirabãt: te ſemꝑ in⸗

fernus iſte pauebat. Dũ bᷣ es abſolue reos:dũ

aſcẽderis defende tuos.dũ h̊ es vniuerſa clau
ſtra ſoluant᷑:dũ aſcẽderis nõ claudant᷑. Tu ſo
lus caput dꝛaconis cõminuere potuiſti:tu poꝛ
tas ereas et vectes ferreos voluiſti conterere.

NPateat q̃ſumꝰ pᷣcantibꝰ ianua.Lux non deſit

pia:⁊ ſi redieris ad coꝛpꝰ maieſtate tua:nõ pꝛi

uetur infernꝰ potẽtia tua. Moſt auditas itaq;

pᷣces:poſt compoſitas leges:poſt demerſos in

atre voꝛaginis foſſa toꝛtoꝛes: rex nr̃ hodie de
inferis triũphatoꝛ ⁊ laureatꝰexiuit.nec candi⸗
datũ officiũ defuit:ſᷣ leta cũ pᷣncipe ſuo oĩis bea

toꝝ turba ꝓceſſit:ſicut i euãgelio ſcriptuʒ ẽ:qꝛ
reſurgẽte dño multa coꝛꝑa ſanctoꝝ:qͥ doꝛmie⸗
rant:ſurrexerunt cũ eo:⁊ exeuntes ð monumẽ
tis poſt reſurrectionẽ eius venerũt i ſanctaʒ ci
uitateʒ:⁊ agparuerũt multis. Repedat igit᷑ ad
ſtadiũ ſuum triũphatoꝛ iteꝝ viuus:vt nouerit
oĩs mũdus:qꝛ rediuit ab inferis xpᷣs. Gloꝛiẽt᷑

ergo credẽtes. Plaudãt manibꝰ oẽs gẽtes:qꝛ

rex nr ⁊ in ſeculo triũphat᷑:⁊ inferos vicit Be
neficia dei nr̃i cum magna atq; miriſica ſint:tñ
nec noua ꝓbant᷑:neq; ſubita: ſᷣ ab initio ſeculi
⁊ pᷣdicta ſunt oꝛaculis: ⁊ pᷣſigurata myſterijs.
Sacrã dñi paſſionẽ ab ipis mũdi coaleſcentis
exoꝛdijs veteris teſtamẽti reſpõſa cecinerunt:
⁊ idðo xpᷣm dñm pᷣdicatũ ac enũciatuʒ ſuis fide
libns aparere:ex ipoꝝ libꝛis ⁊ voluminibꝰaſ⸗

ſerimus.validis abſq; dubio nitit᷑ builegijs:qͥ

cauſam de aduerſarij aſſerit inſtrumẽtis.ſpeci

oſa victoꝛia ẽ: ↄtrariã ꝑtem chartulis ſuis: ve
lut ꝓpꝛijs laqueis irretire:⁊ teſtimonioꝝ ſuo⸗

rũ vocibꝰↄfutare: et emulũ telis ſuis euincere

vt opugnatoꝛis tui argumẽta tuis ꝓbent᷑ vti

litatibꝰmilitare. Itaq; in dñi nr̃i ꝑſona:dũ ex
Ade pᷣmi hois coſta mater cũctoꝛũ viuentium

Eua ꝓducit᷑ ex hui ſacro latere ⁊ ſalutari vul

nere:eccłia oiuʒ fideliũ parẽs reparanda mon⸗
ſtrat᷑. In eiꝰtypo Abel victus occidit᷑:⁊ inno⸗
cens fraterna tanqᷓ; iudaica impietate mactat
Hic idẽ dñs in nouiſſima mũdi ſeneſcẽtis eta-
te ꝑ figuraʒ beati Abꝛae longeui patris offert

ad victimã:quo tꝑe dũnouo ſacrificio in vnici

filij ſui iugulũ pius parricida conſurgit:ex im⸗
pꝛouiſo aries oculis eiꝰ aparuit: ſicut eloquit᷑

ſermo diuinus.et vidit Abꝛaã arietẽ inter ve⸗

pꝛes herẽtẽ coꝛnibꝰ:inter vepꝛes inqᷣt. Reqra
mus q̃ᷓ iſta ſit nouitas. id eſt.in multitudine cir

cũſtantiũ peccatoꝝ:herentẽ coꝛnibꝰ.id eſt.ad
crucis coꝛnua: clauoꝝ conſixione pendẽtem:
ſicut i alio loco legimꝰ: coꝛnua in manibꝰ eius

ſũt.hoc iðo:qꝛ venerãdas manus eiꝰ patibuli

bꝛachia ſuſceperũt. inter ſpinas aũt deputatꝰ

eſt:qñ ſpineo ſerto innocentie ⁊ iuſticie auctoꝛ

illuſus . Sed aliud itroſpicere debemꝰ:qͥdnã
ſit: ꝙ IJſaac a pr̃e altaribꝰ admouet᷑:ac ſubito

ari es ꝓ eo nõ mutata ᷣ duplicata oblatiõe ſup
ponit᷑. Gemina h̊ adoꝛanda ſubſtatia redẽpto
ris oñdit᷑. Oei eni vnigenitꝰoffert᷑: ⁊ vᷣginis p
mogenitꝰ imolat᷑. hoc qͥʒ dñice paſſionis pꝛeſi
gurabat inſignia.qð legimꝰ beatuʒ Heliſeũ ſe⸗
pulcro cõditũ ingeſto a latrüculis cadauere in
tra tumulũ ſuũ:coꝛpꝰextincti tactu ſacri coꝛpo
ris ſuſcitaſſe. Quis hic alius pᷣſigurabat᷑: niſi
dñs nẽ ihs xpᷣs:qͥ reſurrectionẽ de moꝛie largi
tur: ⁊ vitã ſepultꝰoꝑat᷑ :in latronibꝰeteni mun
duz:in ꝓphete votutibꝰxpᷣm dñm recognoſce.
Adhuc celeberrime ꝑ ſcripturas ſactas etiã in
ꝓphete Jone laboꝛibꝰ: et erũnis xpᷣi paſſio ac
reſurreciio pᷣſignant᷑. Hic Jonas (qõ fidei ve⸗
ſtre nõ arbitramur icognnũ) typũ dñi geſſiſſe

pᷣſcribit᷑. Ipᷣe eni dñs dixit.Sicut fuit Yonas

in vẽtre ceti tribꝰdiebꝰ⁊ tribꝰnoctibus:ita erit
filius hoĩs in coꝛde terre tribꝰ diebꝰ⁊ tribꝰno/
ctibus. Hic inquã Jonas ad pᷣdicãdũ Niniui
tis ire celeſtis offenſaʒ dño iubẽte dirigit᷑:pꝛe⸗

ſcius triſtẽ ſniaʒ ꝓpheta populi ↄuerſione va⸗

cuandã:nauim ꝓfugus q̃ tharſũ petebat igre

dit. ſed nautis exoꝛta tẽpeſtate turbatis:ſoꝛte

fluctibꝰ dat᷑:⁊ faucibꝰ ceti piſcis demerſus ex⸗

cipit᷑.ſed piſce illeſum eructante depoſituʒ ter⸗
tia die terris refundit᷑. Ni dete dñm etiã in ve

teri teſtamẽto in vᷣui foꝛma mirabiliter agare⸗

re: videte quõ ſe añ actis ſeculis indicauit ſᷣm
Fuilis foꝛme humilitatẽ vẽtuꝝ. Jonas irã dni

A
C
iatun
hem:diclu.
ſboentek.
dieſalutis
gasnanin
busagiuf
onnopdl
höͤlbert⸗
dimniluni⸗
ononſi
nautapimn
dieröm:
dusegoſi
ſoni getile
nasiofon
nelooꝛeſt
ni ho xros
i piucs vn
monarevt
ur. Joni
ſcgtdeuon⸗
ſbacurien
NRnin
ai Qri⸗
poeLo
nis pfüa
eſtiſte
greditur.
moꝛtifera
ni rerina
Moꝛtis ſ⸗
gheſtdñs
bilsbelua
luncomren
fritmi guen
edagati.
ltiobäpd
tuuinſednag
gnouit. Ate
1Pccpitpiſci:
Mogobettie
Ngbpſſisaig
ns enomunt
Nlenbennon
laqheiexe
ceranarediͤ
fluonivept
1reſurecton
inßlorregen
lunpſpicehe

Ppſpceh

deingsrpty
dedlgneris:

epanntol
peije Nfi

eſtbcnkei

kunie
Enulen
ſüne
oſlen
us riff
üpanzi
Cnüinn
Nerſtun
60id⸗ o⸗
Merenage⸗
iſagiſz
uſmeffei
Mcfanne
Acniugrain
muin ſutcti
Wangiman⸗
crsinir Nen
binmuninded
kconi cd
frione mtie
nusunnia
anuscezhhi
inastil Mur
ie tiſoenan
iceredenen ti
noii at
plcancheii
ubſtiurin
Vofat: ddoe,
ſicpeſoneft
heauz helſin
auliscidauen

a
+☛

=

—☛☛nr
E
=
S =

—

EE
—

ES
— — Sꝛ—
= =̃
= ie =

—
= —
—
==

S

S=

—

1Snfu
niydenſn

1
1

CTractatus IIII

5pdicuturus ad magnã Miniuitaꝝ deſtinat᷑ vr
bem:dicturꝰadhuc q̃draginta dies et Niniue

ſubuertet᷑.⁊ xpᷣs ad mũdi mittit᷑ ciuitatem:

diẽ ſalutis:⁊ pᷣfinitũ iudicij tᷣs annunciet. Jo

nas nauim expetit:xpᷣs eccłiam. Jonas flucti

bus agitut᷑:xpᷣs mũdi turbinibꝰ exercet᷑. Niſi

Jonas ꝑditũ det᷑:nauis ꝑiculum nõ ſedat᷑.ſic
nõ liberat᷑ eccłia:niſi xpᷣi moꝛte ſaluet᷑. Naute

dimiſſuri Jonã tñ verẽt᷑:⁊ dicũt. Dñe ne des

ſuꝑ nos ſanguinẽ innocẽtẽ.nõne vob videtur
naut aꝝ impcatio Pilati eſſe ↄfeſſio: Qui tra
dit xpᷣm:⁊ tñ lauat manus ſuas:et dicit:mun⸗
dus ego ſũ a ſãguine iuſti huiꝰ.qᷓ; cõgrue ꝑꝑ⸗
ſonã gẽtilẽ fides gẽtiũ pᷣdicat᷑.Dicit itaq; Jo⸗
nas i orone ſua:tolle igit᷑ dñe aiam meã: quia
melioꝛ eſt mihi moꝛs qᷓ; vita. Dicat h rebꝰ dñs

nr ihs xpᷣs:qꝛ melioꝛ eſt mihi moꝛs qᷓ; vita.id

ẽ.viuẽs vnã iudeoꝝ gentẽ ſaluare non potui.
moꝛiar: vt vniuerſus mũdus mea moꝛte ſalue
tur. Jonã cetus piſcis excepii imerſũ: ſʒ nõ cõ

tigit deuoꝛatũ.⁊ quẽ malitia hoĩuʒ ꝑdidit:be⸗

ſtia eſuriens cuſtodiuit.plenis viſceribꝰ famẽ
patit᷑: ⁊ in pᷣdã quã abſoꝛbuit nil ſibi licere mi⸗
rat᷑ Quis eſt iſte qͥ inter auidos rictus abſumi
põt:Cibus ẽ:coꝛreptio nõ eſt. Tradit᷑ ꝑditio⸗
nis ꝓfũdo:et ſᷣuat᷑ ipᷣiꝰ moꝛtis obſeqͥo.Quis
eſt iſte:qͥ vaſtiſſimos ſinus periculoꝝ totus in
greditur:⁊ ſub altitudine ↄcluſus imenſa atq;
moꝛtifera:vitali aere paſcit᷑:⁊ dimiſſis in alie⸗
nã rerũ naturã in vite exiliũ cũ vita ꝑegrinat᷑:
⁊ moꝛtis ſuꝑſtes annũciat mũdi ſalutẽ: Puto
ꝙ h eſt dñs nr ihs xpᷣs:quẽ ſeua moꝛs inexple
bilis belua iĩ eſcã ſuã rapuit: ⁊ pᷣdam ſuã capti⸗
uam contremuit.quẽ etſi terra ſoꝛbuerat cruci

fixũ:tñ quẽ nõ inuenerat reũ:nõ poterat tene⸗

re dãnatũ.qꝛ culpam nõ facit pena:ſᷣ cauſa q̃ſi
ſolitũ cibũ ꝑditũ in oꝛigine mũdi hoiĩem deuo⸗

rauit:ſed magnã eẽ cibi ipᷣiꝰ dignitatẽ pᷣfocata

cognouit. Atq; ideo diuinꝰ ſᷣmo cõmemoꝛat:
⁊ pᷣcepit piſci:⁊ euomuit Jonã in aridã.pꝛece
pit ergo beſtie:pᷣcepit moꝛti ſem ꝑ eſuriẽcti:pᷣce
pit abyſſis ⁊ inferno:vt mũdo reſtituãt ſalua⸗
toꝛẽ.euomuit autẽ hq̊ debemꝰacciꝑe:ꝙ ex imis
viſceribꝰmoꝛil meretrix victa moꝛte remeaue⸗
rit:atq; eã ex imis pᷣcoꝛdijs inferni ꝑditio exul
cerata reddiderit. Nidemꝰ itaq; in ꝓphete af⸗
flictionibꝰaꝑtiſſime pᷣſiguratã pariter ⁊ moꝛtẽ
⁊ reſurrectionẽ.Quapꝛopter qð ipletũ cernis
in ᷣuo:credere nõ cũcteris ĩ dño.Que cum ita
ſint:ꝑſpice hõ qᷓ;tũ valeas:⁊ ꝑpende qͥd debe
as:pſpice qᷓ;tũ valeas: vt tandẽ vilis eſſe tibi
deſinas:vt vł ꝓ h̊ erubeſcẽdis ſubiacere vitijs
dedigneris:dũ generoſitatẽ tuaʒ de creatoꝛis
ac reparatoꝛis dignitate metirl Habet cauſas
qͥhꝰte ipᷣe ↄfundat:cur indignis dñis victo coꝛ
de ſubdat᷑:cui glia eterna ꝓmittit᷑: ⁊ ſic gemio

Epiſte

Fo. XIL. ViI

la XXII

pꝛiuilegio:qͥ dudũ diuine imaginis ꝑticipatio
ne fulgebas: efficeris etiaʒ cõmercij nobilitate
pᷣcioſus. Vnde qᷓ; foꝛtis eſſe poſſis ↄtra hoſtẽ
tuũ:iterroga ſtaiũ tuũ:qð tibi dñs ad debellã
dũ ĩ mẽbꝛis tuis mũdipᷣncipẽ ⁊ ſpiritales neqͥ⸗
cias ſuꝑandas liberã ↄtulit facultatẽ.ac ſi im⸗
poſſibile nõ putes: vt traſferri obcineas in an⸗
gelicas beatitudines: cũ in ̊ ſeculo angelicas
deuicer ptãtes.Nõ ergo te degeenrẽ ac deſpe
ctũ faciat vita:quẽ vel factura ꝓbat᷑ illuſtrem
ꝓtuliſſe vel gra Sed curſũ ſidelis xpᷣi ſanguis
ad ſuꝑna ſfiducialiter extollat. Naʒ qui ſe cele⸗
ſti pᷣcio vidẽt redemptos: ad celeſtia non dubi
tent pparatos. H
Beati Hieronymi pᷣſ byteri ſermo ad Pau
lã ⁊ Euſtochiũ ac reliqs vgines de aſſũptione
gloꝛioſiſſime dei genitricis marie ſemꝑ vginis
in quo poſt pᷣfationẽ q̃ſtionẽ ꝓponẽs: an cum
coꝛpꝑe ſit aſſumpta:⁊ temere definire nõ audẽs

inſolutã reliqͥt.geſta ipᷣius poſt aſcenſũ dñi cõ

templat᷑:plurima dicit ad głiam eiuſdeʒ virgi
nis marie:multa de myſterio incarnatiõis elo
quit᷑:⁊ ad exiemu ad ipᷣius imitationẽ virgi⸗
nis exhoꝛtafß. Epla XxxII

Ogitis meo pau
alT]daa ⁊z Euſtochium imo charitas xp̃i me
cõpellit:qͥ vobis dudũ tractatibꝰ loqͥ cõſueue⸗
ram:vt nouo loquẽdi genere:ſãctis q̃ vobiſcũ
degũt vginib latino vtens eloquio:exhoꝛta⸗

tionis gra ſermonẽ faciã de aſſumptione beate
7 gloꝛioſe ſemꝑ vᷣginis marie:moꝛe eoꝛũ qͥ de⸗

clamatoꝛie in eccleſijs ſolẽt loqui ad populum
qð vtiq; genꝰ docẽdi necduʒ attigeram. Sʒ qꝛ
negare nequeo: quicqͥd iniũgitl: nimia veſtra
deuictꝰ dilectiõe:experiar qͥ hoꝛtamini affectu
infantiũ moꝛe balbutiẽtiũ: qͥ qᷓ cunq; audierint
fari geſtiunt: cũ necdũ poſſint ad plenũ verba
foꝛmare.maxime qꝛ ꝓpter ſimplicioꝛes q̃ſq; id
me de ꝓmere cõpellitis:vt habeat ſanctũ colle
giũ veſtrũ ſᷣmone latino qͥbꝰ ſe occupent laudi
bus eadẽ die:qͥbuſve diuinis vacẽt lectionibꝰ
pᷣſertim cũ ⁊ eadẽ in multis feſtiuitatibꝰmulto
rũ ſanctoꝝ patꝝ ſtudia miro cuderint eloquio
q̃ de hac qͥdẽ vberius vbiq; in ſcripturis diui⸗
nis pᷣdicata legunt᷑. Quid eni aliud ſonãt euã⸗
gelia:niſi dũm naſcentẽ ex maria vᷣgine:et oĩa
eius incremẽta:quouſq; fuit ĩi mũdo: dũtaxat
diuinis efferũt pᷣconijs. Poꝛro ab exoꝛdio ſan
cti euãgelij Gabꝛielẽ archangelũ colloquẽtem
marie didiciſtis: ⁊ deinceps reliqua oĩa pleniꝰ
legiſtis.Ad pᷣſepe q̊ʒ o Paula te teſte nato pu
ero inter crepũdia noui partus:⁊ q̃relas neſcij
ploꝛatus: ꝓfeſcẽninis głia in excelſis deo: ⁊ in
terra pax hoibus bone volũtat: multitudinẽ
angeloꝝ cantantiũ audiuiſti: ⁊ radiãtẽ Rellacn
2

Wars

viqiſn. Oaſtoꝛibꝰ inſup euã geliʒantibꝰ credi⸗
diſti. agos pᷣterea tria deferẽtes munera ĩ
vilione beatis oculis cõſpexiſti. Ipᷣa eadẽ mu

nera bñ itelligẽdo votis oibus fide deo obtuli
ſti. Nam ⁊ cũ eiſdẽ magis deũ pueꝝ in pᷣſepio

adoꝛaſti. Sed foꝛte conqueſta me delatoꝛẽ:ꝙ
te ꝓdiderim clamabis.Ad qð ego ſi celatuʒ eẽ
volebas teſte ↄſcientia:mihi narrare ante pᷣſe⸗
piũ vbi plurimũ lachꝛymata es:nõ debueras
ꝓ vt veꝝ fatear:xpᷣi pᷣconia:etiã ſi voluero ad
iuratꝰ:neq; tuas laudes oino tacere queo. Ic⸗
circo cui te i terrogẽt filie:q̃s lacte nutris: tu ea
melius reſerabis:que neſcio ſi ꝑ ſpeciẽ aliquaʒ
certe aut in ſpũ vidiſti. Ande vos o filie pulſa
te matrẽ pᷣcibus:pulſate ad oſtium inuitantis
amici:ſi quõ tãdẽ vobis aperiãt᷑ q̃ reſerata ſũt
matri. Nerũtamẽ de his qͥd plura dicã:oĩa lal
uatoꝛis geſta et beate marie obſequia: necnon

actus vite ex euãgelio didiciſt:/Et nunc qͥd ſu⸗
pereſt:vt ab aliquo doctoꝝ requiratis:ð aſſũ⸗
ptione eiuſdẽ tamẽ beate dei genitrix:ſemꝑq;
vginis marie:q̃liter aſſũpta eſt:qꝛ vr̃a id depo
ſcit oꝛatio:pᷣſentia abſens ſcribere vobᷣ curaui
ꝗᷓ abſentia pᷣſens:vt habeat ſanctũ collegiũ ve
ſtrũ in die tãte ſolẽnitatis munus latini ſermo⸗
nis:i quo diſcat tenera infantia lactis experiri
dulcedinẽ: ⁊ de exiguis eximia cogitare q̃liter
fauẽte deo ꝑ ſingulos annos o tota h dies ex⸗
pẽdat᷑ in laudẽ:⁊ cũ gaudio celebꝛet᷑:ne foꝛte
ſi venerit veſtris ĩ manibaillud apocryphũ de
trãſitu eiuſdẽ vginis: dubia ꝓcertis recipiat
qð multi latinoꝝ pietatis amoꝛe ſtudio legen⸗
di charius amplectũt᷑:pᷣſertim cuʒ ex his nihil

aliud experiri poſſit pꝛo certo:niſi ꝙ hodierna
die gloꝛioſa migrauita coꝛpe/ Ald onſtrat aũt

ſepulcrũ eiꝰcernẽtibꝰ nobᷣ vſq; ad pᷣſens ĩ valł
Joſap hat medio:q̃ valł ẽ int mõtẽ ſyõ ⁊ mõtẽ
oliueti poſita.quã ⁊ tu o Paula oculis aſpexi
ſti: vbi in eius honoꝛe fabꝛicata eſt eccłia miro
lapide tabulata:in q̃ ſepulta fuiſſet: vt ſcire po
teſtis ab oibus ibidẽ pᷣdicat᷑.ſed nũe vacuũ eẽ

mauſoleũ cernentib“ oſtendit᷑ hec iccirco dixe
rim:qꝛ multi nr̃oꝝ dubitãt: vtrũ aſſumpta fu⸗
erit ſimul cuʒ coꝛꝑe:an abierit relicto coepoꝛe.

Auomodo aũt vel quo tẽpoꝛe aut a qͥbus per

ſonis ſanctiſſimũ coꝛpus eius inde ablatũ fue⸗
rit:vel vbi tranſpoſitũ: vtrum ne reſurrexerit
neſcit᷑: q;uis nõnulli aſtruere velint caʒ iã reſu
ſcitatã: ⁊ beata cũ xpᷣo ĩmoꝛtalitate in celeſtibꝰ
veſtiri. Qð ⁊ de beato Johe euãgeliſta eꝰ mi⸗
niſtro:cui vgini a xpᷣo virgo cõmiſſa eſt:pluri
mi aſſeuerãt:quia in ſepulcro eius: vt fert᷑:nõ

niſi mana inuenit᷑:qð ⁊ ſcaturire cernit᷑. Aerũ

tamẽ qͥd hoꝛũ verius cẽſeat᷑ ambigimus Me
lius tamẽ deo totũ:cui nihil impoſſibile eſt: cõ
mittim: q; vt aliqͥd temere deſinire velimꝰ au⸗

ctoꝛitate nẽ̃a:qð non ꝓbemus:ſicuti ⁊8 is qͥs
cũ dño teſte euangelio reſurrexiſſe credimus.
Sed vtꝝ redierint in puluerẽ terre certum nõ
habemus:niſi ꝙ legimus:qꝛ multa coꝛpa ſan⸗
ctoꝛũ:qͥ doꝛmierant ſurrexerunt: ac venerunt
in ſanctã ciuitatẽ ſcilicet hierłm :et aparuerũt
multis.de qbus ꝓfecto nõnulli doctoꝛũ ſenſe⸗
runt etiaʒ:⁊ in ſuis reliquerũt ſcriptis:q iam ĩ
illis ꝑpetua ſit cõpleta reſurrectio. Fatent᷑ eni
veri teſtes nõ eſſent:niſi ⁊ vera eoꝛum eẽtre
urrectio. Unde ⁊ beatus petrus dixiſſe legit
eũ de Dauid loq̃ret᷑ in teſtimoniũ.Et ſepulcꝝ
inqt eius apud vos eſt:q̃ſi nõ ſit auſus dicere:
ꝙ ipᷣe aut coꝛpus eius apud nos eſt:ſed tm̃ ſe⸗
pulcrũ:quo ↄditus fuerat hinc aiũt reſurrexiſ
ſe ⁊ eum cũ ceteris ſanctis:⁊ ideo vacuũ remã
ſiſſe mauſoleũ:vt nũc beate marie cernitur:qð
ſane factũ ⁊ de alijs qͥbuſlibet locis firmare co
nant᷑:ꝙ hi iam cũ xpᷣo regnẽt reſuſcitati i eter⸗
na ſocietate Qð qꝛ deo nihil ẽ impoſſibile:nec

nos de beata maria vᷣgine factũ abnuimꝰ.qᷓ;q;

ꝓpter cautelaʒ ſalua fide pio magis deſiderio
opinari opoꝛteat: qᷓ incõlulte definiri: qð ſine

periculo neſcit iid de his:ex qbus certi ſu⸗
mus tantiſper loqᷓmur ad exhoꝛtationẽ vram
ãqlicunq; mone:ad edificationẽ ⁊ laudẽ nomi
nis dei: vt ⁊ religio ↄſeruet᷑ ꝓ famulatu: ⁊ de⸗

uotio augeat᷑ ꝓ affectu:qm̃ hec ẽ vᷣgo que ſola

interemit vniuerſam hereticã pꝛauitatem:ſola
ſit poſt deũ que nos cõſirmet in oĩ veritate:ſu⸗
iſq; cõmendet meritis:⁊ pᷣcibus auxiliet᷑: vt ⁊
ipi digni inueniamur in eiꝰ laudibꝰ/Qð ſi qri⸗
tur poſt aſcenſionẽ dñi qͥd egerit: vnũ ꝓ certo
eſt:qꝛ vᷣgo ſancta coꝛꝑe ac mẽte ꝑmãſit.quam
ſane angelꝰ Gabꝛiel: ac ſi celeſt paranymphꝰ
intactam cuſtodiuit. Et Johes apoſtolꝰ atq;
cuangeliſta:cui xpᷣs eam de cruce cõmiſit:vir⸗
go virginem ſeruauit:ſuiſq; ei deſeruiuit obſe
quijs.non ꝙ eximius ille ſanctoꝝ choꝛus apo
ſtoloꝛũ deſeruerit eã. Inter quos poſt reſurre

ctionem intrãs ⁊ exiẽs familiariꝰ ↄtulit de xpᷣi

incarnatione: tanto ſiqᷣdem verius:quanto ab
initio plenius per ſpiritũſanctum cuncta didi⸗

cerat:⁊ perſpexerat oculis vniuerlſa licʒ ⁊ apo

ſtoli ꝑ eundem ſpiritũſanctũ omnia cognoue⸗

rint:⁊ in omnẽ edocti puenerint veritatẽ Quã

ſane beatam vginem: etſi omnes venerati ſũt

diſcipuli:eiq; famulabant᷑ affectu dilectionis:
Jobes tamen amplius ac ſpecialius vſq; in fi⸗

nem vite:q̃ ſibi cõmiſſam accepit in ſuaʒ quaſi
matreʒ filius:cui benignus magiſter de cruce:
Mulier inquit ecce fiius tuus.Ad diſcipulũ

aũi:Ecce mater tua:vt virgo vᷣgini cohereret

⁊ deſeruiret officioſiſſime cura adoptiõis.Nõ

eni pudiciſſima vᷣginitas alicui diſcipuloꝝ re⸗

ctius:qᷓ; virgini cõmendat᷑: vt eſſet ad inuiceʒ

Co

Peſoce
ſutus
ſerüſplen
Urolnitan
naria.Ale
Holſeaolt
fifeaidin
gniunis⸗
laeſter
ſndivonn
acitgorv
Gtotülup⸗
gingotczi
nas plisſn
cemat ere
guſfente
leeercellen
rna ytus:
lur hinccq
gnigelzane
luguitinpn
1delgera
Honclade
1Mn
dicämu
plicaree
glatioꝛ
ris excel
o yog
tianauz
llerad.
poſtoſcen
fiteguou⸗
Nens:ge
laymi vene
nanebant ⸗
duas: hil
11lanbene
les Judas
leoypanunit
faleleſazf
nabosp
Nuprinlege

Alhlutt,
Ulerſak ait

ſisaſßaleſt
Hinmcnnü
umagſtenio
turpmnaben
horeg quo⸗
huscheiſtle
diſſe legunt
mecelebegf.
llerctesin

1 4

nedeſmnmſe
ſieribrseni
erhonniinin
Nione Tlcie

S

E

=
—
—
—
=.
=
=
——
=

atnsnei
Nui e
Neen müheeid

enäüepoiſk

= = £

S — – V= =ẽĩC— Fä

—
=
—
—.,
—
—
—
—
=
S=S
=
= ☛

2— —
= —
S £
=
SS
= =
=: S =
☛ = =

—
E
—
—
Se
☛ =

—
–☛
—
=S=I
- — —
= — =
— =
☛ =ü — =

SEe.
= —
—.—
—
—
—

ris excellẽtioꝛ:⁊ vicinioꝛ vᷣbo

Tractatus IIII

grata ſocietas:⁊ floꝛidus aſpectus:necnõ ⁊ ve
nuſtus ↄuerſandi vernans alternatim pudici⸗
tiarũ ſplendoꝛe decoꝛatus. Ana ſiqdem vtus
virginitatis in ambobus: ſed altera ꝓpoꝛtioi
maria. altera àdem: quia fecũdioꝛ:ſʒ ipᷣa.IJpᷣa
vo:ſed altera:qꝛ etſi ipſa eadẽq; incoꝛrupuo:
tñ fecũditas integritatis lõge gloꝛioſioꝛ qᷓ; vir
ginitatis. Iccirco ⁊ fecũditas in illa tota deiſi
ca eſt: ⁊ vginitas. Alioqͥn nuſq; m naturã na
ſcendi vginitas: vbi fecũditas pᷣdicat᷑:neq; fe
cũditas:vbi vginitas integra cõſeruat᷑. Ideo
qʒ totũ ſuꝑexcellũt ð illa que dicunt᷑:qꝛ ſũt di⸗
uina atq; ineffabilia. Ande vginitas ⁊ fecũdi⸗
tas ꝓlis ſuꝑueniens nouitas ẽ:qqᷓ; humanuʒ
cernat᷑ ex carne qð naſcitur:verũtamẽ etſima⸗
gnificentioꝛ multũ vginitas in maria ꝓpt᷑ gra
tie excellentiã: vna tamen integritas carnis:et
vna vtus:que ad inuicẽ tanq; cognata ſocian
tur. hinc qͥʒ Johᷣes:quicqͥd eſt ꝙ maria genuit
euãgeliʒando ſuo cõmẽdat eloquio. Nerbum
inquit in pᷣncipio erat: ⁊ vbum erat apud deũ

7 deus erat vybum. Ipm deum genuit beata

gloꝛioſa vᷣgo maria ex ſe carnẽ factuʒ. Iccirco
7 v̈ginitas longe ſacratioꝛ: ⁊ fecũditas: vt ita
dica multo ineffabilioꝛ: q; ſuo potuerit ille ex⸗
plicare eloquio. Nerũtñ qᷓ;tum virginitas co⸗
gnatioꝛ vᷣginitati:tãto beatus euãgeliſta cete:
eo qcquid
qð vᷣgo genuit:totũ ꝓut potuit homo ꝑ ſpiri⸗
tũſanctuʒ nobis reſeraui maniteſtiꝰ: ⁊ docuit
eteꝝ ad exemplũ hũane vite cõuerſatio eius

poſt aſcenſionẽ xpᷣi generaliter cum apoſtolis

fuit:quouſq; diſpergũt᷑:ſicut Lucas meminit
dicens: ꝙ regreſii q dem a monte oliueti hiero⸗
ſolymã venerũt:⁊ aſcenderũt in cenaculũ vbi
manebant Petrus ⁊ Johes: ⁊ Jacob? et An⸗
dꝛeas: Philiſpus 2 Thomas: Bartholome
2 Mattheus. Jacobus alphei ? Simon ʒelo
tes.⁊ Judas Jacobi:hi oẽs inqᷣt erãt ꝑſeuerã
tes vnanimiter i oꝛatiõe cũ mulieribꝰ et maria
matre ieſu: ⁊ fratribus eiꝰ. Ecce ihu aſcẽdente

cum q bus vgo vacat in ſchola virtutũ: et me⸗
ditatur in lege mãdatoꝝ dei:vt ⁊ ipᷣa ſit foꝛna
diſcipline xp̃i:⁊ exemplũ ꝑfectiõis vginibus.
Cõuerſat᷑ aũt cum teſtibus ſancte reſurrectio⸗
nis ⁊ ipᷣa teſtis.Conuerſat᷑ cum ſenatoꝛibꝰ ce⸗
li intra curiã paradiſi ſub ſpũſſancti diſciplina
⁊ magiſterio totius diuine maieſtatis Inueni
tur pᷣma beata maria int᷑ pꝛimas ſũmi regis co
hoꝛtes: quoꝛũ vita iam non erat de terris:ĩ qͥ⸗

bus chꝛiſtus pᷣliabatur:ſed de celis.Hinc aſcẽ

diſſe legunt᷑ in cenaculũ:in quo paſca digniſſi⸗
me celebꝛat᷑. Ibi quippe manebant cum maria
matre ieſu: vnanimiter aſpirati in charitate: p
ſeuerãtes in oꝛatione: donec induerent᷑ vtute
ex alto.Ceperãt eni iam oꝛare:qui dudum cuzʒ

tibus eam:honoꝛ ⁊ virtus vna cuʒ reliquis ſa

matris eius opoꝛtet cũ hymnis ⁊ canticis dili⸗

habere. eſſe eni angelum felicitatis eſt teſſ vVo

Fo. XLVI

domino ↄuerſantes vᷣtutibus ⁊ miraculis pa⸗
ſcebant᷑. Et bene ꝑſeuerantes in oꝛatiõe:nihil
heſitãtes:donec acciperẽt munera ſpũſſanci: B
que poſcebant/Quos ⁊ vos o ſilie imitamini:
que ĩ ſchola xpᷣi ꝑmanere vouiſtis:ꝑſeueratei
oꝛationibus vnanimiter viuentes: donec itra⸗
re poſſitis gaudia eterne vite:quo beata virgo
feliciter hodie itroiuit:alternãtibus hymnidi⸗
cis angeloꝝ choꝛis:intra paſcua eterne viridi.
tatis: vbi vna ſocietas ciuiũ ſuꝑnoꝛũ: vbi dul
cis ſolẽnitas angeloꝛũ: vbi poſt laboꝛes ⁊ erũ⸗
nas felix ⁊ ſuauis refectio animaꝝ.Hodie glo & lutane as gen h
rioſa nanq; ſemꝑ virgo maria celos aſcendit. W
Rogo gaudete qꝛ vt ita fatear: ineffabilit᷑ ſub
lmatã cum̃ xpᷣo regnataneternũ. Rẽgina mũ⸗
di hodie de terris ⁊ de pᷣſenti ſeculo nequã eri-⸗
pitur. Iterũ dico gaudete:qꝛ ſecuta deſua im⸗
marceſſibili gloꝛia ad celi iam puenit palatiũ.
Exultate inquã:⁊ gaudete: et letet᷑ ois oꝛbis.
quia hodie nobis omnibꝰ eius interueniẽtibꝰ
meritis:ſalus aucta eſt. Nobis quoq; diligen

cris vᷣginibus amplioꝛ pᷣſtatur ⁊ gra. Iccirco
dilectiſſime letamini ⁊ laudate: quia ſi deũ oꝛe
ꝓphetico in ſãctis ſuis laudare iubemur ꝛmul
to magis in hac celebꝛitate beate marie vginis

—

gentius extollere:⁊ dignis deo iubilare pꝛeco
nijs:ac myſticis honoꝛe muneribus.Nulli eni
dubiũ qͥn totũ ad glłiam laudis eiꝰ ꝑrineat: qc⸗
quid digne genitrici ſue impẽſũ fuerit:atq; ſo⸗
leniter attributũ:ex quo timeo ſatis:⁊ valde p
rimeſco:dũ veſtris cupio parere ꝓfectibus ne
foꝛte ſicut impꝛobꝰ:ita ⁊ indignus laudatoꝛ ĩi⸗
ueniar: ꝓfecto cũ nec ſãctitas vel facũdia ſup⸗
peduet:vt beatã gloꝛioſaʒ vginẽ mariã digne
laudare queã:qm vt veruʒ fatear:quicqͥd hu⸗
manis dici põt vᷣbis:minus eſt a laude celi:qꝛ
diuinis ẽ ⁊ angelicis excellentiꝰ p̃dicata ⁊ lau
data pᷣconijs.Aꝓphetis qdẽ pᷣnunciata:a pa
triarchis figurl ⁊ enigmatibꝰ pᷣſignara:ab eus
geliſtis exhibita ⁊ mõſtrata.Ab angelo vene⸗
rabiliter: atq; officioſiſſime ſalutata. MPꝛeterea
qualis ⁊ quãta eſſet ab eodem diuiniius declæ⸗
ratur: cũ dicitur: Aue maria gratia plena důũs
tecum:bñdicta tu in mulieribus.Talibus nã⸗⸗
q; decebat virginem mariam oſppignerari mu⸗
neribus:vt eſſet gratia plena:q dedit celis glo
riam: terris domini pacẽ: que refudit ſidẽ gen
tibus: finem vitijs: vite oꝛdinem: moꝛibꝰ diſci
plinam. Et bene angelus ad vginem moriam
mittitur: quia ſemꝑ eſt angelis cognata virgi⸗
nitas. Pꝛofecto in carne pᷣter carne viueren⸗
terrena vita eſt: ſed celeſtis. Vnde in carne an
gelicam gloꝛiam acqrere: maius eſt meritũ ꝛq;

3
. . ℳ

„O

Faars

virginem vᷣtutis: dum hoc obtinere viribꝰ ni⸗

titur cum gr̃a: quod habet angelus exnatura.
Vtrũq; tamẽ ⁊ eſſe vginẽ ⁊ angelũ diuini mu

neris eſt officiũ:non humanũ.Aue inquit gra
tia plena. ⁊ bene plena:qꝛ ceteris ꝑ ꝑtes pᷣſtat

Marie vo ſimul ſe tota infudit plenitudo gra

tie.hoc quippe eſt:qð Bauid canit: deſcendet

ſicut pluuia ĩ vellus. Aellus itaq; cũ ſit de coꝛ
poꝛe:neſcit coꝛpoꝛis paſſionem. Sic ⁊ virgini
tas cũ ſit in carne:neſcit vitia carnis. Celeſtis
plane imber in virgtmeũ vellus placido ſe effu
dit elapſu:⁊ tota diuinitatis vnde ſe ↄtulit in
carne:quãdo verbũ caro factum eſt. Ac dein⸗

de ꝑ crucis patibulũ expꝛeſſum terris oiĩbꝰplu

uiam ſalutis effudit:et ſtülicidia gratie huma⸗
nis pᷣſtitit mẽtibus. Dominus tecũ inqͥt:mira
res:⁊ iam cum vgine erat:qui ad vᷣginem mit
tebat angelũ:⁊ pᷣceſſit nunciũ ſuuʒ deus.ſed a

deo non receſſit:nec teneri potuit locis:qui oi⸗
bus habetur in locis:⁊ totꝰvbiq; eſt: ſine quo
nihil totũ.ergo verbũ patris nunqᷓ; a pr̃e diſce
dens:homo ꝓpꝛie fieri dignatus ẽ ſecreto ſuo
myſterio qð ipᷣe nouit:qui quoniã totuʒ ſuſce⸗

pit:qð eſt hominis homo totus eſt.⁊ totũ acci
piẽs qð dei eſt:oĩno aliud qᷓ; deus: qui natus
eſt ex maria:eſſe non potuit.Scit eni deus oĩa
⁊ poteſt. Pꝛopterea qꝛ ita eſt:ſciuit ſe:ac potu

it in vtero virginis ſine ſui coꝛruptione miſce⸗
ri:atq; vniri:vt vnus eſſet xpᷣs deus ⁊ hõ:vna

perſona: vnaq; ſubſtãtia. Ob qð dei genitrix

electa:⁊ pelecta iure ab angelo gra ſalutatur:

⁊ pᷣdicatur plena:vere plena:per quã largo ſã
ctiſpũs imbꝛe:ſuꝑfuſa eſt omnis creatura. Et

ideo ſatis eam deuotiſſime pꝛimũ angelus ve⸗

neratur:⁊ ſalutat. Mirat᷑ itaq; ⁊ ipᷣe q̃lis aut

quãta ſit quã ſalutat:nõ eni ſimplex fateoꝛ:vł
cõſueta fuit iſta ſalutatio:ſed omni admiratio
ne digna. Siqdem venerationis fuit delatio.
O blatio muneris famulatus obſequij:quia ⁊
ſii ſanctis patribus ⁊ ꝓphetis gra fuiſſe credi
tur:non tamẽ eatenus plena. In mariã vo to⸗

tius gre: que in xpᷣo eſt: plenitudo venit.qᷓqᷓ;

aliter. Et ideo inqt benedicta tu iter mulieres.
id eſt. plus benedicta qᷓ; oẽs mulieres. Ac per

hoc qͥcquid maledictionis infuſũ eſt ꝑ Euam:
totũ abſtulit benedictio marie.inſuꝑ gram re⸗

fudit xpᷣs oꝛtus:quã non habuit pᷣus ois mũ⸗

dus Igitur qð natura non habun: vſus neſci

uit: ignoꝛauit ratio:mens non capit humana:

pauet celum: ſtupet terra:creatura oĩs etiã ce⸗

leſtis mirat᷑:hoc totũ eſt qð ꝑ gabꝛieleʒ marie
diuinitus nũciat᷑: ⁊ ꝑ xpᷣm adimplet᷑. Qua de
eauſa de tali tantaq; loqui me dignũ fateoꝛ:ſʒ
⁊ puto ꝙ nemo ſit:qui pᷣſumat: niſi
ſint que paudunt᷑:penitus ignoꝛat/Tamenſi

ad hec nemo idoneinuenit᷑: votis omnibꝰ cel

ſare non debet etiã qͥlibet peccatoꝛa laudibus
qᷓ;uis explere nõ queat:qð ſenti᷑. Ande ᷣmo
diuinus cum ð peccatoꝛe ageret in pſalmis: ſa
crificiuʒ inquit luadis honoꝛiſicabit me:et illic
iter eſt:quo oſtendã illi ſalutare dei:ac ſi patẽ⸗
ter dicat:illic iter eſt laudis ad eternã laudeʒ ſi
ne fine mãſuram:ſed nemo appꝛehendet illud:
niſi ego pᷣmonſtrauero. Pꝛopterea chariſſime
qꝛ iter ſalutis nre in laudibꝰeſt ſaluatoꝛis:hoꝛ
toꝛ vos:⁊ cõmoneo in hac ſacra ſolẽnitate ge⸗

nitricis dei marie:nolite ceſſare a laudibꝰ Qð

ſi virgo es:gaude quia meruiſti eẽ ⁊ tu: quod
laudas:tantuʒ cura vt ſis:que digne laudare
poſſis Qõð ſi continens⁊ caſta:venerare ⁊ lau
da:quia non aliunde conſtat vt poſſis eſſeca⸗
ſta:qᷓ; ex gratia xpᷣi:que fuit pleniſſime in ma⸗
ria:quã laudas.Qð ſi cõiugata certe aut pec⸗
catrix:nihilominus cõſitere ⁊ lauda: qm inde
miſericoꝛdia omnibus ꝓfluxit ⁊ gratia:vt lau
dent. Et qᷓ;uis non ſit ſpecioſa laus in oꝛe pec⸗
catoꝛis:noli ceſſare:quia inde tibi ꝓmittit᷑ ve⸗
nia:vnde ⁊ omnibus vt laudes.Alioquin niſi
iuxta modum ingenij nr̃i laudare in ſanctis ſu
is ſtudeamus:quomodo euʒ vᷣm ꝙ canimus:
iuxta multitudineʒ magnitudinis eiꝰ laudare

poterimus: Omnino quippe pᷣtermittendum

non eſt:qð impleturi ſumꝰ quadoq;:ſᷣm di⸗

citur:beati qui habitant in domo tua domine

in ſecula ſeculoꝛũ laudabũt te. Interduʒ vero

qꝛ imenſus eſt:qð voce non poſſumus:nec fa⸗

cũdia valemus:exequamur votis:⁊ medullis

coꝛdis: quia magnus bonus atq; imẽſus:tã⸗
Pinedi emdn Aſeae a
ſpiritu cõſfiteamur ad ſicta ſalutt⸗ inero

go omnes pariter feſtiuitateʒ gloꝛioſe ſem per
virginis marie deuotiſſime celebꝛemus: quia

hee eſt dies pᷣclara:in qua meruit exaltariſuꝑ
choꝛos angeloꝛũ:⁊ peruenire vltra qᷓ; nr̃e hu⸗
manitatis eſt natura. Ubi non ſubſtantia tolli
tur:ſed gloꝛie magnitudo mõſtrat᷑: cum eleua
tur in dexteraʒ patris:vbi xpᷣs ꝓnobis intro⸗

iuit pontifex factus ineternũ ad celi palatium
Hec eſt inquã dies:in qua vſq; ad thꝛoni celſi
tudinẽ intemerata mat ⁊ vᷣgo ꝓceſſit:atq; i re

gni ſolio ſublimata poſt xpᷣm gloꝛioſa reſedit.
Sic itaq; vbiq; ↄſidenter ſãcta dei canit eccle⸗

ſia:qð de nullo alio ſanctoꝝ fas eſt credere:vt

vltra angeloꝝ vel archangeloꝝ merita trãſcẽ
derit: qꝛ et ſiliudo repꝛomittit᷑ ſanctis: vitas
non negat᷑.hoc quippe pᷣuilegiũ nõ nature eſt.

ſed gre beate vᷣginis marie:de qua nat? eſt ipe
deus ⁊ homo. Iccirco ⁊ ipᷣa plus eſt merit et

nõ natura:qᷓ; vxvgo ⁊ hõ. AUnde ſi cetere virgi
ui quäta nes imitant᷑ illa vſq; ad ↄtemptũ partꝰ:⁊ Ga⸗
bꝛielis noue ſalutatiõis obſequiũ:deincepo to
tum diuinũ eſt:qð operatũ eſt ĩ ea teſte angelo

1

nioſpuc
egu-
duorchu
eceglich
wavitotis
diſinaeſ
aeeſiet
cuninfe
turinpon
fren:ytna
pun veri
godiuinit
Epseayt
pewtitale
komodo:
verſioriſt
ſetinleſu
Ftroqnar
fſtuſonao⸗
hugk: dtp
ghs:pulch:
fiuismerie
dehme
ſweveg
Wnene
cöneni
temqua
ſimiseff
pgfom:
liſinehe
ſaluotoꝛn
ſtiuyrpor
pulis in ett
Banid pot
Aſünomna
ſhogſümt
fumreſüprn
huentantech
muſthricſan
cnminortalit
perpenube
füuingingn
hlttbrlanuſe
engiſnci
ircndi
—
ſos.ſropte
neugeſcenſi
ates Queef
myirgulafin
Mgulafun⸗
igextenuatg
pobenuſti ſe
ſtaie. S v
luſfücen
Ademut

4 õ .. ” s.s
S
.
2

Fo. xLVIIi
Tractatus IIII Epiſtola XXXII
t quia ſpũſſanctus ⁊ vtus altiſſimi obumbꝛabit ritibus angelicis.Aſcẽdebat autẽ dei genitrix
unnibe te. Ante hoc ipᷣm ſane vterꝰ vᷣginis:q;uis mü⸗ de deſerto ſentis ſeculi virga de radice Jeſſe
etrei dus: qis impollutus:et alienus a cõtagione olim exoꝛta: ſed mirabãtur electoꝝ anime pꝛe
nedagſenz peccati:qᷓ;uis ſanctꝰ:tamen ad huc vilitate hu gaudio que nũ eſſet que etiã meritoꝝ virtutibꝰ
lamilie manitatis induif: vt ita dicam.ac ſi lana cẽdi⸗ angeloꝝ vinceret dignitatem. De qua rurſus
Ptnitle diſſima:ſuoq; coloꝛe de albata:ad quã ſane cũ idem ſpũſſanctus n eiſdẽ cãticis Que eſt inqt
matrſ acceſtiſſet ſpuͦſſanctus: quaſi ia: eadeq; lna iſta que aſcendit qſi auroꝛa cöſurges :pulchꝛa
kſihanehe cum inficit᷑ ſanguine cõchilij vel muricis: ver⸗ vt luna:electa vt ſol:terribilis vt caſtroꝛũ aci⸗
ſtitnn titur in purpurꝗ: verſa eſt ⁊ ipᷣa ſine coitu ima es oꝛdinata:Admiratur autẽ ſpũſſanctꝰ: quia
reiuchee, trem: vt non ſit iam ãmodo:qð fuerat.ſed pur omnes de aſcenſu huius virginis admirantes
uiſtitna pura veriſſima: ad indumentũ ⁊ głiaʒ ſũmi re facit.qð qn noui diluculi auroꝛa rutilãs aſcen
degic gis diuinitus aptiſſime dedicata.vt nulli dein ſu ſuo reſplẽdeat multi freta ⁊ vallata ſanctoꝝ
Wæũ ceps ea vti vſu femineo licuerit niſi deo. Quip agminibꝰ. Vnde vꝛterribilis vt caſtroꝝ acies
unſsde⸗ pe vt ita loquar: beata ⁊ gloꝛieſa virgo maria oꝛdinata. Siqᷣdeʒ terribilis ſuis facta vtutibꝰ
aain eomodo:q;uis dudum incõparabilis eẽt vni⸗ yt caſtroꝝ acies admoduʒ oꝛdinata hincinde
anin uerſis:q ſ celo ſũt virginibus:vt decẽter poſ- ſactoꝝ fulta pᷣſidijs:pulchꝛa vt luna imo pul/
ſ ſet in ſe ſuſciꝑe diuinitatis admixtioneʒ: ſalua chꝛioꝛ qᷓ; luna:qꝛ iã ſine defectu ſui coꝛulſcat ce
elciſ vtraq; natura:tamen cum gr̃a replet᷑: cum ſpi leſtibꝰ illuſtrata fulgoꝛibus.Electa vt ſol a ful
Erguinn rituſancto ꝑfundit᷑:cum vtute altiſſimi obum goꝛe vvtutũ:qꝛ ipᷣe elegit eã ſol iuſticie:vt naſce
laugnnant bꝛat᷑:fit pᷣcioſioꝛ meritis:celſis ſublimioꝛ faſti⸗ ret᷑ ex ea⸗Ad cuiꝰ pfecto exeqͥas quãtũ fas ẽ
end gnmnn gijs: pulchꝛioꝛ ſãctitate:gloꝛioſioꝛ ſuoꝝ pᷣtoga credere famulabant᷑ angeli ⁊ vniuerſe celoꝛuʒ
s Aaguni tiuis meritoꝝ:ita vt nullis iam vſibus ſit ioAſa ↄgratulabant᷑ curie. Nec mirum qꝛ honoꝛma
annentſnt eadẽq; macipanda:niſi diuinis/Andeoſãctil ternus eiꝰeſt:qͥ ẽ natus ex ea:quẽ ois celoꝝ oꝛ⸗
Bfngemim ſime virgines etſi imitari opoꝛtet tantã ⁊ taleʒ do venerat᷑ ⁊ adoꝛat ſuꝑ ſe eleuatũ cũ pre in ſe ””MU
Ndinisclutn vginem: tanqᷓ; pclarã venerari:multuʒ tamen de maieſtatis dñi. Legimus igit᷑ qᷓ ſepe ad fu⸗ ⸗ ar „M
KN lemminmen cõuenit: æ vltra angelicã quodamodo dignira nera ⁊ ad ſepulturas quoꝛũlibet ſancroꝝ ange r, 2& CV
gnidoz nen tem quãatũ fas eſt:cũ gaudio laudibꝰeã digniſ⸗ los adueniſſe:⁊ exequiũis eoꝛũ obſeqͥa pᷣſtitiſſe:
dono tunden ſimis efferre:que vt diximus:nõ tenere chꝛiſti necnõ ⁊ aias electoꝝ vſq; ad celos cũ hymnis D
— pꝑ gram: ſuper choꝛos angeloꝛũ exaltata deuo, ælaudibꝰ detuliſſe: vbi ⁊ vtriuſq; ſexus choꝛi
Npofunnsſtin niſſime hodie pᷣdicat᷑: quia pceſſt eam deus etꝭ cõmemoꝛãt᷑ frequẽter auditi:laudeſq; ceciniſ⸗
rms nulli ſaluatoꝛ noſter ex ea vera hide genitus ad cele⸗ ſe.ĩterea⁊ qð ꝑſpicatiꝰẽ multo nõnũq lumine
Nuaginiltti ſtia: vt pararet ei ſicut ipᷣe ſuis repꝛomiſit diſci eoſdẽ reſplẽduiſſe. Inſuꝑ ⁊ adhuc viuẽtes in
Epenoutre pulis in ethereis mãſionibus locum. Hinc qͥʒ carneibidẽ miri odous fragrantia diuti pſen
itſiui lun Bauid ꝓpheta olim gratulabũdus xpᷣo canit ſiſſe.Qð ſi ad recreandã ſpẽ dilectiſſime filie er
tnctimnt A ſũmo inqͥt celo egreſſio eius: ⁊ occurſus eiꝰ coꝛroboꝛãdã fidẽ iterdũ aſtãtiũ :ſaluatoꝛ nr ie⸗
chrnnsgin vſq; ad ſũmum eius.Aſcẽdit ergo eandeʒ glo ſus xpᷣs ob merita ſuoꝝ ampliꝰcõpꝛobaàda:ta⸗
nenuneelmnſt⸗ riam reſũpturus:lʒ non amiſerit quaʒ pᷣus ha lia ⁊ tata dignatus ẽ exhibere ꝑ ſuos celi mins
enmniitl buerat anteq; mundus ſieret.Aſcendit ⁊ ppa⸗ ſtros circa defũctos:quãto mag credẽdũ ho⸗
kkununi rauit huic ſanctiſſime ac gloꝛioſiſſime vginilo dierna die militiã celoꝝ cũ ſuis agminibꝰ feſti⸗
anten cum ĩmoꝛtalitatis:vt cum eo regnare poſſet in ue obuia veniſſe genitrici dei? Eãq; ingenti lu
Geoe perpetuũ:⁊ hec ẽ huius pᷣſentis diei diuini fe. mine circũfulſiſſe:⁊ vſq; ad thꝛonũ oli ſibi etiã
feti ſn ſtiuitas:in qua gloꝛioſa ⁊ felix ad ethereũ pue añ mũdi ↄſtitutionẽ paratũ:cũ laudibꝰ⁊ canti
niu⸗ — nit thalamu⸗Abc Plecto fefniſtas ſſicuti bea cis ſpiritalibus ꝑduxiſſe:Nulli dudiũ oẽm il⸗⸗
A ta maria incõparabilis eſt virginibus rerts. lam celeſtem hiei lm tũc exultaſſe ineffabili leti
n fuinit ita incõparabilis eſt omniũ ſanctoꝛũ feſtiuira⸗ cla:tũc iocũdatam eſſe ineſtimabili charitate:
ngne 4 tibus: æ admiranda eſt etiam angelicis virtu⸗ tuũcq; cũ omni gratulatiõe iubilaſſe: qm feſtiui
ſnngann tibus. Mꝛopter quod ex ꝑſona ſuꝑnoꝝ ciuiu, tas hec que nobis hodie rcuoluit᷑ ãnua illis oĩ
zſaseſc i in eius aſcenſione admirans ſpũſſanctus aiti bus facta eſt continua.nec imerito/Credit᷑ eni
lor nanͤͤ cãticis.Que eſt iſta que aſcẽdit ꝑ deſertum: ſi⸗⸗ ꝙ ſaluatoꝛ oiuʒ ipᷣe qᷓ;tum dat intelligi ꝑ ſe to⸗
nk ſnan ni cut virgula fumi ex aromatibus? Et bene qſi tus feſtiuus occurrit:æ cum gaudio eam ſecuʒ
egi iu, virgula fumi: quia gracilis ⁊ delicata:qꝛ diui in thꝛono collocauit.Alias aũt quomodo im⸗
dequult/ 4 nis extenuata diſciplinis: ⁊ cõcremata intus i pleuiſſe creditur qð in lege ipᷣe pᷣcepit: honoꝛa
gliann holocauſtiũ icẽdio pij amoꝛis:⁊ deſiderio cha prem tuũ:⁊ mr̃em tuaʒ⸗ MPoꝛro ꝙ patrẽ hono
ten ſn ritatis. At virgula inqᷣt fumi ex aromatibus: rauerit:ipſe ſibi teſtis: cum ad iudeos ait: ego
nntienn, nimirũ qꝛ multis repleta eſt virtutũ odoꝛibus głiam meam nõ qro:eſt qui qrat: iudicet: ſeq
ninen manãs ex ea flagrabat ſuauiſſimꝰodoꝛ etiã ſpi ego honoꝛiſico patrẽ meuũ:⁊ vos tnhongrallls

Cn.2 snras „DH 3. )

—

me. Be matre vo euãgeliſta cũ rediret veniẽs
ait nazareith erar ſubditus illis. Sʒ alia eſt na⸗
tura q̊ de pater m ſe honoꝛat᷑:alia qᷓ ideʒ pa-
rentibꝰ ſubdit᷑. In vtraq; tñ vnus idẽq; x-ps
recte credit᷑:eo ꝙ vᷣbũ caro factum ẽ: ⁊ habita
uit ĩ nodes:vnꝰ Emanuel: qð ẽ nobiſcũ deus.

hãc qͥpe vnionẽ diuinitatis atq; humanitatis

incõfuſã atq; indiuiſam fides catholica Pᷣuat:

qu ſane itelligendo cognoſcit naturalis: atq;
pm ſubſtãtiã ↄuentio vnitatis vt neq; ↄuerſio

in alterutram duaꝝ ſubſtantiaꝝ ꝑtẽ recipiat᷑:

nec diuiſio:ſic nãq; credere honoꝛare ẽ matreʒ
dñi:q̃ ⁊ deũ nobis genuit:⁊ hoiĩeʒ.neq; hoĩiem
ſine deo:neq; ſine hoie deuʒ: ſᷣ deum ⁊ hoiĩiem

vnũ ⁊ verũ iſbᷣm vpᷣm.Alioqͥn dei genitrix dici

nõ poſſet.qð multi hereticoꝛuʒ negati ſũt: niſi

deu vere genuiſſet incarnatũ: ⁊ ꝓpterea duas

in xpᷣo recte ↄſᷣtemur natiuitates: vnaz videli⸗

cet de pr̃e:ſine initio:⁊ ſine tꝑe ſempiternam ?

coeternã deo pr̃i.Alterã de mr̃e cuʒ tꝑe qñ mi

ſerationẽ induẽs ⁊ miſcdᷣiam: ſpõtanea volun

tate ad nos deſcẽdit hõ natus deus. Acꝑ hoc

iuxta veritatẽ:⁊ mr̃is geſtar̃᷑ vtero qui ſemper
deus agnoſcit᷑. inc ettã Theotocõ eã veraci
ter ↄfitemur.dei ſcʒ genitricẽ:necnõ ⁊ chꝛiſto⸗
tocõ:nõ ꝙ vbũ carnẽ ſecũ detulerit: neq; olim
pᷣfate carni copulatus ſit:ſed tũe qñ vbum ca⸗
ro factum eſt: ex carne vᷣginis: diuinitatl atq;
humanitatis ſubſtãtia i vtero ita incõfuſe vni
tur: vt vna pſona ſit deus:⁊ hõ xpᷣs:ex duabꝰ

dem naturis: ſine ↄfuſione alterius : nõ niſi

vnus inueniat᷑ ibᷣs dñs manẽs deus in foꝛma
dei:qͥ ſemetipᷣm exinaniuit foꝛmã ſerui accipi⸗

ens:manẽs vnus idẽq; in foꝛama ſerui:quã ſu⸗

ſcepit.totꝰ qͥpe deus ĩ carne vᷣginis:ð qua na⸗-

tus eſt:et totus hõ. Hinc quoq; apoſtolus:in
quo inquit habitat oĩs plenitudo diuinitatis
coꝛpoꝛaliter. Quapꝛopter o filie eſtote pꝛuden

tes ſicut ſerpentes:⁊ ſimplices ſicut columbe:

vt ex pꝛudentia ꝑfecte itelligẽtie annuluʒ fidei
veſtre: ⁊ margaritam ꝓ qua oia reliqſtis inte⸗

gram inuiolatãq; Puetis:ne dotem ſimul ⁊ ar⸗

ram ſpũſſancti qð abſit) ꝑdatis

itaq; ꝓcurate:ſi quomodo ſimplicitas colũbe
que fuit in maria illeſa inuolutaq; in vobis cu
ſtodit᷑. Oe qua Salomõ in cãticis: q̃ſi in eius
laude:veni inqt columba mea:imaculata mea⸗
Jam eni hyems tranſijt:imber abijt ⁊ receſſit.

Ac deinde inqᷣt: veni ð libano:veni coꝛonabe⸗

ris.nec imerito igitur venire delibano iubef:
qꝛ libanus cãdidatio interpᷣtat᷑.Erat eni cãdi⸗

data multis meritoꝝ vtutibus: ⁊ dealbata ni⸗
ue cãdidioꝛ:ſpũlſancti muneribꝰ: ſimplicitatẽ
celũbe in oinnibus repᷣſentans: quoniaʒ qͥcqͥd

in ea geſtum eſt:totũ puritas ⁊ ſimplicitas:to⸗

tũ veruas ⁊ gra fuit:totũ miſericoꝛdia ⁊ iuſti⸗

II

cia: qᷓ de celo pſpexit: et ideo ĩmaculata: quia ᷑.
nullo coꝛrupta.Circũdedit eni virũ invtero ſi

cut Hieremias ſanct teſtat᷑: ⁊ nõ aliunde acce
pit. Faciet inquit dñs nouũ ſuꝑ terã:⁊ mulier
circũdabit virũ:vere nouũ ⁊ oĩuʒ nouitatũ ſu
pereminẽs nouitas vᷣtutũ: qñ deus:quẽ ferre
non põt mundus:neq; videre aliqͥs vt viuere

poſſit:ſic ingreſſus eſt hoſpitiũ ventris:vt coꝛ

poꝛis clauſtra neſcirẽt:ſicq; geſtatꝰ:vt tot de⸗
us in eo eſſet: ⁊ ſic exiuit inde:vt eẽt ſicut Eʒe⸗
chiel fatet᷑: oino clauſa. Ande canit᷑ i eiſdẽ cã⸗

ticis de ea:hoꝛtus cõcluſus:fons ſignatꝰ emii/
ſiones tue paradiſus. vere hoꝛtꝰ delitiarũ in q

cõſita ſunt vniuerſa floꝛũ genera:⁊ odoꝛamen

ta vᷣtutum.ſicq; cõcluſus:vt neſciat violari ne

q; coꝛrũpi vllis inſidiaꝝ fraudibꝰ. Fons itaq;

ſignatus ſigillo totius trinitatis: ex quo fons
vue manat: in cuius lumine omnes videbimꝰ
lumen. Quia iuxta Johem ipſe et qͥ illuminat

omnẽ hominẽ venientẽ in hunc mundũ. Cui⸗

ꝓfecto emiſſio vteri ſuꝑnoꝝ ciuiũ omniũ ẽ pa-
radiſus. De iſto nanq; ventris agro pr̃iarcha
ſaac longe adoꝛans aiebat dicẽs: Ecce odoꝛ
llij mei: ſieut odoꝛ agri pleni: quẽ bñdixit důũs
qᷓ;uis putẽt parũ intelligẽtes:ꝙ pꝛioꝛes ſancti

minus de xpo itellexerint myſteriũ incarnatio

nis:cũ ⁊ ipᷣi eadẽ ſaluati ſint gra. Vñ cõſtat tẽ

pus nõ pᷣiudicaſſe ſacramẽto vniti hoiĩs ac dei

ta vt iꝗ eſſet in illo ꝑ vnitateʒ ꝑpſone ab initio
eculi:qͥ nõdũ erat natus de maria virgine:qð
multis ſcripturarũ declarat᷑ indicijs. Añ dñs
ad iudeos:anteqᷓ; Abꝛaam fieret:ego ſũ.Qui⸗

bus vtiq; verbis oſtendit: ſe qui loquebatur:

in eo ſemper fuiſſe myſterio vnitatis. Quã vt
cõmendaret:anteq; Abꝛaam ſRiret: inquit ego
ſum. Nam Abꝛaam anteqᷓ; fieret humanitatis
eſt bꝛeuitas. Ego autem ſum:eternitas nature

declarat᷑. In quã nimirũ eternitate iam ſe fuiſ

ſe:qui loquebatur ꝑ ſacramẽtũ ſue incarnatio

nis inſinuat. Qò apoſtolꝰ Judas volẽs aper

tius dilucidare Ihs inquit ꝓplm ex egypto ſal

uans:ſcdᷣo eos qͥ non crediderunt ꝑdidit.⁊ ali

bi Paulus:neq; tẽptemus xpᷣm ſicut qdaʒ eo
rum tẽptauerũt:nõ ꝙ iã eſſet ihᷣs aut xpᷣs natꝰ
ex maria: ſed quia in illo vnico filio dei iã vni-
tas ꝑſone cõmendabat: que occulta eratimy
ſterio. Quod ⁊ alibi euidẽter:qui elegit nos in
quit ante mundi cõſtitutionẽ in ipo: qꝛ ꝓfecto
quicquid deus fecit ab initio: xpᷣs fecit totum
per vnitatem ſacramenti. Et idᷣo iam iſjs eras
in filio:qui populum educebat.et xpᷣs in eo: q
tẽptabat᷑: quoniã ſemꝑ ꝑ ſacramẽti vnitateʒ ĩ
deo fuiſſe non dubitat᷑ Alioqͥn niſi ita credide
ris:aut xpᷣs deus nõ erit oino:aut cõtra ꝓphe

tam deus recens eſſe videbit᷑. Sed ne talibus

tiamur calũnijs:ſcrutãde ſunt ſepture:in qbꝰ Z

Cn⸗

usin
tpo:n
usloqul
fßicedn
losdſis
gliendxn
ſſtte⸗
ſeſediyt
cfonaot
usfleh
peßſenbit
ynarpe
fodicak:
loptige
cas:19
Cenuspol
ſandſtio.
bobus En
Netünnr
Poinerunt
pd⸗
Maodcie
oc
lsei
öͤin
verde
dem:ip
nihilip
yerbic
eoynn
Nonou⸗
yelgener
nineaſſun
lofuit:
Pors venit
fit Talb⸗
hankodonn
ſgfsnn
ſlus biih
ſunfceipr
ſeisnede
hlitcpoind
nſpüſango
tiocorssien
Neerci
ceoorfi
nediptdfs
a Rehen
flocts pon

ſoncſerne

Pplek,ſib
leſſeaccſot

leer. elegit
Mlane

ſeheni

naſy Fnain
tuis:erauefte
kommnes hn
ſpleetlnn
uncmundi 0
ciuionmniit
nisagroffutn
dices: Eut

S:grorsl
fſterüpann
gin ihi
muezphephiin
enunndrd
Findu de
ienttgi
Eecuioguceni
,minns⸗ Qli
nſcre:inguncs

ferabumaniin

.
o wminibeisde

alienꝰ.vñ nec nobiſcũ deꝰ recens:qꝗꝛ vnꝰ idẽq;
eſt:qͥ ⁊ eoꝝ ductoꝛ fuit:⁊ nr̃:ꝑ paſſionẽ carnis

ſiue redẽptoꝛ:vnꝰ ſiqͥdeʒ ſua in carne:vnꝰ in ſa

cramẽto:atq; vnꝰ in ſpũ.nec admittit oino: vt

alius filiꝰ hoĩs:aliꝰ filiꝰ dei itelligaf. Qui nec

tꝑe pᷣſcribit᷑:nec paſſione ſeparat᷑.ſ totꝰ deꝰ in
xpᷣm.⁊ xpᷣs in deũ trãſijt:vt qͥcquid dei filiꝰẽ:

xps dicat᷑: ⁊ quicqͥd in carne xpᷣs ꝑtulit:id de
us ptuliſſe recte credat᷑.Alioqͥn ſi ad rõneʒ re⸗

ſpicias:⁊ ad ſenſus humanos:nequaq; ita ha

ctenus potuerũt int᷑ ſe ↄuenire deitas ⁊ huma

na ↄditio. Cõuenerũt tñ in xpᷣo: ⁊ vnꝰ ex am⸗

bobus Emanuel. VUñ mihi videt᷑: ꝙ altitudi⸗

nẽ tãti myſterij diligẽter itelligere ⁊ videre nõ

potuerunt:qui aut duos filios certe:aut aliud

xpᷣm:qᷓ; dei filiũ eſtimauere. Quapꝛopter nec

nos hoicem ſeoꝛſũ colimꝰ qð nefas ẽ:nec adoꝛa
mus:iſʒ deũ magis incarnatũ.qͥ ꝓpꝛiũ ſibi coꝛ⸗

pus aiatuʒ vniuit.ita vt deꝰ verbũ caro fieret:
⁊ nõ in aliũ quẽlibet:ſᷣ in ſemetipᷣm: qͥ vnus et

verꝰ dei filius ſemꝑ erat. Iccirco nõ aliũ qᷓ; eũ

dem:ipſũq; dei filiũ colimꝰ: ⁊ adoꝛamꝰ.Qui
nihil ipᷣe ꝓaſſumpto homie ẽ auctꝰ.nihilq; ꝙ
verbũ caro factuʒ ẽ iminutꝰ.vel imutatꝰeſt:et

ideo vnus idẽq; ſemꝑ cũ deo pr̃e filius adoꝛat
nõ nouꝰ:nõ recẽs ex tpe:non alienus a natura

vel genere.Qð ſi tibi nouum videt᷑: ꝓte ho

minẽ aſſumpſit:nouer ꝙ h̊ ſemꝑ eũ eo: eti eiꝰ

ↄſilio fuit:vt ſic fieret.⁊ nunc qn plenitudo tẽ
poꝛis venit:id factũ eſt: qð in xpᷣo ſemꝑ factũ
fuit.Talibꝰ qͥpe pꝛioꝛes ſancti diuinitꝰ afficie

bant᷑ odoꝛamẽtis:talibꝰ inſpirabant᷑ de x-pᷣo pᷣ

ſagijs:ꝙ naſciturus eẽt in mũdo: in qͥ eẽt oiuʒ
ſalus ⁊ bñdictio eterne hereditatis. Iſte ſiqͥdẽ
ſunt fidei veſtes:iſte qbꝰ pᷣoꝛes ſãcti veſtiebãt
iſte ꝗs Rebecca imo ſpũſſanctꝰ ſecũ domi ha⸗
buit:qbꝰ induit Jacob filiũ ſuũ.Alias aũt niſi
a ſpũſancto ᷣuata domi ⁊ ꝓlata eſſent:qͥd mi⸗
ri odoꝛis ĩ eiſdeʒ pater Iſaac hauriret:? Ita vt
diceret:cũ pᷣſenſiſſet veſtimentoꝝ fragrãtiam:

ecce odoꝛ ſilij mei:ſicut odoꝛ agri pleni: quẽ be
nedixit dñs. Sed foꝛte dicturꝰeſt aliqͥs. QAuid

ad Rebeccã ſpſſanctus ptinet: Cum multis

ilocis ꝑſone ꝓ deo figurate accipiãt᷑. Verũta

men ⁊ ſpũs in hebꝛeo ruha femineo genere dꝛ:

non ꝙ ſexus in deo monſtret᷑. imo ne foꝛte ſu⸗

ſpicet᷑:ſub regula triũ linguaꝝ ſpũſſanctus di

uerſe accipit᷑:in hebꝛeo:ſcʒ vt dixi femineo ge
nere legit᷑. In greco vo ne ſexus ĩ eo credatur

ꝓτιυ6 neutro inuenit᷑: 2 i latio maſculinuʒ
eſſe decernit. Qui nimiꝝ ſpũſſanciꝰ bñ ꝑ Re⸗

Tractatus IIII

vnvnitas in xpᷣo cõmendat᷑ ꝑſone:qm̃ nõ pᷣiudi⸗
cat tpᷣs:ne vnꝰ ſemꝑ dicat᷑.hinc qͥʒ beaiꝰ Pe⸗
trrous loquẽs de patribꝰ ait:ꝑ gram dñi nr̃i ihu
xfi credim“ ſaluari:quẽadmodũ ⁊ illi. Nanq;
illos dñs ſolus ducebat:⁊ nõ erat cuʒ eo deus

quẽ nos qͥcũq; baptiʒati ſumꝰ:

Epiſtola XXII

beccã ĩtelligiẽ.Et ido totũ ẽ ĩ nvſteriũ qð geri
tur:vt ꝑ veſtimẽtoꝛũ fragrãtiã ps annücief:
iduimur!l. In q́
bñdixit nos.nõ q̃licũq; ſᷣ oĩ vt ait apłs bñdicti

one ſpiritali ĩ celeſtibus. Vñ ⁊ angelꝰ marie lo

quẽs a bñdictiõe exoꝛſi us ait: bñdicta tu i. mult
eribꝰ:⁊ bñdictꝰ fructꝰvẽtris tui. Cuiꝰ ꝓfectoi
ſpũ lõge odoꝛẽ trahẽs pat᷑ Iſaac bñdicebat fi⸗

liũ: in qͥ celeſtis ois bñdictio mũdo effloꝛuit: æ

bene ab eo plenus ager dicit᷑: quia plena gra⸗
tia virgo maria ꝓnunciat᷑:de cuius vtero cre⸗
dentibus fructus vite effulſit.⁊ nos inqͥt euan
geliſta oẽs de plenitudine eius accepimꝰ gr̃aʒ
ꝓ gratia. Quapꝛopter obſecro vos o filie:talè

ac tantã gram ne in vacuum recipiatis: que i

xpᷣo ihu:in quo eſt deus ⁊ homo: ⁊ ſic vnitus

in vna eadẽq; ꝑſona:vt legat᷑ qſepe in ſcriptu

ris diuinis:homo deo coeternꝰ ꝓpter vnioneʒ
ſubſtantie:ac deinde deus homini videat᷑ cõ⸗
paſſus:cum nec initiabilis ſit homo: nec paſſi⸗
bilis deus:tamen ſic vnitus ẽ deꝰ ſuo coꝛpoꝛi:
vt nullã patiat᷑ fieri inter deũ ⁊ hoĩeʒz humana
opinione diſtannã. ne foꝛte(qð abſit) aliꝰ filiꝰ
dei: ⁊ alius filius hois credat᷑.pᷣſertim qꝛ ſcri⸗
ptura ſic ↄnectit: ⁊ cõcoꝛpoꝛat deũ ⁊ homintẽ:
vt nec in tẽpoꝛe hominẽ admodũ quis a deo:
nec in paſſione poſſit ab homine deum diſcer⸗
nere. AUnde ſi ad tpᷣs reſpicias: inuenies qdeʒ
ꝓ eerto ſemꝑ filiũ hois cũ filio dei. Si ad paſſi
onẽ iuenies ſemp cum filio hois eundũ dei ſili
um ita vnitũ: ⁊ indiuiduũ:qᷓ;tuʒ ad vocẽ ſcpᷣtu
re ꝑtinet:vt nec hõ ſeparari a deo tẽpoꝛe: nec
ab hoĩie deus valeat paſſione. Siqͥdem vt hec
aꝑtius itelligatis:ipᷣius xpᷣi vba diſcutite Ne
mo aſcẽdit inquit in celum:niſi qui deſcẽdlit de
celo:fulius hoĩs:qui ẽ in celo. Quis q̃ſo ẽ qͥ lo⸗
quit᷑: Chꝛiſtus vtiq;.vbi rogo tũc erat:quãdo
hec loquebat᷑: In terra ſcilicet: ⁊ quomodo ſe
de celo anteqᷓ; naſceretur: deſcẽdiſſe teſtatur:
Etiam ⁊ cum lodqtur in celo ſe eſſe fatet᷑:eundẽ
q; ſe filium homis dicit:cum vtiq; de celo niſi

deus deſcẽdere nõ potuerit:⁊ cumi terris loq́ᷓ

tur:non niſi vnus idẽq; xpᷣs fuit.Et hec eſt mi
ra admirabilis nouitas:imo oĩug nouitatuʒ
ſuꝑeminens nouitas vnitatis.Quã niſi diligẽ
ter pꝛudens virgo ab exoꝛdio ſancti euangelij
animaduertas: mag errare omni in ſcriptura

videberis diuina: qᷓ; intelligere veritatẽ. Con

ſtat igi᷑ vnũ eundẽq; xpᷣm ᷣm vtraſq; foꝛmas
operatũ:humanitatis ſcilicet ac dininitatis: ⁊
ꝑ hoc duas exercuiſſe oꝑatiões. Oꝑata ẽ eni
vtraq; foꝛma vel natura:cũ alterius cõmunio

ne qð ꝓpꝛium habuit: verbo ſiddeʒ operante
qð verbi eſt: ⁊ carne exequẽte que carnis erãt:
cõmunicante ei ſiqͥdem verbo in eadem oꝑati

one:duʒ ⁊ idẽ deus atq; bõ ĩ vna ſubſtãtia vel

perſona:ſine diuiſione aut cõmixtiõe credit᷑:⁊

pcognita vna idẽptitas pᷣdicat᷑ Nerũtamẽ de
us vᷣbum t᷑:⁊ nõ caro:qᷓ;qᷓ; carnem rõnabiliter
giataʒ aſſũpſerit.ancq; ſibi vnitiõe naturali

⁊ m ſubſiſtentia couniuit. Similiter ⁊ caro

animata: ⁊ non verbũ.lʒ verbi dei caro cõſpe⸗
cta ſit:acviſa. AUnde ⁊ Johes:qð fuit ab initio
qð audiuimus inqͥt: ⁊ vidimꝰ: ⁊ ꝑſpeximꝰ:et
manꝰnre tractauerũt de vbo vite: ꝓfecto cum
nemo deũ veꝝ videre aut tractare poſſit mani
bus:niſi ꝑ ſacr̃ᷣim ſibi vniti hois.Que nimiruʒ
vnitio tam mira eſt:vt diſcerni neqat.Alioqͥn
qð fuit ab initio vᷣbũ:quõ recte dꝛ: h̊ totũ eſſe:
qð apłi audierãt:qð viderãt: qð manibus tra
ctarãt: Niſi qꝛ xpᷣs vnus idẽq; erat.Ac ꝑ hoc
qð audierãt qð viderãt:qð tractarãt: vᷣbũ vite
erat:⁊ nihil aliud ex duabꝰnaturis:qᷓ; vnũ iu⸗
xta ſubſiſtentiã vel ꝑſonã. Hinc ẽ:q vnus idẽ
ꝙᷓ; manens filꝰ vnigenitꝰindiſſeparatos ĩ vtriſ
qᷓ; naturis cõſpicit᷑:⁊ que ſũt eiuſdeʒ ſubſtãtie
naturaliter oꝑabat᷑ ſᷣm vnicuiq; inſitã eſſenti⸗
alem q̃litatẽ: vel naturalẽ ꝓpꝛietatẽ:q̃ ſinatu⸗
ram haberet ſingularẽ ⁊ incõiunctã:nõ ageret

vtiq;.Nũc aũt Emanuel dũ vnus ẽ:⁊ in eoip⸗

ſo vterq; idem deꝰ⁊ hõ:q̃ vtriuſq; nature ſunt

veraciter geſſit:ſᷣm aliud:alit᷑ q̃ geſta ſũt.ope⸗

rans.Ergo ſᷣm ꝙ deꝰ ipᷣe idẽ egit q̃ diuina ſũt:
ſm ꝙ hõ:idẽ ipije q̃ humana ſũt:ſeipᷣm volens
oſtẽdere ꝙ deus idẽ ipᷣe ⁊ hõ ſit. Et ideo idem
iße tam q̃ diuina ſũt agit: qᷓ; q̃ humana Simili
ter ⁊ loquit᷑.⁊ nõ alius qͥdẽ miracula oꝑatꝰ eſt
alius ꝑpetrauit humana:paſſioneſq; ſuſtinuit
Sed vnus idẽq; xpᷣs filius dei atq; homis fili⸗
us:qui ⁊ diuina geſſit ⁊ humana. Siquidẽ in⸗
ſeparabilit᷑ atq; indiuiſe cõmunes xpᷣs habuit
actiones. Sed intelligende ſunt ipſoꝝ operuʒ
qualitates:contemplãdumq; ſemꝑ ad que ꝓ⸗

uehatur humilitas carnis: ⁊ ad que iclinet᷑ al⸗
titudo diuinitatis:ita vt per omnẽ textum ſan

cti euangelij videat᷑ nihil caro ſine verbo age⸗
re:neq; verbum ſine carne quicqᷓ; efficere. Añ
qð conciptt ⁊ parit virgo:ſicut non ſine poten
tia verbi eſt:ita non ſine veritate carnis:qð na
ſcitur:qð pannoꝛũ faſcijs iacet inuolutus:⁊ in

pꝛeſepio reclinat᷑ Poꝛro qð ſtella duce a magl

ad oꝛatur ſicut deitatis eſt:ita ⁊ humanitatis:
cum in egyptum per fugaʒ ne capiat᷑ adducit᷑
Sic itaq; omnia vtutuʒ opera còſiderãda ſũt:

yvt reddamus deo:que dei ſũt: et homini:q̃ ſũt

hominis. Quoniã ſicut eſt vnꝰ: qui Laʒarum
verbo potentie ſue vocat:vt exeat foꝛas a mo⸗

numẽto:ſic ie vnusẽ:qui fleuit humanitatis
affectu. Sic qͥpe cũcta oꝑtet ↄſiderare: quate

nus ⁊ plena diuinitas in xpᷣo ĩtelligat᷑ homini

vnita:⁊ plena humanitas in deũ aſſũpta hec

iccirco dixerim: tantiſper de ſide incarnatiõis
£

II

xpᷣi chariſſime:qꝛ ꝙ plureſ oꝛiẽtakũ circũeunt
ſuis fecibus obuoluti moneri debuiſtis ne ſuo
obnubilare vos velint obſcuritatis eloqͥo: vel
greco turbine Latinã ↄfũdere puritatẽ Sunt

eni ⁊ pꝛudẽtes vᷣgines:ſũt ⁊ fatue:Et ido dile
ctiſſime imitamini quã amatis beatã ⁊ głioſaʒ
vginẽ: cuiꝰ hodie ĩ terris feſta colitis:de q̃ ðꝛ.

Maria aũt cõſeruabat oia vᷣba hec:q̃ de xpᷣo
dicebãt᷑ ſcʒ ↄferẽs i coꝛde ſuo. Cõferte ergo et
vos ĩ coꝛdibꝰ vr̃is chariſſime q de ipſo eodẽq;
dño catholice dicunt᷑: vt ⁊ fidẽ integrã ſeruare

poſſitis:⁊ iur̃em eiꝰ dehbite venerari.Quoniaʒ

nullꝰ honoꝛ eiꝰeſt aliꝰ:niſt cũ ille iure honoꝛat
q naſci dignateſt ex ea. Ceteꝝ rogo q̃cũq; eſij
filie quecũq; mr̃es: cogitate attẽtiꝰ: et ꝑpẽdite
diligentiꝰ: qbus efficiebat᷑ beata ⁊ intemerata
vgo maria doloꝛibus poſt xpᷣi ad celos aſcẽſũ
expletis omnibus:que ð ipᷣo erant ab angelis
pꝛedicata:⁊ a ꝓphetis multifarie multiſq; mo
dis pꝛeſignata:diuinis declarata oꝛaculiſ:vir

tutibus exhibita: ⁊ que humanitatis ſunt oſtẽ

ſa pꝛeſagijs.Queſo ſiqua ſunt in vobis viſce⸗
ra pietatis: conſiderate quo cruciabat᷑ amoꝛe:
quo ve deſiderio eſtuabat hec virgo:cũ reuol⸗

ueret aio:cũcta q̃ audierat:q̃ viderat:q̃ cogno

uerat. NPuto ꝙ quicqͥd coꝛdis eſt:quicqͥd men
tis:quicquid virtutis humane:ſi totum adhi⸗
beas:non ſufficiat:vt cogitare valeas:quãtoĩ
deſinẽter cremabat᷑ ardoꝛe pij amoꝛis:quãtis
mouebat᷑ repleta ſpũſancto celeſtiuʒ ſecretoꝛũ
incitamentis:qꝛ etſi diligebat xpᷣm ex toto coꝛ

de: ⁊ ex tota aia:⁊ ex tota vᷣtute: nouis tũ quo

tidie inflammabat᷑ pᷣſentia abſens deſiderioꝛũ
affectibus:tanto ſiqͥdem validius:quãto diui⸗
nius illuſtrabat᷑ intus viſitationibꝰ:quã totaʒ
repleuerat ſpũſſancti gratia: totam incandue⸗
rat diuinus amoꝛ: ita vt ea nihil eſſet mũdanꝰ⸗
quod violaret affectus:ſed ardoꝛ continuus ⁊
ebꝛietas perfuſi amoꝛis. Nã et chꝛiſtus ab om
nibus eſt amandus ex toto coꝛde: ⁊ ex tota ani
ma:atq; ex tota virtute querẽdus:maxime ta⸗
inen ab ea ardẽtius:cuius ⁊ dñs erat:⁊ filius.
Foꝛtaſſis ergo pꝛe nimio amoꝛe in loco quo ſe⸗
pultus dicit᷑: interdum habitaſſe eam credimꝰ
quatenus pijs paſceret᷑ internus amoꝛ obtuiti
bus.Sic nãq; locus medius ẽ hincinde conſti
tutus:vt adire poſſis aſcẽſionis eius veſtigia

⁊ locum ſepulture ac reſurrectiõis:ſeu oĩa in q

bus paſſus eſt loca iuiſere:nõ ꝙ iam viuentem

Ireret cũ moꝛtuis:ſed vt ſuis ↄſolaret᷑ aſpecti⸗

bus. oc qͥpe habet impatiẽs amoꝛ:vt q̃ deſi
derat ſemꝑ inuenire ſe credat. Ignoꝛat ſiqͥdeʒ

iudiciũ: rõne multotiens caret:modum neſcit:

nec aliud cogitare poteſt: qᷓ; qd diligit. Amoꝛ
non accipit de impoſſibilitate ſolatiuʒ: neq; ex
difficultate remedium. Que lʒ btã vgo maria

Ca

zsnt
Posmoue
geebat
aebk⸗
ſüporiede
pumpaknn
aineii te.
inpaisg
churiſine⸗
nodrert
ſauierene
digna pin⸗
ercobſe
fopoſttah
hodiedütea
Vtpoſitl⸗
amnauerat:
dis⸗Qöſt
arehuerſo
glisexalt
perbisrcuin
egran
lannek
Wune
einsenno
ſochdita
oicolun
ritoigif
venerof
uetrem
Nunix0
luitu lecren
diinatſ⸗
tiosgr.
ececolib
llodünyen
Migtab
Ulürtkecie
ndaktar⸗
centt
Dithocen
Culuscde
eſſbilian
aeceion
tflorsr⸗
artpnon
ctunt ampea
dicgtegeſ
citenp
gkegnde
lrchisin ⸗

ctöttin
hunanyrif

Npoſncarn

=—*
—
— E
–
=

—
S
— 2
E

—
—
—
=
S.
—=
=e — —

π
=
S.
—
==
=☛=

int in wobsͤfi⸗
bciabeimer
ecvirgordin
widamicn

disekknuniln

—

naneiſttotund

Uurenensgi
epiamousi in
Oaetizlemoni
u öngon
fueusnire
sdeſdan

Möusauide

Euioniecnilan

4
ardorconinnteqad

—

Niachitnutr
oe⸗net
gidve:marn
risenn M
voreinloeg

nõgienen
oznie
nesanorn

=
— —
=S= =

—
=☛ã
—
— —

%

Tractatus IIII

qᷓ;uis iam i ſpũ eẽt:tñ dũ in carne vixit:carna⸗
libus mouebat᷑ ſenſibꝰ:⁊ idðᷣo qᷓ;ſepe locoꝛuʒre
creabat᷑ viſitationibꝰ⁊ quẽ genuerat mẽtis cõ
plectebat᷑ amplexibꝰ.Deniq; amoꝛ xpᷣi deſide
riũ pariebat:deſideriũ vo gliſcẽs:q̃ſi nouis re
parabat᷑ ardoꝛibꝰ:in tãtũ:vt credã nõnũqᷓ; ꝙ
oĩa etiã ⁊ ſemetipᷣaʒ trãſcẽderet: qꝛ oino amoꝛ

impatiẽs qð amat nõ põt non videre.Hinceſt
chariſſime:ꝙ oẽs ſancti oĩa q meruerãt: ꝓpar

uis duxere:ſi dũm quẽ amauerãt :nõ viderẽt:

ſicuti ⁊ venerabilis beata vgo maria: nõdum

dignü ꝓ inumeris ⁊ imẽſis bñficijs reddebatiĩ
terdũ obſequiũ ſanctitatis:dũ bñſicioꝝ in ter⸗

ris poſita nõ doter arviderolen gitoꝛe ct ideo
hodie dilectiſſime eleuat᷑ ſuꝑ choꝛos angeloꝝ
vt poſſit ſpeciẽ vu ltũ q; videre ſaluatoꝛis:quẽ
amauerat: queʒ cupierat ex toto deſiderio coꝛ
dis. Qð ſi gaudiũ fit in celo de quolibet pecca
toꝛe ↄuerſo:multo magis putandũ ꝓ tante vir
ginis exaltatione ⁊ głia qð exultatio fiat in ſu⸗
pernis:cuius nimiꝝ feſtiuitas oinʒ ſuꝑnox ci⸗

uiũ ẽ gratulatio:pᷣſertim qꝛ eiꝰ celebꝛitas laus

⁊ fauoꝛ eſt ſaluatoꝛis. Vñ credimus:vt ſupꝛa
dictum eſt:ꝙ nõ hũc tãtũ diẽ ſolẽnẽ ducãt pꝛo
eius amoꝛe annuũ:veꝝ ↄtinuũ etiã ⁊ eternum
iocũditatis leticia ac veneratiõis obſequio cũ

oi colunt tripudio amoꝛis et gaudu. Nec ime⸗

rito igit᷑ oĩs illa celeſtis ciuitas congratulat᷑ ⁊
venerat᷑ matrẽ:cuiꝰſuꝑ ſe adoꝛat filii regẽ:añ
quẽ tremũt ptãtes:⁊ curuat᷑ oẽ genu He huiꝰ
nunix ad celos aſcẽſione mulio admirantis in

tuitu ſecretoꝝ otemplatoꝛ celeſtiũ in canticis:

vidi inqᷣt ſpecioſaʒ aſcẽdentẽ q̃ſi coluba deſuꝑ

riuos aqᷓꝝ. ⁊ vere ſpecioſa q̃ſi colũba:qꝛ illius

ſpeciẽ colũbe ac ſimplicitate demõſtrabat que

ſuꝑ dñm venit:⁊ docuit Johem: ꝙ hic eſt:qui

baptiʒat.⁊ bene deſuꝑ riuos aquarũ:qꝛ ſuper
aquã refectionis educauerat eã dñs:⁊ nutriue
rat.ex qua multi deducti riui oẽm irrigant ter
ram delitiaꝝ:⁊ infundũt hoꝛũ voluptatis:ex
q̃bus quotidie lota ⁊ ꝑfuſa dei genitrix:aſcen⸗
dit hodierna die ſpecioſa valde ⁊ admirabilis
Cuius odoꝛ ineſtimabilis erat nimis: ⁊ ideo ĩ⸗

effabilis.ad cuiꝰ ꝓfecto fragrãtiã odoꝛis oĩis⸗

laiceleſtis hierł'm leta decurrit: quam circũda⸗

bat floꝛes roſaꝝ: ⁊ lilia conualliũ:eo ꝙ oẽs aĩe

martyrio rubꝛicate:eã eterne dilectiõis cõple⸗
ctunt᷑ amplexibus: æ vᷣginitatis ſplẽdoꝛe can⸗

didate:ac ſi lilia in valle hũilitatis enutrite clx
cũdãt eaʒ: veneratiõis gr̃a obſequẽtes/Recte

igit: qm beata dei genitrix ⁊ martyr vᷣgo fu⸗

it:qᷓ;uis in pace vitam finierit.Hinc qͥʒ ꝙ vere

paſſa ſit: Symeon ꝓphaloquẽs ad eã: ⁊ tuaʒ
inqͥt ipiꝰaiaʒ ꝑtrãſibit glad.Ex qͥ ↄſtat ꝙ ſu⸗

pꝛa martyrẽ fuerit. Alij naq; ſacti eiſi palli ſũt

cupiuit eiꝰ ſpeciẽ ac decoꝛ. Fuit enim
charitate ⁊ dilectiõe. Iccirco ſeqͥt poſt e⸗
gentioaſpicias: nihil virtutis e: nihil ſpecioſita
tis:nihil cãdoꝛis głieq; qð ex ea nõ reſplẽdeat

.—r Fo. I
Epiſtola XXXII

non potuerũt. Beata vo dei genitrix: qꝛ in ea
pte paſſa ẽ:q̃ impaſſibilis habet᷑: iðo vt ita fa⸗-
tear: qꝛ ſpiritalit ⁊ caro ci paſſa ẽ gladio paſſi⸗
onis xpiipl' q; martyr fuit. ñ oſtat: qꝛ pblus
oibꝰ dilexit: ppterea ⁊ plꝰ doluit: intatũ vtani
mã eiꝰ tota ꝑtraſiret: et poſſideret vis doloꝛis

puratoꝝ exercitꝰ:cãdidatoꝝ gre

Et ido bñ circũcidãt eã floꝛes roſaꝝ:⁊ lilia con
ualliũ:vt vᷣtutes vtutibꝰ fulciãt᷑:⁊ foꝛmoſitas
decoꝛe caſtitatis augeat᷑ Nã ois ſplẽdoꝛ ⁊ glo
ria qᷓ;to illuſtrat᷑ fulgoꝛe ſuo ſublimiꝰ: tãto apꝑ⸗
paret pᷣſtãtioꝛ claritate quoꝛũlibet ſubiectoꝛũ:
⁊eximioꝛ pᷣdicat᷑. Sic ⁊ beata dei genitrix eu⸗
ius plãtatio ac ſi roſe in hiericho ſpecialiꝰreful
ſit: ⁊ cãdoꝛ vᷣginitatis ſplendidius elnicuit: cũ
circũdat᷑ officio charitatis. Submittĩ ſccõꝝ·
claritas: vt eius amplius ſplendoꝛ et gloꝛia cõ
mẽdet᷑:que ſuꝑ angeloꝝ choꝛos cleuata:iã be
ata pᷣdicat᷑:⁊ iã beatiſſima.naʒ angeloꝛũ q;uis
celſioꝛ natura ſit:non iñ gr̃a maioꝛ: quia et ipᷣi
gratuita gra ne coꝛruerent: ſũt ſaluati. Ande
Dauid inqᷣt: verbo dñi celi firmati ſunt:⁊ ſpũ
oꝛis eius ois vᷣtus eoꝝ.Conſtat beatã ⁊ gioꝛi⸗
oſam vginẽ Mariã:in quã ſuꝑuenit ſpũſſan⸗
ctus:et deus tot illapſus poꝛiat᷑ nouẽ mẽſibꝰ
in vtero vt credendum eſt:amplioꝛa ꝓmeruiſ-⸗
ſe vtutum pꝛiuilegia:⁊ ꝑceſſiſſe gratiaʒ:ab an
gelis etiã collaudatã. Vñn etſi mirabilis ẽ eoꝛi
vtus: et firmitas ꝑpetuitatis:mirabilioꝛ tũ im
maria:quã obumbꝛauit virtus altiſſimi: vt vj.
tra oẽʒ vtutẽ ſit angelicã: qð factuʒ ẽ ĩ ea:⁊aiꝗ
mirabile cũctis ſeculis ſacrm. Ac ꝑ h̊ etiã an/ʒe
lis exinde maioꝛ pᷣſtat᷑ gr̃a: cũ inſtaurãt᷑ ab ea
oĩa:q̃ venerant᷑ ⁊ adoꝛat ſuꝑ ſe xpᷣm regẽ d nim
natũ ex eadẽ vᷣgine.lic et maria cũctis teinto
venerabilioꝛ:quãto gratioſioꝛ:⁊ quãto lotute
altiſſimi extollit᷑ ad ſublimia:tãto darioꝛ reſul
tat in gloꝛia.plena ſiqdem grai plena deo ::ple⸗

na vtutibus:nõ põt nõ poſſidere pleniter glo⸗

riã claritatis eterne:quã pleniſſime accepit: vt
mater fieret ſaluatoꝛis/Quã viderũt ões hilie
Syon: ⁊ beatiſſim dixerunt: ac regine lauda/
uerũt eã:qm tãtã eã viderunt quata nullꝰ nar⸗
rãdo expleuit moꝛtaliũ: quãto magis deũ:qui

talem ac tantã fecit eam: vt ipe fieret per eam.
Vnde DBauid:⁊ homo inqᷣt natꝰeſt in ea:⁊ ipᷣe

fundauit eã altiſſimꝰ. Weata igit᷑ talis actãẽta

natiuitas.beata ⁊ ſuꝑnoꝝ ciuiũ ſocietas:⁊ ad
mirabilis charitatis eoꝝ vnanimitas: vbi ne⸗
mo angeloꝝ:nõ dico beate vginis marie verũ
neq; alicuiꝰ ſanctoꝝ inuidet głiaʒ:ſᷣ totũ i alte⸗
ro vnuſqᷣſq; poſſidet: qð gratis pᷣſtat᷑ oibꝰ:vt

de oibus ⁊ i oibus gloꝛificet᷑ deꝰ:honoꝛetur:⁊

adoꝛet᷑ ab oibus: vbi nõ ſexus:nõ etas:nõ dl⸗
gnitas generis:ſᷣ meritoꝝ qlitas ſola diſcerni⸗

tur.vbi plurimũ ſtella a ſtella differt claritate:
qᷓ;ᷓuis oẽs in ſuo ſint oꝛdine ſuſciiãdi.Qð ſieſt

alia claritas ſolif: ⁊ alia claritas lune:⁊ alia cla

ritas ſtellaꝑ: vna tñ claritas ẽ q̃ illuſtrant᷑ oia:
Idcirco beata dei genitrix:q̃ adhuc tãtis ĩ ter⸗
ra pᷣdicat᷑ laudibꝰ:nõ imerito credit᷑ hodierna

die exaltata ⁊ gloꝛificata necnon ⁊ clarificata:

qᷓ;tum nouit ille:qͥ eam elegit in ſua ſapia:q̃ di

ſpoſuit oĩa.Qð ſi in domo pr̃is mãſiones mul
te ſũt:credimus ſplẽdidioꝛeʒ mr̃i hodie filiũ pᷣ⸗

ſtitiſſe:quã ſibi olim ediſicauit domũ ſubnixazʒ

colũnis ſeptẽ:in qᷓ nimiꝝ domo parant᷑ nuptie
eccłiaꝝ dei:⁊ federant᷑ terrenis celeſtia. In eo
nanq; vtero vᷣginis ſpõſo imoꝛtali virginitas
ↄſecrat᷑: vt ſit tãtũ celeſte cõmerciũ.⁊ iðᷣo cha⸗/
riſſime celebꝛate ſolẽniter vginis feſtũ:que ce⸗
leſtem vobis vitã in terris oſtẽdit qm qͥnõ nu⸗
bent:neq; nubent᷑:erũt ſicut angeli ĩ celo Nec
mirũ ſi angelis cõparat᷑ vginitas: q̃ angeloꝛũ
dño fodere copulat᷑ nuptiaꝝ.⁊ ſi quelibet vᷣgi

nitas tm erigit᷑:vt angelis cõparet᷑: multo ma
gis beata ⁊ gloꝛi oſa vᷣgo maria:q̃ ſingulari cõ

mendat᷑ pᷣuilegio:⁊ imenſo ditat᷑ mercimonio

Idcirco dilectiſſine amate quã colitis:⁊ coli⸗
te quã amatis:qꝛ tũc eã vere colitis ⁊ amatis:

ſi imitari velitis de toto coꝛde: quaʒ laudatis.

lhec nãq; vita vobis de celo fluxu:quã ꝓfeſſe

eſtis ſupꝛa vſũ nature: hec vita ẽ quã tenetis:

de celis venit ſpõſus:quẽ ſequi cũ mt̃e debet

nec imerito viuẽdi vſũ de celo queſiſtis:q̃ vo⸗
bis de celo ſponſũ petiſtis. Ideo vr̃a cõuerſa⸗
tio in celis ſit ſemꝑ: qm vbum dei:qð amatis:
nõ niſi in ſinu pr̃is inuenit᷑.Licet igit᷑ vbiq; to
tus ſit:⁊ nõ longe ab vno qͥʒ nrm:tñ nõ niſi ca⸗

ſto rurſus haurit᷑ pectoꝛe.NMꝛope ẽ eni inquit
MMoyſes in coꝛde tuo: ⁊ in oꝛe tuo tm euʒ re

cto ſi q̃ſieris coꝛde: vnguentũ exinanitũ eſt no
men eiꝰ.ꝓpterea ac ſi adoleſcẽtule diligite aio
qð ꝓ vobis effuſũ eſt.habetis nãq; habeti ſan
cte vᷣgines ſponſũ virginẽ:virginitatis ⁊ caſti
tatis amatoꝛem:qͥ matrẽ vᷣginẽ ideo elegit: vt
ipᷣa oibus eẽt exemplũ caſtitatis:q̃ q̃ſii ſpecu⸗
lo refulget foꝛma vtutis.habetis igit᷑ in ea ma
giſteria ꝓbitatis exp̃ᷣſſa:qͥd pꝛimuʒ eligere:qͥd

reſpuere:qͥd ſequi debeatis/ꝛima eiꝰ vtus ẽ
fundamẽtũ oiuʒ virtutũ ⁊ cuſtos hũtlitas ipᷣa

de qua gloꝛiat᷑.Quia reſpexit inqͥt humiliratẽ

ancille ſue:ecce eni ex h beats me dicent omes
generatiões. Ergo pᷣmuʒ diſcẽdi incitamẽtum
nobilitas eſt magiſtri.Deinde merces laboꝛis

optimi fructꝰ beatitudinis. Quid igit᷑ nobili
gir paterne glłie:Quid caſtius:AQue coꝛpꝰ
ne cõtagione coꝛpoꝛis generauit: aſi in ea ſo
lum humilitatẽ reſpexiſſe dñm ꝓfitet᷑:q̃ cuſtos

eſt cetera vtutũ.Collocauerat eni in tuto ſta
tionis poꝛtu ſublimia meritoꝝ ſuoꝝ exercitia:

⁊ ideo diuinitꝰ illuſtrat᷑: vnde dñs:ad quẽ re⸗
ſpiciã:niſi ad humilẽ ⁊ qͥetum:ac trementẽ ſer
mones meos: Fecit eni qð pꝛomiſerat: ⁊ reſpe
xit humilitatem ancille ſue.vnde ⁊ beata iã ab
oĩ ſeculo pᷣdicat᷑. Idcirco et vos o filie:ſi vere
Ygines eſſe vultis:humilitatẽ ſectamini:⁊ ma

trem dñi:que ſe ancillam vocat:coꝛdis amoꝛe

imitari ꝓcurate:que didicit ab ipſo ſpõſo:cui
vos deuouiſtis humilitatẽ:quaʒ vox ex ſe do⸗
cuit. Vñ ait idẽ:diſcite a me qꝛ mitis ſum ⁊ bu
milis coꝛde: Mõ ergo beata dei genitrix a filio

ſuo dño nr̃o didicit celos fabꝛicare: non ange

los creare nõ miracula deitatis inſignia opari

ſed im humiliari:ceteraq; vtutũ documẽta in

tra humilitatis cuſtodiã aggregare/AVñ cũ ea
ſemꝑ ſingulaꝝ virtutum pudicitia comes irre

mota mãſit:qꝛ oino pudoꝛ indiuiduus vᷣgini-
tati eſſe debet:ſine quo recte caſtitas vera vᷣua

rinõ põt. unqᷣd igit᷑ beata virgo maria ſine

pudoꝛis ſui cuſtode pꝛoceſſit:Et ideo ſi placet
vobis chariſſime talis ⁊ tanta vᷣgo: placeat et
opus vvtutis:cuiꝰjvita oiuʒ eſt diſciplina:cuiꝰ
moꝛes inſtituta ſũt eccłiaꝝ:q̃ pcellit cũctos:ſu
pereminet vniuerſis: ꝓpterea quecũq; vgoſi
bi ab ea optat pᷣmiũ:⁊ imploꝛat auxiliũ: debet
imitari exemplũ. Rogo vos o vᷣgines:rogo ?
vidue imitamini. Paulas viduã matrẽ:exem⸗

plar ↄtinentie ⁊ caſtitatis. Imitamini Euſto⸗

chiũ:quã habetis vobiſcũ vᷣginẽ ⁊ foꝛmam ꝑ⸗

fecte integritatis.qð ſi minꝰ i eis eſt: qᷓ; in mre

dñi:imo qꝛ eſt:habetis ꝓle fecũdã:⁊ vᷣginẽ ꝑ⸗
petuã:qꝛ ſicut in cõpatione dei nemo bonꝰ:ita
T in cõꝑatione mr̃is dñi nulla iuenit᷑ perfecta:
qᷓ;uis virtutibus eximijs cõpꝛobet᷑. VUnꝰeſt p

nr:qᷣ in celis eſt:vnus ẽ magiſter: vna ẽ foꝛma
vgininitatis i maria:cui vos oẽs vt imagineʒ

refoꝛmetis integritatl: faciẽ impꝛimere debet⸗
i ſculpturã ſpũſſancti.Quoniã h ẽ hoꝛtꝰ cõclu
ſus:fons ſignatꝰ:puteꝰaquaxꝝ viuẽtiũ:ad qus
nulli potuerunt doli irrũꝑe:nec pᷣualuit fraus
inimici:ſᷣ ꝑmaſit ſãcta mẽte ⁊ coꝛꝑe:muli do⸗
noꝝ pꝛiuilegijs ſublimata Idcirco imitamini
moꝛibꝰ: ſeᷓmini caſtitate: huiꝰimploꝛate auxi⸗
liũ.ꝙ ſi me qꝛ ita loquoꝛ:pᷣſũptiõis velit argu⸗
ere iuidoꝛũ alis: ꝙ vobis ſcripſerim:arguat
charitatẽ atq; dilectionẽ:qꝛ rogãtibꝰvobis ne

Ce

matre dñi:quid ſplendidi⸗ rana ſpledoꝛ g .
ue coꝛpꝰ xpᷣi

orcezlie
nierepenn
boren
feutsct
anehol il
cgiſſte
ontiͦgui
ſſe voinser
Meelen vobi
iistß gefe
itesben o
(itbynenie
Pomariae
ſpleaicutd⸗
Ngritatez ca

exlniosere

poptergau
Patefactaeſt
umnk xol
rupnone
ſwerededi⸗
Wodi we
Gwarad
Pdicätn
Poinis:
llecebꝛel
nat volur
nis:ino⸗
ſi futuroe
gr eſtion
pobiſcuda
ge ni e
ſiſerirßin⸗
Priideih⸗
Tiefſitere
ſereiqian
Qöſynagg
hgiul
e noyi
inin
luchenen
unpgnnee
Moinns
mnehtul
700 eno
Glmeegz
unehnnneſe
lcolnark,
Gtotognti⸗
ſidſs Gi⸗
ſncclot:;
eleinote
. oſimi
altngch

usofief
imiſcgantienn
ocartdeme
cledilhihai
gagt
neqemis
nadaganm
fabacretnng⸗
Hatis nſuc

Svtuni anit
gregn Mn
pudictucnufn
ͤndridueſa⸗
ecatnumin
uvionutſe
r⸗Eidoſgr
nua woepben
gekolchpine
öealtchart
ren gleriqgg
ſorn urliitm
00 etench
inimuniann
umn⸗

e

4

e. eee

withmm,

r ſec ön
N tir;

Gedanene 4
Ulnineni
ciorh

S

6

—2*
= —=
S
= — —— —

7

— —
=

——

SS=

=
S=
S=
=
—
—
—
—
=
= – =—
=

=
S=

egritateʒ carnis aſcẽdit. erat
eximios archangeloꝛuʒ ⁊ ſuꝑbia deiecit. Qua

H .
Cractatus IIII
hoc qͥdeʒ inexꝑtus iudicaui negãdũ. Malui
eni exciꝑe ruboꝛẽ pudoꝛis:qᷓ; nõ exequi iuſſio⸗
nem vraʒ: q̃ͥꝝ pᷣcibꝰnõnũqᷓ; deus nr obedire vi
der. Nꝛeſerii cuʒ habeatis vobiſcũ q̊s imitori
Vctutis eſtꝛcũ qͥbus diſcere poteſtis.Affectum
a me potiꝰ:qᷓ; magiſteriũ ad laudẽ huiꝰ diei re⸗
quuiſiſtis. Vñ excuſare nõ debin: ꝓpter obſer⸗
uantiã gtuitatis:ne impartirẽ denotioni vr̃e qᷓ
mMãdaſtis.qꝙ ſi docere nequiui:ſaltẽ ad laudem

tãte vginis exhoꝛtari oino curaui: qᷓ̃tenus nõ

deeſſem vobis: quẽ diligitis: in die tate feſtiui
tatis:5ᷣ iũgerer pꝛecibus:iũgerer votis.ſi quõ

mẽte ab ea vobiſcũ eleuari merear: vris ſuffra

gaãtibꝰmeritis:ad qᷓ ꝑuenit beata intemerata
Vgo maria:ecce hodierna die ad illũ pᷣclarũ et

672—

ſplẽdidũ ihꝛonũ angeloꝝ br Bini kars 4
ñ intẽ perãtia olin

pꝛopter gaudete: gaudete inquẽ: qꝛ vobis via
patefacta eſt celoꝝ. uis eni nobis eadem ꝓ
mittant᷑:vobᷣ tñ ia pᷣſto ſunt:q̃ cum angelis in⸗

voꝛruptionẽ ſeruatis.Que lʒ de h̊ͥ mũdo ſitis:
fauẽte deo iã in ̊ mũdo nõ eſtis:qꝛ etſi ſeculuʒ
vos hr̃ meruit: tenere oino potuit. Beata ita
q; maria hodie iã ab oibus gẽtibꝰ longe lateq;
pᷣdicat᷑:⁊ vobis:q ſecute eſtis exempluʒ tante
vginis:beatitudo cõdonat᷑ celeſtis.Quas nõ
illecebꝛe ſollicitãt coꝛpoꝛis: nõ colluuio pᷣcipi⸗
tat voluptatis:nõ eſtus inflãmat incẽtiue car
nis:imo angelica imitatio delectat i terris:qͥꝝ
in futuro eqlitas repꝛomittitur in celis. Beate
igit᷑ eſtis filie:ſᷣ ⁊ beate vidue: q̃ celibem i xpᷣo
vobiſcũ ducũt vitaʒ:qꝛ ᷣm apłin libertate ale
ge viri:ſic ꝑmãſerũt.Heatioꝛ inqᷣt erit:ſi ſic ꝑ⸗
mãſerit ᷣm meũ cõſiliũ. NPuto eni ait:ꝙ ⁊ ego

ſpiritũ dei habeo:euidẽter volens expꝛimere:
ꝙ iterſit iter eã:q̃ adhuc eſt iuncta lege viroꝛet

ſter eã:q̃ iam ſoluta vinculo beatioꝛ pᷣdicatur.
Qõ ſi vtraq; beata qꝛ i xpᷣo:beatioꝛ iñ q̃cunq;
iã ſoluta eſt vinculo:⁊ celeſtia ſectat᷑. Ideo vi⸗
due ſemꝑ virginibꝰ bñ copulant᷑: vt ait apłus
Mulier inupta ⁊ vgo cogitat q̃ ſũt dñi: vt ſit
ſancta coꝛꝑe ⁊ ſpũ.quodãmodo eni magiſteri⸗
um vginitatis viduaꝝ gliſcit: ⁊ ↄfoꝛtaf̃᷑ exem⸗
plis qᷓ cũ viris caſtũ ſeruauerint connubiũ: do
cent itegritatẽ magis vginibus deo ſeruandã
⁊ qð ꝓpe modũ nõ inferioꝛis vᷣtutis ẽ:ↄiugio
abſtinere:qð aliqñ delectauerit:qᷓ; ↄiugij dele

ctamenta neſcire. In vtroq; ſiqͥdẽ gradu foꝛti⸗

tudo laudat᷑: ⁊ celeſtis vite pᷣdicat᷑ virtus. Ie
circo cognationẽ iã cũ xpᷣo vterq; oꝛdo ſoꝛtit᷑
Añ dñs. Si qͥs fecerit inqͥt volũtatẽ pr̃is mei:
q̊ͥ in celis ẽ: ip̃e me? frater ſoꝛoꝛ ⁊ mr ẽ: vbinõ
ſexus:nõ etas:nõ cõditio diſcernit᷑: ̊ qͥ fecerit
inqᷣt volũtatẽ pr̃is mei:qͥ in celis ẽ. Vñ qꝛlibe
ra facultas cũctis pᷣſtatur: eſtote chariſſime id

0.

Fo. UI
Epiſtola XXIII
ad qð vos xpᷣi gra vocauit:eſtote mfes xp̃i ac
ſponſe:eſtote ſoꝛoꝛes ac ꝓpinque:qꝛ qð carne

nõ potuiſtis:gra totũ cõdonatũ ẽ vob. Et iðõo

diligite mr̃eʒ dñi:que vob ſponſũ genuit imoꝛ
talẽ. Cuiꝰ⁊ vobiſcũ ſoꝛoꝛ eſt ia:qꝛ volũtateʒ
pr̃is fecit:vt eẽt mater. Pꝛopinqua qͥdeʒ vob?

nõ carne ſᷣ ſpũ:vt vnitas cõmẽdet᷑ eccłie: ⁊ ſo⸗

cietas coꝛpoꝛis xpo itelligat᷑. Ex quo dñs:vo
lo pr inqͥt qꝛ ego ⁊ tu vnũ ſumꝰ:vt ⁊ ipi in nob

vnũ ſint. Que ꝓfecto vnitas:ꝑ vnũ mediato⸗

rem dei ⁊ hoiuʒ efficit᷑. Facite ergo volũtatem
pr̃is ⁊ vos:vt vnuʒ eſſe poſſitis.Oꝛnate lãpa
des vr̃as:occurrite ſpõſo:qꝛ iam ad oſtiũ pul⸗
ſat:⁊ matrẽ:ſi eã diligitis:ſeqmini. Intus aũt
parate ⁊ oꝛnate lãpades vr̃as:qꝛ filie regl eſti.
Ois eni gla vr̃a abintus ſit:⁊ itus habete:qðᷣ
foꝛis luceat:ne foꝛte int᷑ has ſolẽnitates pꝛius
qᷓ; ſpõſus veniat: vr̃e lãapades extinguat᷑. Naʒ

celebꝛitas huiꝰ diei nõ niſi accẽſis lapadibꝰ in⸗

tus ⁊ foꝛis recte colit᷑. IOðo emẽdũ ẽ oleũ:dum
vacat:ne cũ ſpõſus venerit:qð abſit: vacue in
ueniamini. Mꝛeterea q̃ ſurſũ ſũt ſapite: vbi be⸗
ata puenit vᷣgo: ⁊ nõ q̃ ſuꝑ terrã.qꝛ vr̃a cõuer⸗

ſatio ſi eſtis iã qð nouiſtis i celis foꝛe debet. Il

luc dirigite mẽtẽ: illuc abſcõdite vitã veſtram:
donec ptranſeat furoꝛ dñi:quo beata dei geni

trix hodie puenit. Ibi nãq; habeii ſpõſum:ibi

põtiſicẽ:ibtoia q̃cũq; qſiſtis. Illuc dirigitemẽ

tẽ: vt cũ xpᷣs vᷣgi nis fili ꝰapparuerit i ſine ſeculi
cũ ip̃o ⁊ vos appareatis in głia men.

eati hhHieronymi pᷣſbyteri de aſſũptiõe itẽ

mo:qͥ annũciationis:incarnatiõis:ac vgini⸗
tatis attollit inſignia. Epka XXIII

LCLientes fratreſ
Diilectiſſimi auctoꝛi nẽ̃o multus nos
debere ↄditos:plꝰredẽptos:redem

pt ionis nr̃e cõmerciũ veneremur.⁊ illuʒ ſacra

tiſſimũ vteꝝ ex quo hoi deus vnitus apxaruit
⁊ ſi neqͥmus meritis:ſaltẽ celebꝛemꝰ ob —
ſcic᷑tes erroꝛis nr̃i tenebꝛas ꝑtim eiꝰ fulgoꝛe di
ſperſas:qꝛ q̃ hoies ꝑ ꝓthoplaſtoꝝ negligẽtiaʒ
pme mr̃is ↄtumacia tã arrogancia qᷓ; gula ꝑdi
derãt:huiꝰ ſacre vᷣginis partꝰ non ſolũ reſtau⸗
rauit dirupta:ſᷣ dona ↄtulit ſempit᷑na: ⁊ iõ cũ⸗
ctis pᷣconijs veneremur ſalutis auctricẽ: qͥ dũ
auctoꝛẽ ſuũ ↄcepit ex celo:nobᷣ redẽptoꝛẽ oſtẽ⸗
Dit in ſeculo:⁊ qꝛ ad vicẽ eimr̃is nr̃e eccłie foꝛ⸗
ma ↄſtituit᷑:ipᷣa eã int᷑ ꝓcellas ſeculi frequẽter
aſpiciat:ipᷣa int᷑ curſus mũdiales ↄtinua oꝛati
one ↄfoueat.neq; eni dubiũ ẽ illaʒ: q̃ meruit ꝓ
liberãdis ꝓferre pᷣciũ: poſſe impartiri ſuffragi
um libertatis. nr̃a int᷑ hec oꝛatio iugis ad dñm
dirigat: vt qͥ ꝓ honoꝛe nois ſui viſcera illa: qᷓ
ſactiſcauerat: itrauit: q̃ etiã nos ipᷣi ſedulitate
debita veneremur: ꝓſit nob aaeihecſuttt qð

pes ſe nob dedit p̃cium. Merito beata maria

ſingulari a nobis pᷣconio attollit᷑: qᷓ ſingulare
cõmerciuʒ mũdo pᷣbuit: merito inter feminas:
tüc etiã letabat᷑: cũ ſingularẽ medicinã pudica
aluo geſtab at. Sciebat qdem põd era vẽtris q̃

pudoꝛẽ nõ gdiderat caſtitatis. Mirabat᷑ par

tus inſignia qͥ nulla nouerat viri ↄtagia. O be
ne fecũda vginitas:q̃ nouo inuaditoq; genere

⁊ mater dici poſſet:⁊ vgo. Neꝑit eni a qͥ cõce⸗

pit. Poꝛtauit a qͥ creata extitit. Siqͥdem ipᷣeẽ
auctoꝛ marie:qͥ ẽ oꝛtꝰ ex maria. Sic ienarrabi
liter beata maria mr 1 vgo eſt:q̃ dum fructum
pgnationis extulit: integritatis diſpẽdiũ non
incurrit: apud qua ita celeſtis puidẽcia nego⸗

cij ipᷣius cõditionẽ diſpoſuit: vt magis obediẽ

ti exhiberet in madato: cũ honoꝛificẽtiã ſuazʒ
cogſoſceret ex angelo.neq; eni fidem derogat
nũcij:q̃ dignitatẽ itelligit nüciantis: angelo ei
dicente. Spüuſſanctꝰ? ſuꝑueniet in te: æ vtus al
tiſſimi obumbꝛabit tibi. Jdeoq; ⁊ qð naſcetur
ex te ſanctũ vocabit᷑ filius dei. Credidit admo
nita: qð audiuit: meruit ſanctiſicata: qð credi⸗
Dit. Deniq; tãtũ ſeſe ad celi faſtigium ſubleua

uit: vt vbũ in pᷣncipio apud deũ. id ẽ.dei filiuz

de ſüma celi ara ſuſciꝑet.Cũq; ſeꝑ myſticũ di
uinitatis arcanuʒ carni nr̃e: fragilitatiq; comi
ſceret: latuit i hoĩe diuinitas:vt diuinitate hu
manitas nõ piret: ⁊ ſub velamẽto aſſũpte car⸗
nis abſcõditus p̃cioſiꝰ redemit ꝑditos: q̃ſ de⸗
fenſaret ab iminẽte hoſte captiuos. Immenſa
pietas: ⁊ ſupꝛa quam fari poſſit pᷣdicãda maie
ſtas: viſcera puelle aura ſãctiſpũs implebant᷑:

inupta vginis vulua verbi ſemie creſcẽte tur⸗

gebat. Replebãtur inquã arcana viſceꝝ ſacri
ſpũs fecũditate repleta: ⁊ erat ſpes ĩ partu:qꝛ
nõ fuerat voluptas in coitu. Stupebat pᷣcioſiſ
ſima geuitrix: ⁊ apud ſe tacita reꝝ nouitate mi

rabat. vtebaf eſtu cogitatiõis ab igne:⁊ pcuſ⸗

ſa reꝝ nouitate obſtupelſi cebat mirabtliter. Sci
ens eni ſuã integritatẽ mirabat᷑ vẽtris vberta
tem felix maria: o genitrix gloꝛioſa o puerꝑa
ſublimis:cuiꝰ viſcerib⸗ auctoꝛ celi terreq; com
mittit᷑: felicia oſcula labꝛis imp̃ſſa lactẽtibꝰcuʒ
inter crebꝛa iudicia reptãns infãcie:vtpote ve
rus ex te filius tibi mr alluderet:cũ verꝰ?ex pfe

dDus imperaret. nã auctoꝛẽ tuũ ip̃a ↄcipiẽs edi

diſti in tpe puberẽ:quẽ habueras añ tꝑa cõdi
toꝛem. Yelix puerperiũ:letabile angelis: expe
ctabile ſanctis:neceſſariũ ꝑditis: cògruũ ꝓfli⸗
gatis: q poſt multas aſſumpte carnis iniurias
od vltimũ verberalsflagellis: potatus felle: pa
tibulo affixus. Vt te verã matrẽ oſtẽderet: ve
rũ ſe hoiem patiẽdo toꝛmẽta mõſtrauit.Tu er

* .

laudabilis:q ſicmeruiſti doni fecunditatis:q

vvsgiiiitatis nõ amiſiſti ſufrragiũ. Tu es eni be⸗

. 2 .. * .
5.„ 8 * *

nedicta iter mulieres. Tu pꝛogata cũctis vgi⸗

nũ cateruis. Tu ſeq̃ris agnũ quocũq; ꝑꝛexerit

Tu vgineos choꝛos et ab incẽtiue carnis ille⸗

cebꝛis alienos ꝑ albẽtia lilia roſaſq; vernates
ad fontẽ ꝑhẽnis vite iuitas. Tu ĩ illa beatoꝛi
feliciſſima regiõe pᷣmi:oꝛdis dignitatẽ adepta
es:plãtis roſcidis oberrans iter paradiſi ame
nitates et gramieos choꝛos tenero poblite ꝑ⸗

gens: feliciq; palma violas imarceſſibiles car⸗

pis. Tu ↄcinentibꝰ ſine fine angelis ↄiũcta ar⸗
changeliſq; ſociata idefeſſa clamitare voce:ſã⸗
cus:ſanctꝰ:ſanctꝰ nõ deſinis.Sʒ qͥd dicã pau⸗
per ingenio:cuʒ dete qcqd dixero minꝰ pfecto
E:qᷓ; dignitas tua meret᷑: Si mr̃em vocẽè gẽtiũ
pcellis.ſi foꝛmã dei apellẽ: digna exiſtis ſinu
tricẽ celeſtis panis vocitẽ:lactis dulcedine re⸗
ples. Lacta ergo mr̃ cibũ nr̃jm: lacta cibũ ange
loꝝ: lacta eũ qͥ talẽ te fecit: vt ipſe ſieret in teq̃
tibi munꝰ fecũditatis attulit ↄceptꝰ:⁊ decꝰvir
ginitatis nõ abſtulu natus.qͥ bus qᷓ; naſceret᷑
te matrẽ creauit:ex qua naſceret᷑.vt illinc ꝓce⸗
deret tqqᷓ; ſpõſus dethalamo ſuo:qͥ moꝛtalib⸗
oculis poſſet videri. Quanta fuit h dignatio:
vt crearer̃ ex te quã creauit: poꝛtaret᷑ manibꝰ:

js foꝛmauit:ſuggeret tua vbera:q̃ ipſe imple⸗

uit:Quas itaq; laudes claritati dei dicemus⸗

quas gras ei agemus: Qui nos ita dilexit: vt
ꝓpter nos hõ flieret:vt matrẽ hoĩs eligeret:vt

ytexꝝ nre ↄditionis itraret:vt ↄtumelias natiiĩ
faniis ſubiret: atq; cũcta humanitatis neceſſa
rio ſuſtineret. Agẽetes ergo qᷓ;tum ſufficimꝰcre

gtoꝛi nr̃o gras:aſſumptioneʒ gloꝛioſiſſime dei

genitricis cũ gaudio celebꝛemꝰ. Dignũ nãq; ẽ
cũ ſũma ei gtulatiõe famulari:pꝑ quaʒ inſignia

vVginitatis pulularũt. Siqdeʒ ipᷣa vᷣgo extitit

añ cõiugiũ: vgo in ↄiugio: vgo pᷣgnãs:virgo
pariẽs:virgo lactãs:⁊ dicta merito mr̃: nõ de

marito. Sancte qe mr̃i oipotẽs filiꝰnullo mo
do natus virginitatẽ abſtulit: quã naſciturus

elegit. Exultẽt ergo virgines:vᷣgo peꝑit xpᷣm
nihil ex eo qd vouerũt putẽt exterminatuz: qꝛ
manſit vᷣgo poſt partũ.Et exultẽt vidue feſtü
virginis celebꝛãtes:anna vidua vginẽ matrẽ
agnouit Exultẽt ↄiugate ſolẽnia beate matris

frequẽtãteſ:eliſabeth ↄiugata a vᷣgine mĩe ſa⸗
lutata ẽ dñi. Exultẽt ⁊ pueri ↄtinctiã vouẽtes
puero. Ipe itegritatẽ pueritie ↄſecrauit:qͥ ſ, ue
myjri fecũditatẽ attulit: vginitatẽ non abſtulit.
iß̃i głia ꝑ inſinita ſecula ſeculoꝝ Ame.

TXractatꝰ beati Hieronymi ad Euſtochiuʒ

de vinculis beati Petri: declarans vnde ſolẽ⸗
nitas ipſa habuerit initium: 2 exponit pſalmũ
cxxx vui. Dñe pꝛobaſti me.oſtẽdẽs illũ ipᷣi btõ
go beata gloꝛioſaq; maria iter iſta ꝓpter iſaa·

aplox pᷣncipi ↄuenire. Epla XXIIII

Epiſſimo roga⸗

noso
caritas:
beni Pel
feſtuntas
ratn
abdies
Urc
jlterpſn
Gpibeao⸗
not
Openarytt
Uippend⸗
eclnibt

iuenieter

egt⸗ wcüc

Hibperod
ſluatoꝛis,

doctrina:

denotniſttt

Nidekſte
lngeſedn
dir ce⸗
nosdice⸗
Gazwmen
busaze
ebuser
diſetenn
Nibustn
ducceü
fonitude
ctlruoci
intduosn
ſoces añi
lio dniaſti
lens. Pere⸗
ns:ſurge
nhe⸗ter⸗
iusdlebeg,
Poſinano
holaniaptt
onvs Ceſan
Imhabuine
Mextinguen
monvüdole⸗
broſtisaſoi
moniqznan⸗
de pranno
dlceſ
quop Po
poſt n
duaafhi
Nederek obe
nſtimäto⸗
fonoſoli
WE

nunsſcrio

—,,s
5
=

=
=
—
S=
—

ofuoi

poareitun
berarſpem⸗
uandei ene
inostendianrt
mibobelcen
unelusnni
mnntnis teeſ
ämſfimr
Gjanoſſhned
Diig
mipaundige
glr en
phniz iil
meromko
isflynulone
guinaitun
ecopepatpt
etterntnaluz⸗

Tractatus IIII Epiſtola XX

tu o virgo xp̃ᷣi Euſtochium a me tua depoſclt
charitas:vt tibi tuiſq; vᷣginibꝰnotuʒ faciã: vñn

beati MPetri apłi in calẽdis auguſti q celebꝛat᷑
feſtiuitas initiũ habuerit:⁊ quare nec poſt nec

antea ſᷣ pᷣma die mẽſis. Ingeritis aũt q̃ſdã eſſe

q̃ h die apm Nrerũ eductũ eẽ ab angelo ð car
cere credãt.Ad vltimũ petitis vob declarari:

q̃liter pſalmꝰcẽteſimꝰiriceſimuſſextꝰaploꝝ pᷣn
cipi beato Petro ↄueniat: vel ſi de io ꝓphe⸗

tatus ſit. Ad q̃ duo pꝛioꝛa bꝛeuiter me rñdere
opoꝛtet:vt i poſtremo mihl liceat imoꝛari. Be
aiũ Netrũ apiin hoc die eductũ de carcere eſſe
qͥ credit:ipᷣiꝰrepetitiõis euãgelice legat textũ:
⁊ iueniet erroꝛẽ ſe paſſũ eẽ. Intãtũ eni aꝑte re⸗
fert᷑: vt cũctis legentibꝰfacile ſit ad itelligẽdũ.

Hãã Herodes rex herodis maioꝛis filius:qͥ in

ſaluatoꝛis necem ↄſentiẽs fuit: dñi nr̃i ihu xpᷣi

doctrinã:q̃ ꝑ apłos pꝛedicabatr᷑ ſubuertere ſtu
dens miſit manꝰ*: vt affligeret q̃ſdã de eccleſia.

Ibi dat itelligi plures ipᷣius ſigniſicatos cona
tus eſſe:qͥ adhuc ſuꝑbie ſue ramos oſtẽdẽs:oc

cidit Jacobũ fratrẽ Joh̃is gladio.⁊ h̊ tm faci

nus diebꝰ aʒimoꝝ facere ſtuduit. erat inqͥt di⸗
es aʒimoꝝ.⁊ qui dñm ſaluatoꝛẽ ãno pᷣterito di
ebus aʒimoꝝ occiderãt: Petrũ apli ĩ ip̃ᷣis di⸗
ebus extinguere ſatagebat. Quẽ cũ appꝛehen⸗
diſſet:miſit ĩ carcerẽ.tradenſq; q̃ttuoꝛ q̃ternio

nibus militũ cuſtodiẽdũ: volens poſt paſca ꝓ

ducẽ eũ ppło ſ̃ nõ ẽoↄſiliũ:ñ ẽ ſcia:nõ ẽ ſapia nec

foꝛtitudo aliq̃ deũ In ipᷣa inqᷣt nocte cũ ꝓdu

cturus eẽt eũ Herodes:erat Petrꝰ doꝛmiens
int᷑ duos milites vinctus cathenis duabꝰ ⁊ cu
ſtodes añ ianuã cuſtodiebãt carcerẽ:ecce ange
lus dñi aſtitit:⁊ lumẽ refulſit i habitaculo car⸗
ceris. NPercuſſoq; latere Petri excitauit eũ di
cens:ſurge velocit᷑:⁊ ceciderũt cathene de ma
nibꝰ eiꝰ:⁊ exiẽs ſeãbat᷑ angelũ. Ecce quõ Pe⸗
trus diebꝰaʒimoꝝ incarceratꝰ: poſt paſca ere-
ptus ſit:⁊ nõ i calendis auguſti. Sed h feſtiui

tas tanti apłi qliter adinuẽta ſit pĩdam. Octa

uianus Ceſar imperij ſui emulũ.M. Antoui

nm habuit:quẽ aſſiduis ↄgreſſionibꝰac pꝛeſul

vix extinguere valuit: quẽ Cleopatra cõiunx
moꝛtuũ dolẽs:ſeq; ipᷣam viuã ſepeliens vberi

bus ſuis aſpides apponẽs:maluit viro ſuo cõ⸗

moꝛi qᷓ; manꝰ incurrere Romanoꝛũ.Ceſar vo
de tyranno celebꝛata victoꝛia Romã repeda⸗
uit:ducẽs ſecũ inſinitũ captiuoꝝ numeꝝ:⁊ an
tiquoꝝ Ptolemeoꝝ oĩuʒ gaʒas: vt nec añ nec
poſt tãta copia auri: argẽti: gẽmarũq; Romã
adducta fuiſſe noſcat᷑. Ta auͤr die Romã in⸗

grederet᷑ ob triũphũ tãte victoꝛie: ac pacem fir
miſſimã toto oꝛbi collatã: vocatꝰ eſt Auguſtꝰ:

q̃bmo ſolũ ceſar dicebat᷑.Coꝛonat᷑ ciuitas: fit
leticia ingẽs ĩ pło: ſtatuit a ſenatu: et oib ro⸗
manis ſcriptis firmat᷑:nũciaturq; ꝑ vniuerſuʒ

oꝛationũ. Hec bꝛeuiter ad duo inquiſita ñdi

Fo. LI
XIIII

oꝛbẽ oibus gẽtibꝰOctauianũ Auguſtũ int᷑ de
os debere coli:⁊ vt mẽſis iſte: qͥ antiqtus in oꝛ
dine mẽſiũ ſextilis dicebat᷑ in honoꝛẽ Auguſti
Auguſtꝰ vocet᷑: ⁊ ̊ tripudiũ ſolẽnitatis ob tri

umphũ Auguſtalis victoꝛie lege ꝑperua volu

mus cuſtodiri. ſic qͥuſq; ad magni Conſtãtini

imperiũ vẽtũ ẽ:qͥpoſtq; dignatiõe ſuꝑna ꝑ ſã⸗

ctos apłos Netꝝ ⁊ Paulũ viſitatꝰ:⁊ ꝑ Silue
ſtrũ papã baptiʒatus ẽ: ⁊ ex pᷣſecutoꝛe ſidei de
fenſoꝛ ⁊ mãdatoꝛũ xpᷣi cuſtoditoꝛ aſſiduꝰ factꝰ
haꝝ ſolẽnitatũ fantaſmata ꝑhoꝛreſcẽs: Pape
dicit Silueſtro:hactenꝰ prĩ humanis vtẽs legi
bus ſicut ip̃e noſti oi ſtudio ⁊ hos dies ⁊ alios
excolebã. Nũc qꝛ placuit dño ihu xpᷣo me pec⸗
catoꝛẽ ſibi famulũ facere:iniquũ mihi videtur

hax celebꝛitatũ fauoꝛabilibꝰ laudibus extolli.

Aide ergo quõ ad honoꝛem ſũmi dei btõ Pe
tro apło hãc diẽ dedicẽ. Sanctꝰ aũt Silueſter
H̊ audiẽs:gaudio repletus gr̃as deo retulit:et
cũ ſui cleri ↄſilio Auguſto rñdit: ẽ carcer:in q
beatꝰ Petrꝰ apłs ꝓ xpᷣo agoniʒãs vinculatus
fuit: ⁊ ſacri fontis lauacro pluribꝰ ibi baptiʒa⸗
tis dedicauit:hũc oi ſoꝛde purgari facias:q̃te⸗
nus in ecckłia ibi fabꝛicata ad honoꝛẽ tanti apli
fideliũ vota ꝑhẽniter reddant᷑. Hoc audiens
Auguſt letus efficit᷑:purgat᷑ locꝰ:fabꝛicat᷑ ec
cleſia: ⁊ hec ↄſecrat᷑ ab eodem papa.Affuit ibi
Auguſtꝰ:⁊ ſacris ſcpᷣtis ꝑ veredarios toto oꝛ⸗
bi maãdare ſtatuit:in h vba. Motuʒ eẽ volumꝰ
oĩbꝰ xpᷣm pie colẽtibꝰ beatũ Petꝝ aplm a deo
nobᷣ datuʒ paſtoꝛẽ ⁊ pᷣncipẽ ſũmo ſtudio vene⸗
rari velle aſſidue: ⁊ maximeĩ hac die calẽdarũ
auguſtaꝝ: in qͥ vt deꝰa vobis ſoliti eramꝰado⸗
rari:vt ipᷣe pius paſtoꝛ pᷣcibꝰ deo fuſis: nos et
imꝑiũ nr̃jm adiuuare dignet᷑.vale. Sãctꝰ autẽ
Silueſter hũc diẽ celebꝛẽ oibꝰeccleſijs eẽ inſti⸗
tuit.vt ſicut celebꝛat᷑ ad honoꝛẽ terreni pꝛinci⸗
pis:ad decꝰcelebꝛet᷑ clauigeri celeſtis Accepit
aũt h celebꝛitas nomẽ beati Metri apłi ad vin⸗
cula: ꝓpter vinculoꝝ q ibi paſſus ẽ ⁊ toꝛmẽta:
vt vbi abũdauit pctm:ſuꝑabundaret ⁊ gra. h
domꝰ vinculoꝝ h̊ oꝛdine facta ẽ domꝰ ſanctaꝝ

„*

nũc ad pſalmũ veniã:etſi btõ Petro ↄueniat:
vri nullo vrm bonũ deſideriũ fraudet᷑ oſtẽdã
dicat ergo vbis ꝓphetid dño beat? Petrus.
Dñe ꝓbaſti me:qm̃ vocaſti:cognouiſti:qm pᷣ
ſũpſi:⁊ auſus fui dicere :etiaʒ ſi opoꝛtuerit me
moꝛi tecum: nõ te negabo. Tu autẽ cognouiſti
oẽs cogitatiões meas a lõge anteq; eas cogita
rem: ſemitã meã ⁊ directionẽ meã inueſtigaſti:
⁊oẽs vias meas pᷣuidiſti et ꝓbaſti: qꝛ nõ erat
dolus i lingua mea:cuʒ dicerẽ ſi me opoꝛtuerit
moꝛi tecũ:non te negabo:tu aũt firmaſti me: et
poſuiſti manũ tuã ſuꝑ me:firmaſti me de tuapᷣ
ſciẽtia ꝙ eſſem negarurꝰ: ⁊ poſuiſti manltuz
—

„ —
3½ † . .
* „₰
. *
2 . . ₰ . . .
. „ . „ * 7 HWõ . .

fuꝑ me:vt pctm̃ lachꝛyme ſeq̃rentur. irabi
lis facta ẽ potẽtia tua ex me:ↄfoꝛtata ẽ nec po⸗.
tero ad eã.Conatꝰ ſũ nõ negare:ꝓmiſi etiã me
moꝛi magis eligere qᷓ; negantis crimẽ incurrẽ.
ſ pᷣſcientia tua ita cõfoꝛtata eſt: vt non potero

negaui:quẽ pedibꝰambulãtẽ ſuꝑ vndas exper
tus ſũ. IJllũ quẽ voce ſola vidi moꝛtuũ vocan

tem de ſepulcro. Illũ quẽ celis patẽtibus vidi

cũ Moyſe ⁊ elia:⁊ vocẽ audiui ſuꝑ eum de
celo:hicẽ filius meꝰ dilectꝰ:ipᷣm audite. Illuʒ

„.

mus reuert

penitẽti ſuccurrit:qͥ eſt eõoꝝ ep̃s: ⁊ maioꝛ gra

dus reddit᷑ ploꝛãti:qᷓ; ſublatꝰ ẽ denegãti.Að

vt doceã: illud oſtẽdo:qꝙ nullꝰ apłoꝝ nomẽ pa

ſtoꝛis accepit.ſoli enĩ huiꝰ noĩs ptaãteʒ poſt re⸗
ſurrectionẽ ſuã Petro penitẽti dñs 2ceſſit: et
negatꝰ:quã ſolłꝰ habuit Petro tribuit ptãtem

vt nõ ſolũ recuꝑaſſe:qð amiſerat: ꝓbaret᷑: ve⸗
rũ ⁊ multo amplius penitẽdo:qᷓ; negãdo ꝑdi⸗
derat:acqͥſiſſe.hoc magiſter bonus ĩ electo di⸗
ſcipulo foꝛmauit exemplũ.vt oĩs diſcipulꝰxpᷣi
ſit itegro aio:⁊ peniteat ſi ita euenerit vel delin
quat:nec rem noxis ſibi ꝑmittẽ debet vt decre
ſcat. Sʒ qͥ tãto citiꝰvincit᷑: tãto citiꝰrepurgat᷑.
Xerte oĩs ſãctitasad deũ ducit:et oẽ pctm ad
diabolũ Et ſub dño bono poſui:quõ credimꝰ
nob poſſibilitatẽ ad diabolũ eũdi ↄceſſaʒ ⁊ re
uertẽdi ad dñm denegatã:Addo aliqͥd. Certe

hoiem ꝑ petma ſe recedere deꝰnon vult:a pec
catoꝛẽ ad ſe venire oẽm vult:a ſi illud potuit ſi

4

boꝛis ei pugna incũberet: pᷣmiũ de certamine
Sueniret.voluit eni deꝰ hoi opis fatigationeʒ
relinquere:ne i aliqua detrimẽti ꝑte pᷣmiũ im⸗

pediret. Suos certe bonoꝝ maloꝝ populos

eſſe:nemo ẽ qͥ neſciat: bonos dicimꝰ credẽtes:
2 peſſimos nõ credẽtes.nõ credẽtes eẽ ſub dia

bolo:⁊ cregẽtes ſub deo. Magna pꝛedicatio

tua:qͥſeruũ diaboli ad te vocas: ſeruũ dei a te
repellis.q̃ſi qͥ velis deũ lucrari qð nõ habet:

ꝑgdere qð habet. Hinc ad dei cõputans diuiti⸗
ns: dqò poſſit de moꝛtuos ſuſcitare: ⁊ infirmos
ſaluare nõ poſſit. Nam increduli moꝛtui: ⁊ cre
ðẽtes lʒ peccatoꝛes ſint: viuũt i infirmitate ſua

ad eã: qd nüc facis negaui dñin magiſtrum:
gaui cui dixi.Tu es xpᷣs filius dei viui. Illuʒ

du cecũ tactu ſuo illumiauit:qui verbo lepꝛo⸗
os mũdauit.qͥ iuſſu demonia expulit:⁊ mitas
Ytutes ſue deitatis oſtẽdit.Quid nũc faciamꝰ
Nouatiane: Merdimꝰ aplin Petrũ an recipi⸗
nus reuertẽtẽ ad xpᷣm? Ecce xpᷣs euʒ recipit:
tu eijcies? Sʒ clamat ↄtra te RPaulꝰ. Si deꝰ iju
ſtificat:tu q̃re ↄdẽnas:Bicis:credite: baptiʒa
tis nõ debet penitẽtibus ſubueniri. Ecce apłlo

eri: qð deus non vult: quãto mag põt fieri:qd
deus vult: Ideo deniq; cogitatio peccati nõ ẽ
ido a deo ꝓhibita ꝑ naturã:ſᷣ ꝑ impium :vt la

⁊ ſi aluatoꝛ nr̃ bʒ:imo qꝛ habet ptãtẽ ſuſcitãdi
moꝛtuos: quõ vᷣtutẽ nõ hʒ qcũq; fuerit inſirmi
tates curãdi: Ex vtroq; latẽ blaſfemat᷑a vob
q̃ͥ penitẽtibꝰnegatl effectũ.Si eni poſſe euʒ do
cetis infirmiratẽ oẽʒ curare:ſ̃ ſi nolit impiũ ar
guitis.Si velle ⁊ nõ poſſe eũ foꝛſitã dixeritl:a
deitate excludit: vt miſcdᷣiaʒ vobᷣ ex vtroq; la

tere ↄdẽnati denegetis:cũ negatis familie dei

ꝑeũti nõ poſſe ſuccurri.hactenꝰ cuʒ Nouatia

nis ſim locutꝰ:reuertamur ad apłin penitẽtẽ ⁊

flẽtẽ amariſſime atq; dicẽtẽ Quo ibo a ſpũ tuo
⁊ q̃ a facie tua fugiã? Scio qꝛ tu es xpᷣs filiꝰdei
viui:quã ſciaʒ nõ reuelauit mihi caro ⁊ ſägnis
F pr tuꝰ:qͥ ĩ celis ẽ.Quo fugiã:Qui te deũ no⸗
ui:⁊ oĩpotẽtẽ agnoui:Si i celos aſcendero:tu
illic es:ſi deſcẽdero ĩ infernũ:ades Ibi eni per
paſſionẽ ſpecialit᷑ deſcẽdiſti vbi ꝑ potẽtiã tuãẽ
ſicẽ vbiq;:generalit᷑ pᷣſto es. Si ſũpſero pẽénas
meas diluculo.i.añ lucẽ:pẽnas h̊ loco ꝓ cogi⸗
tationibꝰponit: q̃ repẽtino volatu vbiq; ſunt.

n celo ĩ fra ĩ abyſſo: vbicũ q; finiũt᷑ maria.Si

ginqt:illuc añ lucẽ tue reſurrectiõis vadã:vbi
cũq; inacceſſibilitas ſolet fugitiuũ abſcõdere:
vt illuc ire poſſim:manꝰtua deducet me:et qſi

fugitiuũ tenebit me dextera tua.Añ lucẽhᷣ:añ
reſurrectiõeʒ poſuit ſaluatorl:qꝛ i tenebr fuit

oẽ ſeculũ iacẽte dño ĩ ſepulcro qͥ tpe pnia petri

agebat᷑. In qͥ etiã dicit foꝛſitan tenebꝛe ↄculca

bũut me: ⁊ itribꝰ negatiõibꝰ ſuis:tres fugarum
ꝑtes clauſas eẽ ſibi:ſi fugeret:memoꝛabat i ce
lo:i inferno ⁊ ĩ poſtremis marl. g negare:tene⸗

bꝛe ſũt:⁊ fugẽ ↄculcatio tenebꝛarũ.h̊ timẽs ne

ↄpᷣhẽſus ab ipᷣis tenebꝛis cõculcarct᷑:q̃ſi tene⸗
bꝛis malis ſuis ſubmerſus:oꝑibꝰeẽt deditꝰ te⸗
nebꝛaꝝ:habẽs tractũ ꝑhẽnẽ:iuges lachꝛymaſ
doloꝛes e᷑nos.oc eni mõ ↄculcãtur tenebꝛe
moꝛtis huiꝰ:qᷓ; coꝛpalit᷑ moꝛimur.Si vere fue
ro moꝛiẽs inquit nõ ↄculcaboꝛ a tenebꝛis:ᷣ ad

delitias ſctõꝝ attingã: nox ipᷣa illumiatio mea

ẽi delitijs meis IJbi eni habebo lucẽ xpᷣm meũ
q nõ patit᷑ obſcuritatẽ tenebꝛaꝝ:iĩ cuiꝰ ↄſpectu
nox ſic dies illuminabit᷑.H̊ docti pᷣdicante Pe
t:

tro apło ⁊ cãtamꝰ⁊ credimꝰ:ſicẽ tenebꝛe eiꝰ

ita ⁊ lumẽ eiꝰ ẽ. Tenebꝛe enĩ nõ oibꝰ creaturis

obſcurũ faciũt.ſiqdẽ ⁊ fere oẽs ſᷣ ⁊ noctiuage

beſtie noctiũ nullũ patiũt᷑ obſeuꝝ:bvᷣ ⁊ aues ſũt
qᷓi noctibꝰ volãt. Vñ docemur:natura oculos

nõ oĩia aialia creatoꝛe hos eẽ ſoꝛtita: vt in tene
bꝛis videre nõ poſſint Deꝰeni ad reqͥem hoiuʒ

noctes iſtituit: vt generatõi hũane qᷣete poſſet

eẽ ↄſultũ. Ipiꝰ ſũt tenebꝛe:cuiꝰẽ lux.qð ma⸗
nicheꝰ negat. Ipᷣe etiã creatoꝛ coꝛpoꝝ nr̃oꝝ:õ
qð ſuſcipit:qͥ ipenitẽs petrꝰ ðꝛ.tu poſſediſti re
nes meos:qui ſuſcepiſti me ex vtero mr̃is mee
Slẽ̃ eni i oꝛe dũ lomur:⁊ ĩ oꝑe dũ aliq opera⸗
mur:coꝛdis nri cogitata oſtẽdimꝰ: ita qð cogi

— ðUNG

C⸗

anusont
bggn
deorqfnt
geiatbi
oglela⸗
cernas.
meeritayt
nnoinfn
ſas inbe
ſeamoes:
craraelel
covitnicn
ce etbo
libinoe
oomed 1
osmneütib
voluiſtieg
gifeſtaita
bus rſubſt.
nus Agtte
Ueissduene
ſeiotwvten
nend
monepon
liſürſoi⸗
nenoe⸗
mihinoſ
den himnt
dempric
hechereti
dus ublin
lata ? ſclen
ſinigos. 6
ſlli nagis
Mbfulſeta
ſcoronce
headſtentäd
loſtomalehe
onlerniſ
määphg
hoperode
denurgeten
Uliaieshae
—
kooslägn
Zitftitt
pertaen⸗
fagegſn
tes nſceit
Maßlenien
bUltitchnani
ſe nnobis:g

Utesſiag.h,

igſaciimniͤc⸗
ngegen in
ſſedadſtee

—*
—
—
S=
= 2

=
—
—

—
=
—„ e⸗
—

—
S
—
Se.
—

tobethin
eenkſd
bntſes
Quman
acntrn
esrieig
diphrifini
iſüoſendu
sbloneg
un wigen
niüfman
cöis ali
nini abcin
cducaneac

=

1. Bülrtihei

mctitmente
oqtgeinn
lendrzin
Uisnneſegrmn
tmenomgie
1.Snegren
um. 5üninn
Nlarck en
ſeatdedit
ugesluhnn
Mcimur tenhte
mur Siwrfi
nunmtmft
Peiininoſen
Honifßnn
anßnnſ
ſennptc,ſn
ntſene
gesf tocitce
ſeunsn
r:nmmnei
ſotianb
iadeien
hͤanece
cupilun⸗
ꝛcorp
3r up.
ericl
dien

=SeäͦS

=S=Sẽ =

—
S ==
—

— —
— =
—

9
/

—
—

☛E
—
—
—
—

—
—

„

=
—

S

S⸗

S=
—

= =–
=

—

Tractatus V

tamus anteqᷓ; dicẽdo vel operãdo pãdat᷑:a re
nibꝰ gignit᷑ ᷣm illud:qð in alio pſalmo dicimꝰ

deo: qm tu poſſediſti renes meos. Dicit enim

qꝛ ita tibi ĩ me nihil occultũ ẽ vt nõ ſolum qᷓ ſüt
cogitata oſideres:ſᷣ ⁊ cogitãda:q̃ ſũt i renibus
cernas. Tu dñe qͥ ſuſcepiſti me ex vtero mati
mee:ita vt q̃icqͥd ab oꝛtu meo ſemiſonis bulbu
tiẽtis infantie vᷣbis aliqñ foꝛte peccaui cogno

ſcas.in ̊ etiã ↄfiteboꝛ tibi:qꝛ terribiliter miri⸗

ſicatus es:mire oꝑa tua qᷓ et oculis meis vidi:

exercẽte te dñe ihu xpᷣe cognoui.⁊ aia mea co⸗

nouit nimis:intra me ẽ:qð credidi:nõ in ſu
icie verboꝝ: ſed intꝰ i viſceribꝰ aie: qð ita eſſe
tibi nõ ẽ occultũ.Siqͥdẽ tibi occultuʒ nõ ẽ:nec
os meũ.i.os meũ:qð feciſti ĩ occulto. Si g̊ nec
os meũ tibi occultuʒ ẽ:qð occultũ naturalit᷑ eẽ
voluiſti:quõ añ te occultũ erit in coꝛde qð ma
nifeſtari iuſſiſti? Ad altioꝛa ducimur cũ de oſſi
bus ⁊ ſubſtãtia:q̃ i inferioꝛibus ẽ terre:tracta⸗
mus.Agit᷑ eni in h̊ loco ꝙ cũ dies reſurrectio⸗
onis aduenerit: vbicũq; fuerit os meũ: ⁊ ſii in
ferioꝛibꝰ terre fuerit ſubſtãtia mea: imꝑfectuʒ
meũ videbũt oculi tui: qꝛ ſolo aſpectu oculoꝝ
tuoꝝ exurget. In libꝛo eni reſurrectiõis: q na⸗
ti ſũt:ſcribunt᷑.qtquot de die i diẽ foꝛmabunt
⁊nemo ẽ in eis:qꝛ ibi ſcriptꝰnõ ſit.in quo libꝛo
mihi nõ ſũt i amoꝛe ⁊ honoꝛe niſi ſoli amici tui

de. nimis eni ↄfoꝛtatꝰ ẽ pᷣncipatus eoꝝ.Siqͥ⸗

dem pticipes eos tui eterni unꝑij repꝛomittis
nec heretici audiẽdi ſũt:qͥ dicũt:nõ debuit mũ

dus ſubſiſtere ꝑ eũ:qͥ pᷣſcius erat hoĩes ꝑ pec⸗

cata ⁊ ſcelera ſua ad eternũ gehẽne incẽdiũ de
ſtinãdos. Si eni ita putetis ſieri debuiſſe: con⸗
ſultũ magis reis iudicabit qᷓ; ſanctis.ſi enimũ

dus fuiſſet a ſuo trãſitu reuocatꝰ: nullꝰ fuiſſet
ſãctoꝝ ꝑticeps regni:⁊ dũ ꝓuidebatur malis:
ne ad iteritũ deuenirẽt:⁊ vt nõ perirẽt ꝓmeri

to ſuo mali:hãc boni accipiebãt ſniaʒ:ne vłtẽ⸗

poꝛalẽ vitã ſuſciꝑent:qͥbꝰdebebat᷑ eterna.nos

aũt cũ ꝓph̊a gaudeamꝰ:cũ ſanct dei atq; cum
apło petro dignis honoꝛibꝰamicos dñi recoꝛ⸗
demur. q́ꝝ tantꝰ ẽ numerꝰ: vt ſuꝑ arenã multi
plicati eẽ noſcant᷑. Quid aũt erit ſi occidat do
minꝰ peccatoꝛes:occidat neronẽ:⁊ poſt eũ om

nes viros ſõguinarios:qͥ ſãctos dñi occiderũt
Si veſtrũ o heretici deꝰeẽt ſecutus ↄſilium:ne

perirẽt Nero:aut Dioclitianꝰ: vel ceteri inter
fectoꝛes ſanctoꝝ:nec feciſſet apłos nec marty⸗

res naſci: eẽt par iudiciũ iuſtis ⁊ iniuſt: ⁊ oẽs
vna pᷣueniens ſnia: ꝑ quã oẽs viderent᷑ añ pu

niti: qᷓ; nati. Sed vos o viri ſanguiniũ declina
te a nobis:qͥ dicitis.qꝛ in vanũ acceperũt ciui
tates ſuas:̊ ẽ:ſine cauſa ſũt moꝛtales effecti:

⁊ oĩa cũ mũdo pereũt.⁊ par ẽ ipᷣa ꝑditio.nonẽ
ita. oẽs eni in libꝛo ſcripti ſũt: oẽs reſurgent:v

alijs dabit᷑ odoꝛ vite i vitã eternam:alijs odoꝛ

credo.

Fao. III
Epiſtola XXV

moꝛtis ĩ moꝛtẽ ꝑpetuã.vbi deueniẽt hi aͤbꝰ dꝛ
nõne qͥ oderũt te de odio habui:⁊ ſuperinimi
cos tuos tabeſcebã:lhec NPetrꝰ loqr᷑ ⁊ eccckia
i Petro ꝓnũciat. NPerfecto inqᷣt odio oderäat
ilios:⁊ inimici facti ſũt mihi.a his iðᷣo anathe
matiʒatis: ꝓba me dñe:⁊ ſcito coꝛ meũ:qd de
te ſentiã:qͥd de te credã. Interroga me:⁊ ſcito
ſemitas meas Sit tibi ſollicitudo de eccłia tua
⁊ de ouibꝰtuis:⁊ de paſtoꝛibus tuis:⁊ vide:ſi
via iniqͥtatis ĩ me ẽ.via iniqͥtatis diabolꝰ ẽ: q̊
ſe ad ambulãdũ ĩ ea credulis ⁊ hereticis pᷣbet.
Et vide inqͥt in ꝓpło tuo:ne ſit aliquis in qͥ via
iniqratis iter erroꝛbꝰ pᷣbeat.excludẽſq; viam
iniqtatis deduc me ĩ viã eternã:vt poꝛte moꝛt

2 inferi nõ pᷣualeãt mihi: ᷣm verbum tuũ dñe

ihu xpᷣe:qͥ regnas in ſecula ſeculoꝝ ximen.
Incipit tractatꝰ qͥntus ſcdᷣe ꝑtis de hebꝛai⸗
cis locis noibꝰ ⁊ interpᷣtatione hebꝛeoꝝ noiuʒ
Libellꝰ de hebꝛaicis locis: vel locoꝝ diſtatijs
quẽ beatꝰ Hieronymꝰ Euſebiũ imitatꝰ ſcpᷣſit:
loca ipᷣa ꝑ l̃as alphabeti diſtinguens:ſicut ꝓ
logus indicat.
AVſebius q̊ͥ a beato Pãphilo martyre
ę cognomẽtũ ſoꝛtitꝰ ẽ:poſt decẽ eccleſia
ſtice hiſtoꝛie libꝛos:poſt tempoꝝ cano
nes:q̊ͥs nos ĩ latina ligua edidimꝰ: poſt diuer⸗
ſaꝝ vocabula nationuʒ q̃ quõ apð hebꝛeos oli
dicta ſint ⁊ nũc dicant᷑ expoſuit:poſt choſmo⸗
graphiã t᷑re iudee:⁊ diſtictaſ tribuũ ſoꝛtes ipᷣi

us qͥʒ hierm tẽpliq; i ea cũ bꝛeuiſſima expoſiti

one picturã:ad extremũ in h̊ opuſculo laboꝛa⸗
uit:vt cõgregaret nobis de ſcpᷣtura oiuʒ pene
vꝛbiũ:motiũ:fluminũ: viculoꝝ ⁊ diuerſoꝝ lo
coꝝ vocabula q̃ vel eadẽ manent: vel imutata
ſũt poſtea:vel aliq̃ ex ꝑte coꝛrupta. VUñ ⁊ nos
admirabilis viri ſequẽtes ſtudiũ vᷣm oꝛdinem
lr̃aꝝ:vt ſũt i greco poſita trãſtulimꝰ relinquen
tes ea q̃ digna memoꝛia vidẽt᷑: ⁊ pleraq; mutã
tes. Semel eni ⁊ in tẽpoꝝ libꝛo pᷣfatꝰ ſũme vel
interpᷣtẽ eẽ vel noui oꝑis ↄditoꝛẽ: maxime cuʒ
q̃dã vix pᷣmis imbutꝰ lr̃is hũc eũdem libꝝ au⸗
ſus ſit i latinã liguã nõ latine vertere cui impe
ritiã ex cõparatiõe eoꝝ q̃ tranſtulimꝰ pꝛudens
ſtatim lectoꝛ inuenit. At eni excelſa mihinon
vendico:ita terre inherẽtia me ſuꝑgredi poſſe
Epta xxy

Faarath Ar⸗

menia. ſiqͥdẽ ĩ montibꝰ Ara
a rath arca poſt diluuiũ ſediſ
ſe phibet᷑: dicunt ibidẽ vſ
Gꝙg vg hodie pmanere veſtigia.
eminit hoꝑ montium 7
Hieremias ĩ viſiõe ↄ babylonẽᷣ.Joſephꝰqͥʒ in
pᷣmo antiq̃tatũ iudaicaꝝ libꝛoſ ecularium lr̃aꝝ

hiſtoꝛicos ꝓferẽs aiaduertẽs inqt Noe f᷑ram

EH 3

diluuio liberatã ſeptẽ alios dies abire ꝑmiſit:
et vniũᷣſa aĩalia beſtiaſq; patẽtibꝰ clauſtr emit
tens ipᷣe cũ ſua ꝓle egreſſus ẽ:imolans deo ho
ſtias gaudẽſq; cũ liberis.hunclocũ Armenij
exitũ vel egreſſum vocant.Siqᷣdẽ ibi cultoꝛes
illaꝝ regionũ arcã ſediſſe teſtãt᷑: ⁊ lignoꝝ q̃dã
ſuꝑeſſe monumẽta. Arce huius et diluuij oẽs
q barbaras ſcripſere hiſtoꝛias recoꝛdãt᷑.Quo

rũ vnꝰ ẽ Beroſus chaldeꝰ:qͥ ſuꝑ diluuio refe.
rens locutꝰ ẽ.Dicit᷑ huiꝰ Nanis in armenia p
pter montẽ carduenoꝝ ꝑs aliq̃ ꝑmanere:⁊ q̃ͥſ⸗
dam bitumẽ ex ea auelletes circũferre:qͥ vtun

tur vel maxie hi qͥ luſtrant᷑ vel ſe expiãt. Sʒ et

ieronymꝰegyptiꝰ:qͥ antiqtates phenicũ pul
chꝛo ſᷣmone ↄſcripſit:⁊ ¶ Oanaſeas ⁊ młti alij
Nicolaꝰ qͥʒ domaſcenꝰ i.xcvj.libꝛo refert. Et

i armenia ſuꝑ muniadẽ mõs nomie Beas:ad

quẽ multos iĩ diluuio cõfugiſſe autumat:ibiq;
ſaluatos eẽ. Alios wo ĩ arce alueo ſuꝑnatãtes
ad eiꝰ verticẽ ſuꝑueniſſe.⁊ vſq; ad multas eta-
tes ligna arce mõſtrari ſolida qs qͥdẽ ego puto
nõ eẽ alios niſi eos qͥs Moyſes legifer iudeo

rũ in ſuis voluminibꝰedidit. Achar vꝛbs re⸗
gni Mẽbꝛoth i babylone. Poꝛro hebꝛei hanc

eẽ dicũt meſopotamie ciuitateʒ.q̃ hodie qͥʒ V0O
cat᷑ Niſibi a Lucullo quõdã romano ↄſule ob
ſeſſa:captãq; ⁊ añ paucos annos a romano im

peratoꝛe Perſis traditã. Agai ad occidẽtalẽ

plagã vergit Bethelis nõ multũ ab ea diſtãs.
Sita aũt ẽ Bethel euntibꝰ Heliã de neapoli

leua parte vie duodecimo circiter miliario ab

Helia:⁊ vſq; hodie paruꝰlʒ vicꝰ oſtendit᷑ Sʒ

⁊ eccłia ediſicata eſt:ibi doꝛmiuit Jacob ꝑgẽs

meſopotamiã. Vñ ⁊ ipᷣiloco Bethel idem do
mus dei nomẽ ipoſuit.Agai vo vix parue rui
ne reſidẽt:⁊ locꝰ tãtũmodo monſtrat᷑. Et ſcien
dũ ꝙ i hebꝛeo.g.lr̃am nõ habet h̊ nomen ſᷣů vo
cat᷑ ai.ſcribit᷑ ꝑ elementũ qð apud eos dicit᷑
aim. Aſtaroth carnaym terra gigãtũ quõda
i ſuꝑcilio domoꝝ Sodomoꝝ qͥs iterfecit cho⸗

doꝛlagomoꝛ. Sũt hodie duo caſtella in betha

nia h̊ vocabulo nouẽ inter ſe milibꝰ ſepata iter

adarã ⁊ Abellã ciuitates. Arboch coꝛrupteĩ

nt̃is codicibꝰarboꝛ ſcribit᷑.cũ in hebꝛeis legat᷑

arbe.i.q̃ttuoꝛ: eo ꝙ q̃ttuoꝛ pr̃iarche Abꝛaam
Iſaac ⁊ Jacob ſepulti ſũt:⁊ Adã magnꝰ vt in
ihu libꝛo ſcriptũ ẽ lʒ eum qͥdã ↄditũ in loco cal
uarie ſuſpicant᷑. Hec ẽ aſt eadẽ chebꝛon olim
metropolis philiſtinoꝝ ⁊ habitaculũ gigãtuʒ
regũq; poſtea Dauid ĩ tribu Juda ciuitas ſa⸗
cerdotalis ⁊ fugitiuoꝝ.Diſtat ad meridianaʒ
plagã ab Helia milibꝰ circiter vigintiduobus
quercꝰ Abꝛaã q̃ eſt mãbꝛe vſq; ad Cõſtãtinire

gis imꝑiũ mõſtrabat᷑:⁊ mauſoleũ eiꝰ in pᷣſenti
arũ cerni᷑ Cũq; a nr̃is iã ibidẽ eccłia ediſicata
ſit a cũctis in circiitu gtenibꝰtherebinti locus

ſuhpſticioſe colit. eo ꝙ ſub ea angelos Aͤbꝛaam

quõdã hoſpitio ſuſceꝑat.Hec ergo pᷣmũ arbe.
poſtea thebꝛon vocata filioꝝ thaleb ſoꝛtita vo
cabulũ ẽ:lege vᷣba dierũ. Ahilath i extremis
finibus paleſtine iũcta meridiane ſolitudini es
mari rubꝛo:vñ ex egypto iudeã ⁊ inde ad egy

ptum nauigat᷑.Sedit ibi legio romana cogno
mẽto decima.⁊ olim qͥdẽ aylat a veteribꝰdice
bat᷑:nũc vo appellat᷑ Ayla.Sʒ ⁊ helimitaꝝ q
dam natio fuit cui ĩꝑauit chodoꝛlamogoꝛ:cu⸗
ius i actibꝰ q̃̊ʒ apłoꝝ mẽtio fit: ⁊ iregnoꝛum li
bꝛis vꝛbs qdam paleſtine elã ſcribit᷑. Adama

vna de qͥnq; ciuitatibꝰ ſodomoꝛũ euerſa cũ ce⸗

teris. Aſophotamar. In hac habitabãtquꝰ?

dam amoꝛrei qͥs interfecit chodoꝛlamogoꝛ iu⸗
xta heremũ cades.Eſt ⁊ aliud caſtelluz Tha⸗

mara vniꝰ diei itinere a mãphis oppido ſeꝑitũ
ꝑgentibꝰ Aylã de hebꝛõ vbi nũc romanũ pᷣſi
diũ poſitũ. Allus regio idumeoꝝ q̃̊ nunc ga⸗

bailene ðꝛ vicina petre ciuitati. Nã eũtibꝰtha⸗

mã nũc deſertus locꝰ ⁊ ꝓximꝰ tainne vico grã⸗
di:qͥ ſitus ẽ int᷑ eliã ⁊ dioſpoli.Eſt fons ĩ ſu⸗
pꝛadicto Aena loco vñ ⁊ aenã.i.fontis nomen
accepit. In quo ſtans idolũ maxime illiꝰregio
nis veneratiõe coli᷑. Poꝛro hebꝛei affirman
Aenã non locũ ſignificare ſᷣ biuiũ vbi certo in

tuitu neceſſariũ ſit ad vns de duabꝰ vijs eligẽ⸗
dam. Areaatat locꝰ trãſioꝛdan

bus milibꝰab ioꝛdane:qͥ nunc vocat᷑ betaglia:

qð iterpᷣtat᷑ locus Jacob:qð ibi moꝛe plägen
tiũ circũeũt i funere JZacob Aeli caſtra filioz
ilrłẽ loc'i deto:iĩ q.xij. fõtes ⁊ lxx.palmaꝝ ar
boꝛes Ooyſes de mari rubꝛo exiẽs reperit.
Aelus ĩ deſerto vbi filij iſrł caſtrametati ſũt.
Aſſeroth ꝑps heremi vbi maria ⁊ Aarõ cõtra

Moyſen locuti ſũt habitauerſt quondã enei

aſſeroth vſq; ad vꝛbẽ Gatã. Veꝝ hec locanö

aſſeroth ßᷣ aſſerim appellari hebꝛei putãt. Aſ⸗

ſemona caſtra filioꝝ ilrł:in deſerto ab etã: ꝓqᷓ

Aqla ⁊ Symmachus exploꝛatoꝝ viã iterpᷣta

ti ſunt:vbi aduerſũ cananeũ qͥ ab auſtro ⸗ iſr
eruꝑat i ſolitudine dimicat᷑. Achie qᷓ̃ ⁊ acha
gai ꝓ hac Symmachus interpᷣtat᷑ vituli:ẽ au
tem e religiõe quõdaʒ moabnuch areopoleos

ad oꝛiẽtalẽ plagã Aaron rupes qdã iſublime

ꝓiecta in finibꝰ amoꝛreoꝝ iter moab ⁊ amoꝛre

os. oab vo Arabie ciuitas qᷓ etiam ereopo
lis noiat᷑:oſtẽdũt regionis illius accole locum

vallis interrupte diuerſe ſatis hoꝛribilẽ ⁊ peri

culoſum:qͥ a pleriſq; nũc arnoas appellat᷑:extẽ

diturq; ad ſeptẽtrionẽ areopolis:i quo ⁊ mili-

tum ex omi ꝑte pᷣſidia diſtributa: plenũ ſagui⸗

nis ⁊ foꝛmidinis teſtãt᷑ ingreſſũ.Hic quõdam
moabitaꝝ fuit.⁊ poſtea Seon rex amoꝛreoꝛuzʒ

iure belli eum obtinuit. Sʒ ⁊ terra ſilioꝝ iſrael

ſioꝛdanẽ:in qͥ planxe⸗
rũt quõdã Jacob tertio ab hieric o lapide due

C

onſion
ſes hernn
pidharne
18: Olen
huliincn
hinloct
Zyorſue
dcbi
ne elcz,
ecaſi vie
Meron
orresser
ctoſteare
fesccole
dieiven

mhndeſce
Hyperinle

Marott
bobitauer
busmanet
gbadarvu
Okracrr
Mmrocht
Wardine
bohädia
äpper
pnumnen
moab yl
pretatur
benos con
ommana/0
Iymma

btruſtulit

Phogoꝛeun
heencorqita
hträuhrot

ſen terae

l. Athore

(glusegüt ge
onyrinpen

Ulagannorren
ſicoſticſe
bicedeacheh

onacitgg

densegyyrz.
unagni

cciene.

ℳ

ollſtgl 3
Ceplaleref
Me pſqygi
Mletenn deſc

otribon

hnenigg
Nokangn
daakalnD
ſsopoſgri
nictonen
heopnung
.Hiciadhhe
lainne wioog⸗
Ni.Elforsſ⸗

—
[e. iee e

.1fontisnoran

narimeilorg⸗
behrelafümn
iuiärbrcai
duabe'nscl
lani mqpher
eolpen
Ewaiuugi:
Zbinae lpen

Aicattſteg

lnrpam
weriskepelſ.
lammnanſt.
nrat Nrd
eri oontien
Uagbabon
bchupui.
Nendthdi
alop Miſch

Tractatus V Epiſtola

tranſioꝛdanẽ ab Amone icipits vſq; ad mon⸗
tes.hermon ⁊ libanũ oſtẽdit᷑. Ar locꝰvel op⸗
pidũ arnoe qð a.lxx.iterpᷣtibꝰ ꝑ extẽſã vocalẽ
78: Oſemon locus eetel:Deraii ip̃m voca
bulũ incultã terrã deſertãq; ſigni

thin locꝰ in deſto ad meridianũ moabitarum.
Aʒoꝛ ſiue ʒzaʒer terminꝰ vꝛbis amon q̃ nũc phi

ladelphia ðꝛ diuidẽs eã amoꝛreoꝝ vlſq; regio

nẽ.⁊ etiaʒ in octauo circiter lapide eiꝰ ad ſolis

ooccaſũ vicus zaʒer vſq; i pᷣſentẽ diẽ pꝑmanens
AQAlʒoer oppidũ moabitaꝝ qð ſitũ ẽ ſuꝑ ripam
toꝛrẽtis arnõ poſſeſſuʒ oli a gẽte termiacuimẽ:
⁊ poſtea retẽtũ a flijs Loth ĩ moabitis cũ pꝛio

res accolas ſubuertiſſent:⁊ oſtẽd itur vſq; ho⸗

Aſtaroth antiq̃ ciuitas og regis baſſan: in q̃

habitauerũt gigãtes:⁊ poſtea cecidit i ſoꝛtẽ tri

bus manaſſe regionis betpanee.⁊ ſex milibus
ab adar vꝛbe arabie ſeparata ẽ. Poꝛro araab

Oſtra.xxv.milibꝰ diſtat:diximus ⁊ ſupꝛa de
aſtaroth Carnaim. Agriſpetula mõs ẽ moao-⸗

bitarũ in quẽ adduxit ballach filius Sophoꝛ
balaã diuinũ ad maledicẽdũ iſrael ſuꝑ vᷣticem
q̃ ꝓpter vehemens pᷣꝛuptum vocat᷑ exciſus:⁊
vnum mari moꝛtuo ꝓcul ab arnoe. Araboth

moab vbi ſcdᷣo numeratꝰ eſt ꝓłs: qð aqᷣla iter

pꝛetatur humilia ſiue equalia Moab hãc ha⸗
bens conſuetudinẽ:vt heremũ ꝓpter planitiẽ

omana.id ẽ.equalẽ interpᷣtet᷑ et planã:deniq;

Symmachus ꝓ araboth moab capeſteria mo

ab trãſtulit:⁊ eſt vſq; hodie locus iuxta mõtẽ
phogoꝛ euntibꝰalibi ade in elbũ arabie contra

hierico:qͥ ita apellat Araba hãc vt ſupꝛa aqͥ
la trãſtulit plagã: Symmachus iterdũ campe

ſtrem iterdũ inhabitabilẽ:Theodotiõ occidẽ⸗
talẽ. Atharoth ciuitas olim amoꝛreoꝝ tranſ
ioꝛdanẽ:q̃ poſtea cecidit in ſoꝛtẽ tribꝰgad:vo⸗
catus ẽ aut acharoth a filijs Salma ſiue Sal⸗

mon vt in paralipomenõ ſcriptũ ẽ.Atharoth

Sophã ⁊ hec ciuitas tribus Gad. Arath ci⸗
uitas amoꝛreoꝝ vicina deſerto cades: et vſq;
nüc oſtẽdit᷑ villa ad oppidũ .allatis qᷓrto la

pide de achebꝛon viceſimo ĩ tribu iuda. Alſe⸗

mona ciuitas i deſerto:ad meridiẽ iudee diui⸗
dens egyptũ ⁊ ſoꝛtẽ tribus iude:ad mare vſq;
ad occidentẽ:poſui ⁊ ſupꝛa aſemona caſtra ſfili
oꝛũ iſrael. Achabi terminꝰ iudee ꝓuincie ad
oꝛientale reſpiciẽs tribus iude. Eſt aũt ⁊ vicꝰ
nũc vſq; grãdis nouẽ milibus a neapoli cõtra
diꝛicẽtem deſcẽdẽtibꝰ ad ioꝛdanẽ ⁊ Zeritzui per
eõ q̃ᷓ appellat᷑ atribitine. ſed ⁊ ↄfini
acrabi ð.de quo loco nõ extermiauit alienige
nas tribus neptali: vt i iudicũ libꝛo ſcriptũ ẽ.
Allſada ↄfiniũ iudee reſpiciẽs ad aquilonem.

cat Abelſa

gmoꝛreon

Fo. IIIII

Arath terminꝰ et ie iudee cõſtans a chedron
miliꝰꝰ.xx.ad meridiẽ: de quo ſupꝛa poſituz ẽ.
Alarenã terminꝰ iudee ad ſeptẽtrionẽ Alſer

nai terminꝰ ⁊ ipe iudee. Arbeſa terminꝰa ipe
iudee oꝛtũ ſolis aſpiciens. Eſt ⁊ vſq; hodie vi
cus arbel trãſioꝛdaneʒ ĩ finibus pelle ciuitatis

Paleſtine:⁊ alius h̊ vocubulo ĩ paucoꝑgrã di
ſtans ab oppido legionis milibꝰnouẽ Aulon
non grecũ vt qͥdã putãt ſed hebꝛeũ vocabuluʒ
eſt. appellat᷑ aũt vallis grãdis atq; cãpeſtris in
imẽſaʒ longitudinẽ ſe extendẽs:q̃ circũdat᷑ ex
vtraq; parte montibꝰ ſibi inuicẽ ſuccedẽtibꝰ et

coherentibꝰ qͥ incipiẽtes a libano ⁊ vltra eum
vſq; ad deſertũ Pharã ꝑueniũt.Sũtq; in ipo
die ĩ vertice mõtis illius.Sʒ ⁊ toꝛrens ꝑ abꝛu
prta deſcẽdens ĩ mare moꝛtuũ fluit Cecidit aũt
dↄʒ3ʒ0er in ſoꝛtẽ tribus Gad cõtra faciẽ Rabba.

aulone.id ẽ.vallone campeſtri vꝛbes nobiles.
Sitopolis tyberias ſtagnũq; ꝓpter eam Sed
⁊ hierico mare moꝛtuũ ⁊ regiones ĩ circũituꝑ
q̃̊s medius ioꝛdanus fluit oꝛiẽs de fontibꝰ pa⸗

neadis ⁊ i mari moꝛtuo intuẽs Amalechites
regio in deſerto.ad meridiẽ iudee tranſ vwẽ pᷣ
tereuntibꝰaialã cuiꝰ⁊ ſcriptura recoꝛdatur di-
cens.amalech habiiat ĩ terrã ad auſtrũ:qy iu⸗

xta eũ aliꝰ cananeus habitabat᷑:qͥ dimicauit
ↄtra filios iſrael in deſerto:de qbus ita ſcribit᷑
Amalech aũi cananeꝰ habitabat i valle Ara

ba planũ: aquila ⁊ ſy mmachus cãpeſtrẽ inter⸗

pꝛetant᷑ ſicut ſupꝛa dictũ ẽ. Ooꝛroẽ ⁊ alia vil⸗
la araba noiĩe in finibꝰ dioceſaree q̃ oli Sapoꝛi

ne dicebat᷑ ⁊ alia tribꝰ milibꝰ a Sincopoli con

tra occidentẽ. Aian qᷓ nũc philadelphia vꝛbs
arabie nobilis.in q̃ habitauerũt hodie raphaĩ
gens antiq̃ quã interfecerũt filij Loth habitã⸗

tes ꝓeis in Aian. Argob regio ragis Baſſan
Og ſupꝑ ioꝛdaneʒ q̃ cecidit in ſonẽ dimidie tri

bus manaſſe.⁊ eſt vſq; hodie vicus circa iera⸗

ſan vꝛbem arabie. xv. ab ea diſtans milibꝰ con

tra occidentẽ qͥ arta apellat᷑ qð interpᷣtat᷑ ſym
machus mẽſarã. Aſedoch veꝛbs amoꝛreoꝛuʒ
qꝗ̃ cecidit in ſoꝛtẽ tribus rubẽ:axpellat᷑ aũt addi

tio cognomẽto aſedoch phagã. qð in ligua no

ſtra reſonare abſciſſũ Abarim mons eſt i quo
moꝛtuꝰẽ moyſes.ðꝛ aũt ⁊ mõs eẽ Nabã in tra
QNMoab ↄtra Jerico ſupꝛa ioꝛdanẽ inſuꝑ alio⸗
phaga. Oſtẽditurq; aſcẽdẽtibꝰ de Libiade in
eſbi antiqͥ hodieq; vocabulo:iuxta mõtẽ pha⸗

goꝛ nomẽ pᷣſtinſ retinentea quo ↄtra eũ regio

vſq; nũc apellat᷑ phaſga. Anochiar qð inter

ptat᷑ Eciayalciãt. Hec ẽ baſſã i q̃ ſũt vici.lx.in

mõte galaad qͥ ceciderũtĩ ſoꝛtẽ dimidie tribus
manaſſe:qͥ locꝰnũc vocat᷑ golõ in fra baccanea

Aintilibanus ea qᷓ ſupꝛa libanuʒ ad oꝛiẽtalem
plagã reſpiciẽtia antillibanus apellaf ↄtra re

gionẽ Bamaſci.q̃ cecidit in ſoꝛtẽ tribꝰmanaſſe

Aã5eta ciuitas Cananeoꝝ ĩ ꝑte tribꝰ Jude ad
quã vſq; pſecutus ẽ ihs qͥnq; reges. Sʒ ⁊ ho⸗
die vocatur villa Azecha int eleutheropoli et

1 4

=
X 22

FToar?

aeliam. Aiolim vallis aque peuptum ſuꝑ qaö

oꝛante quondã ihu luna ſtetit iuxta villaʒ que
vſq; nunc aioli ðꝛ contra oꝛieteʒ betellis tribꝰ

ab ea milibus diſtans aut ꝓcul a gabaa ⁊ raia

ſaulis vꝛbibus. NPoꝛro hebꝛei affirmant Aioli
yvicum eſſe iuxta Intopoli in ſcdᷣo lapide ꝑgẽ⸗

tibus Aleliã Achoꝛ hebꝛaice ðꝛ Emathachoꝛ

qð iterpᷣtat᷑ vallis tumultus vel turbarũ eo ꝙ
ibi tumultuatꝰ ⁊ turbat ſit iſrl:in qua lapida⸗
uerunt quondã achã ꝓpter furtũ anathematl.
Eſt autè a ſeptentriõe Jerico ⁊ vſq; hodiea re
gionis accolis ſicnoiat᷑:meminit huiꝰ Oſee ꝓ
pheta. Aſedoch alia ciuitas non que ſupꝛalʒ
eodem noĩe vocet᷑:quã expugnauit quondam

ieſus rege eius interfecto. Aſoꝛ ciuitas regni

iabi quã ſolam intẽdit ih̊s:qꝛ metropolis erat
oĩuzʒ regnoꝛũ philiſti.ẽ et alia villa vſq; hodie
aſoꝛ in finibus aſcalonis cõtra oꝛiẽtẽ eius que
cecidit in ſoꝛtem tribus iude: cuiꝰ et ſcriptura
meminit appellãs eam ad diſtinctionẽ veteris
aſoꝛ nouaʒ. Armõ regio Eneoꝝ: quam obti⸗
nuit ihs:hebꝛeus vero quo pie legente ſcriptu

ras didici affirmat mõteʒ Hermõ paneadi imi

nere:quẽ quondã tenuere enei ⁊ amoꝛrei: de qͥ
nunc eſtiue niues tyrũ ob delicias deferuntur
Sed halaach mons quẽ aqla interpᷣtat᷑ diui⸗
dentem inontẽ. id ẽ.limpidũ ſiue lubꝛai. Ar⸗
mon mons amoꝛreoꝝ de quo nunc dictuʒ quẽ
ſinices vocant Samoꝛ:⁊ amoꝛreus appellauit
Sauir:dicit᷑ q in vᷣtice eius infigne templũ qð
ab ethuuth cultui habet᷑ e regione paneadis ⁊
libani ⁊ terra filioꝝ trãſ ioꝛdanẽ a ſolis oꝛtu pᷣ⸗

rupto armon vſq; ad montẽ aermon extenditi

Auober ciuitas quã expugnauit ips ⁊ ẽ vſq;
hodie villa iuxta dioſpoli qſi quarto miliario

2*

ad oꝛientalẽ plagã qᷓ̃ vocat᷑ BGethoanabal.ple

riq; aſit affirmant in octauo ab eo miliario ſitã
appellari bethanabal. Aſdod in ſoꝛtibꝰ iude

q̃ nunc vocatur aʒotus:in qua derelicti ſũt gi⸗

gantes qͥ apellabant᷑ Emathi: ⁊ ẽ vſq; hodie

inſigne opidũ paleſtine. Ader vꝛbs quaʒ ex

pugnauit iho rege illius iterfecto. Afec ⁊ hec

ciuitas ẽ quam rege ipᷣius trucidato expugna

uit ihs. Achſaph ⁊ cõtra huius regẽ philoſo⸗

phus pugnaſſe deſcribit᷑:appellaturq; via theſ/

ſalus i octauo lapide dioceſaree ad radicẽ mõ⸗
tis taboꝛ in campeſtribus Accarõ in tribu dã
ſiue vt ego arbitroꝛ in tribu iude ⁊ leuã chana
neoꝛũ vꝛbs vna de quinq; olim ſatrapis pale⸗
ſtine: ⁊ decreta eſt qͥdem tribui iuda. nec tamẽ
tẽta ab ea:quia habitatoꝛes bᷣſtinos neqͥuit ex⸗
pellere Sed avſq; hodie grãdis intus ciuium
iudeoꝛuʒ. Accoꝛõ ðᷣꝛ inter aʒotũ ⁊ Jamã ad

oꝛientem reſpiciens Quidã putant accarõ tur

rim ſtratiõis poſtea ceſareã nuncupatã Axo⸗
tus q̃ ſupꝛa aſda vſq; hodie non ignobile mu⸗
nicpium paleſiine et vna de qnq; ciuitatibus

allophyloꝛũ:decreta qͥdem tribui iude:ſed nõ

retẽta ab ea:quia nequaqᷓ; veteres accolas po
tuit expellere Aſcalon vꝛbs nobilis paleſtine
q̃ et ipſa antiquitus vna fuit de qͥnq; ſatrapis
philiſtinoꝛũ:ſeꝑata qdem tribui iude ꝑ ſoꝛteʒ

tamẽ nõ retenta ab ea qꝛ habitatoꝛes eiꝰ ſupai-⸗

re non potuit. Afeta terminus amoꝛreoꝝ ſu⸗

per ioꝛdanem in ſoꝛtem tribui rubẽ. Sed et vi

q; hodie eſt caſtellũ grãde afeta noie iuxta op⸗

pidum paleſtine. Agad ſita ad radices mon-

tis hermõ. Aemach vꝛbs q̃ cecidit in ſoꝛtem

rubẽ. Sed nunc amatus villa ðꝛ trãſ ioꝛdaneʒ

in viceſimopmo miliario a pelle ad meridiem.

Eſt et alia villa i vicinia gadare noie amatha

vbi calide aque erumpũt. In regnoꝛuzʒ quoq;

libꝛis ſcribit.Ab introitu Emath vſq; adma
re hoc eſt deſerti qð eſt mare moꝛtuũ.Ego aũt
inueſtigans repperi Emath vꝛbẽ coeles Syrie
apeliari:q̃ nunc greco ſermone epiphania ðꝛ.

Amoꝛitrãſioꝛdaneʒ in tribu gad hocẽ Amã

de qua diximus ſupꝛa philadelphia ciuitas il
luſtris arabie. Adara iĩ tribu iuda iuxta deſer

tum.eſt quoq; ⁊ alia villa in finibꝰ dioſpoleas

iuxta thã viticã regionẽ que athauina villa vv
ꝙ hodie ſic vocat᷑. Athaica vicus in deſerto
ſitꝰ.in poſſeſſione tribus inde ꝓ q̃ Symmachꝰ

interpᷣtaf᷑ pauimentũ. Acoꝛ in tribu iude:de

qua ⁊ ſupꝛa diximus. Adomi quõdaʒ villula

nunc ruine ĩ ſoꝛte tribus inde:qͥ locusvſq; ho⸗
die vocat᷑ male domini ⁊ grece dicit᷑ anaba

Latine autẽ appellari
poſſunt aſcẽſus ruffoꝛũ ſiue rubentiũ ꝓpter ſã

guinem qͥ illis crebꝛo a latronibus fundit᷑.Eſt
autẽ cõfinium tribus iude ⁊ Beniami deſcẽdẽ
tibus ab helia Jericũ: vbi caſtellum inſitü eſt
ob auxilia viatoꝝ huius ſanguinarij ⁊ cruenti
loci:dñs quoq; in pabola deſcendentis iericſi
de hieroſolyma recoꝛdat᷑. Amã in tribu iuda
Aler in tribu iude.appellat᷑ auteʒ nunc vicus
grandis ꝑgentibus aſcalonẽ de aʒota. Aſar⸗
aul in tribu iude vꝛbs ſacerdotibus ſeparata.
Eſt vſq; hodie villa Bethemin noie in ſcdᷣo la

pide ð atherebitho hoc eſt tabernaculũ abꝛaã

q̃ttuoꝛ milibus acherõ. Aſtoal in tribu iude
vſq; hodie villa vocabulo Aſto inter aʒotũ ⁊
aſcalonẽ ꝑmanet. Alſna in tribu iude Adolã
in tribu iude ⁊ vſq; hodie vicus nõ paruus ad
oꝛientẽ Eleutheropoleos i decimo eius milia⸗
rio hoc noie vocat᷑. Adithã in ſoꝛte tribꝰiude
Dicit᷑ at ⁊ qdã villa atlia iux? GOaʒã:⁊ alia adi⸗
ta iux Dioſpolim:q̃ſi ad oꝛientalẽ plagã reſpi
ciẽs. Adaſa in tribu iunde vſq; hodie vicus iu
xta guſuas. Sʒ miroꝛ quõ guſnẽſem regionẽ ĩ
tribu iude poſuerit cũ ꝑſpicuũ ſit ſm libꝛũ ihᷣu
ſoꝛte eã tribu Effrai cecidiſſe Acher i tribu iu
de. Aſan in tribu iud eẽ vſq; hodie vic noĩe
PBethaſã ad Aeliã ꝑtinens in.xv.ab vꝛbemili

Co

o Ac⸗
detic a
Etaalia
Darona

penmilb

cus dp⸗
aue. Aul
ſen deue
ſocioclu
nde⸗ Bn
Zſtrrot
ſolcuitse
baſteinat
nonir
nücden
vopollix
(uitastn
haud pen
VBenuamil
miliario.
clitas ſoꝛt
beniamiſae
alis Caſt
niami. Br
We Lfi
feſpcis.
Urbbuber
ſuxis dio
Anmpla
Anmatt
dotib ſep
thari trib⸗
glia villa2
ſhllario.
luteciuitas
rofacalv⸗
nuliariodio
Pndirim?
dez Maet
ihinan
inbuaſer.
nan
Clllogſcpat
ich
Nleſrenſta
Gadicüture
mointrib⸗

Apellekſonk
Auluiterpel

genepmaͤſe
Pooſenai⸗

inneg;
wſe
hle Mlcke
gainp⸗
tuceoſen
oresep
nn
di Gͤg
dnceenrnc
nitunn
Cucrenn
kelneien.
r nn
Neghongene
nuin *
nori Ecei
di ez
eepohmut

gadhociRe

epphia eiu
ude iurnde
nibdiohe
thauin Mern
vicnsindeen
pSynnah,
tinmriced⸗
niquödezrtu
loasrige
Neder mnet
nrauitpelni
bani gri
ihusſndl E
Patmididlt
ſtelun —–
Vunonitoren
imiimsini
ninnrbalud
guocvicus
n Nn

ibosſenrain

ncienſchl
R
Palnnhrt
n unt
belude
nſoterd
bninin
nnriepehn

4

*

= =

—

Sc

=
== ☛ =

=

7

— ——
— ☛ —
— —
—☛ — –
= — —
== = – =eẽ
—
S S —☚,0 —
S =eń; . — ☛ =

Tractatus V

ario. Aſennã in tribu iude. Agaf in tribu iu
de nũc vſq; vicus in finibꝰ Eleutheropolis eſt
Eſt ⁊ alia villa grãdis iudeoꝝ nomie. Aena
Barona cõtra auſtrałẽ plagaʒ chebꝛõis nouẽ
ab ea milibus ſeꝑata. Aſtamos in tribu iude

vicus aipᷣe iudeoꝝ i Q aroma ad adloneʒ loei

auẽ. Aui in tribu iude.Eſt vic auea iuxta al

teꝝ de quo ſupꝛa diximꝰad oꝛiẽtalẽ plagam re

ſpiciẽs cũctis habitatꝰ xpᷣianis Affeta i ribu
iude. Auata iĩ tribu iude Areba i tribu iude
Aſtaroth ↄtra Rama in tribu ioſeph. Aſta

rot ciuitas ĩ tribu effrai nũc vicꝰad aqloneʒ ex

baſte in q̃rto eiꝰmiliario acurꝰ ðꝛ. Adara ciui
tas tribus effrai Aler ciuitas tribus manaſſe
nũc demõſtrat᷑ villa deſcẽdẽtibꝰab neapoli ſin

topoiũ i.xv.lapide iux̃ viã publicã Acharoth

₰

ciuitas tribꝰ Beniami. ſunt aũt due acharoth

haud ꝓcul ab aelia. Araboth ciuitas ſoꝛtis
Beniami ſacerdotibus ſeꝑata ĩ tertio ab aelia
miliario. de qᷓ et hieremias ꝓpha fuit. Adar
ciuitas ſoꝛtis Beniami. Aelmõ ciuitas tribꝰ

beniami ſacerdotibꝰ ſeꝑata. Aiuxt caſis.id ẽ

vallis Cafis ĩ tribu beniami. Auii tribu Be
niami. Aphꝛa i tribu Beniami. Eſt et hodie
vicꝰ Effrẽ in nto miliario Bethelis ad oꝛiẽtẽ
reſpiciẽs. Aumienia i tribu beniami Affini ĩ

tribu beniami. Arii tribu beniami. eſt vila.

iuxta dioſpoli q̃ nunc apellat᷑ vſq; Getariph.

Amplai tribu beniami. Aſar i tribu ſymeõ.
Armathabob ĩ tribu ſymeonis ciuitas lacer⸗

dotibꝰ ſeꝑata. Aſẽna ĩ tribu ſymeõis. Ame⸗

thar iĩ tribu zabulõ. Auiuia i tribn ʒzabulõ : eꝛ

alia villa Auiuia eũtibꝰde neapoli Aelis in.x.
miliario. Annuatio ĩ tribu zabulõ. Achale⸗
lut ẽ ciuitas tribꝰ IJſachar:appellat᷑ aũt ⁊ qdaʒ
vicꝰ facalꝰiu,̃ mõtẽ taboꝛ ĩ capeſtribꝰ ĩ octauo

miliario dioceſaree ad oꝛiẽtẽ reſpiciẽs:ſicut ſu
pꝛa diximꝰ Affrai ciuitas tribꝰ Jſachar ẽ ho⸗
dieq; villa affarea noĩie ĩ ſexto muliario legiõis
5epretnoné. Alimech. ſoꝛt aſſis. Amach
1

ribu aſſer. Amef i ſoꝛte tribu iſachar. Aue

rich ĩ ſoꝛte tribꝰ iſachar Aſtiſap ĩ tribu Aſſer

ciuitas ſepata leuitis. Amer ĩtribu Alſſer eſt
q̃dã villa noie Bethanea i ùntodecimo lapide
a ceſarea ſita ĩ more ↄ oꝛiẽtalẽ plagã ĩ q̃ ⁊ laua⸗
cra dicũtur eẽ ſalubꝛia. Acrau ĩ tribu Aſſer.

Amõ in tribu aſſer Accho q̃ nũc Ptolemais

appellat᷑ ſoꝛtis aſſer de q̊ habitatoꝛes pᷣſtios ne
quiuit expellẽ. Achzif in tribu aſſer i q̃̊ alieni

gene ꝑmaſerũt. Hec ẽ ⁊ diſpa in nono miliario
Ptolemaidis ꝑgẽtibꝰtribꝰ Auiuia ſoꝛi aſſer

Affec ſoꝛ aſſer i q̃ habitatoꝛes pᷣſtini ꝑmanſe⸗

rũt Adeuiue ĩ tribu neptali. Aſſoꝛ i tribu ne
ptali quã rex aſſyriõ ꝓphetaſſe ſcribik Aſſed
dii tribu neptali Amathi tribu neptali Aʒa
not ĩ tribu neptali:ẽ aũt ⁊ nüc vicꝰad regioneʒ

Fo. LV
Epiſtola XXV

dioceſaree ꝑtinens ĩ cũpeſtribꝰ. Ahilõ ſoꝛtis
Dã ſepata leuitl.⁊ hodie vic alius haud ꝓ⸗

cul a nicopoli. Seiẽdũ ꝙ ahilõ.lxx.ediderunt

vbi erãtvꝛſi. Arad ẽ ciuitas ihabitatoꝛes ſfli

hebad:ſoceri Ooyſi in medio ifraelis Ader D

apð quẽ Gedeõ caſtramẽtatꝰ ẽ. Ariſoth ciui
tas ſiſar pncipis iabis. Eſt aũt iabis trãſioꝛda
nẽ nũc villa ꝑgrãdis a ciuitate Mellex ſex mi⸗
libꝰdiſtãs pgẽtibꝰ Heraſã. Aredh aſcẽſus ꝓ
qͥ aqᷣla iterpᷣtat᷑ ſaltuũ:Symmachꝰ montium.
Aruir vbi dimicauit Jepte:ẽ hodieq; villa ĩ
mõte ſita viceſimo ab Helia iapide ad ſeptẽtri
onẽ. Arna vbi ſcriptura refert ſediſſe abime⸗

lech. Aliali ciuitas i fra ʒabulõ: de qᷓ fuit ille
aiolõ qͥ indicauit ꝓplm iſrk. Abel vinearũ vbi
dimicauit iepte ĩ tra fuioꝝ Amõ:nã ⁊ vſiq; in

pñteʒ diẽ ĩ lapide philadelphie villa Abel cer
nit᷑ vinen ↄſita. Alia qͥʒ ẽ ciuitas noie abilla vi
ni fertilis:in duodecimo a gadaris miliario: 3
oꝛiẽtalẽ plagã:necnõ ⁊ tertia iphenice Abilla
int᷑ damaſců ⁊ Paneadẽ Aramethẽ Sophi:
ciuitas Helcane 2 Samuelis i regiõe tanitre⸗
dis iuxta dioſpolim: vñ fuit ioſeph q ĩeuange
lijs Abarimathia fuiſſe ſcribit Abuezer qað i⸗
terpᷣtatur lapis adiutoꝛij ſiue lapis auxiliatoꝛ

Eſt aũt locꝰ vbi tuler̃t philiſtim arcã teſtamẽti

int heliã ⁊ aſcalonẽ iux villã bethamꝰ Aphel
domꝰ vbi dimlcauit Saul: ꝓ qͥ adla poſuit ifi⸗

nibdomu. Anuegel ꝓpqᷓ aqla auſtꝝ: ſymma
chhus meridiẽ trãſtulerſt Arith vbi dauid eſt
villa arath noie ad occidẽtalẽ helim. Aiali ꝓ
q̊ aquila trãſtulit ceruoꝝ: Theodotiõ lapides
ceruoꝝ Endoꝛ q̃ ẽ in eʒraela vbi filij iraelis ſe

ad pᷣliũ pᷣparãtes caſtra poſuernnt.Et ẽ hodie
grãdis vicꝰendoꝛ:iux mõtẽ thaboꝛ ad meridiẽ
ĩqrto miliario Afech iux endoꝛ iſraeł vbi di⸗
micauit ſaul Arma ad quẽ locũ ſpolioꝝ ꝑtem
miſit dauid Atherih ad bũc qͥʒlocũ miſit pᷣde
ꝑtẽ dauid Ama i deptũ eũtibꝰgabaõe chono
dacheſim: ꝓ qͥ ſymmachꝰpoſuit iferioꝛẽ viam
Areaoꝛne.i.hierim Aſſur ciuitas iude quaʒ

edificauit ſalomõ Abelmaula vꝛbs vniꝰ ð pᷣn

cipibꝰ ſalomõis Vñ fuit ⁊ heliſe? pphᷣa Eſt at
nũc vicꝰ i aulone de qͥ ſupꝛa diximꝰ i decimo a
ſintopoli muliario ʒ auſtralẽ plagã nomie Be⸗
thaula. Sʒ 7 Abel in ea villula nũc nuncupat᷑
inter neopolim ⁊ ſintopoli. Auothar ciuitas
vniꝰ de pᷣncipibꝰ ſalomonis Zilath ſupꝛa lit⸗

tus rubꝛi maris i ra Dã: de quo ſupꝛa dictũ ẽ

Aeloth quã extoꝛſit azʒarias Aenda hinꝰex⸗
pugnatoꝛ aſſa rex fuit atq; ſubuerſoꝛ. Aſion⸗
gaber in h loco daſſis Joſaphat tempeſtate in
atria ẽ. Fert᷑ aũt ipſa eſſe eſſia haud pꝛocul ab
ailath in rubꝛo. Aela boꝛgazati nomina flu⸗
minum in terra medoꝛum: ad quoꝛuʒ monies
captiuꝰiſrł ductus eſt Albana Hunn damalt,

Aopſithie vel Aphaſoti quod Aquila in li⸗
bertatem vertit. Ailam quaʒ expugnauit rex

Aſſyrioꝛũ Achias in aſſyrioꝛuʒ. Aſſima oppi
Dum in terra iude quod ediſicauerũt hi qui ad
eaʒ venerũt de Emath. Arthẽ refert Joſeph⸗
hanc eſſe petram vꝛbem nobileʒ paleſtine Ar

damelech idolum aſſyrioꝛum qð et Samarite

venerati ſũt. Armoniũ iuxta Eſaiam vie no
men eſt in viſione ð Moab ꝓ quo lqͥla ouo⸗
raim. Agallim huius Eſaias meminit in vi
ſione contra οab. Eſt autem Agallim vic⸗
ad auſtraleʒ plagã partem Areopolios diſtãs
ab eo milibus octo. Aelim puteꝰ dimon ⁊ hu
ius loci in eadem viſione Eſaias recoꝛdatur.

Ariel huius quoq; Eſaias meminit quã Aqᷣ⸗

la ⁊ Symmachus interp̃ᷣtati ſunt leonem dei:
hanc putant eſſe qͥdam ariopolim eo ꝙ ibi nũc
vſq; ariel idolum colunt vocatũ acratoi apota
amarte. Vñ ⁊ ciuitatẽ dictã ſuſpicant. ¶ Gihi
aũt videt᷑ iũ ↄſequẽtiã textũq; pphetie Ari⸗

el ibi ag.allegoꝛice hierłin:ſiue tẽplũ ſigniſica⸗

re hᷣ ẽ leonẽ dei ꝙ foꝛte regnũ fuerit ⁊ potens.

Dehi libꝛis hebꝛaicaꝝ q̃ſtionũ pleniꝰdictũ ẽ.
Adama i Eſaia ĩ qͥ aqla ⁊ ſymmachꝰ humuz

Theodotiõ terrã iterpᷣtant᷑. Age fullonis ⁊ B

i Eſaia ſcriptũ ẽ. Oſtẽdit᷑ aũt nũc vſ. q́; locus iͥ
ſuburbanis hierln. Aſedech ⁊ hanc Eſ gias

ppphᷣᷣa futurã i egypto vaticinat᷑. Sciẽdũ autẽ

Hvl hebꝛeo ꝓ h̊ neie ſcriptũ ſit arabes qð ſicci⸗

tatẽ qdã interpᷣtat᷑ i ſolẽ: ⁊ alij ĩ teſtã trãſferunt
volẽtes vel HMeliopoli ſigniſicari vel Oſtraci p

nẽ. Sʒ ⁊ huiꝰ rei diſputationẽ qꝛ lõgioꝛẽ in li⸗
bꝛis hebꝛaicaꝝ qſtionuʒ repis. Arafad vꝛbs
damaſci quã owugnauit rex aſſyrioꝛũ ſicut in
Elſaia ⁊ Hieremia ⁊ libꝛis regnoꝛum ſcribitur
Auẽgaba ⁊ huiꝰ Eſaias meminit:quaʒ aqͥla
traãſtulit aut graua.ſcʒ.v.ſyllabã q̃ imediono⸗
minis poſita ẽ i ↄiuctionẽ ⁊ iterpᷣtatꝰ.ſymma⸗
chus vo ſollicitauit ⁊ hũiliauit:legimꝰ ſi uꝑ B; i
regnoꝝ libꝛis. Armenia ĩ Eſaia que ẽ ararat
Alſael huiꝰmeminit Zacharias ppłoa. Aua⸗
uel turris hierł'in ſiẽ i Zacharie libꝛo ſcriptũ ẽ.
Alſeremoth ĩ Hieremia: p q̊ in hebꝛaico ſcri

. ptu ſadamoth:qð aquila iterpᷣtat᷑ ſuburbana

Amoth ĩ Hieremia: aqͥla vertit i officinas vlł
tabernas. Aalaoth i Hieremia ꝓq̃ i hebꝛeo
legit Luit. Aethau ĩ ieremia:quã aqlam va
lidã: ſymmachꝰ iterpᷣtat᷑ antiquãaã. Acheide⸗
mach ager ſãguinis:qͥ hodieq; mõſtraf᷑ ad au
ſtralẽ plagã mõſ ſyon Jeuon iux Sali vbi ba
Puzabat Yohes:ſicut in euãgelio circa Joheʒ
ſcriptũ ẽ. Et oñdii nuncvſq; locꝰ ĩ octauo lapi
de ſincopoleos ad meridiẽ iux ſalẽ ⁊ ioꝛdanẽ.
b aut ciuitas regni Nẽbꝛoth:i q̃ eoꝝ qui
eęeldificauerũt turrim lõge diuile ſũt lin⸗
ler-pa Hͤ nrs ſPrrnr AXWι Pa
£

—

Abel q̃ Babylõ iterptat᷑ ↄfuſio. Erat ſi

gue:qꝝ pᷣncipẽ Joſephꝰ fuiſſe Nẽbꝛoth affir⸗
4 Rar. Weſted eiꝰ hiſtoꝛie Sibyllã grecaʒ exhi
bens: locꝰ.inqͥt in qͥ turrim edificauerũt nũc ap
pellat᷑ Babylon ppr᷑ ↄfuſionẽ pᷣmonis eoꝝ q̃
altiſſimã turri oĩ ſtudio fabꝛicabãt. Siqͥdẽ he⸗

2

bꝛei ↄfuſiõe Babel vocãt. Be hac turreet di⸗

uerſitate linguaꝝ ſcripſit ⁊ ſibylla ĩi hũc modũ
Cũ oẽs moꝛtales vna ligua vterẽt᷑ qͥdã ex his
altiſſimã turri edificauerũt:celũ ꝑ ea cupiẽtes
ſcãdere:dij vero turbines mittẽtes euertẽ tur⸗
rim:⁊ ꝓpꝛia ⁊ diuerſã vnic uiq; tribuere liguã
Vñ vꝛbem qͥʒ ↄtigit apellari babylonẽ. Be.
theluiais ĩ duodecimo ab Helia lapide ad de⸗
xterã euntibꝰ Neapoli:q̃ plurimũ luʒa.i.ami⸗
gdalũ vocabat᷑: ⁊ cecidit in ſoꝛteʒ trivus beni⸗

amin iuxta Bethã et Gai: quã expugnauit ie

ſus rege illius interfecto oꝛro qͥdam putant

m erroꝛẽ grecoꝛũ volum inũ Nalaminaulas

antiqtus nũcupatũ: veh emẽter errãt. Verbũ

₰

quippe hebꝛeũ ⁊ nomẽ ipᷣius ciuitatule pariter

miſcuerũt:cũ vllã ſignificet pᷣus.i.οτ:ον
2 ſit ſenſus: vo
cabat᷑ aſt Bethel pᷣus luʒa. Nec bethai quod
aut opꝓpidũ ſignificat:hebꝛei p utãt eũdẽ eſſe be

luʒa vero amitha

thel.ſᷣ exeo tge qͥ ibi ab hieroboã filio nabath

vituli aurei fabꝛicati ſũt.⁊ a.x.tribubꝰ adoꝛa⸗

ti vocatũ ẽ Bethai.i.domꝰ idoli:q̃ añ vocaba
tur domꝰ dei.Sʒ ⁊ ſuꝑ h ĩ libꝛis hebꝛaicaꝝ q̃⸗
ſtionũ pleniꝰ diximꝰ. Bala qᷓ ſegoꝛ nũc aʒoꝛa
nũcupat᷑ ſola de qͥnq; ſodomoꝝ vꝛbibꝰ Loth
cibꝰrepuata. Imminet aũt mari moꝛtuo ⁊
ſidiũ i ea poſitũ ẽ militũ romanoꝝ: habitatoꝛi⸗
bus q̊ʒ ꝓpꝛijs frequentat᷑:⁊ apud eam gignit
balſamũ: poma palmaꝝ antique vbertatis in

dicia. Nulluʒ aũt moueat ꝙ ſegoꝛ eadẽ ʒoara
S2: cũ idem nomẽ ſit paruule vel iunioꝛis : le⸗
goꝛ hebꝛaice zoꝛa ſyriace nuncupat᷑. Bala aũt

interpᷣtat᷑ abſoꝛpta:ſup quo ĩ libꝛis hebꝛaicaꝝ

qſtionum plenius diximus. Balanus.id eſt.
quercus luctus:ſub ᷓ Rebecce nutrix ſepulta

eſt. Barath int᷑ cades ⁊ barath hodieq; agar

puteus demõſtrat᷑. Bethleẽ ciuitas dauidi
ſoꝛte tribꝰiude. In q̃ deus nr atq; ſaluatoꝛ na
tus eſt i ſexto miliario ab Helia ↄtra meridia⸗
nã plagã iuxta viam q̃ ducit Chebꝛõ: vbi ⁊ ſe⸗
pulcrũ cũ Abimelech ſociauerũt iurãtes. Nec
mouere debet quenqᷓ; ſi interdum ciuitas iude
eaſdem in tribu Symeonis vel Beniamin re⸗
periat tribus iuda bellicoſiſſimis viris pollẽs
⁊ crebꝛo adu erſarios ſuꝑans in oĩbꝰ tenuit pᷣn

cipatũ: ⁊ iccirco ⁊ aliaꝝ tribuũ ſoꝛtes in eiꝰ in⸗

terdũ funiculo nücupat.Alioqͥn ĩ medio trib⸗
iude hahitaſſe Symonẽ ſcriptura manifeſtiſ⸗
ime docet. Balã in tribu iuda. Baſchat in

tribu iuda. Bethdagon in tribu iuda. ſed et

vſq; hodie grãdis vicus cafodago inter dioſ⸗

Crae

inai⸗
e Be
himuibe
isle
rräͤſtulitn
ſcäsbhere
Ponglen
irbuben
nob:ſedp
Behel.
ſurintrib⸗
ſuravicn⸗
Cſmole
ſschnie
1choſt⸗
greinb
Nu
ſtsabele
nin. Vo
bu gene
jnme
intn
Painin
dcis Der
puſpneo
beetbim
bulonas
laturius
thuein
len inoa
ehten. J
bulon9
gloditerp
lenſorrisa
1etyllene
ſnenbpige
hiuquerlt
hnuun
hoce pp:
Plann. B
Degdtey
ilyina⸗
atin 1
cohuopiſt
eſerſorho
ſergiſcnon
ſmelngan
mgsſacero⸗
dedenſr
vollin en
logetr ſben
bunbene
eogltera in
nipni⸗
Ulin kub⸗
echarae

—
.⸗ –
=
—
=
—
☛Eäe
S
S==

tereni Vi
cuitanlehnt
us.i Thoni
1ſulenen
Lecbehiint
uniteſtic
oboifliorthtt
X.mbab'adee
Gol:niwen⸗
dus hehnig
ziegntürzer
mor hbyleh
unm monot
nnnr hehtan
1mtangol
tigveſwemen
ſegnetizen
linnols,ff
upet. Hinii
lbꝛshebnat⸗
Brlatus hel.
cetunirlepuin
Abhocheczan
ainsdanil
ng Auata

SS

duyn Cend-

7

Chehugtiti
Nerütiuris /
umculs
Nel Benmni
nis iuſnt

=, —
=☛ ☛ =

—
—2

E
E
—
Se
=S,=
S=
—
=

Tractatus V

polim ? ianuã demoſtrak. Bethaloth i tribu

iude. Bethafiti in tribu iuda vicus tranſ ra⸗
phi milibus.xiiij.euntibꝰegyptum q eſt termi

trãſtulit in locis qͥ iuxta inhabitabilẽ ſũs ſigni⸗

ficãs heremũ. Beſchaia ĩ tribu Manaſſe ſe⸗
pata a leuitis ĩ regiõe baſanitidi. Wethai in
tribu beniami iuxta Gai ⁊ Bethel ↄtra maci⸗

nas: ſed pleriq;: vt ſupꝛa dictũ ẽ idem putãt eẽ
Bethel. Baliloth in tribu beniamim Beth
ſur in tribu iuda vel beniamin: ⁊ ẽ hodie beth⸗
ſura vicus euntibꝰ nobis ab helia chebꝛõĩ vi
ceſimo lapide. Juxta quã fons ad radices mõ
tis ebuliens ab eadẽ in qᷓ gignit᷑ ſoꝛbet᷑ humo:

⁊ apoſtoloꝝ acta referũt eunuchũ cãdacis re⸗
gine in h eſſe baptiʒatũ a Philipo.Eſt ⁊ alia
villa Bethoſoꝛ in tribu iuda mille paſſibus di⸗

ſtãs ab eleutheropoli. Beroth in tribu benia

bu beniomin. Bethaloth in tribu beniamin:

pꝓ q̊ ſymmachꝰ iterpᷣtat᷑ i cãpeſtribꝰ. Bethal

la i tribu beniami HBoꝛooth ĩ tribu beniamin

HBalla i tribu ſymeonis Bathul i tribu ſyme
onis Beraraoth i tribu ſymeonis Bethitri
bu ſymeonis Baalei tribu ſymeõis Betha
baeth i tribu ſymeonis. Bethleẽ in tribu za⸗
bulon ad cuiꝰ diſtinctionẽ altera bethleẽ apel
latur iude Bethphaſes in tribu iſachar Be

thue in tribu.Aſſer:⁊ nunc apellat᷑ vicꝰ bethe
tem in octauo miliario ptolemaidis contra oꝛiꝛ
em. Bethagon locus in quo due tribꝰ ʒa
pulon ⁊ Iſachar habent ↄfinia. Bethameth
quod iterpᷣtatur Symmachus vallis.Eſt au⸗

entem.

tem ſoꝛtis aſſer. Hethana in tribu neptalim:
⁊ eſt ville nomen bethanea in qntodecimo a ce

ſarea lapide:in qua dicuntur lauacra eſſe ſalu⸗
bꝛia:que ⁊ ſupꝛa nomine Aueane poſuimus.

Bene in tribu Dan Barath in tribu dan vl
qᷓ; hodie ꝓpꝛie ad aʒotũ. Berecha viculꝰ ap

pellatur. Bezel vꝛbs regis adembeʒeth: æ bo

dieq; due ville ſunt nomine bezeth vicine libi

in ſeptimo lapide Neapoli deſcendentibꝰ ſin⸗

topolim. Bethſã ex h̊ opido tribꝰManaſſe

accolas pꝛiſtinos nõ potuit expellẽ.⁊ nunc ap
pellat᷑ ſinthoplis vꝛbs nobilis paleſtine:qua,zʒ
iterdũ ſcriptura cognomiat domũ ſan:qð ino
ſtra lingua iterpᷣtat᷑ iniquꝰ. Bethſanies ciui
tas ſacerdotalis ĩ tribu beniamin: in ̊ͥ vſq; bo
die demöſtrat᷑̃ de eleutheropoli ꝑgẽtibꝰ nico⸗ De⸗-
voli in thaiba tranſ ioꝛdanem vbi Johes in peniten⸗
loꝛte tribꝰneptali.Sʒ nec de hac pᷣſtinos acco⸗.
los tribꝰneptalim valuit expellere Bethſani
es altera in tribu Meptalim in qᷓ̃ ⁊ ii cultoꝛꝛes
bpᷣſtini ꝑmaſerũt. Baalemoni mõs circa liba⸗
nũ in ſinibꝰ allophyloꝝ. Baleth in tribu dan

poli in. x. miliario g̊ oꝛiẽtalẽ plagã Bethnati

E
Ae.

nus paleſtine Bethoꝛaba pꝛo q̃ͥ ſymmachous

Zethara qð interpᷣtat᷑ domus ad ſiue putei.

H Fo. LVI
Epiſtola XXV

quam iĩ expeditiõe ſclaudi oeccupauit gedeon.
Bethaſepta vbi terga vertit madiã. Hala.⸗
nus.i.quercꝰ ſithinioꝛum vbi regnauit abime
lech:q̃ vſq; hodie oſtẽdit᷑ i ſuburbano rurene.
apoleos ꝓpe ſepulcꝑ ioſeph. Bothonij go i⸗
terpᷣtatur Aqͥla ⁊ ſymmachꝰ tribulos. Bera
vbi abimelech Joatã fuiſſet habitauit Diſtar

dut vicus bera a bereopoli octo milibꝰad aqui

lonẽ. Baalthamar iuxta gaba vbi filij iſrkad
uerſũ tribũ beniami iniere certamẽ:⁊ vſq; ho⸗
die bethamari ĩ ſupꝛadictis locis vicul apel⸗
lat᷑. Betchur vſq; ad hũclocuũ ꝓplłs iſrł fugiẽ⸗
tes ꝑſecutꝰ eſt alienigenas appellãs eũ lapideʒ
adiutoꝛij. Bauia vbi Saul vngẽdus in regẽ
cũ ſamuele cib ũ ſũpſit. Roꝛro bauia aqᷣla ſem
per excelſã trãſtulit. Boſeth nomẽ perre ſux
q̃i libꝛis hebꝛaicaꝝ q̃ſtionuʒ diximꝰ. Beſſoꝛ
turris ad quã venit dauid. Beroſã ad quem
p̃de ꝑtẽ dauid miſit. Bari loc' ad quẽ vſq; ꝑp
ſecurꝰ ẽ Michol filiã ſaul vir ſuꝰ lachꝛymas.
Aalaſſoꝛ iuxta effrai: vbi ab elaſon pecoꝛa tõ
debant᷑. Bethamaca vſq; ad hãc ꝓſecutꝰ eſ
Joab ꝑ duellẽ labe:⁊ poſt eã legimꝰ ab aſſyrio

rfũ rege captã. Eſt aũt aſcẽdẽtibꝰ de eleuthero
poli Eliã ĩ octauo lapide nũc villa q̊ achanum

2. Ballat vꝛbs quã edificauit ſalomõ Be⸗
thſariſſa vñ venit hõ cũ muneribꝰad heliſeum
poas. Eſt aũt in finibꝰ dioſpoleos villa.xv.
erme ab ea milib' diſtas Z ſeptẽtrionẽ ĩ regio
ne tãnitica. Bethagã via ꝑ quã Ochoʒia fu
giſſe legimꝰ. Baſethath vꝛbs antiqua iude.
HBethſathath vicus ſamarie: ad quem venit
Hieu rex iſrłqͥ ĩ altiſſimo cãpo ſuꝰ ẽ nõ ampliꝰ
xij.milibꝰa legiõis oppido ſeꝑat᷑: ꝓqͥ ala ĩter⸗
pᷣtat᷑ domꝰcuruãtiũ. Symmachꝰ dom⸗ ſingu⸗
loꝝ eo ꝙ auguſtꝰ huũilis itroitꝰ ſingulos tin:

⁊ nec ipos ĩigredi ſuſtineret. Beuich quã con

ſtruxerũt ſamaritani: qͥ de babylonis regione
trãſierũt. Biblos ciuitas phenicis cuiꝰmemi
nit Eʒechiel: ꝓ i hebꝛaico ↄtinetur GSobel.
HBabaſt'ciuitas egypti: iux ezechielẽ. Bar

iterra cedar ſicut ſcribit hieremias Babylõ

idolũ ẽ Obel. Bethſaida ciuitas ẽ in galilea
Andrea Metri Philipi apłoꝝ ꝓpe ſtagnum
Genazareth Bethfage villa in monte oliueti
ad quã venit dñs ipᷣs. Bethania villa in ſecũ
do ab Aelia miliario in latẽ mõtis oliueti: vbi
ſaluatoꝛ nẽ Laʒaꝝ ſuſcitauit:cuiꝰ ⁊ monumen
tũ eccłia nuc ibidẽ extructa demonſtrat. Be⸗

tiam baptiʒabat: vnde ⁊ vſq; hodie plurimi ö8
fratribus.hoc ẽ de numero credentiũ ibi rena
ſci cupientes vitali gurgüe baptiʒzantk Beth⸗
ſaida pilcina in hieriin qᷓ vocabat pbatica: et
a nobis interpꝛetari põt pecualis. Hec quinc;
quonds poꝛicus habuit..oſtẽdũt gemini lacꝰ

“

Pars

Am̃ yni⸗ bybernis pluuijs adipleri ſolet. Alẽ
miro ĩ mõ rubes q̃ſi cruẽtis aqͥs antiqͥ ĩ ſe oꝑis

ſigna teſtãt᷑. Nã hoſtias ĩ eo lauari a ſacerdoti

bus ſaliſas ferũt:vnde ⁊ nomẽ acceperit.
Oꝛonã Aſtaroth carnaym nũc vicus

c grãdis i qgulo Bathenos: et appellat
carnea trãſfluenta ioꝛdanis: tradũtq;

fuiſſe ibi domũ Jacob.Sʒ ⁊ ſupꝛa memoꝛaui⸗
mus carnẽ vituli ĩ nouo ab elia miliario. Ca⸗
des vbi fõs ẽ iudcij:⁊ cades barne i deſto que
ↄiũgit᷑ ciuitati petre ĩ Arabia:vbi occuluit ma
ria ⁊ Ooyſes rupe ꝑcuſſa aquam ſitiẽti ppło
dedit.Moõſtrat᷑ ibidẽ vſq; i pᷣſenteʒ diẽ ſepul
crũ via.ſᷣ pᷣncepſ Amelech ibi achdoꝛlamagoꝛ
ceſi ſũt. Cene regio pᷣncipũ idumeoꝝ. Carai
tami filij Rubẽ. Nũc aũt ẽ vicꝰ xpᷣianis oibus
floꝛẽs iuxta mediabã vꝛbẽ arabie:⁊ appellatur
Coꝛaiatha i.x.miliario ſupꝛadicte vꝛbis:) oc

cidẽtalẽ plagã vicinꝰeiꝰ loci qͥ lpellat Waoe.
hꝛebꝛõ de qᷓ iä

Cariachbarbe villa qrta q̃ ⁊ de
ſupꝛa diximꝰ. Cauath vicꝰ arabie qͥ nũc cha⸗
natha ðꝛ:quã cũ cepiſſet Nabau appellauit na
bothiã.fuit aũt ĩ tribu Manaſſe i regione tra⸗
conitidis iux boſtiã. Caathacha chꝛiſia.i.au
rea. Sũt aũt mõtes auri fertiles in dẽto ꝓcul

xj.milibꝰ Achachiel:iuxta qs Moyſes deute

ronomiũ ſcripſiſſe pꝑhibet᷑. Sed i metallo eris
faho ꝙ nr̃o tꝑe coꝛruit mõtes venaꝝ auri ple⸗
nos oli fuiſſe vicinos extimãt. Cademoth in
deßto ex q̊ loco miſit legatos Moyſes ad Se
on regẽ amoꝛreoꝝ. Cariath vicꝰ qͥ ſub gama
metropoli fuit. Cedes ciuitas quaʒ cepit ihᷣs
rege ipᷣiꝰ itefecto.Eſt aũt ĩ ſoꝛte tribꝰiude Ca
thenoth altera ciuitas filioꝝ Rubẽ vꝛbs ſeꝑa⸗
ta leuitis. Capſaol i tribu iude. Cina i tribu

iude. Cella ĩ tribu iuda vbi quõdã ſedit Da⸗

uid: ⁊ nũc cella ad oꝛiẽtalẽ plagã eleutheropo⸗
leos ꝑgẽtibꝰ chebꝛõ q̃ſi octauo miliario:ĩ q̃ ſe⸗
pulcrũ mõſtrart᷑ ꝓphe Abachuc. Cariathbal

ciuitas Jari ĩ tribu iuda Cana i iribu Ephꝛai
Capſa ĩ tribu Ephꝛai Caueiĩ tribu manaſſe

Cariathiari q̃ et cariathlual ciuitas ſaltuum
vna ð vꝛbibꝰ Oabaonitaꝝ ꝑtinẽs ad tribũ iu⸗
de: eũtibꝰ ad Elia DHioſpoũ miliario vno. De
hac fuit Urias ꝓpha:quẽ iterfecit Joachim ĩ
hierim ſiẽ ſcribu hieremias. Sʒ i CParalipo⸗
menõ libꝛo filiꝰ Subal appellaf᷑ Cariathiarim
CLiſõ i tribu Iſachar ciuitas ſeparata leuitis
CLCarto ĩ tribu Faieeenche⸗ leuit Cana vſ

q; ad Sydonẽ maioꝛẽ: ẽtpe a altera mioꝛ ad

cuiꝰ diſtinctionẽ maioꝛ hͥ ðꝛ.Fuit aũt Cana in
tribu Aſſer vbi dñs nr̃ ſaluatoꝛ aquã ↄuertit i
vinũ Vñ ⁊ Nathanaelvir iſraelita ſaluatoꝛis
teſtimonio cõpꝛobat᷑:⁊ ẽ hodie opidum ĩ gali
lea genitũ. Cedes ſoꝛt Neptali ciuitas ſacer
dotalis ac fugitiuoꝝ ĩ galilea ſuꝑ mõtẽ nepta⸗
„₰

lim. Sʒ bas cepit rexaſſyriop: qᷓnücadvſus

appellat i.xx.Tyri miliario iux Paneadẽ Ca
riã iĩ tribu neptali ciuitas ſeꝑata leuit Ceron

itribu Zabulõ ĩ qua pᷣſtini remanſere cultoꝛes

Carcar vbi erãt zebee ⁊ Salmana qͥs interfe

cit Gedeõ.⁊ ẽ vſq; hodie caſtelluʒ cognomẽto

carcaria vniꝰ diei itinere a petra diſtůs Cha⸗
mõ ciuitas i qᷓ ſepultꝰ ẽ Jaiar cũ pᷣmuʒ iudicaſ
ſet pplm iſrł. Appellat᷑ aut hodie vicꝰcanoanaĩ

cãpo altiſſimo ſe legibꝰa legiõe ad ſeptẽtriona⸗

lẽ plagã ꝑgẽtibꝰ ptolemaidẽ Ciſoꝛ toꝛrẽs iux
mõtẽ thaboꝛ:vbi Siarã dimicatũ ẽ Cado⸗
mi toꝛrẽs iux̃ quẽ Delboꝛa bellũ geſſit. Calla

ſtitanoꝝ.i.vallis gigãtũ aduerſus qͥs pᷣliatus
ẽ dama. Clautamõ.i.fletuũ locꝰa planctu no
mẽ accepit Cera regio philiſti. Carmeliꝰ vbi
quõdã nabal carmelius fuit: ⁊ nũc villaẽ Car
melia ĩ deto lapide opidi chebꝛon vergẽs ad
oꝛiẽtalẽ plalã:vbi ⁊ romanũ pᷣſidiũ ẽ poſitum
Chedrõ appellat᷑ toꝛrẽs ſiue vallis cedrõ iux
hierim ad oꝛiẽtalẽ plagã: cuiꝰ Johes euangeli
ſta meminit. Cyrene in finibꝰegypti:ad queʒ

locum rex aſſyrioꝝ trãſtulit damaſcenos thoz

queq; eſt iuxta egyptũ. Charcedron.i.catha

gi:cuius Eſaias ⁊ Eʒechiel in viſione tyri re.
coꝛdat᷑:ꝓ quo in hebꝛaico tarſis ſcriptum. Sʒ

⁊ de hac in libꝛis hebꝛaicaꝝ q̃ſtionũ pleni di⸗
ximus. Cela.i.vallis Joſaphat inter hierim

⁊ montẽ oliueti:lege ꝓphetam Johel. Cedoõ

in Eʒzechiel qð Aqla ⁊ Symmachus interpꝛe

tantur oꝛienteʒ. Cedar in Eʒzechiel pꝛinceps

cedar. Sed et Eſaias et hieremias in viſione
arabie huius vocabuli recoꝛdant. Eſt autem
regio in heremo ſaracenoꝛuʒ a filio iſmaelis ce⸗

dar ita cognominata Carioth in regione mo⸗
abitarum:ſicut Hieremias dicit. CLapharna

um iuxta ſtagnum genaſareth vſq; hodie op⸗
pidum in galilea gentiũ ſitum in finibus ʒabu⸗
lon⁊ neptalim. ucuſq; ꝓ.c.litteram.i.gre
ce legere debemus:exinde ꝑ elementuʒ chiqð
aſpirationẽ in ſe cõtinet:⁊a latinis minime ha
bet᷑ ſcribendũ pariter ac legendũ. Challiãne
ciuitas regi Mẽbꝛoth in babylone cuiꝰ ⁊ Eſai⸗
as meminit dicens ⁊ challiãne vbi turris ediſi

cata eſt. Challach aſſyrioꝛũ egrediens deter

ra Senar. Charrã ciuitas meſopotanie trãſ
edeſſã q̃ vſq; hodie charra ðꝛ:vbi romanus ce
ſus eſt exercitus:⁊ craſſus dux captꝰ. Cedrõ
q̃ quõdã appellabat᷑ Arbelʒ male in grecis co⸗

dicibꝰ habeat᷑ Arboch:ↄdita ẽ aũt ante ſeptẽ

ãqnos q; tanus vꝛbs egypti ↄderet᷑.diximus ð
hac ⁊ ſupꝛa.Fuit aũt ⁊ metropolis:⁊ quos gi
gantes ⁊ potentes intelligere debemꝰ*. Cho⸗
baa ad leuam partem damaſci:eſt autem cho⸗

baa villa in iſdem regionibus hñs accolas he⸗

bꝛeos.qͥ credentes in xpᷣm oĩia legis pᷣcepta cu

E

lirEi
ankzitu
9 Gatha⸗

eebi

buitoup
fi iſtion
fliosthan
uoſukoc
chilbis 9
. Choreb
liſhnaſupꝛ
deſertüſart
viget de
choꝛedvoe
Lheuere
heptaliſh⸗
LCchyish
lienberiad
Chefmy
bubeniamni.
Utuiac.
ſdequoa
Morrün⸗
duyoeo.
jaunane
apꝛinüsg
Joobres
Ehalasſi
riseciſca
clitasaſ
Lhaſelat
dirimdeee
holtenmin⸗
ſtnosaffern
fenstralioꝛea
goneeinſe
niop. Chob
le. Charcha
Oonmir
li Gonb.
ppeigeduili
Eſtauito⸗
naid. Ohun
diximoinen
latoꝛs goh
AA
d t

gue
etateinfae
binthus no
dlieinici⸗
Gluabeth
ſgnincien
hhenicſe. E
cle Abraz⸗

4

anöcr
hehonſetin
öſciüineſen
e valls ohiti
Joheseune
wegrptien
damnaſcencatn
Nrcedtoniat
linviſorennn⸗
unſtsſonpuun

S
—
=
☛

iſtioni en
Phrnnb
umn Phe lan
mmachrsinepe
Erebitpinegs

enissſritone

guni Etanen
eiolnuist⸗
ſotbinegoneno⸗
Nt. Cyhma
ρ⅓
nitänbuspbl⸗

demennzentgt
enisnitinept
mii. Chi
fneanlll
ieninmted
ficgecrſen
neoen
eybi nie
Nr 1.
nitthte
niiiin
ic nin

—
= S=

.

— = —
=☛ —

ſtodiüt. Et a pꝛicipe hereſeos hebeonite nücu
pant᷑: ꝗ iſtiumodi dogma MPaulꝰ apls ſcribit

ad galathas. Chabꝛata qð iterp̃ᷣtat᷑ Aquila

iid ẽ.iux viã q̃ ducit ĩ ephꝛata.i.re

theleẽ: vbi Rachel cũ Beniami peꝑiſſet occu

buit Suꝑ h̊ vbo qͥd nob videt᷑ ilibꝛo hehꝛaica
rũ q̃ſtionũ diximꝰ. Chaſbi vbi geminos iude
filios thamar edidit: oſtẽdit᷑ aũt nũclocꝰ deſer
tus iux odolã in finibꝰ eleutheropoleos. De HB

q́ʒ ĩ libꝛis hebꝛaicaꝝ qſtionũ pleniꝰ diſputatũ

ẽ. Choꝛeb mõs dei i regiõe madiã iuxta mon

tẽ ſyna ſupꝛa arabiã i depto:cui iũgitur mõs ⁊
deſertũ ſaracenoꝝ qͥ vocat᷑ pharã. Mi auteʒ

videt᷑ ꝙ duplici noĩie idem mons nũc ſyna nũc
choꝛeb vocet᷑. Charada caſtra filioꝛum iſrael

Cheuereth mare vbi ẽ terminꝰ iudee in tribu
neptali:ſʒ ⁊ oppidũ qð poſitũ ĩ honoꝛẽ Tiberij
Ceſaris Herodes rex iudee inſtauratũ appella
uit tiberiadẽ:ferũt q̊ pꝛimũ appellatũ nomine.
Cheffira vicad ciuitatẽ ꝑtinẽs gabaõ in tri⸗

bu beniami. Chaliõ i tribu iude. Chaptisi

tribu iuda. Chermel vñ Nabal chermell⸗ fu

it de quo ⁊ ſupꝛa dictũ eſt:ſchilõ i tribu iuda

Chofriiĩ tribu beniami. Chaſſelataboꝛitri.

bu ʒabulõ. Chetchimi terra cethi apꝛus ðꝛ:⸗

q̃ ciuitatẽ condidit luʒa. Nam ⁊ vꝛbs hodieq;i
apꝛinũ agellat᷑ chari: ad quẽ locũ pſecuiꝰ eſt

Joab res nouas moliẽtẽ ſabet Chamari vbi
Eſaias ſimulacra cõbuſſit Challiãne vbi tur

ris ediſicata ẽ iux Eſaiã ſiẽ diximus. Charã

ciuitas aſſyrioꝝ ĩ regione thomat iuxta Eſaiã
Chaſelath iuxta Lhaboꝛ: terminꝰ ʒabulon:

diximꝰde ea ⁊ ſupꝛa ſub noĩe chaſſellus Cha⸗

bol terminꝰ affer. Chalab de hac cultoꝛes pꝛi

ſtinos affer nõ valuit expellere. Choꝛab toꝛ⸗

rens trãſioꝛdanẽ: vbi abſcõditꝰeſt elias e re

gione eiuſdẽ fluminis. Ehoꝛbarregioaſf
rioꝝ. Chobar flumẽ babylonũ ſic i e
le. Charchanꝰciuitas iuxta flumẽ euphꝛatẽ.

Charmoã villa iuxta bethleẽ. Chamos ido
lũ Moab. Choꝛaã oppiduʒ galilee qð ⁊ xbs

ꝓpt᷑ icredulitatẽ miſerabilit᷑ deploꝛat plangit

Eſt autẽ nõ deſertũ in ſcdᷣo lapide Achaphar⸗

naũ. Chꝛinarus.i.toꝛrẽs cedrõ: de qͥ ⁊ ſupꝛa

diximꝰ int᷑ montẽ oliueti æ hierm:vbi dñʒ ſal⸗

uatoꝛẽ Johhes euãgeliſta parat traditũ.

Alſſẽ vꝛbs Aſſyrioꝝ nobilis quã extru
d xrit Aſſur int᷑ Niniuen 2 Chaladris.i.
quercꝰ Maãbꝛe iuxta Chebꝛõ vſq; ad
etatẽ inftie mee ⁊ Cõſtaãtij regis iperiũ there⸗
binthus monſtrabat᷑ ꝑvetus ⁊ ãnos magnitu
dine indicãs:ſub q̃ habitauit Abꝛaã.miro aũt

cultu ab ethnicis habitata ẽ: ⁊ velut quõdã in

ſigni noie ↄſecrata. DHamaſcus nobilis vꝛbs
phenicie.Eodeʒ aũt vocabulo ⁊ Maſeth an⸗
cille Abꝛaã filappellat? ẽ. Poꝛro mallet qᷣdſi.

zechie⸗

Fo. LVII

*

bi velit ĩ libꝛis hebꝛaicaꝝ q̃ſtionũ pleniꝰ diſou
tauit h̊ iterpꝛes iterpᷣtũ ſũ functus officio nõ qͥᷓ
ancillã Abꝛae Maſeth nuncupatã ppemus.
Dã vicꝰ ĩ rto a Paneade miliario eũtibꝰty
rũ:qͥ vſq; hodie ſic vocat᷑ terminꝰ iudee ꝓuin⸗
cie ʒ ſeptẽtrionẽ: deqͥ ⁊ ioꝛdanis flumẽ erum⸗
pẽs ab loco ſoꝛtitꝰ nomẽ Joꝛ me Piſpõ idez
fluuiũ ſiue riuũ hebꝛei vocant. Dãnaba ciui

tas ballach filü reg poſt quẽ regnauit Jodab
lʒ mihi videt᷑ lõge alit᷑: ⁊ ẽ hodie vſq; dana in

octauo miliario Areopolcospgeniſt amome .—r
⁊ dãnaba ſuꝑ mõtẽ phegoꝛ i ſeptimo lapide eſ
by. Dothaĩ vbi inuenit Jo ſephſ rẽs ſuos pe
coꝛa paſcentes:qͥ ⁊ vſq; hodie in. xij.a ſebaſte
miliario aqͥlonis plagã oſtẽdit᷑. Bebõ q et
dibõ ĩ ſolitudiĩie caſtra filio ꝝ iſrł. Eſt aũt ⁊ alia

dibõ villa ꝑgrãdis iuxta arnonẽ q cũ pᷣus fuit.

ſet ſilioꝝ moab:⁊ poſt eã Seõ rex amoꝛreoꝛuʒ
belli iure tenuiſſe a filijs iſrł capta atq; poſſeſſa
ĩ ꝑtẽ venit tribꝰ Sad. Meminit huius Hiere
mias ? Elaias i viſione ʒ Moab Hebõ Bad
filioꝝ iſrł caſtra. Diſmemoab.i.ad occidẽteʒ
moab iuxta oꝛdinẽ 3ʒ Jericum: vbi balach rex
Moab ⁊ maioꝛes natu Madiã iſraelem inſi
diüjs deceperũt:i qͥ loco et ;oyſes DBeutero⸗
nomiũ ſcpᷣſit. Babira ciuitas ĩ tribu Dã cui

regẽ iterfecit ihs.Eſt aũt ⁊ alia villula iudeoꝝ

i mõte taboꝛ regiõis ad dioceſaream pertinẽs.
DBoꝛnafeth qð Symmachus trãſtulit doꝛma⸗

ritina h ẽ Doꝛa ĩ nono miliario ceſaree paleſti⸗
ne pgentibꝰtyꝝ nõ debta :q̃ cũ cecidiſſet i ſoꝛtẽ

tribus manaſſe eam poſſidere non potuit qꝛ in
ea habitatoꝛes pᷣſtini pꝑmãſęrũt Dabir ĩ tribu
Juda q vocabat᷑ ciuitas lraꝝ:hãc poccupauit
Hothoniel frat Caleph interfectis i ea euachi
Fuit auũt ⁊ ipa ſacerdotibꝰ ſepata. Poꝛro So
thoniel qd arbitrãt᷑ filiũ fratr Calepyh. Da
bir ſuꝑ ioꝛdanẽ ciuitas amoꝛreoꝝ. Dimoꝛaĩ

tribu iuda. Deima tribu iuda eadeʒ aũtẽꝗᷓ

dabir ciuitas lraꝝ. Seaia ſiue dauid in tri⸗
bu iude. Buma ĩ tribu iude vicus grãdis in
Baroma Bẽ ad auſtralẽ plagã in finibus eleu
theropoleos decẽ ⁊ ſeptẽ ab ea miliaribus di⸗
ſtans. Dauna i tribu Zabulõ ciuitas ſepꝑata
leuitis. Halſbach ĩ tribu Zabulõ. Dabꝛech

itribu Iſachar vt ſeꝑata leuitis. DOrus. id ẽ.

qrcus ĩ ephꝛata in tribu Manaſſe. AUnde fuit
Gedeon. Et de hac qͥd nobis viſiim fuit in li⸗
bꝛis hebꝛaicaꝝ q̃ſtionũ diximus. Querit᷑ quõ
ephꝛata iĩ tribu manaſſe nũc eſſe dicat᷑. hibõ

de ſupꝛa diximꝰ cuius meminit Eſaias ĩ viſi

one cõtra ab. Beſet qd Alquila tranſtu
lit parietem: Smmachus murum. Dodaũ
de ᷓ Eſaias in viſione ſcribit Arabie. Eſt aũt
iuxta areapoli. Darõ buiꝰmeminit Ezechiel

qð Symmach vertit in africẽ. Dioſpolis eᷣ

uitas egypti ſiẽ ſcribit Eʒechiel. Badã iĩ regi
one cedar.de q̃ ſcribit hieremias. Beblatai
ĩ terra Moab ſicut ſcribit Hieremias Bedã
in regiõe Jdumea ſuper q̃ ſcribit ieremias.
Eſt aũt in q̃rto miliario ⁊ metallo fano aqͥlo

nem. DBecapolis ſicut i euangelio legimꝰ.Eſt

aũt regio decẽ vꝛbiũ tranſioꝛdanẽ circa ipi
pum ⁊ pelami ⁊ cadarriii.
Beuiui ſacer paradiſi locꝰ ad oꝛiẽtem
e qði voluptatẽ delitiaſq; tranſfertur.
. Euilla vbi auꝝ pᷣcioſuʒ qð hebꝛaice
Bꝛ ʒaab ⁊ gẽme pcioſiſſime carbunculꝰ ſmara⸗
gduſq; naſcũt᷑ Eſt aũt regio ad oꝛientẽ vgens

quã circuit de paradiſo phiſon egrediẽs:queʒ

nr̃i mutato noie Gãgi vocãt. Sed ⁊ vnꝰ de mi
noꝛibꝰ Noe euila dictus ẽ:quẽ Joſe.refert cũ

fratribus ſuis a flumie cefene ⁊ regione Indie

vſq; ad eũ locũ qͥ apellat᷑ Jerre poſſediſſe Sʒ
et iſmael i ſolitudine Euila habitaſſe ſcribitur

quã ſcpᷣtura ſacta eẽ ait in de?to Sur q̊ faciem
egypti: ⁊ tẽdere vſq; ad traʒ aſſyrioꝝ. Eufra
tes fluuiꝰ meſopotamie in ꝑadiſo oꝛiens.Roꝛ

ro Salu.auctoꝛ certiſſimꝰaſſerit tam tygris qᷓ

euphꝛates ĩ Armenia fontes demõſtrari. Ex

q aiaduertimus aliter de ꝑadiſo ⁊ fluminibus
ciꝰ ĩtelligendũ. Eleſſar ciunas regis Arioth
Ephꝛata regi beihleẽ ciuitas Bauid:ĩ q̃ na⸗
tus ẽ xpᷣs.Eſt autẽ in tribu iuda:lʒ pleriq; ma
le exiſtimãt ĩ tribu beniamin iuxta viam vbi ſe
pulta ẽ Rachel rex moab qͥnto miliario ab hie
ruſalẽ ĩ eo loco.qꝛ a.lxx.vocabat᷑ hiodrom⸗
legimꝰ ephꝛata in paralipomenon libꝛo ſuꝑꝛa
dictũ ẽ. Eodoꝛna ĩ depto caſtra filioꝛum iirł.

Emach quã trãſtulerũt exploꝛatoꝛes qᷣab ie⸗
ſu miſſi ſũt. Eruia vbi ꝑs populi ceſa eſt iſrae
lis ab Amalech ⁊ cananeo quem ĩ deuterono⸗
mio amoꝛidum ſcriptura vocat. Eſebon ciui
tas Seon regis amoꝛreoꝝ i terra Galaad que
cũ fuiſſet añ moabitarũ ab amoꝛreis belli iure
poſſeſſa ẽᷣ. Meminit huiꝰ Hieremias Eſaias
qʒ in viſione cõtra oab. Poꝛro nũc vocat
Elſbus vꝛbs inſignis Arabie ĩ mõtibꝰ qͥ ſũt cõ
tra Jerico viginti a ioꝛdane milibꝰ diſtàs. Fu

it aut in tribu Rubẽ ſeparata leuitis. Edray

vbi interfect ꝰẽ Og rex baſſan gigas potẽs:oiſ

q; illius ceſus exercitꝰ. Nunc aũt ẽ adara inſi⸗
gnis ciuitas Arabie i viceſimoq̃rto lapide ab
Oſtia. Eleale ciuitas amoꝛreoꝝ in galaad qᷓ
cecidit in ſoꝛtẽ tribꝰrubẽ. Meminit huius et
Eſaias i viſione Moab ⁊ Hieremias:ſed ⁊
vſq; hodie villa grãdis oſtẽdit᷑ in pᷣmo ab Eſ⸗
bus miliario. Enna qẽ iuxta deſertuʒ cades.
Exmon mons Ermon quem phenices cogno
minãt Samoꝛ.iã ſupꝛa poſuimus. Ematha⸗
toꝛ qð iterpᷣtat᷑ vallis acoꝛ.i.tumultꝰ atq; tur⸗
baꝝ: vbi Achas lapidibꝰ oppꝛeſſus ẽ eo aãda

de anathemate ſuſtuliſſet. Eſt aüt loc iux Je⸗

rico haud ꝓcul a gallalis. male qdaʒ putant
vallẽ Acoꝛ noie eiꝰ qͥ lapidatꝰ ẽ nũcupatã cũ il⸗

le achã dict' ſit:⁊ nõ archoꝛ vel achar Eglon

q̃ ⁊ odolã ĩ tribu iude:cuiꝰ noie regẽ dabir iter

fecit ihᷣs.Eſt aũt nũc villa ꝑgrãdis ĩ duodeci⸗

mo de eleuteropoli lapide ↄ oꝛiẽtẽ ð q̃ et ſupꝛa
diximus. Eſrõ q̃ ⁊ Aſſur iuxta heremũ in tri⸗
bu iuda:de q̃ſupꝛa dictũ ẽ. Enachin ⁊ i haci
terfecit ihs enachi ſᷣ habitoꝝ hebꝛõ. Ephꝛõiĩ
tribu Juda ẽ villa grãdis Epꝛea noie ↄtra ſe
ptẽtrionẽ ĩ viceſimo ab Aelia miliario Eſdre
in tribu tuda. Enna in tribu iuda. Eieozo⸗

thia in tribu iuda. Eum in tribu Juda. Elo
lath in tribu iuda. Ereb in tribu iuda eſt: ho⸗
dieq; villa in darama. id eſt. auſtrum que here
mita nũcupat᷑. Eſau in tribu iuda. Elulin
tribu iuda.Eſt ⁊ hodiei regiõe ad eliã ꝑtinen
te villa noie ab illa iux chebꝛõ. Eletochie itri
bu iuda ẽ:hodieq; cetna vicꝰ i nono ab elia mi

liario ↄ meridianã plagã: de q̃ fuit Amos pꝛo

pheta:cuiꝰ ſepulcꝝ ibidẽ oſtẽdit᷑. Engaddii

tribu iude vbi abicõditꝰẽ Dauid ĩ ſolitudieq
ẽ iaulone. hẽiregiõe illa cãpeſtri de

q̃ ſupꝛa diximꝰ: vocat᷑ vſq; hodie vicꝰ ꝑgran⸗

dis iudeoꝝ engaddi:iux̃ mare moꝛtuũ. Ano⸗
pobalſamũ venit qᷓs vineas engaddiſalomon
nũcupat Eſchemo ciuitas ſacerdotalis nunc
oñdit᷑ ꝑgrãdis vicꝰ iudeoꝝ i daroma qͥ locꝰad
eleutheropoleos ꝑtinet ꝑ regionem. Emath

Raphi.i.vallis Raphi ĩtribu beniami Edu

ma ĩ tribu beniami:nũc vo oñdit᷑ villa eduma

ĩ Acranatheme.xij.ferme milibus diſtãs a ne
apoli ↄ oꝛientatẽ plagam. Erma ⁊ hãc ihs ce

pit rege illius interfecto q̃ fuit in ſoꝛte Symeo
nis ſiue iuda. Echer ſoꝛtis Symeonis ⁊ nũc

ẽ villa ꝑgrãdis noie Jechira:ĩ interioꝛe Daro
ma iuxta Malathã. Echa ĩ tribu Symeõis

Elehath i tribu Aſſer leuitis ſeꝑata Eſdray
i tribu neptalim. Eſcaul i tribu Bã vbi moꝛ⸗

tuꝰ eſt Samſon:q̃ vſq; hodie oñdit᷑ in decimo

eleutheropoleos miliario ↄtra Aqͥlonẽ pergẽ
tibus Nicopolim. Eltheco in tribu Ban ſe⸗

parata leuitis. Elba: de hac tribus Aſſer ac⸗
colas pꝛiſtinos nequiuit expellere. Erennon
vicus iudeoꝛuʒ ꝑgrandis i ſexto ab eleuthero

poli miliario contra meridianum in daroma.

Emathdoꝛ ĩ tribu neptalim ſeparata leuitis.

Emath terminꝰ allophyloꝝ i regiõe Bama⸗
ſci. Ergab ad quem locũ Jonathã venit ſiliꝰ
Saul ver diligit militaribꝰ iacuł ſe exercẽduzʒ
NPꝛo q̃ Aqᷣla ⁊ Symmach iterpᷣtati ſũt lapi⸗
dem vel alio loco Symmachꝰ h

dixerit. Enehella vbi

abſcõditus eſt Oauid: nüc vo Ecella villa di⸗

citur in ſeptimo ab eleutheropoli miliario:iux?

rleyn
nerobe
doliötrͤſt
gonos di
ſecoꝛogy

erpeept

Gſcente

feqdehi
Eotr
Eaiav⸗
Apnoꝛu;
chiclinbe
cönodiſc
hacalup:
amniutta,
Eſer vl
deqloco⸗
ſcus. En.
ulerüt val

ius Lucas

polisinſ
debtüoden
wusdebeae
Poclke
Phopn.
qd gee

f n

Ppitiupels
hoc rniue
Naſcit erca
icopiaũ
ſolieucie ve
(z demont
Ndirimust
Gamerdiſtan
deeri Inden
Wennorathab
lenicar
Moggp
go ſalek
lanockecolt

atorrente

lakfaeesde
(duitas Ade

töaſtrat
ltos önci⸗
etalla dan

ſpenin⸗

ltᷣ ciuit⸗
5 Incaſtra
stfſmec
fru Elen

—
—
—
☛

—
E
= =—

tidf. Ligt
auid iſtinir,
deilachi⸗
boce nehes
Kemormi
Sengaddlſtn
6lacendorleſee
zidwonusloen
Ngonen. Endh
tbubenuni in
hoödk nluccune
nihodſisnne
Ermthicbo
n inſonenen
Grnemnis
nimmenoen
itmbu Srneos
Pſeon Einn
ibn Diwwine⸗
ecidikinden
Zahonepeß⸗

Tractatus V

quã ⁊ ſepulcrũ Abachuc ꝓphete oñdit᷑. El⸗
mon locꝰ qͥſpiã interpꝛetat ꝓ qͥ Adqla ⁊ Theo
Dotiõ trãſtulcrrite
qð nos dicere poſſumꝰ hũc vel illuʒ. Poꝛro lʒ
lectoꝛ agnoſcat: ꝙ in pᷣncipio qͥʒ libꝛi huiꝰ aliqᷓ

ex ꝑte ꝑſtrinxiſſe me nõ oĩa q̃ tranſfero ꝓbare.

Sʒ iccirco q̃dã iuxta auctoꝛitatẽ grecã relinq⸗
re:qꝛ de his in libꝛis hebꝛaicoꝝ q̃ſtionũ pleniꝰ
diſputaui.Eſt Matha ad quẽ dauid locũ mi
ſit Eloth quã ediſicaui rex Aʒarias Emath
i Eſaia Hamaſci ciuitas quaʒz oppugnauit rex

Aſſyrioꝛuʒ.meminit huius Zacharias ⁊ Eze

chiel.in Amos quoq; Emath Rabba ſcribit
qð nobiſcũ ſonat Emath magna: diximus de

hac ⁊ ſupꝛa:quid nobis vr hanc eſſe epiphani

am iuxta emeſſã q̃ vſq; hodie ſuo nomie ðꝛ ſic.
Eſer vꝛbs quã ediſicauit Salomõ. Elceſta
de qͥ loco ⁊ Maũ ꝓphha fuit:naʒ apellat᷑ Elce⸗
ſeus. Enachi qð Symmachus ⁊ Aqla tranſ
tulerũt vallũ Emaus de qͥ fuit Cleophas:cu
ius Lucas meminit euãgeliſta: h ẽ nüc Mico⸗
polis inſignis ciuitas Paleſtine. Ephai iux

deßtũ ad quã venit ihs cũ diſcipulis ſuis:dixi

mus de hac ⁊ ſupꝛa hac Ephirõ vocabulo.

Hucuſq; ꝑ coꝛreptaʒ lr̃am.e.noiuʒ ſũt lecta

*

pncipia. Exinde ꝑ extenſũ legamus elemẽtuʒ
dð grece dicit nlGI. S

AIlon: Qd iterp̃tat᷑ caterua fluui quẽ
f ni·r̃i Gãgẽ vocãt de paradiſo exiens et
ꝑgẽs ⁊ Indie regiones:poſt s erum

pit iu pelagus Dicit autẽ ſcriptura circũtri ab
boc vniuerſam regionẽ e villa vbi auꝝ pcipuũ
naſcit᷑ et carbũculus ⁊ lapis pꝛaſinus. Farã

nũc opidũ trãſ arabiã:iunctũ.Saracenis qͥ in

ſolitudie vagi errãt: ꝑ hoc iter fecerũt filij iir
cuz de monte Syna caſtra mouiſſent:eſt ergo
vt diximus trãſ Arabiã contra auſtralem pla⸗

gam: ⁊ diſtat ab euila cõtra oꝛientẽ itinere triũ

dierũ. In deſerto aut me Pharã ſcriptura cõ
memoꝛat habitaſſe Iſmaelẽ. Vnde ⁊ Iſmaeli
te qͥ nũc Saraceni:legimus quoq; codoꝛlogo⸗
moꝛ regeʒ ꝑcuſſiſſe eos qͥ erant in deto Pha⸗

rã. Filiſti q nunc dicit᷑ Aſcolon ⁊ cõtra eã re⸗

gio aleſtina. Fanuel locus ĩ quo Jacob to

ta nocte colluctãs iſraelis vocabulũ meruit iu
xta toꝛrentem Jacob. Fanuel autem interpꝛe

tat᷑ facies dei ab eo ꝙ ibi deuʒ viderit. Fogo
ciuitas Adad regi qᷓ i regiõe Gaballitica Fe⸗
nõ caſtra filioꝝ iirłi depto. Fuit aũt quõda ci⸗
uitas pᷣncipũ Edõ nũc vicuł i depᷣto vbi eris
metalla dãnatoꝝ ſupplitijs effodiũt᷑ int᷑ ciuita⸗
D eerri Zoarem:de qua ⁊ ſupꝛa diximus.

Fitõ ciuitas egypti quã ediſicauerũt filij iirt.
otura ciui⸗

Fin caſtra filioꝛũ iſit in deßto. JFotura
Salas ariol“:

tas trã meſopotamiã. Vñ fuit

⁊ iu Elcutheropoli ãd villa nomic fatura

Fo. LVIII

. 1 4
*
2 £u
5 “

nücupat᷑ eütibus BGaſã. Fogoꝛ ⁊ bethfogoꝛ

mons moabitarũ: ad quẽ Balaã rex adduxit
Balas ariolum i ſuꝑcilio Libiadis. Sʒ ⁊ alia
villa fogoꝛ haud ꝓcul a Bethleẽ cernitur: dð
nũc Phaoꝛa nücupat᷑. Falſga ciuitas amoꝛ⸗
reoꝝ:ẽ aũt ⁊ mõs ↄʒ oꝛientalẽ plagã faſga :ꝓq̃
Adqla iterpᷣtat᷑ exciſũ.Sʒ ⁊.lxx.iterpᷣtes faſga
in qͥdã loco exeiſum trãſtulerũt. Fanuel ciui
tas quaʒ ediſicauit hhieroboã. Fanuel turris
quã ſubuertit Dedeon. Sʒ et vnꝰ de filijs Oꝛ
vocatꝰ ẽ fanuel. Fratõ vnde fuit abdõ iudex

wpli irr mote amalech. elmomalmõ qð Adqᷓ
la iterpᷣtat᷑ illũ vel iſtũ: Symmachꝰ vo neſcio

quẽ locũ:Theodotiõ illũ locuʒ admoui:de qͥ i

libꝛis hebꝛaicoꝝ q̃ſtionũ pleniꝰ diſputãdũ eſt.

Fogoꝛ ciuitas regni Edon. Farfar fluuius
damaſci. Fature regio egypti iux Eʒzechielẽ

2æ Hieremis in q̃ᷓ ꝓfugi habitanerũt iudei.

Eon fluuiꝰ qͥ apð egyptios Nilꝰvoca
g tur ĩ ꝑpadiſo oꝛiẽs:⁊ vniuerſã ethiopiã
cceircuiẽs. Gomoꝛra vna de qnq; ciui⸗
tatibꝰ ſodomoꝝ:q̃ cũ reliqͥs diuina vltiõe ſub⸗
uerſa ẽ. Gerara ex cuiꝰ nomie nũc geraretica
vocat᷑ regio tranſ daroma ꝓcul ab Eleuthero
poli viginti milibꝰ qͥnq; ad meridiem. Erat

olim terminꝰcananeoꝝ ad auſtralem ⁊ ciuitas
UM Wetro polis paleſtina:ſcpritura cõmemoꝛat

fuiſſe eã iter cades ⁊ ſur:Hẽ int᷑ duas ſolitudi⸗
nes:q̃ꝝ vna egypto iũgit᷑: ad quam ꝓplłs tranſ

fretruʒ rubꝛi maris aduenit. Altera vo cades
vſq; ad ſaracenoꝝ heremũ extẽdit᷑. Gallaad

mõs ad quẽ ſeptimo die ꝓfectionis et charris
Jacobꝰ ꝓfugus venit.Eſt aũt ad terga pheni
cis ⁊ arabie collibꝰ libani copulatꝰ:extẽdũtur

qq ꝑ deſtũ vſq; ad eũ locũ vbi trãſ ioꝛdanẽ ha

bitauit olim rex Seõ amoꝛreoꝛum.Cecidit ſu

pꝛadictꝰmõs ĩ ſoꝛtẽ filioꝝ Rubẽ ⁊ gad ⁊ dimi⸗

die tribꝰmanaſſe.Sʒ⁊ Hieremias loqͥr Gala⸗
ad tu mihi initium libani:a qͥ mõte ciuitas ĩ eo

ↄodita ſoꝛtita ẽ vocabulũ: quã ⁊ cepit ⁊ amoꝛ

reoꝝ manu: Galaad filius Machir filj Ma
naſie. Gadar turris vbi habitãte Jacob ru⸗
bẽ pr̃is violauit thoꝝ:q̃ abſq;.g.lrᷣa in hebꝛeo
Ader ſcribik. Gelẽ regio egypti quã inhabi⸗
tauit Jacob cum liberis ſuis. Ganõgaber ca
ſtra ĩ ſolitudie filioꝝ iſrłſicut ĩi numeroꝛũ libꝛo

ſcpᷣtũ eſt. Poꝛro iux deuteronomiũ cluitas eſt

eſau:quaʒ nũc eſami nücupari putãt iux mare
rubꝛũ ⁊ Ailã. Gethami ꝓ qᷓ i hebꝛeo poſiũ eſt
auit ciuitas adad:qͥ rtꝰ reguit in idumea tra:

gebalẽ ðꝛ. BGai ĩ ſolitudie caſtra filioꝛũ iſrł:
2 vſq; hodie gaia vꝛbs ðꝛ paleſtie iuxta ciuita
tẽ petrã Gelmõ deblatã caſtra.i.mãſio filioꝝ

iſrl:i deßto Gagad mons i deßto: vbi caſtra⸗

metati ſũt filij irrk. Gaʒza ciuitas eneoꝝ:i q ha

buauere cappadoces pᷣſtinis cultoꝛibꝰ iterfee

.

Pars

apð veteres erat terminꝰcananeoꝝ iux egyptũ

ceciditq; i ſoꝛtẽ tribꝰ uide. ſ eã tenẽ nõ potuit:
qꝛ Eathimi.i. gigãtes foꝛtiſſime allophyloꝛuz
reſtiterũt: ⁊ ẽ vſq; hodie inſignis ciuitas pale⸗

ſtine. Querit᷑ aũt quõ ĩ dã pphetia dicat᷑ fu⸗
tura i cumulũ ſempit᷑nũ. Qd ſoluit᷑ ita. Antiqᷓ
ciuitas locũ vie füdamẽtoꝝ veſtigia. Hãc aũt
q̃ nũccernit᷑ iĩ alio loco ꝓilla q coꝛruit edificatã
Gargaſi ciuitas trãſioꝛdanẽ iũcta mõti gala⸗
ad quã tenuit tribꝰ anaſſe. Et h eẽ nunc ðꝛ
BGeraſa vꝛbs inſignis arabie. Quid aũt ipaʒ
eẽ gradarã exiſtimãt.Sʒ ⁊ euãgeliuʒ meminit
geraſarioꝝ. Gadgad vbi aq̃ꝝ toꝛrentes ſunt.
Eſt aũt locꝰ i ſolitudie. Gaulon ſiue galon: in

tribu Manaſſe ciuitas ſacerdotalis et fugiti⸗

uoꝛũ ĩ regione baſſanitidi. Sʒ ⁊ nnuc galõ vo⸗

cat᷑ villa ꝑgrãdis i bethanea:ad cuiꝰnomẽ ⁊ re

io ſoꝛtiia vocabulũ ẽ Gebal mõsi repꝛomiſ
ionis fra: vbi ad iperiũ ¶ Royſi altare cõſtru⸗
ctũ ẽ. Sunt aũt iux Jericũ duo montes vicini
ʒ ſe inuicẽ reſpicientes.E qͥbꝰ vnꝰ gariʒim: al⸗
ter gebal ðꝛ. Poꝛro ſamaritani arbitrant᷑ hos
duos mõtes iux Neapolim eẽ:ſᷣ vehemẽter er

rãt:plurimũ int᷑ ſe diſtãt:nec pñt inuicẽ benedi

ſcotura cõmemoꝛat. Gariʒi mõs ſi uꝑ quẽ ſte⸗
terũt hi qͥ maledicta reſonabãt iux ſi upꝛadictũ
mõtẽ Gebal. Golgol q̃ ⁊ ſaliuxta quẽ mõtes
eẽ ſcribũt᷑ gariʒi ⁊ gebal. Galgal aũt locꝰ eſt iu

xta Jericum. Errant igi᷑ Samaritani q iuxta

neapolim gariʒim ⁊ gebal mõtes oſtẽdẽ volũt

2 —

cũ ipos iuxta galgal eẽ ſcriptura teſtaf. Gal⸗.

moab qð interpᷣtatur vallis moab iuxta fogoꝛ

vbi ſepultꝰ ẽ oρNHc. Salgala b quaʒ ſu⸗
pꝛa poſuimꝰgolgol ad oꝛiẽtalẽ plagaʒ antique
er.

ioꝛdaneʒ: vbi ißs ſcvᷣm Pphm circũcidit: 7 paſcea

celebꝛauit: ⁊ deficiẽte manna triticeis panibus

vſus ẽ iſrł. In ipſo loco lapides q́ͥʒ qͥs de aule⸗
olo ioꝛdanis traſtulerũt ſtatuerunt ibi: taber
naculũ teſtimonij fxũ multo tꝑe fuit. Cecidit
aũt i ſoꝛrẽ tribꝰ iude: ⁊ oſtẽdit᷑ vſq; hodie loc⸗
deſertꝰ in ſcðo Jericꝰmiliario ab iliiꝰ regionis
i oꝛiẽtalbꝰ i miro cultu habitꝰ:ſᷣ ⁊ iuxta qͥdam
alia gelgalã ſuſpicant. Gay iuxta bethã ⁊ be
thel:quã expugnauit ihs rege illiꝰ iterfecto ꝛet
habitauu illã quõdã circa ioꝛdanẽ amoꝛreus.
nüc deſertꝰtm oñndit᷑ locꝰ. Gabaõ vnde gaba
onite ſupplices venerũt ad ihjm: erat oli merro⸗
polis ciuitas ⁊ regalis Eneoꝝ:ceciditq; i ſoꝛtẽ

tribꝰ Beniami: ⁊ nũc oñdit᷑ villa eodẽ nomiei

qrto miliario bethelis q occidentalẽ plagã:iu
xta rama ⁊ Remõ. AVbi ſalomõ hoſtijs imola⸗
tis diuinũ meruit oꝛaculũ. Fuit aũt ⁊ ipᷣa ſepa
rata leuitis. Gabe ſoꝛtis Beniami: ⁊ h leuii

ciuitas ſepata Gazei i ſoꝛte trib'ephꝛai vꝛb⸗

cẽtiũ ſiue maledicẽtiũ int᷑ ſe audire voces QAö

li7 n
tribu Beniamin: vbi fuit domus Saul.alieni

ſeꝑata leuitis: quã ipaʒ expugnauit ihs rege

illiꝰiterfecto. Ediſicata ẽ aũt poſtea a Salomo
ne: nũc gaʒara villa dꝛ in qrto miliario neapo⸗
leos ↄ ſeptrẽtionẽ. Neꝝtñ ſciendũ ꝙ alienige
nas ex ea ephꝛai nõ potuit expellere. Goſſon
⁊ hãc expugnauit ihs Ethi:i hac gigãtes qͥ vo
cabant᷑ Eathimi ⁊ philiſtinoꝝ accole pmanſe
rũt:oſtẽdit᷑ vicꝰin qͥnto miliario ab eleuthero⸗
poſti eütib dioſpolim BGeſon ciuitas alienige
naxꝑ:q̃ ea gercaſſi in baſſanitide de q̃ filij iſrael
expellẽ nõ voluerunt geruſi. Gader ⁊ huiꝰre⸗
gẽ iterfecit ihs.Legimꝰq iacob trãſturrim ga

der fixerit tabernaculũ ſuum. Solmigegel

qð Aqla ⁊ Symmachus iterpᷣtant᷑ gẽtes i gel
gel. Belgel ⁊ hãc cepit ihs:⁊ nũc oſtendit᷑ vil

la noĩe galgalis: ab antipatride in ſexto milla⸗
rio ; ſeptẽtrionẽ. Gallath thamai locꝰ qͥ iter
ptaf poſſeſſio a. Gadgad ĩ tribu iude:c aũt

hodieq; villa ĩ extremis ſinibꝰ DOaroma ʒ oꝛi⸗
entẽ iminẽs mari moꝛtuo. Gadera ĩ tribu iu⸗
de nücappellat᷑ villa ad regionẽ ciuitat elimẽ⸗

ſis ptinẽs noĩe gadera: z terebinthũ. Bedar
i tribu iuda hodie vocat᷑. Getharemõ ĩ tribu
manaſſe ciuitas ſeꝑata leuitis. Gap vallis ſi⸗

ue pᷣꝛuptũ. Geennon qð iterpᷣtat᷑ vallis hen⸗

non:⁊ ab hac qͥdã putãt apellatã geennã. Ce⸗

cidit aũt i ſoꝛtẽ tribꝰ Beniami:iux tur. Ger⸗

dus vicus ꝑgrãdis i decimo miliario dioſ po⸗
leos ꝑgẽtibꝰeleutheropoli. Glabli terra allo
phyloꝝ Giſõ i tribu iuda. Gelõ ĩ tribu iuda

BGetheffer i tribu Zabulõ. Gabathõ i tribu
dan ciuitas ſeꝑata leuitis. Eſt qͥʒ opidum qð

vocat᷑ gabe in ſextodecimo miliario ceſaree:
alia villa Oabatha i finibꝰ dioceſaree iux grã⸗
dẽ cãpũ legiõis.necnõ gahaa ⁊ gabatha vicu⸗

oꝛiẽtalẽ plagã DHarome: p ⁊ alia gabata in

genaꝝ qͥʒ i regnoꝝ libꝛis q̃dã gabatha ſcribit
⁊ iu) bethleẽ ĩ tribu iuda. Getremõ alia ciui⸗

tas ĩ tribu dan ſeꝑata leuitis Eſt aũt nũc villa

ꝑgrãdis ĩ duodecimo miliario dioſpoleos per

gẽtibꝰad eã de metropoli. Galiboth locꝰ iux

ioꝛdanẽ i tibu Beniami vbi altare dño ↄſtru⸗
xerũt filij Rubẽ. Gaas mõs ĩ tribu Ephꝛai:iĩ
cuiꝰ ſeptẽtrionali plaga ſepultꝰihs filiꝰẽ Naue:

⁊ vſq; hodie iux vicũ Thãnã ſepulcꝝ eius in
ſigne möſtrat. Gabaath i tribu Beniamin:
vꝛbs phinees filij Eleaʒari:vbi ſepultꝰẽ Elea

ʒarꝰ.Eſt aũt gabatha villa i.xij. miliario eleu⸗

tiheropoleos vbi et ſepulcꝑ ꝓphete Abachuc
oñdit᷑. Gabaã vſq; ad hũc delatũü ẽ jͥ tribum

Beniami ſicẽ i libꝛo iudicũ ſcribi᷑. Getha ad
quẽ locũ trãſtulcrũt arcã teſtamẽti de Aʒoto:
nũc vicus gradis vocat᷑ githã iter antipatrio⸗
nẽ 2 Ramã. Sʒ ⁊ alia villa appellatur gethi.

Galli vñ fun falihi q poſt fugã dauid ¶icol

“

C⸗

yrobkein
96,.8 ut
Geliſt

coalieni

pusti

ag qu

(NW

Mrroniic

houſtal
Gſturirt
fujt Achit
lylendueg

vocat vicl

ginticuit
tetribus
beriace4
voyb
llinqpe

iudeiurta.

phetg fuit
naſcipoſita
duneor.
ur valege
neced
acn
meminit
Garchin
Bobanhe
machus
nonẽregi.
ſueganon
dar vbat
gcmnadoꝛi
foceegqcai/
alio. Berg
bunt Galuate
none nauln
ſbinquopon
lhn. Beha
uſnneomutt
letlnicecckigd
aocglunnerine
loe:r vſch⸗
monepaginn⸗
Euach
b Lhuin
ente
ocurit goſe
ulueſckr
on:inä hn
benl
ikbethel ih

eberrii circatt

nſeybiphit
re biphit⸗
tinnoſr
nanapatt

Se
S=ꝛ= —

=
=

ihniimnne
n iniin
tuſimiſiuſgf

Sennmnecele.

midentſennin
ditni lie
Winbruceti
buminbut⸗
gmicuinaine:
Cehmüinhe
uns elisſ
üaßeileſe
pelnigeeni0
nanituiu
mmo ndiano
i Sblimn
k. Beöintnin
6. Behahölett
Etchopidmg
vnilani leint
boerſaneeſlig:
tgibalhni
tAlegabatel
0us Sanl aleni
lighunnn ſoll⸗
amnödlicu⸗
Etaütnücni
riodioſpokose
babotn boi
nArredio ſn
vinbu ru
guehs ſenn

7
*

. 3
imniſchucren
Hinba banmnt

Cractatus V

vxoꝛẽ eius acceꝑat.meminit ⁊ huius loci Eſai

as. ðꝛ aũt eſſe qͥdã ad rarõ vicus qͥ vocat᷑ galla

Belãſur regio allophyloꝝ. Galaboe mõ⸗

tes alienigenaꝝ: in ſexto lapide a ſyntopoli:in

qͥbus etiã vicus ẽ grãdis qͥ vocat᷑ gelbos. Sʒ

vt ad quam deſcendit Dauid ꝓ Aquila rvoy

eUꝗ Vν. i. expeditũ vel accictũ. Symmachꝰ?

latronũ cineũ trãſtulerũt. Ga ʒera vbi dauid
ptcuſſit alienigenas:poſuimus ⁊ ſupꝛa gaʒer.
BGeſſuri regio alienigenaꝝ in ſyria. Gylõ: vñ
fuit Achitofel. Gol vbi ↄmiſſum ẽ pᷣliũ. Ga
lylea due galylee ex àbus vna galylea gẽtium
vocat᷑ vicina tyrioꝝ finibus:vbi ⁊ Salomõ vi

ginti ciuitates donauit Chyrã regi tyri in ſoꝛ⸗
te tribus Neptalim. Altera galylea ðᷣꝛ erga ty

beriadẽ ⁊ ſtagnũ genaʒareth in tribu ʒabulon.
HByõ:vbi Salomõ vnctus ẽ in regẽ. Geulo

cus in qͥ ꝑcuſſit Hieu rex iſrael Ochoʒiã regeʒ

iude iuxta Jeblaa. Gethachof: vñ Jonas ꝓ

pheta fuit. Gaddi quẽ pcuſſit:Aʒael rex Ba⸗

maſci poſita ẽ ⁊ ſupꝛa gadda. Gemella regio

ydumeox.ꝓ q̃ Aqla ⁊ Symmachus interpᷣtꝗ
tur vallẽ galis. Gebin: meminit huiꝰ Eſaias
⁊ villa geba qͥnto miliario a gufius euntibus

L Meapolim. BGozʒã in regiõe Emath:⁊ huius
meyminit Eſaias. Eſt aũt in finibus DOamaſci.
Bareb iux hierłm:ſicut ſcribit Hieremias.

Gabarth ꝙ Aqla interpᷣtat᷑ in ſepibus.Sym⸗
machus vo in collig:ege Hiereiniag. BGepta
noniẽ regionis vt in Eſaia ſcriptũ eſt. Gamẽ
ſiue gamon regio M oabitaꝝ iux Eſaiã. Ga
dara vꝛbs trãs ioꝛdanẽ ò ſyntopolim ⁊ tyberi
adam ad oꝛientalẽ plagã ſita in mõte:de cuius
radice aqᷓ calide erumpũt balneis deſuꝑ ediſi⸗
catis. Gergeſa vbi eos q̊ͥ a demonibus vexa
bant᷑ Saluatoꝛ reſtituit ſanitati.⁊ hodie ſuꝑ
montẽ viculus demõſtrat᷑ iuxta ſtagni tyberia
dis:in quo poꝛci pᷣcipitati ſunt:Diximus de h
ſupꝛa. Gethſamani locus vbi Saluatoꝛ ante
paſſionẽ oꝛauit.Eſt aũt ad radices montis oli⸗

ueti: nũc eccłia deſuꝑ edificata. Golgotha lo⸗
cus caluarie: in q̃ Saluatoꝛ ꝓ ſalute oim cruci

fixus ẽ:⁊ vſq; hodie oñdit᷑ in Aelia ad ſepten⸗
trionẽ plagã mõtis ſſyooon.
L Elach regio pꝛincipum etlon⁊ ciuitas
h Elau in decimo a Metra miliario oꝛi
entẽ. Heroĩ ciuitas in egypto:ad quã

occurrit Joſeph pr̃i ſuo Jacob. Helioſpolis

cuitas ſol vꝛbs in egypto: ꝓ qᷓ in hebꝛeo ſchtũ
ẽ on:in q̃ hutifar fuit ſacerdos: memit huiꝰ

2 Eʒzechiel. Heganiũ in tribu iuda nũcẽ vicꝰ

iuẽ bethel Henai in tribu iuda:hodieq; villa

ẽ betriũ circa therebitũ. Hendoe in tribu ma⸗

naſſe vbi phitoniſſa a Saule iude rege ↄſulit᷑:
diximus ſupꝛa ⁊ de endoꝛ q̃ ẽ iu opidũ Nain

in cuius poꝛtis Saluatoꝛ fuiũ vidue ſuſcitauit

. Fo. Lxx
Epiſtola XXV

Eſt aũt circa ſyntopoli. Hẽgauĩ in tribu Iſa⸗
chas ciuitas ſeꝑata leuitis: alia qdã ciuitas
lẽgania ðẽ circa geraſam. Honcida in tribu
Ilſachar. Eſt aũt vſq; hodie villa qda noie ena
dab pgẽtibus de eleutheropoli Aeliã q̃ſi in de
cimo miliario. Henaſoꝛ in tribu Neptali poſi
ta ẽ ſuꝑ aſſur. Herecõ terminus tribus Dan
iuxta Jopẽ. Hetã vbi habitabat Sapſam in
ſpelũca iuxta toꝛrentẽ. Hela legimus vallem
ela quã Aqͥla ⁊ Theodotiõ interpᷣtant᷑ val⸗
lẽ qrcus. Hẽgadi deſertũ in qͥ abſcõditus eſt

Bauid:poſuimus ⁊ ſupꝛa HHẽgadi in tribu iu⸗

da iuxta mare moꝛtuũ g eodecimũ. Hemath

regio allophyloꝝ. MPoꝛro iuxta Hieremiã ciui

tas damaſci eua terminus damaſci ſicut in

Exzechieli legimus ad oꝛientẽ vᷣgẽs athiemã ⁊

palmites q̃ ⁊ ceteri inpᷣtes edidert Thamaar
H Aboc fluuius: qͥ trãſmiſſo luctatus eſt
i Jacob aduerſus cũ q̊ apꝑuerat: voca⸗
tuſq; ẽ iſrł:fluit in aiaʒ.i.philadelphiã
Jeraſam de q̃rto miliario eiꝰ ⁊ vltra ꝓcedẽs
ioꝛdani fluuio ↄmiſceẽ᷑. Idumea regio Eſau
q̃ ex eo ꝙ ille Edõ vocabat᷑ nomẽ accepit. Eſt
aũt circa vꝛbẽ Petrã q̃ ð nũc gabalene. Je⸗
theth regio pᷣncipũ Edõ in eadẽ: de q ſupꝛa di⸗
ximus gabalene. Jroth locus deſerti ad quẽ
venerũt filie iſr?mare rubꝝ trãſfretãtes. Jeba
ta caſtra in ſolitudie filioꝝ iſrł. Incẽdiũ.i.eni
thipitinoch locus in deſerto: vbi qᷓ;dã ꝑtẽ pli

flama obuſſit. Juchaath caſtra in deſerto fili
oꝝ ilrł. Jana q̃ eſt in caãpo moab ſubtus vticẽ

fafga.i.excelſi:qð reſpicit ad deſertũ Armon.
Jalſa:vbi aduſus ſeõ amoꝛreoꝝ regẽ dimicat᷑
Memit huiꝰ Eſaias in viſione ↄ moab. Sʒ ⁊
lhieremias.⁊ vſq; hodie oñdit᷑ int medabaʒ ⁊
deblatai. Jacer citas amoꝛreoꝝ in decimo la
pide philadelphie ad ſoł occaſum trãs ioꝛdanẽ
q̃ fuit terminꝰ tribus gad.extẽdit᷑ q; vſq; aroer
q̃ pᷣa reſpicit edrabã. memit vꝛõ iacer ⁊ eſaias
in viſiõe moab:ſᷣ Hieremias. Fuit aũt ſeꝑata
leuitis:⁊ diſtat ab Eſebeõ.xv.milibus:e qᷓ ma

gnũ flumẽ erumpẽs a ioꝛdae ſuſcipit᷑. Joꝛda

nis fluuius diuidẽs Judeã Arabiã ? Aulonẽ:
de q ſupꝛa diximꝰ ⁊ vſq; ad mare moꝛtuũ fluẽs
q̃ poſt multos circũitus iuxta ierico moꝛtuo co
mixtus mari nomẽ amittit. Jethaathab locꝰ
in deſerto: vbi toꝛrẽtes aqᷓꝝ demõſtrant᷑. Je⸗
rico vꝛbs: quã ioꝛdane trãgreſſo ſubũᷣtit ieſus
rege illius int᷑fecto: ꝓ q̃ extruxit aliã Oʒa ð be
thel ex tribu Ephꝛaym: quã dñs nr atq; ſalua⸗
toꝛ ſua pᷣdicatõe vel pñtia illuſtrare digna 196.

Szʒ ⁊ B eo tꝑe qͥ hierin oppugnabat᷑ a romais
ꝓpt ꝑfidia ciuiũ capta atq; deſtructa ẽ.ꝓ ter

tia ediſicata e: ̊ hodie ꝑmanet: ondunt vtri⸗
uſq; vꝛb veſtigia vſq; in pñtẽ diẽ. Jeruſalẽ i

aj regnauit Adõberʒeth: poſt eü tenuce Je⸗

Wars
buſei:e bus ſoꝛtita ẽ vocabulũ:qͥs młto poſt
tꝑe Hauid ext᷑minauit totius eã iudee puicie
metropoli fabꝛicatus ẽ:eo ꝙ ibl locũ tẽpli eme
rit: ⁊ extructure impẽſas Salomoni hilio dere⸗
liqrit. hãc eſſe Joſephꝰ refert qð in Beneſi ſcri
bit. Salẽ ſub rege melchiſedech. Fuit ãt in tri
bu Beniami. Jebus ipᷣa ẽ q̃ hierm. Jarin
ciuitas Oobonitaꝝ. Jariuit ciuitas qᷓ̃ ſubuer

DBauid: de q̃ ⁊ ſupꝛã qͥd nob videt᷑ diximꝰ po⸗
netes betheſinuit. Sʒ ⁊ in regnoꝝ libꝛo pᷣmo ꝓ
Ilinuit Aqᷣla interpᷣtat᷑ diſſipatã:Symmach⸗
vo delertꝗ. Jedua in ſexto ab Eleutheropoli
lapideꝑgẽtibus chebꝛõ· Jethonã ciuitas car

meli:quãa cepit ieſus rege illius intfecto. Jayr

ciuitas tribꝰmanaſſe. Jamuel in tribu iuda:ẽ

alt vſq; hodie opidũ Paleſtine ianua int dy
oſpoliʒ ⁊ Aʒotũ. Jaber citas lr̃aꝝ in tribu iu
da. Jagur in tribu iuda Jerinꝰ in tribu iuda
Etſt at vſq; hodie villa Jermurcha in decio ab
eleutheropoli lapide aſcẽdẽtibꝰ Eliã. Jethel
in triou iuda. Jectha in tribu iuda. Jether
in tribu iuda citas ſacerdotal. Et nũcẽ villa ꝑ
grãdis Jechira noĩe in viceſimo miliario eleu⸗

.

theropoleos: hitatoꝛes q; eiꝰ oẽs xpᷣiani ſunt.
Sita ẽ ãt in interioꝛe daroma iux malathiã: di

ximus de hac ⁊ ſupꝛa. Janũ in tribu iuda eſt

villa ianua in tertio miliario legiõis 3 meridiẽ
nũc videt᷑ ipᷣa eſſe q̃ſcribit᷑᷑. Jethã ĩ tribu iu
da citas lacerdotał eſt: hodieq; mõs pgrãdis
iudeoꝝ: in octauo lapide ab eleutheropoli ad
auſtralẽptẽ in daroma. Jeſrael in tribu iuda
nõ ipᷣa q ſupꝛa ieſrael in tribu manaſſe: hodie

q; villa ꝑgradis vicus oñdit᷑ in cãpo maxio in

ter ſintopoli ⁊ legionẽ. Fuit ãt terminꝰ iſachar
Sʒ ⁊ vnede poſteris ephrate:ſic in Paralipo
menõ legimꝰ vocatus ẽ ieʒrael. Jedas ĩ tribu

iuda. Jeſbechi in tribu ioſepp Jano ĩ tribu

ephraym. Hãc q; cepit rex aſſyrioꝝ:⁊ hodieq;

—

vicus oñdit᷑ iano in trabitena regiõe ĩi.xij.lapi

dea neapoleos 5 oꝛientẽ. Janũ ꝓp q̃̊ ſymma
chus interpᷣtat᷑ dexterã.

chus trãſtulerũt in valle. Jeblaã in tribu ma⸗

naſſe:de qᷓ alienigẽas nõ valuit expellere. Jer

fel in tribu Beniami. Jecnal in tribu zabulõ
citas ſepata leuitis. Jaſchie in tribu zabulon

nũcvſq; iope vocat᷑ aſcẽſus iapho. Sʒ opidũ

ſicaminũ nomie de ceſarea Ptholemaidem ꝑp
gẽtibus ꝓpe mare ſuꝑ mõtẽè carmelũ epha ðꝛ.
JZeſtael in tribu ʒabulõ.
bulõ. Jermoth i tribu Iſachar vꝛbs ſacerdo
ꝓpha memit. Jococ ſoꝛtis neptalim in ↄfinio
triũ tribuũ.i.in tribu ʒabulõ ad auſtralẽ plagã

ae IerPre alap ꝓ qͥ hebꝛei ha
bitatoꝛes legũt inemeth: 3 qᷓ Aqla Symma

Jeldella in tribu ʒa
tibꝰ ſeꝑata poſuimꝰ⁊ ſupꝛa cernuit.cuiꝰ ⁊ oſee

in tribu Aſſer ad occidẽtalẽ. Noꝛro in tribu iu
da ad ſol oꝛtũ. Jabuel in tribu neptali Jerõ
in tribu neptali. Jetlã in tribu dã Jelõ in tri
bu dan. Jud in tribu dã. Jaraco aqᷓ in tribu
dã Julethi ꝓ qͥ Aqᷣla int᷑pᷣtat᷑ i maxilla. Jab

galaad:⁊ hãc oppugnauerũt filij iſirł.Nũc ãt vi
cus ẽ trãs ioꝛdanẽ in ſexto miliario citatis pel⸗
leſuꝑ mõtẽ eũtibus grafã. Jar ſaltus in qͥ ex⸗
tit iebus qrto diſtàs ab Eleutheropoli lapide
iux villã Eſchaol. Iſinuit vbi abſcõditus eſt

amẽ apũ fuit. Jerameli regio Allophyloꝝ.
Jether ad quã miſit dauid:nũc ẽ villa in daro
ma noie iethira:de q̃ ⁊ ſupꝛa diximꝰ Jeʒniaã
citas pᷣncipũ Salomõis. Ithabyrim ꝓq̃ͥ Aq̃ᷓ

la ⁊ Symmach' in Oſee ꝓpha trãſtulerũt tha

boꝛ.Eſt qt moꝛs thaboꝛ in cãpo maxiĩo ad oꝛiẽ
talẽ plagã legiõis. Jethoel nomẽ petre in reg
nox libꝛis Jethaba vꝛbs ãtiq̃ iudee Inaʒed

ꝓ Symmachꝰtrãſtulit in valle ʒeb. Inachi
ſiue Jbachim ꝓ qͥ Aqͥla ⁊ Symmachtrãſtule
rüt in fletu:meinit hu Micheas ꝓpha Jop

pe opidũ Paleſtine maritimũ in tribu Hã.

Inaraba ꝓ qͥ Alqla trãſtulit in hũili vł plano:
poꝛro ſymmach in cãpeſtri yturea ⁊ traconi⸗
dis regio:cuitetrarcha fuit philiꝰ:ſiẽ in euãẽ
gelijs legimꝰ. traconidis qt dꝛ terra iux arabie

delertu:qð HHoſdre iungik.
Allla terminus chananeoꝝ z ſidonẽ.
ILuʒa in tribu Beniami quã poſtea co
gnoiauit Jacob Bethel. Eſt aũt vſq;

hodie villa in ſiniſtra ꝑte iude neapoli ꝑgẽtibꝰ

Aeliã. Luʒa hec altera q̃ cecidit in ſoꝛtẽ filioꝝ

Joſeph iuxia Sychẽ in tertio lapide neapole⸗
os. Lathõ vꝛbs ducũ Edõ. Lenima in des

to caſtra filioꝝ iſrł. Lobõ locꝰ ſolitudis trãs

ioꝛdanẽ:inq oyſes Deuteronomiũ legit.

Lachis in tribu iuda.Sʒ ⁊ hac cepit ihs rege
eius intfecto:ꝛmemit huiꝰ Eſaias⁊ Hieremias
nũcẽ villa in ſeptio miliario ab eleutheropo⸗
lim eũtibꝰ daromꝗ. Lebna in tribu iuda citas
ſacerdotałquã tenuit ieſus rege illius intfecto
nũc ẽ villa in regiõe eleutheropolitana:q̃ appel
lat᷑ lobna.ſcribit de haceſaias. Laſſarõ ⁊ hãc
cepit ieſus rege illius int᷑fecto.Lapis filioꝝ ru
bẽ:ẽ at terminus tribus iude. Laboth ĩ tribu

iuda. Laboth ĩ tribu ſymeõ. Labamath in

tribu Aſſer. Lachũ terminꝰ neptali. Laboꝛ
math ꝓqͥ Adqla mterpᷣtat᷑ ingreſſus Emath.

Leſſem hãc fiulij dã incaptã cognoiauerũt dã

Lusa altera iuxta Bethel:in terra chã:quã cõ

didit ille qͥ abierat de Bethel:ſiẽ hyſtoꝛia nar⸗

rat. Lechi ꝓ qͥ Aqla ⁊ Theodotiõ intptant
maxilla:de q̃ iã ſupꝛa diximꝰ. Layſa hãc ſilij
Daã captã manu poſſederũt cũ eſſet pcul a ſiso
ne:⁊ vocauerũt eã dã. Fuit ãt terminus iudee

terre ᷓ ſeptentrionẽ a Hã vſq; ad Berſabee ſe

tẽdẽtis. Memit huiꝰ eſaias. Sita ẽ ãt iux pa⸗
neadẽ:de q̃ ioꝛdanis fluuperũpit. Lamatha⸗

E⸗

nvdque
oAlai
iugi, l
dabar ßf
icisoltiſi
1nſq;
hominelyn
one, ſ.

n zed
pb:
let Ncob.
I vocnb
db noflio-
hüttris A
fi zoꝛiente
modiane⸗
Moyſifliu
maei-urtae
hetmmnoden
Loch woe⸗
Zopokoꝛſia
gue⸗ Apelat
horro iadä
fpdermnoe
Cuidasredti
pone di⸗
apelet O
(agciel⸗
aducbꝰE
erijſeutde
ferubꝛi. ¶
yſq; ſenẽ.
gerata Bab
ſeyeſert. A.
itloc'inqa
lldulcetttſe
piſcetecat
Cumcamtdt.
lochaſtufii
Canaßlorii
demalchanaſt
no panzoi
lnts Ogrege
aplangaraze
nus vrd Ann
baieoqlanos
h Nim kotnin
tſolitudine;
duſttieſnss
fegemacece⸗
ſptinomin
Pacoui
ebellige
wudquäbite
piqrondi
llvin ſndican

tnonienene

tiaſudte Zen
Wlepd. Zut
SPnmyvitte
hesgir ip
nmänrhdi
tnbüükgne:
uphüpſinei
törtemtintte
manerr ſan
numiqui goſer
cthe. Sktünſ
udenepoleic⸗
cudnnbetie
Nolpenepe⸗
1 Viuitd
öe ſKimdenis
cutmroniͤct
1hicceyt heich⸗

ſiust hiernin
oobeleutherope⸗

utbutuczcins
gellusittfenb
poltnri e

1. Larödhi

nsͤflin
1e Lhobhint
ö. Vbmnfi
ereni V
geſubin
icogolnen
nterrachi
belſchlitn
heodoton
w.
Cicſa/
ättenn

—

S

„

—
—

—

„

E
—
—

— —

4

SS

—

—
=

„

—

S=*
= ¶A

4
„ 6.

—.
—
—
=äà =
E —

—
=
—☚
—

Se
S-
—

—
—
—

—
—–—
O☚1
— —
—
—– —
= —— =—
— ,—
S – —

Tractatus V

ra:ad quẽ locuʒ Jonatha ſpicula dirigebat: P
quo Aqla interpᷣtat᷑ ad ſignũ. Symmachꝰ ad
ↄduetũ. Ladabar vbi erat mẽphiboſte. Lo
dabar vñ fuit Machir. Lybanus mõs phe⸗
nicis altiſſimus. Linch huius memit Eſaias
⁊ vſq; hodie vicus inter Aeropolim⁊ Aʒoarã
nomine lyntha.
Allle regio iudee:in qᷓ habitauerũt filij
m zZecthã filij heber. Mambꝛeh ẽche⸗
bs5: iuxta quã ſepultꝰẽ Abꝛahã ⁊ Iſla
ac ⁊ Jacob:de q̃ ſupꝛa diximus Madre aũt
vnꝰ vocabat᷑ aicoꝝ Abꝛahã. Madiã vꝛbs
ab vno filioꝝ Abꝛahã ex Cethura ſic vocata.ẽ
aũt trãs Arabiẽ ad meridiẽ in deſto ſaraceno
rũ oꝛientẽ maris rubꝛi.vñ vocant᷑ madianei:
⁊madianea regio:legimꝰ ⁊ filias Joab ſoceri
Moyſi filias madiã:ſᷣ hec alia citas ẽ omony
ma eiꝰiuxta amonẽ ⁊ Ariopolim:cuiꝰ nũc rui⸗
ne tmmõ demõſtrant᷑. Moab ab vno filioꝛuʒ
Loth qͥ vocabat᷑̃ oab vꝛbs arabie:que nũc

Ariopołðꝛ ſic vocitata ẽ:cuiꝰ⁊ ſupꝛa memini⸗

mus.Appellat᷑ ãt moab ex nomie vꝛbs ⁊ regio
poꝛro ipᷣa ciuitas q̃ſi ꝓpꝛiũ vocabulũ poſſidet

rabbath moab.i.grãdis moab. Maſſartha:
ciuitas regni Edõ 2 gabalenẽ. Mabſaruſq;
ad pñtẽ diẽ vicus gradis in regiõe gabalena:
appellat᷑ ο abſara ad vꝛbem petrã ꝑtinens.

Magdiel ⁊ hͥ in regiõe gabalena poſſeſſa oliʒ

a ducibꝰ Edõ. Magdolus ad quã filij iſrł cũᷣ
exijſſent de egypto ꝑuenerũt añq; traſirẽt ma⸗
re rubꝛũ. Legimꝰ ⁊ in Eʒechiele de magdalo

vſq; ſienẽ. Poꝛro Hieremias iudeos qͥ ſecũ fu
etu in hac vꝛbe hital

gerãt a Babylonioꝝ impetu in hac
ſerefert. Marra qð int᷑pᷣtat᷑ amaritudo.Eſt

aũt locꝰ in qͥ amaras aãs iactu ligni Moyſes
in dulcẽ vᷣtit ſapoꝛẽ. ¶coꝛie.i.ſepulchꝛa cõ
cupiſcẽtie caſtra filioꝝ iſrłin deſerto: vbi poſt
eſum carniũ aſcẽdit ira dei ſuꝑ iloos ache

loth caſtra filioꝝ iſr:ł in ſolitudie. Maſurith
caſtra ſlioꝝ iſr łin deſerto. Machanee nũc
ðꝛ malchana ſita ẽ in Arnone duodecio milia⸗

rio ꝓcul oꝛiẽtalẽ plagã medebat. Miſoꝛ ci
uitas Og regis Baſan.ſigniſicat vo miſoꝛ lo⸗ diſp AEẽuit vbi Jepte pliatus
S.nũc ãt oñdit᷑ auit villa ijrto lapide Eſoꝰ

ca plana atq; cãpeſtria achanarath termi

nus vꝛbᷣ Amma:q⁊ philadelphie ðꝛ. Mach
baies quã nos vocamꝰheremũ:hãc hebꝛeima

tharim nominãt. ¶ Oyſaida filioꝝ Jachi loc

in ſolitudine:in q̊ͥ obijt Narõ. Maceda ĩiha
ↄcluſit ieſus qͥnq; in ſpelũca:qͥs interfecit cum MMHhagdoſ Haglõ vb ſedit Saul.
aſſafayn Moab ad qua ꝓfugus Hauid

rege maceda:q̃ fuit in tribu Juda:⁊ nũc eſt in

ſeptimo miliario eleutheropoleos ſolis oꝛtũ
Madõ ciuitas: in q̃ rex fuit Joab:aduerſus
quẽ bellũ geſſit Jeſus Weſſeſa in tribu iuda
apud quã hitabat Jepta iuxta Chariathyari:
vbi quondã arca teſtamẽti fuit:⁊ Samuel po⸗
pulum indicauit. memnit huius Hieremias.

Epiſtola X

Alerron aq ad ãs exercitu pᷣpato caſtra ſunt
poſita. Eſt at nũc vicus merrus noie in duode
cimo miliario vꝛb Sebaſte iuxta Hothaym.

Aleſſephothmarin ꝓq̊ Adla aſrephota

Symmachmaſrephoth maris int᷑pᷣtati.a

thati vꝛbs Amoꝛreoꝝ ſuꝑ ioꝛdanẽ iuxta motẽ
Ermõò:ð q̃ exterminare nõ valuerũt filij iſrael
mathathen. Marrũ ⁊ hãc cepit Jeſus rege
illius int fecto poſita ẽ ſupꝛa ⁊ marrus. Mag
gedo:⁊ hãc cepit ieſus regeillius interfecto: q
cũ cecidiſſet in ſoꝛtẽ tribus manaſſe neqqᷓ; poſ⸗
ſedit eã:qꝛ pᷣſtinos habitatoꝛes nequit expelle⸗
re. iſſoꝛ ꝓ q̃ Aqͥla ⁊ S,mmachꝰ humile,z
interpᷣtati ſunt. Eſt at citas tribus Rubẽ ſepa

ta leuitis in regiòe gabalena. Medeba vſq;

hodie vꝛbs Arabie ãtiquũ nomẽ retinens iux
ta Eſebò. Wefaat in tribu Beniami: ̊ a⸗
lia eſt trãs ioꝛdanẽ q̃ pᷣſidiũ romanoꝝ ẽ militũ
ꝓpt᷑ vicinã ſolicitudinẽ. ¶ Oaffa in tribu gad
ſepata leuitis. Eſt ãt ⁊ alia nũc maffa in finib?ꝰ
Eleutheropoleos ↄ ſeptẽtrionẽ ꝑgẽtibꝰ Aelis

ptinẽs ad tribũ Jude. Manaim i tribu gad

ſepata leuitis in regiõe Gad galetides. e⸗
damana in tribu Jude:cuius memit Eſaias:⁊

nũc eſt meonis oppidum iuxta ciuitatẽ Haza.
¶ANagdal in tribu iuda. Merelſſa in tribu iu
da :cuius ſunt tmmõ ruine inſcdᷣo lapide Eleu

theropoleos. MMaõ in tribu iuda 3 ſolis oꝛ⸗
tũ Barone. aroth in tribu iuda. Madi

in tribu Beniami. M athechaboth in tribu

Manaſſe. aralla aſcẽſus Zabulõ. :
ladab in tribu Jude vł Symeonis. Maſſaʒ
in tribu Affer iuxta carmellũ ad mare citas ſe⸗

parata leuitis. Mare almaꝝ qð vocat᷑ moi

tuũ ſiue afflati.i. Bitumis int ierico ⁊ Joarã.
den terminus Neptali. ο agdiheli tri⸗

bu Neptalim: ⁊ hodieq; puus vicus oñdit᷑ in

qnto miliario Doꝛe ꝑgetibus tolemaidem.
Mõs oliuaꝝ ad oꝛietẽ Hierłm:in qͥ diſcipkos
erudiebat ieſus. Meſegebã ꝓ q̊ Adla inter⸗
ptat᷑ ſociũ. Symmachꝰ vicinaꝝ. Moꝛeno⸗
men ẽ collis:de qͥ in libꝛis hebꝛaycaꝝ q̃ſtionuzʒ
pleniꝰ diſputankt. Mẽuit vbi Ygepte pᷣliatus

ꝑgetibus philadelphiꝗ. dachias vſq; ho⸗

die vicus grãdis ondit᷑ a finibꝰ Aelie antiquũ

villã Rama. Neſſab haſtile oppidũ iuxta ga
baa. Magdõ ſiue Magiõ vbi ſedit Saul.

cũ Saul inſidias declinaret veit. Oaſereth
in ſedit Hauid nũc deſerta: ꝓq Adqla interꝰ
tat᷑ monitoes. Symimachus refugia. CTheodo
tiö ſpeluncas. ¶aſbath citas hoſtilis regis
Adraʒzar. Oela i. gamella: qua Adla ſym
machus trãſferũt valle ſalis: dirimns,2 hacé
2

Ppars

æ ſupꝛa. Maacha regio Geſurim. odim
vicus iuẽ dyoſpolim: vbi fuerũt machabei:qͥ⸗
rum hodieq; ibidẽ ſepulchꝛa mõſtrant᷑. Satis
itaq; miroꝛ quõ AYntiochie eoꝝ reliqͥas oñdũt:

aut quo ſ certo auctoꝛe ſit creditũ. Mabſar

tur ꝓ q Aqͥla ⁊ Symmachus interpᷣtant᷑ mu⸗
nitã. Magao vꝛbs quã ediſicauit Salomõ
Meeber:ꝓ qͥ lqᷣla trãſtulit Symmachus
. trans illis de 3. Mathes
vv⸗ꝛbs vniꝰpncipis ſalomõis Mello citas quã
edificauit Salomõ. Poꝛro Symmachꝰ? The
odotiõ ad impletõeʒ trãſtulerũt: ⁊ de hac in li⸗
bꝛis hebꝛaycaꝝ q̃ſtionũ plenius ↄtine᷑ e⸗
dã ciuitas quã edificauit Salomõ. ¶Nonifi⸗

cis citas egypti:cuius Oſee:Eʒzechiel: Hiere⸗

mias recoꝛdant᷑. Sʒ ⁊ iudei qͥ cũ Hieremia de
Hieroſolymis ꝓfugi exierãt habitauer̃t in mẽ
bꝛis. Machoas in Oſee:ꝓ qͥ Aqͥla ⁊ Sym⸗
machus ⁊cupiſcẽtias interptant᷑. Miletus
ciuitas aſie:de qᷓ Eʒzechiel ſcribit QNariboth
cuius meminit Eʒechiel dicẽs vſ. q; ad aquam
mariboth: ꝓ qᷓ Aqla lites. Symmach iurgia:
vel Zdictões interpᷣtant᷑. Moꝛaſchi vñ fuit
Micheas ꝓpheta.Eſt ãt vicus ʒ oꝛiẽtẽ eleu⸗
theropoleos Maſagã regio QMoabitax. vt
ſcribit lhieremias. iſoꝛ regio oabitaꝝ
iux Hieremiã. Mophat regio moabitax: ſi⸗
cut in Hieremia legimus: poſita ẽ ⁊ ſupꝛa me⸗
fra. Maõ regio moabitaꝝ:iux HHieremiã.
Melchõ ydolũ moabitaꝝ:ſicut ſcribit Hiere⸗
mias Magedꝗ ad cuius fines Mattheeuã
geliſta ſcripſit dñm ꝑueniſſe. Sed ⁊ Marcus
eiuſdẽ recoꝛdat᷑. nũc aũt regio ðꝛ aceda cõ
tra Jeraſaam.

Ald terra in ä habitauit Cayn: vertik

n aut in ſalim.i. motü ſiue fluctuatõeʒ.
lMNiiniue vꝛbs Aſſyrioꝑ:quã edificauit
Aſſur egrediẽs de terra Senaar. Eſt ⁊ alia vſ

gboaͤie ciuitas iudeoꝝ noie niniue in angulo

Arabie: quã nüc coꝛrupte niniuẽ vocãt. Naa
liel iuxta arnonẽ caſtra filioꝝ iſrael. Naaban:

gqð hebꝛayce ðᷣꝛ nebo mõs ſupꝛa Joꝛdanẽ q ie

ricũ in terra Moabitaꝝ: vbi oyſes moꝛtu
us ẽ: ⁊ vſq; hodie oñdit᷑ in ſexto miliario vꝛbᷣ
Eſbus ʒ oꝛientalẽ plagã. Naboth citas Ru
ben ſilioꝝ in regione gallad: cuius memit Eſas
as in viſiõe oab. Hieremias. Eſt ⁊ eiuſ
dẽ viri vocabulũ Nabaã: qͥ Caã ⁊ ceteros vi⸗
cos q̃ circũerãt ex ſuo noie nücupauit naaboth
Hp ⁊ vſq; hodie oñdit᷑ locus deſertus. Maaba
diſtãs a citate Eſbus milibus octo 3 meridia⸗
nã plagã Negeb auſter apud hebꝛeos nageb
ðꝛ qð Symmachus interpᷣtat᷑ meridiẽ. Scien
du aut ꝙ eadẽ plaga apud hebꝛeos tribus vo⸗
cabulis appellat᷑ nageb themã darõ:quod nos
poſſumus auſtrũ africũ ⁊ meridiẽ ſiue eurũ in⸗

„7

.

terpᷣtari. Nephẽdoꝛ qdð Symmachus interpᷣ
tat᷑ maritimã. Doꝛ aũt opidũ iã deſertũ in no⸗
no miliario ceſaree ꝑgẽtibus ptolemaidem.
NMaptho nomẽ fontis in tribu Geniami NMaa
na ciuitas tribus iude Neelib in tribu iuda q̃

vocat᷑ viſibi in ſeptimo miliario eleutheropo⸗

leos ꝑgẽtibus chebꝛõ. Nepſan in tribu iuda.

MNMaarath Ephꝛaim: ⁊ nũc ẽ naoroth villa iu⸗
deox in qnto miliario Eʒithus. Mapher itri
bu manaſie. Maalõ in tribu ʒabulõ citas ſepa
ta leuitis. Noʒeb in tribu neptali. Neela de

hac alienigẽas ʒabulõ nõ valuit expellere.Eſt

Hogieq; in regiõe Bethania viculus noiĩe vei⸗
la. Maba ſiue noba: ad quã aſcendit Gedeon
vsxꝛbs ſacerdotibus ſeꝑata: quã poſtea legimꝰ
furoꝛe Saulis ſubuůſam Memira citas tribꝰ

rubẽ in terra galaad ẽ vſq; hodie vicus grãdis
Marama in regiõe Bathanea. Namoch in

regiõe Rama locus vbi ſedit DHauid:a de h̊ in

eis behꝛapenn ſtionũ diximus. Nachõ a⸗
rea nachõ: pqᷓ⸗ 4

la interpᷣtat᷑ area pꝑata.

Naphat ciuitas vnius pᷣncipis Salomõis.
Neriiger: ⁊ hoc extruxerũt in regiõe iudee Sa
maritani:qͥ de Babylõia ſunt pfecti. Naʒab

quã adiderũt Enei in tra iudea. Neſtarochi
idolũ Aſſyrioꝝ. Nemrim: cuius memit Eſai
as in viſiõe Moab:⁊ ieremias.nũc aũt ẽ

yvicus Penameri ad ſeptẽtrionalẽ plagã ʒoara

Nabeoth regio:ð q̃ ſcribit Eſaias Naʒareth

vñ ⁊ dñsnt Saluatoꝛ naʒareus vocatus ẽ. Sʒ

nos apud veteres q̃ſi ꝓ ꝓbꝛonaʒarei diceba

mur: qͥs nũc xp̃ianos vocat. Eſt ãt vſq; hodie

in Galylea viculus g regionẽ in qͥntodecio eiꝰ

miliario ad oꝛientalẽ plagã iuẽ montẽ Taboꝛ
noie Laʒoꝛa. Naim oppidũ in qͥ filiũ viduea

moꝛtuis dñs ſuſcitauit: ⁊ vſq; hodie in ſecũdo

miliario Taboꝛ montis oñdit᷑ ͥ meridiem iux

Reeth citas regni Mebꝛoth de Baby

o lone. Olibana citas pncipũ Edo.

ODdolã:diximus de h̊ ⁊ ſupꝛa cuiꝰme⸗

init Eſaias. Ootho vbi ſcdo filij irłcaſtra⸗

metati ſunt egrediẽtes de Sochoth iuẽ deſer⸗

tũ qñ ꝓfecti ſunt de egypto. Offer: ⁊ hãc ce

pit ieſus rege illius intrecto. Ooli citas in tri⸗

bu Aſſer. Ophꝛamia ophꝛa ducens ad terrã
Soal. Hucuſq; ꝑ o bꝛeuẽ litterã legimus:exin
dep extẽſum legamus elementũ. On vꝛbs in
V egypto q̃ Neopolis grece ðꝛ.i.citas ſolis quã
edi

ficauert filij iſrł: ſicut. lxx. interpᷣtes arbitrã

tur Alioqn in hebꝛaycis volumibus nõ habet
⁊ recte ſiqdẽ anqᷓ; Jacob ingredit᷑ egyptũ erat
extructa iã ciuitas:q̃ ⁊ ſacerdotẽ Phutifarem
preʒ Aſenoth hẽbat. Om mõs in qͥ moꝛtuus
E Aarõ iux ciuitatẽ Petrã vbi vſq; ad pñtem

diez oñdit rupes:qᷓ ꝑcuſſa Moyſes ads ſplo

4
C
„

edt. O
ltibu⸗
nüſccuti
uurGlo
hernoni.
fuuioo

t genn

1tegoone
mnarte⸗
Zihr
adonoini
H
Ciotume
p⸗ 4
L
d
ſertonde

cſeynn
t Berdi
ſelss iuramn

lechrpocat
ſesputeiin
lcaregie⸗
E

ediſcani
hecinlib
nus. 1
ſer Eco
balen::
Ranehe
pto:olima⸗
ibobitauit
dquͤtrſt
Eauemiin
ſtolapide
ſpensi
ſtaneratiſan
llennotsC
ghoinuſg⸗

ſis An dimni

beſtuftio⸗
Klaſramen
luanothint
uc inter⸗

igtodecnnon

Bonede
Adgeinn
Madii.
ide hocie
hulanifrin
fonefontis
ABeniani⸗
nſtarioabe

icintcn⸗
Denmaumh
dociefabgi
Mnen Rpocht

rönd:en

Nrins hi⸗
ſaimt,
cge Anis,
itnngiides
ſun ei Nud
iuden Nitrwei
m:ausenid
Hichenig litit
mionglighgn
1 Elins Ryrt
Buosmwensic,
Nrnezmi dt
Stizhwe
zminchatdc;
zininani Lte
äüniflüſihe
nigdedennſit

dkznendenin

Gaͤnßhdbitl
ozchibti
eb 1atonct⸗
Sochethiurde⸗
vngir tit
. Bolänun,
—
lirrilanean
nenti. n
Nrian die
r ineßte 4
guntunm

glicen

— – = —

—

—
—=
=—
=
S

—
S=
S=

☛+
—
—

Tractatus V

dedit. Oth in deßto caſtra filioꝝ iſrael. Dia
in tribu Aſſer. Oꝛã in tribu neptali. Ophir
vñ ſicut in regnoꝝ libꝛis legimus auꝑ affereba
tur Salomoni. Fuit ãt vnus de poſteris Ha⸗

ber nomie. Ophyr ex cuius ſtirpe veniẽtes a
fluuio Cophene vſq; ad regionẽ Indie q̃ vo⸗-

cat Jeria habitaſſe refert Joſephus:a qͥ puto

⁊ regionẽ vocabulũ ↄſecutã. On ciuitas Sa
marie: ꝓ q̃ in hebꝛayco ſcptũ ẽ lhhaym: quod ⁊

Aqͥla ⁊ Symmachus interpᷣtant᷑ inutile. The

odotiõ iniqͥtatẽ. Ocho citas ſacerdotalis.
Oꝛnaym vꝛbs Moabitaꝝ:ſicut in Hieremia

ſcriptum elltt.
Vteus iuramẽti quẽ fodit Abꝛahã.i.

R

Berſabe in regiõe Geraritica: dixim⸗
deḧ ⁊ ſupꝛa. Muteus viſionis in de⸗

ſerto: ad quẽ habitauit Iſaac. Muteus iudi⸗

cij vſq; in pñtẽ diẽ in regiõe Geraritica. vocat᷑
ãt GBerdã noie qð latine ðꝛ puteꝰ iudicij. Pu

teus iuramẽti: vbi iurauerũt Iſaac ⁊ Abime⸗

lech: vocaturq; opidũ Iſaac. Sũt ãt ⁊ alij plu
res putei in ſcis ſepturis:qͥ hodieq; in Gerari⸗
tica regiõe ⁊ iu Aſcalonẽ demõſtrant

Etra ciuitas Arabie in terra Edõ que

r cognoiĩata ẽ Jectabel ⁊ ab Aſiyrijs re⸗
cem ðꝛ Robooth citas Aſſyrioꝝ quã

edificauit Aſſur egrediẽs deterra Senar:⁊ de

hac in libꝛis hebꝛaypcaꝝ q̃ſtionum plenius dixi
mus. Roboth vꝛbs alis iux fluuiuʒ vbi erat

rex Edõ. Et vſq; hodie eſt pᷣſidiũ in regiõega

balena:⁊ vicus grãdis qͥ h̊ vocahulo nũcupat᷑
Ramelſſe vꝛbs quã edificauerũt filij iſrł in egy⸗
pto:olim ãt ⁊ vniuerſa ꝓuincia ſic vocabat᷑:in
qᷓ habitauit Jacob vna cũ liberis ſuis Roab

ad quã traſierunt exploꝛatoꝛes:qͥ ab Jeſu filio

Naue miſſi ſunt ⁊ vſq; hodie vicus Rooba in
qrto lapide Sitopoleos ſic vocat᷑:qꝗͥ ⁊ Leuitis
ſeꝑatus ẽ Rafata in deſerto vbi filij iſrael ca⸗
ſtrametati ſunt. Raphidim locus in deſerto:
iuxta mõtẽ Choꝛeb:in quo de petra fluxere aq

.*

cognoĩatuſq; ẽ temptatio: vbi ⁊ Jeſus aduer⸗

ſus Ama dimicat ppe frau. Rathina in deß⸗
to caſtra filioꝝ iſrł. Reminõ phares: vbi filij

iſrkcaſtram etati ſunt. Reſſa: caſtra filioꝝ iſri
Ramoth in tribu Gad citas ſacerdotał ⁊ fu⸗
gitiuoꝝ in terra Galaditide. Mũc ãt eſt vicus
Zuroareimo miliario hiladelphie g oꝛientẽ
Roʒẽ h̊ ẽ petra ciuitas Arabie in q̊ regnauit
Raã:quẽ interfecerũt filij irł. Dicit᷑ ãt ipᷣe rex
qᷓ; Madiã. Reminõ in tribu Symeonis yvel
Jude.hodieq; ẽ vicus Reminõ iux Aeliã õᷣ a⸗
quilonẽ in qntodecimo eius miliario .· Rogel

noms fontis in tribu Beniamin. RKaba in tri
bu Beniamin ciuitas Saulis: in ſextodecimo
miliario ab Aelia ad ſeptentrionalem plagã cõ
tra Bethel. Memit huius Hieremias. Re⸗

la interpᷣtat

zen in tribu Beniamin. Beminõpetra. Rè
mõ in tribu Symeõis vel Zabulõ. Rabooth
in tribu Iſachar. Eſt vſq; hodie alia villa reb

bo in finibus Eleutheropoleos ad ſolis oꝛtum
Rethẽ in tribu Jachar. Roob in tribu Al⸗
ſer: ciuitas ſepata leuitis. Rama in tribu Aſ⸗
ſer vſq; ad ciuitatẽ imita Zyrioꝝ. Rama
in tribu Neptalim:apud nos vnum nomen ſo
nare videt᷑: apud hebꝛeos diuerſis litteris ſcri
bunt᷑. Momina viculoꝝ tribubus varijs allig⸗
nant᷑:qꝛ cum apud nos vnũ nomen ſonare vi⸗
deant᷑: apud hebꝛeos diuerſis litteris ſcribun⸗

tur., Reethath in tribu Meptalim. Rima:

2 Aʒymas vbi ſedit Abimelech: ſicut in libꝛo
Judicum ſcriptũ ẽ que nũc apellat Rempus
Eſt ãt in finibus Oyoſpoleos: ⁊ a pleriſq; Ari
mathea öꝛ. Renniath ad que? Dauid pᷣde⸗
tem miſit. Rachel: ⁊ ad hac Dauid ſpolioꝛũ

ptiem miſit. Remath galaad villa trãs ioꝛda

nem iux fluuiũ Jacob: diximus de hac ſupꝛa
Rabbatrh ciuitas regni Amõ:nunc biladel
phia: cuius meminit ieremias. Roos quò
ptrãſiuit OHauid: ꝓ quo Aqòla Symmachus

interptant᷑ arẽ. Rogeli vñ fuit Belzelei gal⸗

laditis amicus Hauid. Raphaim vallis Al⸗

lophyloꝶ ad ſeptentrionalẽ plagã Hieruſalẽ.
Ramianã ciuitas regũ Syrie iux Bamaſcu:
Reth:hãc pcuſſit Alſa rex. Rathẽ: ꝓ ꝗᷓ Aq
i. iunipen. Sym

17 2

machus vmbꝛaculum. Remõ: huius memit

Elaias in viſione ↄ M0οaà. Reſeph cuitas

ſyrie vꝛbs aſſyrioꝝ in regione thenã: de qua in
Eſaia ſcribit᷑. Rebla in terra Emath: vn vNl⸗
ctoꝛ Pharao adductũ Jonathẽ traſtulit egy⸗
ptum. Rẽma mõs in Aſia: ꝓq Adla interp⸗
tat᷑ mõs emona. Symmachus in armenia. Eſt
ãt ⁊ villa rẽmuis in Garoma. Moꝛro in fegno
rum libꝛis. Romõ domus ðꝛ idoli Hamaſce

ni. Reblata regio Habylonioꝝ vel vꝛbs quã

nũc Antiochiã vocat. Ramole ꝓ quo Aq ni⸗
la interpᷣtat᷑ exaltabit: ſcriptũ eſt in Zacharis

Eſt aũt ⁊ alius locus in tribu Beniamin iuxta

Vethleem ꝓ quo ðꝛ. Aox in rama audita eſt:
de h̊ in libꝛis hebꝛaycaꝝ queſtionũ plenius ðꝛ
Rinocoꝛ vr̃a ciuitas egypti: Cuius meminit
Eſaias. Sciẽdũ aũt ꝙ hoc vocabulũ in libꝛis
hebꝛaycis nõ habet. Sʒ a. lxx.interpᷣtibus ꝓ⸗
pter noticiã loci additũ eſt:qð in libꝛis hebꝛay
coꝝ nominũ diximus:hoc etiã nũc in literis Vi
dek titulo pnotãdũ: apud hebꝛeos tria eſſe: ſcʒ
zz eſt Samet 1 Sade ? Sin: que cũ apud gre⸗
cos ⁊ latios ſono ſiłi ꝓpferant᷑:in ſua lingua ali
ter atq; alit᷑ reſonãt. AUñ accidit vt eadẽ nomia
apud nos diuerſum ſonare videant᷑: ⁊ plus qᷓ;
terere l̃e hec habeãt. nõ em ex vna: tribꝰ lrſio
loca ⁊ vꝛbes ⁊ viculi deſé᷑ribunt. 3;

Idon vꝛbs phenicis in ſignis olim ca
S Naneozum ad aquilonem reſpiciens:
poſtea regionis Judee:cecidit autem

in ſoꝛtem tribus Aſſer:ſed nõ eã poſſedit.quia

hoſtes nunqᷓ; valuit expellere. Senaar cam⸗
pus Babylonis: in quo turris extructa ẽ. An
de egreſſus Aſſur edificauit Niniuen. emi
nit huius loci
libꝛo ita ſcribens de cãpo qni in Babplonia re
gione vocatur Senaar: Aeſchines hyſtoꝛicus

dicens quidam ſacerdotum ꝓfugi de templo
Emal. Jouis ſacra rapientes in Senaar cãpũ
Babylonis puenire. Sichem Salem:que

latine ⁊ grece Sichama vocata eſt ciuitas Ja⸗
cob:nunc deſerta. Oſtenditur autem locus in
ſuburbanis Neapoleos iuxta ſepulchꝛum Jo
ſeph: quã ſubuertit Abimelech: ſeiauit Salẽ.
ſicut in libꝛo Judicũ ſcriptũ eſt. Poſtea vo in⸗

ſtaurata eſt a Hieroboã: vt regnoꝝ narrat hy⸗

ſtoꝛia. Sita ẽ in fiuibus Ephrai: p ⁊ filiꝰ emoꝛ
abellat Sichẽ: a quo ⁊ locus nomen acceꝑat.
Fuit ãt altera in mõtẽ Ephꝛaim ciuitas fugiti
uoꝝ. Senaar:vñ fuit Amaphel:q̃ͥ aduſus re⸗
ges Sodomox bellũ geſſit. Sodoma ciuitas
impioꝝ diuino igne ↄſumpta iuxta mare moꝛ⸗
tuum. Sebomi ⁊ hec ciuitas impioꝝ in et᷑nos

cineres diſſoluta iuxta vꝛbem Sodomã. So⸗
phera mons oꝛientis in India: iuxta quem ha
bitauerunt ſilij Jectã: filij lyeber: quos Joſe⸗

phus refert a ↄfene flumine ⁊ Indie regionibꝰ
vſq; ad id locoꝛum pueniſſe:vbi appellabat re
gio Jera. Sed ⁊ claſſis Salomonis ꝑ triẽn iũ
hinc quedã ↄmertia depoꝛtabat. Soꝛa vꝛbs
iuxta Sodomã que eſt Segoꝛ ⁊ Zoꝛa:de qua
ſupꝛa diximus. Sane ciuitas antiq̃ in q̊ habi⸗
tauerunt Oʒei gens valida ſuꝑ regionem So
dome:quam excidit Chodoꝛlamogoꝛ. Seyr

mõs in terra Edom:in quẽ habitauit Eſau:in

regione Gabalena: que ex eo ꝙ Eſau piloſus
elſet ⁊ hiſpidus: Seir.i.piloſi nomen accepit.

In quibus locis pꝛius habitauit Choꝛreus:

quem interfecit Chodoꝛlamogoꝛ. Meminit

montis Seir ⁊ Eſaias in diuiſione IJdumee.

Salem ciuitas Sichomoꝝ que eſt Sichẽ. Sʒ
⁊ alia villa oſtenditur vſq; ad pꝛeſentem diem
ſuxta Eliam contra oꝛientalem plagã hoc no⸗
mine. In octauo quoq; lapide a ſintopoli in cã

po vicus Salimias appellatur. Joſephus ve⸗

ro Salem eſſe affirmat:in qua regnauit Mel⸗
chiſedech: que poſtea dicta eſt Salima. Et ad

extremuʒ Hieroſolyme nomen accepit. Sur:
vbi inuenſt angelus ancillaʒ Sare Agar in ter
cades ⁊ Barach. Extenditur autem deſertum
Sur vſq; mare rubꝛum:quod ad confinia ꝑue
nit. RDoꝛro cades ſolitudo eſt ſuper vꝛbem pe⸗

trã ſed ⁊ ſcriptura deſertum cades contra faciẽ

Joſephus in pꝛimo antiquitatũ

egipti extẽdi mẽoꝛat: ad qd müũ venere hebꝛei

rubꝛo mari tranſuadato. Segoꝛ quod ⁊ Ba-

la ⁊ Aʒoara vna de quinq; ciuitatibus Sodo
moꝝ ad pᷣces Loth de incendio reſeruata:que
vſq; nunc oſtenditur. Meminit huius ⁊ Eſai
as in viſione ↄ Moab: de qua ⁊ ſupꝛa dixim⸗

BSoene.i.tabernacula locus in quo habitauit

Jacob regreſſus Meſopotamia:qͥ lingua he⸗
bꝛayca appellatur Sochoc. Sochoch pꝛima

mãſio filtoꝛum iſrael in deſerto:poſtqᷓ; de egyp

to ſunt ꝓfecti anteqᷓ; mare trãſirent rubꝛum
Sin delertum inter mare rubꝛum ⁊ ſolitudinẽ
Sima. HNã a deſerto Sin filij iſrael venerunt:
⁊ Raphidim⁊ Araphidim in deſertũ ſina iux
ta montem Sina: vbi MMoyſes tabulas legis
accepit.deſertum autem Sin idẽ dicit eſſe ſcri⸗
ptura quod ⁊ cades: ſed h̊ iuxta hebꝛeos.Ce⸗

terum in. Lxx. interpᷣtibus nõ habetur. Sal⸗

mona eaſtra filioꝛum iſrael. Saphar mons in
deſerto caſtra filioꝛum iſrael. Sartim: vbi po

pulus pollutus eſt foꝛnicatione filioꝛum Mo⸗

ab. Eſt autem iuxta montem Mhogoꝛ. VUnde
⁊ Jeſus exploꝛatoꝛes ad inueſtigandam ⁊ no⸗

ſcendam terram miñit Jerico. Sabama ciui

tas Moab in terra Galaad:que cecidit in ſoꝛ⸗

tem tribus Ruben.et huius meminit Eſaias:

in viſione ρabä. Semia terminus iudee
⁊ vſq; hodie oſtenditur in ſeptimo lapide Jeri
ci ᷓ ſeptentrionalem plagã villa nomie ag

dal ſemia:quod interpᷣtat᷑ turris ſemia. Sel⸗

cha ciuitas regionis Og in regione Baſſaniti
de. Sephania terminus iudee ad ſolis oꝛtum

BSelala terminus iudee. Semeron ⁊ hãc ce

pit Jeſus rege illius interfecto. Dicunt autem
nunc ꝓ ea Sebaſte vocari owpidum PMaleſtine

vbi ſancti Joãnis baptiſte reliquie ↄdite ſunt

Legimus in regnox libꝛis ꝙ auri rex iſtłeme⸗
rit Joptem Somerõ a quodã Semoꝛa: ⁊ edi⸗
ficauerit in vertice eius ciuitatem:quã ex noĩe

domini apellauit Semeron. Seyra ⁊ hãc ce
pit Jeſus. Selcha ciuitas in regione Baſſa⸗
nitide. Syoꝛ locus contra faciem egypti: ſed
⁊oſtenditur villa nomine Sioꝛ inter Aeliaʒ
Eleutheropolim in tribu iuda. Suꝑ hoc in li⸗
bꝛis hebꝛaycaxꝝ queſtionũ plenius diximus.
Saoꝛth in tribu Ruben ſuꝑ ioꝛdanẽ. Sach⸗
oth in tribu Gad ſuꝑ ioꝛdanẽ Saphã in tribu
BGad ſuꝑ ioꝛdanẽ. Sacharna in tribu Juda.
Samẽ in tribu Juda. Saal in tribu Juda v

Symeonis. Syceleg quã Achis rex alieni⸗

genaꝝ dedit ad habitãdum Bauid.Eſt aũt in

Baroma ſoꝛtis Jude vel Symeonis. Suſa⸗

na in tribu Juda. Salei intribu iuda. Saa⸗

ra vicus in finibus Eleutheropoleos ↄ ſepten
trionem ꝑgentibus NMicopolim: q̃ſi in decimo

miliario in tribu Bã ſiue Juda. Sochoin iii

Wlainme
AMalone
pndictun
Bobplone
Gerchal
imnnqlo
lidiivſc
iltarioy
1 Auden
Gecheu
liocſt fug
ritoſſa
NMeg .f
inierötat /
ghnin. Seil
bu Oyweor
Ganls p
ſols. Gen
du Nache
ſcleinee
lenphogi
hodieg
ſingtem
Zmnãqᷣ
fehintmit
lurelool.
bu Budee
Vatbfamu
gricls yic⸗
li. Lephe
kinder A⸗
netcho
glkoſcecit
6s. Lephi
tankadſoni
ofin Dai
Adſepiͤon
oſclknſe⸗
fuitGiſo
ſoienn⸗
omepene.
fnibedſan
inlibusd
e. Oabin
ullerſung
elltegioe
phamota
nefum
gbner.
unbii
nſohtt.

—
=S,=
–☛=
=.

=
Ea
Ee
2
=

—
=
=—
—
—
S
S=ẽ
—
—

— — —=
= = S=
= E
= = =—
EEEE⸗

5 2—
= =.

— =—

—
—
—

Soc

forbuntge
nicedetcheſt
höbedenn,
Syhnnn
1. Smnmn
oneſlomthe
nPhoege Ne
neſtigndat⸗
o. Shmmnat
degregecnri
senini Beir
miatemmneut
aun
inllunorieche
mmnsnn
Unpine Riſnt
Pderadlson

Smnamntiee

Dammn
oüm eickt
igurezärin
inriitar
Smnorntch

4

— —

nmnierſi
Sefrachi
nregione
ienegyhe.
ior imer
1. QAp ho
lninsdien
iordent, 9
Sbin
ainntb
linni
Achisne

=
N

—

4

— =

–

1

☛ gmr =en
——

=

=
S
☛t

4

S=
—
—
=

=2
——
☛

=

„

=—
= =
= =

S=
—
—
☛ —

—–
—
S
=

= —
S ☛

. =☛

Tractatus V

bu Juda. Sunt autem vſq; hodie viculi duo
pgenbus Aeliã de Eleutheropoli in nono mi⸗

ario vie publice imis in mõte: ⁊ alter in capo

poſitus:qͥ Sochoth nũcupat᷑. Saraim in tri⸗
bu Juda. Semain in tribu Juda. Saphir
villa in montanis ſita inter Neurheropolim ⁊
Aſcalonem in tribu Juda. Sotho: de qua ſu
pꝛa dictum eſt. Dicunt᷑ aũt Samaritaniqui ðᷣ
Babylone ꝓfecti ſunt hunc viculum ↄdidiſſe.
Seacha in tribu iuda. Selo in tribu Ephꝛa
im:in qͥ loco arca teſtamẽti mãſit:⁊ tabernacu⸗
lũ dñi vſq; ad tꝑa ſamuelis. Eſt ãt in decimo
miltario Meapoleos in regione Athabitana.ſᷣ
⁊ Jude pr̃iarche filiũ Selõ appellatũ legimus
Becheu in tribu anaſſe ciuitas ſacerdota
lis eſt fugitiuoꝝ in mõte Ephꝛaim:vbi ſepelie
rũt oſſa Joſeph: de q̃ ⁊ ſupꝛa diximus. Sa⸗
mes.i.fons in tribu Beniamin:ꝓ quo Aquila
interpᷣtat᷑ fontem ſolis. Semri in tribu Bemi
amin. Sela in tribu Beniamin Sabee in tri
bu BGymeon. Sarith terminus Zabulon
Samis ꝓqͥ Aqla ⁊ Symmachus trãſtulerũt
ſolis. Semron in tribu Zabulõ. Sulẽ in tri⸗
bu Iſachar: ⁊ vſq; hodie mõs oñdit᷑ nomine
ſule in qnto miliario Thaboꝛ montis q auſtra

lem plagã. Seon ſiue Soen in tribu JIſachar

hodieq; oñdit᷑ villa iuẽ montẽ Thaboꝛ. Sia⸗
ſima terminus Iſachar. Son in tribu Aſſer.
Sinã qrcus ꝑtinẽs ad tribũ Neptalim So⸗
reth in tribu DLDan:vbi Sãpſon fuiſſe legimus
iux eſtaol:de q̃ ſupꝛa diximus. Sames in tri⸗
bu Bã de q̃̊ ⁊ ſupꝛa mẽoꝛiã fecimus ſub nomie
Bethfamus. Salab in tribu Hã: vſq; hodie
grãdis vicꝰoñdit᷑ in finibꝰ ſebaſtenis noie ſala
ba. Sephet chananeoꝝx locꝰ. Soꝛotha qͥↄfu
git iudex Ahoc:diximꝰ ãt ſupꝛa de ſeyra. Si⸗
moꝛeb qð Aqla interpᷣtat᷑ oꝛeb. Sehnõ mõs
quẽ ↄſcẽdit Abimelech adũſus ſethimã dimi⸗
cãs. Sephima ꝓ qͥ Aqͥla ⁊ Sy inmach int pᷣ

tant᷑ aqͥlonẽ. Sorech nomẽ toꝛrentis:de qͥ lo
co fuit Salila illa Sãpſonis. ſᷣ ⁊ vſq; hodie

ad ſeptẽtrionalẽ plagã eleutheropoleos vicus
oñdit᷑ noie caphar Soꝛeth iux villã ſacra vñ
fuit Sãpſon. Sophim mõs ephꝛaim in loco
aramathã. Saliſa quã Saultrãſijt. Seuan:
nomẽ petre. Saali villa quã ꝑtrãſijt Saulin
finibꝰ eleutheropoleos ᷓ occidentẽ ſeptẽ ab ea
milibus diſtat Sciph vbi Samuel inuenit ſa

lẽ. Sabin vbi Saul ꝓpbatꝰ ẽ. Sunã vñ fuit
mulier ſunamitis:ẽ ãt vſq; hodie in finibꝰ ſeba
ſte in regiõe atrabitena vocabulo ſauin. So⸗

phamoth ad quẽ locũ miſit Hauid. Seprar:

nomẽ putei:a q Jab fecit reuerti pncipẽ exer⸗
citus abner. Soba cui ꝰregẽ ꝑcuſſit Dauid.
Sarthã q̃ẽ ad radices ieʒrael. Sophera q̃ eſt

in ſophir: vñ veniebãt naues Salomonis:ð q̃

Fo. LXII

Epiſtola XXV

ſupꝛa diximus. Eſt aũt mõs oꝛiẽtis ꝑtinẽs ad
Indie regionẽ. Sarara ciuitas ꝑgẽtibus edõ
Baba citas regalis ethyopie:quã Joſephus
⁊ Cãbyſe rege merõ cognoiatã ex ſoꝛoꝛibꝰ vo⸗.
cabulo refert. Sela vbi ꝑcuſſus ẽ Joas. Sa⸗
pharnã de qbus locis Aſſyrij traſmigrãtes ha
bitauerũt in Samaria: ⁊ ab ipᷣis ſamaritano2ꝝꝛ
gẽs ſumpſit exoꝛdiũ. Memit hoꝝ ⁊ Eſaias.
Sademoth vbi Oʒias rex idoloꝝ ſigna ↄbuſ⸗
ſit. Sarepta citas ſydonioꝝ in via pblica ſita
vbi habitauit quõdã HHelyas. Sarã cuiꝰ⁊ E⸗

ſaias memit dicẽs in paludes vſus ẽ. Saron

vſq; in pnñtẽ aũt diẽ regio inter mõtẽ Thaboꝛ:

ſtagnũ tyberiadis Siʒonas appellat᷑:F ⁊ a ce
ſarea Maleſtine vſq; ad opidũ ioppe oĩs terra
g cernit᷑ ðꝛ Sazonas. Sephela ſicut ſcribir
Eſaias: ꝓ qͥ Aqᷣla campeſtrẽ: Symmachꝰ val

lem interpᷣtat᷑ vſq; hodie omnis regio iux eleu
theropolim cãpeſtria ⁊ plana qͥ vergit ad adlo
nem ⁊ occidentẽ cephela ðdꝛ. Senaar ꝓq̊ Aqᷣ
la ſemina. Symmachus interpᷣtat᷑ vberẽ.me⸗
minit huius ⁊ Micheas ꝓpheta. Sadrach
terra Hamaſcilegimus in Zacharia Samaria
que nũc Sebaſtis dicik. Syõ mõs vꝛõ Hie
ruſalẽ. Samaria ciuitas regalis in iſrael:que
nũc Sebaſte dicit᷑. Sed ⁊ omnis regio que fu
it circa eã a ciuitate quondã nomen acceperat.
Soꝛtyrus metropolis phenicis in tribu Ne⸗
ptalim. Soane citas thebaidis ſiẽ ſcribit Eʒe

chiel. Sabarim inter Hamaſcũ ⁊ Emath: ſiẽ

ſcribit Eʒechiel. Sais citas egypti:cuiꝰ me⸗
minit Eʒechiel a q̊ ⁊ ſarthes pagas. Sadala:
terminꝰiude:ſic ſcribit Eʒechiel. Sariſa ꝓd
Adqla intpᷣtat᷑ triẽnulẽ.memit huiꝰHieremias

Sichar añ neapoli iux agꝝ quẽ dedit Jacoo

filio ſuo Joſeph. In qͥ dns nr atq; Saluatoꝛ
bm euaãgelin Samaritani mulieri ad puteũ lo⸗

quit᷑:vbi nũc edes fabꝛicataet.
KWKr Isris fluuiꝰ de ꝑadiſo exiẽs iux ſcõtu
tre ſidẽ:pgẽſq; allyrios ⁊ poſt multos
ccircuũitus: vt vult Aoſephus in mare

rubꝛum effluẽs:vocat᷑ aũt h̊ noĩe ꝓpter velo⸗

citatẽ inſtar beſtie nimia ꝑnicitate currentis.
Therebinthus in ſichinijs ſub q̊ abſcõdit Ja⸗
cob idola iuxta Neapolim. Thabath vbi pu

gnatũ eſt aduerſus Oαadiã. Thobteram in

qua habitauit Jepte. Thopher in valle filio
rum emõ:vbi ꝓpłs iſrael gẽtũ ſimulacra vene⸗
rat᷑. Eſt aũt locus in ſuburbanis Hieruſalem.
Thanis ciuitas:ſicut Eſaias ⁊ Eʒechiel ſcri
bũt:in hac habitauerũt qͥ ob metũ Babylonio
rũ cũ Hieremia fugerũt. Craconitus regio ſi
ue ythuria:cuiꝰ tetrarches fuit Mhilipus iux
eusgeliũ Luce.diximꝰ de hac ⁊ ſupꝛa.ẽ at tras
Bolſdrã arabie ciuilateʒ in deto auſtralem
plagã q̃ſi ad Oamaſcũ reſpiciens. Husui⸗ p

—

Dars

Tfſimplicẽlitera legimus. leꝝ qiñ que ſequi
tur apud hebꝛeos nõ ex thet:b ex thau.ſ.ſcribũ

iaiur: cũ aſpiratöe legere debemus. Thomã re

gio pᷣncipũ Edõ in terra Gebalitica ʒatheman
filio Elifaʒ ſilii Eſau: ſoꝛtita vocabulũ. ſᷣ vſq;
hodie eſt villa noie themã diſtãs ab vꝛbe Re⸗
tra qnq; milibus:vbi ẽ romanoꝝ militũ pᷣſidiũ
Sed ⁊ de quo loco fuit Elifaʒ rex Themanoꝝ
vnus quoq; filioꝝ Iſmael apellabat᷑ theman
Sciendũ ãt ꝙ omnis auſtralis regio hebꝛayce
Themã ðꝛ. Thamna: vbi oues ſuas totõdit
Judas. Oſtendit᷑ hodie grãdis vicus in fini⸗
bus Dpoſpoleos eũtibus Aeliã in tribu Dan
ſiue Jude. Thãnia ciuitas alia pᷣncipũ Edõ.

Sed ⁊ ↄcubma Elifaʒ filij Eſau Thania appel

lata ẽ:que peꝑit ei Amalech:vñ Amalechite

Tappol locus in deſerto trãs ioꝛdanẽ: in quo

Deuteronomiũ ſcripſit Moyſes ̊ Jerico
Thath caſtra ſlioꝝ iſrael. Thara caſtra filio
rum iſrł. Taphu in tribu Juda ciuitas:quaʒ
expugnauit Jeſus rege illius interfecto. Dixi
mus ⁊ ſupꝛa de termino Paleſtine:⁊ egypti q̃

appellat᷑ Bethaphu. Thanath ciuitas: quazʒ

expugnauit Jeſus rege illius interfecto. Fuit
ãt in tribu . anaſſe ſeꝑata Leuitis:⁊ nũc in
rto miliario oppidi legionis hoc nomie vicus
oſtendit᷑. Thenath in tribu Joſeph:hodieq;
villa ẽ Thena in decimo miliario neapoleos ʒ
diientẽ deſcẽdentibus Joꝛdanẽ Taphiphur
in tribu Joſeph. Thaphut in tribu Manal⸗
ſe. Theto vſq; hodie iuxta deſertũ citas Ae⸗
lie vicus oſtendit᷑. vñ ⁊ Amos ꝓpheta fuit
Therla ⁊ hãc cũ rege ſuo cepit Jeſus. Ther

ma in tribu Beniamin Thola in tribu Juda
ſiue Symeonis. Thaboꝛ terminus Zabulõ.

Eſt ãt mõs in medio Galylee cãpo mira rotun
Ditate ſublimis diſtãs a dyoceſarea decem mi⸗
libus ) oꝛientalẽ plaga: qͥ fnig inter tribum
Iſachar ⁊ Heptali fuit. Thalca in tribu Sy
meon. nũc vicus grãdis iudeoꝝ ðꝛ Thala: qᷣſi
in ſextodecio miliario Eleutheropoleos g oꝛi⸗
entalẽ plaga. Thanaſara citas Jeſu filij Na
ue in mõte ſita:ð q̃ ⁊ ſupꝛa ſub noĩe thãne dixi⸗
mus:in q̃ vſq; in pñtem dieʒ ſepulchꝝ magnũ
oñdit᷑ in tribu Oã. Thaariac ciuitas iuxr quã
DBelboꝛa aduerſus Spſarã dimicauit in tribu
Manaſſe ſeꝑata Leuitis:quã tenere nõ potu
it pᷣſtinis cuſtodibus neqqᷓ; eleuatis.Eſt auteʒ
yilla nunc ꝑgrãdis:diſtãs e legiõe milibus tri
bus. Thebes vꝛbs:quã cũ opugnaret Abti⸗
melech fragmine mole ictus interijt. Eſt autes
vſq; hodie vicus noie thebes in finibus Nea⸗
poleos ꝑgẽtibus ſinthopolim: q̃ſi in tertiode⸗
cimo eius lapide. Thanata poſuimus:⁊ ſu⸗

pꝛa thãna in tribu J. Thalamuge loc' in
Bauid. Sed ſciendũ ꝙ ꝓ

quo Aoner miſit a

.

pz verbo Aquila interptat exemplo. Symma⸗

chus ꝓ ſeietip̃o. Thaath iuxta Galaad.
Thanula terminus regni Salomonis. The

remoth:quã ediſicauit Salomon. Eſt in deſer
to:cuius in libꝛis hebꝛaycaꝝ queſtionũ mẽtio⸗
nem plenins fecimus. Tharſis:vnde aurum
afferebat᷑ Salomoni. Hãc putat Joſephꝰthar
ſum vꝛbem eſſe Cilicie. MPoꝛro iuxta Eʒechie⸗
lem ꝓphetã Carthago ſentit᷑. Siquidem in eo
loco:vbi vᷣm.lxx.interpᷣtes legimus Cartha⸗
ginem:in hebꝛeo habemus Tharſis ſcriptum

NHõnulli Indiã putauerũt:⁊ de hoc tã in libꝛo

epiſtolaꝝ:q̃s ad arcellã ſcripſimus:qᷓ in li
bꝛo hebꝛaycaꝝ queſtionũ plenius dictum eſt.
Tharlſa:vhi Aſſa rex iſrł fuit. Tharſilla vñ
fuit aneẽ?᷑: vſq; hodie eſt vicus Samarita⸗

nonx in regione Bathanea que Tharſilla ðꝛ.

Theſba: vnde oꝛtus eſt Helyas ppheta Theſ
bytes. Themã iuxta Eʒzechielẽ ciuitas Jdu⸗
mec. Noꝛro Eſaias in viſione ponit eam Ara
bie. eminit huius ⁊ Hieremias.Abdias ãt
ſcribit ciuitatẽ Eſau.Sed ⁊ vnus ſilioꝛũ The⸗
man appellabat᷑:ſicut ſupꝛa diximus. Thar⸗

chat:quã in terra iudee Enei ↄdidere. Tha⸗

laſſar regio Syrie. Thogoꝛina: legimus in
Eʒzechiele. Thaphet:legimus in Hieremia

Aianitaphet. Eſt autem in ſubu:banis Aelie

vſq; hodie locus qui ſic vocatur iuxta piſcinaʒ
Fullonis:⁊ agꝝ Acheldemac.
Rchaldeoꝝ:vbi moꝛtuus eſt Arã fra
v ter Abꝛahe.cuius hodieq; ſicut Yoſe⸗
pfhus refert tumulꝰoñdit᷑ ⁊ ſupꝛa h̊ qᷣd
vob videat᷑ in libꝛis hebꝛaycaꝝ qſtionũ pleni⸗
diximꝰ. Alamãs: ꝓ qͥ in h ebꝛeo ſcriptũ habe
tur luʒa. Eadẽ ẽ aũt q̃ Erbethel ſicut ſupꝛa di⸗

ximus: ſed ⁊ quedam villa Ubbaman in duo⸗
decimo ceſaree lapide oſtenditur ↄʒ ſolis oꝛtũ.

Vs:vnde fuit Job in regione Auſitidi.Sed
2 vnus de poſteris Eſau As appellabat᷑: de qͥ
in libꝛis hebꝛaycaꝝ qſtionſi diximus.
Oopon regio pꝛincipum Edom: que
3 nunc vocatur Gebalena. Tib in tribu
Juda. Toab ciuitas Amoꝛreoꝛum:

ſita in monte Arnone:de quo ſcriptum eſt. pp

terea in libꝛo belloꝛum domini Joab inflamma
uit: ⁊ toꝛrens Arnon. Zephꝛona terminus
Judee ad ſeptentrionem. Zaleth vallis Ja
reth in parte deſerti. Ziph in tribu Juda
Ranohua in tribu Juda vſq; hodie in finibus
Eleutheropoleos Acliam pergentibus villa
lanua nuncupatur. Xif in octauo miliario
Chebꝛon:vſq; hodie vicus oſtenditur: vbi ab
ſconditus eſt Hauid. Fuit autem tribus Jude

in daroma in finibus eleutheropoleos. Ziph

mõs ſquallidus vel caligãs ſiue nebuloſus iux

1 heecte

Cro

Gpbinͤſe
iMocyn⸗
udrpfut
tterisclep
eceſtinue
Ganitanb.

hocdlecz v

acobie⸗⸗

Tolethnot

iiſ victinas

Eplaſube

cellihoꝛtato

derppiciu
micicumru⸗

ſstecenlen

extrenun
deäbreuſel
Hleronyni

d

Vümusz
edloh
feptnice.
feaſtirqe
ces t exen
pullos tiB
lepotieri
agonney
Nt aoe
fulagfund,
fenbusge
ſnofrinot
lionnimell
udeseſe
Akablituelt
Lneſfunt
Diödeſteni
ſaiteygn
Pocitsen
Pamdeir
Uuanndecgg
ſtnucotbe
ppofacnen
närofnſon
eugrfelniͤt
Madcelie
ſuoſali o
lueritcifee
(bardeqj
heein ſ
Ulsgnng
nterfgct

e Dent

ans Nuc
chrclidnn ,l
ſonepimng
Eenis pi
1Mmnsſtid⸗
2dirins Dr
nei MAte. D
gimns gbert
nidbubrud
cdmriumgln
mn
nanuscti,
Srfinl e
Hii iond
gaifrnüſen
hambihte
etaſanipun

—

a CbunrG

männ leni
D

Fo. LXII
Tractatus V Epiſtola XXVI

ziphintqͥ ſedit Bauid ꝓpe chermellã q in ſcrip
tu ris carmellus apellat᷑: vicus hodieq; iudeo
ryum: vñ fuit Nabal carmellus:ſᷣ ⁊ vnus de po
ſteris caleph dictus eſt ziph:lege paralipome⸗
noõ. Zogoꝛa in hieremia citas Moabitaꝝ
hec eſt qᷓ nüc vocat᷑ Zoara ſiue ſegoꝛ vna ð qͥn
q; cinitatibus Sodomoꝝ. Zeb ciuitas Amã

hodieq; villa onñdit᷑ in qntodecimo lapide phi

ladelphie occidentẽ. de qᷓ ſcribit Hieremias
Zoleth nomen lapidis vbi Adomas immola
uit victimas:iux fontẽ Rogel.

Epla ſub noĩie CPaule⁊ Euſtochij ad Oar

cellaã hoꝛtatoꝛia: vt vꝛbe ſecedẽs migret in Ju⸗
deã: vbi ciuitatẽ ſanctã Hieruſalem ⁊ Bethlee

miticum rus miris effert pᷣconijs:myſteria in il

lis recenſens ⁊ ab impugnatõe defendens.Ad
extremum cũcta ſancta pegrinatõis loca ꝑ Ju
deã bꝛeui epilogo ↄdudens: q̃ ex ſtili elegatia

lhieronymieſſe ↄijcif. Epla. XXVI
Enſuramchari⸗
m tatis nõ hʒ: ⁊ impacientia neſcit mo
dum: ⁊ deſideriũ nõ ſuſtinet. AUñ ⁊

nos oblite viriũ nr̃aꝝ:⁊ nõ qͥd poſſumus:ſᷣ qqd
velimus tm̃ cogitãtes magiſtꝝ cupimus doce⸗
re diſcipule:⁊ vt ẽ vulgare ꝓuerbiũ ſus artiuʒ
reꝑtricẽ. Tu q̃ pᷣmã ſcintillã noſtro fomiti ſub
leciſti:q̃ ad hoc ſtudiũ nos ⁊ ſermone hoꝛtata
es ⁊ exemplo: ⁊ q̃ſi gallina ↄgregaſti ſub alas

pullos tuos. Nũc nos libere abſq; mr̃e volita

re patieris: ⁊ accipitris pauere foꝛmidinẽ: Et

ad omnẽ vmbꝛã pᷣteruolãtiũ auiuʒ foꝛmidare:

Igit quod ſolũ abñtes facere poſſumus que⸗
rulas fundimus pᷣces: ⁊ deſideriũ nrm non tã

fletibus qᷓ; eiulatibus ↄteſtamur:vt arcel⸗

la noſtrã nobis reddas: ⁊ illã mitẽ:illã ſuauẽ:il
lã omni melle ⁊ dulcedie dulcioꝛẽ: nõ patiaris
apud eas eſſe rigidã:⁊ triſtẽ rugare frontẽ:q̃s

affabilitate ſua ad ſimile vite ſtudiũ ꝓuocauit

Certe ſi ſunt melioꝛa q̃ poſcimus:nõ eſt impu⸗
dẽs deſideriũ. Si cuncte ſcripturaꝝ voces nr̃e
ſentẽtie ↄgruũt:nõ facimus audacter ad ea te
pꝓuocãtes:ad q̃ tu nos ſepiſſime cohoꝛtata es.
NPꝛima dei vox ab Abꝛahã:exiinquit de terra
tua:⁊ de cognatõe tua:⁊ vade in terrõ quã mõ
ſtrauero tibi. Jubet᷑ priarche ad quẽ pᷣmuʒ de
xp̃o factaẽ repꝛomiſſio:vt relinq̃t chaldeos:re
linq̃t ↄfuſionis vꝛbẽ:⁊ Robooth.i.latitudinẽ
eius:relinq̃t cãapũ Senaar:in quo ſuꝑbie eius
vſq; ad celũ erecta turris eſt:⁊ poſt fluctus hu
ius ſeculi:poſt flumina: ſuꝑ qſederũt ſancti:⁊
fleuerũt cũ recoꝛdarent᷑ ſyö:poſt gurgitẽ gueʒ
cobar:de q̊ Eʒechiel capillo vticis ſubleuatus
Maierlm vſq; traſfert᷑:vt hitet terrã repꝛomiſſi⸗
onis q̃ nonrigat᷑ vt egyptus deoꝛſum:bᷣ deſur
ſum.nec facit olera laguẽ tiũ cibos:bᷣ tempoꝛa⸗

neũ ⁊ ſerotinũ de celo expectat imbꝛẽ. Hec ter⸗

ra mõtuoſa ⁊ in ſublimi ſita q;tũ a delitijs ſecu

li vacat: im maioꝛes hʒ delitias ſpiritales.De
niq; ⁊ Maria mr dñi poſtqᷓ; ad eã angeli fac⸗

ta ẽ ꝓmiſſio: ⁊ vteꝝ ſuũ intellexit eſſe domum

dei: derelictis cãpeſtribus ad montana ꝑrexit
BDe hac vꝛbe Allophylo quondã hoſte ſupato
⁊ dyabolicte ꝑcuſſa frontis audacia:poſtq; ille

in faciẽ coꝛruit: exultãtiũ aiaꝝ turba ꝓceſſit:⁊

ↄcinens choꝛus:decẽ miliũ hGauid nri victoꝛi

am pᷣdicauit. In hac ãgelus gladiũ tenẽs:⁊ to
tã impietatis deuaſtãs vꝛbẽ:in Oꝛne iebuſeoꝝ

regis area templũ dñi deſignauit iã tũc ſignifi⸗
cãs eccleſiã xpᷣi nõ iſrł:b in gẽtibus ↄſurgentẽ.

Recurre ad Heneſim ⁊ Melchiſedech regez

Salẽ huius pᷣncipẽ inuenies ciuitatis:qͥ iã tũc

in typo R*&bi panèẽ ⁊ vinũ obtulit: myſterium

xpᷣianũ in Saluatoꝛis ſanguine ⁊ coꝛꝑe dedi⸗

cauit. Tacita foꝛſitã mẽte repᷣhendẽs:cur non

ſeqᷓmur oꝛdinẽ ſcripturaꝝ.ſᷣ paſſim: ⁊ vt qᷣcqͥd
obuiã venerit: turbidus ſermo ꝑſtringet: ⁊ in
pncipio teſtate ſumus: dilectõeʒ oꝛdinẽ nõ ha⸗
bere:a impacientiã neſcire mẽſurã. Vñ in Cã

nico cãticoꝝ q̃ſi difficile pᷣcipit᷑: oꝛdinate in me
charitatẽ: ⁊ nũc eadẽ dicimus:nos nõ adulati

one vel ignoꝛatõe:ᷣ affectu labi.Deniq; vt mł
to oꝛdinatius aliqd ꝓferamus:antidoꝛa repe⸗

tẽda ſunt. In hac vꝛbe:immo in hoc tũcloco ⁊

habitaſſe ⁊ moꝛtuus eſſe Adã. Vñ ⁊ locꝰ in

qjuo crucifixus ẽ dominus noſter: Caluaria ap
pellat᷑.ſcʒ ꝙ ibi ſit ãtiqui hominis Caluaria cõ

dita: vt fecũdus Adã:⁊ ſanguis R.p̃i de cruce

ſtillãs:pmi Adã ⁊ iacẽtis ꝓthoplaſti pctã dilu
eret. Et tunc ſermo ille apli ↄpleat᷑. Exurge qᷓ
Ddoꝛmis: ⁊ exurge a moꝛtuis:⁊ illũiabit te xpᷣs.

QAuãtos hec vꝛbs pphas: qdtos emierit icõs
viros:lõgũ ẽ recenſere:totũ myſteriũ nrᷣm iſti⸗

pꝓuincie:vꝛbiſq; vnaculũ eſt. In tribus nomi⸗
nibus trinitatis demõſtrar fidẽ. Jebus ⁊ Sa⸗
lem ⁊ HHier'm appellat᷑. ꝛimũ nomen calcata:
Scõðm pax. Zertiũ viſio pacis.daulatim qᷣp⸗

pe ꝑueniemus ad finem: ⁊ poſt ↄculcationẽ ad
pacis viſionem erigimur: ex pace Salomõ.i.
pacificus in ea natus eſt: ⁊ factus eſt in pace lo

cus eius. Et in figura *p̃i ſub ethymologiavꝛ

bis dñs dñantium ⁊ rex regum nomẽ accepit.

Auid referemus de Bauid: ⁊ tota pgenie eiꝰ

que in hac ciuitate regnauit?qᷓ;to em iudea ce⸗
teris ꝓuincijs:tãto hec vꝛbs cũcta ſublimioꝛe
iudea. Et vt coactius diſſeramus toti ꝓuincie
głia Metropoli vindicat᷑: ⁊ qcqͥd in membꝛis
laudis eſt:omne refert᷑ ad caput. Jã dudum te

cupientem in vba pꝛumꝑe ipᷣilraꝝ apices ſen
tiũt:⁊ venientem ↄ: charta intelligit qſtionem.

Reſpõdebis qͥpe ⁊ dices hoc oliʒ fuiſſe:qñ di

lexit dñs poꝛtas ſyon ſuꝑ oia tabernacula Ja⸗

cob:a⁊ fuerũt fundamẽta eius in motibaſanctis
Iʒ ⁊ hec poſſint altius interpᷣtari.poſtq; vo cõ⸗
ſurgẽtis dñi vox illa ꝑtonuit:relinquet᷑ vobis
domus vra deſerta:⁊ flebiliter ruinã eiꝰ ꝓphe

tauit dicẽs.ierim hieriin q occidis ꝓphas ?
lapidas eos:qͥ ad te miſſi ſunt: quotiens volui

ↄgregare filios tuos:ſicut gallina ↄgregat pul
los ſuos ſub alis:⁊ noluiſti: Ecce dimittet᷑ vo
bis domus vra deſerta:⁊ poſtqᷓ; velũ tẽpli ſciſ
ſum ẽ:⁊ circũdata ab exercitu Hierim:⁊ dñico
cruoꝛe violata: tũc ab ea etiã angeloꝝ pᷣſidia ⁊
xpᷣi graʒ receſſiſſe.Oeniq; etiã Joſephũ qͥ ver
naculus ſcriptoꝛ ẽ iudeoꝝ.aſſerere ðꝛ. Illo tꝑe
quo crucifixus ẽ dñs:ex adytis tẽpli vᷣtutũ ce⸗

leſtiũ erupiſſe vocẽ:dicẽtiũ Trãſmigremus ex

his ſedibus.ex qͥbus ⁊ aliis aparet:vbi abun⸗
dauit gra:ibi ſuꝑabũdaſſe peccatum:⁊ poſtqᷓ;
audierũt apłi:eũtes docete om̃s gẽtes.Et ipſi
apłi dixerũt:opoꝛtebat qͥdẽ vobis pᷣmũlannun

ciare vbũ dei:qm̃ aũt noluiſtis ecce traſimꝰad

gẽtes:tũc omne ſacr̃m iudee:⁊ antiquã dñi fa⸗
miliaritatẽ ꝑ aplos in natões fuiſſe trãſlatam.
valida qͥdẽ qſtio ⁊ q̃ poſſet etiã eos qͥ ſcriptura

rũ aliqd attigert: ↄcutere: pfacile ſoluit᷑ Mü⸗
qᷓ; eã fleret dns coꝛruentẽ: niſi diligeret. fleuitr?æ

Laʒayjqꝛ amabat eũ.Et hoc tñ pᷣma frõte cog

noſcito:nõ loci ᷣ hominũ fuiſſe peccatũ: veruʒ
qꝛ interfectio ꝓłi:captiuitas ciuitatis ẽ. ꝓpte⸗
rea vꝛbẽ deletã vt ꝑłs puniret᷑. IJdeo templuz
do:⁊ fundamẽta ⁊ platee eius de lapidibus pᷣ⸗
cioſis.⁊ duodecim poꝛte fulgentes margariit⸗

ſubrutũ:vt typice hiſtoꝛie tollerent᷑. Ceterum

qᷓ; tũ ad locũ ꝑtinet.ꝑ ꝓfectus tempoꝝ:multo

nũcauguſtioꝛ ẽ:qᷓ; ante fuit. enerabant᷑ quõ

dã iudò ſancta ſanctoꝝ:qꝛ ibi erãt Cherubin ?ꝰ
ꝓpiciatoꝛiũ:⁊ arca teſtamẽti:⁊ mãna.vvga Aa

ron:⁊ altare aureũ. HNõne tibi venerabilius vi

det᷑ ſepulchꝝ dñi⸗ Quod quotiẽſcunq; ingre⸗

dimur:totiẽs iacere in ſyndone cernimus Sal

uatoꝛẽ: ⁊ paululũ ibidẽ ↄmoꝛãtes: rurſum vi⸗
demus angelũ ſedere ad pedes eius ⁊ caput ſu
dario ↄuolutũ:cuius ſepulchꝛi gloꝛia mito an
qᷓ; excideret᷑ a Joſeph ſcimus Eſaie vaticinio
Ppppetar diceſis. Etcrit req̃es eius honoꝛ:qð
qʒ ſepulture domini locus eſſet ab hoie hono⸗
radus.Sʒ dicis quomõ in Apocalypſi Joan⸗

nis legimus:⁊ occidit illos. aud dubiuʒ qͥn
ꝓphetas beſtia que aſcẽdit ex abyſſo:⁊ coꝛpo⸗

ra eoꝝ iacebunt in plateis ciuitatis magne que

vocatur ſpiritaliter Sodoma ⁊ egyptus:vbi⁊

dominus eox cruciſixus eſt. Sic em ait: Ciui⸗
tas magna in qᷓ cruciſixus eſt dominus:nulla

alia niſi hhieruſalem. Abi autem crucifixus eſt

dominus:ſpiritaliter Sodoma appellat᷑ ⁊ egy⸗
ptus.ergo Hieruſalẽ Sodoma eſt ⁊ egyptus:

in qua cruciſixus eſt dominus. Scire te volu⸗

mus omnẽ ſanctã ſcripturã:nõ poſſe ſibi eſſe ꝰ
riam: maxime vnum aduerſum ſe non diſcre⸗

pare libꝛũ. ⁊ vt plus adijctamus: eundẽ eiuſdẽ?
q; libꝛi locũ in pocalypſi de qᷓ nũc teſtimoniũn

2

ꝓtuliſti:ante decẽ circit᷑ vſiculos ſcribit᷑. Sur

ge ⁊ metire templũ dei: ⁊ altare: ⁊ adoꝛãtes in

eo. Atrium aũt quod eſt foꝛis templũ eijce fo⸗
ras.⁊ ne metiaris illud:qm datũ eſt gentibus:

⁊ ciuitatẽ ſanctã calcabũt mẽſibus q̃draginta-⸗

duobus. ſi em apocalypſis multo poſt paſſio⸗
nem domini ſcripta eſt a Joãne:⁊ in ea Hieru⸗
ſalem ſancta ciuitas apellat᷑: quomõ rurſum
ſpiritaliter Sodoma vocat᷑:⁊ Egyptus:Nec
ſtatim potes dicere ſanctã dici Hierim celeſtẽ
que futura eſt.?⁊ Sodomã que coꝛruit appella⸗
ri:qꝛ de futura ðꝛ ꝙ beſtia q̃ aſſenſura ẽ ð abyſ⸗
ſo:faciet aduerſus duos ꝓphetas bellũ:⁊ vin⸗
cet illos:⁊ occidet: ⁊ coꝛꝑa eoꝝ iacebũt inpla⸗
tea ciuitatis magne.de q̃ ciuitate ⁊ in fine eiuſ⸗
dẽ libꝛi ſcribit᷑:⁊ ciuitas in q̃dro poſita ẽ:⁊ lon
gitudo eius ⁊ latitudo tãta eſt: qᷓ;ta ⁊ altitudo
⁊ mẽſus eſt ciuitatẽ de arũdine aurea:ꝑ ſtadia
duodecim milia:longitudo ⁊ latitudo ⁊ altitu
do eius eãlia ſunt:⁊ mẽſus eſt muros eius:cẽ⸗
tumq̃dragintaq̃ttuoꝛ cubitoꝝ menſurã homi⸗
nis:que eſt angeli: ⁊ erat ſtructura muri eiꝰ ex
lapide iaſpide:ipᷣa vero cluitas auro mũdo ⁊c
Abi quadrum eſt:nec longitudo nec latitudo
appellari poteſt. Et que eſt iſta menſura:vt tã⸗

ta ſit lõgitudo ⁊ latitudo:qᷓ;ta ⁊ altitudo eius⁊

muri de lapide iaſpide:⁊ tota citas ð auro mũ⸗

Cum ergo hec nõ poſſint carnaliter accipi(ab⸗
ſurdũ qͥpe eſt ꝑ duodecim milia ſtadioꝝ tãtaʒ

ciuitatis lõgitudinẽ ⁊ latitudinẽ:qᷓ;tã ⁊ altitu⸗

dinem pᷣdicari.) Spiritaliter intelligenda ſunt

ſingła:⁊ ciuitas magna quã videlicet bus edi⸗

ficauit Cayn.⁊ noiauit ea ex vocabulo filij ſui:
hic mũdus intelligẽdus eſt.quẽ accuſatoꝛ fra⸗
trũ ſuoꝝ dyabolus:⁊ fratricida Cayn ꝑiturus

extruxit vitijs:ſceleribus ↄdidit:iniqtateꝰple
uit:que ſpiritalit᷑ apellat᷑ Sodoma: ⁊ egyptꝰ
Be qᷓ Sodoma ſcribit᷑:reſtituẽ Sodoma inã
tiquũ:ꝙ ſcʒ ita reſtituẽdus ſit mũdus:vt añ fu
it. nec em̃ poſſumus credere rurſum edificãda
Sodomã:⁊ ceteras Gomoꝛrã ſcʒ ⁊ Adamam
⁊ Seboyn.ſᷣ in ꝑpetuos cineres relinquendas

Egyptũ aſt nunqᷓ; ꝓ Hieruſalẽ legimus: ſ ſꝑ

ꝓ hocmuudo:⁊ qꝛ lõgũ ẽ de ſcripturis innũe⸗

rabilia exẽpla ↄgerere:vnũ teſtimoniũ ꝓfera⸗

mus: vbi manifeſtiſſime mũdus h̊ egyptus ap

pellat᷑. In epła catholica Judas apls frat᷑ Ja
cobi ſcribit dicens. Cõmonere aũt vos volo:
ſciẽs ſemel omnia:qm Jeſus ꝓolm de terra egy
pti ſaluãs:ſecũdo eos qͥ nõ crediderũt ꝑdidit:

⁊ ne putares de Jeſu ditci fio Naue:ſtati ſeqᷣ⸗
tur:angelos vero qui nõ ſeruauerũt ſuuʒ pᷣnci-

Cac

(ideivincn

ſtgeds⸗
Gonnorrane

miſtoliſe
orrrefn

gbeitepoſt
ignscenn
plunzhen
Dii Manhe
ſcſeſunten
donientiül
ſchulchis
ſancticvit
Hieroſolyn
bitrobkrink
eſſepotueri
ponſanco⸗
gorauugeli
inoientcin
ſenusinloco
foeuctreog⸗
Cidisturn
ecicdter
rctödn
1 Palvs⸗
füderepri
ehrdſi

Pbichſepul

lloopon
monumnenti

llenii⸗
Edyobolo⸗

deobſeſts eo
ntbunnlo 3
Noncßtri
Piyrſcder,
Cicſſbin
ſetſbifatere
ſelouridici⸗
ntei⸗Ecoe
Clpnoſun
1luresp⸗
atbezckiag
fachilkelig
idiepſin
narmpos
for venenar
relgögni
fligecepiſeey
beg dedͤ
glerat. Cen
N neſcoqn.
Abrelni
didctyn⸗

.
.

gelſtiee
elſllctic⸗
WW

uecruga
ſenſmnif
hensbelin⸗

Pmenſuribet
ncura mungt
tus auronicht
irudonerrint
tameninernt
atalinchett

1

Actaodaror

modelpelteß
Ugemsnugn
nlir ut

Hatincttert
ona: regſt
c Sodonn
müdus:ſtn

furſun elti

iſc N
res felnno

S=S=

7

— —
— –
—
* –☛ —
—
= .
S= — =
— = S=
= S = SS = =

—
—
—
—
—
—
—
—
=

—
- =

Tractatus

vy

patũ:bᷣ dereliqrũt ſuũ domiciliũ in iudiciũ ma

grni dei vincułeternis ſub caligine reſeruauit ?

vt credas: vbicũq; ſi ?egyptus: ⁊ Sodoma:⁊
Gomoꝛra noiant᷑:nõ loca ſ mũdũ hũc interpᷣ⸗

tari:ſtati ſubiungit exẽplũ:ſiẽ Sodoma ⁊ Go
moꝛra: ⁊ Hinitime citates:ſui mõ exfoꝛnicate:?
Abeũutes poſt carnẽ alterã: facte ſunt exempluz
ignis eterni penã ſuſtinentes.Et qͥd neceſſe eſt
plura ↄqrere:cũ poſt paſſionẽ:⁊ reſurrectõem
dñni Mattheus euãgeliſta ↄmemoꝛet:⁊ petre
ſciſſe ſunt:⁊ ſepulchꝛa aꝑta ⁊ plurima coꝛpoꝛa

doꝛmientiũ ſanctoꝝ ſurrexerũt. Et redeũtes ðᷣ

ſepulchꝛis poſt reſurrectõneʒ ſuã ingreſſi ſunt
ſanctã ciuitatẽ:⁊ apparuerũt multis:? Necſtati

Hieroſolyma celeſtis:ſicut pleriq; ridicule ar⸗

bitrant᷑:in hoc loco intelligit᷑:cũ ſignũ nuilum

eſſe potuerit apud hoies dñi reſurgẽtis:ſi coꝛ⸗

poꝛa ſanctoꝝ in celeſti Hierłm viſa ſunt.Cũ er

go ⁊ euãgeliſte ⁊ oẽs ſcpᷣture hieroſolymã ſan
ct noient ciuitatẽ: ⁊ pſalmiſta pᷣcipiat:vt ado
remus in loco vbi ſteterũt pedes eiꝰ:ne patia⸗

ris audire apellare eãẽ Sodomã ⁊ egyptum: p

quã dñs iurare vetat:qꝛ ſit ciuitas magni reg
maledictã terrã nominãt: ꝙ cruoꝛẽ dñi hauſe⸗

fudere ꝓ xpᷣo: Si ᷣuoꝝ ⁊ hoim głioſa ꝓfeſſio

E:cur dni ⁊ dei nõ ſit glioſa ↄfeſſio:Et martyꝝ

vbiq; ſepulchꝛa veneramur. Et ſcãʒ fauillã o⸗

culis aponẽtes: ſi liceat etiã oꝛe ↄtingimus: ·
monumentũ in quo dñs ↄditus ẽ:qda eſtimat

negligendũ:Si nobᷣ nõ credimus:credamꝰ ſal

tẽ dyabolo ⁊ ãgelis eius:qͥ quotiẽſcũq; añ ilö

de obſeſſis coꝛpibus expellunt᷑: qſi in ↄſpectu
tribunalis E£&p̃i ſtãtes ↄtremiſcũt:rugiũt: ⁊ſe

Rp̃i: vtſcelerata vox ↄcrepat:hic deteſtabilis
locꝰẽ:qͥd ſibi voluerit paulꝰhieroſolymã feſtia

re:vt ibi faceret penthecoſtẽ: Qui retinẽtibus

ſe locutꝰ ẽ dicẽs:qͥd facitis flẽtes ⁊ ↄturbates
coꝛ meũ: Ego em̃ nõ ſolũ ligari ſᷣ moꝛi in hieru

⁊illuſtres viri:q̃ꝝ vota ⁊ oblatõnes poſt pᷣdi⸗
catõeʒ RÆ&p̃i ad frẽs qui erãt hieroſolymis de⸗

ferebant᷑: Lõgũ ẽ nüc ab aſcẽſu dñi vſq; ad pᷣ⸗

ſentẽ diẽ ꝑ ſingulas etates currere:qͥ epoꝝ:qͥ
martyꝝ:qͥ eloquẽtiũ in doctrina eccliaſtica vi⸗
roꝝ venerint Hieroſolymã: putãtes minus ſe

religiõis:minus hr̃e ſcie:nec ſumma vt ðꝛ ma⸗

nũ accepiſſe vtutũ niſi in illis Epᷣm adoꝛaſſent
locis:de qbus pᷣmũ euãgeliũ de patibulo coꝛu
ſcauerat.Certe etiã ſi pᷣclarus oꝛatoꝛ repᷣhẽdẽ⸗

dũ neſcio quẽ putat ꝙ l̃as grecas nõ Athenis
ſp̃ᷓ; Libye:latias nõ Rome:pj in ſicilia didicerat

ꝙ videlʒ vnaqq; ꝓuincia habeat aliqd ꝓpꝛiũ:

qð alia eque hr̃e non poſſit: cur nos putamus

Epiſtola

Fo. LXIIII

XVI

abſq; Athenis nris quẽqᷓ ad ſtudioꝝ faſtigia

pueniſſe:Hec h̊ dicimus: ꝙ renuamus regnũ

Dei intra nos eſſe:⁊ ſanctos viros etiam eſſe in

ceteris regionibꝰ: ſ̊ ꝙ h aſſeramus: vel maxie
eos qͥ in toto oꝛbe ſunt pᷣmi:huc ꝑiter ↄgregari

ad q̃ nos loca nõ vt pᷣme:ſᷣ vt extreme venimꝰ

vt pᷣmos in cis oim gentiuʒ cerneremus. Certe

flos qͥdã ⁊ pᷣcioſiſſimus lapis inter eccleſiaſti⸗
ca oꝛnamẽta mõachoꝝ: ⁊ vᷣginum choꝛus eſt.

Quicũq; in gallia fuerit mus huc ꝓꝑat.Si⸗
uiſus ab oꝛbe nr̃o Bꝛitãnus:ſi in religiõe ꝓcel
ſerit:occiduo ſole dimiſſo q̃rit locum fama ſibi
tm: ⁊ ſcripturaꝝ relatõe cognitũ.qͥd referamꝰ

Armenios:qͥd Nerſas:qͥd Indie ⁊ Ethyopũ

pplos:ipᷣamq; iuxta egyptũ fertilẽ monachoꝝ
Pontũ ⁊ Cappadocia:Syriã:Celẽ:⁊ Meſo⸗

potamiã:cũctaq; ex oꝛiẽtis examina:Que iux
ta Saluatoꝛis eloquiũ dicẽtis: vbicũqʒ fuerit
coꝛpus:illuc ↄgregabunt᷑ aqͥle ↄcurrũt ad hec
loca:⁊ diuerſaꝝ nobis vtutum ſpecimẽ oñdũt
Aox qͥdã diſſona:ſᷣ vna religio tot pſallentiu,

choꝛi:qͥt gẽtiũ diuũſitates. Int᷑ hec qͥ vłpᷣma in

xpᷣianis vtus eſt:nihil arrogare:ſibi de ↄtinẽ⸗

. a rein er tia ſuꝑcilij:humilitatis inter omnes potẽtioꝛ ẽ
rit: ⁊ quõ bñdicta loca putat: in bus Retrus
⁊ Maulus xpᷣiani exercitus duces:ſanguinem

Quicunq; nouiſſimus fuerit:h̊ pᷣmus putatur

In veſte nulla diſcretio:nulla admiratio. AUt⸗
cunq; placuerit incedere:nec oetractõis ẽ: nũc
laudis. Jeiunia q́; neminẽ ſubleuãt: nec defe⸗
rũt᷑ inedie:nec moderata ſaturitas ↄdemnat᷑:
ſuo dño ſtat vnuſquiſq;:aut cadit.Nemo iudi

cat alteꝝ:ne a domino iudicet᷑.⁊ qð in pleriſq;

pꝓuinchjs familiaritate eſt: vt genuino dente ſe

lacerent:hic penitus nõ habet᷑: ꝓcul luxuria-

pꝓcul voluptas: tãta in ipᷣa vꝛbe oꝛõnum loca:
. 63 o vt ad ea ꝑagrada dies ſufficere nõ poſſit. Aeꝝ
dolẽt crucifixiſſe:quẽ timeãt.ſi poſt paſſionem

vt ad villulã Rp̃ᷣi ⁊ Marie diuerſoꝛiũ venia⸗

mus (lus em laudat vnuſqͥſq; qð poſſidet)
q ſermone:q voce:ſpeluncã tibi poſſumus ſal⸗
uatoꝛis exponere: Et illud pᷣſepe:in quo infan
tulus vagijt: ſilẽtio magis:qᷓ; inſfirmo ſermone
honoꝛãdũ ẽ: vbi ſunt late poꝛticus: Ubi aura⸗
ſalẽ patus ſum ꝓ noie dñi ieſu. Quid ceteri ſci

ta laqaria? Abi domus miſcroꝝ penis:⁊ dam

natoꝝ laboꝛe veſtite: Abi inſtar palatij opibꝰ
puatoꝝ extructe baſilice: At vile coꝛpuſculuʒ
hois pᷣcioſius inãbulet: ⁊ q̃ſi mũdo qͥcq; poſſit

eſſe oꝛnatiꝰ: tecta magis ſua velint aſpicere q;
celum. Ecce in hoc ꝑuo terre foꝛamine celoꝛuʒ

24itoꝛ natus eſt: H̊ inuolutus panis:h̊ viſus a
paſtonbus: h̊ demonſtratus a ſtella: H adoꝛatꝰ
à Magis. ⁊ h̊ puto locus ſanctioꝛ ẽ Tarpeia
rupe: que de celo ſepius fulminata oñdit᷑ q do

mino diſpliceret. Lege Apocalypſim Johan⸗
nis: ⁊ quid de muliere purpurata ⁊ ſcripta in
eius fronte blaſphemia ſeptem montibus aqͥs

multis ⁊ Babylonis cantet᷑ exitu: ↄtuere.Exi

te inqͥt dominus deilla populus meꝰ: ⁊ ne ꝑti⸗

cipes ſitis delictoꝝ eius ⁊ de plagis eius nõ ac
cipiatis. Ad Hieremiã q; regrediẽs ſcpᷣtũ ꝑit᷑

attẽdite. ugite de medio Babylonis: ſalus

te vnuſdᷣſq; aiaʒ ſuã. Cecidit em cecidit Haby
lõ magna: ⁊ facta ẽ habitatio demonũ: ⁊ cuſto
Dia ſpũs imũdi. Eſt qdẽ ibi ſcã eccłia:ſunt tro⸗
phea aploꝝ: æ martyꝝ ẽ xp̃ᷣi vera ↄfeſſio:⁊ ab
aplo pᷣdicata fides:⁊ gẽtilitate calcata:in ſubli
me ſeqͥtidie erigẽs vocabulũ xpᷣianũ:ſᷣ ipᷣa am
bitio: potẽtia:magnitudo vꝛbis:videri ⁊ vide
re: ſalutari a ſalutare:laudare ⁊ detrahere:vel
audire vel ploqͥ: ⁊ tãtã frequẽtiã hoim ſaltem
inuitũ videre a ꝓpoſito moachoꝝ ⁊ qete:al ẽa
funt. Aut em videmus veniẽtes ad nos: ⁊ ſilẽ
tiũ ꝑdimus.Alut nõ videmus: ⁊ ſuꝑbie argui⸗
mur. Interdũq; vt viſitãtibus reddamus vi⸗
cem ad ſuꝑbas foꝛes ꝑgimus:⁊ int᷑ linguas ro
Dentiũ miniſtroꝝ poſtes ingredimur auratos.
In pi vo vr ſupꝛa diximus villula tota ru⸗

ſticitas:⁊ ex pſalmos ſilentiũ ẽ. Quocũq; te vx

teris aratoꝛ ſtiuã tenẽs alła decantat Sudans
meſſoꝛ pſalmis ſe aduocat: ⁊ cuꝛuata attõdẽs
vitẽ falce vinitoꝛ aliqͥd Dauiticum canit. ec
ſunt in hac ꝓuicia carmia:he vt vulgo ðꝛ ama
toꝛie cãtões. IJs paſtoꝝ ſibulus:h arma cultu⸗
re. Veꝝ qͥd agamus:nec qͥd deceat cogitãtes:
ſolũ qð cupimus:h̊ videmus.O qñ illud tpᷣs

dagueniet:cũ ãgelus nüciũ apoꝛtet.MMarcellã

nr̃aʒ ad paleſtine littus apulſam: ⁊ totimona⸗
choꝝ choꝛi:tota vginũ agmia ↄcrepabũt.Ob
uiã iã iqq; geſtimus occurrere:⁊ nõ expectato
vehiculo:ↄcitũ pedibus ferre coꝛpus.Tenebi
mus manus:oꝛa cernemus: ⁊ a deſiderato vix
ꝗuellemur amplexu. Ergo ne erit illa dies:qñ
nobis liceat ſpeluncaʒ Saluatoꝛis intrare. In
ſepulchꝛo dñi flere cũ ſoꝛoꝛe:flere cũ mr̃e.Cru⸗
cis demũ lãbere lignũ:⁊ in oliueti mõte cũ aſcẽ
dente dño voto ⁊ aimo ſubleuari.videre exire
Laʒaꝝ faſciis colligatũ:⁊ fluenta ioꝛdanis ad
lauacrũ dñi purioꝛa. Inde ad paſtoꝝ caulas ꝑp
gere:in Hauid oꝛare Mauſoleo: Amos pꝛo⸗
phetã etiã nunc buccina paſtoꝛa li in ſua ꝓſpi⸗
cere rupe clangentẽ.Ad Abꝛahã IJſaac ⁊ Ja⸗
cob. Triũ q; illuſtriũ feminaꝝ vł tabernacula
ꝓberare:vel memoꝛias: videre fontẽ in quo a
Mhilippo eunuchus ẽ tinctus Samariã ꝑgere
⁊ Joãnis Baptiſte. Heliſei q; ⁊ Abdie piter
cineres adoꝛare. Ingredi ſpelũcas in qbus p⸗
ſecutõis ⁊ famis tꝑe ꝓphaꝝ agmia ſunt nutri⸗
ta. IJbimus ad Naʒzareth: ⁊ iux interpᷣtatõem
nois eius floꝛẽ videbimꝰgalylee:haud ꝓculin
de cernit᷑ Cana:in q̊ aq in vinũ vſe ſunt. Per⸗
gemus ad Tabyriuʒ ⁊ ad tabernacula Salua
toꝛis:nõ vt Petrus quõdã voluit cũ Moyſe
⁊ Helya:vᷣ cũ pre cernemus ⁊ ſpũſcõ. Inde ad
mare veniemus Beneʒareth. Et de quinq; ⁊

II

ſeptem panibus videbimus in deſerto: ⁊ qᷣnq;
⁊ qᷓttuoꝛ hominũ milia ſaturata.Aparebit op
pidũ Naym in cuius poꝛtis vidue ſilius ſuſci⸗
tatus ẽ. VNidebit᷑ ⁊ hHermõ ⁊ toꝛrẽs Endoꝛ in
q̊ ſuꝑat᷑ Syſara.Capharnaũ q;ᷓ ſignoꝝ dñi fa
miliaris:⁊ ois ꝑiter Galylea cernit᷑.Et tũc co⸗
mitãte Rℳpo:cũ ꝑ Sylo ⁊ Bethel ⁊ cetera loca
in q bus ecclie q̃ſi qdam victoꝛiaꝝ dñi ſunt ere⸗
cta vexilla:ad nr̃aʒ ſpeluncã redierimus cane⸗
mus iugiter. Crebꝛo flebimus:indeſinẽter oꝛa
bimꝰ:⁊ vulnerate iaculo Saluatoꝛis in cõe di⸗
cemus:inueni quem queſiuit anima mea:tene⸗
bo eum:⁊nõ dimittã illum. “
Tractatus Beati ieronymi p̃ᷣbyteri ð de
cẽ temptatõibus Iſraelici ꝓpli qͥbus dñm irri⸗
tauit in deſerto:vbi tẽꝑa illaꝝ ⁊ loca deſignat.
Epiſtola. XkXVII. ꝛ

Ec ſunt verbaqᷓ
h locutus ẽ oyſes ad oẽʒ iſrael:in
trãſitu Joꝛdanis: in ſolitudine cam

peſtri: mare rubꝝ:iter Pharã: ⁊ Tophel:⁊
Labãa: ⁊ Aſſeroth: ⁊ auri abundãtiã. Vndeciʒ
diex iter: de !Hoꝛeb ad mõtẽ Seir: vſq; cades
BPBarne. lhec ſunt vba qͥbus coꝛripuit Mor⸗
ſes filios iſrael ꝓ decẽ temptatõibus qͥbus do⸗
minũ temptauerãt. Vñ dns in libꝛo Nũeroꝛũ

dicit. Attñ oẽs qͥ viderũt maieſtatẽ meã:⁊ ſig⸗

na que feci in egypto:⁊ in ſolitudine:⁊ tẽptaue

rũt me lã ꝑ decẽ vices:nec obedierũt voci mee
nõ videbũt terrã: ꝓ qua iuraui pribus ipoꝝ.
Quas tẽptatões hic bꝛeuit᷑: ⁊ obſcure Moy⸗
ſes enũerat dicẽs. In ſolitudine in q̃ oñdit eos
ꝓ aq̃ penuria:duabus vicibꝰtẽptaſſe dñũm. De
pᷣma tẽptatõe ita in Exodo legit᷑. Jurgatꝰꝓpłs
3 Moypſen ait:da nobis aquaʒ: vt bibamus.
Quibus rñdit Moyſes:qͥd iurgamini ↄ me⸗:
Cur tẽptatis dñm: Se ſcdᷣa tẽptatõne ita in li⸗
bꝛo Kuũeroꝝ ðꝛ.Cũq; indigeret aq̃ ꝓpls ⁊c.vſ⸗
q; ad eũ locũ in quo ait. hec ẽ aq̃ ↄdictõis:vbi
iurgati ſunt filij iſrł ↄ dñm:⁊ ſciſicatus ẽ in eis.
Tertia tẽptatio ↄtinet᷑ in eo ꝙ ait. In cãpeſtri
3 mare rubꝝ:in qͥ loco murmuraſſe dicunturõ
dñm:qꝛ ꝑemptos egyptios fuiſſe Moyſinon
crediderũut ſibi de vbo dñi dicẽti:ſᷣ potius eos
ſe ſubſeqͥ timuerũt. Vñ ðꝛ in pſalmo. r̃es nõ
intellexerũt mirabilia ⁊c. Quarta ⁊ qnta tẽp⸗
tatio ↄtinet᷑ in eo ꝙ ait int Phars:⁊ Tophel:
⁊ Labã. harã int᷑ pᷣtat᷑ onager. Tophel ſtul
ticia. Labã albũ.Qð ita intelligit᷑:qꝛ ſiłes ona
gro facti filij iſrł ſtulte egerũt tẽptãtes dñm du
abus vicibus. Suꝑ albo.i.ſuꝑ mãna.Mãna
vo albũ ðꝛ:vt ẽ illud Exodi.Appellauitq; do⸗
mus iſr'nomen eius man:qð erat q̃ſi ſemẽ coꝛi
andri albũ. Ana tẽptatio fuit ſuꝑ eodẽ mãna:
ſicut in Exodo ðꝛ.ic ẽ ſermo quẽ pᷣcepit dũs

Ce

oligrer⸗
di rpok
er eo felent
diriſerunt
nptatoe
diebuscol
doſninea
dieszregte

Vulnoleni⸗
tntenptni
ſoth ſero⸗
Pnkylui⸗
apicetef⸗
ſilincen
Pepwain
hopſes
enodis
heyſhebit
peſtrücott
ninusod
fonesflio
detiscarhe⸗
lcik
RNpe⸗
Deſeyun
lerenonti
jezdin
ignisdnl
poſtpauc
liscarnes
bitnobise
lo. Vabit
diervela
dmeſemd⸗
lunauſei:eo
hieſteaſten
ſmnusdeeg,
eberitinter.
lsetegefun
ſiolgan.
ſſekneoge
Anicgind,
icitaen
fbacnfunt⸗
kidonnnoi
aauridick
konatitan
dehhondor
habekynce
Deyr. Fehi
odee vener
ſocitatis

uchgrd
Ghndii
ceni Eiſie
hältgtmton
mintzen
Ugiindeſninen

a
inſoltuciner
ri. Tophen
undini Vnd
Jan wſcgene
vtarnpuit
Nnöiuseboed
ſsinlbo Nieni
mieſrinrirſe
Ctndrentin
Lcbecfitwwane
Uruigibnsſie
i ncheche⸗
Vdrenzioidlttos
izuſedinde
olegt ucrge
ut⸗ Nbhann
diuannnze
litnineiuitli
nti lsd
inizelgiſerſi
ſitnmseſne⸗

gin Nit

uraledium,
fuiſe Meſinl
oit,fallt

Cuedflinen

CTractatus

colligat ex eo vnuſquiſq; q;tũ ſufficit ad veſcẽ

dũ: poſt pauca dixit ad eos moyſes: nullus-
ex eo reſeruet in mane. Qui nõ audierũt euʒ:b⸗

dimiſerunt ex eo quidã vſq; mane.Altera fuit

temptatio ð q̃ poſt pauca in eodẽ loco ðꝛ. Sex

diebus colligite:in die aũt ſeptima ſabhatũ eſt
domini:iccirco nõ inueniet᷑:venit aũt ſeptima

dies: ⁊ egreſſi de plo vt colligerent: nõ inuene
rũt.Dixit aũt dñs ad Moyſen: vſq;auo non
vultis ſeruare mãdata mea ⁊ legẽ meã ⁊c. Sex
ta temptatio ↄtinet᷑ in eo ꝙ ait:⁊ Aſſeroth.Aſ
ſeroth vero ciuitas ẽ ſolitudinis vicina: ⁊ int⸗
ptat᷑ villa in cuius territoꝛio.i.in ſepulchꝛis cõ
cupiſcètie facta fuiſſe legit᷑ ſcdᷣa temptatio car⸗

niũ:in q̃ etiã pᷣma temptatio carniũ ↄplectitur.

De pᷣma ita in libꝛo Exodi legitur. Dixerunt

MHoyſes ⁊ Aarõ ad oẽs filios iſrael. veſpe ſci
etis ꝙ dñs eduxerit vos de terra egypti: ⁊ ma
ne videbitis gloꝛiaʒ dñi.Audiuit em murmur

veſtrũ cõtra dñm:⁊ poſt pauca:locutus eſt do

minus ad Moyſen dicẽs. Audiui murmura⸗

tiones filioꝝ iſrael. Loq̃re ad eos.veſpe come⸗

detis carnes:⁊ mãe ſaturabimini panibus:ſci
etiſq; ꝙ ego ſum dñs deus veſter. Factũ eſt er
go veſꝑe: ⁊ ↄſcendens coturnix oꝑuit caſtra.
Be ſeptima aũt temptatõe in Numeris ðꝛ. In
terea oꝛtũ eſt murmur ꝓpoli:q̃ſi dolentiũ ꝓ labo
re dñm:qð cum audiſſet iratus ẽ:⁊ accenſus
ignis dñi deuoꝛauit extremã ꝑtẽ caſtroꝛuʒ.Et
poſt pauca:ſanctiſicamini: cras etem comede⸗
tis carnes. Ego aũt audiui vos dicere: qͥs da⸗

bit nobis eſcas carniũ? BGñ nobis erat in egyp

to. Dabit vobis carnes ⁊ comedetis:non vno
die: vel nq; aut decẽ:aut viginti qdem: bᷣ vſq;

ad mẽſem dieꝝ:exeat ꝑ nares vr̃as:⁊ vertatur

in nauſeã: eo ꝙ repuleritis dñm qͥ in medio ve

ſtri eſt: ⁊ fleueritis coꝛã eo dicentes: q̃re egreſſi

ſumus de egypto: Itẽ paulo poſt: adhuc car⸗

nes erãt inter dẽtes eoꝝ: nec defecerat hmõi ci
bus:⁊ecce furoꝛ dñi ↄcitatus eſt in ꝓłm:ꝑcuſ⸗

ſit eũ plaga magna nimis.Octaua tẽptatio cõ⸗
tinet᷑ in eo ꝙ ait: vbi auri eſt plurimũ. Notan⸗
dũ nãq; in hebꝛeo ⁊ abũdantia auri habeat
abũdãtia em̃ auri intelligit᷑ vitulus aureꝰqueʒ
fabꝛicati ſunt filij iſrłſibi i deos:moꝛate Moy

ſe cũ domino in mõte Synai. Iccirco abũdan
tia auri dicit᷑: quia in idolo moles omniũ pec⸗
catoꝝ ↄſiſtit: ⁊ idolũ ꝓ oibus peccatis abũdat

Nona tẽptatio ↄtinet᷑ in eo ꝙ ait vndeci diebꝰ
de Hoꝛeb ꝑ viã mõtis Seyr.Qð in hebꝛeo ita

habet᷑ vndecim diebus iter de Hoꝛeb ad motẽ

Seyr. Fabꝛicato itaq; in Hoꝛeb idolo vndeci⸗

mo die venerũt ad motẽ Seyr: q in ſuburba⸗

no ciuitatis Cades Barne: vbi filij iſrł tempta
uerũt dñm: ſicut in libꝛo Nũeroꝝ ſcribit᷑: vſq;
qͥ młtitudo hec peſſima murmurat 5 me: Que

V Epiſtola XXVII

relas filioꝝ iſrł audiui. Dic ergo eis Niuo egoè
ait dñs.ſicut locuti eſtis audiẽte me:ſic faciam

vobis. In ſolitudine hac iacebut cadauera ve

eꝝ qbus oſideraſtis terrõ: annus ꝓ di ↄputa

bpit᷑: qdraginta anis recipietis inidtates vr̃as:

⁊ ſcietis vltiõeʒ meã:qm ſicut locutus ſum: ſc
faciã huic multitudini peſſime:qᷓ ↄſurrexit ad⸗
uerſum me:in ſolitudine hac moꝛiet᷑: ⁊ deſiciet
Itẽq; locutus ẽ Moyſes vniuerſa vba had
llios iſrael: æ luxit płs nimis: ⁊ ecce mane pꝛi⸗
mo ſurgẽtes aſcenderũt verticẽ mõtis:⁊ dixe⸗

rũt. arati ſumus aſcẽdere ad locũ: de quo lo

cutus eſt dñs: q: peccauimus. Quibus Mor
ſes:cur inqͥt traſgrediemini vbũ dñi quod vo⸗

bis nõ cedit in ꝓſpeꝝ: Molite aſcẽdere.nõ em

eſt dñs in medio vrjm: ne coꝛruatis coꝛã inimi⸗

cis vr̃is. Itẽq; poſt pauca: at illi ↄtenebꝛati aſ

cenderũt in verticẽ mõtis. Arca aũt teſtamenti
dñi 2 Moyſes nõ ręceſſerũt de caſtris. deſcen
dit Amelechites ⁊ Chananeus q̊ᷣ habitabaãtin

mõte: ⁊ pcutiẽs eos atq; ↄcidens:pꝑl ecutus eſt
eos vſq; Oꝛma. MMõs iſte: in q̊ͥ Amolechites
2 Cananeus habitare dicunk mos Seyr intel⸗
ligit᷑:ſiẽ in Deuteronomio ſcribit᷑: itaq; egreſl⸗
ſus Amoꝛreus qͥ habitabat in montibus: ⁊ ob

uiã veniẽs ꝑſecutus ẽ vos: ſicut ſolẽt apes ꝑſe
d: ⁊ cecidit de Seyr vſq; Oꝛma. Decima tep⸗

ptatio ↄtinet᷑ in eo ꝙ ait: vſq; Cades Harne.
lhec tẽptatio fuit in Cades Harne. Uñ : ν

ſes milit exploꝛatoꝛes ad ↄſiderãdã terrã cha⸗

naã: ſicut in libꝛo Euũeroꝝ ð:. Et locutus ẽ do⸗
minus ad Moyſen dicẽs. Mittite viros cõ
ſiderẽt terrã Chanas: quò daturus ſum filijs iH
rael æc. Et paulo poſt: Et dixit dñs ad Moy

ſen: vſq;qͥ vetrahet mihi ꝓols iſte: quſq; nõ cre

dẽt mihi in oibus ſignis:q feci coꝛã eissferiam

igit eos peſtilétia: atq; oſumã. c aüt facis in

*

gentẽ magnã. Iteꝝ poſt paululũ: attñ oẽs ho⸗

mines qͥ viderũt maieſtatẽ meã:qᷓ feci in egyp⸗

to: ⁊ in ſolitudine: ⁊ temptauerũt me ⁊c.nõ vi⸗
debüt terrã ꝓ q̃ iuraui pribus eoꝝ: nec qͥſq; ex
illis qͥ detraxit michi: intuebit᷑ eã.nec moueat᷑
qͥs ꝙ a deſerto Pharã: non de Cades Harne
AMoyſes exploꝛatoꝛes miſit. Cades em Bar⸗
ne ip̃a ẽ Pharã. qd in libꝛo Joſuę ita ðꝛ. locu⸗
tus eſt Caleph ad Joſue. Hoſti qͥd locutus ſit
de ad Moyſen hoiez dei de me ⁊ de te in Ca⸗
des Barne. Quadraginta annoꝝ eram qnmeę
miſit Moyſes famulus domini ad terram IAt
derandaaimm. “
Si quis de locis ſanctis amplius a btõ Hhie
ronymo noſſe deſiderat: reqͥrat in epła ad DHa⸗
maſum de Melchiſedech: ⁊ ad Sardanuʒ de
terra repꝛomiſſionis:⁊ in funebꝛi de obitu ſan⸗
te Paule.q̃ꝝ pᷣoꝛes inter aſtiones vetetis teſta

mMẽti:alterã inter funebꝛes inuenies.
Ebpla Beati hieronymi ad aulã vꝛbicaʒ
de alphabeto hebꝛeoꝝ:inſinuãs vniuſcuiuſq;
lr̃e ſeu elemẽti interpᷣtatõeʒ:atq; ad ſtudia ſcri⸗
pturaꝝ exhoꝛtãäs. Epla. XXVII

n (ũ cẽteſimũ octauumdecimũ pſal
mü tibi inſinuare conarer: ⁊ dice
rrsẽ omnẽ moꝛalẽ locũ in eo eſſe cõ⸗
pᷣhẽſum:⁊ quõ phᷣi ſolẽt diſputatõnes ſuas in
Phylicã: Ethicã: Logicãq; ꝑtiri.ita ⁊ eloqͥa

diuina:aut de natura diſputare: vt in Geneſi:

⁊ in Eccłiaſte.aut de moꝛibus: vt in puerbijs
⁊ in oibus ſparſim libꝛis.aut de logica: ꝓ q̃ no
ſtri theologicen ſibi vẽdicãt:vt in Cãtico canti
coꝝ:⁊ in euãgelijs.lʒ aplus ſepe pponat:aſſu⸗
mat: ↄſfirmet:atq; ↄcludat:q̃ ꝓpꝛia artis dyale
ctice ſunt:ſtudioſiſſime ꝑquiſiſti:qͥd ſibi velint
hebꝛee lr̃e:q̃ in pſalmo quẽ legebamus videbã
tur inſerte.rñdi ſᷣm oꝛdinẽ lr̃aꝝ:euʒ eſſe ↄpoſi⸗
tũ:quo videlicet ex pᷣma lr̃a:q̃ apud eos voca⸗
tur Aleph:octo vᷣſus inciperẽt. Rurſus ex ſe⸗

quẽti Beth tottidẽ vſus exoꝛdiũ ſumpſerint.

Ac poſtea ex Gymel idẽ nüůerus ↄpleret᷑: atq;
ita vſq; ad Thau: q̃ apud eos extrema lr̃a eſt:
pſalmũ eſſe ↄſcriptũ.Et ex ſingulis qͥbuſq; ele
mẽtis ᷣm interpᷣtatõneʒ eoꝝ debere intelligi:q̃
ſequerent᷑. Idẽtidẽ flagitaſti: vt tibi interpᷣtati
ones lraꝝ edicerẽ ſingulaꝝ.Dixi:fateoꝛ verũ:
qꝛ ꝓpter Barbariẽ linguaꝝ mẽoꝛia labit᷑:om⸗
ne quod diximus:deſideras cõmẽtariolũ fieri

yt ſi in aliqͥ foꝛte titubaueris:obliuioneʒ lectio

eſoek. lc hus e de ſinaulis diſſerã: ſcire de⸗
bes quattuoꝛ pſalmos m oꝛdinẽ hebꝛeoꝝ inci
pere elemẽtoꝝ:triceſimũſextum:cẽteſimumde

cimum: ⁊ cẽteſimũoctauũdecimum hunc:de q

nüc ſcribimus: ⁊ cẽteſimũ quadrageſimũquar
tum. Aeruʒz debes ſcire in boꝛibus pſalmis ſin
gulis lr̃is:ſingulos vſiculos qͥ trimetro iambi⸗
co vᷣſu ↄſtant:eſſe ſubnexos. Inferioꝛes vo te
trametro iambico ↄſtare ſcʒ: vt deuteronomij
canticũ ſcriptum ẽ. In cẽteſimooctauodecimo
pflalmo ſingulas lr̃as octoni vſus:vᷣſus ſequũ
tur. In cẽteſimo qᷓdrageſimoquarto ſingułlit⸗
teris: ſinguli verſus gemini deputant᷑. Sunt
qᷓ ⁊ alios h̊ oꝛdine putant inciꝑe:ſᷣ̊ falſa eoꝛum
opinio ẽ. Habes ⁊ in lamẽtatiõibus Hieremie
lttuoꝛ alphabeta: ex qbus duo bma q̃ſiſapphi
co metro ſcripta ſunt.Quia tres vſiculos:qͥ ſi⸗
bi ↄnexi ſunt:⁊ ab vna tm̃ l̃a incipiũt: eroi⸗
ci cõmaocludit Tertiũ vo alphabetũ trimetro
ſcriptum ẽ: ⁊ alternis lr̃is:ſᷣ eiſdẽ terti vſus in
cipiunt. Quartum alphabetũ ſimile ẽ pᷣmo ⁊ ſe
cundo. Pꝛouerbia q; Salomonis extremum
claudit alphabetum quod tetrametro iambico

ſuputat᷑.ab eo loco in quo ait:mulierẽ foꝛtem
quis inueniet:Quõ aũt in his noſtris l̃is non
põt quis ad legẽda vba texendaq; pcdere: ni
ſipᷣus ab elementis ceperit: ita ⁊ in ſcripturis
diuinis nõ valemus ea que maioꝛa ſunt noſſe:

niſi ab ip̃is ethice mandatis habuerimus exoꝛ
dium: ᷣm illud quod ꝓpheta dicit. Amanda⸗
tis tuis intellexi:quod videlicet poſt oꝑa:cepe

rit habere ſcientiam ſecretoꝝ. Verum iam cõ⸗
plẽdum ?: quod petiſti: vt ſenſum vniuſcuiuſ⸗
q; elemẽti inpᷣtatio annexa ſigniſicet Aleph
doctria interpᷣtaf. Beth domus. BGymel

plenitudo. Geleth: tabulaꝝ. He:iſta Aau

Zai:hec. Eth: vita. Thet:bonum. Joth
pᷣncipium. Caph: manus. Lamech: dilcipli
ne ſiue coꝛdis. Men:ex ipᷣis. NHun:ſempit᷑⸗
num. Samech:adiutoꝛiũ. Ain: fons ſiue o⸗
culus. NPhe:os ab oꝛe nõ ab oſſe dictũ intelli
ge:ne lFaꝝ ambiguitate fallaris. Sade:iuſti⸗
cie. Coph: vocatio. Res:capitis. Sen:dẽ
tium. Thau: ſigna. Moſt interp̃tatõez ele⸗
mentoꝝ intelligetie oꝛdo dicẽdus eſt. Aleph.
Beth. Gymel. Beleth. ᷣma ↄnexio ẽ: doctrĩa
domus:plenitudo tabulaꝝ:qꝙ videlicet doctri
na ecclie:que domus dei ẽ:in libꝛoꝝ reꝑiat᷑ ple

nitudine diuinoꝝ. Scða ↄnexio ẽ.He: Vau:

Zai: Eth:iſta ⁊ hec vita. Que em alia põt eſſe
vita:ſine ſciẽtia ſcripturaꝝ: Ner quas etiã ipᷣe
FRps agnoſcit᷑:qui ẽ vita credẽtiũ. Tertia cõ
nexio habet. Teth: Joth: bonũ bᷣncipiuʒz quia
qᷓ;uis nüũcſciamus vniuerſa q̃ ſcripta ſunt:tam̃

ex pte cognoſcimus:⁊ ex parte ꝓphetamus:⁊

nũcꝑ ſpeculum in enigmate videmus:cum aũt
meruerimus eſſe cum Repo:⁊ ſimiles ãgelis fu

erimus:tũc libꝛoꝝ doctrina ceſſabit:⁊ tunc vi⸗

debimus facie ad faciẽ bonum pᷣncipium ſicuti
ẽ. Quarta ↄnexio ẽ: Caph:Lamech:manus
diſciplie ſiue coꝛdis.manus intelligunt᷑ in oꝑe

coꝛ ⁊ diſciplina intelligunt᷑ in ſenſu: quia nibil
facere poſſumus:niſi pᷣus q̃ faciẽda ſunt ſcieri⸗

mus Quinta ↄnexio ẽ: Mẽ:Nun:Samech

ex ip̃ᷣis ſempiternũ adiutoꝛiũ:h̊ explanatõe nõ

indiget:ſᷣ omni luce manifeſtius ẽ:ex ſcbᷣturis

eterna ſubſidia miniſtrari. Sexta ↄnexio hʒ.
Ain: NPhe:Sade: fõs ſiue oculus oꝛis iuſticie
vm ullud qð in rto nũero expoſuimus.Septi

ma ↄnexio ẽ:q ẽ extrẽa:qͥ⁊ in ipo qᷓ; ſeptenario
nũero ſit myſticus intelleciꝰ Coph: Res:Sen
Thau: vocatio capitis:dẽtiũ ſigna. Ner den⸗

tes articulata vox ꝓmit᷑: ⁊ in his ſignis: ad ca

put oĩm qͥ ẽ xpᷣs:ꝑuenit᷑ ꝑ quẽ venit᷑ ad regnũ
ſempiternũ. Oꝛo te:qͥd h̊ ſacratius ſacramẽto
Quid h̊ ſacramẽti voluptate iocundius:Qui

cibi:q̃ mella: ſunt dulcioꝛa qᷓ; dei ſcire pꝛuden⸗
tiꝗ: ⁊ in abdita eius intrare:⁊ ſenſum creatoꝛis
inſpicere:⁊ ſermones dñi dei tui:qͥ ab huiꝰmũ⸗

Ce⸗

Nlltb
ſuhtie
georriſeg
pkidclee
D
fegedine
hopgente
cuodſoß
Euſtochin
orcimis
uücaſit
aionmie
Felzmlias
Guisemd
toqndof
ereitusſee
ſatistutue
cpeolue
Mercella
Ndſonof
gecipusni
Venib
dedeenon
ocar

1
. .
£ *

deoceliel
cno:ſiue
ſütſuffich
myo:nig
os deus
lſtityttibt
digere F⸗
engerptnis
ſnleoin:
ii obaoth⸗
lerptat.A
cnns Gexti
ehiſtne Ge⸗
ſoohterapel
iphöͤtkriel
ſiſeſpaſpe
lefeblepen
Zothhe⸗
les ppterde
ſepererinte
lbis dicti
iponik. g
hufneniſte
dnöͤſtti

kiurinige⸗

Mitud A.

monmid
2gndie

2

nlhwrſe

Dneroihechn
Quecnupn⸗
Per gciſe
Nedäni. Tanu
vonicnepi⸗
ſäſcnpualnen
me bam!
leriomsand
grſinussiten

1

ceſwwiruneſt
umzropunkai
Uunccnmnis
günlipnnne
iningluſfl
auilnſta⸗
genm onneh
zübegonn
cust alct
Senm ulfi
belluscil,⸗
oſimns
iozhon
j Chb a

Tractatus

di ſapiẽtibus derident?᷑ plenius diſcere: ſlapiẽ⸗
tia ſpiritali: abeãt ſibi ceteri ſi velint ſuas o⸗ alone
Eiuſdẽ ad eandẽ Ma

pes: vaſe gẽmato bibãt:ſerico niteãt. Plauſu

ppri delectent᷑: ⁊ p varias voluptates ſuas di⸗

uitias vincere nequeant.Noſtre diuitie ſint in

lege dñi meditari die ac nocte:pulſareianuam
no patentẽ: panes trinitatis acciꝑe:⁊ ſeculi flu
ctus dño pᷣeunte calcare.Saluta Bleſillam: ?

Euſtochiũ tyrũculas nr̃as.Saluta elicianã

vere carnis ⁊ ſpũs vᷣginitatẽ felicẽ. Saluta re⸗
liquũ caſtitatis choꝝ: ⁊ domeſtitã tuã eccłiam

cui omnia etiã qᷓ tuta ſunt timeo:ne doꝛmiente

prefamilias:inimicus hõ zʒyʒania ſuꝑſeminet.

qᷓ;uis em̃ dicere audeãt:ego ciuitas firma:ciui

tas q̃ nõ oppugnat᷑:nullus hoſtili obſidẽte ex⸗

ercitus ſecurus ẽ.Nemo vt btũs Cypᷣanus ait

ſatis tutus:ꝑiculo ꝓximus.Exẽplar epleſi ac
ciꝑe voluerit ſtudioſiſſima Euſtochiũ: noſtra
Qidarcella tribuito:⁊ memẽto mei: obſecrans

vt dñs noſter Jeſus xpᷣs ↄterat Sathanã ſub
pedibus nr̃is velociter. Amen.

5

Beati Hhieronymi pᷣſbyteri ad MWarcellã:

de decẽ noĩbus qᷣbus apud hebꝛeos ðꝛ deus:
⁊ſingula noĩa latine exponẽtis. Epla. XXIX

Vnageſunum

pprlalmüũ leges in eo loco:qͥ inſcri-
n2n bit Qui habitat in adiutoꝛio al
tiſſimi:in ꝓtectõe dei celiꝰmoꝛa
pPpeitt᷑: dixeram apud hebꝛeos pꝛo
deo celi eſſe poſitũ Sadai: qð Aqͥla interpᷣtat
canõ: ſuue qð nos robu

mus: vnũq; eſſe de decẽ noibus:qbus apð he⸗
bꝛeos deus vocat᷑. Znco ſtudioſiſſime poſtu⸗
a

laſti: vt tibi vniuerſa noĩa cũ ſua interpᷣtatõne
dirigerẽ. Faciam:quod petiſti. ꝛim ũn omẽ

dei ẽ El.qð.Lxx.deũ: Aqͥᷣla ẽ I Wäοτπαν.

eius expᷣmẽs ioꝙ Upov.i.foꝛtẽ interpᷣtat᷑ De⸗

inde Eloim ? Eloe: qð ⁊ ipᷣm deus ðꝛ.Quar⸗

tũ Sabaoth. qð.Lxx.vtutũ: Aqᷣla exercituũ
interpᷣtat᷑. Quintũ Eliõ: qð nos excelſum di⸗
cimus.Sextũ Eſerieie:qð in Exodo legit᷑ qui
ẽmiſit me.Septimũ Adonai:quẽ nos dñm ge
neraliter apellamus.Octauũ Ja:qð in deum
tm põit᷑: ⁊ ĩ alleluia exterẽa ſyllaba ſonat.No⸗
nũ I oavypνονα◻ ov qo cveXNπι1οVU&i.
ineffabilẽ putauerũt aliqͥ: his litteris ſcribitur.
Joth:lhe:au:he:quod quidã nõ intelligẽ⸗
tes ꝓpter elemẽtoꝝ ſiłitudinẽ cũ in grecis lr̃is
reppererint m ri legere ↄſueuerũt. Decimũ qð
ſupius dictũ eſt Sadai:⁊ in Eʒechiel interpᷣta

tũ ponit᷑. Scire autẽ debemus: ꝙ Eloim cõis

numeri ſit: a vnus deus ſic vocet᷑: ⁊ plures:
ad quã ſiłitudinẽ celũ q; apellat: ⁊ ccli.i. Sa⸗
maim. VUñ ⁊ ſepe interpᷣtes variãt:cuius rei ex

V Eputola

. 7
0

emplũ nos in lingua noſtra habere poſſumus:
cenvac6““⁄βαοſalonas..
Idea cellã tria verba he⸗
bꝛayca ex pluribus exponẽtis: videlicet Alle⸗

luuia: Amẽ: Marãtha: vbi rationẽ reddit: qre

in aliam liguã a.Lxx.interpᷣtibus:vł ab apłis
reducta nò fuerint. Epaꝛa. XXX/

„

Wper cumpari

n ter eſſemus:nõ ꝑ epłaʒ vt ante oſue

ueras:ſᷣ pſis ipᷣa qſiſti:qd ea verbe:·

q̃ ex hebꝛeo in latinũ nõ habemus expᷣſſa: apð
ſuos ſonarẽt: curq; ſine interpᷣtatõe ſint poſita
Vt ẽ illð.Alleluia: Amẽ: Marãtha: Ephod
⁊c᷑.q̃ in ſcripturis reſperſa mẽoꝛaſti. Ad quos
nos:qꝛ dictãdi anguſtia coartamur:bꝛeuit rn⸗
demus. Siue. Lxx. interp̃tes:ſiue apoſtolos:
id curaſſe: vt qm pma eccleſia ex iudeis fuerat
ↄgregata:nihil ad credentiũ ſcandalũ iinoua
rẽt:bſᷣ ita vt a ꝑuo imbiberãt:traderẽt. Moſtea
vo quã in vniuerſas gẽtes euangelij dilatat
eſt ſermo:non potuiſſe ſemel ſuſcepta mutari:
Licet ⁊ illud in libꝛis ſuis quos In IOναπ
vocat: Oꝛigenes aſſerat:ꝓpter vernaculũ lin⸗

gue vniuſcniuſq; idioma: nõ poſſe ita apð ali⸗

os ſonare: vt apud ſuos dicta ſunt.⁊ inlto me⸗
lius eſſe nõ interpᷣtata ponere:qᷓ; vim eoꝝ int᷑⸗
p̃tatõe tenuare. Igit᷑ Alleluia expᷣmit᷑ Lauda
te dñm. Ja quippe apud hebꝛeos vnũ de decẽ
dei noibus eſt: ⁊ in illo pſalmo vbi legimꝰ Lau
date dominũ qm̃ bo nus ẽ pſalmus:apud he⸗
bꝛeos legit᷑ Alleluia αοπτααυα. Amen
vero Zlqͥla meα Ioαεοαepmit: qo nos
fideliter poſſumus dicere: ductũ ad vbũ exno
mine fidei. Almẽ. Lxx. evor i. fiat. vñ ⁊ in
fine libꝛoꝝ (in qͥnq; ſiquidẽ volumina pſalteri⸗
um apud hebꝛeos diuiſum ẽ )fiat fiat traſtule⸗
rũt:qð in hebꝛeo legit᷑ amẽ amẽ.quo.ſ.ea vere
dicta:q ſunt ſupꝛa ↄfirment᷑ Añ ⁊ Raulus aſ
ſerit nõ poſſe aliquẽ rñdere Amen.i.ↄfirmare
q̃ pᷣdicta ſunt:niſi intellexerit pᷣdicatõeʒ. Ma
rantha magis Syrũ ẽ qᷓ; hebꝛeũ.Tãetſi ex cõ⸗
finio vtrarũ q; linguaꝝ aliqd ⁊ hebꝛeũ ſonet: ?
interp̃tat dñs noſter venit. vt ſit ſenſus. Siqᷣs
nõ amat dñm Jeſum: anathema ſit: ⁊ illo coin
pleto deinceps inferat᷑: dñs noſter venit. ꝙ ſu
pfluũ ſit aduerſum euʒ odijs ꝑtinacibus velle
ↄtẽdere:quẽ veniſſe iã ↄſtet. Aellẽ tibi alihd:

de diapſalmate ſcribere qð apð hebꝛeos ſcri

bit Sela: t de Ephod: de eo qð in cuiuſdain
pſalmi titulo habet: Pꝛomelech: ceteris iſti
uſmodi:niſi⁊ modũ epiſtolici characteris exce
derẽ: ? vbi auiditatẽ magis dilate deberent fa
cere qſtiones.Tritũ qͥpe eſt ꝓuerbiũ: vltrone
as putere merces. Uñ ⁊ nos de induſtria dice⸗
da reticemꝰ: vt auidiꝰ vel audireqᷓ tgeiaſi unt.

Eiuſdem ad eandem qͥd ſignificet Diapſal⸗
ma latine:quod in fine pſalmoꝝ ſcribit᷑:docẽs

Hm Oꝛigenẽ poni ꝓ ſꝓ vel ſempiterno. Et de

tribus libꝛis: q́; alten apud hebꝛeos in fine li nõ videt᷑:d a 4
XXXIÄʒÄit: bũ interp̃ᷣtaboꝛ ad vbũ: vt qꝛ nouitia mu
. Jsſta ↄtẽnis:ſaltẽ veteris vini auctoꝛitate duca⸗

ris. Sepe querẽs cauſas: cur in qbuſdam pſal

bꝛoꝝ ſubnectit. Epla

q dengda ſunt cum fenore: foꝛtiſq; dila
tteo vſuram pꝑturit. He diapſalmate
noſtram ſentẽtiã flagitaras: epłe bꝛeuitatẽ cau
ſati ſumus⁊ rẽ libꝛi nõ poſſe explicari l̃is pᷣtex
uimus. Neruʒ quid ꝓdeſt &eVo IOοωMτπι

ad epulasↄcitare:cũ meo maioꝛ tibi cupiditas
ſilẽtio ↄtinet᷑: Itaq; ne te diutius trahã:habe
to pauca ꝓ pluribus. Quidã diapſalma ↄmu⸗

tatõeʒ metri dixerunt eſſe:alij pauſatõneʒ ſpiri

tuſſancti: nõnulli alterius ſenſus exoꝛdiũ. Sũt
qui rhithmi diſtinctioneʒ: ⁊ qꝛ pſalmi tũc tpis
iũcta voce ad oꝛganũ canebant᷑:cuiuſdam mu

ſice varietatis exiſtimẽt ſilentium:nobis nihil

hox videt᷑: cum Aqla qui verboꝝ hebꝛeoꝝ di

ligẽtiſſimus explicatoꝛ ẽ: Sela:hoc ẽ Biapſal
ma:quod ex Samech:Lamech: He: ſcribitur
ſp traſtulerit:⁊ inueniamus in pſalmoꝝ q; fine

Biapſalma poſitum:vt eſt illud in tertio.Oẽ⸗
tes pctõꝝ ↄtriuiſti. Oñi eſt ſalus:⁊ ſuꝑ popu⸗

lum tuum bñdictio tua. Sela.i.ſꝑ.Et in viceſi

motertio. Quis eſt iſte rex glie:dñs vtutũ ipᷣe

eſt rex gloꝛie ſꝑ:⁊ in pſalmis multoꝝ vᷣſuum

penitus nõ inueniat᷑ in.xxx. videlicet ſexto:⁊

lxxvij.⁊ in centeſimo.x viij.rurſus nonus pſal

mus diſtinguat᷑ canticũ DBiapſalmatis:cũ vti
ꝙᷓ/ ſicut buſdã videt᷑ diapſalma iudiciũ ſilen⸗
tij eſſe nõ poſſit.ex quo aiaduertimus Gq̊ bum

ſuꝑioꝛa ꝑiter inferioꝛaq; ↄnectere:aut certe do
cere ſempiterna eſſe:q̃ dicta ſunt:vt eſt illud in

tertio. Multi dicũt anime mee nõ eſt ſalus illi
in deo ſuo ſp.Et rurſum. Voce mea ad domi-
num clamaui: ⁊ exaudiuit me de mõte ſctõ ſuo

ſp: ⁊ in rto. At quid diligitis vanitatem: ⁊ q̃⸗
ritis mendaciũ ſp:Et alibi:q̃ ðꝛ in coꝛdibꝰ vr̃is

⁊ in cubilibus veſtris ↄpũgimini ſp:⁊ in Aba⸗
cuch. Deus ab auſtro veniet:a ſanctus de mõ

te Pharã ſp: ⁊ infra. Juramẽta tribubus que
locutus es ſꝑ. Scire autem debemus apud he

bꝛeos in fine libꝛoꝝ: vnũ e tribꝰ ſolere ſubnecti

yt aut Amẽ ſcribat:aut Sela aut Satõ:qð ex⸗
pmũt pacẽ. Vñ ⁊ Salomõ pacificus ðꝛ. Igit᷑

vt ſolemus nos completis opuſculis:ad diſtin
ctõeʒ rei alterius ſubſequẽtis medium interpo
nere explicit: aut felicit᷑:aut aliqͥd iſtiuſmõi ita

⁊ hebꝛei:vt q̃ ſcpᷣta ſunt roboꝛent᷑:facere ſolẽt:

vt dicãt amẽ: aut in ſempiternũ ⁊ ſcribẽda cõ⸗
memoꝛãt vt ponãt Sela:aut trãſacta felicit᷑ p⸗
teſtant᷑:pacẽ in vltimo ſubnotantes. hec nos
de intimo hebꝛeoꝝ fonte libauimus:nõ opinioo

Epla XNNI

num riuulos ꝑſequentes: neq; erroꝝ qbus to⸗
tus mũdus repletus ẽ: varietate ꝑterriti:ſᷣ cuůo
pientes ⁊ ſcire:⁊ docere q̃ vera ſunt.Qð ſi tibi

nõ videt᷑:qd Oꝛigenes de Biapſalmite ſenſe⸗

mis intponat᷑ Diapſalma.obſeruaui diligẽtiſ
ſime in hebꝛeo:⁊ cũ greco ↄtuli:inueniq;:quia

vvbi lingua hebꝛea Sela:greca vo hʒ ſꝑ aut d
iſtiuſmõi:ibi. Lxx.⁊ Theodotion ⁊ Syomma⸗
chus tranſtulerũt diapſalma. Meq; vo nocet
exẽplis affirmare:qð dicimus. In ſeptuageſi⸗
moqrto pſalmo:cuius pᷣncipiũ ẽ.Cõfitebimur
tibi deus ↄſitebimur:⁊ inuocabimus nomẽ tu

um.poſt illud.Ego ↄfirmaui colũnas eiꝰ:apð
Lxx.⁊ Theodotionẽ:⁊ Symmachũ:eſt dya⸗

pſalma.ꝓ qͥ apud Aqͥlam põderaui columnas

eius ſꝑ. In ſexta vo firmaui colũnas eius iugi

ter. Moꝛro in hebꝛeo hʒ poſt ammuda:qð ẽ co
lumnas eius:Sela. Et rurſum in. Lxx.cuius

pᷣncipiũ eſt:Notus in iudea deus. inuenimus

apud. Lxx. ⁊ Theodotionẽ poſt ſcutũ ⁊ fram
meã: ⁊ bellũ diapſalma: apud Symmachum:

poſt clypeũ ⁊ gladiuʒ ⁊ bellum ſiłr diapſalma.
Pꝛo qͥ Aqlã poſt clypeũ ⁊ gladiũ ⁊ bellum ſp
Apud qntã editõeʒ:poſt ſcutũ:⁊ rõpheã ⁊ bel
lum ſp. In ſexto vo poſt ſcutũ:⁊ gladiũ ⁊ bel⸗
lum in finẽ. Eratq; rurſum in hebꝛayco omala
ma:qð ẽ ⁊ bellũ Sela. Et in eodẽ pſalmo poſt

illũ locum:vt ſaluos faciat mites terre diapſal

ma: apud Symmachũ ſiłr diapſalma.⁊ apud

XAqͥlã ſp.necnõ ⁊ apud qͥntã. In ſexta vo infi⸗

nẽ.Et in hebꝛayco erat poſt aniares:qð eſt mi⸗

tes tfre. Selaq;. Atʒ ita cũ talẽ vniꝰcuiuſq; edi
tionis opinionẽ reperiſſemus: hec õnotauimꝰ

vtꝑ aũt cuiuſdã muſice cantilene: aut rhithmi
immutatõeʒ: qͥ interpᷣtati ſunt diapſalma ſenſe

rint:aliud ve intellexerint:tuo iudicio derelin⸗
q̊.ucuſq; Oꝛigenes:cuius nos maluimus in
hac diſputatiõne dũtaxat impitiã ſeqͥ: qᷓ; ſtul⸗

tã habere ſciaʒ neſcientiũ.

HBeati lhieronymi pᷣſbyteri ad Bardanũ de

diüſis generibus muſicoꝝ.ſ.Oꝛgano: Tuba:
Feiſtula: Cythara: Sãbucca: Buccina: Pſal⸗
terio: Tympano: ⁊ Choꝛo:q̃ in ſcturis mẽo⸗
rãt᷑:oñdẽs q̊lis eoꝝ foꝛma fuerit apð hebꝛeos
1 qd miſtice ſpiritalit᷑ q; ſignificẽt.Epi.XXXII

NDgoꝛ ate. vtti⸗
c bi Bardane de aliòbus gñibus mu
licoꝝ: ſicut res docet: vel viſione vł

auditu:bꝛeui ſermone rñdeã. Alia em̃ ad luci⸗
dũ ꝓferre nõ poſſuʒ:qꝛ vnaq̃q; res ſᷣm ingeni⸗
um eius ẽ:q̃ ãt pñ̃t enarrari libẽter explicabũt᷑
bpᷣmũ oim ad oꝛganoꝝ eo ꝙ maius eſſe bis in ſo

tu rfot
üͤdedun
lngk
gepceann
ocuton.
diſtel
Aupphe
d oreoli
zvnk
imniecs
fonelfeei
ſofluni
hinter
ducrlegk
ihäenſc
Nupdl
güninizen
tiurſonus
uii oren
gtie, Hort
ſolopfel
ſounseusn
docons
Gdediad
Eudeſc
fonnisec
pliralten
dlinimie
baditol
ſutellgit
uſplrati
qoereüfn
nnugitünin
geliüterna,
lshabebat
diulnitatein
woreuigeh
tonſete.
noresginn
it Finlut
deserter⸗
Ducteeran
Cffſocoloe
doanſoad
hiorecaptte
nſorßoten
blingualete
decmfrli
depenivin
niüüfer
laliduode
ftisdanon
ganodſt
llol dan
ſpſetbn

dnusnanin
icclünste
eruicun
lümuscleii
mmudechio
min. Lxxas
deus. inuenin:

voſtſcuti efn

dSymmach.
mmſakr dinr.
adiü tbalnh
Nü:rröpi
uͦrgeiſte

Uemyluſgen
s berinotun
e:utthini
npeumſe
udoodeit⸗
Gnvenaluinleſn
ngtüſei

Tractatus V Epiuſtola

nitu ⁊ foꝛtitudine nimia ↄputant᷑ clamoꝛes ve in fide:⁊ nõ tangit terrã.i.opa carnalia: duode
hãtoꝝ pellibus ↄcauũ cõ⸗
fabꝛoꝝ ſufflatoꝛia ↄpeſat᷑
tũ nimiũ:qͥs in
itat: ita ille paſſuũ ſpa
ſibilit vtiq; amplius audiat᷑
ab hierlm vſq;
nant᷑: audiunt: co⸗
ia pleriſq; eſſe dicunt.
:7 aliud qð de ꝑegrina
d babylonios inſcribit᷑
Hoc totũ figuraliter
pi. Qð ⁊ illu
ſpitate Piũgit
i.ꝑ apłos ſo⸗

niã:de duabus elep
iungit᷑:⁊ ꝑ duodeci fab
ꝑ qndecim cicutas ereas in ſoni
modũ tonitrui ↄcitat:ita vt ꝑ m
cia ſine dubio ſen
Sic apð hebꝛeos de oꝛganis q
ad mõtẽ oliueti ⁊ ãpliu
ꝓbant᷑: duo gña oꝛgan
Pꝛimũ ẽ qð pᷣdiximu
tione iſraelitici ppłi apu
ſuꝑ flumia babylonis ⁊c.
ac ſpũ aliter ſigniſicat euãgeliũ x
duabus pellibus.i.duaꝝ legũ a
ꝑ qndeciʒ ſufflatoꝛia fabꝛoꝝ.i.
odeci cicutas ereas
ſicut ſcriptũ eſt. In oẽʒ terrã
li. Qð eſt in modũ toni
n toto oꝛbe terraꝝ: ſic ſcri⸗
ui ds in rota ꝑ mille paſ⸗
verbop legis implet
laboꝛẽ vniuſcuiuſ⸗
dicat᷑. Tuba ita
c.Cũ audieritis vo
2 reliã diuſis figuris ac
ductõis: aliter victoꝛie: alit᷑ ꝑſeqn⸗
alit᷑ ↄcuſſiõis ciuitatũ ⁊ reliqͥ. Tu
pud reꝝ pitiſſimos hᷣ mõ
is ereis in capite ãguſto:
ductus ereos:
oces ꝓducũt:

nũ nimiũ emittit:
exiuit ſonus eoꝝ:
trui.i.vox euãgelij in
ptũ ẽ. Nox tonitrui tui
ſus. i. pR ꝑfectũ nũeꝝ decẽ
ſonus eius in ſalicibus.i.ꝑ la
q; doctoꝛis labioꝝ euãgeliũ
q; de in Daniele ſcript
cẽ tube:fiſtule:cythare ⁊ r
foꝛmis efficiun
Pri:aliter ⸗
di inimicos:
etudinis a
itelligit tribus fiſtulis er
inſpirat᷑ in capite ꝑ qᷓttuoꝛ voci
reũ fundamentũ qᷓternas vo
ũ nimiũ vehemẽtiſſimũ q; ꝓfert. Ita euã
ͦ ternaↄfeſſione triũ ꝑſonaꝝ ſancte trinita
abebat in capite anguſto in natiuitate xp̃i
tate inſpirat᷑.⁊ ꝑ q̃ttuoꝛ vociductus q̃t⸗
ãgeliſtas: ꝑ ereum fundamentũ ſtabili⸗
tatem fidei ⁊ opeꝝ in toto vꝛbe voce nimia cla⸗
dũ tube ↄgregatõis foꝛtit᷑ emit
rtis eſſe myſtice: ſiẽ ſi fun⸗
reꝑit᷑ ita bombulũ ereuʒ
le ſſimũ q; q̃ſi in modũ coꝛone
cum fiſocolo ereo: ferreoq; 2mixto: atq; in me⸗
dio ↄcuüſſo qð in ligno al
ſuꝑioꝛe capite ↄſtringit᷑:a
miſſo:ſᷣ ad terram nõ t
ꝑ ſingula latera duode
decim fiſtulis in medio po

moꝛes q̊s in m
tit. Fiſtula pᷣterea art
des eaꝝ reꝝ affirm
duetile q̃dratũ:lati

to ſpacioſoq; foꝛmatũ
lteꝝ altero capite de
pleriſq; putat:
cim bombula erea: duo
poſitis in cathẽa fixis:
ita tria bombula: vno in latere ꝑ cir
unt᷑: ⁊ ↄcitato pᷣmo bombulo ⁊ ↄci
emq; nimium ſu⸗
Bombulũ itaq; cuʒ fi⸗
dio ecckłie eſt cũ ſpũſancto
. k i ligno alto.i in xpᷣo
ibus ligno vite comꝑat᷑ in cathena.i.

ſitis clamoꝛẽ magnũ frangoꝛ
pꝛa modũ ſimul ꝓfe
ſtulis. i. doctoꝛ in me
qui loquit᷑ in eo:ↄſtringi

cim bombula.i. duodecim apłi cum ſiſtulis.i.

diuinis eloquijs. Cythara de q in qdrageſuno

ſcðo pſalmo ſcriptũ eſt. Cõfiteboꝛ iibi in cytha

„ .

ra deus deus meus ppᷣe ↄluetudinis eſt apud

hebꝛeos:q̃ cum coꝛdis vigintiqttuoꝛ:q inino⸗
dum delte lre ſicut pitiſſimi tradũt:vtiq; po⸗
nit᷑: ⁊ ꝑ digitos pindari varijs vocibus tinnu

liſq; ictibus in diuerſis mõis ↄcitat. Cythar

oꝛ ⁊ viginti ſenioꝝ dogmatibus trinã foꝛmam

hfñis: qſi in modũ delte lr̃e ꝑ fidẽ ſancte trinita⸗

„*

tis maniteſtiſſime ſine dubio ſigniſicat: ⁊ pꝑma

nus viri Wetri apłi: à pdicatoꝛ illius eſt in di⸗

uerſos modulos veteris noui teſtamẽti. Ali⸗

ter in la: aliter in ſenſu figuraliter ↄcutit᷑. Sã⸗

buca itaq; q apud pitiſſimos hebꝛeoꝝ ignot⸗
res eſt: antiͥs tꝑibus apud chaldeos fuiſſe re

perit᷑ ſicut ſcriptu eſt. Cum audieritis vocẽ tu
be: fiſtule: cythare: ſambuce: reliqua. Hucca
vocat᷑ tuba apud hebꝛeos: deinde ꝑ diminuti
onem buccina dicit. Sambuca aüſt ſol apð he⸗

eoꝝ. Mꝛopterea aũt apud eos ſambuca inſcri.
bit᷑:quia multi coꝛticẽ arboꝛis eſſe putat ⁊ ꝑ ſo

liditatẽ mellis venei ac mutabilitatẽ qſi in mo⸗

buca dicit: quia eſtatis tꝑe fieri põt: ⁊ vyſq; ad

frigoꝛis tempus durare poõt- Areſcit em m cõ

munem ↄſuetudinẽ Typus eoꝝ qui dominuʒ
ſuis in bonis laudãt in tꝑe frigoꝛis: eodẽ in tẽ⸗

poꝛe tribulatõis vel pſecutiõis laudare cuj nõ

tiarum ſuan. Plalteriſ auoq; hebꝛayce Nab⸗
lon. Grece aũt pſalterium. Latine autem lau⸗

7*7

datoꝛium ðꝛ. De quo in qͥnquageſimoquarto

„2*

pſalmo ðꝛ. Exurge pſalterium cũ cythara. Eſt
aũt cum choꝛdis decẽ ſicut ſcriptũ eſt. In pſal

terio decem coꝛdaꝝ pſallam tibi. Foꝛma qdra

ta. ſalteriũ itaq; cũ decẽ choꝛdis.i.cũ deceʒ
vbis legis ↄtritis ↄ omnem hereſim: quadra⸗
ta ꝑ qttuoꝛ euãgelia intelligi. Tympanũ pau⸗
cis vᷣbis explicari põt: que nimia res eſt: eo
in manu mulieris poꝛtari poſſit: ſicut ſcriptũ ẽ
in Exodo:ſumpſit aũt aria pphetes ſoꝛoꝛ
Aarõ tympanũ in manu ſua: ⁊ ẽ minima ſapi?
tia legis veteris in manu iudeoꝝ. Synagoge
antiquis tꝑibus fuit choꝛus q; ſimplex pellis:
cũ duabus cicutis ereis: ⁊ bmã inſpirat: pꝑ ſe

g

cundã vocẽ emittit. Zypus pplipoꝛis qͥ angu⸗
volüũtatẽ pdicatõis oia infirmiter pᷣdicauit. Si
t terrena ſapiẽter ac diligẽter reſpicis: v ſpiri⸗
talit᷑ ac myſtice intelligẽda ſun.
Beati Hietonymi pſbyteri ad MMiarcellaz
epła. In qᷓ vitioſam expoſitõez Rhetici Balli

Pars II

ci ĩ Cãtica cãticoꝝ rep̃hẽdit eo maxie ꝙ Thar

ſis vibem ꝓ Tharſo: Ophaʒ pꝓ Petro ſit in⸗
terpᷣtatus:docens iuxta hebꝛaycaʒ veritatẽ ꝓ

Tharſis lapidem: pꝛo Ophaʒ ſpecies auri ſig
niſicarni. Epiſtola. XXXII

aàN2 nſtãtinopolitano imperatoꝛe ſub
Silueſtro epᷣo ob cauſam Moõtẽſium miſſus
eſt Romãõ: ↄmẽtarios in Caticoꝝ canticũ ple⸗
giſſem: qð hebꝛei vocãt Siraſirin:vehemẽter

„

miratus ſum viꝝ eloquentẽ: pᷣter ineptias ſen⸗

ſuum ceteroꝝ: Tharſis vꝛbẽ putaſſe Tharſuzʒ

2 in qᷓ aulus apls natus ſit ⁊ auꝑ Ophaʒ Pe

trũ ſignificare:qꝛ Cephas in euãgelio ide Pe

trus ſit apellatus:habuerat vtiq; ⁊ in Ezechi
ele idipᷣm vbũ: vbi de qttuoꝛ aialibus ſcribit᷑.
Et ſpẽs rotaꝝ ſicut ſpẽs tharſis.Et in Banie⸗
le de dño.Et coꝛpus eiuſdem vt tharſis:quod
Aqla chꝛyſolitũ. Symmachus hyacinthũ in⸗
terpᷣtant᷑.Et in pſalmo in ſpũ violẽto conteres
naues tharſis. Et inter lapides qͥ in oꝛnatu ſa⸗
cerdotis tribuũ noibus ſculpti ſunt: eiuſdeʒ la

pidis nomẽ inſerit᷑: ⁊ oĩs fere ſcriptura h̊ voca

bulo referta ẽ. De Ophaʒ vo qð dicã cũ ſupꝛa

dictus Baniel ꝓpha in tertio ãno Cyri regis
perſaxꝝ:poſt tres hebdomadas ieiunij atq; tri
ſticie dicat: Extuli oculos meos: ⁊ vidi:⁊ ecce
vir vnus veſtitus Baldin: ⁊ renes eius cincti
auro Ophaʒ. Plura qͥpe apud hebꝛeos auri
ſunt gña. Vñ ob diſtinctõeʒ nũc Ophaz poſi⸗
tũ ẽ.neqͥs Zaab putaret:qð in Geneſi naſci cũ
lapide carbũculo pᷣdicat᷑: queris ſi Tharſis la
pis Chꝛyſolitus ſit aut hyacinthus vt diuerſi
interp̃tes volũt:ad cuius coloꝛis ſiłitudinem:
dei ſpẽs ſcribat᷑:q̃re Jonas pph̊a Tharſis ire
velle dicat᷑:⁊ Salomõ ⁊ Joſaphat in regnoꝝ
libꝛis naues habuerint: que de Tharſis ſolite
ſunt exercere ↄmertia. Ad qð facilis eſt rñſio
omonymũ eſſe vocabulũ: ꝙ ⁊ Indie regio ita
oppellet᷑: ⁊ ita etiã ipᷣm mare:qꝛ ceruleũ ſit:⁊ ſe
pe ſolis radijs pcuſſum coloꝛẽ ſupꝛadictoꝝ la⸗

pidũ trahat: ⁊ à coloꝛe nomẽ accepit. lʒ Joſe⸗
phus Tau lr̃a obmutata grecos putet⸗ har⸗ ſe
ſum apellare ꝓ Tharſis. Innü erabilia ſunt

in illius mihi ↄmẽtarijs ſ- oꝛdere viſa ſunt.Et q̃

dẽ ſermo ↄpoſitus: ⁊ Gallicano coturno fluẽs
Sed qͥd ad interpᷣtẽ: Cuius ꝓfeſſio ẽ: nõ quõö

ipᷣe diſertus appareat:ᷣ quõ eũ q̃lecturus E: ſic
faciat intelligere:quõ ipᷣe intellexit: qui ſcpᷣſit.
Rogo:nõ habuerat decẽ Oꝛigenis volumia⸗
Moõ interp̃tes ceteros: Mõ certe aliqs neceſſa⸗
rios hebꝛeoꝝ: At aut interrogaret aut legeret

qͥd ſibi vellẽt:qigrabat. Sʒ tã male vide eſti⸗

maſſe ð ceteris:vt nẽo poſſit de eius erroꝛibus

“ 2/ cij Auguſtudunẽſis epi:qͥ qu ondã

Epia XXXIII

ludicare. Fruſtra ame eiuſdẽ viri ↄmentari⸗
os poſtulas: cũ mihi in illis multo diſpliceant
plura:qᷓ; placeãt.Qðõ ſi oppoſueris cur ceteris

dederim a udies:nõ oẽs eiſdẽ veſci debere cib

Jeſus in deſerto plures hoꝛdeaceis panibꝰ pa
ſcit:frumẽtaceis paucioꝛes.Coꝛinthij in qͥbus
audiebat᷑ foꝛnicatio:q̃lis nec inter gẽtes:lacte
paſcunt᷑:qͥ necdum poterant ſolidũ cibũ cape.
Epheſij aũt in qbus nullũ crimẽ arguit᷑:ab ip⸗

ſo dño celeſti yeſcunt᷑ pane:⁊ ſacrẽ̃m qð a ſecu⸗

lis abſconditũ fuerat agnoſcũt. Neq; vo eoꝛũ

da me exẽplaria acceperũt:vel auctoꝛitate: vł

etate ducaris. Cũ ⁊ Daniel puer ſenes iudicet
Amos paſtoꝛ capꝛaꝝ in ſacerdotiũ pꝛinceps
inueniae.

Incipit Sextus tractatus ſcdᷣe ptis pᷣnciba
lis. Abi de ſcriptoꝛibus grecis atq; latinis di⸗

uerſis intpᷣtibus ac optio mõ intptãdi ac ſcri⸗
bendi gñe tractat. Argumentũ in libꝛũ viroꝛũ
illuſtrium: ex epiſtola beati Hieronymi ad De
ſideriũ excerfrf.
Kripſi libꝝ de viris illuſtribus ab apo
8 ſtolis vſq; ad nr̃aʒ etatẽ:imitatus Trã

qllũ grecũq; Apolloniũ.Et poſt cata⸗
logũ plurimoꝝ me q; in calce volumis: q̃ſi ab⸗

hoꝛtiuũ ⁊ minimũ oĩum Rp̃ianoꝝ poſui: vbi
michi neceſſe fuit: vſq; ad qrtũdecimũ annum
Theodoſij pᷣncipis que ſcripſerim bꝛeuiter an
notare. Peologus.
NMittaris Bexter vt Trãqͥllũ ſequẽs ec
h (eeliaſticos ſcptoꝛes in oꝛdine digerã:

⁊ qð ille in enũerãdis gẽtiliũ lr̃aꝝ vir

fecit illuſtribꝰ:ego in nr̃is facia.i.vt a paſſione
xp̃ᷣi vſq; ad.xiiij. Theodoſij imꝑatoꝛis annuʒ
oẽs qͥ de ſcturis ſcis mẽoꝛie aliqͥd ꝓdiderũt ti
bi bꝛeuit᷑ exponã. Fecer̃t qͥdẽ hͥ idẽ apð grecos
ermippꝰ: Peripatetic: Antigonꝰ:Caryſtiꝰ:
Satyrꝰ doctꝰ vir:⁊ lõge oĩm doctiſſimꝰ Ariſto
xenus muſicꝰ.Apud latinos ãt Narro:ſantra
nepos: Iginꝰ:⁊ ad cuiꝰ nos exẽplũ viri puo⸗
caſti Trãdllꝰ.ſᷣ nõ mea ⁊ illoꝝ ſilis ẽ ↄditio. IJl

li em̃ veteres hyſtoꝛias ãnaleſq; replicãtes po

tuer̃t:q̃ſi ð ingẽti pꝛato nõ ꝑuã opuſi culi ſui co
ronã texere. Ego qͥd acturꝰſum:qͥ nullũ puiuz
ſequẽs peſſimũ vt ðꝛ magrm memetipᷣm hẽo⸗
qᷓq; ⁊ Euſebiꝰpãphili in decẽ eccłaſtice hyſto
rie libꝛis maxie nob adiumẽto fuerit:⁊ ſingłlo⸗
rũ de qͥbus ſcpᷣturi ſi umꝰ volumia etates aucto
rũ ſuoꝝ ſepe teſtent᷑. Itaq; dũm Ihm pᷣcoꝛ vt

dð Cicero tuꝰqͥ in romae arce ſteũt eloquẽtie:

nõ ẽ facere dedignatꝰ in Bruto oꝛatoxꝝ latielig
ue texẽs catalogũ:id ego in eccłe ſcpᷣtoꝛibꝰ enu
merãdis digne cohoꝛtatõe tua ipleã. Si qͥm̃
his qͥ vſq; hodie ſcpᷣtitãt a me in B volumine p
termiſſi ſunt: ſibi magis qᷓ; mihi iputare debe⸗
bũt. Neq; em̃ celãtes ſcpᷣta ſua de his qᷓ nõ legi

ſoſepotun
nenaxa
Cruerint
pirbird.
cttoreg⸗
esnllosh
fundaueri
ſgenfztu
ghalle

Parnab⸗
Marcus⸗
ſta. hern
ciusneus
ſuo. Jut
natius eps
Aladratu
(ors. k
chns. A
Nns. Du
eplchp
epileope
Pan
Panten
lus. Qe
nius. 9

LTheophi

Pollcrat
ſnus. La
hignus, 9.
igenes
ius. Annb⸗
usdiſapnta
lailusche
lpo. Julius
Ndonseßs:
us. Pöti
Pouetanne
Achelnnsej
nspeelvpte
656. Panm

. Euſeh

ſcopus. O
ter. Euſtoe
ſcopus. D⸗
chus. Pe
Luſebiusel
nor hereſta
ſebius

Ahatpeß

hfnd
ſche⸗
eNumnlen
Alyuneie
anne

nsſdepuhe
Decncglane⸗
momhärſe
nentünglbitni

isilurtute,
zetatiinmudi
Moniü Lptan
Ae vonnsiſ
Kköinncr t
nüceenim
Gipſainnaire
erte
NTricliſni
Nesnondinedg

6

idsgitülni.

ſaii Nantſe⸗
ocjinpamorn,
wiealc Mdriti
ibidipoges
An LAnſt:
gdoemnimn,ani,
Gsi Ummatnn,

vctipi zi No,,

brſii,elt⸗
Aegrepicitͤn
nichlſal i⸗

imͤnlien

jnvenekE

Cractatu.

Et qð alijs foꝛſitã ſit notũ mihi hᷣ
certe cũ ſcpᷣtis ſuis
ſilẽti diſpẽdio ſuſ⸗

sS VI Eputola

noſſe potui.
terraꝝ ãgulo fuerit ignotũ:
claruerint nõ magnopꝑe nr̃i
pirabũt. Diſcãt Celſus Poꝛphyrius Julia
bidi aduſus Eùm canes: diſcaãt eoꝝ ſe⸗
ctatoꝛes:qͥ putãt eccłaʒ nullos phᷣos ⁊ eloquẽ⸗
tes:nlłos habuiſſe doctoꝛes:qᷓ;ti ⁊ les viri eã
fundauerint:extruxerit:⁊ oꝛnauerit:
fidẽ nr̃as ruſtice tm ſimplicitatis arguere:
q; potius imꝑitiã agnoſcãt.
Explicit ꝓlogus. In
Imõ Petrus.

cipiunt capka.
Jacobus frater dñi.
8 MMattheus qᷣ leui dictus eſt. Jud
frfyrat᷑ Jacobi Maul
PBarnabas qͥ ⁊ Joſeph.
MMarcus euãgeliſta
ſta. ermas qͥ ⁊ pa

us:qͥ ⁊ añ Saulus
Lucas euãgeliſta.
FJoãnes apłs ⁊ euãgeli
ſtoꝛ Philo iudeus Lu
cius ãneus Seneca. Joſephus Mathatiefi
lius. Juſtinus Tyberiẽſis Cl
natius ẽs Policarpus epᷣs.
Quadratus epᷣs. Ariſtides phᷣus.
caſtoꝛis. egeſipus h
us. MWMelito eps.
pus. Apollinaris epiſcopus.
Cynicus epiſcopus. Tacianus
epiſcopus. QA
eſtus. Bargeſanes epiſco⸗
Victoꝛ epᷣs. Hirenus epᷣus.
NRhodon Tatiani diſcipu

emẽs epᷣs JIg
Papias eps.

yſtoꝛicus. Juſtinus
Theophilus epiſco⸗
Dionyſius
iſedous. ſi
epiſcopus. ilipus
pus hereticus.
Pantenon phᷣus.
lus. Clemẽs pᷣſbyter. Milciades.
nius. Serapio. Apollonius alter ſenatoꝛ.
Theophilus alter ebs. Bachillus alt eps.
NPollicrates eps.
mus. Candidus.
bianus. Judas.
Oꝛigenes pᷣſbyter
nius. Ambꝛoſius dyaco
nis diſcipulus.

Heraclitus eös.
Apiõ. Sextus Ara⸗
Tertullianus pᷣſbyter.
qui adamantius. Ammo⸗
nꝰ. Tripho Oꝛige⸗
Minutius felix. Gaius.
Perillus epᷣs. Hippolitus epᷣs.
epᷣs. Julius africanus.
odoꝛus epᷣs ⁊ Gregoꝛiꝰ.
anus. Põtianus dyaconus.
Nouatianus hereticus. M
Archelaus epᷣs. Anatholius eps Nictoꝛi⸗
Curius pꝛeſbyter Lucianꝰ
er CPhileas epiſco
Firmianus Rhe⸗
NRhetitius epi⸗

Heminꝰ pbr̃.
Coꝛneliꝰ epᷣs. Cypᷣ
Dionyſiꝰ epᷣs.
artion p̃lbyter.

nus pꝛeſbyter. Cun
epᷣs. Pamphilus pᷣſbyt
Arnobius rhetoꝛ.
toꝛ. Euſebius epiſcopus.
us. Methodius. Juuencus pꝛeſby⸗
Euſtochius epiſcopus Marcellus epi⸗
s. Antonius mõa⸗
Theodoꝛus es.
Triphylus ep̃ᷣs. Do

ſcopus. Athanaſius epᷣ
chus. Balilius epᷣs.
Euſebius alius ebs.
nat' hereſiarcha Aſterius pbr. Lucifer epᷣs
Euſebius alius eᷣs. Foꝛtunacianus epᷣs.

Ach atiꝰ epᷣs. Serapiõ epᷣs. Hilarius epᷣus

——

XXIIII

Aictoꝛinus rhetoꝛ. Titus epus. Damaſus

4 *
. c

eps. Apollinar ebps. Gregoꝛiꝰ eßs. Mar
tianus eps. Mhotinus bereſiarcha Phena

dius es. Bidymus. Optat'ebs: Attili⸗
eps. Cprillus es. Eſitiꝰ ebus. Philanius
epᷣs. Effrẽ dyaconꝰ. Baſili alter eßs. Gre

goꝛius alter eps Lucisalter eõs. Biodoꝛ⸗

epᷣs. Eunomiꝰ hereſiarcha. Lucilianꝰ epᷣs
Letroniꝰ epᷣs. Tyberianꝰ epᷣs. Ambꝛoſius
epᷣs. Euagriꝰ eps. Ambꝛoſie didymi diſci⸗
pulus. Maximꝰ ph̊s. Gregoꝛi allus eps:
Joãnes epᷣs pb. Selaſius eðbs. Theotim⸗
ep̃s. Bexter vir ↄſularis. Amphilotiꝰ epᷣs.
Sophꝛoniꝰ epᷣs. Hieronymus pbr.
Evrpliciüt capitula feliciter.
Liber de viris illuſtribus edirus a btõ Hie
ronymo: cui q̃ addidit Gennadius annectun⸗

tur. Epiſtolg XXXIII 83
Imon ſdetr
8 filius Joannis: ꝓpuincie Ga⸗

lylee:vico Bethiaida: frater
Andree apli ⁊ pnceps aplłoꝝ
poſt epᷣatũ Antiochẽſis ecce
⁊ pᷣdicatõeʒ diſpſionis eoꝛũ:

qᷓ de circũciſione crediderat: in Põto: BGala⸗
tia: Cappadocia: Aſia: Hythinia: ſco Clau

dij anno ad expugnandũ Symonẽ magũ Ro
mam pgit. Ibiq;.xxv. annis cathedꝛã ſacerdo
talẽ tenuit: vſq; ad vltimũ annum Neronis.i.
xiiij. A quo ⁊ affixus cruci martyrio coꝛonatꝰ
eſt: capite ad terrã verſo:⁊ in ſublime pedibus
eleuatis:aſſerẽs ſe indignũ:vt ſic cruciſigerer?:

vt dñs ſuus. Scpſit duas epłas qᷓ conice no⸗

minant᷑: qꝝ ſcdᷣa a pleriſq; eius eſſe negat: ꝓp

ter ſtili cũ poꝛe diſſonantiã. Sʒ ⁊ euãgeliũ iux

arcũ:qͥ auditoꝛ eius ⁊ interpꝛes fuit huius

ðꝛ. Libꝛi aut eius e qbus vnus actoꝝ eius ſcri⸗
bit᷑:alius euãgelij:tertius pᷣdicatõis: quartus
Apocalypſis:qͥntus iudicij: int Apocryphas
ſcpᷣturas reputant᷑. Sepultus Rome in vati⸗

cano iux viã triüphalẽ totius vꝛbis veneran⸗

one celebꝛetkt. .
Acobus qͥ appellat᷑ frat᷑ dñi:cogmẽto

i iuſtus: vt nõnulli exiſtimãt Joſeph: ex

Alia vxoꝛe: vt ãt mihi videt᷑ Marie ſo
roꝛis mr̃is dñi: cuius Joãnes in libꝛo ſuo me⸗
minit: filius poſt paſſionẽ dñi:⁊ reſurrectione:
ſtatĩ ab apłis Hieroſolimoꝝ epᷣs oꝛdinatus:v
nam tm ſcpᷣſit epłam:q̃ de ſeptẽ caonicis ᷑: ⁊
ißa ab alio qdã ſub noie eius edita aſſerit. Lʒ
paulatim tꝑe ꝓcedẽte: obtinuerit auctoꝛitatẽ.

Hegeſiſpus vicinꝰ apłicoꝝ tẽpoꝝ in qͥnto mẽe
tarioꝝ libꝛo de Jacobo narrans ait. Suſcepit

ecclaʒ ieroſolyme poſt aplos frat dñi Jaco⸗
bus: cogmẽto iuſtus. Mlti adẽ Jachbi vocs

4

Pars

bant᷑. Hic de vtero mr̃is ſanctus fuit:vinũ ꝛſi

cerã nõ bibit:carnẽ nullã comedit: nũqᷓ; atton⸗

ſus eſt:nec vnctus vnguẽto:nec vſus balneo.

Huic ſoli licitũ erat ingredi ſancta ſ- ctõxꝝ. Siqͥ⸗

dẽ veſtibus laneis nõ vtebat᷑:ſ lineis. ſi oluſq;

ingrediebat᷑ tẽplũ:⁊ fixis genibus ꝓ ꝓpło depᷣ⸗

cabat:in im vt in cameloꝝ duritiã traſiſſe eius
genua crederent᷑. Dicit T alia multa qᷓ enũera⸗
z longũ eſt. Sʒ ⁊ Joſephus in. xx.libꝛo anti⸗

tatum refert ⁊ Clemẽs in.vij. Hypotipoſeõ:

id eſt diſputationũ vel infoꝛmationũ: moꝛtuo

ſucceſſoꝛem eius albinum. Qui cũ necdum ad
ꝓuinciam ꝑueniſſet: Auanus inqͥt põtifex ad⸗
oleſcẽs Auani ſilius de gñeſ⸗ acerdotali:accep⸗
ta occaſione ↄcilium ↄgregrauit: ppellẽs pbᷣ
lice Jacobum: vt Rpm dei filiũ denegaret: ⸗
dicentem lapidari iuſſit:qui cuʒ pᷣcipitatus de
pinna templi ↄfractis cruribus adhuc ſemiui⸗
uus tendens ad celum manus diceret. Homie
ignoſce eis: quod em faciunt neſciũt. fullonis
fuſte:quo rud ia veſtimenta extoꝛqueri ſolent
in cerebꝛo ꝑcuſſus interijt. Tradit item Joſe⸗
phus tãte eum ſanctitatis fuiſſe: ⁊ celebꝛitatis
in ꝓplo: vt ꝓpter eius necem creditum ſit ſubu⸗

ſam eſſe hieroſolymam. Hic eſt de qͥ aulus
apls ſcribit ad Galathas dicens. Alium autẽ

apoſtoloꝝ vidi neminem niſi Jacobum fratrẽ
domini. Et apoſtoloꝝ ſuꝑ hoc crebꝛius acta te
ſtant. Euangeliuʒ q; quod appellat᷑ m hebꝛe
os: va me nuꝑ in grecuʒ latinũq; ſermonẽ trãſ⸗

latum eſt. qͥ ⁊ Oꝛigenes ſepe vtit᷑ poſt reſurre
ctionem Saluatoꝛis refert. Oñs autem cũ de⸗

diſſet ſindonem ſeruo ſacerdotis:iuit ad Jaco

bum: aparuit ei. Jurauerat em Jacobus ſe

nõ comeſturum panem ab illa hoꝛa:qua bibe⸗

rat calicem dñi donec videret dñũm reſurgentẽ

a Moꝛtuis. Rurſuſq; poſt paululũ. Afferte ait
dns mẽſam æ panem. Statimq; addit᷑. Tulit

panem: ⁊ bñdixit ac fregit:⁊ dedit Jacobo iu⸗
ſto: ⁊ dixit ei. Frater mi comede panem tuum:
qꝛ reſurrexit flius hois a doꝛmientibus. Xxx.

itaq; annis hieroſolymis rexit eccleſiã i. vſq;

ad ſeptimum NMeronis annum. iuxta templũ

vbi ⁊ pcipitatus fuerat ſepultus eſt. Titulum
ſ; ad obſidionẽ Titi ⁊ vltimã hadrianino
tiſſi

opinio eſt.

Alttheus qͥ ⁊ Leui ex publicano apls:
m pmus in iudea ꝓpr eos:qͥ ex circũciſio

ne crediderãt:euangeliuʒ R*i hebꝛeis

Iris vbiſq; ↄpoſuit. Qðd qͥs poſtea in grecũ trã

ſtulerit nõ ſatis certum eſt. oꝛro ipm hebꝛay
cum habet᷑ vſq; hodie in ceſariẽſi bibliotheca:

quã NPamphilus martyr ſtudioſiſſi ime ↄfecit:

Feſto qui iudeã regebat:miſſum a Nerone eẽ

ſimũ habuit. Quidame noſtris in monte oli
ueti eum putauerunt ↄditum. Sed falſa eoꝛuʒ

II

mihi q; a Naʒareis:qͥ in Berſabee Beroza vꝛ
be Syrie:h̊ volumine vtunt᷑ deſcribẽdi facul⸗
tas fuit.in quo animaduertendum ꝙ vbicũq;
euangeliſta:ſiue ex ꝑſona ſua:ſiue ex ꝑſona do

mini Saluatoꝛis veteribus ſcripturis ⁊ teſti⸗
monijs vtit᷑:nõ ſequat᷑. Lxx.tranſlatoꝝ aucto
ritatem:ſᷣ hebꝛaycam.E quibus illa duo ſunt
Ex egypto vocaui filiũ meũ. Et qm Naʒare⸗
vocabitur.

i de ſeptem canonicis eſt epłam reliquit.
Et quia de libꝛo Enoch: qui Apocri⸗
phus ẽ:in ea aſſumit teſtimoniũ:a pleriſ q;reij⸗
cit᷑:tñ auctoꝛitatẽ vetuſtate iaʒ ⁊ vſu meruit:⁊

int ſanctas ſcturas ↄputaaett.
Aulus apoſtolus:qui ante Saulus ex
p tra numerum duodecim apoſtoloꝝ de

tribu Beniamin ⁊ opido iudee Giſca

lis fuit:quo a Romãis capto:cum parẽtibus

ſuis tharſum Cilice cõmigrauit: a quibus ob

ſtudia legis miſſus Hieroſolymã: a Gamalie⸗

le viro doctiſſimo:cuius Lucas meminit:eru⸗

ditus ẽ Cũ aũt interfuiſſet neci pthomartyris

Stephani:⁊ acceptis a pontifice templi epiſto

lis:ad ꝑſequẽdos eos: qui *Rp̃o crediderant:
Damaſcum ꝑgeret:reuelatõe compulſus ad fi

dem: que in actibus apoſtoloꝝ ſcribit᷑: in vas
electõis de ꝑſecutoꝛe tranſſatus eſt. Cunq; pꝛi
mum ad pᷣdicationem eius Sergius Maulus

pconſul Cypꝛi credidiſſet: ab eo ꝙ eum Rp̃i ſi

dei ſubegerat: ſoꝛtitus eſt nomen: ⁊ iuncto ſi⸗

bi Barnaba multis vꝛbibus ꝑagratis: reuer⸗
tẽſq; Hieroſolymã:a Netro Jacoboq; ⁊ Jo⸗
anne gentium apoſtolus oꝛdinatur. ⁊ qꝛ in acti
bus apoſtoloꝛum pleniſſime de eius ↄuerſatio
ne ſcriptum eſt:hoc tm dicam: ꝙ poſt paſſionẽ
domini. xxv. anno. i. ſecundo Heronis: eodem
tempoꝛe quo Yeſtus ꝓcuratoꝛ iudee ſucceſſit
Felici. Romam vinctus mittit᷑: ⁊ biennium in
libera manens cuſtodia aduerſus iudeos ð ad
uentu Rp̃i quotidie diſputauit. Sciendũ autẽ
in bma ſatiſfactione necdum Neronis imperio

roboꝛato: nec in tanta erũpente ſcelera:qta de
eo narrant hyſtoꝛie: Caulum a Nerone dumil
ſum:vt euangeliũ Rpi in occidentis q; ꝑtibus
p̃dicaret.ſicut ipᷣe ſcribit in ſcdᷣa ad Timotheũ
co tpeqͥᷣ ⁊ paſſus eſt:de vinculis dictat eplam.
In pma mea ſatiſfactione nemo mihi affuit:
omnes me dereliqu erunt. Non eis imputetur

Dominus autem mihi affuit:⁊ cõfoꝛtauit me:
vt ꝑ me pᷣdicatio compleret᷑ ⁊ audirent omẽs

geẽtes: ⁊ liberatus ſum de oꝛe leonis. manifeſtii
ſime leonẽ ꝓpt᷑ crudelitatẽ Neronẽ ſigniſicãs:
yt in ſequẽtibus: liberatus ſum de oꝛe leonis.
Et ſtatim liberauit me dñs ab omni oꝑe malo:
ſanauit me in regnũ ſuũ celeſte.ꝙ. l. pñs libi

ſr
S “ ””

Adas frater Jacobi ꝑpuam quidẽ que

ſcliretin
öniern.
nis neein
dieq en
ſepultuſch
diixrxy⸗
ſuseplus
dlusnad
ad Phiig

0. Peetel

duas: Ti
guekerkae
ſermoni
Tertulli⸗
damvel!
quenain
prooꝛdi
Paulust
n ſuiapt
ſalutation
lohebꝛeis
nterqelog
uenius
lerace
dent Te⸗
ſouser
b 1
.
Prde
Hlcpoſt
MMarae

mninus eu⸗
opuserxer

ſt
us
beginetion
goſce ſda
cluslaus
Caleiſss
iſinus. Et
s Ais
linloppoſto
ſoluyſcha
Pphelitix
Coſnellg
in Nof⸗
arrn
yphasſch
ſignännn
Uiähaneri
fürefertpvr
llicnian
ninſeßſe
Rſpiani

=
= .
Eo— —
=—

—
———
—
=
=
—
—
—
S=
—

S
Se

—
ES

honiüzgeſong
kiiztſſinant
gniamteulu
kumepaſone
vopidoudebie
to: unmprrü

Gauit:gltag

ohmä:ant⸗

oon ſabean
Annset Cugri
li
ntogani
nonmn timn’.
busgenat⸗
o heg )
oMMnnmradasn
nedetle Aſtn

9
.

amn,g otfin

EE

M
S —
=,=
=

MMM Fo.
Tractatus VI Epiſtola XXXIIII

ſentiret imminere martyriũ.Nã ⁊ in eadẽ epłka
pᷣmiſerat.Ego em iãa immoloꝛ:⁊ tpᷣs reſolunio⸗
nis mee inſtat.Hic g.xiiij. Neronis ãno eodeʒ

die qͥ NPetrus Rome ꝓ epo capite trũcatus:

ſepultuſq; ẽ in via oſtienſi anno poſt paſſioneʒ
dni. xxx vij. Scpᷣſit autei decem ad ſeptẽ eccle
ſias epłas:ad Romanos vnã: ad Coꝛinthios
duas:ad Galathas vnã: ad Epheſios vnam:
ad Philippenſes vnã:ad Theſſalonicẽſes du⸗
as. MPꝛeterea ad diſcipulos ſuos Thimotheo

duas: Tito vnam: Philomeni vnam. Epla ãt

que fert᷑ ad hebꝛeos nõ eius credit᷑ ppter ſtili

ſermoniſq; diſtantiam. Sʒ vel Barnabe iuxta

Tertullianum: vel Luce euangeliſte iuxta qſ-
dam: vel Clemẽtis Romane poſtea ecclie epi:
quem aiunt ipam adiunctã ſententijs Cauli ꝓ

pꝛio oꝛdinaſſe ⁊ oꝛnaſſe ſermone. Ael certe:qꝛ
NPaulus ſcribebat ad hebꝛeos:⁊ ꝓpter inuidi

am ſui apud eos nominis:titulum in pꝛincipio
ſalutationis amputauerat:ſcripſerat vt hebꝛe

us hebꝛeis hebꝛayce. i.ſuo eloqo diſertiſſime:
vt ea q̃ eloquenter ſcripta fuerãt in hebꝛeo elo⸗

quentius verterent᷑ in grecum: ⁊ hanc cauſam
eſſe:qͥ a ceteris CPauli epiſtolis diſcrepare vi-

dent. Legũt qͥdam ⁊ ad Laodicẽſes:ſᷣ ab om⸗
nibus expellit. Wreit

Alrrnabas Cypus: qui ⁊ Joſeph: leui⸗
b tes: cum Maulo gẽtiũ apłs oꝛdinatus
Vnq ad ediſicatõeʒ ecclie ꝑtinẽtẽ epłlazʒ
oſule: q̃ inter Apocryphas ſepturas legitur
Hic poſtea ꝓpter Joannem diſcipulum:qui
MHarcus vocabat᷑: ſeꝑatus a Paulo nihilo⸗

minus euangelice pᷣdicationis iniunctum ſibi
opus exercuit.

Acas medicus Antiochenſis:vt eius

l ſcpta indicani:greci ſermonis nõ igna
rus fuit. Sectatoꝛ apłi MPauli: ⁊ omis
ꝑegrinationis eius comes.ſcpᷣſit euangeliũ:de
quo idẽ Paulus. Miſimus inqᷣt cum illo frẽʒ
cuius laus ẽ in euangelio ꝑ omnes eccłas:⁊ ad
Collocẽſes.Salutat vos Lucas medicus cha
riſſimus. Et ad Tymotheum. Lucas ẽ mecuʒ
ſolus. Aliud q̊ edidit volumen egregium:qð

titulo apoſtolicaꝝ actionum pᷣnotat᷑. Cuihy⸗

ſtoꝛia vſq; ad biennium Rome ↄmoꝛãti Pau
lo ꝑuenit.i.vſq; ad quartũ Neronis annũ.Ex
quo intelligimus in eadẽ vꝛbe libꝝ eſſe ↄpoſi⸗
tu. Jgit

cryphas ſcpturas ↄputamus. Quale em ẽ:vt

indiuiduus comes apli int᷑ ceteras eiꝰ res h̊ ſo⸗
li igrauerit:Sʒ ⁊ Tertullianꝰvicinꝰ eoꝝ tẽpo
rũ refert pbrjm quẽdã in Aſia.i.amatoꝛẽ au

li ↄuictũ apð Joãnẽ:ꝙ auctoꝛ eẽt libꝛi:? ↄfeſ⸗
ſum ſe B Pauli amoꝛe feciſſe:loco excidiſſe: q̃⸗

da ſuſpicant᷑ qtiẽſcũq; in epłis ſuis Paul⸗ di⸗

111 . viſion Pauli: ?
Tecle:⁊ totã baptiʒati Leõis fabulã:int᷑ apo⸗

LXIX

cat:iuxta euãgeliũ meũ:ð Luce ſignipſcare vo
lumine.Et Lucã nõ ſolũ ab aplo paulo didicii
ſe euãgeliũ:qͥ cũ dño in carne nõ fuerat.Sed⁊
a ceteris apłis qð ipᷣe q; in pncipio ſui volumi⸗
nis declarat dicẽs:ſiẽ tradiderũt vob qͥa pᷣnci⸗
pio ipᷣi viderũt:⁊ miniſtri fuerũt ſermõis. Igi
tur euãgeliũ ſicẽ audierat ſcpſit.Acta vo aploꝝ
ſicut viderat:ↄpoſuit. Aixit.lxxx.⁊.iiij.ãänos
vxoꝛẽ hñs.Sepultus ẽ ↄſtãtinopoli. Ad quz

dꝛee apli:trãſlata ſunt de Achia.
Arilrrcus diſcipulus ⁊ int᷑pꝛes Petriiux
m ta q petꝝ referentem audierat. Roga
tus Rome a fratribꝰbꝛeue ſcpᷣſit euãge
geliũ.Qð cũ NPetrus audiſſet: ꝓbauit: ⁊ eccłe

legẽdum ſua auctoꝛitate edidit: ſicut Clemens

in ſexto oro IOoO ο.i. infoꝛmationum li⸗
bꝛo ſcribit.Et Papias hieropoliatanꝰepᷣs me
minit huiꝰ Marci ⁊ Petrus in eplła pᷣmo ſub
noĩe Babylonis figuraliter Romaʒ ſigniſicãs

Salutat vos eccłia q̃ eſt in Habylone collecass

Marcus ſilius meus.aſſumpto vtiq; euĩge
lio qð ipe ↄfecerat:ꝑrexit egyptum:⁊ pꝛimum

Alexandrie R*–m annunciãs ↄſtituit eccciam.
tante doctrine ⁊ vite ↄtinentia: vt oẽs ſeciato⸗
res RZ̈&pi ad exemplũ ſui cogeret. Deniq; CPhi

lo diſertiſſimꝰ iudeoꝝ vidẽs alexãdrie bᷣmã ec⸗

cleſiã adhuc iudaiʒãtẽ:q̃ſi in laudẽ gẽtis ſue li-

bꝛum ſuꝑ eoꝝ ↄuerſatione ſcripſit: ⁊ quõ Lu⸗
cas narrat Hieroſolyme credentes omnia ha⸗

buiſſe communia:ſic ille quod Alexandrie ſub
QMarco fieri doctoꝛe cernebat memoꝛie tradi⸗
dit. Ooꝛtuus eſt autem. viij. Neronis anno.

Et ſepultus Alexandrie ſuccedente ſibi Ania⸗

Hannes apls quẽ Jeſus amauit plu⸗
i rimum: filius Zebedei: frater Jacobi

apli. quẽ Herodes poſt paſſionem dni

decollauerat:nouiſſimus oĩm ſcpᷣſit euãgelii:
rogatus ab Aſie epᷣis aduerſus Cherintũ ali⸗

oſq; hereticos:⁊ maxime tũc Ebionitaꝑ dog⸗

ma ↄſurgẽs:qui aſſerũt Rpᷣm añ Mariã non
fuiſſe. An⁊ ↄpulſus ẽ diuinam eius natiuitatt
edicere.Sʒ ⁊ aliã cauſam huius ſcpᷣture ferũůt:
qð cum legiſſet atthei: Marci:⁊ Luce vo
lumina: pꝓbauerit qͥdẽ textũ hyſtoꝛie:⁊ vᷣa eos
dixiſſe firmauerit:ſᷣ vnius tm ani in qͥ ⁊ paſſus

Sỹ:poſt carcerẽ Joãnis hyſtoꝛiã texuiſſe. Mꝛet᷑

miſſo iraq; anno:cuiꝰ acta a tribꝰ expoſita fue⸗
rãt ſuꝑioꝛis tꝑis anq; Joãnes clauderet᷑ i car⸗
cerẽ:geſta narrauit:ſicut manifeſtũ eſſe poterit
his:qui diligẽter q̃ttuoꝛ euãgelioꝝ volumina
legerint.Que res etiã diaphoniã q̊ videt᷑ Joãʒ
nis eſſe cũ ceteris tollit:⁊ ſoluit. Scpᷣſit õt ⁊ v⸗
nam epłam: cuius exoꝛdiũ eſt. Qõð fuit ab ini⸗
tio:qð audiuimus⁊ vidimꝰ oculis noſtris:qᷣ

. 1 5„
2* è .

vꝛbẽ.xx. ↄſtãtij no oſſa eiꝰ cum reliquijs An⸗

pſpeximus: ⁊ manus nre ↄtrectauerũt de ver⸗
bo vite:q̃ ab vniũſis eccłiaſticis:⁊ eruditis vi⸗
ris ꝓbat᷑. Reliq̃ ãt due:q̃ꝝ pᷣncipiuʒ ẽ.Senioꝛ
electe dñe:⁊ natis eiꝰ ⁊ ſequẽtis.Senioꝛ Caio
chariſſimo:quẽ ego diligo in vitate. Joannis
pbri aſſerunt᷑.cuiꝰ⁊ hodie alteꝝ ſepulchꝝ apð
Epheſum oñdit᷑:⁊ nõnulli putãt duas memo⸗
rias eiuſdẽ Joãnis euãgeliſte eſſe.ſuꝑ q̃ re cuʒ
ꝓ oꝛdinem ad N apiam auditoꝛem eius ventũ
fuerit:diſſeremus. Quartodecimo igitur ãno:
ſecundam poſt Neronem ꝑſecutionem monẽ⸗
te Bomitiano in Rathmos inſulaʒ relegatus
ſcripſit apocalypſim: quam interpᷣtant᷑ Juſti⸗
nus martyr ⁊ lhireneus. Interfecto autẽ Do⸗
mitiano:⁊ actis eius ob nimiaʒ crudelitatem a
ſenatu receſſis:ſub Nerua pᷣncipe redit Ephe
ſum. Ibiq; vſq; ad Traianum pᷣncipem ꝑſeue

rans:totas Aſie fundauit: rexitq; eccleſias:⁊

ↄfectus ſenio.lx viij.poſt paſſionem domini an
no moꝛtuus iux eãdẽ vꝛbẽ ſepultus.
Ervrmas : cuius apoſtolus Paulus ad
h Romanos ſcribens meminit: ſalutate
OPhlegontam. Hermem: Patrobam:
Hermam: 27 ani cum eis fratres ſunt: aſſerunt
auctoꝛem eſſe libꝛi:qui apellatur paſtoꝛ ⁊ apð

quaſdam grecie eccleſias etiam publice legit.

Reuera vtilis liber: multiq;ʒ de eo ſcriptoꝛum
veterum vſurpauerũt teſtimonia. Sʒ apð lati
nos pene ignotus ẽ.

p genere ſacerdotum: iccirco a nobis in⸗
rfeeer ſcriptoꝛes eccleſiaſticos ponitur:qꝛ
libꝛum de bᷣma Marci euangeliſte apud Alex
andriam ſcribens eccleſia:in noſtroꝛum laude
verſatus eſt. Nõ ſolum eos ibi: ſ in multis q;
pꝓuincijs eſſe memoꝛans: ⁊ habitacula eoꝛum

dicens monaſteria. ex quo apparet talem pᷣmũ

XZpo credentium fuiſſe eccleſiam: quales nunc
monachi eſſe nituntur:⁊ cupiũt:vt nihil cuiuſ⸗
qᷓ; ꝓpꝛium ſit. Nullus inter eos diues:nullus
pauꝑ. pr̃imonia egentibus diuidantur:oꝛatõi
vacetur ⁊ pſalmis.doctrine q; ⁊ continentie q̃
les ⁊ Lucas refert pᷣmũ Hieroſolyme fuiſſe cre
dentes. Aiunt hunc ſub Caio caligula Rome
piclitatum quo legatus gentis ſue miſſus fue⸗
rat. Cum ſecunda vice veniſſetad Claudium:
in eadem vꝛbe locutum eſſe cum apoſtolo Pe⸗
tro:eiuſq; habuiſſe amicitias.⁊ ob hãc cauſam
etiam eccleſiam Marci diſcipuli Cetri apud
Alexandriam ſectatoꝛis oꝛnaſſe laudibus.Ex
taãt huius pᷣclara: ⁊ innũerabilia oꝑa in quiq;
libꝛos Moyſi: de ↄfuſione linguaxꝝ liber vnꝰ
de natura ⁊ inuẽ õe beſtiaꝝ reptẽtiũ:volatiliũ
⁊ piſciũ libꝛi tres. De his qᷓ ſenſu pᷣcamur ⁊ te⸗
ſtamur liber vnꝰ.de eruditõe liber vnꝰ: de he
red e diuiaꝝ reꝝ liber vnꝰ:de diuiſione eqᷣliũ ⁊

Hilo iudeus natione Alexandrinus ð

Zrioꝝ liber vnus:ð tribus vᷣtutibus liber vnꝰ
Quare qͥrundã in ſcpᷣturis mutata ſunt noia li
ber vnus. de pactis libꝛi duo.de vita ſapiẽtis

liber vnus:de gigãtibus liber vnus:ꝙ ſemnia

mittant᷑ a deo libꝛi.v.Queſtionuʒ ⁊ ſolutionũ

in Exodo:libꝛi.v. de tabernaculo ⁊ catalogo:

libꝛi.iiij. Necnon de victimis ⁊ repꝛomiſſioni⸗

bus ſiue maledictis.⁊ de ꝓuidentia:de iudeis

de ↄuerſatione vite:de Alexandro dicẽte ꝙ ꝓ
pꝛiam rönem multa animalia habeant ⁊ q om
nis inſipiens ſeruus ſit: ⁊ de vita noſtroꝛum
libꝛum de quo ſupꝛadiximus.i.de apoſtolicis
viris que ⁊ inſcripſit Theodoretitij.i.heteon
Hoc eſt de vita ↄtemplatiua:ꝙ videlicet cele⸗
ſtia ↄtemplentur:⁊ ſemꝑ deum oꝛent:⁊ ſint ab

alijs iudicibus iudices:de agricultura duoꝛde

ebꝛietate duo. Sunt ⁊ alia eius monumenta in
genij:que in noſtras manus nõ ꝑuenerũt.D
hoc vulgo apud grecos dicitur vo XXV
Xοꝶρ οσιXαο nοα U†—.1. aut pla
to Philonẽ ſequit᷑: aut Platonẽ Philo: tãta
ẽſiłitudo ſeuſuũ ⁊ eloquij. “M
Acius Anneus Seneca Coꝛdubẽſis:
Sotionis Stoici diſcipulus: ⁊ patruꝰ
Lucani poete:ↄtinentiſſime vite fuit:
quem nõ ponerem in catalogo ſanctoꝝ:niſime
ille epłe ꝓuocarẽt:que legũt᷑ a plurimis. Dau
li ad Senecam: ⁊ Senece ad aulũ. In qbus
cum eſſet Neronis magr: ⁊ illius tꝑis poẽtiſſi⸗
mus:optare ſe dicit eiꝰ eſſe loci apð ſuos: cuiꝰ
ſit Paulus apð xpᷣianos.lic añ biẽniũ q; Pe
trus ⁊ NPaulus coꝛonarent᷑ martyrio a Nero⸗

ne intfectus eſt. H .⸗ſ
Olſephus M athatie filius ex hieroſo
i lymis ſacerdos:a Veſpaſiano captus

cũ Tito filio eius relictus ẽ hieroſoly⸗

mis. ic Romã veniẽs ſeptẽ libꝛos iudaice ca

ptiuitatis imꝑatoꝛibus pri filioq; obtulit: qͥ ⁊
bibliothece publice traditi ſunt. Et ob h̊ inge⸗
nij gliam ſtatuã q; meruit rome. Scpᷣſit autẽ ⸗
alios.xxiiij. antiqtatũ libꝛos:ab exoꝛdio mũdi
vſq; ad.xiiij. annũ Domitiai Ceſaris:⁊ duos
archeotecos.i.ↄflictos aduſum Awionẽ grã⸗
m aticũ Alexandrinũ: qͥ ſub Caligula legatus
miſſus ex ꝑte gentiliũ ʒ̊ Mhilonẽ etis libꝝ vi⸗

tupatõeʒ getis iudayce ↄtinentẽ ſcpſerat. Ali⸗
q́; liber eius qͥ inſcribitur æc 1Üο οααρο1απ

Aoviæ uνυ⅓.¹˖ 1. de potẽtia dicẽdi: inde elegans
habet᷑. In qͥ Machabeoꝝ ſunt digeſta mar

tyria. Hic em in.xviij.antiqͥtatũ libꝛo manife⸗
ſtiſſime ↄfiteẽ̃ ꝓpt᷑ magnitudinẽ ſignoꝝ epᷣęm

a phariſeis int᷑fectũ ⁊ ioãnẽ baptiſtã ve ꝓphazʒ

fuiſſe:⁊ ꝓpt᷑ intfectõeʒ Jacobi apłi diruptam

hieroſolymã. Scpᷣſit aũt de dño in hũc modũ.

Fodẽ tꝑe fuit Jeſus vir ſapiẽs:ſi tñ viꝝ eũ oꝑ⸗

tet dicere. Erat em mirabiliũ patratoꝛ operũ:

1doclote
rinoscht
ſtſectaote
dia noſko
ditiſetni
pleueraue
die vuene
minbus
hoiextpla
noderect.

ld
byl

olosden⸗

ſeph'arge
ſileq

ii
Cptaſn
ſauch
lertius Qe
Cundumpo
ſeenent
(Gieadec
epikolan
Ei
ub Pon
te Ged:
ſenſibus.
gbutitur.
doelt. Fe
ahe veten
nit Apio
Llſebius
ninecoargt
loioeinoma
ecclgcuſtoql
na
poſt
Lon
Oatinamsac
Ainon⸗
Pohcrple
ſcbagref
lannad Ponm
Aſblida
ad olpen
ſenerceſan
perametran
ſectonen in
dekroerit.
Neanian

nucbtahe⸗
unanaſene

— —
== = J—=

Mnſto
identidelles
ancrodſin,
Aabenninn
e vnoſen
8 . Riheſns
Coretthitetn
g Mkrck
1

ES

amncmreſnt
Wricolure
euusmnonunetrt

Enöpenei N.

Mimr vone
aloſſlut
ltoni pirin

eneci Cruiide
iſepulmsnmn
hennilinentrſit
ogoſmnaniin
ükapiunnsu
Peui Zc
1uspeneh
Eboäikſitr
hieñ binüc
inmmnortn

— =

trſtnonhint
α⁰
mpehuwi⸗
nilnpzingin
iogetuiri
n Lhbſſe

nne Sſtuit

n

RW

—
=

£
=—
2 =ẽ: D
——
S=
=

—
—
—
—
—
—
—
S==
=

C
— —
— 14¼
== —
— —
☛—ù = =

= =⸗; k9

chieghin

—

6

⁊ doctoꝛ eox: qui libenter vera ſuſcipiũt. plu⸗

rimos qᷓ; tã de iudeis:qᷓ; de gentibus ſui habu

it ſectatoꝛes:⁊ credebat᷑ eſſe Xpᷣs.Cunq; inui⸗
dia noſtꝛoꝛum pᷣncipum cruci eum ylaiꝰad⸗
dixiſſet:nihilominus qui euʒ pᷣmum dilexerãt:

ꝑſeuerauerunt in fide. Apparuit em eis tertia
die viuens. Multa ⁊ hec ⁊ alia mirabilia car⸗

minibus ꝓphetaꝝ de eo vaticinatibus:⁊ vſq;
hodie xpᷣianoꝝ gẽs ad hoc ſoꝛtita vocabulum
nõ defecctt. ””MV

Aſtus Tyberienſis de puincia Saly

i lea conatus eſt ⁊ ipe iudaycarum reruʒ
byſtoꝛiam texere: quoſdam ↄmenta⸗
riolos de ſcripturis componere. Sed hũc Jo⸗

ſephꝰarguit mẽdacij.Cõſtat ãt illũ eo tꝑe ſcrip

ſiſſe:qͥ ⁊ Joſephus.

Lemens deqͥ aplus Paulus ad hbi

c lippenſes ſcribens ait. Cum clemente

ceteris cooꝑatoꝛibus meis quoꝝ noia
ſcripta ſunt in libꝛo vite. Quartus poſt Cetꝝ

Rome epᷣs.Siqᷣdem ſecundus Lynus fuit:⁊
tertius Cletus. Tametſi pleriq; latinoꝛum ſe⸗
cundum poſt Petrum apoſtolum putant fuiſ⸗
ſe Clementem. Scripſit ex ꝑpſona Romane ec
cleſie ad eccleſiam Coꝛinthioꝛuʒ valde vtilem
epiſtolam: que ⁊ in nonnullis locis publice le⸗
git᷑:que mihi videtur characteri epiſtole:que

ſub NPauli nomine ad hebꝛeos fertur conueni

re. Sed ⁊ multis de eadem epiſtola non ſolum

ſenſibus: ſed iuxta verboꝛum quoq; oꝛdinem
abutitur. Omnino grandis in vtraq; ſimilitu⸗

do eſt. Fertur ⁊ ſecunda eius nomine epiſtola
que veteribus repꝛobatur. Et diſputatio Pe⸗
tri ⁊ Appionis longo ſermone conſcripta: quã

Euſebius in tertio hyſtoꝛie eccleſiaſtice volu⸗

mine coarguit. Obijt tertio Traiani anno. Et

noĩs eius mẽoꝛiã vſq; hodie Rome:extructa

eccka cuſtodit.

i poſt Petrum apoſtolum epiſcopus.

Commouente ꝑſecutionem Traiano:

damnatus ad beſtias Romam vinctus mitti⸗
tur. Cunq; nauigans Smyrnam veniſſet: vbi

Polycarpus auditoꝛ Joãnis epiſcopus erat

ſcripſit vnam epiſtolam ad Epheſios:alteram
ad Magneſianos:tertiam ad Trallenſes:q̃r⸗
tam ad Romanos: ⁊ inde regrediens ſcripſit
ad Philadelphios ⁊ ad Smyrneos:⁊ pꝓpꝛiaʒ

ad Polycarpum: commendans illi Antiochẽ

ſem eccleſiam:in qua ⁊ de euangelio:quod nu⸗

per a me tranſlatum eſt:ſuper perſona ſ–i po
nit teſtimoniũ:dicens. Ego vero ⁊ poſt reſur⸗

rectionem in carne eum vidi.Et credo quia ſit
⁊quando venit ad Petrum.⁊ ad eos qui cum
Petro erãt:⁊ dixit eis.Ecce palpate me:⁊ vi⸗

dete:quia nõ ſum demonium incoꝛꝑale.Et ſta

H Fo. LxxX .V
Tractatus VI Epiſtola NXXXIIII

tim tetigerunt eũ:⁊ crediderũt. Dignum autẽ
videt᷑:qꝛ tãti viri fecimus mentionẽ:⁊ de epka
eius quaʒ ad Romanos ſcribit:pauca ponere
De Syria vſq; ad Romam pugno ad beſtias
in mari:⁊ in terra:nocte dieq; ligatus cum de.-

cem leopardis:̊ eſt militibus:qui me cuſtodxi
unt: quibus ⁊ cũ bñfecerim:peioꝛes fiut. Iniqᷣ
tas autem eoꝛum mea doctrina eſt:ſᷣ nõ icciro

iuſtiſicatus ſum. AUninam fruar beſtijs:que mi

hi ſunt pᷣꝑate:quas ⁊ oꝛo mihi veloces eſſe ad
interitum: ⁊ ad ſupplicia: ⁊ allici ad comedẽ dci
me: ne ſicut ad alioꝛum martyrum nõ audeant
coꝛpus attingere.ꝙ ſi venire voluerint:ego vi

faciam:ego me vꝛgeam:vt deuoꝛer. Ignoſcite

mihi filioli: quid mihi ꝓſit:ego ſcio. Nunc inci

pio Rtpi eſſe diſcipulus:nihi de his que vidẽÜ⸗
tur deſiderans: vt Jeſum Z*&m inueniaʒ. Ig⸗
nis:crux:beſtie:confractio oſſium: membꝛoꝛũ
diuiſio:⁊ totius coꝛpoꝛis contritio ⁊ toꝛmenta

yaboli: in me veniant: im X̃o fruar. Cunq;ʒ
iam damnatus eſſet ad beſtias ⁊ ardoꝛe patiẽ⸗

di rugientes audiret leones ait. Frumentum
FRp̃i ſum: dentibus beſtiarum molar vt panis
mundus inueniar: MPaſſus eſt anno.xi.Craia
ni. Reliquie coꝛpoꝛis eius Antiochie iacẽt eẽ·

poꝛtã daphniticã in cimiterio.

Olycarpus Joannis apoſtoli diſcipu
p lus: ⁊ ab eo Sm vrneepiſcopus oꝛdi⸗
natus totius Aſie pꝛinceps fuit.QAuip

pe qui nonnullos apoſtoloꝛum ⁊ eoꝛum qui vi

derant dominum: magiſtros habuerit: ⁊ vide
rit. Hic pꝛopter quaſdam ſuꝑ die paſche que-
ſtiones:ſub imꝑatoꝛe Antonino eccłiam in vꝛ⸗
be regente Anacleto: Romã venit: vbi pluri⸗
mos credẽtium: Martionis ⁊ Valẽtini ꝑſua⸗
ſione deceptos reduxit ad fidem. Cunq; ei foꝛ⸗

tuito obuiam fuiſſet Martion:⁊ diceret. Cog
nnnoſcis nos: Reſpõdit. Cognoſco mogenitũ
SGgnatius Antiochene eccleſie tertius:

dyaboli. Poſtea vo regnãte.. Antonino:
2.L. Aurelio Commodo qrta poſt Neronem
ꝑpſecutione Smyrne ſedente pconſule: ⁊ vniũ
ſo populo in amphiteatro aduerſus eum perſo
nante:igni traditus eſt. Scripſit ad Philippẽ⸗
ſes valde vtilẽ epłaʒ:q̃ vſq; hodie in Aſie vuẽz
tu legitur. l
Apias Joannis auditoꝛ Hieropolita
p nus epiſcopus in Aſia quinq; tantum
ſcripſit volumina: que pꝛenotauit ex·
planatio ſermonum domini. In quibus cum
ſe in pꝛefatione aſſerat: non varias opiniones
ſequi. Sed apoſtolos auctoꝛes habere ait.Cõ
ſiderabam quid NPetrus:quid Andreas dixiſ
ſent:quid Philippus:quid Thomas:ſqͥd Ja-
cobus:qͥd Joannes:qͥd attheus: vl alius
q̃libet diſcipuloꝝ dñi.Quid etiã Ariſtõ ⁊ ſeni

oꝛ Joannes diſcipuli dni loquantur. Non em̃

tantum mihi libꝛi ad legendum pſunt: qᷓtum

viua vox:⁊ vſq; hodie in ſuis auctoꝛibus ꝑſo⸗

nãt.Ex qͥ aparet ex ipᷣo cathalogo nominum:
alium eſſe Joannem: qui inter apoſtolos poni

tur: ⁊ alium ſenioꝛem Joannem: quẽ poſt Ari
ſtionem enumerat hoc autem diximus ꝓpter
ſuꝑioꝛem opinionem quã apleriſq; retulimus
traditam: duas poſterioꝛes epiſtolas Joãnis
nõ apoſtoli eſſe:ᷣ pᷣſbyteri.Hic ðꝛ mille annoꝝ
iudaycam edidiſſe ve. i. nouitatem:quẽ ſecu⸗
ti ſunt hhereneus ⁊ Apollinaris ⁊ ceteri:qͥ poſt
reſurrectõeʒ aiũt in carne cuʒ ſanctis dñm reg⸗
natuꝑ. Tertullianus q; in libꝛo de ſpe fideliũ.

⁊ Victoꝛinus Mictauiẽſis: ⁊ Lactantius hac

ANAagdratus apoſtoloꝝ diſcipulꝰ Pub⸗
q lio Athenarum epiſcopo ob Rúâi fideʒ
martyrio coꝛonato: in locum eius ſub⸗
ſtituitur: ⁊ eccleſiam grandi terroꝛe diſperſam
ſide ⁊ induſtria ſua ↄgregat.Cunq; adrianꝰ
Athenis exegiſſet hyemẽ Symmiſteſq; Eleu⸗
ſine in omnibus pene grecie ſacris initiatus de
diſſet occaſionẽ his:qͥ xpᷣianos oderant:abſq;
p̃ᷣcepto imperatoꝛis vexare credentes:poꝛrex⸗

it ei libꝛum ꝓ religione noſtra compoſituʒ val⸗
de vtilem: plenumq; rationis ⁊ fidei:⁊ apoſto⸗

lica doctrina dignum. In quo ⁊ antiquitatem
ſue equitatis oſtẽdens ait:plurimos aſe viſos
qui ſub domĩo varijs in iudea oppꝛeſſi calami⸗

tatibus:ſanati fuerant: ⁊ qui a moꝛtuis reſur⸗

rexerrannrrt.
Riſtides Athenienſis phᷣs eloquẽtiſſi
a mus: ⁊ ſub pᷣſtino habitu diſcipul xpᷣi
volumen noſtri dogmatis rõnem con⸗
tinens: eodem temꝑe quo ⁊ Quadratus Ha⸗
dꝛiano pᷣncipi dedit.i.apologeticum ꝓ Rep̃ia⸗
nis:qð vſq; hodie ꝑſenerãs apud ſilogos inge
nij eius ꝓ iudicio eef.

Brippa cognomẽto Caſtoꝛis: vir val⸗

a de doctus aduerſum. xxiiij. Baſilidis
heeeretici volumina: que in euangelium
ↄfecerat:foꝛtiſſime diſſeruit:ꝓdens eius vniũ
ſa myſteria:⁊ pphetas enumerans Barrabaʒ
⁊ Barthecab: ⁊ ad terroꝛem audientium alia

quedam barbara nomina: ⁊ deuni maximum

eius Abꝛaxas.qui quaſi annum ↄtinens iux⸗
ta grecoꝛum numerum ſupputet᷑. Moꝛtuus ẽ
auteʒ Baſilides:a quo Gnoſtici in Alexãdria
tempoꝛibus adriani qua tempeſtate ⁊ Cho⸗
cebas dux iudayce factionis ſtᷣianos varijs

ſupplicijs enecauit.

Ge u⸗ vi
e apaſſione dñi vſq; ad ſuã etatẽ eccłaſti
cop opeꝝ texens hyſtoꝛias: młtaq; ad
vtilitatẽ legentiũ ꝑtinentia hincinde ↄgregãs
qͥnq; libꝛos compoſuit:ſermone ſimplici vtqͥꝝ

cinus aploꝝ tẽpoꝝ: ⁊ oẽs

vitam ſectabat᷑:dicendi q; expᷣmeret characte⸗
rem:aſſerens ſe veniſſe ſub Aniceto Romaʒ:q̃
decimus poſt Petrum epᷣus fuit:⁊ ꝑſeueraſſe
vſq; ad Eleutherium eiuſdem vꝛbis epiſcopũ
qui Aniceti quondam dyaconus fuerat.Mꝛe⸗
terea aduerſum idola diſputans:quo pꝛimum
erroꝛe creuiſſet ſubtexit hyſtoꝛiam. Ex quo oñ
dit qua floꝛuerat etate. Ait em Tumulos moꝛ
tuis:templaq; fecerunt:ſicut vſq; hodie vide⸗

mus:e quibus eſt ⁊ Antinous ſeruus Hadria

ni Ceſaris:cui ⁊ Gymnicus agon exercet᷑ apð
Antinoum ciuitatem:quam ex eius nomiĩe vo
catain:ↄdidit.⁊ ſtatuit ꝓphetas in tẽplo.An⸗
tinoum aũt in delitijs habuiſſe Ceſar Hadria⸗
nus ſcribdbi..
AUſſtinus philoſophus:habitu q; phi⸗
i loſophoꝛum incedens:de Neapoli vꝛ⸗
be Paleſtine ꝓ religiõe R*&p̃i plurimũ

laboꝛauit. In tantum vt Antonino quoq; pᷣn⸗
cipi: ⁊ filijs eius ⁊ ſenatui libꝛum contra gẽtes

ſcriptum daret:ignominiamq; crucis non eru
beſceret.Et alium libꝛum ſucceſſoꝛibus eiuſdẽ
Antonini. Mο.. Antonino quoq; ⁊.L. Aure⸗
lio Cõmodo dedit.Extat eius⁊ aliud volumẽ
contra gentes:vbi de demonum quoq; natura
diſputat: ⁊ quartum aduerſus gentes cui titu⸗

lum pᷣnotauit Aevοσρ. 1. caſtigatio. Sed ?7

alium de monarchia dei:⁊ alium libꝛum quem
pꝛenotauit Pſalten:⁊ alium de anima. Dialo
gus cõtra iudeum quem habuit aduerſus Tri
phonem pꝛincipem iudeoꝛum. Sed ⁊23 Mar
tionem inſignia volumia: quoꝛum Hereneuns
quoq; in quinto aduerſus hereſes libꝛo memi⸗

nit:⁊ alium libꝛum contra omnes hereſes: cu⸗

ius facit mentionem in apologetico:quem de⸗
dit Antonino NPio. Hic cum iu vꝛbe roma ha
beret Ai Ipipoc. i. ludos exercitatoꝛios⁊ cre
ſcenſem Cynicum:qui multa aduerſum p̃ia
nos blaſphemabat redargueret guloſuʒ ⁊ moꝛ
tis timiduʒ:luxurieq; ⁊ libidinum ſectatoꝛem:
ad extremum ſtudio eius ⁊ inſidijs attractus:
eauiſatuſep ꝙ R*pianus eſſet ꝓ Xpo langu inẽ
EElito Aſianus Sardẽſis epᷣs libꝝ iĩꝑa
m toꝛi. MM. Antonino ſcðo:qͥ Frõtonis
ootꝛatoꝛis diſcipulꝰ fuit: ꝓ xpᷣtano dog⸗

mate dedit. Scoſit q; ⁊ alia de qᷣb iſta ſunt: q̃

ſubiecimꝰ ð paſcha libꝛos duos:ð vita ꝓphaꝝ
libꝝ vnũ:de ecclła libꝝ vnũ:ð dñica libꝝ vnũ:
ð ſenſibꝰ libꝝ vnũ:ð fide libꝝ vnũ:ð lapſis libꝝ
vnũ:ð aia ⁊ coꝛꝑe libꝝ vnũ:ð baptiſmate libꝝ
vnũ:ð vᷣitate libꝑ vnũ:ð gñatõe xpᷣi ibꝑ vnũ:
de ꝓphetia ſua libꝝ vnum:de philoxenia libꝝ

vnum: ⁊ alium libꝛum qui clauis inſcribi: de

dyabolo libꝝ vnũ:de apocalypſi JYãnis libx
vnũ:⁊ elegaꝝ libꝛos ſex.Hui⸗ elegãs ⁊ decla⸗

Croe

notniunit

bros uos

1nno Nnn
anp
he.
1 ſee
on
fonen conm
fureius 10.
mhereſzl
veselegmnie
geſeplinen
ſoria o
quimihich

ſino wien

l
do
de hone
acerung
lerumn artk⸗
Piſcae
Hapiete i
I
d i
ſol
ſed ier
epittolise
denonioe
Nyconee
taogeccde
liecdeſtas
tumn eluſge
Rhommano⸗
toꝛum. Oal.
nninamn. Cla
1.Aurete
ni
4 p
fn

doeetnoͤſen⸗

puuleby
idcbere⸗
te Ethiel
do onode
Atinn
dace
ſien
mniſenn
obeiuslaler
lus doquen
ſinquegn
nensanxit
erſani yſe
msinſinita

Cnnagehe

—
—*
2
—
SE
=
=☛
= 7 —
E

um Eranos
mDunllozn
vſcgboden
ſenunsh
onexenci
cchohui
casintepo⸗
HeCalu hedtn

=☛ S =
☛ =

—— SE
= — S

9
⸗

E=

uhehilczit
nsde Lepoln⸗

gie di nti

Mumnnogtoger⸗
mmcnm ges
mqancsnoneru
ſnccſechuseſd
eg . A⸗
eiust iul Mni
onunmqrogumne
fusgennssain⸗
1caſignin
aliumlibungen
undemnim D
Priradtenil
m Sd zht
nmun herenen
Ceſeslbroſten

mnesherees:ch⸗

ogencngbende
nuupbenonih⸗
cncitumndglcſe
nlenunthi
ne hol)nd
Aanſeangnn.
ſisz annalt

=
=
—
=—
— .
—
2 E
= £
—
=

matoꝛium ingenium. Tertullianus in ſeptem

libꝛos quos ſcripſit aduerſus eccleſiã ꝓ Mon

tano dedit dicens eum a pleriſq; noſtroꝛum ꝓ
phetam putari. s
hHhHaraaeophilus ſextus Anthiocẽſis eccle⸗
t ſie epiſcopus.ſub imperatoꝛe.M.An
tonino ſecundo:libꝛum contra bar⸗
tionem compoſuit:qui vſq; hodie extat.Ferũ
tur eius ⁊ ad Autolicum tria volumina: ⁊ con

tra hereſiz hermogenis liber vnus:⁊ alijs bꝛe
ues eleganteſq; tractatus ad ediſicationem ec⸗

cleſie ꝑtinentes legi ſub nomine eius in euãge⸗
lio ⁊ in Pꝛouerbia Salomonis commẽtarios
qui mihi cũ ſuꝑioꝝ voluminũ elegãtia:⁊ phꝛa

ſi nõ vident᷑ ↄgruere.

Pollinaris Aſie Hieropolitanus epᷣs

a ſub imperatoꝛe. M. Antonino ſecun⸗

do floꝛuit: cui ⁊ inſigne volumen ꝓſi⸗

de Rpianoꝛum dedit. Extant eius ⁊ alij ànq;ʒ
aduerſum gentes libꝛi: ⁊ de veritate duo: ⁊ ad

uerſum cathaphꝛygas: qui tunc pꝛimum cum

Pꝛiſca ⁊ Maximilla inſaniebant vaticinãtes
incipiẽte Mtano. HW
Jonyſius Coꝛinthoꝝ eccleſie epiſcopꝰ

d tante eloquẽtie ⁊ induſtrie fuit: vt nõ
ſolum ſue ciuitatis ⁊ ꝓuincie populos
ſed ⁊ aliaruʒ vꝛbium ⁊ ꝓuinciarum epiſcopos

epiſtolis erudiret.E quibus eſt vna ad Lace⸗

demonios. Alia ad Athenienſes. Tertia ad
Nycomedienſes. Quarta ad Cretẽſes. Quin

ta ad eccleſiam Amaſtrinam: ⁊ ad reliqs Põ⸗
ti eccleſias.Sexta ad Oᷓnoſianos:⁊ ad yni⸗
tum eiuſdem vꝛbis epiſcopum. Septima ad

Rhomanos: quam ſcripſit ad Sotyrem epᷣm
eoꝛum. Octaua ad Chꝛyſophoꝛam ſanctam fe
minam. Claruit ſub imꝑatoꝛe Antonino ſcðᷣo
2. L. Aurelio Cõmodo.
Vvnicus Cretenſis Snoſie vꝛbis epᷣus
c ſcripſit ad SBionyſium Coꝛinthioꝛum

epᷣm valde elegantẽ epiſtolam: in qua
docet:nõ ſemꝑ lacte populos nut iendos:neqᷓ
ſi puuli ab vltimo occupentur die:ſed ⁊ ſolido
veſci debere cibo:vt in ſpiritaleʒ ꝓſiciant ſene

ctutẽ.Et hic ſub. M. Antonio ſcõo:⁊.L. Au
relio Cõmodo floꝛuit.
Alianus qui pꝛimum oꝛatoꝛiam arteʒ

t docens non paruam ſibi ex arte rheto
rica gloꝛiã comparuerat: Juſtini mar⸗

tyris ſectatoꝛ fuit. Floꝛens in eccleſia quandiu

ab eius latere non diſceſſit. Poſtea vero infla⸗
tus eloquentie tumore nouam condidit here⸗

ſim:que Encratitarum dicitur: quã poſtea Se

uerus auxit:a quo eiuſdem patris heretici Se
ueriani vſq; hodie apellantur. NPoꝛro Tatia⸗
nus infinita ſcripſit volumia. E quibus vnus
contra gentes floꝛentiſſimus cxtat liber:qui in

AXXIIII

ter omnia opera eius fert᷑ inſignis. Et hic ſub
imperatoꝛe.M. Antonino ſcõo.⁊. L. Aure⸗

lio Cõmodo floꝛuit.

—

Hilipus eps Cretenſis: hoceſt vꝛbis

p Coꝛtyne:cuius Dionyſius in epiſtola

ſua meminit: quam ſcripſit ad eiuſdem
ciuitatis eccleſiam. pᷣclarum aduerſum Oar⸗
tionem edidit libꝛum. tempoꝛibuſq;.ꝰ. An⸗
tonini ſcðᷣi:⁊.L. Aurelij ↄmodi claruit.
Allanus non ignobilis inter eos qui ö
m eccleſiaſtico dogmate ſcripſerunt: ſub
imperatoꝛe.M. Antonino ſecũdo cõ

ecit libꝛo aduerſus quoſdam fratres: qui ð ec

cleſia ad Encratitaꝝ heriſim declinauerãt.

Odeſtus: ⁊ ipᷣe ſub imperatoꝛe. d.

m Aintonino: . L. Aurelio Commodo
aduerſum Martionem ſcripſit lioꝛsos
qui vſq; hodie perſeuerant. Feruntur ſub no⸗
mine eius ⁊ alia cynagmata.i.dogmata. Sed
ab eruditis:q̃ſi pſeudepigrapha.i.falſe ſuper
ſcriptõis repudianrk.
Ardeſanes in eeſopotamia clarus
b habitus eſt:qui pꝛimum Aalentini ſe⸗
ctatoꝛ:deinde confutatoꝛ nouam here⸗

ſim condidit: ardens eius ab Aſſyrijs pꝛedica⸗

tur ingenium. Et in diſputatione vehemens·
Scripſit infinita aduerſum omnes pene hereti
cos:qui etate eius pullulauerant. In quibus
clariſſimus ille eſt ⁊ foꝛtiſſimus liber:quẽ.

Aintonino de Faſto tradidit: ⁊ multa alia ſup

perſecutione volumina: que ſectatoꝛes eius ðᷣ

ſyra lingua verterunt in grecam. Si autem tã⸗

ta vis eſt:⁊ fulgoꝛ in interpᷣtatõe: qᷓ;tã putabi⸗
mus in ſermone ꝓpo. JMD
Ictoꝛ tredecimus Romane vꝛbis epi
v ſcopus: ſuper queſtiones paſche vti⸗
lia quidem ſcribens opuſcula. Rexit
eccleſiam ſub Seuero pꝛincipe annis decem.
Ireneus Chotini epiſcopus: qui Cu
h gaunenſem in gallia regebat eccleſiaz

Sltlbyter a martyribus eiuſdem loci ob
quaſdam eccleſie queſtiones legatus Romam

miſſus:honoꝛificas ſuper nomine ſuo ad Eleu
therij epiſcopum pꝛofert nrre ee Poſter jam
Photino pꝛope nonagenario ob Rpᷣi martꝰ⸗-
rum coꝛonato:in loco eius ſubſtituit᷑.Conſtat
autem Nolycarpi:cuius ſupꝛa fecimus men⸗
tionem ſacerdo:is ⁊ martyris hunc fuiſſe diſci
pulum. Scpᷣſit qnq; aduerſus hereſes libꝛos ꝓ
ʒ gẽtes volumẽ bꝛeue:⁊ de diſciplina alið. Et
ad Martianum fratrẽ de apłica pᷣdicatione:

Ztlibꝛum varioꝝ tractatuũ: ⁊ ad Baſilicum de

ſciſmate: ⁊ ad ꝓgloꝛinum de monarchia: ſiue ꝙ
deus non ſit conditoꝛ maloꝛũ. Et de octaua.i.

ogdoade egregiũ &αο1Üαυναπ.a 1. documentüůA.
In cuius fine lignificãs ſe apoſtolicoꝝ temꝑa

Dars

vicinum fuiſſe:ſic ſcripſit.Adiuro te qui tranſ
ſcribis libꝛum iſtum:p dominum Jeſum xpᷣm
⁊ gloꝛioſum eius aduentũ: quo iudicaturus
eſt viuos ⁊ moꝛtuos:vt conferas:poſtq; tran⸗

ſcripſeris: ⁊ emendes illum ad exemplar vnde
ſcripſiſti diligentiſſime.anc quoq; obteſtati

onem ſimiliter tranferas: vt inueniſti in exem⸗

plari Feruntur eius ⁊ alie ad Victoꝛem epᷣm

romanum de queſtione paſche epiſtole: in qui
bus commonet eum non facile debere vnitatẽ

collegij ſcindere. Siquidem Aictoꝛ multos A
ſie ⁊ oꝛientis epiſcopos qui.xiiij.luna cum iu⸗
deis paſcha celebꝛant.damnãdos crediderat.

In qua ſentẽtia etiam hi qui diſcrepabant ab

illis Aictoꝛi non dederũt manus.floꝛuit maxi
me ſub Cõmodo pᷣncipe:qui.M. Antonio ſe⸗
cũdo in imꝑiũ ſucceſſerat.

Antenon Stoyce ſecte philoſophus:

p iuxta quandam veterem in Alexãdria
ↄlſuetudinem: vbi a M arco euangeli

ſta ſp eccleſiaſtici fuere doctoꝛes:tante pꝛudẽ⸗

tie ⁊ eruditionis:tam in ſcripturis diuinis:qᷓ;
in ſeculari litteratura fuit:vt Indiaʒ quoq; ro

gatus ab illius gentis legatis a Demetrio alex

andrie epiſcopo mitteretur. vbi rewerit Bar⸗
tholomeum: vnum de duodecim apoſtolis ad
uentum domini Jeſu xpᷣi:? Matthei euange
lium pᷣdicaſſe: quod hebꝛaycis litteris ſcriptũ
reuertens Rlexandriam ſecum retulit.huius
multi quidem in ſanctam ſcripturam extãt cõ⸗
mentarij. Sʒ magis viua voce eccleſijs ꝓfuit.
Bocuitq; ſub Seuero pᷣncipe:⁊ Antonino co⸗
ghomẽto Caracala.
Hodon genere Aſianus a Tatiano de
r quo ſupꝛa diximus Rome in ſcriptu⸗
riiꝛs eruditus:edidit plurima opuſcula:
pᷣcipuumq; aduſus Martionẽ opus: in quo
refert: quõ ipi quoq; inter ſe artionite di⸗
ſcrepent:⁊ Apellẽ alium hereticum a ſe quon
dam fuiſſe ↄuictum:⁊ riſui habitum:eo ꝙ deũ
quem coleret:ignoꝛare ſe diceret. Meminit in
eodem libꝛo quem ſcribit ad Galiſtionem Ta
tiani ſe Rome fuiſſe adiutoꝛem. Sed ⁊ in hex
ameron elegantes tractatus compoſuit: ⁊ ad⸗
uerſum Cataphrigas inſigne opus.Tꝑibuſq;
Cõmodi ⁊ Seueri floꝛunuit. .
Leoemẽs Allexandrie eccleſie pꝛeſbyter
¶ Pantheni:de quo ſupꝛa retulimus au
Ditoꝛ: poſt eius moꝛtem Alexandrie ec
cleſiaſticam ſcholam tenuit Catetheſeon.i.do⸗

ctrinarum magiſter fuit. Feruntur eius inſig⸗

nia volumina plenaq; eruditionis ⁊ eloquen⸗
tie: tam de ſcripturis diuinis: qᷓ; de ſecularis
litterature inſtrumento:e quibus illa ſunt:ſtro
matum:id ẽ varietatũ octo vo Iluοαπ0οι V:

id eſt infoꝛmationum libꝛi octo:aduerſus gen⸗

II

tes liber vnus. edagogilibꝛitres depaſcha

liber vnus:de ieiunio liber vnus: de diſputati
oneliber vnus. Et alius liber qui inſcribitur.

Quiſnam diues ille ſit:qui ſaluetur:de obtre⸗

ctatiõe liber vnus de canonibus eccleſiaſticis:
⁊ aduerſum eos qui iudeoꝛum ſequuntur erro

rem: liber vnus quem ꝓpꝛio Alexandro hie-
roſolymoꝛum epiſcopo ο&ασριραο νπαςν..n.
oſtẽdit. eminit autem in ſtromatibus ſuis

voluminis Tatiani aduerſus gẽtes de quo ſu
pꝛa diximus:⁊ Caſſiani cuiuſdã opovovpa
Oioſo: quod opuſculum inuenire non potui.

Necnon ⁊ de iudeis Ariſtobolum quendam:
⁊ Bemetrium: ⁊ Eupolemum ſcriptoꝛes aduů⸗
ſus gentes refert: qui in ſimilitudinẽ Joſephi

ap απ1⅞ νHπ⅜.,”: id eſt pꝛincipia tempoꝛuũ Moy
ſi ⁊ iudaice gentis aſſeruerunt.Extat Alexan⸗
dꝛi Hieroſolymitarum epiſcopi:qui cuʒ Nar⸗

ciſſo poſtea rexit eccleſiam: epiſtola ſuper oꝛdi

natione ARiſclepiadis confeſſoꝛis ad Antiochẽ⸗

ſes congratulãtes eis in qua ponit in fine.hhec

vobis domini fratres ſcripta tranſmiſi:p Cle⸗
mentem beatum pᷣſbyterum: virum illuſtrem:
⁊ ꝓbatum:quem vos quoq; ſcitis.⁊ nuncple⸗
nius recognoſcetis:qui cum huc veniſſet:iux⸗

ta ꝓuidentiam: ⁊ viſitationem dei ofirmauit.

T auxit domini eccleſiã.Conſtat Oꝛigenẽ huiꝰ
fuiſſe diſcipulũ.Floꝛuit aũt Seueri ⁊ Antoni⸗

ni filij eius tpibus.

Ilciades cuius Rhod in ope ſuo qð

m aduũſum Motanũ: ꝛiſcã aximil
laq; ↄpoſuit:recoꝛdat᷑.Seripſit eoſ⸗

dẽ volumẽ pᷣcipuũ. Et aduerſus gẽtesſiudeoſ
qᷓ; libꝛos alios:⁊ pᷣncipibus illius tẽpis apolo⸗

geti cum dedit. Floꝛuit autem. M. Antonini

Cõmodiq; tpibus.

Pollonius vir diſertiſſimꝰ ſcpſit adu⸗

a ſus Motanũ: Mꝛiſcũ:⁊ Maximillã:
inſigne ⁊ lõgũ volumẽ:in qͥ aſſerit mõ⸗
tanũ:⁊ inſanas vates periſſe ſuſpẽdio:⁊ multa
alia in qbus de Pꝛiſca ⁊ Maximilla refert:ſi
negãt eas accepiſſe munera:ↄſiteant᷑ nõ eſſe ꝓ
phetas:qͥ accipiãt:⁊ mille h̊ teſtibꝰ appꝛobabo

Sʒ ⁊ ex alijs fructibꝰ ꝓbant᷑ ꝓphe.Sic mihi:

crimẽ fucat ꝓphetes: ſtibio oclłos linit: ꝓphᷣe
veſtibꝰ⁊ gẽmis oꝛnant᷑: ꝓphetis tabula ludit:
⁊ teſſeris: ꝓphᷣa fenus accipit: Rñdeãt. Atrũ
fieri liceat an nõ. Meũ ẽ apꝛobare:qð fece⸗
rint. Dicit in eodẽ libꝛo.xl.eſſe annũ:vſq; ad
tpᷣs quo ipᷣe ſcribebat libꝝ:ex qͥ hereſis catha⸗
phꝛygaxꝝ habuerit exoꝛdiũ. Tertullianus ſex
voluminibus aduerſus eccleſiã editis:qͥs ſcrip
ſit de extaſi.Septimũ ꝓpꝛie aduerſus Appollo
niũ elaboꝛauit. In quo omia que ille arguit co

nat᷑ defendere. YZloꝛuit autẽ Appollonius ſub

Cõmodo Seueroq; pᷣncipibus.

Cwo

Era
. ris
4 Sot
Nheieſſ
ſnsfſt
onnimüͤot
lnarisbeut

s⸗ Aave

deosdellſi
ausgeloru
d Rhoceni
euserlece
nuunchen
teygruete⸗
Nn M

4 mos
uu
felderennn
ſege:ꝛnihi
pleetruncat
geabſqyneg
Nleopiudic
Heo
4 D
è’”
guipiln
ceerisept
poſuitepe

u

4
llegantel
eßt
dins
bunt Gerie
numepkang

Poannis

Pauctexcerp
lchuunusdie
Pentes Eien
Miaunraqer
Vehrurusetti
ſneſunrſu

punn loauo
nluttpierop
Inesſenuern

tuſanctopſen

Mnescuifu
iffexeinsfin

lanermarm
Polpcarp

keſt Ffugin
niilin

mlindini heh
halehpoüͤſche
mm Ennden
Mlccheglaze
nrehltororodl
feſoisn Anohi
gnaponnfrhee
pearniniyde⸗
mnrpmunlchen.
ocgſansniene
umbavenicr
ionende Knn
onſu Oignihr
zi Sanentun

Rholöincheſiß,
iepeicichen
nf Senpſt ⸗
Uerſusgitsine
Elliustigizgn
len. M.Acn

miſm liſtmdi
ſi Mruinlli:
neinqelonma⸗
eſlhidſgannl
Cenmlareintf
eſtenk töſi/
Heeht Prtn
li phe enie
i⸗ cholie N
betsnplulll
oblt ſp
eſeanni Mn.
eriͤbattt⸗

elegantẽ libꝝ ſcripſit.

Tract

Erapion vndecimo Cõmodiimꝑato⸗
8 rs anno Antiochie epᷣus oꝛdinatus.
Srcriplſit epłaʒ ad Carniũ Pontium
de hereſi Moõtani: in qᷓ ⁊ hec addit. Ut auteʒ
ſciatis falſi huius dogmatis.i.noui ꝓph̊e:ab
omni mũdo inſaniã repꝛobari: niſi vob Apol⸗
linaris beatiſſimi.qͥ fuit in Hierapoli Aſie epᷣs

las. Ad Domniũ q́ᷓ qui ꝑſecutõis tꝑe ad iu⸗

deos declinauerat volumẽ cõpoſuit: ⁊ aliũ de

euãgelio:quod ſub nomine Metri fert᷑:libꝛum
ad Rhocenſem Cilicie eccleſie:que in hereſim

eius ex lectõe diuerterat. Legunt᷑⁊ ſparſim eiꝰ
bꝛeues epłe auctoꝛis:ſui. cOW1⁄1.:. itelligetie 2

yiteↄgruétes.

NWollonius romãe vꝛõᷣ ſenatoꝛ ſub Cõ
Aa mogdo ac Seuero pᷣncipe: ꝓditꝰꝙ xpᷣia
nus eſſet: impetrato vt rõnem ſdei ſue
redderet:inſigne volumẽ ↄpoſuit:qð in ſenatu
legit:⁊ nihilominus ſentẽtia ſenatus ꝓ xpᷣo ca
pite truncatus ẽ: veteri apud eos obtinente le⸗
ge:abſq; negatiõe nõ dimitti xpᷣianos:qͥ ſemel

ꝗad eox iudiciũ ꝑtracti eſſent.

Haoeophilus Ceſaree Paleſtine:q̃ olim
t Turris Stratonis vocabatur epiſco⸗
prus ſub Seuero pᷣncipe:aduerſuʒ eos

qui. xiiij. luna cum iudeis paſcha faciebãt: cuʒ

ceteris epiſcopis Synodicã ⁊ valde vtilem cõ
poſuit epkam. .
Alchillus Coꝛinthi ep̃s ſub eodem Se
m uero pᷣncipe clarus habitus:ð paſcha

erx omni qͥ in Achaia erãt: ep̃oꝝ ꝑſona

OYlycrates Epheſioꝝ epᷣs cum ceteris
p epis Aſie:qͥ iuxta qᷓ;dã veterẽ ↄſuetu⸗
diinẽ cum iudeis.xiiij. luna paſcha cele
bꝛant. Scripſit aduerſus Victoꝛẽ epᷣm roma⸗
num epłam Synodicam. In qᷓ docet ſe apoſto

li Joannis ⁊ veterum auctoꝛitatẽ ſequi:de q̃ h

pauca excerpſimus. Nos igitur inuiolabilẽ ce
lebꝛamus diem: neq; addẽtes aliquid neq; de⸗
mentes. Etem̃ in Aſia elementa maxima doꝛ⸗

mierunt: que reſurgent in die domini: quando

venturus eſt in nomine patris de celis in maie

ſtate ſua:⁊ ſuſcitaturus omnes ſanctos. Phi⸗
lippum loquoꝛ de duodecim apoſtolis qui doꝛ
miuit hieropoli. Et duas filias eius que vir⸗
gines ſenuerunt: ⁊ aliam filiam ſuam que ſpiri

tuſancto plena in Epheſio occubuit:ſed ⁊ Jo⸗

annes qui ſuper pectus domini recubuit:⁊ põ
tifex eius fuit auream laminam in fronte poꝛ⸗
tans: martyr ⁊ doctoꝛ in Epheſo doꝛmiuit: 2

Polycarpus epiſcopus ⁊ martyr ſmyrne re⸗

quielcit. Traſeas quoq; epiſcopus ⁊ martyr ð
ennia in eadem ſmyrne requieſcit. Quid neceſ
ſe eſt Fugaris epilcopi ⁊ martyris recoꝛdari:
qui in Laodiceam ſopoꝛat᷑: ⁊ Papyrij ⁊ bea⸗

atus VI Ediſt

tem mundi minabat᷑ occaſum.

7 *.
.
1 N
EE . 2

ti Militonis in ſanctoſpiritu eunuchi: qſem⸗
ꝑ domino ſeruiens poſitus eſt in ſardis.⁊ ex⸗
pectat in aduẽtu eius reſurrectõeʒ. Hi omnes
obſeruauerunt paſche diem.xiiij.luna ab eua⸗

gelica traditiõe in nullam ꝑtem declinantes:

eccleſiaſticum ſequẽtes canonem. Ego quoq;

minimus omnium veſtrũ Molycrates ?m do

—

ctrinam ꝓpinquoꝛum meoꝛũ: quos ⁊ ſecutus

ſum. (Septem ſiquidem fuerunt pꝛopinqͥ met

epiſcopi: ⁊ ego octauus) ſemꝑ paſcha celebꝛa⸗

ui:quando populus iudeoꝛũ aʒyma faciebat.

Itaq; fratres.lxv.annos etatis mee natus in

domino: ⁊ a multis de toto oꝛbe fratribus eru⸗

ditus peragrata omni ſcriptura:non foꝛmida⸗

bo eos: qui nobis minantur. Dixerunt em ma

ioꝛes mei. Obedire deo magis opoꝛtet qᷓ; ho⸗

minibus. Hoc ꝓpterea poſui vt ingeniuʒ ⁊ au
ctoꝛitatem viri ⁊ paruo opuſculo demõſtrarẽ:

floꝛuit tꝑibꝰ Seueri pᷣncipis eadẽ etate ä Mar
ciſſus Hieroſolne.
EEraclitus ſub Cõmodi Seueriq; im⸗
h deo in apoſtolum commentarios co⸗
poluit.
Aiximus ſub ijſdem pᷣncipibus famo⸗
m ſam queſtionem inſigni volumine ve⸗
tilauit. Uñ malum: ⁊ ꝙ materia a deo
facta ſiitttttt.
Alindidus regnantibus ſupꝛaſcriptis:
c in lhexamerò pulcherrimos tractatus
cecediddgdgddit YSz/
a Ppion ſnb Seuero pᷣncipe ſitr in Hex
ameron tractatus fecit.
8 Ertus ſub imꝑpatoꝛe Se
reſurrectõe ſcripſit.
KRabianus ſub eodem pꝛincipe edidit
c quedam opuſcula ad chꝛiſtianum dos
ma ptinentaa?.
Aldas de. Lxx. apud Danielem heb⸗
i domagdib“ pleniſſime diſputauit: v chꝛi
ſtoꝛiographiam ſuperioꝛum tempoꝛu

uero libꝛu de

vſq; ad decimum Seueri ꝑduxit annũ:in qua

erroꝛis arguitur:qui aduẽtum Antichꝛiſti cir⸗
caſua tempoꝛa futurum eſſe dixerit. Sed hoc
ideo: quia magnitudo perſecutionum pꝛeſen⸗

Ertullianus pꝛeſbyter nunc demũ pꝛi
t mus poſt Victoꝛein ⁊ Apollonium la
tiinoꝛum ponuur: ꝓuincie Aphꝛice ci⸗
uitatis Carthaginenſis: patre Centurione ꝓ⸗
ↄſulari. Hic acris ⁊ vehemẽtis ingenij ſub Se
uero bncipe ⁊ Antonino Caracalla maxie flo⸗
ruit. Multaq; ſcbſit volumia: q̃ qꝛ nota ſunt
pluribꝰ ptermittimꝰ. Aidi ego quẽdaã Maulũ
ↄcoꝛdie:qð oppidũ italieẽ᷑ ſenẽ:qͥ ſe bti Cypᷣa⸗

₰

ni iã grãdis etatis notariũ:cũ ipe ad modũ eẽt
adoleſcens: rome vidiſſe diceret: reſerreq; ſibi

Idars

ſolitũ nunqᷓ; Cypꝛianũ abſq; Tertulliani lecti
one vnã diẽ pᷣteriſſe.ac ſi crebꝛo dicere.da ma⸗
giſtrum videlicet Tertullianũ ſignificãs. Hic

cũ vſq; ad mediã etatẽ pᷣſbyter eccłie ꝑmãaſiſſet

inuidia poſtea ⁊ ↄtumelijs clericoꝝ romane ec
cleſie:ad Mtani dogma delapſus:in multis
libꝛis noue ꝓphetie meminit. Spliter aũt ad
uerſum eccleſiã texuit volumia:de pudicitia:ð

ꝑſecutõe:de ieiunijs:de monogamia:de extaſi

libꝛos ſex ⁊ ſeptimũ quẽ adũſuʒ Apollonium
ↄpoſuit.fert᷑ q; vixiſſe vſq; ad decrepitã etatẽ:

2 multa ins extãt opuſcula ↄdidiſſe.

tre vidua pauꝑ relinquit᷑: anos natos circiter
decẽ ⁊ ſeptem. Rẽ em familiarẽ ob ↄfeſſiones

8ℳp̃i fiſcus occupauerat.Hic Alexadrie diſp⸗
ſa eccleſia decimooctauo etatis ſue anno cate⸗

theſeon.i.doctrinaꝝ opus aggreſſus.poſtea a
Demetrio eius vꝛbis epo in locũ Clemẽtis pᷣ⸗

ſbyteri ↄfirmatus:ꝑ multos annos floꝛuit.Et

cũ iã medie eſſet etatis:⁊ ꝓpter eccłlias Achaie
q̃ pluribus hereſibus vexabant᷑: ſub teſtimo⸗
nio eccleſiaſtice epłe Athenas ꝑ NMaleſtinã ꝑ⸗

geret:a Theoxpᷣo ⁊ Alexãdro Ceſaree ⁊ hhie⸗

roſolymitaxꝝ epᷣis pᷣſbyter oꝛdiatus.Demetrij
offendit aios:qͥ tãta in eũ debacchatus eſt inſa

nia:vt ꝑ totũ mundũ ꝓ noie eius ſcriberet. Et

ↄſtat eũ anteqᷓ; ceſareã migraret fuiſſe Rome:
ſub Zepherino epᷣo:⁊ ſtatim Alexandriam re
uerſum:lheraclã pᷣſbyteꝝ iteꝝ:qui ſub habitu
philoſophi ꝑſeuerabat adiutoꝛẽ ſibi feciſſe:
Qui quidẽ ⁊ poſt Demetriũ

Alexandrinã tenuit eccleſiã. Quãte aũt gloꝛie

fuerit:hinc apparet ꝙ Firmianus Ceſaree epᷣs
cũ omni Cappadocia eũ inuitauit: ⁊ diu tenuit
Et poſtea ſub occaſione ſanctoꝝ locoꝝ Pale⸗
ſtinã veniens diu Ceſaree in ſanctis ſcripturis
ↄuerſatus ẽ. Sʒ ⁊ illud:quod ad οπ ammeaz
matrẽ Alexãdri imꝑatoꝛis religioſam feminã
rogatus venit Antiochiam: ⁊ ſummo honoꝛe

habitus eſt. q; ad Philippum imꝑatoꝛem:
q̊ ᷣmus de regibus Romanis xpᷣianus fuit:⁊

ad mr̃eʒ eius ſras fecit:que vſq; hodie extant.
Quis ignoꝛat:⁊ ꝙ tm̃ in ſcripturas diuias ha
buerit ſtudiũ: vt etiam hebꝛeam linguam con⸗
tra etatis gentiſq; ſue naturã ediſceret: ⁊ excep
tis.Lxx.interpᷣtibus alias q; editões in vnuʒ
ↄgregaret volumẽ.Aqͥle.ſ.ontici: ꝓſeliti:⁊
Theodotionis hebionei:⁊ Symmacchi eiuſdẽ
dogmatis:qui in euangelium qᷓ; capta Mat⸗
theum ſcribit cõmentarios:de quo ⁊ ſuuʒ dog
ma affirmare conat᷑. MPꝛeterea quintã ⁊ ſextaʒ
⁊ ſeptimã editionẽ:quas etiã nos de eius bib⸗

igenes:qui ⁊ Adamantius:decimo
o Seueri Pertinacis anno adũſum xpi
aAnos ꝑpſecutiõe ↄmota:a Leonide pre
Rpi martyrio coꝛonato:cũ ſex fratribus ⁊ ma

liotheca habuimus.miro laboꝛe reperit:⁊ cuʒ

ceteris editionibus cõꝑauit:⁊ qꝛ indicẽ operũ
eius in voluminibus epiſtolaꝝ qᷓ̊s ad Paulaz
ſcripſimus:in quadã epła ʒ Varronis ogꝑa cõ
ferẽs poſui nũc omitto. Illud de immoꝛtali eiꝰ
ingenio nõ tacẽs:q Dyalecticam q; ⁊ Geome
tricã:Arithmetricã:Ołuſicã: Grammaticam
NRhetoꝛicã:omniũq; phoꝝ ſectas ita didicitt
ſitudioſios q́; ſeculariũ litteraꝝ ſectatoꝛes ha-
beret:⁊ interpᷣtaret᷑ eis quottidie. Cõcurſuſq
quotidie ad eum miri fierẽi:qͥs ille ꝓpterea rne⸗⸗
cipiebat:vt ſub occaſione ſecularis litterature
in fide R.pᷣi eos inſtitueret. De crudelitate aũt
ſecutõis qᷓ aduerſum xp̃ianos ſub Decio cõöo⸗
ſurrexit:eo ꝙ in religiõe Philippi deſeuiret: qᷓ

tos interfecerit ſuꝑfluũ eſt dicere. Cũ etiã Fa⸗

bianus Romane ecclie eps:in ipᷣa occubuerit.
Et Allexãder Babylaſq; hieroſolymoꝝ ⁊ An
tiochene eccłie põtifices in carcerẽ ꝓ ↄfeſſione

doꝛmierit. Et ſuꝑ Oꝛigenis ſtatu ſi quis ſcire

velit: quid actũ ſit: ᷣmũ quidẽ de epłis eius:q
poſt pſecutõeʒ ad diuerſos miſſe ſunt.Deinde
⁊ de ſexto Euſebij Ceſariẽſis eccłiaſtice hyſto

rie libꝛo. Et ꝓ eodẽ Oꝛigene in. vj. volumini⸗
bus: poſſit liquido cognoſcere. Vixit vſq; ad

Gallũ ⁊ AVoluſianum.i.vſq; ad.lxix.etatis an

num:⁊a moꝛtuus eſt Tyri:in qua vꝛbe ⁊ ſepul⸗
tus eſt. =ðJ
Ammonius vir diſertus ⁊ eruditus in
h phia eodẽ tꝑe Alexandrie clarus habi
tus ẽ:qui inter multa ingenij ſui ⁊ pᷣcla
ra monumẽta etiam de ↄſonãtia Moyſi:⁊ Je
ſu elegans opus cõpoſuit ⁊ euãgelicos cãones
excogitauit:quos poſtea ſecutus ẽ Euſebius
ceſariẽſis.Hunc falſo accuſat Poꝛphyrius ꝙ
ex xpᷣiano ethnicus fuerit.Cum ↄſtet euʒ vſq;
ad extremã vitã:xpᷣianũ ꝑſeueraſſe.

bꝛoſius bᷣmũ Martionites. Dein H
a de ab Oꝛigene coꝛrectus ecclie dyaco⸗

nus:⁊ ↄfeſſiõis dñice głie inſignis fuit
Cui Th eoxpᷣo pᷣſbytero liber OD ꝛigenis de

martyrio ſcribit᷑.Huiꝰ induſtria⁊ ſumptu ⁊ in

ſtãtia: dũ viueret adhuc infinita Oꝛigenes di⸗
ctauit volumia. ⁊ ipᷣe qppe vt vir nobilis non
inelegãtis ingenij fuit:ſicut eiꝰad Oꝛigenẽ epi
ſtole indicio ſunt. Obijt añ moꝛtẽ Oꝛigenis:⁊
in h̊ a pleriſq; repᷣhẽdit᷑: ꝙ vir locuplex amici

ſui egeni ſenis ⁊ pauꝑis nõ recoꝛdatus ſit.

Riphõ Oꝛigenis auditoꝛ:ad quẽ nõ⸗

t nulle eiꝰextãt epłe:in ſcpᷣturis erudiẽtiſ

ſimus fuit: quod qͥdẽ ⁊ multa eiꝰ ſpar⸗
ſim oñdunt opuſcula:ſ pᷣcipue liber quẽ cõpo⸗
ſuit de vacca ruffa in Deuteronomio: ⁊ de di⸗
chotonomatibus i.de q̃libet etate aialibus qᷓ
offerebãt᷑ in lege:q̃ cũ colũba ⁊ turture ⁊ Abꝛa

ham ponunt᷑ in Beneſi.

Croc

S

„

s

di
gedaalin
Catpe
minisnonm
nenire.A.
liusinliben
Aiu

Uilectatoꝛe
teneritatie
Etineoden
fumenume
e ſeir
iſ Pauli
1
b bot
D
rnatione
ſtvarigopt
ligenigras⸗

feſucn,ert

guodere
Nndro O
ſorinin
h à
le

miauni
hoxarcul
cite operi
hedeceane
ſeoma con
hoputlosin
hocteperiin
incor Jus
deancer
ceſaſtedes
dereſnmeaoe
moishre
binngpapet
ſat Iuhuin
ttiotist
nnnscohon
marariostct
notariosteo⸗
mep Qd
dio ebeoo
heſopis,
er
³ (ſor
((aſi
ickogea,

Müeſtegte

wenttn
NN
ſizuen
fldeinnti
anc
iGrnn
ſkensiud
ran ſengt
hnce Kinn
isllene
calmslu
Decndain
Mos ſuo Dedgd
Whüigiden
tdicee i
8:nißnoct
bierolohre⸗
ncarcni
misſtanſit
Auidideglectgi
onileimn dene⸗
ſcſisetcitahto
Genein wani
ſere. Drne
ſggadleramen
Pinquaphenge

—
-——

⸗
=

=
—

=—
EE
——
=E=
S

19

—
S
EE

= . S=ꝛ

—
—

☛S
EEE

— ——
S S

S=
=SS
SSe
☛6

=

E =

1

S.

—

—

—

—

S=S
E

=

Se

See
SS—
—

denms 1aulnin
lermnatitedhnun
laingeniſtie
ſninn heſſi⸗

11anigeicnscha

ſutuse Er

Mirpaphniu

Cun ahaenzſi
dſe.
Prionits Vei
raus cectedaco⸗
legheiſigifpͤi
lber Cugenon
ſirſonhut

iinOrgee

E⸗

*

Luchn

Tractatus VI

Inut us Felix romce inſignis cauſidi⸗

im cus ſcripſit dy-alogum xpiani⁊ Ethni

J ti diſputantium qui octauus inſcribit᷑.
Sed ⁊ alius ſub nomine eius fert᷑ de fato: vel
5 Mathematicos: qui cũ ſit ⁊ ipᷣe diſerti ho⸗
minis nõ mihi videt᷑ cum ſuꝑioꝛis libꝛi ſtilo cõ
uenire. Ueminit huius Minutij ⁊ Lactan⸗
tius in libꝛis ſuis.
ALiius ſub ZZepherino Romane vꝛbis
c epo:a ſub Antonio Seueri ſilio diſpu
tationẽ aduerfum Mꝛoculũ Monta⸗
ni ſectatoꝛẽ valde inſignem habuit: arguẽs eũ
temeritat is ſuꝑ nouam ꝓphetiã defendendã .
Et in eodem volumine epłlas q̊; Mauli. xiij. tã

tum enumerãs.xiiij.que fert᷑ ad hebꝛeos: Di⸗

cit nõ eiꝰ eſſe: ſed ⁊ apud romanos vſq; hodie

qſi Pauli apłi nõ haber
Erillus Arabie Hotrenus epᷣs cũ aliq;

b to tꝑe gloꝛioſe rexiſſet eccłiaʒ:ad extre
mũ lapſus in hereſim que Rp̃m añ in⸗
carnationẽ negat: ab Oꝛigene coꝛrectus:ſcrip
ſit varia opuſcula.⁊ maxime epła in àbus O⸗
rigeni gr̃as egit. Sed ⁊ Ougenis ad eum litte⸗
re ſunt. extat dyalogus Oꝛigenis ⁊ Berilli in

quo hereſeos coarguit᷑. Claruit aũt ſub Alex⸗

andro amee filio OOaximino 7 Goꝛdia
no:qͥ in imꝑium ſucceſſerüt.
AIpolytus cuiuſda ecclie ep̃s.cnomen
h dqwe vꝛbis ſcire nõ potui) rõnẽ paſche
teempox canonũq; ſcripſit: vſq; ad pꝛi⸗
mũ annũ Alexãdri imꝑatoꝛis. Et ſedecim an⸗
noꝝ circulũ quẽ greci c xαι α TepiAa vo⸗
cãt: reperit. E teuſebio qͥ ſuꝑ eodẽ paſche cão
ne decẽ ⁊ nouẽ ãnoꝝ circulũ cvveXαεα
Ie prAa compoſuit: occaſionẽ dedit. Scripſit

nõnullos in ſcriptura cõmentarios.E quibus

hoc reperi in numeꝝ: ⁊ in Exodũ:⁊ in Cãticũ

cãticoꝝ. In Geneſim: æ in Zachariã: in Eſaiã

de Baniele: de apocalypſi:de ꝓuerbijs:de ec⸗

cleſiaſte:de Saul: de Shitoniſſa: de Antixpᷣo

de reſurrectõe ʒ Martionẽ: de paſcha aduer
ſum oẽs hereſes: ⁊ ſiłia de laude dei Saluato⸗
ris: in qua pñte Oꝛigene ſe loqui in eccla ſigni
ficat. In huius emulatõeʒ Ambꝛoſius quẽ de
Wartionis hereſiad verã fidẽ coꝛrectũ dixi⸗

mus:cohoꝛtatus ẽ Oꝛigenẽ in ſcripturas com

mẽtarios ſcribere:pᷣbẽs ei ſeptẽ: ⁊ eo amplius
notarios:eoꝛũq; expenſas ⁊ libꝛarioꝝ parẽ nu
meꝝ. Qðq; his maius ẽ incredibili q tidie ſtu⸗
dio ab eo opus exigẽs. Nñ in qdã epła hioe⸗
thẽ.i.oꝑis ↄpulſoꝛ:eũ Oꝛigenes vocat.
Lexãder epᷣs Cappadocie cũ deſiderio
a ſcõꝝ locoꝝ hieroiolymã ꝑgeret:⁊ nar⸗
ciſſus epᷣs eiuſdẽ vꝛbis ia ſenex regeret
eccłiaʒ: ⁊ Harciſſo:⁊ multis clericis eius reue⸗

lHgtüu eſt: altera die mane intrare epᷣm: qui adiu⸗

rrr-

Fo. 1LL XI

toꝛſacerdotalis cathedre eſſe deberet. Itaq; re
ita ↄpleta: vt pdicta fuerat:cũctis in paleſtina
epis in vnum ↄgregatis: admittẽte q; ipo yel
maxime Marciſſo hieroſolymitane ecclłie cũ eo
gubernaculũ ſuſcepit.Hoc in fine cuiuſdã epłe

quã ſcribit ad Aronitas ſuꝑ pacem eccleſie ait
Salutat vos Narciſſus:qͥ anñ me h̊ tenuit epᷣa⸗

lem locũ.Et nũc mecũ eundem oꝛonibus regit
annos natus circiter.cxvj.⁊c̃.⁊ vos mecũ pꝛe

cat᷑:vt vnũ idẽq; ſapiatis.Scripſit ⁊ aliaʒ ad

Antiochẽſes ꝑ Clementẽ pᷣſbyteꝝ Alexaãdrie:

deqͥ ſupꝛa diximus:necnõ ad Oꝛigenẽ ⁊ ꝓ O

rigene BHemetriũ: ⁊ ꝙ iuxta teſtimoniũ Be⸗
metrij eũ pᷣſbyteꝝ ↄſtituerit. Sed ⁊ alie ad di⸗
uerſos ferunt᷑ epłe. Ardente aũt ꝑſecutõe ſub

Becio: quo tꝑe Babylas Antiochie paſſus ẽ:

ductus Ceſaream: ⁊ clauſus in carcere:ob ↄfeſ
ſionẽ Rpi martyrio coꝛonaat

Alius africanus:cuius quinq; de tpi⸗

i bus extãt volumia. ſub imꝑatoꝛe M
Aulurelio Antoino q̊ͥ Macrino ſucceſ⸗
ſerat: legatõeʒ ꝓ inſtauratõe vꝛbis Emaus ſu
ſcepit:qͥ poſtea Nicopolis apellata ẽ. Huius
eſt epła ad Oꝛigeneʒz ſuꝑ qſtion ẽSulanne eo
ꝙ dicat in hebꝛeo hãc fabulã nõ haberi:nec cõ
uenire cũ hebꝛaica veritate.a potu pᷣmipᷣſecoa
a potu ſchinchiſe:cõtra quẽ doctã epłaʒ ſcribit
Oꝛigenes.Extat eius ad Ariſtidẽ alia epla in
q̃ ſuꝑ Biaphonia q̃ videtur eſſe in genealogia
Saluatoꝛis apud Mattheum ⁊ Lucam ple⸗
niſſime diſputta.
Eminus Antiochie eccłie pᷣſbyter pau
g aa ingenij ſui monumẽta ↄpoſuit. Flo
rẽs ſub Allexãdro pᷣncipe ⁊ epᷣo vꝛbis
ſue Ethebꝛuno:eo maxie tꝑe q̊ͥ heraclas Alex⸗
andrine eccłie põtifex oꝛdinatus eef.
Mheogdoꝛus: qͥ poſtea Gregoꝛius aſpel
t latus ẽ. Neoceſaree põti epᷣs ad modũ
AQAgg+.oleſcẽsob ſtudia grecaꝝ⁊ latiaꝝ lr̃a
rũ de Capadocia Beritũ: ⁊ inde Ceſareã pale
ſtine trãſut: iũcto ſibi frẽ Theodoꝛo.Quoꝝ cũ
egregiã indolẽ vidiſſet Oꝛigenes hoꝛtatus eſt
eos ad phᷣiaʒ:in q̃ paulatim Ep̃i fidẽ ſub intro
ducẽs: ſui qͥ; ſectatoꝛes reddidit:⁊ qᷣnquennio
itaq; eruditi ab eo remittunt᷑ ad hatrẽ. E qui⸗
bus Theodoꝛus pꝛoficiſcens &ανρπνυρο

cXορ Tαα☛ ſcripſit Oꝛigeni. Et ↄuocata

grandi frequent ia ipᷣo q; Oꝛigene ynte recita⸗
uit:qͥ vſq; hodie extat. Scpſit⁊ e Ioαναοα ι
in Eccleſiaſten: bꝛeuẽ qdẽ: valde vtilẽ: ⁊ alia
hurꝰ vulgo ferũt᷑ eple. Sʒ pᷣcipue ſigna atʒ mi⸗
racula qᷓ iã epᷣs cũ multa ecclłaꝝ gła ꝑpetrauit.
VVeꝛnelius romane vebis epus: ad quẽ
c octo Cypꝛiani extant epłle: ſchſit. epkazʒ
ad Fabium Antiochene ecclie epm de

Synodo romana: Italica: Africana: zali de

Nouatiano: ? de his qui lapſi ſunt:tertiam de

geſtis Gynodi:qrtã ad eundẽ Fabiũ valde ꝓ
lixã: ⁊ Houatiane hereſeos cauſas 7nathéa
ↄtinentẽ. Rexit eccłiaʒ ſub Gallo ⁊ Noluſiãõo

„ ‧

annis.ij. cui ob Ep̃i amoꝛẽ martyrio coꝛonato

ſucceſſit Lucius.

Vrvypꝛianus Afer pᷣmum gloꝛioſe rheto⸗

c ricam docuit. Exinde ſuadente pᷣſbyte
ro Cecilio a quo ⁊ cognomentum ſoꝛti

tus eſt: Epianus factus: omnẽ ſubſtantis ſuĩ
paupꝑibus erogauit. Ac poſt nõ multum tẽpo⸗-

ris electus etiam in pᷣſbyteꝑ:epᷣs Carthaginẽ⸗

ſis ↄſtitutus eſt.HHuius ingenij ſuꝑpfluum ẽ in⸗

dicẽ texere:cum ſole clarioꝛe ſint eius oꝑa.paſ

ſus eſt ſub Ualeriano ⁊ Galieno pᷣncipibus pꝑ⸗
ſecutõe octaua:eodẽ die qͥ rome Coꝛnelius ſu

pꝛaſcriptus:ᷣ nõ eodẽ anno.
Inntius dyaconus Cypᷣani vſq; ad di
p em paſſionis eius cum ipo exilium ſu⸗
ſIſtinens:egregium volumẽ vite paſſio⸗
nis Cypᷣani reliquit. ðMU

Jonyſius Alexãdrine vꝛbis ep̃us ſub

d lheracla x0οροει0ο vſochlam p̃ſbyter

tenuit. Oꝛigenis vel inſigniſſimus au-

ditoꝛ fuit:h̊ in Cybani ⁊ Africane Synodi do

gma ↄſentiẽs de hereticis baptiʒãdis ad diüö.
ſos plurimas miſit epiſtolas:q̃ vſq; hodie ex.
tant:ſed ad Sabiũ Antiochene vꝛb epᷣm ſcpᷣſit
de penſtentia ⁊ ad Romanos ꝑ hhypolitũ al-
terã:ad Syxtũ:qui Stephano ſucceſſerat:du

as epiſtolas ad hilemonem: ⁊ ad Dionyſiũ
Romane eccleſie pᷣbyteros:duas epiſtolas:⁊
ad eundem Bionyſium poſt Rome epiſcopũ:

ad Mouatianum cauſantem ꝙ inuitus Ro⸗
me epᷣs oꝛdinatus eſſet:cuius epiſtole hoc exoꝛ

dium eſt. Bionyſius Nouatio fratri ſalutem.

Si inuitus vt dicis oꝛdinatus es:ꝓbabis:cus

Yolens ſeceſſeris. Eſt eius ad Bionyſiuʒ ⁊ ad
Bidymum altera epła:⁊ Coꝛtaſtice de paſcha

plurimo declamatoꝛio ſermone ↄſcripte: ⁊ ad

Alexandrinam eccłiaʒ de exilio: ⁊ ad heraclã

in egypto epᷣm: ⁊ alia de moꝛtalitate:⁊ de ſab⸗
bato: ⁊ ꝑigymnaſio.Et ad lhermanionẽ ⁊ alia

de pſecutõne Becij:⁊ duo libꝛi aduerſum Ne⸗
porem epiſcopum qui mille annoꝝ coꝛpale reg

num ſuis ſcriptis aſſeuerat. In quibus ⁊ de ¶

pocalypſi Joãnis diligentiſſime diſputat. Et

aduerſum Sabellium ⁊ ad DHamonẽ Beroni⸗

cis ep̃ᷣm: ⁊ ad Deliſpoꝛum ⁊ ad Euphrã: ⁊ q̃t⸗

tuoꝛ libꝛi ad Dionyſium Romane vꝛbis cm
⁊ ad Laodicenſes de penitentia. Item Canõ

de penitentia: ⁊ ad Oꝛigenem de martyrio:ad
Armenios de penitẽtia:de oꝛdine delictoꝝ:de
natura ad Tymotheum:de temptatiõibus ad

Euphranoꝛẽ:ad Baſilidem quoq; multe epłe

in quarum vna ſe aſſerit etiam in Eccleſiaſtẽ ce

II

piſſe ſcribere commẽtarios. Sed aduſus au

lum Samoſatenum ante paucos dies qᷓ; moꝛe

retur. Inſignis eius fertur epiſtola. oꝛitur

xii. Salieni anno.

DBDuatianus Romane vꝛbis p̃lbyt ad

n uerſus Coꝛnelium cathedram ſacerdo
talem conatus inuadere. Nouatiano⸗

rum grece dicit᷑ Cheron:dogma ↄſtituit: ⁊ no

lens apoſtatas ſuſcipe penitentes. Huius au⸗
ctoꝛ Mouatus Cypᷣani pᷣſbyter fuit. Scpᷣſit au
tem de paſcha: de ſabbato:de circũciſione: de
ſacerdote:de oꝛatione:de cibis iudaicis: de in

ſtantia: de Attalo. ultaq; alia: ⁊ de trinita⸗
te grande volumẽ: quaſi c ri Io np opis Ter
tulliani faciens:quod pleriq; neſcientes Cybpa

ni exiſtimant.

Alchion diſertiſſimus Antiochene ec⸗

m eeſie pᷣſbyter:quippe qui in eadem vꝛ⸗

be rhetoꝛicã floꝛẽtiſſime docuerat adn

ſum Maulum Samoſatenum: qui Antioche⸗

ne eccleſie epiſcopus dogma Artemõis inſtau
raret:excipientibus notarijs diſputauit.qͥ dy⸗
alogus vſq; hodie extat.Sed ⁊ alia grãdis epi

ſtola ex ꝑpſona Synodi ab eo ſcripta ad Bioni

epos dirigitur.

AKcchelaus epiſcopus Meſopotamie

a libꝛum diſputationis ſue quem habuit
aauerſum Manicheum exeuntem de
Perſide:Syro ſermone compoſuit:qui trãſſa
tus in grecum habet᷑ a multis. Clarnit ſub im⸗

peratoꝛe Pꝛobo:qui Aureliano Tacitoq; ſuc

ceſſerat.

a rie epiſcopus.ſub Pꝛobo ⁊ Caro im⸗

peratoꝛibus floꝛuit. mire doctrine vir

in Arithmetrica. Geometria. Aſtrononia. grã

matica. Rhetoꝛica. Dialectica.Cuius ingenij)
magnitudinem de volumine quod ſuꝑ paſcha
ↄpoſuit:⁊ decẽ libꝛis de Arithmetrice inſtitu⸗
tionibus intelligere poſſumau.—
Ictoꝛinus Pictauiẽſis epᷣs:nõ eq̃ lati
v nam vt grecam linguam nouerat. Añ̃

oꝑa eius grãdia ſenſibus:vilioꝛa vidẽ

tur compoſitione verboꝛum. Sunt autem hec
ↄmentaria in Geneſim: in Exodum: in Leuiti

cum:in Eſaiam:in Eʒechielem:in Abachuch

in Eccłaſtẽ:in Caticũ cãticoꝝ:in Apocalypſin
Zojãnis aduerſum oẽs hereſes: ⁊ młta alia ad

extremũ martyrio coꝛonatus eo.

p neceſſariꝰ tate bibliothece diuio amo⸗

re flagrauit:vt maxiaʒ ptẽ Oꝛigeis vo

luminũ ſua manu deſcpſerit: q vſq; hodieĩi C⸗e
ſariẽſi bibliotheca reſeruãt᷑: ⁊ in.xij. ppbas.
xxv. u Inτπ. 1¹. qſtionũ Oꝛigenis volumia

ſium ?7 Maximũ romane ? Alexãdrine eccłlie

Natolius Alexãdrinus Laodicie Sy

Co

nenueiu⸗
enogeud
echleticige
lmnlia⸗
nuſeyeſt
et̃
l
c. to/
en
ſoritmne:
ſigtnen
gunniſ.t⸗
bücmireos

vVolatariey

gruspoſtt
fuiſe verl
de ppheti
liſpelenn
1Ne.
or
urar Luas
dellbelli
Paad
Mini⸗
D
N
deypoſul
ſudice:qui
tetuncat.
ILudanu
Rn
chee
dade
lyulgoextit

usẽc
Nofolbus v
deerhetoncan
Obgerum vid
W
tentulnoſcn
anſchodie
1agliuumlibzunr
pucherrinä
erfungites
niiensope⸗
de libzos due
Pobͤepen
lboo duos
fonehoisi
ſatolni
cſegapfe

ur
one fige

ienſor agel
engnomntg

nns Mtocee
Külimedonend
Knun. glicn
nn Artenöien
misdiſonnmnue
Scdr alagilij
weoſcnpnati
me Dexicnucc
Copns Ceipern
nonisſtequende
catand
geconpoirgucti
—

”

timslndies
in poldnn⸗
mit Rredertenk
ria AMNong
lernca Curante
inegnodſhnt
Aurmenitelſt⸗
nns. ,
aieſs ehond⸗
ingamnonci
ſanibos: i
un. Imnn
in Erodnmn
hunne
ilcor.
ts n

— ——
☛ W L

=
— —
= =—

=

—

=
=- n

—
=
=S

1

—
S

☛
—
= —

6

. 9 „
nodn c

=

Euſbil en
blotheen 60
nrize i⸗
: , s.
it;tun ſe
n

S==
=

—

=r

—
— –

☛ =

Tractatus VI

manu eius exarata repperi: qᷓ tãto amplecto? ?

ſeruo gaudio: vt Creſñi opes hr̃e me credã. Si
em leticia ẽ: vnã epłaʒ hr̃e martyris:qᷓ;to magl
tot milia vſuũ:q̃ mihi vident᷑ ſui ſanguinis ſis
naſſe veſtigia.Scripſit anq; Euſebius ſcribe⸗
ret apologeticũ ꝓ Oꝛigene ⁊ paſſus ẽ Caſaree
NPaleſtine ſub pſecutõe ρ axiim.
Alrius Alexũdrine eccłie pbr:ſub Ca⸗
c ro ⁊ Byocletiano bᷣncipibus eo tẽꝑe qͥ
eęe.eandæẽ eccłaʒ Theonas epus regebat:
floꝛẽtiſſime docuit ꝓpłos:⁊ tantã ſermonis diũ
ſoꝛũq; tractatuũ:qͥ vſq; hodie extãt inueit ele⸗

gantiã: vt Oꝛigenes iunioꝛvocarek. Conſtat
hũc mire aOτνπεοα. 1. induſtrie: 2 appetitoꝛ? ne libꝛo 86.dO
martyribus alia opuſcula.⁊ in. cl.plalmos eru

volũtarie pauꝑtatis:ſciẽtiſſimũq; DOyalectice
artis poſt ꝑſecutõeʒ omne vite ſue tᷣs Rome

fuiſie verſatum huius ẽ lõgiſſimus tractatus

de ꝓphetia Oſee:quẽ in vigilia paſche habi⸗
tũ ipᷣe ſermo demöſttart.
AUcianus vir dilertiſſimus: Antioche
Ineeccłe pb tm in ſcripturax ſtudio la
bpboꝛauit: vt vſq; nũc qdã exẽplaria ſchᷣ
turaꝝ Luciana nuncupent᷑. Ferunt᷑ eius de ſi
de libelli: ⁊ bꝛeues ad nõnullos epłe. Paſſus
Nycomedie:ob ↄfeſſionẽ REp̃i ſub ꝑſecutione
MRaximi. Sepultuſq; lelenopoli Bithinie.
Mileas de vꝛbe egypti:q̃ vocat᷑ Tynꝰ
p nobili gſie ⁊ nõ ꝑuis opibus ſuſcepto
epᷣatu:elegãtiſſimũ libꝝð martyꝝ lau⸗
de ↄpoſuit.diſputatõeq; actoꝝ habita adſuʒ
iudicẽ:qui eũ ſacriſicare cogebat: ꝓ epᷣo capi
te truncat᷑. Eodẽ in egypto ꝑſecutõis auctoꝛe:
q̃ Lucianus Nicomedie.
RnRnnobius ſub Byocletiano pᷣncipe Si
a che apud Africã floꝛẽtiſſime Rhetoꝛi
cã docuit. Scripſitq; aduerſum gẽtes
q̃ vulgo extãt volumina. M
Irpmianus qͥ ⁊ Lactãtius Arnobij di⸗
f ſcipulus ſub Syocletiano pᷣncipe attri
tus ẽ cũ Famo grãmatico cuius de me
dicinalibus vſu ↄpoſiti extant libꝛi. Nicome⸗
die rhetoꝛicam docuit:ac penuria diſcipuloꝛũ
ob grecam videlicet ciuitatem:ad ſcribendum
ſe ↄtulit. habemus eius Sympoſium qð ado⸗

leſcentulus ſcripſit Africe:⁊ odopoꝛicõ ð afri⸗
ca vſq; ad Nicomediam hexametris verſibus

alium libꝛum qͥ inſcribi᷑ Oõrammaticus.Et

pulcherrimũ de ira dei:⁊ inſtitutõe diuina ad⸗

uerſum gẽtes libꝛos ſeptẽ:⁊ epitomẽ.i.bꝛeuia⸗

riũ eius opꝑis in libꝛo vno: Acefalo ⁊ Aſclepia

dẽ libꝛos duos.⁊ de pſecutõe libꝝ vnum.Ad

Pꝛobũ epłaꝝ libꝛos qᷓ̃tuoꝛ.Ad Seueꝝ epłaꝝ
libꝛos duos:ad eũdẽ de opiſicio dei: vł foꝛma
tione hoĩs libꝝ vnũ.Hic extrẽa ſenectute mgr
Ceſaris Criſpi filij Cõſtantini in Gallia fuit:q̃

poſtea a pr̃e interfectus eſt.

Fo. LXXIIII

Epla XXXIIII

Alebius Ceſaree paleſtine ep̃s: in ſcꝰ?
e turis diuinis ſtudioſiſſimus.⁊ biblio⸗

thece diuine cũ Paphilo martyre dili

gẽtiſſimus ꝑueſtigatoꝛ: edidit infinita volumni
na. Ge qͥbus hec ſunt. euãgelice a o Aeεs/ον 8Cv ·

bꝛi xv. Cheophanias libꝛi. v. ecckaſticebyſto
rie libꝛi.x.chꝛonicoꝝ canonũ omnimodã hyſto
riã.⁊ eoy epitomẽ.i.bꝛeuiarium.Et de euãge⸗

id eſt expoſitõis libꝛi.xx.euãgelice ꝓpaſtiles li

lioꝝ diaphonia. In Eſaia libꝛi.x.?⁊ 3 Moꝛphi

rium qui eodẽ tꝑe ſcribebat in Sicilia: vt qdã

putant libꝛi.xxx.de quibus ad me.xx.puenert
Topicon libꝛum vnum. Apologias ꝓ Oꝛige⸗

ne libꝛos ſex.de vita Mamphili libꝛos tres.de

ditiſſimos ↄmẽtarios: ⁊ multa alia.floꝛuit ma⸗

xime ſub Conſtantino imꝑatoꝛe ⁊ Conſtatio.
Et ob amicitiã Mãphili martyris ab eo cogno

mentũ ſoꝛtitus eſt.

etitius Eduoꝛũ. i. Auguſtuduneſis

r eps ſub Conſtãtino celeberrime faine

habitus eſt in Gallijs. Legunt eiꝰ cõ⸗
mentarij in Canticum canticoꝝ:⁊ aliud grãde
volumẽ aduerſus Nouatianũ:nõ pᷣter h̊ qcqẽᷓ

eius opeꝝ repperi.

Eihoͤdi⸗ lympli
m ri epᷣs:nitidi ↄpoſitiq; ſermonis:adũ⸗

ſum Moꝛphyriũi 9fecit libꝛos: Sym
poſiũ decẽ virginum: de reſurrectõe opꝰ egre⸗

giũ Oꝛigenẽ: aduerſus eundẽ de Chito⸗
niſſa:⁊ de Antexuſio. In Geneſi q; ⁊ in Canti

cũ cãticoꝝ ↄmẽtarios: ⁊ multa alia qͥ vulgo le⸗

ctitant᷑. Et ad extremũ nouiſſime ꝑſecutionis
ſiue vt alij affirmãt ſub Decio ⁊ Aaleriano in
chalcide grecie martyrio coꝛonatus ẽ·

Auencus nobiliſſimi gñis Hyſpanus

i pbr quattuoꝛ euãgelia hexametris w⸗
ſibus pene ad vbum tranſferens: q̃ttu
oꝛ libꝛos ↄpoſuit.Et nõnulla eodem metro ad

ſacroꝝ oꝛdinẽ ꝑtinẽtia. Floꝛuit ſub Cõſtaãtino

AUAſtachius genere amphilus Syde
e ces:pᷣmum Heriſe Syrie: deinde An⸗
tiochene rexit eccleſiam: ⁊ aduerſum
Arrianoꝛum dogma cõponens multa ſub Cõ

ſtantino bncipe pulſus eſt in exilium Traiano

polin Thaciarum:vbi vſq; hodie conditus ẽ.
Extant eius volumina de anima: de engaſtri⸗
nunco aduũſum Oꝛigenẽ.Et infinite eple ãs e⸗
nũerare longũ eſt.

Arcellus Anticyranus eps:ſub Con⸗

m ſtantino ⁊ Cõſtantio pᷣncipibus floꝛu⸗

ſit: multaq; diuerſaꝝ hypotpheſeon.i.
diſputationũ ſcpᷣſit volumina ? maxie aduſuʒ
Arrianos.Ferunt᷑ ↄ hũc Aſterij:⁊ Apollina⸗
ris libꝛi Sabelliane eũ hereſis argusies: ſed ⁊

2

iympij Lycie ? poſte yp

Milarius in ſeptimo aduerſuz Arrianos libꝛo

nois eius:qſi heretici meminit. Poꝛro ille de⸗
fendit ſe nõ eſſe dogmatis: cuius accuſat᷑. Sed
cõione Julij:⁊ Athanaſij Romãe ⁊ Alexãdri

ne vꝛb potificũ ſe eſſe inimiciui.

Thanaſius Alexandrine vꝛbis ep̃us:

A multas Arrianoꝝ ꝑpeſſus inſidias ad
Caoonſtãtem Balliarum p̃ᷣncipem fugit
AUi reuerſus cum litteris: ⁊ rurſum poſt moꝛ:·
tem eius fugatus: vſq; ad Jouiniani imꝑium
latuit: a quo recepta eccleſia ſub Aalente moꝛi
tur. Ferunt᷑ eius aduerſum gentes duo libꝛi:?2
3 Dalentem vnus: de vginitate: ⁊ de pſecu
tionibus Arrianoꝝ plurimi ⁊ de pſalmoꝝ titu
lis: ⁊ hyſtoꝛia Antonij mõachi vitã ↄtinẽs:⁊

coꝛtapſice eple.i. caſtigatões ſolẽnes: ⁊ młta a
lia q̃ enũerare lõgũ ef.

*

Nthonius mõahus: cuius vitã Atha

aà ftnaſius Alexandrine vꝛbis epᷣs inſigni
volumine ꝓſecutus eſt: miſit egyptia⸗-
ce ad diuerſa monaſteria apoſtolici ſermonis:
ſenſuſq; epiſtolas ſeptem: que in grecam ling⸗
uam tranſſate ſunt. Quarum pᷣcipua ad Arſe⸗
notas.Floꝛuit Conſtantino ⁊ filijs eius regnã

Allilius Anquiranns ep̃us artis medi

b ce ſcpᷣſit contra Marcellum de vgini⸗
agte libꝛuʒ: ⁊ nõnulla alia. Et ſub rege
Coſtatio Macedonie ꝑris cũ Euſtaſio Seba

ſteno pᷣnceps fſuit. .
d6Hhyhoeodoꝛus Heraclee Thraciaruz ep̃s

t elegantis aptiq; ſermonis: ⁊ magis hy
ſtoꝛice intelligentie:edidit ſub Cõſtãti

nopncipe ↄmẽtarios in Mattheũ ⁊ in Joan⸗

nẽ:⁊ in pſalteriũ:⁊ in aplm.

Alebius Emiſen eps elegãtis ⁊ rhe⸗
c toꝛici ingenij innumerabiles: ⁊ qui ad

plrylauſum populi ptinent: ↄfecit libꝛos
Magiſq; hyſtoꝛiam ſecutus ab his qui decla
mare volunt: ſtudioſiſſime legitur. E quibus

vel p̃cipui ſunt: aduerſum iudeos ⁊ gentes: ⁊

Nouatianos ad Gallathas libꝛi. x. ⁊ in euãge⸗
lia homelie bꝛeues ſᷣ plurime. Floꝛuit tempoꝛi
bus Conſtãtij: ſub quo ⁊ moꝛtuus Antiochie
ſepultus eeft.
Riphylus Cypletẽſis ſiue Leuconte

t eps eloquẽtiſſimus ſue etatis:⁊ ſub re

ge Conſtaãtino celeberrimus ſuit. Le⸗

gi eius in Cãtico cãticoꝝ ↄmẽtarios. Et multa
gatus: duodecim aduerſum Arrianos cõfecit
libꝛos.⁊ alium libꝛum de Synodo:quẽ ad gal

alia ↄpoſuiſſe refert᷑: q̃ in noſtras manus mini

me ꝑuenerũt.
HBSBSnatus a qͥ Bonatiani ſub Cõſtante

d Coſtãtioq; pncipibꝰ aſſerẽs a nr̃is ſcb⸗

tkturas in ꝑſecutõe ethnicis traditas:to
tã pene Africã ⁊ maxie iudeã ſua ꝑpſuaſione de

ccpit. Extãt eiꝰ multa ad ſuam hereſim ꝑtinẽ⸗

II

tia. Et de ſpirituſancto liber Arriano dogma⸗

ti ↄgrues.
SIterius Arriane phs factiõis ſcripſit
a regnante Cõſtantio in epłka ad Roma
nos ⁊ in euãgelia ⁊ pſalmos ↄmẽtari⸗
os:⁊ muita alia q̃ a ſue ꝑtis hoibus ſtudioſiſſi⸗

me legunt.
AIAcifer Caralitanus ep̃us cũ ancra

aa Cõſtantiũ imꝑatoꝛẽ a Liberio epᷣo

Rkae legatus miſſus: cum nollet ſub nomine

Ithanaſij Nicenam damnare fidem in CPale⸗
ſtinã relegatus mire ↄſtatie: ⁊ pᷣꝑati animi ad
martyriũ 3 Conſtantiũ imꝑatoꝛem ſcripſit.li⸗

bꝛiuq; eilegendũ miſit. Ac non multo poſt ſub
Juliano pᷣncipe Caralis reuerſus Aalẽtinia⸗

no regnãte obijt.
Alebius natione Sardus ⁊ ex lectoꝛe
ę vvꝛbis Romane Vercellẽéſis epᷣs ob cõ⸗
feſſionem fidei a Cõſtãtio pᷣncipe Scy

topolim ⁊ inde Cappadociã relegatus:ſub Ju

liano imꝑatoꝛe ad eccłiaʒ reüſus edidit in pſal
mos ↄmẽtarios Euſebij Ceſariẽſis:qͥs de gre

co in latinũ verterat. Moꝛtuus ẽ Aalẽtinião

7. . .

Valẽte regnãtibus.

Oꝛtunatianus natõe Afer Aqlegien⸗
ſis epᷣs imꝑpante Cõſtãtio in euagelia ti
tulis oꝛdinat bꝛeui ſermõe ruſtico ſepᷣ⸗
ſit ↄmẽtarios.Et in ̊ habet᷑ deteſtabilis ꝙ Li
berium Romane vꝛbis epᷣm ꝓfide ad exilium

ꝑgentẽ pᷣmus ſollicitauit ⁊ fregit: ⁊ ad ſubſcpᷣ⸗
tionẽ hereſeos ↄpulit.

Chatius quẽ qꝛluſcus erat monothal
a mum.i. vnoculũ nũcupabãt:Ceſarien
ſis eccłe in Paleſtina epᷣus elaboꝛauit
In eccłiaſten.xvij. volumina ⁊ Synton ⁊ Ze⸗

tematon: æ multos pᷣterea:diuerſoſq; tractatꝰ.

In tm̃ᷣ aũt ſub Conſtantio imꝑatoꝛe claruit vt
in Liberij locuʒ Rome Felicẽ Arrianũ epiſco⸗
pũ ↄſtitueret. MV
EFErapion inhuſeos qui ob elegantiam
89 i1ingenij cognomẽ ſcholaſtici meruit ca⸗
rrus Antonij monachi: edidit aduſum
MManicheũ egregiũ libꝝ:⁊ de pſalmoꝝ titulis

gliũ. Et ad diuſos vtiles eplas.Et ſub Cõſtãa⸗
tio pᷣncipe etiã in ↄfeſſiõe inclytus funuit.
AIlarius vꝛbis Pictauoꝝ Aquitanie
h eps factiõe Saturnini Arelarẽſis ep̃i

de Synodo hyterenſi Phꝛygiam rele

*

liaꝝ epᷣos ſcripſit:⁊ in pſalmos ↄmentarios:pᷣ
mum videlicet ⁊ ſcöᷣm:⁊ a.x viij.vſq; ad extre⸗

mum. in qͥ ope imitatus Oꝛigenẽ noͤnulla etiã
de ſuo addidit. Eſt eius ad Cõſtantiũ libellus
quẽ viuẽti Conſtãtinopoli poꝛrexerat:⁊ alius

–

4Konſtant
laragte
Arünmniſe
ßfnio
hynnoper
theum. oc
nioauſanin
5Auuni
diſchſſecii

onli Mo
1tliteregt

otl
y ſanti
clren
ſchſtacuerſu
volGeobſou
1,metarios

N.

t Uinione

ſichei
fhätu Oe

Zmalu
d Wu
Wrl
peoctogenan
nnusett.
Heol
g he p
10

us innume

inpotoreobij
ſiumn. xtx. libai.
nne obant.
Regori⸗

(certren

ocriſer,
ſceeegmen
lur

Atinus
csaaſtit
6lemon
deanibuseſte

eopoſopzinc
ngeſt

Hootinne

ihrn
uoſedi

inumſt.
pmn

Numulodſ
erſus Ving

Nns telnne
ktoßnche
legatur
ſusediditnſl
miſis:isdege
use liini⸗

Afer Naſege⸗
känoinenigeinl
ſemöennſtoſc⸗
deeſoblsg
1picenerlon
iegt uſſy⸗

Wernnonchl
ahthirainen
ehts adoriit
utnNd
Ducntcſeruar,
mnprorcmn
e rinighſs

gtiobekenin
laſtinnentc⸗
hrtziun
epſalnorl
Eſliß
Hymsfu.
nur Aunr
i Sehtiſec
1 Pbnpnt

in Conſtantiũ:queʒ poſt moꝛtẽ eius ſcripſit:
liber aduerſum Aalentẽ ⁊ Arſatiũ hyſtoꝛiam
Ariminẽſis ⁊ Seleucẽſis Synodi ↄtinens: ⁊

ad pᷣfatũ Saluſtinũ ſiue ↄ Diaſcoꝛum: ⁊ liber

hymnoꝝ:⁊ myſterioꝝ aliꝰ⁊ ↄmẽtarij in Mat
theum: ⁊ tractatus in Job qs de greco Oꝛige
nis ad ſenſum trãſtulit: ⁊ alius elegas libellus
3 Auxentiũ:⁊ nõnulle ad diũſos epłe.AAiũt q
dã ſcpᷣſiſſe eũ ĩ Cãticũ cãticoꝝ. Sʒ a nob h opꝰ

ignoꝛat᷑. Moꝛtuus ẽ NPictauis Valẽtiniano:

2 Valẽte regnãtibus

Ictoꝛinus natõe Afer Rome ſub Coõ⸗

v ſtantio pᷣncipe Rhetoꝛicã docuit: ⁊ in
eextrema ſenectute E*£:p̃i ſe tradẽs fidei:

ſcpᷣſit aduerſus Arriuʒ libꝛos moꝛe dyalectico
valde obſcuros:qͥ ⁊ ab eruditis nõ intelligüt:

2 ↄmẽtarios in apßknm.

Itus Botrenus eps ſub Julizo 7 J0o

t. uiniano pᷣncipibus foꝛtes adſuʒ da

d pyvlibus componendis ingeniũ habuit.
Aultaq; ⁊ bꝛeuia metro edidit: ⁊ ꝓ⸗
pe octogenarius ſub Theodoſio pᷣncipe moꝛ⸗
tuus eſt.

a ire pbr̃o mag grãmaticis in adoleſcẽ⸗
tiea opam dedit.Et poſtea in ſcãs ſcrip
turas innumerabilia ſcribens ſub Theodoſio
impatoꝛe obijt. Extant eius aduũſum NMoꝛphy

rium. xxx. libꝛi:qui inter cetera oꝑa eiꝰ vl max

ime ꝓbant.

megoꝛius Lacticꝰ Hiliuerti ep̃s vſq;

g ad extremam ſenectutem diuerſos me
dDiuiocri ſermone tractatus compoſuit.?

de fide elegantem libꝛum: hodieq; ſupereſſe di
Ailrtianus Nupꝑmei vꝛbis Barcilone
m eßs caſtitate ⁊ eloquentia: ⁊ tam vita
ᷓ ſermoue clarus ſcpᷣſit varia opuſcu⸗
la:de quibus eſt certus:⁊ ʒ Nouatianos.ſub
Theodoſio pꝛincipe iam vltima ſenectute moꝛ
tuuseeff. “
mMhhotinus de Gallo grecia Marcelli
p diſcipulus:⁊ Smyrnino epᷣus oꝛdina
tuls lHebionis hereſim inſtaurare cona
tus eſt. Et poſtea a Nalentiniano pᷣncipe pul⸗
ſus ab eccleſia plura ſcripſit volumina. In qui
bus vel pᷣcipua ſunt ↄtra gentes:⁊ ad Aalẽti⸗
nianum libꝛi. MM
mMhaenadius genus Galliarum ep̃s edi⸗
dit Z Arrianos libꝛum: dicunt᷑ ⁊ eius

eſſe alia opuſcula:que necdum legi vi⸗

uit:vſq; hodie decrepita ſenectute.
d Igdymus Alexãdrinus captus a ꝑpua

. ” „(5F0.
ractatus VI Epiſtola XXX

niicheũ ſcpſit libꝛos: ⁊ nõnulla alia.mo
rit᷑ aũt ſub VUalẽte. ”M”MMo
Amaſus Romane vꝛbis ep̃s elegãs in

NMollinaris Laodicene Sprie eps pa

etate oculis:⁊ ob id elementoꝝ q; ignarus:tan
tum miraculum ſui omnibus pᷣbuit: vt dyale⸗
cticam q; ⁊ geometriam: que vel maxime viſu
idiget:vſq; ad ꝑfectũ didicerit. Is plura oꝑo
nobilia ↄſcripſit. Commentarios in pſalmos
omnes:commentarios in euãgeliũ ¶atthei:
⁊ Joannis:⁊ de dogmatibus:⁊ 3 Arrianos li
bꝛos duos:⁊ de ſpirituſancto libꝝ vnum: quẽ
ego in latinum verti. In Eſaiam tomos decẽ⸗
In Oſee octo ad me ſcribens ↄmentarioꝛũ li⸗
bꝛos tres: ⁊ in Zachariam meo rogatu libꝛos
quinq;. Et infinita alia que dirigere ꝓpꝛij iudi
cis ẽ. Niuit vſq; hodie:⁊.lxxxiij.etatis ſue ex⸗
ceſſir annun.
Ptatus Afer epᷣs ileuitanus ex ꝑ
o te catholica ſcripſit ſub Aalentiano ?
Aalentino pᷣncipibus aduerſum Do⸗
natiane ꝑtis calumniam libꝛos ſex: in quibus
nertt crimen Bonatianoꝛũ in nos falſo retotꝛ:
queeir. l
CTtilius Seuerus in hiſpania de gñe
A illius Seueri: ad quem Lactantij duo
eepiſtolay ſcribunt᷑ libꝛi:compoſuit vo
lumen quaſi occepyricum totius ſue vite ſtatũ
ↄtinens tam ꝓſa q; verſibus: ꝙ vocauit cata⸗
ſtrophẽ.i.ↄuerſatõeʒ ſiue perã:⁊ ſub AValẽtia⸗
no pncipe obpfftt.
Vrillus hieroſolyme epᷣs ſepe pulſus
c abecckia ⁊ receptus. Ad extremũ ſub
Trheodoſio pᷣncipe octo annis incõcuſ
ſum epᷣatũ tenuit.Extãt eius cathaceſes.i.do⸗
ctrine q̊s in adoleſcẽtia ↄpoſuitt.
Sitius apud Theſphiſium rhetoꝛem
e cum BGregoꝛio Naʒanʒeno epᷣo adole⸗
ſccens Ceſaree eruditus eſt:a eiuſdẽ vꝛ
bis epᷣs plurimo laboꝛe coꝛruptaꝭ bibliothecã
Oꝛigenis ⁊ Pamphili membꝛanis inſtaurare
conatus eſt. Ad extremum ſub Theodoſiopᷣn
cipe ꝓpter eccłiam paſſus eſt. Feruntur eius
E multipliceſq; tractatus quos noſſe ꝑfaci
Hhilanius Cypꝛi Salamine epᷣs ſcpᷣſit
p aduerſum omnes hereſes libꝛos: ⁊ mł
ta alia: que ab eruditis ꝓpter res a ſim
plicioꝛibus ꝓpter vba q; lectitant. Supereſt
vſq; hodie:⁊ in extrema ſenectute varia cudit
Ffrrem Edeſſene eccłie dyaconus:mul
e ita Syro ſermone compoſuit ad tãtam
venit claritatem: vt poſt lectione᷑ ſcrip
turaꝝ publice in quibuſdam eccleſijs eius ſcb⸗
ta fericent. Peye eius de ſpirituſancto egregiũn
volumen:quod quidem de Syriaca lingua x
terat. Et acumen ſublimis ingenij etiaz in traäſi⸗
latione cognoui. Beceſſit ſub Valente pꝛinci⸗

de⸗ 1

Alilius Ceſaree Cappadocee que pᷣus
b Maza vocabat᷑ eps: egregios 7 Eu⸗
nomiũ elaboꝛauit libꝛos: ⁊ de ſpũſctõ
volumẽ:⁊ in hexamerõ homelias.ix.Et aſteri
con.i.intellectu.Et bꝛeues varioſq; tractatus
QHoꝛit᷑ imꝑante Grataon.
Regoꝛius HNaʒiã ʒenus vir eloquẽtiſſi
g mus pᷣceptoꝛ meus a quo ſcpᷣturas ex⸗
planante didici: ad. xxx. milia verſuuʒ
omnia oꝑa ſua compoſuit. E quibus illa ſunt
de moꝛte fratris Ceſaris:laudes Cypᷣani:lau⸗
des Athanaſij:laudes Maximi phᷣi poſt exi⸗
lium reuerſi: quem falſo nomine quidam He⸗
rona ſuꝑſcripſerunt:quia eſt ⁊ alius liber vitu
perationem eiuſdem Maximi ↄtinens:quaſi

nõ licuerit eundem: ⁊ laudare: ⁊ vituperare ꝓ
tꝑe.Et liber hexametro vſu virginitatis ⁊ nu⸗
ptiarum contra ſe oiſſerentium. aduerſum Eu

nomium libꝛi duo:de ſpirituſancto liber vnus
Cõtra Julianum impatoꝛem liber vnus. Se⸗
cutus eſt autem Polennonũ dicendi characte
re: viuoq; ſe epᷣm in loco ſuo oꝛdinãs ruri vitã
mõachi exercuit.Deceſſitq; añ h̊ ⁊ ferme trien

niũ ſub Theodoſio pᷣncipe.

Acilus poſt Athanaſium Arriane par
l tis epᷣs:vſq; ad Theodoſium pncipẽ:

4à quo ⁊? expullus eſt Alexãdrinam ec⸗
cleſiã tenuit. Extat eiꝰ ſolẽnes de paſcha epłe⁊
pauci variaꝝ hypotheſeõ libelli.
Zogoꝛus Tharſenſis es dum Anti⸗
d ochie eſſet pbr: magis claruit.Extant

eius in aplm commẽtarij: ⁊ multa alia
ad Euſebij magis emiſſem characterem pꝑtinẽ

tia.Cuius cum ſenſum ſecutus ſit:eloquẽtiam
imitari non potuit pꝛopter ignoꝛantiam ſecula
riũ littera.. èÿMW.²
Anomius Arriane partis Ciʒycenus
e eps in aꝑtam hereſeos ſue ꝓrumpens
blaſphemiam:vt quod illi tegunt: iſte

pbᷣlice fateret᷑: vſq; hodie viuere dicit᷑:in Cap

padocia:⁊ multa ʒ̊ eccłiam ſcribere. Reſpon⸗
derunt ei Apollinaris: Didymus:Baſilius:
Leſarienſis: Gregoꝛius: Naʒzianzenus ⁊ Ni⸗
898.
. Vcillianus Abilee epᷣs qui factõe lhi
l ctiitij ⁊ lhitatij Treueris a MMaximo
tyvr anno ceſus eſt:edidit multa opuſcu
la: de qͥubus ad nos aliqua ꝑuenerũt. Hic vſq;
hodie a nõnulł Gnoſtice.i.Baſilidis ył ar
ci:de qͥbus Hireneus ſcpſit: hereſeos accuſat
defendentibus alijs non ita eum ſenſiſſe vt ar⸗
Altrononus ꝓuincie Hyſpanie valde
lI eruditus: ⁊ in metrico oꝑe veteribus
vodgangis ceſus ẽ: ⁊ ipe Treueris cum
Nꝛiſcilliano Feliciſſimo Juliano Enchꝛotia

I

eiuſdẽ factõis auctonbus. Extãt eius ingenij

oꝑa diuerſis metris edtias.
Yberianus Bericus ſcbſit ꝓ ſuſpitiõe

qua cum Pꝛiſcilliano accuſabat᷑ here

ſeos apologeticum: tumẽti ↄpoſitoq;

ſermone. poſtea poſt ſuoꝝ cedem tedio victus
exilio mutauit ꝓpoſitũ: ⁊ iuxta ſanctã ſcpᷣturã
canis reüſus ad vomitũ ſuũ:filiãs deuotã Ep̃o

vginẽ mr̃imonio copulautt.
NANAEbꝛoſius Mediolanẽſis epᷣs vſq;
a in pñtem diem ſcribit:de quo quia ſu
eeſt meum iudicium ſubtraham:ne ina

terutram ꝑtem aut adulatio in me repᷣhendat

aut veritas.

Vagrius acris ⁊ feruentis ingenij:cũ

e agdhuc eſſet pbr̃ diuerſarũ hypotheſeõ
tractatus mihi legit: quos necduʒ edi⸗

dit. Vitã q; beati Antonij de greco Athanaſij
in ſermonẽ nr̃m trãſtulit. =èòÿMU,

AQUEHbꝛoſius Alexãdrinus auditoꝛ Bi⸗

a dpymi ſcripſit aduerſum Apollinarem
volumen multoꝛum verſuum de dog⸗
matibꝰ.Et vt ad me nuꝑ quõdã narrãte ꝑlatũ
ẽ:ↄmẽtarios in Job: qͥ vſq; hodie ſupeſt.
Alrixitnus ph̊s natus Alexan
ſus inſignẽ de fide aduerſus Arrianos
ſcripſit libꝛum:quẽ Mediolani Gratiano bᷣn⸗
Regoꝛius Emiſenus epᷣs frater Paſi
g lij:añ paucos annos mihi ⁊ Gregoꝛio
Naʒianʒeno ↄ Eunomiũ legit libꝛos:
q̃ͥ ⁊ multa alia ſcpſiſſe ⁊ ſcribere ðꝛ.
i bij Emiſeni Biodoꝛiq; ſectatoꝛ multa
copmponere ð: de qbus Periperilſe⸗
nes tm̃ legi. —

Elaſius Ceſaree Paleſtine poſt Eu⸗

g nomium epᷣus acurati limatiq; ſermo⸗
nis fert᷑ qdã ſcribere:ſᷣ celare.
leotimus Cythiemoꝛum epiſcopus:

t in moꝛem dialogoꝛũ ⁊ veteris eloquen

tiiie tres ↄmẽtarioſq; tractatus edidit.
Audio eũ ⁊ alia ſcribere.
Evcrter Matiani ð quo ſupꝛa dixi filius
d aarus ad ſeculum ⁊ Rſepᷣi fidei editus:
fert᷑ ad me omnimodã hyſtoꝛiã texuiſ⸗
ſe:quã necdũ leig.
NVWVWDVORphilotius hiconij epᷣ̃us nuꝑ mihi
a libp legit de ſpuũſcõ ꝙ deus ẽ: ⁊ ado⸗
rãdus q́; ⁊ omnipotẽs ſit.
Bophꝛonius vir appꝛime eruditus lau⸗
8 des Bethleem adhuc puer: ⁊ nuꝑ de
ſWuubuerſione Serapis inſignem libꝛuzʒ
ↄpoſuit.HDe virginitate qᷓ; ad Euſtochiũ ⁊ vi

„*

itã Hilarionis mõachi opuſcula mea in grecuʒ

rie. Con
m ſtantinopoli e oꝛdinatus eſt: ⁊ pul⸗

Gn

oontiler
gheng

mis
h
un
ftiunfui
odoßfench
monochi⸗
Zolbelose
Luckerunt
dehfſtore.
weligs.xry
DeGerapt
ſoflo Der
Homeliasi
ſus heluid
Sd Euſtod
horcellan

frteſlies

Oannes Antiochene eccle pbr̃: Eule⸗

alathas co
ſolunad T.
Phleme
ſtencomme
nGeneſn
eſpirunn
ſtulilbꝛ⸗
Jupſalme
ui monach

hebuxcam
Paulonm29

Utincertus

bichenerp

Ponnamnlbe

AnAbachucd

Mun. WMult
Ahehebevint

Acberuin 40
Pinglc⸗
Ellepiſe
ſtiun.

chitrin
Senmäins

(raßmot

täntgni

ſtpilti;
uinnr
hen hoſn
nedointe
Cngiſäni
dergii,

iſeez,
Nenui
uni
me henkk

nunsadtade
Uum Bolinreen
veruundedeg
dänmnieeni
hocieſtged.
Aerndneo
inatnsehtge⸗
ueſninp
ninunon⸗

veösfin i
nihin breg
omiilegtlhrs.

ec
rallepbiEuſ⸗
glanmormula

us Penperie⸗

cſine poſt en
Uimmiczſeeme⸗
(elare.
own chiſcohns⸗

1vensclogtin

oſupudifli
giteir⸗
irloürun

ſchunmn⸗
öſt.

Fo. LXXVI

Tractatus VI Epiſtola XXNXXIIII

eleganti ſermone trãſtulit. Pſalterium quoq;

⁊ ꝓphetas quos nos de hebꝛeo in latinuʒ ver⸗

„ .

timus.

Zeronymus pbr̃ pre Euſebio natus:
h oppido Stridonis quod a Gotthis eũ

ſum Dalmatie quondam NPanonieq;
2finium fuit vſq; in pñtem diem i.annũ The⸗
odoſij pᷣncipis.xiiij.hec ſcripſi. Aitam NPauli

monachi. Epiſtolaꝝ ad diuerſos libꝛum vnũ.

Ad Heliodoꝝ exhoꝛtatoꝛiam. altercationem
Luciferiani ⁊ Oꝛthodoxi:chꝛonicõ omnimo⸗

de hyſtoꝛie. In Heremiam ⁊ in Eʒechiele hho
melias.xx viij.quas de Greco in latinum verti
De Seraphin ⁊ Oſanna. Be frugi ⁊ luxurio⸗
ſo filio. De tribus queſtionibus legis veteris.

Homelias in Canticum canticoꝝ duas.aduer
ſus hheluidium de vginitate Marie ꝑppetua.
Ad Euſtochium de virginitate ſeruanda.Ad
QHarcellam libꝛum vnum. Conſolatoꝛiam ð
moꝛte filie ad aulam. In epiſtolã CPauliad
Galathas commentarioꝝ libꝛos tres. In epi⸗

ad NPhilemonem libꝛum vnum. In Eccleſia⸗

ſten commentarios queſtionum Hebꝛaycarũ.
In Beneſi libꝛum vnum. De locis libꝝ vnum
e ſpirituſancto Didymi quem in latinũ trã⸗
ſtuli libꝛũ vnũ. In Lucam Homelias.xxxix.
In pſalmos vſq; ad.x vj.tractatus ſex.Capti⸗
ui monachi vitam ⁊ beati hilarionis. Nouũ

teſtamentum grece ſidei reddidi. Netus iuxta

hebꝛaycam tranſtuli. Epiſtolarum autemad
Naulam ⁊ Euſtochium:quia quotidie ſcribũ
tur: incertus eſt numerus. Scripſi pꝛeterea in
ichea explanationũ libꝛos duos. In So⸗
phoniam libꝛum vnum. In Naum libꝝ vnuʒ.
In Ab achuch libꝛos duos. In Aggeü libꝛuz

vnum. Multaq; alia de opere ꝓphetali: que

nunc habeo in manibus:⁊ necdũ expleta ſunt.
Aduerſum Jouinianum libꝛos duos. Et ad
Pãmachiũ appologeticũ ⁊ epitaphiũ.
Euſebij Hieronymi explicit liber viroꝛum
illuſtrium.
Incipit viroꝝ illuſtrium poſt Hieronymũ

Gennadius quondã pᷣſbyter Maſſiliẽſis feli

citer: ⁊ pᷣmo capla. H
Jacobus. Julius. Paulinus Vitel

lius. Macrobius pbr̃ĩ. Heliodoꝛus pᷣſby

ter Pachomius monachus Theodoꝛus
Oꝛelieſis monachus. Macharius mona
chus. Euagrius monachus Theodoꝛus
alius monachus. Pꝛudẽtius. Audẽtius
epᷣs. Cõmodianus. Fauſtinus pᷣſbyter.
Ruffinus pbr. Ticonius. Seuerus pbr̃.
Antiochus es. Seuerianus evs. Mi⸗
ceas eᷣↄs. Olympius epᷣs. Baciarius pᷣſl⸗

byter. Sabacius eßs. Ilaac. Arſinus

Macharius. Heliodoꝛus alius eßs. Jo

gnnes epᷣs. Paulus epCᷣs. eluidus. The⸗

ophilus eↄs. Euſebius Aigilãtius pbr.
Simplicianus epᷣs. Vigilius es. Augu
ſtinus eös. Oꝛſius ppv Maximus ep̃s.
NPetronius epᷣↄs. Pelagius hereſiarches
nnocentius epᷣↄs Celeſtius Julianꝰepᷣs.

ucianus pᷣſbyter. Auitus pbr. Pauli⸗

nus es. Eutropius pᷣſbyter. Euagrius
alter. Vigilius alter dyaconus. Atticus

epᷣs Neſtoꝛ hereſiarches Celeſtinus epᷣs
Cheodoꝛus ep̃ᷣs. Faſtidius ep̃ↄs. Cyrillꝰ
eps. Timotheus epᷣs. Lepoꝛius pᷣſbyter
Nictoꝛinus rhetoꝛ. Caſſianus pꝛeſbyter.
Philiwus pᷣſbyter. Eucherius epiſcopus.

„

ncentius epiſcopus. Syagrius Iſaac
pᷣſbyter. Saluanus pbr. Hilarius epiſco
pus. Paulinꝰ. Milarius eps. Leo epi⸗
ſcopus. Mocimus pbrT̃. Tymotheus he

reſiarches Aſclepius epiſcopus Petrus

epiſcopus. Odalus epiſconus. Paſtoꝛ
epiſcopus ictoꝛ epiſcopus Aictoꝛinus
epiſcopus. Muſeus pbr᷑. Vincentius ali

us pbr†D. Cyrus monachꝰ. Samuel. Clau⸗

dianus pbr. Pꝛoſper. Fauſtinus epiſco⸗
pus. Seruus dei epiſcopus. DVictoꝛ aliꝰ.
Theodoꝛus epiſcopus. Gennadius epiſco
pus. Theodoꝛus pbr. Joãnes pbr̃.
EEvrrpliciunt capitula.

Acobus cog⸗

nomento ſapiẽs Niʒibene no⸗

beilis Perſaꝝ mõ ciuitas epᷣs:
vrnnnus ex nũero ſub Maximia
no pſecutoꝛe confeſſoꝝ:⁊ eoꝛũ
qui in Micena ſynodo Arria⸗
nam peruerſitatẽ homouſion oppoſitione dam
narunt. hunc virum beatus Hieronymus in
libo veelut magnarum virtu⸗
tum hominem nominansin cathalogo ſcriptu
rarum cur non poſuerit facile excuſabit᷑:ſi con

ſideremus ipᷣos tres vł quattuoꝛ Syros quos
poſuit interpᷣtatos in grecum relegiſſe tractatũ

Vñ ↄſtat eum illo tempoꝛe ignoꝛaſſe ſyrã ling
uam vel litteras.Et ideo qui necdũ in alia ver
ſus eſt lingua neſciſſe ſcriptoꝛem. Compᷣhẽdit
aũt omne opus ſuum in.xx.⁊ ſex libꝛos.ideʒ ðᷣ
fide oẽs hereſes:de charitate gñali:ð ieiunio

de oꝛõne:de dilectõne erga ꝓximũ ſpãli:de re
ſurrectõe:de vita poſt moꝛtẽ:de humilitate:de

penitentia: ð ſatiſſactõe: de vginitate:de ſenſu
anime:de circunciſione:de aʒymi benedictõne
ꝓ quo in Eſaia legit᷑. Nõ exterminat᷑ botrus:
ð R:po quod filius dei ſit:⁊ ↄſubſtãtialis pr̃is.

de caſtitate aduerſus gẽtes:ð ↄſtructõe taber⸗

naculi:de gẽtiũ ↄuerſatõe:

₰

ars

ꝑſecutõe xpᷣianoꝝ cõpoſuitbpo mi
noꝛis qͥdẽ grecoꝝ curioſitatis: maioꝛis fidu⸗

cie:qꝛ diuinaxꝝ ſcpᷣturaꝝ auctoꝛitate ↄſtructuʒ
ↄpᷣmit oꝛa eoꝝ qͥ pᷣſumptuoſa ſuſpitõe de aduẽ
tu añxpᷣi vel dñi nr inanit᷑ philoſophant᷑ mo⸗
rit᷑ h̊ vir Cõſtãtij tꝑibus ⁊ iux pᷣceptũ pr̃is eiꝰ
Conſtãtini intra muros Niʒibenis ſepelit᷑:ob
cuſtodiam videlz ciuitatis qð m ſidẽ Cõſtan
tini euenit. Mã poſt ãnos ingreſſus Julianus
Niʒibẽ:vel głie ſepulti inuidens: vel ſidei Cõ
ſtantini:cuius ob id donũ ꝑſequebat᷑ iuſſit ef⸗
ferri de ciuitate ſancti coꝛpis reliquias.⁊ poſt
paucos menſes ↄſulende.r.p. Jouianus impe
ratoꝛ qui Julião ſucceſſerat tradidit barbaris
ciuitatem: qui vſq; hodie ꝑſaxꝝ ditioni cũ fini⸗

bus ſuis ſubiecta ſeruit.

ABlius Ro. vꝛb eps ſcripſit ad Hiony
i ſium quendam de incarnatõe dni epi⸗

ſtolam vnam: que illo quidem temꝑe

vtilis viſa eſt aduerſum eos qui ita duas ꝑ in⸗

carnationem aſſerebant in *†:o ꝑſonas ſic na⸗
turas.nũc ãt ꝑnicioſa ꝓbat᷑.fomẽtũ em ẽ euti⸗
chyane ⁊ timothyane impietatis.

Aululunas pbĩr diſcipulus beati Effrem
p dyaconi:homo acris valde ingenij: v·
in diuinis doctus ſcripturis: ſᷣ viuẽte

magiſtro clarus in doctoꝛibus eccłiaſticis fuit
⁊maxime ex tenꝑis declamatoꝛ. NPoſt illius
aũt obitum amoꝛe pᷣmatus ⁊ nois ſeꝑans ſe ab
eccłia ſcripſit ↄᷣria ſideimulta. Huic obiturus

beatus Effrem aſtãti dixiſſe fert᷑. Nide Pau⸗

luna ne te mittas cogitatõibus. Sʒ cũ te ad pa
rum comp̃hendiſſe putaueris dñi crede nec in⸗
tellexiſſe.pᷣſenſeras em illum ex ſtudijs vel ſer⸗
monibus eius noua inueſtigare: ⁊ immenſum
intellectũ tenere. Vñ eũ frequẽter Bardeſanẽ
nouellũ vocat.
Itellius Afer Bonatianoꝝ ſciſma de
v fendẽs ſcpᷣſit de eo ꝙ odio ſint mundo
dDei ſerui:in q̊ͥ ſi tacuiſſet de nr̃o velutꝑ

ſecutoꝝ noſtroꝝ egregiam doctrinã ediderat:
ſcripſit aduerſum gẽtes ⁊ aduerſum nos velut

traditoꝛes in ꝑſecutõe diuinarum ſcripturarũ
⁊ ad regulam eccleſiaſticam ꝑtinẽtia młta dil⸗
ſeruit. Claruit ſub Conſtante ſilio Conſtanti⸗
ni bncipbis. ðMU

m tati cognoui Bonatianoꝝ poſtea in vꝛ

be Roma occultus ep̃s fuit. Scripſit
cũ adhuc in eccłia dei pbĩr eſſet:⁊ ad ofeſſoꝛes:
⁊ ad vᷣgines libꝛũ.i.moꝛalis quidẽ:ſᷣ valde ne
ceſſarie doctrine:⁊ pᷣcipue ad cuſtodiẽdam ca
ſtitatẽ aptiſſimis valde ſentẽtijs oꝛdinatũ.cla⸗
ruit int᷑ nr̃os pᷣmũ Africe ⁊ int᷑ ſuos.i.donatia

nos montẽſes:poſtea rõne.

h Elodoꝛus pbr ſcpſit lb vniio natu

Acrobius pbr: vt ⁊ ipe exſcripto Sp

ris reꝝ exoꝛdialiũ. In quo oñdit vnũ eſſe pᷣnci
piu. Nec qͥcqᷓ; coeuũ deo nec mali ↄditoꝛẽ deũ
ſ ita bonoꝝ oĩm creatoꝛẽ: vt materia q̃ ad ma⸗
lũ vᷣſa eſt poſt inuenta malicia ad oẽs re facta.
Nec qͥ cqᷓ; materialiũ abſq; deo.credit᷑ aũt fuiſ
ſe aliarum rerum creatoꝛem pᷣter deum:qui pᷣ⸗
ſentia ſua cum viderit mutandam naturã pᷣmo
nuit de pena.

Achomius mõachus vir tã in docẽdo

p qᷓᷓ in ſigna faciẽdo apłice gr̃e ⁊ funda⸗

toꝛ egypti cenobioꝝ ſcpᷣſit regulã vtri

qĩ gñi mõachoꝝ aptã: qu angelo dictate pᷣce⸗
perat:⁊ ſcpᷣſit ad collegas pᷣpoſiture ſue eplas:

in qbus alphabetũ myſticis tectũ ſacrt̃is velut

— „ —

hũane ↄſuetudinis excedentẽ intelligẽtiã das

te ſolis credo eoꝝ gre:vel meritũ manifeſtum:
vnã ad abbatẽ Coꝛnehũ:vnã ad abbatẽ Syꝝ
vnam ad omnium mõaſterioꝝ pᷣpoſitos:vt in
vnum antiquius monaſterium qð lingua egy⸗
ptiaca vocat᷑ baum ↄgregati paſche diem ve⸗

lut eterna legem ↄcelebꝛent:epiſtolam vnaʒ ſi⸗

militer ⁊ ad diem remiſſionis qᷓ menſe auguſto

agitur: vt in vnum pᷣpoſiti ↄgregarent᷑ epłaʒ

vnã:⁊ ad frẽs qͥ foꝛas mõaſteriũ miſſi fuerant:

oꝑari epłaʒ vnã.

tHMHhheodoꝛus ſucceſſoꝛ grecie ⁊ pꝛepoſi⸗
t ture ſupꝛadicti abbatis Pachomij:ſc;
ſilt ad alia monaſteria ſcripturaruʒ ſan
ctarum epiſtolas ſermone digeſtas. In qui⸗
bus tamen frequenter meminit magiſtri: ⁊ in⸗
ſtitutoꝛis achomij: ⁊ doctrine eius acute
ponit exempla: que vt doceret angelosadmi⸗
niſtrantes didicerat ſimul: ⁊ hoꝛtabatur per⸗
manendum in pꝛopoſito coꝛdis ⁊ ſtudij ⁊ redi

re in concoꝛdiam: ⁊ imitari eos qui poſt abba⸗
tis obitum diſceſſione facta a cetu ſemetipſos

abſciderãt vnitatis.Sũt ãt huius exhoꝛtatõis

Reſieſis mõachus amnboꝛum Pacho
o mij ⁊ Theodoꝛi collega vir in ſcriptu⸗

riiis ad perfectum inſtructus compoſu⸗
it libꝛum diuino conditum ſale:totiuſq; mona

ſtice diſcipline inſtrumentis conſtructum:⁊ vt

ſimpliciter dicam in totum pene vetus ⁊ nouũ

teſtamentum compendioſis diſſertiõibus iux⸗

ta monachoꝝ dũtaxat neceſſitatẽ inueniet᷑ ex⸗
poſitũ:qͥ m̃ vice teſtamẽti ꝓpe diẽ obitus fra⸗
tribus obtulit 2

Alcharius monachus llle egyptus ſig⸗

m nis ⁊ virtutibus clarus vnam tantum
aaa iunioꝛes pꝛofeſſioni ſue ſcripſit epi⸗
ſtolam:in qua docet illum ꝑfecte poſſe deo ſer
uire:qui conditionem creationis ſue cognoſ⸗

cens ad omnes ſemetipᷣm inclinauerit laboꝛes

Luctando atq; aduerſuʒ omne qð in hac vita
ſuaue ẽ auxiliũ imploꝛãdo:ad naturalẽ quoq;

Uunserin
naſizi
mkeß:poſt
Alenlaut o

Cra⸗a
lnnn
imng,

it
””
rlak vin
ft
busiſtuſun
ſcheſone
nos didiat:
nontsopon
Nittenpt⸗
cbrlaut I
Eenaturelag
quodtameo
clninaente
Anachoꝛ
ſentaniarum
ſtudioſisgy
huunptmus
(rvitiatüp
lerßtando⸗pt
kanreſtuwi’

ſodotssdoch

deoſarr
1ſertciir⸗
fns: tMiß
dibus cog

dan, Eit

Hea
1 n
iſ

deincarnatoe

un ch

(roroſoit

detanisnpee

Uut thoiezdt

gteopeſeni

igantfofice

ttituefonadi
Puo cii aüthe
urſinenp

lisrrdegenn

„

Gaucortateſan

tty pvolunni

igetanper
„ elc Parrt
Cmuniuit.
Ruder

nh

hobote

ESN
1 Nnin
teninn
cigreinn
rüküfii
Adeumgiß
Wmnauriön

Frlündoitg
egfenfindr
ſtreglliyet⸗
godigirße
funeſueehe
gülachsn

indligeni de

ntümuniſfun
iAabrig
deppoiein
mmclnoneg⸗

ipaſcedenſe.

Piſtomnn.
menteugnte
gregeraicnt
mümiifunm.

Frae hſt

ns Pachontſc
alcpunngn
hekn gian⸗
intmgen rir.
arneeusaane
rumngevendnt
thonsban her
Asrſul,tinl
vlipoſtehh
au ſenanſos

serhorrͤs

poum Peche

Grirnſcto
dnsconpe⸗

letmetuſcno

ncrucungnt
ene vetus tMonn

iſentöbtein⸗
tneinun 4

e dieoblai⸗

bitü munus optim.—
AUAagrius mõach“ ſupꝛadicti Macha
e rij familiaris diſcipulus diuina ⁊ hũa⸗

pueniens puritatem ↄtinẽtia velut nature de⸗

na lxr̃atura inſignis:cuiꝰ etiã libꝛo qͥ at

titulat᷑ vitaſpatꝝ velutↄtinẽtiſſimi viri mẽto,ʒ

facit. Scbᷣſit multa moachoꝝ neceſſaria:e qui⸗

brvusiſta ſunt aduerſum octo pᷣncipaliũ vitioꝛũ
ſuggeſtiones:q̃̊s aut pᷣmus aduertit:aut int᷑ p⸗
mos didicit: octo ⁊ ſanctaꝝ tm ſcpturaꝝ teſti⸗
monijs oppoſuit libꝛos: ad ſititudinẽ videlicet
dñi:qͥ temptatoꝛi ſuo ſp ſcdᷣturaꝝ teſtimonijs:
obuiauit. Ita vt vnaqq; vel dyaboli vel vicia
te nature ſuggeſtionum ↄ ſe babeat teſtimoniũ
quod tamẽ opus eadẽ ſimplicitate:quã in gre.
cum inueni: iuſſus in latinũ tranſtuli. ↄpoſuit
Anachoꝛeus ſimptr viuentibus libꝝ centuzʒ
ſentẽtiarum ꝑ capitula digeſtum:a eruditis ac
ſtudioſis quiñginta ſentẽtiaꝝ:quẽ ego in lati

num pmus feci. Nam ſuꝑioꝛe olim tranſiatũ:
qꝛ vitiatũ ⁊ ꝑ tempus ↄfuſum vidi:pꝑtim rein⸗

terp̃ᷣtando:ptim emendando auctoꝛem verita
tem reſtitui. Compoſuit de Cenobiotis ac Syp
nodotis doctrinã aptã vite cõmunis:⁊ ad vir
ginẽ deo ſacratã libellũ competẽtem religioni:

⁊ ſex edidit:⁊ paucas ſentẽtiolas valde obſcu⸗

ras: ⁊ vt ipe in his ait ſolis monachoꝛum coꝛ⸗

dibus cognoſcibiles: quas ego ſimilit᷑ latinis
lens.
hhoeodoꝛus Antiochie eccle pbr vir ſen
t tẽtia cautus ⁊ lingua diſertus: ſcripſit

gqggduüſum Apollinariſtas 2 Anomeos:
de incarnatõe dñi libꝛos.xv.ad.x v. vſus ↄti⸗
nentes. In qbus rõne puriſſima teſtimonijs
ſcpᷣturaꝝ oñdit dñũm Jeſum ſicut plenitudinez
deitatis:ita plenitudinẽ hũauitatis habuiſſe.
Ddocet ⁊ hoĩeʒ duabus tm̃ ſubſtãtijs ↄſtare aia
ſcʒ ⁊ coꝛpe:ſenſumq; ⁊ ſpm̃ nõ alteram eſſe ſub
ſtãtiam: officia anime ingenita:quibus inſpi⸗
rat:qᷣbus rõnabilis eſt:qͥbus ſenſibile facit coꝛ
pus. Siiij.aũt huius oꝑis libꝛos ꝓpᷣe de incre
ata ⁊ ſola incoꝛꝑea ad oĩia q̃ omniũ ſancte trini
tatis: ⁊ de creaturaꝝ rõne diſſerens pio ſenſu
cũ auctoꝛitate ſanctarum ſcripturarum expli-
cuit.xv. volumine totum opꝑis ſui coꝛpus:ciui
tatis etiam patrum traditionibus ↄfirmauit ⁊
cõömuniuit. Mẽ

Rudẽtius vir ſecularis lr̃ature erudi⸗

p tus ↄpoſuit Trocheũ de toto veteri ⁊

nouo teſtamẽto ꝑpſonis excerptis ↄmẽ

tatus ẽ ⁊ in moꝛẽ grecoꝝ Hexamerõ de mundi
fabꝛica vſq; ad ↄditõeʒ pᷣmi hois:⁊ pᷣuaricati⸗ tiſe hili martyt
aduũſum mathẽeaticos: hoꝝ oim pᷣmiſſis qcũq;

onẽ eiꝰ:ↄpoſuit ⁊ libellos qͥs greca appellatiõe

5pp·htitulauit Apotheoſis:pſicho machia:a mar⸗
tigenia.i.de diuinitate:de ↄpugnãtia animi:ð

Tractatus VI

tus ⁊ natus eſt.

Fo. LXXVII

Epla XXXIIII

oꝛigine pctõx. fecit rin laudẽ martyꝝ ſub aliqͥ

rũ noibus inuitatoꝛiũ ad martyriũ libꝝ vnũ:⁊
ad hymnoxꝝ alteꝝ:ſpali tñ intentiõe aduerſum
SCymmachũ idolatriã defendẽtẽ:ex qͥꝝ dilecti

one agſcit᷑ Palatinis ſił fuiſſe.

Adẽtius ep̃s hiſpanus ſcpſit aduſus

9 Manicheos 7 Sabellianos Arria⸗

—w— —

nos maxie c intentõe ſpali tũ ʒ Pho

H tiniachos:qͥ nũc Bonoſiaci vocant᷑ libꝑ queʒ

p̃ᷣtitulauit de fide aduſum hereticos.in qͥ oſtẽ⸗

Dit antiqtatẽ:filij dei coeternalem patri fuiſſe.
HNec initium deitatis tunc a deo patre accepit

cũ a Maria vᷣgine homo deo fabꝛicãte ↄcep⸗

Bmmodianus inter ſeculares lr̃as le⸗

Cc git occaſionem acceptã ſidei:factꝰitaq;

rxrhbianus: ⁊ volẽs aliqð ſtudioꝝ ſuoꝛũ
munus offerre ERFpo ſue ſalutis auctoꝛi: ſc pᷣſit
mediocri ſermõe qᷓſi vſum aduerſum paganos

⁊ qꝛ patrum noſtroꝛum attigerat lr̃as magis ił

lox deſtruere potuit:qᷓ; noſtra firmare. Unde
7 de diuinis ꝓmiſſionibus aduerſum illos vili
ſatis ⁊ craſſo vt ita dixerim ſenſu diſſeruit: il⸗
lis ſtupoꝛem:nobis deſeerationem incutiens.

Tertullianum ⁊ Lactãtium ⁊ Papiam aucto
res ſecutus moꝛalem ſane doctrinaʒ ⁊ maxime

voluntarie paupertatis amoꝛe optime ꝓſecu⸗
dibu ego limilit tus incalcauit. “
dedi. AVixit longa etate ſignis ⁊ virtutibꝰ pol⸗

MM Auſtinus pbr ſcpᷣſit ad pſonaʒ Fracti⸗
f le regine aduſum Arrianos ⁊ Mace⸗

dDdonianos libꝛos ſeptẽ: his eos maxie
ſcripturaꝝ teſtimonijs arguẽs ⁊ ↄuincẽs:qᷣbꝰ

illi pꝛauo ſenſu vtunt᷑ ad blaſphem:ã.ſcpᷣſit ⁊

libꝝ quẽ Ualentiniano Theodoſio ⁊ Archa⸗
Dio imꝑpatoꝛibus ꝓ defenſione ſuoꝝ cũ ¶ar⸗
cellino quodam pbjr̃o obtulit. Ex quo oſtẽdit᷑

luciferianos ſciſmatico ↄſenſiſſe: qꝛ lHilarium

pictauiẽſem: ⁊ Bamaſum vꝛbis Rome epos

culpat:q̃ſi male ↄſuluerint eccłe:qð pᷣuaricato

res ep̃i ſe in cõionẽ ⁊ ſacerdotiũ pacis recuꝑan
de gẽa recepiſſent: qð Luciferiais ita diſplicu⸗

it reciꝑe ep̃os:qͥ in Ariminenſi ↄcilio arrianis
cõmunicauerant vt nouatianos apoſtatas pe⸗
nitennntes.
Affinus Aqlegienſis eccłie pbr̃ nõ mi
r nima pꝑps eccłie doctoꝝ:⁊ in trãſferendo
de greco in latinũ elegans ingeniũ ha⸗

buit. Deniq; maxiaʒ ꝑtẽ grecoꝝ bibliothecam
latinis exhibuit. Baſilij. ſ. Ceſariẽſis capado
cie ep̃i:Gregoꝛij naʒiãʒeni eloquẽtiſſimi hoĩs:
CLlemẽtis Romani cognitõnũ libꝛos: Euſebij

ceſarienſis Paleſtine eccłiaſticã hyſtoꝛiã: Sex
ti ſentẽtias: Euagrij ſnias. Pãphili martyris

ꝓlogꝰ latinis legunt᷑ a Ruffino int᷑pᷣtata ſunt:

q aũt ſine ꝓlogo ab alio tranſſatas: qui pꝛolo⸗

gũ facere noluit. Oꝛigenis ãt non oia qꝛ ⁊ bie⸗
ronymꝰ trãſtulit aliqta q̃ ſuo ꝓlogo diſcernũů⸗
tur. ppᷣo ãt laboꝛe:imo gra dei ⁊ dono expoſu⸗

it ide Ruffinꝰ ſymbolũ: vt in eiꝰ ↄꝑatõe alij ex
poſuiſſe credant᷑:diſſeruit: ⁊ bñdictõeʒ Jacob

ſuꝑ pr̃iarchas triplici.i.hyſtoꝛico:moꝛali ⁊ mi

ſtico ſenſu.ſcpᷣſit epłas ad timoꝛẽ dei hoꝛtatoꝛi

as multas:in q̃s plene nitẽt ille:qᷓs ad ꝛobã

dedit:hyſtoꝛie etiã eccłiaſtice quã ab Euſebio
ſcriptã ⁊ ab iſto diximus interpᷣtatã addidit.x
⁊.xj.libꝝꝑ:łᷣ ⁊ obtrectatoꝛi opuſculũ ſuoꝝ rñdit
duobus voluminibus arguẽs a conuincens ſe
dei intuitu ⁊ eccle vtilitate auxiliãte dño inge⸗
niũ agitauiſſe:illũ vo emulatõis ſtimulo incita
tũ ad eloquiũ ſtilũ vertiſſe.

Iconius natus afer in diuinis lr̃is eru

t·ditus iux hyſtoꝛiã ſufficiẽter ⁊ in ſecla⸗
ribuso nõ ignarus fuit:in eccłaſticis q;

hyſtoꝛijs ſtudioſus:ſcpᷣſit de bello in teſtimõöno

libꝛos ⁊ expoſitões diuerſaꝝ cauſaꝝ:in qbus

ob ſuoꝝ defenſionẽ ãtiqͥꝝ memit ſynodũ:e qui
bus oĩibus agnoſcit᷑ Donatiane ꝑtis fuiſſe:ad
inueſtigandã ⁊ inueniendã intelligentiã ſcptu⸗
raꝝ nouẽ aſi volumina ↄcluſit. Expoſuit ⁊ a⸗
pocalypſim Joãnis in integro: nihil in ea car⸗
nalẽ:pᷣ totũ intelligẽs ſpiritale. In q̃ expoſitõe

diu angelicã rõnem coꝛpus dixit eſſe:mille an⸗
noꝝ q; regni in terra iuſtoꝝ: poſt reſurrectõeʒ

futuri ſuſpitõeʒ tulit. Neq; duas in carne moꝛ

tuoꝝ reſurrectões futuras. Una iuſtoꝝ:aliam
iniuſtoꝝ:ſᷣ vnã ⁊ tũc ſemel omniũ in q ſurgũt:
aboꝛtiui etiã defoꝛmati:ne qd hũani gnis de⸗

foꝛmatũ ⁊ aiatũ ſubſtãtia:interea oñdit diſtin
ctionẽ ſane duax reſurrectionum. Ita facit vt
pᷣma quam iuſtoꝛum apocalypſim dicit creda⸗

mus mõ in hyſtoꝛie cremento: vbi iuſtiſicati ꝑ

ſidem a moꝛticinis peccatoꝛum ſuoꝛum ꝑ bap⸗

tiſmum ad vite eterne ſtipendium ſuſcitamur.
Secundam vero gñaliter omnis hoim carnis

Floꝛuit h̊ etate q̃ añ mẽoꝛatus Ruffinꝰ Theo

doſio ⁊ filijs eius regnãtibus.

Euerus pᷣſbyter cognomento Sulpi⸗

S tius Aquitanice ꝓuincie vir genere 2

littera nobilis: ⁊ pauꝑtatis atq; humi⸗

litatis amoꝛe conſpicuus:carus etiam ſanctoꝝ
viroꝛum Martini Turinenſis ep̃i ⁊ Paulini
Nolenſis:ſcripſit nõ ↄtemnẽda opuſcula. Nã

eplłas ad amoꝛem dei ⁊ ↄtemptũ mundi exhoꝛ
tatoꝛias ſcpᷣſit ſoꝛoꝛi ſue multas q̃ ⁊ note ſunt:

ſcripſit ⁊ ad ſupꝛadictum Paulinum Nolanũ

duas:⁊ ad alios alias:łᷣ qꝛ in aliquibus etiam

familiaris neceſſitas inſerta eſt:nõ digeruntur
ↄpoſuit ⁊

poſthumiani ⁊ Galli: ſᷣ mediãte ⁊ iudice de cò

ſfieret Abꝛahe priarche.

voſuit ſcripſit ⁊ ad multoꝝ ꝓfe⸗
ctũ vt iã beati Martini mõachi ⁊ ep̃i ſignis ?
ꝓdigijs ac vᷣtutibus illuſtris viri ⁊ ↄſolatiõeʒ

uerſatõe mõachoꝝ oꝛientaliũ ⁊ ipius arti·
ni habitã in dyalogi ſpẽʒ duabus in ↄciſionibꝰ
compᷣhẽdit:in qꝝ poꝝ refert ſuo tꝑe apð Alex

andriã ſynodo epoꝝ decretũ Oꝛigenẽ: ⁊cauti

us a ſapiẽtibus ꝓ bonis legẽdũ:⁊ animis capi
entibus ꝓ malis reputandũ.h̊ in ſenectuteſua
a Mellagianis deceptus: ⁊ agnoſcẽs loqcitat
culpã ſilẽtiũ vſq; ad moꝛtẽ tenuit: vt pctm qð

loquẽdo ↄxerat:tacẽdo penitus emẽdaret.

MNMtiochus ep̃ᷣs ſcripſit aduerſum auu⸗
a nitiam vnum ad longũ volumẽ:⁊ in cu
ratõe ceci qͥ Saluatoꝛe illuminatus e:?
homeliã ↄpoſuit ↄpunctõne timoꝛis dei:⁊ hu⸗
militate pleã.moꝛit᷑ Archadij vnotpe.

Euerianus Cauellenſis eccieſie epiſco
S pus in diuinis ſcripturis eruditus ⁊ in

hHhoaaomelijs declamatoꝛ admirabilis futt
Angde ⁊ frequenter ab epiſcopo Joanne ⁊ Ar
chadio imperatoꝛe ad faciendum ſermonẽ Cõ

ſtantinopoli euocabatur. Legi eius expoſitio⸗
nem in epiſtola ad Galathas: ⁊ de baptiſmo:

R

Jceas Romane ciuitatis ep̃s ↄpoſuit

n ſimpltci ⁊ nitido ſermone ſex ↄpetẽtes

ad baptiſmum inſtructiõis libellos:in

qͥbus pᷣmus ↄtinet q̃liter ſe debeant agere ↄpe

tentes: qui ad baptiſmi gram cupiũt puenire.
Scõs de gentilitatis erroꝛibus. In qͥ dicit ſuo
pene tꝑe Maelchidiũ quendã preʒfamilias a

liberalitate:⁊ Gadariũ ruſticũ ob foꝛtitudinẽ.

Tertius deſide vnice maieſtatis. Quartus ad

uerſum genealogiã. Quitus de ſymbolo.Sex
tus de agni paſchalis victima:dedit ad lapſaz
vᷣginem libellum omnibus laudibus emẽdati⸗
onis ingentt.
Lympius natõe Hiſpanus epᷣs ſcöſit
o libx ſidei aduſum eos qͥ naturã ⁊ nõ ar
bitriũ in copulã vocãt:oñdẽs nõ crea⸗

tione ſed inobedientia inſertum nature malũ.
Aciarius vir phᷣie nudus ⁊ expedit
b vacare deo diſponens etiam ꝑegrina⸗
tionem ꝓ ↄſeruanda integritate elegit:

edidiſſe ðꝛ greca opuſcula:ſᷣ ⁊ ego ex illis vnũ

tantum de ſide libꝛũ legi. In quo ſatiſfacit põ⸗
tiſici vꝛbis aduerſum querulos ⁊ infamatoꝛes
peregrinationis ſue indicans ſe nõ timoꝛe ho⸗

minum:ſed dei cauſa peregrinatõnem ſuſcepii/

ſe: vt exiens de terra ſua ⁊ cognatõe ſua heres

ℳ-

Abbatius Ballicene ep̃us ꝓuincie ro

s gatus a qdam caſta ⁊ RX& öo dicata vir⸗

gine ſᷣm nomẽ ↄpoſuit libꝛum de ſide
adũſuʒ Partionẽ ⁊ valẽtinũ eiꝰauctoꝛẽ:⁊ ad

uerſuʒ eunomiũ ⁊ ei ꝰmgrm aetiũ:oñdẽs ei rõ⸗

2 Theophanie ſolẽnitate libellum gratiſſimũ.
Moꝛitur iunioꝛe Theodoſio ſuoſin baptiſmo
imperante.

eſnpoſtos

Go⸗

geſciptur⸗
znepiumi
corermam
de Xhot
yeram hatu
bbedol
dorrelurgen

Aſorentesdu⸗
ſeintanethan
ooſtuct
fumndivint
clemuner⸗
teticoeternun
nias tracic
W

ſt

illb
uolueilenme
Eanen
glod uod ni
dereppuumc
Kliundoch⸗
Rnöſkpoe
fepprun
eraltero
ſjdeiplon
R
y cooe
uunt
huintebapti
Nlnnonine

upoſenſtbe

ſorpöiſmnpta

Acherin
n e
cholbr
ſunſauinen
Poden
iſt
Onte
on
„. Act
iftüfnn
Allao
b nhi
„, dore
tifcrenni
“ Lluii
nnn
„. lucdlof
enechfen
Puran ſcni.

—

fiuchet⸗
uinotſone⸗
Wihende
S
eraninieer
inſeene
Noſcisloͤ⸗
muinnpan
tuscnicn
ftalnnina⸗
Apalniſn
Oellumunse

—

Se —

—

SS=

S

—

po Zametg
dunſemnilh
ACiengepoſte⸗
1s. Nehhhtine:
bellungenſini.
ſioſuchnentln⸗

.
bus Pqdidi
Gi reznlen
äobtotincre
ns Auannorl
deſſnbolo Ber
ndellashg
diprsenidt⸗

4

ameeheſh
zinmmritnon
1 oidesnoten/
unnaturemelt
ans 1 ehele
Petan hein
ineytmnteie
rgotrlloſt
iqvoſaiſtric⸗
los inftamace
sſenötorhe
natötenſich

Cnitielutni

=Eü

mius ↄtradicũt.

Tractatus VI

neſcripturaꝑ teſtimonijs: vnuz eſſe deitatis
bncipium:ipᷣmq; ⁊ eſie deitatis ⁊ eternitatis au

ctoꝛem:⁊ mundi ex nihilo ↄditoꝛem:ſimulq; ⁊

de Rpo nõ in fantaſia homo aparuerit:ſed

veram habuerit carnem: ꝑ quam manducãdo
bibẽdo:laſſando:ploꝛando:patiendo:moꝛien⸗

doꝛreſurgendo:verus ꝓbatus ſit homo.Hhis

em Martion ⁊ valentinus contrarij extiterũt

aſſcrentes duo deitatis pᷣncipia:⁊ ypm veniſ

ſe in fantaſiam. Aetio vero ⁊ Eunomio diſci⸗
pulo oſtendit patrem non duaru m eſſe natura
rum:⁊ diuinitati parilium: ſed vnius eſſentie:
⁊ alterum ex altero.i.ex patre filium:alterũ al⸗
teri coeternum:cui crudelitati Aetius ⁊ Euno

Saac ſcribit de ſancta Trinitate vnaʒ

i ſubſtantiam: ⁊ de incarnatione domi⸗
ni libꝛum obſcuriſſime diſputationis ?

inuoluti ſermonis: ↄfirmans vna deitate tres
eſſe ꝑſonas:vt tamẽ ſit in ſingulis ꝓpꝛium ali⸗
quod quod nõ habeat alius: CPatrẽ.ſ.hoc ha⸗

bere ꝓpꝛium ꝙ ipᷣe ſine oꝛigine oꝛigo ſit alioꝝ.

Filium hoc habere ꝓpꝛium ꝙ genitus genito
ri nõ ſit poſterioꝛ. Spiritumſanctũ hoc habe⸗
re ꝓpꝛium ꝙ nec factus nec genitus:⁊ tamẽ ſit

ex altero. De incarnatõe vero ita ſcribit vt ma
nentibus in ea duabus naturis vna credatur ſi

li deixſon.
Rlinus monachus ſcripſit aduerſum

v eos qui rebaptiʒãdos hereticos decer

nnnunt: docens nec legitimũ nec deo dig
num rebaptiʒari illos in nomine ſimpłr R*ei:

vel in nomine patris⁊ filij ⁊ ſpirituſſancti:qui
pꝛauo ſenſu baptiʒent᷑. Sed poſt ſancte trinita
tis ⁊ xpᷣi ſimplcẽ ↄfeſſioẽ ſufficere ad ſalutẽ ma

nus impoſitõis catholici ſacerdotis.

Alcharius alius monachus ſcripſit in

m veꝛbe Romana aduerſum Mathema
ticos libꝛum in quo laboꝛe oꝛiẽtaliuʒ q̃
ſunt ſolatia ſcripturaꝛ.
Eliodoꝛus alius Antiochene p̃ſbyter

h edidit de virginitate egregium in lan-

ctis ſcpᷣturis inſtructũ volumẽ.

Oannes lieroſolymitarũ epiſcopus

i ſcripſit in obtrectatoꝛes ſtudij ſui libꝝ
inn quo oſtendit ſe Oꝛigenis ingenium
nõ fidẽ ſecutunm.
Alulus ep̃s ſcripſit de penitẽtia libellũ
p in quo dat legẽ penitẽtibus:ita debere
Dolere ꝓ pecccatis:ne ſupꝛa mẽſuram
triſticie mn mẽſura deſperatõis mergant᷑.
kEluidius Abſentij diſcipulus Sym⸗
h nmachi imitatoꝛ ſcpᷣſit religiõis quẽdaʒ
ſtudioſe dño m ſciaʒ libꝝ: neq; ſᷣmo⸗
ne:neq; rõne nitidũ: cuius oꝑis ita ſanctarum
ſcripturaꝝ ſenſus ad ſuã ꝑuerſitatẽ flectere co⸗

‚.

Fo.

natus eſt: vt eaꝝ teſtimonijs aſſerere voluerit
ſanctã ariã poſt natiuitatẽ dñi q̃ vgo pepe
rit: Joſeph ſpõſo ſuo iunctã:⁊ eius ↄſoꝛtio fili⸗
os ſuſcepiſſe:qui fratres dñi apellati ſunt:cuiꝰ
ꝛauitatẽ arguẽs ieronymus libꝛo ſcõo do.-
cumẽtis ſcpᷣturaꝝ aduerſus eũ edidit.
Heophilus Allexãdrine ciuitatis eß5565
t ſcpſit aduſum Oꝛigenẽ vnũ ⁊ grãädevo
lunumẽ: in quo oĩa:pene eius delicta ⁊ iꝰ
ſum piter clamat: acſimul docẽs nõ a me eũ p⸗
mũ:ᷣ ab antiquis pr̃ibus ⁊ maxime eraclas
fuiſſe: ⁊ a pᷣſbytero eiectum:⁊ de eccłia pulſum
de ciuitate fugatum:ſᷣ aduerſum Antophoꝛ
mitas hereticos:qui dicunt deũ humana figu⸗
ra ⁊ membꝛis ↄſtare diſputatõe lõgiſſima ↄfu

tans: ⁊ de diuinarum ſcripturarũ teſtimoni's

arguens ⁊ ↄuincens eos: oñdit deum incoꝛpo
reum iuxta patꝝ fidẽ credẽdum:neq; vllis mẽ⸗

bꝛoꝝ liniamentis om nino compoſitũ: ob id ni⸗

hil ei in creaturis ſimile ꝑ ſubſtantiã:nec cuiq̃ᷓ
incoꝛruptibilitatem aut incoꝛꝑabilitatẽ ſue de
diſſe nature:ſed eſſe omnes intellectuales natu
ras coꝛpeas:omẽs mutabiles: vt ille ſolus coꝛꝛ
ruptibilati ⁊ mutabilitati nõ ſubiaceat: qui ſo.
lus hʒ immoꝛtalitatẽ.paſchale etiã recurſuʒ quJ
magnum apud Niceam ſynodos poſt nonagi-
ta ⁊ qͥnq; annos agi in tꝑe ⁊ die ⁊ luna ᷣm ſuũ
inuenerat:additꝰ qbuſdã ipᷣius feſtiuitatis ro⸗

nibus ⁊ expoſitõibus Theodoſio pncipi obtu

lit legi ⁊ tres de fide libꝛos ſub noie eius titula
tos:vᷣ qꝛ lingua incõſonãs ẽ nõ valde credidi.
Alebius ſcripſit de crucis domini my
e ſterio:⁊ apłoꝝ pᷣcipueq; Petri ↄſtãtiã
SItute adepta H
Iggilantius natõe Gallꝰ'hyſpane Bar
v cilonẽſis pochie eccłiaʒ tenuit. Scpᷣſit
⁊ ipe ʒelo qͥdẽ religionis aliq̃ ſeductus
hũana laude:⁊ pᷣſumens ſupꝛa vires ſuas:hõ
lingua politus:nõ ſenſu ſcripturarum exercita
tus:expoſuit pꝛauo ingenio ſcdaʒ Banielis vNi
ſionẽ:⁊ alia locutus ẽ friuola:q̃ in catalogo he

reticoꝝ neceſſario exponent᷑. “MVMBẽ
AIIinplicianus ep̃s multis epłis hoꝛta-
s tus ẽ Auguſtinũ adhuc pᷣſbyteꝝ agita
ree ingeniũ: ⁊ expoſitõi ſcdᷣturaꝝ vaca-
re:vt etiẽ nouus quõdam Oꝛoſius Oꝛigenis

eps vigeret᷑: ⁊ młtas ad eius ꝑſonã
ſcpturaꝝ q̃ſtiones abſoluit.Et eius epła ꝓpo⸗

ſitionũ:in q̃ interrogãdo dicturꝰdocet doct᷑nã
SIggilius ep̃s ſcpſit ad quẽdã Simplicia
v num in laudem martyrum libellũ epi
ſtolam ↄtinentem geſta ſui tẽꝑis apud
barbaros martzzꝗ. ð
Aguſtinus Afer Hywone regio opi⸗
a do ep̃us: vir eruditione diuina ⁊ hu⸗
mana oꝛbi clarꝰ:ſide integer:vita purꝰ

? EGz
Pars
ſcripſit: qta nec inueniri pñt: quis ergo gloꝛie
tur omnia ſe illius habere:aut qͥs tanto ſtudio

legat: q;tum ille ſcripſit. edidit iam ſenex quod

iuuenis cepat de trinitate libꝛos.xv. in qbus
vt ſcriptura ait. Introductus in cubiculum re
gis:⁊ decoꝛatus veſteʒ multifaria ſapia dei ex
hibuit eccleſiã ſine macula:aut ruga:aut aliqð
eiuſmodi. SGe incarnatõe q́; dei idoneam edi⸗
dit pietatẽ. De reſurrectõe moꝛtuoꝝ etiã ſimili
cucurrit ſinceritate:licet minus capacibus du

manſit.
Roſius pᷣſbyter hyſpani generis vir
o eloquens: ⁊ hyſtoꝛiaꝝ cognitoꝛ ſcrip⸗
ſict aduerſum qrulos xpᷣiani nois:qͥ di⸗
cunt defectum romane reipublice Rp̃i doctri⸗
na inuectum libꝛos. In qbus totius pene mun
di tempoꝛi calamitates ⁊ miſerias: ac belloꝛuʒ
inquietudines replicans oñdit magis xpᷣiane
obſeruantie eſſe quod cõtra merituʒ ſuum res
romana adhuc duraret:a pace culture dei pa⸗
catũ retinere imꝑium:ſane in pᷣmũ libꝛũ deſcbᷣ
ſit poſitõeʒ oꝛbis oceani interfuſione ⁊ Tanay
liminibus interciſum:ſitũ locoꝝ: nomina ⁊ nu
merũ:moꝛeſq; gentiũ:qualitas regionũ:initia
belloꝑ ⁊ tyrãnidis exoꝛdia finitimo ſanguine
dedicata. Hic eſt Oꝛoſius: qui ab Auguſtino
ꝓ diſcenda anime rationẽ ad Hieronymũ miſ
ſus rediẽs reliquias beati Stephani pᷣmi mar
tyris tũc nuꝑ inuentas bmus intulit occidenti
laruit extremo pene Honoꝛij tꝑe.
Aliximus Taurienſis eccłie epᷣs vir in
m diuinis ſcripturis ſatis intentus:⁊ ad

docẽdã ex tꝑe plebẽ ſufficiẽs: ↄpoſuit

ad laudem apoſtoloꝝ tractatus: ⁊ Joanis ba⸗

ptiſte: ⁊ generalẽ omniũ martyꝝ homeliã: F 2

de capitulis euangelioꝝ ⁊ actuũ apoſtoloꝛum
multa ſapienter expoſuit fecit ⁊ duos de ſancti
Euſebij Aercellenſis ep̃i ⁊ ↄfeſſoꝛis tractatus
de ſancti Cypꝛiani ſpeciali: de baptiſmi gra li⸗
bꝛum edidit: de auaritia: de hoſpitalitate: de
defectu lune:de elemoſynis: de eo quod ſcrip⸗
tũ eſt in Eſaia caupones tui miſcẽt vino aquã:
de paſſione domini:de ieiunio ſeruoꝝ dei gña⸗

li: de ieiunio ſpeciali qᷓdrageſime:⁊ quod nõ ſit

in eo iocundũ:de Juda traditoꝛe:de cruce do⸗
mini:de ſepulchꝛo eius:de reſurrectõe ipᷣiꝰ:de
accuſato ⁊ iudicato dño apud Pylatũ: deca⸗
lłẽdis ianuarijs homelia: ð natali dñi homelia
7 de Theophania: ⁊ de paſcha: ⁊ de pẽtheco⸗
ſte multas: ð hoſtibus carnalibus nõ timẽdis
de gẽa poſt cibũ deo agẽda:de penitẽtia niniui
taꝝ ⁊ multas alias eiꝰhomelias de diuerſis ha
bitas legi:q̃ nec retineo. Moꝛitur onoꝛio ⁊
LCLrhoheodoſio iunioꝛe regnatibus.
p Etronius Bononiẽſis epᷣs vir ſancte

bitatione de aboꝛtiuis eiecerit: catholicus per

II

vite ⁊ monachox ſtudijs ab adoleſcẽtia exerci
tatus ſcripſiſſe putat᷑ vitas patꝝ egypti mona⸗

choꝝ:quã velut ſpeluncã ac noꝛma ↄfeſſionis
ſue monachi amplectunt᷑.Legi ſub eius nomi⸗

ne oꝛdinationẽ ep̃i ratione ⁊ humilitate plenũ

tractatũ: qð lingua elegãtioꝛ oñdit nõ ipius eẽ
ſed quidã dicunt patris eius Petronij eloquẽ

tiſſimi ⁊ eruditi in ſecularibꝰ litteris viri:⁊ cre

dendum. Nam pfectum pᷣtoꝛij ſe fuiſſe in ipſo

tractatu deſignat: moꝛi᷑ Theodoſio ⁊ Placi⸗
do Dalẽtiniano regnãtibus.
. Elagius hereſiarches añqᷓ; ꝓderet᷑ he

p reticus ſcripſit ſtudioſis tres neceſſari
oos de fide trinitatis libꝛos ⁊ ꝓ actu cõ
uerſatõe eulogaꝝ ex diuinis ſcripturis libꝛum
vnuʒ capituloꝝ indicijs in modũ Cybani mar

—

tyris pᷣſignatũ: poſt hereticus publicatus eſt:

ſcripſit hereſi ſue fauẽtia.
lNnocentius vꝛbis rome epᷣus ſcripſit
ii decretum occidentalium ⁊ oꝛientalium
eccleſiaꝝ aduerſum Pelagianos datũ
quod poſt ſucceſſoꝛ eius Zoſimus papa latius
ꝓmulgauit.
Aeleſtius anteqᷓ; elagio cõcurreret
c in vno adoleſcens ſcripſit ad parentes
ſuos ð monaſterio epiſtolam in modũ
libelli in omnibus deum deſiderantibus neceſ
ſariam. moꝛalem ſiquidem in eis dicto nihil vi
tij poſtmodum ꝓditi:ſed totum ad virtutis in
citamentum tenuit.
Alianus epiſcopus cãpanus vir acer
i in negocio:in diuinis ſcpᷣturis doctus:
greca ⁊ latina lingua ſcholaſticus:pᷣus
ergo qᷓ; impietati Pelagium ſe aꝑiret: clarus

in doctoꝛibus eccleſie fuit:poſtea vero hereſiʒ

NPelagij defẽdere niſus ſcripſit ad Auguſtinũ
impugnatoꝛem illius libꝛos.iiij.⁊ iterũ libꝛos
viij. Eſt ⁊ liber altercationis ambarum partiũ
defendentium.ic Julianus elemoſynis tem
poꝛe famis ⁊ anguſtie indigentibus omnibus
ſuis progatus multos miſerationis ſpecie no⸗
bilium pᷣcipueq; religioſoꝛũ eliciens hereſi ſue
ſociauit. moꝛitur Aalentiniano ⁊ Conſtantio

filio imperantibus.

Acianus pᷣſbyter ſanctus vir cui reue
I luauit deus temꝑpibus Honoꝛij ⁊ The
odoſij Auguſtini locum ſepulchꝛi ⁊ re
liquarum coꝛpoꝛis ſancti Stephani martyris
pᷣmi:ſcripſit ipam reuelatõeʒ ad oim eccłiaꝝꝑꝑ
ſonã greco ſermnge.
Aitus pᷣſbyter homo hyſpanus gene
a re:ante relatam Lnciani p̃lbyteri ſcri⸗
prturam tranſtulit in latinũ ſermonem:

2 adiecta epła ſua ꝑ Oꝛoſiũ pᷣſbytexꝝ occidẽta⸗

libus dedtit. —=
p Aiulinus Mole campanie epiſcopus:

o

aſttpei
giit

1pelitetas⸗

rtölnniad⸗
1l Gelen

ntnen
( icot

ſoneplus
fum abfmme
tuode/tenpt
ſodicputenen
eplustanen
berdepenten
Ccheni Qun
tianinolol

Vn
e nl
iet
Adparentese
ſlatorusce
Puntatonen
finnunitas
AWn
n
y ſer
hentulegit
nachor teg
noculeg
monoſtice o
Lil

Korl
1 aclaz
berei
neſſageroei⸗
uitafultp
quemnortuint
ſiöreodhen
Conſtitnpa
mapmnet
densſciotl
gilt rh di
ſenſuſuo AKn
agtelogohen
Aeeef
( ſno
dictan

orientiste
Uunoin
unflide
helupnſe

eſiige
8 egünore
omigfcſs
ſub eusnoti
uumüatepeei
nditnöilsci
Paronnsoti
leris vitrc

ile fuiſeineſe
dodoſor e⸗

Gnſih Rente
Oſistresneteſi.

lbos panli
ſcriptunslun

nodiCppanim

Vspublicansck

onecpusſceeſad

um 1r0tienlin
Pelagianosdnl
ſmnuspapalhuns

Aagio channmt
Gipſſtadpnen
Piſtolamin nnn
üderanrene
mnesdicotbl

.

otumad msh⸗

gcigmnstt N
isſcötms Mls
uſcholtktashe⸗
nſeapinn
wlen noho
ſrad Aguſin
ii tuerilbos
ambmunpartn
scenoſnisten
Endis oniſpl
tionisſpeceſt
iccneietit
ino Colten

ncnartainn
s bennitl
cun lhit
nn,

cõpoſuit verſu bꝛeui: multa: T ad celſum quẽ

dam epitaphij vice ↄſolatoꝛiũ libellũ ſuꝑ moꝛ
te xpᷣiani ⁊ baptiʒati infantis ſpe xpᷣiana vnitũ

⁊ad Seuerũ plures epiſtolas: ad Thbeodoſiũ
imꝑatoꝛem ante ep̃atum ꝓſa MPanegyricum:
ſuꝑ victoꝛia tyrannoꝝ eo maxime ꝙ fide ⁊ oꝛa

tione plus qᷓ; armis vicerit: fecit ⁊ ſ acramẽto⸗
rum ⁊ hymnoꝝ: ad ſoꝛoꝛem q;ᷓ epiſtolas mul⸗
tas de ↄtemptu mũdi dedit: ⁊ de diuerſis cau⸗
ſis diſputationes diuerſas tractatus edidit. p
cipuus tamen omnium opuſculoꝛuʒ eius eſt li⸗
ber de penitentia ⁊ de laude omnium martyrũ
generali. Claruit temꝑibus HHonoꝛij ⁊ NAalen
tiniani:nõ ſolũ obſeruatiõe ⁊ ſanctitate vite:b
⁊ penitẽtia aduerſum demones.

Vtropius pbr ſcpſit ad duas ſoꝛoꝛes
e ancillas E–tp̃i que ob deuotõeʒ pudici⸗

ttte ⁊ amoꝛẽ religionis exheredate ſunt
ad parentes epiſtolas in modum libelloꝝ con⸗
ſolatoꝛias eleganti ⁊ apꝑto ſermone duas nõ ſo
lum ratione:ſed etiam ⁊ teſtimonijs ſcriptura⸗
rümunitctggs 4
Aagrius alter ſcripſit altercationem
pene oibus nota et.
Icggillius dyaconus oↄpoſuit ex traditio

vVy ne patrum monachoꝝ regulam que in

Cenobio ad pfectum fratrum in con⸗
uentu legit᷑:bꝛeui aũt ⁊ apꝑto ſermone totiꝰ mo
nachoꝝ regulã:q̃ in cenobio ad ꝓfectũ fratruzʒ

in ↄuẽtu legit᷑: bꝛeui ãt ⁊ apꝑpto ſermone totius
monaſtice ꝓfeſſionis in ſe tenẽtẽ diſciplinã.
LCLCiicusoſtãtinopolitanus epᷣs ſcripſit
a aa reginas Archadij imꝑaroꝛis filias

P

de ſide ⁊ vᷣginitate libꝝ valde egregiũ

in q̊ pueniemus neſtoꝛanũ dogma impugnat.

Eſtoꝛ hereſiarches cũ in Antiochenã

n ecckłaz pbr inſignis ex tẽꝑe declamatoꝛ

haꝛaberet᷑: cõpoſuit iſinitos tractatꝰ di⸗
uerſaꝝ Ooêë&αρο. In quibus iam ſt ubtili ne
quitia infudit poſtea ꝓdite impietatis venena

que moꝛalis interdum occultabat ſuadela. po⸗

ſtq; vero eloquentia ⁊ abſtinentia commẽdãte
Conſtãtinopolitane eccleſie põtiſicatui Dona

tus aptum ſe eccłie hoſtem quẽ diu celabat oñ
dens ſe cripſit libꝝ quaſi de incarnatione domi⸗
ni. lx. ⁊.ij.diuine ſcripture teſtimonijs pꝛaue

ſenſu ſuo ↄſtructum in quo qͥd aſſeuerauerit in
catalogo hereticoꝝ mõſtrabit̃.

Aieleſtinus vꝛbis Rome epᷣs decretů
c ſynodi aduerſum ſupꝛadictũ Neſtoꝛẽ
Ddictauit habitum volumen deſcribẽes

ad oꝛientis ⁊ occidẽtis eccłias dedit ↄfirmans

duabus in Epo manentibus ꝑfecte naturis.
Anam fili dei credendam eſſe ꝑſt onã: huic ſen⸗
tentie ſupꝛaſcripte Meſtoꝛ oñſus eſt eſſe Zrius

e Sypmonis iudei ⁊ Theophili xpᷣiani qᷓ

Fo. LXXN

Epla XXXIIII

ſimilis etiaʒ Eps ſucceſſoꝛ Celeſtini peadem

re: ⁊ ad ipᷣm Meſtoꝛem: ⁊ ad oꝛientis epos ad⸗
uerſus erroꝛem eius occidentaliũ ſentẽtias dis

Mhheodorus Ancyranus Gallatie ebẽS
t ſcripſit aduſus HMeſtoꝛẽ adhuc Epheſi
poſitus libꝛum:ſed argutiõis ⁊ ofuta⸗

tionis dialectica qdem arte oꝛdinatum: ſed au
ctoꝛitate ſancta ſcripturarum deei OHul⸗

tis em aſſertõibus vſus eſt anqᷓſ
monia ponereenttt..
Alſtidius Wꝛitannior eps ſcripſitad
f Fatalem quendam de vita pbiana li
biũ: alii de viduitate ſeruãdaſana ꝰ
FVrillus Alexandrine eccłie eᷣs edidit
cC variaꝝ unOoε&οροοο tractatus: home⸗-⸗
lieas etiã ↄpoſuit plurimas: que ad de⸗

turap teſti⸗

dinandum a Grecie epis memoꝛie ↄmendan

p̃terea libꝛi eius ſunt de ſynagoge defectu: de

ſide aduerſum hereticos: ⁊ peculiari intentiõe

aduerſus Heſtoꝛem compoſitus qui attitula?
In quo oia Meſtoꝛis occulia pandunt᷑: 1 pdi

Iymotheus epiſcopus compolſuit lib?
t de natiuitate dñi ᷣm qu credit intheo
phania factã. “JM
Epoꝛius adhuc monachus poſt pbẽ:
1 pſumens de puritate vite quam arbi⸗
nMiio tantum ⁊ conatu ꝓpꝛio non deiſe
adiutoꝛio obtinuiſſe credebat elagium dog
ma cepat ſequi:ſᷣ gallicanis doctoꝛibus admo
nitus:⁊ in Africa ꝑ Auguſtinum emendatus:
ſcripſit emendationis ſue libellum:in quo ſatil
facit de erroꝛe: ⁊ gratias agit de emendatione:

ℳ ℳ₰ℳ

ſimul ⁊ de incarnatõe EXpi male ſenſerat coꝛ

rigens:catholicam ſentẽtiam tulit:dicens ma⸗

nentibus in Epo duabus naturis vnã reddi fi
li dei ꝑxſoeilnl.
Ictoꝛinus rhetoꝛ Maſſiliẽſis ad filij
vy Suetheri ꝑſonam ↄmẽtatus ẽ in He⸗
frneelſi. i. a pncipio libꝛi vſq; ad obitũ A⸗
bꝛahe pr̃iarche ⁊ in vſu edidit libꝛos Ep̃iano

q̃dem ⁊ pio ſenſu:ſᷣ vtpote l̃atura homo occu

patus ⁊ nullius magiſterio in diuinis ſcriptu⸗
ris exercitatus leuioꝛis ponderis ſentẽtia figu⸗
rauit. ꝛitur Theodoſio 1 Valentiniano
regnãtibus.

enaſſianus natus ſerta Coſttinopolimm

c Aa Joãne magno epo dyacon oꝛdinat/
aabpud Maſſiliã pbr ↄdit duo moͤaſte⸗
ria.i. viroꝑ muliex qᷓ vſq; hodie extat: ſcpſit
expientia magiſtrãte libꝛato ſermone:⁊ vt ap⸗
tius dicã ſenſu vᷣba inueniẽs:⁊ actõe linguam
mouẽs res omniũ mõachoꝝ ꝓfeſſione neceſſa⸗
ias.i.de habitu: ⁊ de canonica oꝛatiole: atcq;

„ 1 . . .
2.

plalmoꝝ mõ q in monaſterijs egppti die noctu
qᷓ tenent libꝛos.ᷣiiij. Inſtitutionum libꝝ.i. DHe
Oꝛiginè a q̃litate ac remedijs.viij.pᷣncipaliũ vi

tioꝝ libꝛos.viij.ſingulos.ſ.de ſingulis vitijs li
bꝛos expediẽs:digeſſit etiã ↄſolatões cũ patri

bus egypti habitãs:hᷣ eſt de deſtinatõne mona

chiac de ſide:de diſcretione:de tribus ad ſ. erui
endũ deo vocantibus. Ge pugna carnis adü⸗
ſum ſpm̃:⁊ ſpũs aduerſum carneʒ. De natura
omniũ viroꝝ. Be nece ſanctoꝝ. Be nobilitate
Agnime. De pᷣncipalibus. Be q̃litate rõnis. De
iugitate oꝛõnis. De ꝑfectis. DBe caſtitate. De
ꝓtectõne dei. Be ſcientia ſpiritali.De diuinis

chꝛiſmatibus. De amicitia. Be diffiniendo vk
nõ diffiniẽdo. De tribus antiqͥs generibus mo

nachoꝝx:⁊ q̃rto nu exoꝛto. De factõe peniten
tie. De remiſſione qnq̃geſime. DHe nocturnis il

luſionibus.Be eo qð dicit aplłs.Nõ em̃ qð vo

lo facio bonũ:ſᷣ qð nolo malũ h̊ ago. De moꝛti
ſicatiõe:⁊ ad extremũ rogatus a Leone archi⸗
dyacono:⁊ poſtea vꝛb Rome epo ſcpᷣſit aduer

ſus Neſtoꝛẽ de inca rnatiõe dñi libꝛos ſeptem:

in his ſcribẽdi apud aſſiliã ⁊ viuẽdi fineʒ
fecit Theodoſio ⁊ Aalẽ. regnãtibſus.
S Hilippus pbr̃ optimus audito: Hiero
pP nymi ↄmẽtatus ẽ in Job:edidit ᷣmõe
ſlliuimplici libꝝ:legi eius ⁊ familiares epi
ſtolas ⁊ valde falſas: maxie ad pauꝑtatis ⁊
doloxꝝ tollerantiã exhoꝛtatoꝛias. moꝛit᷑ ar
tio ⁊ Acuto regnãtibus. D

Acherius Lugdunẽſis eccłe ep̃us ſed
e ſit ad Aalerianũ ppinquũ deↄtemptu
mũdi: ⁊ ſecularis phᷣie epłlas vnã ſcho⸗

laſtico ⁊ rõnabili ſermõe: diſſeruit eriã ad pſo⸗
nã filioꝝ Saroni ⁊ Nerani: poſtea epᷣus obſcu

raꝑ: ⁊ Caſſiani qͥdã opuſcula lato tẽſa ſermo⸗

ne anguſto reuoluẽs vᷣbi tramite in vno coegit

volumine q̃dam eccłiaſticis ſtudijs neceſſaria.

oꝛitur Aalentiniano ⁊ artiano regnã⸗
Iucsetlus natõe gallus apð mõaſteriũ
VCLoꝛmẽſi inſule pbr vir in ſcpᷣturis ſcis
doctus: ⁊ noticie eccłaſticoꝝ dogmatũ
ſufficiẽter inſtructus ↄpoſuit ad euertẽda here
ticoꝝ collegia nitido ⁊ apto ſermone validiſſi⸗
mã diſputationem: qua abſconiſo nomineſt uo
attitulauit ꝑegrinum aduerſum hereticos:cu⸗
ius opis qꝛ ſcdᷣi libꝛi maximã in ſchedulis ꝑte
qu a quibuſdã furatã ꝑdidit recapitulatio eiꝰ
paucis ſermonibus ſenſu pᷣmo compegit: ⁊ in
vno libꝛo edidit. Moꝛit᷑ Theodoſio ⁊ VUalẽ⸗
tiniano regnãtibus.
Yagrius ſcpᷣſit de fide aduſum pᷣſump
tuola hereticoꝝ vocabula:⁊ ad deſtru
Sjeenda in immutada ſcẽ trinitatis nomia
immutare ſunt dicentiũ pr̃eʒ nõ debere pfeʒ di

II

ci: ne in pris noie filius ↄſonet: ſᷣ ingenitũ ⁊ in⸗

fectũ ac ſolitarid nũcupãdũ: vt qͥcqͥd ex illoꝑ⸗
ſona fit ex illo fit ⁊ natura: oñdẽs ⁊ preʒ qͥdem

poſſe dici ingenitũ ⁊ ſcpᷣturs non dixerit: ex ſe
genuiſſe in ꝑſona filiũ nõ feciſſe:⁊ ex ſe ꝓptuliſſe

in ꝑſona ſomſcm nõ genuiſſe neq; feciſſe. Sub

huius Syagrij nomie ſeptẽ de fide ⁊ regulis ſi
Ddei libꝛos pᷣtitulatos inueni: ſᷣ qꝛ lingua variõ

tur nõ nois eius credidi eſſe.

Saac pbr Antiochene ecckie ſchſit Sy
y ro ſermone lõgo tꝑe ⁊ młta:pᷣcipua tñ

cura aduſum Meſtorianos ⁊ Eutychi
rianos ruinã etiã Antiochie elego carmie plan

xit: ꝗq auditoꝛes imbuẽs ſono qͥ Ephꝛẽ dyaco⸗
nus Nicomedie lapſu. Moꝛit᷑ Leone ⁊ a

ioꝛiano regnaãtibis
Aluianus Maſſiliẽſis pbr̃ diuia ⁊ hu

8 mana latura inſtructus: ⁊ vt abſq; in

uiedia loquat᷑ ep̃oꝝ magẽ ſcpſit ſchola⸗
ſtico ⁊ aꝑto ſermõe multa:ex qͥbus iſta legi:de
vginitatis bono ad Marcellum pbrĩm libꝛsos
tres:aduſum auaritiã libꝛos. iiij.de pnti iudi⸗

cio libꝛos.v. ⁊ p eoꝛuʒ merito ſatiſfactionis ad
Saloniũ epᷣm libꝝ vnũ:⁊ expoſitiõis extreme
ptis eccłaſtes. ad Claudiũ epᷣm AViennẽſem li⸗
bꝛũ vnũ: epłaꝝ libꝝ vnũ: ⁊ in moꝛe grecoxꝝ de
pncipio Geneſis vſq; ad ↄditõeʒ hois ↄpoſu⸗
it vſuʒ q̃ſi Examerõ libꝑ vnũ: homelias ep̃is

factas multas:in ſacroy vo qᷓ;tis nec recoꝛdo:

viuit vſq; hodie in ſenectute b.
Alulinus ↄpoſuit tractatus de vitio q̃⸗
p deageſime: e qbus ego legi duos. De

tẽtia:de neophitis. .
IAIlarius Arelatẽſis epᷣs vir ſctis ſctu
ris doctus: pauꝑtatis amatoꝛ:⁊ erga
inopũ ꝓuiſionẽ nõ ſolũ meriti pietate:
F ⁊ coꝛꝑis ſui laboꝛe ſolicitus.Nã ꝓ reficiẽdis
pauꝑibus etiã ruſticatõeʒ vires ſuas hõ ge⸗
nere clarus:⁊ lõge alit᷑ educatus exercuit ſ̃ nec
in ſpiritalibus neglexu. Nã ⁊ in docẽdo gram
habuit.⁊ abſq; ꝑſonaꝝ acceptõe in oibus caſti
gatũ ingeſſit. Ingenio vero immoꝛtali aliq̃ etſi
pua edidit q erudite aie ⁊ fideli lingua indicio
unt: in qbus p̃cipuo ⁊ ad multoꝝ vtilitatẽ ne⸗
ceſſario oꝑe vitam ſancti Honoꝛati deceſſoꝛis
ſui ↄpoſuit. oꝛit᷑ Valentiniano ⁊ ¶ Oartia

3 no impatoꝛibus.

kEeo vsb Rome eps ſcpᷣſit ad YFlauianũ
l dſtatinopolitane eccle ẽᷣm Eutycheʒ
pbrm qͥ tũc ãbitõne epᷣatus noua in ec⸗

cleſiã moliebat᷑ inducere epłam: in q̃ admonet

eũ: vt ſi ↄſiteret erroꝛẽ ⁊ polliceret᷑ emẽdatio⸗
nẽ reciꝑet eũ.Si aũt ꝑſiſteret incepto cum ſua

hereſi danaret ſili docet in ipa epla diuis te⸗
ſtimonijs dñm ielum Epm ſicut pr̃ne diuitai

Croc

iberede

die dñico paſche:de obediẽtia:de peni cpinionecele

Gededum

. godcelo 6

ſerebat

ius.

lbeut

1 moe
umocciſteh
bhcerelag
bueretoes
pnücguit
danpſunes
nlgeſuaſo⸗
nonisiutm.

liendiinpat
ſeleonevih

odunactot
ccloNeke
ONodond
Yfurgrus
ches dicttn
ſctche
Ulitcaus
8Sj
9 fo
.

Exrun

eeng

ppoſt

) ine
cen

duncee⸗

nosodicſten
lior Tird
nemini zart
bicjnußdien
einſtinnoz⸗

bsgninnen

AIn
b bol

L., Eoe
ſnſmniͦde⸗

hotzen ſoe
INtor

fehul Viuii

Nalkeſcſts
inleiini
nast einh
Aocmnein
erc

iſspidtint

ns. Nſeon

mgildlſh⸗
eriprsthlgde
telungefkes
6. ii Afünl⸗

ſtoſanihngened

poftösqnen
en Venünt
rinmorgun
Nndes⸗
Mü: hondteii
wöjtisnande
lebor.
nachimsdeſtiti
golegidrod d
eobelndegen

on ſtoſI

anator te
Nünentiptetue
Nipfifcidt
niresſuns hoge⸗
mmseperitßſtl
indocidogn
enneſhrocl
nmanglilic
Atilnguiten
—
norn aſti
inino tMn

ſſtuctuin
Cechnbund
Grns llnhi⸗
n inienen
cerei Mmitnd
innunl
nchbt lilt

ſatzinnſi

Tractatus VI Epla

fuium. Ita veꝝ humane nature eſſe hominem
credẽdum.i.ex carne vᷣginis carneʒ traxiſſe: ⁊
nõ ð celo coꝛpus exhibuiſſe:ſicut ⁊ Eutyches
aſſerebat. Moꝛit᷑ Leone ⁊ Maioꝛiano impe

cimus Nel. opotamen⸗ Antiochie

m pbj ſcripſit aduſum Eutychẽ egregiũ
lſibꝛum: ⁊ alia ſcribere dicitur:que nec⸗
dumlegss. .

Iymotheus extincto Alexãdrinis ꝛ0

t terio epᷣo tumultuãte adhuc plebe: aut
voluit aut paſſus ẽ ſe ab vno epo in lo
cum occiſi ep̃i fieri:⁊ ne ↄ legem factus merito

abijceret᷑ a gra pleb que MPꝛoteriũ exoſum ha⸗

buerat oẽs:qͥbus ille cõicauerat Neſtoꝛianos
ꝓnũciauit:⁊ maculã ↄſciẽtie temeritate abluẽ⸗
dam pᷣſumẽs ſcpᷣſit ad Leonẽ imꝑ atoꝛẽ libellũ
valde ſuaſoꝛium:quẽ pꝛauo ſenſu pꝛauũ teſti⸗
monijs in tm roboꝛare conatus eſt vt ad deci⸗
piendũ imꝑatoꝛẽ ⁊ ſuã hereſim ↄſtituendã pe⸗
ne Leonẽ vꝛb Rome epᷣm ⁊ Chalcidonẽſeʒ ſy
nodum ac totos occidẽtales epos illoꝝ admi⸗
niculo Meſtoꝛianos oſtenderet: ſᷣ fauẽte deo a
Chalcidonẽſi ↄcilio hoſtis eccłie coargutus ⁊

ↄfutatus viuere adhuc in exilio iam Hereſiar

ches dicitur ⁊ habetur. Nunc ipᷣm libellum co
gnoſcẽdi gra ⁊ rogatus a fribus in latinũ tran⸗
ſtuli:⁊ cauẽdũ pᷣtitulai. ́”YU
OESclepius Afer innauigans in territo⸗

a rio vicini grãdis epᷣus ſcpᷣſit aduerſum

Alirrianos: ⁊ mõ aduerſum donatiſtas
ſcribere ðꝛ.in docendo autem ex temꝑe grandi

opinione cetebꝛat᷑. DM
Etrus Ediſſene ecclłe ppr̃ declamato:
v inſignes variaꝝ cãꝝ tractatus ⁊ in mo
rrem Ephꝛem dyaconi pſalmos metro
compoſuauiitt.
Alulus pbr natõe vt ex dictis eiꝰcogno
p ui pãnonie ſcpſit de vginitate ſeruãda
7 ptemptu mundi acuta inſtitutõne vł
modum coꝛreptionũ mediocri ſermone:ſᷣ diui
nos ↄdidit ſane libꝛos.ij.ad ꝑſonã cuiuſdã no⸗
bilis ⁊ £do deditã vginis ↄſtãtiã: in quibus
meminit Jouiniani heretici ⁊ voluptatũ ac li⸗

bidinũ pᷣdicatoꝛis:cui in tm ↄtinẽtis ⁊ caſte vi
te inſtitutio ↄria fuerat:vt int᷑ luxurioſas epu⸗

.*

las anima eructarer. “
Alſtoꝛ epᷣs ↄpoſuit libellũ in modũ ſim

p boli puũ totã pene eccłaſticã credulita

it᷑ẽ ꝑ ſentẽtiã ) mentẽ qͥ inter cetas dil⸗
ſenſionũ:q̃s pᷣtermiſſas auctoꝝ vocabulis ana

thẽatiʒat Mꝛiſcillianus cũ ipo auctoꝛe dãnat.
Icctoꝛ cartenemauritanie citatis epus
v ſcpſit aduſum Arrianos libꝛũ vnum.

7 de penitentia libꝛum vnum. In q ⁊

regulã viuẽdi penitẽtibus Haſiliũ quẽdã ſuꝑ

moꝛtẽ fllij ↄſolatariũ libellu ſpe reſurrectiois g
fectainſtructõe munitũ.Homelias etiã ppoſu
it multas:q̃ a fribus ſalutis ꝓpe ſollicitis in li⸗
bꝛis digeſta ſeruari cognoui.
MUJMUDw Ictoꝛianus caſtellani maretanee opi⸗
v die epus ſcpſit aduſus eccłe iimicos iu⸗
deos Arrianos ⁊ alios hereticos. Cõ⸗
poſuit etiã ſacroꝝ egregiũ volume.
Aleus NMaſſiliẽſis ecclłe pbr vir in di
m uinis ſcbturis doctus: ⁊in eaꝝ ſenſibꝰ
. ſi ubtiliſſima exercitatõe limatus: ligua
q; ſcholaſticus hoꝛtatus ſancti Uenerij epi ex
cerpſit ex ſanctis ſcpᷣturis lectionem totius an⸗
ni feſtiuis aptas diebus:rñſoꝛia etiã pſalmoꝛũ
capła tpi ⁊ lectõibus ↄgruẽtia:qð opus t ne⸗
ceſſariũ ad lectoꝛes in eccłia ꝓbat᷑ vt expetitũ:

⁊ ſolicitudinem tollat: ⁊ moꝛam: plebiq; inge⸗

rat ſcientiã: celebꝛitati decoꝛem:vᷣ ⁊ ad ꝑſonam

ſancti Euſtaſij ep̃i ſucceſſoꝛis ſupꝛadicti homi

nis dei ↄpoſuit ſacramẽtoꝝ egregiũ nõ ꝑpuum

volumẽ ꝑ mebꝛa qdem oppoꝛtunitate o lcioꝛũ

⁊ tempoꝝ ꝓ lectionum textu pſalmoꝝ ſerie cj⸗
tationum diſcretum:ſᷣ ſupplicadi deo ⁊ ↄteſtã⸗
di bñficioꝝ eius ſoliditat ſui ↄſentaneũ:qͥ oꝑe
grauiſſimi ſenſus ⁊ caſtigata eloquẽtia aguim⸗
viꝝ. Homelias etiã ðꝛ declamaſſe:qᷓs ⁊ habe.
ri fidelibus viris cogui: 5K egonõ legi. Moꝛit
Leone ⁊ Martiano regnãtibus.
Incentius pbr̃ natiõe gallus in diuis
y ſfcbturis exercitatus: linguaʒ hñs vſu
logquedi a maioꝛe lectõe politã ↄmeta⸗

tus in pſalmis:cuius opꝑis legi alĩ ſancta ho⸗

mini dei cãnati me audiente ꝓmittes ſiłiſi dñs
vitã ⁊ vires daret ſe in toto pſalterio eodeʒ ſtu
dio laboꝛatnnnze”zzz.
Yrus gñie Allexãdrinus:arte medicus
c erx pho mõachus: vir dicendi pitus ſchᷣ
ſit aduerſus Neſtoꝛem eleganter ⁊ foꝛ
titer:mõ autem dum in illo minus inuenitur ?
ſyllogiſmis magis qᷓ; ſcpᷣtoꝛis auctoꝛitate Ty⸗
mathianum dogma fouere ceꝑit. Deniq; am⸗
biguus etiam ſuis ſuſpendit animum: ⁊ↄſenſu
Chalcidonenſis decreti:nec acquieſcendũ pu⸗
tat filium dei duabus poſt incarnationem ↄſta
Aimuel Ediſſene eccle pbr aduſus eccłe
8 inimicos Syro ſermõe 2ſtruere dictuů
Scipua tñ intentõne 3 Meſtoꝛanos e
Eutychianos ⁊ Timothianos nouellos: ß̃ ſi⸗

.

bi diuerſos hereticos. vnde⁊ frequenter in tri

foꝛmem beſtiaʒ eccleſiaſtica ſemel ſententia cũ⸗

auctoꝛitate ſanctarũ ſcripturarum ſummati;
fuerit: oñdens Meſtoꝛianis deum in homineʒ
nõ purum hominẽ ex vᷣgine natum. Eutychia
nis verã hũani gnis carnẽ a deo aſſumptam:⁊
nõ de celo exhibitã ne craſſi aeris on ina in

DPDDars

carne inceſſiſſe foꝛmatũ. Timothianis ita ver⸗

bui carne factũ: vt manẽte vbo in ſua ſubſtãtia
2 hoieʒ in ſua natura: ſocietate nõ immixtione
vnã filij dei reddidiſſe ꝑſonã. Niuit adhuc Cõ
ſtantinopoli: vt diuturnam initio ↄlati Anthe
mij impij:⁊ ſcripta eius ⁊ eſſe eum in carne co⸗

gnoui.

2⸗ Laudianus Viennẽſis pbr vir ad lo⸗
c quẽdum artifex: ⁊ ad diſputãdum ſub

tilis:ↄpoſuit tres de ſtatu vel ð ſubſtã

tia aie libꝛos:in qbus agit intentõe: q̃tenus oñ

dat aliqͥd incoꝛꝑeũ p̃ter deꝗ. 1 5.
Roſper hõ Aqͥtanice regionis ſermõe

p ſcholaſticus: a aſſertönibus neruoſus

multa ppoſuiſſe ðꝛ. In qᷣbus ego nois
illius pᷣtitulata legi ↄtinẽtia a pᷣmi hois ↄditõe

iux diuinaꝝ ſcpturaꝝ ſidẽ vſq; ad obitũ Nalẽ⸗

tiniani auguſti:⁊ captiuitatẽ vꝛb Romea Gei
ſirico Auaãdaloꝝ regi factã: legi ⁊ libꝑ adůſus
opuſcula ſuppꝛeſſo noĩe Caſſiani: q̃ eccleſia dei
ſalutaria ꝓbat:ille infamat nociua. Re em̃ ve
ra Caſſiani ⁊ Pꝛoſpꝑi de gra dei ⁊ libero arbi⸗
trio ſeutẽtie in aliqbus ſibi inueniunt᷑ zorie.epi
ſtole q; pape Leonis aduerſum Euthycen de

vera Rp̃i incarnatõe ad diuᷣſos date: ⁊ ab ipᷣo

dictate credunt . —
Auuſtinus ex abbate Loꝛinenſis möa⸗
f ſterij apud regnum SGallie epᷣs vir in di
. uinis ſcbturis ſatis intẽtus ex rationẽ
ſymboli occaſionem acceptam ↄpoſuit libꝝ de
pũſancto:in qͥ oñdit eum iuxta fidem patruʒ⁊
ↄſubſtantialem ⁊ coeternalem eſſe patri ⁊ filio
ac pꝑlenitudinem trinitatis: ob id etiã edidit q;
opus egregium de gra dei:qua ſaluamur:in qͥ
oꝑe docet graʒ dei ſꝑ ⁊ inuitare:⁊ pᷣcedere ⁊ iu
uare voluntatem noſtram: æ quicqͥd ipᷣa liber⸗
tas arbitrij ꝓ laboꝛe pie mercedis acqͥſterit nõ
eſſe ppꝛium meritum:ᷣ gre donum. Legi eius
⁊aduerſum Arrianos ⁊ Macedonianos par
uum libellnm. In quo eſſentialem pᷣdicat trini
tatem: ⁊ alium aduerſus eos qui dicunt eſſe in
creaturis aliqd incoꝛpeum. In quo ⁊a diuis te
ſtimonijs patrum ↄfirmat ſententijs nihil cre⸗
dendum incoꝛpeum pᷣter deum. Eſt eius epła
in modũ libelli ad dyaconum grecum nomine
edita:qui a fide catholica diſcedens ad Neſto⸗

rianã abijt impietatem. In qua epła admonet

eũ credere ſanctã Maria vginẽ nõ puꝝ hoĩeʒ
genuiſſe:qui poſtea ſuſciꝑet diuitatẽ:ſᷣ deũ ve
rum ⁊ hoĩiem veꝝ. Sunt eius ⁊ alia ſcpta:q̃ qꝛ
necdũ legi noĩare volui:viua tñ voce egregius
doctoꝛ ⁊ credit᷑ ⁊ ꝓbat᷑.Sepᷣſit poſtea ⁊ ad Fe
licẽ pᷣfectũ pᷣtoꝛio ⁊ patritie dignitatis viꝝ ffliũ
magnioſulis iã religioſum epłaʒ ad timoꝛẽ dei
hoꝛtatoꝛiã uenientẽ ꝑ ſonas pleno aio penitẽ
tia agere diſponr.ciill.

. Eruus dei epᷣus ſcripſit aduerſum eos
8 q dicũt EZpᷣm in hac vita degẽtẽ nõ vi⸗
dDuiſſe carneis ſuis oculis pr̃eʒ:ſᷣ poſt re
ſurrectõeʒ ex moꝛtuis ⁊ aſcenſionẽ in celis cum
trãſlatus eſt in głiaʒ dei pr̃is ꝓfectus.ſ.ei dan⸗
tis ⁊ remuneratõeʒ martyrij:in q̃ ſcdᷣtura oſteu

dit ⁊ diſputatõne ſane ſanctaꝝ ſcpᷣturaꝝ teſti⸗

monijs:dñm Jeſum ab ipᷣo eius ↄceptum:per
ſpmſanctũ factũ ⁊ ꝑtu ex vgine:q̊ͥ deus verus
in hoĩe vero:ipᷣe q; hõ deus factus natus ẽ ſp
carnis ſue oculis:⁊ pr̃ eum vidiſſe ꝑ ſpm̃ſctm:
ergoꝑ ſpecialem ⁊ vnitam dei ⁊ hominis ſocie

Ictoꝛinus natöne Aqͥtanicus calcula⸗
v toꝛ ſcrupulã inuitatus: a ſctõ ilario
vvbis Rome epßo ↄpoſuit paſchalem

curſum indagatõe cautiſſima poſt qttuoꝛ pꝛio⸗

res:qͥ ↄpoſuerũt:iſpolytum:Euſebiũ:The

ophilum: 2 Pꝛolpex: tendit annoꝝ ſeriem

vſq; ad annum qͥngenteſimum triceſimum ſe⸗
cundũ.Ita vt qͥngẽteſimo triceſimo tertio an⸗
no reincipiat paſchalis ſolennitas eodẽ menſe

⁊ die eadẽq; luna:q̃ pᷣmo paſſiõis ac reſurrecti⸗

onis dñice anno facta eſt.
hheodoꝛus Cype ciuitatis epᷣus (a Cy
t ro em rege Perſaꝝ ↄdita ſeruat hodie
aopud Syriã nomen auctoꝛis)ſcripſiſſe
ðꝛ multa: ad meam notitiã tamen iſta ſunt que
venerunt.De incarnatione domini aduerſum
Eutychen pbrĩm ⁊ Oyoſcoꝝ Alexãdrie epᷣm:
qui humanũ in XRzſůo carnem fuiſſe negant:ſcp
ta foꝛtia:ꝑ que ↄfirmat ⁊ rõe ⁊ teſtimonijs ſcp⸗
turarum:ita illum veram matr᷑ne ſubſtãtie car⸗
nem habuiſſe: quam ex matre vᷣgine ſumpſit:
ſicut ⁊ verai deitatem quã eternam naſcibili⸗
tate deo pr̃e gignente ipᷣe naſcendo accepit ex
hyſtoꝛie ecclaſtice libꝛis:qͥs imitatus Euſebiũ
Ceſarienſem ↄſcripſit a fine libꝛoꝝ Euſebij vſ⸗

q; ad ſuum tpᷣs.i.a vicennalibus ↄſtantini vſ⸗

q; ad imperium Leonis ſenioꝛis: ſub qͥ ⁊ moꝛ⸗
tuus ef.
Ernnnnadius Conſtantinopolitane eccle
g eßs vir lingua nitidus ⁊ ingenio ac eti
gglin diues ex lectõe antiquoꝛum fuit:vt

Banielem ꝓphaʒ ex integro ad vbum ↄmẽta

tus exponeret. Homelias etiã multas ↄpoſuit
MMoꝛit᷑ ſenioꝛe Leone imꝑiũ tenẽte.
heodoꝛus in Celeſyrie pbr̃ multa con
t ſcripſit:ſᷣ ad me liber eius venit:quem
de ↄpſonantia diuine ſcripture compo⸗
ſuit.i.veteris ⁊ noui teſtamenti aduerſus anti⸗

quos hereticos ꝓpter differentiam pᷣceptoꝛuzʒ

vel cerimoniaꝝ. Alium veteris teſtamẽti deũ
dixerũt:aliũ noui. In qͥ ondit diſpenſatõis fu⸗
iſſe:vnius eiuſdẽq; dei auctoꝛis vtriſq; ſcptuʒ

vt alia ꝑ Moyſen atiqᷣs lex daret᷑ in ſacrifſicio

Ve

mmneie
An bisp.
nſionibu
ſie wo⸗

ſran bſe
eheectunn
nante Ten

H⸗
eencgtieſ
docensfin
lodei hot
7 rnatur
dieeßiſen
ſtoren pl
burodüt
erpedecl
eatihh
glanadloe
cüinultat
medlibꝛoy
ſcheiäine

Dð

denſunm
viri. Git
guitänis
iyleuart.
here yeril.
nos ſcangen
Fteruchtey
beopalma⸗
ſeniſtneden

cjiqumnet

ſurßanep⸗
floczinpt
tbiaſngent
leidalensf
Nuentecihe
nuunſt Leg
pelarunde
ſſteraeins
ubllsſpanl
faco ſpote⸗
mbwos
ſanonſeen
teſicöſonia
teruntpee
kanatinit

iga Hn

erfütdenic
leyulgataft
iſhabe

Keanascloln
ſci hlare
oſun aſchin
apoätmopi⸗
in. Euſpi The
nikmmorleen
untieſmunſ⸗

mecſnotenoe-

Mninscdinene
ſössentſuneen

ninnsezlsel
duaſenndoke
lauconoſance
lameniteſvngee
edomnniunfin
Aailrein
milennrſ
etlckinmieth⸗
Utnelvoſite⸗
ne wne unnſt.
gemamnaccbl⸗
ſndo auyter
ntaus Euſbi
or Euihi

s gennini i⸗

s vanan

tümoltneck
ls tnoolt

giguounfitſt
Pbun Nn

iͦnltunnii

Tractatus VI

miſſionibus nec diuerſa: crediderunt aũt vno
ſpũ ⁊ vno auctoꝛe dictata:cũ illa qᷣſi mõ vm lit
teram obſeruaret᷑:occidere eadem ipᷣa ſᷣm ſpm

intellectum viuiſicent. oꝛitur ſcriptoꝛ reg-
nante enne.

HDannes Antiochie ꝑpochie ex grãma⸗

i tico pbĩ̃ ſcripſit aduerſum eos qͥ in vna

tiIiItmrmm ſubſtantia adoꝛandũ aſſerũt R*&m
nec acquieſcũt duas in Ep̃o ↄſitẽdas naturas
docens vᷣm reuelationem ſcripturaꝝ vnã in il⸗
lo dei ⁊ hominis eſſe pſonam:nõ vnam carnis
⁊ vbi naturã.⁊ impugnat aliqᷓs Cyrilli Alexã

dꝛie ep̃i ſententias incaute ab illo aduſum Me⸗
ſtoꝛem ꝓlatas:que nunc fomentum ſunt:⁊ ro⸗
bur addũt Timothianis. VNiuere adhuc ðꝛ:⁊

ex Pe ccginare .

eati hieronymi pᷣſbyteri ad Belſiderium

quem ad loca ſancta viſenda: mutuum aſpe⸗
ctũ inuitat: ⁊ quedã de opuſculis ſuis: ⁊ maxi

me ð libꝛo virox illuſtriũ eloquit᷑: qð ipᷣi libꝛo

Ecto ſermoe di⸗

tii tua beniuolẽtia tribuit: gauiſus qͥ

dem ſum teſtimonio honeſti: ⁊ eloquentiſſimi

viri.Sʒ in memet reuerſus ſatis dolui me indi

gnũ tãtis laudibus atq; pᷣconio oppꝛimi potiꝰ

q; leuari. Scis em dogma nrm humilitatis te⸗
nere vexillum: ⁊ ꝑ ima gradientes ad ſumma

nos ſcandere. Quotus igit᷑ ego vel qᷓ;tus ſum

vt erudite vocis merear teſtimonium:vt mihi
ab eo palma eloquentie deferat᷑:qͥ ſcribẽdo di⸗

ſertiſſime deterruit ne ſcribereme Veruntamẽ

audiẽdum eſt:vt charitas que nõ querit q̃ ſua

ſunt:ſᷣ que ꝓximi: reddat ſalutationis officia:

qm̃ locuʒ implere nõ valet pᷣceptoꝛis gratuloꝛ

tibi ⁊ ſancte atq; venerabili ſoꝛoꝛi tue Serenil

le:q̃ delicatis fluctibus ſeculi ad Ri trãquilla
ꝑuenit:qᷓ;q; hoc munus vaticinio in te pᷣdeſti⸗

natum ſit.Legimus em̃ ſanctnm q́; Danielem

appellatum deſiderioꝝ virum⁊ amicum dei:qꝛ
myſteria eius ſcire deſiderauit. Itaq; ꝙ vene⸗

rabilis Paula me eſt depᷣcata:vt facerẽ:ſpõte

facio.Hoꝛtoꝛq; vos ⁊ pᷣcoꝛ ꝑ dñi charitatẽ:vt
nob vr̃os tribuatis aſpectus:⁊ ꝑ occaſionem
ſanctoꝝ locoꝝ tanto nos dictetis munere.Cer

te ſi cõſoꝛtia noſtra diſplicuerint: adoꝛaſſe vbi
ſteterunt pedes dñi:ꝑs fidei eſt: ⁊ quaſi recen-
tia natiuitatis ⁊ crucis ac paſſionis vidiſſe ve⸗
ſtigia. Opuſculoꝝ meoꝝ quaſi plurima vola⸗
uerũt de nidulo ſuo:⁊ temerario editõis hono
re vulgata ſunt:nihil miſi:ne eadẽ foꝛſitã mit⸗

terẽ q̃ habebas. Qðõ ſi exeplaria libuerit mutu

Epiſtola

rum cerimonijs ⁊ iudicioꝝ animaduerſiõibus
Alia his ꝑ R.i pñtiã in ſacris myſterijs repꝛo

in qͥ qᷣſq; defecerit.

H gnationis tue:quem mihi nõ opinäz⸗

0.

ari:vel a ſancta ¶arcella q̃ manet in aueétino
vel a Loth tꝑis nr̃i Bõnione viro ſciſſimo ac⸗
ciꝑe poteris. Ego ãt opperiẽs pñtiã tuã:aut to
tũ tibi dabo cũ affueris aut ſi h̊ aliq impedierit
difficultates: q̃cũq; pᷣceꝑis libẽs mitta. Scpſi
libꝝ de illuſtribus viris ab apłis vſq; ad nraʒ
etatẽ:imitatus Traqᷣllũ grecũq; Apollonium
poſt catalogum plurimoꝝ: me q; in calce vo

luminis quaſi aboꝛtiuum minimum omniuz,z

Fp̃ianoꝝ poſui:vbi michi neceſſe fuit vſq; ad
xiiij.annũ Theodoſij imꝑatoꝛis ⁊ pᷣncipis que
ſcripſerim:bꝛeuiter annotare: quem libꝝ cum
a ſupꝛadictis ſumpſeris: quicquid ð iudice mi
nus habueris: paulatim ſcribi faciam ſi volue
Beati hieronymi pᷣſbyteri ad Deſiderium
de pᷣcipuis eccleſiaſticis ſcriptoꝛibus ⁊ eoꝝ cõ⸗
mẽtarijs:vbi ſinguloꝝ effert ingenia:inſinuãss
Epla. XXXVI

Isnuncacriter
vV mi frater Deſideri: vt tibi qſi ð lu⸗
minaribus qꝗᷓ toto firmamẽeto mundi
refulgẽt:pauca de ſcriptoꝛibus:qͥ nobis multa
de obſcuritatibus: qᷓ ꝓpter carnalem mentẽ in
telligẽtiam impediunt: ad ſplendoꝛẽ ↄſideratt

onis ſpiritalẽ pferre potuerũt: manifeſtiſſime

dicã. Sʒ vereoꝛ Suſanne lHelchie filie ne i me
ſentẽtia iniqͥ iudicio pproꝝ impleat᷑ dicẽtis. an
guſtie mihi vndiq; ſunt: ⁊ mihi ſiłr ſunt angu,
ſtie. Si em voluero aliquẽ ex his rẽhendere:
aduſarios atq; inimicitias mihi vndiq; ↄcita⸗

bo. Si aũt noluero:nũq; q̃ poſtulaſti inuenies
Sʒ vnius tm voluntatẽ ↄdẽnare:qᷓ; multoꝛuzʒ

ↄſilia trãſire vel deſpicere:melius eſſe videtur
qꝛ vnuſquiſq; eoꝝ in ſcripturis ſanctis diligek
laudari meruerit: oẽs lenit᷑ leuiterq; cũ am
re tangã:vt vtrũq; paciſice impleã.Auguſtinꝰ

eps volãs ꝑ montiũ cacumina: q̃ſi aqͥla:⁊ ed

in radicibus mõtiũ fiãt:nõ ↄſiderãs:multa ce⸗

loꝝ ſpacia terrarũq; ſitus: ⁊ aq̃ꝝ circulũ claro

ſermone ꝓnũciat. Qui em̃ in lignum fructuo⸗
ſum aſcẽdere vult:paulatim ad ſuꝑna:⁊ maio
ra carꝑe poma feſtinat. Ramos autẽ ꝓximos

puulis relinquit. Nos autem qui ꝑuuli ſumꝰ

infirmiq; atq; minoꝛes:ſi inferioꝛa congregare
valuerimus:nobiſcũ bñ agit᷑. ilarius epᷣus

romanoꝝ Lucifer. i.lucerna eccłaꝝ ⁊ pᷣcioſus

lapis:ad quẽ moꝛtalia vix aſcẽdũt.pulchꝛo ſer
mone:aureoq; oꝛe vniũſa loquit᷑. Etſi em aliqᷓ
ſecus viã cecidiſſe potuiſſent:tñ ab eo in ſcdtu⸗-
ris meſſis exoꝛta ẽ magna.Oꝛigenes Adamã⸗
tius altioꝛa atq; maioꝛia cogitãs:ꝓpꝛiũq; inge
niũ ferre nõ ſufficiẽs:alið aliudq; ſubnectit: ⁊

cu h nimio mẽtis ardoꝛe cogitaſſet:oneribꝰma

ioꝛibus carricabat ſe:⁊ cũ ſic incedere poſſz

5

ruina magna illud deuolutus ẽ: vt ruina eiꝰpa
teret doctrinas:ꝑ aliqᷓs ſeductões ineptas:mi⸗
toſq; ðᷣ via recta in aliã viã ꝑduxit: ⁊ venenuʒ

eius q̃ſi tinnulis vocibus ſyrenarumq; cãticis

plures necare potuit. elioꝛ oibus in bonis:

peioꝛ in mat.Aliq̃ vo ꝑ eũ ſecus viazʒ ſeminata
ſunt. Multi tñ aliqͥs eius peſſimos diſcipulos
multa venenolſa ſub eius noie edidiſſe teſtant᷑.
Euſebius Ceſariẽſis clauis ſcpᷣturaꝝ cuſtoſq;
noui teſtamẽti: multis maioꝛ:in ↄſcriptiõſbus
a grecis ↄdemnat᷑.Scpſit q̃ttuoꝛ cãones euan
gelioꝝ: ⁊ vndecim libꝛos hyſtoꝛie eccłiaſtice:q̃
nouum teſtamentum narrant atq; cuſtodiũt:⁊
xpPovixOV.i. tempoꝝ bꝛeuiarium hec tria ſunt
pᷣclara:que hoc in oꝑibus eius teſtant᷑: ⁊ nos
ꝑ omnia eius veſtigia:q̃ iterare potuiſſet:nũqᷓ
repperimus.Heliodoꝛus pbr domum ampliſſi

mam ꝑ modicum foꝛamen reſpiciens:tẽptãſq;

oſtia ↄcluſa:claueſq; non habẽs:vix pauca ad
lucem ꝓdere ↄualuit:ᷣ q̃ potuit narrare:fideli
ter narrauit.Ambꝛoſius frater ꝓfundoꝝ pen⸗
na raptus ⁊ geris volucer: qᷓ;diu in pfundum
ingredit᷑:fructum de alto cape videiur.Et om
nes eius ſententie fidei eccłie: omnium virtu
tum ſirme ſunt columne. DHardanus multas qᷓ⸗
ſtiones arripiens:ꝑ mentis aſtutiam ꝛnucemq;
Arca nucleũ nõ ↄfringens: multa impoſſibilia
de ſcpᷣturis cum fiducia loquit᷑. Paulino viſuʒ
eſt magiſtrum ſieri: ⁊ nõ erat ante diſcipulus ⁊
fructum ſine radice oꝛiri:fieriq; tẽptauit. Ideo
eius ↄſcpᷣtõnes ſcpᷣtoꝛe ⁊ charta non indigent.
NPelagius de quo apud ſideles ſermo eſt: deq;
etiam ⁊ mihi grauis cauſa diſputationis eius
Vbox pene in toto oꝛbe annũciata eſt:quẽ om⸗
nes eccłe quaſi lupum de ſilua mirant᷑: aureuʒ
coloꝛem ſuꝑ nigrum venenum componẽs:fon
tem dulcem pᷣmi mellis amaritudis malitie cõ⸗
miſcuit. Jouinianus leta facie: ⁊ coꝛde aſ po:
potu dulciſſimo:felle commixto: multos pota
uit: 7 zrias ſententias ꝑ odium occaſionũ xp̃i⸗
anis ꝓferens ↄpoſuit:⁊ me qᷓqᷓ; in oibus labo
rioſum aſſidue q̃ſtionibus infinitis afficit: ⁊ ve
xat. Julius Africanus cuius veſtigiũ omnes
oꝛientales auſtraleſq; diligẽter vnanimiterq;

in Danielis hebdomadibus inueſtigãt: vniü⸗

ſa tempoꝝ ſpacia cũ omni ꝑitia iugiq; ſermone
2ſtruxit: ⁊ nulla omnibus qᷓ ſunt ꝑ eum in toto
oꝛbe vnqᷓ; data eſt zdictio. Fauonius a miłtis
culpabilis: dura ſentẽtia:foꝛtiterq; vniũſa dif

ſicillima ingerere conatus ẽ: qſi qͥ vndas ma
ris nauigare nõ põt:vel ↄ impetũ toꝛrentis aq̃
natare nõ valet:ita cũcta que ſcpᷣſit 3 ſepᷣturas
ſcãs:obſtare nõ poterãt. Ideo q̃ſi vmbꝛa ſecꝰ
hoĩeʒ ſunt.Hilariꝰpictauoꝝ aqͥtanie epᷣs:facti
one ſaturnini Arelatẽſis epi ð Synodo Byte
rẽſi in Phrygiã relegatus. xij. aduſus Arria⸗

II

nos fecit libꝛos: ⁊ aliũ libx ð Synodis:queʒ

Galliaꝝ epᷣis ſcpᷣſit: ⁊ in plalmos tres ↄmẽta⸗
rios.pᷣmũ videlʒ ⁊ ſcᷣm: ⁊ a cẽteſimo deciooc⸗
tauo vſq; ad extremũ. In qͥ oꝑe imitat hꝛige
nẽ:nõnulla etiã de ſuo addidi:ẽ e ad Cõſtan
tiũ libellus:quẽ viuẽti Cõſtãtinopolim direx⸗
it:⁊ alius in Cõſtãtiũ quẽ poſt moꝛtẽ eiꝰſcpᷣſit:
⁊ liber adũſum AValẽtẽ ⁊ Arſatiũ Ariminẽſis
Seleuciẽſis Synodi hyſtoꝛiã ↄtinẽs:⁊ ad pᷣ
fectũ Saluſtiũ ſiue ↄ Dyaſcoꝝ.Et liber hym⸗
noꝝ ⁊ myſterioꝝ aliꝰ:⁊ ↄmẽtariꝰin Mattheũ
⁊ tractatꝰin Job:qͥs de greco Oꝛigenis ad ſen
ſum trãſtulit.Et alius elegãs libellꝰ Maxẽ
tiũ:⁊ nõnulle epłe ad diũſos. Aiũt qͥdã ſcſiſie
eum ⁊ in Canticũ cãticoꝝ:ſᷣ a nob h̊ opꝰ igno⸗
rat᷑. Moꝛiuus Eetetauis Valẽtiniano ⁊ va
lente regnãtibus. Damaſus Romãe vꝛbᷣ ep̃s:
elegãs in vᷣſibus ↄponẽdis ingenium habuit.
Multaq; ⁊ bꝛeuia metra edidit:⁊ ꝓpe octoge
narius ſub Theodoſio bncipe moꝛtuus ẽ. Gre

pᷣceptoꝛ meus ex quo ſcbturas explanãte didi⸗
ci:ad triginta milia vſuum omnia ſua oꝑa cõ⸗

poſuit:ex qͥbus illa ſunt de moꝛte fris Cypani:

laudes Athanaſij: laudes Maximi philoſo⸗
phi poſt exilium reuerſi:quem falſo nomine qͥ-
dam erona ſubſcripſerunt:quia eſt ⁊ alius li

ber vituꝑationem eiuſdem Maximi ↄtinens:

q̃ſt nõ licuerit: eüdem laudare ⁊ vituꝑare ꝓ tẽ
poꝛe:⁊ liber Hexametro vᷣſu vginitatis ⁊ nup
tiaꝝ:ↄ ſe diſſerẽtium.Aduſum Eunomium li⸗

bꝛi duo. Et de ſpũſancto liber vnus.Cõtra Ju

lianum imꝑatoꝛem liber vnus. Secutus ẽ aũt
Nolemionũ dicẽdi charactere:viuoq; ſe epᷣm
in loco ſuo oꝛdinans ruri vita monachi ſe exer
cuit.deceſſit q; H̊ ante ferme triẽniũ ſub Theo⸗

ſio bͤncipe.

Beati Hhierouymi pſbyteri ad Magnum

oꝛatoꝛẽ vꝛbᷣ Rome ſatiſfacientis illius qſtioni

cur ſeculariũ aꝝ vteret᷑ exemplis: vbi imita⸗
mẽto Pauli apli ⁊ omniũ fere aplicoꝝ tracta⸗
toꝝ docet phᷣoꝝ ac poetaꝝ pᷣſerti ad ↄfirmatõʒ

nroꝝ dogmatũ S deduci. Epla. XxXXVI

WBſebiũ noſtrũ
e tuis monitis ꝓfeciſſe:nõ tam epla
tua qᷓ; ip̃i»us penitudine didicimus
Et miꝝ in modũ plus coꝛreptꝰ pla

cuit:qᷓ; errãs leſerat. Certauerũt int ſe indulgẽ

tia parẽtis:⁊ filij pietas:dũ alter pᷣteritoꝝ non

memit. alr in futuꝝ q; officia pollicet᷑. Ande ⁊
mutuo nob tibiq; gaudẽdũ ẽ: qꝛ nos filiũ rece⸗
pimꝰ:tu diſcipulũ ↄpꝛobaſti.Qdð ãt q̃ris in eal
ce epletue. Cur in opuſculis nr̃is ſeculariũ lr̃a
rũ int᷑dũ ponamus exẽpla:⁊ cãdoꝛẽ eccłie eth⸗
nicoꝝ ſoꝛdibus polluamus. Rñſum bꝛeuit᷑ ha

goꝛius Naʒiãʒenus epᷣs:vir eloquentiſſimus:

4o Nund
eſſc
oniſoſt
i Mon
ſumptadeg
Lnrnn,

Aunloi

nespaucene

iunſemon

ſedynce
ſisennn
higadi
gafao li⸗
nalebetien

hictichiunn

Vecnigſia
bierpſatn
ſoin phon
noniponit
GONN/ÜH

honosyfwbu

ſesii
ſenwen
(dicner0
Acuncn
ducar i
Fßoane
thitamnart
dicereten
hoſtiumg
plomuco⸗
mo:dni vo⸗
duuncapur
pons omnout
Quidengon
Gooptſvenus
dethellaor
Eltaecane
mngendl
Liingpuni
ſodſoltnot
ſir Sanr
Llerepit
Deblmnie

Eefllgztn

Mcllagcurn
Abehid
Mtchnen
ſurpiuck
polliszan
torecurag
Ihe pfusſe
liclgeſed
opguct

Abſenit

Snnde

nos gonne⸗
inidn
keckaübitn
nopoinde
tmnanſif,
ni Binne

W

rEiten
arfin leenhi
foignionen

—n—
— – *

delbchzchen
8 Migtüſaͤfſe
funchbopſn
3Dlinninate

e

1

1erin n
ennn
u pginiunornn
ſun Eunonun
emus Lönz
1s. Sellusil
geyilocz ſein
tamonchiſent

miäniülubhee

nmiad Men

mnnsllisiffen
õ
frenltan nun⸗
ſnian /ſrhuf
. rN

elſern mme
iudinedlint
lpluscunc
rütinten
nſuſ
zpollicet
Canui
Abätct,
znfoſenn
tiiih
Ninm

==
S ——

Se—=
Seg

—
— — =e
— —

S=
☛

„

= =
☛ —

—
—

4

nrquuckttdid
.

—

LXXI

Tractatus VI Epiſtola XXXVII

beto. Munqᷓ; hoc qreres:niſi te totũ Tulliꝰpoſ
ſideret.ſi ſcpturas ſcãs legeres: ſi interpᷣtes ea

rũ: omiſio ſuꝑcilio euolueres. Quis ei neſciat

⁊ in Moyſe: ⁊ in ꝓphaꝝ volumibus: q̃dã aſ⸗

ſumpta de gẽtiliũ libꝛis Et Salomonem phᷣg
Tyri ⁊ nõnulla ꝓpoſuiſſe:⁊ aliq̃ rñũdiſſe: Nñ i

exoꝛdio puũbioꝝ ↄmonet:vt intelligamꝰ vᷣmo⸗
nes pꝛudẽtie: vᷣſutaſq; vboꝝ ꝑabolas:⁊ obſcu

rum ſermonẽ: dicta ſapientũ: ⁊ enigmata:q̃ ꝓ⸗
pꝛie dyalecticoꝝ ⁊ phoꝝ ſunt:ſᷣ ⁊ Paulus apo
ſtolus Epimenidis poete abuſus vſiculo ẽ ſcri
bẽs ad Tytũ xpi &c oαιεο Iιιτομυ⸗
pio oWι ερaρνο. Cretẽſesſꝑ mẽdaces:
male beſtie: ventrẽs pig ri. Cuius heroyci he⸗

miſtichium poſtea Gallimachus vſurpauit.

NMec miꝝ ſi apð latinos metꝝ nõ ſeruet ad ver⸗
bũ expᷣſſa trãſlatio:cũ homerus eadẽ lingua v
ſus in ꝓſam vix cohereat. In alia q; epla M%
nadri ponit ſenariũ ꝙοαοονσοσοαρπιπρποα
T& Oν.XiαιαααουQ. .Coꝛrumpunt em moꝛes
bonos oↄfabulationes peſſime:⁊ apud Atheni
enſes in Martis curia diſputans: Aratum te⸗
ſtem vocat. IJpius em genus ſumus:quod gre
ce dicitur IoO Iooρουμυ.bYE οα εςν½. Et
eſt dauſula vſus heroici: ac ne parum hoc eſſet

ductoꝛ Epᷣiani exercitus:⁊ oꝛatoꝛ inuictus:ꝓ

2*Xpöÿ cauſam agens: etiam inſcriptionem foꝛ⸗
tuitam:arte toꝛquet in argumentum fidei. Di⸗

dicerat em a vo Dauid extoꝛquere de manibꝰ

hoſtium gladium: ⁊ Golie ſuꝑbiſſimi caput ꝓ
pꝛio mucrone trũcare. Legerat in Deuterono
mio:dñi voce pᷣceptum mulieris captiueradẽ⸗
dum caput:ſuꝑcilia:oẽs pilos: ⁊ vngues coꝛ⸗

poꝛis amputãdos:⁊ ſic eã habendam ↄiugio.
Quid ergo miꝝ ſi ⁊ ego ſapiam ſecularem ꝓpt

eloquij venuſtatẽ: ⁊ membꝛoꝝ pulchꝛitudineʒ
de ancilla atq; captiua Iſraelitẽ facere cupio-
Et ſi qcqͥd in ea moꝛtuum eſt idolatrie:volup⸗

tatis: erroꝛis libidinum: vel pᷣcido: vel rado⸗
Et nixus puriſſimo coꝛꝑi vnaculos ex ea gene

ro dño ſabaoth:Laboꝛ meus in familia xpᷣi ꝓ

ficit. Stupꝝ in alienã auget numeꝝ ↄſeruoꝛũ.

Oſee accepit vxoꝛẽ foꝛnicariaʒ Gomer filiam
Bebelaim.i.dulcedinũ:⁊ naſcit᷑ ei de meretri⸗
ce filius Iſrael:qͥ vocat᷑ ſemen dei. Eſaias no⸗

uacula acuta barbam ⁊ crura radit peccantiũ.
Et Eʒechiel in typo foꝛnicãtis Hieruſalẽ ton⸗

Ddet ceſariem ſuam. vt quicquid in ea abſq; ſen

ſu ⁊ vita eſt:auferat᷑. Cypᷣanus vir eloquentia

pollẽs:⁊ martyrio: Firmiano narrante moꝛde

tur:cur aduſus Bemetrianum ſcribẽs teſtimo

nijs vſus ſit ꝓphaꝝ ⁊ apłoꝝ: q̃ ille ficta ⁊ ↄmẽ

ticia eſſe dicebat: ⁊ nõ potius phoꝝ ac poetaꝝ

gquoꝝ auctoꝛitati vt ethnicus qire nõ poterat.
Schſerũt ↄ nos Celſus atq; Poꝛphyrlus po⸗
rii Oꝛigenes.alteri Methodius: Eulebius:?

Apollinaris foꝛtiſſime rũderũt. Quoꝝ Oꝛige

nes octo ſcpᷣſit libꝛos. Methodius vſq; ad de

cẽ milia pcedit vſuũ.Euſebius⁊ Apollinaris
xxv.⁊.xxx.volumia ↄdiderũt.Lege eos:⁊ in⸗
uenies nos ↄꝑatõe eoꝝ imꝑitiſſimos. Et poſt
tãti tꝑis ociũ:vix qſi ꝑ ſomniũ qð pueri didici
mus recoꝛdari. Julianus Auguſtus ſeptem li
bꝛos in expeditòe Parthica aduſum xpᷣm euo
muit ⁊ iux fabulas poetaꝝ ſuo ſe enſe lacerauit
Si ʒ hũc ſcribere lẽptauero:puto int᷑dices mi
hi:ne rabidũ canẽ phoꝝ ⁊ Stoycoꝝ docris.i.
lHerculis claua repcutiã.Quãqᷓ; Naʒarenum
nr̃Dm: ⁊ vt ipᷣe ſolebat dicere Galyleũ:ſtati in pᷣ
lio ſenſerit: ⁊ mercedẽ lingue putidiſſime ↄtu⸗
melijs ꝑfoſſus acceꝑpu. Joſephus ãtidtatẽ ap⸗
pꝛobãs iudayci ꝓpłi: duos libꝛos ſcpᷣſit Api⸗

onem Allexandrinum grammaticum: tata ſe
cularium ꝓfert teſtimonia vt mihi miraculum
ſubeat: quomodo vir hebꝛcus: ab infantia ſa

cris litteris eruditus: cunctam grecoꝛum bib⸗
liothecam euoluerit. Quid loquar ð Philone
quem vel alterum vel ſecundum iudeum Pla⸗
tonem:critici pnunciant: Curram ꝑ ſingulos

Quadratus aplłoꝝ diſcipulus: ⁊ Athenienſis

pontifex eccłe:nõne Adriano pᷣncipi Eleuſine

ſacra inuiſenti libꝝ ꝓ noſtra religiõe tradidit⸗
Et tante admirationi omnium fuit: vt ꝑſecuti⸗
onem grauiſſimam illius excellẽs ſedaret inge

nium: Ariſtides phᷣs: vir eloquẽtiſſimus: eidẽ
pᷣncipi apologeticum ꝓ xpᷣianis obtulit: ↄtex⸗
tum phoꝝ ſententüs:quem imitatus poſtea iu

ſtinus ⁊ ipe phᷣus: Antonio pio ⁊ filijs eius ſe⸗
natuiq; libꝛum contra gentes tradidit: defen⸗

dens ignominiam crucis: ⁊ reſurrectõneʒ Ei

tota pᷣdicans libertate.Quid loũr de Melito

ne Sardenſi eo⸗ Quid de Apollinari Hiera
politane eccłe ſacerdote: HDioniſioq; Coꝛinthi

oꝛum ep̃o⸗ Et Tatiano: ⁊ Bardeſane ⁊ Here⸗

neo Photini martyris ſi ucceſſoꝛe: Qui Oꝛi⸗

genis hereſeon ſingulaꝝ venena ex qͤbus pho⸗
rum fontibus emanarint: multis volumibus
explicarunt. NManthenus Stoyceſt ecte phus:
ob pcipue eruditõnis gloꝛiã a Demetrio Alex
andrie epo miſſus eſt in Indiam: vt Chꝛiſtum
apud Bꝛacmanas: ⁊ illius gẽtis philoſophos
pꝛedicaret. Clemens Allexandrie eccleſie pꝛeſ⸗
byter meo iudicio oim eruditiſſimus: octo ſch⸗
ſit Stromatũ libꝛos:⁊ totidẽ v&o IU&οοσεοR
id eſt diſputationum ⁊ alium cõtra gẽtes. Ne⸗
dagogi quoq; tria volumina. Quid in illis in⸗
doctum? Immo quid nõ emedia philoſophia

eſt. Hunc imitatus Oꝛigenes decẽ ſepſit ſtro⸗
mateas xpᷣianoꝛũ ⁊ philoſophoꝝ int ſe ſenten
tias ↄꝑpans: ⁊ oĩa noſtre religionis dogmata:

de Platone ⁊ Ariſtotele: Numenio: Coꝛnuto
q; ↄſirmãs.Scpſit Milchiageschin Eetts

SS

pelume egrcgii loypolie cox Epollonus
Romane vꝛb ſenatoꝛes ppᷣa opuſcula ↄdide⸗

rũt.Extãt ⁊ Julij Africani libꝛi qͥ tẽpoꝝ ſcrip
ſit hyſtoꝛias ⁊ Theodoꝛiq poſtea Gregoꝛius
abpellatus ẽ viri apłicoꝝ ſignoꝝ atq; vtutũ.⁊
Dionyſij Alexãdrini epᷣi. Anatolij q́; Laodi⸗
cene eccle ſacerdotis:necnon pbr̃oꝝ Nãphili:
NHierij: Luciani: alchionis: Euſebij Cela⸗
riẽſis epi:⁊ Euſtachij Antiocheni:⁊ Athana
ſij Alexãdrini.Euſebij qᷓ Emiſeni:⁊ Triphi⸗
li Cypꝛij:⁊ Aſterij Scitopolite ⁊ Serapionis
2leſſoꝛis. Tyti q; Boſtrẽſi epi: Capadocũq;
Baſilij. Sregoꝛij: Amphilochij :ꝗq oẽs in tãtũ
phᷣoꝝ doctrinis atq; ſentẽtijs ſuos refarciũt li
bꝛos:vt neſcias qͥd in illis pᷣmũ admirari debe
as eruditõeʒ ſeculi:an ſciaʒ ſi. cpturaꝝ. Ueniam
ad latinos.Quid Tertulliano eruditiꝰ⸗Quid
acutius:Apologeticus eius ⁊ 3 gẽtes libꝛi cũ⸗
ctꝗ ſeculi ↄtinẽt diſciplinã. inuti⸗ felix cau
ſidicus Romãi foꝛi in libꝛo cui titulus octau⸗

mẽtit᷑ auctoꝛẽ:qͥd gẽtiliũ ſ. cpᷣturaꝝ dimiſit inta
ctum⸗ Septem libꝛos aduerſus gentes Arno⸗

bius edidit: totidemqʒ diſcipulus eius Lactã
tius:qͥ de ira q; ⁊ opificio dei duo volumia cõ

didit:q̃s ſi legere volueris dialogũ Ciceronis

in eis ? no Ovouvreꝑies Aictoꝛino martyri

in libꝛis ſuis lʒ deſit eruditio:tñ nõ deeſt erudi

tionis volũtas. Cypanus ꝙ idola dij nõ ſint:qᷓ
bꝛeuitate:qᷓ hyſtoꝛiaꝑ oĩm ſcia: q; wboꝝ ⁊ ſen
ſuum ſplẽdoꝛe pſtrinxit:lhilarius meoꝝ ↄfeſ⸗

ſoꝛ tempoꝝ ⁊ epᷣs.xij. Quintiliani libꝛos. ſti⸗

lo imitarus eſt ⁊ numero:bꝛeuiq; libello: queʒ
ſcripſit Byoſcoꝛum medicum: qͥd in litteris

no hyſtoꝛiam dñi Saluatoꝛis vſibus explica⸗

uit:nec ꝑtimuit euangelij veritatem ſub metri

leges mittere. De ceteris vel moꝛtuis:vł viuẽ

tibus taceo: quoxꝝ in ſcpᷣturis ſuis ⁊ vires ma⸗
nifeſte ſunt:⁊ voluntas. Nec ſtatim pua opini

one fallaris ð gentes hoceſſe licitum. In alijs

diſputatõibus diſſimulandum. Quia om̃s pe
ne omniũ libꝛi exceptis his:qͥ cum Epicuro lit
teras nõ didicerunt: eruditõis doctrineq; ple⸗
niſſime ſunt. Quãqᷓ; ego illud magis rear: qð

dictãti venit in mentẽ:nõ te ignoꝛare qð ſemꝑ
doctis viris vſurpatũ ẽ: ꝑ te mihi pponi ab
alio q̃ſtionẽ:qͥ foꝛſitã ꝓpter amoꝛem hyſtoꝛiaxꝝ

Saluſtij Caphurnius cognomẽto lanarius ſit

Cui q̃ſo vt ſuadeas ne veſcentiũ dentibus edẽ
tulus inuideat: ⁊ oculus capꝛeaꝝ talpa ↄtem⸗
nat. Diues vt cernis ad diſputandũ materia:ſ
iã epłaris anguſtia finiẽda eefft.

HBeati hieronymi pᷣbyteri ad ãmachiü
de optimo gñe interpᷣtadi. Abi pᷣmũ ʒ̊ Ruſfi⸗
num ⁊ ceteros obtrectatoꝛes inuehit: qui ſche

liſtaꝝ.⁊.Lxx.interpᷣtũ exẽplo:nõ vbũ de vbo
ß ſenſuʒ e ſenſu debẽ trãſferri.Epła.xXxXVIII

Aulus apoſto⸗
p lus pñte rege Agriſpa: de crimi⸗
mnbus reſpõſurus quo poſſetin⸗
telligere:q auditurus erat:ſecurꝰ

de cauſe victoꝛia:ſtatim in pᷣncipio gratulatur

Dicens:de oĩbus quibus accuſoꝛ a iudeis o rex

Agrippa:eſtimo me beatũ:cum apud te ſimbo
die defendẽdus:qui pᷣcipue noſti cunctas que

in iudeis ſunt ↄſuetudines ⁊ queſtiones. Le⸗
gerat em illud Eſaie:beatus qui in aures loqᷣt

audientis:⁊ nouerat tm̃ oꝛatoꝛis vba Pficere: .
q́;tum iudicis puidentia cognouiſſet. Ande æ
ego beatum me in hoc dumtaxat negocio iudi
co: ꝙ apud eruditas aures imperite lingue re⸗
e:⁊ in altero Z mathematicos: ſi tñ inſcptio nõ ſponſurus ſum:que mihi obijcit:vel ignoꝛãti,⸗
vel mẽdacium. Si aut neſciui alienas litteras

vere interpᷣtari:aut nolui:quoꝝ alterum erroꝛ
alterum crimen eſt.lc ne foꝛſitã accuſatoꝛ me⸗

us facilitate qua cuncta loquitur: ⁊ impunita⸗

te qua ſibi licere omnia putat: me quoq; apud
vYos argueret: vt papam Epiphanium crimia
tus eſt:hanc epłaʒ miſi:que te:⁊ ꝑ alios qͥ nos

amare dignantur:rei oꝛdinem doceat. Ante h̊ᷣ
ferme biennium miſerat Joanm epᷣo ſupꝛadi-
ctus papa Epiphanius litteras:arguens eum
in quibuſdam dogmatibus: ⁊ poſtea clement .
ad penitẽtiam ꝓuocãs:harum exemplaria cer

„

. . ir tatim paleſtine rapiebant᷑: vel ob auctoꝛis me.-
poſſit oſtendit. Juuencus pbr ſub Conſtanti

ritum: vel ob elegantiam ſcbᷣtoꝛis. Erat in mo

naſterio nr̃o vir apud ſuos haud ignobił Eu⸗
ſebius cremonenſis:qui cum hec epła ꝑ multo
rum oꝛa volitaret: ⁊ mirarent᷑ eãẽ ꝓ docirina ?
puritate ſermonis: docti pariter ⁊ indocti: ce⸗
pit a me obnixe petere: vt ſibi eam in latinum
verterem: ⁊ ꝓpter intelligendi facilitatem: ap
tius explicarem. Greci em eloquij penitus ig-
narus erat:feci qð voluit.Accitoq; notario ra
ptim celeriterq; dictaui:ex latere in pagia bꝛe⸗
uiter annotans: quem intrinſecus ſenſum ſin⸗
gula capitula ↄtinerent. Siquidem ⁊ hoc: vt

ſibi ſoli facereʒ oppido flagitarat. Poſtulauiq;

ab eo mutuo:vt domi haberet exẽplar: nec fe⸗
cile in vulgus ꝓderet. Res ita ano ⁊ ſex menſi
bus trãſijt:donec ſupꝛadicta int᷑ptatio de ſcri⸗

nijs eius nouo veſtigio Hieroſolymã ↄmigra

uit. NMam quidam pſeudo mõachus:vel accep
ta pecunia:vt ꝑſpicue intelligi datur: vel gra⸗
tuita malicia vt incaſſum coꝛruptoꝛ nitit᷑ pſua

dere ↄpilatis chart eiꝰ ⁊ ſumptibꝰ iudas factꝰ

ꝓditoꝛ: deditq; aduſarijs lotrãdi contra me

das eple Epiphanij e greco traducte pecunia
redẽptas falſitatis arguebãt: oñdẽs nõ ſolum
gentiliũ: ß̃ ſacre ſcture apłoꝝ ſimulq; ⁊ euãge

Ce
atſoneif

ehedicnl

fiſerehe

Aepniene

gelos

oexipli⸗
ſmonblc
geslutunen
ſſopohunn
cunbn.
huoſubiuge
sdalnor,
patoez dan

c(clrvolatas

loren gue
Crerautinin
ledinabitt

luſſet Leg

Gugimfa
Pbenstnan
Darſcdenui
Prrhabe
fecurerakn
durtin⸗
dümtſa
Coͤleges
laghao
dotes Tot
duco upa
1Dcereiq
göſtoi pfuu
lgronen tfi
Carte Auna⸗

ſtcnütas
(gtutmeis

finſcheurisr⸗
echiinloce
noadpugnid
gocgtatam
hemtlctn⸗
tonipsfuui
Glginnsan
ocöfeeris
Uoyninena
NGris. Dns
fütueſſoten
eniacenge
ſonemipun
niſhnion-
kus ingent
Ei cſtinn
heesſin⸗
lecgcenſn
ſſiniſtae⸗

imsettine
Drpogenlme

lriitczat
melleſnbe

noſt mncte

gueſtones ⸗
Sguintaneef
Ans pon Piere
oGholiſer Sen
Murrr eppeoiuci
nhentelngrer⸗
Kicrniſgoiti
Cuntiens nens
quos ummend
oeſtiinane
guiturirorinn
neclag
Spipbmmunani
elentst
nen doeen Aeh

omnnczod:

nenngngavenn

8:tpeladenet
runcpenginud.

Nelobanconee
Gtors Eiunn
baud ol E⸗
nhernuptio
nicip docnm
rurtinloche⸗
bieamin Eünon
Afaclinten
gocuu eniug⸗
Bcckoqzrorron

uereinpogint⸗

—
SS

nlceus ſonnnte
iguident

=

22
=
22
—
=
5 —
=
—
E—nunrn

A
SES=
=☛
=

—
—
—
—
—
—
4—1
—
—
—
—
= —

uaſiſſet. Legimus in veteri

= =

.

Tractatus VI

occaſionẽ: vt int᷑ imꝑpitos ↄcionent᷑ me falſari⸗
um:me vbũ nõ expᷣſſiſſe de vbo: ꝓ honoꝛabili
dirxiſſe chariſſimũ: ⁊ maligna interpᷣtatõne qð
nefas dictu ſit.
trãſferre: hec ⁊ iſtiuſmõi nuge crimia mea ſunt
Ac pᷣmũ añqᷓ; de tranſſatõe rñdeã: volo inkro⸗
gare eos qui malitiã pꝛudentiã vocãt: vñ apð
vos exẽplar epłe:Quis dedit: Qua fronte ꝓ⸗

fertis:qð ſcelere redemiſtis: Quid apud homi

nes tutum erit: ſi nec parietibus qᷣdẽ ⁊ ſcrinijs
nr̃a poſſumus ſecreta celare: Si añ tribunalia

iudicum h̊ vobᷣ crimen impingerem:reos legi⸗

bus ſubiugarem:q̃ etiã ꝓ vtilitatibus fiſci no⸗

xijs delatoꝛibus penas ſtatuũt ⁊ cũ ſuſeipiunt

pꝓgitõeʒ: damnãt ꝓditoꝛẽ. Lucrum videlʒ pla

cet:volũtas diſplicet. Oudũ Eſichiũ viꝑ ↄſu⸗

2

larem g queʒ priarcha Gamaliel grauiſſimas
exercuit inimicitias: Theodoſius pᷣnceps capi

te dãnauit: ꝙ ſolicitato notario chartas illiꝰ in
bus hyſtoꝛijs ludi
magrm:qͥ faliſcoꝝ liberos ꝓdiderat: vinctum
pueris traditũ: ⁊ ad eos q̊s ꝓdebat remiſſum.
Nec ſceleratã płm romanũ ſuſcepiſſe victoꝛiã
Pyrrhũ Epirotaꝝ regẽ: cũ in caſtris ex vulne
re curaret᷑ medici ſui pꝛoditione interfici nefas

durxit Yabꝛitius:qͥn potius vinctuʒ remiſit ad

dñm:vt ſcelus nec in aduerſario compꝛobaret
OQõ leges publice:qð hoſtes tuent᷑: qð int᷑ bel

la ⁊ gladios ſem ẽ:h̊ nob int᷑ moachos ⁊ ſacer⸗

dotes ERp̃i intutũ fuit.Et audet qͥdã ex eis ad⸗
ducto ſuꝑcilio:⁊ ↄcrepãtibus digitis eructare

7 dicere:qͥd em̃ ſi redemit: Si ſollicitauit: fecit

qð ſibi ꝓfuit. ira ſceleris defenſio:q̃ſi nõ ⁊
latrones ⁊ fures:⁊ pyrate: faciãt qð ſibi ꝓdeſt
Certe Anna ⁊ Cayphas ſeducẽtes infelicẽ Ju
dã fecerũt:qð ſibi vtile exiſtimab ant. Nolo in
chartuł meis q̃ſlibet ineptias ſcribere:ↄmenta
ri in ſcturis:remoꝛdere ledentes:diligere ſto⸗
machũ:in locis me exercere cõibus:⁊ qſilima⸗
tas ad pugnãdũ ſagittas reponere:q;diu nõ ꝓ
fero cogitata maledicta:nõ crimia ſunt: immo
ne maledicta qdẽ: qᷓ aures publice neſciãt. Tu
coꝛrũpas ᷣuulos:ſollicites cliẽtes:⁊ vt in fabu
lis legimus auro ad Danẽ penetres:diſſimula
toq; qð feceris:me falſariũ voces: Cuʒ multo
peiꝰ crimen accuſando in te ↄfitearis:qð in me
arguis. Alius te hereticũ:aliꝰ te inſilat dogma
tũ puerſoꝛẽ:taces ipᷣe:rñdere nõ audes. Int᷑p
tem laceras:de ſyllab calũnieris:⁊ totã defen⸗
ſionẽ tui putas:ſi tacenti detrahas.Fingis in
trãfferẽdo vel erraſſe: vł intmiſiſſe me qpiã: H
totus ingenij tui cardo vᷣſat᷑: h tua ẽ defenſio.
Nũ iccirco tu nõ es hereticꝰ*:ſi ego malus inter

pꝛes ſim: Mõ h̊ dico:qͥ te hereticũ noueri(ſciat

ille qͥ accuſauit nouerit ille:qͥ ſcpſit) Sʒ qð ſtul

tiſſimũ ſit accuſatũ ab alio:aliũ crimisri:⁊ con

noluiſſe

Fo.
Epla XXXVIII

foſſo vndiq; coꝛpe:de doꝛmiẽtis vulnere ſea ola
tiũ q̃rere.hactenus locutꝰ ſuʒ q̃ſi aliqᷣd ð epła

ↄmutauerim: a ſimplex trãſſatio poſſit erroꝛeʒ

hre:nõ crimẽ.Nuũc vo cũ ipᷣa epla doceat nihil
mutatũ eſſe de ſenſu:nec res additas:nec aliqð

dogma ↄfictũ:faciũt ne intelligẽdo:vt nihil in

telligãt:vt dũ alienã im ꝑitiã volũt coarguere:

ſuã ꝓdũt. Ego em̃ nõ ſolũ fateoꝛ:ſᷣ libera voce

ꝓfiteoꝛ:me in intpᷣtatõe grecoꝝ abſq ſe cpᷣturis
ſcis:vbi ⁊ vboꝝ oꝛdo myſteriũ ẽ:nõ vbuz e v

bo:ſ ſenium expmere de ſenſu. Habeo q; hui⸗

rei magrm Tulliũ qͥ Pꝛotagoꝛam Platonis⁊
Heconomicõ Rzçenophõtis ⁊ Eſchinis ac De

moſthenis duas z ſe oꝛõnes pulcherrimas trã
ſtulit. Quãta in illis pᷣtermiſerit: q;ꝛa addide⸗

rit: q;ta mutauerit: vt ppᷣetates alterius ligue
ſuis ꝓpᷣetatibns explicaret: nõ ẽ huius tꝑis di
cere. Sufficit mihi ipᷣius trãſlatoꝛis autoꝛitas
qͥ ita in ꝓplogo earundẽ oꝛõnũ locutus ẽ. Pu⸗

taui mihi ſuſcipiendũ laboꝛẽ vtilem ſtudioſis:

mihi qᷣdẽ ip̃i neceſſariũ. Conuertiem ex Atti⸗
cis duoꝛum eloquentiſſimoꝝ nobiliſſimas oꝛa

tiones: inter ſeq; Zᷣrias Eſchinis ⁊ Demoſthe

nis:nec ↄuerti vt interpꝛes:ſᷣ vt oꝛatoꝛ:ſenten
tijs ijſdem ⁊ earum foꝛmis:tam ſiguris qᷓ; ver⸗
bis:ad noſtram ↄſuetudinem aptis. In qbus
non vbum ꝓ vboneceſſe habui reddere: ᷣ ge⸗

nus omne vboꝛum vimq; ſeruaui. Non enim

me annumerari ea lectoꝛi putaui opoꝛtere: ſed

tãqᷓ; apẽdere. Rurſum in calce Smõis. Quoꝝ

ego ait oꝛõnes ſicut ſpero ita expꝛeſſero: vtuti⸗
bus vtẽs illoꝛum omnibus.i.ſententijs:⁊ earũ

ſfiguris: ⁊ rerum oꝛdine vba ꝑſequẽs eatenus:

vt ea non abhoꝛreant amoꝛe noſtro:q̃ſie grecd
omnia ↄuerſa nõ erunt: tamẽ vt gñis eiuſdem
ſint elaboꝛauimꝰ. Sʒ ⁊ Oꝛatius vir acutus ⁊
doctꝰh̊ idẽ i arte poetica erudito int᷑pᷣti pᷣcipit.
Nec vbũ vbo curab reddere fidꝰ Intpꝛes.
Terẽtius enandrum: Plautus ⁊ Ceci⸗
lius veteres comicos interpᷣrati ſunt. Nundd
herent in vbis:ac non decoꝛem magis ⁊ elega
tiam in tranſiati one conſeruant qᷓ; veritatẽ int᷑
p̃tationis: anc erduit i οτππâοοτ Rh
pant. Ande a ego doctus a talibus ante anos⸗
circiter. xx.⁊ ſimili tunc quoq; erroꝛe decepiꝰ:
certe hoc mihi a vobis obijciendumneſciens:
cum Euſebij Ceſarienſis chꝛonicon in latinuʒ

verterem: tali inter cetera vſus ſum pꝛefatio⸗

ne.Difficile eſt alienas lineas inſequentem:no
alicubi excedere: ⁊ arduum vt que in alia ling⸗
ua bene dicta ſunt: eundem decoꝛem ætranſia⸗
tionem conſeruent. Significatum eſt aliquid
vnius verbi pꝛopꝛietate. Non habeo meum
quo id efferam: ⁊ dum quero implere ſententi-
am:longo ambitu vix bꝛeuis vie ſpacia conſu⸗
mo. Accedunt Hyperbatoꝛum anfractus: diſ⸗

ſimilitudines caſuum: varietates figurarum.

Jõm poſtrẽo ſuũ:⁊ vt dicã vernaculũ lingue
genꝰ. Si ad vbũ interpᷣtoꝛ:abſurde reſonãt.ſi
ob neceſſitatẽ aliqͥd in oꝛdie:vel in vmõe muta

uero:ab interpᷣtis videboꝛ officio receſſiſſe. Et

poſt multa q̃ nũc ꝓſeqͥ ocioſum ẽ:etiã h̊ addidi
Qð ſicui nõ videt᷑:lingue graʒ in interpᷣtatiõe
nutare. omeꝝ ad vbum expmat in latinum
Plus aliqͥd dicã:eũdẽ ſua in lingua ꝓſe vbis
interpᷣtet᷑:videbit ridiculũ:⁊ poetã eloquẽtiſſi
mũ vix loquentẽ. VNeꝝ ne meoꝝ ſcriptoꝝ ꝑpua
ſit auctoꝛitas qᷓq; Bͥ im ꝓbare voluerim meſꝑ
ab adoleſcẽtia nõ vba ſed ſeniẽtias traſtuliſſe.
Qualis ſuꝑ hos gñe pᷣfatiuncula ſit in libꝛo qͥ
beati Antonij vita deſcribit᷑:ipᷣius lectione co⸗

gnoſce. Ex alia inquit in aliam linguam expᷣſ-⸗

ſa ad verbum tranſiatio:ſenſum opit.Et velu⸗

ti leto gramine ſata ſtrangulat. dum em caſibꝰ
⁊ figuris ſeruit oꝛatio:quod bꝛeui poterat iudi

care ſermone longo ambitu circumacta vix ex⸗
plicat.hoc igit᷑ ego vitans: ita beatum Anto⸗
nium te petente tranſpoſui vt nihil deſit ex ſen

ſu: cum aliquid deſit exverbis Alij ſyllabis oc

cupentur ⁊ litteris: tu quere ſententias. Dies
me deſiciet: ſi ⁊ omnium qͥ ad ſenſum interp̃ta⸗

ti ſunt: teſtimonia replicauero: ſufficit in pñti

noiaſſe Hilariũ ↄfeſſoꝛem:qͥ homelias in Job
⁊ in pſalmos tractatus plurimos in latinũ ver
tit e greco:nec aſſedit lr̃e doꝛmiẽti:⁊ putida ru
ſticoꝝ interpᷣtatione ſe to:ſit:ſed quaſi captios
ſenſus in ſuam linguam victoꝛis iure tranſpo⸗
ſuit. Nec hoc mirum in ceteris ſeculi videli cet

aut eccleſie viris:cum.lxx.interpᷣtes: ⁊ euãge⸗

liſte atq; apoſtoli idem in ſacris voluminibus

fecerint. Legimus in Marco dicentem domi
num talata cumi:ſtatuimq; ſubiectum eſt:quod
interpᷣtatur puella:tibi dico ſurge.arguat᷑ euãẽ
geliſta mendacij: quare addiderit: tibi dico: cũ

in hebꝛeo tanium ſit.puella ſurge.vᷣ vt empha

ticoteron faceret:⁊ ſenſum vocãatis atq; impe⸗

rantis expᷣmeret:addidit tibi dico. Rurſum in

QMattheo: redditis a ꝓditoꝛe Juda.xxx. ar⸗
genteis: ⁊ empto ex eis agro ſiguli ſcribit᷑.tunc
impletum ẽ quod ſcriptum ẽ ꝑ Hieremiam p⸗

phetã dicentem: ⁊ acceperunt xxx.argẽteos pᷣ
cium appꝛeciati:qð appꝛeciauerunt a filijs iſrael

⁊ dederunt eos in agrum figuli: ſicut cõſtituit

mihi dñs.Hoc in Hieremia penitus nõ inueni

tur:ſᷣ in Zacharia:alijs multo vbis ac toto oꝛ⸗

dine diſcrepãte:vulgata qͥ pe editio ita ſe hʒ *

dem meã.xxx.argenteos.Dixitq; dñs ad me:
pone illos in ↄflatoꝛio:⁊ ↄſidera ſi ꝓbatũ ſit:ſi
cut ꝓbatus ſum ab eis: ⁊ tuli.xxx.argẽteos:⁊

miſi eos in domo dñi in ↄflatoꝛio q;tum diſtet

dicã ad eos ſi bonum ẽ coꝛam vobis date mer⸗
cedem mihi:aut renuite: ⁊ apenderunt merce⸗

ab euãgeliſte teſtimonio.lxx.trãſſatiopſpicuũ

E.ſᷣ ⁊ in hebꝛeo cũ ſenſus idẽ ſit: vba pᷣpoſtera
ſunt:⁊ pene diũſa. Et dixi inqͥt ad eos:ſi bonũ
in oculis vr̃is:afferte mercedẽ meã:⁊ ſi nõ qͥe
ſcite:⁊ aſpẽderunt mercedẽ meã.xxx.argẽteos
Et dixit dñs ad me: ꝓijce illud ad ſtatuarium

decoꝝ pᷣciũ qð apꝛeciatus ſuzʒ ab eis ⁊ tuli. xxx

argẽteos ⁊ ꝓieci eos in domo dñi ad ſtatuariũ
Accuſent apłm falſitatl qð nec cũ hebꝛaico nec
cũ.lxx.ↄgruat trãſlatõibus:⁊ qð his maius ẽ:
errat in noĩe: ꝓ Zacharia qͥpe ieremiã poſu
it.Sʒ abſit h̊ de pediſſeqͥ xpᷣi dicere:cui cure fu
it:nõ vba ⁊ ſyllabas aucupari:ſ ſentẽtias dog
matum ponere. Veniamus ad illud eiuſdẽ Za
charie teſtimonium: quod Joãnes euãgeliſta
aſſumit iux hebꝛaycã veritatẽ viderunt in quẽ
ↄpũxerũt:ꝓ qͥ in. xx.legimꝰ xiι ⁄‧Xναον

Iorροαααπο ορöταρααπαο To: quod inf⸗-
pStati ſunt latini. Et aſpicient ad me ꝓ his que

illuſerunt ſiue inſultauerunt. Diſcrepat euãge
liſte.lxx.interpᷣtum:noſtraq; tranſſatio:⁊ tam

ſermonum varietas ſpiritus vnitate ↄcoꝛdat.

In Mattheo q; legimus dominum pᷣdicantẽ
apoſtolis fugam:⁊ hoc ipᷣm Zacharie teſtimo

nio ↄfirmãte.Scriptum ẽ ait. Nercutiã paſto

rem: ⁊ diſꝑgent᷑ oues.at in.lxx.⁊ in hebꝛeo mł
to aliter ẽ.Nõ em̃ ex ꝑſona dei ðꝛ:vt euangeli⸗
ſta vult:ſᷣ ex ꝓphe deum pr̃em rogantis.er

cute paſtoꝛem: ⁊ diſꝑgent᷑ oues. In hoc vtar⸗
bitroꝛ loco iuxta quoꝛundam pꝛudenti euan⸗

geliſta piaculi reus eſt: ꝙ auſus ſit ꝓphᷣe vba
ad dei referre ꝑſonã.Scribit ſupꝛadictus euã⸗

geliſta:ad ãgeli monitum tuliſſe Joſeph ꝑuu⸗
lum ⁊ mr̃eʒ eius:⁊ intraſſe in egyptũ:ibiq; mã⸗
ſiſſe vſq; ad obitum Herodis: vt impleret᷑ qð
dictum eſt a domino ꝑ ꝓphetam dicentem:ex
egypto vocaui filiũ meum.h̊ noſtri codices nõ
habent:bᷣ in Oſee ppheta iuxta hebꝛaycã ſcri⸗

bitur veritatem. Quia puer iſrael eſt: ⁊ dilexi
eum: ⁊ ex egypto vocaui filium meum. Pꝛo qͥ

in eodem loco.lxx.tranſtulerunt: quia paruu⸗
lus eſt iſrael: ⁊ dilexi eum: ⁊ ex egypto vocaui
filios eius. Num omnino repudiãdiſunt:quia

iſtum locum:qui ad Zp̃i maxime ptinet ſacra

mẽtum:aliter tranſtulerunt: An dada potius
venia:vt hominibus: Jux Jacobi ſententiam
dicentis: multa peccamus omnes:⁊ ſi quis in
verbo non peccat:iſte ꝑfectus eſt vir: ⁊ poteſt

refrenare omne coꝛpus: Illð vero quod in eo⸗

dem euangeliſta ſcribitur ⁊ veniens habitauit
in ciuitate: que dicitur Maʒareth: vt implere⸗
tur quod dictum eſt ꝑ ꝓphas:quia Naʒareus
vocabitur. Reſpondeant rogo dedali ⁊ faſti⸗
dioſi eſtimatoꝛes omnium tractatoꝝ:vbilege⸗
rint: Biſcãtq; in Eſaia poſitum. Nã in eo loco
vbi nos legimus:atq; tranſtulimus:exiet vir⸗

Ce

9 derata

gubebneo

cet pvond

euscteſt

edbü p
voſe nn,

efeplehrt
fan. Miol
in lei
lECeyho
hitnoneein
lce vgon
blisnonnee
Nicgnöeid
vocabits
numn. Ccce
nomeneis

urinfelit

Catutis wo
Goqueparieo
berodena
ſon. Scit
Grumade
Weinhe
lrppe.k
minimaee
dux:quir
in vulgar
mus Eob
detemihi
Qutaſtri

diniſcydiſ
hrapcam vi

leidomus 4
da Ertemi
ſtll Cöſer
ſtnt uu Bet
beneobz
Eezihninn
legkenoclan
hebropuuln
floe er ibi
ite Euan
Eduabusiu
tichine
Mcoregrect
Kliine
foſegnie
umiſtacla
Plconoyr
einpio⸗
ſepbaſores
deis eni
Pöinſchtun
niſunt g
Nkenili

*

täl⸗

r Mßſ
Etaleniſgi
minſtie
nenrrge
ucääfhnn

=
=
n, e)

S

Habernn.

—/-
—

odßigiſnuni
cühebnion
igöhismugi

4

pehhieenie
diceregianef
ißſeninnde

. Peranügtt
nlrr riabehn

adeörtnen

Dfenmomhe
koues hornr⸗
lunpdmian
Auſusſt pbeſe
birſuondanseli

ulſſezobgu⸗
negyptütbignu.
isrminglact

am dcnen

noſfncocles0
nabehuufciſcn⸗

ſclele dict
ummeun. Pog
gun- vipan
1eregpto n
pududtfurg

unnthinti

„An didzbotl
An dalunni
urchiſclink

1

msek

NMed.

o: tilen
annes

Cractatus VI Epiſtola

ga deradice yeſſe.⁊ flos de radice eius aſcẽdet
In hebꝛeo iux lingue illius idioma: ita ſcbtũ ẽ
exiet vᷣga de radice Jeſſe:⁊ Naʒare de radice
eius creſcet.Cur omiſerũt h̊.lxx.ſi nõ lʒ trãſfer

re vbũ ꝓ vbo:Sacrilegiũ ẽ:vel celaſſe:vel ig⸗
noꝛaſſe myſteriũ. Traſeamus ad cetera. Neq;

em̃ epłe bꝛeuitas patit᷑ diutius in ſingułimmo

rari. Idẽ Mattheus loquit᷑: ̊ aũt totũ factũ
ẽ: vt ↄpleret᷑:qð dictũ ẽ a dño ꝑ ꝓphᷣaʒ dicen⸗
tẽ.Ecce vᷣgo in vtero hẽbit:⁊a piet filiũ:⁊ voca

büt nomẽ eius Emanuel. Qðd. Ixx. trãſtulerũt

ecce vgo in vtero accipiet:⁊ ꝑiet filiũ: ⁊ voca⸗
bitis nomẽ eius emanuel. Si vba calũniamur
vtiq; nõ ẽ idem:hẽbit ⁊ accipiet: nec vocabũt

⁊ vocabitis.Noꝛro in hebꝛeo legimus ita ſcp⸗
tum. Ecce vᷣgo ↄcipiet ⁊ ꝑiet ſlium:⁊ vocabit

nomen eius emanuel. NMa Achaʒ qui argueba

tur infidelitatis: nõ iudei qui erãt dominuʒ ne⸗
gaturi:ſᷣ vocabit inqͥt ipᷣa que ↄcipiet:ipᷣa vir⸗

go que pariet. In eodem euangeliſta legimus
Herodem ad aduentum Magox fuiſſe turba
tum. Scribiſq; ⁊ ſacerdotibus ↄgregatis ſciſ⸗
citatum ab eis vbi xpᷣs naſceret᷑. Illoſq; reſpõ

diſſe:in Bethleem Jude. Sic em ſcriptum eſt

in ꝓpha.Et tu Bethleem terra iuda mequaqᷓ;
minima es in ducibus iuda.Ex te em egrediet
dux:qui regat pplm meum iſrael: G̊ exemplum
in vulgata editione ſic fert᷑: ⁊ tu Bethleeʒ do⸗

mus Ephꝛata: modicus es in milibus Juda:
de te mihi egrediet᷑ dux:vt ſit pᷣnceps in ifrael.

Quãta ſit inter Mattheum. ⁊.lxx.vᷣboꝝ:oꝛ⸗

Diniſq; diſcoꝛdia magis hoc admiraberis ſibhe
baaypcam videas:in qͥ ita ſcriptũ ẽ: ⁊ tu Beth⸗
leẽ domus Ephꝛata: puulus es in milibus Ju
da. Ex te mihi egredietr᷑ qui ſit dominatoꝛ in iſ
rael.Cõſidera gradati q̃ ab euangeliſta ſint po

ſita: ⁊ tu Bethleẽ tra iuda.ꝓ terra Judai he⸗

bꝛayco hʒ Ephꝛata. In.lxxx.domus Ephꝛata

Neqqᷓ; minima es in ducibus iuda.Qð in.lxx
legit᷑:modicus es:vt ſis in milibus Juda. In

hebꝛeo ꝑuulus es:in milibus iuda.Sẽſuſq; ʒ

rius ẽ.lxx.ſibi in ̊ dũtaxat loco ⁊ hebꝛayco cõ
coꝛdãte.Euangeliſta em̃ dixit ꝙ nõ ſit ꝑuulus

in ducibus iuda:cũ e regiõe ſit poſitũ: ꝑuulus

quidẽ es ⁊ modicus:ſ tñ de te mihi ꝑuo ⁊ mo⸗

dico: egrediet᷑ dux in iſrael ſm illud apłi. Ele⸗
git infirma mũdi deus:vt ↄfundat foꝛtia. Poꝛ

ro qð ſequit᷑:qui regat vel qui paſcat plłm me⸗
um iſrael:alit᷑ in ꝓpha eſſe:ꝑſpicuũ ẽ.oc re⸗
plico nõ vt euãgeliſtas arguã falſitatis( h qᷣp⸗
pe impioꝝ ẽ:Celſi:Poꝛphyrij: Juliani:)ſᷣ vt

repᷣhẽſoꝛes meos arguã imperitie: ⁊ impetreʒ

ab eis veniã: vt ↄcedãt michi in ſinplici epła:
qð in ſcpturis ſanctis velint nolint apłos ↄceſ⸗
ſuri ſunt. arcꝰ diſcipulus Netri ita ſuũ oꝛ⸗

dit euãgeliũ. NRꝛincipiũ euãgelij ihu xpᷣi ſicut

Fo. LxXXXIIII
CXXVIII

ſeriptũ ẽ in Eſaia pphᷣa: ecce ego mitto angelũ

meũ añ faciẽ tuã: qͥ pꝑabit viã tuã an te. Nox
clamãtis in deto ꝑate viã dñi:rectas facite ſe

iitas eiꝰ.Hoc exẽplũ ex duobꝰ ꝓphetis ↄpo-
ſitũ ẽ:ðᷣ M alachia videlʒ ⁊ Eſaia. Nã ömum
qð ðꝛ.ecce ego mitto ãgelũ ineũ añ faciẽ tuã:qͥ
pᷣꝑabit viã tuã añ te: in alachia in fine ſcöj⸗
tũ ẽ.Sequẽs ãt:vox clamãtis in deſto ⁊c. In
Eſaia legimꝰ.⁊ quõ Marcus ſtati in pᷣncipio
voluminis ſui poſuit: ſicut ſcptũ ẽ in Eſaia p⸗
pheta:ecce ego muto ãgelũ meũ:qð nõ ſcribit᷑
in Eſaia vt diximus:ſ᷑ in Malachia:in nouii/

ſimo.xij.ꝓphaꝝ:Soluat hãc qſtiunculã imꝑi
ta pᷣſumptio: ⁊ ego erroꝛis veniã depᷣcoꝛ. Jdẽ

Marcus inducit ad phariſeos Saluatoꝛẽ lo⸗-
quentẽ.Nũq; legiſtis qͥd fecerit DHauid:qñ ne
ceſſitatem habuit:æ eſuriuit ipe ⁊ ſocij eꝰ: quõ

ingreſſus eſt domum dei ſub Abiathar ponti,f
ce:⁊ panes ꝓpoſitõis ↄmedit:qͥbus nõ licebat

veſci:niſi ſolis ſacerdotibus.Legamus ſamu⸗

eleʒz ſiue vtin cõi titulo habet᷑: Regnoꝝ libꝛos
ibiq; repiemus nõ Abiathar ſcpᷣtum eiſe. Sed

Abimelech põtiſficem: qͥ poſtea a Doech cũ ce
teris ſacerdotibus: Saul iubente ꝑcuſſus eſt.

NVergamus ad apoſtolum Maulum: ſcribitad

oꝛinthios. Si em cognouiſſent dominũ glo⸗

rie non cruciſixiſſent. ſᷣ ſicut ſcpᷣtũ ẽ. Qð oculꝰ

nõ vidit nec auris audiuit: nec in coꝛ hois aſcẽ
dit:q ppauit deus diligẽtibus ſe. Solẽt in hoc

loco apocryphoꝝ qͥdã deliramẽta ſectari ⁊ dieę

cere ꝙ de apocalypſi helie teſtimoniũ ſumptũ
ſit:cũ in Eſaia iux hebꝛaycũ ita legat᷑. A ſecłlo
nõ audierũt:nec auribus ꝑceperũt.Oculꝰnon

vidit deus abſq; te que pᷣꝑaſti expectãtibus te
hoc.xx.multo aliter traſtulerunt.A ſeculo nõ
audiuimus: neq; oculi noſtri viderunt deum

abſq; te.⁊ oꝑa tua vera: ⁊ facies expectantibꝰ
te miſericoꝛdiam. Intelligimus vñ ſumptũ ſit
teſtimoniũ:⁊ tñ aplłs nõ vᷣbum expᷣſſit e verbo
ſᷣ cεριροααον εh uο eundem ſenſum alijsſer⸗
monibus indicauit. In epiſtola ad Romãos
idem apoſtolus Paulus exemplum de Eſaia
ſumens:ecce inqͥt ponã in ſyõ lapidẽ offenſiõis
⁊ petrã ſcãdali:diſcoꝛdat a trãſlatõne veteri:⁊
tñ cum hebꝛayca veritate cõcoꝛdat in.lxx.ei

ZIrius ſenſus eſt. Non vt lapidi offenſionis oc⸗

curreretis:neq; vt petre ruine. Cuʒ apoſtolus
quoq; Petrus hebꝛeis: Pauloq; ↄſentiẽs:ita
poſuerit:incredulis autem lapis offenſionis ⁊
petra ſcãdali. Ex qbus vniuerſis ꝑſpicuumeſt
apłos ⁊ euangeliſtas in interpᷣtatõe veteꝝ ſepᷣ⸗
turarum:ſenſum queſiſſe:non verba: nec mag
noꝑe de oꝛdine:ſermonibuſq; curaſſe: cum in⸗
tellectui res pateret. Lucas vir apłicus ⁊ euã⸗

geliſta ſcribit Stephanum pᷣmum ER*&âpi marty⸗

rem in iudayca cõcione narrantem in.lxx. ani⸗

Dars

mabus deſcendit Jacob in egyptum:⁊ defun⸗
etus eſt ip̃e:⁊ pr̃es noſtri tranſſati ſunt in Sy⸗
chem:⁊ poſiti ſunt in ſepulchꝛo:qð emit Abꝛa

ham pᷣcio argenti a filis Emmoꝛ pr̃is filij Sp⸗-⸗ A6ρ⁵²
interpꝛetant᷑ ⁊ lFas dicat æ&cιι Iovoupovov
xIGε—τ 61HVXav qö greca latina lingua om
nino nõ recipit. Cuius rei exemplũ ex nr̃o ſer⸗
mone cape poſſumus Quata em apud grecos

chem:hic locus in Geneſi miłto aliter inuenit᷑.
ꝙ. ſ.Abꝛahã emit ab Ephꝛõ Etheo filio Seoꝛ

iuxta ebꝛon quadringentis dꝛagmis argẽti

ſpeluncam duplicem ⁊ agrum circa eam:ſepeli

eritq; in eam Saram vxoꝛem ſuam: atq; in eo⸗

dem legimus libꝛo poſtea reuertentẽ de Me⸗
ſopotamia Jacob cum vxoꝛibus ⁊ filijs ſuis:

poſuiſſe tabernaculũ ante ſalem vꝛbem Sychi
moꝝ:que eſt in terra Canaam:⁊ habitaſſe ibi:
⁊ emiſſe partẽ agri in quo habebat tentoꝛia ab
Emoꝛ ꝑte Sychem centũ agnis:⁊ ſtatuiſſe ibi

altare: ⁊ inuocaſſe ibi deum iſrael. Abꝛahã nõ
eimit ſpecum ab Emoꝛ patre Sychem: ſed ab

Ephrõ filio Seoꝛ.nec ſepultus eſt in Sychem

ſ in hebꝛon que coꝛrupte ðꝛ arboch. Duode⸗

cim aũt patriarche nõ ſunt ſepulte in arboch:hß
in Sychem: qui ager nõ eſt emptus ab Abꝛa⸗
ham: a Jacob. Biffero diſſolutionem iſtius
q̃ſtiuncule: vt obtrectatoꝛes mei q̃rant:⁊ intel

ligant nõ vba in ſcripturis ↄſideranda ſed ſen

ſum.xxi.pſalmi iuxta hebꝛeos idipᷣm exoꝛdiuʒ

eſt:quod dominus locutus ẽ in cruce. Heli he

li lamaʒabathani:quod interpᷣtat᷑ deus meus
deus meus qᷓreme dereliquiſti: Reddant rõ⸗
nem cur. Lxx. tranſlatoꝛes interpoſuerunt:re⸗
ſpice me.ita em verterunt deus deus meus re
ſpice me:q̃re me dereliqpiſti: Reſpondebunt

vtiq; nichil damni in ſenſu eſſe:ſi duo vba ſint

addita.Audiãt ⁊ a me nõ periclitari eccleſiarũ

ſtatum:ſi celeritate dictantis aliqua verba di⸗
miſerim. Longũ eſt nunc euoluere:qᷓ;ta.lxx.ð
ſuo addiderint:qᷓ;ta dimiſerint: que in exẽpla⸗
ribus eccłie Obelis: aſtericiſq; diſtincta ſunt.
Illud em quod legimus in Eſaia:beatus qui

habet ſemen in ſyon:⁊ domeſticos in Hieruſa

lem:ſolent hebꝛei deridere cum audierint:nec⸗
nõ ⁊ in amos poſt deſcriptionẽ luxurie ſtãtia
putauerunt hec ⁊ nõ fugiẽtia. Reuera ſenſus
rhetoꝛicus ⁊ declamatio Tulliana: ſed qͥd fa⸗
ciemus ad auctenticos libꝛos in quibus hec nõ
fuerunt aſcripta:⁊ cetera his ſimilia: que ſi p⸗
ferre nitamur:inſinitis libꝛis opus eſt. Poꝛro
qᷓ;ta dimiſerint:vel aſterici teſtes ſunt:vt dixi⸗
mus: vel noſtra interpᷣtatio ſi a diligẽti lectoꝛe
tranſlationi veteri ↄferat᷑:⁊ t iure. Lxx. edi⸗
tio obtinuit in eccłijs: vel quia ma eſt: ⁊ ante
&Xi facta aduentũ:vel quia ab apoſtolis in qͥ⸗
bus tñ ab hebꝛayco nõ diſcrepat vſurpata. 4

2

gquila aũt Pꝛoſelitus: ⁊ ↄtentioſus interpꝛes:

q̃ nõ ſolũ verba:Fᷣ ⁊ ethymologiã verboꝝ trãſ⸗
ferre conatus ẽ: iure ꝓijcit᷑ a nobis. Quis em̃
ꝓ frumẽto ⁊ vino ⁊ oleo poſſit vellegere vł in
„

II

telligere εεα οπιπρ ͤο νεςυποEιο

qð nos poſſumus dicere fuſionẽ pomationẽq;
⁊ ſplendentiã: At qui nõ ſolum hebꝛei habent:
apêp ꝓ apρα illeσ οέιο οα ſyllabas

bñdicunt᷑:q̃ ſi ad vbum trãſferamus in latino:
nõ reſonãt:⁊ e regione:q̃ apud nos placẽt:ſi v
tant᷑ iuxta oꝛdinẽ:apud illos diſplicebũt.Sed

vt infinita pᷣteream ⁊ oſtendã tibi vir omnium
nobiliũ xpᷣianiſſime:⁊ xpᷣianoꝝ nobiliſſime:cu
iu ſmodi falſitatis me in epiſtole tranſlatiõe re⸗

pᷣhendãt:ipᷣius epłe ponã cũ greco ſermõe pᷣn⸗

cipium: vt ex vno crimine intelligant᷑ ⁊ cete⸗

ra: ẽAcιιιμο αXHR Ie ASοú1αος 1 Tov

xAupov&ρρρρ1 q ego a vtiſſe memini.
Opoꝛtebat nos dilectiſſime clericatus honoꝛe
nõ abuti in ſupbiam: ecce inquiũt in vno verſi
culo qᷓ;ta mendacia. Rꝛimũ ay/τ1oα☛ dile⸗

ctus ẽ nõ dilectiſſimus. Deide oiu & eſtima

tio ðꝛ:nõ ſuꝑbia:non em̃ dixit oiAu u Ii: ſed

oi &ι. Quoꝝ alteꝝ tumoꝛẽ: alteꝝ arbitriũ ſo⸗
nat. Totũq; qð ſequit᷑: clericatus honoꝛe non
abuti i ſuꝑbiã tuũ cẽ. Quid agis o columẽ lr̃aꝝ
vnr᷑̃oꝝ tẽpoꝝ Ariſtarche:qͥ de vniuerſis ſcrip
toꝛibus ſentẽtiã feras: Ergo fruſtra tãto tẽꝑe
ſtuduimus: ⁊ ſepemanũ ferule ſubduximus:
Egrediẽtes de poꝛtu ſtatim impegimus.Igit᷑

qꝛ ⁊ erraſſe hũanũ eſt:⁊ ↄfiteri erroꝛẽ pꝛuden⸗

tis. Tu qͥcũ q; repᷣhẽſoꝛ es:tu me obſecro emẽ⸗

da pᷣceptoꝛ:⁊ vᷣbũ de verbo expᷣme:debueras
inqͥt dicere. Opoꝛtebat ei nos dilecte nõ eſtia⸗
tione clericoꝝ ferri.ec ẽ Plautina eloquẽtia
hG; lepos atticus:⁊ muſaꝝ vt dicũt:eloqᷣo cõpa⸗

radus.Toõplet᷑ in me tritũ vulgi ſermõe ꝓuer⸗

biũ. Oleũ ꝑdit ⁊ impẽſas qͥ bouẽ mittit ad ce⸗
roma. hec nõ ẽ illius culpa:cuius ſub ꝑſona ali
us agit Tragediã: ᷣ Ruffini ⁊ Melanie ma⸗

giſtroꝝ eius:qͥ illũ magna mercede: nihil ſcire
docuerũt. Nec repᷣhẽdo in qᷣlibet xpᷣiano ſᷣmo
nis imꝑitiã:atq; vtinã Socraticũ illud habere
mus.ſcio:ꝙ neſcio:⁊ alterius ſapientis:teipᷣm

intellige: veneratõi mihi ſꝑ fuit: non vboſa ru
ſticitas: ſcã ſimplicitas.
ri ſe dicit apłos:pᷣus imitet᷑ vtutes in vita.Il⸗

ui in ſermöe imita

loꝝ in loquẽdo ſimplicitatem excuſabit ſancti⸗
monie magnitudo: ⁊ ſyllogyſmos Ariſtotelis
ↄtoꝛtaq; Chꝛyſippi acumia reſurgẽs moꝛtuus

ↄfutabit. Ceteꝝ ridiculũ ẽ:ſiqs e nob manens

int᷑ Creſi opes ⁊ Sardanapali delitias: de ſo⸗
la ruſticitate ſe iactet:q̃ſi oẽs latrones ⁊ diuer⸗
ſoꝝ criminũ rei diſerti ſint: ⁊ cruẽtos gladios
phᷣoꝝ voluminibus:⁊ nõ arboꝝ truncis occu⸗

lat. Exceſſi mẽſuram eple: nõ exceſſi doloꝛis

eeitobapti

Coc

i Ni⸗
dos teptn
ere noſtt
ntlegasipe⸗
eliges acen

sdſehotf
Echariſin

cxeiudicl

4
4

muerint: me

ſheniot i
hähien
inuänsin
eßtüediti⸗
waizin
4
6
d m
0

Noqzterrͦe
lerewaeor
wrlngabe
wusind
ugance
ginnöckt⸗
limet den
düͦtenido⸗
dioſagttie
ſcit ꝛbeli
dine rptona
ope opleti.
lliceas ſas
ligogii:nn

mralipr
ictc, hego:
ſinulrpu,

losincöepaſe
hoonnmletp⸗
kiltiſerßpit
gneſengio
ſtien⸗ ing
echodece
ſbusßbei E
ſteileyfey
ſoezanngis
bruikiludag

ſcai One

heſchgtece

hyllgne⸗

lilerine
norepik,1
ninſia
t⸗Ippä

üiftent rl

Nmbien

nete

epontige
bartn
hoeſlte
loyooo
nainun
Enpliet ſiſan
Aemnzpudgeg
kamnen nig.
Adeglrirſ
diplchitei
nunmn
ornooliſtmeca
tdemnſttien
igcolened
unlen ian
Weoino do
lapulenenit.
edmnamstonae
innütnnpneſ
iͦ aſenec e⸗

cideoeo ſtha

diritogbudſeſt
ae meü⸗
micausbonoeten
dagsocbnifng
ͤdemuſelp
wgoßmntiotce
fenneſtlonus⸗
imimegms el
ſuenantüuten
tunechlegoene
weröne denen
os Dieuehöͤcki⸗
Uuincoquin
Nleit lloio ⸗
nigiſemoe pui⸗
bove nintadce
ünsſibpiont
1Cante nn
Eereede:nihlſcn

lbetianoſnn

—
—

nciſvltie

Tractatus VI Epiſtola

modũ. Nã qᷣ falſarius vocoꝛ:⁊ int᷑ mulieꝝ ra⸗

dios ⁊ textrina dilanioꝛ:ↄtẽtus ſum crimẽè ab⸗
nuere.nõ ferre. Vñ arbitrio tua cũcta ꝑmitto:
vt legas ipᷣaʒ epłaʒ tã grecã:qᷓ; latinã:⁊ ilico in
currimus ad fontẽ greci ſermonis:in qͥ nouum
ſcriptum eſt inſtrẽ̃m:ita in veteri teſtamento:ſi⸗

telliges accuſatoꝝ meoꝛuʒ nenias:⁊ oppꝛobꝛo⸗
ſas qrelas:bᷣ poꝛro mihi ſufficit amicũ inſtruxiſ
ſe chariſſimũ:⁊ in cellula latitantẽ diẽ tm expe⸗

ctare iudicij. Optoq; ſi fieri põt:⁊ ſi aduſarij ſi
nuerint: ↄmẽtarios potiꝰ ſcbturaꝝ:qᷓ; Hemo⸗

ſthenis ⁊ Tullij Phillippicas tibi ſcribere.

Bii ieronymi pbri ad Sunniã ⁊ Fretelã
inſinuãtis in ſingulis pene pſalmis in qͥ.lxxx.in
terpᷣtũ editio ab hebꝛayca vitate diſcoꝛdet:a

docẽtis qͥd in ſingulis potius ſit ſequendDi
Epiſtola. XXXX

d tribus Sünie ⁊ Fretele ⁊ ceteris:qͥ

nobiſcũ dño ſeruiũt hieronymꝰ Ne
re in vob apłicus ⁊ ppheticꝰſermo ↄpletus ẽ.
In oõẽʒ terrã exiuit ſonus eoꝝ: ⁊ in fines oꝛbis
terre vᷣba eoꝝ.Quis h̊ crederet:vt barbara ge
taꝝ lingua hebꝛaycã q̃reret vitatẽ:⁊ doꝛmitan

tibus:imo ↄtẽdẽtibꝰ grecis ipᷣa germania ſpiri

tuſſancti eloquia ſcrutaret᷑: In vitate cognoui
qm̃ nõ eſt ꝑſonaꝝ acceptoꝛ deus:vᷣ in oĩ gẽte qͥ

timet deũ ⁊ oꝑaf iuſticiã ⁊ acceptus ẽ illi.Du⸗
dũ tenẽdo calloſa capulo manꝰ:⁊ digiti tractã⸗
dis ſagittis aptioꝛes:ad ſtilũ calamũq; molle⸗

ſcũt.⁊ bellicoſa pectoꝛa reuertunt᷑ in maſuetu⸗

dinẽ xpᷣianã.Nũc ⁊ Eſaie vatic niũ cernimus
ope ↄpletũ. Concidẽt gladios ſuos in aratra:
⁊ lãceas ſuas in falces.⁊ nõ aſſumet gẽs j gen

tẽ gladiũ:⁊ nõ diſcẽt vltra pugnare. Rurſum⸗

q; in eodẽ paſcet᷑ lupus cũ agno:⁊ pardus reqͥ̊

eſcet cũ hedo:⁊ vitulus:⁊ leo:⁊ thaurus paſcẽ

tur ſimul:⁊ puer ꝑuulus ducet eos:⁊ bos ⁊ vꝛ
ſus in cõe paſcent᷑:ꝑuuliq; eoꝝ erũt ꝑit᷑:⁊ leo⁊
bos ↄmodẽt paleas.nõ vt ſimplicitas in ferita

tẽ traſeat:ſᷣ vitas diſcat ſimplicitatẽ.Aueritis

a me rẽ magni oꝑis:⁊ maioꝛis inuidie. In qua
ſcribẽtis nõ ingeniũ:ſᷣ eruditioↄpꝛobet᷑:vt dũ
ipᷣe cupio de ceteris iudicare:iudicãdũ me om⸗
nibus pᷣbeã. Et in ope pſalterij iux diſtinctõeʒ
ſchedule vr̃e:vbicũq; int᷑ latinos grecoſq; ↄtẽ⸗
tio ẽ:qͥd magis hebꝛeisↄueniat:ſigniſicẽ. In qͥ̊
bꝛeuit᷑ illud admoneo vt ſciatis aliã eſſe editio⸗
nẽ quã Oꝛigenes: ⁊ Ceſariẽſis Euſebius.om
neſq; grecie tractatoꝛesxOivin.i.cõeʒ appellãt
atq; vulgatã:⁊ a pleriſq; nũc AOù απνοπ◻ 8*.
Aliã.lxx.interpᷣtũ.q̃ ⁊ in ſexcuplicibus codici⸗
bus reꝑit᷑.⁊ a nob in latinũ ſermonẽ fidelit᷑ ver
ſa ẽ:⁊ Hieroſolyme:atq; in oꝛiẽtis ecclłijs decã
tat᷑. Supꝑ q̃ re ⁊ ſctũs filius meus Auitus ſepe
reqͥſierat.⁊ qꝛ ſe occaſio fris nr̃i Firmi pbr̃i de
dit: qͥ mihi epłaʒ vraʒ tradidit a vob:ſcribens

in cõe rñdeo:⁊ me magne amicitie libero feno⸗
re:qð quãto magis ſoluimus: plus debemus.
Sicut aũt in nouo teſtamẽto:ſi qũ apud latios
q̃ſtio exoꝛit᷑:⁊ eſt inter exemplaria varietas re-

qñ inter grecos latinoſq; diuerſitas eſt: ad he⸗
bꝛaycã recurrimus vitatẽ: vt qcqd de frõte ꝓ
ficiſcit᷑: hoc qᷓramus in riuulis.vulgata autẽ ?
cõis iſta editio ipᷣa ẽ.q̃ in.lxx.ſᷣ hoc intereſt in
vtranq; ꝙ vulgata ꝓ locis ⁊ tꝑibus:⁊ ꝓ volũ
tate ſcripioꝝ: vetus coꝛrupta editio eſt. Ea au⸗
tem q̃ habet᷑ in Luciano: ⁊ quam nos vᷣtimus

ißa eſt:q̃ in eruditoꝝ libꝛis incoꝛrupta ⁊ imma

culata.lxx.interpᷣtũ tranſlatio reſeruat᷑. Quic
quid ergo ab his diſcrepat:nulli dubiũ eſt:qui
ita ab hebꝛeoꝝ auctoꝛitate diſcoꝛdet. ꝛuna ðᷣ
quinto pſalmo q̃ſtio fuit Neq; habitabit iuxta
te malignus. ꝓ quo habetur in greco.oOτα*
PHν Sει10ο⁄1οωορ1ρπο ο1ν ροωο τ vulgata e⸗
ditio ↄtinet.⁊ miramini:cur ita v ρον. 1 n
colatum latinus interpꝛes nõ vterit: ꝓh po⸗
ſuerit habitationem: q̃ grece ð᷑ x I0OXα⅞α 8
quidem in alio pſalmo feciſſe ↄuincit᷑. Heu mi⸗
hi:quia incolatus meus ꝓlongatus ẽ.Et in qᷣxr
todecimo pſalmo rurſum ꝓincolatu habitatio
nem poſuit. Domine quis habitabit in taber⸗
naculo tuo:Et ſciendum ꝙ ſivoluerimus dice
re.Domine quis incolet tabernaculum tuum:
vel ulud de quinto. Neq; incolet iuxta te mali⸗
gnus:ꝑdet euphoniam. Et dum interptatois

ꝓpꝛietatẽ inſequimur:omnẽ decoꝛẽ tranſlatio⸗

nis amittimus.⁊ hanc eſſe regulam boni inter⸗

pᷣtis:vt idioma alterius lingue ſue lingue exp⸗
mat ꝓpꝛietate:quod quidẽ ⁊ Tulliũ in Mꝛota
goꝛam Platonis:⁊ in Economicũ ſenophõ⸗
tis: ⁊ in Hemoſthenis 3 Eſchinẽ oꝛõnẽ feciſſe
conijcimus.⁊ Plautum:Therẽtiũ: Ceciliiq;
eruditiſſimos viros in grecis comedijs trãſfe⸗
rendis.neq; ex eo quis latinam linguam angu
ſtiſſimã putet:ꝙ nõ poſſit vbum de vbo tranſ⸗
ferre:cũ etiã greci pleraq; nr̃a ꝑ circuitus traſ⸗
ferãt: ⁊ vᷣba hebꝛayca nõ interpᷣtatõis fide:ł li⸗
gue ſue ꝓpᷣetatibus nitant᷑ exbᷣmere.De eodeʒ
pſ⸗ lmd. Birigein gpectu tuo viã mea: ꝓ quo
habet᷑ in greco:x ISOGboeEαι 0O 600
THp oAXoορν6οο quod nec. xx. hñt: nec Aqla:
nec Symmachus:nec Theodotiõ.ſᷣ ſola Lu⸗
ciani editio. Seniq; ⁊ in hebꝛeo ſcptum repperi
oſer laphanij darchachi:qð oẽs voce ſili tran⸗
ſtulerunt. Dirige in ↄſpectu tuo viã tuâ: Im ũi
lud qð in oꝛõne dñica ðꝛ Mater nr qͥ es in celis
ſanctificef nomẽ tuũ: nõ qð nobᷣ oꝛãtibus ſan⸗
ctificet: qd ꝑ ſe ſanctũ ẽ:bᷣ qͥ petamus: vt quod
ꝑ naturã ſui ſanctũ ẽ: ſanctiſicet in nob.ergo ⁊
nunc ꝓphᷣa poſtulat: vt via dni ꝑ ſe ertaet
2

Pars

etiã ſibi recta fiat. De ſexto pſalmo.Erubeſcãt
⁊2 ↄturbent᷑ vehemẽter oẽs inimici mei. Et di⸗

citis vehemẽter in greco nõ haberi. Scio:vᷣ in

hemẽter. Et oẽss αροαſilr traãſtulerũt. De

ſeptimo pſalmo. Judica me dñe m iuſticiam
tuaʒ. MPꝛo qͥ habet᷑ in greco pipop xpis

xα ITHPA11οουρ ου⁵⁰1. m iuſticiaz
meam: ⁊ B male. In hebꝛeo autẽ ſedechi hʒ:
qð interpᷣtat᷑ iuſticia mea: ⁊ non ſedechali:qð

iuſticiã tuã ſonat.Sʒ ⁊ oẽs interpᷣtes iuſticiam

meã voce ſiłi traſtulerũt. Nec cuiq; videat᷑ te⸗
merariũ:qꝙ iudicari ſᷣm iuſticiã ſuã poſtulet cũ

⁊ ſequẽs vᷣſiculus hoc ipᷣm ſignificet. Et ſᷣm in
nocentiã meã ſuꝑ me. Et ſextidecimi pſalmi ̊
exoꝛdiũ ſit.Exaudi dñe iuſticiã meã.Et in de⸗
cimoſeptimo dicat᷑ q;. Retribuet mihi domi⸗
nus vᷣm iuſticiã meã:⁊ ᷣm puritatẽ manuũ me

aꝝ reddet mihi. In vigeſimo q; quito pſalmo

ſcriptũ ſit. Nꝛoba me dñe:⁊ tempta me:vꝛere
nes meos.⁊ coꝛ meũ.Et in q̃rto pſalmo dicat᷑.
Cũ inuocarẽ:exaudiuit me ðs iuſticie mee.Et
in octogeſimoqnto pſalmo.Cuſtodi aiaʒ meaʒ
qm ſctũs ſum. Jacob q; loquit᷑ in Geneſi. Et
exaudiet me cras iuſticia mea. De octauo pſal

mo. QAm videbo celos tuos ⁊ dicitis:ꝙ tuosi

greco nõ habet. Veꝝ ẽ:b in hebꝛeo legit᷑ ſama⸗
cha:qð intpᷣtat᷑ celos tuos.Et de editõe The⸗
odotõis in.lxx.interpᷣtibus additũ ẽ ſub aſteri
ſco:cuius rei bꝛeuit᷑ vob ſenſum aꝑiã. Abiqͥd
minus habet᷑ in greco ab hebꝛayca vitate. Oꝛi
genes de trãſlatõe Theodotõis addidit:⁊ ſig⸗

nũ poſuit aſteriſcũ.i.ſtellã:q̃ qð pᷣus abſcõditũ

videbat᷑ illuminet.⁊ in mediũ ꝓferat. Abi aũt
qð in hebꝛeo nõ ẽ:in grecis codicibus inuenit
opᷣcXOp.i.iacentẽ poſuit vᷣgulã:quã nos lati⸗
ni veru poſſumus dicere:qð oñdit᷑ iugulandũ
eſſe ⁊ ↄ fodiẽdũ:qð in autẽticis libꝛis nõ inue

nit᷑:q ſigna: ⁊ in gre coꝝ latinoꝛũq; poematibꝰ
inueniunt᷑. In ſextodecimo pſalmo.Oculi tui

videãt eqᷣtates:ꝓ qͥ in greco vos legiſſe dixiſt

0OO αXνιοον0611ρε Tπωαορεοο11 Iu Ia⸗

G&11. oculi mei videant eqtates: rectius oculi
tui:qꝛ ⁊ ſupꝛa dixerat. De vultu tuo iudicium
meũ ꝓdeat. Oculi domini in ꝓpheta operan⸗

tenõ pꝛaua ſ recta ↄſpiciant. In ipᷣo. Cuſtodi
me vt pupillam oculi:dicitis in greco legi.v⸗
Xaις¼ορ οε ναρπε Xονινο Oορι 6ανςοοου. id

eſt cuſtodi me domine vt pupillaʒ oculi:quod

nec in hebꝛeo:nec in vllo habet᷑ interpᷣte.Exur
ge domine: pᷣueni eum: ⁊ ſuplanta eum ꝓ quo
in greco ſit: abd& InXννρππωdαπι0ο

U1ιυαοααπαοε ςωυs5ναυ11ουισιd .
Exurge domine:pꝛeueni eos:⁊ ſuplanta eos.
Sed melius ſi legat᷑ in numero ſingulari.Si q̃
dem de impio dictum eſt: de qͥ ſtatim ſequit᷑: p

editõe vulgata.Ceteꝝ in hebꝛeo hʒ modũ.i.ve

ueni eũ:⁊ ſupplanta eũ. Eripe ab impio anim
meã:nłliq; dubiũ qͥn dyabolũ ſignificet.Septi

modecimo pſalmo. Grando ⁊ carbones ignis.
Et q̃ritis cur greci iſtũ vᷣſiculũ ſecundũ nõ ha⸗
beant interpoſitis duobus vᷣſibus. Sʒ ſciẽduʒ
qꝛ de hebꝛayca:⁊ de Theodotõis editõe intra

lxx.interpᷣtatõeʒ ſub aſteriſeo additum ſit.In
eodẽ. Quipꝑſicit pedes meos tanq; ceruoꝝ: ꝓ
ſcribitl in greco iueniri.x I dp I170ρ6°6σ

ou&ομ⅛n.αα α ομουποωειεοααειο*ν.1. Quig

ficit pedes meos tanqᷓ; cerui:ſingularẽ numeꝝ

pꝓ plurali. Sʒ in hebꝛeo pluralis nüerus poſiiꝰ
eſt:⁊ oẽs interpᷣtes pluralem numeꝝ tranſtule

rũt. In eodẽ: ⁊ dediſti mihi ꝓtectionẽ ſalutis
tue.ꝓ qͥ ĩ greco vos legiſſe dixiſt! i ?AOοααπ
AOiUXπρααςωοο οοο ο Tραα ⅛ο⁸1.*
dediſti mihi ꝓtectõʒ ſalutis mee.Sʒ in hebꝛeo
ieſacha ſalutis tue ſignificat: nõ mee:qð ⁊ oẽs
interpᷣtes trãſtulerũt. In ipᷣo ſupplãtaſti inſur⸗
gẽtes in me:ſubtus me.ꝓ 4 greco plus inueniſ
ſe vos dicit ν οναπααπωπααρ α16νσι

c&&ανο Iπ ροουμ¾πιινεπ.1. Suplätaſti oẽ?s
inſurgẽtes in me:ſᷣ oẽs additũ ẽ᷑. In eodẽ. Ni⸗
uit dñs ⁊ bñdictus deus meus.Et dicitis i gre
coñ haberi meꝰ Ju ρππαοπυaοπ1πο
oαονα☛¹. viuit dñs ⁊ bñdictus deus:ꝙ nõ ſiᷣ

aſteriſco:ᷣ ab ipᷣis.lxx.de hebꝛayca vitate trãſ
latũ ẽ: ⁊ cuncti interpᷣtes in hac ꝑte ↄſentiunt.

In eodẽ. Liberatoꝛ meus de gentibus iracun
dis. Pꝛo quo in greco vos inueniſſe dicitis:ab
inimicis meis foꝛtibus ſiue potẽtibus.Et quia
ſemel veritati ſtudemus:ſiqͥd vel tranſferentis
feſtinatiõe: vel ſcribentium vitio depꝛauatum

eſt ſimpłr ↄfiteri:⁊ emendare debemus:opue

Tuòꝙ A00 τι° ⅛“5ν αοουοπ11οι .i. libe⸗
ratoꝛ meus ex inimicis meis iracundis. In he
bꝛeo nihil aliud habet᷑:niſi hoc.Liberatoꝛ me⸗
us ab inimicis meis.Lxx.iracundis addidert
Et ꝓ gentibus tam in hebꝛeo qᷓ; in cunctis int⸗
p̃tibus inimici poſiti ſunt.Et miroꝛ quõ ꝓ ini⸗
micis gentes mutate ſunt. Octauodecimo.Ex
ultauit vt gigas ad currendã viam ſuam:⁊ di⸗
citis ꝙ in greco ſuã nõ habet᷑. ¶ XXαραοπππ
OαιαVùú αιςπ Aρρανυν ο ονα0ο¾° .1. Exultauit vt gi⸗
gas currere viam ſuam. Sʒ hoc nos ſub veru
additũ reperimus:⁊ in hebꝛeo nõ eſſe manife⸗
ſtum eſt. Nonodecimo.Tribuat tibi ſm coꝛ tu
um:⁊ dicitis in greco vos huic vſiculo additũ
nomẽ dñi repperiſſe Anp &ο νιρπο απ. 1.tribu⸗
at tibi dñs:qð ſuꝑfluũ ẽ.qꝛ ex ſuꝑioꝛibus ſbau
dik. Vñ cepit ⁊ plalmus. Exaudiat te dñs in

die tribulatõis. vt ⁊ hͥ ſub eodẽ vᷣſu dicat᷑.Tri

buat tibi ſm coꝛ tuum.i.ipᷣe dñs:de qͥ ſupꝛa di
ctũ cẽ. In eodẽ.Exaudias nos in die in q inuo⸗

cauerimus te: ꝓ qͥ legiſſe dicitis:ẽviiic.i.in qᷓ

Cract

ſthtüebion

genechgi,
lenige voe⸗

b0⸗

ucor heti

mMieſulut
de. Oiſi
o igreooſc

oſcog lecl
wichanng
fiſt. Lotinue
frßnſlude
goſeemnmag
doſee
räferekfuin
ſespſalteniüͤ
nteröti,ſie

ſ ſoulae⸗
ſmnolecido.

Poingree

ſigopco.
Oorinuit LCete
escrmeue
ſtchlttunse
ito Cöfon⸗
begin greco
ago b
getes upua
Hin. Lxx.ſi
les ⁊ectiaa
loingrecoy
ojc. geſn

moſerto. E

looneos:

ceexaltauite

ſichlioe!
Uſtfacesnez

lpidEri

Woinnenigedi
Erncidiess⸗
Entipboeie
a GGfovo
6Niainten
rnfnn
nltgnd imerßr⸗
tunſeno.Zo
urefaclſ⸗
oxaſoo)

AMbuiäinbeb

gedentiſc

Ice goſept
e hiſcn

egfabap
l voxdi

Dingſemnz
aabonegſgis,
iſeangitöh
ſns Bſiig
Möseliͤein
haäctunſtge
unßemu⸗ .
apofe Auig
nngllrinunen
Atümnunſt
nuneptenſtle
ecioniſclats
rſiaiel
Olegiec vabit
nee Snhehrn
nonee götoi
fralik
Geloglisturi
e1Sſicis
ditüi endi
neus Adonsige
eMNſeſ
diausdalggniß
behuafeziurni
unbapee enn.
sdegantbuetu.
Sinueniſedfech
epotätbns Li
Awlarnävns
n iodepunmn.
mrdcrnlemnl⸗

or,lun lte

tuundis Nee

a Lbammrne⸗
aundsoddihi

öncnnciof⸗

Eenrorqlo pin
Naunodcemnal⸗
i Viamſuantg.
MNet
31. Erultuutn
horſos ih it

Tractatus VI

ſcriptũ ẽ biom.i.in die. Aiceſimopᷣmo. Tu ãt

dñe ne elõgaueris auxiliũ tuũ a me: qð dicitis
iueniſſe vos:ñ meũ: ει υνπραα6οα
rω& Tρ B6Hn eiA6νÜοουοτιοεου. qo ven e:

ita coꝛrigẽdũ.Neq; em̃ ſiqͥd ſcptoꝝ erroꝛe mu⸗

tatũ ẽ:ſtulta debemus ↄtẽtione defendere.In
eodẽ. Aniũſum ſemẽ Jacob magnificate eum.
ꝓqͥ ĩ greco ſchᷣtũ ſit: ꝗ IOG TE;A απποβ
AofᷣaOιαααυ11ο ρ%.M˙1. glificate eũ. Sʒ ſciendum
ꝙ vbicũq; in greco oειπανια6.1. glificate ſep⸗
tũ ſit. Latinus interpꝛes magniſicate trãſtule⸗
rit:ᷣm illud qð in Exodo ðꝛ.Cãtemus domio
głoſe em̃ magnificatus ẽ: ꝓ qͥ in greco ſcribitur

Ac do αιενοαπ☛ιa˙ú1. gkificatus ẽ. Sʒ in latino ſi

trãſferat᷑ fit indecoꝛa trãſiatio.⁊ nos emendan
tes pſalteriũ oli:vbicũq; ſenſus idẽ eſt: veterũ
interpᷣtũ ↄſuetudinem mutare noluimus:ne ni
mia nouitate lectoꝛis ſtudiũ terreremus. Aice
ſimoſecũdo.Calix meus inebꝛiãs qᷓ; p̃dlarus ẽ
20 q in greco legiſſe vos dicitis αο

Tiipiop &οον6. i. calix tuus. Sʒ hᷣ in cõe erroꝛ

obtinuit. Ceteꝝ ⁊.Lxx.⁊ hebꝛei ⁊ oẽs interpᷣ⸗
tes calix meus hñt:⁊ hebꝛayce ðꝛ choſi.alioqͥn

ſi ealix tuus eſſet diceret᷑ choſabe. In viceſimo
q̃rto. Cõfundant᷑ oẽs iniq agentes:⁊ dicitis ꝓ

oẽs in greco nõ habeat᷑:ic xipui Iραααπο

apO Oν11επX1ιρπππ.1. Cöfundant iniqᷓ a
gẽtes ſupuacue. ⁊ bñ.nã nec in hebꝛeo habet᷑.

ſ in. Lxx.ſub veru additũ ẽ. In eodẽ. Innocẽ
tes ⁊ recti adheſerũt mihi:qꝛ ſuſtinui te.⁊ dici
tis in greco vos repperiſſe: o TIiO&εννοαα
xUpiC.i.qꝛ ſuſtinui te dñe:qð ſuꝑfluũ ẽᷣ. Nice⸗

ſimoſexto. Et nũc exaltauit caput meũ ſuꝑ ini

micos meos: ꝓ qͥ in greco vos inueniſſe dixiſt
x v αονυτιωοορρπ ροο 0.i. 2 nũc
ecce exaltauit caput meũ:ſᷣ ecce ſuꝑfluuʒ c̃. In

eodẽ. Exqſiuit te facies mea: ꝓ q̃ ĩ greco ſit po⸗

ſitũ: rIi& OOι πιναοτνοι⏑οι˖10.ſi⸗
uit facies mea a te:ᷣ melius ſuꝑius eſt. Viceſi
moſeptio. Exaudi vocẽ depꝛecatiõis mee:ꝓqͥ

vos inueniſſe dixiſtis: eOιαοωυονοοορρöa.1 1.

Exaudi dñe:bᷣ ⁊ B additũ ẽ. Niceſimooctauo.
Et in tẽplo eius oĩs dicet gloꝛiã. Pꝛo qͥ in gre⸗

coxν Tι αομ ̊’Bů;Uν1°αεπο TαωXeE 1XA υ⅜.s

Fap.i.⁊ in templo eius oĩs qui dicit gloꝛiã.Qð

ſi tranfferre voluerimus ad vbũ ois qs inↄ cin

nitatẽ interpᷣtatõnis incurrimus: ⁊ fit abſurda
tranſſatio. Jo eodẽ. Dominus diluuiũ inhabi

tare facit. Wꝛo quo vos legiſſe dicitis vpo&α

Top x TÿœᷣHρX(αορμαα1 ο νε1.1. Bominus
diluuiũ inhabitat:quoꝝ pᷣus ꝑtinet ad gratiaʒ
credentiũ: ſcᷣm ad eius in qͥ credũt habitaculũ
Sʒ qꝛ Joſeph vᷣbũ ambiguũ:⁊ põt vtrũq; ſo⸗
nare. Hã ſeſſio ⁊ ha bitatio ðꝛ: ⁊ in ipᷣo pſalmo
de gra baptiſmatis ðꝛ. Vox dñi ſuꝑ aqᷓs mul⸗

tas:⁊ vox dñi pᷣꝑantis ceruos:⁊ reuelabit con

Fo. LXXXVI

denſa: ⁊ In tẽplo eius ois dicet gloꝛiã. De ip⸗
ſis ſentire voluimus: Qui gloꝛificãt dñm:⁊ in-
terpᷣtati ſumus dñs diluuium inhabitare facit
Triceſimo. Qm̃ tu es ꝓtectoꝛ meus. Rurſum
⁊lin h̊ loco additũ eſt nomẽ dñi.o Iiν
paιαυhαρπ i6Gιονονρπ§. 1. QAm tu es ꝓtectoꝛ
meus dñe:⁊ ne eadẽ inculcẽ:obſeruare debet:
nomẽ dñi ⁊ dei ſepiſſime additũ.⁊ id nos debe
re ſeqͥ:qð de hebꝛayco ⁊ ð.lxx.interpᷣtibꝰ emẽ⸗
dauimꝰ? In eodẽ Ego aũt dixi in exceſſu mẽtis
mee: ꝓqͥ in latinis codicibus legebat᷑ in pauo⸗
remeo. Et nos iuxta grecũ tranſtulimus ep Ii
cx& Id e ¾Ü U6.. i. in exceſſu mẽtis mee. Alit
em latinus ſermo po Iαι expmere non pot:
niſi mẽtis exceſſum. Alit᷑ me in hebꝛayco legil⸗
ſe nouerã in ſtupoꝛe ⁊ admiratõne mea.Fxxi.
Nec eſt in ſpũ eius dolus.ꝛo 3 in greco legiſ
ſe vos dicitis: o Aεα Tiv6 Tααοσ 0W½α½1
oNH⅓66 ⁵οροασ.1. neq; in oꝛe eius dolus: qð
ſolus Symmachus poſuit.Alioqͥn ⁊.Lxx.in⸗
terpᷣtes Theodotiõ: ⁊.v. ⁊.vj.⁊ Adqla: ⁊ ip⸗
ſum hebꝛaycũ in ſpũ eius hʒ qð hebꝛayce dici⸗
tur bꝛucho. Sin aũt eſſet in oꝛe eius dolus:ſcri
beret ſaphyco. In eodẽ. Cõuerſus ſum in erũ⸗

na mea:in greco mea ñ eſſe ſug eritis: cPpa⸗

OiivVei Tρ νπι ρτ επ&h1απο εουIοαπιπW—.α 1
ordxνοαν. i. Cöuerſus ſum in erũna duʒ
ↄfſigit᷑ mihi ſpina:qð ex hebꝛayco ⁊ traſlatõne
Theodotõis ſub aſteriſco additũ eſt: ⁊ in He⸗
bꝛeo legit. Exxiiij. Dia oſſa mea dicent domie
Pꝛo quo bis dñe iueniſſe vos dicitis: c Iꝗ
Ta o& σ¾εαυεοπασ1π ρ α οαοσ
ocααπ11.i. Dia oſſa mea dicẽt dñe dñe qs ſimi
lis tibi. Sʒ ſciẽdũ ꝙ multa ſunt exẽplaria apð
hebꝛeos:q̃ ſemel dũm qͥdẽ hñt.xx vj.Et viã
eius volet: ⁊ i greco volet nimis vos legiſſe di⸗
xiſtis: i IiVOROVGOIOUVGEXNG&Eπ o⸗
dSc.i.⁊ viã eius volet nimis.qð addtũ ẽ: nec
apud quenqᷓ; habet᷑ interpᷣtũ. Exx viij. Nerũ⸗
tamen vane ↄturbat᷑ ois hõ viuens: ⁊ dicitis
in greco vos nõ inueniſſe cõturbat᷑: XiV Ia⸗
Gι0πι I.ε11ο T1 αααται ρπωοπτπο N
Iv. i. Nerũtamẽ vniuerſa vanitas oĩis hõ vi
uᷣens:ſᷣ ⁊ hoc ſub veru additũ eſt in.lxx.Et hic
apud vos:⁊ apud pleroſq; erroꝛ exoꝛit᷑:ꝙ ſep⸗
toꝝ negligentia vᷣgula:⁊ aſteriſcis ſubtractis:
diſtictio vniuſa ↄfudit᷑. Triceſimonono.Et le
gẽ tuã in medio coꝛdis mei. ꝛo q in greco co⸗
periſſe vos dicitis: & IoVVONοι⅓τ0ο
cαπ IHGα οο ου.-. Et legẽ tuã i me
dio vẽtris mei: qð in hebꝛeo ſcbtum ẽ bãtthos
mee. Sʒ ꝓpt euphoniã apud latinos in coꝛde
trãſlatũ ẽ. Et tñ nõ debemus ſubtrahere quo
veꝝ ẽ. In eodẽ. Dñe in adiutoꝛiũ meũ reſpice.
Pꝛo quo in greco repperiſſe vos dicitis xpiS

cW οτιdοααιιοοπποαμXεα sne ad

Sars

adiuuãdũ me feſtia. Sʒ apud.lxx.ẽ isXext
id eſt reſpice ſcbᷣtũ eſt.Zl.Et ſi ingrediebat᷑ vt
videret: ⁊ dicitis ꝙ ſi in greco non ſit poſitum
xaiSειορπο11 οTοωπειι½ .: i. ingrediebatur
vt videret: cũ manifeſtiſſime ⁊ in hebꝛeo ⁊ i cũ
ctis interpᷣtibus ſcpᷣtũ ſit:⁊.lxx.trãſtulert.Zælj
Salutare vultus mei ðs meus. ꝛo qͥ inuenil⸗
õ
0οι¾α εμοα °ο°⁄. i. Salutare vult' mei
⁊ ðs meus.Sʒ ſciendũ ẽ h̊ in iſto pſalmo bis in
ueniri:⁊ in pꝛimo poſitũ eſſe.Salutare vultus
mei s meus. In ſcdᷣo aũt.i.in fine ipᷣius pſal⸗
mi. Salutare vultus mei ⁊ ðs meus.ita dũtax
at: vt ⁊ ↄiũctio de hebꝛeo ⁊ Theodotione ſub
aſteriſco additũ ſit. In eodẽ.Expꝛobꝛauerunt
mihi qͥ tribulãt me.Mꝛo qͥ inueniſſe vos diciti
ννρπ JoVAEο“ν1 οιρ⁄¾000.:¹. Expꝛobꝛaue
rũt mihi inimici mei.⁊ apð hebꝛeos ſoꝛai.i.ho⸗
ſtes mei. In codẽ. Spera in deo:qm adhuc cõ
ſiteboꝛ illi.Et dicitis adhuc in greco nõ inueni
ri XiGνWε Io GcονοσεtÜ¼αιαοNοονοα
Gοαιαοπυο T. i. Spera in deũ qm ↄfiteboꝛ illi

r ſub aſteriſco additũ ſit. Ita em ⁊ in hebꝛeo

criptü reperimus chiod qð ſigniſicato ie i.
Latineq; ðꝛ adhuc.oc etiã ipᷣm in.xlij. intel⸗
ligẽdũ. In vltimo vſicło 7OοονhSεαπ ον
OpO Ii cτι&°αιαοοαο ααν 1οο Iειο

pPOoW0ρασH1⅞106 οομαα ε6060.,.. Spe⸗

ra in deũ qm adhuc ↄfiteboꝛ illi ſalutare vult⸗
mei ⁊ ðs meus.vẽliij.Et nõ ingredieris in vtu
tibus nr̃is. Oꝛo q in greco vos reppiſſe dicit:
xW0° Oε ιτνοσ ο⅛εμοο Tοτ„νùHοπ
GipHUτ⅓ο0°¾.i. Et nõ ingredieris s in vtutib⸗
nr̃is.Sʒ ſuꝑfluũ eſt. In ipo.Poſuiſti nos in ſi
milituginẽ gẽtibus. ꝛo qͥ in greco ſcbtum eſt
600 0UHν¾αSαοπGροαρπουNnοπο& ει οιο 6pe⸗
1. Sz ſi dictũ fuiſſet i latio ñ in ſititudinẽ gen
tibus:łᷣ in ꝑabolã:incõcinnitas eſſet.Et ppte⸗
rea abſq; damno ſenſus interpᷣtatõis: elegãtia
ↄſeruata ẽ. Alioqͥn in hebꝛeo ita ſcᷣtũ repperi:
——ð .i.poſuiſti nos in
ꝓubiũ in gẽtibus. In eodem. Exurge adiuua
nos. MPꝛo qͥ moꝛe ſolito in greco dñe additũ eſt
&ι HOρωſGHινονοαναι1 1. Exurge
dñe adiuua nos. Quadrageſimoq̃rto. Sagit⸗
te tue acute. Mꝛo q in greco legiſſe vos dicitis
THh„“ οομπαοοτιαενWτν Xαουνρπ11 â11π.. Sa
gitte tue acute potẽtiſſime:ſᷣ q̊ male.Et ð ſuꝑio
ri tertio vſiculo additũ ẽ. In qͥ legit᷑. Accinge⸗
re gladio tuo ſuper femur iuum.i.potẽtiſſime:
ν. InV POA Oρατ1αν ι0οοùnNον
AnpovGοπονρπσρ1S. Elvij. Qm ecce reges
ↄgregati ſunt. Pꝛo q̃ i greco legiſſe vos dicitj.
Ecce reges eiꝰↄgregati ſunt:qð ſuꝑfluũ ipᷣe le
ctõis text oñdit: ⁊ in veribꝰlatinoꝝ codicibus
ſcpᷣtũ erat. Reges eiꝰ:qð nos tulimꝰ: qꝛ nec in

XIαωS5hνhz; ουdυd»öôh„eVOυIOωXα & o⸗

hebꝛeo: hecin. Exx repit 5wοs

Xcτι—tiια παπt XGαab.i. Qm eccere

ges terre ↄgregati ſunt. In ipᷣo.Siẽ audiuimꝰ

ſic vidimꝰ. ꝓ q̃ͥ in greco repperiſſe vos dicitig:
.EvV.i.ſiẽ audiuimꝰita ⁊ vidimꝰ.qð ſuꝑfluũ ẽ.
legit᷑ em in hebꝛeo chennamu:quod interpᷣtat
ouIει&οον a 6 ſic vidim“. In eodẽ. Su⸗
ſcepimꝰðs miſᷣicoꝛdiã tuã in medio tẽpli tui ꝓ
qͥ qd nos de hebꝛayco ⁊ de.Lxx.interpᷣtibꝰ v⸗
timus tẽpli tui:in greco legiſſe vos dicitis ?v⸗
IEOοο T6νXαουπ⁄¹.:. in medio ꝓpli tui. qð ſu
ꝑfluũ ẽ. In hebꝛayco em̃ ſebtum ẽ echalach.i.
vVꝗOο 0οο1äâ Seſt tẽpli tui:: nõ ammac:quod
ꝓplłlm tuum ſignificat. Quadrageſimooctauo.
Hõ cũ in honoꝛe eſſʒ.Pꝛo qͥ in greco vos inue
niſſe dicitis:⁊ hõ cũ in honoꝛe eſſetx ciap ĩ po

IIOM TIHUι . Sz ſciendu ꝗg iſte vſiculus

bis in h̊ pſalmo ſit:⁊ in pᷣoꝛi additã hẽat ⁊ ↄiũ⸗

ctionẽ: in fine nõ habeat. In eodẽ.Et dñabun⸗
tur eoꝝ iuſti.ꝓ iuſtis Ioæεμαια◻½. i. rectos in

greco vos legiſſe dicitis.ᷣ G̊ ꝓpt᷑ eup honiam:

ita in latinũ vſum ẽ.Alioqͥn ⁊ in eodẽ loco:vbi

ſcpᷣtũ ẽ in libꝛo S0 ειÜ& in iuſtoꝝ intelligim“
libꝛo: ⁊ nõ debemus ſi c vxbũ de vbo exoͤmere:
vt dũ ſyllabã ſeqmur: ꝓꝑdamus intelligentiaʒ.
In eodẽ. De manu inferni cũ liberauerit me.
ꝓ qͥ̃ in greco legiſſe vos dicitis ẽα επιπου nsô

AoOα IE XNAν ε Vi 6.i. Be manu inferni

cũ acceꝑit me.Qð qͥdẽ ⁊ nos de.Lxx.ita vti⸗
mus:⁊ miroꝛ quõ in vro codice depꝛauatũ ſit.

Quadrageſimonono. Sedẽs aduſus frẽʒ tuũ
loq̃baris. Pꝛo quo in greco legiſſe vos dicitis

xISXXEIWS: 1 putatis nõ bñ vſum: qꝛ dixi⸗

mus aduſus frẽʒ tuũ loãbaris: ⁊ debuiſſe nos

dicere:aduſus frẽm tuũ detrahebas :qð vitio⸗
ſum eſſe ⁊ in lingua nr̃a nõ ſtare:etiã ſtultis pa
tet:nec ignoramus ꝙ xISAXα&X“ dicat detra
ctio.quã ſi voluerimus ponere nõ poſſumꝰdi⸗

cere adũſus frẽm tuũ detrahebas: ſᷣ de frẽ tuo

detrahebas. Qõ ſi fecerimus:rurſum ↄtentio
ſus calũniatoꝛ vboꝝ inqᷣret:q̃re nõ dixerimus
X& I TIou dX& 0ο &ι 606: B E aduerſus fratrẽ

tuũ.Hec ſuꝑflua ſunt:⁊ nõ debemus impudi⸗

ca nos vboꝝ interpᷣtatiõe toꝛq̃re:cũ dãnũ non

ſit in ſenſibus.qꝛ vnaq̃q; lingua: vt añ diximꝰ

ſuis ꝓpetatibus loquit᷑. In ipᷣo.Ne qñ rapiat
⁊T⁊ ſit qͥ eripiat: ⁊ in greco vos repperiſſe nec dici
tis: &α1 ον S0 ονοοαπωαä¹. nec ſit q́ eri⸗
piat:qð ⁊ a nob vᷣſum ẽ:⁊ in nr̃is codicibus ſic
habet᷑.⁊ miroꝛ quõ vitiũ libꝛarij doꝛmitantis:
referatis ad culpã interpᷣtis:niſi foꝛte fuerit.ne
qñ rapiat:ne ſit qͥ eripiat: ⁊ ille ꝓ nec ⁊ ſcbſerit
In eodẽ. Sacrificiũ laudis honoꝛificabit me.
Pꝛo qͥ in greco ſcribit᷑ bονταιιοεαι αA0ο;=

H&σρα⅞ι, gkificabit me. De q; ſupꝛa dixim?

Crac

Aleuigele

ſ Noaſ⸗
Oanne. Molut

gbet i
Expectabie
nefeigti⸗
N
Aeode A

al.

nepulllann
iaegͤ
1ahtnecſton
Sckabpäni⸗
ninsuaapu
Hütepeſtns
nicynaledti⸗
60co
Ginenal
ggephpiaue

oIO⁰²⁵

ac 000 0
Gutesadülun
Rerodläe
ddolume
ſngecoleg
tinos peoe
leerroꝛobt
ſdeſtinira
Hhoꝛeth hal
mus dicere

s Quin

toꝛneus.
obeo7½
ſeptoꝛmneus

ſſſcnptune

üöodeus!

ua ingr

oocv ſol
nilencouei
unbeyre
leſatne ‚ne
Mcooneos.
oAaßerre
Densnnelsc
iſaanktpenn
MGoſein,
hequandoov-
inhebron
linei Etane
ſcentqniad
umterre. ſ⸗
ooo.
WNal
lere. Ged⸗

ien
l Aien
do Siniin
aiſenmedite
nd atſti⸗
huegvoditnit⸗
mn Pegig
nnedi hlung
ſe os datgey⸗
Nkogligsſn
Guunecchalchi,
mmöammecnol
uinmmn,
dgnngecooeine
noreſeheſclſ⸗

Nialctihirtſiͦ⸗

Nnecdi idit⸗

alde ineit
5 tabnan.
qnencwlälndl
in iuſtozinclcn
büdepoechnen
amus inclignng

nicälberend.

cnisN
44l Demmuftn
nosde Lrr iu
icedepeunif.
Cdisabiſisfini
Coleglſe wodls
höbi pſun ced

ns: 1Dehuſſens

anahetuo o nu⸗
ſtreaniſuo
Maicdiai den
geretopolun d⸗
behasßdeffilil
srurſum dNn,
niren⸗ Neſcr
beaduanſuͤfin⸗
onlaͤ
orijet diſ i
ingua nunmg⸗
5o Mecſenn
oofepenlienlli
cleli

igteblue
l

Tractatus VI

⁊ in euãgelio in eo loco vbi in greco legimꝰ æ&

TSp Aoâαa o p u: in latino ſcribit᷑. Er clariſi

ca me. Noluimus igit᷑ immutare qð ab antiqͥs
legebat᷑.qꝛ idẽ ſenſus erat. In qͥnqgeſimoqrto

Expectabã eũ qͥ ſaluũ me fecit:⁊ dicitis vos in

ueiſſe ĩ greco oS& 5πXε ο νπρ I0οαsoνον
G ο Ta S.. Expectabã dñm: qð additũ eſt

In codẽ.A puſillanimitate ſpũs:⁊ in greco in
ueniſſe vos dicii:qOOX 1ρνναααπͤ q p

pꝛie puſillanimitas ðꝛ. Sʒ ſciẽdũ ꝙ ꝓoXio⸗
PXâαä: Mla 1 Symmachus 2 Theodotiõ:

⁊ qnta editio interpᷣtati ſut ꝗnoO Iobqεοσ⅓
id eſt a ſpũ:⁊ in hebꝛeo ſcptũ ẽ merucha.Oiſq;
ſenſus iia apud eos legit᷑: feſtinabo vt ſaluer a

ſpũ tẽpeſtatis ⁊ turbinis. In eodẽ. Qm̃ ſi ini⸗

micꝰ maledixiſſet mihi.in greco:o Tisio c S⸗
?Oοα oεπιÜοει ι: 6 & obpꝛobaſſet me poſitũ
t᷑. Sʒ int᷑ maledicta ⁊ obpꝛobꝛia ſenſum diſcre
pare ꝑſpicuũ eſt. Quinq̃geſimoqnto o Iſiοα
AOοι⅝ οXοινουυT Aεαμτο ο0οàOυαα
Epo OU oOA ιοονοα161 Qm multibel⸗
lantes aduſum me ab altitudine diei nõ timebo
Bẽ nõ bellãtes adſum me:ſᷣ tuũ excelſum vi⸗

debo lumẽ. In ipᷣo. In ira pplos ↄfringes.ꝓqͥ

in greco legit᷑ c Iaαααπ. ofringes. 1 apð La

tinos ꝓ eo qð eſt deijciesi.x& IS&“X¾ι: ma

leerroꝛ obtinuit e opyKH Aοιομα ατααει

id eſt in ira plos ↄfringes. Naʒ ⁊ in hebꝛayco

Hoꝛeth habet᷑.i.la;ᷣ Xcιπ: qò nos poſſu⸗
mus dicere depones ⁊ Symmachus interpᷣta
tus ẽ.Quinqgeſimooctauo.Quia dũs ſuſcep
toꝛ meus. Pꝛo quo in greco poſitũ eſt:Oo Tiæ

O eπνα αρ11Ü 1νω ο οS1.1. Quia ðs ſu⸗

ſceptoꝛ meus es. Et ſciẽdũ ꝙ in hebꝛeo nec es
eſt ſcriptũ:nec tu:⁊ apud.Lxx.ſolos inuenies
In ipo deus meus volũtas eius pᷣueniet me.
NPꝛo quo in greco ſcriptũ eſt:o&ρεοαπ αμοο11

EXSOG α☛11ToUρτOι οροσℳαπ.1. Deus me⸗

miſericoꝛdia eius pᷣueniet me:qð ⁊ verius eſt.
Sʒ in hebꝛeo ſcriptũ ẽ dei mei miſericoꝛdia pᷣ⸗
ueniet me. In eodẽ. Seus oſtẽdet mihi int᷑ ini
micos meos. Mꝛo qͥ in greco poſitũ ẽ᷑: o 6οοα
AOUAESi&Eενι611ν TOAM&ε “5ρÜοωπ οεσ:¹.
Beus meus oñdit mihi inimicis meis: ſᷣ meus
additũ ẽ. In eodẽ.Ne occidas eos:neqñ obli⸗
uiſcant᷑ ꝓm iuũ. Pꝛo qͥ in greco ſcriptum eſt.
AIO TEEH1I1XAGOTA&1TO Vοννοℳ μοει.
nequando obliuiſcantur legis tue. Sed in. lxx
⁊ in hebꝛeo non habetur populi tui:ſed popu⸗
li mei.Et a nobis ita verſum eſt. In eodeʒ.Et
ſcient quia dominus dominabitur Jacob fini⸗
um terre. Pꝛo quo in greco ſcriptum eſt:cqi
V&OνιαοH1τιο οερα1 1επ Toνα
xop αι πρα ιν ITτιατταπ.·1:. 7 noſcẽt
quoniam deus dominabitur Jacob ⁊ finium
terre. Sed ⁊ coniunctio addita eſt: ⁊ oꝛdo eſt.

Fo. CLXXXVI

Epiſtola XXNXXIN

Scient quia deus dominabit Jacob finiũ ter⸗
re. In qnageſimo. Quis deducet me in ciuita⸗

tem munita: quis deducet me vſq; in Jdumeã
Pꝛo quo habet᷑ in greco i IiοXXι πιτςο⅝.
id eſt aut qͥs deducet me:ſᷣ ſuꝑfluum ẽ aut. In
ſexageſimo. Quoniam tu deus meus exaudi⸗
ſti oꝛationem meam. Pꝛo quo in greco legitur
oli &ο o6εο Sοιπονοο [OVEONXOV

AXKo. i. Quia tu deus exaudiſti oꝛönem meaʒ.

qð non habet᷑ in hebꝛeo.nec in. Lxx.interpᷣti⸗
bus:⁊ in latino additum eſt. In eodẽ.Sic pſal
mum dicam nomini iuo in ſeculum ſeculi.ꝛ o
quo in greco ſcpᷣtũ ſit in ſecula:ou loœOιρααω
To OVOAI11σοουιοιι TOoOν ναπινπαπ.. d eſt:
ſi pſallã nomini tuo in ſeculo:⁊ in hebꝛeo ſemel
hʒ lamech.i.in eternum. In ſexageſimopꝛimo
Quia deus adiutoꝛ noſter in eternum. ꝛo qͥ

in greco ſit o Ii 0 οσ Sοπιοαυνοιπο Uͤid eſt

Quia deus adiutoꝛ veſter:ergo in eternũ obe⸗
lus eſt. In ſexageſimoſecundo. Sitiuit tibia⸗
nima mea Mꝛo quo ĩ greco ſit:eAρ†π&οεαοαον
Pu xu ο⅓. 1. Sitiuit te anima mea. Sed in
hebꝛeo non habetur atcha quod ſignificat te:v
lach quod oſtendit tibi:quod ⁊ omnes interpᷣ⸗
tes tranſtulerunt. Ergo vᷣm lingue interpᷣtatio
nem verſum eſt in latinum. In ſexageſimoter⸗
tio. Sagittę paruuloꝝ facte ſunt plage eoꝝ.ꝓ
qͥ in greco: BSXO& HWτπσισι½ι E τÜEεππο Hνãgi
ι“⅓ι αυ .,i. ſagitta paruuloꝝ facte ſunt

plage eoꝝ. Sʒ ſi ſic dicamus:nõ reſonat in lati

num ſagitta facte ſunt plage. Pꝛoqͥ melius ha
bet᷑ in hebꝛeo. NPercutiet eos ðs iaculo repen⸗
tino:⁊ inferent᷑ plage eoꝝ. In ſexageſimodãrto
Qui ↄturbas ꝓfundum maris: ⁊ ↄturbas ſo⸗
num fluctuũ eius.in greco:O ρdp TO&αο
TopòIoë Iic QHα Tiας X ονμο υ⸗
Toœv TnG. i. Qui ↄturbas ꝓfundum maris
ſonum fluctuum eius: ⁊ eſt additum: quis ſuſtt
nebit:quod ſuꝑfluũ eſt.Subaudiiur em qͥ con
turbas ſonum fluctuum eius. In eodẽ. Para⸗
ſti cibũ illoꝝ qm ita eſt pᷣpatio eius:⁊ dicitisq
in greco nõ ſit eius o NO υι1 οτυπππĩα.
id eſt qm̃ ita pᷣꝑatio cũ in hebꝛeo Jechina ma⸗
nifeſte pᷣꝑationẽ eius ſignificet. Eius aũt.i.ter
re:de q̃ ſupꝛa dixerat. Viſitaſti terrã:⁊ inebꝛia
ſti eam. In ſexageſimoquinto. Holocauſta me
dullata offeram tibi cum incenſu arietuʒ. Pꝛo
q̊ͥ dicitis inueniſſe vos: e Iᷣ GOWιοτι1ια
xGρπſπι V.. cum incenſo T arietibus: male.
In hebꝛeo aũt ſcriptum eſt emſato roblim: qð
ſterpᷣtatur εI Gννπ1ο°Oοο TωXπmο:
id eſt cum incenſum arietum. In eodẽ. Pꝛop⸗
terea exaudiuit deus. Mꝛo qͥ in greco inueniſſe
vos dicit: Nic Tou T0 éα&ι οποοπαοονοςε
σ πι56οςεοπ THi οονπ TnG6 AeGEO“.*
Ao.i.ꝓpterea exaudiuit me s: mtee wock

depcatõis mee:qð ſuꝑfluũ eſt:⁊ minus ᷑: ⁊ cõ
liunctio. In ſexageſimoſeptio. Exultate in con
ſpectu eius. Pꝛo qͥ in greco inueniſſe vos dici⸗
tis:xdi /XXiNXπειε ερο%τιτιρο υ11v. i. Et
exultate in ↄſpectu eius:qð ita vᷣſum eſt a nob

Sʒ qqͥ in vro codice coꝛruptũ ſit:ſcire nõ poſ⸗

ſumus. In eodẽ. Etem nõ credũt inhitare do⸗
minuʒ. Mꝛo qͥ in greco vos legiſſe dicitis:ci⸗
VAPANWS 0VIAG IOUOXGIdGXτ11οπι1. i.

Etem nõ credentes inhabitare:qð vtrũq; fal⸗

ſum ẽ.Nos em̃ tranſtulimus.Etem̃ nõ credẽ
tes inhabitare dñm. At ſit ſenſus:⁊ pẽdeat ex
ſuꝑioꝛibus. Aſcendiſti in altũ:cepiſti captiui⸗
tatẽ:accepiſti dona in hoibus: ⁊ eos qͥ non cre
debãt deü habitare moꝛtalibus. In eodẽ. Bñ
dictus dñs die qttidie. NPꝛoqͥ dicitis in greco
legi: USiOG ⅓Mστιοοαε0ονπποαευ“ονρ

TOMW νρποοπιαεπα 1πμερονα. 1. Dñs

Deus bñdictus:bñdictus dñs die qͥtidie.ſᷣ me⸗
lius ⁊ verius eſt qð ſupꝛa. In eodẽ. iderunt

ingreſſus tui deus. Mꝛo qͥ in greco ſcriptuʒ ſit.

gS ρπαρπιοοπευε½ο6i. Diſi
ſunt ingreſſus tui deus Qðò in hebꝛeo ita hʒ ra

chua alichatas: qð Aquila ?⁊ Symmachus ⁊
Theodotion:⁊ qͥnta ſextaq; editio interpꝛeta⸗

ti ſunt. Niderunt itinera tua deus. Et qð ſeq̃̊⸗

tur. Itinera dei mei regis:qui eſt in ſctõ.Ergo

a vob ita legendũ eſt. Niderũt ingreſſus tuos

deus.⁊ ſcpᷣtoꝛis vitiũ relinquendũ eſt:qui no⸗
minatiuũ poſuit ꝓ accuſatio:lʒ in. Lxx.ita rep
Perein —
⁊ ꝓ eo qð eſt epu&οαοαον ; eſt viderũt in mł⸗
tis codicibushabetur. S εαρπ1ιπν: quod?
obtinuit ↄſuetudo. In eodem. Ingreſſus dei

mei regis mei.Qõð aũt dicitis in greco non ap⸗

poſitum ſecundo loco mei: aꝑtiſſimi mendacij

eſt. Secundo em ponit᷑. Aos autem habetis:
GHOSidi Toô Ogoν αομ TO⁵ë6z‚οπ11Xρι ια

ToeVTO1½¹. I. Ingreſſus dei mei regis: qᷓ
eſt in ſctõ: ̊ mei poſitũ eſt blandientis affectu.
vt qui omniũ deus ⁊ rex ẽ: ſuis ſpãlit᷑ ðs fiat ⁊
rex merito ſeruitutis. Deniq; in hebꝛeo ſcpᷣtuʒ

gqð deũ meũ ⁊ regẽ meũ ſigniſicat. In eodem.
Regna terre cantate deo: pſallite vomino.Et
dicitis ĩ greco eſſe o'pᷣgeiXα Iâιαντπαεαοαα

1s To 660 P†ααXαεπ ιρου. TνNiSE&B

xOIi &α νοονροαν οEGονοννobοαοννοo3v3Q ä1α
pdToXαα1. Regna terre cantate deo: pſalli
te domino:qui aſcendet ſuꝑ celum celi ad oꝛiẽ⸗
tem.ᷣ in h̊ vſiculo nõ eſt ſcriptũ Pſallite deo:
quẽ ſtatim ſequar᷑ dyaplaſma. Qui aſcẽdit ſu⸗
celũ celi ad oꝛientẽ: ⁊ nõ Clſallite deo: qͥ aſcẽ
dit ſuꝑ celũ celi ad oꝛientẽ.cũ iſte pᷣoꝛ vſiculus
magis hr̃e debeat iu hebꝛaycã vitatẽ.Caãtate
deo:pſallite dño.Et illud qð ſequit᷑ in pᷣncipio

vſus alterius. Nſallite ðᷣo nõ ſit in libꝛis auctẽ
ticis:ſᷣ obelo pᷣnotatũ.Ergo ⁊ vos legitemag
ea qᷓ vera ſunt:ne dũ additũ ſuſcipitis: quod a
ꝓppᷣa ſcbtũ ẽ.relinqtis. In ſexageſimooctauo
Laudabo nomẽ dei cũ catico. ꝓ qͥ dicitis vos
repperiſſe in greco: olb& ιπ TO OVOAA 100
Geοοεοοοε 1 πaι⅛αα. i. Laudabo nomen
det cũ cãtico ſ̊ mei ſuꝑfluũ ẽ.In ſeptuageſimo
Beus ne elõgeris a me:qð dicitis in greco po⸗

2 „„ „

dem. Donec annunciẽ bꝛachiũ:⁊ dicitis in gre

co vos repꝑiſſe mirabilia tua:xq ρτ 160
poVTα VSXν I h6.οννπο ν1. Aſq;
nũc annũciabo mirabilia tua:qð de ſuꝑioꝛi vꝰ
ſiculo eſt: ⁊ vſq; nũc ꝓnunciabo mirabilia tua

bñ g .̊ hʒ bꝛachiũ. In ſeptuageſimopꝛimo.Et

adoꝛabũt eũ oẽs reges. Illud in greco vos in⸗
ueniſſe dicitig: αποαH του οο
ναν Tειο OiβHαXπιι Tωτ1ιπι½. 1. Et adoia⸗

bũt eũ oẽs reges terre ſuꝑfluũ ẽ. In eodẽ. Bñ

dictus dñs ðs ðs iſrael:dicitis in greco bis ðs

ñi haberi S “X—s ο ρο ννπιοπμοsομοοποο1πωο
X.i. Bñdictus dñs ðs iſrł:cũ ⁊ in hebꝛaico ſſit
⁊ apð.Lxx.mamfeſtiſſime triplex dñi:dei dei⸗
q; nũcupatio myſteriũ ſit trinitatis. In eodeʒ.

Et bñdictũ nomẽ maieſtatis in eternũ.h̊ ᷣqð
in greco vos inueniſſe dicitis: ναοτπν
bop To ovo & Tis Aonςιραυ11 ορετερσ Tov

1π παει Tovdi Vατιο+ο dicVο. 7

bñdictũ nomẽ gloꝛie eius in eternum: ⁊ in ſecu

lum ſeculi.ſuꝑflue ſciatis a grecis eſſe apoſitũ
qð nec Hebꝛeus hʒ:nec.Lxx.interpᷣtes.Sep⸗
tuageſimoſcdo. Pꝛodijit q̃ſiex adipe:⁊ vos di
citis in greco reperiſſe.Sε νοει π1. pdiet
qð falſum eſt.Nam ⁊ apud. Lxx.interpᷣtes ita
ſcriptuʒ eſt:cXGο εα ä επα1 οωα
Aiiaa& το V. In eodẽ. Quõ ſit deus: in gre⸗
co dicitis non eſſe deum:cum ⁊ apud.CLxx.ſcpᷣ
tũ eſt pO& eνο ρν0ο6: os interp̃tes ſiltr
de hebꝛeo tranſtulerunt. In eodem. Intelligã
in nouiſſimis eoꝝ.Nꝛo quoi greco legiſſe vos
dicitis:xιπο v. 1. Et intelligam: hic ⁊ con
iunctio ſuꝑflua eſt. In eodẽ.DLefecit caro mea
⁊ coꝛ meũ: ⁊ vos dicitis ĩ greco hrᷣi: ẽcAατ0οα
IxpAI& Mαουααπαρωιο½⁄⁵³.¹ĩ1¹. defecit coꝛ

meũ ⁊ caro mea. In eodẽ. At annũciẽ oẽs pᷣdi
catiões tuas. ꝛo qͥ ĩ greco legiſſe dixiſtl. ĩoo

ι νεπ ααωοομbTααοαοεοει οου
id eſt. At annunciẽ oẽs laudes tuas. Et ſcien⸗
dũ qð ſcriptũ in hebꝛeo hʒ malochachoꝛ quod

i.. Beus meuns ne elögeris ame.
deus meus ſuꝑfluũ ẽ. In eodẽ.Heus docuiſti
me ex iuuẽtute mea: ⁊ in ̊ qð apð grecos vos
iueniſſe dicitis ðs meꝰ:O Gοο αιι νυ 1àαα
ac ιν Sεο I IOGνH ⅓ν0°⁄. 1. Beus meus qᷓ
docuiſti me ex iuuentute mea ſuꝑfluũ ẽ. In eo⸗

Cn
Nalnoſc⸗

rrizet

t Jyleptn

ſtiinfine.
Ovutato

unmclpnnn

incicenoe
ſispolhent!
Pgreeilegent
ncode. e
nſoin
Mα**
IGRA.

efacamuse
foꝛqhöelat

tenerzrius

oo perudit

noöhza
eo.
Pibiſanaus
wepaotfr
ſüonenepe⸗
Iuhhebne⸗
beuaresc
tVNX.
0000
nitates dei
igeſtobuß
mus. Quo
hanltulile

UNOXNα

iſrphalleqn
tidungat
gnos Nrri

fetnten inec

eucitsſcid

I Büſtan

hödchatpon
Plolbentiun
Lunbuatia
fegſiczpitn
uf. Greens
a.
dodc
R
UuminaT
Pon amn
aquisplur
Sicutinz
fuananon,

Moobliiſ⸗

ingecoo
0VCo.
keſcriptüd
Rkad Ai

ſtinlbizene⸗
wn
Keptinane
ſdoyeueſo
OAlchoron
Nüptugſtn

“

ctbingende

ecigniomme
iDansdeeiſi
zindgemne
de ti
1l Dasnani
cündanenge
NeO
coCdl
: goNigei
ciabonrdlane
nageſtncptm
ludingennen⸗
0 d
.iB
nsigeode⸗
p.do
teinbehuaf
enplerdaledede
isn aeni bitf
tsNaleNo
o;„h,
oνοοù²1

dernun: rind
gtuseſenoſtin.

rimerötes en
er dgen wod
o ci Ni
Nrn inehtoſ
uolin,
Auoſrdeugnh,
nlu
1oinlehleͤ/
evcin li
biger⸗ ſtlen
aliomfiin
Bektelann

Tractatus VI

Aquia a/EAονσ . 1. nücios. Lxrx.

656565gaagicatôes vel ꝓmilſſa interp̃ta
ti ſunt:lʒ ⁊ laus ⁊ pᷣdicatio vnũ vtrũq; ſignifi⸗

cet. In ſeptuageſimo tertio. At qͥd ðs repuli⸗

ſti in finẽ. ꝛo qͥ apud grecos male legit᷑ oꝛdie

ↄmutato.vt qͥd repuliſti deus. In eodẽ.Quã

ta malignatus ẽ inimicus i ſancto. Miroꝛ qͥs
in codice vr̃o emendãdo puerterit:vt ꝓ ſancto
ſcis poſuerit.Cũ ⁊ in nro codice ĩ ſcõ inueniat
lʒ greci legant ep T ττ⅞ι α Gο⁄. l. i ſctõ tuo
In eodẽ. Incedamus oẽs dies feſtos dei a ter

ra. Mꝛo qͥ in greco ſcriptũ eſt A&αα1ειαοsιοο ιπ

ν αι S⅓τπ☛απ ααας ρτπα ονοτοο
TIn VIG. nos tranſtulimus. Heus ⁊ qeſce⸗

re faciamus oẽs dies feſtos dei a terra. Et mi⸗

roꝛ quõ e latere annotationẽ nr̃aʒ:neſcimus qͥa
temerarius ſcribẽdam in coꝛpe putauerit:quã

nos ꝓ eruditõe legentes ſchᷣſimus:hoc mõ tex
tus nõ hʒx& Wυα¾οε α%.6V: vt qdam putant

ſ epxUoρα—ια V. 1 ndamus. Et qꝛ retulit
mihi ſanctus pᷣſbyter Firmus:qui huius ope⸗

ris exactoꝛ fuit.int᷑ plurimos hinc habitã que⸗

ſtionem:plenius de hoc diſputãdum videtur.

In lhebꝛeo ſcbtum eſt ſarhuchol medahu her
baares quod Aquila ⁊ Symmachus verterũt
CcVXAUXHGQNVTOIOVTAGE “=/ρ 1α ToOe
OGHO tHG VHGi. incẽderunt omnes ſolen⸗

nitates dei in terra. Quinta ẽhxUX ιι VO

id eſt ↄbuſſerũt. Sexta gvqονε V..1¹. 9bura

mus. Quod ⁊.Lxx.iux exemploꝝ varietatem
tranſtuliſſe ꝑſpicuum eſt. Theodotion quoq;

VUIOx UGO UEV. i. ſuccẽdamus: ex qͥ ꝑſpicuum
eſt: pſallẽdum vt nos interpᷣtati ſumus. Et tñ
ſciẽdum qͥd hebꝛayca veritas habeat.Hoc em
quod.Lxx.interpᷣtes tranſtulerunt: ꝓpter va
rietatem in eccleſijs decantãdum eſt:⁊ illud ab
eruditis ſciẽdum eſt ꝓpter noticiam ſcriptura⸗
rum. Vñ ſiquid ꝓ ſtudio ex latere additum eſt

nõ debet poni in coꝛꝑe ne poꝛem tranſſationeʒ

ꝓ ſcribentium voluntate ↄturbet. In eodem.

Cõtribulaſti capita dꝛaconum in aqͥs. Tu con

fregiſti capita dꝛaconis.Sic lectionis oꝛdo ſe⸗

quit᷑. Grecus vero hʒ:ονορνNρο1ρναα1αα
xcαWιXι Tπü ⅛εοα ου ODιâο οο
10Gοαμο ρ6 ;αοαα T πι ο XRäρον T00
ASAXpuOuOι& ομιGασ.° 11¹. Tu tribulaſti capita dꝛaco⸗
num in aqᷓ.Tu ↄfregiſti caput dꝛacouis:cuʒ in

poꝛi vᷣſu iunon habeatur:ſed in ſecundo itaq;
agjuis plurali numero ſcribetur non ſingulari.
Hicut in Aquila vbum hebꝛaycũ Ammichim

ramatton.i.qaquaꝝ interpᷣtatus eſt. In eodem.

Ne obliuiſcaris voces inimicoꝝ tuoꝝ. Mꝛo qͥ

in greco: AieXobù TIiG OονοVιπ TωιO οs

IToᷣVGο.ο.1. He obliuiſcaris voces d epcãtiuʒ
tei: ſeriptũ dicitis. In hebꝛeo autẽ Soꝛarad le⸗

git᷑:qð Aqᷣla hoſtiũ tuoꝝ interpᷣtat᷑. Somma⸗

Fo. LXXXVII
Epiſtola XXXIX

chus bellãtii Ʒte.Lxx.⁊ ſexta editio inimico⸗

rũ tuoꝝ interpᷣtati ſunt.⁊ ẽ ſenſus pẽdẽs ex ſu⸗

perioꝛibus. Mẽoꝛ eſto impꝛoperioꝝ tuoꝝ:eo⸗

rũ q̃ ab inſipiente ſunt q̃ttidie.Ne obliuiſcaris
voces inimicoꝝ tuoꝝ.i.voces q̃ te blaſphemãt

tibiq; a pło tuo detrahũt. VUñ ſequit᷑. Suꝑbia
eoꝝ qͥ te oderũt:aſcẽdit ſꝑ.ꝛo qͥ in greco eſt:

QAiouοαραhι⅛απ½1. p omnia ſiue omnino.i. autem
dum tu differs penas illi ꝑficiunt in blaſphemi

as. In ſeptuageſimoquarto. Narrabimus mi

rabilia tua. Mꝛo quo male apud grecos legit᷑:

Ainyuiσο απιοααπτε Iε%οαι οα1 &000. i.

Narrabimus oĩa mirabilia tua. In ſeptuageſi

inoqnto. Omẽs viri diuitiaꝝ manibus ſuis:⁊

nõ vt vos neſcio a qͥ depꝛauatũ legitis. In ma
nibus ſuis cũ in greco ſit ραεα ταν5ρεα☛

Tobνhoντνν1πππ ρεπ νο αοιV.I oms
viri opulẽtie manibus ſuis. In eodẽ.Terribi⸗

li ⁊ ei qͥ aufert ſpm pᷣncipum. dicitis ꝙ ei nõ ſit

ſcbtũ ĩ greco Tòορενο1s οποοουτρπ
RpẽEαε⅛αμ πα αριαοω1 TOOι V.i. Terribili: aufe⸗
renti ſpũs bᷣncipũ. Veꝝ eſt ̊ niſi apoſuerim ei
latinus ſermo nõ reſonat. Neq; empoſſumus
dicere. Terribili ⁊ qͥ aufert ſpm bncipum. In
ſeptuageſimoſexto. Et meditatus ſuʒ nocte cũ
coꝛde meo:⁊ exercitabam ⁊ ſcopebã ſpm meũ.
Pꝛo qͥ in hebꝛeo legimꝰ. Recoꝛdabar pſalmo⸗

rũ tuoꝝ in nocte cũ coꝛde meo lõbar: ⁊ ſcope⸗

bã ſpm meũ ꝓ exercitatõe
i.decãtationẽ quãdã ⁊ meditatõeʒ. Lxx.tran
ſtulerũt .i.pſcrutabar ſiue
q̃rebã. Et ꝗqnta ſilłr in greco habet ααX ρπ
XG&απτπιν πεπννοhπι ιμαυ meXeETHG&α

VoOVXG Ecοαäρι1 ο αρππονιο% ⁶⁵ük1i. an⸗

nos e᷑nos memineraz: ⁊ meditatus ſum nocte
cum coꝛde meo.argutabat᷑ ⁊ rimabat᷑ ſpũs me
us. Pꝛopꝛie aũt αε αινπσ: 1 agricultura dꝛ
In larriẽdo.i.ſarculãdo:⁊ quõ ibi q̃runt᷑ her⸗
be q̃ ſarculo ſecent᷑:ſic ⁊ iſte retractatiõeʒ cogi⸗
tationũ ſuaꝝ &lſO Tnτπατπααπ1 . a ſarculo
demõſtrauit.Et ſciendũ q½ αοX“εο οο 1à.
argutabat᷑ nõ ſeł:ſᷣ frequeter ſignificet. In eo⸗
dẽ. A gñatõe in gñatõeʒ:h̊ qð grecuʒ ſequẽtes
inueniſſe vos dicitis IXëειπο1οραπιαια
id eſt ↄſumabit vᷣbũ. Recte nõ habet᷑ in latino

qꝛ? in nullo habet᷑ interpᷣtũ. In ſeptuageſimoſe

ptimo. Et narrabũt filis ſuis. Pꝛo qͥ habet᷑ in
grecox & ααπο Ü πX ουdᷣꝝᷓ πωαο. i. Et annu⸗
ciabũt ea. Sʒ ſciẽdum ꝙ in hebꝛeo vaſahphe⸗
rij ſcriptum eſt: quod Aquila ⁊ Symmachus

narrabunt trãſtulerunt. In eodem. Et occidit

pingues eoꝛum. Mꝛo quo in greco eſe dicins:
XI &6X 1π—à οεο⅜ν 1πο⅞ιπωXοεπο ρν ομου 1.

Et occidit in pluribus eoꝛum. Sic habetur in

hebꝛeo bamaſinnechen: hoc eſt qkoc ula

interp̃ᷣtatus eſt. Sym⸗
machus. Lxx.⁊ Theodo⸗
tion ⁊ qͥnta editio. qð qdã
nõ intelligẽtes putauerũt ſcpᷣtũ
In eodẽ. Dilexerũt

eũ in coꝛde ſuo:⁊ lingua ſua mentiti ſunt ei. In
greco haberi dicitis: di HVANHGνAVNUTOVN
EẽV IOoG TOααπταπου1οιπ„αα 11 VXOασπ¾ää0
1α αSPρυνορdVTo Q1 .. 2 dilexerũt eũ in

oꝛe ipoꝝ:⁊ linguaſua mentiti ſunt ei.Et in he⸗

bꝛeo ſchkälltt.
Et oẽs voce ſili trãſtulerũt e evαον I0.i. mẽ

titi ſunt. Quis aũt voluerit p ei ponereeum:?

vitiare exẽplaria nõ ẽ mei iudicij. In eodẽ.Et
ꝓbpitius fiet pctis eoꝝ:⁊ nõ diſꝑdet eos.Dicit
ꝙ in greco eos nõ habeat᷑:qð ⁊ verum eſt:i

oUAIAO6 6 i. 7 non diſperdet. Sed nos ne

ſententia pendeat: latinum ſermonem ſua ꝓpᷣe
tate compleuimus. Si quis autem putatxat

OUANιεεπnz: non ꝑditionem: coꝛruptionẽ
ſonare:recoꝛdetur illius tituli:in quo Cibnur
Ein fi⸗

nem ne ꝑdas:⁊ non vt pleriq; intertan
ne coꝛrũpas. In eodẽ.
Et induxit eos in montẽ ſanctificatõis ſue mõ⸗
tem quem acquiſiuit dextera eius. Mꝛo qͥ apð
Exx.legit᷑:opoc& Iou Tĩo oex Iiiꝙ I0O. i. moõ⸗-
tẽ hũc quẽ poſſedit:⁊ nõ vt vos ponitis:oi
HEXNTͤ Haẅρι11μ αι½τε1 ο11ν˙-1. Hec ẽ q̃ acquiſi
uit dextera eius. In eodẽ.Et auerterũt ſe ⁊ nõ
ſeruauerũt pactũ quẽadmodũ pr̃es eoꝝ.Scio
ꝙ pactũ nõ habeat᷑ in hebꝛeo.ſᷣ qñ oẽs voce ſi⸗
mili tranſtulerũt =
⁊ apud grecos pactũ ðꝛ

7
vno vᷣbo ſigniſicat᷑ nõ ſeruauer̃t pactũ.lʒ.Lxx

,⸗⸗ “M poſuerint. In eodem.
Interra quã fundauit in ſecula. ꝛo q ſctuʒ
inueniſſe vos dicit: æV I VRGEG& απι½εN
ν1HιοU⅔iÜSρι⅓ιπ ToV GHιEι; ν.1 1¹, terra fundauit eã
in ſecula:in hebꝛeo ita ſchtũ ẽ: vt vtit Symma
ChꝰX ν ουN οραε&—ιοιοςοτο οsαωι
To ν&αωυùGÜ« οο Ueρτοππ Ulgοραπιευε

S“ S‧π ορ ει1ο¾ρα.:i. edificauit ſicut vnicoꝛ

niũ ſcificiũ ſuũ in terra:quã fundauit in ſecula.
Si autem non de terra ðꝛ: ꝙ fundata ſit:ſed ðᷣ
alia re:que fundata ſit in terra:ꝓbent ex pꝛioꝛi
bus ⁊ ſequentibus:quis ſenſus ſit: vt neſcio q̃
res:que non ðꝛ.fundata videatur in terra.Si
autem ſanctiſicium in terra fundatum putant:

debuit ſcribi: in terra fundauit illud in ſecula.

In eodem. Et in intellectibus manuum ſuarũ
deduxit eos:non habet textus Iuvx &ορρ1
vt ſcribitis numero ſingulari:qð intelligentiã
ſonat:ſicut in hebꝛeo habet᷑:ſᷣ eci raic oνρ⸗
c&τSορ1: qò ẽ& in intellectibus. In ſeptuageſimo
octauo. Nolſuerũt Hierlin in pomoꝝ cuſtodiã

qʒð in greco ?e** To'εoονσααααεππ ισ

pPoꝙAοασ1ι . Mec põt alit᷑ vti q; a nobis
trãſlatũ ẽ.ſignificat aũt ωρο αυατο VEεIſpe⸗
culã:quã cuſtodes ſatoꝝ ⁊ pomoꝝ hr̃e ↄſueue
rũt:vt de ãpliſſima vꝛbe ꝑuũ tuguriũculũ vix
remãſerit:h̊ ſm grecos.Ceteꝝ in hebꝛeo lichin
ſcpᷣtũ habet᷑: qð Aqͥla vtit:oopov.i.acceruũ
⁊tumulũ lapidũ:qͥbus vinee ⁊ agri purgari ſo

lẽt. In ſeptuageſimonono.Et plãtaſti radices

eius hinc:⁊ dicitis ꝙ in greco hinc nõ habeat᷑:

xdixA&1 ειπISναοααπ Tα oiα dνITic:*

bñ. Nã ⁊ in nr̃is codicibus nõ habet᷑: ⁊ miroꝛ
qs imꝑpitoꝝ nr̃os libꝛos falſauerit. In octoge⸗
ſimoſcdo.Hereditate poſſideamꝰſanctuarium
dei. ⁊ diciti ꝙ ĩ greco ſit ſcbtũ: Aipopoun&
SSν11 1π¼. 1. poſſideamus nobiſip̃is:qᷓ
ſuꝑflua q̃ſtio ẽ.Añ em̃ ðꝛ poſſideamus intelli⸗

git᷑ ⁊ nob. Octogeſimotertio. Coꝛ meũ ⁊ carro

mea exultanit in deũ vinũ. Pꝛo qͥ in greco ſcp⸗
tũ dicitis:i x ρ;1ι αοεουμαππ α αου

XAGG d TO. i. coꝛmeũ ⁊ caro mea exultaue⸗
rũt. In h̊ em nulla ↄtẽtio ẽ. Si em̃ legimus ex⸗
ultauit intelligit᷑ coꝛ meũ exultauit:⁊ caro mea
exultauit. Si aũt exultauerũt: duo pit᷑ exulta⸗

uerũt.i.coꝛ meũ ⁊ caro.Et q̃ſo vos:vt hmõi in

eptias ⁊ ſuꝑflas ↄtentiones:vbi nulla ẽ ſenſus

mutatio: declinetis. In eodem: AXKορωο
HSOUEOι1 TiV pOOνιπο IVTiXPiαυι
οι &H Oπι0°0 0.i. Blus vir cuius ẽ auxiliuʒ ei abs
te:qð qꝛ nos in latina interpᷣtatõne vitauimus

vtẽtes. Btũs vir cuius ẽ auxiliũ abs te:vt di

citis rep̃hẽdit᷑. Cui em̃ nõ pateat qð ſi dicẽ vo⸗
luerimꝰcuiꝰ ẽ auxiliũ ei abs te: apꝑtiſſimũ vitiũ

ſit: ⁊ qñ p̃ceſſerit cuius ſeqͥ nõ debeat ei:niſi foꝛ

te vitij arguimur:qð vitauimꝰ vitiũ. In eodẽ
In valle lachꝛymaꝝ. Pꝛo qͥ dicitis ſcpᷣtũ eſſe:
ci1πι¾ IHVXOIXGW½ρ TονXαανιμυορ0¾°6‧ ¹. in
valle ploꝛatõis:ſᷣ ſiue ploꝛatũ:ſiue fletũ:ſiue la
chꝛymas:ſiue plãctũ dixerimus vnus ẽ ſenſus
⁊ nos h̊ ſeqͥmur:vt vbi nulla eſt de ſenſu muta

tio latini ſermonis elegãtiã ↄſeruemus. In oc

togeſimoq̃rto. Bñdixiſti dñe terrã tuam:ꝓeo

qð ẽ bñdixiſti:in greco ſcpᷣtũ dicitis:nι

ρπ υναπε: ritis quõ ̊ vbũ expmi debeat

in latino.Si contẽtioſa vba ſcrutamur ⁊ ſylla⸗

bas:poſſumus dicere bene placuit domine ter
ra tua:⁊ dum verba ſequimur:ſenſus oꝛdinem

pgdimus. Aut certe addendum eſt aliquid: vt

eloquij oꝛdo ſeruetur:⁊ dicendum. Complacu

it domine terra. Quod ſi fecerimus rurſuma

vobis queretur quare addiderimus tibi: cum
nec in grecoſit:nec in hebꝛeo.Eadem igitur in
terpᷣtandi ſequenda eſt regula:quam ſepe dixi
mus. At vbi nõ ſit damnum in ſenſu lingue in
quam tranſferimus:⁊ ꝓpꝛietas ⁊ elegantia cõ⸗
ſeruet᷑.In eodem. Milſericoꝛdia ⁊ witas obui

55. Ltr.

onſotkolis
wrr idriſe

Crac

cütbetd

oX

cordie 1 e
ſc nan

ſͦtegigetin

cjſccrcomagn

onſiettn

/

iNoprn
Goquino⸗Etn
dicnisqinnol
Uitoteenene
fotenenunde
deus tierato
ſe vos dicltis:

eſt:vtudoni

it. beusein
ocogelne
Pouolnge
docc
Doch Fornt
Cohcnrend
nndeden
ihifrigi
hoꝛroꝛ vbic
,Mõſtrü ho
eogẽ. Ti
nngreco voo
yopc&
ezin viſtoneß
hreo laaſiada
leſtſanctistt

(pphistuis
Merxpnis. E

ſorcpin ne

pingre

voodictis vnin
ertchon honen
4 ſunſtet
N
igetfnnt
Ple anniiugi.
ſana glapeft
leln verop g
inſeeulumnne
ſt deus XCN

e:quodaprql

1hebpey
„ye
leer Vrfi

Olam adolam.

luit mͤſlen

engſuui
Nain

rugiin
Mlinte

moshe 4P
nunicin

Lübeheoch

Mſ

opoien.
iagion

Ehünginſee

ohinnhtbef:
ſic iſr
dbeianſte
un Nong⸗
tenfnnnn
iWidolt

kannsſbſßie

ſtlamun
no. Coneitao

Ppängrnſh

4

nCtif

Nonmen eln

Siemlegmec⸗
Ultauintanonen
in: duopiteuin
aiovos Nbrüi
Epbinulnitnis
Nden: uth
ſ
iustautlizeits
ſötaöemuin
urlüͤtetend⸗
urnſßſ i,
e:agtitniei
öebentaniiig
y niii l

olcnsſhlieſt

40070wα: ,
i ſuefe:ſtuel
us Museſenſi
ckdelenlut
Nantenus .t
eienitwan,
idictiseMo
Pböerhnidern
ſeruuamurdi,
benidonte

Tractatus VI

auerũt ſibi:⁊ dicitis ꝙ in greco ſibi nõ habeat᷑
ẽASO&δα Xπι0 ι61 ρν ITοωοαεπ 1. Miſe⸗
ricoꝛdia ⁊ vitas ↄcurrerũt:nec i hebieo habet
⁊ apð.Lxx.obelo pᷣnotatũ ẽ:q̃ ſigna ꝑ ſcripto⸗
rũ negligẽtiã a pleriſq; äſi ſuꝑflua relinquunt᷑
⁊iccirco magnus in legẽdo erroꝛ exoꝛit᷑. Si ãt
non fuerit additum ſibi miſericoꝛdia ⁊ veritas
non ſibi ſᷣ alijs occurriſſe credent᷑. Nec iuſticia
⁊ pax ſibi dediſſe oſculum:ᷣ alteri:Aο1οοα
VHXx& &ι π⁄αρπααττποÜX εςια. In octogeſi⸗

moquinto.Et non poſuerunt te in ↄſpectu ſuo

dicitis ꝙ in noſtro codice te non habeatur.ad⸗
dito te:⁊ emendato erroꝛe libꝛarij noſtrum er⸗
roꝛem emandabitis. In eodem. Et tu dominꝰ
deus miſeratoꝛ ⁊ miſericoꝛs. In greco inueniſ
ſe vos dicitis: di &αρπ1οοεμ α°061: id

eſt: ⁊ tu domine deus meus quod ſuperftluum
eſt. Meus ei in hebꝛeo nõ habet᷑:nec in. Lxx.

In octogeſimooctauo.Magnus ⁊ hoꝛẽdus.
NPꝛo quo in greco inueniſſe vos dicitis Oops
So&εια ;: quod ſigniſicat. terribilis ? timen
dus eſt. Foꝛmidandus ergo puto ego idipſum
ſigniſicare:⁊ hoꝛrendum:nõ vti vulgus exiſti⸗
mat deſpiciendũ ⁊ ſqualidũ.m illuld:
Mihi frigidus hoꝛroꝛ. Mẽbꝛa qtit:?:·
Hoꝛroꝛ vbiq; aios ſił ipᷣa ſilẽtia terrẽt: ⁊
Moõſtrũ hoꝛrẽdũ igẽs:⁊ multa ſiia.
In eodẽ.Tũc locutus in viſione ſcis tuis.ꝓ qᷣ
in greco vos inueniſſe dicit IOIs ẽ Xα“ιααα
VoOpG—ä1 TOoIG UOWωιι %°.i. Tüc locutus
es in viſione filijs tuis. Sʒ ſciendũ eſt ꝙ in He
bꝛeo laaſiadach habet᷑ qᷓ oms loiꝙ qioi
id eſt ſanctis tuis:trãſtulerũt.Et ſola ſexta edi

tio ꝓphis tuis interpᷣtata eſt:ſenſum magis qᷓ;

vba expᷣmẽs.Et in vulgata notandũ ẽ ꝓſcis ſi

lios repiri. In eodẽ. Tu vo reppuliſti ⁊ deſpe⸗

xiſti. qͥ in greco xqi ezXοερπαιρα inueniſſe
vos dicitis vnius lr̃e mutatio qᷓ;tũ vobis fecit

erroꝛem. Non em̃ reſpexiſti:ſᷣ deſpexiſti inter⸗

p̃tati ſunt:id eſt contempſiſti: niſi foꝛte e?As⸗
P&& & non putatis tranfferendum deſpexi⸗
ſti. Sed ᷣm diſertiſſimum iſtius tempoꝛis int᷑⸗
pᷣtẽ annihilaſti:vel anulaſti: vel vilificaſti. Et
ſiqua alia poſſunt inueniri apð imperitos poꝛ⸗
tẽta verboꝝ. Octogeſimonono.A ſeculo vſq;
in ſeculum tu es deus:⁊ dicitis ꝙ in greco non
ſit deus: αιο Tοουωοιιαπ‿uò 00
ιοπωε ca1.i. A ſeculo: vſq; in ſeculuʒ tu
es:quod apud eoſdeʒ eſſe manifeſtum eſt. Nã
⁊ hebꝛayca veritas habet ⁊ omnes alij interpᷣ⸗
tes:⁊.Lxx.ſiłr tranſtulerunt: c εια 100α
0ρν0ο°ιμ◻☛ %66–61 G 0 : quod hebzꝛayce dicitar me
olam adolam athebel. In eodem. QAuoniã ſuꝑ

uenit mãſuetudo: ⁊ coꝛripiemur:in greco vos
dicitis inueniſſe: o IſẽiX ο ροπισι 1
α111— οιαο ¼66¾6.i. m ſuꝑueit

0. LXXXIX

Epiſtola XXXIX

ſup nos mãſuetudo: æ inſtituemur. Sʒ ⁊ B ſup

fluũ eſt. In nonageſimo. Sicet dño ſuſceptoꝛ
meus es tu.Et dicitis ꝙ in greco es nõ habeat᷑
Ego vob amplius dicã ꝙ apð hebꝛeos neces
habeat᷑:nec tu.Sʒ apud.Lxx.⁊ apud latinos
ↄcinnitate ⁊ verboꝛum ↄſequentia poſitum
it. In nonageſimo. Beatus homo quẽ tu eru⸗
dieris dñe: dicitis in greco non eſſe tu:dαα
pio&ρνωονρ°1ο οαο OGVHπμ⅞ νοπιννρπ
id eſt. Beatus homo quem quidem erudieris
domine:⁊ verum eſt.ſᷣ apud latinos ꝓpter eu⸗
phoniam.i.ↄſonantiam poſitum eſt. Si em di
camus. Beatus homo quem erudieris domie
compoſitionis elegantiam non habet.ſᷣ quan⸗

do dicitur domine: ⁊ apoſt ropha fit ad domi-

num: nihil nocet ſenſui: ſi ponitur ⁊ tu. In eo⸗
dem. Et in malitia eoꝛum diſperdet eos.in gre

co dicitis non eſſe pᷣpoſitionem in:łᷣ legi. Ma⸗

litia eoꝛum diſperdet. Sciẽdum autem ꝙ ⁊ in
hebꝛeo ⁊ in cunctis interpꝛetibus poſitum ſit:
xHταςπ vẽ VW0ο 1ι ⁄ ‧1αN α1αππει

ToO& UpiOG OO „τ οοο.:1¹. Et in malutia eoꝛum

diſperdet eos dominus deus. Si autem volu⸗
erimus legere malitia eoꝝ diſperdet.i.quod in
Lxx.ſequitur in fine verſiculi:eos:⁊ ſuꝑ fluum
erit: ⁊ vitioſum. In nonageſimoſeptimo. Re⸗
coꝛdatus eſt miſericoꝛdie ſuę.Pꝛo quo in gre
co inueniſſe vos dicit = uuω0 ιμ ToUεπüεοοο
qUI16ω1π ποι6πD.1. Recozdatus ẽ miſericoꝛ⸗
die ſue Jacob: ̊ hic Jacob nomen ſuꝑfluum ẽ
In centeſimo. Oculi mei ad fideles terre:vt ſe
deant mecum. Mꝛo quo in greco inueniſſe vos
dicitis ei Iob& iò IôνινTαπα πιαπ 1νο
VXGONGGGaU ToU I6Mα¾050 ο⅓.¹-:¹. in fideles
terre ↄſidere ipᷣos mecum.qͥs nõ ita talẽ fugiat
interpᷣtatõeʒ:vt vᷣbũ ad vbũ exbmẽtes dicant
ita:Conſiderent ipi mecum. In centeſimopꝛi⸗
mo. Vigilaui ⁊ factus ſum ſicut paſſer ſolitari

us in tecto. Et dicitis inueniſſe vos in greco:

c απ⅝ν116σ: quod antiqui codices latino.
rum interp̃tati ſunt:in ediſicio. In oꝛiẽtalibus
ꝓuincijs ipᷣm dicitur:quod apud latinos tectũ
In paleſtina em ⁊ egypto: vel vbi ſcripti ſunt
diuini libꝛi: vel interpᷣtati ſunt: non habentin

tectis culmina:ſed domata: que Rome vel ſo⸗

laria:vel meniana vocant:id eſt plana tecta:q̃
tranſuerſis trabibus ſuſtentantur. Deniq; ⁊ in
actibus apoſtoloꝛum Metrus quando aſcẽdit
in doma: in tectum ediſicij aſcendiſſe credẽdus

eſt. ⁊ qñ p̃cipit᷑ nobis:vt faciamus domatino.

ſtro coꝛonã:̊ pcipitur: vt in tecto faciamꝰ per
circũitũ quaſdã eminẽtias:ne facilis in pᷣceps
lapſus ſit.Et in euãgelio.Que inq̃t audit ĩ au
re dicetis ſupꝑ domata.i.ſuꝑ tecta.Et in Eſaia
Quia vobᷣ ẽ ꝙ oẽs aſcendſtis ſuꝑ tecta noua:

Et multa iſtiuſmõi.In code. Fact ſum Ir⸗

cticoꝛax in domicilio:qð ſiłr in greco habetur:
Oοαοε 1ιπορπτιà οοαÜͤ 1ππ: ꝗ̃rit qᷣd
ſignificet nycticoꝛax apð latinos. In hebꝛeo ꝓ
nycticoꝛace vbũ:bos ſcpᷣtũ ẽ.qð Aqͥᷣla ⁊. Lxx
⁊ Theodotiõ ⁊ qͥnta editio nycticoꝛaeẽ interpᷣ
tati ſunt. Symmachus vo vpupã. Sexta edi⸗

tio noctuã.qð ⁊ nos ſeqͥmur. Heniq; vbi apud

nos ⁊ grecos legit᷑.factus ſuʒ ſiẽ nycticoꝛax in
domicilio: apud hebꝛeos ðꝛ fact ſum ſicut no⸗
ctua in ruinis. Nleriq; bubonẽ ↄtẽtioſe ſigniſi
care putãt. In eodẽ. A facie ire ⁊ indignatõis
tue. Mꝛoꝗᷓ inueniſſe vos dicitis: ſo ροοροσ
HÜουμ Iiα opyäi% Gοω αο OoO 60 00
οου.. A facie ire tue ⁊ indignatõis tue:cũ ma
nifeſtũ ſit ꝙ ⁊ apud hebꝛeos ⁊ apð.Lxx.int᷑̃⸗
tes ſichabeat᷑ qo &SOO0ρτοο TIα opVG
00 GUαομ %6.. Zn eodẽ. Qm placuerũt ſer
uis tuis lapides eiꝰ⁊ terre ei miſerebunt᷑.ꝓ ter
ra afar in hebꝛeo poſitũ ẽ ꝙ oẽs xovv traſtu⸗
lerũt. ⁊ põt tã puluis qᷓ; humꝰ.i. terra intpᷣtari
In greco: o ⁊i iU Aπιωια ρ0ο ουνοο
Tovτ „°ε¾ι5¾οοIαπωανονον πυ11
OixTe ρeWω. . .. .hv. i. Qm ꝓbauerũt ſerui tui
lapides eiꝰ⁊ pulueris eiꝰmiſerebunt᷑. In cẽteſi
moſcðo.Mõ in ꝑpetuo iraſcet᷑. Pꝛo qͥ in greco
inueniſſe vos dicitis: oρο IGXOG OSVIG&
On&E&1ο1i. nõ in finẽ iraſcet᷑. ᷣ̊ vbũ hebꝛaycuzʒ
nes. ⁊ ppetuũ ⁊ finis ⁊ victoꝛia intelligit᷑ ꝓ lo⸗
coꝝ q̃litate. In cẽteſimotertio. Qui facis ãge⸗
los tuog ſpũs. ꝓqò in greco inueniſſe vos dicit
o &ορνιο IOOα a ςπι ου ’NPeS .L1C&EG. i.
fac̃ãgelos ſuos.l qͥbꝰbꝛeuit᷑ q̃rite.Quõ cũ ad
deũ ſermo ſit: q̃ſi ad aliũ loquẽs ꝓpha repẽte
mutet᷑:maxie cũ ſic incipiat.Deꝰ ðs meꝰ mag⸗
nificatꝰes vehemẽter ↄfeſſionẽ:⁊a decoꝛẽ indui
ſti: ⁊ qͥ tegis in aqͥs ſuꝑioꝛa eiꝰ.i.celi.Qui po⸗
nis nubes aſcẽſum tuũ:qͥ ãbulas ſuꝑ pẽnas vẽ
toꝝ:⁊ ſtati ſequit᷑. Qui facis ãgelos tuos ſpũs
⁊ miſtros tuos ignẽ vꝛẽtẽ. Qui fundaſti terrã
ſuꝑ ſtabilitatẽ ſuã.⁊ poſt paululũ.Ab increpa
ione tua fugiẽt:⁊ a voce tonitrui tui foꝛmida⸗
buũt.⁊. In loco quẽ füdaſti eis. Qui emittis fõ⸗
tes in ↄuallibꝰ. Interi ⁊ illð. At educas panẽ

de terra. Si g oĩa hec ad ſcdᷣaʒ pſonã ſunt.i.ad

deũ:quõ in vno vſiculo tertia ꝑſona ſbito ⁊ ex
oꝛdinẽ inducit᷑: In eodeʒ.Al voce tonitrui tui
foꝛmidabunt. Dicitis tui nõ haberi in latio: cũ
i gꝛeco ſit:o TIiꝙ Popn& 6popTn&αGουο½ε
AXAicd& ναοσπ1ââ habetur hebꝛeo tonitrui tui: 2
miroꝛ quomodo apud latinos erroꝛe ſcriptoꝛũ

ſubtractum ſit. In eodem Hoc mare magnum
⁊ ſpatioſum manibus:⁊ dicitis in greco mani⸗
bus nõ haberi: ⁊ ego noui a Iiααςαιρι

τι ;7αααευοροαιοπα.1:5 mare magnu
⁊ ſpatioſum:bᷣ ex hehꝛayca ⁊ Theodotõis edi⸗
tione in. Lxx.ſub aſte riſco additũ ẽ. Demiq; ⁊

in hebꝛeo ita ſ. criptũ ẽ zeaianſa dollu arabid .

qð Aqla ſic interpᷣtatus ẽ᷑: cupOωοο

Ioioæ XSS6&1⅞11 o&s interp̃tes: ⁊ B̊ ᷣm hebꝛay⸗
cã ðꝛ ꝓpᷣetatt SèM
qð q̃ſi expãſas manus hẽat:⁊ in ſe cũctas ſuſci
piat. In eodẽ. At educas panẽ deterra. Pꝛo
q̃ inueniſſe vos dicitis:vt educat ſᷣ nõ põt alis
ad ipᷣm: aliud ad aliũ de ſe ipᷣo dici: aut oia q̃ſi
ad deũ loqbat᷑ ꝓpha:aut oĩa ad aliũ de eo refe
rebat.Cũ ãt pleraq; ad ipᷣm dirigant᷑. Et ea q̃
abigua ſunt:ad ipᷣiꝰpſonã redigenda ſunt.In
greco ToeανποπιαρωÜ ρνπ αιαàπα. i.
Ad educẽdũ panẽ e terra. In eodem. Herodij
domus dux ẽ eoꝝ. ꝓherodio:qð in hebꝛeo ðꝛ
aſida. Symmachus.

idẽ miliũ interp̃ᷣtatus ẽ. Deniq; ⁊ nos ita vᷣti⸗

mus in latinũ:vbi aues nidiſicabũt:milui abi⸗
es domus ẽ:ꝙ.ſ.ſꝑ in excelſis:⁊ arduis arboꝛi
bus nidos facere conſueuit. Vñ ⁊ ſexta editio
manifeſtius interpᷣtata ẽ:miluo cupᷣſſus ad ni⸗
dificandũ. ꝛo abietibus aũt ⁊ cupᷣſſis in he⸗
bꝛeo ponit᷑ barſim:qð magl abietes qᷓ; cupᷣſſos
ſigniſicat. In eodẽ. Petra refugiũ erinatijs.p
q̃ in hebꝛeo poſitũ ẽ phãnim: ⁊ om̃s ex irrutili
voce ſili trãſtulerũt.Soli. Lxx.lepoꝛes int᷑⸗
tati ſunt o& Sαα1αροντπ ισ☛ Xπυ
id eſt Petra refugium lepoꝛibus.Sciendum ẽ
autem animal eſſe nõ maius eritio hñs ſiłitudi
nem muris ⁊ vꝛſi. Vñ ⁊ in paleſtina arctomys
id eſt vꝛſus mus ðꝛ. ⁊ magna eſt in iſtis regio⸗

nibus huius generis abundãtia:ſemꝑq; in ca⸗

uernis petrarum ⁊ terre foueis habitare ↄſue⸗
uerunt. In centeſimoquarto. Edidit terra eo⸗
rum ranas. Pꝛo quo in greco πιs ραωα
Uιπρα1πρα οουααa: vos legiſſe dixiſtis: qo
põt ita interpᷣtari. Ebuliuit terra eoꝝ ranas:ſ
⁊ in ̊ nulla ẽ in ſenſu mutatio: ⁊ nos ãtiquã in
terpᷣtatõeʒ ſequẽtes qð nõ nocebat:mutare no
luimus.Et ↄtriuit lignum finium eoꝛum. Pꝛo
q in greco vos inueniſſe dicitis.xct &ρρο1i⸗
Pe a υαο ρ oρHwοοοαονιπι% . i. Contriuit oẽ
lignuʒ finis eoꝝ. Sed ⁊ h̊ additũ eſt:⁊ ſupfluũ
In eodẽ. Qm̃ memoꝛ fuit verbi ſancti tui:qð
habuit ad Abꝛahaʒ pueꝝ ſuũ. Pꝛo qͥ in greco
vos legiſſe dicitis ii.
quod diſpoſuit: ita ⁊ in hebꝛeo:a apud.Lxx.

interp̃ᷣtes habyf: O T &⅓uσ1ε¾5μ Toνοααο ν

Toρ α π6εααν TOVOοXο ο.

Ergo quod in greco dicitur

in hoc loco ⁊ ſuꝑfluum eſt:⁊ radendũ.
In centeſimoquinto.Cõfitemini domino quo
niam bonus. Mꝛo quo in greco vos legiſſe di⸗
citis Oviiid eſt quoniam: pui o&:d eſt ſu⸗
auis.Sed ſciendum eſt ꝙ Xpu& IOo&in vtile

⁊ in bonũ:⁊ ſuaue verti põt. Heniq; ⁊ in he⸗

bꝛeo ſcriptum eſt chitob:quod omnes voce ſi⸗

Crac

itonnine
Mhicuuzeg
Gle Nofl
gedt

Nioto
(ofupfuun
innnaren
(yhodlets

buͤer fbode
terötatoin
Legte el

ne texaeert

gneode
ſeeopigee⸗
uicgeib
fuüe Jnca
guizin
Coinueniſſen⸗
NA
1tanutinann
ſeeitedsinp
Weiudice⸗
ldctinpon
bek:ao vol
no. Juge
Aob.l.Er
noͤeſſe. Re
apud hebꝛe
peritur:Fha
no. Erurge
bhomerurg
Nquodamnin
den. Mhie
Cingrecon
hckſubchti ſu
ſopllinoſcrie
dſiſue upi
hhennusträſar
Sckanigfact
de geceneeſn
Pürerdonninue
Nebusnoͤleg,

Sanoo ſeh

Mtunsemnin
lifeſte hen
fum dicn lg
1dotminare,
uc A⸗
no. Congtch
4 hoe ſupkn
ſlledieins⸗

Denigzttoif
haſabinniut
dſigurllentn
it Bitineltie
mmiuoaiſiuntt
sait taiſonbe
1g abierzaiſis
Arefugäcnens
um:10ferinn
l. Luleousri
Rlouss
porions Samnant
musernobioſtinl
inpachtuemon;
gnucknſterero⸗
undiuſengce
fovcisbehinn ſi⸗
. Etohteng,
guveſt ofieſt
legledunſtadh
tuemcrnmngf
gio: tMosälquan
ocebanmatarete
fnunevuun e
tieoͤtſe

foViConmui
uanickrht
veri nnuin

ſus. odirtn
.

onẽ ⁊ exacerbatõeʒ ſꝑ expᷣſſam: vbi ðꝛ

mili tranſtulerũt ò αιονοαI
ꝑſpicuuʒ ẽ ꝙ Siò Ioõë bonus intelligat. In
codẽ.Nõ fuerũt mẽoꝛes multitudis tue miſeri
coꝛdie.diciti ꝙ in greco inueneritis cτονπ

Apu&οG GHαaV O.i. Eõô fuerũt mẽoꝛes: ⁊ 2iun

ctio ſuꝑflua ẽ. In eodẽ.Et irritauerũt aſcẽdẽ⸗
tes in mare:mare rubꝝ. Mꝛo qͥ in greco iueniſ⸗

ſe vos dicitis xc &αρρραπν.z αatis
bũ ex vᷣbo debẽ trãſſferri ⁊ amaricauerũt:ſ̊ hec

interpᷣtatio ãnullatõi ↄſilis ẽ:ſiue ãnihilatõni.
Legite Eʒechielẽ.⁊ inuenietis: ä
“ irritati

i. domus exaſpans
In eodẽ.Et vidit cũ tribularẽt᷑:⁊ audiuit oꝛõ
nẽ eoꝝ.ĩ greco xiei Aεανπ1οο.˙ 1. 21 vidit dñs
Quicqͥd ex h̊ in greco inueniſſe vos dicitis ſu⸗
fluũ ẽ. In cẽteſimoſexto.Et ſtatuit ꝓcellã eiꝰ
n aurã: ⁊ ſiluerũt flucreius.h̊ᷣ ̊ qð ꝓ iſto gre⸗
co inueniſſe vos dicitis:τ πHου TD

iXNRSειαπ I ci aρα.i. 7 2ſtituit ꝓpcelle

⁊ ſtatuit in aurã:ſuꝑfluũ ẽ. In eodẽ. Et dedu⸗
xerũt eos in poꝛtũ volũtatis eoꝝ. MPꝛo q dicit
vos iueniſſe ei AiuSα ειο“ ν1 απ αοο ν
id eſt in poꝛtũ volũtatis ſue.ſᷣ in hebꝛeo nõ ha
bet᷑:qð volũtatis eoꝝ ſonat. In cẽteſimoſepti
mo. In greco dicitis eſſe: & Sε ρειέτιπ oοε
Ao.i.Exurgã głia mea. Qõ dicitis in latino

nõ eſſe. Recte in iſto pſalmo non habet᷑:qꝛ nec

apud hebꝛeos:nec apud vllum interpᷣtum re⸗

peritur:ſᷣ habentur in quinqgeſimoſexto pſal⸗

mo. Exurge gloꝛia mea: exurge pſalteriũ ⁊ cy⸗
thara:exurgam diluculo. Be quo mihi videt᷑
a quodam in iſtum locum eſſe tranſiatũ. In eo
dem. Mihi alienigene amici facti ſunt. Pꝛo
quo in greco inueniſſe dicitis: leIꝗaMαον:
h eſt ſubditi ſunt. Sʒ h̊ in quinquageſimono⸗
no pſalmo ſcriptum eſt. Mihi alienigene ſub⸗
diti ſunt. In pñti autem ita apud omnes inue⸗
niemus trãſlatoꝛes M
id eſt amici facti ſunt.quod hebꝛayce ðꝛ hecto⸗

de. In centeſimonono. Virgam virtutis tuee

mittet dominus ex ſyõ:dicitis vos in grecis co
dicibus nõ legiſſe tue:pſa;& οιπ ιρνα°66σ

ατοο X„zu α1ανο1εοα11ο .1 1. vgaz

vꝓtutis emittet tibi dominus ex ſyon. Qð ma⸗
nifeſte in hebꝛeo ⁊ in.Lxx.interpᷣtibus habet
In eodem. Dominare in medio inimicoꝝ tuo⸗
rum. dicitl in greco legi: ια Mε τ1.
⁊ dominare.ſᷣ hoc nec in Hebꝛeo habetur:nec

apud.Lxx.⁊ ſuꝑfluum eſt. In centeſimodeci⸗

mo.Confſiteboꝛ tibi domine in toto coꝛde meo
F ⁊ hoc ſuꝑfluum eſt. Quod in greco vos inue
niſſe dicitis: PoXiXαρXα ι⅞1ο0ö/ä.i. in toto coꝛ
de meo. In centeſimotertiodecimo. Deus aũt
noſter in celo. Pꝛo quo in greco legiſſe vos di⸗

.qꝛ bonus:ex q̃̊

fo. Xc
Epiſtola XXXIX

citis:eV OUSdVO QEVvi . i. in celo *
in terra:ſᷣ ⁊ hoc hic ſuꝑfluum eſt. In cẽteſimo⸗
quartodecimo.Et in diebus meis iuocabo te.
dicitis ꝙ in greco non ſit:te ⁊ bene.De noſtris
quoq; codicibus radendum eſt. In ipᷣo. Pla⸗
cebo domino in regione viuoꝝ. MPꝛo q̃ͥ in gre⸗
co legiſſe vos dicii: eUSαπτιιπιιοιιον
xUG1ον αιοε ω b.i. Placebo in con
ſpectu domini in regione viuoꝛuʒ:vᷣ hoc ſuper⸗
fluum eſt. In cẽteſimodecimoſeptimo. In no⸗

mine domini:quia vltus ſum in eos. dicitis in

grecis codicibus nõ iuenirixdi Iοàο να
xOSI0OUEUHPAUHD A 1I0Cασ.1¹. in noie dñi vl⸗
tus ſum eos.ſᷣ qꝛ in latinis ſub aſteriſco legẽdũ
ẽ. In cẽteſimodecimooctauo.Et meditabar in
mãdatis tuis q̃ dilexi: in greco vos legiſſe dici
tis:vehemẽter additũ eααπονοριωο5+Sι¾
id eſt qs dilexi vehemẽter:ſᷣ ̊ ſuꝑfluum ẽ. In
eodẽ. Et leuaui manus meas ad mãdata tua qᷓ
dilexi. in greco vos legiſſe dicitis: 8 006 Iα

TOXG 0ιυιομ¾ιμ ιοτσοασ1τ1πις Oιπ Xρ. . ad

mãdata tua q̃ dilexi vehemẽter.ſᷣ ⁊ B ſuꝑfluuʒ
. In eodẽ. Cogitaui vias meas.in greco vos
legiſſe dicitis: A W—iα πτ 1απ ο„‧0οονα
ο0οο%.ú:1. Cogitaui vias tuas. h̊ ſuꝑfluũ ẽ:⁊ re⸗
cte vias meas legit᷑. In eodẽ.Et ↄuerti pedes
meos in teſtionia tua.in greco legiſſe vos dicitl
xrE.οιο TS= P. i. auti. ̊ ⁊ B ſuꝑfluũ ẽ. In
eodẽ. Ego aũt in toto coꝛde ſcrutaboꝛ mãdata
tua.in greco evoXiSD Xà1τια ⅛ο υ³: 1. in toto coꝛ
de meo vos legiſſe dicitis:ſᷣ h̊ meo ſuꝑfluũ eſt.
In eodẽ.Aia mea in manibus meis ſꝑ:⁊ legeʒ
tuã nõ ſum oblitus. ꝛo qͥ in grecolegiſſe vos
dicitis: uui oev vaiù XS 1πιοοτν
MqäH ιο½οπι½. i. Mia mea in manibus tuis ſp. Sʒ
ſciendum eſt ⁊ apud hebꝛeos ⁊ apud. Lxx.⁊ a
pud oẽs alios interpᷣtes ſcpᷣtũ eſſe in manibus
meis ⁊ nõ in manibus tuis: qͥbus hebꝛayce ðꝛ
bachaſa:⁊ oẽs apud grecos eccłiaſtici intpᷣtes
iſtũ locũ ſic ediſſerũt: ⁊ ẽ bꝛeuit᷑ h ſenſus.Quo
tidie ꝑclitoꝛ.⁊ q̃ſi in manibus meis ſanguinem
meũ poꝛto:⁊ legem tuam nõ obliuiſcar. In eo⸗
dem. Exitus aquaꝝ deduxerunt oculi mei:qꝛ
nõ cuſtodierũt legẽ tuã xMε π„ a: non
cuſtodiui legẽ tuã:ſᷣ q̊ ſuꝑfluũ ẽ:qꝛ ⁊ in hebꝛeo
legit᷑. Riui aq̃ꝝ fluebãt de oculis meis:qꝛ non
cuſtodierũt legẽ tuã. In eodẽ. Pꝛonũciauit li⸗
gua mea eloqͥu tuũ ꝓnũciauit i greco O&ρπÜ
vos legiſſe dixiſtis:qð vbũ ſiue dicas ꝓnũcia
bit:ſiue effabit᷑:ſiue loquetur idipᷣm ſignificat.
Heniq; ⁊ nos de hebꝛeo ita vtimus. Loquet᷑
lingua ſermonẽ luũ. In cẽteſimodecimonono
Hſe libera aiaʒ meã a labijs iniqs a lingua do
loſa. In greco:x&1. i. ergo ſuꝑfluum eſt. n
centeſimouigeſimoſexto. Btũs vir qui imple⸗
uit deſideriuq ſuum ex ipᷣis:in greco dicitis vir
—

nõ haberi &ναρνιπωοι σ1. Be
atus qͥ impleuit:qð maniteſte in hebꝛeo ⁊ i. lxx
interpᷣtibus ↄtinet᷑. In centeſimouigeſimono⸗
no. Pꝛopter legẽ tuam ſuſtinui te dne:dicitis
in greco vos legiſſe:ep exg TIoορονατ οο
ν0%61. ppr nomen tuũ. Et nos ↄfitemur plu⸗
ra exẽplaria ſic reꝑiri.Sʒ qꝛ veritati ſtudemꝰ:
id qð in hebꝛeo ſit: ſimpłr debemus dicere. p
noie ei ſiue lege:apð eos legit᷑ tyra:qð Aqᷣlai⸗
terpᷣtatuseet 6ÖSeeſt
timoꝛẽ. Symmachus ⁊ Theodotiõ ho tο:

id eſt legem:putantes ita eſſe ꝓpter litteraxꝝ ſi⸗

militudinem: ⁊ foꝛmam:q̃ tm magnitudine di⸗
ſtinguit᷑. Quinta editio terroꝛem interpᷣtata ẽ.
Sexta verbum. In centeſimotriceſimopꝛimo
Sicut iurauit domino votũ nouit deo Jacob.
NPꝛo eo quod nos interpᷣtati ſumus:votuz vo
uit in greco uua IO Tœ òοια legiſſe vos dicitl:
⁊ putatis interpᷣtari debuiſſe:oꝛauit deum:ſed
hoc male. Nam eUOαα locoꝛum qualita
te: ⁊ ratione etiam votum ſigniſicat.m illud.
Redde domino vota tua.i.ẽO q& σιου. In
centeſimo triceſimoquinto. Qui fecit lumina⸗
ria magna: dicitis.quia in greco inueneritis:
Te &°1ια1 αα1α AcVGX“ ¾ο οι1
fecit luminaria magna ſolus.Sʒ hoc de ſupio
ri verſiculo eſt: vbilegimus.Qui fecit mirabi⸗
lia magna ſolus. Ibi ergo legendum eſt:⁊ hoc
quaſi ſuꝑfluum non ſcribẽdum. In centeſimo⸗
triceſimoſeptimo. Quoniam magnificaſti ſuꝑ
omne nomẽ ſanctum tuum: in greco repperiſſe
vos dicitis ẽ i o1ρα☛⁸.. ſuꝑ oẽs. Sʒ in. x.
legitur oSανα„νναασεπ ωα1 ορνοοN4
Tociο σουσſicut 7 nos in latinũ vertimus
Ceterũ apud hebꝛeos ita eſſe cognoſcite. Qm
magnifſicaſti ſuꝑ omne nomen verbum tuum.
Auxta editionem autem latinam hic ſenſus eſt
Auoniam magniſicaſti ſup omne nomen. hoc
eſt quod in celo: ⁊ in terra dici põt:ſanctum fili
um tuum. In centeſimotriceſimooctauo. Mꝛo
eo quod eſt. Quia nõ eſt ſermo in lingua mea:
vYos in greco inueniſſe dicitis: o II1 0OOc
EAOXοναXß0οωTIH⅞50 6⁵˙. Quia non eſt do
lus in lingua mea:quod ſolum ſexta editio int᷑

p̃tata eſt. Ceterum ⁊ apud. Lxx. ⁊ apud om̃s
interpᷣtes ⁊ ipᷣm hebꝛaycum: vel XXidv: vel
AoyVoV.i. eloquium ⁊ verbum ſcriptũ habet
Deniq; hebꝛayce ðꝛ mala.In centeſimotriceſi
monono.unes extenderũt in laqueũ. Pꝛo qͥ
in greco inueniſſe vos dicitis:xc& οτι—
Aievipav ⅞ πα To—οσιοον.Ü⁵1¹1 funib'extẽ
derũt laqueũ pedibus meis:ᷣ in hoc loco ſuꝑ⸗
fluũ eſt. In eodẽ ꝓ eo qð eſt. Habitabunt recti
cũ vultu tuo:in greco inueniſſe vos dicit: x&r
x†—01†eαιοονοσονοιο7τι νω$InH‚t.π
. i. abitabũt recti cũ vultu tuo:ſ h̊ aiun⸗

. „ *
„ * . „ ——— „ ..
„ . . 17
. *. 4 .

etio ⁊ ſuꝑflua ẽ. In cẽtefimoq̃drageſimo.Biſ

ſipata ſunt oĩa oſſa mea ſecus infernũ. Mꝛo qͥ
in greco legiſſe vos dicit Aicoòροπτιπσπραα

o& ααου1ι πωορπToÜναdπ .i. diſſipata ſüt
oſſa eoꝝ ſecꝰ infirmũ:ſᷣ ⁊ hoc ſuꝑfluũ ẽ. In cẽ⸗

teſimodrageſimoſexto. Nec in tybijs viri bñ

placitũ erit ei.p ei dño legiſſe vos dicit:qð nõ

habet in greco: o& se Ioic hi&αο 100

citũ ẽ. De eo aũt qð ⁊ vos in fine ſchedule qri⸗

tis:⁊ ſcũs filius meus Auitus frequenter effla
gitat: quõ greca interpᷣtanda ſint vba.bꝛeuiter
annotaui.houunioO menſis exoꝛdiũ ẽ: quod

nos ſm latine lingue ꝓpetates calendas poſſu

mus dicere. Verũ quia apud hebꝛeos menſis
Fm lune curſuʒ ſupputat᷑:⁊ apud grecos Invn

luna ðꝛ.vouuiVid. q̃ſi noua luna appellatur.

EepH· uid aũt deſertum vel ſolitudinẽ ſignificat.

Thꝛonus vel ſedem vel ſoliũvbx ſiop:vt
diximus noctuã.xoivo.uUicnõ yt latini intp
tati ſunt muſca canina ðꝛ:xuvVo.uio ꝑ y grecã

lxaʒ. Si iuxta hebꝛaycã intelligẽtiã ꝑ.oixoipꝑ
o. Ua dʒ ſcribi vt ſit xoννυúορα.-1. o& genus
muſcaꝑ. Sʒ Zlqla
oimodã muſcã interpᷣtatus ẽ

pꝓ quo latinis aſciã vertit. Nos ge

nus ferramẽti interpᷣtati ſumus qͥ lapides do⸗

lant᷑. DHeniq; ex hebꝛeo vertentes ita diximus
⁊ nũc ſculpturas eius ꝑiter bipenniq; ⁊ dolato
rijs deraſerunt eergo dola
toꝛiũ dici pöot. MD
Beati Oamaſi pape ad ſanctũ hieronymũ

pbrm petẽtis pſalteriũ ſm editõeʒ. Lxx.inter

pᷣtũ ↄuerti atq; emẽdari. Epła XI.

Amaſus epᷣus

d fratri ⁊ conpᷣſbytero Hieronymo
innDw domino ſalutem. Bum multa
coꝛpoꝛa libꝛoꝛum in meo arbitrio
oblata fuiſſent: contigit vt libꝛum pſalmoꝝ in
meo aio feſtinus cognoſcerem detineri:⁊ mẽo⸗
riã capacitatis mee imbui cogitatu.Frat᷑ amã⸗
tiſſime:⁊ in Rp̃o ſemper ſacerdos rogo te:vt
Hm.Lxx.interpᷣtes.i.athyam ⁊ Ptoleme
um: Oidymum: Sauium: Epiphanium:Cya
trem: Symonem ⁊ ceteros inquantum veſtra
potuerit conſcientia:de ſeptuaginta inuenire
veſtigia nobis tranſmittatis. NPeto item chari
tatem tuam: vt ſicut Alexandrum coepiſcopũ
noſtruz docuiſti in gremio grecoꝝ pſallere:ita
nos tua fraternitas dirigere delectet᷑:quia tan
te ſimplicitatis indago eſt apud nos:vt tantuʒ
in die dñica apoſtoli epiſtola vna recitetur:⁊ e
uangelij capitulum vnum dicatur. ⁊ nec pſallẽ
di mos tenet᷑:nec hymnidicus ĩ nro oꝛe cogno⸗
ſcitur. Neto ergoꝑ fratrem⁊ conpꝛeſbyterum

Cl
Ppont

Monolenb⸗

Pitanumn.
Bibieee
hiffiunſd
fyepſolno

d
no fipoſen
zticmnisp⸗
ſſicn Ron
optiuslani
tuus: vt vor
Hoctuczcana
Uematutnis
Naplaustu
Glaltertin
Clonane⸗
gasſdes
ois gor
rabllvoce⸗
gok:ytinc
Fleccasl
thecoſten
ſime ppen
dis canat i
line aitfan
Buhier
pſolteriood.
nn adlaab
ſc diſtingu

n

„ cexr
detgoſana⸗
Panetüiepiq
dalonepglee⸗
nhlögruüere
binsendcen
chomeptl

enöfaton

leldonſtede
nociheben
Nann⸗cnnr
Dnuſqniczn
ntia.epeſo⸗
Ncentpork
Mctaqjinöͤf
Uushaben
Rdehebre

ürngeen
nnitil
Cogne
1Adrt

*

elnpftie c

ünbizfif
noſtn
negeſi
nndioyiitin
nimeſcheilieii⸗
eftllenref,
Birſbrkaie
Pannliigl
Mscclenlseſt
lbchenenſs
nr
Almn mahn,
akii
S
ichönlmnnß
ouuatſgi
telligenigd
osdgn

ge

ägni ſie

uumus alopidan⸗
Ctentes ladven
ebipennigt rn
Ngo
Aennibiawnn
ntiiig Luinn
8 L

N,
ſuoches

byenhavnnn

Uten.Dunctdn.

uminmeoarbinn
lrunpſalnorn
endetneretnt
ſrcrdos ſohden

Tractatus VI

noſtrũ Bonifaciũ: vt iubeat frat᷑nitas tua rei
huius nob̃ apire veſtigiũ. Miſſa qͥnto calen⸗

das nouembꝛis ꝑ Bonifaciũ pbrjm Hieroſoly

mitanum.

Bii ſHieronymi pbr̃i ad ſem Damaſum pa⸗
pã rñſiua:vbi ſuggerit de Gloꝛia pri ⁊ Alla in

fine pſalmoꝝ apud Romanam eccłaʒ ↄcinnen

do. Epiſteaig XLI

*„

Eatiſſimo pape

b Bamaſo ſedis aplice vꝛbis Rome
Hieronymꝰſupplex.Legilr̃as apla⸗
tus vri poſcẽtes:vt ſm ſimplicitatẽ. Lxx.int⸗

ptũ canẽs pſalmoãphũuũ interpᷣtari feſtinẽ ꝓpt
faſtidiũ Romanoꝝ: vt vbi obſcuritas ipedit:
aptius ⁊ latine trahat᷑ ſenſus. Pꝛecat᷑ cliens

tuus:vt vox iſta pſallẽtiũ in ſede Romana die
noctuq; canat᷑.⁊ vt in fine cuiuſlibet pſalmi:ſi⸗
ue matutinis hoꝛis:ſiue veſꝑtinis ↄiũgi pᷣcipi
at apłatus tui oꝛdo. Gła pr̃i ⁊ filio⁊ ſpũiſancto

Sicut erat in pncipio ⁊ nũc ⁊ ſꝑ ⁊ in ſecula ſe⸗

culoꝝ amẽ. Iſtud carmẽ oi pſalmo piũgi pᷣci⸗
pias:vt fides.cccx viij.ꝓpoꝝ Nyceni ↄcilij etiã
vr̃i oꝛis ↄſoꝛtio declaret᷑. Abi ãt ðs⁊ hõ hono
rabili voce cãtat᷑:allła ſꝑ cũ oibus pſalmis affi
gat᷑: vt in oĩ loco cõit᷑ rndeat᷑ nocturni temꝑis
In eccła aũt poſt reſurrectõeʒ vſq; ad ſem̃ pẽ⸗

thecoſten finiat᷑. Int᷑ dieꝝ vo ſpatia nquage
ſime:ꝓpt᷑ nouitatem ſancti paſche vox iſta lau

dis canat᷑ in Aleph:qð eſt alłla:qð ꝓlogus la⸗
tine aũt pᷣfatio dicic l
Biti lhieronymi ad MPaulã ⁊ Euſtochiũ de
pſalterio qð rurſus m.Lxx.editõeʒ coꝛrexe⸗
rat:addita ab illis vel ex hebꝛeis obelis aſteriſ
ciſq; diſtinguẽs. Epla. XLlJI

dſalteriũ Ro
p me dudũ poſitus emẽdarã: ⁊ iux
Lxx.interpᷣtes: lʒ curſim magna
. erx pte coꝛrexerã: qð qꝛ rurſum vi
detis o Paula ⁊ Euſtochium ſcpᷣtoꝝ vitio de⸗
pꝛauatũ:pluſq; antiquũ erroꝛẽ:qᷓ; nouã emen⸗
dationẽ valere cogitis: veluti qͥdã nouali ſciſ⸗
ſum iã aruũ exerceã:⁊ obliqͥs ſulcis renaſcẽtes
ſpinas eradicem:equuʒ eſſe dicentes: vt quod
crebꝛo male pullulat:crebꝛius ſuccidat᷑. AUnde
ↄſueta pᷣfatione ↄmoneo tam vos quibus foꝛ⸗
te laboꝛ iſt e deſudat qᷓ; eos qui exemplaria iſti
uſmodi habere voluerint: vt que diligent᷑ emẽ
daui:cura ⁊ diligentia tranſſcribant.notet ſibi

vnuſquiſq; vel iacentem lineam vel ſigna radi

antia.i.vel obelos vel aſteriſcos.Et vbicunq;
viderit vgulam pᷣcedentem: ab ea vſq; ad duo
pũcta q̃ impᷣſſimus:ſciat in. Lxx.interpᷣtibus

plus haberi. Abi aũt ſtelle ſititudinem ꝑſpexe

rit: de hebꝛeis volumibus additum nouerit eqᷓ

pᷣtes ſcpᷣtum eſft

vſq; ad duo pũcta:iuxta Theodotõnis dũtax

at editõeʒ:qͥ ſimplicitate ſermonis a. Lxx.int᷑⸗

pᷣtibus nõ diſcoꝛdat.lhec g̊ vob ⁊ ſtudioſo cui
q; feciſſe me ſciens:non ambigo multos foꝛe:qͥ

yYel inuidia vel ſuꝑcilio malint ↄtẽnere videri
pclara:qᷓ; diſcere ⁊ de turbilẽto magis riuulo:
qᷓ; de puriſſimo fonte potare. D

Biti hHieronymi ad Sophꝛonium denoua
editõe Pſalterij m hebꝛaycam veritatem: v⸗
bi omnium Pſalmoꝛum vnicum teſtat᷑ eſſe vo
lumen. Epta. XLII

Cio quoſdãpu⸗
s tare pſalterium in quinq; libꝛos eſſe
diuiſum: vt vbicunq; apud.lxx. int᷑
finis libꝛoꝝ ſit. Mꝛo quo in hebꝛeo legit᷑ amen
amen. Nos autem hebꝛeoꝝ auctoꝛitateʒ ſecuti
⁊ maxie apłoꝝ: qͥ ſꝑ in nouo teſtamẽto pſalmo
rum libꝛum nominant: vnum volumen aſſerui
mus:pſalmoꝛum omnes eoꝛuʒ teſtamur aucto
rum:qui ponuntur in titulis.Oauid.ſ.Aſaph
⁊2 IJditum:filioꝛũ choꝛe Eman iſraelite. oy
ſi ? Salomonis:⁊ reliquoꝛum quos Eſdras pᷣ
mo volumine compꝛehendit. Si enim amen:
pꝛo quo Aquila tranſtulit
in fine tantummodo libꝛoꝛum poneretur: ⁊ nõ
interdum:aut in exoꝛdio aut in calce ſermonis
ſiue ſententie:nunqᷓ; Saluatoꝛ in euangelio lo⸗
queretur amen amen dico vobis:⁊ Pauli epi⸗
ſtole in medio illud opere ↄtinerent. Moyſes
quoq; ⁊ hieremias ⁊ ceteri in hũc modũ mul⸗
tos haberent libꝛos q̊ in medijs voluminibus
ſuis amen frequẽter interſerũt.Sʒ ⁊ numerus
vigintiduoꝝ libꝛoꝝ hebꝛaycoꝝ⁊ myſteriũ eiuſ
demnumeri ↄmutabit᷑.Nam ⁊ titulus ipᷣe he
bꝛaycus 4NNNͤ iné
pᷣtatur volumen hymnoꝝ: apoſtolice auctoꝛi⸗
taticongruens non plures libꝛos:ſed vnũ vo⸗
lumen oſtendit. Quia igitur nuper cuʒ hebꝛeo
diſputans: quedam ꝓ domino Saluatoꝛe de

pſalmis teſtimonia ꝓtuliſti: volenſq; te illude⸗

re ꝑ ſermones pene ſingulos aſſerebat non ita
haberi in hebꝛeo:vt tu de.lxx.interpᷣtibus op⸗
ponebas: ſtudioſiſſime poſtulaſti vt poſt Aqͥlã
⁊ Symmachũ ⁊ Theodotõeʒ:nouã editõeʒ la
tino ſermone trãſferrẽ. Aiebas ei te magis int᷑⸗
p̃ᷣtũ varietate turbari:⁊ amoꝛẽ tuũ qͥ laberis v
trãſlatõe vel iudicio meo eſſe ↄtẽtũ. Añ impul
ſus a te cui ⁊ q̃ poſſum debeo:⁊ d nõ poſſuʒ rur
ſum me obtrectatoꝝ latratibus tradidi: malui

qʒẽO Hte vires potius meas qᷓ; volũtatem in amici⸗

tia querere. Certe ↄfidẽter dicã: æ multos hui⸗
opis teſtes citabo:me nihil dũtaxat ſnie de he⸗
bꝛayca veritate mutaſſe.Sicubi g editio mea a
veteribꝰdiſcreparit:introga quẽlibet hebꝛeo ꝝn

æliqͥdo ꝑuideb:me ab emulis fruſtra lacerari:
q̊ malũt ↄtẽnere:videri pᷣdlara qᷓ; diſcere:ꝑũuᷣſil

ſimi homiĩes.Mã cũ ſꝑ nouas expetãt volupta

tes:⁊ gule eoꝝ vicina maria nõ ſufficiãt:cur in
ſolo ſtudio ſcpᷣturaꝝ: veteri ſapoꝛe ↄtẽti ſunt:
Nec h̊ dico qͥ pᷣceſſoꝛes meos moꝛdea: aut qc⸗
qᷓ; ab his arbit᷑ detrahẽdũ:qͥꝝ trãſlatõneʒ dili⸗
gẽtiſſime emẽdatã oli mee ligue hoibus dederi
Hſᷣ qð aliud ſit in eccłijs xpᷣo credentiũ pſalmos
legẽ:aliud iudeis ſingula vba calũniatibus rũ
dere. Qð opuſculũ meũ ſi in grecũ vt pollicer
trãſtuleris. Liipitie mee
doctiſſimos q; viros teſtes facẽ volueris:dicã
tibi illud Oꝛatianũ. In ſiluã neligna feras:ni
ſi ꝙ h̊ habebo ſolamẽ:ſi laboꝛi cõi intelligã mi⸗
hi ⁊ laudẽ ⁊ vituꝑatõeʒ tecũ eſſe cõeʒ. ale in
xpᷣo.Cupio te meminiſſe mei.
Biti lhhieronymi pbr̃i ad aulam ⁊ Euſto⸗
chiũ de ſingulis pſalmis:qͥ ad ſingula dñi Sal
uatoꝛis feſta ptineãt: ⁊ qͥ pſalmi: ⁊ quãdo legi
debe6dst. Eola. XIUIIII

Wiame dulciſſi
mef filie mee ĩ ſpe miſericoꝛdie dei
petiſtis: vt vob diuſos pſalmos
. poꝛdinẽ ſequeſtrarẽ:qͥ vbi pſalli
debeant. Aos q; ego petij ꝓ me depᷣcaremini
dominũ deũ noſtrũ:vt dono ſuo mihi ↄcedere
dignaret᷑:qͥ poſſim ſcãʒ petitõneʒ vr̃aʒ arriꝑe:

–

vel ipᷣo donante cõplere:in cuius miſericoꝛdia

ſperãs ꝓut dñs ↄcedere dignatus ẽ intellectuʒ
vtilitati mee:neceſſe habui tã ſcẽ petitõi vr̃e ꝓ
affectu dñi obedire. Pꝛo qͥ oꝑe ſi nob gra fue⸗
rit integre aſſignata de oibus q̃cũq; dicta ſunt:
ipᷣi domino noſtro oĩpotenti ꝓ humilitate mea
oꝛãtes gras referre:qͥ etiã aſine loqͥ pᷣcepit:que
ipᷣe dñs voluit.Licet em̃ vniüſi pſalmi:qͥ reqᷣſi
tus fuerit legis diuine.ꝓpe modũ dia habeat:
tñ donãte deo:⁊ dño Jeſu xpᷣo ⁊ ſpũſcõ in con
feſſione trinitatis:qͥ pĩlalmi ꝓpꝛij ad ſingłos di
es feriatos dñi ſaluatoꝛis nri filij dei ꝑtineant:
ſeqſtratim expoſuimus. Qui ad natalem: qͥ ad
ſcãʒ Epiphaniã.i.ad baptiſmũ dñicũ:ſiue ap⸗
paritõis ſtelle diẽ.Et qͥ i qnta feria añ paſſionẽ
domint:⁊ qui in ipᷣa paſſione dominica:qui in
paſcha reſurrectionis ipᷣius domini noſtri re⸗
demptoꝛis:⁊ qui in aſcẽſione eius in celis: qui
etiam in aduentu eius: ⁊ qui de iudicio futuro
⁊ qui de ciuitate eterna in qua xpᷣus dominus
noſter ſanctos ſuos a pᷣncipio mundi vſq; in fi⸗
nem huius ſeculi:ſibi ↄgregat ſecum coꝛregna
turos in eterno regno celeſti ſcũs dñs trinus ⁊
vnus deus eternus:qͥ etiã ad dñũm deũ depᷣcã⸗
Dũ in letania:vel qͥ a penitẽtibus pſalli debeãt
q̃ etiã in natali ſcõꝝ dici debẽt. Cetos vo pſal⸗
mos inuenies:qͥ q ttidie legendi ſunt.Oms tñ
.

II

pfſalmi qͥttidie in toto anno ꝑ oꝛdinẽ pſalli pñt

ſ̃mↄſuetudinẽ eccłlaꝝ ⁊ mõaſterioꝝ.Sane qͥ le
gis ↄſidera:qꝛ vnus pſalmus ad multos dies
ſcõs ꝑtinet:⁊ pſalmi ðo multipłr iterant᷑ ꝑ ſin⸗
gulos dies. Mã eſt pſalmus:qͥ vbiq; pſalli põt

Alij iteꝝ ſunt:qͥ ad vnius diei figurã ꝑtinent.

Ad pauſantes wo q̃lis ꝑſone fieret: vtꝝ religi⸗
oſe an layce.De pſalmis qͥ qͥnta feria añ paſſio
nẽ:aut qͥ in ipᷣa paſſione dñi dicunt᷑: atq; in na

tales ſcõꝝ exinde eligẽdi ſunt pſalmi:ita etiam

de Cãticis ꝓphaꝝ fecimus:vt nõ in diebus ſu
pꝛadictis ↄfuſe ſpallant᷑: ſ qͥ in qͥ die dici debe
ant:qͥ legis inuenies.Ad maioꝛes oꝑas ptinet
pſalmus.lxx vij.Cathecuminis⁊ electis.xxiiij
NPer ieiuniũ.xix.triceſimuſqrtus ⁊.lxxij. De
baptiſmo ꝑ paſcha.lxiii. De lamẽtatõe.cxxxj
Ad ↄuẽtionẽ fratꝝ cẽteſimus triceſimus ſcðs.
Ad bñdictiõeʒ.cxxxiij. At laudes añ deũ fun⸗
dant᷑ nonus. At peniteat hõ qͥngeſimus.De
fixa fide.x. Be monẽdo cẽteſimus octauus.vt

oculũ pudicitie agas pᷣmus. e vigilijs in gra
bato ſextus.De iuſticia.xiiij. De honeſta oꝛõ⸗

ne xxxv.De cõione cũ oĩbꝰhoibꝰvł pauꝑibꝰ
xl.BGe natali dñi.cix.De trinitate.vt nõ timea
tur hõ.ix.De inſidijs hereſum.iij.De monen⸗
do ꝓximũ.iiij. De ſpe in deũ.xxij.SOe creduli⸗
tate.x.De oꝛõne in hoie.xxx. Bñdictio ſuper
pᷣncipes.xx.De amoꝛe legis.xxvj. SBe tribula
tiõe iimicoꝝ.xxv. Vt creatura creatoꝛẽ laudet
cij.de martyrio.xliiij.⁊.l.de ꝑſecutoꝛibꝰ.lxxxij
Dũ itras ad alienigenã.lxxxj.Oꝛõ ſuꝑ agꝝ.lx
xxiij.oꝛõ noct᷑ni tꝑis.xc.Oꝛõ ad altare.xxxiij.
Ad Marcella de collatõe editõis Aqᷣle cũ

hebꝛeis ꝓp: qð opus epłare officiũ intermiſilſ

ſeteſtaf. Epl. XVvVv —

CTtã puaeplan
v ſcriberẽ cãe duplicis fuu:qꝙ ⁊ tabel⸗
lariꝰ leſtiabat:⁊ ego alio oꝑe detẽtꝰ
B qſi c i ep /.i.ſuꝑuacaneo me occupare
nolui.q̃rl qdna alið ſit tã grãde tã neceſſariũ qͥ
epłice ↄfabulatõis munꝰ excluſuʒ ſit. Ja qdeʒ
cũ volumibꝰhebꝛeoꝝ editõʒ Aqͥlefero:ne qͥd
foꝛſitã ppt᷑ odiũ xpᷣi ſynagoga mutauerit.⁊ vt
aĩce mẽti fatear:q̃ ad nr̃as fidẽ ptineãt roboꝛã⸗
dã:plura repio.Nũc a ꝓph̊is:Salomõe:pſal
terio:regrũq; libꝛis examuſſiʒ recẽſii. Exodũ
teneo:quẽ illi heleſmoth vocãt:ad Leuiticum
trãſiturꝰ. Vides igit᷑ ꝙ nullũ offm̃ huic oꝑipᷣ⸗
ponẽdũ ẽ.Attñ ne Currẽtiꝰ foꝛte nr fruſtra cu
currerit: duas epłas:q̊ͥs ad ſoꝛoꝛẽ tuã NMaulã:
eiuſq; pignꝰ Euſtochiũ miſerã:huic ᷣmũcloã⸗
nexui.vt dũ illas legerl: ⁊ i his aliqͥd doctrine

ꝑit᷑ ac lepoꝛis inueneris:putes tibi q; ſcbta eẽ:

q illis ſeta ſunt. Albinã cõeʒ matrẽ valere cu⸗
pio:de coꝛꝑe loquoꝛ:⁊ ſpiritu valeat nõ igno⸗

V

4
1
lu
neltenlsn
armnineybe
dädaniſnini.
Afagrnni;
bereocanrerel
Npoſtieſpor
lgudnbu⸗
fſbigornoin
heließferehit
carſharoni⸗a
Gntennst⸗
Pun Mekkns
WRmncickue
ſantt apen
nia
oxoe
Ptatusſun
tusopeiin
Daniclem
dechuiom⸗
chiemn win
ſen:niſtois
lſenaſſcre⸗a
lbusacgeſaa
mnſereltb⸗
nlerhancle
nedenen
ſenare Af⸗
tefomuna
gotubidosn
Pbtontbus
Pertidinine
Dadigtu
Ebinmodän
fepicbreg
phuminsla
npſlüpbna
baglgdogn
dictoedsfi,
mnalabonan
lkamnap.
llus dor
pblenatett
nludiſenn
fridide

1dannkgi⸗
mmphalnitzein
Vmnöndihni
nädenidte
nnieresopuni
mmsrckensi
lärmsrled⸗
elmninteggn
nus nieeſnneſetn
hoͤchieſnud
deſtmusoenns
s.ODe ſiungn
iii. Dehenthnd⸗
behoſpenunt⸗
minitne nnöͤtne
eſum ii Denen
Nei xri Deee
r. Bidiai⸗
Gs. n Derd
Mrncentilut

S=

19
97

S ——

depſemunpg,
tm. Coönhrgr
Döadatrennt,
toe eduois Nirc
Vrofkitnanf
ENr.
icplan
Gsfulg iuden
Kotlochedaif

med heoahn
iirlinehſnif

. 45 4
ſizreceft n
rn un
li offhntnn
bfotenifliine

Tractatus VI

rãs. Eãq; ꝑ te ſalutari obſecro:⁊ duplici pieta
tis officio focillari: ꝙ in vna atq; eadẽ xpᷣiana
ſimul diligat mater.
Ald Paulinũ de duabus q̃ſtionibus:qͥbus
p̃peditus interpᷣtatõis officio reſpondere non
dornitt. Epis XIVI

cemepꝛouo⸗
y cas ad ſcribẽdũ:terres eloquẽtia
⁊in epłari ſtilo ꝓpe Tulliũ repñ⸗

tas. Qõð qreris me ꝑpuas ⁊ incõp⸗

ras litterulas mittẽ:nõ venit de incuria:bᷣ de ti
moꝛetui. ne vboſus ad te loquẽs plura repᷣhẽ⸗
dẽda trãſmittã: ⁊ nauigãdi tꝑe tãte a me ſimul
epłe flagitant᷑:vt ſi cũcta ad ſingłos velim ſcri⸗
bere:occurrere nequeaʒ. Añ accidit: vt omiſſa
ↄpoſitõe vboꝝ:⁊ ſcribentiũ ſollicitudine dictẽ
quicquid in buccã venerit:⁊ amicũ te tm meo⸗
rũ dictoꝝ:nõ iudicẽ: ↄſiderẽ.duas qſtiũculas
tue l̃e pᷣferebãt. Vnã q̃re ſit a deo induratum

2

coꝛ Pharaonis:⁊ apłs dixerit:nõ volẽtis:ne⸗

q; currentis:ſᷣ miſerentis dei:⁊ cetera:quelibe
rum vident᷑ tollere arbitrium. Alterã quomo⸗

do ſancti ſunt:qui de fidelibus.i.baptiſatis na

ſcunt᷑:cuʒ ſine dono gratie poſtea accepte ⁊ cu
ſodite ſalui eſſe nõ pnt. Pꝛime in libꝛis epi⸗
qονπιm—F(⁵ssnup Pamachio noſtro iubente int
pᷣtatus ſum. Oꝛigenes foꝛtiſſime rũdet:qͥ detẽ
tus oꝑe:implere nõ potui qð ꝓmiſeram tibi:
Banielem noſtrũ rurſum ↄp erẽdinaui. Et qᷣ⸗
dẽ qᷓ;uis mei amãtiſſimi ⁊ egregij viri Pãma⸗

chij:tñ vnius voluntatem in tpᷣs aliud diſtuliſ
ſem: niſi ois pene frat᷑nitas de vꝛbe eadẽ poſtu

laſſet:aſſerẽs multos ꝑiclitari:⁊ ꝑnſis dogma

tibus acqͥeſcere. Vñ neceſſitate ↄpulſus ſum:

tranſferre libꝛos:in qbus adẽ mali plus qᷓ; bo⸗
ni ẽ:⁊ hanc ſeruare menſuram: vt nec addereʒ

qd nec demerẽ: grecãq; fideʒ latina integritate

ſeruarẽ. Am exẽplaria a ſupꝛadicto fratre po⸗
teris mutuari: lz tibi greca ſufficiãt: ⁊ nõ debe⸗
as turbidos nri ingenioli riuulos q̃rere: qui ð
ipis fontibus bibis. ꝓpterea qꝛ docto viro lo⸗
qr: ⁊ tã diuinis ſcripturis qᷓ ſeculi lr̃is erudito
Illud dignatõeʒ tuã admonitã volo:ne me pu
tes in modũ ruſtici balatronis cũcta Oꝛigenis
repꝛobare:que ſcripſit: qð in me criminat᷑ Cal⸗
phurnius lanarius ⁊ dilcipuli eius:⁊ q̃ſi Dio⸗
nyſiũ phᷣm arguãt ſubito muraſſe ſniaʒ:ᷣ tatuʒ
pꝛaua dogmata repudiare. Scio em̃ eli male
dicto eos ſubiacere:qͥ bõa mala dicũt:⁊ illos q́
mala bona iudicãt:qͥ faciũt amaꝝ dulce:⁊ dul⸗
ce amaꝝ. Aut qᷓ ẽ tanta ꝑtinatia ſic laudare ali⸗
cuius doctrinã: vt ſeq̃re blaſphemis:De ſcðo

ꝓblemate tuo Tertullianꝰ i libꝛis de monoga

mia diſſeruit aſſerẽs ſcõs dici fideliũ filios: qðᷣ

zſi cs didati ſint filij: v nullis idolatrie ſoꝛdioꝰ

Fo. XcI
Epiſtola XLVII

polluant᷑. Simulq; ↄſidera: ꝙ ⁊ vaſa ſacra in
tabernaculo legerimꝰ ⁊ cetera q ad ritũ cerimo
niaꝝ ꝑtinẽt:cũ vtiq; ſctã eſſe nõ poſſint: niſi ea
q̃ ſentiũt ⁊ venerant deũ. Idioma igit᷑ ſcriptu
raꝝ ẽ:vt interdũ ſctõs ꝓ mundis ⁊ puriſicatis
atq; expiatis noĩet:ſiẽ ⁊ Ber ſabee ſciſicata ſcri
bit᷑ ab immũditia ſua:⁊ ipᷣm tẽplũ ſanctuariuʒ
noĩat᷑.Obſecro te:ne tacito mentis iudicio me

aut vanitatis arguas: aut falſitatis.Teſtis eſt

em̃ ↄſcie mee deus ꝙ ab ipᷣo ꝓcinctu ⁊ interpᷣ⸗
tationis exoꝛdio ſupꝛadicta neceſſitas me trax
it: ⁊ ſcis ipᷣe non bene fieri:quod occupato aio
Har eoluin textura bꝛeue:charitate latiſſi⸗
mũ ſenili capite ↄfouẽdo libẽter accepi:⁊ müe⸗
re mũeris auctoꝛe letatus ð
Ad eundẽ Naulinũ de ope Didymi de ſpũ
ſancto:quẽ ipe Pprer imꝑitiã cuiuſdã:qͥ de ſo
rituſancto ſcripſerat tranſtulit in latinuum.
Epiſtola. XLVI

Amin babylo⸗

c ne vᷣſarer: ⁊ purpurate merẽtricis eſ/
ſeum colonus: ⁊ iure aritũ viuerẽ: vo
lui aliqd garrire de ſpũſancto:⁊ ceptũ opuſcu⸗

—

llũ eiuſdẽ vꝛbᷣ põtifici dedicare.Et ecce olla illa

q̃ ab Hieremia poſt baculũ cernit᷑:a facie cepit
aqͥlonis ardere:⁊ phariſeoꝝ ↄclamare ſenat
vt nullus ſcriba in eis fictus:ᷣ oẽs q̃ſi indito ſi
bi pᷣlio doctrinaꝝ aduũſum me imꝑitie ↄuincen
duz factio ↄiurat. Ilico ego velut poſtliminio
Hieroſolymã ſum reüſus:⁊ poſt Romuli cam
⁊ ludoꝝ luꝑcaliũ:diũſoꝛiũ ¶ Oarie ⁊ ſpelũcaʒ
Saluatoꝛis inſpexi. Itaq; i awlinedenß⸗
pꝛadictꝰpõtifex Hamaſus: qͥ ad ͥ opus mepᷣ⸗
mus ipulerat:iã doꝛmiuit in dño:tã tuo qᷓ; ve⸗
nerabiliũ mihi ãcillaꝝ xpᷣi Paule ⁊ Enſtochij
nũc adiut oꝛatu:cãonicũ qð cãtare nõ potui in
terra aliena:h̊ a vobᷣ in iudea ꝓuocatꝰ immur⸗
muro:auguſtioꝛẽ multo locũ exiſtimãs q ſalua
toꝛẽ mũdi qᷓ; qͥ fris genuit ꝑricidã. ⁊ vt auctoꝛẽ
titulo fatear:malo alieni opis int᷑pꝛes exiſtẽ q;̊
vt qͥdã faciũt ifoꝛmes coꝛnicule alienis me co⸗
loꝛibꝰadoꝛnare. Legi dudũ de ſcõ ſpũ cuiuſdã
libellos:⁊ iux comici ſniaʒ ex grecis bonis lati⸗
na vidi nõ bona.nihil ibi dy alecticũ: nihil viri
le atq; diſtrictũ:qð lectoꝛes vel ingtis ad aſſen
ſum trahat:ſᷣ totũ flaccidũ:molle: nitidũ:atq;
foꝛmoſum:q̃ſitis hincinde odoꝛibꝰpigmẽtatũ.
Bidymꝰ vo meꝰoculũ hñs ſpõſe ð Catico cãti
coꝝ: ⁊ illa lumia qͥ i cadẽtes ſegetes ſblimare P
cepit IJiàs ꝓcul altiꝰ ituet᷑: ⁊ atiquũ nobᷣ moꝛẽ
reddit:vt ⁊ vidẽs vocet᷑ ꝓpha. certe (qᷓ hücle⸗
gerit locũ: latioꝝ furta ↄglcet: ⁊ ↄtẽnet riuulos
cũ ceꝑit haurire ð fõtibꝰ. Impitꝰ Fmõe E: vᷣ nõ

ſcia: apłicũ viꝝ ex ipo ſtilo expᷣmẽs tam ſenſus

lumine q; ſimplicitate vvox.

Epla Chꝛomatij ? Eliodoꝛi eoꝝ poſtulan

tiũ ex archinis Euſebij Ceſariẽſis martyrilogi

um ꝑſcribi. Epla. XLVII

Dmino ſancto
d frratri hieronymo Chꝛomatius
Eliodoꝛus ep̃i in dño ſalutem.

Cũ religioſiſſimꝰ Auguſtꝰ Theo

doſius Mediolanẽſem vꝛbẽ fuiſſet ingreſſus
vniũſoſq; Italie epos ad ſe inuitaret: ⁊ cãʒ ali⸗
qᷓ;toꝝ epoꝝ qͥ ex Arriana fece ſuas aias inqui

naſſent ꝑqᷣreret: ↄtigit ⁊ nr̃aʒ ꝑuitatẽ in eodez
adeſſe ↄcilio. In qͥ cũ dicẽda dicta eſſent:⁊ dif⸗
finiẽda diffinita: cepit xpᷣianiſſimꝰ pᷣnceps ſcnm
Gregoꝛiũ epᷣm Coꝛdubenſis eccłe in eo pᷣferre
antiſtitẽ: ꝙ dñico die ſiue ieiunãs matutinas:
ſiue nõ ieiunãs veſꝑtinas explicãs miſſas eoꝝ

martyꝝ q̊ꝝ natalitia eſſent: plurimoꝝ nomina

memoꝛaret. Yactũ eſt vt oẽs ꝑiter ſtatueremꝰ
ad tuã ſcribere charitatẽ:vt famoſiſſimos feri⸗

ales de archinis ſancti Euſebij ceſaree paleſti⸗

ne ep̃i inquirens martyꝝ ad nos dirigas feſta:

vt poſſimus hoc officiũ ꝑ tuã induſtria in meli
us pfectiuſq; ad honoꝛem dei martyrum exhi

bere.

tino auguſto geſta martyꝝ pſchſiſſe. Quoꝛum
numerus tatus ẽ.vt vltra qnq; milia ſingulis

diebus pᷣter diem Calendas Januarij poſſint

aſſcribi. Epla. XLIX.

c odoꝛo ſcis ep̃is hieronymus pᷣbyt᷑

Loſtat dñm nrjm Jeſum xpᷣm oi die
martyꝝ ſuoꝝ triũphos excipe:qͥꝝ paſſiones a
ſcõ Euſebio Ceſariẽſi eᷣo ſcpᷣtas reperimus.

Nã cũ CõſtãtinꝰAuguſtꝰ ceſares fuiſſet igreſ⸗
ſus:⁊ diceret pᷣmẽoꝛato ãtiſtiti: vt peteret aliq̃ᷓ
bñſicia Ceſariẽſi eccłie ꝓfutura.Legit᷑ rñdiſſe
Euſebiũ:opibꝰſuis ditatã eccłiaʒ nulla petẽdi
bñficia neceſſitate ↄpelli.ſibi tũ deſideriũ imo⸗

bile extitiſſe: vt qcqͥd in reppᷣlica romanoꝝ ge⸗
ſtũ ſit erga ſcõs dei iudices iudicibꝰſuccedẽtes

in vniũſo oꝛbe Romano ſollicita ꝑſcrutatione
monumæta pbᷣlica diſcutiẽdo ꝑqͥrerẽt:⁊ q̃ mar
tyꝑꝝ: ⁊a qͥ iudice:iĩ qᷓ ꝓuicia:vel citate:q̃ ve die:
q̃ paſſione gſeuerãtie ſue obtinuerit palmã:de
ipᷣis archinis ſublata :ipſi Euſebio regio iuſſu
dirigerẽt. Vñ factũ ẽ:vt idoneꝰ relatoꝛ exiſtẽs
⁊ecclaſticã hyſtoꝛiã texeret:⁊ oim pene marty

rũ ꝓuinciaꝝ imꝑij Romanoꝝ diligẽs hyſtoꝛi⸗

ogphus declararet:q̃tenus oms ſacriſiciũ deo
offerentes coꝝ nomina meminiſſent: ſciẽtes ꝙ

P die ipo qͥ ſacrificiũ offerunt: victoꝛes dyabo

li extitiſſent: ⁊ ſub martyrij ſui tropheo pollen⸗
.

HBeati Hieronymi rñſiua: teſtatis Euſebiuʒ
Ceſariẽſem ex annalibus impetratis a Cõſtan

Hꝛomatio ⁊ Eli

tes atq; ouãtes ad regẽ ſuum ꝑueniſſentx̃m.
Hac de cã ſinguloꝝ mẽſiũ:ſinguloꝛũq; dieꝑ fe
ſta ↄſcpᷣſimꝰvt iubere dignabami ꝑhẽnẽ puita
tis nr̃e mẽoꝛiã foꝛe credẽtes cũ dieb oibꝰ ꝑ tot
annoꝝ ſpatia ſcã ſctõꝝ noĩa fuerũt feſtiue cele.
bꝛata.Et qm̃ ꝑ ſingulos dies diuerſaꝝ puicia
rũi:ac diuſaꝝ vꝛbiũ plus qᷓ; octingẽtoꝝ vel nõo⸗
gẽtoꝝ miliũ martyꝝ noia ſunt noĩata: vt nullꝰ
dies ſit:qͥ nõ vltra qͥnq; miliũ nũeꝝ repiri poſ-
ſit aſſchtꝰ:excepto die calẽdaꝝ ianuarij:oↄſide⸗
rãs int innũerabiles turbas lectoꝛis aim poſſe
laceſſere intra vnũ mẽſem:ne id eueniat ſucci’u⸗
cte ⁊ bꝛeuit᷑: eoꝝ qͥ ſunt in ãpliſſima feſtiuitate

in ſuis locis tm ꝓ oibus mẽoꝛatis pſecutus ea

ſum:vt amputato faſtidio vnus de oibus ſuffi
ceret libellus aſſchᷣtus.Sane in pᷣma ꝑtelibelli
oĩm apłoꝝ feſta ↄſcpᷣſimꝰ vt dies varij nõ vide
ant᷑ diuidere:qͥs vna dignitas ⁊ apłatus in ce

leſti gla facit eſſe ſublimes H
Bti hieronymi ꝓlogus in libꝝ de infantia

Saluatoꝛis ex hebꝛeo traditũ:quẽ ab euãgeli⸗
ſta Mattheo ſcpᷣtũ: a Manichei diſcipulo
aſſerit depꝛauatũ:⁊ int᷑ cãaonicas ſcpᷣturas non

enumerandũ. Epla.

ͤÿ.ů.„.mae

L.
Hminis ſactis
d ac btiſſimis Chꝛomatio? Eliodo
ro epᷣis Hieronymꝰexiguꝰxpᷣi ſer
uus in dño ſalutẽ.Qui terrã auri

ↄſcia fodit:nõ ilico arripit qͥcqͥd foſſa ꝓfuderit

lacerata.ſᷣ pus qᷓ; põdus fulgidũ vibꝛãti iactu
ferri reſplẽdeat:in reutẽdis fuſpirãdiſq; ceſpi⸗
tibꝰimoꝛat᷑:⁊ ſpes nõ alit᷑ lucris auget᷑. Axrduũ
opꝰiniũgit᷑ cũ fuerit mihi de vr̃a btitudie ĩpa⸗

tũ:qð nec ipᷣe ſcũs M.attheꝰaplłs ⁊ euãgeliſta

voluit in aꝑto ſcribi.Si em̃ h̊ ſcbᷣtũ nõ eẽt euã⸗
gelio ſuo:qð edidit addidiſſet. Sʒ fecit hunc li⸗
bellũ hebꝛaycis lr̃is obſignatũ.Quẽ vſq;adeo
nõ edidit: vt hodie manu ipᷣiꝰ liber ſcᷣtus he-
bꝛaycis lr̃is a viris religioſiſſimis hẽat᷑:qͥ eũ a

ſuis pᷣoꝛibꝰꝑ ſucceſſus tẽpoꝝ ſuſceper̃t.Huũcãt

ipᷣm libꝝ cũ nũqᷓ; alicui traſſerẽdũ dederit: tex
tũ eiꝰ alit᷑ atq; ali᷑ narrauer̃t.Sicq; factũ ẽ:vt

a Manichei diſciulo noie Leuthõ qͥ etiã apło

rũ geſta falſo ᷣmõe ↄſcpᷣſit:h̊ liber editꝰnõ edi⸗
ficatõis:ſ ſubuſionis materiã exhibuerit. Etei
q̃telis ꝓbat in ſynodo:cui merito aures eccłie
nõ paterẽt: ceſſent nũc oſculãtiũ moꝛſus.ñ iſtũ
libellũ cãonicl nos ſupaddimꝰ ſcptur:ſᷣ ad de⸗

tegẽdũ hereſeos fallaciã apłi atʒ euãgeliſte ſcpᷣ
ta trãfferrimꝰ:in qͥ oꝑe tã iubẽtibꝰepᷣis pijs ob
tẽꝑamꝰ: qᷓ; ipijs hereticis obuiamus. Amoꝛ 5
xpᷣi ẽ:cui ſatiſſacimus:credẽtes ꝙ nos ſuis oꝛõ
nibus adiuuẽt:qͥ ad Saluatoꝛis nr̃i ſcãz infan⸗
tiam per noſtra m poterunt obedientiam ꝑue⸗

On

Lbuͤff
fepererin

ſüevatui
ſctbtnolui
uun hhieon
uctotlate
noun it

pecek:riden
ſointerpo⸗
(nvomnans.
Pleronfi

ſtonelbie

geuninſn
tetenope
lbos üͤns
ſeßllunſ
alundert

. 3
ͤ
i
omma
Cnioceßt
ekrathis
famnlliarte
larhonpa
norüſcip
leribohiſt
uosacdiſt
exlbbꝛione
thagoꝛnon
prl: Arch
guondi ma
peragrauit.
iens:cuiuſch
nebanbſe
lnsclienae
lagerere Der
bbepſeguſ⸗
lugteiitprin
Maverrſen
enetelefuit.
fctemenant
fnivanoſäi
Wotenplen
ſisfanape
Omhnibeſean
hinnge
nliusſieite
lſophuay

nppenlets

dmii

idri⸗

fieiftiue

Sdlueſt i.

anirſi

unrnoiatnn
l Mlernctng
arünmn ſ
leamis ing

neideuennin⸗

ipliimnſttin

neoratis Mealgee

usinlheitni
lciti idaicl
WMenice nne

onicnsſctnun

.
nisſien
Chommdi
wunmerevf
ſdmne Quitnin
tieicfoſapin
figcü nhritinn
is lloriͤctſſpen
lunsugl gti
derfablüucfth⸗
enptstligli
ſan Glahucl⸗
mni Aerſene⸗
ilberſchtnohe⸗
ſimshek gii
lutcpen Hidl
ſaiüdelene
1 Sozfaii,
Nautogeiifl
b Pbereutick
nii ahibictkt
nenmmmetlt
hlätiüne⸗

—
=

.
4

Tractatus VI

A ibꝛũ ipᷣm de infantia lʒ in quodã exempla
ri reppererim: qͥ aniles q̃ſdam fabulas cõtinere
videbatur:q̃ ſimplicioꝛes fallere poſſent tranſ
ſcribi nolui:indignum putans in tanta ſermo⸗
num Hieronymi maieſtate leuia cõmiſceri: qꝛ
auctoꝛitati euangelice in chana galilee initiuʒ
ſignoꝛum ſaluatoꝛis fuiſſe teſtanti repugnare

videt᷑: ⁊ ideo non imerito a beato ꝓapa Bela⸗

ſio inter apocrypha computat᷑.xv.diſ. c. San

cta romana.

MHaieronymi ad Paulinũ de omnib diuine
piſtoꝛie libꝛis. vbi exemplis ⁊ rationibꝰinſtru
it eum in ſcripturis ſanctis ſine pᷣceptoꝛe et in⸗
terpᷣte nõ poſſe ꝓficere: et ꝑ ſingulos pcurrẽs
libꝛos ſũmatim myſteria reſerat ſcripturarum
ſe p̃uium ſpondens ac ſocium ſtudioꝛum ſi le⸗
culum dereliqu

Rater Ambꝛo⸗

ſiinus tua mihi munuſcula pꝑferẽs de

2„

amicicie pᷣferebant. Nera eniʒ illa neceſſitudo

eſt: et xpᷣi glutino copulata quã nõ vtilitas rei

familiaris:nõ pᷣſentia tm coꝛpoꝝ: non ſubdo⸗
la:non palpans adulatio:ſed dei timoꝛ ⁊ diui
narũ ſcripturaꝝ ſtudia cõciliãt. Legimꝰ in ve⸗
teribꝰ hiſtoꝛijs quoſdaʒ luſtraſſe ꝓuincias:no
uos adijſſe populos: maria trãſiſſe: vt eos q̊s
ex libꝛis nouerãt:coꝛã quoq; viderẽt BSic Pi
thagoꝛas memphiticos vates:ſic Plato egy⸗
ptũ: ⁊ Archytũ Tarentinũ:eãq; oꝛam italie q̃
quondã magna grecia dicebat᷑ laboꝛioſiſſime
peragrauit. At qͥ athenis magiſter erat et po⸗
tens:cuiuſq; doctrinã achademie gymnaſia ꝑ
ſonabant:fieret peregrinus atq; diſcipulꝰ: ma

ens aliena verecũde diſcere:qᷓ; ſua impudẽter
ingerere. Deniq; cum l̃as quaſi toto fugiẽtes
oꝛbe ꝑſequit᷑:captus a pyratis atq; venunda⸗
tus:etiã tyrãno crudeliſſimo paruit captiuus:
vinctus:⁊ ſeruꝰ. Zamẽ qꝛ philoſophꝰ: maioꝛ
emẽte ſe fuit. Ad Titũ Liuiũ lacteo eloquẽtie
fonte manantẽ de vltimis hiſpanie galliarũq;

finibꝰquoſdã veniſſe nobiles legimꝰ. Et quos

hois fama ꝑduxit. Habuit illa etas inaudituʒ
omnibꝰ ſeculis celebꝛãdũq; miraculũ:vt tãtaʒ

vꝛbẽ ingreſſi:aliud extra vrbẽ q̃rerẽt. Apollo
nius ſiue ille magnus vt vulgꝰ loquit᷑:ſiue phi
loſophus vt Pythagoꝛei tradũt:itrauit Per
ſas:ꝑtrãſiuit Caucaſũ:albanos:ſcythas:mal
ſagetas:opulẽtiſſima indie regna penetrauit.
⁊ ad extremũ latiſſimo hyſon amne trãſmiſ
ſo puenit ad bꝛachmanas:vt liarchã in thꝛo
no ſedentẽ aureo:⁊ de Tãtali fonte potantem

inter paucos diſcipulos de natura: de moꝛibꝰ

eret. Scripſit ſuꝑ h̊ pleniſſime octo volun
bus hiloſtrat?. Quid loᷣr de ſeculi hoibꝰ⸗
cum apoſtolus Maulus vas electiõis ⁊ magi⸗

tulit: ſuauiſſimas lr̃as que a pᷣnci⸗
pio arniticſarig fuc phane iam fidei ⁊ veteris

Fo. XCIII

Epiſtola LI

ac ſyderũ ⁊ dierũ curſu audiret docentẽ. Inde

p elamitas:babylonios:chaldeos:medos:alſ⸗
ſyrios:parthos:ſyros:phenices:arabes: pa⸗
leſtinos reuerſus alexandriã: pꝛexit ad ethio⸗
piã: vt gymnoſophiſtas ⁊ famoſiſſimam ſolis

S

mẽſam videret in ſabulo . Anuenit ille vir vbt
q; qð diſceret:⁊ ſemꝑ pficiẽs ſemꝑ ſe melioꝛſi

ripſit ſuꝑ h̊ pleniſſime octo volumini⸗

ſter getiü q de olcientia tanti in ſe hoſpitis loq

batur ait: An expimentũ qritis ei d in meloq

- .

tur xp̃s:poſt Oamaſcũ arabiãq; luſtrata aſcẽ

derit Hieroſolymã:vt videret CMetrũ:⁊ man⸗

ſerit apð eũ diebus.xv. Hoc eni myſterio heb

doadis ⁊ ogdoadis futur/gentiũ pdicatoꝛ in⸗
ſtruedus erat. Rurſũq; poſt annos.xiiij.aſſũ⸗

pto Barnaba ⁊ Tito expoſuerit aplis euãge⸗

lium:ne foꝛte i vacuũ curreret:aut cucurriſſet.
Habet enim neſcio qͥd latẽtis ? p viac viua
vox:⁊ĩ aures diſcipuli de auctoꝛis oꝛe tranſfu
ſa foꝛtius ſonat. AUn ⁊ Aeſchines cũ rhodi ex⸗
ulares: et legeretur illa Hemoſthenis: oꝛatio
quã aduerſus eũ habuerat:mirantibꝰ cunctis
atq; laudantibꝰ ſuſpirãs ait: Quid ſi iam au⸗

diſſetis beſtiã ſua verba reſonãtẽ: Nec dico ꝙ

ſit i me aliqͥd tale: qð vel poſſis a me audire vł
velis diſcere:ſed quo ardoꝛ tuus ⁊ diſcẽdi ſtu
dium etiã abſq; nobis ꝑ ſe ꝓbari debeat ꝓInge
geniũ docile ⁊ ſine doctoꝛe laudabile eſt. Non
qͥd inuenias: ſed qͥ˖d qᷓras cõſideramus. Mol⸗

lis cera ⁊ ad foꝛmãdum facilis etiaʒ ſi artiſicis

⁊ plaſte ceſſent manus:tñ vtute totum ẽ dcqͥd
eſſe põt. aulus apoſtolad pedes Gamalie⸗
lis legem Moyſi ⁊ ꝓphetas didiciſſe ſe gloꝛi⸗
atur: vt armatꝰ ſpiritalibꝰ telis poſtea diceret
cõſidenter. Arma eni militie noſtre non carna
lia ſũt ſed potentia deo ad deſtructionẽ muni⸗

tionum cõſilia deſtruẽtes ⁊ omnẽ altitudinem

extollentem ſe aduerſus ſcientiã dei ⁊ captiuã
tes omnẽ intellectum ad obediẽdũ xpᷣo:⁊ ſub⸗
iugare parati cũctam inobedientiã.Ad Timo

theũ ſcribit ab infantia ſacris lris eruditum: ⁊

hoꝛtat᷑ ad ſtudium lectionis:⁊ ne negligat gra
tiam que data ſit ei ꝑ impoſitioneʒ manꝰ pᷣſby
teri: Tito pᷣcipit:vt inter ceteras virtutes epi:
quẽ bꝛeui ſᷣmone depinxit:ſcientiã quoq; itel⸗
ligat ſcripturarũ. Obtinentẽ inquit eum ſm
doctrinaʒ eſt ſidelem vmonem: ⁊ vt potens ſit
exhoꝛtari i doctrina ſana: ⁊ ↄtradicẽtes reuin
cere. Sancta quippe ruſticitas ſoluʒ ſibi ꝓdeſt
⁊qᷓ;tum edificat ex vite merito eccłiam xpᷣi:ta⸗
tum nocet ſi deſtruẽtibꝰnõ reſiſtat. alachi⸗
as ꝓpheta imo ꝑ Malachiã interrogauit do
minus ſacerdotes legẽ. In tãtũ ſacerdotis offi
cium eſt interrogatum reſpondere de lege In

4

deuteronomio. Interroga patrẽ tuuʒ: æ annũ

ciabit tibi ſenioꝛes tuos:⁊ dicent tibi. In pſal⸗
mo quoq;.cx viij. Cãtabiles mihi erãt iuſtifica
tiones tue in loco ꝑegrinationis mee. Et in de
ſcriptiõe iuſti viri: cũ eum arboꝛi vite Dauid
que ẽ in paradiſo cõpararet: iter ceteras virtu
tes etiã hoc intulit. In lege dñi volũtas eius:
⁊ilege eius meditabit᷑ die ac nocte. Baniel in
fine ſacratiſſime viſionis Juſti ait fulgẽt ſicut
ſtelle:⁊ intelligẽtes:hoc eſt docti q̃ſi irmamẽ⸗
tum. Aides quãtũ inter ſe diſtent iuſta ruſtici
tas ⁊ docta iuſticia. Alij ſtellis:alij celo compa
rãtur: qᷓ;qᷓ; iuxta hebꝛaicã veritateʒ vtrũq; de
eruditis poſſit intelligi. Ita eni apud eos legi
mus.Qui aũt docti fuerint fulgebũt q̃ſi ſplen⸗
doꝛ firmamenti: ⁊ qͥ ad iuſticiã erudiũt multos
qſi ſtelle in ꝓpetuas eternitates. Cur ðꝛ Pau⸗
lus apoſtolꝰ vas electionis⸗nem pe qꝛ vas leg

⁊ ſanctarũ ſcripturaꝑ armariũ ẽ᷑. Ohariſei ſtu

pent ad doctrinã dñi:⁊ mirant᷑ in Netro⁊ Jo
haãne quõ legem ſciant cum lr̃as non didicerit
Quicqͥd eni alijs exercitatio ⁊ quotidiana i le⸗
ge meditatio tribuere ſolet: illis ſpũſſanctꝰ ſug
gerebat.⁊ erãt iux qð ſcpᷣtũ eſt &εοραAαπ ο
docibiles deo.xij.annos ſaluatoꝛ impleuerat:
⁊ in tẽplo ſedens de q̃ſtionibꝰlegis ĩterrogans
magis docet dũ pꝛudẽter interrogat nifi foꝛte
ruſticũ Petrũ:ruſticũ ⁊ Johem dicimꝰ. quoꝝ
vterq; dicere poterat etſi imperitꝰ ſᷣmone non
tamẽ ſciẽtia. Johes ruſticus: piſcatoꝛ indoct⸗
Vnde vox illa obſecro: In pᷣncipio erat vbũ:
⁊ verbum erat apud deu:⁊ deus erat verbum
AXoy os eni grece multa ſignificat Eam ⁊ ver
bumẽ:⁊ ratio:⁊ ſuputatio: ⁊ cauſa vniuſcu⸗
iuſq; rei p quam ſũt ſingula q̃ ſubſiſtunt Que
vniuerſa recte intelligimus in xp̃o.oc doct⸗
Plato neſciuit.hoc emoſthenes eloquẽs ig
noꝛauit. Perdaʒ inqͥt ſapientiã ſapiẽtiũ: ⁊ pꝛu
denti pꝛudentiũ repꝛobabo Vera ſapiẽtia ꝑ⸗
det falſam ſapientiã:et qᷓ;qᷓ ſtulticia pᷣdicatio⸗
nis in cruce ſit: tamẽ paulus ſapientiaʒ loqᷣtur
inter ꝑfectos. Sapientiã autem non ſeculi hu⸗
ius nec pᷣncipuʒ que deſtruit᷑: ſed loquitur dei
ſapientiã in myſterio abſcõditam: quã pᷣdeſti⸗
nauit ante ſecula. Dei ſapientiã xpᷣs eſt. Chꝛi⸗
ſtus eni dei vᷣtus ⁊ dei ſapientia. Hec ſapiẽtia
in myſterio abſcõdita eſt:de q̃ ⁊ noni pſalmi ti
tulus pᷣnotat᷑ ꝓ occultis filij:in quo ſũt omnes
theſauri ſapientie et ſcientie dei abſcõditi: et q
in myſterio abſcõditus erat pᷣdeſtinatꝰeſt ante
ſecula. Pꝛedeſtinatꝰaũt ⁊ pᷣfiguratus i lege et
ꝓphetis. VUnde ⁊ ꝓphete apellabãt᷑ vidẽtes
qꝛ videbãt eum:quẽ ceteri nõ videbãt.Abꝛaã
vidit diem eius:⁊ letatꝰẽ. Apiebant᷑ celi Ezʒze⸗
chieli:qͥ populo peccatoꝛi clauſi erãt. Reuela
inqt Oauid oculos meos:⁊ ↄſiderabo mirabi
.

qhabet claueʒ

lia de lege tua Lex eni ſpllalis eſt: T reuelatiõe
opus eſt vt itelligat᷑:ac reuelata facie dei gliaz

ptemplemur. Liber in Apocalypſi ſeptẽ ſigii⸗

lis oſtendit᷑:quẽ ſi dederis oi ſcientilr̃as vt le⸗

Erre põdebit tibi. Nõ poſſum. ſignatꝰ ẽ eni.
uãti hodie pntãt ſe noſſe lr̃as: ⁊ tenẽt ſigna⸗
tũ libꝛuʒ:nec aute poſſunt:niſi ille reſerauerit
Sauid: q́ͥ aꝑit nemo claudit:
claudit ⁊ nemo aꝑit: In actibus apoſtoloꝛum

ſanctꝰ Eunuchus imo vir (ſic eni eum ſcriptu
ra cognominat) cũ legeret Eſaiã interrogatur

a Philippo:putaſne intelligis q̃ legis: Reſpõ
ditq;: quõ poſſuʒ niſi alis me docuerit: Ego
vt de me loquar interim nec ſanctioꝛ ſum hoc

Eunucho:nec ſtudioſioꝛ: qͥ de ethyopia.i.de

extremis mũdi finibus venit ad templũ. reliqͥt
aulã regiã:⁊ tãtꝰamatoꝛ legis:diuineq; ſciẽtie
fuit:vt etiã in vehiculo ſacras l̃as legeret: tñ

cũ libꝝ teneret:⁊ vba dñi cogitatiõe ꝑciperet:
ligua volueret:labijs ꝑſonaret: ignoꝛabat euʒ
quẽ in libꝛo neſciẽs venerabat᷑. Nenit Philip

pus:oſtẽdit ei ihm:qͥ clauſi us latebat in littera
O mira doctoꝛis vtus.Eadẽ hoꝛa credit Eu
nuchus:baptiʒat᷑: ⁊ fidelis et ſanctꝰ factꝰẽ:ac
de diſcipulo magiſter. plus in deſerto fonte ec
cleſie qᷓ; in aurato ſynagoge tẽplo repperit hoec
a me bꝛeuiter ꝑſtrincta ſunt( neq; eni epiſtola⸗
ris anguſtia euagarilõgius patiebat᷑) vt itelli
geres te in ſcripturis ſanctis nBuſo ⁊ mon⸗
ſtrate ſemitas nõ poſſe ingredi. Laceo de grã⸗
maticis:rhetoꝛibus:philoſophis:geometris:
dialecticis:muſicis:aſtronomis:aſtrologl:me

dicis. Quoꝝ ſciẽtia moꝛtalibus vel vtiliſſima

eſt:⁊ in tres partes ſcindit᷑:in doctrinã rratõez
vſum. Ad minoꝛes artes venia: et que nõ tã
lingua qᷓ; manu adminiſtrant᷑:Agricole:cemẽ
tarij.fabꝛi:metalloꝛuʒ lignoꝛũ ve ceſoꝛes. La⸗

narij quoq;: ⁊ fullones:⁊ ceteri qͥ variã ſupel⸗

lectilẽ et vilia opuſcula fabꝛicãt abſq; doctoꝛe
non poſſunt eſſe qð cupiũt.Qð medicoꝛum ẽ.

NPꝛomittũt medici: tractant fabꝛilia fabꝛi. So

la ſcripturaꝝ ars eſt quã oẽs paſſim vendicãt.
Scribimus indocti doctiq; poemata paſſim.

lanc garrula anus:hãc delirus ſenex:hãc ſo⸗

phiſta verboſus:hanc vniuerſi pᷣſumunt:lace

rant:docẽt anteqᷓ; diſcant.Alij adducto ſuꝑci
lio grãdia verba trutinant᷑ inter mulierculas
de ſacris l̃is philoſophant᷑.Alij diſcũt (pꝛoh

pudoꝛ)a feminis:qð viros doceãt.⁊ ne paruʒ

B ſit:quadã facilitate vᷣboꝝ imo audacia ediſ⸗

ſerunt alijs qð ipᷣi nõ intelligũt.Taceo de mei

ſimilibꝰ qͥ ſi foꝛte ad ſcripturas ſanctas poſt ſe⸗

culares lr̃as venerint: ⁊ ᷣmone cõpoſiio aurẽ
populi mulſerit: qcqͥd dixerint:hoc legẽ diſpu
tant: nec ſcire dignant᷑:qͥd ꝓphete:qͥd apti ſen
lerint. Sed ad ſenſum ſuum incõgrua aptam

Coc

etinoniar
digenus⸗
enſvſci
legerimus

gao:achon

musdicce⸗

Nigorete
eocclodini
Paeneey
polt verb⸗ 6

enoigfin
ctcrcolalonn
fnoauzt

Göneſcas,

ſisindech

humanitder

ferdeſeent

biturhebꝛeo
cun decnlog

cponrvek⸗

ſalnolſnan
onuscdo
Wenda Wur
1eic
nnpſtonän
quozſeche
höneſtceal
oiad veter

ptgteucuea
cpoſtolusi

lötequene
Pola incip
lromneſq;
lioneſrm

ilgolainee

Clensſteirre
Mhrhas deen
oinqu
Uolſinode
(ſcigeborpel

4

Un Oueviſu

Aiſuntano⸗

lnl neo.
ſöſtüingeni
Dmemrboſtiä
Maipoprle
Pomnegfuni
keſchhiatg
Uicunſtpo
ſunk, Huthn
Neentis. E⸗
enedepen

muelin hyej

ſenegenat
cgDani

.— dangerateſt

kſüntn
geſii
Enenamnben
necſunnnſinie
rädechtehig
ntadml
legis duinegit
gag aoken
lcogltanöeape
Voret:ſghottn
dat. Benthttn
ſuslatehatnirn
Mdehonctlie
iseſmcot

nsin deſenoſet

getiplonprihr
mig necgengt
ius panrbei Rel
is e n
red Luunei
lolophisganen
ononisrfrogene

Ulbusvalin

n oonnini
mluſen
nt. Aolen
ni nu lu
gen mi i⸗
gleitsbic docn
Aönwecicoun
upnafini
uepſinnah
gomnlit
ineſint i
Aulnſi
ius nuin
e. Aidi

S=

= =

=
—
=n² r⸗-

—

= S=
r S

—
E π
—
☛ —
☛ =
=

Tractatus VI

teſtimonia:q̃ſi grãde ſit ⁊ non vitioſiſſimuʒ di
cẽdi genus depꝛauare ſententias: ⁊ ad volũta

tem ſuã ſcripturã trahere repugnantẽ: q̃ſi non

legerimus homero cẽtonas:⁊ Virgilio cẽto⸗

nas: ac non ſic etiam M aronẽ ſine xpᷣo poſſu
mus dicere chꝛiſtianũ:qꝛ ſcripſerit. Jã redit ?ꝰ
virgo:redeũt ſaturnia regna. Jã noua ꝓgeni⸗

es celo dimittit᷑ alto:⁊ patrẽ loquentẽ ad filiũ:

Nate mee vires:mea magna potentia ſolꝰ.Et
poſt verba ſaluatoꝛis in cruce. Talia pſtabat

memoꝛãs fixuſq; manebat. Puerilia ſũt hec:

et circulatoꝛuʒ ludo ſimilia docere qð ignoꝛes
imo vt cuʒ ſtomacho loquar: nec ̊ qͥdem ſcire
gõ neſcias. videlicet manifeſtiſſima,eſt Gene⸗
ſis:in ꝗᷓ de creatura mũdi: de exoꝛdio generis
hyumani: de diuiſione terre:ð ↄfuſione lingua⸗

rũ:⁊ deſcenſione vſq; ad egyptum gentis ſcri⸗

bitur hebꝛeoꝝ. Oater Exodus cũ decẽ plag:

cum decalogo myſticis diuiniſq; pᷣceptis. In

pꝛomptu eſt Leuiticꝰ liber i quo ſingula ſacri⸗
ſcia imo ſingule pene ſyllabe ⁊ veſtes Aarõ ⁊

totus oꝛdo Leuiticus inſpirant celeſtia ſacra⸗

menta. Mumeri vero nõne totius arithmetice

⁊2 ꝓphetie Balaã ⁊ qdragintaduaꝝ ꝑ heremũ

manſionũ myſteria cõtinent: Deuteronomiũ
quoq; ſecũda lex ⁊ euãgelice legis pᷣſiguratio:
nõne ſic ea habet que pᷣoꝛa ſũt: vt tñ noua ſint

oĩa ð veteribus: Hucuſq; Moyſes:hucuſq;

pẽtateucus.qͥbus quinq; verbis loqui ſe velle

apoſtolus in eccłia gloꝛiat᷑. Job exemplar pa⸗

tiẽtie que non myſteria ſuo ᷣmone cõplectit᷑
Pꝛoſa incipit:verſu labit᷑ pedeſtri ſᷣmone fini
tur: omneſq; leges dialectice ꝓpoſitiõe:aſſum
ptione:ↄfirmatione:cõcluſione determinãtur
Singula in eo v̈ba plena ſunt ſenſibꝰ Et vt de
ceteris ſileã reſurrectionẽ coꝛpoꝛũ ſic ꝓphetat
vt nullus de ea manifeſtiꝰ vel cautius ſcripſe⸗
rit. Scio inquit ꝙ redemptoꝛ meus viuit:et in
nouiſſimo die de terra reſurrecturꝰ ſũ: ⁊ rurſũ
circũdaboꝛ pelle mea: i carne mea videbo de
um. Quẽ viſurus ſũ egoipᷣe:⁊ oculi mei ↄſpe⸗
cLturi ſunt ⁊ nõ alius. Repoſita ẽ hec ſpes mea
in ſinu meo. Veniã ad ihm naue tyꝑpũ domini
nõ ſolũ in geſtis:verũetiã in noie.Tranſit ioꝛ⸗
danem: hoſtiũ regna ſubuertit:diuidit terram
victoꝛi populo: ⁊ per ſingulas vꝛbes: viculos:

montes:flumia terrẽtes:atq; ↄfinia eccłie cele

ſtiſq; hierłm ſpiritalia regna deſcribit. In iu⸗
icum libꝛo quot pꝛincipes populi: tot ſigure
ſunt. Ruth moabitidis Eſaie explet vaticiniũ
dicentis. Emitte agnũ domine dominatoꝛem
terre de petra deſerti ad montem filie ſyõ. Sa⸗
muel in heli moꝛtuo ⁊ in occiſione Saul vete
rem legem abolitã mõſtrat. Poꝛro i Sadoch
atq; Hauid noui ſacerdotij: nouiq; imperij ſa
cramẽta teſtat᷑.

Halachin. id eſt. tertius 1 är

Fo. XCIIII

Epiſtola LH

tus reguʒ liber a Salomone vſq; ad ieconiam
et ab Hieroboã filio Habach vſq; ad Olee 4

ductus eſt in aſſyrios regnum iuda ⁊ regnũ de
ſcribit iſrael.Si hiſtoꝛiaʒ reſpicias: verba ſim
plicia ſunt. Si in lr̃is ſenſũ latẽtem inſpexeris
eccleſie paucitas:⁊ hereticoꝛum cõtra eccłiam

bella narrant᷑ Duodecim ꝓphete in vnius vo
luminis anguſtias coartati multo aliud qᷓ; ſo⸗

nãt in lr̃a pᷣfigurãt.Oſee crebꝛo noiat Ephꝛai
Sãmaria: Joſeph: eſirael ⁊ vxoꝛem foꝛnica
riam ⁊ foꝛnicationis filios: ⁊ adulterã cubicu⸗

lo clauſam mariti multo tẽpoꝛe ſedere viduaʒ:

⁊ ſub veſte lugubꝛi viri ad le redituʒ pᷣſtolari.

JZohel filius Wathuel deſcribit terram. xij.tri
buũ eruca:bꝛuco:locuſta:rubigine vaſtate coꝛ
ruptam: ⁊ poſt euerſionẽ pꝛioꝛis populi effuſũ

ſpiritũſanctũ ſuꝑ ᷣuos dei ⁊ ancillas.id ẽ ſuꝑ

cxx.credentiũ noĩa ⁊ effundendũ iri in cenacu
lo ſyon.qui.cxx.ab vno vſq; ad.xv.paulatim

⁊ ꝑ incremẽta ſurgẽtes.xv.graduũ numerũ ef

ficiunt: qui in pſalterio myſtice ↄtinẽt᷑. Amos
paſtoꝛ ⁊ ruſticꝰ ⁊ ruboꝝ moꝛa diſtringẽs pau⸗

cis verbis explicari non põt. Quis eni digne

expꝛimat tria aut q̃ttuoꝛ ſcelera DHamaſci:Ga

ze: ⁊ Tyri:⁊ IJdumee:a filioꝝ Rlmõ ⁊ οab

et in ſeptimo octauoq; gradu iudee ⁊ iirłe Hic
loqͥtur ad vaccas pingues que ſunt in montes
BSamarie:⁊ ruiturã domũ maioꝛẽ minoꝛeq; te
ſtat᷑. Jpe cernit victoꝛẽ locuſte:⁊ ſtanteʒ dnm
ſuꝑ murũ litum adamantinũ:⁊ vncinũ pomo⸗
rũ attrahentẽ ſupplicia peccatoꝛibꝰ⁊ famẽ i ter

ram: non famẽ panis nec ſitim aque:ſed audi?
di verbũ dei. Abdias qui ĩterpᷣtat᷑ ſeruus dei
ptonat ↄtra Edon ſanguineũ terrenũq; homi
nem. fratr quoq; Jacob ſemꝑ emulũ haſta ꝑ
cutit ſpiritali. Yonas colũba pulcherrima nau
fragio ſuo paſſionẽ dñi pᷣſigurans munduʒ ad
penitentiã reuocat:a ſub noie niniue ſalutẽ gẽ
tibus nunciat. Micheas Bemoꝛaſti coheres
xpᷣi vaſtationẽ annũciat filie latronis:⁊ obſidi
onem ponit ↄtra eam.qꝛ maxillaʒ ꝑcuſſerit iu⸗
dicis iſrael. Naũ cõſolatoꝛ vꝛbis increpat ciui

tatem ſanguinũ: ⁊ poſt euerſionẽ illius loqtur

Ecce ſupᷣ montes pedes euãgeliʒantis ⁊ annũ

ciantis pacem. Abachuc luctatoꝛ foꝛtis ⁊ rigi

dus ſtat ſuꝑ cuſtodiã ſuam:⁊ figit graduʒ ſuꝑ
munitionẽ.vt xpᷣm in cruce ↄtemplet᷑: ⁊ dicat
Opuit celos gloꝛia eius:⁊ laudis eius plena ẽ

terra. Splendoꝛ eius vt lux erit:coꝛnua in ma

nibus eius:ibi abſcõdita ẽ foꝛtitudo eius. So
phonias ſpeculatoꝛ ⁊ arcanoꝛuʒ dñi cognitoꝛ

audit clamoꝛẽ a poꝛta piſciũ: et eiulatũ a ſcða:

⁊ cõtritionem a collibus. Indicit quoq; vlula
tum habitatoꝛibꝰ Pyle:qꝛ cõticuit ois popu⸗

lus chanaã: diſperſerũt vniuerſi: qui inuoluii

erant argẽto. Agge⸗ feſtiuus 2 let⸗ alenaun

in lachꝛymis: vt in gaudio meteret: deſtructũ
templum ediſicat: dñimq; patrẽ inducit loquẽ⸗

tem. Adhuc vnũ modicũq;:⁊ ego mouebo ce⸗
lum ⁊ terrã ⁊ mare ⁊ aridã: ⁊ mouebo oẽs gen
tes. Et veniet deſideratus cũctis gentibꝰ Za⸗
charias memoꝛ dñi ſui multiplex ĩi ꝓphetia ie
ſum veſtibus ſoꝛdidis indutũ: ⁊ lapidẽ oculo⸗
rum ſeptẽ:cãdelabꝛũq; aureũ cũ totideʒ lucer⸗

nis quot oculis:duas quoq; oliuas a ſiniſtris

lampadis cernit ⁊ dextris.vt poſt equos vari

os ⁊ ruffos ⁊ albos:⁊ diſſipatas quadrigas ex

ephꝛaim: ⁊ equũ de hierim pauperẽ regem va
ticinet̃ ⁊ pᷣdicet ſedẽtẽ ſuꝑ pullũ filiũ aſine ſub

iugalis. MM alachias aꝑpte ⁊ in ſine oiuz pxppa
rum de abiectione ilrael ⁊ vocatione gentium
Nõ eſt mihi ait volũtas in vob dicit dñs exer
citunm: æ munus nõ ſuſcipiã de manu veſtra.
Ab oꝛtu eni ſolis vſq; ad occaſũ magnũ eſtno⸗
men meũ in gentibꝰ:⁊ in oĩ loco ſacriſicat᷑ ⁊ of⸗
fert᷑ noĩ meo oblatio mũda.Eſaiã:ieremiaʒ
Eʒechielẽ:Banielem:qͥs poſſit vel itelligẽ vel
exponere:Quoꝝ pᷣmꝰ nõ ꝓphetiã mihi videt᷑
texere ſed euangeliũ. Scðs virgã nuceã: ⁊ ol⸗
lam ſuccenſam a facie aqͥlonis: ⁊ pardũ ſpolia
tum ſuis coloꝛibꝰ: ⁊ q̃druplex diuerſis metris
nectit alphabetũ.Tertius pᷣncipia ⁊ finem tan
tis habet obſcuritatibꝰ iuoluta: vt apð hebꝛe⸗
os ipᷣe partes cum exoꝛdio geneſeos añ annos

xxx.non legat᷑. Quartus vo qͥ ⁊ extremus int
q̃ttuoꝛ ꝓphas tempoꝝ cõſcius et totius mũdi

Philoſtoꝛieꝰ lapidẽ pᷣciſum de monte ſinema
nibus:⁊ regna omia ſubuertentẽ claro hᷣmone

ꝓnunciat. Dauid Simonides noſter Pinda
rus ⁊ Alceus Flaccus quoq; Catullus ⁊ Se⸗

renus Chꝛiſtum lyra pſonat: ⁊ in decachoꝛdo

pſalterio ab inferis ſuſcitat reſurgentẽ. Salo⸗

mon pacificus ⁊ amabilis dñi moꝛes coꝛrigit:
naturã docet:eccłiam iungit ⁊ xpᷣm:ſãctarũq;

nupꝑriaꝝ dulce canit epithalamiũ. Heſter in ec
cleſia typo populũ liberat de ꝑiculo:et interfe

eto Aman q̃ interpᷣtat᷑ iniquitas:ꝑtesↄuiuij

diẽ celebꝛẽ mittit in poſteros. Oaralipomenõ
liber. id ẽ. inſtrumenti veteris ? nrro un id eſt
bꝛeuiariũ tantꝰac talis eſt: vt abſq; illo ſi s ſci
entiã ſcripturaꝝ ſibi voluerit abꝛogare:ſeipᷣm
irrideat. Per ſingula qpe noia iũcturaſq; ver
boꝝ ⁊ pᷣmiſſe in regũ libꝛis tangunt᷑ hiſtoꝛie:⁊
inumerabiles explicantur euangelij qſtiones.
Eſdras ⁊ Neemias adiutoꝛ videlicet ⁊ cõſola

toꝛa dño in vnum volumen coartant᷑: inſtau⸗

rãt templuʒ:muros extruũt ciuitatis:omniſq;
turba populi redeũtis in patriã ⁊ deſcriptio ſa
cerdotũ leuitaꝝ iſraelis ꝓſelitoꝝ: ac per ſingu
las familias muroꝛũ ac turrium opera diutg.
Aliud i coꝛtice pᷣferũt:aliud retinẽt i medulla.

Cernis me ſcripturaꝝ amoꝛe raptuʒ exceſſiſſe

modũ epiſtole ⁊ tñ non impleſſe qð volui. Au

diuimus tantũ qͥd noſſe: qͥd cuꝑe debeamꝰ:vt
⁊nos quoq; poſſimus dicere: Concupiuit aia
mea deſiderare iuſtificationestuas in omi tꝑe

Ceteꝝ ſocraticũ illð implet᷑ in nobis. Hoc enn

ſcio tm qð neſcio.Tãgã ⁊ nouũ bꝛeuiter teſta
mentũ. Mattheus MWarc Lucas ⁊ Johes:

quadriga dñi ⁊ veꝝ cherubin:qð interpᷣtatur

ſcientiemu ltitudo ꝑ totum coꝛpus oculati ſũt

ſcintille emicant: diſcurrũt fulgura:pedes ha⸗
bent rectos:⁊ in ſublime tẽdentes terga pnnna
ta ⁊ vbiq; volitantia.Tenẽt ſe mutuo:ſibiq; ꝑ
plexi ſunt:⁊ quaſi rotam voluunt᷑: et pergunt

quocũq; eos flatus ſanctiſpũs ꝑduxerit Pau

lus apoſtolꝰad ſeptem eccłias ſcribit( Octauo

enĩ ad hebꝛeos a pleriſq; extra numeruʒ poni⸗

tur) imotheũ inſtruit ac Tituʒ Philemonẽ

ꝓ fugitiuo famulo depꝛecat᷑.ſuper quo tacere
melius puto qᷓ; pauca ſcribere. Actus apoſto⸗

loꝛum nudam qͥdem ſonare videntur hiſtoꝛiã
⁊ naſcentis eccłie infantiam texere:ſed ſi noue

rimus ſcriptoꝛem eoꝛum Cucam eſſe medicũ:
cuius laus eſt in euãgelio:animaduertemꝰ pa⸗

riter omia verba illius anime lãgu entis eẽ me

dicinã. Jacobꝰ Petrꝰ Johes Judas apoſto⸗
li ſeptem epiſtolas ediderũt tã myſticas qᷓ; ſuc
cinctas:et bꝛeues pariter et longas: bꝛeues in
verbis:longas in ſentẽtijs:vt rarus ſit qui nõ

earum lectione cõcutiat᷑. Apocalypſis Johis
tot habet ſacramẽta:quot verba.parũ dixi pꝓ
merito voluminis. Laus omis inferioꝛ eſt: in
verbis ſingulis multiplices latent intelligẽtie.
Oꝛo te frater chariſſime inter hec viuere: iſta

meditari:nihil aliud noſſe:nihil qrere.nõne ti

bi videt᷑ iam h̊ in terris regni celeſtis habitacu

lum:Molo offendaris in ſcripturis ſanci ſim⸗
plicitate ⁊ quaſi vilitate verboꝛũ:que vł vitio

interpᷣtuʒ: vel de induſtria ſic pꝛolata ſunt:vt

ruſticam contentionem facilius inſtruerent: ⁊
in vna eadẽq; ſentẽtia aliter doctus:aliter au⸗

diret indoctus. Eon ſũ tam petulans ⁊ hebes

vt hec me noſſe pollicear:⁊ eoꝛũ fructus caꝑe
quoꝝ radices in celo fixe ſunt:ſed velle fateoꝛ:
ſedẽti me pᷣfero:magiſtrũ renuẽs:comitẽ ſpon
deo. Petenti dat᷑:pulſanti aꝑit᷑:q̃rens iuenit.
Biſcamus iĩ terris quoꝝ nobis ſcientia ꝑſeue⸗
ret in celo:obuijs te manibus excipiam.⁊vt in
epte aliqͥd ac de ermagoꝛe timiditate effun⸗
dam: q̃cqᷣd q̃ſieris tecũ ſcire conaboꝛ Habes h̊
amantiſſimũ tui fratrẽ Euſebiũ:qͥ lraꝝ tuaruʒ
mihi gr̃am duplicauit:referens honeſtatẽ mo
rum tuoꝛũ:ↄtemptũ ſeculi:fidẽ amicitie:amo⸗

rem xpᷣi. Nam pꝛudentiã ⁊ eloquij venuſtateʒ

etiã abſq; illo ipᷣa epła pᷣferebat. Feſtina que⸗
ſo te:⁊ herenti in ſalo nauicule funẽ magis pᷣci

de qᷓ; ſolue. Nemo renũciaturus ſeculo bñũ põt

Tme

mndgeie
Plumptus⸗

ini dicn

Znonbebe

t,Zfceii
undzihi
yeitusdu
(ſlerentuu

gituticinpe
perregaſtn
pedctätintua

Mbbetrösn

dedirlebptt
lareiuerun
pbrlatium:
lennitoiac
Fppttte

(arvubeai
o:qbusch.

ſamploresl

erquosile

Ncvicgoingen
Pmustr
funbas Vin
Zopfeeunde
Vitüſttla

enturtq ſun

Veuth
cutinalyont

dehomniepg

femq demo

ſoſaplentia
ſere Erat

ſoacteporat

fllleris ſemi
Mſderarion

Goleglanao⸗
denstrprobta
hogelitaderi
Opaur Gbih
huiggaaulen .
Aplerigonnn

.

. ractatus I Epiſtolaæa III
Rernn, Dendete que Ztem nrvenderer. Qnicquih ſe anctũ miniſteriũ tuũ ⁊ angelicã ſeruitutẽ ma⸗
— umpius detualulele Nc cõputa An nus intuli medicoꝝ qſi ppheta non eſſet in iſr
noftin iquũ dictuʒ eſt. Auaro tam deeſt qð habet q vr mihi ſi qd paterer facilius eẽ debuerit ad te
ndis hoe qð non habet. Credenti totꝰ mũdus diuitiarũü reuerti:qᷓ; gentiliter cogitare:⁊ melius vel difk
beenternit eſt. Infidelis etiaʒ obolo indiget. Sic vinam ficilimi itineris laboꝛẽ ppeti qᷓ; ↄſpectus tui tä
ueng he tanq; nihil habẽtes et oĩa poſſidẽtes Aictꝰ et pcioſa viſione fraudari.vt q̃uis potius cõpen
oplsonaii ſtate rem tuã vende: ſi nõ habes pijce. Lollen uenirẽ. Hec mihi de abſente mundus iſte ſug⸗
nompeleht ti tunicã ⁊ palliũ relinquendũ ẽ Niſi ſcʒ tu ſen geſſit: q te pᷣſente in me nõ habebat cõſiliũ.Tu
entznngapen per recraſtinans: ⁊ diẽ de die trahens:caute ? me eni curiã feceras ꝓphetaꝝ: nõ ↄuenticulũ
ſenntſe pedetẽtim tuas poſſeſſiũculas vendideris: nõ ſirenaꝝ.Ac nuncin me ad deſtructionẽ ſancti
umfapogre habet xp̃s vnde alat pauꝑes ſuos.Lotuʒ deo coõtra me opis tuiois ſtulticie ſenatꝰingrediẽs
iehinniſdu dedit: q ſeipm obtulit Apoſtoli nauẽ tm ⁊ rhe ãdruplici foꝛma mecũ agit. naʒ fenus te abſen
Albi Gnn eiquelunt Didu duo era miſit ad gaʒo⸗: teexigit:qð te pᷣſentenõ füplit. vt intelligas
muumetpt ietiuinerſe⸗ tur Creſi diuitijs. Facile cõ ſiqͥd apud te iuxta deũ ſapui: tuuʒ fuiſſe ꝗð ſa⸗
ſyacttn Incipit tertia ꝑs pᷣncipalis epłaꝝ ſiue tra⸗ catur:ſic in naui dño doꝛmiẽte apli tempeſtate
ge Zannte goenabeae ierornnmi de moꝛiboatq; vtuti⸗ turbant᷑: ſic in bethſaide poꝛticib hominẽ non
erariliner ſß⸗ in plures ſubdiuidit᷑ epkas ſiue tractatus. ⁊ hicaliud genus culpe aduertã.Coꝛpuſculus
Rcamncedi inter quos ille pponitur: in quo ð virtutibus curaui: cũ aia langueret. exterioꝛẽ hoĩem foui:
nimanmm⸗ ac vicld in genere Mactot . cü interioꝛ egrotaret huanis ſubueni:cuʒ diui
leinci Pꝛimus tractattertie ptis pᷣncipalis ð vir⸗ na laboꝛarẽt.vitio publice ↄſuetudinis iclina⸗
Kene⸗ mtipus ⁊ vitijs:in quo epiſtola illa pᷣmittitur tus:quo oẽs ſumus i minimis cauti: ⁊ in maxi
ſitzgi q̃ ꝑfectum hoĩem ad interioꝛa deducens: eius mis negligẽtes.HHocq; ideo fit:qꝛ vbi vera vi⸗
4 fntägl vitã ꝗᷓ ſit ſãcta:⁊ in quo actu poſita:q̃ͥ ſtudio te ta ſit ignoꝛamꝰ. Fallit nos videlicer ſol iſte: de
logo dan⸗ neatur: ꝗᷓ ſubſiantia negetur oſtẽdit. (ipit dies iſta: tract nos iſtecircuuenit. Müͦ⸗
Ntnsg iend Beati Hieronymi ad amicũ quendã:velſi⸗ dus inducit: dũ ⁊ ſole ampli⸗ eſſe nil putamus
Pyocaſpe cut in alijs reperi voluminibꝰad Creſiphõtez ⁊lucẽ arbitramur eſſe:quã oculis videmus.et
ba.NlN de homie ꝑfecto:vbi interioꝛẽ hoiem:exterio hoiem iudicamꝰ eſſe:quẽ cernimꝰ: mundum
vfisiliniutii remq; demõſtrat: docẽs eius vitã in ſui aucto credimus facere cũ vita: ignoꝛãtes vbi ſit hö:
8lteninelicr. ris ſapientia ꝑ ea que creata ſunt ↄtẽplatione 2 qͥd ſit hõ: æ que eius hois vita ſit:qð ſi intel⸗
e bet fu ⁊ſiſtere. Excitat q́; animũ ad meditationeʒ aa ligeremꝰ:non aliud generati aliud viueremus
hlret ſel ſus ac reparationis hũane ſtatim ĩ io occaſu Ita vita oꝛigine deſta.viuẽdi quoq; ꝑdidimꝰ
niadeſtohubltte i mulieris ſemie.i.iĩ cõceptu vᷣginis repꝛomiſſe rõnem. Ac pᷣmum vbi hõ ſit i ſte: de quo loqui-
tpunnz hngin⸗ Ad ↄſiderationẽ quoq; reſurrectionis iudicij mur audiamꝰ. Quoniã diſputationẽ quanda,ʒ
Peve fio gloꝛieq; ſanctoꝛũ inducit. Qua occaſiõe digre nob ipa diuiſio generauit:quẽ intra B̊ coꝛpus
Eenuſtsſand diens expꝛobiat infidelitateʒ eoꝝ qͥ miraculis qð dei artificis manu limo terre foꝛmatũ eſt ve
sinrueren nõ credũt q de in ſanctoꝝ coꝛpoꝝ reuelatione lut quodã vaſculo itellige ↄtineri:dicẽte aplo.
docus :Anerdr oꝑatur. Abi ⁊ hiſtoꝛiã narrat ↄfutationis he⸗ Habemus theſauꝝ iſtum in vaſis fictilibus: qᷣ
Pauinsthen bꝛei:et cauſam retardate vindicte ac humaue vbiq; p hoc coꝛp⸗ infuſus vitalẽ ſenſum q ſibi
wüfuanein explicat ignoꝛantie. Epla Ll nd deffeſt cäcarte musaruee. Pegltigernore
rled etnen „IEPLPPe1 d gitur: ⁊ habet ponius qᷓ; habet᷑.vt vitã nõ acci
Lce lteruʒ 90 pieat: ſed miniſtret Mã cuʒ terrena iſtã pigrãch
gik aoti s te ſcribo: ⁊ nihil dignũ qð piu materiã in vſũ miſterij ſũptaʒ ſpũs liqdus ani
gssſcennhir dentia tuaʒ legere deceat inue maret: fit dñs coꝛpoꝛis :no hõ ſub coꝛpoꝛe De
geraiin il nio: æ qͥd mirũ ſi te abſente ve- niq; hoc qð dixi vaſculũ ipᷣo viuit pᷣſente: ⁊ i
iniciutcn, 1ñèꝗÿòẽů luta ſole ſolo deſtitutũ frigidi ſo moꝛitur abeunte. Hic ergo ⁊ viſibilis et ca⸗
h hcheß coꝛdis alget ingeniũ:⁊ mẽs a lumie peregrina ducus illius interioꝛis vel habitatio vel mini⸗
ieſfnnn ſtulticie nubilo ſuffocata toꝛpeſcit: ac tqto mi⸗ ſter vel vagina eſt. Ipe vero q vere eſt homo:
un Netrine nus ſapio: quantoa te latius ſeparoꝛ. Qð ſiin quoniã ſic ſecũdus facte diuiſiõis eſt locus vt
ns Niuetd pᷣſentiaꝝ qͥd tibi ĩ meo ſermone placuerit tuis iße inuiſibilis: ita omia eius inuiſibilia fint ne⸗
ſdean Genr mihi oꝛationib⸗ p̃ſtabit. Deniq; vt oẽm ſtulti ceſſe eſt.Non ad illum ſiegrotat manus valet
oglte⸗ ciam meã diligentiꝰrecognoſcas: etiam ſtoma puenire medicoꝛum:non herbarũ ſuccis ſi de⸗
—R e⸗ chum meũ poſt illð ſuſceptũ ceroiũ tuuʒ te ab⸗ ficit reparatur. Nihil ad eum coꝛpoꝛale itrare

ſente curaui:a quo peiꝰ mereoꝛ pati: ⁊ cui poſt.

poteſt: ſubſtatie tm lueilli ſimiitudo deſctdit⸗

1111

verbo curatur: obediẽtia ↄualeſcit Beniq; cũ
ſibi in eccłia laodicenſi ⁊ beatus ⁊ diues et be

ne oculatus:a bene veſtitus m exterioꝛeʒ ho

minẽ videret᷑:increpat᷑ a domino : dicit q; illi.
Neſcis qꝛ tu es miſer ⁊ miſerabilis: ⁊ pauꝑ et
cecus:⁊ nudus. Qui vtiq; vt dixi nec ſine ve⸗

ſte:nec ſine oculis:nec ſine diuitijs habebatur

Sszʒ llle inuiſibilis deus nr illũ inuiſibilẽ hoĩie,z

in pauꝑtate: ⁊ cecitate:i nuditate eſſe cernebat

cui etiam ſuadere dignatur: vt ab ipſo aurum
mercer ignituʒ: ⁊æ veſtẽ albã qua gloꝛioſiſſime
veſtiat᷑: ⁊ collyriũ quo recipiat viſũ. Habet er
go ⁊ ſuos oculos pᷣ̃ter iſtos carnales qͥs poteſt

vel amittere vel curare. Eſt et iuxta ſenudus

adeo vt egeat veſtimẽto:ſʒ miro modo ad mẽ⸗

ultias cõparare. Quibꝰmercibus ſi nudus ⁊
paup eſt: vel illã veſtẽ nobiliſſimã vel illud au
rum purgatũ iam igne mercabit᷑. Vñ cõmercij
talis poterit eẽ impẽſa:videlʒ ſi aut exrerioꝛis
hoĩis emolumẽta trãſfoueat:a

diues foꝛinſecus videbat᷑:non vtẽdo diteſcat
oculoſq; coꝛpoꝛis q bus mũdialiũ rapiebat᷑ ar
Doe deſpectu coꝛrupte vniuerſitatis obcecet.
Ita ille inuiſibilis hõ: qͥ vere vt diximꝰ: hõ 6:
⁊ in ↄtemptu huiꝰexterioꝛis attollit᷑:⁊ nudita
te veſtitur: ⁊ cecitate illuminat᷑. Sic Jacob Ef

fraim ⁊? Manaſſem nepotũ ſuoꝝ nõ ſolũ loca

verũ etiã merita incoꝛpoꝛea cecitate cernebat.
MNam cũ illũ Joſeph filiꝰſuꝰ:qui ſupꝛadictos
prearuulos offerebat: nec ante pedes ſuos cerne

re iudicaret ſenſit ĩ parẽtis reſpõſione illa etiã

ꝗ̊eſſent futura: ꝓſpicere.Sʒ vt ille interioꝛ bo
mo exterioꝛẽ iſtum facit ſua vita viuentẽ: ⁊1 de
fonte nature ſue animat irrigãdo:ſic rurſũ ex.
terioꝛ ꝑ coꝛruptelã moꝛtifere materiei ſue illuz
ſi cupiditatibꝰ illicis alligarit: occidit. Et cum
gllter nature videat᷑ alterius: tranſit ĩ victoꝛis
Vnuſqͥ ſq; ſubſtantiã:vt aut carnalẽ qͥʒ ſpirita⸗
lis ſpiritalẽ ſuis vtutibus pᷣſtet: aut carnalem
aĩam caro victrix eius efficiat. Deniq; cũ dũs
diluuio delere humanũ genus cogitaret iratꝰ?:

nõ pmanebit inqͥt ſvũ̃s meus ĩ hoĩibus:qm̃ ca⸗

ro ſũt: ⁊ qꝛ vtiq; ↄẽs carne veſtimur: ⁊ ſine du

lamus: hinc etiã gignit᷑ vt nõ ſemp homoiſto

aßppellationis noie cenſeat᷑.nã ꝓ vfutibus ſuis
Aut vitijs et foꝛmas ſumit:et noĩa. HBeniq; git

pPppheta:nolite ſieri ſicut equus ⁊ mulus. Sũt

ergo hoĩes qͥ apud dñm ſũt equi ⁊ muli:⁊ dñs

ait. Molite pijcere margaritas veſtras añ poꝛ

cos. Sũt ergo homies ⁊ poꝛci. Et itex ĩe do⸗
muinꝰ. Ecce ego mitto vos ſicut oues in medio
lupoꝛũ.Sunt ergo homies ⁊ lupi.⁊ ecõtrario
honmies ſunt ⁊ oues: ⁊ ait adhuc dominꝰ e⸗

tro: Paſce oues meas ⁊ ipᷣe pꝛiꝰ veni poſt me:

ut ip̃is qbus ipᷣe

. .
r⸗
* 7. . .
2 . — 2 .

. faclam te piſcatoꝛẽ hominũ.Sunt homies

piſces. Sed he foꝛme actũ vident᷑ eſſe:non coꝛ
poꝛũ. Mam coꝛpoꝛis noſtri certus eſt ſtar: vt
omniũ animantiũ:ſed quoniã apud deuʒ non
de ſtatu coꝛpoꝛis noſtri:ſed de meritis iudica⸗
mur: apparet omnẽ hominẽ mẽte ſua ſibijp̃i ſta

tum:nomẽq; foꝛmare.Quod vtiq; ex illiꝰ quẽ
deſcribimꝰ inuiſibilis hominis:aut culpa:aut

vtute pᷣſtatur. IJpᷣius ſiqͥdem vitium eſt:ſi ſub
iectus paſſus ſit eſſe ſubiectus. Si contra diui

nam diſpoſitioneʒ fit in dñatu ſeruitus: ⁊ Pui⸗

tute dominatus. Sed ne videar quoniaʒ pau⸗
lulũ deiecto velut pariete ad illũ inuiſibilẽ ho⸗
minẽ diſputatiõe ꝑuenit:coꝛpꝰ omnino deſtru
ere:qð adeo magniẽ ſacramenti:vt in hoc ipᷣo
dicum vt ipᷣe ait dũs loquit᷑:⁊ iubet illũ a ſe dii

id ẽ.in noſtro fragili ⁊ infirmo domimꝰ venerit

non hoc egi:aut hoc ago: ſe illud oſtẽdere tem

ptaui:huius exterioꝛis vitã illius iterioꝛis vi⸗
ta cõſiſtere. Iterũ interioꝛis moꝛteʒ deſcẽdere

huius de moꝛte vbi ꝓpinatum venenũ ꝑ vitia
fuerit nihil habere iſtũ de vita:niſi ab illo irri⸗

gatus fuerit:nihil tenere alterũ in natura:alte

rũ vt dixi aut infectum vitijs aut deterſũ vtu⸗
te tranſire. Igit᷑ quoniã iam ⁊ vbi ſit homo:?
q̃d ſit hõ bꝛeuiter lʒ oſtẽdi:que nunc eius hoĩs

vita ſit videamus.Syon iſta certe mũdialis q̃

mala ꝓ bonis habet: ⁊ bona ꝓ malis: quazto

tus oꝛbis ſeqͥtur ⁊ colit nõ hec affluẽtia diuitia

rum eſt:non in feſtigio potentũ:non in iuriſdi⸗

ctionis aſtu:nõ in põpoſitate facũdie:nõ in vi

ribus ꝑ pꝛelia gloꝛioſis:nõ in mercibus ꝓpuin⸗
ciarũ mutatiõe ⁊ ſui ꝑegrinatione creſcentibꝰ.
nõ in lenocinio foꝛmaꝝ:non i ambitu munerũ
nõ in his ẽ deniq; oibus que videmꝰ:quoniaʒ
cuncta hec occidũt:⁊ ſine iſtis beate etiã iuxta
ſeculũ viui ſolet. Sʒ illa eſt vita vera: vita nu
merãda:deũ noſſe:timere eius potẽtiã: amare
pietatẽ: mũdũ in opiſice mirari: iterpellatoꝛezʒ
cõtemnere:eſſe victu modico ꝓ nature neceſſi⸗
tate ↄtẽptũ: veſte vili vel ꝓ pudoꝛis rõne vel

ꝓ tꝑis iniuria cõmunitũ Sic reliquã creaturã

non ex ſui copia:vel ꝓ vitali rõne:ſed ꝓ adiu⸗-⸗

mẽto huiꝰ lucis attin gere.Quicqᷣd eni ampli⸗
ẽ a malo eſt.oẽm hoiĩeʒ amare q̃ſi fratrẽ:nullũ
ledere:ſeruire oĩbꝰ:foꝛmam ſᷣui ſuſtinere cum
dño: qͥ nobᷣ pᷣter miniſteriũ qð interiꝰ cõtinet᷑:
q̃tidie Pit in mũdo: ꝓducẽdo ſolẽ:emittendo
lucẽ:pluuias infũdẽdo:tꝑa variando:fruges
vel gignẽdo vel maturãdo. Nobis eni ĩ totius

creature facie vel vbertate deſeruit: qm̃ ꝓ no⸗
bis cũcta generauit. Sed vt hois officia reuer

tamur nudũ tegere:alere eſuriẽtẽ:ſitiẽtẽ pota⸗

re:infirmos viſitare:triſtibꝰↄdolere:moꝛtuos

ſepelire: nihil apud ſe habere qſi ſuũ:ſed omia
ſua cũ omnibꝰiudicare cõmunia:ac tũc magis

ſibi viuere cũ viuere eſtimat᷑ alijs:ſibiq; recon

dereczoll
terotisß
eerioꝛshe
Cöſſtirpen
Mriocutſi
eretplent
nicintic
aligolis nt
nicoſten
hötenchrnni
un llls
lucriult1
tiones e
danraedor
ſatülnopt
Popeaipm.
eebeto Pan
ſanicpen
ſenorena qu
anexinenſt
nteninuicbi
pbecdumine

Cias Arrudin

(boräͤſßen
Foniugon
facliabißo⸗

dello fecti

totuoꝛigin⸗
murq;ſinu
noseſſenue
pnos genita

iqus no yt

hhimus, G.
ale pniuent.

Minisme
Umltiizſen

fente polu

Moͤheeißa⸗

Gikumligsden

itpolebone
MIerdice
ſbduapenn

Anſchürnan

Anlroniie

angtegimelin
narnuregten
fiocſtpoene

ßnhonine

ſtenſuinone

lale Gdltr

Santnie
eni ſemmncn
gnustſthe
apl enn
emerisille,
rſuſtihf
niherſloge
Mratalortl
hnttuneſeſ⸗
Sonnmndi
uſenins rſti

engunig .

liſnuſtiibe⸗
Womninodeinn
temn Ninrboeß⸗
nodoni perei
ellulaſictartn
ilisieitor
onorezdeſtlee
tumpanmünit
Werniebliobi⸗
eminumna
isaudarſüdn
mtiſthonen
quenunceushot
ſacenenidtlel
na onale ugt
hecafftinthutin
mmtüorkinſti
Aeſacideninn
Bnnechisnin
mionegeſenn⸗
nlambiu mnen
Eenden,gron
Pobent enällrn
nanm.en
mn ſerpelatore
vPintueneict
vndonistöſeſt

Crcliquäctennn
öneſel aa.

Quicdaim,
Nriſifnninm
fu iukfran
Abinnttint
doſoemmin
vartndefli
Pobiscin
deſentegi
thoiso au
uniatiſiin 1
lnti,
riſuitia
mmierrin,

ishin

sͦE
=

= –
—
S

—,
☚S e

Tractati

cõſiſtit:non q̃ celũ terre parte voluat᷑:nõ an cõ

trario curſu ſydera rapiant.non an oceano ge
neret plenitudo lunaris augmẽtuʒ:nõ an oꝛbẽ?
mũdi rotũditas ipſa ſuſpendat:an qᷓdrifoꝛma

angulis ꝓminentioꝛibꝰ aſtringat:an vnus ipᷣe
mũdus ſit:an plures ſint. Naʒ hec ⁊ ad anime

nõ tendũt vtilitatẽ: ⁊ apud deuʒ ſtulta iudicã⸗
tur.ſed ĩ illis ſanis cogitationibꝰ: ſi qñ verſaf᷑
tunc viuit ⁊ paſcit᷑. Que ſũt aũt iſte ſane cogi⸗
tationes Ille ſine dubio cũ mens nr̃a ſui recoꝛ
datur auctoꝛis:cum illũ velut ꝑ quãdã reſipi⸗

ſcentiã ſui opiſicẽ ſuuʒ venerat᷑ ac cõtuet᷑:cum

eiꝰ opera ipᷣm in eius oꝑibꝰviſura mirat᷑:dicẽ⸗

te beato Paulo. Inuiſibilia eni eius a creatu⸗

ra mũdi ꝑ ea q facta ſunt itellecta ↄſpiciunt᷑: ⁊
ſempiterna quoq; eius vtus ⁊ diuinitas.id ẽ.

cum eximenſis viſibilis creature ad vniuerſi⸗
tatem inuiſibilis creatoꝛis extendimur: a illuʒ

pfrbec dum ineſtimabilẽ dicimus eſtimamꝰ: cũ
eius altitudineʒ ꝑ donũ ſpũſſancti euoluentes

(quoniã ipße ſolus nos in ipᷣm qui ex ipᷣo eſt in

tromittit omnia pᷣncipia creature ſurgẽtis) q̃ſi
facti ab ipᷣo anterioꝛes aſpicimus: et cũ ea que
deus fecit q̃ſi faciat adhuc intuemur: mũdiqd
totã oꝛiginẽ trãſcurrentes ſeu antiqoꝛes effici

mur qᷓ; ſimus etate. Et cum vniuerſa pꝛius qᷓ;

nos eſſemus effecta ſint:naturaꝭ oĩuʒ tamẽ q̃ſi

ꝑ nos genitã dũ auctoꝛi inſerimur reputamus

in quã nõ vt puiremus:ſed vt dominaremuri
trauimus. Separati vtiq; a lapientia mũdiali
que vniuerſa aut foꝛtuitis aut atomis aſcribit
Diuiuinis meditationibꝰſublimati: ⁊ ab illis qui
gut materiã ſemꝑ fuiſſe dixerũt:deũ q; tm̃ arti
ficem reꝝ voluerũt ſeꝑati ꝑ ip̃ius adiutoꝛium
aut ò hec ipᷣa pꝛo dijs elementa coluerunt:aut
qui familias deoꝛũ ꝑ ſexus:ꝑ etates:ꝑ partes
yelut ꝑ plebem aliquã ſubiectaʒ ſenſibus itro⸗
duxerunt:diſcreti ꝑ ſpiritũſanctuʒ: ⁊ ĩ altioꝛa

ſubducti vera vita viuẽtes:hᷣ eſt verã ſapienti
am ſepiẽtes:quoniã ſtulticia iſta caret. Recoꝛ

dejinur ꝙ mũdus a nihilo a deo factus eſt: ⁊ G

cuncta animalia p deum verbo opiſice vocata

yenerunt: que a natura nec fuerũt: quoniã ſoli
ipi fas eſt vocare qᷓ non ſunt tanq; ea que ſunt.
AYipm hominẽ cuitãta poſſeſſio ꝓbat᷑ ad ima⸗

ginem ſuã non aliqͥs Mꝛometheus ex fabula:

ſed ille cõditoꝛ vniuerſitatis manu quoq; ſua:
ne qua pars eius vacaret in nobis:de limo ter
re facere dignatus eſt. que cogitatio vt dixi vi
ta ẽ aie:qm̃ hec pᷣma eſt ratio viuendi:vt cui ſe

Debeat aia nò ignoꝛet.ne alium pᷣter hũc dece⸗

pta veneret᷑.ne vite ſue myſteria velut vite au
ctoꝛes adoꝛet.ne intãtũ elemnẽta miret᷑: vtnon

dere cuz alijs credit᷑ erogare. Et hec tñ adhuc
exterioꝛis hoĩs liniamẽta cõtingũt. Ceteꝝ illa
interioꝛis hoĩs vita in diuinaꝝ rerũ cognitiõe

clit᷑ animatũ:qͥd in ſenſu diutiꝰ: qͥd icogatise

(Fo. XCV

Epiſtola III

digna iudicet q̃ facta credãtur cũ ille magis ſit
dqdmirãdus:qͥ tam miranda ꝓduxit.o quã an⸗
guſta ẽ hec diuina cogitatio: ⁊ qᷓ; vite plenac:
oq;tum ipᷣm hoĩem ad oẽ ſtudiũ ꝓbitatis accẽ

dit. o q;tum illi maieſtatẽ ſui cõmendat aucto⸗

ria: cũ aliud ille nihil in creatura oĩ ſe pᷣter ma
nu dei foꝛmatũ eẽ oↄſiderat.nõ terrã: nõ maria
nõ celũ: nõ deniq; ſydera tã mũda: tã pura: tã

lucida:hoĩem ſolũ cuiuſdã limi ⁊ grauioꝛis et

ſoꝛdidioꝛis elemẽti illa foꝛmatuʒ eſſe dextera:

cuius dextere palmus celũ mẽſurat i meſura:

cuipugillus terre ſpatia tã finita iacẽtis inclu⸗
dit: tanti fuit illũ fuiſſe olim. Nideamus tamẽ

qᷓ;tuʒ illi pᷣterea applaudeat benignitas creato⸗

ris.q non illũ ð ſyderibꝰ efficit:qm ſi eſſet inde
creatus:de materie potiꝰclaritate: q; de artiſi⸗

cis dignatiõe polleret:cũ minoꝛ ipᷣe cui coꝛpo:

ris oꝛigine videret᷑. Si de celeſtibꝰ factꝰ ad ter
raꝝ cultũ deduceret᷑ ad terras:cuiꝰ eẽt gloꝛio⸗

ſius mox futuꝝ de humo excitatũ ſyderibꝰim

poni.ſuũ inquã deꝰnr̃ ſuũ ꝓpꝛie voluit eſſe qd

ſumꝰ:nihil materie:nihil elemẽtis:nihil qbuſ⸗
libet pᷣncipijs vel magnis vel minimis nos de
bere.Que cũcta ſi retractet:⁊ĩ ſe mens ↄuerſa

2ↄſideret: ex nr̃is fiunt moderatioꝛa ⁊ anguſtio

ra pꝛimoꝛdijs.At vbi ꝑ cõtactũ foꝛmati manꝰ
dei deſiuimus eẽ qð fuimus:⁊ i nouã materie
q̃litatẽ ſubiacẽs opifici ſuo ꝑ elementi ↄuerſio
nẽ clarificata natura ẽ nouũq; coꝛꝑis nr̃i inter

elamẽta(ſi fas ẽ dici)eſſe cepit elemẽtũ: ſtatim
oibꝰmũdi coꝛpoꝛibꝰ ſublimioꝛes effecti nõ na⸗

ture ſubſtãtias ̊ potẽtia creatoꝛis:p quam de
ſubiacẽti ceteris creatura oꝛtuʒ ẽ:qð creaturis
oĩbꝰ imperaret.Deniq; ſi metallũ nr̃e carnis⁊

coꝛpoꝛis intuearis:nihil humiliꝰ:nihil vilius:

nihil iuenies oi iniurie paſſioniq; ſubiectiꝰ So

la terra elemẽtoꝝ ceteroꝝ videt᷑ ancilla:ſola in

ſe cũctoꝝ potẽtias nõ ſine detrimẽto ſui ſentit
vel dũ vẽtis puluerulẽta diſpergit᷑:vel dũ flu
ctibus humefacta abſoꝛbet᷑:vł dũ ſydeꝝ igni⸗
bus cocta deuoꝛatur.vt homo ex ea ſe eſſe non

modo gloꝛiari nõ queat: etiã poſſit erubeſce.-
re. At vero ſi ſtatũ noſtrũ cõtẽplemur:qm pꝛe

ſtantioꝛẽ euʒ ceteris animãtibꝰ dũ ad ſuã ima

ginẽ deus infoꝛmat inducit:ĩuenies terrã ipᷣaʒ

id ẽ.ſemen nri coꝛpoꝛis ſi s in ea ſenſus ẽ gau
dere potuiſſe ꝙ ꝓpter nos in qbꝰ imaginẽ ⁊ ſi⸗
militudinem creatoꝛis accepit felicioꝛ facta ſit
demutata qᷓ; ſit oꝛta.manus eni dei ↄtigit eam

cuius ↄtactuʒ ſui cauſa dũ fieret ipᷣa nõ meruit

Quid enim hoc ſtatu pᷣclarius:quid poterimꝰ
noſſe ſublimius? Quid tã diligenter in mebꝛa

digeſtũ:qͥd tam decoꝛe ꝑ articulos inflexũ:qͥd

tã ſublimiter ĩ oꝛa ⁊ oculos erectũ:qͥd tã voca⸗
liter in vba modulatuʒqͥd in coꝛde tam velo⸗

4.

ſecretius qd i Fmone effuſiusquid i ingenio
foꝛtius: qͥd in diſpoſitione inſtructiuss quid i

memoꝛia tenacius: quid in affectu blandius⸗

quid in cogitatu ſubtilius: AUt euidenter appa

reat ꝙ illũ ꝓtoplaſtum iam cum omnibꝰ digni
tatibus venuſtatum:imo ſtatum filij ſui dei no
ſtri ad finem ſeculoꝝ ꝓ redemptiõe nr̃a ventu
ri in hoc coꝛpus oꝛnarit: cui paradiſũ etiaʒ illo

tẽpoꝛe velut ameniſſimũ pᷣdium ⁊ vꝛbanis cõ⸗

uenuſtatũ: ⁊ ruſticis cõſitum ſub lege donatũ

moꝛtis ille pſeminatoꝛ inuidit: venenũq; ſuuzʒ
decipiẽdo pꝛimoꝝ hoiuʒ credulã nouitateʒ in

coꝛpoꝛa nr̃a latẽter imerſit ⁊ ex duabꝰ ſubſtan
tijs vnicã homis pᷣfectamq; naturã quadaʒ di

uiſionis diſcoꝛdia diſſecauit.vt cuʒ nobis vna

mens eſſet.id ẽ.illa quã germiatas aie ⁊ coꝛpo
ris gignebat:aliã voluntatẽ ꝑ vitiatã naturaʒ
Zg a imna paruriet.: Denich ⁊ apoſtolus ait

*„

queẽ in mẽbꝛis meis.Et alibi. Caro ↄcupiſcit
aduſus ſpũm:ſpũs autẽ aduerſus carnẽ. hec

faciatis.Hinc etia nr cõditoꝛ:qͥ vel nos nobis
vel mundũ ꝓ nobis fecerat:a bᷣnis illis homi

nibꝰ offenſus: maledicta ſuꝑ ſingulos put cri⸗
minis quãtitas exigebat effudit Et quis irar-
mox tñ myſteriſ noſtre ſalutis:vt pius pr̃oſtẽ
dit Meq; equũ fuerat alio tẽpoꝛe de ſalutis no
ſtre remedio cogitare: niſi eo quo moꝛs eſſetin

bi adhibet᷑ medicus:vt capite valitudinis de⸗

pᷣhenſo faciliꝰremediũ ſalutare ſuccurrat. Nõ

ergo tunc tm̃ domin“ ac ſaluatoꝛ noſter pmiſ⸗

ſus eſt:cum clamat Eſaias. Ecce virgo in vte
ro concipiet: ⁊ pariet filiũ.Et tüc cũ ad Abꝛaã
dictum eſt. Ad hoc tẽpus veniã ⁊ erit Sare fi-
lius. Nam hoc erat pene iam ſero.⁊ tãta milia
patriarcharũ ſine ſpe moꝛtua videbant᷑:qbus

vtiq; vita eſſe non potuit:ſi dominũ nõ ſpera⸗

uerunt eſſe ventuꝑ: dicẽte apoſtolo Spe enim

ſalui facti ſumus. Spes eni que videt᷑ non eſt

ſpes:ſed q̃ ſperat᷑. Et qualiter ſpes eſſe potuit
ſi non fuit repꝛomiſſa. Imo vt pmo homini il⸗
la ſapiẽtioꝛ omnibꝰ beſtijs beſtia moꝛtẽ ſapuit

ita opoꝛtuit illum dominũ noſtrũ verã ſapien

tiam iam tũ illo tẽpoꝛe ſuffragium ſapere vita

le:qð ⁊ fecit:neq; deſiſtit publicare:ne tãta eiꝰ

factura vno inimici ariete ꝓpulſata ſine pꝛeſi⸗
dio alicuius lapſui potiꝰ qᷓ; decoꝛi generata vi
deretur. Simul ne ⁊ is validioꝛ haberet᷑:qͥtĩ
opus aliene vᷣtutis obꝛuere potuiſſet: q; ille: ſi
opus ſuũ qð ſuꝑ omnes creaturas ineffabilit
fecit: aut ſuare non potuiſſet: aut reparare no
luiſſet. Defendit inquã ille ſe hac inuidia. He

fendit ille noſter ↄditoꝛ: ⁊ redẽptoꝛ:pariterq;

Nideo aliã legem in mẽbꝛis meis repugnate,z
legi mẽtis mee:⁊ captiuantẽ me in lege peccati

ſe ⁊ poſſe ⁊ vellemonſtrauit:quoniã nec vtus
potentie defuit vel dignatio. Hec nobis mag

adoꝛãda:ꝙ ſub ipᷣa erroꝛis nr̃i tempeſtate non

ſubſiſtit:maioꝛq; etiã dũ exacerbat᷑ erupit: důi
vbi penam merebamur ſpes redẽptionis oſtÜ⸗

ditur: ⁊ in naufragij acerbo diſcrimine poꝛtus
ſalutis apit᷑.vt nouo moꝛe que materia fuerat

ſiracũdie:eẽ cepit oꝛigo clemẽtie.ſicarcana ope
ratione manifeſtans qð infirmitatẽ noſtraʒ ar
gumẽtũ ſue voluerit eſſe vᷣtutis: quãtũq; nos

amaret dum in ipᷣm peccauimꝰ oſtẽderet:quo
rum obliuiſci etiaʒ poſt errata non poſſet: imo

quos pᷣcioſiꝰredimeret qᷓ; feciſſet. QAuerat nũc
humana crudelitas criminoſis vł puata erga-
ſtula vel publicos carceres cũ manicis ferreis
7 duris rigida trabe cõpedibus irata ſuſpiret

⁊ in penas multimodas ad inuentionẽ laxet i⸗
genia oiſq; iudex ſurrecti capitis caſtitateʒ ꝓ⸗
pꝛie mentis diſcrimine ꝓbet alieno. Hoc magl

amicus atrocitati quo magis alienus eſt crimi
ni IJp̃i eni ſolent truculẽtioꝛes eſſe in reos:qui
miſp ſunt a reatu purioꝛes.i ſtudioſi maleſici vel
inuicẽ aduerſant᷑ ſibi: vt nõ quecũq; vult illa 3: quo

criminoſoꝝ cõtagia ꝑſequẽtes: quo minus ac
negligentius facinoꝛum vitauere cõſoꝛtia.O

miſeros ⁊ omi pᷣditos cecitate:qui bonuʒ exoꝛ
nant malo:qui cõtinentiã ſub geſtu crudelitat

attollunt:⁊ crudelitatẽ ꝓpꝛiam aliena infelici
tate cõmendant. QAuando vtutibus ſuis miſe
roꝛũ aſtipulant᷑ exitiũ:⁊ inocẽtie iudicãtis no⸗
xioꝛum cruciamẽta ſuplaudunt. Deus auteʒ

noſter contra omnẽ ſpem: cõtra omnẽ pene fi-
dem ex diuitijs miſericoꝛdie ſue ĩ malo bonuz
nactus:in iracũdia generãs ↄfirmãſq; pietatẽ
peccãdi ſemen fructum voluit euadere miſerã
di: ⁊ qͥ nos ꝓpter trãſgreſſionem ꝑdere debuiſ
ſet: ꝓpter ſuã miſciaʒ reparandũ eſſe pmiſit.

Et illo tꝑe qͥ ſupplicia merebamur argumẽtuʒ

ſaluatiõis oſtẽdit: vt itelligere poſſemꝰ:quãtũ
valeret pᷣſtare nõ leſus:qͥ donaret iratꝰ In
pᷣmo g hoiĩe vt loq̃bat᷑ ſtati nob iudiciariũ ſpo

pondit auxilium: ſtatim de bono theſauro bo⸗
na ꝓduxit: ſtatim ignotum ip̃is angelis ſacra⸗

mentum qð implẽdum eſſet in nouiſſimo tẽpo
re publicauit: ⁊ terreno ade Adã ꝓmiſit e celo
Nam cũ ſerpentẽ ꝓ merito ſuo maledictio ful

minaret:iubet eum terrã ꝓ cibo habere: ſupꝛa

ventrem repere:⁊ qm̃ moꝛtẽ illam ipſe feciſſet
addidit dicẽs: Et ponam inimicitias iter te et
mulierẽ ⁊ inter ſemen tuum ⁊ ſemen mulieris:
IJpᷣa calcabit caput tuuʒ:⁊ tu eius obſeruabis
calcaneũ. Mõne conſideras: nõne cõſpicis qð

eidem tunc minabit᷑ in chꝛiſto: Aliud enim ſe⸗
men mulieris nullum pꝛoꝛſus accipio: niſi illð
qð apoſtolus ait factum ex muliere:factum ex

carne. Illud qd euangeliſta ait Joſeph filius

putabatur eſſe ſed nõ erat:illud vtiq; verbum

Crach

aokum⸗
ſaturalen
himoliees
hocqnntun

beſani

niſederdeo⸗

Qdenentallac

languinonn
niuſtuſcntt
dinokrich
niſucek heei
Ponnnlngti
eneponodi⸗
fetur Verdun

nnpfurd P
ſren. Fäy

turiotenon qu

uinicſtusini
liere quere

ſlunteaudi⸗
Aloptonemor
lenckepnie

eerdart

naedicido.
non cognort
pudoꝛaure
ſtantialobit
aucacẽ. Et
goͤtacuent:
ceſſit. Nam⸗
uiſtuit Be⸗
darbliteyrin
cpationis no⸗

lenietinte:r.

Eaeiſtudſem

rlüminicke

lfunderekiny
e onitans
noniplenign
pmüterectu
Partetfliä Qu⸗
tlennlere
lletir gg⸗
fhoisfuſcpv
W
funume
Nreroept
nmiſni
ſtgöno⸗
nfertoꝛſpvect
matereſlior⸗
ſeſgnorilen⸗
mlier dic
ngoſens pnn
uonoſre

Ponäzede
Cnchenn
gltenpeſtrnn

erdaieng

recahtinie⸗
laimmren
enaniflen
eſenamgn
nnnfolfn
ne: iigt
anonoeſerin,
iſe Aunntie
Rsrlzuncn,
Almanicsfenes
bus irunſlſznt
lnuentionehna
Pttis ntimz,
tgleno hoeſeg
salienusetonnt
eſſeinteoggi
dioſpmaleign
es:quominns
auerecolonit
Ne:guibonnzen
ibgeſtuonalin
namn alie tſtit
uunibrs unle
Nitieindtinst⸗
dum. Deustug

rzonne poreß

eſteinglobong
imiſcpen
keuaderenſſni

Nengagedetul

mmdi deyniit.

dmmur Ngunenn,
gepolanglin
donnant g
ob iudtchnüfe
vonotheſanple⸗
zisangeleſn
nouifino in
Zii oniſt
Ponnalalchfl
bohabere i
anipſ fel
micitus inke
fſonennnlen,

=

Tractatus I

caro factum eſt. Nam ſi generãdi publicã iſtaʒ

naturalẽ circũſpicimus rõnem:ſemia nõ hao-⸗

bẽt mulieres. deniq; nulla ocipit ſine viro. Ac

ꝑ hoc qm tunc in Zidã ſemẽ humane generati
onis eſſet trãſgreſſiõe vitiatũ:ſemen celeſte ꝓ⸗

mittit. apoſtolus ſentit non ex coꝛruptiõe vi

ri: ſed ex deo. qð cuʒ caro fieret in muliere:etiã

elementa illa coꝛpoꝛee ſubſtãtie.id ẽ. humoꝛis

⁊ ſanguinis in ipᷣo ſibi vaſculo:in quo ipſa ele⸗

mẽta ſita ſunt naturaliter aptaret. Mater ta

q́; dñi noſtri ihu xp̃i in illa iam tunc muliere ꝓ

miſſa eſt. Hec inimicitijs opoſita eſt ſerventis
Ponam inqͥt inimicitias inter te ⁊ mulierẽ.nõ

certe pono dicit: ne ad Euaʒ hoc ꝑtinere vide

retur. Verbum ꝓmiſſionis eſt. qð tranſmittit᷑

in futurũ. NPonã inqͥt inimicitias inter te ⁊ mu
lierem. Illã vtiq; mulierẽ que ſaluatoꝛem par
turiat: non que generet fratricidã. Ronã inqᷣt
inimicitias inter te et mulierẽ.id eſt.ſuſcitabo
mulierẽ que repudiata facilitate credendi: nõ

ſolum te audiat: ſi aut ſuauitateʒ pomoꝛũ pꝛo
adoptione monſtraueris oculoꝝ:aut dijs ſimi

lem eſſe ꝓmiſeris:ſed etiã io Oabꝛiele deferẽ
te verbum: rõnem de ꝓmiſſionis exigat noui⸗
tate dicẽdo. Quẽadmoduʒz erit iſtud: qm virũ

non cognoui. Illã vtiq; quã ad viſionẽ angeli

pudoꝛ aureus tremefecit. Fidei tñ ardoꝛe ⁊ cõ

ſtantia labi neſciã ad inqrendã röneʒ reddidit

audacẽ.Et que adueniẽti pꝛeſtitit de pudoꝛe:

qð tacuerit:hec ꝓmittenti de admiratiõe non

ceſſit. Nam ⁊ ſollicita de eo qdð annũciabat᷑ ex
quiſuit. Deniq; T angelus non infidelitatẽre⸗

darguit: vt in Zacharia:ſed ſtatuit de diuine
oꝑationis nouitate dicẽs. Spũſſe anctus ſuper
ueniet in te: ⁊ vᷣtus altiſſimi obumbꝛabit tibi.

Ecce iſtud ſemen mulieris.qð nõ ꝑ traducẽ ge
nitaliũ miniſterioꝛũ cõmixtiõe ſexus vtriuſq;
infunderet᷑ in vteꝝ: ſed dauſtro clauſo indeflo
rate vginitatis inueniret᷑ in vtero. Deniq; rẽ
nouã plenãq; miraculi nouo vbo ꝓpheta duz
ꝓmittit exeqͥtur. Ecce vgo in vtero ↄcipiet et
pariet filiũ.Quotidie cerie de ꝓcreãdi neceſſi⸗
tate mulieꝝ ↄceptꝰ ⁊ cernimꝰ ⁊ audimus. De
nulla tñ ðꝛ. In vtero ↄcepit:qm̃ ſubſtãtia futu
ri hoĩs fuſa ꝑ virũ coaleſcit in femina. Ateruſ
q; mulieris nõ pᷣncipiũ ẽ naſcituri hoĩs:ſed de⸗

poſit nutrimẽtũ. ¶Oaria autẽ nõ tã pᷣma qᷓ; ſo

la i vtero ↄcepit.cuiꝰ pudoꝛis illibatio ↄceptũ
vteri ſine dãno vᷣginitatis expꝛeſſit:q̃ ſola nob
peꝑit qð nõ accepit ex nob: dicẽte dño. VUos ð
inferioꝛibꝰeſtis:ego de ſuꝑioꝛibꝰ ſũ.Qu⸗ſola
mater ẽ filio:cum vᷣgo ſu marito.Cuiꝰↄcepꝑtio
nẽ ignoꝛãte vginitate partꝰ agnouit Que ſela
mulier dicta ẽ nõ ↄcipiẽdo ſᷣ᷑ pariẽdo. Ex hac
ergo ſemẽ ꝓmiſſũ ẽ mulieris:qð vᷣm hoĩeʒ dñs
deus noſter eſt: qui nõ infuſus ẽ vtero:vᷣ inuẽ⸗

Fo. XCVII

Epiſtola LII

tus:euãgeliſta ↄfirmãte cũ dicit de maria. In
uenta ẽ in vtero hñs.Ecce ab ipᷣo pᷣcedente ⸗
phetie mone nõ deuiat qð fuerat nunciatum
Virgo i vtero ↄcipiet:ſᷣ i myſterij nouitate ſer

monis etiaʒ parilitate ↄcoꝛdat: eoq; ſtilo facti

hiſtoꝛia ſignat᷑: quo faciẽdũ denũciat et ꝓppᷣa
Ait Eſaias: Virgo in vtero ↄcipiet. atthe
us refert iuenta ẽ in vtero habẽs. Verbo ipſo
ꝓmiſſiõis rñũdet effectꝰ:quã nõ alit᷑ lo᷑ euan⸗
geliſta qᷓ; vates:nec ad expꝛimendã oꝑis va
tem inuente elocutiõis difficultate ↄfunditur.
Abi ſunt grãmatici: Abi ↄciliarij:Que iſtos
vt e ↄſuetudinẽ loquãt᷑ ſchola ꝓduxu: Que
tã apte ſignare nouitatẽ monſtrauit doctrina?

nõ indicãt hũano ſenſu:qm nõ opus humanũ

eſt qð loquũt᷑.Et cũ rem nouã nec antea faciãs
ſic notãt: vt itelligas cũ mirabili oꝑe:⁊ mirabi
lem natũ ſcito eſſe vmonuʒ. Repetamꝰ denich
ſanctas feminas patriarcharũ: videamuſq; ſi

ſic de aliqua ſcriptum eſt. Legimus de Sara.

Er dominꝰ viſitauit Saram ſicut dixit. Et fe⸗
cit deus Sare ſicut locutus eſt ei:et cõcepit: et
peperit Abꝛae filium. In Ilaac diuina veniuo
lentia monſtrat᷑ his vbis. Et exaudiuit illum
deus: ⁊ ↄcepit Rebecca vxoꝛ elus. Deniq; er
de Jacob vxoꝛibus ſic ponit᷑. Et cõcepit Lia:
⁊ peperit filium Jacob ⁊c̃. De nulla certe haꝝ
ſcriptũ eſt in vtero cõcepit.Que tñ quicd cõqo⸗
cipiebant extra vterũ ↄciꝑe non poterant: ſed
quoniaʒ de cõuentu virili cõciꝑe ſe nouerant:
qbus non pᷣueniebat ſalua vᷣginitate cõceptꝰ.

Sola vo maria de vtero cõcepit: cum irreſera

to aditu ſeminali clauſo vtero cõcepit. Ad hu
ius conceptionis ſemẽ:ſi recte ratiocinabimur
et interius diuina tractauerimus: ꝓceſſit in fi⸗
gura pꝛo tempoꝛe illa ſentẽtia :que pᷣmogenita
benedictionis vel obligatõis obligauit:dicen
te dño. Omne maſculinũ qð aꝑit vuluam ſan
ctum dño vocabit᷑. Qð ẽ iſtud maſculinuʒ qð
aperit vuluã?cum oĩuʒ feminarũ vuluas ape⸗
riat non puerperij neceſſitas:ſʒ maritalis agni

tio:Heniq; nulla virgo dicit᷑ poſt marituʒ. qdᷣ

nomen clauſis videtur futuris myſterijs cöue
nire. Et ſuꝑius de Rachel ſcripturaʒ habere
mõſtrauimꝰ. Et exaudiuit illã deus: ⁊ aperuit
eius vuluã:⁊ concepit. Non certe bᷣus dixit cõ
cepit ⁊ p?aꝑuit eius vuluã:ſed pᷣus aperuit vi
delicet vt maritus aꝑtis vulue ianuis velut ſe
minaturꝰagrũ paratu ſeminibꝰ intraret. Deni
q; ſubiungit:⁊ cõcepit.Nõ itaq; partu:ſed cõ⸗
ceptione:imo cõceptione patefacta ẽ:nec illazʒ
parturiẽdus dum naſcit᷑:ſed qui parturiendũ
ſeminaturus fuerat reſignauit. Et ſilam ante
conceptũ quippe vt cõciꝑet:reſerata eſt: nõ ea;
certe ille qui natus ẽ diu poſtea poterat reſera
re: dum ðꝛ naſciturus:qui etiã concipi dũ eſſet

Dars

illa clauſa non potuit. Omne maſculinu

1 inqt
qð aperit vuluã ſanctum dño vocabit᷑.i

ueẽ

iſta ratio:que nec ᷣm ſenſũ videt᷑ impleta: Ja⸗
cob pmi locuʒ fratris fraudulẽter inuadit: nec
oꝛdine ꝓhibetur: nec doloſitate danatur.. Jo⸗
ſeph filij per auũ p̃poſtera ſᷣm naſcẽdi graduʒ

benedictione ſignanf᷑. nec cecitas erat futura

pfſpiciẽtis:nec monitoꝛ fili ꝰ dexteraʒ parentis
que pinguioꝛis benedictiõis ſuco minoꝛẽ irri⸗

gabat inflexit. Que omia vtiq; ſunt contraria

ſi putamꝰ de his dictũ eſſe. Omne maſculinuʒ
dqdð aperit vuluã: ꝙ qui de virili ſemine naſcit᷑

ex feminis Sed quoniaʒ aliud interius hʒ illa

ſentetia. Ideo iſtiuſmodi mitiui benedictio⸗
nes ? cedunt a perdũt. Jeſſe filius Baouid nõ
Spmus aut ſecũdus aut tertius:ſed omniũ vlti-
mus vngit᷑ a ꝓpheta: ⁊ deſpicabilioꝛ cũctis eli

gitur in regem. Nec illi pᷣmo aut ſecũdo cõtra

Hauid ſentẽti legis de pꝛimitiuis pmulgata
blãditur: quia iudicaſſet vtiq; maximos: ſi ab

heis matruʒ vuluas meminiſſet apiri: quãdo H

vtiq; aut in qua dicimus impletũ qð vtiq; nõ
poterat nõ impleri? Que eſt iſta cuius vuluaʒ
fegdus reſerat: non maritus⸗ que vgo cõcipit⸗
gq ue non vt cõciperet virgo eſſe deſijt: Mõ cer⸗
te illa ð qua ſcriptura dicit: cognouit adã vxro
rem ſuam: ⁊ pepit ei filium. ſed illa de qua euũõ

geliſt a ſignat:⁊ non cognouit eam Polepd: do
nec peꝑpit filiuʒ. Igit᷑ in maria hoc ſi

tIus effuſio.que virgo peperit: que vgo ↄcepit

gque pꝛius mater facta eſt qᷓ; maritata. DBe hac

iſtud maſculinũ qð vere ſanctũ vocandũ eſſet

exijt: quiq; vuluam ſᷣm pmiſſionem partꝰedi⸗

tus non ſm cõſuetudinẽ naturãq; cõmunẽ:dũ
cò cipitur viri ſemine reſerauit. Sed quoniam

diuites dei ſenſus velociter explicare non poſ
ſumus tatis in ſcripturarũ mollibus ad vnam
ſpeciẽ opponẽtibus:vt laxari ſit facilius qᷓ; euas
di: quã do omnis ſcriptura cũctoꝝ ſenſuũ vnꝰ
trames ſit:quẽ in humano ſermone decurrere
qs valebite ec ſi angelicas pẽnas moꝛtaliuʒ
linguis ſpũs aſcribat. Redire ad ꝓpoſitũ con

uenit: ⁊ pꝛauo nauigio non in altũ vela cõfige⸗
re:ne in periculũ currat audacia: ſed pꝛo infir⸗

mitatis ſolatio in conſpectu littoꝛis navigare:

vyt ſi quid foꝛmidinis oꝛiat᷑:vł ſpes ſit facile te rectionem carnis excludant.ſed ſic ſint illi ſine

peri poſſe qð cernitur. Dicebamus ſemen mu⸗
lieris dominũ ſanctum: quia m carnẽ patreʒ
hominẽ non haberet:eũq; iam ingeſtũ eſſe ſer⸗
penti quẽ in vtero vginis dei ſpũs non materi
glis generaſſet humoꝛ Geniq; qð ſi eqtur maio

rem ab hoie vginis pmutit effectũ dicẽdo:ip.

ſa tuuʒ calcabit caput:qͥs ambigit ꝙ p̃ᷣter dñũm
nim caput ſerpẽtis nemo calcauit. Jpᷣe eni ſo⸗

. . .

pꝓpmiſſionẽi

uz3 Hoc ſine dubita
tione pfectum eſt: cuius vuluã non defloꝛatio
vginitatis aperuit: nec partus effuſus ſed par

III

lus ſuꝑ dꝛacones ⁊ ſeoꝛpiones ambulauit. Ip
ſe captiuã duxit captiuitatẽ Nam qð ſeqtur ⁊

tu eius obſeruabis calcaneũ:ad quẽ aliũ credi
mus ptinere: Calcaneꝰ qͥdem ꝑs extrema ve⸗
ſtigij eſt. Et dñs poſt Johis baptiſmũ poſt di
erũ.xl.ieiuniũ cũ ab eodẽ ſerpẽte tẽptat᷑ tertie
illiꝰdoloſitatis iã victoꝛ exdlamat NVade retro
poſt me ſathana:qͥd aliud niſi a tergo poſitum

vel relictũ iubet ſuũ obſeruare calcaneũ: hec

lſupꝛa dixi:⁊ inde ad hoc nos ipᷣa deduxit oro:
hõ ille interioꝛ cũ cogitat nõ in hoc mundo:
ſed ſupꝛa ipᷣm mũdũ cuʒ illo opifice reꝝ ac ſuo
viuere videt᷑:dicente Hauid:beati qͥ ſcrutant

teſtimouia eiꝰ: vt pene hoc ſit(ſi fas eſt dici) de
um fieri: diuina meditari: illũ dĩũm nrjm ſalut

nrᷣe iam tunc ꝓdidiſſe myſteriũ. Ande ⁊ i pſal
mis ait: In capite libꝛi ſcriptum eſt de me.Ca
put libꝛi eſt geneoſeos:qm ois ſcriptura vnus
eſt liber: ⁊ vnus de quo ſcriptũ eſt deus.⁊ iſtã

i o eſſe videmus in capite: caput
vite nr̃e ſpes eſt:⁊ ideo caput vitalis libꝛi ſpes

facta per deum. illũ inquã vt ſepe diximus cöo⸗
ditoꝛẽ ſeneſcẽte iãõ mũdo:qð in pᷣma mundi eta

te ꝓmiſerat pᷣſtitiſſe. Ande ꝓpheta ait: virga
tua ⁊ baculus tuus ipᷣa me cõſolata ſũt: virga
materẽ dñ̃i:ex qua baculus iſte: feſſo iam per
etatem mũdo:qͥ eum ſuſtẽtaret exit. Illum er

go in virginis vterũ delapſũ: vt redẽptiõis no
ſtre totaʒ hiſtoꝛiã retexamus partu effectu ho⸗
minẽ ſe exhibuiſſe ꝓhoĩe: ⁊ creaturã ſuã ſe de
creatoꝛe feciſſe. Illũ foꝛmã ſerui accepiſſe:ſed
ſe exinaniſſe ptãtis voluntate nõ natura deita
tis: ꝑ quã nõ poterat nõ eſſe qð fuerat. Illum

maledicta ꝓ ſalutaribꝰmeruiſſe miracuſis. Il⸗

lũ ſputa:illũ palmas:iulũ coꝛonã ſpineã:illum
poſtremo crucẽ fuiſſe ꝑpeſſũ:illũ inferna pene
traſſe: illũ tertia die reſurrexiſſe ĩ id coꝛpus qðᷣ
cruci fuerat affixũ:illũ hoĩcm poſt moꝛtẽ deuz
viuũ celũ petiſſe victoꝛẽ:ſedere ad dexterã dei
vẽtuꝝ ſuo tꝑe ad iudiciũ faciẽdũ illũ ſpũ deiꝑ

ſctõꝝ ſuoꝝ oꝛa q̃tidie celebꝛari. Hec cogitaſſe

vixiſſe ẽ:hec cogitatio paſtꝰ aie eſt: in hec rela
bi vel recurrere cũ dño iungi eſt: ⁊ cuʒ ipo ꝑ h
humiliari eſt:cũ ipo pati:cũ ipᷣo moꝛi: ⁊ cũ ip⸗
ſo etiã ſuſcitari. Quid dicã ð ipᷣa reſurrectiõe⸗
in qua cum rideamur a gentibꝰnon ſeꝑamura

xp̃o:lʒ ⁊ multi qui ſe chꝛiſtianos dicant reſur⸗

coꝛpoꝛe:quibus foꝛte cõceditur (ſi fas ẽ dici)

aliter repᷣſentari domino: qᷓ; dominꝰ remeauit
ad prem. nos vt credimus ⁊ loquamur. Quid
inquã hac cogitatiõe latiꝰ:quid hac ſpe eẽ po⸗
terit erectius:fixumq; magis in nr̃is animis i⸗
herere debet:nos aliqñ cuʒ hinc exierim us ad
coꝛpoꝛa noſtra eſſe redituros: ⁊ anime iterũ et
coꝛꝑis diuoꝛtiũ cõiugaturos:ñ id agẽ vt nihil

Co⸗

usoßin
ſekommem
ppiſſſene
facaduce
grauatun
fan bbion
ſechlon:an
telantule
nibilAo
corupnoni⸗
dietenealn
gounci
ovedde⸗
frobaunnt
lſcig run
wretenss
ſhoporunen
duirtidn,
ſaperneruo
Nanugum:
Grandühoe
kfrugüve

dniagraneg

dohinis
Quisnon,
nos nclio⸗
ſtoloreſur
one:ſurget
ſonapir
qulgentel
latiheene

Pphetripon

botusombe⸗

edicſcennt

ſealiſſno⸗
lotnorena
Gimnemenie
honeuat
Acoonnes
ſallſcpiene

linn rße

Sogutshonn

Lxcecerek e

Ausönelit
Cbanni,

Bappleödo

modoſeode
llchmen
terppenlſos⸗
ngelosconn
entieren
unum ,
Nmont ſec
nonaltaten
ſfucnun eſſe
Ae dſogit

apaeiir
umnſien
nſiamene

E

E E⸗ —
E
S —

der
Nptuneſdeml
ndisſopaunmnn

usinahir tapnt
putileſiſes
ilſedinns⸗
gonömammnien
ge pobeunt en
ecöſcuſitmie
usiſe:ſcſounet
duunctern Yne
plü:ptnsihtän
nuspanucfeabe
actariſiſex
iſcniaaplendd
Iateniname dt⸗
ſecöfum Yun
miſeninolis
roniſpnnei Aun
eilüſremapee
rleidcapuscl

npeſtnonideah

lareadderteſi
cidü liſpide⸗
n. beecche⸗
Piiechinhunt
ick:na

—=
SSS=
—

— —
—☚
— —
— S=
=
—
— — — .
=☛ — =
—
— = S=ẽ⸗s
S S=Sꝛ=

SS
S=—

S
——
—
* ——
2 —
—
—
— —

— — =
— — — =

—
—
=
= — =
—
S= —

ꝓmiſiſſe accepimus.Et hoc coꝛpus qð inatu⸗

ra caducũ eſt: ⁊ merito pꝛiſtine tranſgreſſionis
grauatum ⁊ maledictione diuina fertur ad ter
ram ibis:rurſuʒ poſt multa tẽpoꝛa.id t.ðin finẽ

ſeculoꝛũ: cum minima pars fauille ſint:aut foꝛ

te iam nulla ab eadẽ terra que illũ coꝛrumpitĩ

nihilũ.Quoniaʒ ipᷣa liberanda eſt a ſeruitute

coꝛruptionis in integrã membꝛoꝝ ſuoꝛum ſoli
ditatem: ⁊ in ſtatum puichꝛitudinis decoꝛẽq;
renouandũ.Quẽ talis cogitatio non cũ admi⸗
ratione delectet:reliquias inquã coꝛpoꝛuʒ no
ſtroꝛũ aut nullas aut minimas certe 2 q;tu⸗
laſcũq; ⁊ tamẽ ſoꝛdidas ⁊ animi nũq;
roꝛe inſpectas in ſuum iterũ hoiem: nõ vt Py
thagoꝛas mentiens ⁊ delirãs ð Euphoꝛbo eẽ
credat᷑:ſed in ꝓpꝛiũ ſuum coꝛpus et nomẽ per
oſſa per neruos ꝑ venas cũcta vitalia non mo⸗

ine hoꝛ

do artuatum:verum etiã articulatum recõpa⸗

ginandũ. Hoc auteʒz non eſt auguſtũ cum oĩuʒ
vel frugũ vel ſtirpiũ ſemina maioꝛa ⁊ pulchꝛi⸗
oꝛa in graminibus redeant:qᷓ; que in terra:vel
ab hominibꝰ ſata ſunt vel ſua ſpõte ceciderũt
Quis non ſemẽte iſta vt ita dixerim letet᷑: que
nos melioꝛes qᷓ; acceperat reddet: dicente apo

ſtolo reſurrectio moꝛtuoꝛũ ſeminat᷑ i coꝛrupti⸗

one:ſurget autem in coꝛruptione.Que poſſeſ⸗

ſio pᷣncipiuʒ huic ſpei poterit comparari: Aut

quid erit aliud qð ad cõtemptum moꝛtis attol
lat qᷓ; hec meditatio diuinis pmiſſionibus 2 p
phetarũ vocibus excitata:Quid tale Theom
bꝛotus ambꝛachiota in Platonis libꝛo diſpu⸗
tãte didicerat:q homicida ſui eſſe non timuit:
ac ſe altiſſimo pᷣcipitauit e muro:dum ⁊ nulluʒ
poſt moꝛtem autumareti eſſe iudiciuʒ:⁊ ſine di⸗
ſcrimine meritoꝛũ aliquo omnes animas poſt
coꝛpoꝛa equaliter ferri arbitraret᷑ ad celuʒ.qð
adeo omnes ꝓ vero tenuerũt: ⁊ ſic om̃es illos
ſeculi ſapientes vna nebula huius erroꝛis in⸗
uoluit:vt ⁊ ipᷣe laudabilis tã vt putant doctoꝛ

Socrates homicidaʒ ipᷣm ſe puatim:ne publi⸗

ce occideret᷑ occiderit. Aliud longe beatꝰ apo⸗
ſtolus pᷣmeditatũ habebat ⁊ cognitum: qͥ non
ab hominibſz per reuelationeʒ domini noſtri

ihu xpᷣi:qð docebat acceꝑat:nec academie ne⸗

moꝛoſe obſcuris tectus vmbꝛaculis: ſed celeſti

illuſtratus lumie.nec in ludo aliquo lr̃atoꝛio ĩ⸗
ter puerulos oſcitantes:ſed in tertio celo inter
angelos coꝛuſcãtes imbutus in cõtemptũ vite
pᷣſentis exclamat:Mihi viuere chꝛiſtꝰẽ.⁊ mo

ri lucrum. Mon certe muruʒ de quo ſe p̃cipitet

ad moꝛtẽ: ſed xpᷣm dñm:ꝑ quẽ hoc moꝛtale ab
imoꝛtalitate abſoꝛbeat᷑ inqͥrit. Eteni intelligit
ei lucrum eſſe moꝛi cum ſit vita futura cuʒ xpo
Sine dño aũt nihil ꝓdeſt etia ſi totũ mundum

ſimus omnino:ſed vt melioꝛes per dei ſpirituʒ
refoꝛmemur.qm iam ̊ dñm id pignus nobis

XCVIII
lucret᷑:aie aũtiſue detrim entü eſſe paſſte ux'. Cre
debat igit᷑ vir ille vas electiõis ſe per xpᷣm do⸗
minũ nr̃m de hac terra q̃ nunqᷓ; ſine vſura red⸗

dit qð accepit.ſed alia minoꝛe: alia plerũq; ma
ioꝛe cum fenoꝛe vt trigeſimũ ⁊ ſexageſimũ ⁊ cẽ

Fo.

teſimũ dño ipᷣo in eusgelio germina que pläta

uerat ſic legete.De qua terra etiã veritas quã
Pilatus ignoꝛabat: quã nemo vtiq; pᷣncipum
huius feculi vidit. Si eni cognouiſſent:nunqᷓ;
dñz glie crucifixiſſent. De ipᷣa inquã ſe apoſto
lus tranſfoꝛmatũ coꝛpoꝛi claritatis dñi in lucẽ
tia mẽbꝛa redituꝝ ait.per Salomonem quoq;
iſtud ſapiẽtia ꝓmittẽte cũ dic̃: Fulgebũt iuſti:
⁊ tanqᷓ; ſcintille in arũdineto diſcurrẽt. Et iðᷣo

in hanc vocem Mihi viuere xp̃s eſt ſecurus

erupit:in qua vtique que fuerũt merita victu⸗
ra ſũt:qͥ longe vt ignoꝛauerũt:ita ⁊ ignoꝛabũt᷑
nunc ſi videt᷑ ꝙ ſentẽtia illa ſalomonica ꝓmiſe
rit indqramus. Fulgebũt iuſti: ⁊ tanqᷓ; ſcintille
in arũdineto diſcuirẽt. Quid ẽ vt qͥbus flãma⸗

rũ claritas cõdonat᷑ iſtã humilis locus vbi diſ

currãt ⁊ abiectus offerat᷑ non loci deſpectu de
creſcere videãt᷑:qui coꝛpoꝛũ luce creuerũt: qͥd
eſt inquaʒ qð aſtris 5 arũdineta cõparati vo⸗
litabunt ⁊ in ſyderij foꝛma fulgoꝛis ſtirpes ter
rarũ miſerrimas permeabunt:cuʒ lõge incon⸗
grue miſceãt᷑:vel fulgoꝛes arũdinetis:vel arũ
dineta fulgoꝛibus Aiaduerte oꝛo te diuiniver
ba myſterij:cui vt nõ de bobus:ita nec de arũ⸗
dineto cura eſt: aut in ſurrectione arundineta
qͥd faciũt.niſi ꝙ nos ꝑ oiuʒ foꝛmas vł pecudũ
vel ſtirpiũ laboꝛat oſtẽdere.ac ꝑ hoc vt apłus
ait ꝓ nobis cuncta ſcripta ſunt. Intellige per
arũdineti imagines infideles hoĩes ⁊ incredu⸗
los demõſtrari.Eoꝛũq; coꝛꝑa ſuꝑſicie grata ⁊
interiꝰ caſſa vtutibꝰ: q̃ vbi pᷣmũ ſpũs vanitatil
flaret ſibylla ſerpẽtis imitẽt᷑: ⁊ ſonos ꝓpᷣos vi
perarũ ꝓgenies obſequant᷑. Scintille inquit ĩ
arũdineto.ſancti ergo inter peccatoꝛes:qm nõ
omnis caro eadem caro in arundineto ait.id ẽ
vacua luce coꝛpoꝛea: ⁊ alienis arſura fulgoꝛi⸗
bus.Quibus ſanct oꝛũ claritas futura ꝓ pena
eſt:quoniã deus ignis cõſumens eſt :et iuſti in
imaginẽ deitat aduenient. Yecit eni deus ho⸗

miuẽ ad inaginẽ ſuaʒ ſicut ilum. ⁊ apoſtolus

teſtatur credere ſe:qð illi ſimilis ſit futurus ne

ceſſarie. Si eni fimilis deo fuit cum factus eſt:

⁊ ſimilis futurꝰ eſt cum reſurget:quoniã qᷣcqͥd
nunc in nobis diſſimile videtur auctoꝛi:id omi
vitio tranſgreſſionis impꝛeſſum eſt.⁊ viuaʒ ve
ritatis foꝛmam artifex mendacioꝛũ ſtrumoſis
actib defoꝛmauit:ſuãq; pꝛauitatẽ noſtris etiã

mẽbꝛis:dum mentes coꝛrupit aſcribit que per

reſurrectionis gloꝛiã male adiectaʒ vel iminu:
ta diluent᷑: ⁊ id ſolum qð auctoꝛẽ rer um tanq;
i ſpeculo reddat emicabit: vt iterpollatoꝛ p“

Pars

ſuum ſe doleat ꝑdidiſſe. ⁊ homo tandem ſe ite
grum eſſe gloꝛiet᷑.non tñ hoc omnes vt iam di
ximus:ſed iuſti tm̃ in luce erimus.qm oẽs qui
dem reſurgemus:ſed non oẽs imutabimur.di
ſcretionem eni faciet ꝑſonarũ diuerſitas meri⸗
toꝛum. N etſi inter ipᷣos ſãctos erit aliqua de
opatione diſtantia: dicente apoſtolo ſtellam a
ſtella differre in claritate: quã diuerſitatẽ vel ð
impijs vel de peccatoꝛibꝰ ſentiemꝰ: quoꝛũ alij
in iudicio:alij in ſanctoꝝ ↄcilio reſurgũt. Qui
1 ſi reſurgãt reſurrectionis ipᷣius tꝑe ſegregã⸗
tur:qͥd de habitu foꝛmaq; dicemus:q̃ vt mihi
videt᷑ non veſte aliqua textili neq; mulieꝝ ela
boꝛata pẽſis:ſed ſuis meritis ⁊ oꝛationibꝰ erit
inuenta:beato Johhe hoc in reuelatiõe mõſtrã
te:q̃ ſanctos ait indutos byſſinũ ſe vidiſſe. Et
ne foꝛte ſubtegmina byſſini vt ſtamia qramus
materiales vel coꝛruptibile ac fluxũ aliqd ex
erceri i celeſtibus opinaremur: ſubdidit biſſy⸗
nũ autẽ iuſtiſicationes ſanctoꝝ ſunt. Tunc er⸗
go vt intelligo in ſuꝑficie coꝛpoꝛis nr̃i venient
que nunc ſunt tecta ſub coꝛpoꝛe. Tunc vnicui
q; miſerũ me ↄſcientia ſua veſtis fiet. Tunc ea
que de fundamẽto la duakaliu non põt po
ni ab vnoquoq; ſuꝑediſicata ſunt:pᷣminebunt
aut mercedẽ accipiat qui mãſura cõſtituit: aut
detrimeutũ patiat᷑ qͥ arſura cõſtruxit. Jã qᷣd il
la cõmemoꝛẽ que ſequũt᷑:que tota ſãctoꝝ ſũt:
carnẽ ſine terra:coꝛpꝰ ſine doloꝛis ſenſu:aiam
ſine metu: vitam ſine fine:etatẽ ſine tꝑe:lucem
ſine nocte:beatitudinem ſine ſfine? Videbo ho

minẽ ⁊ in hoie deũ.qm deus oĩa in oibꝰẽ. Co

tum qͥcqͥd nunc impoſſibile hoi cernit᷑.id tũ fie

ri per munificẽtiã ꝑpetui regis velare ⁊ reuela

re:liqueſcere ac reſolidare: eũq; fieri quẽ ⁊ in⸗
trare ad diſcipulos ↄcreta ⁊ coꝛpoꝛea parietũ

valuarũq; nõ ſenſerint:⁊ diſcipuli tñ ſtare oẽs

ſe intus aſpexerunt.⁊ oĩa que ſine hoc coꝛpoꝛe
dei ſpũs fouebat:coꝛpus cum dei ſpũ eſſe futu
rũ Satiari delectatione haꝝ cogitationũ xpᷣia

nitas non põt ec illi reqes:hoc oblectamẽtũ

eſt.hec voluptas: he delicie ire mente in ſedeʒ

dei:ibiq; ſibi locũ ⁊ partẽ ſedis nõ ſua pᷣſũptiõ
ne:ſed diuinitatis pollicitatiõe vſurpare Nec
hoc illi arduũ videt᷑:poſtqᷓ; iam ibi in xpᷣo dño

ſuum eſſe homineʒ recognoſcit. Aendicat ſibi
equũ ius de cognitione ꝑ deum carnis aſſum⸗

pte:qm de carne eius ſumus:⁊ de oſſibus eiꝰ.
Jðe eni eſt caput coꝛpoꝛis eccłie:ipᷣe pᷣncipiuʒ

ois pᷣncipatus:⁊ poteſtatũ euãgeliʒate ſic apo
ſtolo. Ex quo totũ coꝛpꝰcompactũ ⁊ ꝓductuʒ
per ↄiunctionẽ:⁊ copulatũ creſcit in augmẽtũ

dei. Quid ergo vẽtuꝝ iudiciũ ⁊ diem dñi pijs

diluuiũ nõ aquaꝝ fumante terra:fugiente ma

ri:elo in libꝛi ſpeciẽ cõplicato loquar⸗ Triſti⸗

7
. . 2*
* 8 8 .
. . . —.— .
„.ð 2 5 2 1
.
.

cia hec diuitibꝰ ſeculi:ſed expectanda pauperi
bus xpᷣi.ꝓ quibus in pſalmo dominꝰ ſuſpirat
dicens: Mꝛopter miſeriam inopũ et gemitum
pauperũ nunc exurgã. Quid tribunal illud ex
maieſtate iudicatis imenſum æ duodecim ſedi

bus adoꝛandũ:tantãq; datã filio poteſtatem:

vt in iudicãdo habeat etiam angeloꝛũ ſubſtan

tias quaſi eoꝝ creatoꝛ addictas:dicẽte apoſto
lo. Neſcitis qm ⁊ angelos iudicabimus: ⁊ qͥd
erit qð non mancipanduʒ illi eſſe credat᷑:cui et

ſpiritalis illa nequitiaꝝ natura ſubiacẽda eſt:
Quid ergo tunc faciẽt:qui nunc in honoꝛibus

gloꝛiant᷑: Qui ꝑ terribiles pfecturas: ⁊ faſces
⁊ eternos vt eſtimant ↄſulatus:deo ſe compa⸗

rare nitunt᷑ rapina non natura? Quid faciet q
cõiungit domũ ad domũ: qui ꝑturbata ciuita

te:⁊ cunctis quibus ſtringebat᷑ hincinde limi⸗

tibus fractis:montes flumina mariaq; tranſili

ens:quantũ ad ipᷣm ꝑtinet vnam vult poſſeſſi
onem eſſe:que cõmunis oĩuʒ terra eſt: ⁊ inſati⸗
abili cupiditate latitudinem imenſi oꝛbis exce

dens in alexandri macedonis anxietatẽ ⁊ inu⸗

merabiles epicureoꝛũ mundos diffundit᷑.acqᷣ

ſitiſq; per auiditatẽ mundi huius anguſtijs:in

aliũ credulus nõ eſtimata ꝓpꝛij coꝛpoꝛis poſſi
bilitate accendit᷑: autumãs paſſurũ ſe damnũ
eẽ de iure:ſi fidẽ nõ adhibuerit ð furoꝛe Quid

hi facient qui tãqᷓ; coꝛreptoꝛes moꝛũ dñi fami⸗

liam attentius caſtigatiuſq; viuentẽ :aut in ve

ſtis hũili coloꝛe:aut in cibi arida parcitate:aut

in vigiliaꝝ nõ ocioſa ſobꝛietate:velut aut indu
mentis mollioꝛibꝰ delicatam: aut epulis copi⸗
oſioꝛibus ſaginatã:aut thoꝛis calidioꝛibꝰ oſci⸗
tantem diuellũt ac vexant: neſcientes ꝙ in ſan
ctis dei martyribus cõfeſſoꝛibuſq; oculi eiꝰ pu
pilla feriat᷑. CPeribunt ſine dubio:peribunt in
illa die om̃es cogitatiões eoꝛũ:nec eos apð tri
bunal illð. L. Craſſus defendet.aut.. An
tonitʒs.aut iſtis eloquẽtioꝛ Tullius.qm̃ omis
tunc ſeculi lingua obmuteſcet:⁊ ſola erit in ru⸗
ſticulis ſuis facũda iuſticia: que infantiũ fecit
hoꝛa diſerta:⁊ mutoꝝ linguas nouuʒ ſoluit in
canticũ:celeſtẽq; ſibi harmoniã per ſui milſeri⸗

coꝛdiã de ſuis ouiculis acqſiuit. Ad cuius glo

riã celebꝛandã:etiã ſi hoiuzʒ ſtudia ceſſauerint:
in ↄfuſione generis humani:lapides clamatu⸗
ri eſſe monſtrant᷑. Sʒ quo ego a materia ꝓpo⸗
ſita:velut moꝛtaliũ impꝛobitatẽ increpaturus
cexceſſi: ⁊ vnifoꝛmis mali:tanqᷓ; publicus ac⸗
cuſatoꝛ mũdanis vitijs dũ me aliquoꝝ miſeret
non peperci:cum etſi iudicãdis tempus eſſet:
lapidem tamen mittere ſuꝑ adulteram non au

derem. Et ſi ad inocentis iudiciuʒ purioꝛis cõ
ſcientie me armaret auctoꝛitas:tẽpus tamẽ ex
pectare debebã docẽte apoſtolo:qui ſancil nõ

iudicium ſuſtulit:ſed diſtulit. Ait enim nolite

—

C⸗

cenrean
gtiogkan
adeetent
ſetfom
ſgrelchten
Caonunun

dlenten

enpteſiong

eiudasd

ectodes

rrlindim
decsſcena;
nsccorl
ſnascoge⸗
gledi
Cuicoce
loncal
Conpoſuntt
6cöſteu
Gctiawoe

Pisenche

Gaſanoo
Mültabe⸗
la hictic
lie merees
rum ubiet
bam:rom
guondzre
naniasfer
geoximan
lichuo ſuſti
bunalisth.

eraant
ſexytboeſer
entſeroti.
(utcäſclati

Uropb

baodienlie

ficlenenctin

Duitbuggi⸗
feſaſunmnte
loſlieenbe
Nercbit,fona

olriptiin

el Seonnn
inennogey,
tckugznene

.
Wdiccbinn
lieſearir

nunenberhe
Pſeaumnsrtt
nQuicfte
Apudunci
Sedeihinondeis
nmnanaraone
twunngg
izlenncfin
mimenichsen⸗
nis antiuitinn
dosdiinii 1
ihunsngten
ppricopniint
s Paſini eni
wenöinnr ul
Reswiidſifin⸗
GWmiaun
6ardrealueen
Aueencun
m:. meglisc
vio lai
nelientegii
buſglſehl
dubio:pertbun
i neceosapb
deraun
Lulius afil
eraſolgert
Pgpeinfmni
usnalli
voni etin

Se=

=
= =

—☛ —

4
9

=
=

4

=6àRßꝝ
S=

=

=—
E=
S
—
S=—
— —
— —
—
—
— =

☛ ☛ =

0
—
—
=
=—
——
=
=
=
=

SS=
—
See
—
—
S—–— =

S=

Cractatis I

iudicare ante tp̃s. Illud nempe reſurrectiõis

tẽpus inuens expectandũ quo per incoꝛrupti⸗
onis głlam rediuiua caro miranda aſſiſtet iudi

ci:de eternitate iam manẽte ↄſciẽtia: cum abſi
ſtet foꝛmido de lapſu:nõ trepidabit tunc ĩ aliũ
ferre ſententiã:cum de ſe meruerit eẽ ſecurus.
Ceterũ nunc cuncta ſunt dubia: cũcta mutabũ
da: dicente apoſtolo cõſiderans teipᷣm:ne ⁊ tu
tempteris:qui aliũ vtiꝙ ſtatus tui neſcius:fa-
cile iudicas de ruina. Qõð etſi miſeris fiduciaʒ
⁊ beatis dies dat pᷣmia:potius ſanctoꝛũ.id eſt

vera laudamꝰ:qᷓ; impꝛouidi aut intẽpeſtiui vł
de cõſciẽtia vel de tẽpoꝛe denotemur. Redea⸗
mus ergo ad illas ſanctoꝝ nobiliſſimas ⁊ letiſ⸗

ſimas cogitationes.nam nihil letius ẽ:qᷓ; moꝛ
talem de ꝓmiſſa ſibi hereditate meditari. Illũ
qͥdem quẽ diximus:ante oculos collocemus.
Quãdo qͥdem ſecurius ẽ vera celebꝛare:qᷓ; mi⸗
ſeranda culpare:lʒ vere felicia ſine peccatoꝛuʒ
non poſſunt infelicitate narrari. Cernamꝰ vti⸗
qᷓ; (vt cõſtituimus) dei ſanctos cũ facibus per
omia volitare:⁊ coꝛuſcãtibus ad vindictaʒ de

xtris ancipitis gladios ſtringere. Hec enim eſt

glla ſanctoꝛũ dei:heci hoc ſeculo deſpicabilis
militia:hec linguis oiuʒ indetractiõibꝰ diſſipa

ta. ic tũc patiẽtie noſtre fructus:hec ſufferẽ⸗

tie merces erit. He pᷣmia ꝓ nomie blaſfemato⸗
rum ſubiectam ſibi habere omnẽ animã ſuper-⸗

bam:⁊ omnẽ extollentẽ hoiem: potentiſſimos

quondã reges mũdi:⁊ toto odoꝛatos oꝛbe cuʒ

manicis ferreis cõpedibuſq; ſiſtẽdos:nobileſ

q; eoꝝ imaniũ pondera cathenarũ collo ⁊ cer⸗

uicibus ſuſtinẽtes:ante fulgoꝛẽ illius auguſti
tribunalis:his quos aliquãdo cõtempſerant:

deſpexerant:irriſerãt offerẽdos.Mutata eni
vice vt hoc ſeculuʒ lautoꝝ ſit:aliud futuꝝ cre⸗

dere miſeroꝛũ. Ve eni diuitibꝰ: quoniã peper⸗
cerunt cõſolationẽ ſuam:ſed illis diuitibus q⸗

bus dicendũ erit:eſuriui:etnon dediſtis mihi
mãducare:ſitiui ⁊ non potaſtis me. Illis vtiq;
diuitibus:qui ð iniuſto mãmone amicos face⸗
re noluerunt:qui meditati ſunt in cogitationi⸗
bus ſuis exuberante fructu:quo neminẽ refri⸗
gerabãt: noua imenſis fructibus receptacula

Anoliri:q̃ͥ vbi in craſtinuʒ comederent: ignoꝛa⸗

rent.Aia eoꝛum tẽpoꝛe expoſtulabat᷑:ſubvna
tamen nocte vana ſollicitudine occupata:cum
theſaurizʒzare non ceſſauerint:nec defoſſis inui
gilare opibus omiſerint. Hinc Lazarꝰ pauꝑ:
cum eo patriarcha qͥ peregrinus vixit in mun⸗

do:letatur in cubili ſuo.At diues ecõtra i eter⸗

nis flagrat incẽdijs:⁊ omi expoliatus dignita
te atq; ſubſtantia:deſpecti quondã inopis di⸗
uinũ imploꝛat auxilium.eiuſq; vel minimo ex⸗

optat digitulo contingi:cuius egeſtatein inter
optimas dapes ſuas et copioſa cõuiuia micis

dem de menſa decidentibꝰ non ſuſtentabant

Cũ itaq; pᷣſcriptum iudiciũ ꝑ nos id eſt.ꝑ ſan

ctos eſt celebꝛandũ:nobis vindicta in natiões
⁊ in populos eſt donata Qð cum cogitat᷑:que
in nobis mens:qͥs ardoꝛ animi⸗qð deſideriuʒ
futuroꝛũ:pars pᷣſentiũ cõtemptus:faciliꝰ ſen⸗
tiri qᷓ; dici põt.Aut qᷣs ẽ:qͥ non ad iſta feſtinãs
diſſolniſſe cupiat:⁊ eẽ cum xpᷣo:? Aut quid ma
gnũ eſt:ſi ꝓ tãtis ⁊ talibus bonis moꝛs ↄtem⸗
natur: ꝓ dbus etiam hec vita cõtemnenda eſt.
quoniã ꝓ his qut ꝑpdiderit aiam ſuam ſaluat il
lam. At eõtra.qͥ hic ſaluauerit aiam ſuam: per
dit eam. Eteni cum pleriq; in hoc mũdo velut
furiabilibꝰ flãmis ita ſint animi ambitione ſuc
cenſi:vt nõ opibus ↄditis nec patrimonijs nec
ipᷣis quoq; fijs parcant: quos etiaʒ de auari⸗
cia accuſati oponere cõſueuerũt:dum pᷣfectu⸗

ras cõſularitateſq; mercent᷑: quas poteſtates

⁊ moꝛs adimit:⁊ ſucceſſoꝛ excludit:que demẽ⸗
tia eſt non ea potius impẽſis omnibus ⁊ detri⸗
mẽto vite ipᷣius cõparare: que ꝓmotos faciãt
vel de vite eternitate ſecuros: vel de iudicij p⸗
petua dignitate gloꝛioſos: Tẽpus admonet:

⁊ locus ipᷣe ſuggerit:nec materia videt᷑ aliena

quoniã de meritis cepimus tractare ſanctoꝛũ:
vt infeliciſſime infelicitatis blaſfemias dilua⸗
mus:que ad hanc videt᷑ ſpeciẽ ꝑptinere. Exti⸗
terunt eni qui vtutes egregias ⁊ celeſtes ꝑ ſan
ctoꝛũ reliqas iam vtiq; ꝓpe noſtris tẽpoꝛibus
operãtes maluerũt detractione moꝛdere:qᷓ; ve
neratione ſuſciꝑe:antiquũ illud venenũ in dei
famulos iudaice infelicitatis euomẽtes: qð il⸗
li quondã in ipᷣm dominũ viperinis linguis et
moꝛtiferl ſibilis effuderũt dicẽtes: In qua po⸗
teſtate hoc facis?⁊ qͥs tibi dedit hanc poteſta⸗-
teme Recitabãt nãq; nobis iuxta poſitis:que
diuinis ⁊ beatiſſimis Geruaſio ⁊ Pꝛothafio ĩ

fidelitas ſtulta loquebat᷑. Quos dũ pape m

bꝛoſio aliqui decerpere machinant᷑:violare ſa
crilegis vmonibus non timebãt:hoc modo ra⸗
tionem miraculoꝛũ cõquirẽtes.Quid eſt iſtud
ꝙ ex eo ꝙ martyres ſunt vᷣtutum dona merue
rũt. Cur tam tarde qð iam pꝛidem illis cõceſſũ
eſt:exercet᷑ Aut ſi ea tẽpeſtate cum paſſi ſunt:
non oſtenderũt:quoniã nec oꝑati ſunt:quid ẽ
hoc qð modo vident᷑ oſtendere: Aut ilos ma
ioꝛes reuelatiõe Ambꝛoſius fecit:qᷓ; dignatio
martyrij. Agnoſcis ne alijs lʒ vbis ita mẽdaci
ter qð de dño ꝓdidimꝰ martyribꝰ ingeſtũ: In
q̃ poteſtate hoc facis:et qͥs tibi hanc dedit po⸗
teſtatẽ: Tepida vt arbitoꝛ cõſolatio ⁊ ð liuoꝛe
generata q̃rere an diuinũ ſit:qð videas eſſe di
uinũ.⁊ rõnem poſcere cũ credere ſit neceſſe: et

cum apls dicat: charitas omia credit: às dubi

tat:ꝙ ſine charitate dei ſun t:qͥ fidẽ tãtis nõ aꝑ

plicuere vtutibꝰ: Negat aũt fidem: qui quaſi

R

IIL

Co

tẽptatoꝛ inqrit. Unde hec poteſtasequaſinon teret ꝓducentes pene ſub inani aduerſarij ma- nſl
manifeſtum ſit in ea ſanctos martyres nunc in china:inutiliq; ariete cõciderũt: adeo vt ille rck, .
ſpũ miracula facere:in qua poteſtate aduerſa-⸗ pꝓludiũ oĩuʒ vt aiunt eſſe debuiſſet: etiaʒ victo ſorpait
rios ſuos pᷣus in carne ⁊ in paſſiõe vicerũt.Cõ tris gloꝛiã ſine certamie repoꝛtaret. Qð vbi mi ni.
feramus pedẽ ↄtra iſtos:(ſi dici fas eſt) filios hi eſt nũciatũ:ingenui tantã nobis ineſſe negli ſnguͦden
iudeoꝝ. Et vt nuꝑ eoꝝ parentẽ.id ẽ.iudeuʒ dq gentiã: vt nec veritatẽ poſſimus aſtruere: cum W
ſe in ſacrilegio pꝛudentẽ nimiũ putabat:dono alij valeãt inculcare ꝓ veritate mendaciũ. Ro aͤekl
deitatis opꝛeſſimꝰ:ita et hunc ſub xpᷣiano no⸗ gatoq; dño ꝗqm nihil nr̃m eſt:vt ſuis arma ſug ſnſuönan
mine blaſfemiaꝝ ſobolẽ deſtruamus ꝑ eũ qͥ di geret:quo eiꝰignauie auferet᷑ obpꝛobꝛiũ:cedo lgen/a
xit:pdam ſapientiã ſapientũ: ⁊ pꝛudentiã pꝛu mihi inquãiſtũ magniloquũ dicentẽ:labia na deilleb
dentũ repꝛobabo.vt ⁊ nos in triũpho gemino ſtra a nobis ſunt:qͥs noſter dominꝰeſt: ꝛofſe ſyliünnizt
ꝑ dñm gloꝛiemur. ? illi agnoſcãt intelligentii ram ꝓfecto ꝑ eum:qͥ diſperdit linguaʒz magni lnnnevſch
rerũ diuinax in fide catholica:non iĩ ſapiẽtia ſe loquã:vt intelligant dño famulũ nõ equandũ gonleneate
culi ↄſtitutam: monente dño: niſi credideritis Licet ipᷣi noluerint iudei ꝓphetas veteres nu andiuina
nõ intelligetis. At manifeſtius conſtet ⁊ fideli la miracula ꝓpꝛijs edidiſſe vtutibus. HGeniq parete chin
bus patere inſidelitatis obſcura: ⁊ ab infideli⸗ ipᷣe Heliſeus cũ ſpũ magiſtri hereditatꝰ veluu ppuaneiſi
bus fidelitatis etiã plana nõ cerni.Foꝛſitan q⸗ inſolẽtioꝛ donoꝝ remuneratione veniſſet: ſcin nihittinonl
ras ꝓ tua ſollicitudine ⁊ vigilantia diligẽtiaa dere tamen quas niſi ſub dei inuocatione non gruere,g,
yvit ali: que fuerit illa q̃ſtio:in qua tropheũ no⸗ potuit. Sed fateoꝛ ipᷣius hancq̃ ꝓpoſita ẽ inte ptekiufn
bis dominꝰ de falſo iſraelita donauit: referaz: rim fuiſſe vtutem: vt maioꝛ gloꝛie nr̃e fidei ſit: nneoßcireni
nec tacebo:quoniã his rebꝰ paginaʒ tibi amas ſitemptatoꝛẽ etiaʒ dũ credimus opꝛimamus. Mheurrbs
extendi.Etſi enĩ nõ cõgrue:necdũ pᷣoꝛibus ab Quid ais dñi blaſfematoꝛ: Heliſeus inquit ip deden.
ſolutis alia cepta videant᷑ interſeri: tamẽ ꝓ te ſe moꝛtuꝰ aliũ moꝛtuũcõtactu ſui coꝛpoꝛis ſu. ögdanc
malo aliqua etiam non ſuo oꝛdine loò : qᷓ; tunis ſcitauit hoc loco plene vt in oibus domio ſuo finioädorp
mihi modo oꝛationibꝰ donata pᷣterire.Quida pꝓphete vtusaſſurgat:que in dño ihu xpᷣo cõ gerpiede
de inimicis crucis xpᷣi inter familiares dei:⁊ q Epulcri eius lapidibus infidelitas veſtra mu⸗ ſotllustp
dem doctoꝛes de ſcãdalo illo gentis ſue:qð in niret:lapideʒ milites obſiderẽt:credo ne reſur phetarvetl
dñm noſtrũ ſuſceperũt:ſpũ blaſfemie dominũ rectio eius idoncis teſtibꝰindigeret. Hã reſur . lataittotuz
pulſans ꝓtulit exempla de lege. Etvt quõdaʒ recturũ ſi volebatis credere noueratl. Subito pheat.quo⸗;
pater eius homicida in penuẽtia tẽpli dominũ eni ille infernis terre cardinibꝰ cõcuſſis:cũ ſtu ufnolipen
temptans:qð de ipᷣo ꝓmiſſum eſt i lege impiso poꝛe militũ ⁊ ruina ſaxoꝛũ: non aliũ aliquem: umer pt
bus pꝛedicabat: ita hic ne aut minua docte ꝑſi ſed ſe ſuſcitauit i lucẽ. Heliſei hec ꝓpꝛia dona uſccbet ven
die videret᷑:aut nuduʒ pateret ſine maioꝛi au- ſi fuiſſent:ſibi dare maluiſſet:nec pᷣſtare alij po. ſereptiala
ctoꝛitate mẽdaciũ: plura ait miracula ꝓpheta terat:quo indigeret ſibi Deniq; hoc maius eẽ plnitboenn
noſter fecit Heliſeus:q; dñs veſter xpᷣs.Nam veſtri etis ꝓdiderũt maioꝛes: dum dñm ĩ cru⸗ Kapeetd
cum ꝓ magno Laʒaꝝ de moꝛte in lucem reuo⸗ ce deriderẽt dicentes:alios ſaluos fecit:ſeißm rtſcitin
catum eſſe referatis:qͥd amplius dicere poteri ſaluũ faciat:deſcẽdat de cruce: vcredimus ei. wüZenig
tis: q; a viuo moꝛtuũ reſuſcitatũ: Pꝛofero qd veſtroꝝ ergo ſnia vincimus. Veſtri ꝓmiſerüt iſrnetſil
verũ eſſe etiam veſtra confeſſione cenſet᷑. Meli ſe credituros eſſe:ſi pᷣſtitiſſet ſibi: qð alijs pᷣſta Uteigmnit⸗
ſeus eni noſter iam moꝛtuus oppoſitis oſſibus re cõſueuiſſet.Cur nõ creditis:qð eſſe pᷣſtaniꝰ· mnimnſter
eius moꝛtuũ: quem iuxta coꝛpus eius pyrata⸗ non negatis: Nemo certe hõc habuit ptätem. –
rü fugiens aduentũ ſupꝛemi officij deſerẽs mu Beniq; ⁊ dñs dicit de aĩa ſua. Poteſtatez ha⸗ mgottn⸗
nus turba pꝛoiecerat: exanimis animauit. ⁊ 8 beo ponẽdi eam: ⁊ ptatem habeo reſumẽdi eXẽ5. ktnne⸗
frigidis oſſibus atq; exangui coꝛpoꝛe alienum Recenſe ſuꝑbas maioꝝ tuoꝝ imagines:⁊ pa⸗ rntn
cadauer vitali coloꝛe ꝑfudit: nec qd habuit de triarchaꝝ retexe vtutes: inueni qs talem ha kinnlir
dit. ſed alij:qð ipᷣe tunc non habebat:indulſit. beat ptãteʒ. Quare nõ ci credã ꝙ poſſit libera- i miſcnſ
ooc credo vobis maius ceteris vtutibus vi⸗ re aiam meã: ꝗ potuit ⁊ ſuam Olura dicturo: B nloti
deat᷑:moꝛtuũ in auras vitales:remiſſũ eſſe per fuggeſſit recoꝛdatio volumen creſcere:etideo urtriſte
moꝛtuũ.Et eo tẽpoꝛe quo ipᷣe eſſet naturali le: curſũ huiꝰ qſtionis eſſe reuocãdũ. Quoniã gd emuamant
ge cõſtructus: alteri legeʒ ſoluiſſe nature.oc huc pꝛioꝛ illa aſtat ĩi ianuis: cui eque ſua ſpatria W
ſi pᷣſtat cunctis oꝑationibus:cur hic poꝛtionõ æz ſi habenis reſtrictionibꝰ mñ adhuc illibata de WE
habeat᷑:quẽ tñ ꝓpheta in dñm cõſitemur: aut bent᷑.Et vere nõ fuerũt neceſſario ĩ hac parte W
ſi vel ſimile huic aliqᷣd noſtis edicite.vt et ho: multa dicẽda:ne ⁊ ille creſceret.Si tñ magnuz W er
noꝛe hcellat: qui fuerit merito vtutis excellen ptuliſſe aliqͥd putaret ſe:qð quereret ꝓlixa diꝰ munhobſan
tIoz. Obſtupuere ad hec dicta pꝛoceres nr̃i: et ſputatione victoꝛiã :cuiꝰnõ ſapiaʒ: q nulla ĩ co nld
nuilũ referentes reſponſũ:nec qð telum reꝑuu erat ſᷣ ſuꝑbiã:q̃ abũdat infregimꝰ Repudiato uuummn
p– oſtramn

ð

rdannſe
lſeraſgn
te Alwi
nobisigeſet
Meegeg
usaſhnnen
temendai
aFtllisern
kobyechii
1dicentir
oſninekte.
di lngrye
muli nöcri
dctsoferut
Puthrs Den
knbemdinent.
Mone eiſatſ
uinuoctorenon
Mi peſine
Ngarriefliſt:
Bmsepimemns.
Palaerzntio
Acunſuichrisſ⸗
imnoibusdoriole⸗
eindio bunfri
ddinenhnm
derirardon
indigaa Piid
Nenud GOin
nidecöalſtstitn
1:oneliiclcnen
Maher pn d
Erröſtregie
iqgvoe nanpa⸗
sduntinict⸗
aluesferſenn
errmtlimse,
Vemprieit

—

—.—

—
=
=
= S=S
=. =

S
EE

4

4

S=.
S

=

—
—

=—

.
4

==

S=
SSa =ẽ

=
=

2

—

„*

S

=

S
☛

=
—

uſbecbliof
nanbtſeßſen
hicha
1a Potf⸗
dabeo eſinid
or. nege
nuent a
edig ro
Muraol

S==

= =

7

—
=

1
—

—

9

—
= —
—

☛

See=

S=
=

2£
=
—,,⸗0s

—
—
—
—
—
=
—
=

=

— =
—

8
—
— —
= —
== SS
=
—
=
Soao = — 2
— = —

—
—☛
—
—
—
—
S=S=S

—
—
—

Suh S
— = —
—

vero iſto iſraelita:vel ne pugnã ſeſe feciſſe glo
riaret᷑: qñũquidem q̃ diximus ad inſtructioneʒ
nr̃oꝝ potiꝰ:qᷓ; ad illoꝝ certamẽ cõflictũq; ꝓtu⸗
limus:qͥ nõ tũc vult credere cũ vincit᷑.Ne aũt
ſanctũ dare canibus impudẽter aut dediſſe: et
margaritas poꝛe ſparſiſſe iudicemur: reuer⸗
tendũ eſt iluc:vnde ad iſtũ locum pene pᷣciſis
ſenſuũ tramitibꝰ deuiaui:⁊ oues domꝰ iſrł di⸗
ligentiꝰ circũeunde ſũt.Quoniam ſi charitas

dei in nob eſt:qͥs infirmat᷑: et ego nõ infirmoꝛ⸗

qͥs ſcãdaliʒat᷑:⁊ ego nõ vꝛoꝛ:Docendiq; mag
ſunt:ne vſq; ad blaſfemias loquãt᷑:ſi foꝛte aut
non teneãt:aut nõ itelligãt ꝓphetata.Auerũt
an diuina vᷣtus ſit:q̃ nũc cepit in martyribꝰ ap
parere.cuius legis hoĩies hoc reqͥrunt: Nẽpe
xpᷣiane:q̃ ſic eſt ꝓphetationibus inſtructa: vt
nihit tã nouũ: tam inopinatũ nr̃is tꝑibꝰ poſſit
ingruere:ꝙ ſides aut admiret᷑ electoꝛ:aut blaſ
femet᷑ inſirmioꝛ. Oia vſq; ad dñm ꝓphete ve⸗
teres pᷣdixerũt. Oia poſt dñm q̃ deerãt apli ꝓ
phetarũt:btõ Paulo ꝑ libertatẽ ſãcti ſpũs nõ
tacẽte qͥ ait. Ex ꝑte ſcimꝰ ⁊ ex ꝑte ꝓphetamꝰ:
nõ ꝙ oia neſciat:aut oĩa nõ ꝓphetet:in qͥ pᷣſer⸗
tim loqͥtur xpᷣs.Sed ex ꝑte de toto ꝓphetat:

et ex ꝑte de toto ſcit. Pꝛophetat nobis id: qð

ſcit illius tꝑis eſſe:qð futuꝝ erat. Qð vero ꝓ⸗
phetat vẽture vtiq; ꝓphetiʒat etati. Pꝛophe
tat aũt totuʒ:etſi ꝓphetat ex parte. Hec eni ꝓ

phetat:quoꝝ aꝑtione pars eius tꝑis que vſq;
ad finẽ ſuꝑeſt indigebat. Ex ꝑte ergo ꝓphetat
qm iam ex ꝑte fuerat ꝓphetatũ:⁊ ideo ꝓphe⸗

ta ſciebat ventura q̃ ꝓphetabat.Cuiꝰ vel pꝛo⸗
phetie ꝑticulas plenitudo vt ipᷣe dixit tẽpoꝛis
aboleuit hoc mũdo.Cũ venerit qð ꝑfectũ eſt:
qð ex pte eſt:deſtruet᷑ ſcʒ cũ in cõcluſione mun
di nec ſciẽtia maioꝛ: nec ꝓphetia vlteriꝰ ſit q̃⸗
renda. Deniq; itelligẽtie iſtius vᷣtutẽ vt aꝑtiꝰ
demõſtraret:ſubiunxit:videmꝰ nunc ꝑ ſpecu⸗
lũ in enigmate:tũc aũt facie ad faciẽ. Per ſigu
ram iterim ſũt vniuerſa: ⁊ qͥbuſdã imaginũ li⸗

neis obumbꝛata: vt infirmitas carnis nr̃e: ter⸗

renaq; ſubſtãtia magis ſe ad ſpiritaliũ extẽde
ret vitatẽ:vt ea itli deſideriũ pulchꝛitudis ſue
etiã ꝑ ſpeculũ tenuiter oſtẽſa feciſſet. Quãtaq;
ipᷣa eſſet in ſua ſubſtãtia nos doceret:cuʒ tã ad
mirabilis etiã in reꝑcuſſis luce ſua enigmatibꝰ
appareret:⁊ ides nunc ꝑ ſpeculũ pollicua con⸗
ſpicimus:non tamẽ ꝓpier vᷣtutum merita poſ
ſidemus:⁊ oſtenſa adhuc miramur: non tradi
ta tenemus. Tunc vero ꝓphetia ſcientiaq; ceſ
ſabunt:cum in iam ꝓmiſſionum oĩuʒ vᷣtutẽ:

¶ ꝓmittebatr᷑ erit ingreſſus.Hinc etiam ꝓphe

tia ſemꝑ obſcura ẽ:ꝙ alio tẽpoꝛe canitur: alio
cernit᷑. Qð dicit᷑:dum nõ videt᷑:quaſi non pꝛe
dictum non credit᷑. Deniq; Eſaias cũ redẽpti⸗
onem noſtram tanto ante in vginis vtero me⸗

Cractatus I Ebpiſtola II

ruiſſet agnoſcere:eãq; velut iam pᷣſentẽ popu:
lo demõſtraret dicens:ecce vᷣgo cõcipiet:⁊ pa
riet filium. ⁊ vocabit᷑ nomen eius Emanuel.pᷣ
ſentem ⁊ futurã infideliũ iſraelitaruʒ turbauit
etatem. Nam ⁊ illi veteres ꝓphetam ſuũ: qm

nõ viderẽt:qð oſtẽdit interemerũt: ⁊ hi pphe

tatũ ſibi:qm ꝓphetiã nõ repeterẽt:occiderũt.
Q nobis etiam vt nõ in dei martyres accidat
pᷣcauendũ eſt. Si eos quos poꝛ etas inſecuta ẽ
nĩa blaſfemet. Et qmvt diximꝰ:qð pᷣdictũ fue
rat venit:venturũ nihil eſt:qð nõ fuerit añ pᷣdi
ctum:dũño ipᷣo ſic dicente: Ecce pꝛedixi vobis
omia. Nideamꝰpotius ſi hec aliqñ maioꝝ au-
ribus ꝓbant᷑ infuſa:que modo noſtris oculis
tanqᷓ; impleta fingunt᷑. Nideamꝰ ſi hec omnia
opatur vnus atq; ideʒ ſpũs.Si deniq; nec an⸗
gelus de celo euãgeliʒat:pᷣterqᷓ; euangelizatuʒ
eſt nobis.Licet ipᷣe que fiunt vtutes dñi ꝑ de⸗
monũ toꝛmenta teſtent᷑: quãdo ſathanas non
deijciat ſathanã:quia vnifoꝛmitas nequitie in
diuiſa naturaliter ſocietate cõflata:ſimilitudi⸗
nis acceſſione non detrimentũ ſui metuat: ſᷣ ca
piat augmentũ. Nam ⁊ multos in vniꝰ foꝛmã
legionis pꝛauitas ſpũs ⁊ iniqͥtatis viperine cõ
federatio conglobauerat:nec ſibi oberat multi
tudo:que ſicut acqͥrebat miſerã ſociata infirmi
tate vᷣtuteʒ:ita foꝛmidabat incurrere diuiſa ꝑ
mixtione inanis ſubſtantie vacuitatẽ. Sʒ h ac
parte interim argumentatiõis omiſſa ſicut pꝛo
poſuimꝰ: ea que in eccleſijs dñi:ſanctoꝛũ q; ce⸗
miterijs admiramur: credẽda eẽ diuinit fieri.
ſi ꝓphetata fuerint:cõpꝛobemus.Atq; in hac
tam dura difficiliq; materia: nec ab aliqͥ antea
ptractata: dñm ↄſulere deberemus:ſi ceſante
merito:repudiari non timeremꝰ audacia:quo
niã que ipᷣius ſunt:nemo extra ipᷣm poterit ex
plicare. Eteni vero vnde miſeris tãta fiducia:
vnde ⁊ interpellandi dñm familiaritas tã ami
ca:vt in hanc vocẽ audeamus erũpere.Oſcu⸗
letur me oſculo oꝛis ſui? Quis tãtũ cõcepit op

tatũ: Quis tã grãdia vota ſui eſtimatoꝛnegli⸗

ens ſuſpirauit:vt ipᷣius os comiuus concupi
cat attingere: Atq; vel vtinã nos eoꝝ dignet
oſculo:quos ipᷣe dignatus oſculari:vt in ſecũ⸗
dis poſtremi tertijſq; ſiſtentes:de eoꝛuzʒ labijs
aliquaʒ ex parte ſciẽtiam trahere mereamur:q̃
totam ſapientiã plenitudineʒ de domini ipᷣius
oꝛe didicerunt. qᷓ; etſi magnoꝛũ meritoꝛum
pᷣuilegijs fulciremur: poſita erant in exemplis
velut alta qᷓdam repedita fundamina verecun
die:ne qͥd indecens et inoꝛdinate pᷣſumptio le/
uitatis auderet. Quidnã electiꝰ beato Peiro⸗
Quid ad ſpem erectius:qͥd liberiꝰ in fide: quẽ
oꝛis ſui oſculo dominꝰſe oſculatuꝝ eſſe ꝓmiſit
dicens: Tibi dabo claues regni celoꝝ Et illud
ſuꝑ hanc petrã edificabo eccleſiaʒ mea. “

Pars

hic põdere le quodã pudoꝛis incuruans:ſidu⸗
cxiam quam elatioꝛ habebat ex merito:verecũ⸗
dioꝛ ad interrogãda ſubmittit: cum in cena do
mini non ꝑ ſe qͥs dñm eſſet traditurus inquirit
humiliterq; pudibũdus oſculũ domini oꝛe pe-
tit alieno.ꝙ illi etſi apud dominũ fiducia erat:

vt ſubinde etiaʒ homini incõceſſa pᷣſi umeret: et
ibi cum per maria gradientẽ dñm audet poſce
re: vt ipᷣm pariter ſolidata ſub veſtigijs aquaꝝ
terga ſuſtentent.aliqᷣd ſibi diffidentioꝛ:ſe ↄſui⸗

tioꝛ nobis:qͥbꝰ ſuo actu imitabiles foꝛmas tan
q; in ſpeculo collocabat: ſi Plegatuz pᷣſcien tiã
dñi cautus exploꝛet.Qua h̊ inſtructiõe digni⸗
oꝛ: Qua cõſulendi arte ſubtilioꝛ:Quid nos fa

cere debemus:qͥbus cuʒ fiducia nullius ſit me

riti:debet eſſe ſaltem pudoꝛ exempli. Imitan⸗
tes vel in hac ꝑte beatũ Netrũ.qui non ſolum
qua humilitate: verũetiã per que ad deſidera⸗
ta ꝑuenire poſſimus:oſtendit.ab illo abſoluti
onem qſtionis huius:quẽ ipᷣe non erubuit iter

rogare:q̃ramus.Ab illo inquã:qui in ipſo dñi

pectoꝛe: vel vt ſuꝑ arcã noui veteriſq; teſtamẽ
ti recũbens:non modo inueſtibulũ aliquoꝝ di

2

ipᷣm penetrale ſecrete diſputationis:tãqᷓ; fami

pᷣncipio verbũ:quãdo illi velut exterioꝛ ſacro⸗
ſancti templi ara: ſic interioꝛ metiẽda cõmitti⸗
tur. Jpe nos de eo libꝛo:quẽ ſepteʒ ſignaculis

cdlauſum fleuit: reſeratũq; letatus eſt: nõ ꝑ ali⸗

quem pſeudo typum: ſed ꝑ patentes ianuasi

luum pectus verſtatis inducat. Atqui nedum

cõſulit᷑ imemoꝛ:pᷣuenit inqͥrentes.et pᷣſcien tie

cõpendio:qð trepidũ aliqn noſtris mentibꝰfu
turũ cernebat: illuminat Reddit eni velut per
cuüctatus reſpõſa de pathmos Be eo vtiq; lo⸗

co: vbi celoꝝ ſecreta pᷣcluſa. Ceſari nõ alienus

itrauit:⁊ angeloꝛũ ſacramẽta pulſus ab hoĩuzʒ
cõuerſe atiõe cognouit. Ait eni vidi ſub ara dei
animas occiſoꝝ martyrũ ꝓpter vbuz dei: ⁊ te⸗

ſtimoniũ ihu:qð habebant. Et date ſunt illis

ſtole: ⁊ clamauerũt voce magna dicẽtes: vſ. qs⸗

quo domine ſanctus ⁊ verus non vindicas fã

guinem noſtrũ ab his qͥ in terris inhabitãt Et
date ſunt eis ſingule ſtole albe: ⁊ dictũ eſt eis:

vt reqͥeſcant adhuc paruo tẽpoꝛe donec cõple

atur numerꝰconſeruoꝝ ⁊ fratrũ eoꝛũ:qui occi
dent᷑ poſtea exemplo eoꝛũ. Oa pocalyoſim ve

re diuinã: ⁊ tanto apoſtolo merito cõfeſſionis
tpe patefactã:vt magis ad tolerantiã durareẽ=

cum illi paſſoꝝ merita moſtrarent᷑. Non ergo
errandũ eſt:p folia ſyllabaꝝx: quoꝝ vt pagine ĩ᷑
certis mũdi malis ſpiritibꝰ luctabanf᷑: ita loca
ventis huiꝰaeris turbabãt᷑.Ecce euidẽtiſſime

apls hoc qð habebat enucleat: obſcuriſſime
qſtioni lumẽ infert. Senſerat hec aliqñ viden⸗

„. ſ●

uinoꝛũ oꝛaculoꝝ diligens inquiſitoꝛ acceſſit. xK5

liaris ſacerdos intrauit. Et ideo ſolus vidit in

da: que nũc ſiniſterioꝛ lingua tancß oleomollt
tis arte ſermonibꝰ:in audientiũ ⁊ ſu

1 naudten ſi iaculat᷑ i
teritũ.Et ꝓpterea vidi inquit ſub ara dei aias

occiſoꝝ martyꝝ. Be fide teſtis nullꝰ ambigit:
teſtimoniũ ventilet᷑: intelligentia reſpõſi nutet
nõ dicẽtis auctoꝛitas. Ac pᷣmũ iſtud ẽ aiaduer
tendũ: ꝙ aias occiſoꝝ martyrũ apoſtolꝰ teſtat
ſe vidiſſe.ne qͥs cũ de muneribus diſputare ce

perimꝰ:poſt reſurrectionẽ dicat tribuẽda mar

tyribus q adhuc animis docent᷑ indulta. pᷣſer⸗
tim cũ iſtud adſtipulet᷑ nobis: ꝙ de moꝛa iudi
cij cõquerunt᷑.qua reſurrecturꝰ vtiq;:non qui
iam reſurrexit:accuſat.qm̃ aliud ẽ poſcere vt
teneas: aliud iam tenere Stole aũt martyum
donant exercitui:⁊ tanq;ᷓ tte libertatis ingra
tus: magna celũ pulſat inuidie ð tarditate vin
dicte:qꝛ non leui põdere ſᷣmonibus expꝛobꝛat
dicẽdo quouſq; dñe.hoc ẽ dicere tanontg n6

les: Quo⸗

vindicas:qͥs ſtatim vidicare debuiſ

uſq; dñe:hoc eſt dicere:nunqd non vltra finez
diſfers ſeculoꝝ? Mam iam ad finẽ vſq; puentũ
eſt: ⁊ de noſtra vltione nõ loqris.Qð ciᷣ dicũt
mirabiliter ſubiungit᷑. Non vindicas ſõguinz

nrm ab his:qui in terris inhabitãt: Ergo non

quouſq; ſi adhuc illi moꝛtales verſant᷑ ĩ terris

qui dñi famulos fuſte:lapide:vngula:fflagris

plũbo:ferro:beſtijs:igne ſunt ꝑſecuti.QAuouſ

q; eni imputatio ẽ ꝓlixioꝛis etatis:vt aut qu 0
uſq; ſit ſine fine.Sed adhuc pſecutoꝛes moꝛã⸗

tur in carne:aut illi vita exceſſerũt:etiã ſi in ter

ris habitant:ſi quouſq; non fallit. Sʒ nihil fal

ſũ ꝓfert᷑ a teſtibꝰ veritatis: ⁊ ideo magis inter
pꝛetatio: nõ ſides q̃rẽda eſt:q̃ ſub obſcura elo⸗

cutione nõ excludit᷑:ſed velat᷑. Cũ ergo dicũt:

Quouſq; dñe ſanctꝰ ⁊ verꝰ non vindicas ſan-

guinẽ noſtrũ ab his qͥ in terris inhabitant:nõ

eni eoꝝ moꝛtaliũ ſanguinẽ moꝛteſq; deſiderẽt:

q̊ in eos quõda aut populari ſeditiõe ſeuierũt:

aut tribunalibꝰ ſuffulti:capitales ſnias ꝓpmul⸗

garũt:qm in terris adhuc inhabitãt. Nec fas

eſt vt accuſent᷑ defuncti:qui dũ viuerẽt ſũt de

fenſi his vbis.Ne ſtatuas illis dñe hoc petm̃.

ignoꝛãt enĩ qͥd faciũt.Qð ſi inter paſſionũ toꝛ
menta: ⁊ amaros moꝛtis doloꝛes:tã pie qliber
ꝓ iniuſtis: ꝓ impijs:ꝓ cruẽtis: ꝓ blaſfemanti
bus ſupplicarũt:ſi eo deniq; tꝑe:qͥ ipᷣe anguſti⸗

arũ ſenſus extrema patientuʒ poterat excitare

maledictũ:pᷣcatio ꝓ hoie fuſa eſt. Quisnõ itel
ligit:nõ mẽtes martyrũ:ſᷣ ꝑſecutoꝝ ꝑſonas fu
iſſe notatas:eoſq; appeti qͥs in terris adhucin-
habitare credendũ eſt illo tꝑe:qͥs q̃dẽ ignoꝛan
tia nõ defendit:non eos qͥ in terris habitare iã

ꝑ ↄditionẽ naturalis ſubſtãtie deſierũt:⁊ olim
ab ipis martyribꝰ ſub ignoꝛatiõe ſũt excuſati.
Qui iſti ſunt ignoꝛamꝰ.Spiritales ſine dubio

neqtie ⁊ tenebꝛarũ ptãtes:q̃ et in terris adbuc

titſn
ſoopeccal
efſien
losneſceen
uluß
fütauost
bank.Ain
terceaunr
dunttgvi.
poolone
nurfnn
gloongi⸗
foͤamicifu
füeetüde
nüneſcĩt
ireliſeque
guettole⸗
us ſen
dunentisn
nncg veſti,
fenneillag
eireagen
fomaſgri
Wligerede
nüdioida
ſpus D⸗a
hen coꝛp
dliuenir
lapoſt ſte

bongepat

plontrqs⸗
Ptutepfin
aliudpoſ
feſouerent,
heeſrridere
chipoſtſcx
blamusne⸗
Pinerergue
in eſied⸗
letiavenir
Dlnunntin
Cennkapyv⸗
einhisrep
filienlüieſe
Ccſanainte
Uagenerarg
mmnyno
gieyeſtiun
Putarent
larongl
isoniän
peuran“
eſgopoſt;
selecii

tncnne
bürſif
ufubende,
is nlloenßer
Mianeſpzin
el ſtudtie
ſdapoſcbtce

deiüinunnn
ie lbonmsngn

ideömeinen

monihroepnte
dcere:galg⸗
redebuiſies Co⸗

Nddnontnen

dfiniſſuni
oiris. Qladat

n vinckictsſigiti

=

habitäteberen
les verſaliſins
denahtr
fum pſeandlnt
elansnmu
Gepſeeunncanrd⸗
elſerünenüftnr
hnfalit Szublt
.1 Geomnagesli
iſochlanet
e (iagooich.
Ion icſenſn⸗
no nbeblunteno
nontigdeſle
ciſeänöeſeian
glilesſiigs ll
Ubaptit⸗Eeſs
idi niueifin
lisdiehoehn
nterpaſonnit
lotesttipet
ns:pbliin⸗

S=S
SS = —

—
==

—

SS

1

4
7

==

S
=

polef
14 eſt.Quis
ſeculorpe
gtemns
e cgd⸗
lenish⸗
gedeſimn
atüe ſii
itnee
tinlen

=
—,
—
SS—

——

2—
=S —
S=

=à
S=

—
=

—

☛

₰

7

—
S=
=—
=

—

—
—
—
=
——
—

—
=
=☛
—

7

—
—
—
See—
=6SGv
—

—
=—
=

—

Tractatus Epiſtola III

inhabitabãt:⁊ non cum ignoꝛãtia in dei famu

los peccauerunt.Naʒ cũ ipᷣi dño dixerint: qd
veniſti ante tẽpus toꝛq̃re nos: quõ eius famu⸗

los neſcierũt:quos nec ꝑſecuti eſſent: ſi eius fa
mulos ignoꝛaſſent: Ergo cũ ꝑſecuti ſunt:ſcie⸗
rũt quos ꝑ toꝛmẽta a dño ſuo detrahere cona⸗

bant᷑.At inde cum beati martyres ꝓ hoibusi

tercedunt:eoſq; ignoꝛantie excuſatione defen
dunt:ſequit᷑ vt ſcientes teneant᷑ in crimie: qui

qᷓ; ias ignoꝛãtie tenebꝛas hoibus ſuffuderũüt

quoꝝ furoꝛ etiã impietates excuſat humanas.
quos nõ alios dicere poterimus:qᷓ; qͥ etiã ſuis

nõ amici ſunt: dũ eis non pꝑmittunt eſſe: qd bo
nũ ẽ:etiã dei famuł inimici ſunt:dũ eos qð bo

nũ neſciũt:ꝑſequunt᷑ Poſt haꝝ ſanctaꝝ aiaꝝ

q̃relã ſequẽtia videamꝰ.Et date ſũt ait eis ſin-

gule ſtole albe. Quid h̊ ẽ qð iteꝝ veſtiunt᷑: nã

pus vt ſcriptũ ẽ:a deo veſtes ſunt ↄſecuti:⁊ in
dumentis nũc geminata libertate donãt᷑: que

vtiq; veſtimẽta cũ ſpũalia ſint non poſſumꝰve
reri:ne illa q̃ pᷣus data ſũt extra videant᷑:nec ſa
ue q̃rela generata eſt. Igit᷑ qm̃ diuerſitas ipᷣo
rum ⁊ ſignificatio veſtiũ non ſine myſterio ẽ in
telligere debemꝰ donoꝝ varietates:⁊ oꝑatio⸗
nũ diuitias:qm̃ oĩa ſubminiſtrat vnꝰ atq; ideʒ
ſpũs.Accipiũt ergo veſtes pᷣus vbi ꝑ ↄfeſſio⸗
nem coꝛpoꝛa poſuerũt.Credo vtveſtiti:nõ nu

di iuenirent᷑. Rurſus accipiunt alia veſtimen

ta poſt iterpellationẽ:imo poſt imutationeʒ tã
longe patieniie ſuſtinẽtieq;. Que vtiq; cũ acci
piunt:qͥs non intelligit:vt noua illos veſte ita

vᷣtute ꝑfuſos:qua nũc emicant et aparẽteq ſi

aliud poſtulaſſent: aliud accepiſſent: aut dona
reſpuerent: aut amplius qᷓrerent irriſi.At cum

nec irridere illos dei ſit: qbus magna ꝓmiſit:

⁊ hi poſt ſcdᷣam magnifſicentiaʒ non q̃rant᷑: du
bitamus ne ad ↄſolationẽ qᷓrelaꝝ eam ſpeciem
ptinere: que vindictam poſtulantibꝰeſt dona⸗
ta:Ac ſi ad ↄſolationẽ:que maioꝛ ↄſolatio po
terit inueniri hac ptãte q̃ demones.id ẽ.ſuos

ꝓpſequunt᷑ inimicos: Maʒ ſi ſtolas iſtas ad ſpe

ciem nrᷣaꝝ veſtiũ cõferamus:alias qͥʒ aliquas
nein his reponẽdis egeãt:inramus. Sʒ hoc
ridiculũ eſt:qð ſtatim occurrit:qꝛ a vera ⁊ ne⸗
ceſſaria interpᷣtatiõe diſcedit.De vindicte mo
ra generata eſt q̃rela. In finem vtiq; tempoꝝ.
id eſt.noſtroꝝ (in nos eni finẽ ſeculoꝝ deuene
runt:vt moꝛa credat᷑) ad hanc diluendã ſtolis
aie veſtiunt᷑:vt oino nudi ſine maioꝛi ꝓtectiõe
putarent᷑ Alia eni ratio aiaꝝ eſt coꝛpoꝛe expo
liatoꝝ:alia hoiuʒ adhuc in carne viuẽtũ. No
bis ouiũ vellera et oꝑatio mulieris indumẽta

pꝓcurant. Jilis faciũt merita veſtimẽtũ. Cum

ergo poſt qrelam martyꝝ aie ſtolis amiciunf:
diuina ꝓtectiõe donãt᷑.q̃ ſe ſuxueſtiri etiã ille

vas electiõis optabat:quã veſtẽ adã cũ amiſiſ

ſet:etiã i pꝑadiſo nudꝰinuentus ẽ. Deniq; inci

cat oꝑatio qͥd ſtolas intelligere debeamꝰ.ſipoe
ſtulaſſe vindictã martyres credimus:ergo ad

(oſolationẽ credimus interim aliqd accepiſſe.
Si ꝓpter ſtolas velut quaſdaʒ veſtiũ largitio

nes qrela ſedata ẽ:cur nõ hec ⁊ pᷣma dona me·
ruerũt:Sed qmvt dixi:vtutum varietates:dq
bus diuinitus pᷣclare muniebant᷑:in ſtolis ſũt
deſignate:ideo poſt ſcdöam muniſicentiã iuxta
poſtulationis foꝛmã in eos ꝑpſecutoꝛes: quiin
terris inhabitãt:qͥd cõſecuti videant᷑: oſtẽdũt
qͥd adhuc etiã habituri erũt:dum pari pſecuti
one cõſeruos eoꝝ:donec pᷣdeſtinatus teſtium
numerus impleat᷑:occidẽt.Hic ⁊ iſtud nõ oci⸗
oſe eſt accipienduʒ: ꝙ inter duo ꝑſecutionũ tẽ
poꝛa:hec martyꝝ vox pceſſit vt deſignẽt illos
blaffemare:qͥ eos noſtro tꝑe noui aliqͥd conſe-
cutos fuiſſe mirant᷑. Nam ⁊ cũ fuiſſe crudelita
tes pſecutionis videamꝰ: ⁊ vẽturas credamꝰ.
MMediũ ergo iſtud tpᷣs quo martyres qui pꝛe
ceſſerunt:remunerant᷑:hoc nĩm eſt.⁊ ideo nũc
oꝑant᷑:non de merito qð ſemꝑ habuerũt:iᷣ de

vVtute quaʒ nuꝑ adepti ſunt. Foꝛſitan moueat

aliquẽ:qͥd ſit:qð expectare iubeãt᷑ ſi iẽ ad ma⸗
turitatẽ pene iudiciũ demonibꝰillatura virtus

erupit.reſurrectionẽ vt ſuſtinennt: admonent᷑

Ceterũ hec illis gloꝛia: ⁊ in Dauid carminibꝰ
fuerat ꝓmiſſa his verbis. Letabunt᷑ in cubili-
bus ſuis. Dum ſepulti ſunt: vtiq; letabũt᷑.Cu
bicula poſuit ꝓ ſepulcris ð qbus ⁊ reſurrectu⸗

ri ſunt:cuʒ voce archangeli ⁊ tuba dei fuerint

excitati.Cubilia ergo vere dicũt᷑:in qͥbus nũc
quieſcũt.Et ſi letabunt᷑ in cubilibus ſuis: pbus

hoc futurũ erat nẽpe qᷓ; ſurgerẽt de quiete:ſur

gerent de ſepulcris. Qð adeo impletũ eſt:vti
cubuibus ſuis illos ſine dubitatione gaudere
videamꝰ Nam ꝗq̃ᷓ alia talis gratulatio aĩas illo
rum poterit intrare:qᷓ; cuʒ ante ipᷣa cubilia.id
eſt.vt diximus ſepulcra ſanctoꝝ: ibi eos inimi
ci ſui:quos ſe quondaʒ occidiſſe credebãt:nũc
⁊ viuere:⁊ vlciſci ſe non ſine toꝛmentoꝛuʒ acer
bitate pꝛofitentur Hoc illis ſtole iſte: quas ite
rauit ſpecialis largitio:cõtulerũt ꝑ eas ctq̊ nõ
noiabant᷑:imploꝛant᷑.⁊ qͥ neſciebant᷑:celebꝛaãt᷑
⁊q̊ nõ videbãt᷑:apparẽt.lhas ſtolas vt legimꝰ
hucuſq; nõ habuerũt.ſed nũc hr̃e ceperũt. JIn
hac foꝛma mulier illa ĩ Salomone laudatr᷑ que
duplices veſtes facit viro ſuo.vnã in patiẽtia
paſſionis:alterã in vtute vindicte. Sic nob le
gere ſanctũ atq; pium eſt:alias nec loqui debe

mus: ne vel infidelitas nr̃a: vel ignoꝛantia i te⸗

nebꝛas gẽtilitatis blaſſema diſputatiõe deſcẽ:⸗
dat. cum ꝓphetia ex eo pᷣceſſerit: vt venturis
lumẽ inferret. Nũc ſuꝑeſt vt credẽda ſint diui
nitus fieri:qᷓ̃ ꝓbauimꝰ ⁊ ꝓmiſſa.nec tin ꝓmiſ⸗
ſa:qᷓ;tum ⁊ poſtulata.Qõ ſi rpoſtuigr dye⸗

2
* „— = . * „
— .

nõ alijs qᷓ; poſcẽtibus attributa:q̃d mirũ eſt: ſi
aut poſtulauerãt:aut qð gaudent ſe accepiſſe:
nõ occultãt: Exigũt penas ab his q inhabitãůt
in terris.qͥs accuſatio cõpꝛehẽdit:hos vᷣtus i⸗

pugnat. Jpᷣi eni inhabitãt in terris:qͥ poſſidẽt
mẽetes ho iuz terrena poſſidentiũ: qͥs cũ marty

res ad ſupplicia depoſcũt:etiaʒ ꝓ his qͥs poſſe⸗

Dderat deßcant. Deniq; ⁊ ip̃a mirabilia ſua ſic
agũt:vt eos a terrena habitatiõe.id eſt.ab ob⸗
ſeſſis terrenis hoibꝰexcludãt.An calũniamur
cur demones toꝛqueant᷑: et fauemꝰ inimicis:
Martyres ꝗ ipos pene inuidioſa indignatio
ne inſurgũt: ⁊ ſuſtineri illos tanto ſeculoꝝ ſpa⸗
tio conquerunt᷑: ⁊ nos fingimꝰ nos mirari:qͥd
iſtud ſit:q̃ſi nõ debeant vel nr̃o tꝑe ſoluere:qð
ab Aldã merent᷑Qᷣ aũt iſtud miraculũ
diolani videt᷑ pᷣmuʒ exoꝛtũ: vel bono Am bꝛo⸗

ſio ꝓpꝛie pᷣ ceteris fuiſſe cõceſſũ: qs nõ videt ſi

dein nr̃am ꝓpter Arrianoꝛũ pfidiã diuinis te⸗

ſtimonijs appꝛobatã⸗ Manq; cũ i Italia catho

lica fides intolerabilẽ tyrannideʒ ſub Augen⸗

tio ſuſtinuiſſet: tandẽ donãte dño libertatẽ ve⸗
terẽ etſi iã eo tꝑe qͥ pᷣdicto Ambꝛoſi ſubſtitutꝰ

eſt reſpirauit: huic m ipᷣi in aduerſarioꝝ cõfu⸗

ſionẽ ⁊ nr̃am ſpem ſcʒ ois celeſtiũ głia: omnes

etig martyres ↄſenſere:qͥ c iᷣa pꝛidẽ agparen
di haberẽt tpᷣs:hoiem cui ſe pderẽt inqͥrebant
Illuz certe:cui ſub ea fide reuelarent᷑:q marty
ria feciſſent. Sic donatuʒ ẽ Ambꝛoſio:qð Ru⸗
xentio denegatum ẽ.qm̃ cũ Auxentius blaſſe

mabat: Ambꝛoſi pdicabat. Sed hec cũ vtus
martyrũ ꝑ oës ꝓuincias ſit itura (oibus enim

nõ Ambꝛoſio ſoli ſine pſonaxꝝ acceptiõe donã⸗
da el t) neceſſario tñ pᷣm ũ in Italia ꝓceſſit: cui

inſidelitas arriana fuerat dnata Qm ſigna nõ

fidelib- infidelibus donata ſunt. Nã a dno q́
ſũi qͥ ſignũ poſtulãt: Ohariſei poſtulãt. Apo⸗
ſtoli tacẽt: ⁊ credũt:a ſequunt᷑. Et ꝓptere

mirandũ ꝗ diuina vtus opat᷑ per ſepulcra ſã⸗

ctoꝛũ: ꝙ nec his remedijs potuit heretica mẽs
curari.vt vel tandẽ epᷣm eum ſeq̃ret᷑:cui cõmu

vtutum dignattõe vidiſſent Nũc ad meditati
onem pfecti hoĩs redeamꝰ. ex qua cumuliſte:

Sus q; mẽſura illius expleret᷑:e xcreuit. Et licʒ

hec diſputatio ipſaꝝ meditationũ: qm beatus
qui in lege dñi meditabit᷑ die ac nocte. Et ſane
diſficile eſt: ſiluã legis ingreſſo: ſingulaꝝ q̃ſtio
num materiã ſegregare. Cũ altera alterã velu⸗
ti ramulis qbuſdã:ita ſocietate pᷣceptionis at⸗
tingat: vt ſine alterius inchoatione cepta non
valeat explicari. Ecce hec ipᷣa hoiem illum no
ſtrum noſſe q; pulchꝛũ eſt: ſolum in talibꝰ non

ſtupere cum reliqs:ſolũ quaſiqbuſdam foꝛtui

tis non moueri. Diſtinguere opationuz ſpeci⸗
es.Et qꝛ ⁊ ipi demones opan intelligere na⸗

turas que ſint falſa:q̃ nouiſſime opoꝛteat : noön

decipi:non errare:non inimico aſſignare q̃ dei

ſunt. nec deo abiudicare qᷓ ſunt demonũ. Scire
tꝑa:ſigna cognoſcere:habere dñi cognitaʒ vo
luntatẽ.⁊ alia dei mirabilia cum grarũactione
venerari:alia cũ digna execratiõe vitare. Ta⸗
lem viꝝ etiã ſeculi homines laudauere: dicen⸗

te Virgilio.

Felix qͥ potuit reruʒ cognoſcerecauſas.
HBona ſnia:ſi ad eaʒ ſuo itinere veniſſet. vt ap
pareat illũ ignoꝛaſſe qð laudat.nam ⁊ q̃ ſũt ſe⸗
cũda celebꝛauit. Nam ⁊ oꝛdine pᷣpoſtero etiaʒ
ſapiẽtis vertit officiũ.Dũ eni nõ rerũ cauſe:ſʒ
rerũ creatoꝛ inqredus eſt:ꝑ quã ad cauſas re⸗
rũi:ſi ipᷣm didicerimus:intrabimꝰ. Ceterũ illo
omiſſo:cauſas rerũ q̃liter cognitas habere po
terimꝰ:cũ qͥs pᷣus h fecerit: deinde qre fecerit:
ſit inrendũ. Veꝝ reꝑto reꝝ auctoꝛe reꝝ q̊ʒ in
uenimus ⁊ cauſas.Qõ iſte vſq; adeo nõ vidit
vt pᷣncipalem tocum hũc:q rerũ cauſas potuii⸗

ſet agnoſcere:pᷣdicaret.Scdm qð ſubiũgit:q̃

deos tanqᷓ; minus opus exequẽs adoꝛaſſet:vx
dquis agnoſcat eos creatoꝛes reꝝ non fuiſſe:a qᷣ
bus cognitio reruʒ quaſi aliena diſiungit᷑.nec
coli opoꝛtere:ſi hec q̊ͥ laudant᷑ vt pꝛima pᷣſtare
non poſſunt.Neſciũt aũt ea:quoꝝ opiſices nõ
fuerunt.Deniq; ⁊ inuẽtione illoꝝ dus ſuis de
tracta humano eã aſſignãt ingenio. Illis ſcʒ qͥ
ſapĩa excellunt:qꝙ idola nõ colunt: vt iam dijs

eoxꝝ homo ſit potentioꝛ:ſi ad hec q dij ioꝝ ig
noꝛant:altioꝛi cogitatiõe ꝑuenerit. Ab his au

tem deos pᷣcepit coli:qͥ plene p ſtulticia rerum

cauſas nõ queãt inuenire.quoꝛũq; pᷣcoꝛdia vt

ipius vᷣbis vtar frigidus ſanguis icludit. Ad
huc homo noſter ⁊ deũ colere:bᷣncipalẽ ſit eſſe
ſapiam:⁊ reꝝ cauſas cõpertas habet.non q̃rit
ex Syracuſia rõne ſeculi ſapiẽtis eminere. Sʒ

illo docẽte quẽ colit:quẽ ante inqͥᷣſiuit:qᷓ; rerũ

cauſas:qñ res ipos reꝝ ↄditoꝛ antecedit.Qut
illũ monuit q̃ bus eſſent vẽtura tꝑibꝰ.Cuius

diſpoſitionẽ ſine ipo qͥ diſpoſuit:nullus agno
uit.qm nemo ſcit:q̃ dei ſũt:niſi ſpũs dei.Nos

vo vt apoſtolus ait:nõ ſpiritũ huiꝰmundi ac⸗

cepimꝰ:ſ ſpiritũ qͥ ex deo eſt.⁊ ideaq̃ ipᷣius ſũt

nõ edocti hũane ſapie vbis:ſed ſpũ dei:⁊ eius

ſupfuſa nobis dignatione callemus Hecẽ illa
ſtulticia ſeculariũ:hec ſapia vocatoꝝ cogitare
ſemp in coꝛde: quid retribuã dño ꝓ omnibꝰ q̃ᷓ
retribuit mihie ipᷣm habere ſemꝑ in oꝛe:quoni

am verbũ eſt. Eſurire eum: qm panis ẽ. Ipᷣiꝰ

ſpũ etiaʒ ebꝛios mente excedere.quia calix eſt

noui teſtamenti:⁊ vinũ de vinea:quaʒ de egy

pto aute trãſtulerat:que vinca populus iſrgel
fuit: quoꝛuʒ patres ex quibus dominꝰiᷣs xps
vm carnem. Illum loqui omni tꝑe.qm liguas
nobis nouas ſpũs eiꝰ aduexit. Que ſunt aẽ

Ger

ſelingue
gendeſel
opuloch
lerea iſtu
fſephunn
ſten eißn
1pften
fegnlisien
onnneinah
busadou⸗
Ptplacrud
bamonlrar
aentesſe
etireſck:

ßſunpſſe

ſudicapol
ſimeangua
qonoͤntro
altrloutuh
cnifoamins
piunn verüe
Dodicrade
w N
eRon⸗
necdicep
ſonibus
hoienin
ſttſia:
tur:quaſ
gcurſunm
poteſt:qt
pcuxinus
ſtiusmun⸗
demteme
ſusiodicas
Cunilequ
mundüiiſü.
nmneſbinge
Moſbpe

üaqueigmd

Gorſefueſna
ſunſhinne
mnentumge
1ſtulhen,
meteypele
ihrenrg
Dengerll
nlsgfalttn
Neenepſaln
waindeſder
ur Tanev
ſeceboin
fefrauden
andiuiti
0mumninh
Neſennandb

lmnrmicues
Mindaalige
bin⸗ Karil⸗
ingbehcene
deindeieieet
raudorſnchi
ſcs Centinit
crücanlupen
Danqöſtrig
guesadeuen
fexnoninlend
enadiſungin
Kwpimöhe
guop oglicai
ellordus uor
ngeno Aeſ
lune wiendi
Aberidiſerß,
enan. Whistn
eöſunicunnn
Loniczöchlit

gusicodl N

1 bapl tonql
ſinenhr g)
eindſuin ihfen⸗
Nantecedlil 0
Nanpip Kuns
ſi:nulusd
zaſpüsde⸗s
ühuynnt

ℳ

E
—= = E =
=2à.ͥ -

iſte lingue noue: niſi iſte in ſeculo eſſe:⁊ ſermo

tur:qua ſubſtantia vege

nem de ſeculo nõ habere: Alijs linguis loqui
populo qᷓ; loqui populꝰ ſecũ ipᷣe cõſueuit. Nꝛe
terea ⁊ iſtud eſt loqui alijs linguis:deũ conſite
ri:vnum ab eo qui plures deos ſolitus erat cõ
Riteri:⁊ ipᷣm in nr̃a fide nouis linguis vnuʒ loqʒ
⁊ ꝓfiteri:⁊ credere trinitateʒ. Jllũ quoq; ama
re quia iterpellat ꝓ nobis.metuere quia pater
omne iudiciũ dedit filio. IJllũ momentis omni
bus adoꝛare ab illo petere neceſſaria nobis: et
ipi placita:qͥ peti ſe vult ab eo: ⁊ poſcenti ver⸗
ba monſtrare Qui qð eſt nouũ inter nos ſolos
petentes ſe amat. Qui etiaʒ ſolus qð mirabile

eſt:iraſcit᷑:niſi petat᷑. Inſidelitas eni eſt: nihil
pᷣſumpſiſſe de deo:nihil illuʒ credit poſſe qͥ qð

iudicat poſſe:nõ poſcit.ec eſt illa fili dilectiſ⸗

ſime anguſta via: hoc illud acus foꝛamen: per
qð nõ introeunt ſarcinati: aut aialia põderibꝰ
attributa.qᷓ; anguſti ⁊ pulli aditus.non ſolum

enĩ foꝛamina hec cum oneribꝰiumenta non ca⸗
piunt:verũetiã ipᷣm nr̃oꝝ oculoꝝ:ſi multimo⸗

dis diſtrahat᷑: fruſtranf᷑ obtutum Vnde ⁊ do

minꝰꝑ pꝓphetam ait:vacate ⁊ videte.⁊ quãdo
erit vt poſſit intrari:qð ꝑ occupationes ſeculi
necdũ ceptum eſt inueniri. Impleuimus diui⸗
ſionibus ſuis ꝓpoſitas queſtiones:exterioꝛes

hoiem interioꝛẽq; monſtrãdo:cum vitam que

†: oſtendimꝰ. Totũ

ſit ſãcta:⁊ in quo actu ele adn ſtudio tenea
q; curſum eius bꝛeuiter:lʒ ſaltibus potiꝰſi dici

poteſt:qᷓ; paſſihus ꝓ feſtinatione ad finẽ vſq;

ꝑduximus.Nunc quare nõ ab hominibꝰetiaʒ
iſtius mundi videat᷑:accipe rõneʒ.quãdo qui
dem te mea verboſitas delectat:quã negligen
tius iudicas:dum accẽdis ſtudioſius i diuina
Cum ille qui pᷣmus nobis moꝛtis ſemẽ inuexit

mundũ iſtũ.id eſt. paſſionẽ hoĩs victo ſibi ho⸗
mine ſubiugaſſet:regnũq; illius ipᷣo rege iã ca

pto:ſub pedibꝰſuis ⁊ ditione cepiſſet:eaq; om
nia que in mũdo ſunt:velut ſuis peculijs: ⁊ vi

coꝛie ſue manubijs vteret᷑:nequãdo hõ amiſ⸗
ſam ſapiam:aut debitum ſibi vite qreret teſta⸗

mentum: ſic cunctis ſuccis ſue artis infecit: vt

a ſtulticiam ſapiẽtie coloꝛe veſtiret: ⁊ moꝛtem

mẽtite vite lenocinijs obumbꝛaret.vt mala nõ
fugerent: qui non cernerent appoſita melioꝛa.
Deniq; ex illo tẽpoꝛe ſic paſſim humanum ge⸗
nus graditur :ſtultitia pꝛo ſapientia habetur.
dicente pſalmiſta. Quoniam laudatur pecca⸗
toꝛ in deſideris anime ſue:⁊ iniquus beneditci
tur Tunc vita putatur eſſe que moꝛs ẽ.Et ſub
ſpecie boni mala decipiunt:cum ad intelligen⸗
tie fraudem dolo bonoꝝ omniũ virtus operet᷑
Nam diuitie non ſecure poſt hominis moꝛteʒ
amantur.Honoꝛ faſcium qui ꝑ ſucceſſoꝛem ex
oleſcat:ambitur. Iniuriaʒ feciſſe vtus eſt.alie

FFio. cu

na poſſidere:potentie eſt. innocentẽ circũueni
re:aſtutie eſt.non xpᷣm ſapere:ſapiẽtis ẽ.Pꝛo
phetam hoꝛrere:cloquentie eſt.ſic plena ſunt
omnia erroꝛibus.ſic infuſa ꝑ hoiuʒ mentes ca
ligine alium alio incurſante mundus inuoluit
et ad hoc vſq; veritas obſcurat᷑: vt in moꝛtis
gremio iacuiſſe beatitudo dicatur.Qð vbiille
deus nos ſemꝑ cogitans ⁊ nr̃a vidit ꝑ ſapiam

mundi qua ſibi mundus colluſoꝛ interpellato⸗
res inuenerat:ſuam ſapientiã fuiſſe deſertam:

placuit etiam ei ecõtrario aduerſus aſtutiã ve
teratoꝛis ſapientie ſue diuitijs inumerabilibꝰ
vti.⁊ ſciẽtie altitudinẽ quã nullus poterit iue⸗
ſtigare:ſicuti eſt:⁊ ſuam ſapiẽtiam ſtulticia ve
lare:⁊ vitam ſuam moꝛtis quadam obſcurita-⸗

te celare:vt ad ſapientiã puenire non poſſet: q̊

i hoc ſeculo opinionẽ ſtulticie fugiſſet.⁊ ad vi⸗
tam eius non accederet:qͥ non ↄtemptum moꝛ
tis habuiſſet. Nãq; ſic filium ſaluatoꝛẽ noſtrũ
miſit in hominẽ.id eſt.ſapientiã ſuaʒ carne ve⸗

ſtiuit: vt qd ſtultum eſt vitam ſuã pati crucem

fecerit:qð moꝛs ẽ:ſic aduerſis aduerſa deſtru
xit.⁊ ꝑ diſſimiles ante ſecula oꝑatiões ingenij
artificis illius machinas eliſit.vt partibꝰqͥbuſ
dam ſalutaribus veſtigijs:lʒ impꝛeſſa moꝛtife
ra illius ſtigmata delerent᷑. Sed hoc ſtudiũ ni
ſi cõcupierimꝰ quoniã qð ſtultum eſt dei ſapiẽ
tius eſt hominibꝰ:ſapiẽtiã eius non tenebimꝰ.
Hanc moꝛtẽ qð crux eſt:niſi amauerimꝰ:quo⸗
niam qð infirmum eſt dei foꝛtius eſt hominibꝰ
vitaʒ eius non poterimus intrare. Quid ergo
ſequit᷑ niſi vt relicta ſeculi ⁊ ſapientia ⁊ vita ⁊
ſtultos nos haberi patiamur: ⁊ moꝛi nos cum
domino ſemper optemus: vt in ſpem aduentꝰ

eius qui vtriuſq; rei erit reuelatio partem ali⸗

quam habere mereamur. Tunc eni ſciſſis om⸗
nibus velamentis talia qualia ſunt ſingula cũ
cta cernẽt᷑.id eſt.ſtulticia mũdialis falſe ſapia
inuolueris denudata ſiſtet᷑. ⁊ moꝛs mẽtite bea
titudinis deoꝑta velamine hiante ſemꝑ oꝛe et

patenti in ꝓfundũ gutture vitaliũ inimica pꝛo

detur. Tunc ⁊ celeſtis ſapiẽtia que ſeculariter
ſtulticia nomiat᷑ iterpoſitas altitudines ſcien⸗
tie dei ſine alicuius laboꝛe elucubꝛatiõis intra
bit:⁊ vera vita nullis moꝛtis tenebꝛis obſcura
ta lucebit ꝑ dũm noſtrũ ieſum xpᷣm:cui eſt ho⸗
noꝛ in ſecula ſeculoꝝ amen. Vides o filia q̃ va
litudine laboꝛat animꝰ ſuſcepti qui iſta non co
gitat. Coꝛpuſculo adhibui palpamenta: qð ſi
negligerẽ aia plus valeret que tũc infirmatur
cum exterioꝛ roboꝛat᷑.ſed iſtam quã dixi aiain
moꝛbo ſtulticie vitiatã oꝛationũ tuaꝝ frequẽn
tatu ſanetur: cuiꝰaia ſeculi itemerata flagitijs
poteſt alis ſubuenire. Nõ eni eger ſalutis ſue
adhibere põt medelã egrotatione confoſſis:et

anhelans altitudinẽ plagarum vulneribꝰ non

A4

medetur alienis Sanus q̊ ſit certe curabit in⸗
ñirmũ. oculatus cecum per p̃cipitia non ducit.
Xu itaq; ⁊ ſapiens dño ſupplica: vt qð non ſa⸗

pui ſapiam: ⁊ tuis ſuffragus velut qͥbuſdaʒ re
medijs me fac ſanare. Rep̃hendat aliquis ꝙ i
tantũ delectabili diſputatiõe ꝓceſſerim: vt ime
ritoꝛũ meoꝛũ reſipiſcẽtiã non haberẽ.aut ſubi⸗
to anguſtam Moyſi cathedrã indignus taliũ
diſputatoꝛ aſcẽderim.ſʒ vere amoꝛe id egi tuo
non vſurpatione mea. nam ego dictum legerã

peccatoꝛi:ne dominuʒz auderet narrare iuſtici⸗

gas p os ſuum.qð ſi cõtra interdictũ pꝛo tua di
lectione pᷣſumpſi:in eo tua gratia cõpenſare di
gnabitur.vt litterulas que ad plenuʒ emenda
te ſunt ſicut ipſis apicibus qͥbus exarantur ap
paret tam facile ad publicum non pducas: ac
ſi ego verecũdus ꝓ me eſſe non potui vt debui
vel tua modeſtia verecũdie parcat mee.Et qꝛ
de me habent qð male ſcripte ſũt:de te habeãt
qð celent᷑. ale:⁊ nos in domio dilige:in quo

diligeris a nobpis.

HBeati Hieronymi ad Cteſiphontẽ vꝛbicuʒ
epiſtola que inſcribit᷑ de obediẽtia:ſcientia:iu
ramẽto: vindicta. in qua oſtẽdit ſalutẽ nõ tam
in ablutione coꝛpoꝛea ꝑ baptiſmuʒ cõſiſtere qᷓ
in ſanctiſicatione anime ꝑ vbuʒ dei. ꝛzoinde
hoꝛtat᷑ ad lectionẽ euangelij ⁊ ſcientia ſcriptu⸗
rarũ. Quoniã ſine ſciẽtia mãdatoꝝ impoſſibi⸗
le eſt noſſe qͥd fiat:inſtruit ð obediẽtia manda⸗

toꝛum:oſtẽdens vtriuſq; teſtamenti exemplis

benefacti meritũ vno crimine trãſgreſſiõis ad
mitti. Multa de electis ⁊ repꝛobis: multa de
iudicio futuro ſubnectens: ac monẽs bꝛeuetẽ⸗
pus pijs oꝑibus redimenduʒz. Et in fine deter

—

minat q̃ſtionem de iuramento:docẽs non lice⸗

reſeruis dñi e iurare. Epla LII

RZeſumptionẽ
pbp meam excuſare conarer: ſime nõ
2? tpus ⁊ cauſa ſimulq; tuerẽtur
17charitas: ſi nunc ꝓpꝛia mag!
ver ba qᷓ; diuina vellẽ tuis auribꝰ intimare Ric

„ .

cedit inſuꝑ qð exhoꝛtatio noſtra habet ex ſim⸗

plicitate fiduciã: ⁊ exveritate vtutem:quia nõ

de imundicia eſt:neq; de erroꝛe:neq; de dolo.

hoc plane pᷣmoneo:ne ↄtemplatione mediocri

tatis mee dñi verba deſpicias: que pio affectu

tibi nunc eccłie paruulo ad cõfouendã infãtie

nouitatẽ lactea interim poꝛrigunt᷑: donec aut

ꝑ te poſtmodũ:aut ꝑ alios eruditus in virũ p

fectum eſcis ſolidioꝛibus roboꝛeris.Ac plenũ

ergo te ſcire cupio: qð ex parte noſſe te credo:
ob hoc dñm dei verbũ deſcendiſſe de celis: vt
aſſumpto nature noſtre hoie humanuʒz genus
qð ab Aldam iacebat:erigeret᷑ in xpᷣo: tantũq
nouo homini per obedientiaʒ pᷣſtaret᷑ ſalutis:

III

quãtũ veteri ꝑ inobedientiã ꝑditionis accide

rat. Nerũ quoniã ſiue obediẽ᷑tia ſiue inobediẽ
tia vocabula illa vt mihi videt᷑ incoꝛpoꝛea fſͦür
nõ materie coꝛpoꝛalis: ⁊ quia incoꝛpoꝛalia ex
coꝛpoꝛalibus generari oino nõ poſſunt: mani⸗
feſtum eſt incoꝛpoꝛea ex coꝛpoꝛalibꝰ naſci.etſi
obedientiã incoꝛpoꝛalẽ:que inobediẽtie reme
dium eſt: ex incoꝛpoꝛali aia gigni rone ꝓbabi⸗
le eſt:manifeſtũ eſt obediẽtiã ex animi conſiio
non ex coꝛpoꝛis materia ꝓcedere. Qua ratise⸗
colligimus vocationẽ noſtrã iuxta vocant᷑ di⸗
gnationẽ etiaʒ noſtre volũtatis ſtare conſenſu
ita vt lauacruʒ: qd coꝛpus credẽtis acceperit:
dia magis beneficio conſequat᷑.⁊ vtriuſq; ſub
ſtantie purgationẽ:que in aqua cõſtat ei vbo

merito mentis afferri. Nerũ vt ea que diximꝰ:

manifeſta ꝓbatione firmemus: euidẽtia ſcri
pturis exempla ponamus.Scriptũ eſt in apo.

ſtolo. ſic xpᷣs dilexit eccłiaʒ:⁊ tradidit ſemetip

ſum ꝓ ea: vt eam ſanctiſicaret mũdas lauacro
gague in vbo vite. vt exhiberet eam ſibi gloꝛio
ſam imaculatam. Per aquã ⁊ verbũ munda
ri dixit.Eccleſia vtiq; nos ſumus:ſi tñ ſine vi⸗
tio ⁊ macula(vt pᷣcipitur) vixerimus.coꝛpoꝛa

lia coꝛpoꝛalibꝰ.⁊ ſpũalia ſpũalibus purgant᷑.

Anima vbo ⁊ aqua:coꝛpꝰaqua ſolũmodo vi,
det ablutum. antme intrinſecus pᷣſtinis i ſoꝛdi

bus ⁊ cõcupiſcẽtijs reſidẽti euãgeliſte eſt timẽ

da ſnia dicetis. Phariſee cece munda pᷣus qð
intus eſt.vt fiat mundũ ⁊ id qð foꝛis eſt Et re⸗
uera ſi coꝛpoꝛa noſtra vaſa ſunt aiaꝝ:tũc erüt
vere mũda:ſi intus ſincerũ habeant purũq; ls
quoꝛẽ. Cereꝝ quis calix aureꝰ ſit:⁊ oꝛnato gẽ
marũ ac ſplendoꝛe pulcherrimus: ſi in ſe vene
na cõtineat:nõne pꝛecioſitatem metalloꝛumle
thalis poculi vtus obfuſcate ⁊ micanteʒ ſpeci

erum nitoꝛẽ violabit: Sed ne a ppoſito longi

us mee pollicitationis excedaʒ: ꝓſecutiuncuie
mee verba verbis dñicis ꝓbabo.vt hoc quod
dico:nõ ex humano ſenſu inuẽtũ: aut ingenio

ꝓpꝛio excogitatũ putetur:niſi diuinis ſenten⸗

tijs videat᷑ eſſe conſtructũ. In euãgelio Johhhsa

nis dñs ad diſcipulos ait: Uos autẽ iam mun

di eſtis ꝓpter ſermonẽ meũ quẽ audiſtis.non
dixit ꝓpter qð loti eſtis tm:ſʒ ꝓpter ſermonę
meũ quem audiſtis.ideoq; mundi iſtis. omßes
d]qdeʒ ſciebat lotos eẽ:ſed nõ oiuʒ interioꝛa ma
da eſſe ꝓbabat.qꝛ inter ceteros erat Judas:dq
aque purgationeʒ animi malicia ſoꝛdidabat.
ꝓpter qð q;uis cũ alijs lotus fuiſſet: imundus
tamẽ dñni ſnia ꝑhibet. Cuiꝰ exemplo euidẽter
maiiteſteq; mõſtrat᷑ illũ in veritate dei gratti·
pcipere:q eam eo oꝛdine quo ſcriptura doue ag
rit conſequat᷑.Nam ſi aliqs coꝛpoꝛetenꝰ rena⸗
tum eſſe ſe credat ꝑ aquã: ⁊ verbo non ſit rege
neratus in ſpũ: in ſua ſalute fruſtratur. qꝛ cele

Coch

onouitesk

wlütate Ce

nonet ablut

abo fufil
(rrptann

mnundst/gn
Winusekttän
Uird aſaon
ptreſaluein
loranoturepe⸗
oſolleſttan
olpore vuerea
odrobuso
AMriuſczns

Mopede vel

nanltnedi

elciiud

dus Geb dicl
pectak:ergogi

nintetitno

eſdenſuüve
Gousinrenen
rotounn⸗
Kcictad vii:
ſetad none.
mitritſed aun
l Philicy
bat dicens.
ſiquoteſtim
lun eſſerſtba
dentiboptiſin
lrtaſcniptur.
ſſertotacoꝛ
iusnmeritob
ſitbaptinton
Atngk⸗ hepen
looengizmun

aliſſiugne

ſedlrannnd
bungrogota

l glatocon

iſinasnegn
neptſmnelnian

algennäbet
“ hulentanane
ſep liccff
W

icteunnge

ſteüdetce

fonlboſn

el N
N

ötiterg
laſtuente⸗

intaho .

incopoi

orälbeeſieſ

ohezüenn⸗
Cifone pheh⸗
detaninicn
dere. QAlungi,

urkapoen,
isſtarengſet

Nedins egrt
. dpnilgſ
uacn
Aescednn.
Ns:ndis
ohlickinape
Bemltlen;
Tanitisluuge

bergenſtignde
quätinud
ſumus üſren.
Vixenmusenden

Püalions ugnt,

cnaſclinecden

hſecustniſal
ieuigelieeſti
Cece nuncdefregt
Gastoisctin
ſumtig:itei
ibebean punil

5

mwuzelewe

Mempenloune.

rnianttzld
ner peſtolong⸗

ipz onmmcle

ta nhreghi

ſdiuins ſeic.

„

—
-
—

Frerigiid,
Dosantitn

E
==
S

SS=
S==

iquegluſfs S

—

ppiubne
mundiiſten,
oitzinmn
rvoe ltl⸗
alch liin
o fulſchini
pexenipl
verturde
oſeninh

—
— —
Ser = S=
= = S=

——
S
—

SE=
=

Ser
—

—

1
8

=
=

=
=
S
—

= =

☛R
=
=

Tractatus I

ſtis nouitas hec cauſa eſt: vt coꝛpoꝛis qualita⸗
te manente:homo vetus in nouã animi mutet

volũtatẽ.Ceterũ quõ coꝛpus ſoꝛdidũ ſiaqua

non eſt ablutuʒ:ꝑmanebit imundũ: ita aia niſi
verbo fuerit emẽdata diuino:ſo:dibus vitioꝝ
coꝛrupta manebit.ergo ſi eius cõſilio coꝛpꝰ aqᷓ
mundat᷑: qua rõne ſpernit᷑:qð maius eſt:ſiqð

minus eſt:iã tenet᷑ Stulticia ex ꝑte ſaluari cu

pit:qͥ ex toto perijt. Qui cuʒ integrã habeat in

ptãte ſalutẽ:media velit eſſe ↄtentus:⁊ contra

iura nature putet ſolo coꝛpoꝛe ſe ſaluatũ.cum
poſſibiliꝰ ſit:ante reſurrectionis tpᷣs aiam ſine
coꝛpoꝛe viuere:qᷓ; coꝛpus ſine anima ſtare.Si

qͥs duobus oculis duobuſq; laboꝛet pedibus:

1,

⁊ vtriuſq; mẽbꝛi habeat in ptãte medicinaʒ: et

vno pede vel oculo vno ſanato:ab alterius cu
ra velit medicum ꝓhibere:nõne veſane mẽtis
⁊ medici iu dicio:⁊ oiuʒ hoiuʒ erit ſnia ↄdẽnã⸗

dus. Sed dicit aliqs: ſi totum ex nro laboꝛeex
pectat᷑:ergo gr̃a nihil pᷣſtat᷑. Nolo quiſquã ig
noꝛantie titulo gram dei temere faciat ingratã

ne fidem ſuã vertat in ſcandaluʒ.⁊ fiat ei cauſa

ſalutis interitus ⁊ ꝑdittonis occaſio. Cuiꝰ rei
ratio:ſi cum moderatiõe qᷓratur:tum demũ ꝓ
ficiet ad vitã: que ꝑ pᷣſumptionẽ foꝛte pᷣcipitaſ
ſet ad moꝛtẽ. Sed gra qdem gratis peccata di
mittit ſed cum cõſenſu ⁊ voluntate credẽtis ſi
cut NPhilipus eunucho in actibus apłoꝝ pꝛo
bat dicens.ſi credis ex toto coꝛde lʒ te baptiʒa

ri.quo teſtimonio intelligit᷑:nõ minus pericu⸗

lum eſſe: ſi baptiʒaret᷑ incredulus:qᷓſivere cre
denti baptiſmũ denegetur. Credẽs aũt ille eft
iuxta ſcripturas qui ex toto coꝛde crediderit.

⁊ ſi ex tota coꝛdis arce credẽdũ eſt:vt ex credu

litatis merito baptiſmũ fidei det᷑:aqua nõ ſuf⸗

ficit baptiʒato:que credẽtis animũ i coꝛdenon

attingit. ⁊ ne periclitet meritũ coꝛdis: verbuʒ
quo otingi⁊ mundari coꝛ poſſit:accipiat opoꝛ
tet Quia ſi aqua ↄtentus ſit ille:qui credidiſſe

ſe dicit: qua mẽbꝛa extrinſecus diluunt᷑: ⁊ ver

bum quo gloꝛiatur aia non reqrit: iam non vi⸗
debit᷑ ex toto coꝛde vt debuit:ſed ex coꝛpꝑe cre⸗

didiſſei: qd nequaq fieri poſſe rone vlla ↄcedi
tur: v

intelligentiã habere iudicet᷑ Onde⸗

pꝛudentia tua: que ꝓ benignitate ſibi inſita pᷣ⸗
poſteꝝ quicq;ᷓ neri: nec alij homini pateret᷑ ro⸗
go vt ad inſtitutionis plenitudinẽ: verbuʒ dni
hoc eſt euangeliũ diligẽtius legas. ex quo ſciẽ

tiam amplioꝛẽ eius qᷓ; credidiſti lucis excipias

vt poſſis in oibꝰ noſſe qͥd facturus ſis.naʒ ſine
diuine legis ⁊ diſcipline celeſtis ſciẽtia diflici⸗

le eſſe quenq; poſſe ſaluari:non meꝰ ſed diuinꝰ

ſermo ꝓbabit. Ait Eſaias. Qui non didicerit

iuſticia dei: veritateʒ non faciet. Item de hoc

L Aler ſaRt Sh * G aeasn

t ſine ſnia mentis: ſolũ coꝛpus peculiarẽ

Epitolg TiI

lios hoius: Si abfuerit ab illo ſapientia deiin

nihilũ compurabit᷑.· Vani ſunt eni oẽs hoies
quibus non eſt ſcientia legis dei. Unde důsi·
euangelio ad cos d aliter qᷓ; ſe veritas habeatꝛ::·

ſuſpicãtes erant:reſpõdit.Erratis neſcientes

ſcripturas oſtẽdens in ſũma rerũ ſalutariuůne
bula ⁊ lenebꝛis ↄſtitutos eos:qͥ ſpiritalẽ lucer
nꝗ. id ẽ. dluine legis ſciẽtiã habere nollẽt acc.
ſam. Quꝗ qdam repellentes ꝑ ꝓphetazʒ a wdn0.
repellunt᷑:ſicut ſcriptũ eſt.Quia tu ſciẽtiaʒ re

puliſti: repellã 2 egoa te Nulloigit modopaf

ſim nos noſtro iudtio cõmittamꝰ: ne nobis xx
clamet Eſaias. Ve qui pꝛudẽtes ſunt apud ſe
menpos:⁊ in ↄſpectu ſuo periti. Vnde ⁊ apo⸗
ſtolus ait:ſi qͥs ſibi videtur ſapiẽs eſſei hoc ſe⸗
culo:ſtultus fiat:vt ſit ſapiens.ſapientia enim
huius mundi ſtulticia eſt ap ud deũ: ꝓpter gd
ad regem Tyri dicit᷑ humana ſapiẽtia gloꝛis⸗
tem: ſapienter eni non erudiunt te doctrine coꝛ⸗.
leſtes: ⁊ ſapientia dei.Eſt ⁊ ſapientia hominũ
non negamꝰ. ſed vna ſuadet ad vitam :alia im
pelilit ad moꝛtem: qꝛ ſapiẽtia humana que ſtuu.
ticia repꝛehendit᷑: ⁊ ab apoſtolo ſpirituſancto
definit᷑ ianua moꝛtis:⁊ materia eterni interitꝰ
appꝛobatur:ſicut ſcriptũ eſt in ꝓpheta.Simul
inſipiens ⁊ ſtultus peribunt.inſipiens qͥ dixit
in coꝛde ſuo:non eſt deus: ⁊ ſtulius q;uis dne“
oꝛe fateat᷑ in actione pᷣſentis vite:in ꝑpetumm
non pꝓſpexit:ſicut ſcriptum eſt Melioꝛ ẽ puer
pauper a ſapiẽs:qᷓ; rex ſtultꝰ ⁊ ſenex:qͥ neſciti
poſterũ ꝓuidere. Bonum eſt qͥdem homini ſſa
pere:ſi iuxta ſcripturas ad hoc ſapiat: vt ꝓui⸗

dentiam habeat futuroꝛũ: motalitatis ſtatuzʒ

per quotidie moꝛientiũ hominuʒ exitus: 1 too.
tius ſeculi paulatim per detrimẽta labẽtis rutir⸗
nam conſiderans. Ceterũ ſi s vſurpate ſemel
intentionis ducatur intuitu: æ ſua ſe magis B.
dei velit gubernari ſnia: diuinaq; lege poſtpo

ſita:ꝓpꝛia cõſilia dei conſilijs anteponat: hãc
ꝓphete clamantis timeat vocem. Ae deſpici⸗

entibus legem dñi timoꝛ fouea lacus. Sicut
pluuia valida inutilis eſt: iia relinquũt legez.
laudãt impietates. ͥ aũt diligunt legem circũ⸗
dant ſibimux. Beatus vir q in lege dni dieno

ctuq; meditat᷑.cuiꝰanimꝰaliud neſcit:qᷓ; Smo⸗
nis dei eloòa retractare.Quãto a terrena cogi

tatione remotioꝛ ẽ: tanto deo vicinioꝛ ⁊ celo ẽ.
quem non imerito diuinus ſermo ⁊ collaudat:

et vere ditioꝛem diuitibus pᷣfert dicẽs: Heatꝰ

homo: qͥ inuenit lapientiã. Melius eſt eni eaʒ
mercari:qᷓ; auri et argenti theſaurus pꝛecioſi⸗
oꝛ eſt lapidibus pᷣcioſis. Item omne aurum in
comparatione illius arena eſt exigua: ⁊ taqᷓ; lu
tũ eſtimabit᷑ argẽtũ ab üla.Sʒ dũ i exhoꝛtatio
ne ſapie diutiꝰimoꝛamur: ne qͥs foꝛte exiſtimet
nos contra apoſtoluʒ doctoꝛem legis pꝛeferre

è 1 “äl 4e A 19a
ran

S e r ſe⸗
oNWT r’ K : Ce. r. 1⸗
9 ⸗ SaA A.

2 0 funr õ

v.n nä6 * nmiek. ,PLX—

Fla⸗ .1e At⸗ ua“ Pep

— èè lan“

1o er fare⸗ſſo 2 rreE

„ 21CA i X.να.α,. 2 r
144◻

T n⸗ —EnDXN

Pars

noſſe qͥd iuſſum ſit:qͥdue phibituʒ: vt ſcientes
vtrũq; ſeruemus.Alioqͥn ante ſcientiõ mãda⸗
ti impoſſibile ẽ noſſe qͥd fiat. Cemerariũ ſatj ẽ:
ſi nr̃ voluntati legẽ nob putemꝰpoſſe ſufficere:
cũ etiã apti legamꝰ fuiſſe ſub lege:ipᷣo dicẽte:
his qͥ ſine lege erãt.q̃ſi ſine lege eſſem:cũ ſine le
ge dei nõ eſſem: ſʒ in lege xpᷣi eſſem. Et alibi:in
uicem onera veſtra poꝛtate: ⁊ ſic implebitis le
gem xp̃ᷣi. Qui paterna pietate xpᷣi paſſione re⸗
dempti ſunt: ⁊ qui ad h̊ redẽpti ſunt: vt redem
ptoꝛis iura ſeruantes ad vitã ſe in celo repoſi⸗

factoꝛi:ſuo oꝛdine rele õdebimꝰ: opoꝛtere pꝛi⸗

tam pparẽt. ad quam redempti lʒ nullo modo

ꝑuenire dicant᷑ niſi ea que iubentur obſequijs
cõpetentibꝰ exequant᷑:ſicut ſcriptũ eſt. Si vis
ad vitam ingredi:ſerua pᷣcepta:hoc eſt ab omi
illicito quo ꝓhiberis:recedas:et ad omne bo⸗
num qð iuberis:pꝛomptus accedas.ne in pꝛi⸗
ſtinis vicioſitatis cõcupiſcẽtijs ꝑſeuerãs:ſidẽ
qua credidiſti veteris peccati alicuius adhuc
amoꝛe coꝛrumpas.⁊ agnitio dei que ꝑ nouam
gram reuelata eſt ꝑ delicta violetur. dicẽte ꝓ⸗

pheta:Mendaciuʒ ⁊ non fides pᷣualuit ſuper
terram: quia a malis ad mala traſierunt: ⁊ me

non cognouerũt:dicit dñs. AUnde ⁊ beatꝰ apo
ſtolus Johes paria teſtat᷑:qui dicit ſe noſſe de
um:⁊ mandata eius nõ cuſtodu:mẽdax eſt:et

in hoc veritas non eſt.Et iterũ.omnis qui pec

cat:non videt deũ:nec cognouit euʒ.Et pecca

tum non in vno tm mandatoꝝ genere:ſᷣ i vrro
q; cõſiſtit Peccat qͥdem ille qͥ imperata neg le⸗ 2
us peccat qui interdicta nõ ſeruat.

xerit.ſed lict⸗
Sacriſicia ⁊ vota repꝛobabunt᷑ oblationũ:ni⸗
ſi purus ⁊ ſanctus fuerit animꝰ offerentis.et i⸗

maculatã hoſtiã faciũt indignã pᷣcoꝛdia macu⸗
lata.dicẽte dño:ſi offers munus tuũ ad altare
⁊ illic recoꝛdatus fueris.qꝛ frater tuus habet
aliqͥd aduerſus te:relinque illic munus tuũ ⁊c

Omni oblatiõe ⁊ hoſtia pᷣcioſioꝛ eſt obtẽperã⸗
tia mandatoꝝ:dicẽte ꝓpheta.Ecce dico:obe⸗
diẽtia melioꝛ eſt qᷓ; victima: ⁊ obauditio qᷓ; ad⸗
eps arietũ.Et alibi. Initiũ bone vie facere iuſ
ſa:que accepta ſunt apud deũ magis qᷓ; imola
re hoſtias.Et alibi.Qui cõſeruat legem: mul⸗

tiplicat oblationẽ. Sacrificiũ ſalutare eſt: attẽ
dere mandatis: ⁊ diſcedere ab oĩ iniqͥtate: ⁊ ꝓ
piciationẽ vitare ſacriſicij ſuꝑ mniugia on

nobis blãdiri debemus in factis iuſſoꝝ:ſi in p

hibitoꝝ tranſgreſſi e noccemus: eatfanf. grel
at. Qö nou

ſionis crimẽ benefacti merituʒ to
mei ſenſus aſſertio:ſed vtriuſq; teſtamẽti exem
pla ꝓbant.vbi iuenimꝰetiã dei amicos ob vni⸗
us ↄtẽptus erroꝛẽ bonoꝝ retrofactoꝝ muniſi⸗
centiã pdidiſſe. Sic Adã cũ diabolo facile cre⸗
did it ſeducẽti:poſt familiaritatẽ ⁊ colloquiuʒ
dei vni'poini cupiditate ſuꝑatꝰ:pdidit para⸗

diſum. qaꝛ trãſgreſſionẽ vnũ habere pᷣſum⸗

pſit:multa ſimul bona amiſit/Sic vxoꝛ Loth
poſt angeloꝝ obſeqͥa: ↄtra interdictũ retro re⸗
ſpiciẽs:in figmẽtũ ſalis repẽte mutata eſt.Sic
Sames eadeʒ die qua mirabilia fecerat gra P
phetali a leone deiectꝰ occidit᷑/ Sic infeliciſſi⸗

mus Judas poſt electiõis meritũ:poſt ſignoꝝ

głiam: poſt apłicam dignitatem:exigue ſtipis
amoꝛe deceptꝰ:cui tribunal pmittebat᷑ ĩ celo:
laqueo captꝰ ẽ interra/Etne nob p alienaruʒ
ſolũmodo reꝝ fraudulẽtiã periculum iminere
putemꝰ:reminiſcamur Ananiam ⁊ Saphyrã:
non de aliena appetita pecunia:ſᷣ de ſua timide
erogata dãnatos/ Rogo poſt tot documenta:
tot moꝛtes:vnde ĩ nob ereſcit inpunitas delin
quẽdi:Quis h̊ pᷣſũptiois ſpũs qͥ tãtã i animo

nr̃o oꝑat᷑ audaciã: vt cũ ſãctos hoiĩes ð leuibꝰ

etiã culpis videamꝰeẽ punitos: ⁊ nos q̃tidie ĩ
maioꝛibꝰa pluribꝰ delinquẽtes:eternos in me
dia dãnatiõe foꝛe credamꝰ⸗q̃ iᷓ ſi
deũ etiã in exiguo ↄtẽnere.

912⸗

no tm itateʒ

peccati reſpicit: ad ꝑſone ↄtẽptum. Pꝛopter
qð hoĩ non folũ intẽdendũ eſt:q̃le ſit:qð iubet᷑

ſʒ quãtus ſit ille qͥ iubet. Excludit᷑ ͥ loco vul⸗
garis illa ſnia:qua mihi ſuo iudicio religioſi:⁊
qͥ ſapiẽtes ſibimet vident᷑:dicere ſolent. Suffi
cit nob vt nõ crimialia peccata ⁊ maioꝛa facia⸗
mus.facilis ẽ eni omiſſio minoꝝ delictoꝝ Qui
dũ aialiſapia occupãt aios:ſpiritalẽ itelligẽtiã

t ↄſuetudinẽ diuine legl ignoꝛãt ſq̃ ſepe pctm

oſtẽdit:qð nobᷣ nõ videt᷑ eſſe petm̃.⁊ q̃ illic pie
tatẽ facit: vbi nos opꝰ impietatis oſtẽdimus.
Saul ⁊ Joſaphat reges fuerũt ppłi iſrł.⁊ dum
miſcdiam his quos deꝰ oderat pᷣſtiterunt: dei
offenſam in opere pietatis incurrunt. Ecõtra⸗
rio Nhinees filijq; Leui gratiam deihumana
cede ⁊ ſuoꝛũ parricidio metuerũt. Nides quã
tum ab humanis ſenſibus per noſtram imperi
tiam diſcrepat diuina ſentẽtia: vt nobis inter⸗
dum celeſtis iudicis diſpenſationeʒ neſciẽtibꝰ
iniuſta videantur:que per cauſarum ſcientiaʒ
luſte ſatis ⁊ recte facta pꝛobantur. Rurſum ea

que noſtro iudicio bona pꝛobantur: apud de⸗

um plerũq; replob T ingrata videntur Quis
hodie patris Abꝛae exemplo: innoxiuʒ volẽs
filium trucidare:humano iudicio non credere
tur inſanus? Econtra quis in tactu arce diui⸗

naretur⸗Epiſcopus ephefioꝛum angelꝰ i apo⸗
calypſi nuncupatus: qui cauſa nominis chꝛi⸗
ſti paſſionum multarum merita intra conſcien
tiam retinebat:quia i ipſis paſſionibꝰ a pꝛimo
conuerſationis feruoꝛe tepuerat: cuʒ caloꝛem
paululum temperaſſet: ad penitentiam reuo-⸗
catur:dicente ſcriptura: noui opera tua et pa⸗
tientiã tuam. Et quia potes ſuſtinere malos.v

VVU ” e Da z. 7 ℳ õ
. — V. .
„ EP Hi —a GSnmann mai õ 1

₰

WL 1 PAAEXπ

ne imitatus Oʒam:hominum ſententia dam⸗

tueclcii

Croc

manreiigt

ßnerecoten

gigenttn b
Cepturosge
reprobanone
ſapprlunuon
puluocſeutt
Guceluamrt
hotrbuletio

Berntieltscun
“ Nleutfucin

loogud
maltgeinccl
le incömoche
ple:led niſe
fotes obptob
bugunn
ltek Ketrat
leſegbet pan
Meöfeſusf
hacodohern
deteuming
Xußrpeeſti,
maticos:ſch
tale delecti
Diſplicetan

.

lum:plebeia

Syſtihoibus
Huus non eſe

na deus diſte
Allecofuſiſun
ndehuman⸗
tnprüpnian
(inemnſtutſe

elhuinsmiͤch

Uuſariiggv

Voheiperuttan
lgunpeccgtort
enisicelorvel

eritdemöſtrar

Uſfnroeif

kiuſudeide
lsdeiſnſperi

auchtrentoni
locg Paptſt

lelincbisz

llisinopigeg
Uiſecnlibeat

lik oͤſit

Vdd
vſa
4 1 4
NN.
eu A 4.

„

[Fo. XCIII

.

Cractatus I III
Zhie pabeb adlierſuigte pauca: qicha iats iud pꝛti. lIusocnlometis futura pteplzo dicebat Quic
crdii ſtinam reliquiſti. Memẽto vnde excideris: ? nos ſ. Parabitachartale X51. Diibulanot aa 1D Pe A e
emunnckg age penitentis Coſideremus quãtus caſus ſit anguſtia:an ꝑſecutio: An fames: an ꝑiculuʒ K. ⸗d
En⸗ ſterns teimere cotemne tis u tanta ruina eſſe ð in ne⸗ an gladius: 08 pericula nõ ſeparãt:nos vo WM ð =D
riie gligentia obſequẽtis:vel quã dãnationem ex. luptates/ ꝗAlli cathenas baiulãt inocẽtes: nos
müpn cepturos credimus eſſe indeuotos: cum tãtazʒ aurũ circùferimꝰ crimioſi Illi in carceribꝰ vin
tmgeſhe femobarlonez deuotus exceperit .Tepidũ di cti:nos triclinijs delicatis Illi ĩ neruo poſiti
Muinhek icie e eun non amat xpᷣs/ Qui vult meus diſci deũ puro coꝛde ⁊ ſincera cogitatiõe laudtes:
eö)tienng Bi enc ait: abneget ſemetipm ſibi: et tollat neos in ipᷣa foꝛte eccłia de foꝛeſibꝰcalũnijs cogi
analun inie age i e1 n: æ ſequat me. Opoꝛtet vos ꝑ mul- tamꝰ: cũ oĩbꝰcq̃liter legis data ſit gra:gehen
tmigni Ben 1 ationes introire in regnum celoꝛum. na ſ. eu celi regna ꝓmiſſa ſint:alijð diuitijs:alij/
irfdefuinie 3 eikis cum vos maledixerint homies: et de vtutib? meditant᷑. Cũq; dictũ ſit generali
Enndumm n on: eree epun omne malum aduer oibꝰ: dñm deũ tuũ adoꝛabis: ⁊ illi ſoli ſeruies.
R Ban dete et exultate qꝛ merces veſtra Alijs inocẽtia:miſedia:caſtitate:ieiunio: o ſi
his üuiainn ie ta⸗ ht is. Future Nite gloaia ſentis pi⸗ deliter ⁊ ſine ceſſatione Pᷣuientibꝰ: nos nobad
u diztli eind is cõparatur. hꝛiſtianis vexilla ulteros: qbꝰ ᷣuire volumꝰ eligimꝰ. Siqᷣdẽ iuzx
is niili . ics ſuſt delcei troppeg nollr⸗ vite nõ põ⸗ euangelij ſniaʒ: ois qͥ facit pctm: Puꝰ ẽ pciiEt
elen ſs: e b⸗ erijs repoan In nra claſſe viri reuera ſi amaioꝛ pecunie ſũ: ſi gtie ſi ſupbie:ſẽ
Gmiͤzi oꝛtes obpꝛobꝛia Eiunt poꝛtare :non munera. ambitiõis aut põpe: d illi oẽ ſtudiũ mee volũ
rnii NPauꝑtatinõ nobilitati futuroꝝ beatitudo ꝓ tatis impẽdo: dño vuire non poſſuʒ: qꝛ duobꝰ
dnohnuhu mittit Retrahit qdem verecũdia ſenatoꝛum: dñis neminẽ uire poſſe ſcripiũ ẽMõ eſtis ve r Se
nkan ne ſequat᷑ paupere xpᷣm: ſed audiar a xpo. qui ſtri dicit apks Empti eni eſt pcio magno. Glo e,L S,S .
eſiciu me cõfuſus fuerit: mea verba in generatione rificate ⁊ poꝛtate deũ ĩ coꝛpoꝛe vro. Clemẽter 6
eurhclluſt hac adultera ⁊ peccatrice:⁊ filius hois cõfun-⸗ ſpũſſanctꝰnr̃o iure nos ↄuenit:ſciens h̊ͥ in vſꝝ
viudnntht det eum in gloꝛia parris ſui cu angelis ſanctis. publico ap oẽs hoies cuſtodiri: vt tãto Pᷣuꝰ ĩ
dieneſcen di XTTurpe eſt inter parentes ſenatoꝛes atq; gram ope dñiẽ cautioꝛ quãto maioꝛe eet periculo cõ
Kant Monf maticos: ſcholaſticũ ꝓ xꝑo volũtaria humili-⸗ parat: vt itelligamus qᷓ ſtrenui eſſe debeãt in
ningzdalantl tate deiectũ verbis ſimplicibus eſſe ↄtentum. ope dei:qͥ redẽpti ſũt ſãguine xpᷣi:vel q; crimi⸗
ahhfineiſtleft Diſplicet amicis ſi poſt ambitioſi habitus cul noſi debeãt iudicari:qͥ cũ ſciãt ꝓ pᷣcio ſue ſalu⸗
Pwritlſcpren tum: plebeia ⁊ ignobilia indumenta mutẽtur.ꝭtis xpᷣi ſaguinẽ datũ:alteri qͥ nihil pᷣſtitit:magl MDM
ſepan tilleſi Ssůʒ3 li holbus placere vellem ait apoſtolꝰ:xpi pbeant ᷣuitutẽ/ Rogo qͥ pudoꝛe obſequij aut E. W e
ts ofilm Fuus non eſſem. Et ꝓpheta in pſalmo. Quo⸗ ſaboꝛis ſui mercedẽ ſperabit a celo: cuiꝰ fneritt
ciplliitꝛdn niã deus diſſipat oſſa eoꝛuʒ: quibus hoĩbꝰ pla ſollicitudo ois i terra? ercẽnariꝰ ſeculi: nõ .
ruſumm. m Lcent: cofuſi ſunt qm deus ſpꝛeuit eos. Quqtuʒ põt accipe pᷣmiuz xpi. ois miles in caſtris iure

umdebunm Xxvpi: tantũ ꝑnicioſa eſt amicitia que dei pꝛeſtar uerit. Oignus òdẽ eſt operarius mercedeſua
Verüt. Mdescni offenſam ſicut ſcriptũ ẽ. Qui voluerit amieus ſed ⁊m̊ dignũ eſt:vt inde pᷣmiuʒ oꝑis accipiat

ruſnninh, ſert ulne müdi: inimic⸗ dei cõ ſtituetk Micat vbi totiꝰ operã laboꝛis impendit. Nemo mili⸗
nobistne⸗ J E quiſ; ad velit: ego interim de me ꝓ ſen⸗ tãs deo:implicat ſe negocijs ſecularibꝰ:vt pla
lucne ſich ſus mei paruitate iudicaui: melius eſſe ↄfundi ceat ei: cui ſe ꝓbauit: apoſtoli vox . Ande ſa⸗
autmnunſoani oaam verc ko⸗lt ſupꝑ terrã: q;ᷓ coꝛam angelis tis timeo ne foꝛte in illa retributionis die: q an
—☛ ſanetis becid: ve vbicũq; iudiciũ ſuuʒ dñs vo tetribunal xpᷣi vnicuiq; ſm ſua facta reddẽdũ
vbenmn Aelnk Pinc demo ſtrare/Eſaias vir in ſua gente no⸗ eſt:his qui in terrenis magis negocijs qᷓ in ce
mulnmin biliſſimus:qui ſocer regis Eʒzechie fuiſſe refer leſtibꝰlaboꝛauerũt:iuſti iudicij reſponſione di
1 monun tur:iuſſu dei depoſito cilicio nudus ĩcedit: nee cat᷑:ite ſi poteſtis:⁊ illic vbi tota deuotione ſer
3 otorcnte tam ardui pᷣcepti pudoꝛe deterritus ẽ᷑: quo mi uiuiſtis: mercedẽ veſtre ſeruitutis exigite. La
udi nnnt nus dei imperiũ ſeq̃ret᷑: qꝛ nibil honeſtius eſſe lis cauſa eſt vginũ de euãgelio quinq; ſtultax
inni munn hoi:qᷓ; creatoꝛi ſuo parere iudicabat ohanes q; dum ſollicitudine ſeculariũ vanitatũ ſe con⸗
nunſan Give quoc; Baptiſta nobilis: T in carne et iĩ ſpiritu/ tra ꝓfeſſionis ſue oꝛdinẽ occuparunt:oleũ vn
ſunenſe i, natus:ciliciũ a puericia in habituʒ: ⁊ locuſtas de verũ lumẽ accẽderẽt non habentes:in tene
uſt un eligit in cibũ:qͥ nec peccati cõſciẽtia: nec pauꝑ⸗ bꝛis remanſerũt/Sed dicit a iquis: iſta exem⸗
enlrinut . tatis inopia:ad huius głiam oneris:ſʒ ſola fu-⸗ pla ad paucos pertinẽt:quos deus ad hoc pe⸗
paſond en turi ſeculi beatitudine trahebat᷑. Apłi iam ſpe culiare officium delegauit: quia ſcriptumleſt:
ern:h ⸗ rant: ⁊ adhuc ſtulti ⁊ inutiles ⁊ tenuis fidei ar⸗ multi vocati:pauci vero eleeti/Hoc pꝛimuʒ ä⸗
peniun – guun᷑. Hõ ſut cõdigne paſſiones huiꝰtꝑis ad rereate audire volo. quiſquis es. qui iſta pꝛo⸗
iganis futurã głiaʒ:q̃ reuelabit᷑ in nobis IJnde Qau ponis: ſi ipſius dei electioẽ:cuius ẽ ⁊ vocatio:
gſi 2

PE P „1 KA * / õ „ P Frq ,„. 0 „α P 6
, NA αα& 1. A ² 44
“ 2.ℳtα☚ K Wiede. l ——☛0l . 8 PRr. fF Ae
— — 2
Ere Krn =22 *

M W.tν.zꝰ τ.α ””ZM 4

V

„

=ð

ſ* ſ

òè lo rr⸗

Idars

q̃d voluit plures vocare:qui paucos de pluri

bus erat electurus:Certe de duobꝰ vocatis il⸗

lum vis ſtare:quẽ deus electione ſtatuerit:⁊ il

lum ↄtra cedere:quẽ deus eleciiõis vᷣtute non
muniat.Qð ſi ita eſt:nec bona ad nos ꝑtinent

hac rõne: nec mala.⁊ ſic erit: vt nec culpa penã

habeat:nec benefacta laudẽt᷑ Sʒad hec reſpõ
dit apoſtolꝰ. Si ita ẽ:quõ deus iudicabit hũc
mundũ:⸗Beinde ſi paucos quos dicis electos
ſolos ſãctos exiſtimas qͥ vocati ſũt: repꝛobos
dicis:quõ idem apoſtolꝰ Paulꝰ? in epiſtolarũ
ſuarũ pꝛincipijs vocatos ſanctos vocat: ſicut

in fronte codicis ad Romanos loquit᷑ dicens
omnibus qͥ ſunt Romei charitate dei vocatis
ſanctisSi pꝛo paucis paſſus eſt xpᷣs:iuſtũ eſt
i cuſtodiant.ſi autẽ indiſcre
te omnes qui credimus:ſacramentũ in baptiſ:
mum paſſionis accipimus:ſi omnes equaliter
renunciamꝰ diabolo et mũdo:ſi omnibꝰ haud
recte viuẽtibus gehẽne pene ꝓmittit᷑: omnes
debemus eadem diligẽtia 2 cauere ꝓhibita: ?
explere pᷣcepta.Scimus qdem multas eẽ apð

—

vt paci mãdata v

patrem in celeſtibus mãſiones:ſʒ manſionũ iu

ſticia iuſtioꝛes manſiones differre: ſicut ⁊ ſtel⸗
lam ſtella dixit apoſtolꝰ eſſe elarioꝛẽ.ſed ſtellaz

cum ſtella non lapideʒ cõparauit: qꝛ terrenus

lapis i celeſtes ſtellas eſſe nõ poterat.ſicut nec

peccatoꝛ inter iuſtos in regno celoꝝ.Sed ſunt

ddam gradus gloꝛie ĩter iuſtos in celo:ſicut et
iter peccatoꝛes gradus pene.Sed ſicut alia eiü
qᷓ fratrem fatuũ dixerit:alia eum qui racha toꝛ

menta cruciabũt:ita ⁊ in regno: alia Paulum

apoſtolũ:quivt alios ſaluos faceret: omia om
nibus factus eſt. alia eũ qui ſe vix ediſicarepo
tuit laicum gloꝛia manebit. Sed vtinã conſen
tiam paucos eſſe: qui dei mãdata cuſtodiant:
d(an thtane Tr I ,Verũ timeo quia p auciſunt: qui dei credant in

veritate iudiciũ.Ecceſi vm bꝛato repente ð ce

lo ſolis claritas noſtris aſp ectibus denegetur

⁊ ꝓductis in nr̃aʒ h umilita tẽ nubibus pluuie
terris imineãt. ſi cõmotis vt aſſolet elemẽtisi

rotam ſui curru s tonitrua cõcitẽt᷑.⁊ inde hinc
fulgurum iacula palpebꝛis terribiliter obiecta

coꝛuſcẽt:qᷓ;; ⁊ cõſuetudine iſta cõtingant:pa
uemꝰ:contremiſ cimus:⁊ pꝛoni ad terrã depo⸗
ſita ſuꝑbia cerui ces ſubmittimus. Quid facie
mus in illa die miſeri:qũ reuoluto celo cuʒ an⸗

gelicis vtutibus igneus dñs totus adueniet:

quãdo tãdentibus deſuꝑ ſtellis ſol i tenebꝛas
⁊ in ſanguinẽ luna mutabit᷑equãdo montes ſi

cut cera liqueſcẽt: quando terra ardebit ⁊ are⸗

ſcent flumina ⁊ maria ſiccabunt᷑.⁊ cõtra reruzʒ
naturas ↄſũpto diuinitꝰhumoꝛe:ariditateʒ in

aqs ignis oꝑabit᷑.qñ peccatoꝛes dicẽt mõtibꝰ

cadite ſuꝑ nos.⁊ collibꝰ tegite nos. Qñ voca-

bunt hoies moꝛtẽ:⁊ vocata nõ veniet: quãdo
9

diſcrimina vertent᷑ in vota: ⁊ qdð ſemp oderũt
hoies:ↄcupiſcẽt: qñ illud implebit᷑ tpᷣs.qð lu.
gubꝛi Hieremias dicit affectu dicẽs: Reſpexi
iterrã: ⁊ ecce nõ erãt lumiaria.vidi montes:et
ecce erãt tremẽtes:⁊ vniuerſos colles turbari
intendi acie:⁊ ecce nõ erat hõ:et oẽs volucres
celi pauebãt.vidi ⁊ ecce Carmellus deſertꝰ:et
oẽs ciuitates ſuccenſe igni a facie dñi:⁊ a facee
ſre indignatiõis eiꝰ: ⁊ interierũt vniuerſa. e
rũ ne ex ſuggeſtione diaboli hec ad terroꝛẽ:nõö
ad veritatẽ dicta crederent᷑: ð pᷣteritis futura
ꝓbant̃᷑ qñ talia in diluuio:in Sodomis:ĩ egy-
s ſepe ob delicta hoĩiuʒ facta

pto:ĩ hieroſolymi
referunt᷑/ Et ap

moꝛtuos ſuſcitãtes: ⁊ nos ſupꝛa oẽs erigimur
q̃ peccãdo quotidie noſmetipos occidim no⸗

do ſecura:ſi intẽperate cibus ſũptus:aut imo⸗

Nulla cura tũc eſt ſeculi:nulla villaꝝ:nemoð

primonio cogitat: nemo de foꝛo: oẽs calũnie:

oia lucra ĩ periculis coꝛpoꝛis cõquieſcũt. Cur
rit᷑ ad medicos: ⁊ ꝓ remedio carnali pmittũt

dut᷑.⁊ pene totũ patrimoniũ aut negligit᷑: aut

itirPenekotd gate interdũ etiã mãcipia tra⸗

donat᷑ vt conſulatoꝛ vite qunadoq; periture:
⁊ ꝓ eterna ſalute ois admodũ hõ negligẽs eſt:
ois auarꝰ. illic ois fragilitas largitioꝛis animi
tenacitate ↄſtringit᷑: vbi ꝓmptioꝛ voluntas ⁊

copioſioꝛ largitas deberet oꝑari/ Et cũ ſcpᷣtu⸗
ra dicat:nolite diligere mũdũ:neq; ea qi mun

mus:q̃ſi aliqͥd naſcẽtes intulerimꝰin ſeculum:

aut recedentes de ſeculo nobiſcũ auferre poſſi
us. Nemo ad bꝛeuitateʒ tpis:nemo ad natu

re reſpicit ↄditionem:nemo ↄſiderat:nemo re

tes:aut clericꝰ: aut ſacerdos:aut etiã laicꝰ dei

pus adueniat: rogat᷑ vt oꝛet.⁊ qͥ ſepe ꝓ nihilo
ↄtempł fuerat:neceſſitatis tpe ſupplicat᷑:vt j
cibus ſuis cõmeatuʒ vite lõgioꝛis obtineat:ſie

cauſa diſcriminis q̃ ſunt vicina timentr᷑:duʒ de
ſpecta eligunt᷑: ⁊ pᷣcioſa vileſcũt vite illiꝰ: que
poſt moꝛtẽ ꝑmutatio figurat᷑. vbi iam ⁊ Laʒa
rus pauꝑ recipit᷑ in requiẽ: ⁊ diues i hac vita

re ſue beneſicio:aut medici arte cõferta miſeri⸗
coꝛdia reſtituat ſanitatẽ:cito ſuccedẽte obliui⸗
one in cõtrariũ oia ꝑmutant᷑. Timoꝛ in inſolẽ⸗

Aa ℛ —,– „ Pb ◻r N. 40, “
r .A er Eaq. R Rrrr PEe-
— 244 . ) — — —
☚2 —☚ „ he ) 9 .

Et apłi d hũc hoꝛrendũ diẽ impijs ꝰ
peccatoꝛibꝰ pᷣuidere meruerũt :humiles erant

reſpicientes in nobᷣ flebilẽ infirmaq; naturã:d
nec in aduerſis foꝛtis ẽ: nec in ꝓſperis aliqduen

derate potꝰacceptꝰ:leuẽ coꝛpoꝛi febꝛiculã cõci
ſtari:deijcimus aiaʒ:affligimur: ſuſpiramus.

do ſũt:nos ſic mũdana cõcupiſcimus:ſic ama
epdlebus no

tractat vana eſſe oĩa q̃ aliquo fine caudũt᷑. Si
aũt ↄtigerit: vt inter ceteros lãguidũ viuifica

põpoſus vexari fert᷑ in penis.Et cum ſit domi
nus:aut ſanctoꝛũ motus oꝛaculis:aut creatu⸗

tiã:gr̃a vertitur in cõtemptuʒ:⁊ quaſi nihil vn
ᷓ; incõmodi ſenſerimuſ: aut qͥ reuocari rurſus

Attaee
coeſima
eepenlil
mus:ledpe

gamus

fegisoptun
mporituroon
pris fenbu
Accepte
voloptatbu⸗

grüvian
fens:pnous
jerſaeſtroge

üiünalitte
ncautus4

penoneglig

daos. Gicen

geliannüͤci⸗
ſendiſedſce
elatedſi vine
ſer dclse
Gwerais
Pinemosin
colligamus
peuntlabii
lecqul ven
vaticinii:

huiente dee

lt. Eaequ
oriſtabimnt⸗
Tetnibution
eſenſeculin
huuruncöteſt
ſhetenn hol
ehoenungo
Coinglenaſate
ldetgion rer
daeiinſia.
debennsreuf⸗
nno Aniite

ndebenk Ke

oncecüt Ch⸗
Nuininschſt
innsaceter

ſepenm Grn

Onorentabe
herrcognnte

agpl ad tarſa nequeamus: rebellamus:efferimur:
ldicis de⸗ 309 aia meqgaeams eden nus:efferimur: ? tibus ſmponitur: , „
Nis: hen coceſſum ad penitentiã vite ſpatiũ negligimꝰ. tibus imponitur:cum a grecis ſolitarie viuẽti
1.idiſnontern⸗ e3 Reii patiũ negligimꝰ. busl! ueti
echan nec penitẽdo pꝛiſtina lachꝛymis peccata dilui nem noſtruͦ⸗ deputatur. Accipe ergo fili mo⸗
adaih D mus: ſed peccata non penitẽdo cumulamꝰ. Le ginans rũ ea ſimplicitate ⁊ veritate:q̃ dicimꝰ
nlun⸗ gamus Qlaiz pphetam: anecclſanid Ezechle cſt necad boriouimur eut vumanae miein⸗
Melusetn regis aptum huic cauſe qramus exempluʒ:cui nec ad hocloquimur: vt humanas amiciti
fediirn, mori lln xempluʒ: cui as aucupemus: . anasamiecitt
i finifae moꝛituro anm q̃ndecim ad ſuperioꝛem vitã ꝓ et no pemus: ne noſtre adulationis vmone
enlri Peꝛis fletibus: ⁊ ꝓphete pᷣcibus augẽt᷑. Quiq;ʒ mine iatios deciplam Rec vinogapnd bo⸗
eeumin ccepia tanti muneris gratia:nõ peccatis:nõ nes m alidd videamur: ſed vt apud deũ homi
Ganen Koluspratipug ei Peliti e: v ſoit domino indul es magna mereank. Beſtionihus aute tuis
n dnei tum vite ſi atium humilis ⁊ ſanctus exhibuit egonm naloduangrenbaſentt Pnonches:
decndarfm Verũ quia tibi honoꝛabilis et dilectiſſime pou⸗ dexte pliciter reſpõdere nolebaʒ: qꝛ bellantt
mendüdimzien rens:ꝑ nouã gr̃am omis lachꝛymarũ cauſa ⁊ exterã pacis dare nõ poterã: lʒ etiã pᷣpoſt rũ
mnade terſa eit: 3 ymarũ cauſa de foꝛte videat᷑:inde aliqd in fine en Ppoſterũ
rütbuntagt kei a eſt: age: cane:curre:feſtina.Age:vtĩ ſpi⸗⸗ Sed e deaf: inde alidd in ſine epłe retractare
ntinen itualitate ꝓficias. Cane: ne q accepiſti bonũ Seq qm apndxpianoanò fordoqrif:ch pꝛo
nppocicieſis incautus ⁊ negligens cuſtos amittas. Curre: didiſ kantcs que tibi reoꝛ foꝛe neceſſaria: cre⸗
nmig aunij At 16egieae. Teſtina: vt celerlus copꝛehen lenntem Rectede done de ceteris:que vt aſſo⸗
engruticin Selgf⸗ Sidem Oaulus iam xpi cathen p euã ta omnia ent: pſens ſi iuſſeris: cũ pᷣſente reno .
uſona uuſne⸗ gelij annũciatioe circũferens:nondũ ſe cõpꝛe⸗ xiſti enĩ animoſitans cõtentione tractemꝰDi elis al. . ct os
Gynimalicid hengdiſſe dicebat: q́;uis hoꝛa ſexta h̊ eſt media e i eni ni falloꝛ:hoc iure te mala malis redde =) e . .
Gnm iiſm etate dñi vine operaturꝰ:quaſi feruidus opi⸗ e: cuz iurantib' iurare debere: aliq iura . „“
Cmn. Cnrans. fex fidelis alioꝛi l0 ſi feruidus opi⸗ uit dñs:aut mal⸗ are debere ic anan int
nullanügnenet x ⁊ fidelis alioꝛũ lõgam dubietatẽ languidũ dns: aut mala malis reſtituit. Scio pmum
efan tbllir q; vinceret tẽpoꝛem. Oum tẽpus habemus:ſ. non oĩa nobig auenire puis que dno ↄueniũt
— minemus in ſpiritui: vt meſſem in piritallvus Pünoon ent Ang dñi videatur iniuria
Hocami ii colligamus. Nec attendam ad paleas: ques lliocin forſitã reclamare incipiam:cur nõ de
rdücäminm yVentilabꝛũ xp̃i cõtinuo ſeparabit a tritico: do⸗ virginibus: ſed de mulieribꝰgeneramur⸗ Aut
dc nec qui venturus eſt: veniat.Et iu do⸗ cur moꝛtui nr̃i die tertia nõ reſurgũt⸗ Juraunit
niüautnegigizan vaticinii: diſcernar interi Et iuxta pphete ſcio ſepe dñs qͥ ia no reiurgut? Zurauit
nchgfrne 1 Eniener des⸗ cernat inter iuſtuͦ ⁊ iniuſtũͦ: int erbtemereblaſſem lurare phibuit: nec ſtatim
Nihöntg hitt rir Leceqmi nn ſeruiẽtẽ. ſicut ⁊ dominus di⸗ rit:qð pe f. eaſſeinare deveigerch alios vetue
Blygtons ai SS ſeruiũt mihi letabunt᷑: vos autez äſt oſse faciebat:qꝛ dici nobᷣ pᷣt:iurauit dñs
einelllen u labimini. HNon nos inertes viud icte dies ons ausrarenata bbibebot nö aſer
rcicor ⁊ retributionis inueniat:qui iminẽs ac vicinꝰ mur. A e non licet: q dñi nr̃i lege iurare veta
oan/Etchſh eſſe:⁊ ſeculi ruinis vndiq; cõcurrẽti in? mur. Veꝝ ne ĩ eꝰexẽplo ſcãdalũ patiamur:
inegeriinn eCcn q́; cõcurrẽtibus:a ſcri q̃̊ tpeiurarenos nolui ſcãdalũ patiamur : ex
ni n rurum coeatione pharur Knderemue d teiifrarenosnoluiteneciurauit Erliter?
uſanne ſinn i hac terra hoſpites ſumus: ? peregrinoꝝ mo⸗ etia mẽti cauſa bꝛeui Smone ſatiſſactuʒ eſt.ita
mlamnſaun re ꝓ diebus nouiſſimis habitamus. Vos eni etiã ad vindicte negociũ hũc eũdẽ ſenſũ facile
Geli uien de hoc mundo non eſtis:dicit hobig. QAnien ꝓſpicis poſſe ſufficere .qꝛ aliud nũc tpᷣs gr̃e in
enen Afun go in aliena ſatagimꝰ:quid turbamur⸗ Hemo auo plenitudo ꝑfectiõis aduenit:aliud fuit le⸗
ſinnng in deterioꝛi ⁊ extranea patria plus eligit poſſi⸗ Sier linc 1 phetax: dicente dño. Augiſtis qaꝛ
ſnſleclulli, dere:qᷓ; in ſua. De his im ſolicitudinẽ habere dei u3 Eantidqs ne occiderẽt:ego aũt ꝑfectioꝛa
anſi in debemus ⁊ curã:que nobiſcũ tranſferre poſſi⸗ Ronaiaai dieſt ſuo loco lectoꝛ iueniet.
alli mus: Ambiãt terrena gẽtiles: quibus celeſtia zer enlſi dei filiꝰ hois fact ẽ: ex qͥ vetꝰ fer⸗
a iͤſceoti non debent Coõcupiſcant pᷣſentia: qui futura ex H daice traditiois è factũ noua cõſperſio
Prtcain non credũt. Chꝛiſtianis diuitie ⁊ hereditas ſit ᷣma n nõi figura: ĩ witate comeditur: ex q̃
gmnsemnnn Zintnitas chꝛiſti. Mec eni debent egre ferre:⸗ renpnn igmn wo ent te lut oia noua
ſcninn in iminus a ceteris habeant: qui actoꝛẽ oĩuʒ pꝛ aſe in ũ agine fertent hoꝛa deponere: 2
leſcittirll 1 he⸗ unt. Supereſt vt acceptũ in coꝛde deum ex eo vro ce celeſtis:ex qͥ cõmoꝛtui viuimꝰ
iſtinii J onoent obſequlſ: operid colan ymone ſem Beati hier⸗ Pſserin en eE Dod..
erde Percogiratine fateant. vt in aduentu enõ tibus foꝛtit eronymi pᷣſbyteri de tribus virtu
mimn acum côtumacibus a cõtemptoꝛibus puniatur ibus foꝛtitudine: ſapiẽtia: æ pꝛudentia: tracta
CelloCl ſed cum ſanctis ⁊ deum timentibus coꝛonẽtur tus: quarum pꝛioꝛi terra: medie oꝛbis terran:
mriittni HMhoc ſane pꝛudentiã tuam pcoꝛ: ne me putes Srinele celum in ſcripturis aſcribitur: que ad
–WTC ſuꝑſtitionis alicuius ꝑſuaſione dictaſſe. Ego Ddiun namn iefert ſapien tiam: cuiu comparatio
noe te chꝛiſtianũ volo eſſe:non monachum dici . one quod fautuum eſt illi: ſapientius eſt homi
i. Lnne vrurez ppeie laucio volih machum dici et nibus: vbiet l: omi
nyt iien. lackäls poſſidere magis q; nomẽ xit nubes ab ern rnolefner⸗ declelenanedu⸗
,dNI lenn. Mo i tra a latinis in turba comoꝛan 6 8 ab extrem. sOterre: docẽs per nubes —
uſemal H“ is in turba coõmoꝛan ſonctos intelligi. Efra LIIn

8 — „
Drrse, 1 hr grr as

4 R-
C.“ Wr .

a

„N Pate J 1.

DFars
BRes quodamo⸗

do vtutes dei aſſumẽs ꝓpha:foꝛti⸗

tudinẽ: ſapiaʒ: atq; pꝛudẽtiam:vni⸗
cuiq; eaꝝꝑ ꝓpꝛia oꝑa diſtribuit. foꝛtitudini ter
rã:ſapie oꝛbẽ t᷑raꝝ:pꝛudẽtie celum.Audi qᷣꝑe
ſcripture oꝛdinẽ. Oñs qͥ fecit terrã ĩ foꝛtitudie
ſua:et erexit oꝛbẽ in ſapia ſua:et i pꝛudẽtia ſua
extẽdit ceiũ.Et nos igit᷑ in nr̃a tra (dictũ ẽ qͥp⸗
pead Adã:terra es) neceſſariã habemꝰ foꝛtitu

dinẽ dei. qꝛ abſq; ea ipoſſibile ẽ nob id exequi

qdð carni repugnat.Cũ aũt moꝛtiſicata fuerint
mẽbꝛa ſuꝑ terrã:tũc parẽt ſpũs volũtati.ſiqᷣdẽ
iuxta apłm:ſpũ geſta carnis moꝛtiſicant᷑ Dñns
ergo fecit terrã ĩ foꝛtitudine ſua Si aũt ad hãc

terrã venias:⁊ ↄſideres id qð i Job ſcriptũ ẽ:

iuxta emẽdatiſſima tñ exẽplaria:quõ ſtatuerit
eã ſuꝑ nihilũ:iuenies foꝛtitudinẽ deiĩ medieta
te mũdi terre libꝛã ſuſtineri. Neniã ̊ ad oꝛbeʒ
terraꝝ:qͥ grece oixou nuncupat᷑.i. inha
bitata. Scio aiaʒ inhabitatã:ſcio deſertaʒ. Si
enĩ nõ hʒ deũ patrẽ:ſi nõ hʒ filiũ dicentẽ:ego ⁊
pater veniemꝰ ad eũ: ⁊ mãſionẽ apð eum facie
mus:ſi nõ hʒ ſpiritũſãctũ:aĩa deſerta ẽ.abi⸗
tata aũt ẽ:qñ plena ẽ deo pr̃e:qñ hʒ xpᷣm filiuʒ
⁊ ſpiritũſãctũ Aæerũ hec differenter ⁊ varie in
ſcpᷣturis dicũt᷑:in aia hois patrẽ ⁊ filiuʒ ⁊ ſpiri
tũſanctũ cõmoꝛari. Nã ⁊ Bauid i pſalmo con

feſſionis tres ſpũs poſtulat:dicẽs:ſpũ pᷣncipa
liↄſirma me:ſpiritũ rectuʒ inoua in viſceribus

meis: ſpiritũſanctũ tuuʒ ne auferas a me. Qui

ſunt iſti tres ſpũs: Pꝛincipalis ſpũs patereſt.
Rectꝰ ſpũs xpᷣs ẽ.Spũſſanctꝰ: ſpũſſanctꝰ eſt.
hoc i appꝛobationeʒ eiꝰrei diximꝰ:ꝙ habitata.
id ẽ.oꝛbis terraꝝ:in ſapia dei fabꝛicata ſit.Sa

pientia qpe auxiliabit᷑ iuſto:ſuꝑ deceʒ ciuita-⸗

tes habẽti ptãteʒ. Sapiaʒ aũt ⁊ diſciplinã qui

—

— 2
— ne . ſallen ene. e⸗

abicit:infelix ẽ: ⁊ vana ſpes eiꝰ:⁊ laboꝛes eius
inſenſati ⁊ ſine fructu:⁊ iutilia oꝑa eiꝰ:ait ſapi
entia q̃ titulo inſcribitur Salomonis. Iccirco

qᷓ;tũ poſſumꝰ laboꝛe nitamur: vt habitata nr̃a

ſapia dei erigat᷑. Cecidu qͥpe ⁊ de ſublimi coꝛ

ruit:veniẽtibꝰnobᷣ in locuʒ iſtũ miſeriaꝝ. Ceci

dit habitata nr̃a poſtqᷓ; peccauimꝰ:inique feci
mus:iniuſte egimꝰ:impie geſſimus: ⁊ poſt rui
nã indiget erectiõe.Si aũt non vis iſta ſnia ad
duci:cõmunẽ totiꝰoꝛbis q̃ramus ruinã et poſt
caſũ eiꝰↄſequẽter deꝰerigẽs pᷣdicet᷑. Quicũq;
ẽ in oꝛbe iſto:ante erectionẽ cecidit Si aũt ceci
dit:ↄſequẽter erigendus fuit.Nemo qͥppe ſine
caſu ſubleuat᷑ Si aũt erectꝰ ẽ:videamꝰq ruina
p̃ceſſerit.oẽs coꝛruimꝰ ꝑ pctm̃ in oꝛbẽ terrarũ
Et dñs qui erigit eliſos:eleuauit nos iacẽtes.
In Adam oẽs moꝛimur:atq; ita coꝛruit oꝛbis

terraꝝ: ⁊ indiget erectiõe: vt ĩ xp̃ᷣo oẽs viuifice
mur. Igit᷑ duplicẽ itellectũ de oꝛbe tradidimꝰ

.
* . .

AVnũ quõ ſingule aie aut habitate ſint: aut de⸗
ſerte.alteruʒ quõ vniuerſus oꝛbis pariter ceci

derit: ⁊ ĩ ſua pꝛudẽtia extẽdit celũ. Non foꝛtui
to pꝛudẽtia ĩ celi extẽſione aſſũpta ẽ Inuenies
⁊i ꝓuerbijs dictũ.dñs ſapia fundauit terraʒ:

p̃parauit aũt celos pꝛudẽtia.Eſt aliqᷓ pꝛuÄẽ
tia dei:quã nolo vt extra xpᷣm reqͥras. Sia qͥp

pe q dei ſũt:xpᷣs eſt.ipᷣe ſapia eiꝰ:ipᷣe foꝛtitudo

eius:ipᷣe iuſticia:ipᷣe ſãctitas ⁊ redemptio:ipᷣe
vt ad pᷣſens veniã:etiã pꝛudẽtia. Sed cũ ſit in
ſubiacẽti:ꝓ varietate ſenſuũ diuerſis vocabu

lis nũcupat᷑.Aliud ſigniſicat ſapia:aliud iuſti

cia. Quãdo eni ſapia ðꝛ diſciplinis te diuinaꝝ
humanarũq; rerũ inſtituit.Qñ iuſticia:diſtri⸗
butoꝛ ⁊ iudex meritoꝝ ſigniſicat᷑. Qñ ſãctitas
illa virtus deſcribit᷑:q̃ credẽtes deo efficit ſan⸗

W

ctos. Ita ergo ⁊ mihi pꝛudẽtiã eius itelligere
cũ doctrina ẽ:⁊ demonſtratio bonaꝝ aut mala

rũ rerũ ſiue neutrũ.atq; in hũc modũ extẽdiſſe
nunc ðꝛ celũ in pꝛudẽtia ſua. Quõ aũt extẽda⸗

tur celum extẽdente eũ pꝛudentia:audi:qm̃ ex

tendit vpa nõ attẽdẽtis.Aſſerit qͥpe extenſio⸗
nẽ quãdã eſſe vboꝝx ſiłiter:vt nunc ðꝛ celi. Ju⸗
xta illud qͥʒ qð in alio loco ſcriptũ ẽ.Qui extẽ

dit celũ vt pellẽ. Extendit᷑ aũt ⁊ aia nr̃a:q̃ pus

fuerat ↄtracta:vt poſſit capax eẽ ſapientie dei
Verum vt ad ꝓpoſituʒ reuertamur: diximus

de eo: ꝙ pꝛudẽtia celum factũ ſit.⁊ nũcaffirma
mus eos qͥ celeſtẽ hominẽ poꝛtant eſſe celeſtes

ienim ad peccatoꝛem dicit᷑: terra es:⁊ in ter
ram ibis: quare nõ dicat᷑ ad iuſtũ cuiꝰẽ regnũ
celoꝛum:celum es:⁊ in celũ ibis: Aut ſi ꝓpter
choicũ.id ẽ.terrenũ: dicit᷑ ei qui poꝛtat imagi⸗

nem choici:terra es:⁊ in terraʒ ibis:cur ꝓpter

celeſtẽ:ei qͥ imaginẽ celeſtis poꝛtat: non conue
nit dici:celum es:⁊ in celum ibis. Unuſquiſq;
autem noſtrũ:aut celeſtia facta Rabet: aut ter⸗
rena. Si terrena facta ſunt: ad cognatam ſibi
terram deducũt eum: qͥ theſauriʒat ea in terra

non in celo. Rurſũq; hec que iuxta virtuteʒ

geſta ſunt: theſauriʒatoꝛem ſuũ appꝛopinquã⸗
tem ſibi ad celoꝝ regiões ſubuehũt.Et eduxit
nubes ab extremo terre. Iſtiuſmodi diſputa⸗
tio in pſalmo nuꝑ incidit.⁊ dictum eſt a nobis
quomodo deꝰ eduxerit nubes ab extremo ter⸗
re:qð qdem nunc cogimur ꝑtractare.vt ⁊ hiqͥ
audierũt pleniſſime:eoꝛũ que ſciunt reminiſcã
tur:⁊ hi qͥ aut non interfuerũt:aut obliti ſunt:
cõtextum ſᷣmonis agnoſcant.que tũc ꝓut ma
luimus:exhibuimus.Diximus auteʒ ſanctos
eſſe nubes. Eteni hoc qð ſcriptũ ẽ:veritas tua
vſq; ad nubes: non põt refemi ad inanimales
nubes.ſed veritas dei:vſq; ad illas nubes eſt:
q̃ audiũt mãdatũ dñi:⁊ nouerũt quo pluuias
deferant: ⁊ a qbus eas ſuſpendant. De his nu
bibꝰ dictũ eſt: ⁊ mãdabo nubibꝰ meis ne pluãt

. A 4. 5 . . .
Trrcd A ſöe.pr. S 9— XUA 4 et.
Sr BS. o l. s r: In-.

En „* 900 „er ſarnz ſer

ſoeinbte.
leulkſn
uitſuh in
brein:Hoinol
bolegini
jeſiguul
ic
pocſtſſe
cre tnnt
ſhidebonud
uc muſſe.

enttiſ

Olar.roudie
pecent n
clocamen. 5
epeitent
ſooeloguion
berlupgrane
Umiinuocaui.
bakiaudicelun
tns e Eig
obescono
dar idd
Dehlüdid
deusecvcn
loꝛ Qnivul
ſimus Geru
uiſſinvibm
aplos nouiſi
Peoculifi
Sigoergoſ⸗
lolo:· fucr fe

beo Eteg
olulibeno

Unistere.
ſchlicdor
ldporen⸗
nhisfenasi
Moiezfanuo,⸗
Pupenizoode
Löftöſiepb⸗
ttllistubese
hfgnunpin
ſulamors,
neentinnan
ſbideccle
(usabik
trlamngtet
ortfugunne
kuſtieteng
Gopſeonn

R ſeticglon
ſl ſpierenin

hent iulcs: y⸗

tueſn
Ade
odiznſt

tlofni

ſnnizien
an dn
4 ſsni mi
WNN
lcſtßefnrh
gintentog
in elciſt
eſſsppeh
Abpirtiuliſi,
Filisrdiing
inſücrdſn
nnuiCſian
tirsdideſtctin
Ndinieueſtlce
runobangelenni
nbicmodi nisſe
danraudkgie⸗
„tunhl )
ſeriptii Auics
kaüt 1uunirin
apar eiſepeenen
euenamur Ntin
ctüſt nucefim
eonameſeltice
Nlk:loneh
Aiuſti alitgt
ibis Aul we
fagiporinuc⸗
n; bisar ppre
vyotu nonce
mbss OAnudguis
ſniebenauliet⸗
1 dcan ſ
Peiuminerhlen
tleuraſiun
anſti Uu
☛

=

1
4

=⁰

—w——
—
—
=—
—
—
=
—
—
=6oü=
=ι
— =
—

=
—
—
—
E
=
—
— —
S=S
S— =

—
—
,=S0v⸗J
S=S

—
=—
—
—, =
— — =SS
☛n ẽ ——

=

=
—
☛RD
—
—
—
= ==
S. =

—

nere: cum indigna fuerit aia imber celeſti:⁊ ðꝛ

cutus eſt. Et qꝛ nubes ipᷣe erat:⁊ ſciebat alias

Si aũt iã didicimꝰ:qͥ ſint nubes:videamꝰquõ o iſti⸗ ve—
deus educat nubes ab extremo terre.ait ſalua ſurrectio moꝛtuoꝝ i qbuſdã oꝛdinibꝰ futura Zð.
toꝛ. Qni vult i vobis eſſe pᷣmus:ſit oiuʒ nouiſ-⸗: Ait qpe apłs:vnuſqͥſq; aũt reſurget ĩ ſuo oꝛdi
ne. ⁊ nõ vt libet miſcẽrt̃᷑ oꝛdines reſurgẽtiũ.Ali
us oꝛdo erit ĩ illo:⁊ i ilo theuſauro dei Iſti au
apłos nouiſſimos oſtẽdit: q̃ſi moꝛtiſicatos qꝛ tem oẽs theſauri vnũ habẽt theſaurũ: in quos
ſunt oẽs theſauri ſapiẽtie ⁊ ſcientie abſconditi
⁊ quomodo poſſideo vnã p̃cioſiſſimaʒ margas
toꝛis:factꝰ fuerit i hac vita nouiſſimus: iſte ft ritam ꝑ plures alias margaritas: ſic venio ad
nubes. Et eduxit deꝰ nubes non a finibꝰ terre:
nõ a ↄſulibꝰ:nõ a ducibꝰ:nõ a diuitibꝰ:ſᷣ ab ex
tremis terre. Beati eni pauꝑes:qm veſtrũ eſt

S==
= £

CTractatus I Epiſtola LIIII

ſuꝑ eã inbꝛẽ. De his eni q̃ ex dẽſato aere ↄſta- inuenire ↄcurſus:ex qͥbus ignes emittant᷑ At

re dicunt᷑:ſinõ fuerit pluuie:nõ pᷣcepit dñs:ne aũt ⁊ ad nouũ teſtamẽtũ veniamꝰ: Haulus et

plut ſuꝑ vineã: aut ſuꝑ quãcũq; regioneʒ imꝛ Siluanꝰduenubes i vnũ ↄuenerunt: ⁊ ecce o
inv. 4 li- tũ mũdũ epłe eoꝝ fulgoꝛ Klumiat. Fulgura in
bꝛo legimꝰ:qñ in tꝑe ſiccitatl nubes nulla apa pluuis fecit.⁊ eduxit vẽtos de theſauris ſuis.

bꝛem:vᷣ oino nõ apparent.vt ĩ tertio regnoꝝ li-

ruit. Et poſtea iux ꝓphetiã Helie future plu-⸗ Ergo ne hi vẽti: ſuꝑ terrã ꝑflant:itheſauris
uie ſignũ i veſtigio hois oſtẽſũ ẽ.Atq; ita poſt dei ſũt:⁊ non hoꝝ natura manifeſta ẽ:quõ ⁊qᷓ
nubẽ cõglohatã imber deſcẽdit ad fras/
vo ãq̃ſi ſubſiſtentibꝰnebulis iubet᷑ pluuiã conti

Itaq; vnuſqᷣſq; ſctõꝝ nubes eſt. Moyſes nu

quar:⁊ audiat terra ſermones ex oꝛe meo.Ex⸗ Abi ſũt iſti theſauri: Atiq; i eoĩ qͥ ſũt oẽs the

pectent᷑ vt pluuia vba mea:et deſcẽdãt vt ros ſauri ſapiẽtie ⁊ ſciẽtie abſcõditi. In xpᷣo ſedez
eloqͥa mea. Si nõ fuiſſet nubes: nũqᷓ; dixiſſet: habẽt. Inde oꝛiũt᷑ hi ſpũs: vt alius ſapiẽs ſi:
aliꝰ fidelis:alieruditꝰ:⁊ aliꝰquodcũq; donoꝛn
dei poſſideat.Alij eni ꝑ ſom dat᷑ ſᷣmo ſapiẽtie
alij ᷣmo ſciẽtie iuxta eũdẽ ſpm:alij fides in eo⸗
deñm ſpũ. Eduxit ergo nubes ab extremo terre
bat᷑:audi celum ⁊ auribꝰpcipe terra:qꝛ dñs lo fulgura iᷣ pluuiã fecii.⁊ eduxi: vẽtos ð theſau⸗
ris ſuis.⁊ nos lux miſcdᷣiaʒ dei ad hos theſau
ros occurſuros putamꝰ Et qꝛ plures ſunt the
ſauri:foꝛte iuxta oꝛdinẽᷣ reſurgentiũ erit ⁊ rej
es ĩ theſauris dei. Qð aũt dico iſtiuſmodi ẽ: re

expectent᷑ vt pluuia vba mea: ⁊ deſcẽdant vt
ros eloquia mea. Quaſi nubes dicebat vt im⸗
ber ſuꝑ gramẽ:⁊ pꝛuina ſuꝑ fenũ:qꝛ nomẽ do
mini inuocaui. Siłliter ⁊ Eſaias vt nubes loq̃⸗

nubes cõpꝛophetãtes ſibi: ideo vaticinãs aie⸗
bat: Mãadabo nubibꝰne pluãt ſuꝑ eã imbꝛem

ſimus Seruauit hoc mãdatũ Pauł: a fuit no
uiſſimꝰ i B mũdo dicẽs: Puto enim deus nos

ſpectaculũ facti ſumꝰ mũdo ⁊ angelis ⁊ hoibꝰ
Si qᷣs ergo ſanciꝰcuſtodiẽs pᷣceptũ dñi ſalua⸗

regnũ celoꝝ. Vides quõ ab extremis t᷑re edu⸗

nubes ſieri:ad q̃s peruenit veritas dei:nouiſſi
mi oiuʒ fiamus.⁊ tam affectũ q; oꝑe dicamus.
Nuto eni nos deus apłos nouiſſimos oſtẽdit

generent᷑ in moꝛtẽ ſilicũ durioꝝ.qͥs cũ cõploſe

trua mugire.tonitru ſcʒ ſonitũ indicãte concur lationẽ maioꝝ ſceleꝝ iuſtiſicãtur: ſic ecõtrario
ſus:⁊ fulgura excuſſi luminis claritate.Si ĩtel
lexiſti exemplũ cõſidera nũc nubes rationales
Moyſes nubes erat:ih̊s naue nubes erat.iſti
ſi ſecũ colloquant᷑:ex ſᷣmonibꝰ eoꝝ fulgura mi
cãt. Hieremias ⁊ Baruth nubes erãt:ſermoci
nent᷑ iuicẽ:⁊ videbis rutilare fulgoꝛes. NPotes

tat᷑. Infatuatꝰ ẽ iccirco oĩs hõ ab ſciẽtia
fatus ẽ. Dixi ſapiens efficiar:⁊ ipᷣa elõgauu ſe
—

C.—.6- 2 — Sen ſesat-E.. = qe rſſarr
Cer mabeucs fe — 1 ,ILir⸗ 5 rA

ſauri ſpirituũ:ſpũs ſapiẽtie ⁊ ĩtellectꝰ:ſpũs cõ
ſilij ⁊ viutis:ſpũs foꝛtitudinis ſciẽtie ⁊ pietati
Maãdabo nubibꝰmeis ne pluãt ſuꝑ eã imbꝛẽ. ſpũs timoꝛis dñi foꝛtitudinis:dilectiõis ⁊ cha
ritatis. Potes ⁊ ipᷣe de ſcripturis hos ventos
bes erat: ⁊ q̃ſi nubes lobat᷑.Attẽde celuʒ q̃ lo egeree ſo pirieuninuenire iheſaute .

röõne ſubſiſtãt.ſᷣ ſũt qdam vẽtoꝝ theſauri:he⸗/

theſanrũ theſauroꝝ:⁊ dñũm dñoꝝ:⁊ regem re
gum:cũ dignus fuero ſpiritibꝰin dei theſauro
cõmoꝛantibꝰ.Eduxit enĩi ventos de theſauris
ſuis. Infatuatus eſt omis homo ab ſciẽtia Si
cat deꝰ coꝛpoꝛeas nebulas. ꝓpterea ſivolumꝰ ois hõ infatuatꝰeſt ab ſciẽtia:⁊ Paulꝰ homo ẽ
NHaulꝰinfatuatꝰ ẽ ab ſciẽtia. Ex ꝑte eni ait co.
noſcimꝰ:⁊ ex ꝑte ꝓphetamꝰ Infatuatꝰeſt ab
os ol ciẽtia videns ꝑ ſpeculũ in enigmate:poꝛtiũcu
5 ſi nõ ſũ apłs lʒ tamẽ mihi fieri extremũ: vt lam quandã videns: ⁊ ſi ſie expedit dicere:ip⸗
educẽs nubes ab extremo terre: educat et me: ſius quoq; poꝛtiũcule partẽ minimã recogno⸗-
⁊ fulgura in pluuiã faciat. Aiũt naturaliũ cau ſcens.Ecõtrario aũt vt itelligeres qͥd ſit:infa-⸗
ſaꝝ ſcrutatoꝛes:qꝛ fulgura ex nubiũ colliſione tuatus eſt omis hõ ab ſciẽtia cõparatiõe pecca
tonp hierim Sodomoꝝ peccatũ iuſticia ẽ. iuſti
ris..id ẽ. colliſeris.ſibi mediꝰ ex his ignis extri ficata eſt eni.ait Sodoma ex te.Quõ enimnöõö
ctus elabit᷑.atq; ita cum fulgoꝛe pariter ⁊ toni habennr iuſticiã ſodomoꝝ peccata ꝑ ſe:ᷣ ad col.

ſciẽtia Mauli ad illa celeſtẽ ſcientiã:ad illũ cõ⸗
ſumatum electionis intellectum igena Dale
ale
quiddã Eccleſiaſtes vt arbitroꝛ depᷣhẽdẽs:ef⸗

g a mellongius: ꝙ;ᷓ erat. alta ꝓfunditas: quis i-⸗
1 tuipe de ſcripturis ſãctis iĩhũc modũ nubiũ ueniet eame Volumus quidda audenter licet

—
„
.„

ſSArr do W1 6α„„

. E ſAeA a: /E — 4 D10
4 TT :

Pars III

dicere. qm hoc qð deſcẽdit ĩ mũdũ euacuauit

ſeip̃ᷣm: vt euacuatione eiꝰmũdus cõpleret᷑. Si
H aũt deſcẽdit i mũdũ euacuauit ſe: euacuatio
ipᷣa ſapiẽtia eſt.qm̃ qð fatuũ eſt dei:ſapiẽtiꝰeſt
hoibꝰ. ſi ego dixiſſem fatuũ dei: quõ aucupes
ſmonũ meoꝝ ⁊ ſemꝑ dediti ad criminãduʒ ve
nenatas ĩ me linguas vibꝛarẽt. Nũc vo Pau⸗
lus ſapiens ⁊ ptateʒ habẽs apłicam: auſus eſt
dicere oẽm ſapientiã terrenam:q in ſe:q̃ in Pe
tro:que i ceteris aplis erat :q in iſtũ mũdũ de⸗
ſcẽderat:ſtulticiã eſſe dei. Ad cõparationẽ qͥp⸗
pe illius ſapie quã terrenꝰnõ capit locꝰ:ad illã
ſapiẽtiã q̃ celeſtis ẽ:q̃ mũdi limitẽ excedit:hoc
qð deſcẽdit ad hoies fatud dei eſt Aeꝝ idipᷣm
fatuũ dei:ſapientiꝰeſt hoĩbꝰ:qͥbus hoibꝰ⸗ non
vtiq; ſtultis:ſed ſapiẽtibꝰdicas:lʒ ſapiẽtes hu

ius ſeculi:ſiue pᷣncipes:ſiue vates:iſtis ſapien

tibꝰ ſeculi:hoc qð nos expoſuimꝰ fatuũ dei ſa⸗
pientius ẽ. Mirabile quiddã volumꝰinſerere
qm̃ ſapiẽtia mũdi ſtulticia eſt apud deũ:⁊ infa
tuauit deus ſapiaʒ mũdi:nõ in ſapiẽtia ſua in⸗
fatuauit mũdi ſapiẽtiã vt eſſe ſtulticia arguat᷑.
Neq; eni dignat᷑ ſapiẽtia dei:ad mũdi ſapien⸗
tiã cõuincendã tota deſcẽdere:ſᷣ ꝑpotiꝰ modicũ

B eſt incarnatiõis ſacramẽtũ. Quid neceſſariũ
fuit:qð fatuũ dei erat:vt h̊ paruo ⁊ fatuo deii
fatuaret᷑ ſeculi ſapiẽtia? Nõ eni valebat ſecu⸗
li ſapiẽtia magnitudinẽ in ſe veniẽtis ſapiẽtie
ſuſtinere. Aeꝝ exemplũ iterponã: vt pſpicue

polſit ĩtelligi:quõ fatuũ dei ſtultã fecerit ſapiẽ
tiã mũdi. Fingamus pauliſper me: qͥ aliqͥd pu
toꝛ noſſe:cũ inſipiẽte aliquo ⁊ inerudito cõfer⸗

re ſermonẽ qͥ nihil intelligat:nihil acute diſpu

tationis iterroget:nũqͥd nõ opꝰ mihi ẽ ad iſtiꝰ

ſtulticiã coarguendã dialectice artis callidita⸗

tem: ⁊ ꝓfundoꝝ ſenſuũ acumè adhibere.: HNõ⸗
ne ad vnius pᷣmonis iactũ vilis ⁊ modici: qͥ tñ
illius ĩtelligẽtie videat᷑ acerrimꝰ: fatuũ euʒ ad

inſipientẽ eſſe ↄuincã:Sic igit᷑ ad mũdi ſapiẽ⸗

tiã ſtultiſicãdã:nõ ẽ opus ſapiam dei deſcẽde⸗
re: ⁊ cũ ea colluctari:que deoꝛſũ eſt ſapia:ſ ſuf
flcit fatuũ dei: qm ſapiẽtiꝰ ẽ hoibus: ⁊ infirmũ

⁊ dñs aſſũpſit:vt ↄtrarijs diſſoluat ↄtraria:et
ↄſirmeft᷑ ab infirmitate eius:⁊ ſapientes efficia

mur a fatuo eiꝰ:⁊ in ͥ itroduci poſſimꝰ aſcẽde⸗

read ſapiaʒ: ⁊ vtutẽ dei xpᷣm ipᷣm:cui ẽ głia et
vᷣtus ⁊ imperiũ in ſecula ſeculoꝝ.Amen.
Ad Caſtoꝛinã materterã epła ð odio fugiẽ⸗
do ⁊ pace ↄſequẽda:in q̃ pᷣcat᷑ vt veteri ranco

re depoſito ſibi reconciliet. „. Epła LV
Dhãnes idẽ apo
ſtolꝰæ euangeliſta in epła ſua ait. Qui
cũq; odit fratrẽ ſuũ homicida ẽ:et recte. Cum
eni homicidiũ ex odio ſepe naſcat᷑: qͥcũq; odit

dei foꝛtius ẽ hoĩbꝰ: ⁊ oĩia ↄtraria ſaluatoꝛ meꝰ

Epla LIV

etiaz ſi necdũ gladio pcuſſerit alo tũ homicida
?. Cur ais tale pncipiũ ſcʒ vt veteri rancoꝛe de
oſito:mundũ pecioꝛis deo paremhabitacu-

lũ⸗ Jraſcimini inqᷣt Bauid æ nolite peccare: B

qͥd velit itelligi: Apłs pleniꝰ iterpᷣtat᷑. Sol nõ
occidat ſuꝑ iracũdiã vr̃aʒ. Quid agemꝰ nosi
die iudicij:ſuꝑ quoꝝ ira nõ vniꝰ diei: ſ tantoꝝ
annoꝝ ſol teſtis occubuit: Oñs loqͥt᷑ in euãge
lio:ſi offers munꝰtuuʒ ad altare:ibiq; rememo
rarꝰ fueris:qꝛ frater tuꝰ hʒ aliqͥd aduerſũ te re
linque ibi munꝰ tuũ añ altare:⁊ vade recõcilia
ri pᷣus fratri tuo:⁊ ſicofferes munꝰ tuũ ad alta
re. Ve mihi miſero:ne dicã ⁊ tibi:qui tãto tpe
aut nõ obtuli munꝰad altare: aut ira ꝑmanẽete
ſine caula obtuli.Quõ in quotidiana pᷣce nüqᷓ;
diximꝰ: dimitte nob debita nr̃a ſicut ⁊ nos di⸗
mittimꝰ debitoꝛibꝰnr̃is:aio diſcrepãte cũ ver⸗
bis:oꝛatiõe diſſidẽte cum factis: ꝛecoꝛ itaq;
qð añ annũ pᷣoꝛibꝰ lr̃is rogauerã: vt pacẽ quã
nob reliqᷣt dñs habeamꝰ:⁊ meũ ðſideriũ⁊ tuã
mentẽ xpᷣs itueat᷑. In bꝛeui añ tribunal eiꝰ re⸗

cCoclliata ſeu ſciſſa ↄcoꝛdia:aut pᷣmiũ recupera

bit aut penã. Qõ ſi tu qdð ꝓcul abſit nolueris:

ego liber ero. Epiſtola me hec mea cũ lecta fue

rit abſoluet. =ð
Si qs ad inſtitutionem xp̃iane ↄuerſatiõis
plura pᷣcepta deſiderat:reqͥrat tractatuʒ beati
Hieronymi credulitatl ac ↄuerſatiõis xpᷣiane:

„△½

quẽ in pᷣma ꝑte int᷑ epłas ð ſide locaui:qm etiã

de fide tractabat. Incipit autẽ Bauid glioſus

⁊ h abet pᷣmo volumine eplaꝝ. epła. v. “
Pꝛemiſſis his q̃ ad inſtitutioneʒ ac pfectio

niũt:vbi ſpũaliter de vᷣtutibꝰ ptractat᷑.Et ſᷣm
nature oꝛdinẽ pᷣme etati pᷣmitteda ſunt. 12
Secũdus liber ſiue tractatus tertie ꝑtis pᷣn
cipalis epiſtolaꝝ beati ieronymi de inſtitu⸗
tione pu erilis etais.
Beati ieronymi ad Athletã ð inſtitutiõe
filie: docẽtis q̃liter educãda:cui nutrici cõmit⸗

tẽda ſit:quõ i timoꝛẽ dñi ⁊ i bonis moꝛibus im

buẽda:et a q̃li pᷣeeptoꝛe ſit erudiẽda:monẽtis

eã grãdiuſculã a fuco:a frequẽtia viroꝝ:a bal

neis muſica lautioꝛi conuiuio ⁊ vino cohiberi
In vilioꝛibꝰ oꝑibus manuũ ac moderat ieiu⸗
nijs exerceri:lectiõibꝰ diuinoꝝ ac ꝓbatoꝝ au⸗
ctoꝝ inſtitui.Ac docẽtis in qbus potiſſimũ li⸗
bꝛis debeat oblectai. Epia LVI

Eatus apoſto⸗

lus Petrus ſcribit ad Coꝛinthi-

os:⁊ rudẽ xpᷣi eccłiaʒ ſacr inſtru
eers diſciplinis: inter cetera man⸗
data: H qͥʒ poſuit dicens: ſi qua mulier hʒ virũ
inſidelẽ: ⁊ B ↄſentit habitare cũ ea:nõ dimittat

nẽ humanã generalit᷑ ↄuenire vident᷑:ſubijciẽ
da ſüt q ſigillatim vnicuiq; etati graduiq; Jue

Cn⸗

ü San
ſeenfle
Huncauten
debank tin
Ptepeſlell
Pumistui
ſalachnen
cſliͤtpot
tnnantou
rguebali
ndeinpert
Perlagene
pötkcisneß
ſcereuur Ni⸗
parunslung
felvk voine
Etbi fclan
don⸗muͤſa
queflioren
nußn gou⸗
ulleinxpoe
ämez:t
nereusface
ſaunt tpian
Gnedaran
ſüͤt. WMone
pulusafid
tummulos
quentſolte
ſiſima ixp
liaſalute:r
feclpiooot⸗
ſcioiludad

oſibiliiapd
ſto. atrod
hnchodonoſo⸗

Cporis cois
ekererepttſan
ctallosnin
gänos ppine
Muili ſonisn
hanahen
efaquibus
inh
ANſrahi⸗
ſtaprſmnüt
liugii
chigiſoliscr
tumanasin⸗
dentesdieden
Ucluncsden
Ppianusfact
Lenerſonez
Meetioi
☛ de

unmn ſantnen
o Nrirtie
e Pemnin
WMi pcigi
mei ſörürni
emünbonlete
unüntahen
al rohere
ehernaärf

nröine ie
riumdnd
Merſanöszhe

oſdelocaigii
auti Bauddgbe⸗
Nl ..
fimtiene e
—
Geni gadlig/
Ptnbf
Gidt..
unulent on
ummnideinſhin

Plei dinſtui
Pauinuni
honis nothie/
crudida nonin
glita hor i
io 1 Moebe
lacnoden
——

8potſſnin
en

zapoſe⸗

=ẽ =

—=

Cractatus II

virũ. Sanctiſficatus ẽ eni vir inſidelis per mu⸗
lierem fidelẽ.⁊ ſanctiſicata eſt mulier infidelis
p virũ ſideleʒ. Alioqn filij noſtri imundieſſent
nunc autẽ mundi ſunt. Sicut foꝛte hactenꝰ vi⸗
debant᷑ nimium diſcipline vinculata laxata: ?
p̃ceps induigentia pᷣceptoꝝ:cõſideret domuʒ

patris tui:clariſſimi qͥdem et eruditiſſimi viri:

ſed adhuc ambulantis in tenebꝛis.⁊ intelliget
cõſiliũ apoſtoli illud ꝓfeciſſe. vt radicis ama⸗
ritudinẽ dulcedo fructuũ temperaret: ⁊ viles
virgule balſama pcioſa ſudarẽt. Tu eni es na
ta de impari matrimonio. de te et Toxotione
Paula generata ẽ.qͥs hoc crederet: vt Albini

põtiſicis neptis de ꝓmiſſione martyrũ ſilia na
ſceretur: vt putẽ q etiam gaudete auo: adhuc
paruulalingua balbutiẽs xpᷣi alleluia decãta⸗
ret:vt vginem deiiĩ ſuo gremio nutriret ſenex.
Et bñ feliciterq; expectauimꝰ.ſancta et fidelis
domꝰ vnũ ſanctificat infidelẽ. Cãdidatꝰ ẽ ſidei
quẽ filioꝝ ⁊ nepotũ turba circũdat.Ego puto
etiã ipᷣm Jouẽ ſi habuiſſet talẽ cognationẽ po
tuiſſe in xpᷣo credere.deſpiciat lʒ ⁊ irrideat epi
ſtolã meaʒ: ⁊ me ſtultũ ⁊ inſanũ clamet:H̊ ⁊ ge
ner eius faciebat:pᷣus q; crederet.fiunt nonna
ſcunt᷑ xpᷣiani.Auratũ ſquallet capitoliũ. Fuli
gine ⁊ araneaꝝ telis oia Rome tẽpla coopata
fũt.ouet᷑ vꝛbs ſedibus ſuis: ⁊ inundas po
pulus añ delubꝛa ſemiruta currit ad martyrũ
tumulos.ſi non extoꝛquet fidẽ pꝛudẽtia:extoꝛ
queat ſaltẽ verecundia. Hox Athleta religio⸗
ſiſſima ĩ xpo filia dictũ ſit:vt nõ deſperes parẽ
tis ſalutẽ:⁊ eadẽ ſide qᷓ meruiſti filiã: ⁊ patrem
recipias:totaq; domꝰ beatitudine perfruaris

ſcies illud a dño repꝛomiſſum:q̃ apð hoies im
poſſibilia apð deuʒ poſſibilia ſũt. Nunqᷓ; ſera
ↄfeſſio.latro de cruce trãſijt in paradiſuʒ. Na⸗

buchodonoſoꝛ rex babylonis poſt efferationẽ

coꝛpoꝛis ⁊ coꝛdis ⁊ beluaꝝ ĩ heremo ↄuictuʒ:

mẽtẽ recepit ſanã.⁊ vt omittã reuera:ne apud
incredulos nimis fabuloſa videant᷑ ante pau⸗

cos ãnos ꝓpinquus nr Oꝛacchus nobilitateʒ

patritiã ſonãs noie:cũ pᷣfecturaʒ regeret vꝛba

nam:nõne ſpecũ mitre: ⁊ oia poꝛtẽtuoſa ſimu⸗

lacra quibus Coꝛax Niphus miles Leoꝑſes
helios Bꝛomiꝰ pater initiat᷑ ſubuerti: fregit

⁊ vſſit: ⁊ his qſi obſidibꝰ ante pᷣmiſſis impetra
uit baptiſmũ xpᷣi Solitudinẽ patit᷑ ⁊ i vbegẽ

tilitas. Dij quõdã nationũ cuʒ bubonibꝰ ⁊ no
ctuis i ſolis culminibꝰremãſerũt. Vexilla mili

tum crucis inſignia ſũt. Regũ purpuras ⁊ ar
dentes diadematuʒ gẽmas patipuli ſalutaris
pictura cõdecoꝛat. J egyptiꝰ:olim Serapis:
xpᷣianus faciꝰ ẽ. Marnas gaʒe luget incluſus

⁊ euerſioneʒ tẽpli iugiter ꝑtimeſcit. De india:

ſide:ethiopia:monachoꝛũ quotidie turmas
ſuſcipimꝰ. Depoſuit pharetras armenius.va

laſciua pueroꝛũ

Epiſtola LVI

ni diſcũtq; pſalterium. Scythie frigoꝛa feruẽt

caloꝛe fidei. Getaꝝ rutilus ⁊ flauus exercit ec
cleſiaꝝ circũfert tẽtoꝛia. ⁊ ideo foꝛſitan Z nos
eque pugnãt acie: qꝛ pari religiõe ↄſidũt pene
lapſus ſũ ad aliã materiã:⁊ currẽte rota:dũ vꝛ
ceũñ facere cogito:amphoꝛaʒ finxit manꝰ. ꝛo
poſitũ eni mihi erat:ſancte Qarcelle ⁊ tuis pᷣ
cibus initiatũ ad martyrẽ.id ẽ.ad te ſermoneʒ
dirigere. ⁊ docere quomodo inſtituere Caulã
noſtrã debeas:que pᷣus in xpᷣo ↄſecrata ẽ qᷓ ge
nita.quã ante noſti:qᷓ; in vtero ↄcepiſti. Vidi

mus aliqͥd tẽpoꝛibꝰ nr̃is de ꝓphetalibꝰ libꝛis.

Anna ſterilitatẽ alui fecunditate muranit.Tu
luctuoſam fecũditatẽ vitalibus libꝛis coõmuta

ſti: ſidens loco accepturã te filios: qᷓ ᷣmũ fetuʒ
dño reddidiſti. Iſta ſũt pᷣmogenita q offerunt

i lege/ Sic natus ẽ Samuel.ſic oꝛtus Samſon

eſt: ⁊ ſic Johes baptiſta ad introitum marie æ

exultauit ⁊ luſit. Audiebat eni vba dñi peros

vginis ꝑtonantis.⁊ de vtero matris in occur
ſum eiꝰ geſtiebat irrũpere. Igit᷑ q̃ de repꝛomiſ

ſione nata eſt:dignã habeat oꝛtu ſuo inſtitutio

nem parẽtũ/Samuel nutrit᷑ in templo. Johã⸗

nes in ſolitudine pᷣparat᷑ Ille ſacro crine vene

rabilis ẽ: vinũ ⁊ ſicerã nõ bibit:adhuc paruu⸗

lus cuʒ dño ſᷣmocinatur:hic fugit vꝛbes:ʒona

W b A E rPr

pellicea cingit᷑:locuſtis alit ⁊ melle ſilueſtri:⁊ i

typum penitẽtie pᷣdicãde toꝛtuoſiſſimi anima⸗
lis veſtit᷑ exuuijs Sic erudienda eſt aia q̃ futu

ra eſt tẽplũ dei:nihil aliud diſcat audire: nihil

loqui:niſt qð ad timoꝛẽ dei ꝑtinet. Turpia nõ
intelligat:cãtica mũd

1

cul ſit etas
laſciua pueroꝛũ:ipᷣe puelle ⁊ pediſſeque a ſecu
laribꝰcõſoꝛtüs arceant᷑:ne qð male didicerint

raligua pſalmis dulcibꝰ imbuat᷑:

peius doceant.ſfiant ei littere vel buxe:vłebur
nee:⁊ ſuis noibus appellẽt. Ludat i eis:vt lu⸗
dus eius eruditio ſit.⁊ nõ ſolũ oꝛdinem teneat
laꝝ ⁊ memoꝛiã noiuz: ⁊ cantica tranſeat:ſ ipe
int᷑ ſe crebꝛo oꝛdo turbet᷑: ⁊ medijs vltima:pꝛii
mis media miſceant᷑:vt eas nõ ſono tin: ſed et
viſu nouerit.Cuʒ vo ceperit tremẽti manu ſti
lũ in cerã ducere:vel alterius ſupꝛa poſita ma
nu teneri regãtur articuli:vel in tabella ſculſpãa
tur elemẽta: ⁊ ꝑ eoſdẽ ſulcos marginibus tra-
hant᷑ veſtigia:vt foꝛas non qᷓant euagari.Syl
labas iungat ad purũ:⁊ qbus illa etas delecta
ri põt: munuſculis inuitet/ Habeat ⁊ in diſeen
do ſocias:qͥbꝰ inuideat:quaꝝ laudibꝰmoꝛdea
tur nõ obiurgãda ẽ ſi tardioꝛ ſit: ſed laudibus

excitandũ eſt ingeniũ:vt viciſſe gaudeat: ⁊ vi

cta doleat. Cauendũ in pᷣmis ne oderit.ſtudia:
ne amaritudo eoꝝ ꝑcepta infãtia vltra rudes
unnos trãſeat.ipᷣa noĩa ꝑ q̃ cõſueuit paulatim

vba cõtexere non ſint foꝛtuita ſed certa ⁊ coa⸗
ceruata de induſtrta videlz ꝓphetaꝝ 2 Poy

noꝛet. Adhuc tene

Ceus- 2 aej f ,12

22

EY rr TPt „—„ „— Boner, .

èð

quẽtie multũ a

narũ conchylia qs in pᷣſtinũ c reuocet. ru
dis teſta diu ⁊ ſapoꝛẽ retinet ⁊ odoꝛẽ.qͥ pꝛimũ

imbuta e ꝛeca narrat hiſtoꝛia Alexãdrum

gſſequi neãas.cito imitaris vicia/Nutrix
nõ ſit temulẽta:nõ laſciua:nõ garrula: habeat
mogeſtam gerulã: nutritiũ guẽ:cũ auũ viderit
in pectus eiꝰ trãſiliat:et collo depẽdeat:nolẽti

2oĩs ab Adaʒ pr̃iarchaxꝝ ſeries de Mattheo

Lucaq; deſeendat:vt dũ aliud agit future me

moꝛie pᷣparet᷑. Magiſter ꝓbe etatis ⁊ vite cõ

ditioniſq; ẽ diligendus:nec poterit erubeſcere

vir doct; id facere i ꝓpinqua vel nobili vgine
qð Ariſtoteles fecit Ohilippi filio: vt ipe in li⸗
bꝛarioꝝ vilitate initia mõſtraret lr̃aꝝ. Nõ ſũt

ↄtẽnenda q̃ſi parua:ſine bus magna cõſtare

nõ pñ̃t. ip̃e elementoꝝ oꝛdo:a parua inſtitutio
pceptoꝝ aliter de erudito:aliter de ruſtico oꝛe
ꝓfert᷑. Añ ⁊ tibi ẽ ꝓuidendũ:ne ineptis blan

Ditijs feminaꝝ dimidiata dicere vbafiliaʒ cõ⸗

ſueſcas: et in auro atq; purpura ludere: quoꝝ
alteꝝ lingue:alteꝝ moꝛibꝰ officit: ne diſcat ĩ te⸗

ð ei poſtea dediſcẽdũ ẽ. Gꝛacchoꝝ elo⸗

difficulter radit̃ qð rudes animi

potẽtiſſimũ regẽ oꝛbis dominatoꝛẽ: ⁊ imoꝛibꝰ
⁊i inceſſu Leonidis pedagogi ſui nõ potuiſſe

carere vitijs adhuc qbꝰ ꝑuulꝰ fuit infecꝰ Pꝛo

cliuis eſt eni maloꝝ emulatio: et quoꝝ vᷣtu

alleluia decãtet. Rapiat eã auia:patrẽ riſibus

cognoſcat:ſit oibꝰamabilis:⁊ vniuerſa ꝓpin⸗
quitas roſa eccłie nata gaudeat Diſcat ſtatim

quã alterã habeat auiã:quaʒ amitã:cui impa⸗

toꝛi:cui exercitui tyruncula nutriat᷑: illas deſi
deret At illa tibi innitet ab exceſſu. ie habitꝰ
⁊ veſtitus deceat ei:cui ꝓmiſſaſit. Caue ne au

res eius ꝑfoꝛes ne ceruſa ⁊ purpuriſſo cõſecra

ta xpᷣo oꝛa depingas.nec collũ auro ⁊ marga⸗
ritis pꝛemas:nec caput gẽmis oneres: nec ca⸗
pillũ irru ffes:⁊ ei aliqͥd ð gehẽne ignibꝰauſpi⸗
ceris. Habet illas margaritas:qͥbꝰ poſtea ven
ditis emptura ẽ ꝑcioſiſſimũ margarituʒ/ꝛe⸗
texata nobiliſſima quõdaʒ femina:iubẽte viro
hometio:qͥ patruꝰ Euſtochij vᷣginis fuit:ha⸗

bitũ eius cultũq; mutauit: ⁊ neglectũ crimen:

mũdano moꝛe texuit:vincere cupiẽs ⁊ vginis

ꝓbpoſituʒ: ⁊ matris deſideriũ: ⁊ ecce ſibi eadẽ i
nocte cer nit veniſſe angelum terribili facie mi⸗

nantẽ penas:⁊ hec vba frangentẽ Tu auſa es
viri imperium pᷣferre xpᷣo:Tu caput virginis
dei tui ſacrilegis attrectare manibꝰ:q̃ iam nũc
areſcẽt:vt ſentias excruciata qͥd feceris:⁊a fini⸗

to mẽſe qͥnto ad inferna ducaris. Sinautẽ ꝑſe

ueraueris in ſcelere: ⁊ marito ſimul oꝛbaberis
filijs. Hia ꝑ oꝛdinẽ expleta ſũt: ⁊ ſerã miſere
penitentiã velox ſignauit interitꝰ.ſicvlciſcitur

ñ ab infantia mo matris ↄtuliſſe
Arbik. oꝛtẽſij oꝛatio itra pĩᷣnos ſinꝰcoaluit.
biberuũt La
s in pᷣſtinũ coloꝛẽ reuocet.ru⸗

utrix ipfa

xpᷣs violatoꝛes tẽpli ſui:ſic gẽmas et pᷣcioſiſſi⸗

ma oꝛnamẽta defendit: ⁊ hoc rettuli: ꝙ non in
ſultare velim calamitatibꝰinfeliciũ: ſᷣ vt te mo
neã cũ quãto metu ⁊ cautione ſeruare debeas.
qð deo ſpopõdiſti Heli ſacerdos offendit deſũ
ob vitia liberoꝝ.Eps fieri nõ poteſt:qui filios
habuerit luxurioſos:nõ ſubditos /⁊ ecõtrario
de muliere ſcribit᷑ſalua fiet ꝑ filioꝝ genera⸗
tionẽ:ſi ꝑmãſerint in ſide:⁊ charitate:⁊ ſãctifi⸗
catiõe cũ pudicitia. Si ꝑfecta etas ⁊ ſui iurisi
putat᷑ parẽtibꝰ:quãto magis lactẽs ⁊ fragilis
qᷓiuxta ſniaʒ dñi ignoꝛat dexterã ac ſiniſtrã.id
eſt. doni ⁊ mali neſcit differentiaʒ: Si ſollicita

cura ꝓuideas:ne feriat᷑ a malleo vniuerſe ter⸗
re:ne bibat de auro calice babylonis: ne egre⸗
diat᷑ cũ Bina:⁊ velit videre filias religiõis ali
ene:ne ludat pedibꝰ:ne trahat tunicas: Vene⸗
na nõ dant᷑ niſi melle circũlita:⁊ vitia non irre
pũt:niſi ſub ſpecie vmbꝛaq; vᷣtutũ. Et quõ in⸗
quies peccata patrũ filijs nõ reddũt᷑.nec filio⸗
rũ parentibꝰ:ſed aia q̃ peccauerit:ipᷣa moꝛiet᷑.
Moc de his ðꝛ:qui pñt ſapere.de qͥbus i euan⸗
gelio ſcriptũ eſt:etatẽ habet:loquat᷑ ꝑ ſe.Qui
auũt paruulus eſt:⁊ ſapit vt paruułꝰ: donec ad

cant ad biuiũ:tam bona eiꝰ qᷓ; mala parẽtibus
imputant᷑.niſi foꝛte exiſtimas xpᷣianoꝝ filios:
ſibaptiſma nõ receperint:ipᷣos tm̃ reos eẽ pec
cati: ⁊ nõ etiã ſcelus referri ad eos qͥ dare nolu

rant:qͥ accepturi erãt.Si in regione vite ſalus

infantiũ maioꝝ lucrũ eſt. offerre filiã poteſtatl

tue fuit.qᷓ;q; alia ſit tua conditio q̃ pus eam no
uiſti:qᷓ; cõciperes. vt aũt oblata nõ negligas:
ad ꝑiculũ tuũ ꝑtinet QAui claudã ⁊ inutileʒ:⁊
qlibet ſoꝛde maculatã obtulerit hoſtiã: ſacrile
gij reus ẽ.qᷓ;to magis qͥ parteʒ coꝛꝑis ſui:⁊ illi
bate aie puritateʒ regis amplexibꝰparat:ſi ne⸗

gligẽs fuerit: puniet᷑ poſtqᷓ; grãdiuſcula eẽ ce
perit: ⁊ in exẽplũ ſpõſi ſui creſcere ſapia:etate:
7 gra:apud deũ ⁊ hoĩes: ꝑgat ad templũ veri
pt̃is cũ parẽtibꝰ ſuis.ſᷣ cuʒ illis nõ egrediat᷑ de
uerãt eã in itinere ſeculi int᷑ turbas et

ſpũalibꝰ nuptijs ſciſcitanteʒ. Imitet᷑ mariam
quã Gabꝛiel ſolã i cubiculo ſuo repperit.⁊ iðo

regis abintus. Lodbat᷑ ⁊ ipᷣa electo charitatis

iaculo vulnerata. Introduxit me rex i cubicu⸗

lum ſuũ. Nũqᷓ; exeat foꝛas:ne iueniãt eã qͥ cir⸗
cũeunt ciuitatẽ:ne ꝑcutiãt:⁊ vulnerẽt: ⁊ aufe⸗
rant ſpiritũ pudicitie: ⁊ nudã in ſanguine dere
linquãt qnpotius cũ aliqͥs oſtiũ eiꝰpulſauerit:

1 VT Drr ſe

ꝓuides:ne filia ꝑcuciat᷑ a vipera.cur nõ eadeʒ

annos ſapiẽtie:⁊ NPythagoꝛee l̃ey.eũ perdu

erint.maxime eo tꝑe quo ↄtradicere non pote

niſi in aduentu ſcripturaꝝ ꝓphᷣas et aplos de

foꝛſitã timoꝛe ꝑterrita qꝛ virũ quẽ nõ ſolebat:
aſpexit:emulet eam de qua ðꝛ:ois głia eiꝰ ſilie

Ci

Nt. Egon
des D
füpulico.
nhſ
Ptutisßſen
roꝛſecunon
giqvongift
ſaslueſcne
ſnuocklen
Pialolnetne
ſgents ſine
gdeat,n ino⸗
Carniüedulio
äarerene
nöͤiurinper
xurii. alioqi
ſreiecloegu⸗
dor Bnane
ſtelpolite:vo
aar Norßin⸗a
nomeionsſ
Prichoneſte
Mionegene
lboie
thargcurfe
tidiepenſu⸗
grecox ver
ditio. qſino
pegrinuſon
iofmopat
leyſridis im
Weat:goſi

Mhtes vg
Wn peoſch
horlii

Nunchobſcyt
manpenerde
nuoelluuenign
nrl dies tſolen
faccebrereve
Nltcr Hoo
ſatnoche
ngnfboiſte
ſehfomnoſagte
nlndaleenoci
laſtbrriſctis,
nniche Virgo⸗
eugionld

nigeziſſ
laüiffien
ennehen
CosCfnltde⸗
Photeſeuſtn
dis ſtirn
Apflioconn
danmetſic⸗
Aetgs tſliſne

Se =

erigeſtiſtig
mniaze Diſglet
pera nien
mleoninten
habflonirne
Neſliusnigr
umnien Un
Uimenunmmn
imni Cofn

Mönddit eto.

ccum:emale,
pere Niptsieurn⸗
etloanigee Ai
Npemnub, dl

otadire ce
nnegone irſir
unrſi Mutt
ptogfsemnt
blun no eglet
ſcaudi tinunlent
lenheliiſie
zenpolintil
gerbpenuft

8güünſllct

cteceſaparu
eturmin
latͤntin
eſeu hinn
beii
loſwofcpet

Tractatus II

dicat. Ego murus ⁊ vbera mea turris.laui pe
des meos:nõ poſſum inqnare eos.Nõ veſcat
in publico.id ẽ.in parẽtũ ↄuiuio:ne videat ci⸗
bos qͥs deſideret. Et lʒ dã putẽt maioꝛis eſſe
vtutis pᷣſentẽ ↄtẽnere voluptatẽ:tñ ego arbi
troꝛ ſecurioꝛis ↄtinẽtie eſſe neſcire qð qrat/⸗Ce

gi quondã iᷣ ſcholis puer:egre repᷣhẽdas:qð ſi

nas ↄſueſcere.Diſcat iã nũc ⁊ vinũ nõ bibere
in quo eſt luxuria.Anite annos robuſte etatis
Egranioabſtinc:ia. vſq; ad
idem tp̃s ſi neceſſitas poſtulauerit: ⁊ balneas
adeat:⁊ vino vtat᷑ modico ꝓpter ſtomachũ.⁊
carniũ edulio ſuſtentet᷑.ne pus deſiciãt pedes
q; currere incipiãt.⁊ q dico iuxta indulgẽtiam
nõ ſux imperiũ: timẽs debilitatẽ:nõ docẽs lu⸗

piculoſa ẽ teneris

xuriã. alioqn qð iudaica ſuꝑſtitio ex ꝑte facit
i reiectiõe quoꝛũdã aĩaliũ:atq; eſcaꝝ:qð ⁊ in⸗

doꝝ Bꝛacmanes: ⁊ egyptioꝛũ Oymnoſophi⸗
ſtei polẽte: ⁊ oꝛiʒe:⁊ pomoꝝ ſolo obvᷣuãt eibo

cur vgo xpᷣi nõ faciat ĩ toto: Si tãti vitrũ: q̃re
nõ maioꝛis ſit pᷣcij margaritũ:Que nata eſt ex
ꝓmiſſione ſic viuat:vt illi vixerũt:qͥ de repꝛo⸗
miſſione generati ſũt.
laboꝛẽ/ Surda ſit ad oꝛgana tybia:lyra:⁊ cy

thara: cur facta ſint: neſciat. Reddat tibi quo⸗
tidie penſũ de ſcripturaꝝ floꝛibus ſertũ. diſcat
grecoꝝ verſuũ numeꝝ:ſeq̃t᷑ ſtatim ⁊ latina eru

Dditio. q̃ſi nõ ab initio os tenerũ cõpoſuerit:in

pegrinũ ſonũ lingua coꝛrumpit᷑.⁊ externis vi

tijs ſᷣmo patriꝰ ſoꝛdidat᷑. Te habeat magiſtrũ

te viridis imitet᷑ infantia.nihil ĩ te ⁊ in petuo

videat:qð ſi fecerit: peccet. Mementote vos

parentes vginis.⁊ id ſcitote magis eã exẽplis
doceri poſſe:qᷓ; voce.Cito floꝛes pereunt.cito
violas ⁊ liliũ ⁊ crocũ peſtilẽs aura coꝛrumpit

Nunq; abſq; te ꝓcedat in publicũ. Baſilicas

martyꝝꝶ: ⁊ eccleſias ſine matre non adeat. Nul

lus ei iuuenis:nullꝰ cincinnatꝰ arrideat. vigili
arũ dies ⁊ ſolẽnes ꝑnoctatiões ſic virguncula

ntr̃a celebꝛet:vt ne trãſuerſo ùdeʒ vnguea mr̃e
diſcedat. Nolo de ancillulis ſuis aliquã plꝰ di

ligat.cuiꝰ crebꝛo auribꝰ ſuſurret.Quicqͥd vni

loquit᷑ ͥ oẽs ſciãt Nlaceat ei comes nõ cõpta

neq; foꝛmoſa atq; laſciua:q̃ liqdo gutture car⸗
men dulce modulet᷑.ſᷣ grauis:pallẽs:ſoꝛdida⸗

ta:ſubtriſtis.ꝓponatur ei ꝓbe ſidei: ac moꝝ ?·

pudicitie virgo veterana:q̃ illã doceat:⁊ aſſue
ſcat exẽplo ad oꝛatiões ⁊ pſalmos nocte ↄſur⸗

gere: mane hymnos canere: tertia ſexta nona

hoꝛa ſtare ĩ acie:q̃ſi bellatricem xpᷣi. Accẽſaq;
lucerna reddere ſacrificiũ veſpertinũ. Sic di⸗

es tranſeat: ſic nox illam inueniat laboꝛãtem.
oꝛationi lectio lectioni ſuccedat oro.bꝛeue vi
debit᷑ tpᷣs:qð tãtis dieꝝ varietatibꝰ occupaX᷑.
diſcat lanã facere:tenere colũ: ponẽ in gremio

calathũ:rotare fulum:ſtamina pollice ducere

nLA NNLL — 1 AA õ

Epiſtola

olulculũ

Equa gr̃a equũ habeat

ſpernat bõbicũ telas: ſericſi vellera: aurũ ĩ fi-

frigꝰ:nõ qbus veſtita coꝛpoꝛa nudẽt᷑. Cibꝰeiꝰ
it: ⁊ ſimilia:caroq; piſciculi:⁊ ne gu-
le pᷣcepia lõgiꝰtrahã.de qͥbꝰin alio loco pleniꝰ
ſũ locutꝰ:ſic comedat:vt ſtatim eſuriat.vt ſta
tim poſt cibum poſſit legere:oꝛare: ⁊ pſallere.
BSiſplicẽt mihi i teneris maxie etatibꝰ: lõga et
imoderata ieiunia.i quibꝰ iũgũtur hebdoma⸗
des ⁊ olee ĩ cibo:ac poma vetant᷑. Exꝑimẽto
didici:aſellũ i via cũ laſſus ẽ: diuerticula q̃re⸗
re.aciãt h̊ cultoꝛes Iſidis ⁊ Eybele:qͥ gulo⸗
ſa abſtinẽtia phaſides aues ac fumãtes turtu
res voꝛãt:ne ſcʒ cerealia dona ↄtaminẽt.hoc i
ꝑpetuo ieiunio ſit pᷣceptũ: vt legitimi uineris
vie ꝑpetuo ſuꝑent᷑:ne in pᷣma maſione curren⸗
tes:coꝛruamꝰ ĩ medijs.Ceteꝝ vt añ ſcripſi: in
q̃drageſima ↄtinẽtie vel a pãdẽda ſunt.⁊ tota
aurige rhedicula eqͥs laxãda ꝓperãtibꝰ cB6
alia ſit ↄditio ſeculariũ:alia vginum ⁊ mona-
choꝝ. Secularis hõ in qdrageſima vẽtris in-⸗
gluuiẽ decoqᷣt:⁊ĩ cochleaꝝ moꝛẽ ſuo ipſe ſuco
ſuſtẽtat᷑:vt futuris dapidibꝰac ſagine aliquãä⸗
tulũ parcat. Virgo ⁊ monach ſic in ꝗdrageſi
ma cibos dimittãt: vt ſibi meminerit ſemꝑ eẽ
currẽdũ. Finitꝰ laboꝛ moderatioꝛ:infinitꝰ imo
deratioꝛ ẽ. Ibi eni reſpiramꝰ:h̊ ꝑpetuo incedi
mus/Sʒ qn ad ſuburbana ꝑgis:domi filiãs nõ

la lẽteſcẽs. talia veſtimẽta poꝛtet: qbꝰpellatur n P=

relinq̃s:neſciat ſine te poſſe viuere.⁊ cum ſola I

riũ:⁊ malaꝝ vᷣginũ ↄtubernia.Nõ interſit nu
ptijs ſeruuloꝝ.neq; familie ꝑſtrepitꝰ? luſibus
miſceat᷑. Scio pᷣcepiſſe qſdã:ne vgo xpᷣi cũ eu
nuchis lauet.nec cũ maritis feminis:qꝛ alij nõ
deponãt animos viroꝝ:alie tumẽtibꝰ vteris p
ferãt feditatẽ. Mibi oino ĩ adulta vgine laua
cra diſplicẽt:q̃ ſeipᷣaʒ debet ⁊ erubeſcere ⁊ nu⸗
dã videre nõ poſſe.Si enim vigilijs ⁊ ieiunis
macerat coꝛpꝰ ſuũ:⁊ i ſᷣuitutẽ redigit:ſi flämã
libidinis ⁊ incẽtiue feruentiꝰ extinguere cupit

fuerit: ꝑtimeſcat.non habeat colloquia ſecula ſ

ↄtinẽtie frigoꝛe:ſi apetit ſoꝛdibꝰ turbare feſti

nat naturalẽ pulchꝛitudinẽ: cur ecõtrario bal⸗
neaxꝝ fomẽtis ſopitos ignes ſuſcitat?: Pꝛolgẽ⸗
mis ⁊ ſerico diuinos codices amet:qͥbꝰnõ au

ri ⁊ pellis Babylonie vermiculata pictura.ſʒ

ad fidẽ placeat emẽdata et erudita diſtinctio.
Diſcat pᷣmo pſalteriũ:his ſe cãticis ſanctã vo
cet:⁊ ĩi ꝓuerhijs Salomonijs erudiat᷑ ad vitã
In Eccleſiaſtẽ ↄſueſcat que mũdi ſũt calcare
In Job vtutis ⁊ patientie exẽpla ſectet᷑.Ad

euãgelia trãſeat. Jãq; ea poſitura de manibꝰ-:
aploꝝ acta ⁊ epła tota coꝛdis imbibat volũta

te.Cũq; pectoꝛis ſui cellariũ his opibus locu
pletaueri: mandet memoꝛie ꝓphas. Hepta-
teucũ ⁊ regũ:⁊ Paralipomenõ libꝛos. Eſdre
q̃ʒ ⁊ eſter volumina.Ad vltimũ ſine nicnlo

diſcat Canticuʒ canticoꝝ:quẽ ſi i exoꝛdio lege
rit:ſub carnalibꝰ vbis ſpiritaliũ nuptiarũ epi
thalamiũ nõ intelligẽs:ꝑiculũ eſt ne vulneret
Caueat oĩa apocrypha. Etſi qñ ea non ad do⸗
gmatũ veritatẽ:ſᷣ ad ſignoꝝ reuerẽtiã legẽ vo⸗
luerit:ſciatnõ eoꝝ eẽ quoꝝ titulis pᷣnotantur.
Multaq; his admixta vitioſa: ⁊ grandis eſſe
pꝛudentie:aurũ i luto q̃rere/Cybani opuſcula
ſemꝑ in manu teneat. Athanaſij epłas: æ Hila
rij libꝛos inoffenſo currat pede. Illoꝝ tractati
bus:illoꝝ delectet᷑ ingenijs:i qͥꝝ libꝛis pietas
fidei nõ facillat. Ceteros ſic legat:vt magis iu⸗
dicet:qᷓ; ſeᷓft. Reſpondebis:quõ hec oiĩia muli
er ſecularis ĩ tãta frequentia hoiuʒ Rome cu⸗
ſtodire potero: Noli ergo ſubire onus:qð fer⸗

re non potes:ſᷣ poſtqᷓ; ablactauerl eã cũ AIſaac

⁊ veſtieris cum Samuele: mitte auie et amite:
Reddepcioſiſſimã gẽmã Marie ⁊ cunis ieſu

vagiẽtis impone.nutriat᷑ in monaſterio: ſit in
ter vᷣginũ choꝛos:iurare nõ diſcat:mẽtiri ſacri

legiũ putet:neſciat ſeculũ:viuat angelice:ſit in
carne ſine carne. Omne hoiuʒ genus ſui ſimile
pultet: ⁊ vt cetera taceã:certe te liberet Fuandi

difficultate:⁊ cuſtodie ꝑiculo:meliꝰẽ deſidera

re abſentem:qᷓ; pauere ad ſingula:qͥd loquat᷑:
cũ quo loquat᷑: cui annuat: quẽ libẽter aſpici⸗
at. Trade Euſtochio paruulã: cuiꝰ nũc et ipſe
vagitus ꝓ te oꝛatio eſt trade comitẽ ſãctitatis

futurã heredẽ.illã videat:illã amet:illaʒ pᷣmis
miret᷑ ab annis.cuius ⁊ ᷣmo ⁊ inceſſus ⁊ habi

tus doctrina vvtus eſt. Sit in gremio auie:q̃ re
putat in nepte:qͥcqͥd p̃miſit i filia: q̃ longo vſu
didicit nutrire: uare:docere vgines.in cuius
coꝛona cẽtenarij quotidie numeri caſtitas texi
tur. Felix vgo:felix aula Toxotij: que per
auie amiteq; vᷣtutes nobilioꝛ ẽ ſanctitate qᷓ; ge

nere.O ſi tibi cõtingeret ſocrũ ⁊ cognatã tuaʒ

cernere:⁊ in paruis coꝛpuſculis ingentes aios
2⁊tuereris:ꝓ inſita tibi pudicitia nõ ambigerẽ
qn pᷣcederes filiã: ⁊ pᷣmã dei ſniaʒ in ſcdᷣaʒ euan
gelij legem mutares:⁊ paruipẽderes alioꝝ de

ſideria liberoꝝ:⁊ teipam mag offeres deo Sʒ
qꝛ tẽpus ẽ amplexãdi:⁊ tpᷣs longe fieri a cõple

xibus:⁊ vxoꝛ non habet ptãteʒ coꝛpoꝛis ſui:et

vnuſdᷣſq; in qua vocatiõe vocatꝰ eſt:in ea per⸗

maneat in dño:⁊ qui ſub iugoẽ: ita debet cur⸗
rere:ne in luto comitẽ derelinquat:totũ redde

in ſobole:qð in te interim diſtuliſti Anna filiũ
quẽ deo vouerat:poſtq; obtulit ĩ tabernaculo
nunq; recepit: indecẽs arbitrata vt futurus ꝓ
pheta i eius domo creſceret:q̃ adhuc alios ha⸗

bere cupiebat. Deinde poſtqᷓ; ↄcepit ⁊ peperit
non ẽ auſa ad templũ accedere:et vacua axpa⸗
rere coꝛaʒ dño:niſi pus redderet qð debebat.
taliq; imolato ſacrificio: reuerſa domũ qͥnq; li-

beros ſibi genuit:quia pᷣmogenitũ deo pepere

Epia LVII

rat. Miraris felicitatẽ ſancte mulieris:imita⸗

re fidẽ. Ipe ſi Paulã miſeris:⁊ nutritiũ ⁊ ma⸗

giſtrũ ſpõdeo:geſtabo humeris: baloutientia

ſenex vba foꝛmabo:multo glioſioꝛ mundiphi
loſopho:qͥ non regẽ Macedonũ Babylonio
perituꝝ veneno:ſed ancillã ⁊ ſponſ xpᷣi erudi

am:regnis celeſtibus offerendd.

. —

Beati Hieronymi de honoꝛã

tres colere qᷓ ↄceptu partu atq; educatiõe gra⸗

uem exhibuerint filis famulatum: Illis viciſ⸗
ſim inſeruire:eoꝛuʒ obſequij imperio exemplio
MMachabei:q̃ͥ dũ genitrici paruit ipᷣius ſuaſu

eſt martyr effectus. Epla LVII

» Arentuʒ meritis

ſuubiugãs filios oĩpotẽs deus ſeruiẽdi

legẽ i officijs poſteris dedit: vt h̊ diuio cogãt̃
facere imperio:qð debuit pietas ſuadere:dicẽ
te illo in libꝛo Exodi:i quo ita ſcriptũ ẽ᷑:hono⸗

ra patrẽ tuũ ⁊ matrẽ tuã ſicut pᷣcepit tibi dñs:

vt bñ ſit tibi:vt ſis lõge vite ſuꝑ terraʒ:quam
dñs de? dabit tibi. Audite filij ſalutiferà iuſſio
nem: a pꝛecepta legis affectu debiti amoꝛis uin
plete.Seruite patribꝰ futuri pr̃es: ⁊ mr̃es ve⸗
ſtras tenera diligite pietate:vt vr̃e cõiuges me
reant᷑ matrũ noie nũcupari. Nemo patrẽ aſpe
ris verbis ledat.non fiat amara dulcedo. hoc
fit int᷑ parẽtes ⁊ filios qð iubẽte dño natura cõ
tinuit.Affectũ ſonet quicqͥd lingue dixerintli
beroꝝ. Inter carus ↄiũctaſq; ꝑſonas pietatis

iura ſeruent᷑.oc ſfilioꝝ oꝛa loquant᷑:qð parẽ

tes delectet audire. Pꝛebeat᷑ patribꝰ amoꝛis
mixta foꝛmido:qͥ pᷣmi nobis ſũt cauſa naſcẽdi.
Exhibere patribꝰ filij qd ptãs paterni nois co
git:qᷓ a deo eſt eoꝝ meritis attributa:vt ipᷣa de

vob exigat qð natura iubere non potuit a
tribꝰ qͥʒ debitã impẽdite reuerẽtiã:q̃ a nobvte

ri laboꝛe ſeruiẽtes põdus noſtri coꝛpoꝛis tole⸗

rant:atq; ignotã poꝛtãtes infantiã famulatuʒ

quẽdã exhibẽt naſcituris Illo tꝑe non ſibitmiᷣ
mater eſurit: nec acceptos ſola digerit cibos.

MHaterno victu alit᷑ ⁊ ille qͥ laret:eiuſq; mem⸗
bꝛa alteriꝰcõmeſtione paſcũt᷑:vt hõ futurꝰali⸗
euis moꝛſibꝰ ſaturet᷑. Quid ipᷣa memoꝛẽ nutri
menta ⁊ tenere infantie dulces iniurias:q̃s nu
tritoꝛis affectꝰ de ſuis parabolis ſumit: Quid
cibos ĩ matre cõfectos:Quid femineis manã⸗
tes ex mẽbꝛis lacteũ ſoluũt᷑ in ſuccũ:et fauces

iualidas liqͥdo ſapoꝛe ꝑfundũt. Cogente natu

ra ſumũt infantes ⁊ de matre qð bibt: ⁊ dẽte
nõ nato h̊ ſibi currentibꝰ labꝛis eliciũt:qð non
ſit neceſſe moꝛdere.Seruiũt materna poſteris
pectoꝛa:ſeruiũt ipᷣis i cunabulis:manus ⁊ ter⸗

ga mẽbꝛis deuota lactẽtiũ gratos art accipiũ’e

mi de honoꝛãdis parentibꝰ
tractatus:vbi monet ſfilios pᷣcepio legis hono
rare parẽtes:qͥ pᷣmi ſũt illis cauſa naſcẽdi:ma⸗

Cro

Optatmate
Liemaine

feſtinatnn

ſgbaut

glacrietele
ik thoſer
oficndebl

grenticen
lugniirn
enonedlati
Gfacinbns
nidauivenn
paretuſeeri
ßenneis
nnelisaftcie
zfundet.1

uſtoſredi⸗
nnulitee Me

luve 1pupil

ſenuitmaterr
nonamane
Gicterapinn
Nonens nd
tene: wiſo
ledireritpa
mitoergop
buscremet⸗
Pdiderunt
dens lingua
dedeblſtü pan
is pagit? ho⸗
pus. Ditti
ſtlua vita.

Mgde pietatis

tnodoffich
eodehithe
farinonpoſſun
kerſtnecpatri
mni Ma
foberapötno
for ugrez
Pmrentipnopte
chanunt In
letnüanaſreßß
nemunut
Gua dnng pnnf
uſtiin
udeſpern
Drquirzſ⸗

b'oſculsfn
hei nihign
Pprreti ſene
Nl hebere

zmorts

votis dels ni,.

1: ubdidagf:
Nletag iudnde
iaſenpeüihn⸗
ucepitſdis
el ieacin
füi

debeienaen

Uripfes: nin

eepircinen.

n. Ermopmisg
mandllahehe
Chätedionnnn
zülngedeentl
ioonnpand
locrni bon⸗
eut Ml⸗
Siraulannliti

Nigpurmindiet⸗

munnfßun
nogponnid
bginianch
ſfricopptet⸗
famni tunnin
Notpenon ſon
ſn dertcht
Uiunriſgn
lenhiſiin

AUunicittde

Tractatus III

Optat mater paruulum creſtere.optat cito vi

dere maioꝛem. eumq; numeris iuuenuʒ miſce⸗
re feſtinat: nũqᷓ; ſibi foꝛſitã ſᷣuiturũ. His tot tã
tiſq; pᷣcedẽtibꝰfactis parẽtibꝰmatri tota debet

alacritate ſeruiri. Reddat᷑ nature debitũ.red⸗

litas talibꝰ oblata ꝑſonis:viuẽdi tpᷣs extẽdit:
⁊ moꝛte dilata multũ nr̃am ꝓꝛogat vitaʒ:vicẽ

qꝙ; faciẽtibus reddẽs officia nr̃a dño iubẽte cõ

mẽdat:qͥ inim nomẽ parentũ diligit: vt ſeipᷣm
patrẽ iuſſerit dici Irreuerẽs aũt filiꝰqͥd ð dño

ipᷣe mereat᷑: Salomonis dicta teſtant᷑.Contu⸗
melijs afficiẽs patrẽ:⁊ ↄtemnẽs ſenectaʒ mr̃ᷣis
ↄfundet᷑.⁊ in obpꝛobꝛijs erit filiꝰ deretnquẽs
cuſtodire diſciplinã patri:meditabit Smones
malitie. Maledicẽti patrẽ ⁊ matrẽ extinguet᷑
lumẽ.⁊ pupille oculoꝝ eiꝰvidebunt tenebꝛas.

Audi fili patrẽ:q̃ͥ genuit te.nec ↄtempſeris qꝛ

ſenuit mater tua.pareat patri lingua quam ge
nuit ⁊ matrẽ ſuã nemo crudeli vbo percutiat.

Sic te rapiat fili iuuenilis etail auctoꝛitas: vt
noueris vnde ſis natꝰ. Memẽto ſcripture ſen

tẽtie:vbi ſpirituſãcto loquẽte dictũ ẽ:qꝛ qͥ ma⸗

ledixerit patrẽ aut matrẽ moꝛte moꝛiat᷑. Me⸗
mẽto ergo parẽtum eſſe ꝙ talis es:quoꝝ mani

bus cremẽta ſũpſiſti. GFauces tue necdũ lacteũ
ꝑdiderunt ſapoꝛẽ:quem tibi pia mater infun⸗

dens linguã iſtã pauit potu coꝛpoꝛis. Impen⸗

de debitũ patri matriq; ſeruitiũ:qui nunqᷓ; tu
os vagitꝰ hoꝛrẽtes:totũ in te lãbebant oſculis

coꝛpus.Sit tibi grata ſalus ipᷣoꝑ:qͥbus carioꝛ
eſt tua vita.qᷓ; ꝓpꝛia. Redde amoꝛis vicem co
lende pietatis.facta parentum tuis cunabulis
cõmoda:officijs ꝓpꝛüs exolue. Parentes eni

adeo debẽt habere dulcioꝛes:qꝛ ꝑ alios repa-

rari non poſſunt:⁊ cum eos lex nature ſubtra⸗
xerit:nec patrẽ tibi alteꝝ poteris inuenire:nec
matrẽ.
nouerca põt nomẽ matris umplere.nullus igit

filioꝝ auctoꝛeʒ lucis ſue cedat iniurijs. Nemo
parentibꝰoptet diuerſa:qͥ liberos ſue ſaluti an

teponunt. Intolerabile nefas eſt ex illo oꝛe 5
teruũ audire moneʒ: aut illis pulſari mani

viſu deſpexerit: ⁊ elatis oculis leſerit pietateʒ
Sic quicqᷓ; ſapitis filij: eo aio videte venerabi

les facies:qͥ vos ipᷣe ↄſpiciũt:⁊ eoꝝ labꝛis dul
cibꝰ oſculis inherere:qꝛ eoꝝ oſcula adhuc ha⸗
betl mãbꝛis. Senibꝰ Puire ꝑfacile eſt:qͥs nemo

potat:nemo nutrit ſuco coꝛꝑis ſui. Foueat᷑ ita
q; parẽtũ ſenectꝰ:⁊ factis eoꝝ viciſſitudo red⸗
dar. Habet eni quãdã ſeneciꝰ infantiã. Vide⸗

utato cõiugio victricus pater ẽ.nec

q̊s amoꝛ diluit oculoꝛũ veſtroꝝ. Timete ſniaʒ
quã dñs ꝓmiſit ingratis Meret᷑ eni cecitatis
ſue ſubire ſuppliciũ: qͥ parentũ vultꝰ vel toꝛuo

Fo. CK
Epiſtola LVIII

ant liberi vr̃i qͥd faciãt vob:vicẽ ſiłem redditu
ri. IJmitamini filiu, Machabeũ: qͥ matri moꝛ
tem ſuadẽti ᷣuiuit: ⁊ durũ imperium gratãter
aggreſſus ?:ne offẽderet genitricẽ: maluit fra⸗

iri. tmuũ ſociari funeribꝰ:qᷓ; volũtati mr̃is obſiſtere
dat᷑ ⁊ poſteris qð debet᷑. Exolue fili qd debes
⁊ officia debita q̃licũq; exhibe famulatu:quia
parentibꝰnemo põt reddere qð debet᷑. Humi⸗

liuz faceret martyrẽ a fratrũ coꝛonis cõparti
cipẽ.deniq; obſequiũ ſuũ meliꝰmoꝛte ꝓbans:

ſuaſionẽ ᷣmonis mmris ipleuit: a lucẽiſtũ mon

endo ↄtẽnens:cõſoꝛs martyꝝ factusẽ:vt illa

germanitas eterno collegio firmaret᷑. Ecce qd

2–

pſtitit animꝰmatri ſubiectꝰ: deuot-nliꝰobediẽ
do pꝓmot eſt: qͥ nolẽs maternã aliqtenꝰ ledere
pietatẽ: ppetuam vitam paſſione ſuſcepit. qui

—.

nocoꝛam angelis coꝛonar.
Tractatꝰtertiꝰ tertie ꝑtis pᷣncipalis de inſti
tutione ↄuerſatiõe ac diſtinctiõe clericoꝛ.
Beati lhieronymi p̃ſbyteri ad Nepocianũ
de vita clericoꝝ Exoꝛdiens a figura.Dauid ůᷣ
ſenex Sunamitis fouebat᷑ amplexu:oſtẽdit ſe
nes frigeſcẽte coꝛpoꝛe ſapia:⁊ ꝓinde ſenili au⸗
ctoꝛitate vẽdicata clericis ꝓponit pᷣcepta viuę
di. Monet eos ſui nois iterpᷣtari vocabuluz:
vt tanqᷓ; in ſoꝛtẽ dñi aſcripti nitant᷑ eẽ qdð dicũ⸗
tur. Docet eſſe hoſpitales:⁊ feminaruʒ vitare
conſoꝛtia:cõmunionis eaꝝ pericula ꝓponens

aſpernari diuitias: ⁊ fugere delicatioꝛa conui
uia:diſcere ſcripturas:⁊ docere q̃ faciãt in do.-

ctrina:nõ arrogãtes ſed ſale ↄditos eẽ debere:

ſubiectos eſſe põtifici.⁊ põtiſices paſtoꝛes eſſe

debere nõ dños:in veſtitu ⁊ errogatiõe ſᷣuan⸗
dam eſſe modeſtiã:queſtũ oiĩno vitandũ:dele⸗
ctũ habẽdũ in miniſtris eccłie ↄſoꝛtiũ potẽtuʒ
ac ſeculariũ:pᷣſertim in ↄuiuijs fugiẽdũ:abſti⸗

nẽdum a vino:moderata ſeruãda ieiunia:oſtẽ

tationẽ ⁊ inanem głiaʒ etiã ſub religiõis ſpecie
fugiẽdã:liguã ⁊ aures a detractiõe cohibẽdas
ꝓcuratões ac diſpẽſatiões alienas eẽ vitãdas
⁊ iſine ſe ↄ⁊ detractoꝛes excuſat Epła LVII
Etis a me Me⸗
p pociane chariſſimelr̃is trãſmari⸗
nnis ⁊ crebꝛo petis vt tibi bꝛeui vo
Iluymine digerã pᷣ̃cepta viuendi: ⁊
qua rõne is qͥ ſeculi milicia derelicta vel mona
chus ceperit eſſe:vel clericus: rectũ xpᷣi trami⸗
tem teneat.ne ad diuerſa vitioꝝ diuerticula ra
piat᷑. Dum eſſem adoleſcẽs.imo pene puer: et
bmos impetus laſciuẽtis etail heremi duritia
refrenarẽ: ſcripſi ad auũculum tuũ ſanctũ He
liodoꝛũ exhoꝛtatoꝛiã epłlam: plenã lachꝛymis
q̃rimonijſq;: ⁊ q̃ deſerti ſodalis mõſtraret affe⸗
ctum. ſſedſin illo oꝑe ꝓetate tũc luſimꝰ.⁊ calen
tibꝰadhuc rhetoꝝ ſtudijs atq; doctrinis: qdã
ſcholaſtico flioꝛe depinximus.Nunc iam cano

„* —.
. — . .
— . .
— . . v.
1 .—
* „

capite:⁊ arata rugis fronte:⁊ inſtar bouũ pen
dentibus a mento palearibus.
E Sdn obſiſtit circum pᷣcoꝛdia ſanguis.
Vngde ⁊ in alio loco idem poeta canit.
Dia fert etas animũ qʒ. Et poſt modicum.
Niüc oblita mihi tot carmina.vox qͥʒ Aerin.
Qõð ne de gentili tm litteratura ꝓ ferre videa⸗

mur: diuinoꝝ voluminuʒ ſacr̃a cognoſce.Da⸗

uid annos natꝰ.lxx.bellicoſus quõdã vir:ſene

ctute frigeſcẽte nõ poterat caleſieri. Queritur
itaq; puella de vniuerſis filiabꝰ iſrł Abiſac fu⸗
namit:q̃ cũ rege doꝛmiret:⁊ ſenile coꝛpꝰcalefa
ceret. Noõne tibi videt᷑ ſi occiden tẽ ſequaris lit
terã: vel figmentũ eſſe de mimo: vel Attellana
rũ ludicra: Frigidus ſenex obuoluit᷑ veſtimen

tis.⁊ niſi cõplexu adoleſcẽtule nõ tepeſcit. Ai

uebat adhuc Berſabee:ſuꝑer at Abigael: ⁊ re
lique vxoꝛes eiꝰ cõcubine q̃s ſcriptura cõme⸗
moꝛat.oẽs q̃ſi frigide repudiant᷑: ⁊ in vniꝰ tm
grãdeuus caleſcit amplexibꝰ. Abꝛaam multo

Dauid ſenioꝛ fuit.⁊ tñ viuẽte Sara aliã nõ q̃⸗

ſiuit vxoꝛẽ. Jaac duplices Bauid annos ha⸗

buit:⁊ cũ Rebecca iã vetula nunqᷓ; refixit. Ca

ceo ð pꝛioꝛibꝰ ante diluuiũ viris qͥ poſt annos
nonigẽtos: nõ dico ſenilibꝰ ſʒ pene iã carioſis
artubꝰ:nequaqᷓ; puellares q̃ſiere amplexꝰ. cer⸗
re Moyſes dux ilraelitici ꝓłi. cxx. annos ha⸗

bebat:⁊ Sephoꝛã non mutauit. Queẽ igit᷑ ſu

namitis vxoꝛ:⁊ virgo tã feruẽs:vt frigidũ ca⸗
lefaceret:tã ſancta vt calẽtẽ ad libidinẽ non ꝓ
uocaret: Exponat ſapientiſſimmꝰ Salomon pa
tris ſui delicias: ⁊ paciſicꝰ bellatoꝛis viri nar⸗
ret amplexus. Poſſide ſapiẽtiã:poſſide intelli
gẽtiã. Ne obliuiſcan:⁊ ne declinaueris a vbis
oꝛis mei. He derelinq̃̊s illaʒ: ⁊ appꝛehendet te
ama illaʒ. ⁊ 9 puabit te. Pꝛicipiũ ſapie poſſide
ſapiaʒ. ⁊ in oĩ poſſeſſiõe tua poſſide ĩtelligẽtiã
circũda illã: ⁊ exaltabit te.honoꝛa illam:⁊ am⸗
plexabit᷑ te.vt det capiti tuo coꝛonã gratiarũ.
Coꝛona quoq; deliciarũ pieget te. Oẽs pene
vtutes coꝛpoꝛis mutant᷑ in ſenibꝰ. et creſcente
ſola ſapientia:decreſcunt cetere vires:ieiunia
vigilie: ⁊ elemoſyne:chameunic.id eſt.in paui
mentũ doꝛmitio:huc illucq; diſcurſus: pegri⸗
noꝛũ ſuſceptio:defenſio paupeꝝ:inſtãtia oꝛati
onũ:et pſeuerantia:viſitatio languẽtiũ:laboꝛ

manuũ vnde pᷣbeanf᷑ elemoſyne. Et ne ſermo
nem lõgius ꝓtraha:cũcta q̃ ꝑ coꝛpꝰ exercent᷑:
fraeto coꝛpe minoꝛa fint Nec hoc dico:q iuue
nibꝰa adhuc ſolidioꝛis etat᷑:his dũtaxat qͥ la-

boꝛe et ardentiſſimo ſtudio:vite quoq; ſancti⸗

monia: ⁊ oꝛatiõis frequẽtia ad dñm ihᷣm ſcien

tiã cõſecuti ſũt. Erigeat ſapientia: q̃ in pleriſ
ſenibus etare marceſcit.ſed ꝙ adoleſcẽtia mul
ta coʒpoꝛis bella ſuſtineat.⁊ inter incentiua vi

tioꝝ: ⁊ carnis titillationes:quaſi in lignis viri

dibus ſuffocet᷑.⁊ ſuũ nõ poſſit explicare fulgo

rem. Senectꝰ vo rurſus eoꝝ:qͥ adoleſcẽtiã ſuã
honeſtis actibꝰ inſtruxerũt:⁊ in lege dñi medi

tati ſunt die ac nocte:etate ſit doctioꝛ: vſu ſtrtu
ctioꝛ: ꝓceſſu tꝑis ſapientioꝛ:⁊ veteꝝ ſtudioꝛuzʒ
dulciſſimos fructus metit. Vnde ⁊ ſapiẽs ille
vir grece Themiſtocles cũ expletis.cvij.ãnis

ſe moꝛi cerneret.dixiſſe fertur ſe dolere ꝙ tunc
egrederetur de vita:qñ ſapere cepiſſet.Nlato
octogeſimo ⁊ vno anno ſcribẽs ẽ moꝛtuus.Et
Iſocrates nonaginta ⁊ nouẽ annos i docendi

ſcribẽdiq; laboꝛe cõpleuit. Taceo ceteros phi
loſophos: Pythagoꝛam: Democritũ: Feno⸗

cratẽ: Zenonẽ: Cleantẽ: iam etate lõgeua in

ſapie ſtudijs floꝛuerũt.Ad poetas venio.Ho⸗

merũ: heſiodũ: Simonidẽ. Steſichoꝝ:qͥ grã
des natu cigneũ neſcio qd: ⁊ ſolito dulcius vi
cina moꝛte cecinerũt. Sophocles cũ ꝓpter ni⸗

miã ſenectutẽ ⁊ rei familiaris negligentiaʒ a ſi

lijs accuſaret᷑ amẽtie.Oedipi fabulã quã nu⸗
per ſcripſerat recitauit iudicibus:⁊ tm ſapien⸗
tie in etate iã facta ſpecimẽ dedit:vt leueritatẽ
tribunaliũ in theatri fauoꝛẽ verteret. Nec mi⸗

rũ cum etiã Cato Cenſoꝛinus ⁊ Romani gene

ris diſertiſſimus iã ⁊ ſenex grecas łlas nec eru
buerit nec deſperauerit diſcere. Certe Home⸗
rus refert ꝙ de lingua Neſtoꝛis iã vetuli:⁊ pe
ne decrepeti dulcioꝛ melle oꝛatio fluxerit. Sed
⁊ ipᷣius Abiſac nois ſacrᷣm:ſapiaʒ ſenum indi⸗
cat amplioꝛeʒ. Interpᷣtat᷑ enĩ pater meus ſuꝑ⸗

fluus vel pris inei rugitus. Uerbum ſuꝑfſluũ

ambiguũ eſt. ß in pᷣſenti loco vtutem ſonat: ꝙ
amplioꝛ in ſenibꝰ: ⁊ redundãs ac larga ſapien⸗

tia. In alio aũt loco ſuꝑfluus q̃ſinõ neceſſari⸗
us ponit᷑. Abiſac aũt.id ẽ.rugitꝰ ꝓpꝛie nuncu
pat᷑:qð vt maris fluct reſonat:⁊ vt ita dicã:ð

pelago veniẽs fremitꝰaudit᷑:ex quo oſtẽditur

abũdãtiſſimũ ⁊ vltra humanã vocẽ diuini ſer⸗

monis in ſenibꝰtonitruũ cõmoꝛari. Poꝛro ſu-

namitis in lingua nr̃a coceinea ðꝛ: vt ſigniſicet
calere ſapientiã: ⁊ diuina lectione feruereqð li

cet dñici ſanguinis indicet ſacrm: mñ ⁊ feruoꝛẽ
oſtendit ſapiẽtie. AVnde ⁊ obſtetrix illa in Ge⸗

neſi coccinũ ligat in manu hares:q̃ ab eo ꝙ

parietẽ diuiſerat:duos ante ꝓłos ſeparantem

diuiſoꝛis.id ẽ. hares ſoꝛtitus eſt nomen. Et
Raab meretrix i typo eccłie:reſticulã myſteri
um ſãguinis ↄtinẽtẽ:vt Hierico peunte domꝰ
eiꝰſaluaret᷑:aꝓpẽdit in feneſtra. Vnde ⁊ in alio
loco de viris ſanctis ſcriptura cõmemoꝛat. Hi
ſunt:qͥ venerũt ð caloꝛe domꝰ patris Rechab

Et dñs nĩ in euãgelio ingnẽ inqᷣt veni mittere

in terrã: ⁊ qd volo niſi vt ardeat⸗ Qui in diſci-

puloꝝ coꝛdibus ſuccẽſus cogebat cos dicere:

nõne coꝛnr̃m ardẽs erat in nobis:d loquere⸗

Cocl

ueresdeel

goctninp⸗
gedambreu

rscctitdud
uint ͤll
rieſaanm
ee:tqleitſi,
ſerel ſonperh
reodirilerg
(lodoninͤß

ſeria ppbelan

ccperldereſ

Zualigt vtt

i:ſed tonnio⸗
diteocungbun
ln apſingun
ens inteccie
(llotuobeato
(tedigiſ

renomacv
Odnoſr
bunclivclon
chumerndie
Jort derie
no vocabu

mnnreſengt

ſneapellat
deloꝛte ſunt
encopeſt.
dflpartenh⸗
1ßßepoſſen
Quidüinpon
Nornibilextr
Aidhabuerit
domin. Berbe
ſſionesſipan
Nopoeinsfie
mnnlſäerfunie
barteſerccter⸗
dos vivodede
bletoneſuſte
Nennugero

ſgoſngten
ſeoklicüeri

deſtnelucg
leuinn
lcenie eop⸗
Drlosnnon⸗
fpoſtciton
gletenſclle

octevgerc

niclcos g
ſoherinnrch

aiglakeder

.
E
—
=
—
EE
S

4

=—

Mneigen
. Ahaum
Democtiinn

—

gunauehzz
Apoctgrenoh

eSrſchn ſgin

rſcännun
boctsci en⸗
ris cheninnn
dipiſimigrin⸗
ededit nlani
oene Nuns
inus: Monmig
r geasslisſt
dlee Lonehen
Msüürtin
connofurmno
Z
fmniptermanoſ
. Genun ii
Novutenbont:
disxhipulpen

neiſtüſarſin

tei, ptenunce
ntrtktindiäl
atobfüttn
mmiweedintiſ⸗

õ

eadrktfgin
Cionefnuathn
n tient

glcin:ut⸗
obſentind⸗

neplee in
Ntinoctini

be u

III

Cractatus

tur in via: ⁊ apiret nobis ſcripturas: Quoꝛſũ
hec tam longo repetita pᷣncipio:Nea meq̃ras

pueriles declamatiões:ſniaꝝ floſculos:vboꝝ
lenocinia:⁊ ꝑ ſines capituloꝝ ſinguloꝛũ acuta
quedam bꝛeuiterq; ↄcluſa:q̃ plauſus ⁊ clamo⸗

res excitẽt audientiũ. Amplexet᷑ me modo ſa⸗

piẽtia: ⁊ Abiſac noſtra q̃ nũqᷓ; ſeneſcit: in meo
reqͥeſcat ſinu. Impolluta eſt: vginitauiſq; ꝑpe
tue: ⁊ que in ſimilitudine marie cũ quotidie ge
neret: ſemperq; parturiat:incoꝛrupta ẽ. Hinc
reoꝛ dixiſſe ⁊ apoſtolũ ſpiritu feruẽtes: ⁊ i euã

gelio dominũ pᷣdicaſſe:ꝙ in fine mũdi: quãdo.

iuxta ꝓphetam Zachariaʒ: ſtultus paſtoꝛ eſſe
ceperit decreſcẽte refrigeſcet charitas multoꝝ
Audi igit᷑ vt beatus Cypꝛianus ait: non diſer
ta:ſed foꝛtia.Audi fratrẽ collegio:patrẽ ſenio

qte a cunabulis fidei vſq; ad ꝑfectã ducat eta⸗

temn ⁊ ꝑ ſingulos gradus viuẽdi p̃cepta conſti
tuens in te ceteros erudiat Scio qͥdẽ ab auun⸗
culo tuo beato Heliodoꝛo: qͥ nũc pontifex xpᷣi

eſt: ⁊ te didiciſſe que ſãcta ſũt:⁊ quotidie diſce

re:noꝛmãq; vite eius exemplũ habere vtutuʒ
Sced ⁊ noſtra qualiacũq; ſũt:ſuſcipe.⁊ libellũ
hunc libello illius copulato: vt cũ ille te mona
chum erudierit:hic dericũ doceat eſſe ꝑfectũ.
Igit᷑ clericus q̊ xpᷣi ſeruit eccłie:interpᷣtet᷑ pꝛi⸗
ino vocabulũ ſuũ a nois deſinitione ꝓlata:ni⸗
tatur eſſe:quod ðꝛ.Si eni cleros grece ſoꝛs la⸗
tine apellat᷑: ꝓpterea vocant᷑ clerici: vel quia

de ſoꝛte ſunt dñi:vel qꝛ dñs ipᷣe ſoꝛs.id eſt.ps

clericoꝝ eſt. Qui autẽ vel ipe pars dñi eſt. vel
dui partem habet: talem ſe exhibere debet: vt
ipe poſſideat dñm: ⁊ ipe poſſideat᷑ a domio.

Qui dñm poſſidet:⁊ cũ ꝓpheta dicit:ꝑs mea
dñs:nihil extra dũm habere poteſt. ꝙ ſi qpiã
gliud habuerit p̃ᷣter dominũ: ꝑs eius non erit
dominꝰ. Verbi gratia:ſi aurũ:ſi argẽtũ:ſi poſ⸗

ſeſſiones:ſi variam ſupellectilẽ: cuʒ iſtis ꝑtibꝰ
dñs pꝑs eius fleri nõ dignat᷑. Si aũt ego ꝑs do
mini ſũ:a funiculꝰ hereditatl eius:nec accipio
partẽ iter ceteras tribus:ſed q̃ſileuita:⁊ ſacer⸗

dos viuo de decimis: ⁊ altari ſeruiens altaris

oblatione ſuſtẽtoꝛ: habens victũ ⁊ veſtitũ his
ↄtentus ero:⁊ nudã crucẽ nudus ſequar. Ob⸗
iecro itaq; te: ⁊ repetens iteꝝ:iterũq; monebo
ne officiũ clericatꝰ genꝰ antique militie putes:
id eſt.ne lucra ſeculi in xpᷣi qras militia.ne plꝰ

habeas:qᷓ; quãdo clericꝰeſſe cepiſti: ⁊ dicat ti⸗

bi: clerici eoꝝ non ꝓderũt eis. Nõnulli eni ſũt

ditioꝛes monachi:qᷓ; fuerãt ſeculares et clerici

q poſſidẽt opes ſub xpᷣo pauꝑe:quas ſub locu
plete ⁊ fallace diabolo nõ habuerant: vt ſi uſci⸗
peret eos eccłia diuites:qͥs mũdus tenui ante

mẽdicos. Menſulã tuã pauperes ⁊ peregrini
nouerim: ⁊ cũ illis xpᷣm conuiuã noueris.Ne⸗
gociatoꝛẽ clericũ:⁊ ex inope diuiiẽ ex ignobili

gloꝛioſũ:quaſi quãdã peſtem fuge. Coꝛrũpũt
moꝛes bonos ↄfabulationes peſſime Tu auꝝx
ↄtẽnis:aliꝰ diligit.tu calcas opes: ille ſectat᷑:
tibi coꝛdi eſt ſilẽtiũ mãſuetudo ſecretũ:illi ver⸗
boſitas.attrita frõs:cui nũdine placent:a pla

tee ac medicoꝝ taberne. In tanta moꝛũ diſcoꝛ
dia qᷓ p̃t eſſe ↄcoꝛdia: oſpitiolũ tuũ aut raro
aut nũqᷓ; mulieꝝ pedes terant.Oẽs puellas ⁊
Vgines xp̃i aut eq̃liter ignoꝛa:aut eqliter dili⸗

ge. Vide ne ſub eodẽ tecto mãſeris.ne in pᷣteri

ta caſtitate confidas. Mec Bauid ſanctioꝛ: nec

Samſone foꝛtioꝛ:nec Salomone potes eſſe ſa
piẽtioꝛ. emẽto ſemꝑ ꝙ paradiſi colonũ de
poſſeſſione ſua mulier eiecerit. Egrotãti tibi qᷓ

libet ſanctꝰ frater aſſiſtat:et germana vł mater
aut ꝓbate quelibet apð oẽs ſidei.ꝙ ſi huiuſce⸗

modi nõ fuerint cõſanguinitatis caſtimonieq;

pſone:multas anus nutrit eccłia:ꝗ̃ ⁊ officiũ pᷣ⸗

beant:a beneficiũ accipiant miniſtrando vt in
firmitas qͥʒ tua fructũ habeat elemoſyne Scio

quoſdaʒ ↄualuiſſe coꝛꝑe:⁊ animo egrotare ce⸗

piſſe. Periculoſe tibi miniſtrat: cuiꝰ vultuʒ fre
quẽter attẽdis.Si ꝓpter officiũ clericatꝰ:aut
vidua a te viſitat᷑: aut vᷣgo:nunq; domũ ſolus
introeas.taleſq; habeto ſocios:qͥꝝ ↄtubernio
nõ infameris.Si lectoꝛ:ſi acolythus:ſi pſaltes
te ſequit᷑:nõ oꝛnent᷑ veſte ſᷣ moꝛibꝰ.nec calami
ſtro criſpẽt comas:vᷣ pudicitiã habitu pollice⸗

ant᷑. Solus cuz ſola ſecreto T abſq; arbitris vł
teſte non ſedeas. Si familiarius eſt aliquid lo⸗

quendũ:habeat nutricẽ maioꝛẽ domꝰ: vgineʒ

ſoꝛoꝛẽ: viduã:maritam.nõ eſt tam inbumana:

vt nullum pᷣter te habeat cui ſe audeat credere

Caueto omnes ſuſpitiones.⁊ quicqᷣd ꝓbabili
ter fingi poteſt: ne fingatur añ deuita. Crebꝛa

munulſcula et ſudariola:et faſciolas: et veſtes

oꝛi aplicitas:et oblatos et deguſtatos cibos:
blandaſq; ⁊ dulces litteras ſanctus amoꝛnon

habet. Audi me mel meũ:lumẽ meũ:meũq; de

ſideriũ xpᷣs eſt. Oẽs delicias ⁊ lepoꝛes: ei riſu

dignas vꝛbanitates:et ceteras ineptias ama⸗
toꝛũ in comedijs erubeſcimus:i ſeculi homini⸗

bus deteſtamur: quãto magis in monachis:⁊

in clericis:quoꝛũ ⁊ ſacerdotiũ ꝓpoſito:⁊ ꝓpo
ſitũ oꝛnat᷑ ſacerdotio: Nec hoc dico:ꝙ aut ite
aut in ſanctis viris iſta foꝛmidem. ſed ꝙ ĩ omi
ꝓpoſito:ĩ omni gradu ⁊ ſexu:⁊ boni ⁊ mali re⸗
periant᷑. Maloꝛũq; cõdẽnatio:laus bonoꝛuʒ
ſit. pudet dicere.ſacerdotes idoloꝝ:mimi ⁊au
rige et ſcoꝛta hereditates capiũt.ſolis clericis
æ monachis hoc lege ꝓhibet᷑.⁊ ꝓhibet᷑ nõ aꝑ
ſecutoꝛibus:ſed pᷣncipibus xpᷣianis.Nec de le
ge cõqueroꝛ.ſʒ doleo: cur meruerimꝰ hãclegẽ
Cauteriũ bonuʒ cẽ.ſed quo mihi vulnus vt in⸗
digeã cauterio: Mꝛouida ſeueraq; leg cautio.

2 iñ ſic nec refrenatur auaricia. ꝑ ſideicgmilſa

legibꝰ illudimꝰ.⁊ q̃ſ maioꝛa ſint. Imperatoꝛũ
ſcita qᷓ; xpᷣi leges timemꝰ Euãgelia ↄtemnim⸗
ſit heres ⁊ mater filioꝝ.id eſt. gregis ſui eccłia
q̃ illos genuit:nutriuit: ⁊ pauit Quid nos inſe

rimus int᷑ matrẽ ⁊ liberos:głia epᷣi eſt paupezʒ
opibꝰ ꝓuidere. Ignominia oĩuʒ ſacerdotũ eit

ꝓpꝛijs ſtudere diuitijs. Natꝰ in pauꝑe domo

⁊ i tugurio ruſticano:qͥ vix milio ⁊ cibario pa-
ne rugientẽ ſatiare vẽtrẽ poterã:nũc ſimilaʒ ⁊

mella faſtidio. Noui ⁊ genera ⁊ noia piſciũ.in

quo littoꝛe cõcha lecta ſit:calleo.ſapoꝛibꝰauiũ
diſcerno ꝓuincias.⁊ ciboꝝ me raritas: acno
uiſſime dana ipᷣa delectãt. Audio pᷣterea in ſe⸗
nes ⁊ anus abſq; liberis quoꝛũdã turpe vᷣuiti⸗
um. Jpᷣi apponũt mãtilẽ:apponũt mapulam:
obſidẽt lectũ.purulẽtias ſtomachi:⁊ flegmata
pulmonis manu ꝓpꝛia ſuſcipiũt Pauẽt ad in
troitũ medici.trementibuſq; labijs an cõmodi

us habeãt:ſciſcitant᷑:etſi paululũ ſenex vegeti

oꝛ fuerit:ꝑiclitant᷑.ſimulataq; leticia mens in

trinſecus auara toꝛquet᷑.timèt eni ne ꝑdãt mi-

niſteriũ.⁊ viuacẽ ſenẽ Matuſalẽ annis cõpa⸗
rant. O quãta apð deũ merces: ſi in pᷣſenti pᷣci

um nõ ſperarẽt.quãtis ſudoꝛibꝰ hereditas caſ
ſa experit᷑. Minoꝛi laboꝛe pmiſſa margarita

xpᷣi emi poterat. Diuinas ſcripturas ſepiꝰ le
ge:imo nũqᷓ; de manu tua ſacra lectio depona
tur. Diſce qð doceas.obtine eum qͥ ᷣm doctri
nam ẽ fidelẽ pᷣmonem: vt poſſis exhoꝛtari ĩ do
ctrina ſana: ⁊ ↄtradicentes reuincere. erma
ne in his:q̃ didiciſti: ⁊ credita ſunt tibi:ſciẽs a
quo didiceris. Paratꝰ ſemꝑ ad ſatiſfactioneʒ
oĩ poſcẽti te rõneʒ de ea:q̃ in te eſt ſpe.nõ ↄfun
dant opa tua ᷣmonẽ tuũ:ne cũ in eccłia loque
ris:tacitꝰqͥlibet reſpõdeat:cur ergo hec que di
cis:ipᷣe nõ facis: Selicatꝰ magiſter ẽ:qͥ pleno
vẽtre de ieiunijs diſputat.accuſare auariciã et
latro põt Sacerdotis xpᷣi os mẽs manuſq; cõo
coꝛdent.Eſto ſubiectꝰpõtiſici tuo:⁊ q̃ſi aie pa-
rentũ ſuſcipe.Amare filioꝝ:timere ſeruoꝝ eſt
Si pater ſũ inqͥt:vbi honoꝛ meꝰ: Si dominus
ego ſũ:vbi ẽ timoꝛ meꝰ⸗ Olura tibi in eodẽ vi⸗

ro obſeruanda ſũt noia onachus pontifex

auunculꝰtuus:qui iã te in oibꝰ q̃ ſancta ſũt:do
cuit. Illud etiam dico:ꝙ epᷣi ſacerdotes ſe eſſe
ſciãt:nõ dños. honoꝛẽt clericos: q̃ſi clericos:

vt ⁊ ipia clericis q̃ſi eis honoꝛ deferat᷑. Sci⸗

tum ill ẽ oꝛatoꝛis Bomitij: cur ego te inquit
habeã vt pᷣncipem: cum tu me nõ habeas vtſe

naroꝛẽ: Qd Aaron ⁊ filios eiꝰ hoc eſſe ep̃m et
pᷣſbyteros nouerimꝰ:vnꝰ dñs: vnũ templum:

vnũ ſit etiã miniſteriũ. Recoꝛdemur ſemꝑ qͥd

apłs Petrꝰ pcipiat ſacerdotibꝰ:paſcite eum q̃

in vob eſt gregẽ dñi: puidẽtes nõ coacte ſ̃ ſpõ
tanee m deũ.neq; turpis lucri gra:ſed volun
tarie.neq; vt dominãtes in cleruʒ ſed foꝛma fa

cti gregis ex animo: vt cum apparuerit pncepe
paſtoꝝ:percipiat is im arceſſibileʒ gloꝛie coꝛo⸗
nam. Peſſime ↄſuetudinis eſt:in buſdamec
cleſijs tacere pᷣſbyteros:⁊ pᷣſentibꝰepᷣis nonlo
qui:quaſi auit inuideãt:aut nõ dignent᷑ audire

Et ſi alij int Paulus aplłs fuerit reuelatuʒ ſe
denti: pꝛioꝛ taceat. Poteſtis eni ꝑ ſingulos p⸗

phetare:vt oẽs diſcãt:⁊ oẽs ↄſolent᷑:⁊ ſpiritꝰ
pꝓphetax ꝓphetis ſubiectꝰẽ. Non eni diſſenii/
onis eſt deus:ſed pacis.glłia patris eſt filius ſa
piens. SGaudeat epᷣs iudicio ſuo cuʒ tales xõo
elegerit ſacerdotes Docente te in eccłia nõ cla
moꝛ populi:ſʒ gemitꝰ ſuſcitet᷑. lachꝛyme audi⸗
toꝝ laudes tue ſint. Sermo pᷣſbyteri ſcriptura
rũ lectione conditus ſit. Nolo te declamatoꝛẽ
eſſe ⁊ rabulũ garrulũq; ſine rõne:ſed myſterio
rũ peritũ:⁊ ſacramentoꝝ dei tui eruditiſſimuz

vba voluere:⁊ celeritate dicẽdi apud imꝑituʒ

vulgꝰ admirationẽ ſui facere indoctoꝝ hoiuʒ

eſt. Attrita fons iterpᷣtat᷑ ſepe:qð neſcit:⁊ cuʒ

alijs ſuaſerit:ſibi qͥʒ vſurpat ſcientiam. Pꝛece

ptoꝛ quondã meꝰ SGꝛegoꝛiꝰ Naʒianʒenꝰ:roga
tus a me vt exponeret quid ſibi vellet ĩ Luca

ſabbatũ Acτρ αρπ V. id eſt. ſco muz
elegater luſit. Docebo te inquiẽs ſuꝑ hac re in
ecclia:in qᷓ mihi oĩ pło acclamãte cogeris inui
tus ſcire:qð neſcis.Aut certe ſi ſolꝰtacuer::ſo⸗
lus ab oibꝰ ſtulticie condẽnaberis: Nihil tã fa
cile:qᷓ; vilẽ plebeculã: ⁊ indoctã cõcionẽ ligue
volubilitate deciꝑe.q̃ quicqͥd nõ intelligit:pliꝰ

mirat᷑.M. Tulliꝰapð quẽ pulcherrimũ illud

elogiũ eſt. DHomoſthenes tibi pᷣcipuit:ne eſſes
pᷣmus oꝛatoꝛ. Tu illi:ne ſolus:in oꝛatione pꝛso
Qu.Ligario Gallo qͥd de fauoꝛe vulgi:et de
imperitis cõcionatoꝛibꝰ loquat᷑:attẽde ne his
fraudibꝰ illudaris. Loquoꝛ eni q̃ ſum ipenup
exꝑtus. AUnus qͥdẽ poeta noiat᷑ hõ ꝑlitteratꝰ:
cuius ſũt illa colloquia poetaꝝ ⁊ philoſopho⸗
rũ:cũ facit Euripidẽ ⁊ Menandrũ inter ſe:?-

alio loco Socratẽ atq; Epicurũ diſſerẽtes:qͥ⸗
rum etates nõ annis ſed ſeculis ſcimeẽ diſiun
ctas.atq; is quantos plauſus ⁊ clamoꝛes mo⸗
uet: Multos eni ↄdiſcipulos habet i theatro

q ſimul lras nõ didicerãt. Ueſtes pullas eque
vita vt cãdidas. Oꝛnatꝰ vt ſoꝛdes pari mõ fu
ge.qꝛ alteꝝ delitias:alteꝝ głiam redolet Non

abſeq; amictu lineo incedere:ſed pᷣciũ veſtiũ li⸗

neax nõ habere laudabile eſt. alioq̊n ridiculu,ʒ
⁊plenũ decoꝛis ẽ:referto marſupio:ꝙ ſudari⸗

um oꝛariũq; nõ habeas gloꝛiari.Sũt qͥ pauꝑi

bus paꝝ tribuũt: vt amplius accipiãt:⁊ ſubpᷣ
textu elemoſyne q̃rant diuitias.que magis ve

natio apellanda eſt:qᷓ; elemoſyne genus. Sic

beſtie:ſic aues:ſic capiunt᷑ ⁊ piſces. Modica

in hamo eſca ponitur: vt matronaꝝ in eo ſaccu
li ꝓtrahant᷑.Scit epᷣs cui commilſſa eſt eccleſia

— VUNq

BB—

Coch
mdicent
Relyet ſon
udiler pelen
M
. Nonoup⸗
lgiralueln
iigrvetetncd
fithioswid
Peefuc/ttn
ltetſiihln
liauekinen
elobeingfe
gouenapece⸗
1colinasercl
foſplendithe
urreninir⸗
ſonibialcse
Helas: ucem⸗
norariolarca
herppobil 4
Pbäraſangui⸗
ä der 01s
iin Yeros
perdisdeli
nasluüpan
vocatiniquu
amnamn?:go
quin ſitml.
ſinplernost
mus cetena,
ſes. pl ig 9 o
radefoemise
ſoie vitjs
hun nrplean
nffihunpaſc
hannaiaſole
Qrſberoigp
ſirſgaun
Ntontii
nitant rün
udeglogdi
uudinari
forsſatetiof

dochzveſche

egerenbere⸗
rptileri
ctehocptto
Terſeanliole
nagisſenen
luleiiton

Goſwocnzlgz
rtuing
mhe
Rhrntun
eröheſelnftn
datmmnttin
ediciilt
Ackreincgtin
kſepegintt
—
WNyeee
iͤſtntl
ſov.idcklckfen
inquiisſcodunn
ccamite cogepel
cneſtſornart
dintbens Ehin
indogi cöcilg
—

—, — =

gipuichenmiln

Sndföehninde

ſous ncuiehe
deſuarſegdd
ſgni niteſrtd
Geaiinſen⸗
Urüibiginen
ehii
mniime
Pai lit
Cuisſami
ſus tclamec
ulos habaih
Aeſteoplhei
tſordes n
Chunnit
re dßi

SS

— —

.

☛ –– =

—
— =

4

=

S=S

—
—
—
— =ꝛ
—
Ser —
— =
SSS

=
—
—.
——
XD =
=
S== —

—
—
=

——

=—
— Se

E—
—
—
—
—
S
=
— —
S=
— — — ES

.— . —J₰x
.

quem diſpenſationi pauperũ cureq; pꝛeſicaat.
AtNeliꝰeſt ſponte nõ habere qð tribuas:qᷓ;im/
pudẽter petere qð recõdas. Sʒ ⁊ genꝰ arrogã
tie eſt: clemètioꝛẽ te velle videri:qᷓ; põtifex xbpi
eſt. Non oia poſſumꝰoẽs.Alius in eccłia ocu⸗
lus ẽ:alius lingua:alius manus:alius pes:au

ris: vẽter:⁊ cetera.Lege Pauli eplam ad Co

rinthios: vbi diuerſa mẽbꝛa vnũ coꝛpꝰ efficiũt
Nec ruſticꝰ⁊ tm̃ fimplex frater ideo ſe ſäãctum

putet:ſi nihil nouerit.nec ꝑitus ⁊ eloquens in

lingua eſtimet ſanctitatẽ Multoq; melius eſt
e duobꝰimꝑfectis ruſticitatẽ ſanctã habere:q;ᷓ
eloquẽtiã peccatricẽ.¶Multi ediſicãt parietes

⁊ colũnas eccłie ſubſtruũt.marmoꝛa nitẽt.au⸗

ro ſplendẽt laquearia gẽmis altare diſtingui
tur: a miniſtroꝝ xp̃i nulla electio eſt. Neq; ve⸗

ro mihi aliqͥs opponat.diues in iudea tẽplum:

mẽſas:lucernas:thuribula:patellas:ſcyphos

moꝛtariola: ⁊ cetera ex auro fabꝛefacta. Tunc
hec ꝓbabãt᷑ a dño:qñ ſacerdotes hoſtias imo
labat:⁊ ſanguis pecudũ erat redẽptio peccato
rũ.qᷓ;qᷓ; hec oĩa pᷣceſſerint in figura.ſcripta ſũt
aũt ꝓpter nos:in quos fines ſeculoꝝ decurre⸗
rũt. Nunc vo cum pauꝑtateʒ domus ſue pau
per dñs dedicarit:cogitemꝰcrucẽ eius:⁊ diui⸗
tias lutũ putabimus. Quid miramur: qð xpᷣs
vocat iniquum mãmona?: Quid ſuſcepimꝰ: et
amamꝰ:qð Petrꝰſe nõ hr̃e glioſe teſtat᷑:Alio⸗
quin ſi tm lram ſeqͥmur: et ĩ auro atq; diuitijs
ſimplex nos delectat hiſtoꝛia: cũ auro obſerue

mus ⁊ cetera.Ducãt põtiſices xp̃i vxoꝛes vogi
nes.qᷓ;uis bone mẽtis ſit qͥ cicatricẽ habuerit:

⁊ q̊ͥ defoꝛmis ẽ:pᷣuetur ſacerdotio.lepꝛa coꝛpo
ris aie vitijs pᷣferat᷑. Creſcamus ⁊ multiplice⸗
mur.⁊repleamꝰ terrã:nec ĩmolemꝰagnuʒ:nec
myſticum paſca celebꝛemꝰ.qꝛ hec abſq; tẽplo

fieri lege phibent᷑. Figamus ſeptimo mẽſe ta⸗

bernaculũ ⁊ ſolẽnia ieiunia buccina ↄcrepemꝰ
Qõ ſi hec oĩa ſpiritalibꝰ ſpiritalia cõparantes
ſciẽteſq; cum Maulo ꝗ lex ſpiritalis eſt: ?⁊ Da
nid vba cantantis:reuela oculos meos: ⁊ cõſi
derabo mirabilia de lege tua:ſic itelligamꝰ: vt
dñs quoq; noſter itellexit: ⁊ interpᷣtatus ẽ ſab
batũ:aut aurũ repudiemus cũ ceteris ſuꝑſtiti
onibus iudeoꝛũ.aut ſi aurum placet placeãt et
iudei:quos cũ auro aut ꝓbare nobis neceſſeẽ
aut dãnare Cõuiuia tibi vitanda ſũt ſeculariũ

⁊ maxime eoꝝ qͥ honoꝛibꝰ tumẽt. Turpe ẽ añ
foꝛes ſacerdotis dñi cruciſixi ⁊ pauꝑis: ⁊ qͥ c⸗

bo q̊ʒ veſcebat᷑ alieno:lectoꝛes ↄſulum ⁊ mili⸗
tes excubare. Judicẽq; ꝓuincie meliꝰvis apð

te pꝛãdere:qᷓ; in palatio.Qõð ſi obtẽderis te fa⸗
cere hoc:vt roges ꝓ miſeris atq; ſubiectis:iu⸗

dex ſeculi plus deferet dlerico ↄtinẽti:qᷓ; diuiti

2 masis ſanctitatẽ tuã venerabit᷑ qᷓ; opes Aut
ſi talis ẽ:qͥ non audiat clericos ꝓ qbuſlibet tri

29ſcilentia repugnante p
circũdari. Inde pẽdet euãgeliũ:inde lex⸗
phete ſiue lacra ⁊opłica doctrina Melius eſt

bulantibꝰ:niſi int᷑ phialas:libenter carebo hu⸗
iuſmodi bñficio.⁊ xpᷣm rogabo ꝓ iudice:q ma
gis ⁊ citiꝰ ſubuenire põt qᷓ; iudex. Meliꝰ eni ẽ
ↄſidere i dño q; ↄfidere in hoie:meliꝰ ẽ ſperare
in dño: qᷓ ſperate i pncipibꝰ. MNuũc; vinũ redo⸗
leas:ne audias illð philoſophi: h̊ nõ ẽ oſculuʒ

poꝛrigere: ᷣ vinũ ꝓpinare. Vinolentos ſacer⸗

dotes ⁊ aplłs dãnat:et veias lex ꝓhibet. Qui
altario uiũt:vinũ ⁊ ſicerã n bibat.Sicera he
bꝛeo mõe oĩs potio noĩat᷑ ꝗᷓ inebꝛiare pᷣt: ſiune
illa qᷓ fermẽto ↄſicit᷑:ſiue pomoꝝ ſucco aut cuʒ

faui decoquunt᷑ in dulcem ⁊ barbarã potionẽ

aut palmarũ fructꝰ expꝛimũt᷑ in liquoꝛẽ:coctiſ
q; frugib aqua pinguioꝛ coloꝛa?· Quicdd in⸗

ebꝛiat: et ſtatũ mẽt euertit:fuge ſiiter vt vinũ

nec hoc dico: ꝙ dei a nobis creatura dãnetur.
Siqͥdẽ ⁊ dñs vini potatoꝛ ẽ apellatꝰ:⁊ Cimo
theo dolẽti ſtomachũ modica vini ſoꝛbitio re⸗
laxata eſt.ſᷣ modũ etatis ⁊ valitudinis pꝛo coꝛ
poꝛũ qualitate exigimꝰin potãdo.Qð ſi abſq;
vino ardeo adoleſcẽtia: ⁊ inflãmoꝛ caloꝛe ſan⸗
guinis:a ſucculẽto validoq; ſů coꝛpoꝛe:liben⸗
ter carebo poculo in qͥ ſuſpitio veneni ẽ. Pul⸗
chꝛe ðꝛ apud grecos: ⁊ neſcio vtruʒ apud nos
eque reſonet: pinguis vẽter nõ gignit ſenſum
tenuẽ. Tãtũ tibi ieiunioꝝ modũ impone:quã⸗
tum ferre potes.Sint tibi ieiunia pura: caſta:
ſimplicia: moderata:⁊ nõ ſuꝑſticioſa.Quid ꝓ
deſt oleo nõ veſci:⁊ moleſtias aſdã difficulta⸗
teſq; ciboꝝ querere:caricas:piper:nuces: pa
maꝝ fructꝰ:ſimiã: mel:piſtacia. Tota hoꝛtoꝛi

culiura vexat᷑: vt cibario nõ veſcamur pane:⁊

dum delitias ſectamur:a regno celoꝝ retrahi⸗
mur. Audio pᷣterea qͥſdã ᷓ reꝝx hoiumq; natu⸗
rã:aquã nõ bibere.nec veſci pane:bᷣ ſoꝛbitiũcu
las delicatas ⁊ ↄtrita olera:beatoꝛũq; ſuccum
nõ calice ſoꝛbere.ſᷣ cõcha.ꝛoh pudoꝛ nõ eru
beſcimꝰiſtiuſmodi ineptijs:nec tedat ſuꝑſtitio
nis: Inſuꝑ etiã famã abſtinẽtie ĩ delitijs qrimꝰ
Nã foꝛtiſſimũ ieiuniũ ẽ aq̃ ⁊ panis.Sʒ qꝛ glo⸗
riã nõ hʒ:⁊ oẽs pane ⁊ aq̃ viuimꝰ: q̃ſi publicũ
⁊ cõe ieiuniũ non putat᷑.Caue ne hoiuʒ rumu
ſculos aucuperis:ne offenſam dei płoꝝlaude

coõmutes. Si adhuc inqͥ t apłs hoĩbꝰ placerem
xbi pᷣuus nõ eſſem. Beſinit placere hoĩbus ꝛet
Fpuus factꝰ ẽ xpᷣi ꝑ bonã famaʒ ⁊ malã:a dextr

—

72 ſiniſtris xpᷣi miles gradit: neclaude extolli

tur:nec vituꝑatione frangit᷑. Non diuitijs tu⸗
met:nõ ↄtrahit᷑ pauꝑtate:⁊ leta ↄtemnit ⁊ tri⸗

ſtia. Mer diem ſol nõ vꝛit eũ:neq; luna per no⸗

ctem. Nolo te oꝛare in angulis platearũ:ne re⸗
ctum iter p̃cũ tuaꝝ frãgat aura popularl. No
lo te dilatare fimbꝛias:⁊ oſtẽtui hr̃e philateria
hariſaica ambitione
ageliũ: inde lex ⁊ pꝛo

eni hec oĩa in mẽte poꝛtare:qᷓ icoꝛpe Fidelis

mecuũ lectoꝛ itellige:qͥd taceã: ⁊ qͥd magis tacẽ

do loquar. Tot te regule qͥt ſpecies gliaꝝ va⸗

naꝝ ꝑcurrãt.quãto meliꝰ erat h̊ nõ ĩ coꝛpe ſed

in crdeoſtare⸗ 1 dñm habere fautoꝛẽ nõ ho

minũ: Nis ſcire iales dñs q̃rat oꝛnatꝰ:habeto

7*

pꝛudẽtia: iuſticiã:tẽperantiã:foꝛtitudinẽ: his

celi plagis includere:hec te q̃driga velut auri

um mr̃is tue ponebas ſcãdalum q; feciſti ⁊ fta
cui:exiſtimaſti inique ꝙ ero tibi ſiłis:arguem
te ⁊ ſtatuã ↄtra faciẽ tuã. NParce detractatiõi
lingue:cuſtodi ᷣmones tuos: ⁊ ſcito qꝛ cũcta

—

—

reſiliẽs ꝑcutit dirigetẽ. Diſcar detractoꝛ: duz

te videt nõ libẽter audire:nõ facile detrahere.

CLuũ detractoꝛibꝰ ait Salomõ ne cõmiſcearis:
qm repete vyeniet ꝑditio eoꝝ: ⁊ ruinã vtriuſq
q̊s nouit:tã videlʒ eius qͥ detrahit: qᷓ; illius

cõmodat aurẽ deirahẽti. Officiũ tuuz eſt viſi
tare lãguẽtes:noſſe domos matronaꝝ:ac libe

guã.Nunqᷓ; de foꝛmis mulierũ diſputes. nec

qͥd in cuiuſq; domo agat᷑: alia nam 3
rit. Hippocrates adiurat diſcipulos

nos qͥbꝰaiaꝝ cura cõmiſſa ẽ: oĩuʒ xpᷣianox do

mos debemꝰamare qſi ꝓpꝛias:Conſolatoꝛes

nos potiꝰ ĩ meroꝛibꝰ ſuis qᷓ; ↄuiuas ĩ pſperis
nouerint.Facile cõtẽnit᷑ clericꝰ: qͥ ſepe vocat
ad pꝛandiũ:⁊ irenõ recuſat. Nũqᷓ; petẽtes ra⸗
roaccipiamꝰ rogati. Beatiꝰ eni ẽ magis dDare O
q; accipe.Meſcio eni quõ etia ipᷣe q̃ depᷣcat᷑ v

tribuat: cũ acceperis:vilioꝛẽ te iudicat.⁊ mix—
inmodũ :ſi eũ rogãtẽ ↄtẽpſeris: plꝰ te poſteriꝰ

*

venerat᷑.Pꝛedicatoꝛ ↄtinẽti

ſint:q̃ſi nõ habeãt:cur vᷣginẽ cogit:vt nubat⸗

Qui de monogamia ſacerdosẽ: quare viduj
hoꝛtat᷑ vt bigama ſit· Pꝛocuratoꝛes ⁊ diſpen
ſatoꝛes domoꝝ alienaꝝ atq; villaruʒ: quõ eſſe .
clerici:ͥ ꝓpꝛias iubeut᷑ ↄtemnere facultatess

ꝗᷓ de alijs loqueris:tua ſnia iudicaris ⁊ in his
ipᷣe dephẽſus eris:q̃ in alijs arguebas. Neq;
vo illa iuſta ẽ excuſatio:referẽtibꝰalijs iniuri⸗
am facere nõ poſſũ. HNemo ĩuito auditoꝛilibẽ⸗
ter refert. Sagitta in lapidẽ nũqᷓ; ſigit᷑: iterdu

te noue⸗
ulos ſuos ante
q; doceat ⁊ in vbis ſuis iurare cõpellir:extoꝛ⸗
quet ſacr̃o ſilẽtiũ:ſmonẽ:inceſſũ:manſuetudi
nem : habitũ:moꝛeſq; deſcribit Quãto magis

P e nuꝑtias ne cõci
liet. Qui apiin legit:ſuꝑeſt vtq̃ hñt vxoꝛes ſic

„ . . 4 . .. 1 .

Amico qpiã rape furtuʒ ẽ. Ecchiam fraudare

ſacrilegiũ ẽ. Accepiſſe qð pauꝑibꝰerogãdũ ẽ:

ſubtrahere:oiuʒ pᷣdonũ crudelitatẽ ſuꝑat.All

ter fame toꝛquet᷑: ⁊ tu iudicas: qm vẽtri eiꝰ ſa
us ſit. Aut diuide ſtatim qdð accepis:aut ſi ti⸗
ede ut auri migdus diſpẽſatoꝛ es dimitte largitoꝛẽ: vt ſua
gam vpᷣi ad metã cõcitũ ferat. Nihil h̊ monili
pcioſius.mhil hac gẽmaꝝ varietate diſtincti
ex oi ꝑte decoꝛaris:cingeris: atq; ꝓtegen
et oꝛnamẽta tibi ſũt turamini: gẽme vtunt᷑ in
ſcuta. Caue qͥ; ne aut linguã aut aures habe⸗
as pꝛuriẽtes.id eſt. ne aut ipᷣe alijs detrahas:
aut alios audias detrahẽtes:ſedens:inqͥt ad.
uerſus fratrẽ tuũ detrahebas: ⁊ aduerſus fili

ipᷣe diſtribuat. Nolo vt ſub occaſione mea ſac

eulus tuꝰ plenꝰ ſit. Nemo mea meliꝰ me uare
põt.Optimꝰdiſpẽſatoꝛ ẽ:qͥ ſibi nihil reſeruat
Coegiſti me Nepotiane chariſſime: lapidato

iã vginitatis libello: quẽ ſãcte Euſtochio Ro

.

me ſcripſerã: poſt annos decẽ rurſus Gethleẽ

oꝛa reſerare:⁊ ↄfodiendũ me liguis oĩuʒ pde

Zeſt uriẽtib plurimis: vel cautũ velle eẽ: vel ti
midũ.aut qð aꝑtiſſimi ſceleris ẽ: aliud exinde

re.Aut eni nihil ſcribẽdũ fuit: ne hoĩuʒ iudici
um ſubiremꝰ:qð tu facere qͥʒ voluiſti:aut ſcri

bẽtes oe noſle cnaa; aduerium nos maledi
coꝝ tela eẽ toꝛquẽda.

tela eẽ toꝛqu uos obſecro vt qͥeſcat
⁊ deſinãt maledicere.HNõ eni vt aduerſarijs:b9
vt amicis ſcripſimus. Nec iuecti ſumꝰ in cos:

q peccat.ſᷣ ne peccẽt: monuimꝰ. Neq; in illos

tm: ⁊ ĩ noſipſos ſeueri iudices fuimꝰ. Aolẽ⸗
teſq; feſtucã de oculo alteriꝰ tollere:nr̃am pꝛi⸗
mũ trabẽ eiecimus.Nullũ leſi:nulliꝰ nomen dðö

mea ſcriptura deſignatũ eſt. Neminẽ ſpeciali⸗

ter meus ſermo pulſauit. Generalis de vitis
diſputatio eſt. Qui mihi iraſci voluerit:pꝛius

ipe de ſe:ꝙ talis ſit:ↄfitebif.

ceteri gꝗdus clericoꝝ diſcãt quõ viuere debeãt

Monet illos feminaꝝ vitare ↄſoꝛtia:oſtẽdẽs
ex illaꝝ ↄuerſatiõe etis ſi cognatione iungant᷑

quãtũ ꝑiculi iminett. Epta LIXx

Bphꝛoni Euſe⸗
Hieronymꝰ Oceano ſuo ſaluteʒ.
Depcatꝰ es:vt tibi bꝛeuit᷑ exponerẽ:q̃lit cleri
ci debeãt victitare in hac vita moꝛtaliũ. Hinc .
me pleriq; maledict emuli pᷣſtolãt᷑:qꝛ nõ ſileo
vitatẽ:tñ mihi chariſſime ab apło ſumamꝰex
oꝛdiuũ:qͥ ait.ũanꝰ ſᷣmo et oĩ acceptiõe dignꝰ

bprulius !

Si dqs epatuʒ deſiderat:bonũ opus deſiderat
poꝛtet eni epᷣm irrepᷣhẽſibilẽ eẽ:⁊ reliq̃.totũ

cõpꝛehẽdit eẽ cauendũ:cũ irrepᷣhenſibileʒ po-
nit. Quõ igit᷑ alteꝝ repᷣhendet cum ipᷣe q acce
pit ptaãtem: vt doceat:ſit rehenſus: Quia viſ
ta ep̃i foꝛma debet eẽ cdlericoꝝ. ex epᷣo gradus
cLeteri clericoꝛũ cõdiſcũt: quõ debeãt viuerei
hac vita moꝛtali. Seipſos imitabiles debẽt ꝓp
ponere ſacerdotes:vt alij iunioꝛes gradus hu
miles conſccuti vita ⁊ teſtimonia ſacerdotum
poſſint ulgere Eorecipaie illð reoꝛ attẽti tibi
idũ: qꝛ pᷣmatẽptamẽta ſũt clericoꝝ

eſſe ꝓuide

Epla beati ieronymi pᷣſbꝛi ad Oceanũ ð
vita clericoꝝ.vbi ad eoꝝ inſtitutionẽ ꝓponit
n .:0 eplam Pauli ad Timorheũ de epo: vt ex illo
tos eaꝑ:⁊ nobiliũ viroꝝ cuſtodire ſecreta. Of
ficij ̊tuiẽ:nõ ſolũ oculos caſtos Puare:bᷣ ⁊ lin

“

Cact

Glier fegi
tleserhbe
ininis
cipubliont

toͤglollet
feicifenint

lirorzelpiB
Norioponn
ſinesfueni
ctͦqdegener
olmftemnin

ar holiſgt
ifii .

notzduene
limbir
fefhnniund⸗
ßchiter
honotcentaru
ſuöcepeotnn
Gttancnoneni
ſennel
hk couelo⸗
ſohoispan
Gpannſ⸗
ſpepcrtien
Curncfmn
Mröfenieb
exeisaucupe
ſes libicodo
ſuo:zeſtin
annboloenit
Non cöborer⸗/
chofohablea
Oec dlcorgen
lroſalnerbi

iboni hoben
Ahrecteineeden

ſtcrtertor
liapphgn⸗
ſbuorol 5
Naſiſeagpen
fionnsezenade
isſaletceici
clceaci „
cniistent

nidligenoce
ettiotenerader

undtioſnita
kaſtodthone
Machſenag.
ſfoocleietpgr
nio ſegeegnig
dennnlopeg
Dab Amnon
geguordie
unſnſgem

onun Kegilin
iudicefin d
lepplortine.

lülcknlenme
üch Bniße

1. Genaaleeſts

iradwbergen

thi.
niſbai d arit

uttunwnige
dei echgenan
ſitgrinugrdere

ine ſalnetiſs

ſognnnrinpni

e I
Ce

Geenoſcſiiz

i⸗ Monmiifen

„
.

eniunotti ,
loſfolitgtit
eeb Vloſin
noiaccenie⸗
i gune
Pblieiiel
niteliin

lu h

„ 1

mulieꝝ frequẽter acceſſus. Iſte ſexus rep̃hen .

ſibiles exhibet clericos. Quid tibi reuera cum

feminis:qͥ ad altare cũ dño fabularis: Te cun⸗
cti ĩ publico:te i agro ruſtici aratoꝛes ac vinito
res quotidie grauiter lacerabũt: ſi 3 diſpoſitũ
fidei cũ feminis habitare contẽdis.Et qꝛ vt ar
bitroꝛ: ↄcupiſcis irrepᷣhẽſibilis inueniri:teſti⸗
monio bono vtere. Nundd in choꝛo aploꝝ fe⸗
mine affuerũt: ꝛohibe tecũ vgines moꝛari:
etiã qᷓ de genere tuo ſũt Biligis eas: Exterius
oꝛdina:frequẽter viſita:iũctus obſequio cleri
coꝝ.nedũ ſecretaliter ac ſolꝰ ingrederis:macu
les teſtimoniũ tuũ. Illud eriã adijciẽdũ eſt:qꝛ
ſi vxoꝛeʒ duceres:lex te nõ ꝓhiberet habitare
cũ cõſerua.Cũ vxoꝛis eni ↄſenſu eiuſmodi ad
regimen ſacerdotij pmouent᷑ maxime cũ apłi
epla pᷣceptũ hoc habeat:vnius vxoꝛis viꝝ ad
bonoꝛẽ clericatus eligẽdũ.te vo nõ ita ſaluta⸗
ria pᷣcepta ↄſtringunt.Aliter ↄiugati: alit᷑ vir
gines admonent᷑ eccleſiaſti onus ſubire miſte⸗
rij. Feminaꝝ cũ dericis nulla pacto ↄiuncta p
cipit᷑ cõuerſatio: Janua diaboli:via iniqtatis

ſcoꝛpionis ꝑcuſſio:nociuũq; genus ẽ femina.
Cũ ꝓximat ſtipula:incendit ignẽ.Flãmigero

igne pcutit femia ↄſciẽtiã pariter habitantis.

exuritq; fundamẽta montiũ. Ego id dico: ſi cũ
viris femie habitẽt:viſcariũ nõ deerit diaboli

ex eis aucupatũ ẽ ab initio pctm̃. Ferreas mẽ⸗
tes libido domat. Si aluigauerit às ignẽ i ſinu

ſuo:⁊ veſtimẽta eius non cõburent᷑: Aut ſiqᷣs
ambulauerit ſuꝑ carbones ignis: pedes ſuos

non cõburet: ihi crede non põt toto coꝛde
cũ dño habitare:qͥ femiaꝝ acceſſibꝰ copulatur
Sed dicis:qͥ ambulat inqt ſimpliciter: ambu⸗
lat ↄfidenter.bñ ⁊ arrgute.vᷣ ⁊ opoꝛtet teſtimo

niũ bonũ habere ex his q foꝛis ſũt. Liceʒ coꝛã

deo recte incedas:tñ coꝛã hoibꝰ bona ꝓfidẽtia
ſũt:qꝛ ⁊ aſtutioꝛes ſũt filis lucis filij tenebꝛaxꝝ
CQCũ ergo h̊ genꝰ a te ampurat᷑:das repᷣhenden

tibus te locũ. Ipᷣe te detrahentiuʒ moꝛſibꝰ tra
didiſti:ſi agapetaꝝ cõſoꝛtiũ nõ dimiſeris. Be
nignus es:guadeo.pudicus:falſum eſt.Si ali
qs ſenſerit clericũ habitare cũ feminis:nõ cre⸗
dit eũ eẽ caſtũ. Si pudicitiã qris: qᷓre habitas

cũ feminis: Feminã quã bñ videris ouerſatẽ

mẽte dilige:nõ coꝛpali frequẽtes oꝛnatu Non
veſtis tenera clericũ facit:aut ſacerdoteʒ. ſʒ ca
ſta mẽtis intẽtio.Hec eni deuotionẽ honoꝛis ĩ

te cuſtodit. honoꝛẽ qͥdẽ gloꝛioſũ:boni opis fa⸗
ma cõſeruat. Sacerdotes qpe decet: vel cete⸗

ros clericoꝝ gradus vt ſupꝛa dictũ eſt: a femi⸗
nis ſegregari. Si igit᷑ generis gra iudicas ealſ⸗
dem nullo pacto dimittẽ: memento Thamar:
ꝙ ab Ammon fratre ſuo coꝛrupta ſit. IAipſuʒ
pſequoꝛ dilectiſſime vbi vniꝰ ẽ tabernaculi cõ

uerſatio: carnis nõ facile tollit᷑ delectatio De

— ò

Fo. CXII

Epiſtola LIX

duob'eni qð vnꝰ deſiderat:ſi loò nõ põt:tem⸗
ptatr᷑ mñ. Remotio igit᷑ viri: caſtitatis collocat
arma. Cõſtruit i melioꝛibꝰ caſtra.pudoꝛis ho⸗
noꝛẽ ↄſolat᷑. Poruit eni et maria mater dñi de

choꝛo apłoꝝ nõ diſcedere: ſi liceret. Tecla pꝰ

tẽptationẽ paſſionis Anthiochie: a Oaulo ꝓ
hibet᷑ pariter ꝑgere. Nemo miles cũ vxoꝛeꝑ⸗

git ad bellũ.nõ iuideo charitati tue. ſit tibi cuʒ
caſtis vginibꝰ lõgeua dilectio. Tuci bonome
ritũ collocabis.⁊ famam melioꝛabis.ſ̃ ſi ↄgre

gatiões ↄſtituis puellaꝝ:pulchꝛe cenſeo ĩ heb
domada ſcdᷣa viſitatõe ad bñdicẽdũↄgregatio
nẽ venias.ſᷣ ñ ſolꝰ.ne rumigeruli liguis te ma⸗

cerãtibꝰ lacerẽt.Alienã eni cupiũt vicini diſcu
tere vitã:nõ ſuã. Pꝛopłłea digne accipe meoꝝ

pcepta verboꝝ. ⁊ monita hũilitatis: qᷓ frater⸗
no affectu calamo imperate expᷣſſimꝰ:dulciter
lege. Jã vvo vt repᷣhẽſibilis diuini altaris non

ſit ſacerdos:pauca ð reliquis apki teſtimonijs
quãtiũ dñs donat:exponã. Sufficiũt ſupioꝛes

cauſe q̃ dicte ſũt. Veꝝ ne aliqͥs minꝰ itelligens

ad ep̃os tãtũ ſentiat apłim fuiſſe locutuʒ:qͥd de
diaconibꝰad Timotheũ p̃ceptũ ſit:qͥd ð pᷣſlby
teris ad Titũ: cõmemoꝛare delectat. Sed pꝛe⸗

tereũdũ nõ ẽ:ſuꝑioꝛẽ explanare ſniaʒ. Nnius

vxoꝛis viꝝ:⁊ noua ⁊ vetꝰ pᷣceptio ſacerdotem

cẽſet eligendũ qꝛ digamos ad miſteriũ pleri

epi aplicuerũt.b aſſeruerunt: ↄ cubina fuit illa
nõ vxoꝛ.q̃ſi nõ hͥ ſint cõmercia feditatl i illa: d

in hac exercẽt᷑:q̃ vxoꝛ aſſerit᷑. An qꝛ ↄiugij ta⸗

bulas nõ fecit: ↄcupiſcẽtia alia nõ fuit: Nullo

pacto digamos: vel cõcubinaꝝ cathenis inſer
tos:decet ſubire ſacerdotij miſteriũ. In Leui⸗
tico ſcriptũ ẽ ac pᷣfinitũ:q̃les eligi debeãt ſacer
dotes:ſiẽ habes.⁊ dixit dñs ad Moyſen:ſa⸗
cerdos vxoꝛẽ accipiat vginẽ de ſemie patꝝ ſu

oꝛũ. Viduã vvo aut deſtitutaʒ aut a viuo mari
to derelictã nõ accipiat. Bñ audiui pᷣcipiente
dño Moyſi:qꝛ nec vxoꝛ dʒ ſacerdoti digama

ↄuenire:ne honoꝛẽ polluat ſacerdotij:ſic vniꝰ

vxoꝛis viꝝ.ſic vniꝰ viri mãdat vxoꝛẽ.Si g cle

ricꝰ monogamꝰ fuerit: ⁊ vxoꝛ eiꝰ digama:noli

eũ miſterio applicare Digams eni duxit vxoꝛẽ
Ihec Tito pᷣcepta idẽ apłs de oꝛdinãdis clericd
dedit.Et qꝛ liber finẽ expectat: ad id redeamꝰ

vñ egreſſi ſumꝰ. nec ſi due vel tres pariter dei

ancille moꝛẽt᷑: ſolũ ad eas ingredi ↄuenit ſacer

dotẽ. Si qͥs h pᷣcepta nõ obſcruauerit: hoſtis

aie ſue.qꝙ ſi poſt monita nr̃ᷣa alids clericꝰ aga
petas ampliꝰ qſierit amare qᷓ; xpᷣm ᷣm ſynoda
lem regulã ↄueniat᷑.⁊ pᷣcepta patꝝ ĩ Nicea de
finita ei legant. Ja vo ſi ↄuẽtus fugerit pꝛedi:
cta: ⁊ reliquerit:ↄſecuti ſumꝰ maximũ lucrum
Alioqͥn ſi neglexerit:talis ab eccleſia xpᷣi ana⸗
thematiʒãdus eſt. Serminãt enim femine ſpi⸗

.

mas cuʒ viris habitãtes: ⁊ arcana mẽtiũ acuto

mucrone ꝑcutiũt. Oꝛoh nefas. doloꝛ ẽ dicere.

F pᷣterire nõ decei. Rpᷣo iſte nubere venerunt:

nõ clericis. Uñ ſine nuptijs genꝰnouũ vxoꝛũ⸗
Et h; ad nos ptinet:qð infamare nõ ceſſamus
A machera ceſſemꝰ. Bonꝰ honoꝛ ẽ in eccłia:ſi
a ↄſoꝛtio viroꝝ femie ſint lõge. Monachũ vł
clericũ ſolitudo facit:nõ publicũ.Quid te vᷣgi
nale delectat alloquiũ:Cur ſãctimonialiũ g ſi⸗
dem frequẽtas ĩ eccłia:vel in ipſo publico: Si
eos qͥs diligũt viderint:ridẽtibꝰoculis ſaluta⸗
tionis tenera vba ꝓcedũt. Seinde cuʒ ſaluta
uerint:ſi eas dei viros pᷣterire celeriꝰviderint:

ↄtẽptoꝛes ſuos iudicãt:et iraſcũt. Oꝛdinatur

deinde depᷣta ſatiſfactio.poſt ſatiſfactionẽ pꝛã⸗

diũ: qſi noua leticia diſponit᷑. Inter pocula i⸗

pꝛopert vba ↄtemptus.ille vo lamęetari ſe ſi⸗
młta:q̃ſi peccati genꝰinducẽs.lege qꝛ talis de⸗
het eẽ ſolitariꝰ:qualẽ Hieremias eẽ deſcripſit
Ait eni ſedebit ſolitariꝰ:⁊ tacebit:qꝛ leuauit ſe
ſuꝑ ſe.Honũ ẽ viro cuʒ leuauerit iugũ ab ado
lelſcentia ſua. Et qꝛ ihs relictis apłis ſolꝰ ibat
oꝛare.MMariã qͥʒ in penetralibꝰangelꝰ ſolam i
uenit:nõ cũ agapeta loquẽtẽ:⁊ illa virilẽ ĩtroi
tũ trepidauit. Lu q̃ fomarx es malicie: qͥd a vi⸗
ro deſideras frequẽtiꝰ ſalutari: ⁊ neſcis qꝛ du⸗
pliciter foꝛmã perdis:tuã ſimul ⁊ clerici:cuius
miniſterio eccłia xp̃ᷣi debet oꝛnari Inoꝛdinata
ↄſuetudo eſt:delicatis ſermonibꝰ Tabuiloſa ca⸗
lamitas. Sʒ ſi hoſpitalitateʒ cupis hre:habes
tuas ſoꝛoꝛes.ille apud te in domum vocari de
bent:nõ clerici. Erit ad ediſicationẽ tuã ſancta
virgo:qð dixero. In beatiſſimi artini vita
legimꝰ cõmemoꝛaſſe Sulpitiũ:qꝙ trãſiẽs ſãct⸗
Martinꝰquãda vgiuẽ moꝛibꝰ⁊ caſtitate p̃cel
ſam:cupiens viſitare:illa noluit: ſᷣ xeniũ miſit
ei:acꝑ feneſtrã reſpiciẽs ait ſancto viro:mi pa
ter ſancte oꝛa ꝓme: qꝛa viro nũqᷓ; ſũ viſitata:
Bꝛatias egit deo ſãctꝰ Martinꝰ:⁊ ꝙ talibꝰim

buta moꝛibꝰcaſtã cuſtodierit volũtatẽ: ⁊ bñdi
cens eã abijt letꝰ. ucuſq; ſufficiat de feminis
dictũ:ↄſumata q pe vᷣginũ cauſa:trãſeamꝰ ad

reliqua. Hoſpitalẽ pᷣcepit apłs clericũ oꝛdinã⸗

du. Hoc pᷣcepto pr̃ Abꝛaã ⁊ Loth angelos ſu
ſceperũt qꝛ hoſpitalitatẽ int᷑ ceteras dilexerũt

vᷣtutes. Sic ⁊ Oneſiphoꝛus Naulũ doctrine

fonteʒ ſuſcepit. loe imitatoꝛes ſint vre: ⁊ ne ſi
apud vos panem nõ co

natis incolã pᷣterire:q̃
medat. Sequit᷑. Nõ ꝑcuſſoꝛẽ nõ eni pugilem

deſcribit apls:i. ed q̊ ↄſe ciẽtias nõ percutiat ſin
guloꝝ:pᷣ modeſtũ:⁊ reliqᷓ:domũ ſuã bñ regẽtẽ

WPer quaʒ hoꝛribile erit ſi domui clerici detra⸗

hat᷑ Cedat ſacerdotis opinionẽ i plebe:qñ de
ꝓximis elꝰmale loqᷣr᷑ płs. Suꝑ omia h pᷣcepit
clericis boni teſtimonij füdamenta cõponẽ: vt

bonox opeꝝ teſtiſicatio caſta ↄfirmet᷑ affectu.

v.

eati Hieronymi p̃ᷣſbꝛi ad Euagrium epi⸗

ſtola aliter pſbyter ? diaconꝰ differat: oſten⸗
dit ̃ſbyteroꝝ diacono i honoꝛe lõge pꝛeſtare.
Et i pᷣmitiua eccłia eũdẽ fuiſſe eᷣm ⁊ pᷣſbyterũ

Sʒ ĩ ſciſmatis remediũ vnũ fuiſſe pᷣpoſituʒ:⁊i

hoc oꝛbis potiꝰ qᷓ; vꝛbis ſequendã conſuetudi
nem. ⁊ hinc excehtusktex: decretis.xc. diſ.

1 Egimusin Eſaia
ffatu fatua loq̃t. Audio quẽdã in tãtã

erupiſſe vecoꝛdiã: vt diaconꝰ pᷣſbyteris.id eſt.
epᷣis anteferret. Nã cũ aplłs perſpicue doceat
eoſdẽ eẽ pᷣſpyteros qͥs ep̃os:qͥd patit᷑ menſaꝝ
⁊viduaꝝ miſter:vt ſuꝑ eos tumidus ſe efferat
ad qͥꝝ pᷣces xpᷣi coꝛpꝰ ſãguiſq; cõficit᷑. Queris
auctoꝛitatẽ.Audi teſtimoniũ. Paulꝰ ⁊ Timo
theus Fui xpᷣi ihu:oibꝰ ſanctis in xpᷣo ihu:qui
ſũt in philippis cũ epᷣis ⁊ diaconibꝰ. Ais ⁊ ali⸗
ud exemplũ ĩ actibꝰapłoꝝ:ad vniꝰeccłie ſacer⸗
dotes.ita Paulꝰ loqͥt᷑. Attẽdite vob:⁊ cũcto
gregi in qͥ vos ſpũſſanctꝰ poſuit epᷣos:vtrege⸗
retis eccłiaʒ dñi:quã acqͥſiuit ſãguineſuo. Ac
ne qͥs ↄtẽtioſe in vna eccłia plures ep̃os fuiſſe
⁊tẽdat:audi ⁊ aliud teſtimoniũ:ĩ qͥ manifeſtiſ⸗
ſime cõpꝛobat᷑:eundẽ eẽ epᷣm atq; pᷣ byterum.
Pꝛopter h̊ reliq te certe:vt que deerãt coꝛrige
res.⁊ ↄſtitueres pᷣſbyteros ꝑ ciuitates: ſicut ⁊
ego tibi mãdaui.Si qͥs eſt ſine crimine: vnius

vxoꝛis vir:filios habẽs fideles:nõ ĩ accuſatio⸗

ne luxurie:aut nõ ſubditos.opꝑtet enim epᷣm ſi
ne crimine eẽ qſi dei diſpẽſatoꝛem.⁊ ad Timo
theũ. Noli negligere gram q tibi data ẽ pꝓphe
tie ꝑ impoſitionẽ manuũ pᷣſbyteri. Sed ⁊ Pe⸗
trus in pᷣma epła.pᷣſpꝛos inqͥt i vobis pᷣcoꝛ cõ⸗
pᷣſbyter:⁊ teſtis paſſi ionum xp̃i:⁊ future głie q̃

reuelãda ẽ:ꝑticeps regere gregẽ xpᷣi.⁊ inſpice

re nõ ex neceſſitate ᷣ volũtarie iuxta deũ.QAð
q̃dẽ grece ſignificãtius ðꝛ cο τIι $ουυQα
id ẽ.ſuꝑintẽdentes.vñ ⁊ nomen ep̃ᷣi tractũ eſt.
NParua tibi vident᷑ tantoꝝ viroꝝ teſtimonia⸗
Clãgat tuba euãgelica:filiꝰ tonitrui quẽ ieſus
amauit plurimũ:qͥ ð pectoꝛe ſaluatoꝛis doctri
naꝝ fluẽta potauit pᷣſbyter electe dñe ⁊ filiꝰ eiꝰ
qͥs ego diligo ĩ vitate. Et in alia eptła pᷣſbyter
Caio chariſſimo quẽ ego diligo ĩ veritate Qð
aũt poſtea vnꝰelectꝰ eſt:qͥ ceteris pᷣponeret᷑:in
ſciſmatis remediũ factum ẽ: ne vnuſqͥſq; ad ſe
trahẽs xpᷣi eccłiam rũperet. Nã ⁊ alexãdrie a
Marco euãgeliſta vſq; ad Herodã ⁊ Diony
ſiũ epᷣos:pᷣſbyteri ſemꝑ vnũ de ſe electuʒ in ex
celſioꝛi gradu collocatum epᷣm noiabãt:quõ ſi
exercitꝰ imꝑatoꝛẽ faciat. aut diaconi eligãt de
ſe quẽ induſtriũ nouerint:⁊ Archidiaconũ vo

cẽt. Quid eni facit excepta oꝛdinatiõe epᷣs qð

pᷣſbyter nõ facit: Nec altera romane vꝛbis ec⸗
cleſia:altera totiꝰvꝛbis eſtimãda eſt.⁊ Gallie:

ans 47

Crocl

diarrois
it micbſe
no lont
cporſiue Kon

poltſue egn
denn mnerickee

lar:rppupt⸗

inteike
(ſoraſſt

doconiplbeie
Nbis,ſuenn
ſupalidiles
pbapetik.

ſias eDiacon
kxros tu ba⸗
deſia Ronen

gallatiminen
bbneeßoſe
fidouiunsbi
zbtecüinno
Wosnede⸗
ſickere md⸗
kgn aag
ſoyter eps
homẽ.On
lione diaco
iek.gelepo
noꝛiad mar
dinet diaco
pꝛobeturine
onooꝛdinett
lob ſacergot
ſonesplicas
Aroͤa flijei⸗
Heati hier⸗
üöbraltaris
licspedlciie
tmatciſens.
ſonlladdendo⸗

(las
Gequäckergie
naperepkeg
gialtaniod
untüaßapu
ripauciostib
ſonel saah
.'Giegori⸗
Cenllnlthen

Dungnph

izcoͤſent

N Fo. CXIII
D CTractatus IIII Epiſtola LXII
iſe en 2 Bꝛitãnie: ⁊ Africa:et Perſis: et Oꝛiens:et vſus laicos panes oblationũ ↄtulerit: qꝛoĩno
ͤfuſßrine India: ⁊ oẽs barbare nationes vnũ xpᷣm ado⸗ ſacerdotibꝰ ſolis debẽt᷑:niſi foꝛte religiõis gr̃a
uendn ini rãt: vnã obſeruãt regulã veritatis.Si auctoꝛi laici ꝓ bñdictiõe de manu ſacerdotis accipiãt
endensn tas q̃ri᷑:oꝛbis maioꝛ ẽ vꝛbe. Abicunq; fuerit Nõ ſolũ aũt ð panibꝰ i eccłia qͥq ſanxerũt pr̃es
a II epᷣs:ſiue Rome:ſiue eugubij:ſiue cõſtantino⸗ nr̃i:ß de oĩbꝰ q̃ altari offerunt᷑: dicenteſq; atq;
in r poli: ſiue regi:ſiue alexadrie:ſiue thanis eiuſ- docẽtes:magnũ nefas eẽ: ⁊ ꝑ oia diabolica te
dem meriti: eiuſdẽ ⁊ ſacerdotij. Cotẽtia diui⸗ meritate h̊ fieri: vbicũq; acciderit:⁊ valde eſſe
Aliogniite tiaꝝ:a pauꝑtatis humilitas: vel ſublimioꝛem intolerabile ſãcte eccłie:vt ſine vindicta ſctõꝝ
opöne 4 vel inferioꝛẽ ep̃m facit.Ceterũ oẽs aploꝝ ſuc⸗ canonũ remaneat. Vñ Chꝛyſoſtomꝰ ĩ cõmẽta
gbeſhin ceſſoꝛes ſũt. Sʒ dicis: quõ Rome teſtimoniuz; rijs ſuꝑ Mattheũ:vbi diſcipuli ſpicas mani⸗
erlnin diaconi p̃ſpi oꝛdinat᷑: Quid mihi ꝓfers vniꝰ bus vellebãt ſabbato ⁊ Phariſei repᷣhẽdebãt
Cuninii, vꝛdis ↄſuetudinẽe Quid paucitatẽ:de qoꝛtuz ſicait. Si non licuit DHauid:⁊ viris eiꝰ adhuc
diig ſck ſupciliũ ĩ leges eccłie vẽdicas:Oẽ qð raꝝ ẽ: ſub vmbꝛa legis comedere panes ꝓpoſitionis
ni Pahhn plꝰ apetit. Pulegiũ apud indos pipere pᷣcio qñ ab Abimelech panes petijt:fame ſtimulãte
mansntirbg ſius ẽ BHiaconos paucitas honoꝛabiles: pᷣlby quõ nüc euãgelio coꝛuſcãte pꝓſuaderi debet lai
igld inl teros turba ↄtẽptibiles facit.Ceteꝝ etiã in ec· cis:vt oblationẽ panũ deo oblatoꝝ ſuis vſibꝰ
weönline cleſia Rome pꝛel byteri ſedẽt. ⁊ ſtãt diaconi lIʒ rapiãt: Gicit nãq; pinde apłs.Qui altari pui⸗
riüin paulatim increbꝛeſcẽtibꝰvitijs:int᷑ pᷣſbyteros unt:de altari pticipẽt.Ergo qꝛ ſacerdotes peo
phſti ee abſente epo ſedere diaconũ viderim. ⁊ ĩ dome oiboꝛareſolẽt: quoꝝ elemoſynas ⁊ oblatiões
inrig ſftiicↄuiuijs bñdictiões pᷣſbyteris dare diſcãat. accipiũt:q̃ frõte pᷣſumũtlaici oblatiões: quas
. . NK q̃h faciũt:nõ ſe recte facere ſciãt:⁊ audiãt apo xp̃iani ꝓ peccat ſuis offerunt: vel comedere:
kuphutzchpfi ſtolos.nõ ẽ dignũ:vt relinquẽtes vbuʒ deimi vel alijs cõcedere:cũ ipᷣi nõ debeãt ꝓ pło oꝛa⸗
moniiHm A4 niſtrem⸗ mẽſis. Sciãt qre diaconi ↄſtituti ſũůt. re:Ob h̊ papa glioſe mittere oꝑtet illos pᷣſum
cönangöſhim legãt acta apłoꝝ.recoꝛdẽt᷑ ↄditionis ſue.Oꝛe ptos in excõicationẽ ppetuaʒ vt ceteri metum
Nqedenin ſbyter ⁊ epᷣs:aliud etatis: aliud dignitatis eſft habeãt:⁊ ampliꝰ hec in eccłia ne fauanut.
fospaninnſu nomẽ. VUn ⁊ ad Titũ ⁊ ad Timotheũ ð oꝛdia⸗ Incipit q̃rtꝰ liber ſiue tractat tertie ꝑtis bᷣn
ſireomnrm tione diaconi ⁊ epᷣi ꝛ.De pᷣſbyteris oĩno reci⸗ cipalis epłaꝝ beati Hieronymi ð coꝛrectiõe vi
ſddeenöinaite tet᷑.qꝛ ĩ epᷣo ⁊ pᷣſbyter ↄtinet᷑.q̃ͥ ꝓuehit᷑:de mi-⸗ te ⁊ ↄuerſione pᷣlatoꝝ ſiue pᷣſidentii.
oscpeetanniir noꝛi ad maiꝰ ꝓuehit᷑. Aut igit᷑ ex pᷣſbytero oꝛ:.C/ꝛaEpla beati Hieronymi ad Ruſticũ Narbo
ihrnen110 dinet᷑ diaconꝰ: vt pᷣſbyter minoꝛ diacono com nẽſem epᷣm ð vita ⁊ ↄuerſatõe epᷣi ⁊.vij. Sdibꝰ
mäthidane Ne pꝛobetur:in quem creſcit ex ꝑuo.aut ſi ex dia⸗ clericoꝝ illi cõmiſſis. Argumẽtũ in eandeʒ.
ntei Sele cono oꝛdinetur pꝛeſbyter: nouerit ſe lucris mi⸗ N8Piſcopũ docet hũilitatẽ iuſticiã pacẽ
nitiwspn⸗ noꝛẽ: ſacerdotio eẽ maioꝛẽ.Et vt ſctamꝰ tradi,⸗ e ¶; ſectari: miſereri pauꝑibꝰ legẽdei di
untörnfuurgte tiones apłicas ſũptas ð veteri teſtamento: qgd ſcere ⁊ docẽ: nõ acciꝑe pſonã i iudicio
rgigerhlliit Za or ßil eiꝰ:atq; leuite in tẽplo fuerint: ̊ ſi nec quẽq; cauſa incognita iudicare: inferioꝛes
meurdi e bi Finß 21 7 diaconi vyẽdicẽt in ecckia. ecclie miſtros nõ deſpicere: nec illis iniuri ir⸗
mioNoN Heati hieronymi p̃ſpꝛi ad Bamaſũ de ob rogare.Deniq; ſeptẽ diſtiguẽs oꝛdies clerico⸗
Pnerchinrit latiõibꝰ altaris ⁊ elemoſynis a pᷣbꝛis nona rũ docet ꝑ ſinglos:qli eos ep̃ᷣs debeat honoꝛe
Vmontetnnt laicis vẽdicãdis qð ſãctoꝝ doctoꝝ auctoꝛitate ꝓſeqͥ:q̃ii charitate fouere. Inſolẽtiã q; ac aua
ſetmimiiiit Akfirmat:cẽſens laicos pᷣſũptoꝛes excõmunica riciã arguit epiſcopoꝝ:qui omnia ſibi arrogã
rſlumns en tioni ſubddendo. Epla LXI tes officia vopes ſibi cumulantes clericũ men
Buerit ſacta au. naonn ze f le⸗
dügvirenin cctoꝛitas tua Mapa venerãde: q qlſitt wleele He
dligni Gntn one quã cliẽtulo tuo ꝓpoſuiſti:⁊ ↄgrua reſpo⸗ ſ flidei tue arbitroꝛ ↄuerſatiõeʒ ſan⸗
n en ſa tua per epłaz mãdaſti: H ẽ de panibꝰa fidelli⸗ cram: quã habes ĩ xp̃o ihu ad ſa⸗
leine bus ĩ altari oblatis: quis illis iure vti debeettt:· cerdotalis oꝛdinis dignitatẽ: ar⸗
a. Ein ſt quãtũ a pcipuis eccłie doctoꝛibꝰiueſtigare voy ctam tibi ⁊ anguſtã itellectꝰ viã i dño reſerare
Ahenei 4 lui:i paucis tibi reſeribere curaui.Teſtes aut qꝛ pᷣcedentibꝰ meritis ac vtutis inſignibꝰad h̊ᷣ
pideſelin lidonei: q̃ͥs ad hãc rẽ coꝛroboꝛandã ↄcitaui: hi officiuʒ electꝰa deo es.Licet in multis gra xpᷣi
nncttit, ſũt. Gtegoꝛiꝰ Maʒianʒenus mirabilis doctoꝛ ſine oꝑibus cõpꝛobet᷑: ⁊ ceſſante merito ↄuer⸗
uudlntii Cyrillꝰ Althanaſiꝰ: Theophilꝰ: Anatholius: ſationis ac vite:ſola dei dona fructificent.Tñ
1Ahili n, Johes Chꝛyſoſtomꝰ: Euſtachius: Euſebius qꝛmu p ceteris elecꝰa deo cõpꝛobaris:q ⁊ legis
oumnin , Chꝛonographus:a nr̃ Hilariꝰ.qͥ oẽs vno oꝛe opa impleuiſti: ⁊ cõmoꝛaris in gra vſq; ad ſu⸗
1 nuntͤ eodẽq; cõſenſu veluti vera ſanctiſpũs oꝛgana pereminẽtẽ ſciẽtie charitatẽ intellectu dei tecũ
nicnch an athemati mucrone cẽſent eẽ feriẽdos: quii loquẽte feſtinãt exiſtẽtibꝰcogitatiõibꝰ inſant⸗

—

bus:hoc vis noſſe:qð futurꝰes:totiꝰ tibi eccle
ſie ꝓut pᷣcipis:ſact̃a reſerabo. doctrie oꝛdineʒ
⁊ locũ cuſtodiẽs: et qͥd q̃liter obvᷣuare debeas
docẽs:ſi modo ad iniuriaʒ nõ reuoces nouelle
exhoꝛtatiõis induſtriã.ac te nõ pudeat pauliſ⸗
per mĩoꝛẽ eẽ dũ diſcis Quia ſepoſito vt vides
puilegio dignitatis: habes de nob ampliꝰ qðᷣ
q̃ras:⁊ id qð iã pꝛidẽ in ↄſecratiõe cõſtitutũ te

eẽ credis. Reſtat vt capias:ne minoꝛ iueniar

in xpᷣo:qᷓ; i mũdo iterim nolaris: ac ſic falſi vo
cabuli inutilis paſtoꝛ exiſtas: cũ hec q̃ in dño

latent:ſacr̃a neſcires. Nos tñ tenẽtes in omni

diſputatiõe rõneʒ:ac tecũ ſimpliciter fabulan⸗
tes:veꝝ te epᷣm aiaꝝ debere eẽ monſtrabimus
vt factꝰ tibi ipᷣe iudex:h̊ qð loqmur:implere fe
ſtines: ⁊ noꝰ ↄſentiẽs:verecundia ⁊ cõfuſione
reiecta:eligas abiectus eẽ in domo dei:magis
qᷓ; habitare i tabernaculis pctõꝝ. Sic eni ihs
ait: Reges gentiũ dñant᷑ eoꝝ:⁊ qͥ ptãtem hñt:

dñi vocent᷑.vos aũt nõ ſic:Fᷣ qͥ maioꝛ ẽ vr̃m:fi
at ſicut minoꝛ.⁊ qͥ pᷣnceps ẽ fiat ſicut miniſter.

Quis eni maioꝛ ẽ:qui recũbit an qͥ miniſtrat:ĩ
gentib“ qdem qͥ diſcũbit.int᷑ vos aũt non ſic:vᷣ
q miniſtrat. Ego autẽ in medio vrm ſũ ſicut q̃̊
miſtrat.Et vos qꝛ eſtis pꝑmanẽtes mecũ in tẽ⸗
ptationibꝰmeis.Ego diſpono vob ſicut diſpo
ſuit mihi pater meꝰ regnũ: vt edatis ⁊ bibatis
i mẽſa mea in regno meo.⁊ ſedeatis ſuꝑ ſedes

duodecim iudicates duodecim tribus iirł. Et

alibi rectoꝛẽ poſuerunt te:noli extolli.ſed eſto
tãq; vnꝰex ipᷣis.Et alibi:nõ vt dñeris clero: ſᷣ
vt foꝛma ſis ouibꝰ.Et alibi.Tẽplũ dei eſtis:⁊

ſpũs dei habitat in vob. Si qͥs aũt tẽplum dei

violauerit:diſperdet illũ deꝰ.eplum eni dei
ſanctũ ẽ:qð eſtis vos.Quoniã ex ipᷣo ⁊ ꝑ ipſũ
⁊ in ipᷣo ſũt oĩa:ipᷣi głia in ſecula AUnꝰenĩ deus
⁊ pr dñi nr̃i ihu xpᷣi:ex quo oia.⁊ nos in ipᷣo:⁊
vnus dñs ieſus xpᷣs:p quem oia:⁊ nos p ipᷣm

Sʒ nõ in oibꝰeſt ſcientia.Cecitas eni ↄtigit ex

Pte in iſrł:donec plenitudo gentiũ intraret: et

ſic ois iſrłſaluꝰ fieret. Concluſit ergo deus oia
ſub peccato: vt oĩiuʒ miſereat᷑. Añ oia humili⸗

tatem dilige: qꝛ ſuꝑbia apoſtatare facit a deo:
⁊ initiũ oĩis peccati ſuꝑbia ẽ.SDeꝰeni nr foꝛmã
Fui accipiẽs:humiliauit ſe vſq; ad moꝛtẽ:moꝛ
tem aũt crucis. Oẽs ſcripturas mẽte ꝑcurre:
totũ canonẽ lege.atq; habens añ ocłos exẽpla
ſanctoꝝ:imitare qð bonũ ẽ.emulare qð ſãctuʒ
eſt Factuſq; tibi Hieroſoly ma celeſtis deo vo
ta reſtitue.domũ ĩ te ⁊ tẽplũ Salomonis ediſi
ca:tabernaculũ fabꝛica: ⁊ diligentiꝰ exoꝛnare
feſtina. Intra ſãcta ſctõꝝ:indeſiciẽs lumẽ accẽ
de. ꝑfectionẽ in oibꝰ tene. Mone cuſtodiaʒ oꝛi

tuo:⁊ oſtiũ circũſtantie labijs tuis. Nõ des in

tẽptationẽ aiam tus:⁊ dic. Ois caro fenum: ⁊
ois gia eius vt flos feni.aruit fenũ ⁊ flos deci

dit. vbum aſit dñi manet ineternũ. Sacerdos

eni dñi qͥ de oꝛe ſuo ꝓfert iuſticiã: ⁊ exqͥrẽtibꝰ

nunciat veritatẽ:angelꝰdei oĩpotentis eſt. In
oibꝰ cauſis ſerua iuſticiã.peregrinantem. ⁊ oꝛ⸗
phanũ: ⁊ viduã:⁊ pauperẽ: vł pupillũ vacuo
gremio nõ dimittas. Ibiq; theſaurũ tuuʒ vbi

⁊ coꝛ tuũ eſt:cõde.Cũ oĩbus fratribꝰtuis ſicut

ſcriptũ eſt:pacẽ habe.Coõcilia fuge.ne dũ iudi
cas ↄdẽneris.Sic eni ſcriptũ eſt:beatꝰ vir qui

nõ abijt in ↄſilio ĩpioꝝ.⁊ in via pctõꝝ nõ ſtetit
⁊ in cathedra peſtilẽtie nõ ſedit.ſed in lege dñi

fuit volũtas eiꝰ.⁊ in lege eius meditabitur die
ac nocre. NPotentũ ꝑſonas:diuitum noticias:
ſalutãtiũ obſequia ita accipe: vt pauperẽ non

ↄtriſtes:nec vlli faſtidiũ excuſatiõis inducas.

Nõ recedat liber legis vt ſcriptũ eſt: de manu
tua.ſed meditare ĩ eo die ac nocte.Sic eni ſcri⸗
ptũ eſt. Sine offenſione eſtote iudeis ⁊ grecis
eccłie dei:ſicut ⁊ ego oĩbꝰ ꝑ oĩa placeo:nõ que

rens qð mihi vtile ẽ.ſʒ qdᷣ multis:vt ſalui fiãt.

Pꝛius qᷓ; audias:ne iudices quẽqᷓ;. atq; añ ꝓ⸗
bationẽ accuſatiõis illate: neminẽ a tua cõomu
nione ſuſpẽdas.qꝛ nõ ſtatim qͥ accuſat᷑ reus ẽꝓ
F6q́ ↄuincit᷑ crimioſus. Nec pᷣſtandũ odijs ſin-
guloꝝ eſt:vt inocentũ fratrum donet᷑ iniuria.
Quinimo timoꝛẽ dñi añ oculos ſemꝑ hñs:vt
totũ qð agit᷑:deo ⁊ xpᷣo ſcias eſſe pᷣſentandum
HEaã pterit figura huiꝰ mũdi:⁊ deo magis obe⸗
dire ↄ uenit qᷓ; hoĩbꝰ.Qui ſcit pᷣterita:de futu

ris eſtimat. vno eni ᷣmone tota lex adimplet᷑.

Ome qð tibi fieri nolueris:alij ne feceris. Ho
miſ ſi fieri põt poſtpoſita pſone tue cura :officij

q; reuerẽtia:ſeruũ ſeruis eẽ te cõuenit: atq; ita
iſrł in oibus pdocere:vt qͥcunq; audiunt ↄuer

ſatione tua magis qᷓ; ᷣmone ꝓficiãt.Sic enim
ſcriptũ ẽ:in ſapia ambulate ad eos qͥ foꝛis ſint
NHõ te extollat ſalutatio plurimoꝝ. unera
diuitũ et obſequia te nõ vincãt.qꝛ munera vt
ſcriptũ ẽ excecãt oculos iudicũ.Nec plłꝰſit apð
te matrona nobilis et diues:qᷓ; ꝓfeſſa pauꝑ at
q; mendica:aut vidua maritali auxilio deſtitu

ta:equalis ei q̃ habet viꝝ potẽtẽ in ſeculo vide
atur Alienũ te a ꝑſonis oluʒ reddendũ iudica
Ac ꝓpter iniuſticiã in iudicio pauperẽ non de

fendas.nec ꝓpter gram diuiti indecenter aſſi⸗
ſtas.aut ſi non potes facere: cognitionem re
ſpue cauſaꝝ.Sola eſto tibi lectione ⁊ oꝛatione
ↄtentus. Neminẽ eni vt ſcriptũ eſt diligit deꝰ:
niſi eũ qͥ cum ſapia habitat.ac nullũ ledit Iſta

ſi feceris:deo vtilis in oibus cõpꝛobatus :pfe

ctum ſacerdotiũ in te retẽtabis. Expelle de tẽ⸗

plo xpᷣi oues ⁊ boues:⁊ colũbas vendentes:⁊

nũmularioꝝ euerte mẽſas.qꝛ domus patr no
ſtri domus negociationis eſſe nõ debet: ſᷣ oꝛa⸗

tionis.Et qð iudicio dei pijcit᷑: deſiderari ꝓ⸗
pter dãnationis ſniam non opoꝛtet ne repꝛobi

Crao

pueniomurt

ſſenoſhik

ſennisgin
ſſtrückin
vxchangels

ciaſtoiigen

nibꝰeccte ca

phoeged
Plaſandeus

nüreuertenis

P e⸗

(ſt

fren

viſſwpiüüreri

ſurecionẽt

fſociütdeoſel
lſcrgo foſt

ppbetafulte
lieatq; vtutie
canfolaao:

uisdeions

(ccsfundis
licparete⸗
cum oſbus
rleles ſimmp
phetam::
goſciote
phetemere
officiop ſipp
niogai
dedei mebꝛi⸗

cckieſacſm.

isdicerione

pyis eſegöf
tlſtodi Be⸗
Diigenyf
Algencö

guanisrgenuſt
nopotseſtin

ſooi velitab

häkraccſpias

lereogab

hüanic
Dembiaſo⸗
hedepteſn
ſueßpoſtite

ſdltin

deitre tch
ſatconiif
deoxpogen
ſerentditi

Aunuloos rj

ſſterolibe
nmicnedof

NNNN
Cd oünige
onelithird
3Doſtunpotcts

e: thahhring

ANoce Geenin⸗

eſoriles giis

iüggunit
Onutanſluſi

esniihin.
e: hennmiamnchne
tinaltiteni
cöſtntiodiſt⸗

Anundori nun
oallosſenptie
ſncſezſnnn
idtdeonegut

niſärötmi deft

gepeller Mnpe
aineſtenb
Norenean fr
circöent: al
ngeudiunt ,
Eeidtsefcioſtt
nme: inn

wä KAnment

di ecdeſtn
iß ii

nnlanglon⸗
potätiſfſelt

negei Soin

ꝑ hos gradus ſi vniuerſa obſeruaueris q̃ ſcri⸗

nü reuertereis. J
De pᷣmo gdu eccłie qͥ foſſarioꝝ oꝛdo eſt.
Rinmus igit᷑ in clericis foſſarioꝝ oꝛdo
p eſt:qͥ in ſuitudinem Tobie ſancti ſepe⸗
AlAlicre moꝛtuos admonent᷑: vt exhibẽtes
viſibiliũ rerũ curã ad inuiſibiliũ feſtinent:⁊ re

ſurrectionẽ carnis credẽtes in dño totũ quod

faciũt deo ſe pᷣſtare nõ moꝛtuis cognoſcãt.Ta

les ergo foſſarios eccłie cõuenit:q̃lis LCobias
pꝓpheta fuit: eius ſidei:eius ſanctitatis:eiꝰ ſciẽ

tie atq; vtutis. Non ergo putes paruũ eẽ offi⸗

cium foſſarioꝛuz. At ſicut ceteri ſacerdotes fa⸗
mulis dei deſpicias ſacrm: acplus diuerſoꝛuzʒ

ſᷣuis defoꝛas vel amicis qᷓ; x̃i in tẽplo cũ pꝛe⸗

ces fundis:cuiꝰ mẽbꝛa veneraris:cũ oĩbꝰ par⸗
ticipare te ↄuenit:non ſolũ in altari:ſᷣ ⁊ domi:

cum oibus eſſe ↄuiuã:atq; iter domeſticos pa
rietes ſimpliciter reſidere. Si amas Tobiã ꝓ⸗
phetam:⁊ ſi eius imitaris exempluʒ:ſiimples
qð ſcriptũ eſt. Qui recipit pphetã in noie pꝛo
phete mercedẽ ꝓphete accipiet. Caue ne huic

officio ꝑ ſuꝑpbiã tuã aliq̃ irroget᷑ iniuria:quam
laicus qͥ minoꝛ eſt Tobie nõ meret᷑. Te ita

de dei mẽbꝛis opoꝛtet hr̃e iudiciũ: vt itelligas

ecclie ſacrẽ̃m. Religionis eni et ſanctitatis ẽ:
epᷣs diceris non romani còſolatꝰ aut iuris. Si

H vis eſſe qdð factus es:vᷣua oꝛdinẽ tuum:locũ
q; cuſtodi Defer ꝓphete:vt ꝓpheta tibi ſerui
at. Dilige myſteria dei:vt ameris a xpᷣo. Noli

gliquem cõtriſtare illicite aut iniuſto odio ꝓſe

quaris:qꝛ tu ſicut xpᷣs es:⁊ ali xpᷣi ſunt:⁊ ne⸗

mo potẽs eſt in hoc ſeculo qͥ aliquem ſeruoꝛuz
ſuoꝛũ velit ab alijs cõculcari.tuipᷣe quoq; ſi li)
bẽter accipias qð dicturus ſũ:cũctoꝝ famulis
Pppter eos qᷣbus ſeruiũt honoꝛẽt deferes: atq;
vnũquẽq; pꝓut potens ẽ eius dñs veneraberl.
DBic mihi qſo qͥs maioꝛ eſt xpᷣo:aut cui tãtũ de

bes:qͥ ꝓ te ſanguinem ſuum fudit:⁊ qͥ te eccłie

ſue pᷣpoſuit: ⁊ qͥ te honoꝛauit in cunctis: q oia
tibi diuitiaꝝ ſacr̃a ⁊ceſſit: Nunqͥd meret᷑ dũs ñs ñ tẽplo foꝛmam lectoꝛis
aſſumpſit. Sicut ergo lectoꝛes qͥ cantãt cãticũ

de tuꝰ: vt cũ hec pᷣſtiterit ꝓpter bonitatẽ ⁊ mi
ſericoꝛdiã ſuam ↄſeruos tuos depꝛimas?dero

ges xpo:ac nullũ niſi te ſolũ putes ad dñm ꝑti
neretibi tm exiſtimes reuerentiã deferẽdã : a
famulos xp̃i in ↄſecratiõe tibi creditos non in ang nen an⸗ iẽter ſacerdott
miſterio liberos: vt habeas:ſ vt puosĩi domi⸗ adaptat᷑:qͥ vſq; adeo equales tibi ſunt per hec
nationẽ poſſideas:lhec eni pᷣ ceteris deꝰdam⸗

Fo. CXIIII

Tractatus IIII Epiſtola LXII

fnueniamur in xpᷣ̃o. Sicq; fiet vt in veritate cõ
ſiſtens ſeptifoꝛmis eccłie ſacramentũ noſſe me
rearis qð in oĩpotẽtia dei cũ ſua veneratiõe cõ
ſiſtit.id ẽ.in patre ⁊ in filio ⁊ in ſpirituſãcto: in
archangelis:iĩ angelis:in ſapia:in hoibꝰ.Que
ia ſi diligẽter aſpicias:totꝰ in his diſputatio-⸗
nibꝰeccłie catholice fundamẽta cognoſces Et

nat:et nihil grauiꝰ fert:qᷓ; vt ſcias hoib defe⸗
rendũ deo ipᷣe nõ deferas:cũ ſeruũ pᷣncipis at⸗
q; militie deputatũ ꝓſequi ⁊ laceſſere nõ aude
as:eos qͥ veri dei ſerui ſũt:et vero xpᷣi caracte⸗

re cẽſiti ac ꝑ baptiſmũ gram xp̃i ⁊ ꝑ clericatus

officiũ militantes adiectione putes ignominia

deputãdos: vt plꝰ iterdũ apud ↄſciẽtiã tuazʒ ſi
iy bleruauer iniuriã nõ faciat nr̃a coꝛreptio: tam ᷣuis qᷓ; cle
pta ſut: deus erit in memoꝛia tua: ⁊ tu in domi

ricis parcas.Et i his aliqͥd vernaculũ duigas

illos velut alienos deſpicias: ⁊ malis mundo
placere qᷓ; xpᷣo. ꝛo xpᷣo:ꝓ ſide: ꝓreiigione:
F dpoſtto ſanctitatis deferre interdũ clericus

uo cogit᷑:⁊ ad ignominiã nõ ferendã vilis iu⸗
dicat᷑ in mũdo:qͥ ſũmus in celo eſt. Recte h re
pudias epᷣs.recta iſta nõ Puas Si epᷣs nõ vis:
ſi celoꝝ regna ↄtẽnis:ſi nullũ cum deo cupias
habere ↄſoꝛtiũ.Certe ſi electũ te a deo gratula
ris:ſi factũ te paſtoꝛẽ gregi:ſi te creatum ſacer

dotẽ cleric recognoſcis:laboꝛare debebis: ne

tibi tua mẽbꝛa diſpliceãt:ne id qð xpᷣi eſt repꝛo
betur.Si eni ait aplus:aut nunqͥd caput pedi
bus dicet nõ deſidero oꝑa vr̃a. Anũ eni coꝛpꝰ
⁊ multa ſũt mẽbꝛa.Si iu caput es:pedum tibi
officia neceſſaria ſũt: ptinere ad honoꝛẽ tuum
atq; ad ſubſtãtiam coꝛpoꝛalẽ pedes ipᷣe cogno
ſcis:ſine his vt ipᷣe noſti ambulare non potes.
hi te ſuſtinẽt:hi totũ coꝛpꝰ ꝑpmouẽt:hi dirigũt
caput:hi pꝛimũ te eſſe faciũt. NPerditis his cõ⸗
temneris a cũctis:ac tibi ipᷣe odibilis factꝰama

Be ſcðo qdu eccłie qͥ oſtiarioꝝ oꝛdo eſt.
kEtcuũdus oſtiarioꝝ locꝰ ẽ qui claues re
ſ gni celoꝝ tenẽt: qͥ patriarchis dant᷑: q̊
pbſrlrſüt poꝛtis hierłm: aut int᷑ bonũ ⁊ ma⸗
lum habẽtes iudiciũ aperiũt qð nemo claudit

ram vitam in ſeculo retentabis.

⁊claudũt qð nemo apꝑit. Jam hic oſiderare te
ↄuenit:q̃ circa oſtiarios dei debet eẽ diligẽtia

quãta his vbis atq; officij reuerẽtia ꝑ te defe⸗
rẽda ſit:intrare tẽplũ niſi ꝑ hos non potes Hi
ſunt oꝛdinati ꝑ vices ſuas: ⁊ oĩia que intus ſũt

exvtraq; cuſtodiunt: ac ꝑfecti in oibus fideles

recipiant:reſpnãt infideles.

4α

Be tertio gqdu eccłie qͥ lectoꝝ oꝛdo eſt.

Ertius lectoꝛ oꝛdo eſt:qͥ deo xpᷣo ⁊ p⸗
t phetis dat᷑: ᷣm qð ſcriptũ eſt. Exalta
vocẽ tuam ⁊ dic. Omis caro fenum:⁊
oĩs gloꝛia homis ſicut flos feni.aruit fenum: ⁊

flos decidit. Nerbũ aũt dñi manet ineternum

Beniq; dñs n legẽs in tẽplo foꝛmam lectoꝛis

Moyſi ⁊ agni hi ſunt qͥ ſequunt᷑ agnũ imacu⸗
latũ quocunq; ierit:q̃ͥ cum mulieribꝰ non coin

quinauerũt: vgines eni ſũt. oꝝ numerus eſt

angeloꝝ: ⁊ nomen angeli ↄueniẽter ſacerdoti

officia ſãctitatis ſicut ſcriptũ legis Hac dos
2

qui de theſauro de oꝛe ſuo pfert iuſticiaʒ: ⁊ ex
quirentibꝰannũciat vitatẽ angelus omnipotẽ

tis dei eſt.

Be qrto gdu ecclie qͥ ſubdiaconoꝶ oꝛdo eſt

Aartus eccliaſtice diſpoſitiõis in ſub

q diacono eſt oꝛdo:qͥ metranatinei aael
lanft in hũilitate dno uiẽtes. ꝓpter H
in euãgelio ihs ad Nathanael ait:Hiceſt verꝰ
iſraelita: in quo dolus non ẽ. Cui reſpõdens ie

ſus ait. Anteq; Ohiliwus te vocaret: cũ eſſes

ſub ſicu noui te.qð ꝓpterea ſcriptum eſt: vt tu
eius locuʒ diſpoſitionẽq; cognoſcas: ꝓpterea
dus nr foꝛmã dei accipiens humiliauit ſe vſqG
ad moꝛtẽ: moꝛtẽ aũt crucis.ꝓpter qð ſemꝑ ge

nu flexo oꝛare mãdamur. Ois eni qͥ ſe humili⸗
at exaltabit᷑: ⁊ ͥ ſe exaltat humiliabitur. Mꝛo
pter h̊ egyptus cõpetẽtibꝰ plagis ꝑcutit᷑ a do⸗
mino. Hec dies ꝓfectiõis ex egypto paſca dñi

nuncupat᷑: vt qꝛ paſca noſtrũ imolatus ẽxp̃s:
plenitudinẽ totius myſterij atq;ſacr̃i in rey of
ficijs recogn

eſſe cognoſcis : its et inuiſit
aut ei ↄcoꝛdiã vtilẽ eſſe ꝑpende:ne ↄficere coꝛ

pus xpᷣi ⁊ ſanguinẽ vltra nõ poſſis:ſi vẽturus

ad altariũ dei eccłie mẽbꝛa neglexeris.
BSe quinto gradu eccleſie qui leuuaxꝝ ſeu di
ALLconoꝝ oꝛdo eet.
q Aintus in diaconibꝰ oꝛdo ſacri ẽ: qᷣꝝ

ſſooꝛs dei eſt: qͥ recedere de tẽplo dñi die
ac nocte ꝓhibent᷑: qͥ colũna ⁊ fundamẽtũ veri

tatis ſũt: ꝗ eccleſias dei ſuſtinẽt: qui altare xõi
ſunt: in q irmant᷑ ſacra in quo offert oblatio.
Quid ergo in tẽplo dei vt ipᷣe noſti venerabili fectã in ſe hr̃e iubeat᷑ dñi ſanctitatẽ.Deniq; ex
oibꝰ tribubꝰ ĩ ieſu naue libꝛo Leuite ciuitates
accipiũt:vt tu intelligas nullũ eſſe hoiuʒ genꝰ
nullã terrã:nullũ locũ:nullã gentẽ:q̃ non huic
ꝓpter dñm ſeruire iubeat᷑. De leuitis aũt decc
mas decimaꝝ accipimus ſacerdotes:nec dare

us altari eẽ põt:qs nõ ſe ad m eſaz dñi acceſſu⸗
rus humiliet᷑: Et hi ſunt qͥs in apocalypſi legi
mus Seprẽ angeli eccleſiaꝝ:hi ſũt ſeptẽ cãde⸗
labꝛa aurea: hi voces tonitruoꝝ: hi in ſilitudi
nem ſacfoꝑꝝ. Noe iuſticie pcones nõ habentes

in ſe maculã ⁊ rugã atq; in cãdoꝛẽ lucis effecti:

in oi iſrł deo volente ꝑſpicui:puri mentibꝰ:ani

marũ candidi: vtutum oꝑatiõe pclari: humili

tate pᷣditi. quieti:humiles: euãgeliʒãtes pacẽ:
annũciantes bona:diſſenſiones rixas ⁊ ſcãda-
la reſecates:ſoli deo eloquentes:in tẽplo nibhil
de mũdo penitus cogitantes: dicentes patri

matri nõ nouimus vos: ſi
ſcentes. Beniq; ⁊ Leui vt ſcriptu legimus ſa⸗

cerdotalis tribus eſt: æ caput oiuʒ ſacerdotuz.
fine hoc ſacerdos nomen habet:officiſ non ha
bei: hic miniſter dei :: quia ſcriptũ eſt. Quis

oſcas: nec ꝑ arrogantiaʒ nõ feren
dam nõ deſpicias eos qͥ oblatiões in tẽplo dei
ſuſcipiũt: vt ſecretoꝝ oĩuʒz teſtes participes eti
am paſſionũ ſũt ⁊ cetera.hi eni pᷣmi deſideria
nr̃ᷣa ſuſcipiũt:hi ꝓbãt in nobis optimas volun
tates:hi repudiant malas:hi vt a deo ſuſcibia
mur aſſiſtunt: qͥꝝ tibi ſicut viſibiliter miſteria
biliter ppter pacem

:2 Hlios ſuos nõ agno⸗

maioꝛ eſt q̊ miniſtrat: an cui miniſtratur⸗ Etſi⸗

cut in ſacerdote ſecrati: ir⸗ in miniſtro eſt ſa
cramenti diſpenſatio. Illi oꝛare: huic pſallere
mandat᷑. Ille oblata ſanctificat:hicſãctificara
diſpẽſat. IJis etiam ſacerdotibꝰ ppter pᷣſũpti
onem non licet de menſa dñi tollere calicẽ: niſi
eis traditus fuerit a diacono: vt pᷣcedẽte mini

ſterio ſanctitatis humiliat pauliſper poſt cõ⸗
ſecrationẽ dum miniſterio dei inſtant:reueren

tiam vt debent recognoſcant. Ita eni deus no
ſter omnipotens vniuerſa diſpoſuit:vt qͥ maio
rem eſſe ſe crediderit minoꝛ ſit: ⁊ qͥ videret᷑ mi⸗
noꝛ maioꝛ exiſteret. Deniq; qᷓ; hoc veꝝ ſit ipſe

ꝓpende.Leuite inferunt oblationes in altari.

Leuite cõponunt menſam dñi. Leuite cum ſa

cerdotibꝰ dum ſacramẽta bñdicunt᷑ aſſiſtunt.

Leuite añ ſacerdotes oꝛant:vt ſicut diſtinctio .·
locoꝝ creditur in mũdo:etiam in altari dei vi⸗
deatur. Epᷣi ſuꝑbi ſunt:ſi nolint ſibi diaconos
anteponi. Si humilitatẽ diligunt maioꝛeʒ eſſe

in eo qð ſunt humiles cognoſcãt. Tũc deinde

vt aures habeamꝰad dñm diaconus acclamat

ipe pᷣdicat:ipſe hoꝛtat᷑:ipᷣe cõmonet aſtantibꝰ

ſacerdotibꝰne leuiter hãc vocem:que hec paes
cem annunciet:aut negligẽter aſpicias: aut cõ
temnendã putes Sufficit huic oꝛdini eum pr
dññm fuiſſe cõceſſum:vt non ſolłꝰ ſacerdos in tẽ
plo totuʒ agere ⁊ implere videat᷑. Eget officio
diaconi ſacerdos:ſicut ⁊ diaconus ſacerdotis
nec diues ſine paupe eſſe põt CPoſt cõſecratio
nerum eni omniũ ſacroꝝ:poſt oꝛationes:poſt re
citationes nominũ poſt omia myſteria deitat
pfectio:rurſus leuitis ĩ altari datur. Siaconꝰ
vt ſuperius dixi calicẽ tradat:teſtis paſſionis
teſtis diſpenſationis:teſtis humilitatis neela

tus in ſuꝑbiã is qͥ obtulit nihil ſperandũ ſibi a

diacono recognoſcat. Jo leuita ĩ cõſecratide
pfectꝰ ẽ:nec vltra iã ficut laicus bñdicit᷑: qꝛ o⸗

ip̃is ̊ accipe mandant᷑. Nũc aũt exquo ĩeccle⸗

ſis ſicut ĩ romano imperio creuit auaritia:p⸗e-
rijt lex ð ſacerdote:⁊ viſio ð ꝓph̊a Singuli qͥ
potẽtia epᷣalie nois qua ſibijpᷣt illicite abſq; ec
cleſia vẽdicauerũt:totũ qð leuitaꝝ eſt in vſus
ſuos redigũt nec hoc ſibi qð ſcriptum ẽ vendi

cant:ſed cunctis auferũt vniuerſa. Mẽdicat

infelix clericus in plateis: ⁊ ciuili ope mãcipa⸗
tus publicam a quolibet depoſcit alimoniã. et
qͥdẽ ex eo deſpicit᷑ a cũctis ſa cerdotale officü:
dum miſcðdia deſolatus iuſte putat᷑ ad hanc ig
nominis deueniſſe. Eget in ſede pꝛeſbyter: in

Croc
gileuben
Mennti

ſtrb:monun
goſeltmich

cuniufi

enmak⸗Sol

Vlik:ſobun

Ditaliens:

Uinoolbtos

ſterpoteretca
Glcart hin
Gſurgürcbine
chüͤlltesthin
crininis Eie
bliterpoſtce
Ntentus ſtia

Mupitollat,
unllognf
ſedebet:ital
vdieet öſni
Kenran

caſnehisi
Kewiered
nomndw
gecuſat ay⸗
(leſtadeich
atod deun
ple vltiois
deratio eni
enos qjritſi
linur.dun
noxem illici⸗
Ulſenppihet

Erxtus

( uur⸗i

(Conecießis⸗
(ndocoper

Nicadiſtunna⸗
ſgogbenedlcti
leltacſexßon
ſge hiſiis
Upenondede
ſecſeris pen

(pababtiſe

lusgdee
Nritenf

Aaptſnüi

bnsgpon le⸗

Pobaptizatüf

hbeme bapn
Neocniäfrt
ſo. drngreen

Cumeninoiſe

4

Hinicr
inmin
Krechie
hecie
ibe
tollerecat
Mßcee⸗

S

—
—
—22
—

4

=
=
=

—

=
—
S

S

—
=
= =

SS.
E=

„*

dinſanrfln

1 Inenidat
Geſtrnii
öhocrenſt
Nrtonts nit
N. Lauirant
dücionk it.

=

hrnſtudſänan
tumincelrridei.

noinſtidannn

dliannnanzeſe.

Nolä Tiednt
1dücnuatnt
ecömmnami,

vocem gnebeee

teraſpiaig ud
buiccndinongr

dnſobſacdee.

Videai. Eggtinn
diconusſacnt

1

—
—
—
—
=
—
=

ſtorationes pete

zumtun d
miden. Diunf

=☛
—

Nedſg.

Wniſtspeſone

sbundnstt⸗
bi ormdiſbi⸗
glnniciſrn⸗
asbücickn⸗

ncttni Denichce

li cehengen.

lienu nntl.

poſcũt miſcdiaʒ

Cractatus IIII Epiſtola

altari leuita:in ſecretario ſubdiaconus:i lecti⸗
one lectoꝛ:a in tẽplo oſtiarius:in ſepultura fol
ſariꝰ:moꝛiunt᷑ fame: et qͥ alios ſepelire mãdãt
:d miſereri alijs ſunt pꝛecepti.
Et cum ita fuerit: ſacerdos qͥ h̊ nõ fecerit con⸗

demnat᷑. Solꝰincubat diuitijs: ſolus miſterio

vtit᷑:ſolꝰvniuerſa ſibi vendicat:ſolꝰptes inua
dit alienas:ſolꝰoccidit vniuerſos. Nã ſi ſᷣm di
uinos libꝛos olia faceremꝰ:nec dici qͥcqᷓ; viſibi⸗
liter poterat cũctis:ſola in xpᷣi eccłia ſanctitas
abũdaret.Hinc ꝓpt᷑ ſacerdotuʒ auariciã odia

cõſurgũt:hinc epᷣi accuſant᷑ a clericl:hinc pꝛin
cipũ lites:hinc deſolationuʒ cauſe: hinc oꝛigo

crimints. Eteni ſi vnuſqſq; ita hũc mũdũ viſ
biliter poſſidere mãdat᷑:vt ſua tm poſſeſſione

ↄtentus ſit:ac res nõ inuadat alienas:nõ agn

pauꝑi tollat:nõ vineã :nõ ſubiectoꝝ aliqð :nõ
famulos:nõ fruciꝰ:quãto magis qᷣ eccłie dei pᷣ
eſſe debet:ita ĩ oibꝰ ᷣuare iuſticiã: vt h̊ ſibi tm

vẽdicet qð ſui iuris eẽ cognoſcit:Aliena nõ tã
Feurgiera n6 rapiat:eq̃lem ſe ceteris faciat.et

icut ſine his i eccłia nõ fit:ita ⁊ ſine his i eccle⸗
ſie miſterij diſpẽſatione nõ viuat.Certe vt ipᷣe
noſti qͥ viſibiliter i B mundo ius iuadit alienũ.
accuſat᷑ a pauꝑe:damnat᷑ a iudice. Ita ⁊ in ec

cleſia dei cũ vnuſqᷣſq; ſtipendia ſua perdit: cla
mat ad deuʒ: exaudit᷑ a xpᷣo. nec differt᷑ in hac

te vltiõis ſnia:ſi nõ reddunt᷑ vniuerſa. Mo
deratio eni dei pᷣces ac ſolũ nrm reddituʒ q̃rit:
ac nos qrit ſua bonitate ᷣuari.Sʒ ſi nõ cõuer⸗

timur. ſi duri coꝛde ſumus: ſi i peccatis vſq; ad
moꝛtem illicite ꝑduramꝰ. Aſſidue peccandi ſi⸗

„

cut ſcriptũ eſt deus nõ miſeref.

Belſlexto du ecclie:qͥ ſacerdotũ oꝛdo eſt.
FFFrvrtus ſenioꝝ oꝛdo ẽ:qͥ ſacerdotibꝰ da

ſ tur:qͥ pᷣſbyteri dicunt᷑:qͥ pᷣſunt eccleſie

dei: ⁊ xpᷣi ſacr̃a ↄficiunt.hi aũt i bñdi⸗

ctione cũ ep̃is ↄſoꝛtes miſterio ſũt.nulla ĩ cõſi⸗

ciendo coꝛꝑe xp̃i ac ſãguine int᷑ eos ⁊ epos cre
dẽda diſtantia ẽ: ⁊ euchariſtiã iã pꝛidẽ ꝑ pᷣſby⸗
teros benedictã ſi vſus exegerit epi acciꝑe de⸗
hent:ac ſe xpᷣo ac plenitudini eiꝰcõicare cogno
ſcere.Nã ſi q̊s ad iniuriaʒ reuocet aut putet ſe
accipe non debere euchariſtiã quã pᷣſbyter be⸗
nedixit:is ꝓfecto ꝑuerſus ẽ:credens dñʒ duo
coꝛꝑa habuiſſe. Unũ maiꝰ:⁊ vnũ minꝰ.Ma⸗
ius qð epᷣs ↄficit:qð pᷣſbyter minus.lic xpᷣm
diuidit: eiq; facit iniuriã. Ergo iter baptiſmũ
⁊ baptiſmũ põt eſſe diſtãtia: vt ſãctioꝛ iudicet᷑
quẽ baptiʒauit epᷣs:qᷓ; is quẽ leuita.ſicut ĩ acti
bus aploꝝ legis Eunuchũ a NPhilippo diaco⸗

no baptiʒatũ fuiſſe vt ſcripuʒ ẽ. Ecce aq:qͥs ꝓ
hibet me baptizari⸗⁊ ille ait nihil:ſi credis Ji

des eni qᷓ facit mũdũ: ⁊ qꝛ nõ ẽ dãtis ſ̊ accipiẽ⸗
tis. Ita credendũ ẽ in oĩ aia baptiſmũ eſſe gfe⸗
ctum: a in oi ſacerdote coꝛpꝰxp̃ᷣi eſſe ꝑfectuʒ.qᷓ

ri eius aut ſanguini poterit anteponi: Pꝛelby
ter xpᷣm ↄſecrat:cũ in altario dei ſacramẽta be

Fo. Cxv

non cõicat euchariſtie pᷣſbyteroꝛuʒ:non cõicat
xpᷣo.nec euchariſtiã ipᷣe bñdicit: qꝛ in eoĩ que
ſudicat ↄdẽnat᷑: atq; in ſiitudineʒ Jude tradi
toꝛis tradens dñi nullo cogente iple ſibi infert

manꝰ:ac ſuſpẽdio perit:qꝛ ſuꝑbia peccat i deo

Nec ego dico pᷣſcntibꝰ epᷣis aiq; aſtãtibꝰaltari
pᷣſbyteros poſſe ſacr̃a ↄſicere. Sʒ ſi foꝛte vſus
gregerie: f venientes ad eccleſiaʒ ſacerdotes
ijſdem hoꝛis qͥbꝰaut oblatio parata nõ ſit: aut
nõ poſſit offerri:non debere epᷣm repudiare eu
chariſtiã pᷣſbyteroꝝ ſi ponat᷑ i altari.qꝛ accipi
opꝑtet epᷣm:qm coꝛpꝰeſt xpᷣi.ſicut eni ſcriptũ ẽ
Vos eni eſtis coꝛpus xpᷣi ⁊ mẽbꝛa ex ꝑte.Cha
ritas eni ceperit multitudinẽ peccatoꝝ. Fides
Spes:Charitas. tria hec Maioꝛ his ẽ chari
tas Charitas patiẽs eſt: benigna ẽ:nõ emulaf᷑
nõ inflat᷑:nõ perperã agit.Oia credit:omia ſu
ſtinet:charitas nunqᷓ; excidit.Et qꝛ ſcriptũ eſ᷑
pᷣbyteri duplici honoꝛe honoꝛãt᷑ maxime q la
boꝛãt in vᷣbo dñi pᷣdicare eos decet: vtile ẽ be⸗
nedicere:cõgruũ ↄfirmare:ↄuenit reddere cõ⸗

munionẽ: neceſſe ẽ viſitare infirmos: oꝛare pꝛo
inualidis:atq; oia de ſacr̃a cõplere:pᷣſertim cũ
in oꝛiẽte eam ſemꝑ ↄſuetudinẽ ⁊ in illyrico eti

italia atq; in africa oibus locis tẽpoꝛibꝰ apłoꝝ
fuiſſe manifeſtũ ſit.Ac ſola ꝓpter auctoꝛitateʒ
ſũmo ſacerdoti clericoꝝ oꝛdinatio: ⁊ vᷣginũ cõ

ſecratio reſeruata ſit: cũ baſilice altaris ⁊ chꝛiſ

me dedicatione vel ſatiſfactionea multis diſe ci
plina eccłie vẽdicata ↄcoꝛdiã ſacerdotũ ſolue⸗
ret: ſcãdala generaret. ꝓpter h̊ ⁊ nuꝑ epiſcopa
lis electio ad metropolitanuʒz remiſſa ẽ.⁊ cum

huic ſũma dat᷑ ptãs:alijs adimit᷑ hec facultas

⁊ incipiũt etiã ſũmi ſacerdotes pati nõ ex iure
ſ ex neceſſitate aliũ ſacrdotẽ: ne huic epᷣs inuię⸗
dia diabolice tẽptationis inflatꝰ raſcat᷑ in tem
plo. Si ep̃i cohoꝛtãt᷑ plebẽ: ſi in eccleſijs pꝛedi
cent:ſi plebibꝰ vi ſcriptũ eſt bñdicant:eteni ob
uianti iſta ſic dicã: qͥnõ vult pᷣſbyteros facere
q̃ iubẽt᷑ a deo:qͥs maioꝛ eſt xpᷣo: aut qͥs orgo⸗

nedicit. bũdicere populũ nõ debet: qͥ xpᷣm etiã
iubetur ↄſecrare: Virgines etiã dei lʒ aplłs di
cat: De vginibꝰ pᷣceptuʒ dñi nõ habeo:tñ hoe
rõne faciẽte ſi vſus exegerit ꝑ eũ benediciſi ne
ceſie ẽ manifeſtũ eſt:qꝛ maria mater dñi xpᷣiſo
roꝛ eſt virginũ: ⁊ euchariſtia xpᷣi xps:⁊ minoꝛ

maria qᷓ; dñs. Tſi credẽdũ ẽ ſũmi ſacerdot iu⸗
dicio: a B faciendũ eſſe qð iuſſerit circa laicos
iubẽtibus nob iuſtiſſimi ſacerdotes. pᷣſbyteri

dei bñdictiõis ꝑdunt officium: amittũt lingue
opus:nõ habẽt ↄfidentiã pᷣdicãdi. trũcatꝰ ẽ oi
ꝑte vᷣtutũ.ſolũ pᷣſ byteri nomen habet plenitu

dinẽ ac ꝑfectionẽ: q̃ ↄſecrationi eiꝰ cõpetit: nõ

retentat. Quis hic ergo o ſacerdotes ban⸗ e:

DFVFoars

vt damna gregibeinferatis:qm̃ cũ paſtoꝛibus
potentiã veſtrã aufert᷑ deo digna diligentia
ↄtagiũ quoddã ⁊ calamitas creſcit in gregibꝰ
ac deo nro patrimonij ſui dãna cõqͥᷣritis: dum
ſoli vultis in eccleſijs potẽtari. Deniq; ⁊ chꝛiſ
me ea ratio ẽ atq; hic oꝛdo legimꝰ conſecratis:
baptiſatum dñm ⁊ i ſilitudine colũbe in ſpecie
chꝛiſmatis a patre vnctũ fuiſſe manifeſtũ ẽ. ac
plenitudo ſacramẽti coꝛpus eiꝰ⁊ ſanguis oſtẽ⸗
ſus. Que tua offerre licet etiam reliqua q̃ in eo
ſũt ↄſecrare.qꝛ in xpᷣo oĩs plenitudo diuinita⸗
tis coꝛpoꝛaliter habitat. Pꝛeſ byteri ergoſi ne
ceſſe eſt poſſunt chꝛiſma ↄſicere:niſi qꝛ ĩ coꝛpo
re eius chꝛiſma ẽ᷑. Siqͥdem hec regula etiã nũc
pᷣuat᷑ a plurimis atq; in eccleſijs multis ſic iſta
faciat. tñ mee hoc eẽ ſnie:nulli ep̃o ſuꝑ hoc in⸗

iuris eſſe faciẽdã:ne legem a me oponẽdaʒ eſſe

ei qᷣlex eſt pᷣſ byteri. Ab initio vr legimus nego
cioꝛũ iudices eẽ mãdati ſunt ſprter intereſſe
ſacerdotũ ↄſilio Quoniã ⁊ ipi pᷣ byteri vt legi
mus epi nuncupant᷑:ſᷣm qð ſcriptũ eſt ad Ti⸗

tum huiꝰ rei gra reliqui te crete: vt ea que de

ſũt coꝛrigas: ⁊ ↄſtituas ꝑ ciuitates pᷣſbyteros
quẽadmodũ tibi diſpoſui. Nides ergo pᷣſbyte
rũ epm dici:⁊ apłi Pauli eſſe ſententiã.⁊ alibi

ad Timotheuzʒ de eccleſie oꝛdine opoꝛtet eßᷣm

irrepᷣhenſibilẽ eſſe NUides ergo h̊ pᷣſ byteri non
fieri mentionẽ: ſed hũc eſſe locũ quem epᷣm vo⸗
cant.Et alibi ad epᷣm:pᷣcipe bec ⁊ doce: nemo
adoleſcentiã tuã ↄtemnat. ſed foꝛma eſto fide
lium in ſermone in cõuerſatiõe:in charitate:in
ſide in caſtitate. Intellige ergo in p̃ſbytero ſũ⸗

mam ſocerdotij collocari. Et alibi ad maioꝛes

natu qͥ vos poſuit epos regere eccliam ſuã.Et
alibi cuʒ ep̃ᷣis ⁊ diaconibus hilippus ſcribe⸗
ret. Creta vna macedonie ciuitas eſt. Et cũ ibi
Waakan epᷣis ⁊ diaconibꝰ ſcripſit:qͥd niſi eos
d ſunt pᷣſbyteri epᷣos vocat:Beniq; vt apoſto
lus Johes ep̃is ſcribit Senioꝛ elecie dñe quẽ
eps dignitatis. Salomõ qͥʒ ait pᷣſbytero: Hu⸗
milia animã tuã. Sed oderunt hoc ſacerdotes
. ſuꝑbi ip̃ſ byteris nomẽ:qͥ volũt eẽ hoc qð chꝛi
ſtus:q́; diſcipuloꝛũ pedes lauit:qͥ baptiʒatus ẽ
a Johe:lʒ baptiʒandum ſe Johes a dño pcla⸗
maret. Pꝛopterea ſcribovt ſi pᷣteriti tempoꝛis
erroꝛ non põt iã reuocari:vel pᷣſens in eccleſijs
ſuis faciãt qð rome:ſiue qð in oꝛiẽte: qð in ita⸗
lia:qð in creta ꝛqð in cypꝛo:qð in africa:qð i il
lyrico:qð in hiſpania:qð in bꝛitania:qð etiam
ex pte ꝑ gallias: quod in omnibꝰ locis: vbi hu
militas ꝑſeuerat qð i celis ẽ qð maius eſt: vbi
ſedes eoꝝ legis eſſe diſpoſitas: vt terrena cõtẽ

nas: vt nihil tibi de mundi iſtiↄuerſatiõe pꝛe⸗
ſumas. Reſpice hierim matrẽ oĩuʒ ſanctoꝝ oꝛ

natꝗ patriarchis ꝓphetis aplis ⁊ angelis dei.

diligo in veritate. Nam pᷣſ byter etatis nomen

II

Jpius ↄſuetudinẽ ſequere:ipſi⸗ ſacram Sta

ſuum illicita pᷣſumptiõe defendũt: ⁊ ↄſuetudi
nis dicunt eſſe qð nõ eſt. Nã ſi aliqͥs noſtꝝ pᷣte
riti tẽpoꝛis ↄſuetudinẽ poſſit agnoſcẽ: ꝓbarẽ

tibi h̊ qð loquoꝛ ab initio ſemꝑ:cuʒ apli pᷣdica
rent i eccleſijs fuiſſe vuata. Et poſtmodũ odio
ſinguloꝝ vitiata aliqꝗᷓ:aliquãta pᷣſũpta.Sʒ ne⸗

mo dãnandusẽ:nemo iudicãdus:imo oẽs in

mãſuetudine et charitate ſpũs amplectẽdi: vt

dũ nobiſcum bonitatis xpᷣi fundamẽta cogno

ſcant: ad edificiũ dei ſpõtanea volutate cõueni
ant: vt in culmine templi nobiſcuʒ permanere

mereantur. “
Be ſeptimo et pᷣcipuo gradu eccłie: q̃ oꝛdo

epiſcopalis ſeu ep̃oꝝʒ ee.
Eptimus aũt in his diſpoſitionibꝰ epi
ſcopalis oꝛdo eſt: ⁊ qͥ pᷣmus ⁊ ꝑfectus

in cũctis eſt:q̃ omnipotẽtie dei ⁊ in xpᷣo dona⸗

tur: ex quo ꝓceſſus oĩuʒ gloꝛiax plenitudo eſt
vtutũ:ex quo oia: in quo oĩa. Ipſe oꝛdinat ſa⸗

cerdotes:ipᷣe leuitas:ipᷣe ſubdiaconos:ipſele⸗
ctoꝛes:ipᷣe oſtiarios:ipᷣe foſſarios:ipᷣe arundi
nem tenẽs metitur hierlin :ip̃e fabꝛice dei pᷣeſt
ipᷣe qð vnuſqͥſq; facere debet oſtendit:ipſe cla

mat:ipᷣe recipit:ipſe ligat:ipᷣe ligata ſoluit:ipᷣe

claues regni celoꝝ habet:ipſe thꝛonũ dei reſe⸗

rat ⁊ claudit: ſupꝛa ſe nihil habens:ſi humilis
⁊ bonus ſit:ſi pfectus vt ſcriptum ẽ.Eſtote ꝑ

fecti ſicut ⁊ pater veſter ꝑfectus eſt: ſi obᷣuat

om̃ia:ſi hoſpitalis:ſi ſine crimine:ſi habẽs te⸗

ſtimoniũ bonũ:ſi vnius mulieris vir.id ẽ.ſue:
ſi tm ſua carne contẽptus ſit:alieni coꝛpoꝛisil⸗
lecebꝛas nõ reqrat: filios habẽs ſubditos i ca⸗

ſtitate:⁊ ſobꝛietate.qꝛ peccare i operibꝰ nõ de⸗
bet:qui in electione pfectus eſt.Huiꝰ ſacerdo⸗
talis veſtis eſt ꝑfecta dei głia.Ad hunc ꝑtiner
chꝛiſma ꝙ vpᷣs chꝛiſtianoꝝ eſt.id eſt.ſanctꝰ ſã⸗

ctoꝝ ⁊ xpᷣs animaꝝ:vᷣm qð ſcriptum ẽ. Nolite

tangere chꝛiſtos meos ⁊ in ꝓphetis meis noli⸗
te malignari uic ſũma a cunctis clericis atq;
ab om̃i populo deferẽda reuerẽtia ẽ:qꝛ nõ di⸗
cit figmẽtũ ei qui ſe finxit. Vt quid me finxiſti

ſic:aut nõ habet ptqtem ſigulus luti ex eandem
maſſa facere aliud qdem vas in honoꝛẽ: aliud
in ↄtumeliã:huic nõ cogitare de craſtino ꝓꝑ⸗

fectiöe mandat᷑.ic de veſtimẽto ⁊ victu ſolli

citus eẽ ꝓhibet᷑. hic ꝑ oĩa ſimilis deo eſt ſinõ
recedat a xpᷣo:ſᷣm qð ſcriptũ eſt. Tu es ſacer⸗

dos ineternũ ſᷣm oꝛdinẽ melchiſedech.Hic in
carne ambulat:non ᷣm carnẽ militat Hic non
vult eſſe niſi cum ihu. ic nemineʒ danat. Hic
ipſi etiaʒ Jude ſcias eum in paſſiõe pacificũ vt
xpᷣm eſſe debere hic oſculũ ei data quo tradit

lhic pᷣ cunctis patit᷑.Hic ſaluat vniuerſos.de

ho c officio amplius diſputare nihil poſſũ:qm̃

Cror

Güteci
eberenan

ntlut:inep⸗

fecorpollen

is aplos:
(iplume.

vosſimusl.

sdſoplis

luit Pharo
coqoincarne
eſes Ed
clooniͤ ſen
tHannsßſof
chlatoꝛetepe
qrißiſacerd
veritatislüt
Vltein vitnl
gſcenitin⸗
diont miuer
doti doffin⸗
Gelingne
GPorede
ſguelbde
N
fioſpos
rhs docto⸗
nisangeli
aplineßi
ſtolos:ſco⸗
deeßo vſ
ſubdiaconi
coꝛpoꝛis. G

ti quaoſi vr

ſeßmn goſe

hus delhab
olsuerit di

lnalegdel

cis vtſcriptu

nsſccllirpcl
Menodiuti
hio:nenoado
berlegsden
foceineogfe
ſostßopan
ll⸗ unn
fegreregenon
peregrinanon
lumusincar
1lt viduas
pponuberer
bͦenani
minptäre
ntlopaſt
heccauerig
ſonenn

ninfſing
als: ſooieſ
hianpnil
banlenidien
Wengümrcöei
hlazennne

dsieſiete
temugtnmn
nedeinnhe es

Glorirepeinee.

oia. Pendui
ſubaaconsiges
foſangs femm
nipeftwneri
cbetoſtenatcpe
bißeligeuſcr⸗
bipſethrnide
übabens:tbont
tſaiptuns Eſen
geuotſafn

7

konnneſbhit
nulens h tiſt
Eealenenpoßß⸗
ebisſubcliwgfr

Crrichenb/lde⸗

vach rbſunde
D AAbwnebin

pbenenroſt
nnscrie
Ccriniigſit
Gquidnrinf
lluslutſa
vaſbamn
ne dec in,
initot nin
n
uel,*
Achiel
e niin.
ſenineſdn
paſiie
jeiden
a n
Yeuh

=

„

SS-

EE=

5.

S=

=
☛ — =

=ꝛ
=

— =

—
=

—
n
=—-

— —
=
S =
— —
— ——

—

4

S
—
=
See--

—
=—

=
=
—
—

9

S=S
=

=
—
—

Srlletletg

dilikn:
Slrpuni t

Fo. CxVI

Tractatus IIII Epiſtola LXII

qð in clericis ↄſecratũ eſſe pᷣdidiciſti eᷣm ſolũ
habere manifeſtũ ẽ.in illis eſſe ꝑtes ⁊ membꝛa
vtutũ:in epᷣo plenitudinẽ diuinitatis habita⸗
re coꝛꝑaliter Altq; ita ẽ vt in ep̃ᷣis dñm in pᷣſby
teris apłos: qͥ ⁊ ipi ſũt recognoſcas.Sʒ quia

ſcriptum ẽ. Nõ vos me elegiſtis:ſed ego elegi
vos ſũmus ſacerdos. ODẽm enĩ ſuã ptãtem de⸗

us diſcipulis dedit: ?⁊ Moyſen deum dici vo⸗

luit Rharaonis.Atq; ipᷣe hõ ihs xpᷣs maioꝛi

eo qð in carne aparuit.Fuit ⁊ ̊ myſteriuʒ ec⸗

cleſie:qð Eſdras ſcripſit: qͥ in qnq; gradibus
collocatũ ſenſus nr̃i capitis tenet. Nãq; viſui

epᷣatus pᷣſbyteria dant᷑ ᷣm qð ſcriptũ ẽ. Spe⸗

culatoꝛẽ te poſi ui domui iſrł. Leuite odoꝛatui:
qꝛ ipᷣi ſacerdotibꝰ iũcti colũne:⁊ fundamentuʒ

veritatis ſũt: ipᷣi ẽi foꝛma puris mẽtibꝰ odoꝛ
vite in vita ſũt: ⁊ ꝑ manus eoꝛũ odoꝛ ſacrificij

aſcendit in ↄſpectu dei. Natinei auditui vt au
diant vniuerſi diuinis verbis ac pᷣceptis ſacer
dotũ ⁊ officijs leuitaꝝ.Sacri cãtoꝛes ſermoni
qð ẽ lingue.Oſtiarij ſiue foſſarij ſicut ſcriptuʒ
eſt. Pone dñe cuſtodiaʒ oꝛi meo:⁊ oſtiũ circũ⸗
ſtantie labijs meis.Ex vᷣbis enĩ nr̃is iuſtifica⸗
mur. In oꝛe eni hoĩs vita ⁊ moꝛs:ideo in foſſa
rijs ſpus ꝓphetaꝝ ꝓphetis ſubiectꝰ ẽ: in oſtia
rijs doctoꝛes:in lectoꝛibꝰ ꝓphete:in ſubdiaco

nis angeli: in diaconibꝰarchangeli:in p̃ſbyter/
apłi:in epᷣis deus Deniq; ſcriptũ eſt pᷣmo apo

ſtolos:ſcdᷣo ꝓphetas:tertio doctoꝛes.Et ideo

de epo vſq; ad diaconuʒ ſpũs diſpoſitio ẽ. De

ſubdiaconibꝰ vſq; ad oſtiarios aie in foſſarijs

coꝛpoꝛis.Sicq; has oẽs diſputatiões eccłiam
xpᷣi quaſi vnũ hoĩem deo ᷣuientem eſſe cogno

ſce:ſᷣm qð ſcriptum eſt. Vos eſtis tẽplũ dei:et
ſpũs dei habitat in vobis. Si q̃s templum dei
violauerit diſperdet illũ deus.Tẽpluʒ eni dei

ſanctũ ẽ:qð eſtis vos:pᷣdica aũt verbũ dei cun

ctis vt ſcriptũ ẽ. Exhoꝛtare oẽs diuitibus hu⸗
ius ſeculi: pᷣcipe non ſuꝑbe ſaꝑe:neq; ſapere ĩ
incerto diuitiaꝝ:ſed diuites eſſe in oꝑibus bo

nis: nemo adoleſcẽtiã tuã ↄtẽnat: non recedat
liber legis de manu tua: ſʒ meditaberis die ac

nocte in eo añ oĩia curam pauperum: qꝛ ꝓpter
nos xpᷣs pauꝑ factꝰ ẽ cũ eſſet diues. vt inopia
illiꝰ ditaremur. pfeſſas ⁊ eas q̃ᷓ vere vidue ſũt
req̃re: egẽtibꝰneceſſaria ſũminiſtra:ne ĩ quoqᷓ
peregrinationis nomen hoꝛreſcas. Qm̃ qᷓ;diu
ſumus in carne:pegrinamur a dño. Junloꝛes
aũt viduas deuita.cuʒ eni luxuriate fuerint in
xpᷣo nubere volũt. Axoꝛi tue ꝓpter antiquaʒ
cõſuetudinẽ ac piculũ ſacerdoti nõ des aiam
tuã in ptãteʒ:ne foꝛte in ſimilitudinẽ Adei pa⸗

radiſo poſitus ↄfundaris atq; acceptam legeʒ

ſi peccaueris ꝑdas: ac nuditatis tue ↄſcius cõ
fuſionem mẽtis excipias: ⁊ locum ↄſecratiõis

amittas. Amanda qdeʒ vox eſt ſicut ecclia: vt

templũ dei. oꝛandũ cũ ea:legendũ:abſtinẽdũ:
cõmunicandũ in gnario nõ ĩ oꝑe: ſpũ non car
ne viuendũ.venerari aũt ⁊ te ꝓpter ↄiunctio⸗
nem legis debet:nõ deſiderari ꝓpter pᷣncipiuʒ
delinquẽdi.qꝛ tibi vſum ↄiugij interdictũ eſſe
pendis:cũ te epᷣm eſſe cognoſcis.habere ſeil⸗
a ex hoc xpᷣm gaudeat non maritũ:eẽ cuʒ deo
non habitare cũ cõiuge.domũ poſſidere:intra
domeſticos parietes: vernaculã ſanctitatẽ.ex⸗
ultet in dño:gr̃as agat deo:ꝙ de coꝛruptiõe li
berata tibi quoq; debitrix ſit.ꝙ ad hoc officiũ
volaſti:q;ↄlſentiente electus es a dño:ꝙ pꝛius
de oibus cũ tuis vt decuit tranſegiſti q; epiſco
patũ rogatus acciperes: ⁊ ſeparatus a cõiuge
in eccłia ꝑmaneres.Certus aũt ſum exẽplo bo
ne vite tue oẽs hoc eſſe facturos:vt i adoleſcẽ⸗
tia credẽtes deo dum ↄtemnũt terrena dinina
ꝑcipiant:⁊ emendati in omnibꝰ domino cõſe⸗

crentur: vt doctoꝛes plebiũ facti poſt emenda

tionẽ ſui pᷣdicent vniuerſis:⁊ ſalus oĩiuʒ nũcu⸗
pent᷑. Seculares aũt viros ad miniſteriũ non
aſſumas eccłie. Sic enim legis manus temere
nemini impoſueris.⁊ iteꝝ hi pꝛimũ cõpꝛoben⸗
tur: ⁊ ſic miniſtrent ſine crimine cõſtituti. Sũt
eni multi qui ſequẽtes vota populoꝝ:diſcipli
nam eccłie non obſeruant.ac ſine experimento
bone vite eligunt nõ ↄuerſos.atq; vt cõſuetu⸗
dinem repᷣhendam peccantes nobilitatẽ poti
qᷓ; moꝛes optimos benedicunt.⁊ ante regni ce⸗
leſtis gubernacula tradũt:qᷓ; de terrena ↄuer⸗
ſatione ſecuri ſint. quaſi vero deo deficiant ſa⸗
cerdotes.aut clericatus officiũ poſſit implere:
q̃ͥ necdũ cſtus didicit eſſe abſtinẽdo.ZLaceo de
reliqͥs vite documẽtis:ꝙ ignoꝛat libꝛos: ꝙ cõ⸗

ſuetudinẽ neſcit: ⁊ pꝛius doctoꝛ gẽtiũ ðꝛ vł mi

niſter: q;ᷓ diſcat aliquid. imperitus alieno iudi⸗
cio in poſterũ viuens:non dei ſed cuiuſcũq; fa
cit in oibus voluntatem. Dum enĩ inſtruere ſe

obedientia debet:cedit ad tẽpus:⁊ inuitus di

ſcipuli nomẽ accipit ĩi magiſtro:minoꝛq; fit mi
nimo. Cõcurrũt ad eccłiaʒ populi a ſacerdote
nouo aliquid audituri: qð edificet cũctos:qð
ſaluet vniuerſos:⁊ vltra ſolitum moꝛem foꝛte
nihil dicit᷑:ceras nectit:paginas ignotas cun⸗
ctas verſat in pectoꝛe:⁊ delicta omia recogno
ſcens ſola impudẽtia vtitur excuſantis: ⁊ hoc
ipᷣm qð rogatur iraſcitur. Quale tunc erit q̃ſo
epiſcope iudicium tuum: cum interrogat nie

hil dixeris:ac mulieres laicoſq; ſcientie agniti
oni vite itrare eccleſiam recognoueris? Sacra

mentoꝛum vero hec ratio eſt: atq; hic oꝛdo om
niũ naſcentium:qui in carne deſcendimus: vt
qui venientes in mũdum venũdamur ſub pee
cato.idolis ſeruientes pꝛimitus nuncupemur
Quis eni a quo ſeparatur eius ſeruus adijcit᷑:

eius operi mãcipatur.pꝛeſtat oſttetun culus

Dars

deſideriũ geſtat in ſenſu.pᷣualẽte eniĩ ignoꝛãtia
regnat auaricia q̃ radix oiuʒ maloꝝ eſt:⁊ inqſi

tio idoloꝝ:⁊ h; ẽ malũ qð difficile ſuꝑat᷑:qͥ non
aut habẽdi voluntate aut pauꝑtatis timoꝛe te
neat᷑.ſed qꝛ in exhoꝛtatiõe ꝓphetie ſermo pᷣdi
cãdus ẽ: neceſſe ẽ vti illis devauidius loquat᷑:
nominet᷑ ſᷣm qð ſcriptũ eſt. Oñs deꝰ tuꝰvnꝰ⸗

eſt. hi ſunt qͥs cathecuminos nominamꝰ:a ſub

iacentes caſtigationi: ⁊ liberũ ad xpᷣm haben⸗
tes arbitriũ.qꝛ pᷣncipiũ ſanctitatis ẽ dñm ihᷣjm
xpᷣm dei filiũ ↄfiteri ᷣm qð ſcriptũ ẽ.coꝛde cre⸗
dit ad iuſticia:oꝛe aũt ↄfeſſio fit ad ſalutẽ.Se⸗
cũdus ↄfitẽtiũ locꝰ:qͥ ad dei gẽ̃am feſtinantes
aliqd amplius qᷓ; fuerint eſſe deſiderant. Qui
ideo cõpetentes dicunt᷑.i.poſcentes dei gr̃am
deo iã vtiles ꝑ deſideriũ volũtatũ cõpetentes
celoꝝ regna:ac volẽtes iuri ſuo ꝑ miſcdiaʒ pᷣn⸗
cipalẽ hereditatẽ deũ vẽdicare: ab hoibꝰ abſti
nẽtes:ſperãtes lauacrũ xpᷣi:atq; ſinceri ⁊ pᷣſen
tis vite poſitũ ſibi terminũ recognoſcunt: ⁊ oꝛ
dinẽ future cõuerſatiõis aſpiciũt: vt qͥ anteqᷓ
Qccipiãt ſeruiũt xp̃o poſt acceptã fidem dei do
na nõ perdãt:aut tritam faciãt gram cui puire
voluerũt.Tertiꝰ baptiʒatoꝛũ oꝛdo ẽ: in qᷣbꝰ iã
xbs ea dicẽte aplo. Nelſcitis qm qui baptiʒati
eſtis in xpᷣo xpᷣm induiſtis.⁊ ideo cũ cogitam⸗
aliqd boni liberati a gẽtilitate cathecumini ſu⸗
mus cũ volumꝰ qð ſanctũ eſt cõpetentes:cum
oꝑamur bonabaptiʒzamur ⁊ cõmoꝛimur xp̃o.
Sz ſi foꝛte hͥ impugnãte diabolo quacũq; pec.
Cati maculatione violamur penitẽtia cõpetit:
q in ſititudinẽ diuini fontis ipᷣa peccata moꝛti
ficet: ac nos ſaluet in coꝛꝑe qᷓ cõpleta. Quart⸗
recõciliatiõis locus ẽ vt caput coꝛpoꝛis noſtri

ℳ₰

xpᷣm eſſe credamꝰ:qꝛ ecclie ſue:vir caput muli
eris.id ẽ.oiuʒ aĩaꝝ q̃ deũ tota mẽte ꝑquirunt.
Sal autẽ ppterea cathecuminis dat᷑ inmyſte
rio vt nos eſſe ſal terre.id ẽ.ſapiẽtiã dei noſca⸗
mus. Inuiſibilia eni eiꝰ vt ait apłs a creatura
mũdi ꝑ ea qᷓ̃ facta ſũt intellectacõſpiciũt᷑.ſem⸗
piterna qͥ; eius vtus ⁊ diuinitas:ita vt ſint in
excuſabiles ⁊ cetera. Baptiſmꝰ vo aq̃ẽ: q̃ tpe
paſſionis de latere xp̃i exiuit: ⁊ nullũ aliud ele
mẽtũ eſt qð in hoc mundo purificet vniuerſa:
qð oiuʒ poculũ ſit:qð viuiſicet cũcta. Et ideo
ſpũs vite in aqua ẽ, ⁊ ↄgregatio aquaꝝ maria
nomẽ accepit. Chꝛiſto eni renaſcit᷑ qͥ baptiʒat᷑
in fonte. Fons eni oꝛigo omniũ gratiaꝝ eſt: in
quo ſeptẽ gradus ſunt tres in deſcẽſu ⁊ tres in
aſcenſu. Septimus vo eſt qui ⁊ q̃rtus.id eſt.ſi
milis filio homis extinguens foꝛnacẽ ignis ar
dentis:ſtabilimentũ pedum:fundamẽtũ aque
in quo plenitudo diuinitatis habitat coꝛpoꝛa⸗
liter. Oleum vo ⁊ criſma eſſeſ. anctoꝛuʒ ſilentij
ipius ⁊ pinguedinis natura demonſtrat.Coꝛ⸗
pus domini panis verus ⁊ celeſtis e celo ẽ. Sã

des . . * *.

guis eius hoc?: qd ſcriptum ẽ. Ego ſum vitis
vera:ego aũt ſarmẽta:a qꝛ multa mẽbꝛa vnuʒ
aũt coꝛpus totius mũdi natura ↄtrita ẽ inuiſi⸗

bilibꝰ ſpeciebus ĩ cãdoꝛe lucis effectũ:atq; per

baptiſmũ aque in veritate cum ſemꝑ ſᷣm ſpeci
em coꝛpoꝛis ⁊ puritas ⁊ veritas volũtatis ap⸗

paret ꝓbata ꝑ ignẽ:vt his oĩbus impletis ali⸗
mẽtis nihil deſit viſibilitati. Mihil deſit myſte
rio dei: ac reſurrectio carnis aptiſſime cõpꝛo⸗
bet᷑. Cum hecq viſibilia ſũt ſanctiſicata ꝑ ver⸗
bum ⁊ oꝛationẽ xpᷣi coꝛpus effecta ſũt:q̃ oia ſii
veritate cõplecteris itelligens deuʒ opus vite
agis ⁊ cõmoꝛaris ĩ xpᷣo.Tu es ſacerdos ineter

num vᷣm oꝛdinẽ melchiſedech. Te decet hym⸗
nus deꝰ in ſyon:vt reddas vota in hierm. Ti
bi ↄuiuiũ xpᷣs ẽ:gaudiũ xpᷣs ẽ:cogitatio xpᷣs ẽ

deſideriũ xpᷣs eſt:lectio xpᷣs eſt:quies xpᷣs eſt:
atq; imperãs mundo CPharaonis deꝰ ẽ: poſt
̃ᷓ vniuerſa viciſti. Hec cunctis plebibꝰ tuis ſi
dignaris vt moneã ꝓut potes ſemper inſinua

memoꝛiã mei habens ĩ oꝛationibꝰ tuis ſanctis

yt liberet ab infidelibꝰ qͥ ſunt in iudea vt remiſ
ſionẽ cõſequamur peccatoꝛũ. Cert ſum enim

ego qꝛ ſupꝛa qᷓ; dico facies:debitoꝛeʒ eni te mi⸗
hi eſſe cognoſcis:vt ꝓ me deũ rogare non deſi

nas: qm ſicut iubere dignatus es officiũ diſpu
tationis impẽdi. Nec tibi legẽ quã ſequi debe⸗

as poſui:ſed q̃lis eſſe iã debeas ſtilo fauẽte de⸗

ſcripſi. AUnũ tin illud pᷣ ceteris rogo vt qꝛ mul⸗

ta ᷣm ↄſuetudinẽ tuã noua tibi vident᷑ eſſe cõ⸗
ſcripta:pᷣſumptioni mee dare veniã digneris.
nec putes nos ꝑuerſitatẽ aut nouitatẽ aliquã:
ſolã ſi dici fas ẽ diũſaꝝ ꝓuinciaꝝ ↄſuetudinẽ
publicare:ſᷣ ſiẽ repᷣhẽdit neminẽ:ita ⁊ dãnan⸗
dũ nullũ.pᷣſertim cuʒ oẽs eccłias deus fecerit.

Et in omnibꝰapoſtoli pꝛedicauerint:nec decet

quenqᷓ; ſtudere diſcoꝛdie vbi ꝓ oĩuʒ pace ſer⸗
uanda in diſceptatione eccleſiaſtice diſcipline
vincit ille qͥ vincit᷑:ac ſe victũ gratulabit᷑ Ego
tamẽ in oibus vobis cedo:qͥ oẽ qð facitis lau⸗

do: ⁊ imolationẽ bone rei iſtud veſtris ſenſibꝰ
derelinquo:vt vnꝰ alteꝝ exhoꝛtãs inuicẽ vos
de cõſuetudine noſtra doceat cõtemplatiõe:et
mihi hoc ſolũ peculiarius relaxetis:vt pꝛo me
oꝛare dignemini: qui ad emendationẽ omniuʒ

que cõſcripta ſunt obedientiã gerens:ita liben

ter habeo mihi aliquid imputare: vt mei pᷣmi⸗

tus ſciatis eẽ iudicij ̊ im iuſte ab oibus cõdẽ⸗
nandũ:qð vt cõſuetudo eccleſiaꝝ:aut diuino⸗
rũ libꝛoꝛũ ſcripta non rettinent.
Tractatus beati Auguſtini de paſtoꝛibus.
Quem ꝓpter materie ſimilitudineʒ huic libꝛo
ſubicimus:quem etiam in quibuſdaʒ exempla
ribꝰ inter beati Hieronymi epiſtolas iuenimꝰ.
Argumentum in eandẽYZ.

1 Ractaturus Auguſtinus de veris fal

Coc

cſchpaſtonh
lon

nonitionis

leraidolis

feineterece
tur meritog
letßtau
tes gylei
reregrotnte
nocneain
feticos dicel
Pſetin con
gvosaſeri
cüpoſintß⸗

fruckiperäͤi

ppetedocen

buomolisa

lenos easa x.

cus vie fut
lniſerro
ſeön volni
Cunrdende

etſ
Domadoon
fetpodest
pꝛgugtein
euangeiie
liacathol
Obimper
Eplub
1
ſeenonun
iineiusg
aiſluntpar
luutpaſtori
Ageos pphe
ſennus Aus
nooctreno
coflihon
honclecion
ayeſtalicti
lunabitißey
nls peſtore
ga uut
spa
ſelinte
loresigi
rnacut

apospaſc

dequibos;
ntgoerit
boſſode

uͤſffuithi

Wanbi
ecgnotz
ckalirt
Nnonis N o
masgepiyusl
erſnr iſ
Aumnp'nslni⸗
ummntantent
oi. Qoyiincin
edehtorzeſien⸗
deüſogrrnendr
uscocffcüdi
lege iſegide⸗
cbens ſflofuad
ms og
Eihi nitſed
ur ſenidihe
utvonienigici;
Mncur ſeudt
Ennin tinn⸗
aludalsſel.
Hauminnadee,
nizſnſe
tie dſcpte

=
E=

thotis liſt
curnotnin
lurts n

Tractatus IIII

ſiſq; paſtoꝛibus: que ſua ſunt querentibꝰ non
qWue ieſu chꝛiſti:exponit verba dominiice com
monitionis ꝑ Eʒzechielẽ ad paſtoꝛes iſrael ⁊ ce
tera:docẽs bonos paſtoꝛes ꝓ ſpiritalibus iu-

re metere carnalia:que lactis nomie intelligun

tur merito quoq; honoꝛẽ exigere: q̃ꝑ lanaʒ in
terpᷣtatur:arguens pᷣpoſitos populo blãdien⸗

tes ꝓpter tẽpoꝛalia:et eos qui infirmos erige⸗
re:egrotantes curare:⁊ errantes negligunt re
uocare.⁊ inde occaſione ſuſcepta agit ↄtra he⸗
reticos dicẽtes ſe inuitos nõ trahẽdos ad fidẽ

pᷣſertim contra donatiſtas exoꝛtos in Africa:

quos aſſerit ab erroꝛe reuocãdos: vel inuitos
cũ poſſint pᷣciſa ſarmenta dei munere in vitem

fructiferã inferri. Deinde verba pſequens ꝓ⸗

phete docet quẽadmodũ deus oues a paſtoꝛi⸗

bus malis adducat: vt ipᷣe paſcat in iudicio:di
cens eas a xpᷣo paſci:quãdo a bonis paſtoꝛibꝰ
eius vite fungentibꝰ paſcuntur. Qð fuit ſigna
tum i Petro:cui xpᷣs cõmiſſurus oues hoc qð
ſeipᷣm voluit nominari ⁊ q̃ſi vnum efficit. Do
cetur deinde qͥd iter vocẽ veri ⁊ pſeudo paſto⸗
ris interſit: ꝓbãs teſtimonijs ſcripiurarũ ↄtra
Bonatum vnã eſſe eccłiam toto oꝛbe diffuſam
reſpõdẽs tribus teſtimonijs que donatiſte de⸗
pꝛauate inducũt ex cantico cãticoꝝ a pſalmo ⁊
euangelio:que ipᷣe cõfutata heretica intelligẽ⸗
tia catholice interpᷣtatur:concludens eos iure
ab imperatoꝛibus ad vnitatẽ cõpelii.
Ebpla beati Augl.ð paſtoꝛibꝰ. E

ℳ

xp̃o:⁊ qꝛ oĩs vera ⁊ ſalubꝛis głia nr̃a

ipᷣeẽ:nõ nunc didicit pꝛimũ charitas via Eſt
eni in eius grege:et intendit et paſcit iirł. Sed

qm ſunt paſtoꝛes qui paſtoꝝ noie gaudere vo
lunt:paſtoꝛis autẽ officiũ implere nolũt: quid
ad eos ꝓpheta dicat ſicut lectũ audiuimꝰrecẽ⸗
ſeamus. Audite vos cuʒ intentiõe: audiamus
nos cũ tremoꝛe. Et factum ẽ ad me vᷣbum dñi
dicẽs:fili homis ꝓphetiʒza ſuꝑ paſtoꝛes iſrael.
Hhanc lectionẽ cũ legeret᷑ audiuimus. inc cũ
a veſtra ſãctitate aliqd loqui decreuerimꝰ: ad⸗

iuuabit ipᷣe vt vera dicamꝰ:ſi non noſtra dica⸗

mus.paſtoꝛes erimus: paſcẽtes non oues ſed
nos.Si aũt illius ſunt que dicimus pꝛo q̃libet
ipᷣe nos paſcet:hoc dicẽ dñs deus.O paſtoꝛes
iſrael qͥ paſcũt ſe ſolos: nunqd oues paſcũt pa
ſtoꝛes:id ẽ.nõ ſe paſcũt paſtoꝛes ſʒ oues. ec
pꝛima cauſa ẽ quare arguant᷑ paſtoꝛes iſti: qꝛ

ſeip̃os paſcũt nõ oues:qͥ ſũt qͥ ſeipᷣos paſcunt⸗:

de quibus dicit apoſtolus. Omes eni queſua
ſunt querũt:non que ihu xpᷣi. Mon eni quos i
loco iſto de quo periculoſa ratio reddit᷑: domi
nus ſi non dignitatẽ ſuam ſi non meritũ noſtꝝ

cõſtituit:habemus duo q̃daʒ plane diſtinguẽ⸗

ka. LXII

ISes tota nr̃a q⸗

Epiſtola LXIII

da. Vnũ ꝙ chꝛiſtiani ſumus. Alterum ꝙ pᷣpo

ſiti ſumus: Illud ꝙ chꝛiſtiani ſumus ꝓpt᷑ nos
eſt. Quod autem pᷣpoſiti ſumus ꝓpter vosẽ.
In eo ꝙ chꝛiſtiani ſumus attẽdat᷑ vtilitas no⸗
ſtra. In eo ꝙ pᷣpoſiti non niſi veſtra. Sunt au
tem multi chꝛiſtiani ⁊ non pᷣpoſiti:qͥ ꝑueniunt
ad deum facilioꝛe foꝛtaſſe itinere: ⁊ tanto expe
ditius ambulãtes:quanto minoꝛẽ ſarcinã poꝛ
tant. Nos aũt excepto ꝙ chꝛiſtiani ſumus:vn
de rönem reddimus deo de vita nr̃a:ſumꝰetiã
pᷣpoſiti:vnde rationẽ reddimus deo de diſpẽ⸗
ſatione noſtra.ad hoc iſtã difficultatẽ ꝓpono:

vt cõpatiẽtes nobis oꝛetis ꝓ nobis. Venit enĩ
dies:quo cuncta adducunt᷑ in iudiciuʒ. Et ille
dies ſi ſeculo lõge eſt: vnicuiq; homini vite ſue
vltimus ꝓpe eſt. Tamen vtri

nq; latere de? vo

luu: ⁊ quãdo veniat finis ſeculi:et quãdo ſit in
vnoquoq; homie huius vite finis. Vis non ti
mere diem occultũ: quãdo venerit inueniat te

paratũ. Cum ergo pᷣpoſiti ad hoc ſint:vt eis q;
bus pᷣſunt cõſulant:in eo ꝙ pᷣſũt nõ vtilitatem

ſuam attẽdant:ſed eoꝝ qui miniſtrant. ꝙ ſis
ita pᷣ̃poſitus eſt:vt ĩ eo ꝙ pᷣpoſuꝰ ẽ gaudeat:⁊

honoꝛẽ ſuũ q̃rat:et cõmoda ſua ſola reſpiciat:
ſe paſcit nõ oues dei Uidete quẽadmodũ vos

ſecuros fecerit deus. Qualeſcũq; ſũt qͥ nobis
pᷣſũt.Qualeſcũq; nos ſumus nobis.Securita

tem dedit qͥ paſci t iſrł.Nã deꝰ nõ deſerit oues
ſuas:et mali paſtoꝛes penas debitas luent: et

oues ꝓmiſſa ꝑcipiẽt. Aideamꝰergo qd alloq̃⸗

tur paſtoꝛibus ſeipᷣos paſcẽtibus nõ oues ſer⸗

mo dñi nemini palpans. Lac ↄſumitis:⁊ lana

vos tegitis: ⁊ qð craſſũ ẽ interficit:⁊ oues me
as non paſcitis:qð infirmatũ ẽ nõ cõfoꝛtaſtis:
⁊ qð egrotat nõ coꝛroboꝛaſtis:⁊ qð cõtribula⸗
tũ eſt non colligaſtis:⁊ qð errabat nõ reuoca⸗

ſtis: ⁊ quod perijt non inqſiſtis: ⁊ qd foꝛte fu⸗

it cõfeciſtis: et diſperſe ſunt oues mee eo ꝙ nõ

ſit paſtoꝛ.dicuntur enim paſtoꝛes paſcẽtes ſe
metipᷣos nõ oues:qui diligant: qui negligan?

Quid ergo diligunt:lac ↄſumitis:⁊ lanis vos

tegitis.Apoſtolus dicit.Quis plantat vineã:

⁊ de fructu eius non ſumit:quis paſcit gregẽ:

⁊ de lacte gregis non ſumit: IJnuenimus ergo

eſſe lac gregis qcquid a plebe dei tribuit᷑ pᷣpo⸗
ſitis ad ſuſtentãadũ victũ tẽpoꝛalẽ. Inde enim
loãbat᷑ apoſtolus:cũ hec diceret que cõmemo
raui.⁊ qð apoſtolus qᷓ;qᷓ; eligeret manibꝰ ſuis

tranſfigi:⁊ nec ipſum lac quereret ab ouibꝰ:tñ

lactis ptãteʒ ꝑcipiẽdi habere ſe dixit:⁊ ſic do⸗

minũ expoſuiſſe: vt qui euangeliũ annũciant:

de euangelio viuant.Et dicit ad alios coapo⸗

ſtolos ſuos:vos vſos fuiſſe hac poteſtate non

vſurpata ſʒ data:plus ille fecit vt nec qð debe
batur acciperet. Ipe ergo donauit ⁊ debitũ . S
aliꝰnõ exigit indebitũ.lle pl⸗ ſtcit eel is

eniim ſigniſicabat: qͥ egrum cũ adduceret ad
ſtabulariũ dixit.Si qͥs ampliꝰ erogaueris ire
deundo reddã tibi DBe his ergo q̊ nõ indigent

lacte gregis:qͥd plura dicamꝰmiſericoꝛdioꝛes

ſũt:vel potiꝰipᷣi miſcðie officiũ largius impen
dunt.poſſunt eni: ⁊ qð poſſunt faciũt:laudẽt᷑
hi:neq; dãnent᷑ illi. Nã ⁊ ipᷣe apłs qͥ h̊ nõ q̃re
bat:fructuoſas tñ oues eſſe cupiebat non ſteri

les ſine lactis vbertate. Itaq; cũ eſſet quodaʒ
te i magna indigẽtia victus i ↄfeſſiõe verita⸗
tis:miſſũ ẽ illi a fratribꝰ vnde neceſſitati ⁊ indi

ages ⁊ dixit: Efñ feciſtis cõmunicare neceſſita
tibus meis.Ego eni didici in qͥbꝰ ſũ ſufficiens
eſſe. Scio ⁊ abudare: ⁊ penuri pati. oĩa poſſũ

i eo q̊ͥ me ↄfoꝛtat. Verũtñ vos bñ feciſtj vſibꝰ

meis mittere.Sʒ vt oſtẽderet i eo qð illi bñ fe

cere:qð nõ ipᷣe q̃reret:ne iter illos eẽt q̃ ſeipſos

paſcũt nõ oues:nõ tã ſue gaudet ſubuẽtum ne
illoꝝ gaudebat fecũditati. Quid er

—

go ibi qrebat:nõ reqͥro inqͥᷣt datũ:ſʒ reqͥro fru⸗

ctũ:no ergo inqͥt vt explear:ſed ne vos inanes

remaneatis. Qui ergo nõ poſſunt facere quod
Paulꝰ:vt i manibꝰ ſuis trãſignat:accipiant ð
lacte ouiũ:ſuſtentẽt ſuã neceſſitatẽ:nõ h̊ ſibi q̃⸗
rant tanq; cõmodũ ſuũ:vt ex neceſſitate ſue pe
cunie videãt᷑ annũciare euãgeliũ:ſᷣ hoibꝰ illu⸗

minandis pᷣbeãt lucẽ vbi vitatis. Sũt eni tan
q; lucerne ſicut dictuʒ ẽ. Sint lũbi vr̃i pᷣcincti:

lucerne ardẽtes:⁊ nemo accẽdit lucernam:⁊

ponit eã ſub modio:ſᷣ ſuꝑ cãdelabꝛũ:vt luceat
oĩbꝰ qͥ in domo ſũt.ſic luceat lumẽ veſtrũ coꝛã
hoiĩbꝰ:vt videãt bona oꝑa vr̃a:⁊ gloꝛiſicẽt pa
trem veſtrũ qͥ in celis ẽ.Si ergo tibi lucerna ac
cẽderet᷑ ĩi domo:nõne adijceres oleũ ne extin⸗
gueret᷑: NPoꝛro ſi lucerna accepto oleo nõ luce

ret:nõ erat plane digna q̃ in cãdelabꝛo ponere

tur: q ↄtinuo frangeret᷑. AUñ eni viuit᷑ neceſſi
tatis ẽ accipe:charitatis ẽ pᷣbere:nõ tãqᷓ; vena

le ſit euãgeliũ vt iſtud ſit pᷣciũ ei:qð ſumunt q̃
annũciãt vn viuãt.Si eni ſic vẽdũt:magnam

rem vili p̃ᷣcio vẽdũt.Accipiãt ſuſtẽtationẽ ne⸗

ceſſitatis a ppło: mercedẽ diſpẽſationis a dño.
NHõ eni ẽ idone ꝓłs reddere mercedẽ illis qͥ ſi

bi i charitate euãgeliũ ſᷣuiuũt.nõ expectãt illi

mercedẽ niſi vnde ⁊ iſti ſalutẽ. Quid ergo iſtii

crepant᷑:vnde arguãt᷑:qͥ cum lac ſumerẽt:⁊ la⸗

nis ſe tegerẽt: oues negligebãt: Sua ergo tm
qᷓqrebãt nõ q̃ ißu xpᷣi. Sed qm̃ diximus qͥd ſit

bet lac victũ pᷣhet:qͥ pbet lanã honoꝛẽ pꝛebet.

Iſta ſunt duo q̃ a płis q̃runt᷑:qͥ ſemetipos pa

ſcũt nõ oues.Cõmodũ ſuplẽde neceſſitatis:et

fauoꝛẽ honoꝛis ⁊ laudis.Eteni veſtimẽtuʒ ꝓ⸗

pterea bñ intelligit᷑ in honoꝛe:qꝛ nuditateʒ te⸗
git. Etgnim vnuſqᷣſq; homo infirmus.⁊ qͥq eſt

q̃ſquis vobis pꝛeelt niſi qð vos eſtis:Carnem .
poꝛtãs moꝛtalis ẽ:mãducat:doꝛmit:ſurgit:na
tus eſt:moꝛiturꝰeſt.Si ergo cogitatis qͥd ſitſſe

ipᷣm homo eſt:tu t honoꝛãdo eũ velut angelũ

ↄtegis qð infirmũ ẽ:huiuſmodi indumẽtuʒ ac
ceperat a bona dei plebe. IJdẽ Paulus cũ dice

ret ſicut angelũ dei ſuſcepiſtis me:teſtimoniuʒ

vob ꝑhibeo:qꝛ ſi fieri poſſet oculos vros eru⸗
iſſetis: ⁊ dediſſetis mihi.Sed cũ tantus honoꝛ

exhibitꝰeſſet:nunqͥd ꝓpter ipᷣm honoꝛẽ ſibi ex

hibitum:ne foꝛte cũ argueret negaret᷑: ⁊ minꝰ

ip̃e apoſtolus laudaret᷑ pepercit errãtibꝰ: Nã
ſi hec feciſſet:eſſet inter illos qui ſeipᷣos paſcũt

non oues.diceret apud ſeipᷣm. Quid ad mep⸗
tinet:quiſq; quod vertit agat: victus meꝰ ſal-⸗
uus erit:et lac et lana ſatis eſt mihi.eat quiſq
quo poteſt. ergo ĩtegra tibi ſunt omnia ſic eat
quiſq; quo poteſt. nolo te pᷣpoſitũ facere: vnũ

te cõſtituo deipᷣa plebe.ſi patitur vnum mem

bꝛum cõpatiuntur omnia membꝛa. pꝓinde ipſe
apoſtolꝰ cuʒ eos cõmemoꝛat quales fuerint er
ga illum: ne quaſi oblitus eoꝛũ honoꝛiſicentia
videret᷑:⁊ teſtimoniũ phibet ſicut angeluʒ dei
ſuſceperint eum: ⁊ ꝙ ſi fieri poſſet oculos ſuos
yellet euertere et illi dare.et tamen accedit ad
ouem languidã:ad ouem putridaʒ:ſecare vul
nus:non parcere putredini.ergo inimicus fa-
ctus ſum. Veꝝ pᷣdicans ecce ⁊ accepit de lacte

ouiũ ſicut paulo ante memoꝛauimꝰ:⁊ indumẽ

tum ex lanis ouiũ.Sed tamẽ oues nõ neglexit

Non enĩ ſua querebat:ſed que ieſu xpᷣi. Abſit
ergo vt dicamus vobis. LNiuite vt vultis: ſe⸗
curi eſtote:deus neminẽ ꝑdit:tãtũmodo ſideʒ
chꝛiſtianã tenete. Non perdetille qð redemit:

nõ ꝑdet ꝓ quibus ſanguinẽ ſuuʒ fudit:⁊ ſi ſpy e

ctaculis volueritis oblectare animos veſtros

ite:quid mali ẽ? ⁊ feſta iſta que celebꝛãtur per
vniuerſas ciuitates in leticia ↄuiuantiũ ⁊ pub
licis mẽſis ſeipᷣos vt putãt iocũdãtium reuera

magis pereũtiũ:ite celebꝛare. agna eſt dei

miſericoꝛdia:que totum ignoſcat:coꝛonate ro
ſis vos anteqᷓ; marceſcant in domo dei veſtri:
qñ volueritis cõöuiuamini:implemmi cibo ⁊vi
no cum veſtris.ad hoc eni data eſt iſta creatu⸗
ra vt ꝑfruamini.nõ eni impijs ⁊ paganis eam
dedit deus ſʒ vobis. Nõ dedit hec ſi dixerimꝰ

foꝛte cõgregabimus turbas amplioꝛes.⁊ ſi ſũt

q̃dam qͥ nos non ſentiant hoc dicẽtes nõ recte

ſape paucos oſtẽdimus:qð ſi fecerimꝰ nõ vba
dei nõ verba xpᷣi dicentes ſed nr̃a:⁊ ſumus pa

ſtoꝛes noſmetipᷣos paſcẽtes nõ oues. Cum au
tem dixiſſet que diligãt iſti paſtoꝛes:dicet etqᷓ
negligant Vitia eni ouium late patent. Craſſe

oues ꝑpauce ſunt.id ẽ.ſolide in cibo veritatis
vtẽtes paſcuis bene ð munere dei:ſed mali illi

paſtoꝛes nõ parcũt talibus. parum eſt illas ꝙ

En⸗

lnlrinet
fant Fiſtas

ſtores naho
lierenyli

minenimn
ſunbonore

NVelo,Ali

ſiſin
gelodael

(elucſi,

göfacdll

ſdecaeris⸗

Caueratßf
gidointerft

Alles:t fott

aoudiern,

eoukenf

ſectudiin
lendikocet
emonuh

(öannni

meamec⸗
ſnia Qui
kamia me
ſlio cubic
ic oisq

ſus : u,

Quiergo
lmitat yſu
No paſcjtis.

lut:din
rrobotaſtl
(colligaſti⸗
Pperhtnoi

Gelerfegſt
M geritouis

recit Pato⸗

ifmpͤli⸗
Kinluſtics⸗

lgtone Aui

Cuſfmoferf
en hubpſean
ſenne pſyen

lnb
Uſtgepingri
niſſtelf,
Etröiai
ſcecögliren

—
—
E
=☛
=☛

— —
=
S

—
Z
=
=

==2,.1]
SS

☛D
E
S S

—

eipndorri

ac
aiſcizd⸗
in QAi
Gn:iavsn
chndian
biſunonnuſte
Poſtifuerni
mn
menbe zlpe
–——
corüi honnane
betſanngre
ipoſacalees
tanenadi
punidez:ſanent
i Aponincen
Cetnenul
onuun: iin
miontshit
geienrtz N
Gnientnllie ⸗
nttäunocrſin
tdetüecbnunt
iſug uitiir
rt nnuſt
Arllthill e
numüt

=
— S=

=2

1

See

=ä
S

=ꝛtÄm
=

6

SSSS

ſochkinun tuen

r, Mgein
lar ont
Ntono da tn
nplennichen
Aueſt ſacui
is 1hugnii⸗
Auherfinne
Imglatsti
deätc in
ſfferenn

=S=

Tractatus IIII

languẽtes ⁊ infirmas ⁊ errãtes ⁊ ꝑditas nõ cu
rant. ſ iſtas foꝛtes ⁊ pingues necat quãtuʒi ip
ſis eſt.ille viuẽt de miſcðᷣia dei:tñ quãtũ ad pa
ſtoꝛes malos attinet occidũt: male viuẽdo:ma
lũ exemplũ pᷣbẽdo.an fruſtra dictuʒ ẽ ſᷣuo dei

eminenti i mẽbꝛis ſũmi paſtoꝛis circa oẽs teip⸗
ſum bonoꝝ opeꝝ pᷣbẽs exẽplũ: ⁊ foꝛma eſto fi⸗

delis: Attẽdit eni ouis etiã foꝛtis plerũq; pꝛe⸗

poſitũ ſuũ male viuentẽ.ſi declinet oculos a re

gulis dñi:⁊ intẽdat in hoiem: incipit dicere in
coꝛde ſuo:ſi pᷣpoſuꝰmeus ſic viuit:ego qͥd ſũ qͥ
n faciã qð ille facit: Si foꝛtẽ ergo occidit ouẽ
id de ceteris qͥd faciet:qͥ illud qð nõ ipſe foꝛtiſi
cauerat:ſᷣ̊ foꝛte aut robuſtũ inuenerat male vi

uẽdo interficit. dico charitati veſtre ⁊ ſiviuũt

oues:⁊ foꝛtes ſũt oues i vbo dñi:⁊ tenẽt iſtud
qð audierunt a domino ſuo que dicunt facite:
que autem faciũt facere nolite. tamen qͥ ĩ con⸗
ſpectu dñi male viuit:quãtũ in illo ẽ eũ a qͥ at⸗
tendit᷑ occidit. Nõ ſibi ergo blãdiat᷑: qꝛ ille nõ
ẽ moꝛtuꝰ:ſᷣ homicid ac.
intẽdit mulierẽ ad ↄcupiſcẽdũ eã.Ecce illa ca
ſtaẽ: ⁊ mecchus ẽ iſte.Oñi eni vera ⁊ aꝑta eſt
ſnia. Quiſqͥs viderit mulierẽ ad ↄcupiſcendũ

uõ cũ laſciuꝰ homo

eam iã mecchatꝰ ẽ eã i coꝛde ſuo.nõ ꝑuenit ad

illiꝰ cubiculũ: ⁊ iterioꝛe iã ſuo cubili volutat᷑.
Sic oiĩs qͥ male viuit in ↄſpectu eoꝝ qͥbꝰ pᷣpo⸗
ſitus ẽ:quantũ in ipᷣo eſt occidit: ⁊ foꝛtes oues
Qui ergo imitat᷑ ppoſituʒ malum moꝛit᷑:qͥ nõ
imitat᷑ viuit:tñ quantũ ad illos ꝑtinet ambos
occidit. Et qð craſſũ ẽ iterficitis: ⁊ oues meas

nõ paſcitis. Jã audiſtis qͥ diligãt: audite qͥ ne

gligãt:qð infirmũ ẽ cõfoꝛtaſtis:⁊ qð tabuii nõ
coꝛroboꝛaſtis:⁊ qð ↄtribulatũ ẽ.id ẽ᷑.ↄfractuʒ
nõ colligaſtis: ⁊ qð errabat non reuocaſtis:et
qð perijt nõ inqͥſiſtis:⁊ qð foꝛte fuit ↄfeciſnis.

id ẽ.iterfeciſtis ⁊ occidiſtis. Infirmũ qͥpe ani

mü gerit ouis.qñ tẽptatiões ſibi pfuturas nõ
credit. Paſtoꝛ eni negligẽs qñ ſic credit: talis

inſirmꝰnõ illi dicit. fili accede ad ſeruitutẽ dei:
ſta in iuſticia ⁊ timoꝛe:⁊ pᷣpara aiam tuã ad tẽ⸗

ptationẽ. Qui aũt hoc loquit᷑ ↄfoꝛtat infirmũ
ex infirmo facit firmũ:vt nõ eũ crediderit pꝛo⸗

ſpera huiꝰ ſeculi ſperet. Si autẽ doctus fuerit

ſperare ꝓſpera ſeculi:ipᷣa ꝓſperitate coꝛrũpit

ſuꝑueniẽtibꝰaũt aduerſitatibꝰ ſauciat᷑:aut foꝛ

taſſis extinguit᷑. Nõ ergo eum edificat ſuꝑ pe⸗
trã qͥ ſic ediſicat:ᷣ ſuꝑ harenã. Metra aũt xpᷣs

eſt.xpᷣi aũt paſſiões imitãde ſũt:nõ xpᷣiano de

licie cõquirende. Cõfoꝛtatur infirmus cum ei
ðꝛ.ſpera qͥdem tẽptatiões huiꝰ ſeculi:vᷣ ab hoi
bus eruet te dñs: ſi ab illo non recederet retro

coꝛ tuũ.Nã ad ↄfoꝛtandũ coꝛ tuũ venit ille pa
ti: venit ille moꝛi: venit ille ſputis illini: venit

ſpinis coꝛonari: venit obpꝛobꝛia audire:venit
poſtremo ligno ↄfigi Dia hecille ꝓ te:tu nihil

quẽ recipit. Et para te flas rte
Aras recipi. lagellat aut oẽm inqͥt filiũ quem
recipit ⁊ tu foꝛte exceptꝰa paſſiõe flagelloꝝ:ex

Fo. CXVI

Epiſtola LXIII

ꝓ illo ſᷣ̊ ꝓ te.Quales aũt ſunt qͥ timẽt eos lede
re qbꝰ loquũt᷑:nõ ſolũ nõ pᷣparãt ad iminẽtes
tẽptationes:ſᷣ etiã pmittũt felicitatẽ huiꝰ ſecu
li:quã deꝰ ipᷣi ſeculo nõ ꝓmiſui.ille pᷣdicit labo

res vſq; i finẽ vẽturos ipᷣi ſeculo: ⁊ cuiꝰ ab iſll!

laboꝛibꝰexceptũ eẽ xpᷣianũ:qꝛ qͥ xpᷣianꝰ eſt ali⸗
qd plus paſſurꝰ ẽ ĩ ſeculo.Eteni ait apła. Oẽs
qui volunt in chꝛiſto viuere: ꝑſecutionẽ pati⸗
ent᷑.tu dicis ſi volueris i xpᷣo pie viuere: abũ⸗
dabüt tibi oia bona:⁊ ſiſilios non habes:ſuſci

pies ⁊ nutries oẽs. Nemo tibi moꝛit᷑:hec ineſt
ediſicatio tua Attẽde qͥd facias: vbi ponas.ſu
per arenã eſt:qð ↄſtituis.vẽturꝰ ẽ imber:influ

xurus ẽ fluuiꝰ:flaturꝰ ẽ ventꝰ:⁊ impingẽt i do
mũ iſtã: ⁊ cadet:⁊ fiet ruina eiꝰmagna.leua de
arena:⁊ pone ſupꝛa petraʒ:iĩ xpᷣo ſu quẽ vis eẽ
xp̃ᷣianũ.Attẽde ad paſſiones xp̃i:attẽde ad il⸗
lũ ſine vllo peccato:q̃ nõ rapuit exoluentẽ. At

tẽde ſcripturã dicentẽ. Slagellat alft oẽm filiũ
lagellari:aut certe non

ceptꝰa numero filioꝝ.ita ne inqes flagellat oẽʒ
Hiliũ:vt vnicũ:⁊ vnicꝰille de pr̃is ſubſtãtia na⸗

tus eq̃lis patri i foꝛma dei vbũ ꝑ quẽ facta ſũt
oĩa:nõ habebat vbi flagellaret᷑.ad h̊ carne in⸗

dutꝰ ẽ: vt ſine flagello nõ eſſet. Qui g̊ flagellat

vnicũ ſine peccato:nũqͥd relinqͥt adoptiuũ cuʒ

peccato:ĩ adoptionẽ vocatos nos eẽ apłs diẽ

adoptionẽ filioꝝ accepimꝰ:vt eſſemꝰ vni cohe⸗
redes:eſſemꝰ etiaʒ hereditas. Poſtula a me ⁊?⁊
dabo tibi gentes hereditatem tuã. Exempluʒ
vobis ꝓpoſuit ⁊ in paſſionibus ſuis:ſed ne fu
turis teptationibus deſiciat inĩrmus:nec fal⸗

ſa ſpe decipiẽdus eſt:nec erroꝛe frãgendus: 65

dic ei:pᷣpara animã tuam ad tẽptationem: ſe

foꝛte incipit labi:cõtremiſcere:nolle accedere.
habes aliquid ſidelis deus: qui non vos ſinat

temptari ſupꝛa quã ferre poteſtis. Illud autẽ?
ꝓmittere ⁊ pᷣdicare futuras paſſiones infirmũ
cõfirmare eſt. Timenti autẽ nimiũ ⁊ ex hoc de
territo cum polliceris miſericoꝛdiã det:non qꝛ

tẽptationes deerunt:ſed quia non ꝑmittit tem
ptari ſupꝛa qᷓ; poteſtis ferre:fractũ colligare E

Sunt eni qui cum auierint venturas tribula

tiones armant ſe magis: ⁊ qſi potum ſuũ ſicut
paruam ſibi eam putat fideliũ medicinã. Sed
queret mariyris głiaʒ. Sũt alij auditis futu
ris ⁊ neceſſario veniẽtibus tẽptationibꝰ:quas
pꝛopꝛie opoꝛtet venire chꝛiſtiano: quas nemo
ſentit:niſi qͥ voluerit eẽ vere xpᷣianꝰ. Imminẽ⸗
tibus ergo ſibi aliqbꝰ frãgit᷑ ⁊ claudicat: affer

Aſolatiõis alligamẽtũ: alliga qð fractũ eſt. dic
ne timeas.nõ deerit i tẽptationibꝰ ille ĩ quẽ cre

didiſti: fidelis deꝰ: qui nõ ſinat te tẽptari ſupꝛa
qᷓ; potes ferre.nõ hoc a me audis.Apoſtolus

Foars

dielt:q̃ etiã dieit an vultis experimẽtũ eiꝰ acci

pere qͥ in me loquit᷑ x̃s:lhoc ergo cum audis
ab ipo chꝛiſto:audis ⁊ ab illo paſtoꝛe:qͥ paſcit
iſrł. Illi eni dictum eſt Putabis eos in lachꝛy

mis in menſura. Qð enim ait apoſtolꝰnõ ſinit
tẽptari vos ſupꝛa qᷓ; poteſtis ferre. Hoc ait ꝓ⸗
pheta in menſura tm:tu noli dimittere coꝛrigẽ
tem:adhoꝛtantẽ:trementẽ: a cõſolantẽ:a ſanã

tem. Qðò infirmum eſt inqͥt non cõfoꝛtaſtis: pa

ſtoꝛibus maledicit: paſtoꝛibꝰfalſis paſtoꝛibus
ſua querentibus non que ihu chꝛiſti:ex cõmo⸗
do lactis ⁊ lane gaudentibꝰ: oues omnino nõ
curantibus Et qð male habuit non coꝛroboꝛa

ſitis inter infirmũ.id eſt.non infirmuʒ. Nam di
cuntur infirmi etiam egrotãtes: ſed inter infir⸗
mum ⁊ egrotuʒ.id eſt.male habentẽ hoc mihi
viget᷑ itereſſe.Etenim iſta fratres q̃ diſtingue

re vicunq; conamur foꝛte ⁊ nos poſſumus ma

ioꝛe diligẽtia melius diſtinguere: ⁊ alius peri⸗
tioꝛ vel lumine coꝛꝑis plenioꝛ.interim ne frau

demini quãtum ad verba attinet ſcripture qð
ſentio loquoꝛ. Infirmo ne accidat temptatio 2
eum frangat timendũ eſt. Languens autem iã

cupiditate aliqua egrotat: cupiditate aliqua i⸗
pedit᷑ ab intrada via dei:a ſubeundo ingo chꝛi

ſti. Attendite illos homies volẽtes bene viue⸗
re:iam ſtatuentes bene viuere: ⁊ minus idone
os mala pati ſicut parati ſũt bona facere. CPer
tinet autẽ ad chꝛiſtianã firmitatẽ non ſolũ ope

rari que bona ſunt:ſed ⁊ tolerare que mala ſũt
Qui ergo videtur feruere in operibus bonis:

ſed iminẽtes paſſiones tolerare nolle: aut non
poſſe: infirmi ſunt. Qui vero aliqua cupidita⸗
te mala amatoꝛes mundi ab ipᷣis bonis operi⸗
bus reuocant᷑:languidi ⁊ egroti iacent. quiſpe
qui in ipᷣo languoꝛe tãqᷓ; ſine vllis viribꝰ nihil
boni poſſunt operari. Talis in anima paralyti

cus ille fuit quem cuʒ domino inferre non poſ-

ſent: qui eum poꝛtabant tectum aperuerunt:

depoſuerũt. id ẽ. tanqᷓ; ſi in anima hoc velis fa

cere vt tectũ aperias: ⁊ deponas ad dominuʒ

animã paralyticã: diſſolutaʒ omnibꝰ membꝛis

⁊ vacantẽ ab omni opere bono: grauatã vtiq;

hpeccatis ſuis: et languentẽ moꝛbo cupiditatis
ſue. Si ergo diſſoluta ſunt mẽbꝛa omnia:et eſt

par alyſis interioꝛ vt ꝑuenias ad medicuzʒ (foꝛ
te eni latet medicus: hoc eſt iſte verus itellectꝰ
ſn ſcripiuris occultus)eſt aꝑire tectuʒ depo⸗

nere paralyticũ.qð qui nõ faciunt ⁊ facere ne⸗

gligunt: audiſtis que audiant qd male habuit
non coꝛroboꝛaſtis: ⁊ qð cõtribulatũ eſt nõ col
ligaſtis:iam hinc diximus. Fractꝰ eni erat ter

roꝛe tẽptationũ. Accidit aliquid vnde qð fra⸗
ctum eſt colliget᷑ cõſolatione illa fidelis deus q

vos ſinat tẽptari ſupꝛa qᷓ; poteſtis ferre:ſed fa
ciet cu tẽytatiõe etiã exitũ vt poſſitis ſuſtinere

roꝛe inqͥt ſũ:ſi i iteritu

eni dicentẽ apłm.

III

„—

Et qð errabat nõ reuocaſtis. Ecce vñ inter be
reticos periclitamur: ⁊ qðᷣ errabat non reuoca
ſtis: ⁊ qd perijt nõ inqᷣſiſtis Hinc inter manus

latronũ ⁊ dentes lupoꝝ furentiũ vtrũq; verſa

mur: 7 8 his ꝑicułnr̃is vt oꝛetis oꝛamꝰ:æ cõtu
maces lu
nob dicũt erroꝛe ſuo ⁊ ꝑditõe ſua.qͥd vos vuli
q́d vos q̃ritis: q̃ſi nõ ipᷣa cauſa ſit vxt q̃rere eos

t oues qꝛ qrunt᷑ errãtes alienas ſeſe a

velimus: ⁊ q̃re qramꝰ qꝛ errãt ⁊ pereüũt.Si ĩ er
ine qᷣd me vis: qͥd me q̃ris:
qͥd in erroꝛe es: reuocare volo. Quia periſtis

iuenire volo.ſic volo errare:ſic volo perire:ſic
vis errare:ſic vis ꝑire.quãto melius ego nolo
pꝛoꝛſus audeo dicere. Inpoꝛtunus ſũ Audio
ꝛedica verbũ:inſta opoꝛ⸗
tune:impoꝛtune.qbꝰoppoꝛtune: qͥbꝰ impoꝛtuꝰ⸗·
ne⸗ Oppoꝛtune vtiq; volẽtibꝰ:impoꝛiune nolẽk
tibꝰ. ꝓꝛſus impoꝛtunꝰ ſũ audeo dicere: tu vis
errare:tu vis perire:ego Nato dvult poſtre
mMolille qͥ me terret. Si voluero vie
vide qͥd increpet. Qð errabat non reuocaſtis:
et qð perijt nõ inquiſiſtis: te magis timebo qᷓ;
ip̃m. Opoꝛtet nos oẽs exhiberi ante tribunai
xp̃i:non te timeo non eni potes euertere tribuu
nal xpᷣi. reuocabo errantẽ: reqͥram ꝑdituʒ: = ſi
me laniet inqͥrentẽ vepꝛes ſiluarũ:ꝑ oĩia angu,
ſta me coartabo: oẽs ſepes excutiã:qᷓtũ tu mi
hi viriũ dñs terrens donat:oiĩa ꝑagrabo:reuo
cabo errantẽ:requirã pereuntẽ.timeo negligẽ
tem etiã qð foꝛte eſt occidã. Vide eni qð ſeᷣẽ
⁊ qð foꝛte fuit ↄfeciſtis. Si neglexero errantẽ
atq; pereuntẽ:⁊ eũ qͥ foꝛtis ẽ᷑:delectauit errare

e qͥd dicat:

atq; perire. Cupio lucra exterioꝛa:ſ timeo plꝰ

damna interioꝛa. Si indifferẽtẽ habuero erro
rem tuũ:attendit qͥ foꝛtis ẽ: putat ire i hereſim
qñ aliqͥd cõmode ſecula reluxerit vnde imitte⸗
tur ſtatim mihi dicit foꝛtis ille periturus cũ te
perditũ non reqͥro: et hac deus ẽ.qͥd intereſte
homines inter ſe litigãtes hoc fecerunt: vbicũ
q; colendus ẽ deus:ſi foꝛte illi dixerit aliqs do
natiſta. nõ tibi do ſiliãẽ meã niſi fueris de parte

mea Ille opus ẽ vt attẽdat ⁊ dicat:ſi nihil ma

li eſſet eſſe de ꝑte eoꝑ nõↄtra illos dicerẽt tãta
paſtoꝛes noſtri:ꝓ illoꝝ erroꝛe ſatagerẽt. Sier
go ceſſemꝰ ⁊ taceamꝰↄtraria locuturus ẽ. Ati⸗
q; ſi malũ eſſet eſſe in ꝑte Donan:loquerentur
iinsgarer lucrari illos.
ſi errãt reuocarẽt illos.nõ fruſtra ergo cũ iam
dixiſſet ſuꝑiꝰ q;ð craſſũ ẽ iterfeciſtis. Ipᷣa ẽ eni
repetita ſenteutia niſi ex his q̃ ſupꝛa dixit nata

ↄtra:redarguerẽt eo

eſt: qð errabat non reuocaſtis:et qð perijt nõ
requiſiſtis:⁊ hoc faciendo qð foꝛte eſt interfe⸗
ciſtis. Pꝛoinde audi qͥd ſequitur de iſta negli⸗
d. gentia maloꝛum imo falſoꝛum paſtoꝛũ:et cum

diſperſe ſunt oues mee eo ꝙ non ſit paſtoꝛ: et

facte ſunt in comeſtura omnibus beſtijs agri:

ſroch

rermnoles

cpaforſet

berenkpeſ
tespeſeentt
Eintinbeſiu
ſtiricupent

xntdeerotb
ſbusdipenin.

— — s „

alestneeinon
inenionont
1ipbiuechen
mten bteau
Gfrpeutaro⸗
ſonisctuſt

eintumeſces

paſamzglen
Clooſadieinod
Pilcnptunns:
ontiiſedun
anentin mon
colip deſer
Kopansc
deeſcorene
Cisipnntens
onmnemonns
tumnozente
llochlosmn
um mihi.
eſt. Auxilii
lertomn.no
ſanalis:ui⸗
lbusſedad

ls hec tibidea

ſeri:yty
Panliego

Lan oeulost⸗
cſeiur nun
Eopoſtenqh

devyenitaurait

füdininng
bugoſſchnsckh

Utſecumofte

lium neiade
Columunetd⸗
Amabuntenn

uan poſler

uinaamniraot
rabaktanch

fetocznsa

i oemn möte,

ncirfuan

bſcögaf Vit⸗

dlegtoneten
Monmneſae

eer ne nt
jnlpt
Nuenſietdt
batmmerſte⸗
lenggsnnth
tdidaimerdun
polesamnmentt
eneihen ane
8ſlvari pcune
Serauniinn
Nein egeonn
mnti. impnegt
Ade nictie
Snegernocnmi
giNledaunen
mmnorurflintont
Hai habaen

uneſbeneſn.

Uren mhleini⸗
lepammsd
ilung
efeegrun:pd
Udirentalcer
nidfvens dett
1dienſinbin
naſlos diciin
vrſangtu
locnmuntst
muntocummn
Gmilunn

IIII

Tractatus

furãtur lupi inſidiantes:rapiũt leones fremẽ⸗
tes: cum oues non herent paſtoꝛi. Nampᷣſens
eſt paſtoꝛ:ſed male agentibus non eſt paſtoꝛ.⁊
inherent paſtoꝛibꝰ nõ paſtoꝛibus: ſeipos non
oues paſcentibꝰ:⁊ lethalis erroꝛ conſequitur.
Eunt in beſtias depꝛedantes ſe:et eoꝛũ moꝛte
ſatiari cupientes. Tales eni ſunt omes q̊ͥ gau⸗
dent de erroꝛibus alienis: beſtie ſũt paſte moꝛ

ſibus diſperſarũ:⁊ diſperſe ſunt: errauerunt

oues mee in omnẽ montẽ ⁊ in omneʒ collem al
tum:via montibus ⁊ collibus tumoꝛ terrenus

⁊ ſuꝑbia ſecłi extulit: ſuꝑbia Bonati fecit ſibi
partem ſubſequenteʒ cum Parmenianꝰ illius

cõfirmauit erroꝛem. Ille mons eſt: ille collis ẽ
ſic omis cuiuſlibet auctoꝛ erroꝛis terrena elati

one intumeſcẽs pmittit ouibus requiem bona
paſcua:⁊ aliquãdo inueniũt ibi oues paſcua

pluuia diei nõ de duricia mõtis. Habent eni ⁊
ipᷣi ſcripturas:habent ſacramẽta: nõ ſunt iſta

montiũ:ſed cum inueniunt᷑ in montibꝰ male re
manent in montibꝰ. Errãdo eni in mõtibus et

in collibꝰ deſerere gregẽ delerũt vnitatẽ: deſe⸗

rit vnitas cohoꝛtes cõtra leones ⁊ lupos. In⸗

de ergo reuocet deus ipᷣe:reuocet modo:audi
etis ipᷣm reuocãtẽ.Errauerũt inq̃t oues meei
omnẽ montẽ ⁊ in omnèẽ collẽ altũ:hoc eſt i oẽz
tumoꝛem terre. Sũt eni ⁊ montes honi. Leua

ui oculos meos in montes: vnde veniet auxili
um mihi.Et vide qꝛ non tibi a montibus ſpes

eſt.Auxiliũ inqͥt meum a domino: qͥ fecit celũ
⁊ terram.noli putare iniuriã facere te montibꝰ
ſanctis:quãdo dixeris:Auxiliũ meũ nõ ĩmon
tibus ſed a dño:qͥ fecit celum ⁊ terraʒ ipi mon

tes hec tibi clamant: Audio in vobis ſacramẽ⸗

tum fieri: vt vnuſquiſq; veſtrũ dicit.Ego ſum
Pauli:ego Apollo:ego Cephe. Ego aũt xpᷣi
Leua oculos in iſtum mõtẽ remeas.Audi eni
q̃d ſeq̃tur.nunqd Paulꝰcruciſixus eſtp nob⸗
Ergo poſtea qᷓ; leuaueris oculos in mõtes: vn
de venit auxiliũ tibi.id c.in auctoꝛẽ ſ gihtura⸗

rũ diuinaꝝ.Attende omnibꝰmedullis ſuis oi⸗

bus oſſibus clamantẽ:domine qͥs ſimilis tibi⸗

vt ſecurus ſine vlla iniuria montiũ dicas:auxi

lium meũ a domino qui fecit celum ⁊ terrã.nõ
ſolum tunc tibi non ſucceſſere montes ſeò tunc

amabunt:tunc magis fauebũt. ſi in iſis ſpem

tuam poſueris cõtriſtabunt᷑. Angelꝰ multa di

uina ⁊ mira oſtendens homini eb homineado

rabat᷑ tanqᷓ; leuantẽ oculos in montẽ.ait ille ſe
reuocans ad dominũ. HNoli inqt facere:illũ ad
oꝛa. Naʒ ego cõſeruus tuus ſum ⁊ fraty tuoꝝ
in oẽm mõteʒ ⁊ in oẽm collẽ:⁊ i oẽm faciẽ terre
lucẽt:ipᷣa amant:ipᷣa diligunt:nolunt moꝛi:vt
abſcõdat᷑ vita ipoꝝ in xpᷣo ſuꝑ oẽm faciẽ terre
dilectionẽ terrenoꝝ. Et qꝛ errates oues ſũt ſu
per omnẽ faciẽ terre:ſed iñ heretici ꝑ totã faci

Epiſtola LXI

em terre alij hic: alij ibi:nuſqᷓ; tamen deſũt imi·

7 .

non nouerũt.alia ſecta in africa:alia hereſisin
oꝛiente: alia ĩ egypto:alia ĩ meſopotamia NHer·
bi gra diuerſis locis ſunt diuerſe: ſᷣ vna mater
ſupbia oẽs genuit ſicut vna mater nr̃a catholi
ca oẽs xpᷣianos fideles toto oꝛbe diffuſos.Nꝭ ‚jö5
ergo mirũ ſi ſuperbia parit diſſentionẽ: chari⸗
tas vnionẽ: iñ ip̃a catholica mater ipᷣe paſtoꝛi
ea vbiq; qrit errates: cõfoꝛtat infirmos: curat
laguidos: alligat 2 fractos: alios ab iſt: alios
ab illis nõ ſe inuicẽ ſcientibꝰ.Sʒ tñ illa oẽs no.

uit:qꝛ cum oĩbꝰ fuſa ẽ. Verbi gratia ẽ in africa

ꝑps Donati: Eunomianinõ ſunt ĩ africa:ᷣK cu,z
parte Donati:ẽ hie catholica:ſũt i oꝛiente Eu
nomiani ꝗꝓbi aſt nõẽ ꝑs Donati. Sʒ ibi eſt ca
tholica.illa ſic eſt tanq; vitis creſcendo vbicd
diſfuſa:illic ſũt tanqᷓ; ſarmẽta inutilia agricole
falce pciſa merito ſterilitatis ſue.vt vitis puta

ret᷑: nõ amputaret᷑. Sarmẽta ergo illa vbi pᷣci

ſa ſunt ibi remãſerũt. Vitis aũt ereſcens in oia
⁊ ſarmẽta ſua nouit:q in illa mãſerunt: ⁊ iuxta⸗
ſeq̃ de illa pᷣciſa ſunt. Inde tñ reuocat errätes
qꝛ ⁊ de ramis fractis dicit apłs. Potens ẽ eni
deus iteꝝ inſerere illos:ſiue dicas oues erran⸗
tes a grege :ſiue dicas ligna pᷣcila de vite. nec

ad reuocãdas oues nec rurſus inſerẽda ligna

minus idoneus eſt deus.qꝛ ille ſummꝰpaſtoꝛ:

ille verus agricola:⁊ in omneʒ faciem terre di⸗

ſperſe ſunt:⁊ non fuit q̊ rereret.ſed in illis pa
ſtoꝛibus non fuit homo qui reòreret. Pꝛopte⸗
rea paſtoꝛes audiſe vbum dñi Niuo ego dicit
dominus deus. Nidete vnde cepit tanq; iuraz
tio eſt dei teſtiſicatio vite. Uiuo ego dicit dũs.

moꝛtui ſunt paſtoꝛes: ſed ſecure ſunt oues. AN

uit dñs. Aluo ego diẽ dominꝰ deus: quia au=t
paſtoꝛes moꝛtui ſunt: querẽtes non q̃ ieſuxpi.
Erunt ergo ⁊ inuenientur paſtoꝛes:non qà ſua
ſunt querentes ſed ihu chꝛiſti. Erunt plane vi·
uenientur plane:nec deerunt nec defuerũt Ri
deamus ergo quid dicat dominus qui ſe dictt
viuere. Atrum dicat ablaturum ſe ouesa pa⸗
ſtoꝛibus malis paſcẽtibꝰ ſeipᷣos nõ oues:⁊ do⸗·
turum ſe eas paſtoꝛibus bonis paſcẽtibꝰ oues
non ſe Aiuo ego dicit dominus deus: niſi po
eo ꝙ facte ſunt oues mee in cõmeſtura omnibꝰ

beſtijs cãpi eo ꝙ non eſſet paſtoꝛ. Rurſus pa-

n paſtoꝛes. Ouibꝰ eni talibꝰ male errantib?

male pᷣeuntibus non eſt paſtoꝛ: aſi pſens ẽ pa
ſtoꝛ: a p̃ſens ſit paſtoꝛ:qꝛ ⁊ cum pᷣſens ſit lux ?⁊
non dqſierunt paſtoꝛes oues meas: ⁊ pauerunt

paſtoꝛes ſeipos. Ouces autẽ meas nõ pauerũt

Pꝛopter iſtud paſtoꝛes audite verbum domi

ni. ec dicit dominus deus. Ecce ego ſupꝑ pa
ſtoꝛes:⁊ inqram oues meas de manibꝰ eoꝛuz:
inqͥret moꝛtem eoꝝ. Dicit enim alio modo per

ſere dicit ⁊ paulo ante ⁊ nũc nõ ait ex eo qnõ .
ſi

Idars

eundem ꝓphetam. Fili hominis ſpeculatoꝛez
dedite domui iſrael audiens ex oꝛe meo ſermo

nes: ⁊ pᷣmonſtrabis eis ex me in eo cuʒ dixero

peccatoꝛi: moꝛte moꝛieris:⁊ nõ fuerit locutus

vt caueat impius a via ſua. Ille facinoꝛoſus iĩ

ſuo facinoꝛe moꝛiet Sanguinẽ autẽ eius ð ma
nu tua requirã. Tu aũt ſi pᷣnunciaueris facino

roſo viam eius: vt auertatur ab ea: ⁊ nõ fuerit
auerſus a via ſua:ille in facinoꝛe ſuo moꝛietur

tu aiaʒ tuã liberabis. Quid eſt fratres videtis

qᷓ; ſit tacere ꝑiculoſũ: moꝛit᷑ ille ⁊ rectemoꝛit᷑
impietate ſua: ⁊ peccato ſuo moꝛit᷑ Megligen⸗
tia eni eius occidit eum. NRã paſtoꝛẽ iueniet vi
uentẽ:qꝛ ait. Niuo ego dicit dñs deus:ſed cuʒ

fuerit negligẽs nõ admonẽte illo qͥ ad h̊ eſt pꝛe

poſitus:⁊ ſpeculatoꝛ vt admoneat: ⁊ illle iuſte
moꝛit᷑: ⁊ iſte iuſte damnatur. Si aũt dixeris in
quit impio:moꝛte moꝛieris:cui ego fuero gla⸗

Diñ cõminatus: ⁊ ille neglexerit vitare iminen

tem gladiũ: ⁊ venerit gladius:⁊ interfecerit eũ

ille in peccato ſuo moꝛief. Tu autẽ animã tuã

liberaſti. ꝓpter hoc ad nos qͥdeʒ ꝑtinet non ta
cere. Ald vos aũt etſi nõ taceamꝰ de ſcripturis
ſanctis vᷣba paſtoꝛis audire. Uideamus ergo
qꝛ ſic ꝓpoſueraʒ vtꝝ auferat oues a paſtoꝛibꝰ
malis.Hec eni dic dñs Ecce ego ſuꝑ paſtoꝛes
⁊ inqram oues meas de manibꝰeoꝝ Et auertã

ab eis vt non paſcqt oues ipius: qᷓ dicũt facite

Que faciũt facere nolite:tanqᷓ; diceret mea di

cunt: ſua faciunt. Si diceret facite ſecuri qð fa

tem parcã qui ſecuti eſtis pᷣpoſitos veſtros Si
hoc diceret dederat malis paſtoꝛibus paſcẽti⸗

bus non oues ſed ſe. Sed qm terret non ſoluʒ

ccecũ ducentẽ ſ cecũ ſequẽtẽ(Meq; eni ait. Ca⸗

dit in foueã ducẽs:⁊ non cadit ſequẽs:bᷣ cecus
cecuʒ ducẽs ambo in foueã cadũt) Admonuit

oues vt ait: Que faciũt facere nolite.Cũ enim
nõ faciatis que faciunt mali paſtoꝛes non voſ

ip̃i paſcũt. Ci aüt facitis q̃ dicunt ego vos pa ſ

ſco. mea dicũt eni ⁊ non faciũt. Securi inqᷣunt

ſequimur ep̃os noſtros.dicunt h̊ ſepe heretici
quãdo veritate manifeſtiſſima cõuincũt᷑ nõne
oues ſumus:illi de nobis reddunt rõnem: red
Dunt plane mala de moꝛte nr̃a:de moꝛte eiꝰma

ligne reddit malus paſtoꝛ malã rönem: nunqͥd

igeo viuit ouis: quia deſignaturpellis ip̃ius:

terfamilias vitã eius inq̃rit. Sed ecce malꝰ pa

ſtoꝛ attulit pellem: reddat de pelle réõneʒ. vero
mentiturus ẽ. Nidebat deſuꝑ qui poſtea iudi
cat cui vᷣba ille facta numerat cogitatões inſpi

cit:reddat paſtoꝛ mal⸗ rõnem pellis ouis moꝛ⸗
tue:clamaui ei vba tua ⁊ ſeq noluit: dedi ope⸗

ram vta grege nõ aberraret ⁊ nõ obtẽperauit
plane ſi ̊ dieat ⁊ veꝝ dicat (nouit aũt ille vtxꝝ
venꝝ dicat) reddat bonã rõneʒ de oue mala St
aũt inſpicit de qꝛ neglexit errãtẽ:qꝛ non q̃ſiuit

peuntẽ Quid ꝓdeſt ꝙ iuenit pellẽ quam refer

ret:ipᷣaʒ reuocaret ne pellẽ moꝛtue demonſtra
ret. Sig nõ bonã rõneʒ reddit qꝛ non qſiuit er⸗
rãtẽ:q̃lẽ fecit qͥ fecit errãtẽ⸗ Hoc ẽ qð dico. Si
in catholica ſtitutꝰepᷣs nõ bonã rõneʒ reddit
de oue:ſi nõ q̃ſierit errãtẽ de grege dei: q̃leʒ ra
tionẽ redditurꝰ ẽ hereticꝰ:qͥ nõ ſolũ nõ reuoca
bit berroreſezena, cõpulit in erroꝛẽ?: Sʒ vi
deamꝰ vt dixi quõ reuocet deꝰ oues a paſtoꝛi⸗

bus malis:iã cõmemoꝛaui:q̃ dicũt facite:que

aũt faciũt facere nolite.Et nõ ipᷣi vos paſcũt h
de : qꝛ velint nolint paſtoꝛes vt perueniãt ad
lac ⁊ lanã: vᷣba dei dicturi ſũt. Qui pᷣdicas nõ

furãdũ furaris. Apls ad eos qͥ bona dicunt: ⁊

mala faciũt.Tu audi pᷣdicãtẽ ne fureris:qꝛ fie
ri non põt de ſpinis legere vuã Et rurſus dixi
ſti mihi ꝙ qbuſdã q̃ dicũt facite:q̃ aũt faciũt fa
cere nolite.quõ vis de ſpinis me colligere vuã
vbi⸗cui reſpõdebit᷑. Nõ ẽ illa vua ſpinaꝝ:ſed
aliqñ increſcẽs ſarmẽtũ implicat ſe ĩ ſepe:⁊ pẽ⸗
det vua int᷑ dẽſa ſpinarũ:ſᷣ nõ ſurgit de radice
ſpinaꝝ. Tu ſi eſurieris ⁊ aliud nõ habes vnde
ſumas:caute manũ mitte ne lacereris a ſpinis.
idẽ. ne facta imiteris maloꝝ:⁊ lege vuã int᷑ ſpi
nas pẽdẽtẽ:ł̊ᷣ de vite naſcẽtem. Attẽde veniet

unt: lua faciu botri alimẽtũ: ſpinis ſeruat ignis toꝛmẽtoꝛum
ciunt:ipᷣos dãnabo male viuentes. obis au

Extrahã inqͥt oues meas de manibꝰeoꝝ:⁊ nõ

erũt eis adhuci cibũ. Hoc ⁊ i pſalmis ðꝛ. Mõ⸗
ne cognoſcẽt oẽs qͥ operãt᷑ iniqtatẽ:qͥ deuoꝛãt
Polm meſ vt cibũ panis: Et nõ erũt eis adhuc
i cibũ.Quoniã h̊ dicit dñs deus. Ecce egoip̃e

abſtulia malis paſtoꝛibꝰoues monẽdo vt dixi
ne qð faciũt mali paſtoꝛes faciãt incaute negli

gentes oues.Et qͥd ait cui dat að illis abſtulit

foꝛte bonis paſtoꝛibꝰ:non h̊ ſeqt: ⁊ d dicem⸗
rẽs nõne ſunt paſtoꝛes boni: Nõne alio loco

ſcripturarũ ðᷣꝛ:Et ↄſtituã eis paſtoꝛes ſᷣm coꝛ

meũ ⁊ paſcens eas ð diſciplina. Auomodo er
go oues quas malis paſtoꝛibus tollit:non dat
bonis:ſed tanqᷓ; omnino nuſqᷓ; remãſerint bo⸗
ni:dicit Ego paſcam. Petro dixerat. Paſce

oues meas. Quid ergo faciemus cum Petro
zun ius? cõmendantur oues: Non ibi dixit dominus:
Increpatur paſtoꝛ: qꝛ neglexit ouemerrantez Eg
Et ꝓpterea in fauces lupi irruit vt deuoꝛare
Quid illi ꝓdeſt. quia affert pellem ſignatã⸗pa

go paſcã oues meas nõ tu. Sʒ Petre amas

me⸗:Paſce oues meas. an foꝛte quia modo nõ
inuenitur Petrus: Jam enim aſſumptus eſti.

requiem apoſtoloꝛum⁊ martyrum.non eſt cui

dicat ſecurus dominus ouiuʒ. Paſce oucs me

as: æ quodãmodo q̃ſi neceſſitate deſcenditad
officium paſcẽdi oues ſuas:nõ habens qᷣbꝰ cõ⸗
m endet nec tñ deſerens. Hocenim videtur ſe⸗

qui.oc enim dicit dñs deꝰ. Ecce egoipᷣe: cui

loniſtutze
fetthhget.
neng:r iſt
in nöuran
Cinerecine
genmſuuind
Alibis ide⸗
nehulaerroꝛ
de upidltat
1diftelleeſ⸗
paſornonde
buläoculisa
ubiörvider
Woencgdi⸗
meaſegai
ſtcinckane
diſperſe
ſcllekens
bulaépin
educe⸗
buo:ind
permonte
ſcerpturax
lioqcqdine
cagertra⸗
de voce pa
ſctotureſi
ſſhil veneno
t Vostmt
biiſtkainnin
libenipos.
onigevigelie
Afnecish
lnangferi
1innötbus,
Nireauieſci
enöfzlimnu
Dllisr donn
lo:rinpaſk
8dirimöte
bortipgen
feeitcelin⸗
utſpegnig⸗
nötegiſt,d
husſublett
laockostuo
nzulii
Madedrq .

binismeelnni

elaußnn
implicgteitpen

14lindröheene
lenelcnotthe

N

141

ontlegenin
ſcäen. Auitent
mi ſpisomin
vdenmmndinn

tiglänisn
i nichneddai
Elnöutsadn
ſs daus kura
wesmniot
gbcänoaneteli
Goölis h
Seseredien
i⸗ Noneaign
1es torsftt
plne. Qummti
blotoltnnn
nij minni,
eo –
cemus an)
jtbidirt N
. Penn
fotelunt
nim Kongn

Imung
t .
S
nöhun
ocenin
Euct

=ẽ, S=

—
= ☛

=2
S=

7
4

—
Se
=☛ rZ(r =ẽ

—
S

So
—

S=S= —
—

——
Se

S=

S—
S=
S

—

CTractatus IIII Epiſtola

dicebamꝰ. Qui paſeit iſrł intende. DHeducitis
tãqᷓ; ouẽ Joſeph płm i egypto ↄſtitutũ.iã dif
ppmo qð perit reram: q errauit reuocabo: et
dʒð imin utũ ẽ colligabo:⁊ q exanime eſt ↄfoꝛꝛ
tabo:⁊ qð pingue ẽ cuſtodiã Qð nõ faciebant

fuſus i gentibꝰ ilrł:ipᷣe eſt Joſeph.Noſtis eni
qꝛ migrauit Joſeph i egyptũ vendẽtibꝰ fratri

bus:factũ ẽ᷑: vẽdiderũt xpᷣm iudei nõ ſine cau⸗
ſa:⁊ int᷑ apłos ipſe Judas vẽditoꝛ fuit. Cepit

eẽ xpᷣs in gẽtibꝰ: ibi honoꝛatꝰ ẽ:ibi creuit ꝑłs

eius:non eũ deſerit paſtoꝛ eiꝰ. Excita inqᷣt po⸗

tentiã tuaʒ ⁊ veni:vt ſaluos facias nos. plane

facit ⁊ faciet.Ait eni. Ecce egoipᷣe inrã oues
meas:⁊ viſitabo eas ſicut viſitat paſtoꝛ gregẽ

ſuũ.nõ curauerũt mali paſtoꝛes:nõ eni ſuo ſã⸗

guine redimere. Sicut viſitat inq̃t paſtoꝛ gre⸗

gem ſuũ in die. In q̃lem diẽ cũ fuerit nimbus

nubis.id eſt.in pluuia ⁊ nebula. Pluuia et
nebula erroꝛ ſeculi huiꝰcaligo magna ſurgens

de cupiditate hoiuzʒ: ⁊ nebula ↄterens terraʒ:
⁊ difficile eſt vt nõ errent oues ⁊ iſta nebula:ſʒ

paſtoꝛ non deſerit eas:inqrit eas:penetrat ne.
bulẽ oculis acutiſſimis:nõ impeditur caligine

nubiũ:videt vndiq;:errantẽ reuocat tm: qð ſi

at in euãgelio q̃ ſunt oues mee audiũt vocẽ me

am:a ſequũtur me in medio ouiũ diſperſaruʒ:

ſic inqͥram oues meas:⁊ educaʒ eas ab oĩ loco

q̃ diſperſe ſũt.Illic i die nubis ⁊ nimbi qñ dif
ficile ẽ eas iueniri. Lũc ergo inueniã craſſa ne⸗
bula ẽ:pinguis nimbꝰ ẽ.Oculis enĩ nihil latet
⁊ educã eas de gẽtibꝰ:⁊ colliga eas de regioni

bus: ⁊ inducã eas ĩ terrã eaꝝ. Et paſcã eas ſu⸗
per montes eaꝝ: ↄſtituit montes iſrł auctoꝛes

ſcripturaꝝ diuinaꝝ.ibi paſcite vt ſecure paſca

tis qcqͥd inde audieritis:hoc vobis bñ ſapiat:
q̃cd extra ẽ reſpuite ne erretis in nebula. au⸗
dite vocẽ paſtoꝛis:colligite vos admonentes
ſcripture ſãcie. Ibi ſũt delitie coꝛdis veſtri:ibi
nihil venenoſũ.nihil alienũ:vberrima paſcua
eſt. VUos tm ſane venite:ſane paſcimini:imo ti

bi iſrł:⁊ in riuis ⁊ in oĩ habitatiõe terre a mon
tibꝰeni quos oſtẽdumꝰmanauerũt riui pᷣdicati
onis euãgelice:cũ in oẽm terrã exiuit ſonꝰ eoꝝ
⁊ facta ẽ oĩs habitatio terre ad paſcẽdasoues

leta atq; fecũda in paſcuis bonis. Paſcã eas:

æ in mõtibus iſrłerũt ſtabula. Erũt illic:hoc ẽ

vbi requieſcãt: vbi diſcãt. Nerũ ẽ: manifeſtuzʒ
ẽ:nõ fallimur In głia dei redᷣeſcent tanqᷓ; ſta

bulis ⁊ doꝛmiẽt:hoc ẽ req̃eſcent in delitijs bo⸗

nis: ⁊ in paſcua pingui paſcent᷑ ſuꝑ mõtes iſrł

Jã dixi mõtes iſrł mõtes bonos qͥ leuamꝰocu⸗

ſos:vt inde nob veniat auxilium nr̃m a dño:qͥ

fecit celũ ⁊ terrã. IJdeone vel i montibꝰ bonis
et ſpes nr̃a cũ dixiſſet. Raſcã oues meas ſuꝑ
mõtes iſrł. Rurſus netu ſpem poneres ĩ mõti

bus ſubiecit ſtatim ego paſcã oues meas.Le⸗

ua ocłos tuos i mõtes:vnde veniet auxiliuʒ ti
bi. Sʒ attẽde dicẽtẽ ego paſcã.Auxiliũ eni tu⸗
um a deo: qͥ fecit celũ ⁊ terraʒ:ego reqͥeſcere fa

Fo. Ccxxx

ciam eas dicit dñs de. ſed vt reqͥeſcere faciat.
Pꝛimo curauit:poſteriꝰ dicit.icẽ dñs deus

mali paſtoꝛes ſeipos paſcẽtes non oues. Non
ait dñs ↄſtituaʒ alios bonos paſtoꝛes qͥ faciãt

hoc. Sʒ ego inqͥt paſcam oues meas: nulli cõ⸗

mittã: ſecuri vos fratres:ſecure vos oues:no⸗ .
bis videt᷑ timẽdũ qs ideʒ paſtoꝛ bonꝰ claudni:
ſic ⁊ paſcã eã cũ iudicio. Vide qꝛ ſolꝰ paſcii cd

iudicio. Quis eni homo iudicat de hoie:teme

rarijs iudicijs plena ſũt oĩa. de quo deſperaui

maus ſubito ↄuertit᷑: ⁊ ſit optimus. de q multũ
p̃ſũpſerimus:ſubito deficit:⁊ fit peſſimꝰ. Nec

timoꝛ noſter cert ẽ: nec amoꝛ noſter certus eſt

AQuid ſit hodie quiſq; homo vix nouit ipe hõ
Ti vtcunq; ipᷣe qͥd hodie. Quid aut oues nec

aut ipᷣe paſcit.Ergo cũ iudicio diſpertiẽs:pꝛo
pꝛia ꝓpꝛijs:hec iſtis :illa illis debita eis bus

debet᷑. Hoc añt illud nouit eni qd agat:cuʒ iun⸗

dicio paſcit:quos iudicatꝰ redemit. Paſcit er
go ipᷣe cũ iudicio.in ꝓpheta eni hieremia ait
clamauit q dam ꝑdix ↄgregauit q non peperit
faciẽs diuitias ſuas nõ cum iudicio: paſcit iſte
paſtoꝛ cũ iudicio.q̃re ille ſine iudicio: qꝛ cõgre
gauit q̃ non peperit.q̃re iſte cum iudicio: qꝛ fo
uet qð peperit.De paſtoꝛe tñ bono loqͥtur: pa
ſtoꝛes boni aut nõ ſũt aut latẽt. Si enĩ non ſũt
qͥd agimus:⸗Si latent qͥd de eis tacet᷑: Perdix

dq̊ͥdem illa a buſdam maioꝛibꝰ⁊ ante nos ſcri⸗

pturas tractãtibus diabolꝰ itellectꝰ eſt congre
gans q̃ nõ peperit. Non eni ille creatoꝛ ̊ dece⸗
ptoꝛẽ:faciẽs diuitias ſuas nõ cuʒ iudicio.non
eni ad eũ ꝑtinet qͥ iſto:qͥ ilo modo erret.oẽs er
rãtes vult qͥbuſiibet erroꝛibꝰ: qᷓ; diuerſe ſũt he
reſes:qᷓ; diuerſi erroꝛes.ille in oibus vult erra
re hoies nõ dicit diabolꝰ donatiſte ſint:nõ ſint
arriani:ſiue illic ſit ſiue iſtic ad eũ ꝑtinet ↄgre
gãtẽ ſine iudicio. Idola inq̃t adoꝛet meꝰ eſt:iu
deoxꝝ ſuꝑſtitione remaneat meꝰ ẽ:deſerta vni⸗
tate in illã vel in illã hereſim ꝑgat meꝰ ẽ.Con⸗
gregat ergo ſine iudicio faciens diuitias ſuas.
Sʒ qͥd faciẽs ſequat᷑ in dimidio dierũ eius:de
relinquẽt eũ:⁊ in nouiſſimis ſuis erit inſipiẽs.
Venit ille ↄgregãs oues ſuas in dimidio die⸗
rũ eiꝰ pᷣus q; ſperebat anteqᷓ; putabat:derelin

quet eũ: a erit inſipiẽs in nouiſſimis eiꝰ: q̃re in

pᷣmis ſuis ſapiẽs erat:vt ĩ nouiſſimis ſuis ſiti⸗
ſipiẽs Audite fratres:ðꝛ aliqñ in ſcripturis ſa
piẽtia pꝛo ſtulticia abuſione verbi non pꝛopꝛi⸗
etate. Ande enĩ dicitur. Abi ſapiens:vbi ſcri⸗
ba: vbi cõquiſitoꝛ huius ſeculi:nonne ſtultiti⸗
am fecit deus ſapientiam huius mundi⸗ et iſte
ꝑdix.id ẽ.dꝛaco.id ẽ.tanqᷓ; ſemꝑ ſapiẽs erat ꝰ
nõ adã ꝑ Euã decipit Vtꝝ dicẽ putas ẽ bonũ

TPars

cõſiliũ dare exiſtimatꝰeſt ↄtra deuʒz creditꝰeſt.

AQð nõ ðꝛ ſapia abuſiue verbi ⁊ in malo cõſue
tudinẽ qͥdẽ ſcripturaꝝ vr̃aꝝ. Nã quẽadmodũ

loquũt᷑ auctoꝛes mundi qͥd ad nos habẽs ĩ eo
dem libꝛo. Erat ibiſerpẽs ſapiẽtioꝛ oibus be⸗
ſtijs. Iſte ſapiẽtioꝛ oibus beſtijs aſtutꝰ⁊ acut⸗
ad decipiendũ agnoſcit᷑:nõ poſtea ei credit᷑ et
ðꝛ ei renunciamꝰtibi.ſuſficiat ꝙ incautos pᷣmo

decepiſti. Ergo ita erit in nouiſſimis ſuis inſi⸗

piens:qͥ cõgregauit q̃ non peꝑit:⁊ fecit diuiti⸗
as ſuas nõ cũ iudicio.paſcit ↄtra illũ redẽptoꝛ

noſter cũ iudicio:⁊ exiſtat alias hereticus: ⁊ ſi
nõ frater diaboli certe adiutoꝛ et filius: et ipᷣm

dixerim ꝑdicem cõtentioſũ animal hoc eſt aĩa
vt aucupes noꝛũt etiã ↄtendendi ſtudio capit
Cõtendũt iſti ↄtra veritateʒ ⁊ ↄtendere ex qͥ ſe
diuiſere modo dicũt ↄtendere volumus:qꝛiã
capti ſũt nolo ↄtendere. Ocapte aliquãdo tu
eras q̃ͥ pᷣmis tẽpoꝛibꝰſeditionis tue traditoꝛes

arguebas: inocẽtes dãnabas:iudicio:impera⸗
toꝛis iudicio ep̃oꝝ non ↄſentiebas victus:to⸗

tiens apellabas apud ipᷣm:in patrẽ ſtudioſiſſi
me litigabas:cõgregabas q̃ nõ pepiſti. Abi ẽ
nunc ceruix tua:vbi lingua tua⸗ vbi fllius tuꝰ⸗
certe in nouiſſimis tuis factꝰ es inſipiens paui
ſti ſine iudicio.HNõ eni veꝝ vis vel ð erroꝛe tuo
velð veritate indicare:paſcit ↄ xpᷣs cũ iudicio
diſcernit oues ſuas ab ouibꝰnon ſuis Que ſũt
oues mee inqͥt audiũt vocem meã: ⁊ ſequũtur
me. ac inuenio omes paſtoꝛes bonos in vno
paſtoꝛe. Non eni vere paſtoꝛes boni deſunt:ſ
in vno ſunt.multi ſunt:qͥ diuiſi ſunt.lhicvnus
p̃dieatoꝛ:qꝛ vnitas cõmendat᷑. Neq; eni vere
modo ideo tacent᷑ paſtoꝛes:et ðꝛ paſtoꝛ: qꝛ nõ
inuenit dominus cui cõmẽdet oues ſuas Tũc
autem ideo cõmendauit:qꝛ Petrũ iuenit:imo

2

vero ⁊ in ipᷣo Petro vnitatẽ cõmendauit mul

ti erant apoſtoli: et vni ðꝛ: aſce oues meas.

abſit vt deſint modo boni paſtoꝛes:abſita no⸗

his vt deſint: abſit a miſcdᷣia ip̃ius vt non eos
gignat atq; conſtituat: vtiq; ſi ſunt bone oues
ſunt ⁊ boni paſtoꝛes. Naʒ de bonis ouibꝰ fiũt
boni paſtoꝛes:ſed omnes boni paſtoꝛes i vno
ſunt. Anuʒ illi paſcunt. Chꝛiſtus paſcit Non
eni vocem ſuã dicunt amici ſponſi:ſed gaudio
gaudent ꝓpter vocem ſponſi:ideo ergo ipᷣe pa
ſcet cum ipi paſcent.Et dicit. Ego paſco quia
in illis vox ip̃ᷣius:in illis charitas ipius. NMaʒ
⁊ ipᷣm Petrũ cui cõmendauit oues ſuas quaſi
alter alreri vnum ſecum facere volebat:æ ſic ei
oues cõmendaret: vt eẽt ille caput:ille figuraʒ
coꝛpoꝛis poꝛtaret.id eſt.eccłie. Et tanqᷓ; ſpon⸗
ſus ⁊ ſponſa eſſent duo ĩ carne vna Pꝛoinde

vt oues cõmẽdaret quid illi pᷣus dicit:ne illi tãẽ

qꝙ; alteri cõmendaret:? Petre amas me⸗ Et re⸗

ſpondit:Amo. Et iteꝝ:amas me: Et reſpõdit

. +– .
. 2 „ : * . 2
.

Amo. Et tertio rꝛamas me⸗ Et reſpõdit:Amo.
cõfirmat charitatẽ vt cõſolidet vnitatem. IJhe

ergo paſcit vnius in his ⁊ hi in vno:⁊ tacect

paſtoꝛibus. Sed non tacet᷑ de illis ouibꝰ.Glo
riant᷑ paſtoꝛes:ſed qͥ gloꝛiant᷑ in domino gloꝛi
entur:hoc eſt xpᷣo paſcere:et cum xpᷣo paſcere
pᷣter xp̃ᷣm non paſcere.neq; vota impia paſto⸗
rũ tanqᷓ; iſta futura mala tpa ppheta pᷣdiceret

dixit:ego paſco:nõ habeo cui cõmendẽ:etiam

cum ipᷣe NWetrus erat: et cũ adhuc ip̃i apoſtoli
erant in hac carne ⁊ in hac vita: tũc ait ille vn⸗

in quo vero omnes vnum: habeo alias oues qᷓ

non ſũt de hoc ouili:opoꝛtet me ⁊ has adduce
re:vt vnus ſit grex ⁊ vnus ſit paſtoꝛ. Sint er⸗
go omnes ᷣi paſtoꝛe vno:⁊ audiant vocẽ paſto
ris vnã:quã audiãt oues:⁊ ſequant᷑ paſtoꝛem
ſuũ:nõ illũ autillũ:ſed vnũ. ⁊ oẽs in illo vnam
vocem dicãt: diuerſas voces non habẽt:obſe⸗
cro vos fratres:vt idipᷣm dicats omes:⁊ non
ſint in vobis ſciſmata. Hanc vocẽ liquataʒ ab

omni ſciſmate:purgatam ab omni hereſi audi

ant oues:⁊ ſequant᷑ paſtoꝛem ſuuʒ dicentem:
que ſunt oues mee:meam vocem audiant: ſe
quant᷑ me. Nam vis noſſe heretice qᷓ; non ha⸗
bes vocem paſtoꝛis:⁊ ꝑiculoſe te ſequat᷑ ouis
tectũ indumento ouiũ: ⁊ intus lupũ rapacẽ au

diant vocẽ tuã. Aideamꝰ an xpᷣi ſi eccłiaʒ que
rit infirmus ouis a grege aberrãs:neſciẽs vbi

ſit grex:q̃rit quo ſe aggreget:quo intret edem:

vocem audiamꝰ an xp̃ᷣi ſit. Audiamus vtrum

agni ſit an perdicis. Ouis dei gregẽ ſuuʒ q̃rit:
puta ouẽ de oꝛiẽte veniſſe in africã:querit gre⸗

gẽ ſuũ:incurrit i te:in baſilicã tuã intrare vult
cõmoueris ignota facie vel tu vel miniſter tuꝰ

ſtans vel ſedens ad oſtiũ ĩterrogat ouẽ querẽ⸗
tem gregem ſuũ:imo gregẽ dei cũ grege ſuo in
trare vutt:ibi eum eſſe putat:queris paganus
ſit:an xpᷣianus: Reſpõdit: Chꝛiſtianꝰ. Ouis

eſt eni dei. Queris ne foꝛte cathecuminus ſit ⁊

irruat in ſacramẽtis: Reſpondit fidelis. Que
ris cuius cõmunionis ſit: Reſpõdit catholicꝰ
chꝛiſtianꝰ.Si fidelem catholicum repꝛobas te
nes:ita vo ꝓiicere pꝛoba:a te repꝛobatus chꝛi
ſto ꝓbatur. VUtinã ⁊ illi qͥ ſunt apud te cogno⸗

ſcant te:⁊ in dimidio dieꝝ derelinquẽt te Qui

dam fratres noſtri heſterno die ierũt ad baſili
cam eoꝛuʒ: ⁊ ſi ad malos fratres tñ ad fratres.

Attẽdite fratres mei qᷣd iterſit int᷑ fiduciã veri
tatis ⁊ timoꝛẽ falſitatis. Qñ aliqͥs eoꝝ in h̊ po
pulo agnoſcitis:quõ gaudetis:qꝛ in vobis ille

eſt:qͥ querit qð perierat.ſuggeret᷑ aliqñ nobis

vt vos audiat et diſcedat: audiet et irridebit:
audiat ⁊ irrideat.Aliqñ ſapiet: aliquando co⸗
gnoſcet:aliqñ relinqͥtur glło ſuo: remanent in
coꝛde ſuo Renunciat erroꝛi ſuo:gras agit deo
ſuo. Illi aũt qͥdqui eſtis: Chꝛiſtiani ſumus.

Cract

plo
nſelern
gatiſuntinuun
tc ina ſc

ßnosfi
poicerenquo

rbianidicit.

ußſtnor

gues:ſiueper

mertm

Gusecckiam.

vaceſi: Ege

hocde pphei

lide Elala d

deapoſtclo.
diffuſam:d

Vcèſned au
faſtoꝛis ?d
telniſſonep
yabhierlin.
Auſeaucsſioui

cichus ido
NRoecoeſ
ctem denos
ſtorssanniͦe
cuſas non p
nocredo:ſe
tuis:crede⸗
jemeis. auf
diuine. Ede
Donati: AuB
quis eas enn
ylpoucacõm
lekamentu. 9
dies. Et inpe

Bbereditate
Cömene
luſſnesterre

els iuerſep⸗
gumer iedo
ſunnmͤcn
hlitenzoisre
ldnsenn
Mniollaluaſo
Dffllam ſneal
ntpeniunan
Umnecpnaye

Alicapeſtone

N Cdeponer
biinimmafc
0o vobisnoni
hleſendicop
levenſet Eee

Mc

Dinhil
NNS
wune
nnaer
ellanni,
t indonipan
tcunſegin

aſt.
1ndin win
rſecnmigſn
ni. 10isinlonm
ocesnondri
n dcahsofttfen

Mnc veilcut

labomndeckuc⸗
rem ſundener.

S=—

nvocen mdänt dd

ſeherete za⸗
iculoſenelni
intus opi mein
Panthiſtenlg
eabenis: ncſcirn
gergvoinnetcd
1.Audbmum
Bdeigegeſnzat
einaffrigrenge
cämi inmmenit
AUnnnien
imeridids
iaigireſtonn
nanenophni⸗
(itin. Ors

ubetuninleſtl

Gemdtſctis
aNret
Polcumtepche
4 Etepoheetl
iuntapud ricn⸗
derclingvat
odieſcti, n

=
☛MES

=
=

rſtintſici
ͦniizeni
ianii
4 nti 4
nltunt
hiel. Nicmn
ſornun
Chiini

—,ꝓ S—
= — =☛–
☛ñh =.

—

=

*%

Tractatus IIII

non:ſed exploꝛatoꝛes: ⁊ illi.catholici ſumꝰ.co

Mati ſunt iniuriare melioꝛi cõſilio: penitet eos:
atq; vtinã ſic peniteat: ⁊ ibi remanere penituit
eos q̃ ingreſſi ſunt iniuriare: tñ quos piecerũt

xpᷣianos:fideles:catholicos:q̊ͥs tenuerunt no

lo dicere:quos ꝓiecerũt video:quos tenuerũt

xpᷣiani dicãt.Dicãt ergo vocem ſuã.videamꝰ
an xpᷣi ſit vox:an paſtoꝛis ſit vox:quã ſequãt᷑
oues:ſiue per bonũ ſit vox iſta:ſiue ꝑ malũ ho
minẽ:vtrum ſit vox attendamus.Querit infir
mus eccłiam. Tu qͥd dices:partis DBonati eſt

Eccleſia: Ego vocẽ paſtoꝛis inqͥro: lege mihi

hoc de ꝓpheta:lege mihi de pſalmo:recita mi
hi de Eſaia: de bege:de euãgelio recita: recita

deapoſtolo. Inde ego recito eccłiaʒ toto oꝛbe
diffuſam: ⁊ dñm dicenteʒ. Que ſunt oues mee

vocẽ meã audiuit:⁊ ſequunt᷑ me.Que eſt vox

paſtoꝛis ⁊ pᷣdicaturi in nomine eius potentiaʒ
⁊ remiſſionẽ peccatoꝝ ꝑ omnes gẽtes incipien

tibꝰab hierm. Ecce vox paſtoꝛis:agnoſcis eã

et ſequẽs ſi ouis es:ſed illi codices tradiderũt

ac illi thus idolis poſuerũt.⁊ ille Quid ad me

de illo ⁊ illo:ſi fecerũt non ſũ tpaſtoꝛes Tu vo
cem paſtoꝛis edicito: qꝛ nec de illis vocem pa⸗
ſtoꝛis annũcias:tu accuſas nõ euangeliũ tu ac

cuſas non ꝓphetã:nõ apłm.ð illo credo: alijs

nõ credo:ſed acta ꝓfers: acta ꝓfero. credam⸗
tuis:crede ⁊ tu meis.nõ credo tuis:noli crede⸗

re meis.auferant᷑ charte humance.ſonãt voces
diuine.Ede mihi vnaʒ ſcripture vocem ꝑꝑte
Bonati:Audi inumerabiles ꝓ oꝛbe terraruʒ:

quis eas enumerat⸗ Quis eas terminat: tamẽ
vyt pauca cõmemoꝛemus legẽ attẽde pᷣmuʒ dei

teſtamentũ. In ſemine tuo benedicent᷑ omnes
gẽtes. Et in palmo poſtula a me ⁊ dabo tibi gẽ
tes hereditatẽ tuã:⁊ poſſeſſionẽ tuã terminos

terre. Cõmemoꝛabunt᷑ ⁊ auertẽt᷑ ad dñm vni
uerſi fines terre: ⁊ adoꝛabũt eum in conſpectu
eius vniuerſe patrie gentiũ:quoniã ipſius ẽ re

gnum:⁊ ipᷣe dominabit᷑ gentiũ.Catate dño cã
ticum nouũ:cãtate dño omis terra. Et adoꝛa⸗
bunt euʒ oẽs reges terre. omes gentes ſᷣuient
illi. Quis enumerare lufficiat: ꝓpe omis pagi
na nihil aliud ſonat qᷓ; xpᷣm eccleſiaʒ toto oꝛbe

diffuſam. ſine aliquo dubio perituraʒ fuiſſe di
cunt:peritura pꝛedicta eſt tot teſtimonijs man

ſura:nec vna vox iſta ꝑ legeʒ:ꝑ ꝓphetas:per

cantica paſtoꝛis eſt:nec eni illi verũ dicere ſine

vbo dei potuere qð eſt xpᷣs.Audi vocem ver⸗
bi.miratus fidem Centurioms. Amen inqͥt di
co vobis non inueni tantã fidem in iſfrael Pꝛo
pterea dico vobis qꝛ multi ab oꝛiente ⁊ occidẽ

te veniẽt. Ecce eccłia xp̃i:ecce grex xp̃i. Tu vi

de ſi vis eſſe. Non enim te latet grex qui vbiq;
es:nõ habebis qͥd reſpõdeas iudicio tuo: quẽ
non vis eſſe paſtoꝛem tuũ:non habebis inquã

Fo. CXXI

Epiſtola LXIII

q̃d reſpondeas iudicio tuo. Neſciui: nõ vidi:
non audiui: quid eſt qð nõ ſciſti: nec eſt quiſe
abſcondit a caloꝛe eius.Quid eſt qð non vidi⸗
ſti Aiderũt omnes fines terre ſalutare dei no
ſtri. Quid eſt qð nõ audiſti: In oẽm terraʒ ex
iuit ſonus eoꝝ:⁊ in fines oꝛbis terre vba eoꝛũ

Sʒsʒ recte nobis Quare vox xpᷣi: vox paſtoꝛis
quã oues audiant ⁊ ſequãtur: Non inuenitis
qdq̊ͥd dicatis: vocem paſtoꝛis nõ habetis.Audi⸗
te ⁊ ſequimini.dimittite vocẽ lupi:ſeqͥmini vo
cem paſtoꝛis. Qamꝰ inqͥt audiamꝰ. Damus ⁊

nos vocẽ paſtoꝛis.Audiamꝰin cãticis in quiũt
cãticoꝝ:loquit᷑ ſpõſa ad ſpõſũ:eccłia ad xpᷣm:
nouimꝰcãtica cãticoꝝ.Sancta cantica:amato
ria cãtica:ſancti amoꝛis:ſancte charitatis:ſan
cte dulcedinis.plane volo inde audire vocem
paſtoꝛis: vocẽ dulciſſimi ſpõſi eccłie:ſi aliquid
habes audiamus. Spõſa inquiũt dicit ad ſpõ
ſum. Annũcia mihi quem dilexit aia mea: vbi
paſcis: vbi cubas:⁊ ille inquit reſpõdit ĩ meri

die Manifeſta tibi teſtimonia pferebã quem

admoduʒ interpᷣtareris Poſtula a me ⁊ dabo
tibi gẽtes hereditatẽ tuã: ⁊ poſſeſſionẽ tuã ter⸗
minos terre Cõmemoꝛabunt᷑ ⁊ ↄterent᷑ ad do
minũ vniuerſi fines terre.Quid eſt qð mihi de

caticis cãticoꝛũ ꝓfers qð foꝛte non intelligis:
Eteni illa cãtica enigmata ſũt:paucis intelligẽ

tibus nota ſũt:paucis pulſantibꝰ aperiũt᷑. Te
nebo te accipe aperta:vt merito tibi pendũtur
abſcõdita:quõ eris penetratoꝛ obſcuroꝛũ:con
tẽptoꝛ manifeſtoꝝ? Ecce tamẽ vt poſſumꝰ fra
tres hec vba diſcutiamus. Aderit deus vt vi
deatis ibi ſanũ intellectũ.pᷣmo qð ab oĩbus im
peritis facillime iudicat᷑ vᷣba ipſa male diſtin⸗
guũt.nunc audietis:nũc ꝓbabitis.Eteni ſic ſe
habet textus ip̃ᷣe lectionis. Sponſa loqͥtur ad
ſpõſũ: Annũcia mihi quẽ dilexit aia mea: vbi
paſcis: vbi cubas:qð ſponſa ſponſo dicat:qð

ecckłia xpᷣo dicat.nec nos dubitamꝰ: nec illi:ſʒ

oĩa vba ſpõſe.Audi vbũ.q̃re qð adhuc ſpon⸗
ſe eſt vis tribuere iã ſpõſo: Audi oia q̃ diẽ ſpõ
ſa:et tunc reſpõdebit ſpõſus. Audi euidẽtius

hãẽc diſtinctionẽ quã dicturꝰ ſũ:nõ ĩuenies ali⸗

qͥd plus. Annũcia mihi quem dilexu aia mea:
vbi paſcis: vbi cubas in meridie? Ipᷣa adhuc
dicit vbi paſcis:vbi cubas in meridie:Et inde
qꝛ adhuc ipᷣa dicit( Sequit᷑ eni ne foꝛte fiam ſi
cut oꝑta tuoꝝ ſodaliũ ſuꝑ greges) Puto oẽs
peritos imperitoſq; diſcernere genus maſculi
nũ ⁊ femininũ. Operta quero cuiꝰ generis ſit:
Ab oĩ hoie q̃ro maſculini ẽ:aut femintni.An⸗
nũcia inqͥt mihi quẽ dilexit aia mea.quẽ cuʒ di
cit maſculinũ alloquit᷑ ſpõſũ ait loqᷣt.qꝛ voſfe⸗
minina virũ alloquit᷑ ↄſequẽtia vba indicant
Annũcia mihi vbi paſcis: vbi cubas i meridie
ne foꝛte faciã ſicut oꝑta ſunt greges ſodaium

tuoꝝ.Hucuſq; vba ſpõſe. Jã icipiũt vba ſpõ⸗
ſi ð manifeſto.niſi cognoueris temetipᷣm⸗Ag
noſce viriliter femia: teipᷣam inqt nõ cognoue
ris. Audi reliqua opulẽta inter mulieres : niſi
cognoueris temetipᷣam. O pulchꝛa int mulie⸗
res exi tu in veſtigus gregũ:⁊a paſce hedos tu⸗
os in tabernaculis paſtoꝛũ:nõ tabernacula pa
ſtoꝛis. Nide quõ cõminet᷑ ſpõſus:vide quẽ in
periculo q;uis ille dulcis abſtulit: ð medio blã
dimenta qᷓ; blãde illa.Annũcia mihi quẽ dile⸗
xit aia mea:vbi paſcis? vbi cubas in meridie⸗
Veniet eni dies mediꝰ qñ ad vmbꝛaculũ ↄcur
rant paſtoꝛes:et foꝛte latebit me vbi paſcis :et
vbi cubas in meridie:⁊ volo mihi annũcies ne
fiam operta.id eſt. ſicut occulta ⁊ non cognita.
Ego eni manifeſta ſũ:ſed ne ſicut occulta ſicut

celata incidam ſuꝑ greges ſodaliũ tuoꝝ. Oẽs
eni heretici a xpᷣo exierũt:oẽs qͥ facti ſũt paſto⸗

res mali habẽtes greges ſuos ſub nomie xpᷣi il
lius ſodales fuerũt:illius cõuiuiũ acceꝑe. So
dales eni dicunt᷑ tanqᷓ; vnius ↄuiuij latina lin⸗
gua. ſic dicii ſũt quaſi ſimul edales:eo ꝙ ſimul
edant.Audi illũ in pſalmo arguentẽ Sodales
malos.id ẽ.vnius ↄuiuij inimicꝰ male dixiſſet
mihi:abſcõdiſſem mevtiq; ab eo:⁊ ſi ſuper me
magna locutus fuiſſet.tu vo vnanimis et no⸗
tus meꝰ:qͥ ſimul mecũ dulces capiebas cibos.
ergo multi ſodales ingrati mẽſe dũice exierũt
foꝛas:mali ſodales fecerunt ſibi menſas ſuas:
erexerũt:etſi putas qꝛ meridies africa eſt:qᷓ;qᷓ;
poſſem obtinere magis mũdi meridiẽ eẽ ꝑtes
egypti: ⁊ illas exuſtas ſole regiões:vbi pluuia
non aparet:qꝛ ipᷣa eſt meridies vbi feruet me⸗

dius dies. Abi aũt heremus plena milib“ ſer⸗

uoꝛũ dei. RZnde ſi ad meridiẽ locoꝝ velimꝰad⸗

uertere.quare nõ ibi paſcat magis ille: a ille re
quieſcat:qñ ante pᷣdictum eſt aberrauerũt de⸗

ſerta heremi.ſᷣ ecce ↄſentio:meridies africa ſit
meridies:h̊ ſunt ſodales mei:eccłia tranſmari

na in aliquoꝝ ſuoꝝ nauigante:i africa ſollicita
ne erret inuocat ſponſũ ſuũ:⁊ dicit ei:abunda

re audio hereticos ĩ africa: abũdare audio re⸗
baptiʒatoꝛes in africa. Eſſe aũt ibi vos minus

audio.et illud audio:et hoc audio.ſᷣ qͥ ſunt tui

a te volo audire.Annuncia mihi quem dilexit
aia mea:vbi paſcis: vbi cubas in meridie:Au
dio duas partes eẽ: VUnã Bonati. Alterã vni
uerſo tuo coherenteʒ.tu mibi dic quo eam: ne
foꝛte velut operta.id eſt. ignota ſuꝑ greges ſo

dalium tuoꝛũ incurrã in greges hereticoꝝ:co⸗

nantes ponere lapidẽ ſuꝑ lapidẽ: qui deſtrua⸗

tur ne irruã in rebaptiʒatoꝛes Annuncia mihi

⁊ ille qͥ cõmendat vnitatem paſtoꝛes in hac le⸗
ctione dixit Ego paſcã:paſtoꝛes aũt repꝛobat
qͥ multi eſſe voluerunt: vnitatẽ amiſerũt.ſeue⸗

riſſime non blãde reſpõdetis:ſʒ ꝓmagnitudie

. .

*

periculi niſi cognoueris inquit temetip̃am. O
pulchꝛa inter mulieres:pulchꝛa es inter mulie

res. Sed agnoſce vbi te agnoſces:ĩ toto oꝛbe
traꝝ.ſi eni pulchꝛa vnitas ẽ: vbi diuiſiõis fe⸗
ditas. Nõ pulchꝛitudo:niſi cognoueris temet
ipᷣm:in me credidiſti:agnoſce te.in me quõ cre

didiſti:quomodo ⁊ illi mali ſodalesↄſentiunt

vᷣbum carne factũ:natũ ex vᷣgine:cruciſixum:
reſurrexiſſe: aſcẽdiſſe in celos. Vitalẽ me credi

diſti. ialẽ ⁊ illis ſonãt: cognoſce te ⁊ me in celo:
te in toto oꝛbe vtrũ quẽlibet ex eccłia:tanqᷓ; ec
cleſiam vpᷣs alloquit᷑ Nam quõ ecckia querit:

eccłia m ipᷣos loquit᷑.Annuncia mihi quẽ di
lexit aia mea:vbi paſcis: vbi cubas: quid que

ris eccłia?⁊ ille tanqᷓ; oſtendens eccłiam dicit.

In meridie:ſicut illi volunt:reſpõdeãt mihiqͥ
modo eccłia q̃rat eccłiam. Annuncia mihi quẽ

dilexit anima mea:que loqᷣtur eccłia:quid ſibi
voluit annunciari vbi paſcis:vbi cubas in me
ridie.id eſt.vbi ſit eccłia loquit᷑.et interrogat
vbi ſit eccłia:a reſpõdet ille vt putant in meri⸗
die:ſi in ſolo meridie eſt vt dicunt in africa Et
rit quomodo ipᷣa iterrogat vbi ipᷣa ſit:an vo
poꝛtio eccleſie trãſmarine bone iterrogat ð me
ridie ne ille erret:⁊ alloquit᷑ vnũquodq; mem
bꝛoꝛũ eccleſie ſue xpᷣs tanqᷓ; ſuam eccłiam:⁊ di

cit niſi cognoueris te.O pulchꝛa iter mulieres
exi. exire hereticoꝝ eſt.aut cognoſcete aut exi.
aut ſi tenõ cognoueris exitura quo iĩ veſtigijs

gregũ ſequendo malos greges:ne foꝛte potes

qꝛ obeſſe qris ſi exis audi qͥd ſequit᷑. Exi tu in
veſtigijs greguʒ:⁊ paſce hedos tuos iam non

oues. Noſtis fratres vbi erũt hedi: ad finiſtrã
erũt oẽs:qͥ exierũt ab eccłia manẽti. Petre pa

ſce oues meas:exeũtibꝰ heretico paſce hedos
tuos:eſt inquiũt ⁊ aliud teſtimoniũ nihilomi⸗

nus ↄtra te dic:vt audiamꝰerit ſic ↄtra te:quo

modo hoc qð putabis ꝓ te:Si meridie inqui⸗
unt iterpᷣtaris egyptum:multis qdem modis iĩ

terpᷣtamur meridiẽ ⁊ egyptũ:poſſumꝰ ad locũ

mundi:a ipᷣaʒ africã ſic intelligã: audiſti quid
intelligã meridiẽ: intelligo ferueꝛẽ ſpirituali
um: flagrantẽ igne charitatis:ſplẽdentẽ lumi⸗

ne veritatis. Nam ðꝛ in quodã pſalmo:dexte⸗
ram tuã notã fac mihi:⁊ eruditos coꝛde ſapia:

ipſi ſunt meridie.vnde ðꝛ a ꝓpheta: ⁊ tenebꝛe
tue ac ſi meridies erũt.multis modis poſſumꝰ

intelligere meridies.ſed pꝛoꝛſus africã intelli⸗

go.accipio a te aliquid foꝛte melius:qᷓ; ſaperẽ:
niſi a te cõmoꝛarer. Africa ſit meridies: timet
eccleſia trãſmarina incedere in rebaptiʒatoꝛes
timet incedere tãqᷓ; ignoꝛata in greges ſodaliũ
q̃rit᷑ ab ſpõſo ſuo:vt anũciet illivbi paſcit: vbi
cubat i meridie. In alijs paſcit: in alijs nõ pa
ſcit:in alijs cubat:in alis nõ cubat: audiat cõ
ſilium:veniat ad catholicã eccłiam:nõ icurrat

Crar

ngepesſe⸗
einds
nataldenn
ftepmundh
gbofricode
Carenäſie
giiztbofi
ſus:pbiſitt
dlſaploonn
nertepbipte
zobleperau
euaugelio⸗
gotumihiin

let:dictoru

nanen
erponeſlian
bꝛolo:de
mniſtſütpei⸗
dalum quent
ſeruüt ſeden
notumeltrqu
neruntabe⸗
(erevolne
ſaſcehaon
Nbereucn
huccumt
cupſonip'
ſuo Num
lare deus
demoute
hatia Nun
lenis nuda
fumetario⸗
ſibusamen
HNumidſepa
nguisergoe
ſielſancr⸗:
ponu önno
Npmogtirrre
fonieeiuspe
peronnesine
ſſonctisfius
ſelegeyſſon
hibebosigli
Kthbichnseb
Cgengerein
Msrprmnian
ificocteſ
cbbleruſae
lomnodoe
lege de note
gler 1c
lgerecſum
Mentibogph
o pobeti
sobafte

.
locteſentn
Egneoncſin
.Atlinenti
Nſeneaneitin
tekeclanmnge
cuo eeckuguen
umnciambicti,
cabzsegllge
Mangerkandt
nuneſödeünbi
Anuncanhige

kuſugitſt

lrt Anen

Uenuamgnet

Nhian nehie

Gwdlöeſdnſe

eboreinogede

uit mügnasc nn
näöſuntednn
pulchainrnue
tcogoſeru
iursgvoirce
es:hefntepos

hedos wosbenn
ſcritbeciuufnini
umenin Pentn
eriin ithi⸗
immni hin
nmſtzmnd
Ginendengn⸗
usgennole
gein d
gi:audſcictl
ofenegkſiniu

—— –

Alanit,Annm

Cractatus

etiaʒ ab africa veniet dicitis xpᷣs:vbi natꝰ chꝛi
ſtus:vbi ſit paſſus: vbi in celũ aſcẽderit:vnde
diſcipulos miſerit:vbi eos ſpirituſancto reple
uerit:vbi ꝑ totũ mundũ euangeliʒare iulſerit:

⁊ obtẽperauerint ei:adimplet᷑ oꝛbis terrarum
euaugelio:⁊ tu dicis deus ab africa veniet:er⸗
go tu mihi inqͥt expone quid deꝰ ab africo ve⸗
niet: dic totuʒ:⁊ foꝛtaſſis intelliges deꝰab afri⸗

co veniet:⁊ ſanctus de mõte vmbꝛoſo.tu mihi
expone ſi iam ab africo:quomodo ð mõte vm⸗
bꝛoſo:de Numidia nata eſt pars DBonati:ipſi
miſſi ſũt pꝛimi in diſſenſionẽ ⁊ tumultũ: ⁊ ſcan
dalum querẽtes ingens vulnus Numidie mi⸗
ſeruũt.ſedens Tigiſitanus miſit. vbi ſit tigiſi

notum eſt: qui miſſi ſunt clerici extra cõgrega⸗

uerunt:ab eccleſia ad clericos Chartaginis ac
cedere voluerũt:viſitatoꝛẽ poſuerũt:a lucella

ſuſcepti ſunt.auctoꝛ totius huius mali Rumt

da hereticus fuit in mzumidia. vnde ventũ eſt
huc cum tanto malo viſcariũ vix inuenit᷑:cum
cupſonibꝰ habitant.Quomodo mons vmbꝛ⸗
ſus Numidia:dic mihi ergo noli hucuſq; reci
tare deus ab africo Exigo ſententiã ⁊ ſanctus
de moute vmbꝛoſo.ſed oſtẽde mihi ꝑtem Do
nati a Numidia de monte vmbꝛoſo venire. in
uenis nuda omia.pingues qdem campos ſed
frumẽtario:nõ oliueti fertiles:nõ ceterl nemo⸗
ribus amenos. Unde ergo mons vmbꝛoſus i
Numidie partibꝰs vnde hoc ſcãdaluʒ:tu mihi
inquis ergo expone quid eſt deus a libano ve
niet:⁊ ſanctꝰde mõte vmbꝛoſo:? Vide qᷓ; facile

exponã.pᷣmo illð audi qð ait dñs:Opoꝛtebat

xpᷣm pati:⁊ reſurgere tertio die: ⁊ pꝛedicari in
nomie eius penitentiã ⁊ remiſſionẽ peccatoꝝ:
per omnes incipientibꝰ cuʒ dixit:vide vtiq; ſe
in ſanctis ſuis ad alias gẽtes venturuʒ pᷣdixit

eſſe.lege viſionẽ terre filioꝝ iſrael in omnibus

tribubus in libꝛo iſu naue: vbi aperte dicium
eſt Hiebus ab africo veniet.que eſt hieruſalẽ:

lege:quere:inuenies. Atinã cum iueneris:cre

das: vtinã animoſitateʒ deponas. Hiebus ab
africo que eſt hieruſalẽ.⁊ dominꝰ incipientibꝰ
ab hieruſalem: hoc eſt deus ab africo veniet.
Quomodo ergo a mõte vmbꝛoſo euãgeliuʒ iã

lege de mõte oliueti xpᷣs aſcẽdit in celum:Se⸗

quere ⁊ qͥd lucidius:audiſti de mõte vmbꝛoſo
legẽ recitamꝰ:euangeliũ recitamꝰ Audiſti inci

pientibꝰ ab hierłm. Audiſti ꝑ oẽs gentes per

eum ꝓphetã.ſequere vba illa que cõtempſiſti

deus ab africo veniet.Et ſanctus de mõte m

Fo. CXXII

in greges ſodaliũ:non paſcit hedos ſuos.Sʒ
dic aliud qð te dicebas eſſe dicturum. ꝓpheta
inqt ait deus:alterũ chꝛiſtum in af: ica naſci:⁊
ire ꝑ mundũ heretici annũciant. Rogo quidẽ
ab africo deus veniet:ſi diceretis deus in afri
ca remãſit:vtiq; turpiter diceretis.nunc auteʒ

bꝛoſo:cooperiet mõtẽ vmbꝛa eius: ⁊ gla eius
plena eſt terra.p omnes ergo gentes incipien⸗
tibus ab hierłm deus ab africo veniet: et ſãctꝰ

de monte vmbꝛoſo ⁊ condenſo.id eſt. a monte
oliueti vbi aſcẽdit i celum. Unde miſit diſcipu
los ſuos:vbi etiã aſcẽſurus ait. Non enĩ veſtꝝ
eſt ſcire tẽpoꝛa que pater poſuit in ſua poteſta·
te. Sed accipietis vᷣtuteʒ ex alto:⁊ eritis mihi
teſtes in hierm ⁊ in iudeam ⁊ Samariã: ⁊ vſ⸗

qᷓ; in totã terram. Ergo deo veniẽte xpᷣo: ⁊ no

men eius ⁊ pdicatio euangelij eius ab hieruſa
lem. id eſt. ab africo monte vmbꝛoſo.id eſt. a

mõte oliueti ꝑ omnes gentes diffamatũ ẽ euãs⸗

gelium. Operuit monies vmbꝛa eius. id ẽ re⸗

rigeriũ eius. ptectio eius: ⁊ laude eius plena

eſt terra. Cantate ergo cũ tota terra canticum
nouũ:non canticũ vetus cum angelo tre.Di⸗

cunt ⁊ aliud:Cyreneus inqͥt dam Simon an

gariatꝰeſt vt tolleret crucẽ:legimus:ſʒ quid te
adiuuet volo ſcire Cyrene inqᷣt afer ẽ q̃re ipſe
angariatꝰeſt qͥ crucẽ tolleret:vbi ſit Cyrene ne

foꝛte neſcis libya eſt:Pãtapoli eſt:contigua
africe:ad oꝛientẽ magis ꝑtinet vel in diſtribu⸗
tione ꝓuinciaꝝ. Imperatoꝛeʒ cognoſce:impe
ratoꝛ oꝛiẽtalis mittit ad iudicẽ ad Cyrenẽ bꝛe⸗
uiter reſpõdebo.vbi ẽ pars Donati nõ inueni

tur Cyrenẽ.vbi ẽ Cyrene non inuenit᷑ ꝑs Do

nati.manifeſta vitas ↄuincit erroꝛẽ.det mihi
Cyrenẽ vbi eſt pars Donati:det mihi ꝑs Do
nati vbi eſt Cyrene.manifeſtũ eſt eni fratres ĩ
Nẽtapoli eccłiaʒ eẽ catholicã:ꝑtẽ ibi Honati

nõ eſſe:ſed ſecuri irrideamꝰ flẽdos: ⁊ fleamus

ridendos. Quid dicis meritũ Cyrenẽſis hunꝰ

magnũ cõmemoꝛas qꝛ tulit crucẽ dñi:⁊ afrum

dicimꝰ oꝛiẽtalis eſt. Lybia enim duobꝰmodis
ðꝛ:vel iſta que ꝓpꝛie africa eſt:vel illa oꝛienta

lis pars que contigua eſt africe: ⁊ oino collimi

tanea. Sʒ Afer fuit Cyrenẽſis beatũ putas
angariatꝰ crucẽ tulerit.quãto melius foꝛte di⸗
ceret qͥs in arimathia remãſiſſe eccłiam xpᷣi.qꝛ
Joſeph ille diues ab arimathia habẽs añ ocu
los regnũ dei nõ angariatꝰ nõ coactꝰ venit ad
crucẽ dñi:de ligno depoſuit:obſecutꝰ eſt fune⸗
ri:in ſepulcro cõdidit. Laudatꝰ eſt ĩ euãgelio.

qꝛvero de arimathia fuit iſte pius tm exhibẽs

obſequiũ coꝛpoꝛi dñi:in arimathia remãſit ec⸗
cleſia. Aut ſi magis vos delectat angariatꝰ. id

c.qͥ cogit᷑ tollere crucẽ. Recte ̊ faciũt imꝑato⸗

res catholici:q̃ vos cogũt ad vnitatem.
Incipit quintus tractatus tertie parus pᷣn-
cipalis de ſtatu et cõtinentia vginali. Et pᷣmo
de vᷣginibus deo dicalils..
Ald virgines deo dicatas hoꝛtatoꝛia:qua il
las per exempla ſanctoꝛũ ad religioſaʒ conuer

ſationem ⁊ obſeruantiã vginitatis inuitat.

Epiſtola LXIII

Ole iccirco fi

ſ lie ⁊ domine mee Homine iðo

mei ihu xpᷣi in monaſterio ma⸗

neentes nihil ſentiant niſi piũ ihm chꝛiſtũ: hinc
paradiſum ſole poſſideant: vbi dulci ⁊ iocũda
quiete ineffabilẽ trinitatẽ intueãt᷑:in ſacris lit⸗
teris choꝛis interſint angelicis: dulcibus eoꝛũ
melodijs miſceant᷑: diuina in eccleſia cõtinebo
myſteria. Infoꝛmet mẽtẽ ſanctoꝛũ patriarcha
rum ac patrum antiquoꝛũ obediẽtia. ꝛophe
tarũ oꝛacula dulci meditatione coꝛ accendant

ad ꝓmiſſa felicia.Apoſtolica documenta fidei

cuncta detegant ſacramenta. Euangelioꝛũ co⸗
dex lemper vt ſpeculũ teneat᷑ in manibꝰar
tyres ſancti cũcta ſeculi huius aduerſa: ⁊ tem⸗-

peſtates huius maris ꝓcelloſi: cum omnibus

diabolicis verſutijs ⁊ infeſtationibꝰdemonuʒ
Doceant cõculcari. Cõfeſſoꝝ pꝛecioſa deuotio
ad diuinoꝛũ cötemplationẽ aſſiduam affectus
aſtringat. Regularẽ vitam inſtruat ſanctoꝛuz

monachoꝛũ mira cõuerſatio Frangere omnẽ
ſexus molliciẽ ⁊ virginitatis ſeruare ꝓpoſituʒ

pᷣcioſiſſima virgo virginuʒ cum ceteris vᷣgini

bus ſacr edoceat ſemper. O felix ſocietas. O

felices vos: ſi talis ac tãti muneris non ſitis in
. grate:feliciſſ. ime nimirũ ſi dignitatẽ veſtrã ipe
cognoſcitis:que oiuʒ regi ⁊ dño regine ſpecio⸗

ſe matrimonio copulate ipᷣm dũmodo velitis

haꝛabere meremini.quẽ angelici ſpũs videre cõ
cupiſcunt:in quo omnia cõſiſtunt:in quo ſola
cuncta ꝑmanẽt:per quem omia fiunt:cui vni⸗
uerſa famulãt᷑:cuius pulchꝛitudinẽ ſol luna
mirant᷑:cuiꝰ tactu odoꝛeq; moꝛtui reuiuiſcunt
O excellentia dignitatis. O ineffabilis gloꝛia
In fragili ſiqᷣdem coꝛpoꝛe deum ⁊ ſponſuʒ ta⸗
leem intueri poteſtis. Hicq̃ſo mens veſtra vige
at.Hoc dies diei eructet verbuz: 2 ſcientiã nox
ingdicet nocti. Angelicis choꝛis ſanctoꝛũ ſocie⸗
tatibꝰ hic ſtudeatis intereſſe:vt poſtmoduʒ in
coꝛpoꝛis exitu vobis gaudẽtes ⁊ leti tanqᷓ; no⸗
ti occurrant.ſi ſic feceritis nihil vobis dulciꝰ:
nnthil iocũdius:qᷓ; his intereſſe ↄuiuis:his pa
bulis ſatiari:quibus ſemel deguſtatis terrena
omnia amara cernunt᷑. Nera tunc clauſura ce

nobij cuius tedat mẽtes vagabũdas ⁊ deuias
nobis pꝛo ſũma reputabitur gloꝛia: ⁊ reputa⸗

bitis exire monaſterij limites eſſe neceſſe potiꝰ
moꝛi.E xperto itaq; ſeni conſulenti credite filie
ſi ſemel guſtatis qᷓ; dulcis eſt dominꝰ:ad queʒ

accedentes lapidem viuũ ab hominibus qdeʒ

repꝛobatum: a deo autem electum poteritis
Ab eo illud audire. Menite oſtendam vobis
omne bonuʒ: ⁊ tunc oſtendet talia qualia non
miſi aſſuete mentes noꝛunt.S cio quid loquor

chhariſſimi mei. Nam vt inſipientiã loquarego
homunculus ſic abiectus: ſic vilis: ĩ domo do
mini adhuc viuens in coꝛpoꝛe angeloꝛuʒ ſepe

choꝛis interfui:de coꝛpoꝛis per hebdomadas

ſuſtentationibꝰ ⁊ nutrimentis nihil ſentiẽs di

uine viſiouis intuitu. NPoſt multoꝝ dierũ ſpa

cia pᷣſcius futuroꝝ coꝛpoꝛi reditus flebam:qͥd

ibi manens felicitatis habebaʒ:quid inenarra
bilis delectationis ſentiebam: teſtis eſt ipᷣa tri
nitas quaʒ cernebã neſcis quo intuitu.eſtes
ſunt ⁊ ipſi beati ſpũs qͥ aderant Teſtis ⁊ ↄſciẽ

tia mea q tãtis bonis fruebar:que quot ⁊ quoa⸗
lia ſũt neſcit ꝓferre mollicies coꝛpoꝛis mei.

Pꝛologus in regula viuẽdi ſanctimonialiũ

quaʒ beatus Hieronymus ad Euſtochiũ æ ce

teras vgines iam ſenex ſcripſit: ⁊ diſtinxit ca⸗

pitulis feliciter incibit. Epla LXV

Epeſcẽs in mem⸗

beꝛis pꝛocliuũ coꝛpus ad terraʒ ex qua
exijt:iamq; rugoſa frõte ſenem. ⁊ nature pene

poꝛtentum: veſter pᷣdilectarum in domino fili
grum: ⁊ dominarũ chꝛiſti vᷣgines ſacratiſſime
Euſtochium ⁊ relique ad agni nouas nuptias
ſub obediẽtie:pudicitie: paupertatis: ⁊ religi⸗
onis in domo domini adunate ꝓpoſito:nimiũ

ſollicitat pic deuotionis ⁊ charitatis affectus:

vt tremulenta manus ſue parumper vetuſtaii

oblita: deo viuendi non mũdo: ſpirituinõ car

ni. ⁊ quod arduũ eſt:nõ ſibijpᷣi noꝛmaʒ ⁊ regu
lam:⁊ chꝛiſti ⁊ apoſtoloꝛũ vita collectam: ⁊ ſã

ctoꝛum etiam patrum anachoꝛitarũ:quos per
ſeptem annos heremoꝛũ antra circũiens:nõ ſi
ne admiratione ⁊ infoꝛmatione reperi obſᷣua⸗

tionis ⁊ imitationis digno cõmẽdandã pꝛeco⸗
nio ĩ pᷣſenti libello edoceat officio calami para
tas mentes ad bonũ:veluti lingua iam duduʒ
ſolebat voce non moꝛtua.O felix affectio:o de
ſigderium in domino cõmendandũ: vt que deſi

ciente per ſeniũ ⁊ cõmuneʒ etatis finem lingua

doctoꝛis ð caſu timetis:qui pꝛomptus eſt.pꝛe

ſumptuoſe ⁊ non timide ambulãtibꝰin via dei

in qua tot latent aduerſa: quot momenta ſunt

tempoꝛũ:expoſcit veſtra pietas:vt depicta ſi⸗

bi pericula ⁊ fomenta remedij accipiens ꝓcli⸗

uus ſemper ad malũ in pꝛimoꝛdio iuuentutis

rationalis ⁊ animalis animus: accernens gra

diatur ꝑ tuta. O pꝛudens conſiliuʒ:vt ꝓ voce
ſcripturam.⁊ ꝓ faciliter tranſeũti diu manſu⸗

rum cõmutet.O iuſta ⁊ ſancta exhoꝛtatio:⁊ ꝑ
digna auditionis beneficio. Sed pᷣdilecte ſilie.
1J ſi iuſtũ ⁊ ſanctũ eſt:qð petis a patre:patr ta

men negat etas.ꝓhibet inſufficiẽtia:lʒ ingerat
charitas. Stupẽt oculi palpitãtes in tenebꝛis
hoꝛret nature phꝛeneſi inconſtans manꝰ per⸗
agere iuuenilia. oꝛtat᷑ tamẽ ſemꝑ charitatis

Coct

hornepare
—
rededonnini,

dimenial
ias ſuccedih

urtüws hil
charitos:ipt
norrek pho
coriaintäta
leontioesfll
Obanti; ven
hioſpopoe
aaptürc⸗
hendiſanctim
gnus ad Luſteh
ſnlcripſi,pu
Eche

d BDeu
Beel
gchniniſtrand
Becömunitat
Deſunoniavi
Decdedietiae
Deregerine:
Deodedienn
Deconns
liaccuſarti
Bemiriſie⸗
Be vanitat
De omptit

Beloꝛoxo⸗

Beoffgop.
Depiculo
Deoꝛdinein
Deiuriſicti
Deordineßun
lerumn aſoꝛo⸗
Deßpoſto
ronbusat
Demdinefui
cllterinloge
eßenchs 1ne
eſtenrisdie
Uandis,
eſefenatiöe
eNntomar
echſeguisſe
ſcleſanaſoro
cdllcecjeot
cuuſurado
epoſar vef
heficuloan⸗
cſſeratiö⸗
eabiecnöee
eauſteritate
ematutino⸗

—
—
—
S
—
—
EEᷓ
—
=

glonnuin Te

= ☛ JT—

rennge
algiet
müfnoafnniti
i ltohine
ncradkmni
B I

Gunmon

PrsNimneten
ſenen umer
Ctarumndertnt
tipginesſaniſe
Bagnitonsnmin
paupenuistne
Vnne ppoſtnuni
1cherianstir
Eeparunpernutt
nücdo: ſprtunie

ſbiinomt; il

fünaleumnti
uchorntri gwoen
mrscrtüetsthil
aonenpenebfun
vcmiSmaipr⸗

–

1ofochmi e

tlingrin d
Ormmraidde
Nendi iged
gchnsfnenlugt
nipnnpliͤcer
nbulätnw

4

2*%

Be auſteritate exqͥrẽda in ſtatu.

Tractatus V Epiſtola

ardoꝛ:ne parcat᷑ laboꝛi:vn de tãtus colligitur

fructus:quẽ non putarem in vobis q̃ ſcriptu⸗

re de domini volũtate melius eſtis edocte: vt

blaãdimẽti aliquid fatear: licʒ veritatis: niſi ad

alias ſuccedẽtes ꝑ tẽpoꝛa infoꝛmandũ trahere

tur: tãtus hic laboꝛ. Vincat igit᷑ duellum hoc

charitas:q̃ ipᷣm inuincibilẽ vicit: vt imoꝛtalis
moꝛeret᷑ ꝓ nobis.Verũ fruſtra hec ſperat᷑ vi⸗
ctoꝛia in tãta impoſſibilitate nature:niſi deuo

te oꝛationes filiaꝝ adſint:qͥbꝰ deus paruit itm
ab antiqͥ: vt etiã eũ peniteret eoꝝ:q̃ pᷣmitus mi

nãdo ſpopõderat:qᷓ;uis penitere nõ poſſit.
Incipiũt capitula in regulã ſiue noꝛma; vi⸗
uendi ſanctimonialiũ: quam beatus Hierony
mus ad Euſtochiũ ⁊ ceteras virgines iã ſenex
inſcripſit: ꝓut ꝓlogus indiat.
Echaritate ⁊ vnitate vuãda Ca¶p̃.j.
d Be nõ habẽdo aliqͥd ꝓpꝛiũ Ca. ij.
BZBe eligendo ſoꝛoꝛes ad accipiendũ et
adminiſtrandũ bona monaſteriꝗ. Ca.iij
De cõmunitate ⁊ humilitate vuãda Ca.iiij.
De ſimonia vitãda i recipiẽdo ſoꝛoꝛes Ca.v.
Be obediẽtia exhibẽda platis. Ca. vj
Be regimine abbatiſſe. LCLCCa. vij.
De obedientia ⁊ ſubiectione erga abbatiſſaʒ.

De contritione faciẽda ⁊ genera-⸗ Ca. viij.
li accuſatione ſui ĩ feria ſexta. Ca. ix.
Be mirifica vita ſanctoꝝ patrü. Ca. x.
De vanitate ſciẽtie mundialis. Ca. xj.

De ꝓmptitudie iplẽdi mãdata ipoſita. Ca.xij
De loꝛoꝝ oꝑibꝰin cenobio faciẽdis. Ca.xiij.
Be officio ptãte ⁊ regimie abbatiſſe. Ca.xiiij.
De ꝑiculo ⁊ pᷣeminctia dignitatis. Ca.xv.
De oꝛdine in oꝑibꝰabbatiſſe. Ca. xvj.
De iuriſdictiõe ep̃i in ſoꝛoꝛes. Ca. xvij.
Be oꝛdine pᷣuando inter epᷣm ⁊ pᷣpoſitũ pᷣſby⸗
terum ⁊ ſoꝛoꝛes. Ca. x viij.
De pᷣpoſito pᷣſbytero poſt epᷣm ꝑ epᷣm eundeʒ
ſoꝛoꝛibus adhibendo. Ca.xix
Be oꝛdine ᷣuãdo ꝑ ſoꝛoꝛes erga mares ⁊ ſpe⸗
cialiter in loquendo. Ca xx.
De ficticijs ⁊ nocuis ᷣmonibꝰvitãdis.Ca.xxj
Be ſilentijs diebus ac noctibus debitis obſer

pBand́is. Ca. xxij.
Be refrenatiõe lingue ĩ loquẽdo. Ca. xxiij.
Be ↄſoꝛtio mariũ fugiẽdo. Ca. xxiiij.

Be obſequijs ſeruitricum querentiũ victus ⁊
neceſſaria ſoꝛoꝛibus. Ca. xxv.

De dulcedie ↄtẽplatiõis erga diuia. Ca xxvj

Beclauſura domus. Ca. xx vij.
Be hcioſaꝝ veſtiũ deteſtatiö»e. Ca.xx viij
De periculo ambitõis veſtium. CLa.xxix.
Be ↄſideratiõe extremi iudichd. Ca·xxx.

Be abiectiõe exqͥrenda i veſtibus Ca. xxxj.
P Ca. xxxij.
De matutino ⁊ modo dicendi diuinum offici⸗

Fo. CXXIII

Be oꝛdie hoꝛaꝝ pᷣme t᷑tie ſexte none.ca.xxxiiij

De cibis ⁊ oꝛdine comedendi. Ca. xxxv.
De ſobꝛietate ⁊ ieiunio. Ca. xxx vj.
Be lectionibꝰ legẽdis ad mẽſã. Ca.xxxvij.

De opationibꝰ ſoꝛoꝝ poſt pꝛãdiũ.Ca.xxxviij
De hoꝛis veſpertinis ⁊ cõpletoꝛio.Ca.xxxix.
De charitate ſeruanda erga infirmas ſoꝛoꝛes.
Be auctoꝛitate epᷣi ⁊ pᷣpoſiti circa ob⸗ Ca.xl.
ſeruationes huius regule ſeu oꝛdis. Ca. xlj.
Finis capituloluunm.
Be charitate ⁊ vnitate ßuanda. Cap̃. I.
Vis autẽ in monaſterio conſtitu
tus ſoꝛoꝛibus: pꝛimus ſit arripiẽ
4 dus modus deo viuendi ⁊ regu⸗
la:ipᷣe ſolus xpᷣs huius ꝓpoſiti ĩ⸗
ſ ceptoꝛ ⁊ doctoꝛ:in vnius reſpon
ſione inſtruit vniuerſos.Si vis inqͥt idem ma
giſter hec petenti ad vitam ingredi:ᷣua mãda
ta.ꝙ ſi foꝛte qratur que ſint:ilico ſic ꝑcuncian
ti:expoſuit. Diliges dñũm deum tuum ex toto
coꝛde:mente:⁊ viribus tuis:et plus qᷓ; teipᷣm:
⁊ ꝓximuʒ tuũ ſicut teipᷣm In his duobꝰ pꝛece
ptis pendet quicqͥd eſt legis:quicqͥid etiaʒ pꝛo
phete ⁊ ſancti viri pſcrutati ſunt. Et attendite
ſollicite q̃ſo chariſſime.que ingredi non ſolum
totis affectibus cupitis ad vitam:que vere vi⸗
ta eſt.nam viuentibꝰ in mundo vita non eſt: ſʒ

moꝛs. Sed iã dei auxilio eſtis iter ingreſſe: qYA

ſine pᷣceptis charitatis nõ ingredit᷑ quiſqᷓ; ad
deo viuendũ. Pꝛopter hoc eni apoſtolꝰ Pau
lus non gloꝛiatur in linguis angeloꝛũ ⁊ homi⸗
num:nõ in cognitione myſterioꝝ dei:non ĩ ſpi
ritu ꝓphetie:non in aſperitatibꝰ carnis:nõ eti
am in elemoſynaꝝ operibꝰ: qᷓ;qᷓ; ad oia pietas
valeat:dũmodo charitas deſit.Hec itaq; ſolũ
reddit hoĩem deo viuentẽ:hec religioſos: hec
monachos facit:ſine hac monaſteria ſunt tar⸗
tara:habitatoꝛes ſunt demones.cuʒ hac vero
ſunt paradiſus in terris:et in eis degẽtes ſunt
angeli. IJdeoq; mihi dilecte filie: lʒ longa vos
macerent ieiunia:abiecta ⁊ nigra veſtis defoꝛ⸗
met.Lõga officioꝛũ ⁊ operũ texat᷑ ſeries:ſi in⸗

tus deſit charitas:ad infimuʒ nõdũ religionis

gradum pꝑpuentũ eſt Pꝛopterea chariſſime hic
incipiẽdũ eſt iter:ad apoſtolice pfectionis api⸗
cem:ſi vere relatiua eſt charitas:⁊ ad vnuʒ nj
põt ꝓpꝛie dilectio fraterna dici: iccirco ẽ neceſ
ſe ꝙ plures ſint:qui ſe mutuo ex charitate dili
gãt.vt dicat᷑ iuxta ꝓphetam:bonuʒ ⁊ iocũdũ
eſt habitare frates in vnuʒ. Qð ſatis appꝛobat
ſapientia dicens:frater qͥ ſimul iuuat᷑ a fratre:
quaſi ciuitas firma.Et iteruʒ:ſi fuerint duo ſi⸗
mul:fouebunt ſe muto: ſed ſi vnus gradiat᷑ et
cadat:ve ſoli:quoniã ſubleuantem non habet
NPꝛopterea ſolitarioꝝ vita quã ſatis expertus
△

ſum: periculoſiſſima eſt: et ardua.et ſibona q;ᷓ

pluries ⁊ deo eſt vicina.non tamẽ eque ſecura
vt ſimul habitantiuʒ in vinculo dilectionis:⁊

charitatis affectu. Qui ſibi inuicẽ ꝑ tẽptamen
ta deficientibꝰauxiliãt᷑:ſibi inuicẽ adminiſtrãat
pietatis ⁊ charitatis obſequia Sed certe ſi fra
tres aut ſoꝛoꝛes ſimul in vnũ non habitẽt:non

iam bonum:ſed malũ eſt.Omne etiam ᷣm phi

loſophos intantũ habet bonitatis ꝛinquãtum
vnitatis attinẽs ſue nature.Qð ſi ſingulũ vnũ
in tota mundi machina ꝑ ſe creatũ eſt bonum:

non tamẽ eſt optimũ:niſi ceteris nexum. Pꝛo⸗

pterea in exordio mundi vidit deus:q; cuncta
que fecerat erant valde bona. Iccirco chariſſi

me in apoſtolica vita vobis ð ſeculo adunatis
per coꝛpoꝛa:ſit coꝛ vnuʒ ⁊ anima vna in domi
no:velut de apoſtolis:⁊ de ipᷣis apoſtolicis vi

ris in actibus eoꝛũ legi᷑. Multitudinis enim

credentiũ erat coꝛ vnum ⁊ anima vna in domi

no. Nulla vita ꝓ certo eſt deterioꝛ:qᷓ; ſimul de
gere coꝛpoꝛe:⁊ non mẽte. Et vere infelices ſũt
quibus non eſt vna ſed diuerſa voluntas. Sit
itaq; vobis ſemꝑ vnus affectus: vna volũtas
yna fraternitas:una ꝓpoꝛtio moꝛũ:vna iocũ⸗
ditaſ: vna triſticia ne alteri qð placet: diſplice

at alteri.quo gaudet altera:triſtet et altera.et

ſic habere poteritis religionis ꝓpoſitũ:ſivna⸗
nimes i domo dei habitetis. Hec vere vita dei
nõ diaboli. vere monaſteriũ:non infernꝰ: vere

vita religioſa:nõ diabolica.

De nõ habẽdo aliqͥd ppꝛiũ. Capᷣ.l.
Mte mentis veſtre oculos ſemꝑp euen-
a gelicum illud appareat:ſtolidiſſimi vi⸗
ri illius exemplum: qui ediſicium ſuuʒ
qð ſũmoꝑe fecerat:ingruentibꝰ fluminibꝰ: flãÜ.

tibus ventis:a imbꝛibus inundantibus pluui

arum totum amiſit in caſura:quoniã edificatũ
erat in ſabulo.nec mirũ chariſſime.firmuʒ eni

qð aut ſtabile in mobili diu manere nõ poteſt.
Edificat fatuus ille in ſabulo:q in vita apoſto

lica religionis ꝓpoſito appetit tẽpoꝛales diui
tias. Hic attendite filie diligẽter. hic periculuz
omne ẽ:hic interitus:hic moꝛs eterna. Qui iã

renũciauerũt omnibus que poſſident: qui reli
ctis omnibus que habebãt ĩ ſeculo: ad chꝛiſtũ
imitandũ pauꝑculum:qͥ vbi caput reclinet nõ
habet. Cõcurrẽtes ex voto:ſub iuramenti pol

licitatione ꝓmiſerunt:nihil tẽpoꝛale:nihil ter⸗

renũ pᷣter xpᷣm ſolum:non ſolum poſſidere ſed
nec etiam appetere que iam dimiſerunt: tenere
vel qrere debẽt. Hinc xpᷣs apoſtolis nõ poꝛta⸗

re ſacculũ:neq; peram:neq; es zonis imãdat.

vt ex hoc intelligant eoꝝ vite ſectatoꝛes: ꝙ ni⸗
hil ꝓpꝛium i monaſterio licet habere. certe nõ
tunicam miſi que ex neceſſitate poꝛtat᷑.non cali

gam:nec aliud minimũ quodq;. Nerũ etſi x-pᷣs

apoſtoli aliq̃ que ſibi dabank: ppter neceſſi⸗

tatem tenebant:nulli ſinguloꝝ licebat aliqd ex

his cõtingere tanq; ſuum Sed peſſimus ille p
ditoꝛ atq; latro:ferens loculos omia poꝛtabat
in eis veluti totius cõgregationis cõmunia:et

miniſter cõmunis ſinguloꝛũ neceſſitatibꝰ ꝓui⸗
debat Ex h̊ edocti apoſtoli et fideles poſt chꝛi
ſtiaſcenſionẽ nihil oino ſuũ eſſe dicebãt:ſᷣ erãt
illis omnia cõmunia:⁊ ſingulis diuidebant᷑ ꝓ

ut vnicuiq; opus erat.Sic ⁊ vos chariſſimefi
lie:etſi liceat habere aliquid tẽpoꝛale ad victũ

⁊ tegumentũ: que duo plene ſufficiũt xpᷣiano:

nihil hoꝛũ alicuius ſit veſtrũ ſz cömune: quod
cunq; etiã minimis puellulis buſq; diſtribu⸗

gtur: vt dece.
Be eligẽdo ſoꝛoꝛes ad recipiendũ ⁊ admini
ſtrandum bona monaſterij. CLCaß. IIl.
Ta q obteſtoꝛ vos omnes ⁊ ſingulas
i coꝛam deo:⁊ xpᷣo ieſu:qͥ iudicaturꝰ eſt

omnes:vt aurum ⁊ argentuʒ atq; cito
trãſiẽs pecunia:nulla coꝛ veſtrũ rõne ſeducat
vt nitat᷑ aliqua veſtrũ cũ Anania ⁊ Saphyra
mẽtiri ſpũſancto quẽ nihil latet: retinẽdo aꝰ
ſe aliq̃d quãtũcũq; minimũ tẽpoꝛale: vltra ea
que ex neceſfitate poꝛtant᷑.nec tamen hoc:niſi

de licẽtia abbatiſſe.Semꝑ eoꝝ moꝛtis iudiciũ

terribile vos terreat. Naʒ legit᷑ ꝙ ex eoꝝ moꝛ⸗
te factus eſt timoꝛ magnus in vniuerſa eccłia:
⁊om̃es qͥ audierunt:timuerũt.Nudus ihᷣs nu
das q̃rit amicas ⁊ ſponſas. Qð ſi ipᷣm ſequi tẽ
poꝛale aliqͥd apetens ſeu deſiderans foꝛte vo-
lueris: onerata grauedine nudũ ſequi non po⸗

teris.hinc beati pauꝑes dicunt᷑ ſpiritu:vtex

hoc ſciat᷑:ꝙ non ſufficit cũcta tẽpoꝛalia in mũ⸗

do relinquẽdo ad monaſteri paupꝑtatẽ accede

re:ſi mens miſera appetit:q̃ reliqᷣt. agis eni

cõtẽplant᷑ oculi domini affectũ:qᷓ; cenſũ. Me
lius eſt eni in ſeculo cum ceteris diuitibꝰ diui⸗

tijs inſiſtere:qᷓ; in monaſterio pauꝑ ipas ape⸗

tere. MPꝛopt᷑ qdð volo hoꝛtoꝛ ⁊ moneo vos cha
riſſime:vt hec ꝑpetuo in veſtro monaſterio ob
ſeruatio maneat:qꝙ nulla ſcilicet oino tangere:
aut aliqualiter retinere audeat ꝑ hoꝛam cẽſũ:
aut obulũ:aut aliqͥd quãtũcũq; minimuʒ:qᷓ;qᷓ;

a matre aut ſoꝛoꝛe mittat᷑. Eligant᷑ autẽ iuxta
apoſtolox ritum cõmuni voto abbatiſſe ⁊ cete
teraꝝ ſingulis annis: aut ſi decẽs videbituret
vytile:cõfirment᷑ due aut plures ex ſoꝛoꝛibꝰ bo
ni teſtimonij plene ſpũſancto: ⁊ ſapientia: qbꝰ
iniũgatur hoc opus:vt quoſcunq; ꝓuentꝰtam
domus:qᷓ; ſingularũ ſoꝛoꝛũ recipiant:⁊ ex his

ſoꝛoꝛibus neceſſaria fideliter adminiſtrẽt. Ca⸗

ueant quoq; ne aut ex parcitate murmur: aut

ex abundãtia tumoꝛ in ſoꝛoꝛibus habeat locuʒ
ſed iuxta apoſtoloꝛũ vitam plus cuiqᷓ; aut mi⸗
nus tribuat᷑:iuxta qð exigit neceſſitas:nõ vo⸗

Crocd

tas: vno
niſchl
eik o deil
piettisffili
busautheb
lam dehist
diunk inca⸗
ſoꝛolumſi
ſaltenſonel
iſtutſulpect
di gun
ecitat
age
(ven
nerg
palitureſſe
pheite pera
latrepenh
er iis moſt
belur intrin
gdeſtdedti
caluntexen
ſoeaſoläbe
Wacgedw
Wochwdar
egaindcir

(doſitas:n

alteraman
les exiſtan
to pfeſſen
fliemilitie
aploꝛũ coſ⸗a
Bartholo⸗
piſcatoꝛito
lus. Dignit
1arnisau
goo. Inſean
lltumöen
naſtenoyere
donnnoſoln
loüßcptio
ſunpte e
(ſchoficn
inpoſtag
datoend

bus hobie

len Qli⸗
diantarp
pisinytn
busdefin
1oipote
ur. Bos⸗
ſiat ſuen
tde. Geri
liene pile⸗
guocema

eeng
erii

—
—
=
E
—

=
S=

ioniskinnn
eceſſtuc⸗
Aſchckznt,
eſe dichi
ulisdinidh
1 scherſin
Aräpeneze
eſißüf
niſcntrgg

=
☛
—
—

4
4
⁶

—=
S.

1

—
=e

*
=. =

SE
—
=

lscbuigdne

Prhienitahrt
i. Lön.
onneseſtgi
leſu: iudiane⸗
targenmado
veſtrüſceſcue

S

4
Ihetet:iihi
üͦ tepore me
,nectamanboenc
eop motisnli
zlegit gerenn
usin Muenſatt
nerit. Eudusben
. Cöſönini
deſcansfoen⸗
enudi ſegrinone
dianiſonnen

catiporlinncah.

mioupttintt

7

jice ee.

ſiqni M

msduiſtNl⸗
iopeng isee

or tnoneo o
Nchononaſntoc
lclicgononnget
derohonnd,
laccznining
Elgantanitn
votoebbalſenn
ſdetis ſkin
luresetlntk ,
co:rlvint
oſcunqzpe
ireapitli,l

nuiniini

Tractatus V

luntas:vt non iam altera ſit egens: altera abũ

dans:ſed vnaqueq; ex ꝓuiſione cõdecenti mo
ueat᷑ ad dei laudẽ. Mꝛouideãt inſuꝑ ſic:qᷣbꝰ Hᷣ
pietatis iniunctus eſt laboꝛ: vt ſingulis menſi⸗
bus aut hebdomadis ſiue diebus parate ſint:

tam de his que pueniunt: qᷓ de his que expe⸗
diunt᷑ in capitulo coꝛam abbatiſſa ⁊ conuenru
ſoꝛoꝛum ſigillatim reddere rationẽ. Quod fiat

ſaltem ſemel in mẽſe:ne ⁊ ipᷣe apud ſoꝛoꝛes fur
ti ſint ſuſpecte:⁊ eis ex negligẽtia male exequẽ
di materia detur. MM
Becõitate ⁊ hũanitate ßuanda. Ca. M

Itc ſic dei ſpõſe ſpõſum ihm aſtringite
ſ mentibus mundis a terrenoꝝ cõtagio
ne:quoniã ſecum in habitatione nihi

patitur eſſe terrenuʒ. Sic ſic apoſtolice femine

ꝓicite peras et ſacculos: vt neq; marſupia ex

latere pendeãt:neq; opus ſit clauibus: vt iam
ex ip̃is mõſtret᷑ exterioꝛũ indicijs : nihil ha⸗
betur intrinſecũ pᷣter ihm: ꝙ nihil eſt clauſuʒ:

qð eſt deditũ vſibus omniũ. Aeſtimẽta dupli

cia ſunt ex euangelio phibita vobis: vt diſca⸗
tis ea ſolũ habere:que nature tm̃ ſubueniãt:et
non que nutriãt tineas. Siqua vero ſuꝑſunt:
vno claudant᷑ in loco:vt ex his quecũ q; ſoꝛoꝛ
eget indui poſſit. Nulla vnqᷓ; in veſtibus pꝛe⸗
cioſitas:nulla melioꝛitas alteram dominam:

alteram ancillã oſtentet:ſed in omnibus ehqua⸗
les exiſtant:que vni ſponſo nupte cõmuni vo⸗
to ꝓfeſſe ſunt. Non querat obſecro filia regis
filie militis peminere pompis terrenis in xbꝰi ?

apłoꝛũ cõſoꝛtio. Non eni Petro vili piſcatoꝛi
Bartholomeus nobilis anteponit᷑ a xpᷣo:imo
piſcatoꝛi totiꝰmũdi monarchie tradit pᷣncipa⸗
tus. Dignitatibꝰ carnis ſpiritalis vita nõ eget
2 carnis auras chꝛiſtus in ſuo non querit cõiu

gio. In ſeculo nubant paribus filie reguʒ: filie
militum pᷣeminẽtias qrant ⁊ honoꝛes. Inmo⸗
naſterio vero oblite populi ſui ⁊ domus ſue:in

domino ſolum głiaʒ q̃rant: ⁊ exultent: ð ma
ioꝛi pᷣcipitio montis ſunt ad vitam apoſtolicã
ſumpte. Pꝛopter qðᷣ admoneo vos filie: yt q̃⸗
cũq; officia vobis domus a matre monaſterij
impoſita:libẽti animo expleatis. Hilarẽ enim
datoꝛem diligit deus. nec verecundent᷑ in vili

bus nobiles:nec illa recuſent. ſed audiãt ſapiẽ
tem. Quãto maioꝛ es:humilia te in oibus.Au

ℳ .

diant ⁊ xpᷣm:quid apoſtolis de huiuſmodi põ

pis in vltima cena humana mente diſceptanti
bus definiuerit. Reges gẽtiũ dominant᷑ eox:
⁊ qui poteſtatẽ habent ſuꝑ eos:benefici voca⸗
tur. Vos autẽ non ſic: ſed qui maioꝛ eſt in vob

fiat ſicut minoꝛ. Et qͥ pceſſoꝛ eſt: ſicut miniſtra

toꝛ. Verũ ne doctoꝛis doctrina ex ↄtraria oꝑa

tiene vileſcat: ſtatim ſubinfert ex ſimilitudine
quadam cum interrogatiõe cõcludens Mam

militate retribuãt: que pꝛius in mundo viue

Fo. CXXIIII

Epiſtola LXV

quis maioꝛ:qͥ recũbit: an qͥ miniſtrat: Mõneqͥ

recũbit: Ego aũt in medio veſtrũ ſũ: ſicut qui
miniſtrat. Erubeſcat ſiqͥdeʒ ſtercus viliſſimũ:
⁊ vapoꝛ ad modicũ parẽs humana mens ſe ex

tollere: domus officia abnuẽs a ceteris ſoꝛo⸗ .
rib“ ſibi velle Puiri. Naʒ xpᷣs cuiꝰ generation?ẽ-

q́̃s enarrare non põt:nõ venit miniſtrari:ß mi

niſtrare. In vltima cena diſcipuloꝝ abluẽs pe

des: B ſuis reliquit humilitatis exemplum.
De ſimonia vitãda ĩ recipiẽdo ſoꝛoꝛes. Ca.V
Eteſtabilẽ hereſim ſimonie quã cõmu
d ni pꝛauitate diaboli moniales aſſuete
cõmittũt:etiã in auditu hoꝛreat veſtra

ſocietas. Sieʒi pena: et Simonis vos terreat
pꝛauitas. Vox Petri xp̃i vicarij ad Simonẽ

nunqᷓ; de veſtris exeat auribꝰ. Pecunia tua te

cum ſit in ꝑditione. Exiſtimas eni donum dei

haberi pecunia.Donuʒ dei eſt ſpũſſanctꝰ.Cõ⸗
munis mercatoꝛũ habet vſus: vt venditio cõ⸗
mutetur in melius Aſſerit quippe ſimoniacus
pecuniã eſſe pᷣſtantioꝛẽ dono dei.cũ ideʒ i ipᷣaʒ
cõmutat. Ad vos venientes ſoꝛoꝛes ſãctas ad
xp̃i ſuſcipite nuptias gratis. ꝛzeponatur ſan
ctitas pecunie. Exquirat᷑ bonitas vite:non ge

neroſitas carnis: nõ vtilitas mũdi. Nilła oinno

pactio: nulla opinio que mẽtis puritatẽ ꝑtu⸗

bet pᷣueniat Heatũ ſapientia clamat:qͥ excutit
manũ ab omni munere.⁊ qͥ poſt aurũ nõ abijt.

nec ſperat in pecunia:que ſubuertit iudicium.

Siqua ſoꝛoꝝ inopiã ex ſua abundãtia ſuplere

deſiderat iuxta apoſtolicũ ritũ:oĩa habet ĩ ſe
culo añ ſoꝛoꝝ pedes ponat.⁊ cunctis q habeat
in ſeculo renũcians intratura: fiat ſicut vna ex
minimis.⁊ ſublato dño cũ affectu: oĩa qᷓ poꝛtã
tur electis miniſtratricibꝰ domꝰ pᷣbeant᷑: vt ex
his tribuãt ꝓut vnicuiq; opusẽ. Nec murmu
ret qͥdem q̃ ſua monaſterio tradidit:ſi ſibinon
maioꝛi ſũptu adminiſtret᷑ qᷓ; ceteris ex pauuꝑpg

tate venerũt.nec extollat᷑: ⁊ ceruice erecta mo⸗

re femineo impꝛoperet ceteris: ſe tm̃ ex ſuis fa

cultatibus attuliſſe. plus eni attulit ſoꝛoꝛ pau⸗

percula: ſi ingrediens affectuʒ habẽdi dimiſit:

qm6ßÜͦ que multum afferens domo ſuꝑbiam tulit.

Gloꝛiet᷑ autẽ potius qm diuitie que ſolite ſũt
poſſeſſoꝛes pᷣcipitare in moꝛtẽ: nõ pᷣualuerunt
aduerſus eã: ⁊ qᷓ cõmuni vſu ſunt male:ex ſub
uentione ſoꝛoꝝ libi facte ſũt bone.Alioqn me⸗

lius fuiſſet ſibi cũ parua pena cux ſuis diuitiis
in mundo pmanẽdo dãnari: qᷓ; ias relinquẽ⸗

do in monaſterio exoꝛta ſuꝑbia ad infernũ cũ
maioꝛi pena deduci. humilientur etia pauꝑes
que ex pauꝑtate nihil ſubuentioni domus po⸗

tuerunt cõtribuere:ſicut ⁊ ille.⁊ gr̃as deo ĩ hu

re non poterãt ex alienis laboꝛibus habent: q
ſibi ſufficiunt: ſicut diuntes. Mirũ aaem de

=G

Idars

infelici cõditione pluriũ hominũ Sunt eni nõ
nulli viles ⁊ abiecti in ſeculo:qui quotidianis
laboꝛibus ſe vltra vires affligentes ꝓ victu ca

ptando viliſſimo: ⁊ vix raris fabis ⁊ rapis cũ
rudi ⁊ hoꝛdeaceo pane ſaturant᷑. Cuʒ vero ad
unt: ſue egeſtatis obliti:lautioꝛa q̃ruut qᷓ mili⸗
tes:qui ſunt aſſueti magnificis. Hec igit omia
in xpᷣi ⁊ apoſtolica vita locuʒ non habeãt.om-

nes ex miniſterio ſint cõtẽpte: nec murmurati⸗

one pereat: ſi abundãter ſibi tribuant admini⸗
ſtrantes. Recipiens ſiqͥdem nature neceſſaria
neceſſitatũ limites non excedat Si vero modi

cum: diſcat cum apoſtolo ſeruire domino in fa
me ⁊ ſiti.⁊ in egeſtate nuditatis et frigoꝛis :ita

gans ſemetibbn.
Be obedientia exhibẽda p̃ᷣlatis Cap̃. VI
Olo auteʒ vos moꝛtuas ſeculo: vitis
Vy ⁊ cõcupiſcẽtijs carnem cruciſigere cuʒ
xvyo:⁊a que iam ceperunt ꝓpꝛio ſeſe vo
to caſtrare ſub ꝑpetue vᷣginitatis et caſtitatis

vt accepta cruce gradiatur poſt chꝛiſtũ abne⸗

ꝓpoſito:in monaſterio velut i duricia lapidis
foꝛe cum chꝛiſto ſepultas: atq; iuxta decretuz
ſũmi poſt xpᷣm pontiſicis Metri:qui ligãdi ſol
uendiq; tenet bncipatum a domino: reſuſcitã⸗
darũ in gloꝛia cum xpᷣo ſic deuotione firmetur
veſtrũ ꝓpoſituʒ:vt ſides ⁊ ſpes ſit tota in deo

aſtigent animas in obedientia charitatis et

fraternitatis amoꝛe ſimplici: et coꝛde inuicem

ſe diligentes attentius. Nihil vt puto ſtultius
eſt: nihil intolerabilius: qᷓ; peregrinos ⁊ adue
nas pcipere ciuibus.⁊ iĩ loco non ſolito ſe oſtẽ⸗

dere directoꝛem itineris: ⁊ de ſemitis: ⁊ 8 ſ. ecu
ritate itineris: ð bꝛeuitate tramitis iuxta volũ

tatis libitum velle docere. Möſtrarer quippe
poꝛtẽtum nauigatoꝛibus: ⁊ ꝓ certo nunq; ve⸗
nuet᷑ ad poꝛtum:ſi cuius voluntati pateret de
eſſet nauigij:quicunq; remigatoꝛ oꝛdinaret ad

votuim. Non ciuitas:non regnũ: non minima

domũücula diu maneret in rure:ſi cuius volun

tati pateret᷑ deeſſet. Mꝛopter qð ipe papa Pe
trus qui religionis apoſtolice vitam volebat ĩ
ſtruere ſicut a magiſtro didicerat ꝛvyt magis in
telligar̃᷑ qualiter anima caſtigef̃ in obedientia
charitatis ⁊ fraternitatis amoꝛe:exponit aper
tius. Omes inq̃t honoꝛificate: fraternitatẽ di⸗
ligite: deũ timete:regem honoꝛificate Etne ex
cuſationis arripiat᷑ ſcutuʒ:ſub particulari no⸗
mine pᷣeminentis dignitatis generaliter infert
omnibꝰ.ſerui ſubditi inquit eſtote ĩ omni timo
re dominis. Et ne p̃lati in mediuʒ pducat pꝛa
uitas:que plerũq; ſubditis pᷣſtat cauſꝗ magni
caſus:non tm inquit bonis ⁊ modeſtis:ſ etiaʒ
diſcolis. Verũ ne foꝛte videat᷑ graue humane
volu ntati ſe abnegare:⁊a erucem tollere:obedi

xpᷣ. menſam accedunt:a militiã chꝛiſti ſi uſcipi⸗

entie ꝓponit meritum:quo om̃is laboꝛ dulce⸗

ſcat etiam grauis.hec inquit ẽ gratia. O felix

abundans gratia. In obedientia ſi uma vtu⸗
tum cauſa eſt. NMam ſimplici greſſu hominẽ du
cit ad xõm: a non ſolum mens excuſat᷑ ad red⸗
dendam deo rönem de ſubditis: ſed nec etiam
obligatur reddere de ſeipᷣa. Oſũma libertas:
q̃ obtenta vix poſſit homo pecore.
De regimine abbatiſſe. Ca. VVI
LTtitende diligẽter mea domina chariſ
a ſima Euſtochiũ: qᷓ; grauis imponitur
ſuaarcina humeris tuis: que de ſubdito⸗
rum animabꝰ:de coꝛpoꝛe: de verbis: de moꝛi⸗
bus obligaris apud diuinũ examẽ reddere ra
tionem. Caue queſo:ne ð te etiã leuis ſuſpicio
i malo poſſit oꝛiri: ne diſpergas quas conaris
educere. Sic oꝛdinata:ſic rationi ↄfoꝛmia mã
data ſoꝛoꝛibꝰ ꝓferas vt etiam depꝛauate ſi up⸗
beq; mentis animentur ad obedientie ſemitas
Sic dulcis:ſic mitis ſit ſermo: vt duritie furo⸗
rem non ſuſciuet:ſed frangat exoꝛtũ. Sic erga
inobediẽtes virilis et conſtans ſit animus: vt

omnis muliebꝛis mollicies diſcedat e medio.

Excidant᷑ in oꝛtus pᷣmoꝛdio vepꝛes:ne nimiũ
excreſcẽtes germina ſeminuʒ ſuffocent. Nihil
quippe ĩ rectoꝛe periculoſius eſt:qᷓ; vana humi
litas ad coꝛreptionem erga ſuꝑbos pteruoſ. q;
ſubditos. Singularũ ſoꝛoꝛũ volũtates ĩ re dif
ficili ꝓꝑtractanda ſemꝑ auide audias: nec tm cu
iuſcũq; voluntati innitaris. Nerũtamẽ ſi qᷣcqᷓ;
vtile ꝓdatur: non attendat᷑ perſona que pꝛotu
lit. Elegit eni deus infirma: vt foꝛtia queq; cõ
füdat. Tuã vo i rebꝰ gerẽdis cõmunibꝰ nõ tm
volũtatẽ exqͥras ⁊ teneas:niſi maioꝛ ꝑs diſcre
taꝝ filiaꝝꝑ id cõmuni voto collaudet. Suꝑbaꝑꝝ
inſenſatarũ q; mẽtiũ ẽ:ſuo tm̃ vti cõſilio. Non

audiaf᷑ cuiuſqᷓ; volũtas ſub vboꝝ murmure ⁊

loco abſcõdito: palã cũctj pᷣſentibꝰ cũ oĩ cha⸗
ritate liceat dicẽ ⁊ audire. Si ↄceptui ꝓpᷣo ma

ioꝛ ꝑs ſoꝛoꝝ diſſidet: nõ velis ſola oĩbꝰↄtraire

In exercẽdis furoꝛ.odiũ:iĩuidia ſeu deriſio ſic
penitꝰdiſcedat:vt nõ niſi pax:charitas amoꝛ:
T alterutꝝ ſuppoꝛtatio cognoſcat᷑:q̃tenꝰfiẽdoꝝ
ſolꝰ ſpũſſanctꝰauctoꝛ melioꝛa inſi piret. Non ſit
int᷑ vos q̊s charitas ſimulvnit:femĩialis q̃dam

abuſio. vt vndiq; cachinnis ⁊ vocibꝰ aer reſo⸗

net: ⁊ audiẽtiũ aures pᷣ᷑ ſtrepitu terreant᷑. Sed
cũ omi modeſtia ſtãtes vna loquẽte cetere ſile
ant. Nec altera alterã ex auiditate loquendi in
terrũpat:⁊ pᷣbeat impedimenta dicẽti.
Be reuerentia ⁊ ſubiectione erga abbatiſſam.
Ropter qð hoꝛtoꝛ:moneo: Ca. VIII
p ⁊ oꝛo vos chariſſime ⁊ dilectiſſime ſilie
gue iam moꝛtue eſtis ſepulte cum chꝛi⸗
ſto:que iam carne cõtempta cum eius gloꝛia:

cognito ꝙ ois caro fenũ: ⁊ eiꝰ glłia flos feni:ad

hioſccl

Crac

Folitute in
. ghhi ſonin
terodvene
ſscimui
ſbhcſentes
ereuerennis

ibilalndre

bati don
B gementbl

foncöcoldet
ocrtcie

lenblin
qſrpoin de

genn volendl
Vces gerent

cirpofumt
fudenis Ti
eſcditoti e

ſoꝛenacmitu
gogeakenna

(midactad

Wdus
fndueims

(glübonorre

Vtſponſal
inter vos

Uiccemalte

tia. Moni⸗
monochi.
latumn Bel

ebꝛa diſe

Decoꝛn
hecinind
O
ſier.
dign

dientiemöſtr

R ſeiunisict⸗

Giicniane
Verberibocot

Mttumn diſcete

hatecumx
Gchinpoſt
fioni Geäſ

eiffercz

Partemnon
lent,
renuethen

Pppmn. He

ſnpern

Paſtin

Uncynag
ilbonb⸗

Fo. CXXV

tigmnge H —
nſet nouitatẽ vite ſpũs eſtis renouate:nõ ex coꝛru⸗ hebdomadlis ſexta feria:qͥ die ſaluatoꝛ obpꝛo⸗
igtſihn pptibili ſemine:ſed incoꝛruptibili:p verbuʒ dei bꝛia ⁊ moꝛtẽ ꝓ hoie ab hoie xtulit: vnãquãq;
nseraſt viinruentis ? pmanentis ineternũ:vt tqᷓ; ꝑegri⸗ ſoꝛoꝛũ ſuã vitã coꝛã oi cetu ſoꝛoꝛũ diſcutere.et
eſänn nke ⁊ aduene abſtineatis vos ab omnib? deſide de cõmiſſis Z pᷣcepta ⁊ regulã ſe ꝓPpꝛio oꝛe cri⸗
„Oſümſr rriijs carnalibus: que militant aduerſus animã minari: ac diſciplinã ſubire:quatenꝰſtimulata
Dercz, ubiücientes vos in omni obedientia: timoꝛe mens cogitationis: ſtimulo accuſatiõis ac ver -
Lin 1 reuerentia ppoſite matri veſtre:vt iam oino box:caueat accuſanda pudendaq; cõmittere.
nedenin nmihil aliud velle: vel nolle alicui liceat: niſ qque Mec m̃ ꝓpter h̊ occulta cogitamina coꝛdiũ ꝓ⸗
Bonunnn abbatiſſa domus mandauerit facienda. Nihil dant᷑: necocculta peccata qᷓ ſolis debent᷑ ſacer⸗
srr, graue:nihil impoꝛtabile videat᷑:ſi iuſſũ ꝓpꝛie dotibꝰcõfiteri. ſolũ q pᷣceptis obuiat public:
deſehe non cõcoꝛdet volũtati. Nere obediẽs:⁊ qui ꝓ et exempla peccãdi ſoꝛoꝛibꝰ pᷣbent. Si vero ti⸗
üiamin nn rxrpo caret oi arbitrio volũtatis:nihil nouit dif moꝛe vel verecũdia ſeipᷣaz accuſare neglexerit
Laüfnſee ficile: nihil iniuſtum. ementote chariſſime liceat vnicuiq; ꝓpalare tale crimen alteri?: vt
–W jm̃ ppo n veſtrerelig ionis ingreſſu: dimiſiſt nullatenꝰ radices inobediẽtia et ſuꝑbia ĩ ſacto
tn nenn oẽm volendi ⁊ nolendi licẽtiam. niſi que eius hoꝛtulo vr̃o arripiãt:non euellendas de facili
+ vices gerentes oꝛdinarẽt de vobis. Obeditis Aen ſi quipiã iuxta femiaꝝ modũ: que nibhil
n eni xpᷣo firmiſſime: cum pᷣ̃poſite vobis parere retinere noꝛũt abſcõdituʒ:imo ante garrulãdo
menn nd ſtudetis. Tunc eni ſponſo chꝛiſto: cui deſpõſa manifeſtãt: qᷓ ſciant: aliqͥd ð his extra cenobij
n Nnuitn reſidé totã vouiſtis: pᷣter quẽ nullũ vltra ama limites ꝓdiderit:ſubeat guiſſimã penã: vt do⸗
gnandn teoꝛem admittere in deſponſatiõe iuraſtis:ma⸗ ctrina tacẽdi:doceat᷑ in eean.
ſans kangt gis grate magis placentes eſtis:citiuſq; mere⸗· Be vita mirifica ſanctoꝛũ patrum:quos in
dicchen. . mini duci ad ihalamũ: vt cum omni iocũ dita heremo repperit. Cap. x
omniſ te dulcibus amplexibus aſtringamini: cũ euuus r Eferã vobis qdã nõ minꝰ imitandaꝑ
huj ſuſnm. khI ſtudueritis in vicaria parere mãdatis. vicarij opa qᷓ; audiẽda de aliqͥbꝰ ſanctiſſimis
usck:om eni honoꝛ redũdat in deſ. Sic iubet lex ↄiugij viris:vt bonoꝝ exempla obediẽtie humilitatẽ
ipbe n vt ſponſa ſub lege ſit ſponſi. Emulaminiſemg qua carente in edificij ſpiritalis ſtructura :ĩ fũ⸗
i linneeomg inter vos hac dei emulatiõe: vt certatim ad in damẽto vtutũ qͥcqͥd ediſicat᷑ ẽ vanũ. Veſtras
Genndunaa uicem altera conet᷑ excedere alteram in obediẽ mẽétes doceãt: ⁊ crebꝛa memoꝛia geſtoꝝ ſancto —
Urimiſi tia. Mon igit᷑ eſt monaſteriũ : non religioſi: nõ rũ vite religionẽ inſtruãt æ vtutum. Dum igi
Eperonnrereun monachi: vbi ſubditis obediẽtia deeſt erga p⸗ p heremoꝛũ antra ſeptẽ annis ſanctos patres
nſmmgigi latum Beſtructioni eſt coꝛpus expoſituʒ: cum degentes ibidẽ in terris velut in celis angelos
annni mmebꝛa diſcoꝛdant a capte. allſiſtentes aſſiduo laboꝛe itineris: arduiſq; vi⸗
iimit ht Becoꝛrrectiõe facienda a generali accuſati⸗ uendi incõmodis:ceteriſq; innumeris calami⸗
alnan ge one criminũ in ſexta feri. Cap. lK tatibus ꝑagrãdo viſitarẽ: de quoꝝ vita moꝛi⸗
hei cino Enn BIntumax: p̃ᷣſumptuoſa: ac ſuꝑba mu buſq; mirificis:que luculẽter ipᷣe ꝑſpexi ꝛlibel⸗
ie mumen c lier:in ſancto veſtro conſoꝛtio :ꝛ que de lum cõpegi: qui vobis vt lucerna ſtat in cande
föencbrcicid . dignat eſſe ſubiecta: ac ſuis litibus er labꝛo ad meditationẽ religiõis ⁊ vite :ihil ita
ynigonm uüurgjijs ſcadalum p̈bet quieti ſoꝛoꝛũ: ⁊ eis obe carum:ita ſtudioſũ appetebat᷑ a monachis: q;
etemimg dientie möſtrauit otemptuʒ: arduis crebꝛiſ in eis qui iuberet poſſet inueniri. Pꝛofecto
iaſadeſo ſelunijs caſtiget᷑: cũ reſiſtit mãdatis impoſitis non taceã tantã charitatẽ: taãtãq; humilitatem
Arcnem ZDi ieiunig non caſtigant ſuꝑbiam: edomet᷑ et quã ſãcte ille mẽtes habebãat: vt adhuc cernẽs
Plai herfälr verberibꝰ cõtumelijſq; ⁊ grauibus diſciplinis ois laboꝛis ⁊ grauedinis oblit itineris: here
uinſeirt re vt tam diſcat cũ Metro:imo xpᷣo:ni ei obediat mos humane nature tam deteſtabiles a ingra
wung ſliͤctn partẽ cum xp̃o in regno xp̃ᷣi ⁊ dei non habebit tas in paradiſos putarẽ pene ↄuerſas. MMirũ
nnn G6õG̃cq; impoſita videant᷑ extranea: nec cõſona ra auditu:ſed felix obtutu:ſic ſanctoꝝ hoĩiuʒ coꝛ⸗
n 4½ ttoni. Bed ſi nec ſic indomita ſuꝑbia ſtuduerirt da charitas trõſfoꝛmauerat in creaturas deiſi⸗
–— obedire: cuʒ apoſtaticis angelis expellat: que cas: vt caro pene eſſet neſcia carnis. Licet per
quie Poartem non habebit in regno. O infelix ſuper Johem dicatur: ꝙ quicqd eſt in mundo: aut ẽ
rutnRX. (Beia vite: vt p implendis voluptatibus carnis cõcupiſcentia oculoꝛũ:aut concupiſcentia car⸗
nla dice renũciet hereditati celi: quã fuerat aſſecutura nis:ant ſuꝑbia vite. Naʒ ſic ſimplicia ⁊ humil
nd prp̃m. Mondũ deo viuit: nõdũ religionis ſe⸗ lima coꝛda obedientie ⁊ hũilitatis imitebatur
N en mitaʒ xp̃iq; nuptias attigit: q non efficitur ita veſtigijs: vt quaſi quoꝛũdam philoſophoꝝ vi
ileſin, ſinmpiex ⁊ pura: vt quicqͥd ſibi mandatũ fuerit deret᷑ in eis veriñcari opinio:q vnã ponumin
ſepulcanhe, b p̃poſitã matrẽ: angelico putet oꝛe trãſmiſſuʒ hominibꝰ vntuerſis animã ſolã Nã abbates ?

cun r Tunc vnaqueq ceteris ſe beatioꝛẽ eſtimet: ců patres nihil oĩno velle ſciebant: niſi qo ſubditi
guſ . . ilaboꝛib pponit reliqs. Mõ pudeat ſingulis 7 ſubditi antea conabãt᷑ iuſſa implere:qᷓ; foꝛẽt

Pars

emiſſa: v qbuſdam quodãmodo indicijs nite⸗

bant᷑ pphetare de volũtate mãdatis.

De vanitate ſciẽtie mũdialis. Capᷣ.x
Sãůcta fatuitas q̃ natos ad laboꝛes ho
o mines imũdo: mereris trãſuehere ad

gliam ereptos de penis. Nõ hãc fatui

tatem doctiſſimã Athenis MPlato didicit.non
Ariſtoteles.nõ Anaxagoꝛas:nõ ceteroꝝ ſtul-

toꝛũ mũdi ſapiẽtũ turba pᷣcepit.nõ certe miſer
ego Hieronymꝰ fatuoꝝ ſapiẽtũ imitatoꝛ:ante
qᷓ; ſancta vbera luerem. &tq́; vt meas milſeri⸗
as detegã: me anteqᷓ; viceſimuʒ annũ etatis at
tingerẽ: vꝛbs romana in ſũmũ pᷣelegerat magi

ſtrũ in oibꝰpene liberalibꝰartibꝰ. Nõdũ ſancti

ſpũs ſcholas intrauerã: nõdũ cecutiens pueni
re ad ſãcte veritatis poterã diſciplinã. HNõ aca

demie:non certe rome huiꝰ docte fatuitatis re

Anere gymnaſta: ſancta retinet heremus.
Aerũ nõ ſi
lato: quẽ mũdus retinere nõ poterat mũdi
apientiã inſequẽtẽ:ꝑ diuerſaꝝ nationũ ⁊ gen

tiũ:regionũq; pꝑteſ infinitis erumnis inumeri/
q; ꝑagrando laboꝛibꝰ. Nec tñ fatuiſſime ſapi-

tie finẽ:qͥ eſt ſũmũ bonũ:ad qð te nature moue

bar intentio in oꝛbe vniuerſo reperire ſciuiſti:
quẽ ſancti ruſtici hãc fugiẽtes iuenerũt ĩ here⸗

mis latitantes. Attẽde ⁊ tu fatuoꝝ ſapientum

pᷣnceps Ariſtoteles: ⁊ fueris abſq; dubitatiõe

ꝓdigiũ grandeq; miraculũ in tota natura:cui
pene videt᷑ infuſũ quicqͥd naturaliter ẽ capax

humanũ genus:qm ſapiẽtia mũdi ſtulticia eſt

apud deũ ſi charitas nõ infoꝛmat: ſi intellect⸗
nõ captiuat᷑ ad fidẽ:ſi coꝛ ad xpᷣi vuitutẽ nõ in⸗
clinat᷑.Qui iudeis ẽ ſcandaluʒ paganis ſtuki⸗
cia:nobis vero credentibꝰ honoꝛ ⁊ głia.ĩ quo

ſoluʒ gloꝛiat᷑ apoſtolꝰ:qui gloꝛiatur inquiens

in domino gloꝛiek.

De ꝓmptitudine adimplendi mandata im

poſita. CLCaß. XII

n Ihil honoꝛabiliꝰnihil ve gloꝛioſiꝰcha

riſſime: q; uitus xpᷣi. hec ſanepᷣferẽ⸗
da impatoꝝ faſtigio:hec dignitati regie:h cui

cũq; ſeculi głie. Hui ſeruitutis xp̃i qdaʒ inter

ceteros qͥs vidi in heremo dociꝰ ex monachis
ad iuſſũ patris ſenioꝛis ſue charitatis ⁊ humi⸗
litatis fructũ cupiẽs augere: ⁊ obediendi alüs
iuuenibꝰtradere noꝛmã:ꝑ grãdẽ laptdẽ hume
ris hoium ꝓculdubio grauẽ: bis quolibet die

per tria miliaria geſtabat ĩ ſcapulis: nulla alia

neceſſitate coactꝰ:qð iã ꝑ octo annos effecerat
Sʒ q̃rebat᷑ qͥd in eꝰ mẽte voluebat ex hocꝙ
foꝛte noſtre ſuꝑbe mẽti: q̃ nõdũ ad eius ſancte
fatuitatis ꝑfectionẽ aduenit: videf̃ extraneuʒ
pueroꝛũq; ludus:⁊ ocioſitatj opus.Teſtoꝛ de
um ꝙ mihi ab eo ſollicite ꝑcũctanti tãta ſimpli
citas ⁊ humilitas ẽ reꝑta:q; extũc incepi duce

ine laboꝛe didiciſti tuã ſapiaʒ fatuã

re monaſticã vitã. Nã ſic deuote:ſie affectãter
ſic hylariter cõtinuis diebꝰexplebat tam inſ. oli
tum opꝰ: vt ſibi videret᷑ poſt expletionẽ capta
re oẽm głiam.quinimo in huiꝰ oꝑis fatigatiöe
minime ↄtentus pene moleſtabai pr̃em:vt me
dio tꝑe nouos induceret laboꝛes: ⁊ opa ꝑſiciẽ
da ꝑ cũ. Quid ego vagoꝛ ⁊ ꝑuagoꝛ ꝑ ſingulua.
nõ ẽ opus exponere qͥcqͥd in ſiłibꝰ exercetura
monachis. Hoc vnũ apud oẽs obpᷣuatiõis p⸗
cipuũ?:⁊ celebꝛe ꝑ egyptũ:vt nullũ niſi obedi
entẽ ⁊ humilẽ:ad oẽs laboꝛes ꝑficiẽdos ⁊ opa
ſuſcipiãt. Quatenꝰ domita caro ex grauedine
cogitationibꝰ vanis ⁊ voluptatibꝰ nõ vacet ex
ocio.teneatis firmiſſime ꝙ ois ↄcupiſcẽtie ⁊i

mũdicie atq; peccati mater eſt ocioſitas.
Be ſoꝛoꝛũ operibꝰ⸗ faciẽdis. Ca. XIII
Anc ſanctã ſtulticiã ſtultãq; ſapientiã:

b5b5 qtidie ĩ monaſterijs diſcite ſfilie:quem
ſancti vos docẽt ĩ monaſterio ruſtici.

Subtilia ⁊ alta nolite ſaꝑe.ſed ſuꝑbis ⁊ tumi⸗

dis ſeculi ea relinqᷣte: vt poſt pactuʒ incipiant

noſcere ꝙ littera occidit:ſpũs viuiſicat.⁊ ꝙ de

us eligit abiecta ⁊ infima. hãc ſepe ſcholã itr-

te:quocũq; die ⁊ quacũq; nocte hãc diſcite le⸗

ctionc᷑.Hõ ociũ:non ioꝛpoꝛ: ⁊ ignauia vos ad
dei ſeruicia tepidas frigidas reddat. Semꝑ
aut officijs:aut oꝛatiõibꝰ: aut manuũ opibus

ſãctis:ceteriſq; laboꝛibꝰ fatigatũ coꝛpꝰrequiẽ
⁊ reſocillationẽ:non voluptatẽ exquirat.Sed

cauete potiſſime ne quid operis vanitatis ver

ſtris verſetur in manibus. JImmũdus reputa

tur: qui imundũ quicqᷓ tetigerit: vł moꝛticinũ
non deaurata marſupia:non cingulos:nõ etiã

cyrothecas.que omnia laſciue ⁊ ſuperbe men-

tes exoptant. Hoꝛreat deo dicatũ coꝛ talia ſci⸗
re.aut ſacri codices:vel legendo:vel ſcribẽdo
genua pᷣmant:aut hoꝛtuloꝛũ cultus exerceat᷑.

aut aliud ſanctum opus ⁊ vtile:vt ex relaxati⸗
one quadam refocillatus ſpiritus ad diuinuʒ
ardoꝛem foꝛtius accẽdatur. Sanctoꝛum geſta
que legitis imitemini. ꝓpoſito velitis imitari
qð laudatis:⁊ ſequi qð cupitis. Aeſtraʒ inter
gentes cõuerſationem bonam habeatis.vt ex
odoꝛe fame veſtre ſanctitatis: etiam maloꝛum
coꝛda ad ſancta deſideria moueantur Et in eo
quod depꝛauate gentes detractant ð vobis tã

ᷓ̃ᷓ de malefactricibus: ex operibus veſtris bo

nis gloꝛiſicent deum Hhec eſt eni dei voluntas

yt impꝛudentium hominũ ignoꝛantiam obmu

teſcere faciatis.
Be officio ⁊ ptãte abbatiſſe. Capᷣ.xIIIle
8 Aue q̃ſo q̃cunq; ſis illa:q̃ pᷣemines:ne
c eryx officio regẽdi eleueris in altũ: vt im
peres illicita:⁊ que ſũt impoꝛtuna: vł
impoꝛtabilia: et inquieta ſubiectis.ne tibi ille

pꝛopheticus ſermo conueniat: quid eſt iſił ꝙ

Croct

erinini

Coniinatzes

inkeno
ſʒ ſiin wi
ſpeteuhte

ies olioen
grenoraſnio
diirelins vi
ſes gpoſols.
ſequentidiere

odlaiſin

cotse⸗ Reg
letelehabetl

lennonſteſee

bis aſtßel
amogirool
fiatupoteſta
eftaenis ei
dſio. Etſibi
Uirartiel
adiratiblpt
Keoesehanc
wiirtungei
jerinuedg⸗
forüſollor
tiatibitros
rib'edee
re.1ſenen
heceſſoriio
tibihonoꝛ.
lio ſccutdẽ
Vepiaul
O
1 le.
iſx ſi
cpecoto:no
uuderoorn
baſtcpoot
clüeppuee
hünoigcuna⸗
Cnidusoenin
tuſocigſen
feſöten Etl
balopenictt
hlteſcbenpri,
gumrerp
reogſerldot
Neto Geäſ
Norotefenua
nondedaryn
fulio Felce
ſiogueſup
minicträr⸗
Npericulil

ieionnpent
tientin gde
aieſgeſchiſen
mwardiedſent
Por:tiguirſetl
igceoelan e,
P: aummnud c
ſangni pntn

1

lnptaicrqintl

Sopes nieien
1, Junichogn
Nnget: pann
—
netſvotenn
ndo:Nel bed
alnsenncer,
Itlemerreggein
Hrius ad duhi
1 Sngounge
ſoneltsinin
gis Veſmnn
munbibento
s eiunnnn
nouenur bit
ctradant Gncen

Tractatus V Epiſtola LXN

petit. nec niſi pꝰ factũ ex deſcẽſu terret. Quia
quãto altioꝛ eſt aſcẽſus:tãto durioꝛ ẽ deſcẽſus
ſed foꝛte deſcẽſũ rarũ eſtimas. Sed firmiſſime
doct'experiẽtijs ⁊ non paucis dicã. Raro per
gradus dignitatis aſcẽdit hõ: qͥ multo grauiꝰ
non deſcẽdat. Aerũ etſia ꝓpoſito digrediar:

in terra inimicoꝝ eseinueteraſti iterra aliena:
coininata es cũ moꝛtuis: deputata es cuʒ his

q̊ͥ in inferno ſunt. dereliquiſti fontẽ ſapientie.
Naʒ ſi in via dei ambulaſſes: habitaſſes vtiq;

in pace ſuꝑ terrã. Nõ eni ambulãt in via dei: q
in adminiſtratiõe regiminis honoꝛes ⁊ vtilita

tes ꝓpꝛias expoſcũt. Reuolueſt epiꝰ in mentis
arcano:⁊ ſtilo ferreo ſcribe ĩ ſilice coꝛdis:quid

piñis: cuius vices geris ad ſubditas:cõtenden⸗

tes apoſtolos:qͥs maioꝛ eſſet eoꝝ:inſtruxit: in

ſequenti die receſſurus ab eis: ⁊ ſi in ſuperioꝛi
bus dictũ:tamẽ iterũ narratũ foꝛtius teneatur

in coꝛde. Reges gentiũ dominãt᷑ eoꝝ: ⁊ qͥ po-

teſtatẽ habẽt ſuꝑ illos:beneſici vocãt᷑. vos au
tem non ſic:ſed fiat ſicẽ minoꝛ qui ẽ maioꝛi vo⸗

bis.⁊ ſit pᷣceſſoꝛ ſicut miniſtratoꝛ.Diſce igitur
a magiſtro officiũ:qð tibi iniũgit᷑:ne tuo vica⸗
riatu poteſtatis tradite limites excedas.Non
efficieris cerie dña:ſed miniſtra. vnus ẽ enim

dñs. Et ſi tibi relique ſoꝛoꝛes vt chꝛiſti admi⸗

niſtratrici ⁊ vicarie obediunt: ꝓpterea non eſt
tradita tibi ptãs: vt inter ſoꝛoꝛes ⁊ filias hanc
eleues:hanc vero debmas ſicut velis. Sed qͥd

tibi iniungat᷑ ab inſtitutoꝛe regiminis: diligẽ⸗

ter inueſtiga. Rerum eni oiuʒ monaſterij: ſo
roꝛũ ſollicitudo in adminiſtratione ⁊ ꝓuiden⸗

tia tibi tradit᷑: vt iam ceteris doꝛmientibꝰ ſoꝛo

ribꝰ:te deceat noctes crebꝛas inſomnes duce⸗
re.⁊ ſenem iunioꝛis animũ ſumere:ꝓ vtilibus
neceſſaris domui ꝓuidendis. Itaq; non tãtũ
tibi honoꝛ:quãtũ onus imponit᷑. Etſi ſic fece⸗

ris ſicut decet: pᷣmiũ multo maius cõſequeris.
Be piculo pᷣeminẽtie ⁊ dignitat. Capᷣ.XV

DPn tibi obſecro blandiaris de dñi pie

n tate:qͥ tamdiu peccatoꝛes miſericoꝛdi⸗
teer ſuſtinet in peccatis Etſi diuturna ẽ

expectatio:nõ minꝰ foꝛmidãda eſt vindicta: q̃ᷓ
tãta durioꝛ ẽ:quãto lõgius tẽpus in ſu ſtinẽdo
pceſſit. Rꝛopterea ſi ſecꝰ qᷓ; debes egeris: peri
culũ expaueſcas.nec ideo minꝰ: ſi ſtatim diui⸗
nũ nõ incurras iudiciũ Gñs eni tuꝰqui ſuis te
ouibus adminiſtraticẽ: et ĩ ſua te poſuit vinea
cuſtodẽ:a te vuit ð ſingulis etiã ocultis exige⸗
re rõnem. Et ſi qͥd eũ defraudaueris: tunc dia
bolo venũdatã i carcere:exterioꝛis inferni po⸗
ni te iubet: vbi fletus eſt eternus: ⁊ ſtridoꝛ den
tium:vt expꝛimit᷑ i his quicqͥd doloꝛis ⁊ pene
excogitari põt:quouſq; debitũ vniuerſ ũ reddi
deris. Sed ſi foꝛte de reſtituendo debitũ confi
dis:o te fatuam.nam ꝓ minimo quoq; delicto

——

non habẽt vnde reſtituãt ſimul hoies vniuerſi

niſi ipᷣe idem velit remittere: cui faciẽda Ereſti

tutio. Felices itaq; magiſq; ſecure que ſubſũt.
illis que ſuꝑſunt: ⁊ àbus potius miniſtrat᷑: q;

ä miniſtrãt. Sʒ tũ ſupba mens hoiuz impꝛoui
da periculi:ſemꝑ maioꝛũ dignitatẽ aſcẽſum ex

–

nolo opuſculũ hoc pꝑtrãſire: exöemplũ quoddã
qð ſãcto quodã mihi referente ſene in heremo

ex veritate ſciui.Cũ iuuenis qͥdã ſãcto ꝓpoſi⸗

to ⁊ vita electus foꝛet ad epiſcopale faſtigiũ: qᷓ
grauiꝰpiculoſiꝰve neqͥt aliud cogitari:patruu

fuuʒ quendã virũ vtiq; ſanctũ: ⁊ ꝓphetie ſpũ
plenũ:heremi i cella vt eũ ex h conſuleret adut

nõ incautꝰ. Audita itaq; narratiõe nepotis vir
ſanctꝰnõ vbis:ſed ſignis potius ꝑcũctantire⸗
ſpõdit. Et ne ↄtra apłm:qͥ deſiderãteʒ epiſco⸗
patuʒ i bono oꝑe laudat:cõtrairet diſſuadẽdo
Tne iuuenẽ ꝑiculo exponeret ſuadendo: iuſſit
itaq; ſenex quadratũ diſcũ aterra vehemeter

pedibus eleuatũ aſcendere iuuenẽ: ⁊ qter p ᷣt
tuoꝛ diſci latera ſupinũ reuoluere ſemetipm vſ

q; ad hoꝛam caſus.ſicq; caſu iminẽte: ſi altera

ſuccederet reuolutio mãdauit vt extra ſũmita
tem diſci adhuc ſe volueret iterato. Cuicũ ne⸗
pos ſe non poſſe ex timoꝛe caſus reſponderet:
ilico eũ fecit deſcẽdere ⁊ ꝑ quãdã latã planiciẽ
diutius volutare. Cunq; ex multitudine volu
tationũ vtriſq; faſtidiũ eueniret:ſurge inqᷣt ſe⸗
nex:⁊a perge quo vis.facito qð tibi ſecuriꝰcer⸗
nitur. Dedignatꝰ nãq; iuuenis:abſe ceſſit. et al⸗
teri ſãcto ſeni patrui deliramẽtũ putãs:factuʒ
retulit.a q̃ de ꝑiculo pᷣeminẽtie edoctꝰ:electioi
renũciauit: vt teneret:qð ẽ tutũ.Qui poſt mo⸗

dicũ felici obitu:ex ſeculo exiens hylaris ⁊ io⸗

cũdus apparuit patruo. Gꝛatias inqᷣt pater ti⸗
bi refero: ex diſſuaſione epiſcopatus.naʒ ſcito

qꝛ nunc eſſem de numero damnatox: ſi fuiſſeʒ

de numeroeßſor.
Be oꝛdine in oꝑibꝰabbatiſſe. Cap. XxVI
Erc iccirco mea dña Euſtochium dixe
h rim: vt adutas quãto ſis expoſita peri
culo:⁊ quãta te oꝑteat i via dei pꝛudẽ
tia ambulare:ne derelictis ſemitis iuſticie: ca⸗

5

piaris ab inimicis qͥbꝰplena ſũt oĩa: ⁊ i terram

alienã deducta coinqnata cũ moꝛtuis. miſera⸗

bilit᷑ deputeris cũ his qᷣ ſũt iinferno Aolo aũt
te diſcere: vbi ſit ſapia: vbi virtus: vbi ſit pꝛu

dẽtia: vbi ſit lõgiturnitas vite: et victꝰ: vbi ſit
lumẽ oculoꝝ: ⁊ pax: vt ĩtelligas viã diſcipline
deducas ſubiectas tibi ꝑ viã pacis ⁊ diſcipli
ne. Te moꝛiẽtẽ filie plãga t:nõ gaudeãt.tibi iu⸗
ſta ⁊ ſãcta pᷣcipiẽti oẽs eqnimiter obedirelleten
rur. Nõ ꝓpinque: nõ affines: ſic exaltent᷑ ꝙ ce
tere inuideãt. Non carnalis dilectio in multis
nociua:ĩ ſanctis mẽtibus habẽda eſt. Omnes

itaq; amato eqli charitate: ſpiritali dilectiõe

vt ſilias. Cũ tp̃s exigit coꝛreptionẽ: vniuerſas

ſimili modo velut ignotas iĩ omiſſis coꝛrigas.
Vex ſempꝑ in ira miſcðie memoꝛ eſto: vt nulla

mouear rõne ad crudelitatẽ ex furoꝛe vł odio

Nec tñ habeas manꝰremiſſas ad puniẽdũ ſce-
lera: ne ex impunitate peccãdi licẽtia ſoꝛoꝛid⸗
cedat᷑. Nõ ſis ad ꝑtractãdũ ardua monaſte⸗
rij ⁊ ſoꝛoꝝ pᷣceps ꝓ libito.ſᷣ ſoꝛoꝝ pluriũ ⁊ me
lioꝝ volũtas ſemꝑ accedat:ne rea ⁊ diſſipatrix
bonop cenobij crimineris. Mõ oihꝰqͥ loquũt
ſis facilis ad credẽduʒ. leuitas eni in credẽdo:
leuẽ denotat mentẽ. Nequaqᷓ; effrenis lingua

„

reꝑiaris.nõ ipudica oculis: nõ crapuloſa:nõ

ebꝛia:ſicte exoꝛnes vtutibus:ſic muniaris mo

ribus: vt vniuerſas oꝑe ⁊ exemplo ſanctitatis
⁊ vitepꝛompta ſis ad docẽduʒ: vt iã ab oibus

i exemplũ vtutũ ducaris.vt ſecura ex diſpẽſa
tione miniſterij tibi traditi ocurrere valeas do
mino: a ei reddere rõnem de ſingulis.
Be iuriſdictiõe ep̃i in ſoꝛoꝛes. Cap.xVII.
Ebilis ẽ nuniü ſexꝰquẽ gerit ac fragił
d ec mobil: ſi ſuo reliqt arbitrio. ⁊ſi vir
tuoſus ſit animꝰ: tiñ niſi regat᷑:niſi diri
gat᷑ cõtinue:cito deijcit᷑ aſ ãcto ꝓpoſito. Hoc i

Eua ſcit ex ꝑte: q̃ ſuggerẽti diabolo : qᷓ; facile

aſſenſü pᷣbuerit 3 diuinum pceptuz: 7 triſticia
partꝰ:⁊ ↄditiõis vilitas ipᷣa ꝑhibẽt teſtimoni

um. Mꝛofecto nihil i vob foꝛet vtutũ durabi⸗

le:nihil ſine graui ꝑiculo ſi ð vobiſip̃is voſipᷣe
haberetis curaʒ. ꝓpterea ep̃s veſter cui ſeche
cõmiſſũ ẽ regimẽ: quẽ deꝰ ſpeculatoꝛẽ poſuit i
vinea ſua:paſtoꝛẽ ouiũ directoꝛẽ gregl:ac du⸗
ctoꝛc plebis ⁊ pli:ciuitatj ⁊ parrochie:in q̃ de⸗
gitis: vos cuſtodia ſingulari foueat.ſancte do
ctrine vos pabulo nutriat. ⁊ coꝛã deo aiaxꝝ ve⸗
ſtraꝝ curã gerat ſpecialẽ: cui cõmiſſa ẽ ciuitas
vniuerſa. Huic eq̃nimiter ſicut deo oẽs deuo⸗
te obediãt.hũc pr̃em :hũc ʒelatoꝛẽ vtutũ:tam
pᷣpoſita veneret᷑:qᷓ; ſubdite Lex ipa Puet᷑:quã
poſuerit vob ĩ via dei. Si q̃ ſoꝛoꝝ effrenis ẽ et
diſcipline pᷣuaricatrix: ⁊ incoꝛrigibilis a pᷣpo⸗

ſita:emẽdet᷑ caſtiget᷑ ⁊ puniat᷑ ꝑ ipm. unc di
ſectionis baculũ: ⁊æ vgam diſcipline cũ a ſemi⸗

tis iuſticie deuiat: ip̃amet etiã abbatiſſa cogno
ſcat cum ceteris. Reddat᷑ eidẽ bis aut pluries
ſingulis ãnis patẽs ratio de honis monaſterij

de ſtatu ſoꝛoꝝ: de vita: de moꝛibus:neiã vale

at oues ignoꝛare q̊s regendas ſuſcepit. Nihil
arduũ vẽdẽdi:emẽdi:ĩeu pꝑpetrãdi i cenobio ſi

ne eiꝰ volũtate liceat. Abbatiſſa vo domꝰ mo⸗

riente:quã cõmunis ſoꝛoꝝ volũtas ĩ matrẽ ele

gerit: ⁊ abbatiſſaʒ monaſterij ip̃e bũdicẽdo an
nulo vice xp̃i ſubarret ĩ vo ↄiugio:ſi ad officiũ

reꝑiat᷑ idonea. Soꝛoꝝ vo recipiẽdaꝝ modus
itroitus ⁊ ↄditio:oĩno nullaten⸗ eum ptrãſeat

*

Si qᷣd dubitadũ ĩ fide:ſi qͥʒ obſcux:ſi q̃d picu⸗

loſũ octurrerit:i via dei ipᷣe dedlaret :ꝛip̃e vos i
ſtruatiĩ oĩ pudicitia: ⁊ ſpũſſancti vtute.
De oꝛdie vᷣuãdo int᷑ epᷣm ⁊ ſo oꝛes. Ca. xVIII
In nimiũ ſit ſtricta familiaritas:non
n ſuſpecta colloquia. ſi ſpiritalis pf:qᷓ;
ues eps ſãctꝰ ſit:tñ hõ ẽ debile aial Tã
cito ꝑdit᷑ niſi foꝛtit᷑ cuſtodiar: qð caruʒz habet̃
⁊ vtile. In ſacto cõmercio diabol⸗ mime qᷣcqᷓ;
iueniat.ne vñ regimẽ:vñ ducatꝰ:inde ſentiat᷑
teritꝰ. Oẽs eq̃liter ꝑtractẽt᷑. Nulla carnalis ꝛß
ſpiritalis dilectio interueniat:nec ſtricta ſit ni⸗
miũ. Pꝛincipiũ eni ſpiritalis oꝑis: ſi nõ ſit ma
tura ꝓuifio:ſolet ſubſeqͥ q̃ddaʒ carnale VDere
nõ taceã:vt ĩ pluribꝰ ſolet ↄtingere ꝛↄditionis
muliebꝛis infelicẽ miſeriã. Sub feruoꝛe ſpũs:
ſub charitate nimiũ ſtriota: niſi cuſtodia Fuita
tis oꝛi ponat᷑:vt nemo delinq̃t ĩ lingua.ſi vtat

loqndi viuendiq; copia:ſtatim libido actu tur

piſſimũ: dictu infeliciſſimũ: de ſpũ ⁊ charitate

naſcit᷑. Pꝛopterea chariſſime ̊ hoꝛtoꝛ: h mo⸗

neo:h̊ mado vob:vt q̃ xpᷣo deſpõſate eſtis viu
gio:cui oẽm caſtitat vre ſidẽ vouiſtis: cui nui⸗
lũ pᷣter ipᷣm amatoꝛẽ cognoſcẽ ſub iureiurãdo
eſtis pollicite:viri cuiuſ. cũq; etiã ſi euʒ ſãctitas
exoꝛnet:etiã ſi Baptiſte earet᷑ ĩ merit: q̃ratj ef

fugẽ faciẽ.ne liceat ſecũ dilectiõe feruẽti aſtrin

gi ꝑ diẽ. Credat exꝑto: nihil ẽ ꝑiculoſiꝰ viro:
q; mulier:⁊ mulieri q; vir. vterq; palea:vterq;

ignis:dicã audacter:pꝛoh doloꝛ dei tẽpla ſpũſ

ſãcti vaſa:⁊ deo dicata edificia niſi diligẽti ſer
uent᷑ cuſtodia ꝓſtibula fiũt. Et aufert᷑ tã nobi⸗

le depoltũ: tã pᷣcioſus theſaurꝰ:irrecupabile

dec' caſtitat:ſi tenui cuiuſuis dilectiõis iepte
rimula ↄtinuꝰ inſidiatoꝛ diabolꝰ ituitũ valeat

infigere.idᷣo oĩ cuſtodia coꝛ ſᷣuet᷑. Suꝑ muros

hierim ponant᷑ cuſtodes tota die:et nocte non
doꝛmiant:ne fur introeat: ne ſpolia auferat:q̃
penitꝰ recuꝑari non poſſunt. .
Be pꝛepoſito pᷣſbꝛo poſt epᷣm ſoꝛoꝛib⸗ adhi
ap. AAX —

bendo. Capᷣ. xlX
A MNimꝰ diffuſus ad piunima: circ ſingu
la nõp̃t attendẽ. Curã oiuʒ gerit es:
hõ ẽ:nec loc ſingułp̃t adeſſe.nec diüſoꝝ ſimuul

hr̃e ſcientiam. Ne igitur ex abſentia ſecuritas

ſit i vitio. ſacerdotẽſ anctum: quẽ ſãctitas pᷣdi
cat:quẽ ſuboꝛnat ſcia:quẽ talẽ reddit etas ⁊ vi.

ta: ꝙ etiã apð impꝛobos lubꝛicoſq; ſiniſtra opi
nio nõ poſſit hri. poſt eᷣm habear p̃poſitũ.pᷣ

epᷣi in vobis teneat vicem:hic doceat:hic pᷣdi⸗
cet:h̊ coꝛrigat vniuerſas:huic ſoli occulta do⸗
mus pateant:huic conſilio innitat᷑ ab omnibꝰ.
Non diuerſarũ opiniones in cõuentu ſoꝛoꝛuz
diuerſas ſectas ponant. non diuerſos ritus:
vt quicquid alter vituperat:alter cõſulat.Sic
diuiſe domus: pax:quies:a charitas ipa diſce

dit. Credite mibi ſacerdotum ac religioſoꝛum

Gr

Grchuen
ſancuitate
diiſus
cidoy
dinangi,
bisautpl
ſtololiot
chon
monicat
Uihllenul
linpeco
Tkmt
hosakert
inbnchio⸗
opinione:
ineptafan
burligon
poterorn
enidatus
fenouest,
einloco.
Mianpl
ecakin
Aand
ſpäleri

1

ſcet. Vo
eyro.
gioz ſuil
ſa. Naſub
foripoſtul
buoinqtd⸗
nuule:Kn
gpotiodr
lchentionü
nannsinin
1nn Vrau

egkegurpi

Nnöͤſtu
Moernee
lnatücte
GCycuptcin
Alſin. G
nnyidere
lufacterih
onmentr.
ſfladefng
fngllsne
mnnemſie
ſtereyii
ſoieteſi
no cgretſin
elterior ſ
Aerpe

necſrignſn

Bcanle H⸗
Ngerenoltgr
bflurt

killngnſnt

Vlbidoeen
deſpütchntt

honorhi
hoͤſae eſitn
biſtis:alt
ſubiurennin

täſtenzſian

kimnenit
möeferniſimn
lepicobe
ercPaleryeg
Oloꝛdeithuſi
n niidütinſe
Etuufeitnct⸗
:irraugdiſ
dlecniene
dol'imiiie
ei Gupnunms
Neanogeſon
olgauinnt.

n otyi

W
ninrcuſee
ioiuz elteh⸗
Nerdiihrſin

pſentuaſcante

Tractatus V Epiſtola

circſiueniẽti turma: ex mulieꝝ ↄſoꝛtio omnem

ſanctitatẽ expellũt. Intimet᷑ epᷣ̃o qͥ circa multa

diuiſus vni ſoli in oꝛibus ↄtinue nõ põt adeſſe:

Qcqͥd ꝓ vtilitate agendũ:qͥcqͥd ſcm euenerit oꝛ
dinandũ. Cõſiteant᷑ ſingule ſingulis mẽſibus
bis aut pluries crimia occłta:aut epᷣo aut pᷣpo⸗
ſito ſoli pbro:⁊ vel cui cõmiſerit:⁊ ſacra dñice
coꝛꝑis cõione munite: pugnature viriliter de⸗

nihil validius: nõ ẽ qc ſalubꝛius: ; vtſta⸗
tim ꝑacto delicto: ↄfeſſiõis nõ differat᷑ medela

Teſtant᷑ ⁊ medici vniuſcuiuſq; egritudis moꝛ
bos auferri ex coꝛꝑe: ſi exoꝛiẽtibus ſubueniat᷑

in ncipio. Qð ſi mẽoꝛ ↄditõis hũane:leui etiã
opinione:ipᷣe etiã ſacerdos erga aliquã ſoꝛoꝛũ
inepta familiaritate videret᷑ aſtringi: nõ ſinat

oꝛiri:qð nõ ſine malo nõ ſine ſcadalo remoueri

põt exoꝛtũ.Emẽdet᷑ ſi opus ẽ ab epᷣo.Si vero
emẽdatus minime vult inceptis finẽ imponere
remoueat᷑.etiã ſi vtiliſſimus:ſi neceſſariꝰexiſte

ret in loco. Nulla pᷣualeat vtilitas ex foꝛmi⸗
datr᷑ aiaꝝ piculũ.Adhibeat᷑ vo ſctũs ſucceſſoꝛ:

quẽ caſtitas lõga ↄmẽdet ⁊ via

Be oꝛdine ſeruãdo ꝑ ſoꝛoꝛes erga mares:⁊

ſpãliter in loquẽdo. Capłm. XX.
AVlpudici pedes cuiuſuis nũqᷓ; mona
i ſterij limina terãt. Inoꝛdinati ai nũcia
voce immũditie aures vre nũqᷓ; ſoꝛde⸗

ſcẽt. Vox hoĩs mulieri igni ſagitta dyaboli ẽ:

⁊ezgrio. Mꝛopterea ↄgemẽs plſalmiſta exoꝛat
aĩaʒ ſuã liberari a labijs iniqs:⁊ a lingua dolo
ſa. Nã ſubdẽs poſtmodũ q̃re ſic affectãter libe⸗
rari poſtulet:ſagitte potentis acute cũ carboni
bus inqͥt deſolatoꝛijs.Labia viri venena pᷣbẽt
mulieri: ſi nõ ſit aſtuta fallacijs lingue doloſe:

qᷓ; potẽs dyabolus miſeꝝ vulnerat coꝛ ſagittis
tẽptationũ cũ ardoꝛe libidis. e feneſtre ſunt

moꝛtis:q̃ niſi claudant᷑: ſtati moꝛs dira ſubin⸗
trat. Vir cuiuſq; ↄditõis exiſtat aut nũqᷓ; apa
reat:aut viſus viſum terreat vrjm: veluti hoꝛri
du mõſtrũ. Mꝛoptea volo chariſſime: vt ſi cuʒ
viro ex neceſſitate loq̃ oꝑteat:velũ in feneſtru⸗
la tractũ alterutrã faciẽ tegat: ne liceat videri:

qð ↄcupiſci nõ lʒ. Excuſatõeʒ nullã ſibi arripi

at ſcitas. Sãctus Dauid in vidẽdo capit᷑.Di⸗
na vt videret egreſſa: viſa coꝛrũpit᷑. Sic inſini⸗
ta foꝛẽt exẽpla:q̃ ſepius ruminãda vob relinqͥ.
q̃d ꝑ multa vagoꝛ: Mene ſacre ſepᷣture clamãt

ſyllabe ſingule. Mene inſtruimur coꝛpis ꝓpꝛij
ſingulis motibꝰ: ꝙ victoꝛia nõ ſꝑat᷑ in h certa⸗

mine:niſi ex fuga.MNẽo ex foꝛtitudie audeat re

ſiſtere viribꝰ: qm niſi fugiat cito ſuccũbet. In

cõi etem vita nec vbũ ſit ꝓpꝛiũ.ſecreta vbula
nõ carẽt ſuſpitõe. Jdeoq; pcipio:vt nilła ſoꝛoꝛ

exterioꝝ ſine plimũ ſcãꝝ ſoꝛoꝝ ⁊ Abbatiſſe ſeu

—

alteriꝰ ppoſite domꝰ potiſſune pñtie lod aude⸗

ẽðẽðͦ

Fo. CxXVI

at:his dütaxat exceptis qᷓ ſacerdoti in ↄfeſſiõse
dicunt. Solẽt ꝓfecto talia vba ſeia młta mala
ꝓferre. Int᷑ vos de viro neq̃qᷓ ſi ſeri põt: ha⸗

Beat᷑ mẽtio. Altra q;ᷓ credit exultat oyabolus
vt in coꝛde vᷣgineo viroꝝ mẽoꝛia vigeat. Nul⸗

7

lũ venenũ nociuiꝰ feie qᷓ affectio erga vix: qcũ/

..

q;ᷓ de ci pcedat. ꝛohdoloꝛ infelix ↄditio ſer.
vri. Sactioꝛ mulier vltra qᷓ; dici liceat: ſi viro
adhereat:qᷓ;tũcũq; ſpiritali inſtictu naturali in
clinat᷑ tadẽ ad nefas: ſi in viro vt⸗ deficiat. pi.
get q noui cũcta narrare. Etiã argumẽta ſũt di
aboli ? moꝛt erne indicia filiatões mrnitates
qᷣbus vocabułſub velamie ſpuͦs int le vtuntut
mares a feie. Muunuſcula oia a ſuſpectas ifu⸗
themate: et᷑ne moꝛtis pca. Adhibeat᷑ ſummiag
diligẽtia: vt ex cenobij limites ira qliſcũq; non
exeat: niſi Abbatiſſe ? ſoꝛoꝝ accelſerit vota. Et
ſi opꝰẽ ⁊ quitas ita rei exigat:adſit epᷣal licetixa
ſeu ſacerdotisↄſiliũ. Grauiiſime pene ſubiacet
qcũq; huiꝰ repta fueritra. Befictitijs
7nociuis ſermonibus euitadis. Caplm. XXI
EBruis dei frequẽtiã ppti ci oẽs pr̃es p⸗
8 dicat int ceta ſummenociuã. In mlti⸗
odo nedq́; petm deeſſe põt. Ligua bo
minũ ad iudicia pceps abñtiũ vitã vt plimum

nõ ceſſat hincinde coꝛrodere. Weſſimũ qᷣrüda

ſpiritaliũ genꝰ:nõ attẽdẽtes:ꝙ ðs filio ſuo dez⸗
dit oẽ iudiciũ de vniuſoꝝ hoĩm vita:acð moꝛi
bus: ⁊ qdð plusẽ de ↄſcia:cuiꝰocculta ſcire ſoli/
diuine ſcie. Judicare ſibi licere putãt. pferen
tes in mediũ: ꝙ ſpiritał hõ dijudicat oia. HMHeu
immũdo ſpũ pleni:qͥd conami de oculo fris fe⸗
ſtucã exhere:qͥ fertis ↄtinue in vr̃o trabẽ:lhy⸗
pocrite triſtes extminaãt facies ſuas: vt aſbare
ant hoibus ieiunãtes:⁊ barba ꝓlixa crine cine
re aſpſo:fracta vndiq; ac rudi ⁊ defoꝛmi veſte
colloqᷣo blãdo:vbis fictitijs ſe ſcõs oñ̃dũt:⁊ de

albati pietes int mulierculas ſeiant ſectas erro

rũ. Deniq; loquẽtes cuiuſcũq; vitã ſił cũ fama
denigrãt:inſtra dyaboli hͥ ſunt oia. Infoꝛtuna
tiſſimũ mulieꝝ genꝰ hamo capiũt᷑ vr piſces: ad
macellũ ducũt᷑ vt beſtie. Pꝛotue nimiũ feie ſo
fictitia cupiũt:ſp ſuboꝛnata vba depoſcũt:exd
rũt mẽdacia: fabulas nouas nunqᷓ; faſtidiunt.
Augurijs:veneficijs: ⁊ incãtatõibus demonu
delectant᷑. Si qͥ talia ꝓferãt:hi pᷣdilecti fili:Pbi
ſpiritales pres ⁊ frẽs:hi ꝓfecto: vt veriꝰliceat
dici ↄcubinarij ⁊ coꝛruptoꝛes mẽtis ⁊ vẽtrl nu
triunt᷑: hi exqᷣſitis fercuł ⁊ delicatis eſcis.vina/
pcioſa nõ deſunt:ex furtiuis ſepe viroꝝ laboꝛi·
bus: a int᷑ crapulas ⁊ ebꝛietates ructãtes:fau⸗
ces ſpũs dulcedie pᷣdicãt. Mꝛoponit᷑ iten atq;
iteꝑ illud apłi: ꝙ olia mũda mũdis: de talibꝰ lo
q̊ͥ nefas ẽ:⁊ ꝓhpudoꝛ.Sʒ cupio dei Puitricib?
detegere om̃s artes dyaholi: vt nihil Ei⸗ q⸗

.

caueri poſſit. Be ſilentijs diebus ⁊ ho⸗
ris debitis obſeruäsdxis CLapkin. XXII
Eec ltaq; oia ſponſe dei dilecte ꝓpcul ex⸗
h pellite: in his dyabolũ coâſcite pᷣncipã
cCẽ. Int᷑ vos nuqᷓ; de vita diſputet᷑ alte
rius. aneat diuino exami oẽ iudiciũ. Pctã
vra cogſcite:delicta vr̃a ploꝛate.Oim vobᷣ vi⸗
ta ſcitatis exẽplũ apareat. AUos v niũſis eſtia⸗
te peioꝛes:ſic puritas mẽtibus vr̃is inhereat:
vt cogitare ſit indecẽs:⁊ credere nefas aliqueʒ
ꝓpt᷑ vos poſſe peccare. Si quẽ alicui detrahẽ⸗
tẽ audieritig pꝓcul fugiẽtes dimittite vt ſerpen
tẽ: vt verecũdia vict?viſcat de factis alioꝝ ſile
re.Mulierculaꝝ q̃rũda ſolet eſſe moꝛis vt plu
rimũ:vt ſꝑ garrule:nihil ſecretũ hẽant:qð au⸗
diũt:immo potius qð ſepe neſciũt: dicũt.nihil
q; ſcadali ſeiariũ noꝛũt tacitũ tenere. Hĩcinde
aut ꝓferẽtes vba nociua aut ſeminãtes diſcoꝛ
diã: aut audiẽtes alios ad detractõeʒ incitant:
aut maledicta ↄfirmant: vt duplicis delicti ree
habeant᷑. In h̊ in ↄuẽtu Tilax dei: muliebꝛis
ois expellat᷑ infirmitas. Illud Jacobi vpum
in coꝛde vro multotiẽs repetat᷑ in die. Si quis
putat ſe religioſum eſſe nõ refrenãs linguã ſuã
ſeducẽs coꝛ ſuũ:huiꝰ vana ẽ religio. ſt eligio

igit ſcã nõ põt eſſe in loqcibus:q̃ nullo pñt toe

ſilere: nec abſtinere ab inutilibus vbis Ex hoc
em in heremo ſci pr̃es edocti:ſumia cũ diligẽ

tia obſeruãt ſcã ſilẽtia:tqqᷓ; ſctẽ ↄtemplationis

caʒ. Plures me reperiſſe nõ ãbigo: qᷣ ꝑ ſepten
niũ nullũ ꝓꝛſus vbu hoĩ alteri cmiſerat:ſcien⸗
tes ꝙ nõ in ↄmotõe dñs põt haberi. Pꝛoptea
volo chariſſime vt in ↄuẽtu vr̃o ter aut pluries
in hebdomada: exceptis feſtiuitatibꝰ loqͥ oino
niſi vꝛgẽte cã putili ⁊ neceſſ aria: nullatenus li⸗
ceat. nec ſil:nec cũ alijs ex. Diebꝰ vo oĩbus ᷣ⸗

bus ⁊ ꝓ remedio:⁊ ꝓ ſalute loqͥ ↄcedit᷑:nõ ſin⸗

gulis hoꝛis vacãdũ eſt vbis: q̃ vix pferri ſine

pctõ pñt ſ hec iuiolabilis obſeruatio vigeat ꝙ;

ſingulis noctibus poſt pactã hoꝛã ↄopletoꝛij vſ

qꝙᷓ poſt miſſaʒ: ⁊ a tertijs vſq; ad nonã ſacra ob
ſeruent᷑ ſilẽtia:q̃tenus ⁊ lingue deuʒ laudandi
Zcedat᷑ opoꝛtunitas:⁊ inutilia vba penitꝰ ab⸗
ſcindant᷑. In choꝛo vo eccłie ad diuias laudes
ꝑato:doꝛmitoꝛio:cẽaculo:clauſtro ac caplło:oĩ
tpe loqͥ nõ deceat niſi ea oꝛdinata ſunt loca in
laudibus dei vt iã ⁊ tp̃s ⁊ locus religiõis vr̃e
pᷣdicẽt ſanctitatẽ:⁊ loqcibus ↄpũctõeʒ ingerãt
⁊ intrandi ad ſocietatẽ vr̃aʒ ſctã deſideria inci⸗
tẽt:⁊ affectus ad celeſtia moueantf .
De refrenatõe lingue in loquẽdo. Cap̃.xxXxIII
Eqᷓqᷓ; chariſſime Jacobus aplłs expiẽ⸗
n tiã poneret religiõi in refrenatõe ligue
niſi certo ſciret indicio: ꝙ moꝛs ⁊ vita
Eẽin manib⸗ lingue. Mã vt innuit cũ ipa bñdici
mus ⁊ maledicimus deũ.Nꝛopterea poſt mul
.

taqᷓ de lingua pnunciauerat: qdã ex olbus di

—

ctis gñalẽ ↄfuſionẽ infert. Quicũ q; inqͥt refre⸗

nat lingu ſuã:h̊ btũs in facto ſuo erit.Ecce ꝙ
in refrenatiõe lingue btitudo ponit᷑:vt det᷑ in⸗
telligi ꝙ in multiloq̊o deus qͥ britudo nr̃a:ha
beri ⁊ ↄtẽplari nõ põt. Refrenatio lingue ẽ:cũ
lingue q̃ ex ſui vitio ſꝑ ꝓna ẽ ad mẽdacia:vñ ⁊
mẽdaces appellant᷑ hoies:⁊ vani filij hoĩm:aut
ſilẽtiũ imponit᷑:ne in diſplicentiã dei prumꝑe
audiat: aut ad bonũ exerceat᷑: vt diuinas lau⸗
des exoluat. Sic igit᷑ chariſſime ⁊ dilectiſſime
filie:tꝑibus qͥbus pᷣſtat᷑ opoꝛtunitas:vt beate
eſſe poſſitis: linguas domate:ne ↄuertant᷑ ad
lites:ne iurgia:ↄtẽtõnes: rixas ⁊ ſcãdala reſo⸗

nẽt: ne iuramẽta:ne blaſphemias:ne oppꝛobꝛia

⁊ alioꝝ diſplicentiã ꝓdãt.Quod ſi ex inſtinctu

dyaboliqͥ ſꝑ diſcoꝛdias ſeiat: int᷑ ſoꝛoꝛes leuis

etiã diſſenſio exoꝛta fuerit:penitus ſtati ꝑ Ab⸗

batiſſam:aut ꝑ epᷣm ſiue pᷣpoſituʒ domus neqͥ⸗

tia elidat᷑ in ſemie. ita vt occaſus ſolis in domo
dei nõ inueniat iracundiã. ⁊ ira ↄuertat in odi
um: ⁊ domus pacis iã ebꝛioſoꝝ efficiat᷑ taber⸗

na. Mẽdacia vo tãqᷓ; infernũ expellite. Sem

per ãt diuina officia:aut ſacroꝝ codicũ vᷣba:tã
inter ſoꝛoꝛes: qᷓ etiã int᷑ adueniẽtes deducant
in mediũ. Si qñ muliercule de viris ꝓpꝛijs:ð
filijs:de veſtibus:de mũdi vanitatibus:garru
lãdo loq̃citent᷑ vt moꝛis eſt:eis mox vba fran⸗
gant᷑: mox ocioſum vbũ ⁊ nociuũ diuino ce⸗
dat ſermoni. Si diuinũ introduci nõ poterit:
tali colloq́o in deteſtatõeʒ crimis feneſtra clau

dat᷑ in faciẽ ⁊ velox fuga teſtet ſctitatẽ intrinſe
ca. Eihil itaq; ꝑ exterioꝛa coꝛꝑis intrãs mẽteʒ
cogitatõibus moleſtet:cũ diuine ↄtẽplatõi ex⸗

ponit᷑ raro cogitat᷑ in mẽte: qð exterioꝛes ſen⸗
ſus nõ mittũt. qhe ſunt feneſtre:hec ſuntoſtia:
q̃ ſi dauſa non fuerint:moꝛti patet introitus:⁊
nõ niſi funeſte ingredit᷑. .
Be ↄſoꝛtio mariũ fugiẽdo.Capłm.XXIIII.
Redite cariſſime: credite ſeni pene oĩa
c exꝑto:nõ pñt claudi ſenſus vr̃i extriſe⸗
ci in tumultibus hoĩm. Si coloꝛ opo⸗
nat᷑ oculo:neq̃q põt nõ videre oculus.ſic ⁊ au
rig nõ audire ſonos nõ põt. Ideoq; in ſilentio
⁊ qete cogitatõnes ꝑũſe vitant᷑:q̃ ꝑant nosa
deo. Mꝛoptea hoꝛtoꝛ vos ⁊ moneo: vt nõ niſi
ſcãꝝ mẽtiũ audire vᷣba velitis:nõ niſi pudicas
⁊ honeſtas facies:q̃s macerat ſcã ieiunia liceat
intueri. Sic rarus vir appareat: ſic rara ðᷣ viro
mẽtio habeat᷑: vt puellule vr̃e pene virilẽ ſexũ

isarẽt.nõ aial certe maſculũ cenobij limites trã⸗

ſeat:vt oĩs ceſſet occaſio loquendi ð maribus.
ſic pudica: ſic caſta wba in oi colloqͥo ſctã ꝑſo⸗
nẽt oꝛa: vt giatõis modus ⁊ oꝛtus: iuuẽculax
lateat coꝛda. Hec ꝓfecto cathẽa dyaboli ẽ quã
ſi abſtuleritis ð medio vri:nõ extẽdẽdo digitũ

F .

G

Adinqui
gubgön
fa voli
otekinte
ficdeot.
hönoult.

btenebei

ſegneit
lptriſes
Phibnls
dulcenfciea

(terrena

tbusterte
luerigd
cunduͤ ſen
plaeqet
vos viri:

nritze⸗

ſeſeculari
oced⸗
ſticisyfis
ſoaatleaol
ſechofbe
Ledb
Kaig

z
culi.Gen

ſooͤſio me
feggſolat
ſcarrogie

tigamatoꝛ
liaus diſſol
ſoͤledſiime
ſehpoͤusti
cgreſa viger
Cardepiant
lenomanent

Hullioioyfmn

nnehecſunnn
lutranentert

ittat. Noe

igeſinen
clſtaervie
eekmanet
moceſtiga
Ptorech c⸗
ſglesſernitn
habituite
Cbneceſeni
Mosinfeb
geopus bon
ibusſecrer

hoſſtintrar

veuenmis
—
neod
NAiarrnan
Eta
nmskio ⸗
ſnndemune
ſusſondon
in minci
drcheithe⸗
erpalne den
or cdciſri
miensNina
de M gund
Müanbuermn
isnorfief⸗
hociui duipe
oduanopont
misſeneſnnnn
ſtinninme
Nolniͤrnin
S

Venrnors ſ⸗

eberiunoſi.
Lctmurotns.

Cujn .
Aueſenpeneci
mis iierm⸗
Gicoloee
koculus ſein
Neogitſinn
onro ni
noͤſ

Tractatus V Epla

ad inquirendũ oia ꝑ curioſitatẽ:⁊ deſieritisl o“ oim Abba qus
f iße opent᷑:qð nõ deceat ſcitatẽ.He obbᷣuãtiaꝝ

qui:qð nõ ꝓdeſt:⁊ ꝑ lõga ſilentia nõ inueniaf ipᷣe opꝑenf᷑:qð nõ decear ſcita
⁊ ieiunioꝝ ſunt aſtricte legibꝰ: ⁊ puaricatrices

vr̃a volũtas:vt loq̃mini ſermões inutiles.tũc
oꝛiet᷑ in tenebꝛis lux vr̃a:⁊ erũt tenebꝛe ſicẽ me⸗
ridies:⁊ erit vob a dño req̊es qlẽ mundus iſte

nõ nouit. Et implebit᷑ ſplẽdoꝛibus aia vra:qͥs
obtenebꝛate mẽtes caligine ſeculi appꝛehẽdere

nequedt. Felix itaq; aia qᷓ ſumpto turbine ſecu
li ꝑtrãſiẽs coꝛꝑis clauſtra:illius ſumme ⁊ incd SBle ſe dñin
8 manstes nichil ſentiat niſi piũ Jeſum.
tqthMhhiüc padiſum ſole poſſideât: vbi dul⸗

pᷣẽᷣſibilis lucis põt aliqli illuſtrari radio. Sic
dulce:ſic iocũdũ ẽ ſolatiũ ꝙ deſpiciãt ꝓtinꝰ cũ

cta terrena. Moꝛs foꝛmie abil vniüſis animã
tibus terre optat᷑ ꝓ gła:vt limpidius liceat in⸗

tueri:qð modica hoꝛa viſuʒ:tã delectabile ⁊ io

cundũ ſentit᷑. Sic itaq; agite chariſſime: adim

plete q̃ eſtis Bfed e: gaudete qꝛ poteſtis. Non
vos viri:noõ ſi

ſie ſecularia oia expellite: vt neq̃q; ꝑpueniata

vos qᷣcqͥd agat᷑ in ſeclo. Solus ſpõſus vr̃xps
ſtrictis vris fruat᷑ ãplexibus.Sole cũ ſolo ſpõ
ſo aut lectõibus ſacris:aut ſctis meditatõbus

ſecũ ↄfabulemini:⁊ ipᷣe vobiſcũ.

Be obſequijs ſeruitricũ qrẽtiũ victũ ⁊ necel

ſaria ſoꝛoꝛibus. Capim. XXV.

2 *

Elotypus nimiũ ẽ ſpõſus vr̃ chariſſi⸗
ʒ me: nullatenus patiat᷑ ſpõſus pferriin
pfblicũ: ne ↄcupiſcant᷑ ab amatoꝛibꝰſe.-⸗
culi. Sempꝑ vult ſolus ludere:ſꝑ ſolus cũ ſolis
ſpõſis moꝛari deſiderat: neminẽ vult admitte

re ad ſolatiũ:de cũctis dubitat: de nullo ↄfidit

ſic arrogãs: ſic ſuppus ẽ ſpõſus: ſi alium ri

2. — *

tis amatoꝛẽ ꝓtinus recedit. Sic ꝓᷣteruus ꝙ ꝓ
tinus diſſoluit oẽ ↄiugiũ. Iccirco dne mee:qꝛ

ſpõſe dñi mei:vos ipᷣas oĩ cuſtodia ſibi ſeruate
ne ſpõſus tã dulcis ſepet᷑ a vob. Semꝑ DBina

egreſſa videre filias regiõis illius vos cauta fa
ciat de ꝑiculo. In mõaſterio vro velut in tha⸗
lamo maneatis cũ ſpõſo. Ex mõaſterij limites

nulli oĩo vrm fas ſit ꝑtrãſire.hec lex:hec noꝛ⸗

ma:hec ſumma ꝓfeſſio oibus vob. vt q̃ ſemel

intrauerit ex ſoꝛoꝛibus:nũqᷓ; ſi fieri põt:exire ꝑ

mittat᷑. Mõ etiã mulieres ille qᷓ religionis habi

tũ geſtãt: ⁊ voto obligate noſcunt᷑ cenobio:
ciuitatẽ ⁊ vicos victus ⁊ neceſſaria q̃rãt. He
q̃dẽ e manẽtes in aliq̃ ꝑte locelli:cũ oĩ ſctitate
⁊ modeſtia adminiſtrẽt:q̃ opus ſunt vob:rece

pture cũ Martha ſoꝛtẽ mercedis. has ãt volo
tales ſeruitrices adeſſe:ꝙ ex ↄuerſatiõe vite ?

habitu:interioꝛ ſcitas moaſterij pᷣdicet᷑. Qõð ſi

ob neceſſaria domus captãda exeũt:nõ cirũeãt

vicos in fabuł:nõ mr̃onaꝝ domos in potib:b
oẽ opus bonũ exerceãt: vt nõ vituꝑer᷑ mõaſte⸗
riũ ſuũ.Cũ his nõ liceat ſoꝛoꝛibus intra dege⸗

tibus ſecretis colloq fabulatõibus: ne aliquid
poſſit intrare extriſecus qð poſſit obeſſe. Harũ

lioꝝ:nõ ſupellectil cura:nõ ceteꝝ meditatõe coꝛ accedat ad ꝓ

maritale onꝰ moleſtat:hoim ↄſoꝛtia ſic fugite:

oim Abbatiſſa domus curã gerat aſſiduã:ne ⁊

diſcipline ſubiaceãt ferule. Que ſi emẽdari ex

pꝛauitate ↄtẽpſerit:in ſcitatisↄſoꝛtio pꝛauuas

locũ nõ hẽat: ⁊ mẽbꝝ putridũ de ſancto coꝛꝑe
excidak᷑. BSe dulcedine ↄtemplationis
erga diuing. Laplm. XKK VI.
Mle filie ⁊ dne mee: ſpõſe dñ mei: int?

ci ⁊ iocũda qͥete ineffabilẽ trinitatẽ intueant᷑ in

ſacris Iis: choꝛis intſint agelicis: dulcibus eo
ru melodijs miſceant diuia in eccłia ↄcinendo
myſteria. Infoꝛmet mẽtẽ ſcõꝝ pr̃iarchaꝝ: ⁊ pa

trũ ãtiqͥꝝ obedientia. zophaꝝ oꝛacula dulci
miſtafeltcia. Apki⸗

ca documẽta fidei cũcta detegat ſacra. Euage⸗
d liox codex ſꝑ vt ſpeculũ teneat᷑ in manibꝰ.mar

tyres ſci cũcta ſeculi aduſa ⁊ tẽpeſtates huius

maris pcelloſi cũ oibus dyabolicis vſuths: ⁊

infeſtatöes demonũ doceãt ↄculcare.Cõfeſſo⸗

rũ pᷣcioſa deuotio:ad diuioꝝ ↄtẽplatoõneʒ aſſi⸗

duã affectus aſtringat. Regularẽ vitã inſtru⸗

at ſcõꝝ mõachoꝝ mira ↄuͦſatio. Fraͤgere oẽm

ſexus molliciẽ ſcẽ vginitatis ſ. eruare ꝓpoſitũ
pcioſiſſima vgo vginũ cũ ceteris vginibus ſa

cris ſꝑ edoceat.O felix ſocietas:o felices vos
ſi tałac toti mũeris nõ ſitis ingrate Feliciſſime
nimiũ ſi dignitatẽ vraz ipᷣe cogſcitis: q oim re⸗

gi ⁊ dño regine ſpecioſe mr̃imonio copulate ip

um dümõ velit hre meremi: quẽ agelici ſpus
videre ↄcupiſcũt. O ineffabil glia. In fragili
haasco:pe den intueri poteſtis. Hic qſo mẽs
vfa vigeat. Hec dies diei eructet xbũ: ⁊ ſciam
hãc nox indicet nocti. Angelicis choꝛis ſctõ

*

ſocietatibꝰ H̊ ſtudeatis inteſſe: vt poſtmodũ in

coꝛpis exitu: vob gaudẽtes ⁊ leti taqᷓ; notis oc
currãt. ſi ſic feceritis: nihil vob duloa: nihil io
cũdius:q his inteſſe ↄuiuijs his pabułſatiari
qbus ſer deguſtatis terrena oia amara cernut᷑

Aere tũc clauſura cenobij cuiꝰ tedet mẽtes vaʒ
gabũdas: ⁊ deuias vob ꝓ ſumma deputabit

glia ⁊ reputabit᷑ q; exire limites mõaſterij:eſſe
neceſſe potiꝰmoꝛi. Expto itaq; ſeni deuote ↄſu

lẽti credite ſfilie. ſi ſeł guſtaſtis qᷓ; dulcis E dis:

ad quẽ accedẽtes poteritis ab eo illud audire:
yenite ⁊ oñdã vob oẽ bonũ:⁊ tũc oñdet vobis

talia qlia nõ niſi mẽtes aſſuete noꝛũt. Scito qᷣd

loqͥr chariſſime. Nã vt meã inſipietiã loqr: ego

homüculus ſic abiectꝰ.ſic vil in domo dðñi ad⸗

huc viuẽs in coꝛꝑe ãgeloꝝ ſepe choꝛis interfut
de coꝛpeis ꝑ hebdomadas nihil ſentiẽs diuine

viſionis intuitu: poſt multoꝝ foꝛte dieꝝ ſpacia
p̃ſcius futuroꝝ redditus coꝛꝑi flebã qd ibi ma

nsẽs felicitatl pabebie d menarrapilis deien
n paochasqa melargen

tionis lentiebã. Teſtis ẽ ipa trinitas quã cer⸗

nebã neſcio qͥ intuitu. Teſtes ſunt ⁊ ipſi beati

ſpũs qͥ aderãt.Teſtis eſt etiã ↄſcia mea:qͥ tan⸗

tis bois ipᷣe fruebar q̃t ⁊ qis neſcit ꝓferre mol

3

licies coꝛpis mei. õ
Beclauſura domus. Capłm. XXVI.
HDHDeo põt ad tãte ↄtemplatõnis dulcedi

n nẽ coꝛ ſecularibus plenũ negocijs aſii
vt monumẽta que ex auro relucent. Intus aũt
ſunt turpiſſima: emunda cadaueribus moꝛ⸗

rare: opoꝛtet vt ſeculo moꝛiat᷑:vt ſoli
deo ꝑ tãtas meditatões ⁊ deſideria ſuꝑius in⸗

hereat. VUñ granũ frumẽti cadens in terrã:niſi

moꝛtuũ fuerit ſp ſic ſolũ manet vt cecidit:qð ſi
moꝛiat᷑ fructũ plurimũ affert. Sic chariſſime
domũ paternã ⁊ ſeculares veſtes relinquere:⁊
mõachi nomẽ aſſumere modicũ ꝓdeſt homini
ſi mẽs ipᷣa miſera q̃ in mũdo habent᷑ affectibus

optet: ⁊ q̃ reliqrat deſiderijs repetat. Exeunti
etem Loth cũ filiabus ⁊ vxoꝛe de Sodomis:
mãdat᷑ ab ãgelis ne retroſpiciãt que iã ꝑambu

lãdo reliquerãt. Cuius vxoꝛ moꝛe femiaꝝ q ſꝑ

petũt ↄria obuiãs mãdato:ſtatim ẽ ↄũſa in ſta

tuã ſalis. ec itaq; vos doceãt q̃ pena ſint pu⸗

niẽde:q̃ mũdi vanitates affectãt in mõaſterijs.

Nã efficiunt᷑ inſenſibiles ſtatue ſalis:vt iam ni

hil de ſuꝑne ↄtemplatõis dulcedine ſentire va

leant: maneãt in amaritudine ſeculi:q̃ ſeculo
viuũt. Pꝛopterea chariſſime monaſteriũ vrjm

vobis lepulchx eligite: vbi moꝛtue cum Xp̃o

mũdo ⁊ ↄcupiiſcentijs eius ſole cũ Rp1o ibideʒ
maneatis ſepulte: quouſq; reſurgẽ es cum eo
apparebitis in gloꝛia eius. HDemũ timendũ eſt
plurimum:ne quis ingrediat᷑ nocte ad furãdũ

bpcioſum theſauxꝝ qui latet in tumulo. HHincin⸗

de fures fodiũt:vt furent᷑ infinitis aſtutijs:qð

intus habet᷑. Cuſtodiat᷑ ergo ſepulchꝝ ꝑ eᷣm
quẽ deus in vinea ſua pᷣmum cuſtodẽ pᷣpoſuit
Cuſtodiat᷑ ⁊ ꝑ pᷣpoſitũ pᷣſbyteꝝ:qͥ vicem eius
tenet in loco:nequis incaute introeat:neqͥs ad

minuendũ ꝑgat. Muroꝝ munitõibus ſic vn⸗

diq; circũcingat᷑ locellus:ꝙ vix auibus pᷣbeat᷑

aditus. Sic tendant᷑ muri in altũ: ꝙ nõ ſolũ nõ
liceat pedibus:ᷣ nec oculis que iuius gerũtur

agnoſcere. Oſtia ſerent᷑ foꝛtirer clauibus:cla⸗

ues vo diſponat epᷣus:nequis niſi hñs veſtes
nuptiales introeat: vel exeat ſine eius ↄſenſu.
Sit aũt vna vel plures feneſtrule iux diſpoſiti
onem epᷣi:ſic ferreis vᷣgis ar ate vndiq; vt vix
digito pateat aditus. Per has hoꝛis debitis:
aut neceſſitatis:aut ediſicatois ſiue creationis
cauſa ſanctis ſermonibus cũ ſanctis viduis:⁊

alijs mulieribus quas veſtiũ habitus ⁊ facies
tenues ⁊ pudice reddũt venerabiles:ſoꝛoꝛes li

ceat ſimul loqui ꝓhibitis ⁊ ſuſpectis hoꝛis fe⸗

neſtrule clauſe maneãt: ⁊ claues Abbatiſſa do

mus: vel ſancta alia ſoꝛoꝛ cuſtodiat:ne coꝛuus

egrediat᷑ ꝑ feneſtrꝗ ex arca. Credite h timẽdũ

de theſauro a timoꝛe nocturno: a ſagitta volan
te in die:a negocio ꝑambulante in tenebꝛis:ab

incurſu ⁊ demonio meridiano. Spꝑ hoꝛe he ſuſ
pecte ſunt mẽtibus caſtis.

Be deteſtatõe pᷣcioſaꝝ veſtiũ. Cap. XXVIII. .

Ropheticus ille ſermo neqᷓqᷓ; ꝓferat
de vobis: filie eoꝝ ↄpoſite circũoꝛnate
väväs„t ſilitudo templi:a dealbate ab extra.

tuoꝝ:hmõi non ſilie regis Rp̃i: ſed Tyri. qhe
ſp in muneribus:he vultus impudicitia ꝑ di⸗

uites plebis capiunt᷑ ⁊ capiunt. Imperfectiſſi⸗

mus mulieꝝ affectus ſꝑ in veſtibus:ſꝑ in auro
lapidibus pᷣcioſis ⁊ oꝛnamentis extrinſed glo⸗
riam ponunt. Mõ ſufficit eis libido innata na⸗
ture:ſ̊ occaſiones querunt explende libidinis.

Affeetant ꝓculdubio vt oculi viroꝝ aurum cõ

templantes ⁊ gemmas:tandẽ figant᷑ in faciem

vt oculoꝝ ſuoꝝ nutibꝰ facilius ad libidioſumi

citẽt incẽdiũ⸗ Quid meretrix cõis gloꝛiaris in

margaritis ⁊ gemmis:? Quid ad te attinet ar-

gentum ⁊ aurum: Quid exaltaris in pulchꝛi⸗
tudine panni⸗ Nonne eſt omnis caro cinis ⁊ fe

num:⁊ vt verius dicã maſſa putredinis:cibus
vermium⸗æ fetidiſſimũ ſtercus: Quid in te mi
randumQuid laudandum pueroꝝ ſpectacu⸗

lum: Nõne ⁊ ſi laudet᷑ gemmaꝝ ⁊ metalloꝝ pᷣ

cioſitas:quã ſibi natura tradidit:ſꝑ tamẽ cog⸗
noſceris cinis fenum ⁊ ſtercus immundum ex
immundo ꝓductũ ſemine: O ſi te velles intue
ri viliſſima mulieꝝ: qᷓ; verecũdareris in coꝛꝑe

quod tãto cultu excolis. IJpᷣo etem̃ iumento ⁊
beſtüs terre:aut es equał:aut deterioꝛ. Intus
eſt vñ gloꝛieris:nõ extra. In vaſe iſto tam tur
pi theſaurum tenes: que ſumma cum diligẽtia

colere debes ⁊ ſeruare ſumma cuſtodia. Nihil

ad teñ vaſe fictili:ſi turpis foꝛma ſit ex: dũmõ

intus ſit nobile intus ſit pulchꝝ qð latet:intus

ſit integꝝ qð ſeruat᷑.

Be piculo ambitõis veſtitũ.Capłm.XxXxIX

Ropterea vos chariſſime ã̃ eſtis ſpon
p ſe ⁊ filie regis eterni:cuius regnum nõ
coꝛrumpet᷑: nec auferet᷑ ab eo ſit abin⸗

tus omnis gloꝛia veſtra. Sedete ad dexteram
ſponſi in veſtiiu non exterioꝛi: ſ interioꝛi deau
rato auro charitatis: in fimbꝛijs aureis.i.cha⸗
ritatis pᷣceptis:ſic vndiq; veſtis circũdata voa⸗
rietatibus: vt iam nihil in oꝛnamentis de vᷣtu⸗
tibus deſit. Sint myrrha gutta ⁊ caſia a veſti⸗

mentis:vt in odoꝛem virtutuʒ ⁊ vite cetere ad
ſanctitatem veſtram adoleſcẽtule currant ð ſe⸗
culo. In hoc honoꝛe veſtro delectemini filie re
is eterni.ũc vrjm decoꝛẽ ↄcupiſcet rex vr:⁊
põſus.Sic decoꝛate adducemini in tẽplũ reꝗ
ſic ſecũ manebitis:in thalamo:in leticia ⁊ exul⸗

Ge

gtone⸗
fſbceli⸗
ſux omne
delectare
domnody
1dommus
ſentes vo⸗
carnis p
ciſiniste
terrerptin
ciosſupte
vos vndi
cloſuo.
corda veſt
nis voare
modfive
gulsspeſt
poſuiſtide
lemna. Se⸗
getuſpe⸗
fis vnexpn
laudis tlet
decuch.
kenidein
1

fepoſſii
netque⸗
dyobolo⸗
fmmaſtis
lſgontsin
ſio. Glteq̃
fii. Onne
Mbabens
kaaunch
füinundor)
tanamore
apnren ho
ſdedeutie
munnunzr
tnofnerno⸗
duen nuns
chlomun
scharif
begens ſpor
isnngun
Dalcetten
fapavedit
Phetegerit
lignlop y
cparebät.
ffepetaun

deiiä lccete

lerſgen

hanhen
inchist
herdii
neſi i
ſteanionn⸗
tm
en Insti
unblo ſn
alTihe
Inhaſt⸗

nnsſnene

epenſeig
donmnn⸗
Penelbicnis.
HVramund
iſgninſern
nsAlani
rcösgeinsin
dadkemmar
ltansnuc⸗
nisaannett
putretmnorhe
n8/ Quideni
puerorhetcn
nu 1Meln)
Marſonnios
1s innundung
Oaterelestne

darensinche.

oarniunene
tum Jns
eitotumun
ucun dligena
Latcca
mnfrii⸗ dni
Naluninns

iCN.
ſne efufi
niusreggnunn
ck abeo ſttn
etead unn
sinlenotl
ioolſtßli⸗
sanidnn,
aments de.

Tractatus V

tatione. Tũc naſcent᷑ ex vobis filij:q̃iã non ter

rã:ſᷣ celũ replebũt:quos pater ↄſtituet pᷣnceps

ſuꝑ omnẽ terrã. Quod ſi vos exterioꝝ veſtiũ
delectaret ambitio:ſi egreſſe de ſeculi põpa:de
domo dyaboli: ⁊ de ↄgregatiõe maloꝝ ppli vri
⁊ domus patris nõ eſſet oblite totaliter:extol⸗
lentes vos aut de parentũ dignitatibus:aut ð̊
carnis ꝓſapia:ſiue de hmõi vanitatibus cadu
ciſſimis terre vapoꝛibus:vti ſolituʒ eſt incolis
terre: ptinus aſſurgens rex potẽtiſſimus accin
ctus ſuꝑ femur ſuũ gladio bis acuto:expellet

vos vndiq; vulneratas dextera ſua ð taberna

culo ſuo.Tũc acutiſſime eius ſagitte ꝑfoꝛabũt
coꝛda veſtra in amaritudine: qm vga directio
nis vga regni ſui.Et poſtmodũ abiectas ð do
mo dñi veſtri omnes deridebunt:⁊ dicẽtð ſin⸗
gulis veſtrum:ſilia Habylonis miſera:que nõ
poſuiſti deum adiutoꝛẽ tibi:ł ſeꝑaſti in vanita
te tua. Sede iam ſuꝑ flumia Babylonis:plan
ge ⁊ ſuſpẽde in ſalicibus oꝛgana:dum recoꝛda

ris vñ expulſa es. Nã q̃ ſolebas cãtare canticũ

laudis ⁊ leticie:modo ploꝛas ad terrã alienam
deduca. Be ſideratõe ex⸗
tremi dei iudicqõq. Captm. XxxX.
TLTaq; chariſſime dñe cum aplo arbitre
i mini vos in hoc ſeculo ſtercoꝛa:⁊ mũ-
di.i purgamẽéta: vt ſponſo veſtro place⸗
re poſſitis.Nihil ad vos de pompis ſeculi atti
net:que abrenunciauiſtis in baptiſmate mũdo
dyabolo ⁊ pompis eoꝝ.quod ⁊ poſtmodũ cõ⸗
firmaſtis ſub pollicitatõe iuramẽti in veſtre re
ligionis ingreſſu. Nullus vnqᷓ; inter vos ᷣmo
habeat᷑ de nobilitatibus gñis: de ꝓſapia car⸗
nis. Sit eq̃lis in dei obſequio filia regis filie ru
ſtici. Omnes ſimul nobilitatem ⁊ dignitatem
vnã habetis ex ſponſo.Exeatis cõtinue ex ca⸗

ſtra cum Chꝛiſto: vt cum Chꝛiſto crucifigami⸗

ni mundo ⁊ vitijs:poꝛtãtes cum ipᷣo impꝛope⸗
ria: ⁊ amoꝛce eius officioꝝ domus laboꝛ dulcis
apwareat. Non diſputet᷑ de maioꝛitate officioꝝ
ſ̃ de deuotõe ⁊ affectu implendoꝝ.Mũq; mur⸗
mur:nunq; vboꝝ turpium: nunqᷓ; litium ſoni⸗
tus inter moꝛtuas ſeculi ſonet.Sepulchꝛa⁊ ca
dauera nunq; inter ſe iurgia ꝑagunt:in ſepul⸗
chꝛis:nunqᷓ; blaſphemãt: nunqᷓ; ↄtendũt.Sic
⁊ vos chariſſime ſopite ſono qͥetis ⁊ pacis ex⸗
pectetis ſponſum ⁊ iudicem veſtrum:expecte⸗
tis magnum ⁊ terribilem:diem iudicij diem vi
delicet ire:diem calamitatis:vbi celum cuʒ ter
ra pauebit. Celoꝝ oẽs mouebunt᷑ vᷣtutes:tre⸗
mẽtes erũt angeli ſimul cũ ſanctis oĩibus:tunc
ſinguloꝝ vite diſcutient᷑ diſcrimina: ⁊ merita
apparebũt. Semꝑ tuba illa terribilis vr̃is per⸗
ſtrepet auribus. Surgite moꝛtui: venite ad iu

diciũ ecce rex in manu potẽti veniet: a cunctis
vult exigere rõnẽ.certe de cogitatõibus mini⸗

Epla

Fo. CXN

mis: certe de leuibus ⁊ ocioſis vbis: ſicredde⸗
re de ſingulis rõnẽ ꝑate nõ eritis ꝓijciemini in
carcerẽ exterioꝛẽ.Audietis a iudice.Ite male⸗
dicte in ignem eternum paratum dyabolo⁊ an
gelis eius.

HW Be abiectõe exqᷣ
renda in veſtibus. Capłm. XXXI .⸗
Eu coꝛ infeliciſſimũ: mẽs infoꝛtunatiſ⸗
h ſima:ꝗᷓ diẽ iudicij tã terrendã nõ medi
tat qᷣttidie: ⁊ ſimeditat᷑ fatuiſſimum:ſi
apetit qͥcq;; de ſeculo öpis eius. Nullo vos
die:nulla vos hoꝛa trãſeant hec oia. Quilibet
paries domus:qͥlibet angulus vr̃is demõſtret
in oculis iſta die depictus. Si hec nõ pᷣtermit⸗
tat᷑ lectio:tũc abiectio veſtiũ: cuius tedet muli
erculas fatuas: vos delectabit.Lũc ruſticanꝰ
⁊ abiectus pãnus purpure p̃ponetur ⁊ byſo.
Tũc craſſa ⁊ rudia velamia capitis eſtimabũu⸗
tur ex ſericis. Certe tãta erit defoꝛmitas in me⸗
lotis:tãta groſſities in cucull is: caputia iã ru⸗
di artificio pᷣpata: ꝙ ſi ſic foꝛẽt ſeculariũ indu⸗
mẽta:artificũ pãni bꝛeui tꝑe ꝑiret ois iduſtria.
Iſta chariſſime decẽt mõachas:nõ ſtrictis ma
nicis pᷣcioſis ꝙ ↄpoſitis pãnis ſubtili velamie
eleuatis ſuꝑcilijs coꝛ meretricũ nõ tã pᷣtendere

q; hre. Mõ tales eſtimo monachas:ſ peſſimas

meretrices ⁊ ſcoꝛtũ viliſſimũ.Nõ eſt em opus
cadaueribus moꝛtuoꝝ pcioſis ⁊ ↄpoſitis oꝛna
mẽtis:in ſepulchꝛis monumẽta nõ indigẽt tali
bus:mõaſterij lapides nõ appetũt gliaʒ veſtiũ:
q̃ ſine peccato gradi minime pñt haberi. Hiſtri
onibus ⁊ luſoꝛibus regũ ⁊ pncipum ſeculi mol
lia ſunt relinquẽda. Joãnis de pilis cameloꝛũ
inteſt veſtiri. Pudeat igit᷑ religionis nomẽ ha
bere:⁊ ſe cultu veſtiũ hyſtrionẽ oñdere.Ideo⸗
q; chariſſime volo vos moꝛtuas ſeculo: q tota
liter mũdũ calcaſtis ꝓcedere ſic defoꝛmi ⁊ incõ
poſita veſte:ꝙ ſiimpudicis oculis liceret intu⸗
eri vos:riſus potiꝰ ꝓuocaret᷑ qᷓ; cogitatio ma⸗
la. Fateoꝛ illos mẽtiri:qͥ gloꝛiant᷑ ſe ſeruare ca
ſtitatẽ: ⁊ in veſtibus lubꝛicitatẽ ſectant᷑. an⸗
nus itaqʒ vr etſi albus ⁊ cãdidus:tñ groſſus ⁊
vilis ſit. vt ⁊ coloꝛ cãdoꝛẽ caſtitatis intrinſecũ
vilitas ↄtẽptũ terrenoꝝ exhibeãt. Hec gloꝛia
mõachaꝝ: ſtudiũ religioſaꝝ mẽtiũ:h̊ iudiciũ
ponſaꝝ dei eterni: H ſignuʒ moꝛtuaꝝ ſeculo ⁊
ſepultaꝝ cũ hbbbo.. Be auſteri⸗
tate exqͥrenda in ſtratu. Capłm. XXXII.
BSniugate ⁊ vidue q̃ manẽt in ſecło cir
c ca plurima:circa laboꝛioſa ſollicite ſint
dIZttidie circa frequẽs miniſteriuʒ occu
pate cũ artha. ſaluent ꝑ oꝑa pietatis Jeſu
miniſtrãtes in pauꝑe: frãgãt eſuriẽtibus panẽ
ſuũ:egenos ⁊ vagos domũ inducãt: cooꝑiant
nudos:inſiſtãt miſericoꝛdiaꝝ oꝑibus:ꝓculdu
bio tã fructuoſis ⁊ bonis: ꝙ impoſſibile eſt:ꝙ
deũ nõ placẽt kat colliggioca inpictztis a

, O 1RS

Ale e 4

ſoluãt: ⁊ faſciculos diſſoluẽtes:⁊ oẽ onus dirũ
pãt. Vos aũt chariſſime q̃ melioꝛẽ ꝑtem immo

optiaʒ elegiſtis cũ aria:ſedeteↄtinue ſecus

pedes Jeſu:ſacraꝝ ſcbturaꝝ volumia ſacri re⸗
uoluẽdo lectõibus. Lauate eiꝰ pedes aſſiduis
ↄpuctõis ⁊ gaudij ⁊ charitatis ac deuotõis la⸗
chꝛymis: ↄtẽplatõis intẽte dulcedini Capillis
extergatis terrenoꝝ oĩm ſuꝑfluitatẽ ꝑ eã expel
letes ð coꝛde.Audiatis de oꝛe Jeſu vbũ quaſi
gladiũ ãceps ꝑtrãſiẽs coꝛda ſcindẽs ↄpagẽ mẽ
bꝛoꝝ vſq; ad diuiſioneʒ ſpũs.loc vᷣbũ dulce

erit faucibus vr̃is ſuꝑ mel ⁊ fauũ.Hoc vbũ ꝑ
qð facta ſunt ois. hoc vbũ qð cẽturionis po⸗

ſcebat deuotio:vt ſanaret᷑ puer eiꝰ. uius v⸗
bi dulcedinẽ ſolũ noꝛũt:qͥ audiũt.Hoc vbũ au
dire nõ pñt ſomnolẽti ⁊ ignauie oediti.Quap
pter chariſſime: volo vos ſingułnoctibus bꝛe⸗
ui ⁊ duro ſtratu iacere in celluł vris:nõ in plu⸗
mis ⁊ mollibus: ſ aut in paleis aut ſtramibus
ſiue in ligneis potiꝰcapſis qᷓ; lectuł:vt ⁊ mẽbꝛa

domata potius ſtratũ hoꝛreãt qᷓ; affectẽt:potiꝰ

ſomni imminẽtis qetem magis ↄpellat neceſſi⸗

tas q; voluntas.Sic ob duriciẽ bꝛeuis ⁊ leuis

occupet ſopoꝛ:ꝙ nõ ſit fas ſolitis illuſionibus

noctiũ mentẽ ſopitã toꝛq̃ri. Be ma⸗

tutino ⁊ mõ dicẽdi diuinũ officiũ.Ca.XxXXIII
B matutias excubias media nox vos
àA ppet. Mullã ex vob doꝛmientẽ reꝑiat

caãpanilis ſonitus. Mõ ignoꝛet᷑ an fue⸗
rit ob ſopoꝛem:ſᷣ potius ob ↄtemplatõis exta⸗

ſim. Be cellulis oꝛõne pᷣmiſſa medie nocij ſum⸗

ma qete ad eccleſiã ſingule ſoꝛoꝛes adueniẽtes
ſpõſum dilectum matutinis excitent laudibus
Vt exurgat in eaꝝ auxilium. Sic diſtincte alter

natim pſalini lectõeſq; ſacre ꝓferant᷑:vt ob col
liſiones ⁊ hiatus ac barbariſmos:ad riſum nõ

ꝓuocent᷑ ãgelici ſpũs.Sic ſꝑ moderatus:qui⸗

etus:ſuauis ſonus in vocibus:vt nulla põpa:

nullaq; carnalis delectatio habeat locum in di
uinis pᷣconijs. Sũma deuotio crebꝛa ſuſpiria:
⁊ lachꝛymas fundat.Sic moꝛoſitas:ſic veloci
tas teneat᷑ in mõ:ꝙ nec faſtidium:nec impedi⸗
tio lingue poſſit oꝛiri. Nulla vnqᷓ; vba q;tum⸗
cunq; vtiliſſima ꝓferant᷑ inter pſallentes: ſ̃ il⸗
lud in mẽtis arcana ſumma cum diligentia ru⸗
minet᷑ intrinſecus:quod ꝑtractat᷑ extrinſecus.

NMullus eſt meriti oꝛe diuina officia vboſitare:
⁊ miſera mẽte q̃ extrinſecus imminet vagando

circũire. Expletis vo laudibus matutinalibꝰ:
nec tunc ſomnus arripiat:nec differat᷑ qð ſpon
ſus petitõnibus ſpõſaꝝ rñdeat. In capło mox
attẽtis ⁊ deuotis ſoꝛoꝛibuo ſanctoꝝ libꝛoꝝ de⸗
uota lectio de voluntate dñi ſui padat qͥcquid

agendũ ſit. Et ſic cedãt illuſiones demonũ fan

taſmata:q̃ doꝛmiẽtes illuderent. Ilico lectio a
lia ſuccedat bꝛeuiſſima lectio: de his qᷓ ad apłi⸗

itaq; fine nox ſancta clauſa diſcedat.

—

ce vite inſtructõeʒ ptinẽt: q̃liacũ q; ſtilo pſenti
opuſculo ꝑtractato:vt ſic ſinguł diebus:q̃ſiqͥ⸗

dã bolo pia mẽs depaſta dulcedinem appetat:
nec retardet᷑ faſtidio ⁊ de modicis eximia cogi
tet. Sequant᷑ lectões ↄfeſſiones criminũ in re⸗

gularibus diſciplinis coꝛã Abbatiſſa domus
⁊ ceteris ſoꝛoꝛibus. Pꝛodant᷑ in pbᷣlicũ q̃cũq;

geſta ſunt q̊ regulares obſeruãtias ⁊ obedien⸗

tias:vt iã nullatenus qᷣcqᷓ; emendatũ: ⁊impu⸗
ne ꝑtrãſeat.nec lateat mr̃eʒ ⁊ ſoꝛoꝛes vniuſcu⸗
iuſq; ↄditio:q̃tenus ⁊ verecundia ⁊ diſciplina
qua mr̃ imponit circa futuꝝ tpᷣs vnaq̃q; redda
tur aſtuta. Extra vo caplłm aliqͥd de his vnq;
q̃licũ q; vᷣbo vel nutu ꝓferre ſit anathẽa.lhoc
De oꝛdine dicendaꝝ hoꝛaꝝ pᷣme tertie ſexte
none. Capkm. XXXII..
AVm laudibus pᷣma dies ſalutaris inci
cCc piꝛat:qᷣbus explei ſacre miſſe myſteria
ob ſpõſi pñtiã ſponſaꝝ coꝛda letificent
charitatis:inebꝛiẽt poculo deuotõis:⁊ fidei ſa
tiẽt pabulo in ↄuiuio ſalutari.Sic poſtmoduʒ
vnicuiq; ↄmodum:aut oꝛãdi: aut legẽdi ſacra
volumina ſiue alit᷑ oꝑandi q̃ ſancta ſunt. VDein

de docte puellul as nouitias ð euãgelica vita:
de ſcis moꝛibus:de officjs domus:de regula

ribus diſciplinis vſq; ad refectõis hoꝛã inſtru
ant. Pꝛeparent᷑ ⁊ iteꝝ cibi:qͥbus coꝛꝑa refocil
lent᷑ ad penitẽtie iugũ.Nullo vnqᷓ; det᷑ ocio a⸗
nimus:ne qñ cogitatões ⁊ motꝰ mẽtibus titil⸗
lẽt illicita.ꝙ ſi aliqlit᷑ inſurgere inciperẽt:ſtatiʒ
elidant᷑ in ſeĩe:ne creſcãt ʒyʒania cũ tritico:aut
laboꝛibus aut oꝑibus manuuʒ qͥcqͥd male ↄci⸗

pit᷑:euaneſcat.adeat᷑ ſanctã ſoꝛoꝛẽ vt locutõni
bus ſacris ꝓij ciat immũdũ.Tutiſſimũ valde
ẽ fidelẽ ⁊ iuſtũ hr̃c amicũ:cui qͥcqͥd arcano coꝛ⸗

dis ſinu latet ꝓtinus reſeret᷑. Nõ em̃ in ſuis ſe⸗

pe põt hõ negocijs rectũ hr̃e iudicium. Adue⸗
niẽte vᷣo refectõis hoꝛa q̃ reddere coꝛꝑi debitũ
natura ↄpellit:diebus cõmunibus laudes ter⸗
tie ⁊ ſexte hoꝛarum pᷣus deo deuoto ſoluantur

Noſt modicum cuʒ omni modeſtia:benedicti⸗
one ab Abbatiſſa pᷣmiſſa cibuʒ ſumant: parſq;
miniſtret. Poſtqᷓ; vero cetere comederint:⁊ ip

ſe que miniſtrauerant comedant: ⁊ ſibi miſtre⸗
tur ab alijs.Cum vero ieiunij tempus refectio
nem tardioꝛẽ effecerit:ſacra myſteria miſſe ter⸗

tia ⁊ ſexta ⁊ nona pᷣueniant.Ceteris diebꝰpoſt

refectõeʒ nona dicat᷑ hoꝛa ſtatuta: cuʒ iã ſol in

medio gyro diẽ exhibet mediũ.

Becibis ⁊ oꝛdine ↄmedẽdi.Capłin.XxXXV

Aãdo em̃ vos ad refectioneʒ hoꝛa de
ꝗq bita adunauerit:in cibis vr̃is mime re
fuulgeat cocoꝝ induſtria. NMon ciboꝛnʒ
nobilitas appetitum moueat ſᷣ fames. Nõ appo

nant᷑ incitatiua libid inum: que poſſint fameʒ

Cr

ttingve
ſo
ſeinan
ſopoꝛisi
ſeuntade
nnbub
uisotijll
fcnſed
er ant
Gtinftin
nontyen
egearindie
potius val
eingoläl
meditapon
corpusno
poſtaine
clatals
tobolin
fſußpiron
nodusrep
apanibush
ſoſgcuſn
Pdconde
ſnagswe
prüdenun
chiuſh.
Belobꝛi
n
tagolilan
ſiſumeree
debileyin,
Oneqcyer
clola velp
ſehmatebr
ſidſiſpöa.
ſgeetusche
ſorecan
tiogigney
nuchißt
wptnthe
ficofuine
Bnnn
gſeiftnit
Mngnen
fennoeztnio
luotekoen
dugeſtne
nbahertt
neathhepie
ſeaniqun

ainnisci

Nnn
enuptt
enna
Ginmee
Anſ dene
dobelien
e; Wiuar⸗
urdiehin
Dmöqredn
dehen
unhihe⸗
n.
melenteſare
sſältmefi
eniſenmſte
zahefen
nnißkſteſi
pofnod
ulgiclan
ſunmrſun Den
Senigeiartr.
omusderege⸗
ös ainn
boscopanin
oi; Alget⸗

ot'mäbusn

reinaperirten
niacitriicoa
Bcedgnae
Nori tloeudni
Tniſimu vid
ddarenoe⸗
ochinſus⸗
Micun. e
gecopidenni
inslaudesn⸗

denotoſoltetu

Geſturhend⸗
gſummnr
comedhenni -
taſcbinirt⸗
lenplstin

—

Tractatus V

extinguere:aut legumina:aut olera ↄdiant᷑ in
oleo. Carnes veroſolum ſint ex licentia Abba
tiſſe indulte debilibꝰ⁊ infirmis:alioqͥn cuiꝰſint
ſapoꝛis ignoꝛet cenobiũ.Oua ⁊ lacticinia poſt
ieiunia debilitatis ſoꝛoꝛibus ⁊ pcipuis feſtiui⸗
tatibus ꝑmittant᷑ ex gra. raro ſciant᷑ que in a⸗

quis oꝛiãtur ⁊ viuãt:niſi ꝑui piſciculi gule hoꝛ

ridum ſcelus genitrix luxurie ⁊ caſtitatis car⸗
nifex cum dei acillis nul lã habeat ſoꝛtem.ideo
q; tata ſit in ſumendo ſobꝛietas:tãta taliſq; pci
tas:vt venter potius ↄquerat᷑ q; gaudeat.õ
egeat in digerẽdo ſtõachus medicinis:ructus
potius vacuatio qᷓ; nimia repletio inducat.nec
cinguli apliationi ſit opus: vt ⁊ ſic mens a dei
meditationibus minime retardet᷑ ꝑ crapulã: ⁊
coꝛpus nõ egeat medicinis.ſit ſꝑ oꝛdinata ⁊ cõ
poſita in ſuo mõ ↄmeſtio:nõ ſit in ſumendo fer
cula talis velocitas faucium: ⁊ tã velox maſti⸗
catio boli:ꝙ merito de ingluuie aliqᷓ poſſit oꝛi⸗
ri ſu ſpitio.nõ tã in ↄmeſtione cibus: qᷓ; turpis
modus repᷣhendẽdus eſt. Sepe etem in fabis
⁊ panibus hoꝛdeaceis nimia auiditas grande
pctm̃ cauſat. Neq̃q; auidi ⁊ vagabundi oculi
p diſcumbentes huc illuc vagãdo: hãc vel illꝗ
magis vel minus denotent comedentem. N5
pezdentium numerus animum occupet vniul⸗
Be ſobꝛietate ⁊ ieiunio. Capłm. XxXXVI.
Inũ q; in quo eſt luxuria: ſpõſis REp̃i
v tãq; venenũ ſuſpectũ ſit. Potius ſto⸗
machi tanguoꝛ: ⁊ afflicte nature debili
tas ↄſulat:qᷓ; delectatio aut ingluuies. Quod
ſi ſumere cogit pene ipᷣa neceſſitas tuncaut ſic
debile vinũ:aut ſic aq̃ ꝑmixtũ pᷣbeat᷑ in potum

ꝙ neãq; ex fumoſitatibus repletuʒ caput ridi⸗

culoſa vel puerilia vba depꝛomat. ſacrilegiuʒ
reput at᷑ ebꝛietas in feia pᷣcipue:ſ infinito plus

in dñi ſpõſa. Noe denudatio verẽdoꝝ ⁊ Toth

inceſtus ob ebꝛietatẽ vos cautas inſtituat vos

ſp reddat timidas:ſꝑq; ſuſpectas. Nere creda

tis ꝙ ignẽ poꝛtat in gremio: qᷣͥ aſſidue vtit᷑ vi⸗

no. Neq̃q; qſo inter moꝛtuas coꝛꝑiq̃ omnibus

ℳ₰

voluptatibus ſe abdicarũt ꝓ R⸗o:ð gule hoꝛ

rẽdo facinoꝛe:⁊ ebꝛietatis immũdicia ſermoe⸗

tiã minimꝰ hẽat᷑. VUentris ingluuies⁊ ebꝛietas

tã aĩe ifirmitatl qᷓ; coꝛpis cãʒ ⁊ materiã tribuũt

Ideoq; medicinale ieiuniũ oim auferat läguo

rem: oẽ; tribuat vtutem ⁊ grazʒ. Hoc vos legiſ

latoꝛ edoceat:cui lex nõ dat᷑ pᷣuſq; ieiunium q̃⸗
dꝛageſimale ꝑficit᷑. Helyas in foꝛtitudine cibi

ſubcineritij panis ieiunus ꝑ qdraginta dies ꝑ
rexit ad mõtẽ dei oꝛeb. Quid vero vtutis ↄti⸗

neat ſacꝝ ieiunium:a veſtro inueſtigemini ſpꝰ

ſo:qui quadragenario ꝑacto ieiunio:temptati

onem dyaboli vicit. viri Niniuite non ſileãt: q
ieiunijs cõe euaſerũt exitiũ: ⁊ irreuocabilẽ dei

delis oñdit᷑.

—

5 8 S2
2

mutauerũt ſentẽtiã.lhec vos chariſſime imita
mini:ᷣ aſſeqᷓmini ſapiẽter:ne dicat᷑ a dño:non
eſt h̊ͥ ieiuniuzʒ qð elegi.Caſtigate mẽbꝛa vrᷣaib
nolite interficere.nõ cauſet ieiuniũ verecũdis:
vt ſcãdalũ ſit ceteris. NHõ doloꝛe capitis: ⁊ de⸗
blitate coꝛꝑis ſacre omittant᷑ lectiões:nec oꝛõ⸗
nes deficiat.ne neceſſe ſit ↄtẽplatõnes delerere
AVnaqq; ſue ſalutis ſibi ꝑ ieiuniũ medelam ad
hibeat. Frãgat᷑ coꝛpus ieiunijs:caſtiget᷑ in cel
la vᷣberibus:ſi qcq;; ↄcup iſcit illicitũ:multipli⸗
cent᷑ abſtinẽtie: adhibeant᷑ grauiſſime diſcipli
ne:donec ſic humile: ſic benignü ſiat: ꝙ nihil ſi
bi vẽdicet noxiũ:nihil erigat:quod nõ vultis.
Erigat᷑ dña:pᷣncipet᷑ in oibus:ſubijciat᷑:ſuxpe

ditet: ⁊ ↄculcet᷑ ãcilla.Qð ſi nteꝑ atq; iteꝝ eri⸗

get ſe Z dñaʒ:eijciat᷑ ãcilla:denudet᷑n atiget: ?
humiliet᷑ ad votũ. Si vo qᷣetum coꝛpus vlira
vires:vltra ↄdecentiã velitis exaſhare indi
natum vos in foueaz deujciet indiſcretas. Nii
qte põt hre vtutis:qð indiſcretio facit:quod

impꝓꝛudẽtia inutiat:⁊ impꝛouiſio docet.·

Belectõibus ad mẽſam. Caplłm. XXXVII.
Ic dulcia ſano palato eloquia domini
8s ſunt:ꝙ nunqᷓ; deguſtata faſtidiunt. ſꝑ
nouos gñant p ſuauitate ? dulcedine
appetitꝰ. Vos ſꝑ ea deguſtare decet.Nullo vn
qᷓ; tꝑe eſt ab oꝛone ceſſandũ. Semꝑ vos oꝛare
apls inſtruit: que nõ ꝓ carnis illecebꝛis vacare
ad tps obligamini velut ↄiugate. Ideoq; ſp
poſſe oꝛetis: vt dum coꝛpus ſa⸗ inat᷑ cibo: ſatu

retur anima lectõe. Non eſt fa etiã ſecularibꝰ

ſimul cibum terere: ⁊ inania vba ructare. Sa⸗
crã de veteri teſtamento:de nouo: de ſanctoꝛũ
geſtis ? dictis ſingulis hebdomadibus:depu⸗
tata ſoꝛoꝛ ↄmedẽtibus lectõeʒ legat.tũc vniuſ⸗

cuiuſq; mẽs ſobꝛia intẽta ſit dulcedini vobi dei

ſuſpiret anxia: cum ꝓphencus aut hyſtoꝛicus

ſermo dei ſeuitiã monſtrat in pꝛauos. Gaudio
repleat᷑ immẽſo:cum benignitas dei annũci ak
in bonos. Reſpiret ſpes:cum ergo penitentes
indulgentiam poſſe exhib eri monſtrat᷑ ꝓmiſio
vel facto. Erigat᷑ fides:cum in ꝓmiſſis deusſi
haritas accendat᷑: cum tot pᷣuile
gijs ⁊ muneribus ex E*.&pi natiuitate: eius vi⸗
ta ⁊ paſſione ac reſurrectõe nr̃a dotat᷑ humani
tas:atq; noſtra vtilitas ſublimat᷑. HNRõ reſonẽt
vba ß gemitus. nõ riſus ⁊ cachinnus:s lachꝛy
me. Nõ occupent᷑ manus inciſionibus inutili⸗
bus:ᷣ ex recoꝛdatõe criminum tundant᷑ pecto

ra. his aũt frenis agitata ſeua rapacitas ſobꝛi

etatis nõ excedit limites: foꝛibus vẽtris nõ ad
erit crapula: demum eſtuãs libido non nocebit
quicc. Be opibus ſoꝛoꝝ poſt
paꝛädium. Caplin. XXXVII.
sS Ampto deniq; cibo: nec tũcad eundũ

SEjfabulas: 5 X.i exẽplo cũ dei laudib?·
4

ad grax actönes ↄſi urgat: deoq;ʒ in eccla hym⸗

nos ꝑſoluãt.Deinde cũ omi ſilẽtio:vt ſacra le⸗
ctio lecta ꝓſiciat:vt mẽti inſcribant᷑ narrata:v

naq̃q; ſigillatim relegat ⁊ ↄfirmet:aut in ecełia
dehes viciet, meditet᷑:qͥuſq; ſimul diebꝰ cõi
bus:poſt pꝛãdiũ hoꝛa nona diebus ieiunioꝛuʒ
quſq; cãpanella in clauſtro pulſabit᷑. Interim
ſi bꝛeuitas noctiũ ⁊ tempoꝝ ↄditio ⁊ naturè ne
celſſitas exegerit poſt aliquã hoꝛulã:in q̃ legen
du ẽ poſt pꝛãdiũ vel oꝛandũ lʒ pauliſpꝑ volẽti⸗
bus qͥete potiꝰ qᷓ; ſomno coꝛpus refocillare:vt
foꝛtius reddat᷑ laboꝛibus Poſt qͥetẽ qͥdẽ hoꝛa

nona decurſa vł pulſata cãpanella: ne qͥcqᷓ; oci
oſum poſſit dyabolus reꝑpire:ne vanis deſide⸗

rijs pateat coꝛdis aditꝰaltera ſoꝛoꝝ libꝛos ſcri

bat: vt ⁊ manus laboꝛe: ⁊ mẽs diumo repleat
pabulo.Suat altera cucullas ſoꝛoꝝ:⁊ tunicas

a melotas. Plãtas oleꝝ plãtet altera in hoꝛtu

lo:vt creſcẽtes vobis pᷣbeãt eſcas. Altera ſeia
iactet.erigant᷑ areole:vt ſeibus apte fiãt. Inſe
rant᷑ fructifere arboꝛes in infructuoſis: vt ars

yvim repellat nature.Ex his reſurgat mẽs ꝓpt᷑
yiſibiliũ hoꝝ inſpectõcʒ ad meditãdũ de inui⸗
ſibilibus dei: oꝛiat᷑ admiratio diuine potentie

in ſeie q ex ſic ꝑuo: ſic arido tãte magnitudis
⁊ yviriditatis ⁊ pulchꝛitudinis creatura foꝛme⸗

tur. Ex admiſtratõne creſcat deuotio:ex deuo
tione eleuatio mẽtis. Ita vt iã ipe hoꝛtulus fi⸗
at oꝛatoꝛium. ⁊ creature inſenſibiles creatoꝛis
magnitudinẽ pᷣdicẽt.Sʒ cauẽdũ ẽ potiſſime ne

manus vre q cq; ↄtingere audeãt:qð vanis v⸗

ſibus poſſit aptari. Be hoꝛis
veſꝑtinis ⁊ cõpletoꝛio. Capłm. XXxXIX

Er pẽs moꝝ oĩs ocioſus ᷣmo expellat
8S ð medio vri.nũqᷓ; riſus:nũqᷓ; cachinnꝰ

coꝛ vanũ ꝓnũciet:ſic ſci: ſic pudici ſint
actus coꝛꝑis cũcti: vt inentis ſcitatẽ exponãt.
Hõ nẽpe exterioꝛ interioꝛis iudex ẽ.ſcõ vos in
laboꝛe:ſcõ vos in oꝑe debellãtes dyabolũ veſ
ptina hoꝛa reꝑiat: q̃ in eccła ſctis deus laudet
officijs.ſi feſtiuita tis celebꝛitas:ſi nimia debili

tas cõeʒ cenulã bꝛeuẽq; ad refocillatõʒ potius
̃ᷓ; ad delectatõeʒ patã veſꝑtine laudes deo tẽ⸗

peſtiuius ꝑſoluant᷑: qᷓ; ceteris ieiunioꝝ diebꝰ:
Vvt nec etiã laudes in vltia hoꝛa diei: vł omittã
tur:vlł in aliqͥ detrũcent᷑ ob cenã.poſt ꝑfectam

cenã: vł ſi omittit᷑ poſt aliquã hoꝛulã iux exigẽ

tiã tꝑis ad eccłlam ſoꝛoꝛes cãpanella vocet vbi
de ſcõꝝ geſtis:vł ð alijs mirabilibus dei lectio
deuota dicat᷑:cui ſuccedãt ↄpletoꝛij laudes vt

ex his roboꝛate mẽteſ diuio pabulo nocturnis
fantaſijs occultiſq; fallacijs dyaboli occurrere

nõ foꝛmidẽt:nec timeãt dimicare: ⁊ ſic a diuis
obſequijs exoꝛtus dies diuinis finiat᷑ in laudi⸗
bus. Noſt completoꝛiũ vo nihil aliud qᷓ; ſilen
tiũ ſentiat᷑:vt ſoꝛoꝛes qᷣete ſemote totaliter coꝛ

III

poꝛeis ſenſibus: que in p̃terito tpe diuinis au.
dierũt lectionibus ruminẽt mẽte:⁊ reſtringant

in coꝛde. Hec meditãs vnaqq; ſuã cellã adeat
bñdictione matris ſuſcepta:⁊ religionis habi⸗

tum geſtãs:vt ſi natura exegerit ſe in ſtratu ad

dqeſcẽdum componat.ſi vo doꝛnuẽtẽ demõ in⸗
ſequi ceꝑit quam vigilantẽ metuerit:ſi illuſio⸗
nes immiſerit: ſi cogitatui oppoſuerit: mox vt
dei ſpõſa ꝑſenſerit exurgat:cedatq; ignauie:⁊

ſopoꝛi velox excubitus. Inde ꝓtinus hoꝛren⸗

dum ⁊ tremẽdum dyabolo ſignuʒ crucis apo⸗
nat:ſponſi dilecti inuocet auxiliũ.At em ſpon⸗

ſus ʒelotypus:qui nimio ʒelo ſponſaʒ cuſtodit

exurget ꝓtinus in auxiliũ ſponſe ſue.ſcuto cir

cumdabii eam ne iã timeat a timoꝛe noccturno

⁊ cadẽt ſtatim a latere eius mille: ⁊ decẽ milia
a dextris eiꝰ: nec apꝛopinq̃bũt ad eã.

vijs ſuis:ne foꝛte offendat ad lapidẽ pedẽ ſuũ.

De charitate ſeruanda erga inſirmas ſoꝛo⸗

res. Caplm. XLI. .
Al/llneaꝝ molliciẽ caro ſpõſe dei nõ ſuſ⸗
b cipiat.haꝝ vſus caſtis coꝛpibus non

ↄpetit. Satis noſipᷣi exꝑti quotidie qᷓ;

tus in mẽbꝛis noſtris libidis ignis exurat ſen⸗
timus.etiam ſi ignis fomẽta auferant᷑ ꝓ poſſe
Nimis eſt demens ⁊ fatuus qui materiã pᷣpa⸗
rans igni ad incẽdium nõ vult vt ardeat. Iſta
decent miſerrimas mulierculas cum piclitãtur
naufragio partus. Tũ ſi extrema neceſſitas in
firmanti ↄſuluerit:ſeruato omnis pudicitie ho

noꝛe cum omni modeſtia ſiat. alias in ſᷣuis dei
talia cogitare ſit nefas. Summope ſeruetur in

vob: vt erga infirmantes ſoꝛoꝛes cum oi ſolli⸗
citudine omnis exhibeat᷑ cura hoſpitalitatis⁊
pᷣbeant᷑ totius pietatis obſequia. Si ꝑiculum
exigerit:medicum ſobꝛium ⁊ pudicum ⁊ omni

ſuſpitõe carẽtẽ pꝛotiuusↄſulant:⁊ que manda

uerit ſanitati ↄgrua:oĩ domus neceſſitate poſt
poſita benigne fiant. Si vo deſunt neceſſaria:

vendant᷑ que monaſterii ſunt ne tpali aliquod
miſericoꝛdiaꝝ impediat oꝑa. Nulla lex eſce vł
potus:aut ſtratus aſtringat infirmã vel debilẽ
Tamẽ ſollicite cauẽdum eſt:ne ingluuies gulo

ſitatis ſub infirmitatis velamine ſua ↄmoda q̃ᷓ

rat: ⁊ ne infirmitas ſub ſpẽ ſanctitatis coꝛpus
abſtinẽtijs ↄterat vltra vires:ne coꝛpus dupli

ci fractum ſtimulo apud iuſtum iudicem deſici
ens impiũ criminet᷑ cenobiũ ⁊ homicidã. Be⸗
putent᷑ cuſtodes inſirmãtibus diſcrete ⁊ ſcẽ ſo
roꝛes:q̃ ſollicite pᷣcaueãt ꝑicula:q̃ iminere pñt
infirinis:neqͥd aliq̃liter ↄtingat aduũſi. Onera

q̃ſo nõ aggrauẽt Pᷣuitrices. Sꝑ 'p̃m cogitẽti
infirma ſoꝛoꝛe latentẽ.ſꝑ ſe cogitent poſſe in fu

tux talibus indigere. ſꝑ lex illa nature aſtricta
teneat᷑ ſinu mẽtis:hoĩeʒ debere alijs id exhibe

oſtre⸗
mo ũſgelis imnãdabit vt cuſtodiãt eã in omnibus

Ie

needib
ſhoſpit
Gomult
ſpitolitan
murnur
Len
esoxdi
net .

t0
I
ſerpi,/
fiusin etat
aluneken
ſicltaris l
kionecern⸗
dulläreqn
canuoſern
lasfabula
tatis ege
ſſterſunt.
lectabllifer
hücnötran
ſticicohhin
emsdolc
gbelctba
vobtin
thocimt
ſta din
rimosno
egeet. P
lice vited
immurat⸗
ſanaoonm
penſetmu.
ſlieſcospi
polate⸗ pen
Nainnocte
lenolnueni

enetoc

uroins.S
ſnncispis
Byuhue
es deodi
ioerepnn
Guslunn

N
V 4
. eſe
erſhüiſ⸗
binöeny
Popteſolg
topmonet
lohegie
esſinee

krchn
iclile
llganedt

=

Tuerieſtfucte
Cluenenet 1
uigzigaen
Diinushoren
Nuzantgton
Ariſnn
polzaſri
Meir lance
mmdenocmnmn,
le adeäinli

—

lüteänonng

bptintiſi.
Ginmelon

oſie iͤ
ſtiscophten
exptigoonlrg
inisemtte
ufenui o.
guimetenii
nunaten
sanpickir
nemanaeſtuen
anspuacheh⸗

Aas ufusd.

mopeſencun
õ
hoſpeulituist
n. Sigialun
lanmtnn
ttnenndn

Nerſiteict

Cnn decni
nepelinl
Pulerlertet
rniye ſ
eingluuiezg
efunn
citatis
gecotpl⸗
niudien
hommiclca/x
diſerttt

—

= =
—

=

„

—☛ =

—
—

—
–aW
=
—
=
=—*—
— —

murmuratõe. l S
Be autoꝛitate ep̃i ⁊ ppoſiti circa obſeruati⸗

. =

Tractatus V

re:qð ab ipᷣis ip̃e depoſceret. Nõ inficiat que⸗
ſo hoſpitalitatis oꝑa murmur:ᷣ qð fieri decet:
cũ omni mãſuetudine fiat iux apłm dicẽtẽ. ho⸗
ſpitalitatein ſectãtes inuicem in charitate ſine

—

ones oꝛdinis. Capłmn. XLII.
LCce vobis mea dña Euſtochium ⁊ ce⸗
e tere dilectiſſime filie Ep̃i ⁊ apłicã vitã
rudi ⁊ craſſo ſtilo his cartulis ſcriptaʒ

ſenex pr᷑ ⁊ ꝓpinquus iam moꝛte vtpote cẽtena

rius in etate deuoto affectu traſiniſit. Hoc ſpe⸗
culum e᷑num:pꝑ hoc enigmatice in pñti vita fe⸗

licitatis vita vnaqueq; filiaꝝ: aſſidua medita⸗
tione cernat.non cauſet groſſities coꝛticis me⸗—
dullã requirẽdi ↄtemptum.nõ imꝑitus ⁊ ruſti

canus ſermo faſtidiũ gñet. Talia decent poeti⸗
cas fabulas.Hõ ẽ opus pietatis ⁊ totius veri⸗
tatis lege rhetoꝝ põpis. ec omnia iuuenum

interſunt.Ex hac ſingulis diebus velut ex de

lectabili ferculo ſingulum vobis ſumite bolum
hũc nõ tranſglutiẽdo:ſᷣ magna moꝛoſitate ma
ſticãdo. hincinde tranſferre ꝑ oꝛa:vt ſentire va
leatis dulcedinem. Fateoꝛ etem vob:ꝙ ex his
que ſcribunt᷑: ſi ſedula ſit meditatio: exurgent
vob talia:q̃lia lingua hũana nõ nouit.Quãqᷓ;
⁊ hoc impfectũ ſit opus. Nulla em tã ſcã:tã iu⸗
ſta ⁊ diu ꝓuiſa eſt ↄſtitutio: q̃ in futurum plu⸗

rimos nõ patiat᷑ defectus:q̃ aliqñ coꝛrectõe nõ
egeat. Pꝛopterea:ſiqͥd in hac noꝛmula apoſto
lice vite de religionis diſpẽſatõe:coꝛrectiõe:vł
immutatõe indiget.epᷣo aut pᷣpoſito vr̃o pbr̃o
ſancto ↄmitto: vt ᷣm plenitudinem ſpũſſci diſ
penſet:mutet:a coꝛrigat. Sic itaq; chariſſime
filie ſcõs viuite dies.ſic Zpᷣo nuptiali federe co

pulate: vt non vacua lãpade ꝑatas vos ſꝑ me

dia in nocte cũ venerit ſpõſus vocaturꝰ ad nu⸗
ptias inueniat:neq̃qᷓ; vob ꝑ exterioꝛa q̃rentibꝰ
oleũ:ne tãqᷓ; fatuis ex tarditate:thalami neget
introitus. Senectutem vri deuoti Hieronymi

ſanctis vr̃is iuuate oꝛõnibus.
Epla ſiue tractatus ſancti Hieronymi ad v

gines deo dicatas: de inſtitutõe vginũ: que in
alijs exẽplaribus ad Mautitũ filiã inſcribik: deopl . re 87 que
Allij hñt:⁊ quod alij non hñt: dum ⁊ cõmunẽ ⁊⁊

cuius ſummariũ ſubijcit᷑ argumentiꝗũ.
Argumentum.

Irginitatẽ grãdẽ laboꝛioſamq; vᷣtutẽ
vV ⁊ Vltra naturã pene coꝛpoꝛeã laudat ?
eęeeffert ex myſtica ſcõꝝ vᷣginũ ↄſecratöe
ex ſpũali ſpõſaꝝ denoĩatõe: ⁊ ſublimioꝛi retri⸗
butõe:⁊ vᷣginis ex q naſceret᷑ electiõe.uic ãt
qꝛ ꝑ te ſola ſufficit:obſeruatõeʒ diuinoꝝ mãda
toꝝ monet debere ↄiungi.qꝛ głari neqͥt de HL
pe⸗
cies ſiue vtutes qͥbus regnũ celoꝝ acqͥri᷑. Pu
dicitiã.ſ.ↄtemptum mundi atq; iuſticiam:do⸗

lio qͥ negligit ſeruare pᷣceptũ:ꝓponẽs tres

Fo. CxxXXI
Epla LXVI

cens illae ita ↄnexas:vt vna ꝓpt᷑ alteram. Ju
ſticiã aũt dicit dupłr cuſtodiri ſi recedat᷑ a ma⸗
lo:⁊ fiat bonum.vbi plura ð opibus miſericoꝛ
die interſerit:ſubdens qᷓ;tum piculi ſit:vel in v
nius tranſgreſſione pᷣcepti pᷣmoꝝ parẽtum exẽc⸗.

plo cõfirmans qui adhuc vgines deliquere: ⁊

nõ ꝓpter eſum ligni ſᷣ tranſgreſſionem manda
ti ſunt moꝛte mulctati.Ac vginalem ↄuerſatio
nem inſtituens exponit illud appoſtoli. Innu-
pta cogitat que dei ſunt:quõ placeat deo vt ſit
ſancta coꝛꝑe ⁊ ſpũ:docens qualia ſint vginibꝰ
meditanda:que dei eſſe dicantur. Deinde quõ
toto coꝛꝑe eſſe poſſit a capite ꝑ ſingula mẽbꝛa.
ꝑcurrens ac monens quali ſii ſanctiſicatõe mũ
danda. Tunc vero ꝓſequitur quomodo ſpiri-
tu ſancta dicat᷑:que nec mente delinquit:nec e⸗
tiam dimiſit: docens nefas eſſe ↄcupiſcere:qð

crimen eſt Rieri: ⁊ ſponſam ſponſi exemplo ſecu

larium ſe debere moꝛibus ↄfoꝛmare.⁊ a dome
ſticis RZpᷣi eius moꝛes exquirere.ad extremum
inſinuãs qualibus Ro Rp̃i oꝛnari debeat oꝛ⸗
namentis:quibus diſciplinis inſtitui:vt ↄtẽp⸗
ta nobilitate terrena celeſtis pr̃is:⁊ ſponſi dig

ne filia habeatur ⁊ ſponſa.

Waͤta in celeſti
gꝗq brvus beatitudinẽ vginitas ſcã poſſi
deat: poſt ſcripturaruʒ teſtimonia
eccłe etiam ↄſuetudine edocemur:
qᷓ diſcimus peculiare illius ſubſiſtere meritum
cuius ſpecialis eſt ↄſecratio. Nã cum vniuerſa
turba credẽtiũ paria dona gratia ꝑcipiat:⁊ iſſ⸗
dẽ oẽs bñdictõibus gloꝛient᷑: iſte alid ꝓpꝛiũ
p̃ ceteris hñt cũ de illo ſancto ⁊ immaculato ec
cleſie grege:quaſi ſanctioꝛes purioꝛeſq; hoſtie
ꝓ voluntatis ſue meritis a ſancto ſpũ eligun
⁊ꝑ ſummum ſacerdotẽ dei offerunt᷑ altario. O?
gna reuera domino hoſtiam iam pᷣcioſa aialis
oblatio: ⁊ nullius magl qᷓ; ſue imaginis hoſtia
placitura. De his etiam apoſtolũ dixiſſe reoꝛ.
Obſecro aũt vos frẽs ꝑ miſericoꝛdiam dei: vł
exhibeatis coꝛꝑa vr̃a hoſtiam viuentẽ ſancta,zʒ
deo placẽtem. NPoſſidet ergo vginitas ⁊ quod

peculiarẽ obtinet gratiam: ⁊ ꝓpᷣo vt ita dixeri
ↄſecrationis pᷣuilegio gaudet.Nam ⁊ xpᷣi ſpõ⸗
ſas vᷣgines dicere eccłaſtica vobis ꝑmittit au-
ctoꝛitas.DOum ſpõſarum mõ eas dñno ↄſecrat:
vult oſtendere vel maxime eas habituras ſpi⸗

rituale connubium: que ſubterfugiunt carnale

ↄſoꝛtium:digni deo ꝑ matrimonij ↄꝑationem
ſpiritaliter copulantur:que eius delectationis
cauſa connubia ſpꝛeuerunt. In his q;maxime
illud impletur apoſtoli. Quiautẽ adheret do⸗
mino vnius ſpiritus eſt:grande ⁊ innnodne 2

◻

pene vltra naturã coꝛpoꝛeã ſeruare luxuriã: ⁊

ↄcupiſcẽtie flãmã adoleſcẽtie facibus eſtuãteʒ

animi vvtute reſtringere:⁊ ſpũali conatu vi ge⸗

mine oblectatõis excludere. Aiuereq; hũani
gñis legẽ.deſpicere ↄiugij ſolatia:dulcedinem

ↄtẽnere liberoꝝ:q̃cũq; pñtis vite ↄmoda ſunt
ꝓ nihilo ſpe future btitudinis ↄputare.MMa⸗

gna hec vt dixi:⁊ admirabił vᷣtus ẽ.Etnõ im⸗

merito magnitudie laboꝛis ſui vnigeniti pᷣmio
deſtinat᷑. Oabo inqᷣt ſpadonibus meis dũs in
domo mea:⁊ in muro meo locũ noiatũ melioꝛẽ
a filijs ⁊ filiabus ilrł nomẽ eternũ dabo illis qð

nõ deſiciet:ð qbus ſpadonibus dñs repetit di⸗
cẽs. Sũt em ſpadones qͥ ſeipᷣos caſtrauerũt ꝓ
pter regnũ celoꝝ.Magnus qͥdẽ ẽ pudicitie la

boꝛ:Kᷣ maius pᷣmiũ:ꝑalis cuſtodia.ſᷣ remũera
tio eterna ẽ. De his ⁊ btũs Joãnes apls loqᷣt
ꝙ ſequunt᷑ agnũ qͥcũq; ierit.Qð ita intelligen⸗
dũ puto nullũ eis locũ in celeſti aula claudẽdũ

⁊ cũcta eis diuinaꝝ mãſionũ habitacula reſerã
da. Sʒz vt illuſtrius vginitatis meritũ clareat:
⁊ qᷓ; deo digna ſit: manifeſtius intelligi poſſit
illud cogitet᷑: dñs ⁊ Saluatoꝛ nr̃ deus cum

ꝓpter hũani gnis ſalutẽ homieʒ dignaret᷑ aſſu
mere:nõ aliud qᷓ; vᷣginalẽ vteꝝ elegerit. Et vt
hmõi plurimũ ſibi placere mõſtraret:⁊ pudici
tie bonũ vtriq; ſexui intimaret᷑: vginẽ matrem
habuit vᷣgo mãſurus. In ſe viris: ſᷣ in mr̃e fe⸗
minis pᷣbuit vᷣginitatis exempũ:qͥ demõſtra⸗
ret᷑ in vtroq; ſexu btãʒ integritatẽ diuitat hr̃i

⁊ plenitudinẽ meruiſſe:dũ totũ in mr̃e fuit:qͥc⸗

qd habeat᷑ in filio. Sʒ qͥd ego ſatago excellẽs
ac ſublime pudicitie meritũ reuelare:⁊ glłoſe vᷣ
ginitatis bonũ oñdere:cum de hac re pleroſq;
peroꝛaſſe nõ neiciã: Et eius btitudinẽ manife⸗
ſtiſſimis rõnibus ↄpꝛobaſſe: Et nulli ſapienti

venire in dubiũ poſſe eã rẽ tã maioꝛis eſſe meri

ti: qᷓ; ſit ãꝗplioꝛis laboꝛis: Quiſqͥs etiã pudiciti

am aut nullius pᷣmij:aut ꝑui exiſtimat: certũ ẽ

illũ aut iòrare aut nõ volũtariũ ferre laboꝛem.
Inge illi ſꝑ caſtitati derogãt:q eã aut nõ hñt:
aut hr̃e cogunt᷑ inuiti. Nũc itaq; qm̃ paucis li

cet tã laboꝛẽ qᷓ; merituʒ integritatis ondimus:
ne res q̃ grãdi vtute ↄſtat:ingẽti pᷣmio deſtina

ta carere fructu ſuo poſſit:diligẽtius excuban⸗
dũ ẽ. Quãto em q̃cũq;ʒ ſpẽs pᷣcioſioꝛ fuerit:tan
to maioꝛe ſollicitudine cuſtodit᷑. Et qm multa

ſunt q̃ bono ꝓpᷣo carẽt:niſi aliaꝝ reꝝ iuuentur

auxilio:vt mellis ſpẽs:niſi ceraꝝ cuſtodia ⁊ fa
uoꝝ cellulis ↄſeruet᷑:⁊ vt verius dixeri nutria

tur naturalẽ graʒ ꝑdit: ⁊ ꝑſiſtere ꝑ ſe ip̃am nõ

põt: ſicut ⁊ vini ſpẽs:qð niſi boni odoꝛis vas

ſit:⁊ reꝑatis crebꝛo picibus foueat᷑:genimẽ vi

ni ſuauitatis amittit: attẽtius ꝓuidẽdum ẽ: ne
foꝛte ⁊ vᷣginitati aliq̃ ſint neceſſaria: ſine qͥbus

neq̃; afferre fructũ ſufficiat ⁊ tãtus nil ꝓderit

III

laboꝛ: dũ vane pdeſſe credit᷑ qð abſq; viribus

neceſſiarius poſſidet᷑. Niſi em falloꝛ ob celeſtis
regni pᷣmiũ:pudicitie ſeruat᷑ integritas:qð ſi⸗
ne vite e᷑ne merito:neminẽ ↄſeqͥ poſſe certũ ẽ.
Eterna vo vita nõ niſi ꝑ omnẽ diuinoꝝ pᷣcep⸗
toꝝ cuſtodiã ꝓmereri pot:ſcpᷣtura dicẽte:ſi viſ
ad vitã venire:ſfᷣua modata. Vitã g ernã non
hʒ:niſi q̊ cũcta mãdata legis ſeruauerit: ⁊ qͥ vi

tãa nõ habuerit: celeſtis regni nõ põt eſſe poſſel

ſoꝛ. In qͥ nõ moꝛtui:vᷣ viui qͥq; regnabunt.Ni

hil em̃ vᷣginſtas ſola pꝓficiet q celeſtis regni glo

riã ſperat:niſi ⁊ aliud habuerit: cui ꝓmittat᷑ p
petua vita:ꝑ quã celeſtis regni pᷣmiũ poſſidet᷑
Ante ergo oia pudicitia integritaſq; ſeruat᷑: ⁊
eius remuneratõeʒ a dei eqtate ſperãtibus:mã
datoꝝ ſunt cuſtodienda pᷣcepta:ne głioſe caſti⸗
tatis ⁊ ↄtinentie lahoꝛ in irritum deducat᷑. Su

pꝛa mãdatum vel pᷣceptum eſſe vginitatem ſa

piens ex lege nullus ignoꝛat: aplo dicente. Be

vginibus autem domini pᷣceptum non habeo:

ↄlilium autem do.Cum ergo obtinende vᷣgini

tatis ↄſiliũ dat:nõ pᷣceptum ſtatuit:ſupꝛa ma⸗
datum vel pᷣceptum eam eſſe ꝓfeſſus eſt.Qui⸗

cunq; ergo virginitatem ſeruant:magis faciũt
Tunc em̃ ꝓderit magis feciſſe
qᷓ; iuſſum eſt:ſi qð iuſſum eſt: feceris. Nã quõ
plus feciſſe gliaberis:ſi minus aliqͥd nõ facias
Cupiẽs diuiũ implere ↄſiliũ:añ oĩa ſᷣua man
datum. Volens vᷣꝗginitatis pᷣmium ↄſeqͥ:apie⸗
ctere meritum vite:vt tua caſtitas remunerari

poſſit.Nam vt vitã pᷣſtet obſeruatio mãdatoꝝ

ita ecõtrario gñat pᷣuaricatio moꝛtem. Et qͥ ꝑ

pᷣuaricatõeʒ in moꝛte fuerit deputatus:vgini⸗
tatis coꝛonã ſperare nõ poterit.neq; pudicitie

pᷣmiũ expectare ↄſtitutus in pẽa. Tres ei ſunt

ſpẽs:ꝑ ãs regni celeſtis poſſeſſio introit᷑. Mꝛi⸗

ma ẽ pudicitia.Scða mũdiatẽptus.Tertiave
ro iuſticia:q̃ vt ↄnexe plurimũ ſe poſſidẽtibus

pᷣſtaãt:ita pñt diuiſe difficile ꝓdeſſe.dũ vnaq̃q;ʒ
eaꝝ nõ ꝓpter ſe tm:ſᷣ ppt᷑ alia efflagitat᷑. Inpᷣ
mis igit᷑ qrit᷑ pudicitia: vt facilius ſubſequat

mũdi ↄtẽptus:qꝛ ab illis mũdus ↄtẽeni leuius
põt:qui mr̃imonij nexibus nõ tenent᷑. Mũdi
vero ↄtemptus expoſcit᷑: vt iuſticia cõſeruet᷑:
quã difficile explere poſſunt:qui ſeculariũ bo⸗
noꝝ cupiditatibus:⁊ mũdanaꝝ voluptatũ ne⸗
gocijs implicatur. Quiſqᷣs ergo poſſidet bᷣmã
ſpẽʒ pudicitie:⁊ ſecũdã q̃ ẽ mũdi ↄtẽptus.non
obtinet:pene ſine cã poſſidet pᷣma quãdo ſecũ⸗

dã non hʒ: ꝓpter quã queſita ẽ pᷣma.Si pᷣmã ⁊

ſecundã habeat:cui tertia que eſt iuſticia deſit
fruſtra laboꝛat.quoniã ſuꝑioꝛes due ꝓpt᷑ ter⸗
tiã pᷣcipue requiruntur. Quid em ꝓpter mun⸗
di ↄtemptuʒ ꝓdeſt pudicitia hr̃e:⁊ ꝓpt᷑ qð eãẽ
hẽas nõ hre: Ael cur res mũdi ↄtẽnas: ſi iuſti
ciã ꝓpter quã pudicitiã ⁊ mũdi ↄtemptũ hr̃e:

Rikſpone

rehtenitn
nrloe
aitnechin
elnegid
uplerei
funyinſ
laliseſteq
uaq̃ debe
quatienan⸗
nluneteeen
ſruni Jt
höpeccares

i voobſen

ri pon
feoticns
ni Nole
linofaci⸗
vrroqleg
deanalo⸗

io:tf

goͤtminma
oheppkect
ur Nvet⸗
ſoolatose

terimpti⸗
hoſpitio
tuo. Pe
quoci i
pticipam
chryman
feetui nin
gelacheyn/
lerusgun
linbolar⸗
fißßeſubue
Nkaciät vo
Hici
re ſcblanats
Slnanf
folbroßen
chym
ſichc n
Pusa
buoyiust

uu.olcnſe

ſesſcſt
Iuplautor
ſchamusn
ſtenäben
Rmuen
eti ignis
höfecerin
hiooaſe
niſigteete
Gekeius,

4

Nhth
luchet
ingdiſ
lſtgi⸗
edif
izchifr
nenge
5Meſepoe
reoncpun E
ckongic
almnak
Ppniͤpollſc⸗
tuigſart
heriihggi
Lnechoſecch⸗
ndeltek
exgintmmnt
odicene
umon baben
diinengeg
rſugumi
ſchnsch Qut
nrmagisfici

—
—

Nanoigfune
nium ie
Punsremmon
muanonidue

Glnnmoren.

1 negpdte
a Lwdilu
vmmoli⸗Pe⸗

us Lennmſe.

epoſicetbns
eſe dü ag
fſgini. N
us uce
s Nöni leul⸗
nen i
tichco.
iſecunni⸗
volupuit⸗
oheſcnt
iicpu
nighit
mnad
kuuftn
vdlep
n pn
et
Nirnſ

6

ſ„ 4

S=
= =2

7
4
9

—
S

„

— —

1

S—
— —

SS
S=
—

1

=2
=S=S —

. .

Tractatus V

te ↄuenit:nõ cuſtodias: Quia vt pᷣma ſpẽs ꝓ⸗
pter ſcᷣaʒ ẽ nta⁊ pᷣma ⁊ ſcdᷣa ꝓpt᷑ ttiã.q̃ ſinõ fu
erit:nec pᷣma nec ſcdᷣa ꝓficiet. Oicas foꝛſit:do
ce me ꝗ̊ qͥd ſit iuſticia: vt eã ſi coguerim faciliꝰ
implere ſufficiã. Dicã bꝛeuit᷑:vt valeo:⁊ vbo⸗
rum vtar ſimplicitate cõium.qꝛ cã de q̃̊ agimꝰ
talis eſt:q̃ diſert ioꝛibus facũdie ſermõibus ne

quaq; debeat obſcurari.ſᷣ ſimplicioꝛibus elo⸗

quẽtie narratõibus pandi. Omnibus em in cõ

mune neceſſaria:cõmuni debẽt ſermone demõ

ſtrari. Juſticia ergo nõ ẽ aliud: qᷓ; nõ peccare:
nõ peccare aũt legis pᷣcepta ſeruare. Pꝛecepto

rũ vo obſeruatio duplici gñe cuſtodit᷑ vt nibil

eoꝝ qᷓ ꝓhibent᷑ facias.⁊ cũcta q iubent᷑: imple
re ↄtẽdas .hᷓ eſt qð dicit:recede a maloꝛ fac bo
nũ. Nolo em in h̊ putes ↄſtare iuſticia: vt ma⸗

lũ nõ facias:cũ ⁊ bonũ nõ facere malũ ſit: ⁊ in
vtroq; legis pᷣuaricatio ↄtinet᷑:qm qͥ dicẽ rece

de a malo:⁊ ipe dicit fac bonũ.Si a malo receſ
ſeris:⁊ nõ feceris bonũ:trãſgreſſoꝛ ẽ legis que
nõ tm̃ in maloꝝ actuũ abominatõe:ſᷣ in bonoꝝ
opeꝝ pfectõe ↄplet᷑. Neq; em̃ h̊ ſolũ tibi pᷣcipi
tur:vt veſtitũ nõ ſpolies ſuis indumẽtis: ſᷣ vt
ſpoliatos oꝑias tuis veſtimẽtis. Neq; vt ha⸗
bẽti panẽ nõ auferas ſuũ: ſᷣ vt nõ hñti tuũ libẽ
ter impꝑtias. Neq; ſolũ vt pauperẽ nõ repellas
hoſpitio ſuo:ſᷣ vt pulſum ⁊ nõ hũtem recipias
tuo. NPꝛeceptũ eſt em nobis flere cũ flentibus:
quõ cũ illis flemus ſi in nullo eoꝝ neceſſitatibꝰ
ꝑticipamus: nec aliqᷣd eis in his ꝓpter qs la⸗
chrymant᷑ cauſas pᷣbeamus auxiliũ: Neq; em

fletuũ nroꝝ deus infructuoſum humoꝛẽ qrit: FK
qꝛ lachꝛyme doloꝛis indiciũ ſunt: vult te ita al

terius ãguſtias ſentire vt tuas.⁊ quõ tibi in ta
li tribulatõe ſi eſſes ſubuenire cu peres:ita alte
ri ipᷣe ſubuenias: ꝓpt᷑ illud. Quecunq; vultis

vt faciãt vobis hoĩes bona:ita ⁊ vos facite il⸗

lis. Nã cũ flẽte flere:⁊ nihil cũ poſſis flẽti ↄfer⸗

re:ſubſanatõis:nõ pietatis indiciũ eſt.Deniq;

Saluatoꝛ nr̃ cũ Maria ⁊ Martha Laʒzari ſo

roꝛibus fleuit:⁊ immẽſe miſericoꝛdie affectũ la

chꝛymaꝝ ↄtriſtatõe mõſtrauit ⁊ vere pietatis
indicia: mox oꝑa ſubſecuta ſunt:cũ ſuſcitatus
Laʒarus:cuius cã lachꝛyme fundunt᷑: ſoꝛoꝛi⸗
bus viuus reddit᷑. Et h̊ fuit pie flere cuʒ flenti
bus:occaſiones fletus auferre.Sʒ q̃ſi potens
inqͥes fecit.ſᷣ nec tibi aliqͥd impoſſibile imꝑat᷑.
IJinpleuit omiĩa qͥ qð potuit fecit.Sʒ vt dicere
cepamus:nõ ſufficit xpᷣiano a malo ſe abſtiere

niſi etiãẽ bonoꝝ opeꝝ officia perfecerit.Qð illo

vł maxie teſtimonio ↄpꝛobat᷑:qͥ ↄminat᷑ dũs

er᷑ni ignis reos foꝛe:qͥ q;uis nihil mali geſſerit:
nõ fecerint oẽ qð bonũ ẽ dicẽs.Tunc dicet rex
his q̃ ad ſiniſtrã ſunt. Diſceditea me maledicti
in ignẽ eternũ:quẽ pᷣpauit p̃ᷣmeus dyabolo ⁊

ãogel eius. Eſuriui em ⁊ nõ dediſtis mihi man

Fo. CXXXII

ducare ⁊c. Nõ dicet diſcedite a me maledicti:
qꝛ homicidiũ:qꝛ adulteriũ:aut qꝛ furtũ feciſt .

nõ qꝛ malũ fecerũt:ſᷣ qꝛ bõa nõ fecerũt ↄdẽnaf

⁊ e᷑ne gehẽne incẽdijs adijciunt᷑:nõ qꝛ q̃ ꝓhi⸗

bita erãt admiſiſſent:ſ qꝛ q̃ pᷣcepta erãt noluert

implere. AUñ aduertẽdũ ẽ quã ſpem hr̃e pñt:qͥ
adhuc aliqͥd eoꝝ faciũt qᷓ ꝓhibent᷑: cuʒ etiã illi

et᷑ni ignis rei ſunt:qͥ nõ fecerũt q̃ iubent᷑. NMolo

em in h̊ tibi blãdiaris ſi aliq̃ nõ feceris cũ ſcrip
tũ ẽ. Quivniuerſam legẽ ſeruauerit:offenderit
ãt in vno:factus ẽ oim reus.Adã em ſeł pecca
uit ⁊ moꝛtuꝰ ẽ: ⁊ tu te viuere poſſe exiſtias illꝰ
ſepe ↄmittẽs: qð aliũ cũ ſemel ppetraſſet occi⸗

dit. An grãde illũ ↄmiſiſſe crimẽ putes: vñ me
rito dãnatus ẽ acrioꝛi: Nideamus g qð fecerit

3 mãdatũ:de fructu arboꝛis edit.Quid ꝗ̊ ꝓpt
arboꝛis fructũ deus hoieʒ mulctauitenon ꝓpr
arboꝛis fructũ deus hoieʒ moꝛte mulctauit: F
ꝓpt᷑ mãdati ↄtẽptũ:ꝗ nõ agit᷑ de qlitate pecca
ti:ſᷣ de trãſgreſſione mãdati.qͥ dixit Ade vt de
fructu arboꝛis nõ ederet:ipᷣe tibi pᷣcepit:vtnõ
maledicas:nõ mẽniaris:non detrahas:nec de⸗
trahẽtes auſcultes. vt nõ oĩo iures: nõ ↄcupi⸗
ſcas:nõ inuideas:nõ ſis tepidus:nõ ſis auarꝰ:
vt nullũ malũ ꝓ malo reddas:vt amicos tuos
diligas: vt ꝓ maledicẽtibus ⁊ ꝑſecutoꝛibꝰoꝛes

vt ꝑcutiẽti maxillã alterã pᷣbeas: vt in iudicio

ſeculari nõ litiges:vt ſiqͥs tua voluerit auferre

gratã ter remittas:vt nec iracũdie:nec ʒeli:nec

liuoꝛis malum intra pectus amittas: vt crimẽ

gauaritie fugias: vt omnis iactãtie ac ſuperbie

malum caueas: ⁊ humilis ⁊ mitis Ep̃ᷣi exem⸗
plo viuas:maloꝝ ↄſoꝛtia in tätum deuitas:vt
cum foꝛnicatoꝛibus atq; auaris:aut maledicẽ⸗
tibus:aut inuidis:aut detractatoꝛibus:aut e⸗
bꝛioſis: aut rapacibus cibum nõ capias. Quẽ
ſi in aliquo ↄtempſeris:ſi peꝑcit Ade:ꝑcet ⁊ ti
bi. immo illi magis ꝑcendum fuerat:qꝛ nouel⸗
lus erat adhuc:⁊ nullius ante peccantis:⁊ ꝓp

ter pctm ſuum moꝛientis retrahatur exemplo.

Tibi vero poſt tanta documenta: poſt legem?
poſt ꝓphetas:poſt euangelia:poſt apoſtolos
ſi delinquere volueris: quomõ indulgeri poſ-⸗
ſit:ignoꝛo. An tibi de vᷣginitatis pꝛerogatiua
plaudebis?: emento Adãa Euã vᷣgines de

liqſſe: nec integritatẽ coꝛꝑis ꝓfuiſſe peccãtibꝰ.

Virgo que peccet Eue nõ Marie ↄꝑandaẽ.
Mõ negamus in pñtitꝑe remedium penitẽtie.
Sʒ hoꝛtamur magis pᷣmiuʒ ſperare debere: c;
veniã. Zurpe eſt em illis delicti indulgentiam
poſtulare:que palmam vginitatis expectant:
1 illicitum aliquid incurrere: que ſe etio licitis
caſtrauerunt. Licitũ qe eſt matrimonij 2ſoꝛ
tium inire: ⁊ vt laudande ſunt:que ꝓpter E*pi
amoꝛem: ⁊ celeſtis regni gloꝛiam copula ↄtẽp⸗
ſerunt nuptiaꝝ: ita danande nõ ſunt q̊ͥ ꝓpt in⸗

Iodars

cõtinẽtie voluptatẽ:nõduʒ deo iũcte remedio
apłico abutunt᷑. Ergo vt diximus:q̃ ↄnubia li
cita vt illicita ſpernũt:eiuſmõi ãt ſi iurẽt:ſi ma⸗
ledicãt:ſi detrahãt:ſi cupiũt aliena:ſi detrahẽ
tes paciunt᷑ audire:ſi malũ pꝓ malo reddãt:ſi a
uaricie in ꝓpꝛijs incurrãt crimẽ ſi ʒeli:ſi liuoꝛis

yenena poſſideãt:ſi ↄ legalia ⁊ aplica inſtituta
indecẽs aliqͥd aut loquant᷑ aut cogitẽt ſi in car

ne placẽdi ſtudio cõpte ⁊ oꝛnate ꝓcedãt ⁊ alia
q̃cũ q; vt ſolet:illicite faciãt:qð ꝓderit eis ſpꝛe
uiſſe qð lieuit:⁊ exercere qð nõ lʒ:Si vis pdeſ

ſe tibi ꝙ licita ↄtẽpſiſti: vide ne qð eoꝝꝑq̃nõli⸗
cẽt facias. Stultũ ẽ em timuiſſe qð minus 6:2
nõ timere qð maius ẽ.Aut ab ijs nõ vitari q̃ ꝓ

hibent᷑:q ſubterfugerint:q̃ ↄcedunt᷑.Diẽ apis
innupta cogitatqᷓ dei ſunt:quõ placeat deo:vt

ſit ſcã coꝛꝑe ⁊ ſpuᷣ. Que dei ſunt inquit cogitat
nõ q̃ ſeculi:nõ qͥ hominuʒ: ſqᷓ dei ſunt cogitat.

Que ſunt ̊ dñi:Dicat apłs.Quecũq; em ſcã:
qcũq; amabilia: q̃cũqʒ bone faine:ſi q̃ vtus:ſi

q̃ laus diſcipline:iſta ſunt dñi.Que ſancte ve⸗

re aplice vgines die noctuq; meditant᷑ ⁊ cogi⸗

tãt. Oñi eſt etiã regnũ celoꝝ dñi eſt reſurrectio
moꝛtuoꝝ: dñi eſt immoꝛtalitas: incoꝛruptio:
dñi ẽ ſplẽdoꝛ ſolis:qͥ ſanctis ꝓmittit᷑: dñi ſunt

plures ſanctoꝝ in celeſtibus mãſiones: dñi eſt

fructus triceſimus:⁊ ſexageſimus: ⁊ cẽteſimꝰ.
Hec cogitãt: ⁊ q bus poſſint opibus ꝓmereri:
q̃ dñi ſunt cogitat.Dñi eſt etia lex noui ⁊ vete⸗
ris teſtamẽti:in qbus oꝛis eius eloquia ſctã re⸗
fulgẽt. Que ſi q̃ vᷣgines ſine intermiſſione me⸗
ditant᷑ qᷓ dñi ſunt:cogitãt.vt impleat᷑ in eis p⸗
pheticũ illud. Fundamẽta eterna ſupꝛa peirã
ſolidata: ⁊ mãdata dñi in coꝛde młieris ſancte.
Sequit᷑ quõ placeat deo.Deo inqᷓ; nõ hoibus
vt ſit ſcã coꝛꝑe ⁊ ſpũ.nõ dixit vt ſit ſcã mẽbꝛo:
aut coꝛꝑe tm.ſᷣ vt ſit ſcꝗ coꝛꝑe ⁊ ſpũ. embꝝ
em vna co:ꝑis ꝑs ẽ. Coꝛpus vo oim ↄpagoẽ
mẽbꝛoꝝ.Cũ ꝗ dixit:vt ſit ſcã coꝛꝑpe:oĩbus mẽ⸗
bꝛis eꝗ ſanctificari debere teſtat᷑: qꝛ nõ pderit
ſanctificatio ceteroꝝ mẽbꝛoꝝ:ſi iueniat᷑ in vno
coꝛruptio. Etiꝗ nõ erit ſancta coꝛꝑe qð ex om⸗
nibus ↄſtat mẽbꝛis:q̃ vel vnius fuerit coinqui
natõe polluta.Sʒ vt qðᷣ dico:manifeſtius ⁊ lu
cidius fiat:q̃cũq; ſit oim mẽbꝛoꝝ purgata ſan⸗
ctificatõe: ⁊ lingua tmmõ peccet:vt teſtimoni⸗

um falſum dicat: nũqͥd liberabũt omĩia mẽbꝛa

vnũ:an ꝓpt᷑ vnũ iudicabunt᷑⁊ ceta⸗ Ergo ſiſi
ne alioꝝ membꝛoꝝ ſanctificatõne pudicitia ni⸗
hil ꝓderit:cũ in vno ſit vitiũ: qᷓ;to magis ſi di⸗
uerſoꝝ flagitio pctõꝝ oĩa coꝛrũpant᷑: vnius ni
hil ꝓderit integritas: VUñ ⁊ q̃ſo te vgo:ne ſola
tibi blãdiaris. neq; in vnius mẽbꝛi integritate
⁊ſidas.ſ̊ pᷣm apłm.Totius cõſerua coꝛꝑis ca⸗
ſtitatẽ. uüda ab omibus inqͥnamẽtis caput:
qꝛ crimẽ eſt:illð poſt chꝛiſmatis ſanctiſicatõeʒ

III

aut croci: aut alterius cuiu ſlibet pigmẽti fuco:
vel puluere ſoꝛdidari: aut auro:aut gẽmis: vł

cuiuſcũq; terrene creature ſpẽ cũ qͥ celeſtis oꝛ⸗

natus ſplẽdoꝛ effulgeat. Grãdis qͥpe ẽ diuini⸗

tati ↄtumelia: mũdani ⁊ ſecularis oꝛnamẽti pᷣ⸗
latio. Muũda frontẽ:⁊ hũana non diuina opa
erubeſcat:⁊ illã ↄfuſionẽ recipiat q̃ nõ peccatũ
ſ graʒ dei parit ſcbtura diuina dicẽte. Eſt 2fu
ſio adducẽs peccatum: ⁊ ẽ ↄfuſio adducẽs dei
graʒ. unda collũ vt nõ aurea reticula ca pil
lus poꝛtet:⁊ ſuſpẽſa monilia ſᷣ potius illa oꝛna
mẽta circũferat:de qͥbus ſctura dicit. Miſe⸗
ricoꝛdia ⁊ vᷣitas nõ deſiciãt a te.Suſpẽde autẽ
illas in coꝛde velut in collo tuo. Mũda ocłos
dũ eos ab omni ↄcupiſcẽtia retrahas:⁊ ab in⸗
tuitu paupeꝝ nũ qᷓ; auertas ⁊ ab oibus fucis li
beros ad ea q̃ dei ſunt:facta cuſtodias. un
da linguã a mẽdacio:quia os qð mẽtit occidit
aiaʒ. Muũda eã a detractõne: iuramẽto ⁊ ꝑiu⸗

rio. Nolo p̃poſteꝝ oꝛdinẽ putes:qꝙ pᷣus a iura⸗

mẽto q; a ꝑiurio linguã dixi debere mũdari:qꝛ
tuncꝑiurium facilius fugies:ſi in toto non iu⸗
res vt impleat᷑ illa ſentẽtia. Cohibe linguã tuã

a malo:⁊ labia tua ne loquant᷑ doluʒ.Et mẽoꝛ

eſto dicẽte apło. Bñdicite ⁊ nolite maledicere

cui malũ ꝓ malo reddat: neq; maledictũ ꝓ ma

Sʒ ⁊ illiꝰ crebꝛius recoꝛdare.videtene qͥs ali⸗

ledicto.ſᷣ ecõtrario bñdicẽtes:quia in hoc vo⸗

cati eſtis: vt benedictionẽ hereditate poſſidea⸗
tis. Et illud.ſiqͥs autẽ in vbo nõ offendit frẽʒ:

hic pfectus eſt. Nefas eſt em vt labia illa:qui⸗

bus dñm ↄfiteris:rogas:bñdicis:⁊ laudas:ali
cuius polluant᷑ ſoꝛde peccati. Neſcio qua ↄſci
entia ea lingua qͥs dñm rogat:qua aut mentit
aut maledicit:aut detrahit.Labia ſancta exau
dit dñs. ⁊ ipſis annuit cito pᷣcibus: q̃s lingua
immaculata ꝓnunciat. Munda aures: vt nõ
niſi ſermonibus ſanctis ⁊ veris auditum pᷣbe⸗
ant:vt nunquã obſcena aut turpia ſeculariaq;

vba ſuſcipiant:aut aliquem de altero audiant

derogantem:pꝛopter illud quod ſcriptum eſt.

Sepi aures tuas ſpinis.⁊ noli audire linguaʒ

nequam libenter: vt cum eo habere parteʒ poſ

ſis:de quo dicitur:quoniam auditu ⁊ viſu iu⸗

tus erat:hoc eſt nec aure:necoculis delinque
bat. Munda manus ne poꝛrecte ad accipiẽdũ
ſint. ad dãdum autem collecte. nec ad feriẽduʒ
parate.ſᷣ ad omnia miſericoꝛdie ⁊ pietatis opa
ſatis ꝓmpte.Munda pedes:ne latã ⁊ ſpacio
ſam viã ꝑgãt:q ducit ad ſplẽdida ſeculi:⁊ pci⸗
oſa ↄuiuia:ſᷣ ad arduum magis anguſtum gra
diant᷑ iter: quod tendit ad celũ:qꝛ ſcbᷣtum eſt.
Iter rectuzʒ facite pedibus vris. Agnoſce tibi

a deo artiſice non ad vitia:ſᷣ ad virtutes mem⸗
bꝛa foꝛmata. ⁊ cum vniuerſos artusmundaue

ris ab omni ſoꝛde: ⁊ toto fueris mũdificata coꝛ

*

vetie
giſduci
ſcheſee
nente
nus. 3
pape
ſenecco⸗
copenn
icufod
ſncacon
6.Benttt
Lodell
tculpe
eteoꝛ.
habenus
nusabe⸗
ſeſtvlun
ccung n
nechatus⸗
nunnqon

ſeri ainee

Pisvias
ſonenok⸗
fäloce
noncont
hiſequn
oſieran
ſmegrite
lotui cop
clladiſa
nitosti
cepoten
cbus ſcnpp
deor agno
Gumſinenm
Pgivestenn
Neſigto.5
agoonepe
Ncoyel
ſcunoreſt
füreabomnnt
gomandat⸗
Gntuusaci
esnönun
Wpianoppe
actiſanen
pereoueni⸗
ugarſnes
Vſcerions
implerene
Ahenionee
ſcͤtmnp⸗
lonedete
noßmod
lllag. pr

S= S=

—
—
E —
—
.=
=Ü,T S=
- S

Nedlatepoſce
onöofenetfi
inbbigilran
icsnluudn
. ccocnad
.auurmmni
Lculannrtn
chrs iolie⸗
nduuarnd
isaudinnße
Ppisſealrug
eAleroencſit
dſoiptune
iadirelinge,
aregnneft
dim r

Tractatus V

poꝛe:tũc ibi caſtitatẽ intelligas pfuturã: ⁊ cuʒ
oĩ fiducia palmã vginitatis expectes. Quid ſit
ſcãʒ eſſe coꝛꝑe:bꝛeuit᷑ dem:ᷣ plane expoſuiſſe
me arbitroꝛ. Nunc qð ſequit᷑:⁊ ſpũ noſſe debe
mus.ᷣ ẽ:vt qð ope nefas ẽ fieri: nec cogitatõe
ꝑciꝑe. Illa em ẽ tã ſcã coꝛꝑe:q; ſpũ:q nec men⸗
te nec coꝛꝑe delinqᷣt:ſciẽs etiã coꝛdis ſpeculato
rẽ eſſe deũ. Et iccirco ſatis agit vt oio etiã niaʒ
cũ coꝛꝑe mũdãa hẽat a pctõ:ſciẽs ſcpᷣtũ eſſe: om
ni cuftodia ſerua coꝛ tuũ.Et iteꝝ. Diligit dñs

ſancta coꝛda:accepti ſunt ei immaculati. Et ali

bi. Beati mũdo coꝛde:qm̃ ipᷣi deum videbunt
Qõ de illis dici arbitroꝛ:qͥs ↄſcia nulla redar

uit culpa pcti:ð qbus ⁊ Joannẽ in epła dixiſ⸗

ereoꝛ. Si coꝛ njm nõ rephẽdit nos: fiduciam

habemus ad deũ.⁊ q̃cũq; petierimus: accipie⸗

mus ab eo. Nolo exiſtimes te pcti crimẽ fugiſ⸗
ſe:ſi voluntatẽ nõ ſequat᷑ effectus cũ ſcptuʒ ſit:
q̃cunq; viderit mulierem ad ↄcupiſcendum: ii⸗

mechatus eſt es in coꝛde ſuo. Nec dicas. Cogi
taui qð ⁊ nõ feci:qꝛ etiã ↄcupiſcere nefas c:qð

fieri crimẽ eſt. Uñ ⁊ btũs Metrus pᷣcipit dicẽs

Nias vr̃as caſtificate:qͥ ſi nullã anime ↄſtupꝛa

tionẽ noſſet:nec caſtificari ipᷣam deſideraſſet: 5

illũ locũ quo ↄtinet᷑:hi ſunt qᷣ cũ mulieribus ſe
non coninqᷣn auerunt. vgines em ꝑmanſerunt
hi ſequuntur agnum quocunq; ierit. Attẽtius
ↄſiderare debemus ⁊ animaduertere: ſi ſolius
integritatis ⁊ pudicitie merito iſti diuino comi
tatui copulentur: ⁊ ꝑ omnia celoꝛum taberna⸗
cula diſcurrũt:an ⁊ alia ſint bus adiuncta v⸗

ünnge tãte btitudinis głaʒ ↄſequat᷑. Sʒ vn ö
c

ire poterimus: Ex ↄſequẽtibus niſi falloꝛ in
q̃bus ſcriptũ ẽ. Hi empte ſunt ex oibus pᷣmitie
deo ⁊ agno:⁊ in oꝛe ipoꝝ nõ eſt inuentũ mẽda
cium:ſine macula em̃ ſunt. Nides ꝙ nõ in vno

vgines tm membꝛoꝝ dñicis referant inherere
veſtigijs. illi qui ꝓpter vᷣginitatem ab omni

ↄtagione peccati immaculatam gerunt vitam.
Iccirco vel maxie vgo nuptias ſpernit: vt dũ
ſecurioꝛ eſt facilius:qð etiã a nubẽtibus queri⸗

tur: ab omni ſe delicto cuſtodiat: ⁊ vniuerſa le⸗
gis mandata ꝑficiat. Hã ſi nõ nubat: ⁊ ea nibil
ominus faciat: a qbus ⁊ nupte eſſe iubent᷑:imu
nes:nõ nupſiſſe quid ꝓderit: Quãq; em nulli

☛G

xpᷣianoꝝ peccare liceat: ⁊ oẽs qcũq; ſpiritałla⸗

uacri ſanctificatõe purgant᷑: imaculatã decur⸗
rere ↄueniat vitã vt eccłe:que ſine macula:ſine

ruga: ſine aliquo eiuſmõi eſſe deſcribit poſſint

viſceribus intimari: multo magis tñ h vginẽ
implere neceſſe ẽ: cui nec mariti:nec filioꝝ: nec
alteriꝰneceſſitatis cã phibet qͥ minus diuinam

ſcpᷣturã pſiciat:nec ſi peccet:aliqᷓ poterit excuſa

rione defendi. O vygo ſerua ppoſitũ tibi mag⸗
no pᷣmio deſtinatũ. Pꝛeclara ẽ apud deũ Ygi⸗

nitas: ⁊ pudicitie vius: ſinõ alijs pctõꝝ ⁊ ma⸗

Fo. CXXXII

Epla LXVI

loꝝ lapſibus iſirmet᷑. Agnoſce ſtatũ tuũ:agno
ſce locũ:agſce ppoſitũ.p̃i ſponſa diceris ꝛvi
de neqͥd indignũ ei cui deſpõſata eſſe viderl ad

mittit. Cito ſcribit repudiũ:ſi in te vel vnũ vi⸗

deat adulteriũ. Quecũq; hũanoꝝ ſpõſ alioꝛuz
pigneribus ſubarrat᷑: ſtatim a domeſticis:a fa

miliaribus: ab amicis: a ſeruuł ſpõſi: ſollicite ⁊
Diligẽter reqͥrit quales iuuenis habeat moꝛes

Interrogat qd potiſſimum diligat: quid acci⸗
piat libenter: quo vſu viuat:qua ſeↄſuetudine
regat:quibus vtatur dapibus:in qbus maxie
rebus delectetur: ⁊ gaudeat.QAue cum didice⸗
rit:ita ſe in omnibus temꝑat:vt ſponſi moꝛibꝰ
ſuum ob ſequium: ſua dilectio: ſua locunditas
ſua vita: ſua diligentia ↄcoꝛdet.Et tu q; Rpᷣm
ſpõſum habens:a domeſticis ac familiaribus

eius ſpõſi tui moꝛes interroga.⁊ ſtrẽnue ac ſol
lerter inquire:in quibus pᷣcipue delectetur: ⸗
lem in te compoſitõnem veſtium diligat: cuiuſ

modi ↄcupiſcat oꝛnatum. Dicat tibi eius fami

liariſſimus Metrus: qui necnuptijs quidẽ coꝛbꝛ
poꝛalem ſᷣ ſpiritalem ꝓmittit oꝛnatum:ſicutin

epła ſua ſcripſit. l lieres ſiłr ſubiecte ſunt vi⸗

ris ſuis:vt ſiqui non credunt vbo:ꝑ mulieruy,
ↄuerſationem ſine vbo lucrificentur: ↄſideran

tes in timoꝛe caſtam ↄuerſationem veſtram:q⸗
rum ſit non extrinſecus capillatura aut circum

datio auri: aut indumẽti veſtimentoꝝ cultus:
ß abſcõſus coꝛdis hõ in incoꝛruptibilitate qᷣeti
2 mogeſti ſpũs:qui eſt in ↄſpectu dei locuplex
Bicat ⁊ alius apls btũs Paulus:qad Tymo
theum ſcribens epiſtolam: eandem ſideliter fe⸗

minarum diſciplinam teſtat. Muulieres ſilrinn

habitu oꝛnato:cum verecundia ⁊ ſobꝛietate oꝛ

nãtes ſe: nõ in toꝛtis crinibus auro:aut in mar
garitis: aut veſte pꝛecioſa:ſᷣ quod decet mulie

res pmittẽtes caſtitatẽ ꝑ bonãↄuerſatõeʒ. Sʒ

foꝛſitã dicas: cur h apłi vgibus nõ iuſſert: qa
nõ neceſſariũ iudicabãt:ne tał vᷣgibꝰↄmonitio

₰% ℳG

potiꝰĩiuria q; emẽdatio videret᷑. Sʒ nec eas nũ

qᷓ; tãte temeritat foꝛe credider̃t: vt nec nupt qᷓ
dẽ ↄceſſa carnalia oꝛnamta ⁊ trena pᷣſumerẽt.
Reuera oꝛnare ſe ⁊ ↄponẽ vᷣgo dʒ. nã quõ ſpõ
ſo ſuo placẽ potit:niſi ↄpoſita ⁊ oꝛnata ꝓceſſe
rit: Oꝛnet᷑ plãe ſ̊ iterioꝛibꝰoꝛnamẽti:ſ piritaliẽ
nõ coꝛpalit᷑ ↄpõat᷑:qꝛ dñs nõ coꝛꝑis ſᷣ aie deco
rẽ ĩ illa deſiderat.̊ ⁊ tu q̃cũq; aiaʒ tuã diligi ?
hitari a xpᷣo ↄcupiſcis:oĩ eã diligẽtia ↄpone:?
ſpiritalibꝰ oꝛnamẽtis exoꝛna. Nihil in ea fedũ
appareat. Reſplẽdeat auro iuſticie: gẽmis re
fulgeat ſcitatis:⁊ pᷣcioſiſſima margarita pudi⸗
citie coꝛuſcet.⁊ pietatis tunica veſtiatur. Pꝛo
byſſo ⁊ ſerico caſtitatis ⁊ miicoꝛdie tunica ve
ſtiat: induat᷑ m ꝙ ſcpᷣtũ ẽ: induite vos ſicut
electi dei: ſci dilecti: viſcera miſericoꝛdie: bo⸗
nitatem ⁊c. nõ decoꝛem alterius pigmenti que

ret: innocẽtie ſimplicitatiſq; cãdoꝛẽ hẽat. Ro

ſeũ verecũdie coloꝛẽ ⁊ pudoꝛẽ ruboꝛis poſſide

at: celeſtis abluat᷑ intro doctrine: ⁊ lauamẽtis
ſpiritalibus emùdet᷑. Nulla in ea malitie:nulla

doli macula relinquat᷑: ⁊ ne qũ male redoleat:
odoꝛe pcti: vnguæto ſuauiſſimo ſapie ⁊ ſcie ꝑ
fruat᷑. Hmõi ðs qᷓrit oꝛnamẽtũ:a aiaʒ talit᷑opo
ſitã ocupiſcit. Memẽto te eſſe filiã ᷣm illð:au

di filia ⁊ vide. s ⁊ tuipᷣa qᷣtiẽſcũq; deũ pr̃eʒ no⸗
minas:te dei filiã eſſe teſtaris. Ergo ſi filia dei

es: vide ne qͥd eoꝝ facias:q deo pri incongrua
ſint: age oia qſi fia dei. Cogſce quõ huius ſe
culi nobiliũ filie ſe gerãt qͥbus aſſueſcãt moꝛibꝰ

qᷣbus ſe diſciplinis inſtituãt.Tãta in qͥbuſdã ẽ

verecũdia:taãta gratuitas:tãta modeſtia:vt ce
teroꝝ hoĩim ritũ intuitu hũane ingenuitatis ex

cedat: ⁊ ne qu honeſtis parẽtibus ſuis ꝑ lap⸗
ſuum ſuũ inhonoꝛatõis faciãt notã: alteram ſibi
Qqdaãmõ int᷑ hoĩes ↄſuetudinis fecere naturam

Et in oꝛiginẽ tuã reſpice:genus intuere:głiam

nobilitatis aduerte: ac nõ hois tm eſſe:p dei fi⸗

liã: ⁊ diuine natiuitatis nobilitate decoꝛatam.

IZta te exhibe vt celeſtis natiuitas appareat:
yt diuina ingenuitas clareſcat:ſit vite noue j⸗

uitas:honeſtas:admirabił ⁊ ſtupẽda verecun

Dia: mira paciẽtia: vginał inceſſus:⁊ vere pu⸗
dicitie habitus:ſermo pᷣmeditatus ⁊ ſuo tꝑe p
ferẽdus.vt qͥ te videt:admiret᷑: ⁊ dicat. Queẽ
hecnoua int᷑ hoies grauitas:Que pudoꝛis ve
recũdia:Que honeſtat modeſtia:Quematu⸗
ritas: Hõ ẽ iſta hũana inſtitutio:nec diſciplia

moꝛtał.Celeſte h̊ aliqͥd in coꝛpe humano reful
get. Nuto ꝙ habitet in qbuſdã hoibus deus?
cũ te filiã E5̊i coguerit: maioꝛe ſtupoꝛe terrebi
tur: ⁊ cogitabit q̃lis iſte dñs ſit:cuius tał ãcilta

c⁊. Si vis ptẽ hre in RF̃o: Xp̃i tibi exẽplo vi⸗
uendũ c᷑:q ab oĩ malitia ⁊ neqᷣtia ita fuit exneꝰ:
yt ne inimicis qͥdẽ vicẽ redderet.pr̃eʒ rogabat

ꝙ eis. Nolo ei vt eas alias xp̃ianas exiſtimes

elſſe:q̃ aut frẽs aut ſoꝛoꝛes nõ dico oderũt:ſ eti

am ꝓxios toto coꝛde ↄſcie coꝛã dei teſtimonio

nõ diligũt.cũ xpᷣiana Rei ſiłlitudine.inimicos

ctiã amare neceſſe hẽat.Si ſcõꝝ cupis hr̃e con

ſoꝛtiũ: a malitie ⁊ neq̃tie cogitatu pectus mun⸗
da. Nemo te circumueniat:nemo fallaci ᷣmo⸗

ne ſeducat: nõ niſi ſanctos ⁊ iuſtos ⁊ ſimplices

⁊innocẽtes:⁊ puros celeſtis aula ſuſcipiet.nul
lã apud deum habet locum malitia. Ab oĩ neqͥ
tia ⁊ dolo mũdũ neceſſe eſt eẽ: qui cupit regna
re cum Eo. Hihil tã orium: nihil tam execra
bile deo:qᷓ; aliquem oͤ̃
hil tꝗ ꝓbabile: q; omnes amare. Quod ꝓphe⸗
ta ꝓſpiciens teſtat᷑ dicens. Qui diligitis deuz
odite malum. Aide ne aliquã humanã gloꝛia
diligas:ne ⁊ tua inter eos poꝛtio computet᷑ ꝛq⸗

bus dictũ eſt: quõ vos poteſtis credere:gloꝛiã

ſſe vel ledere velle. Ni

ab inuicẽ qrẽtes: Et de qbus pphᷣa diclt. Au⸗

ge eis mala:auge mala głoſis terre:vt ↄfunda

mini a głiatõe vr̃a:⁊ obpꝛobꝛiũ ſiatis in cõſpe⸗
ctu dei. Nolo em̃ illas reſpicias: q̃ ſecłi:nõ dñi

ſunt vᷣgines.q̃ ꝓpoſiti ſui ⁊ ↄfeſſionis immẽo⸗

res gaudẽt in delitijs:in opibus delectantur:⁊
coꝛꝑee nobilitatis oꝛigine gloꝛiant᷑.q̃ ſi pfecto
dei filias ſe eſſe crederent: nunqᷓ; pᷣter diuinos
natales in patre quolibet admirarent᷑ honoꝛa
to. Si patrem veum ſe habere ſentirent:nobili
tatem carnis nõ amarent.Quid tibi in generis
nobilitate bladiris:⁊ complaces? HDuos homi

nes ab exoꝛdio fecit deus:ex qͥbus totius hũa⸗

ni generis ſilua deſcendit. undanã nobili⸗
tatem nõ nature equitas pᷣſtet:ſᷣ cupiditatl am
bitio: vt nulla inter eos diſcretio eſſe poſſit:q̃s
natiuitas ſecunda generauit. ꝑ quam tã diues
q́ᷓ; pauper: tam ſeruus qᷓ; liber: tam nobilis:qᷓ;
ignobilis dei efficitur filius ⁊ terrena nobilitas
ſplendoꝛe gloꝛie celeſtis adumbꝛatur: ⁊ nuſqᷓ;
omnino iam comparet. Dum que retro in ſecu

laribus honoꝛibus impares fuerant:celeſtis ?·
diuine gloꝛie nobilitate veſtiunt᷑ equalit᷑. Nul

lus ibi iam ignobilitatis locus.nec degener qᷣſ⸗
qᷓ; eſt:quem diuine natiuitatis oꝛnat nobilitas
niſi apud illos qui nõ putant humanis celeſtia
p̃ponenda. aut ſi putant: quantum eſt ſeſe: vt

illis in minoꝛibus pᷣferant: quos ſibi in maioꝛi

bus pares eſſe ſentiũt: ⁊ quaſi infra ſe poſitos
in terra exiſtimẽt: quos ſibi in celeſtibus equa⸗
les crediderint: Tu autem quecunq; Rͤpᷣi:nõ
ſeculi vᷣgo es:omnem pñtis vite gloꝛiam fuge
vt omne quod in futuro ꝓmittitur:ↄſequaris
Contentionum verba ⁊ animoſitatis cauſase
uita. Diſcoꝛdiarum quoq; ⁊ litius occaſiones
ſubterfuge. Nam ſi iuxta apoſtoli doctrinam:
ſeruum dei litigare non decet: quãtomagis an

cillam:Cuius quo verecundioꝛ eſt ſexus:ani⸗
mus debet eſſemodeſtioꝛ. Linguam a malilo⸗

quio cohibe.⁊ oꝛi tuo legis frenos impone: vt
tunc ſi foꝛte loquaris:quando tacere peccatuʒ
ſit. Caue ne quid quod in repꝛehenſionem ve⸗

niat:dicas. Lapis emiſſus eſt: ſermo ꝓlatus.

Quapꝛopter diu antequã pꝛoferatur:cogitan
dus eſt. Beate quippe ſunt:que nunqᷓ; quod re
uocare velint:emittunt. Pudice mentis debet
etiaʒ ſermo eſſe pudicus:qui ediſicet ſemꝑ ma
gis:qᷓ; aliquando deſtruat audientem. ſᷣm hoc

ꝙ apoſtolus pꝛecipit dicens: omnis ſermo ma
lus de oꝛe veſtro non pꝛocedat: ſed ſi quis bo⸗

nus eſt ad edificatiõnem ſidei:vt det gram au⸗
dientibus. Pꝛecioſa deo lingua eſt:que nõ ni⸗

ſi in diuinis rebus nouit verba cõſtruere:⁊ ſan
3ctum eſt os:vnde celeſtia ſemper eloquia ꝓfe⸗
runtur. Abſentiũ obtrectatoꝛes:q̃ſi malignos
ſcpᷣture auctoꝛitate deterre:qꝛ hoc inter ꝑfecti

Co

trueshe

ſuſtimals

ſ̃ pbice
onepacten

niZl

ſalerig

(rri Ling

1Audititu
lor vitpe
buffzciorpp
ninoreept
mnotis ca
ludegeni
direatus⸗
nllreg
Ulius vidn
deo ſeruſes

fmidud

leteſe Fyi
geſpirtalb
ſooponuste
Pooreſci.
waradis
KVd er
gis⸗
ſitate coi
nitentiän
natoczde
uenit me
dei habit⸗
dilces:ſup
llem tren
fum ſpecul
Ollinisocut

eo Cun.

leethiberqſt
cio:cnius

Dupademag

tedinedalecl
nnagescho⸗
ia dicl. en
i trenor
elatiors in
ſchtüẽ. O
Geter. Cren
luſticia af⸗
Pedſisn

aͤn pſigede

ſpirttalico
8 nc
gtis
oaſetz
ſodſisgtt,
ſluberit ,
nſbms:gr⸗

ctoeepolrs
pcuamuüe
Aunntlig
iummnoblias
unhenntn
naumdſtet
Sfunmtaſts

kiunicgen H

us nedegn
somunchla
ubunmmnictt
ummunckten
glosſcbinrut

Hinimr,cmn

noſtansanit

eleigoctſoes

budoannn.
guätonagoan
vreltſenusan⸗
hguamamal
nosinpee

htacerepegaſ

Lhenſiorene
kſermo s
ferann ahn
enung i

=

4— .
—
— —
+—
—wW —
—
—
SES=
=

—
— —
= ——
—
= =) —
= —
— = S=
— 2 —
SS ——

— —

—
—
—

☛
—

=

S
S —

Tractatus V

virtutes hoĩs ꝓpheta ↄmẽoꝛat ſi añ ↄſpectum

iuſti malignus ad nihil deducat᷑:qͥ ð; ꝓximum

nõ ꝓbãda ꝓtulerit.Nõ lʒ tibi alteriꝰ vituꝑati
onẽ pacient᷑ audire:qͥ nec ab alijs optas recipi
tuã. Iniuſtũ qe ẽ qcqᷣd ↄ̊ Repᷣi euageliũ veit.
ſi alieri qð tibi ab alio fieri moleſtũ ẽ:patiaris ĩ

ferri. Linguã ſꝑ tuã ð bonis eloquijs aſſueſce.

⁊ auditũ tuũ magis ad bonoꝝ laudẽ: qᷓ; ad ma
loꝝ vituꝑatiõeʒ accõmoda. AUide ꝙ oĩa qᷣcũq;
bñfacis:ꝓpt᷑ deũ facias:ſciẽs eiꝰ rei tm te a do
mino recepturã eſſe mercedẽ:quã eiꝰ timoꝛis ⁊
amoꝛis cã ꝑfeceris.Sctaʒ magis eſſe qᷓ; videri
ſtude:qꝛ nihil ꝓdeſt eſtiari:qð nõ ſit:⁊ duplic
pcti reatus ẽ:nõ hr̃e qð credit᷑:⁊ qð nõ hẽas:ſi
mulare. In ieiunijs magis qᷓ; in epuł delectare
illius vidue mẽoꝛ:q̃ nõ diſcedebat de templo:
deo ſeruiẽs ieiunijs ⁊ oꝛõnibus die ac nocte.ac

ſi vidua qͥdẽ iudea talis erat:q̃lẽ nũc vᷣginẽ de

cet eſſe Ep̃i: DHiuinemagis lectõis ↄuiuiũ dili

ge: ſpiritalibus te ſatiari dapibus ↄcupiſce. IJln

los potius reqᷣre cibos:qͥbus aĩa magis q; coꝛ⸗
pus reſiciaf. Carnis ⁊ vini ſpẽs q̃ſi caloꝛis fo⸗
mẽta: ⁊ libidinis incitamẽta fuge.Et tũc ſi foꝛ⸗
te vino vteris exiguo:cũ ſtõachi doloꝛe nimio
coꝛpꝑpis ↄpellit infirmitas:iracundiã vince:aio⸗
ſitatẽ cohibe.Quicqͥd illud ẽ:qð poſt factã pe
nitentiã ruboꝛẽ ingerit ꝓxio:vt crimis abomi⸗
natõcʒ deuita. Satis tradqᷣllã:ſatis qᷣeiã eſſe cõ⸗
uenit mẽtẽ:⁊ ab oi ꝑturbatõe furoꝛis alienã:q̃
dei habitaculũ eſſe deſiderat:qͥ ꝑ ꝓphᷣaʒ teſtat
dicẽs:ſuꝑ quẽ aliũ reqͥeſcã niſi ſuꝑ humilẽ ⁊ q⸗

etem ⁊ trementẽ ſermones meos?Omniũ ope
rum ſpeculatoꝛẽ deum crede: ⁊ caue neòͥd qð

diuinis oculis indignum ſit:aut operis:aut co
gites. Cum oꝛõnem celebꝛare deſideras:talem
te exhibe:q̃ſi q̃ ſis cũ deo locutura.Qñ pſalmũ
dicis:cuius verba loqueris:agnoſce: in com

punctõe magis coꝛdis qᷓ; in tinnule vocis dul⸗

cedine delectare. Lachꝛymas em pſallẽtis ðs
magis qᷓ; voces gratiaꝝ apꝛobat. Sicut ꝓphe
ta dicit. Seruite domio in timoꝛe:⁊ exultate ei

cũ tremoꝛe. Abi timoꝛ ⁊ tremoꝛ ẽ᷑:ibi nõ vocis

elatio:ᷣ animus flebilis ẽ:⁊ lachꝛymoſa delec⸗
tatio. Oibus actibus tuis diligẽtiã adhibe:ꝗꝛ

ſcötũ ẽ. aledictus hõ qͥ fac opus dei negii⸗

gẽeter. Creſcat tibi cũ ãnis gra: creſcat cũ etate
ſuſticia. ⁊ fides eo ꝑfectioꝛ videat᷑ eſſe:qͥ ſenioꝛ
qꝛ dñs nr̃ Ihs Rppᷣs:qͥ nob exẽplũ viuẽdi reli⸗

dqt: pſiciebat nõ etate tm coꝛpea:ſᷣ ſapia ⁊ gra

ſpiritali coꝛã deo ⁊ hoibus. Omne tpᷣs in qte

nõ melioꝛẽ ſenſeris:ᷣ eſtima ꝑdidiſſe.Ceptũ iᷣ
ginitatis ꝓpoſitũ ad finẽ vſq; ↄſerua:qꝛ nõ in⸗
choaſſe tm: ̊ ꝑfeciſſe vtus ẽ.Sicut in euange⸗
lio dñs ait. Qui ãt ꝑſeuerauerit vſq; in finẽ:h
ſaluꝰ erit. Caue ꝗ̊: ne cui ↄcupiſcẽdi occaſioneʒ
tribuas:qꝛ ſpõſus tuus ʒelãs S. crimĩoſioꝛ ẽ ad

Fo. CXXXIIII

Epla LXVI

ultera Xp̃i q; mariti. Eſto ̊ foꝛma oĩbus viuẽ
di:eſto exẽplũ:pᷣcede ⁊ in actu qͥs in ſanctitati

ſanctiſicatõe pᷣcurris. Virginẽ te in omibus ex
hibe: nihil coꝛruptionis obijciatur capiti tuo:

cuius coꝛpus integrum eſt: vt tua ſit inuiolabi
lis ↄuerſatio. Et qm ſicut in exoꝛdio epiſtole pᷣ
fati ſumus te dei ſacrificium factaʒ quod vtiq;

ſanctificationem ſuam etiam alijs impartit᷑: ⁊?

quiſquis ex eo digne ſumpſerit ſanctificatõnis
ipe ſit ꝑticeps. Ita ergo ꝑ te quaſi ꝑ diuinaʒ
hoſtiam ſanctificentur ⁊ cetere:cum quibus te

ita in omnibus exhibeas:vt quiſquis vitã tuã

aut viſu aut auditu contigerit ſanctificationis
vim ſentiat: a tantũ ſibi intelligat gratie ex tua
ↄuerſatõe trãffundi:vt dũ te imitari ↄcupiſcit:
dei ſacrificio ⁊ ipᷣe ſit dignus. MU
Epiſtola beati Hieronymi ad Euſtochium

de virginitate ſeruanda:cuius ſummariũ ſubij
ci argumentu.e
8Rkoꝛdiẽs a dicto ꝓphetico Euſtochiũ
e deo dicatã vginẽ hoꝛtat᷑ ſem vginita⸗
tis cũ timoꝛe ſeruare ppoſitum: expo⸗

nens q; tum ſit ꝓpter demonum ⁊ carnis inſidi
as in ea ſeruanda piculum. Quãtus q; ⁊ q; ir⸗
recuꝑabilis ſit virginis lapſus:poſt ruinaʒ ſui
ipᷣius pponens exemplum ⁊ referẽs qualia in

heremo conſtitutus etiam exeſo coꝛꝑe temp⸗

tamenta pꝑtulerit: ꝓpter que monita vginibus

ſeruanda ꝓponit. Et in pᷣmis vt vino abſtine⸗
ant ex ſcpturis: ⁊ ebꝛietate fugiẽda ↄtinẽtiaq;
ſectãda exẽpla recẽſens:ſcõs q; in mediũ addu
cẽs:qͥ ꝑp carnis libidinẽ ceciderũt: vt eo magis
pꝛudẽtibus vginibus ſuggerat eſſe timenduʒ
Ex q̊ͥ etiã inſipiẽtes ⁊ intẽpantes:q̃ ſolo vᷣgia⸗
li noie gliant᷑ p ſertimq; agapetas in eccłia: q̃ʒ
beghine inſtar hñt acerrime arguit. Admoner

deinge de ſalutatõibus feiaxꝝ illuſtriũ ⁊ vidua

rũ:q̃ ſolo nomine pᷣferunt caſtitatem vitare cõ⸗
ſoꝛtium: ⁊ ſocias eligere:quas etas ꝓbat ⁊ vi⸗
ta amare ſolitudinem: oꝛationi ⁊ lectioni inten
dere. Docens remedia quedã carnis ſtimu⸗
los ⁊ incẽtiua libidinũ. Inde digrediẽs vᷣgini
tatẽ extollit ꝑ ↄꝑatõeʒ nuptiaꝝ tãqᷓ; fructũ ꝓ⸗
cedentẽ ex radice: inſtruẽs q̃re etiã in veteri le⸗

gefuit dãnata ſterilitas: in noua pᷣlata vgini⸗
tas. Obteſtat᷑ deinde vᷣginẽ: vt templn dni in⸗

tra ſe ſubſiſtẽs ⁊ arcã ſanctiſicationis caute cu
ſtodiat: typica ex ſcpturis exẽpla accõmodãs
vltionis in eos:qui auſi fuerant illa ↄtingere.
oꝛtat ad vitam ↄtemplatiuã exemplo Ma
rie dñi ſedentis ad pedes: monet ſolã cum ſpõ⸗
ſo obſeruare cubiculum ex canticis myſtica vᷣ⸗

—

ba coaptãs. MPꝛecipit omnẽ inanẽ głiaʒ ⁊ oſtẽ⸗
ſtationẽ etiam in bonis oꝑibus declinare: nue
hẽs in hypocritas:⁊ qͥſdã ſui temꝑis clericos:
ſub ſpẽ religionis laſciuiẽtes.hoꝛtat᷑ vt ꝓuo⸗

cet alias ad ſanctũ inſtitutũ: inſimas q̃ſq; co⸗

mites hẽat nõ acillas:ocioſas vo ⁊ curioſas fe
minas oio deuitet:monet ne velit dibta v ide⸗
ri: ⁊ libꝛos gẽtiliũ inſequat᷑:referẽs ſuã hyſto⸗
riã qñ fuerit ꝓ gẽtiliũ lectõe coꝛrectus. admo⸗
net q;ᷓ auaritiã fugere: ⁊ nõ ſolũ aliẽa nõ appete

re:ſᷣ ꝓpᷣa miſericoꝛdit᷑ elargiri. NPlima de lcrip
turis teſtimõia atq; exẽplaꝰgerẽs:q doceãt fu
gere auaritiã:⁊ hyſtoꝛia referẽs ppᷣetarij mõa

chi in egypto dephẽſi ↄſilio Macharij ac ter⸗
roꝛẽ cũ nũmis infoſſo Qua occaſiõe digrediẽs
nobitaꝝ.ſ.anachoꝛitaꝝ:⁊ moabitaꝝ: ⁊ ipo po
ſtremo danato:qð dic eſſe detrimũ poꝝ. inſti⸗
tuta ꝑſequit᷑:de tꝑe q; oꝛõnis: deſe ctitate ieiu⸗
nij: de detractõe ⁊ iudicio ac emulatõne malig
natiũ euitãda ↄmonẽ fac ad exrremũ exhoꝛtãſ
oia vł dura vłaſpa ꝓ *o ꝓferre: q amanti
bus illũ facile videt᷑ ome difficile: ⁊ bꝛeuis mo
dicaq; ppeſſio ineffabili pᷣmio ↄpẽſat᷑.

tractat de tribus gñibus mõachoꝝ egypti: ce⸗

Alliud argumentu.
OBSta ꝙ hec eplacalumnie occaſionẽ pᷣ⸗
n ſtitit detractoꝛibus aduerſus beatum
hHaaeronymum. Na Ruffinus in ſecun
do libꝛo: quem ad Sempꝛonium ʒ eundẽ ſan⸗
ctũ Hieronymum ſcribit impingit dicens eum
libellum quendam de conſeruanda virginita⸗

.*

te Rome poſitum deſcripſiſſe. IJn quo Eia⸗

noꝝ oꝛdinem omnem gradũ omnẽq; pfeſſionẽ
vniuerſam q; fediſſimis expꝛobꝛatoibus infa⸗
maret eccliaʒ. Ma ipᷣas vᷣgines de qᷓrum virtu

te ſcribere videbat᷑ interſerens quedam ipᷣius

epiſtole verba: dicens etiẽ omnium monacho⸗
rum genus dyaconos q; ⁊ phros fede ⁊ turpi⸗

ter laceraſſe:exponens vyba ipᷣius epiſtole. Ce⸗
teꝝ ſi aduert

ſtos:ſed malos ⁊ laſciuos extat inuectio. ALn⸗

de Hieronymus in reſponſiõe elegater ſepur⸗
gat a crimine. Sed ⁊ Seuerus Sulpitius hie

gr miocnus dyalogum ſcribens de mona⸗

te hoc quinquennium quendam illius libelluʒ

legi: in quo tota noſtrarum natio monachoꝛuʒ
ab eo vehementiſſimevexatur ⁊ carpitur. Et

poſt pauca. Nihil inqt penitus omiſit: quod

non caperet: laceraret: exponeret: pᷣcipue aua⸗
ritism: nec minus vanitatem inſectatus ẽ. mul
ta de ſuperbia:non paura de ſuperſtitiõe diſſe⸗
ruit. Vere fateboꝛ mihi pinxiſſe videtur vitia
multoꝛum. Ceterum de familiaritatibus vir⸗
ginum ⁊ monachoꝛum atq; etiam clericoꝝ: qᷓ

vera:qᷓ; foꝛtia diſputauit. VUñ ⁊ a qbuſdaʒ qͥs

noĩiare nolo ðꝛ nõ amari:qͥn ⁊ fremere dicunt:

c in ilo opuſculo ſcptũ legur. Celibẽ ſpernit vx

go germanũ 76c.

as in eis nõ cõtra bonos ⁊ mode⸗

is anachoꝛitis oꝛientalibus de hacipᷣa epi
ſtola quendam introducit ita loquentem. Zn⸗

2 ⁊ꝛ inclina aurẽ tuã: ⁊ obliuiſcere po-
pulũ tuũ ⁊ domũ pr̃is tui:⁊ ↄcupi
ſcet rex decoꝛẽ tuum. In q̃drageſimoqrto pſal
mo deus ad aiaʒ loquit᷑ hũanã:vt vᷣm exẽpluz

Abꝛahe exiẽs deterra ſua:⁊ de cognatõne ſus

relinq̃t chaldeos:qui q̃ſi demonia interpᷣtant᷑:

cit peccatum:de dyabolo eſt: tali ᷣmum paren
te generati nigri ſumus:⁊ poſt penitẽtiam:nec
dü culmine vᷣtutis aſcenſo dicimus. Nigraſuʒ

⁊ ſpecioſa filie hieruſalem. Exiui de domo in

fantie mee: oblita ſuʒ pr̃is mei: renaſcoꝛ in xpo
Quid ꝓ h̊ mercedis accipio: Sequit᷑ ⁊ ↄcupi⸗

ſcet rex decoꝛẽ tuũ.hoc illud magnũ ẽ ſaceim
NPꝛopter h̊ hõ relinquet preʒ ⁊ mreʒ ſi uã: ad⸗
herebit vxoꝛi ſue:⁊ erũt abo in carne vna:iam

nõ ibi in vna carne ſ̃ in vno ſpũ.Nõ ẽ ſponſus

tuus arrogãs:nõ ſuꝑbus: Ethiopiſſam duxit
Yrxoꝛem ſtatim vt volueris ſapiax veri audire

⁊ habitet in regione viuentiũ:quã alibi ꝓphe⸗
ta ſuſpirat dices. Credo videre bõa dñiin ter⸗
ra viuentiũ. Veꝝ nõ ſufficit tibi exire ð patria
tua: niſi obliuiſcaris płi æ domus patris tui:
xt carne ↄtempta ſpõſi iungaris amplexibus.
Ne reſpexeris inquit retro: nec ſteteris in om⸗
ni circa regione:ſ in mõte ſaluum te fac:ne foꝛ⸗
te compᷣhendaris. Non expedit appꝛehẽſo ara
tro reſpicere poſt tergum: nec de agro reüti do
mum: nec poſt E**âi tunicã ad tollendum aliud
Yeſtimẽtum tecta deſcendere:grãde miraculũ
Pater filia cohoꝛtat᷑:ne meminerit patris ſui.

—

os de pre dyabolo eſtis:⁊ deſideria pr̃is ve
ſtri vultl facere.Et alibi ðꝛ ad iudeos. Qui fa⸗

Salomonis:⁊ ad eũ veneris:ↄſitebit᷑ tibi cun

niet:ꝗ ẽ iſta qᷓ aſcẽdit dealbata: oc iccirco mi

agnoſceres:nõ me nũc laudẽ vginitatis eſſe di
ctuꝝ: quã ꝓbaſti optimã: ⁊ ↄſecuta es:nec enu
meraturũ moleſtias nuptiaꝝ: quo intumeſcat

dna. Euſtochiũ ſcribo (Bñgz qͤſpe vocare de⸗
beo ſpõſam dñi mei) vt ex ipo pᷣncipio lectiõis

cta qᷓ nouit: ⁊ inducet te rex in cubiculũ ſuum ꝰ
miꝝ in modũ coloꝛe mutato:ſermo tibi ille ↄue

vterus:vagiat infans:cruciet pellex: domꝰ cu

ra ſollicitet:

⁊ oia q̃ putant᷑ bõa:moꝛs extrẽapᷣ

cidat.hñt em ⁊ mariti oꝛdinẽ ſuũ:honoꝛabiles

„.

nuptias: ⁊ cubile immaculatũ. Sʒ vt intellige
res tibi exeũti ð ſodoma:timẽdũ eſſe Loth vx⸗

oꝛis exemplũ. Nulla ẽ em in h̊ libello adulatio

Adulatoꝛ q pe blãdus inimicus eſt. Nulla erit
rhetoꝛici põpa ſermonis: q̃ re etiã int᷑ angelos

ſtatuat: ⁊ blitudine vginitatis expoſita: mun⸗

du ſubijciat pedibꝰ tuis. Nolo tibi venire ſup

biã de ꝓpoſito:ſᷣ timoꝛẽ. Onuſta incedis auro
latro vitãdus ẽ. Stadiũ ẽ hec vita moꝛtalibꝰhᷣ

ↄtẽdimꝰ vt alibi coꝛonemur.HNẽo int᷑ ſerpetes

(copcrel

G

ſrp
(tinqlt
grbikrar

auuſerx
nerſusc
uptites
ſpiritai

onnio⸗C
cipugn⸗
lutar ve
eapcit
oͤuime

Pdiem:

(urſuade

mille: 77

aptopin
rittradſt
fen diren
dittibi he

ſaumſunt:

dollospue
Dsign

Mraſude

paſeeret

iuseſte

gllicoꝛp
ſſtüinv
ſus camn
Vicloꝛia.
leo fugi
ſuiſtiatti
ſaptrſr
entes: y⸗
glerit dye
lslunttr
A deerch
—
WE
ennn
ſglagiiK⸗
ainpaſo⸗
ſeritnnst
ckdſs Dir
Ciponaſeg
ſcendebs⸗
Rrigaui⸗
e an
8dehncn
dyabolus.
mnecſoetd
ſnütſcbe
Renulatoe
latis⸗G.
kehntcon

Rhi⸗
tbluſcnen
Pris u
manfn
ndeccn
lam
Uagrielbiye
orbän
.

—

E

—
=

.

—
E
EE
=—

1

S=
—
=

= =
——
=

.

=Sz

=☛

=—
=☛
S

—
—
=

.

nmmmtnßſti
:tgunfsre

aſrtüinmn
oſtpeninnn
damgRt,
n. Etuidehn
ncirenſnimn
io⸗egnite
lud nagiiein
ſiztminzſinn
voncrmeman
lhi ißit
Clbioilundnt
gpi; ian
luyichitian
abialiſnun
omotbille
m hocicaroon
Bäpeene
Pbnchpolen⸗
pGinintschc
ſectacsnii
zglinnnt
upeler
öar nove⸗

4

iſiühnent

1

=SS=
=

3

Tractatus V

ſcoꝛpiones ſecurus ingredit᷑. Et inebꝛiatus
eſt inqͥt dñs:gladius meus in celo:⁊ tu pacem

arburaris in terra:que gñat tribulos ⁊ ſpinas
quã ſerpẽs ↄmedit. HNõ eſt nob colluctatio ad

uerſus carnẽ ⁊ ſanguinẽ:ſᷣ aduerſus pᷣncipatꝰ:

⁊ ptãtes huius mũdi: ⁊ haꝝ tenebꝛaꝝ adũſus
ſpiritalia neqͥtie in celeſtibus. łdagnis inimi⸗
coꝝ circũdamur agminibus:hoſtiũ plena ſunt
omia. Caro fragilis ⁊ cinis futura poſt modi⸗

cũ:pugnat ſola cũ pluribus.Cũ ãt fuerit diſſo⸗

luta:⁊ venerit pᷣnceps mũdi huius ⁊ inuenerit
in ea pcti nichil:tunc ſecura audies ꝑ ꝓphetã.

MNMõ timebᷣ a timoꝛe nocturno:a ſagitta volãte

p diem: a negocio ꝑãbulãte in tenebꝛis: ab in⸗
curſu ⁊ demonio meredião.Cadẽt a latere tuo

mille: ⁊ decẽ milia a dextris tuis: ad te ãt non

appꝛopinq̃bũt.Qðõ ſi eoꝝ te młtitudo turbaue⸗
rit: ad ſingula incitamẽta vitioꝝ ceꝑis eſtua
re:⁊ dixerit tibi cogitatio tua:qͥd facia: Reſpõ
dit tibi Helyſeus.Noli timere:qꝛ plures nobi

ſcum ſunt:qᷓ; cum ilł:⁊ oꝛabit:⁊ dicet.DOñe aꝑi
oculos puelle tue:vt videat:⁊ aptis oculis vi

debis igneũ currum:qͥ te ad exemplũ Helye in

aſtra ſuſtollat: ⁊ tunc leta cãtab. Aia nr̃a ſicut

paſſer erepta eſt de laqueo venãtiũ:laq̃us ↄtri
tus eſt: ⁊ nos liberati ſumus. Quãdiu hoc fra

gili coꝛꝑe detinemur: q;diu hẽmus theſauruzʒ

iſtũ in vaſis fictilibus:⁊ ↄcupiſcit ſpũs aduer⸗
ſus carnẽ: ⁊ caro aduerſus ſpm nulla eſt certa
victoꝛia.Aduerſarius noſter dyabolus tãquã
leo rugiẽs aliqͥd deuoꝛare querẽs circũit. o
ſuiſti ait Hauid tenebꝛas:⁊ facta ẽ nox. In ip⸗
ſa ꝑtrãſibunt oẽs beſtie ſilue.Catuli leonũ ru⸗
gientes:vt rapiãt ⁊ querãt a deo eſcã ſibi. Nõ

querit dyabolus hoiĩies infideles:non eos qͥ fo

ris ſunt: ⁊ quoꝝ carnes coxit rex Aſſyrius in
olla. de eccla Ep̃ᷣi rapere feſtinat: eſce eius vᷣm
Abacuch electe ſunt. Job ſubuütere cupit: ⁊ de
uoꝛato Juda:ad cribꝛãdos apłos expetit ptã⸗
tẽ. Nõ venit Saluatoꝛ pacẽ mittere ſuꝑ terrã:

ſ gladiũ.Cecidit Lucifer:qͥ mãe oꝛiebat᷑ ⁊ ille

q̃ in ꝑadiſo delitiaꝝ nutritus ẽ: meruit audire:
ſi exaltatus fueris vt aqᷣla:inde detrahã te: di⸗
cit dñs. Bixerat em̃ in coꝛde ſuo. Suꝑ ſidera

celi ponã ſedẽ meã: ⁊ ero ſiłis altiſſimo. Uñ qͥ⸗

tidie ad eos qͥ ꝑ ſchalã Jacob ſomniãte deſcen
düt:loquit᷑ dus.Ego dixi dij eſt ⁊ filij altiſſimi
oẽs. AUos aũt ſicut hoies moꝛiemini:⁊ taq; v⸗
nus de pᷣncipibus cadetis.Cecidit em pꝛimus
dyabolus. ⁊ cũ ſtet deus in ſynagoga deoꝝ:in

medio ãt deos diſcernat: aplłs eis qͥ dij eſſe de⸗

ſinũt:ſcribit. Abi em in vob ſunt diſſenſiones
⁊emulatões: MNõne hoiĩes eſtis: ⁊ m hoieʒ a⸗
bulatis: Si apłs vas electõis ⁊ pᷣꝑatus in eua⸗

geliũ Epi:ob carnis oculeos⁊ incẽtiua vitioæ?
repᷣmit coꝛpus ſuũ:⁊ ᷣuituti ſubijcit: ne alijs pᷣ

Epla

Filia Babylonis ſede in ter

Fo CXXX V

dicãs iße repꝛobus inueniat᷑: ⁊ mñ videt aliã le

„

gẽ in mẽb:is ſuis repugnantẽ legi mẽtis ſue:⁊

captiuũ ſe in legẽ duci pcti:ſi poſt nuditatẽ:ie⸗

iunia:fames: carcerem: flagella: ſupplicia:in ſe

metipᷣm reuerſus exclamat. Infelix ego hõ qs

me liberabit de còꝛꝑe moꝛtis huiꝰ: tu te putas
ſecurã eſſe debere: Caue qſo ne qñ de te dicat

deus: vgo iſrł cecidit.⁊ nõ eſt qͥ ſuſcitet eã.Au

dẽõter loq̃r: eũ oia poſſit deus: ſuſcitare vᷣgineʒ

nõ põt poſt ruinã. valet qͥdẽ liberare depẽa: v
nõ vult coꝛonare cozæuptã. Timeamus illa ꝓ⸗
phetiã:ne in nobᷣ etiã ↄpleat᷑. Airgines bõe de

ficiẽt. Obſerua qͥd dicat:⁊ vgines bõe deſiciẽt

qꝛ ſunt ⁊ vᷣgines male. Qui viderit inqt mulie
rẽ ad ↄcupiſcẽdã eã: iã mechatus ẽ ea in coꝛde

ſuo. erit ⁊ mẽte vginitas. Iſte ſunt vgines

male: vgines carne nõ ſpuũ: Ygines ſtulte qᷓ ole
um nõ hſñites excludunt᷑ ab ipo.Si auũt ⁊ ille qᷓ
vgines ſunt:ob alias tñ culpas:vginitate coꝛ⸗
poꝝ nõ ſaluant᷑:qͥd fiet illis qͥ ꝓſtituerũt mem⸗
bꝛa Epi: ⁊ mutauerũt templũ ſci ſpũs in lupa⸗
nar⸗ Jlico audiẽt. Deſcẽde ſede vgo in terra.
ra.nõ ẽ thꝛonus ſi⸗
lie Chaldeoꝝ.nõ vocaberis vltra mollis: ⁊ de
licata.Accipe molã.mole farinã.diſcoperi ve⸗
lamẽ tuũ:reuela canos:denuda crura:trãſi flu

mina. reuelabit᷑ ignominia tua: aparebunt ob

ꝓbꝛia tua.⁊ h̊ poſt dei filij thalamos:poſt oſcu
la fratruelis ⁊ ſpõſi. Illa deqꝗ̊ quondà vᷣmo ꝓ⸗
pheticus ↄcinebat.Aſtitit regina a dextris tu
is in veſtitu deaurato:circũdata varietate:nu

dabit᷑: ⁊ poſterioꝛa eius ponent᷑ in faciẽ ipſius

Sedebit ad aqs ſolitudis poſita vaga.⁊ diua
ricabit pedes ſuos oĩ trãſeũti: ⁊ vſq; ad vticeʒ
polluet᷑. Rectiꝰ fuerat hoi ſubiſſe ↄiugiũ:ãbu⸗

laſſe ꝑ plana: qᷓ ad altioꝛa tendentẽ in ꝓfundũ

inferni cadere. Me fiat obſecro citas mereirix
fidelis Syõ: ne poſt trinitatis hoſpitiũ ibi de⸗
mones ſaltẽt: ⁊ Syrene nidiſicẽt ⁊ ericij. Non
ſoluat᷑ faſcia pectoꝛalis:ſᷣ ſtatim vt libido titil⸗

lauerit ſenſum: aut blãde voluptatis incen diũ

dulci nos caloꝛe ꝑfuderit: erũpamus in vocẽ.
Dñs auxiliatoꝛ meus:nõ timebo qͥd faciat mi⸗
hi caro. Et cũ poſt paululũ interioꝛ hõ int᷑ vi⸗
tia atq; vtutes ceꝑit fluctuare:dicito:qre triſt
es aima mea: ⁊ qre ↄturbas me Spera in dño
qꝛ ↄfiteboꝛ illi ſalutare vultus mei: ⁊ ðs meus
NMolo ſinas cogitatõeʒ creſcere. Nihil in te ba
byloniũ:nihilↄfuſionis adoleſcat.Dũ puus ẽ
hoſtis intfice: neqᷣtia elidat᷑ in ſeie. Audi Cſal
miſtã dicẽtẽ. filia Habylonis miſera:btũs qͥre
tribuet tibi retributiõeʒ tuã. Btü 8 tenebit:
allidet ꝑuulos ſuos ad petrã. Quia em impoſ
ſibile ẽ in ſenſum hois nõ irruere motũ medul⸗
laꝝ: caloꝛem nõ ſentire:ille laudat᷑: ille pdicat᷑
btüus:qͥ ſtatim vt ceꝑit cogikarcilfiict: to its

—

tus:⁊ allidit ad petrã.petra aut Ep̃s E. O qti⸗

ens egoipᷣe in heremo ↄſtitutus ⁊ in illa vaſta

ſolitudine:q exuſta ſolis ardoꝛibus:hoꝛridum
monachis pᷣſtat habitaculũ. Putabã me Ro⸗
manis ineſſe delitijs. Sedebã ſolus:qꝛ amari⸗

tudine repletus erã. Hoꝛrebãt ſacco membꝛa:

deſoꝛmis ⁊ ſqualida cut ſitũ ethyopice carnis
obduxerat:qͥtidie lachꝛyme:qͥtidie gemirꝰ:aſi
In repugnãtẽ ſomnus imminẽs oppꝛeſſiſſet nu

da humo vix oſſa herẽtia collidebã. De cib ve

r0 ⁊ potu taceo:cum etiã languentes monachi
ad frigida vtant᷑.⁊ coctũ aliqͥd accepiſſe: luxu
ria ſit. Ille igit᷑ ego: qͥ ob gehẽne metũ tali me
carcere ipe damnauerã:ſcoꝛpionũ tm̃ ſocius ⁊
ferax: ſepe choꝛis intererã puellaꝝ. pallebant
oꝛa ieiunijs:⁊ mẽs deſiderijs eſtuabat in frigi⸗
do coꝛpe: ⁊ ante hoĩeʒ ſuũ iã carne pᷣmoꝛtua ſo
la libidinũ incẽdia bulliebãt. Itaq; omni auxi
lio deſtitutus: ad Jeſu iacebã pedes:rigabam

lachꝛymis:crine tergebã:⁊ repugnãtẽ carnem

hebdomadax inedia ſubiugabã. Mõ depude⸗
fſco inſidelitatis mee: qͥn potius plãgo menõ eẽ
qõ fuerim. Memi me clamãtẽ diẽ crebꝛo iũ xiſ
ſe cũ nocte:nec pᷣus a pectoꝛis ceſſaſſe vberibꝰ

qᷓ; rediret dño increpante trãqᷣllitas. Ipam q;

cellulã meꝗ q̃ſi cogitationũ meaꝝ ↄſcla ꝑptime⸗
ſcebã. ⁊ mihimet iratus ⁊ rigidus:ſolus deſᷣta
penetrabã. Sicubi ↄcaua valliũ:aſꝑa mõtiũ:

rupiũ pᷣrupta cernebã:ibi mee oꝛõnis locus ibi

illud miſerrime carnis ergaſculũ collocabaʒ:⁊
VYt ipe mihi teſtis ẽ dñs:pꝰ multas lachꝛymas
poſt celo oculos inherẽtes nõnũqᷓ; videbar mi
hi inteſſe agmibus angeloꝝ: ⁊ letus gaudẽſq;

catabã poſt tein odo:e vnguentoꝝ tuoꝝ curre

mus.Si aũt h ſuſtinẽt illi:qͥ exeſ. o coꝛpe ſołco⸗

gitatõibus oppugnant᷑:qͥd patit᷑ puella:q deli⸗

tijs fruit: Mẽpe illud apłi viuẽs moꝛtua ẽ. Si
d itaq; in me põt eſſe ↄſilij: ſerges credit᷑: H
pmũ moneo:h̊ obteſtoꝛ:vt ſpõſa

flat ſupbia: delectat ãbitio facile alijs caremus
vitijs:H hoſtl nob icluſus ẽ:qͥcũq; ꝑgimꝰnobi⸗
ſcũ poꝛtamus inimicũ. Ainũ ⁊ adoleſcẽtia du
plexẽ incẽdiũ voluptatis:qͥd oleũ flãme adijci
mus: Quid ardẽti coꝛpuſculo fomẽta igniũ mi
niſtramus: Paulus inqͥt ad Tymotheu. Jaz
noli aquã bibere: ᷣ vino modico vtere: ppt ſto
machũ tuũ:⁊ frequẽtes infirmitates tuas. Vi
de qbus cauſis vini potus ↄcedat᷑: vt ex h̊ ſto
machi doloꝛ:⁊ frequẽs medeat᷑ infirmitas.Et
ne nobᷣ foꝛſitã de egrotationibus blãdiremur:
modicũ pᷣcepit eſſe ſumẽdũ:medici potius ↄſi⸗
lio qᷓ; apłi:lʒ aplus ſit medicus ſpiritalis: ne
Tymotheus imbecillitate ſuꝑatus ꝛeuãgeliuʒ

p̃dicãdi non poſſet implere diſcurſi us. Alioqn

gSiat ꝓ veneno.ec aduſus adoleſcẽtiam pma

arma ſunt demonũ. Mõ ſic auaritia quatit:in⸗ deſiderioꝝ vir appellatus ẽ:qꝛ paneʒ deſiderij

ſe dixiſſe meminerat: ⁊ vinũ in quo ẽ luxuria ⁊

bonũ ẽ hoĩi vinũ nõ bibere:⁊a carnẽ nõ mãduca

re. Noe vinũ bibit: ⁊ inebꝛiatus ẽ poſt diluuiũ
rudi adhuc ſeculo:⁊ tũc pᷣmum plãtata vinea.
AVñ inebꝛiari vino foꝛſitã neſciebat.Et vt itel⸗
ligas ſcpᷣture in oĩibus ſacrẽm:margarita qͥpeẽ

ſermo dei ⁊ ex oĩ ꝑte foꝛari põt:poſt ebꝛietateʒ

nudatio femoꝝ ſubſecuta eſt libido iũcta luxu
rie. Mꝛius em vẽter extẽdit: ⁊ ſic cetera mem⸗
bꝛa ↄcitãt᷑.Audi ð illa qͥd dicat ſcdᷣtura. Mã⸗

ducauit em ꝓpłus ⁊ bibit: ⁊ ſurrexerũt ludere.

Loth amicus dei in mõte ſaluatus:⁊ ð tot mi⸗
libus ꝓłis ſolus iuſtus inuẽtus inebꝛiat᷑ afilia
bus ſuis.⁊ lʒ ille putarẽt genus hoim defeciſſe
25ᷓ facerẽt liberoꝝ magis deſiderio qᷓ; libidis:
tñ ſciebãt viꝝ iuſtũ h̊ niſi ebꝛiũ nõ eſſe facturũ.
Beniq; dqd fecerit ignoꝛauerit: ⁊ qᷓq; volũtas
nõ ſit in crimie:erroꝛ in culpa ẽ. Inde naſcunt
Moabite ⁊ Ammanite inimici Iſrael:qͥ vſq;
ad qrtã ⁊ decimã ꝓgeniẽ:⁊ vſq; in eternũ non
ingrediunt᷑ in ecclła dei.Helyas cũ Jeſabel fu⸗
geret:⁊ ſub qrcu iaceret feſſus:a veniẽte ad ſe

angelo ſuſcitat᷑.⁊ ðꝛ ei. Surge ⁊ mãduca. Re⸗

ſpexit ⁊ ecce ad caput eiꝰpanis collirida:⁊ vas
aqᷓ. Reuera nõ poterat ei deus ↄditũ meꝝ mit⸗
tere:⁊ electos cibos:⁊ carnesↄtuſiõe mutatas
lelyſeus filios ꝓphᷣaꝝ inuitat ad pꝛãdium: ?

herbis agreſtibus eos alẽs ↄſonũ pꝛãdẽtiũ au

dit clamoꝛẽ:moꝛs in olla hõ dei.HNõ iratus eſt
cocis. Laucioꝛis em mẽſe ↄſuetudinẽ nõ habe
bat:5ᷣ farina deſuꝑ iactata:amaritudinẽ dulco
rauit. Eadem ſpũs vtute q̃ Moyſes mutaue

rat marã in dulcedinẽ. Necnon ⁊illos qͥ ad eũ
ↄpᷣhendẽdũ venerãt:oculis piter ac mẽte crea
toꝛis:cũ Samariã neſcios induxiſſʒ:q̃libꝰ epu
lis eos refici imꝑauerit:auſculta. Pone eis pa
nẽ ⁊ aquã:mãducẽt:⁊a bibãt: ⁊ remittantur ad

dñm ſuũ. MPotuit ⁊ Banieli de regijs ferculis
opulẽtioꝛ mẽſa trãſferri. Sʒ Abachuch ei mel

ſoꝝ pꝛãdiũ poꝛtat:arbitroꝛ ruſticanñ.ideoq; ⁊

nõ mãducauit:⁊ vinũ ↄcupiſcẽtie nõ bibit. In

mũerabilia ſunt ð ſcpturis diuina rñſa:q̃ gulaʒ

damnẽt: ⁊ ſimplices cibos pᷣbeãt. Veꝝ qꝛ nũc
nõ ẽ ꝓpoſitũ de ieiunijs diſputare:⁊ vniüũſa ex

eqͥ ſui ẽ volumis ⁊ tituli:hec ſufficiãt pauca de

plurimis. Alioqn ad exẽpluʒ hoꝝ poteris tibi

ipᷣa colligere:quõ bᷣmus de ꝑadiſo homo vẽtri

magis obediẽs qᷓ; deo:in hac lachꝛymaꝝ deie⸗

ctus ẽ vallẽ.Et ipᷣm dñm Sathanas fametẽp⸗
tauerit in deſerto:⁊ aplicus clamitet:eſca ven

tri:⁊ vẽter eſcis:deus aũt hũc ⁊ illas deſtruet.
Et de luxurioſis:qꝝ deus vẽter ẽ: id em̃ colit
vnuſqᷣſq; qð diligit.Ex qͥ ſolicite puidẽdũ eſt

vt q̊s ſaturitas de ꝑadiſo expulit:reducat eſu⸗
ries. Qð ſi volueris rñdere:te nobili ſtirpe ge⸗

Cr

ſenntaum
ino:r

gibus y

legetuai
taiiscen
inanito
ggallerl,
arus:tte
pleraud

funnbis:a

uleriſc⸗
nanoibus.
pnünke
egyhtuge
lucate dnn
lberoxot
acancns
ad Yobdi
1Joines;
cctsiͤbt
ucce vo ⸗
mnorsnn
ns
ndsi.
Usſo
Süpſon
Tmudus
molleſci
74 vet
ſti denn

bee captt

diü. Ebi
ſndomot
pentus lo
lefeci. Re
neerc
anivſq;
ſtadioeg⸗
deſangris
marſorone
gedicee
chtasdeln
derainini
petragere
ear. Li⸗
lceoſein
gsniſtwn
ſanctas:
cer lude
ltan⸗
Hoͤnnue
iu venen.
tuetriü
aceſui:
de Iſel
ſuſten mi

giſertn
Nrönile
ehotdini
Müume
dar bifit
Agari e
Poſtcen
cotügrin
ſeceennm,
tſchun
Neerütlutee
usadtan
Sinchigkfin
Ehoindeek
enizſni
Gnöcſefari
acöhh
i Mlenſat

mid Aaden

ſe
ramnim
vai ht⸗
nsiene
iscolnärars
usAinern
Ghluſdenuns
atad dun
ni icäi
de. Höirrmack
ſuauciniohte
Wariudfnidde
oreenn
n Mosqoii
perarnece
l,iun
in Ponets
Tcnirnurnd

Neregisfaels

Archrch
S
rpmne Nſtl
ienobti⸗
Uinatfirio
heit Gerd
tarent Mi
iuinin
hopponn.
lbebertt
chnn
ihemmutnel
aniercu
inue
ere in,
rgli
lintut
enrpinnt⸗

NGℳℳ

Tractatus V

5„„

neratam: ſp in delitijs:ſꝑ in plumis:nõ poſſe a

vino: ⁊ eſculẽtioꝛibus cibis abſtinere:nec his
legibus viuere deſtrictius rũdebo. Niue ergo
lege tua:que dei nõ potes. Nõ ꝙ deus vniüſi⸗
tatis creatoꝛ ⁊ dñs inteſtinoꝝ noſtroꝝ rugitu:
⁊ inanitoꝛe vẽtris:pulmonũq; delectet᷑ ardoꝛe
ꝙ aliter pudicitia tuta eſſe nõ poſſit. Job deo
carus: ⁊ teſtimonio ipᷣius immaculatus ⁊ ſim⸗
plex:audi qͥd de dyabolo ſuſpicet᷑: vᷣtus eł in

lumbis: ⁊ ptãs eius in vmbilico. Honeſte viri

mulieriſq; genitaliam immutatis ſunt apella⸗
ta noibus. Uñ⁊ de lũbis Dauid ſuꝑ ſedẽ eius
ꝓmittit᷑ eſſe ſeſſurus.Et.lxx.aiĩe introierunt in
egyptũ q̃ exierũt de femoꝛe Jacob.⁊ poſtqᷓ; cũ
luctãte dño latitudo femoꝛis eius emarcuit:a
liberoꝝ opꝑe ceſſauit.Et qͥ paſcha facturus eſt:
accinctis moꝛtiſicatiſq; lũbis facere pᷣcipit᷑: ⁊
ad Job dicit ðs:accinge ſicut vir lumbos tuos

2 Joãnes zona pellicea cingit᷑. Apłi iubent᷑ ac

cinctis lũbis euãgelij tenere lucernas. ad Hie⸗
ruſalẽ vo q̃ reſperſa ſanguine in cãpo inuenit
erroꝛis:in Eʒechiele ðꝛ.nõ ẽ pᷣciſus vmbilicus
tuus. Ois igit᷑ adũſus viros dyaboli vᷣtus in
lumbis ẽ. ois in vmbilico ↄ femias foꝛtitudo.

Vis ſcire ita eſſe vt dicimus: accipe exempla.

Sãpſon leone foꝛtioꝛ:⁊ ſaxo durioꝛ: ⁊ qͥ vnus
nudus mille ẽ ꝑſecutus armatos: in Dalile
molleſcit aple xus. Dauid ᷣm coꝛ dñi electus.
æ q̊ vẽtuꝝ E'p̃m ſancto ſepe oꝛe cãtauerat:po⸗

ſtq; deambulãs ſuꝑ tectum domus ſue Berſa

bee captus ẽ nuditate:adulterio iunxit homici

diu. Ubi ⁊ illud bꝛeuiter attende: ꝙ nullus ſit
in domo tutus aſpectus.Quapꝛopter ad dum
penitus loquit᷑. Tibi ſoli peccaui:⁊ malũ coꝛã
te feci. Rex em̃ erat:aliũ nõ timebat. Salomõ
2 quẽ cecinit ipa Sapia: qͥ diſputauit a cedro
ybani vſq; ad hiſopũ:q̃ exiuit ꝑ pietem:receſ⸗
ſit a dño:qꝛ amatoꝛ mulieꝝ fuit.⁊ ne aliqͥs ſibi
de ſanguis ppinqͥtate ↄfideret in illicitũ Tha⸗
mar ſoꝛoꝛis Ammõ frater exarſit incẽdiũ. Ni⸗

get dicere:qt qͥtidie vgines deo ſacrate ruant.

q;tas de ſuo gremio mr ꝑdat ecclia. Suꝑ ã ſy⸗
dera inimicus ſuꝑbus ponat thꝛonũ ſuũ.quot
petras excauet ⁊ habitet coluber in foꝛaminibꝰ
eaꝝ. Videas pleraſq; mr̃es añqᷓ; nuptas:infe⸗
licẽ ↄſciam mentitas:tm̃ veſte fufca ꝓcedere:
ꝗs niſi tumoꝛ vteri: ⁊ infantiũ ꝓdiderit vagit⸗
ſanctas ⁊ caſtas ſe eſſe gloꝛificat: ⁊ erecta cerui
ce:⁊ ludẽtibus pedibus incedũt.Alie vᷣo ſteri
litatẽ pᷣbẽt.⁊ necdũ nati hois homicidiũ ſaciũt
Hõnulle cũ ſe ſenſerint ↄcepiſſe:⁊ ſcelere aboꝛ
tu venena meditant᷑ ⁊ frequẽter etiã ipᷣe ↄmoꝛ
tue triũ criminũ ree ad inferos ꝑducunt᷑ homi
cide ſui: Epi adultere:necdum nati filij parrici
de. Iſte ſunt q̃ ſolẽt dicere:oĩa mũda mundis.

ſuffici mihi ↄſcia mea. Coꝛ munduʒ deſiderat

Epla

eibis:qͥs creauit ðs
ad vtendũ: Et ſi qñ lepide feſtiue volũt videri
⁊ ſe mero ingurgitauerint: ebꝛietati ſacrilegiũ
copulãtes aiũttabſit: vt ego me a Rpi ſanguie

abſtineã. Et quã viderint pallente atq; triſteʒ:
miſerã maniches vocãt. Et oſequenter tali
em ppoſito ieiuniũ hereſis eſt) he ſunt qꝑ pb⸗

licũ notabiliter incedũt:⁊ furtiuis oculoꝝ nuti

„.

bus: adoleſcetiũ greges poſt ſe trahũt:q ſpꝑ au

diüt ꝑ ꝓphaʒ. facies meretricis factaẽ ibi. im
pudoꝛata es tu. MPurpura tm in veſte ſit tenu⸗

ls: laxius vt crines decidãt ligatũ caput:ſoc
cus vilioꝛ: ⁊ ꝑ humeros hyacinthina lena foꝛ⸗
te volitẽt. ſuccincte manice bꝛachijs adherẽtes
⁊ ſolutis genibus fractus inceſſus.hec? apud
illas tota vginitas. Habeãt iſte hmõi laudato
res ſuos. ſub vginali noie lucroſius peant. li
bẽter em talibus non placemus:pudet dicere.
(pꝛoh nefas) triſteſ veꝝ eſt. AUñ in eccłas àga
petaꝝ peſtis introijt. AUn ſine nuptijs aliud no

mẽ vxoꝝ: immo vñ nouũ ↄcubinarium genus
Vlus inferã. Vnñ meretrices vniuire. Que ea
dẽ domo: vno cubiculo: ſepe vno tenent᷑ ⁊ lec⸗
tulo. ⁊ ſuſpitioſas nos vocaãt: ſi alid eſtimamꝰ

Frater qͥ ſpiritalis ẽ: ſoꝛoꝛẽ vginẽ deſerit celi⸗
bẽ. ſpernit vgo germnnũ frẽʒ. ꝗrit extraneũ.?
cũ in eodẽ ppoſito eſſeſe ſimulẽt:qrũt alienoꝝ
ſpiritale ſolatiũ:vt domi habeãt carnale 2mer

tiũ. Iſtiuſmõi hoĩes Salomõ in půbijs ſpnit

dicẽs. Alligabit as in ſinu ignem: 2 veſtimẽt⸗

eius nõ cõburent? Aut ambulabit ſuꝑ carbo⸗
nes ignis: ⁊ pedes nõ ardebũt? Exploſis igit

exterminatis his q nolũt eſſe vgines: ſᷣ vide
ri: nũc ad te mihi omnis diriget᷑ oꝛõ. Que q;to
pᷣma Romãe vꝛbis vgo nobilis eſſe cepiſti: ta
to tibi amplius laboꝛãdum ẽ:ne ⁊ pnñtibus bo⸗
nis careas ⁊ futuris. Et dẽ moleſtias nuptia
rũ:⁊ incerta ↄiugij:de domeſtico exẽplo habu
iſti: cũ ſoꝛoꝛ iua Bꝛeſilla etate maioꝛ: ꝓpoſi⸗
to minoꝛ: poſt acceptũ maritũ: ſeptimo menſe
viduata ẽ. O infelix hũana ↄditio:a futuri ne⸗
ſcia:⁊ vᷣginitatis coꝛonã:⁊ nuptiaꝝ ꝑdidit vo
luptatẽ. Et qᷓqᷓ; m pudicitie gradũ teneat vi
duitas: tñ qs illã ꝑ momẽta ſuſtinere eſtimas
cruces:ſpectantẽ qtidie in ſoꝛoꝛe:qꝙ ipᷣa pdide
rit: Et cũ difficilius experta careat voluptate:
minoꝛẽ ↄtinẽtie ſe ſciat hr̃e mercedẽ: ſit tñ ⁊ il⸗
la ſecura: ſit gaudẽs. Cẽteſimus ⁊ſe exageſim⸗
fructus de vno ſunt ſeie caſtitatis Nolo hẽas
oſoꝛtia mronaꝝ: nolo ad domos nobiliũ acce⸗
das:nolo te frequẽter videre qð ↄtemnes vir⸗
go eſſe voluiſti. ſi ſibi ſolent applaudere mulier
cule de iudicibus viris: ⁊ in aliq dignitate po⸗
ſitis:ſi ad impatoꝛis vxoꝛẽ ↄcurrit ambitio ſa⸗
lutantiũ:cur tu facis iniuriã viro tuo⸗ Ad ho⸗
minis ↄiugẽ dei ſpõſa qd pperas: Diſe⸗ i 0

DFaoars

pte ſupbiã ſanctam. ſcito te illis eſſe melioꝛem.

HNeq; vo eaꝝ tm te cupio declinare decurſus:

.

q̃ maritoꝝ inflant᷑ honoꝛibus:q̃s eunuchoꝛuʒ
greges ſepiũt:⁊ in quaꝝ veſtibus attenuata in

filiũ auri metalla texunt᷑:ſ̃ etiã eas fuge:quas

yiduas neceſſitas fecit:nõ volũtas:nõ ꝙ moꝛ⸗
t optare debuerin: maritoꝝ:ſᷣ ꝙ datã occaſio
nẽ pudicitie nõ libẽter acceꝑpint Nũc vo tantũ
veſte mutata:pſtina nõ mutat᷑ ambitio. pꝛece⸗
dit caueas baſtarnaꝝ:oꝛdo ſemiuirox:⁊ rubẽ⸗
tibus buccis cutis farta diſtẽdit᷑: vt eas putes
maritos nõ amiſiſſe:ſᷣ q̃rere.plena adulatoꝛibꝰ
domus:plena ↄuiuijs. Clerici ipi q̊s in magi⸗
ſterio eſſe opoꝛtuerat doctrine piter ⁊ timoꝛis:
oſculant᷑ capita matronax.⁊ extenta manu:vt
bñdicere eos putes velle:ſi neſcias pcia accipi
unt ſalutadi. Ille interim qᷓ ſacerdotes ſuo vi⸗
derint indigere pᷣſidio:erigunt᷑ in ſupbiã:⁊ q̃ſi

maritoꝝ exꝑtes dñatu: viduitatis pᷣferũt liber

tatẽ. Caſte vocant᷑ ⁊ noie.Et poſt cenã dubiã
apłos ſomniãt. Sint tibi ſocie q̃ ſe ieiunio tenu
ant: qbus palloꝛ in facie eſt: q̃s etas ꝓbauit ⁊
vita:q̃ qtidie in coꝛdibus ſuis canũt: vbi paſo
vbi cubas in meridie:Que ex affectu dicũt:cu
pio diſſolui ⁊ eſſe cũ RẼo.Eſto ſubiecta parẽ⸗
nibus.imitari ſpõſum tuũ. Rarus ſit egreſſus

tuo. Nunq; c deerit ꝓcedẽdi:ſi ſꝑ qñ neceſſe

cẽ: ꝓceſſura ſis:q̃re moderatos cibos:⁊⸗ nũqᷓ; ti

bi ſit vẽter expletus. Plures qͥe ſunt:q̃ cum
vino ſint ſobꝛie:ciboꝝ largitate ſunt ebꝛie.Ad
oꝛõnẽ tibi nocte ſurgẽti:nõ indigeſtio ructũ fa
ciat:bᷣ vanitas.Crebꝛius lege:diſce q́;plurima
Tenẽti codicẽ ſomnus obꝛepat:⁊ cadentẽ faci
em pagina ſancta ſuſcipiat. Sint tibi q̃tidiana
ieiunia: ⁊ refectio ſaturitatem fugiẽs. Nihil PP
deſt biduo triduoq; trãſmiſſ. o: vacuuʒz poꝛtare
Yentrẽ:ſi ꝑiter obruat᷑:ſi ↄpenſet ſaturitate ie
iuniũ. Illico mens repleta toꝛpeſcit:⁊ irrigata

humus ſpinas libidinũ germinat. Siqñ ſenſe⸗

ris exterioꝛẽ hoieʒ floꝛẽ adoleſcẽtie ſuſpirare ·
accepto cibo:cũ te ĩ lectulo ↄpoſitã dulq libidi⸗

nü põpa ↄcuſſerit: arripe ſcutũ fidei: in q ignite
dyaboli extinguũt᷑ ſagitte.Oẽs adulterãtes:q̃
ſi ceibanus coꝛda eoꝝ. At tu Rßp̃i comitata ve⸗

ſtigijs: ⁊ monibus eius intẽtata dic. Nonne

coꝛ nrm ardẽs erat in via:cũ apiret nob Jeſus
ſcpᷣturas: Et illð.ignitũ eloquiũ tuũ:⁊ ſeruus
tuus dilexit illud. Bifficile ẽ hũanã aĩaʒ aliqd
nõ amare:⁊ neceſſe ẽ vt in qſcũq; mens nr̃a tra
hat᷑ affectus.carnis amoꝛ ſpũs a moꝛe ſupetur
Deſideriũ deſiderio reſtinguat᷑. Quicqͥd inde
minuit᷑ h̊ creſcit qͥn potius ſꝑ ingemĩa:⁊ dic.ſu
ꝑ lectulũ meũ in noctibus qſiui quẽ dilexit ani
ma mea. Moꝛtificate inqt apłus mẽbꝛa vr̃a qᷓ
ſunt ſuꝑ terrã. Vñ ⁊ ipe ↄfidenter aiebat.viuo

in publicuʒ. Martyres tibi qrant᷑ in cubiculo

aũt iam nõ ego:viuit vo in me Ep̃ᷣs:qͥ moꝛtiſi⸗
cat mẽbꝛa ſua:⁊ in imagie ꝑambulat:nõ timet
dicere:factus ſum ſiẽ vter in pꝛuina. Quicqͥd
in me fuerit hũoꝛis libidinis excoctũ ẽ: ⁊ inſir⸗
mata ſunt in ieiunio genua mea: ⁊ oblitus ſum
mãducare panẽ meũ.A voce gemitus mei ad⸗
heſit os meũ carnimee.Eſto cicada noctiũ.la⸗

ua ꝑ ſingulas noctes lectũ tuũ lachꝛymis tuis

ſtratũ tuũ riga. Vigila:⁊ fias ſicut paſſer in ſo

litudine. CPſalle ſpũ:pſalle ⁊ ſenſu. Bñdic aia
mea dñim: ⁊ ne obliuiſcaris oẽs retributiones
eius:qͥ ꝓpiciat᷑ cũctis iniqͥtatibus tuis:q ſanat
oẽs inſirmitates tuas: redimet ex coꝛruptiõe
vita tuaʒ:qͥs nr̃m ex coꝛde dicere põt. Quia ci⸗
nerẽ q̃ſi panẽ mãducabã: ⁊ potõeʒ meã cũ fletu

miſcebã.an nõ flendũ:nõ gemendũ:cũ me rur⸗
ſus ſerpẽs inuitat ad illicitos cibos: Cũ de ꝑa
diſo vginitatis eiectũ tunicis vult veſtire pel⸗
licijs: Quas Helias ad ꝑadiſum rediẽs piecit
ad terrã. Quid mihi ⁊ voluptati q̃ in bꝛeui pᷣte

rijt: Quid cũ h̊ dulci ⁊ moꝛtifero carmine ſire⸗
naꝝ:Nolo illi ſubiacere te ſnie:q̃ in hoie ẽ lata

dãnatio.in doloꝛibus.in anxietatibus paries
muller: lex iſta nõ ẽ mea:ᷣ dei.Ad viꝝ ↄuerſio
tua.ſi ↄuerſio illiꝰ ad maritũ q̃ viꝝ nõ hʒ xpᷣm.
⁊ ad extremũ moꝛieris.Finis iſte ↄiugij meum

ꝓpoſitũ ſine ſexu cẽ. Habeãt nupte tpᷣs ſuum.

Nã titulus vᷣginitatis mihi Maria dedicat᷑:
⁊ in xpᷣo.Sicat aliqͥs.Et audes nuptijs detra

here:q a deo bñdicte ſunt.: Mõ ẽ detrahere nu⸗
ptijs:cũ illis vᷣginitas añferat᷑ Nẽo malũ bõa

comꝑat. Oloꝛient᷑ ⁊ nupte cuʒ a vginibus ſint

ſcðe.Creſcite aũt ⁊ multiplicami:⁊ replete ter⸗
rõ. Creſcat ⁊ multiplicet᷑ ille qͥ impleturus ẽ ter

rã.tuũ agmẽ in celis eſt. Creſ. cite 1 multiplica
mini:h̊ explet᷑ edictũ poſt padiſum ⁊ nuditatẽ

⁊ ficus folia auſpicãtia pꝛuriginẽ nuptiaꝝ. Nu
bat ⁊ nubat ille:qͥ in ſudoꝛe faciei ↄmedit panẽ

ſuũ:cuiꝰ terra tribulos ⁊ ſpinas germiat.⁊ cu⸗

ius herba ſentibus ſuffocat᷑.meũ ſemẽ centena

fruge fecundũ cẽ.Nõ om̃s capiũt vbũ dei:b hi
qbus datũ ẽ.Aliũ eunuchũ neceſſitas fac̃:me
volũtas ſic ſctũ ẽ. Cpᷣs amplexãdi:⁊ tpᷣs ab⸗
ſtinẽdi manus a ↄplexibus:tpᷣus mittẽdi lapi⸗

des: ⁊tps colligedi. NMoſtqᷓ; de duritia natio⸗
nũ gñati ſunt filij Abꝛahe:ceperũt lapides vol

ui ſuꝑ terrã: pꝑtraſeũt qͥpe mũdi iſtius turbies
⁊ in curru dei rotaxꝝ celeritate voluũt᷑.Cõſuãt
tunicas:qͥ incõſutã deſurſum tunicã ꝑdiderũt

q́s vagitus delectat infantiũ: in ipo lucis exoꝛ
dio fletu lugẽtes qͥ nati ſunt. Eua in padiſo v⸗

go fuit:poſt pelliceas tũicas initiũ ſumpſit nu⸗

ptiaꝝ. CTua regio ꝑadiſus ẽ. Serua ꝙ nata es

⁊ dic. Reuüᷣtere aĩa mea in requiẽ tuã Et vt ſci⸗
as vᷣginitatẽ eſſe nature:nuptia poſt delictũ v
So naſcit᷑ caro ð nuptijs:in fructu reddẽs:qð

tadie
ſosörar
Plexepu
herele:
ſoos Eyt
Quian
eſinenma
füelesy
ptiapir
rallius
politate
ſnducunt:
ore.
Oebolubeni
lononere
gelideſtn
iſiscalis
terathred
fae udo
deſpinis ro
ii Muqaq
ſioſuiffuge
Göllsnn
Neömon
inton
tneßuac
zregise
ſecepiſti
noheo.
impijp
gei yroꝛ
ſeris: eſi
loctoesel
pniozvidui
o.iale
ducechmn⸗
gonohzdii⸗
nercekis:g
ninginprt
ſmüenzn⸗
hoſugeran
lli Alafiit
hyſeninßĩ
Nagſtenlis:
Alapenaire
duitap:and
euhuchisr⸗
beslaci pfi
P
Wepidicug
inperhun
chuskodie
dictioliber,
Rethureco
pulchꝛg d
neſorimm

ustis:ſane
Aexconti⸗
gepot Qliu⸗
Wezmeicäſen
cndärcänenn⸗
dbos⸗Liden

ntedlis pen
Mäinbreuize
rocarmineſts
äinhoieil
etariduspri⸗
Ad vir ueſ⸗
zvinnohzu⸗
iſteninginun
mupie un.
Meudect⸗
Gesnwonsden
Bidenhcet
1. Niontibe
gagineſ
mietheplten⸗
nplanmusel
ennmuliples
un nudhn
inuptan M
dagnedapene
neiſenicenen
gifbidaſt
cteſiunfta
pbrickttiet
zuominidlg⸗
dedunitinn
peritlipli
iſflunte
ul

=—

Tractatus V

in radice ꝑdiderat. Exiet vga de radice ieſſe: ?-
flos ð radice eiꝰ aſcendet. Virgo mr ẽ dñi:ſim

plex:pura:ſincera:nullo extrinſecꝰ germine co
herẽte:⁊ ad ſiłitudinẽ dñi vnione fecũda.vge
flos Epᷣs ẽ dicẽs.ego flos cãpi:⁊ liliũ ↄualliũ.
Qui ⁊ in alio loco lapis pᷣdicat᷑ abſciſus ð mõ
te ſine manibꝰ.ſignificãte ꝓphᷣa vᷣginẽ naſcitu
rũ eſſe ð vᷣgine.manꝰ qͥpe accipiunt᷑ ꝓ oꝑe nu
ptiaxꝝ:vt ibi.ſiniſtra eiꝰſub capite meo:⁊ dexte
ra illius ãplexabit᷑ me. In huiꝰ ſenſus ↄgruit

volũtatẽ etiã illð: ꝙ aĩalia q̃ in arca Noe bina

inducunt᷑:immũda ſunt.impar nũerꝰ ẽ mũdꝰ.
; Moyſes ⁊ Ihs naue nudis in ſcãʒ terrã pe
dibꝰ iubent᷑ incedere.Et diſcipuli ſine calciam
toꝝ onere:vincuł pelliũ ad pᷣdicatõeʒ noui euã
gelij deſtinãt. ꝙ milites veſtimẽt Ieſu loꝛte di
uiſis caligas nõ hẽbãt q̊s tollerẽt. Nec em po⸗
terat hr̃e dñs qð ꝓhibuerat ᷣuis.Laudo nup
tias:laudo ↄiugiũ:bᷣ qꝛ mihi vᷣgies gnant lego
de ſpinis roſam:ð terra auꝑꝝ:ð cõcha margari⸗
tã. Nũqͥd qͥ arat:tota die arabit: Nõne ⁊ labo
ris ſui fruge letabit᷑. Rł honoꝛant᷑ nuptie:qñũ
qð ð illis naſcit᷑:plꝰ amat᷑. Quid inuides mr ſi
lie:q̃ tuo lacte nutrita ẽetuis educata viſceribꝰ
in tuo adoleuit ſinu? Tu illã vginẽ ſedula pie⸗
tate ſᷣuaſti. Indignar ꝙ noluit milit eẽ vxoꝛ:
ſ regis: Grãde tibi bñſiciũ pᷣſtitit. Socrꝰ dei eſ

ſe cepiſti. De vᷣginibus inqᷣt aplus pᷣceptũ dñi

nõ hẽo. Cur:Quia ⁊ ipe vt eſet vᷣgo:non fuit
impij:ſᷣ ppᷣe volũtatis. Neq; em audiẽdi ſunt
q̃ͥ eũ vxoꝛẽ habuiſſe ↄfingũt.cũ de ↄtinẽtia diſ
ſerẽs:⁊ ſuadẽs:ꝑpetuã caſtitatẽ intulerit:vo⸗

lo ãt o ẽs eſſe ſicut meipᷣm ⁊ infra.Dico ãt innu

ptis ⁊ viduis:bonũ ẽ illis ſi ſic ꝑmaneãt ſicut⁊

ego.⁊ in alio loco. Nũqͥd non hẽmus ptãtẽ cir

cducẽdi mulieres:ſiẽ̃ ⁊ ceteri apłi⸗Quareer⸗
go nõ hʒ dñi de vginitate pᷣceptũ qꝛ maioꝛis ẽ
mercedis:qð nõ cogit᷑ ⁊ offert᷑.qꝛ ſi fuiſſet vgi
nitas impata: nuptie videbant᷑ ablate.⁊ duriſ⸗
ſimũ erat ↄ naturã cogere:ãgeloꝛũq; vitam ab
hoĩbus extoꝛq̃re.⁊ id q̃dãmõ dãnare:qð cõdi⸗
tũ ẽ.Alia fuit in veteri lege felicitas. Btũs qui
hʒ ſemẽ in ſyõ:⁊ domeſticos in Hierim.⁊ male
dicta ſterilis:q̃ non piebat.⁊ filij tui ſiẽ nouelle
oliuaxꝝ:in circũitu mẽſe tue.⁊ in repꝛomiſſione
diuitiaꝝ: ⁊ nõ erit infirmꝰ in tribubꝰ tuis.Nũc

—

eunuchis ðꝛ:ne te lignũ arbitreris aridũ. Ha⸗
bes locũ ꝓ filijs ⁊ filiabꝰ in celeſtibꝰ ſempit᷑nũ .
nũc bñdicunt᷑ pauꝑes:⁊ Laʒarus diuiti pᷣfert᷑
in purpura. Nũc q infirmus ẽ: foꝛtioꝛ eſt. Ua⸗
cuus ẽ oꝛbis:⁊ vt de typicis taceã:ſola erat bñ
dictio liberoꝝ. ꝛopterea ⁊ Abꝛahã iaz ſenex

Cethure copulat᷑.⁊ acob mãdragoꝛis redi⸗

mit᷑.⁊ ↄcluſam vulu in eccłie figurã Rachel
pulchꝛa ↄq̃rit᷑. Daulatim vo increſcẽte ſegete
melſſoꝛ immiſſus ẽ. Virgo Helyas: Helyſeus

*„
.

Fo. CXXXVII

Epla

vgo: vᷣgines multi ſllij ꝓphetaꝑ. Hieremie dꝛ.
⁊ tu ne accipias vxoꝛẽ.Sanctiſicatus in vtero
captiuitate ꝓpinqua:vxoꝛẽ ꝓhibet᷑ accipere.
Alijs vbis idipᷣm apis loquit᷑.Eſtimo hocbo
nũ eſſe ꝓpter inſtantẽ neceſſitatẽ.qm bonũ eſt
homini ſic eſſe. Que eſt iſta neceſſitas q̃ aufert
gaudia nuptiaꝝ:Tpᷣs bꝛeuiatũ c.reliquũ ẽ:vt
⁊ q hñt vxoꝛes:ſic ſint qſi nõ habeãt. In ꝓxio
eſt Nabuchodonoſoꝛ.ꝓmouit ſe leo de cubili
ſuo:qͥ mihi ſuꝑbiſſimo regi ſeruitura ↄiugia:qͥ
ꝑuulos qͥs ꝓppᷣa cõploꝛat dicẽs:adheſit ling⸗
ua lactẽtis ad faucẽ ipᷣius in ſiti.puuli poſtula
uerũt panẽ:⁊ qͥ frãgeret eis:nõ erat. Inuenie⸗
bat᷑ ergo vt diximus: in viris tãtũ hoc ↄtinen
tie bonũ:⁊ in doloꝛibus iugit᷑. Eua pꝑturiebat
Poſtq; vo vᷣgo ↄcepit in vtero ⁊ peꝑit nobis
pueꝑ:cuius pᷣncipatus in hũeros eius:deũ foꝛ
tẽ:preʒ futuri ſeculi:ſoluta maledictio ẽ᷑.moꝛs
ꝑ Euã:vita ꝑ Mariã. Ideoq; ⁊ diutius vᷣgi
nitatis donũ fluxit in feias:qꝛ cepita feia. Sta
tim vt filius dei ingreſſus ẽ ſuꝑ terrã:nouaʒ ſi⸗
bi legẽ inſtituit.vt qͥ ab angelis adoꝛabat᷑ in ce
lo:hret angelos ⁊ in terris. Tunc Holofernis
caput Judith vidua ⁊ ↄtinẽs ãputauit.Tunc
Amã qui interpᷣtat᷑ iniq tas:ſuo ↄbuſtus eſt ig
ne. Tüc Jacobus ⁊ Joãnes relicto patre rhe⸗
n ⁊ nauicula:ſecuti ſunt Saluatoꝛeʒ:affectum
ſanguinis ⁊ vincula ſeculi ⁊ cura domus ꝑpiter
relinquẽtes. Tunc pᷣmũ auditũ eſt:qͥ vult veni
re poſt me:abneget ſemetipᷣm:⁊ tollat crucẽ ſu
am:⁊ ſequat᷑ me. Nemo em miles cũ vxoꝛe ꝑ⸗
git ad pᷣliũ. Diſcipulo ad ſepulturã pr̃is ire cu
piẽti:nõ ꝑmittit᷑. Aulpes foueas hñt:⁊ volu⸗
cres celi nidos:vbi requieſcãt.filius aüt hois
nõ hʒ vbi caput ſuũ reclinet. Ne foꝛſan ↄtriſte
ris:ſi anguſte mãſeris.Qui ſine vxoꝛe ẽ: ſollici
tus ẽ ea q̃ dñi ſunt:quõ placeat dño. Qui autẽ
cũ vxoꝛe ẽ:ſollicitus ẽ ea: q ſunt huius mundi
quõ placeat vxoꝛi. Diuiſa ẽ młier:⁊ vgo.Que
nõ ẽ nupta cogitat ã ſunt dñi: vt ſit ſc coꝛꝑe ⁊
ſpũ. Nã q̃ nupta ẽ:cogitat q̃ ſunt mũdi huius:
quõ placeat viro.Quãtas moleſtias hẽant nu
ptie:⁊ qͥt ſollicitudinibus vinciant᷑:in eo libꝛo

quẽ aduſus Heluidiuʒ debtẽ Marie ꝑpetua

vginitate edidimus:puto bꝛeuiter expꝛeſſum.
Nũc eadẽ replicare plongũ ẽ. Et ſi cui placet:

de illo põt haurire fonticulo. Ueꝝ ne penitus

videar omiſiſſe:nũc dicã qꝙ cũ apts ſine inᷣmiſ
ſione oꝛare nos iubeat: qͥ in ↄiugio debitũ ſol⸗
uit: oꝛare nõ poſſit: aut oꝛamus ſꝑ ⁊ vgines ſu
mus:aut oꝛare deſinimus:vt ↄiugio Pᷣnamus
Et ſi nupſerit inqͥt vgo:nõ peccat: tribulatõeʒ
tñ carnis habebũt hmõi Et in pᷣncipio libellipᷣ
fatus ſum me de anguſtijs nuptiarũ: aut nihil
oio:aut pauca dictuꝝ. Et nũc eadẽ admoneo:
vt ſitibi placet ſcire Ar moleſtijs vgo ſiethera

ꝙ vxoꝛ aſtricta ſit: Legas Tertullianum ad

amicũ phᷣm: ⁊ de vginitate alios libellos:⁊ be
ati Cypᷣani volumen egregiũ: ⁊ pape Damaſi

ſuꝑ hac re vᷣſu ꝓſaq; ↄpoſita:⁊ Ambꝛoſij nri:

q̃ nuꝑ ſcpſit ad ſoꝛoꝛẽ opuſcula. In quibus tã⸗
to ſe effudit eloquio: vt quicquid ad laudes v
ginum ptinet:exquiſierit:inuenerit: expᷣſſerit:
oꝛdinarit.Anobis diuerſo tramite incedetur.
Virginitatẽ nõ tm̃ efferimus:bᷣ pᷣuamus. Nec

ſufficit ſcire quod bonũ eſt:niſi cuſtodiat᷑ atten

tius:quod electũ eſt.qꝛ illud iudicij ẽ.hoc labo
ris:⁊ illud cõe cũ pluribus:̊ cuʒ paucis.Qui
ꝑſeuerauerit inquit.vſq; in finem:hic ſaluus e⸗
rit.Et multi vocati.pauci aũt electi. Itaq; ob⸗
teſtoꝛ te coꝛam deo:⁊ xpᷣo Jeſu: ⁊ electis ange
lis eius:ne vaſa tẽpli dni que ſolis ſacerdotibꝰ

videre ↄceſſum eſt:facile in publicum ꝓpferas.

ne ſacrariũ dei quiſqᷓ; ꝓfanus aſpiciat. Oʒas
arcam quam nõ licebat attingens: ſubita moꝛ⸗
te ꝓſtratus eſt. Neq; em̃ vas aureũ: ⁊ argentũ
tã caꝝ deo fuit qᷓ; templum coꝛꝑis vginalis.pᷣ
ceſſit vmbꝛa:nũc veritas eſt. Tu quidem ſim⸗

pliciter loqueris:⁊ ignotos quoſq; blãda non

deſpicis.Sʒ aliter vident impudici oculi:non
noꝛuũt anime pulchꝛitudinẽ cogitare:vᷣ coꝛpoꝝ
Ezʒechias theʒaurum dei monſtrauit Aſſyrijs
B Aſſyrij nõ debuerunt videre quod cuperent
Beniq; frequẽtius bellis iudea ↄuulſa:vaſa pᷣ
mum dni capta:atq; trãſlata ſunt inter epulas
atq; ↄcubinaꝝ greges:qꝛ palma vitioꝝ eſt ho⸗
neſta polluere Balthaſar potat in phyał. Nec
declines aurẽ tuam in vba malicie. Sepe ei in⸗
decens aliquid loquentes:tentat mentis arbi⸗
trium. Si libẽter audias vgo quod ðꝛ.ſi ad ri⸗
diculũ caſu labaris:quicquid dixeris:laudant
quicqͥd negaueris:negãt. Caſtã vocãt ⁊ ſcãm:
in qua nullus ſit dolus. Ecce vere ancilla Rp̃i
Dicẽtes.Ecce tota ſimplicitas.nõ vt illa hoꝛri⸗
da:turpis:ruſticana terribilis:⁊ que ideo foꝛſi

tan maritũ nõ habuit:qꝛ inuenire non potuit.

Naturali di cimur malo.Adulatoꝛibus nris li
benter fauemus: ⁊ qᷓqᷓ; nos rñdeamus indig⸗

nos:⁊ calidus ruboꝛ oꝛa ꝑfundat:attñ ad lau⸗

dem ſuam intrinſecus anima letat᷑. Spõſa xp̃i
arca eſt teſtamenti intrinſecus ⁊ extrinſecꝰ de⸗

aurata:cuſtos legis dñi. Gaude ſuꝑ his:ſerua

que legis. Sicut in illa aliud nõ fuit:niſi tabule
teſtamenti:ita ⁊ in te nullus ſit extrinſecus co⸗
gitatus. Suꝑ hoc ꝓpiciatoꝛium q̃ſi ſuꝑ cheru
bin ſedere vult dñs. mittit diſcipulos ſuos:vt
in te ſicut in pullo aſine ſedeat. Curis te ſecula⸗
ribus ſoluas: vt paleas ⁊ lateres egypti dere⸗
linquẽs: Moyſen ſeq̃ris in heremo: a terrã re
Pꝓmiſſionis introeas. Nemo ſit qͥ ꝓhibeat: nõ
mater: nõ ſoꝛoꝛ:nõ cognata:nõ germanus.do
minus te neceſſaria hʒ. Quod ſi voluerint im⸗

mus extrinſecus:Zelotypus ẽ

pedire: timedt flagella haraonis: qui popu⸗
lum dei ad colendũ eũ nolẽs dimittere: paſſus

eſt ea q̃ ſcta ſunt. Jeſus ingreſſus in templum

ea qᷓ templi nõ erant: piecit. Deus em zelotes
eſt: ⁊ nõ vult ſieri pr̃is domũ ſpeluncã latronũ

Alioqͥn vbi era numerant᷑: vbi ſunt cauee co⸗

lumbaꝝ ⁊ ſimplicitas enecat᷑: vbi in pectoꝛe v⸗
ginali amoꝛ ſecularium negocioꝝ eſtuet: ſtatiz

velũ templi ſcindet᷑. Spõſus ↄſurget iratus ⁊

dicet. Relinquet᷑ vob domus vr̃a deſerta. Le
ge euangeliũ: ⁊ vide quõ aria ad pedes do
mini ſedens: Marthe ſtudio p̃feratur. ⁊ certe

QHartha ſedule hoſpitalitatis obſequio:dño
atq; diſcipulis ↄuiuiũ pᷣꝑabat. Martha inqͥt
¶Martha ſollicita es: ⁊ turbaris erga plurima
pauca aut neceſſaria ſunt:aut vnũ.aria bo

nam ptem elegit:q̃ nõ auferet᷑ ab ea. Eſto ⁊ tu

Marta.cibis pᷣferto doctrinam. Soꝛoꝛes tue

curſitẽt ⁊ qᷓrant:quõ ER'p̃m hoſpitem ſuſcipiãt.
tu ſemel ſeculi onere piecto:ſede ad pedes do

mini tui.⁊ dic. Inueni eũ quẽ q̃rebat aiamea.

tenebo eũ:⁊ nõ dimittã. Et ille rñdeat. Ana ẽ
columba mea: pfecta mea. Ana eſt mr̃i ſue:ele
cta genitrici ſue:celeſti videlicet ierłin. ſꝑ te

cubiculi tui ſecreta cuſtodiãt.ſpꝑ tecũ ſpõſus lu
dat intrinſecus. Oꝛans loqueris ad ſponſum:
cum legis:ille tibi loquit᷑:⁊ cum te ſomnus op⸗
pᷣſſerit:veniet poſt parietẽ:⁊ mittet manũ ſuaʒ
ꝑ foꝛamen.⁊ tãget vẽtrem tuuʒ.⁊ exꝑgefacta

ↄſurgẽs dicẽs.vulnerata charitate ego ſum.?æ

rurſus ab eo audies. Hoꝛtꝰ ↄcluſus ſoꝛoꝛ mea

fons ſignatus. Caue ne domũ exeas:⁊ vetł vi⸗

dere filias regionis aliene.qᷓ;uis frẽs habeas

pr̃iarchas.⁊ iſrael parẽte leteris.Dina egreſſa

coꝛrumpit᷑.Nolo te ſpõſum querere ꝑ plateas
nolo te circũire angulos ciuitatis.lʒ dicas:ſur⸗
gam ⁊ circũibo ciuitatem ⁊ in foꝛo ⁊ in plateis
querã:quẽ dilexit aia mea:⁊ interroges.Nun
qͥd quẽ dilexit aia mea:vidiſtis: Nẽo tibi rũde
re dignabit᷑. Spõſus in plateis nõ põt inueni⸗
ri:arcta ⁊ anguſta via ẽ:q̃ ducit ad vitam. De

niq; ſequit᷑.qſiui eũ ⁊ nõ inueni.vocaui eum ⁊

nõ rñdit mihi.Atq; vtinã nõ inueniſſe ſufficiat

vulneraberis:nudaueris:⁊ gemebũda narrab

inuenerũt me cuſtodes:qͥ circũeunt ciuitatẽ.p⸗
cuſſerũt me:⁊ vulnerauerũt me.tulerũt palliũ

meũ mihi. Si aũt hec exiẽs patit᷑ illa que dixe
rat:ego doꝛmio:⁊ coꝛmeũ vigilat:⁊a faſciculus
ſtactẽ fratruel meus mihi in medio vbeꝝ meo⸗

rũ ↄmoꝛabit᷑.Quid ð nob fiet:q̃ adhuc adole⸗
ſcẽtule ſumꝰ:q̃ ſpõſa intrãte cũ Polo⸗ remane⸗
Ẽus. nõ vult
ab alijs videri faciẽ tuã.Excuſes lʒ:atq; cauſe
ris obducto velamie:oꝛa ↄtexi:te qᷓſiui:⁊ dixi.
qnũcia mihi quẽ dilexit aia mea:vbi paſcis:v⸗
bi cubas in meridie: neqñ efficiar ſiẽ oꝑta ſuꝑ

*

getſol
cet Dicog⸗
cgeetenn
nloeintwbe
intoiofi
ſiecogucn
Hiſtoculos
monneo:
ſnilrog
gernmnnet
Nllachi⸗
ͦplone
Glcoderep
dil Forss
lſoſorg
ptülnocch
1dlcer Ee
hiopuerti

tuſtoriſo

ſantis ?dica
colibamer:
volguimne
deomeds:
henetem
Gsarie
nitQuid
ſaſint⸗
milud.
ne dinſe
neqenpg
aptasad
ſtras:by⸗
dii.neopi

litmoꝛop.

diene van
ſtopoteſtio
Aeqſema
ſe Hospod
igtikende
Rekoſenu
Uicinouce⸗
AMoucfin
Dabinnrtot
ſalisctenof

heuſtfice⸗
ſudidrani
Dereütäm

ns Finen
(dl. aer
Perſits
Gleceſſes
Pauptatis
(inͤtegi,
mix imme
turbaroibe
hertan

ogtie
⸗
Vönumn
useßping
Amnimti
iſuma
winpene⸗
bzthaft,
mamnm
Gtadeenh.
ansn
penmn trr
ocbſenirdi
4 Grmti
Wcgapun
EMi rin
abe Ehhin
nm Snenr
otmniicni.
Relenetsd
Miieatnune,
ileiten Gai
Ouckriitece

eeubene

P
itgräͤiin
lvensnsſpinr
nteſnnu
nninaneniſ
uq tehgirn
tmmecpin:
Nlsſton⸗
nigenenh

usfislig⸗

ns Diutgl⸗
uemnppurs
s Nenti⸗
nio tuhtnes
znmndge Min
e Ninmwini
osnöolſeno⸗
anind
ni.voczuen
numnſin
nenin
cienntantin

Tractatus V

H

greges ſodaliũ tuoꝝ.indignabit᷑:tumebit ⁊ di
cet. Si cogueris teipᷣaʒ o pulchꝛa int᷑ mulieres
egredere tu in veſtigijs greguʒ. ⁊ paſce hedos
tuos in tabernaculis paſtoꝝ.Sis inqͥt pulchꝛa
⁊ int᷑ oẽs mulieres ſpẽs tua diligat᷑ ab ſpõſo ni
ſi te cog;ueris:⁊ oĩ cuſtodia Fᷣuaueris coꝛtuum
niſi oculos iuuenũ frugeris: egredieri ð thala⸗
mo meo:⁊ paſces hedos tuos q ſeꝑandi ſunt a

ſiniſtris. IJtaq; mi Euſtochiũ filia: dña: ↄpᷣua

germanacalið em etatis:alið meriti:alið religi
onis:h̊ charitatis nomẽ ẽ) Audi Eſaiã loquen
tẽ.ꝓpłs meꝰ intra cubiculũ tuũ claude oſtiũ tuũ
abſcõdere puſillũ.aliq;tulum donec trãſeat ira
dñi. Foꝛis vagent᷑ vᷣgies ſtulte iu intriſecꝰeſto
cũ ſpõſo:qꝛ ſi oſtiũ clauſeris.⁊ ᷣm euãgelij pᷣce
ptũ in ocdito oꝛaueris pr̃eʒ tuũ veniet pulſabit
7 dicet. Ecce ego ſto an ianuã ⁊ pulſo.ſiqͥs mi⸗
hi apuerit introibo ⁊ cenabo cũ eo ⁊ ipᷣemecũ.
⁊ tu ſtati ſollicita rñũdeb. Nox fratruel mei pul
ſantis ⁊ dicẽtis aꝑi mihi ſoꝛoꝛ mea:ꝓxia mea:

colũba mea: pfecta mea.neceſſe ẽ vt dicas. Diſ

poliaui me tunicã meã: quõ induã illã laui pe⸗
des meos:quõ inqᷓnabo eos: Ilico cõſurge ⁊

api: ne te moꝛãte ꝑtrãſeat:⁊ poſtea pq̃rar:⁊ di
cas.apui ego patrueli meo:patruel meꝰꝑtrãſi⸗

uit. QAuid em̃ neceſſe ẽ:vt coꝛdis tui oſtia clau⸗
ſa ſint: Spõſo aꝑiant᷑ xpᷣo:claudant᷑ dyabolo
m illud. Si ſpũs ptãtẽ hñtis aſcẽderit ſuꝑ te:

ne dimiſeris locũ tuũ.Daniel in cenaculo ſuo:
neq; em̃ ꝑmanere poterat in humili. feneſtras
aptas ad Hierim habuit: ⁊ tu hẽto aꝑtas fene
ſtras:vᷣ vñ lumẽ introeat: vñ videas ciuitateʒ
dñi. ne apias illas feneſtras:ð qbus ðꝛ. Intra
uit moꝛs ꝑ feneſtras nr̃as. Illud q; tibi vitan

duẽ: ne vane gle ardoꝛe capiaris.Quõ inqᷣt ie
ſus poteſtis credere głaʒ ab hoib us accipiẽtes
Aide q̃le malũ ſit:qð qͥ habuerit:nõ põt crede

ris. Frat᷑ ẽ moꝛtuus ſoꝛoꝛis ẽ coꝛpuſculũ dedu

cẽdũ. caue ne dũ h̊ ſepius facis: ip̃a moꝛiaris.

Nec ſatis religioſa veł videri: nec plus humił

ꝙᷓ neceſſe ?:ne głiaʒ fugiẽdo q̃ras. Plures em̃
pauptatis miſicoꝛdie:atq; ieiunij arbitros de
cdintes:in H̊ͥ ipo cupiũt placere:ꝙ ↄtẽnũt.Et
mix immodũ laus dũ vitat᷑: apetit᷑ ceteris ꝑ⸗

turbatõibus:qbus hoĩs mẽs gauget:egrel. cit:
ſperat: ⁊ metus:plures inuenio exneos: h vi⸗

Epiſtola LXVII

tio pauci admodũ ſunt: ͥ caruerint: ⁊ ille ẽ o⸗
timus:qͥ ſi in pulchꝛo coꝛꝑe raraneuoꝝ ſoꝛde

reſpergit᷑. Neq; vo te moneo:ne ð diuitijs gloο
rieris:ne de gñis nobilitate te iactes:ne te ceie⸗
ris p̃feras. Scio humilitatẽ tuã. Scio te ex af⸗
fectu dicere. Dñe nõ ẽ exaltatũ coꝛ meũ:neq; e
lati ſunt oculi mei. Noui apud te ⁊ mr̃eʒ tuuam
ſupbiã ꝑ quã dyabolus cecidit: penitus locu,ʒ
nõ hr̃e. Añ te ſuꝑ ea ſcribere ſuꝑfluũ ſit. Stul-
tiſſimũ qͥwe ẽ docere:qð nouerit ille: que doce
as. Sʒ ne b ip̃m tibi iactantiã gñet. ꝙ ſeculi ia⸗
ctantiã ↄtẽpſiſti: ne cogitatio tacita ſubrepat:
vt qꝛ inauratis veſtibus placere deſiſti:place⸗
re coneris in ſoꝛdidis. Et qñ in ↄuẽtu fratꝝ ve
neris: vel ſoꝛoꝝ:humiłſedeas:ſcabello te cau⸗
ſeris indignã: vox ex induſtria q̃ſi ↄfecta ieiu⸗

nijs:tenuis nõ ſit:⁊ deficiẽtis imitata greſſum:

huũeris imitaris alterius. Süũt qͥpe nõnulle ex.

terminãtes facies ſuas: vt appareãt hoibus ie⸗·

iunãtes:q̃ ſtatiʒ vt aliquẽ viderint ingemiſcũt

dimittut ſupciliũ ⁊ oꝑta facie: vix vnũ oculuʒ

libꝛãt ad vidẽdũ. Veſtis pulla:cingulũ ſacceũ

2 ſoꝛdidis manibus: pedibuſq; vẽter ſolus da

viderinõ põt:eſtuat cibo:his q̃ttidie pſalmus
ille cãtat᷑. Oñs diſſipabit oſſa hoĩm ſibi place⸗
tiũ. Alie virili habitu veſte mutata: erubeſcũt
feie eſſe:qð nate ſunt.Crinẽ amputãt:⁊ impu⸗
dẽter erigũt facies eunuchinas Sunt q dllitijs
veſtiunt᷑: ⁊ cucullis fabꝛefactis.vt ad infantiã
redeãtimitant᷑ noctuas ⁊ bubones. Sz netin
videar diſputare de feis. Uiros q; fuge: qs vi
deris cathenatos quoꝝ feminei 3 aplim crines
hircoꝝ barba:nigrum pallium ⁊ nudi in patie
tia frigoꝛis pedes. Hec omnia argumẽta ſunt
dyaboli. Talem olim Anthinum: talemnuper
Sophꝛoniũ Roma ↄgemuit. Qui poſtq; no⸗

piliũ introierunt domus: ⁊ deceperunt mulier
re. Nos vo dicamus. Am̃ gliatio mea tu es: ?
q̃̊ griat᷑:in dño głiet᷑.Et ſi adhuc hoibus ꝑlace
rẽ Ep̃iſeruus nõ eſſem. Et mihi aãt abſit glari:
niſi in cruce dñi nri Jeſu Rp̃i:p quẽ mihi mũ⸗
dus cruciſixus ẽ:⁊ ego mũdo. Et illð in te lau
dabimur tota die: in te laudabit᷑ aia mea. Cuʒ
facis elemoſynã ðs ſolus videat. Cũ ieiunas:
leta ſit facies tua. Veſtis nec ſatis munda:nec
ſoꝛdida: ⁊ nlła diuſitate notabił:ne ad te obuiã
5p̃hõtereũtiũ turba ↄſiſtat:aut digito demonſtre⸗

culas oneratas peccatis:ſꝑ diſcentes: ⁊ nun;
ad ſciam veritatis ꝑueniẽtes:triſticiaʒ ſimulat

2 quaſi longa ieiunia furtiuis noctium cibis ꝓ

trahunt. NMPudet dicere reliqua:ne videar poti
us inuehi: qᷓ monere. Sũt alij(de mei oꝛdinis

pominibus loquoꝛ) qui ideo pᷣbyteratũ: ⁊ dy

aconatum ambiunt: vt mulieres licẽtius vide
ant. DHmnis his cura de veſtibus: ſi bñ oleant

ſi pes laxa pelle non folleat. Crines calamiſtri

veſtigio rotant᷑: digiti de annulis radiãt: ⁊ ne

plãtas humilioꝛ via ſpargat: vix impmũt ſum

—

ma veſtigia. Tales cũ videris ſpõſos mag eſti
mato qᷓ; clericos. Quidã in h̊ oẽ ſtudiuz vita;
poſuerũt:vt mronaꝝ noia domos moꝛeſch co⸗
gnoſcãt. Ex qbus vnũ qͥ huiꝰ artis eſt pnceps
bꝛeuit ſtrictimq; deſcribã:qͥ facilius mgro cog
nito diſcipulos recognoſcas. Cũ ſole feſtinus

exurgit: ſalutãdi ei oꝛdo diſponit᷑ viaꝝ opẽdia

reqͥrũt᷑: ⁊ pene vſq; ad cubicula dorthietiü ſe⸗

„

Dars

neximpoꝛtunus ingredit᷑. Si puluillũ viderit
ſi mãtile elegãs ſi aliqd domeſtice ſupellectilis
laudat:mirat᷑: ⁊ attrectat:⁊ ſe his indigere ↄqᷓ

rẽs:nõ tã impetrat:qᷓ; extoꝛquet:qꝛ ſingule me

tuũt veredariũ vꝛpᷣ̊ offendere: huic inimica ca
ſtitas:inimica ieiunia:pꝛãdiũ nidoꝛibus ꝓpbat
⁊ altilis geranopepa: vulgo papiʒo noĩat᷑.os
barbaꝝ ⁊ ꝓcax:⁊ in ↄuitia ſp armatũ.Quocũ

G te v eris:pᷣmus in facie ẽ.Quicqͥd nouũ in⸗

ſonuerit: aut auctoꝛ:aut exaggeratoꝛ ẽ fame:⁊

q̃ ꝑ hoꝛaꝑ momẽta mutat᷑:ta nitide feroceſcit:
vt illũ Chracij regis putes eſſe germanum va
rijs callidus hoſtis pugnat inſidijs. Sapiẽtioꝛ
erat coluber oĩbus beſtijs:q̃s creauerat dñs ſu
terrã. Vñ ⁊ aplus.HNõ inqͥt ignoꝛamus eius

aſtutias.nec affectate ſoꝛdes: nec exqͥſite müdi
tie ↄueniũt xpᷣiano.Si qͥd ignoꝛas:ſi qͥd ð ſcb⸗

turis dubitas:interroga eũ:quẽ vita ↄmẽdat.

excuſat etas:fama nõ repꝛobat. qͥ poſſit dicere

deſpõſaui em vos vni viro vᷣginẽ caſtam exhi
bere Rpo. Aut ſi nõ ẽ:qͥ poſſit exponere:meli⸗

ẽ aliqͥd neſcire ſecurã qᷓ; cũ ꝑiculo diſcere. e

mẽto qꝛ in medio laqueoꝝ abulas:a⁊ młte vete
rane vᷣgines:caſtitatis indubitate:in ipᷣo moꝛ⸗

tis limine coꝛonã ꝑdidere de manibꝰ. Si q̃ ãcil
lule ſunt comites ꝓpoſititui: ne erigaris adũ⸗
ſus eas:ne infleris vt dña. Anũ ſpõſum hr̃e ce
piſtis:ſimul pſallitis: Epi ſiłcoꝛpus accipitis:
cur mẽſa diuᷣſa ſit: Oꝛouocent᷑ ⁊ alie:honoꝛ v
ginũ ſit inuitatio ceteraꝝ.Q ſi aliquã ſenſer:

infirmioꝛẽ in fide:ſuſcipe ↄſolare:blãdire.⁊ pu

dicitiã illius fac lucꝑ tuũ.Si q̃ ſimulat fugiẽs

ſeruitutẽ Hhuic aꝑte aplm lege. meliꝰẽ nubere:
q; vri. Eas auũt vgines ⁊ viduas:q̃ ocioſe ⁊ cu

rioſe domos circũeũt mr̃onaꝝ:q̃ ruboꝛe frõtis
attrito ꝑaſitoꝝ incedũt in modũ: q̃ſi qſdam pe
ſtes abice. Coꝛrumpũt mo:es bonos ↄfabula

tiones peſſime. Nulla illis niſi vẽtris cura eſt.

⁊q̃ vẽtri ꝓxia.Iſtiuſmõi hoꝛtari ſolent ⁊ dice

re:mi catella:rebus tuis vtere.⁊viue dũ viuis
⁊ nũqd ſilijs tuis ſeruas: Vinoſe atq; laſciue:
ꝗqð vis mali inſinuãt: ac ferreasq́; mẽtes ad de
itias molliũt.⁊ cũ luxuriate fuerint:in xpo nu
bere volũt. hñtes damnatõeʒ:qꝙ pᷣmã fidẽ irri⸗
tã fecerũt. Nec tibi diſerta muliũ velis videri:
aut lyricis feſtiua carmibus metroludere.Nõ
delumbẽ mr̃onaꝝ ſaliuã delicata ſecteris. que
nũc ſtrictis dẽtibus:nũc labijs diſſolutis: bal⸗
butiẽtẽ linguã indimidiata vba moderant᷑:ru
ſticũ putãtes oẽ qð naſcit᷑. Inde illis adulteri⸗

um etiã lingue placet. Que ꝑs fideli cuʒ fidele⸗

Que ei cõicatio luci ad tenebꝛas:Qui ↄſenſus
xpᷣo cũ Belial: Quid fac̃ cũ pſalterio Oꝛatiꝰ⸗
cũ euãgelijs M aro:cũ aplo Cycero: Nonne
ſcãdaliʒat᷑ frat᷑: ſi te viderit in dolio recũbẽtẽ⸗
Et lʒ oia mda mũdis:⁊ nihil reijciẽdiũ qð cũ

III

graꝝ actõe ꝑcipit᷑:tmñ ſił bibere nõ debemꝰ cali⸗
cẽ Rp̃i:⁊ calicẽ demonioꝝ.Referã tibimee in
felicitatl hyſtoꝛiã.Cũ añ ãnos plimos:domo:
parẽtibꝰ:ſoꝛoꝛe:cognatis:qðq; his difficiliꝰ?:

⁊ſuetudie lautioꝛis cibi ꝓpt᷑ celoꝝꝑ meregna ca

ſtraſſem:⁊ Hieroſolymãa militaturꝰꝑgerẽ:bib

liotheca:quã mihi Rome ſummo ſtudio ac la
boꝛe ↄfecerã carere oĩo nõ poterã. Itaq; miſer
ego lecturus Tulliũ ieiunabã.poſt noctiũ cre⸗
bꝛas vigilias:poſt lachꝛymas:q̃ mihi pᷣterito⸗

rũ recoꝛdatiõe pctõꝝ ex intimis viſceribꝰ flue⸗
bãt. Plato ſumebat᷑ in manibus.Si qñ in me

metipᷣm reüſus ꝓph̊as legere cepiſſem:ſermo
hoꝛrebat incultus.Et qꝛ lumẽ cecis ocułnõ vi
debã:nõ ocłoꝝ putabã culpã eẽ:ſᷣ ſoł. Duʒ ita
me ãtiquꝰ ſerpẽs illuderet:in media ferme: ſic
infelicia mẽbꝛa depaſta ſunt:vt oſſibꝰvix here

rẽ. Interi pant᷑ exeqᷣe: ⁊ vitalis aie caloꝛ toto
frigeſcẽte iã coꝛꝑe:in ſolo tm tepẽte pectuſculo

palpitabat.Cũ ſubito raptus in ſpũ ad tribũal
iudicis ꝑtrahoꝛ:vbi tm lumis erat: ⁊ tm̃ ex cir
cũſtãtiũ claritate fulgoꝛis:vt ꝓiectus in terrã:

ſurſuʒ aſpicere nõ auderẽ. Introgatꝰð ↄditõe
xpᷣianũ me eſſe rñdi.⁊ ille qͥ pᷣſidebat:mentiris

ait. eyceronianꝰes nõ xpᷣiamꝰ. Abi em theʒau⸗
rus tuꝰ:ibi ⁊ coꝛ tuũ. IJlico obmutui:⁊ int᷑ vbe

ra(Nã cedi me iuſſerat) ↄſcie magis igne toꝛq̃⸗
hor. Dllu; mecũ vᷣſiculũ reputãs:in inferno ãt

qs ↄſitebit᷑ tibi: Clamare m cepi:⁊ eiulãs dice
re. Miſerere mei dñe.mipere mei.ec vox in
ter flagella reſonabat:tãdeʒ ad pᷣſidẽtis genua

ꝓuoluti qͥ aſtabãt:pᷣcabant᷑ vt veniã tribueret
adoleſcẽtie.⁊ erroꝛi penitẽtie locum commoda

ret:exacturus deinde cruciatũ:ſi gentilium li⸗
bꝛos aliquando legiſſem. Ego qui tanto ↄſtri⸗

ctus articulo:vellẽ etiaʒ maioꝛa ꝓmittere:deũ

iurare cepi:⁊ nomen eius obteſtans dicere:do
mine ſi vnqᷓ; habuero codices ſeculares:ſi lege
ro:te negaui.In hec ſacramenti vᷣba dimiſſus
reuertoꝛ ad ſuꝑos: ⁊ mirantibus cũctis ocłos
apꝑio:tanto lachꝛymaꝝ ymbꝛe ꝑfuſos: vt etiaʒ

incredulis fidẽ facerẽ ex doloꝛe. Nec vo ianis

ſopoꝛ ille fuerat: aut vana ſomnia. qbꝰ ſepe de⸗
ludimus. teſtis ẽ tribunal illud: an qdð iacui.te⸗
ſtl iudiciũ triſte qð timui: ita mihi nũqᷓ; ↄtigat
talẽ incidere q̃ſtionẽ liuẽte s habuiſſe me ſcapu

las:plagas ſenſiſſe poſt ſomniũ: ⁊ tãto dehine

ſtudio diuia legiſſe:q;to moꝛtalia añ nõ legerã
Auaritie tibi qᷓ vitãdũ ẽ malũ nõ ꝙ aliẽa n ap
petas(h̊ em et publice leges puniũt.)ſᷣ qð tua
q̃ ſunt aliena nõ pᷣues.Si in alieno inqͥt ſideles
nõ fuiſtis:qð vr̃fm ẽ:qͥs dabit vob: Aliẽa nob
auri argẽtiq; ſunt põdera.nr̃a poſſeſſio ſpirita
lis ẽ: de q̃ alibi ðꝛ. Redẽptio viri ppe diuitie.
Nẽo em̃ põt duobus dñis ſeruire.aut em vnũ
odiet ⁊ alteꝝ amabit.aut vnũ patiet᷑ ⁊ alteꝝ cõ

Caol

croo

1 diultient

ſintker
Puekaſun
enöpoſun.
epordonl
Jeſumhecd

coppe
Sſartcotp

nolealacel:

egktinhor

eſisdefue
dias biose

liit dolorle

tatibemeis.

Vluoſath
tyeinoibus

ſeinoſb⸗n
woreſonet.
nocbetärese
Nocanegze
ene
rehidea
ſioꝛfuerir-
penostrah
feo. Aupli
Tudgfif
tipoꝛrexeri
rfinpcoodu
tyri putes:

Boſtlicabti

unu:greleg
Mtiepaupe

lian gi⸗
lernümige
hopphorigi
glisefonqſ,
Neogzeba
fepnnütegnid
letſzmerin

.:

6ſcliſtäͤde

yuscornis
Nenaſßacifi
dus venerate

unnöͤhio

cſuſurgen

(authion
Ult victii y

idinſunos
erßuaner
loredederi
aveſtengi

nödchene
cgiiiu
nigg
Zdedi
arneng
tunrſgig
nnoſlleeg
tgi Zuti
Kamhiet
W
dus Sei
eccpiſenin
ectalli

esſ Nn

nmedafene,
Eoſtytn
l

Ricpieenidn

nonhhiahi
misaatie⸗
N peannri⸗
Pſcebrum
. Wiaite
obmumniift
cemagoeri⸗
ntisnifmnt
micitetlid
fmenahaſmn
gAöſcage
ENwiürhu
nelbanamne
rütſanttunt
Evguimnd f
Nn Mie

4
gatnslerd

ealeraſlee

an mdnnſte
tusciclce
Pegfſes Nan
lor. Krſein
Gnmin in
laaic
umnihinii,⸗
babuiſenten
nii:tlut
aluzil
Uünogii

Tractatus V

tẽnet.nõ poteritis deo ſeruire ⁊ mãmone.i.di⸗
uitijs. Hã ⁊ apð gẽtiles Syroꝝ lingua mãmo
na diuitie nuncupant᷑.Cogitatio victus:ſapie

ſunt fidei. Radix auaritie cura gẽtiliũ.At dicl

Puella ſum delicata: ⁊ q̃ manibꝰmeis laboꝛa⸗

re nõ poſſum. Si ad ſenectã venero ſi egrotare

ceꝑo:qͥs mei miebit᷑: Audi ad apłos loquẽtẽ
JZelum: ne cogitetis in coꝛde vro qͥd mãducetr
neq; coꝛꝑe vro qd induami. Nõne aia plus eſt
G̃ᷓ; eſca:⁊ coꝛpꝰ plus ẽ qᷓ; veſtimẽtũ: Reſpicite
volatilia celi:qm nõ ſerũt:neq; metũt:neq; cõöo⸗

gregãt in hoꝛrea:⁊ p vr celeſtis paſcit illa.Si
veſtis defuerit:lilia ꝓponant᷑.Si eſurieris au
dias btõs pauꝑes:⁊ eſuriẽtes.ſi aliqͥs te afflix
erit doloꝛ:legito ꝓpt᷑ q̊ ↄplaceo mihi in iſirmi
tatibꝰmeis:⁊ datꝰẽ mihi ſtimulus carnis mee:
agelus ſathãe qͥ me colaphiʒet.ne extollar. Le
tare in oibus iudicijs dei: exultauerũt em filie

iude in oibꝰiudicijs tuis dñe. Illa tibi ſꝑ in oꝛe
vox reſonet. Nudus exiui de vtero mr̃is mee:

nudꝰetiã redeã ad terrã:⁊ nihil intulimꝰin hũc
mũdũ:neq; auferre qͥd poſſumꝰ.At nũc pleraſ
q; videas arinaria ſtipare veſtibꝰ tũicas muta
re qͥtidie:⁊ tñ tineas nõ poſſe ſugare.q̃ religio⸗
ſioꝛ fuerit:vnũ exterit veſtimẽtũ: ⁊ plenis arc
pãnos trahii. Inficiũt᷑ mẽbꝛane coloꝛe purpu

reo.Zluꝝ liqſcit in lr̃as:gẽmis codices veſtiũt᷑
⁊nudꝰ añ foꝛes eoꝝ vpᷣs moꝛit.Cũ manũ egen
ti poꝛrexerit: buccinãt. Cũ ad Agapẽ vocaue⸗
rit:pᷣco ↄducit᷑:vidi nuꝑ:nomẽ tñ taceo.ne ſa⸗

tyrã putes: nobiliſſimã mulierẽ Romanoxꝝ in

HBaſilica bti Petri ſemiuiris añcedẽtibꝰ: ꝓpa
manu:qͥ religioſioꝛ putaret᷑ ſingkos nũmos diſ

partire paupibus. Interea vt vſu noſſe ꝑfaci⸗

leẽ᷑:anꝰ qdã anis panniſq; obſita pᷣcurrit:vt al

teꝝ nũmũ acciꝑet:ad quã cũ oꝛdine ꝑueniſſet:
pugnꝰpoꝛrigit᷑ ꝓ denario:⁊ tãti crimis reꝰ ſan
guis effundit᷑. Radix oium maloꝝ ẽ auaritia.
Igdeoq; ab aplo idoloꝝ vᷣuitus appellat᷑. Que⸗
re pᷣmũ regnũ dei:⁊ h oĩia aponent tibi.nõ oc⸗
cidet fame aĩaʒ iuſtã dñs. Junioꝛ fui:⁊ ſenui⁊
nõ vidi iuſtũ derelictũ:neq; ſemẽ eiꝰq̃rẽs panẽ
lhelyas coꝛuis miſtrãtibꝰpaſcit᷑. AHidua Sare

ptena ipᷣa cũ filijs nocte moꝛitura ꝓphaʒ paſcit

eſuriẽtẽ. Et miꝝiĩmodũ capſace ↄpleto qͥ alen⸗
dus venerat:alit. Metrꝰ aplus inqͥt. Argẽtũ ⁊

auuꝝ nõ hẽo:qð ãt hẽo:ᷣ tibo do. In noie dñi

Jeſu ſurge:⁊ ãbula.At nũc młti:lʒ hmoneta⸗
ceãt:opꝑe loquunt᷑. Fidẽ ⁊ miſericoꝛdia nõ hẽo
qð aũt hẽo:argẽtũ ⁊ auꝝ: h̊ tibi nõ do. Hñtes
aũt victũ ⁊ veſtitũ:his ↄtẽti ſimꝰ Audi Jacob
q̃ͥd in ſua oꝛõne poſtulet. Si fuerit dñs meꝰ me

cuũ: ⁊ uauerit me in via hac: ꝑ quã ego iter fa⸗

cio:⁊ ded erit mihi panẽ ad maducãdũ ⁊ veſtẽ
ad veſtiendũ. Cm neceſſaria pᷣcatus ẽ: vt poſt
ãnos.xx.diues dñs:⁊ ditioꝛ pr:ad terrã reuer

Fo. CXXXIX

Epiſtola LXVII

tat᷑ chanaã. Infinita ð ſcbturis exẽpla ſupedi
tãt:q̃ auaritiã doceãt eſſe fugiẽdaʒ. Neꝝ quia
nũc ex ꝑte de ea ðꝛ:⁊ ſuo ſi Zpᷣus ãnuerit volu
mini reſeruat᷑:qͥd añ nõ plures ãanos nitrie ge⸗
ſtũ ſit: referamus.Quidã ex fribus ꝑcioꝛma⸗
gis qᷓ; auarioꝛ:neſciẽs.xxx.argẽteis dũm vẽdi
tũ: cẽtũ ſolidos:q̊s lina texẽdo acqᷣſierat: moꝛi
ens dereliqᷣt. Initũ ẽ int mõachos ↄſiliũ ns in
eodeʒ loco circit᷑ qͥnq; milia diuiſis cellulis ha⸗
bitabãt)qͥd hinc facto opus eſſʒ.Alij pauꝑibꝰ
diſtribuẽdos eſſe dicebãt:alij dãdos eccłe:nõo⸗
nulli parẽtibus remittẽdos. Machariꝰ 0τς
Nãbo ⁊ Iſidoꝛus ⁊ ceteri qͥs pres vocãt:ſctõ

in eis loquẽte ſpũ decreuerũt infodiẽdos eſſe

☛

ciũ eodẽ dicẽtes:pecunia tua tecũ ſit in ꝑditõe.
Nec ſ̊ crudelit᷑ qſqᷓ; putet factũ:tãtos cũctoſ⸗
q; ꝑ totã egyptũ terroꝛ inuaſit: vt vnũ ſoliduʒ

dimiſiſſe:ſit crimis. Et qm moachoꝝ fecimus

mentõeʒ: a te ſcio libẽter audire qᷓ ſcã ſunt:aur⸗

pauliſꝑ accommoda. Tria ſunt in egypto gña
mõachoꝝ. NPꝛimũ cenobite:qð illi ſauches gẽ
tililingua vocãt:nos in cõe viuẽtes poſſumus
appellare. Scoᷣm Anachoꝛite qͥ ſoli habitantꝑ
deſerta. ⁊ ab eo ꝙ ꝓcul ab hoibus receſſerint:
nũcupant᷑.Tertiũ genus ẽ:qð Remeboth di⸗
cũt:deterrimũ atq; neglectũ:⁊ qð in nr̃a ꝓuin

cia aut ſolũ: aut pᷣmũ ẽ: hi bini vel trini nec mul
to plures ſił habitãt ſuo arbitratu: ac ditõe vi⸗

uẽtes. Et de eo qð laboꝛauerint: in mediũ par⸗
tes ↄferũt:vt habeãt alimẽta cõia.Habiiãt ãät
qᷓ;plurimi in vꝛbibus: ⁊ caſtell:⁊ q̃ſi ars ſit ſan
cta nõ vita qͥcqͥd vẽdiderit:maioꝛis ẽ pᷣcij. In⸗
ter hos ſepe ſunt iurgia.qꝛ ſuo viuẽtes cibo nõ
paciunt᷑ ſe alicui eſſe ſubiectos. Reuera ſolent

certare ieiunijs.⁊ rem ſecreti victoꝛie faciunt.

Apud hos affectata ſunt omnia: laxe manice:
calige follicantes: veſtis craſſioꝛ: crebꝛa ſuſpi⸗
ria:viſitatio vginum:detractio clericoꝛuʒ. Et
ſiquãdo dies feſtus venerit ſaturant᷑ ad vomi
tum.lhis igit᷑ quaſi quibuſdam peſtibus exter
minatis:veniamus ad eos qͥ plures ſunt: ⁊ in
cõi habitãt.i.qs vocari cenobitas dixi Pꝛima

apud eos ↄfederatio eſt obedire maioꝛibus: ⁊

q̃cqͥd iuſſerint facere.diuiſi ſunt ꝑ decurias at
q; cẽturias:ita vt nouẽ hoibus decimus pᷣſit. ⁊
rurſus decẽ pᷣpoſitos ſub ſe cẽteſimus habeat.

manẽt ſepaii: ſeiũctis cellulis: vſq; ad hoꝛã no

nã:vt inſtitutũ ẽ. Nẽo ꝑgit ad aliũ excepi his
decanis qͥs diximus. vt ſi cogitatõnibus foꝛte
q̃s fluctuat: illius ↄſolet̃ alloquijs. Moſt hoꝛã
nonã in cõi ↄcurrit᷑.pſalmi reſonãt.ſcpᷣturere⸗
citant᷑ ex moꝛe. Et ↄpletis oꝛoõnibus: cũctiſq;
reſidẽtibus:medius quem pr̃em vocãt incipit
diſputare. Quo loquẽte tm ſilẽtium fit: vt nẽo

aliũ reſpicere:nẽo audeat excreare.dicẽtlaus

in fletu ẽ audiẽtiũ.tacite voluũt᷑ ꝑ oꝛa lꝗehꝛy⸗

Nars

me. v ne in ſingultis qdẽ erũpit doloꝛ. Cuʒ vo

de regno ERpi: ⁊ ð futura btidine:⁊ ð gla cepe⸗
rit annũciare vẽtura:videas cũctos moderato
ſuſpirio ⁊ oculis ad celũ leuatis intra ſe dicere

qͥs dabit mihi pẽnas ſicut colũbe: ⁊ volabo.⁊
reqᷣeſcã: Poſt hoc ↄciliũ ſolui᷑.⁊ vnaqq; de⸗
curia cũ ſuo parẽte ꝑgit ad mẽſam.qbus ꝑ ſin⸗

gulas hebdomadas viciſſim miſtrãt. Nullus
in cibo ſtrepitus ẽ. Nẽo ↄmedẽs loquit᷑.viuit᷑

pane:legumibus ⁊ holeribus:q̃ ſale ſolo ↄdiũ

tur. Ninũ tmſenes accipiũt.qbus ⁊ cum ꝑuu⸗
NHoctibus bis terq; ſurgẽdũ reuoluẽda ð ſcrip
turis:q̃ memoꝛiter retinemus. Egrediẽtes de
hoſpitio: armet oꝛõ occurrat añqᷓ; ſeſſio. Nec

lis ſepe ſit pꝛadiũ:vt alioꝝ feſſa ſuſtẽtet᷑ etas:a
lioꝝ nõ frãgat᷑ incipiẽs.DNehinc ↄſurgũt pari⸗

ter: ⁊ hymno dicto ad pᷣſepia redeunt:ibi vſq;
ad veſpaʒ cũ ſuis vnuſqᷣſq; loquit᷑:⁊ dicit. Ni

— „

diſtis illu ⁊ illu: qta in ipo ſit gra:qᷓtũ ſilẽtiũ:
Smno⸗letatue inceſſus: Si inſirmũ viderit:cõ
0

lant᷑. Si in dei amoꝛe feruentẽ cohoꝛtant᷑ ad
ſtudiũ. Et qꝛ nocte ex̃ oꝛõnes publicas in ſuo
cubili vnuſqſq; vigilat:circũeũt cellulas ſingu
loꝝ:⁊ aure appoſita qͥd faciant:diligẽter explo
rãt. Quẽ tardioꝛẽ depᷣhenderint:nõ increpãt.
55 diſſlato qð noꝛũt:eũ ſepius viſitãt.⁊ pᷣus in⸗
cipiẽtes:ꝓuocãt magis oꝛare:qᷓ; cogũt.Opus
dei ſtatutũ ẽ:qð decano redditũ:fert᷑ ad econo
mũ:qͥ ⁊ iᷣe ꝑ ſingulos mẽſes pr̃i oium cũ mag
no tremoꝛe reddit rõnẽ.A qͥ etiã cibi cum facti
fuerint: deguſtant᷑. Et qꝛ nõ lzʒ dicere cuiqᷓ; tu⸗
nicã ⁊ ſagũ textaq; iuncis ſtrata nõ hẽo:ita ille
vniuſa moderat᷑:vt nẽo qͥd poſtulet: nemo nõ
habeat. Si vo qͥs ceꝑit egrotare trãſfert᷑ ad ex
egdram latioꝛẽ:⁊ tm ſeno miniſterio ↄfouet᷑: vt

nec delitias vꝛbiũ:nec mr̃is q̃rat affectũ.Dñi⸗

cis diebus oꝛõni tm ⁊ lectõibus vacãt.qð qui⸗
dẽ ⁊ omni tꝑe ↄpletis opuſculis faciũt.Quoti
Die aliqͥd de ſcpᷣturis ðꝛ. Jeiuniũ totius ãni eq̃
le ẽ:excepta qdrageſimain q̃ ſola ↄcedit᷑ ſtric⸗
tius viuere.A pẽthecoſte cene mutant᷑ in pꝛã⸗
dDia: qᷓ ⁊ traditõi eccłaſtice ſatiſfiat:⁊ vẽtrẽ cibo
nò onerẽt duplicato.tales philo latonici ſer
monis imitatoꝛ: tales Joſephus Grecus Li⸗
uius:ſcðᷣa iudaice captiuitatis hyſtoꝛia eẽ nos

debere refert. Aeꝝ qꝛ nũc ð vginibus ſcribes

pene ſuꝑfluũ ð mõachis diſputaui:ad tertium

genus venia:qͥs Anachoꝛitas vocãt:⁊ qͥ ð Ce
nobio exeũtes: excepto pane ⁊ ſale: ãplius ad
deßta nihil ꝑferũt.uius vite autoꝛ aulus
illuſtratoꝛ etiã Antonius:⁊ vt ad ſupioꝛa ↄſcẽ
dã: pᷣnceps Joãnes baptiſta fuit. Talẽ vo vi⸗
rũ hieremias q́; ꝓpha deſcribit dicẽs. Bonũ

ẽ viro cũ poꝛtauerit iugũ ab adoleſcẽtia ſua:ſe
debit ſolitarius ⁊ tacebit:qm̃ ſuſtulii ſuꝑ ſe iu⸗
gũ ⁊ dabit ꝑcutiẽti ſe maxillã ſaturabit᷑ obpꝛo

bꝛijs qꝛ nõ in ſempit᷑nũ abijciet dñs.oꝝ labo

rẽ ⁊ ↄuᷣſationẽ in carne nõ carnis alio tꝑeſi vo
luerig explicabo.Nũc ad ꝓpoſitũ redeaʒ:qꝛ

auaritia diſſerẽs ad mõachos venerã. Quoꝝ

tibi exẽpla ꝓponẽs nõ dico auꝑ:atq; argẽtũ ⁊
ceteras opes:ſᷣ ipᷣam terrã ⁊ celuʒ deſpicies:⁊
Rpo copulata cãtabis:ps mea dñs.Poſt hoc
q;; apls oꝛare nos ſpꝑ iubeat: ⁊ ſanctis etiã ip
ſe ſit ſomnus oꝛõ:ſic tũ diuiſas oꝛãdi hoꝛas de
bemus hr̃e:vt ſi foꝛte aliqͥ fuerimus ope detẽti

ipm nos ad officiũ tpᷣs admoneat:hoꝛã etai

ſextam nonam: diluculũ q́; ⁊ veſꝑam: nẽo ẽ
neſciat.Nec cibi añ ſumant᷑:niſi oꝛõne ꝑmiſſa:
nec recedat᷑ a mẽſa:niſi referat᷑ creatoꝛi gratia

pᷣus coꝛpuſculũ reqͥ eſcat.qᷓ; aia paſcat᷑.Ad om
nẽ actũ:ad oẽʒ inceſſum: manus pingat crucẽ.
Nulli detrahas:nec adũſum filiũ mr̃is tue po⸗
nas ſcandalũ.u q̃ es:aut alienũ ſeruum iudi

ces: Suo dño ſtat:aut cadet. Stabit autẽ:po⸗

tẽs eſt dñs ſtatuere illum. Nec ſi biduo ieiuna⸗

Ueris:putas te nõ ieiunãtibus eſſe melioꝛẽ.Zu

leiunas ⁊ iraſceris. Ille comedit ⁊ foꝛte blãdit

Tu vexatõeʒ mẽtis: ⁊ vẽtris eſuriẽ rixãdo di⸗

geris. Ille moderatis alit᷑ cibis:⁊ deo gratias

agit. Vñ qͥtidie clamat Eſaias. Mõ tale ieiuni⸗

um elegi:dicit dñs.Et iteꝝ in diebus ieiunioꝝ

vfr̃oꝝ inueniunt᷑ volũtates vre:⁊ oẽs qui ſub

vr̃a ptãte ſunt ſtimulatis.in iudicijs ⁊ litibus
ieiunatis:⁊ ꝑcutitis pugnis humilẽ. At quid
mihi ieiunatis:q̃le illud põt eſſe ieiuniũ:cuius
irã nõ dicã nox occupat:ſᷣ luna integra derelin
quit.Zeipᷣaʒ ↄſiderãs:noli in alterius ruina:vᷣ
in tuo ope glari. Nec illaꝝ tibi exẽpla ꝓpõas:
q̃ carnis curã faciẽtes: poſſeſſionũ redditus:⁊
q̃tidianas domus impẽſas ſupputãt. Neq; em
vndecim R&i apli: Jude ꝓditõne ſunt fraciui.
nec Phigelo ⁊ Alexãdrino faciẽtibus naufra
giũ:ceteri a curſu fidei ſubſtiterũt.Nec dicas:
illa ⁊ illa ſuis rebus fruit᷑:honoꝛat᷑ ab hoibus
frẽs ad eã ↄueniũt ⁊ ſoꝛoꝛes. Nũqͥd ideo vgo

eſſe deſinit· Pꝛimũ dubiũ ẽ:an vᷣgo ſit talis nõ

em̃ quõ videt hõ: videt ðs:hõ videt in facie.

deus ãt in coꝛde. De hinc etiã ſi coꝛpe vgo eſt

an ſpũ vᷣgo ſit:neſcio.Aplłus ãat ita vᷣginẽ deſi⸗
nit.vt ſit ſancta coꝛpe ⁊ ſpũ.Ad extremũ hẽat

ſibi głaʒ ſuã.vincat Pauli ſniaʒ:delitijs fruat

⁊ viuat.Nos melioꝝ exẽpla ſectemur. Pꝛopo
ne tibi btãm Mariam:q̃ tãte extitit puritatis:

vt mater domini eſſe merere᷑. Ad quam cum

angelus Gabꝛiel in viri ſpẽ deſcẽdiſſet dicens.

Alue gratia plena dñs tecum: ↄſternata ⁊ ꝑter

rita rũdere nõ potuit. Nunqᷓ; em a viro fuerat

ſalutata. Deniq; nũciũ ediſcit:⁊ loquit᷑:⁊ que
hominẽ foꝛmidabat:cũ angelo loquit᷑ intrepi⸗
da. potes ⁊ tu eſſemr̃ dñi.Accipe tibi tomum:

magnũ:nouũ: ⁊ ſcribe in eo ſtilo hois: velocit᷑

Coo

ole dert

noretuodn
pfüglutt

iic afliuet
HW neaafrionn
tirun
unouitate
lethoſb

Gpatus li

oleten.

enie Hri
nunresteſe
dehiüſati
donopaſch
c Noe iype
ſtſcutanos
diuenas hen⸗
nchrieſedl
gnes Gien.

fthono⸗

fſolt ognnale

dusuposte⸗
Puchneue
deſorongen
ſtnulärta
mnus:dura
aütoez ſeen
vena duxe
clat:qomo
ifritama
domit qsn
bolatioand
lucitaoant
Nglumgent
zacu
tnurnneqzfo
uſtunnegg
nchnntnede
flusptiſt
bugineo

Het,cvetatus

ſodelnt.
ſhioineki⸗
hosſgroblig
turntgeten
t Qudig
duirmihied.
winlinuoei
ſcpeins i-
nisſanguln
ſeiptoret
(er latnine
Abꝛabi vr
ſum volum
alilpe

Nearhonineg

eſpam tin

—
= =

MMioröednig

.

Mlonen
Anengig
reuolridtien
.Egrlin
mſ
mupaſct,
mnspngrati
nflänion
eniſenunicl
Snhranee
Paſbidroteu⸗
bucencloe T
wehkrmmedidt
scintidod⸗
ichon deog
ſns Mörteian
Pundechnseli,
s fer oisglin
miodiastlch
1sbonti,i

S=

—
Se

—,
EE=
S==

S=. =

—

Gteleicunuaus

muinegndnt
linaemusfut
bieriple ppon
Kionifeslne
lpntir Magan
Atörelvnfrnt
ſcdetbvsnunft
erüt Recdic
cNont ahoß
Müidie
npgoſttit
bo afi
cüſtcgpeſ⸗
sätiuſeni

— ,

—
—,q
—

1
7
7
*

—
—
=
—=
=
E=
=☛n ,.

S=S=
—

— —

.

Tractatus V

ſpolia detrahe: poſtq; acceſſeris ad Pꝛophe

iiſſſam: ⁊ ↄceꝑis in vtero:⁊ peꝑis ſiliũ:dic: a ti
moꝛe tuo dne ↄcepimus: ⁊ doluimꝰ: ⁊ peꝑimꝰ
ſpm ſalutatõis tue.quẽ fecimus nuꝑ ſuꝑ terrã
tũc ⁊ filius tuus tibi rñdebit: ⁊ dicet. Ecce mr
mea ⁊ frẽs mei.Et miꝝ immodũ ꝛille quẽ in lati
tudine pectoꝛis tui paulo añ deſcbſeras:quem ti laboꝛẽ. Reſpice q́;dta Jacob ꝓ Rachel pac⸗
ta vxoꝛe ſuſtinuit:ſeruiuit inqͥt ſcötura Jacob

in nouitate coꝛdis ſtilo ſignaueras: poſtqᷓ; ſpo
lia ex hoſtibus receꝑit:poſtqᷓ; denudauerit pᷣn
cipatus ⁊ ptãtes:⁊ affixerit eas cruci:ↄceptus

adoleſcit ⁊ maioꝛi affectu ſpõſam te incipit hr̃e

de mẽe. Grãdis laboꝛ:ſᷣ grãde pᷣmiũ eſſe quod

martyres:eſſe qð apłi:eſſe qð Epᷣus ẽ.Queqͥ

dẽ vniüſa tũc ꝓſunt:cũ in eccłia fiũt:cũ in vna
domo paſcha celebꝛamus.ſi arcã ingredimur
cũ Moe.ſi pereũte Jericho: Raab meretrix iu

diuerſas hereſes:⁊ q̃les apud ipuriſſimũ a
nicheũ eſſe dicunt᷑:ſcoꝛta ſunt eſtimãde:non vᷣ
gines.Si em coꝛꝑis eaꝝ auctoꝛ ẽ dyabolus: qͥ⸗
mõ pñt honoꝛare plaſmatões regni ſui:Sʒ qꝛ
ſicut vᷣginale vocabulũ głoſum:ſub ouiũ pelli

ſtiſicata nos ↄtinet. Ceteꝝ vgines: q̃les apud

bus lupos tegũt. Ep̃m mẽtit᷑ Antixpᷣus:⁊ tur

pitudinẽ vite falſo nois honoꝛe veſtiũt. GSau⸗

de ſoꝛoꝛ:gaude filia: gaude mi vᷣgo.qꝛ qð alie

—

ſimulãt:tu vere eſſe cepiſti.hec omiĩa qᷓ digenn
mus:dura videbunt᷑ eis q̃ nõ amãt xpᷣm. Qui

aũt oẽʒ ſeculi põpã ꝓ purgamẽto habuerlt: ⁊
vana duxerit vniuᷣſa ſub ſole: vt Ep̃m lucrifa⸗
ciat:q̃ ↄmoꝛtuus ẽ oño ſuo:⁊ ↄſurrexit:⁊ cru⸗
ciſxit carnẽ cũ vitijs ⁊ ↄcupiſcẽtijs:libere pꝛo⸗
clamãt:qͥs nos ſeꝑabit a charitate deis An tri⸗

bulatio:an ãguſtia:an ꝑſecutio:an fames: an
nuditas:an ꝑiculũ:an gladius: Et iteꝝ incer⸗
tus ſum:qꝛ neq; moꝛs neq; vita:neq; ageli:ne
pᷣncipatus:neq; ptãtes:neq; inſtantia:neq;
utura:neq; foꝛtitudo:neq; excelſum: neq; ꝓ⸗
fundum:neq; alia creatura poterit nos ſeꝑare
acharitate dei q ẽ in Ep̃o Jeſu dño nr̃o. Dei
filius ꝓ nr̃a ſalute hois factus ẽ filiꝰ.nouẽ mẽſi
bus in vtero vt naſcat᷑:expectat.faſtidia ſuſti⸗
net: cruẽtatus egrediet᷑:panis inuoluit᷑ blandi
tijs delinit. Et ille pugillo mundũ includẽs pᷣ⸗

ſepis ↄtinet᷑ ãẽguſtijs.Taceo quſq; ad. xxx.an
nos ignobili parẽtũ pauꝑtate ↄtẽtus ẽ: vbera
tur: ⁊ tacet.crucifigit᷑: ⁊ ꝓ cruciſigẽtibus deꝰ⸗

cat᷑. Quid igit᷑ retribuã dño:ꝓ omibus q retri

buit mihi:Calicẽ ſalutaris accipiã:⁊ nomẽ do

mini inuocabo. ꝛecioſa in ↄſpectu dñi moꝛs

ſcõꝝ eius.hec ẽ ſola digna retributio: cũ ſang
uis ſanguine ↄpẽſat᷑.⁊ redẽpti cruoꝛe RZp̃i:ꝓ
redẽptoꝛe libẽter occũbimus. Quis ſctõꝝ ſine
certamine coꝛonatus ẽ: Abel iuſtus occiditur.

Abꝛahã vxoꝛẽ ꝑiclitat᷑ amutere.Et ne in imẽ⸗
ſum volumẽ extendã: qre ⁊ inuenies ſingulos
aduſa ꝑpeſſos. Solus Salomõ in delitis fuit

CXL

Epiſtola LXVII

⁊ foꝛſitã ideo coꝛruit.Quẽ em̃ diligit dñs: coꝛ⸗

ripit. caſtigat aũt oẽʒ filiũ: quẽ recipit. Nonne
melius ẽ bꝛeui tꝑe dimicare:ferre vallũ: arma
ſumere:laceſſere ſub loꝛica:⁊ poſtea gaudẽ vi⸗
cctoꝛẽ:qᷓ; impaciẽtia vnius hoꝛe vᷣuire ꝑpetuo⸗

Nihil amãtibus duꝝ ẽ.nullus difficilis cupiẽ⸗

ꝓ Rachel ãnis ſeptẽ.⁊ erãt in ↄſpectu eius ãſi

dies pauci. qm̃ amabat illã.vñ ⁊ ipᷣe poſtea me
moꝛat:in die verebat eſtu: ⁊ gelu nocte. Ame⸗
mus ⁊ nos R*epᷣm:eiuſq; ſꝑ ãramus ãplexus:⁊
facile videbit᷑ oẽ difficile. Hꝛeuia putabimꝰ v⸗
niuerlſa q̃ lõgo ſunt.⁊ iaculo illius vulnerati:p
hoꝛaꝝ momenta dicemus:heu meꝗꝛ ꝑegrina⸗
tio mea plõgata ẽ a me. Nõ ſunt em condigne
paſſiones huius tꝑis:ad futurã gliaʒ reuela-⸗
bit᷑ in nobis. Quia tribulatio patientiã oꝑat:

patiẽtia aũt pbatõeʒ. ꝓbatio vo ſpem. Spes

auũt nõↄfundit.qm̃ charitas dei diffuſa ẽ in oꝛ

dibus nr̃is. QAñ tibi graue videt᷑ eſſe:qð ſuſti-⸗

nes: Mauli ſcdm eplaʒ ad Coꝛithios lege. An
laboꝛibus plurimũ.in carceribus abidantius

in plagis ſupꝛa modũ. in moꝛtibus frequẽter.

A iudeis qͥnqes dragenas vna minus accepi

ter vᷣgis ceſus ſum.ſemel lapidatꝰ ſum.ter naiaꝭ
fragiũ feci.nocte ⁊ die in pfüdo maris fui. In
itineribus ſepe: ꝑiculis fluminum: ꝑiculis la⸗
tronum: ꝑiculis ex gñe:piculis ex gẽtibus:ꝑi⸗

culis in ciuitate: piculis in deſerto: ꝑiculis in

mari:piculis in falſis fratribus:in laboꝛibusꝰ
in miſerijs:in vigilijs multis: in fame ⁊ ſiti:in
ieiunijs plurimis:in frigoꝛe ⁊ nuditate. Quis
noſtrum ſaltem minimam poꝛtionem de catalo
go harum ſibi põt vẽdicare vtutum?: Ob que
ille poſtea ↄfidenter aiebat:curſum ↄſummaui
fideʒ ſeruaui. Suꝑeſt mihi coꝛona iuſticie quã
retribuet mihi in illa die dominꝰ: iuſtus iuderx
Si cibus inſulſioꝛ fuerit:ↄtriſtamur ⁊ putamꝰ

deo nos aliquod pᷣſtare bñſicium: cum aquam

bibimus. Aqtius vinum ſi bibimus: calix fra⸗
git᷑:menſa ſubuertit᷑: vba reſonant: ⁊ aqua te⸗
pidioꝛ ſanguie vindicat᷑. Regnum celoꝝn vim
patit᷑.⁊ violẽti rapiunt illud. Niſi vimſeceris

celoꝛum regna nõ capies. Miſi pulſaueris im⸗

poꝛtune:panẽ nõ accipies ſacramenti.At non
tibi videt᷑ violentia: cum caro cupit eſſe:quod
deus ẽ: Et illic vbi ãgeli coꝛruerũt ãgelos iudi
catura ↄſcẽdit: Egredere queſo pauliſpꝑ ð car⸗
cere:⁊ pũ̃ᷣtis laboꝛis añ oculos tuos tibi pinge
mercedẽ.quã nec oculus vidit: nec auris audi

uit: nec in coꝛ hois aſcẽdit. Qualis erit illa di⸗
es:cum tibi . aria mr dñi choꝛis occurret co.
mitata wgineis:cũ poſt rubꝛũ mare:ſubmerſo
cũ ſuo exercitu Pharaone:tympanũ tinnies:.
pcinet rñſurus:cãtemus dño.gloſe em honoꝛ⸗

ficatus ẽ. equũ ⁊ aſcenſoꝛẽ eius piecit in mare.

Tuüc Tecla in tuos leta volabit ãplexus.Tũc
⁊ipe ſpõſus occurret:⁊ dicet. Surge veni ꝓxi
ma mea:ſpõſa mea:colũba mea.qꝛ ecce hyens
trãſiuit:pluuia abijt ſibi.tũc ãgeli mirabunt᷑ ⁊

dicẽt. Queẽ iſta ꝓſpiciẽs q̃ſi diluculũ.ſpecio:

ſa vt luna. electa vt ſol? Nidebũt te filie:⁊ lau⸗
dabũi regine:⁊ ↄcubine pᷣdicabũt.lhinc ⁊ ali
caſtitatis choꝛus occurret.Sara cũ nuptijs ve
niet. Filia Phanueł. Anna cũ viduis. Erunt
in diüſis gregibus carnis ⁊ ſpũs mr̃is tue.Le
tabitur illa qð genuit: exultabit iſta ꝙ docuit.
Tũc vere ſuꝑ aſinã dñs aſcẽdet ⁊ celeſtẽ ingre

diet Hieroſolymã. Tüũc puuli de qͥbꝰ in Eſaia

Saluatoꝛ effat᷑. Ecce ego ⁊ pueri mei qͥs mihi
dedit deus:palmas victoꝛie ſubleuãtes ↄſono

oꝛe cãtabũt:oſiãna in excelſis. Bñdictus qͥ ve

nit in noie dñi: oſiana in excelſis. Tunc cẽtũ q̃⸗
dꝛagintaq̃ttuoꝛ milia in ↄſpectu thꝛoni ⁊ ſenio

rũ tenebũt cytharas:⁊ cãtabũt cãticũ nouum.

Et nẽo poterit dicere canticũ illud:niſi nüerus

definitus. lhi ſunt qͥ cũ mulieribus ſe nõ coind

nauerũt. vgies em ꝑmãſerũt.lhi ſunt qͥ ſequũ

tur agnũ qͥcũq; vadit. Quotiẽſcũq; te vana ſe⸗-⸗

culi delectauerit ambitio:q̃tiẽs in mũdo aliqͥd
vigderis glłioſum:ad ꝑadiſum mẽte tranſgrede
re:eſſe incipe: qð futura es: ⁊ audies a ſponſo
tuo:pone me ſicut vmbꝛaculuʒ in coꝛde tuo:ſiẽ
ſignaculũ in bꝛachio tuo:⁊ oꝑe ꝑ᷑ ac mẽte mu
nita clamab:⁊ dices.Aq̃ mulie nõ potuerũt ex

tinguere charitatẽ: ⁊ ſuꝑ flumina non cooperi

Be ſupꝛaſcpᷣto libello meminit btũs Hhiero⸗
nymus in pᷣma epła ad Demetriadẽ narrãs qᷓ;
tã apud ↄſcios culpe ſibi ↄflarit inuidiam ſub
his verdei.
Airgumentũ ſupioꝛis libelli.

Mte ãnos circit᷑.xxx.de vᷣginitate ſer⸗

A uãda edidi libꝝ. In qͥ neceſſe mihi fuit
ire 3 vitia:⁊. ꝓpt᷑ inſtructõeʒ vᷣgis quã
mon ebã dyaboli inſidias patefacere: qͥ ſermo
offendit plurimos:dũ vnuſqͥſq; in ſe intelligẽs
qd dicebat᷑:nõ q̃ſi monitoꝛẽ libenter audiuit:ſᷣ

α

aänimnreꝛu ui oꝑis adùſatus ẽ. Neruntñ

d ꝓfuit armaſſe exercitũ reclamãtiũ:⁊ vulnꝰ

Zſcie doloꝛe monſtraſſe:liber manet: homines
Brerieraer.
Incipit epla pᷣma ad Demetriadẽ vginẽ de
ↄtinẽtia vginali ſeruũda. Argumẽtũ eandẽ
Aululiudaturus Demetriadẽ vᷣgineʒ:hoꝛ⸗
i taturus eã ad vᷣginale ꝓpoſitũ ↄſeruã
Duü ex rei magnitudine exoꝛit᷑: vt lecto
res reddat attẽtos: ⁊ aſſentatõnis vota ſe pur⸗
gat. Deinde parẽtũ nobiluatẽ bꝛeui inſinuati⸗
one ꝑeurrẽs. Illã magis laudat ꝙ ꝓ *eo no⸗
bilicatẽ diuitiaſq; ↄtẽpſerit:exponit qᷓ;io vgo

III

Rp̃i adhuc adoleſcẽtula flagrauerit deſiderio

vt dño vᷣginitatẽ ↄſecraret: ⁊ quõ imminente

nuptiaꝝ die ſeipᷣaʒ cohoꝛtata oẽm oꝛnatũ abie

cerit: ac religioſam veſtẽ acceꝑit: ⁊ eius ppoſi

tũ mr̃is ⁊ auie fauoꝛ imitatio vᷣginũ ⁊ peneto⸗
tius oꝛbᷣ ꝓſecuta fuerit exultatio. Effe t dein⸗
de mris ⁊ auie in ipᷣaʒ vᷣginẽ:⁊ R»᷑ᷓqi pauꝑes ⁊

bñ̃ ficẽtiã:q̃ diſtractis poſſeſſiõibus oẽʒ ſubſtã⸗

tiã erogabãt:⁊ in ↄꝑatõeʒ illaꝝ auaritiã argu⸗
it clericoꝝ enarrãs ↄſtãtia ſctãꝝ mr̃onaꝝ in oꝛ⸗
bitate filioꝝ ⁊ in africani ꝑpeſſiõe tyrani:dein
de monita vᷣgine ꝓponẽs ad lectõneʒ hoꝛtat᷑:
monet ſeruare fedus qð cũ XRễo pepigit:terri⸗
bile illi dei iudiciũ ⁊ vitõeʒ repnñtãs:⁊ ad pug⸗
nã domeſticã inſtruens:docet qͥ clypeo debeat
pᷣmoniri ↄ eſtũ cogitationũ q̃dã de ſcpᷣturis ex
ponẽs ⁊ poſt cogitationũ cautõeʒ ieiunij dicit

arma ſumẽda ex ſcp̃turis inedie:⁊ ſaturitat᷑ ex

empla pponẽs:⁊ q̃liter ieiuniũ ſit moderandũ
inſinuãs. Ad imitatõeʒ mr̃is ⁊ auie ac ſubiecti
onẽ parẽtũ:⁊ humilitatẽ ⁊ modeſtiã quitatẽq;
ſeruãdã exhoꝛtat᷑. Oonet riſum pꝛaua collo⸗

quia: ⁊ pturbatões animi declinare. Conſiliiũ

₰

q; pfectõis in vẽdẽdo oĩa: ⁊ erogãdo pauperi
bus ꝓponẽs id poſt obitũ mr̃is ⁊ auie Beme⸗

triadẽ ſuggerit faciẽdũ.De tẽꝑe oꝛõnis ⁊ ope

manuũ inſtruit. Hoꝛtatur vt hereticoꝝ erroꝛe

damnato qͥ nitebat᷑ aſtruere aĩas ante in celeſti

bus peccauiſſe: ⁊ merito iniqͥratis clauſtris hu
manoꝝ coꝛpoꝝ deputatis. Romane ecclłe ⁊ be
ati pape Innocẽtij fidẽ inſequat᷑. Admonet qͥʒ
de piculo vite ſolitarie:⁊ pᷣſumptone qͥrũd:qͥ
pᷣus volũt videri magri qᷓ; didicerint eſſe diſci
puli inſtruẽs q̃le ſit:⁊ illi ↄſoꝛtiũ apetẽdũ ⁊ qð

declinãdũ inuehẽs in fatuas vᷣgines ⁊ laſciui⸗
as ipᷣaʒ ad ſcm̃ vginale ꝓpoſitũ ↄſeruãdũ ⁊ an
geloꝝ glaʒ acqrẽd exhoꝛtãg. Epła. LXVIII

Nter oẽs mate⸗
i rieas q́̃s adoleſcẽtia vſq; ad hãc eta⸗
it?᷑ s vel mea vel notarij ſcbſi manu: ni
hil pñti ope difficilius.Scpᷣturus em̃ ad deme
triadẽ vᷣginẽ R'p̃i:q ⁊ nobilitate ⁊ diuitijs pꝛi
ma ẽ in vꝛbe Roma ſi cũcta vtutibus eius con
grua dixero:adulari putaboꝛ.ſi qdã ſubtraxe⸗
ro:ne incredibilia videant᷑:damnũ laudibꝰeiꝰ
mea faciet verecũdia.Quid igit᷑ faciã: Qð im
plere nõ poſſum negare nõ audeo.Tãta ẽ auie
eius:⁊ mr̃is inſigniũ feiaꝝ.in iubendo auctoꝛi
tas:in petẽdo fides:in extoꝛquẽdo ꝑſeuerãtia.
Neq; ei vt nouũ: ⁊ pᷣcipuũ qͥddã a me flagitãt
cui ingeniũ huiuſcemõi materijs ſepe detritũ
C. Sʒ ne vocis mee ꝓ virili ꝑte deſit teſtioniũ:
in eius vtutibꝰ explicãdis:cuiꝰa inclyti oꝛato⸗
ris vtar ſnia ſpes magis laudãda c᷑:qᷓ res. q;qᷓ
puellares annos ſidei ardoꝛe ſuperarit: ⁊ inde

Cra⸗

—–1

Pulüͤfni

bimus:din
fiobopul
guluso⸗
inoren
mneneriti
eſtinarig⸗
chielsgdo
cllinue:an
fiotnat alre
hefttioen
ann viua p⸗
Puciane,
fiisfüme
apliee voc
yovols ⸗
haa dern
ia warietate,
diͤſtareote
audi wreban
ZProari
wakchor⸗
ſaod
norepniti
ſncitat e
moinpe
aͤdemiq
disincre
guls ꝛatta
laudes:yt.
ſe dint
qznicmi
daſuntnoia
Hiautnull
Nhrüaut,
Pk queimmna
huit Vereo⸗
rſſer ty
iſtountio.g
dio:aniusa
fübonigtele
vidirpan
Demnari
Ncrnen
fücagoo⸗
Milaudauta
nkämagesl
ſenob
ttarit. Jn
ſauz 1
llatoez
mmnapenſſe
Mians otin

—
„* =

S *

Tractatus V

cepint: vbi alias deſiſſe: pfecte ↄummateq; x
tutis ẽ. Sit pcul obtrectatio. Faceſſat inuidia

Mullũ in abitõe ſit crimẽ Ignoti ad ignotã ſcri
bimus: dũtaxat iux faciẽ coꝛꝑalẽ. Alioqn inte
rioꝛ hõ pulchꝛe ſibi cognitus ẽ:illa notitia qua

NMaulus apłs ad Colocẽſes multoſq; creden⸗
tiũ nouerat.qͥs añ nõ viderat.Quãtũ ſit apud
me meritũ:immo miraculũ vᷣginis nr̃e:hiĩc põt
eſtimari:q; occupatus in explanatõe tẽpli Eʒe

chielis:qð opus in oibus ſcpᷣturis ſcis vł diffi

cillimũ ẽ:⁊ in ea ꝑte delubꝛi:in q̃ ſcã ſcõꝝ ⁊ thy

miamati altare deſcribit᷑:malui parũꝑ h̊ vti di
uerticulo: vt de altari trãſirẽ ad altare.⁊ hoſti⸗
am viuã placẽtẽ deo:ac ſine vlla macula: et᷑ne
pudicitie ↄſecrarẽ. Scio ꝙ ad impᷣcatõeʒ põti

ficis:flãmeũ vginale ſcm oꝑuit caput.Et illud

aplice vocis inſigne celebꝛatũ ſit. Nolo autem
vos oẽs vᷣginẽ ſcãʒ exhibere xpᷣo.qñ aſtitit re
gina a dextris eiꝰ in veſtitu deaurato circũda⸗
ta varietate.ꝗᷓ veſte polymita ⁊ multaꝝ vtutũ
diüſitate ↄtexta:indutꝰ fuit ⁊ Joſeph: ⁊ regũ

qͥndã vtebant᷑ filie: vñ ⁊ ipᷣa ſpõſa letat᷑:⁊ dic.
Introduxit me rex in cubiculũ ſuũ.ſodaliũq;
rndet choꝛus. oĩs głia filie regis intriſecus.ſ a
nr̃a oꝛõ dabit aliqd emolumẽti. Eqͥꝝ curſus fa
uoꝛe ꝑnitioꝛ fit. Ougilũ foꝛtitudo clamoꝛibus

incitat᷑ ꝑatas ad pᷣliũ acies:actoſq; mucrones
ſmo impatoꝛis accẽdit. Igit᷑ ⁊ i oꝑe pnti auia
q̃dẽ mr q; plãtauerũt. Sʒ ⁊ nos rigabimus: ⁊

dñs incremẽtũ dabit. Rhetoꝝ diſciplina ẽ ab
auis ⁊ attauis:⁊ oĩ retro nobilitate oꝛnare quẽ
laudes:vt ramoꝝ ſterilitatẽ radix fecũda ↄpẽ⸗
ſet.⁊ qð in fructu nõ teneas:mireris in trunco.

Scʒ nüuc mihi ꝓboꝝ ⁊ Olibꝛioꝝ clara repeten

da ſunt noia. Et illuſtris Anitij ſanguis genꝰ
in qͥ aut nullus:aut rarus erit: qui nõ meruerit
ↄſulatũ:aut ꝓferendus. Olibꝛius vginis nr̃e
pr̃.quẽ immatura moꝛte ſubtractũ Roma ↄge
muit. ereoꝛ plura dicere:ne ſcẽ mr̃is vulnus
exaſperẽ.⁊ vᷣtutũ eius recoꝛdatio: fiat doloꝛis

inſtauratio. Pius filius: vir amabił clemens:

dñs:cuius affabilis: ↄſul qdẽ in pueritia: mo
rũ bonitate ſenatoꝛ illuſtrioꝛ: felix moꝛteſt ua.

nõ vidit patriã coꝛr ẽtẽ: immo felicioꝛ ſobole:

q̊ͥ SDemetriadis auie nobilitatẽ inſignioꝛẽ red⸗

didit: ⁊ Demetriadis filie ꝑpetua caſtitate. ve
rũ qͥd ago oblitus ꝓpoſiti: DhHũ admiroꝛ iuue⸗

nẽ laudaui aliqͥd bonoꝝ ſeculoꝝ. cũ in eo vᷣgo

₰ »

nr̃a magis laudãda ſit:ꝙ hec vniũſa ↄtẽpſerit
ꝙ nõ ſe nobilẽ: nõ diuitũs pᷣpotẽtẽ:ſᷣ hoiem co
gitarit. Incredibilis ai foꝛtitudo intra gẽmas
⁊ ſericuʒ: int᷑ eunuchoꝝ ⁊ puellaꝝ cateruas:⁊
adulatõeʒ ac miniſteria familie pſtrepentis: X
exq̃ſitas evulas:q̃̊s ãple domꝰpᷣbebat abundã
tia: appetiſſe eã ieiunioꝝ laboꝛẽ: aſꝑitatẽ veſtiũ

victus ↄtinẽtiã. Legerat em dñi vba dicentis

Epla

qͥ mollibus veſtiunf: in domibus regum ſi⸗ unt .
Helye ⁊ Joanis bapti

Stupebat ad ↄuᷣſatõeʒ 2 Joanis bapit
ſte:qͥꝝ vterq; ʒona pellicea aſtrixit: ⁊ moꝛtifica

uit lũbos ſuos.Alt᷑ veniſſe narrat᷑ in ſpũ⁊ vtu

te HHelye:pᷣcurſoꝛ dñi:in vtero ꝓphetãs parẽ⸗
tis.⁊ añ diẽ iudicij iudicis voce laudatꝰ. Rinne

filie Ohanueł mirabat᷑ ardoꝛẽ: q oꝛõnibꝰ atq;

ieiunijs vſq; ad vltima ſenectutè in tẽplo dño
ſeruiebat. Quattuoꝛ vginũ filiaꝝ P.buippi de

ſiderabat choꝝ: ⁊ vnaʒ ſe illaꝝ eſſe cupiebat: q

pudicitia vginali ꝓphetie gram ↄlſecute ſunt.
His ⁊ huiuſcemõi cogitatõnibus paſcebat ani
mũ.nihil ita metuẽs qᷓ; auiã mr̃eʒq; offendere.
Quaꝝ cũ incitaret᷑ exeplo:volũtate ⁊ ſtudijs:
terrebat᷑ nõ qͥ diſpliceret eis ſcm ꝓpoſitũ bᷣ ꝙ p
rei magnitudie optare ⁊ apetere no aus derent.
Eſtuabat xpᷣi tyrũcula.Oderat oꝛnatũ ſuuʒz: 2
cũ eſter loqbat᷑ ad dñm. Tu noſti: ꝙ oderim
inſigne capitis mei: ð̊ ẽ dyadema: q vtebat aſi
regina: ⁊ tãte ducã immũditie: velut panũ mu⸗
lieris mẽſtruate. Aiũt ſcẽ ⁊ nobiles feie: q eam
videre:q̃ noꝛũt:q̃s de littoꝛe galliaꝝ rꝛad hitati⸗
onẽ ſcõꝝ locoꝝ hoſtiũ ꝑ africã ↄpulit ſeua tem

peſtas: noctibꝰ ſecreto ↄſcijs tm v ginibdei.
q̃ in mr̃is ⁊ auie comitatu erãt:nmunq; e lintea⸗
mine:nũqᷓ; plumaꝝ vſam mollicie: S cilicioluʒ
in nuda humo habuiſſe ꝓ ſtratu:iugibꝰfaciẽ ri
gaſſe lachꝛymis. Saluatoꝛis mẽte genibꝰaduo
lutã: vt ſuũ reciꝑet ꝓpoſitũ:vt ipleret deſideri
um: ⁊ auie animũ mr̃iſq; molliret. Quid vltra
differo⸗Cu iã nuptiaꝝ appꝛopinãret dies. ⁊ fu
turo mr̃imonio thalamus ꝑaret᷑: ſecreto ⁊ abl⸗
q; arbitris: noctẽq; bñs ꝓ ſolatio: talibꝰſe fert
armaſſe ↄſilijs. Quid ag Bemetrias: Cur pu
dicitiã tto pauoꝛe defendis: Libertate opꝰẽ ?
audacia. Que ſic in pace metuis:qͥd faceres in
martyrio ꝑpetrãdo:Que tuoꝝ vultuũ ferre nõ
potes:quõ ſuſtineres tribunalia pſecutoꝝ:Si
te viroꝝ exẽpla nõ ꝓuocãt: hoꝛtet faciatq; le⸗
curã btã martyr Agnes:q̃ etatẽ vicit ⁊ tyranu
⁊ titulũ caſtitatis martyrio coꝛonauit. Nelſcis
miſera:neſcis cui vᷣginitatẽ tuã debeas:du int?
barbaras manus tremuiſti: auie mr̃iſq; ſinu:⁊
pallijs tegebaris: vidiſti te captiuã: ⁊ pudiciti
am tuã nõ tue ptãtis:hoꝛruiſti truces hoſtium
vultus:raptas vᷣgies dei gemitu tacito oſpexi
ſti. Arbs tua qͥndã oꝛbᷣ caput Romani pyli ſe⸗
pulchꝝ ẽ: ⁊ tu in lybico litroꝛe exulem viꝝ exul
ip̃a accipies. Quã hitatura ꝓnubã:qͥ deducc⸗
da comitatu? Stridoꝛ punice lingue ꝓcacia ti⸗
bi feſcẽnina cãtabit. Rũpe moꝛes oms: pfecta
dei dilectio foꝛas mittit timoꝛẽ.A ſſume ſcutuʒ
fidei: loꝛicã iuſticie: galeã ſalutis: ꝓcede ad pᷣli⸗
um: hat ⁊ pudicitia uata martiriũ ſuũ quid
metuis auiã:qͥd foꝛmidas parẽtẽ:foꝛſitꝗ ⁊ iße
velit qð te velle nõ credũt.His 2 alis chhe ri⸗

Pars

bus inflãmata ſtimulis oẽm coꝛꝑis culiũ ⁊ꝛ ba⸗
bitũ ſecularẽ q̃ſi ppoſiti ſui impedimẽta piecit
pᷣcioſa monilia ⁊ gues cẽſibus vniones:arden

teſq; gẽme reddunt᷑ ſcrineis:vili tunica induit᷑

vilioꝛi tegit᷑ pallio:⁊ inſperata auie genibus re
pẽte ꝓuoluit᷑ fletu:tãto meroꝛe planctibuſq;
eſſet oñdit. Obſtupuit ſcã ⁊ ᷓuis feia alienum
habitũ inepte ↄſpiciẽs. Mr gaudio ſtabat at⸗
touita.vtraq; veꝝ nõ crederet qð veꝝ eẽ cupie
bat.heſit vox faucibꝰ ⁊ int᷑ rub oꝛẽ ⁊ palloꝛem
metũq; atq; leticiã cogitatões varie mutabãt᷑.
Succubẽdũ ẽ huic loco:ne q̊ narrare aggredi⸗
at qð dicẽdo minus faciã.Ad explicãdã incre·
dibilis gaudij magnitudinẽ ⁊ Tulliani fluuiꝰ:
exiccaret᷑ ingenij: ⁊ contoꝛte Demoſthenis vi
bꝛateq; ſentẽtie tardius lãguidiuſq; ferrentur
Quicqͥd põt cogitare animus: qͥcqͥd ſermo nõ

põt explicare:illo in tꝑe factũ audiuimus.Cer

tatim in oſcula neptis m ⁊ filia ruũt:vberti fle
repᷣ gaudio:iacẽtẽ manu attollere:ãplexariq;
trepidãtẽ:agnoſcere in illius ꝓpoſito mẽtẽ ſuã
⁊ gratulari ꝙ nobilẽ familiã vᷣgo vginitate ſua
nobilioꝛẽ faceret: inueniſſe eaʒ qð pᷣſtaret gñi:
qð Romane vꝛbᷣ cineres mitigaret. Jeſu bone
q̃d illud in illa domo exultatõis fuit.Quaſi ex

radice fecũda multe ſimul vᷣgines pullularũt:

exemplũq; prone ⁊ dñe ſecuta ẽ clientiũ turba
atq; famulaꝝ.ꝑ oẽs domos feruebat vᷣginita⸗
tis ꝓfeſſio.quaꝝ cũ impar eſſet in carne ↄditio
vnũ erat pᷣmiũ caſtitatis. Paꝝ loqͥr.cũcte per
africã eccłe qdã exultauere tripudio.nõ ſolum
ad vꝛbes:oppida:viculoſq;:ſᷣ ad ipᷣa q; mappa
lia celebꝛis fama penetrauit.Oẽs int᷑ Africam

nõ pleni fidei xp̃ᷣiani defoꝛmes⁊ aliqͥ mẽbꝛo de

biles filias:qꝛ dignos generos nõ inueniũt:v⸗
.

italiãq; inſule q̊ͥ rumoꝛe replete ſunt: ⁊ inoffen⸗
ſo pedelõgiꝰ gaudia cucurrere.Tũc lugubꝛes
veſtes italia mutauit: ⁊ ſemiruta vꝛbᷣ rome me
nia öſtinũ ex ꝑte receꝑe fulgoꝛẽ:ꝓpitiũ ſibi eſti
mãtes deũ in alũne ↄuerſatõe ꝑfecta: putares
extinctã gotthoꝝ manũ: ⁊ colluuiẽ ꝓfugarum
atq; ſeruoꝝ dñi deſuꝑ intonãtis flumie ↄcidiſ⸗
ſe. Mõ ſic poſt Trebiã Thꝛaſimenũ ⁊ Cãnas:
in bus locis Romanoꝝ exercituum ceſa ſunt
milia. Marcelli bᷣmũ apud Nolã pᷣlio: ſe płs
Romanus erexit. Minoꝛi pᷣus gaudio ſtrata
galloꝝ agmina: auro redẽpta nobilitas: ⁊ ſeia⸗-
riũ Romani gñis in arce cognouit. Menetra⸗
uit hic rumoꝛ oꝛiẽtis littoꝛa ⁊ in mediterraneis
vꝛbibus xpᷣiane glłe triũphus auditus ẽ.Que
Vsginũ xpᷣi nõ huius ſe ſocietate iactauit: Que
mtr᷑ nõ tuũ Juliana bim clamauit vteꝝꝑ: Incer
ta apud inſideles ſunt pᷣmia futuroꝝ:plus inte
rim recepiſti vᷣgo:qᷓ; obtuliſti.Quã ſpõſam ho
minis vna tm ꝓuincia nouerat vᷣginẽ Rp̃i to⸗
tus mũdus audiuit. Solent miſeri parẽtes: ?

l

ginitati tradere. tanti vt ðꝛ pirrlech margari
tũ. Certe qͥ religioſioꝛes ſibi vident᷑:puo ſum⸗
ptu:⁊ qͥ vix ad alimẽta ſufficiat: vginibus da⸗

to:oẽʒ cẽſum in vtroq; ſexu ſecłaribus liberis

largiunt. Qð nuꝑ in hac vꝛbe qͥdẽ diues fecit
p̃ſbyter. vt duas ſilias in ꝓpoſito vᷣginali ino⸗
pes relinãret: ⁊ alioꝝ ad oẽʒ copiã filioꝝ luxu⸗
rie atq; delitis ꝓuideret. Fecerunt hoc multe

(ꝓhdoloꝛ)nr̃i ꝓpoſiti feie.atq; vtinã raꝝ eſſet
exemplũ.qð qᷓ;to crebꝛius ẽ:tãto iſte felicioꝛco

q̃ ne plurimaꝝ qdẽ exempla ſectate ſunt fert᷑.⁊
omniũ xpᷣianoꝝ laude celebꝛat᷑:quic qd fuerat
nuptüs pᷣpatũ a ſcã RpCůi Synoꝛide vᷣgini tra⸗

ditũ.ne ſpõſo fieret iniuria. immo vt dotata pᷣ⸗

ſtinis opibus veniret ad ſpõſum ⁊ qð in rebus
mũdi ꝑiturũ erat:domeſticoꝝ dei ſuſtẽtaret in
opiã.Quis hoc credat: Pꝛoba illa omniũ dig
nitatẽ: ⁊ cũcte nobilitatis in oꝛbe Romanono
mẽ illuſtrius:cuius ſctitas:⁊ in vniuſos effuſa
bonitas etiã apud barbaros venerabilis fuit:

quã triũ liberoꝝ: Pꝛobini:Olibꝛij: ⁊ Pꝛobi:

nõ fatigarũt oꝛdinarij ↄſulatus:⁊ cũ inceſis di
reptiſq; domibus in vꝛbe captiuitas:nũc habi
tas venũdare ðᷣ poſſeſſiones: ⁊ facere ſibiami
cos de iniqͥ mãmona:qᷣ ſe recipiãt in e᷑na taber
nacula:vt erubeſcat omis eccłiaſtici miniſterij

gradus: ⁊ caſſa noia mõachoꝝ emere pdia:tã⸗
ta nobilitate vẽdente. Vir barbaroꝝ effugerat

manus: ⁊ auulſas de cõplexu ſuo vᷣgines fleue
rat:cu ſubito intolerabili: ⁊ qð nũ q; timuerat:

amãtiſſimi filij oꝛbitate ꝑcutit᷑.⁊ q̃ſ futura vir
ginis R'6ᷣi auia:ſpe futuroꝝ moꝛtifeꝝ vulnug
excepit.ꝓbãs in ſe veꝝ eſſe: qð in lyrico carmi

ne:ſuꝑ iuſti pᷣconio dicitur.
Si fractus illabatur oꝛbis.
Impauidum ferirent ruine.

LCegimus in volumine Job. Adhuc iſto lo⸗
quẽte venit alius nũcins.Et in eodẽ tẽptatio ſi
ue vt melius habet᷑ in hebꝛayco: militia ẽ vita
hois ſuꝑ terrã.Ad h̊ em̃ laboꝛamus:⁊ in ſecu⸗

li ꝑiclitamur militia: vt in futuro ſeculo coꝛone

mur. Nec mix hoc de hoibus credere: cũ dñs

ipe tẽptatus ſit. Et de Abꝛahã ſcpᷣtura teſtaf:
ꝙ deus tẽptauerit eũ. Quã ob cãʒ ⁊ aplłs loaͤf

gaudẽtes in tribulatõne ⁊ ſciẽtes ꝙ tribulatio

patientiã oꝑat᷑:⁊ patiẽtia ꝓbatõneʒ:⁊ ꝓbatio
ſpẽ.ſpes aũt nõ ↄfundit.Et in alio loco.QAuis
nos ſeꝑabit a charitate dei:tribulatio:an ãgu⸗

ſtia:an ꝑſecutio: an fames? an nuditas: an pe⸗

riculũ:an gladius ſicut ſcriptũ eſt: qꝛ ꝓpter te
moꝛtiſicamur tota die:eſtimati ſumus vt oues
occiſiõis.Et Eſaias huiuſcemõi hoies cohoꝛ⸗
tat᷑ dicẽs.Qui ablactati eſtl a lacte:qͥ auulſi ab
ybere:tribulatõeʒ ſuꝑ tribulatõneʒ expectate.

ius tꝑis ad futurã gliaʒ: q reuelabit᷑ innobis.

Crac

nrfragt
nudlo
einab eo en

ufletl i

iſubocne

iiſſimuoin.

de fobulispo
Pftontnul
inhoret hce
epoctus neg
ii Oyrisn
nnale
ſepeere.n
nabick
ci nultis car
Utſuſinuit,
gtiienibus

Mlen home
fictodſnnen

rmhragt.
Cttanſec
Gnſadn
tumpotaira
auſaſtt. u
nitatistyri
poteremoꝛ
noblliſime
erinthucuſ⸗

Mantin
mMagnirutge

bifoꝛſtti mer

bippoſitüen

ſoneergra
erſtpolütan
bochuspet
noribreuſq⸗
ntionlsinfamnt
ongsnibiſen
oblen:rnob
Luinscholb
pſigpernt
tbina
Pekicine
lanimät
neelnböaten

ufüchſiſc
Homozypzani
(bloquefi

ſisepbi ab

ney neſult
menolabo⸗
obꝛneclabo
itleculi.d

mno Reng
ſunagund
zdaiſaliurn
drlhomde
ode Nemnn
nMülſscfi
hlofi
Oitbene
mertäntiſen
Pptintaniche
: 1tficeſini
cpüürnarur
Cliſtunui
orcncei
atborefnt
lo gnat
GPüimnen
ni.Aitiunn
Nolnfer n
ASshnan

alnekte⸗
oditihnnſ

henlitni in
eamus:itc⸗
moſechloen
creherec
hiſchun

= =
=☛

—
=ä

„ —
— — —
—
— —
= — 6
E
= = — — = pQ-=
ſ = ☛ = =

= S
—
= =
—☛R6ͤ L =— =
— ☛ =
☛ =

Epla

Cur iſta replicauerim:ſequẽs ſermo monſtra⸗

bit. Que de medio mari fumatẽ viderat patri⸗
am:⁊ fragili cymbe ſalutẽ ſus ſuoꝛum q; ↄmiſe

rat crudelioꝛa inuenit africe littoꝛa.Excipitur

em̃ ab eo quem neſcias:vtꝝ auarioꝛ an crudeli
oꝛ fuerit.cũ nihil dulce pᷣter vinum: pᷣcium. ?
q̃ ſub occaſione ꝑtium clementiſſimi pᷣncipis ſe

uiſſimũ oĩm extitit tyrannoꝝ.⁊ vt aliqd lor

de fabulis poetaꝝ q̃ſi oꝛcus in tartaro:nõ trici
pitem:ſᷣ multoꝝ capitũ habuit cerbeꝝ:qͥ cũcta
traheret: laceraret. hic matrũ gremijs abduce⸗
re pactas.negociatoꝛibus: ⁊ auidiſſimis moꝛ⸗
taliũ Syris nobiliũ puellaꝝ nuptias vendere
nõ pupillaꝝ:nõ viduaꝝ: nõ vginum Xp̃i ino⸗
pie ꝑcere.magiſq; manus rogatiũ expectare q;

vultus.hãc ferã ⁊ charybdin:Scillãq; ſuccin

ctã multis canibus:fugiens barbaros matro⸗
na ſuſtinuit.que nec naufragijs ꝑceret:nec ca⸗

ptiuitatibus flecteret᷑. Imitare crudelis ſalteʒ
hoſtem Romani imꝑij. Bꝛẽnus noſtri tꝑis tã

tũ quod inuenerat tulit: tu q̃ris quod nõ inue⸗
nis ⁊ mirant᷑ emuli(vtus em ſp inuidie patet)
cur tãtaꝝ ſecũ pudicitiã tacita ꝓſcriptõne mer

cata ſit.cũ ⁊ ille ꝑtem dignatus ſit acciꝑe:q to

tum potuit auferre: ⁊ hec qſi comui negare nõ
auſa ſit. que ſe intelligebat ſub noie pᷣuate dig⸗

☛

nitatis tyrãno ſeruientẽ. Sentio me inimicoꝛũ

patere moꝛſibus ꝙ adulari videar clariſſime⁊

nobiliſſime feie.q̃ accuſare nõ poterũt.ſi me ſci
erint hucuſq; tacuiſſe. Neq; em laudauiin ea

vnqᷓ; antiquitatẽ generis diuitiaꝝ: ⁊ potentie

magnitudinem viro viuente vel moꝛtuo: ꝗᷓ ali
bi foꝛſitã mercẽnaria oꝛõne laudauerunt.

hi ꝓpoſitũ eſt ſtilo eccłaſtico laudare auiã vgi
nis mee:⁊ gr̃as agere ꝙ voluntatẽ eius ſua ad

iuuerit volũtate.Alioqͥn cellula monaſterij: vi

lis cibus:veſtiſq; cõtempta: ⁊ etas vicina iam
moꝛti:bꝛeuiſq; tꝑis viaticum carẽt omni aſſen
tationis infamia. Deniq; in reliquis partibus

omnis mihi ſermo ad vginem diriget ⁊ vginẽ
nobilem: ⁊ nobilem:non minus ſcitate q; gne.
Cuius qᷓ;to ſublimis magis aſcenſus eſt:tanto

lapſus periculoſioꝛ.

Illud tibi nata deo:pᷣ omnibus vnũ.

Peꝛedicã:⁊ repetẽs:iterũq; iterũq; monebo

At animũ tuũ ſacre lectõis amoꝛe occupes:

nec in bõa terra pectoꝛis tui ſementem lolij aue
narũq; ſuſcipias: ne doꝛmiente pr̃efamilias qͥ

eſt voc.i.animus deo ſꝑ adherens inimicus
homo ʒzyʒzania ſuꝑſeminet: ſꝑ lõris. In no⸗
ctibus queſiui:quẽ dilexit anima mea: vbi pa⸗
ſcis: vbi cubas in meridie: ⁊ inheſit poſt te aia
mea: me ſuſcepit dextera tua. Illudq; Hiere⸗

mie:nõ laboꝛaui ſequẽs te. neq; em doloꝛ ĩ Ja⸗

cob:nec laboꝛ in iſrł. Qñ eras in ſeculo:ea que
erãt ſeculi:diligebas. Molire faciẽ purpuriſſo

Fo. cxiI

⁊ ceruſſa oꝛa depingere:oꝛnare crinẽ᷑: ⁊ alienis
capillis turritũ vᷣticẽ ſtruere vt taceã de inaurt
um pcijs:cãdoꝛe margaritaꝝ:rubꝛa maris pꝛo
funda teſtãtiũ.Smaragdoꝝ viroꝛe:caraunio⸗
rũ flãmis:hyacinthoꝝ pelago:ad q ardẽt ⁊ in⸗

ſaniũt ſtudia matronaꝝ. Nũc ãt qꝛ ſeculũ reli⸗

qᷣſti: ⁊ ſco poſt baptiſmũ gdu: iniſti pactũ cuʒ
aduſario tuo dicẽs ei:renũcio tibi dyabole 1 ſe
culo tuo: ⁊ põpe tue: ⁊ oꝑibus tuis. Serua fe⸗

dus qð pepigiſti: ⁊ eſto ↄſentiẽs pactũq; cuſto
diẽs cũ aduerſario tuo:duʒ es in via huius ſe⸗
culi ne foꝛte tradat te iudici: ⁊ 8 ſuo aliqͥd vſur
paſſe ↄuincat.tradariſq; miſtro: qͥ ipᷣe ẽ inimi⸗
cus ⁊ vindex:⁊ mittaris in carcerem: ⁊ in tene
bꝛas exterioꝛes:q̃ qto a Epᷣo vo lumine ſepa⸗
mur. tãto nos maioꝛi honoꝛe circũdãt:⁊ nõ in
de exeas:niſi ſoluas nouiſſimũ qdrantẽ. i. mini
mũ qðq; delictũ:qꝛ ⁊ ꝓ ocioſo vᷣbo reddituri

ſumus rõnẽ in die iudicij. Hec dicta ſunt nõ in

fauſto ↄ te vaticinio:b pauidi cautiq; monito⸗-
ris officio: ea q; in te qᷓ tuta ſunt: foꝛmidantis.
Si ſpũs inqͥt ptãtẽ hñtis aſcẽderit ſuꝑ te:locũ

tuũ ne dimiſeris. Quaſi in ꝓcinctu ⁊ in acie ſta
mus ſꝑ ad pugnã. Ault nos loco mouere ho⸗

ſtis: ⁊ ð gᷓdu accedere:ſᷣ ſolidãda veſtigia ſunt

2 dicẽdũ ſtatuitſ upꝛa petrã pedes meos: ⁊ pe-⸗
tra refugiũ lepoꝛibus.ꝓ

qͥ multi Erinacios le⸗
gũt aĩal ꝑuũ ⁊ fuga:⁊ pctõꝝ ſentibus ꝑguatũ.
Sʒ ideo Jeſus ſpinis coꝛonatus ẽ᷑: ⁊nra deli⸗
cta poꝛtauit:⁊ ꝓ nob doluit: vt ð ſentibusa tri

bulatõibus feiaꝑꝝ: ad qᷓs ð: in anxietatibꝰ do

loꝛibus pies mulier: ⁊ ad viꝝ ↄuᷣſio tua: ⁊ ipe
tui dñabit᷑:roſe vᷣginitatis: ⁊ lilia caſtitatisna
ſcerent᷑. Añ ⁊ ſpõſus paſcit᷑ int lilia:⁊ int᷑ eos
q̊ͥ veſtimẽta ſua nõ comqͥnauerũt. ygines eni,-
ꝑmãſerũt:audierũtq; pᷣceptũ cãdida ſint ſʒ ve
ſtimenta tua: ⁊ q̃ſi auctoꝛ vᷣginitatis ⁊ pnceps
loquit᷑ ↄfidẽter. Ego flos capi ⁊ liliũ ↄuallium

Werra igif lepox e: qͥ in pſecutõibus fugiüt ö

ciuitate in ciuitatẽ. Nec timẽt illud ꝓpheticuzʒ
Perijt fuga a me.Mõtes at excelſi ceruis x
colubꝛi cibus ſunt:qͥs educit puer ꝑuulus ð fo
ramine qñ pardus ⁊ hedus redeſcũt ſił: ⁊ bos
⁊ leo comedũt paleas:vt neãqᷓ; bos diſcat feri

tatẽ:bᷣ leo doceat᷑ mãſe. uetudinẽ. Reutamurad
ꝓpoſitũ teſtimoniũ.Si ſpũs ptãtẽ hñtis aſcẽ⸗

derit ſup te: locũ tuũ ne vimiſeris. Moſt q; ſe⸗
quit᷑:qꝛ curatio qeſcere facit pctã maxia. QAui

vſiculus hüc hʒ ſenſum. St in cogitatões tuags

coluber aſcẽderit:omni cuſtodia ſerua coꝛtuu.

2⁊cũ Pauit canito Ab occultis meis mũdame
dſñie: ⁊ ab alienis ꝑce ſeruo tuo ⁊ ad pctm maxi

mũ qð opꝑe ꝑpeiratneqqᷓ; ꝑuenies.ſ incẽtiua

vitioꝝ ſtatim in mẽte iugulab: puulos baby

lonios allides ad petrã: in ſerpentis veſtigia

nõ reꝑiunt᷑: cauteq; dno ꝓmittes ſmethöfue. D

Daars

rint dñati:tũc immaculatus ero:emundaboꝛa

delicto maxio.hᷣ ẽ qð alibi ſcpᷣtura teſtat᷑. Pec
cata patꝝ redda in ſilios:in tertiã ⁊ q̃rtã gnati⸗

onẽ.vt cogitatões nr̃as mẽtiſq; decretũ:nõſſta
tim puniat ſᷣ reddat in poſteris.i.in malis oꝑpi⸗ Olſee.Oe ates äãſi ch
rũii:q dei miſericoꝛdia ⁊ ieiunioꝝ frigoꝛe reſtrin
gunt᷑.lhec ſunt ignita dyaboli iacula:q̃ ſimul ?

bus ⁊ in delictoꝝ ꝑſeuerãtia.qñ ꝑ Amos loq̃⸗
tur ſuꝑ tribus ⁊ q̃ttuoꝛ impietatibus illius ⁊il

lius ciuitatis:nõne aduſaboꝛ eã:hec curſim ꝗᷓ
ſi de pꝛato pulcherrimo ſcãꝝ ſcripturaꝑꝝ puos

floꝛes carpſiſſe ſufficiat: ꝓ ↄmonitõne tui.⁊ vt

claudas cubiculũ pectoꝛis: ⁊ crebꝛo ſignaculo

munias fronteʒ tuã.ne exterminatoꝛ egypti in
te locũ repiat:ſ pᷣmnogenita q̃ apð egyptios pe⸗
reüt:in tua mẽte ſaluẽt᷑.⁊ dicas cũ ꝓpha.Pa⸗
lq: exurge gloꝛia mea Exurge pſalteriũ ⁊ cytha
ra.quã aſſumere iubet᷑ ⁊

las pᷣſtine feditatis cum etro amaris lachꝛy

mis abluat. Veꝑ nos ignoꝛemus penitentiam
ne facile peccemus. IJlla q̃ſi ſcdᷣa poſt naufra⸗

2

giuũ miſeris tabula ſit: in vgine integra ſeruet
nauis.Aliud eſt qᷓrere qð ꝑdideris:aliud poſſi

Dere:qð nũqᷓ; amiſeris. VUñ ⁊ apls caſtigabat
cCLoꝛpus ſuũ: ⁊ in ſeruitutem redigebat: ne alijs
pᷣdicãs ipᷣe repꝛobus inueniat᷑:coꝛꝑiſq; ex ꝑſo

na gñiis huani inflãmatus ardoꝛibus loqbat᷑
Miſer ego hõ qͥs me liberabit de coꝛꝑe moꝛ⸗

nInss huius: Et iteꝝ. Scio qꝛ nõ habitat in me B
eſt in carne mea bonũ. Aelle em adiacet mihi.
vt faciã aũt bonũ neq̃qᷓ;. Neq; em̃ qð volo bo⸗

nũ:ſᷣ qð nolo malũ:hoc facio. Et denuo.Qui

in carne ſunt: deo placere nõ pñt. Aos aũt nõ
eeſtis in carne:ſ in ſpũ.ſi tñ ſpũs dei habitat in
vob. Poſt cogitationũ diligẽtiſſimã cautionẽę
ſeiunioꝝ tibi arma ſumenda ſunt.⁊ canẽdũ cũ

HBauid. Humiliaui in ieiunio aiaʒ meã. ⁊ cine
rem taq; panẽ mãducaui.⁊ cũ moleſti erãt mi⸗
hi induebar cilitio. Eua ꝑ cibũ eiecta ẽ de ꝑadi

ſo. Helias qdraginta dieꝝ exercitatus ieiunio

ligneo curru rapit᷑ in celũ. oyſes qdraginta
Diebus ac noctibus:familiaritate ⁊ mone dei

Paſcit ꝗn ſeueriſſimũ pbas quod vꝛ. Hon in

Polo pqe viuit homo. in omni vbo quod ꝓce⸗
Ddit de oꝛe dei. Saluatoꝛ generis humani:qͥ w⸗
tutem ⁊ ↄuerſatõis ſue nobis reliquit exẽplũ:

poſt baptiſmũ ſtatim aſſumit᷑ a ſpũ:vt pugnet
3 dyabolũ: ⁊ opꝛeſſum eũ atq; ↄtrituʒ tradat
diſcipulis ↄculcandũ. VUñ ⁊ apłs loquit᷑ Deꝰ
duit ↄteret ſathanã ſub pedibus nr̃is velociter

Et iñ hoſtis antiquus poſt. xl. dieꝝ ieiuniũ:p

cibũ molit᷑ inſidias. dicit. Si filius dei es die
vyt lapides iſti panes fiãt. In lege mẽſe. vij. pꝰ
clãgoꝛẽ tubaꝝ.x. die mẽſis totius gẽtis hebꝛee

ieiuniũ ẽ.⁊ exterminat᷑ aia illa de pplo ſi uo:que

ſuaturitatẽ pᷣtulerit ↄtinẽtie. In Job ſcvᷣtũ ẽ de

ratũ coꝛ meũ deus:ꝑatũ coꝛ meũ cãatabo ⁊ pſal

ne Tyrus multis pctõꝝ
pfoſſa vulneribus: vt agat penitentiã: macu

dꝛacone. vᷣtus eius in lũbis eius: ⁊ foꝛtitudoll

lius ſuꝑ vmbilicũ vẽtris eius. Aduũſum iuue⸗

nes ⁊ puellas etatis ardoꝛe hoſtis n abutit᷑:. -

inflãmat rotã natiuitatis nr̃e.⁊ implet illud in
Oſee.Oẽs adulterãtes qſi clybanus coꝛda eo

vulnerãt ⁊ iuflãmãt.Et a rege Babylonio tri⸗

bus pueris pᷣꝑant᷑.qͥ ſuccẽdit foꝛnacẽ.xlix.cu⸗
bitoꝝ hñs ipᷣe ſeptẽ hebdomadas ad ꝑditõeʒ.
js dñs obſeruari iuſſerat adſalutem. Sʒ quõ

ibi qrtus ſpẽʒ hñs q̃ſi fili hois immẽſos miti⸗
gauit ardoꝛes:⁊ int᷑ camini eſtuãtis incẽdium

docuit flãmas caloꝛẽ amittere:⁊ aliud ocułcõ⸗
minari: aliud pᷣbere tactui:ſic ⁊ aio vᷣginali:ro

re celeſti: ⁊ ieiunioꝝ frigoꝛe:caloꝛ puellaris ex
tinguit᷑: ⁊ in humano coꝛꝑe angeloꝝ imꝑat᷑ cõ
uerſatio.Quã ob rẽ ⁊ vas electõis de vᷣginib⸗

yltra naturã ẽ:nõ exercere:qð na·a ſis. Inter⸗

ficere in te radicem tuã:⁊ ſola vginitatis poma

decerꝑe:neſcire thoꝝ:oẽm viroꝝ hoꝛrere ↄta⸗
ciũ: ⁊ in coꝛꝑe viuere ſine coꝛꝑe.Neq; vo im⸗
moderata tibi imꝑamus ieiunia.⁊ enoꝛmem ci
boxꝝ abſtinẽtiã qbus ſtatim coꝛꝑa delicata frã⸗
gunt᷑.⁊ añ egrotare incipiũt: qᷓ; ſcẽ ↄuerſatõis
iacere fundamẽta.phᷣoꝛũq; ſnia eſt uο α

TW& ρε ααεπο X“̈αααμdωd ο /vol: q

latinus ita põt ſermo reſonare moderatas eſſe

vᷣtutes:excedẽtes modũ atq; menſurã inter vi
tia reputari. AUñ ⁊ vnus de ſeptẽ ſapientibus.
AHASVNGαV.i. ne d ait nimis. Qõð tã celebꝛe

factũ eſt: vt comico q; vᷣſu expᷣſſum ſit. Sic de⸗
bes ieiunare vt non palpites.⁊ reſpirare vix

poſſis.⁊ comitũ tuaꝝ vel poꝛteris vl traharis
manibus.ᷣ vt fracto coꝛꝑis apetitu: nec in le⸗
ctione:nec in pſalmis:nec in vigilijs:ſolito qͥd

minus facias. Jeiuniũ non ꝑfecta vᷣtus:ſᷣ cete

raꝝ vᷣtutũ fundamentũ ẽ.⁊ ſciſicatio:atq; pu⸗

dicitia.ſine q̃ nemo videbit deũ.gꝗdus pᷣbet ad

ſumma ſcãdẽtibus.nec tñ ſi ſola fuerit:vgineʒ
poterit coꝛonare. Legamus euãgeliũ ſapiẽtiũ
⁊ ſtultaꝝ vᷣginũ:q̃ꝝ alie cubiculũ ſponſiingre⸗
diunt᷑. alie bonoꝝ opeꝝ:oleũ n hñtes: extin⸗

ctis lẽpadibus excludunt᷑.La as eſt ſuꝑ ieiu⸗
nijs cãpus:in q̊ ⁊ nos ſepe cucurrimus:⁊ mul⸗

toꝝ ꝓpꝛij habent᷑ libꝛi:ad quoꝝ te mittimus le
ctionẽ vt diſcas qͥd boni habeat ↄtinẽtia: ⁊ qͥd

ecõtrario mali ſaturitas. Imitare ſpõſum tuũ
Eſto auie mriq; ſubiecta.Nullũ viroꝝn⁊ maxi
me iuuenũ: niſi cũ illis videas. Nullum ſcias:
quẽ illi neſciãt. Secularis q; ſnia eſt:eadẽ vel⸗
le:⁊ eadẽ nolle:ea demũ firma amicitia ẽ: vt ap
peteres vᷣginitatẽ: vt xpᷣi pᷣcepta cognoſceres.

vt ſcires qͥd tibi expediret:qͥd eligere deberes.

illaꝝ te exempla docuerũt.ſctã domi inſtruxit

UI

gerlatie
“ eſt
chonon⸗
coſiſün
frucuus

ſchlüſe

mnilibus⸗
inbuno
opl.H⸗
fentis:
ſmuneti
chorchtt
lligankrq;
ttatentrun
,lderidi
pit Seun
atlocs.E
aochensn
ofregui
dicttie, Ri
Gtauttast
Cnloriü:r
ategrecn
taüſener
taſua ſen
laſeueni
affecus⸗
poꝛis hun
damurmm
nopoſſun
nianolte
nooccida
tſter ſnen
fuumn reor⸗
rhie calc⸗
cſeycolore
höeadboni
Meſepfeen
dapauptbus
iſene Ztu
ſecin tpuu

hecluci ;

otbidlii

giegteonig

Avinqt

Ponopain

luersing
ſenemn
ctumeſteg

Vencebon

dapanib
uunie

ſuecognan

ſesiöpan
böngtni

gnf
n
akenim
kningalu
lunenien
logffihne
Ahalgiin

reſnin

S

iſenig
aiudnii
tum ge
Mimnigni
lckuitstänm
Netalulecks⸗
Kriizarin

— ==

ignmiſen

nuW
Ce Ne
jeinna tmonat
moopeanßt
nin li gti⸗
Giine
GCNNN.dN

*

enoenut

—

Lgnmirigni

Neſcniſen.
Nins Chüͤcin
aöſinſ⸗
Nurs,1prun
gan⸗ m
waitutteſtee
urlini
inufen

tichendad,

waizuftin
ſoaſvet en
ocuiglilin

4
H

Tractatus Vy

zuerſatio. Nõ igit᷑ ſolum putes tuũ eſſe:quod

tuum eſt: eaꝝ que ſus in te expᷣſſe pudicitiam
⁊ honoꝛabiliũ nuptiaꝝ cubiliſq;ʒ immaculati pᷣ

cioſiſſimi germinauere te floꝛẽ qͥ ꝑfectos affert
fructus ſi humiliaueris te ſub potẽti mãu dei:

⁊ ſcpᷣtũ ſp memineris.ſuꝑbis deus reſiſtit.hu⸗

milibus aũt dat graʒ.vbi aũt gra:nõ operũ re⸗

tributio:ſᷣ donãtis ẽ largitas vt impleat᷑ dictũ
apli.Nõ eſt volentis neq; currẽtis:ſᷣ dei miſe⸗

rentis:⁊ tñ velle ⁊ nolle nr̃m eſt:ipᷣmq; qð no⸗
ſtrum eſt:ſine dei miſeratõe nr̃jm nõ eſt.Eunu⸗
choꝝ q; tibi ⁊ puellaꝝ ac ſeruuloꝝ moꝛes mag
eligant᷑:qᷓ; vultuũ elegãtia.qꝛ in omni ſexu et

etate ⁊ truncatoꝝ coꝛpoꝝ violẽta pudicitia :aĩ

ↄſiderãdi ſunt.qͥ amputari niſi xpᷣi timoꝛe non
pñt. Scurrilitas atq; laſciuia: te pñte nõ habe
at locũ. Nunqᷓ; verbũ inhoneſtũ audias:aut ſi

audieris nõ iraſcaris. Perdite mẽtes hominũ

vno frequẽter leuiq; ſermõe tẽptat clauſtra pu

dicitie. Ridere ⁊ rideri ſecularibus derelique.
Grauitas tuã ꝑpſonã decet. Catonẽq; illũ dico

cenſoꝛiũ:⁊ vr̃e quondã vꝛbis pᷣncipẽ: qͥ extrẽa

etate grecas lr̃as nõ erubuit Cenſoꝛ.nec deſpe

rauit ſenex diſcere:⁊.M.Craſſum ſemel in vi

ta ſua ſcribit riſiſſe Lucilius:fuerit illa affecta
ta ſeueritas:⁊ głaʒ querens aurãq; plarẽ nos

affectus ⁊ ꝑturbatões qᷓ;diu in tabernacło coꝛ
poꝛis huius habitamus:⁊ fragili carne circun
damur moderari ⁊ regere poſſumus: ãputare

nõ poſſumus. Vñ ⁊ pſalmiſta dicit. JIraſcimi⸗

ni ⁊ nolite peccare.Qð apłus diſſerẽs.ſol inqͥt

nõ occidat ſuꝑ iracundiaã vr̃aʒ:qꝛ ⁊ iraſci hois
eſt: ⁊ ſinem iracũdie imponere:xpᷣiani.Super
fluum reoꝛ te monere q auaritiã:cũ gñis tui ſit

⁊ hr̃e ⁊ calcare diuitias:⁊ aplłs doceat auaritiã
eſſe ydoloꝝ cultũ.Dñſq; rñdeat ſciſcitãti:mgr

bõe:qͥd boni faciens vitã eternã poſſidebo: Si
vis eſſe ꝑfectus:vade ⁊ vẽde omia qͥ habes:⁊
da paupꝑpibus:⁊ habeb theſauꝝ in cel:⁊ veni ſe

q̃re me. Apłici faſtigij ẽ ꝑfecteq; vᷣtutis vẽde⸗

re oĩa:⁊ pauꝑibus diſtribuere.⁊ ſic leuem ⁊ ex

peditũ cũ R*“do ad celeſtia ſubuolare. Nobᷣ im
mo tibi diligẽs credita ẽ diſpẽſatio.qᷓ;q; in hoc
oĩ etate omiq; pſone libertas arbitrij relicta ſit

WBi vis inqᷣt eſſe ꝑfectus:nõ cogo:non imꝑo:ſ

ꝓpono palmã:ondo pᷣmia: tnũ ẽ eligere ſi vo⸗
lueris in agone atq; certamine coꝛonari.Et cõ
ſideremus qᷓ; ſapiẽter ſapiẽtia ſit locuta vende
q̃ habes.Cui iſta pᷣcipiunt᷑: Nempe illi cui di⸗

ctum eſt:ſi vis eſſe ꝑfectus nõ ꝑtẽ bonoꝝ tuoꝝ

vende:ſᷣ omnia.Cũq; vẽdideris qͥd ſequit᷑:⁊
da pauꝑibus:nõ diuitibus:nõ ꝓpinqᷣs:nõ ad
luxuriã:ſᷣ ad neceſſitatẽ. Siue ille ſacerdos ſit
ſiue cognatus ⁊ affinis:nihil in illo aliud ↄſide
res qᷓ; pauꝑtatẽ. Laudẽt te eſurientiũ viſcera:
nõ ructãtiũ opulẽta ↄuiuia. In actibus aploꝝ

Fo. CxH.II

qñ dñi noſtri adhuccalebat cruoꝛ: ⁊ feruebat
recẽs in credẽtibus fides: vẽdebãt oẽs poſſeſſi
ones ſuas.⁊ pᷣcia eaꝝ ad apłoꝝ deferebant pe

des:vt oñdãt pecunias eſſe calcãdas:dabat᷑ q;

ſingulis put cuiq; opus erat.Ananias ⁊ Saop
phyra diipẽſatoꝛes timidi:immo coꝛde dupli⸗

ci:⁊ ideo ↄdẽnati.qꝛ poſt votũ q̃ſi obtulerunt
ſua:⁊ nõ eius cui ſemel ea vouerãt:ꝑtẽq; ſibi a
liene ſubſtãtie reſeruauerũt metuẽtes famam:
quã vera fides nõ timet pñtẽ meruere vindictã
nõ crudelitate ſnie:ſᷣ coꝛreptõis exẽplo.Beni⸗

q; ⁊ apłlus Petrus neqqᷓ; impᷣcat᷑ eis moꝛtem:
vt ſtultus pᷣs calumniat᷑:ſᷣ dei iudiciũ ꝓphe⸗

tico ſpũ annunciat:vt pena duoꝝ hominum ſit

doctriua multoꝝ:ex eo tꝑe quo vᷣginitati ꝑpe

tue ↄſecrata es:tua nõ tua ſunt:immo vere tua

qꝛ Rʒpᷣi eſſe ceperũt:q̃ auia viuẽte vel mr̃e ipᷣa⸗
rum arbitrio di ſpẽſanda ſunt. Sin aũt obierit
⁊ ſomno ſanctoꝝ reqͥeuerint (ſcio em̃ h̊ illas op
tare vt te habeãt ſuꝑſtitẽ) cũ etas maturioꝛ fu⸗

erit ⁊ voluntas gquioꝛ:firmioꝛq; ſnĩa:facies qð

tibi viſum fuerit.immo qð dñs imꝑat:ſcitura

nihil te habiturã: niſi qð in bonis oꝑibus ero⸗
gaueris. Alij edificent eccłias:veſtiant ꝑietes:
marmoꝝ cruſtis:columnaꝝ moles aduehant:

earũq; deaurent capita:pᷣcioſum oꝛnatum nõ
ſentẽtia:eboꝛe argẽtoq; valuas:⁊ gẽmis aura⸗

ta diſtinguãt altaria. HNõ repᷣhendo:nõ abnuo
Anuſquiſq; in ſenſu ſuo abũdet meliuſq; eſt

facere:qᷓ; repoſitis opibus incubare.ſᷣ tibi alið

pꝓpoſitũ eſt. Ep̃m veſtire in pauꝑibus:viſita⸗
re in languẽtibus:paſcere in eſuriẽtibus:ſuſci⸗

pere in his qͥ tecto indigẽt: ⁊ maxie in domeſti⸗
cis fidei. vginum alere mõaſteria.ſeruoꝝ dei ⁊

paupeꝝ ſpũ habere curã:qͥ diebus ⁊ noctibus
ſeruiũt dño tuo.qͥ in terra poſiti imitant᷑ ange⸗

loꝝ ↄuerſatõeʒ. ⁊ nihil aliud loquunt᷑: niſi qYA
ad laudes dei ꝑtinet:hñteſq; victũ ⁊ veſtitum

his gaudẽt diuitijs:q̃ͥ plus habere nolũt: ſi ſiũ

ſeruãt ꝓpoſitum. Alioqᷣn ſi ãplius deſiderant

his q̃ neceſſaria ſunt ꝓbant᷑ indigni.Hec ad v

ginẽ diuit: ⁊ xginẽ nobilẽ ſuʒ locutus. Nunc
tm ad vᷣginẽ loquar.i.nõ ea qͥ ex te:ß in te ſunt
Conſiderãs ppter pſalmoꝝ ⁊ oꝛõnis oꝛdineʒ

qð tibi hoꝛa iertia:ſexta:nona:ad veſpeꝝ me⸗
dia nocie ⁊ mane ſꝑ ẽ exercendũ:ſtatue qꝗð ho⸗
ris ſcãʒ ſcpturaꝝ ediſcere debeas qᷓ;to tꝑe lege
re.non ad laboꝛẽ:ᷣ ad delectatõeʒ ⁊ inſtructio

nem aie.Cũq; hec finieris ſpatia: ⁊ frequenter

te a figẽda genua ſollicitudo anime ſuſcitaueris
habeto lauã ſp in manibus vel ſtaminis police

fila deducito: vel ad toꝛ’quenda ſubtegmina in

alueolis fuſa vtant᷑ aliaꝝq; neta: aut in globũ

collige:aut texẽda cõpone.Que texta ſunt re⸗
ſpice.q̃ errata rephẽde.q facienda ↄſtitue. St
tãtis oꝑis varietatibus fueris occupata: nũqꝙ
8

Pars

dies tibi longi erunt. H ᷓuis eſtiuis tẽd ant᷑ ſo⸗
libus:bꝛeues videbant᷑:in qbus aliqͥd oꝑis pᷣ⸗

termiſſum nõ cẽ.hec obᷣuãs ⁊ teipᷣaʒ ſaluabis
⁊alias:⁊ eris magiſtra ſancte ↄuerſatõis.mul

tarumq; caſtitatem lucrum tuũ facies. Scpᷣtu
ra dicẽte. In deſiderijs eſt ois aia ocioſi.nec ic

circo tibi ab oꝑe ceſſandum eſt.qꝛ deo ꝓpitio
nulla re indiges. ſᷣ ideo cum omnibus laboꝛan F
omnes fraudulentias eoꝝ ⁊ cuniculos quibus

dum eſt: vt ꝑ occaſionem opꝑis nihil aliud cogi
tes:niſi quod ad dñi ꝑtinet ſeruitutẽ. Simpir
loq̃r. Quãuis oẽʒ cẽſum tuuʒ in paupꝑes diſtri⸗

buas.nihil apud Ep̃m erit pcioſius:niſi qu.d

manibus tuis ipᷣa ↄfeceris: velin vſus ꝓpᷣos.
vel in exemplũ vginuʒ ceteraꝝ: vel quod auie
mMriq; offeras:maioꝛa ab eis in refectõe paupe

rum:pcia receptura penep̃terij:quod vel pᷣci⸗

puum eſt. DHum eſſes puula ⁊ ſancte ⁊ btẽ me⸗

moꝛie Anaſtaſius ep̃s Romanã regeret eccle⸗

ſiam:de oꝛientis ꝑtibus hereticoꝝ ſeua tempe
ſtas ſimplicitateʒ fidei:q̃ apłi voce laudata eſt

polluere ⁊ labefactare conata eſt. Sʒ vir ditif
ſime pauꝑtatis ⁊ aplice ſolicitudis ſtati noxiũ

Peculit caput ⁊ ſibilãtia hydre oꝛa ↄpeſcuit.Et
q vereoꝛ: immo rumoꝛe cognoui:in qbuſdam
adhuc viuere ⁊ pullulare venenata plantaria.

illud te pio charitatis affectu pᷣmonendã puto

vt ſancti Innocẽtij:qͥ apłice cathedre: ⁊ ſupꝛa
Dicti viri ſucceſſoꝛ ⁊ filius ẽ:teneas fidẽ.nec pe
regrinam: q;uis tibi pꝛudẽs callidaq; videarl.

doctrinam recipias. Solẽt em huiuſcemodi ꝑꝓ
angulos muſſitare. ⁊ qſi iuſticiã dei q̃rere.cur

illa aia in illa ẽ nata ꝓuincia. Quid cauſe exti⸗
tit: vt alij de xpᷣianis naſcant᷑ parẽtibus.alij in

ter feras ⁊ ſeuiſſimas natões:vbi nulla dei no⸗

ticia ẽ.Cũq; hoc q̃ſi ſcoꝛpionis ictu ſimplices q̃

vſq; ꝑcuſſerint: ⁊ fiſtulato vulnere iocũ ſibi fe⸗
cerint:venena diffundũt. Putaſne fruſtra in⸗

fans ꝑuulus:⁊ qͥ vix mr̃eʒ riſu:⁊ vultus hyla⸗

ritate cognoſcat:qͥ nec boni aliqͥd fecit:nec ma⸗

li: demõe coꝛripit᷑:moꝛbo oppꝛimit᷑ regio: ⁊ ea

ſuuſtinet que videmus impios hoies nõ ſuſtine

ree: ⁊ ſuſtinere deo ſeruientes: Sin aũt iudicia
ſunt inquiũt dñi vera:iuſtiſicata in ſ- emetip̃is:

2 nihil apud deũ iniuſtũ eſt:ipa rõne compelli

mur: vt credamus animas fuiſſe in celeſtibus.
⁊ ꝓpter qᷓdã antiq̃ peccata damnatas in coꝛpo
ribus hũanis.⁊ vt ita loqᷓmur:ſepultas.noſq;
in vallelachꝛymaxꝝ penas luere veteꝝ pctõꝝ.
Vnñ ⁊ ꝓpha dicit:pᷣuſq; humiliarer ego pecca⸗

ui. ⁊ educ de carcere aĩaʒ meã ⁊ iſte peccauitvt

cecus ex vtero naſceret᷑:an parẽtes eiꝰ: ⁊ cete⸗
ra his ſiłia. ec impia ⁊ ſcelerata doctrina oli

in egypto ⁊ oꝛiẽtis ꝑtibus vᷣſabat᷑.⁊ nũc abſcõ

dite ꝗſi in foueis viperaꝝ apud pleroſq; vᷣſat᷑.
illarũ q; ꝑtiũ polluit puritatem. ⁊ q̃ſi heredita
rio malo ſerpit in paucis: vt ꝑueniat ad pluri⸗

●

III

mos.Quã certus ſum:ꝙ ſi audieris:nõ recipi
as. habes em apud deũ magiſtras.quaꝝ fides
noꝛma doctrine eſt. Intelligis qͥd loq̃r. Oabit
em̃ tibi deus in oibus intellectũ.nec ſtatim ad
uerſum ſeuiſſimã hereſim: ⁊ multo his neqoꝛa
quÿue dixi: rñſionẽ oꝛdinis flagitabis.ne non tm
n wnlis videar qᷓ; ↄmouiſſe.cum pñtis opꝑis
1

t inſtruere vginẽ:nõ hereticis rñdere.Ceteꝝ

*

nitunt᷑ ſubuertere veritatẽ: in alio ope deo ad⸗
iuuante ſubuertimus. Qõ ſi volueris: ꝓmpte

libenterq; mittemus. Altroneas em̃ aiunt pu⸗

tere merces:⁊ pᷣcia facilitate decreſcũt: que ſp
in raritate maioꝛa ſunt. Solet inter pleroſq; eſ
ſe certamẽ vtrum ſolitaria: an cum multis vita
melioꝛ ſit:quaꝝ pᷣoꝛ pᷣfert᷑ qdẽ ſcðᷣe:bᷣ in viris q̃
dem piculoſa ẽ. ne abſtracti ab hominũ frequẽ
tia ſoꝛdidis ⁊ impijs cogitatõnibus pateant.⁊
pleni arrogãtie.⁊ ſuꝑcilij cũctos deſpiciãt:ar⸗
mẽtq; linguas ſuas:vel clericis vel alijs mona
chis detrahẽdo. Be qͥbus rectiſſime ðꝛ.filij ho
minum dẽtes eoꝝ arma ⁊ ſagitte:⁊ lingua eoꝝ
gladius acutus. Quãto magis in feis: quaruʒ
mutabilis fluctuanſq; ſnia:ſi ſuo arbitrio relin
quat᷑:cito ad deterioꝛa delabit᷑: Noui ego in v
troq; ſexu ꝑ nimiã abſtinẽtiam: cerebꝛi ſanita⸗
tẽ in qbuſdam fuiſſe vexatam. Pꝛecipueq; in
his:qͥ in humectis ⁊ frigidis habitauerunt cel
lulis:ita vt neſcirẽt:qͥd agerẽt:qͥ ve ſe vterent.
quid loqui:qͥd tacere deberent. Certe ſi rudes
ſecularium lr̃arum:de tractatibus hoĩm diſer⸗

toꝝqᷣwiam legerint: vboſitatem ſolam diſcũt
abſq; noticia ſcbturarum. Et iuxta vetus elo⸗
gium cum loqui neſciant:tacere nõ pñt:docẽt⸗

qᷓ; ſcripturas quas non intelligũt.⁊ cum alijs

pſuaſerint:eruditoꝛum ſibi aſſumunt ſuꝑciliũ
pus imꝑitoꝛum magiſtri:qᷓ; doctoꝛum diſcipu

li. Bonum ẽ igitur obedire maioꝛibus: parere

pꝓfectis:⁊ poſt regulas ſcripturaꝝ vite ſuetra⸗

miteʒ ab alijs diſcere:nec pᷣceptoꝛe vti peſſimo

ſcʒ pᷣſumptõe ſua. De talibus feminis ⁊ aplus
loquit᷑:q̃ circumferuntur omni vẽto doctrine:
ſp diſcentes:⁊ nunq; ad ſciẽtiam veritatis per

ueniẽtes. Matronarum maritis a ſeculo ᷣuiẽ

tium tibi conſoꝛtia declinẽtur:ne ſollicitet᷑ ani⸗
mus:⁊ audias:quid vel maritus vxoꝛi:vł vx⸗
oꝛ locuta ſit viro. Nenenate ſunt huiuſcemodi
confabulatões. Suꝑ quarum damnationẽ ſe⸗
cularẽ vſum aſſumẽs apoſtolus fecit eccleſia⸗
ſticum. Coꝛrumpunt moꝛes bonos confabula
tiones peſſime.Cuius iambici metrum dum v
bum ſeruat ex vbo:neq̃qᷓ; expᷣſſit latina traſla⸗
tio. Graues femine ⁊ maxime vidue ac vgies
tibi comites eligãtur:q̃rum ꝓbata ẽ conuerſa⸗
tio:ſermo moderatus:ſancta verecundia. Fu
ge laſciuiã puellaꝝ:q̃ oꝛnãt capita.crines a frõ

Ge

eedinirtl
ſelii
ciſpa
i d
chrnil
ii
cedens
luenn
latfacen.
eſtpatente,
Velitenon
quohecin
ſcas:nec
celerepne
calamiſtn
ladeqbun
bioler qnꝑ
godeuitet:
nn viſtatio
hümelppe
fecrapan
runn Mecl
deinipen
nögunc
ppepicn
goonisqq
monaſte
nunqſo
necolum
ſtatiminn
oꝛeſatorel
gegez:rl
ſngas yg
füplorpe
diunkqan
ſcäpenitus
depinite
uniitez⸗
noquanme
ſe Quiſenn
ſſeinelige

benteraudin

beſatust.
feclamanti
ermanet
Ponnesac
poteravin
pfluo kade⸗
plurimäne
Gi de woi
humn ſerm
nguis öa
gnitnte,⸗
iggredeh,

analegl

nloogene .

utemn
cgentinn
agcſi gteß
uinegage
Manmmläsin
Kicznnnti
icdonttüfene
Whusgnen:
iaedeſkire⸗
trdsatisnon
ſenlneheiliho
ſagnringuee
gisfingan
ſilnomnpntn
bii Raucge
nnterſui⸗
n. Pehrgn
dshetumn
girelehten
aen. Carſnts
aathnsbrind
ſtuenſchndi
Etiutuneut
eenrtoiri⸗
liittan i
aumun pe i
un Nope
ionbus:Ae
rig Meſten⸗
woreape
1sfenins n
ived dan
oumwin
numiiszſlli
urneſcluun
utusru
eſuntbaiuch
run dam
ſolusfe

—

=—
☛

—
==
=
S=

9
4

SE

S

S=
=
=

1

4

☛ ==

—
=S=

4

=R
—
—
—

S=S.

4

= c
SE

—
☛
=
—
—
—
=
S=

=
= — r =

—,,—
—

Tractatus V

te dimittũt:cutẽ poliũt:vtunt᷑ pigmẽtis:aſtri⸗ int idü::
ctis lũbis:calciatis pedibus:⁊ a ppꝛehẽſis ma-⸗·

ctas hñt manicas:veſtimẽta ſine ruga:ſoccoſ⸗

q; criſpãtes:vt ſub noĩe vᷣginali vẽdibilius pe
reãt. Poꝛes em̃ ⁊ ſtudia dñaꝝ plerũq; ex an⸗

cillaꝝ ⁊ comitũ moꝛibus iudicant᷑.Illa tibi ſit
pulchꝛa:illa amabilis illa hñda int᷑ ſocias que
neſcit eſſe ſe pulchꝛã: q̃ negligit foꝛme bonũ:⁊
ꝓcedens ad publicum nõ pectus ⁊ colla denu
dat:ne pallio reuoluto ceruices aꝑit: ſᷣ que ce⸗
lat faciem:⁊ vix vno oculo qui vie neceſſarius
eſt patente ingreditur. Dubito an loquar. Sʒ
velim:nolim. quia crebꝛo ſit: dicendum ẽ non
quo hec in te timere debeã: que iſta foꝛſitan ne

ſcias:nec vnqᷓ; audieris:ſᷣ quo ꝑ occaſionẽ tui

cetere pᷣmonẽde ſint. Cincinnatulos pueros ⁊
calamiſtratos:⁊ ꝑegrini muris olẽtes pellicu⸗

la:de qͥbus illud arbitri eſt:non bñ olet:qui ſp

bñ olet:q̃ſi q̃ſdam peſtes ⁊ venena pudicitie vᷣ

go deuitet:vt taceam ð ceteris quoꝝ impoꝛtu⸗

na viſitatio: ⁊ ſe infamat ⁊ alias:vt etiam ſi ni
hil mali ppetret᷑:tñ hoc ſit vłmaximum malũ

fruſtra patere maledictis: ⁊ moꝛſibus ethnico
rum. MNec hoc de oibus dicimus:ſᷣ de ijs às ec

cleſia ipᷣa repᷣhendit:qͥs int erdũ abijcit. In q̊ͥs
nõnunqᷓ; ẽoꝝ ⁊ pᷣbbyteroꝝ cenſura deſeuit vt
ꝓpe piculoſius ſit laſciuis puellis ad loca reli⸗
gionis qᷓ; ad publicum ꝓcedere:que viuunt in

monaſterio:⁊ quaꝝ ſimul magnus ẽ numerus

nunqᷓ; ſole:nunqᷓ; ſine mre ꝓcedunt. SDe agmi
ne columbaꝝ crebꝛo accipiter vnaʒ ſeꝑat:quã
ſtatim inuadat ⁊ laceret:⁊ cuius carnibꝰ ⁊ cru

oꝛe ſaturet᷑. Moꝛbide oues ſuum relinquunt

gregeʒ:⁊ lupoꝝ faucibus deuoꝛant᷑. Scio ego
ſanctas vgines que diebus feſtis ꝓpt᷑ frequẽ⸗
tiã płoꝝ pedem domi cohibent:nec tunc egre
diunt᷑: qñ maioꝛ eſt adhibenda cuſtodia:⁊ pub
licũ penitus deuitãdũ.Añ annos circiter.xxx
de vginitate ſeruãda edidi libꝝ: in qͥ neceſſe fu
it mihi ire ↄ vitia:⁊ ꝓpter inſtructionem vᷣgi⸗
nis quam monebã dyaboli inſidias pateface⸗

re.Qui ſermo offendit plurimos:dũ vnuſqſqq
in ſe intelligens qð dicebat᷑: nõ q̃ſi monitoꝛẽ li

benter audiuit.ſᷣ qſi criminatoꝛem ſui oꝑis ad

uerſatus ẽ. Verũtñ qͥd ꝓfuit armaſſe exercitũ
reclamantiũ: ⁊æ vulnus ↄſcie doloꝛe mõſtraſſe-
liber manet:hoĩes pᷣteriert. Scpᷣſi ad pleraſq;
vgines ac viduas ouαορνεο. qcd dici
poterat:in illis opuſculis defloꝛatũ ẽ.vt aut ſu
ꝑfluo eadẽ a nob repetant᷑.aut nunc pᷣtermiſſa
plurimũ noceãt. Certe ⁊ btũs Cypᷣanus egre⸗

giũ de vginitate volumẽedidit.⁊ multi alij ta
latino ſermone qᷓ; greco:oimq; gentiũ lris atq;
linguis pᷣcipui in eccłlijs agmis vita laudataẽ.

Sʒ hoc ad eas ꝑtineat:que necdũ elegerunt vx
ginitatẽ: ⁊ ex hoꝛtatõe indigẽt vt ſciãt qle ſit vt
eligere debeat. Nob electa ſeruãda ſunt: ⁊ ſi

Epla LXVII

int᷑ ſcoꝛpiones ⁊ colubꝛos incedendũ: ⁊ accin⸗

nu baculis:iter ꝑ inſidias huius ſeculi:⁊ inter
venena faciamus. poſſimuſq; ad dulces ioꝛda

nis puenire aqᷓs:⁊ terrã repꝛomiſſionis intr⸗

re. ⁊ ad domuʒ dei aſcẽdere.ac dicere cũ ꝓphᷣa
Dñe dilexi decoꝛem domus tue: ⁊ locũ habita
tionis gloꝛie tue.Et illud. Unam petij a dñno:
hanc reqͥram:vt inhabitem in domo dni omni
bus diebus vite mee. Felix illa ↄſcia:⁊ btã vᷣ⸗
ginitas: in cuius coꝛde pᷣter amoꝛem xpᷣi: d eſt
ſapia:caſtitas:pacientia:atq; iuſtitia:cetereq;

vtutes nullus alius vſat᷑ amoꝛ. Nec ad recoꝛ

dationem hois aliq ſuſpirat.nec videre deſi⸗
derat:quem cum viderit nolit dimittere. San

ctum vginum ppoſitum: ⁊ celeſtis angeloÿ ꝙ]

familie gloꝛiã quarundam nõ bñ ſe agentiũ no
men infamat.qͥbus apꝑte dicendũ eſt:vt aut nu
bant:ſi ſe nõ pñt ↄtinere:aut ↄtineant:ſi nolũt
nubere. Bigna res riſu:immo planctu:incedẽ
tibus dñis ãcilla vgo ꝓcedit oꝛnatioꝛ.vt ꝓni⸗
mia ↄſuetudine quã incomptam videris dnaʒ

ſuſpiceris. Eonnulle ſeꝑate ⁊ abſq; arbitris qᷓ

runt hoſpitia: vt viuant licentiꝰ vtant᷑ balneis
faciantq; quod volunt:⁊ deuitent ↄſcientias:
plurimaꝝ. ec videmus⁊ patimur⁊ ſi aureus

nũmus affulſerit inter bõa oꝑa reputamꝰ. Fi-
nem iungo pᷣncipio.nec ſemel monuiſſe ↄtẽtus

ſum. Ama ſcepᷣturas ſanctas:⁊ amabit te ſapia
dilige eam: ⁊ ſeruabit te.honoꝛa illã: ⁊ ãaplexa⸗
bit̃ te. Hec monilia in pectoꝛe ⁊ in auribus tu⸗
is hereant.nihil aliud nouerit lingua:niſi xpm

Nihil poſſit ſonare:niſi quod ſanctum cẽ̃.Auie

tue tibi ſꝑ ac matri in oꝛe dulcedo vſet᷑. Quaꝝ
imitatio foꝛma vtutis e eeft.
Incipit alia epła ad Bemetriadem ſub no⸗
mine lieronymi ſcbᷣta de vᷣginitate ⁊ vita ꝑfe
cta. Airgumentum
Fſicium ſuũ in ↄmendatõe vᷣginis ex⸗
o ponens a temeritate ⁊ ambitõe ſe pur⸗
gat. ⁊ inſtiturus vginem de bono na⸗
ture ꝑtractat optimum incitamentum: dicens
debere aliquem id aſſequi poſſe quod cupiat:
hominem ad imaginem dei creatum rõnis ꝑti
cipem aſſerit in hoc ꝑfectioꝛem effectum: quod
liberum accipit arbitrium:vt in eo eſſet iuſtitie
bonum voluntarium non coactum:arguens il
los qui opus dei repᷣhendentes aſſerunt taleʒ
hominem fieri debuiſſe:qui malum facere om⸗
nino nõ poſſet. Effert àt nature bonũ ex inſito
doloꝛe a ruboꝛe peccati:⁊ leticiã cũctis innata
ex ↄſcia recte factoꝝ exempla ex veteri teſtamẽ
to ꝓponẽs eoꝝ qͥ ſine lege iuſtiſicati ſunt.ꝛo
bat q; teſtimonijs ſcbturaꝝ petm volũtati pec
cãtis inpingi nõ neceſſitati nature. Exẽplis q;
aſtruẽs in eadẽ natura merita eſſe diue p

multa tꝑa hoĩes pᷣterea ſine lege relictos.quia
erat ad iuſticiq ſufficiẽs ſine lege natura: ⁊ tali⸗
bus dicti facillima vgini ex nature bon o ꝓpo⸗
ſita. Suadet deum ⁊ ſpõſi ſcrutandã volunta⸗
tem. oñdens illam quadrifarij ꝑtitione diſtin⸗
gui:dum qdam iubent᷑: ꝓhibent᷑ alia:⁊ ↄcedũ
tur aliqᷓ: ⁊ aliq̃ ſuadent᷑.Aſſerens vᷣginem que
ↄſilium amplexata eſt multo magis ſeruare de
bere pᷣceptũ.⁊ deſpectis terrenis ſꝑ celeſtia ſuſ

pirare: animuʒ optimis rebus occupare:⁊ viã
pfectõis in teneris annis quodam riſu ⁊ exer⸗
citatione in naturam tranſferre. Excitat dein⸗

de vginem ex domeſtica gloꝛia: ⁊ qdam ↄpa⸗
tione ſui generis viris ac magiſtratibus p̃fert.
noõ tin hominum oculos aſſerens in illã eſſe cõ⸗
uerſus:ſᷣ deum cum omni angeloꝝ militia ipſi
us pᷣſtolari certamen. Docet q́; minima pᷣcep⸗
ta nõ negligenda. ⁊ m apłicam ſententia: om⸗
nia ſine murmuratõe complenda. Duo dicit eſ
ſe vitia que difficilius ſupant᷑: gulam atq; libi
dinem. Que cum vgo ſancta calcauerit:facili⸗
us vincere dʒ que cruciant: ſpernere potuit:q̃

delectant. Admonet illam ad ſanctitatẽ ex du⸗

plici dignitat e ſiliatõis:ac deſponſatõnis:do⸗
cens eam ex hoc debere eſſe ꝑfectam:ſicut ⁊ pr
ꝑfectus eſt: neminem ledere: nulli detrahere:
nec detrahentes audire:in ſemone modeſtiam
grauitatẽq; ſeruare. Docet deinde vtutes vi⸗
tiaq; diſcernere: ⁊ quid inter veram ⁊ fictã hu⸗

militatem interſit. Monet adulanti nõ crede⸗

reęe:nec quẽqᷓ; adulatõe deciꝑe:moderata ſerua
re ielunia: de dignitate natalium non gloꝛiari.
Raro in publicum ꝓcedere. Inſtruit q; de cõ
gruo oꝛõnis tꝑe:⁊ mõ lectõnis ſcpᷣturaꝝ. Inſi
nuat qualis dʒ eſſe oꝛnatus in Rti ſponſa. hoꝛ
taf vt cauta ſit atq; ſollicita ↄ callidi hoſtis in⸗
ſidias: docens q̃lia eum ſint arma ſumenda:
ißp̃ius in temptando aias ſimplices pdẽs aſtu⸗
tiam. Erudit q́; ad cautelam in diſcernẽdis co
gitationibus: ⁊ que cogitatio aſcribat᷑ culpe:⁊
aliter pᷣmis motibus reſiſtat᷑. Ad extremuʒ ad
omnem laboꝛẽ ferendũ illam ↄſideratõe inſta⸗
bilitat! hũane ⁊ futuri aduẽtu iudicij tũ maxie
ptemplatione eternitatis exhoꝛtans.
liud Argumentum.
DODta apleriſq; hec epła ðꝛ nõ eẽ Hie
n ronymi:pᷣ alicuius Pelagianiſte eo ꝙ
mnmiinis bonũ nature ⁊ libeꝝ pᷣdicet arbi
trium. Beda pbr dicit eaz eſſe Juliani eius he
relſis ſectatoꝛis in libꝛo de gr̃a dei eundẽ Ju⸗
lianum. Mos pleraq; huius epłe ab Auguſti⸗
no nouimus eſſe rep̃henſa tanqᷓ; gr̃e dei aduer
ſantia. Vñ ⁊ ſuſpicat᷑ illã a pelagiano pſctã ſi
cut ipe ſcribit in epłla ad Julianum DBemetria

dis mreʒ:quã ob h̊ ip̃ᷣi libello ſubdidimus.õ

tinet iñ multa ſolutaria monita: ⁊ cõit᷑ in exem

III

plaribus ſub nomie Hieronymi babet inſerta

ideoq; ⁊ nos illã inſcdſimus. Epła. LxIx.

Iſummoinge⸗
9 nio ꝑiq; fretus ſcia:officiũ ſcribẽ⸗
di facile me impleri poſſe crederẽ
tñ tã arduuʒ h̊ opus ingredi:ſine

magno difficultatis timoꝛe nõ poſſem:ſcriben⸗
dũu tñ ẽ ad Bemetriadẽ vᷣginẽ Rſpᷣi:vginẽ no⸗

bilẽ: vginẽ diuiteʒ:⁊ qð his maius ẽ:ardoꝛe ſi

dei nobilitatẽ diuitiaſq; calcãtẽ. Quã vtiq; ꝓ
tã inſignis admiratõe vtutis vt laudare omni

bus facile:ita docere difficile ẽ. Cui em̃ oꝛõ de

eſſe poſſit:in eius laude celebꝛãda:q̃ ſummo lo
co nata:in ſummis opibus delitijſq; nutritatẽ
tisitãq; varijs huius vite blandimentis:velut

tenaciſſimis qbuſdam irretita vinculis ſubito
eruꝑit:cunctaq; ſimul coꝛꝑis bona cum vtute

mutauerit:q̃ floꝛem adhuc ipᷣm ineuntis etat:

qͥdam fidei gladio.i.volũtate ſucciderit: ⁊ cru
cifigens cum RúůRo carnẽ ſuam viuaʒ:ſanctãq;
hoſtiã ſacrauerit deo: ac nobiliſſimis ſanguis
poſteritatẽ vginitatis amoꝛeↄtempſerit.ꝛo
na autẽ ⁊ facilis dicendi via eſt:q̃ ipᷣa vbertate

materie curſum oꝛõnis accendit ſᷣ alio nob ma
gis itinere ꝑgendũ ẽ:qᷣbus ꝓpoſitũ ẽ: inſtituti
onem vᷣginis:nõ laudem ſcribere.nec tam pa-⸗

ratas iam vᷣtutes eius expᷣmere qᷓ; ꝑandas ma

giſq; reliquam oꝛdinare vitam:qᷓ; oꝛnare pᷣteri

ta.Eſt aũt difficilimum cum eius ꝑſona facere
in qua cupiditas tanta diſcendi eſt:tantuſq; ꝑ

fectionis ardoꝛ: vt ei quelibet ꝑfecta doctrina

par eſſe vix poſſit. Meminit em recteq; memi
nit quas mundi opes gloꝛiãq; reſpuerit:qͥbus
voluptatibus renunciauerit:quas deniq; con
tempſerit vite pñtis illecebꝛas. Et ideo ↄtẽta

non eſt cõi ̊ mediocriq; gñe viuẽdi.Et ꝙ fac

le ipᷣ̃a multoꝝ ſocietate vileſcat: nouũ aliquid
⁊ inuſitatũ reqͥrit.pᷣcipuũ: ac ſingulare qͥddaʒ

flagitat. nõ minus ↄuerſationem ſuam qᷓ; ↄuer
ſionem vult eſſe mirabile. In ſeculo nobilis:a

pud deũ cupit eſſe nobilioꝛ.taʒ pᷣcioſa requirit
in moꝛibus:qᷓ; ↄtempſit in rebus.Hũcitaq; tã
deuote mentis ardoꝛẽ:hanc tãte ꝑfectõis ſiti:

quod vnqᷓ; ſatiabit flumẽ ingenij:Que vis ali

qñ oꝛõis:que copia tm̃ expᷣmere vᷣbis poterit:

iqstum ꝑata eſt vᷣgo rebus implere: Nobis vo
donanda eſt venia: qͥ ad oꝛandũ dñi taberna-

culũ:ſm vires noſtras munus offerimus.Ne
veremur ne temere ſcribẽdo:ad tãte nobilitatl

vYginẽ: vltro nos moꝛſibus tradamus inuidie

Scribimus em̃ petẽte ſancta mr̃e eius:imo iu⸗
bẽte idq; a nob trãſmarinis miro cũ deſiderio

animi flagitãte: qᷓ facile oñdit:qͥ ſtudio: qtaqʒ
cura in filia germẽ celeſte plãtauerit: dũ illð tã
ſolicite cupit ab alijs irrigari Remoti ga teme

ftate:
dpitner
credimt
niAuo
erſe
vimät
rergclat
tututne
poſiblta
lemus
ggenag⸗
ſernge⸗
Nische
ſeruu
deckarar
netanto
diorqt
ſeſbiſg·
daſpinn
nit. exp
cun ace
alace
WNV
neexerc
linge
göcup
kaqpl
Viribui
lurehi

qeci m

nav al
tioꝛ ſn/
layidi

ſueere diſ
di Deine
küüoſturn
ümagnit
ftahoiefce

Mins
fedignie

Negzen

nefſepia

Miernnt
ſdeſtg
Mitio:qce

ſcusagſe

Miglef⸗
Plachert
Moolegi

dictoez
linciz
lnchteme

Ppoͤtge

ſhei
R

bolne
Uofſciſ
Dnsſlgrdck
oſentane
Sieſgin
ungilerf
i. Aun,
SNlauinen
tiKuichin
Wäriſum
Ninſchurn
mdinansnt
unmnaisſin
odonanjnn
panannsa:
Aiualnden

unnuzircg

obllnstngi⸗
Nexepetb
ckeſten⸗
Mndtzolce
Ppoſtiäktn
abeoe an
erögntrn
numthommeſen
neuspboute
mäieſtmne
Nfeandonn
Ktanetegn
grthvntiitt
andenin
Ao in
miiigf
nouddicn
gſngulurzd⸗
wenſunnc/
nſenonat,
oeſſiſ n
cblus Hiehe,
uinten⸗
gee,
vn fnt
npleeh
ndi

6

—
=
ee e
=e . ẽ =

=
—
☛2
—
—
S—
—

= E
S= = = S

——
—
— = S –
E
S
S= = =
—
—

Tractatus V

ritate: ⁊ ab ambitõe liberi ꝓpoſito inſudemus
oꝑi:nec de mediocritate diffidamꝰ ingenij:qð

credimus:⁊ fſide mr̃is ⁊ merito vginis adiuua

ri. Quotiẽs mihi de inſtitutõe moꝝ:⁊ ſctẽ vite

ↄuerſione:dicendũ ẽ:ſoleo pᷣmo hũane nature
vim qlitatẽq; mõſtrare:⁊ qð ceffici poſſit:oñde
re:ac iã inde audiẽtis aim ad ſpẽs inci tare vir

tutũ:ne nihil ꝓſit ad ea vocari:q̃ foꝛte ſibi ime
poſſibilia eſſe pᷣſenſerit. Nunqᷓ; em vtutũ viaʒ

valemus ingredi:niſi ſpe ducamur comite.Si

qdem appetẽedi ois conatus ꝑt: ↄſequendi de⸗
ſperatõe. Quẽ ego exhoꝛtatõis oꝛdinẽ cum in

alijs q; opuſculis tenuerim.tũ hic maxime ob

ſeruãdum puto:vbi eo plenius nature bonum
declarari dʒ:quo inſtituenda eſt vita ꝑfectioꝛ:
ne tanto remiſſioꝛ ſit ad vᷣtutem animus ac tar
dioꝛ:qᷓ;to minus ſe poſſe credat:⁊ dum qð ineſ
ſe ſibi ignoꝛat:id ſe exiſtimat nõ hr̃e.Pꝛoferẽ⸗
da ſp in noticiam ea res eſt: cuius vſus deſide

rat᷑.⁊ explicãdum quicquid bonũ natura põt:
cum qͥcqd poſſe ꝓbat᷑:implẽdum ẽ.HHec igit᷑ p
ma ſancte ac ſpiritalis vite fundamenta iacian

tur: vt vires ſuas vgo agnoſcat: qᷓs demũ be⸗
ne exercere poterit:cũ eas ſe hr̃e didicerit.Op
tima em̃ incitamenta ſunt cũ docet᷑ aliqͥs poſſe

qð cupiat. Nã in bello ea exhoꝛtatio maxia eſt
eaq; plurimũ auctoꝛitatis hʒ:q̃ pugnatoꝛem ð
viribus ſuis admonet. ꝛimũ itaq; debes na
ture hũane bonũ ð eius auctoꝛe metiri:deo ſcʒ

qͥ cũ vniũſa mũdi ⁊ q̃ intra mũdũ ſunt:oꝑa bo
na ⁊ valde bõa feciſie referat᷑:qto putas pᷣſtã⸗
tioꝛẽ ipᷣm hoĩeʒ feẽ̃ ꝓpt᷑ quẽ oiĩa etiã itelligit᷑ il

la ↄdidiſſe:quẽ dũ ad imaginẽ ⁊ ſiłitudinẽ ſuã

facere diſpoſuit añqᷓ; faceret:q̃lẽ eẽt facturꝰoñ
dit. Deinde cũ ſubiecit ei vniuſa aĩalia:cumq;
etiã ↄſtituit eoꝝ dñm:q̃ vł mole coꝛꝑis:vel vi⸗
riũ magnitudie: vł armis dẽtiũ:multo valẽtio
ra hoie fecerit:declarat:qᷓ;to pulchꝛiꝰſit hõ ipe
2ditus.quẽ vłex ̊ voluit nature ſue intellige⸗

re dignitatẽ dũ foꝛtia ſibi ſubiecta mirat᷑ aĩalia

Necq; em nudũ illũ ac ſine pᷣſidio reliqᷣt: nec di
uerſis picuł velut expoſuit infirmũ:bᷣ quẽ iner
mẽ extrinſecus fecerat. melius intus armauit.
rõe.ſ.atq; pꝛudẽtia: vt ꝑ intellectũ vigoꝛemq;
mẽtis:qͥ ceteris pᷣſtabat aialibus factoꝛẽ oium
ſolus agſceret: ⁊ inde ᷣuiret deo: vñ alijs dnña⸗
bat᷑:quẽ iñ iuſticie dñs volũtariũ eẽ voluit nõ
coactũ. Et ideo reliqͥt eũ in manuoſilij ſui. Po
ſuitq; añ eũ vitã ⁊ moꝛtẽ:bonũ ⁊ malum:⁊ qð
placuerit ei:dabit᷑ illi. AUñ etiã in DPeuterono⸗
mio legimꝰ. Nitã ⁊ moꝛtẽ dedi añ faciẽ tuã:bñ
Ddictõeʒ ⁊ maledictõeʒ:elige tibi vitã:vt viuas

Hinc iã ꝓuidẽdũ ẽ: ne foꝛte illud remoꝛdeat te
in q̊ͥ temere imꝑitũ vulgus offẽdit. Et ideo nõ

vere bonũ faciũ hoĩeʒ putes: qꝛ ijs facere ma⸗
lũ põt.nec ipᷣa nature violẽtia aſtringit ad im⸗

mutabilis boni neceſſitatẽ. nã ſi diligent᷑ retra⸗

ctes:⁊ ad ſubtilioꝛẽ intellectũ cogas aim. hin

tibi melioꝛ ſtatus hois: ac ſupioꝛ appebit. Ai
putat᷑ inferioꝛ. In hͥ em gemini itineris diſcri⸗
mine.in hac vtriuſq; ꝑtis libertate rõnabił aie

decus poſitũ ẽ.inc inqᷓ; totus nature nr̃e ho⸗

noꝛ ↄſiſtit. hic dignitas.hic deniq; optimi ů;
laudẽ merent᷑.hic pᷣmiũ.nec eſſet oĩio vtus vl⸗-⸗
la in bono ꝑſeuerãtis: ſi is ad malũ trãſirenon

potuiſſet. Rolẽs nãq; deus rõnabilẽ creaturã

volũtarij boni mũere:⁊ liberi arbitrij ptãte do
nare.vtriuſq; ptis poſſibilitatẽ hoĩ inſerẽdo ꝓ

pꝛiũ eius fecit eſſe:qð velit:vt boni ac mali co.
pax:naturalit᷑ vtrũq; poſſet:⁊ ad alterutrũ vo

lũtatẽ deflecteret.Neq; em alit᷑ ſpontaneũ hr̃e
poterat bonũ:niſi ea creatura q̃ etiã maluʒ hrᷣe

potuiſſet. Atrunq; nos poſſe voluit optimus
creatoꝛ:ſᷣ vnum facere:bonum.ſ.qð ⁊ impauit
maliq; facultatẽ: ad hoc tm dedit: vt volũtatẽ

eius. ex noſtra voluntate faceremus. quod cuʒ
ita ſit: hoc az ißm: ꝙ etiam mala facere poſſu⸗

mus:bonum ẽ:bonum inq;:qꝛ boni ꝑtẽ melio⸗

rem facit. Facit em ipᷣam voluntaria ſui iuris:
nõ neceſſitate deuictã:ſᷣ iudicio liberam. lʒ eimn

nobis eligere:refutare: ꝓbare:reſpuere: nec=æ

„

quo magis rationabilis creatura ceteris p̃fera
tur:niſi ꝙ cum omnia alia ↄditõis tm̃ ac neceſ⸗

ſitatis bonũ habeãt:hec ſola hẽat etiã volũtatl

Sʒ pleriq; impie:non minus qᷓ; imꝑite cum ſu

p ſtatu hoĩs q̃rit᷑:vereoꝛ dicere:quaſi rephen⸗

dẽtes opus dñi:talẽ illum aiũt debuiſſe ſieri: A⸗

cio facere nõ poſſet malum. Diẽc itaq; ei ſimẽè⸗

tum qͥ ſe finxit:qͥd me feciſti ſic?⁊ impꝛobiſſimii
holim dũ diſſimulãt:idipᷣm bñ admiſtrare: qʒ
facti ſunt:alit᷑ ſe factos eſſe malunt:vt qͥ vitam
ſuã emẽdare nolũt: videant᷑ emẽdare velle na⸗
turam. cuius bonum ita gñalit᷑ cũctis inſtiuuti
ẽ:vt in gẽtilibus q́; homĩbus:qͥ ſine vllo cuitu

dei ſuni: ſe nõnunq; oñdat: ac ꝓferat. Quam
multos em phoꝛuʒ ⁊ audiuimus:⁊ legimus:⁊

ipᷣi vidimus caſtos:pacientes:modeſtos:libe

rales: abſtinẽtes:benignos:⁊ honoꝛes mundi

ſimul ⁊ delitias r ſeteg: ⁊ amatoꝛes iuſticie
non minus qᷓ; ſcie. Añ q̃ſo homibus alienis a
deo iſta:q̃ deo placẽt: Vñ autẽ illis bona:niſi

de nature bono: Et cum iſta q̃ dixi:vł omia in

vno: vłſingula in ſingulis hr̃i videamus.Cuʒ

omniũ natura vna ſit: exẽplo ſuo:ſibi inuicem

oñdũt:oĩa in oĩbus eſſe poſſe:q̃ vł omia in om⸗
nibus: vłſingula in ſinguł inueniat᷑.Qð ſi etia
ſine deo hoies oñdũt: qles a deo facti ſunt:vi⸗
de qd xp̃iani facere pñt.quoꝝ in meliꝰ ꝑ pᷣm
natura ⁊ vita inſtructa ẽ:⁊ qͥ diuine quoq; gra
tie iunantur auxilio. Age iam ad animent̃e ſe⸗
creta veniamus. ſeipᷣm vnuſqᷣſq; attẽtiꝰ reſpi⸗

ciat. Interrogemus qd de hoc Ratianspiie

cogitatões:ferãt ſniaʒ de nature bono:ipᷣa cõ⸗

ſcia inſtruamur domeſtico magiſterio ai:⁊ mẽ⸗
tis bõa nõ aliũde magis q̃q;: qᷓ; ab ipa mẽte di⸗
ſcamꝰ.Quid illð obſecro ẽ:qð ad oẽ pctm aut
erubeſcimꝰ aut timemꝰ:⁊ culpã facti nüc rubo
re vultꝰ:nũc palloꝛe:mõſtramꝰ: ac trepidante
aĩo:etiã in mimis delictis teſtẽ effugimꝰ.ↄſcia

remoꝛdemur: Ex diũio ãt in oĩ bono leti:ↄſtã⸗

tes:intrepidi ſumꝰe Idq; ſi occultũ ẽ:pala etiã
fieri cupimꝰ:⁊ volumꝰ⸗niſi ꝙ teſtimonio ſibiẽ

ipᷣa natura:q̃ h ipo declarat bonũ ſuũ:qͥ ei ma⸗
lũ diſplicet:⁊ dũ in bono ope ↄſidit:qͥd ſolũ eãẽ
deceat oñdit.inc illud ẽ:qð frequent᷑ carniii
ce occulto:in auctoꝛẽ ſceleris ↄſcie toꝛmẽta de

ſeuiũt:⁊ latẽtẽ reũ ſecreta mẽtis pena ꝑſequit

Nec vllus poſt culpã impunitatis locꝰ?:dũ ſit
reatus ipᷣe ſupliciũ. HNinc ẽ ꝙ ecõtrario inno⸗
cens etia int᷑ ißa toꝛmẽta fruit᷑ ↄſcie ſecuritate:
⁊ cũ de pena metuat:de innocẽtia glat᷑.Eſt em̃
inqᷓ; in aisnr̃is naturalis q̃dam(vt ita dixeri)
ſcitas qᷓ velut in arce aĩ pᷣſidẽs:exercet mali bo
niq; iudiciũ:⁊ vt honeſtis:rectiſq; actibꝰfauet
ita ſiniſtra oꝑa ↄdemnat:atq; ad ↄſcie teſtimo

mũ diuerſas ꝑtes domeſtica adã lege dijiudi⸗
cat. Mec vllo pꝛſus ingenio:aut fucato aliqͥ ar
umentoꝝ caloꝛe decipit: ip̃is nos cogitatõibꝰ
Peliſfimis integerrimis ſane teſtibus aut ar
manos memit apłs:quã oibus inſitã: velut in
qͥbuſdã talibus coꝛdis ſcptã eſſe teſtat᷑. Cũ em

inqͥt: gẽtes ꝗᷓ legẽ nõ hñt:naturalit᷑ q̃ leg ſunt:

faciũt.hmõi legẽ nõ hñtes:ipᷣi ſibi ſunt lex:q̃
oñdit opus leg ſepᷣtũ in coꝛdibus ſuis teſtimo
niũ reddente eis ↄſcia eoꝝ:⁊ int᷑ ſe inuicẽ accu
ſantiũ cogitationũ aut etiã defendẽtiũ.HHac le
ge vſi ſunt oẽs:qͥs int᷑ Adã atq; M oyſen ſan⸗
cta vixiſſe:atq; placuiſſe deo.ſcpᷣtura ↄmemo⸗

rat.Quox tibi exẽpli cã aliqͥ ꝓponẽdiſunt: vt

facile intelligas qᷓtũ ſit nature bonũ:cũ eam le
gis vice docuiſſe iuſticiã pbaueris. Abel pᷣmꝰ
hẽãc magiſtrã ſecutus:ita dñũm ꝓmeruit: vt dũ

tuʒ deo fuerit: vt frẽʒ in inuidiã ↄcitaret.Quẽ

luſtũ in euãgelio dñs ipᷣe ↄmẽoꝛãs bꝛeuit pfe⸗
ctionẽ eius expoſuit. Ois em̃ vᷣtutũ ſpẽs vno

luſticie noientinet. Btm Enoch placuiſſe deo
legimꝰvt eũ ex medio moꝛtaliũ rapet:⁊ in mũ⸗

do ↄſumatũ ð mũdi habitatõe trãſferret. Noe

iuſtus in gñatõe ſua ⁊ ꝑfectus aſſerit᷑: cuiꝰ ſci⸗
tas eo magis ẽ admirabilis: qͥ pꝛſus a iuſtitia

declinãte mũdo:ſolus iuſtus inuẽtus ẽ:nec ab
alio ſcitatis q̃ſiuit exeplũ:ſᷣ ipᷣe pᷣbuit. Et ideo
totiꝰoꝛbᷣ iminẽte naufragio:ſolꝰex oibus meru
it audire. Intra tu ⁊ domꝰtua in arcã qꝛ te vi⸗
di iuſtũ in gñatõe iſta coꝛã me.Añ deũ aũt ille
iuſtus ꝓbat᷑:q̃ coꝛꝑe ſcũs ẽ ⁊ coꝛde. Melchi⸗

guit:aut defendit. Huius legis ſcribẽs ad Ro

III

ſedech ſacerdos dei legtt: cuius meritũ facile
ex h̊ intelligi põt:q mlio poſt futuꝝ dñi ſacfm

añ ſignauit ac ſacrificio panis ⁊ vini myſteriũ

coꝛꝑis ⁊ ſanguis expᷣſſit ac ſacerdotij ſui typo
XEpi ſacerdotiuʒ figurauit:cui a pr̃e ðꝛ. Tu es
ſacerdos in ernũ ſᷣm oꝛdinem elchiſedech.

Nã ⁊ bñdicit Abꝛahaʒ pᷣncipẽ pr̃iarchaꝝ:qͥ ꝑ

circũciſionẽ prĩ iudeoꝝ:ꝑ fidẽ gentiũ:illius ſig

natiſſime oſtendit figura qͥ ꝑ fidẽ ſuã iudeis do

nauit bñdictõeʒ:⁊ gẽtibus.Loth qʒ ſciĩ Noe ᷣ

tutẽ ſecutus:int᷑ tot peccãtiũ exempla iuſticiaʒ
nõ reliqᷣt: ⁊ vt illũ totius mũdi exemplũ nõ vi⸗
cit.ita H̊ tota illa in qua habitabat regione pec
cãte: multitudis vitia:tenuit ſanctitatẽ.Qui
vt beatus aplus Petrus ait:viſu ⁊ auditu iu⸗
ſtus erat: ⁊ int᷑ peſſimos poſitus:mala eoꝛũ:?
oculis aduerſabat᷑ ⁊ auribus:atq; ideo ſili ex
emplo:vt ille diluuio:ita h̊ eſt ereptus incẽdio

Quid Abꝛahã amicuʒ dei:qͥd IJlaac ⁊ Jacob

memoꝛẽ:qᷓ; ꝑfecte impleuerunt dñi volũtatẽ:
vel hinc poſſumus eſtimare ꝙ familiari qdam

— „

⁊pᷣcipua dignitate:eoꝝ ſe deũ voluit nomiari
Ego ſum inqͥt deus Abꝛaham: deus Jſaac:⁊

deus Jacob: hoc nomen meum ſempiternũ: ⁊

Memoꝛiale in gñatõnes gñationum. Joſeph ſi
delis domini famulus a puero tribulatiöibus

magnis iuſtus oſtendit᷑: qͥ ᷣmũ a fribus iſma⸗

helitis in ſeruũ addictus eſt:ab eiſq; vẽditus:

a ꝗbus ſe viderat adoꝛãdum:deinde egyptio

dño traditus ſꝑ tñ ingenue anime tenuit digni
tatem:docuitq; exemplo ſuo ⁊ ſuos libeꝛos in
nõ peccãdo:nõ ↄditõnem cuiq; obeſſe: ſᷣů men⸗

tem. HHic queſo remoꝛare pauliſp: ⁊ caſtũ aim

ſollicite vgo ↄſidera. Cõcupiſcit᷑ a dña femia
adoleſcẽs:necad ↄcupiſcẽtiã reuocat᷑. Rogat᷑
⁊ fugit vna hac in re ⁊ blandit᷑ ⁊ ſupplicat.que
in ceteris impabat. Amatoꝛ dei:mulier amo⸗

re non vincit᷑.Caſtũ aim nec etas adoleſcentie

mouet:nec diligẽtis auctoꝛitas. Contempta

requent᷑ dña ꝓpioꝛes adoleſcẽti inſidias ten⸗

aem cutu⸗ ꝓmer dit. In fecreto ac ſine teſtibus manu ipudens
ei offerret hoſtiã: tã grate ſacriſiciũ eius accep⸗

appꝛehendit:ac ꝓcatioꝛibꝰ vᷣbis hoꝛtat᷑ ad cri⸗

mẽ.nec qͥdẽ hinc vincit᷑.Fᷣ vt vᷣba vᷣbis:ita res
rebus refert. Nã qͥ frequent᷑ rogatus negaue⸗
rat:niſc ↄpᷣhẽſus aſtringit᷑. ⁊ anqᷓ; illð euãgeli
cũ diceret᷑.Qui viderit mulierẽ adↄcupiſcẽdã

eã:iã mechatus ẽ eã in coꝛde ſuo.ylle nõ aſpe⸗

cu ſolũ: ipo pene 2plexu puocatus a feia: fe
minã nõ ↄcupiuit. Caſtitatis vtutem hucuſq;

mirata es. Nũc reſpice benignitatẽ: pᷣus qᷓ; p⸗

pheta diceret:vnuſqͥſq; malitiã pximi ſui non

reminiſcat᷑ in coꝛde ſuo:ille pꝛo odio reddidit
charitatẽ:⁊ ci videret frẽs ſuos imo inimicos
ex fribus.Cũq; ab eisↄgnoſa vellet:dilectõis

affectũ ꝓ doloꝛe:teſtatus ẽ᷑:deoſculabat᷑ ſingu
los:⁊ irriguis fletibus pauẽtiũ colla ꝑfundẽés

Cr

viuo

fe. Nec
cuslac
co:
ſubnalt

Direptos

florarl
p
ſermine
decidüty
velutind
guustr

ſupauen
deqne
nuſtipue
lerris ha
ſeoboinn
liqtun
lieeispe

(ſokener
rds

Wame⸗

de

Uiſusſt
diͤeus
buerr

ſguar

ophi
te. Et⸗
ſienait
ſolus⸗
ſperarein

tho yrſe⸗
ſſchnoof
botfßii
l dis

ſafaae

Dusepiuid

luceſie

(idamn

lo aite
doquonz

gelccing

ſtolorih

neciun⸗

nosſine
mus. nee
naturad

iatmhui
dubeurgen
timmu
irninruln⸗
NKsnehi⸗
sgiinſig

eſtennnunh

itutztn
um ditin
eg minitn
deü vanumin
damdas ert
Neumſemtei
anionun Nri
nerontuinitn
ömnisfihnie
ſrabaig nitn
m dancechen

emninetenninen

1o fuoslbon
nizcheleficn
Nuito:tetiin
wiiktdiitnin
tiur. 1

ttülenſe.

eermuetan⸗
ccn
rins Conemen
Csminn n
ishorid
fogntlakn

—
—
*— —
— –
=ẽ —
— — ☛ ==

—
—
—
=
S

=e
.
S=
= S
—,éKD S=S—
=

=

=
= 2
—
=
—
—–
=—–
—

=
=
1

Tractatus V

Oooliũ fratrũ charitatis lachꝛymis abluebat.qs
ta viuo pre:qᷓ; moꝛtuo germãao ſꝑ dilexit amo⸗
re.Nec recoꝛdatus ẽ illũ:in qͥ ob necẽ fuit deie
ctus lacũ:nõ cogitauit addictã germanitatẽ pᷣ
cieio:pᷣ ꝓ malis bonũ retribuẽs:aplicũ pᷣceptuʒ
ſub nature adhuc lege ↄpleuit.Quid de beato
Job dicaʒ famoſiſſimo illo athleta dei: qͥ poſt
Direptas opes:⁊ funditus deleta primonia.pꝰ
filioꝝ ac ſiliaꝝ vnũ ſubito interitũ: ad vlrimuʒ
pꝓbpo dyabolũ coꝛꝑe dimicauit. Auferũt᷑ oia
qᷓ extrinſecus poſſidebat: ⁊ ex?nea bõa repente
decidũt vt magis ꝓpᷣa clareſcãt. Oibus ꝓꝛſus
velut indumẽtis exuit᷑: vt expeditius ⁊ foꝛtiꝰ
nudus triumphet.⁊ hoſtẽ quẽ ferẽdo dãna añ
ſuꝑauerat: rurſus tolerãdo ſupplicia deuincat
de qͥ tale ipᷣius dñi teſtimoniũ ẽ. Nunqd ↄſide
raſti pueꝝ meũ Job: Hõ eſt em̃ ſiłis ei qſqᷓ; in
terris.hõ ſine q̃rela:verus dei cultoꝛ:abſtinẽs
ſe ab oĩ malo:nec immerito. Sꝑ em (vt ipᷣe ait)
tãqᷓ; tumẽtes ſuꝑ ſe fluctus timebat dñm:⁊ pñ
tie eius põdus ferre nõ poterat.nõ audebat ali
qñ ↄtẽnere:queʒ ſꝑ adeſſe credebat:dicebatq;
ſecurus ſum. nõ em rep̃hẽdit me coꝛ meũ in oĩ
vita mea:qͥ anqᷓ; dñs inimicos pᷣciꝑet eſſe dili⸗
gẽd os:dicere poterat.ſi in mał inimici mei ga-⸗
uiſus ſum:ſi dixi in coꝛde meo:bñfactũ ẽ.Nec
dũ euõgelicũ illud ſonuerat.omni petenti te tri
bue: ⁊ iam ille dicebat ſi exire paſſus ſuʒ inopẽ
ſanuam meam:fine viatico:nondũ legerat ildðö
apłi.Oñi quod iuſtum ẽ ⁊ equum ſeruis pᷣſta⸗
te.Et ↄſidens clamabat ad dñm:ſi ſeruo nocui
ſi ancillã leſi:oĩa tu ſcis dñe. Pꝛius qᷓ; idẽ apo

ſtolus pᷣciꝑet:diuitibus nõ ſublime ſaꝑe:neq;

ſperare in incerto diuitiaꝝ: ſic habuit ille diui⸗
tias vt ſe alibi diuitẽ eẽ mõſtraret. In diuitijs
inqᷓ; nõ ↄfidebã:nec in lapide pᷣcioſo:⁊ h̊ nõ v⸗
bis tm̃:ſ ip̃is q́; rebus ꝓbauit. dicebatq; ꝑ ſin
gula. dñs dedit.dñs abſtulit.ſicut dño placuit
ita factũ ẽ.ſit nomẽ dñi bñdictũ in ſecula. Nu⸗
dus exiui de vtero mr̃is mee:nudus redeam il

luc.qͥ em̃ affectu poſſidesmus aliqd: docemus

cũ id amiſimus.⁊ cupiditatẽ fruẽdi:carẽdi do
loꝛ ꝓdit:quẽ qͥ in carẽdo nõ habuit:in poſſidẽ⸗
do quo nã mõ habuit:O viꝝ añ euãgelia euã⸗
gelicũ ⁊ apłicũ.añ apłica pᷣcepta diſcipulũ apo
ſtoloꝝ:q aꝑiens occultas diuitias nature:⁊ in
medium pꝓferens ex ſe qͥd omnes poſſimus:oñ
Dit. docuitq; qᷓ;tus ſit ille theʒaurus aĩe quem
nos ſine vſu poſſidemus: ⁊ quod ꝓferre nolu⸗
mus. nec habere nos credimus.poſt multa q̃ ð
natura diximus.etiã ſanctoꝝ exemplis bonuz
eius oñdimus: ac ꝓbauimus. Et ne ecõtrario

ad ipius culpã ꝑtinere putet᷑: ꝙ aliqᷣ iniqᷣ fue⸗

rint ſcpᷣturaꝝ vtar teſtimonijs: q̃ veccãtes vbi
crimine voluntatis grauãt:nõ excuſant neceſſi
tate nature. In Geneſi legimus. Symeõꝰ? Te

Fo. CXLVI

Epiſtola LXIX

ui fratres oſi umauerũt iniq̃tatẽ ſuã ex volũta⸗
te ſua ad Hierim dñs locutus eſt: ꝓpter quod

— .

ip̃i dimiſerunt viam meam: quã dedi añ facieʒ

eoꝝ:⁊ nõ exaudierunt vocem meam:b abierũt
poſt volũtatem coedis ſui mali.Ac rurſus idẽ

pꝓphᷣa. Et peccaſtis deo:⁊ nõ exaudiſtis vocẽ

eius: ⁊ in madatis illius: ⁊ in legitimis: ⁊ in te⸗
ſtimonijs eius ambulare noluiſtis. Der Eſaiã

q́q; ꝓpham dñs locutus eſt: ſi volueritis ⁊ au⸗
dieritis me:q̃ ſunt bona terre mãducabitis.Si

autẽ nolueritis neq; audieritis me:gladiꝰ vos
ↄſumet.Et rurſum. omnes vos occiſione deci
detis:quia vocaui vos:⁊ nõ exaudiſtis:locut

ſum ⁊ neglexiſtis: ⁊ feciſtis malum añ ↄſpectũ

dñi: ⁊ que nolebam elegiſtis. Je q; dominus
in euãgelio ait.ierłm hierim ꝗᷓ occidis ꝓphe
tas ⁊ lapidas eos qͥ ad te miſſi ſunt: quotiens

volui ↄgregare filios tuos: quẽadmodũ galli
na ↄgregat pullos ſuos:ſub alis ſuis: ⁊ nolui⸗

ſti⸗ Abi velle videmus: nolle eligere.⁊ refu⸗
tare:ibi non vis nature:ſ libertas intelligitur.
Aoluntatis plena ſunt vtriuſq; teſtamẽti vo⸗
lumina:qͥbus tam bonum eſſe:qꝙ; malũ volun⸗
tarium ſp aſcribit᷑:que nos mõ bꝛeuitatis cau⸗

ſa omittimus:maxime cũ ſciamus te ſacre lecti
oni deditã: de ipo vberius fonte potare. Neq;
vo nos ita defendimus nature bonum: vt eaʒ

dicamus malũ nõ poſſe facere: quã vtiq; boni
ac mali capacẽ etiã ꝓfitemur. Sʒ ab hac eã tin
mõ iniuria vindicamus: ne eius vitio ad malũ
videamur impelii: qui nec bonũ ſine volũtate

faciamus vel malũ.⁊ qͥbus libeꝝ ẽ: vnuʒ ſꝑ ex

duobus agere:cũ ſꝑ vtrunq; poſſimus. VUnde

eqm alij iudicaturi ſunt:alij iudicandi: niſi ꝙ in

eadem natura diſpar voluntas eſt: ⁊ quia cum
oẽs ideʒ poſſimus diuerſa faciamus. Itaq; vt

hoc ipᷣm cdlarius lucere poſſit: alia exẽpla ſunt

pferenda. Adã de ꝑadyſo eijci᷑. Enoch ð mũ
dorapit᷑. In vtroq; dñs libertatẽ arbitrij oſtẽ
dit. Vt em placere potuit ille qͥ deliqt:ita potu
it peccare iſte qͥ placuit.H.õ em a iuſto deo aut

ille puniri meruiſſet: aut h̊ eligi:niſi vterq; vix

qʒ potuiſſet. Hoc ð Cayn ⁊ Abel fribus h̊ etiã
de Jacob ⁊ Eſau gemis intelligẽdũ ẽ:ac ſcien⸗
dũ ſolã volũtatẽ cãʒ eſſe:ꝙ in natura eadẽ me⸗
rita diũſa ſint? Sodomoꝝ crimia Loth ſcitas
iudicauit. NMec illud ẽ ꝑuũ argumẽtũ ad ꝓban
dü nature bonũ:qꝙ illi pᷣmi hoies ꝑ tot annoꝛu
ſpatia abſq; vlla admonitõe legis fuerunt: no
vtiq; qð deo aliqñ creature ſue cura nõ fuerit:
ſᷣ qꝛ ſe talẽ ſciebat hominũ feciſſe natura:vt eis
ꝓ lege ad exercendã iuſticiã ſufficeret. Deniq;

qᷓ;diu recẽtioꝛis adhuc nature vſus viguit nec

humane rõni velut q;dam caliginem: longus
yſus peccandi obduxit: ſine lege dimiſſa eſt na
tura. Ad quã dñs nimijs iã vitijs obrutam: ⁊

—

Idars

quadã ignoꝛãtie rubigine infectã lim legis ad

mouit:vt huius frequẽti admonitõe expolire⸗ 7
tur:⁊ ad ſuũ poſſet redire fulgoꝛẽ. Neq; vᷣo a⸗

lia nobᷣ cã difficultatẽ q; bñfaciẽdi facit: qᷓ; lon
ga ↄſuetudo vitioꝝ q̃ nos infecit a ꝑuo:paula
timq; ꝑ multos coꝛrupit ãnos: ⁊ ita poſtea ob
ligatos ſibi:⁊ addictos tenet:vt vim quodam
modo videat᷑ habere nature. Omne illud tpᷣs
quo negligẽter edocti.i.ad vitia eruditi ſumꝰ:
quo mali etiã eſſe ſtuduimus:cũ ad incitamen⸗
ta nequitie innocẽtia ꝓ ſtultitia duceret᷑: nunc
nob reſiſtit q; nos venit: ⁊ nouã voluntateʒ
impugnat vſus vetus.Et miramur cur nobis
6 ocium atq; deſidias neſciẽtibus etiã q̃ſi ab a⸗
io ſanctitas ↄferat᷑: qͥ nullã ↄſuetudineʒ boni
facimus: cũ malũ tã diu didicerimus. Hec de
nature bono curſim: q̃ſi in alio oꝑe dicta ſint:

quod ideo nobis faciendũ fuit: vt tibi planio⸗

rem viã ad ꝑfectã iuſticiã ſterneremus quã eo
facilius currere poſſis: quo in ea nihil aſperũ:
mihil inacceſſibile eſſe cognoueris. Nã ſi etiam
añ legẽ vt diximus: ⁊ młto añ nr̃i Saluatoꝛis
aduentũ iuſte qdam vixiſſe: ⁊ ſcẽ referant᷑: qᷓ;
to magis poſt illuſtratõeʒ aduẽtus eius:nõ id
poſſe credẽdũ ẽ:qͥ inſtructi ꝑ Rpi graʒ:⁊ i me⸗
lioꝛẽ hominẽ renati ſumus: qͥ ſanguie eius ex⸗
piati:atq; mũdati:illiuſq; exẽplo ad ꝑfectã iu⸗
ſticiꝗ incitari:melioꝛes illis eſſe debemus:qͥ añ
legẽ fuerũt.melioꝛes etiã qᷓ; fuerũt ſub lege di⸗
cẽte apło. Pctm̃ in vobᷣ iã nõ dñabit᷑. Nõ eſt
em ſub lege:ſᷣ ſub gr̃a.Et qm ſufficiẽter de his
vtputo diximus.nũc inſtituamus ꝑfectã vgi⸗
nem:q̃ ex vtroq; ſo accẽſa ⁊ nature ſimul ⁊ gr̃e

—⏑

bonũ mon ſcitate teſtet. Mꝛima igit᷑ vᷣgis cu⸗

₰.

ra:pᷣmũq; ſtudiũ ſit:ſcire voluntateʒ dñi ſui:⁊

q̃d ei placeat:qͥd ve diſpliceat:diligẽter inqͥre⸗

re.vt ſm aplłm rõnabili deo reddat obſequiuʒ

totũq; vite ſue curſum ex eiꝰpoſſt it oꝛdinari ſen

tentia. Impoſſibile eſt em ei quẽqᷓ; placere:cui

d placeat ignoꝛat. fieriq; põt: vt etiã obſ egquẽ
di voto offendat.qui quõ obſeqͥ debeat: añ nõ

didicit. ⁊ vt maius ẽ: voluntateʒ dñi facere:qᷓ

noſſe: ita pus ẽ noſſe qᷓ; facere. Illð em merito

pᷣcedit:hoc oꝛdine. Vñ ꝓphᷣa dicit. Et tu iſra⸗
el noli ignoꝛare. Et btũs Maulus.q̃ aũt igno⸗
rat:ignoꝛabit᷑. Itẽq; alibi. Oꝛopterea nolite ſi
eri impꝛudẽtes:5̊ intelligẽtes q̃ ſit volũtas do
mini:initiũ obedietie eſt.qͥd pᷣcipiat᷑ velle cog⸗
noſcere.Et ꝑs ẽ obſequij didiciſſe quid facias

Scio itaq; in ſcripturis diuinis:ꝑ q̃s ſolas po

tes plenã dei intelligere voluntatẽ. ꝓhiberi q̃⸗
dò: p̃cipi qdã: ↄcedi aliq̃:nõnulla ſuaderi. ꝓhi
bent᷑ mala:pᷣcipiunt᷑ bõa:ↄcedunt media: ꝑfe
cta ſuadent᷑. In duobus illis q̃ poꝛi loco ſi unt:
petm oẽ ↄcludit᷑. In vtroq; em dei ↄtinet᷑ im⸗

periũ:⁊ nõ ſolũ pᷣeiꝑe:ᷣ ⁊ ꝓhibere iĩᷣm:iuben⸗

tis ẽ.Gñaliter nãq; oibus mãdat᷑ iuſticia:qus

Saluatoꝛ in euãgelio bꝛeuit᷑ qͥdẽ:pᷣ pleniſſime
ↄpᷣhẽdẽs ait:qcũq; vultis vt faciãt vob homi
nes bõa.hec ⁊ vos facite illis.h̊ ẽ vt nihil mali

inferamus alijs: ⁊ pᷣſtemus oẽ qð bonũ ẽ:qꝛvo

lumus h̊ ab alijs in nos vtrũq; uari: hec ſnia
eqͥ iure pᷣcepti vniũſos tenet:nec vlli oĩo tranſ⸗
gredi lʒ:qð oibus imꝑatuʒ ẽ:aꝑtuſq; ↄtẽptus
dei ẽ:vel facere pꝛohibita: vel iuſſa nõ facere.
Duo vo reliqua que ſequunt᷑:quoꝝ vnũ nce⸗
dit᷑ ⁊ ſuadet᷑ aliud.in nr̃a ptãte dimiſſa ſunt vt
aut cũ minoꝛi gloꝛia ↄceſſis vtamur aut ob ma

ius pᷣmiũ etiã ea:q̃ nob ꝑmiſſa ſunt reſuamꝰ-.

Cõcedunt᷑ qͥdẽ nuptie carniũ vſus:⁊ vini. ſed

hoꝝ oim abſtinẽtiaoſilio ꝑfectioꝛe ſuadet᷑. Ad

vᷣginitat honoꝛẽ ꝑtinet licẽtia nuptiaxꝝ: ⁊ eſca
rũ indulgẽtia vtutẽ abſtinẽtie clarioꝛẽè fac.Cõ
tempſiſti vᷣgo ↄiugiũ licitũ tibi:pᷣus qᷓ; ↄtẽne⸗
ret᷑. Maioꝛis ꝓꝑmij amoꝛe flagrãs vouiſti deo
nõ imꝑatã:ſᷣ laudatã vginitatẽ.Et oↄſilio apłi
legẽ tuã feciſti latioꝛẽ.Certamis ingreſſa cam⸗
pũ:nõ tã laboꝛẽ curſus qᷓ; bꝛauiũ victoꝛie cogi

taſti. Legeras credo illud euãgelicũ ð ꝑpetua

caſtitate pᷣconiũ: ⁊ ipᷣius te dñi ſermo ad amo⸗

rẽ ſeruãde vᷣginitatis accẽderat:qͥ RPetri ſu b5

ſententiã ipᷣa rei magnitudie ac difficultate lau

dauit: ⁊ volũtarijs ſpadonibus regnum celoꝛꝝ

ꝓmittens ait:qui põt capere capiat. Reʒ itaq;
tã magnam nõ imꝑo:nõ impono ł offero.neq;
quenq; ad hoc cogo:ſᷣ ꝓuoco.qᷓqᷓ; de viris tm̃
ſonare videat᷑: nõ ſolis tamen viris: ſ eq̃liter
vtriq; ſexui vᷣginitatis palma ꝓmittit᷑ Et apo
ſtolus de vginibus pᷣceptum quidem ſe dicit:

nõ habere dei:ß dat ↄſilium. Dicit itaq;:an ex

perimentum queritis eius qͥ in me loquit᷑ xpᷣs
erfectiõis igit᷑ ſerua ↄſilium. beatitudinem
pecialis aggreſſa ꝓpoſiti:ſerua gñale manda
tum.Dixi:idẽq; nũc repeto. In cã iuſticie oẽs
vnum debemus:vgo:vidua:nupta:ſummus

medius:⁊ imus gdus: eq̃lit᷑ iubemus implere

p̃cepta. Nec a lege ſoluit᷑:qͥ ſupꝛa legem facere
ꝓbponit.qͥnimo nullus magis illicita vitare dʒ
qᷓ; qͥ reſpuit q licebat. nec qͥſqᷓ; ita a ſe mandata

pollicet᷑ implẽda: vt ille qͥ amoꝛe ꝑfectõnis ſu⸗

pꝛa mãdata 2ſcẽdit.⁊ cũ aplius ſtatuit facere:
qᷓ; p̃ceptũ ẽ oñdit minus ſibi pceptũ eſſe qᷓ; po⸗
tuerit.Deinde qͥ tãte ſe obediẽtie ꝓſñitet᷑:vt eti⸗
am oſilium diuinum libent᷑ audiat.quõ nõ dʒ
audire pᷣceptũ: Illa em res ꝑfe ctiõis ẽ iſta ne⸗
ceſſitatis. De vᷣginitate ðꝛ:qͥ põt caꝑe capiat.
De iuſticia nõ dꝛ.qͥ põt facere faciat.ſᷣ omis ar
boꝛ q̃ nõ facit fructum bonũ excidet᷑:⁊ in igneʒ
mittet. Conſidera q̃ſo:qᷓ;tum a ↄſilio diſtet im
perium. Ibi aliquos excepit:hic gñalii oẽs cõ
pᷣhẽdit.ibi pᷣmiũ ꝓponit:hic penaà. Jbi inuitat
vt facias:hic niſi fecer ↄminat᷑ Hec igit᷑ opti⸗

Aop. 0

Eeduitn

(orond
Pferech⸗
clauleree
dſeedſe⸗
tmepfi⸗

auis tepe

Ilunge

Namih
denodi
sfecn
helco⸗

te.T

chlian
ceen

dDiſt
lterot

lota pi⸗
luotent.
gopaucl

mped
Viteaurſit
erſtone

ſeltn
Padaii
cerelnihit

ustele,

hitun

yimnemnt

nüciöar
bfeai
claris)

kexoim
tasſtud
tein bi⸗
beretene
andirin
autt neo
degfan

Ker
—

—
—
—
—
Se⸗
——
⸗ =

=–☛ =
= =. =
—= =.
==–
e

—
E=

2 —
E—
=
—
—
Se⸗=
EEE
—

—
S -
=

Se
= =

medinltinn
Vummnkn
inſuntim
füſiseit

ſetorſni

mumin
Gechratfiß
iibezzei⸗
Hiszak)
uai Eon

Naliiut
euigtäigen
döiſannn
entipai
eacdän
ibusfemmnct.
recpier ee
onoßofton
Wödemnn
nen Mos:fcht
mpmini Nn
nqudenen
.Dictiag
jünebontnn
uunbenuudimn
ſugttiut
Paͤtec⸗
Eumuiunle
tenns h
ulunlun

S
See
=

=

—
=
—
—
—
—.—
—
—–

—L-.
— —
— — —
2 — =—
— —
=
— —
—
—
=

—
=
— —
— —
=
—

S=
S=
— =
=
=

=
= - ☛n

kumisngtham.
1

=
S = E- =-

Tractatus V

ma rõe diſtingues: aiaduerte qͥd offeras:aiad⸗
uerte qͥd debeas.iĩmo qꝛ vtrũq; iã debes: ⁊ v⸗
ginitatẽ quã vltro obtuliſti deo: ⁊ iuſticiã qus
ipe pᷣcepit:integrũ vtrũq; ꝑſolue. Ille ſeruus
dño placet:q ita aliqd vltro oꝑis exercet: vt tñ
etiã imꝑata ꝑficiat.qͥ nõ facit aliud ꝓ alio: ſᷣ v⸗

trunq;.nec mutat ᷣ addit obſequiũ. nec te eaꝝ

exẽpla decipiãt:q̃ ſibi in ſola caſtitate plauden
tes vt pꝰ ſuas volũtates eãt:dei volũtatẽ abu⸗
ciũt q̃ ꝑpetue caſtitatis bonũ: nõ cũ iuſticia:s5
Piuſticia offerre volũt. Et in ↄpẽſatiõe pctõꝝ

vᷣmiũ vᷣginitatis ãnumerãt:atq; ꝓ pᷣmio impu

clauſere celoꝝ.nõ oĩs E*ep̃us inqᷣt:qͥ dicit mihi

dñe dñe: intrabit in regnũ celoꝝ.ſ qͥ facit volũ
tatẽ pr̃is mei:qͥ in celis ẽ: ipᷣe intrabit in regnũ
celoꝝ. Meminerint ſtultas vgines a ſpõſi ia⸗

nuis repellẽdas:dicẽdũ eis:neſcio vos. Illiſ⸗

q; iungẽdas eſſe:de qͥbus dñs ipᷣe ait. Multi

Ddicẽt mihi in illa die dñe dñe: nõne in noie tuo

Ddeumonia eiecimus:⁊ in nomie tuo vtutes mul

tas fecimꝰ: Et tũc ↄfiteboꝛ ilł. Amen dico vob

neſcio vos: diſcedite a me oẽs qͥ oꝑamini iniq̃⸗

tatẽ. Tibi vo lõge eſt alia via ingrediẽdũ: q̃ ſe

culi amoꝛe calcato:ſꝑ cogitãdo:q dei ſunt:apłi
cã te exhibere vis vᷣginẽ.q tã ſpũſctõ:qᷓ; coꝛꝑe
dDſjñti pᷣſtolaris aduentũ: ⁊ aie tue lapadi ſcõꝝ iu
giter opeꝝ infundis oleũ: ⁊ ſapiẽtibus iuncta
Vginibus in ſpõſi obuiã pᷣꝑaris. Fugiẽda tibi
lata via eſt:qᷓ; multoꝝ ad moꝛtẽ euntiũ comita
tus terit. Et ad vitã et᷑nã:ãguſti illius itineri
qð pauci reꝑiũt.callis tenendus ẽ.DOepoſuiſti

iã impedimẽta vel maxia: ⁊ oẽ qͥcqͥd a ſpiritał

vite curſu vel retardat:vel reuocat:pᷣma ſtatiz
ↄpuerſione viciſti. Reſpuiſti ↄiugij voluptatẽ:

poſteritatis curã:illecebꝛas deliciaꝝ:ſeculi põ

pã:diuitiaꝝ cupidinẽ. Et cũ Paulo potes di⸗

cere:mihi mũdus crucifixus ẽ ⁊ ego mũdo.Cu

ius tale bncipiũ ẽ:q̃lis dʒ eſſe ꝑfectio.ac mi⸗

hitu vtutẽ: hũc animũ eti in reliqͥs affer. eaq;
vi mentis q̃ vitioꝝ occaſiones depuliſti: vitia
nũc ipᷣa reſpue.Oꝛnet᷑ moꝝ ſcitate vᷣginitas:⁊

pꝓfectũ gᷣdũ vite ꝑfectio ſubſequat᷑.Certe ſi ſe⸗

cularis vita tihi placuiſſet:dares oꝑam:neqͥs
te diuitijs:neqͥs coꝛpalibus oꝛnamentis:neds
rexꝝ oĩim copia:⁊ honoꝛe pᷣcederet:⁊ tũc diuerſi
tas ſtudij diuerſam vitã deſiderat. Cura neqᷣs
te in bñ viuẽdo trãſcẽdat:neq̊s moꝝ ſcitate ſu⸗
peret:neqs tibi in vᷣtutibus pᷣferat᷑: ⁊ in illis q̃
añ diximus:nõ erat tuũ vt tu aut oẽs vinceres

aut nẽo te. Cuũcta em illa foꝛis petunt᷑: ⁊ cqᷣd
aliũde ſperat᷑:alienũ ẽ.hec vo in tua ptate ſũt
ve pꝓpᷣa: nõ extrinſecus veniũt: in ipᷣo coꝛ
de gnant᷑. Illa em nec oĩs qͥ qrit inuenit: nec qᷣ

eluriẽt.⁊ qͥ me bibũ t
talibus explet᷑ epuł:nec aliqñ patit᷑ de ſatieta⸗

Fo. CxXxLVII

Epiſtola LXIX

inuenerit ſp tenet. vt ea cõmodare:ita ⁊ eripe:
caſus põt.Hhec aũt ⁊ oĩs qͥ qrit inuenit ⁊ qͥ inue

nerit:eripi ſibi nunqᷓ; timet. Iſta em ſola bona

ſunt:q̃ ſine volũtate nõ inuenimus aliqñ neꝑ

dimus. Habes hic: ꝑ mihi pᷣponaris alijs:
itmo h̊ magis. Nã coꝛꝑalis nobilitas atq; opu⸗

lẽtia:tuoꝝ intelligunt᷑ eſſe nõ tua.ſpiritales xo

dinuitias nullus tibi pᷣter te: ↄferre poterit. In

his ̊ vere laudãda. In his merito ceteris pᷣfe⸗
rẽda es:q̃ niſi ex te:⁊ in te eſſe non pñt.An ſola
iſta vita ẽ: q̃ certamẽ nõ habeat de ꝓfectu: Et

in quã vnuſqͥſq; hoc tm debeat ꝑmanere qð ce
nitatẽ petũt:vel certe impꝛudentioꝛi vecoꝛdia
coꝛonãdas eẽ ſe putãt:⁊ in regno celoꝝ ceteris
pßferẽdas:q̃ ſibi trãſgreſſione mãdatoꝝ:adituʒ

pit. Nec vllo augmẽti deſiderio ad maioꝛa tG
dat: Et cũ in oibus mũdi ſtudijs ꝓfectu nõ ſa⸗

nent᷑ hoĩes:hic tm cepiſſe ſufficiet: Feruẽtiſſi⸗

miin terrenis: frigidiſſimi in celeſtibus ſumus
⁊ ſummã in rebus ꝑuis exhibẽtes alacritatem
ad maioꝛa toꝛpeſcimus.Cõſiderare pudet qᷓ;tꝰ

ſit feruoꝛ in ſeculo:q̃ cura ſingla qq; ſtudia ho⸗
minũ qᷣttidie ad ꝑfectioꝛa nitant᷑:ĩaꝝ ardoꝛnł
la ꝓꝛſus etate extinguit᷑:immo vt ſecularis au

ctoꝛis vtar ſnia:ipᷣa magis etate inflãmat᷑.De
litiaꝝ amoꝛ inſatiabiłẽ:expleri neſcit honoꝛuʒ
cupido:celerẽ habiture res finẽ ſine fine run
Nos diuinã ſapiaʒ:celeſtes diuitias:immo:ta
les honoꝛes:pigra q̃dã diſſimulatõne negligi-
mus: ⁊ ſpiritales diuitias aut ne attingimus ̊
dẽ: aut ſi leuit᷑ deguſtauerimus ↄtinuo nos pu
tamus eſſe ſatiatos.Alit᷑ nos diuina ſapientia

ad ſuas inuitat epulas. qͥ edũt me: inqt adhuc

—ä

tadhuc ſitiẽt. Nullus vnqᷓ;

te faſtigiũ. Tãto vnuſqᷣſq; capatioꝛ:tãto auidi
oꝛ erit:qᷓto inde plus hauſerit. Dñs in euage⸗
lio: bti ait:qͥ eſuriũt ⁊ ſitiũt iuſtitiã qm ipᷣi ſatu

rabunt᷑. Nult em eſurire nos hic ſp ac ſitire iu⸗
ſticiã: vt in futuro iuſticie retributõe ſatiemur

Cõſiderãda vis ipᷣa vboꝝ eſt:⁊ ita nob deſide
rãda ẽ iuſticia:vt in fame vel ſiti cibus deſide⸗
rat᷑ ac potus ⁊ in hoc cõe oĩbus ẽ dicẽdũ his qͥ
immoꝛtatł vite pᷣmia deſiderãt.Jã tuũ ẽ eſtiare
qᷓ;tũ aio pᷣſtare debeas:q̃ maioꝛis pᷣmij deſide⸗
rio plus facere ꝓpoſuiſti: qᷓ; vł alios neceſſe ẽ.
Apls diffiniẽs xpᷣi vginẽ:lõge eã ſeꝑauit a nu
pta:⁊ diſis ſtudijs:ſingularitatis meritũ:cõ⸗
iugijq; diuiſit. Innupta inqᷣt ⁊ vgo cogitat ꝗ
dei ſunt: quõ placeat deo:vt ſit ſcã coꝛꝑe ⁊ ſoũ

q aũt nupta ẽ: cogitat q̃ ſunt mũdi:quõ placeat
viro ſuo:q̃ coꝛꝑe ⁊ ſpũ ſcã ẽ:necin mẽbꝛis: nec
in mẽte delinqͥt delinqre aũt nõ in ca caſtitatis

tm eſſe põt:ſᷣ etiam in quacunq; parte iuſticie.
qᷓ;uis em vᷣgo coꝛpoꝛe: vgo ſit ſpũ:⁊ nihilomi⸗
nus:aut manibus:aut oculis:aut auribus pec
cet:aut lingua quomodo coꝛpoꝛe ſancta dicen⸗
da ẽ⸗ Beinde ſi vł odio infecta: vel inuidia: vł

auaritia:vłiracũdia ſit: quomodo ſpũ obtinet

Fars

ſanctitatẽ: Et ſi nupta q̃ amoꝛe ↄiugij: cogitat
qquõ placeat viro ſuo qᷓ;tũ liberis relint:qᷓ va
rijs mũdi aſtricta curis:rariꝰ ad voluntatẽ dei
relſpicit:tñ de pctis excuſare ſe nõ põt:qͥd faci⸗

et vᷣgo:q̃ ſoluta ab oibus huiꝰmũdi impedimẽ

tis:ac libera ſcholã qᷓ;dã caſtitatis ingreſſaeſt.
Si vis itaq; pᷣpoſiti tui magnitudinẽ eq̃re mo⸗
ribus:⁊ ꝑ oia deo copulari:ſi leue ac ſuaue iu⸗
gũ Ep̃i ſuauiꝰtibi leuiuſq; vis facere:nũc max
ime in btã vita curã impẽde:nũc ſtude.vt calẽ
tẽ recẽtis fidẽ ↄuſionis nouus ſp ardoꝛ accen-
dat. ⁊ in tenera adhuc etate faciliꝰ ſcẽ ↄunůᷣſatio⸗
nis vſus inoleſcat.qͥcqᷣd in te pᷣmũ inſtitueris:
hHB manebit.Et ad initioꝝ tuoꝝ regulã reliq̃ vi⸗
ta decurret. Finis in ipᷣo exoꝛdio cogitãdus ẽ.
q̃lis ad illũ vltimũ diẽ ꝑuenire cupis:tał nunc
iã eſſe conare.Cõſuetudo ẽ q̃ aut vitia: aut vir

lutes alit.q̃q; in his plurimũ valet:cũ qͥbus ab

ineũte etate:ſił creuerit. Optimi ſunt ad inſti⸗
tutionẽ moꝝ pᷣmi qq; ani.hñt ei ĩ ſe lẽtũ qddã⁊
molle:qð facile foꝛmari qat:atq; ad arbitrium

volẽtis trahi:⁊ in cũctis fere rebꝰcitiꝰaſſueſcit

oẽ qð teneꝝ ẽ.nouellas adhuc ⁊ vix firme ra

dicis arbuſculas:dũ ad oẽʒ ductũ ſeãces ſunt:

in q;libet ꝑtẽ flecti facile ẽ q̃ natura plerũq; cur

uate cito ad arbitriũ colẽtis coꝛrigũt᷑. Tenera

adhuc ⁊ pᷣme etatis aĩalia:ſine laboꝛe domari
ſolẽt.qᷓ;to citiꝰ a vagãdi libertate diſſueta ſunt

toto facilius:vel colla iugo:vłfrenis oꝛa inſue

ſcũt. IJpᷣa q; lraꝝ ſtudia teneris meliꝰ inſerun

ingenijs.idq; penitus inherere ſenſibꝰſolet qð
pᷣus ſederit in mẽte hoc idẽ plurimũ etiã in bñ
viuẽdi rõne valet: dũ adhuc mobilis ẽ etas: ⁊
animus duci facił:exercẽda boni cõſuetudo:⁊

iugi meditatõe ↄfirmãda ẽ.Occupãdũ ẽ optis

rebus ingeniũ ⁊ ſcẽ ↄuerſatõis vſus altius in⸗

ſerẽdus ẽ. Tũc vo ad ꝑfectiõis faſtigiũ animꝰ

aſcẽdit.⁊ lõge ↄſuetudinis bñficio vtit᷑ ad bñ⸗

viuẽdi facultatẽ.⁊ vᷣtutes ſuas etiã ipᷣe mirat

ſecũ qͥdãmõ in ſe putabit natũ eſſe:qð diſcit.re

ſpice obſecro q;tũ ad te ſcitatis auia mrq; expe
ctãt:q̃ cũ te q̃ſi nouũ ⁊ illuſtre qddã ligumẽ ge
neri ſuo natũ eſſe putãt.nũc in te ſolã oẽʒ curaʒ

animi traſtulerunt: ⁊ ꝓpoſiti tui curſum miris
ſtudijs ac fauoꝛe ſuccẽdũt.Cũq; ipᷣete ad ho⸗

neſtatẽ moꝝ ab ineũte etate foꝛmauerint:nũc a
te vinci cupiũt:tuãq; victoꝛiã ſuã laudẽ eẽ pu-
tãt:q̃ꝝ egregia erga deũ fides in ꝓfeſſione tua
maxie claruit:cũ te iã nuptijs pᷣpatã:ſilłlatq; ali
ud velle didicerũt: mira ↄtinuo aſſenſus celeri
tate:ad id qð elegeras:cohoꝛtate ſunt.⁊ trepi-
dã ꝓ etate ſniam volũtatis ſue auctoꝛitate fir
mauerũt:tuũq; votũ cõe fecerũt:q̃ cũ mitos ſu
oꝝ in altiſſimo dignitatis gdu viderit:ð nullo

ita vt de te aliqñ letate ſunt.nihil ei ta magnũ:
nihil ta pclaꝝ in qͥqᷓ; viderãt. Sola qͥpe pᷣſtiti⸗

—

. . .
4* . D 1* .
. 7 — „ . *

ſti gñi tuo:qð lõga retro etate nõ habuit:lʒ edi
derit virilis ſexꝰ mẽoꝛabiles ↄſulatꝰ: ⁊ apliſſi⸗
mi oꝛdis ſtatꝰ illuſtris familie noĩa frequẽs ad
ierit.nihil vnq; tñ in gñevro h̊ tuo honoꝛe fuit
pᷣſtãtius:qͥ nõ coꝛꝑali aluo:ſᷣ in libꝛo mẽoꝛie i
moꝛtał inſertus ẽ. Cũ exceperit illitheatrales
toto oꝛbe plauſus miraq; acclamãdi ↄſpiratve
inſignia ↄſulũ merita letũ vulgus expᷣſſerit:lõ
ge tñ tui honoꝛis ẽ glła maioꝛ:q̃ gaudiũ in celiUs
fecit:ãgeliſq; leticiã. Per te em nõ meretricule

locupletant᷑:ſᷣ alunt᷑ vgines xpᷣi:nõ venatoꝛ ⁊

auriga ditant᷑:ſ ſuſtẽtant᷑ pauꝑes xpᷣi. Ad ↄſu

latũ eoꝝ diuſe totius oꝛbᷣ ꝓuincie:ad q̃s domꝰ

vfe potẽtia extendit᷑:pegrinas feras:⁊ ignota
aĩalia trãſmiſerũt:q̃ crudel arene ſolũ vłſuo v
hoĩm ſanguine cruẽtarẽt. Ad te vo electeq
Vgines mittunt᷑:q̃s tu pᷣcioſiſſimũ munus offe
ras deo:tuoq; exẽplo ad ꝑpetuã ꝓuoces caſtiti⸗
tatẽ:nõ tibi ſᷣ tecũ deo ſeruituras hec ꝓfeſſiõis
tue gła rumoꝛe celebꝛi vulgata ẽ ꝑ cũctos ⁊ ita
ad ↄũᷣſatõeʒ tuã torꝰ exultauit oꝛb: vt qð pᷣ in⸗
gęẽti gaudio vix adhuc hoies credere poterãät:
id ſp videant᷑ optaſſe:multũ his initijs:multũh/
fametue odoꝛe ſuſpẽſi:oẽs mixꝝ de te neſcio d
audire deſiderãt.Et qͥ ꝓfeſſiõis tue cognouere

vtutẽ:nũc ↄuerſatõnis expectãt.In te nũc pu
ta cũctoꝝ oꝛa oculoſq; ↄůſos:⁊ ad ſpectaculuʒ

vite tue totũ ↄſediſſe mũdũ.Caue ne ꝑ te tãto-
rũ animi offendant᷑:nec minus in teinueniant:

q́; reqͥrũt. Veꝝ qͥd ego tecũ de hoibus ago: eo

rumq; de te expectatõeʒ ad cohoꝛtatiõeʒ tuam
traho:Deus ipᷣe oĩm rectoꝛ ac dñs:cũ oĩ ange
loꝝ militia certamẽ tuũ expectat.tibiq; 7 dya⸗
bolũ dimicãti ꝑat et᷑nitatis coꝛonã ⁊ celeſte pͤ⸗

miũ incitamentũ victoꝛie facit.Huic tanto ſpe
ctaculo:vide quẽ animũ:quã debeas offerrev

tutẽ: ⁊ certaminis magnitudinẽ de expectãtiũ
dignitate metire.ec tibi itaq; in agone ſub
eũdi pᷣcipua cura ſit:h̊ pᷣmus accinctus int᷑niti⸗
onis bellũ vtute deuincere:⁊ aduůſum dyaboli
caſtra in oĩa pᷣcepta dei iurare: necnmnmõ decli
nare vetita:ſᷣ iuſſa cõplere.Neq; em tibi ſuffiẽ
a malis ocioſam eſſe:ſi ociola fueris a bonis ciũ
lex dei duplici mãdatoꝝ gñe diſtincta ſit. v ma
la ꝓhibẽs:bõa impet:atq; ab vtraq; ꝑte ↄtẽp⸗

tũ ſuũ vetet. Nõ em ille ſeruus ↄtẽpſit dñm:qͥ

ꝓhibita fecerit: ſᷣ qui ⁊ iuſſa nõ fecerit:dicta a
nobis paulo añ ſentẽtia eſt. Omnis arboꝛ que
nõ facit fructũ bonũ excidet᷑ ⁊ in ignẽ mittet᷑:⁊

bladimur nobᷣ ſia malis fructibus nõ guemur
q̃ danãdi ſumus ſia bonis ſteriles maſerimus.
Juxta hãc intelligentiã abſcidit prĩ oẽʒ palmt⸗

tẽ fructũ nõ ferentẽ in filio: ⁊ qͥ acceptũ talentũ
in ſudario abſcõdit q̃ſi inutilis ſpᷣuus ⁊ neq; da
nat–᷑ a dño.nec minuiſſe ſolũ:ſᷣ nõ auxiſſe culpa
bile ẽ.nõ ideo aliq̃ putes ↄtẽnẽda eſſe mãdata

Eeſgiuſus

gltion
noinen
cpletis in
hee
Utſtisitt
machlorift
lucetisſil

hec poop-
.“ bus eronne

les iatues
ſoelggean
thinplone
potetoresd
feoſunt ie
ur Cenes
Nnandde
1aſüv
cenmui
digrüne
Pobisy
bilisatq;
readoꝛid
ſtalimche
pmagno
ſnpiüma
nuo ſubſeq
feniſoai⸗
Olrecdlame
poſfumne ho
Oaciinſan
ſnoritiagce
ſegsfecltne
latishüane

minimäcan⸗

ſbuſchn
uchpmnoi
Deide phi⸗
tnenopaon
vident don
aploſcies
poſtihlleci
rͤdiegdtie
lubenk aut
ergluſamn
neſſgl
fuci
ipoſſn
voſedonan

.

nöhem
i,
bohonn
enlboni⸗
ritlthe
hemüd zhri

SE=

EEE

—
=

—
=
ee

Se..

.

=☛

=
=

=
=

SBez
2.
=
=

ſgeciiei

S= =

S=
=

gonndüne
hönenn
rprnön
pesriidl
mmeeradi
sſensrt
reneſcli wtſon
r oki
Hnüinunen,
r puocescet
nuhet pfeſin
epcäcosrie
nobapi⸗
eder oni

SS=

bisinitonuli
nindetenrſng

istuecogur
ecit rtin
G:tad erur
Caenehrir

musintenveida.

tdeboihlee
cohortmtöeztun
acdisiin
n wig N

cmmit eee⸗

buetmwh
INhensofeneß
Pnideerpecuu
Gnbagneſd
ancslttntß
Mülumdre
,gecninod
fuersabot
dikinauſt
oag),
nsNripſtd
nöfeeende⸗

Onmnbutnn

= =

4

— =

4

—
——
—
—
—
— —
—
= — X
*
— S
—- =
— i. —

—
=
—
neS.¶ —

—
—

qꝛ leuioꝛa ſint. ta em maxima illa qᷓ minima a

deo imꝑata ſunt:⁊ ↄtẽptus cuiuſcũq; pᷣcepti pᷣ

cipiẽtis iniuria ẽ. VUñ btũs NPaulus clamat ⁊-

docet. Dia facite ſine murmuratõe ⁊ heſuatõe
vt ſitis irrepᷣhẽſibiles ⁊ ſimplices ſiẽ filij dei im

maculati in medio natõis pꝛaue ⁊ ꝑũᷣſe: int᷑ qs

lucetis ſiẽ luminaria in h mũdo. Remoꝛemur
hec vgo pauliſꝑ: ⁊ pcioſiſſimas margaritas qͥ

bus exoꝛnãda e ſpõſa E*i ꝑ ſingula apłi vba

pẽſemꝰ. Oia inqͥt facite.Nõ em̃ ſi ad arbitriũ

nr̃m qdã ex mãdatis dei debemus eligere:bᷣ ge

neralit᷑ vniſa ↄplere. nec alia pᷣcepta eius qſi
vilia munuſcula ac ꝑua ↄtẽnere:ſᷣ imꝑantis in
oibus maieſtatẽ aſpicere.Nullũ qͥpe mãdatũ
dei ↄtẽptibile nob videri põt: ſi eius ſꝑ cogite
mus auetoꝛẽ ſine murmuratõe ⁊ heſitatõe. Ui
les ⁊ igbiles dños palã ↄtẽni videmusa ſeruu
lis:eiſq; ad mima qq; pᷣcepta in faciẽ reſiſtimꝰ:

⁊ ̊ in ꝑſonas nobiles iã nõ admittit᷑: quãtoq;

potẽtioꝛes dñi: tãto ſᷣui ad obediẽtis ꝓmptio⸗
res ſunt. Cũq; difficilioꝛa pᷣcipiũt libẽtiꝰ audiũ
tur. Certe ad regis imꝑiũ ita oẽs ꝑati ſunt ⁊ in

ꝓcinctu obediẽtie ↄſtituti: vt etia optẽt iuberi
⁊ nõ ſolũ bñ merituros eſſe ſe credũt ſi iuſſa fe⸗
cerint:bᷣ tãqᷓ; i meruiſſent:qð iuſſi ſunt. Ita 1*
dignitate pᷣcipiẽtis ſeruitiũ bñſicij loco ducit᷑.
Nobis vo deus ipe eterna illa maieſtas ineffa
bilis atq; ineſtimabilis ptãs:ſacras lras:⁊ ve

re adoꝛãdos p̃ᷣceptoꝝ ſuoꝝ apices mittit: ⁊ nõ

ſtatim cũ gaudio ac veneratoe ſuſcipimus.nec

ꝓ magno ducimꝰ bñficio: ac ta illuſtnis ptatis

imꝑiũ maxie cũ nõ iubẽtis q̃rit᷑ ↄmodũ:vᷣ vtili
tas ſubſequẽtis. Veꝝ econtrario faſtidioſo ac
remiſſo aio: ſuꝑboꝝ ac neqᷓ; ̃uoꝝ moꝛe: in os

dñi reclamamus ⁊ dicimꝰ: duꝝ ẽ:arduũ ẽ:non
poſſumꝰ:hoĩes ſumꝰ fragili carne circũdamur
O cecã inſaniã. O ꝓfana temeritatem: duplici

ignoꝛãtia accuſamus deũ ſcie: vt videat᷑ neſci⸗
re qð fecit: neſcire qð iuſſit: q̃ſi oblitus fragili⸗

tatis hũane cuius auctoꝛ ipᷣe ẽ. Impoſuerit ho
mini mãdata q̃ ferre nõ poſſit.Simłq; pꝛoh ne
fas aſcribimꝰ:iniqᷣtatẽ iuſto: pio crudelitatem
dů cũ bmo impoſſibile aliqͥd pᷣcepiſſe ↄq̃rimur
Beide ꝓ his dãnãdũ putamꝰ hoieʒ ab eo q̃ vi

tare nõ potuit:vt qð etiã ſuſpicari ſacrilegiũ ẽ:

videat᷑ ðs nõ tã ſalutẽ nr̃aʒ q̃ſiſſe qᷓ; penã.itaq;

apks ſciẽs a dño iuſticie ac maieſtatis⸗ nihil im⸗
poſſibile eẽ pᷣceptũ:aufert a nob vitiũ murmu⸗

rãdi:qð tũc vtiq; naſci ſolet cũ aut iniq ſunt:q
iubent aut iubẽtis minꝰdigna ꝑſona eẽ. Quid

tergiuſamur incaſſum: ⁊ pcipieti oponimꝰ na⸗
ture fragilitatẽ: ſeco magi nouit meſura viriũ
nr̃aꝝ:qᷓ; ͥ ipᷣas vires nob dedit.nec qſq; meli⸗

poſſe donauit. Nec ipoſſibile aliqͥd voluit ĩꝑa

re:qͥ iuſtus ẽ: nec dãnaturus hoĩem fuit ꝓ eo:

;——C

qͥd poſſimus intelligit: qᷓ; q̊ ſpaʒ vᷣtutẽ nob nr̃i

Fo. CxLVII

qð vitare nõ potuit: qͥ pius c. Sequit᷑ vt ſiis
irrep̃hẽſibiles: ⁊ ſimplices ad oẽz moꝝ ꝑfectio
nẽ. Anũ h̊ ſufficere vbũ pot:qð etiã in epᷣo eli⸗
gẽdo ðs q̃ri iubet. Quã em circũſpecta vitaẽ:
q; ſcã ẽ: q̃ nihil repᷣpſẽſionis incurrit? Quis ãt
ſanctioꝛ põt eſſe:qᷓ ͥ vere ſimplicitatis vtuteʒ
tenẽs:nũq; alið coꝛde ꝓmitti:: alið oꝛe vultu⸗
qᷓ; mẽtit᷑ ſiẽ filij dei imaculati.Nõ ẽ exhoꝛtatio
vehemẽtioꝛ: qᷓ; q̃ nos ſcpᷣtura diuina filios dei
vocat. Quis em̃ nõ erubeſcat: ⁊ metuat tanto
pr̃e agere aliqͥd indignũ:vt qͥ ↄꝛ dei filiꝰ:ipᷣe ef
ſiciat᷑ vitij ſeruus. Et iccirco adiũgit vt ſinſuus
immaculati.Neq; em ↄuenit in filis dei: q iſe

c fõs iuſticie:peccati maculã reꝑiri. In medio

natõis pꝛaue:⁊ puũᷣſe.h̊ ẽ dicere. Quauis infini
ta vos cingat peccantiũ multitudo: ⁊ innũera
ſint exẽpla vitioꝝ: vos tñ ita celeſtis natiuita⸗
tis nẽoꝛes eſſe debetis:vt int᷑ malos viuentes
oẽ malũ vincatis. Int᷑ qͥs lucetis ait ſiẽ lumina
ria in H mũdo.⁊ rurſum in euãgelio legimꝰ tũc
iuſti fulgebũt ſiẽ ſol in regno pris eoꝝ. Cõꝑat᷑
vita pᷣmio.vt qͥ in futuro ſolis fulgoꝛe donãdi
ſunt:hic iã ſili iuſticie claritate reſplẽdeãt: ⁊ in
fideliũ cecitatẽ opibus ſctitatis illuminẽt. huic
loco ille ſenſus aptãdus ẽ: quẽ ad Coꝛinthios
idẽ apłs deferẽs ait: alia claritas ſolis: alia cla
ritas lune:alia claritas ſtellaꝝ. Stella ãt a ſtel⸗
la differt in claritate.ſic ⁊ reſurrectio moꝛtuoæ
diſpares ſunt in regno celoꝝ ꝑ ſinguloꝝ meri⸗
ta mãſiones. Diũſitas em opeꝝ diuerſitatẽ fa⸗
cit pᷣmioꝝ: q;tumq; aliquis hic in ſanctitate fuł
ſerit: tm ibi fulgebit in honoꝛe.Hũc ̊ ad omnẽ
moꝝ ꝑfectõeʒ mentis aciem intende. ⁊ ad cele⸗
ſte pᷣmium celeſtem vitam para. Reſplendeat
omnibus clariſſimi in modũ ſyderis ſcitas vir
ginis.⁊ futuri pᷣmi magnitudineʒ de nouitate
ↄuſatiõis oñdat.Tibi facilioꝛ in bonis curſus
é: qᷓ; maloꝝ ai ↄſuetudo nõ retiet. Nec timemꝰ
nete a vtutibus vitia retardẽt: maligna dya
boli ſeia Ep̃i frugẽ necent.Nã ſi etiã illi q̊ͥ lon⸗
go peccãdi vſu: bonũ qͥdamõ obruere nature:
inſtaurari qͥ penitentia pñt:⁊ mutata volũtate
viuẽdi: ↄſuetudinẽ ↄſuetudine extinguere: ac
optimi qͥq; de peſſimis ſieri:qᷓ;to magis tu po⸗-
tes illa ſupare:a qbus nõ ſupatus es.Cui non
tã expellẽda ſunt vitia:qᷓ; refellẽda.q̃ vtiq; nõ
ſuſciꝑe facilius eſt qᷓ; ſemel ſuſcepta deponere
Nec vo eoꝝ tãta dulcedo ẽ:vt ea debeamus p
ferre vtutibus:cũ nec in oĩbus ſit delectatiõis

illecebꝛa: ⁊ a pleriſq; ea etiaʒ vident᷑ dulciſſi⸗

ma:reſpuant᷑.Duo nãq; ſunt ex oibus vitia:q
maxime homines decipiũt ſui voluptate:gula
ſcʒ ac libido:q̃ deponere eo difficilius eſt: quo
eis vti dulcius eſt: ⁊ tamẽ hec vitia tã moleſta
tãq; delectatione ſui ꝑiculoſa:ita a multis cal⸗
cari vidimꝰ: vt tota etate vgines ꝑmanſerint

2

M Pars
in ſumma abſtinẽtia. vt de illis taceã:q poſt de
litiaꝝ lõgũ luxũ:⁊ inueteratũ vſum libidis.ca.
ſtitati ac tẽperãtie ſe dederint.⁊ vtrũq; vitiũ ʒ
ria ſibi vᷣtute mutauerint.Alioꝝ vo vitioꝝ eſt
loõge diüſa rõ:q̃ cũ nihil hẽat iocũditatis tã mł
tũ amaritudinis hñt.q̃q; cũ ad vitandũ multo
ſint facilioꝛa:raroa qͥbus vitent᷑:inuenies.qͥd

oꝛo te inuide delectatõis pᷣſtat inuidia: quẽ ſe.-

cretis buſdã ↄſcie vngulł liuoꝛ ipᷣe decerpit:⁊
alienã felicitatè toꝛmẽtũ eius facit.Quid vo al
ter ab od o mercedis accipit niſi hoꝛribiles aie
tenebꝛas:⁊ ↄfuſa mẽtis hoꝛroꝛẽ:qͥ vult ſp aio⸗
q; merẽte: voto qͥ alteri vult nocere:ſeipᷣm cru
ciat. Quid ãt iracũdo furoꝛ ſuꝰↄfert:quẽ ſeuiſ
ſimis exagitatũ ſtimulł ↄſcie: ita ab oi ↄſilio ac
mMẽte deturbat: vt dũ iraſcit᷑: inſanire credat᷑.
Sitłr curre ꝑ ſingula.inuenies tot aie toꝛmẽta:
qt vitia:q̃ vtiq; eo faciliꝰvinci pñt:qͥ nulla illi⸗

ciũt nos voluptate. Quãto illud difficiliꝰ:q;to

durius vt ð caſtitatis laboꝛe taceã:abſtinere a
vino:carnibuſq;eipᷣo q; etiã oleo: ⁊ vilem ſine
his cibũ poſt biduũ interdũ:triduũq; vix caꝑe
Fracta ieiunio mẽbꝛa vigilijſq; fomẽta balnei
ↄtẽnere:neceſſarias res negare coꝛꝑi: ⁊ vi q;
dã inferre nature:Ga tm̃ in ceteris magnitudi
nẽ ai.⁊ vide qͥd nõ poſſis efficere Sʒ nos( ꝓch
pudoꝛ)q̊dã dilectõe pcti:cũ in qͥbuſdã oñdimꝰ
q;dã vim nature nr̃e: in alijs oĩo toꝛpeſcimꝰ.
qͥ̃ voluptates coꝛꝑis vtutũ amoꝛe ↄtẽpſimus:
rurſum amoꝛe vitioꝝ toꝛmenta ſuſpicimꝰ:atq;
ita małnr̃is credimꝰvt ea nec putemꝰ poſſe de⸗
poni.Qð h̊ q̃ſo ↄſiliũ tuũ:q̃ nã hec noua viuẽ⸗
di rõ ẽ: Res difficiles ⁊ laboꝛis plẽas ſecurꝰag
gredioꝛ: ⁊ facilioꝛa non poſſe fieri credo.vinco
maxia:vincẽdus a puis.Excelſa ⁊ ardua ide⸗
feſſus exuꝑpo:⁊ cũ venit᷑ ad plana:deficio.Li⸗
bẽter fugio:qð delectat.⁊ non volo vitare:qð
cruciat. Veꝝ hec eoꝝ ſunt:qͥ dei volũtate ↄtẽ⸗
pta:id ſolũ petũt:qð laudẽ faciliꝰinuenit:qð ci
to exit in famã: moꝝ vo bõa:q; ſecretioꝛa ſunt:
negligũt. Tu vo q calcaſti mũdũ ⁊ ↄ cupiſcẽti

as eiꝰvt calcata eo gradũ tibi quẽdã aſcẽdendi

ad celũ faceres:mundi głiaʒ ne reqͥras. Illi tm̃
placere ſtude:cui ſepe diſplicet:qð hoĩbꝰplacʒ

⁊ qͥ iᷣ̃a hoim iudicia iudicaturus ẽ. Abſtinen⸗

tia tua ⁊ ieiuniũ eo magis deo gta ſunt q̃ͥ cũ bo
nis moꝛibꝰofferunt᷑:vt q̃ in alijs ſunt vmbꝛacu
la vitioꝝ:in te ſint oꝛnamenta vtutũ. Reſpice
obſecro ad ipᷣaʒ qᷓ apð deũ illuſtrata es digni⸗
tatẽ.q̃ ꝑ baptiſmũ in dei filio renata es. Rurſũ
q; ꝑ ↄſecratõeʒ vᷣginitatis ſpõſa Rp̃i eſſe cepi⸗
ſti. Ex vtroq; h̊ tuus honoꝛ te ad ſollicitudinẽ
tui ꝓpoſiti admoueat.at niłus dʒ eſſe ibi negli⸗
gẽtie locꝰ vbi tã pᷣclara ſuãda ſũt: pᷣcioſioꝛ q q;
veſtis diligentia timidioꝛe cuſtodit᷑ a macula.
E ulto ſita quro gẽma maioꝛi ſollicitudine

—— „ R
„ .

poſſidet᷑: ⁊ gñalit᷑ grãdi cura magnaãq; ſeruã⸗
tur. Vñ ⁊ tu ſiteipᷣaʒ bñ cuſtodire cupis debes

honoꝛẽ tuũ ſꝑ pᷣciũq; cogitare.Taãto ei ſe vnꝰ⸗
qͥſq; negligẽtius vtit᷑:qᷓ;to ſe exiſtimat vilioꝛẽ.

nõ ob caʒ aliã magis nob in ſcpᷣturis diuis taʒ
frequẽter filioꝝ dei nomẽ imponit᷑: vt illud qð
ðꝛꝑ ꝓphas ⁊ ego ero vobᷣ in pr̃eʒ:⁊ vos eritis

mihi in filios.diẽ̃ dñs opᷣs.⁊ apłs:eſtote imita

toꝛes dei ſiẽ filij chariſſimi. Et btũs Joãanes in
qᷣͥt chariſſimi nũc filij dei ſumꝰ.⁊ nõdũ apparuit
qQqd erimꝰ:ſcimꝰqm cũ apparuerit: ſiles ei erimꝰ
qm̃ videbimus eũ:ſicun ẽ:vt qͥ hʒ hãc ſpẽʒ:ſci
ficet ſe: ſicut ille ſctũs ẽ.vult nobᷣ doctrine cele⸗
ſtis dignitatẽ: quã donati ſumꝰfrequẽt᷑ ingere

re.⁊ honoꝛẽ nr̃m:peccandi pudoꝛẽ facere. Añ

etiã dñs ipᷣe ad ꝑfecta nos benignitatẽ vocans

ait:diligite inimicos vros:bñfacite his:qͥ ode

rũt vos: ⁊ oꝛate ꝓ ꝑſequẽtibus ⁊ calũniatibus
vos:vt ſitis filij ꝑris vri:qᷣ in celis ẽ.NNõ eſt em
qð ſic hoies deo faciat amabiles:vt pietas mẽ

tis:⁊ bonitas q̃ tota in xpᷣiano eſſe dʒ:vt etiam

in malis abũdet.deiq; imitet᷑ beniuolẽtiã:qͥ ſo

lẽ ſuũ oꝛiri facit ſuꝑ bonos ⁊ malos:⁊ pluit ſu⸗
ꝑ iuſtos ⁊ iniuſtos.oc itaq; vł in pᷣmis abſit

vt nemini vel in vbo etiã noceas: vi in oibus
qbuſcũq; ꝓdeſſe ſtudeas:⁊ ne vicẽ qͥdem mali
reddẽs:bona ꝓ malis:aplo docente reſtituas.
Nũqᷓ; detractio ex oꝛe vginis ꝓcedar: viliũ ſa
tis hoim ẽ:⁊ ſuã laudẽ q̃rẽtiũ: alios viles face⸗
re:qꝛ alterius vituꝑatõne ſe laudari putat.Et

q̊ ſuo merito placere nõ pñt: placere volunt in
ↄpatõe peioꝝ. Paꝝ diximꝰ:nõ ſolũ ipᷣa nõ de

trahas: ne detrahẽti qͥdẽ aliqñ credas. eſſi

mũ ẽ h̊ vitiũ:qð alteꝝ vilẽ facit videri.Nõ mi
nus auribus qᷓ; lingua fugias detractõz. Scpᷣ⸗

ture mẽoꝛ eſto q̃ dicit: nõ eris ↄſentaneus cuim

derogãtibus adũſus ꝓximũ tuũ ⁊ nõ accipies
ſuꝑ illo pctm. Et alibi Sepi aures tuas ſpinis
⁊ noli audire linguã neqᷓ;. Accuſatoꝛ ẽ em au⸗
ditoꝛ:qͥ facit detractoꝛẽ:qͥ ſi autit aures:⁊ vul⸗
tũ ghat:ac oculos abnuendo ↄtineat:male lo⸗
quẽtẽ etiã tacẽs arguit:vt diſcat nõ libẽter di⸗
cere:qð didicerit nõ libẽter audiri.ſollicit ſati
oꝛi tuo cuſtodiã pone. Nõ ẽ q cqᷓ; em in nob:qͥ
facilius peccare poſſumus qᷓ; in lingua. Vnde
ſcũs Jacobus illũ eſſe ꝑfectũ dic: qͥ nõ offẽdit
in vbo.⁊ ſcpᷣtura dicẽ̃: moꝛs ⁊ vita ẽ in manibꝰ
lingue. éẽtiri ãt maledicere ⁊ iurare:lingua
tua neſciat:qꝛ ⁊ os qð mẽtit᷑ occidit aiaʒ:⁊ qui
maledicũt: regnũ dei nõ poſſidebũt iur apłm.

Et iurare ipᷣe xpᷣs ꝓhibuit:qͥ dixit.Ego ãt di⸗

co vohᷣ:nõ iurate oio.Et rurſum.Sit ãt ſermo

vr:ẽ:eſt:nõ:nõ:qð at aplius ẽ:a malo ẽ. Aplłs

bꝛeuit oꝛis vitia reſecãs ait:ois ſᷣmo malus ex
oꝛe vr̃o nõ ꝓcedat:ᷣ ſiqͥs bonus ad edificatõeʒ
fidei:vt dei graʒ audiẽtibus.Sit ãt fᷣmo vᷣgis

△

Co

gmdesn
Gcoſusi
le vereeli
Placi⸗
ſuauitas:
ſuiqopo

vni
uusſicht

lus:Fetüo

iſenſtn⸗

nereiqihe
mnant ſi
Aluͤmoin
Aadvlatde⸗
deneoplea
men inpon
ſlituaine:

uiſibtill
cuiſq; prun
ſoabſee

lirateind
Voinseo
. Pera
lurareſud
dlinatoin
tategems
cßmone
oe ybüpe
leuiſermo
ciliü:leuar
ſanorepe

mltzo do
es. Biſa
de Qutcin

terckno com
luo ſens⸗
lesnoeddet
mngledigvan

nllriceſt

e humie

Mzinnen

eſu
deino⸗

äpdüſg⸗
tnvö ant
urfegnäin
dgifunig
wigiinidoen
Wtuhse
Wdes tcdinäh

Unccigi ietec.

nalesſtgaun
inochnin
leihaunmiie
tacuisti
nocts: Niin
.1 benictanl
is getdn
tſeluuriit
irgheoeſtuld
menöſolpen

õ

ifacn un
serni;
una
niai nönaches
nus nusſni
Zalluorießtil
ſittaunstin
ytnennl
NlcnN ſbien
uari licte
iiccend
iͤningn
idie no
gtriu
etuunn
foudt
oſſGebut
joitk,
run
15 antolhe,
oisſfn,

—,—
n

4
4

=
—

1

—
S=
=

.

= —
=

=,
E

— —2
—–
— =
SE

= —

=
Se⸗

7

—
= D
=nx=
== =

—,

Se
=
= —— —

—
=
—
—
—

Tractatus V

pꝛudes: modeſtus: ærgrus. Hec t eloquentia

vpcioſus:qᷓ; pudoꝛe. Mirent᷑ oẽs tuã te tacen⸗

placidũ ſꝑ eloquiũ tuũ:oꝛnet mixta cũ guitate
ſuauitas:cũ pudoꝛe ſapia ſit certe atq; libꝛata:

ſuiq; opoꝛtunitate gtiſſimi ſilẽtij. vbiq; ratio.

nec vnq; oio vᷣginis os loquat᷑: vt tacuiſſe me⸗
lius ſit:cũ ingẽti cautõe dʒ loqͥ:cui nõ ſolũ ma⸗

lus:ſᷣ etiã ocioſus ſermo vitãdus ẽ.Summa ti
bi ſcia ſii: notiria ſumma: vitia vtuteſq; diſtin⸗
guere:q̃ qq; ſꝑ ↄͤria ſibi ſint:aliq̃ tñ ex eis tãta

iungunt᷑ ſititudine:vt diſcerni oĩio vix poſſint.
Qusa multi em ſuꝑbiã libertatis loco ducunt.
Adulatõeʒ ꝓ humilitate ſuſcipiũt:malitiã pꝛu

dẽtie ãplectunt᷑ vice:⁊ ſtulticie ſimplicitat no⸗

men imponũt. Atq; fallaci ac peſſima decepti
ſilitudine:vitijs ꝓ vtutibus gliant᷑. Et qᷓqᷓ; h
oĩa ſubtiliſſima intelligẽtia debeas ſeꝑare:cun

ctaſq; vtutes cũ ſuis lineis inſequẽdo:nuſquã
ꝓꝛſus abſcedere:pᷣcipue tñ fictã humilitatẽ fu⸗

giẽs.illã ſectare:q̃ vera ẽ:quã RJpᷣs docuit:hu

militatẽ:in q̃ nõ ſit ſuꝑbia incluſa. ulti eniʒ
huius vᷣtutis vmbꝛã:veritatẽ eiꝰ ſequunt᷑ pau

ci. Perfacile ẽ em aliquã veſtẽ hr̃e ↄtẽptã:ſa⸗
lutare ſubmiſſius manꝰ⁊ genua deoſculari In

clinato in terrã capite oculiſq; deiectis:humiti
tatẽ ac mãſuetudinẽ polliceri:lẽta voce:tenui⸗
qᷓ; ᷣmones infringere:ſuſpirare crebꝛius:⁊ ad
oẽ vᷣbũ peccatoꝛẽ acmiſeꝝ ſe clamare.Et ſi vel
leui ſermone offenſus ſit:ↄtinuo attollere ſuꝑ⸗
ciliũ:leuare ceruicẽ:⁊ delicatũ illũ oꝛis ſonũ in
ſano repẽte clamoꝛe mutare. Aliã nos humili⸗
tatẽ xpᷣs docuit:qͥ nos ad exẽplũ ſuũ hoꝛtatur
dicẽs. Biſcite a me:qꝛ mitis ſum:⁊ humił coꝛ⸗
de. Qui cũ malediceret᷑ nõ maledicebat:cũ pa
teret᷑ nõ cõminabat᷑. Quã nob humilitatẽ bea

tus Petrus inſinuat:miſericoꝛdes inqͥt ⁊ hũi⸗
les nõ reddẽtes malũ ꝓ malo:nec maledictũ ꝓ
maledicto:auferant᷑ oia figmẽta vboꝝ:ceſſent
ſimulati geſtus.⁊ añ occaſionẽ ſᷣmo placidus.

„ „ „„

Aex humilẽ patiẽtia oñdit iniurie. Nullus G

vnqᷓ; in mente tua vllius ſit vitij locus.nihil in

te ſuꝑbũ:nihil arrogãs:nihil in te faſtidioſum
apud deũ nõ ẽ qcqᷓ; humilitate ſublimius. Ip⸗
ſe loquit᷑ ꝑ ꝓphᷣaʒ.Suꝑ quẽ aliũ reſpiciã:niſi
ſuꝑ humilẽ:⁊ qᷣetũ:⁊ tremẽtẽ ſermones meos.
⁊ nũqᷓ; in irã exardeſcat animus: qð ẽ ſeĩiarium
odij. Taãtus mẽtẽ tuã repleat timoꝛ dei:vt indi
gnari oio nõ audeas.⁊ irã metu vincas. Otũs

apłs mũdãs aiazʒ nr̃aʒ:eãq; in habitaculuʒ dei

Fanszclamer 7 dicit:omis amaritudo ira
idi

gnatio ⁊ clamoꝛ ⁊ blaſfemia: auferat᷑ a vob

cũ oĩ malitia. Adulatoꝛes vt iimicos caue.qꝝʒ
mões ſuꝑ oleũ molles ⁊ ipi ſunt iacula:coꝛrũ

pũt victi laudibꝰ leues aias.⁊ male credułmẽ

tibꝰblãdũ vulnꝰ infingũt.Creuit h̊ in nr̃a etate

tẽ verecũdiã:te loquentẽ pꝛudentiã.ite ac

rõnẽ ſuaxꝝ viriũ nõ hrent:ſubito

Epla

vitiũ:⁊ in vltimo fine ſtetit.nec augeri põt. In

haoc oẽs nos ſcholã ſtudiũq; dedimꝰ.vt officiũ

putemꝰ illudere.qð q; ipᷣi ab alijs libent᷑ accipi

mus: id alijs q̃ſi qddã munꝰofferimꝰ. Et ſpe re
cipiẽde laudis: eos a qbus laudari volumus:

an laudamꝰ. Sepe adulãtiũ reſiſtimꝰ vbis ad
faciẽ: ⁊in ſecreto mẽtis fauemꝰ.maximũq;ʒ fru-⸗
ctũ cepiſſe nos dicimꝰ ſi vł fictis laudibꝰ pᷣdica

mur. Mec cogitamꝰ qͥd ip̃iſumꝰ:ſᷣ qͥd alteris eẽ

videmꝰ. Vñ eo ꝓducta res ẽ:vt neglecta vita
te meriti:ð ſola opinione curemꝰ:qͥ teſtimoniũ
vite nr̃enõ a ↄſcia nr̃a:ſᷣ a fama petimꝰ. Beata
mẽs ẽ q̃ pfecte h̊ vitiũ vincit: nec adulat᷑ aliqn

nec adulanti credit.q̃ nec decipit alteꝝ:nec ipᷣa

decipit᷑:tĩq; q̊ malũ nõ fac̃ aliqñ nec patit᷑.ni
hil vnqᷓ; in te fictũ ſit:nihil oio fucatũ.Cõſciaʒ
tuã:q̃ certe deo ſꝑ ptʒ:in multitudine vᷣſari pu
ta. Nũqᷓ; alið coꝛde:alið oꝛe pᷣtẽdas.qͥcqͥd pu-
det dicere:pudeat etiã cogitare. Illð vo notũ
iã oibus:atq; diuulgatũ ẽ:qᷓ; vtił qᷓ;; huic ꝓ⸗
poſito neceſſaria ẽ ieiunioꝝ ⁊ abſtinẽtie vtus.
maxie in his ãnis: in qbꝰ coꝛꝑi maioꝛeſtꝰ ineſt
Nõ mãducare itaq; carnẽ: neq; bibere vinum
apłica voce laudatũ ẽ.qͥcqᷣd ilið qð inflãmare
coꝛpꝰpõt:qð fomẽtũ ſuggerit voluptati:caſti⸗

tatis amoꝛe fugiẽdũ ẽ. Nec tñ ita magno huiꝰ
rei laboꝛe quari te volumꝰ:vt ſub ipᷣo ſtati one

re ſuccũbas.p qð miti dũ nimio feruoꝛe mẽtis
iderũt ⁊ pe
ne añ debilitatẽ: qᷓ; ſcitatẽ ð ꝓpoſito ſuo ↄſecu
ti ſunt. Optimꝰẽ in oi remodus:⁊ laudabił v⸗/
biq; mẽſura.Coꝛpꝰnõ frãgẽdũ ſᷣ regẽdũ ẽ᷑.ſint
̊ moderata ⁊ ſcã:ſimplicia in oĩ mẽtis hũilitoa-⸗
te ieiunia:q̃ ita attenuẽt coꝛpꝰ:ne aim eleuẽt ne
res hũilitatis gignat ſuꝑbia.⁊ vitia ð vtutena
ſcant᷑.Ego inqͥ t cũ mihi moleſti eẽnt induebar
cilitio:⁊ hũiliabã in ieiunio aiaʒ meã. Aeſt ab

iectio: cibi vilitas:ieiunij laſſitudo:extinguere
debẽt:nõ nutrire ſuꝑbiã. Quis rẽ medicie vul

nus faciat:⁊ inde ſane ledat q;: vñ ſã leſa curãos⸗
da ſunt: aut q̃ ſuꝑerit ſpes ſalutis:ſi iſta aie re⸗
media ipᷣa ſint venena:laboꝛẽ ieiunij tui miſeri
coꝛdie oꝑa ↄmẽdẽt.⁊ abſtinẽtia tua paupeꝑre

fectõe ſit auctoꝛ.Dñs loquit᷑ ꝑ ꝓphaʒ. Miſe

ricoꝛdiã volo ⁊ nõ ſacriſiciũ. In euãgelio Epi

vba legimꝰ. Bti mivicoꝛdes:qm̃ ipᷣi miaʒ ↄſe

quẽt᷑. Sʒ q̃ſo hãc curã vite tue auia mrq; ſuſci
piãt. Ille has ꝑtes ꝓ te agãt.ille theſaux tuui
celũ leuẽt. Illaꝝ ſit eſuriẽtes alere cibo:veſtire

nudos: viſitare infirmos:pegrinos tecto ſuſci⸗

pere: ⁊ etni ſpe pᷣmij xpo in paupꝑibꝰ fenerariꝗ
dixit. Qðcũq; feciſtis vni ex his fribus meis
mimis: mihi feciſtis. Tibi vo maxie dũ ꝓpoſi
to matureſcat animꝰ:ab oibus occupatõibꝰre
cedẽdũ ẽ: ⁊ oẽ ſtudiũ oiſq; cura in oꝛnãdis mo
ribꝰexhihẽda.Quibꝰ ita vocare debes: ⁊ ſotᷣ

occupare mẽtẽ: vt nõ diuitẽ te ſentias eſſe. nec

dnaʒ nobilitatis.ad h̊ͥ tm memineris: vt cũ cla

ritatis gñe moꝝ ſcitate ↄtẽdas.⁊ cũ nobilitate

coeꝑis ai vtute nobilit᷑ ꝓpſficias:magiſq; illa no
bilitate głieris:q̃ filios dei ⁊ coheredes xpᷣi fa-

cit:ad quã ſi ſp inſpicias:dũ credis gaudiuʒ te

hr̃e:qð maius ẽ:deſinis ð eo:qð minus ẽ głlari

Ois iſta pᷣclari gñis dignitas⁊ illuſtris Auitij
ſanguis decꝰad aiaʒ traſferant᷑. Ille clarus:il⸗
le ſublimis:ille ſit nobił:ille tũc integrã nobili⸗

tfatẽ ſuã ſeruare ſe putet:ſi dedignet᷑ ſeruire vi
tijs:ab eiſq; nõ ſuꝑari. A qͥ em qͥs ſupat᷑huiꝰ
2 leruꝰẽ. Quid em hac ᷣuitute ai indigniꝰqd
ve turpius: qᷓ; cũ in eo aut dñat᷑ odiũ:aut reg⸗
nat inuidia:qᷓ; cũ euʒ aut auaritia poſſidet:aut
captũ ira tenet: vłcerte cetera ſibi vitia vendi⸗
cẽãt: Hõ ẽ ꝙ ſibi aliqͥs ð nobilitate gñis blãdia
tur: ſi ex melioꝛe ꝑte fit famulus. Multo ẽ in⸗
digniꝰ mẽte vᷣuire qᷓ; coꝛpe. Suꝑfluũ arbitroꝛ
te monere:qᷓ; ꝑca in ꝓcedẽdo debeas eſſe:qᷓ;ra
ra cũ te hoc etiã ſecularis ab infantia honeſtas
Docuerit. Et facile intelligas: id tibi multo ma
gis in hac vita eẽ Fuãdũ:quã maxĩie ſecretũ de
cet. Illud admoneo vt ip̃ᷣis q́; ſalutatiõibus d
vires ð ſecło ad ꝓpoſitũ afferũt.moꝛes vᷣo mu
tare: ſingulaſq; vtutes ai foꝛmari in ſe:atq; ꝑf⸗
cere: gradis ſtudij ẽ: ⁊ longe ↄſuetudis. Itaq;
multi in h̊ ppoſito ſeneſcimus. Et ea ꝓpt᷑ qad
ſp̃m ꝓpoſitũ venimus nõ hẽmus.Tuavo cõ⸗
uerſſatio noua eſſe dʒ:mira guitas:patiẽtia:mã
ſuetudo:pietas.qͥcqd ſanctiꝰ ẽ: atq; ꝑfectius.

tibi in cubiculo tuo exhibẽde ſunt: certiſſimuʒ

modũ ponas:non ſint nimie:neq; qtidiane:ne

noõ tm officiũ q; mqᷣetudinẽ pᷣſtare videant᷑. Et
qᷓ; oc vite tue tpᷣs diuio debeas oꝑi ↄſecrare
⁊Z nullã ꝓꝛſus hoꝛã a ſpiritali ꝓfectu vacuã eẽ
2Zueniat: cũ tibi in lege dñi die ac nocte meditã
diu ſit: dz tñ aliqs eſſe determinatus ⁊ ↄſtitut
hHoꝛaꝝ nũerus: qͥ plenius deo vaces. ⁊ qͥ te ad
ſummã ai intẽtionẽ:velut q̃dã lege ↄtineat.op
timũ ẽ g huic oꝑi matutinũ deputariiꝑs.i.me
lioꝛẽ diei ꝑtẽ: ⁊ vſq; ad hoꝛã tertiã qͥtidie in ce
leſti agone certãtẽ:h̊ velut ſpiritalis qͥdã pale⸗
ſtre exerceri gymnaſio:his tu ꝑ ſingulos dies:
hoꝛis in ſecretioꝛi domus ꝑte oꝛa:clauſo cubi⸗

culo tuo.Adhibe tibi etiã in vꝛbe ſolitudinẽ:⁊

remota pauliſp ab oibus ꝓpiꝰ deo iũgere:aſpe
cctuiq; tuoꝝ reddita lectõis fructũ ⁊ oꝛõnis oñ
de. Nichil em in h̊ ſecreto magis agere debes:
c aiaz diuis eloquijs paſcere. Et q;tũ ei ꝑ to⸗
tã ſufficere poſſit diẽ:h̊ eã veluti cibo pinguio⸗
re ſatiare. Ita ſcpᷣturas ſcãs lege:vt ſꝑ memie⸗
ris:dei illa vba eẽ:qͥ legẽ ſuã nõ ſolũ ſciri:ſᷣ eti⸗
am impleri iubet. Nihil em ꝓdeſt faciẽda didi
ciſſe:⁊ nõ facere. Optie vteris lectõne dinia:ſi
eam tibi adhibeas ſpeculi vicę: vt ibi velut ad
ymaginẽ ſuã aia reſpiciat:⁊ vel feda q̃q; coꝛri⸗
gat:vel pulchꝛa plus oꝛnet:lectõneʒ frequẽter

irrũpat oꝛõ:⁊ aiaʒ iugit᷑ adherẽtẽ deo grata vi

ciſſitudo ſci oꝑis accẽdat. Niũc te igit᷑ oꝛdo in⸗
ſtruat celeſtis hyſtoꝛie. Nũc ſctm auid oble
ctet cãticũ. Nũc Salomõis erudiat ſapia.nũc

ad timoꝛẽ dñi incitẽt dicta pphᷣaꝑ. Muc euãge

“S .
X*. . *
. . 5 „
1F. X „
„ e 2 .
. . . *

*

lica ⁊ aplłica ꝑfectio te xpᷣo in oim moꝝ ſctitate

2iũgat qᷓ panda ſunt:mẽoꝛie penit? inſere.eaq;

iugi meditatõe ↄſᷣua:qᷓ maturãda ſunt:frequẽ
ter reuolue:vt diuinũ h ſtudiũ⁊ celeſtis ſchola
⁊ moꝛes ſił vginis oꝛnẽt:⁊ ſenſum:tradãtq; ti

bi cũ ſapia ſcitatẽ. Vñ ſcbᷣtura dic̃. Qui q̃runt

deũ inueniũt ſapiaʒ cũ iuſticia.Si ãt ipᷣa lectio
tꝑata:cui finẽ ↄſiliũ nõ laſſitudo imponat.Nã
vt imoderata ieiunia ⁊ ardoꝛ abſtinẽtie:⁊ enoꝛ

mes inoꝛdinateq; vigilie: intꝑantie coarguũt᷑.

idq; nimietate pariũt:vt hͥ ipa poſtea qͥdẽ.nec

mediocrit᷑ fieri poſſint:ita ſtudiũ lectõis in re
hẽſionẽ intẽperãs cadit qðq; laudabile ẽ in ge

nere ſuo:ſit de nimietate ſui culpabile.Gñalit᷑
q̃dẽ ſtrictimq;: ᷣ bꝛeuit᷑ dicẽdũ ẽ. In bonis qᷓ;

rebus:qᷣcqͥd modũ exceſſerit: vitiũ ẽ: magna ẽ.
magna inqꝙ;.⁊ q̃ grãdi ſtudio oſtat:ꝑfecte vite
rõ: ↄſumateq; ſapiec: ſcire qd quo inſequaris

mõ:⁊ ad oẽm actũ pᷣferẽdo ↄſiliũ:nihil facere:

qð feciſſe peniteat. Intra vniꝰhoꝛe ſpatiũ mu⸗
tat᷑ habitus:ieiunare:abſtineret:pſallere:vigi⸗

bet incipiẽs ſtatim vt voluerit:ad iſta ꝑfectꝰc.

immo illi q̊ facilius facere pñt qͥ recẽtis coꝛꝑis

Quicqͥd magis deo te ↄmẽdare põt: ⁊ maioꝛẽ

in celo facere:id ſꝑ ſeãre.id ſꝑ oplectere. Spoõ⸗
ſa xp̃i nihil dʒ eſſe oꝛnatiꝰ.Tato maioꝛe placẽ⸗
di ſtudio opus ẽ: q;to maioꝛ ẽ ille:cui plactdũ

7

cẽ. Seculi vo vᷣgines:q ſe nuptijs pᷣpant:⁊ in⸗
dulgetia magis apli: cᷓ oſiliii ſeq malut. magii
qq; oplectunt᷑ incõtinẽtie remediũ qᷓ; pᷣmũ ↄtinẽ
tie:vt ſpõſis plãceãt:eoſq; in amoꝛẽ ſui magis
incitẽt mira ſe ſollicitudie foꝛmareſtudẽt: ⁊ na
turalẽ coꝛpꝑis pulchꝛitudinẽ oꝛnãdi arte ↄmen

dããt. ec ẽ ilł ꝑ dies ſingulos cura p cipue:de⸗
cẽtibus fucis coloꝛare faciẽ: iplicare auro car⸗
nẽ: a ardẽtes cõchaꝝ lapides capitis honoꝛeʒ
facere: ſuſpẽdere ex auribꝰ pr̃imonia: bꝛachia
oꝛnare monilibꝰac latera:⁊ incluſas auro gem
mas a collo in pectdimittere. Nõ mioꝛẽ ſpon⸗
ſus tuꝰ reqͥrit oꝛnatũ:qͥ cũ vniuſam ecclaz ſalu
taris aq̃ lauacro puriſicatã ſine macula rugaq;

reddiderit. qttidie cupit eã fieri pulchꝛioꝛẽ.vt
ſeła vitis pctiſq; mũdata ſꝑ oꝛnet᷑ decoꝛe vᷣtu
tũ.Et ſi ̊ a tota reqrit eccłia:in q ⁊ vidue ↄti⸗
nent᷑ ⁊ nupte:qᷓ;tũ putas expectat a vᷣgine q ex

pulcherrio h̊ qͥdã eccłie pꝛato:velut auguſtioꝛ

qdã flos videt᷑ electa. Aſſume ꝗ̊ oẽz illũ oꝛna⸗

iu:ꝑ quẽ placere Ro potes. ſatis placere deo

Cra

geletocd⸗
chriſtnati
fiidface
ttinaotnun
tuseedze
busonten.
ſctitatistte
monnlintt
Lc rene
fotafomo
htbionna
täteipaze
ſistlen
tur. Eiſiy
epelltloc
qöſchtur⸗
hñns aſee
botpe⸗
galaes:ac
ere
poltekoräd⸗
Ddiczcnra.
pdeödin
nöͤmerl⸗
fibodonm
liti poot
Tiugiſoli
ihdiuine
gtqcuſto
lotioꝛ qen
ulGere
ſpe piect.
gueardej
ſumchtom
Gnlhicrege⸗
deuoriiteh
Gecſt pkne
erplontois
nitptutd
rſuga
dias olicite
noꝛesaſtui
lesöncipen

tik adpug

litudinen
Epatoo.
rit. Qoye

leſiſtereide
nſtfaſinge
dlrit Stat
uullan
eogeliſpa
di ſpiisg
bellozeni

miem
mnecongui,
eginſin
thhälaßeinr,
Glucteiſge
nicloihl dil
lii Abnig
Ermtiingt
Nloirgern
mrigonigrn
o ütierr
nantherhrüg⸗
bitnergilrnt⸗
t wnd
Nluenlkwe

repitifcitsn e

iafenit ncsfr

zimmite
Neyinde
ſanus Bag

höͤbinns Lun⸗

=—

S=

näingnin
Var'i agbin,
mädarpon ni
iipigenng,
Tiomurhen

Geienigtui

emns rin
izrtün
untit
=
onniiin

—
— = =.

—
.☛

ipᷣe piectꝰ eſt:tã

( mihi cre

Tractatus V

crede faciẽ tuã:ſi hoibꝰpulchꝛa appere nõ ſtu⸗

deas. Iſto oꝛnamẽtũ ᷣua capit:qð acqᷣſiuiſti

chꝛiſmatis ſacro:cũ tibi in celeſtis regni myſte

riũ dyadẽa qͥddã regał vnctõis ipoſitũ ẽ. Op⸗
tima oꝛnamẽeta ſũt auriũ vba dei:ad ea ſola ꝑa

tus eẽ dʒ auditꝰ vgis:eaq; pcioſiſſimis lapidi⸗

bus añferre. Oia ꝓꝛſus mẽbꝛa decoꝛẽt᷑ oꝑibꝰ
ſctitatis:totaq; vᷣginal ai pulchꝛitudo gẽmati
monit inſtar. vario vtutũ fulgoꝛe reſplendeat
Tũc ve ↄcupiſcet rex decoꝛẽ tuũ: dicetq; tibi.
tota foꝛmoſa es ꝓxia mea.⁊ macła nõ ẽ in te.⁊

H tibi oꝛnamta q̃ dixi etiã er̃t munimẽta maxia

⁊ q̃ teipᷣaʒ oꝛnare deo:⁊ j dyabolũ armare poſ

ſint.qͥ pꝑ leue int᷑dũ qðcũq; vitiũ ad aiaʒ igredi

tur.Et ſi vtutũ ꝓpugcula nõ reſiſtãt:nr̃o nos

repellit loco. Et ↄtinuo ð hoſte fit dñs. Pꝛopt᷑
qdð ſcptura nos adhoꝛtat᷑.⁊ dic. Si ſpũs ptatẽ

hñtis aſcẽderit ſuꝑ te:locũ tuũ ne dimiſerl.ab
eo iã tꝑe qͥ pᷣmũ ꝑ vᷣgitatis ꝓfeſſionẽ dño ↄſe⸗
crata es:aduſarij in te creuit odiũ. Et qͥ aliena
lucra ꝓ ſuis dãnis hʒ:ſe amiſiſſe dicit:qcqͥd te
poſſeſſurã dolet. Grãdi tibi opꝰẽ vigilãtia:grã
diq; cura.⁊ tãto ſollicidiꝰcauedꝰ ẽ inimicꝰqᷓto
apð eũ ditioꝛ eẽ cepiſti. Nacuꝰ viatoꝛ ⁊ nudus
nõ timet latronis iſidias. Securꝰa noct᷑ nis fu
ribꝰdoꝛmit pauꝑ etiã ſi dauſtra nõ muniat.di⸗
uiti vo opes ſue latronis ſꝑ imaginãt᷑ occurſũ
T⁊iugi ſolicitudie noctiũ ſomnũ adimũt.vñ tue
qᷓ; diuitie:celeſtis theʒaurꝰ:iſta cautõe idigẽt.
atq; cuſtodia.qᷓ;to ditioꝛ es tãto debes eẽ vigi
lãtioꝛ.q em plꝰ poſſidet:płꝰ dʒ timere ne ꝑdat.
Inuidere nõ ceſſat auctoꝛ iuidie. Et qſel a ðo
e ꝓieci Ito maioꝛi liuoꝛe toꝛqt᷑: qᷓto ali
quẽ anð eũ viderit clarioꝛẽ.q iuidit Eue padi
ſum:qᷓ;to aſinmice⸗ tibi regnũ celoꝝ.Cũcta
e)i

gredit᷑.vł moꝛe doloſi hoſtis vniüſa pluſtrãs:
exploꝛat oẽs aditꝰaie tue.an ſit aliqd infirmũ⁊

minꝰ tutũ:ꝑ qð poſſit irreꝑe.rimat᷑ nũc ille oia
2 ſingla q̃; pᷣtẽtas:q̃rit mulieri locũ cuiꝰ tu iſi
dias ſolicite debes pᷣuidere:vt cũ paulo nõ ig⸗
noꝛes aſtutias eiꝰ. qͥ cũ terribiles dyaboli ptã⸗
tes pᷣncipatuſq; deſcribat:nos nihilominꝰ hoꝛ
tat᷑ ad pugnã:hoſtiũq; vi pãdit:vt augeat ſo⸗

licitudinẽ militũ. Nõ em vult nos eẽ timidos:

ſᷣ ꝑatos.HDeniq; nõ fugã ſuadet:ᷣ arma ſugge

rit. Nꝛoptea inqᷣt accipite arma dei vt poſſitis

reſiſtere ĩ die malo ⁊ in oĩbꝰꝑfecti ſtare.ac ſtati
inſtra ſingła ſpiritał pugne tradens addidit ⁊
dixit. State & ſuccicti lũůbos vros in vitate:⁊ i
duti loꝛica iuſticie: ⁊ calciati pedes in pᷣꝑatõne
euãgelij pad:in oibꝰaſſumẽtes ſcutũ fidei.in q̊
poſſitis oĩa tela neqſſimi ignea extiguere.⁊ gla
diñ ſpuũs qð ẽ vbũ dei ꝑ oẽʒ oꝛõnẽ. Et qm ð B
pello:lʒ etiã feis triũphare ſuſcipe b arma pau

mihi crede) ille nũc circũit: vt btüs Petrꝰ ait
deuoꝛãdi te cupidꝰ in modũ rugiẽtis leonis in

ſcpturaꝝ ſtudiũ dili

Epla

li:⁊ tãti hoꝛtatõe ducis certã pᷣſume victoꝛiam

hec em ſi tu oĩa inſtr̃a poſſideas ſecura ꝓcedas

ad pᷣliũ ſpiritale.nec paueb dyabolũ cũ toto ex
ercitu ſuo.Cadẽt em a latere tuo mille:⁊ deceʒ
milia a dextris tuis: ate autem nõ appꝛopinq⸗
büt. Brüs q; Jacobꝰ:ille xpᷣi miles emeritus:
nõ mioꝛe nopᷣ auctoꝛitate ð h̊ bello victoꝛiã pol
licet᷑. Subditi inqͥt eſtotedeo:reſiſtite aũt dya
bolo:⁊ fugiet a vob. Oñdit quõ reſiſtere debe
amꝰdyabolo:ſi vtiq; fimꝰ ſbᷣditi deo.Eiuſq; fa

ciẽdo volũtatẽ:vt diuinã etiã mereamur graʒ.

⁊ faciliꝰneqᷓ; ſpũi auxilio ſci ſpũs reſiſtamꝰ Ne

q; vo aꝑta ʒ nos pugnat acie. nec pblica nobi

ſcũ frõte ↄgredit᷑:F dolo vicit ac fraude.ntaq;
3 nos vtit᷑ volũtate.ð ↄſenſu nro aduſariꝰ vi⸗
res accipit:nroq; nos vt dici ſolet: iugular gla

dio. Inſirm⸗hoſt ẽ qͥ nõ põt vicere:niſi volẽtẽ

ꝓcula nobᷣ deſpatio.pcul a nob omis recedat
pauoꝛ aduſarioꝝ:nos adiuuemꝰ ſ vicamꝰaduũ
larios. Bãt illi qdẽ ↄſiliũ: ſ nrm eſt vx eligere
vłlreſpuere:qð ſuggert. Nõ em̃ cogẽdoſ ſua⸗
dẽdo nocẽt:nõ extoꝛquẽt a nob ↄſenſum:vᷣ ex⸗
petũt. Vñ etiã Ananie ðꝛ:q̃re tẽptauit coꝛ tuũ
ſathanas:mẽtiri te ſpũi ſcõ⸗ qð vtiq; illi apłus
nũqᷓ; iputaret:ſi id abſq; ip̃iꝰvolũtate dyabolꝰ
feciſſet. Ipa etiã eua ideo ↄdẽnat᷑ a dno:qꝛab
eo quẽ porat ſuꝑare ſuꝑata ẽ:nec em meruiſſet
a dñno iuſticia puniri:q̃ victa ẽ:niſi vincere ipᷣa
potuiſſet. Huiꝰ neq;ſſimi hoſt ẽ illa:vł pᷣma cal
liditas: ⁊ ars doli plẽa fatigare cogitatõibꝰ ru
des aias:⁊ nouelł in ꝓpoſito mẽtibꝰ ð ipᷣa int⸗
dũ ↄüͦſatõe afferre meroꝛẽ: vt facile ab huiꝰ rei

pfectu deterreat᷑ animꝰ:cuiꝰinitia amara codg⸗

uerit. Itaq; ſolet tã ſoꝛdidas nõnũqᷓ; impias
cogitatões iſerere mẽti: vt qͥ tẽptat᷑:oũ ſuũ illᷣ
putat eẽ: qð cogitat:deterioꝛẽ ſe ꝑ ſym imũdũ

Ppoſito ſuo arbitret᷑ effectũ:mltoq; purioꝛem
aiaʒ hũiſſe ſe credat: cũ adhuc res ſecłi amaret

Ault em ijs qͥbꝰ inuidet:callidiſſimꝰ inimicus
hoꝛroꝛẽ ppoſiti ex deſꝑpatõe facere ſcitatis: vt
eos obſidẽte triſticia.⁊ ſia ꝓpoſito nõ reuocat
certe retineat a pfectu. ppt᷑ qð maxie ſcãꝝ tibi
endũ ẽ:illuminãda diuis
eloquijs aia:⁊ coꝛuſcãte dei vᷣbo dyaboli repel
lẽde ſunt tenebꝛe. Cito em fugit ille ab ea aia:
quã vᷣmo diuinꝰ illumiat: q celeſtibꝰ ſę cogita⸗
tionibꝰoccupat᷑. In q̊ aſſiduũ ẽ dei vᷣbũ:cuius

vi neq; ſpũs nõ pot ferre.Et iccirco btũs illud

apks ſpiritał belli int᷑ ceta inſtr̃a gladio ↄpauit
Eſt ãt tutiſſimũ atq; ꝑfecrũ.vt aſſueſcat animꝰ⸗
ſollicita ſp ꝑuigiliq; cuſtodia diſcernere cogi⸗
tatões ſuas: ⁊ ad pᷣmi ai motũ vł ꝓbare: vel re
ꝓbare qð cogitat:vt vł bõas cogitatones alat
vlſtati extiguat malas.h̊ nãq; fos ẽ boni:⁊ qð

oꝛigo peccãdi: oiſq; ingẽtis delicti i coꝛde pnct

pide cgitatio: vnidoopus velutt daz

Foars

coꝛdis tabula depingat añqᷓ; faciat. nã ſiue ile

actꝰ:ſiue mo ſit:vt ꝓferat᷑ añ diſponit᷑:⁊ cogi
tationũ ↄſilio diſcernit᷑ qð futuꝝ eſt. AUides qᷓ;

bꝛeuiint᷑ dĩ momẽto:q̃q; iſta ꝑs cogitet.cogi⸗

tataq; ꝑficiat: nec qͥcqᷓ; oio vel lingua: vel ma⸗

nu: ceteriſq; mẽbꝛis agit᷑ niſi cogitatões añ di⸗
ctauerint. Vñ ⁊ dñs in euãgelio dicit:ð coꝛde
hoĩs ꝓcedũt cogitatões male.adulteriũ:foꝛni

catio:homicidia:furta:falſa teſtimonia:auari

tia:neqͥtia:dolus:ipudicitia:oculꝰmalꝰ:blaffe

mMia:ſuꝑbia:ſtultitia. ec ſunt q̃ coinqͥnãt ho⸗

mines. Ois ̊ ſollicitudo tua oĩ intẽtiõe dʒ eſſe
in cuſtodia. Ibi te maxie oꝑtet ſᷣuarepctm̃.v⸗
bi naſci ſolei ſtatiq; ad bmãa tẽptatõis repuãre
faciẽ.⁊ malũ añqᷓ; creſcat extiguere.Nec eĩ ex⸗

pectãdũ ẽ augmẽtũ eiꝰ rei:q̃ timeri dʒa ꝑuo: ⁊
q̃ tãto faciliꝰ vincit᷑:qᷓto ei citiꝰrepugnat᷑ Jo
clamat ſcpᷣtura diuia: oĩ cuſtodia ᷣua coꝛ tuũ.

Ex his ei exitꝰ vite. DOiſtinguẽdũ ẽ ãt int᷑ iſtas
cogitatões qͥbꝰ volũtas fauet:q̃s cũ dilectõne
ãplectit᷑.⁊ int᷑ eas cogitatõnes q̃ tenuis vmbꝛe
mõ pᷣteruolare mẽtẽ ſolẽt:ſeſeq; tmmõ vłtrãſe

undo mõſtrare:q̃̊s greci typos vocant vł certe
int illas:q̃ repugnãti ac inuito aio ſuggerunt᷑:

qbus mẽs cũ hoꝛroꝛe qͥdã remittit᷑ acreſiſtit:q̃
bus vt ↄtriſtat᷑ admiſſis: ita gaudet expulſis.

In qᷣbus qdẽ q̃ ſe leuit mẽti oñdũt:⁊ q̃ſi fugiẽ⸗
do demõſtrãt ſe:nec pctm oio nec pugnaẽ. In
his ãt cũ qͥbꝰaliq;diu aiĩa luctat᷑:qͥbꝰ reſiſtit vo

lũtas:eq̃le certamẽ ẽ. Aut em ↄſentimꝰ⁊ vinci

mur: aut reſpuimꝰ⁊ vicimus: ⁊ acqͥrimꝰ ð pug
natoe victoꝛiq. In illa g tmmõ cogitatõe pctm
⁊:q̃ ſuggeſtioni ↄſenſum mẽtis dedit:q̃ malum

ſuũ blãde fouet:q in factũ geſtit irrũꝑe.lmoõi
cogitatio etiã ſi ex aliq̃ impedita caſu nõ imple

at volũtatẽ:nihilominꝰactõe crimis ↄdẽnat᷑ a
dñno. vt illð in euãgelio legimꝰ.Qui viderit in

qt mulierẽ ad ↄcupiſ. cẽdũ eã:iã mechatus ẽ e⸗
inlcoꝛde ſuo apud deũ.cui nota ſunt oĩa etiã añ

—

cti. Qua re debes (ſepe em̃ repeto: qð fieri ſp

nolo)ſcãs ſcpᷣturas ſine intermiſſiõe meditari.

hiſq; tuã replere mẽtẽ ⁊ malis cogitatõibus lo

cũ auferẽs: diuis aim ſenſibus occupare.qᷓ;tũ⸗
deñ diligas: ex dilectõe legis eius oſtẽdere.
Vñ ſcptura dicit. Qui timẽt dñm inrẽt qð bñ

placitũ ẽ illi:⁊ qͥ diligũt eũ:replebunt᷑ lege eiꝰ.

—

Tuc ſenties qᷓ;tũ ad eiꝰ amoꝛẽ adiuuette ſapia
iqtũ ſit in te diuine legis auxiliũ: ⁊ dño cũ Ba

uid leta cãtab. In coꝛde meo abſcõdi eloquia

tua:vtnõ peccẽ tibi. Excitãdus ẽ em ſpiritali⸗

bus ſtimulſꝑ animus:maioꝛi qͥtidie ardoꝛe re⸗
nouãdus.oꝛõnis inſtãtia:illumiatio lectõnis:

ſollicitudo vigiliaꝑ:⁊ diurna:⁊ nocturna eius

incitamẽta ſunt. Nihil em in h̊ ppoſito ocio de

terbc᷑.qdð nõ ſolimõ nõ acqͥrit noua: etiã ꝑa⸗

qᷓ fiat volũtas pfecta faciẽdi reputat᷑ p oꝑe fa

N .

ta ↄſumit. Sctẽ vite rõ pꝓceſſu gaudet:⁊ ceſſiis

ceſſatõe toꝛpeſcit ⁊ defic. qttidianis ⁊ recẽtib⸗
incremẽtis mẽs inſtaurãda ẽ.⁊ viuẽdi nobis G̊

iter.nõ ð trãſacto:ᷣ de reliqͥ metiẽdũ.qᷓ;diu ſu⸗

mus in h̊ coꝛꝑe:nũqᷓ; nos ad ꝑfectũ veniſſe cre
damꝰ.ſic ei meliꝰꝑuenit᷑.Tãdiu nõ relabimur
retro qᷓ;diu ad poꝛa ↄtẽdimꝰ. Aut vbi ceꝑimꝰ
ſtare deſcẽdimꝰ:nrjmq; nõ ꝓgredi:iã reuertiẽ.

Ceſſet oĩs ignauia:⁊ inutił ð pᷣterito laboꝛeſe⸗

curitas. Si volumꝰ nõ redire currẽdũ ẽ. BGrũs
apls ð die in diẽ viuẽs deo: ne qd añ feciſſet:v
q̃d facẽ deberet:ſꝑ attẽdẽs dicebat.Frẽs ego

me nõ arbitroꝛ ↄpᷣhẽdiſſe aliqᷣd. Anũ ãt:q̃ qdẽ
ſunt retro obliuiſcẽs:ad ea vo q ſunt poꝛa:me

extẽdẽs ad deſtinatũ ꝑſeqr bꝛauiũ ſuꝑnevoca

tõis dei. Si biũs NPaulus vas electõnis:qͥ ita
xpᷣm indutꝰerat vt diceret. Niuo ãt iã nõ ego.
viuit vᷣo in me xpᷣs adhuc tñ ſe extẽdit creſcit:

⁊ ꝓficit.qͥd nos facere debemꝰ: qͥbꝰ optãdũ ẽ:

vt in fine nro Pauli bncipioↄꝑemur: Ergo tu

hũc imitare qͥ dixit. Imitatoꝛes mei eſtote: ſiẽ
⁊ ego xpᷣi.Obliuiſcere oẽ pᷣtitũ.⁊ qͥtidie incho

are te puta:ne ꝓ pñti die qͥ debes ſᷣuire ðo:pᷣte
ritũ iputes. Optie q̃ſita cuſtodies:ſi ſꝑ inq̃ras
dãnũ ꝑata ſentiẽt:ſi ꝑate ceſſaueris.Dicas ſoꝛ
ſitã gradis laboꝛ ẽ.ſᷣ reſpice qð ꝓmiſſuʒẽ. Oẽ
opꝰleue ſfieri ſolet:cũ eiꝰpᷣciũ cogitat᷑:⁊ ſpes pᷣ⸗
mij ſolatiũ ẽ laboꝛis.ſic durꝰ agricola inaratuʒ
diu cãpũ:⁊ piguioꝛes ocio glebas:violẽto vo⸗
mere ſcidiſſe ſe gaudet.⁊ miꝝ imodũ ipᷣa oꝑis
difſficultate letꝰ:ſpẽ ſegeti ð laboꝛe metit᷑.ſicne
gociatoꝛ auidꝰ maria ↄtẽnit ſpectare auſus flu
ctuũ ſpumas:rabiẽq; vẽtoꝝ.dũ q; in oi laboꝛe
ac ꝑiculo lucꝝ cogitat: ⁊ laſſitudinẽ ſimł obliui
ſci᷑ ⁊ timoꝛẽ. Cõſidera q̃ſo magnitudinẽ pᷣmij
tui:ſi tñ ↄſiderari põt:qͥcqͥd imẽſum ẽ: poſt ab
ſceſſum aie:pꝰcarnis interitũ:pꝰfauillas ⁊ cine

rẽ in melioꝛẽ ſtatũ vgo reꝑãda es.mãdatũ ter⸗

re coꝛpꝰin celũ eleuãdũ ẽ.Poſt h ãgeloꝝ es do
nãda ↄſoꝛtio:regnũ acceptura celoꝝ:⁊ in ꝑpe
tuũ regnatura cuʒ xpᷣo: qͥd g retribues dño:p
oĩbꝰ q̃ retribuit tibi:qͥd tanto remũeratoꝛe dig
nũ facies:Aut quẽ laboꝛẽ duꝝ putab cuiꝰtãta
ſunt pᷣmia: Vñ btũs apls nulle inqͥt ſunt ↄdig
ne paſſiones huiꝰ tꝑis:ad futurã glaʒ q̃reuela

bit᷑ in nob.qͥd em̃ dignũ vł facere vłpati poſſu

mus:in bꝛeui h̊ tꝑe vite nr̃e:cũ id imoꝛtalitate

ſit recõpẽſandũ: ꝛopt᷑ qð idẽ apłs ait. Id ei

qð in pñti ſeculo ẽ momẽtaneũ ac leuc tribula⸗
tionis nr̃e:ſupꝛa moduʒ in ſolimitate et᷑nũ glłe

põdus opat᷑ in nob. Reſpuãt᷑ honoꝛes:deſpi
ciant᷑ diuitie. Jpᷣa q; vita nr̃a martyrij amoꝛe
ↄtẽnat᷑.⁊ h oĩa etiã ſi ꝓ ernitat pᷣmio nõ darẽt

eẽnt tñ qñũq; ꝑitura.Amittũt etiã q̊ illi qᷣſe cu⸗
piũt poſſidere. Quã multos mẽoꝛia nr̃a retiet
in maxis honoꝛibꝰ ac diuitijs ↄſtitutos repẽte

Cro

deſummo
wmoreel⸗
citutic
mäcoſtat
ge: ince⸗
goſonine
metuas?
eripinka
ſiatuct⸗
detetis⸗
muoraſleß
woluptati
tbinofuil
cne
raliht:
videt⸗
Luiouen
budeclin
ẽhpoi
ſansevitat
fiſunepbi⸗
hloe hhee
Mehui⸗
Ghhiir
lurmdi
diegoe⸗
lacſecur
hedetad
git. Adn
noipetu
Cũ hoi⸗
ſcis auͤſa
les inadu
llemeta ig
gdipagud
hhopclamea
fomg tren
terti diſtin
gogine
ltochaos⸗
Oibyinag⸗
byfueret⸗
hoſtesrhe
lernillti
grchägeli
Get mu⸗
armaan
bcorespe
tenebꝛe⸗
nipatos
ſeoistib
innubibe
dicet mot
4perris:g
nshue'n

ſwlüſigenn
Wieninuſn
Aorii
ſeaninett

gil⸗

enh
orrsiſ
Kiti thsd⸗

dehesftnſthe

kocesiſpo
ſſauensöresn
ego iigi
ücogreitheß
AGNu
ebes ion⸗
ni incdirg⸗
Oloorenei ſet
ithpegmenſef
. Nigholltge
imänifntctii
onmiutnihn
Umininet
iphuilulche
iessmidni
Nefhiglaned
mcddrnig
nrdpuesdie
onenüenen⸗
elublti
ulenͤtiu,
mige⸗
ere n
„chid inen
dighln
neüeclaen
blinteurc
it honot
Gfanai,,,
iniß
itcnibt,
smöonun

ſpn

—
=

S=
=
=

e

4

1

=
=

—
=
☛

—
=
E

—

—
= =
— —
=
=
S=

4

nn

de ſummoillo potẽtie faſtigio ↄcidiſſe: ⁊ eos q̃
tumoꝛe elati aliud qddã qᷓ; hoĩes eſſe putabãt:
exitu tãdẽ ſuo docuiſſe nos qfuerit.qͥd em in B
mũdo ſtabile:qͥd vo firmũ ẽ: qͥd poꝛro nõ bꝛe⸗
ue:⁊ incertũ ⁊ caſui nõ ſeruiẽs: q̃le iſtð bonũ ẽ

qð ſꝑ timeas amittere:qð vłauferendũ abs te
metuas: vła te relinquẽdũ ſcias:naʒ ⁊ ſi nullo

eripiat᷑ caſu: vł moꝛte certe ꝑdẽdũ ẽ. Et ſi vita
nra tẽdat᷑ ꝑ mille ãnos:⁊ ad extremũ illũ totiꝰ
diẽ etatis qͥttidiana delitiaꝝ voluptate venia⸗

mus:q̃le h̊ q̃ſo diu ẽ qð fine delet᷑: Aut qͥs illiꝰ

voluptat fructꝰẽ:qͥ ſtati vt ceſſauerit videbit᷑
tibi nõ fuiſſe: Age iã trãſactũ vite tue tpᷣs:aio

reuolue. Mõne videbit᷑ tibi vmbꝛa ada fuiſſe:
qð trãſijt:⁊ inſtar ſomnij tenuis incertũ eſſe oẽ

dqð videt᷑: hoc idẽ ⁊ decrepit ſenex ſentire pᷣt

Cui ↄuenit dicere cũ ꝓphᷣa. Dies mei ſicẽ vm⸗

bꝛa declinauer̃t: ⁊ egoſiẽ fenũ arui. Qð ſi hec

etiã h̊ poſſumꝰdicere:vbi q;uis bꝛeuis: tñ qꝛ pᷣ
ſens ẽ vita iſta magni pẽdit᷑ qd in futuro dictu
ri ſumꝰ vbi maioꝛi etatis ſcia:trãſactũ oẽ ꝓ ni⸗
hilo ẽ: Hec tu tecũ diligent᷑ reuoluẽs ⁊ bꝛeuita
tẽ vite huiꝰetnitatis ↄtẽplatõe deſpiciẽs:ipᷣm
q́; ↄtẽptũ mũdi maioꝛi cũ vtute ↄtẽne:⁊ ad il⸗
lũ tm̃ diẽ ꝑa te:in q̃ͥ mũdi gła finieda ẽ:illũ inqᷓ
diẽ: quẽ Saluatoꝛ diluuio ↄꝑauit:qͥ młtos fal

laci ſecuritate deceptos:futuro vt ait apłs:ↄpᷣ

hẽdet aduẽtu. QAuẽ btũs q; Petrꝰ deſcribens

ait. Adueniet ãt dies dñi ſiẽ fur:in ã celimag⸗
no ĩpetu trãſibũt:elemẽta vo a caloꝛe reſoluẽt
Cũ h̊ oia diſſoluẽda ſint:q̃les oꝑtet nos eſſe in

ſcis ↄſnᷣſatõibꝰ⁊ pietatibꝰ expectãtes ⁊ ꝓperã⸗
tes in aduẽtu oñi dei:in qͥ celi ardẽtes ſoluẽt᷑ ⁊
elemẽta ignis ardoꝛe tabeſcẽt: Recẽs factũ ẽ ⁊
qð ipᷣa audiſti:cũ ad ſtridule buccine ſonũ got

thoꝝ clamoꝛẽ: lugubꝛi oppᷣſſa metu dña oꝛbis
roma ↄtremuit. Abi tũc nobilitatis oꝛdo. vbi

certi ⁊ diſtincti vlliꝰdignitatis gdus: NPermix
ta oĩa ⁊ timoꝛeↄfuſa.oĩ domui plãct⁊ eilis fu
it ꝑ cũctos pauoꝛ. Anũ erat ſuꝰ⁊ nobił.Eadẽ
oibꝰ imago moꝛtl: niſi qꝛ magis eã timebãt illi
q̃bꝰfuerat vita iocũdioꝛ.ſi ita moꝛtaleſtimemꝰ
hoſtes ⁊ hũanã manũ:qͥd faciemꝰ cũ clangoꝛe

terribili tuba intonare ð celo ceꝑit: Et ad illaz

archãgeli vocẽ oĩ buccina clarioꝛẽ totꝰſit remu
giet mũdꝰ cũ viderimꝰ ſuꝑ nos nõ manufacta
arma ↄcuti:vᷣ ⁊ wtutes illoꝝ ↄmoueri ſiẽ ꝓphᷣa
diẽ. Cũ venerit dñs ponere oꝛbẽ terre detũ ⁊
pctõꝛes ꝑdere:exeo qᷣs tũcnobᷣ pauoꝛ q caligo
qᷓ tenebꝛe cũ vos ſepiꝰ actotiens admonitos: ⁊
tñ ipatos dies repperit:tc inqͥt.plãgẽt ſe ſuꝑ
ſe oẽs tribꝰterre: ⁊ videbũt filiũ hoĩs venienie
in nubibꝰceli cũ vᷣtute multa ⁊ maieſtate. Tũc
dicẽt mõtibꝰ:caditeſuꝑ noſ:⁊ collibꝰoꝑite noſ

⁊petris:apꝑite vos nob. Aeꝝ h eoꝝ ſint:qͥ va-⸗

rijs huiꝰmũdi detẽti curis ð mũdi nõ cogitãt fi

ronymũ he

Fo. CLI

ne. Tu vo cui aduẽtus xp̃i dieꝝ noctiũq; medi

tatio ẽ:cui ꝓ ⁊ſcie puritate dñi ẽ optãda pntia
q̃ ↄſumatõeʒ ſeculi q̃ſi certũ pᷣmij tui tpᷣs pe⸗
ctas:exultatõeʒ ð celo capies:nõ timoꝛẽ. Tuc
em tu ſcõꝝ mixta choꝛis:⁊ ſcis comitata vᷣgi⸗
nibꝰin ſponſi obuiã ſubuolabᷣ ⁊ dices. Inueni

quẽ q̃ſiuit aia mea. Nec vlliꝰiã tꝑis ſeꝑatõeʒ ti

meb:q̃ ſełimoꝛtalitatis gła:⁊ icoꝛruptõis ſplẽ

doꝛe donãda es:⁊ cũ xpᷣo ſꝑ futura es.aplło di

cẽte.qm̃ ipᷣe dñs in iuſſu:⁊ i voce archãgeli:⁊ i
tuba dei:deſcẽdet ð celo:⁊ moꝛtui qixpᷣo ſunt
reſurgẽt pᷣmi. Deinde nos qͥ viuimꝰ:qͥ reliqui⸗
mur ſił rapiemur cũ ilł in nubibꝰ obuiã dño in
aera ⁊ ita ſꝑ cũ xpᷣo erimꝰ.hec ſit igit᷑ cura tua
ſp:h̊ ſtudiũ: hec iugit᷑ vgis coꝛde voluãt᷑. In
his totiꝰ diei vſet᷑ laboꝛ. In his noct: ſomnus
reponat᷑. In G̊ aia rurſus euigilet. Etem nullꝰ
laboꝛ durus:nullũ tpᷣs longũ videri dʒ: qͥ glo⸗

ria eternitatis acquirit᷑.

Epla bti Auguſtini ad Julianã Demetria⸗
dis vginis mỹeʒ ð poꝛi libello ad Demetriadẽ
ſcðᷣto:vbi illũ tãqᷓ; gre dei adũſitatẽ: ⁊ bonũ v
ginałſcitatis nature ⁊ libero arbitrio attribuẽ

tẽ carpit: ⁊ dãnat q̃dã ipᷣiꝰ libelli vba inſerẽs⁊
arguẽs:quẽ libꝝ ipᷣe ſuſpicat᷑ a Pelagio ſcptũ
90 vginẽ. Hãc ãt epłazʒ velut atidotũ qddã ad

venenũ ipi libello ſubiecimꝰ:maxic vt bim hie
re calũnia purgaremꝰ.Epi.LXX

„ ͦð „ 7
NPomine debitis
d in xpoofficijs honoꝛaãde tmerito il
luſtri filie Juliaue Alipiꝰ Auguſti⸗
nus in dño ſalutẽ. Grate admodũ nob iocũde
q; accidit vt ſi nosↄſtitutos apð łipponẽ tue
reuerẽtie Fe reꝑirẽt:qͥbꝰ hec ſcòta redderemꝰ
vr̃a incolumitate cognita gaudẽtes viciſſina
nr̃aʒ quã vobᷣ coꝛdi eſſe ↄfidimꝰ mutua delecti
one nunciãtes. Dũña debitl i xpᷣo officjs hono

rãda ⁊ merito illuſtris filia. Scire ãt vos optie

ſcimꝰqᷓ;tũ vob debeam religiõis affectu: qᷓ;ta⸗
q; nob ⁊ apud deũ ⁊ int᷑ hoiĩes ſit cura de vob.
lʒ em vos ꝑ l̃as pᷣmũ:deinde etiã pñtia coꝛꝑa
li pia ⁊ catholica h̊ ẽ vera mẽbꝛa xpᷣi exiguitas
ntr̃a coguerit:tñ etiã ꝑ miſteriũ vr̃jm cũ accepil
ſetis vbũ auditꝰ dei ſiẽ diẽ apłs. Accepiſt nõ
vt vbũ hoium: ſiẽẽ vᷣbũ dei:cuiꝰmiſterij vri
adiuuãte gra ⁊ mia ſaluatoꝛis in domo vrata⸗
tus fructꝰexoꝛt ẽ vt hũanis nuptijs iã ꝑat ſcã

Hemetrias ſpãlẽ ſpõſi illiꝰ pᷣferret ãplexũ cui

ſpecioſop̃ filjs hoim ad hñdã ſpũs vberioꝛeʒ

fecũditatẽ: nec amittẽdã carnis integritatẽ vᷣ⸗

gines nubũt. Meſciremãt quẽadmodũ nr̃a il⸗
la tũc exhoꝛtatio a fidei ⁊ nobili vogie fuiſſet ac
cepta:miſi nobᷣ ꝓfectis cũ poſt Pauluʒ pfeſſa
fuiſſet ſcimoniã vgialẽ. B ingẽs dei donũ qõpꝑ
fuos ſuos qͥdẽ plantat ⁊ rigat:bꝑſ eim nrre

„1 5

Pars

mentu dat nob oparijs pueniſſe: vr̃aꝝ lr̃axꝝ le

—

tiſſimo nuncio:⁊ veraci teſtimonio diceremꝰ.q

cũ ita ſint nẽo nos ipꝛobos dixerit.ſi in vob ad
monẽdis:vt oria gre dei dogmata deuitetl ne⸗
ceſſitudie ſumꝰ ꝓpẽſioꝛe ſoliciti.nã lʒ nos apłs
nõ ſolũ opoꝛtune veꝝ etiã ipoꝛtune pᷣdicãdo v

bo inſtare pᷣcipiat nõ tñ eoꝝ hoĩm nũero hẽmꝰ

qbꝰ ᷣmo vł pagia nr̃a ipoetuna videat᷑: qñ id
qð ad ſanã doctrinã nõ ꝑtinet vos vt vigilant᷑

euitetis alloqmur.lhic g ẽ ꝙ admonitõeʒ nr̃a,zʒ

tã gto aio ſuſcepiſtis: vt in epła tua ad quã no

reſcribimꝰdiceres ſane:ꝙ me hoꝛtat᷑ reuerẽtia

vr̃a:ne idulgeã aures his oibꝰ qͥ pꝛauis tracta

culq meã ab hmõi ꝑſonis eẽ diſcretã.omiſq; fa

milia nr̃a a deo catholicã ſeqͥt᷑ fidẽ: vt in nullã

hereſim aliqñ deuiauerit:nec vnqᷓ; lapſa ⁊ non

dico in eas ſectas qᷓ vix expiant᷑: nec in cas qᷓ
pꝛauos hr̃e vident᷑ erroꝛes:h̊ ẽ qð nos magis

magiſq; ↄpellit nõ tacere apð vos:ð his qͥ etiã

illa qᷓ ſana ſunt vitiare conat᷑. Domũ em̃ nr̃am
nõ ꝑuã xpᷣi ecclaʒ deputamꝰ.Hic pꝛauꝰẽ erroꝛ
illoꝝ.q putãt ex nobiſipᷣis nos hr̃e. Si qͥd iuſti
cie ⁊ ↄtinẽtie:pietatis:caſtitatis in nob ẽ:eo ꝙ
ita nos ↄdiderit ðs vt vltra pᷣter qð nobᷣ reue⸗
lat ſcia nihil nos adiuuet: vt ea q̃ faciẽda diſcẽ
do nouim“ etiã diligẽdo faciamꝰ:naturã.ſ.atʒ
doctrinã deſfiniẽtes tmmõ eẽ dei graʒ ⁊ adiuto
riũ: vt iuſte recteq; viuamꝰ ⁊ ipᷣam charitatẽ.
Ad hñdã vo volũtatẽ bonã vbi ẽ h̊ ipᷣm qð iu
ſte viuimꝰ: ⁊ ipᷣaʒ charitatẽ q̃ in oibꝰdei donis

ita excellit: vt etia ðs dicta ſit q̃ vna iplet᷑ inob

ſiqͥd diuie leg:⁊ admonitõis iplemꝰnolũt nos

diuinitꝰ adiuuari: ̊ noſipᷣos dicũt arbitrio P⸗

pꝛio nobad iſta ſufficere.Nõ vob videat᷑ erroꝛ
iſte mediocr] ꝓfiteri velle xpianos:necvelle au
Dire aplim xp̃i.qͥ cũ dixiſſet. Charitas dei diffu

ſaẽ in coꝛdibꝰnr̃is ne qͥſqᷓ; eã hr̃e nõ niſi pꝓbͤuũ

hutaret arbitriũ ↄtinuo ſubiũxit. Per ſpmſcm
q̃ datꝰẽ nobᷣ.hãc magnã eẽ graʒ Saluatoꝛis
aſcẽdit in altũ: captiuauit captiuitatẽ: ⁊ dedit
doa hoibꝰqͥſqͥs nõdũ ↄhitet᷑:qᷓtũ: ⁊ qᷓ; exitiabi
lit erret intellig. Quõ ga vob qᷣbꝰ tãtã dilecti
onẽ debemꝰ admonẽdis.vt talia caueat diſſi⸗
Mulate poſſemꝰ cũ legiſſemꝰ libꝝ quẽ ad ſcãm

Demetriadẽ qͥſnã ſcpſerit:vł vtꝝ ad vos pue

nerit:vris potiꝰreſ. cpᷣtis noſſe voluimꝰein qͥ liw-
bꝛo ſi fas ẽ legat vgo xp̃i. vñ credat vgialẽ ſuã

flẽs ſcitatẽ oẽs qᷓ; ſpiritales diuitias nõ niſi ex

ſeipᷣa ſibi eſſe: atq; ita pᷣus qᷓ ſit pleniſſime btã
diſcat deo eſſe qð abſit inꝗẽta. Nerba em̃ ad il⸗
lã ſcpᷣta in eodẽ libꝛo iſta ſunt.ẽs O inqͥt:
q merito pᷣponaris alijs:imo hic magis. Mã
coꝛꝑalis nobilitas atʒ opulẽtia tuoꝝ intelligũ

tur: nõ tua eſſe. Spũales vo diuitias: nullatibi

pter te ↄferre pot᷑it. In his & iure laudãda:in
his merito ceteris pᷣferẽda es:q̃ niſi ex te ⁊ i te

elſſe nõ pñt. Cernis nẽpe qᷓta in his vbis ſit ca
uẽda ꝑnities. Nã vtiq; qð dictuʒ ẽ nõ pñt eſſe
bõa niſi in te. optie ⁊ viſſime dictũ ẽ. iſte prlane
cibꝰẽ. Qð vo ait. Nõ niſi ex te h oĩo virus eet
Albſit vt hec libent᷑ audiat vgo xpi:q̃ pie ĩteli
git ꝓpᷣaʒ pauꝑtatẽ coꝛdis hũani:⁊ deo niſi ſpõ

ſi ſui donis neſcit oꝛnari.Audiat potiꝰapim
dicẽtẽ. Deſpõſaui vos vni viro vginẽ exhibe
re xpᷣo.Timeo ãt ne ſiẽ ſerpẽs Euã ſeduxiti vx

ſultia ſua:ſic ⁊ vr̃e mẽtes coꝛrũpant᷑ a caſtitate
tibꝰ venerãdã fidẽ ſepe coꝛrũpũt gr̃as vberes
ago tã pie admonitõi. Qð vtiq; adiũgis:⁊ di⸗
cis ̊ nouerit ſacerdotiũ vrjm lõge me ac domũ

q̃ẽ in Xp̃o.Et ꝓprea ð his q; ſpiritalibꝰdiui⸗

tijs nõ iſtũ qͥ diẽ᷑. Nullus eas pter te tibi ↄfer⸗
re põt: ⁊ niſi ex te ⁊ in te eſſe nõ pñt. ſ illu audi
at q dic. ẽmꝰtheʒauꝝ iſtũ in vaſis fictilibꝰvt
eminẽtia vtutis dei ſit ⁊ nõ ex nob. De ipᷣa q;
ſacra ↄtinẽtia wgiali. ꝙ nõ ſibi ſit ex ſeipᷣa:ß ſit
donũ dei qᷓ;uis credẽti nolẽtiq; collatũ:eundẽ

audiat vacẽ piũq; doctoꝛẽ qͥ cum h̊ ageret ait.

Aellẽ oẽs eſſe ſiẽ neipᷣm. Sʒ vnuſãqᷣſq; ppꝛiũ
donũ hʒ a deo.aliꝰ ſic:aliꝰ ãt ſic.Audiat etiam

ipᷣm nõ tm ſuũ:ᷣ vniũſe ecclie vnicũſponſum.
De tali caſtitate atq; integritate dicentẽ. Mon

oẽs capiũt vbũ h: ̊ qbus datũ ẽ: vt intelligat
ex eo qð hẽat tã magnũ bonũ atq; pᷣclaꝝ ſe po

tius deo ⁊ dño gras agere debere:qᷓ; cuiuſq; x
ba qð vłex ſeſe ipᷣa id hẽat:vt nõ dicamꝰaſſen⸗

tãtis adulatoꝛis: ne ð occultis hoĩm temere iu
dicare videamur: certe errãtis laudatoꝛis au⸗

dire. Omne qpe datũ optimũ:⁊oẽ donũ ꝑfe⸗

ctũ deſurſum ẽ.ſic etiã diẽ aplus Jacobus de⸗

ſcẽdẽs a pre luminũ.lhic &̊ ⁊ ſcã vᷣgitas q̃ te ſi⸗

lia volẽtẽ gaudẽtẽq; vicit. Mã poſterioꝛ actu:
Poꝛ gne:ex te honoꝛe:ex teetate ſubſequẽs:ſci⸗

tate pᷣcedẽs in q̃ etiã tuũ eẽ cepit:qð in te eẽ nõ

potuit. Jpᷣa qe carnalit᷑ nõ nupſit: vt nõ tm
ſibi ß etis tibi vltra te ſpũalit᷑ augeret᷑:qm ⁊ tu
ea ↄpẽſatõe minoꝛ illa es qð ita nupſiſti vt na⸗
ſceret᷑. ec dei dõa ſunt:⁊ vr̃a q̊dẽ ſunt:ſᷣ non

ex vob. Habetis em̃ theſaux iſtũ in renis coꝛ

poꝛibꝰ.⁊ adhuc fragilibꝰ tãq; in vaſis ſictilibꝰ
vt eminẽtia vtutis ſit dei:⁊ nõ ex vob. Mec mi
remi:qꝛ dicimꝰ⁊ vra eſſe:⁊ ex vob nõ eſſe.Nã
⁊ panẽ q̃tidianũ dicimꝰnr̃jm. tñ addimus:da
nob ne putet᷑ ex nob. Pꝛoiĩde ſiẽ ſcbtũ ẽ ſine in

termiſſione oꝛate.in oibꝰ gr̃as agite.oꝛatis em

yt ꝑſeuerant᷑ ⁊ ꝑficiẽter hẽatis.gr̃as agit: qͥa
nõ ex vobᷣ hẽtis. Quis em̃ vos ab illa ex Adã

maſſa moꝛtis ꝑditioniſq; diſcernit: An voqñ
aplo dicẽte audierit hõ.qͥs ei te diſcernit:rñſu⸗

rus ẽ bõa volũtas mea:fides mea:iuſticia mea
⁊nõ ↄtinuo qð ſequit᷑ auditurꝰ.Quid em̃ hẽs
q nõ accepiſti:Si ãt ⁊ accepiſti:qͥd głiaris q⸗
ſinõ acceꝑis: Nolumꝰ vt diuitias:nlłus tibi

getiiialt

Cra

eqnoc
iſtexilup
ak neciß
nuarapode
ga volutate

zdorvrnon

eſ dilia
mnagnu vot

Eeniocel
ſebat ytl

aupiſceli
poler Voel
ſöneratlap

Umeiſniai

ſunion.
deus:viſch
olnando
Nenoita
olincs niſt
bcabat. x
lo. Autſi

Mno niſten

det. Itest

nlteerteen.
Ntquiadno
ſogliungent

Enlierik ⸗
Maccepit. &

hunilinex,
epſimne

genmlinapee

1euitdeie
ult:qrol
ls:itanoͤſt

Eeecednr
ils inißgi

Opnoitg
B meiiporane
Thöillegui
Jpei
laer habebe
hacita mnei

Aqifherit

Adnogi

odeſieri

H Fo. CII

uit me:ne vᷣgo eius ſit in aliquo bono gloꝛiet ꝗĩ
ſinõ acceꝑii. De h̊ geius affectu vtꝝ non fallꝰ

Tractatus VI

ueleiie 5pter teoferre poterit. In his iure laudanda:in
nſarie his merito pᷣferẽda es:q̃ niſi ex te ⁊ in te eſſe nõ

nafi pñt. Nolumꝰ ꝓꝛſus ita głiet᷑ qſi nõ accepit.Di mur inde nos fac potius reſcribẽdo cer tioꝛees.
nziſſi⸗ cat qdẽ. In me ſunt os vota mea: q reddã lau⸗ Nã illud optie nouimus cũ oibus vris culto.
Naii ſenn⸗ des tibi. Sʒ qꝛ in illa nõ etiã ex illa memierit eti res vos eſſe: fuiſſe indiuidue trinitatis. Sed
eb gonmn am dicere. Oſe in volũtate tua p̃ſtitiſti decoꝛi nõ hᷣ ſolũ erroꝛ hũanus obrepit: yt aliqd ſecus
Wrptinit meo vtutẽ. Monne ille ꝗͥ venit qrere: ſaluare ſentiat᷑ de indiuidua trinitate. Sũt qt ⁊ alia in
nirdenl⸗ gqð pierat: qꝛ ⁊ ſi etiã ex illa ꝓpt᷑ arbitriũ ꝓpuʒ qᷣbus ꝑnitioſiſſime errat᷑ Sicutih̊ ẽ vñ diutiꝰ
lnihne ſine qͥ nõ opamur bonũ:nõ iñ ſiẽ iſte dixit:non foꝛtaſſe:qᷓ; ſatis eẽt vra fidelitas.tueq; pꝛuden
nſian niſi ex illa ppuũ qpe arbitriũ: nõ niſi deigra iu⸗ tie in hac epła locutiſumus: qᷓq; bonũ qd ex
Eüln uat᷑ nec ipᷣa volũtas eſſe in hoie põt.Deus em deoẽ negat eſſe ex deo:neſcimꝰcui faciat iniuri
dNR- inqt apłs qͥ opat᷑ in nob: ⁊ velle?⁊ oꝑari ⁊ pꝑpo am niſi deo. acꝑ h illi vtiq; trinitati: qð maln,z
öbirin na volũtate.nõ ſic iſti ſentiũt tmmõ ſciam reue abſit a nob: ſic abeſſe credimus. Abſit oĩo: vt
nt 4 lãdo: vt nouerimꝰ qͥ facere debeam:5 etiã in tale alidd in aio nõ dicimus tuo: vł ſacrate v⸗
nnin i ſpiraãdo charitatẽ: vt ea ꝗᷓ diſcẽdo nouerimuz ginis filie tue.ᷣ in cuiuſq; extremi meriti fami⸗
zunh eriã diligẽdo faciamꝰ. Na vtiq; noueratille ;ᷓ lia vel familie vfe liber iſte fecerit: ex ̊ nonul⸗
zan magnũ bonũ eſſet ↄtinẽtia qᷓ dicebat. Et cũ ſci la vba q facilius intelligi pñt:ponẽda credidi⸗
ſtii Ang rẽ qꝛ nẽo eſſe põt ↄtinẽs niſi ðs det.Nõ ſolũ q mus. Si aſt diligẽtius intẽdatis etia illa q ibi
ehfictipeit ſciebat qᷓtũ eſſet ̊ bonũ ⁊ qᷓ; deſiderabilit᷑ eſſ vidẽt᷑ velut ꝓ gra ſine adiutoꝛio dei dicere ſic
nccint ↄcupiſcedũ. Vex etiã ꝙ niſi dãte deo eſſe non inuenietis ambigua: vt poſſint referri: vel ad
ganzmt. poſſet. Docuerat em eũ ſapia. Naʒ h̊ dicit: ⁊ H naturã: vel ad doctrinã:vel ad remiſſionẽ pec⸗

BBmlgi ipm erat ſapie ſcire cuius eſſet hoc donũ. Nec catoꝝ.Mã ⁊ qð ↄfiteri cogunt᷑ oꝛare nos debe

itſi Atn tamẽ ei ſnia iſta ſufficit: ait Adij dñũm ⁊ pᷣcatꝰ re:ne intremus in tẽptatòneʒ: pñt ad ;̊ referre
cemuüſnn. ſum illum. MNõ igit᷑ tmmõ in hocnos adiuuat yt hactenus nos rñdeãt ad id adiuuari: qtiẽs
Fütatedinik deus: vt ſciamus qͥd agẽdum ſit: veꝝ etiam vt oꝛatibus atq; pulſantibus nobᷣ aꝑiat᷑ intellig
datüinindig amando agamus:quod diſcendo iam ſcimus. tia vitatis: vbi diſcamus qͥd facere debeamus
nünciluh Memo itaq; põt eſſe nõ ſciẽs ſolum: veꝝ etiam nõ vt vires accipiat voluntas noſtra: àbus id
edcheregaug ↄtinẽs niſi ðs det. Vñ cum iam ille hr̃et ſciẽtiã quod dicimus faciamus.Et ꝙ vobis in gr̃a vł
tnödtane Scabat᷑.vt eẽt in illo:qð ſciebat qꝛnõ eẽt ex il⸗ adiutoꝛio dei dicunt dominum Epm bene vi⸗
isboinmmt, lo. Aut ſi ꝓpt᷑ arbitriũ ppᷣũ aliqᷓtulũ ex illonõ uendi pꝛopoſitum exemplum.Ad eandem do
ninsbuctsn m nõ niſi ex illo:qꝛ nẽo põt eſſe ↄtinẽs: niſi de ctrinam reuocàt: quia ſcilicet in eius exemplũ
tmü:roedoi⸗ det. Iſte ãt de ſpualibus diuitijs in abus ẽ vti diſcimus:quemadmodum viuere debeamus.
ipls aher⸗ q; etiã ipᷣa luminoſa ⁊ ſpecioſa ↄtinẽ᷑tia nõ ait: Non autem volũt ad hoc nos iuuari: vt quod
iläſtwini in te ex te eſſe pñt: ait niſi ex te in te eſſe nõ pit diſcendo cognoſcimus:etiam diligendo facia⸗
Diwimioan vt quẽadmodũ nõ ei ſunt alibi niſi in illa:ſicei mus. Aut certe in eodem libꝛo inuenire aliqd:
uriolgliſi nõ aliunde niſi ex illa eſſe poſſe credant᷑: ⁊ ob h ſi poteſtl vbi excepta natura:excepto qð ad eã
miitiiß dqð miſerat᷑. Oñs a coꝛde erꝰ autat:ſic gliet᷑ qmſi dẽ naturã pꝑtinet arbitrio voluntatis: excepit
ie mnnm nõ acceꝑit. Et nos qͥdẽ ð ſcẽ vᷣgis diſciplina ⁊ remiſſione pctõꝝ ⁊ reuelatõe doctrine:tale dei
D“ humilitate xpᷣiana: in q̃ nutrita ⁊ educata E: 5 2 adiutoꝛium ↄfitet᷑: qle ↄfiter̃ ⁊ ille qui dixit.
kue ernen exiſtimam. qð illa vba cũ legeret:ſi tñ legit inn Cum ſcirẽ qꝛ nemo eſſe põt ↄtinẽs niſi ðs det.
nec dfte gemuit: 1 pectus humilit tutudit: ac foꝛtaſſis Et hoc ipᷣm erat ſapie ſcire: cuius etiã hoc do⸗
ni le ⁊ fleuit:deũq; cui data a qͥ ſciſicata ẽ fidelit᷑ oꝛa nũ.ldij dũm ⁊ depcatus ſum illum. Neq; em
finnei uit: vt quõ illa nõ ſunt vba ipᷣius: ſᷣ vba alteri iſte aut naturã peccãdo volebat acciꝑe:in q c
nn in us.:ita nõ ſit talis: ⁊ fides eius q ſe aliqd habe⸗ ditus erat:aut ð naturali volũtatis arbitrio ſa
arh re credat. ð qͥ in ſenõ in dño głet. Nã gla qͥdeʒ tagebat: cum quo ↄditus erat:aut remiſſioneʒ
bſii eius in ipa ẽ:nõ in vbis alienis ſiẽ aplus dicit. pctõꝝ deſiderabat:qͥ potius ↄtinẽtiã ne pecca⸗
i OHpus at ꝓbet vnuſqͥſq;: ⁊ tũc głaʒ hẽbit in ſe ret optabat:vłqͥd faciẽdum eẽt ſcire cupieboat.
geſſeſchi⸗ . metip̃o: ⁊ nõ in altero: ſᷣ abſit vt gla ſua ipa ſit cuʒ iã ſe ſcire fateret᷑:cuius eẽt h̊ domũ vti;q
glelnt 2æ nõ ille cui ðꝛ:gła mea:⁊ exaltãs caput meim tãtas voluntatis vires: tm dilectionis ardoꝛẽ
uo une Ita qᷣpe ẽ mea ſalubꝛit᷑ gla eius cũ ðs qͥ in illa volebat acciꝑe ſpũ ſapie: qui ſufficeret ad im⸗
wvsdbultn EZ:ipᷣe ẽ gla eius a quo hʒ omia bona bus ẽ bo plendam magniiudinem ↄtinentie. Si ergo a⸗
ſent M na:⁊ habebit omia:qͥbus melioꝛ erit in q;tũ in liquid tale inuenire potueritis: vberrimas gra
ardlanin hac vita melioꝛ eſſe poterit. Et qͥbus ꝑfecta e⸗ tias agimus ſi reſcribẽdo inſinuare dignemini
9 nerſtei rit qñ fuerit diuina gra nõ hũana laude ꝑfecta Satis em dici non poteſt quantum cupiainus
n An In dño aũt laudabit᷑ aia eius qͥ ſatiauit in bo⸗ in eox hominũ ſcpᷣtis ᷣ ꝓpter aarnoig ch
Gitucͤ 47 ms delideriũ eius:qꝛ ⁊ 5 deſideriũ ip̃e inſpira facundiam:legunt᷑ a plurimis aptam 7 ⸗

Ouine

. —
.
. ₰„W 3 . . . . . . 2 .

nẽ illiꝰ gre reꝑiri:quã vehement᷑ ↄmẽdat apłs
d etiã mẽſura ſidei ſine q̃ impoſſibile ẽ deo pla⸗
cere:ex q iuſtus viuit.q̃ ꝑ dilectõeʒ oꝑat᷑:anqᷓ;
⁊ ſine q̃ oĩo nulla cuiuſq; oꝑa bõa eſtimãda ſũt
Qm̃ oẽ qð nõ ẽ ex fide pctm ẽ deũ dicit vnicui

q; ꝑtiũ.Nec ſola reuelatõe ſcienos diuinitꝰad

iuuari:vt pie iuſteq; viuamus in h̊ ſeculoq̃ ſi⸗
ne charitate inflat. AUeꝝ etiã inſpiratõne chari
tatis ipᷣius q̃ plenitudo legis ẽ.⁊ q̃ coꝛ njᷣm vt
ſcia nõ inflet edificat. Sʒ adhuc nuſqᷓ; tale ali⸗
qd in eoꝝ lris potuimꝰaliqͥd inuenire.Maxie
It h in iſto libꝛo eſſe vellemꝰexqͥ deſcpᷣta illa po
ſuimꝰ vba:vbi vginẽ xp̃i ita laudãs tãqᷓ; ſpũa

les diuitias nullas ei niſi ex ipᷣa eſſe nõ pñt: nõ

yvult eã in dño głari:ß ſic glari qſi nõ acceperit.
In libꝛo q;uis nec ipᷣiꝰ nec tue reuerẽtie nomẽ

expᷣſſerit:tñ a mr̃e vgis vt ad eã ſcriberet ſepo

ſtulatũ eſſe ↄmẽoꝛat. In q̃dã wo epła ſua idem
Pelagiꝰ: vbi ⁊ nomè ſuũ aꝑtiſſime ponit nec
nomẽ ſacre vgis tacet dic ad eã ſe ſcᷣſiſſe ⁊ eiuſ
dẽ ſui opis teſtimonio ꝓbare nitit᷑ ſe gr̃am dei
quã vł tacere vl negare aſſerit᷑ aptiſſime ↄſite⸗
ri.Sʒ vtꝝ ipe ſit liber in q̊ de ſpualibꝰ diuitijs
illa vba poſuit vł vtꝝ ad vr̃aʒ ꝑuenit ſcitatẽ re
ſcpᷣtl vris petimꝰnos dignemi facere certioꝛes
tes. Argumẽtum in eandẽ.
Mterpellatus a frẽ mõacho ad mẽeʒ ⁊
filiꝗ ↄtinẽtiã ꝓfeſſas ſcribit: ⁊ vtranq;
rep̃hẽdit ꝙ ſeꝑati hitarẽt.filiã vo arti
us obiurgat:ꝙ mr̃e frẽq; relictis monacho e
neo coheſiſſet:oñdẽs qᷓ;tũ vgibꝰ ex delitijs vi⸗
roꝛũq; ↄſoꝛtio ꝑiculũ imineat. Pꝛologus.
Eltulit mihi qͥdã frat᷑ e gallia ſe hre ſo⸗
r roꝛẽ vᷣginẽ:mreʒq; viduã q̃ in eadẽ vꝛ⸗
be diuiſis hitarẽt celluł: ⁊ vłob hoſpi⸗

Incipit epła ad mr eʒ ⁊ filiã in gallia ↄmoꝛã

tij ſolitudinẽ vł ob cuſtodiẽdas facłtatiũculas

p̃ſules ſibi qͥſdã clericos aſſumpſiſſent: vt ma⸗

ioꝛe dedecoꝛe iũgerẽt᷑ aliẽis:qᷓ; a ſe fuerãt ſepa

te. Cüuq; ego ingemiſcerẽ ⁊ młito plura tacẽdo
q; loquẽdo ſignificarẽ:q̃ſo te iqͥt coꝛripias eas

lris tuis ⁊ ad ↄcoꝛdiã reuoces: vt mr filiã: ⁊ fi-

lia mr̃eʒ agſcat. Cui ego optiaʒ inqᷓ; mihi iniũ⸗

gis ꝓuicia: vt alienꝰↄciliẽ:q̃s filiꝰfratq; nõ po
tuit.q̃ſi vo epᷣalẽ cathedrã teneã.⁊ nõ clauſus
cellula: ac ꝓcul a turbis remotꝰ vł pᷣtita plãgã
vitia.vł vitare nitar pñtia.ſᷣ ⁊ incògruũ ẽ late
re coꝛpe:⁊ lingua ꝑ totũ oꝛbẽ vagari.Et ille ni
mix ait. foꝛmidoloſus es. vbi illa qͥndã ↄſtan⸗

tia.in qᷓ multo ſale oꝛbẽ defricãs Lucilianũ q̃p
pia detuliſtie hoc ẽ aio qð me fugat:⁊ labꝛa di
uidere nõ ſinit. Poſtqᷓ; em arguẽdo crimia fa⸗
etus ſum criminoſus: ⁊ iux tritũ vulgi ſermõe
pꝓuerbiũ iurgaãtibꝰ⁊ negãtibus cũctis: nec au⸗
res me credo hr̃e nec tãgo. Ipᷣiq; ꝑietes in me

maledicta reſ⸗ onarunt:⁊ in me pſallebãt qͥ bibe

bant vinũ.Coactus malo tacere didici rectius
eſſe arbitrãs ponere cuſtodiã oꝛi meo:⁊ oſtiuʒ
munitũ labijs meis qᷓ; declinare coꝛ meũ in ver
ba malitie:⁊ dũ carpo vitia in vitiũ detractio⸗

nis incurrere.Qð cũ dixiſſem:nõ ẽ inqͥt detra⸗

here veꝝ dicere:nec pᷣuata coꝛreptio gñalẽ faẽ
doctrinã.cũ aut rarus aut nullus ſit qͥ ſub hui⸗
culpe reatũ cadat. Queſo g te:ne me tãtoitine⸗
re vexatũ fruſtra veniſſe patiaris. Seit ei dñs
ꝙ poſt viſionẽ ſcõꝝ locoꝝ hãc vł maxie cãʒ ha
bui:vt cũ tuis lr̃is ſoꝛoꝛi mederer ac mr̃i. Et e⸗
go. Jaã iã inqᷓ; qdð vis faciã: nã ⁊ epłe trãſmari⸗
ne ſunt:⁊ ſpãlit᷑ mo dictatus:raro põt inueni
re qͥs moꝛdeat.Ze aũt obſecro vt clã pᷣmonem

hũc hẽas.cũq; poꝛtaueris eũ ꝓ viatico:ſi audi

tus fuerit:colletemur ꝑiter. Si ãt ↄtẽptus fue⸗

rit qð ⁊ magis reoꝛ:ego vᷣba ꝑdiderim: tu iti⸗

neris lõgitudinẽ. Incipit Epła. LXXI.

Rimũ vosſcire

p cupio ſoꝛoꝛ ⁊ filia:me nõ iccirco ſcri⸗
2 bere: qꝛ aliqͥd de vob ſiniſtrũ ſuſpi⸗
cer:ſ ne ceteri ſuſpicent᷑:vr̃aʒ me oꝛare ↄcoꝛdi
am.Alioqͥn qð abſit ſi pctõꝝ vos exiſtimarem
glutino ceſſiſſe:nũqᷓ; ſcriberẽ:ſcirẽq; me ſurdis
narrare fabulã. Deinde h̊ obſecro:vt ſimoꝛda
tius qͥiã ſcpᷣſero:nõ tã mee credatis auſteri⸗

tatis eſſe qᷓ; moꝛbi.putride carnes ferro curant᷑

⁊ cauterio.venena ſerpẽtino pellunt᷑ antidoto
Qð ſatis dolet maioꝛi doloꝛe expellit᷑ Ad ex⸗
tremũ h̊ dico ꝙ ſi etiã hec ↄſcia crimis vulnus
nõ habeat:hʒ tñ fama ignominiã. r ⁊ filia

noia pietatis:officioꝝ vocabula:vincula natu

re:ſcða poſt deũ federati o. Mõ ẽ laus ſi vos di
ligitis.ſcelus ẽ ꝙ odiſtis.Dñs Jeſus xps ſub
lectus erat parẽtibus ſuis.venerabat᷑ mieʒ cu

ius erat ipᷣe pr. Colebat nutritiũ quẽ nutrierat

geſtatũq; ſe memierat alterius vtero:alterius
beachijs. Vñ ⁊ in cruce pẽdẽs ↄmẽdat ꝑarẽtẽ
diſcipulo quã nũqᷓ; añ crucẽ dimiſerat.Tu vo

filia (iã em deſino ad mr̃ez loqͥ: quã foꝛſitan ⁊ e

tas ⁊ ibecillitas ac ſolitudo excuſabilẽ faciũt)

I inqᷓ; filia eius domũ ãguſtã iudicas:cuiꝰnõ
tibi fuit vent᷑ ãẽguſtus:HBecẽ mẽſibꝰ vtero clau
ſa vixiſti:⁊ vno die in vno cubiculo cũ mr̃enõ

duras⸗ An oculos eiꝰferre nõ potes:Et q̃ oẽs

mMotus tuos:vtpote illa q̃ genuit:q̃ aluit: ⁊ ad

hãc adduxit etatẽ facilius ĩtelligit:teſtẽ dome⸗
ſticã fugis:Si vᷣgo es:qͥd times diligẽtẽ cuſto

diõ: Si coꝛrupta:cur nõ palã nub: Scða poſt

naufragiũ tabula ẽ ꝙ male ceꝑis.ſaltẽ ̊ reme⸗
dio tꝑare. Neq; vo h̊ dico:ꝙ poſt pctm̃ tollaʒ
penitentiã:vt qð male ceꝑis: male ꝑpſeueres:
p deſperẽ in iſtiuſmõi copula diuuiſionẽ.alio⸗
nſi ad mr̃eʒ migraueris poſt ruinã:facili po⸗
teris cũ ea plãgere:qð ꝑ illius abñtiã ꝑdidiſti

Crac

foahuci
sAudi
hecele hes⸗

otteliüiun

ſtnöpeutie

aſliiti
alterogll
fforterſcen

pitamatdu

irwultct
cpoſtnc
cdiiſthalupt
ödeſergs:l
iicliore

nuit. Laui
ſalnſtercor
diaſuſtinui

fyttpna

gilnoqͤte
farenopote
Goſoetdiait
ſchyrdicte
fochtäſtäre
efackN
foyppif
ſecntaesn
feppiſtio
ſnueire d
rao. qaͤbuu
ceriſimen
crinẽnoͤnt
usfeſtuci
bitio:eoꝛi⸗
tnis videi
leverecidi
berio amihit
ſnee vſteetel
Naplhnſenb⸗
fe couoit
man goneea
mösſtenotnt
lugi Abino
Rkangelte⸗
eßferreiun
lkeitrſliäte
äyitbie
lrchisztann
6 Saiis⸗
luſehpinry
tris videi⸗
neſcocon
Nſii diig
peditabo
neno viden
Neriſfff⸗

eppſdii

mntifnan
Anunknl
A Di ühuufl⸗
oadmmnt⸗

Ntkenn

wofit

õ
de wſkiſi⸗
Vfeml
tör Weginm
re:ſaigteſnt⸗
Hobſend nſere
mneegelts ur
gecamestnpon
nopelianun
lrcmeli. e
iamnisnuns
gonmi itſt
Ntlrzinbn
Hiluslen
His übteſd
nmnthei Ml
Urtiqnetuma
cnsnNAi
isnituent
idmien D
oi⸗niftſinn
oekulſdhlifi
uſtiiudes
gimiſtene
dubiculochnmn,
enöpolesin
nuiti iei
Tclignenfi
linesd
Jinnb S
ae i
egpothen
i: malepeh
l iue
utiin

= — ☛ed =

1

=☛S
—
S

2 —
—
— =
= —

—
—,.
☛Rt

— —
— S=
S= =: =

—

7

=S

=

=£
= =
—

.

S=ꝛ — = —

=

7

=
—
—
☛RG

==
—

7

—

Tractatus V

ꝙ ſtadhuc integra es:⁊ non ꝑdidiſti:ſᷣua nep

das Quid tibi neceſſe ẽ in ea vſari domo:in qᷓ
neceſſe hẽs qͥtidie aut ꝑire aut vicere:qs vnqᷓ;

moꝛtaliũ iux viperã ſecuros ſomnos capit:q̃ ⁊
ſinõ ꝑcutiat certe ſolicitat:ſecuriꝰẽ ꝑire nõ poſ-
ſe:qᷓ; iux ꝑiculũ nõ ꝑiſſe. In altero trãqllitas ẽ
in altero gubernatio.ibi gaudemꝰ:h̊ euadimꝰ.
ſ foꝛte rñdeas. Nõ bñ moꝛata mrẽ:res ſecłi cu

pit:amat diuitias:igrat ieiuniũ: ocłos ſtibio li

nit: vult cõpta ꝓcedere:⁊ nocet ꝓpoſito meo.
nec poſſum cũ huiuſcemõi Eiree. Rrimn qᷣdẽ

etiã ſi tałẽ:vt cauſaris maiꝰ hẽbit pᷣmiũ:ſi talẽ

nõ deſeras:illa te diu poꝛtauit ivtero:diu aluit

7 difficilioꝛes in ãtie moꝛes blãda pietate ſuſti

nuit.Lauit pãnoꝝ ſoꝛdes:⁊ imũdo ſepe feda⸗
ta in ſtercoꝛe.Aſſedit egrotãti ⁊ q̃ ꝓ te ſua faſti
dia ſuſtinuit:tua q́; paſſa ẽ:ad hãc ꝑduxit eta⸗
tẽ:vt xpᷣm amares docuit.nõ tibi diſpliceat eiꝰ

ↄuͦſatio q̃ te ſponſo tuo vᷣginẽ ↄſecrauit.Qð ſi

ferre nõ potes ⁊ delitias eiꝰ fug: atq; vt H̊ vul
go ſolet dici ſeckaris ẽ mr̃:hẽs alias vᷣgies hẽés
ſcm̃ pudicitie choꝝ.qͥd mr̃eʒ deſerẽs eũ elig:qᷓ

foꝛſitã ſuã reliq̃ͥt vxoꝛẽ ⁊ mr̃eʒ: Illa difficilis hß

iſte facił. Illa iurgatrix:g iſte placabił.Quẽ q̃⸗
ro vtꝝ viꝝ ſecuta ſis:an poſtea iueneris:Si eũ

fecuta es mãifeſtũ ẽ cur mr̃eʒ reliãris.ſi poſtea
reppiſti oñdẽs qͥd in mr̃is hoſpitio nõ potuerl
inueire.durꝰ doloꝛ: ⁊ meo mucrone me vulne⸗
rãs.qͥ ãbulat inqͥt ſimpłr:ãbulat ↄfident᷑. Ta⸗
cerẽ ſi me nõ moꝛderet ↄſcia mea:⁊i alijs meuʒ

crimẽ nõ repᷣhẽderẽ:nec ꝑ trabẽ ocłi mei alteri

us feſtucã viderẽ. Nũc ãt cũ int᷑ frẽs ꝓcul ha⸗

bitãs:eoꝛũ q; fruẽs ↄtubernio honeſteſb arbi⸗
tris ⁊ videã raro: ⁊ videar ĩpꝛudẽtiſſimũ ẽ.eiꝰ
te verecũdiã nõ ſeqͥ:cuiꝰſeq̃ris exẽplũ.qð ſi di⸗
xeris ⁊ mihi ſuffiẽ ↄſcia mea:hẽo deũ iudicẽ:qᷓ
mee vite ẽ teſtis:nõ curo qͥd loquãt᷑ hoĩies:au⸗

di aplim ſcribẽtẽ puidẽtes bõa nõ ſolũ coꝛã ðo

ſ̃ etiã coꝛã oibꝰ hoĩbꝰ:ſiqs te carpit ꝙ ſis xpᷣia
na ⁊ vgo:ne cures.qð iõ dimiſeris mr̃eʒ:vt in
mõaſterio int᷑ vgies viueres tal detractio laus

tua ẽ.Abi nõ luxuria iĩ puella dei:ſᷣ duritia car

pit᷑ crudelitas iſta pietas ẽ. Illũ em pᷣfers mri
quẽ pᷣferre iuberis ⁊ aĩe tue. Quẽ ſi ⁊ ißa pᷣtu⸗
lerit ⁊ filiã te ſentiet ⁊ ſoꝛoꝛẽ.qͥd igit᷑ :ſcelus eſt

ſci viri hẽ̃e ↄtuberniũ: Obtoꝛto collo mei ius

trahis:vt aut ꝓbẽ qð nolo: aut młtoꝝ inuidiã

ſbᷣeã.Sctũs vir nũq; a mr̃e filiã ſeiũgit.vtrãq;

ſuſcipit:⁊ vtrãq; venerat᷑.ſic qlibetſ cã filia ma
tris vidue indiciũ caſtitatj ẽ. Si coeuꝰ tu“ẽ ille
neſcio q̊s mr̃eʒ tuã honoꝛet vt ſuã.Si ſenioꝛ te

vt filiã diligat: ⁊ parẽtis ſbiijciat diſciplie. Mõ
expedit ãboꝝ fame:plꝰte illũ amare q; mrem:

₰ℳ

ne nõ videat in te eſtectũ eligere: etateʒ. Et h
dicerẽ ſi frẽ mõachũ nõ hr̃es: ſi domeſtic ca⸗
reres pᷣſidijs. Nunc wo ꝓhdoloꝛ int᷑ mreʒ atq;

Fo. CLII

germanũ ⁊ mr̃eʒ viduã:frẽʒq; monachũ cur ſe
alienꝰ int᷑ſerit? HDonũ qͥdẽ ẽ vt te ⁊ filiã nouer:
⁊ ſoꝛoꝛẽ.ſi ãt vtrũq; nõ potes:⁊ in qſi dura re
ſpuit᷑ ſaltẽ frat᷑ placeat.ſi frat᷑ aſꝑioꝛ ẽ᷑:mollioꝛ
ſit illa q̃ genuit.q̃d palles:qͥd eſtuas:qͥd vultũ
infamie ruboꝛe ſuffũdis: ⁊ tremẽtibꝰlabijsipa
tiẽtiã pectoꝛis ↄteſtar: HNõ ſuꝑat amoꝛẽ mris
⁊ fris niſi vxoꝛis affectꝰ. Audio pᷣtea te ſubur⸗
bana rura villaꝝ amenitates cũ affinibꝰa cog⸗
natis ⁊ iſtiuſmõi gñis hoibꝰ circũire. Nec du⸗
bito qͥn vł ↄſobꝛina vł ſoꝛoꝛſit: in ãꝝ ſolatium
noui gñis ducaris aſſecla.Abſit qpe vt ;uis
xi ſint ⁊ cognati:viroꝝ te ſuſpicer captare co
oꝛtia. Obſecro gte vgo:vt mihi rñũdeas.So⸗
la vadis in comitatu ꝓpinqͥꝝ:aut cum amaſio
tuo:qᷓ;uis ſit ipudẽs: ſeculariũ ocułeũ ingere⸗
renõ audeb. Si em h̊ feceris ⁊ te ⁊ illũ familia
vniũſa cãtabit.vos cũctoꝝ digiti denotabunt
ipa q́; ſoꝛoꝛ aut affinis ſiue cognata qᷓ in adula⸗
tionẽ tui ſcm nõnũqᷓ; coꝛã te vocãt:cũ ſe paulu⸗
lũ auũterint:poꝛtẽtuoſum ridebũt maritu. Sin
ãt ſola ieris qð ⁊ magis eſtimo:vtiq; int᷑ vfᷣuos

adoleſcẽtes:int᷑ maritas feias atq; nupturas:i

ter laſciuas puellas:⁊ comatos lunatoſq; iuue·
nes furuaꝝ veſtiũ puella gdieris dabit tibi bar
batulus qͥlibet manũ: ſuſtẽtabit laſſaʒ.⁊ pᷣſſis
digitis aut tẽptabit᷑:aut tẽptabit.Erit tibi in?
viros mr̃onaſq; ↄuiuiũ: ſpectab aliena oſcula
p̃guſtatos cibos:⁊ nõ abſq; ſcãdalo tuo in ali(
ſericas veſtes: aurataſq; miraberis. In ipo G
ↄuiuio vt veſcaris carnibus qſi muita cogeris⸗
vt vinum bibas: dei laudabit᷑ creatura: vt la⸗
ues balneis:ſoꝛdibus detrahet᷑.⁊ omnes te cu
aliqͥd eoꝝ ſuadent ſi retractãs feceris: puram:
ſimplicẽ dominã: ⁊ vere ingenuã ↄclamabunt᷑
Perſonabit interim aliqͥs cãtoꝛad menſam: 7
int᷑ pſalmos dulci modulamine curretes: qm a
lienas nõ audebit vxoꝛes:te q̊ cuſtodẽ nõ hẽs?
ſepius reſpectabit.loquet᷑ nutibꝰ.⁊ qcqᷣd metu
it dicere ſigniſicabit affectibus. Int᷑ has ⁊ tan⸗
tas illecebꝛas voluptatũ:etiã ferreas mẽtes li⸗/
bido domat.q̃ maioꝛẽ in vginibꝰpatit᷑ fſamem:
dũ dulci putat oẽ: qð neſcit. Narrãt gẽtiliũ fa
bule:cãtibꝰ ſirena nautas iſſe ĩ ſaxa pᷣcipites
2 ad Oꝛphei cytharã arboꝛes beſtiaſq;: ac ſili
cũ dura mollita. Difficile int epulas Puat᷑ pu⸗
dicitia. Nitẽs cutis ſoꝛdidũ ondit animũ.Le⸗
gim in ſchol pueri:⁊ ſpirãtia in plateis era p⸗
ſpeximꝰ aliquẽ oſſibꝰ vix herẽtẽ. illicitis arliſſe
amoꝛibꝰ. ⁊ añ vitã caruiſſe q peſte. qd tu faci⸗
es puella ſani coꝛꝑis delicata: pinguis: rubens
eſtuãs int᷑ carnes?int᷑ vina?⁊ balneas:iux ma⸗
ritas: iuxta adoleſcentulos:que etſi rogaſa nõ
feceris: tamen defoꝛme pures teſtimoniũ ſi ro⸗
geris Libidinoſa mẽs ardẽtius honeſta pſeq
tur. ⁊ qð non łʒ: dulciꝰ ſuſpicat. Neſtis ipa vi

lis ⁊ pulla ai tacentis indiciũ ẽ:ſirugã nõ hʒ:ſi
P terrã vt altioꝛ videaris trahat᷑:ſi ð induſtria

diſſuta ſit tunica: vt aliqd intꝰ apꝑeat:opiatq;
qð fedũ ẽ ⁊ aꝑiat qð foꝛmoſum.Caliga q; ãbu

lãtis nigella ac nitẽs ſtridoꝛe ad ſe iuuenes vo

at:papille faſcioł ↄpᷣmunt᷑:⁊ criſpati cingulo
ſqguſtiꝰpectarctat᷑.Capilli vłin frõtẽ vłin au
res defluũt. palliolũ inttduʒ cadit:vt cãdidos
nudet hũeros:⁊ q̃ſi videri nooluerit:celat feſtia
qð volẽs detexerat.Et qñ in pblico q̃ſi ꝑ vere
eũdiꝗ opit faciẽ.lupanariũ arte id ſolu oſtẽdit
qð oñſuʒ mag placere põt. Rñdepbᷣ. VIñ me no
ſti: Et quõ ta lõge poſitꝰiactas in me ocłos tu⸗

os?: Fris h̊ tui mihi narrauerũt lachꝛyme:a in

tolerabiles ꝑ momẽta ſingultꝰ.Atq; vtinã ille
mẽtitꝰ ſit: ⁊ magis timẽs B:qᷓ; arguẽs dixerit.
Sʒ mihi crede.Nẽo mẽtiẽs ploꝛat:dolet ſibi pᷣ
latũ iuuenẽ:nõ qͥdẽ comatũ: nõ veſtiũ ſericaꝝ
roſulũ:⁊ in ſoꝛdibꝰdelicatũ:qͥ ipᷣe ſacculũ ſig
net:textrinũ teneat:pẽſa diſtribuat:regat fami
liã:emat qͥcqͥd ð publico neceſſariũ ẽ. Diſpẽſa⸗
toꝛ ⁊ dñs ⁊ pueniẽs officia vuuloꝝ:quẽ oẽs ro

dãt famuli: ⁊ qcqd dña nõ dederit: illũ clami⸗
tẽt ſubtraxiſſe. Querulũ vᷣuuloꝝ genꝰe:⁊ q;tũ
cũq; dederis:ſꝑ eis minꝰ ẽ.Nõ em ↄſiderãt de

q;to:ſᷣ q;tũ det᷑.doloꝛẽq; ſuũ ſolł:qð pñt detra

ctionibꝰoſolant᷑.ille ꝑaſitũ: ille impoſtoꝛẽ.hic

heredipetã:aliꝰnouo qͥlibet apellat vocabulo
Jðm iactãt aſſidere lectulo: obſtetrices adhi⸗
bere lãguẽti poꝛtare mattulã: calefacere litea:
plicare faſciolas:faciliꝰmala credũt homĩes:⁊
qðcunq; domi fingit᷑:rumoꝛ in pbᷣlicũ fit. Nec

mirer:ſi ãcille ⁊ ſuuli de vob iſta ↄfingant:cũ

mr q; id ipᷣm q̃rat᷑: ⁊ frat. ac igit᷑ qð moneo:
qð pᷣcoꝛ:vt pᷣmũ mr̃i: dehic ſi id fieri nõ põt ſal

tẽ fratri recõcilieris. Aut ſi iſta tã cara noia ho

ſtili᷑ deteſtaris: diuidere ab eo quẽ tuis dicer
p̃tuliſſe. Siat ⁊ Bᷓ nõ potes reutere ad tuos.ſi
nõ potes deſerere alienũ ve honeſtiꝰſodali tuo

vtere. Seꝑent᷑ domꝰ vre:diuidat᷑q; ↄuiuiũne

maledici hoĩes ſub vno tectulo vos manẽtes:

lectulũ q; criminẽt᷑ hr̃e cõeʒ. Rotes ⁊ ad neceſ

ſitates tuas q̃le voluiſti hẽe ſolatiũ:⁊ aliq̃ ex ꝑ
te pbᷣlica carere ifamia.qᷓ;qᷓ; cauẽda ſit macula

q̃ nulla nitro m HHieremiaã: nulla fullonũ her⸗

ba dilui põt. Qñ vis vtte videat ⁊ inuiſat:ad
hibe arbitros aicos liberos: uulos:bõaↄſcia
nulliꝰocłos fugit. Intret intrepidꝰ:ſecur⸗ exe⸗
at.taciti ocli:⁊ ſᷣmo ſilẽs:⁊ totiꝰ coꝛpis habit⸗
vybłtrepidatõeʒ interdũ:vł ſecuritatẽ loquunt᷑.
Api qſo aures tuas:⁊ clamoꝛẽtotiꝰ ciĩtatis ex⸗
audi. Jã ꝑdidiſtis vr̃a vocabula: æ mutuo ex
vob cognoia ſuſcepiſtis:tu illius diceris:⁊ ille
tuꝰ. Hec mr̃ audit: ⁊ frat᷑: ꝑatiq; ſunt: ⁊ pᷣcant
vos ſibi diuidere: ⁊ puatã vr̃e ↄiunctõis infa⸗
misã laudẽ facere cõeʒ. tu eſto cũ mr̃e: ſit ille cũ

III

fratre. Audẽtius diliges ſodalẽ fris tui:hone

ſtius amabit mr̃ amicũ filij:qᷓ filie ſue.qð ſi vo
lueris:ſi mea monita rugata frõte ↄtempſeris

epła tibi hec voce libera ꝓclamabit. Quid ali⸗

enũ ᷣuũ obſides: Quid miſtrũ ER'p̃i famulũ ti
bi facis? Reſpice ad płm.ſinguloꝝ facies itue
re. Ille in eccka legit: ⁊ te aſpiciũt vniüſi niſi
pene licẽtia ↄiugali ð tua infamia gliaris.Nec
iã ſecreto dedecoꝛe potes eſſe ↄtẽta. pcacitatẽ
libertatẽ vocas. facies meretricis facta eſt tibi
neſcis erubeſcere. Iteꝝ me malignũ: iteꝑ ſuſ pi
tioſam:⁊ rumigerulũ clamitas. Ego neſi uſpi⸗
tioſus: ego ne maliuolus: qͥ vt in pncipio epke
pᷣfatus ſum.iõ ſcpᷣſi:qꝛ nõ ſuſpicabar:an tu ne
gligẽs diſſolutaↄtẽptrix q̃ ãnoſnata.xxv.ado
leſcentẽ:necdũ bñ barbatulũ ita bꝛachijs tuis:
q̃ſi caſſibꝰ incluſiſti: Optimũ reuera pedago⸗
gu: q te moneat: qͥ aſpitate frõtis exerceat. Et
q;qᷓ; in nullis etatibus libido ſit tuta:tñ vel ca⸗
no capite vel aꝑta defendat ignominia. Aeni⸗
et veniet tᷣs: dies em allabit᷑ dum ignoꝛas:⁊
iſte foꝛmoſulus tuus:qꝛ cito ſeneſcũt mulieres
maxieꝗ iuxta viros ſunt vł ditioꝛẽ reperiet vł
iunioꝛẽ.Tũc te penitebit ↄſilij tui:⁊ tedebit p⸗
tinacie.qñ ⁊ rẽ ⁊ famã amiſeris:qñ qð male iũ
ctum fuerat:diuidet᷑ bñ. Niſi foꝛte ſecura es:⁊
coaleſcẽte tãti tꝑis charitate.diſſidiũ nõ vere⸗
ris. Tu q; mr q ppter etatẽ maledicta non me

tuis noli ſic vindicare vt pecces. magis a te di

ſcat filia ſeꝑari qᷓ; tu ab illa ſe iũgi.habe ſiliũ aſi
liã ⁊ genex:iĩmo ⁊ ↄtubernalẽ filie tue.Quid q̃
ris alẽa ſolatia: ⁊ ignes iã ſopitos ſuſcitas:ho
neſtiꝰẽ tibi ſaltẽ culpãa filie fuſtẽtare: qᷓ; occaſio
nẽ tui q̃rere.Sit tecũ filiꝰmonachꝰ:pietatis vi
duitatiſq; pᷣſidiũ.qͥd tibi alienũ hoieʒ q̃ris:i ea
p̃ſerti domo q̃ filiũ ⁊ filiaʒ caꝑe nõ potuit:Ei⸗
ia etatis es vt poſſis nepotes hr̃e ex ſilia. Inui
ta ad te vtrũq;. Reuᷣtat᷑ cũ viro q̃ ſola exierat.
Vix dixi nõ maritũ.Nẽo calũniet᷑.ſexũ ſgni⸗
ficare volui:nõ ↄiugiũ.Aut ſi erubeſcit⁊ retra
ctat:⁊ domũ i q̃ nata ẽ arbitrat᷑ ãguſtã:vos ad
eiꝰhoſpitiũ ꝑgite.quaãuis arctũ ſit:faciliꝰ mr̃eʒ
⁊ frẽʒ cape põt:qᷓ; hoieʒ alienũ:cũ qͥ certe in do
mo vna ſine cubicło caſta mãere nõ potat. ſint
in vna domo due feie:⁊ duo maſculi. Si aũt ⁊
tertius ille Ipr ĩogoꝙXορα tuus abire nõ vult

T ſeditõnes ac turbas ↄcitat: ſit biga ſit triga:

frat᷑ vr ac filius ⁊ ſoꝛoꝛẽ illis exhibebit ⁊ mreʒ
alij vitricũ ⁊ geneꝝ vocẽt:ille nutritiũ appellet
⁊ frẽʒ.lhec ad bꝛeuẽ lucubꝛatiunculã bꝛeui ſer⸗
mone dictaui volens deſiderio poſtulãtis ſatiſ
facere:⁊ q̃ſi ad ſcholaſticã materiã me exercẽs
Eadẽ em die mane pulſabat oſtiũ qͥ pfecturus
erat.ſimulq; vt oñidere obtrectatoꝛibus meis:
⁊ ego poſſem:qͥcqͥd veniret in buccã dicere.
vñ ⁊ ſcpᷣturis pauca ꝑſtrinxi.Nec oꝛõnẽ meã:

(disbon

tertiusde

fno ded

dinecaſti⸗

ubrlle⸗
s.6fal

moeſ⸗
nsl
enorn
fobſ
tino
mnu decl
dinis⸗
deuspb
in Vlere
ſen Pe
geliüſl
auniiſud

imnpleutt.

dadiſiffu
iſttqetis
ſecde. Et
9fectoed
daoctad
e peneo
techöͤn
gömure
voulast
Aetit
equa

lnego

Uitevtinn
liudeier
Gytd
buit
vnq; ped
oqii
hegmare
ſuisce⸗

. Lprt
anng
htunn
diſnme
Mübrchen
märungte
efͤibm;
doſtinite
du onir n
SS
itolatinien

Nondingruf
oſibmertai,
niſens gicdarl
Rüfuſeune
tate diſlcüni

☛.-

uegaeirnnn

elces egn

lileüß heſin
mifem di
iſoprosſicton

eiuſtärr n

S

noncheerie
imni hijiheſe
gageninin
Netieduri
wichelen
Hclins ciſ
ufanbaſcnnn
tt ignſtinte
Taiſiefuc⸗
ncigoen
nigenoett
Nonnſcli,
itbig!
loerhlec
le nun .
mtiunalent
enopol
mateüſte

= =—
= —

4

—
=
—

S
—

S
==

=

1

=
S=

VRSY

—
=
S=
= =

S=
—
=.

—
3,

S—
=

SS

—
—

e=

7
4

—
=

=☛

S

vt in ceteris libꝛis facere ſolitus ſum: illaꝑ flo⸗

ribus texui.Hec tꝑalis ẽ dictio:⁊ tãta ad lumẽæ
lucernule facilitate ꝓfulſa: vt notarioꝝ manus
lingua pcurreret. ⁊ ſigna ac furta vboꝝ volu⸗
bilitas ᷣmonũ obrueret. Qõd iccirco dixi: vt d

nõ ignoſcit ingenio:iaſcat vel tꝑi.

Ebpla bti Hieronymiad ACarcellã ð laudi
bus Alelle vginis: ad eius exẽplũ reliqs ꝓuo
cas. En DH Sped
n og in epkis aliqs: 3 laudam⸗:aut
carpimꝰ. cũ ⁊ in arguẽdis malis ſit

LXXII

₰

ramus. IJlico pupigit aim:⁊ inihi venit in me⸗
tẽ:nõ debere nos tacere ð vgine:qͥ de ſcõo oꝛ⸗
dine caſtitatis locuti ſumꝰ. Igit᷑ Aſellenr̃e vi⸗
ta bꝛeuit᷑ explicanda ẽ. cui qſo ne hãc epłam le⸗
gas. Grauat᷑ qᷣpe laudibꝰſuis.Sʒ his potius
ᷓ adoleſcẽtule ſunt: legere dignare vt ad exem

—

plü eius ſe inſtituẽtes: ↄuᷣſatõeʒ illius ꝑfecte vi
tenoꝛmã arbitrent᷑. Cꝛermitto ꝙ in mris vte⸗
ro bñdicit᷑ ei añqᷓ; naſcat᷑.ꝙ in phiala nitẽtis vi
tri: ⁊ oi ſpeculo purioꝛis pfi vᷣgo tradit᷑ ꝑ de⸗
tẽ. ꝙ adhuc infantie inuoluta pãnis: ⁊ vix an⸗
nũ decimũ etatis excedẽs:honoꝛe future btitu

Dinis ↄſecrat᷑. Sit gre oẽ qð añ laboꝛeʒ fuit:lʒ
deus pᷣſcius futuroꝝ: ⁊ Hieremiam ſanctificet
in vtero: ⁊ Joannẽ in aluo mris faciat exulta⸗
re: ⁊ Paulum añ ↄſtitutõeʒ mũdiſeꝑet in euã⸗
geliũ ſilij ſui. Ad ea venio q̃ poſt duodecimum
annũ ſudoꝛe ꝓpᷣo elegit: arripuit:tenuit:cepit:
impleuit. Ani cellule clauſa ãguſtijs latitudie
padiſi fruebat᷑. Idẽ terre ſolũ ⁊ oꝛõis locꝰ exti
tit 1q̊etis. Zeiuniũ ꝓ ludo habuit: inediã ꝓre
fectõe. Et ca eã nõ veſcẽdi deſideriũ: ſ̊ hũana
ↄfectio ad cibũ traheret: pane ⁊ ſale: ⁊ aq frigi
da uↄcitabat magis eſurieʒz: q; reſtringebat. Et

qꝛ pene oblitus ſum qð in pncipio debui dice⸗
re:cũ pᷣmũ hoc ꝓpoſitũ arripuit: auꝝ colli ſui:
qð murenulã vulgus vocat: qð ſcs metallo in

vgulas leteſcẽtes:qdã oꝛdinis flexuoſi cathẽa

ↄtexit᷑:abſq; parẽtibus vẽdidit: ⁊ tunicã fuſci

oꝛẽ quã a me impetrare nõ poterit: pio indu⸗

ta negociatõnis auſt pitio: ſe repẽte dño 2ſecra
uit: vt intelligeret vniüſa cognatio:no poſſea⸗

liud ei extoꝛqri:q̃ ii ſeculũ danaſſet in veſtibꝰ.

Sʒ vt dicere cepamus: ita ſe ſp moderate ha⸗

buit: ⁊ intra cubiculi ſui ſecreta cuſtodiuit: vt

vnqᷓ; pedẽ ꝓferret in publicũ: nüqᷓ; viri noſſet

alloquiũ. ⁊ qd magis ſit admiradũ: ſoꝛoꝛe vgi
nẽ amaret potius q; videret. Oꝑabat᷑ manib⸗
ſuis: ſciẽs ſcpᷣtũ eſſe. Qui nõ oꝑat᷑:nõ mandu⸗

cet. Spoſo et oꝛas loquebat᷑ aut pſallens. Ad

ractatus VI

Fo. CIIII
Epla LXXII

martyꝝ limina pene inuiſa ꝓꝑpabat. Et cũ gau
deret ꝓpoſito ſuo:in eo vehemẽtiꝰ exultabat.
ꝙ ſe nullus cognoſceret.Eunq; ꝑ oẽʒ anũ iugi
leiunio paſceret biduo triduoq; ſic ꝑmanens:
tũ vo in drageſima nauigij ſui vela tẽdebat.
oẽs pene hebdomadas vultu letãte niũgẽs Et
qð ipoſſibile foꝛſitã ẽ hoĩbus ad credẽdũ.deo
at pᷣſtãte poſſibile ẽ: ita ad q̃nãgenariã ꝑuenit
etatẽ:vt nõ doleret ſtõachus.nõ viſceꝝ crucia

. —

ret᷑ incuria:uõ ſicca humꝰ iacẽtia mẽbꝛa ↄfrin

geret nõ ſacco aſpata cutis fetoꝛẽ aliquẽ itũq;

zheret. ſana coꝛꝑe.aio ſanioꝛ:ſolitudinẽ pu⸗

raret eſſe delitias. ⁊ in vꝛbe turbida inueiret he
corꝛreptio ceteroꝝ: ⁊ in optis pᷣdi⸗ remũ mõachoꝝ. Et hec qͥdẽ tu meliꝰ noſtia ꝗᷓ
cãdis bonoꝝ ad vtutẽ ſtudia ↄcitent᷑ Nudiuſ
tertius de btã mẽoꝛia Paule ⁊ Lye aliq dixe⸗

pauca didicimus.a cuius oculis durities ð ge
nibus cameloꝝ in illo ſctõ coꝛpuſculo pᷣ oꝛandi

frequẽtia obcaluiſſe ꝑſpecta eſt. Nos qð ſcire

poſſiumꝰ:explicamꝰ. Nihil illius ſeueritate io⸗

cundius. nihil ſuauitate triſtius. nihil triſtitia

ſt nauſg. A palloꝛ in facie ẽ vt ↄtinẽtiã indicet
nõ redoleat oñtationẽ. Sermo ſilẽs ⁊ ſilẽtiũ lo

quẽs. nec cit:nec tardꝰ inceſſus.idẽ ſꝑ habit?.

neglecta mũdicies. ⁊ inculta veſtis: cultus ipe
ſine cultu. Sola vite ſue eqlitate ꝓmeruit:vti

vꝛbe põpe:laſciuie delitiax. in qᷣ humilẽ eẽ mi⸗
ſeria ẽ: ⁊ boni eã pᷣdicẽt.⁊ mali detrahere non

audeãt. Aidue eã imitent᷑: ⁊ vgines. Marite

colãt.noxie timeãt.ſuſpiciãt ſacerdotes.
Incipit ſextus liber ſiue tractatus tertie ptl
bpncipalis ð ſtatu ac atinẽna ↄiugaill.
Pti Hie. ad Celãtiã ð mõ recte viuẽdi:iq illã

erudit ad obvᷣuãtiã mãdatoꝝ dei vicʒ illoꝝꝛ du

oxꝝ qb claudit᷑ tota iuſtitia:q̃ꝝ vnũ ꝓhibet: al

teꝝ iubet. Bocet hũilitatẽ: pacẽ:miaʒↄtinẽtiã
qᷓ; ſectari. Cõtraria vo ſi uꝑbiã: mẽdaciũ: odiũ
detractõʒq; vitare.Et ↄuenit hec epka oĩ ſexui
ãdui ⁊ etati:lʒ ſpalit niugate. In q illã hoꝛtat᷑
ad ꝓpoſitũ ↄtinentie ac viduitatis:ondẽs qᷣbꝰ

artib'ac ſtudijs inſcribatł. Epla., LXXIII

Etus ſcriptu⸗
re celebꝛata ſnia ẽ eſe pudoꝛẽ:
vy 3 gla inuenit? gr̃a ⁊ eẽ rurſus
pudoꝛẽ q ſolet ꝑere pctm̃:cuiꝰ
dicti vitas qqᷓ; ſatis ad oim in

telligentiam ipa ſui luceat daritate: mihi tamę·
neſcio quomõ in pñti cauſa pꝛopius innotuit.

Pꝛouocatus em ad ſcribendum lis tuis:que
miris hoc a me obſecrationibus flagitabant:
diu fateoꝛ de reſponſione dubitaui: ſilentium
mihiimperante verecundia. Cui tamen foꝛtiſ⸗
ſime reſiſtebat: ⁊ vim faciebat pꝛecum tuarum
fidelis ambitio. ugnabatq; acriter cum heſi
tatione mea humilitas obſecrantis vma na qᷓ
dã fidei violentia oꝛis clauſa pulſabat.Cunq;

ſicaium in vtroq; nutantẽ cogitatio diuerſalli⸗

Pars

bꝛaret pene pudoꝛ excdluſit officium. Szme ſllla Iccirco magis illa immeſttas: illa del bonitas

quã ſupꝛa poſui ſapiẽtl ſnia armauit ad depel⸗
leda inutilẽ verecũdiã ad danoſt um ſilẽtiũ re
ſoluẽdũ.Cũ vtiq; ipᷣaʒ ſcribẽdi cãʒ tã honeſtã

——

viderẽ eſſe ta ſcãʒ: vt peccare me oio crederẽ ſi
tacerẽ.Illð mecũ ſcbture reputãs tps tacẽdi ⁊

lo ducimꝰ. Vñ ſepe ĩmo ſꝑ:illa nobᷣ dñi reuol⸗
uẽda ſnia: ſi vis ad vitã venire ſerua mãdata.

tpᷣs loquẽdi. Et iteꝝ ne retineas vbũ in tꝑe ſa docẽt:h̊ a nob:⁊ vox xpᷣi:⁊ ſanguis efflagitat.

lutis. Et illð bti Petri. ꝑate ſꝑ ad ſatiſfactõeʒ
oi poſcẽti vos rõnẽ. Peris nãq; ⁊ ſolicite ac vi
gilant᷑ petis: vt tibi certãa ex ſcturis ſcis p̃fini⸗
amꝰregulã ad quã tu oꝛdies curſum vite tue.?
cognita dñi volũtate int᷑ honoꝛes ſeculi ⁊ diui

2 5

atq; vt poſſis in ↄiugio ↄſtituta:nõ ſolũ Ziugi
placere:ᷣ etiã ei qͥ indulſit ↄiugiũ:cui tã ſcẽ pe⸗
titõi tãq; pio deſiderio nõ ſatiſfacere qͥd alið ẽ
qᷓ; ꝓfectũ alteriꝰnõ amare: Oarebo igit᷑ pᷣcib⸗
tuis:teq; paratã ad implẽdũ dñi volùtatẽ ipiꝰ
Eei verꝰ oim dñs ac
magẽ.q nos ⁊ placere ſibi iubet:etiã docet quõ
placere ei poſſumꝰ. Jpᷣe itaq; te ifoꝛmet. ipe te

nitar incitare ſentẽtijs

bi viuãt: ei qͥ ꝓ illis moꝛtuus ẽ. Niuere ãt ſili
tũ dilectõis ſue pignus:ſuãda mãdauit dicẽs
Ac rurſus. Siqͥs diligit me:ſmonẽ meũ ſerua
bit:⁊ pr̃ meꝰdiliget eũ:⁊ ad eũ veniemꝰ: ⁊ mã⸗

mones meos nõ ſeruat. Grãdẽ vim obtinet ve

vẽdicat voluntatẽ. Nihilq; ẽ impꝑioſius chari
tate. Nos ſi vere xpᷣm diligimus:ſi nos eiꝰ re⸗

doceat:qͥ introgãti in euãgelio adoleſcenti qͥd le:nihil oio debemus agere:qᷓ; qd illũ velle co⸗

faceret vt mereret᷑ vitã etnã: diuia ↄtinuo mã
data ꝓponit oñdẽs nob eiꝰ volũtatẽ eſſe faciẽ⸗
dãa qͥ ſperamꝰ⁊ pᷣmia. ꝓpt᷑ qð alio teſtat᷑ loco
Nõ ois q diẽ mihi dñe dñe intrabit in regnũ ce
loꝝ:ſᷣ qͥ fac volũtatẽ pr̃is mei qͥ in ceł eſt:ipᷣe in
. Quo mãifeſte oñdit᷑ nos

trabit i regnũ celoꝝ. Quo mãife
nõ ſola dei ↄfeſſiõe tãti pᷣmij magnitudinem ꝓp

mereri:niſi ſidei ⁊ iuſticie oꝑa ↄiũcta ſint.q̃lis

E em̃ illa ↄfeſſio:q̃ ſic deũ credii:vt ꝓ nihilo eiꝰ
ſi ei quẽ dñm ↄfitemur pᷣcepta ↄtẽnimꝰ vñ ipe
in euagelio diẽ᷑. Quid at vocatis me dñe dñe?
nõ facit q̃ dico⸗ Et iteꝝ łs h labijs ine hono⸗
rat:coꝛ ãt eoꝝ lõgeẽ a me.Et rurſum loquit᷑ p
ꝓphaʒ.Filis honoꝛiſicat preʒ:⁊ ſeruꝰdñm ſuũ
timebit.Et ſi prego ſuʒ:vbi ẽ honoꝛ meꝰ:Et ſi
dñs ego ſum: vbi ẽ timoꝛ meꝰ⸗Ex qͥ appet:nec
honoꝛari ab eis:nec timeri:qͥ ei
auid ex

ducat impiũ: aut ex aio:aut ve dicimꝰdñe die adherẽtes bono. Hoc itaq; duplex diuſumq

U 5

Dni dicẽs Qui honoꝛificat me honoꝛificabo eũ

Qui ãt ꝓ nihilo me hñt:ad nihilũ redigẽt᷑. Et
nos ſecuro aio ſumꝰac bono:qͥ ꝑ ſingła q̃q; pec

„

cata ihonoꝛãtes deũ:clemẽtiſſimũ dñim ad ira⸗

cũdiã ꝓuocamꝰ: eiuſq; ĩpia ſi uꝑbiſſime ↄtẽnẽ⸗

do in tate maieſtatis imus iniuriã.qͥd em vnqᷓ;
tꝗ ſuꝑbũ: qð vo tã ingratũ videri põt:qᷓ; adu⸗
ſus eiꝰ viuere volũtatẽ:a q ipᷣm viuere accepis
q; illiꝰpᷣcepta deſpicere:qͥ ideo aliqͥd impꝑat:vt

cauſas hẽat remũerãdi: Neq; em̃ obſequij nri
ðs indiget: nos illiꝰ indigemꝰ impij. ãda

nimis: ⁊ dulcioꝛaſuꝑ mel ⁊ fauũ: qm in cuſto⸗

diẽdis ilł retributio młta.Et ideo nob iraſcik

unt. ên ad auid exp̃ſſiꝰ ðꝛ:qͥ petm̃ admiſe⸗
rat: ⁊ ꝓ nihilo duxiſti deũ. Et ad Heli fit vᷣmo

gnoſcimꝰ. Duo aũt ſunt gña madatoꝑ:in qui⸗
bus claudit᷑ tota iuſticia. phibẽdi vnũ ẽ:iubẽ⸗

na. Ibi ociũ oꝑat᷑:hic ſtudiũ. Ibi coercet᷑ ani⸗
mus: h incitat᷑.h feciſſe. illic nò feciſſe:culpabi
leẽ. Vñ ꝓppᷣa dicit. qͥs ẽ hõ qͥ vult vitã:⁊ cu⸗
pit videre dies bonos: Pꝛohibe linguã tuã 4
malo: ⁊ ladia tua ne loquant᷑ doluʒ. Beclina a
malo ⁊ fac bonũ.Et btũs apts odiẽtes malum

. BSceptũ ꝓhibẽdi.ſ.⁊ imꝑandi. eqͥ omibus iure
mãdatũ c. Nõ vgo:nõ vidua: nõ nupta:ab b
impio libera ẽ. In quouis ppoſito: in quis fS⸗
du: eqle peccatu ẽ: vel ꝓhibita admittere: voejI

iuſſa nõ facere.Neq; vo eoꝝ te ſeducat erroꝛ q̊ᷓ
ex arbitrio ſuo eligũt:q̃ potiſſimũ dei mandata
ptemnãt:q ve q̃ſi vilia acꝑua deſpiciant. Nec

metuũt:ne ſᷣm diuinã ſententiã minima ↄtẽenẽ-ʒ

do: paulatim decidãt. Stoycoꝝ qͥdẽ ẽ peccato
rũ tollere dr̃iaʒ: ⁊ delicta oĩa ꝑia iudicare. nec
yllũ int᷑ ſcelus ⁊ erratũ diſcrimen facere. Nos
vo ⁊ ſi multũ int᷑ pctã diſtare credimus:qꝛ ⁊le
gimus.tñ ſatis ꝓdeſſe ad cautõeʒ dicimus: er
anm mima ꝓ maximis cauere. Tato ci facilius
abſtinemus a qͥ cũq; delicto: qᷓ;to illud magis
metuimus. Mec cito ad maioꝛa ꝓgredit᷑:qͥ etiẽ
pua foꝛmidat. Et ſane neſcio:an poſſumus le⸗
ue aliqð pctm̃ dicere:qð in dei ↄtẽptũ admitti
tur.Eſtq; ille pꝛudẽtiſſimus qͥ nõ tm̃ deſiderat
qð iuſſum ſit:qᷓ illũ qͥ iuſſerit:nec qtitatẽ ĩꝑij⸗
ſ imꝑantis cogitat di nitatẽ. Ediſicãti ſtaq; t
bi ſpiritalẽ domũ: nõ ſupꝛa leuitatẽ arene: ſᷣ ſu
pꝛa ſoliditatẽ petre:inocẽtie in pᷣmis fundamẽ?
ta ponant᷑:ſuꝑ q facilius poſſis arduũ culmen

offendit᷑: qꝛ eã ꝑ tãti etiã pᷣmij detrimẽta tẽni
mus: nec ſolũ imꝑia: ſᷣ etiã ꝓpmiſſa illiꝰ p nihi⸗
Hoc em tota nobiſcũ lege agit᷑:̊ pphe:h̊ api
d ideo ꝓ oibus moꝛtuus ẽ: vt qͥ viuũt:iã nonſi
nõ ẽ aliud qᷓ; eiꝰ pᷣcepta buare:q̃ nob ille qſi cer
Honoꝛes ſec ui Si diligitis inqt me mãdata mea ſeruate Et j
tiaꝝ illecebꝛas moꝝ magis diligas ſupellectilẽ hʒ mãdata mea: ⁊ ſeruat ea: ille ẽ qͥ diligit me.
ſionẽ apud eũ faciemus. Qui nõ diligit me ſer⸗

ſa dilectio. Et qͥ pfecte amat᷑: totã ſibi amãtis

dẽptos ſanguine recoꝛdamur: nihil magis vel

di alteꝝ. At em mala ꝓhibent᷑:ita pcipiüf̃ bo-

C

uſticieert
gleuitn
aoobd
icunob
oduerlun
anegumne
ppßan
ſumectode
ſacauite
ſgu
nara ſ⸗
Ppellaon
hnlech
voloetiin
catirönez
Muleino
nüütinnoce
pgeſedeñi
deinnocetie
ſas Siny
ſunnauud
Mecho
Fibondac
Ppimnoſt
Pcdpit. .
ſeſpicere:
Vluecditen
inpenufe
ppignono
eigliud,
dei Kin
lij ꝛgenil
lerer dluſſa
fe Molte ſt
Aleen prich

etislucae
elel⸗An

Nelltiplo
bomnriſep⸗
ort pitas.“
nfſanonbit
lcirquien
tquſpah⸗

srguind

Noulpunf
nmftun
Etypuſquiſ
donumnſten
Nckrecho

(udſrenunt

n ſequann
Mlog,ftitn
ſ1dictincta in⸗
lialmngeioo
Mate no

ſn N

lndede
detini
lſaſloe
aneör
eſennin
ndt
enoöne⸗
anit
netſnn
leigdi
Fnoneni
Auenienen,

— —
=S =
S

==
— =

=S

Se

=

=

„

—,-
E
E
—☛n£r

4

h

=

—
=
S==

Se
—
S=

—
–☛
—

ininchimn
ktiͤſcinin
empioſren
mus:ſinen
Vnihllmgre

nidgloene

bbidi mniet
nknßchin
i Picain
noſteſehe
öqwulrwire
obbelingini⸗
fdol; Zadnt
Pocſittsnnnn
duper Muen
conduon⸗
mhömpert⸗
poſwrſncuoh⸗
naadnineterd
Eiincreno
ideimmndan
deſpicant Ee
minima n
Nn Keietan
gaiudane
menfaneke

egeinnene

lliej Nner
TZiodiih

Sold
Gumli
anpeſtmit
ſöm tn
Sätinnt
ltaiant,

nefuin
1n 4

S

—
—
—☛ =

niũt innocẽtẽ:

Tractatus VI Epla

iuſticie erigere. aximã em̃ ꝑtẽ equitatis im
pleuit:qͥ nullo nocuit.Btũſq; ẽ qui põt cũ ſan⸗

cto Job dicere. Nulli nocui hominũ:iuſte vi⸗
xi cum oibus. Vñ audẽter ⁊ ſimpłr loquebat

ad dñm:qͥs ẽ ille qͥ iudicet᷑ mecũ: id eſt qͥs tuũ
aduerſum me põt imploꝛare iudiciũ vt ſe leſuʒ
a me ↄuincat: Puriſſime ↄſcie ẽ:ſecure canere

cũ ꝓphᷣa:ꝑainbulabã in innocẽtia coꝛdis mei:
in medio domus mee. Vñ idẽ alibi dicit. Non

fraudauit eos ðs bonis: qͥ ambulãt in innocen
tia. Itaq; malitiã:odium:atq; inuidiã: que vł
maxia vł ſola ſemina ſunt nocẽdi. RZpᷣiana a ſe
ꝓpellat anima:neq; manu tm neq; lingua:ſed

oꝛde q cuſtodiat innocentiam: nec mõ oꝑe:P
voto etiã nocere foꝛmidet.Quantũ em ad pec

cati rõneʒ ptinet:nocuit:⁊ qͥ nocere diſpoſuit.
—— illũ abſolute atq; integre deſi
ꝓdeſſe deſiſtat. Quod ſi ẽ veꝝ:tü demũ letare
de innocẽtie ↄſcia:ſi cũ potes adiuuare:nõ de

ſinas. Sin vero diuiſa int᷑ ſe iſta atq; diſtincta

ſunt: aliudq; ẽ nõ nocere:cũ ſp potes:aliud ꝓ⸗
deſſe cũ poſſis.aliud malũ nõ facere:alið oꝑa⸗

ri bonũ:illud tibi rurſum occurrat nõ ſufficere
xpᷣiano:ſi partẽ vnã iuſticie impleat cui vtraq;

pᷣcipit᷑. Neq; em ad młtitudinis exẽpla decet
reſpicere:q nullã haꝝ diſciplinã ſequẽs nulluʒ
viuẽdi tenẽs oꝛdinẽ:nõ tã rõne ducit᷑:qᷓ; qdaʒ

impetu fert᷑. Mec imitandi nob illi ſunt: q ſub
xpᷣiano noie gẽtilẽ vitã agunt.Et aliud ꝓfeſſi⸗

one:aliud ↄuᷣſatõne teſtant᷑:atq; vt aplus ait:
deũ ↄfitẽtur ſe noſſe:factis aũt negãt. Int᷑ xpᷣi
anũ ⁊ gẽtilẽ nõ fides tm dʒ:ſᷣ etiã vita diſting⸗
uere:⁊ diũſam religionẽ ꝑ diũſa oꝑa monſtra⸗

re. Nolite ait apłs iugũ ducere cũ infidelibus.

Que em̃ ꝑticipatio iuſticie cũ iniqͥtate: Aut q̃

ſocietas luc ad tenebꝛas: Que aũt ↄuẽtio xpᷣi

ad Belial:Aut q ꝑs fideli cũ infideli: Qui aũt

ↄſenſus tẽplo dei cũ ydolis: Sic g̊ int᷑ nos ⁊il⸗

los maxia ſeꝑatio:diſtinguat᷑ certo diſcrimine

erroꝛ ⁊ vitas. Illi terrẽa ſapiãt:qui celeſtia ꝑp⸗

miſſa non hñt. Illi bꝛeui huic ſe vue totos im⸗
plicẽt:qui er᷑na neſciunt. Illi peccare nõ metu
ant:qui pctõꝝ impunitatẽ putant.Illi ſeruiãt

vitijs:qui nõ ſperãt futura pᷣmia vtutũ.Nos
vo qui puriſſima ↄfitemur ſide:omnẽ hominẽ

manifeſtandum eẽ añ tribunal R.p̃i: vt recipi⸗
at vnuſquiſq; ꝓpꝛia coꝛpis ſui ꝓut geſſit:ſiue
bonum:ſiue malum: ꝓcul eẽ debemus a vitijs
dicẽte apoſtolo.Qui em ſunt Rp̃i:carnẽ ſuam

crucifixerunt cum vitijs ⁊ ↄcupiſcẽtijs:nec tur

bam ſequantur errantem quiſe viritatis diſci
pulos ↄfitẽtur.Suas certe conũſatiõis vias:

7 diſtincta in diüſum itinera viuẽdi Saluatoꝛ

in euangelio oñdit:qᷓ; inquit ſpacioſa via:que

ducit ad moꝛtẽ: ⁊ multi ſunt qui intrant ꝑ eam.

ne in eo qð nulli noceat quidẽZz

Et rurſum:q; arcta via ⁊ anguſta ẽ᷑:q dueit ad
vitam:⁊ pauci ſunt:qui inueniunt eam. Vide

quãta int has vias ſeꝑatio ſit: q;tumq; diſcri⸗
mẽ. Illa ad moꝛtẽ:hec tẽdit ad vitam. Illa ce⸗

lebꝛatur ⁊ teritur a multis: hec vix inuenitur a

paucis. Illa em vitijs ꝑ ↄſuetudinẽ quaſi de⸗

cliuioꝛ ac mollioꝛ: ⁊ velut quiouſdam amena
floꝛibus voluptatum: facile ad ſe rapit ↄmean
tium multitudiuẽ. Hec vo inſueto calle virtu⸗
tum triſtioꝛ atq; hoꝛridioꝛ:ab his tm eligit᷑: qͥ
bus nõ tam delectatio itineris coꝛdis ẽ: qᷓ; vti⸗
litas manſionis.Aſꝑaʒ em nob ⁊ inſuauẽ vtu
tũ vio nimig efficit ↄſuerudo vitioꝝ:q ſi in ꝑtẽ

alterã tranſferat᷑:inuenies ſicut ſcptura diẽ ſe⸗

mitam iuſticie leuẽ. Ponamus g iam rõnẽ vi⸗
tent̃e:⁊ ꝑ quã potiſſimum gradiamur via con
ſciẽtia teſte diſcamus.Oẽ em qð agimus:ome
quod loqmur:aut de lata: aut ð anguſta via c.
Si cũ paucis anguſtũ iter: ⁊ ſubtilẽ q;dam ſe⸗
mitã inuenimus:ad vitã tẽdimus. Si vo mul
toꝝ comitamur viam: m dñi ſniam imus ad

moꝛtem. Si odio atq; inuidia poſſidemur ſi⸗
cupiditati ⁊ auaritie credimus: ſi pñtia cõmo⸗
mus. Habemus em ad hoc comitẽ multitudi⸗
ne: a late ſimiliũ ſtivpamur agmibus. Si iracun

diam libidinẽq; implere volumus:ſi iniuriam

vẽdicare:ſi maledicẽti maledicimus:⁊ aduſuʒ

inimicũ inimico aio ſumus: eq cũ pluribus fe⸗
rimur. Si vel adulamur ipᷣi vel adulãtẽ libent᷑
audimur. Si vo graʒ impẽdimus:a magis of
fendere animos hoim imem / ꝛi nõ ex animo
loqͥ:de multoꝝ itẽ via ſumus.⸗
ſocij:qð exnei vitatis.At ecõtrario ſi ab omni
bus vitis ſumus ẽnei:ſi puꝝ ac libeꝝ animũ

pñtamus: ⁊ omni cupiditate calcata ſolis ſtu⸗

demus diuites eſſe vtutibus:ꝑ anguſtam viã
nitimur. Cõuerſatio em iſta paucoꝝ eſt. Eſtq;
ꝑrarũ atq; difficile:idoneos huius itineris co⸗
mites reꝑpire.Qui etiã multi hac ireſe ſimulãt:
⁊ p diuſa erroꝝ diuerticula ad viã multitudis

reuertunt᷑. IJdeoq; timẽdũ ẽ:neq̊s duces recti

huiꝰitineris hr̃e nos credimꝰ:eos comites ha⸗
beamꝰerroꝛis.Si igit᷑ inueniunt᷑ exẽpla q nos

ꝑ hãc viã ducãt ad vitã: ⁊ rectũ euãgelij trami

tẽ teneãt:ſequẽda ſunt. Sin vo ea:vl deficiũt:

vl deficere putant᷑:apłoꝝ foꝛma vniũſis ꝓpo⸗

ſitaẽ. Clamat vas electõis Raulꝰnoſq; ſi ad
aguſtü h nca ꝛes mei eſto
te:ſiẽ ⁊ ego XRpCᷣi. Certe qð ẽ ãpliꝰ oibus:pᷣius
dñi relucet exẽplũ qͥ in euãgelio ait. Nenite ad
me oẽs:qͥ laboꝛatis:⁊ onerati eſtis: ⁊ ego reqͥe
ſcere faciã vos. Tollite iugũ meũ ſuꝑ vos ⁊ di
ſcite a me:qꝛ mitis ſum: ⁊ humil coꝛde.Si ꝑi⸗
culoſum ẽ imitari illos:ð qͥbꝰdubitas an imnã
di ſint: hüc certe imitari tutiſſi imd e:ate gi ve⸗

ot noſtri ſunt

uocãs:dic᷑. Imitatoꝛes mei eſto

W

PFars II Ga⸗

ſtigia ſeqͥ:q̊ͥ dixit. Ego ſum via:veritas ⁊ vita ↄſciam ſecreto animi iudicio:aut abſoluit: aut nini he
Huũqᷓ; em errat:qui ſequit᷑ vitatẽ. Vñ ⁊ aptls daãnat.Ad oẽʒ igit᷑ actũ:ad oẽ vbũ:ad omnem zlnguade
Joãnes ait:q dicit in ſe xpᷣo manere:dʒ ſicutil etiã cogitatũ hec ſnia retractet᷑:q̃ tibi qſi ſpecu nemnopg
le abulabat: ⁊ ipᷣe ãbulare.Et btũs Petrꝰ ait. lũ qͥddã ꝑatũ: ⁊ ad manũ ſꝑ poſitũ qlitatẽ tue de ptüſa⸗
Fps ꝓ vobᷣ paſſus ẽ᷑: vobᷣ relinquẽs exemplũ voluũtatis oñdat:ac etiã vłð iniuſto oꝑe redar idenmhe
vt ſeqmi veſtigia eiꝰqͥ pctm nõ fecit.nec ẽ inuẽ guat:vel de iuſto letiſicet. Quotieſcũq; em ta⸗ ſtaine
ius dolus in oꝛe eiꝰ. Qui cũ malediceret᷑: non ſẽ in alteꝝ habueris animũ:qualẽ in te ab alte⸗ 4 darah
maledicebat: cũ pateret᷑ nõ ↄminabat᷑. Trade ro ſeruari cupis:eqͥtatis viã tenes. Quotiens gevdet
bat at iudicãti ſe iniuſte.Qui pct nr̃a ipe per xvo talis erga altexꝝ fueris:q̃lẽ in te vis neminẽ hriſie
tulit in coꝛpe ſuo ſuꝑ lignũ: vt pctis moꝛtui:iu iter iuſticie dereliqͥſti. En totũ illud diuine legl bent⸗
ſticie viuamus. Ceſſat ois excuſatio erroum. arduũ totũq; difficile. En ob quã cãs dura im⸗ 4 blidi
Aluferant᷑ peccãdi feda ad ſolatia:nihil oino a peria dño reclamamus: ⁊ dicimus nos vłl diffi pi
gimꝰ:qͥ nos ꝑ młtitudis exẽpla defendimus ? cultate:vł impoſſibilitate mãdatoꝝ pᷣmi. Nec hel ſbi
ad ↄ ſolatõeʒ nr̃aʒ aliena ſpe nũerãtes vitia. de ſufficit ꝙ iuſſa nõ facimus:niſi etis iubẽtẽ iniu⸗ nnin
eſſe nob dicimus:qͥs debeamus ſeqͥ. Ad illius ſtũ ꝓnũciemus: dũ ipᷣm eqͥtat auctoꝛẽ:nõ mõ nu 4
exemplũ mittimur: quẽ oẽs fatemur imitandũ dura ⁊ ardua: ſᷣ etiã impoſiibilia pᷣcepiſſe ↄq̃ri m
Atq; ideo pᷣcipua tibi cura ſit:legem noſſe diu mur. Oia inqᷣt qcũq; vultis vyt faciãt vob ho⸗ bhni
nã :ꝑ quã poſſis q̃ſi pnñ̃tia cernere exempla ſan mines:hec ⁊ vos facite illis.Cõiũgi vult inter on⸗ſeln
ctoꝝ:qd facienduũ ſit: qͥd ve vitandũ:illius ↄſti⸗ nos atq; ↄnecti ꝑ mutua bñficia charitatẽ.om⸗ kaunl e
lio diſce. NNaximũ em̃ ad iuſticiã auxilium ẽ: neſq; hoiĩes vicario int᷑ ſe amoꝛe copulari vt id minun
implere diuinis eloquijs aim: ⁊ qd ope exequi vnoqq p̃ſtte alteri: qd ſibi ab oibus p̃ſtari ve i in
cupias: ſꝑ coꝛde meditari. Rudi adpue pło: ? lit: tota iuſticia: ⁊ pceptũ h̊ dei cõis ſit vtilitas ien
hoibus ad obedientiã inſuetis ꝑ oylenim hoim. Et o mirã clemẽetiã dñi:o ineffabilez dei h;mah
perar᷑ a dño:vt in ſignũ mẽoꝛie q̃ pcepta dñi re benignitatẽ:pᷣmiũ nob pollicet᷑:ſi nos inuicem icſ
coꝛdent᷑: ꝑ ſingulas veſtimentoꝝ fimbeias ha⸗ diligamus.i.ſi nob ea pᷣſtemꝰinuicẽ:qʒꝝ viciſſiʒ l
bedãt cũ cocco hiacynthini coloꝛs inſignia. At indigemꝰ. Et nos ſuꝑbiſſimo ſil inãto aio eiꝰ Dtablil
etlã caſu huc:illucq; reſpiciẽtibus oculis man- renitimur volũtati:cuiꝰ etiã impiũ bñficiũ eſt. Moplib
datox celeſtiũ mẽoꝛia naſcat᷑. Se qͥbꝰ fimbꝛjs Nulli vnqᷓ; oio detrahas:nec alioꝝ vituꝑatõe Ntofnſe
phariſei redarguunt᷑ a dno: ꝙ eas ꝑpuerſo vſu: telaudabilẽ videri veł. magiſq; vitã tuã oꝛdia luirrln
nõ ad zmonitõeʒ pᷣceptoꝝ dei: ſ ad oñſionem re diſce: qᷓ; alienã carpe. Ac ſꝑ ſcoture memoꝛ dabſee⸗
ſui habere ceꝑant:vt.ſ.q̃ſ de maioꝛis obſerua eſto dicẽtis:noli diligere detrahere:ne eradice Hhalin
tionis diligentia ſancti a pło iudicarent᷑. Cibi ris. Pauci admodũ ſunt:qͥ huic vitio renũciẽt ſirtnoni
vo ſeruãti:nõ iam lr̃e pᷣcepta:ſᷣ ſpũs:diuinoꝝ raroq; inuenies:qͥ ita vitã ſuã irrepᷣhẽſibilẽ ex tece
mãdatoꝝ mcoꝛia ſpaliter excolẽda ſit. Cui nõ hibere velint:vt hi nõ libẽter repᷣhẽdãt alienã haiſpen
13 frequeter recoꝛdãda ſunt pᷣcepta dñi:qᷓ; ſem Tãtaq; huius mali libido mẽtes hoĩm inuaſit eaketpaue
recogitãda.Sint ergo diuine ſepᷣture ſꝑ ima vt etiã qͥ ꝓcul ab alijs vitijs receſſerũt:in iſtud Ulrqh roll
nibus tuis: ⁊ iugit᷑ mete voluant᷑. Nec ſuffice. tñ q̃ſi in extremũ dyaboli laqueũ incidant.Tu dchppu⸗
re tibi putes madata dei mẽoꝛia tenere: ⁊ opi- vo hoc malũ ita effuge: vt nõ mõ ip̃a nõ detra hlnſhee
bus obliuiſci. ſ ideo illa cognoſcere: vt facis has: ſ ne alij qͥdẽ detrahẽti aliqñ credas. Nec hituczf
dcad faciẽdũ didiceris. Nò em auditoꝛes leg obtrectatoꝛibus auctoꝛitatẽ ð ↄſenſu tuo tribu hatupocer
u õ factoꝛes legis iuſtiſicabũ as:ne eoꝝx vitiũ nutrias annuẽdo.HNoli inquit hudſpiſr
erte⸗ eta qdẽ ⁊ immẽſus diuine legis cĩpus ſcptura ↄſentaneus eſſe cũ derogãtibus aduer u Ant b
ertech : diuerſis teſtimonijs veritatis: velut ſus ꝓximũñ tuũ:⁊ nõ accipies ꝑ illos pctm̃.Et hltnoregos:
tibus gbuſ floꝛibus vnãs mira oblecta alibi. Sepi aures tuas ſpinis: ⁊ noli audire lin uhüichnnl
oiaſt 65 anunun paſcit:ac refouet.Que guã neqᷓ;. Añ ⁊ btũs Bauid diuerſas innocen nllldai
erts AS Ricis bfſede Non ingẽs ad tie ſpẽs iuſticieq denuncians:de hac q; vᷣtute idere 0
ſuml uſticia bnjficiũ ẽ. Sʒ q̃ſi ad ↄpẽdio⸗ non tacuit:dicendo: ⁊ obpꝛobꝛium nõ accepit WN
ſum locum: quoddã ↄmonitoꝛiũ illa tibꝛ euan⸗ aduũſus pxios ſuos.ꝛopt᷑ qð ipe nõ ſolũ ad⸗ meledſgo⸗s
gelij eligenda ſententia ẽ: ⁊ ſupꝑſcribenda coꝛdi uerſat᷑: etiã ꝑſequit᷑ detraheniẽ. Ait em. BDe⸗ itchintanin
tuo:qᷓad totius iuſticie bꝛeuiarium dñi oꝛe p- trahentẽ ſecreto ꝓxio ſuo:hũc ꝑſeq̃bar. Eſt ſa kenſtt hittis
fert. Oia q̃cũq; vultis:vt faciãt vob homies: ne tale h̊ vitiũ:qð vł in pᷣmis extigui debeat:⁊ tes. Dequo
hec * vos facite illis. Cuius p̃cepti vires exb⸗ ab eis qͥ ſe ſancte inſtruere volũt: ꝓꝛſus exclu⸗ rdieoob⸗
Phännihjt, dicit. HMec em lex ⁊ ꝓphe. Infini⸗ di. Mihil em tã inq̃etat aim:nihil ẽ qð ita mobi tſermoyf
en dq lunt ſpes:pteſq; iuſticie qs nõ mõ ſtio lẽmentẽ acleuẽ faciat: qᷓ facile totũ credere: ⁊ ſugenmnal
eal cogitorbe ciig caꝑe difficilimũ ẽ. Quas obtrectatoꝝ vba temerario aſſenſu mẽtis ſeqͥ. ſiisaplaci
bes Ma ac bꝛeui ſnia ↄpᷣhẽdit:⁊ latẽtemn hoim hinc em̃ crebꝛe diſſenſiones: hinc odia iniuſta ſnhhocann⸗

— „ . ₰ — F
7. Nn. . 2 .αι½ g ire- VIr 2 „W. 4.1 E“ L1 X

nibſct
dünglen
imif
ſtiäſen
uſtooenc

S=

eee
☛ =

=
S

——
=

mliintehbte
nes Qgtg
inleysfen
Uucdure
aczdni⸗
musrogtif
nopin
Maucdini
bliregſf
nid
Töügnlnr
uchmntnin
noraplunte
icdoheini
deicieſenle
loinipe
iceifnefuin
Winniiei
voflinine
inpütißit⸗
iloz nhie
agminiotn
Chſchenen
mihernrttit
huicyiiooin
iinehitli
rropbiditt
ts hinnti
eſnirnnitl
dintend

=

E
E5
S

SE

n Hanod⸗
leßgecns
3yenſunort
gido Nolne

gogittun

plloeil
Dileit nin

maledicto:ſᷣ ecõtrario bñdicẽtes/i

naſcunt᷑ hocẽ qð ſepe de amicis etiã ininicos
facit.dũ ↄcoꝛdes qͥdẽ:ſᷣ credulas aias:malilo⸗
qͥ lingua diſſociat. Ac ↄ magna q̃es ai:magna

q; ẽ moꝝ quitas nõ temere ð qͥqᷓ; ſiniſtri qͥd au

dire. btũſq; ẽ:qͥ ita ſe ↄ⁊ ̊ vitiũ armauit:vt apð

eũ detrahere nõ audeat.Qðõ ſi h in nobᷣ eẽt di⸗

ligẽtia:ne paſſim obtrectatoꝛibꝰ crederemꝰ: iã

oẽs detrahere timerẽt:necnõ tã alios qᷓ; ſeipoſ
viles detrahẽdo facerẽt. Sʒ h̊ ideo malũ cele⸗

bꝛe ẽ:iccirco ĩ młil feruet h̊ vitiũ:qꝛ pene ab oi

bus libent᷑ audit.Adulatoꝝ q; aſſentatões:⁊
noxia blãdimẽta fallacie:velut q̃ſdã peſtes aie

fuge.Nihil ẽ:qð tã facile coꝛrumpat mẽtes ho
minũ:nihil ẽ qð tã dulci ⁊ molli vulnere aim fe

riat. Uñ ⁊ qͥdã ſapiẽs ait. Aerba adulatoꝛum

mollia: feriũt ãt interioꝛa vẽtris.⁊ dñs loquit

ꝓphazʒ. NPple meꝰ qͥ btiſicant vos:ſeducunt
vos:⁊ ſemitas pedũ vroꝝ ꝑturbãaãt. In multis

iſto maxie tꝑe regnat h̊ vitiũ.qðq; ẽ guiſſimuz

humilitatis ac beniuolẽtie loco ducit᷑: ⁊ ita fit:
vt qͥ adulari neſcit:aut iuidus aut ſuꝑbꝰputet᷑
Eſt ſane grãde ⁊ ſubtile artificiũ:laudare alte⸗
rũ in ↄmẽdatõeʒ ſui:⁊ decipiẽdo aĩm ſibi obli⸗
gare decepti. Qðq; h̊ maxie vitio agi ſolet:fi⸗
ctas laudes certo pᷣcio vẽdere. Que h tata ẽ le
uitas aĩ: q̃ tanta vanitas relicta ppᷣa ↄſcia alie
nã opinionẽ ſeqͥ: Et qͥdẽ fictã atq; ſilatã. Rapi
vẽto falſe adulatõis:gaudere ad circũuẽtionẽ
ſuã:⁊ illuſionẽ ꝓ bñſicio acciꝑe.Tu g ſi ve lau
dabilis eẽ cupis:laudẽ hoim ne reqras. Illiq;
pᷣpa ↄſciĩaʒ tuã:qͥ illumiabit abſcõdita tenebꝛa
rũ:⁊ manifeſtabit ↄſilia coꝛdiũ: ⁊ tũc laus tibi

erit a deo S ſt igit᷑ intẽtus ac vigilas ⁊ srduũſus
pctã ſꝑ armat animus tuꝰGermo in oibꝰ mo⸗

deratꝰ⁊ pcus:⁊ qͥ neceſſitatẽ magis loquẽdi in
dicet:qᷓ; volũ breſ Rekgindint verecũdia:
qðq; pᷣcipuũ in feis ſꝑ fuit cũctas in te vtutes
pudoꝛ ſuꝑetGiũ añ ↄſidera qͥd loquẽdũ ſit:⁊
adhuc tacẽs ꝓuide ne qͥd dixiſſe peniteat. VUer

ba tua põderet cogitatio: ⁊ lingue officiũ aĩ li⸗

bꝛa diſpẽſet. VUñ ſcpᷣtura dic̃. Argẽtũ ⁊ aurum
tuũ ↄfla: ⁊ vbis tnis facito ſtateraʒ: ⁊ frenos

oꝛi tuo rectos:⁊ attẽde ne foꝛte labaris in ling⸗

ua.Nũqᷓ; malũ vᷣbũ de oꝛe tuo pcedat:que ad

cumulũ benignitatis iuberis etiã maledicẽtibꝰ
bñdicere. Miſericoꝛdes inqͥt modeſti:hũiles

nõ reddẽtes malũ ꝓ malo:neq; maledictum

atq; iurari lingua tua ꝓꝛſus ign 10
te ſit vᷣitatis amoꝛ:vt qͥcqͥd dixeris:iuratũ pu⸗
tes. De quo Saluatoꝛ ad oiſcipulos ait. Ego
ãt dico vob:nõ iurate oio.Et paulo poſt.Sit

aũt ſermo vr eſt:eſt:nõ:nõ:qð aũt his abũdan

tius ẽ:a malo ẽ. In oi igit᷑ actu atq; vbo qͥeta
mẽs ⁊ placida ſeruet᷑:ſꝑq; cogitatõi tue dei pᷣ⸗

ſentia occurrat:ſit humił animꝰ tuꝰ:ac mitis:⁊

Eetiri %
ꝛet:tãtuſq; in

Epla LXXI

aduerſus ſola vitia erectus.Hũq; illũ aut ſup
bia extollat:aut auaritia iflectat:aut ira pᷣcipi⸗

tet.HNihil em qͥetius:nihil purius nihil deniq;

pulchꝛiꝰea mẽte eẽ dʒ:q̃ in dei hitaculũ pᷣpãda
ẽ: quẽ nõ auro tẽpla fulgẽtia:nõ gẽmis altaria
diſticta delectãt:ſᷣ aia oꝛnata vᷣtutibus. Jdeo
⁊ tẽpla dei ſcõꝝ coꝛda dicunt᷑ affirmãte apło qͥ

II

ait. Siqͥs tẽplũ dei violauerit:diſꝑdet ulũ ðs.
Templũ em̃ dei ſcm̃ ẽ:qð eſtis vos/lEihil ha⸗

beas humilitate pᷣſtãtius:nihil amabiliꝰ. Hec

ẽ em pᷣcipua obſᷣuatrix ⁊ q̃ſi cuſtos qdã vtutũ

oĩm: nihilq; ẽ:qð nos ita ⁊ hoibus gtos ⁊ deo

faciat:qᷓ; ſi vite merito magni:humilitatis inſi

mi ſimus. Pꝛopter qð ſcbtura dicit.Quanto

magnus es:humilia te in oibus:⁊ coꝛã deo in⸗

uenies graʒ. Et dũs loqᷣt᷑ ꝑ ꝓphaʒ.Suꝑ queʒ

aliũ reqeſcã:niſi ſuꝑ humilẽ:⁊ qᷣetũ:⁊ tremẽtẽ
manus meas. eruntũ eã humilitatẽ ſeq̃re nõ
q̃ oñdit᷑:atq; ſilat᷑ geſta coꝛꝑis.aut fracta vo⸗
ce vᷣboꝝ:ᷣ q̃ puro affectu coꝛpis exbmit᷑.Alið

eſt em vᷣtutẽ hr̃e:aliud vtutis ſiłitudinẽ.Alið

ẽreꝝ vmbꝛas ſeqͥ:aliud vtutẽ. Oulto illa de

foꝛmioꝛ ẽ ſuꝑbia:q̃ ſub qbuſdã humilitatis ſig

nis latet. Neſcio em̃ quò turpioꝛa ſunt vitia:
cũ vᷣtutũ ſpẽ celant᷑Mulli te vnq; de gñis no⸗
bilitate pᷣponas.neq; obſcurioꝛes q̃ſq; ⁊ hũili

oꝛe loco natas:te inferioꝛes putes.Nelcit reli⸗

Prl. l.9 * J —

gio nr̃a pſonas acciꝑe:nec ↄditões hominũ:ß5

aios inſpicit ſinguloꝝ. Seruũ ⁊ nobilẽ:ð moꝛi

bus ꝓnũciat:ſola apud deũ libertas ẽ: nõ vᷣui⸗

re pctis. Sũma apud deũ ẽ nobilitas claꝝ eſſe
vᷣtutibus.Quid apud deũ in viris nobilꝰ Pe

tro:qͥ piſcatoꝛ ⁊ pauꝑ fuit:Quid in feis beata

QMaria illuſtrius fuit:q̃ ſpõſa fabꝛi deſcribit᷑
Sʒ illi piſcatoꝛi ⁊ pauperi celeſtis regni a xpᷣo
credunt᷑ claues hec ſpõſa fabꝛi meruit eſſe m
illius: a qͥ ĩe claues date ſunt. Elegit ei deus
ignobilia: ⁊ ↄtẽptibilia huius mũdi:vt poten⸗
tes ac nobiles ad humilitatẽ faciliꝰ adduceret.
Nã ⁊ alias fruſtra ſibi aliqᷣs de nobilitate ge⸗
neris applaudit:cũ vniũſi paris honoꝛis ⁊ eiuſ

dẽ apud deũ pᷣcij ſint:qͥ vno xpᷣi ſanguineſunt

redempti.nec infeſt qua qͥs ↄditõe natus ſit cũ
oẽs in Rpo eq̃liter renaſcamur.Nã ⁊ ſi obliui⸗
ſcimur:qꝛ ex vno oẽs gñati ſumus:ſalteʒ id ſꝑ
memiſſe debemus:qꝛ ꝑ vnum oẽs regnamur.

ane ne ſi ieiunare: aut abſtinere ceꝑis te pu⸗

tes eſſe iã ſanctã.hec em vtus adiumẽtũ ẽ:nõ
pfectio ſcitatis. Magiſq; ꝓuidendũ ẽ: ne tibi
̊ cũ licita ↄtẽnas: ſecuritatẽ q;dã illicitoꝝ fa⸗
ciat. Quicqͥd ſupꝛa iuſticiã offert᷑ deo:nõ dz i⸗
pedire iuſticiã: ſᷣ iuuari. Quid aũt ꝓdeſt tenu⸗
ari abſtinẽtia copus:ſi animus intumeſcat ſuꝑ
bia:Quã laudẽ merebimur de palloꝛe ieiunij:
ſi inuidia liuidi ſumus⸗Quid vvtutis hʒ vinuʒ

nõ bibere:⁊ ira atq; odio inebꝛiari: Lũcinquã

AAIwars

pSclara ẽ abſtinẽtia:tũc pulchꝛa atq; magniſica
caſtigatio coꝛꝑis:cũ ẽ animus ieiunus a vitijs
immo qͥ ꝓbabilit᷑ ac ſcient᷑ abſtinẽtie vᷣtutẽ te⸗
nẽt eo affligũt carnẽ ſuã:q̃ͥ aie frãgãt ſuꝑbiam
Vt q̃ſi de qͥdã faſtigioↄtẽptus ſui atq; arrogã
tie deſcẽdãt ad implẽdã dñi volũtatẽ:q maxie
in humilitate ꝑſpicir.iccirco a varijs ciboꝝ de
ſiderijs mẽtẽ retrahũt.vt totã eiꝰvi occupẽt in
cupiditate vtutũ. Jãq; minus ieiunioꝝ ⁊ abſti
nęẽtie laboꝛẽ caro ſentit: aia eſuriẽte iuſticiam.
Hã ⁊ vas electiõis NPaulus dũ caſtigat coꝛpꝰ
ſuũ:⁊ in ſeruitutẽ redigit ne alijs pᷣdicãs ipᷣe re
ꝓbus inueniat᷑:nõ ad ſolã vt qͥdã impiti putãt
B facit caſtitatẽ. Nõ em huic tmmõ:ſᷣ oibꝰ oio
Vtutibꝰ abſtinẽtia opitulat̃. Neq; magna:aut
tota apli gła ẽ nõ foꝛnicari.ſᷣ h̊ agit vt caſtigati
one coꝛꝑis erudiat᷑ animꝰ.Quãtoq; nil ex vo⸗
luptatibus ↄcupiſcit:tãto magis poſſit de vtu

tibus cogitare:ne ꝑfectõis magr̃ imꝑfectũ ali-

Oqd in ſe oñdat Ne xp̃i imitatoꝛ eẽ pᷣceptũ qͥcqᷓ;
gaut volũtatẽ xp̃i faciat.ne ve minus exẽplo q;
Vbo doceat. Cunq; alijs pᷣdicauerit ipᷣe repꝛo⸗
bet a dño.audiatq; cũ phariſeis.dicũt eĩ ⁊ nõ
faciütſapłici vo ⁊ pᷣcepti ẽ ⁊ exẽpli: vt curemꝰ
ↄſcic tm:ſᷣ etiã fame. Nõ ſuꝑfluuʒ ⁊ a
fructu vacuũ gẽtiũ magr h docet. Ault eĩ etiã
eneos ad fidẽ hoies:ꝑ fideliũ oꝑa ꝓficere:vt
religionẽ ipᷣaʒ religiõis diſciplina ↄmẽdet.Et
ideo ſicut lumiaria in mũdo lucere nos iubet :ĩ

medio natõis pꝛaue ⁊ ꝑuerſe:vt incredule mẽ⸗

tes errãtiũ:ex nr̃oꝝ actuũ lumie:ignoꝛãtie ſue
Ienebꝛas dep̃hẽdat. Vñ ipᷣe ad Romanos ait
NMꝛouidẽtes bona nõ ſolũ coꝛã deo:ſᷣ etiã coꝛã
hoibus.Et alibi. Sine offenſiõe eſtote iudeis:
⁊ gẽtibus ⁊ eccłe dei ſicut ego ꝑ oĩia oibus pla⸗
ceo:nõ q̃rẽs qð mihi vtile ẽ:vᷣ qð multis. Bea⸗
tus eſt qͥ tã ſcẽ:tãq; grauiter diſpoſuit vitã ſuã
vyt de eo ſiniſtri aliqͥd:ne fingi qͥdẽ poſſit: dum
aduerſus obtrectatoꝝ libidineʒ pugnat meriti
magnitudo.ne fingere qͥſqᷓ; auſus ẽ:qð a nullo
putat eſſe credẽdũ. Qð ſi id aſſeqͥ difficile atq;
nimis arduũ ẽ.ſaltẽ hãc adhibeamus vite nr̃e
Diligentis: ne male mẽtes occaſionẽ inueniant
detrahẽdi. Ne ex nob ſcintilla ꝓcedat:ꝑ quã
aduerſus nos ſiniſtre fame ↄflent᷑. Alioòᷣn fru
ſtra iraſcimur obtrectatõibus nr᷑̃is ſi eiſipᷣis ob
trectãdi materias miſtramus. Si aũt nob dili⸗
gẽter atq; ſollicite omnia ad honeſtatẽ puidẽ⸗
tibus:cunctiſq; actibus noſtris timoꝛẽ dei p̃fe
rentibus:illi nihilominus inſaniũt:ↄſolet᷑ nos
Zſcia noſtra:que tũc maxie tuta eſt:tunc optie

ſecura ẽ:cum ne occaſionẽ qͥdem mal de ſe ſen⸗

tiendi dedit. Illis em ve ðꝛ ꝑ ꝓphaʒ:qͥ dicũt:
ꝙ bonũ eſt malũ qͥ lucẽ appellãt tenebꝛas: ⁊ qð
dulce ẽ amaꝝ vocãt. Nob g̊ Saluatoꝛis apta⸗

bit᷑ ᷣmo. Bii eſtis cũ vob maledixerint hoies

re:q; quod a metu ꝑcipit᷑

—

III

mẽtientes. nos mõ id agamus vt male de nob
nẽo loqᷣ abſq; mẽdacio poſſit/ Ita habet
citudinẽ domus: vt aliquã tñ vacatõeʒ aie tri⸗

ta habeto ſolli

buas.Eligat᷑ tibi oppoꝛtunus:⁊ aliqᷓ;tum a fa⸗

milie ſtrepitu remotus locꝰ. in quẽ tu velut in
poꝛtũ q̃ſi ex multa tẽpeſtate curaꝝ te recipias:
excitatos foꝛis cogitationum ſluctus ſecreti

trãdqllitate ↄponas.Tm ibi ſit diuie lectõis ſtu
diũ:tã crebꝛe oꝛõnũ vices:tã firma ⁊ pᷣſſa de fu
turis cogitatio:vt oẽs reliqͥ tpis occupatõnes

facile hac vacatõe ↄpẽſes. Nec h̊ ideo dicimꝰ:

q̃ͥ te retrahamus a tuis.immo id agimus vt ibi

diſcas:ibiq; mediteris: q̃lem tuis pᷣbere te de⸗
beas

qmiliã tuã ita rege: ⁊ ↄfoue:vt te mt̃eʒ
magis tuoꝝ qᷓ; dñaʒ videri velis:a qbus beni⸗
gnitate potius qᷓ; ſeueritate exige reuerentiaʒ.
Fidelius ⁊ gratius ſꝑ obſequiũ eſt qð ab amo
ꝛecipue aũt in cõ⸗
iugio venerabili atq; immaculato apłice regu⸗
le oꝛdo teneat᷑. Seruet᷑ ĩ pᷣmis viro auctoꝛitas
ſua:totaq; a te diſcat domus: q;tũ illi honoꝛis
debeat.cu illũ obſequio tuo: tu magnũ illũ tua
humilitate demõſtra.tãto ipᷣa honoꝛatioꝛ futu
ra:qᷓ;to illũ ãplius honoꝛaueris. Caput em vt
ait aplłs:mulieris eſt vir. Nec aliũde magis re
liquum coꝛpus oꝛnat᷑: qᷓ; ex capitis dignitate.
AVñ idẽ alibi dicit. Mulieres ſubditi eſtote vi

ris:ſicut opoꝛtet in dño.Sʒ ⁊ btũs Petrꝰ ait:

Silr aũt mulieres ſubdite ſint viris:vt ⁊ ſi qui
nõ credunt vbo ꝑ mulieris ↄuerſatõeʒ ſiue v⸗
bo lucrifiãt. Si g etiã gẽtilibus maritis debet᷑
honoꝛ iure ↄiugij:qᷓ;to magis reddẽdus ẽ xpᷣi⸗

anis? atq; vt ondat qbus oꝛnamẽtis etiã viris
iũcte femie decoꝛare ſe debeãt:ait.Quaꝝx ſi nõ
extriſecus capillatura:aut circũdatio auri:aut

veſtimentoꝝ cultus. ſᷣ qͥ abſconditus coꝛdis ẽ

homo:in incoꝛruptibilitate qͥeti:⁊ modeſti ſpi⸗

ritus:qͥ eſt in ↄſpectu dei locuplex.Sicut emiʒ
aliqñ ⁊ ſancte mulieres ſperantes in dño oꝛna
bãt ſe.ſubiecte ꝓpꝛijs viris ſicut Sara obedie
bat Abꝛahe.dñm ſuum vocãs.lhec aũt pᷣcipi⸗
ens non eas iubet ſquallere ſoꝛdibus:⁊ hoꝛrẽ⸗
tibus pannoꝝ aſſumentis tegi: ſᷣ immodersto
cultui:a nimis exquiſitu int᷑dicit oꝛnatui:ſim⸗
plicemq; ↄmẽdat oꝛnatũ atq; habitũ.De quo
vas electõis ait.Silr autem ⁊ mulieresi ha⸗

bitu oꝛnato:cum verecundia ⁊ ſobꝛietate oꝛnã
tes non in toꝛtis crinibus:aut auro: margarit!

vel veſte pᷣcioſa:ſᷣ quod decet mulieres ꝓmittẽ

tes caſtitatẽ ꝑ oꝑa vaarebe vo te mire ſi
dei ardoꝛe ſuccẽſam:aliqͥt iã añ annos ↄtinen⸗
tiã ꝓpoſuiſſe: ⁊ reliquũ vite tue tpᷣs pudicitie
ↄſecraſſe.Magni h̊ ai ſignũ:⁊ ꝑfecte vtuti in
diciũ ẽ renũciare ſubito exꝑte voluptati:fuge⸗
renotas carnis illecebꝛas:⁊ calẽtis adhuc ęta⸗
tis flãmas fidei amoꝛe reſtrigere. Sʒ illo q ſil

Ca⸗

Micion

viͤehztmt

marecepiſe

inhacde
yrorst
lenöhz
potorknn
lial pocti⸗
vouiſtidno⸗
puciolten
ſvpoferat
zaudiuim⸗
daripigeto⸗
ö. Nädav
flictadel
cuſcri qs
ſusa aiuge

f foinicatea

citd vitns
auetepon
Joniniano
Mericheo
W Kän
feneinin
leolinet
ex vlriuſc

Vlxoq de
ponam:

mnus. Loq
mihi:boni

laudauerit

feylugio:ſ.
gſua proꝛ

iepro pi

hebvir.1p.
Nolteffau

ianpeedich
ſegulkniſffo⸗

l Eituia
tippenächt
denk, Atei

ablgetän

doct neclta
ninkualata⸗

. tchai

dd voloit

bpetuacagti
eritöcaſtt
mheritatenur

ſusaͤbop

mis pberede⸗
fenenvtin
Mendpeden
cpgeleugeni
üͤckechen
Räpterilrci
Alhtoplane
nis ihuantn
s: ülbenois
Neumgiſirn
lörhenonncgfn
Gens Cyutin
Detglücemgee
ercaptisdigen
Nesſubditcſort
thisenn
ſorrins ſce
guerſtͤczſr⸗
Pusnantͤdet
orelciclsiſ,
mamenscta
tti Aurfi
rcidnoeune

ſcmdimsnge

zeitnndehiſi
npler Sianan
Ulesin doan
ſn Sanctcl
is Hectitſo
—
Ggekinntc
ietonn
babtihn
n nlduſt

VI

Tracta

digdici:qð me nõ mediocrit᷑ ãgit:ac ſtimulat:te
videlʒ tm̃ h̊ bonũ abſq; ↄſenſu ⁊ pacto viri ſer
uare cepiſſe cũ h̊ apłica oio intdicat auctoꝛitas

q̃ in hac dũtaxat cã nõ mõ vxoꝛẽ viri:vᷣ etiã vi⸗

rũ vxoꝛis ſubiecẽ̃ ptãti. Axoꝛ iqͥt ſui coꝛꝑis ptãäa

tẽ nõ hʒ:pᷣ vir. Silr aũt vir ptãtẽ nõ hʒ ſui coꝛ
poꝛis:Fᷣ mulier. Tu vo q̃ſt oblita federis nup⸗

tiał:pactiq; huiꝰac iur imemoꝛ:incõſulto viro
vouiſti dño caſtitatẽ.ſᷣ ꝑiculoſe ꝓmittit᷑ qð ad

huc ĩ alteriꝰ ptãte ẽ. Et neſcio qᷓ; ſit gta dõatio

ſi vnofferat rẽ duoꝝ.Mla iã ꝑ hmõiigrãtiõ
⁊ audiuimꝰ ⁊ vidimꝰ ſciſſa ↄiugia.qð q; recoꝛ⸗
dari piget occaſiõe caſtitatr adulteriũ ꝑpetra⸗
tũ. Hã dũ vna ꝑs ſe etiã a licit abſtiet:alta ad

illicita delapſa ẽ. ⁊ neſcio in tali cã qͥs mag ac⸗
cuſari:qͥs ãpliꝰculpari debeat.vtx ille qͥ repul⸗

ſus a ↄiuge foꝛnicat᷑:an illa q̃ repellẽda a ſe vi⸗
rũi: foꝛnicatõi qᷓdãmõ obiecit. Atq; vt ſuꝑ hac
cã:qͥd vitas hẽat agſcas:pauca mihi ð diuina
auẽte ponẽda ſunt.apłice doctrie regła.ne cuz

Jouiniano equet ↄtinẽtie oꝑa nuptiaꝝ:ne cũ

Manicheo ↄiugia ↄdẽnet:ita vas electõis ac
msgf' gẽtiũ int᷑ vtrũq; tẽꝑpatꝰ icedit:ac mediꝰvt
remediñ incõtinẽtie idulgeat.⁊ ad pᷣmiũ ꝓuo⸗

cet ↄtinẽtiã.Zotuſq; in hac cã eiꝰ h ſenſus ẽ vt

ex viriuſq; ſnia pᷣponat᷑ caſtitas.aut certe ab

vtroq; debitũ cõe ſoluat᷑. Sʒ ipᷣa iã apłi verba

ponamꝰ*: totãq; hãc cãm a ſui pncipio retracte⸗
mus.Loquit᷑ ei ad coꝛinthios.ð qͥbꝰ at ſcpᷣſiſt
mihi:bonũ ẽ hoĩ mulierẽ nõ tãgẽ. Et qᷓq; hic
laudauerit caſtitatẽ:tñ ne aliqbꝰ videat᷑ phibe
re ↄiugia:ſubiũgit: ꝓpt foꝛnicatõeʒ ãt vnuſqſ
q; ſuã vxoꝛẽ hẽat.vxoꝛi vir debitũ reddat.ſilłr
St ⁊ vxoꝛ viro. MMulier ãt ſui coꝛpis ptãtẽ nõ
hʒ:5 vir. ⁊ vir ſui coꝛꝑis ptãtẽ nõ hʒ:vᷣ mulier.
Holite fraudari iuicẽ. Ac rurſus ne tãta ꝓ nu⸗
ptiaꝝ ꝑte dicẽdo: videret᷑ excludere caſtitateʒ
ſequit᷑: niſi foꝛte ex ↄſenſu ad tpᷣs vt vacetl oꝛsõ

ni.Et ſtati qſi recuſat h̊:qð dixit: ad tpᷣs ne nõ

trtã ppetuã qᷓ; tꝑpalẽ ac bꝛeuẽ ↄtinẽtiã docere vi⸗

deat᷑. Ait ei ꝓpt᷑ incõtinẽtiã vraʒ.̊ ãt dico ᷣm

ingdulgẽtiã nõ ̃m ĩꝑiũ. Vñ h̊ qð dixit ad tᷣs:
Ddocet meditatõeʒ debere fieri caſtitat:vt ꝑ cer
ta intualla tẽpoꝝ:q̃ſi exploꝛatis ↄtinẽtie ſue vi
ribꝰſine piculo vtriq; ꝓmittãt:qð ſꝑ ẽ ab vtro
qᷓ; pᷣuandũ.Quid vo abſolute velit:manifeſte
dliẽ̃. volo ãt oẽs hoĩes eẽ ſiẽ meipᷣm.i.in iugi ac

ꝑpetua caſtitate viuere. Vides ne qᷓ; caute:qᷓ;
ꝓuide:qᷓ ſine vlliꝰoccaſiõe ſcãdali mgr̃ firma⸗
uerit ð caſtitate ſniaʒenolẽs tm bonũ in vniꝰte

mmeritate nutare:qð ligare ⁊ ↄfirmare dzʒ ↄſen⸗
ſus ãboꝝ. Et reuera qd ea caſtitate firmiꝰ ẽ:qͥd
ve tutiꝰ:qᷓ; q̃ex duoꝝ cepta ſnĩa ẽ:ab vtroq; ve
lut in cõe uat᷑. Nec ð ſe tm̃ ꝑs altera ſollicita:
mutuo ſe ad vtutis aĩet ꝑſeuerãtiã. Hoc em̃ ſiẽ
alia q; bõa nõ tm cepiſſe:vᷣ ꝑfeciſſe laudãdũ eſt

õ

phete ſniaʒ:vna die iuſtũ ſecffcerepoͤ. Hʒ to⸗

Epla

IJãã dudũ vt intelligis ſcopuloſo difficiliq; lo⸗
co vſat᷑ oꝛõ:nec audet in alrutrã declinare ꝑtẽ

dũu eq̃lit᷑ vtrũq; foꝛmidat.ᷣ ex nr̃a difficultate
foꝛſitã: tibi va dicẽdo qᷓ; ficta adulatõe deciꝑe
Buplex vt vides malũ eq̃le ⁊ ãceps ꝑiculũ eſt

tuũ agſce diſcrimẽ. Maluimꝰ em̃ te ↄtriſtare

ex vtroq; arctaris:ex vtroq; ↄſtrigerſ. Cõtẽne
re oio viꝝ atq; deſpicere aꝑte ↄ apłiſniaʒ ẽ.ꝑ⸗
dere vo tãti tꝑis caſtitatẽ: ⁊ deo nõ reddẽ iq

ꝓmiſeras:timẽdũ atq; metuẽdũ ẽ vt vulgo ðꝛ
facile ex aico inimicũ facies:cui ꝓmiſſa nõ red⸗
das. ſiẽ em ſcpᷣtura diẽ:ꝙ ſi voueris votũ dno
deo:nõ moꝛeris reddereillud:qꝛ qrẽs q̃rit illð

dſis ðs abs te. Erit em̃ in pctm. Ait ů̊ debitaʒ

honoꝛiſficẽtiã viro exhibe: vt ex vtroq; dño de
bitũ qð vouiſti:reddẽ poſſis: ð cuius ↄſcia nõ

diffidimꝰ ſi paululũ expectaſſes:nõ ꝙ te a bo⸗

no caſtitatis retrahamꝰ:ſᷣ huiꝰ animũ ad caſti⸗
tatis oꝛaculũ totis viribꝰ incitemꝰ vt volũtari⸗
um ſacrificiũ offerat deo:in odoꝛẽ ſuauitatl:vt
exuta mẽs a cũctis retinacuł mũdanis atq; coꝛ
poꝛalibꝰ voluptatibꝰ valeas pleniꝰinherere do
minicis pᷣceptis.Qð tñ ne qͥd a nob negligent

elſſe dictũ arbitreris: diuiaꝝ ſcpturaꝝ teſtimo⸗

nijs edocuimꝰ. Siẽ etiã apłs dicẽ̃. Et erũt duo

in carne vna:iã nõ vna caro:ᷣ vnꝰ ſpũs.hſa⸗
cramentũ magnũ ẽ: arduũq; ẽ iter caſtitatis.b

magna ſunt pᷣmia. Vocatq; nos dñs in euãge
lio dicẽs veite bñdicti pris mei:poſſidete pᷣꝑpa

tũ vobᷣ regnũ ab oꝛigie mũdi. Idẽ ipᷣe dñs diẽ

venite ad me oms qlaboꝛati ⁊ onersati eſtis:
ego vos reficiã:tollite iugũ meũ ſuꝑ vos:⁊ di⸗

ſcite a me:qꝛ mitis ſum:⁊ humił coꝛde: ⁊ inue
nietis requiẽ aiabꝰ vr̃is. Jugũ ei meũ ſuaueẽ:
7 onꝰ meũ leue. Dic em idẽ dñs his:qͥ ad ſini⸗
ſtrã eiꝰerũt. Diſcedite a me maledicti in ignem
etnũ:quẽ pᷣꝑauit pr meꝰ dyabolo ⁊ ãgelis eiꝰ:

neſcio vos oparij iniqͥtatis.erit ibi flerus ⁊ ſtri

doꝛ dẽtiũ. Illi vtiq; oẽs plaget: lli ugebüt:
ita curis ſe vite pñtis inuoluũt: vt obliuiſcan
futurã. Quos ſomno qͥdã igrãtie: a male ſecu⸗
ritatis oppꝛeſſos fluctibꝰdñi ↄpᷣhẽdet aduẽtus
Añ ipein euãgelio ait. Attẽdite vob:ne foꝛte

Jquent᷑ coꝛda vra in crapula ⁊ ebꝛietate: ⁊cur

huiꝰ vite:ne foꝛte ſupueniat in vos repẽtia di⸗

es illa.tãqᷓ; laque ei ſuꝑueniet in oẽs:qͥ ſedent
ſuꝑ faciẽ oĩs terre.⁊ rurſuʒ:vigilate ⁊ oꝛate ne
ſcitis em qñ tps ſit. Bti ſunt:qꝗͥ ita expectat ita
illũ ſpeculant᷑ diẽ:vt ſe ad eũ qͥtidie pᷣꝑent.qui

noõ ð ptita ſibi iuſticia blãdientes: ſm apłm ꝑ

dies ſinglos in vtute renouãt᷑. Juſticia em nõ
ꝓderit ei a q̃ die iuſtꝰ eẽ deſierit:ſiẽ etiã iniq̊ nõ
nocebit iniqtas ſua a die qͥ ſe ab iniqtate ↄuᷣte⸗
rit. Nec ſcũs ſecurꝰeẽ dʒ:q;diu in huius vite
agone vſat᷑. nec deſpare pctõꝛ:qͥ ſ̃im pᷣdictã ꝓ⸗

3

46

AIars

tũ quo tendit᷑ ſpaciũ vite tue:vt pagere poſſis
iuſticiã:nec de pᷣterita iuſticia ↄſidẽs:remiſſioꝛ
efficiaris: ſic diẽ apłs:poſterioꝛa obliuiſcens
ad ea ãt q̃ ãterioꝛa ſunt extẽdẽs:ad deſtinatũ ꝑ
ſeq̃r bꝛauiũ ſuꝑne vocatõis ſciẽs ſcbtũ eſſe coꝛ
dis inſpectoꝛẽ deũ.Et iccirco ſatagit: vt aiam

mũdã hẽat a pctõ ꝓpt᷑ qð ſcpᷣtũ ẽ.Oi cuſtodia

ſerua coꝛtuũ.Et iteꝝ. SBiligit dñs munda coꝛ
da. Accepti qt ſunt ei oms immaculati.iccirco
age vt oꝛdines reliquũ tps vite tue ſine offẽſa.

vt poſſis ſecure canere cũ ꝓphᷣa. Merãbulabã

in innocẽtia coꝛdis mei:i medio domꝰ mee.Et
iteꝝ. Introibo ad altare dei: ad deũ qͥ letificat

iuuentutẽ meã. Quia nõ inchoaſſe ſufficit:ſᷣ ꝑ⸗
feciſſe iuſticia eſt.

Ad Innocẽtiũ papã de muliere ſepties per
cuſſa:q ad exẽplũ ↄtinẽtie ↄiugalis illic inſcri⸗

bit. AIAIirgumentũ in eãidem.

Elſcribit grande miraculũ:qð in Aer⸗
d cellẽſiũ vꝛbe ↄtigerat ð muliere falſo:
deet adulterio accuſata: q̃ eo qͥ̃ dicebat᷑
adultero ↄfitẽte toꝛmẽtis ſuꝑari non potuit: ?

capite vix ſeptio ictu trũcato diuinitꝰ vite red⸗

dita:impiali tãdem reſcpᷣto reddita eſt liberta⸗

ti. Epl. LxXIIII.

9 Epe ame Inno
lꝛuodq nira etate acciderat:nõ tacerem.
Cũq; ego id verecũde ⁊ vere vt nũc exꝑioꝛ ne
garẽ:meq; aſſeqͥ poſſe diffiderẽ ſiue qꝛ oĩs ßmo
hũanus inferioꝛ eẽt laude celeſti:ſiue qꝛ ociu,z:
q̃ſi qdã ingenij rubigo: ꝑuulã lʒ facultatẽ pᷣſti⸗
ni ſiccaſſet eloquij:tulezgrio aſſerebas:in dei re

bus nõ poſſibilitatẽ inſpici debere:ſᷣ aim.neq;

poſſe eũ in vba deſicere: qͥ credidiſſet in verbo
Quid igit᷑ faciã:qð implere nõ poſſuʒ:negare

nõ audeo. Supꝑ onerariã nauẽ rudis vectoꝛ i⸗

ponoꝛ.Et hõ qͥ necdũ ſcalmũ in lacu rexi Euxi
ni maris credoꝛ fragoꝛibus. Nũc mihi euane⸗
ſcẽtibus terris:celũ vndiq;:⁊ vndiq; pontus:
nũc vnda tenebꝛis inhoꝛreſcẽs: ⁊ ceca nocte nĩ

boxꝝx ſpumei fluctus caneſcũt.hoꝛtaris vt tumi
da malo vela ſuſpẽdã:rudẽtes explicẽ:clauuʒ
rega:peo is iubẽti. Et qꝛ charitas oia põt:ſpũ
ſcõ curſuʒ ꝓſequẽte ↄfidã:hiturus in vtraq;

te ſolatiũ.ſi me adoptatos poꝛtꝰ eſtꝰ attulerit:
gubernatoꝛ putaboꝛ infirmioꝛ. Si int᷑ aſperos
oꝛoõmis anfractꝰ ipolitꝰ mo ſubſtiterit:faculta
tẽ foꝛſita qres:volũtatẽ certe flagitare nõ pote
ris. IJIgit Vercelle Lygux citas haud pcula
radicibꝰalpiũ ſita oli potẽs:nũc raro ẽ habita⸗
toꝛe ſemiruta. hãc cũ ex moꝛe ↄſularis iuiſeret
oblatã ſibi qdã mulierculã vna cum adultero
(ns h crimẽ maritꝰ impegerat)penali carceris
hoꝛroꝛe circũdedit.neq; multo poſt cũ liuidas

carn es vngula cruẽta pulſaret ⁊ ſulcatis lateri

bus doloꝛ q̃reret vitatẽ infelicimꝰ iuueis: vo⸗
lẽsↄpẽdio moꝛt lõgos cruciatꝰvitare dũ ĩ ſuũũ
mẽtit᷑ ſanguinẽ:accuſauit alienũ:ſoluſq; oium
miſerrimꝰmerito viſus ẽ ꝑcuti:qꝛ nõ reliqͥt in⸗
noxie vñ poſſet negare.At vo mulier ſexu iſir⸗

mioꝛ: vtute foꝛtioꝛ:cũ eculeꝰcoꝛpꝰ extẽderet:⁊

ſoꝛdidas fetoꝛe carcerl manꝰpꝰtergũ vicula co
hiberẽt ocuł:qs tm toꝛtoꝛ alligare nõ poterat:
ſuſpexit ad celũ:⁊ euoluti ꝑ oꝛa lachꝛymis:tui
qᷣt teſtis ẽ dñe ieſu:cui occultũ nihil ẽ:qͥ es ſcru
tatoꝛ renis ⁊ coꝛdis:nõ ido me negare velle:ne
ꝑeã:ſᷣ ideo mẽtiri nolle ne peccẽ.At tu miſerri⸗
me hõ: ſi intire feſtias:cur duos interimis ino

cẽtes: Eqͥdẽ ⁊ ipᷣa cupio moꝛi:cupio infirmũ Gq̊

coꝛpꝰexuere:ſᷣ nõ q̃ſi adultera:pᷣſto iugulũ.mi
cãtẽ intrepida excipio mucronẽ: innocẽtiã tin
mecũ ferã. Nõ moꝛit᷑ qͥſqͥs victurꝰoccidit᷑. Igi
tur ↄſularis paſtis cruoꝛe lumibꝰ vt fera:qͥ gu
ſtato ſeł ſanguie ſꝑ ſitit: duplicari toꝛmta iubet
⁊ ſeuis dẽtibꝰfrẽdẽs:ſilłeʒ carnifici minatꝰ ẽ pe
nõ:niſi ↄfiteret᷑ ſexꝰ infirmioꝛ: qð nõ potat ro⸗

bur virile reticẽ. Succurre dñe Jhu:ad vnuʒ

hoieʒ tuũ qᷓ; plura ſuut iuẽta ſupplicia. Crines

ligant᷑ ad ſtipitẽ:⁊ toto coꝛꝑe ad eculeuʒ foꝛtiꝰ

alligato vicinꝰpedibꝰignis apponit᷑:vtrũq; la⸗
tus carnifex fodit:nec papilł dãt᷑ inducie:imo
ta multer manet: ⁊ a doloꝛe coꝛꝑis:ſpũ ſeꝑato
dũ ⁊ſcie bono fruit᷑:vetuit circa ſe ſeuire toꝛmm⸗
ta.Judex crudełq̃ſi ſuꝑatus attollit᷑. Illa deũ

depᷣcat. Soluunt᷑ mẽbꝛa ↄpagibꝰ. illa oculos

ad celũ tẽdit:q̃ſi de cõi ſcelere aliꝰ ↄptet᷑:illa pꝓ
ↄfitẽte negat:⁊ ꝑiclitãs ipᷣa: aliũ vẽdicat picli
tãtẽ: vna interi vox ẽ:cede:vꝛe:lacera:nõ feci.
Si dictis tollit᷑ fides:veniet dies q̃ h crimẽ di⸗
ligẽter diſcutiat:hẽbo iudicẽ meum. Jã laſſus
toꝛtoꝛ ſuſpirabat in gemitu:nec erat nouo vul⸗
neri locꝰ. Jã victa ſeuicia coꝛpꝰqð laniarat hoꝛ
rebat:ex tẽplo ira excitꝰↄſularl:qͥd mirami in
q̃t circũſtãtes:ſi toꝛq̃ri mulier mauult:qᷓ; ꝑpire
Adulteriũ certe ſine duobꝰↄmitti nõ potuit: ?-

eẽ credibiliꝰreoꝛ:noxiã reã negare de ſcelereq;

innocẽtẽ iuuenẽ ↄfiteri. Pari igit᷑ plata ĩi vtx⸗

q́; ſnia dãnatos carnifex trahit:totꝰ ad ſpecta⸗

culũ ꝓplus effundit᷑ vt ꝓꝛſus q̃ſi migrare citas

putatet᷑. Stipatis ꝓruẽs poꝛi turba dẽſat᷑. Et
qdẽ miſerrimi iuueis ad pᷣmũ ſtati ictũ ãputat
gladio caput:trũcũq; i ſuo ſanguie volutat᷑ ca
dauer. Poſtqᷓ; vo ad feiaʒ vẽtũ ẽ:⁊ flexis ĩ ter
ra poplitibꝰ ſuꝑ tremẽtẽ ceruicẽ micãs eleuatꝰ
ẽ gladiꝰ:⁊ exertaã carnifex dexterã totis viribꝰ
ↄcitauit.ad pᷣmũ coꝛpis tactũ ſtetit mucro leta
lis ⁊ leuit᷑ ꝑſtringẽs cutẽ raſure modice ſangui

nẽ aſpſit.Sine bello ibellẽ manũ ꝑcuſſoꝛ expa
uit:⁊ victã dexterã gladio marceicẽte mirat:i

ſcdᷣos ĩperꝰ toꝛq̃t.Cãguidꝰ rurſus in feiaʒ mu⸗

godelobi
terulceto
Corpalu
petit yire
humü exe
vulr. En
lgermlo
ſſtaſecuni
cuſſuca
Iñſbulit
balieit.
liiictüſac
oexterrit
batiiugal
wanucorp
adcapuli
ctus aſpie
hucmthhie
maxglobo
ſerabela:c

iDoniet

duscaudis
ſannavod
Wuncie
ceno dig
ludicene
lutapge
armat.4
tuicircn
caoy
tolalicto
glle dane
nioiptit
liis coput
desſſicen
cocerte i⸗
Minus. ne
Amipinoct
ſſetgdande
lerifoccecd,.
nik Grn vi
ſyaulkite
ernit. O.
ſhusfueret
Mäyfain
bus Kofin
1foſabune
Dpicclenion

iilerit
miin
Murediſſi
lſcllgain
knöfaltin
ulerſenft

Werlälang

nuin
ehöpotenn
acenien
uhlissſen
egneſlene
Munteni
weigninsto
apoinmnid
rnptouglin
einoeiiini
cur endi 4
mnienſrra
cniwitde
mnbannpie
Ndniene
die Mran
Aluplcn C⸗
edealenf
ponii:rnige⸗
Edii gancein
pis hilonn

maſeſaurelgiee.

moli Jdi

agty Aule

rai'ofttilu
ü rittenpei
nrehonnöſ.
Neribanme⸗
neun Fltſis

Kerettono nll⸗
gölaninaben

geamirmi⸗
mnuultizpit

mininöpantt

N dſan
igit pniſe
iot ufu
Ginigenn
urbidili
ſatiſciinn
gienglui
i neſe

Tractatus VII

cro delabit᷑: ⁊ qſi ferꝝ eã timeret attigere circa

ceruicẽ toꝛpet innoxiã. Itaq; furẽs ⁊ ãhelãs li
ctoꝛ paludamẽto in ceruicẽ retoꝛto dũ totas ex
petit vires:fibulã q̃ clamydis moꝛdebat oꝛas i

humũ excuſſit:ignaruſq; rei enſem libꝛabat in

vulnꝰ. En tibi ait mulier ex hũero auꝝ ruit col

lige:młto q̃ſitũ laboꝛe:ne peat.NPꝛoh rogo q ẽ

iſta ſecuritas: Impẽdẽtẽ nõ timet moꝛtẽ:letat᷑

ꝑcuſſa:carnifex pallet: ocłi gladiũ nõ vidẽtes
bat iteritũ:pᷣſtabat bñficiũ ſeuiẽti Jã igit᷑ ⁊ ter
tiũ ictũ ſacr̃m fruſtrauerat trinitatſ. Ja ſpicula

toꝛ exterritꝰæ nõ credẽs ferro:mucronem apta
bat i iugulũ:vt qͥ ſecare nõ potat:ſaltẽ pᷣmente

manu coꝛꝑe ↄderet᷑.O oibꝰ iaudita res ſecuł:
ad capulũ gladiꝰ reflectit᷑:⁊ velut dñũm ſuũ vi⸗

ctus aſpiciẽs: ↄfeſſus ẽ ſe ferire nõ poſſe. Huc

huc mihi exẽpla triũ pueroꝝ:qͥ int᷑ frigidos flã
maꝝ globos hymnos edidere ꝓ fletibꝰcirca qͥꝝ
ſerabula:ſcãʒq; ceſariẽ ĩnoxiũ luſit icẽdiũ.ic
bti Banieł reuocet᷑ hyſtoꝛia:iuz quẽ adulanti

bus caudis pᷣdã ſuã leonũ oꝛa timuer̃t.Nũc ſu

ſanna nobiłfide:mẽtes oium ſubeat:q̃ iniq̊ da
nata iudicio ſpũſcõ pueꝝ replẽte:ſaluata ẽ.Ec
ce nõ diſpar in vtraq; mia dñi. Illa liberata ꝑ
iudicẽ ne iret ad gladiũ:h̊ a iudice dãnata ablo

luta ꝑ gladiũ ẽ. Tãdẽ ̊ ad feiaʒ vidicãdã pꝑłs
armat᷑.Ois etas:oĩs ſexꝰ carnificẽ fugat:⁊ ce⸗
tu ĩ circulũ coeũte exclamat nõ credit penevnꝰ

q̃ͥſq; qð videt.Turbat᷑ tali nũcio vꝛbs ppiq:⁊
tota lictoꝝ catua glomerat᷑.E qͥbꝰ medius:ad

quẽ dãnatoꝝ cura ꝑtiebat erũpẽs:⁊ caniciẽ in
mũdã ꝑfuſo puluẽ turpãs.meũ inqͥt o ciues pe

titis caput:me illi vicariũ date.Si eſt mivicoꝛ
des: ſi clemẽtes eſt:ſi vulij ſᷣuare dãnatã:ino⸗
cẽs certe ꝑire nõ debeo.qͥ fletu vulgi ↄcuſſus

animus. meſtuſq; ſe ꝑ omnes toꝛpoꝛ inſinuat:

⁊æ miꝝ imodũ volũtate mutata: vt cũ pietatl fu

iſſet qð añ defẽderãt:pietatl viſuʒ ẽ genꝰ vt pa

terẽt᷑ occidi.Nouꝰ igit᷑ ẽſis:nouꝰ ꝑcuſſoꝛ apo

nit᷑. Stat victia:xpᷣo tm fauẽte munita ſeł ꝑcuſ
ſa ↄcutit᷑: iteꝝ repetita q̃ſſat᷑:tertio vulnerata

ꝓſternit᷑.O diuie potẽtie ſublimãda maieſtas

q̃ pᷣus fuerat qrto ꝑcuſſa:nec leſa:iõ poſt pau⸗
lulũ viſa ẽ moꝛi:ne ꝓ ea ꝑiret inoxiꝰ.Clerici qͥ⸗
bus id officij erat:cruẽtũ liteo cadauer obluũt
⁊ foſſa humo lapidibꝰↄſtruẽtes ex moꝛe tumu
lũ parãt.Feſtiato ſol curſu occaſuʒ petit ⁊ mia
dñi celerioꝛe curſu nature nox adueit.Subito
feie palpitat pectꝰ⁊ ocułq̃rẽtibꝰlumẽ coꝛpꝰaia
tur ad vitã. Jã ſuſpirat.iã videt:iã ſubleuat᷑ ⁊
loqͥt᷑. Jã i illã põt vocẽ erũꝑe:dñs ðs auxilia⸗
toꝛ meꝰ:nõ tiebo qͥd faciat mihi hõ.Anꝰ ĩteri q̃
dã q̃ ecclłe ſuſtẽtabat᷑ opibꝰdebitũ celoſpm̃ red

didit. ⁊ q̃ſi ð iduſtria oꝛdie currẽte reꝝ vicariũ
tumulo coꝛpꝰoꝑit᷑.DOubia adhuc luce:iĩ lictoꝛe

ſeruãda. Argumentũ in eandem.

Fo. CLVIII

dyabolꝰoccurrit.q̃rit cadauer occiſe.ſepulchx
ſibi mõſtrari petit: viuere putat: quã moꝛi po⸗
tuiſſe mirat᷑. Recẽs a clerid ceſpes oñdit᷑ ⁊ diu
du ſupiecta humꝰcũ his vocibꝰ igerit᷑ flagitãti
Erue.iſ.oſſa iã ↄdita. Znſer nouũ ſepulcro bel
lũ:⁊ ſih̊ paꝝ ẽ: auibꝰ feriſq; laniãda mẽbꝛa di
ſcerpe. ſepties ꝑcuſſa dʒ aliqᷣd plꝰ moꝛte ꝑpeti
Tali g̊ iuidia carniſice ↄfuſo:clã domi mulier
refoꝛcillat᷑ ⁊ ne foꝛte creber medici ad eccleſiaʒ
ↄmeatꝰ ſuſpitõnis pãderet viã:cũ qͥbuſdã vᷣgi
nibꝰad ſecretioꝛẽ villulã ſecto crine trãſmittit᷑.
ibi paulati virili hitu veſte mutata:i cicatriceʒ
vulnꝰ obducit᷑. Et o ve ius ſummũ: ⁊ ſumma
leticia:pꝰ tãta miracła adhuc ſeuiũt leges. En
q̃ͥ me geſtoꝝ oꝛdo ꝓtraxit. Jã em ad Euagrꝭj
nr̃i nomẽ ꝑuenimꝰ.Cuiꝰego laboꝛẽ ꝓ xpᷣo ſi ar

bitrer a me dici poſſe:nõ ſapia:ſi penitꝰ tacere

veli:voce ĩ gaudiuʒ erũpẽte nõ poſſum. Quis
ei valeat digno canere pᷣconio Auxẽtiũ medio
lani incũbãtẽ huiꝰ excubijs ſepultũ pene anq;
moꝛtuũ. Romanũ epᷣm iã pene factõiſlaqueis
irretitũ: ⁊ viciſſe aduſarios:⁊ non nocuiſſe ſu⸗
peratiss. ”M”M
Aexꝑ hec ipᷣe eqͥdem ſpatijs excluſis inis.
Pꝛetereo:atq; alijs poſt me mẽoꝛãda relinqj.
Pñtis tm rei fine ↄtẽtus ſum. Impatoꝛẽ ð in⸗
duſtria adiit:pᷣcibus flagitat:merito lenit:ſol⸗
licitudine ꝓmeret᷑.vt reditam vite:redderet li
bertati.
Incipit ſeptimus tractatus de ſtatu ⁊ con⸗
tinentia viduali.
Epka bti lhieronymi ad Furiã ð viduitate

AVriã ad monogamiã viduitatẽq; vᷣuã
f dã ꝑ domeſtica hoꝛtat᷑ exẽpla:monẽs
äy3yrstt magis feiaꝝ ſui gñis emulet᷑ vᷣtutẽ:
qᷓ; pr̃is ↄſiliũ inſequat᷑. Inſtruit qͥbꝰ artibus ⁊
ſtudijsↄtinẽtiã ᷣuare poſſit etiã q̃ ſequẽda ãq;
declinãda ſint:moleſtias illi ſcði mrimonij⁊ ex
empla ſanctaꝝ viduaꝝ vtriuſq; teſtari pꝛopo⸗

nens. Epiſtola. LCQxxyVNv

Bſecras lĩis

⁊ ſuplicit᷑ depᷣcaris: vt tibi re
0. ſcribã imo ſcribã quõ viuere
dDdebeas. 1 viduitatis coꝛonaʒ
illeſo pudicitie noie: ↄᷣuare.
Baugdet anim: exultat viſce
ra:geſtit affectꝰ:h̊ te cuꝑe eẽ poſt viꝝ qð ſancte
mẽoꝛie mr tua Titiana młto tꝑe fuit ſub mari⸗
to. Exaudite ſunt pᷣces ⁊ oꝛõnes eiꝰ. Impetra
uit vt adipiſceret᷑ in vnica filia: qð viuens ipa
poſſederat.hẽs pᷣterea gñis tui grãde pᷣuilegi
um:qð exinde a Camillo:vel nilła vel rara vre
familie ſcribit᷑ ſcðᷣos noſſe ↄcubitꝰ:vt nõ tã lau

oãda ſis:ſi vidua ꝑſeueres:qᷓ; execranda:ſi id

4

Fdars

xpᷣiana nõ ſerues:qð ꝑ tãta ſecula gentiles cu⸗
ſtodier̃t Taceo ð ſRaula ⁊ Euſtochio:ſtirpis
vr̃e floꝛibꝰne ꝑ occaſionẽ exhoꝛtatõis tue illas
laudare videar. Bleſillãq; pᷣtereo:q̃ pꝰmaritũ
ſuũ:tuũ ſoꝛtita germanũ:in bꝛeui vite ſpatio tẽ
poꝛa vtutũ multa ↄpleuit. Atq; vtinã pᷣconia
feiaꝝ imitarent᷑ viri: ⁊ rugoſa ſenectus redde⸗
ret:qð ſpõte offert adoleſcẽtia.Sciẽs ⁊ viderl
in flammam mitto manũ adducent᷑ ſuꝑcilia ex

tendet᷑ bꝛachium.
Iratuſq; Chꝛemes tumido deſeuiet oe.
Cõſurgẽt ꝓceres aduũſum me ⁊ epłaʒ mes:tur⸗
ba pr̃itia detonabit: ne magnũ me ſeductoꝛem
clamitãs: ⁊ in terras vltias aſpoꝛtãdũ. Addãt
ſi volũt ⁊ Samaritẽ vt dñi mei titulũ recogno
ſcã. Certẽ filiã a parẽte nõ diuido:nec dico illð
de euãgelio:ſiue moꝛtui ſepeliãt moꝛtuos ſuos
Aiuit em̃ qͥcũq; credit in xpᷣm. Et qͥ in illũ cre⸗
Dit: dz vtiq; quõ ille äbulauit: ⁊ ipe ambulare
Faceſſat inuidia:quã noiĩ xpᷣiano maledicoꝛuʒ
ſꝓ genꝰinſigit:vt dũ ꝓbꝛa metuũt ad vᷣtutes pꝓ
uocẽt:exceptis epłis igramus alterutꝝ.Sola⸗
q; cã pietatis ẽ:vbi nulla carnis noticia ẽ.ho
noꝛa pr̃eʒ tuũ:ſᷣ ſi te a vo pr̃e nõ ſeꝑat. Zãdiu
ſcito ſanguis copulã:qᷓ;diu ille ſuũ nouerit cre⸗
atoꝛẽ. Alioqͥn Dauid ꝓtinꝰ tibi canet:Audi fi
lia ⁊ vide:⁊ inclina aurẽ tuã ⁊ obliuiſcere ʒlm
tuũ ⁊ domũ pr̃is tui: ⁊ ↄcupiſcet rex decoꝛem
tuũ.qm ipᷣeẽ dñs tuꝰ.Grãde pᷣmiũ parẽtis ob
liti: ↄcupiſcet rex decoꝛẽ tuum.qꝛ audiſti:qꝛ vi

diſti: qꝛ inclinaſti aurẽ tuã:⁊ ppli tui domumq;

pfis tui oblita es. Iccirco ↄcupiſcet rex deco⸗
rẽ tuũ: ⁊ dicet tibi. Tota pulchꝛa es aica mea:
⁊ macula nõ ẽ in te.Quid pulchꝛius aĩa:q̃ dei
filia appellat᷑:⁊ nullos extriſecus q̃rit oꝛnatus:

Credit in xp̃ᷣm: ⁊ hac ambtõne ditata: pgit ad

ſpõſum eũdẽ hñs dñm:quẽ ⁊ viꝝ.Quid ãgu⸗
ſtia habeãt nuptie:didiciſti in ipᷣis nuptijs ⁊
Ali coturnicũ carnibus vſq; ad nauſeã ſatura⸗
ta es:amariſſimam coleram tue ſenſere fauces.
Egeſſiſti aceſcẽtes: ⁊ moꝛbidos cibos. Reue⸗
laſti eſtuãtẽ ſtomachũ. Quid vis rurſum inge
rere:qð tibi noxiũ fuit:Canis reuertẽs ad vo⸗
mitũ: ⁊ ſus lota ad volutabꝛum luti. Bꝛuta q;
dialia ⁊ vage aues:i eaſdẽ pedicas rhetiaq; nõ
incidũt. An vereris:ne ꝓles Furiana deficiat
⁊ exte parẽs tuꝰ nõ hẽat puſionẽ: qͥ repetet in
pectoꝛe: ⁊ ceruices eiꝰ in ſtercoꝛe linat: QAuippe
ne hi om̃s hñt filios qͥ habuere mrimonia⸗ 7 6
bus nati ſunt liberi: ſuo gñi rñder̃t. Exhibuit
Cyceronis ſliꝰ pr̃eʒ ĩ eloquẽtia: Coꝛnelia nr̃a
pudicitie ſił fecunditatis exẽplar. Gracchos
ſe genuiſſe letata ẽ. Ridiculũ ẽ ſperare ꝓ certo
dð mltos ⁊ nõ hr̃e videas:⁊ cũ habuerint:pdi
dilſe. Cui dimittes tãtas diuitias⸗ Epo:qͥmo
non põt:quẽ hẽbis heredẽ ipᷣm:quẽ ⁊ dñm.
.

III

Cõtriſtabit᷑ p:ſᷣ letabit᷑ xpᷣs: lugebit familia:
f ſgeli gtulabunt᷑.Faciat pr qð vult de ſubſtã
tia ſua: nõ es eiꝰ cui nata es:bᷣ cui renata. Et q̃
te grãdi pᷣcio redemit ſanguie ſuo. Caue nutri⸗

ces ⁊ gerulas:⁊ iſtiuſmõi venenoſa aialia:q̃ ð
coꝛio tuo ſaturati vẽtrẽ ſuũ cupiunt:nõ ſuadẽt

qð tibi: ̊ qð ſibi ꝓſit.Et ſepe illð ogganiunt.
Sola ne ꝑpetua:merẽs carpe iuu'ta.

Nec dulces natos veneris:nec pᷣmia noꝛis⸗

Abi pudicitie ſcitas.ibi frugalitas ẽ. Abi fru
galitas:ibi dãna ſeruoꝝ.Quicqͥd nõ tulerit:ſi⸗

bi ablatũ putãt.nec ↄſiderãt de qᷓ;to: ſᷣ qᷓ;tũ ac⸗

ℳ.

cipiãt. Abicũq; viderint xpianũ: ſtati illum d
triuio vocãt impoſtoꝛẽ:detrahũt. 77

Ji rumoꝛes turpiſſimos ferũt. Et qð ab ip̃is

egreſſum ẽ:ab alijs audiſſe ſe ſiłant.ijdẽ aucto⸗

res ⁊ exaggeratoꝛes.Exijt infamia ð mẽdacio

ꝗ̃̊ cũ ad mronas ꝑuenerit: ⁊ eaxꝝ linguis fuerit

vẽtilata ꝓuicias penetrat. Videas pleraſq; ra

bido oꝛe ſeuire:⁊ tincta facie viꝑinis coloꝛibꝰ:

dẽtibus pumicatis carꝑe xpᷣianos.lhic aliqua

,ui circa humeros hyacinthina lena ef.

Rancidulũ qddã balba de nare locuta.
NPerſtrepit:actenero ſupplãtat vᷣba palato.

DODmnis oſonat choꝛus:⁊ latrant vniuerſa ſub
ſellia. Jungunt᷑ noſtri oꝛdines: qui rrodunt᷑:
æ rodunt. Aduerſus nos loq̃ces:ꝑ ſe muti:q̃ſi

⁊ ipᷣi aliud ſint:qᷓ; mõachi:⁊ nõ qͥcqͥd in mona⸗

chos ðꝛ redundet in clericos qui pr̃es ſunt mo
nachoꝝ. Detrimentum pecoꝛis paſtoꝛis igno⸗

minia eſt:ſicut e regione illiꝰ monachi vita lau

danda eſt:qui veneratiõi hʒ ſacerdotes xpᷣi:⁊
non detrahit gradui:pꝑ quem factus ẽ xpᷣianꝰ.
lhec locutus ſum in xpo filia no dubitãs de p⸗
poſito tuo. Nunqᷓ; eĩ exhoꝛtatoꝛias lr̃as poſtu
lares: ſi ambigeres de bono monogamie: ſ vt
neqᷣtiã ſeruuloꝝ:qͥ te venalẽ poꝛtãt: ⁊ inſidias

affiniũ ac piũ parẽtis erroꝛẽ intelligeres.cuivt

alnoꝛẽ in te tribu:amoꝛis ſciaʒ nõ ↄcedo.Di⸗

Cẽs aliqᷣd cũ apło.Cõſiteoꝛ:ʒelũ dei hñt:ᷣ non
Hm ſciaʒ. Imitari potius(crebꝛo em idipᷣm re⸗

petam) ſcãʒ mr̃eʒ tuam:cuius ego qͥtiẽs recoꝛ⸗
Ddoꝛ: veit in mẽtẽ ardoꝛ eius in xpᷣm. Paloꝛ ex
ieiunijs. Elemoſyne in paupes.obſequium in
ſeruos dei.hũilitas veſtiũ:⁊ coꝛdis:atq; in cũ⸗
ctis ᷣmo moderatus.Nr tuus:quẽ ego hono⸗
ris cã nomino:nõ qꝛ ↄſularis ⁊ pr̃itius:ſᷣ quia
xp̃ianus ẽ:impleat nomẽ ſuũ.Letet᷑ filiã genu
iſſe xpᷣo:nõ ſeculo.qͥn potius doleat ꝙ ⁊ vgini
tatẽ fruſtra amiſeris: ⁊ fruct ꝑpdideris nuptia⸗
rũ.vbi ẽ maritus quẽ tibi dedit: Etiã ſi amabi
lis:ſi bonus fuiſſet:moꝛs fuiſſet oĩa:⁊ copulaʒ
carnis ſoluiſſet ĩiteritus. Arripe q̃ſo occaſioneʒ
⁊ fac de neceſſitate virtutem. on querunt᷑ in
xp̃ianis initia:Fᷣ ſinis. Raulus male cepit ſed
bene ſfiniuuit. Jude laudant᷑ exoꝛdia:ſᷣ finis ꝓ⸗

C

ditione
ſtinont
fitrvinm
diecont
ſchal!
ſcendut
Tfeſos
lans
zuen:t/
ſenmlacl
funxila
ſorcte
lergenonk
mmo:nerf
flligintto
ſachtinf⸗
fumnalrer
Ietande
matalbidl
ſtepot p
ſulcos de
Uaneig
(üWn
diadd
guemar
duaem
minitp
delectat
yigllie
dünobe

aͤmmur. O
Ungu
ſnpudici⸗
ALex vi
puensma

viuismor⸗

bo:rn
nöͤftlürm
ick. Auont

dentigadin

ur Glraf

lerſehitah

ſnociek

boſtchcosy

Mooaitd

liyuerlaöe
inppamon
ligergo

gueſineton

1eitateßi

atcrpue

Peſpten

boͤcorhen
ces den

entin

gcbtfn
Snde⸗

o.Cunnn
noſtaili
Puunnöſcs
Aaggnin
einit,
dand
Altase. P
iltitei
dechlofgie⸗
Mnü:ſeilunz
i
. Kathße
miamuniten
tenlngusfm
Acegnin
evigins dlp

l

ianoshein

inalenc,
nareloan.
tat vbape.
Nrantmondin
nes: qui twrt⸗

icespbenun
1Mdatntwen
vnipfesſanttn
osoeſoisigt
Pponechinuttn
geocgterphtt

„

nfuanseti.
Nodubleisdeß
oruns g olla

wrogmief
ponin anſts
Gteligeares nht
innd oelo
üdabhitftn
tchenidßnt⸗
s egoahisn
rßn buun
es Cbſellii⸗
4odgunn
oreten
31Pfin,
.Lacihlig
Doleng

4

— —
= = = S=ẽ
☛ —

—
S=SS S=

.

—
= —
= =

7
.

— —
Z
☛ =☛
— —
=
22—— SS
S= = =
– =☛n

=

—
—
=
—„ —
=
—
— —

Cummmbi

—,,⁄ðr
—

Tractatus VII

ditione damnat᷑. Lege Eʒzechielẽ. Juſticia iu⸗
ſti non liberabit eum:in quacunq; die peccaue

rit: ⁊ impietas impij non nocebit ei:in quacũq;
die conuerſus fuerit ab impietate ſi ua
ſchala Jacob:ꝑ quam angeli ↄſcendunt:⁊ de⸗
ſcendũt.Cui dns innitit᷑:laſſis poꝛrigẽs manũ
⁊ feſſos aſcẽdẽtiũ gdus ſui ↄtemplatione ſuſtẽ

ſta eſt

tans.ſᷣ ſicut nõ vult moꝛtẽ pctõꝛis tm:qᷓ;tuʒ vt

ↄuertat᷑ ⁊ viuat:ita tepidos odit:a cito einau⸗
ſeam faciũt.cui plus dimittit᷑:plus diligit.me⸗
retrix illa in euangelio baptiʒata lachꝛymis ſu
is: ⁊ crine quo multos añ deceꝑat: pedes dni
tergens:ſaluata eſt. Non habuit criſpãtes mi⸗
tras:nec ſtridentes calceolos:nec oꝛbes ſtibio
fuliginatos. Quãto fedioꝛ:qᷓ;to pulchꝛioꝛ.qͥd
faciat in facie xpᷣiane purpuriſſus: ⁊ ceruſa:qͥ
rum alteꝝ ruboꝛem genaꝝ:labioꝛũq; mẽtit᷑. al
texꝝ candoꝛem oꝛis ⁊ colli. Ignis iuuenum:fo⸗
mẽta libidinũ:impudice mentis indicia. Quõ
flere põt ꝓ pctis ſuis:qͥ lachꝛymis cutẽ nudas
⁊ ſulcos ducit in faciẽ:Oꝛnatus iſte nõ dñi eſt
Aelamẽ iſtud antixpᷣi ẽ.Qua fiducia erigit ad
celũ vultus:q̊s ↄditoꝛ nõ aãſcit: Fruſtra oſtẽ
dit᷑ adoleſcẽtia:⁊ etas puellar aſſerit᷑. Aidua
que marito placere deſinit: ⁊ iu aplm vere vi
dua ẽ: nihil hʒ neceſſariũ:niſi ꝑſeuerãtiã.Me
minit pᷣͤſtine voluptatis. Scit qͥd amiſerit:quo
delectata ſit. Ardẽtes dyaboli ſagitte ieiunioꝝ
X vigiliaꝝ frigoꝛe reſtinguẽde ſunt.Aut loquẽ
dũ nob eſt:vt veſtiti ſumus.aut veſtiẽdũ vt lo
qmur. Quid aliud pollicemur: ⁊ aliud oñdimꝰ
Lingua pſonat caſtitatẽ: ⁊ totũ coꝛpus ꝓfert
impudicitiã. Gᷣ q;tũ ad habitũ ꝑtinet: ⁊ oꝛnatũ
CLCeteꝝ vidua q̃ in delitijs ẽ(nõ eſt meũ ſᷣ apli.)
viuens moꝛtua eſt. Quid ſibi vult hoc qð ait:
viuẽs moꝛtua eſt: iuere qͥdem videt᷑ ignoꝛã⸗
tibus:⁊ nõ eſſe pctõ moꝛtua.ſᷣ xpᷣo:quẽ ſecreta
nõ fallũt: moꝛtua eſt. Aia q̃ peccauerit: iſta mo
riet᷑. Quoꝛundã hoĩm pctã manifeſta ſunt pᷣce
dentia ad iudicium:quoſdam aũt ⁊ ſubſequũ⸗
tur. Siłkr ⁊ facta bona manifeſta ſunt:⁊ que ali
ter ſe hñt abſcondi non poſſunt. Quod diẽ iſti⸗
uſmodi eſt. Quidã tã libere ⁊ palam peccãt:vt
poſtqᷓ; eos videris:ſtati intelligas peccatoꝛes.

Alios aũt qͥ callide occultãt vitia ſua:ex ſequẽ

ti ↄuerſatõe agſcimus. Siłr ⁊ bõa apud aliqͥs
in ꝓpatulo ſunt. In alijs longo vſu diſcimus.
Quid ergo neceſſe eſt nos iactare pudicitiam:
qmaue ſine comitibus ⁊ appenditijs ſuis ↄiinẽtia
pcitate fidem ſui facere nõ põt:Aplus mace⸗

rat coꝛpus ſuũ:⁊ aie ſubijcit imꝑio:ne qð alijs

pcipit:ipᷣe nõ ſeruet.⁊ adoleſcentula feruẽte ci
bis coꝛꝑe:de caſtitate ſecura eſt. Neq; vo hec
dicẽs ↄdẽno cibos:quos deus creauit ad vtẽ⸗
dum: cũ grarumactiõe:ſᷣ iuuenibus:⁊ puelis
incentiua aſſero voluptatum. Mõ etnei ignes:

Fo. CLK

Epla LXXV

nõ vulcania tellus:nõ veſeuus ?⁊ Olympus tã
tis ardoꝛibus eſtuãt: vt iuueniles medulle vi⸗
no plene:a dapibus inflãmate.Auaritia calca
tur a pleriſq;.⁊ cũ marſupio deponit᷑. Male⸗
dicaã linguã indictũ emẽdat ſilentium. Cultus
coꝛpis.⁊ hitus veſtiũ:vniꝰhoꝛe ſpatio ↄmuta
tur. Oia alia pctã extrinſecus ſunt:⁊ qð foꝛis ẽ
facile adijcit᷑. Sola libido inſita a deo ob libe⸗
roꝝ ꝓcreatõeʒ:ſi fines ſuos egreſſa fuerit redũ
dat in vitiũ. ⁊ qdã lege nature in coitum geſtit

. * .„ — 7

erũpe. Grãdis igit᷑ vtutis ẽ⁊ ſollicite diligẽtie
ſuꝑare qð nata ſis.i carne nõ carnalit᷑ viuẽ.te⸗
cum pugnare quotidie.⁊ incluſum hoſtẽ Argi
(vt fabule ferunt) cẽtũ oculis obſeruare.Hoc
eſt qð apłs verbis alijs loqbat᷑.oẽ pctm qð fe⸗
cerit hõ:ex coꝛpus eſt.q̊ͥ aũt foꝛnicat᷑ in coꝛpꝰ

ſuum peccat.Aiũt medici ⁊qͥ humanoꝝ coꝛpo
rum ſcbᷣſere naturas: pᷣcipueq; Galienus in li⸗

bꝛis:quoꝝ titulus nõ eρ τι ͤoοοονοpueron
⁊ iuuenũ:ac ꝑfecte etatis viroꝝ:mulierũq; coꝛ
poꝛa inſito caloꝛe feruere:⁊ noxios illis eſſe ci⸗
bos etatibus:qͥ caloꝛẽ augeãt.Sanitatiq; ↄdu
cere frigida q̃q; in eſu ⁊ potu ſumere.Sic̃ econ
trario ſenibus:qͥ pituita laboꝛant: ⁊ frigoꝛe ca
lidos cibos: ⁊ vetera vina ꝓdeſſe. Vñ ⁊ Sal⸗
uatoꝛ. Attendite inquit vobis:ne foꝛte grauẽ⸗
tur coꝛpa vr̃a in crapula:⁊ ebꝛietate:⁊ curl hu
ius vite. Et apłus. Ninum in quo eſtluxuria.
HNec miꝝ hoc figulũ ſenſiſſe de vaſculo qð ipſe
fabꝛicatus ẽ:cũ etiã Comicus cuius ſfinis ẽ hu⸗
manos moꝛes noſſe:atq; deſcribere:dixerit:ſi⸗
ue cerere ⁊ libero friget Aenus. Mꝛimũ igit᷑ ſi
ſtomachi firmitas patit᷑ donec puellares ãnos
tranſeas:aquã in potũ ſume:q̃ natura frigidiſ⸗

ſima ẽ.Aut ſi h̊ imbecillitas phibet audi cum

Tymotheo. vino modico vtere ꝓpt᷑ ſtõachũ ⁊

frequẽtes tuas infirmitates. Deinde in ipᷣis ci

bis calida queq; deuita. Mõ ſolũ de carnibꝰlo⸗
quoꝛ ſuꝑ qbus vas electõis ꝓfert ſniaʒ: bonũ
eſt vinũ nõ bibere:⁊ carnes nõ mãducare:ſed
etiã in ipᷣis legumibus inflãtia q̃q; ⁊ grauia de
clinãda ſunt.nihilq; ita ſcias ↄducere vxpᷣianis

adoleſcẽtibus:vt eſum holeꝝ. Vñ ⁊ in alio lo⸗

co qͥ infirmus ẽ ait. olera manducet.ardoꝛq;

coꝛpoꝝ frigidioꝛibus epulis tꝑandus ẽ.Si ãt

tres pueri ⁊ Baniel legumibus veſcebant᷑:pu
eri erãt:nec dum ad ſartaginẽ venerãt:in qᷓ rex
Babyloniꝰ ſenes iudices frixit:nobᷣ nõ coꝛꝑis
cultus qͥ in illis excepto pᷣuilegio gr̃e dei ex hu
iuſcemodi cibis enituerat:ſ aie vigoꝛqrit᷑: que
carnis infirmitate fit foꝛtioꝛ. Inde ẽ ꝙ nõnulli
vitam pudicã appetentiũ:in medio itinere coꝛ⸗
ruũt:dũ ſolã abſtinentiã carniũ putant:⁊ legu⸗
minibus onerant ſtomachũ:q̃ moderate ꝑceq;
ſumpta innoxia ſunt. Et vt qð ſentio loãr: mi⸗
hil ſic inflamat coꝛꝑa: titillat meinbꝛa genua⸗

5

lia ſicut indigeſtus cibus:ructuſq; conuulſus.
Malo apud te filia verecũdia parũꝑ: qᷓ; caſu

ꝑiclitari. Quicqͥd faẽ̃ ſeiariũ voluptatũ vene⸗

nũ puta. NMarcus cibus ⁊ vẽter ſꝑ eſuriens tri
duanis ieiunijs pᷣferat᷑.Et multo melius ẽ q̃ti⸗
die paꝑ:qᷓ; raro ſatis ſumere. luuia illa opti
ma ẽ:q; ſenſim deſcẽdit in terras.Subitus ⁊ ni⸗

mius imber impᷣceps arua ſubutit. Qñ come⸗

dis:cogita ꝙ ſtati tibi oꝛãdũ:ilico ⁊ legẽdũ ſit.
De ſchᷣturis ſcis hẽto fixi vᷣſuũ nũeꝝ:iſto pen
ſum dño tuo redde.Nec añ q̃ͥeti mẽbꝛaↄcedas
qᷓ; calathũ pectoꝛis tui ſub tegmie impleueris.
NHoſt ſcpturas ſcãs: doctoꝝ hoim tractatus le
ge:eoꝝ dũtaxat qꝝ ſides notata ẽ. NMõ neceſſe
hẽs aux in luto q̃rere. Multis ð margarit vẽ
ditis vnã redime margaritam. Sta iux Hiere

miã in vijs pluribus:vt ad illã viã q̃ ad patreʒ
ducit ꝑuenias. Amoꝛẽ moniliũ atq; gemmaꝝ
ſericarũq; veſtiũ trãſfer ad ſciaʒ ſcbturaꝝ. In⸗
redere terrã repꝛomiſſionis lacte ⁊ melle ma⸗

ãtẽ. Comede ſimilã ⁊ oleũ:veſtire cũ Joſeph

varijs indumẽtis: ꝑpfoꝛent᷑ aures tue cũ hirłm
ſermonẽ dei: vt pᷣcioſa ex illis nouaxꝝ ſegetũ g⸗
na dependeãt. Habes ſcm̃ Exuꝑiũ pꝓbate eta
tis ⁊ fidei:qͥ te monitis ſuis frequent᷑ inſtituat.

Fac tibi amicos de iniquo mãamona: qui te re⸗

cipiãt in eterna taberuacula. Illis trib ue diui⸗
tias tuas:qͥ non phaſides aues:ſᷣ᷑ cibariũ panẽ

2medat:qͥ famẽ expellãt:nõ qͥ augeãt luxuriã.
Intellige ſuꝑ egenũ ⁊ paupeʒ.Oi petenti tibi

Da:ᷣ maxie domeſticis ſidei.nudũ veſti:eſuriẽ

tẽ ciba:egrotatẽ viſita. Quotiẽſcũq; manũ ex⸗
tẽdis:xpᷣ mcogita. Caue ne mẽdicãte dño deo
tuo:alienas diuitias augeas. Juuenũ fuge cõ

ſoꝛtia. Comatulꝰ:cõptus:atq; laſciuus:domꝰ2
tue tecta nõ videãt. Cãtoꝛ pellat᷑ vt noxiꝰ. Fi⸗

Ddicinas ⁊ pſaltrias ⁊ iſtiuſmõi choꝝ dyaboli:
ãſi moꝛtifera ſirenaꝝ carmia deuita: ac ꝑturba
ex edibꝰ tuis. Noli ad pbᷣlicũ ſubinde pcedere

⁊ ſpadonũ exercitu pᷣeũte viduax circũferri li⸗

bertate.peſſime ↄſuetudis ẽ:cũ fragiłſexꝰ⁊ im

becilla etas ſuo arbitrio abutit᷑ ⁊ putat licere:
qð libet.Oia qͥdẽ licẽt:ſᷣ nõ oĩa expediũt. Nec
ꝓcuratoꝛ calamiſtratꝰnec foꝛmoſus collactane
us:nec cãdidulus ⁊ rubicũdus aſſecla adhere⸗
at lateri tuo. Interdũ animus dñaꝝ ex ãcillaꝝ
hitu iudicat᷑. Sctãꝝ vginũ ⁊ viduaꝝ ſocietatẽ
apete. Et ſi ſermocinãdi cũ virl incubuerit ne

ceſſitas:arbitros nõ deuites.tãtaq; ↄfabulãdi

fiducia ſit:vt intrãte alio:nec paueas:nec eru⸗

beſcas. Speculũ mentis ẽ facies: ⁊ taciti oculi

coꝛdis fatent᷑ arcana. Vidimus nupꝑ ignomi⸗

nioſum ꝑ totum oꝛientẽ volitaſſe:⁊ etas ⁊ cul⸗

tus: habitus: ⁊ iceſſus:⁊ indiſcreta ſocietras.
exqᷣſite epule regius apparatus: Meronis ⁊ ſar
danapalli nuptias loqbant᷑. Alioꝝ vulnus no

III.

ſtra ſit cautio. Neſtillẽte flagellato ſapiẽs ſapi
entioꝛ erit. Scũs amoꝛ impacientiã nõ hʒ.fal⸗
ſus rumoꝛ cito opꝛimit᷑:⁊ vita poſterioꝛ iudi⸗
cat de pᷣoꝛe.Fieri qͥdem nõ põt vt abſq; moꝛſu

hoĩm vite cuius curricula qͥs ꝑtrãſeat. ¶ Oalo

rũq; ſolatiũ ẽ bonos carꝑe:dũ peccãtiũ młtitu
dine putãt culpã minui pctõꝝ.Sʒ tñ cito ignis
ſtipule ↄqᷣeſcit:⁊ exundõs flama deficiẽtibꝰnu
trimẽtis paulati emoꝛit᷑. Si qno pᷣterito fama

mẽtita ẽ:aut ſi certe veꝝ dixit:ceſſʒ vitiũ:ceſſa

bit ⁊ rumoꝛ.hec dico: nõ ꝙ de te ſniſtrum qͥd
metua: ̊ ꝙ pietatis affectu etiam q̃ tuta ſunt:ꝑ

timeſcam. O ſi videres ſoꝛoꝛẽ tuã: ⁊ illud ſacri
oꝛis eloquiũ co:ã te audire ↄtingeret:cerneres
in ꝑuulo coꝛpuſculo ingẽtes aios.Audires to
tã veteris ⁊ noui teſtamẽti ſupellectilẽ ex illius
coꝛde feruere. Jeiunia ꝓludo hʒ:oꝛõnẽ ꝓ deli
tijs. Tenet tympanũ in exeplũ Marie? Pha

raone ſubmerſo vᷣginum choꝛo pᷣcinit. Cante⸗

mus dñno:glłoſe ei magnificatus ẽ.equũ ⁊ aſcẽ⸗
ſoꝛe zdeiecit in mare.has docet pſaltrias xpᷣo
has fidicias erudit ſaluatoꝛi. Sic dies ſicnox

ducit. ⁊ oleo ad lãpades pᷣꝑato ſpõſi expectat

aduẽtus:imitare g̊ ⁊ tu ↄſanguineã tuã:habe⸗
at Roma: qð anguſtioꝛ vꝛbe romona poſſidet
Bethleẽ.abes opes: facile tibi ẽ indigẽtib

victus ſubſidia miſtrare.Qð luxurie ꝑabat᷑ v
tus inſumat.nulla nuptias ↄtemptura timeat

egeſtatẽ.redime vgines: q̃s in cubiculũ regis

inducas. Suſcipe viduas:q̊s int vginũ lylia:

Tmartyꝝ roſas q̃ſi q̃ſdã violas miſceas. ꝓ co⸗
rona ſpineaĩ q̃ xpᷣs mũdi delicta poꝛtauit talia
ſerta ↄpone.letet᷑ ⁊ adiuuet᷑ nobiliſſimꝰpr tuꝰ
diſcat a filia:qð didicerat ab vxoꝛe. Jã incanu

it caput:tremũt genua:dẽtes cadũt:⁊ frõte ob

ſcena rugis arata vicina ẽ moꝛs in foꝛibus:de⸗
ſignat᷑ rogus ꝓpe: velimus:nolimus:ſeneſci⸗
mus:ꝑet ſibi viaticũ.qð lõgoiitinere neceſſari⸗
um ẽ.Secũ poꝛtet:qð inuitus dimiſſurus ẽ.i⸗
mo pᷣmittat in celũ.Qð ſi negauerit terra ſum⸗
ptura ẽ.Solẽt adoleſcẽtule vidue: q̃ꝝ nõnulle
abierũt retro pꝰſathanã:cũ luxuriate fuerit:im
xpᷣo nubẽtes dicẽ. Nrimoniolũ meũ qͥtidie ꝑit

maioꝝ hereditas diſſipat᷑:ſeruus cõtumelioſe

locutus ẽ:imꝑiũ ãcilla neglexit. Quis pcedet
ad pbᷣlicũ:qͥs rñdebit ꝓ agroꝝ tributis: CPar⸗
uulos meos qᷣs erudiet:⁊ vnulas qͥs educabit
Et hãc pꝛoh nefas cãʒ opponũt mrimonij:qᷓ vł
ſola debuit nuptias impedire. Suꝑducit mr fſi
lijs nõ nutritiũ:ſᷣ hoſtẽ.nõ parentẽ:ſ᷑ tyräanum

inflãmata libidine obliuiſcit᷑ vteri ſui.⁊ int᷑ par

uulos ſuas miſerias neſciẽtes:lugẽs dudũ.no
ua nuptaↄpoit᷑ Quid oñdis pr̃pimoniũ:Quid
ſuꝑbiã ſeruuloꝝ: Cõſitere turpitudinẽ.Nulla
iccirco maritũ ducit: vt cũ marito nõ doꝛmiat.
Aut ſi certe libido non ſimulat:que tanta in⸗

Cro

ſinut:in
ugeft di
ctaqbau
uptgl

nis terll

Gabbit
fäteſtmt
nogöle
ciet autſie
os donnett

ibianore

guſtiiclap

ſioderisfl

aopore
nnaiif
Tmimogp
uiſſimden
leritcapu⸗
ſicbooe
teebüͤrtn,
leitopelare
de.Legen
Amnpyn
Vurawif
narvolt
lias vtit
tqttuoꝛ
recedeb⸗
ſeiunijs:
riialiien
tudmnedil
feptene:q
ne:riſa
Piterelinib
nnpugillofe
fginaſerit⸗
genfuns
tnüfueran⸗
Uprmnng
pereyidni⸗,
daliqno l
pos ſoſtĩ
diomanüan

bſinisdne

ſosfäinata
leinutatond
Cltdenund
dunsnici
feſfiiſcian
bkg hen
u rerd
lagtua
ſchtſchnur
duſcess
kmiqno
M niin

toſthiz
ningt
daſteiainl
nlabſchnon
riſen h
Ercitünhin
Bnchoigie
4deſcitben
opterttofznn
eſzpitürceſt
keſmiinmnq
nimuſnep
ieaſludlaen
Merencenees
s Budinst
Mlealicgilin
obpoinii

irerphe

1 eni Me
nieglinti
oaagalnut

1Ghsſcict
Aobiſegeni
lguineiähebe
eronmmmpoſt
letbieinaigit
Dlutunepebetr
Nonpturz änen
in abialings
Pint pginühtr
lonniſeens ne
anportuntli
Nobllſſinepr
nor. Jiinunn
ütr oͤreob
gintotbusde⸗
Alimustſeneſch
mmereneecſni
dimiſurusei⸗

Weritenaſun⸗

Cue özfnll
ruriuefuetkn
iͦneiſtten
nusctunen

I
1.Quis et

Tractatus VII

os.domeſtica pugna:inteſtinũ pᷣliũ: nõ licebit
tibi amare liberos:neceqͥs aſpicere ocułqͥs ge⸗
nuiſti:clã poꝛriges cibos:iuidebit moꝛtuo ⁊ ni

ſi oderis filios adhuc eoꝝ amarevideber prezʒ
ꝓſi ð poꝛe vxoꝛe ſobolẽ hñs te domũ itrodux⸗
erit:etiã ſi clemẽtiſſima fueris oẽ genꝰcemedie
⁊ mimogphi ⁊ cões rhetoꝝ loci in nouercã ſe
uiſſimã declamabũt.Si pᷣuignꝰlãguerit:ↄdo

luerit caput ifamaberis vt veneſica:ſi nõ dede

ris cibos crudel:ſi dederis malefica dicerl. oꝛo
teqͥd hñt tm̃ boni ſcdᷣe nuptie:vt hec mala va⸗
leãt ↄpẽſare: Volumꝰſcire q̃les eſſe debeãt vi⸗
due. Legamꝰ euãgeliũ ſᷣm Lucã.Et erat inqt
Anna ꝓphetiſſa filia Ohanuelis ð tribu Aſer

Anna intpᷣtat᷑ gra. Phanuel in ligua nr̃a reſo

tias vtit.qꝛ igit᷑ ab adoleſcẽtia vſq; ad octogi
taq̃ttuoꝛ ãnos viduitatis onꝰſuſtinuerat:⁊ nõ

recedebat de tẽplo dei:diebꝰac noctibꝰinſiſtẽs
ieiunijs ⁊ obſecratõibꝰ:iccirco meruit gr̃aʒ ſpi
ritalẽ:⁊ nũcupat᷑ filia vultꝰ dei:⁊ a Dauid bti
tudine diuitijſq; cẽſet᷑. Recoꝛdemur vidue ſa⸗

reptene:q̃ ⁊ ſue ⁊ filioꝝ ſaluti elye pᷣtulit fa⸗

mẽ: ⁊ ĩ iᷣa nocte moꝛitura cũ ſfilio ſuꝑſtitẽ hoſ⸗
pitẽ relinãbat.malẽs vita ꝑdẽ qᷓ; elemoſynã: ?
in pugillo farris ſeiariũ ſibi melł dñice pᷣpauit

farina ſerit᷑ ⁊ olei capſaces irrigatꝰ naſcit᷑. In

iudea frumẽti ẽ penuria.gnũ em tritici ibimoꝛ
tuũ fuerat:⁊ i gẽtiũ vidua olei fluẽta manabãt
Legimꝰin Judith ſi cui tñ placet volumẽ reci⸗
pere viduã ↄfectã ieiunijs ⁊ hitu lugubꝛi ſoꝛdi
datã:q̃ nõ lugebat moꝛtuũ viꝝ:ſᷣ ſqualloꝛẽ coꝛ

poꝛis ſpõſi qrebat aduẽtũ. Video armatã gla⸗

dio manũ: cruẽtã dexterã. Recogſco caputho
lofernis ð medijs hoſtibꝰ repoꝛtatũ. Nicit vi⸗
ros feia: ⁊ caſtitas trũcat libidinẽ.hituq; repẽ⸗

te mutato ad victrices ſoꝛdes redit:oĩibꝰſeculi

cultibꝰ mundioꝛes.qͥdã iꝑite ⁊ Delboꝛã int᷑ vi
duas nũerãt:ducẽq; Barach arbitrãt᷑ Delbo
re filiũ:cũ alið ſcdᷣtura ↄmẽoꝛet: nob ad q̊ noia
bit᷑ ꝙ ꝓphetiſſa fuerit: ⁊ i oꝛdie iudicũ ſupute
tur: ⁊ qꝛ dicere potat:qᷓ; dulcia gutturi meo e.-
loqͥa tua:ſuꝑ mel ⁊ fauũ oꝛimeo:apis nomẽ ad
cepit ſcbᷣturaꝝ floꝛibꝰpaſta:ſpũſſci odoꝛe ꝑfu⸗
ſa:⁊ dulces ãbꝛoſie ſuccos ꝓphali oꝛe ↄponẽs
Noemiqᷓ nobiſcũ ſonat ραεο ς LEVi:
qus intpᷣtari poſſumꝰↄſolatã:marito⁊ liberis

Epiſtola

ſania : in moꝛẽ ſcoꝛtoꝝ ꝓſtituere caſtitatẽ: vt
augeãt᷑ diuitie: ⁊ ꝓpt᷑ rẽ vilẽ atq; ꝑiturã pudi
citia q̃ pᷣcioſa ⁊ et᷑na ẽ:polluat᷑:Si hẽs liberos
nuptias qͥd reqris: Si nõ hẽs:q̃re exꝑtã ñ me
tuis ſterilitatẽ: ⁊ rẽ incertã certo pᷣfers pudoꝛi
Scribũt᷑ tibi nũc ſpõſales tabule:vt pꝰ paulu⸗
lũ teſtm facẽ ↄpellaris.Siłabit᷑ mariti infirmi
tas:⁊ qð te moꝛiturã facẽ volet:ipᷣe victurꝰ fa⸗
ciet.aut ſi euenerit:vt ex ſcdᷣo marito hẽas fili-

Fo. CLX

pegre moꝛtis pudicitia repoꝛtauit in patriã:
h ſuſtẽtata viatico:miꝝ MMoabitidẽ tenuit vt
illð Eſaie vaticiniũ ↄpleret᷑. Emitte agnũ dñe
dñatoꝛẽ terre ð petra deſᷣti: ad mõtẽ filie Svpõᷣ
Venio ad viduã ð euãgelio: viduã pauꝑculã
oĩ iſraelitico lo ditioꝛẽ:q̃ accipiens ꝗnũ ſyna
pis:⁊ mittẽs fermẽtũ in farine ſatl tribꝰ pr̃is ?ꝰ
filij ↄfeſſionẽ ſpũſſcti gra tꝑauit:⁊ duo minuta
miſit in gazophylatiũ: qcqd hr̃e potat in ſuba
ſua. Aniũſaſq; diuitias in vtroq; fidei ſue ob⸗
tulit teſtõ.HHec ſunt duo ſeraphi ter głiſicantia
trinitatẽ: ⁊ itheʒauros eccłe ↄdita. VUñ ⁊ foꝛci
pe vtriuſq; teſti ardẽs carbo ↄpᷣhẽſus:purgat
labia pctõꝛis.Quid veta repetã: ⁊ vtutes feia
rũ ð libꝛis ꝓferã:cũ poſſis młtas añ oculos ti⸗
bi ꝓponere ĩ vꝛbe:in q̃ viuis qꝝ imitari exem
plů debeas: Et ne videar adulatoe ꝑ ſingulas
currere:ſuffic tibi ſctã Marcella: q rũdẽs gni
ſuo:aliqͥd nob de euãgelio retulit. Anna ſeptẽ
ãnis a vgitate vixerat cũ marito. Iſta ſeptem
mẽſibꝰ. Illa xpᷣi expectabat aduẽtũ dñi. JIſta
tenet: quẽ illa ſuſceꝑat. Illa vagiẽtẽ canebat:
iſta pᷣdicat triũphãtẽ. Illa loqbat᷑ ð eo oibꝰ: q

4 1 eſo expectabãt redẽptõeʒ ürł.hec cũ redẽptis gẽ⸗
nat vultũ dei.Aſer vel in btitudinẽ vł in diui

tibꝰclamitat.frat᷑ nõ redimit:redimet hõ.Et è
alio pſalmo.õ natꝰẽ in ea:⁊ ipᷣe fundauitea,ʒ
altiſſimꝰ. Scio me h̊ ferme añ biẽniũ edidiſſe li
bꝛos Jouinianũ qͥbus veniẽtes ecõtrarioq⸗
ſtiones: vbi apłus ↄcedit ſcdᷣa mr̃imonia ſcbõtu
raꝝ auctoꝛitate ↄtriui.Et nõ neceſſe ẽ eadeʒ ex
integro ſcribere:cum poſſis inde q̃ ſcripta ſunt
mutuari. Hoc tm:ne moduʒ egrediar epłe: ad
monitã te volo. Cogita te qͥtidie eſſe moꝛitura

⁊ nũqᷓ; de ſcdᷣis nuptijs cogitabis.

Ald Saluinã de moꝛte Nebꝛidij.
Argumentum in eandem.
Alluinã illuſtrẽ feiaʒ ð Nebꝛidio viro
s defũcto ↄſolat᷑ in pᷣncipio eplłe ãbitiõe
agſſentatõe ſe purgãs defũctũ Nebꝛi⸗
diũ ipᷣm magnis pᷣconijs: ſᷣ maxie bñſicẽtie in
pauꝑes effert:ſcõꝝ diuitũ qͥ in diuitijs:⁊ ſeculi
gla dno placuer̃t ꝓponẽs exẽpla.Saluinã vo
ad vidualẽ ↄtinentiã exhoꝛtat᷑:eã de ꝑiculo te
ptationũ:ð obſeruatõne ieiuni:ð ſtudio ſacre
religionis inſtruẽs ac docens digamis mulieri
bus ab aplo indulgẽtia q̃dã ⁊ declinade foꝛni⸗
catõis c eſſe oceſſam. Epla. LXXVI

Erxreoꝛ ne officiuũu
vy mputet᷑ ambitio: q illius exẽplo fa⸗
cimus: q ait. Diſcite a me: q: mitis
ſum:⁊ humilis coꝛde: gloꝛie facere apetitione
dicamur: ⁊ non viduam alloqᷣ in anguſtia ↄſti-
tutam: ſed aule non inſinuare regali: ⁊ ſub oc⸗
caſione ſermonis:amicitias potentiũ querere.

Qõ liquido nõ putabit: qui ſcierit eſſę pᷣcepꝛtũ

pſonã pauꝑis nõ accipies in iudicio:ne ſub p⸗
textu miſicoꝛdie qð iniuſtũ ẽ:iudicemꝰ. Anuſ

AQſq; em̃ nõ hoim ſ reꝝ pondere iudicãdus eſt.
Nec diuiti obſunt opes:ſi eis bñ vtat᷑:nec pau

perẽ egeſtas ↄmẽdabilioꝛẽ facit ſi int᷑ ſoꝛdes ⁊
nopiã pctã nõ caueat.De vtriſq; nob teſtimo
niũ ⁊ Abꝛahã pr̃iarcha ⁊ qͥtidiana exẽpla ſup⸗
peditat:qͥꝝ alter in ſummis diuitijs amicꝰ dei
fuit. Alij qtidie in ſceleribus depᷣhẽſi penas le
gibus ſoluũt. Alloqmur igit᷑ pauperẽ diuitẽ:
ita vt neſciat ipᷣa q̃ poſſidet.Neq; ei marſupiũ
eiꝰdiſcutimꝰ:ſᷣ aie puritatẽ. Loqͥmur ad eã cu
ius faciẽ igramus:⁊ vᷣtutes nouimus:quã no
bis fama ↄmẽdai:cuiꝰ venerabilioꝛẽ pudicitiã
adoleſcẽtia facit.q̃ moꝛtẽ iuuenis mariti ſic fle⸗
uit: vt exẽplũ ↄiugij dederit.ſicextulit vt eũ ꝓ
fectũ crederet:nõ amiſſum. Oꝛbitatis magni⸗
tudo religionis occaſio fuit. Nebꝛidiuʒ ſuũ ſic

Irit abñtẽ:vt in xpᷣo pñtẽ nouerit.Cur g̊ ad eã

ſcribimꝰ:quã igramꝰ: Triplex nimiꝝ cauſa eſt
Pꝛimo q̃ ꝓofficio ſacerdotij oẽs xpᷣianos fili⸗
ox loco diligimꝰ⁊ ꝓfect eoꝝ nr̃aẽ gla.Altera
q̃ p defũcti intima mihi neceſſitudie copulatꝰ
fuit Extrẽa q̃ ⁊ validioꝛ ꝙ filio meo auito rogã
ti negare:nihil potuilqͥ crebr lr̃is int᷑pellatricẽ

duri iudicis ſuperãs: ⁊ multoꝝ mihi ad qͥs ain

ſuꝑ eadẽ materia ſepᷣſerã:exẽpla ꝓponens: ita
ſuffudit pudoꝛẽ negãtis:vt plus ↄſiderarẽ:qͥd

ille cuꝑet:qᷓ; qͥd me facere ↄueniret. Alius foꝛ

ſitã laudet Mebꝛidiũ ꝙ ð ſoꝛoꝛe gñatus Augu

ſte: ⁊ in mr̃tere nutritus ſinu:inuictiſſimo pᷣnei
pi ita rarus fuit:vt ei ↄiugẽ nobiliſſimã q̃reret

⁊ bellis ciuilibꝰafricã diſſidẽtẽ hac velut obſi⸗
de ſibi fidã redderet. Mihi a pᷣncipio ſtati illð
ẽ pᷣdicãdũ ꝙ q̃ſi vicine moꝛtis pᷣſcius int᷑ fulgo

rẽꝗẽ palatij ⁊ honoꝝ culmia:q̃ etiã añibãt:ſic vi⸗

xrit vt ſe ad xpᷣm crederet ꝓfectuꝝ.Sacra nar⸗
rat hyſtoꝛia Coꝛneliũ cẽturionẽ cohoꝛtis Ita⸗

lice tm acceptũ deo: vt ãgelũ ad eũ mitteret:⁊

oẽ myſteriũ qͥ Retrꝰ ð circũciſionis anguſtijs
trãſferebat᷑ ad pᷣputij latitudinẽ:ad illiꝰmerita

ptieret.q̃ͥ pᷣmꝰab aplo baptiʒatꝰſalutẽ gẽtiũ de

SDicauit. Scptũq; ẽ de eo. Erat vir qͥda in Ceſa

rea noie Coꝛneliꝰcẽturio cohoꝛtis qᷓ ðꝛ Italica
religioſus:⁊ timẽs deũ:cũ oĩ domo ſua.faciẽs

elemoſynas młtas plebi:⁊ oꝛãs deũ ſꝑ.qͥcqͥd ð
illo ðꝛ h̊ noĩe ↄmutato:in Nebꝛidio meo vẽdi

co. Sic religioſus fuit ⁊ amatoꝛ pudicitie vt x-
go ſoꝛtiret᷑ vxoꝛẽ:ſic timẽs deũ cũ oĩ domo ſua
vt oblitꝰdignitat oẽ ↄſoꝛtiũ cũ mõachis hr̃et:

⁊ cleric:tãtaſq; elemoſynas faceret in płis:vt
foꝛes eiꝰpaupeꝝ ac debiliũ obſiderẽt exaia.cer
te ſic ſp oꝛãs deũ:vt illi qð optimũ eẽt eueniret
Raptꝰẽ:ne malitia mutaret mẽtẽ eiꝰqꝛ placita

erat aia illiꝰ deo. AUñ ⁊ eo poſſum ſuꝑ eo veab

vti apłivoce dicẽt. In vitate cogui:qm̃ nõ eſt

pſonaꝝ acceptoꝛ deus. Sed in oi ꝓpoſito qͥn
met deũ ⁊ oꝑat᷑ iuſticiã:acceptꝰẽ illi. Nihil no
cuit militãti paludamẽtũ ⁊ baltheꝰ⁊ aparitoꝝ
catue:qꝛ ſub hitu alteriꝰ alteri militabat.Siẽ
ecõtrario alijs nihil ꝓdeſt ville palliolũ:furua
tunica:coꝛꝑis alluuies:⁊ ſilata pauꝑtas:ſino

minis dignitatẽ opibus deſtruãt. Legimꝰa in
euãgelio de alio cẽturioneteſtioniũ. Neciiſrł

tãtã fidẽ inueni.Et vt ad ſuꝑioꝛa redeamꝰ Jo⸗

ſeph ꝗ in egeſtate ⁊ in diuitijs dedit exꝑimẽta
Vtutũ:qͥ ſeruus ⁊ dñs docuit aĩe libertatẽ:nõ⸗
ne poſt Pharaonẽ regijs oꝛnatꝰ iſignibus:ſic

deo carꝰfuit:vt ſuꝑ oẽs pr̃iarchas duaꝝ tribu
um pf fieret:Daniel ⁊ tres pueri ſic pᷣerãt Ba⸗
bylonie oꝑibus: ⁊ erãt int᷑ pᷣncipes citat vt ha
bitu Nabuchodonoſoꝛ ðo mẽte vᷣuirẽt. Mar
docheꝰ⁊ Heſter int᷑ purpurã ſericuʒ:⁊ gẽmas
ſuꝑbiã humilitate vicerũt.Tãtiq; fuere meri⸗
ti vt captiui victoꝛibus imꝑarẽt.ec illucten
dit oꝛõ:vt oñdã iuuenẽ meũ ↄiunctõeʒ ſangui⸗

nis regalis ⁊ affluẽtiã diuitiaꝝ atq; iſignia ptã
tis materiã habuiſſe vᷣtutẽ:dicẽte Eccleſiaſte.
Sicut ꝓtegit ſapia:ſic ꝓtegit ⁊ pecunia. Nec
ſtati illud huic teſtionio putemꝰaduſum. Amẽ
dico vob:difficile diues intrabit in regnũ celo

rũ: ⁊ rurſum dico vobᷣ faciliꝰ ẽ Camelũ ꝑ foꝛa⸗
mẽ acus trãſire:qᷓ; diuitẽ intrare in regnũ celo⸗
rũ.Alioqn Zacheꝰppᷣlicanꝰquẽ ditiſſimũↄme

moꝛat ſeptura:õ hãc ſniaʒ ſaluatꝰ videbit᷑:ſed

quõ qð apud hoies impoſſibile ẽ:apð deũ poſ

ſibile fiat:apłi ↄſiliũ docet ſcribẽtis ad Tymo⸗

theũ:diuitibus hui ſeculi pᷣcipe:nõ ſuꝑbe ſa⸗
pere:nec ſꝑare in incerto diuitiaꝝ ſuaꝝ:ł i deo
viuo qͥ pᷣſtat nob oia abũdãter ad fruẽdũ.Bñ⸗

faciãt:ſint diuites in oꝑibꝰbonis:facile tribu⸗

ant. Cõicẽt:theſauriʒẽt ſibi bonũ fundamẽtũ
in futuꝝ:vt axꝛehẽdãt verã vitã.Didicimus
quõ Camelꝰintroire poſſit ꝑ foꝛamẽ acus quõ
aĩal toꝛtuoſum depoſito põdere ſarcinaꝝ:aſſu⸗
mat ſibi pẽnas colũbaꝝ:⁊ reqͥeſcat ĩ ramis ar⸗
boꝛis: q̃ ð ſinapis ſemẽte ſuccreuit. Legimꝰ in

Eſaia camelos madiã ⁊ gepthã ⁊ Saba auꝝ ⁊

thus ad vꝛbẽ dñi depoꝛtãtes i typo cameloꝛuʒ
hoꝝx iſm ahelite negociatoꝛes ſtactẽ ⁊ thymia⸗

ma ⁊ reſinã q̃ naſcit᷑ in galaad:⁊ cutes vulneri
bus obijcit egyptijs defer̃t: tãteq; felicitat ſũt

vt emãt ⁊ vẽdãt Joſeph:⁊ mercimonium coꝝ
mũdi ſalꝰ ſit.Docet ⁊? Eſopi fabula plenũ mu⸗

ris vẽtrẽ ꝑ ãguſtũ foꝛamẽ egredi nõ valẽ. Er⸗
go MNebꝛidiꝰmeꝰqͥtidie illud reuoluẽs.qͥ volũt
Diuites fieri incidũt in tẽptatõeʒ ⁊ laqueũ dya⸗
boli: ⁊ deſideria młta.qͥcq̃d ⁊ imꝑatoꝛis largi⸗

tio ⁊ honoꝛis infule dederãt:i vſus paupeꝝ cõ
ferebat.Nouerat em̃ a dño eſſe pᷣceptũ ſi vis ꝑ
fectus eſſe:vade ⁊ vẽde vniuſa q̃ hẽs ⁊ da pau
peribus:⁊ veni ſequere me.Et qꝛ hãc ſentẽtiã

C

pleren
mus fn
garqſere
ſbiebi
paniculi
ſiobick
huina
ſcrbit ne
ſuleebift
reage vel
irveſei
berip⸗
litieſupus
fucü reſp
göcauſast
loi Nebꝛ
Nercuiſe
eentacte
letas veni⸗
din. agto
greſuse⸗
Potenuird
Woptnre
Kncnud
kelegimi
goeim
tio otue
ſeyiſtr
bimabi
die fuiti
deinſeo
purpura
bob ſud
bi oaliat.
cductaff
pesamnaba
lopſaluter
Rteop yn
mibitiorſ
loſferorese
felekactüͦe⸗
goßcedas
spupplen
Adbücmnie
Mupeg d
rißlpnade
plunbei⸗
fofeniro
lterra ſaz
ſuospleps
bo Tani
lpamulta⸗
beros. r
huſopfe,
myiſe 0

i et
illie
henmhn
inlindug

epalilifnn L

Ppauptugf
ir ane
ionii ei
zurcdenpg⸗
deinahn⸗
nielibanini⸗
iſigtbnſe
tchasdanh
Meiſtceühe
napescintnh
niefunache
iſenantgin

rithelem
giunigitne

apatgglgund
dicane Scdiiſk⸗
tpecuna e
enpadiüſnn
rhitintegic
PiCanciote⸗
meinſegiͤdn
quediclinine
ſalor nidchkiil
bleinpodeig

=

bätsedLe

ahen lpret
nrſurffd
fici b⸗

Penisficlenit .

benüfmcmmenl
wti Dicamns
ſrumialsce
ineſerumg in
ecerininin
ceuit. Lgr-
bin Shut
ginpovmta⸗
Gſactithſnd
etcutzfll
litegflich
nercinonn

Tractatug VII

implere nõ pot᷑at:hñs vxoꝛẽ ⁊ ꝑuulos liberos
⁊ młtã familiã faciebat ſibi aicos ð iniq̊ͥ mãmo
na: q̃ ſe recipent in e᷑na tabernacła. Nec ſemel
obijciebat ſarcinã:qð fecer̃t apłi pr̃em:rhete ⁊
nauiculã reliquẽtes: Fᷣ ⁊ in ẽlitate alioꝝ iopie
ſuã abũdãtiazʒ cõicabat:vt poſtea illoꝝ diuitie

huiꝰindigẽtia ſuſtẽtarẽt. Scit ipᷣa cui libellꝰh
ſcribit᷑ me nõ nota ſ̃ audita narrare.nec ex aliq;

in me bñfficio ſctoꝝ moꝛe grecoꝝ graʒ lingua

reddẽ. ꝓcul a xp̃ᷣianis iſta ſuſpitio. Hñtes vi⸗

ctũ ⁊ veſtitũ:hisↄtẽti ſumꝰ vbi vile holuſculũ
⁊ ceibariꝰ pais ⁊ cibꝰpotuſq; moderatꝰ: vbi di⸗

uitie ſuꝑuacue:ibi nulla adulatio: qᷓ̃ vłpᷣcipue

fructũ reſpicẽ. Ex qͥ colligit fidele eẽ teſtioniũ:

qð cauſas nõ hʒ mẽtiẽdi.Ac ne qͥs putet me ſo
las i Nebꝛidio pᷣdicare elemoſynas:qᷓ;q;⁊ has

exercuiſſe ſit magnũ:ð qͥbꝰ ðꝛ: ſiẽ aqꝗᷓ extinguit
ignẽ:ita elemoſyna extiguit pctm ad vtutes eiꝰ

cetas veniã:q̃s ſingłas i paucis hoibꝰ depᷣhen

dimꝰ. qͥs foꝛnacẽ reg Babylonij ſine aduſtiõe
ingreſſt us ẽe Cuiꝰadoleſcẽt egyptia dña palliũ
nõ tenuit:q̃ vxoꝛ Eunuchi niłos creat liberos

voluptate trãſacta:quẽ hoĩm diſputatio illa ñ
terreat: DVideo aliã legẽ ĩ mẽbrl meis repugnã

tẽ legi mẽtl mee ⁊ captiuũ me ducẽtẽ ĩ lege pcti

qð ẽ ĩ mẽbrl meis. Miꝝ dicuũ ẽ.nutritꝰin pala
tio ↄtubernał ⁊ↄdiſcipulus Auguſtoꝝ q̊ꝝ mẽ
ſe miſtrat oꝛb:⁊ terre ac maria vᷣuiũt:itra rerũ
oĩm abũdãtiã in pᷣmo etatis floꝛe:tãte verecun
die fuit: vt vgialẽ pudoꝛẽ viceret.Et ne leuẽ qͥ
dẽ in ſe obſceni rumoꝛis fabulã daret. Deinde
purpuratoꝝ ꝓpiquꝰſociꝰↄſobꝛinꝰ:ijſdẽ cũ am
bob'ſtudijs eruditꝰq̃ res etiã exnoꝝ mẽtes ſi⸗
bi ↄciliat:nõ ẽ inflatꝰ ſuꝑbia:nec ceros hoĩes
adducta frõte ↄtẽpſit:ſᷣ cũci amabił ipᷣos pᷣnci
pes amabat vt frẽs:venerabat᷑ vt dños: ⁊ ĩil⸗

loꝝ ſalute:ſuã ſalutẽ poſitã fatebat᷑. Miſtros
at eoꝝ ⁊ vniuſum oꝛdinẽ palatij qͥ regal frequẽ
tat᷑ abitio:ſic ſibi charitate ſociaret: vt qͥ meri⸗
to iferioꝛes erãt:officijs ſe ꝑes arbitrarẽt᷑. Dif

ficile factũ ẽ głia vtute ſuꝑare: ⁊ ab his diligi:
q̃s pᷣcedas.qᷓ vidua nõ huiꝰauxilio ſuſtẽtata ẽ.
qͥs pupillꝰnõ in eo reppit pr̃eʒ: Totiꝰoꝛiẽtl epi
ad hũc miſeroꝝ pᷣces:⁊ laboꝛãtiũ deſideriaꝰↄfe
rebãt. qͥcq̃d ab ĩꝑatoꝛe poſcebat elemoſyna in
pauꝑes.pᷣciũ captiuoꝝ mia ĩ afflictos erat.vñ
⁊ ipᷣi pncipes libent᷑ pᷣſtabãt qð ſciebãt:nõ vni
H pluribꝰ idulgeri.q̃d vltra differimꝰ:Ois ca⸗
ro fenũ ⁊ oĩs gla eiꝰ q̃ſi flos feni. Reüſa ẽ terra
i terrã ſuã:doꝛmiuit i dño:⁊ appoſitꝰ ẽ ad pr̃es
ſuos plenꝰ dieꝝ aclumis ⁊ nutritꝰ in ſenectute
bõa.Cani ei hoies ſunt ſapia eiꝰ.in bꝛeui etate
tpꝑa multa ↄpleuit. Tenemꝰ ꝓ eo dulciſſimos li
beros. Axoꝛ heres pudicitie pᷣciũ ẽ.Nebꝛidiꝰ
puſio pr̃eʒ q̃rẽtibꝰ exhibet. Sic oculos: ſic ille
man: ſic oꝛa ferebat. Scintilla vigoꝛis prni lu

Fo. CLXI

Epla LXXVI

cet in filio: ⁊ ſititudo moꝝ ꝑ ſpeculũ carnis erũ

pẽs. Ingẽtes aios ãguſto in pectoꝛe vſat. Juü⸗
git᷑ eĩ germana roſaꝝ⁊ lilioꝝ calathꝰeboꝛis flo

ris oſtriq; ↄmerciũ.Sic refert i oꝛe pr̃eʒ:vt ad

venuſtatẽ ꝓpẽſioꝛ ſit. Sic mr̃eʒ mixta ſiłitudi⸗

ne pigit vt i vno coꝛꝑe vtrũq; cogſeas. Ita ſu
gquis ẽ:⁊ mellicula vt honoꝛ ſit oim ꝓpinquoꝝ

Hhãc tenere nõ dedignat᷑ Auguſtꝰ.hãc fouere
in ſinu regina letat᷑.Certati ad ſe oẽs rapiunt.

eẽdet ex collo:heret ĩ bꝛachijs ſingloꝝ. Gar⸗
rula atq; balbutiẽs lingue offenſiõe ſit dulcioꝛ

lbhẽs igit᷑ Saluina qͥs nutrias:in qbꝰ viꝝ abñ⸗

te tenere credas. Ecce hereditas dñ filij mer⸗

ces:fructꝰ vẽtr. NMꝛo vno homie duos filios
recepiſti:auctꝰ ẽ nüerus charitatis.qͥcqͥd debe
bas marito redde filijs. Amoꝛe pñtiũ abñti de
ſideriũ tꝑpa. Nõ ẽ ꝑui apð deũ meriti:bñ filios

educare. Audi apim ↄmonẽtẽ. Aidua eligat
nõ minꝰ qnoꝝ.lx.q̃ fuerit vniꝰ viri vxoꝛ:in bo⸗

nis oꝑibꝰhñs teſtioniũ:ſi ſilios educauit:ſi ho

ſpitalis fuit:ſi ſcõꝝ pedes lauit: ſi afflictis abũ

dater pᷣbuit ſi oẽ opꝰ bonũ ſubſecuta ẽ.Didici⸗

ſti catalogũ vtutũ tuaꝝ:qͥd debeas noĩ tuo:qͥ
bus meritis ſcðᷣm pudicitie gᷓdũ poſſideas.nec

te moueat ꝙ ſexagenaria eligat᷑ in vidus: ⁊ pu

tes adoleſcẽtulas ab apło repꝛobari.Et te cre⸗

de eligi ab eo qͥ diſcipulo dixerat:nẽo adoleſcẽ
tiã tuã ↄtẽnat:nõ ↄtinẽtiã:ᷣ etatẽ.Alioqͥn oẽs

q̃ añ.lx.ãnos viduate ſunt:hac lege accipient
maritos. Sʒ qꝛ rudẽ xp̃i inſtituebat ecccam:⁊

oiĩ oꝛdini ꝓuidebat:pᷣcipueq; pauꝑibus quoꝝ

ei cura cum Barnaba fuerat demãdata: illas
vult eccłe opibꝰ ſuſtẽtari.q̃ ꝓpꝛijs manibꝰnon
queãt laboꝛare:q̃ vere vidue ſunt: q̃s ⁊ etas ꝓ
bat ⁊ vita. eli ſacerdos offẽdit deũ ob vitia

liberoꝝ: ̊ egrio placat᷑ ðᷣs vᷣtutibus eoꝝ:ſiꝑ⸗

mãſerint in fide ⁊ charitate ⁊ ſcitate cũ pudici⸗
tia. O·Timothee teipᷣm caſtũ cuſtodi:abſit vt
ſiniſtrũ qͥ piã mihi de te ſuſpicari liceat: ſed ex
abundãtia lubꝛicã etatẽ monuiſſe: pietatis eſt.
Que dicturus ſum nõ tibi ſ̊ puellaribꝰ aãnis di
cta intellige. Aidua q̃ in delitis ẽ: viuensmoꝛ
tua ẽ. oc vas electõis loqͥf. ⁊ ð illo ꝓfertthe
ſauro:qͥ ↄfidẽter aiebat:an exꝑimẽtũ q̃ritis eiꝰ
q̃in mè loquit᷑ Ep̃s:Hoc ille ꝓnũciat q libere
ſub ꝑſona ſua fragilitatẽ hũani coꝛꝑis fatebae᷑
Hõ em̃ qð volo:bonũ h̊ oꝑoꝛ:bᷣ qð nolo:malũ
Et ꝓpterea ſubijcio ⁊ redigo in ſeruitutẽ coꝛ⸗
pus meũ:ne alijs pᷣdicãs ipᷣe repꝛobus inueni⸗
ar Si ille timet: qͥs nrm põt eſſe ſecurꝰ?Si HDa
uid amicus dñi:⁊ Salomon amabilł eius victi
ſunt:q̃ſi homines:vt T ruine nob ad cautioneʒ
⁊ penitudinis ad ſalutẽ exempla pᷣberẽt: qͥs in
lubꝛica via lapſum non metuat: Pꝛocul ſinta
ↄuiuijs tuis phaſides aues:craſſe turtures: a
tagen ionicus:⁊ oẽs aues qᷣbus opli ſſima pr̃i
£

monla auolãt. Nec iõ te carnibꝰ veſcinõ putes
ſi ſuũ:lepoꝝ:atq; ceruoꝝ:⁊ q̃drupedũ aĩantiũ
eſculẽtias repꝛobes. Non em h pedũ nũero:b
ſuauitate guſtꝰiudicant᷑. Scimꝰab aplo dictũ.
oĩs creatura dei bõa ẽ.⁊ nihil reijciẽdũ:qð cuʒ
graꝝ actõe ꝑcipit᷑. Sʒ idẽ loquit᷑. Bonũ ẽ vi⸗
nũ nõ bibere:⁊ carnẽ nõ mãducare.Etiĩ alio lo
co. Nolite inebꝛiari vino:in qͥ eſt lu xuria. Dis
creatura dei bõa ẽ.Audiãt h mulieres q ſollici
te ſunt:quõ placeãt virl.Comedãt carnes:que
carnibꝰ ᷣuiũt: q̃ꝝ feruoꝛ deſpumat in coitũ:q̃
ligate maritis gnatõi ac liberis dãt opaʒ:q̃ꝝ v
teri poꝛtãt fetꝰeaꝝ:⁊ inteſtia carnibꝰimpleant
Tu voq in tumulo mariti ſepeliſti oẽs pit᷑ vo
luptates: q̃ litã purpuriſſo ⁊ ceruſſa facieʒ ſuꝑ
feretꝝ eiꝰ lachꝛymis diluiſti: q̃ pullã tunicã ni⸗

groſq; calceolos:cãdide veſt:⁊ aurati ſocci de

poſitõe ſumpſiſti. nihil hẽs neceſſe alið:niſi ꝑ⸗
ſeuerare in ieiunio. MPalloꝛ ⁊ ſoꝛdes gẽme tue
ſint: plumaꝝ mollicies iuuenilia mẽbꝛa nõ fo⸗
ueat. Balneaꝝ caloꝛ nouũ adoleſcẽtule ſangui
nẽ nõ incẽdat. Audi qͥd ex ꝑſona vidue ↄtinen
tis ethnicus oeta decanttt.
Ale meos pᷣmꝰ qͥ me ſibi iũxit: amoꝛes.
bſtulit. ille habeat ſecũ: ſᷣuetq; ſepulchꝛo
Si tati viliſſimũ vitꝝ:qᷓ;ti pᷣcioſiſſimũ marga⸗
ritũ. Si cõi lege nature damnat oẽs gẽtiles vi⸗
dua voluptates:qͥd expectãdũ ẽa vidua xpᷣia⸗
na:q pudicitiã ſuã nõ ſolũ ei dʒ:qͥ defũctꝰẽ:ſᷣ ⁊
ei:cũ qͥ regtura ẽ:Queſo te ne gnalia monita ⁊
ↄueniẽs pꝑuellari ſᷣmo ꝑſone:ſuſpitõeʒ tibi iiu⸗
rie moueat: ⁊ arbitrerl me obiurgãt aĩo ſcribẽ
nõ timẽtis:cuiꝰ votũ ẽ:teneſcire:q̃ metuo.Te⸗
nera res ĩ feis fama pudicitie eſt:⁊ q̃ſi flos pul⸗
cherrimꝰcito ad leuẽ marceſſit aurã: leuiq; fla⸗
tu coꝛrũpit᷑:maxie vbi ⁊ etasoſentit ad vitiũ ⁊
marital deeſt auctas:cuiꝰ vmbꝛa tutamẽ vxo⸗
ris ẽ.qͥd fac vidua int᷑ familie mititudinẽ. Int᷑
miſtroꝝ greges:qͥs nolo ↄtẽnat:aut vt famu⸗
los:ſᷣ vt viros erubeſcat. Certe ſi abitioſe do⸗
mus h officia flagitãt: pᷣſiciat his ſeneʒ honeſt
moꝛibꝰ:cuiꝰhonoꝛ dñe dignitas ſit. Scio mul⸗
teas clauſis ad pbᷣlicũ foꝛibꝰ:nõ caruiſſe ĩfamia
Fuuloꝝ:qͥs ſuſpectos faciebat:aut culiꝰ imodi
cus: aut craſſi coꝛꝑis nitoꝛ:aut etas apta libidi
aut ex ↄſcia amoꝛis occulti ſecurꝰai tumoꝛ.qui
etis bñ diſſiłatꝰfrequent᷑ erũpit i pᷣlicũ:⁊ oſer
uos qſi ſeruos deſpicẽ. oc ex abũdãtia dictuʒ
ſit:vt oĩ diligentia cuſtodias coꝛ tuũ:⁊ caueas
q̃cqᷣd ð te fingi pᷣt.Nõ ãbulet iux te calamiſtra
tus ꝓcuratoꝛ:nõ hiſtrio fractꝰ in feiaʒ:nõ cãto

ris dyabolici venenata dulcedo:nõ iuueis vol

ſus ⁊ nitidꝰ.nihil artiũ ſcenicaꝝ:nihil tibii ob⸗
ſequijs molle iũgat᷑.Hẽto tecũ viduaꝝ ⁊ vgi⸗
nũ choꝛos. Hẽto tui ſexꝰ ſolatia: ex acillax q;

mMoꝛibꝰ dñe iudicant᷑. Certe cũ tecũ ſcã ſit mr᷑:

piculoſe ext᷑noꝝ ↄſoꝛtia qrere: de tua ſocietate
ecura. Sꝑ in manibꝰtuis ſit diuia lectio: ⁊ taʒ

crebꝛe oꝛõnes:vt oẽs cogitatõnũ ſagitte qbus

adoleſcentia pcuti ſolet:huiuſcemõi clypeo re⸗
pellant᷑. Oifficile ẽ qͥn potiꝰipoſſibile ꝑturbati

onis vitijs carere quẽpiã q̃s ſigniſicantiꝰ greci
Tonpo S6α vocat: nõ vt vbu vtamus e vbo

añ paſſiones poſſumꝰ dicere:eo ꝙ incẽtiua vi⸗
tioꝝ oĩm titillẽt aios.⁊ q̃ſi in meditullio noſtꝝ
iudiciũ ſit: vł abijcere cogitata: vł recipe.AUñ
⁊ nature dñs in euãgelio loqbat᷑:ð coꝛde exeũt
cogitatões male:homicidia:adulteria:foꝛnica
tiones:furta:falſa teſtionia:blaſfemie.Ex qͥ p

ſpicuũ ẽ iux alterius libꝛi teſtioniũ: ꝓcliuiꝰ eſſe
coꝛ hoĩs a pueritia ad malũ:⁊ int᷑ oꝑa carnis ⁊

ſpũs:q̃ aplłs enũerat:mediã aiaʒ fluctuare:nũc
hec nũc illa capientẽ. Nã ſine vitijs nẽo naſcit
optimꝰeſt ille:qͥ mimus vꝛget᷑:velut ſi egregio
iſpſos repᷣhẽdas coꝛꝑe neuoſ:h̊ ẽ qð alijſ verbſᷣ

ꝓpha ſignificat:turbatus ſum:⁊ nõ ſum locutꝰ

⁊ in eodẽ volumine:iraſcimi: ⁊ nolite peccare.

Et illud Archite Tarẽtini ad villicũ negigen
tẽ. Jã te vberibus enecaſſem:niſi iratus eſſem

Ira em̃ viri iuſticiã dei nõ oꝑat᷑. Qð de vnap

turbatõe dictũ ẽ:referamus ad ceteras. Sicut

iraſci hois eſt:⁊ irã nõ ꝑficere xpᷣiani:ſic oĩs ca

ro ↄcupiſcit qdẽ ea q̃ carnis ſunt:⁊ qͥbuſdã ille.-

cebꝛis ad moꝛtiferas aĩam voluptates trahit.
Sed nr̃mẽ voluptatis ardoꝛẽ maioꝛe xpᷣi amo

re reſtinguere: Tq laſciuie iumẽtũ frenis inedie
ſubiugare:vt nõ libidinẽ:ſᷣ cibos q̃rat:ac deſi⸗

deret: ⁊ ſeſſoꝛẽ ſymſcm moderato atq; ↄpoſito
poꝛtet ĩceſſu. Quoꝛſuʒ iſta: vt hoieʒ eẽ te noue
ris:⁊ paſſionibꝰ hũanis niſi caueris:ſubiacere

de eodẽ cũcti facti ſumꝰ luto:ijſdẽ ↄpacti exoꝛ⸗

dijs. In ſerico ĩ pãnis eadẽ libido dñat᷑ Mec
regũ purpuraſtimet nec mẽdicãtiũ ſꝑnitſqual

loꝛẽ. Multoq; meliꝰ ẽ ſtomachũ te dolere: qᷓ

mẽtẽ. Impare coꝛpi:qᷓ; ᷣuire.greſſu vacillare

ꝙᷓᷓ; pudicitia. Mec ſtati nob pnie ſbᷣſidia blãdiã
tur:ſuꝑ ſunt infeliciũ remedia. Cauẽdũ ẽ vul⸗
nus:qð doloꝛe curat᷑.Alið ẽ itegra naue:⁊ ſal⸗
uis mercibꝰpoꝛtũ ſalutis intrare:aliud nuduʒ
herere tabule:⁊ crebꝛis fluctuũ recurſibꝰ ad aſ
perrima ſaxa collidi.Neſciat vidua digamiei⸗
dulgẽtiã:nec nouerit illud apli.Meliꝰẽ nube⸗
reqᷓ; vꝛi. Tolle qð peiꝰẽ vꝛi:⁊ ꝑ ſe bonum non
erit nubere ꝓcul ſint hereticoꝝ calũnie.Scimꝰ
honoꝛabiles nuptias:⁊a cubile ĩmaculatũ.Eti⸗
am de ꝑadiſo expulſus Adã vnam vxoꝛem ha
buit. Pꝛimus Lamech maledictus ⁊ ſanguia

rius:⁊ de Cayn ſtirpe deſcendẽs:vnam coſtaʒ

diuiſit in duas:⁊ plantarium digamie ꝓtinus
diluuij pena ſubuertit. Uñ illud apłi: qð foꝛni
catõis metu indulgere ↄpellit᷑:ſcribẽs ad y⸗

⁊ lateri tua amita hereat vgo ꝑpetuanõ debes

Cren

crearern
Mverſar

ſubiecit

erihintel
ibustnan
oonia
ipoſte
api⸗
. d
dn bier

uut. Jne
font mätm
0.
ſllolibici
fſel qtee

gtanoͤbo⸗

Mueretf⸗
dbas viͤuie
Dülururia
desdine
(adic

unſilde
osde
in po
Pterito;
dinis
buszno
eiunist

ſaltyppo

Kn
tmror. Il
bellns di
eßdpude
Alrernn

147

Finan
badatden
poptbcdlo

agccodo

eytnec⸗

8 M Fo. CLXI

tulin DWWU noipenit vo sdalefcctulas nubere:ſilios p niẽdũ qͥ cupias:multa ↄpẽdia hʒ. Sepe ad vi⸗
iſeng Arare uuket inieigs eẽ: nullam occaſionẽ dare duas ſcpſim in exhoꝛtatõibꝰ eaꝝ inkta d ſch⸗
mtcſhnt 1 en ario maledicti cã: ⁊ cur incluſerit: ſtatix tur ſcis exẽpla repetẽtes varios teſtionioꝝ flo
blednnt biecit. Ha em qda declinauerũt poſt ſathanã res ĩ vnã pudicitie coꝛonã texuimꝰ. Nũc ad ge
Piſtenege nrellſgimms illi nõ ſtqtibꝰcoꝛonã:ſᷣ igcc⸗ runtiã nob ſᷣmo᷑:q qda vaticinio futuroꝝ ac
ipumgeſn mn smanſ votigere. Hidc lia ſint ſcða mri dei pᷣſidẽil auxilio nomẽ accepit Quã auie ma
ogg ineinu adat raibn erunt᷑: qꝛ declinaueft tris: amiteq; pꝓbataꝝ ĩ Epo feiaꝝ nobił turba
illine . 3 athana. 3 leo adoleſcẽtula vidua:qᷓ circũſtat.q̃ꝝ auia ¶etronia p.xl. ãnos vidua
1 Nnikſ, cit atch drabolu. nõ vult: martũ potius ac. plſeuerãs Annã nob flliã hanuet ð euagelio
tööcnhni ſch. onn 0 Nigelen nimixꝝ: appetẽda retulit. Benigna mr qrtũ ⁊ decimũ viduitaii
Glltennſne dã 2 i n⸗ 2patõe ſuſcipit. oꝛnicataẽ qn plẽs qnũ: cẽtenario vginũ choꝛo cigit. Soꝛoꝛ
ANn egltrermezovaeanitPeaco oditteſe ere te ucpes Rain tenanes Er iatidiſ
ini. ie wuntm⸗ egypto na der iginata e: ⁊ ibi fracte ſuo nat ſuſcepit gremio:ꝑ aãnos.xx. mariti ſo
rin 4 n Aoorſtnen ũq; ad depta veniſſet: mo latio deſtituta: erudit neptẽ qð a mr̃e didicith
ſnenn . ſalte . ſiductoaimnatlengiſ oeſtro.i. a⸗ bꝛeui ᷣmõe ꝑſtrixi: vt onda adoleſcẽtula mes:
entis nei * meicn i uribũda dixiſſet: iſti ſunt dij tui i-⸗⸗: ſñ̃p̃ſtare monogamiã gñi ſuo:b reddere. nec ta
ee ſhnli rael:qͥ te eduxerũt de terra egypti: accepit pᷣce⸗ laudãdã eẽ: ſi tribuat qᷓ; oibꝰexecrãdã:ſinegar
d uſhn pta nõ bõa: ⁊ iuſtiſicatões peſſimas:in bꝰnõ tẽptauerit:pᷣſti cũ poſthumeiꝰ ſimpliciꝰ nom
Nbichif vViueret:ſᷣ punir et᷑. Quid gmiꝝ ſi ⁊ laſciuienti pfr̃is referat: ⁊ nulla fit excuſatio depte:ac ſine
mernöſnine bus viduis: de qbus in alio loco apłs dixerat: herede dom:ſbᷣ qͥ procinio int᷑dũ ſibi libido
zrnolrztn. duü luxuriate fuerint in Epo:nubere volũt:hba bladit᷑:vt qð ꝓpt᷑ itpantiã ſuã faciũt videant᷑
dvilicinin beẽtes dãnationẽ: qꝛ pᷣmã fidẽ irritã fecerũt con facere deſiderio liberoꝝ. d ego qſi ad retra⸗
niſirnna ecelſſit digamie pᷣcepta nõ bona: iuſtiſicatiões ctatẽ loqᷣr? cũ audiã eã młtos palatij ꝓcos ec⸗
dt Qxn peſſimas:ita ſcᷣm indulgẽs maritũ: ⁊ yt terti cleſie vitare pᷣſidio:qͥs certati dyabol iſlãmat
adcetenu H um ſi liberet: etiã viceſimũ: vt ſcirẽt ſibi nõ taz yt vidue nf̃e caſtitatẽ pᷣbẽt:quã ⁊ nobilitas ?
eröiani ſtct odalos: Gadinltetos aputatos: ec filia foꝛma ⁊ etas: ⁊ opes faciũt cũctj apetibilẽ: vt
ſuntiuſci⸗ in ⁊ꝛ?po choriſſima inculco: ⁊ crebꝛrepeto: vt ¶ qto plła ſũt qᷓ ivugnãt pudicitiã: tato victriecix
Wtnenn iarnes ablezin boꝛa te extẽdas: hñs tui oꝛ: maioꝛa ſint pᷣmia. ⁊ qꝛ nob ð poꝛtu egrediẽtib/
nimorpßien An R ai Judith de hebꝛea hyſtoꝛia:? qſi dã ſcopulꝰopponit᷑ ne poſſimꝰad pelagi tu
hii fnhte Eunifius opaneidensgel daritsfe deſe tabecueje: roplipaullſcrbe ad nimotheũ
bosin “ꝰV nortel⸗ Elabaut in tẽplo: ⁊ oꝛoõnibꝰ at Pfert᷑ auẽtas. in q̊ð viduis diſputas ait: volo
nmjag n feiln pu inte ↄpuabãt. Uñ ⁊ alte at iunioꝛes nubẽ: ſlios pcreare: mreſfamilias
nd ⸗ Winſporrckedyavoll apitenſcanieled eenullzecaſtane dar aduſario mad er eeß
niſbinen enror Zusin eng elceret acroꝝ 2ſcia fu Jã ei qdã abieft retro pꝰ ſathanã. Optet ine
Erum uos Inam calcermontgjſo vtbiennatal fäſent ractare Scentir ee oite: deinaſhe
f
ſtiüſgitſead bürv de s Magnitt. ine eſtimes accidiſſe. ſum qᷣd ẽ: vt dici ſolet vnguẽ ĩ ꝑtẽ alterã declia
Cür doeri t le rage meetls dinl erere aurib: occul⸗ re. Supꝛa ſcppᷣat:ql vidua eẽ deberervm virt
gih S D aogamass vxoꝛ: qliberos educauit: q i bonis opibhuit
ad Dracmenmmcaddemn. teſtioniü: q tribulatõibeð ſua ſuba ſbmiſtrauit
b Cnitiißß Arrgumentum in eandem. uiſpes vs c:vq pmanet i obſecratõc dein
. nuei Erüũtiq ad monogamiã acviduitatẽ co nibꝰ nocte ac die. Poſt qͥ iũgit Zria. Que at in
8 hoꝛtaf exponẽs iii apliad Cymothe delitije ẽ: viuẽs moꝛtuaẽ. Statiq; ifert: vt di⸗
eſ uuy. Aolo at iunioꝛes nubere: filios ꝓ ſcipulũ ſuũ muniat oĩ arie doctrie. adoleſcẽtio
ifut creore æ Oñdẽs aplin vm indulgetiq dixiſſe rest viduas deuita: q cu; laſciuerit: in xpo nu
nnnſen, nõ m ipiſi. typos ⁊ figuras adducès qbꝰ mo⸗ bere volũt: hñtes danatõcʒ. ꝙ hma fidẽ irritaʒ
Chelnn nogamia opꝛobat᷑. ac doces qjre mag innouo fecert. Rꝛopt has igit: q ſoꝛnicate ſuti iiuria
oſebang qᷓ in veteri teſtõ ↄmẽdet᷑.Et ad extremũ vt oẽ viri ſui pᷣi. Eõ
cain⸗ 6 pcidat deſideriũ nuptiaꝝ: calamitatẽ ſuoꝝ t⸗ grecus ᷣm ſigniſicat: vult aptus alteꝝ mr̃imo⸗
innliin poꝝ: belloꝝ clades: Romãe vrᷣ vaſtatõeʒ qmi niü pᷣferẽs digamiã foꝛnicatõi: m i⸗ ulgentiã
punien tragico doloꝛe pſequif’. Epla. LXXVII õ emn iu ſitcg ſingt teſtiond dba
ius ☚ NpohSeνrractada ſunt. Volo inòt adoleſcẽtu as nube⸗
iennun B Heter Din no re.Cur queſo:qꝛ nolo Aocegletalas foꝛnicari
nt in 1 us ſemitã qrimꝰ. Et itiq detrita Pꝓcreare flios. quã ob csz, ne metu ptus ex ad
Gaphen mMateria rudẽ arij excogitemꝰelega⸗ ulterio filios necare cogant᷑. Mreſſamilias eẽ
chbän nã: vt nec eadẽ ſint: ⁊ eadẽ ſint. vnũ iter ad ꝑue qre oblecro: qꝛ multo tĩolerabiliꝰẽ digam eẽ:

In altero em miſeriaꝝ cõſolatio:in altero pẽa

pcti ẽ. Sequit᷑:nullã occaſionẽ dare adũſario
maledicti gra. In qͥ bꝛeui accictoq; pᷣcepto mł⸗

ta ſił monita ↄtinent᷑.ne ꝓpoſitũ vidue exqſiti
oꝛ cultus infamet.ne oculoꝝ nutibus:⁊ hilari⸗

tate vultus iuuenũ poſt ſe greges trahat.ne a⸗
liud vbo:aliud habitu polliceat᷑.⁊ cõueniat ei

vſiculus ille vulgatus.
Riſit.⁊ arguto qͥddã ꝓmiſit ocello.
Altq; vt oẽs nubẽdi cauſas bꝛeui ſermõe cõ⸗
cluderet.cur h̊ pᷣceſſiſſet oñdit:dicẽs. Jam em
q̃dã abierũt retro poſt ſathanã. Ideo ſcdᷣa:⁊
ſi neceſſe ẽ tertia:incontinentibus aꝑit mr̃imo⸗
nia:vt a ſathana abſtrahat:vtmagis muliereʒ

q̃licũq; viro ſunctã facit eſſe:qᷓ; dyabolo.Sʒ ⁊

ad Coꝛinthios tale qͥd loquit᷑ ⸗ ico aũt innup
iis:⁊ viduis bonũ ẽ illis:ſi ſic ꝑmãſerit. vt ego

Si aũt nõ ſe ↄtinẽt:nubãt. Melius em eſt nu
bere qᷓ; vei.Cur aplłs ſtatim intulit.delius ẽ

nubere:niſi qꝛ peius ẽ vꝛi⸗ Alioqͥn abſolutum
bonum ẽ:⁊ ſine ↄꝑatõe peioꝛis eſſe id qð apłs

ait.i.ſolutũ nõ ligatũ:nec vᷣuũ:ſᷣ libeꝝ:cogitan

tẽ ea q̃ dei ſunt:nõ ea quevxoꝛis.Et ꝓtinus in

ↄſequẽtibus.Mulier inqͥt alligata eſt viro

diu vir eius viuit.ꝙ ſi doꝛmierit vir eius libe⸗
rata ẽ.cui vult nubat tm in dño. Beatiot autẽ
erit:ſi ſic ꝑmãſerit m meũ ↄſiliũ.Puto aũt ꝙ
ego ſpm̃ dei habeã:⁊ in h̊ idem ſenſus eſt:quia
⁊ ſpũs.diuerſe epłe:ſᷣ vnus auctoꝛ epiſtolarũ.
Viuẽte viro mulier alligata ẽ ⁊ moꝛtuo ſoluta
Ergomrimoniũ vinculũ ẽ.⁊ viduitas ſolutio
Arxoꝛ alligara ẽ viro:⁊ vir vxoꝛi alligatus eſt
intãtũ:vt ſui coꝛꝑis nõ habeat ptãtẽ: ⁊ alteru⸗
trũ debitũ reddat. Nec poſſint hr̃e pudicitie li
bertatẽ:qͥ ſeruiũt dñatui nuptiaꝝ.Qðq; addi⸗
dit: im in dño amputat ethnicoꝝ ↄiugia.de qͥ⸗
bus ⁊ in alio loco dixerat. Nolite iugũ ducere
cũ inſidelibus. Que em ꝑticipatio iuſticie cum
iniqtate: Aut q̃ ſocietas luci cũ tenebꝛis: Que
ↄuẽtio XFpᷣi ad Belial: Aut q̃ ꝑs fideli:cũ inſi⸗
delie Qui ↄſenſus tẽplo dei:cũ idolis: Neſ. cʒ
aremus in boue:⁊ aſino:ne tunica nuptiał va⸗
rio ſit texta ſubtegmie.Ex tẽploq; tollit:qð cõ
ceſſerat: ⁊ q̃ſi peniteat eũ ſententie ſue retrahit
Beatioꝛ erit: ſi ſic ꝑmãſerit: ſuiq; ̊ magis diẽ
eſſe ↄſilij.qð ne ↄtemnat᷑ vt hoĩs:fpũſſci aucto
ritatẽ ↄfirmat:vt nõ indulgens hõ fragilitati
carnis hũane.Sʒ apoſtolus ſctõſpũ pᷣcipiens
audiat᷑.Nec ſibi in eo amoꝝ puellariuʒ dʒ vi⸗
dua blãdiri.ꝙ nõ minus ſexagenariã electõeʒ
pᷣcipit.neq; em innuptas:vel iuuẽculas cogit:
yt nubãt:qͥ de nuptis q; loquit᷑:tpᷣs bꝛeue eſt.
Supeſt vt ⁊ qͥ hñt vxoꝛes: ſic ſint:q̃ſi non ha⸗
beãt. Sʒ ð his viduis diſputat:q̃ ſuoꝝ nutriũ⸗
tur alimẽtis:q̃ fllioꝝ ⁊ nepotũ ceruicibus impo
£D

qᷓ; coꝛtum:ſcdᷣm hre vin:qᷓ;plures adulteros.

nunt᷑.qbus impat:vt diſcãt domuʒ ſuã colere
⁊ remũerare parẽtes.⁊ ſufficienter ei tribuere:
vt nõ guet᷑ eccła:⁊ poſſit certis viduis miĩſtra⸗
re:de qͥbus ſcbtum ẽ. Honoꝛa viduas:q̃ vcre
vidue ſunt.hocẽ q oĩ ſuoꝝ auxilio ſunt deſtitu
te:q̃ manibus ſuis laboꝛare nõ pñt:q̃s pauper
tas debilitat:etaſq; ↄficit:qbus deus ſpes ẽ.⸗
omne opus oꝛõ.Ex qͥ dat᷑ intelligi adoleſcẽtu⸗

las viduas exceptis his q̃s exculat infirmitas

vel ſuo laboꝛe vel liberoꝝ ac ꝓpinquoꝝ miſte⸗

rio delegari.onoꝛ aũt impntiaꝝ:vł ꝓ elemo

ſyna:vel ꝓ mũere accipit᷑. At ẽ illud: pſbyteri
duplici honoꝛe digni habeant. Maxie qͥ labo

rãt in vbo ⁊ doctrina. ⁊ in euangelio dñs diſſe

rit mãdatũ legis:in quo ðꝛ.honoꝛa pr̃eʒ tuuʒ

⁊ matrẽ tuã:nõ ẽ vboꝝ ſono qͥ inopiã parentũ

caſſa põt adulatõe fruſtrari: inuictus neceſſa
rijs miſtrõdis debere intelligi. Jubẽte em dño

vt filij alerẽt parẽtes pauꝑes: ⁊ redderẽt bñſi⸗
cia ſenibus:q̃ ꝑuuli acceꝑant. Scribe ⁊ Pha⸗
riſei ecõtra docebãt filios:vt paren:ibus rũde
rẽt. Coꝛban.hocẽ donũ qð altari pollicitꝰſum
⁊ in tẽpli dona ꝓmiſi:ſi tu a me acceꝑis cibos:
vtet᷑ in refrigeriũ tuũ. Atq; ita fiebat:vt egẽti
bus pf̃e ⁊ mre:ſacriſiciũ offerrẽt filij: qð ſacer⸗

dotes ſcribeqʒ ↄſumerẽt.Si ꝗᷓ apłs paupes vi
duas: eas tñ q̃ adoleſcetule ſunt:⁊ nulla debili
tate frãgunt᷑: cogit ſuis manibus laboꝛare:ne

grauet᷑ eccła:⁊ poſſit anus viduas ſuſtẽtare qᷓ

excuſatõe vtit᷑:q opibus mũdiaffluit:que põt
etiã alijs miſtrare:⁊ de iniquo mãmona ſibi fa

cere amicos: qͥ poſſint eaʒ in e᷑na tabernacula

reciꝑe:Simulq; ↄſidera:ꝙ vidua nõ eligatur

niſi vnius viri vxoꝛ: ⁊ nos putabamus ĩacer⸗

dotum hoc tmeſie pᷣuilegium: vt nõ admittat᷑

ad altare:niſi q̊ vnã habuerit vxoꝛẽ.HNõ ſoluʒ

ei ab officio ſacerdotij digamus excludit᷑: ̊ ab

elemoſyna eccle duʒ indigna putat᷑ ſtipe:q̃ ad
ſcðᷣa ↄiugia deuoluta ẽ:qqᷓ; in lege ſacerdota⸗

liteneat᷑ ⁊ laycus:qͥ talẽ pbere ſe dʒ: vt poſſit e

ligi in ſacerdotiũ.¶Mõ em eligit᷑:ſi digamꝰfu⸗

rit. Poꝛro eligunt᷑ ex laycis ſacerdotes.Ergo

⁊lapcus tenet᷑ mãdato:ꝑ qð ad ſacerdotiũ p⸗
uenit.Aliudẽ:qð vult apłs:alið qð cogit᷑ vel⸗
le. At ↄcedat ſcdᷣa mr̃imonia:mee ẽ incõtinen⸗
tie:nõ illius volũtatis. Ault eſſe oẽs ſicut ſeip

ſuʒ:⁊ ea cogitare q dei ſunt:⁊ ſolutos neq̃q; v

tra alligari. Sʒ ſi labẽtes ꝑ incontinẽtiã ad ba
ratrũ ſtupꝛi viderit ꝑuenire:digamie poꝛrigit
manũ:vt cũ vno magis:qᷓ; cuʒ pluribus volu⸗
tent᷑.Qõð neqqᷓ; amare dictũ:⁊ q aplłi regulam

ſcõs nuptiatoꝛ exaudiat. Due em̃ ſunt apłi vo

lũtates. Ana q̃ pᷣcipit.Dico aũt innuptis:⁊ vi

duis: bonũ ẽ illis:ſi ſic ꝑmãſerint:ſicut ego.Al
tera q̃ indulget.ſi aũt nõ ſe ↄtinẽt:nubãt.Me

lius ẽ em nubere:qᷓ; vꝛi.ꝛimũ qͥd velit:deide

Croc.

Seoget

eepoſtnup
dnisapkict
nole:a ipe

gitii.Aute

nnge rult
parateßtli

ſart nalo

velle pell:

ponhopli
voiteſo
endotüſſir
dDotulioustb
hexndſiſfere⸗
ccpinthen
crextims d

gailtusin⸗
vinotho:

Aſitne epy

gthenos euite
ghme mnby
iricschvn
Picſaaſche
Uer Bo
neac Win
marceſcht
qmagjord
aſdrube
liberis:int
dicitiedan
caſtitatino
multalogo
Jouiniani
fermütme
Upuicitii
ſis getibuse
isalor⸗
olbasesg
ſuaniseverat
pugnüͤteſtpe
loſennisen
Nachen oni
feisgeſhen
noſppernre
ſolbenigmne
Hoknbie
Agkhet
Militgbn
Migpoben
Nrurſuun zin

uiſcnpt

Mleniriſti
fenicbed

ſectſitaisz
4 eſſer vere
Dbachabef

nn. Shelpe

1parahuf
Atanipglerin
meacchochen
laſchrr f,
ſnäftiecge

ineen

kſuareuludei
Mhrslboreke
Ndusſtänei
cifuigrepi
Moninonzſci
Ueännbendt
pichanöchgea
purtbans ſun

Nenianafe
noi Hiſelg
veertldtn
utiſthedd

nlegelacnlan
reſed Npi⸗
igk ſdignft

ſrerdores

ad ſentti,
locagit
meeiincinn
eſeoisſonl
ſoltosſtiff
contntiit
diginien
zpunbie
13
emſun

= =

=
S

S==
S=

1

— = ==

=
—
=
☛
S=☛

Tractatus VII

gʒðòð cogat᷑ velle: demõſtrat. Nult nos remane⸗
re poſt nuptias:ſicut ſeibm. Et ꝓpoſite btitu⸗
dinis apłicũ ponit exẽplũ. Sin at nos viderit
nolle: qð ipᷣe vult:incõtinẽtie vre tribuit indul

gẽtiã. Auã ex duabus eligimꝰ volũtatẽ:quod
magis vult:⁊ qð ꝑ ſe bonũ ẽ: Aut qð mali cõ⸗
paratõe ſit leuius:⁊ qͥdãmõ nec bonũ ẽ:quia pᷣ
fert᷑ malo: Ergo ſi eligimꝰ:qð apłus nõ vult:v

velle ↄpellit᷑:immo acqͥeſcit deterioꝛa cupiẽti⸗

bus:nõ apłi:ſᷣ nr̃aʒ facimus volũtatẽ.Legimꝰ

in veteri teſtõ Pontiſices ſełmaritos: ⁊ filias
ſacerdotũ:ſi vidue fuerit: veſci debere de ſacer
Ddotalibus cibis moꝛtuiſq; ſiẽ pr̃i ⁊ mr̃i:ſic exhi

bendũ inferiaꝝ officiũ. Sin aũt alios viros ac
ceꝑint: alienas eas a pr̃e ⁊ a ſacripcijs fieri:⁊ i⸗

ter extnas debere reputari. Qð qͥdẽ obbuat ?ꝰ
gẽtilitas in ↄdemnatõeʒ nr̃i: ſi̊ non exhibcat
Pitas xpᷣo:qð tribuit mẽdaciũ dyabolo:qui ⁊
caſtitatẽ reperit ꝑditricẽ. Hierophanta apud

athenas euitat viꝝ:⁊ et᷑na debilitate fit caſtus

Flamẽ vniꝰ vxoꝛis ad ſacerdotiũ admittit᷑.·fla
minica q́; vni mariti eligit᷑ vxoꝛ.Ad tauri egy

ptij ſacra ſełmaritꝰaſſumit᷑:vt omittã vᷣgines:

AVieſte ⁊ Apollinis Junoniſq; Achiue ⁊ Oya

ne ac Minerue q̃ ꝑpetua ſacerdo:ij vginitate
marceſcũt.Stringãa bꝛeuit᷑ reginã carthaginis
q̃ magl ardere voluit:qᷓ; Hiarbe regi nubere.⁊
Haſdrubalis vxoꝛẽ: q̃ apꝛehẽſis vtraq; mãu
liberis:in ſubiectũ ſe pᷣcipitauit incẽdiũ:ne pu⸗
dicitie dãna ſentiret. Et Lucretiã q̃ amiſſa gła
caſtitatl noluit pollute ↄſcie ſuꝑuiuere.Ac ne
multa lõgo ſermõe ↄtexã:que potes de pᷣmo õ

Jouinianũ volumine in ediſicatõeʒ tuã ſume⸗

re:vnũ tm:qð in pr̃ia tua geſtũ ẽ:repetã: vt ſci

as pudicitiã etiã barbaris ac feris: ⁊ ſanguina
rijs gẽtibus eſſe venerabilẽ. Oẽs Teutonũ ex
vltis Galloꝝ oceani atq; germanie ꝓfecta lit⸗
toꝛibus:oẽs gallias inũdauit:ſepiuſq; ceſis ro
manis exercitibns:apud aq̃̊s ſectias. Mario
pugnãte ſuꝑata ẽ.Quoꝝx trecẽte mrone cum a
lijs ſe viris captiuitatis ↄditõe tradẽdas eẽ di
diciſſent. bᷣmũ ↄſulẽ depᷣcate ſunt vt tẽplo Ce⸗
reris ac Veneris in ſeruitiũ traderent᷑. Qð cũ
no impetrarẽt ſubmouẽte eas lictoꝛe ꝑuulis ce
ſis liberis:mane moꝛtue ſunt reꝑte: ſuffocatis
laqᷓo faucibus: ⁊ mutuis ↄplexibꝰ ſe tenentes.
Qð igit᷑ barbare caſtitati nõ potuit inferre ca⸗

ptiuitas:h̊ mr̃ona nobil faciet:⁊ exꝑ iet alterũ
viꝝ:q̃ poꝛẽ aut bonũ ꝑdidit:aut malũ exꝑtae:

vt rurſum ʒ iudiciuzʒ dei facere nitat᷑: Quid ſi
ſtati ſcdᷣm pdiderit:lociet᷑ ⁊ tertio⸗: ⁊ ſi ille doꝛ
mieritin qrtũ qͥntũq; ꝓcedat: vt nihil ſit quo
gameretricibꝰdifferat: QOi rõe vidue ꝓuidẽdũ ẽ
ne caſtitatis pᷣmos excedat limites. Quos ſiex
ceſſerit: ⁊ verecũdiã ruꝑit mronalẽ:in omnem

debacchabik luxuriã: ita vt ꝓphaʒ mereat au⸗

ðl

Epla

dire dicete. Facies meretricis facta ẽ tibi. Im
pudoꝛata es tu Quid igi: daãnamus ſcda mr̃i
monia:mime:ſᷣ pᷣma laudamꝰ. Abijcimde ee⸗

cleſia digamos? abſit:ß monogamos ad ↄtinẽ

tiã puocamus. In arca Moe: nõ ſolũ mũda:v

immũda fuerũt aialia. habuit ⁊ hoies: habu

it ⁊ ſerpẽtes. In domo cq; magna vala diuerſa

ſunt. alia in honoꝛẽalia i ↄtumeliã. Et ⁊ crater

ad bibendum:ẽ ⁊ matula ad ſecretioꝛa nature.

Nã cũ in ſemẽte terre bõe centeſimũ ⁊ ſexageſi

mũ ⁊ trigeſimũ fructũ euãgelia doceãt: v cente
narius ꝓ vgitatis coꝛona pᷣmũ graduʒ teneat:

ſexagenarius ꝓ laboꝛe viduaꝝ in ſcðo ſit nüũe⸗

ro. Tricenarius federa nuptiaꝝ ipᷣa digitoꝛuʒ

diunctõe teſtet᷑: digamia in qͥ erit nũero:immo

eỹ numen. Certe in bõa terre nõ oꝛit᷑: in veß⸗
bus:⁊ ſpinet vulpiũ q̃ Herodi impijſſimo cõ⸗

parant᷑: vt in eo ſe putet eſſe laudabile ſi ſcoꝛt

melioꝛ ſit: ſi publicaꝝ libidinũ victias ſi upet: ſi
vni ſit ꝓſtituta:nõ pluribus. Rẽ diciurus ſuʒz
incredibilem: multoꝝ teſtimonijs apꝛobabo

Añ ãnos plurimos:cũ in chartis eccłiaſtic iu⸗

uarẽ DBamaſum Romane vꝛbᷣ ep̃ᷣm: ⁊ oꝛientis
atq; occidẽtis ſynodicis ⁊ſi ultatõibus rñderẽ:

vidi duo int᷑ ſe paria viliſſimoꝝ e plebe hoĩium

2pata. vnũ q xx. ſepeliſſet vxoꝛes: alterã ꝗ vi⸗
ceſimũ ſcdᷣm habuiſſet maritũ. Et extremo ſibi
vt ip̃ᷣi putabãt matrimonio copulatos ſumma
oii expectatiõe: viroꝝ ꝑit᷑ ac feiaꝝ:poſt tãtas

rudes qs quẽ pᷣus ſepuliure efferret: vicit ma⸗

*

ritus.⁊ totius vꝛbᷣ ppło ↄfluẽte coꝛonatꝰ ⁊ pal⸗

mã tenẽs:adoꝛãſq; ꝑ ſingulos ſibi acclamãtes
vxoꝛis multinube feretꝝ pᷣcedebat. Quid dice
mus tali mulieri: Nẽpe illud qð dũs Samari⸗
tane vigitiduos habuiſti maritos:⁊ iſte a quo
nũc ſepelieris:nõ ẽ tuus. Itaq; obſecro te reli⸗
gioſa in ERKpo filia:vt teſtimonia ipᷣa no nouer
bus incõtinẽtibus: miſerijs ſubuenit᷑: illa
potiꝰ lectites:qᷣbus pudicitia coꝛonat᷑. Suffiẽ
tibi ꝙ ꝑdidiſti pbᷣmũ vᷣginitatis gdũ: ⁊ ꝑ tertid
veniſti ad ſcoᷣm.i.ꝑ officiũ ↄiugale:ad viduita
tis ↄtinẽtiam. Extrema immo abiecta:ne cogi
tes: nec aliena: ⁊ lõge poſita exẽpla ꝑqras.hẽes
auiã: mreʒ: ⁊ amitã. qꝝ tibi abundas imitatio
atq; doctrina:⁊ pᷣcepta viuẽdi:noꝛma vtutue
Si em multe inↄiugio viuẽtibus adhuc vires
intelligũt illud apłi.Oia licẽt:vᷣ nõ omia expe⸗
diüt ⁊ caſtrãt ſe ppter regna celoꝝ: vela ſcdᷣa
natiuitate poſt lauacꝝ ex ↄſenſu.vel poſt nup⸗

tias ex ardoꝛe fidei cur vidua: q iudicio dei vi⸗
rũ hr̃e deſinit:nõ illud letabũda ↄgemiet. Do

minus dedit: dñs abſtulit: ⁊ oblata occaſioneʒ
arripiat libertatis vt ſui coꝛꝑis hẽat ptate.nec
rurſum ãcilla fiat hois. Et certe multo laboꝛio
ſius ẽ nõ frui eo:qð hẽas qᷓ; deſiderare qð am

ſeris. Vñ ⁊ vgitas in eo facilioꝛ ẽ:qdð care in

centiua nõ nouit: ⁊ viduitas in illo ſollicitioꝛ.
ꝓppᷣtitas aio recolit voluptates:maxie ſi ſe vi,.

rũ putet ꝑdidiſſe nõ pᷣmiſiſſe.q̃ꝝ alteꝝ doloꝛis

alten gaudij ẽ. Oꝛima hoim creatura nos do⸗
ceat plures nuptias refutare. AnꝰAdã:⁊ vna

Eua:imo vna ex eo coſta ſeꝑat᷑ in feiaʒ:rurſuʒ

q; að diuiſum fuerat nuptijs copulat᷑: dicente

ſcpᷣtura.Erũt duo in carne vna nõ in duas nec
in tres. Pꝛopt qð relinquet hõ preʒ ⁊ mr̃eʒ: æ
adherebit vxoꝛi ſue.certe nõ vxoꝛibꝰ. Qð teſti
moniũ Paulus ediſſerẽs ad Em refert: ⁊ ad

ecclaʒ: vt pᷣmus adã in carne:ſcðs in ſpũ mono
gamus ſit. Sit vna Eua m cũctoꝝ viuentiũ:

⁊ vna eccla parẽs oim xpᷣianoꝝ.Sicut illã ma⸗

ledictꝰ Lamech in duas diuiſit vxoꝛes:ſic hãc

heretici in plures eccłas lacerãt :q̃ iu Apoca⸗

lypſim Yoãnis ſynagoge magis dyaboli aſpel

lade ſunt:q̃ Rp̃pi. ↄciliabula.Legimus in carmi
nũ libꝛo.lx. ſunt regine.⁊.lxxx.ↄcubine: ⁊ ado
leſcẽtule quaꝝ nõ è nũerus. AUna ẽ colũba mea

ꝑpfecta mea: vna ẽ mr̃is ſue electa genitricis ſue

Ad quã ſcribit idẽ Joãnes epłaʒ. Senioꝛ ele⸗

cte dñe ⁊ filijs eius:ſ ⁊ in arcã quã Petrꝰ apłs
ſub typo interpᷣtat᷑ eccłie. Noe cuʒ tribus filijs
ſingulas nõ binas vxoꝛes introd uxit. Etiã de
immũdis aialibus bina ſumunt᷑:maſculꝰ⁊ feĩa

yt ne in beſtijs qͥdẽ ſerpẽtibuſq; crocodrilis ac
lacertis:digamia hẽat locũ. ꝙ ſi de immundis

ſeprena ponunt᷑.i.imparia.⁊ i S Yginitatis ac
pudicitie palma mõſtrat᷑. Egreſſus em ð arca
Noe:deo victias immolauit:nõ vtiq; ð pari ſᷣ
de impari nũero: qꝛ alteꝝ fetibus atq; ↄiugio
alteꝝ ſacriſiciũ pᷣꝑatũ ẽ.At qͥ priarche non ſin
gulas habuerũt vxoꝛes.imo ⁊ ↄcubinas habu
ere plurimas. Et ne h̊ paꝝ ſit: Bauid multas:

⁊ Salomõ habuit inüerabiles Judaſad Tha

mar:q̃ſi ad ſcoꝛtũ ingredit᷑ ⁊ iux occidẽtẽ lr̃am
Oſee ꝓpha nõ ſolu meretrici:ſ etiam adultere
copulat᷑. Qð ſi ⁊ nobilis iure ↄcedit᷑:adhinni⸗

amus ad nos feias:⁊ in exemplum Sodome?

BGomoꝛre ab vltio die dephẽdamur vẽdẽtes:
⁊ emẽdẽtes nubẽtes:⁊ nuptui tradẽtes.vt tũc

ſit finis ↄiugij qñ terminus vite.ꝙſi poſt di⸗

luuiũ ⁊ ante viguit iſta ſentẽtia. Creſcite ⁊ mł⸗
tiplicamini replete terrã: qͥd ad nos in quos

fines ſeculoꝝ deuenerũt qͥbus dðꝛ: tpᷣs bꝛeue eſt

⁊ iq ſecuris ad radices arboꝝ poſita ẽ:q̃ ſiluam

legis nuptiaꝝ euangelica caſtitate ſuccidat⸗
Tp̃s ãplexãdi:⁊ tpᷣs longe fieri ab qplexibus.

Hieremias captiuitate ꝓpinq̃ vxoꝛeʒ ꝓhibet᷑
accipe. Eʒzechiel in Babylone moetua Einquit
Vxoꝛ mea:⁊ aꝑtũ eſt inqͥt os meũ. Nec ductur⸗
VYxoꝛẽ: nec ille qͥ duxerat: pñt in ope Ziugali li⸗
bere ꝓphetare. Olim gkłe erat illu audire verſi
culum. Filij tui ſicut nouelle oliuaxꝝ in circũi⸗

tu mẽſe tue: ⁊ videas ſilios filiox tuoꝝ. Nuũc G

tinetibus dꝛ. qͥ adheret dño vnus ſpũs ẽ. Et
adheſit aia mea poſt te: me ſuſcepit dext᷑a tua.
Tũc oculũ ꝓ oculo.nũc vᷣberanti maxillã pbe

mus ⁊ alterꝗ.illo tꝑe bellatoꝛibꝰ dicebat᷑ accin
gere gladio tuo ſuꝑ femur tuũ potẽtiſſime.mõ

audit Petrus ↄde gladiũ tuũ in vaginã ſuemm

Qui em gladio ꝑcutit gladio moꝛiet᷑.Hec dici

mus nõ ſeꝑantes legẽ ⁊ euãgeliũ: vt Martiõ

caliniat᷑: ᷣ vnũ atq; eundẽ ſuſcipiẽtes den
varietate tempoꝝ atq; cauſax pᷣncipio ⁊ fine ſe

rit:vt metat.plantat vt hẽat:qð ſuccidat.iacit

fundamentũ vt ediſicio ↄſumato culmẽ impo⸗

nat. Alioqn ſiad ſacra veniamus: futuroꝛuʒ
vypos:nõ nr̃o arbitrio:ſᷣ apło diſſerẽte Agar?

Bara: vel mos Syna ⁊? Syõ duo teſtamẽta ſi⸗
gniſicãt.Lya lippiẽtibus oculis ⁊ Rachel quã

Jacob amabat plurimũ:ſynagogã ecclaʒzq; te⸗
ſtant᷑. Nñ ⁊ Anna pᷣus ſterilis: feruẽte vberta
te fecũdioꝛ ẽ. Licʒ ⁊ monogamia nos in Iſaac
Rebeccaq; pceſſerit:cuius ſolius ꝑtus dñi re⸗
uelatio ẽ. Nec vlla alia feiaꝝ deũ ꝑ ſeipᷣaʒ ↄſu⸗
luit. Quid loq̃r de Thamar q̃ Eſron: ⁊ ha⸗
res geios fudit infantes: In qͥꝝ natiuitate di⸗
uiſa materia duos ꝓplos ſe epauit. Et ligata ma
nus coccino ↄſciaʒ iudeoꝝ lã tũc R*̃i paſſione

reſpſit. Ac de ſcoꝛto ꝓphetico cuiꝰ ſiłtitudo vel
ecclazʒ ſignificat de gẽ te
ſi loco ↄuenit magis ſynagogã pᷣmũ aſſumptã
de ydolatris ꝑ Abꝛahaʒ ⁊ Moyſen. Beinde
poſt adulteriũ ⁊ negatõeʒ Saluatoꝛis:ſedẽteʒ
plurimo te ſine altari:ſacerdotibus ⁊ ꝓphᷣis

⁊ viri ⁊ pᷣſtini ↄſoꝛtiũ pᷣſtolãtẽ:vt poſtq; ſubin

trauerit plenitudo gẽtiũ tũc ois iſraelſ· alusfiat
Quali in bꝛeui tabella latiſſimos terraxꝝ ſit oſt
dere volui.vt pergã ad alias queſtiunculas:qᷓ
rum pᷣma ð Anne ↄſilio eſt.
Sola ne ꝑpetua merẽs carꝑe iuuẽta-

Nec dulces natos veneris:nec pᷣmia noꝛis:

Cui bꝛeuiter rñdit eaipᷣa q̃ paſſa ee.
Tu lachꝛymis euicta meis:tu pᷣma furentẽ.
lHis germana mał oneras:atq; obijcis hoſti.
Nõ licuit thalami exptã ſine crimine vitãä

Id cinerẽ:aut manes credis curare ſepultos⸗

Begere moꝛe fere:tales nec tãgere curas.
Mõ ſeruata ſides cineri ꝓmiſſa ſichei.
Pꝛoponis mihi gaudia nuptiax:ego tibi op⸗
ponã pyrã gladiũ ⁊ incẽdiũ.Nõ im̃ boni eſt in

nuptijs quod ſperamus:qᷓ;tum mali quod acci

dere põt:⁊ timendũ eſt. Libido em trãſacta ſꝑ

ſui relinqᷣt penitudinẽ: nũqᷓq; ſaciat᷑. ⁊ exticta
iteꝝ reaccẽdit᷑. Aſu creſcit ⁊ deſicit.nec ratõni

paret:q ipetu ducit᷑.ᷣ dices.Ample opes ⁊ di⸗
ſpẽſatio rei familiaris egẽt auctoꝛitate viri.ſ.⁊
pierũt domus celibũ.Et niſi cũ vᷣuulis tuis ip⸗

ſa ᷣuieris familie tue imꝑare nõ poteris.Auia

tua:mr ⁊ amita nõne auctoꝛitatis pᷣſtine:hono

tibus ↄ gregatã: vł qð ip

Cra⸗

nſcgmaio
ſanbnchp
lititad/
bateetatis
nesmmml
deintnbi
lonnill
fegniet⸗
cogtꝛuenis
dechofemt
nn apftr
gntuent
tügabentar
ſehisache
noniarrick
gi.⸗
deuit; Cite
nllornſor
gentemnoat
rleoverſnr
geiadenin
odene
dchndor
bus nepn
bus habe
ducedl
cſpoſſet
loboꝛabal
liij. Giſck
nomaͤuc
qtſoꝛoꝛil
Ceſt nec/
famlliorem
mnictereqo⸗
eluse
biadimitre
adenoꝛme e⸗
Cckepötaſ
nnidhenus
Sdegaſtino
fefugio:n
fclaionudn
ſoöfntind
Cpitifupof
lübreinnd
bantangeli⸗
ſheretſchne
Achvtmnu
Maſſunprn
nos din
loiganenin
Negumin
grinunoeg
agpobuer
Nihlhiteg

Pſzi⸗
Nmunmlie
ügälirei
ümnnmnitn
onatkihen
glinchni
lchugi
lapfnehitfre⸗
ugſictrir
Munmns enng
Nbdleiren
oNoletne⸗
utihtt
nuggtaglegt
eru
oFmminosl u
sſolinsguſin
urdei ie
Arä Eſhniſn
Incpnannd
auit. Blepn
zuͦtic Tin

Ntli i
ogi pni Ki
1 orn del
zGAuamigſif
Nrnltblg
glii Npoſtĩtn
icosiſft
ſimostemr
bgleſtuntul

eilni
eßnaandi⸗
sanme lchlio⸗
iſnſt.
Eeninnful,
q; vitonn⸗
neginnneſt
ctigerea⸗
iſlaſche.

.

E

Uptiap epte

S==
SS

Nötide
tum nnln
bichenn
cgluuti

☛ =
— S=

4

1
1

——
—
—
—
Se=
= *
— — S
=
=

—
S=S
—
☛ —
☛t
=

1 .

=*—
—
—

riſq; maioꝛis ſunt:dũ eas ⁊ tota ꝓuicia ⁊ eccle
ſiaꝑ bᷣncipes ſuſcipiũt: g milites ⁊ pꝑegrinãtes
ſine vxoꝛibus ſua hoſpitalia nõ regũt:⁊ nec in

uitãt ad ↄuiuia nec inuitant᷑: q̃ſi nõ poſſis pꝛo
bate etatis hr̃e famulos vł liberos in qͥꝝ nutri
ta es manibus:qͥ pᷣſint domui:vł ad pblicũ rñ⸗
deãt: tributa ꝑſoluãt.qͥ te ſuſcipiãt vt pronã di
ligãt vt alumnã:venerent᷑ vt ſcãʒ: Quẽ pᷣmuʒ
regnũ dei:⁊ hec oĩa opponent᷑ tibi.Si de veſte
cogitaueris:lilia tibi ð euãgelio ꝓponunt᷑.Si

de cibo remitteris ad aues:q̃ nõ ſerũt:neq; me
tunt: ⁊ pr̃ tuus celeſtis paſcit illas.qᷓ;te vᷣgies

⁊ vidue abſq; vlla ſoꝛde rumoꝛis:ſuã ſubſtan⸗

tiã gubernarũt.Caue ne iũgaris adoleſcẽtulis

ne his adhereas: ppt᷑ qͥs apłs ↄcedit ſcðᷣa mr̃i⸗

monia: ⁊ ſuſtineas in media traqᷣllitate naufra

giũ. Si Tymotheo ðꝛ adoleſcẽtioꝛes viduas
deuita. Et iteꝝ. Ama anus: vt m es adoleſcen
tulas:vt ſoꝛoꝛes cũ oĩ caſtitate:q̃re tu me ↄmo
nentem nõ audias: Fuge ꝑſonas in qbus põt
male ↄuerſatiõis eſſe ſuſpitio.Nec ꝑatũ habe⸗
as illud e triuio. Sufficit mihi ↄſcia mea:nõ cu
ro qͥd de me loquant᷑ hoies.Et certe apłs ꝓui
debat bõa:nõ ſolũ coꝛã deo:ſᷣ etiã coꝛã homini
bus.ne ꝑ illã nomẽ dei blaſphemaret᷑ in genti⸗
bus.habebat vtiq; ptãtẽ ſoꝛoꝛes młieres circũ
ducẽdi.ſᷣ̊ nolebat ſe iudicari ab inſfideli ↄſcia:⁊
cũ poſſet de euãgelio viuere diebus ac noctibꝰ
laboꝛabat manibus ſuis:ne quẽ guaret credẽ⸗
tiũ. Si ſcãdaliʒat inqͥt eſca frẽm:in et᷑nũ carnẽ
nõ mãducabo. Hicamus ⁊ nos:ſi ſcãdaliʒat in
qͥt ſoꝛoꝛ illa: ⁊ frat᷑:nõ vnũ:⁊ alteꝝ:ſᷣ totam ec

cleſiã: nec ſoꝛoꝛẽ videbo:nec frẽʒ. Melius ẽ rẽ

familiarẽ minui:qᷓ; ſalutẽ aie ꝑire. Melius eſt
amittere qð velimus:molimus:aliqñ ꝑituxꝝ eſt
¶MWelius ẽ ſpõte dimittere: qᷓ; id amittere: ꝓqᷣ
oĩa dimittẽda ſunt. Quis nrjm:nõ dicã cubitũ
qð enoꝛme ẽ:bſᷣ vnius vnciole decimã ꝑtẽ adij⸗
cere põt ad ſtaturã ſuã: Et ſollicite ſumus:qͥd

mãducemus:aut qͥd bibamus: Ne cogitemus

̊ de craſtino. Sufficit diei malitia ſua. Jacob

frẽʒ fugiẽs: magnis in pr̃is domo diuitijs de⸗

relictis:nudus ꝑgit in ο eſopotamiam. ⁊ vt

nobᷣ foꝛtitudinis ſue pᷣberet exemplum: lapide

capiti ſuppoſito ſuo: vidit ſchala ad celum vſq;
ſubrectã:⁊ dñm innitentẽ ſuꝑ eã.ꝑ qua aſcẽde

bant angeli:⁊ deſcẽdebant:vt nec peccatoꝛ de

ſperet ſalutẽ: nec iuſtus ð ſua vtute ſecurus ſit
Atq; vt multa pᷣteream ( neq; em tempus eſt:
vt aſſumpti teſtimonij omia diſſeram) poſt an
nos.xx.diues dñs ⁊ pater ditioꝛ: qui dudum

ioꝛdanem in baculo trãaſierat cũ tribus turmis
gregum in patriã reuertit᷑. Aplłi toto oꝛbe pere

rini:nõ es in zona:nõ vᷣgam in manu: nõ cali
gas habuere in pedibus:⁊ tñ dicere poterant:

nihil hñtes ⁊ oĩa poſſidẽtes.⁊ auꝝ ⁊ argentuʒ

Fo. CLXIII
Epla LXXVII

non eſt nobis:qð aũt habemus:in noie dñi nr̃i
Jeſu xpᷣi damus:ſurge:⁊ ãbula.MNõ em erant
diuitiaꝝ ſarcina pᷣguati.Et ideo ſtates cũ he⸗
lia in foꝛamine petre ꝑ anguſtias acus tranſire
poterãt. ⁊ poſterioꝛa dñi ↄtemplari. Nos vO
ardemus auaritia: ⁊ 3 pecunias diſputates au
ro ſinũ expandimus.Nihilq; nobᷣ ſatis eſt. Et
illud qð de garenſibus ðꝛ:iure miſeris co
aptari põt. Ediſicant qſi ſꝑ victuri: viuunt ſi
altera die moꝛituri.Et hec facimus:qꝛ dñi ver
bis nõ credimus. Et qꝛ etas optata cunctis nõ
viciniã moꝛtis:q̃ debet᷑ moꝛtalibus lege natu⸗
re:ſᷣ caſſa ſpe annoꝝ nob ſpatia pollicet᷑. NMẽo
em̃ tã fractis viribus: ⁊ ſic decrepite ſenectutl
vt nõ putet ſe vnũ adhuc annũ eſſe victuruin.
Añ ſubrepit obliuio ↄditõis ſue:vt terrenum
aial: ⁊ iã iãq; ſoluendũ erigat᷑ in ſuꝑbiã: ⁊ ani⸗
mo celus teneat. Aexꝝ qͥd ago? Fracta naui de
mercibus diſputo. Qui tenebat: medio fit:
nõ intelligimus Antixpᷣm appꝛopinqre quẽ do

minus Ihs xp̃s intficiet ſpũ oꝛis ſui. Ae pᷣgnã
tibus:⁊ nutrientibus in illa die:qͥꝝ vtrunq; de
fructibus nuptiaxꝝ eſt. Nñtiũ miſeriaꝝ pauca
pcurrã: ꝙ rari hucuſq; reſidemus nõ nr̃i meri⸗
ti dñi mie eſt. Innũerabiles ⁊ ferociſſime na⸗
tiones vniũſas gallias occuparũt. qᷣcqᷣd int al
pes ⁊ pyreneũ eſt:qð oceano ⁊ rheno iclu it̃.
Quadus. Nãdalus. Sarmata. Halani. Gipe
des. Heruli. Saxones. Burgundiones. Ale⸗
mani: ⁊ o lugẽda reſ pbᷣlica:hoſtes pãnonij va⸗
ſtarũt. Etem Aſſur venit cũ illis. Oagontia⸗
cũ nobilis qͥndã ciuitas capta:at; ſubuͤſa eſt:
7 in eccła multa hoim milia trucidata. Nãgio⸗

nes lõga obſidione deleti. Remoꝝ vꝛbis pᷣo-

tẽs ZRlmbiani: Atrebate: extremiq; hoim moꝛi
ni. Toꝛnacum. Memete. Argẽtoꝛatũ: trãſlate
in germaniã. Aq̃tanie: nouẽq; płoꝝ Lugdu⸗
nenſis ⁊ Marbonẽſis ꝓuincie pᷣter paucas vꝛ⸗
bes płata ſunt cuncta. Quas ⁊ ipᷣas foꝛis gla⸗
dius: intus vaſtat fames. Nõ poſſum abſq; la
chꝛymis doloſe facere mentõneʒ:qᷓ vt hucuſc;
nõ rueret:ſci ep̃i Exuꝑij merita pᷣſtiterũt. Ipe
lHyſpanie iã iãq; ꝑiture qͥtidie ↄtremiſcunt:re
coꝛdãtes irruptõnis Ambꝛice. Et qᷣcqd alij ſer
paſſi ſunt:ille ſꝑ timoꝛe patiunt Cexa taceo ne
videat ð dei deſperare clemẽtia:oli a mani põti
co: vſq; ad alpes Julias: nõ erãt nr̃a: qnoſtra
ſunt.Et ꝑ ãnos.xxx.fracto Paãnubij limite in
medijs Romani imꝑij regionibus pugnabat᷑.
Aruerunt vetuſtate lachꝛyme: pᷣter paucos ſe
nes:oẽs in captiuitate: ⁊ obſidione gnati.Mec
deſiderabãt: quã nõ nouerãt libertatẽ. Quis hᷣ
crederet:q̃ digno ſermõe hyſtoꝛie ↄpᷣhẽderent
romã in gremio ſuo:nõ ꝓ gła:ſᷣ ꝓ ſalute pugre
imo ne puãre qͥdem:ſᷣ auro ⁊ cũcta ſupellectilie
vilã redimẽ:Qð nõ vitio bͤᷣncipu:q religio⸗

Pars

ſiſſimi ſunt:ſſcelere ſemibarbari accidit pdito
ris:qͥ nr̃is ↄ nos opibꝰarmauit inimicos:et᷑no
qᷓnda dedecoꝛe romanũ laboꝛabat iꝑiũ:ꝙ gal⸗
lis cũcta vaſtãtibꝰ:fuſoq; apð Italiã exercitu
Romã Bꝛẽniꝰ intrauit. Nec pᷣſtinã potat ab⸗

olere igminiã donec ⁊ gallias genitale galloꝛũ

ſolũ ⁊ gallogreciã:in q̃ ↄſederat oꝛiẽtis occidẽ⸗
tiſq; victoꝛes ſuo ĩpio ſubiugaſſet. Annibal de

☛

hyſpanie finibꝰoꝛta tẽpeſtate cũ vaſtaſſet Ita⸗
liã vidit vꝛbẽ:nec auſus ẽ obſidere. Ryrrhuʒ
tãta tenuit romani noĩs reuerẽtia:vt delet oi⸗
bus e ꝓpiq̃ recederet loco: nec audebat victoꝛ
aſpicẽ:quã regũ didicerat citatẽ:⁊ tñ ꝓ hac iiu
ria:nõ ei dicã ſuꝑbia:q̃ bonosexitꝰhabuit.alt᷑
toto oꝛbe fugitiuꝰ:tãdẽ Bithynie moꝛtẽ vene⸗
no reppit. Alt reuſus in patriã ſuã i ſuo regno
occubuit.Et vtriuſq; ꝓuicie Romanis ppłi ve
ctigales ſunt. Mũc vt oĩa pſpo fine eueniãt:pᷣ⸗
ter nr̃a q̃ͥ amiſimꝰnõ hẽmꝰqͥd victj hoſtibꝰoffe⸗
ramꝰ. NPotẽtiã Romane vꝛbᷣ ardẽs Poeta de
ſcribẽs ait. Quid ſatl ẽ:ſi roma paꝝ ẽ:qð nos a
lio mutemꝰelogio. Quid ſaluũ ẽ:ſi roma ꝑite
HNõ mihi ſi lingue centũ ſint: oꝛaq; centů.
Ferrea vox:oẽs captoꝝ dicere penas
Dia ceſoꝝ ꝑcurrere nola poſun.
Et hec ipᷣa q dixi ꝑpiculoſa ſunt: tã loquẽtibus
qᷓ audiẽtibꝰ vt nec gemitꝰqͥdẽ liber ſit nolẽtib⸗
immo nec audiẽtibꝰ noſᷣ flere:q̃ patimur. Rñ⸗
de mihi chariſſima in xpo filia int᷑ iſta nuptura
es:quẽ acceptura vix: Credo fugitux:aut pu
Znatuꝝ. Quid vtrũq; ſequat᷑ itelligl. Et p Fe
ſcẽnino carmie:terribiłtibi rauco ſonitu:bucci
na ↄcrepabit:vt q̃s hẽs ꝓnubas hẽas foꝛte lu⸗
getes: aut qbꝰdelitus affluas:q̃ poſſeſſionũ tu
axꝑ reddit ꝑdidiſti:q̃ obſeſſam familiolã tuam

moꝛbo ⁊ fame cernis ↄtabeſcere: Sʒ abſit vt ð
te talia ſentiã:vt ſiniſtrũ qͥpiã ſuſpicer de ea: j
ſuã dño aiaʒoſecrauit. Nõ tã tibi qᷓ; ſub tuo no

mine alijs ſum locutꝰq̃ vitioſe:aut curioſe:aut
vVbole domos circueüt mronaꝝ: qꝝ ðs vent᷑ẽ
⁊ gla in ↄfuſione eax: q̃ nihil aliud ð ſcpᷣturis:
niſi digamie pcepta nouer̃t:q̃ i aliaꝝ coꝛꝑe ſua
Deſideria ↄſolant᷑:vt qð ipe fecerũt alias facẽ
videãt: ⁊ malaꝑ ſocietate palpent᷑: qᷓꝝ cũ ipu⸗
dentiã ⁊ ꝓpoſitões apłicaꝝ ſniax intpᷣtatõe cõ
triueris. Legito quõ tibi in viduitate uanda
viuẽdũ ſit libꝑ ad Euſtochiũ ð vginitate uã
da ⁊ alios ad Furiã atq; Saluinam:q̃ꝝ altera
Pꝛobi qͥndã ↄſulis nurus: altera Gildonis:q̃
Affricã tenuit filia ẽ. Hic libellꝰ ð monogamia
ſub noie tuo titulũ poſſidebiit.
Ad Pꝛincipiã vginẽ ð obitu ⁊ vita ¶arcel⸗
le: cuiꝰ illuſtre vi luitatis exẽplũ merito poſt pᷣ
cepta ſubijcif. Argumenti.
m Arcellã illuſtrẽ feiam viduał caſtimo⸗
nſiic dec ? mir effert pᷣconijs:q viro ſepti

ulit.

momẽſe ſublato ꝑpetuo ſe pudicitie dedicauit
ip̃iꝰſtudiũ in ſcpturis ↄtinẽtiã guitatẽ reliq̃ſq;
vtutes enarrãs: ⁊ ꝙ pᷣma illuſtriũ feiaꝑ mõa⸗
ſticã ꝓfeſſam vitã ſua imitatõe płimas vᷣgines

excitarit. Refert ſua illã doctria in ſcbturj edo

ctã:⁊ tã curioſe ipᷣm int᷑rogaſſe:vt qͥcqͥd longa

melditatõe pᷣceꝑat h pene totũ didicerit atʒ poſ
ſederit. Tate fidei fuiſſe affirmat:vt heretica tẽ
peſtas Rome exoꝛta eiꝰinſtictu ⁊ ↄſilio deleta
ac dãnata ſit:vbi ⁊ gotthicã cladẽ:⁊ Romane
vsb recẽſet excidiũ: in qͥ dura ꝑpeſſa ⁊ ſodalis

vginitate ſeruata poſt mẽſes aliqͥt btõ ſine qͥe⸗
Epr. LXXVIII

8ł Ebe Nꝛicipia: vt mẽoꝛiaz
fIfIlcẽ feie Marcelle lis recolã.⁊ bo⸗
nũ:qͥ diu fruiti ſumus etiã ceteris nocẽdũ imi⸗
tandũq; deſcribã.ſatiſq; doleo:ꝙ hoꝛtarl ſpõ⸗

„*

te currentẽ. ⁊ ne arbitraris indigẽ pᷣcibꝰ qͥ ne ti
bi qᷣdẽ in eius dilectõe ↄcedã: multoq; plus ac

cipiã:qᷓ; tribu bñficij:tãtaꝝ recoꝛdatõe vᷣtutũ

HNã vt hucuſq; reticerẽ: ⁊ bienniũ pᷣterirẽ ſilen
tio:nõ fuit diſſimulatõis:vt male eſtimas:ſed

triſticie incredibilis:q̃ ita meũ oppꝛeſſit animũ:

vt melius iudicarẽ tacere in pñtiaꝝ:qᷓ; nihil di

gnü üllius laudibus dicere. Neq; vo Marcel
la tus imo meã: ⁊ vt verius loq̃r nr̃aʒ omniũq;
ſcõꝝ:⁊ ꝓpᷣe romane vꝛbᷣ incilytũ decꝰ:inſtitut

rhetoꝝ pᷣdicabo:vt exponã illuſtrẽ familiã alti

ſanguis decꝰ ſtẽmata ꝑ ↄſules ⁊ pᷣfectos pᷣto
rio decurrẽtia.Nihil in ſla laudabo:niſi qð p

ℳ

pꝛiũ ẽ: ⁊ eo nobiliꝰ opibꝰ ⁊ nobilitate ↄtepia

facta ẽ paupꝑtate ⁊ humilitate nobilioꝛ:oꝛbata
pr̃is moꝛte:viro qͥ poſt nuptias ſeptio mẽſe pᷣ
uatac̃.Cũq; eã Cerealis:cuius claꝝ int᷑ conſu
les nomẽẽ:ꝓpt᷑ etatẽ ⁊ antiqtatẽ familie: ⁊ in⸗
ſignẽ qð maxie viris placere ↄſueuit.decoꝛem

coꝛꝑis:ac moꝝ tẽꝑanti:ãbitioſus peteret: ſu⸗
aſq; lõgeuus polliceret᷑ diuitias:⁊ nõ quaſi in

vxoꝛẽ:ſ qſi in filiã vellet donatõeʒ trãſfundere
Albinaq; mr̃ tã claꝝ pᷣſidiũ viduitate domꝰ vl
tro appeteret:illa rñdit:ſi vellẽ nubere.⁊ nõ et᷑⸗

ne me cuperẽ pudicitie dedicare vtiq; marituzʒ
Arerẽ:nõ hereditatẽ. Illoq; mãdãte poſſe ⁊ ſe⸗

nes diu viuere:⁊ iuuenes cito moꝛi:elegant᷑ lu

ſit. Juuenis qͥdeʒ põt cito moꝛi:fᷣ ſenex diu vi⸗

uere nõ põt. Qua ſnia repudiatus:exẽplo cete

ris fuit:vt eiꝰnuptias deſperarẽt.Legimus in

euãgelio ʒ Lucã. ⁊ erat Anna ꝓphetiſſa filia

NPhanuelis de tribu Aſſer: ⁊ hec ꝓuecte etaij

in dieb? płimis. vixeratq; cũ viro ſuo ãnis ſep⸗

tẽ a vginitate ſua.⁊ erat vidua annis.lxxxiiij.

nec recedebat de tẽplo.ieiunijſq; ⁊ obſe ecratio⸗
nibus dño Hᷣuiẽs nocte ac die.nec miꝝ ſividere

meruit ſaluatoꝛẽ:quẽ tãto laboꝛe q̃rebat. Cõte

ſeciatel

Cac

enerenatd.

ull none⸗

covliͦint
ctos Vioe/
ruͤt Flloti
7 pmi ſi
beinqobi⸗
honeß deit
noͤgliqud ſ
ſtenſfc
hpotiusch
gäbrnatin

cularit.
nnqtbenine

ordiecb

gddiſpli
ditvenoma⸗
Ainmalel
Msdark.
iDapncg
ruſaonde
reganis:
tisfubin
graremnu
dnatueo⸗
bus i⸗
paupese
4 zmal
pilidi.
obſtaretft
danuliig
busegenon
ſnemfe. E
ſpledonn'
Cbſcharbirrt
uasaciß
apnellar
asosſitt
turapardo⸗
demeoabfe
Etilut
eb inlege
mgöezlege
Neopeſtin
luapeig
ggitis:vian
cetig:amnu
opleſſet
lurag. Qs
nerdoene
uzttn

ppelatſat
Aimi

gheen ſ

ngechno
nei geſtmni
inpingiti
.Reg ort
sloqrninemis
ſclrnideseſſ
illuſrifmnliti
lestifeam
bucdhonicin
TMoblitate,n
Aeſohiicrohnn
niuſipnil
iucigiranin
ifimlerdin
ueni.dechen
noſnspeett ⸗
as:rnoleſn
möezrüfnk
—
Ninuberetn
revtian
miditeple
omorichon
iß ſand
iatus:er⸗
Tat Leyn
nu pph
bec puece
Vfrolon,
1 me
s.
nriſte

—

— — —
= = =

SE=

—
— —
= =

SE

S
S

S=
S

4
1

—

—
— —
S
☛̈ ͤ

Tractatus VII

ramus. vij. annos. ſeptẽ mẽſibus ſꝑare xpᷣm ⁊

tenere natũ ↄfiteri:⁊ in crucifixũ credere:⁊ par

uulũ nõ negare: ⁊ viꝝ gaudere regnãtẽ. Nõ fa
cio vllã int᷑ ſcãs feias driaʒ.qð nonulli int᷑ ſan

ctos viros ⁊ eccłlaxꝝ pᷣncipes ſtulte facẽ ↄſueue⸗

rũt.ſ illo tẽdit aſſertio:vt qꝝ vnꝰ ẽ laboꝛ: vnũ

⁊ pᷣmiũ ſit. Difficile ẽ in maledica citate.⁊ in vꝛ

be in qᷓ oꝛbis qͥndã ꝓpłs fuit palmaq; vitioꝝ: ſi
honeſt detraherẽt: ⁊ pura ac mũda macularẽt

nõ aliquã ſiniſtri rumoꝛis fabulã trabhere. Vñ

q̃ſi rẽ difficilimã: ⁊ pene ipoſſibilẽ: optat ꝓpha

potius qᷓ; pᷣſumit dicẽs. Bri imaculati in via:

—

ſecki appellat qͥs nliła obſceni rumoꝛis aura ina⸗

— *„

cularit:qͥ obpꝛobꝛium nõ acceꝑint aduſus ꝓxi

mos ſuos. De qͥbus Saluatoꝛ in euãgelio eſto

inqͥt beniu olus ſiue bñ ſentiens de aduerſario
tuo:dũ es in via cũ illo.qs vnqᷓ; ð hac muliere

qð diſpliceret:audiuit.⁊ crederet:Quis credi

dit vt nõ magis ſeipᷣm malignitatis ⁊ infamie

+ —

ↄdẽnaret:Ab hac pᷣmũ ↄfuſa gẽtilitas ẽ: dũ oi

bus patuit:q̃ eẽt viduitas xpᷣiana: quã ⁊ ↄſcia

7 hitu pmittebat. Ille em ſolẽt purpuriſſo⁊ ce

ruſa oꝛa depigere ſericis nitere veſtibꝰ: ſplẽde

*

re gẽmis: auꝝ poꝛtare ceruicibꝰ⁊ auribꝰ ꝑpfoꝛa

tis rubꝛi maris pcioſiſſima gna ſuſt pẽdere. Fra
grare muſco mure: maritos plagere. vt tãdem
dñatu eoꝝ ſe caruiſſe letent᷑ qrãtq; alios:nõ qᷣ⸗

bus iuxẽ dei ſniazʒ ſeruiãt: ſᷣ bus imꝑent. vñ ⁊?

—

paupes eligũt. vt nomẽtm viroꝝ hre videant᷑

q̃ patient᷑ riuales ſuſtineãt ſi muſſitauerit:ilico
pijciẽdi.NNr̃a vidua talibꝰ vſa ẽ veſtibꝰ:qͥbus
obſtaret frigus: nõ mẽbꝛa nudaret. Auꝑꝝ vſq;
ad ãnuli ſignaculũ repudiãs.⁊ magis in vẽtri⸗
bus egenoꝝꝑ:qᷓ; in marſupeis recõdens. Nuſqᷓ;
ſine mre. Nullũ clericoꝝ: aut mõachoꝝ:quod

ople domꝰ interdum exigebat neceſſitas: vidit

abſq; arbitris. Spꝑ in comitatu ſuo vgines: ac

viduas ac ip̃as qᷓues feias habuit ſciẽs ex laſci

uia puellaꝝ:ſepe ð dñaꝝ moꝛibus iudicari. Et

qlis q̃q; ſit taliũ ↄſoꝛtio delectari. Diuiax ſcp⸗

turaꝝ ardoꝛ incredibił ei. Sꝑq; cãtabat in coꝛ⸗

de meo abſcõdi eloquia tua: vt nõ peccem tibi.
Et illud ð ꝑfecto viro: ⁊ in lege dñi volnntas
eiꝰ ⁊ in lege eiꝰ meditabit᷑ die ac nocte. Medi⸗
tatõeʒ legis nõ in replicãdo:q̃ ſcbta ſunt: vt iu⸗

deox eſtimãt phariſei: ̊ in oꝑe intelligens:iux filiu ſeipet. 4
ſic ſuã trãſegit etatẽ:vt añ ſe vetulã cerneret qᷓ;

illud apłicũ:ſiue comeditis: ſiue bibit:ſiue qd

agitis: oiĩa in glła dñi faci Etes. Et ꝓphᷣe vba di

cẽtis:a mãdatis tuis intellexi: vt poſtqᷓ; maãda⸗
ta ↄpleſſet:tũc ſe ſciret mereri intelligẽtiã ſcrip
turaꝝ. Qð ⁊ alibi legimus: qꝛ cepit Ihus face
re ⁊ docere. Erubeſcit em q;uis pclara doctri⸗
na quã ꝓpᷣa repᷣhẽdit ↄſcia. Fruſtraq; eiꝰling⸗
ua pᷣdicat pauꝑtatẽ: ⁊ docet elemoſynas: qͥ cre

ſi diuitijs tumet. Viliq; oꝑtus pallio: pugnat

Fo. Cxv.

3 tineas veſtium ſericarũ. Moderata ei ieiu⸗
nia carniuim abſtinẽtia. Aini odoꝛ mag qᷓ; gu⸗
ſtus: ꝓpter ſtomachũ ⁊ frequẽtes infirmitates
Raro ꝓcedebat ad publicũ ⁊ maxime nobiliũ
matronaꝝ vitabat domos: ne cogeret᷑ videre:
qð ↄtempſerat:aplłoꝝ ⁊ martyꝝ baſilicas ſecre
tis celebꝛãs oꝛõnibus:⁊ q̃ pploꝝ frequentiã de
clinarẽt. Matri in tãtũ obediẽs:vt interdũ fa
ceret qð nolebat.nã cũ illa ſuũ diligeret ſangui
nẽ ⁊ abſq; filijs ac nepotibus: vellet in fratris
liberos vniuſa cõferre:iſta pauꝑes eligebat:
tñ mr̃i Zire non poterat. Monilia: ⁊ cqᷣͥd ſu⸗
pellectilis fuit: diuitibus ꝑitura acedens: mas
giſq; volẽs pecunis pdere:qᷓ; parẽtis animum
ↄtriſtare. Nulla eo tẽꝑe nobiliũ feiaꝝ vouerat
Rome pꝓpoſitũ mõachoꝝ: nec audebat ppter
rei nouitatẽ: ignominioſum: vt tũc putabat:⁊
vile:in łis nomẽ aſſumere.Necab Alexãdri
nis ſacerdotibus:papaq; Athanaſio ⁊ poſtea

Wetro:qui ꝑſecutionem Arriane hereſeos de

clinãtes: quaſi ad tutiſſimũ cõionis ſue poꝛtu,

romam ↄfugerãt: vitã bti Antonij adhuc tune
viuentis:mõaſteriaq; in Thebaide pachonij:
⁊ vᷣginũ ac viduaꝝ didicit diſciplinã. Nec eru

buit ꝓfiteri:qð xpᷣo placere cognouerat. Hanc.

multos poſt annos imitata eſt Sophꝛonia: ⁊ a
lie qbus rectiſſime illud Ennianũ aptari pot: v

nnam ne in nemoꝛe pelio: huius amicitijs frui⸗

ta ẽ Paula venerabil.in huiꝰ cubiculo nutrita
Euſtochiũ: vginitatl decus:vt facił eſtimatio
ſit: qlis mgra: vbi tales diſcipule. Rideat foꝛ⸗
ſan infideł lectoꝛ me in mulierculaꝝ laudibꝰ im
moꝛari:qͥ ſi recoꝛdet᷑ ſcãs feias comites domi⸗

ni Saluatoꝛis: ꝗ miſtrabãt ei de ſua ſubſtantia

tres Marias ſctãs añ crucẽ: Mariãq; ꝓPe
Magdalene.q̃ ob ſedulitatẽ ⁊ ardoꝛẽ fidei tur
rite nomẽ accepit: ⁊ pᷣma añ aplos xpᷣm videre
meruit reſurgentẽ ſe potius ſuꝑbie:qᷓ; nos dẽ

nabit ineptiaꝝ: q̊ vtutes non ſexu ß aio iudica

mus: ↄtẽpteq; nobilitatis: ac diuitiaꝑ maioꝛeʒ
glaʒz ducimus. vn ⁊ Jeſus Joãnẽ euãgeliſtam
amabat plurimũ:qͥ ꝓpter gñis nobilitatẽ:erat
notus pontiſici:⁊ iudeoꝝ inſidias nõ timebat:
in tin vt Perk int d nernch⸗ atrium:⁊ ſtaret
ſolus aploꝝ an crucẽ: mr̃eʒq; Saluatoꝛis in ſu
am reciꝑet: vt hereditatẽ vginis dñi: vginem

mreʒ filius vgo ſuſciꝑet. Annis igit plurimis

adoleſcẽtulã fuiſſe memiſſet. Lau dãs illð pla⸗
tonicũ: qͥ phiaʒ meditatõeʒ moꝛtis eſſe dixiſſet
Añ ⁊ nr̃ apłs:qͥtidie moꝛioꝛ ꝑ vraʒſ alutez. Et
dñs iux ãtiq̃ exẽplaria.MNiſi qͥs tulerit crucem
ſuã qᷣtidie: ⁊ ſecutus fuerit me:nõ põt meus eẽ
diſcipulus. Multoq; añ ꝑ ꝓphůaʒ ſpũſſcũs:pꝓ
pter te moꝛtificamur tota die: eſtimati ſumꝰ vt
oues occiſiõis.⁊ pꝰ młtas etates laſiten We

mẽto ſp diẽ moꝛtis:⁊ nũqᷓ peccab. Diſertiſſi⸗
miq; pᷣceptũ Satyrici. Aiui mẽoꝛ leti fugit ho
ra:h̊ qð loqͥr inde ẽ. Sic ̊ vt dicere cepamus:
etatẽ duxit:⁊ vixit: vt ſꝑ ſe crederet eſſe moꝛi⸗
turã. Sic induta ẽ veſtibus: vt memiſſet ſepul
chꝛi:offerẽs hoſtiã rõnabilẽ:viuã placẽtẽ deo.
Deniq; cũ ⁊ me romã:cũ ſcis põtiſicibus pau⸗
lino ⁊ Ephiphanio eccliaſtica traxiſſet neceſſi
tas: q alter Anthiocenã Syrie:alt᷑ Salami⸗
niã Cypꝛi rexit eccłaʒ:⁊ verecũde nobiliũ feia⸗
rum oculos declinarem: ita egit vᷣm aplin ipoꝛ
tune:oppoꝛtune:vt pudoꝛẽ meũ ſua ſuꝑaret in
duſtria. Et qꝛ alicuius tũc noĩs eſſe eſtimabat
ſi ſurdto l̃aꝑ:nũqᷓ; ↄuenit:qͥn de ſcpᷣturis ali

nterrogaret: nec ſtatim acqᷣeſceret: ů moue

retecõtrario q̃ſtiones.nõ vt ↄtẽderet:ſᷣ vt q̃rẽ
do diſceret eaꝝ ſolutões q̃s opponl poſſe intelli
gebat. Quid in illa vtutum: qd ingenij:qͥd ſci⸗
tatis:quid puritatis inuenerim: vereoꝛ: dicere
ne fidem crudelitatis excedam: a tibi maioꝛem
doloꝛem incutiam: recoꝛdanti qᷓ;to bono carue
ris:h̊ ſolum dicam ꝙ quicquid in nobis longo
fuit ſtudio ↄgregatuʒ:⁊ meditatione diuturna
quaſi in naturã vᷣſum h illa libauit:didicit atq;
poſſedit:ita vt poſt ꝓfectõem noſtrã: ſi in aliqͥ

teſtimonio ſcpᷣturaꝝ eſſet oboꝛta ↄtentio:ad il⸗

.

lam iudicem ꝑgeret᷑. Et qꝛ valde pꝛudẽs erat:
⁊ nouerat illud:qð appellãt phᷣi ſo TTpE οV.i.
docere quod facias: ſic interrogata rũdebat vt
etiã ſuonõ ſua diceret:ᷣ vel mea vel cuiuſlibet
alterius: vt in eoipᷣo qð docebat:ſe diſcipulam
fateret᷑. Sciebat em̃ dictũ ab aplo Bocere aũt
mulieri nõ ꝑmitto: ne virili ſexui: ⁊ interdũ ſa⸗
cerdotibus:ð obſ. curis ⁊ ãbiguis ſ. ciſcitãtibus
facere videret᷑ iniuriã n nrĩm locũ ſtatim au⸗
diuimus te illius adheſiſſe ↄſoꝛtio:. nunqᷓ; ab
illa:ne trãſuerſum qͥdem vnguis:vt ðꝛ receſſiſ⸗
ſe. eadẽ domo: eodẽ cubiculo vſam: vt oibus
in vꝛbe clariſſima notũ fieret: ⁊ te mreʒ: ? illaʒ
filiã reꝑiſſe. Suburbanus ager vob ꝓ mõaſte
rio fuit: ⁊ rus electũ ꝓpter ſolitudinem. ul
toq; ita vixiſtis tꝑe:vt imitatõe vr̃i:⁊ ↄuerſio
ne multaꝝ gauderemus Romã factã hieroſo⸗
lymã. Crebꝛa vginum mõaſteria: moachoꝝ in
numerabilis multitudo:vt ꝓ frequẽtia ſeruiẽ⸗
niu deo: qd pᷣus igminie fuerat:eſſet poſtea gle
Interi abñtiã nri mutuis ſolabamur alloquijs

qð carne nõ poteramus:ſpũ reddebamus ſo

ſeobuiare epłis:ſuꝑare officijs:ſ. alutatiõibus
BPuemire. Mõ multũ pdebat abñtia: q̃ iugibus
ſibi lĩis iũgebat In hac traqᷣllitate:⁊ dñi pᷣui⸗
tute heretica in his puincijs exoꝛta tempeſtas
cucta turbauit. ⁊ in tãtã rabiẽ ↄcitataẽ: vt nec
ſibi nec vlli bonoꝝ pceret. Et qſi pax eſſet: H v
niuerſa mouiſſe nauẽ plenã blalphemiax Ro⸗
mono intulit poꝛtui. Inuenitq; ꝓtinus patel⸗

ret᷑: poſtqᷓ; ſenſit

l opculũ:⁊ romane ſidei puriſſimũ fontẽ luto

ſa ceno ꝑmiſcuere veſtigia:nec miꝑ:ſi i plateis
⁊ in foꝛo reꝝ venaliũ fictus ariolus ſtultoꝝ ver
beret nates:⁊ obtoꝛto fuſte dẽtes moꝛdẽtiũ q̃ti
at:cũ venenata ſpurcaq; doctria rome inuene⸗

rit:qͥs induceret.Tũc libꝛoꝝ ροπρααινοin⸗
famis intp̃tatio: tũc diſa cipulus o ASι ſû QH πσ . lo⸗
cuplex:vere nois ſui ſi in talẽ mgr̃m nõ ipegil⸗
ſet. Tũcnr̃oꝝ Aανα 3d

ictio: ⁊ phari⸗
ſeoꝝ turba ẽ ſchola. Tüc ſctã arcella q̃ᷓ diu
cohibuerat:ne ꝑ emulatiõeʒ qiã facere vide⸗
tqᷓ; dẽ aplico oꝛe laudatã: in ple⸗
riſq; violari ita vt ſacerdotes q;: nonnullos
mõachoꝝ:maxieq; ſeculi hoies in aſſenſum ſui
traheret: ac ſimplicitati illuderet epi: q̊ͥ deo ſui
ingenio ceteros eſtimabat: publice reſtitit:ma

lẽs deo placere qᷓ; hoibus. Laudat Saluatoꝛ

in euãgelio villicũ iniqᷣtat:ꝙ g̊ dñm q̃dẽ: attñ

Ei epꝛudẽter fecerit. Cernẽtes heretici ð ꝑua
cintilla maxia incendia ↄcitari: 2 ſupoſitã du
dũ flama iã ad culmia ꝑueniſſe nec poſſe latere
qð multos decepat:petũt ipetrãt ecclaſticas
eplas:vt cõicãtes eccłe diſcedere viderent᷑.nõ
multũ tpᷣs in medio:ſuccedit in põtiſicatũ vir ĩ
ſignis Anaſtaſius:quẽ diu roma hrenõ meru⸗
it.ne oꝛbᷣ caput ſub tali epᷣo trũcaret᷑:imo iccir⸗
co raptus atq; trãſſatꝰ ẽ:neſ.- el latã ſniaʒ pᷣcibꝰ
ſuis flectẽ conaret. Dicẽte dño ad lhieremiaʒ
Ne oꝛaueris ꝓ polo iſto:neq; depcerl in bonũ:
qꝛ ſi ieiunauerit:nõ exaudiã pᷣces eoꝝ: ⁊ ſi ho⸗
locauſta ⁊ victias obtulerint: nõ ſuſcipiã eas.

In gladio em a⁊ fame ⁊ peſtilẽtia ego ↄſumam
eos.DSicas qͥd h̊ ad laudẽ MMarcelles Gãnati

onis hereticoꝝ hec fuit pncipiũ. dũ adducit te⸗

ſtes qͥ pus ab eis eruditi: ⁊ poſtea ab heretico

fuerat erroꝛe coꝛrepti. dũ oñdit multitudinem

deceptoꝝ: dũ ipia Tẽpiopοα ingerit volu⸗

mina:q emẽdata manu ſcoꝛpij mõſtrabant᷑:dũ
acciti frequẽtibus lr̃is heretici:vt ſe defẽderẽt

venire nõ auſi ſunt:tãtaq; vis ↄſcie fuit:vtma

E abñtes dãnari:qᷓ; pñtes coargui maluerit.
Suius tã glioſe victoꝛie oꝛigo arcella ẽ:tu
ꝙ; caput hoꝑ es:⁊ cã bonoꝝ: q̃ ſcis me va nar⸗
rare:q̃ noſti vix ð multis pauca dicere: ne legẽ
ti faſtidiũ faciat odioſa replicatio: ⁊ videas a⸗

pud maliuolos ſub occaſione laudis alteriꝰſto

machũ meũ digerere. Pergaʒ ad reliq̃ de occi

dẽtis ꝑtibus ad oꝛiẽtẽ turbo trã ſgreſſus mini⸗

tabat᷑ plurimis magna naufragia.Tüc iĩpletũ

c. NPutas veniẽs filiꝰ hoĩs fidẽ inueniet ſuꝑ ter
rã⸗ Refrigerata charitate młtoꝑꝝ:pauci q̃ama

bst fidei veritatẽ:nr̃o lateri iſgebant᷑:qͥꝝ pub⸗

lice petebat᷑ caput:q qͥs opes omẽs ꝑpabantur.
ita vt Barrabas q; duceret᷑ in illã ſilationem:
immo aꝑtũ parricidiũ:quod nõ viribus:ᷣ vo⸗
luntate cõmiſit. Et ecce yniuerſa tẽpeſtas dño

abferesſ⸗
enenk,9.
Eiluten
gia tuaate.
agunkin
ferk obſige
ſpolitoſg
viti ami
pit pbadt
innofame
hereſkfi
Aurientiün
däminop
quepaulo
nẽnnoce⸗
genteginh
lu u. poꝛ
poluerütca
lbusceliech
tſangr
as
Kioddsf
misedre
tapanno
tiapaſtin
tls ymag
MWaorcel
Sitmihi
Mäne⸗
piaoche
kurnin
1defoſſase
ſce vollta⸗
galiſczsiun
isthpecdb
ſtnſcn
ehllisets
danolluit⸗
Cumptetns.)
Ubaſticunk
Vbofere,
anörenp⸗
gunſbire
pnbiengs
lercpeloqfe
vd⸗ ſedeneſ⸗
tnonend,
Ritegtrn
tepanptann
alcegcle
aßfiu
ſtret f
Perinig
chnſlarpn

4

nifnie,
denioefon
rolnsſt P
Etsnankii⸗
ronene,
Npo
neng
Acinehn
luhin
n wenie
elanrünge⸗
Gchernonnll
ullalm
cedot
ri
Anksin
g ding
niatsdonie
Aanktipfidn
nifſenggſtgne
Tiperügctr
Cederenteniß
utinpörfain
Uromabienöner

——
S

=e
= EE

=

=

=—

oücniiwwicdn

rſelluiſizh⸗
ediou higene
eg Mher nboni⸗
öaser ie
ninödcpies
Minaegounn
PruieZiui
Nii diMatt⸗
vbkeaabharnio
tnulindinen
vigertor⸗
znöcramnk

dcentſedeſded.
s ſüeftirin.

arguinanet
lheni
ſeisnenn⸗
lcadicere⸗
catio: en
rlaudldrrſ⸗
iſgreloſn,
ul ei

4

auferes ſpm eoꝝ:⁊ deſfidẽt:⁊ in puluerẽ ſuũ re

uertent᷑. In illa die pibũt oẽs cogitatões eoꝝ.

Et illud euãgelicũ.Stulte hacnocte auferetur
aia tua a te:q̃ aũt pᷣꝑaſti cuius erũt: Dum hec
agunt᷑ in Jebus:terribilis ð occidẽte rumoꝛ af
fert obſideri romã: ⁊ auro ſalutẽ ciuiũ redimi:
ſpoliatoſq; rurſum circũdari. vt poſt ſubſtãtiã
vita q; amitterẽt:heret vox:⁊ ſingultus intci⸗
piũt vᷣba dictqt.Capit᷑ vꝛbs:q̃ totũ cepit oꝛbẽ
immo fame ꝑit: añqᷓ; gladio:⁊ vix pauci:qͥ ca⸗
perent᷑ inuẽti ſunt.Ad nefandos cibos erupit:
eſurientiũ rabies: ⁊ ſua inuicẽ mẽbꝛa laniarũt:

dũ mr nõ ꝑcit lactanti infantie: ⁊ recipit vtero

quẽ paulo ante effuderat. Nocte οa cap⸗
ta ẽ:nocte cecidit murus eius.Deus venerunt
gentes in hereditatẽ tuã:polluerũt templũ ſan
ctũ tuũ. poſuerũt Hierłm in pomoꝝ cuſtodiã:

poſuerũt cadauera ſanctoꝝ tuoꝝ eſcas volati⸗

libus celi: carnes ſcõꝝ tuoꝝ beſtijs terre.Effu⸗
derũt ſanguinẽ eoꝝ.ſicut aquã in circũitu hie

ruſalẽ: ⁊ nõ erat qͥ ſepeliret. Quis cladẽ illius

nr̃is:qͥs funera fado explicet:aut poſſet lachꝛy
mis eq̃re doloꝛẽ: Vꝛbs ãtiq̃ ruit: multos dña⸗

ta Haas Mlurima ꝑq; vias ſpargunt᷑ iner⸗

tia paſſim. Coꝛpa:ꝑq; domos:⁊ plurima moꝛ
tis ymago.Cũ interim vt in tata ↄfuſione reꝝ:
MWarcelle q; domũ cruẽtis victoꝛ ingreditur.
Sit mihi fas audita loqͥ: immo a ſanctis viris
viſa narrare:qͥ interfuere pñtes: qͥ te dicunt in
piculo q; ei fuiſſe ſociatam:intrepido vultu ex
cepiſſe ðꝛ introgreſſos.Cũq; poſceret᷑ aurum:
⁊ defoſſas opes vili excuſaret tunica:nõ m fec
fidẽ volũtarie pauꝑtatis. Ceſam fuſtibus fla⸗
gelliſq; aiunt non ſenſiſſe toꝛinenta:ſᷣ pi lachꝛy⸗

mis:h̊ pedibus eoꝝ egiſſe ꝓſtratam ne te a ſuo

witi⸗ ſeꝑarent:ne ſuſtineret adoleſcentia:qð
ſenilis etas timere nõ poterat. Rpᷣs dura coꝛ⸗
da molliuit:⁊ int᷑ cruentas gladios inuenit lo⸗
cum pietas. Cunq; ⁊ illã:⁊ te ad bti apłi Pau⸗
li baſilicam barbari deduxiſſent:vt vel ſaluteʒ

vob oñderent: vel ſepulchꝛum:in tantam leti-

ciam ðꝛ erupiſſe: vt gras ageret deo: ꝙ te inte⸗
gram ſibi reſeruaſſet: ꝙ pauꝑem illã nõ feciſſet
captiuitas:ſᷣ inueniſſet:qð egeret qͥttidiano ci⸗
bo:ꝙ ſaturata R*†o:nõ ſentiret eſuriẽ: ꝙ ⁊ vo
ce ⁊ ope loq̃ret᷑. Nuda exiui ð vtero mr̃is mee
nuda redeã:ſicut dño viſum ẽ:ita ⁊ factum eſt

Sit nomen dñi bñdictũ:NPoſt aliquot dies ſa

na:integra:vegetoq; coꝛpuſculo obdoꝛmiuit:
⁊ te pauꝑtatule ſue: immo ꝑ te paupes reliqͥt
heredes:claudẽs oculos in manibus tuis:red
dẽs ſpmĩ tuis oſculis:dũ int᷑ lachꝛymas tuas

illa rideret ↄſcia vite bõe: ⁊ pᷣmijs futuroꝛum.
Hec tibi Marcella venerabilł:⁊ hec tibi Pꝛi⸗
cipia ſilia:vna⁊ bꝛeui lucubꝛatione dictaui:nõ

2. CLXVI

Tractatus VIII Epiſtola LXXIX

ſame deleta eſt: expletũq; vaticiniũ pphetale

eloquij venuſtate: ſed voluntate in vos animi
gratiſſimi: ⁊ deo: ⁊ legentibus placere deſide⸗
Incipit tractatus Octauus tertie ꝑtis pᷣnci
palis epłaꝝ beati Hieronymi:qui inſcribit: de
contemptu mũdi ⁊ vita contemplatiua ac lau⸗

Incipit epła beati Hieronymi ad Eliodoꝝ

nondũ epᷣm exhoꝛtatoꝛia:qꝛ illũ hoꝛtat᷑: vt do
mo cogtis diuitijſq; relictis ad heremũ deo mi
litaturꝰaccedat:pꝑicula hitatõis in vꝛbibꝰſfᷣuis

dei ⁊ demonũ tẽptamẽta deſeribẽs: vbi etiã ã⸗

bitũ repᷣmit ſacerdotij ac eatꝰ ð piculo illiꝰſta
tus ediſſerẽs:⁊ heremũ ac ſolitudinem efferẽs
ad extremũ futuꝝ iudicium repntans.
ESpiſtola. LXXIX

MWMoãto amoꝛe
1 ſtudio ↄtẽderi. vt ꝑit᷑ in he
q rremo moꝛaremur ↄſcium mu
tuecharitatis pectus aòſcit q̊
brvus lamentis:qͥ doloꝛe:qͥ ge⸗
mitu:te abeũte ꝓſecutus ſim

iſteq lfe teſtes ſunt: q̃s lachꝛymis cernis int᷑li

tas. Ueꝝ tu q̃ſi puulus delicatus ↄtẽptũ rogã
tis ꝑ blãdimẽta fouiſti:⁊ ego incautus:qͥd tũc
agerẽ neſciebã.Facerẽ: Sʒ qð ardent᷑ volebã
moderate diſſilare nõ poterã. Impẽſius obſe⸗

crarẽ:ſᷣ audire nolebas:qꝛ ſiłr nõ amabas.q

vnũ potuit:ſpꝛeta charitas fecit.quẽ pñtẽ reti
nere non valuit:q̃rit abñtem. Qm igit᷑ ⁊ tuipᷣe
abiens poſtularas:vt tibi poſtqᷓ; ad deſertami
graſſem: inuitatoꝛia ad te ſcᷣta tranſmitterem
⁊ ego me facturum ꝓmiſeram. Inuito:iã ꝓpe
ra. Nolo pᷣſtinaꝝ neceſſitatum recoꝛderis Mu:
dos amat heremus.nolo te ãtiq̃ ꝑpegrinatönis
terreat difficultas.q̃ in xpᷣm credis: ⁊ eius cre⸗
de ſermonibus. Querite pᷣmũ regnũ dei:⁊ hec
oĩa oponent᷑ vob.nõ pera tibi ſumẽda:nõ vir
gaẽ. Affatim diues ẽ:qͥ cĩ o pauꝑẽ. Sʒ qͥd
ago? Rurſus inpꝛouidus obſecro. Abeant pᷣ⸗
ces:blãdimenta diſcedãt: dʒ amoꝛ leſus iraſci.
Qui rogantẽ ↄtẽpſeras: foꝛſitã audias obiur⸗
gãtẽ. Quid facis in pr̃na domo delicate miles
vbi valliũ: vbi foſſa: vt hyens acta ſub pellibꝰ
Ecce ð celo tuba canit.Ecce cũ nubibus debel
laturus oꝛbẽ. Imꝑatoꝛ armatus egredit᷑. Ec⸗
ce bis acutus gladius ex regis oꝛe ꝓcedẽs:ob⸗
uia qq; metit: ⁊ tu mihi ð cubiculo ad aciem:tu
de vmbꝛa egrederis ad ſolẽ:coꝛpus aſſuetũ tu⸗
nica:loꝛice onus nõ fert.Caput opꝑtũ linteo ga
leã recuſat:mollẽ ocio manũ durus exaſꝑat ca
pulus.Audi edictũ regis tui:q̃ͥ nõ ẽ mecum:õ
me eſt:⁊ qͥ mecuʒ nõ colligit ſpargit.Recoꝛda⸗
re tyrocinij tui diẽ: q̊ &Æ–o in baptiſmate conſe
pultus: in ſacramenti vba iu raikitp vhornint

eius:nõ te pr̃i ꝑcituꝝ eſſe:nõ mr̃i. Ecce adůſa⸗
rius in pectoꝛe tuo xpᷣm conat᷑ occidere. Ecce

donatiuũ:qð militaturus acceꝑas:hoſtilia ca
ſtra ſuſpiraãt. Licet ꝑuulus ex collo pẽdeat ne⸗
pos:l ſparſo crine ⁊ ſciſſis veſtibus vbera: qͥ⸗
bus te nutrierat:mr ondat:lʒ in limie pr iaceat
ꝑcalcato ꝑge pre:ſiccis oculis ad vexillum cru

cis euola. Solũ pietatis genus ẽ: in hac re eſſe

crudelẽ. Veniet: veniet poſtea dies qͥ victoꝛ re
uertar in patriã:qͥ hieroſolymã celeſtẽ vir foꝛ⸗
tis coꝛonatꝰincedas.Tũc municipatũ cũ pau-
lo capies:tũc ⁊ parẽtibꝰ tuis eiuſdẽ citatis ius

petes:tũc ⁊ ꝓ me rogab:qͥ te vt viceres:incita

ui. Neq; vo neſcio q̃ te dicas nũc ↄpede pᷣpedi

ri:nõ ẽ nobᷣ ferreũ pectꝰnec dura pᷣcoꝛdia:non
ex ſilice natos Hircane nutriere tigrides ⁊ nos
iſta trãſiuimꝰ Nũc tibi blãdis vidua ſoꝛoꝛ he

ret lacerti:nũc illi cũ qͥbꝰ adoleuiſti vnacłi aiũt

Cui nos ᷣuituros reliqs: nũc ⁊ gerula qͥndã:
is anꝰ⁊ nutritiꝰſcðs pꝰnaturalẽ pietat pr̃eʒ cla
mitãt:cui nos moꝛituros relinqͥs:expecta pau

liſp ⁊ ſepeli:cras foꝛſitã moꝛituros: ⁊ laxis v⸗

beꝝ pellibꝰmr arata ruꝗ frõte ãtiquũ referens
mama lallare ↄgemiet. Bicãt ſi volũt ⁊ grãma

tici. In te ois dom icliata recũbit facile rũpit
h vicula amoꝛ xpᷣi:⁊ gehẽne timoꝛ. At õ ſepᷣtu
ra pᷣcipit.parẽtibꝰobſequẽdũ:bᷣ qͥcũq; eos ſuꝑ

xpᷣm amat:pdit aiaʒ ſuã. Gladiũ tenet hoſt vt

me ꝑpimat:⁊ ego demr̃is lachꝛymis cogitabo⸗

NPꝛopt pr̃eʒ militiã Rz̃i deſerã: cui ſepulturã
x̃i cã nõ debeo:dñio paſſuro timide Petrꝰ cõ

ſulẽs ſcãdalũ fuit. Paulꝰ retinẽtibꝰ ſe fribꝰ:ne

hieroſolymã ꝑgeret:rñdit.qͥd facitl ploꝛates⁊
ↄturbãtes coꝛ meũ:ego ei nõ ſolũ ligari vᷣ ⁊ mo

ri in hierim ꝑatus ſum ꝓ noſe dñi nr̃i JBu xböpi
Aries iſte pietat qͥ fides q̃tit᷑ euãgelij retũden⸗
dus ẽ mucrone. Mr mea ⁊ frẽs mei hi ſunt:qͥ

cũq; faciũt volũtatẽ pr̃is mei:qͥ in cełẽ.Si cre
dũt in xpᷣm faueãt mihi ꝓ eiꝰ noie pugnaturo.

Si nõ credũt moꝛtui ſepeliãt moꝛtuos ſuos.

B ais ĩ martirio.erras frat᷑:erras ſi putas vnqᷓ;
xpᷣianũ ꝑſecutõʒ ñ pati:⁊ tũc maxie oppugnari
ſite oꝑpugri neſcis.Aduũſariꝰnr̃ tãqᷓ; leo rugiẽs
aliquẽ deuoꝛare q̃rẽs:circũit:⁊ tu pacẽ putas⸗
Sedet in inſidijs cũ diuitibꝰ:vt i occultis int᷑ſi

ciat inocẽtẽ. Oculi eiꝰin paupꝑeʒ reſi Hicimn Ou⸗
iat

ſidiat᷑ in occulto ſiẽ leo in ſpelũca ſua.inſi
vt rapiat pauꝑeʒ:⁊ tu frõdoſe arboꝛis tectus

vmbꝛaculo molles ſomnos futurꝰpᷣda carpis.
Inde me ꝑſeqͥ᷑ luxuria. Inde auaritia conat᷑

irrũꝑe. Inde vent᷑ me? vult mihi ðs eẽ ꝓ xpᷣo.
Cõpellit libido vt hitãtẽ in me ſvmſcm̃ fugem
vt tẽplũ eius violẽ. NPerſequit᷑ inqᷓ; me hoſtis
Cui noia mille:mille nocẽdi artes. Et ego infe

lix victoꝛẽ me putabo:dũ capioꝛ: Nolo ego te

frat᷑ chariſſime:exaiato põdere delictoꝝ:mino

ra credas ydolatrie crimina eſſe:q̃ diximus im
mo apli oiſce ſniaʒ:qͥ ait.Hoc em ſcitote intelli

gẽtes:qꝛ oĩs foꝛnicatoꝛ:aut imundus:aut aua

rus:aut fraudatoꝛ:qð eſt ydoloꝝ ſeruitus:nõ
hyñt hereditatem in regno &pi: 2 dei. Et qᷓ;qᷓ;

gnaliter aduerſum deum ſapiat qcqͥd dyaboli

eſt: ⁊ quod dyaboli eſt:idolatria ſit: cui omnia

idola mancipant᷑:tñ ⁊ in alio loco ſpeciatim no

minatiq; determinat dicens. oꝛtificate mẽ⸗

bꝛa vr̃a:q̃ ſunt ſuꝑ terrã:deponẽtes foꝛnicatio

nẽ:immunditiã: ⁊ I-cupiſcentiã malã: ⁊ cupidcdi
tatem: ⁊ anaritiaʒ:q ſunt idoloꝝ ſeruitus:ꝓpt᷑

q̃ venit ira dei in filios diffidẽtie. Nõ eſt im in

eo ſeruitus idoli ſiquis duobus digitulis tura
compᷣſſa ĩ buſtum are iaciat:aut hauſtũ patera

poculũ fundat meꝝ.Neget auaritiã eſſe idola⸗
triã:qui põt.xxx.argenteis dñm venditũ apel
lare iuſticiã.Neget ſacrilegiũ eſſe:qͥ in ibidine
ſedet:qui membꝛa R̈'pᷣi ⁊ hoſtiã viuẽ placẽtem
deo cũ publicaxꝝ libidinũ victimis nefaria col⸗
luuione violauit.Nõ fateat᷑ fraudem idolatri⸗

am eſſe.ſᷣ ſimiles eoꝝ: qui in actibus apłloꝝ ex

primonio ſuo ꝑtem pᷣcij reſeruates pñti perie⸗

re vindicta. Animaduerte frat᷑:nõ nibi icere ð
tuis quicqᷓ; hr̃e rebus. Omnis inqᷣt dominus:

qui nõ renunciauerit omnibus quepoſſidetnõ
põt meus eſſe diſcipulus.Cur ttmido aio xpᷣia
nus es:? Reſpice cum Petro relictũ rhete. Re

ſpice ſurgentem de theloneo publicanũ ſtatim
apłlm. Filius hoĩs nõ hʒ:vbi caput ſuum recli⸗

net:⁊ t̃ amplas poꝛticus:⁊ ingentia tectoꝛum
ſpatia metiris:hereditatẽ expectans ſeculi:co⸗
heres Rſtp̃i eſſe non poteris. InterpCᷣtare voca⸗
bulum mõacbi:hoc eſt nomẽ tuũ. Quid facis
in turba qͥ ſolus es:Et hoc ego nõ integris ra⸗
te vł mercibus:nec q̃ſi ignarus fluctuũ doctus
nauta pᷣmoneo: ſ q̃ſi nuꝑ e naufragio eiectus:
in littus timida nauigaturus voce denuncio.
In illo eſtu charybdis luxurie ſalutem voꝛat.
Ibi oꝛe vᷣgineo ad pudicitie ꝑpetrãda naufra⸗
gia:ſcylleũ renidẽs libido bladit᷑: ̊ barbaꝝ lit
tus:h̊ dyabolus pirata cũ ſocijs poꝛtat vincu⸗
la capiẽdis:nolite credere:nolite eſſe ſecuri.Li

cet in modũ ſtagni fuſum eqr arrideat:licet vix

ſumma iacentis elemẽti ſpũ terga criſpent᷑:ma

gnos h̊ͥ cãpus mõtes hʒ intus incluſus. Intus

ẽ ꝑiculũ:intus eſt hoſtis. Expedite rudentes:
vela ſuſpẽdite. Crux antẽne figat᷑ in frõtibus:
trãqͥllitas iſta tẽpeſtas ẽ. Sʒ foꝛſitan dicturus
es:quid ergo:Quicũq; in ciuitate ſunt xpᷣiani
nõ ſunt: Nõ ẽ tibi eadẽ cã:q̃ ceteris. Auſculta
dñm dicentem. Si vis ꝑfectus eſſe:vade ven⸗
de oĩa tua:⁊ da pauꝑibus:⁊ veni ſequere me.
Tu aũt pfectũ te eſſe pollicitꝰ es.Nã cũ dereli
cta domo ⁊ militia te caſtraſſes ꝓpt᷑ regna celo
rũ:qͥd alið qᷓ; ꝑfectã ſectatꝰes vit: Nerfectus

minüfekelt

Croc

atſerunst
ter xpmhʒ.
ſeclifoꝛede
gonetioe

cs curboa

,

poreſtiodl
Ffuirenman
cereminol

peſſis vul

tollatcuce
gtbiroꝛmne
dzauöſle⸗

Hes:yttert

Illtagenil
cererinſ
auceſune

ofiaſua
ſuſftemihi⸗
featurbrex

oe biotep
luria Boii
Wno d
ppoſuoſe⸗
dind glidd
tollik. 1V
ſuputato
Unpfiaſue
linqre.
cos. And
Vbibeom
loqjr qopt

ee yfcit.
Ues regnicea

ldicit ſp⸗

Feglaytaf
cdercor. Qea
dealintiovi
c(urisponik
Defetonnetp
eeluangeloonn
eſamittens

Whigſip
forztcen
ſpüsſelune
Rlegergan
autef caſt
dooceruice
Mücpoine
aut eiecus

Pt afites

enſhen
nundus
Copſeninn
Pnde⸗bi
Anichld
B
oſeinin
Warſar
atsicie
Ghrſeni.
Min. Hian,
lhnsdigblen
aubaſäne

Aauannicſelt

.

—
—

+△

S=

EE
= S=

See
—

S=

S

—,
—

Güͤckeinlecr
oſtürnigin
Viainsen⸗
Prfraudatdn
mactbun
ſeruitezziinr
efrainitplenl
mmnisinaiwan
ibusqotnitti
Curmmhunht
morelcitrk
eopoblcnitmn
Nbiapuutuntd
iingentaeun
tyeamnsſal⸗
6s Puaßnenee
Npülpe
nr anidoas
uußngotalt
roce denunce⸗
neſalnenthen
ſdif un
clsponi
ucitil
egacihnin

1 illiete
rpedͦenncant

er füle

Tractatus VIII

adut ſeruus xp̃i nihil pᷣter Ep̃m hʒ. Aut ſiqͥd pᷣ
ter xpᷣm hʒ:pfectꝰnõ ẽ.Et ſi ꝑfectꝰ nõ ẽ:cũ ſe ꝑ
feciũ foꝛe dᷣo pollicitꝰſit:deo añ mẽtitꝰẽ. Os at
dõ mẽtit᷑ occidit aiaʒ. Igit᷑ vt ↄcludã:ſi ꝑfectꝰ
es cur bõa pr̃na deſideras:Si ꝑfectꝰnõ es:do
minũ fefelliſti: diuis euãgeliũ vocibꝰtonat:nõ
poteſtis duobꝰ dñis ᷣuire.Hõ ei poteſtis deo
Fuire ⁊ mãmone: ⁊ audet qͥſqᷓ; mẽdacẽ xpᷣm fa
cere:mãmone:⁊ dño ſᷣuiẽdo: Aociferat᷑ ille ſe
pe:ſiqs vult pꝰ me veire:abneget ſemetipᷣm:⁊
tollat crucẽ ſuã:⁊ ſequat᷑ me ⁊ ego onuſtꝰauro

arbitroꝛ me xpᷣm ſeͥ.Qui diẽ ſe in xpᷣm credẽ:

dzz quõ ille ãbulauit: ⁊ ĩe ambulare.ꝙ ſi nihil
hẽs: vt te rũſuꝝ ſcio:cur tã bñ ꝑatꝰ ad bella nõ
militas:niſi foꝛte in pr̃ia tua te arbitraris h̊ fa⸗
cere:cũ in ſua dñs ſigna nõ fecerit.Cur id cum

auẽte ſũma defendis:Sume rõnẽ. Nẽo ꝓph̊a

in pr̃ia ſua honoꝛẽ hʒ. Nõ q̃ro inqes honoꝛeʒ.
ſuffiẽ mihi ↄſcia mea. Neq; dñs q̃rebat:qͥe qͥ
ne aturb rex ↄſtitueret᷑: aufugit: ſᷣ vbi honoꝛ
nõ :ibi ↄtẽptꝰẽ. Abi ãt ↄtẽptꝰ ibi frequent᷑ in
iuria. Abi at iniuria:ibi ⁊ idignatio. vbi idig⸗
natio:ibi ⁊ q̃es nulla.vbi qͥes nulla:ibimensa
Ppoſito ſepe deducit᷑. Abi ãt alicui ꝑ indetu⸗
dDinẽ aliqd aufert᷑ ex ſtudio:minus fit ab eo qð
ollit᷑. ⁊ vbi minꝰ ẽ:pfectũ nõ põt dici. Ex hac
ſuputatõe illa ſumma naſcit᷑:mõachũ pfectuʒ

in pr̃ia ſua eſſe nõ poſſe.pfectũ ãt eſſe nolle de⸗
linre ẽ.Sʒ de h̊ gdu pulſus:ꝓuocab ad cleri⸗

cos.An ð his aliqͥd audeã dicere:qͥ certe ĩ ſuis

vꝛbibꝰↄmoꝛant᷑: Abſit ãt vt qᷣcqᷓ; ð his ſiniſtꝝ

loãqr: qͥ apłico qdui ſuccedẽtes:x pᷣi coꝛpꝰ ſacro
oꝛe ↄficiũt.ꝑ qͥs ⁊ nos xpᷣiani ſumus.Qui cla⸗
Ues regni celoꝝ hñtes: qͥdãmõ añ iudicij diem
iudicãt. qͥ ſpõſam dñi ſobꝛia caſtitate ↄſeruant
⁊ alia vt añ ꝑſtrinxi:monachoꝝ eſt vita:alia
clericoꝝ. Clerici oues paſcũt: ego paſcoꝛ. Illi
de altario viuũt.mihi q̃ſi infructuoſe arboꝛi ſe
curis ponit᷑ ad radicẽ. ſi munus ad altare non
defero:nec poſſum obtendere pauꝑtateʒ cũ in
euangelio anũ viduã duo que ſola ſibi ſuꝑerãt
era mittentẽ in gaʒophylatiũ laudat dominus
AMihi añ pbrm ſedere nõ licet.Illi ſi peccaue⸗
ro:lʒ tradereme ſathane in interituʒ carnis:vt

ſpũs ſaluus ſit:in die dñi Jeſu. Et in veteri qͥ⸗

dẽ lege:qͥcunq; ſacerdotibus nõ obtemperaſſʒ
aut ex caſtra poſitus lapidabat᷑ a ꝓpło:aut gla⸗
dio ceruice ſubiecta ↄtemptũ expiabat cruoꝛe.

Niüũc vo inobediens ſpiritali mucrone trũcat᷑:

aut eiectus de eccłia rabido demonũ oꝛe diſcer
pit᷑.ꝙ ſite q; ad eũdem oꝛdinem pia fratꝝ blan

dimenta ſollicitant:gaudebo de aſcenſu: time⸗

bo de lapſu. Qui epᷣatũ deſiderat: bonũ opus

deſiderat.ſcimus iſta:ſᷣ iũge qð ſequit᷑. Opoꝛ⸗

tet autem hmõi irrep̃henſibile eſſe: vnius vxo
ris viꝝ:ſobꝛiũ:pudicũ:pꝛudẽtẽ:oꝛnatũ:hoſpi

Epiſtola

Fo. HM CcLX
LXXIX

talem:docibilem:nõ vinolẽtũ:nõ ꝑcuſſoꝛem.ſᷣ
modeſtũ: ⁊ ceteris q̃ de eo ſequunt᷑ explicitis:
nõ minoꝛẽ in tertio gdu adhibuit diligentiã di
cẽs. Dyaconos ſiłr pudicos.nõ bilingues:nõ

multo vino deditos:non turpis lucri apetito⸗

res.hñtes miniſterium fidei in ↄſcia pura. Et

hi autem ꝓbent᷑ pᷣmum. Et ſic miniſtrẽt nulluʒ
crimẽ hñtes. Ve illi hoĩ qͥ veſtẽ nõ hns nuptia

lem ingredit᷑ ad cenã. Nihil ſuꝑeſt:niſi vt ſtati
audiat:amice quõ huc intraſti:nõ hñs veſtem
nuptialẽ: ⁊ illo obmuteſcente dicat᷑ miſtris tol
lite illũ:ligatis pedibus ⁊ manibꝰ:⁊ mittite eũ

in tenebꝛas exterioꝛes: vbi erit fletus ⁊ ſtridoꝛ
dentiũ. Ae illi hoi qͥ acceptũ talẽtũ in ſudario
ligãs:ceteris lucra faciẽtibus:id tm qð accepe
rat:reſeruauit:ilico indignãtis dñi rñſione:ac
clamoꝛe feriet᷑ Serue neqᷓ;: q̃re non dediſti pe⸗
cuniã meã ad mẽſam:⁊ ego veniẽs cũ vſuri ex⸗
egiſſem eã:id eſt depoſuiſſes ad altare: qð fer⸗
re nõ poteras. Duʒ em̃ tu ignauus negociatoꝛ
denariũ tenes:alterius locum qui pecunis du⸗

plicari porat:occupaſti. Quã ob rẽ ſicuti qᷣ bñ

miniſtrat: bonũ opus ſibi acqͥᷣrit: ita q̊ mdigne
ad calicẽ dñi accedit: reus erit coꝛꝑis ⁊ ſangui
nis dñi. Nõ oẽs ep̃i:ep̃i ſunt.Attẽdis NPetxꝑ vKᷣ
Judã ↄſidera. Stephanũ ſuſpicis: ᷣ ⁊ My⸗
colaũ reſpice:quẽ dñs vt Joãnes teſtat᷑ i apo⸗
calypſi ſua dãnat ſnia. Qui ta turpia nefãda
ↄmẽtus ẽ:vt Nycolaitaꝝ hereſis ex illa radice
naſcat᷑. Pꝛobet ſe vnuſqͥſq;:⁊ ſic accedat:non

facit eccłiaſtica dignitas xpᷣianũ.Coꝛnelius cẽ

turio adhuc ethnicus dono ſcti ſpũs mundat᷑:

pᷣſbyteros daniel puer iudicat.Amos ſycomo
rũ moꝛa deſtringẽs: repente ꝓpha effectus eſt

Bauid paſtoꝛ eligit᷑ i regẽ. inimũ diſcipu⸗
lũ Jeſus amat plimũ. Inferiꝰ frat᷑ accumbe vt
minoꝛe adueniẽte:ſurſum iubearis aſcendere.
Bup quẽ dñs reqᷣeſcit:niſi ſuꝑ hũilẽ ⁊ geiuzer
tremẽtẽ vba ſua:cui plus ↄmittit᷑:plłꝰ ab eo ex
i,git᷑: potẽtes potẽter toꝛmẽta patient᷑. Nec ſibi
quiſquã de coꝛpis tm mundi caſtitate ſuplau

dat:cũ de oĩ vbo ocioſo:qðcunq; locuti fuerit

hoies reddituri ſint ꝓ eo rõnem in die iudicij:
cũ etiã ↄuitium in fratrẽ: homicidij ſit reatus.

HNMon eſt facile ſtare loco Mauli: tenere gdum

Petri:iam cũ Rp̃o regnantiũ: ne foꝛte veniat

angelus qͥ ſcindat velũ tẽpli tui:⁊ cãdelabꝛum
tuum de loco moueat. edificaturus turrim fu⸗
turi oꝑis ſumptus ſupputa. Infatuatuzʒ ſal ad

nihil eſt vtile:niſi vt pijciat᷑ foꝛas:⁊ a poꝛd co

culcet᷑. Mõachus ſi ceciderit: rogabit ꝓ eo ſa
cerdos. NMꝛo ſacerdotis lapſu: qs rogaturꝰ eſt
Sʒ qm de ſcopuloſis locis enauigauit oꝛõ:⁊i⸗

ter cauas ſpumeis fluctibꝰcautes fragił in altũ
cymba pꝓceſſit: expãdẽda vela ſunt vẽtis.⁊ q⸗
ſtionũ ſcopulis trãſuadans: letatiũ moꝛe nau⸗

:⸗ ”ñ ss säs ..

. „ —
—
.. 4 .. „.

taꝝ:epilogi celeuma cãtandũ ẽ.O deſertũ xpi
vernas.O ſolitudo in q̃ illi naſcunt᷑ lapides ðꝑ

q̃bus in Apocalypſi citas magni regl ↄſtruit᷑.

O heremꝰ familiariꝰ deo gaudẽs. Quid agis

frat᷑ in ſeculo:qͥ maioꝛ es mũdo:qᷓ;diu te tecto⸗

rũ vmbꝛe pᷣmunt:q;diu foꝛmoſaꝝ vꝛbiũ carcer
includit.Crede mihi:neſcio qͥd plꝰ lucl aſpicio

libet ſarcina coꝛpis abiecta ad pux etherl vola
re fulgoꝛẽ. NPauꝑtatẽ times:ſᷣ btõs pauperes
xpᷣs appellat.laboꝛe terreris. Mẽo athleta ſine
ſudoꝛe coꝛonat᷑. SDe cibo cogitas:ſᷣ̊ fides famẽ
non timet. Supꝛa vndã metuis humũ exeſa ie

lunijs mẽbꝛa collidere ſᷣ dñs tecũ iacet. Squal

lida capitl hoꝛret iculta ceſaries:ſᷣ caput tuum

xpᷣs ẽ. Infinita heremi vaſtitas terret:ſᷣ tu pa

diſum mẽte deabula.Quotiẽſcũq; illuc mente
ↄſcẽderis:totiẽs in heremonõ eris.Scabꝛa ſi⸗
ne balneis attrahit᷑ cutis:vᷣ qͥ in xpᷣo ſeł lotꝰ eſt

nõ hʒ neceſſe iteꝑ lauare. ⁊ vt bꝛeuit᷑ ad cuncta

audias apł'm rñdẽtẽ nõ ſuntↄdigne inqͥt paſſio
nes huiꝰ ſeculi ad ſuꝑuẽturã głaʒ q̃ reuelabit᷑ ĩ
nob.elicatꝰes frat᷑:ſi ⁊ h vis gaudẽ cũ ſecło:
⁊ poſtea regnare cũ xpᷣo. Aeniet: veniet illa di
es qᷓ coꝛruptiuũ h̊ æ moꝛtale icoꝛruptõeʒ iduat
⁊ imoꝛtalitatẽ. PHtũs ſᷣuus quẽ dñs inuenerit
vigilãtẽ.tũcad vocẽ tube pauebit t᷑ra cũ płis
tu gaudebᷣ. Judicaturꝰcũ dño lugubꝛe mũdus

imugiet:⁊ tribꝰad tribꝰpectoꝛa feriẽt. Potẽtiſ

ſimi qͥndã reges nudo latere palpitabũt.Exhi
bebit᷑ cũ ple ſua venere.tũc ignitꝰ Jupit᷑ addu
cet᷑ ⁊ cũ ſuis ſtultꝰ Plato diſcipuł Ariſtotelis
argumẽta nõ ꝓderũt.Tũc tu ruſticanꝰ ⁊ exul⸗
tab ⁊ rideb:⁊ dices.Ecce crucifixꝰ ðs meꝰ ecce
iudex qͥ obuolutꝰpãnis in pᷣſepio vagijt. Hic ẽ
ille oꝑarij ⁊ q̃ſtuarie filiꝰ: h̊ qͥ mris geſtatꝰ ſinu
hoieʒ ðs fugit i egyptũ:h̊ veſtitꝰcoccino:h ſen
tibꝰcoꝛonatꝰ:h magꝰdemoniũ hñs ⁊ Samari
tes.Cerne manꝰiudee q̃s fixeras:cerne latꝰ ro⸗
mane qð foderas. Videte coꝛpꝰan idẽ ſit qð di
cebatis clã nocte ſuſtuliſſe diſcipłkos. Silectio
tua me ↄpulit:vt hec tibi frat᷑ dicerẽ:⁊ vt his ĩ
tere ſſe ↄtigat qbus nũc laboꝛ durus eſffſ.
Ad Luciniũ bethicũ hoꝛtaroꝛia vt in ſcã cõ
uerſatõe ꝑmaneat nec retro reſpieiat. Et ĩ fine
incidẽter ð opuſcułſuis ⁊ duabus q̃ſtionibus.
Atyx ſabbato ieiun adũ ſit ⁊ euchariſtia ſumen
Daquotidie. Epkza. LXXX

NDNDn opinatimi
n shairſubito lr̃e tue reddite ſunt q̃ qto
inſpate:tãto gaudioꝝ plene qͥeſcẽ⸗
t aiaʒ ſuſcitarũt:vt ſtati amoꝛe cõ
plecterer quẽ ocułigrabã:⁊ illð mecuʒ tacitus
muſitarẽ. Quis dabit mihi pẽnas ſiẽ colũbe:⁊
volabo:⁊ reqeſcã: vt inueniã quẽ diligit aima
mea: Vere nũc in te dñicꝰ ſᷣmo ↄplexꝰ ẽ. Mul

ti ab oꝛiẽte ⁊ occidẽte veniẽt ⁊ recũbent in ſinu
Abꝛahe.Coꝛneliꝰcẽturio cohoꝛt italice:iã tũc
Lucinij mei pᷣfigurabat fidẽ.Apłs Paulꝰ ſcri⸗
bẽs ad Romanos:cũ inqͥt in hyſpaniã ꝓficiſci

ceꝑo:ſpero ꝙ pᷣteriẽs videã vos⁊ a vob dedu
car illuc:tãtis fluctibꝰappꝛobauit qͥd ð illa ꝓui

cia q̃reret: ĩ bꝛeui tꝑe ab hieroſolymis vſq; ad
Illiricũ euãgelij iaciẽs fũdamẽta romã vinctꝰ

ingredit᷑.vt victos ſuꝑſtitõis erroꝛibꝰ liberos
faciat. Manet in hoſpitio ↄducto ꝑ biẽniũ vt
nob vtriuſq; inſtri ełnã reddat domũ. Piſca⸗
toꝛ hoĩm:miſſo rhete apłico te q; qſi pulcherri
mũ Auratã int᷑ innũera piſciũ gna traxit ad lit

tus:reliqͥſti amaros fluctꝰ:ſalſos gurgites:ſciſ

ſuras mõtiũ:⁊ Leuiatã regnãtẽ in aqᷣs:cũ Je⸗
ſu debßta expetẽs ↄtẽpſiſti: vt poſſis illð ꝓphe
ticũ canere:in terra depta:⁊ ĩ iuio:⁊ inaDᷣſo ſic
in ſcõ aparui tibi.Et iteꝝ Ecce elõgauifugiẽs
⁊ inãſi in ſolitudie:expectabã eũ qͥ ſaluũ me fe
cit a puſulanimitate ſpũs ⁊ tẽpeſtate.Obſecro
Ste ⁊ moneo parẽtis affectu:vt qͥ Sodomã re⸗
lindſti ad mõtana feſtinãs poſt tergũ ne reſpi⸗
cias:ne aratri ſtiuã: ne fimbꝛiã Saluatoꝛis:ne
cincinos eiꝰnoctis roꝛe madefactos qͥs ſeł tenẽ
cepiſti:aliqñ dimittas. Ne ð tecto vtutũ pᷣſtia
q̃rẽs veſtimẽta deſcẽdas:ne ð agro reũtarl do
mũ:ne cãpeſtria cũ Loth ⁊ amena hoꝛtoꝝ dili
gas:q̃ nõ irrigãt᷑ ð celo vt terra ſcã:ſᷣ ð turbino
ſo flumine Joꝛdano:poſtqᷓ; dulces aq̃s maris
moꝛtui ↄmixtiõe mutauit.Cepiſſe multoꝝ eſt:
ad culmẽ ꝑueniſſe paucoꝝ. Qui in ſtadio cur⸗
rũt:oẽs qͥdẽ currũt:ſᷣ vnus accipit coꝛonã. At
ecõtra ð nobᷣ ðꝛ.Sic currite vt apꝛehendatis.
Nõ ẽ inuidꝰ Agonitheta nr̃:nec alteri palmã:
alteri ꝑat igminiã. Oms athletas ſuos deſide
rat coꝛonare. Gaudet aia mea:⁊ magnitudine
leticie:reʒ meroꝛis patioꝛ. Ruth in lachꝛymis
Jba ꝓrũpãt Zacheus pſᷣlicanus ad vnius ho
re ↄuerſatõeʒ hoſpitẽ hr̃e meruit Saluatoꝛem
QMartha ⁊ Maria ↄuiuio pᷣꝑato dñm ſuſce⸗
pere. Meretrix lauat fletibꝰ pedes:⁊ vnguen
tis bonoꝝ opexꝝ dñici coꝛꝑis dedicat ſepultu⸗
rꝗ. Symõ lepꝛoſus iuitat magim cũ diſcipulis
⁊nõ ↄtẽnit᷑.Abꝛahe ðꝛ.Egredere de terra tua
⁊ de cognatiõe tua:⁊ ð domo pr̃is tui:⁊ vade
in terrã: quam mõſtrauero tibi. Relinqͥt Chal

deã:relinqͥt Meſopotamiã: q̃rit qð neſcit:ne

pꝓdat qð inuenerat.HNõ em̃ arbitratus ẽ ſimłſe

bhr̃e poſſe:⁊ patriã:⁊ dñm. Sʒ iã tunc illud ꝓ⸗
phete Bauid oꝑeↄplebat aduena ego ſuʒ apð
te:⁊ ꝑegrinus ſicẽ oẽs pr̃es mei.ebꝛeus.i.pe⸗
rotes atq; trãſitoꝛ:dum nõ eſt in pñti vᷣtute cõ
tentus:pᷣ pᷣteritoꝝ obliuiſcens:in futuꝝ ſe extẽ
dit: ⁊ ſcit illud. IJbunt de vtute in vtutem. my⸗
ſticum ſoꝛtitus eſt nomen: ⁊ viã tibi aꝑuit quõ

non queras ea que tua ſunt: ſed que aliena:⁊

Loc

ſos putes
nerost.
Aftismei
hestecuh
gegerman
tode ugo
funilinrno
ctodeponi
noͤpotut
hol n:
eocpimenn
nipriad ecl
houes aiug⸗
Niſſiny
diuſamur
Nilgcreoct
beecogtar
ceciiniͤn
li ſenſis
ſnſgel⸗ N⸗
none Zur
ſeeb Des
OKoreded
Wap
mittetes
fütramen

lia udici

ligioqeie
fülocox
inopiã ſul
tla requnea
narqterec
fes ⁊ plia
dis oſſel
usſuasat
es auaritiq
echeliqho
Diuite Pon
erqnödale
fondeiötn
lgetn xtde

Ponditos.

ovoſetus

Ttorabo

beci hoihe
cescodich⸗
ligetbremns

uetane
Potuirryt

mnodotvir⸗

lis vel nin
liolmnpechii
fnhitenot
bitnoͤgo
ſogenore⸗

2
=☛ =
=

—
—
—
—
—
—
S
—
SS=
—
= =
=ꝛ
S==

Lariheuſhi
twäcifint
ipcke enr
mtidin

—
—
S
S⸗
=

enalifNunne
i Mtienns
1Coenuurrc-
2 QAunſmoer
Barchtcami
uentmehmnn
lientriun,un
tlanirtſc
uimgniudne

Cpnbchrnme

Cnusadyniusne
uit Seluatgnn
atodinli⸗
edes: in
declen hhir

Tractatus VIII

illos putes parẽtes:p r̃es:atq; affines:ſeu cog

natos: qͥ tibi i xpᷣo copulari ſũt. Mr inqͥt mea

⁊ frẽs mei hi ſunt: qͥ faciũt voluntatẽ pr̃es mei

Hẽs tecũ pᷣus in carne:nũe in ſpũ: ſociã ð ↄiu⸗
ge germanã :de feia viꝝ: de ſubiecta parẽ:q̃ ſbᷣ

eodẽ iugo a d celeſtia ſił regna feſtiet. cauta rei
familiaris diſpẽſatio:⁊ ad calculos rediẽs:nõ
cito deponit᷑. Joſeph cũ tũica egyptie fugere

nõ potuit.Adoleſcẽs ille:qͥ oꝑtus ſindone ſeq̃⸗

bat᷑ Jhm:qꝛ tẽtꝰ fuerat a miſtris.terrenũ abii
ciẽs oꝑimẽtũ:nudꝰeuaſit.elyas igneo curru

raptꝰad celũ:melioꝛẽ reliqͥt in tertl.elyſeus

boues ⁊ iuga poꝛis opis vtit in vota. Loqᷣt᷑ ſa
pisẽtiſſimꝰ vir: ͥ tagit picẽ inqnabit᷑ ab ea: qua

diu vſamur in rebus ſeculi: aia nr̃a poſſeſſio⸗
nũ:ac reddituũ ꝓcuratõeʒ deuincta ẽ:ð deo li

bere cogitare nõ poſſumꝰ.q̃ em ꝑticipatio iuſti
cie cũ iniqͥᷣtate:aut q̃ ſocietas lucis ad tenebꝛas
Qui ↄſenſus xpᷣi ad Belial:Que pꝑs fideli cuʒ

infideli: Nõ poteſtis inqᷣt dñs deo vᷣuire ⁊ mã⸗
mone.Auꝝ deponere incipiẽtiũ ẽ:nõ ꝑfectoꝝ

feẽ h̊ Thebanꝰ Crates:fecẽ̃ Antiſthenes ſeiꝛßm

offerre deo: ꝓbe xpᷣianoꝝ ẽ:⁊ aplłoꝝ eſt:q̃ duo

cũ vidua pauꝑtatis ſue in gaʒophylatium era

mittẽtes:totũ cẽſum quẽ habuer̃t dño tradide

rũt:⁊ merent᷑ audire:ſedebitis ſuꝑ duodeci ſo
lia iudicãtes duodeci tribꝰ iſrł.Hec ⁊ ipᷣe intel

ligis qͥ aio replicẽ: ⁊ qð ſub alijs vbis te ad ſcõ
rũ locoꝝ inuitẽ hitaculũ abũdãtia tua multoꝝ

inopiã ſuſtẽtauit:vt ⁊ hoꝝ diuitie in tus idigẽ
tiã redundarẽt:feciſti tibi aicos de iniqͥ mãmo⸗
na:q̃ͥ te recipent in e᷑na tabernacła. Laudãda

res ⁊ aplłicoꝝ tẽpoꝝ vtutibꝰ coequãda:qñ vẽ⸗

Ditis poſſeſſionibꝰſuis credẽtes afferebãt pecu

nias ſuas atq; fũdebãt añ pedes aploꝝ:oñndẽ⸗

tes auaritiã eſſe calcãdã: ſᷣ dñs mag qrit aias
credẽtiũ qᷓ; opes. Legimꝰredẽptio aieviri ꝓpe
diuitie. Poſſumꝰqͥdẽ diuitias ꝓpᷣas intellige⸗

re:q̃ nõ ð alieno:nõ de rapis ſunt:iux illð.lho

noꝛa deũ ð tuis iuſtis laboꝛibꝰ:ſᷣ melioꝛ ẽ intel

ligẽtia:vt diuitias ꝓpᷣas cogſcamꝰ theſauros

abſconditos:qͥs nec fur poſſit ſuffodere: nec la

tro violẽtus eriꝑe.Opuſcula meaq̃ nõ ſui me⸗

rito:ſᷣ tua bonitate deſiderare te dic:ad deſcri

bẽdũ hoibꝰtuis dedi:⁊ deſcpᷣta vidi in charta
ceis codicibꝰ:ac frequent᷑ monui:vt ↄferrẽt di

ligẽtiꝰa emẽdarẽt.Ego em̃ tãta volumia p fre
quẽtia ↄmeãtiũ ⁊ ꝑegrinoꝝ turb relegere non
ppotui: ⁊ vt ip¶i pbauere pñtes:lõgo tẽtus incõ
modo:vix diebꝰq̃drageſime qᷣbus ipᷣi ꝓficiſce⸗
bankt᷑ reſpirare cepi. VUñ ſi pagrãmata reppere⸗

ris:vel minus aliq̃ deſcpᷣta ſunt:q̃ ſenſum legẽ

tis impediãt:nõ mihi debes imputare:ſᷣ tuis ?
mimpitie notarioꝝ libꝛarioꝛumq; incurie: qͥ ſcri⸗
buüt:nõ qð inueniũt:ᷣ qð intelligũt.⁊ dum alie
nos erroꝛes emẽdare nitunt᷑.oñdũt ſuos.oꝛ

Epiſtola

Epiſtola LXXXI

Fo. CLXVIII

LXXX

ro Joſephilibꝛos: ⁊ ſctõx Papie ⁊ Nolycar

pi volumia falſus ad te rumoꝛ ꝑtulit a me eſſe

trãſſata:qꝛ nec ocij nec viriũ ẽ tõtas res eadẽ in
alterã linguã exbpᷣmere venuſtate. Oꝛigenis ⁊
ſci Didymi pauca trãſtulimꝰ volẽtes exꝑte no
ſtris oñdere:qͥd greca doctria retineret.Cano
nẽ hebꝛayce vitatis excepto octatheuco:queʒ
nũc in manibꝰhẽo:pueris tuis ⁊ notarijs dedi
deſcribẽdũ. Lxx.interpᷣtũ editõeʒ:⁊ te hr̃enõ
dubito: ⁊ añ ãnos płimos diligẽtiſſime emẽda
tã ſtudioſis tradidi:nouuʒ teſtm greci reddidi
auctoꝛitati. At ei veteꝝ libꝛoꝝ fides ð hebꝛei⸗
volumibus exaĩianda ẽ:ita nouoꝝ greci ſermo
is noꝛmã deſiderat.De ſabbo qð q̃ris: vtruʒ
ieiunãdũ ſit:⁊ ð euchariſtia:an accipiẽda q̃tti⸗
die qð Romane eccłe ⁊ hyſpanie obſeruare ꝓ
hibent᷑. Scpᷣſit qͥdẽ ⁊ Hypolitus vir diſertiſſi
mus:⁊ carpti diũſi auctoꝛes in varijs auctoꝛi⸗
bus edidere:ᷣ ego illud te bꝛeuit᷑ admonẽdum
puto traditões eccłaſticas pᷣſertim q̃ fidei nõ of

ficiãt. ita obſeruãdas vt maioꝛibus tradite ſüt
nec alioꝝ ↄſuetudinem:alioꝝ ↄrio moꝛe ſubũ⸗

ti:atq; vtinã oĩ tꝑe ieiunare poſſemus quod in
actibus apłoꝝ diebus Penthecoſtes:⁊ die do
minico: apim NPaulum ⁊ cum eo credentes fe⸗
ciſſe legimus nec tñ Manichee hereſeos accu
ſandi ſunt:cũ carnalis cibus pᷣferri non debuæę⸗
rit ſpiritali.Euchariſtiã q; abſq; ↄdemnatõeʒ
noſtri ⁊ pungente ↄſcia ſꝑ acciꝑe:⁊ pſalmiſta,ʒ
audire dicentẽ. Guſtate ⁊ videte:qm ſuauis ẽ
dñs. ⁊ cum eo canere.Eructauit coꝛ meũ vᷣbuʒ
bonũ.MNec hec dico:ꝙ dñicis diebus ieiunan⸗
dum putem ⁊ 2textas.lx.diebus ferias auferã
ſᷣͥ vnaq̃q; ꝓuincia abundet in ſenſu ſuo:⁊ pᷣcep
ta maioꝝ leges apoſtolicas arbitreẽ᷑. Duopal
liola ⁊ amphimallum de tuis vſibus vel vten

da: vel ſanctis dãda ſuſcepi. Ego inſignia pau

ꝑtatis ⁊ quotidiani ſymboli ac pnie tibi ⁊ ſoꝛo

ri tue miſi: q̃ttuoꝛ ciliciola apta ꝓpoſito:⁊ vſi⸗

bus veſtris:⁊ codicem.hoc eſt viſionis Eſaie.
valde obſcuriſſimas qᷓs nuper hyſtoꝛica expla
natõe diſſerui q̃ſtiones:vt quotienſcunq; mea
opuſcula videris:totiẽs amici dulciſſimi recoꝛ

datus:nauigatõneʒ quã parumper diſtuleras
pares.Et qꝛ nõ eſt in hoie via eius: ⁊ a domio
greſſus hoiĩis dirigunt᷑ ſi foꝛte quod ꝓcul abſit
aliqͥd fuerit impedimẽto:q̃ſo vt quos charitas

iungit: terraꝝ longitudo nõ ſeꝑet: ⁊ abñtẽ Lu
ciniũ nr̃jm ſꝑ pñtẽ litterarum viciſſitudine ſen⸗

tiamus.

Ald arcellam ſcribit ⁊ ſecularium occu⸗
pationuʒ eſtus ⁊ humane mutabilitatis vices
deſcribens:ad ſecedendum ex vꝛbe ⁊ relinquẽ

dum ſeculum exhoꝛtatur: Bethleem ⁊ locum

oꝛtus dominici magnis pᷣconijs efferens.

Mbeꝛoſius quo

a chartas:ſumptꝰ:notarios miſtrãte:
tã innũerabiles libros vere Adamã

tius: ⁊ ñ Chalcẽterus: explicauit in dã epła
quã ad eũdẽ ð Athenis ſcbᷣſerat: refert: nunqᷓ;

ſecibũ Oꝛigene pñte.ſine lectõe ſumpſiſſe.nü⸗
h veniſſe ſomnũ:niſi vnꝰ e fribus ſacris lris p

ſonaret:h̊ diebꝰegiſſe: vł noctibꝰ vt ⁊ lectio oꝛõ
nsẽẽ ſuſcipet: ⁊ oꝛõ lectõeʒ. Quid nos vẽtris aia
lia: talia vnqᷓ; fecimꝰ:qͥs ſi vel ſcᷣa hoꝛa legen
tes inuenerit oſcitamꝰ:manu faciẽ defricãtes:

ptinemus ſtõachũ:⁊ q̃ſi poſt multũ laboꝛeʒ la⸗
bimur: ⁊ mũdialibus rurſum negocijs occupa
mur.pᷣtermitto pꝛãdia qͥbus mẽs onerata pᷣmi

tur. pudet dicere frequẽtiã ſalutãdi:qꝛ aut ipſi
q̃tidie ad alios ꝑgimꝰ:aut ad nos veniẽtes ce⸗
teros expectamꝰ. Seinceps itur ad vba. vᷣmo
terit᷑.lacerant᷑ abñtes: vita aliena deſcribit᷑: ⁊
moꝛdẽtes inuicẽↄſumimur ab inuicẽ. Tal nos
cibus occupat:a dimittit.Cũ vo amici receſſe
rint:rõcinia ſuputamꝰ. Nũc ira ꝑpſonã leonis
nob inducit: nũc cura ſuꝑflua in ãnos płlimos
duratura pᷣcogitat: nec recoꝛdamur euangelij
Dicæẽtis: ſtulte hac nocte auferẽt aiaʒ tuã a te:q̃
Iat pᷣꝑaſti:cuius erũt: Aeſtes nõ ad vſus tm:b
ad delitias ↄqͥrunt᷑. Abicũq; ↄpẽdiũ ẽ: velo⸗
cioꝛ pes:citus ſᷣmo:auris attẽtioꝛ.Si dãnũ vt
ſepe in re familiari accidere ſolet:fuerit nücia⸗
ũ:vultus meroꝛe depmit᷑:letamur ad nũmũ a

miſſo obolo ↄtriſtamur. vñ cũ in vno hoie aio

rũ:t diũüᷣſa ſit facies: ꝓpha dñm depᷣcat᷑ dicẽs
Dñe in citate tua imaginẽ eoꝝ diſſipa. Cũ em
ad imaginẽ ⁊ ſilitudinẽ dei ↄditi ſumus:ex vi⸗
tio nr̃o ꝑſonas nob płimas ſuꝑpinducimus.Et
quõ in theatralibꝰſcenis vnus atq; idẽ hyſtrio
nũc erculẽ robuſtꝰoñdit:nũc molłin venerẽ
frãgit᷑:nũc tremulꝰ imbecillẽ:ita ⁊ nos:qͥ ſi de
mũdo nõ eſſemꝰ odiremur a mũdo:tot hẽmus
pꝑſonaꝝ ſilitudines:qͥt pctã. Quapꝛopt᷑:qꝛ mł⸗
ta iã vite ſpacia trãſiuimus fluctuãdo:⁊ nauis

n a nũc ꝓcellaꝝ ↄcuſſa turbie:nũc ſcopuloꝛuʒ

illuſionibus ꝑfoꝛata ẽ:qᷓ; pᷣmuʒ lʒ q̃dã poꝛtx ſe⸗

creta q̃ſi ruris iutremꝰ. En tibi cibarios panes

⁊ holus nr̃is manibꝰirrigatũ:⁊ lac delitie ruſti
cane viles qͥdẽ:ſᷣ innocẽtes cibos pᷣbent:ita vi
uẽtes.nõ ab oꝛõne ſomnus:nec ſaturitas a lec⸗
tione reuocabit. Si eſtus ẽ:ſecretũ arboꝛis vm
bꝛa pᷣbebit. Si autũnus:ipᷣa aeris tẽꝑies ⁊ ſtra
ta ſuꝑ folia:locũ qͥetl oñdit. Vere ager floꝛibꝰ
depingit᷑: ⁊ int᷑ q̃rulas aues pſalmi dulciꝰ cãta
bũt᷑. Si frigfuerit ⁊ bꝛumałnix:ligna nõ emã
⁊ calidiꝰvigilabo:vł doꝛmiã. Certe qð ſciã:vi
liꝰnõ algebo.lhẽat ſibi roma ſuos tumultare⸗
na ſeuiat:circꝰinſaniat theatra luxuriẽt.Et qꝛ
de nr̃is dicẽdũ:qͥtidie mronaxꝝ turba viſitet᷑ ſe

natus.Nob adherere dño bonũ eſt:ponere in
dño deo ſpeʒ nr̃aʒ:vt cũ pauꝑtatẽ iſtã celoꝝ re
gna mutauerit:erũpamꝰin vocẽ.Quid em mi
hi ẽ in celo:⁊ a te qͥd volui ſuꝑ terrã: ꝙ.ſ.cũ tã
ta repiamꝰ in celo:ꝑua ⁊ caduca q̃ſiſſe nos do⸗

leamꝰin terra. Aelle veꝝ vt ad villã ⁊ ad ⅓⅝

rie diüſoꝛiũ veniamꝰ( lꝰ ei laudat vnuſqͥſq;

qʒð poſſidet) q̊ͥ mõe:q̃ voce:tibi ſpelũcã Sai⸗

uatoꝛis exponã: ⁊ illð pᷣſepe in qͥ infaãtulus va⸗
gijt:ſilẽtio magis:qᷓ; ifrmo vᷣmõe honoꝛãdũ ẽ.

Abi ſunt lete poꝛticꝰ⸗ vbi aurata laqaria: vbi
domꝰ miſeroꝝ penis ⁊ dãnatoꝝ laboꝛe veſtite
vbi iſtar palatũ pᷣuatoꝝ extructe baſilice:vt vi

le coꝛpuſculũ hois pᷣcioſiꝰ inãbulet:⁊ q̃ſi mũdo
q̃cqᷓ; poſſit eſſe oꝛnatiꝰ tecta ſua mag velit aſpi

cere q; celũ. Bethleeʒ ecce in h ꝑuo terre foꝛa⸗
mine celoꝝ ↄditoꝛ natꝰ ẽ:h̊ iuolutꝰpãnis:h̊ vi⸗

ſus a paſtoꝛibꝰ:h̊ mõſtrat᷑ ab ſtella.h̊ adoꝛat᷑
a magis: ⁊ puto ſanctioꝛ locꝰ ẽ rupe tarpeia:q̃
de celo ſepiꝰfulmiata oñdit᷑ deo diſplicere.Eſt
qdẽ ibi ſcã eccła: ſunt trophea aplłoꝝ ⁊ martiꝝ
Eſt xpᷣi va ↄfeſſio:⁊ aplłloꝝ pᷣdicata fides:⁊ gẽ
tilitate calcata in ſbᷣlime qttidie erigit̃᷑ vocabu⸗

lũ xp̃ianũ:ſ᷑ ãbitio:potẽtia:magnitudo vꝛbᷣ vi

dere ⁊ videri:ſalutari ⁊ ſalutare:laudare ⁊ de
trahere:vł audire vel ꝓloqͥ: ⁊ tãtã hoim freq̃̊n
tiã videre a ꝓpoſito mõachoꝝ:⁊ a qᷣete aliena
ſunt.Aut eĩ videmꝰad nos veniẽtes ⁊ ſilẽtiũ ꝑ
dimꝰ:aut ſi nõ videmꝰ ſuꝑbie arguimur.Int⸗

dũ vt viſitãtibꝰreddamꝰvicẽ:ad ſuꝑbas foꝛes

ꝑgimꝰ.int᷑ linguas rodẽtiũ miſtroꝝ poſtes in⸗
gredimur deauratos. In xpᷣi ᷓ villa: vt ſupꝛa
diximꝰtuta ruſticitas ẽ᷑:ex pſalmos ſilẽtiũ ẽ:qͥ
cũq; te vteris:aratoꝛ ſtiuã retinẽs alla decãtat
Sudãs meſſoꝛ pſalmis ſe aduocat:⁊ cur ua fal
ce attõdẽs vites vinitoꝛ.aliqͥd dauiticũ canit.
Hec ſunt in hac ꝓuicia carmina. lhe vt vulgo
ðꝛ amatoꝛie cautiones ;—
Nti liero.Ad Exuꝑantiũ exhoꝛtatoꝛiavt
abiecta militia ſeculi ac ſpꝛeto ↄnubio deo mi⸗
litet. Epiſtola. LXXXIHI

Iter omiĩia que
mihi ſcti fris tui Quitiliani amicitie
p̃ᷣſtiterũt: ̊ vmaximũ ẽ: ꝙ te mihi

itũ coꝛꝑe mẽte ſociar̃t. Quis ei nõ diligat eũ:

q̃ ſ paludamẽto ⁊ habitu militari agat opa ꝓ
phetaꝑ:⁊ exterioꝛẽ hoĩeʒ alið ꝓmittẽtẽ vincat
interioꝛi hoie qͥ foꝛmatꝰẽ ad imaginẽ creatoꝛis
Vñ ⁊ poꝛ ad officiũ ꝓuoco lr̃aꝝ: ⁊ pᷣcoꝛ vt mi⸗
hi occaſionẽ tribuas ſepiꝰreſcribẽdi.qͥ de ceto

ſcribã audaciꝰ. illud at pꝛudẽtie tue bꝛeuit᷑ ſig⸗
nificaſſe ſufficiat: vt memieris apłice ſnie.iun⸗
ctus es vxoꝛi:ne q̃ras ſolutiõeʒ:ſolutꝰ es ne ã⸗
ras vxoꝛẽ.i.alligatõeʒ:q̃ ſolutiõi ↄria eſt.Qui
igit᷑ Puit officio ↄiugali: vinctꝰẽ.qͥ vinctꝰẽ ſᷣu

Cod

ſtAitſ

ſbertnten

nodiin
nolidutun
etgl necin
fipönimnta
felni Anu
uigelo.
ſuörtſen
heeſore
borpruuitat
volaneglas
hect dio:
Giccicod
ſacculi: vs
hintpoſeſi
darepaupil
aut diues :
lenuio:rndᷣ
peivolitate
upioꝛfuit⸗
laſneuigeli
ingeohſl
göhaduid
lkaiäd⸗
gelcath
oecurapr
Vinolet,
ſeoͤfe Qun

pulſauiam

habebishea
A Pre
lopciaãtẽ
ptüſeculi
ſeaſeallir
unn fin
d ſe
ſpuitokacns,
itogiopun
fariganun
zcuqg volne
giüt vetisin
peagialnng
atiinoron
rüchdeſcht
cadetin di⸗
7gnanteas
gut greype
nböſuisin
lop liber
indletato⸗
mitanbo
daffuelen

enziffillun⸗
fmöehennici⸗
mnleen
uoelhure
mngebeſtgennt

ninlcrtiſriin
lumgg ii

einögronei⸗
biwhlzimß,
eſtini
binnunt
ii dadihlet
hapnm
Pödnklud
nicieengi wehe
emagnicorb
lunarerlulmett
: itihoinfin
hor:raceeie
eniats ſii
gbengum
irad aghzsfte
ünitrorpotesn
töis ilnſn
iglänosſtaiel
ineinisal uiier
Moaetaruuſd

—

ilauimni nl.

mnu henwug⸗

müecbouacint
oynudio deone
. .
nace
Auitliminn
griniigtni
ioeindlint
ütaiggnn

7

Tractatus VIII

eſt. Quiãt ſolutus ẽ:liber ẽ.cũ Eai gaudeas
libertate ⁊ alið agas:alið repꝛomittas:ac ꝓpe

modũ in σνπú1titutus ſis: non debes ad
tollẽdã tunicã tecta deſcẽdẽ: nec reſpicere poſt

tergũ:nec aratri ſeł arrepti ſtiuã dimittẽ: ſi ſie
ri põt:imitari Joſeph:⁊ egyptie dñe palliũ de
relinq̃: vt nudꝰſeq̃ris dũm Saluatoꝛẽ:qͥ diẽ in
euãgelio. Niſi qͥs dimiſerit oĩa ⁊ tulerit crucezʒ
ſuã:⁊ ſecutꝰme fuerit:nõ põt meeẽ diſcipulus
Pꝛoijce ſarcinã ſeculi:ne q̃ras diuitias q̃ came

lox pꝛauitatibꝰↄꝑant᷑. Nudꝰ ⁊ leuis ad celum

vola:ne alas vᷣtutũ tuaꝝ auri depᷣmãt põdera
lhec ãt dico:nõ qͥ te auaꝝ didiceri:b ſubintelli⸗
gã iccirco adhuc te militie oꝑaʒ dare:vt ipleas
facculũ: quẽ euacuare dñs pᷣcepit.Si igitur qᷣ
hñt poſſeſſiones ⁊ diuitias:iubẽt᷑ oia vẽdereꝰ
dare pauꝑibꝰ⁊ fic ſeqͥ Saluatoꝛẽ:dignatio tua

aut diues ẽ: ⁊ dʒ facẽ: qð pᷣceptuʒ ẽ:aut adhuc

tenuis: ⁊ ñ dʒ qrere:qð erogatura ẽ.Certe xpᷣs

ꝓ ai volũtate oĩa in acceptũ refert.Nẽo aplus

paupꝑioꝛ fuit: ⁊ nẽo tm ꝓ dño dereliqt. Nidua
llla in euãgelio pauꝑcula: qᷓ duo minuta miſit

—s

in gazophylatiũ:cũctis pᷣfert᷑ diuitibꝰ:ꝗꝛ totũ

qð habuit: dedit.⁊ tu igit᷑ erogãda nõ qras:v

qſita iã tribue: vt foꝛtiſſimũ tyrũculũ ſuũ Xps

agſcat. vt lettibi ð lõgiſſima regione venienti
occurrat pr.vt ſtolã tribuat: vt donet ãnulum

„

yt imolet ꝓ te vituluũ ſaginatũ: vt expeditũ cũ
ſcõ frẽ Quitiliano ad nos cito faciat nauigare

pulſaui amicitiaꝝ foꝛes:ſi aꝑueris:nos crebꝛo

habebis hoſpites. .
Ald Pꝛeſidiũ dyaconũ de rõne cerei paſcha
lis ꝑcũctãtẽ ſcribit:⁊ ſolutõe dimiſſa ad ↄtem⸗
ptũ ſeculi ⁊ heremiticã vitã hoꝛtat᷑: ſollicitudi

nes ſeculi ⁊ detractoꝝ deſcribẽs calũnias:acðᷣ
naturl rũdã feraꝝ ediſſerẽs. Epła. LXXXIII

Jgeronimus pre
h ſidio fri ſalutẽ. NMulla res vetꝰ inqᷣt
comicꝰ: tã facil ẽ:qᷣn difficil fiat: quã
inuitꝰfacias.Qð ſi ille rẽ facilẽ difficult᷑ fieri in
uito aĩio putauit:qͥd me facẽ poſſe eſtimas in re

—

maxia: v nulliꝰ vnqᷓ; edita eloquẽtia: Nã his

qcũq; voluerit ð laudibꝰcerei oicẽ:pleniſq; vt

5 ℳ .

aiũt vẽtis ingenij ſui intẽdere vela:⁊ q̃ſi qdam
pelagi alta penetrãtes:vicina abſ. condẽ littoꝛa
ſtati in oꝛõnis foꝛibꝰrenidet clamoꝛ foꝝ:pꝛato⸗
rũq; deſcptio:⁊ imodũ ſonãt:ᷣ aure mollit᷑ vba
cadẽtia:dũ deſcribũt᷑ apes ꝙ ſine coitu gñant
⁊ gñant: qð ſole a cõcubitu libere natos oꝛele⸗

gũt arte ↄponũt:⁊ q̃dã rõne vitali: aias apicuk
nõ ð ſuis inſerũt. MPꝛer᷑ea Virgilij tot Geoꝛgi

coꝝ liber ꝓfert᷑ in mediũ. Rex aduolãs agmẽ
induẽ:tãtoq; ſtrepitu diuſa narrant᷑ munia:vt
militaribꝰcaſtris inteſſe te credas.Sʒ cũ h au⸗
dier ſiue leger laudabᷣ oꝛatoꝛis eloquẽtiã ⁊ vt

XXXIII

bꝛeuit᷑ ſignẽ: puta te Quitiliani ↄtrouſiã recoꝛ

dari in qᷓ pauꝑ cauſat᷑:dolẽs ob iteritũ apũ:flo

res ab ipotẽtiſſimo diuite venẽatos. Eſto h io
cũda ſint:⁊ aurẽ ↄpoſito pede mulccãt: qͥd ad⸗
dico: Nũqͥd ad eccłe ſacr̃a⸗Nũqͥd ad tpᷣus pa⸗
ſche:cũ agnꝰ occidit᷑:Cũ accictis lũbis carnes
cũ oſſibꝰdeuoꝛãt᷑:Cũ tacẽte epᷣo:⁊ pbr̃is i ple⸗

beiũ qͥdãmõ cultũ:redactis leuita loqui᷑: So

cetq; qð pene nõ didiẽ:⁊ feſtiſſimo pᷣdicãs tꝑe
toto dehic aãno iuſtitiã vocis eiꝰ indicit᷑. vides
ne qᷓ; grãdia ſint: Intellig te difficilia poſtula
re: In eodẽ qpe momẽto: ⁊ pᷣdicãda oↄſcribẽ:
⁊ cur ita pᷣdicta ſint docere:oĩm difficilimũ eſt.
Nã illð qð pene me pᷣterijt: diuis magis qᷓ; hu
manis vocibꝰdiſſerendũ ẽ:lege Pẽtateucum.
inſtr̃m vetꝰ ꝑcurre. Nuſqᷓ; in dei ſacrificijs met
la:nuſqᷓ; cere viſum:ſ lucernaꝝ lumina:⁊ oleo
fotos videbᷣ igniculos. Quid cauſer de veteri
teſtõ: Nouos ꝑcurre libꝛos:hi vt opinoꝛ:ſunt
euãgelia q̃tuoꝛ:aplłoꝝ actꝰ.eplłe Joãnis:Apo
calypſis. Nihil pᷣter iſta:nũqd alicubi cereus⸗
Noõne in fine euãgelij detonatis int᷑ ſeptẽ cãde
labꝛa: lucernas aureas ſpõſus reuelat᷑ in ceł
Ad h̊ rũdeb: ⁊ ego a te iccirco fieri poſtulaui:

qꝛ ſciui eſſe difficile: qd petebã. Bꝛeuit᷑ oĩs ſol⸗

uit᷑ q̃ſtio:⁊ par pari refert᷑ ſnia.⁊ ego meiccir⸗
co facẽ debẽ nõ putabo:qꝛ rẽ difficilimã poſtu⸗
laſti:attñ ne cauſando differã:ſi coꝛã ꝑit᷑ fueri⸗
mus.audies vniũſa q̃ ſentiã: vt ſiqͥd foꝛte neſci
mus:in tua aure moꝛiat᷑. Mã qͥ ſcribit:multos

ſumit iudices:aliꝰin alteriꝰliuet ac craſſat᷑ inge

niũ:ille ſi vnꝰ ᷣmo defuerit:q̃ſi claudã oꝛatiun
culã diffugiet. Aliꝰ ſi paululum ſe eloquẽtis co
thurnꝰextulerit:nõ pbr̃m latrabit eſſe: ſ rheto
rẽ. Itaq; ſi vis te mihi ̊ obligari mũere:placẽ
tinas delitias deſere:ſectare Abꝛahe hitũ: reli
que natale ſolũ ſpꝛetiſq; vꝛbibꝰ ad debta ſece⸗
de: vt poſſis oꝛare cũ Ro:erit qdeʒ durus⸗⁊
mucidus:⁊ hoꝛdeacefoꝛte panis:ſᷣ delicatum
militẽ rex nõ amat Hierłm. Que ſimila: mel⸗
la:oleũ mãducauit:foꝛnicatiõis arguit᷑:non ꝙ
mali ſint cibi:qͥs pr̃na indulget clementia:K
mollis p̃liatoꝛ ad pᷣmã ſtatiʒ aciẽ ↄcidat:⁊ poſt
vmbꝛã ſolẽ ferre nequeãt:poſt ſudariũ galeam
oneri potiꝰ reputet:q̃ tutamini:qꝙ ſi exire cupiẽ
ti mẽ obſiſtit in limine:loqre ei vbis dñi.mater
mea frẽs mei hi ſunt: qͥ faciũt volũtatẽ patrj
mei:qͥ in cełẽ. Si vnacule:cũ bus nutritꝰ es:
flere. ⁊ pr̃ni ruris mẽoꝛia:ipᷣiꝰq; domꝰ ãguli:⁊
ſecreta retinere te cepit: in bꝰ infans volutat⸗
es:luſiſti puer:adoleſcẽtulꝰ laſ. ciuiſti:recoꝛda⸗

reomẽs q nüc accole heremi ſunt celeſtes illos

choꝛos: p eoſdẽ erupiſſe tramites: ijſdẽ iſtitiſſe
veſtigijs: ⁊ vt lõgã oꝛonẽ ↄpendio bꝛeuiẽ: epla
q̃pe libꝝ redolẽ nõ dʒ aut ꝑua: aut magna ſũt
q̃tibi deferẽda ſuademꝰ. ſi ꝑua nõ ficllc pu⸗

tes pua otẽnere.ſi magna maioꝛa magis pᷣmia

pᷣpant᷑.Sᷣ dicis. Nolo pᷣus prnũ rus vẽdẽ: ⁊ exi
guis ſumptibꝰↄgregat:ſiue viaticũ vie ſterne
re:ſiue in paupeꝝ vſus me alimoniaʒ pᷣpare. ⁊

h; euãgelicã audi ſniaʒ.Si vis pfectꝰ eſſe vade
vẽdeoia q̃ hẽs:⁊ da pauꝑibꝰ:⁊ veniſ. ere me.
PVlures iam ãni ſunt qͥ cepiſti Pᷣuire deo:mens
xpm ſequẽs nõ diu ſeculi ſuſtiet onꝰ nec ſe pati
tur iſtmũdi vincuł alligari:q̃n potiꝰẽ timẽdũ

ne dũ occaſio diſtribuẽdi primonij pᷣtẽdit᷑: dũ

nõ vis rẽ maioꝛis pᷣcij mioꝛis vẽdẽ:ſit ipedim

tũ in ꝓpoſito tuo.DHecẽ aliqd ẽptũ ẽ nümulis:
vł vnũ libent accipis:dũ me ad pᷣliũ feſtinantẽ
nulle pᷣpediãt moꝛe.MMaccheꝰſedẽs ad telone

um audit. ſeqre me.nũqͥd pᷣus rõcinia ſuputa⸗ b
uit:⁊ reüſus domũ ſuoꝝ paſſus eſt lachꝛymas

pᷣdioꝛũq; actiõe licita:neq̃qᷓ; potuit dñiſ eqͥ ve⸗
ſtigia niſi mũdi ſe pᷣus onere liberaret⸗ Ille di⸗
ſcipulus qͥ renũciare parẽtibꝰ añ cupiebat:vo⸗
ce Saluatoꝛis arguit᷑. Et certe multũ ẽ int᷑ eũ:
cui bꝛeuis ad domũ recurſus ſtati vẽturi:repᷣ⸗
hẽdit᷑ ⁊ te:qͥ tãto iã tꝑe aut nõ vẽdis tua:qð ci

to potes facẽ:aut nõ facile ↄtẽnis:ſᷣ vides mul
ta tibi ivedimẽto eſſene facias.Cũ h leger?: ad
aſylũ Romuli fugiẽs:⁊ comedie ↄſcẽdẽs arã:
vbere dñi ſeuiẽtis eludis eccłiaʒ. Totũ deſerẽ
nõ poſſum. Vereoꝛ ne icurrã ſ- acrilegiũ:ſi alta⸗

ria derelinqᷓ;. Euge mepl⸗ ð te exacturꝰſum ſi

dd vitã mõachi clerici aliqͥd dignitatis accedit

ſi in apłico ſtãs oꝛdine:qͥtidie Ep̃i coꝛpus pia
plebi famulatõne diſtribuis. Sʒ ↄſidera obſe⸗

cro:ſatis eſſe difficile locũ Stephani iplere: vl
Mauli:in ãgelico ſtare miſterio:⁊ Plos ſubia⸗

centes candẽti deſuꝑ veſte deſpicere. Pꝛecio⸗
ſum e margaritũ:vᷣ cito frãgit᷑:fractũq; nõ põt
inſtaurari. Nauis qᷓ;uis ſit rudis:⁊ ſolidis con

fſixa clauis tumẽtes fluctus tabulata nõ ſentiãt
cito tñ ſi ꝑpiculoſe nauigat:ꝑfoꝛat᷑: ⁊ licʒ plenis

vetis lucroſiꝰad optata ꝑueniat: iñ magi ſecu⸗
re ſunt aqᷓ rãqlle: ⁊ vt aptius loq̃r:plus te qui
dem dicis hr̃e mercedis:ſi in media vꝛbe conſi
ſtẽs:mõachoꝝ vitã victites.hec ſunt vera que
Dicis:ſᷣ nõ tã facile explent ope:qᷓ; dicto. At ei

retera pᷣtermittã que nos ab auſterioꝛi vita re⸗

trahũt:illud inferã:ad cuius ↄꝑatõeʒ:etiam q̃

diſſimulauerim:imo timuerim dicẽ:intelliges

Alius barbã cedit eq̃liter: ⁊ hylaritatẽ frontis
nitenti deſuꝑ coma ꝓtegit. Tu ſi paululum vt
nos ſolemus facere ruſticani capillum vſq; ad

culẽ ꝑſeqris:riſum p̃beb oĩbus.Qð ſi pulla fu
erit tunica etiã p̃ᷣtereuntiũ digitis denotaberis

aue inq;: vt nõ ſtricte ſint calige:ne crura nõ

cadeãt. niſi foꝛmoſus fueris: ſcus eſſe nõ pote⸗
ris. Aliqᷣs inuitat de optimatibus ad pꝛaudiũ
oes votiuis ꝑgũt ferijs:certe aut eundũ tibi ẽ:
aut negandu. Siieris:aut eiſdẽ cibis veſceris

aut alijs. Si alis ↄuiuaxꝝ offendent᷑ oculi. Si

ijſdẽ: pit abſtinẽtia.ꝙ ſi ire volueris. tũcmiler
in pꝛadio comederis.Ad ſingulas q̃ſq; phya⸗
las ⁊ delibuta melł vina potaberis.Alliꝰin tuũ

vultũ cauillabit᷑ ille inceſſum ridebit:h̊ hitũ:⁊
nõne hẽ inqᷣent fili⸗

imitatoꝛes foꝛſitã iudeo
fabꝛi: Nõne frẽs eius ⁊ ſoꝛoꝛes apud nos ſunt
Ego illũ memini añ tot ferme annos:illð feciſ⸗
ſe turpe:dixiſſe turpius:alius furẽ clamabit ⁊
mechũ.ſeq; ſceleris finget fuiſſe ꝑticipeʒ. Oia
ꝑpiter pꝛãdia ↄſonabũt:⁊ in te emulentiũ ↄuiui
um diſſoluet᷑. Quod ſi ſuillis abſtinuer carni⸗
bus:⁊ nõ crebꝛo balneas frequẽtaueris:tũcve
reꝑ omnes columnas Manichei titulus aſcri
et᷑. Si volucꝝ eduliũ refutaueris: ⁊ tenellas

columbas: craſſoſq; turtures expetenti guttu⸗
ri durioꝛ dñs denegaueris:ſacrilegij crimẽ affi

get. Satimq; aient:hi ſunt qui creatoꝛem mũ⸗

di ↄtemnunt:in vſus noſtros facta ſunt omia.

Audiui dño teſte nõ mẽtioꝛ: quẽdam in ſuam
gulam diſertum: cum me rumoꝛe cognouiſſet:
eſculentioꝛibus cibis abſtinere:dicere.nunqͥd
poꝛcellus ideo factus eſt:vt togatus in ſenatu
ſniaʒ dicereteq videlicet ne ſtulticie 2demna⸗
ret:qui putaret ea que ſunt in hoim vſus crea⸗
ta non ſumere. ec ⁊ iſtiuſmodi cum vitam in

vsxbibus laceret bonã:qͥd facies frat᷑ in medio⸗

aut vitijs:aut anathẽati colla ſubmittes.i.aut

ſectaberis q̃ ſunt aduerſa ↄtinentie:aut ſi face⸗

re nolueris: ipᷣe danaberis:pᷣtermitto crebꝛas

ſalutationes:obſequia matronaꝝ:variaſq; ille

cebꝛas:quibus etiam rigidiſſimi emolliunt᷑ ai.

⁊ ſireneo cantu ad naufragla ptrahunt᷑ ꝙ ad

ſpecioſas q̃ſq; foꝛmas oculus fepe inuitus ab⸗

ſtrahit. ꝙ aures obſcena dicta feriunt: nuncil⸗

lud affirmo: ꝙ etiã ſi iſta nõ eſſent: ad ↄpꝑatõeʒ

tñ ingẽtis boni:minoꝛa diſerere debueras.?æld

de ꝙ dyaconus es:⁊ abſceſſum tuum eccłe dã⸗
na non ſentiẽt.elyas vixit in heremo: Hely⸗
ſeü ꝓph̊aꝝ ſecutus eſt choꝛus. Pꝛecurſoꝛ dñi
Joãanes nutritus in ſolitudine:ad h̊ tm̃ deſcen
dit ad Joꝛdanis ripas:vt płos argueret ↄflu⸗

entes ⁊ phariſeos intelligeret clericos iuteoꝝ

⁊ gnatões viꝑeas denotaret. Nup egypti de⸗
ſerta vidiſti. Intuitus es angelicam familiam
Quãti ibi floꝛes ſunt⸗: qᷓ; ſpiritalibus gemmis
pꝛata vernãtia: Nidiſti ſerta qͥbꝰ dñs coꝛonat᷑

Ille tibi in pectoꝛe ignis eſtuet. Illa qtidie co⸗

gita:tracta:deſidera: ⁊ q̃ſi quodã carcẽ detẽt⸗

exclama heu me: qꝛ ꝑegrinatio mea ꝓlõgataẽ
Et in ꝑpadiſum mẽte ↄſcendẽs:totiens in terra

nõ eris:quotiens terram deſpexeris. Eadẽno
bhis certe:cu his qͥ habitant ꝑ deſerta:ↄditio ẽ.
ijſdẽ infirmitatibus vel virtutibus ſubiacemꝰ
Site aq potus vexat.qᷓti nobilioꝛes:nõ dicaʒ

vina neſciunt:⁊ carniũ ignoꝛant cibos:ſ infu⸗

Cac

otßleguunn
caſollitat:
ppüſiuecbi
miofuturach

Hioid edt
mepatiden

gtimnonoer

Teot ſochiqj

poenstale⸗

rtoſun
norisdueſ
ſienonet
aciuraſun
ſtias: ſifor
dolereſtoma
e vltelano⸗

Rlſchturadee
usftieene
osrit
ſohnaciſon
verlus Dan
in oſiſtoio
rigch min
loqdeft
nisrſorbt
Gratianii/
las: dehicu
ſſtataceje
cioibus oa
indie udich
murſoltmu
N Quätedi
(holoem poe
falaisfaoutt
Cufzcleindi
diſicle⸗a

misfalb,

bore viaotii
ſeguirſbe
1ineli⸗
venieten⸗
Purcide⸗
ohetetnerer
tnophiin
Pateflogoe
erſunlrer P
hounotuor
ſtcuntiͦs
Nchgercol
manfonns

Riatſcten.

Eeümgfun
meigplcſe

nerdlee nl

1togenuigſere
eſulide dan⸗
inboinisen
nodianmtunt
Mesfatinnedo
Aulubnines en
nenneruutete
eminooch
mm eruige
ſinienoluunti.
orahunt,99
ſpeiniuotl⸗
ürunrnuc⸗
ntad/de;

edebueres.2JG

gtuunercedi
nhaeno b
Proanrſeni
Eadbtndann
bargan
tdencoslin
Hupegnin-
eicanimin
ibn
be diomm
autr
odiantiNi,
oner pohn
oteteinn
ni i
ſan i,
Pusſten
ſonni

chesM.

Tractatus VIII

ſo tm̃ legumine ſi uſtetant⸗ Si balneap te laua⸗
cra ſollicitãt:q;ti pncipes citatũ.ſiue ob culpaʒ
ꝓpᷣã: ſiue ob inuidiã ad iſulas depoꝛtati:ſine pᷣ

mio futuraq; mercede abſq; balneis ꝑſeuerat⸗
Hẽo id neceſſitate pati nõ põt:qð ꝓ deo volũ⸗
tate pati detractat.hẽbis cellulã:q teſ olũ capi
at.imo nõ eris ſolus ãgelica tecũ turba vſabi᷑

Tot ſocij:q̃t ſci.Leges euãgeliũ:fabulabit᷑ te⸗
cũ Jeſus. Replicab apłos:vł ꝓphas .Nũuũqᷣd
poteris talẽ aliũ tuis ſermonibꝰ hre ↄſoꝛtem⸗
Terraſumꝰ⁊ cinis:⁊ ꝑ oĩia momẽta ð nr̃a ſalu

te ſupẽſi:ↄtinuo ĩ puluerẽ diſſoluẽdi:qͥd retra⸗
ctamꝰ facere de neceſſitate vtuteʒ: Certe qñĩ;
moꝛiẽdũ ê: ſtercoꝛibꝰplẽa vitalia.q̃ nos qttidie
nr̃e ↄmonẽt vilitatis:in ſiłeʒ putredinẽ oẽ ſecũ)

tractura ſunt coꝛpꝰ.qᷓ;cito relinꝗmꝰmũdi ãgu⸗

ſtias: ⁊ ſi foꝛte ob ↄtinẽtiã ( qð t raro accidit)
dolere ſtomachũ:eſtuare febꝛibꝰ ceꝑimꝰ:ꝑpe

tue vite ianuã moꝛbũ pu temꝰ plenãq; victoꝛiã
qꝛ ſcᷣtura docẽte cogᷣſcimus:nullũ añ vite hu⸗

ius finẽ:plene bim̃ eẽ dicẽdũ.Quãti in mediis

opibus ⁊ int᷑ inſulas ↄſulatus repẽtina moꝛte
ſubtracti ſunt: Nuꝑ ipatoꝛ AValẽtinianꝰ cũ ad
uerſus Sarmatas qñq; ꝓpt᷑ Illyrij vaſtatõeʒ
in ↄſiſtoꝛio ſeuꝰinfremeret:⁊ totiꝰ gẽt excidiũ
rigidꝰ minaret᷑: ſanguie erũpẽte diſcrepuit.qᷣd
loq̃r de frẽ eiꝰ quẽ q̊ regale faſtigiũ Thracie ig

nis arſoꝛbuit: Necdũ annꝰↄpletꝰẽ:qͥ pᷣncibem

Gratianũ ꝓdẽtẽ exercitu ſuo añ feda captiui⸗

tas: dehĩc miſerabilioꝛ oppꝛeſſit interitꝰ.Et vt
iſta taceã:etiã qͥ cõi fine ꝑierũt:poſt moꝛtẽ pari

cũ oĩbus ↄditõe ſociant᷑.Qð me qͥſqs eoꝝ qᷣdẽ
in die iudicij mimo de mõachisↄꝑabit᷑.Secte
mur ſaltẽ mulierculas:ſexꝰ nos doceat infirmi
oꝛ. Quãte diuitijs ꝑiter ⁊ nobilitate pollentes
(nolo em̃ vocabula dicere ne adulari videar)

relictis facultatibus:pigribuſq; ↄtẽptis:id fa⸗

ctu facile iudicauerũt: qð tu ꝓpᷣo putaſti moꝛe
difficile? Id ð cerei carmie diſce. Illud tibi de
varijs floꝛibꝰ lumẽ exoꝛna.Eſto ⁊ ipᷣe apis del
boꝛe victoꝛiã imitare: Barach tecũ Syſarã ꝑ⸗
ſequat᷑:⁊ liberato iſrł iudicũ carmẽ ingemies:
⁊2 Rp̃i mella ↄponas.Si ſic lãpadẽ pᷣꝑes:ſpõ⸗

ſo veniẽte nõ doꝛmies:ſᷣ cubiculũ regis intrab

Plura cũ dicere vellẽ: ⁊ te mecũ tali exhoꝛtati

one retinere: ſubito nũciatũ ẽ aſellos eſſe ↄdu⸗

ctos.q̃ me Romã vſq; ꝑtraherẽt. Itaq; inui⸗
tus placẽtiã te remitto. elicani cũ ſuos a ſer⸗
pẽte filios occiſos:moꝛtuos inueniũt:lugent:⁊
ſe ⁊ ſua latera ꝑcutiũt ⁊ ſanguie excuſſo ad coꝛ
poꝛa moꝛtuoꝝ:ſic reuiuiſcunt.Aqͥla qñ ſenue⸗
rit ꝗᷓuant᷑ ip̃iꝰpẽne ⁊ oculi:q̃ritq; fontẽ ⁊ erigit
pẽnas: ⁊ colligit in ſe caloꝛẽ:⁊ ſic oculi eiꝰſanã⸗
tur: ⁊ in fontẽ ſe ter mergit:⁊ ita ad iuuẽtutẽ re

dit. Phenix auis ẽ in India: ⁊ ꝑ qͥngẽtos an⸗

nos ð libano iplet ſe aromatibꝰ: ⁊ ſic nidiſicat.

Epla LXX

Et indicat ſacerdoti Heliopolitano mẽſe Fa⸗
menoth aut Farmuth. Implet aram ſacerdos

Fo. CLXXY

IIII

ſarmẽt:⁊ ibi ↄfert henix aromata: ⁊ electrũ
are iponit. Et pᷣmo ſołoꝛtu Phenix qdem mo⸗
uet pẽnas:ſoł vo caloꝛe accẽdit᷑ electrũ ⁊ ſic ex
urunt᷑ aromata:⁊ ipᷣa Ohenix incẽdit᷑. Craſti
no die ð cinere gignit᷑ vmis: ſcðᷣo pẽnas affert
tertio ad ãtiquã redit naturã: ⁊ ſicad ſua loca
reuᷣtit᷑. Anguis qñ ſenuerit ꝑqit aſpectũ.Et ſi
voluerit redire ad iuuẽtutẽ:ieiunat qdraginta
diebꝰ vt laxet᷑ pellis eiꝰ.⁊ ſic ãguſtũ foꝛamẽ in

qrit: vt dũ nitit᷑ exire inde: pellẽ ſenectutis di⸗

mittat. Coluber ad bibẽdũ veniẽs:in a vene⸗
nũ deponit: ne eũ venenũ a ↄcretum occidat.
Nudũ hoieʒ timet:veſtitũ ꝑſequit᷑:caputtamm
ſuũ celat:qũ ꝑcutit᷑: vbi ſcit eſſe moꝛtem ſuam
Serpẽs qͥdem ſi ſeł calamo cutiat᷑:moꝛit᷑:ſin
vo iteꝝ ꝑcutiat᷑:ↄfirmat᷑. DPꝛunali tꝑe infirmi
oꝛ efficit᷑: ⁊ a ſoꝛicibꝰ deuincit᷑. Igit᷑ añ hyeme
circa ſe colligit ſegetes:vt ilł eſcã pbeat. Aipe
p os coitũ faciũt:maſculi moꝛteʒ ↄtẽnũt:bᷣ feia
in ipo coitu: ſiue magna dulcedine exagitata:ſi
ue futuri pᷣſciẽs ꝑiculi dũ abſoꝛbet ſemẽ:caput
maſculi excidit: ⁊ ſic eũ occidit. Sʒ cũ ↄceperit᷑
viſcera illiꝰ ab ip̃is q̊s ↄceꝑit:comedunt᷑: ⁊ ſie
mr̃eʒ occidũt. Foꝛmice q̃ nil poꝛtãt:nõ rapiunt
onera eaꝝ:q̃ poꝛtãt:ſᷣ cũ depoſuerint triticum:
diuidũt ꝗna:timentes:ne ſi fuerit pluuia floꝛe⸗
ſcãt. Aulpes ſi diu eſurit:volutat ſe in puluẽ ⁊

fingit ſe moꝛtuã: volatilia veniũt: ⁊ dũ volũt

illã ↄmedere ↄmedũt᷑. Aulpecula cũ lepoꝛib
ludit: ⁊ ſic illos occidit. Mãther pardo ſilis eſt
⁊c̃ varij coloꝛis ⁊ mitis.Si ſaturat fuerit tri⸗
bus diebꝰ doꝛmit. Poſt tertiũ diem lauat ſe: ⁊

—

clamar: ⁊ ſic odoꝛẽ ſuauẽ emittit: ⁊ ↄuocat oẽs

feras:q̃ odoꝛe ducunt᷑.Et ẽ oibꝰ feris amicꝰ:p
ter dꝛaconẽ ⁊ aſpidẽ.eſtudo marina q ẽ gran
dis vt inſula: dũ emergit de alto: oñdit ſe in ip⸗
ſo mari tanq petrã: nec ſe mouet inde qaduſq;
hoies naues ligẽt:⁊ cuʒ hec ſenſerit trahit ſe in
altũ: cũ eſurierit apꝑit os ⁊ bonũ odoꝛẽ reddit
ad queʒ piſces ceteri colligunt᷑. Perdix aliena
oua calefacit:furatis ſuis. cũ creuerint in ni⸗
do pulli euolãt:⁊ ad parẽtes ſuos redeũt:men
titũ parentẽ omittẽtes. Perdices ſibi inſidiat
⁊ſi afferãt illos ad ſiluã:qͥ eos hñt vocem emit
tũt abſcõſi:⁊ ſic ceteri veniũt: ⁊ rhetibꝰ capiut
pl; pedibꝰ qᷓ; pẽnis fugiut aucupates. Et ſi ad
h fuerint: vt capiant᷑: ſileʒ ſibi coloꝛe lapidẽ q
rũt: ⁊ ibi ſe ſupinos ponunt. Aultur cũ ceperit
oua edere: pᷣmũ de terra Indie Euſtochiũ ſu⸗
mit: ⁊ ẽ tãqᷓ; nux.⁊ intus hʒ alidd qð mouet: 2
ſonũ reddit. ⁊ ſibi aponit ⁊ multos qdẽ facit
fetꝰ:vnꝰ vo remanet. Myrmicoleõ ab añ leo:
retro foꝛmica:ð duabꝰ feris naſcit᷑:e ſca vo ipi

us in bmis ẽ lac mr̃is.i.foꝛmice.nutrit᷑ em mĩ
2B 2

legumine tãqᷓ; foꝛmica:ſub ea ↄditõe quã noſti

pollicitus es:eſſe vẽétuꝝ.
Pti lhieronymi pbri ad Ruffinũ pbrm cu⸗
ius ad oꝛientẽ gtulat᷑ aduẽtũ cui vitã vtuteſq;
Bonoſi qͥndã ↄtubernalis ſui deſcribit.qͥ ſecu
lo ↄtẽptu ad heremũ volauerat: vbi plura de

laudibus heremi ⁊ vite ↄtẽplatiue ponun

Epiſtola. LXXXIIII.

Lus deu tribue

p reqᷓ; rogat᷑: ⁊ ea ſepe ↄcedere:q̃ nec

oculus vidit: nec auris audiuit:nec

in coꝛ hoĩs aſcẽderũt:lʒ ex ſacroꝝ miſterio vo⸗
luminũ añ coguerim: tñ in cã ꝓba nüc ꝓbaui.
Ruffine chariſſime. Ego em qͥ audaciſieriſatj

voto credebã:ſi viciſſitudine lr̃aꝝ imaginẽ no
bis pñtie metiremur: audio te Egypti ſecreta
penetrare:mõachoꝝ inuiſere choꝛos: ⁊ celeſtẽ
in terris circũire familiã. O ſi mihi nũc dñũs J1e

ſus xps vel Philipi ad Eunuchum:vł Aba⸗
chuch ad Danielẽ trãſſatõeʒ repẽte ↄcederet:
qᷓ; ego nũc tua arctis ſtringerẽ colla ↄplexibus
qᷓ; illud os qð mecũ vel errauit aliqũ:vłſapuit
imp̃ſſis figerẽ labijs. Veꝝ qꝛ nõ tã ſe ſic ad me
venire qᷓ; ad te ſicirenõ mereoꝛ:⁊ inualidũ etiã
cũ ſanũ ẽ coꝛpuſculũ bꝛeui fregere moꝛbi.has
mei vicarias: ⁊ tibi obuias mitto. q̃ te copula
amoꝛis innexũ ad me vſq; ꝑducãt. Mꝛĩa iopi⸗
nati gaudij ab Heliodoꝛo frẽ mihi ẽ nüciata fe
licitas:nõ credebã certũ: qð certũ eſſe cupiebã

pᷣſertim cũ ⁊ ille ab alio ſe audiſſe diceret: rei

nouitas fidẽ ſermonis auferret. Rurſuʒ ſuſpẽ⸗
ſam voto nutãte mẽtẽ qͥdẽ Alexãdrinus moõa⸗
chus:qͥ ad egyptios ↄfeſſoꝛes:⁊ voluntate iaz
martyres:pio plebis fuerat trãſmiſſus obſeqͥo
manifeſtus ad credulitatẽ nũcij auctoꝛ impule

rat. Fateoꝛ ⁊ in h̊ meã labaſſeſniaʒ. Mã cum ?

patriã tuã igraret ⁊ nomen:in eo tñ plus vide⸗

bat afferre: ꝙ eadẽ aſſerebat:q̃ is alius indica⸗

uerat.Tandẽ plenũ ⁊ vᷣitatis pondus erupit.
Ruffinũ em nitrie eẽt:⁊ ad btm ꝑrexiſſe a

chariũ: crebꝛa ↄmeantiũ multitudo referebat.

Hic vo tota crudelitatis frena laxaui.⁊ tũc ve

egrotũ eſſe me dolui:⁊ niſi me attenuati coꝛpis

vires q̃dã ↄpede pᷣpediſſent: nec medie feruoꝛ

eſtatis: nec nauigãtibus ſp incertũ mare pia fe

ſtinatõe gdiẽti: valuiſſet obſiſtere. Credas mi
hi frat᷑:nõ ſic tẽpeſtate iactatus poꝛtũ nauta 12
ſic

ſpectat: nõ ſic ſcia imbꝛes arua deſiderãt nõ ſic

curuo aſſidẽs littoꝛe anxia filium mr expectat.

poſtqᷓ; mea tuo latẽ ſubit turboouulſit:poſtqᷓ;

glutino charitat herẽtẽ ipia diſtraxit auulſio.

CTüc mihi cerule ſupꝛa caput aſtitit imber.

Tũc maria vndiq;: ⁊ vndiq; celũ. Tãdẽ in in⸗
certo ꝑegrinatõis errãti:cũ me Thratia on

o qᷣtiẽſcũq; hãc eplaʒ legeris totiẽs te ſcias qd

ms atq; Bitpynia totũq; Gallatie Campado

cie iter: ⁊ feruido Cilicũ terra fregiſſʒ eſtu. Sy
ria mihi velut fidiſſimus nanfrago poꝛ occur

rit.vbi ego qͥcqͥd moꝛboꝝ eſſe p okat exptus ex

duobus oculis vnũ ꝑdidi. Innocẽtiũ em pr̃e,ʒ
gie mee repẽtinus febꝛiũ ardoꝛ abſtraxit.HNũc

vno ⁊ toto mihi chariſſimo lumie Euagrio no
ſtro fruoꝛ.cui ego ſꝑ infirmus qͥdẽ ad laboꝛem
cumulus acceſſi. Erat nobiſcũ ⁊ lHelyas ſancti

MMelanij famulus:qͥ puritate moꝝ maculã ſer
uitutis abluerat: ⁊ h̊ necdũ obductã reſcidit ci
catricẽ. Neꝝ qͥ de doꝛmiẽtibꝰ ↄtriſtari apli vo
ce ꝓhibemur: ⁊ nimia vis meroꝛis lete ſupue.

nĩẽte nuncio tẽpata ẽ:indicamus hec tibi:vt ſi.

neſcis diſcas: ſi añ cognouiſti piter gaudeamꝰ.
Honolſus tuus imo meus ⁊ vt verius dicqõ n/
ſchalã pᷣſagatã Jacob ſomniãte iã ſcandit:poꝛ

tat crucẽ ſuã:nec de craſtino cogitat:nec pꝰ ter
gũ reſpicit.ſeiat in lachꝛymis:vt in gaudio me

tat.⁊ ſacc̃o Moyſi ſerpentẽ in heremo ſi uſpen

dit. Cedãt huic vᷣitati tã greco qᷓ; Romano ſti
lo mẽdacijs ficta miracula. Ecce puer honeſt
ſeculi nobiſcũ artibus inſtitutus:cui opes affa

tim: dignitas appꝛime int᷑ ẽles erat: ↄtempta

mr̃e:ſoꝛoꝛibus:⁊ chariſſimo ſibi germano iſu⸗
lã pelago circũſonãte naufragã:cui aſpere cau
tes ⁊ nuda ſaxa ⁊ ſolitudo terroꝛi ẽ:q̃ſi qͥdã no
uus ꝑadiſi colonus incedit. Nullus ibi agrico
laꝝ:nullus mõachoꝝ: uec ꝑpuulus qͥdẽ quẽ no
ſti Oneſinus:qͥ velut fratre in oſculo fruebat᷑:

in tãta vaſtitate adheret lateri comes. Solus
ibi immo iã ſpᷣo comitãte nõ ſolus:videt głla,z

dei: quã etiã apli niſi in deſerto non viderant.
Nõ qᷣdem ↄſpicit turritas vꝛbes: ſᷣ in noueci⸗

uitatis cẽſu dedit nomẽſuũ:hoꝛrẽt ſacco mem

bꝛa defoꝛmi. ſᷣ ſic melius obuiã R̈âo rapiet᷑ in
nubibus. Nulla euripoꝝ amenitate pfruit᷑:ſ
de latere dñi aquam vite bibit. Mꝛoponat᷑ tibi
añ oculos amice dulciſſime ⁊ in pñtiã rei totus
aio ac mẽte ↄu ertere.Tũc poteris laudare vi⸗

ctoꝛiã:cũ laboꝛẽ pᷣliãtis agueris.Totã circa in

ſulã fremit inſanũ mare.⁊ furioſis mõtibus il⸗
liſum ſcopulis eqͥr reclamat. Nullo terra gmie

viret:nullis vernãs cãpus dẽſat᷑ vmbꝛaculis.

Abrupte rupes q̃ſi quendã hoꝛroꝛis carcerem

claudũt. Ille ſecurus:ĩtrepidus:⁊ totꝰ ð apło

armatus:nũc deũ audit dũ diuina relegit:nũc

cũ deo loquit᷑ cũ dñm rogat ⁊ foꝛtaſſe ad exem
plũ Joãnis aliqͥd videt: dũ in inſula ↄmoꝛat.

Quas nũc dyabolũ nectere credis trichas:q̃s
ꝑare arbitraris inſidias: Foꝛſitã ãtiq̃ fraudis
mẽoꝛ famẽ ſuadere tẽptabit:ſᷣ iã illi rñſum eſt.
nõ in ſolo pãe viuit hõ. Opes foꝛſitã głlaʒq; ꝓ

ponetß dicet illi. q; cupiũt diuites ſfieri: incidůutt
in muſcipulas ⁊ tẽptatões.Et mihi głatio ois
in xpᷣo ẽ.Feſſa mẽbꝛa ieiunijs moꝛbo grauãte

dcused
Minwus clecn

Cac

uteß hl

on tücfon
l Miri
ellechxpo.
urſcutofie
bitſathanus⸗
ſugindetu
Gasipeltbi
coꝛdis arcana

uUn ppazin

jtenerninfan

te vriene

Herintbailon

ſmnidarbarse
hoſpitiorſte
enetod̃⸗

fuiſſetpeone.

docverit 1n

clox. Quiai
aabſt iutegno⸗
1obäͤtidianar
Ceicthm
RAander
Cpurpoſimn
rimn: lle pfe
tui:illtrin
ſeqheplebꝛ

yxerim: q:

de Vonolin
de yñ diſce
fkiwirinuen

nisatnittat:

frakcoꝛuſca
ſnsnopot⸗
ſuideſinerep
Palinus⸗
Miolltoꝛe:cui⸗

Pplt pphap.

Insllipictäm

fupiſpoſtl

³ dien
linus

figannä nd
teſiincn
Uifugisean
uſtnöde
Ateyedusdef
denonigfin
Päbngerco
olzlͤgoint
ndlectoe
zudioche

*

Gechöhenn
1. Ecrnnn
küumsgige
ecſesen nn
moſcigenmi⸗
Ufingi aitnen
olmmiiſün

luen comes on
enöoluerae
oton nannn
yhes:fin nouec⸗
onitſatonen
ni Pionhein
neimmepfnit
deechonii

Tractatus VIII

ↄcutiet:ſ apłireꝑcutiet᷑ eloquio.Qñ em infir⸗
moꝛ: tũc foꝛtioꝛ ſum.⁊ vtus in infirmitate ꝑfi⸗
cit᷑. Minabit᷑ moꝛtẽ:v audiet: cupio oiſſolui:
⁊ eſſe cũ xpᷣo. Ignita iacula vibꝛabit:ᷣ excipiẽ
tur ſcuto ſidei.Et ne multa replicem:impugna
bit ſathanas.ſᷣ tutabit᷑ xpᷣs. Gr̃as tibi dñe Je

ſu:ꝙ in die tuo habeo:qͥ ꝓ me te poſſit rogare.

Scis ipᷣe(tibi em patẽt pectoꝛa ſinguloꝝ: quni
coꝛdis arcana rimaris: qͥ tate beſtie aluo inclu-
ſum ꝓphaʒ in ꝓfundo vides) vt ego ⁊ ille ꝑi᷑
a tenera infantia ad floꝛentẽ vſq; adoleuerimꝰ
etatẽ vt ijdẽ nos nutricũ ſinus:ijdẽ ãplexus fo
uerint baiuloꝝ.⁊ dũ poſt romana ſtudia adirẽ

ſemibarbaras ripas eodẽ cibo pari frueremur
hoſpitio:vt ego pᷣmus ceperim velle te colere.

Memẽto q̃ſo hũc bellatoꝛẽ tuũ mecũ qndam
fuiſſe tyronẽ.habeo ꝓmiſſum malieſtatis tue:qᷓ

docuerit ⁊ nõ fecerit:mimus vocabit᷑ in regno

celoꝝ. Qui aũt docuerit ⁊ fecerit:maximus vo
cabit᷑ in regno celoꝝ.ruat᷑ ilie vtutis coꝛona
7 ob qͥtidiana martiria ſtolatus agnus ſequat᷑

Mkte ei ſũt mãſiones apð pf̃eʒ ⁊ ſtella differt

aſtella in claritate. ¶Oihi ↄcede vt int᷑ ſctõꝝ
caput poſſim leuare calcanea.vt cũ ego volue⸗
rim:ille pfecerit.mihi igſcas:qꝛ implere nõ po
tui:illi tribuas pᷣmiũ qð meret᷑. Plura foꝛtaſ⸗
ſe qᷓ; epłe bꝛeuitas patiebat᷑ lõgo ſermone pꝛo⸗
traxerim:qð mihi ſꝑ accidereↄſueuit qñ alid

de Bonoſinfi laude dicẽdũ ẽ. Sʒ vt ad illð re⸗

deã: vñ diſceſſerã: obſecro te ne amicũ qͥ diu q̃⸗
rit᷑: vix inuenit᷑: difficile ſeruat᷑: ꝑit᷑ cuʒ oculis
mẽs amittat: fulgeat qlibet auro: ⁊ põpaticis
fercuł coꝛuſca ex ſarcinis metalla radiẽt.Cha⸗
ritas nõ põt ↄꝑari.Bilectio pᷣciũ nõ hʒ. Amici
tia qᷓ deſinere pot: vera nũq; fuit. Qale in xv?öõo.
Paulinus ⁊ Theraſia ad Sebaſtianũ here

mi cultoꝛẽ: cuiꝰ vitaʒ Helye ⁊ Helyſeo ac filijs

ↄꝑat pphaꝝ.⁊ miſteriũ laudat Machi fra⸗
tris:illi victũ miſtrãtis.⁊ vtroꝛũq; oꝛõnũ ſuf⸗

fragiũ poſtulat.

Auincto ⁊ merito
8 dilectiſſimo fratri Sebaſtião Pau
liinus ⁊ Theraſia in xp̃o dño ſalutẽ
Bñdictus ẽ dñs deus iſrael qͥ elegit te ⁊ aſſum
pſit in vas electiõis ſue.⁊ ſegregauit ab vtero
mr̃is antiq̃.⁊ dedit tibi pẽnas colũbe.vt ab hu
ius ſecłi ſtrepitu pcul auolãs diceres: ecce vo
laui fugiẽs:⁊ mãſi in ſolitudie: qſi ſolitudo nõ

tua ſit:q̃nõ deſerta ẽ:v ſecreta ⁊ ab huius mun
di tenebꝛis deſolata:a dei lumine frequẽtet᷑:⁊

a demonijs furẽtibafugiat᷑:atq; ab angel gau⸗
dẽtibus excolat᷑. Ipᷣe dñs deus nr᷑ donauitno

bis:lʒ lõgo intuallo diſtatibus appꝛopin q̃re ti⸗
bi in dilectõe ꝑ odoꝛẽ bonũ notitie tue:quaʒ ꝑ

frez in dño chariſſimũ Victoꝛẽ accepimus qui

₰

interius er᷑no illo pane ſatureris. Nõ em 2
r

Fo. c
XXXV

nobis ⁊ opus ppoſiti tui: ſecretũ tabernacuu-.-
li nüclauit:qꝛ veteꝝ ſcõꝝ ſtrenuus emulatoꝛ ſu
ꝑ toꝛrẽtẽ tibi gtiſſimũ ſicut illi qndã filij ꝓppa-⸗
rum Helyſeo duce ſuꝑ Joꝛdanẽ pacifica mãſi⸗

onẽ ⁊ ſpiritalia caſtra poſuiſſes:⁊ dyacontibi

frat᷑ Bſidictꝰ Sareptene illius Sunamitidis

obſeqͥo miniſtrabat. Htũs ille: cui mãdauit
minus ſicut vni volatiliũ celi: vt te ſicut Helpã
ad toꝛrentẽ ſecreto ſedentẽ: panibus pietat p⸗
ſceret: ⁊ ad cellulã tuã aſſiduis ſuꝑ hac miſtra⸗

tione veſtigijs velut ad arcã Noe fructiferum

pij germinis ramũ afferẽs columba reuolaret.

Bñdicti vos a dño:qͥ facit vnius moꝛis habi⸗
tare in domo: ⁊ ̊ gerinanitatis vinculũ dupli

cauit in vob: qͥs in eccłie vtero frẽs fecit:⁊ ſub

yna ſide varijs diſtinxit officijs: vt ſub diuer⸗
ſo mũere alter alteꝝ paſceretis.Tu illũ ſpirita⸗

libus armis ieiunãs ⁊ oꝛãs iuuares: ⁊ ille in te

celeſtia ſibi bõa ſereret:dũ carnalia tibi alinen

a ſuppeditat nõ indigẽti dẽ peũtis eſce ſunp

tu: qꝛ fames tuã iuſticiã ⁊ regnũ dei eſurit: ſed
tñ idẽ dũs qͥ fecit qð intus ẽ: fecit qð foꝛis eſt.

α

ſpũus qͥdẽ pꝓmptus ẽ: caro aũt infirma:ideo vi⸗

uentẽ lʒ aiaʒ in vbo dei: qo Exp̃ᷣs:qͥ verus ⁊ vi
uus panis ẽ: tali remũerat᷑ obſeqͥo: vt coꝛpoꝛi
tuo.i.terrene in te fragilitati ſeruiat cibis mo⸗
dicis:⁊ ipe ieiunioꝝ tuoꝝ abũdãtia ſaginetur.
Ideo em dixit. Nõ in ſolo pane viuit hõ: ꝛi
omni vbo dei: qꝛ vt infſirmioꝛis ſubſtantie nre
rõnẽ ne eſuriret habuit: pinde ⁊ carni panẽ ie
creatoꝛ oñdit. Sʒ ne coꝛꝑis curã aie pᷣponere
mus:q̃ vbo dei paſcit᷑: nõ in ſolo pane victum
hois ↄſtitutũ docuit:quẽ ⁊ ſi aie cura nõ qrat.

tñ coꝛpis natura depoſcit. Ideo bñdictus ille:

cui ad opes aie ꝓficit neceſſitas ↄditõis tue.q·
adhuc hõ: ⁊ iſto viſibili pane Haſcedussezrſi
ce
ret ſpiritalis vtus:niſi ſubeſſet carnal infirmi
tas.nec eſſet potẽs fideliũ miniſtratio: niſi ma⸗
teriã miniſtrãdi plerũq; inopia fratna pberet.
Vñ ⁊ apls ait:in ſcõ be atõeʒz futurã cũ eccle
ſiã dei ad ↄſolatõeʒ iſtius bñdictiõis hoꝛtat: ?
dicit abũdãtia vra ſit ad illoꝝ inopiã: ⁊ vt illo⸗
rum abũdantia vre inopie ſuplemẽtũ fiat: ade
huc audio dicere in vtroq; vrm diuũſa Joãnis
⁊ dñi foꝛma ↄſiſtit. Joãnis in deſerto vox cda
mãtis:⁊ dñi in tẽplo docẽtis.⁊ vnus vrjmi ſer
uitutẽ miniſterij vocatus ẽ: alter in monachi li

bertatẽ: bᷣ vtriq; in vnũ dei regnũ ⁊ glaʒↄuoca

.

ti. ⁊ ãbo liberi:qꝛ ãbo ſub gra ⁊ abo vui:qa am

bo ſub lege fidei. ambo liberia pctõ:abo vᷣuiiu
ſticie. ⁊ ãbo in ieiunijs dño diẽ ſapitis:⁊ ambo
in epulis ſinceritatis dño gras agitis: qui dat
eſcã oi carni: ⁊ dat eſcã viuã eſt uriẽtibus verã
vitã. Unus vrjm audiuit vt dicat. introibo ad
altare dei: ad deũ qͥ letiſicat iuuentute meam.

luminis.

Pars III Epa LXXXVI

Et alter ab eodẽ ꝓphᷣa didicit dicere:ſingula⸗
riter ego ſum: donec tranſeã. Ergo qꝛ ſic electi
eſtis: ⁊ dilecti dño: vt alter alteriꝰonera poꝛte⸗
tis.⁊ charitate ꝑfecta q̃ inuicẽ vos paſcitis:ſu
ſtinetis:inſtruitis:locupletatis:adimpletis le⸗
gẽ xpᷣi:oꝛate ꝓ nobis.ↄſerite validas oꝛõnum
manus:vt ſupetis multitudinem pctõꝝ nr̃oꝝ.
Ob h em milericoꝛs ⁊ miſeratoꝛ dñs peccato⸗
ribus ſuis ſctõꝝ noticiã charitatẽq; ꝓcurat:⁊

Donat: vt etiã inexcuſabiles reos pᷣpotens ad⸗

uUocatio meritis damnatõis abſoluat. Mane⸗
Ntis in regno dni:qðd intra vos fecit eſſe ꝑ inha

Abba pr̃. Bñdicti dño filij pietatis: ⁊ pacis:⁊
Militẽ hoꝛtat᷑: vt relicta ſeculi militia plẽa
diſcriminis erno regi incipiat militare: penne

p̃miũ ſuſcepturus: nec eũ aut auri cupiditas:
nec flos retardet etatis:q̃ tanqᷓ; fenũ ſunt occa⸗

Epa LXXXVI
Cii ignotusti⸗
EłE brit ſim facie: iã tñ de coꝛde cogui:

Pliae meus in dño chariſſimꝰ
. Nictoꝛ referẽs mihi renigioſaʒ vi
tã tuã:fecit vt te qᷓ;uis abñtem cognoſcerẽ:⁊ ſi
cut ↄſoꝛtẽ futuꝝ in xpᷣo diligere incipem. Re⸗
tulit em mihi quõ ⁊ in militia ſeculari: in q̃ ad⸗
hyuc tu teneris:ſociꝰ ⁊ ſecutoꝛ ↄtubernij tui fue
rit. Vñ mag pᷣſumpſi ſcriberè ad te ipᷣm. Spe
L etem te ex eadẽ via ad viã nr̃aʒ eſſe ventuꝝ.
Qñnqͥdẽ iſtũ de tuis ſocijs ad nos p̃miſiſti: quẽ
ꝓpigri tuo eccla tenet. vt te poſt eũ capiat. Ni
Hil em eſt bñdicte fili qð poſſit aut debeat pᷣfer
ri eiqͥ ẽ verus dñs ⁊ verus pr̃ z imꝑatoꝛ exnꝰ.
cui em rectius vitã nr̃aʒ impẽdimus:qᷓ illia qͥ

accepimus: ⁊ cui eã vſq; in finẽ debemus:qꝛ.ip

ſius bñficio viuimus. Si tñ in h̊ ſeculo ip̃i mili
tauerimus: tũc ad ipᷣm tranſire merebimur: ꝙ
ſi magis dilexerimus hoc ſeculũ: æ maluerimꝰ
ceſari militare qᷓ; xp̃o.poſtea nõ ad Ep̃m:ſᷣ ad
gehennã traſferemur: vbi pᷣncipiũ huius ſecu⸗
li vᷣtit᷑ cã. Ideo nec affectũ nec patriã: nec ho⸗
noꝛes: nec diuitias deo pᷣferre debemus: quia
ſcpᷣtũ ẽ. Pꝛeterit huius mũdi figura.⁊ qͥ hunc
mũdũ dilexerint:cũ ipᷣo⁊ pibũt. Ideo ipe dñs
in euãgelio ↄteſtat᷑ ⁊ dicit. Qui amat pfeʒ aut

mjeʒ plus qᷓ; me:nõ ẽ me dignus.⁊ qͥ non acci⸗

pit crucẽ ſuã:a ſequit᷑ me:nõ põt meus eſſe di⸗
ſcipulus. Be diuitijs aũt ſeculi huius:q̃s ꝑdã
ꝓ ſummo bono ⁊ neceſſario ãplectũt᷑⁊ diligũt
ita dicit. Quia nõ ꝓderũt theſauri iniqs:iuſti⸗
cia aut eripit a moꝛte.Et iteꝝ ꝑ ꝓphaʒ ðꝛ. Ex⸗
terminati ſunt oẽs:qͥ exaltati fuerãt auro ⁊ ar⸗
geẽto. In euãgelio q; clamat: atq; pᷣdãnat diui⸗
tes ſeculi dicẽs. Ve vob q̃ ſaturati eſtis:qꝛ eſu

rietis. Ue vobᷣ qͥ ridetis nũc:qꝛ lugebitis ⁊ fle⸗

bitis. Noli g diutius diligẽ hũc mũdũ neq; mi
litiã eiꝰ:qꝛ ſᷣm ſcpᷣture auctoꝛitatẽ inimicdei ẽ.
qᷣcũq; ẽ amicus ſeculi.⁊ qͥ militat gladio:moꝛti
miniſter ẽ. Qui ãt ſuũ vel alienũ ſanguinẽ fun⸗
Dit: H recipiet fructũ ſtipendioꝝ. Aut em exitu
mMoꝛtis tenebit᷑ re aut crimie.qꝛ neceſſe ẽ vt mi
les in bello:in q; tñ nõ tã ꝓ ſe qᷓ; ꝓ alio dimicat:

aut ſuã moꝛtẽ victꝰinueniat:aut moꝛtis cãʒ vi⸗

ctoꝛ acqrat.qꝛ victoꝛ eẽ nõ potit:ſi effuſoꝛ ſang

uinis añ nõ fuerit. Ideo diẽ dñs. Nõ poteſtis

tis in re ntra) cit eſſe ꝑi duob'dñis buire. Sʒ qꝛ vni deo ſeruiẽdũ ẽ:fa
bitantẽ in vob arabonẽ ſpũſſancti.in qͥ clamat

cile puto poſſe diſcerni:cui potiꝰ ſᷣuire debeat.
deo an maãmone: FRpo aut ceſari: cũ ipᷣe Ceſar
xpᷣi ſeruus ſtudeat eẽ:vt aliqꝝ gẽtiũ rex eẽ me⸗
reat᷑.Neq; em̃ qͥcũq; rex terrenꝰtotiꝰterre dñs

c.Epᷣs ãt totiꝰmũdi rex ẽ:qꝛ omia ꝑ ipᷣm facta

ſunt:⁊ ſine ipᷣo factũ ? nihil:⁊ ipᷣe ẽ rex regũ:⁊

dñs dñantiũ:ipᷣe in tern:in mari in abyſſis oia

q̃ vult facit. Nũc igit᷑ ſeãmur:huic militemus
cui ↄiũctꝰnũqᷓ; diſiũgit᷑ miles:qͥ militãtibꝰ ſibi

glaz vite er᷑ne:honoꝛẽ regni celeſtis: ⁊ diuitias

hereditatis ſue:⁊ diuie cognitõis ↄſoꝛiiũ ꝑen⸗

ne largit᷑. Scpᷣtũ ẽ aũt.qͥ pecuniã diligit:nò iu⸗

ſtificabit᷑. ⁊ qͥ terrenas poſſeſſiões ↄcupiſcit:in
illis ſicut ſebtũ ẽ implanabit᷑. Nã in ecclaſtico
ꝑ Salomonẽ loquit᷑ diuia ſapia qꝛ multũ dita

ti ſunt in auri cã: ⁊ facta ẽ in facie illi pditio ip⸗
ſoꝝ. Lignũ inqͥt offenſionis eiꝰ aſt auꝝ.⁊ deijẽ

illos qͥ ſectant᷑ illud:ſᷣ nõ oĩs niſi impꝛudẽs diſ

periet in illo.quã ob rẽ fuge ab illo fili: ſiẽ a fa⸗
cie ſerpẽtis eredẽs xpᷣo qͥ in euãgelio teſtat᷑ oiĩ⸗

bus hoibus.qꝛ nõ in abũdãtia cuiuſq; vita eſt
ex his q̃ poſſidet.Sʒ te foꝛſitã etatj tue fiducia:
⁊ ſtipes dignitatũ vel diuitiaꝝ augmẽta ſollici
tãt. Velut dicas:adhuc iuueis ſum: ⁊ in tꝑelʒ

vt parũꝑ militẽ:⁊ vxoꝛẽ ducã:⁊ ſilios habeã⁊

poſtea deo ſeruiã.Ac hectibi rñdet nõ ego:ſed

dñis qͥ loquit᷑ in ꝓphᷣis ⁊ aplłis ſuis.⁊ ꝓpha di
cit:ne tardaueris ↄũti ad dũm:nec differes de

die in diẽ: ne ſubito veiat ira illiꝰ. In euãgelio
qt qͥ ardoꝛe ꝓꝑpandũ ſit ad ↄuᷣſionem oñdit.A

dieb?qt Josnis vſq; ad hodiernũ diẽ vi patit᷑

regnũ celoꝝ.⁊ qͥ vi faciũt rapiũt illud.Tał vi⸗

olłetia gta eſt:q̃ neminẽ ↄcutit:nulliꝰdãno com
mittit᷑. In hãc rapinã manꝰtuas vte:q̃ crimen
nõ hʒ ⁊ ↄfert ſalutẽ.Et qͥd tibi militariũ ſtipẽ⸗
dioꝝ curatões:cũ inuidia violẽtie curare: cuʒ
foꝛſitã ꝓ tua honeſtate etiã debitoꝝ moderatꝰ

exactoꝛ ſis:cũ ſine cuiuſq; inuidia:⁊ cũ dei gr̃a
poſſis eſſe violẽtus:vt rapias regnũ celoꝝ.qð
ſi patit᷑ ⁊ gaudet xpᷣs inuadi:qͥ ꝓ abũdãtia cha
ritatis ⁊ potẽtie ſue capax ẽ largiẽdi qð tenet ⁊
qð donauerit obtinẽdi nã qñ ſcis ſuis in regno

ſuo regre ↄceſſerit: ipᷣe regbit liillis qͥs ↄſoꝛtes
regni celeſtis aſſumpſerit. Scptü ẽ em ⁊ regnu

radices⸗
fosfenieh
dfinonat
busetna.
ſen
loſunttebe
defateiann
husceter
asapio⸗
Gübwins
noſcereno
liuüd
fettüch
les:n qen
nicdotic
hodeberen
gedtos.
lirceſcn
fenciae
lughN
feligions
ſnſtante
eſeque⸗
ſoliatuc
lenzce
mittimun
ſtolusot
genecellt
ſuntrͤto⸗
yroreocce
ſtenlitag iuB
laenichin
anlnusryre
ſlasaltbo⸗
Hoodi cin
ſſttnidisſ
bonipditen
Neſcetaſatt
lltertdef
rsdil
geshſi
Difllmi
apinculan
lltenet. C
Aincipiasg
Alutaloꝛes
inllitiaole
t ptectore
fundeüine
iliätein

ortbids

lelnepis

N

Pbote,
nenitinnr
mimimnone
tatghinn
nn ſngunifn
Aim
Aneſefein

Bpdiodinen

umattocizt,
rſefllning
i üſi
Nooſentiliif,
pfündcet,
feltr
lieftüngtin⸗
mnienn

nicdhſfandlis
is ſnipe
ecuniidigenii
ſeſiöes ahli

7
7

.
if. inatſfo
Alpirqenlinn
nfae rhetnt⸗
isc ſang d
jönikingutin
Eillofleſiif
1 auiglotti
inncuinſin⸗
Nicni mefclut
r uugninſoli
esſun untpeh
in flospehen
ſchcatrͤegel
Poſist en
immrecdffnu
1i. Neliet
Diſonencid
Zemi niſee
Hüͤrlutl
nnnuld

9

—

—

mas ele
bimikanuſ
ſoliieann
debiloz ni

E
= S
=☛ =☛

E
— —
–
5 . S=
— 90—
.,ũ,eminꝭͦ —
—
= =

—
—
S = =
—
=
= S
—
—

—
—
—
☛
SS
S=S
=2
—
=22e
—
=
Se
☛

Tractatus VIII

dei cũ ſanctis foꝛe: ⁊ ipᷣos ſanctos eſſe regnum
dei. Qð ꝓpitio deo cũ ↄũſus fueris:⁊ legẽdo
cogices:⁊ crcdẽdo intelliges. De etatis at flo⸗
re pᷣmo qͥs audeat głari? Admonet diuia ſcpᷣtu
ra dicẽs.Ois caro fenũ ẽ: ⁊ oĩs claritas eiꝰ:vt
flos feni:aruit fenũ:⁊ flos decidit. Sermo aũt

dñi manet in eternñ. IJdeo ꝓpha illa potius in

qᷣbus et᷑na coꝛꝑis rediuiui gla poſt reſurreciio
nẽ poſſit manere deſiderans clamat: qᷓ; amabi
lia ſunt tabernacula tua dñe vtutũ:ↄcupiſcit⁊

deficit aia mea in atrio dñi:⁊ de vincuł ↄiugali

bus ⁊ ceteris tꝑaliũ reꝝ tã ſpinoſis:qᷓ; inanibꝰ

curis apłs: inqͥ xpᷣs loquit᷑: admonet ne in lon⸗
guũ huius ſeculi tps irrita vota mittamꝰ ⁊ cog⸗

noſcere nos iubet.qꝛ tpᷣs bꝛeuiatũ ẽ:⁊ dic. Re
liquũ ẽ:vt qͥ hñt vxoꝛes ranqᷓ; nõ hũtes ſint:⁊

qͥ flẽt tãqᷓ; nõ flẽtes: ⁊ qͥ gaudẽt tãqᷓ; nõ gaudẽ⸗

tes:⁊ qͥ emũt tãqᷓ; nõ poſſidẽtes:⁊ qͥ vtunt᷑ hoc

mũdo tãqᷓ; nõ vtẽtes.Qð cũ dicẽ ondit liberos

nõ debere implicari.Qñqͥdẽ liberari ſuadeatiĩ
peanos Di giã foꝛſitã alligatus es vxoꝛi:no⸗
iq̃rere ſolutõneʒ.Qð ſi adhuc liber es ab vxo
re:noli qrere implicatõeʒ. NMõ em apłs ꝓpt᷑ cõ
iugij ↄdẽnatõeʒ hoc dicit:qnqͥdẽ huius feder

religionẽ mago xpᷣi ⁊ eccłe ſacr̃o ↄꝑat: Kᷣ ꝓpt᷑

inſtantẽ neceſſitatẽ bonũ eſſe aſſerẽs hoiem ſic
eſſe quẽadmoduʒ ipᷣe erat. Volo inqͥt vos ſine
ſolicitudine eſſe:hoc ẽ vt nihil pᷣter deũ ⁊ ſalu⸗
tẽ nr̃aʒ cogitemus.Nã vxoꝛ ⁊ filij q;? ißa di
mittimus:nobᷣ pignoꝛa data ſunt. Uñ idẽ apo
ſtolus ait. Quia tribulatõeʒ carnishabebunt:
qꝛ neceſſitudinis nr̃e carnes qᷓ;to carioꝛes nob
ſunt:tãto magis nos diſcrutiat ⁊ fatigãt. Naʒ
vxoꝛe accepta pᷣmũ optãt᷑ filij ⁊ ſi nõ ſuſcipiũt᷑
ſterilitas luget᷑.ſiſuſcipiũt᷑:oꝛbitas tiet᷑. Acꝓ
inde nũqᷓ; in carnalibꝰ affectõibus:ita reqᷣeſcit

animus:vt cruciatu careat: dũ neceſſitudines

ſuas aut bõas amat cũ amittẽdi meiu: aut ma⸗
las odit cũ amittẽdi voto. In vtroq; miſerijs

ſuſtinẽdis ſp obnoxius.Ciſer ẽ em qͥ vxoꝛeʒ
bonẽ ꝑdit: miſerioꝛ q̊ͥ malã poſſidet. Inter hec

accidẽtia ſatis felicioꝛ ẽ:q̃ vtrũq; nõ nouit.Si
militer 2 de filijs. Sepiſſime em ſunt miſerrimi
parẽtes: vel qͥ amabiles hñt:qbus oꝛbant᷑: vel
tales hñt: vt nõ hñtibus inuidere cogat᷑.Au
di ̊ fili mi ⁊ inclina aurẽ tuã mihi ⁊ dirũpe om
nia vincula rua q̃cũq; in hoc ſeculo te implica⸗
iũ tenẽt.Cõmuta in melius militiã: vt etno re⸗
gi incipias militare. Et nücvt audio qͥ adiutoꝛ
⁊ tutatoꝛ es ciuiũ:fias comes xpᷣi.Deide i hac
militia ſoletis in votis hr̃e hãc officij pmotõeʒ
vt ꝓtectoꝛes efficiami.Si at deo te ꝓbaueris:
ipᷣm deũ incipies hr̃e ptectoꝛẽ. Nide ad qlem
militiã te inuito collegã:vt qð hoim eſſe optas

hoc tibi ðs ſit.quẽ ſi ceꝑis ſeqᷣͥ: ⁊ in eius comiti
ua inceꝑis militare: finis militie tue erit regnũᷣ

CLXXII

2

nõ terre ⁊ tpis: et᷑nitatis ? clal.
Epta bti ieronymi de teſtõ Geruntij. mo

net ſdã vgines deo dicatasa pre Herũtio in
teſtõ exhereditatas:q cũ ſoꝛoꝛibus in teſtamẽ⸗

taria cã ipᷣm arbitrũ delegerãt:vt repudiatam

ꝓpt᷑ R*ppᷣm pfis hereditatẽ non reqrãt: cũ fue⸗
rint ſepulte cũ xpᷣo:dicẽs duplex eſſe ſepulchꝝ
vnũ qͥ coꝛpus ↄdit᷑: alið qͥ vetus hõ cũ actibꝰ
ſuis ſpoliatus exuik. Epka LXxXVII

MWncti meiſen⸗
c ſas affectu vob vaco: ⁊ ſi interim
loco ſegregoꝛ. na ⁊ videre vos mi
hill videoꝛ ⁊ audire: tã me occupa
tũ hʒ vr̃a dilectio.Qð ſi vos in inuicè faciatis

tñ ill ud impoſſibile ꝑ carnẽ poſſibile reddit᷑ ex

ſpũ:vt fiat duoꝝ hoĩum coꝛpus vnũ.Nò vt ꝓ
bẽ etiã vr̃a mecũ vigilare colloqᷣa: accipite qd
de hereditate:qð ſuggeſſiſtis cogitãti altius vi
deat᷑: qm me etiã in carnaliũ arbitriũ ꝑ ſpirita
lia delegiſtis. poſſem qͥdẽ dicere às me ↄſtituit
iudicẽ aut diuiſoꝛẽ int᷑ vos:ſi non ad infideles
ꝓceſſiſſet iſta ſnia. Judeoꝝ ei icredulitas hac
dñi rñſione reꝑcutit᷑:nõ ferit᷑. Na ipᷣi aliqñ iu
dei in iðo oyſe viſitatõeʒ illa dñi nõ viden

—

„*

tes:q̃ egyptiũ fris liberatoꝛ occiderat.ſequẽti⸗
q; die fratꝝ diſcoꝛdias rixaſq; volens ſedare:
auſi ſunt dicẽ. Quis te ↄſtituit bncipẽ aut iudi
cẽ ſuꝑ nos:Ac ꝓinde ſuo ill ons oꝛe rñdit quo
ãplius ↄfutarent᷑:ſi pderent᷑ falſo ſe qᷓrere quẽ
ſpꝛeuiſſent: dicẽte ipᷣo. Si credidiſſetis oy
ſi:crederetis vtiq; ⁊ mihi. Sʒ qm ⁊ ego vr ſuʒ
⁊ vos vere ſcio qſiſſe iudiciũ eius q̊ Egyptiuʒ
gaudẽter occidit: ⁊ cũ aduſario dũ in via eſtis:
mittatis cito ↄfederare ↄcoꝛdiã: apð iudeos ſi
bi ſuã ſniaʒ relinqmus ſuꝑ ipos:qͥ ea ꝓtulẽ vi⸗
uẽtẽ. Nos humilibus ð dñi lenitate dicemus.
Nob datũ ẽ ſcire myſteriũ.ac ꝓinde vt ad ex⸗
oꝛdiũ diuerticuli reuertamur:hereditatẽ illam
vobᷣ arbitroꝛ ↄtẽnẽdã:nec aliqͥd a iudice ſeculi
poſtulãdũ. Quõ em nob illos lʒ adire:qͥ etiaʒ
ſuo iudicio neſciũt vitatẽ:Qñqdem ylatus
ex ipoꝝ curia ſic loquat᷑ ad dñm. Quid ẽ veri
tas: Nẽpe hic iudex erat:⁊ negocia cauſaſq; li
tigantiũ libꝛipẽde iuſticie tãto ſtatuto iure ſol⸗
uebat. Et qͥd hic valebat facere: ſi nõ nouerat
vitatẽ: Certe euãgeliſte adeo iuſtũ fuiſſe Py⸗
latũ ↄmẽoꝛãt: vt innocẽtẽ mallet abſoluere qᷓ;
punire: ⁊ tñ vitatẽ q̃ſi diſcere cupiat inquirit.
Mã viitatis igratio introgatõis ẽ actio. Quid
dicemꝰ: Inanes ſine dubio moꝛtaliũ curas⁊
vnifoꝛmẽ mũdialiũ reꝝ ꝓdidit falſitatẽ. Ibiq;
iudicia vera nõ eſſe: vbi ſint mẽtita negocia:ſe
q; in rebꝰ carẽtibꝰ vitate:carẽ vo iudicio iudi⸗
cat. Quid em q̃ſinr̃Dm apð illa tribunalia repe⸗
temꝰ:ſi reſcribete apło nihil intulimus in hunc

DFoars

mũdũ:veꝝ nec auferre qͥd poſſumus:Si einl⸗
hil intulimus in hũc mũdũ veniẽdo:⁊ nihil au
ferre poterimꝰ abeũdo:falſo aliqͥd nr̃m h̊ eẽ di
cimꝰvbi nobᷣ totꝰpene mũdus alienus ẽ. Bech
nob qd iudex ſeculi tribuere pot᷑it ſi nibil natu
ra dõauit:Quid Pylatus vitatis introgatoꝛ
potiꝰqᷓ; ꝓlatoꝛ:qͥd inqᷓ; niſi Barrabã: quẽ iðo
iudei deo celi p̃ferũt:qꝛ ad iudicẽ ſeculi ↄuola
it. In qͥ vtiq; ꝑfidus ꝓpts nõ reũ:ſ reatũ acce
pit. Sʒ hec de iudicio ſint dicta nõ ð negocio.
Leteꝝ qð ad cãʒ ꝑtinet:nõ ſolũ moneo:ſ obte⸗
ſoꝛ.vt ſi Gerũtiũ ꝓ xpᷣo offendiſt :in ea offen⸗
ſione duretis. Quiei ꝑſeuerauerit vſq; in finẽ:
hſaluꝰ erit. Naã ſi cq offenſionis ẽ xps:plexan
diu ẽ ipij pr̃is elogiũ:nõ dolẽdũ. Ne recedamꝰ
xpo:cui nõ illa exheredatio recõmẽdat:ſicut

ſcptü ẽ. Bri eſtis cũ pſecuti vos fuerint:⁊ ma⸗

ledixerit noi vro vt neqᷓ; ppt filiũ hois.gaude

te in illa die exultate: ecce merces vr̃a mlta ẽ

in celo. ãc mercedẽ offenſio illa puidit cuius
penitet vitatis. Qðòð ſi vocate ad oñin in yma⸗
gine leuitaꝝ ſpiritalibꝰgladijs coꝛpeos occidi⸗
ſtis affectꝰquẽ pr̃eʒ deſideratis: VUnꝰẽ ei pr̃ nẽ
Qqin cełẽ. ac pinde dñs hereditas nr̃a. In xpᷣo

em poſſidẽdũ ẽað cũ xpo ẽ poſſidẽdũ.Ne reũ

tamini ad moꝛtuũ:qͥ ſeqͥmini viuẽtẽ:moꝛtui in
q̃t ſepeliat moꝛtuos ſuos. Ac ſi i pdẽ dixiſtis:
Pr nõ nouimus te: vt teſtm dni ſeruaretis: qͥd
adhuc repudiati pris q̃ritis teſtin⸗ Hic eſt ille

gladius:qͥ a dño ꝑ terras: preʒ a filio ſepꝑaturꝰ

immiſſus ẽ. Hox ẽ vere circũcidere naturã:qdð
ſudei foꝛma nõ veritate cuſtodiũt: a circũcide⸗
re cultro petrino. MPetra aũt erat RXps. Is vti
q;qͥ dixit. Si qͥs amauerit preʒ aut mr̃eʒ ſuper
meno e me dignus. Hoc vos gladio vtentes il
los imitare leuitas ab anterioꝛe hoĩe ꝓfectoꝛis
nri eaſtra currentes:obuios affectꝰ p dñi amo
reiugulate.⁊ iux legiſſatoꝛis imꝑiũ ptranſeun
tepᷣmũ vtutũ exercete cum reditu:videlʒ vtpᷣ⸗
terita trãſeuntes:nec ſeculi mirabilibus inherẽ
tes:vbi pᷣmũ ad eum qui nos miſit in mundum
cum femoꝛali gladio redeamus: reſiſtentes no
bis:remoꝛanteſq; nos ꝓpinquũ:ꝓximum:fra
trẽq;: ne ꝑ hos elonget᷑ noſtra pegrinatio peri
mamus: ⁊ heca poꝛta faciamus ad poꝛtã.i.ne
cum in poꝛta oculi frẽʒ fuero ꝑſecutus: poꝛtaʒ
foꝛtaſſe auris obſideat:⁊ ꝑ aliam poꝛtam pᷣter⸗
miſſus occurrat. e ſiquidẽ ſunt poꝛte anime
noſtre: ꝑ quas ad illam ſeculi blandimenta de⸗
ſcendunt: ⁊ ꝑ quas ſenſus carnis introeunt:ꝑ

quas niſi late ſtrage facta viam vtutibus q̃dẽ
impietate fecerimus:nunqᷓ; ad regem vere pie

tatis puenire poterimus. Quod vbi ꝓ noſtra
deuotione fueritis vtiliter
ab ipᷣo opſe talis facti laudatoꝛe dicet᷑:im⸗

pleſtis hodie manus dño.hoc eſt ſeculum qui

execute:ſtatim vohd

vobis aditõe carnalis ſubſtantie ppinquusẽ

⁊ ꝓximos occidentes actus vr̃os:qͥ manꝰſunt
impleſtis dño cum illis pᷣterqᷓ; dñs impꝑat non
annuiſtis. Sic Abꝛahã dño dexteram ſuaʒ dũ
parricidiũ facere nõ recuſat:impleuit.q̃ filj ſui
dũ illã deo armat. oblitus c.⁊ in pᷣcepti reſpici

ens maieſtatem: atrocitatem oꝑatõnis nõ dig

natus ẽ retractare. Implent᷑ nãq; manus dño
cum dñi occupant᷑ impijs: cũ dñi tradite volũ
tati:nõ homis incipiũt eẽ:ſᷣ dei.qũñ nõ affectui
carnis obtꝑant:vᷣ diuine ſeruiunt iuſſioni.Sic

Zudith ob libertatẽ ciuium vel ſalutem:ſe ſub
ſpecie foꝛnicatõnis impleuit deo: ⁊ inermis ar

matum:⁊ viꝝ mulier occidit. Sic vos dño ple

ne carnis affectibus triüphatis:nõ q̃ratis refu

gã:q a vobᷣ etiam ſi recurreret:foꝛet occidẽdus

Remittite pallium tunicam detrahenti. Pecu
nia eoꝝ cũ ip̃is ſit in interitum:qͥ xpᷣo pecuniaʒ

*

ptulerunt. Exeuntes ſemel de Sodoma cũcta
relinqmus incendijs. Videt Loth vxoꝛis exẽ

plum irã dñi:q̃ in iram quia reſpexit: incurrit.

HNoluit vobiſcũ Gerũtius in celeſtibus hr̃eꝑ⸗

tem:cur vos ꝑtẽ ex cẽſu eius deſideratis in ter

ris: Qõ ſi illa vr̃a gloꝛioſa tãtoꝑe ↄtẽpſit: cur

non vos illiug inhonoꝛa ↄtemnitis? Ferte oꝛo
vos paciẽter fidei notas ſtigmata xpᷣiana eccle

ſie pauꝑtatẽ. Ferte inq; impudicoꝝ elogia: x⸗
ara vos eſſe cogſcite ?⁊

ginitatis heredes. Ai 8 eſſe cogſcite ⁊
tãta viſitatõe clariſicatas:ne ꝑtẽ cũ inſidelibus

habeatis. Mũdus iſte vos cũ vro dño nõ ag

nouit:ſi de ſeculo eſſetis:ſeculum vos amaret.
Reges ſeculi a ſilijs ſuis tributa nõ poſcũt In
domibus reguʒ ſunt:qͥ mollibus veſtiunt᷑. Ze⸗
bedeus Jacobũ ⁊ Joannẽ non ſequit᷑. Sinite
Geruntiũ in nauicula remanere cũ rhetibꝰ:dũ
mõ cum apłis:xpᷣi iaceatis in pectoꝛe. Ae diui

tibus:qm receperũt ↄſolatõeʒ ſuã. Nobis aũt

filie in futuro ↄſolatio vr̃a debet᷑: vob exhere⸗

datio illa future hereditatis in celeſtibus fecit

augmentum. Vobis ſua mũdus ipᷣe ſubduxit

vbi vos nõ ſuas eſſe cognouit. immo diris di⸗
ules ardoꝛibus Laʒaro ĩ ſinu pr̃is Abꝛahe hec

recũbente toꝛquet᷑.Et qͥd miꝝ ſi pauꝑculus ⁊
pegrinus in terra qͥdem aliena ſe epulchx emit.
Abꝛahã a filijs Heth: O vitas.neq̃ᷓo em tẽꝑa⸗
re qͥn exclamẽ. O altitudo ſapie ⁊ ſcie dei. Se⸗

pulchꝝ:?Locꝰẽ qͥetis:vbi iux mũdi rõnẽ defũ⸗

ctoꝝ coꝛꝑa collocant᷑. Nera & intelligẽtia locũ
ſibi reqetõis pr̃ Abꝛahã fide ſua ⁊ ↄteptu pecu

nie ↄpauit. Iſtud ſibi ſepulchꝝ ⁊ Paulinꝰ nr
nuꝑ ipᷣe diuitijs cũ ſua mr̃efamilias ↄꝑauit:qͥ

a ↄuͦſatõe ſeculi moꝛiẽtes: a mũdialibus oꝑibꝰ

iã qᷣeſcũt:dicẽte apłlo.Hoꝛtui em eſtis:⁊ vita

vr̃a abſcõdita eſt cũ xpᷣo in deo.Et iteꝑ.Si ãt
moꝛtui ſumus cũ xpᷣo:credimus:qꝛ ſil viuem?

Cro

aßo hů
hoig int
ſabſtͤtis.
debebitiy
uramdin
deſteqmna
coipehonn
cuuntamen
gonmngs⸗
tiunduor,
fit vocuarun
ſenk:gn
ſcutßlerbe
ſerhanene
hancviti
hoegiken
duplerlep⸗
ſepulchpſi
locutiſuenu
diuſtigerrel
doonamek
Laayyen
Wirüscu⸗
Tutl
ſegecach
deual
Inimatt

Dduplexl

bit foꝛſi
moꝛtale,
gnimare
vtmoꝛol
coipis:
homminemn,

Mirbean.

ſonanirrdi
letpmiſſon
future. Et
homoneso
Pohabetpo
ſſtöna. G)
dumdle
Aſtanantel
aninecopp
thenatzn
lgtidug:n
mundicope
turolenint
Merinte
kigter den
loneſeſc
ſubltitefi
lnofuerit
hisſtim

manmxh

Dnadſent
e. ginönfn
untiuſton
Aſalutmniſ
Ndtinenare
1pordin
Anoiisfen

ufnnantne

Wealt⸗
mipzopemni
Necimin
lobnii
uchennnonn,
nntdeſthrabſe
Nsiinttiͤn
ügeniſra

tenntsFnd

ignuntöenuth
Mäcbriggtf
nwseſelgfet
epticiinftch
vCifoonig
mlun wycnt
buunoͤpocnc⸗
busnſfint 4.
nlauit. Git
ecithenl
gane Vedu
gli Nbeni
cel:vobephe⸗
Zncdektbusfi
iusißeſctban
it innodſe
Upfis Aeltt
iſionpal⸗
nuſyllutl

tus neieni.

eſh,e.
pie lerde,⸗
niiinn

0o. CLXXIHI

Fo. CLxXNXNH
Tractatus VIII Epla LXXXVIII

cũ ipo.hoc ẽ illð duplex ſepulchꝝ: exterioꝛis

hoĩis ⁊ interioꝛis qᷣes vna. Nã ſi hõ ex duabus

ſubſtqtijs ↄſtat:merito ⁊ ſepulchꝝ duplex hr̃e
debebit: vt cum alterutra ſubſtantia in ſuã na⸗-
turam diſſociata remeauerit:reqͥes vtriq; non

deſit:qm cũ ex coꝛꝑe ⁊ aia hõ ſit:tñ nec aia ſine
coꝛpe homo dici põt: nec coꝛpus ſine aia hõẽ:
cum tamen anima ⁊ coꝛpus ſit hõ. Sʒ vbi hoc
nomen qð ex duobus nominibus ſuis pbe ter
tium duoꝝ ↄmixtione ꝑficit᷑: eoꝝ diſſidio fue⸗
rit vacuatum:ſua ſingulis loca ad requiẽ recẽ⸗
ſent᷑:ꝗm vtrunq; viuit:⁊ moꝛit᷑ vtrunq;. Naʒ
ſicut pᷣter hanc vitam alia vita eſt beatoꝝ ita pᷣ
ter hanc moꝛtẽ moꝛs ẽ alia impiox. Sec inter

hanc vitã ⁊ moꝛtẽ: atq; illã vitã ⁊ moꝛtẽ inteſt

hoc ꝙ iſte nature ſũt:ille ſunt meritoꝝ: atq; ita

duplex ſepulchꝝ nature debet᷑ ⁊ meritis.Hoc
ſepulchꝝ ſibi duplex pr̃efamilias iſti:de qͥbus
locuti ſumus puiderunt:qͥ ſenatum: honoꝛes:
diuitias:relinquendo moꝛtui illis videbant᷑ q̃

bus nati eſſe vident᷑ etiam dum viuũt moꝛtui.
Ecce vnum ſepulchꝝ:in qͥ ↄuerſatio veter ho

minis: cum crepũdijs ſue nobilitatis abſcõditꝰ

Illud erit aliud: cuʒ ipᷣm coꝛpus quod nature

lege caducum ẽ: diſſolutum reuertet᷑ in terram
de qua ſcbtum eſt. Terra es:a in terram ibis.
anima tñ in refrigerio requieſcente. Nam qui
Duplex ſibi ſepulchꝛum voluerit ↄꝑare:habe⸗
bit foꝛſitan iux ↄditionem nature: vbi coꝛpus
moꝛtale ↄdat᷑:qñ habebit iux meriti legem vbi
gAnima requieſcat. Qð qͥdem ita ↄſtitutum eſt:
vt moꝛs iſta:q̃ ꝑ diſſolutionem anime generat᷑
⁊æ coꝛꝑis:media ſit⁊ duarum vitarum Bis em
hominem neceſſe eſt moꝛi: ⁊ bis ei vita debet᷑.
Nã ⁊ beatus Paulus duas bꝛeuiter vitas de
ſignauit: dicendo. NMietas autem ad omnia va
let:pmiſſionem hñs vite. Et eius que nunc eſt

⁊ future.Et beatus Joanes in apocalypſi du⸗
as moꝛtes oñdit:dicendo In eos mo:s ſecũda

nõ habet poteſtatem. Secundam em̃ dixit:qͥa

eſt öᷣma.Sʒ illud nobis magna ratione tractan

dum: ⁊ diligenti circumſpectione ꝓuidendum
eſt:an ante iſtam moꝛtem:que ſeꝑatiõe vt dixi

anime coꝛpiſq; generat᷑: moꝛi ſeculo huic ana⸗
thematiʒatis:ſi põt dici omnibus eius volup⸗
tatibus:q̃ nobis extra lineam vitalis ſubſtãtie

mundi copijs ſuggerunt᷑ malimus: an poſt na

turalem interitum:qui aiaʒ coꝛpuſq; diſcernit
vnde ⁊ interitus ðꝛ:ꝙ inter ipᷣa eat: ac mediuʒ

ſe inter duas ſubſtãtias que hominẽ ſui ↄiuga
tione faciebant: tertium illum gradum ꝑfecte
ſubſtãtie ſublaturus immergat. Qm̃ qͥ h moꝛ⸗
tuus fuerit:mundi voluptatibus nõ vtendo ⁊
coꝛꝑis ſtimulos obterẽdo ↄſepultus eſſe vide⸗
tfur cum xpᷣo:⁊ ſi ↄſepultus vtiq; in ſepulchꝛo:
ſine quo eẽ nõ põt ſepultura. Huic ⁊ moꝛs alia

cõmunis illa debet᷑:que animã a vinculis coꝛ⸗
poꝛis ſoluit ⁊ liberat: cui coꝛꝑis eq̃ ſuum ſepul
chꝛũ ⁊ ſua ſepultura debet᷑. His duabus moꝛ⸗
tibus poſt geminum ſepulchꝝ beata illa ⁊ ꝑpe
tua vita ſuccedit. Ceteꝝ q̊ totum mundum hic
lucrifecerit ambiendo:rapiendo: qm̃ hic facta

carnis moꝛtiſicare ↄtempſit poſt iſtam natura⸗

lem moꝛtẽ:quã tranſirenõ poſſumus:ðꝛ meri⸗
to vno ⁊ ſimplici ſepulchꝛo eſſe ↄditus:vel po
tius eſſe cõmendatus ⁊ ſecundã moꝛtẽ miſer in
currit:q̃ plena eſt ⁊ doloꝝ eternitate ⁊ lachꝛy⸗
maꝝ ppetuitate.Hec ſunt itaq; duo ſepulchꝛa
q̃ſibi ⁊ Paulinus vir ſingularis ad imaginem
priarche ſollicitiſſimus reqͥſiuit.vnũ vbi ⁊ ve-
terẽ hominẽ cum actibus ſuis ſpoliatus occu⸗
leret: ⁊ lʒ necdum coꝛpus depoſuiſſet:carnalia
nõ hr̃et in carne.aliud vbi coꝛꝑe ipᷣo cũ vene⸗
rit dñs ↄfringere terram eius: expoſito animã
collocet in qᷣete: vt ſidei tunc pater ille hec ſilijs
ↄtemptu vt diximus pecunie ↄꝑauit: in qͥ di⸗
ues cum pauꝑe nõ potuit recubare. Huc oms
ꝑegrinos mũdi:huc egentes:huc etia exhere⸗
datos ꝓ xpᷣo ſecularibus recipiet teſtamentis.
ideoq; nec veſtigiũ habuit in hac terra:qm ne⸗
mo qui eũ ſequeret᷑ inuẽtus eſt.At nunc vosſi
lie ↄſidite:q̃ ex eo veſtigium Abꝛahe eſtis:exqͥ
de terra nõ eſſe cepiſtis. Obſequium volũtati
patris veſtri: cuius coꝛruptele obſecute nõ eſt
qui vobis a filijs heth ſepulchꝛum emit.qð ſi
bi ⁊ ceteris ſuis voluit ↄpare:apud quos vti⸗
q; moꝛtue eſtis:qñ cum eis id quod viui in mũ
do poſſederint nõ tenetis. Gratiaſq; illi ſꝑ agi⸗
te:q vos hoc fecit veſtigium nõ habere: vt ibt
cũ Laʒaro ſinũ Abꝛahe haberetis. Poſſideat
gille pecuniã vos ſepulchꝝ.ille imagies eſcaꝝ

vos requiẽ pphaꝝ.

Aigde ad hũc tractatũ ꝑtinentẽ aliã epłaʒ ad
Julianum de pignoꝛibus. In q illum de amil⸗
ſis liberis ↄſolat᷑ ad ↄtemptũ mũdi:⁊ xpᷣi mili
tiã cohoꝛtat᷑:que habet᷑ pᷣma int᷑ funebꝛes epi⸗
ſtolas:vbi meliꝰcadſt.QAm̃ poſt pᷣcepta q;max
ime ↄducit ſanctoꝝ viroꝝ exempla ꝓponereq́ᷓ
bus religioſa mens ad imitationem vᷣtutis fer
uentius excitet᷑:ideo poſt ſuꝑioꝛes epiſtolas ð
mũdi ↄtemptu ⁊ heremi laudihus pᷣcipui here
mi culioꝛis Nauli bmi heremite vita a btõ Hie
ronymo ↄſcbta ſubijcif.
Aita Pauli pꝛimi heremite pᷣcipui heremt
cultoꝛis. ESpla. LXXXVIII.

MNMNMter multos ſe⸗
i pe tractatum eſt: a quo potiſſimum
monachoꝛum heremus habitari ce⸗
pta ſit. Quidam enim altius repetentes: a bea
to Helya ⁊ Joanne ſumpſere pᷣncipium. Quo

rum ⁊ helyas plus nobis videtur e ; 310

Pars

nachus:⁊ Joãnes añ ꝓphetare cepiſſe qᷓ; natꝰ
ES.ad quã opinionẽ vulgus oẽ ↄſentit.Alij aſſe
rũt Antoniũ huiꝰ ꝓpoſiti fuiſſe caput:qð ex ꝑ⸗
te veꝝ c. Nõ em ta ipᷣe añ oẽs fuit:qᷓ; ab eo om
niũ incitata ſunt ſtudia. Amatꝰ vᷣo ⁊ Maccha
rius diſcipuli Antonij qͥꝝ ſuꝑioꝛ mgtr̃i coꝛpꝰ ſe

peliuit:etiã nũc affirmãt aulũ quendã The⸗
beũ pᷣncipẽ iſtius rei fuiſſe:qð nõ tã noĩe qᷓ; opi
nione nos q; cõpꝛobamꝰ. Noõnulli ⁊ hec ⁊ alia
pꝓut volũtas tulit iactitant:ſubterraneo ſpecu
crinitũ alcaneo renze inte fuiſſe:⁊ multa q̃ ꝑp

ſeqͥ ocioſum ẽ:incredibilia fingẽtes Quoꝝ qꝛ

impudẽs mẽdaciũ fuit:nec refellẽda qͥdeʒ ſnia
videt᷑. Igit᷑ q:ꝛ ð Antonio tã greco qᷓ; romano
ſtilo diligent᷑ traditũ ẽ:pauca de Pauli pꝛinci
pio ⁊ fine ſcribere diſpoſui:magis qꝛ res omiſ⸗
ſa erat:q; fretus ingenio. Quõ ãt in media eta

te vixerit:⁊ q̊s a ſathana ꝑtulerit inſidias: nul

li hoĩm ↄꝑtũ habet᷑. Sub Decio ⁊ Aaleriano
pſecutoꝛibꝰq̃ tpe Coꝛnelius rome ⁊ Cypanus

Carthagie felici cruoꝛe dãnati ſunt:multas a⸗

pud egyptũ ⁊ Thebaydã ecclas tẽpeſtas ſeua
płata ẽ. Notũ tũc xpᷣianis erat ꝓ xpᷣinoie gla⸗

dio ꝑcuti. Veꝝ hoſtis callidꝰ tarda ad moꝛteʒ

ſupplicia ↄqrẽs:aias cupiebat iugulare nõ coꝛ
poꝛa:⁊ vt ipᷣe q ab eo paſſus ẽ Cypanꝰ ait volẽ
tibꝰmoꝛi:nõ ꝑmittebat᷑ occidi.cuiꝰ vt crudeli⸗
tas notioꝛ fiat:duo mẽoꝛie cã exẽpla ſubiecimꝰ
Perſeuerãtẽ igit᷑ in fide martyrẽ ⁊ int᷑ eculeos

lamiaſq; victoꝛẽ iuſſit melle ꝑungi:⁊ ſub ardẽ⸗
tiſſimo ſole ligatis manibus poſt tergũ reſupi⸗

nart.ſ.vt muſcaꝝ aculeis cederet:qͥ ignitas ſar

tagines ãtea ſuꝑaſſet.Aliũ in iuuenili etate flo
rentẽ in ameniſſimos hoꝛtulos pᷣcepit abduci.
Ibiq; int᷑ lilia cãdẽtia ⁊ rubẽtes roſas: cũ leui
iux murmure aq̃ꝝ ſerpet riuus:⁊ molli ſibillo:
ꝗrboꝛũ folia vẽtus ↄſtrigeret:ſuꝑextructũ plu
mis lectũ reſupinari: ⁊ ne ſe inde poſſet excute
re:blãdis ſertoꝝ nexibꝰirretitum relinqͥ. QAuo
cũ recedẽtibꝰcũctis:ad eũ meretrix ſpecioſa ve
niſſet:cepit delicatis ↄſtringẽ colla ↄplexibꝰ:⁊
qð dictu q; ſcelus ẽ:manibꝰ attrectare virilia.
vt coꝛꝑe in libidinẽ ↄcitato:ſe victrix iĩpudica
ſuꝑiaceret.Quid ageret miles R̃i:⁊q̃ ſe vᷣte⸗
ret:neſciebat.quẽ toꝛmẽta nõ vicerãt ſuꝑabat
voluptas.Tãdẽ celitꝰ inſpiratꝰpᷣciſam linguã
moꝛſu oſculãatis ſe faciẽ expuit: ac ſic libidinis
ſenſuʒ ſuccidẽs doloꝛis magnitudo occupauit
VPer idẽ ̊ tpᷣs qͥ talia gerebant᷑ apud inferioꝛẽ
Thebaidã cũ ſoꝛoꝛe iã viro tradita:poſt moꝛ⸗
tẽ ãboꝝ paretũ in hereditate locupleti Paul⸗
relictꝰẽ ãnoꝝ circit. xvj.lr̃is tã grecis:qᷓ; egyp⸗
tiacis apꝛime eruditꝰ:mãſueti ai:deum valde
amãs.Et dũ ꝑſecutõis ꝓcella detonaret:i vil⸗

lã remotioꝛẽ ⁊ ſecretioꝛem ſeceſſit. Aeꝝ qͥd nõ

moꝛtalia pectoꝛa cogit auri ſacra fames?:Soꝛo

ris maritus cepit ꝓdere velle: quẽ celare debu
erat.nõ illũ ſoꝛoꝛis lachꝛyme: nõ cõio ſanguis:
nõ ſpeciãs cũcta ex alto ðs ab ſcelere reuocai it
Ad hec inſtabat crudelitas: q̃ pietatẽ videbat
imitari.qð vbi pꝛudẽtiſſimꝰ adoleſcẽs itellexit
ad mõtiũ depᷣtaↄfugiẽs dũ finẽ ꝑſecutõis pᷣſto
laret᷑: neceſſitatẽ in volũtẽ ↄuᷣtit:ac paulatiʒ ꝓ
grediẽs:rurſuſq; ſubſiſtẽs:atq; h̊ idẽ ſe pinsi
ciẽs:tãdẽ reperit ſaxoſum mõtẽ.ad cuiꝰ radi⸗
ces haud ꝓcul erat grãdis ſpelũca:que lapide
claudebat᷑:qͥ remoto vt ẽ cupiditas hoium oc⸗
culta cogſcere: auidiꝰ exploꝛãs aiadutit intus
grãde veſtibulũ:qð aꝑto deſuꝑ celo patuł dif⸗
fuſa ramis vetus palma ↄtexerat:fontẽ lucidii
ſimũ oñdẽs.cuius riuũ tmmõ foꝛis erũpenteʒ
ſtati modico foꝛamie eadẽ q̃ aqᷓs genuerat:ter⸗
ra ſoꝛdebat.Erãt pᷣterea ꝑ exeſum motẽ haud
pauca hitacula:in qͥbus erãt ſcabꝛe iã incudes
⁊ mallei:qͥbus pecunie olim ſignate viſebant᷑.
Hhũc locũ egyptioꝝ l̃e ferũt furtiue monete of
ficinã fuiſſe ea tẽpeſtate:q̃ Cleopatre Antoni⸗
iſctus ẽ. Igit᷑ Adamato:q̃ſi qð a deo ſibi offer
ret᷑:hitaculo oẽʒ ibidẽ in oꝛõnibus ⁊ ſolitudie
duxit etatẽ.Cibũ ⁊ veſtimentum ei palma pᷣbe
bat:qð ne cui impoſſibile videat᷑ Jeſum teſtoꝛ
⁊ ſanctos angelos cius in ea heremi ꝑte:q̃ iu
Syriã Saracenis iũgit᷑ vidiſſe me mõachos ð

qbus vnꝰ.xxx.ꝑ annos clauſus hoꝛdeaceo pa

ne ⁊ lutulenta aqᷓ vixit.Alter in ciſterna veteri
quã gẽtili ſermone Syri cubã vocãt:qͥnq; cari
cis ꝑ ſingulos dies ſuſtẽtabat᷑. ec igit᷑ incre⸗
dibilia eſſe videbunt᷑ ijs:qͥ non crediderint:qꝛ

oĩa poſſibilia ſunt credentibus.Sʒ vt ad id re.

deã vñ digreſſus ſum:cũ iam centũ tredeci an⸗
nos btũs NPaulus vitã celeſtẽ ageret in terris:
⁊nonagenarius in alia ſolitudine Antoniꝰ mo
raret᷑:vt ipᷣe aſſerere ſolebat:hec in mẽtẽ ciꝰco⸗
gitatio incidit.nullũ vltra ſe ꝑfectũ mõachum
in heremo ↄſediſſe.At illi ꝑ noctẽ qͥeſcẽti:reue
latũ ẽ eſſe aliũ vlterius multo ſe melioꝛẽ ad quẽ
viſendũ deberet ꝓficiſci. Jico erũpẽte luce ve
nerabił ſenex inſrmos artus baculo regẽte ſu⸗
ſtẽtãs:cepit ire velle:qͥ neſciebat. Et ià media

dies coquẽte iã ſole deſuꝑ feruebat:nec tñ ac⸗

cepto itinere abducebat᷑ dicẽs. Credo in deuʒ
meũ:ꝙ ſeruũ quẽ mihi ꝓmiſit:oñdet.Nec plu
ra his ↄſpicit hoicʒ eqͥ mixtũ:cui opinio poeta
rum cẽtauro vocabulũ indidit. qͥ viſo ſalutari
impᷣſſione ſigni armat frontẽ:a heus tu inquit
quanã in ꝑte hic ſeruus dei habitat.At ille bar
baꝝ neſcio qͥd frendẽs:⁊ frangens potius vᷣba
qꝙ; ꝓloquens: int᷑ hoꝛrentia oꝛe ſenis blandũ q̃⸗

ſiuit eloquiũ:⁊ cũ dextere ꝓtẽſione manus cu⸗

pitũ indicat iter: ⁊ ſic patẽtes campos volucri
trãſmittens fuga:ex oculis mirantis euanuit.
Aeʒꝝ hec vtꝝ dyabolus ad terrendũ eũ ſimula

Cr⸗
eritan)
ſrnſt

Glupene

ftlechn
merlarea
deladuc
tremops
5Anton

nlol
ile

obſgesfe
lonius:

cccepit.

fenlqs
ſarproſqh
gregiosmn
pceris:
mnus, in
lquete l⸗
nnis rigab⸗
ſaera.
ma
licere
dot. Ge
mis
demnon
ſtiexpn
Necd
pectulcĩ
litateſa
Miueri
ſſuſno
cli pbui
eſtatſdin
npatoꝛe
Alonius
ſtigeintus
renqvene
ſat diesre
Nſceng
ehꝛgs:r:
ſtisarde
lrumnpe⸗
feraabif
(rioßtta
Vepytt
imorꝛemn
lläue
dieng ſep
Tniid
: din
repitü⸗
lugoſctin
it Tie⸗
cadſert
squiſ

Uicdne
ocdi D
laefena
ealinihi
aleſäsſi
ipſeͤsſ,
naalin
Pöͤſdiſner
Ne Aalen
icnaizi
lasdimn
6 Kiadänins
Pcelopele
mrmnſoniind
fors gihen
1ös genlette
reſummkhn
ſcabreüftal
ſGnale wichr
furtiuenenn
eopatre Nunt
gda deoſbic
nidus 1 ſannd
numeipalnze
deai Jeunce
Aberenipeii
lilenenorhet
uiushocenun
gindtmurn
bieincſcen
bak Hecſginn
Monorddon
NiGgNallt⸗
namindtin⸗
kigertnteens
Nne Ancn'ͦno
beennmibechec⸗
Dleai nörchun
ſgideſnnn

Pſeneicidian

—
—

balltit,
fuebat⸗nan
6,Crecohn

Lofca

—
—
—,

—
=ẽ Se— =

Fo. CLXXII

Tractatus VIII Epia LXXXVIII

uerit: an vt ſolet heremus mõſtruoſoꝝ aialiuʒ

ferax iſtã q; gignit beſtis:incertum habemus.

Stupens itaq; Antonius: ⁊ de eo quod vide⸗

rat ſecũ reuoluẽs:vlterius ꝓgredit᷑: nec moꝛa

inter ſaxoſam ↄuallẽ nõ gradẽ homunculũ vi⸗
det:adũcis naribꝰfrõte coꝛnibꝰaſpata:cuiꝰex⸗
trema ꝑs coꝛꝑis i capꝛaꝝ pedes deſinebat. Et
HB Antoniꝰſpectaculo ſcutũ fidei ⁊ loꝛicam ſpei

bonus pᷣliatoꝛ arripuit. Nihilommus mẽoꝛa⸗
tũ aial palmaꝝ fructus cidẽ ad viaticũ q̃ſi pad

obſides ferebat.Quo cognito greſſuʒ pᷣſſit Rn

tonius: ⁊ qͥnã eſſet interrogãs: h̊ ab eo rũſum
aceepit.Moꝛtalis ego ſum:⁊ vnꝰ ex accoł he⸗

remi:qͥs vario deluſa erroꝛe gentilitas faunos

ſatyroſq; ⁊ incubos vocãs colit.legatõe fũgoꝛ

gregis mei:pᷣcamur vt ꝓ nob cõmunẽ deũ de⸗

pᷣceris:quẽ ꝓ ſalute mũdi olim veniſſe cogui⸗

mus. ⁊ in vniüſam terrã exijt ſonꝰeiꝰ.Talia eo

loquẽte lõgeuus viatoꝛ vbertim facieʒ lachꝛy⸗
mis rigabat:q̃s magnitudine leticie indices ef
fuderat. Gaudebat qͥppe de xpᷣi glia: ⁊ de inte⸗

ritu ſathane.ſimulq; admirans:ꝙ eiꝰ poſſet in
telligere ſermonẽ:⁊ baculo humũ pꝑcutiẽs aie⸗
bat. Ae tibi Alexãdria:q̃ᷓ ꝓ deo poꝛtẽta vene⸗
raris. Ae tibi citas meretrix: in q̊ totius oꝛbis
demonia ↄfluxere. Quid nũc dictura es: Be⸗
ſtie xpᷣm loquunt᷑:⁊ iu ꝓ deo poꝛtẽta venerar

Necdũ vᷣba ↄpleuerat:⁊ q̃ſi pẽnigero volatu

petulcũ aial aufugit. Hoc ne cuiq; ob incredu⸗

litatẽ ſcrupulũ moueat:ſub rege Conſtantino

yniuerſo mũdo teſte defendit᷑. Nã Alexãdriã
iſtiuſmõi hõ viuꝰ ꝑductus magnũ pplo ſpecta⸗

culũ pᷣbuit ⁊ poſtea cadauer exanime ne caloꝛe

eſtat diſſiparet᷑: ſale infuſuʒ Antiochiã: vt ab
impatoꝛe videret᷑ allatũ ẽ. Sʒ vt ꝓpoſitũ ſeq̃r

Antonius cepta regione ꝑgebat: feraꝝ im̃ ve⸗

ſtigia intuẽs ⁊ heremi latã vaſtitatẽ.Quid age
ret:qͥ verteret gradũ neſciebat:iã altera effluxe
rat dies:reſtabat vnũ vt deſeri ſe a xpᷣo ñ poſſe
ↄpfſideret. Pernox ſecundas in oꝛõne exegit te⸗
nebꝛas:⁊ dubia adhuc luce ꝓcul intuet᷑ lupaʒ

ſitis ardoꝛibus anhelantem ad radicem mõtis
irrumpe:quã ſecutus oculis ⁊ iux ſpeluncã cũ

fera abijſſet accedẽs intro cepit aſpicere: nihil

curioſitate ꝓſiciẽte tenebꝛis arcentibus viſum

Bexp vt ſcpᷣtura ait ꝑfecta dilectio foꝛas mittit
timoꝛem:ſuſpenſo gradu ⁊ anhelitu temꝑato:

callidus exploꝛatoꝛ ingreſſus:ac paulati ꝓgre

diens ſepiuſq; ſubſiſtẽs ſonum aure captabat.

Tandẽ ꝑ cece noctis hoꝛroꝛẽ ꝓcul lumẽ intui⸗

tus:dũ auidius ꝓꝑat offenſo pede lapidem in

ſtrepitũ ↄcitauit: poſt cuius ſonitũ btũs Pau
lus oſtium qð patebat occludẽs ſera obfirma⸗

uit. Tũc vero Antonius ꝓ foꝛibus coꝛruẽs vſ
qᷓ; ad ſextã ⁊ eo amplius hoꝛã aditũ pᷣcabat᷑:di
cens qui ſim vñ cur venerim noſti.Scio menõ

mereri ↄſpectũ tuũ videre:tñ niſi videro nõ re
cedam.qͥ beſtias recipis: hominẽ cur repellis⸗
q̃ſiui ⁊ inueni.pulſo vt aꝑiat᷑.qð ſi nõ impetro
hic moꝛiar añ poſtes tuos: certe ſepelies meuʒ
cadaur.
Talia pſtabat mẽoꝛãs:fixuſq; manebat.
Ad quẽ rñſum paucis ita reddidit heros.
HEemo ſic petit vt minet᷑:nẽo cuʒ lachꝛymis
iniuriã vel calumniã facit:⁊ minaris ſi nõ reci⸗
piã:cũ moꝛiturus adueneris ſepeliã te.Sic ar⸗
ridẽs Paulus patefecit ingreſſum. Quo aꝑto
dũ in mutuos miſcent᷑ amplexus:ꝓpꝛijs ſe ſa⸗
lutauere nomibus:gr̃e dño in cõe referunt᷑. Et
poſt ſcm oſculũ reſidẽs Paulus cũ Antonio
ita exoꝛſus ẽ. En quem tãto laboꝛe q̃ſiſti putri⸗
dis ſenectute membꝛis oꝑit inculta canicies en
vides hoĩeʒ puluerẽ mox futuꝝ.veꝝ qꝛ chari⸗
tas oĩa ſuſtinet:narra mihi q̃ſo quõ ſe hẽat hu⸗
manũ genus. an in antiqͥs vꝛbibus noua tecta
ↄſurgãt:qͥ mũdus regat᷑ imꝑio.an ſuꝑſint ali⸗
q̃ͥ:qͥ demonũ erroꝛe rapiant᷑. Inter has ſermo
cinationes ↄſpiciunt alitẽ coꝛuũ in ramo arbo⸗

ris ↄſediſſe:qͥ inde leuiter ſubuolabat ⁊ integꝝ
panem ante oꝛa mirantium depoſuit. Poſt cu⸗

ius abſceſſum: eia inquit Maulus: dnsnobis
pꝛandiũ miſit: vere pius:vere miſericoꝛs.Sex
aginta iam anni ſunt qͥ accipio dimidij ſemper

panis fragmentum: verum ad aduẽtum tuum

militibus ſuis duplicauit annonam. Igit᷑ dño
graꝝ actõe celebꝛata:ſuꝑ vitrei marginẽ fõtis
vterq; ↄſedit.lhic vero quis frangeret panem
oboꝛta ↄtentio pene diem duxit ad veſperum.
Naulus moꝛe cogebat hoſpitij. Antonius iu⸗
re refellebat etatis. Tandẽ ↄſiliũ fuit int illos:
vt appꝛehenſo pane e regione:dũ ad ſe qͥſq; nui
tur ꝑs ſua remaneret in manibus. Dehic pau⸗
lulũ aq̃ ↄcauis manibus ꝓno oꝛe in fonte liba⸗
uerũt:⁊ immolãtes deo ſacrificiũ laudis:noctẽ
trãſegere in vigilijs.cũq; iã eẽt terre redduꝰ di
es:btũs Raulus ad Antonium ſic locutus eſt
Olim te frat᷑ in iſtis regionibꝰhabitare ſciebã:
olim ↄſeruũ meũ mihi ꝓmiſerat deus.ſᷣ qꝛ doꝛ
mitõis tpᷣs aduenit:⁊ qð ſp cupiebã diſſolui:⁊

eſſe cũ xpᷣo:pacto curſu ſuꝑeſt mihi coꝛona iu⸗

ſticie:tu miſſus es a dño:qͥ humo coꝛpuſculuʒ
meũ tegas:immo terre terrã reddas.ſhis An⸗
tonius auditis flens ⁊ gemens ne ſe deſereret.
atq; vt comitẽ talis itineris acciꝑet:pᷣcabatur.
Et ille nõ debes inqͥt qrereqᷓ tua ſunt:ſᷣ q̃ aliẽa.
Expedit tibi ſarcina carnis abiecta agnuʒ ſeq̊.
Sʒ ⁊ ceter expedit fratribus:vt tuo adhuc in
ſtruant᷑ exemplo. Quã ob rẽ qſoꝑge:niſimole
ſtum ẽ:⁊ palliũ qð tibi Athanaſius epᷣs dedit:

ad inuoluendũ coꝛpus meũ defer.Hoc ãt btũs

Naulus rogauit.nõ ꝙ magnope curaret:vtꝑ
icctũ putreſceret cadauer: aut nuduj:quippedᷣ

dars

tãti tpis ſpatio ↄtexil palmaxꝝ folijs veſtiebat᷑
ſ vt a recedẽti meroꝛ ſue moꝛtis leuare᷑. Stu⸗
pefactꝰ g̊ Antoniꝰ ꝙ ð Athanaſio ⁊ pallio eiꝰ
audierat:q̃ſi xpᷣm in Maula etiã videret:⁊i pe

ctoꝛe eiꝰdeũ venerãs:vltra rñdẽ nihil auſus ẽ.

ſ cũ ſilẽtio lachꝛymãs:oſculatis eiꝰocuł:mani⸗
buſqꝙ; ad mõaſteriũ qð poſtea a ſaracenis occu

patuʒ ẽ:regrediebat᷑. Neq; vo greſſus ſeqbat

aĩm: ſᷣ qᷓuis coꝛpꝰ iane ieiunijs ſeniles ãni fre⸗

gerãt:tn aio vicebat etatẽ.tãdẽ fatigatꝰ ⁊ ãhe⸗

lus ad hitaculũ ſuũ ↄfecto itinẽ ꝑpueit.Cui cuʒ
dño diſcipuli qͥ lõgeuo viatoꝛi miſtrare ↄſueue
rãt:occuriſſent dicẽtes.vbi tãdiu moꝛatꝰes p

NRñũdit ille ⁊ ait:ve mihi pctõꝛi qͥ falſi monachi
nomẽ fero. Vidi Helyã.vidi Joãnẽ in depto:
⁊ vere vidi Paulũ i ꝑpadiſo: ⁊ ſic oꝛe ↄpᷣſſo ma
nu vᷣberãs pectꝰex cellula palliũ ꝓtulit. Rogã
tibuſq; diſcipuł:vt pleniꝰqͥdnã rei eẽt expone⸗

ret: ait ts tacẽdi:⁊ tpᷣs loquẽdi.Tũc egreſſus
foꝛas:⁊ nihil qͥdẽ cibi ſumẽs:ꝑ viaʒ q̃ venerat

regreſſus ẽ illũ ſitiẽs:illũ vidẽ deſiderãs: illuʒ

ocuł ac mẽte ãplectẽs.timebat em̃ qð eueit:ne

abñte ſe xpᷣo debitũ ſcũs ſom redderet.Cunq;

lã dies alia illuxiſſet:⁊ triũ hoꝛaꝝ ſpacio viam

remeauiſſʒ:vidit int᷑ ãgeloꝝ choꝛos:int᷑ ꝓpha

rũ ⁊ apłoꝝ pplos niueo cãdoꝛe paulũ fulgẽtẽ in

ſublime aſcẽdẽ.⁊ ſtati in faciẽ ſuã ꝓcidẽs:ſabu

lũ capiti ſuꝑiaciebat ploꝛãs atq; eiulãs cur me

NPaule dimittis: Cur inſalutatꝰ abis: Tã tar⸗
de notꝰ tã cito recedis. Referebat poſtea btũs
Antoniꝰtanta ſe velocitate qð reliquũ erat vie

cucurriſſe: vt iſtar auis ꝑuolaſſet.nec imerito:
nã introgreſſus ſpelũcã vidit genibꝰ ↄplicatis
erecta ceruice:extẽſiſq; manibꝰi altũ:coꝛpꝰexa

nime.Ac pᷣmũ ⁊ ipᷣe viuẽ eũ credẽs ꝑit᷑ oꝛabat.

Poſtqᷓ; vo nlła vt ſolebat ſuſpiria pᷣcãtis audi
uit:i flebile oſculũ ruẽs itellexit ꝙ etiã cadauer
ſci dñi cui oĩa viuũt:officio geſt pᷣcabat᷑. Igit᷑
obuoluto ⁊ ꝓlato foꝛas coꝛpoꝛe hymnos q; ⁊
pſalmos ð xpᷣiana traditõe decãtãs ↄtriſtabat

Antoniꝙ ſarculũ qͥ terra foderet:nõ hret: flu⸗
ctuãſq; vario mẽtis eſtu:⁊ ſecũ młta reputans

dicebat:ſi ad mõaſteriũ reutar:q̃driduanũ iter
ẽ: ſih̊ maneã: nihil vltra pficiã. ¶Ooꝛiar g: vt
dignũ ẽ:⁊ iux bellatoꝛẽ tuũ xpᷣe ruẽs:extremũ
alitũ füdã. Talia eo aio volẽte ecce duo leones
ex interioꝛis heremi ꝑte currẽtes: volãtibꝰ q̃ſi
ꝑ colla iubis ferebant᷑. Quibꝰaſpecii exhoꝛru⸗
it: rurſuſq; ad eũ referẽs mentẽ q̃ſi colũbas vi
deret:mãſit intrepidꝰ.Et illi qͥdẽ directo curſu
ad cadauer bti ſenis ſubſtiterũt adulantibuſq
caudis circa eiꝰpedes accubuere:fremitu ingẽ
ti rugiẽtes: ꝓꝛſus vt itelligeret eos plãgẽ quö
poterãt: deide haud ꝓcul ceperũt humũ pedi⸗
bus ſcalpẽ: arenãq; certati egerẽtes:vniꝰhoĩs
capacẽ locũ foderũt ac ſtati qſimereedẽ ꝓ oꝑe

fuit:

poſtulãtes cũ motu auriũ ceruice reiecta ad an
toniũ prexerũt:manꝰ eiꝰ pedeſq; lingẽtes. At
ille aiadutit bñdictõeʒ eos a ſe pᷣcari:nec moꝛa
in laudatõeʒ xpᷣi effuſus: ꝙ muta q; aĩalia deũ
eſſe ſentirẽt ait.DOñe ſine cuiꝰ nutu nec foliũ ar⸗
boꝛis defluit:nec vnꝰ paſſeꝝ ad terrã cadit.da
ilł ſic̃ tu ſcis.⁊ manu aãnuẽs vt abirẽt impauit.
Cũq; illi receſſiſſent: ſci coꝛpoꝛis onere ſeniles
curuauit humeros:⁊ depoſito eo in foſſam de⸗

ſuꝑ humũ ↄgregãs: tumulũ ex moꝛe ↄpoſuit.

Noſtqᷓ; ãt alia dies illuxit:neqͥd piꝰheres ex i⸗
teſtati bonis nõ poſſideret: tunicã eiꝰ ſibi vẽdi⸗

cauit quã in ſpoꝛtaꝝ modũ ð palme folijs ↄtex

N

erat.Ac ſic ad mõaſteriũ reüũſus diſcipułcũcta

ex oꝛdine replicauit:diebuſq; ſolennibꝰpaſche

vel pẽthecoſtẽ ſp Paulitunica veſtitꝰẽ.Libet
in fine opuſculi eos int᷑rogare:qͥ ſua pr̃imonia
igrãt:q domos marmoꝛibꝰ veſtiũt:qͥ vno ſilo
iiagin uũt pᷣdia:huic ſeni nudo qͥd vnqᷓ; de

Aos gẽma bibitis: ille ↄcauis naturema
nibus ſatiſſecit. Vos in tunicis auꝝ texit: ille

nec viliſſimũ qͥdẽ indumẽtũ habuit mãcipij vrſi

ſat:An cadauera diuitũ niſi in ſerico putreſce⸗

re neſciũt:Obſecro qͥcũq; hec legis:vt Hiero

nymi pctõꝛis memineris:cui ſi dũs optõeʒ da⸗

ret: multo magis eligeret tunicã Pauli cũ me-⸗
ritis eiꝰ: qᷓ; regũ purpurã cũ penis ſuis.

Tractatus Nonus tertie partis pꝛincipalis

Epłax bti Hieronymi de vita: ſtatu: regula

monachoꝛum.

riaa
Airgumentum in eandem.
Aludatusa
Iprter etatẽ ⁊ ſcõꝝ locoꝝ incolatũ vtrun

GFGrrefellit: dicens ſapiaʒ non in cants:s?5
ſn ſapientia canos exiſtere. nec lhieroſolymis

commoꝛari:ſed Hieroſolymis ſancte ⁊ pie con
uerſari eſſe laudabile. Oaulinum vero commẽ

dat: qui ſeculo diuitijſq; calcatis: nudam cru⸗

cem nudus fuerat inſecutus. Diſſuadet Hiero
ſolymam accedere: vbi ex toto oꝛbe concurri⸗

tur:ſed magis ſolitudinẽ petere:vt verus mo⸗
nachus cenſeatur:⁊ auctoꝛes ac duces eius pH⸗
poſiti inſequatur:quos a veteri teſtamento re

petitos enumerat. Dehinc illum quãdiu in ſe⸗

Epli bti lhieronymi ad Paulinũ hoꝛtato⸗
d ↄuerſatõeʒ monaſticam ⁊ ſtudium ſcrip

aulino Hieronymus ꝓp⸗

Sʒ ecõtrario illi pauꝑculo ꝑadiſus patet:vos
auratos gehẽna ſuſcipiet. Ille veſtẽ xpᷣi lʒ nu⸗
dus tñ ſeruauit: nos veſtiti ſericis indumentũ
x̃i ꝑdidiſtis. RPaulus viliſſimo puluẽ cooꝑtꝰ
iacet:reſurrecturus in gloꝛiam:vos opoſa ſax
is ſepulchꝛa pᷣmũt:cũ vr̃is opibꝰarſuros.Har
cite q̃ſo vos ꝑcite ſaltẽ diuitijs ãs amatis.Cur
moꝛtuos vr̃os auratis obuoluitis veſtibuss
Cur ãbitio vr̃a int᷑ luctus lachꝛymaſq; non ceſ

R

G

culolme
noͤesate
gventle
crogere

Peſinp

gidono
mctlt
pncpeſe
lilcri
dbeoq;
gacaſdeſ
ſchteediſl
niorclo
Qui
Paulint
tus Bren
ſuiligent
ſtnk ro⸗
ſubſcriotix
A

1
oneph
nita
ipatoꝛi
tyrano;
leritfec
Multas
diſputa
oſmopu
gfalioin
Galetian
pnizadh

chpas:tp
eminnob⸗
mnurconi
defeclk hi
fmnechzrf
Pietizcane
neteſtiten
ſalrcn
ſosyt
EBanie
pudicost⸗
epenſar
e boꝛ⸗
us ls in

mothp

oherſaie
doinſolund⸗
emore poin
Kpeheng
Kichſpei⸗
Anefclene
tdiſäolkän
ſemippite
AeſiiAe
Aiupinn
ſüüren
ncoqd wr
Misnatunen
aupteridl

buntmäcp.

liuspaterne
veſteppih⸗
ncisindunni
nopplnic;
nposchlt
reriwaspe
sösanaoh
Clrigsreſcn⸗
Vrnigtonel
nſenorurtie
egoho⸗
ood⸗
ipulcine⸗
nsli.
nispuncheis
ſunn arege⸗

ulnühont⸗
iſudund

hienmme;
inclüim

Tractatus IX

culo implicitꝰ teneat᷑. monet frequẽtiã ⁊ ſaluta
tiões atq; ↄuiuia fugẽ:vilioꝛibꝰcib ꝑciꝰ vti fre
quent᷑ legẽ ⁊ oꝛare:aſſentatõneʒ fugẽ:pauꝑibꝰ

erogare:diſpẽſatõneʒ aliene recuſare pecunie.
hr̃e ſimplicitatẽ colũbe:ſerpẽtis aſtutiã:⁊ i ero
gãdo moderatõeʒ ſeruare:nec qͥcqᷓ; effüdẽ.Cõ⸗

mẽdat libellũ panegyricũ: queʒ ꝓ Theodoſio

pᷣncipe ſcpᷣſerat: efferẽs genꝰ eloquij.hoꝛtat᷑ il⸗

luũ ſacris ſermonibꝰ ↄdiat ſciaʒ.ſepᷣturaꝝ ſciam

ab eo qͥ hʒ clauẽ Bauid cẽſens eẽ q̃rẽdã.⁊ inde

occaſiõe ſuſcepta ð qͥbuſdã tractatoꝛibꝰ ⁊ eoꝝ
ſcpᷣtlediſſerit: illũ dicẽs ad apicẽ ꝑuẽtux ſi ige

nio⁊ eloquẽtie ſcia⁊ ſtudiũ acceſſerit ſcbturaꝝ

Aualis autem ⁊ cuius ſanctitatis fuerit iſte
Naulinus: qͥ poſtea fuit Nolane epᷣs vꝛõᷣ bea
tus Gregoꝛiꝰlibꝛo dyalogoꝝ oñdit:qͥ etiã aliq̃ᷓ

ſui ingenij monumẽta reliqͥt: ſiẽ Gẽnadius te⸗
ſtat᷑ libꝛo viroꝝ illuſtriũ. Ex quo excerptũ eſt

☛

ſubſcriptũ argumentũ.

Alulinus MNole cãpanie ep̃s ↄpoſuit v
p ſu bꝛeui:ſᷣ młta:⁊ ad celſum quẽdã epi

thalamiũ vite ↄſolatoꝛiũ libellum ſuꝑ
moꝛte xpᷣiani:⁊ baptiʒari infãtis ſpe xpᷣiana v⸗

nitũ: ⁊ ad Seueꝝ plures epłas ad Theodoſiũ
iꝑpatoꝛẽ añ epᷣatũ panegyricũ:cuʒ ſuꝑ victoꝛia

tyrãnoꝝ eo maxie ꝙ fide ⁊ oꝛõe plꝰ qᷓ; armis vi
cerit fec ſaccoꝝ⁊ hymnoꝝ:ad ſoꝛoꝛẽ qᷓ; epłas
multas ð ↄtẽptu mũdi dedit:⁊ ð diũſis cauſis

diſputatões diũſas tractatedidit.pᷣcipuus tũ

oĩm opuſculoꝝ eius ẽ liber de pnia ⁊ de laude

gñiali oim martyꝝ.Claruit tẽpibus honoꝛij ⁊

Valẽtiani nõ ſolũ obſeruatõne ⁊ ſcitate vite:v
⁊ pnia aduũſum demones. Epła. LXXXIX.

Bnus hõ de

bono coꝛdis theſauro ꝓfert

b eęæa qᷓ bõa ſunt. ⁊ ex fructibus

arboꝛ cogſcit᷑. Metir nos
vtutibꝰtuis:⁊ pꝑuos magnꝰ
extolł:vltiaʒ q; ꝑtẽↄuiuij oc

cupas:vt pr̃iſſamilias iudicio ꝓuehar.Quid
em̃ in nobᷣ aut qᷓ;tulũ ẽ: vt docte vocis merea⸗

mur pᷣconiũ:vt illo oꝛe qͥ religioſiſſimꝰ pᷣnceps
defẽdit᷑ hũiles modiciq; laudemur: Noli igit᷑
frat᷑ chariſſime ãnoꝝ eſtiare nos nũero:nec ſa⸗
piẽtiã canos reputes:ſᷣ canos ſapiaʒ: Salomo
ne teſtãte:cani hois pꝛudẽtia eiꝰ. Nã ⁊ Moy⸗
ſes.lxx.pbr̃os iubet᷑ eligere:qͥs ipᷣe ſciret eẽ pᷣſ⸗
byteros vtiq; nõ euo: ſᷣ pꝛudẽtia iudicandos.

Et Daniel adhucpuer lõgeuos iudicat atq; i-
pudicos:ſenes etas laſciuiaꝰdẽnat.Noli inqᷓ

ſidẽ penſare tꝑibus:nec me iccirco melioꝛẽ pu⸗

tes:ꝙ pᷣoꝛ in xpᷣi exercitu ceꝑim militare. PHau

lus apls in vas electõis de ꝑſecutoꝛe mutatus
nouiſſimus in oꝛdine:pᷣmꝰin meritis ẽ:qꝛ extre

mus:lʒ plus oĩbꝰ laboꝛauit.Judas qͥ nd au

CLXXxV

Fo.
Epla LXXXIX

dierat. Tu aũt hõ dux meus 1 notus meus:in

domo dei aãbulauimꝰ cuʒ ↄſenſu:ꝓditoꝛ amici
magri Saluatoꝛis arguit᷑ voce:⁊ nodũ infoꝛ⸗
mis lethi trabe nectit ab alta Econtrario latro
crucẽ mutat ꝑadyſo:⁊ facit homicidij pẽa mar

tyriũ. Quanti hodie diu viuẽdo poꝛtant fune

ra ſua: ⁊ q̃ſi ſepulchꝛa dealbata plena ſunt oſſi
bus moꝛtuoꝝ: Subitus caloꝛ lõgũ vincit tepo
rẽ. Deniq; ⁊ tu audita ſnia Saluatoꝛis:ſi vis

pfectus eſſe:vade ⁊ vende oia q̃ hẽs:⁊ da puu

peribus:⁊ veni ſeq̃re me:vba vtis in opera.⁊
nudã crucẽ nudus ſequens expeditioꝛ ⁊ leuioꝛ
ſcandis ſchalã Jacob. Tunicã mutas cũ aio:
nec pleno marſupio głoſas ſoꝛdes appetis: ſed

purl manibꝰ ⁊ cãdido pectoꝛe pauꝑeʒ te ⁊ ſvũ
⁊ opibus głiaris. Nihil ẽ em grãde triſti ⁊ lu

rida facie: vel ſimulare: vł oſtẽtare ieiunia:poſ
ſeſſionũ redditibus abũdare:⁊ vile iactare pal
liolũ. Crates ille thebanus hõ quondã ditiſſi⸗

mus: cũ ad philoſophandũ Athenas ꝑgeret:

magnum auri pondus abiecit:nec putauit ſe ſi

mul poſſe:⁊ vtutes ⁊ diuitias poſſi idere. Eos
ſubſarcinati auro Æ=pm pauꝑem ſequimur:

ſub ptextu elemoſyne pᷣſtinis opibus incuban

tes:quõ poſſumus aliena fidelit᷑ diſtribuere:qꝗᷣ
nr̃a timide reſeruamus: Plenus vent᷑ facileð

ieiunijs diſputat.Nõ Hieroſolymis fuiſſe:ſed
hieroſolymis bñ vixiſſe laudãdũ ẽ. Illa expe⸗

tẽda ẽ citas:nõ q̃ occidii ꝓphas:⁊ Rſpᷣi ſanguia
nẽ fudit:ſᷣ quã flumis ipetus letificat:q̃ in mo⸗
te ſita:celari nõ põt:quã mr̃eʒ ſcõꝝ apłs clami
tat. In qᷓ ſe municipatũ cũ iuſtis letat᷑ habere.
Neq; vo h̊ dicens memetipᷣm inconſtantie re⸗
darguo:damnoq; quod facio:vt fruſtra vide:-
ar ad exemplũ Abꝛahã ⁊ meos ⁊ pr̃iaʒ reliſſe

nõ audio dei omnipotẽtiã anguſto ſine ↄclu⸗

dere:⁊ coartare ꝑuo terre loco:quẽ nõ capit ce
lum. Singuli quiq; credẽtiũ nõ locoꝝ diůᷣſita⸗
tibus:ſᷣ fidei merito põderant᷑.⁊ veri adoꝛato.-
res neq; in bieroſolymis neq; in mõte Gariʒzin
adoꝛãt preʒ:qꝛ deus ſpũs ẽ:⁊ adoꝛatoꝛes eius
in ſpũ ⁊ vitate adoꝛare nõ oꝑtet.Spũs ãt ſpi
rat vbi vult.Dñi ẽ terra ⁊ plenitudo eiꝰ. Poſt
qᷓ; ſiccato Jude vellere vniũſus oꝛp̊ celeſti ro⸗

re pfuſus ẽ:⁊ multi de oꝛiẽte ⁊ occidẽte ven iẽ⸗

tes recubuerũt in ſinu Abꝛahe: deſijt notꝰ eſſe
tm̃ in iudea deus:⁊ in ifrael magnũ nomẽ eius

fß in oẽʒ terrã exiuit ſonus apłoꝝ:⁊ in fines oꝛhᷣ

terre vba eoꝝ.Saluatoꝛ ad diſcipulos loq ués
cũ eſſet in tẽplo. Surgite inqͥt abeamus h inc.
Et ad iudeos. Relinquet᷑ vob domus vr a de
ſerta. Si celũ ⁊ terra tranſibũt: vtiq; tranſi bũt
oĩa q̃ terrena ſunt.Et crucis igit᷑:⁊ reſurrec tio
nis loca ꝓſunt his:qͥ poꝛtãt crucẽ ſuã:⁊ cũ x pᷣↄ
reſurgũt q̃tidie:qͥ dignos ſe tãto exhibẽt ha bi⸗
taculo. Ceterum qͥ dicũt:templum deii:tẽp lu zu

Pars

dñi:audiãt ab aplo: voẽs eſtis tẽplũ dñi: ⁊ ſpuũſ

ſcũs hitat in vobᷣ.Et ð hieroſolymis:⁊ ð Bꝛi
tania eq̃lit᷑ patet aula celeſt. Regnũ ei dei itra
nos ẽ.Antoniꝰ⁊ cuncta egypti:⁊ Meſopota⸗
mie: Põti:Capadocie:⁊ Armenie exaia mõa
choꝝ nõ vidẽ hieroſolymã: ⁊ ptʒ ill abſq; hac

vꝛbe ꝑadiſi ianua. Btũs Hylariõ cũ paleſtinꝰ

eẽt:⁊in paleſtia viueret:vno tm̃ die vidit ſHie
roſolymã:vt nec ↄtẽnẽ loca ſcã ꝓpt᷑ viciniam:
nec rurſus dñm loco claudẽ videret᷑. Ab hha⸗
dꝛiani tpibꝰ vſq; ad iꝑiũ Cõſtãtini ꝑ ãnos cir⸗
cit᷑ cẽtũ octogita:in loco reſurrectiõis ſikacrum
Jouis:in crucis rupe:ſtatua ex marmoꝛe vene
ris a gẽtibꝰpoſita colebat᷑:eſtimãtibꝰ ꝑſecutio
nis auctoꝛibꝰꝙ tollerẽt nob ſidẽ reſurrectõis⁊
crucis:ſi loca ſcã ꝑ ydola polluiſſent. Bethleẽ

nũc nrt̃aʒ:⁊ ãguſtiſſimũ oꝛbᷣ locũ:ð q̃ͥ pſalmiſta

canit Veritas ð fra oꝛta ẽ:lucꝰinũbꝛat Batha
muco.i.Adonidis. Et in ſpecu:vbi qͥndã xpᷣs
uulꝰ vagijt. Ueneris amaſiꝰplãgebat᷑.Curi⸗
fidei tue deeſſe pures:qꝛ hieroſolymã nõ vidi⸗
ſti.nec nos iccirco melioꝛes eſtimes:ꝙ huiꝰlo⸗
ci hitaculo fruimur.ᷣ ſiue h̊ ſiue alibi eq̃lẽ te ꝓ
opibꝰtuis apð dñm nr̃m hr̃e mercedẽ. Reuera
vt ſimpłr motũ mẽtis mee fatear:ↄſiderãs⁊ ꝓ
poſitũ tuũ: ⁊ ardoꝛẽ qͥ ſeculo renũciaſti: drias
in locis arbitroꝛ:ſi vꝛbibꝰ⁊ frequẽtia vꝛbiũ de
relicta ĩ agello hites:⁊ ERpᷣm qras in ſolitudie:
⁊ oꝛes ſolꝰin mõte cũ Jeſu:ſcõꝝq; tm locoꝝ vi
cinitatibꝰ ꝑfruarl.i.vt vꝛbe careat:⁊ ꝓpoſituʒ
mõachi nõ amittas. Qð loqòͥr nõ ð epᷣis:non ð

pbĩr̃is:nõ de cleric loqͥr:qͥꝝ aliud officiũ ẽ:ſᷣ de

mõacho:⁊ mõacho qͥndãa apud ſeculũ nobili qᷓ
iccirco pᷣciũ poſſeſſionũ ſuaꝝ ad pedes aplłoꝛuʒ

poſuit docẽs pecuniã eẽ calcãdã: vt hũilit᷑ ⁊ ſe

creto victitãs ſꝑ ↄtẽnat qð ſeł ↄtẽpſit.Si cru⸗
cis ⁊ reſurrectõis loca nõ eſſent i vꝛbe celeber⸗
rima:in q̃̊ curia:ĩ q̃ aura militũ:i q̃ ſcoꝛta mimi

ſcurre:⁊ oĩa ſunt q̃ ſolent in ceterl vꝛbibꝰ:vel ſi

mõachoꝝ turbᷣ ſolũmõ frequẽtaret᷑ expetendũ
reuera huiuſcemõi cũctis mõachis eſſe hitacu
lũ.nũc vo ſumme ſtulticie ẽ:renũciare ſecło di⸗
mittẽ patriã:vꝛbes deſerẽ: mõachũ ꝓfiteri:⁊ i
ter maioꝛes ppłos ꝑegre viuẽ meliꝰ:qᷓ; eras vi⸗
cturꝰ in patria.HDe toto huc oꝛbe ↄcurrit᷑.plẽa
ẽcitas vniũſi gñis hoĩm:⁊ tãta vtriuſq; ſexus
ↄſtipatio:vt qð alibi ex pte fugiebas:h̊ totum
ſuſtiere cogaris. Quia igit᷑ me frat᷑ introgas ꝑ
quã viqꝗ incedẽ debeas:reuelata tecũ facie loq̃r

Si officiũ vis exercẽ pᷣſbyterij:ſi epᷣ̃atus te vel

opꝰ vel onꝰ foꝛte delectat:viue ĩ vꝛbibꝰ⁊ caſtel
lis: ⁊ alioꝝ ſalutẽ fac lucꝝ aie tue.Sin ãt cupis
eſſe qð diceris mõachꝰ.i.ſolus:qͥd facis in vꝛ⸗
bibus:q̃ vtiq; nõ ſunt ſoloꝝ hitacula:ſᷣ młtoꝝ
Habet vnũqðq; ꝓpoſitum pᷣncipes ſuos.Ro

es hec tã lõgo repetita pemio: videlʒ ne qͥcq;ᷓ

III

mani duces imitent Camillos: Fabꝛitios: Re
gulos.Scipiones. Phi ꝓponat ſibi Pytha⸗

goꝛã:Socratẽ: Platonẽ: Ariſtotelem. oete
emulent᷑ homeꝝ: Virgiliũ: enãdꝛũ: Terẽ
tiũ.yſtoꝛici Thucydidẽ:Saluſtiũ:herodo

tũ:Ciuiũ.Oꝛatoꝛes Lyſiam: Gracchos:De⸗
moſthenẽ.Tulliũ.Et vt ad nr̃a veniamus epi
⁊ pᷣſbyteri habeãt ad exemplũ apłos ⁊ apłicos

viros:q̊ꝝ honoꝛẽ poſſidẽtes hr̃e nitant᷑ ⁊ me⸗
ritũ.Nos ãt hẽamus ꝓpoſiti nr̃i bncipes Mau
lũ ⁊ Antoniũ.Julianũ. Hylarionẽ. Macha⸗
riũ.Et vt ad ſcᷣturaꝝ auctoꝛitatẽ redeã:nr pᷣn
ceps Helyas nr̃ elyſeus: nr̃i duces filij pꝛo⸗

phetaxꝝ.qͥ habitabãt in agris ⁊ ſolitudine.⁊ fa⸗
ciebãt ſibi tabernacula ꝓpe fluẽta Joꝛdanis.
De his ſunt ⁊ illi filij Rechab.qͥ vinũ ⁊ ſiceraʒ
nõ bibebãt:qͥ moꝛabant᷑ in tẽtoꝛijs qͥ dei ꝑ lhie

remiã voce laudant᷑: ⁊ ꝓmittit᷑ eis:q no deſici
at ð ſtirpe eoꝝ vir ſtãs coꝛã dño.lhoc reoꝛ ⁊ ſe⸗
ptuageſimi pſalmi titulũ ſignificare filioꝝ Jo⸗
nadab: ⁊ eoꝝ qͥ pᷣmi in captiuitateʒ ducti ſunt.
Iſte ẽ Jonadab filiꝰ Rechab:qͥ ĩ regnoꝝ libꝛo
ſcribit᷑ currũ aſcẽdiſſe cũ ieu.⁊ huiꝰ filij ſunt
q̃ in tabernaculo ſꝑ habitãtes ad extremũ ꝓp⸗
ter irruptõeʒ chaldaici exercitus hieroſolymã
intrare ↄpulſi.Hãc pᷣmi captiuitatẽ ſuſtinuiſſe
dicunt᷑:ꝙ poſt ſolitudis libertatẽ vꝛbe q̃ſi car⸗
cere ſunt recluſi.Obſecro itaq; te:vt qm̃ ſcẽ ſo

roꝛis tue ligatus es vinculo ⁊ nõ penitus expe
dito ꝑgis gdu:ſiue h̊:ſiue ibi multitudines ho

minũ ⁊ officia ⁊ ſalutatões ⁊ ↄuiuia veluti qſ⸗
dam cathenas fugias voluptatũ.ſit vił ⁊ velꝑ
tinus cibus holera ⁊ legumina interdũq; piſci
culos ꝓ ſummis ducã delitijs.Qui Rpᷣm deſi
derat:⁊ illo pane veſcit᷑:nõ q̃rit magnopeð qᷓ;
pᷣcioſis cibis ſtercus ↄſiciat.Quicqͥd poſt gu⸗

lam nõ ſentit᷑:idẽ tibi ſit qð panis ⁊ legumina.

Habes aduerſum Jouinianum libꝛos de ↄtẽ⸗

ptu vẽtris ⁊ gutturis plenius diſſerẽtes. Sẽꝑ

in manu tua ſacra ſit lectio.Frequent᷑ oꝛandũ:
flexo coꝛꝑe mẽs erigẽda ad dñm. Crebꝛe vigi⸗
lie:⁊ vẽtre vacuo ſepius doꝛmiendũ. Rumu⸗

ſculos ⁊ gloꝛiolas ⁊ palpãtes adulatoꝛes qua
ſihoſtes fuge. Pauꝑibus ⁊ fribus refrigeria

ſumptuũ manu ppᷣa diſtribue. Rara ẽ in hoi⸗
bus fides. Non credis vex eſſe qð dico: Cogi

ta Jude oculos:humilitatem veſtiũ timẽti aio

nõ appetas.Seculariũ ⁊ maxime potentiũ con
ſoꝛtia deuita. Quid tibi neceſſe eſt ea vidẽ cre⸗
bꝛius:quoꝝ ↄtẽptu mõachus eſſe cepiſti:⸗ So⸗
roꝛ pᷣcipue tua matronaꝝ declinet colloqa:nec
inter ſericas veſtes ⁊ gẽmas circũſedentiũ feĩa
rum ſe ſoꝛdidatã aut doleat aut miret᷑.qꝛ alteꝝ
ꝓpoſiti penitentia:alterum iactantie ſemiariũ

eſt. Caue ne q̃ſi fidelis ⁊ famoſus tuoꝝ qͥndaʒ

diſpenſatoꝛ alienam pecuniam diſtribuẽdam

Cro⸗

chus.
dſonnoſbi
colabe:ne
aſtutiäne⸗
diſtatin ni
n queſen
loauellett
Pus poletel

Purler ni

esnihllcui
nedit Ger
etorna:la
ſiche An
mis: xpnn
maquepol
enentc
deſeruaben
inpꝛuGente
co renpau
hndictun
ber ütaspe
orenaye
1incurene
deri Ene
diſplicent
bingredie
nul:mole
vrinqͤege
Lbxtui
oemaleq9
pvemlhin/
mis ptibus
hengo. l
1ci Tullian
lſo, Latete
Medcketalter
periopdint
zanipßio
fnsebapti
Shactezt
Cſtatnsmien

ugmniiio

ces ytpoete
eeelladuce

ſdiclairͤ

fuum: nalcee
hker Duciz
nnpauſſol
unqöegin
getetiäinco
derepulenn

Oalidoania

. getna Git
W pu
ehockeqgi

4

Drachosc
raneſimnec,
Uaphosruß
Menumiin
lmönchepen
iani rhe
Anireläti
Undocesſnn⸗
Sſcimdieef⸗
fnin Zudni
aztitſen
utpiohe
inicegtidt

diheennte
Winenſio je

luitangdaſn
rqinpordo
ſen. Thuyſiin
esadeunenip⸗
cüus hirodhei
Ptuigiſiui
enatiweſten
ngte nnſin
0tMöpeniusch⸗
binulitncſt
1,Ains Mni⸗
Neriſtt
iniumtigoi.
is Auzjnot
umgoed
Duczuvotg⸗
mmotlehnnmn
Cumiposde)n
uadlſcis
nngtonii
Oin Ceren⸗
aninii hun
gadllaoruſt
fibuos fefnn
e. Ranninye
ſecbninl

hpeſtüinitmdO

S=

B
rinepolni
ſectanc
geſeceoſt .
R

Grcüſcdan

Tractatus INX Epiſtola LXXXIX

accipias. Intelligis qd loquar. Dedit em tibi
dñs in oĩbus intellectu.Habeto ſimplicitatem
colũbe:ne cuiqᷓ; machineris dolos:⁊ ſerpẽtis

aſtutiã:ne alioꝝ ſuplãteris inſidijs. Nõ młtũ

diſtat in vitio:vł deciꝑe poſſe:vł decipi. Fp̃ia
nũ quẽ ſenſeris tibi aut ſꝑ aut crebꝛo ð nũmis

loquentẽ:excepta elemoſyna q̃ indifferenter oĩ

bus patet: inſtitoꝛẽ potius habeto qᷓ; mõachũ

NPꝛeter victũ ⁊ veſtitũ ⁊ manifeſtas neceſſita⸗
tes nihil cuiq; tribuas:ne filioꝝ panẽ canes co

medãt. Veꝝ Ep̃i templũ aia credentis eſt. illã
exoꝛna:illã veſti:illi offer donaria: in illa xpm

ſuſcipe.Que vtilitas eſt parietes fulgere in gẽ

mis:⁊ xpᷣm in pauꝑe fame moꝛi: Jaʒ non ſunt
tua que poſſides:vᷣ diſpenſatio tibi credita eſt.
QMemento Ananie ⁊ Saphyre. Illi ſua timi⸗

de ſeruauerunt:tu ↄſidera ne R*p̃i ſubſtantiaʒ
impꝛudenter effundas.i.ne immoderato iudi⸗
cio rem pauperum tribuas non pauperibus:

⁊ m dictum pꝛudentiſſimi viri liberalitate li⸗

beralitas pereat. oli reſpicere ad phaletas⁊

nomina vana Catonum. Ego te inquit intus:

⁊ in cute noui.eſſe xpᷣianum grande eſt:non vi
deri. Et neſcio quõ plus placẽt mundo: qͥ xpo

diſplicent. Nec nũc ſus vt aiunt Mineruam:

F ingredientem pelagus amicus amicum mo⸗

nui: malens a te facultatẽ meã q̃ri:qᷓ; volũtarẽ:
vt in q ego lapſus ſum:tu ſrmo ꝑgeres graqu

Libꝝ tuũ quẽ ꝓꝑ Theodoſio pᷣncipe pꝛudenter

oꝛnateq; ↄpoſitũ trãſmiſiſti:libẽter legi.⁊ pᷣci⸗
pue mihi in eo ſubdiuiſio placuit. Cũq; in pꝛi⸗
mis ꝑtibus vincas alios:in penultis teipᷣm ſu
peras.ᷣ ⁊ iᷣm genus eloquij pᷣſſum ẽ ⁊ nitidũ.

⁊ cũ Tulliana luceat puritate: crebꝝ ẽ in ſentẽ
tijs. Latet em̃ vt ait qͥdã oꝛõ:in q̃ tm vba lau⸗

dant᷑. Perea magna ẽ reꝝ ↄſequẽtia:⁊ alteruzʒ
pẽdet ex altero.qͥcqͥd aſſumpſeris:vel finis ſu⸗

perioꝝ vel initiũ ſequẽtiũ ẽ. Felix Theodoſiꝰ

q̊ͥ a tali xpᷣi oꝛatoꝛe defẽdit᷑. Illuſtraſti purpu⸗

ras eiꝰ⁊ vtilitatũ legũ futuris ſeculis ↄſecraſti
Macte vvᷣtute:qͥ talia hẽs rudimẽta: q̃lis exer
citatus miles eris? O ſi mihi liceret iſtiuſmodi

ingeniũ nõ ꝑ aonios mötes ⁊ helicones verti⸗
ces vt poete canũt.ſᷣ ꝑ ſyõ ⁊ Itabiriũ ⁊ ſinã:?
excelſa ducere ſepturaꝝ. Si ↄtingeret docere

q̃ didici:⁊ q̃ſi ꝑ manus myſteria tradere ꝓphᷣa

rum: naſceret᷑ nob aliqͥd:qð docta grecia non

hret.Audi ̊ mi ↄſerue.amice.germane auſcul
ta pauliſpꝑ qͥ in ſcpturis ſcis calle gradier:To⸗
tum qð legimus in diuis libꝛis nitet qͥdẽ: ⁊ ful⸗
get etiã in coꝛtice:ſᷣ dulcius in medulla ẽ. Qui

edere vult nucleũ:frãgat nucẽ. Reuela inquit
Sauid oculos meos: ⁊ ↄſiderabo mirabilia
lege tua. Si tqtus ꝓpha tenebꝛas igrãtie ↄfite
tur.q̃ nos putas puulos⁊ pene lactẽtes in ſciẽ
tie nocte circũdari: Hoc aũt velamẽ nõ ſolũ in

Fo. CLXXVI

facie Moyſi:ᷣ ⁊ in euãgeliſtis ⁊ in apłis poſi
tũ ẽ᷑. Turb̊ Saluatoꝛ in pabolis loqbat᷑.⁊ con
teſtãs myſticũ eſſe qð dicebat᷑: aiebat. Quihʒ
aures audiẽdi audiat.Niſi apta fuerint vniuÜu⸗
ſa q̃ ſcpᷣta ſunt:ab eo qui hʒ clauẽ dauid: qͥ ape
rit ⁊ nemo claudit: claudit ⁊ nemo aꝑit: nullo
alio reſerante pandent᷑. Si haberes hB̊ funda.
mentũ:immo ſi qſi extrema manus in oꝑe tuo
duceret᷑:nihil pulchꝛius:nihil doctiꝰ:nichilqʒ
latinius tuis haberemus volumibus. Tertul⸗
lianus creber ẽ in ſentẽtijs:ſᷣ difficilis in loquẽ

do. Btus Cypᷣanus inſtar fötis puriſſimi dul⸗

cis incedit ⁊ placidus: ⁊ cũ totus ſit in exerci⸗
tatõe vᷣtutũ occupatus: pſecutionũ ãguſtis ð

ſcpturis diuis neq̃q; diſſeruit. Inclyto Hicto

rinus martyrio coꝛonatus:qð intelligit eloqᷣñ
põt.Lactatius q̃ſi qdã fluuius eloquẽtie Tul⸗
liane vtinã tã nr̃a affirmare potuiſſet: qᷓ; facile
aliena deſtruxit. Arnobius ineq̃lis ⁊ nimius?⁊
abſq; oꝑis ſui ꝑtitõe ↄfuſus. Scũs hylarius
gallicano cothurno attollit᷑:⁊ cũ grecie floꝛibꝰ
adoꝛnet᷑:lõgis interdũ ꝑiodis inuoluit᷑:⁊ a le⸗
ctione ſimplicioꝝ fratꝝ ꝓculẽ.Taceo de cete⸗
ris vel defunctis vel etiã adhuc viuẽtibus:ſu⸗
ꝑ qbus in vtrãq; ꝑtẽ poſt nos alij iudicabunt.
Ad teipᷣm veniã Symmiſtẽ: ſodalẽ ⁊ amicum
meũ inqᷓ; amicũ añq; notũ:⁊ pᷣcaboꝛ ne aſſenta
tionẽ in neceſſitudine ſuſpiceris:qͥn potiꝰ vłer⸗
rare me eſtimato: vel amoꝛe labi:q; aicũ adula
tione decipe.agnũ hẽs ingeniũ:⁊ infinitaʒ

ſermonis ſupellectilẽ: ⁊ facile loq̃ris ⁊ pure: fa

cilitaſq; ipᷣa ⁊ puritas mixta pꝛudẽtie ẽ.Capi⸗
te qppe ſano oẽs ſenſus vigẽt.huic pꝛudẽtie ⁊
eloquẽtie ſi accederet vel ſtudiũ vel intelligen⸗
tia ſcbᷣturaꝝ viderẽ te bꝛeui artẽ tenere nroꝝ:⁊
aſcendẽtẽ cũ Jacob tectũ ſyõ canere in domati
bus:qð in cubilibus coguiſſes.Accingere q̃ſo

te accigere: nihil ſine magno laboꝛe vita dedit

moꝛtalibus.nobilẽ te eccła habeat:vt pᷣus ſena

tus habuit. zepara tibi diuitias: q̊s qttidie

eroges:⁊ nunq; deſiciãt:dũ viget etas:dũ ad⸗
huc canis ſpargit᷑ caput añqᷓ; ſubeãt moꝛbi:tri
ſtiſq; ſenectus ⁊ laboꝛ:⁊ dire rapiat inclemẽtia

tũ ſummũ:totũ ꝑfectũ deſidero. Sãctũ Vigi⸗

lãtiũ pbrm qᷓ auiditate ſuſceperim melius ẽ:vt

fp̃ius vbis q; meis diſcas lr̃is.q cur tam citoa

nobᷣ ꝓfectus ſit: ⁊ nos reliꝗrit: nõ poſſum dicẽ
ne ledere quẽpiã videar. Tñ qſi pᷣtereuntem ⁊

feſtinãtẽ paululũ tenus.⁊ guſtũ ei nr̃e amicitie
dedi: vt ꝑ eũ diſcas qͥd in nobis nõ deſideres.

Scãʒ ↄſeruã tuã ⁊ tecũ dño militantẽ ꝑ te ſalu
tari vollo. SS H
Epła Beati Hieronymi ad Ruſticum mo⸗
nachum de vita monaſtic.
Alrgumentum in eandem.

DPFaars

Aſticũ gallũ qͥ adhuc adoleſcẽs cepat
r xyo militare ad vitã ↄuerſationẽq; mo

naſticã iſtituit. Docet calcare auaritiã

7 oẽz occaſionẽ ↄcupiſcẽtie declinare. Oonet
vt pus ſe monaſtice diſcipline ſubijciat: qᷓ; mi⸗
gret ad heremũ: ſolitarie vite deſcribẽs picula
ac tẽptamẽta. De oꝑe manuũ erudit:ſuijpius
in hebꝛeis lris diſcẽdis ſtudiũ laboꝛẽq; ↄmẽo⸗

rãs. De ieiunio q́; ⁊ lectõe inſtruit:illð pᷣcipue

mãdãs in detrahẽdo ligue⁊ auriũ vitare pꝛuri

ginẽ: ⁊ ad extremũ ꝓbatiſſimoꝝ Gallie epoꝝ
NPꝛoculi ⁊ Exuꝑij monet ſectari veſtigia.
Epiſtolg.

lius:qͥ a carne ſuꝑat᷑. Vtriuſq; rei exẽpla ſunt

plurima. Latro credidit in cruce: ⁊ ſtati meret
audire.Amẽ dico tibi:hodie mecũ eris i ꝑadi⸗

ſo. Judas ð apłatus faſtigio in ꝑditõis tartaꝝ

labit᷑: ⁊ nec familiaritate ↄuiuij:nec intinctõne
bucelle:nec oſculi gra frãgit᷑:ne aſi hoĩem tra⸗
dat: quẽ filiũ dei nouerat. Quid Samaritana
viliꝰ⸗ HNõ ſolũ ipᷣa credidit: ⁊ pꝰ ſex viros vnũ
inuenit dñũm: Meſſiãq; coguit ad fõtẽ.quẽ iu⸗

deox ꝓpłs igrabat: ſ auctoꝛ fit multoꝝ ſalutis.

Et aplis emẽtibꝰ obos eſuriẽtẽ refic: lapſuʒq;ʒ
ſuſtẽtat. Quid Salomõe ſapiẽtiꝰ:attñ infatua

tur amoꝛibꝰmulieꝝ.HBonũ ẽ ſal:nullũq; ſacriſi

ciũ abſq; huiꝰaſpſione ſuſcipit᷑. AUñ ⁊ aplłs pᷣci

pit. Sermo vr fale ſit ↄditꝰ.Qð ſi infatuat᷑:fo

ris ꝓijcit᷑:in tãtũq; ꝑdit noĩs dignitatẽ.vt nec
in ſterqͥlinio qdẽ vtile ſit:q̃ͥ ſolẽt credẽtiũ arua

ↄdiri:⁊ ſterile aiaꝝ ſolũ pingueſcẽ.ec dicimꝰ
vt pᷣma te fili Ruſtice frõte doceamꝰmagna ce⸗
piſſe:excelſa ſectari:⁊ odoleſcẽtie imo puberta
tis incẽtiua calcãtẽ: ꝑfecte qͥdẽ etatis gdũ ſcan

dere:ß lubꝛicũ qͥdẽ iter eſſe:ꝑ qð ingrederl:nec

plłꝰſeqͥ głe pꝰ victoꝛiã qᷓ; igminie pꝰruinã.nõ mi
hi nũc ꝑ vᷣtutũ pꝛata ducẽdꝰ ẽ riuulꝰ:nec labo⸗
rãdũ vt oñdã tibi varioꝝ pulchꝛitudinẽ floꝛũ.
qd in ſelilia hẽant puritat:qͥd roſa verecũdie:
poſſideat: qͥd viole purpura ꝓmittat in regno
qd rutilãtiũ ſpõdeat pictura gẽmaꝝ. d em ꝓ
pitio dño ſtiuã tenes. Jã tectũ atq; ſolariũ cuʒ
Netro apło ↄſcẽdiſti.qͥ eſuriẽs in iudeis Coꝛ⸗
nelij ſaturat᷑ fide:⁊ famẽ incredulitatis eoꝝ gẽ
tiũ ↄuᷣͦſione reſtinguit:atq; in vaſe euãgelioꝛuʒ
q̃drãgulo: qð ð celo deſcẽdit ad terras docet᷑:

⁊ diſcit oẽs hoĩes poſſe ſaluari:rurſumq; qð vi

det in ſpẽ cãdidiſſimi linteamis in ſuꝑna trãſ⸗
fert᷑:⁊ credẽtiũ turbas ð terris ad celũ rapit vt
pollicitatio dñi ↄpleat᷑. Gti mũdo coꝛde: qm̃
ipi deũ videbũt.Totũ qð appꝛehẽſa manu inſi

Jhilchꝛiſtiano
n feliciꝰcui ꝓmittit᷑ regnũ celoꝝ.ni⸗

hia1il laboꝛioſius:qͥ q ttidie ð vita pi⸗
clitat᷑:nihil foꝛtiꝰqͥ vincit dyabolũ.nihil ibecil

nuare tibi cupio:qd q̃ſi doctꝰnauta poſt multa

naufragia rudẽ conoꝛ inſtruere vectoꝛẽ: illð ẽ:

vt in q̃ littoꝛe pudicitie pirata ſit noueris: vbi
carybdis ⁊ radix oim maloꝝ auaritia:vbi ſcyl

lei obtrectatoꝝ canes:ð qͥbus apłus loqͥᷣt᷑. Ne
moꝛdẽtes inuicẽ mutuoↄſumami:quõ i media

trãqllitate ſecuri: Lybicl intdũ vitioꝝ ſyrtibꝰ
obruamur. qͥd venenatoꝝ aiantiũ deſta huiꝰ

ſeculi nutriãt. Nauigãtes rubꝝ mare:in qͥ op⸗
tãdũ nobᷣ ẽ vt verꝰ Pharao cũ ſuo mergat᷑ ex⸗
ercitu:multis difficultatibꝰ ac ꝑicuł ad vꝛbem
maxiaʒ ꝑuenit᷑. Atroq; in littoꝛe gẽtes vage:i

mo belue hitãt ferociſſime.ſꝑ ſoliciti.ſꝑ arma⸗

ti totiꝰãni vehũt cibaria.latetibꝰ ſaxis vadiſq;

Ddyuriſſimis plẽa ſunt oĩa:ita vt ſpeculatoꝛ ⁊ do

ctoꝛ in ſummo arboꝛe ſedeat:⁊ inde regende:⁊
circũflectẽde nauis dictata pᷣdicet. Felix curſꝰ
ẽ:ſi poſt ſex mẽſes ſupꝛadicte vꝛbᷣ poꝛtũ teneãt
a qͥ ſe incipit aꝑire oceanꝰ ꝑ quem vix ãno ꝑpe

tuo ad Indiã ꝑuenit᷑:⁊ ad Gãgẽ fluuiũ:quem

phyſon ſcã ſcpᷣtura ↄmẽoꝛat: qͥ circũit totã ter⸗
rã eiulath: ⁊ multa gña pigmẽtoꝝ de ꝑadiſiðꝛ
fõte deuehere. vbi naſcit᷑ carbũcułꝰ ⁊ ſmarag⸗
dus: ⁊ margarita cãdẽtia:⁊ vniones qͥbus no⸗
biliũ feiaꝝ ardet ãbitio:mõteſq; aurei:qͥs adi⸗
re ꝓpt᷑ gryphas ⁊ dꝛacones ⁊ imẽſoꝝ coꝛpoꝛũ
mõſtra hoĩbꝰimpoſſibile ẽ:vt oñdat᷑ nob q̃les
cuſtodes hẽat auaritia. Quoꝛſuʒ iſta:ꝑſpicuũ
ẽ. ſi negociatoꝛes ſeculi tãta ſuſtinẽt: vt ad icer
tas pituraſq; diuitias ꝑpueniãt:⁊ ſuãt cum aie
diſcrimine q̃ multis picułq̃ſierũt:qͥd xpᷣi nego⸗
ciatoꝛi faciẽdũ ẽ:qͥ veditis oibꝰq̃rit pᷣcioſiſſimã
margaritã:qͥ totis ſubſtãtie ſue opibꝰemit agꝝ
in qͥ repiat theſauꝝ:quẽ nec fur effodere:nec la
tro poſſit auferre: Scio me offenſux eẽ q;pluri
mos:qͥ gñalẽ de vitijs diſputatõeʒ in ſua refer̃t
ↄtumeliã.⁊ dũ mihi iraſcũt᷑ ſuã indicãt ↄſciam
multoq; peiꝰð ſe q; de me iudicãt. Ego em̃ ne⸗
minẽ noiabo:nec veterl comedie licẽtia certas
pſonas eligã atq; Briag pꝛudẽtis viri eſt ac
pꝛudẽtiũ feiaꝝ diſſiłare imo emendare qð in ſe

intelligãt: ⁊ indignari ſibi magis qᷓ; mihi:neciᷣ
monitoꝛẽ maledicta ↄgerere:qͥ ⁊ ſi iſdẽ teneat᷑

criminibꝰ: certe in eo melioꝛ ẽ:ꝙ ſua ei mala nõ
placẽt. Andio religioſam te hre mr̃eʒ multoꝛũ

annoꝝ viduã: q aluit:q̃ erudiuit infãtẽ:ac poſt

ſtudia galliaꝝ:q̊ vel floꝛẽtiſſima ſunt:miſit ro⸗
mã:nõ pcẽs ſumptibꝰ⁊ abñtia filij ſpe ſuſtinẽs
futuroꝝ:vt vbertatẽ gallici nitoꝛẽq; ſermonis
Guitas romana ↄdiret:nec calcaribꝰ in te:b fre
nis vteret᷑: qð ⁊ in dipᷣtiſſimis viris grecie legi
mꝰ:qͥ aſianũ tumoꝛẽ attico ſiceabãt ſale:⁊ luxu
riãtes flagelł vineas falcibꝰrepᷣmebãt vt eloq̃n
tie toꝛcularia nõ vboꝝ pãpinis:ſᷣ ſenſuum:qſi
vuaꝝ expᷣſſionibꝰredudarẽt.ãc tu ſuſcipe vt
parẽtẽ:ama vt nutricem:venerate vt ſcãm.nec

Crod

iniel
fsopellt⸗

huspetans
idan man

oleſciib

glatiapn
i inlicitu

itcrti
os: oͤſio
dinolirech⸗
Mmimnäſi
socanclis
pullieripyn
orſcinire
fioraptery
Nercolpai
ſs diplic
oachee y

ninariscuin

ic eptü
AuNRr R

ſonento⸗
ffigoreert
nimia ded

ſcetia erü⸗

Mocddic
treita vie
coꝛdituol
vuln?. A⸗
leniſdhe

Ulioꝛfluſta
hobuit pot

nunecpfis⸗

ielo viue
aldeſeri⸗

Cre Qeſtiel

llueſtrero
Ppetapqonn
fabatſcbic

wwii derelie

t.Quidiu
erpaniſc
liohapßf
loppesenan
etogietue
Alpiſcidie⸗
(labſk caſtün
(Gſpectudeie
lemnptatioeſt
nus:totiisf
Dusmeusin
inoetribno
Uubeticem

Miindengner
zbclen Fnn

udmnirni
miärafuitant
ienüͤrqstür⸗
oiphhi coſſn
neſueopenie
Aſrtinenul
echgireich
töchnlülcfr
Füi tiigin
dlcit Eooent⸗
enelcatß
uöns iict

—
—
α
—
=
, 5
= ee ee e —

—

——
— — =

alioꝝ imiteris exẽᷣplũ:q̃ relinquũt ſuas 7 alie⸗

us IX

hbus pietatis qrẽtiũ ſuſpecta ↄſoꝛtia. Noui ego
ãſdã iã maioꝛis etatis ⁊ pleraſq; gñis libertini

Arc

os: ⁊ nõ ſuoꝝ palpãt affectu:q̃ꝝ ipaciẽtia idex
gi nullã recipit excuſatõeʒ: ⁊ caſſa pudicitie ve
lamẽta:q̃ſi araneaꝝ fila dirüput. Videas nõnł
los accinctis renibꝰpulla tunica barba ꝓlixa a
mulieribenõ poſſe diſcedẽ: ſub eodẽ manere te
ccto:ſił inire ↄuiuia: acillas iuuenes hre i miſte
rio:⁊ pᷣter vocabula nuptiaꝝ oia eſſe mẽimonij
Nec culpa ẽ xp̃iani nois:ſi ſiłatoꝛ religionis in
vitio ſit.qnimo ↄfuſio gẽtiliũ:cũ ea vidẽt eccle

4

ſijs diſplicẽ: q̃ hoibꝰ bonis nõ placẽt. Tu vᷣo ſi

machꝰ eẽ vis: ⁊ nõ videri:hẽto curã nõ rei fa

miliaris cui renũciãdo hoc eẽ cepiſti: ᷣ aie tue.

Soꝛdide veſtes cãdide mẽtjidicia ſunt. vil tu⸗
nica ↄtẽptũ ſeculi pᷣbet:ita dũtaxat ne animus
tumeat: ne hitus moq; diſſentiat. Halnearũ

fomẽta nõ qrat:qͥ caloꝛẽ coꝛꝑis ieiunioꝝ cupit

frigoꝛe extinguẽ. Que ⁊ ipa moderata ſint:ne
nimia debilitẽt ſtöachũ: ⁊ maioꝛẽ refectõeʒ po

ſcẽtia erũpãt in cruditatẽ:q̃ parẽs libidinũ eſt.

Modicaac tꝑatcibꝰ carni aĩevtilẽ. Ma⸗
trẽ ita vide:ne ꝑ illã aliã vidẽ cogarl:q̃ꝝ vultꝰ*
coꝛdi tuo hereant: ⁊ tacitum viuat ſub pectoꝛe
vulnꝰ. Ancillas qᷓ illi in obſeqo ſunt: tibi ſcias

eẽ in iſidijs.qꝛ ᷓto vilioꝛ eaꝝ ↄditioẽ: tãto fa⸗
cilioꝛ ruina ẽ. Et Joãnes Haptiſta ſcãʒ matrẽ

habuit: põtificiſq; filiꝰ erat: ⁊ tñ nec mr̃is affec⸗
tu: nec pr̃is opibꝰ vicebat vt i domo parẽtũ cũ
piculo viueret caſtitat: viuebat i heremo: ⁊ o⸗
cubłdeſiderãtibꝰ xpᷣm nihil alið dignabat᷑ aſpi⸗

cere. Aeſt᷑ aſpa:ʒona pellicea: cibꝰlocuſte:mel

q; ſilueſtre:oia vᷣtuti ⁊ ↄtinẽtie pᷣpata. Filij

phetaꝝ qͥs mõachos in veteri teſtõ legimꝰ edi⸗
ficabãt ſibi caſulas ꝓpt᷑ fluẽta ioꝛdanis:⁊ turbᷣ
vsꝛbiũ derelict: poleta ⁊ herb agreſtib⸗ victita⸗
paãt. Quãdiu in pria tua es:hẽto cellulã ꝓ ꝑa⸗

diſo: varia ſcturaꝝ poma decerpe:his vtẽ de
litijs:haꝝ fruere ↄplexu.Si ſcãdaliʒat te ocu⸗
lus:pes:manꝰ tua:ꝓijce ea nulli ꝑcas: vt ſoli
pꝓcas aie tue.Qui viderit inqt dñs mulierẽ ad
ↄcupiſcẽdũ eã:iã mechatẽ es in coꝛde ſuo. s

liabit᷑ caſtũ ſe hr̃e coꝛ?: Aſtra nõ ſunt mũda in
cõſpectu dñi: q;to magis homines quoꝝ vita
temptatio eſt: Ue nobis: qui quotiẽs ↄcupiſci
mus.:totiẽs foꝛnicamur. Inebꝛiatus Einqᷣt gla

vius meus in celo:multo ãplius in terra:q̃ ſpi⸗
nas ⁊ tribulos gñat. Uas electõnis in cuiꝰ oꝛe
pßs reſonabat: macerat coꝛpꝰſuũ: ſubijẽ vᷣui⸗
tuti: ⁊ tñ cernit naturalẽ carnis ardoꝛem ſuere

Fo. CLXXV

pugnare ſnie: vt a no pult agere opellat: 28

ſi vi paciẽs vociferat᷑: ⁊ dic. Wiſer ego hõ qs
me liberabit de coꝛpe moꝛtis huius: Et tu te
äſdatan pleral. arbitrar abſq; lapt
dagoleſcẽtibꝰdelectari: ⁊ filios q̃rere ſpiritales: dia ſeruaueris coꝛ tuũ:⁊ cũ Saluatoꝛe dixeris
paulatiq; pudoꝛe ſeꝑato ꝑ ſicta matꝝ noia erũ 11
põ in licẽtiã maritalẽ. alijſ. oꝛoꝛes vgies deſe⸗
rũt:⁊ ext᷑nis viduis copulant᷑. Sũt q odert ſu⸗

u viuẽ poſſe⸗ Niſi oi cuſto⸗

Aater mea v frẽs mei hi ſunt: faciũt volun

„ .

Crudelitas iſta pietas ẽ: imo òd

tatẽ pris mei. Crudelitas iſta pietas ẽ: imo qᷣ
tã pii cẽ mri:q; ſcm filiũ cuſtodire: Optat vil

la te viuere: ⁊nõ videre ad tps:vtſp cũ xpote

vigdeat. Anna nõ ſibi Samuelẽ: tabernaculo

genuit. Filij Jonadab: qͥ vinũi ⁊ ſicerã nõ bibe

bãt: ͥ hitabit in tẽtoꝛijs: 2 ds nox opuleratſe⸗

des hebãt: ſcribunt᷑ in pſalmo ꝙ pmi captlui⸗

tatẽ ſuſtinuerint: qꝛ exercitu chaldeoꝝ vaſtate

iudeã: vꝛbes introlre ↄpulſi ſunt. Ai derint d

alij ſentiaͤt. Anuſqſq; em ſuo ſenſu ducit ¶1

hi opidũ carcer: ⁊ ſolitudo padiſus eſt. uid
deſideramus vꝛbiũ frequentiã: qᷣ de ſingulari⸗
tate cenſemur: Moyſes vt peſſet pplo iue eoꝝ

xl. ãnis erudit᷑ in heremo: paſtoꝛ ouiũ hoim fa

ctus ẽ paſtoꝛ. Apłi de piſcatiõe lacus HGenaze⸗
reth: ad piſcatõeʒ hoĩm traſierunt. Cũc hntes
pr̃eʒ rhete nauiculã ſecuti ſunt dum: ꝓtinꝰ oia
reliquerũt:poꝛtãtes qͥtidie crucẽ ſuã: ⁊ ne vᷣga
qͥdẽ in manu hñtes.hoc dico vt etiã ſi clericat
te titillat deſderiũ diſcas: qð poſſis docere:⁊

rõnabilẽ hoſtiã offeras xpo:ne miles añ q; ty⸗

ro:ne pᷣus mag' ſis q; diſcipulus.l0 Ehumi⸗
litatis mee neq; mẽſure iudicare de ceteris: ⁊ ð

miniſtris ecckaꝝ ſiniſtꝝ qſpis dicẽ. Habeãt illi
oꝛdinẽ ⁊ gradũ ſuũ: quẽſi tenueris quõ tibi in
eo viuẽdũ ſit:editus ad NMepotianũ liber edo⸗

cere te poterit. Nucmõachi incunabula moꝛel
qᷓ; diſcutimus:⁊ eius mõachi q liberalibus ſtu

dijs eruditus in adolelcẽtia iugũ xpᷣi collo ſuo
impoſuit. ꝛimũq; tractãdum ẽ: vtx ſolus an
cũ alijs in mõaſterio viuẽ debeas. ¶IWihi pla⸗
cet: vt hẽas ſacꝝ ↄtuberniũ:nec ipᷣe te doceas:
⁊ abſq; doctoꝛe ingrediaris viã:quã nunq; in⸗
greſſus es:ſtatimq; tibi in ꝑtẽ alterã declinan⸗
dü ſit: ⁊ erroꝛi pateas.nõ plus aut minus abu⸗

les q; neceſſe ẽ:vt currẽs laſſeris:moꝛaſq; faci⸗

ens obdoꝛmias. In ſolitudie ſubrepit ſuꝑbia:
ſi parũp ieiunauerit:hoiĩemq; nõ viderit: pu

tat le alicuius eſſe momẽti. Oblituſq; ſui vñ ?
q̊ venerit: intus coꝛde:foꝛis lingua vagak. Ju
dicat apłi volũtatẽ alienos ſeruos.qͥ gula po
poſcerit poꝛrigit manũ: doꝛmit qtũ voluerit:
nullũ veret᷑:facit qð voluerit:oẽs inferioꝛes ſe
putat:crebꝛiuſq; in vꝛbibus q; in cellula ẽ:⁊ in
ter frẽs ſiłlat verecũdiã ꝛq plateaꝝ turb collidi⸗
tur. Quid igit: Solitariã vitã rep̃hendimus⸗
Minime qͥppe qua ſepe laudauimꝰ. Sʒ ð ludo
moaſterioꝝ huiuſcemõi volumus egredi mili⸗
tes:qͥs heremi dura rudimẽta nõ terreãt: ᷣ ſpe
cimẽ ↄuerſatõis ſue multo tꝑe dederin aoim

Hars

fuerint minimi:vt pᷣmi oim fierẽt. qs nec eſuri⸗

es aliqñ necſi nnmn. Nlita vaubtate letã
u

tur:q̃ꝝ habitus:ſᷣmo:vultus:ince :doctri
na vtutũ ẽ:qͥ neſciũt ᷣm qͥſdã ineptos homies
demonũ pugnantiũ ↄ ſe poꝛtẽta ↄfringere. vt
apud impitos ⁊ viles hoĩes miraculũ ſui faci⸗
Ant: ⁊ exindelucra ſectent᷑. Aidimus nuper 2
plaximus Creſi opes vnius moꝛte dep̃henſas
vꝛbiſq; ſtipes q̃ſi in vſum paupeꝑ ↄgregatas:
ſtirpi ⁊ poſteris derelictas. Tũc ferrũ qð late⸗
bat in ꝓfundo:ſuꝑnatauit aq̃: ⁊ inter palmaꝝ
aAr boꝛes myrrhe amaritudo monſtrata eſt. Ni
mip talem ⁊ ſociũ ⁊ magiſtrũ habuit. qͥ egẽtiuʒ
famem ſuas fecit eſſe diuitias:⁊ miſeris dereli
cca in ſuam miſeriã detinuit. Quox clamoꝛ tã⸗
dem puenit ad celum: a pacientiſſimas dei vi⸗
cit aures: vt miſſus angelus peſſimus Nabal
Larmelo diceret. Stulte hac nocte auferẽt ani
mMam tuam a te:que auteʒ pᷣpaſti:cuius erunt⸗
AVolo ergote ⁊ ppter cauſas quas ſupꝛa expo
ſui:nõ habitare cũ mr̃e:⁊ p̃cipue ne autofferen

tem delicatos cibos renũciãdo cõtriſtes:aut ſi

aecepis:oleum igni adijcias: ⁊ inter frequẽtiã

puellaꝑ ꝑ diẽ videas:quod noctibus cogites.
NMunq́; de manu ⁊ oculis tuis recedat liber:di
ſcat᷑ pſalterium ad vbum: oꝛatio ſine intermiſ
ſione: vigil ſenſus:nec varijs cogitatõibus pa
tens:coꝛpus ꝑiter ⁊ animus tendat᷑ ad dñm.
Iram vince patiẽtia:ama ſciam ſcpturarum:⁊
carnis vitia nõ amabis:nec vacet mẽs tua va⸗
rijs ꝑturbatõibus. que ſi pectoꝛi inſederit:do⸗
minabunt᷑ tui: ⁊ te deducẽt ad delictum maxi⸗
mum. Fac ⁊ aliquid operis:vt te ſp dyabolus
mueniat occupatum. Si apli hñtes poteſtateʒ
de euangelio viuere laboꝛabant manibus ſuis
ne quem grauarent:⁊ alijs tribuebant refrige⸗
ria:quoꝝ ꝓ ſpiritalibus debebant metere car⸗
nalia:cur tu in vſus tuos ſucceſſura nõ pᷣpares
vel fiſcellam texe iunco: vel caniſtrũ lentis ple
cte viminibus.ſerat᷑ humus: areole equo limi⸗
te diuidant᷑: in qbus cum holexꝝ iactala fuerit
ſemina: vel plante oꝛdinem poſite: aque du⸗
irrigue: vt pulcherrimoꝝ vſuũ ſpectatoꝛ

Ecce ſuꝑcilio cliuoſi tramitis vndã.
Elicit.ilſa cadẽs raucũ ꝑ leuia murmur.
Saxa ciet:ſcatebꝛiſq; arẽtia tẽpat arua.
Inſerant᷑ infructuoſe arboꝛes vel gẽmis vk
ſurculis: vt ꝑuo poſt tꝑe laboꝛis tui dulcia po
ma decerpas.Apũ fabꝛicare aluearia ad quas
te mittãt Salomonis ꝓuerbia ⁊ mõaſterioꝛuʒ
oꝛdinẽ: ac regiã diſciplinã in ꝑuis diſce coꝛpi⸗
bus.Texant᷑ ⁊ lina capiẽdis piſcibus:ſcribãt᷑
⁊ libꝛi: vt ⁊ manus opent᷑ cibũ:⁊ anim⸗ lectiõe
ſaturek. In deſiderus ẽ oĩs ocioſus.egyptioꝝ
mõaſteria hũc moꝛẽ tenẽt: vt nulli abſh oꝑis

III

laboꝛe ſuſcipiãt:nõ tã ppter victus neceſſaria
B ꝓPpter anime ſalutẽ. Ne vaget᷑ ꝑnitioſis co⸗
gitatõibus mẽs: ⁊ inſtar foꝛnicantis hierlm oi
trãſeũti diuaricet pedes ſuos. Büũ eſſeʒ iuueis
T ſolitudis me delerta vallarẽt:incẽtiua vitio⸗
rũ ardoꝛẽq; nature ferre nõ poterã:quẽ cũ cre⸗
bꝛis ieiunijs frangerẽ:mẽs tñ co itatõibꝰeſtu⸗
abat. Ad quã edomandã cuidã ratri:qͥ ex he⸗
bꝛeis crediderat: me in diſciplinã dedi:vt poſt
Auintiliani acumia: Cyceroniſq; fluuios:qui
tatẽq; Frõtonis:⁊ lenitatẽ Plinij:alphabetũ
diſcerẽ:ſtridẽtia anhelantiaq; vba meditarer.
Quid ibi laboꝛis inſumpſerim:qͥd ſuſtinuerim

difficultatis:qͥtiẽs deſpauerim:qᷣtieſ. q; ceſſaue

rim:⁊ ↄtentiõe diſcẽdi rurſus inceꝑim:teſtis ẽ
2ſcia tã mea qͥ paſſus ſi um:qᷓ; eoꝝ qͥ mecũ dux⸗
erunt vitã. Et gras ago dño:qꝙ ð amaro ſemie
laꝝ dulces fructus capio.Dicã ⁊ aliud:qð in
egypto viderim. Grecus adoleſcens erat in ce
nobio q nulla ↄtinẽtia:nulla opis magnitudie
flãmaʒ potat carnis extinguẽ. Hũc piclitantẽ
pr mõaſterij hac arte ſeruauit. Inꝑat cuidam
viro gui:vt iurgijs atq; ↄuitijs in ectaret᷑ ho⸗
minẽ:⁊ poſt irrogatã iniuriã pᷣmus venit ad q̃⸗
rimonia. Nocati teſtes ꝓ eo loq̃bant᷑:qͥ ↄtume
liã fecerat: flere ille cepit 3 mendaciũ. Nullus
alius credere vere vitati. Solus pr defẽſionẽ

ſuã callide ſtuduit opõere ne abũdãtioꝛi triſti

cia abſoꝛberet᷑ frat. Quid multa eita ãnus du⸗
ctus ẽ. Quo expleto interrogatus adoleſ. ceẽs ſu
cogitatõibus pᷣſtinis: an adhuc moleſtie ali⸗

qd ſuſtineret. Cape inqͥt viuẽ mihi nõ lʒ:⁊ foꝛ

nicari libet: O ſi ſolus fuiſſet:qͥ adiutoꝛe ſuꝑaſ
ſet:· Phi ſeculi ſolent amoꝛem veterem amoꝛe
nouo:q̃ſi clauũ clauo expellere.Qð ⁊ Aſſuero
regi ſeptẽ pᷣncipes fecere Rerſaꝝ: vt Aaſthis
regine deſideriũ aliaꝝ puellaꝝ amoꝛe opeſce⸗
rent. Illi vitiũ vitio: peccatũq; peccato reme⸗
diant᷑:nos amoꝛe vᷣtutũ vitia ſupamus. Decli
na a malo ⁊ fac bonũ:q̃re pacẽ ⁊ ꝑſeq̃re eã. niſi
erimus malũ:bonũ amare nõ poſſumus.qͥn
potius faciendũ ẽ bonũ:vt declinemus a malo
Pax qrẽda ẽ:vt bella fugiamus. Nec ſuffic eãẽ
qrere:niſi inuentã fugientẽq; oĩ ſtudio pſequa
mur:q̃ exuꝑat oẽʒ ſenſum:in qᷓ habitatio dei ẽ:
dicẽte ꝓpha.Et factus ẽ in pace locus eiꝰ Pul
chꝛeq; ꝑſecutio pacis ðꝛ.iux illud apłi. Hhoſi pi
talitatẽ pſequẽtes:vt nõ leui vſitatoq; ſermõe

⁊ yvt ita loq̃r: ſummis labijs hoſpites inuitemꝰ
5ſ toto mẽtis ardoꝛe teneamꝰ q̃ſi auferẽtes ſecũ

de lucro nr̃o ⁊ ↄpẽdio. Nulla ars abſq; magro
diſcit:etiam muta aialia ⁊ ferax greges ducto
res ſequunt᷑ ſuos. In apibꝰ pncipes ſi unt. Gru
es vnã ſequunf᷑ oꝛdine lr̃ato. Imꝑatoꝛ vnus

iaer vnꝰ ꝓuicie. Roma vtaↄdita ẽ duos fr⸗
.

lr reges hre nõ potuit: ⁊ ꝑricidio dedicat᷑. In

Co⸗

cbeccey
Uiceck
dyacohl:
nirtk. Jun
düis:iquie
Etneplun
oinodillua
trio dimiti
nius diſcß
lodiſash
tü iledoea
,necsas
pelapſolu⸗
t venigs:
ſomnoſun
tuo:inqnd
dccaeapte
tes in cond
lieſpient.
luves paſin
lines vt d
ſcrareqdc
dces nd
dicae e
chsoccup⸗
abliotr
ſolu mete
poſtchren
vocs p
one muta

minutaree

uiußſJn
intturbas
ſoltarij.Q
glatplgent⸗
edütadpun
Aliſublati
Cotlcites:
Pbanutinit
derßfectur
Gieiunis:re
diebusacho⸗
nelieoläͤrr
monitisin
busſtins
lopendeete
cdaptsßen
mnaaſeclate
Gopavo.
bakrabies,
lgioniztin
noistbian
del dice. G.
ſanpdeger
filegin⸗r.
murduites

ſgimmnin
Dainiln
einzere
egenginle
hiegime
un zmiaitn
nimsilarih
pmusrenn
oloiberki,e
Nnncii Nin
Solspideſcſti
nesbüdiggiri
nulneinänusdr
Gts coei
chuc nolefietß
Ninbinözlti⸗
taiuorſpt
n Wernanot
CorMn
tſy nCths
mae eic⸗
gporcnto fen⸗
ſmmnsVel
igſejrei
Höholumu⸗
edinenlonnt⸗
s Heeſnfil
giſtdopee⸗
habirnolt
elocuec h
ludeni
ſtnpgſi
ſptsſni,
☚C

Tractatus IX

Bebecce vtero Elau t Jacob bella geſſerunt.

Sigkłi eccłaꝝ epᷣi: ſingłi archipbr̃i:ſingłi archi

dyaconi: ⁊ oĩs oꝛdo eccłiaſticus ſuis rectoꝛibꝰ
nitit᷑. In naui vnꝰ gubernatoꝛ:in domo vnuz⸗
dñs:iĩ qͥuis grãdi exercitu vniꝰ ſignũ expectat
Et ne plura replicãdo faſtidiũ legẽti faciõ:ph
oĩa ad illud tẽdit oꝛõ:vt doceã te non tuo arbi⸗
pibũt:qͥ in vꝛbibꝰhabitãt: Ecce illi fruũf ſuis
rebꝰmiſtrãt eccłijs: adeũt balneas vnguẽta nõ

trio dimittẽdũ.ſᷣ viuẽ debẽ in mõaſterio ſub v
nius diſciplina pr̃is ↄſoꝛtioq; multoꝝ: vt ab a

lio diſcas hũilitatẽ:ab alio paciẽtiã. Hic te ſilẽ
tiũ:ille doceat mãſuetudinẽ.nõ facias qð vis
ↄmedas qð iuber:hẽas qᷓ;tũ acceꝑis:oꝑis tui
pẽſa ꝑſoluas:ſubijciarl cui nõ vis:laſſꝰ ad ſtra

tũ venias:ãbulãſq; doꝛmites.⁊ necdũ expleto

ſomno ſurgẽ ↄpellanl.Dicas pſalmũ in oꝛdine

tuo:in qͥ nõ dulcedo vocis ſᷣ mẽtis affectꝰq̃tit᷑:

dicẽte apło. Pſallã ſpũ:pſallã ⁊ mẽte.Et cãtãä⸗

tes in coꝛdibꝰ vr̃is. Legerat em eẽ pᷣceptũ:pſal

lite ſapient᷑. Seruias fribus:⁊ hoſpitũ pedes

laues.paſſus iniuriã taceas.pᷣpoſitũ mõaſterij

timeas vt dñim:diligas vt parẽtẽ.Credas tibi

ſalutare qͥcqͥd ille pᷣceꝑit:nec ð maioꝛis ſnia iu⸗

dices:cuiꝰofficij ẽ obedire ⁊ implẽ q iuſſa ſunt.
dicẽte Moyſe.Audiiſrł ⁊ tace.Tantis nego
cijs occupatꝰ:nullis vacab cogitatõnibꝰ:⁊ di
ab alio trãſis ad aliud opuſq; ſuccedit oꝑi.illðõ

ſolũ mẽte teneb:qð agẽ ↄpelleris. Vidi qͥſdã qͥ
poſtq; renũciauere ſeculo:veſtimẽtis dũtaxat
⁊ vocis ꝓfeſſiõe nõ rebꝰnihil de bᷣſtina ↄuͦſati⸗

one mutaſſe. Res familiarl magis aucta qᷓ; im

minuta: eadẽ miſteria ſeruuloꝑ: idẽ aparatus
ↄuiuij. In vitro ⁊ patella fictili auꝝ ↄmedit᷑:⁊

int᷑ turbas ⁊ exaia miſtroꝝ nomẽ ſibi vẽdicãt

ſolitarij. Qui vo pauꝑes ſunt ⁊ tenui ſubſtãti⸗
ola:vident᷑ q; ſibi ſcioli:põpaꝝ ferculis ſiłes ꝓ
cedũt ad publicũ: vt caninã exerceãt facundiã
Alij ſublatis in altũ hũeris: ⁊ itra ſe neſcio qͥd
coꝛuicãtes:ſtupẽtibuſq; in terra ocuł tumẽtia
vba trutinãt:vt ſi pᷣconẽ addideris:putes ĩce⸗
dere p̃fecturã. Sũt qͥ hũoꝛe cellaꝝꝑ imoderatiſ⸗

q; ieiunijs:tedio ſolitudis ac nimia lectõe: duʒ
diebus ac noctibꝰauribꝰ ſuis ꝑſonãt: vtunt᷑ in

melãcoliã: ⁊ Hypocratis mag fomẽtis qᷓ; nr̃is
monitis indigẽt. leriq; artibꝰ⁊ negociatiõi⸗
bus pᷣſtinis carẽ nõ pñt: mutatiſq; noibus iſti⸗
toꝝ eadẽ exercẽt ↄmertia: nõ victũ ⁊ veſtitum

qð apłs pcipit:ſᷣ maioꝛa qᷓ; ſeculi hoĩes emolu
mẽta ſectãtes.⁊ pᷣus quidaʒ ab edilibus:quos
ορραο ναυαπ greci apellat vẽdẽtiu coerce⸗
bat᷑ rabies.nec erat ipune pctm. Nũc ãt ſub re

ligionis titulo exercẽt iniuſta ↄpẽdia:⁊ honoꝛ
nois xpᷣiani fraudẽ magis facit qᷓ patit:qð pu
det dicẽ. Sʒ neceſſe ẽ: vt ſaltẽ ſic ad nrm erube

ſcamꝰ dedecꝰpblice extẽdẽtes man:pãnis au⸗
rũ tegimꝰ⁊ oim opinionẽ plenis ſaccuł moꝛi⸗

mur diuites: qͥ qſi pauꝑes viximꝰ. ibi cuz in

Ebopla

paulati ↄſuetudie:qð pᷣmũ cogebaris velle in⸗
cipies:⁊ delectabit te laboꝛ tuus:oblituſq pte

Fo. CrxxVII

ritoꝝ ſꝑ boꝛa ſectaberis:neqq;oſiderãs qᷣd alij
mali faciãt:ſᷣ qͥd boni tu facẽ debeas.Neq; vo

peccãtiũ ducaris multitudie ⁊ te pᷣtereũtiũ tur

ba ſollicitet: vt tacitus cogites. Quidꝙoms

ſpernũt: ⁊ tñ in oĩm floꝛe vᷣſant᷑.Ad qð ⁊ añ ri
di: ⁊ nüc bꝛeuiter rñdebo:me in pñti opuſculo
nõ de clericis diſputare:b mõachuʒ inſtituere.
Sãcti ſunt clerici:⁊ oiĩm vita laudabił. Ita er⸗
go age ⁊ viue in mõaſterio: vt clericus eſſe me
rearis vt adoleſcẽtiã tuã nulla ſoꝛdeↄmacules
vt ad altare xp̃i q̃ſi de thalamo vgo ꝓcedas ?·
hẽas de foꝛis bonũ teſtimoniũ:feĩeq; nomẽ tu
um nõ nouerint:⁊ vultũ tuũ neſciãt. Cũ ad ꝑ⸗
fectã etatẽ veneris(ſi tñ comes vita fuerit: ⁊ te
vel ls vel põtifex citatis in clericũ elegerit:)
agito qꝗᷓ clerici ſunt: ⁊ int ipᷣos ſectafe metiꝛas
qꝛ in oiĩ ↄditõe ⁊ gꝗdu optis mixta ſunt peſſing
ne ad ſcribẽdũ cito ꝓſilias: ⁊ leui ducaris inſa
nia. Multo tẽꝑe diſce: qd doceas.ne credas
laudatoꝛibus tuis imo irriſoꝛibus aurẽ ne libz
ter accõmodes:qͥ cũ te adulatõibus fouerint ?
q̃dãmõ impotẽ mẽtis effecerint: ſi ſubito reſde
xeris:aut ciconiaꝝ depᷣhẽdes poſt te colla cur
uari:aut manu aures agitari aſini: aut eſtuĩstẽ

canis ptẽdere linguã. Nulli detrahas: necin

eo ſem̃ putes:ſi ceteros laceres.Accuſamus ſe
pe: qd facimus: ⁊3 noſmetipos diſerti:innrĩꝛũꝗa
vitia inuehimur: muti ð eloquẽtibꝰ iudicãtes.

Teſtudineo Srũnius incedebat ad loquẽduzʒ
gdu: ⁊ ꝑ interualla qᷓdam vix pauca vba carpe

bat: vt eũ putares ſingultire nõ ꝓloqᷣ. Et tñ cũ
menſa poſita libꝛoꝝ expoſuiſſet ſtruẽ:abducto

ſupcilio zctiſq; naribus:ac frõte rugata: duo⸗

bus digitulis ↄ crepabat: hoc ſigno ad audien
dũ diſcipulos ꝓuocãs: tũc nugas meras fun⸗
dere: ⁊ aduſum ſingulos declamare. Creticuʒ
diceres eſſe Lõginũ. Cẽſoꝛinũq; romane facũ
die notare quẽ vellet: ⁊ ð ſenatu doctoꝝ exclu⸗
dere. Hic bñ nũmatus plus placebat i pꝛadijs
nec miꝝ: qͥ multos in eſca reſolutus: increpare
ſolitus erat. Factoq; cuneo circũſtrepẽtiũ gar
ruloꝝ ꝓcedebat in ppᷣlicũ:intꝰ Nero:foꝛis Ca
to. Zotus abiguus:vt ex orijs diũſiſ natun
vnũ mõſtrũ nouãq; beſtia diceres eſſe pacta
Jux illud oericul1l.
Pꝛima leo:poſtrẽa dꝛaco: media ipßa chimera
Nũqᷓ; tales videas:nec hmõi hoibus applice
ris:nec declines coꝛ tuũ in vba malitie:⁊ audi⸗
as: ſedẽs adũſus frẽʒ tuũ loqbaris aduerſus

filiũ m is tue ponebas ſcãdalũ. Et iteꝝ. Fili

hoim dẽtes coꝝ arma ſagitte. Et alit oiin

2
£

Dars

ſunt ſermones eius ſup oleu: ⁊ ipi ſunt iacula.

Et aꝑtius in Eccłaſte:ſicut moꝛdet ſerpens in

poſſum:Ad excuſandas excuſatõnes in pctis

iſta pᷣtẽdimus. ERp̃s arte nõ illudit᷑. Nequaq;
mea: ſ apli ſnia eſt. Nolite errare:deus nõ irri

det. Ille in coꝛde:nos videmus in facie.Salo

moõ loquit᷑ in ꝓůbijs:vẽtus aquilo diſſipat nu
bes: ⁊ vultus triſtis liguas detrahẽtiũ. ſic em̃
ſagitta ſi mittat᷑ durãmateriã:nõnũqᷓ; i mit⸗
tentẽ reütit᷑:⁊ vulnerat vulnerantẽ.illudq; cõ

plet᷑: facti ſũt mihi in arcũ pꝛauũ. Et alibi Qui

mittit in altũ lapidẽ: recidet in caput eiꝰ ita de⸗
tractoꝛ cũ triſtẽ faciẽ viderit audientis:ĩimo ne

audiẽtis qͥdẽ:ſᷣ obturãtis aures ſuas ne audi⸗

at iudiciũ ſanguinis:ilico ↄticeſcit: pallet vul⸗
tus:herẽt labia:ſaliua ſiccat᷑. Vñ idẽ vir ſapi⸗

ens cũ detractoꝛibꝰ inqͥt ne ↄmiſcearis.qm re⸗

pste veniet ꝑditio eoꝝ: ⁊ ruinã vtriuſq; às no⸗

“Z iut:Cã.ſ.eius qͥ loquit᷑ q;ᷓ illius qͥ audit loquẽ

tẽ. Veritas angulos nõ amat:nec q̃rit ſuſurro

nes. Tymotheo ðꝛ. Aduſum pᷣſbyteꝝ accuſati

onłẽ cito nõ receꝑis. eccãtẽ aũt coꝛã omibus
aAr gue: vt ceteri metũ hẽant. Nõ ẽ facile de ꝑpfe
cCcta etate credẽdũ: quã vita pᷣterita defendit:⁊
honoꝛat vocabulũ dignitatis. Nerũ qꝛ hoies
ſumus: æ int erdũ Zannoꝝ maturitatẽ pueroꝝ
vitlijs labimur: ſi me vis coꝛrigere delinquẽtezʒ

abpte increpa. tm ne occulte moꝛdeas.coꝛripiet
mDe iuſtus in mia: ⁊ increpabit me. oleũ ãt pec⸗
catoꝛis nõ impinguet caput meũ.Quẽ em dili

git dñs coꝛripit: caſtigat aũt oẽm filiũ quẽ reci⸗

pit. Et p Eſaiã clamat dñs ſplus meus qᷣ btõs
yvyos dicũt ſeducũt vos: ⁊ ſemitas pedũ vroꝛũ

ſuqpplatt. Quid em mihi ꝓdeſt: ſi alis mala re
feras mea:ſi me neſciẽte pctis meis:imo detra

ctionibus tuis alteꝝ vulneres: ⁊ ↄcertati oĩbꝰ

narrãs ſic ſingułloq̃ris q̃ſi nihil dixeris alteri.

hocẽ nõ emẽdare:ᷣ vitio tuo ſatiſfaccre. Pꝛe⸗

cipit dñs peccãtes in nos argui debere ſecreto
vel adhibito teſte:⁊ ſi audire noluerint:referri
ad eccłaʒ: hñdoſq; in malo ptinaces qſi ethni⸗
co icano lius loqͥr: vt adole⸗
cente meũ ⁊ lingue ⁊ auriũ pꝛurigine liberẽ: vt
renatũ in xpᷣo ſine ruga ⁊ macula q̃ſi pudicã x
ginẽ exhibeã caſtũ tã mẽte qᷓ; coꝛꝑe: ne ſolo no

mine gliet᷑: æ abſq; oleo bonoꝝ opeꝝ extincta
lãpade excludat᷑ a ſpõſo. hẽs ibi ſem doctiſſi⸗
mũq; põtiſicẽ Mꝛoculũ:qͥ viua ⁊ pñti voce no

ſtras ſchedulas ſuꝑet:qͥtidianiſq; tractatibus

iter tuũ dirigat: nec patiat᷑ te in ꝑtẽ alterã decli
naãdo viã relinqre regiã: ꝑ quã ifrrael ad terraʒ

repꝛomiſſionis ꝓperãs:lſe traſituꝝ eẽ ꝓmittit.
Altq; vtinã exaudiat᷑ vox eccłe imploꝛatl. Dne
pace tuã da nob.Oia em dediſti nob. Utina,ʒ

qð renũclamus ſecło volũtas ſit:nõ neceſſitas
B 2 pauꝑtas hẽat expetita glaʒ:nõ illata crucia⸗
ſilẽtio:ſic qͥ fratri ſuo occulte detrahit:vᷣ dicis.
ipᷣe nõ detraho: alijs nõ loquẽtibus qͥd facere

tũ.Ceteꝝ iux miſerias huius tꝑis ⁊ vbiq; gla⸗

dios ſeuiẽtes ſatis diues ẽ:qͥ pãae nõ indiget ni
miũ potẽs ẽ:qͥ ſeruire nõ cogit᷑. Sãctus Exu⸗
perius Toloſe epᷣs:vidue Sareptenis imita⸗
toꝛ eſuriẽs paſcit alios:⁊ oꝛe pallẽte ieiunijs fa

me toꝛquet᷑ aliena:oẽʒq; ſubſtãtiã Zz̃i viſceri

bus erogauit.nihil illo ditius:qͥ coꝛpus dñi ca

niſtro vimineo ſanguinẽ poꝛtabat in vitro.q̃a
uaritiã eiecit in tẽplo:qͥ abſq; funiculo ⁊ incre⸗

patõe cathedras vẽdẽtiũ colũbas.i.dõa ſancti
ſpũs mẽſaſq; ſubuertit mãmone:⁊ nũmulario
rüũ era diſperſit:vt domꝰ dei domꝰ vocet᷑ oꝛõis
⁊ nõ latronũ ſpelũca.uiꝰ e vicino ſectare ve⸗
ſtigia: ceteroꝝ qͥ vtutũ illius ſiles ſunt: qͥs ſa
cerdonũ hũilioꝛes facit ⁊ pauꝑes. Aut ſi ꝑfe⸗

cta deſideras: exi cũ Abꝛahã de pr̃ia tua:⁊ co
gnatõe tua:⁊ ꝑge qͥ neſcis.ſi hẽs ſubſtãtiã ven

de: ⁊ da pauꝑibus.ſi nõ hẽs:grãdi onere libe⸗
ratus es:mnudũ xpᷣm nudꝰ ſeq̃re. Duꝑ:grãde:
difficile.ß magna ſunt pᷣmia .
Sermo bti hieronymi ad frẽs de vigiliarũ
ſcitate:vbi in eos inuehẽs qͥ ſacras vigilias ſu

pfluas ac infructuoſas putãt illaꝝ antiqratem

uctoꝛitatẽ atq; vtilitatẽ teſtimonijs ⁊ exeplis
ſcpturaꝝ oñdit:q̃ qm ad oẽʒ ſᷣ᷑ pᷣcipue ad möa⸗
ſticã ꝑtinet diſciplinam:huic tractatui inſerun

tur. SEopila. XCI

d apᷣtũq; ꝓꝛſus ſatiſq; ↄueniẽs ð ſcis

vigilijs nũc dicẽ:⁊ ꝓferre ſermonẽ:

qñ ipa lucubꝛatio exigit᷑ a ſollicitis. Nox ecce
ẽ caligo coꝛꝑis:q̃ nõ ſolũ hoĩes:ſ̃ etiã cunctos

ſomno detinet aiantes: vt refoꝛmatis viribus
ſopoꝛẽ poſſit diuturnos laboꝛes ſuſtinere vi

uẽtes. Bonus ðᷣs:qͥ ita ꝓſpexit:ita ↄſtituit:vt

hõ exiturus ad opus ſuũ ⁊ ad opatõeʒ ſuã vſq;

ad veſꝑaʒ hr̃et vicariũ tpᷣus:in qͥ duris laboꝛi

bus ⁊ multa fatigatõe reqeſcere pᷣſtitit.Noui⸗
mus aũt multos hoĩm vt aut maioꝛibꝰſuis pla

ceãt: aut ſibi aliqd peculiarit᷑ ꝓſintnoctis ꝑti⸗
culã ad aliqð opuſculum ſegregare id ꝓ lucro
ducẽ qð furati de ſopoꝛe ſuo oꝑari potuerint.

a Salomone vo laudat᷑ ⁊ feia:qͥ pẽſa ⁊ laniſici

um ⁊ lucernã vigilãter exercet.Addidit etiã ꝙ

ex h̊ laus viro eius in poꝛtis ⁊ glłia magna na⸗

ſcat᷑.Qðõ ſi in carnalibꝰ inſtr̃is.i.victui aut ve⸗
ſtitui neceſſarijs:qͥ vigilat nõ repᷣhẽdit᷑:immo
laudat᷑: ⁊ mirari me fateoꝛ eẽ aliqͥs qͥ ſacras v‚
gilias tã ſpũali oꝑe fructuoſas oꝛõnibus hym

nis lectõibuſq; fecũdas:aut ſuꝑfluas eſtimat:
aut ocioſas: aut qð his ẽ deterpꝰ impoꝛtunas:
⁊ qdẽ ſi ſunt hoĩes a religione nr̃a alieni:qͥ iſta

ſic ſentiãt nõ ẽ miꝝ.Quõ ei ꝓphanis religioſa

Cr⸗

placerepi
vnc xpi⸗
niteract
cerautp⸗
ihrini
ſcitegell
foꝛmicdot
cloſſunt
pigerauic
Pallulcc
ſtoommitas
ans Deind
labenopiat
Glleneres
Nplius pe
1luäcogtas
1 Mirsa
ſnolipatoe
lanmedebet
io ſacaeno⸗
lußin pphaz
Menorti
Gaͤrdus
Nolore
ligämeren
tergefuicn
eneüexr
busderog
tularipot
tlcpat ci
daedenſ.
nattalioo
ſum veldi
buoiſcptin
cepoꝛoeza
eſtſtpurin
Norecarnalii
ſſätan. He
lgtiscänoen
hennefi
ſſnntil
tmöſtein
Ziſciigesn
ldoatod
eselnagisan
dätiſopene
mheismüdan
emniäabocen
Nreünödele
Ptchariſin
late degi⸗
enhibera
Mltas. An
ue Deno
beptann

Pentchoſann
Alusſtrsſmnz
palges Auige
mhädeyfumnng
ſthisſiſiͤn
is:gidignebe⸗
ſeqre duzi⸗
1

adͤffosegri
ſaanurgien
Mättllgemin
leſtinonmtais
bezß agendni
Nlictmaminten

Al
nekfi
iſg)uenidin
erpemeſem.
1ſligns Nyn
horarfmnianm
Orimus ibis
ltursſitneen
ri Kiuſen
dopniezſiſſ⸗
gindunslhal
ſcgepſtut hu⸗
emnotibſien
it püntronitt
gregnein
Oopen alie
nigiunri
cet. Acdidtch)

Tractatus INX

placere pñt:qͥbus ſi placerẽt nr̃i eſſent:qꝛ ſumꝰ⸗
vtiq; xpᷣiani.Si vo nr̃i ſunt qͥs vigilariũ ſalu⸗
tifer actꝰdefendit:vt nihil de his deteriꝰſuſpi⸗
cer:aut pigri ſunt:aut ſomniculoſi: aut qð his

ẽᷓ ꝓximũ ſenes velinfirmi.Si pigri ſunt:erube
ſcãt:qꝛ ilł inſonãt vba Salomonis. Nade ad
foꝛmicã o piger:⁊ emulare vias eiꝰ.Si ſomni⸗
culoſi ſunt exꝑgiſcant᷑:ſcpᷣtura ꝓclamante.O

piger quſq; doꝛmis: Qñ at de ſomno ſurges:
paululũ qͥdẽ doꝛmis:modicũ ſedeas:puſillum

qt doꝛmitas:puſillũ vo ↄplecteris manibꝰ pe⸗

ctus. Deinde ſuꝑueniet tibi tãqᷓ; viatoꝛ pauꝑ⸗

tas:inopia taqᷓ; bonꝰ⁊ leuis curſoꝛ cito veniei.
Si ſenex es:qᷣs te ↄpellit vt vigiles: q;q; ⁊ nõ5
ↄpulſus.ꝓ etate iñ vigilas.Et ſi ſtare ñ potes

⁊ tuã cogitas ipoſſibilitatẽ: nõ debes iuuenes

⁊ valẽtes ad tuũ reuocare toꝛpoꝛẽ: ꝙ ppt va⸗
rias tẽptatões iuuẽtutis ſeipos ꝓpẽſioꝛibma
cerare debẽt vigilijs.Si vo infirmꝰes mẽbꝛis
qð facere nõ potes noli reᷣhẽdere.imo riga ⁊
tußm pphaʒ lachꝛymis ſtratũ tuũ. Et dic ſic.

emoꝛ fui tui ſuꝑ ſtratũ meũ:iniũge etiã vi⸗

Silãtibus vt te ſuis pᷣcibus inuenit:qͥ adiutus

a dño ſuꝑ lectũ doloꝛis tui canẽ poſſis.Et tu a
liqñ merearis dicẽ. In matutinis meditaboꝛ i
te:qꝛ fuiſti adiutoꝛ meus.Alioqͥn ſtultũ ⁊ ſat

exneũ ẽ:vt qꝛ ipᷣi currerenõ valemꝰbn currẽti⸗
bus derogamꝰ. HNã ⁊ ſinõ poſſumꝰdebemꝰ ↄ5g
tulari potẽtibꝰ.Sic em vt de ↄſenſu malitie ⸗
ticipat᷑ cũ faciẽtibꝰpẽa:ſic ꝑticipatio głe ſperã
da ẽ de ↄſenſiõe bonitatis.Alios ei effectꝰcoꝛo
nat:alios volũtas pia letiſicat.nec ſane onero⸗
ſum vel difficile videri dʒ etiã delicatis coꝛpi⸗
bus iſeptiana duaꝝ noctiũ.i.ſabbati atq; dni-
ce poꝛtiõeʒ aliquã dei miſterio deputare.Iſta

em̃ q̃ſi purificatio ẽ dieꝑ.v.vel noctiũ.qᷣbꝰ ſtu
poꝛe carnali ingãueſcimꝰ:aut mũdanis actibus

oſcitamꝰ. Nec erubeſcãt aliqͥ in bono ſtudio ſci
tatis:cũ nõ erubeſcãt in ꝑpetrãdo oꝑe fedital
MMerito ſcpᷣtura in puerbijs ingerit.Et ꝓfu

ſio qᷓ ducit ad pctm̃. In bono em oꝑe cõfundi
pctm ẽ᷑:ſiẽ in malo faciẽdo nõ ↄfundi ꝑnities ẽ
Si ſcũs es:ama vigilias.vt theſauꝝ tuũ vigi⸗

lãdo cuſtodias:ipᷣe inſcitate ſerueris.Si pctõꝛ

es:magis curre:vt vigilãdo ⁊ oꝛãdo purgeris

dũ tũſo pectoꝛe frequẽtiꝰ clamas. Ab occultis
meis mũda me ⁊ ab alienis ꝑce ſeruo tuo. Qui

em̃ iã ab occultis deſiderat emũdari:neceſſe eſt

vt eũ nõ delectet iſtis miſerijs inqͥnari. Res ex

igit chariſſimi: vt de auctoꝛiiate vigiliaꝝ ⁊ ãti⸗

q̃tate deq; ipᷣa vtilitate pauca dicamꝰ. Magl

em̃ qᷣlibet laboꝛ ſuſcipit᷑:ſi añ oculos ꝓponat᷑

vtilitas. Antiq ẽ vigiliax deuotio familiare bo
nũ oibus ſctis.Eſaias deniq; ꝓph̊a clamat ad
deu. De nocte vigilat ſpũs meus ad te ðs:qĩ
lux pᷣcepta tua ſuꝑ terrã.Dauid regio ⁊ ꝓphe

C

Epla

tico ſciſicatus vnguẽto ita canit. Dſie ðs ſalut

mee ĩ die clamaui ⁊ nocte coꝛã te.Et ĩ alio pſal⸗
mo. Mẽoꝛ fui nocte noĩs tui dñe:⁊ cuſtodiui
legẽ tuã. Sʒ foꝛſitã in lectulo ſuo poſitꝰ h cãta⸗
bat.Qð aliqᷓ;ti pigrioꝛes ſufficẽ putauerunt.ſi

iImin ſtratu ſuo autoꝛe vnuſqᷣſq; aut pſalmum
foꝛte ſubmurmuret.Qð qͥdẽ ⁊ iſᷣm bonũ ẽ dei·

ſp: ⁊ vbiq; memiſſe ſalutare ẽ. Sʒ qð ſit meliꝰ

exurgẽtẽ ↄſpectui dluio aſſiſtẽ accipe eiuſdẽ ꝓ
phete alia vocẽ:q̃ ⁊ tpᷣs ⁊ locũ ⁊ hitũ depᷣcãätis
oñdit. In noctibꝰ extollite manꝰ vr̃as in ſcãat?z
bñᷣdicite dñm. ⁊ ne veſꝑtinas tm̃ hoꝛas noctis
eſtimes appellatas:occurrit ⁊ diẽ᷑. Media no.-

cte ſurgebã: vt ↄfiterer tibi ſuꝑ iudicia iuſticie
tue. ẽs ⁊ tpᷣs expᷣſſum exurgẽdi:⁊ ſolicitudi⸗

nẽ quõ deo ↄfitearis oñſam. Adhuc ↄſiderati
mihi intẽſionẽ ſcõꝝ maiꝰ aliqͥd ⁊ laboꝛioſus oc
currit:⁊ vltra hũane nature ↄditiõe ſuggerit:
cũ eüdẽ audio ꝓphᷣaʒ alio pſallẽtẽ. Si aſcẽde⸗
ro in lectũ ſtrati mei. ſi dedero ſomnum oculis
meis: ⁊ palpebꝛis mei doꝛmitatõeʒ:⁊ requiem
tpibꝰmeis:donec inueniã locũ dño tabernacu⸗
lũ deo Jacob. Quis em̃ tm̃ ſtupeat dei amoꝛẽ
gi deuotõnez: vt ſomnũ ſibi ſine q̊ͥ hũana vtiq;
coꝛpa defſiciãt penitꝰ intdixerit: donec locũ ald
tẽplũ dño fabꝛicãdũ rex ⁊ ꝓpha reꝑiret: Que
res nos dʒ firmit᷑ admon?:vt ſi ipᷣi locꝰdñi eſſe
volumꝰ ⁊ tabernaculũ eiꝰac tẽplũ cupimꝰhriꝑ

petuũ:ſiẽ Paulus aſſerit dicẽs. Vos eſtis tẽ⸗

plũ dei viui:inqᷓ;tũ poſſumꝰexẽplo ſcõꝝ vigili⸗

as diligamꝰ:ne de nob dicat᷑ vt pſallit᷑: doꝛmi

erũt ſomnũ ſuũ:⁊ nihil inuenerũt. Qui potiꝰ ꝗ
tulabũdꝰ vnuſqͥſq; iã dicat.in die tribulatõnis
mee:deũ exqſiui manibꝰ meis nocte coꝛã eo: ⁊
nõ ſuʒ deceptꝰ. Quia bonũ ẽ ↄfiteri dño ⁊ pſal
lere noi tuo altiſſime: ad ãnũciãdũ mane miaʒz:
Vvitatẽ tuã ꝑ noctẽ.Hec ⁊ hmõi tanta ac talia
iõ ſci illi cecinerũt:⁊ ſcpᷣta reliqrũt:vt nos eoꝝ
poſteri pr̃ibꝰexcitaremur exẽpład celebꝛãdas
etiã noctibꝰ ſalut nr̃e excubias. Sed a vetib⸗
veniamꝰad noua:ð miſtris legis ad miniſtros
euãgelij.ð nouo etiã teſtõ vigiliaꝝ gra ↄſignet᷑

Anna Mhanuet filia vidua otinuis oꝛõnibꝰ ⁊
ieiunijs dño ſᷣuiẽs.nõ diſceſſiſſe ð tẽplo die ac

nocte in euãgelio legi᷑. NPaſtoꝛes illi ſctiſſimi

dũ ſupꝑ greges ſuos nocturnas exercent vigili⸗
as:⁊ agelos ⁊ xpᷣm natũ in terris pᷣmuʒ audire
meruerũt. Jã vo inſtituto Saluatoꝛis noie to
ta ad vigiladũ auditoꝛes exuſcitat ſiue pabola

boni ſeiatoꝛis dicẽdo. Bũ doꝛmirẽt hoies v⸗e⸗

nit malus:⁊ ſuꝑſeiauit ʒyʒania in triticũ:⁊ abp⸗
ijt qð ſi nõ doꝛmiſſent nec małꝰfoꝛtaſſe ʒyʒania
ſeiare potuiſſet:ſiue cũ dic̃.Sint lũbi vri pᷣcin⸗
cti:⁊ lucerne ardẽtes ĩmanibꝰvris:⁊ vos ſiles

hoibꝰexpectãtib dñm ſuſ qñ reutat᷑ a nuptijs

Beati ui illi qͥs cũ venerit dñs inuenent vigt

Nãtes.Et ſi veſptina hoꝛa venerit:ſi media no⸗
ce:ſi gallicãtu ⁊ iuenerit eos vigilãtes bti ſunt
Illoð at ſcitote qꝛ ſi ſciret prfamilias q̃ hoꝛa fur
veniret: vigilaret vtiq; ⁊ nõ ſineret ꝑfodi do⸗

mũ ſuã. Itaq; ⁊ vos eſtote ꝑati:qꝛ hoꝛa non

putatis:ſilius hois vẽturus ẽ.Nec vᷣbis ſolũ
docuit vigilias: etiã docuit exẽplo. Nãaãq; te⸗
ſtat᷑ in euãgelio. Quia erat Jeſuo ꝑnoctãs in
oꝛõne dei. Rernoctabat dñs nõ ſibi ßᷣ vt ſcirẽt
ſerui inopes infirmi: qͥd agere deberẽt qñ dñs
diues in oꝛõibus nec vllius indigẽs qᷓ; foꝛtiſſi⸗
mus ꝑ noctẽ in oꝛõe duraret:ſic ⁊ increpat Pe
trũ in tge paſſionis dicẽs. Nõ potuiſti vna ho
ra vigilare mecũ.Et ad oẽs iã dicit. Vigilate iĩ

q̃ͥt ⁊ oꝛate:ne intretis in tẽptatiõeʒ.ec vᷣba ⁊

eiuſmõi exẽpla oꝛo vos quã nõ ð ꝓfundo etiã
ſomno ⁊ moꝛii ſimillimo valeãt ſuſcitare.His
inſtructi ſermonibꝰ: his ↄfirmati documentis
bti apłi ⁊ ipᷣi vigilarũt:⁊ vigilias impar̃t. Pe
trus ab ãgelo in carcere ſuſcitat᷑:⁊ ipᷣo reſerãte
poꝛtã ferreã in domũ Marie ꝑuenit:vbi erãt
multiↄgregati nõ ſtertẽtes vtiq; ᷑ oꝛãtes. Idẽ
in ſua epła ponit ac diẽ̃. Sobꝛij eſtote: ac vigi⸗
late:qꝛ aduſarius vr̃ dyabolus tãqᷓ; leo rugiẽs
circũit q̃rẽs quẽ deuoꝛet. Paulus ⁊ Sylleas:
in cuſtodia publica circa medium noctis oꝛan⸗
tes hymnũ audiẽtibus vinctis dixiſſe mẽoꝛãt᷑
Abi repente terremotu cõcuſſis carceris fun⸗
damẽtis ⁊ ianue ſpõſe apte: ⁊ oim vincula ſũt
ſoluta. Idẽ btũs apłs
monẽ ducebat vſq; ad mediã noctẽ accẽſis lã⸗
ternis q; pluribus in cenaculo. Ex ᷓ Euthycꝰ
adoleſcẽs ſomno oppꝛeſſus diſputãte NRaulo ꝓ
lixius a feneſtra deductus cecidit de tertio te⸗
cto:⁊ ſublatus ⁊ moꝛtuus ẽ:quo ſtatiʒ reddito
vite vſq; ad lucẽ ſermocinatus deo gubernan⸗
te ꝓfectus ẽ: qplene idẽ qᷓqᷓ; copioſe ſuꝑ exer⸗
cendis vigilijs adhoꝛtatus. Theſſalonicẽſibꝰ
ſcribẽs ait. Itaq; nõ doꝛmiamus ſicut ceteri:v
vigilemus ⁊ ſobꝛij ſimus. Nã qͥ doꝛmiunt:no⸗
cte doꝛmiunt:⁊ qui inebꝛiant᷑:nocte ebꝛij ſunt.
Nos ãt qͥ dei ſumus:ſobꝛij ſumus. Mire con
cludit ſiue vigilemus ſiue doꝛmiamus ſimłcũ
illo viuamus.Ad Coꝛinthios ãt. Vigilate ſta
tim in ñde:oſoꝛfanni viriliter agite.Sic ⁊ ad
Epheſios ſcribit oꝛãtes in oĩ tꝑe in ſpũ ⁊ i ipᷣo
vigilãtis q; exẽplũ ponẽs in cathalogo vtutũ
ſuaꝝ functũ ſe vigilis multis apð Coꝛinthios
gloꝛiat᷑. Nec ſufficiãt de ãtiqᷣtate ⁊ auctoꝛitate
vigiliaꝝ. Suꝑpeſt in ſcdᷣm ꝓmiſſuʒ oꝛdinẽ vt ð
eaꝝ vtilitate aliqͥd ↄferamus: qᷓ;qᷓ; ſentirima⸗
gis poſſit ꝑ exercitiũ ipᷣa vtilitas:qᷓ; loquẽt ſer
mo narrare. Guſtãdũ em̃ videt᷑: qꝛ ſuauis eſt
dñũs ſicut ſchöᷣtum ẽ. Qui ergo guſtauit itelligit
⁊ ſentit q;tum põdus pectoꝛis vigilãdo depo⸗
nit᷑: q;tus mẽtis ſtupoꝛ excutit᷑:qᷓ;talux aiam

roade ꝓfecturꝰ ſer⸗

III

vigilãtis ⁊ oꝛãtis illuſtrat gra:q̃ viſitatio mẽ⸗
bꝛa vniũſa letiſicat. Nigilãdo timoꝛ oĩs exclu⸗
dit᷑:fiducia naſcit᷑:caro macerat᷑ vitia tabeſcũt
charitas roboꝛat᷑:recedit ſtulticia:accedit pꝛu⸗

dʒẽtia:mẽs acuit᷑: erroꝛ obtũdit᷑: criminum ca⸗
put dyabolꝰ gladio ſpũs vulnerat᷑. Quid hac

vtilitate magis neceſſariũ:qͥd iſtis lucris ↄmo

dius:qͥd hac dilectõe ſuauius:qͥd hac felicita⸗

te beatius:teſte ãt ꝓpha qͥ in pᷣncipio pſalmoxꝝ

ſuoꝝ btm̃ viꝝ deſcribẽs ſummã btitudineʒ eiꝰ

in h̊ vᷣſiculo collocauit.Si in lege dñi meditat

die ac nocte. Bona ẽ qͥdẽ diuturna meditatio:

ſ efficatioꝛ ẽ nocturna:qꝛ ꝑ diẽ neceſſitudines

varie ohſtrepũt: occupatões diſtrahũt mentẽ
ſenſum duplex cura diſꝑgit. Nox qeta: nox ſe
creta opoꝛtunã ſe pᷣbet oꝛonibꝰ:aptiſſimã vigi
lantibus dum carnalibus occupatõibus expe⸗

ditum collectum ſenſum in tm hoiĩeʒ diuis con
ſpectibus ſiſtit. Inde dyabolus diuinaꝝ ſp re
rum callidus emulatoꝛ ſicut ieiunia ⁊ vᷣginita⸗
tem vana baptiſmata ⁊ inania ſuis cultoꝛibus

dedit:ita⁊ hͥ ſanctũ emulatus officiũ nocturna
2 vigilijs ſuis cum miſeratõibus addidit. Añ

iã noſtri ſi de ſuoꝝ inſtitutõe nõ excitantur ad
habendas vigilias ſacras: vel in aduſa varie⸗
tatis vſurpatiõe cernentes alienas ad dei rebꝰ
nõ eſſe fateat᷑:qs niſi emularet᷑ iniquus ad de-

ceptõeʒ:niſi deo placitas eẽ cognoſceret ad ce⸗

lebꝛantiũ bñdictõeʒ. Tñ chariſſimi frẽs q vigi
lat ocuł vigilet ⁊ coꝛde:qͥ oꝛat ſpũ:oꝛet ⁊ mẽete.

qꝛ valde inutile ẽ ocuł vigilare aio doꝛmiente.

Cũ ecõtrario ex ꝑſona eccłe ſcptura teſtat᷑. E⸗
go inqͥt doꝛmio:⁊ coꝛ meũ vigilat.Curãdũ eſt
etiã ne nimietate cibi vel potus vigilaturi pec⸗
tus oneref᷑: ne cruditates eructãtes ⁊ crapulã
nõ ſolũ ipᷣi nob inſuaues ſimus:ᷣ gre ſpũs idi⸗
gni iudicemur. Quidã nãq; vir int᷑ paſtoꝛes ex

imius. Sicut fumus inqͥt fugat apes:ſic idige⸗

ſta tractatio autit ⁊ abijcit ſpũſſcti chariſmata.
Ergo tanq; diuino functuri miſterio an nos ꝑ

abſtinentia ꝑare debemus: vt inguati expedi⸗
tius vigilare poſſimus. Cogitatio q; mala pel

lat᷑:ne male vigilãtis oꝛõ ſiat ſicut legit᷑ in pec⸗
catũ. Sũt em̃ ex maligno vigilie ſicut in ꝓuer⸗
bijs legit᷑:q̃re ablatũ ẽ ſomnus ab ocuł eoꝛum.
Nõ ei doꝛmiũt inqͥt:niſi male fecerint.Abſint
frẽs:abſint ab hoc ↄuetu tales vigilie.Sit po
tius vigilantium clauſum dyabolo:aꝑtũ xpᷣo:
vt quem labijs ſonamus:coꝛde teneamꝰ. Tüc
acceptabiles nr̃e vigilie: tũc ꝑnoctatio ſaluta⸗
ris erit:ſi ↄpetẽti diligẽtia ⁊ deuotione ſincera

miniſteriũ nr̃jm ⁊ diuis obtutibus offeruntur.

Hhec de vigiliarum auctoꝛitate ãtiquitate: nec
non vtilitate dicta ſufficiãt. Gratia dominino

ſtri Jeſu *&icum omnibus nobis amen.

Crot

geuit

Geztraca

quids L
ſisale
us ponfe
ſchlaißiu⸗
miätſe
oſtehatt

fünnsſtenn
tererhibe⸗
coſoo p
clis ileceb
düofamul
nis obfuit
nſeypin⸗
bcour
Meciſftul
fennnd
ftogded
einſceſch
tüe viuet
melioꝛis
cenol:r
Hieronp
ſſſeindd
gerebatel
derobaͤtin
poni fund.
heremitax
Tractatib⸗
eecluaprol
Niwäqm
chis ffibi
ſunſtaren
oblitſeruen
tinena Vu⸗
Wücoppe
ſerpleng
natendege
ape ppone
W
moitegolar
ſeronpm
esnapd
moachale
gffectätege
chaligeiu
Gatibug:
nclnaafe
Ronch⸗

i⸗
mnien
initgei
cinnthig
:gininn
neni Auih
liſen

N
eadeeſten

choplinn

müdähtign
hlertiinite
mnummndnge
de netiining

Sdllrahüngi

Morderug
raptiſtnini
upmöſege
mboiezdnzen
olusdimpe
kicinna dg
niaſuisclluns
1sofcüin
ibusGdd
e nögemn
vlinzciune
Aienusa Ar
Nck ingnunde
icognimma
nſinfisti
ſpu aame
Ntzioohtie
ſcmnnctb
glr Cuidid
Mus niglaunige
mtinstrl
u ehinſd⸗
nt morick
lipsſein
ſachrinn,
nibeioennon,
—
Cnmnoen
1ſautlegen
gleſunn
sabollail
efecenn.
es iglen,
abolorp
detenen
goand L
t.
bbnociint
e ziqlt
obisn

=
— = =

4
1
4,

=

—
—
S=

—
= =—.

=ꝛ
—
——

—
—

=⸗
—

=
=

S=S—
—
—

=☛ =

=

remitaꝝ ſci hieronymi gñał ppoſi
ſito ꝙ dudũ ipᷣe⁊ pleriq; alij ꝓfeſſoꝛes oꝛdinis
eiuſdẽ ſci Hieronymi ſub regula ſcĩ Auguſtini

Tractatus IX

Sequit᷑ regula monachoꝛuʒ ex varijs epłis
atʒ tractatibus bti hHieronymi excerpta:⁊ per
quẽdã Lupũ ð oliueto hyſpanũ mõachũ i cer⸗

tis caplis rubꝛiciſq; diſticta:quã Martinꝰqͥn

tus põtifex maximus appꝛobauit.Et ſua bulla

ſcpᷣta ipius oꝛdinis ꝓfeſoꝛibus obſeruandam
tradidit ſicut exemplum bulle infra ſubiectum
oſtenditit. Epla. XCII

Alrtin eps ſer⸗
w uuus ſeruox dei ad ꝑpetuã rei me
moꝛiã: ⁊ ſi ꝓ cũctoꝝ xpᷣi fideliũ ſe
uit᷑ bus curã aplatus officij ge

rimus ſtatu ſalubꝛit dirigẽdo ⁊ apliãdo dili E
ter exhibeas ſolitudis nr̃e ꝑtes. Illos tibi affe

ctuoſioꝛi pſeqͥmur charitate qͥ mundanis abie

ctis illecebꝛis in hũilitatis ſpũ ſedulo vtutum

dño famulant. Vñ ea qᷓ ꝓ illoꝝ ſub wa religio

nis obpᷣuãtia ſtabiliendo ꝓpoſito puide ema⸗
naſſe ↄpimꝰ vt firma illibataq; ꝑmanet libent

apkłico munimie roboꝛamꝰ. Nuꝑ ſiqͥdeʒ ꝓ ꝑte

Ddilecti filij Lupi ð oliueto oꝛdis mõachoꝝ he⸗

„

ti nob expo

tũc viuẽtis ʒelo deuotiõis accẽſi ob frugẽ vite

melioꝛis arctiꝰ⁊ ꝑfectiꝰq̃ regula diſtaret huiuſ

cemõi:⁊ in vo ſtaiu mõachali:quẽ ipᷣe ſanctus

Hieronymꝰcũ ſuis mõachis ⁊ fribꝰ ꝓfeſſus fu
iſſe ⁊ in cõe obſeruaſſe ꝑhibet᷑ viuẽ: ⁊ vt nomẽ
gerebat eiuſdẽè ſci: ſic eiꝰ vitã regulã ⁊ opa deſi⸗
derabãt imitari. Iccirco ad hmõi oꝛdis ſtabile

₰

potiꝰfund amẽtũ ꝓ inſtitutõe regule mõachoꝝ

beremitaꝝ oꝛdis ſci hieronymi ex diuſis eptis

⁊ tractatibꝰ ꝑ dictũ ſctm HHieronymũ edit·:⁊ ꝑ
eeckaʒ appꝛobat:nõnullã verã eligiõis doctri⸗
nã vitãq; mõachalẽ:quã idẽ ſcũs cũ ſuis mõa

chis ⁊ fribꝰin eiꝰ vita in cõi qͥ ad ea q̃ pᷣncipalia

ſunt ſtatꝰ ⁊ vite mõachał ꝑ młta ⁊ vſq; ſuitꝑa

oblitꝰſeruauit: a aliqͥs alios obpᷣuari mouit cõ

tiuẽtia.Lupꝰ ipᷣe ðxerat: ↄpilauerat:⁊ veluti
vnũ coꝛpꝰſub certis titułreduxerat:ſub qᷣbꝰ ip

ſe ⁊1 pleriq; alij mõachi ⁊ frẽs dicti oꝛdis extũc

in ãtea degere: ⁊ ꝑmanere: ac illa in regula ſuſ⸗

ciꝑe ꝓponebãt ⁊ affectabãt.Nos tũc hmõi p⸗
poſitũↄdignũ ⁊ röni ↄſonũ recẽſentes huiuſce
mõi regularẽ ⁊ mõachalẽ obvᷣuãtiã ꝑ ipᷣm ſem
Hieronymũ in vita eiꝰohvᷣuãdã merito loudã

tes ⁊ appꝛobãtes. IJ lãʒ in dei eccła in oꝛdinez
mõachalẽ attolli ð obuari intẽſis deſiderus:
affectãtes eidẽ Lupo doctrinã ⁊ inſtituta mõa

chalia eiuſdẽ ſci hieronymi ex eiſdẽ epłis ⁊ tra
ctatibus: ꝓut ꝑ ipᷣm Lupũ extracta ↄpilata ⁊
reducta fuerãt ſoco reguleſci Auguſti in regu⸗

—

lE mõachsleʒ oꝛdis mõachoꝝ heremitaxꝝ dicti

Fo. CLXXX

Epla XQCII

ſci hieronymi ⁊ eiuſdem ſancti vitã pfatam in
oedinem hmõi ſuſcipiendã:ac ipᷣam regulã di⸗

cti ſancti poꝛibus monachis fratribus ⁊ perſo

nis pᷣdictis ſub ea viuere cupientibns: qᷣs etiã

ac ipᷣm Lupũ poſtqᷓ; ̃m eãdẽ regulã vota ſua

bncipalia emiſiſſent a regule dicti ſci Auguſti⸗
ni obpᷣuãtia extũc penitus abſolutos eſſe volu
mus: 7 decreuimus obſeruãdã tradẽdi ⁊ pbᷣli⸗
cãdi plenã ⁊ liberã ꝑ alias nr̃as l̃as qs ⁊ earũ
tenoꝛes pñtibus hr̃i volumus ꝓ expᷣſſis:ↄceſ⸗
ſimus facultatẽ ac ꝑ eaſdẽ lr̃as voluimus. qð
poſtqᷓ; idẽ Lupus regulam hmõi tradidiſſet ⁊

publicaſſet. ⁊ pfert᷑ extuncipᷣe:ac poꝛes:mona
chi: fratres: ⁊ perſone pᷣdicti ſm illaʒ vota ſua

pꝛincipalia religionis huiuſcemodi emittere ꝓ

ſiteri ⁊ viuere tenerentur. IJpaq; regula ſic tra

dita ⁊ publicata robur obtineret perpetue fir⸗
mitatis. Cum autem ſicut exhibita nobis nu⸗

per pꝛo parte eiuſdem Lupi petitis: licet iple

poſtmodum ad ſalutarem dicti oꝛdinis mona⸗

chalis inſtitutionem eiuſq; ſoliditatem ⁊ incre

mentum pꝛouide intendens pꝛefatam vitã di⸗
cti ſancti Hieronymi monachalem in oꝛdie bu

iuſcemodi:eiuſq; docrrinam ⁊ inſtituta mona⸗

chalia: pꝛout ex epiſtolis ⁊ tractatibus pꝛedi⸗
ctis per ipᷣm Lupum extracta compilata ⁊ re⸗
dacta fuerunt: vt pꝛefertur dictarum litteraruũ
vigoꝛe loco dicte regule ſancti Auguſtini in re
gulam oꝛdinis monachoꝛum heremitarum bu
iuſcemodi aſſumpſerit ⁊ erexerit atq; ſuſcepe⸗
rit:ipſamq; regulam pꝛioꝛibus: monachis:fra
tribus: ⁊ ꝑpſonis huiuſmodi oꝛdinis ſub ea vi⸗
uere cupientibus iuxta illius continentiam in⸗

uiolabiliter obſeruandam tradiderit publica⸗
uerit ac obſeruari decreuerit. Ipiq; poꝛes mo⸗
nachi ⁊ fratres vota ſua pꝛincipalia ?m regu⸗

lam huiuſcemodi in manibus dicti Lupi pꝛo⸗

feſſi fuerint. Illaq; de cetero vtentes ſm eam
regantur ? gubernentur: ac ipſam in regulam
eoꝛum:tanquã veram doctrinam monachalez
ſancti Hieronymi laudantes ⁊ apꝛobantes ac
ceptarunt:⁊ ᷣm eam etiam monaſteria eiuſdeʒ
oꝛdinis monachoꝛum regunt atq; gubernant.

Igem tamen Lupus aſſumptionem: erectio⸗

nem: ſuſceptionem: traditionem: publicatio⸗
nem:a decretum:aliaq; pꝛemiſſa ex certis cau⸗

ſis dubitat viribus non ſi ubſiſtere pꝛo parte di
cti Lupi nobis fuit humilirer ſupplicatum: vt

aſſumptioni: erectioni: ſuſceptioni: publica⸗

tioni: ac alijs pꝛemiſſis pꝛo illoꝛuʒ ſi ubſiſtentia

firmioꝛi robur apoſtolice confirmationis adij⸗
cere:de benignitate apoſtolica dignaremur.
Nos igitur qui religionis ꝓpagationem ⁊ di⸗
uini cultus augmenrum noſtris vigere tꝑibus

intenſis deſiderijs affectamus huiuſcemòi ſup

—

plicatõibus inclinati aſſumptõeʒ: erectõeʒ: ſu⸗

Pars

ſceptõeʒ ⁊ publicatonem⁊ alia pᷣmiſſa:ipᷣamq;

regulã ꝓut inferius deſcribit᷑: ac oia ⁊ ſingula
in ea ↄtẽta ac inde ſecuta rara hñtes ⁊ gta:ea
auctoꝛitate apłica ex nr̃a certa ſcia ↄfirmamus
⁊ pñtis ſcpᷣti procinis còius:ſuxpletes oẽs de⸗
fectus:ſiqͥ foꝛſita interuenerint in eiſdem. Sta

tuẽtes nihilominus ha ſerie:⁊ etiã oꝛdinãtes
de cetero Lupusipᷣe eiuſq; ſucceſſoꝛes pᷣpo

. 4

ſiti gnales poꝛes mõachi frẽs⁊ pfeſſo:es ac cõ

uẽtus: ⁊ mõaſteria dicti oꝛdinis mõachoꝝ he⸗
remitaꝝ ſancti Hieronymi: q̃ nũc ſunt ⁊ erunt

in poſteꝝ ꝓſiteant᷑ vota ſua tria pᷣncipalia reli⸗

fatas aliaq; inſtituta oꝛdinis hmõi regularia.

Yolumus inſuꝑ atq;ↄcedimus ad ſerenãdas
ↄſcias ꝓfeſſoꝑ huius oꝛdinis: ⁊ ꝓ ipoꝝ maio⸗
ri qete aioꝝ. ð ſiqͥ ꝓfeſſoꝝ hmòi diciã reguo
lã ſeu aliq̃ de ↄtẽtis in ea hũana fragilitate aut
infirmitate cauſante ſeu alias tã exacte puttra
dit in eiſdẽ nõ obſeruauerint: nõ ppterea moꝛ

talis peccati vinculo ſunt ligati:ſᷣ ſuꝑ ſuos ſu⸗

perioꝛes ꝓ eoꝝ exceſſu ⁊ traſgreſſiõe ac mõ cul
pe iniũgi valeat penitẽtia ſalutaris:quã ſuſci
pere ⁊ adimplere teneant᷑: nõ obſtatibus ↄſti⸗
tutõibus apłicis:ac pᷣdicti ⁊ alioꝝ quoꝛũcũq;
oꝛdinũ ſtatutis ⁊ ↄſuetudinibus etia iuramẽto
ↄfirmatõe apłica vel q̃cũq; firmitate alia robo
ratis ceteriſq; Zrijs qͥbuſcũq;.Tenoꝛ vo regu

lehmõi de vboad vbũ ſequit᷑. Et ẽ talis.

te ex eplłis ⁊ opuſculis ſunuis.
Exhoꝛtatioo.
Be obedientia.
De tribus generibus monachoꝝꝛ.
Becaſritrrtee.
Bepauꝑtate. .
De vtilitate pauptatis.
Be coꝛrectõe ⁊ doctrina pᷣſidẽtis.
Be ſolitudue..
De laudibus ⁊ vtilitate heremii.
De ꝑpiculo vite ſolitarie.
De ꝑiculo habitãdi in vꝛbibſus
e abſtinẽtia pᷣcipue a carnibus
Be abſtinẽtia phᷣoꝝ antiquoꝑ:ſacerdotũ:alio
Tumq ſanctos. .
etẽꝑatis ieiunijs.
De ↄtẽplatõe:oꝛõne:⁊ lectöe.
De vigillzs.
De laboꝛibus manuu. :
Be laude religionis ⁊ inductõe ad e...
Selaude detractõe vitãda ⁊ ꝑiculis huius

Capla regule beatiſſimi Hieronymi excerp

De iuramẽto:vindicta mẽdacio: ſtultiloqo p
hibendo.

Be patia:recõciliatõe: ⁊ moꝛtuis nõ lugẽdis.

De tribulatõibꝰ⁊ obpꝛobꝛijs ꝑferẽdis
Be timoꝛe vltimi iudicij:⁊ defectu huius vite

De vtute hũilitatis: ⁊ ſimplicitate ⁊ timẽti a⸗

nimo vitando.

Be hüilitate Ep̃i:quẽ imitari debemus.

Be iuſtieia ⁊ vite rectitudine.

Be fide:ſpe:⁊ timoꝛe.

Decharitate ⁊ pace.

BSeinfirmis pauꝑibus recreãdis.
gionis:ac etiã regant᷑ ⁊ gubernent᷑ ꝑ dictũ Lu
pũ:eiuſq; ſucceſſoꝛes pᷣpoſitos:ac viuere tene
ant᷑ ᷣm regulã hmõi eiuſq; ↄtinẽtiã ⁊ effectum
ac ipᷣius ſuſceptõeʒ traditõeʒ ⁊ publicatõeʒ p

Be penitẽtia ⁊ miſericoꝛdia dei.

Locluſio ⁊ ſinis regule.
AIncivit exhoꝛtatio ad capeſcẽdã mõaſticaʒ
diſciplinã ex varhs eplis beati Hieronymi ex⸗

cerpta.
Flurfeatr es chariſſimi nõ queo quẽ mente

„

tibi: hodie mecũ eris in padiſo. Judas d abla

tus faſtigio in ꝑditõis tartaꝝ labit᷑: nec fami
liaritate cõi:nec intictõe buccelle nec oſculi gr̃a
frãgit᷑ ne qſi hoieʒ tradat:quẽ filiũ dei nouerat
Nos qͥd

mus nõ tã tibi qᷓ; alljs ſub tuo noie:vt pᷣma teſi
li frõte doceamꝰmagna cepiſſe:excelſa ſectari:
⁊ adoleſcẽtie imo pubertan incẽtiua calcãtẽ ꝑ⸗
fecteq; etat gdũ ſcãdẽ. Scis ei dogna nẽm hu

militatis tenẽ veſtigiũ:⁊ ꝑ ima gdiẽtes ad ſum

ma nos aſcẽdẽ.Igit᷑ ſcũs mihi iuocãdꝰ ẽ ſpũs
vt h̊ ſuo ſenſu oꝛe meo defendat.Nõ qͥdẽ cam⸗
pũ rhetoꝛici deſideramꝰeloquij:nõ dyalectico
rũ tẽdicula ⁊ Ariſtorel ſpineta ↄqrimus.ſᷣad

vera medicina ẽ᷑: vbi doloꝝ certa remedia. Ae

rũ qꝛ mẽoꝛia labit᷑:oium qᷓ dixerimꝰ deſideras

2mẽtariolũ fieri: vt obliuionẽ lectio conſolet᷑.

Igdeo pauca que tibi reoꝛ foꝛe neceſſaria:credi

diſubnectenda. llo em noſtra tendit oꝛatio:
vt quoꝝ vnus eſt laboꝛ:vnũ ⁊ pᷣmium ſit. NMa.⸗

uigãtes nãq; rubꝛum mare:in quo optandum

nob eſt. vt vetus Pharao mergat᷑ cum ſuo ex
ercitu:multis difficultatibꝰ atq; piculis ad vꝛ⸗

bẽ maximã ꝑueniũt:vtroq; littoꝛe gẽtes vage

immo belue hitãt ferociſſime: ſp ſolliciti:ſꝑ ar⸗
mati:totius anni cibaria. Latẽtibus ſaxis vu⸗

6refoce

Cro

diſhdur
ſpicuue
er nlae

aſeluete

buochiit
tieoptbu⸗

ghonti
Vlrdſen

polſblei
evalme

nantaßmne

fuustin

cuitſ wei

Voo vtcc
dſis Ge

f cepi oꝛe pferre ſermonẽ: coꝛdis le⸗
cj lingua nõ explicat. oc ãt ſolum
ego patioꝛ qͥ cupio narrare qᷓ ſentio: ſ etiam ⁊
yos mecũ patimini: plus exultãtes in ↄſcia:
in eloqo ꝓferẽtes.Cuũ itaq; nihil ſit xpiano fe⸗
licius: cui ꝓmittunt᷑ regna celoꝝ Nihil laboꝛi
oſius: qᷣ de vita qᷣtidie ꝑiclitat᷑. Nihil eo foꝛtꝰ
Q vincit dyabolũ.nihil ibecilliꝰqͥ a carne ſupa⸗
tur. Atriuſq; rei exẽpla funt plima. Latro cre⸗
didit in cruee:⁊ ſtati meret᷑ audire.Amen dico

Nos qdẽ pua dimiſimꝰgradia poſſidemꝰ.Cẽé⸗
tuplicato fenoꝛe xpᷣi ꝓmiſſa reddunt᷑.lhec dici

Vvvolun

obſecratiae

pouxllon

deust

uruse he

ſiöſeperg

palatdel
bisein

rüträft

Deaptic
Deo

nooanni
nis ſerno

os opu

pud deumn

fſuchtotun
icppoo⸗n
MWemnonae
ALipſoigi

eſtabon
1adonmne
das Reſp

(fanneyeiſi

gundie
QAuiconte

donino ſu
ulo.,.4 0

cere .
dilesthe
Pexresn

chtue
ſemnnisar

emſttse
lerepecn

Alpf erteni

tcleertlcn

piflüdata
eſen
lreuduni herde
Poncieimeri
ſeatlſuun⸗
rinun alcilih⸗
awgnuninhe
1 Aärselſnn
iucicihi⸗
1. Noccten⸗
ijnodian
nyifmnufi

ilcipenit
neeelmn
ratendtonne
nunr
loohenn
Pbeltzz⸗
Pſolla
ulr⸗

S
— = =
=

—

Tractatus IX

diſq; duriſſimis plena ſunt oia. Quoꝛſum iſta
ꝓſſpicuũ ẽ.Hã ſi ſeculi negociatoꝛes tanta ſuſti
nẽt: vt ad incertas ꝑueniãt ꝑituraſq; diuitias

⁊ ſeruẽt cũ aĩie diſcrimĩe:q̃ multis ꝑiculis q̃ſie⸗

rũt:qͥd R*i negociatoꝛi faciẽdũ ẽ: qͥ vẽditis oĩ
bus q̃rit pᷣcioſiſſimã margaritã:qͥ totis ſubſtã⸗

tie opibus emit agꝝ qͥ reꝑiat theſauꝑ: quẽ nec
fur effodẽ:⁊ latro nõ poſſit auferre. Noſſe igit

opoꝛtet qͥd iuſſum ſit:qͥdue ꝓhibitũ:vt ſcẽtes
vtrũq; ſeruemus.Alioqͥn an ſciam mãdati im⸗

poſſibile ẽ noſſe qͥd fiat. Et hec ergo nõ integri

rrate vel mercibus qſi ignaros fluctuuʒ doctus
nauta pᷣmoneo:ſᷣ q̃ſi nuꝑ e naufragio eiectꝰ in
littus timida nauigaturus voce denũcio. Cun
cti tñ mei ſenſus affectu vobis vaco:ſᷣ obſecro
vos vt conatus meos oꝛõnibus adiuuetis: vt
dDiñs ⁊ Saluatoꝛ ꝓ cã ſua rñũdeat. Vrm itaq; ẽ:
vt voluntatẽ ſequat᷑ effectus. Meũ ẽ vt velizʒ

obſecrationum vraꝝ ẽ:ᷣ ipᷣm meũ ſine dei ſem
P auxilio nõ erit meũ.ðs ſꝑ largit᷑:ſꝑq; dona⸗
turus ẽ.nec mihi ſufficit qð ſemel dedu:niſi ſꝑp

dederit. Si em duri iudicis ſniaʒ crebꝛa mulie

ris flexit petitio:qᷓ;to magis prna viſcera inter
pellatõe ſedula molliunt᷑: Scitote tñ añ oĩa no
bis eẽ nihil ãtiquius: qᷓ; xpᷣi iura Puare:nec pa

trũ traſferre terminos: ſꝑq; memiſſe romanã ſi

dẽ aplico oꝛe laudatäa
BSe obediẽtia. LCaplm. I.
LCLCLtcipe ergo fili doctrinam noſtram ea
a ſimplicitate ⁊ veritate: quã dicimus:
qquia non querimus hominum gloꝛiaʒ

deus teſtis ẽ. Nec ad hoc loquimur: vt huma⸗

nas amicitias aucupemur: ne noſtre adulatio⸗
nis ſermone ⁊ nos⁊ alios decipiamus.Nec vt

nos apud homines aliquid videamur: ſ̊ vta⸗
pud deum homines magna mereant᷑. Hhoc eſt

itaq; totum quod appꝛehẽſa manu inſinuare ti

bi cupio:⁊vt ſimplr motum mentis mee fatear
niũic monachi incunabula moꝛeſq; diſcutimus.
Si vis igit᷑ ad vitam ingredi:ſerua pᷣcepta:Gq̊
eſt ab omni pᷣcepto illicito qͥ ꝓhiberis recedas

⁊ ad omne bonum quod iuberis ꝓmptus acce
das. Reſpice ſanctũ virum Pammachium: ⁊
feruentiſſime fidei aulinum pᷣſbyteꝑ:quinõ

ſolum diuitias:ſᷣ ſeipᷣos domino obtulerunt.
Qui contra dyaboli tergiuerſationẽ:nequaqᷓ;

pellem ꝓ pelle:ſᷣ carnes:⁊ oſſa:⁊ animas ſuas

domino ſuo ↄſecrarunt:qui te ⁊ exeimnplo ⁊ elo
quio.i.⁊ opere ⁊ lingua poſſint ad maioꝛa per⸗

ducere. Nobilis es ⁊ illi.ᷣ in RZppo nobilioꝛes
diues ⁊ honoꝛatos ⁊ illi immo de diuitibꝰ pau

peres ⁊ ingloꝛij.⁊ iccirco ditioꝛes ⁊ magis in⸗

clyti:quia ꝓ *&o pauperes ⁊ inhonoꝛati. Cõ

tfemnis aurum: ↄtempſerunt ⁊ multi phi. Non

em ſatis eſt ꝑfecto ⁊ ↄ ſumato viro opes ↄtem⸗

nere: pecunis diſſipare: ⁊ ꝓijcere qð in momẽ⸗

Fo. CLXxXXI

to ⁊ perdi ⁊ inueniri poteſt. Fecit hoc ⁊ Anti⸗

ſthenes: fecerunt plurimi: quos vitioſiſſimos
legimus. Plus em debet E*&pi diſcipulus pᷣſta
re: qᷓ; mundi philoſophus gloꝛie animal ⁊ po-
pularis aure atq; rumoꝛis venale mancipium
Tibi nõ ſufficit opes ↄtemnere:niſi ⁊ Epm ſe⸗
quaris. Teipᷣm vult dominus hoſtiam viua,z

placentem deo:te inqᷓ; non tua:⁊ deo varijs tẽ

ptationibus commonet: quia multis plagis ⁊
doloꝛibus eruditur iſrael. ⁊ quem diligit dus
coꝛripit. Flagellat autem omnem filium quem
reci pit.⁊ ꝙ ſi teipᷣm domino dederis:⁊ apoſto

lica virtute ꝑfectus ſequi ceꝑis Saluatoꝛem:
tunc intelliges vbi fueris:⁊ in exercitu Rpi qᷓ;
extraneum tenueris locum. Vnde ⁊ pᷣpoſitum

monaſterij timeas vt dñm: diligas vt parentẽ
Credas tibi ſalutare qcqͥd ille pᷣceꝑit:nec ò ma

ioꝛis ſententia iudices:cuius officij ẽ obedire?
implere que iuſſa ſunt:dicente oyſe. Audi

ifrł ⁊ tace:neq; ipᷣe te doceas. Nulla ars abſq;
magiſtro diſcit᷑. Etiam muta animalia ⁊ ferax
greges ductoꝛes ſequunt᷑ ſuos. In apibus pun
cipes ſunt. Grues quoq; vnam ſequunt᷑ oꝛdi⸗
ne lr̃ato. Impatoꝛ vnus. Judex vnius ꝓuin-
cie. Roma vt ↄdita eſt duos fratres ſimul re-

ges habere nõ potuit: ⁊ fratricidio dedicatur.

In Rebecce vtero Jacob ⁊ Elſau bella geſſert

inguli eccłiarum epᷣi: ſinguli archipᷣſbyteri:

ſinguli archidyaconi: ⁊ omis oꝛdo eccłaſticus

ſuis rectoꝛibus vtit᷑. In naui vnꝰgubernatoꝛ.
In domo vnus dñs. In quouis grandi exerci

tu vnius ſignũ expectat᷑.Et ne plura replican⸗
do legenti faſtidium faciam: ꝑ hec omnis ad u
lud tendit oꝛõ:vt doceam te nõ tuo arbitrio re

linquẽdum:ᷣ viuere debere in monaſterio ſub
vnius diſciplina pr̃is ↄſoꝛtioq; multoꝝ:vt ab

alio diſcas humilitatem:ab alio patiẽtiã.hic te
ſilẽtium:ille te doceat mãſuetudineʒ.nõ facias
qð vis:comedas quod iuberis.hẽas qᷓ;tũ acce
peris ⁊ illud oꝑis tui pẽſa ꝑſoluas:ſubijciaris
cui nõ vis:laſſus ad ſtratũ venias: necdum ex
pleto ſomno ſurgẽ ↄpellaris. Tãtis occupatꝰ
negocijs nullis vacab cogitatõibus.⁊ dum ab

alio trãſis ad aliud: opuſq; ſuccedit oꝑi: illud

ſolum mẽte retinebis:quod agere compelleris

Nam omni oblatõe ⁊ hoſtia pᷣcioſioꝛẽ obtem⸗
perãtia mãdatoꝝ. Dicẽte ꝓpheta. Ecce obedi

entia mielioꝛ ẽ qᷓ; ſacriſiciũ: ⁊ ãbitio qᷓ; adeps a⸗
rietũ.Et alibi. Initiuʒ bõe vite facere:iuxta qͥ
pᷣcepta ſunt apud deũ magis qᷓ; imolare hoſti⸗
as. Et alibi. Qui ↄſeruat legẽ:multiplicat ob⸗
lationem. Sacrificiuʒ ſalutare eſt attẽderemã⸗
datis: ⁊ diſcedere ab omni iniqͥtate. Nec nobᷣ
plãdire debemus in factis iuſſoꝝ ſi in ꝓhibito
rũ traſgreſſione peccemus: cũ trãſgreſſiõis cri

mẽ bñfacti meritũ tollat.Qðõ nõ mei ſenſus aſ⸗

TPars

ſertio: vᷣ vtriuſq; teſtamẽti exẽpla pbãt:vbi in

uenimus etiã dei aicos ob vniꝰↄtẽptus erroꝛẽ
bonoꝝ retro factoꝝ muniſicẽtia Eaiaiſſe. Sic
Adã facile cũ dyabolo credidit ſe

vnũ hr̃e pᷣſumpſit:multa ſiłbõa amiſit.Sic vx

oꝛ Loth poſt ãgeloꝝ colloqͥa ʒ interituʒ retro

alpiciẽs in figmẽtuũ ſał repẽte ↄuͦſa ẽ. Quis h p
ſumptõis ſpũs:qͥ tãtã in aio nr̃o oꝑat᷑ audaciã
vt cũ ſcõs hoĩes de leuibꝰetiã culpis videamꝰ

punitos eſſe:⁊ nos qttidie in maioꝛibꝰ ⁊ pluri⸗

re credamꝰqᷓ;qᷓ; leue nũqᷓ; ſit deũ etiã in exiguo

ↄtẽnere:qͥ nõ tm ad q̃litatẽ peccati reſpicit: Fᷣe

tiã ad ꝑſone ↄtẽptũ.pꝓpt᷑ qð nõ ſolũ hoi inten⸗
dẽdũ qle ſit qð iubet᷑ ̊ qtus ſit ille qͥ iubet.Ex
cludit᷑ ̊ͥ loco vulgaris illa ſnia: q̃ mihi ſuo iu⸗
dicio religioſi ⁊ qͥ ſapiẽtes ſibimet vident᷑ dice
re ſolẽt.Suſfficit nob vt nõ crimialia pctã ⁊ ma
ioꝛa faciamꝰ.facił ẽ em omiſſio minoꝝ delicto⸗

rũ.qͥ dũ aĩali ſapia occupãt aios:ſpiritalẽ intel

ligẽtiã: ⁊ ↄſuetudinẽ diuine legis igrãt:q ſepe
petm oñdũt:qð nobᷣ nõ videt᷑ eſſe pctm: ⁊q̃ il⸗

lic ipietatẽ facit:vbi nos pietatis opꝰ oñdimꝰ.

Saul ⁊ Joſaphat reges fuerũt iſrł: ⁊ dũ miaʒ
his qͥs ðs oderat pᷣſtiterũt dei offenſam in oꝑe
pietatis incurrũt.Econtrario Phinees filijq;

Leui graʒ dei hüana cede ⁊ ſuoꝝ pricidiome.

ruerũt. Vides qᷓ;tũ ab hũanis ſenſibꝰꝑ noſtrã

im ꝑitiã increpat diuia ſnĩia:vt nob interdũ ce.

leſtis iudicis diſpẽſatõe neſciẽtibꝰiniuſta vide
ant᷑:q̃ ꝑ cauſaꝝ ſciaʒ iuſte ⁊ ſatis recte facta ꝓ
bant᷑.Et rurſum ea q̃ nro iudicio recte pbant
apud deũ plerũq; repꝛoba ⁊ inãta vident᷑.qͥs
hodie pr̃is Abꝛahe exẽplo innoxiũ volẽs filiũ

trucidare hũano iudicio.nõ crederet᷑ inſanus⸗

Ecõtra qͥs in tactu arce dñi imitatus.Oʒã ho⸗

miuũ iudicio ↄdẽnaret᷑: Cõſideremus igit᷑ q;
tus caſus ſit temere ↄtẽnẽtis:cũ tãta ruina eſſe
ðꝛ in negligẽtia obſequẽtis:vel quã danatöem
excepturos credimꝰ indeuotos: cũ tõtã repꝛo⸗ ctos moderato ſuſpirio ⁊ oculos ad celũ leuan
batõeʒ deuoti exceꝑint. Tepidũ diſcipulũ non
amat xpᷣs. Qui vult meveſſe diſcipulꝰait:abne

get ſemetip̃m: ⁊ tollat crucẽ ſuam: ⁊ ſequat᷑ me

Bteitaq; ſunt ille aie:q̃ doꝛſum ſuũ curuauert
vt ſuſcipiãt ſuꝑ ſe ſeſſoꝛem: ⁊ frena ei ꝰpatiant᷑.

vt q̊ͥcũq; voluerit flectat eas.Qñ em mgr pci⸗

pit obedictis indiciũ ẽ: ſi dimiſſo aduſus eũ au
diat capite. Si autem vertat tergum ſignumẽ

ↄtemnentis.
commoꝛantũin. Captim. II
XTqꝛ monachox fecimus mentõeʒ ⁊te

pauliſper accõmoda. Tria ſunt in egp

ducẽti pꝰ fa⸗
miliaritatẽ ⁊ colloqũ dei vniꝰpomi cupiditate
ſuꝑat ꝑdidit ꝑadiſum. Et qꝛ ꝑ traſgreſſionez

Be tribus generibus monachoꝝ in egypto

e ſcio libẽter audire que facta ſunt:aureʒ

pto monachoꝝ genera. Cenobite quos illi an⸗
ſes gentili lingua vocant: quos nos in cõmu⸗
ne viuẽtes poſſumus appellare. Anachoꝛite
ſoli habitant ꝑ deſerta: ⁊ ab eo ꝙ ꝓcul ab hoi⸗
bus receſſerunt nuncupant᷑. Tertium genus
quod ipᷣi Remeboth dicunt: teterrimum atq
neglectum: quod in noſtra puincia aut ſolum
aut pᷣmũ eſt. Hi bini vł trini:nec multo plures

ſimul habitant ſuo arbitrio ac ditõe viuentes.
⁊ de eo quod laboꝛauerunt in medium ꝑtes cõ

ferunt: vt habeant alimẽta cõmunia. Habitãt

aũt qᷓ;plurimi in vꝛbibus ⁊ caſtellis:⁊ q̃ſi ars
ſit ſancta nõ vita: qͥcqͥd vendiderint maioꝛis ẽ

pcij. Inter hos ſepe ſunt iurgia:quia ſuo viuẽ

tes cibo nõ patiunt᷑ ſe alicui eſſe ſubiectos. Re

uera ſolẽt certare ieiunijs: ⁊ rẽ ſecreti victoꝛie

faciũt.Apud hos affectata ſunt oĩa:laxe mani

ce: calige follicãtes: veſtis craſſioꝛ: crebꝛa ſulſ⸗
piria:viſitatio vginũ: detractio clericoꝝ.⁊ ſi⸗

qũ dies feſtus aduenerit: ſaturant᷑ ad vomitũ

hHhais igit᷑ qſi qbuſdã peſtibus extminatis veni
amus ad eos qͥ plures ſunt: ⁊ in cõe habitãt.i.

q́ͥs vocari cenobitas diximus. ꝛima apð eos
ↄfederatio obedire maioꝛibus:⁊ qͥcqͥd iuſſerit

facere. Diuiſi ſint ꝑ decurias atq; cẽturias:ita

vt nouem hominibus pᷣſit decimus.⁊ rurſum

ppoſitos ſub ſe centeſimus habeat.maneant ſe

parati:⁊ ſeiũctis cellulis vſq; ad hoꝛam nonaʒ

vt inſtitutum eſt:nemo ꝑgat ad alium. Excep⸗

tis his decanis quos diximus. vt ſi cogitatio⸗

nibus foꝛte quis fluctuet:illiꝰ ↄſolet᷑ alloquijs
Noſt hoꝛam nonam in cõmune ↄcurrit᷑: pſal-
mi reſonant:ſcbᷣture recitant᷑ ex moꝛe: ⁊ ↄpletl
oꝛõnibus:cunctiſq; reſidentibus:medius quẽ

patrem vocant:incipit diſputare. Quo loquẽ

te tm ſilentium fit: vt nemo alium reſpicere:ne⸗
mo audiat excreare. Bicentis laus eſt in fletu

audientium: tacite voluunt᷑ ꝑ oꝛa lachꝛyme:⁊
nec in ſingultus quidem erumpit doloꝛ. Cum

vero de regno R̃i ⁊ de futura beatitudie:⁊ 8

gloꝛia ceꝑit annunciare ventura: videas cun⸗

tes inter ſe dicere.quis dabit mihi pẽnas ſicut

columbe:⁊ volabo ⁊ requieſcam. Poſt hec cõ

ſilium ſoluit᷑: ⁊ vnaq̃q; decuria cum ſuo paren
te ꝑgit ad menſam:qͥᷣbus ꝑ ſingulas hebdoma
das viciſſim miniſtrant. Nullus in cibo ſtrepi⸗
tus eſt:nemo ↄmedens loquit᷑. Aiuit᷑ pane:⁊
leguminibus:⁊ holeribus que ſolo ſale ↄdiun

tur. inũ tantũ ſenes accipiũt:qͥbus cuʒ puu
ſepe ſit pꝛãdiũ:vt alioꝝ etas feſſa ſuſtentet᷑:ali
ox nõ frangatur incipiens. Dehinc ↄſurgunt
piter:⁊ hymno dicto ad pᷣlepia redeunt.ibi vſ

ad veſperũ cum ſuis vnuſquiſq; loquit᷑ ⁊ d i
cit. Vidiſtis illum ⁊ illum:quãta in ipo gra ſit:
quantum ſilentium: qᷓ; moderatus inceſſus.

CL

Fintirm
ſeruenee
aoole⸗

untceluik

diligente

tit⸗
15us

deiſunnl
nüͤ rh
noreroe⸗
ur Feuunil

ſonninäſol

lechoſtecen
ecckſticelnt
dupleno⸗
fitas vocit
nerſaleipt
keaucoꝛ
Aöſupion⸗
flit. Caley
udicis.
Wad
Crſuckalr

lſatarso

haetdſis
Carhioaln
ppoſitü⸗
rerepfect
tramitsat
mo. ßſut
Beanſt

netßs Qu
glenoctisp
ſunſianyre
hrcopni

eig ſeſe

ſanagſishii
Der egoh

Phlluo⸗Er
ſtin carnene

hleptface
Slddamng
obonun:⸗
Etdenno A

oſut. Bos

fuſttnnen

depoſtcogt
huten i

dnonn
e.Auche
agpal
Cerumn
uunclna
neemuloyn
(Nöeyine
lmnäim⸗
Munis h⸗
aſelig;
cenntnuts
rgunfuns
cſeſcbſennh
meſegririne
luncirterenn
gaſorachuſe
nciocende
umimi
Uscunnnsrei
anchhi.
us. Pampden
dus:ilidnſei
s atqgcannten
deannus 1min
baben nment
Gudbounnan
Nadalun Eunn
us. ſaggunn⸗
eſoidni
uee nk ſe
fanmr t
Gbuarnetsg
me Quoni
luscküften
„eulachiine
mytdolor n
ibeniudien
urn Nidendl
ſgnlelilui
nchiham
en. Poit
zacumſoohe
lusinche
f. Aul⸗
rſooſte,

E

E
E

—

S
=☛
——

4
4

=2
EE—
S=
—

.

=

==
☛ Se

☛
—
=

4

=1
=—
=ẽ

X

—
SZ
=
S=nò

=S=
ES
= —

—
==

- ==
S= S

7

E

1.

—
S=

— —
—. —
—
= =
— —
=
—=
= S

—
=
E
—=
—

— =
— —☚—
— — —
=— —
=

NN
S=
—
S=–üa =
—
S

Tractatus IX

Si infirmum viderint 9ſolant᷑: ſiin dei amoꝛe
feruentẽ cohoꝛtant᷑ ad ſtudiũ.⁊ qꝛ nocte e ſu⸗

8328 oꝛõnes pbᷣlicas in ſuo cubili vigilãt: circũe⸗
unt cellulas ſinguloꝝ:⁊ aure apoſita qͥd faciaät

diligent᷑ exploꝛãt:quẽ tardioꝛẽ depᷣhẽderĩt nõ

increpãt:ᷣ diſſilato qð noꝛũt eũ ſepius viſitãt:

⁊ pus incipiẽtes ꝓuocãt oꝛare qᷓ; cogãt.Opus

diei ſtatutũ ẽ:qð decano redditũ fert᷑ ad econo

mũ:qͥ ⁊ ip̃i ꝑ mẽſes pr̃i oim cũ magno reddit ti

moꝛe rõnẽ.a qͥ etiã cibi cũ facti fuerint deguſtã

tur. Jeiuniũ totius ãni eq̃le ẽ excepta qdrage⸗

ſima:in qᷓ ſola ↄcedit᷑ diſtrictius viuere.A pen
techoſte cene mutant᷑ in pꝛãdia:qͥ ⁊ traditioni

eccłaſtice ſatiſfaciãt: ⁊ ventrẽ cibo nõ onerent

duplicato. Ad tertiũ veniã genns:q̃s anacho⸗
ritas vocãt:⁊ qͥ ð cenobijs exeũtes excepto pa

ne ⁊ ſale aãplius ad deſerta nil deferũt.huiꝰ vi
te auctoꝛ MPaulus: illuſtratoꝛ Antonius: ⁊ vt
ad ſugioꝛa ↄſcendã pᷣnceps Joãnes Waptiſta
fuit. Talẽ vo viꝝ hieremias q; ꝓpha deſcri⸗
bit dicẽs. Bonũ ẽ viro cũ poꝛtauerit iugũ dñi
ab adoleſcẽtia ſua:ſedebit ſolitarius:⁊ ta cebit

qꝛ ſuſtulit ſuꝑ ſe iugũ:⁊ dabit ꝑcutiẽti ſe maxil

lã:ſaturabit᷑ obpꝛobꝛijs:qꝛ nõ in ſempit᷑nũ ab⸗
iciet dñs hoꝝ laboꝛẽ: ⁊ ↄuerſatõeʒ in carne nõ
carnis alio tꝑe ſi volueris explicabo. Nunc ad

ꝓpoſitũ redes:bonũ ẽ obedire maioꝛibus: pa-

rere ꝑfectis:⁊ poſt regulas ſcripturaꝝ vite tue

77

tramitẽ ab alijs diſcere:nec pᷣceptoꝛe vti peſſi⸗

mo.ſi.pᷣſumptõe iuaug.
Be caſtitate. Capktm. IHI
MMtificate inqͥt apłs mẽbꝛa vr̃a:q̃ ſunt
m ſup terrã. Vñ ipᷣe poſtea ↄſiderãs aie
bhbrvcat. Viuo aũt iã nõ ego. Aiuit vero in
me xpᷣs.Qui moꝛtificauerit mẽbꝛa ſua:⁊ i ima
gine noctis ꝑãbulauerit:nõ timebit dicẽ: factꝰ
ſum ſicut vter in pꝛuina. Vñ idẽ apłus caſtiga
bat coꝛpus ſuũ:⁊ ĩ ſeruitutẽ redigebat:ne alijs
pᷣdicãs ipᷣe repꝛobus inueniret᷑. coꝛꝑiſq; ex p⸗
ſona gñis hũani inflatus ardoꝛibus loquebat
Miſer ego hõ: qͥs me liberabit de coꝛꝑe moꝛ⸗
tis huius: Et iteꝝ ſcio: qm̃ nõ habitat in me ̊
eſt in carne mea bonum. Aelle em̃ adiacet mi⸗
hi:vt faciam autem bonum nequaqᷓ;. Neq; qð
volo bonum:ſᷣ᷑ quod nolo malum illud facio.
Et denuo.Qui in carne ſunt:deo placere non
poſſunt. Vos autem non eſtis in carne:ſ̃ in ſpi
ritu:ſi tamen ſpiritus dei habitat in vob. An⸗

de poſt cogitationum diligentiſſimam cautõeʒ
ieiunioꝛum tibi arma ſumenda ſunt: ⁊ canẽdũ
cum Dauid. Humiliaui in ieiunio aiaʒ meam.

Matrem ita vide:ne ꝑ illa alias videre coga⸗

ris:qꝝ vultus coꝛdi tuo adhereãt:⁊ tacituʒ vi
uat ſub pectoꝛe vulnꝰ.Ancillulas q̃ illi in obſe
quio ſunt:tibi ſcias eẽ in inſidijs:qꝛ qᷓ;to vilioꝛ
eaꝑ ↄditio:tãto facilioꝛ ruina ẽ. Nolo ̊ te ꝓpt᷑

has cauſas nõ habitare cũ mre.⁊ p̃cipue neip
ſam offerentẽ delicatos cibos renuẽdootriſtes

aut ſi acceꝑis oleũ igni adijcias:⁊ int᷑ frequen⸗

tis puellaꝝ ꝑ diẽ videas qð noctibus cogites:
adoleſcẽtiã tuã nulla ſoꝛde ↄmacules:vt ad al⸗

tare R̈p̃i q̃ſi de thalamo vᷣgo ꝓcedas: ⁊ hẽas
de foꝛis bonũ teſtimonium: lʒ de ceteris vtuti
bus vt ſapia: foꝛtitudine: iuſticia:humilitate:
mãſuetudine ⁊ liberalitate pñt ⁊ alij iudicare.
pudicitiam ſola nouit ↄſcia:⁊ hũani oculi hui⸗
rei certi iudices eſſe non poſſunt. Femine q; qᷓ
nomen tuum nouerint: vultum neſciant Nam
ZJoannes Baptiſta ſanctam matrẽ habuit: põ
tificiſq; filius erat: ⁊ tamen nec matris affectu:
nec patris oꝑibus vincebat᷑.vt in domo parẽ⸗
tum cum piculo viueret caſtitatis. Aiuebatin
heremo oculis deſiderãtibus xpᷣm:nihil aliud
dignabat aſpicere: veſtis aſpa:ʒona pellicea:

cibus locuſte:⁊ mel ſilueſtre:omnia vᷣtute ⁊ cõ

tinentie p̃ᷣꝑpata. Ande martyrem quendam toꝛ
menta non vicerant:bᷣ ſuꝑabat voluptas.Tã⸗
dem celitus inſpiratus pᷣciſam moꝛdicus ling⸗
uam in oſculantis ſe faciem expuit:⁊ ſic libidi⸗
nis ſenſum ſuccedens doloꝛis magnitudo p̃ri⸗
puit. Nam quõ qui ignem tetigerit ſtati aduri
tur. ita viri tactus ⁊ feie ſentit naturã ſuã: ⁊ di⸗
uerſitatem ſexus intelligit. Itẽ quõ potit libi⸗

dinẽ refrenare: qnec manũ valet cohibere nec

linguã:Sʒ ⁊ hoſpitiolũ tuũ nũqᷓ; mulierum pe
des terãt. Videas ne ſub eodem tecto mãſites

nec in pᷣterita caſtitate ↄfidas.qꝛ nec dauid ſan
ctioꝛ:nec Sãpſone foꝛtioꝛ: nec Salomone po⸗

tes eſſe ſapiẽtioꝛ.Memento ſꝑ ꝙ ꝑadiſi colo⸗

nũ de poſſeſſiõe ſua mulier eiecerit.̊ tanti ſibi
ſcũs qͥlibet frat᷑ aſſiſtat. Nã ſcio quoſdã coꝛꝑe
ↄualuiſſe:⁊ aio egrotare cepiſſe.Nericuloſe ti
bi miſtrat:cuius vultũ frequẽter attendis. Si
tñ vidua a te viſitat᷑ aut vgo:nunqᷓ; domuʒ ſo

lus introeas. Solus cũ ſola ⁊ abſq; arbitro v

teſte nõ ſedeas:tantaq; ↄfabulandi fiducia ſit:
vt intrãte alio nõ paueas:nec erubeſcas. Spe
culum em mẽtis facies eſt:⁊ taciti oculi coꝛdis
fatent᷑ arcana.Tales q́; habeto ſocios:qͥꝝ ↄtu
bernio nõ infameris.nõ veſte ſᷣ moꝛibus oꝛnẽ⸗
tur:a pudicitiaʒ habitu polliceant᷑. Coꝛrũpũt

moꝛes bonos: ↄfabulatõnes peſſime.Caueto

omnes ſuſpitões.⁊ quicquid ꝓbabiliter fingi
põt:ne fingat᷑ ante deuita. Crebꝛa munuſcula
7 ſudariola ⁊ faſciolas ⁊ veſtes aplicatas ⁊ ob
latos ac deguſtatos cibos blandaſq; ⁊ dulces

litterulas ſanctus amoꝛ non hʒ. Audi me: mel

meum lumen meũ:meũq; deſideriũ Rpᷣus eſt.
Oẽs delitias ⁊ lepoꝛes ⁊ riſu dignas vꝛbanita
tes ⁊ cełas ineptias amatoꝝ in comedijs erube
ſcimꝰ ⁊ in ſeculi hoibꝰ deteſtamur:qᷓ;io magis

in clericis ⁊ monachis:quoꝝ ⁊ ſacerdotium ꝓ

NDars

poſito ⁊ pꝓpoſitũ ſacerdotio oꝛnat᷑: NMec h̊ di⸗

co:ꝙ aut in re autin ſcis viris iſta foꝛmidẽ:b

in oĩ ꝓpoſito ⁊ ꝗdu ⁊ ſexu boni ⁊ mali reꝑiant
maloꝛũq; ↄdẽnatio laus bonoꝝ ſit. Nide quid
poſſint frena:a vitijs nos retrahũt introducũt

ad vtutũ choꝛos:in xpᷣoq; mõte pulcherrimo

hitare nos faciũt.Quãdiu in patria tua es:ha
beto cellulã ꝓ padiſo varia ſepòturaꝝ poma de
cerpe.his vtere delitijs:haxꝝ fruereↄplexu.Si
ſcãdaliʒat te pes oculus manꝰtua: ꝓjce ea. nul

ii ꝑcas: vt ſoli pcas aime tue. Qui viderit inqᷣt

drnñs mulierẽ ad ↄcupiſcẽdũ cã:iã mechatus eſt
eẽã in coꝛde ſuo. Quis głiabitw᷑ caſtũ ſe hr̃e coꝛ:

AKlſtra nõ ſunt mũda in ↄſpectu dñi: qio mag
poies qͥ̊ꝝ vita tẽptatio ẽ? Ae nob miſeris:q̃ti⸗

ens ↄcupiſcimꝰ:totiẽs foꝛnicamur. Inebꝛiatꝰ

Z inqᷣt gladius mein celo: multo ãplius intra:
q̃ ſpinas ⁊ tribulos gñat. Aas electiõis in cui⸗
pectoꝛe xpᷣs reſonat:macerat coꝛpus ſuũ: ⁊ mñ

cernit naturalẽ carnis ardoꝛẽ ſue repugre ſnie

vt qð nõ vult h̊ agẽ ↄpellat᷑: ⁊ tu te arbitraris

abſq; lapſu ⁊ vulnere poſſe trãſire:niſi oĩ cuſto

dia ſeruaueris coꝛ tuũ:maxie cũ plurimi etiã ſi

ↄtinẽtes iracũdĩi ſunt.ebꝛioſi:pcaces:ſuꝑbi ex

ↄtinẽtia magis inflati ꝑcuſſoꝛes:maledici:cu⸗

pigdi: timidi: multũ ſibi placẽtes vt iudices ↄti⸗
nẽtiã: q̃ ſi pferũt incõtinẽtie ſubmiſtraſſe mate
riã.ſᷣ ille ↄtinẽs vere ẽ qͥ vniũſa mẽbꝛoꝝ officia

a inalis affectibus ſubtrahit: ⁊ cogitatũ a tota

neqͥtia ↄpeſcit:q;to plura tñ ſunt pᷣmia:Naʒ ⁊
ego cũ eſſem iuuenis:⁊ ſolitudis me deſta val

larẽt: incẽtiua vitioꝝ ardoꝛẽq; nature ferrenõ
poterã.q̃ cũ crebꝛis ieiunijs frãgerẽ: mẽs cogi⸗

tatõibꝰ eſtuabat: ad quã edomadam cuidã me
fratri qͥ ex hebꝛeis crediderat in diſciplinã de⸗

di: vt poſt Quintiliani acumia: grauitatemq;
Fröõötonis:Cyceroniſq; fluuios:⁊ lenitatẽ Pli

nij alphabetũ diſcerẽ:ſtridẽtia anhelantiaq; v

pa meditarer:qͥd tibi laboꝛis inſumpſerim:q̃ti

enſq; ceſſauerim: ⁊ ↄtẽtõne diſcendi rurſus in⸗
ceꝑim:teſtis ẽ ↄſcia tã mea qͥ paſſus ſuʒ:qᷓ; eoꝝ

q̃ mecũ duxerũt vitã ⁊ gras ago dño:ꝙ ð ama

ro ſcie lr̃aꝝ dulces fructꝰcapio. Pꝛima igit᷑ tẽ⸗
ptamẽta clericoꝝ ſunt mulieꝝ acceſſus.nociuũ

genus feia:ianua dyaboli: via iniqͥrat:ſcoꝛpio

nis pcuſſio:cũ ꝓximat ſtipula accẽdit ignẽ:flã
minco igne pculit femia ↄſciam piter habitan⸗
tis:exuritq; fundamẽta montiũ.Ego iudicoſi
cũ viris feie habitẽt viſcariũ nõ deerit dyabo⸗
li. Si alligauerit qͥs ignẽ in ſinu ſuo:⁊ veſtimẽ

coꝛde cũ dño habitare:qͥ feiaꝝ acceſſibus copu
lat᷑. Sʒ dicis qͥ ambulat ſimptr:ãbulat ↄfiden⸗
ter. bñ ⁊ argute:ſᷣ opoꝛtet bonum habere teſti⸗

monium ex his qͥ foꝛis ſunt. lʒ coꝛam deo recte
anmbulas: tñ coꝛam homibus bona ꝓuidenda:

III

qꝛ aſtutioꝛes ſunt filij lucis filjs tenebꝛaꝝ.Cũ
ga te hoc genus nõ amputat᷑:das repᷣhendẽti⸗
bus te locũ:cũ ipᷣe te detrahẽtiũ moꝛſibus tra⸗

didiſti. Nã inter illecebꝛas voluptatũ etiã fer⸗

reas mẽtes libido domat:q̃ maioꝛẽ in vᷣginibꝰ
patit᷑ famẽ dũ dulcius putat oẽ qð neſcit.Nar
rant gentiliũ fabule cãtibus ſirenaꝝ nautas in
ſaxa pᷣcipites:⁊ ad Oꝛphei cytharam arboꝛes
beſtias: ac ſilicũ dura inollita. Difficile q;; int
epulas ſeruat᷑ pudicitia.nitẽs cutis ſoꝛdidum
oñdit aim:lʒ qͥdã putent maioꝛis eſſe vᷣtutis pᷣ⸗
ſentem ↄtemnere voluptatem:tamẽ ego ſecuri

oꝛis arbitroꝛ ↄtinentie neſcire qͥd q̃rat. Remo

tio igit᷑ viri caſtitatis collocat arma:oſtruit in
melioꝛibus caſtra pudoꝛis. Tecla poſt tempta
tionẽ paſſionis Antiochie cũ Paulo ꝑhibetur

piter pgere. Nemo miles cũ vxoꝛe ꝑgit ad bel

liun. Germinãt feie ſpinas cũ viris habitates:
arcana mẽtiũ acuto mucrone ↄcutiũt.Nẽo igi
tur int᷑ ſerpẽtes ⁊ ſcoꝛpiones ſecurus ingredit

Libido em ſp ſui relinqt plenitudinẽ.nũq; ſa-
tiat᷑:⁊ exticta reaccẽdit᷑: vſu creſcit ⁊ decreſcit

nec rõni paret:q̃ impetu ducit᷑. Añ vᷣginitasi
eo felicioꝛ ẽ ꝙ carnis incẽtiua nõ nouit ⁊ vidui

tas in eo felicioꝛ ẽ ꝙ pᷣteritas aĩo recolit volup

tates. Niro em luxurioſo vbũ caſtitatis offen⸗
ſio ẽ. Qui viuunt in monaſterio: ⁊ quoꝝ ſimul
magnus eſt numerus:nunqᷓ; ſoli extra pꝓcedũt

Be agmine columbaꝝ crebꝛo accipiter vnã ſe⸗
parat: quam ſtatim inuadat ⁊ laceret: ⁊ cuius

carnibus ⁊ cruoꝛe ſaturer̃ Moꝛbide ouesſR uũ
relinquũt gregẽ: ⁊ lupoꝝ faucibus deuoꝛant᷑.
Rarus igit᷑ tibi ſit egreſſus in publicũ:marty⸗
res tibi querant᷑ in cubiculo tuo.nunqᷓ; tibi ca

erit ꝓcedẽdi:ſi ſꝑ neceſſarie ꝓceſſurus ſis.Ali
oꝛum vulnus noſtra ſit cautio. Ceſtilente fla⸗

gellato ſtultus ſapientioꝛ erit. Mã etiã q̃ hoĩes

eſtimant ſibi ſalutaria deo volente vti videm

in ꝑniciem. in tranqͥllitate em tempeſtas oꝛit᷑.

nihil deo aduſante ſecuꝑx ẽ᷑. Maturale q; ẽ vnũ
quemq; iu ſuo ꝑiculo de alio plus ſꝑare. ſi qũ
ſenſeris exterioꝛem hominem floꝛem adoleſcẽ⸗

tie ſuſpirare:⁊ accepto cibo cum te in lecto po⸗
ſitum dulcis libidinũ pompa ↄcuſſerit: arripe
ſcutum ſidei:in quo ignite dyaboli extinguun⸗
tur ſagitte. Oẽs em adulterãtes qſi cybanus
coꝛda eoꝝ:lz difficile eſt humani aiaʒ aliqd nõ
amare:vt in qſcunq; mẽs nr̃a trahat᷑ affectus.
Carnis igit᷑ amoꝛ ſpũs amoꝛe ſuꝑet᷑ deſideriũ

. igauerngs igiie deſiderio reſtringat᷑.qᷣcqͥd inde minuit᷑ hic cre⸗
ta ſua nõ ↄburent᷑: Mihi crede non põt toto

ſcat.Nõ ſinas ergo cogitatõeʒ creſcere:dũ par
uus eſt hoſtis interfice: nequitia elidat in ſeie.
Audi pſalmiſtã. Htũs qͥ allidet ꝑuulos ſuos
ad petram. Impoſſibile ẽ in ſenſum homis nõ
irruere motũ medullaꝝ caloꝛẽ. Ille tñ lauda
tur:ille pᷣdicat᷑ btũs:qͥ ſtatiʒ cũ ceꝑit cogitare:

C

terkeclte

aaütera
ur. cum
Ardetesi
grumfrig
tererrast
Patl Tune
gnarineda
wvo ndel
goſolo
hoſtileren
ſgtusnofte
fequerens
discundr
nocente
auariciü
Mccireov
recopella
lereq; vol
Bepaue

g et
De
Siyopfe
da npe
cebatkecil
re nopot
loꝛi qern
bitatoꝛes
len ſubſt
noamicis
yroꝛlenon
obmetüin
nens 7100
micos dei
mmtabemaa
gioreliauea
utpatregtn
agos ppten
Mancterne
pparuismne
morimrssſe
Neclbegg
guorzfenu
dehatones
poſtolop p
nascecalcz⸗
en. Bnde⸗
ſestiniiie
Upoſtvorn
Voverat.
ſerugrütemn
mmetzpſe
eſiie ſege
oladbabeg
dluruniz

Pnmncn
un
Wmorbunn
bpenicift
mhinttn
egnecihe
fnenarhannan
Utbarunmn
1. Aſccege
Salisſaln

os aſepenoß

mimmuͤgin,
neidſen

AmrneAme

Tednpotmen
Peuoghen
orygiu

i ehtti

iuanöronttii
s iorenlter
Vhäceſttott⸗
kerortaur
nölolemmgri
tro repin nit
du thore t
eticroei
faucbusdinn
snnoubicinn
ono nni tnl
ſe ecſun
uin geſinef,
u iaiipon
wenrpi ſin

S=

☛ͤ /⁵e =☛

=S=
=t =

S==
S=
= epm=
—. S

—
—

—
=,

Tractatus II

interfecit cogitatus: ⁊allidit eos ad petrã. pe⸗

tra aũt erat xpᷣs.nam ſides pura moꝛã nõ pati -

tur.cum apparuerit ſcoꝛpio ilico ↄterẽdus eſt.

Ardẽtes igit᷑ disboli ſagitte ieiunioꝝ ⁊ vigili⸗

arum frigoꝛe reſtinguẽde ſũt. Erras nanq; fra

ter erras:ſi putas vnqᷓ; xpᷣianũ ꝑſecutionẽ nõ
pati. Tunc eni maxime opugnaris:ſi teopu⸗
gnari neſcis. Nemo eni eſt tãta firmitate ſufful

tus:vt de ſtabilitate debeat eſſe ſecurꝰ:dicente
apoſtolo.Qui ſtat videat ne cadat:qm nullus

hoſtili exercitu obſidente ſecurus ẽ Nã aduer

ſarius noſter tanqᷓ; leo rugiẽs aliquid deuoꝛa⸗
re querens circũit:⁊ tu pacẽ putas:ſedet i inſi
dijs cum diunibꝰ ⁊ in occultis:vt interficiat in
nocentẽ.Qð de libidine diximus:referamꝰad
auariciã ⁊ ad oĩa vitia que vitant᷑ ſolitudine.
⁊ iccireo vꝛbiũ frequentiaʒ declinamꝰ:ne face⸗

re cõpellamur:q̃ nos non tam natura cogit fa⸗
cere q; voluntas. .
Be paupertate. Cap.

Aondꝗã diues adoleſcẽs oĩa ãilegeß⸗

ꝗq cepta ſunt ſe impleſſe iactabat.ad quẽ
dyjs in euãgelio. VUnuʒ tibi inqt deeſt.

Si vis ꝑfectus eſſe:vade vẽde oia q̃ habes:

da papibus:⁊ veni ſequere me. Qui oia ſe di⸗
cebatfeciſſe:in pᷣmo certamine diuitias vince⸗

re nõ põt. Ande difficile itrãt diuites regna ce

loꝛũ:q expeditos ⁊ alaꝝ leuitate ſubnixos ha⸗
bitatoꝛes deſiderãt. ade in quit vẽde nõ par

tem ſubſtãtie:ſed vniuerſa que poſſides:et da

nõ amicis:nõ cõſanguineis:nõ ꝓpinquis:nõ
vxoꝛi:non liberis:plus aliqͥd addaʒ:nihil tibi
ob metũ inopie reſeruabis:nec cũ Anania dã⸗
neris ⁊ Saphyra:ſed da cũcta pauꝑibꝰ: ⁊ fac

amicos de iniquo mãmona:qͥ te recipiãt i eter

na tabernacula:vt me ſequaris vt dñĩm. Nam
oĩs q̊ reliquerit domuʒ vel fratres aut ſoꝛoꝛes

agros ꝓpter nomẽ meuʒ:centuplũ accipiet:et
vitam eternaʒ poſſidebit. Oquãta beatitudo
ꝓ paruis magna reciꝑe:eterna ꝓ bꝛeuibus: ꝓ
moꝛituris ſemꝑ viuẽtia:⁊ hr̃e deũ debitoꝛem.

In actibꝰ apłoꝝ qñ dñi noſtri adhuc calebat

cruoꝛ: ⁊ feruebat recens in credẽtibꝰ fides: vẽ⸗
debãt omes poſſeſſiones ſuas:et pᷣcia earũ ad
apoſtoloꝝ pferebãt pedes:vt oſtẽderẽt pecu-
nias eẽ calcãdas:dabaturq; ſingulis ꝓut opꝰ

erat. Ande Ananias ⁊ Saphyra diſpenſato⸗

res timidi imo coꝛde duplici:⁊ ideo cõdẽnati:

qꝛ poſt votum abſtulerũt q̃ſi ſua: ⁊ nõ eius cui

ea vouerãt.partẽq; ſibi iam aliene ſubſtãtie re
ſeruarũt: metuentes famẽ:quã vera fides non
timet: ⁊ pᷣſentẽ meruere vindictã nõ crudelita⸗
te ſnie:ſed coꝛrectionis exemplo. Vende ergo
oĩia q̃ habes:⁊ da pauꝑibus:nõ diuitibꝰ mon
ad luxuriãduʒ:ſed ad neceſſitatẽ ſiue ille ſacer

Fo.

—

dos ſit: ſiue cognatus: ſiue affinis: nihil aliudi
eo cõſideres niſi pauꝑtateʒ.quodq; i egyptijs

2 ſyrijs monaſterüs moꝛis ẽ: vtqͥ ſe deo voue⸗
rint ſeculo renũciãtes oẽs ſeculi delitias cõcul

carint:ſed vt nõ qð ſeculo renũciamus volun⸗

tas ſit nõ neceſſitas:vt pauꝑtas habeat expe⸗

ditam gloꝛiã: non illata cruciatũ. Ceteꝝ iuxta
miſerias huius tpis ⁊ vbiq; gladios ſeuietes
ſatis diues eſt:qͥ pane non indiget:⁊ nimiũ po
tens eſt qͥ ſeruire nõ cogit᷑. Multi eni edificat
parietes: ⁊ colũnas ecclie ſubſtruũt: marmoꝛa
nitent auro:⁊ ſplendent laquearia:⁊ gemis al
tare diſtinguit: æ miniſtroꝝ dei nulla ẽ electio

HNuüc vo mihi aliqs opponat diues in iudea tẽ⸗

plum ⁊ menſas lucernas thuribula ſcyphos 2

alia ex auro fabꝛicata: tũc h ꝓbabãt᷑ a dnño:qn

ſacerdotes hoſtias imolabãt: ⁊ ſãguis pecoꝛa
erat redẽptio peccatoꝝ:qᷓqᷓ; hec oia pᷣceſſerüůt
in figura. Nunc vo cum pauꝑtatẽ domus ſue
pauꝑ dñs dedicauerit: cogitemꝰ cruce: ⁊ diui⸗
tias ſutũ putabimꝰ. ſed nũqd tᷣs vt habetisi
domibꝰ laqueatis·id eſt.oꝛnatis et cõpoſitis:

2 non tam ad vſum ſũt qᷓ; ad delicias indt p⸗

pheta. Nam habitaculũ meũ in quo fuerũit ſi⸗
cta ſanctoꝝ cherubin ⁊ mẽſa ꝓpoſitiõis plu

uijs rigabit᷑:ſquallebit ſolitudine:⁊ ſole toꝛre⸗
bit. que autẽ vtilitas fulgere gẽmis: ⁊ xpᷣm in

paupꝑe fame moꝛi: Imo nõ ſũt tua q̃ poſſides:

diſpenſario tibi credita eſt. Caue ne qſi fidelis
⁊ famoſus quondã tuoꝝ diſpenſatoꝛ alienam
pecuniã diſtribuendã accipias. nã cuʒ Crateg
ille tpebanus homo quondã diſertiſſimus ad
philoſophãdum athenas ꝑgeret:magnũ auri

podus abiecit: nec putauit ſe poſſe virtutes ſi⸗

mul ? diuitias poſſidere: ⁊ nos ſuffarcinati au
ro xp̃ᷣm pauperẽ ſeqͥmur: ſub pᷣtextu elemoſy⸗-⸗
ne bſtinis opibus cubantes. Nam quo poſſu⸗

aut patrẽ aut matrẽ aut vxoꝛem aut filios aut maus aliena fideliter diſtribuere:qͥ nr̃a timibũ⸗

de reſeruamus: Intelligis qd loquoꝛ: Dedit
tibi dñs in omibus inrellectũ: p̃ter victuʒ a ve
ſtitum ⁊ manifeſtas neceſſitates nihil cuictri
buas:ne filioꝝ panem canes comedãt. u er⸗
gocõſidera: ne xp̃i ſubſtantiã impꝛudẽter effũ
das. id eſt.ne imoderato iudicio rem pauperu
tribuas nõ pauperibꝰ:qð pars eſt ſacrilegij:
ſm dictum pꝛudentiſſimi viri liberalitate libe
ralitas pereat. Sunt qͥ qͥ pauꝑibus parũ tri⸗
buüt: v ſub pᷣtextu elemoſyne diuitias querüt
que magis venatio qᷓ; elemoſyna dicendaẽ.ſic
beſtie: ſicaues: ſic ⁊ capiunt᷑ piſces. modicum
ĩ hamo eſce ponit᷑: vt matronarũ ĩ eo ſacculi ꝓ
trahant᷑.nos autẽ humiles atq; pauꝑculi nec
habemꝰdiuitiaſ nec oblatas dignamur accipe
balſamũ piper: ⁊ poma palmarum ruſtici non
emunt. Qui eni volũt diuites fieri: incidũt in
temptationes:⁊ laqueum diaboli et d⸗Rsris

multa. Et p̃ſertim qꝛ etas optata cũctis nõ vi⸗

cinã moꝛtẽ que deber᷑ moꝛtalibꝰ in nature lege
ſed caſſa ſpe annoꝝ ſpacia pollicet᷑. nemo enim
tam fractis viribꝰ⁊ ſic decrepite ſenectutis eſt
vt nõ ſe putet adhuc vnũ annũ eẽ victuꝝ. Ae

ligim ꝰantichꝛiſtũ appꝛopinq̃re: quem dñs ihs
irterficiet ſpũ oꝛis eius. Juuenis qͥdeʒ põt moꝛi
(ito:ſed ſenex diu viuere non põt: maxime qꝛ
ad cõpationẽ eternitatis ome ꝙ in mũdo pati
mur vna dies appellari põt: nõ habitatiõis ſed
pegrinatiõis. Eã quotidie cõmutant᷑:iñ eter⸗
nos nos credimꝰ. Hoc ipᷣm qð dico qð ſcribo

q lego: qd emẽdo: de vita mea trabit. Quot

pyucta notarij:tot meoꝝ dãna ſũt tẽpoꝛũ. Dẽs
naq; diuitie de iniqͥtate deſct̃dũt:niſi alter per
dDigerit: alter iuenire nõ põt. Vñ vulgata ſnia
mihi videt᷑ eſſe veriſſima:ꝙ diues:aut iniquꝰ
dut iniqui heres. Vides eni hoĩes maria trãſi
re:ante potentũ cubare foꝛes:pati oĩa q̃ ſeruo
rũ cõditio vix patit᷑:vt diuitias cõgregent: vt
aliquã accipiãt dignitatẽ: ⁊ poſtqᷓ; hoc fuerint
Zlecuti: tradere de luxurie et voluptatibꝰ et oĩ
iniqᷣtan: vt qð auaricia cõgregat:luxuria ↄlu⸗
mat. Iſti ergo ꝓ laboꝛibus ſuis efficiũt hoſpi
tium demond.dtemplo dei eſſe debebãt: fiunt
tabernacula ethyopũ. MPoſtqᷓ; enim ditati fue
rint: p fas ⁊ nefas ad altiſſimũ conſcẽderint:

. tũc cõſciẽtia peccatoꝝ ſuoꝝ ſemꝑ moꝛtẽ:ſemꝑ

iudiciũ foꝛmidabũt: et ad leuẽ febꝛitiũculã qᷓſi
latrones ĩ carcere de eternis ſupplicijs ſuſpira⸗

hbunt. Diuites aũt qͥ ingreſſi ſunt regna celoꝛũ
ip̃is diuitijs ad bona vtentes opa diuites eſſe
deſierũt: æ diſpenſatoꝛes magis dei qᷓ; diuites
apellãdi. Obſecro ergo te:ne lucra mudiixp̃i
qras milicia. Negociatoꝛẽ clericuz: ⁊ ex inope
diuitẽ factũ: ex ignobili gloꝛioſũ:q̃ſi quãdã pe
ſtem fuge. ⁊ pᷣſertim cuʒ ſciã te toto renũciaſſe
mũdo: ⁊ abiectis calcatiſq; diuitijs oꝛationi le
ccioni ieiunijs vacare quotidie: pcuratoꝛes q̃;ʒ
⁊ diſpẽſatoꝛes domoꝝ alienaꝝ atq; villaꝝ cle
rici eſſe nõ pñt:qui ppꝛias iubent᷑ cõtẽnere di⸗
ultiaꝝ facultates. Auaricie ſtaq; malũ tibi oi⸗
no vitandũ eſt: non qͥ aliena non apetaslhoc
eni ⁊ publice leges puniunt)ſed quo tua q̃ tibi
ſt: aliena non ſerues. Si in alieno inq́t fideles
nõ fuiſtis:qð veſtrũ eſt qͥs dabit vobᷣ BGed di
cis iuuenis ſũ delicatꝰ: æ manibꝰ meis laboꝛa⸗
reęe non poſſum:ſi ad ſenectaz venero:ſi egrota⸗
re cepero:qͥs mei miſerebit᷑: Audi ad apkos lo
quẽtẽ ihjm. Reſpicite volatilia celi ⁊ cetera Si
yveſtis defuerit:lilia pponant᷑. Si eſurieris be
atos audies pauꝑes ⁊ eſuriẽtes. Si aliqͥs affli
xerit doloꝛ:legito illð apoſtoli ꝓpter G cõpla⸗
cebo mihi in inſirmitatibus meis. Illud aũt 23

derelicta militia caſtra ſti te ꝓpter regna celoꝝꝛ

qͥd aliud qᷓ; ꝑfectã ſecutusẽ vitaʒ CPerfectus
ut ſeruus xp̃i nihil pᷣter xp̃ᷣm habet. aut ſiqͥd
pter xpᷣm habet:ꝑfectus nõ ẽ. Igit᷑ vt ↄcludã
ſipfeciꝰ es:cur bona paterna deſideras:Oñs
Vt He euangeliũ vocibus tonat:nõ poteſtis duobus
rũ qd: fracta naue de mercibꝰ diſputo.nõ intel

dñis ſeruire:⁊ audet quiſqᷓ; mendaceʒ xpᷣm fa
cere:mãmone ⁊ xpᷣo ſeruiendo:qͥ dicit ſe ĩ chꝛi
ſtum credere:debet quõ ille ambulauit: ſic am
bulare. Affatim diues eſt qͥ cum xpᷣo pauꝑ eſt

Nã ſerui dei q̊ diebus ⁊ noctibus ſeruiũt dño
ſuo:qui ĩ terris poſiti angeloꝝ imitant᷑ ↄuerſa
tionẽ:et nihil aliud loquũt᷑: niſiqð ad laudes

dei ꝑtinet:habẽtes victũ ⁊ amictuʒ his ↄtenti

ſũt diuitijs:qͥ plus habere nolũt:ſi tũ puant ꝓ

poſuum.Alioqͥn ſi amplius deſiderant his ͥʒ

gͤ neceſſaria ſũt ꝓbant᷑ indigni.Quicqͥd tamẽ

coꝛꝑanfᷣa defendere põt: ⁊ humane ſuccurre⸗
re imbecillitati: q̃s nudos natura ꝓfudit:hec
vna appellãda eſt tunica.Si ergo vis eſſe qð ꝓ
pheta eſt:qð xpᷣs eſt:da pauperibꝰquo neceſſi

tas ſuſtentet᷑:nõ quo opes angeant᷑. Quodq;

ſi qd plus habes qᷓ; tibi ad victum veſtitũq; ne
ceſſariũ eſt:illud eroga: in illo debitoꝛeʒ te eſſe
noueris. Nam aliena rapere ↄuincit᷑ qͥ neceſſa
ria ſibi retinere conat᷑.Clerici qͥʒ qui de bonis
parentũ ſuſtentari pñt:ſi qͥd pauperũ accipiũt
ſacrilegiũ ꝓfecto cõmittũt.Scit eni hoſtis an⸗

tiquus magis ↄtinẽtie qᷓ; nümoꝝ eſſe certamẽ
facile nãq; abijcit᷑ heret extrinſecus: inteſti⸗
nüü belluz periculoſiꝰ eſt. Zacheus diues erat:
apoſtoli pauperes: ⁊ quãtũ ad diuitias mhil:
quãtũ ad volũtatẽ totũ mũduʒ reliquerũt. Si
offeramꝰ xpᷣo opes cũ aia nr̃a libẽter ſuſcipiet.
Si aũtq̃ foꝛis ſunt deo:q̃ intus diabolo demꝰ
non ẽ eã partitio. Nolo igit᷑ ꝙ ea tm offeras q̃

põt fur raꝑe:boſtis inuadere: ꝓſcriptio tolle⸗

re: 7q ad inſtar vndaꝝ ⁊ fluctuũ a ſuccedẽtib
ſibi dñis occupant᷑: ⁊ q̃ nolis velis in moꝛte di
miſſurus es:illud offer qð nullꝰ tibi poſſit ho⸗

ſtis auferre Nam aurũ deponere incipiẽtiũ ẽ:

nõ pꝑfectoꝝ:ſeipᷣm offerre deo ꝓpꝛie xpᷣianoꝛũ

eſt. Nec eni imaginẽ crucifixi poͤt niſi qui in hᷣ
ſeculo ſe nudũ moꝛtuũq; reddiderit. Infinita
nãq; ð ſcripturis exẽpla ſupeditãt:q̃ auaritiã

doceant eſſe fugiẽdã. Veꝝ qð nõ ante plures
annos geſtum ſit referã Quidã ex fratribꝰ par

cioꝛ qᷓ; auarioꝛ neſciẽs.xxx.denarijs dñʒ vẽdi

tũ cẽtũ ſolidos qͥs lina texendo acqͥſierat moꝛi

ens derelidt. Initũ eſt int monachos ↄſilium
(nam in eodeʒ loco circiter qͥnq; milia diuiſis

cellulis habitabãt) qͥd facto opus eẽt Allij pau

peribus diſtribuẽdos eſſe dicebãt: alij dãdos
eccłie:nõnulli parẽtibꝰremittẽdoſ Oachariꝰ

vo ⁊ Panthomiꝰ⁊ Iſidoꝛus ⁊ ceteri qͥs pr̃es
vocãt:ſãcto in eis loquente ſpũ decreuerũt in⸗
fodiẽdos eſſe ci eodem dicentes: pecunia tua

helinsco⸗
fepteng ſo
ſateſurien
zalicusv⸗
füdaupnd
ſargeam
monetace⸗
habeo.
nödo.
Zifuent
quuego⸗
*
fiadepꝛeca
Plarione,
UrenAn
uner Trn
timeo:de
71pontent
nentio:ſc
ſtupeo:q
facuẽdi
diligique
bertate:g⸗
nodebes.
reſpicerep
ſuicipen
pnedomin⸗
ſodomini
gomlericru
menseſedin
ſas diuitias:
wdnorler
grüaunidenn
qbeduseuae
ſeliones
vepauptbus.
nunödehere
luieunngel
nongphyle

ucden

glernstfon
lprlenust
focungpr
nngg ptet
Beynlin
Ape
) hut

—
SE-
=
—
.
— — SS=.
☛ S

Pimum
Niſtqn

E

mmicnusdeſee

—
E
S=:

Würſti
SNdem
Quc
manmanei
unm u
ageſ
pend⸗
angeri
vicunyfi
illodeto
nehuigktt
riachn
zdoerpeinni
1Stanihoton
nünoreſecnuni
tanniasrlefi
Lcasducgent
iaAdiinnsnh
zrelgenͦ
ia lber e⸗
Pnnsdihpen,
iumaſi
ne Mptonl⸗
cutſigolitt
relisinmoren
uletbipoſtte
wereinchen.
o pprie pen
ripot olicu,
nitĩ
noͤane

=
=

4

.

6
9

—
—=
SS=
=

=

==
=

——,
S
—

7

=☛
—
SSES

.

=⁵
—

E

=
=*

=
=

4

—

==
=ee
=

SE

=
==–
☛ =

S=S=

=

1

=
Se
— —
= ☛

— —
— S
—
= =
= =,=
— — —
—, S=
—–

S

=S= ==

=£

—
—
—
—
—
=S
–
=
—,—
=ͤ

—
=x
☛ E
=
=
—=—
SE
S=
—

—
—
„ S
S W
Se=

— =—=
=
S=

— —
— —
— —
=
—.
—
= —
=S =—
=ẽS = — =
— — =
— nnẽ

—
S.
=

tecum ſit in ꝑditione Neq; h̊ crudeliter quiſq;
putet eſſe factũ.aãtus qͥ; cũctos ꝑ totam egy
ptũ terroꝛ ĩuaſit:vt vnũ ſolidũ dimiſiſſe ſit cri⸗

minis. Radix oiuʒ maloꝝ ẽ auaricia:ideoq; ꝓ
ab apto idoloꝝ ſᷣuitus nũcupat᷑.Nõ qᷣdẽ occi⸗

2

det aiam iuſtã dñs:iunioꝛ fui ⁊ ſenui:⁊ non vi

di iuſtũ derelictũ:nec ſemẽ eius q̃rens panem.

lhelias coꝛuis paſcit᷑ miniſtrãtibꝰ. Nidua Sa
reptena ipᷣa cũ filijs ſuis peritura ꝓphetaʒ pa
ſcit eſuriens:⁊ mirüimmodũ Capſace repleto

q̊ͥ alẽdus venerat:alit. Petrus apłs ait:argen

tũ ⁊ auꝝ nõ ẽ mecũ.qð aũt habeo hoc tibi do.
ſurge ⁊ ambula in noĩe ihu.at nunc multi lʒ ſer

mone taceãt:oꝑe loquunt᷑.fidẽ ⁊ miſcdiam nõ

habeo.qð aũt habeo aurũ ⁊ argentũ: hoc tibi

nõ do. Audi Jacobũ qͥd in ſua epła poſtulet.

Si fuerit dñs meꝰmecũ:⁊ ſᷣuauerit me in via:
ꝑ quã ego iter facio: ⁊ dederit mihi panem ad

mãducandũ:⁊ veſtẽ ad veſtienduz. im̃ neceſſa

ria depꝛecatꝰeſt. Unde et latrones ad ſanctuʒ
lhilarioneʒ. Quid faceres ſi latrones ad te ve
nirent:Quibꝰ reſpõdit: Nudus latrones non

timet.At illi:occidi poſſes. Poſſum inqt:ſᷣ nõ

timeo:qͥ ſum moꝛi paratꝰ: cuiꝰ qͥ mirant᷑ ſigna

⁊ poꝛtenta q̃ facit:mirent᷑ ⁊ incredibileʒ abſti⸗

nentiã: ſcientiã: ⁊ humilitatem. Ego aũt nilua
ſtupeo: qᷓ; gliam ⁊ honoꝛeʒ calcare potuiſſe.qꝛ

factũ ẽ difficile gliam vᷣtute ſuperare: ⁊ ab his
diligi quos pᷣcedis.Cum ergo xpᷣi gaudeas li⸗

bertate:ac ꝓpe modũ in dogmate ↄſtitutꝰſis:

7

nõ debes ad tollẽdã tunicã tecta deſcẽdẽ: nec

reſpicere poſt tergum:nec aratri ſemel arrepꝑti
ſtiuã capere.ſ̃ ſi fieri pᷣt:imitare Joſeph:⁊ egy
ptie domine palliũ derelinque: vt nudus ſeq ⸗
ris dominũ ſaluatoꝛẽ:q̃ dicit in euangelio:niſi

q̃s tulerit crucẽ ſuam: ⁊ ſecutꝰ me fuerit:nõ pᷣt

meus eſſe diſcipulꝰ. ꝓijce ſarcinã ſeculi:ne que
ras diuitias:q̃ cameloꝝ pꝛauitatibꝰ cõparant
nudus ⁊ leuis ad celũ vola:ne alas vtutuʒ tu⸗

arũ auri depꝛimãt.põdera vt impleas ſacculũ

quẽ dñs euacuare pᷣcipit Si igit᷑ q habent poſ
ſeſſiones ⁊ diuitias iubent᷑ oia vendere: ⁊ da⸗
re pauꝑibus:⁊ ſic ſequi ſaluatoꝛem: dignatio

tua nõ debet querere qð erogaturꝰ es. Nidua
illa ieuangelio pauꝑcula:q̃ duo minuta miſit
in gazophylatiũ:cũctis pᷣfert᷑ diuitibus.quia
totuʒ qð habuit dedit.⁊ tu igi᷑ eroganda non

queras:vt foꝛtiſſimũ tyrunculũ ſuũ xps agno
ſcat. vt letus tibi de longiſſima regione venien

ti occurrat pater: vt ſtolam tribuat ⁊ annuluʒ:
imolet ꝓ te vitulũ ſaginattullll.
De vniitate pauꝑtatis. Cap. VI.
Auper vo ita cõſolãdus eſt:vt ſciat in

p pauptate magis bona cõſiderãda. t

bmo qdem ꝙa deo illi ſit vtiliter ꝓui⸗

ſum. Pꝛelciuit eni deum infirmitatẽ eius cõſi⸗

Fo. CLXXXIIII

Epiſtola XClI

deraſſe: ⁊ ſciſſe ꝙ diuitiarũ ſarcinã ⁊ ſolitudi⸗
nem poꝛtate nõ poſſet. Deinde ſciat quatas tẽ
ptationes:quãta ꝑicula tranſiuerit noie pauꝑ
tatis: ſi affluentia deeſt: qᷓ frequẽter ↄtraria ẽ.

ad animi diuitias quãtotius ſine impedimẽto

i pauptate trãſit᷑ certe quãtis malis caruit cõ⸗

ſideret. Caret inuidia: emulatiõe:inſidijs: do⸗

lo: ſuꝑbia: ↄtentione.⁊ his que hoibus in hoc
ſecło diuitie ſolẽt cõflare.fluxu eni rerũ ⁊ vber

tate copiaꝝ animꝰ ſoluit᷑: vigoꝛ mẽtis infringi
tur: vtus coꝛꝑis eneruat᷑. At i pauꝑtatenõ la
ſciua cõuiuia:nõ turpes potatiões.oĩa ſobꝛia

oia rigida:oĩa humi lia: nõ abiecta: qm̃ 2ſcien⸗
tia pura ⁊ vᷣtute ſunt plena.nõ eſt abundãs ex

traneis faculta tibꝰ:non facile ad diuitias ani⸗

mi. id ẽ. ad vtutes huiꝰmũdi diues accedit.fili

us eni dei difficilius dicẽs diuitẽ introire inre

gnum celoꝝ:vtiq; intelligit pauperẽ faciliꝰ:ne

ſe ob paupꝑtatẽ alienũ eſſe a cura dei exiſtimet:

ꝓphete teſtat᷑ dicens:⁊ pauperẽ diuitẽ ego fe.
ci: ⁊ ꝓ oĩbus equalis cura mihi eſt. Mõ eſt eni

deus pſonaꝝ acceptoꝛ:nec ꝓ illotm curam ge

rere ꝓſitet᷑: àͥ in ſeculi diuuijs pollet: ſʒ ꝓ oibꝰ
7 ꝓ pauperibꝰcuram ſuſtinet: remuneraturus
quem inuenerit aut in diuitijs humilem: auti
pauꝑtate patientem: diſtributi veluti totiꝰcoꝛ
poꝛis humani ⁊ miniſteriũ querit᷑ ſinguloꝛuʒ.

Cõſideret hois coꝛpus eſſe vnũ qͥdẽ coꝛpus:ß

plurima mẽbꝛa. Nũqd oia ſũt oculus aut pes

aut reliqua mẽbꝛa: Sed ſicuti ait apłs doctoꝛ
gentiũ in fide ⁊ veritate:q̃ inferioꝛa ſũt mẽbꝛa

maioꝛem his tribuimus honoꝛẽ Et quẽadmo

dum virtus ſinguloꝝ mẽbꝛoꝝ in ſuo oꝛdine at

q; officio demõſtrat᷑:ita in totiꝰgeneris huma

ni coꝛpoꝛe velut minoꝛ pauꝑtas ⁊ diuitie collo
cantur: vt diuitis humanitas dei examine cõ⸗
pꝛobet᷑. Exultare debet pauꝑ:deo gras agere
ꝙ multis patrimonij nexibꝰ liberatus:i die ꝓ⸗

bationis nõ grauat᷑ cõpedibus facultatũ: faci

lius liber ſequit᷑ diſcipulꝰ dñm nullis nexibus

implicatus. Nõ deſit etiã ab ipᷣo inquãtũ põt
miſericoꝛdia iuſta in egenos:qꝛ ſicut iuſtus ef⸗

ficitur de frugalitate inferioꝛibus:⁊ nõ habẽ?ti

bus pꝛogatoꝛ non vereat᷑:nec ipᷣe deficiat:cuʒ
in vſu ſancte admimſtratiõis habeat ꝓmptiſ⸗
ſimam voluntatẽ.Nihil eni ſibi deerit: non cuu

piat in ſeculo diues ſieri: ne mala ſibi plurima

acqͥrat dicente ac monente gloꝛioſo Paulo ha
bẽtes victũ ⁊ veſtitũ his cõtẽti ſimus. Imo ſi
vera fide ⁊ ppter ſalutem credere celeſtes ſibi

diuitias cooptet: ⁊ cõparet:q̃s vnuſqͥſq; ⁊ mi⸗

ſericoꝛdia ⁊ reliquis actibꝰ bonis cõparat ⁊ aſl

ſumit. Tẽpoꝛalibus eni eterna ſunt pᷣponẽda
caducis ſtabilia: ſollicitis ſecurioꝛa: ꝑiculoſis

libera: inhonoꝛificis clarioꝛa. Igit᷑ cuʒ xps di
xerit:ꝛimũ querue regnum dei: et * Pimis
2

.. „ .
⸗ * 4 .
* .
* . „W
. 4 . X* . . — . 8 ,Z —

awonent᷑ vobis: nulli dubium foꝛe credo his
copiam neceſſariã rerũ in terris nõ defecturã:
qbus celeſtia pᷣparãt᷑. Ande his monitis ⁊ di⸗
ues temperet᷑:⁊ pauꝑ ſubleuet᷑. Difficile potẽ
tes ⁊ nobiles ⁊ diuites ⁊ multo his difficilius
eloquẽtes credũt deo. Occecat᷑ nanq; mẽs eo
rum diuitijs:opibꝰ:atq; luxuria:circũdati vi⸗
tijs non poſſunt videre virtutes.Felix ergo qͥ
nõ in diuitijs:non in ſapia:nõ in potentia ſecu
lari ⁊ eloquentia:ſed in xpᷣi paſſionibꝰgloꝛiat᷑.
Ac nihil miſerius:qᷓ; deũ ꝓpter nümũ contem
nere. Ideo quẽ ſenſeris ſemꝑ aut crebꝛo de nũ
mis loquẽtẽ:ĩſtitoꝛẽ habeto potiꝰ qᷓ; monachũ
Be coꝛrectiõe ⁊ doctrina pᷣſidẽt Cap̃. VII
Etctoꝛ qʒ honoꝛe ſuppꝛeſſo eqlem ſub⸗
r ditis bñ viuẽtibꝰ a erga puerſos iura
rectitudinis exercere nõ foꝛmidet.Nã

liquet ꝙ oẽs hoĩes natura ingenuit equales:5

varietate meritoꝝ oꝛdie alos alijs culpa poſt

poſuit:ſed ⁊ arguũt negligẽtes rectoꝛes eccle⸗

ſie dei:ob quoꝝ incuriã perit ois decoꝛ popu⸗
li xpᷣiani: cum nec in meditatione legis diuine
nec cultu pietatis: nec in ſacraꝝ vtutum exerci
tio laboꝛe conent᷑ Tunc eni doctrina doctoꝛũ
ſuauitas ẽ:cum doctrina pariter ⁊ vita ↄſenti⸗

OInt. Sed nec putant ſua ſciẽtia ⁊ ſapia ſed dei

du xilio pacẽ eccleſijs ſuis redditã:qͥ ſi ſuũ pᷣua
uerint gradũ: ſunt qn domus dei et qſi angel⸗
dñii. Sed ſi plus cupiunt videri noſſe qᷓ; ceteri
qusdoq; patent veritatis regulam nõ tenere.
Magiſter quoq; diſcipulũ coꝛrigit quẽ ardẽ⸗
tioꝛis cernit ingenij. Nam medicꝰ ſi ceſſauerit
curare deſperat:qm nõ eſt parui apud deũ me
riti bñ filios educare. Rectoꝝ quoq; ẽ vt labo
rantiũ nouerint ſudoꝛẽ: vel lapſis manuʒ poꝛ⸗
rigere: vel errantibꝰ viam oſtẽdere. Sʒ ne glo
rieris ꝙ multos diſcipulos habeas filiꝰ dei do

Ccuit in iudea: ⁊ duodecim illum tm̃ apłi ſeque⸗

bant᷑: phariſeoꝝ aũt doctrine ois populus ap
plaudebat. Ledit diſcipulus magiſtrũ ſi ꝑ ne⸗
gligentiã ſuam pᷣcepta eiuſq; laboꝛẽ diſperdat
deo nõ ſit in eis pene diuerſitas in qbꝰ paria
ſunt peccata. Mullius ꝑſonaʒ accipias quãtũ⸗
cunq; ſit potẽs vel nobilis:ſi peccauerit coꝛri:

pe eum:nam ↄfuſionẽ ſeqtur ignominia: igno

Mminiã coꝛrectio:coꝛrectionẽ cõſolatio:cõſolati
nein ſalus. Vera eni amicitia qð ſentit:ſimula
re nõ debet.nõ ẽ crudelitas ꝓ deo crimina pu⸗
nire:ſed pietas.nihil tñ crudelius: nihilq; mi⸗
ſerius inueniri põt: q vt timoꝛe moꝛtis ꝓpꝛie
ne ſalutẽ filioꝛuʒ audeant defendere.Socente

alt te in ecclia:nõ clamoꝛ populi: ſed gemitus

ſuſcitet᷑. lachꝛyme audientiuz laudes tue ſint.
Sermo pᷣſbyteri ſcripturarũ lectiõe ↄditus ſit
Vñ et apoſtolus pcipit. Sermo veſter ſit ſale

cõditus.qð ſi infatuet᷑: foꝛas pijcit :7 pdit no

minis dignitatẽ. Nam ſicut victoꝛia dñi trium
phus eſt ᷣuoꝝ.ſic magiſtri eruditio diſcipulo⸗
rum ꝓfectus. Miſi eni caput ſanũ ſit:oĩa mem
bꝛa ſunt i vitio Quãdo doctrina nõ erit ĩ eccle
ſijs:intelligimꝰperire pudicitiã:caſtitatẽ moꝛi
⁊ oẽs obire vtutes:qꝛ nõ comederũt verbum
dñi. Tunc ſcriptura vtilis ẽ audientibꝰ:cũ abi
qᷓ; xpᷣo non diſcit᷑:cum ſine patre nõ pfat᷑. Cũ
enĩ ſine ſpirituſancto:nõ iam inſinuat ille qͥ pꝛe
dicat: ſed difficile dignus pᷣco vᷣtutũ xp̃i inue⸗
niri põt:qͥ in annũciandis illis nõ ſuã:ſed eius
q̃rat głiam quẽ pᷣdicat.Cõfuſio quoq; ⁊ igno⸗
minia eſt ipᷣm cruciſixum ⁊ pauperẽ ⁊ eſuriẽtẽ
fartis pᷣdicare coꝛpoꝛibꝰ: ⁊ ieiunioꝛũ doctrinã
rubẽtes buccas tumẽtiaq; oꝛa ꝓferre. Non
cõfundant ergo oꝑa ᷣmonem tuũ:vt cuʒ in ec
cleſijs loq̃ris:tacitus qͥſq; reſpõdeat.Cur hec
q̃ dicis ipᷣe non facis: Accuſare auaritiã etiaʒ
latro põt.Sacerdotis vox cũ mẽte concoꝛdet.

Nam quõ põt pᷣſes eccłie maluʒ auferre ð me⸗
dio eius qͥ in delictum ſimile coꝛruerit: Ac q̃ li⸗

bertate coꝛripit peccantẽ:cũ tacitus ipᷣe ſibi re⸗
ſpõdeat eadẽ admiſiſſe q̃ coꝛripit: Rerdit eni
auctoꝛitatẽ docẽdi:cuius oꝑe vᷣmo deſtruitur
Et illud Tullij. Caput artis eſt docere qð fad
Aenerationi mihi ſemꝑ fuit nõ vboſa ruſtici⸗
tas:ſed ſancta ſimplicitas.Qui eni in vᷣmone
ſe dicit apłos imitari:pᷣus imitet᷑ vtutes ⁊ vitã
illoꝝ:in qᷣbus loquẽdi ſimplicitateʒ excuſabat
ſãcti nois magnitudo. Mõ eni facit eccłiaſtica
dignitas xpᷣianũ: nec ẽ facile ſtare loco Pauli
tenere gradũ Petri iã cũ xpᷣo regnãtiũ:ne foꝛ⸗

te veniat angelos dñi:qͥ ſcindat velum templi
tui:qͥ cãdelabꝛũ tuũ de loco moueat. Igit᷑ edi⸗
ficaturꝰturrim futuri oꝑis ſũptus cõputa. Si
cuti nõ hieroſolymis fuiſſe:vᷣ hieroſolymis be
ne vixiſſe laudãdum cẽ. Pꝛius ergo faciamꝰ: ⁊
ſic doceamꝰ:ne doctrine auctoꝛitas caſſis oꝑi⸗

bus deſtruat᷑. Hã de eloquẽtibꝰ⁊ ꝓnuncianti

bus plenꝰẽ oꝛbis.Loquũt᷑ neſciunt:docẽt q̃

nõ didicerũt.magiſtri fiũt: cũ añ diſcipuli non
fuerint. Sʒ nec ad ſcribẽdũ cito ꝓſilias:et leui

ducaris inſania. Multoq; tꝑe diſce qð doce⸗

as: ⁊ ſicnõ temeritate q̃rũdã doceas qð neſci⸗
as:ſʒ añ diſce qð dicturꝰes. Nã qͥ ſapiẽtis ver

ba crebꝛo audire ⁊ itelligere negligit: vſtã ſuã
gubernare nõ nouit:quato magis nec alioꝝ re

gimini ꝓficit⸗ Zoit ſerul euio ec? uenit At
ꝙ; ita in oibꝰ ꝑdocere:vt qͥcunq; audiũt ↄauer⸗
ſatione tua magis qᷓ; mone ꝓſiciãt.Qm qͥdẽ
nõ in ᷣmoneẽ regnũ dei:ſʒ ĩ vᷣtute.Sed ne ſta
tim multitudinis acqͥeſcamꝰiudicio:ſʒ electi in

bncipatũ noſcamꝰ mẽłſurã nr̃aʒ:⁊ humiliemur
ſub potẽti manu dei. Reuera nil fediꝰ p̃ᷣcepto
re furioſo:cũ debeat eẽ mãſuetꝰ ⁊ eruditꝰ:ecõ⸗
tra toꝛuo vultu:tremẽtibꝰ labijs:rugat oõte

Cyot

fenatis⸗

vriaach

boniitrahi

göͤtranek

paſioreſn
oportettun

ulnnl:rpui
cclt ub
iI weren⸗

guſentes
Gadupgen
ſirorapee
funvinate
Deioliu⸗a
Le
fe
guo
toorbiroꝛ
lauiegelo
zoresſol'in
Citnripyp,
Wamonac⸗
nondep
ſack an
ſcoꝛſedd
ſugpadr
calcidi:
temnnat
cleeteni
delerere:
pulospe⸗
ragha
ci faceelo⸗
niſtepio
ctatvluein
lueüfacaie
monachuse
ſoloubeblt
Pppoſtüßne
Canllos
Pbipponn
tonen: Arit
Ggiun
Thuqaſce
Ortoro
Tultii Er⸗
habehantas
guotühono
Poscät
lunetnon

chrii Et

amnoſtert
ſenonnoſtr
nagis
Appeſtue
echebrg

ond
W
mnüſten

=
SSc

.
=—
—
S=

—
=
=☛
=
Se
E
S=Se. =.
= =

tiaſt
nelenir⸗
mrö
nſtmu

.

.

—
=—
=

S =

.

=2

1

= =2
==

EB
S=
=ͤ=

4
9

oNiſß,.

1

lonoͤſi⸗

E
=Se=
EE

ſognen

lpei ini
nktoidenfi
dnpfen he
m Ran
öden lrt
ſnenmni
änännad.
naluzzimrre
ecommt i⸗
ripit peli

.

efnochn

ekdarßt
nöftrenin

OQuiainfnen

nieifusnt
glottgandicte
nifntatltfia
ſelreiaopel
Zoftpitüinin
naur tuntm
nouen Jolt
iupcinna

=
=Se=

Sbevſopniste.

Befimd
giuns aſison

ürr pnmen

incchundaef

inlilin

—

Tractatus IX

effrenatis )uitijs: facie inter palloꝛẽ ruboꝛẽq;
variata clamoꝛe pſtrepit: ⁊ errates no tam ad

bonũ trahit qᷓ; ad maluʒ ſeuitia ſua pᷣcipitat:lʒ

nõ q̊ iralcit᷑ iracudus ẽ: ſed ille qui crebꝛo hac
paſſione ſupat᷑. Sũtq; multi docẽtes ea q̃ non

opoꝛtet turpis lucri gra: qͥtotas domꝰ ſubuer
tunt: putãt queſtũ eſſe pietatẽ. qð plerũq; ac
cidit vt habeamꝰpugnas legis nõ ob deſideri⸗
um veritatis:ſed ob iactantiã głie: dum apud

audientes docti volumꝰeſtimari. Feſtino igit
gradu ꝑgamus ad magiſtros: ⁊ eoꝛũ teramus
limina: ⁊ pcepta virtutũ ac myſteria ſcriptura
rum vincula putemus etenna..
De ſolitudine. Cap̃. VIII

r fatear: ↄſiderãs ꝓpoſitũ tuũ ⁊ ardoꝛẽ?·

quo ſeculo renũciaſti:differẽtias in lo⸗

cis arbitroꝛ. Si vꝛbibꝰ⁊ frequẽtia vꝛbiũ dere⸗

licta ĩ agello babites:⁊ xpᷣm iĩ ſolitudine q̃ras:
7 oꝛzesſ. olꝰ ĩ mõte cũ ihu:ſãctoꝛũq; locoꝝ tĩ vi
cinitatibꝰ pfruaris.i.vt ⁊ vꝛbe careas ⁊ ꝓpoſi

tum monachi nõ amittas. Loquoꝛ nõ de evpis

non de pᷣſbyteris:nõ de clericis:quoꝝ alia cau
ſa eſt alia monachi Clerici oues paſcũt ego pa
ſcoꝛ:ſed ð monacho loquoꝛ qͥ pᷣciũ poſſeſſionũ
ſuaꝝ ad pedes apłoꝝ poſuit: docẽs pecun iam

calcãdã:⁊ humiliter ⁊ ſecreto victitãs ſemꝑ cõ

temnat qð ſemel cõtempſerit: Maʒ ſũme ſtulti
cie renũciare ſeculo: dimittere patriaʒ: vꝛbes
deſerere:monachũ ꝓfiteri: ⁊ inter maioꝛes po

pulos ꝑegre viuere. Quiaigit᷑ frater me inter

rogas p quã viã incedere debeas: reuelata te⸗
cũ facie loquar. Si officiũ vix exercere pᷣſ byte

ri: ſi epiſtopatꝰte vel opus vel onus foꝛte dele

ctat: viue in vꝛbibꝰ caſtellis: ⁊ alioꝝ ſalutem
lucrũ fac aie tue. Sinauteʒ cupis eſſe qð diceri
monachus qͥd facis i vꝛbibꝰ: que vtiq nõ ſůt

ſoloꝛũ habitacula. ̊ multoꝝ. Habet vnũqoc;
ꝓdpoſitũ pᷣncipes ſuos.
Tamillos: SFabꝛitios: Regulos: Scipiones

Půßi ꝓponãt ſibi ythagoꝛã: Socratẽ: Pla
tonem: Ariſtotelẽ. Poete emulent Homeruzʒ
Virgilium: enandrũ: Terentiũ. Hiſtoꝛici L

Thucydidẽ: Saluſtium: Herodotuʒ: Liuiũ.
Hꝛatoꝛes Lyſiã: Gꝛacchos: Demeſthenem:
Tulliuũ. Et vt ad nra veniamꝰ Ep̃i ⁊ pibyteri p

habebant ad exẽplum apłos ⁊ apłicos viros:

quoꝛũ honoꝛẽ poſſidente hre mereant᷑ 1 meri⸗
tũ. NMos aũt habemꝰ ꝓpoſiti nt̃i pncipes Pau
lum:Antoniũ: Lulianũ:Hilarionem: ¶ac⸗ B
chariũ. Et vt ad ſcripturaꝝ auctoꝛitateʒ rede⸗
am noſter pnceps Helias:noſter pᷣnceps Heli

ſeus:noſtri duces filij pꝓphetaxꝝ:qͥ habitabant
in agris ⁊ ſolitudine:⁊ faciebat ſibi tabernacu

la ppe fluenta ioꝛdanis. De bis ſunt æ illi filj
Rechab:qͥ vinũ ⁊ ſicer non bibebat: ⁊ moꝛa⸗

Epiſtola

Romani duces imitẽẽE

Fo. CxLXXXVY
XCII

bantur in tentoꝛijs.qͥ dei p Hieremiã voce lau
dant᷑: ⁊ pmittit᷑ eis ꝙ nõ deficiat de ſtirpe cox
vir ſtans coꝛam dño. Interpᷣtare igit vocabu
lum monachi h̊ eſt nomẽ tuuʒ.qͥd facis i turba

I ſolus es:non tibi eadẽ cauſa ſed que ceteris.
Quodq; nemo ꝓpheta in patria ſua honoꝛem

habet. Ham vbi honoꝛ nõ ẽ:ibi ↄtẽptus E. vbi
ↄtemptus ẽ:ibi frequẽter iniuria.vbi iniuria:
ibi indignatio. vbi indignatio: ibi quies nulla

Abi quies non eſt: ibi mens ſepe a ꝓpoſito de
ducit᷑. Abi aüt ꝑ indetudineʒ aliqd aufert ex
ſtudio: minus ſit ab eo qð tollit᷑.⁊ vbi mineſt

pfectũ nõ põt dici. Ex hac ſupputatiõe illa ſũ⸗
ma naſcit᷑: ;onachũ pfectũ in patria ſua ee

non poſſe: pfectii auũt eè nolle derelinquere eſt

Abi aüt ego nũc ſũ:nõ ſolũ qͥd agit in patria:

ſed an patria pſiſtat ignoꝛo:imo nec mihi coce

L ditur vn? angulꝰ heremi. quotidie expoſcoꝛ fi·
dem jqſi ſine fide renatus ſin.

Be laudibꝰ ⁊ vtilitate heremi. Cap. E
Aigd igit᷑ agis tu frater in ſeculo: ã ma
ꝗq ioꝛ es mũdospauꝑtatẽ times: beatos
paupes xpᷣs aſpellat. laboꝛe terreis: ſ-
nemo athleta ſine ſudoꝛibꝰcoꝛonat᷑.de cibo co

gitas: ſed vera fides famẽ non timet. ſuper nu

dam metuis humuz exeſa ieiunijs mẽbꝛa colli

dere:bᷣ dñs tecũ iacet. Squallidi capiiꝭ hoet

incuita ceſaries: ſed caput tuũ xps eſt. infinita
heremi vaſtitas terret: ſed tu paradiſũ mente
deambula. quotiẽs illuc cõſcẽderis:totiens in
heremonõ eris. O deſertũ xpᷣi floꝛibꝰ verns z
O ſolitudo in ꝗ illi naſcunt᷑ lapides:de qbus i
Alpocalyſi ciuitas magni regis extruit. Ohe⸗
remus familiaris deo gaudẽs ⁊c. Ad que etiã

illud apłi. Nõ ſunt condigne paſſiones huius
tpis ad futurã głiam:q reuelabit᷑ in nob Cur
eni timido aio xpᷣianꝰes:filiꝰ hois nõ hʒ vbi ca

put ſuũ reclinet:tu amplas poꝛtic- ingẽtia te

ctoꝝ ſpatia metirl: hereditatẽ expectãs ſecti co
heres xp̃i eẽ nõ poter:nudos amat heremus.
Coꝛpꝰaſſuetũ tunice loꝛice onꝰ nõ fert. Caput
optũ linteo galeã recuſat: molẽ ocio manũ du⸗

rus exaſperat capułꝰ. Sʒz cur inqt pgis ad hbe

remũ videlʒ vt teñ audiã: ñ videã:vt tuo furo
re nõ mouear: vt tua bella nõ patiar :ne me ca⸗
iat oculus meretricis: ne foma pulcherrima
ad illicitos ducat amplexus. Reſpondebis öH
non eſt pugnare:ſed fugere. Stai acie: aduer⸗
ſarüs armatus obſiſte: vt poſtq; viceris coꝛo⸗
neris. Fateoꝛ imbecillitatẽ meã. Molo ſpe pu⸗
gnare victoꝛie:ne ꝑdam aliquãdo victoꝛiam.·
5i fugero aut vincendũ mipiẽ:aur cadeduz,
Quid aũt neceſſe ẽ certa dimittere: ⁊ incerta ſe
ctarisaut ſcuto aut pedibus moꝛs vitanda eſt.
Zu qͥ pugnas ⁊ ſuꝑari potes et vincere. Ego
cũ fugero nõ vincoꝛ ĩ eo qð fugio:b ideo fugio

ne vincar. Mulla ſecuritas eſt vicino ſervente
Doꝛmire:põt fieri vt me nõ moꝛdeat: tñ põt ſie
ri vt aliqñ me moꝛdeat. Fuga eni nõ in fidelira

tis ſed pꝛudẽtie indiciũ : ne fruſtra nos offera

mus ꝑiculis. Sed nuꝑ egypti deſerta vidiſti:
intuitus es angelicã familiã: quanti tibi floꝛes

ſut:qᷓ; ſpiritualibꝰ gẽmis pꝛata vernantia: Ai
diſti ſerta qbus dñs coꝛonat᷑. Ille tibi ignis in

pectoꝛe exuſtet: et illa quotidie co gita:tracta:
ↄſidera: ⁊ q̃ſi quodaʒ carcere tentus exclama.

Heu me qꝛ ꝓlongata eſt ꝑegrinatio mea: et in
paradiſũ mente ↄſcendens totiens in terra nõ
eris:quotiẽs terrena deſpexeris. Eadẽ nobis
certe cũ his qͥ habitant ꝑ deſerta ↄditio ẽ.ijdẽ
oculi:totidẽ ⁊ manus:ijſdem infirmitatibꝰ vel
vtutibus ſubiacemꝰ. Si te aque potus vexat:
quati nobiles nõ dicam vina neſciũt:ſʒ carnes

ignoꝛant:⁊ fuſo tm legumine ſuſtentãtur⸗ Si

balnearũ te lauacra ſollicitãt: quanti pᷣncipes
ciuitatũ ſiue ob culpã ꝓpꝛiam ſiue ob inuidiaʒ
ad inſulas depoꝛtati ſine eterno pᷣmio ꝑpetua
ꝙ; mercede abſq; balneis ꝑſeuerãt: Nemoid
neceſſitate pati nõ põt:qð ꝓ deo pati volunta
te detrectat Habebis cellulam q̃ te ſolum capi
at. Imo non eris ſolus. Angelica turba verſa

bit᷑:tot ſocij:quot ſancti.Leges euangeliũ: fa

bulabit᷑ tecũ ihs. Replicabis apłos vel ꝓphe
tas Munq;d poteris talẽ aliũ tuis ſᷣmonibꝰ ha
bere ↄſoꝛtem: Terra ſumꝰ ⁊ cinis: ⁊ p oia mo⸗
menta de nr̃ᷣa ſalute ſuſpenſi ↄtinue in puluerẽ
diſſoluẽdi. Quid retractamus facere de neceſ⸗
ſitate vtutem: certe qñq; moꝛiendũ eſt. qᷓ;cito

mundi derelinquamꝰ anguſtias: et ſi foꝛte ob

2ↄtinentiam (qð tamen raro accidit) dolere ſto
machũ:eſtuare febꝛibꝰreperimus:ꝑpetue vi⸗
te ingeſſuri ianuã moꝛbũ putemus. Quãti eni

in medijs opibꝰ ⁊ inter infulas cõſulatus repẽ

tina moꝛte ſubtracti ſũt: Quid ergo deſidera⸗
mus vꝛbiũ frequẽtiã:qͥ de ſingularitate cenſe⸗
mur: Mihi eni opidũ carcer: ⁊ ſolitudo para
diſus eſt. Seculariũ qͥ; maxime potentũ ↄſoꝛ⸗
tia deuita. Quid tibi neceſſe ẽ illa ſepius vide⸗
re:qͥꝝ ↄtẽptu monachus eſſe cepiſti: Nam mo
nachũ ſolitudo facit: nõ publioccd.
BSe periculo vite ſolirarie. Cap. x.
BGBSnachi etia nuc moꝛes diſcutimus: q̊
n iuguʒ xp̃i collo ſuo impoſuit:pᷣmumq;
tractadũ ẽ vtrũ ſolꝰaut cũ alijs imona
ſterio viuere debeas. Mihi placet vt habeas

ſanctoꝝ ↄtuberniũ:nec abſq; ductoꝛe ingredi⸗

aris viꝗ:quã nunqᷓ; ingreſſus es:ſtatim q; tibi
in ꝑtem alterã declinandũ ſit: vt erroꝛi pateas
pluſq; aut minus ambules qᷓ; neceſſe eſt: ⁊ cur
rens laſſeris:moꝛãq; faciẽs obdoꝛmias.in ſoli
tudine cito ſurrepit ſuperbia.⁊ ſi parũper ieiu

nauerit: pominẽq; non viderit putat ſe alicuiꝰ

eſſe momenti. Oblituſq; ſui vnde quo venerit
intus coꝛde:foꝛis lingua vagat᷑. Judicat ↄtra

voluntatẽ apli alienos ſeruos.quo gula popo

ſcerit poꝛrigit manus:doꝛmit quãtũ voluerit:
neminem veret᷑:oẽs ſe inferioꝛes putat:crebꝛi
uſq; in vꝛbibꝰ qᷓ; in cellula ẽ:⁊ iter fratres ſimu
lar vercendig: cſplarcap eurbis collidit᷑ Quid
igit᷑ ſolitariaʒ vitã repᷣhẽdimꝰ⸗ Minime:qᷣpe

quã ſepe laudauimus lʒ vt pᷣfert᷑ ſolitaria vita

Eiruloſs eſt:ne abſtracti ab hoĩum frequentia
oꝛdidis ⁊ impijs cogitationibꝰ pareat:et ple⸗
ni arrogãtia ⁊ ſuꝑcilij cũctos deſpiciãt:armẽt
qᷓ; linguas ſuas vel clericis vel monachis de⸗

trahẽdo. Sed de ludo monaſterioꝝ volumus

huiuſcemodi egredi milites: qͥs heremi dura
rudimẽta non terreãt:qͥ ſpeciem ↄuerſationis
multo tꝑe dederint: qͥ oiuʒ fuerint minimi: vt
pᷣmi oiuʒ fierent.quos nec eſuries aliqñ nec ſa⸗
turitas ſuꝑauit:q̃ͥ pauꝑtate letãt᷑:quoꝝ habi⸗
tus:Fᷣmo:vultus:inceſſus:doctrina ẽ. Oquo

tiens in heremo cõſtitutꝰin illa vaſta ſolitudie
ꝗ̃ exuſta ſolis ardoꝛibus hoꝛridum monachis

pᷣſtat habitaculũ.putaui me romanis intereſſe
delitijs ſedebã ſolus qꝛ amaritudine repletus

erã. Hoꝛrebãt ſacco mẽbꝛa defoꝛmia:a ſqualli
da cutis ſitũ ethiopie carnis obduxerat.quoti

die gemit. ⁊ ſi qñ me repugnantẽ ſomnus imi
nens oppꝛeſſiſſet nuda humo vix oſſa herentia
collidebã.De cibis vo ⁊ potu taceã: cũ etiam
lãguentes monachi ibi aqᷓ frigida vtãtur: ⁊ co
ctum aliqd accepiſſe luxuria ſit. Ille igit᷑ ego
qꝗ ob gehẽne metũ tali me carcere dãnaueram:
ſcoꝛpionũ tm̃ ſociꝰ ⁊ feraꝝ ſepe choꝛis itererã
puellaꝝ:pallebant oꝛa ieiunijs:⁊ mens deſide
rijs eſtuabat In frigido coꝛꝑe ⁊ añ hoĩeʒ ſicca

iam carne pᷣmoꝛtua ſola libidinũ incẽdia bulli

ebant. Itaq; oĩ auxilio deſtitutus:ad ihu iace
bam pedes:rigabã lachꝛymis:crine tergebaʒ:
repugnantẽ carnẽ edomuerã: inedia ſubiuga⸗
bam. HNõ depudeſco infelicitatis mee:qͥnpoti
us plãgo me nõ eſſe qð fuerim: memini me cla⸗
mantẽ ⁊ diẽ crebꝛo iunxiſſe cũ nocte:nec pꝛius
a pectoꝛis ceſſare vberibus.qᷓ; rediret dño in⸗
crepãte tranqᷣllitas. Ipᷣam qͥʒ cellulã q̃ſi cogi⸗
tationũ mearũ ↄſciam ꝑtimeſcebã:⁊ mihimet

irata rigidus ſolus deſerta penetrabã. Sicu⸗
bi cõcaua valliũ:aſpera montiũ:rupiũ pᷣꝛupta
cernebã. Ibi mee erat oꝛationis locꝰ: ibi illud

miſerrime carnis ergaſtulũ collocabã.⁊vt mi⸗

hi teſtis ẽ dñs poſt multas lachꝛymas:poſt ce

li oculos inherẽtes nõnunqᷓ; videbar mihi int
eſſe agminibꝰangeloꝝ:⁊ letus gaudẽſq; canta
bam:poſt te ĩi odoꝛem vnguentoꝝ tuoꝛũ currs
mus.Dicã ⁊ aliud qð in egypto viderim. Gꝛe

cus erat adoleſcẽs in cenobio qͥ nulla cõtinẽtia
nuila oꝑis magnitudine flãmã carnis poterai

Cra

creinguere

ſcartefi
Miunghs
(ogli

Vocinte

ceral ſale

dekenſoone

bundotfo

multa/⸗
gotnosel

qgn edhucnt

guiremihi⸗

(olusfuͤ

nneliores:
lerofblein

cffalerf

quolci
todutoti

depriſtina

fionagis⸗
ſcrulon
Nanntſoir
guiſoſa
ferchlioſt
exerceatf
fumimo⸗
nimia di
ſuisplon
c(catistne

pleriqza
nõ poſſu

cxercentt
anplivp
lumoa ſea
enturinitn
magisffau
cereſznece
wusdedec⸗
aurätegim
Culisnoring
Tbicinn
bitripole

mücogebn

bortuus ot
hetigghen
(ſdaboni
flunducar
haſollatet
berbärdin
ſufehven
Glemano
Canteren
pſentopu
monachun

Reic

=
—
☛
*
S.
—
EEEE
Se

lerspline
eſefine
discolidi
weChitn
Pferſcen
hoiun
iene
hosdeiti
3Velnonh
nkenor

-
—-

=,=Sg
S=E

= S==

1

=

=

———
=

4
17

=
SS =——ẽ
SS

8

—
—

—
=Se

„

.

=
S=S =

2
—
—DS—
—
—,-
—
S
—
=
SE

den guett
fuenne
einissiin
teleiif Copbe
dochimi n
nilla mndale

S=

Naritudinenchen
deforninrict
obdutetan
Ganteſonnuf
no Vir olihertn
tutrei:ltin
figidaninnen
uuſt. Neigte⸗
regedänuucn
ſchechons or
mmisrrnende
heri oih
Hdniittbn
fiumsbu
oaneteh
iinedlaſuoing
nionertgp
meneninnee
inrrenn .
ööredne
ci 6,

eſccbi

=☛n

S=ae

=S
—

4

=
S—

—
—
—

1

S
²A=
Sr = — — —

—

7

e

S=

in
elenhic
ümnpüfn
niobe bll
olocti nn

Tractatus IX

extinguere.hũc pater monaſterij periclitãteʒ

heꝛac arte ſᷣuauit. Imperat viro cuidam graui:
väy0tt iurgis atq; ↄuitijs inſectet᷑ hoĩiem:⁊ poſt ir·
rogatã iniuriã pmus veniret ad querimonias
Aocati teſtes ꝓ eo ioquebant᷑ qͥ cõtumeliã fe⸗
cerat.falſe ille cõtra mendaciũ cepit ſolꝰ pater
defenſionem ſuaʒ:callide opponere ſtuduit: ne

abundãtioꝛi triſticia obſoꝛbere frater. Quid

multa: Ita annus duct eſt:q expleto interro⸗

4

quit:mihi viuere non łʒ:⁊ foꝛnicari libet. Hic

ſi ſolus fuiſſet qͥ adiutoꝛe ſupaſſet: Sunt enim
melioꝛes duo q; vnus:⁊ ſi alter ceciderit ab al⸗
tero fulciret᷑:funiculꝰ triplex nõ facile rumpit

et frater fratrẽ adiuuãs exaltabitur. Nidi ego
quoſdã qͥ poſtqᷓ; renũciauerũt ſeculo: veſtimẽ
tis dũtaxat ⁊ vocis pmiſſione nõ rebus nihil
de pꝛiſtina cõuerſatione mutarũt: res familia⸗

ris magis aucta qᷓ; iminuta. Eadeʒ miniſteria

ſeruuloꝛũ: idẽ apparatꝰ cõuiuij: nomẽ ſibi vẽ
dicant ſolitarij. QAuidã vo pauperes ſunt ⁊ te⸗
nui ſubſtantiola: videnturq; ſibi ſcioli:põpaꝝ
ferculis ſimiles ꝓcedunt in publicũ: vt caninã
exerceãt fecundiã. Sũt etiaʒ qͥ humoꝛe cellula
rum imoderatiſq; ieiunijs tedio ſolitudinis ac

nimia dilectiõe dũ diebus ac noctibꝰ auribus

ſuis ꝑſonant vertunt᷑ in melacholiã: ⁊ Hippo⸗

cratis magis fomẽtis qᷓ; nr̃is monitis indigẽt
pleriq; artibꝰ negociationibꝰ pꝛiſtinis carere
nõ poſſunt: mutatiſq; nominibꝰinſtitoꝝ eadeʒ
exercent mercimonia. nõ victum et veſtitũ qð
ampliꝰ pcipit: ſed maioꝛa qᷓ; ſeculi hoies emo⸗

lumẽeta ſectantes:et ſub religionis titulo exer⸗

centur iniuſta cõpendia: et honoꝛ xpᷣiani nois
magis fraudem facit qͥ patitur. Que pudet di
cere:ſʒ neceſſe ẽ: vt ſaltẽ ſic ad noſtrũ erubeſca
mus dedecꝰpublice extẽdentes manus:pãnis

aurũ tegimus: ⁊ ↄtra oiuʒ opinionẽ plenis ſac

culis moꝛimur diuites: qͥ q̃ſi pauꝑes viximus
Tibi cũ in miniſterio fueris hoc facere nõ lice⸗
pit: ⁊ inoleſcẽte paulatim conſuetudine qð pꝛi
mü cogebaris velle incipies: ⁊ delectabit te la
boꝛ tuus.oblituſq; pᷣteritoꝝ ſemꝑ pꝛioꝛa ſecta
beris:nequaqᷓ; cõſiderãs qᷣd alij mali faciant:
ſed qͥd boni tu facere debeas Neq; vo peccã⸗
tium ducarl multitudine: nec te pereuntiũ tur
ba ſollicitet: vt tacitus cogites.qͥd ergo omes

peribũt qͥ in vrbibꝰ habitãt? Ecce illi fruunt᷑

ſuis rebꝰ:miniſtrãt eccłie:adeunt balneas:vn
guenta nõ ſpernũt:⁊ tñ ĩ omni oꝛe verſant᷑ Ad
dq5 ante reſpõdi: et nũc bꝛeuiter reſi pondebo:i
pᷣſenti opuſculo nõ me de clericis diſputare ſʒ

monachum inſtruere.

VDe piculo habitãdi in vꝛbibꝰ. Cap Xl.

gatus adoleſcens ſuꝑ cogitationibus pᷣſtinis:
an adhuc moleſte aliquid ſuſtineret. Pape in

2 ſalutari: laudare vel detrahere rensie vel

Fo. CLXXXVI

Epiſtola NCII

. Onſidera obſecro ſatis eſſe difficile lo

cCc cũ Stephani impleuere vel Pauli: et

i angelico ſtare miniſterio pᷣcioſũ mar⸗

garituʒ: ſed cito frangit᷑.fractumq; inſtaurari
non poteſt. Mauis q;uis ſit rudis ⁊ ſolidis cõ⸗
fixa clauis: tumẽteſq; fluctus non ſentiat: cito
ſi periculoſe nauigat ꝑfoꝛat᷑: ⁊ lʒ plenis ventis
lucroſius ad optata pueniat: tamẽ magis ſecu
ra ſunt que ⁊ tranquilla ſũt: ⁊ vt apertius loqr

plus te qð dicis:habere mercedẽ ſi ĩ media vꝛ⸗
be cõſiſteres monachoꝛũ victites :et ſũt vera:
que dicis:ſed non tam facile explent᷑ oꝑe qᷓ; di
cto. Mam ſi aliqua te de optimatib inuitet ad

pꝛandiũ:certe aut eundũ e aut negandũ. Si
ieris aut ijſdem cibis veſcer aut alijs. Si alijs
cõuiuarũ offendunt᷑ oculi. Si iſdem perit ab⸗
ſtinentia. Qð ſi ire volueris miſer comederis ĩ
piꝛandio ad ſingulas quaſq; phialas: delibu

ta melle vina potaberis: alius tuum vultũ ca⸗

uillabit᷑: ille inceſſum irridebit.hic habitum:⁊

imitatoꝛes foꝛſitan iudeoꝛuʒ nõne inquiẽt:hic
fabꝛi filius? nõne fratres eius apud nos fũt⸗

ego illũ memini ante tor ferme annos illud fe⸗

ciſſe turpe: dixiſſe turpius. alius furẽ clama⸗

bit: ⁊ tecũ ſe ſceleris finget eſſe participẽ.omia
pꝛandia pariter cõſonabunt: in te temulẽtũ cõ

uiuiũ diſſoluet᷑. Qð ſi vllis abſtinueris carni-

bus ⁊ nõ crebꝛo balnea frequẽtes:tunc vo per
omnes calũnias manichei titulꝰaſcribitur. Si
volucrũ eduliũ refutauerl ⁊ tenellas colũbas

craſſoſq; turtures expetẽti gutturi durioꝛ dñs
denegaueris: ſacrilegij crimẽ afficit᷑: ſtatimq;
aiũt. Hi ſũt qͥ creatoꝛẽ mũdi cõdemnat: ĩ vſus
nr̃os facta ſũt oia Audiui dño teſte nõ mẽtioꝛ

quẽdã ĩ ſua gula diſertũ cũ rumoꝛe cognoſcẽt

me cibis eſculẽtioꝛibꝰabſtinere:ſe dicere. MNũ⸗
qͥd ꝓcellus ideo factus eſt vt rogatusi᷑ ſenatu
ſentẽtiã diceret? Quo videlicet me ſtulticie cõ
dẽnaret:q mehgrere ea q̃ ſunt in vſus creata
non ſumere. Qõ ſi pulla fuerit tunica etiã pꝛe⸗
tereũtiũ digitis denotaberis.Ac ſic niſifoꝛmo

ſus fueris ſanctus eſſe non poteris. lhec ⁊ iſti⸗
uſmodi cum vitã lacerent bonam: quid facies

frater in medio? aut vitijs aut anathemati col⸗
la ſũmites.id eſt.ſectaberis ea q̃ſi ũt aduerſa cõ

tinentie. aut ſi facere nolueris tẽpoꝛe dãnabe⸗

ris.pᷣtermito crebꝛas ſalutationes:obſea ma

tronarũ: variaſq; illecebꝛas: qbus etiam rigi⸗

diſſimi molliunt᷑: cum ⁊ ſireneo cantu ad nau⸗
fragia pertrahunt᷑. Munc autem illud affirmo
ꝙ etiã ſi ita non eſſent:ad cõparationẽ tñ ingẽ⸗
iis boni maioꝛa deſerere deberes. Cum eni tã
ta reperimus in celo:parua ⁊ caduca nos que⸗
ſiſſe doleamus in terra. Ambitio nanq; poten
tia:magnitudo vꝛbis videri ⁊ videre:ſalutare

4

Pars

ꝓloqul:⁊ tãtã hoiuzʒ frequentiã ſaltẽ inuitũ vi

dere monachoꝝ ꝓpoſito ⁊ a quiete ſunt aliene
Aut eni videmꝰad nos veniẽtes ⁊ ſilentiũ per
dimꝰ. Aut ſi nõ videmꝰ ſuꝑbie arguimur:iter⸗

dũ: vt vicẽ reddamus ad ſuꝑbas foꝛes pergi-⸗
mus:inter linguas rodẽtiũ miniſtroꝝ poſtesi

gredimur deauratos. In xp̃i vo villa vt dici⸗

mus totũ ruſticiras Jtaq; ꝓpter occupatiões

aut nob claudendũ oſtiũ aut ſcripturaꝝ ppr
s aperiẽde ſũt foꝛes ſtudia relinquẽda. ſhis
igit rationibꝰinuitati multi philoſophoꝝ reli

querũt frequẽtias vꝛbiũ:⁊ hoꝛtulos ſuburba⸗

nos. Abi ager irriguus:arboꝝ come: ⁊ ſuſur
rus auiũ: fontis ſpeculũ imurmurãs: æ multe
oculoꝝ auriũq;ʒ illecebꝛe: ne ꝑ luxũ ⁊ ꝑ abũdãẽ

tiã copiaxꝝ aie foꝛtitudo molleſceret: ⁊ eiꝰ pudi
citia cõputaret᷑. Inutile qͥe eſt crebꝛo videre

pꝑ q captus aliqñ ſis:⁊ eoꝝ te exꝑimẽto cõmit⸗
iere:qbpus difficulter careas.Nã qͥs ſeculi car⸗
cer includit:nũc ira:nũc auaritia:nũc alioꝝ in⸗

cẽtiua vitioꝛũ ptrahit ad ruinaʒ. Ideoq; obte
rende ſũt animi voluptates:relinquenda dele
ctationuʒ ſtudia: qm hec ẽ circũciſionis vitas
nõ figura. Mitendũ in ſũma: vt naturalibꝰam⸗

putatis cõuerſatio nr̃a tendat ad celũ.qdð fiet ſi

ludi:ſi iocus.ſi cõuiuia:ſi ᷣmo pene famillarũ

deſerat᷑:⁊ q̃ circũcidũt᷑ areſcãt:nõ viſu:nõ au⸗

ditu: non tactu: nõ ſapoꝛe: aut capiet i natura
coꝛꝑis naturã coꝛpoꝛeã nõ hr̃e. Naʒ ſi velimꝰ

diſpicere qð ſum meremur meliꝰeſſe: qᷓ igitur .
non temere offeramꝰnos periculis:ſed quãtuʒ

in nobis eſt inſidias declinemus.

BDe abſtinẽtia ⁊ pᷣcipue a carnib?ꝰ Ca.xII
Alluatoꝛ noſter attẽdite inquit vobis
ſneffoꝛte grauẽt᷑ coꝛda veſtra crapula

ebꝛietate ⁊ curis huiꝰ vite. Modicus

eni ac tẽperatus cibꝰ carni ⁊ aie vtilis ẽ. Bal
neax fomẽta ne q̃ras:qͥ caloꝛẽ coꝛꝑis ieiunioꝛ ſi
cupis frigoꝛe extinguere:que et ißa moderata

ſint: ne nimiũ debilitẽt ſtomachũ: ⁊ maioꝛẽ re⸗
fectionẽ poſcẽtia erũpãt in cruditatẽ: q parẽs
libidinũ eſt. Aiunt eni medici qͥ de humanoꝛũ
ſcripturis naturis pᷣcipue Galienꝰ ĩ libꝛis: qͥꝝ
titulus eſt yſicion pueroꝛuʒ ⁊ iuuenũ ac pfecte

etatis viroꝛuʒ mulierũ q; coꝛpoꝛa inſito caloꝛe

feruere:⁊ noxios his eſſe etatibꝰcibos:qͥ calo⸗

rem augẽt:ſanitatiq; conducere frigida queq;
in cibo et potu ſumere: ſicut ecõtrario ſ enibus

q pituita laboꝛãt ⁊ frigoꝛe calidos cibos ⁊ ve⸗

tera vina ꝓdeſſe:⁊ etiã comicus cuius finis eſt

hũanos moꝛes noſſe atq; deſcribere dixit. Si

ne cerere ⁊ libero friget venus. Nihil itaq; ſci⸗

as ↄducere xpᷣianis adoleſcẽtibꝰ vt eſũ holerũ
nam ardoꝛ coꝛpoꝛũ frigidioꝛibꝰepulis tẽperã⸗
dus ẽ. NMobis eni non coꝛpoꝝ culius ſed aĩe vi
goꝛ qritur q carnis inſirmitate ſit foꝛtioꝛ Inde

=èòZMW

eſt ꝙ nonnulli vitã pudicã appetẽtiũ in medio
itinere coꝛruũt:dũ ſolã abſtinentiã putant car
niũ:⁊ leguminibꝰonerãt ſtomachũ:q̃ modera
te paceq; ſũpta innoxia ſũt: ⁊ qd ſenno loquar
Nihil ſic inflãmat coꝛpꝑa et titillat mẽbꝛa geni⸗
talia ſicut indigeſtus cibus ructuſq; cõuulſus
Qð eni ſeminariũ voluptatũ eſt venenũ puta

2* „ „ *

Eſt aũt eſus carniũ ſerminariũ libidinis: 2 n5
ſolũ de carnibus loquoꝛ:ſed in ipᷣis legumini⸗

bus inflantia ⁊ grauia declinãda ſunt. Parc⸗

cibus ⁊ venter eſuriẽs triduanis ieiuuijs pfer

tur. Multo eni meliꝰ eſt quotidie parũ: qᷓ; ra

ro ſatis ſumere. Nluu ia iilla optima ẽ:que ſen
ſim deſcendit i terras:ſubitus ⁊ nimius imber

p̃ᷣceps arua ſubuertit. Refectio itaq; ſaturita⸗

t᷑ẽ fugiat. Nihil ꝓdeſt biduo triduoq; trãſmił
ſo vacuũ poꝛtare ventrem: ſi pariter obꝛuat᷑:ſi

cõpenſet᷑ ſaturitate ieiuniũ. Ilico mens reple⸗

ta toꝛpeſcit: et irrigata coꝛꝑis humoꝛe ſpinas
germiat libidinũ. Plures quoq; ſunt qͥ cuʒ vi

no ſunt ſobꝛij:ciboꝛũ tamẽ lar itate ſunt ebꝛij.
Oẽs eni qui ebꝛietatẽ ſectant᷑ filij belial vocan

tur. nam vẽter mero eſtuãs facile deſpumat in
libidineʒ. Ande Noe nudauit ebꝛietate femo-
ra.Loth quẽ ſodoma nõ vicerat vina vicerũt
Venter quoq; plenus facile de ieiunijs diſppu
tat. Qui eni xpᷣm deſiderat:⁊ illo veſcit᷑ pane:

nõ q̃rit magoꝑe de q̃ pcioſis cibis ſtercus con⸗

ficiat. Quicqͥd poſt gulã non ſentit᷑ ideʒ ſit qð

panis ⁊ legumina. Omne eni qð inhoc mũdo
laboꝛant hoĩes.oꝛe quaſi cõſumitur :et attritũ

dentibus vẽtri traditur dirigendũ:⁊ tãdiu tri
buit voluptatẽ: qᷓ;diu gntture detinet᷑: cuʒ vo
in aluũ tranſierit deſinit inter cibos eſſe diſtan
tia. Nec hoc dicimꝰ:ꝙ negemꝰ piſces.ſed quõ
nuptijs virginit atẽ:ita ſaturitati ieiunia p̃feri

mus. Sed nũc ideo te carnes veſci nõ putes:ſi
uũ lepoꝛũ atq; ceruoꝛũ ⁊ quadrupedũ animã

tiũ eſculentiã repꝛobes.Nõ eni hec pedum nu
mero:ſed ſuauitate guſtus cõpꝛobant᷑.Scimꝰ2

ab aplło dictum. Ois creatura dei bona: q̃ cuʒ
grayactione pᷣcipit᷑. Sed idem loquit᷑: Bonũ
eſt carneʒ non mãducare.comedãt carnes:qui

carnibus ſeruiũt.quoꝝ feruoꝛ deſpumat ĩ coi⸗
tum:coꝝ ⁊ inteſtina carnibꝰ repleant᷑. Tu vo
nihil habeas tam neceſſe:qᷓ; ieiuniũ ꝑſeuerare
palloꝛ ⁊ ſoꝛdes tue gẽme ſũt. Igit᷑ cuʒ mihi di⸗

xeris cur poꝛcus creatus eſt:ſtatim tibi reſpõ⸗

debo pueroꝛũ moꝛe certantium. Cur vipere et
ſcoꝛpij:nec deũ ſuꝑfluoꝝ iudicabis artiſicem:

cũ plurime ⁊ beſtie ⁊ volucres ſint:q̃̊s tue fau
ces recuſant.Sʒ ne ↄtẽtioſũ q̊ ⁊ pugna magis

videat᷑ eẽ qᷓ; verũ:audi iccirco ſues ⁊ apꝛos et
reliqᷓs animantes creatas:vt milites ⁊ athlete
naute metalloꝛũq; foſſoꝛes: ceteri duro operi
mancipati haberẽt cibos:qͥbus foꝛtitudo coꝛ⸗

U

pugti
ud en
dicedlig⸗
dor tſat
zverſatio
lamnno
nfieenuch
1lcltcurc
abirefeſtin
nocorum
1chpio di
gekeceritie
repoſtun
coplexn
bileehum
debet ratio
bus noohen
er comege
du:rdigere⸗
nalibicinis
ösadainr
1pösſenſ⸗
gefaca i
musmmund
Dicateni
entiamme
termiſſam
clpiam?c
comeſtost
atmus. ⸗ho⸗
braparti,
digent: ſin

delgleqz con

nitumerum
decostur.
lonsnſczac
ſiatecarnii⸗
ggeſunſtle
ngernon
(olicn
mnuntn
l venlt
leiſnen
Owunnece
Mconecinn
Cichaſazob
Mluenirne
eräfſine
croeſene
nlinäpoſf
lere: gecpe
ſiat

ſeptei

—

müpen
hiin
bſenne
unän,
nſgiäni
ſhemin

⸗
Se.

☛
—

=
=

S

ſps lnre

1

Caſun

—

N

=

diepniie
Mimaiguig
Sinimivsrte
noſtngfnt
nog ti
Parnerobui
Noonaent
bhunorß
noqhſuntan

Pgitateſena.

füibelin
Niledethunun
it ebꝛietnein⸗
erat vins eni

deieiunis de

tilowckn
cbisſtos
lſnti icezſtc

=☛- = =

niginbocnicn

—

umturdemi
Gndi rtidun
rdeunet⸗z
tcbwcſeln
Polea ſii
teunafen
Nanöputeen

Aupedi Amd.

nibecpedunt
cbnn Sn
1deilbona d⸗
mbovi b
tinan
deſpuntl
cglent Li
uniiluer
f Gjnic
minthii
.Curtht
abis ifc
ſriuei
4 puge:
ſes thlel
glitt
tenioc,

gfnninteen

— —

isieiniß

S

Fo. CLXXXVII

Tractatus IX Epiſtola XCII

poꝛũ neceſſaria eſt: qͥ poꝛtant arma et cibaria.
q̊ pugnis ⁊ calcibus ſua inuicẽ membꝛa debili
tant:qͥ remos trahũt:quoꝝ latera ad clamãadu
dicẽdũq; valida:qͥ ſubuertũt montes:⁊ ſub ſu
doꝛe ⁊ imbꝛibꝰ doꝛmiũt.Sʒ qͥd ad nos:quoꝛũ

ↄuerſatio ĩ celis ẽ:Ceteꝝ nr̃a religio nõ athle⸗

tam:nõ nautas:nõ milites:nõ foſſoꝛes:ſᷣ ſapi⸗
entie erudit ſectatoꝛẽ:qͥ ſe dei cultui dedicauit
⁊ ſcit cur creatus ſit:quo verſet᷑ in mũdo:quo
abire feſtinet. Ande ⁊ apoſtolꝰ loquit᷑ quado
infirmioꝛ:tũc potens ſũ:etſi exterioꝛ noſter ho
mo coꝛumpit᷑:ſed interioꝛ renouat᷑ de die ĩi diẽ·

⁊ cupio diſſolui ⁊ eſſe cum xpᷣo.⁊ carnis curaʒ

ne feceritis:quodq; ſine q̃ttuoꝛ ſenſibus viue⸗
re poſſumꝰ.i.ſine aſpectu:auditu:odoꝛatu:at⸗

q; cõplexu. Abſq; guſtu auteʒz ⁊ cibis impoſſi

bile ẽ humanũ coꝛpus ſubſiſtere/Adeſſe ergo
debet ratio: vt tales ⁊ tantas ſumamꝰeſcas:qͥ⸗

bus nõ oneret᷑ coꝛpꝰ: nec libertas aĩe pᷣgrauet
qꝛ ⁊ comedendũ ẽ:⁊ deambulãdũ:⁊ doꝛmien

duũ: ⁊ digerẽdũ:⁊ poſtea inflatis venis incenti
ua libidinis ſuſtẽtat᷑ Sũt qͥdẽ ſenſus nr̃i poꝛte
ꝑ as ad aiam nr̃am ſeculi blãdimẽta deſcẽdũt
1 ps ſenſus carnis ĩtroeũt.ꝑ q̃s niſi late ſtra
ge facta viã vtutibꝰ potius qᷓ; impietate feceri

mus:nunqᷓ; ad regẽ pietatis ꝑuenire poterimꝰ

Dicat eni vnuſquiſq; qͥ dolet:ego loquoꝛ ↄſci
entiam meã. Scio mihi abſtinẽtiã ⁊ nocuiſſe ĩi⸗
termiſſam: ⁊ ꝓfuiſſe repetitã.nec tales ergo ac
cipiamꝰ cibos: qͥs aut difficulter digerere. aut
comeſtos magno partos ⁊ ꝑditos laboꝛe dole
amus.lolerũ ⁊ pomoꝝ ac leguminũ ⁊ facili⸗
oꝛ aparatus ẽ:⁊ arte impẽdijſq; coquoꝝ nõ in

digent: ⁊ ſine cura ſuſtentãt humanũ genꝰ:mo

derateq; conſũptus:qꝛ nec auide deuoꝛat᷑:qð
irritamẽtum gule nõ habet:leuioꝛi digeſtione
decoqᷣtur. Neq; eni vno ⁊ duobꝰcibis hiſq; vi
libus vſq; ad inflationẽ vẽtris oneret᷑:q̃ diuer

ſitate carniũ ⁊ ſapoꝛis delectatione cõcipit᷑: et

ad eſum ſui expleta eſurie q̃ſi captiuos trahũt
Vnde ⁊ moꝛbi ex ſaturitate nimia cõcitantur.
Multiq; impatientiã gule vomitu remediãt
⁊ qð turpiter igeſſerũt:turpiꝰ egerũt. NPoſtq;ᷓ
eni venit xpᷣs ĩ ſine tempoꝝ:⁊ reuoluit o ad al⸗
pha.i.finẽ ad bncipiũ:vt ĩ pᷣma etate nõ circũci
dimur:nec repudium dare ꝑmittimur:nec car

nes comedimꝰ. Hipocrates i ampoꝛiſmis do⸗

cet craſſa ⁊ obeſa coꝛpa:q̃ creſcẽdi menſurã im
pleuerint:niſi cito ablatiõe ſanguinis minuãt᷑
paralyſim ⁊ peſſima moꝛboꝝ genera parere.et
iccirco eſſe neceſſariã dẽptionẽ vt rurſus habe
ant in q̃ poſſint creſcere.nõ eni manere in vno

ſtatu naturaʒ coꝛpoꝝ:ᷣ aut creſcere aut decre⸗

ſcere : nec poſſe viuere aĩal niſi creſcẽdi capax
ſit. Vñ et GBalienꝰ ille doctiſſimꝰ Hippocratis
iterpꝛes Athletas qͥꝝ vita ⁊ ars lagina ẽ:dicit

rã ſit coꝛpꝰ voluptatũ ſine voluptate ꝑfruiS
ſus coꝛpoꝝ q̃ſi equi ſũt ſine rõnecurrẽtes Ria

in exhoꝛtatiõe medicine:nec viuere poſſe diu:
nec ſanos eẽ:aiaſq; eoꝝ ita nimio ſãguie ⁊ adi⸗
pibus q̃ſi luto iuolutas:nihil tenue:nihil cele
ſte:ſᷣ ſemꝑ de carnibꝰ ⁊ ructu ⁊ ventris inglu
uie cogitare Biogenes tyrãnos ⁊ ſubuerſioes
vꝛbiũ bellaq; hoſtilia vel ciuilia nõ ꝓ ſimplici
victu holeꝝ pomoꝛũq;:ſᷣ ꝓ carnibꝰ epularũq;
delitijs aſſerit excitari.quod q; mirãdũ ſit Epi
curus voluptatis aſſertoꝛ oẽs libꝛos ſuos re⸗
pleuit holeribꝰ⁊ pomis ⁊ vilibꝰcibis dicẽs ita
eſſe viuẽdũ:qꝛ carnes ⁊ exqͥſite epule ingẽti cu
ra ⁊ miſeria pᷣparãt᷑:maioꝛẽq; penã habeãt in⸗
quirẽdo qᷓ; voluptatẽ in abutẽdo.bibere ⁊ co⸗
medere nõ delicia ꝝ ardoꝛẽ debet excitare:ſʒ ſi⸗

tim famẽq; reſtringere Qui carnibꝰ veſcũt᷑:in

digẽt etiã his qᷓ ſũt carniũ.qͥ aũt ſimplici victu
vtunt᷑:eas carnes nõ recipe.Sapiẽtie g oꝑpʒ
dare nõ poſſumꝰ*:ſi mẽſa abũdãtiã cogitemus

ꝗqᷓ laboꝛe nimio ⁊ cura indigent:cito explet̃᷑ na⸗-

ture neceſſitas: frigꝰ ſimplici veſtitu:et fames
cibo expelli põt. SDelitie ⁊ epulaꝝ varietas fo⸗
mẽta ſũt auaritie:qð ſi qͥs exiſtimat ſe abũdan
tia ciboꝝ potionũq; ꝑfrui:⁊ vacare poſſe ſapi
entie:h̊ eſt verſari iter delitias:delitiarum vi-

tijs nõ teneri ſeipᷣm decipit. Senſus noſter illꝰ
cogitat:qð videt:audit:odoꝛat᷑:guſtat:attre⸗

ctat.⁊ ad eiꝰtrahit᷑ apetitũ:cuiꝰ capitur volu,

ptate. Difficile imo ipoſſibile ẽ diuitijs ⁊ volu

ptatibꝰaffluẽtes non ea cogitare q̃ gerimꝰ.fru

ſtraq; qdã ſimulat ſalua fide ⁊ pudicitia ⁊ inte

gritate mẽtis ſe abuti voluptatibꝰ.Cũ 6 nag –
rui/Se

voĩ aurige modũ retinet frena curretiũ Gꝛan

dis exultatio aĩe ẽ:cũ paruo ↄtẽtus fuerl: mũ⸗
dum hr̃e ſub pedibꝰ:⁊ oẽm eiꝰ potẽtiã:epulas
libidines ꝓpt᷑ qᷓ diuitie cõparat᷑ vilibꝰ mutare
cibis: ⁊ groſſioꝛi tunica cõpẽſare.Tolle epula⸗
rũ ⁊ libidinis luxuriaʒ nemo q̃ret diuitias:q̃ꝝ
vſus aut in vẽtre aut ſub vẽtre ẽ.Qui egrotat

nõ aliter accipit ſanitatẽ:niſi tenui cibo ⁊ caſti
gatione victus.qͥbꝰ ergo cibis recipit᷑ ſanitas:
his et uari põt:ne qͥs putet moꝛbos holeribꝰ

ↄcitari. Si aũt vires holera nõ miniſtrãt: q̃ na

ſcunt᷑ ⁊ alũt᷑ in carnibꝰ: qͥd ẽ ſapiẽti viro ⁊ phi

loſopho xp̃ᷣi tãtã hr̃e foꝛtitudinẽ: que athletis

⁊ militibꝰ neceſſaria eſt:quã cũ habuerit ad vi⸗
tia ꝓuocet. Illi arbitrant᷑ carnes ſanitati con⸗
gruas:qͥ volunt abuti libidine: ⁊ in cenum de⸗

merſi voluptatũ ad coitũ ſemꝑ exeſtuãt. Rp̃i⸗

ano ſanitas abſq; viribꝰeximijs neceſſaria eſt.
nec turbare nos debet:ſi rari ſunt huius ꝓpo⸗
ſiti ſectatoꝛes:qꝛ rari ſunt et amici boni et ſide⸗
les ⁊ publici ⁊ cõtinentes: ſemperq; virtus ra
ra eſt. Legimus quoſdaʒ moꝛbo articularioꝛũ
et podagre humoꝛibꝰ laboꝛantes ꝓſcriptione

bonoꝝ ad ſimplicẽ mẽſam et ad paupꝑes cibos

redactos cõualuiſſe. caruerũt eni ſollicitudine
dſpenſande domꝰ:⁊ epulaꝝ largitate:qᷓ ⁊ coꝛ:
pus frangũt ⁊ aiam. Irridet Hoꝛatius appeti⸗
tũ ciboꝛũ:qͥ ↄſumpti relinquũt penitentia:ſed

etiã ex viliſſimis cibis vitanda ſatietas. Nihil
eni ita obꝛuit animũ.vt plenus vẽter ⁊ eſtuãs
⁊ huc illuc ſe vertẽs: ⁊ in ructus ⁊ in crepitus
ventoꝛũ efflatione reſpirans. Quale aũt illud
ſeiuniũ aut qualis refectio poſt ieiuniũ:cũ pꝛi⸗
Ddianis epulis diſtẽdimur: ⁊ guttur noſtrũ me⸗
ditatoꝛiũ efficit᷑ laterinarũ. Dũq; volumus ꝓ
lixioꝛis inedie famẽ querere:tantũ voꝛamus:
quãtũ vix alterius diei nox digerat. Itaq; nõ

⁊ moleſta digeſtio.

tam ieiuniũ apellandũ eſt:qᷓ; crapula ac fetẽs

Be abſtinentia phuoſophoꝝ antiquor ſa⸗

Ca. XIII.

cerdotũ alioꝛũq; ſanctotũu.
Icearchus in libꝛis antiquitatũ ⁊ de⸗

95 ſcriptione Oꝛecie refert ſub Saturno
cum omnia humus funderet:nullũ co

mediſſe carnes: ſed vniuerſos vixiſſe frugioꝰ⁊

pronmis que ſponte terra gignebat. Cheremon

quoq; ſtoicus vir eloquentiſſimus narrat ð vi

ta antiquoꝛuʒ egypti ſacerdotũ:ꝙ omnibꝰmũ
di negotijs curiſq; poſtpoſit ſemper ĩ templo
fuerint:⁊ rerũ naturas cauſaſq; rationeſq; ſy·

derum cõtemplati ſint: nunqᷓ; ſe mulieribꝰ mi⸗
ſcuerint:nunqᷓ; cognatos ⁊ ꝓpinquos neclibe
ros quidem viderint: et ex eo tempoꝛe quo ce⸗

piſſent diuino cultui deſeruire:carnibus et vi⸗
no ſemper abſtinuerint ꝓter tenuitateʒ ſenſus
⁊ maxime ꝓpter appetitꝰ libidinis: que ex his

cibis ⁊ ex hac potione naſcunt᷑.pane vero non

veſcebant᷑:ne onerarent ſtomachum:⁊ ſi quã⸗
Ddo comedebant tonſum pariter iſopum ſume.
bant in cibo:vt eſcam grauioꝛẽ illius caloꝛe de
coquerent. Oleum tm in holeribus nouerant

tatem guſtus leniendaʒ. Quid loquar inqͥt de

volatilibꝰ:cum oua quoq; ꝓ carnibus vitaue
rint ⁊ lac:quoꝝ alterũ carnes liquidas:alterũü
ſanguinẽ eſſe dicebant coloꝛe mutato. Cubile
eis de folijs palmarũ cõtextũ erat. Scabelluʒ
accliue ex vna parte obliquũ in terra ꝓ puluũ
lo capiti ſuponebant:bidui triduiq; inediã ſu

ſtinentes: ⁊ humoꝛes coꝛpoꝛis qui naſcunt᷑ ex

ocio ⁊ ex mãſione vmius loci nimia victꝰ caſti⸗

gatione ſiccabant. Item Joſephus in ſecũda

iudaica captiuitatis hiſtoꝛia ⁊ in decimoocta⸗

uo antiquitatũ libꝛo rria deſcribit dogmata iu
deoꝛũ: Phariſeos: Saduceos.Eſſeos: quoꝝ

nouiſſimos miris effert laudibꝰ: ꝙ et vxoꝛibꝰ
vino ⁊ carnibꝰ ſemꝑ abſtinuerint: ⁊ quotidia⸗-
mnũ ieiuniũ verterint in naturã. Suꝑ quoꝝ vi⸗
ta ⁊ cibo Philo vir doctiſſimus ꝓpꝛium volu

men edidit. Eubuliꝰ narrat apð perſas tria ge
nera magoꝝ.quoꝛũ pᷣmos qͥ ſunt doctiſſimi et
eloquentiſſimi excepta farina ⁊ holere nil am-
plius ĩ cibo ſumere. Oꝛpheꝰ qͥʒ in carmine ſuo
elum carniũ penitꝰ deteſtat᷑. Oythagoꝛe etiaʒ
Socratis Antiſthenis ⁊ reliquoꝝ fragilitateʒ

referrẽ in ↄfuſionẽ noſtrã:niſi ⁊ longũ eẽt ⁊ ꝓ⸗
pꝛij oꝑis indigeret. ANt q̊ͥ pauꝑtatem apłoꝝ et
crucis duriciẽ aut neſciũt aut ↄtẽnũt: imitent
ſaltẽ gẽtiliũ pauꝑtatem.Ad ea venio q̃ Aſella
poſt duodecimũ annũ ſudoꝛe ꝓpꝛio eligit:ar⸗

ripuit:tenuit cepit: impleuit: vniꝰ cellule clau⸗

ſa anguſtijs latitudine paradiſi fruebat᷑. Ideʒ

terre ſolũ ⁊ oꝛationis locꝰextitis ⁊ qͥetit. Jeiu⸗
niũ habuit ꝓ ludo:inediã ꝓ refectiõe.⁊ cũ eaʒ
nõ veſcẽdi deſideriũ:ſᷣ humana cõfectio ad ci⸗
bũ traheret:pane ⁊ ſale ⁊ aq̃ frigida cõcitabat
magis eſuriẽ qᷓ; reſtringebat:et oꝑpabat᷑ mani⸗
bus ſciẽs ſcriptũ eẽ.Qui nõ laboꝛat nõ mãdu⸗
cet. ⁊ ita ad qͥnquagenariã ꝑuenit etatẽ. vt nõ

doleret ſtomachus:nõ viſcerũ cruciaret᷑ incu⸗

ria:nõ ſic ea humꝰ iacentia mẽbꝛa ↄſtringeret:
nõ ſacco aſperata cutis fetoꝛẽ aliquẽ ſitũq; con
traheret:ſ ſana coꝛꝑe:aio: ſanioꝛ ſolitudinem
putabat eẽ delitias:⁊ in vꝛbe turbida iueniret
heremũ monachoꝝ. NPaulo qͥʒ cibũ ⁊ viſtimẽ
ta palma pᷣbebat: ⁊ ne cui impoſſibile videar:

ihm teſtoꝛ ⁊ angelos eiꝰꝙ ĩ ꝑte heremi:q̃ iuxta
Syrliã ſaracenis cõiungit᷑:monachũ vidi:qͥ ꝑp
triginta annos icluſus hoꝛdeaceo pane æ lutu
lenta aq̃ viuebat.Alter i ciſterna veteri ꝑ dies
ſingulos qͥnq; caricis ſuſtentabat᷑. AUñ ſi mihi
dñs optionẽ daret:młto mageligerẽ tunicam
Pauli cuʒ merit:qᷓ; regũ purpuras cũ regnis

ſuis. Quid tñ nos vẽtris aialia tale vnqᷓ; feci⸗

mus: qͥs ſi vel ſcðᷣa hoꝛa legẽtes iuenerit oſcita
mus:mãu faciẽ defricãtes:ↄtinemꝰ ſtomachũ

H ꝗqſi poſt multũ laboꝛẽ mũdialibꝰrurſus nego
Verum ⁊ ipᷣm parum ꝓpter nauſeam ⁊ aſperi

cijs occupamur. MPꝛetermitto pꝛãdia qͥbꝰmẽs
onerata pᷣmit᷑.Pudet dicẽ pꝛudẽtiã ſalutãdi:
q̃ aut ip̃i qtidie ad alios pꝑgimꝰ:aut ad nos ve

niẽtes ceteros expectamus. Deinceps itur ad
vba: mo terit᷑:laceramur abſentes:vita alie⸗
na deſcribit᷑: ⁊ moꝛdẽtes cõſumimur ab iuicẽ.
Tales nos cibꝰoccupat ⁊ dimittit:Cũ vᷣo ami

ci receſſerint:ratiocinia ſuutamꝰ.Nüc ira ꝑ-
ſonã leoniſnobᷣ iducit:nũc cura ſuꝑflua ĩ ãnos
plurimos duratura pꝛecogitat. Hec recoꝛda⸗
inur euãgelij dicẽt: Stulte hac nocte auferent
aiaʒ tuã a te: q̃ aũt pᷣparaſti cuiꝰ erũt: Nec vo
B dicẽs ↄdẽno cibos:qͥs deꝰcreauit ad vtẽduʒ
graꝝ actiõe:ᷣ iuuenibꝰ incẽtiua eẽ aſſero volu
ptatũ. HNõ etnei ignes:nõ vulcania tellꝰ:nõ ve
ſeus olympuſq; tãtl ardoꝛibꝰeſtuãt:vt iuueni⸗

les medulle vino plene dapibus inflammate.

Auaricia calcatur a pleriſq;:⁊ cũ marſupio de

elnp

Cro⸗

pinrih

qmendant

whiusho
.tnertiin

iur Goll
coitung

eſtalolian
in carne hot

Aut
1 fſepe
chyue
ſerionbyel
liolinoden
bord abſtin
lur. bio
taseſſe vir
ramn inter x

ſpientlbui

in vrroqzſe

briſanitate

findibunnt
ſta Nneler
dloconr
jelunarey
ſed vtfrar
necinpfal
cias Joi
tumn virtu
atq;pudi
Namche
ſeptum fe
xime etati.
bus ungu
pomna veran
n azlaſi
eninppetue
Neeyiresp
curremes co
duageſnach
lgaungeren
Gcheliaſte
rum Gecll
lngluniede
Victitäsſuo
tulumpern
Dünittare
ſendun E
Pieniret
lamẽcoſnen
gereoꝛare⸗
da noderg
pdeſtoled⸗
ftuleneſgz
esepalmna
Wmumnallen

Munmnhe
iin nit
heno Ri
Mreſgn⸗
mleccnea⸗
Ufwehe,.
tcknieaden
Mceciond
inplrcdcttt
dopehii nnz
benröni⸗
uentani
ücnänien
libu ingen
ealiquiſtigen
Miorſoliudnee
eturbics iuenet
izabütnſfn
npoſſbleniei
Neherntiſun
nonachü nidti
kenctopeneghn
eme en
labai⸗Giſioh

Ghgrriſunenn

mrasdd ls
lauiemqj ieh⸗

sienentoſn

mten' fonachl
Aynuusbe⸗
opidney
dni ſiuit
rantstnun
ð
ſents:nnt
Imimur bN

FittirCimen.

lamꝰ irkip
. Hrnndh

nogrnſin⸗
Pyerinrh

antah ni,

1 iiinne
anitte iin

=

Tractatus IX

ponitur Maledicam linguã indictuʒ ſilẽtium
emendat:cultus coꝛpoꝛis:et habitus veſtium

vnius hoꝛe ſpatio cõmutatur. Omia alia pec⸗
cata extrinſeca ſunt: ⁊ qð foꝛis eſt facile abijci⸗
tur Sola libido inſita eſt: ⁊ quadã lege nature

in coitum geſtit erũpere. Gꝛandis igit᷑ vtutis

eſt ⁊ ſollicite diligẽtie ſuperare qðnatus ſis:⁊
in carne non carnaliter viurez.
Be temperatis ieiuniss. Ca. XIIII.

Arintũ tibi ieiunioꝝ aſſume:quantũ fer

t re potes.diuerſus eſt eni hoĩuʒ ſtoma

cchus. Alij amaris:alij dulcibꝰ: alij au⸗

ſterioꝛibꝰ:alij leuibꝰ delectant᷑ cibis. Ideo nõ
tibi imoderata imperamꝰ ieiunia et enoꝛmẽ ci⸗

boꝛũ abſtinentiã:qͥbus coꝛpoꝛa delicata frãgũ

tur. NPhiloſophoꝝ quoq; ſentẽtia eſt modera⸗

tas eſſe virtutes:excedentia modũ atq; menſu

ram inter vid reputari. VUnde ⁊ vnus ð ſe eptẽ
ſapientibus. Neqd ait nimis. Moui enim ego
in vtroq; ſexu ꝓpter nimiam abſtinentiã cere⸗

bꝛi ſanitatẽ in buſdam fuiſſe vexatam:pꝛeſer

tim q̊ͥ i humidis ⁊ frigidis habitauere cellulis

ita vt neſcirent qͥd agerent:quo ve ſe verterent
qᷣd loqui:qͥd tacere deberent. Sic ergo debes
ietunare: vt nõ palpites:⁊ reſpirare vix poſſis

ſed vt fracto coꝛpoꝛis apꝓetitu:nec in lectione:

nec in pſalmis:nec in vigilijs ſolito qͥd minꝰ fa
cias. In ieiunio non ꝑfecta virtus: ſed cetera⸗
rum virtutum fundamentuʒ eſt ⁊ ſanctificatio
atq; pudicitia: ⁊ ſine qua nemo videbit deum.

Nam chꝛiſtus ꝓ animi voluntate omnia in ac

ceptum refert. Diſplicent nanq; in teneris ma
xime etatibus longa ⁊ imoderata ieiunia: qui
bus iungũt᷑ hebdomades: et in oleum cibo ac
poma vetantur. Experimento didici aſellũ in
via cuʒ laſſus fuerit diuerticula querere.Hoc
eni in ꝑpetuo ieiunio pᷣceptum eſt: vt longo iti

nere vires ꝑpetes ſuꝑent᷑:ne in pᷣma manſione

currentes coꝛruamus i medijs. Ceterũ in qua
dꝛageſima cõtinentie vela pãdenda ſunt: a to⸗
ta aurige retinacula equis laxanda ꝓperãtibꝰ

qᷓᷓ;qᷓ; alia ſit cõditio ſecularium: alia monacho⸗

rum. Secularis homo i quadrageſima vẽtris
ingluuiẽ decoquit:et in coclearũ moꝛem ſucco
victitãs ſuo futuris dapibꝰ ac ſaginas aliquã⸗
tulum parat. Monachus i qdrageſima ſuos
dimittat equos: vt ſibi meminerit ſemꝑ eẽ cur

rendum. Finitus laboꝛ: infinitus moderatoꝛ ẽ

7

Ibi eni reſpiramus:hic ꝑpetuo incedimꝰ Sic
tamẽ comedas:vt ſtatim poſt cibum poſſis le⸗
gere oꝛare ⁊ pſallere. Jdo ſint tibi caſta ſimpli
cia moderata ⁊ nõ ſuꝑſticioſa ieiunia Sed qͥd
ꝓdeſt oleo non veſci:⁊ moleſtias quaſdam dil

ficultateſq; ciboꝛum qᷓrere:? Caricas:piper:nu

ces:palmarũ fructus:ſimilã:⁊ mel:⁊ tota hoꝛ⸗

toꝛum cultura vexatur. vr cibario pane nõ ve⸗

Fo. CLXXXVII

ſcamur: æ dum delitias ſectamura regno celo
loꝛum retrahimur. Mec ſi biduo aut triduo ie⸗
ienaueris putes te non ieiunantibꝰ eſſe melio⸗
rem. Tu ieiunas ⁊ iraſceris:ille comedit ⁊ foꝛ
te blãdit᷑. Zu vexationem mentis ⁊ vẽtris eſu
riem ieiunando digeris:ille moderatus alitur
et gratias agit deo. Uñ quotidie clamat Eſai⸗

as. Mon tale ieiuniũ elegi dicit dominꝰ. Et ite

rum in diebus ieiunioꝛũ veſtroꝛũ inueniuntur

volüũtates veſtre:⁊ omee qui ſub poteſtate no
ſtra ſunt ſtimulat:in iudicijs ⁊ litibus ieiuna⸗
tis: ꝑcutitis pugnis humilem: vt quid mihi

ieiunatis: Quale illud poteſt eſſe ieiuniũ:cuiꝰ

iram non dicã nox occupat:ſed luna itegra de
relinquit:Teipᷣm conſiderans noli in alterius
ruina: ſed in tuo oꝑe gloꝛiari: nec illoꝝ tibi ex⸗

empla ꝓponas:qͥ carnis curã facientes poſſel
ſionum redditus ⁊ quotidianas domus impẽ
ſas ſupputant. Nec eni vndecim xpᷣi apłi Jude
ꝓditiõe ſunt fracti.nec Mhilegio ⁊ Alexãdro
naufragium faciẽte ceteri a curſu fidei ſubſtite
runt. Cõuiuia quoq; tibi ſũt vitãda ſeculariuʒ
maxime eoꝛũ qͥ honoꝛibꝰ tument. Nã pinguis
non gignit ſenſum tenuem. Socet Eſopi fabu
lam:plenum nimis ventrẽ ꝑ anguſtũ foꝛamen
egredi non valere. Quoſcunq; nanq; foꝛmo⸗
ſos:calamiſtratos:crine cõpoſitos: vł buccis
rubentibus videris: de armẽto Jouiniani ſũt
inter quos grũniunt ſues. De noſtro grege tri
ſtes:pallidi:ſoꝛdidati:⁊ quaſi ꝑegrini huiꝰ ſe⸗

culi lʒſermone careant: habitu loquũ t᷑ ⁊ geſtu

lHeu mihi: quia ꝑegrinatio mea ꝓlongata eſt
vnde ſaccus ⁊ ieiunium arma ſunt penitẽtie:⁊
alia peccatoꝛũ. etſie duobꝰ neceſſarijs vnũ eſt
ſubtrahendũ: magis eligam ieiuniũ abſq; ſac⸗
co:qᷓ; ſaccuʒ abſq; ieiunio.At vero hi quibus
penitẽtia pᷣcipit᷑ cõſequẽter ad ieiuniũ ſaccum
copulant. Hon qͥdem ſanat oculũ quod calca⸗
neo adhibetur. Jeiunio paſſiones coꝛꝑis: oꝛa
tione peſtes ſanãde ſũt mẽètis. Igit᷑ ꝑ ieiuniuʒ
oſtẽdit᷑ nos poſſe ire ĩ paradiſũ: vnde ꝑ ſaturi⸗
tatẽ fueramꝰeiecti. Naʒ ieiuniũ curat vulnera
delinquentis:curatoſq; ſanctifiraoeat.
Be ↄtẽplatiõe oꝛatiõe ⁊ lectiöée. Ca.XV.
A monachus eẽ vis:nõ videri: habeto
ſ curã nõ rei familiaris: cui renunciãdo
; eẽ cepiſti: aie tue.ama ſciẽtiã ſcptu
rarũ: ⁊ carnis vitia non amabis. coꝛpꝰ pariter
animuſq; tendat᷑ ad dñm.ſic teipᷣm in celo aio
geſtiente pꝛocures: vt dum coꝛpoꝛe moꝛarlo !
terraʒ: iam ad chꝛiſtum mente ꝑuenias. Aſſue
ſcas quoq; ad oꝛationes ⁊ plalmos nocte con⸗
ſurgere:mane hymnol canere:tertia:ſexta:no
na hoꝛa ſtare in acie quaſi bellatoꝛeʒ chꝛiſti:ac
cenſaq; lucerna reddere ſacrificiuʒ veſpertinũ

Sic dies tranſeat:ſic nox inueniat laboꝛanteʒ.

DOꝛationi lectio:lectioni fuccedat oꝛatio pꝛeci
pue ea q̃ ſancti faciunt:in ↄſpectu dei faciũt:et

plenioꝛem ſcientiã dei accipiũt: ⁊ plenius diui
nis imbuti ſunt diſciplinis. Si tamen egrotus

7 eſtuãs febꝛibꝰ aquã frigidã poſtulet: ⁊ dicat

ad medicũ. VUim patioꝛ:crucioꝛ:exanimoꝛ vſ⸗

q;quo medice clamabo:et non exaudies: ⁊ re⸗
ſpõdeat ſapiẽtiſſimꝰ⁊ clemẽtiſſimus medicus.

Scio quo tpe debeam dare qð poſtulas: non

miſereoꝛ modo:quia miſcðia iſta crudelitas ẽ:

⁊ voluntas tua contra te petit. Ita dñs nr ſci⸗

ens clementie ſue pondera atq; mẽſuras inter
dum nõ exaudit clamãtẽ:vi eũ ꝓbet:⁊ magis

ꝓuocet ad rogandũ:⁊ qſi igne excoctuʒ iuſtio
rem ⁊ purioꝛẽ faciat.Ad oꝛationẽ nocte ↄſur-
gentẽ non indigeſtio cibi ructũ faciat:ſʒ inani⸗

tas: Nam qͥdam vir int᷑ paſtoꝛes eximius. Si⸗

cut fumus inq t fugas apes:ſic indigeſta ructa
tio auertit ſpũ ſſancti chꝛiſmata. Ructus autẽ

ðꝛ ꝓpꝛie digeſtio cibi:⁊ cõcoctaxꝝ eſcaꝝ in ven
tũ efflatio. Quõ ergo iuxta qualitatem ciboꝝ
de ſtomacho ructus erũpit:⁊ vel boni vel ma⸗

li odoꝛis flatus indiciuʒ eſt. Ita iterioꝛis hois

cogitationes vᷣba ꝓferunt:⁊ ex abundãtia coꝛ

dis os loqtur. Juſtus comedẽs replet anima,ʒ
ſuã.cũq; ſacris doctrinis fuerit ſatiatus:ð bo:
ui coꝛdis theſauro ꝓfert ea q̃ bona ſũt. Crebꝛi

us lege ⁊ diſce qplurima: et tenente te codicẽ
ſomnus obꝛepat: ⁊ cadentẽ faciẽ pagina ſãcta

ſuſcipiat.⁊ qᷓ;; apoſtolus ſemꝑ oꝛare nos iu
beat:⁊ ſanctis etiã ipᷣe ſomnus oꝛatio ſit:tamẽ
diuiſas oꝛãdi hoꝛas debemus habere: vt ſi ali
quo fuerimus ope detenti: ipᷣm nos ad officiũ

tẽpusladmoneat.nec ibi ante ſumãt᷑ niſi oꝛati⸗

gratie creatoꝛi.Egredientes hoſpitium armet

oꝛatio.:et egrediẽtibus occurrat oꝛatio anteqᷓ

ſeſſio.nec pꝛius coꝛpuſculũ reqᷣeſcat qᷓ; aia pau
ſatur. Ad oẽm actum:ad oẽm inceſſum man⸗

pingat crucẽ.Dominicis diebꝰoꝛationi ⁊ lecti

ni vacet᷑.quod qͥdem in omni tẽpoꝛe cõpletis
oſculis faciãt. Quotidie de ſcripturis ſanctis
aliqd dicat᷑. Oꝛouidendũ etiaʒ vt diẽ ſolẽnem
non tãa ciboꝛũ abundantia qᷓ; ſpũs exultatione
celebꝛemus.qꝛ valde abſurdũ eſt nimia ſaturi⸗
tate velle martyrẽ honoꝛare:quẽ ſcias deo pla
cuiſſe ieiuntjs. Sacerdotes qͥʒ ꝓ omnibꝰ oꝛare
debent: ⁊ ſolent:quoꝝ elemoſynas oblationeſ

q; recipiunt. Sepe in manibꝰtuis diuina ſit le⸗
ctio ⁊ crebꝛe oꝛationes:vt omnes cogitationũ

ſagitte:quibus adoleſcentia percuti ſolet: hu⸗

iuſcemodi clypeo repellant᷑.quoniam difficile
imo impoſſibile eſt ꝑturbationuʒ vitijs carere
quẽpiam. Nam frequens lectio ⁊ quotidiana
meditatio ſolet magis laboꝛ mẽtis eẽ qᷓ; carnis
Quõ eni qð manu ⁊ coꝛꝑe fit:manus ⁊ coꝛpo⸗

III

ris laboꝛe cõplet᷑:ita qð ad lectionẽ ꝑtinetma⸗

gis mẽtis ẽ laboꝛ.lr̃enãq; marſupiũ nõ ſequũ⸗
tur:ſudoꝛis tñ comites ſunt ⁊ laboꝛis:ſocie ie⸗

iunioꝝ nõ ſaturitatis:ↄtinẽtie nõ luxurie. Añ
q̃dã Oꝛigenis diſcipulꝰ dixit nũqᷓ; ſe cibũ Oꝛi
gene p̃ſente ſine lectõe ſũpſiſſe: nunqᷓ; eueniſſe
ſomnũ niſi vnꝰe fribꝰſacris lris pſonaret Edẽ

tes aũt cucullis capita ſua velent:ne alter alte⸗

rum aſpiciat manducantẽ:ne loqͥ quicqᷓ; liceat

dũ mãducãt. Igit᷑ qñ comederis:cogita ꝙ ſta

tim tibi oꝛandũ:ilico legendũ ſit. De ſcripbtur

ſanctis habeto ſixũ verſuũ numeꝝ. Iſtud pen
ſum dño tuo redde.nec añ mẽbꝛa quieti conce

das:qᷓ; palladiũ pectoꝛis tui h̊ ſub tegmine cõ
pleueris.poſt ſanctas ſcripturas doctoꝛuʒ ho

minũ tractatꝰ lege:eoꝝ dumtaxat: quoꝝ fides

nota eſt. qm eruditio timoꝛem creat:imperitia
ↄfidentiã. Sed tũc ſcriptura ꝓderit legenti:ſi

qð legerit opere cõpleat᷑. Illoꝝ igit᷑ tractatibꝰ

lloꝛũ delecteris ingenus ⁊ libꝛis:quoꝝ piets
hidei nõ vacillat. Ceteros ſic lege vt mag iudi-

ces qᷓ; ſeris. Caueas oĩa apocrypha:⁊ ſi quã

do ea nõ ad dogmatũ vitatẽ legere volueris:
ſcias nõ eoꝝ eẽ quoꝝ titulis pᷣnotant᷑.multaq;

i his ⁊ mixta vitioſa.⁊ grãdis pꝛudẽtie ẽ auꝝ
in luto q̃rere.Quid eni facit cũ pſalterio oꝛa

tius:cũ euangelijs Maro:cum apło Cicero:
MNue ſecuritas lucis ad tenebꝛas: Ne ergo le⸗

gas philoſophos:oꝛatoꝛes:poetas:ne ĩ eoꝛuʒ

lectiõe reqᷣeſcas.ne nobᷣ blãdiamur Si his ſcrni
pta ſũt nõ credimꝰ:cũ alioꝝ ↄſciẽtia vulneraf
⁊ putemur ꝓbare:q̃ dũ legimꝰ nõ repꝛsobamꝰ.

Abſit ꝙ vt de oꝛe xp̃ᷣiano ſonet Juppiter oipo⸗

tepus. t. nec ibi ante ſumãt n tTẽs:⁊ me Hhercule: ⁊ me Caſtoꝛ:⁊ cetera magꝗ
one pᷣmiſſa.nec recedat᷑ a mẽſa:niſi referantur

poꝛtẽta qᷓ; numĩia.At nunc etiã ſacerdotes dei

omiſſis euãgelijs ⁊ ꝓphetis videmꝰcomedias
legere:amatoꝛia bucolicoꝝ verſuũ vᷣba cãtare
tenere Virgiliũ:⁊ id qð i pueris neceſſitatis ẽ
crimẽ in ſe facere volũtatis. Sciẽtia aũt pieta⸗

tis ẽ noſſe legere ſcripturas:ꝓphᷣas itelligere:

in euãgelio credere:apłos non ignoꝛare. Nec

putemus in vbis ſcripturaꝝ eẽ euãgeliuʒ: ſᷣ in

ſenſu.nõ i ſuꝑficie:ſᷣ i medulla.nõ in vßmonum

folis:ſᷣ i radice rõnis Si qͥd aũt ignoꝛas:ſi qͥd

de ſeripturis dubites: ĩterroga eũ quẽ vita cõ

mẽdat:excuſat etas:fama non repꝛobat.aut ſi
nõ ẽ qͥ poſſit exponere:meliꝰ ẽ aliqͥd neſcire: qᷓ;

cũ ꝑiculo diſcere. emẽto qꝛ i medio ladoꝛ
ãbulas. Malo eni apð te verecijdiã parũper
qᷓ; cauſaʒ piclitari.q̃ ñ qð nouit iterrogat non
mõo diſcẽdi:ſᷣ ſtudio cognoſcẽdi an nouerit ille

qͥ reſpõſurꝰeſt in ſititudinẽ phariſeoꝛũ:non qſi
diſcipulus ſʒ quaſi temptatoꝛ accedit.pleriq;

etiam detractoꝛuʒ dum verba ſacri eloquij plꝰ*

qᷓ; debent diſcutiunt: in carnalem intellectum

cadunt. In diuinis aũt ſcpturis ⁊ libꝛis meliꝰ

Cron

Aobſcur⸗
aueimit
ata ii
auckoꝛitet
gnü alic⸗
ffartoqe
hitetia ten
telavinl
eognihl⸗

nispenitt

belek G
tnſapeſ⸗
apoſſidere
liehhumle⸗
plenaſitoi
inmonttsg
bisponi
publcelee
jeſolenA
Imanvonra
ſneis vllen
unns. Di
Curaſeonar
indvan
mus. Be⸗
amn. Cüan
ſoꝛoꝛib
dinelaut
ſen: ꝛhie
thecaqua
poteri. q.
bamn:ꝛpof

cheymas
itimis vil

manus:ſiq

erecepiſe⸗
cecisoculis

panneleſeh
Ulugeretifm
ipfulafebris
litegtiegd:
buadepaſtas
mmfkereanie
fefigeſcatei
bi Tücſub
prubor pbi
ſiaritatef
piceenon
alt. Cic⸗
ſefunnn
int ppern
tenugteg
ſchetens.
elſcepi⸗
Mler cfeme

Meimann
hoisſitte
uehrſi
ͤſetkitt
enczelet
3dſnerek
Nnilrit
iuchi
frnha
ſtennn
ner Fien
dglitn
Pſibtegtmrc
nas dockonbe
nrrorſes
noenkinperti
Döntlymin
eiktrard
Higorbiens
kennnglol⸗
erigi
legerphleie
5notani purg
sprudintinn
cöpſaenehen
cumapoolier.

—

rns: Nenge .

Poenorneienn⸗
lanur Sibiol
Nitunſen
mrnörpben.
pirope
foirtammuns
iirdorsdei
Centonedis
s eſttnst
Geetnaitpier⸗
Nhusiclit

nicnomne.

— —
S=ẽ —

14
=
—
=
—
ð
S=
— —
=☛ S— SE

R
—
—
—
☛ =
=
S=S
=

——— J
— —
—
— — —
☛e
— —
S—
= =
= =
— — *

— —
2—
=☛
— —
—
—
—= =
—;MW0 —
SS☚ne0e S=

Tractatus

eſt obſcura relinre vt ſũt: qᷓ aliqͥd temere vel
pꝛaue imitari qð neſcias.Sũt qͥʒ nõnulli qͥru⸗
gata frõte:demiſſo ſuꝑcilio: verbiſq; trutinat

auctoꝛitatẽ doctoꝝ ſibi vẽdicant.non ꝙ ipᷣi di

gnũ aliqͥd arrogantia nouerint:ſʒ ꝙ ſimplices
fratres qdã vident᷑ ſui cõꝑatione neſcire. Eue

nit etiã iterdũ: vt cũ modicũ ſcientie qs habue
rit: elatꝰ in ſuꝑbiã diſcere deſiſtat: ⁊ paulatim
eo ꝙ nihil addit᷑ ſubtrahit᷑:vt vacuũ diſcipli⸗

nis penuꝰ remaneat:ferrũq; qð acutũ erat he⸗
betet. Sʒ ⁊ iã ꝓphetã hoꝛrere eloquẽtis ẽ:nõ
xpᷣm ſape ſapiẽtis:iniuriaʒ feciſſe vᷣtutis:alie-
na poſſidere potẽtie: inocẽtẽ circũuenire aſtu⸗
tie:humilẽ deſpexiſſe nobilitatis Sic erroꝛibꝰ
plena ſũt oĩa:⁊ ad h̊ vſq; veritas obſcurat᷑: vt
in moꝛtis gremio iacuiſſe beatitudo dicat᷑ No
bis vo nil placet niſi qð eccleſiaſticum ẽ: ⁊ q
publice ĩ eccleſia non timemꝰ. in his tiñ ita face
re ſolemꝰ. Qñ eni philoſophos legimꝰ:quãdo
I manus nr̃as libꝛi veniũt ſapie ſecularis:ſi qͥd
in eis vtile reperimꝰ:ad noſtrũ dogma conuer
timus. Si qͥd vo ſuꝑfluũ de idolis:de amoꝛe:
cura ſeculariũ reꝝ hec radimus:his caluitium

inducimꝰ:hec vnguiũ ferro acutiſſimo deſeca

mus. Referã tibi nãq; mee infelicitatis hiſtoꝛi
am. Cũ ante annos plurimos domo: parẽtibꝰ

ſoꝛoꝛibꝰ:cognatis:⁊ ꝙ his difficiliꝰ eſt ↄluetu
dine lautioꝛis cibi: ꝓpt᷑ celoy me regna caſtral
ſem:⁊ hieroſolymã militaturꝰ ꝑgerem:biblio⸗
theca quã mihi ſũmo ſtudio ↄfecerã carere nõ

poterã. Itaq; miſer ego lecturꝰ Tulliũ ieiuna

bam: ⁊ poſt noctium crebꝛas vigilias.poſt la⸗
chꝛymas q̃ pᷣteritoꝝ recoꝛdatiõe peccatoꝛũ ex
intimis viſceribus fluebãt: lato ſumebat᷑ in

manus:ſi qñ in me metipᷣo reuerſus ꝓphaʒ le⸗

gere cepiſſem ᷣmo hoꝛrebat incultꝰ. ⁊ q: lumẽ?
cecis oculis nõ videbã:nõ oculoꝝ putabã cul⸗
pam eſſe ſed ſolis. Dũq; iia me antiquꝰ ſerpẽs

illuderet: i media ferme ädrageſima medullis

infuſa febꝛis coꝛpꝰ inuaſit exhauſtũ. et ſine vl⸗
la requie qð dictu qͥʒ icredibile ſit: infelicia mẽ

bꝛa depaſta ẽ: vt oſſibus vix hererẽ: ĩterim pa
rant᷑ exequie:⁊ vitalis aie caloꝛ toto ia coꝛpo⸗

re frigeſcẽte in ſolo tepente pectuſculo palpira

bat. Tũc ſubito raptus in ſpũ ad tribunal xp̃ᷣi
ꝑtrahoꝛ.vbi tãtũ luminis erat: vt ex circũſtan

tiũ claritate fulgoꝛis ſic piectus ĩ terram ſurſũ

aſpicere non auderẽ: Interrogatꝰ ↄditionem:
xpianũ me eſſe reſpõdi.⁊ ille qͥ pᷣſidebat menti

ris ait. Ciceronianꝰes non xpᷣianꝰ. Abi eni eſt

theſaurꝰtuus:ibi ⁊ coꝛ tuũ. IJlico obmutui: et
int᷑ vbera qͥbus iã cedime iuſſerat: ego ↄſcien
tie magis igne toꝛquebar:illũ mecũ verſiculuʒ
repetens. In inferno qs ↄfitebit᷑ tibi?· Cama⸗

re tũ cepi:⁊ eiulans dicere Miſerere mei dſe
milerere mei. Hec vox inter flagella reſonabat

Fo. CLXXXIX

CII

Tãdẽ ad pᷣſidẽtis genua puoluti qͥ aſtiterãt

cabant᷑: vt veniã tribueret adoleſcẽtie:⁊ erro⸗
ri locũ penitẽtie daret:cxacturꝰ deinde crucia⸗

tũ:ſi gentiliũ aliqñ lr̃aꝝ libꝛos legiſſem. Ego qͥ

in tãto ↄſtrictꝰarticulo vellẽ etiã maioꝛa ꝓmit

tere:deierare cepi: ⁊ nomẽ eiꝰ obteſtans dicere
BDſe ſi vnq; habuero codices ſeculares: aut ſi

legero te negaui. In hec ſacramenti verba di⸗
miſſus reuertoꝛ ad ſuperos: ⁊ mirãtibꝰ cũctis
oculos aperui tanto lachꝛymaꝝ imbꝛe pfuſos

yvt incredulis fidem facerẽ ex doloꝛe. Nec vo
ſopoꝛ ille fuerat aut vana ſomnia:quibus ſepe

deludimur. Teſtis eſt tribunal illud : añ quod
iacui:iudiciũ teſte eſt qð timui. vltra mihi nũ⸗

q; talẽ ↄtingat ĩcidere qſtionẽ.nam fateoꝛ vul-⸗
neribus habuiſſe plenas ſcapulas: plagas ſen

ſiſſe poſt ſõnũ.a tanto dehinc ſtudio diuina le⸗
giſſe:quãto moꝛtalia ante nõ legerã.quodq; pᷣ
ter pſalmoꝛũ ⁊ oꝛationis oꝛdinem qð tibi hoꝛa

tertia ſexta nona ad veſperũ media nocte ⁊ ma
ne ſemꝑ exercendum: ſtatue quot hoꝛis ſcepᷣtu⸗
ram ſanctam ediſcere debeas: quãto temꝑpoꝛe
legere:non ad laboꝛem ſed ad delectationẽ ⁊ i⸗
ſtructioneʒ anime. Cũq; hec ſinieris ſpatia: et

frequẽter ad figenda genua ſollicitudo animi
ſuſcitauerit.aut texenda compone:aut queſũt
texta reſpice.que errata repᷣhende:que ſũt faci
enda cõſtitue. Si tantis operum varietatibus

fueris occupatus:nunqᷓ; tibi dies longi erunt

Sed quis eſtiuis tendant᷑ ſolibꝰ.bꝛeues vide

buntur quibus aliquid operis pᷣtermiſſum eſt
lhec obſeruans teipᷣm ſaluabis ⁊ alios: ⁊ eris

magiſter ſancte cõuerſationis:multoꝛumq; ca

ſtitatẽ lucꝝ tuũ facies. Dicas pſalmuʒ in oꝛdi
ne tuo:in quo non dulcedo vocis ſed mentis ꝗͥ
ratur:ſcribẽte apoſtolo. Pſallam ſpiritu:pſal

lam a mente. Legat eni pceptum pſallite ſapi⸗
enter. Hã clamoꝛ in ſcripturis nõ eſt vocis ſed

coꝛdis.ſed nunqͥd vboꝛum multudine flecti de

us vt homo poteſt. Non eni verbis ſed coꝛde

oꝛandus eſt deus. Melioꝛ eſt ſeptẽ pſalmoꝛũ

decãtatio cuʒ puritate ⁊ ſerenitate ⁊ ſpirituali
hilaritate:qᷓ; totius pſalterij modulatio pſalte
rij cum anxietate coꝛdis ⁊ triſticia.Caãtoꝛ quo⸗

q; pellatur: vt noxius ac fidicinas ⁊ pſaltrias:

⁊ iſtiuſmodi quaſi moꝛtifera ſyrenaruʒ carmi⸗
na ꝓ turba ex edibus. Sic autem erudiẽda eſt

anima: que futura ẽ templum dei:qð nihil ali⸗
ud diſcat audire:nihil loqui niſi quod ad timo

rem dei pertinet: turpia non intelligat: cantica

mundi ignoꝛet. non ſunt cõtẽnenda quaſi par
ua ſinr: ſine qbus maioꝛa cõſtare non poſſunt.

SGEiꝛeca narrat hiſtoꝛia Alexandruʒ potentiſſi⸗
mum regem oꝛbiſq; dominatoꝛẽ in moꝛibus
et ĩ inceſſu Leonidis pedagogi ſui nõ potuiſſe

carere vitijs: quibus adhuc paruulus fuerit

Pars
infectꝰ.Demoniũ itaq; cibus eſt carmia poeta

rum:ſeculariũ ſapientia: rhetoꝛicoꝝ põpa ver
boꝛũ.lhec ſua homines ſuauitate delectant:et

dum aures dulci modulatione currentibus ca

piunt: animam quoq; penetrant: ⁊ pectoꝛis in

terna deuincunt. Nerũ vbicunq; ſũmo ſtudio
fuerit ac laboꝛe plecta: nihil aliud niſi inanẽ ſi⸗
num ⁊ ſermonũ ſtrepitũ ſuis lectoꝛibꝰtribuũt.

nulla ibi ſaturitas veritatis:nulla iuſticie refe
ctio reꝑit᷑. Studioſi vero in fame veri vᷣtutuʒ
penuria ꝑſeuerant Mihi autẽ cure non quid
Ariſtoteles:ſed quid Paulus doceat. Oꝛnat

eni doctrinã dei:qͥ ea que ↄditioni ſue apta ſũt

facit: ⁊ ecõuerſo ↄfundit illam: cui cõditio ſua
diſplicet. Monachus aũt non doctoꝛis ſᷣ plã⸗

gentis habet officiũ:qͥ vel ſe vel mundũ lugeat

⁊ dñi pauidus pᷣſtolat᷑ aduentũ:qͥ ſciens imbe
cillitatẽ ſuam: ⁊ vas fragile qð poꝛtat timet of
fendere:ne impingat⁊ coꝛruat:⁊ frangat᷑:ſeq;

monachũ eſſe non loquẽdo ⁊ diſcurſando:ſᷣ ta
cẽdo ⁊ ſedendo nouerit.Sit qͥʒ tibi pᷣmo ſilẽs:

ſilentiũ loquens:nec cirꝰ nec tardus inceſſus
ac vnuſquiſq; qñ ad cõmunionẽ ingredit᷑:cuʒ

cuculla tm accedat. Habeant qui volunt ſuas
oues. vaſe gẽmato bibant:ſerico niteãt: plau⸗
ſu populi delectent᷑: ⁊ ꝑ varias voluntates di

uitias vincere nequ eãt.noſtre diuitie ſũt in le⸗
ge dei meditari die ac nocte:pulſare ianuaʒ: et

ſeculi pᷣeunte calcare. ꝛeparemꝰ igit᷑ nob foꝛ

titudinem: aſſumamus nob ꝑpfectuʒ robur: vt
inter erroꝛũ tenebꝛas ⁊ cõfuſionem iĩ noctis ſci

☛

entia xpᷣi lumen appareat.dieſq; noſter nubem
habeat ꝓtegentẽ: vt his ducibus ad terrã ſan

ctam ꝑuenire valeamus. Quid eni eruditione

melius:qͥd ſuauius diſciplina:qͥd dulcius do-

— „ „ ☛

mino: Si autẽ cõuiuiũ xp̃s:lectio xp̃s:quies
xps: cogitatio xpᷣs. Que eni põt eſſe vita ſine
ſcientia ſcripturaꝝ:ꝑ quam etiã ipᷣe xpᷣs agno

ſcitur:qͥ cibi que mella ſunt dulcioꝛa: qᷓ; dei ſci

re pꝛudentiã: Sapiens quoq; nunqᷓ; ſolus eſt

habet ſecũ oẽs qͥ boni ſunt ⁊ fuerunt:⁊ animũ

iberũ quocũq; vult tranſfert. qð coꝛpoꝛe non

põt:cogitatione cõplecut᷑.⁊ ſi hominũ inopia
fuerit:loqͥtur cum deo:necvnqᷓ; eſt minus ſolꝰ

q; cum ſolus fuerit. Pꝛima nãq; ſapientia ẽ ca

ruiſſe ſtulticia:ſed ſtulticia caruiſſe non poteſt

niſi qͥ intellexerit illã. ſed vera q̃dem ſapientia
eſt nuꝑ factum ſe noſſe:⁊vt ſic loquar in carne

iuſtoꝛuʒ inꝑfecta ꝑfectio eſt. Oarũ tñ eſt ſcire

qð neſcitis:ſᷣ pꝛudẽtis hominis nõ noſſe mẽſu
ram ſuã: quã qͥ ignoꝛauerit quãto amplioꝛa q⸗
ſierit:tanto magis ad inferioꝛa collocabit᷑. Bi
ſcamus igit᷑ in terris:
leueret in celis. e vigiliss Cap̃. XxVI
Ignuẽ fratres aptumq; ꝓꝛſus ſatiſq;

d ꝛzueniẽs deſt actis vigilijs nũc dicere ⁊

quoꝛũ nobis ſcientia per

III

ꝓferre ᷣmonẽ: qñ ipᷣa lucubꝛatio exigit᷑ a ſolli

citis. Nox ecce ẽ caligo coꝛpoꝛibꝰ:non ſolũ ho
mines:ſᷣ etiã cũctos ĩ ſõno detinet animantes:

vt refoꝛmatl viribꝰ ꝑ ſopoꝛẽ poſſint diuturnũ

ſuſtinere laboꝛẽ viuẽtes. Bonus de“: qͥ ita ꝓ⸗
ſpexit: ita ↄſtituit: vt hõ exiturꝰ ad opatione:
ſuã vſq; ad veſperũ haberet viſcariũ tp̃s:in
a duris laboꝛibꝰ ⁊ multa fatigatione reqͥeſcere
p̃ſtitit. Nouimꝰautẽ multos hoiuʒ: vt aut ma
ioꝛibꝰ ſuis placeant aut ſibi aliqͥd peculiariter
ꝓſint noctis ꝑticulaʒ ad aliqð opuſculũ ſegre-⸗
gare:id ꝓlucro dicere qð furati de ſopoꝛe ſuo
operari potuerint.A Salomone verolaudat᷑
⁊ femia:que penſa ⁊ lanificium ad lucernaʒ vi
gilãter exercet.Addidit etiã qð ex hoc laus vi

ro eius ĩ poꝛtis ⁊ gloꝛia magna naſcat᷑:qð ſin
carnalibꝰinſtrumentis.id eſt. victui ⁊ veſtiti

neceſſarijs qͥ vigilat non repᷣhenditur imo lau⸗

dak: a mirari me fateoꝛ eſſe aliqͥs qͥ ſacras vigi
lias tam ſpirituali ope fructuoſas oꝛationibꝰ

hymnis lectiõibuſq; fecũdas aut ſuꝑfluas eſti
mant aut ocioſas:aut qð his deteriꝰ eſt impoꝛ

tunas. ⁊ qdeʒ ſi ſũt hoĩes a nr̃a religiõe alieni:

qͥ iſta ſic ſentiãt nõ ẽ mirũ. Quõ eni ꝓphanis
religioſa placere poſſunt: qͥbus ſi placerẽt nr̃i
eſſent:qꝛ ſumus vtiq; chꝛiſtiani. Si vo noſtri
ſunt q̊s vigiliaꝝ ſalutifer actus offendit: vt ni⸗
hil de his deterius ſuſpicer:aut pigri ſunt aut
ſomniculoſi:aut quod his ꝓximum ſenes vel
infirmi. Si pigri ſunt erubeſcant: qꝛ illis inſo⸗
nant ꝓuerbia Salomonis: vade ad foꝛmicã o
piger:⁊ emulare vias eius. Si ſomniculoſi ſũt
expergiſcant᷑ ſcriptura ꝓclamante.O pigerq̃

uſq; doꝛmis:quando auteʒ de ſomno ſurges⸗

paululũ qͥdeʒ doꝛmis:modicum ſedes:puſillũ

dQaultem doꝛmitas:puſillum vero cõplecterl ma

nibus pectus. Si ſenex es:qͥs te cõpellit vt vi⸗
giles qᷓ;q; ⁊ non compulſus pꝛo etate vigilas.

⁊ ſi ſtare non potes:ſed tuam cogitas impoſſi,
bilitatem:non debes iuuenes ⁊ valẽtes ad tunũ

reuocare toꝛpoꝛẽ:quos ꝓpter varias tẽptati⸗

ones iuuẽtutis ſeipᷣos ꝓpenſoꝛibus macerare

decet vigilijs.nã athlete ſuis incitationibꝰ foꝛ
tioꝛes ſũt:⁊ tamẽ monet debilioꝛ:pugnat ille qͥ
foꝛtioꝛ ẽ:maxie qꝛ ⁊ ſãcti coꝛruũt:ſi fuerint ne⸗
gligẽtes.⁊ peccatoꝛes pᷣſtinũ recipiũt:ſi ſoꝛdeſ

fletibꝰ lauerint.̊ ideo dico:vt te nõ terreãt de

ſcẽdẽtes:ſᷣ ꝓuocẽt aſcẽdẽtes Nihil tã facile qᷓ;

ocioſũ ⁊ doꝛmiẽtẽ de alioꝝ laboꝛe ⁊ vigilijs di

ſputare Si vo infirmꝰes mẽbꝛis:qð facere po
tes:noli repᷣhẽdere imo riga ⁊ tu ᷣm ꝓphetaʒ
lachꝛymis ſtratũ tuũ:⁊ dic:Sic memoꝛ fui tui
ſuꝑ ſtratũ meũ. Iniũge etiã vigilãtibus:vt te
ſuis pᷣcibus iuuẽt: quo adiutus a domino ſuꝑ
lectũ doloꝛis tui canere poſſis: ⁊ tu qñq; mere

ar dicẽ. In matutinis meditaboꝛ ĩ te:qꝛ fuiſti

—

Croa

gdiuto: ne

unevldt
lbbusdero⸗

ls cogel
uu nale
ſicſporog
Aloocniel

ſelifcntnee
beteliſdeii

(gpädeinnin
fatoeſtdi

ſecarnellin

Mlitamun
dio ſanclin
ppetrande

pturain p
peccatum.
ſcurin mal
ſauctuscs:

lndocuſtoe

peccatores:
porgeris⸗d
Zoccone
cebvomno.

Disſicutſ

Aaſenin
ponikigu⸗
luxoninnd

que viſtta

doomnist
macerak:y
ditſtulici⸗

Wrobtiif

Utns pulne
lelanürqa

Econeſuan

ci ppbeni⸗
ludelcbe

verſionocol
e noebon
effcatoret
obſrepütoe
duplercura
Hoppornuns
hnniduo⸗d

Mumcollee

Gſpectbs
ecbiyalpor

Criclune,

obeheria
mödun
nennäüpann
Piglrepol
kinemae
peccatügi

Mnminſnc
Nsden inn
nfaſtigieliet
Quöͤaipbn
abusſigerenn
ſtiani. Simont
ausofndr
raupgiina
prinunſenrt
cſant:celloſſe
rwgeafon⸗
Silomnialcin
umane Opir
deſom ige
iun anpulli
woerin
Erüpelt
wente niglii
ogluoinho
rnalirsalni
1 rias lihi
oribus wa
incitatond⸗
lonpugnuit
Uätfuennt,
feipiiſint

—
— —
=S= =

=Sz
—

—

/

„

Ltenötanii
Pihitifudt⸗
boren iclen

ſn peg

—
—
=

Tractatus IX

adiutoꝛ mens. Alioqᷣn ſtultum ⁊ ſatis extrane

um ẽ:vt qꝛ ipᷣi currere nõ valemus:bene currẽ

tibus derogemus nam ⁊ ſi nõ poſſumus debe
mus cõgratulari potentibꝰ. Sicut eni de ↄſen
ſu malicie participat᷑ cũ facientibꝰpena:ſic par
ticipatio głie ſperãda eſt de cõſenſu bonitatis
Allios enĩ effectus coꝛonat: alios volũtas pia

letificat nec ſane oneroſũ vel difficile videri de

bet etiã delicatis coꝛpoꝛibꝰ in ſeptimana dua⸗
rum. iid eſt. ſabbati atq; dominice poꝛtionẽ ali⸗
qus dei miniſterio diſputare. Iſta eni q̃ſi puri
ſficatio eſt dieꝝ quinq; vel noctiũ:qͥbus ſtupo⸗

re carnali ingraueſcimus:ac mũdanis actibus

alſolitamur. nec erubeſcat aliquis in bono ſtu⸗
Ddio ſanctitatis cum non erubeſcãt impꝛobi in
ppetrando opere feditatis. Merito ergo ſcri

ptura in ꝓuerbijs ingerit: ẽ cõfuſio q̃ ducit ad
peccatum. In bono oꝑe cõfundi peccatum eſt

ſicut in malo faciẽdo nõ cõfundi ꝑnicies ẽ.Si
ſanctus es:ama vigilias:vt theſaurũ tuũ vigi
lando cuſtodias:⁊ ipᷣe in ſanctitate ſeruerl.Si

peccatoꝛ es:magis cura:vt vigilãdo ⁊ oꝛando
purgeris:dum tũſo pectoꝛe frequentiꝰ clames
Ab occultis meis munda me: ⁊ ab alienis par

ce ᷣuo tuo. Guſtandũ eni videt᷑: qꝛ ſuauis eſt
dyüs ſicut ſcriptũ eſt.Qui ergo guſtauit:intelli

git ⁊ ſentit:quãtũ põdus pectoꝛis vigilãdo de

ponit᷑: quãtus mentis ſtupoꝛ excutitur: quata

lux animã vigilãtis ⁊ oꝛatis illuſtrat: que gr̃a

que viſitatio mẽbꝛa vniuerſa letificat. Nigila⸗

do omnis timoꝛ excludit᷑: fiducia noſcit᷑: caro
macerat᷑: vitia tabeſcũt: charitas roboꝛat᷑ rece
dit ſtulticia:accedit pꝛudentia: mens acuit᷑:er

roꝛ obtũdit᷑:criminũ caput diabolꝰgladio ſpi⸗
ritus vulnerat᷑.Quid hac vtilitate magis ne⸗
ceſſariũ:qͥd iſtis lucris cõmodatius?:qͥd hac di

lectione ſuauius qᷓ; hac felicitate beatius:teſte

etiã ꝓpheta qͥ in pᷣncipio pſalmoꝛũ ſuoꝝ beatũ
virũ deſcribens ſũmã beatitudinẽ eius in hoc
verſiculo collocauit.Si ĩ lege dei meditat᷑ die

ac nocte:bona eſt qͥdem diurna meditatio: ſed
efficatioꝛ eſt nocturna: qꝛ ꝑ diem neceſſitates

obſtrepũt:occupatiões diſtrahũt mẽtezʒ:ſenſũ

duplex cura diſpergit nox aũt ſecreta:nox qᷣe⸗
ta oppoꝛtuna ſe pᷣbet oꝛantibus: aptiſſima vigi
lantibus:duʒ carminibꝰ:occupationibꝰ:expe
ditum colleciũ ſenſum ĩ totuʒ hominẽ diuinis

coõſpectibus ſiſtit. Curandũ eſt etiã ne nimieta

te cibi vel potus vigilaturi pectus oneret᷑: ne

crudelitates eructãtes crapulã nõ ſolum ipi
ob: etiaʒ gre ſpũs indigni iudicemur. Ergo

tanqᷓ; diuino fũcturi myſterio ante nos ꝑ abſti
nentiã parare debemꝰ: vt ingrauati expeditiꝰ

vigilare poſſimus.Cogitatio quoq; mala pel⸗
lat᷑:ne male vigilãtis oꝛatio fiat: ſicut legitur i
peccatũ Sũt eni ⁊ ex maligno vigilie:ſicut ip

nis obtutibus offeratur.

Fo. CxC

Epiſtola XCII

. uerbijs legit. Ablatꝰeſt ſomnus ab oculis eoꝝꝛ
non eni doꝛmiunt inquit niſi malefecerint.Ab

ſint abſint ab hoc ↄuentu tales vigilie:ſit poti
us vigilantibꝰ pectus clauſum diabolo:aꝑtuʒ

chꝛiſto: vt quem labijs ſonamus: coꝛde tene⸗
amus. Tunc erunt acceptabiles noſtre vigilie

tunc ꝑnoctatio ſalutaris: ſed cõpetenti diligen
tia ⁊ deuotiõe ſincera miniſteriũ noſtrum diui

1

De veſtibus. Cap. XxVI
Aſca tunica veſtiaris:vilis tunica cõ
f temptũ mundi pꝛobet. Ita dũtaxat ne
animus tuus tumeat:ne habitus vᷣmo
q; diſſentiãt.naʒ veſtis ipᷣa vilis ⁊ pulla animi

tacẽtis indiciũ eſt.Qui eni mollibꝰ veſtiuntur

in domibus regũ ſunt.Tales nanq; veſtes ha

beas:non qͥbus veſtita coꝛpoꝛa nudent᷑:q̃ nec

ſint munde nec ſoꝛdide:⁊a nulla diuerſitate no⸗
tabiles:qꝛ nec affectate ſoꝛdes:nec exqͥſite mũ⸗
dicie cõueniũt chꝛiſtiano.ſed ne hoc ipᷣm iactã
tiam tibi generet:ꝙ ſeculi iactantiã ↄtempſiſti
nec cogitatio tacita ſubꝛepat.vt quia foꝛſitan iĩ
auratis veſtibus placere deſiſti: placere cone⸗

ris in ſoꝛdibus. Nihil eni intulimus ĩ hũc mũ⸗

dum:nec auferre quid poſſumus.At nunc ple
roſq; videas armaria ſtipare veſtibꝰ:tunicas
mutare quotidie: æ tamen tineas non poſſe ſu⸗
perare:⁊ qͥ te religioſioꝛ eſt vnũ exerit veſtimẽ
tum: a plenis arcis pãnos trahit:inficiunr̃᷑ mẽ
bꝛane coloꝛe purpureo:aurũ liqueſcit in lr̃as:
gemmis codices veſtiuntur: ⁊ nudus ante fo⸗
res eoꝛuʒ chꝛiſtus moꝛitur.puella enim tunica
minus cum humi iacuerit ſoꝛdidat᷑. Sic cingu
lum laneum cum tota ſimplicitare puriſſimuʒ:

2 dð poſſit abſtringere veſtimẽta magl qᷓ; ſcin⸗
dere:idem ſemꝑ habitus:neglecta mundicies
inculta veſtis:⁊ cultus ipᷣe ſine cultu: plumaꝝ

quoq; mollicies iuuenilia mẽbꝛa nõ foueat.
Se laboꝛibus manuu. Qap̃.XVIII
Ecrc vacet mens tua varijs ꝑturbatio⸗
n nibus: que ſi pectoꝛi inſederint domi⸗
nabantur tui: ⁊ deducent te ad delictũ

maximũ.Facito aliquid operis: vt ſemꝑ te di

abolus inueniat occupatũ.Si apoſtoli haben
tes poteſtatem de euangelio viuere:laboꝛabãt
manibus ſuis ne quem grauarẽt:⁊ alijs tribu⸗

ebant refrigeria:quoꝛũ ꝓ ſpiritualibus debe⸗

bant metere carnalia:cur tu ĩ vſus tuos ſucceſ

ſura non pᷣparase vel fiſcellã texe iunco:vel ca

niſtrũ lẽtis texe viminibꝰ Serat᷑ humꝰ:areole
equo limite diuidaãt᷑:in qᷣbꝰ cũ holeꝝ iactata fu
erint ſemina: vel plante poſite ꝑ oꝛdineʒ aque
ducãtur irrigue.inſerãt᷑ fructuoſe arboꝛes vel
gemmis vel ſurculis:vt paruo poſt tẽpoꝛe dul
cia poma decerpas: apum fabꝛicare aluearea:
ad quos te mittunt Salomonis pꝛouerbia: et

monaſterioꝝ oꝛdinẽ ac egregiã diſciplinam in

paruis diſce coꝛpoꝛibꝰ.texant᷑ ⁊ lina ꝓ capien

dis piſcibus.ſcribant᷑ ⁊ libꝛi:vt ⁊ manus ope.

ret᷑ cibuʒ:⁊ aia lectiõe ſaturet᷑.nã in deſiderijs
ẽ oĩs ocioſus.Egyptioꝝ monaſteria hũc oꝛdi⸗

nem tenẽt: vt nullũ abſq; laboꝛe atq; oꝑe ſuſci

piant:nõ tam ꝓpter victus neceſſaria q; ꝓpt
aie ſalutem. ne vaget᷑ ꝑnitioſis cogitationibꝰ
ad inſtar foꝛnicãtis hierłm: omni tranſeũti di⸗
uaricet pedes ſuos. Nec iccirco tibi ab oꝑe ceſ
ſãdũ ẽ:qꝛ deo ꝓpicio niła re indiges. ſᷣ ideo cũ

oibus laboꝛanduʒ ẽ: vt ꝑ occaſionẽ oꝑis nihil

aliud cogites:niſi qð ad dñi ꝑtinet ſᷣuitutem.
ſimpliciter loquar:qᷓ;uis oẽm cenſũ tuũ i pau⸗
peres diſtribueris:nihil apud xpᷣm erit pcioſi
us:q; qd manibꝰtuis ipſe ↄfecen.Sudoꝛe eni

⁊ laboꝛe nimio ad vbertatẽ fructuʒ pꝑueniemꝰ.

Be laude religionis⁊ de inductiõòe ad eam.
&XEterius adem monaſte⸗ CLa. XIX
e ria multus a te ꝑ inſulas dalmatie ſan
cCtoꝛũ numerꝰ ſuſtentat᷑:ſᷣ melius face⸗
res ſi ⁊ ie ſanct inter ſãctos viueres.Biffici⸗
le imo impoſſibile ẽ:vt ⁊ pᷣſentibꝰ qͥs ⁊ eternis
fruat᷑ bonis:⁊ vt hic vẽtrem:ibi mẽtẽ impleat
⁊ de delitijs trãſeat ad delicias:vt in vtroq; ſe
culo pᷣmus ſit: ⁊ in celo ⁊ in terra gloꝛioſus ap⸗
pareat. Qðõð aũt aſſer eos melius facere qͥ vtũ⸗
tur rebus ſuis: ⁊ paulatim fructꝰ poſſeſſionuʒ
paupꝑibus diuidant:qᷓ; ill.ode

ſtudio monachi retrahẽdi ſũt linguis vipere:

moꝛſu ſeuiſſimo:qͥbꝰ argumẽtaris ⁊ dicis. Si

oõẽs ſe clauſerint ⁊ fugerint i ſolitudinẽ: qͥs ce⸗
lebꝛabit in eccleſijs:qͥs ſeculares hoies lucrifa

ciet:qͥs peccãtes ad vᷣtutes poterit cohoꝛtari
loc eni modo ſi oẽs tecũ fatui fuerint: ſapiẽss
eſſe qs poterit: Si vgines oẽs fuerint:nuptie

non erũt: interibit genus humanũ.ſ̃ rara ẽ vir
tus:neca pluribus appetit᷑.Et vtinaʒ hoc oẽs

eſſent qð pauci ſunt. ð qbus ðꝛ: Multi ſũt vo
cati:pauci vo electi.ideo lʒ paruulus ex collo

pẽdeat nepos:lʒ ſparſo crine ⁊ ſciſſis veſtibus

vbera qbus te nutrierat mater oſtẽdat:ilʒ in li⸗
mine pater iaceat:ꝑcalcato perge patre:ſiccis

oculis ad vexillũ crucis euola:pietatis genus

eſt in hac re eſſe crudeleʒ. Oladiũ tenet hoſtis

vt me perimat: ⁊ ego de matris lachꝛymis co⸗
gitabo. Belicatꝰ es frater chariſſime: ſi h̊ vis
gaudere cũ ſeculo:⁊ poſtea regnare cum xpᷣo.
MMulta nos facere cogit effeciꝰ.⁊ dũ ꝓpinqᷣta
tem reſpicimus coꝛpoꝝ:⁊ coꝛpoꝛis ⁊ aie oſten
dimus creatoꝛẽ. Qui amat patrẽ aut matrẽ ſu
per xpᷣm:nõ eſt deo dignꝰ. Ande diſcipulꝰ ad
ſepulturã patris ire deſiderãs: ſaluatoꝛis ꝓhi
bet᷑ imperio.Quãti monachoꝝ dũ patris ma⸗

ditis ſemel oia largiant᷑:non a me ſed a dño re
ſpondeatur. Si vis ꝑfectus eſſe ⁊c. Nec a ſuo

triſq; miſerẽt᷑: ſuas aias ꝑdiderũt. Suꝑ patre
⁊ matre pollui non licet:quãto magis ſuꝑ fra⸗

tre: ſoꝛoꝛibꝰ:cõſobꝛinis:familia:ſeruulis:Ge⸗
nus regale ⁊ ſacerdotale ſumus.illũ attẽdam⸗

patrẽ:qͥ nunqᷓ; moꝛit᷑: ⁊ q ideo viuẽs moꝛtuns
ẽ: vt nos moꝛtuos viuiſicaret. Sola cauſa pie⸗
tatis eſt: vbi nulla carnis noticia eſt. Honoꝛa
patrẽ tuũ:ſi a te vo patre nõ ſeparat.tãdiu ſci:.,
to carnis copulã:qᷓ;diu ille ſuũ nouerit creato⸗
rem. Alioqn Bauid ꝓtinus tibi caner Obliui

ſcere populũ tuũ ⁊ domum patris tui:⁊ ↄcupi

ſcet rex decoꝛẽ tuũ:qm̃ ipᷣe eſt dũs deus tuus.
Gꝛãde pꝛemiũ eſt parẽtis obliti: qꝛ cõcupiſcet
rex decoꝛẽ tuũ.Solẽt etenĩ miſereri parẽtes et
nõ plene fidei xpᷣiani defoꝛmes ⁊ aliquo mem
bꝛo debiles filios:qꝛ dignos matrimonio non
inueniũt:religioni tradere.ſᷣ tu ꝑfecta eſſe deſi
deras:exi cũ Abꝛaã de patria tua:⁊ de cogna
tione tua:⁊ perge quo neſcis.⁊ ſi habes ſubſtã
tiam vende:⁊ da pauꝑibus.ſinõ habes gran
di onere liberatꝰ es:nudus xpᷣm nudũ ſequere
Durũ:grãde:difficile:ſʒ magna ſũt pᷣmia. ma⸗⸗
gis eni quilibet laboꝛ ſuſcipit᷑:ſi ante oculos pᷣ
ponaft ipᷣius laboꝛis vtilitas.ſed ⁊ nauigãtibꝰ
longe ſerenitas ſpem pollicet᷑: nauis valida et

diuturna tẽpeſtas. Sectemur ergo nos muli⸗

erculas:ſexus nos doceat infirmioꝛ.quãte di⸗
uitijs pariter ac nobilitate pollẽtes (nolo earũ
vocabula dicere:ne videar adulari relictis fa-
cultatibꝰpignoꝛibuſq; ↄtemptis) hoc factu fa
cile iudicarũt:qð tu putas ꝓpo timoꝛe difficile

Vnde habeto ſimplicitateʒ columbe:ne cuiqᷓ;

machineris dolos:⁊ ſerpenil aſtutiã ne alioꝛũ

ſupplanteris inſidijs. Nõ multũ in vitio vel de

cipere:vel decipi poſſe xpᷣianuʒ.At illa tibi ad
hoc de varijs floꝛibus lumẽ exoꝛnẽt. Coluber
ad bibendũ veniens in aqua venenũ deponit:
ne eũ venenũ aqua cõcretũ occidat. nuduʒ ho
minẽ timet:caput tñ ſuum celat qñ ꝑcutit᷑:vbi
ſcit eſſe moꝛtẽ ſuã. Serpẽs qͥdeʒ ſi calamo ꝑcu
titur moꝛit᷑:ſi vero iterũ ꝑcutiat᷑ confirmatur.
Hyemali tꝑe infirmioꝛefficit᷑:⁊ a fõtibꝰ deuin

citur.igit᷑ ante hyemẽ circaſe ſegetes colligit:
vt illis eſcam pᷣbeat. Anguis qñ ſenuerit ꝑdit

aſpectũ:⁊ ſi voluerit redire ad iuuẽtutem ieiu
nat.xl.diebus:vt laxet᷑ pellis.⁊ ſic anguſtũ fo

ramen perquirit: vt dũ nitit᷑ inde exire:pellem
ſenectuiis dimittat Pellicani cũ ſuos a ſerpẽ⸗
te filios moꝛtuos inueniũt lugẽt: ⁊ ſe ⁊ ſua late

ra ꝑcutiunt:a ſãguine excuſſo ad coꝛꝑa moꝛtu

oꝛuũ ſic reuiuiſcũt.Aqᷣla qͥʒ cum ſenuerit grauã
tur eius penne ⁊ oculi:⁊ querit fontẽ:⁊ erigit
pẽnas:⁊ colligit in ſe caloꝛẽ:⁊ ſic oculi eius ſa⸗
nant᷑:⁊i fontẽ ter ſe mergit:⁊ ita ad iuuẽtutem
redit. Multa dicunt᷑ in ſcripturis:q̃ vidẽtur

impoſſibilia: ⁊ tamẽ vera ſũt.nihil enim dicas

Crae

ceſſhie
nanatfag

deitats
nocareerhl
ſſſeſando
tribulatie⸗
latoꝛ vuner
viuaaltotisl
fum Etqn
pennnf
aſuuncde
füdiftcle ⸗
feßeunteſu⸗
ſofenen
ſtnereqan⸗
Cbtinereice
Cortißſent
ſudorb'hert
nargortum
eritregrunnn
Whüekfni
Kvers
Cuenͤrec
uhat
nemncni
rim⸗Ceſa
ſed ad ge
necpatri⸗
bemus:⸗
ra. vqhun
Flliengot
leeterneih
talis ſue:
laurgif. ar
lſt. Fpo aij
facaſugt.
lenn rapiüti
neminecocun
Pinanmanu
cͤkertſat.
quatocanion
fatigantae
nibeſtarege
neeſttuine
dimmetuauen
roq ſuſtin
nergoinnel
Plos nilitare
multiqnöme
Momiſſiondä
mnineſtdign
lor n no
ſsexecuan
uce Bpts
ſechniugii
rncentein,

eitgn

4

ugllinii

dMiznann

1Sohea
tiack h

ſemn it
Unoeno
dicnhi

rsmn,
imi

Nltigicin

iniereihrig
Mesalguoden
ematimorione
enginele
umatdege

seſtuhetſtſti.

ühchagen
Ganliſge
nagnütönare

—

ſpik ſenroanosg

1 eltmnifin
cet misdld
muregotcsne
infrnior girn
epollrsebi,
rAulninichtf
mons)hoefta
wotmnordfti
goolnbemaß
ni Autipeslen
nultin ronen
õ
iatmni lte
u mmenidepont
cacht nucge
Atipcuni
eſicdanoe
liak confrmun
faafötb'denn
eſegetescol
gfſenlgtti
Aluuinm

=&ℳ
=

NNe

H
.

. Tractatus IX Epiſt ol g 8

impoſſibile: vbi ẽ virtus altiſſimi nihil de hu⸗
mana fragilitate cogites: vbi plenitudo adeſt
deitatis Sʒ qd te ad iugũ dñi pᷣſentis vite po

uocare exẽplis conoꝛ:cũ nullũ pene ſciamꝰ fu⸗
iſſe ſanctoꝝ:qͥ ꝓcelloſũ huiꝰ tꝑis agonẽ abſq;
tribulatiõe ⁊ tpeſtate tranſierit: Sic eteni bel
latoꝛ vulneris doloꝛẽ aut ↄtẽnit:aut neſcit: dũ
viuacitatis ſenſibꝰ ſolam videt᷑ cogitare victo

riam. Et qͥ hyemis tꝑe vadit ad balnea: pꝛius m
ſtris libẽter fauemus: qq nos reſpõdeam in
dignos: calidus ruboꝛ oꝛa ꝑfundat: tñ ad lau

aſperitateʒ frigoꝛis nudus patiẽter excipit:qꝛ
eũ futuri calefactio cõſolat᷑:omniũq; creatura

rũ difficile ꝓpter deũ exultatio aliq̃ niſi mero⸗
re pᷣeunte ſuccedit Sit ergo ĩ nobis tanta futu

roꝛũ fides: vt ad modũ nò ſentiamꝰ nos illa ſu
ſtinere q̃ patimur: ſed ea potiꝰ arbitremur nos
obtinere qᷓ credimꝰ. Quata aũt apud deu mer⸗
ces:ſi ĩ pᷣſenti hoĩes pᷣciũ nõ ſperarẽt: Quatis
ſudoꝛibꝰ hereditas caſſa expetit᷑: minoꝛi pᷣcio

margaritum vpᷣi emi poterit. Finis militie tue in
qͥᷓᷓ huiuſcemodi hoibus appliceris:ne declines

erit regnum nõ terre ⁊ tꝑis:5 eternitatis ⁊ celi

Nihil eſt fili qdð poſſit aut debeat pᷣferri ei: qui
uerſus fratrẽ tuũ loquebaris: ⁊ aduerſũ filiuz

eſt verus dñs et verus pr ⁊ imꝑatoꝛ eternus.

Cui eni rectiꝰ vitam nr̃am impẽdimus:qᷓ; illi a
uo ipᷣaʒ accepimꝰ: ⁊ cui eam debemꝰ vſq; ad

Inem: qꝛ ißius buficio viuimus: VUñ ſimalue⸗

rimꝰ Ceſari militie qᷓ; xpᷣo:poſtea non ad xm
ſed ad gehennã trãſferemur. Igit᷑ nec affectuzʒ
nec patriaʒ nec honoꝛes nec diuitias pᷣferre de
bemus:qꝛ ſcriptũ eſt Pꝛeterit huiꝰ mũdi figu⸗-
ra. ⁊ qhunc mũdũ dilexerint: cũ mũdo pibüt.
Illi ergo militemꝰ:q militantibꝰ ſibi gkiam vi⸗
te eterne: honoꝛẽ regni celeſtl: diuitias heredi⸗
tatis ſue: 1 diuine cognitiõis ↄſoꝛtiũ perbẽne

*

largir᷑ Mam nullꝰrex terrentotius oꝛbis důõs
eſt. Epᷣs aũt totius mnũdi rex eſt: qꝛ oia ꝑ xpᷣin

facta ſunt. Et qꝛ regnũ celoꝝ vim patit᷑: ⁊ vio

lenti rapiũt illud:talis violentia deo grata ᷑iq

neminẽ cõcutit:nullius dãno initit᷑.in hancra
pinam manus tuas mitte: q crimẽ nõ habet:et

cõfert ſalutẽ. Sollicitudines eni nr̃e carnales

quãto carioꝛes ſũt:tãto plus nos diſcruciãt et

fatigant.ac ꝓinde nunqᷓ; in car nalibꝰ affectio⸗

nib ita reqͥeſcit animꝰ: vt cruciatu careat:duʒ·
neceſſitudines ſuas au bonas amet cũ amittẽ
di metu: aut malas odit cum amittẽdi voto:in
vtroq; ſuſtinẽdis miſerijs ſꝑ obnoxiꝰẽ Cõmu
ta ergo in melius vitã tuaʒ: vt eterno deo inci⸗

pias militare: ⁊ deũ habeas ꝓtectoꝛẽ. Sũt tmñ
multi qͥ nõ metu penaꝝ:ſed benedictionũ ⁊ re
pꝛomiſſionũ deſiderio veniẽt ad ſalutẽ.Nihil
enim eſt dignius qᷓ; vt homo ſit auctoꝛis imita

toꝛ: ⁊ m modũ ꝓpꝛie volũtatis diuini ſit ope

ris executoꝛ.nam qͥ edere vult nucleũ:frangat
nucẽ. Apłs ait:rectius eni fuerat hoĩem ſubiſ⸗
ſe coniugiũ: ⁊ ambulaſſe ꝑ plana: qᷓ; ad altioꝛa
Frlcuſſi eſt amicũ ſeci videre moꝛientem. Quid

tendentẽ in ꝓfundũ inferni cadere.

Fo. CxXCI

hyj5uius vite. Cap. xxXA
n On credas laudatoꝛibꝰ tuis: imo nec
irriſoꝛibꝰ aurem libenter accomodes.

Belaude e detractione vitãda: ⁊ periculis

Ois falſa pdicatio ſectatur lucro: a gtiam que
rit humanazʒ. vt per głiam naſcant᷑ cõpendia:

„

laudent te eſuriẽtiũ viſcera:nõ ructuãtiũ opu⸗
lenta cõuiuia. Adulatoꝛ quippe blandus inimi

cus eſt:naturali dicimur malo.adulatoꝛibꝰ no

dem ſuazʒ intrinſecꝰ aia letat᷑ ſed veritas angu

los nõ amat:nec qrit ſuſurrones Laus quipe
iuſtos cruciat: iniquos exaltat. ſed iuſtos duz
cruciat purgat:iniquos dũ letiſicat: repꝛobos
mööſtrat. nulli detrahas: nec in eo te ſanctũ pu-
tes: ſi ceteros laceras. Accuſamꝰ ſepe qð faci⸗
mus: ⁊ contra noſinetipos diſerti in nr̃a vitia

inuehimur: muti de eloquẽtibꝰ iudicãtes:nũ⸗
coꝛ tuuʒz in vba malicie: audias. Sedens ad

matris tue ponebas ſcãdalũ.⁊ apertiꝰin eccle⸗

ſiaſte. Sicut moꝛdet ſerpens in ſilentio: ſic et
fratri ſuo in occulto detrahit. Sʒ dicis:ipe nõö

detraho alijs loquentibꝰ:qͥd facere poſſumad
excuſandas excuſationes?in peccatis iſta Pᷣt⸗⸗
dimus: xpᷣs arte non deludit᷑: nequaq; meaſʒ
apki ſententia eſt. Molite errare: deus non irri
detur. ille in coꝛde:nos videmus ĩ facie Balo
mon loquit᷑ in puerbijs Ventus adlo diſſivat
nubes:⁊ vultus triſtis linguas detrahentiuz.
Sicut eni ſagitta ſi mittat᷑ ↄtra durã materiä:
nõnũſqᷓ;ᷓ in mittentẽ reuertit᷑: ⁊ vulnerat vulne

.

rantẽ. iuxta illud facti ſũt mihi in arcũ pꝛauũ.
⁊ alibi. Qui mittit ĩ altũ lapidẽ recidit ĩi caput
eius. Ita detractoꝛ cũ triſtẽ viderit faciẽ audi

entis:imo nõ audiètis qͥdem ſ obturantis au-
res ſuas:ne audiat iudiciũ ſanguinis ilico con
ticeſcit: pallet vultus:herent labia:ſaliua ſicca
tur. Unde idẽ vir ſapiẽs cuʒ detractoꝛibꝰ inat
ne miſcearis:qm̃ repente veniet ꝑditio eoꝝ: et
ruinã vtriuſq; q̊s nouit:rã ſcʒ eius qͥ loquit᷑ q;
illiꝰ qͥ audiẽt lontẽ. ⁊ Tumotheo ðꝛ: Aduũſus
p̃ſbyterũ accuſationẽ ne acceperis.peccantem
aũt coꝛã oĩbꝰ argue:: vt ceteri metũ habeãt: nõ
eſt facile de pfecta etate credendũ quã ⁊ vit⸗ pb5
terita defendit ⁊ honoꝛat vocabulũ dignitatlt.
Si meigit᷑ vis coꝛrigi delinquẽtẽ aperte incre
pa:tm occulte ne moꝛdeas:coꝛripiet me iuſtus
in miſcᷣia ⁊ increpabit.oleũ aũt peccatoꝛis nõ
impinguet caput meũ.nã in cõparatione duo⸗
rum maloꝝ leuius malũ eſt aꝑte peccare: qᷓ; ſi⸗
mulare a fingere ſanctitatẽ. Quid vuineribus
tuis ꝓdeſt:ſi ⁊ ego fuero vulneratꝰ:an ſolatiũ

eni mihi pdeſt:ſi atjs mala mea referas:ſime
neſciẽte peccatis meis imo detractionibꝰ tuis
aliũ vulneres:⁊ cuʒ certatim oĩbus narres:ſic
ſingulis loquaris q̃ſ nulli alteri dixeris. Hoc
nõ ẽ me emendare:ſ vitio tuo ſatiſfacẽ.pᷣcepit

eni dñs peccãtes interdũ arguere debere ſecre
to vel adhibito teſte.⁊ ſi audire noluerint refer
ri ad eccłiam: habẽdoſq; imalo ꝑtinaces qua⸗
ſi ethnicos ⁊ publicanos. nã ingenia liberalit᷑
educata facilius ferecũdia qᷓ; metus ſuperat:
⁊ qͥs toꝛmẽta nõ vincunt: iterdũ vincit pudoꝛ

lʒ multo meliꝰ ẽ timoꝛe penaꝝ emẽdare pecca⸗

ta: q ſye ꝓſperoꝛuʒ diuine ſubiacere ſnie.Qui
eni nõ ſenſerit deũ ꝑ bñſicia: ſentiat ꝑ ſuplicia
Cetexꝝ grãde peccatũ eſt odiſſe coꝛripiẽtẽ:ma⸗
xime ſi te nõ odio ſed amoꝛe coꝛripiat. Contra

nos aũt oĩs cõſonat choꝛus:⁊latrant vniuer⸗

ſa ſubſellia. Jungunt᷑ ⁊ nr̃i oꝛdinis:qͥ ⁊ rodun
tur ⁊ rodunt:aduerſũ nos loquaces ꝓ ſe muti
iſi ip̃i alij ſint qᷓ; monachi:⁊ nõ quicqͥd ĩ mona
chos ðᷣꝛ redundet in clericos:qͥ patres ſũt mo⸗
nachoꝝ. Betrimetũ pecoꝛis paſtoꝛis ignomi
nia eſt:ſicut e regione illiꝰmonachi vita laudã

da eſt: qui venerationi habet ſacerdotes xpᷣi ⁊

nõ detrahit gradui: ꝑ quẽ factus eſt xp̃ianus.

Nam qũñ ⁊ inimicis pbemus bñſicia:ipoꝝ ma

liciam nr̃a bonitate ſupamus:a mollimꝰ duri⸗

ciam: ⁊ iratuʒ animũ ad beniuolentiã flectimꝰ
Sed nec ille abſq; inuidie infectiõe eſſe poterit
q̊ ſoli deo placere geſtierit Inuidia eni non tã
humanas amicitias qᷓ; ſolã iuſticiã pſequitur.
Qui iuidus ẽ gliena felicitate toꝛquet qm̃ vir
tus ſemꝑ inuidie patct. DBifficile quoq; euadit
obpꝛobꝛia: cui eſt amica iuſticia: imo ſi qs pie
viuere voluerit:iniqui ꝓtinus irriſione blaſfe
mant.ec quoq; eſt cõſuetudo detraheni:vt
malũ ſuũ ſemꝑ velit negãdo geminare:⁊ dice⸗
re aut nõ feciſſe qð fecit:aut bono operatuʒ ce⸗
lo. Nil mirũ ergo ſi cõtra me paruũ homũculũ
imũde ſues grunniũt:⁊ pedibꝰmargaritas cõ⸗
culcent: meq; ꝓcul ab vꝛbibꝰ: foꝛo litibus: tur
biſ; remotũ:ſicq; latẽtẽ repperit inuidia. Tm̃
eni me diligunt heretici: ꝙ ſine me eſſe non poſ
ſunt. Omittã pſonas. Rebus tm ⁊ criminib⸗
eſt reſpondendũ. Nihil cauſe ꝓdeſt maledicẽ
tibꝰ maledicere:⁊ aduerſarios talione moꝛde⸗
re:cum pᷣceptum ſit maluʒ ꝓ malo non reddi.
Ande nõ de aduerſario victoꝛiã:ſed cõtra mẽ
dacium q̃rimus veritatem. Sed nectimeam⸗
odia ſubire quoꝛundã Mon eni hoibus debe
mus placere:ſ deo. At ſcitote me nunqᷓ; here⸗
ticis peperciſſe:ſed oĩ ſtudio ꝑegiſſe vt hoſtes
ecclie mei fierent holtes. Dnde meã iniuriã pa
nen ter tuli:impietatẽ cõtra deũ ferre nõ potui
Latrant canes ꝓ dñis ſuis.tu nõ vis me latra
re ꝓxpᷣofalſus rumoꝛ cito opꝛimit᷑ :⁊ vita po

ſterioꝛ indicat de poꝛe. Fieri qdem nõ poteſt.

aut abſq; moꝛſu hoiuʒvite huius curricula qs
ptrãſeat.aloꝛũq; ſolatiũ ẽ bonos carpere:
dũ peccãtiũ multitudinẽ putant culpa; minui
peccatoꝝ.Sed tñ cito ignis ſtipule cõquieſcit
⁊ exundãs flãma deſicientibꝰ nutrimẽtis pau⸗
latim emoꝛit᷑. Nam ſi ante anno p̃terito fama
mẽtita eſt:aut ſi certe veꝝ dixit ceſſet vitium:
ceſſabit et rumoꝛ. ꝛima nãq; vtus monachi

eſt cõtemnere hoĩuʒ iudicia. Igit᷑ non timebo

hoiuʒ iudiciũ: habiturꝰ iudicẽ meuʒ. Cupiunt

eni vicini non ſuã: ſed alienã diſcutere vitã Sʒ
qͥ amicus eſt etiã pꝛaua recta iudicat. Inuenti

ſunt eni ſcioli tm ad detrahẽdũ:q̃ͥ eoſe doctos .

oſtẽtare volunt:ſi cunctoꝝ vitã lacerẽt. Sʒ ni⸗

hil deo clauſũ eſt.⁊ tenebꝛe lucent apud eũ Fu
ge tñ in qbus põt male cõuerſationis eſſe ſuſpi

tio:nec paratũ habeas illud:ſufficit mihi cõſci

entia mea:nõ curo qͥd de me loquant᷑ homies

certe apoſtolus puidebat bona non ſolum co
ram deo: ꝑ etis hoibus:ne ꝑ illũ nomẽ dei blaſ
femaret᷑ in gentibꝰ:nec volebat ſe iudicari abi

fideli ↄſcientia Si ſcãdaliʒat inqᷣt eſca fratreʒ:

ineternũ carnẽ nõ mãducabo. Tolle igit᷑ occa⸗

ſionem volentibꝰoccaſionẽ. Naʒ caſtigare vi⸗
det alium qᷣſquis ab eius cõuerſatione diſſen⸗

tit. Sic ⁊ nos in iſta ꝓuidẽtia edificato mona⸗
ſterio ⁊ diuerſoꝛio ꝓpe ſtructuʒ:ne foꝛte ⁊ mõ
Joſeph cũ maria bethleem veniẽs nõ iueniat
hoſpitiũ.Tatis de toto oꝛbe ↄfluentibꝰturbis

obꝛuimur monachoꝝ:vt nec ceptũ opus deſe⸗

rere:nec ſupꝛa vires ferre valeamꝰ. Vnde qꝛ
nobis illud de euãgelio cõtigit: vt future turr
nõ ante cõputaremꝰ impẽſas cõpulſi ſumꝰ fra
trem Paulinianũ ad patriaʒ mittere:vt ſemi⸗
rutasvillulas qᷓ̃ barbaroꝝ manꝰeffugerunt:et
parẽtũ cõmuniũ cineres vẽderet:ne ceptũ ſan
ctoꝝ miniſteriũ deſerẽtis riſũ maledicis ⁊ emu

lis pᷣbeamus. VUnde oĩa plena ꝑpiculis: oia ple

na ſunt laqueis. Incitãt cupiditates:inſidiat᷑
illecebꝛa:blandiunt᷑ lucra: damna deterrent.
Amare ſũt obloquentiũ lingue:nec ſemꝑvera
cia ſũt oꝛa laudãtiũ. Inde ſeuit:odit:Hinc de⸗
cipit officiũ:⁊ facilius eſt vitare diſcoꝛdem qᷓ;
declinare fallacẽ.Silua ſuccreſcit vt poſtea re
cidat᷑. Ideo ager ſerit᷑:vt metat᷑. Jpᷣa plenꝰ ẽ
oꝛbis:tra nos nõ capit:qͥtidie bella ſecãt:moꝛ⸗
bi ſubtrahũt:naufragia abſoꝛbent:⁊ nihilomi

nus detrahim? litigamꝰ. Vides qͥʒ iĩ eccłia i⸗

peritiſſimos qͥſq; floꝛere. ⁊ qꝛ nutrierũt frõtis
audaciã:⁊ nobilitatẽ lingue ↄſecuti ſũt dũ ñ re
cogitãt qͥd loquãt᷑ pꝛudẽtes ſe ⁊ eruditos arbi
trant᷑:maxie ſi vulgi fauoꝛẽ habuerint:qͥ magſ
dictis leuioꝛibꝰ cõmouent᷑ Et ecõtrario vides
eruditũ virũ i obſcuro latere:⁊ pſecutiões pa⸗

ti:⁊ nõ ſolũ in ꝓło gram nõ habere:ſᷣ inopia :

Cra

4
geſtateta
in retrir
Heiura

25
fe
graliaßiun
Scopuin
dſiolen
deak iniun
mnus Curt
eneramar
rcit 3
bibnit.
beinus:q
gedicino
lurare nen
ceteq dnin
in eus ex’l
poꝛenosin
deiuramen
Jucniad
facie ppic

Feinon
fuitlegis⸗
diſtisaꝛd
len plect
ſuolocolt
us holof⸗
cetraditi
agnusno
guoßnat
nouo:erqg
deponere:
norrulſum
hoiurarer
ies. Sdmon
fügeitne
ſedetiinc⸗
ediſenrand

itgce
giſtonn

hotiiſie
neppe
holog
lurilumust
ſunek
fauu Sni
Nätmpian
tneeſunvlar
Deſerände
lankeaden
ſenennli
lerregpaͤ
epat
lgenais,

=—
E
E
.
=

hatſeinlancl
tinaͤteaftmg
Nazaaſon,
uerſtionenn
tuedfteuonen
Nnz eſneni
Imniisnoun
eſfuenttyute
Nenticre⸗
memm'., Crg
Gtr neu
cchuſtif⸗
nimnetind
ifgeuntc
Gerdetenüln
lüik
ugicits dl
Alunti
Dumna danet
Leneiſnotn
inoditHd
vediſn
cſet tppen
iat Se

4
1

— —
— =—

S= —

bellaſei

bentattn,

Ggeschil

uminif
ſecuiſton
1lclt

puennngte

ccugmne
gleutig,
berefnſ⸗

SSE

1.
.

—
S==

1
1

=
— —

=

=S

—,,
= — —
☛ ;q

— —

Tractatus IX

egeſtate tabeſcere. Hec aũt fiũt:qꝛ nõ ẽ merito

rum retributio:ſed in futuro.
Be iuramẽto vindicta mẽdacio ſtultiloquio
Phibendo. CLap. XXN.
d Iriſti enim ni falloꝛ iure te mala maliſ
reddere: ⁊ cũ iurantibꝰ iurare debere:
qꝛ aliqñ iurauit dñs:aut mala malis reſtituit.
Scio pꝛimũ nõ oia nobis cõuenire ſeruis:que
dño ↄueniũt:ne ĩ cõparatione famuloꝝ dñi vi
deat᷑ iniuria.Alioqͥn foꝛſitan reclamare incipi
mus. Cur non e vᷣginib ſed de alijs mulieribꝰ
generamur:aut cur moꝛtui nr̃i tertia die nõ re
ſurgũt: Jurauit ſcio ſepe dñs qͥ nos iurare ꝓ⸗

hibuit. HNec ſtatim ex h̊ͥ temere blaſfemare de⸗
bemus:qꝙ alios vetuerit dñs: qð ipᷣe faciebat.

qꝛ dici nobis poteſt. Jurauit dñs q̃ſ dñs:quẽ

„

poꝛe nos iurare noluit:nec ipᷣe iurauit.⁊ q̃liter
de iuramenti cauſa bꝛeui ᷣmone ſatiſfactũ eſt.

Ita enĩ ad vindicte negociũ hũc eũdẽ ſenſum:

facie ꝓſſ pici poſſe ſufficere: qꝛ aliud ẽ nunc 1556
gre:ĩ quo plenitudo ꝑfectiõis aduenit Aliud

fuit legis. aliud ꝓphetaꝝ dicente domino au

diſtis qꝛ dictum ẽ antis ne occiderẽt.Ego au

tem ꝓfecto pᷣcipio:qᷓ in oꝛdine euãgelii digeſta
ſuo loco lectoꝛ iueniet. Exquo eni filius dei filli
us hoĩs factus ẽ:exquo vetus fermentũ iudai
ce traditionis eſt factũ noua cõſperſio:ex quo
agnus non in figura ſed in witate comedit᷑. Ex
quo vᷣm apłm vetera trãſierunt:⁊ facta ſũt oia

noua:ex quo iuſſum eſt imagineʒ terreni hois

deponere: ⁊ aſſumere foꝛmã celeſtis:ex qͥ com
moꝛtui ſumꝰ.ex quo vtutibus ?ſ urreximus in
xpᷣo iurare non diſcas:mentiri ſacrilegium pu
tes. Admonẽdiitaq; ſũt oẽs vt diligẽter periu
riũ caueãt nõ ſolũ ĩ altari: ſeu ſãctoꝝ reliquiss
ſed etiã in cõmuni loquela. Ome eni quod nj
ediſicat audiẽtes in periculũ loquentiũ vertif᷑
veritas qͥdem claudi ⁊ ligari põt: vinci nõ põt
q̃ ⁊ ſuoꝛuʒ paucitate ↄtenta eſt: ⁊ multitudine
hoſtiũ ñ terret᷑:pñt hoĩes quis iuſti ali ſinu
lare ꝓ tꝑe ob ſuã alioꝛũq; ſalutẽ. Cõſideremꝰ
ergo qͥd loquamur:qꝛ ꝓ oĩ verbo ocioſo reddi
turi ſumus rönem i die iudicij. Nerbũ qdẽ oci

oſum eſt qð ſine vtilitate dicẽtis audiẽtis ꝓ-
fertur. Stultiloquiũ aũt eſtimo nõ illoꝛũ tin 4

ali turpia narrãt vnde riſum moueãt: ⁊ fatui

tate ſimulata magis illudãt illis qbus placere
deſiderãt:ſed etia illoꝝ q̊ͥ pꝛudentes ſeculi pu⸗
tant᷑: ⁊ de rebus phyſicis diſputantes dicunt

ſe arenas littoꝝ:guttas oceani:⁊ celoꝛũ ſpatiũ

terreq; pũctũ liqͥdo compꝛehendiſſe.

De patientia reconciliatione et moꝛtuis nõ

iurare nemo phibebat. Nobis ã̃ſi ſeruis nõ li
cet:qͥ dñi noſtri lege iurare veramur. Verũ ne
in eius exẽplo ſcandalũ patiamur:ex quo tem

Fo. CXCI

Epiſtola XCII

Anc iã nobᷣ de patientia ⁊ eiꝰ bonis lo
n quẽdũ ẽ. Eſt igit᷑ patientia oĩuʒ iniuri
gAgruũ ⁊ paſſionũ tolerãtia: ⁊ expectatio⸗
nũ oiuʒz ſine pᷣcipitatiõe ſufficiẽtia: quã ſi s in
tellexerit ⁊ habuerit ↄtraria vite grauia baiu⸗
lat:bona oia ↄtinet:ſoꝛoꝛem habet ſpem: ⁊ affi
nes eius ſũt res bone oẽs .patit᷑ enĩ libenter q?

ſpera t. ſperãdo tolerat. Impatienter eni fert

qð nõ ſperat᷑.Omi aũt vtute patientia pfert:

qð ſpe pꝛeeunte dinoſcit᷑. aut ſi ſpes fructꝰ pa⸗
tiẽtie ſubſeqͥ. Iec matre gaudet fide: ⁊ guber

naculũ habet deũ:ↄſciẽtiã:genus:⁊ ꝓpinqᷣta⸗

tem: inde gloꝛioſi teſtes efficiunt᷑: dũ fide pleni
dũ dei timoꝛe ſolliciti:dũ ↄtinẽtie diſcipuli:dũ

filij ſpei duce patiẽtia reperiunt᷑. deinde cohe⸗

☛

redes xp̃i:dũ illũ vſq; ad moꝛtẽ patiẽtie vtuti

bus imitant᷑. AUñ tu paſſus iniuria taceas Irã

vince patiẽtia. Sãctus eni amoꝛ impatiẽtism

nõ habet. Mãſuetudo nãq; nulla paſſiõe tur⸗

bat᷑: ⁊ ſpecialiter ira ⁊ furoꝛe nõ rumpit᷑:quaʒ
q̊ͥ habuerit beatitudinẽ ↄſequet᷑ voce dñi pꝛo⸗

miſſaʒ: vt terrã poſſideat.id ẽ. imperet ⁊ dſñer

coꝛpoꝛi ſuo. Miła eni res ita inebꝛiat vt animi
ꝑturbatio.ẽ triſticia ã ducit ad moꝛtẽ :c qᷓdam
ira qᷓ iuſticiã dei nõ oꝑat᷑: ⁊ furoꝛi ꝓxime men⸗

tis ſue impotẽ facit int ãtũ vt labia tremat: den

ies concrepent: vultus qͥʒ palloꝛe mutet. Ani

mi vera leticia iterdũ doloꝛes coꝛꝑis mitigat.

qð ſi ad egrotationeʒ accedat egritudo animi:

duplicat᷑ infirmitas. Dicit qͥʒ apls. Sol nõ oc⸗
cidat ſuꝑ iracundiã veſtrã. Auid agemꝰin die
iudicij quoꝝ ira nõ vnius diei: tantoꝝ anno⸗
rũ ſol teſtis erit: Igit᷑ miteſcat ſeuitia: manſue

ſcat iracũdia:remittãt ſibi inuicẽ culpas ſuas:

nec ſit exactoꝛ vindicte qᷓpetitoꝛ ẽ venie. Gꝛan

dis offenſa eſt nolle offenſũ: ;q; affectus ⁊ per
turbationes qᷓ;diu in tabernaculo huiꝰ coꝛpo⸗

ris habitantis ⁊ fragili carne circũdamur mo⸗

derari ⁊ regere poſſumꝰ: amputare non poſſu

mus. Ideo pſalmiſta dicit iraſcimini et nolite
peccare.qꝛ iraſci homis eſt: ⁊ finem ire ponere
chꝛiſtiani. vnde qͥdã ait: Jam te verberibꝰ ene
caſſem niſi iratꝰ eſſem. inde eni iuſti dicũt: duz

oĩa oꝑa patiẽter operant᷑.multo q̊ʒ meliꝰẽ ſto⸗
machũ te dolere qᷓ; menteʒz greſſu vacillare: q;
pudicitia: nec ſtatim nobis penitetie remedia

blandiant᷑:q ſunt infeliciũ remedia .Cauendũ

vulnus qð doloꝛe curat᷑: necſcire poſſumus
egrotatiõis mala niſi cũ fuerit ſanitas ſubſecu

ta: ⁊ quãtũ boni vtus habeat vitia demõſtrat
Sʒ ↄſide

clariuſq; ſit lumẽ cõꝑatiõe tenebꝛaꝝ.
remus ᷣd ethicus ille pſalmus ſonet. Juſtus
es dñe:⁊ rectũ iudiciũ tuũ:hodie nõ põt dice⸗

re niſi ille qͥ ad vniuerſa patit᷑ magniſicat do⸗
minũ: ⁊ ſuo merito imputas i aduerſis de eius
clemẽtia gloꝛiatur. Neceſſe eſt eni vt qᷣſ. . Eee⸗

re diciti xpᷣo in oibus xp̃i iudicijs gaudeat:di⸗

cens ſanus ſum:gras refero creatoꝛi.langueo
⁊ in hoc laudo dni voluntatẽ.Quãdo eni infir
mioꝛ:tũc foꝛtioꝛ ſũ:⁊ vtus ſpũs in carnis inſir
mitate ꝑficit᷑. Nam foꝛtitudo coꝛpis imbecilli

tas aie eſt:patit᷑ ⁊ apoſtolꝰ aliq̃ͥd qð non vult.

ꝓ quo ter dñm depꝛecat᷑.ſed ðꝛ ei: ſufficit tibi

gra mea. Nam vtus in firmitate ꝑficitur.Cur

igit᷑ durũ ſit qð aliqñ patiendũ eſt. dolemꝰau⸗
tem quenq́; moꝛtuũ.ad hoc eni nati ſumus:vt

maneamus eterni. lugeat᷑ moꝛtuꝰ: ſed ille quẽ

gehẽna ſuſcipit:quẽ tartarus deuoꝛat: in cuiꝰ
pena eternus ignis exeſtuat. Nã moꝛs noſtra
peccatũ eſt.nos vero quoꝝ exitũ angeloꝛũ tur

ba comitat᷑:qͥbus xpᷣs occurrit obuiam:graua

mur magis ſi in tabernaculo iſto moꝛtis habi⸗
temus. Ceteꝝ nõne vereris ne tibi ſaluatoꝛ di⸗

cat: Iraſceris qꝛ frater tuus meꝰ factus ẽ filiꝰ-.

Indignaris de iudicio meo:⁊ rebellibꝰ lachꝛy

mis facis iniuriã poſſidẽti. Cibum tibi negas

nõ ieiunioꝝ ſtudio ſed doloꝛis.nõ amo fruga⸗

litatẽ iſtã leiunia iſta aduerſarij mei ſũt: nullã
aiam recipio:que me nolẽte ſeparat᷑ a coꝛpoꝛe

Tales ſtulta philoſophia habeat martyres:

habeat Zenonẽ ⁊ Catonẽ. Si viuentem crede

res fratrem: nunqᷓ; plangeres: ad melioꝛa mi⸗
graſſe. Nam ſicut p̃ter hãc vitam:eſt vita alia
beatoꝝ:ita pᷣter hanc moꝛteʒ:eſt moꝛs alia im⸗
pioꝛũ. Aduerſũ moꝛtis ergo duritiã ⁊ crudeliſ
ſimã neceſſitatẽ:hoc ſolatio erigimur: qð ĩ bꝛe
ui viſuri ſumus eos quos dolemꝰabſentes.ne
q; eni moꝛs ſʒ doꝛmitio ⁊ ſomnꝰ appellat᷑ Nos
dolẽdi magis:q quotidie ſtamus i p̃lio: ⁊ pec⸗
catoꝝ vitijs ſoꝛdidamur: ⁊ accipimꝰ vulnera.
Abſit tñ a fide noſtra:vt aliquaʒ plagã dicã eẽ
que nõ habeat cõſolationẽ: cum ꝓpheta ꝓcla⸗

met. Nunqͥd medicus non ẽ in galaad: deꝰ eni

ꝑmilit te iſtiꝰ ſeculi fluctibꝰ ventiſq; iactari vt
expertꝰnaufragiũ de cetero ſiliter ꝑiclitari ca⸗
ueris. Ita cũcta q̃ paſſus es ſiẽ itelligis vulne⸗
ra coꝛꝑis tui:ſic aie remedia ſũt. bꝛeuis eni vi⸗
te ſpatiũ eterna memoꝛia cõpenſat.

Poꝛtet nos ꝑ młtas tri⸗

Be tribulationibꝰ ⁊ obpꝛobꝛijs ferendiss.

Ca. XXIII.

o bulatiões itroire ĩ regnũ celoꝝ. Geati

eſtis cũ vos maledixerint hoĩes: ⁊ ꝑſe
cuti fuerint:⁊ dixerint oẽ malũ aduerſi/ uz vos.
Gaudete ergo ⁊ exultate:qꝛ merces vra copio
ſa eſt in celis:future vite głia p̃ᷣſentis vite incõ

modis cõparat᷑:pᷣcipue qꝛ non qͥ patitur ſed 4
facit iniuriam miſer eſt. vnde ⁊ xpᷣianis vexil⸗

la crucis ſunt delitie trophea: noſtre vitenon

pompis ſed miſerijs repoꝛtant᷑: i nra claſſe vi⸗
ri foꝛtes obpꝛobꝛia ſciunt poꝛtare nõ munera.
nam vpi vincula voluntaria ſũt:et vertunt᷑ in

amplexus.Si qͥs aũt coꝛpoꝛe imbecillis eſt: ſi

—

adſit ſapiẽtia: non aduerſarij certamia vincit.
maxie qm liberi arbitrij ſumꝰ: ſ ipᷣʒʒ dei nutrit

auxilio:quodq; pauꝑtati nõ nobilitati futuro
rum beatitudo ꝓmittit᷑: retrahit qͥdẽ verecun
dia ſenatoꝝ ne ſequat᷑ pauꝑem xpᷣm:ſed audi
at a xpᷣo.Qui me cõfeſſus fuerit: ⁊ mea verba

in generatione hac adultera ⁊ peccatrice: ⁊ fili

us hoĩs ↄfitebit᷑ eum in głia pris ſui cuʒ ange
lis ſanctis. Turpeẽ inter parentes ſenatoꝛes
ꝓ kpo voluntaria humilitate deiectũ. Biſpli⸗

cet amicis ſi poſt ambitioſi habitꝰ cultum plie
beia ⁊ ignobilia veſtimẽta mutẽt᷑:ſed ſi hoĩbꝰ

placere vellẽ ait apłs:xpᷣi ſeruusnon eſſem Et
ꝓpheta in pſalmo.Quoniã deus diſſipat oſſa

eoꝝ:qͥ hoĩbus placent confuſi ſũt:qm de ſpꝛe
uit eos:quãtũ bona ⁊ humana offenſio ꝑ quã

inuenitur ᷣuitus xpᷣi:tm̃ pnicioſa eſt amicitia
que dei pᷣſtet offenſam ſicut ſcriptũ ẽ. Oui vo⸗
luerit amicus fieri huius mũdi:mimicꝰ dei cõ⸗
ſtituet᷑. Dicat vnuſquiſq; qð velit: ego iterim
ð me ꝓ ſenſus mei: paruitate iudicaui melius
eſſe còfundi coꝛam peccatoꝛibꝰ ſuꝑ terrã:qᷓ; co

ram angelis ſanctis in celo vł vbicũq; iudiciũ

ſuũ voluerit demõſtrare. vnde Elſaias vir ſua
gente nobiliſſimꝰ: qͥ ſocer regis Eʒechie fuiſſe

refert᷑ iuſſu dei depoſito cilicio nudus: nũc mfñn

ardui pᷣcepti pudoꝛe ꝑterritus eſt: quo minus
dei imperiũ ſequeret᷑:qꝛ nihil honeſtiꝰeſſe ho⸗

mini qᷓ; ſuo creatoꝛi parere iudicabat. Johes

q̃ʒ baptiſta nobilis ⁊ in carne ⁊ in ſpũ natus ci

liciũ a pueritia in habitũ elegit: ⁊ locuſtas i ci·

bum:qͥ nec peccati cõſciẽtia: nec pauꝑtatis in⸗
opia ad huius głiam oneris:ſᷣ ſoli ſeculi beati⸗
tudine trahat᷑. VUñ ⁊ apli ſtulti ⁊ inutiles ⁊ te⸗
nuis fidei arguunt᷑. Inde Naulũ apł'm ꝓferã
quem quotiẽs lego videoꝛ mihi non verba au
dire:ſʒ tonitrua:qui oculo mentis futura cõtẽ
plans dicebat: quis nos ſeparabit a charitate
xpᷣi:tribulatio:an anguſtia:an ꝑſecutio:an fa
mes?an nuditas:an periculum:an gladiꝰ: Il⸗
los pericula nõ ſeparãt:nos vero voluptates.
Illi cathenas baiulãt innocẽtes:nos aurũ cir
cũferimus criminoſi. Illi in carceribꝰ vincti:
nos in triclinijs delicati. Illi ĩ neruo poſiti de⸗
um puro coꝛde ⁊ ſincera cogitatiõe laudãtes:
nos foꝛte ĩ ipᷣa eccłia de foꝛẽſibꝰcalũnijs cogita
mus:⁊ cuʒ oiĩbꝰeq̃liter legis data gra gehenna
ſeu regula ꝓmiſſa ſũt.alij de diuitijs:alij ð vir

tutibus meditant᷑.Cunq; dictũ ſit generaliter

oĩbꝰ dñm deũ tuũ adoꝛabis: ⁊ illi ſoli ſeruies.
Alij inocẽtia: miſcdᷣia:caſtitate:ieiunijs deo ſi⸗
deliter ⁊ ſine ſine uientibꝰnos nob adulteros
eligimꝰ:qͥbꝰ ᷣuire volumꝰ. Siqͥdẽ iuxta euan
gelij ſniaʒ. Ois qͥ facit pctm̃ ᷣuus ẽ peccati:re
uera ſi amatoꝛ pecunie ſi: ſi gloꝛie:ſi ſuꝑbie:ſi
ambitiõis aut põpe:dũ illi omne ſtudium mee

Cr⸗

voluntatt
duob'dn
eſtis fie
glotfene
terſpſn
in vſupub
nnmfu
ſoꝛpeculi⸗
nuieſedeb
herßeeel
ſcit opo
Arerieq nih
Rogoqpu,
tedemſoer⸗
cisinterra
pejexpime
ctatannon
foverit.Et
deſua. Een
chs ſecularit
Pooſtolive
Gudüpen⸗
ſeyeperde
fühoxunr
ſeranſt⸗
geudiaae
onis qula
fitantept
los hoſtis
deſperem⸗
potferiyt
locotriumt
Nam ſiiuui
deſpicttpece
gauioꝛexpe
Choremus
fumrolecnto
Chinibuscrech
Abuan gip
Quicbeanſa
inbulonöerrn
ntpanen,
Ulltnon ofunc
nongſcamor
nliſons G
banensispe
eiinorey
Neena

naſttit.
PPdannnf

dluifln

nceenen
tenſän
imerpeb
Eccantſcenrdl
sſui cyng
nnesſnnne
eieci Dpi
A:ſeiſbotr
onontenk
usdiſoncn
üngfidoſe
Lofenſopcii
wa etmmani
pti. Qulrn
ichimic-deic⸗
elir egoitenn

Se

==

Udicauimela.

ſugterriz
wbicäqg udtei
eElaias vyi
is Eyechiie
onudus niti
1seſtquonins
Ahoneſtreſepe
dicba Yohe

nin hünsd

U:rloeuſeih
Neepauptnteſn
ſoiiſeulbenk
itipultes 1u,
lliagln gien
hinonverdaan
Mis fuuraco
tnbuacheriun
geendent
nimn gad/
ao oluens
es nobtuid
careerb
nennooglin
ntihe hulin
eclünis
ugfilhin

SSzã

uics
üſt
ili ſlene⸗
rieinode
noballiin

NN

l

Tractatus IX Epiſtola XCII

voluntatis impẽdo: dño vᷣuire nõ poſſum: qꝛ
duobe dñis neminẽ buire poſſe ſcriptũ ẽ.Non

eſtis vr̃i:dicit apłs: Empti eſtis pᷣcio magno.

gloꝛificate ⁊ poꝛtate deũ in coꝛꝑe vro Clemẽ⸗
ter ſpũſſanctus iure nro nos cõuenit:ſciens h
in vſu publico apud oẽs homies cuſtodiri:vt

tanto ᷣuus in oꝑe dñi eſſet cautioꝛ:quãto ma⸗

ioꝛ peculio eſſet cõparatꝰ: vt itelligamꝰ q ſtre⸗
nui eſſe debeãt in oꝑe dniqͥ redẽptiſũt ſangui
ne xp̃i:vel qᷓ; criminoſi debeãt iudicari:qͥ cum
ſciãt ꝓ pᷣcio ſue ſalutis xpᷣi ſanguinẽ eſſe datuʒ

alteri:q nihil pᷣſtitit:magis pᷣbeant ſeruituteʒ

Rogo qͥ pudoꝛe obſequij aut laboꝛis ſui mer⸗
cedem ſperabit a celo: cuius fuerit ſollicitudo
oĩs in terra: ercẽnarius ſeculi non põt acci

pere xp̃ᷣi mercedẽ. Ois miles i caſtris iure ſpe

ctat annonã:qͥ foꝛtiter in pᷣlio ꝓ ciuibus labo⸗
rauerit. Et dignus ẽ qdeʒ mercẽnarius merce
de ſua. Nemo tñ militãs deo implicat ſe nego⸗
cus ſecularibus: vt placeat ei cui ſe pꝛobauit.
Apoſtoli vox amplectenda eſt igit᷑: triſticia q̃
gaudiũ parii: nec eis cõſideranda materia: qꝛ
ſepe per dulcedinẽ fructus placet quoꝛũ ama⸗
rũ hoꝛruit in radice:⁊ qͥ lraꝝ ſniam habere de⸗
ſiderat:ſi diſcendi non ſuſceperit tedia peritie
gaudia adipiſci nõ poterit:nmec cuiuſq;ᷓ eruditi
onis quiſqᷓ; habere ſufficit głiam niſi eſtus fue
rit ante ꝓpeſſus.Cũq; nos dei auxilio deſtuu⸗

tos hoſtis inuaſerit: duxeritq; captiuos tnon
deſperemꝰ ſalute:ſed iteꝝ armemur ad pᷣlium

põt fieri vt vincamus vbi victi ſumꝰ:⁊ i eodeʒ
loco triumphemus vbi fuimus aliqũ captiui.
Nam ſi iuuat dñs miſeros:habemꝰ ſalutẽ.Si
deſpicit peccatoꝛes:habemꝰ ſepulcruʒ: multo
grauioꝛ expectata moꝛs qᷓ; illata Ad hoc enim

laboꝛemus ⁊ in ſeculi ꝑiclitemur militia: vt in
futuro ſeculo coꝛonemur. Nec mirũ hoc ð ho⸗

minibus credere:cũ dñs ipᷣe tẽptatꝰ ſit. Et de

Abꝛaam ſcriptura teſtet᷑:ꝙ deꝰtẽptauerit euz

Quã ob caulam aplus loquit᷑. Gaudentes in
tribulatiõe:⁊ ſciẽtes ꝙ tribulatio patiẽtia ope
rat᷑:patientia ꝓbationeʒ: ꝓbatio ſpem. Spes

aũt non ↄfundit.Scriptũ eſt etiaʒ qꝛ ꝓpter te
moꝛtificamur tota die:⁊ eſtimati ſumꝰvt oues
occiſionis. Sʒ magne miſerie ↄſolatio ẽ: qñ in

toꝛmẽtis qͥs poſitꝰ ſcit ꝓſpera ſecutura.

De timoꝛe vltimi iudicij ⁊ defectu huiꝰ vite
NNde ſatis timeo:ne in Ca.XXIIII.

i illa tribulationis die: qñ ante tribunal
xp̃i vnicuiq; 'm ſua facta reddendũ ẽ
his q̃ in terrenis magts negocijs qᷓ; i celeſtioꝰ
laboꝛarunt:iuſti iudicij reſponſione dicaf ite

ſi poteſtis: et ille vbi tota deuotione ſeruiſtis
mercedem exigite. Talis cauſa virginuʒ eſt in
suãgelio qͥnq; ſtultarũ: que dum ſollicitudine
ſeculariũ vanitatũ ſe ↄtra ꝓfeſſionis ſue oꝛdi⸗

nenm occuparẽt: oleũ vnde verũ lumen accẽde
rent non habẽtes in tenebꝛis remãſerũt. Ecce

eni ſi vmbꝛato repente celi ſolis claritas noſtij
aſpectibus denegek: ⁊ pducte in noſtrã humi
litatẽ pluuie terris imineant:ſi cõmotis vt aſſo

lent elementis vt in rotam ſui currus tonitrua

cõcitent᷑:⁊ dehinc fulgurum iacula palpebꝛis
terribiliter obiecta coꝛuſcẽt:qq; ⁊ ↄſuetudine

iſta ↄtingant:pauemus: contremiſcimꝰ: ⁊ pni

ad terrã depoſita ſuꝑbia ſũmittimꝰ. Quid fa-⸗

ciemus in illa die miſeri qñ reuoluto celo cum

angelicis vtutibus igneus dñs totus adueni-
et: quãdo cadẽtibꝰ deſuꝑ ſtellis ſol ĩtenebꝛas
⁊ i ſanguinẽ luna mutabit᷑:quado motes ſicut
cera liqueſcẽt? qñ terra ardebit: ⁊ areſcent flu⸗

mina: ⁊ maria ſiccabunt᷑ cõtra rerũ naturaʒ in

ſũpto diuinitꝰ humoꝛe ariditateʒ in aqs ignis

opabiturqñ peccatoꝛes dicẽt montib cadite
ſupꝑ nos:⁊ collibꝰtegite nos?qñn vocabunt ho⸗

mines moꝛteʒ: ⁊ vocata nos veniet: qñ diſcri⸗

mina vertent᷑ in vota: ⁊ qð ſemꝑ oderũt homi
nes ↄcupiſcẽt:quando illud implebit᷑ tᷣs: dd

lugubꝛi Hieremias dicit affectu dicens: Me-

ſpexi in terra: ⁊ ecce nõ erãt lumiaria: vidi mõ⸗

tes: ⁊ ecce erant tremẽtes: et vnluerſos colles
turbari. Intendi aerẽ: ⁊ ecce non erat homo:⸗
oẽs volucres celi pauebãt.vidi ⁊ ecce carmel

deſertus: et oẽs ciuitates ſuccenſe ignia facie
dñi ⁊ a facie ire indignationis eiꝰ: ⁊ interierůt
vniuerſa. Verũ ne ex ſuggeſtione diaboli hec

₰ —

dag terroꝛẽ dicta nõ d veritatẽ credaut᷑: de pᷣte

ritis futura ꝓpbant᷑: quãdo talia in diluuio ꝛin

ſogomis:i egypto:i hieroſolymis:ſepe ob de⸗
licta hoĩuʒ facta referant᷑. Sed veniet illa dies

qᷓ coꝛruptiuũ hoc ⁊ moꝛtale incoꝛruptioneʒ in

duet ⁊ imoꝛtalitatẽ. Lũc ad vocem tube paue
bit tra cuʒ populis: ⁊ tu gaudebis iudicaturo

dño lugubꝛe:mũdus imugiet: tribꝰ ad trib/fe
rient pectoꝛa. Motẽtiſſimi quõdã reges nudo
pectoꝛe palpitabũt. Exhibebit᷑ tunc cuʒ pꝛole
ſua ignitus iupiter: abducet᷑ cum ſuis ſtultus
Miato diſcipulis:Ariſtoteli argumeta non ꝓ⸗
derunt: tunc ruſticanus ⁊ pauꝑ exultabis ⁊ri
debis ⁊ dices: Ecce crucifixus deꝰ de me iec.·
ce iudex qͥ inuolutꝰpãnis in pᷣſepio vagijt Hic
eſt ille oꝑarij et qſtuarij filius. Hic qui matnig
geſtatus ſinu hõ deus fugit in egyptum Hic ẽ
veſtitꝰcoccino:⁊ h qͥ ſentibꝰ coꝛonatus. Cerne
manus iudee qs fixeras: cerne latromane: qg6
foderas:videte coꝛpꝰ an idẽ ſit qð dicebat clã
nocte tuliſſe diſcipulos.O qͥt vᷣgines ⁊ quato⸗

rũ infamata pudicitia a deo iudice coꝛonabit᷑.

O quãtis in illa die expediſſet ſi mẽbꝛoꝝx ſenſu
⁊ viſcerũ vigoꝛe ĩ hac vita caruiſſet: ⁊ quati il⸗
lic elingues ⁊ muti felicioꝛes loquacibꝰerũt: ⁊
quãti paſtoꝛes philoſophis:quãti runich a⸗
.

Pars

toꝛibus:⁊ quãti hebetes argumẽtis pᷣferendi

ſunt Ciceronis. Ibi eni cum ante tribunal xp̃ᷣi
venerimus:ſcimus nec Job:nec Banielẽ:nec

Noe rogare poſſe ꝓ quoq;: ſed vnũquẽq; poꝛ⸗

tare onus ſuũ. Igit᷑ ſiue leges:ſiue doꝛmies:ſi
ue ſcribes: ſiue vigiliabis: Amos tibi ſꝑ buc⸗
cina in auribus ſonet.⁊ apłi qͥ hũc hoꝛrẽdũ di
em impijs ⁊ peccatoꝛibꝰpᷣuidere meruerũt:hu
miles erãt: moꝝuos ſuſcitãtes: et nos ſuꝑ oẽs
erigimur:q peccando quotidie noſmetipᷣos oc

cidimus:nõ reſpiciẽtes flebilẽ infirmãq; natu
ram:q in aduerſis foꝛtis: ⁊ nec ĩ ꝓſperis aliqũ

ſecura. Si eni intẽperate cibus ſũptus aut im⸗
moderate potꝰ acceptꝰ leuẽ coꝛpoꝛi febꝛitiun⸗
culã cõcitauerit:deijcimus aiaʒ:affligimur:ſu

ſpiramus. Nulla cura tũc ſeculi eſt: nulla villa

rum nemo de patrimonio cogitat: nemo de fo

ro.oẽs calũnie:oĩia lucra in ꝑiculo coꝛꝑis con⸗

quieſcũt.currũt ad medicos: ⁊ ꝓꝑ remedio car
nali ꝓmittunt᷑ munera aurũ argentũ:ĩterdũ
et mãcipia tradunt᷑: ⁊ pene totũ patrimonium
aut negligit᷑ aut donat᷑: vt conſulat᷑ vite qñq;
periture. ⁊ ꝓ eterna ſalute ois admodũ hõ ne
gligens eſt: ois auarus: illic ois frugalitas lar
gitoꝛis animi tenacitate ↄſtringit᷑ Abi ꝓmpti
ooꝛ volũtas copioſioꝛ ⁊ largitas deberet opari
⁊ cum ſcriptura dicat. Nolite diligere muduʒ
neq; ea q̃ in mũdo ſũt.Sic humana cõcupilſci⸗
mus:ſic amamus ãq̃ſi aliqͥd naſcẽtes itulerim⸗
in ſeculũ:aut recedẽtes de ſeculo nobiſcum au
ferre poſſimus Nemo ad bꝛeuitatẽ tẽpoꝛis:ne
mo ad nature reſpicit cõditionẽ memo cõſide⸗
rat: nemo retractat vaua eſſe oia q̃ aliquo ſine
claudunt᷑.Labunt᷑ eni tꝑe:⁊ pᷣterita relinquẽ
tia ad futura feſtinant. Sʒ ⁊ dñs ſcit cogitati⸗
ones hoiuʒ:qm vane ſunt.Cũq; oia cogitaue
rint per triginta annos vna febꝛitiũcula venit
et tollit oẽs cogitationes eoꝝ. Nam ſicut ma⸗
ne virẽs herba floꝛens delectat oculos cõtem⸗
plantiũ:paulatimq; marceſcẽs pulchꝛitudinẽ
ꝑdit:⁊ in fenũ qð ↄterendũ eſt tranſit:ita ſpe⸗
cies hoiuʒ vernat in paruulis:floꝛet in iuueni⸗
bus: viget in ꝑfecte etatis viris:⁊ repente duʒz
ſeneſcit incaneſcit caput:rugatur facies :cutis

pꝛius extenſa ↄtrahit᷑.hoc etiam langoꝛ facit

⁊ inedia:vt vultus pᷣmo pulcherrimꝰ ad tãtaʒ
tranſeat feditatẽ:iñ qͥ quotidie recoꝛdat᷑ ſe eſſe
moꝛiturũ cõtẽnit p̃ſentia: a ad futura feſtinat.
Sz quãto in hů ſeculo ꝑſecutionib⸗ ꝛpauꝑtate:
inimicoꝝ potẽtia:vel moꝛboꝝ cruciatibꝰ fueri
mus afflicti: tato poſt reſurrectionẽ in futuro

maioꝛa pᷣmia ↄſequemur Igit᷑ in die iudicij ſe

curus inueniet᷑: ſi nulla dei offenſa regiat᷑. DSe
his & tm ſollicitudineʒ habere debemus. Am⸗
biant terrena gentiles: quibus celeſtia non de
bent᷑. Concupiſcant pꝛeſentia: qui futura non

)

De vtute hũilitatis et ſimplicitatis ac tumẽti

gnimo vitando. Cap̃. xxvV.

c Alue ne rumuſculos hoiuʒ aucuperis:

vyt offenſaz dei ploꝝ laude cõmutes ꝑ
bonã ⁊ malã famã.A dextris ⁊ a ſiniſtris chꝛi⸗
ſti miles gradit᷑:nec laude extollit᷑: nec vitupe
ratiõe frangit᷑: nõ diuitijs tumet: non ↄtrahit᷑
pauꝑtate:⁊ leta ↄtẽnit ⁊ triſtia.nã iuſti ⁊ foꝛi
viri ẽ: nec aduerſis frãgi:nec ꝓſperis ſubleua

ri:ſ i vtroq; eſſe moderatũ. Nolo oꝛare teĩ an⸗

gulis plateaꝝ:ne rectũ iter pᷣcũ tuaꝝ frãgat au

ra popularl. Nolo te dilatare fimbꝛias: ⁊ oſtẽ⸗

tui hre philateria:⁊ ↄſciẽtia repugnante phar

ſica ambitiõe circũdari.⁊ fidelis mecũ lectoꝛi⸗

tellige qͥd taceã: ⁊ qͥd tacẽdo magl loq̃r. Quã⸗

to meliꝰ erat hoc in coꝛde poꝛtare.qᷓ; ĩi coꝛꝑe :et
deũ hr̃e fautoꝛẽ:non aſpectꝰ hoiuʒ? uis eni

alijs vitis carere poſſumꝰ:hypocriſeos tñ ma
culã nõ hr̃e aut nulloꝝ:aut paucoꝝ eſt. ſicut
depᷣcãtis humilitas meret pmia:ita ſuꝑbia cõ
ſidentis dei auxilio deſerit᷑. Tu aũt frater infe
rius accũbe:vt mioꝛe veniente ſurſũ iubearis
aſcẽdere. Suꝑ quẽ eni ait dñs reqͥeſcit ſpiritꝰ
meꝰ:niſi ſuꝑ humilẽ ⁊ qetũ ⁊ tremẽtem verba
mea: Sʒ vis ſcire qles oꝛnatꝰ dñs q̃rat: habe⸗
to pꝛudẽtiã:iuſticiã:tẽperantiã:foꝛtitudinem:
his plagis celi ĩcludere:hec te q̃driga velut au
riga xpᷣi ad metã cõcituʒ ferat: Nihil h monili
pᷣcioſiꝰ:nihil hac gẽmaꝝ varietate diſtinctius
⁊ oĩ parte decoꝛi ⁊ oꝛnamẽto tibi ſũt:⁊ tutami⸗
ni philoſophoꝝ ſnia eſt ſibi herere virtutes.⁊

apłi Jacobi:cui vna defuerit oẽs deſunt.⁊ ſiẽ
qᷓ̃ttuoꝛ ſũt vᷣtutes qͥbꝰpugnamꝰ ⁊ tegimur:ſic

q̃ttuoꝛ vitia ſũt:qͥbus ab hoſte pcutimur:ſtul⸗

ticia:iniqtas luxuria:foꝛmido.ſᷣ malicia fineʒ

nõ habet. Cognate qͥʒ ſibi ſunt vtutes rectitu⸗
do ⁊ ſimplicitas:nec ab inuicẽ ſeꝑari querunt.
Simplex ⁊ humilis ⁊ ruſticꝰqͥ arcana ſapie cõ
pꝛehẽdere neqͥt:ſi iñ ſapientũ exẽpla ĩ viuẽdo
ſectet᷑:iure iter ſapiẽtes cõönumerabit᷑. Meli⸗

ẽ eni parua bona cũ charitate facere ſine ſcien⸗

tia:qᷓ; magis effulgere vtutibꝰcuʒ admixtione
diſcoꝛdie Excelſa nãq; ꝑiculoſiꝰ ſtant.⁊ citius
coꝛruũt qᷓ ſublimia ſũt.ſᷣ ꝑſpicuũ eſt:oẽm crea
turam qᷓ;uis ad ꝑfectionẽ venerit: tñ indigere
miſcdia dei:⁊ plenã ꝑfectionẽ ex gra dei nõ ex
merito poſſidere Nihil ſic placet deo:ſicut ſim

plicitas ⁊ inocẽtia. Uñ ſpũſſanctꝰ i volatibus

nõ apparuit niſi i colũba ꝓpt᷑ ſimplicitatẽ: in qᷓ
dꝛupedibꝰ i oue ꝓpt᷑ maſuetudinẽ. Illud qͥʒ ti
bi vitandũ ẽ cautiꝰ:ne vane głie ardoꝛe capia⸗
ris. Cũ facis elemoſynã deus ſol⸗ videat.cũ ie
iunas:leta ſit facies tua.nec ad te obuia pᷣtere⸗
untiũ turba cõſiſtat: vt digito demõſtreris: ne
ſatis religioſus velis videri:et ne plꝰ humilis

4
.„1

C.

Fteteſ
enipaug
nantesi
nunt:1
ſeen⸗
egrelcilt:
haß⸗
Jort oe
dolebis.
pitena pr
Buubet
ſeptutis
gedſiel
hooſſe.
nteris:ne
lenisßfel
ctu te dicea
llatiſüto⸗
önoueri
aigfectal
wenönul
boid
ringen
cievrid⸗
larcinge
h:veler
qdiept
hoiuz ſi
gaieiun
detreligt
nere:oia
elimn potil
poupes:o
dis ⁊velti⸗
deqzteilli
naptutüen⸗

nentorptn

ſod

lsſtues h
ſelnsautb
tonüdeingen
lgrüquori
lügenensite
lumotsſest
lunn hoſeeg
nuuͤo
mnrgartaic⸗
hoͤhuiſoerie
ilicesde
eniloi, 3
ſe Tiſe
ſbbinnct
ſeptüig
ſin Hln
elanimi⸗
Canti Hoie
Cnshüi

sun
5W.
aahei⸗
ecönur
ſniſticne
Ueneeyinn
nnmyri
Miuſiri
ſeroſten

——

ochekin

ehicapen
oin⸗Ausen
docſcosti
nch Eſtnr

„

uinſaonc⸗
uiͤfmari⸗
e utünenng
sreheictrt
Wenärn n
düsiruber⸗
füfoninden
icigeenn
.Ebiönmi
eune ditnaie
biſätwan

rereutt 1.

oäsdelt lſ.
Tgn ſe

raunmlr t J

,fmlcuſne,
Pmncsrecin⸗
ſonnguamn,
nunſtie
rigai
nenhi A
eiuareſteſcn

vzadnin
ccſt vinc
rit:iüe⸗
ergdin
cedeorfl
n inein
ſinplctu.
Gire

=☛r6
Su
— — ☛ =

4

—
SS=S
.
S=ss =.
=, SS=

SS=
☛n

1

=
— —
—

4

1. Corl,
etdu
Aiechin
gepet

—
=

=2
—
=n

9
/

—
=
—

=—
=—

—

—
===
=

»

Tractatus IX Epiſtola X

ſũ ⁊ hũilis coꝛde.⁊ ante ꝑ os DHauid ceciniſſe.

qᷓ;ᷓneceſſe ẽ:nec gliam fugiẽdo queras.plures
eni pauꝑtatis miſcðie ac ieiunij arbitros decli

nantes ĩ ̊ ipo placere cupiũt:qð placere cõtẽ⸗

nunt: ⁊ mirũ in modũ laus dũ vitat᷑ appetitur.
Ceteris ꝑturbationibꝰ quibꝰmens gaudet: et
egreſcit:ſperat ⁊ metuit: plures inuenio extra

neos: hᷣ viiio pauci admodũ ſunt: q caruerint.
Igit᷑ nõ queras głiaʒ: ⁊ cũ ingloꝛijs fueris nõ
dolebis. Qui eni vba increpãtis hũiliter reci⸗

pit: nã ꝓpinquã habet veniã reatꝰ: quẽ geſſit.

Gꝛaui ẽ eni ꝑficere malũ qᷓ; facere. Nõ ẽ tñ tã

te vtutis ab alijs factã iniuriã ſuſtinere:quãte
gre dñi eſt mitẽ atq; trãquillum iniuris facere
nõ poſſe. Neq; vo te moneo ne de diuitijs glo
rieris:ne de generis nobilitate iactes: nec te ce

teris pᷣferas. Scio humilitatẽ tuã:ſcio ex affe⸗

ctu te dicere: Oñe nõ ẽ exaltatũ coꝛ meũ: neq;
elati ſũt oculi mei. Stultiſſimũ qͥppe eſt docere
qð nouerit ille quẽ doceas. Vox ex induſtria
qſi ↄfecta ieiunijs tenuis nõ ſit ⁊ deſiciẽs Sũt
e nõnulli exterminãtes facies ſuas:vt appa

reant hoibꝰ ieiunãtes:qͥ ſtatim cũ aliquẽ vide

rint ingemiſcũt:demittũt ſuꝑcilium:⁊ oꝑta fa
cie vix libꝛãt vnũ oculũ ad videndũ. Veſt pul
la:cinguluʒ ſacceũ:⁊ ſoꝛdidis manibꝰ pedibuſ
q;: vẽter ſolꝰ qꝛ videri nõ põt: eſtuat cibo.his
q̃tidie pſalmus ille cãtat᷑. Deꝰ diſſipauit oſſa
hoĩuʒ ſibi placẽtiũ.Triſticiã ſimulãt: ⁊ q̃ſi lon
ga ieiunia furtiuis noctiũ cibis ꝓtrahũt. Pu⸗
det reliqua dicere:ne videar potiꝰ iuehi q; mo

nere:oĩa h argumẽta ſũt diaboli. Imitare igi

eum potius:cuiꝰ palloꝛ ex ieiunijs elemoſyne i

paupes:obſequiũ i ᷣuos dei:humilitas ⁊ coꝛ

dis ⁊ veſtiũ:ac in cũctis ſmo moderatꝰ. Tra⸗

de q̊ʒ te illi:cuiꝰ ſᷣmo ⁊ habitꝰ⁊ inceſſus doctri

na vtutũ eſt.nõ cothurnatã affectes eloquẽtiã

nec moꝛe pueroꝝ argutas ſentẽtiolas i clauſu⸗
lis ſtrues. Hec pᷣteriens tetigi:vt eruditis con
tẽtus auribus non magnoꝑe cures qͥd imperi
toꝛũ de ingenio tuo rumulculi iactitãt: ꝓphe

rarũ quotidie medullas bibas.quo a ſi patri⸗
tij generis iter monachos eẽ cepiſti: nõ tibi ſit

tumoꝛis ſed humilitatis occaſio: vt imiteris fi

lium hoĩs:qͥ nõ venit miniſtrari :vſ᷑ miniſtrare.

Nam quãto humilioꝛ: tãto ſublimioꝛes.lucet
margarita i ſoꝛdibꝰ.Quãtũcũq; eni te deiece⸗
ris hũilioꝛ xp̃o nõ eris. Ideo qᷓ;qᷓ; mihi multo
rũ ſũ ↄſcius delictoꝝ:⁊ qͥtidie in oꝛatiõe flexis
genibꝰloqr. Belicta iuuẽtutis mee ne memine
ris die. Tñ ſciẽs dictũ ab apło: Ne inflatus i

ſuꝑbia incidat in iudiciũ diaboli ⁊ in alio loco
ſcriptũ cẽ. Suꝑbis de reſiſtit: hũilibꝰ autẽ dat
graʒ. Mihil ita pueritia vitare conat ſũ:qᷓ; tu⸗

mẽtẽ animũ ⁊ erectã ceruicẽ dei ᷣ ſe odia ꝓuo
cantẽ. Noui eni magiſtrũ dñm et deuz meü in
carnis hũilitate dixiſſe. Diſcite a me:qꝛ mitis

Fo. CXCIIII

emẽto dñe dauid ⁊ ois mãſuetudis eiꝰ:et
in alio loco legimꝰ. Añ głiaʒ humiliat᷑ coꝛ viri
añ ruinã eleuat᷑. MNihil eni vt crebꝛo diximꝰ tã
piculoſũ ẽ qᷓ; glie cupiditaſ ⁊ iactãtia:⁊ tumẽs
animꝰↄſcia vtutũ. Iccirco plꝰ ẽ animũ depo⸗
ſuiſſe qᷓ; cultũ.difficiliꝰ arrogãtia q; auro care⸗
mus ⁊ gẽmis MNil uaq; ꝓdeit vile palliolũ:fur
ua tunica coꝛꝑis illuuies: ſimulata pauꝑtas:

ſi noĩs dignitateʒ oꝑibꝰ deſtruas:ſi int᷑ ſoꝛdes

⁊ inopiã pctã nõ caueas. Fidele nãq; teſtimo⸗
niũ ẽ:ſi nõ hʒ cauſas mẽtiẽdi.Cui eni plꝰcredi
tur:ab eo pl'exigit᷑.potẽtes potẽter toꝛmenta
patiẽt᷑. Nec ſibi qͥſqᷓ; de coꝛꝑis timmõ caſtitate
ſupplaudat:cũ etiã ↄuitiũ i fratrẽ homicidij ſit
realꝰ. Cadit qͥdẽ mũdus:⁊ ceruix erecta nõ fle
ctit᷑: pereunt diuitie: ⁊ nequaq; ceſſat auaritia
Cõgregare qᷓ; multi feſtinãt: q rurſus ab alijs
occupent᷑. 2ðẽð
De humilitate xpᷣi quẽ imitari debemus.
Hꝛiſtꝰ baptiʒat᷑ a PFuo: ⁊ a Ca.XXVI
c devo filiꝰ appellat.int᷑ publicanos mere
trices ⁊ pctõꝛes ad lauacꝝ venit: ⁊ ſan

ctioꝛ ẽ Baptiſta ſuo:qͥ ð celo venit in vteꝑ: de

vtero ĩ pᷣſepe:de pᷣſepe ĩ crucẽ:de cruceĩ ſepul
crũ:de ſepulcro ad inferos: ð inferis victoꝛ re
meauit ad celos. Imitemur ſaluatoꝛẽ nr̃m:
qꝛ ipe mitis ⁊ hũilis paſtoꝛ agnꝰ ⁊ aries apel⸗
lat᷑:qͥ ꝓ nobᷣ imolatꝰ ẽ:qͥ ab Iſaac coꝛnibꝰtene
tur in ſentibꝰ.Ex qͥ nil hac hũilitate ſublimiꝰ:
q̊ bethleẽ in ̊ paruo foꝛamine celoꝝ ↄditoꝛ na
tus ẽ. h̊ iuolutꝰ pãnis:h̊ viſus a paſtoꝛibꝰ: hic
mõſtrata ſtella: H adoꝛatꝰ a magis. In baptil
mo humilitas xpᷣi nr̃a ſublimitas:illiꝰ crux no
ſtra victoꝛia:illius patibulũ nr triumphus eſt
Cum igit᷑ lauacrũ ⁊ crucis ſignũ i frontibꝰ de⸗
mon aſpexerit contremiſcit.qͥ aurea capitolia
nõ timẽt.crucẽ timẽt.qͥ cõtẽnunt ſceptra rega⸗
lia ⁊ purpuras ceſarum ⁊ dapes xpᷣianoꝝ :ſoꝛ
des tñ ⁊ ieiunia ꝑtimeſcunt. Jubet eni xpᷣsne
q̃s diſcipuloꝝ dicat:qꝛ ipᷣeẽ xpᷣs. Mira ratio
non vult pᷣdicari. qui gaudet intelligi: agnoſci
amat:⁊ odit oſtẽdi: magis vult ſe inuẽtũ eẽ q;
ꝓditũ:vt vtus ſua illũ nõ fauoꝛ oſtẽderet alie
nus. QAue aũt maioꝛ põt eſſe clementia: qᷓ; vt ſi
lius dei filius hois naſceret᷑: decẽ mẽſium faſti
dia ſuſtineret: partus expectaret aduẽtũ:iuol⸗
ueret᷑ pãnis:ſubijcerer̃᷑ parẽtibus: ꝑ ſingulas
adoleret etates: ⁊ poſt cõtumelias vocum ala⸗
pas ⁊ flagella:crucis quoq; nobis fieret male⸗
dictũ:vt nos a maledicto legis abſolueret prit
factus eſt obediẽs vſq; ad moꝛtẽ:vt id oꝑe im
pleret:qð ante ex ꝑſona mediatoꝛis fuerat de⸗
pꝛecat dicẽs pater volo: vt quõ ego ⁊ tu vnu
ſumus:ita iſti in nobis vnum ſint. Ergo quia
ad hoc venerat: vt qð ipoſſibile legi: qꝛ nemo

ſuſtiſicabat᷑ ineffabili miſcdia vinceret: publi⸗
canos ⁊ peccatoꝛes ad penitentiaʒ ꝓuocabat.
Vñ nouũ ⁊ mirabile eſt apud nos.Dñs ſolus
petẽtes ſe amat:ſolꝰ iraſeit᷑ niſi petat᷑. Illo eni
tꝑe qͥ ſuplicia m ereant᷑ deꝰargumẽtũ ſaluati⸗
onis oſtẽdit᷑:itelligere poſſumꝰqᷓ;tũ valeretpᷣ⸗
ſtare nõ leſus:qͥ taãtũ donaret iratꝰ. Amemus
⁊ nos xpᷣm:eiuſq; ſemꝑ qramus amplexus:et
facile videbit᷑ omne difficile.bꝛeuia putabim⸗
vniuerſa que longa ſũt quodq; beata dei geni
trix a ſilio luo nõ didiẽ celos fabꝛicare:ãgelos
creare:mira deitatis inſignia oꝑari:ſed tm hu

miliari:ceteraq; vtutum documenta intra hu⸗

militatis cuſtodiã aggregare.
Be iuſticia ⁊ vite rectitudine. Ca.XXVII
Tiam de iuſticia diſſeramꝰque eſt ſin⸗

e gulaꝝ rerũ ⁊ pſonaꝝ eqͥſſima diſtribu

io: quã qͥs obtinens v cui adherẽs vi⸗
tam ſuã diſpoſite ⁊ ſine turbatiõe ↄſeruat:cu⸗

ſtodit in oibus eqͥtateʒ: ſcit qͥd deo debeat: qd

ſanctis ⁊ q̃d equalibꝰreddat:quid nõ deneget

ptãtibus huius ſeculi:qͥd ſibi retineat:qͥd ꝓxi

mo cõpetat:qͥd alienis cõcedit aut cõgruit Ju
ſtum eſt eni deũ colere diligere ex toto coꝛde
ex tota anima:⁊ ex tota viute.Sanctos ⁊ co
equales honoꝛare:⁊ tributa impẽdere ptãtibꝰ
ſuꝑbũ non eſſe:ſed magis mitẽ ⁊ humilẽ : ꝓxi⸗

mos tanq; ſe diligere: alienos et inimicos non

ꝑſequi odio:ſed amare:ſubiectuʒ eſſe pꝛioꝛibꝰ

yel etate maioꝛibus:quia ⁊ dñs duʒ eſſet oiuz

dñs a Johe qͥ maioꝛ eſt in natis mulieꝝ:qꝛ pꝛi
oꝛ illo in natiuitate hoiuʒ erat baptizatoꝛ: ⁊ ſie

adimpleri omnẽ iuſticiã ꝓteſtat᷑: ex hac miſeri

coꝛdia naſcit᷑ obſequiũ deificũ: generat᷑ in his
omnibus quiſq; inuenit᷑:non imerito ĩ chꝛiſto
inuenit᷑ ꝑmanere:qm hec oia ipᷣe xpᷣs E. NPau
lus nos gloꝛioſus infoꝛmat et inſtruit de chꝛi⸗
ſto dicens:qui eſt nobis a deo iuſticia ⁊ ſancti
ſicatio ⁊ redemptio. Itẽ in alio loco.Qui ⁊ mi

fericoꝛdia et pax et dei lectio:quem agapẽ vo⸗

cant. Iniquus eni ſi ſequit᷑ iuſticiã: negat iniq̃
tatem. Stultus ſi ſequat᷑ dei ſapiaʒ negat ſtul

ticiam. Quodq; ſapia foꝛtitudo tẽperãtia 7 ca

ſtitas ſolu ꝓdeſt habẽtibꝰ. Juſticia vero alijs
⁊ miſerijs ꝓdeſt:que patrem vł fratrem nõ no

uit:ſed veritatem:ꝑſonam non accipit:⁊ deuz

imitat᷑.Diſcite ergo benefacere. Nirtus enim
diſcenda eſt. Nec nature tãtũ bonũ ſufficit ad
iuſticiam:niſi quis erudiat᷑ ↄgruis diſ. ciplinis
Bilcẽda eſt ergo iuſticia: ⁊ magiſtroꝛũ terẽda
ſunt limina. Secularis autem iudex acceptis
muneribus condemnat inſontem: ⁊ reum libe⸗
rat.quod interdum de eccleſie pᷣncipibus dici
pot: ꝙ ꝓpter munera lacerent legẽ:⁊ non ꝑdu
cunt iudiciũ ad finem.

Be ſide ſpe ⁊ timoꝛe. Ca. xxXVIII
J aũt fides vt inqͥt apłs aulus ẽ ſub
ſſtantia ſperãdaꝝ reꝝ qs ſperamꝰ:⁊in⸗
dex rerũ q̃s nõ videmus:Credere ⁊fi⸗
de qs debet: ꝙ de⸗ ea que ꝓmittit po⸗
tens ẽ adimplere: ⁊ ſpem ſuã ĩ futuꝝ trãſferre:

⁊ tũc plena ſide poterit ad ea q̃ ꝓmiſſa ſunt fa⸗

cillime ꝑuenire.hec nobis vniuerſa inuiſibilia
ante oculos ponit:ad hãc ingreſſi diaboli po
teſtatum huius mũdi ⁊ harũ tenebꝛaꝝ vniuer
ſa deſerimus:deo cum fiducia ꝓximamꝰ. Cre⸗
dere enim ⁊ ſperare neceſſe eſt: que deus iuſſit
cum qᷓ diabolus in ſe ruerat abnegamus .ſideʒ

ſpes ſequit᷑: itaq; de ipſa loquamur. Eſtigit
expectatio reruʒ oĩiuʒ futurarum:qᷓ; ſaluuamur

Paulo ſcribente apło.ſpe eni ſalui facti ſumꝰ.

ſpes aũt q̃ videt᷑ non eſt ſpes.qð eni videt 8

ſperat.ſi aũt qð nõ videmus ſperamꝰ:p patiẽ⸗
tiam expectamus.ec in ſe habet timo:ẽ:non

illum cuius obliuiſci: ⁊ quẽ foꝛas mittere qͥᷣſqͥs

in ſide viuit. Sed qͥ vnus ẽ de ſpiritib⸗ qbꝰim⸗
pletus Eſais teſtat᷑. Exiet virga de radice ieſ⸗

ſe: ⁊ flos de radice eius aſcendet: et requieſcet
ſup eum ſpũs ſcientie ⁊T pietatis:⁊ replebit euz
ſpũs timoꝛis dñi:illum ſpiritũ quẽ Dauid ca⸗

nit dicens. Timete dñm iuſti eius. Vñ ⁊ beati

efficiunt᷑ eodeʒ ꝓteſtante ⁊ dicente: Beatꝰvir
q timet dñm:illum dicit timoꝛeʒ qͥ caſtus eſt et
pudicus. Quoniaʒ timoꝛ dñi caſtus inqͥt Ha-⸗
uid manet in ſeculũ ſeculi:ergo ẽ duplex timoꝛ
vnus appetendus:alius fugiendus eſt:igit᷑ ap
petendus timoꝛ admonitio ⁊ cuſtodia oĩiuʒ re⸗
rum: qua credimꝰ ⁊ ſperamus. Timemus eni
iudiciũ:quia ſperamus: et metuimus dñm:qꝛ
foꝛtem illũ iudicẽ credimus. Aera nanq; vita
eſt deum noſſe:timere eius potentiã:amare pi
etatem. Timoꝛ nanq; vtutum eſt cuſtos:ſecu⸗-
ritas ad lapſum facilis. Si pauoꝛẽ habuer ſol
licitꝰ eris:⁊ ſi ſollicitꝰ fuerl leo ĩ caulas ouiũ tu
arũ itrare non poterit.qð ad pᷣpoſitos eccciax
Yelad aie cuſtodẽ ꝑtinet.Qui cautꝰ ẽ ⁊ timidꝰ
p̃ᷣt ad tpᷣs vitare pctã:qͥ ſecurꝰ ẽ ð iuſticia repu
gnat:illiuſq; auxilio deſtitutꝰinſidijs hoſtium
paret.Nũqᷓ; tuta ẽ hũana fragilitas.et quãto

mag vtutibꝰcreſcimꝰ:tãto magl timẽ debemꝰ

ne de ſublimibꝰcoꝛruamꝰ. Si iux eccleſiaſtẽ ra
dix ſapie ẽ timẽ deũ:fructꝰ ſapie qͥs ẽ niſi vide
re deũ bonũ:aut diligit qͥ nõ inuitꝰ aut neceſſi⸗

tate aut legũ metu facit bonũ:ſed iccirco bonũ
eſt: vt mercedẽ bonã oꝑis habeat.
De charitate ⁊ pace.
DDcharitatez nuc trãſitum faciamus:
a qꝛ oibus maioꝛ ẽ:inter cetera ſic fatert
NPaulus.Manent autem tria hec Fi
des Spes ⁊ Bilectio:ſed maioꝛ his dilectio ẽ
Eſt ergo dilectio vinculum animoꝛum caſta et

virute

Cap. XxXII.

Cr.

(yrttit

durtut
shabu
inpfec⸗
charins
lo dicet
uu erlot

iuhosdo

des ihac

reqſari
arhaclol
adeunde
gaidfin
luscumd
ſuuminf
latodil
busoibu.
mnini rn
cusſumh
crepans
wdamn
aNmo
meäta
nihilſi.
nignaet
agitppe
qſuaſun
iniuſtici
oia cedh
Nbilen
cpitih
lltedeoe
enigonon
mnentiam n
ſelicotgie⸗
Adimplenit,
euangelſta
fümanusde
barpferec
ſeruuri Die
Ngerffit
tdehlen
Mun diſt
Gnllaitmnäan
nufni. Cen
ngek unen
gkanglrf
ſocerim
gporusfa
oheräfende
nterenſi
lrerupen
ſ Pppeta die
i ſplag
Mrainkfris

ngadendter⸗
Genanegicſe

is:tegeun

qriDaude
cins Vinhen
icene⸗ Dern
Nhcaſtuctt
icaſtusincſde
eduperüne
dscftigin⸗

fodiscgdre.

1

,Linemol
muinusding
Gonnmn n
teneüianaept
Kautosſech
mihebreiſtl
icauusotiin
eſtogtl
auvitint

„

Tractatus IYI Epiſtolag
parue res qeſcũt: ſic ⁊ diſcoꝛdia maxime dila⸗
buntur. Pulchꝛe igit᷑ ꝑſecutio pacis ð:iuxta

ſincera ⁊ ſine emulatione:charitas cõſumatio
oiuʒ mandatoꝝ bꝛeuis oĩuʒ pᷣceptoꝝ: quã cuʒ
q̃s habuerit oia habet ſine hac iĩ alijs remanet
impꝑfectꝰ.⁊ vt cognoſcat vra pꝛudentia qᷓ;dtum

charitas valeat:legim ꝰreſpõſum dñi i euãge⸗

lio dicẽtis cũ interrogaret᷑. Diliges dñm deuz

tuũ ex toto coꝛde tuo:⁊ ex tota aĩia tua:⁊ ex to⸗
ta virtute tua. ⁊ diliges ꝓximũ tuũ tãqᷓ; teipᷣm
in his duobus pᷣceptis pendet lex ⁊ ꝓpha. Ai
des in hac ſola vniuerſa legis cauda pendere.
vere qͥſquis hanc habet:iam dei filius dici põt
ex hac ſola poterit deo ſimilis eſſe. Conſidera
q̃ deum diligit nunqd ſperat:nunqᷣd timet: nũ

quid ſiditenõ:ſed im diligit. Deus inqͥt Pau
lus cum dilexiſſet mundũ:miſit vnicum filium
ſuum in ſimilitudinẽ carnis peccati: vt de pec⸗
cato ↄdẽnaret peccatũ in carne: qͥ pᷣponit eã re
bus oibus dicẽs.⁊ ſi locutus ſum linguis ho⸗
minũ ⁊ angeloꝝ:charitatẽ aũt non habeam:fa

ctus ſum ſicut eramẽtuʒ tiniens:aut cimbalus

cõcrepans.Etſi habuero pphetiã:a cognoue
ro oĩia myſteria ⁊ oẽm ſciẽtiã.⁊ ſi habuero ſidẽ
ita vt montes trãſferam ⁊ ſi tradidero coꝛpus
meũ ita vt ardeam. Charitatẽ aũt nõ habeam
nihil ſũ. Charitas magnanima ẽ:charitas be⸗
nigna eſt:charitas nõ emulat᷑:non inflat᷑:non
agit ꝑperã:nõ irritat᷑:nõ cõfundit:non querit
q̃ ſua ſunt:non cogitat maluʒ:non gaudet ſuꝑ
iniuſticia:gaudet autẽ veritate. Oia ſuſtinet:
oĩia credit: oia ſperat: charitas nunq; excidit.
Mihil eni amantibꝰ duruʒ eſt nullus difficilis

ẽ cupiẽtibꝰ laboꝛ.Solus tñ ille amoꝛ ꝓbabilis

eſt:qͥ deo et vtutibus aie coaptatur. Nihil eſt
eni qð non toleret qͥ ꝑfecte diligit. Qui aũt cle
mentiam nõ habet:nec indutus eſt viſcera mi⸗
ſericoꝛdie ⁊ lachꝛymaruʒ: q;uis ſpũalis ſit:nõ

adimpleuit legẽ xpᷣi. Vñ legit᷑ ꝙ beatꝰ Zoße⸗

euangeliſta cũ Epheſi ſenex virx iter diſcipulo
rũ manus deferret᷑:nihil aliud ꝑ ſingulas ſole
bat ꝓferre collectas niſi Filioli mei diligite al
terutrũ. Biſcipulis aũt petẽtibus q̃re ſemꝑ id
diceret:rñdit qꝛ pᷣceptũ dñi ẽ: ⁊ ſi fiat ſolũ ſuffi
cit.ſed obſecro ne amicꝰ qͥ diu querit᷑ vix inue⸗
nitur: difficile ſeruat᷑: pariter cuʒ oculis mens
amittit:nã amicitia q̃ deſinere poteſt nunq; ve

ra fuit. Vera nanq; amicitia nullo liuoꝛe ĩ qio
auget᷑ numero:tanto creſcit ⁊ roboꝛe Declina

igit᷑ a malo ⁊ fac bonũ:inqre pacẽ ⁊ ꝑſeqᷓre eã.
Niſi oderimꝰ malũ:bonũ amare non poſſumꝰ
q̃ͥn potius faciendũ ẽ bonũ:vt declinemꝰ a ma

lo.pax q̃renda ẽ:vt fugiamꝰ bella: nec ſufficit

eã q̃rere:niſi inuẽtã fugiẽtemq; oĩ ſtudio pſeq̃ᷓ
mur:q̃ exuperat oẽm ſenſũ.in q; habitatio dei
eſt ppheta dicẽte. Et factꝰ ẽ in pace locꝰ eius.

Infernꝰitaq; iter frẽs diuidit. Quicqͥd igit᷑ ſe

parat int᷑ fres infernꝰ dicẽdus ẽ.Cõcoꝛdia eni

illud apłi.oſpitalitatẽ ꝑſequẽtes: vt nõ leui

vlitatoq; mone:et vt ita loquar ſũmis labjs

hoſpites iuitemꝰ:ſᷣ toto mẽt ardoꝛe teneamꝰ:

qua ſi auferẽs ſiecum de lucro noſtro atq; com

penddooo.
Beinſirmis ⁊ pauꝑibꝰ recreãdis Ca.XXX
Iꝗds cepit egrotare tranſferat᷑ ad exe⸗
ſ deꝛam latioꝛc: ⁊ tato ſenũ miſterio cõfo
ueaf᷑: vt nec delitias vꝛbiũ: nec mris ꝗ

rat affectũ: nec liceat dicere cuiqᷓ; tunicã ⁊ ſagu
textaq; tunicl ſtrata nõ habeo. Ita economicꝰ
vniũſa moderet᷑: vt nemo qͥd poſtulet: nemo

dehereat: uias fratribꝰ:hoſpitũ laua pedes:
paupibꝰ ⁊ fratribꝰrefrigeria exhibe ꝛſũptũ ma

nu ꝓpa diſtribue: qm qcqͥd habẽt clerici pau-

peꝝ è:a domꝰeox oibꝰ debẽt eẽ cões. ſuſcepti⸗
oni eni ꝑpegrinoꝝ ⁊ hoſpitum inuigilare debẽt

Bocet Solomò miſericoꝛdie operibus inſiſtẽ

dum:nec nr̃is fidendũ viribꝰ: ſed a deo eſſe au
xitium flagitandũ.ſed eſto ꝙ equeris pauperi⸗
bus:inopum cellulas dignanter introeas:ma
nus debilium ſis: aquaʒ poꝛtes: ligna ↄcidas:
focum extruas.ſed vbi vincula:vbi alape: vbi
ſputa:vbi flagella: vbi patibulum: vbi moꝛss
Cũ hec oia q dixi feceris:ab Euſtochio Dau⸗
la vinceris. ec dico nõ quo de ardoꝛe mẽtis
tue quicqᷓ; dubitẽ: ſed quo currẽtem impellaʒ:
⁊ acriter dimicãti feruoꝛẽ augeam.
BDe penitẽtia ⁊ miſcᷣia dei. Ca. XXXI
Rripe qſo occaſionẽ. ⁊ fac ð neceſſita⸗
a te vtutẽ. nõ q̃runt᷑ ĩ xpᷣianis initia. ſed
finis. Paulus male cepit:ſed bene fini

uit. Inde laudant᷑ initia: ſed finis ꝓditiõe dã⸗

natur:⁊ lʒ deus non velit moꝛtem peccatoꝛis:
ſed vt cõuertatur: æ viuat:tamẽ tepidos odit:

cito ei nauſeam faciũt. Cuiq; plus dimittitur

plus diligit. AUnde meretrix illa xpᷣi vilectrixi
euangelio baptiʒata lachꝛymis: ⁊ crine qͥ mul⸗
tos ante ceperat pedes domini tergens ſalua⸗
ta eſt.non qͥdem habuit criſpantes mitras:nec

ſtridentes calceolos: nec oꝛbes ſtibio fuligina

tos. nam quãto fedioꝛ: tãto pulchꝛioꝛ:q̃ demũ
ploꝛat ad crucem: vnguẽta parat:qrit in tumu
lo:hoꝛtulanũ interrogat:pergit ad apoſtolos:
reꝑtuʒ nunciat. Illi dubitant: iſta confidit.nõ
enĩ tam peccati crimẽ arguit᷑:qᷓ; velox conuer

ſio in penitentie celeritate laudat᷑.nec deus co

geret penitere: ſinon eſſet penitentibꝰ veniã cõ
ceſſurus Nihil eni tam repugnat deoq; coꝛi⸗
penitens.hoc ſolũ crimen eſt: qð veniã ↄſequi
non põt:pᷣcipue qꝛ non iniuſtus vt ꝓpter mul
ta mala paucoꝛũ obliuiſcat᷑ bonoꝛũ: imo ð nul
lo ſic iraſcit᷑ deus:quõ ſi peccatoꝛſuperbiat:⁊
erectus et rigidus non flectatur in fletum: nec

—.

Dars

miſericoꝛdiã poſtulet p delicto nihilq; ſicoffẽ

dit deum: ſicut erecta ceruix poſt peccata: ⁊ ex
deſperatione ↄtemptus. Ande ⁊ vos non de
ſperetis venia ſcelerũ magnitudine:qꝛ magna

peccata magna debebit penitẽtia. Nam deus

non vult inferre ſupplicia:ſed terrere paſſuros
IJpeq; ad penitentiaʒ puocat:ne faciat qð cõ⸗

minatus eſt Demonũ eni nullus eſt qñ pereat
onmnes ad pᷣdam feſtini veniẽt:ante faciẽ ipᷣoꝝ
ventus vꝛens:⁊ quicqͥd aſpexerint:qͥcqͥd vul⸗
tui eoꝝ obuiũ fuerit:vꝛere deſiderabũt ⁊ ꝑde⸗

re:ed nec quiſq per patientiã bonitatis dei de
peccatoꝝ ſuoꝝ impunitate ↄtemnat:nec illum

non eſtimet offenſũ: qꝛ necdũ exꝑtus reatum.
Imo magna eſt ira:qñ peccãtibus non iraſcit

deus. VUnde in Eʒzechiele ad hierim. Jam nõ
iraſcar tibi:ʒelus tuus receſſit a me.ſed reuera
deus hominibꝰ non iraſcit᷑:ſed vitijs:que cuʒ
in hoie non fuerint:nequaq; punit. Habet aũt
ira dei mẽſuras quãtũ ⁊ quãto tꝑe:⁊ ob quas
cauſas ⁊ qdus inferat᷑:iuxta illud qð ſcribptuʒ

eſt. Cibabis nos pane lachꝛymaꝝ in menſura.
Miſericoꝛdiã igit᷑ a deo ↄſequit᷑:qui ſe putat

eſſe miſerũ:nam deus qͥ nullis viribus ſuꝑari
põt:publicani tamẽ pᷣcibus vincit᷑ Quãto er⸗
go tꝑe te errare noſti:quãto tꝑe deliqᷣſti:tanto
tpe humilia teipᷣm deo:⁊ ſatiſfacito ei in cõfeſ⸗
ione penitẽtie.qm̃ qui peccatoꝛ eſt aliqua ſoꝛ⸗
de maculatus: de eccłia xpᷣinon põt appellari:
nec xpᷣo ſubiectus dici. Igit᷑ qꝛ errauimꝰiuue⸗

nes: emẽdemur ſenes: iſgamus gemitus: æ la⸗
chꝛymas copulemus: culpam ſimpliciter cõſi⸗

tendo.nam qͥ poſt lapſum peccatoꝛũ ad veram

penitentiã ſe cõuertit:cito a miſericoꝛdie iudi⸗

ce veniam impetrabit: quoniã apud deuʒ non
tam valet mẽſura tẽpoꝛis qᷓ; doloꝛis:nec abſti⸗
nentia tm ciboꝝ qᷓ; moꝛtiſicatio vitioꝛuʒ:ſed et
magnũ peccatuʒ magnis diuturniſq; cruciati
bus luitur:culpaq; leuis pᷣſenti ſupplicio cõpẽ

ſata ſit.⁊ ſic magnũ peccatũ magna indiget mi
ſericoꝛdia. Cõcluſit eni deus omnia ſub pecca

to: vt omnibꝰmiſereat᷑. ſed fruſtra voce aſſumi
tur: ſi ꝑmanẽt opera.ſed ne ⁊ diutius ꝑtrahã:
habeto pauca ꝓ pluribus:in qͥbus non tam oꝛ
do querit᷑ qᷓ; pfectus. Age ergo tu: caue: cur⸗
re:feſtina.Age vt in hac ſpiritualitate pficias
cque ne quod accepiſti bonum: incautus æ ne
gligens cuſtos amittas. curre: vt non negli-⸗
gas.feſtina:vt celerius cõpꝛehendas. Naʒ ce⸗
piſſe multoꝛũ eſt:ad culmen perueniſſe pauco⸗
rum. Tribuat tibi chꝛiſtus: vt audias: et tace

as:⁊ intelligas:⁊ ſic loquarliis.
Finis cõcludẽs in regula. Cap̃̊.xxxXII
TX qm̃ ita ſe natura hʒ: vt amara ſit ve
e ritas: ⁊ blãda vitia exiſtimẽt᷑: vt Cau
luiius ait apłs. Inimicꝰ vobᷣ factꝰ ſũ veꝝ

“õ . .
*. .
5 . *
. ... 7 ve.

dicẽs. AVñ ⁊ qꝛ ſaluatoꝛis dura videbãat᷑ eloq̃a

plurimi diſcipuloꝝ retroꝛſũ abierũt:nõ mirũ ẽ

ſi ⁊ nos ipᷣi vitijs detrahentes offendimꝰ pluri
mos.diſpoſuitñ naſũ ſecare fetẽtẽ: timeat qui
ſtrumoſus ẽ Quid tñ ad te qͥ itelligis inocẽtẽ⸗

Nemo repᷣhendat qð aliqͥs aut laudamus aut

carpimꝰ: cũ ⁊ i arguẽdis malis ſit coꝛreptio ce
teroꝝ: ⁊ i optimis pᷣdicãdis boni ad vtutũ ſtu
dia ↄcitẽt᷑. Nos eni vt ſcitis hebꝛeoꝝ lectione

detẽti:in latina lingua rubigineʒ induximꝰ: in

tm̃ vt loquẽtibꝰ qͥʒ ſtridoꝛ qͥdam nõ latinis in⸗

terſtrepat. Vñ ignoſce ariditati.et ſi imperitꝰ

ſũ ſᷣmone inqͥt apłos ſed nõ ſciẽtia. illi vtrũq;

non deerat:⁊ vnũ hũiliter renuebat.nobᷣ vtrũ

q; deeſt:qꝛ ⁊ qð pueri plauſibile habueramus
amiſimꝰ:nec ſcientiã quã nolebamꝰ ↄſecuti ſu⸗

mus: iuxta eſopionã fabulã dum magna ſecta
mur etiã minoꝛa ꝑdentes.Nõ ꝓlõgabũtur vl
tra mones mei quoſcũq; loquoꝛ.Ea ꝓpt᷑ mo

neo: ⁊ flens gemenſq; ↄteſtoꝛ:vt dũ huiꝰ mun
di vitam currimꝰ.non duabꝰtunicis.id eſt.du
pli ci aio veſtiamur:nõ calciamentoꝝ pedibus

videlicet opibus pꝛegrauemur: nõ diuitiaruʒ

onera ad terraʒ pꝛemãt:nõ virge hoc ẽ potẽtie
ſecularis q̃rat᷑ auxiliũ:non pariter ⁊ xpᷣm veli
mus hr̃e ⁊ ſeculũ:ſᷣ̊ ꝓ bꝛeuibꝰ⁊ caducis eterna
ſuccedant. Sʒ ⁊ pᷣcoꝛ vos q̃ͥ fideles eſtis:vt ita

vitã vr̃am ⁊ ↄuerſationẽ ſeruetis:ne ĩ ipſo vel

ipᷣi ſcãdalũ patiamini: vel alijs ſcãdalũ faciaij
ſz ſit in vob ſũmi ſtudij ſũmeq; cautele:ne qͥs i

hanc ſactoꝝ ↄgregationẽ pollutus itroeat: ne
q̃ſq̃s Jebuſeus habitet in nob. Dñũñs ih̊s cõte

rat ſathanã ſub pedibꝰvr̃is:et inco lumes vos
⁊ ꝓꝑlixa etate floꝛẽtes xpᷣs deus nr̃ tueat᷑ oĩpo⸗
tens.Sʒ ⁊ ſpũſſanctꝰnobᷣ pᷣſtare dignet᷑:et i ̊
ſeculo factoꝛes mandatoꝝ ſuoꝛuʒ effecti in hu⸗
ius vite agone ꝓbati:⁊ fideles inuenti ſpiritu⸗
alibus fructibus dilatati his continentibꝰme⸗
reamur adiungi. Ipſi gloꝛia et imperium cum

eodem ſpirituſancto in cuncta ſecula ſeculoꝝ.

Amen. .
Quonliam ad humanam inſtitutioneʒ vali⸗
dioꝛa ſunt exempla qᷓ; verba: ⁊ planius poteſt

opere docere qᷓ; verbo: merito inſtituta ac pᷣce

pta monachoꝝ ſuꝑioꝛibꝰepłis digeſta beatoꝝ
Hilarionis ⁊ Malchi monachoꝝ exẽpla ſub

dũt᷑: quoꝝ vitas ⁊ res geſtas beatus ierony

mus ↄſcripſit.
Incipiũt capitula de vita ſãcti hilarionis.

dem geſtoꝝ pᷣſcribit᷑. Caß. j.
Be oꝛtu beati viri ſituq; genitalis loci
⁊ pᷣma indole mirandoꝝ. Ca. ij.

Qualiter ſancto Antonio iunctꝰ habitũ muta
uenit Di pectoq; eiꝰ vite tenoꝛe ad patriã redi
ens diſpartita oĩ ſubſtãtia ilico ad heremũ cõ

N ꝓlogo materie magnitudo ad lau⸗

unlti

Deoami⸗
Hepmno⸗
Dewateft
ſis.

Debruſ
Zelotyi
Belatront

Betnuliee
ſerliereeſu
Pekliſtene
fsinſrmn

ennuhaee
Deubigs

nioliberen

Deone
Bebgzono
Dealcoc
Leponede
(lotomale
DeCmdide

nehond.
Dehaare
monepee
Dehonon
Deſtudio
Citus erat
Beguarif
gmetatior
Bepire fa
ſeratauarit

Zeſetu viri

henti Into⸗
oͤobffeg
delerisad ſo
Pecipriohe
Gloineuso
Dephuns ſe
Iulttucinen.
Aoinceeni h.

Aſoadtent

ehechig⸗

“ lutepun.
Dehhangeif
uret icſin

loodnecſe
ctmnogi

Npulotön

.

dliuteogici

kinpetn Wari
Pebat nos

efnüͤigſe
3 ntn
Cunlogn

decelnin
Zincum⸗
,aſne
an. Urig
cha nch
lehthumme

=

unicisit
nentorgelne
I:nö inn
rgeborigein
Aler ttönt
CAdncsenn
delesctoni
enis neiſſont
isſcillitut
Gaautceeß
ulus irvent
b. Dfs bsdit

gincolune ww?

7

iul h⸗
Gedgei gib
guztannb⸗
ginueniſpri⸗
ninnniye
tinpeiunge

ſeclgalealt⸗

Tractatus IX

uolauerrt..
Be admirabili abſtinẽtie eius pᷣncipio.Ca.iiij
Be bmis aduſus eũ demonũ ludibꝛijs.Ca. v.

De Baʒano a paralyſi ſubleuato.
Se Italico circẽſes eqͥs nutriẽte.

L ſcutario qͥdã a demõe liberato.
BSe quodã a moꝛbo itercun curato: ⁊ Heſitio
diſcipulo ipᷣm qrente. 1
Be dꝛacone magnitudis mire apð Epidaurũ
Ca. xxxiij.

/

De vararijs diaboli pꝛeſtigijs eo oꝛante oſten

Be bꝛeuiſſima habitatiõis eiꝰcellula. Ca. vij.
Be totiꝰ vite eiꝰabſtinẽtia ſtupẽda. Ca. viij

Be latronibꝰ ad terrẽdũ eũ veniẽtib?ꝰ Ca.ix

Be muliere Eleutheropolitana bma inu;

ſterilitate ſua iterceſit. Le
De Ariſtenete Hhelpidij pᷣfecti ↄiuge ꝓ tribſi

lijs in firmantibꝰ dep̃cante. La.a. xj.
Be muliere ceca vtute eivillumiata. La. xij

Beauriga GBazẽſi ⁊ merſica ⁊ iuuene a demo⸗

De Oꝛione a peſſimo demõe libato. Ca.xuiij.

Cs. x vj.
De vᷣgine dei quã iuuenis adamauerat:⁊ diſ⸗
ſoluto maleficio. Ca. xvij.
De Candidato Con ſtantij imꝑatoꝛis a demo
ne ſaluooo.
De Bactro camelo enoꝛimis magnitudis a de
mone pleno. LCLCLCLCLCa. xix

Gce honoꝛeillia ſãcto Antonio delato. Ca. xx.

Be ſtudio ipius:qui erga omniũ curam ſolli⸗
citus erat. LLC.a. xxj
De auari fratris de minutiõe:⁊ largi iterũ au⸗
gmẽtatione. Ca. xxij

Be virẽijl faſce ciceris:i cuiꝰfetoꝛẽ fratris qͥ mi

ſerat auaritiã deteſtate. Ca.xxxiij.

Be fletu viri dei qͥ ſe mirabiliter lamẽtabat᷑:et
beati Antonij nũciaro deceſſu. Ca. xxiiij
Quõ ob frequẽtãtiũ multidinẽ mõaſterij locũ

Ca. xxiiij

delſerẽs ad ſolitudies cõuolauit. Ca. xxv.
DBeſcriptio habitatiõis beati Antonij:ð mira
culo in eius oꝛtu facto LCa. xxvj.
Se pluuijs pᷣcibꝰ beati Hilarionis ipetrai:⁊
multitudine ſerpẽtũ depulſa. Ca. xx vij

Qð inde etiã honoꝛes fugiens deceſſit: ⁊ de pᷣ
uiſo aduẽtu Gaʒzenſium. .
Be lhadriano eius diſcipulo:⁊ cõ tumacia eiꝰ
iuſte punia.
De lauderij filio a demone curato dum na ui

Ca. xxix.

garet Siciliaim. Ca. xxx.

Quõ ad mediterranea loca fugerit rnutis
a. xxxj.

Ca. xxxij

dalmatie opidũ igne crematũ. .
Be impetu maris ab eo cõpꝛeſſo. Ca.xxxiiij

Be piraſ quos dum fugaret obuios habuit.
Be imũdis ſpiritibꝰ hincinde cũ (Ca. xxxy
congregatione.

—

int᷑ cicladas nauigaret ↄclamãtibꝰ Ca. xxxvj
BDe hoꝛtulo cypꝛi: vbi qnq; annis añ obitũ ha

4

mine furatus eſt.

Ca. x viij

Ca. xxvij.

Fo. CXCVI

„ . —T
Epiſtola XCIII
Ca.iij. bitauit: v paralytico ibidẽ curato. Ca. xxxvij
Be teſtamẽto bꝛeui:qð ipᷣe manu pꝛopꝛia ſcri⸗
plit Heſiti. LaXxxx
Be vltimis ipᷣis ad animã ſermonibꝰ ⁊ ſepul⸗

tura eus. LCLa. xxxix.
Bde Meſitio qui coꝛpus eius cũ maximo dilcri

Be Cõſtantia deuota muliere:q̃ coꝛpꝰ eius fu

li wtutes largitꝰ ẽ: mihi ad narrãdas eas mo⸗
nem tribuat: vt facta dictis exequent᷑. Eoꝛum

Ca. xl.

Laa⸗xlIj.
Pꝛologus i vitã ſancti ilarionis a ſancto
Hieronymo feliciſſime editã. Ca.I.
Fripturus vitaʒ beati Hilarionis: Dba
pitatoꝛẽ eiꝰinuoco ſpiritũſãctũ: vt qil

eniĩ qͥ fecere vtutes:vt ait Criſpus:tanta habe

tur auctoꝛitas:quãtũ eã vbis potuere extolle⸗
re p̃dara ingenia. Alerandermagnus Mace
do: quẽ vel arietẽ vel pardũ vel hircũ capꝛaꝝ

Baniel vocat:dũ Achillis tumulũ ꝑueniſſet:

felicẽ te ait iuuenis: qͥ magno frueris pꝛecone

meritoꝝ: omeꝝ videlicet ſignificãs. Moꝛro

mihi tanti ac talis viri cõuerſatio vitaq; dicen

da eſt: vt Homerus qͥʒ ſi adeſſet: vel inuideret
materie: vel ſuccũberet. q; eni ſanctus Epi

phanius Salamie Cypꝛi ep̃s: cũ Hilarione
plurimũ verſatus ẽ: laudẽ eius bꝛeui epiſtola
ſcripſerit:q vulgo legit᷑:tamẽ aliud eſt locis cõ
munibꝰ laudare defunctum: aliud defuncti ꝓ⸗

pꝛias narrare vtutes. vñ ⁊ nos fauoꝛe mag ib

lius qᷓ; iniuria ceptuʒ ab eo opus aggrediẽtes

maledicoꝝ voces côtẽnimꝰ.q olim detrahẽtes

aulo meo:nũc foꝛte detrahẽt ⁊ Hilarioni Ail
lum ſolitudinis caluniati:huic obijcientes fre
quẽtiã.vt qͥ ſemꝑ latuit nõ fuiſſe:qͥ a multis vi
ſus ẽ: vilis eſtimet᷑ Fecere hoc ⁊ maioꝛes eoꝝ
quõdã phari ei:qͥpus nec Johis heremus ac
ieiuniũ: nec dñi ſaluatoꝛis turbe:cibi: potuſq;
placuerũt. Verũ deſtinato operi imponaʒ ma
nũ: 2 ſcylleos canes obturata aure trãſibo.

De natiuitate ⁊ vita beatiſſimi Hilarionis
heremite ſanctiſſimi.

Cap̃. II.
JZlarion oꝛtꝰ vico Thabatha ꝛq circi⸗
h ier quinq; milia a Gaʒa vebe Maleſti⸗
ne ad auſtrum ſitus eſt:cũ haberet pa⸗

rentes idolis deditos:roſa (vt dicitur) de ſpi⸗
quibus miſſus alexandriã Gꝛã⸗

nis floꝛuit.A iſſus iria Dꝛa
marico traditus eſt. IJbiq; qtum patiebaturil
la etas magna ingenij ⁊ moꝛum documenta p-

buit: in bꝛeui carus omnibus etloquendi arte
gnarus. Quodq; his maius eſt omnibus: cre⸗
dens in dominum ieſum: non cyrci furoꝛibus

non arene ſanguine: non theatri luxuria dele⸗

ctabatur: ſed tota illi voluntas in eccleſia erat
CLCap̃. III. M

7

Pars

Adiẽs autẽ tũc celebꝛe nomẽ Antonj

a qʒð ꝑ oẽs egypti płos ferebat᷑ incẽſus

vil endi eius ſtudio ꝑꝛexit ad heremũ.
⁊ſtatim:vt eũ vidit:mutato pᷣſtino habitu du
obus fere menſibꝰiuxta eũ manſit: ↄtemplans W
oꝛdinẽ vite eius:moꝛũq; grauitatẽ.qᷓ; creberĩi

oꝛatione:qᷓ; humilis in ſuſcipiẽdis fratribꝰ:ſe⸗
uerus in coꝛripiẽdis: alacer in exhoꝛtãdis eẽt.
⁊ vt ↄtinẽtiã cibiq; eius aſperit atẽ nulla vnqᷓ;
infirmitas Heygerer Port frequentiã eoꝛũ:qͥ
ad eũ ob varias paſſiões:aut impetꝰ demonũ

cõcurrebant:vltra nõ ferẽs:nec congruũ eẽ di
cens:pati in heremo ꝓpłos ciuitatum.ſicq; ſibi

magꝗ incipiendũ eſſe:vt cepiſſet Antoniꝰ:illuʒ
quaſi virũ foꝛtẽ victoꝛie arma accipe:ſe necdũ
militare cepiſſe:reuerſus ẽ cũ qbuſdam mona
chis ad patriã. ⁊ parẽtibꝰ iã defũctis:ꝑtẽ ſub⸗

ſtantie fratribus: ꝑtem paupibus largitus eſt

nihil ſibi oino uans: timens illud de actibus
apoſtoloꝝ Ananie ⁊ Saphyre vel exemplum
vel ſuppliciuʒ:maximeq; dominice ſnie memoꝛ
dicẽt:Qui nõ renũciauerit oibus q̃ habet:nõ

põt meus eſſe diſcipulꝰ. Erat autẽ annoꝝ.xv.
ſic nudus ⁊ armatꝰ i xpo:ſolitudinẽ que in ſe

ptimo miliario a aionia Gaze empoꝛio

littus euntibus egyptũ ad leuaʒ flectit᷑:ingreli⸗

ſus eſt. Cuq; eſſent cruẽta latrocinijs loca ⁊
pinqui amiciq; eius iminẽs ꝑiculũ denũciarẽt
ↄtempſit moꝛtẽ:vt moꝛtẽ euaderet. Mirabã⸗

tur oẽs animũ:mirabant᷑ etatẽ:niſi ꝙ flãma q̃⸗
Dam pectoꝛis ⁊ ſcintilla fidei ĩ oculis relucebãt
Lenes erant gene:delicatũ coꝛpus ⁊ tenue:et
ad omnẽ iniuriam impatiẽs:qð leui vel frigo⸗

re vel eſtu poſſet affliig. Cap̃.iI
Bit᷑ ſacco tm membꝛa coopertꝰ:⁊ pel⸗

. 14 liceũ habens epẽditen: quẽ illi beatus
Antonius ꝓficiſcenti dederat:ſagũq;

ruſticũ int᷑ mare ⁊ paludes vaſta ⁊ terribili ſo
litudine fruebat᷑: qndecim tm̃ caricas poſt ſo⸗
lis occaſum comedẽs. Et qꝛ regis latrocinijs ĩ
famis erat:nũqᷓ; in eodẽ loco mãſitans. Quid
faceret diabolus:quo ſe verteret᷑: qͥ gloꝛiaba⸗
tur ante dicens:in celuʒ aſcendam:ſuꝑ ſydera
celi ponã thꝛonũ meuʒ ⁊ ero ſimilis altiſſimo:

cernebat ſe vincia puero:a pᷣus ab eo calcatuʒ

fuiſſe:quã ꝑ etatẽ peccare potuiſſet Titillabat

itaq; ſenſus eius ⁊ pubeſcẽdi coꝛpoꝛi:ſolita vo

luptatũ incẽdia ſuggerebat. Cogebat᷑ tyrũcu⸗

lus xpᷣi cogitare:qð neſciebat:et eiꝰ rei aio põ⸗

pam voluere:cuiꝰ exꝑimẽta nõ nouerat. Ira⸗

tus itaq; ſibi:⁊ pectus pugnis verberãs:qua⸗

ſi cogitatiões ceſſiõe manꝰ poſſet excludẽ: ego

te inqᷣt aſelle faciam vt nõ calcitres: nec te hoꝛ⸗
deo alã:ſᷣ paleis:fame te ↄficiã ⁊ ſiti graui one

rabo põdere:ꝑ eſtus indagabo ⁊ frigoꝛa:vt ci

bum potiꝰqᷓ; laſciuiã cogites.lherbaxꝝ gᷓ ſucco

mur exerecitꝰ: ia⸗ G
vt añ ſonitu qᷓ; aſpectu territꝰcederet. Intelle-

.

et paucis caricis:poſt triduũ vel qtriduũ deſt⸗ .

cientẽ aiaʒ fuſtẽtabat:oꝛãs frequenter: ⁊ pſal⸗

lẽs:⁊ raſtro humũ fodiẽs:vt ieiunioꝛũ laboꝛẽ

laboꝛ opis duplicaret.ſimulq; fiſcellas iũco te
xens:emulabat᷑ Stlog moraehor diſcipli⸗
ui aũt nõ oꝑat᷑: non
mãducet. Sic attenuatꝰ: ⁊ intantũ exeſo coꝛpe

nã:⁊ apli ſniaʒ dicẽtis.

vtoſſibꝰ vix hereret. LCap.V.
ANAadã nocte cepit infantũ audire vagi
q tus:halatus pecoꝝ:mugitꝰ boũ:plan
cctus q̃ſi mulierũ:leonum rugitꝰ:mur⸗

„

tꝰ: ⁊ rurſus variaꝝ poꝛtẽta vocum:

xit demonũ ludibꝛia:⁊ puolutꝰgenibxpᷣi:cru

cem ſignauit ĩ frõte:taliq; armatꝰ caſſide:⁊ lo⸗
rica fidei circũdatꝰ iacẽs foꝛtiꝰ pᷣlibat᷑:quodã⸗
modo videre deſiderãs qͥs hoꝛrebat audire: ?-
ſollicitis oculis huc illucq; circũſpiciẽs. Cũ in
terim ex impꝛouiſo:ſplẽdente luna:cernit rhe⸗
dam feruẽtibꝰeqͥs ſuꝑ ſe irruere.Cũq; icddamaſ

ſet ihᷣm:añ oculos eiꝰ repẽtino terre hiatu põ⸗

pa oĩs abſoꝛpta ẽ.Tũc ille ait:Equũ ⁊ aſcẽſo⸗.

rem ꝓiecit i mare.Et hi i curribꝰ: ⁊ hiĩ equis:

nos aũt i noĩe dei nr̃i magnificabimur. Ca.V
AUllite ſũt tẽptatiòes eiꝰ:et die noctuq

m varie demonũ inſidie: q̊s ſi oẽs narra⸗

rree velim modũ excedã volumis. Quo
tiens illi nude mulieres cubãti:quotiẽs eſuriẽ
ti largiſſime apparuere dapes: Interdũ oꝛãteʒ

lupꝰvllulãs: ⁊ vulpecula gãniens tranſiliuit:
pſallẽtiq; gladiatoꝝ pugna ſpectaculũ pᷣbuit.
⁊ vnꝰ q̃ſi interfectꝰ⁊ añ pedes eiꝰ coꝛruens:ſe⸗

pulturãs rogauit.Oꝛabat ſemel ſixo i terrã ca

pite:⁊ vt natura fert hoĩiuʒ abducta ab oꝛatiõe

mens neſcio qͥd aliud cogitabat. Inſilijt doꝛſo

eiꝰ feſtinus gladiatoꝛ: ⁊ latera calcibꝰ: ceruicẽ

flagello verberãs: eia inqͥt cur doꝛmitas: Ca⸗
chinaſq; deſuꝑ:ſi defeciſſet:an hoꝛdeuʒ vellet

accige ſciſcitabaf. Cap.I1.
Bikt᷑ a ſextodecimo vſq; ad viceſimum

i ſue etatis annũ eſtus et pluuias bꝛeui

tuguriũculo declinauit: qð iũco ⁊ cari
ce texerat. Extructa deinceps bꝛeui cellula:qᷓ
vſq; hodie ꝑmanet:latitudie pedũ q̃ttuoꝛ:alti
tudie pedũ qͥnq;: ̊ ẽ ſtatura ſua hũilioꝛe:poꝛ⸗
ro lõgitudine paulo amplioꝛe:qᷓ; eiꝰ coꝛpuſcu⸗

lum patiebat᷑:vt ſepulcrũ potiꝰqᷓ; domum cre

deres. Capillum ſemel in anno in die paſce to

tõdit. Suꝑ nudã humũ ſtratũq; iſceum: vſq;

ad moꝛteʒ cubitauit.Saccũ qͥʒ ſemel fuerat in⸗

dutus: nũqᷓ; lauãs ⁊ ſuꝑfluũ eẽ dicẽs:mũdici⸗
os ĩ cilicio q̃rere. Nec mutauit alterã tunicam:
niſi cuʒ pꝛioꝛ penitꝰ ſciſſa eſſet. Scripturas qͥʒ

ſãctas memoꝛiter tenẽs:poſt oꝛationes ⁊ pfal⸗

mos q̃ſi deo pᷣſente recitabat: ⁊ qꝛ longum ẽ ꝑ
diuerſa tempoꝛa carptim aſcẽſuʒ eius edicere:

eſpectliſet

EI

.onoꝛen

unneius

randioꝛa
„1
dit ali⸗
orros
–
buscrudia
no ſco⸗
cipanis
hohabuit.
oti con⸗
bredinecol
leü ryſc
hocotmnen
autpomor
ſtuns.
kuiner ppit
lageünoan
ewinen
poreſine
ceteriſoe
farinat
potu vir
plensoꝛ
in diebu
ſoluitien
nem rue
c a

li
fegliqdo⸗
les ſeri ſir
neſceret 9
nhad ſoli
bicllieinsi
reptopuero
ſllatronesee
Mudoslato
gcſcipotes:
ſontineo:g
fſconſtanni⸗
eencecarol

Munpolice

Jön
V batan
Ptote
ſeritr wuliere
eranſosde
ſosn
tlrpinan
ehihilteleit
nalutnignon
limee, li

meipteis in
lmgenuſte
mligidmt
mnondad⸗
uEitice
mibe thiegte
ficabinn n
epadeon
lie:sſätm⸗
lioimsd
bili:gvogir
es Inetioin
ginansnnſii
ſpenucni ⸗
NscCnunt
ſnaftoſtenid
Mluchorll
t giltdn⸗
malobecevic
rDonins
nboreuje
.
ſcal iuſmm
zaplunintrl

Gin gdlichtn

—
S

4

Fo. CXCVII

Tractatus IX Epiſtola XCIII

compꝛehendã bꝛeuiter:ante lectoꝛis oculos vi

tam eius pariter exponens:⁊ deinceps ad nar

randi oꝛdinẽ regrediar. Caß. VIII.

Iceſimopꝛimo anno vſq; ad viceſimũ

v ſeptimũ:tribus annis dimidiũ lẽtis ſe

rxtariũ madefactũ aqua frigida come⸗
dit. ⁊ alijs tribus panẽ aridũ cum ſale ⁊ aqua.

Poꝛro a viceſimoſeptimo vſq; ad triceſimuʒ

herbis agreſtibꝰ:⁊ virgultoꝝ quoꝛũdã radici⸗
bus crudis ſuſtẽtatus eſt. A triceſimo aũt pꝛi⸗
mo vſq; ad triceſimũqͥntuʒ ſex vncias hoꝛdea

cei panis ⁊ coctũ modice holus: abſq; oleoĩ ci
bo habuit. Sentiẽs aũt caligare oculos ſuos:
⁊ totũ coꝛpus in petigine:⁊ punicea q̃dam ſca

bꝛedine cõtrahi:ad ſuperioꝛem victum adiecit

oleũ ⁊ vſq; ad ſexageſimũtertiũ vite ſue annuʒ

hoc ↄtinẽtie cucurrit gradu: nihil extrinſecus

aut pomoꝝ:aut leguminibꝰ: aut cuiuſſibet rei

guſtans. Inde cũ ſe videret coꝛpoꝛe defatiga⸗
tum: ⁊ ꝓpinquã putaret iminere moꝛtem:a ſe⸗

xageſimoquarto anno vſq; ad octogeſimũ pa

ne abſtinuit: incredibili feruoꝛe mẽtis:vt eo tẽ

poꝛe q̃ſi nouus accederet ad ᷣuituteʒ dñi:quo

ceteri ſolent remiſſius viuere. Fiebant aũt ei ð

farina ⁊ cõminuto holere ſoꝛbitiũcule: cibo et
potu vix qnq; vncias apendentibꝰ:ſicq; com

plens oꝛdinẽ vite: nunqᷓ; ante ſolis occaſũ: nec
in diebus feſtis: nec in grauiſſima valitudine
ſoluit ieiuniũ.Sed iam tempus eſt vtad oꝛdi⸗

nem reuertamunr. LCa. IX.

IYm habitaret adhuc in tuguriũculo
c annos natus decẽ et octo:latrones ad
cũ nocte venerũt:vel eſtimantes habe
re aliqd qð tollerẽt:vel in ↄtẽptũ ſui reputan⸗

tes fieri:ſi puer ſolitarius eoꝝ imper non ꝑti⸗

meſceret. Itaq; inter mare ⁊ paludẽg veſpere
vſq; ad ſolis oꝛtũ diſcurrentes:nunq; locũ cu⸗
biculi eius iuenire potuerũt.NPoꝛro clara luce
reꝑto puero quaſi ꝑ iocũ:qͥd inquiũt faceres:
ſilatrones ad te venirẽt:Quibꝰille reſpondit:
nudus latrones non timet. Et illi certe aiunt:
occidi potes:poſſũ inqͥt poſſũ.⁊ ideo latrones
non timeo:qꝛ moꝛi paratus ſum. Tũc admira⸗
ti conſtantia eius ⁊ fidem: ↄfeſſi ſunt noctis er

roꝛem cecatoſq; oculos:coꝛreptionẽ deinceps
vitam pollicentes. Ca. XxX.

Igginti duos iam in ſolitudine habe⸗
v bat annos. Fama tm notus oibus et
ptotas paleſtine vulgatꝰ vꝛbes. Cur i

terim mulier qdaʒ Eleutheropolitana cernẽs
deſpectui ſe haberi a viro ob ſterilitatẽ ciã eni

per annos qͥndecim nullos cõiugij fructꝰ dede

rat) pꝛima irrũꝑe auſa ẽ ad beatũ Hilarionem

7 nihil tale ſuſpicantis:repente genibꝰeius ad

uoluta ignoſce inqͥt audacie:ignoſce neceſſua⸗

ti mee. Quid auertis oculos: qͥd rogantem fu

4

gis: Noli me mulierẽ aſpicere:ſed miſerã.hic
ſexus genuit ſaluatoꝛẽ. Non habẽt ſani opus
medico:ſᷣ qui mali habent. Talem ſubſtitit:et
poſt tm tẽpus viſa muliere iterrogauit cauſaʒ
aduẽteiꝰac fletuũ.⁊ poſtq; didicit.leuatis ad
celũ oculis recedẽ iuſſit:eũtẽq; lachꝛymis ꝓſe
cutꝰ:exacto anno vidit cũ filio. Cap. XI.
Oc ſignoꝝ eius pᷣncipium fuit.Aliud
h magtis ſignũ euʒ nobilitauit Ariſtene
h(06/helpidi:: qᷓ poſtea p̃fectus pᷣtoꝛio fuit
vxoꝛ valde nobilis ĩter ſuos: et inter xpᷣianos
nobilioꝛ:reuertẽs cũ marito ⁊ tribꝰ liber a be⸗
ato Antonio:gaʒe ꝓpt᷑ eoꝝ inſirmitateʒ remo
rata ẽ. Ibi enĩ ſiue ob coꝛruptũ aerem: ſiue vt
poſtea claruit: ꝓpter griam Hilarionis ſerui
dei Hemetriteo pariter arrepti oẽs a medicis
deſperati ſũt. Jacebat vllulas mater: et quaſi
inter tria ſilioꝝ diſcurrẽs cadauera: quẽ pꝛius
plangeret:neſciebat. Agnito aũt qð eſſet qda
monachus in vicina ſolitudine: oblita matro⸗
nalis pompe:qꝛ ſe matrẽ nouerat: vadit comi⸗
tata ancillulis et eunuchis. vixq; a viro ſuaſũ
ẽ:vt aſello ſedẽs ꝑgeret. Ad quẽ cũ ꝑueniſſet:
ꝑ ego te ait ihᷣm clementiſſimũ deũ noſtrũ obte
ſtoꝛ:ꝑ crucẽ eiꝰ ⁊ ſãguinẽ:vt reddas mihi tres
filios: ⁊ gloꝛificet̃᷑ in vꝛbe gentiliũ nomẽ dñi ſal
uatoꝛis.⁊ ingrediat᷑ ßᷣuus eius Gaʒã ⁊ dar
nas coꝛruat. Renuente illo ⁊ dicente nunqᷓ; ſe
egreſſum de cella:nec hr̃e ↄſuetudinẽ:vt nõ tã
tůmodo ciuitatẽ: ̊ ne villula qdẽ ingrederef:
ꝓſtrauit ſe humi crebꝛo clamitãs.Hilariõ ſer⸗
ue xpᷣi:redde mihi filios meos qͥs Antoniꝰ te⸗
nuit in egypto:a te ſvᷣuent᷑ in Syria. Flebãt cũ
cti qui aderant. ſed ⁊ ipᷣe negans flebat.Quid
multa?nõ pᷣus mulier receſſit:qᷓ; ille pollicitus
e: ſe poſt ſolis occaſum Gaʒã introituꝝ.Quo
poſtqᷓ; venit:ſinguloꝝ lectulos ⁊ ardẽtia mem
bꝛa ↄſiderãs iuocauit ipᷣm.Et o mira vtus:q̃⸗
ſi de tribꝰ fontibꝰ ſudoꝛ pariter erupit. Eadeʒ
hoꝛa acceperũt cibos:lugentẽq; matrẽ cogno/
ſcẽtes ⁊ benedicẽtes deũ: ſancti manꝰ oſculati
ſunt.Qð poſtqᷓ; auditũ eſt:⁊ longe lateq; ꝑcre
bꝛuit:certatim ad eũ de Syria ⁊ egypto cõflue
bant:ita vt muiti crederent in xpᷣm:⁊ ſe mona⸗
chos ꝓſiterẽt᷑. Nec dũ enĩ tũc monaſteria erãt
in paleſtina:nec qͥſqᷓ; monachos ante ſanctum
Hilarionẽ in Syria nouerat. Ille fundatoꝛ et
eruditoꝛ huiꝰↄuerſationis ⁊ ſtudij ĩ hac ꝓuin
cia fuit. Habebat dñs ihs i egypto ſenẽ Anto
niũ:habebat in paleſtina Hilarionẽ iunioꝛem
Acidia vicus ẽ Rinocoꝛure Ca. XII.
f vvꝛbis egypti:de hoc decem iam annis
ceca mulier abducta eſt ad beatũ ila
rionem oblataq; ei a fratribus (iam eni multi
monachi cũ eo erant) oẽm ſe ſubſtantiã expen⸗
diſſe ait imedicos. Cui reſpõdit.Siqimedic

perdidiſti:dediſſes pauꝑibꝰ:curaſſet te verus
medicꝰ ihs. Clamãte aũt illa:⁊ miſcdiaʒ depꝛe
cante: expuit i oculos eiꝰ: ſtatimq; ſaluatoꝛis
exẽplo vᷣtus eadẽ ꝓſecuta Yẽ. Caßp.XIII
Vriga q̊ʒ Gaʒẽſis in curru ꝑcuſſus a
a deymone totꝰobꝛiguit:ita vt manũ agi⸗
tare:nec ceruicẽ poſſet reflectere. Ae⸗
latꝰergo ĩ lecto:cũ ſolã linguã moueret ad pꝛe⸗
ces:audiuit nõ pᷣus poſſe ſanari: qᷓ; crederet in
ihm:⁊ ſpõderet ſe arti pᷣſtine renũciaturũ. Cre
didit: ſpopõdit:ſaluatꝰeſt. ¶ Oagiſq; de aie qᷓ;
de coꝛpoꝛis ſalute exultauit. Mꝛeterea foꝛtiſſi
mus iuuenis noie Eſycas de territoꝛio Hiero⸗
ſolyme tãtũ ſibi applaudebat in viribus vt.xv

frumẽti modios diu lõgeq; poꝛtaret: v⁊ hãcha

beret palmam foꝛtitudinis ſue:ſi aſinos vince
ret. Hic afflict peſſimo demone nõ cathenas:
nõ cõpedes:nõ clauſtra oſtioꝛũ integra patie⸗
bat᷑: multoꝝ naſũ ⁊ aures moꝛdens amputaue
rat. Hoꝝ pedes:illoꝝ gulã fregerat. Tantũq;

terroꝛem oĩbꝰincuſſerat:vt oneratꝰcathenis ⁊

2r 2r

funibꝰ in diuſa nitẽtiũ q̃ſi ferociſſimꝰ thaurus
ad monaſteriuʒ ꝑtraheret᷑.quẽ poſtqᷓ; fratres
videre ꝑterriticerat eni mire magnitudis) nũ⸗
ciauerũt patri. Ille ſicut ſedebat iuſſit eũ ad ſe
Ptrahi ⁊ dimitti. Solutoq; inclina ait caput ⁊
veni.Tremere ille: ⁊ ceruicẽ flectere:nec aſpi⸗
cere contra auſus:oiq; ferocitate depoſita: pe
des ſedẽtis lambere. Adiuratus itaq; demon

extoꝛtus qͥ iuuenem poſſederat: ſeptima die

egreſſus eſt. CLCap. XKII.
Ed nec illud tacendũ eſt:q Oꝛion vir
dbparius ⁊ duriſſimꝰ Aile vꝛbis q̃ ma
ri rubꝛo iminet a legione poſſeſſus de⸗
monũ:ad eũ adduct' ẽ. Manus:ceruix :late⸗
ra:pedes ferro onerata erãt :furoꝛiſq; ſeuitiaʒ
toꝛui oculi minabant᷑.Cũq; deambularet ſan
cuus cũ fratribꝰ:⁊ de ſcripturis neſcio qͥd iter⸗
ptaret᷑:erupit ille de manibus ſe tenẽtiũ:⁊ am
plexus eũ poſt tergũ in ſublime eleuauit. Cla⸗
moꝛ oꝛtus ab oibꝰ.timebant eni ne ↄfecta ieiu
nijs mẽbꝛa collideret. Et ſanctꝰ arridẽs:ſinite
inat: ⁊ mihi meaʒ paleſtricã dimittite. ac ſic re
flexa ſuꝑ humeros manu caput eiꝰ tetigit:ap-
pꝛehẽſoq; crine ante pedes adduxit: ſtringẽs

eregione ambas manus eiꝰ: ⁊ plantas vtroq;

calcãs pede:ſimulq; ingeminãs:toꝛq̃re demo⸗
nũ turba. Cunq; ille eiularet: a reflexa ceruice

terrã vertice tangeret:dñe inqt ihu ſolue miſe
rum:ſolue captiuũ.vt vnũ:ita ⁊ plures vince
re tuũ ẽ. Rem loquoꝛ inauditã.ex vno homis
oꝛe diuerſe voces:⁊ quaſi cõfuſus populi da⸗
moꝛ audiebat᷑.Curatꝰ itaq; ⁊ h̊ nõ poſt multũ
tpis cũ vxoꝛe ⁊ liberis venit ad monaſteriuʒ:
Plurima q̃ſi gr̃aʒ redditurꝰdona afferens. Cui
ſanctꝰ: MNon legiſti ait qͥd Sieʒi: qͥd Simõ paſ

ſi ſunt?quoꝝ alter accepit p̃cium: alter obtulit
vt ille vẽderet gr̃am ſpũſſacti:h̊ mercaret᷑: Cũ
ꝙ; Oꝛiõ flens diceret:accipe ⁊ da pauꝑibꝰ:re⸗
ſpõdit:tu melius potes tua diſtribuere: qͥ per
vꝛbes ambulas:⁊ noſti pauꝑes.ego q̃ mea re⸗
liqui:cur aliena appetã: Multis nomẽ paupe⸗
rũ occaſio auaricieẽ. miſcdðᷣia vo artem nõ ha⸗
bet. Nemo melius erogat:qᷓ; qͥ ſibi nihil reſer⸗
uat. Triſti aũt ⁊ in terra iacenti:noli inqͥt ↄtri⸗
ſtari fili.qð facio: ꝓme ⁊ pꝛo te facio.ſi eni hec

acceꝑo:ꝙ ego offẽdã deũ.⁊ ad te legio reutet᷑.

is vo poſſit ſilẽtio pᷣteri Ca.xvV
q re:qð Gaʒanꝰ Maramites haud lon
ge a monaſterio eiꝰ lapides ad ediſicã⸗
dũ de oꝛa maris cudẽs:totꝰ paralyſi diſſolut⸗
et ab oꝑis ſocijs delatus ad ſanctuʒ:ſtatim ad
opus reuerſus eſt: Eteni littꝰ qdð paleſtine egy
ptoq; pᷣtendit᷑:ꝑ naturaʒ molle arenis in ſaxa
dureſcẽtibus aſperat᷑l.paulatimq; cohereſcẽs
ſibi glarea ꝑdit tactũ:cum nõ ꝑdat aſpectum.
Ed ⁊ italicus eiuſdẽ opi- Ca.xXxVI.

ſ di municeps xp̃ianus aduerſuʒ Gaʒẽ⸗

ſem durũ virũ Marne idolo dedituʒ

circẽſes equos nutriebat Hoc ſiqͥdem i roma⸗
nis vꝛbibꝰ iam exinde vᷣuat᷑ a Romulo: vt p⸗
pter felicẽ Sabinaꝝ raptũ ab ipᷣo q̃ſi ↄſilioꝛuʒ

deo ãdrige ſepteno currãt circũitu: ⁊ eqͥs ꝑtis

aduüle fregiſſe victoꝛia ſit. Hic itaq; emulo ſuo

habente maleficũ:qͥ demoniacis qͥbuſdam im⸗
pᷣcationibus ⁊ huius impediret equos: et illi
incitaret ad curſũ:venit ad beatũ Hilarioneʒ:
⁊ nõ tam aduerſariũ ledi qᷓ; ſe defendi obſecra
uit. Ineptũ viſũ ẽ venerãdo ſeni in huiuſcemo
di nugis ꝑdere Cũ ꝙ ſubꝛideret:⁊ diceret:cur
eni nõ magis equoꝝ pᷣciũ ꝓ ſalute aĩe tue pau
peribꝰerogas: Ille reſpondit:functionem eſſe
publicã: ⁊ H̊ non tam ſe velle qᷓ; cogi.nec poſſe
hominẽ xpᷣianuʒ vti magicis artibꝰ: ſ a ſeruo
potius xpᷣi auxiliũ petere:maxime ↄtra Gaʒẽ
ſes aduerſarios dei.⁊ nõ tam ſibi eccłie xpᷣiin⸗
ſultantes. Rogatꝰautẽ a fratribus qͥ aderant:

ſcyphũ ſictilẽ quo bibere cõſueuerat: aqua iuſ
ſit impleri:eiq; tradi.quẽ cuʒ accepiſſet italicꝰ
⁊ ſtabulũ ⁊ equos ⁊ aurigas ſuos carcerumq;

repagula aſperſit ira vulgi expectatio Rã

2 aduerlſarius hoc ipᷣm irridens diffamauerat

⁊ fautoꝛes italici ſibi victoꝛiã pollicentes exul

tabant. Igit᷑ dato ſigno hi aduolant: iſti pᷣpe⸗
diuntur. Sub hoꝛũ curru rote feruẽt :illi pᷣter

uolãtium terga vix cernunt. Clamoꝛ fit vulgi
nimius:ita vt ethmici qͥʒ ip̃ᷣi ↄcreparẽt. Mar⸗
nas victus a xp̃oẽ̃. NPoꝛro furẽtes aduerſarij
Hilarionẽ maleſicuʒ xpᷣianoꝝ ad ſuppliciũ po⸗

ſcunt Indubitata ergo victoꝛia ⁊ illis ⁊ multi

retro Circẽſibꝰ:plurimis fidei occaſio fuit.

iibeiſb
lat eeß
ytcoͤel
armatu
eſculapi
dentis:r
erlinen
ortitoſ⸗
def⸗ odit
bſectore
fenome
fisſeifua
tibrad m
hftte
ſityben
Ocuces
etligatus
doleſces
forürn
ſis ded
hareins
curnop
Ntqd
amoꝛis
garet y
finegu
videref.
aſſeresfe
callidoo
blchr ſe⸗
et
cti
beuengt. ,
fisrutilus⸗
Duinciam.
gense⸗non
Dermania:
egbinfanti
Nhlareing
letſecketog
ſmneiſmnpti
lrenzp
Cnitatut⸗
ltbusloi
tonmonach
Aabinpan⸗
8 erpterit⸗
enonoofe
ſerſngreni
n zäfibe
m yehent

foanen

mitespuuhen
Hides ucdſti
Mmahſdore
ſmennzſrune
Paorctinren
Nleinnsnnin
ungachenſis
nigeu aſeenn

e ..

nsiuneibr⸗
Amneſddo edin
gotſicdeninnn
ia Romtenp
zliöoqi Ken
crcäim 1epehe
Hietagenuot
nocisabutunt⸗

rateglasal:
lbeni iencrg.

edeinſohien
olninbuinien⸗
Serertieerctau
hſaleuetietuepyl

fincicneneſ,ſe

röͦcoginecheſ
Gantbekolcr⸗
nunend

Fo. CXCVII

Tractatus IY Epiſtola XCIII

E eodẽ Gaʒẽſis empoꝛij Ca.XVII.

d oppido vginẽ dei vicinꝰ iuuenis depi⸗

bat. Qui cũ frequẽter tactu:iocis:nu⸗

tibꝰ:ſibilis:⁊ ceter hmõi q̃ ſolẽt moꝛite vᷣgini⸗

tatj eẽ pᷣncipia:nihil ꝓfeciſſet: ꝑꝛexit ẽphi
vt cõfeſſo vulnere ſuo magicis artibus rediret
armatus ad vᷣginẽ. Igit᷑ poſt annũ ductus ab

eſculapij vatibus non remediãtis aias: ſ᷑ per⸗

dentis:venit pᷣſũptũ aio ſtupꝛũ geſtiẽs:⁊ ſub⸗
ter limen domꝰpuelle quẽ toꝛmenta verboꝝ:⁊
poꝛtẽtoſas figuras ſculptas ĩ eris cypꝛi lamia
defodit. Jlico inſanire vgo :et amictu capitis
abiecto rotare crinẽ: ſtridere dentibꝰ: ĩiclama⸗

re nomẽ adoleſcentis.Magnitudo qͥpe amo

ris ſe ĩ furoꝛẽ verteret. RPerducta ergo a parẽ

tibꝰad monaſteriũ ſeni tradit᷑.vlulante ſtatim
⁊ ↄfitẽte demone:vim ſuſtinui:inuitꝰ abductꝰ
ſũ:qᷓ; bene Mẽphis ſomnijs hoĩes deludebã
O cruces:o toꝛmẽta q̃ patioꝛ.exire me cogis:

et ligatus ſubter limẽ teneoꝛ. Nõ exeo: niſi me
adoleſcẽs q̊ͥ tenet:dimiſerit. Tũc ſenex grãdis

ait foꝛtitudotua:qui licio ⁊ lamina ſtrictꝰ tene

ris.dic re auſus es igredi puellã dei? At ſer⸗
uarẽ inqᷣt vᷣginẽ. Tu vᷣuares ꝑditoꝛ caſtitatis
cur nõ potiꝰ in eum qͥ te mittebat ingreſſus es
Vt qd rñdit itrarẽ ĩ eũ:qͥ habebat collegã meũ
amoꝛis demonẽ:Noluit aũt ſanctꝰanteqᷓ; pur
garet vᷣginẽ vel adoleſcẽtẽ: ſigna iubere ꝑqui⸗

ri:ne aut ſolutis incãtationibꝰreceſſiſſe demon
videret᷑:aut ipᷣe ſᷣmoni eiꝰ accõmodaſſe fideʒ.

aſſerẽs fallaces eẽ demones: ⁊ ad ſimulãdũ eẽ
callidos ⁊ mag reddita ſanitate in crepuit vgi

nẽ:cur feciſſet talia:p q̃ demõ iĩtrare potuiſſet.
ODn ſolũ aũt in paleſtina Ca. XVIII

n eti vicinis vꝛbib? egypti vel ſyrie: ſed
etiã in lõginqͥs ꝓuincijs fama eiꝰ ꝑcre

bꝛuerat. Nãq; Cadidatus cõſtantij Imꝑato⸗

ris rutilus com a: ⁊ candoꝛe coꝛpoꝛis indicans

ꝓuinciam. Inter ſaxones quippe et alemanos
Ene eiꝰnon tã lata qᷓ; valida: apud hiſtoꝛicos
ermania:nũc vere francia vocat᷑:antiquo hG

ẽ ab infantia poſſeſſus a demone qͥ noctibꝰeuʒ

vlulare:ingemeſcere:fremere dentioꝰ cõpelle⸗

bat. ſecreto ab imꝑatoꝛe cuectioneʒ petijt: cau⸗
ſam ei ſimpliciter indicãs.Et acceptis ad cõſu

larem qͥʒ paleſtine lr̃is:cum ingenti honoꝛe et

comitatu Gaʒam deduct'eſt. Qui cũ a decuri
onibus loci illiꝰ queſiſſet: vbi habitaret Hila⸗

rion monachus:territi Gaʒenſes:et putantes

eũ ab impatoꝛe miſſum: ad monaſteriũ ꝑꝛexe⸗

runt: vt ⁊ honoꝛem cõmendato exhiberẽt. ⁊ ſi
q̃d ex pᷣteritis iniurüs in Hilarionẽ eſſet offen⸗
ſe:nouo officio deleref. Deambulabat tunc ſe
nex in arenis mollibus:et ſecuʒ de pſalmis ne⸗
ſcio qd ſubmurmurabat. VNidenſq; tantã tur⸗

bam venientẽ ſubſtitit.⁊ reſalutatis oibꝰ:ma⸗

4

nu q̊ʒ eis benedicens:poſt hoꝛaʒ ceteros abine
p̃cepit:illum vo cum ſeruis ſuis ⁊ aparitoꝛibꝰ
remanere.ex oculis eni eius ⁊ vultu:cur veni
ſet agnouit. Statim ergo ad interrogationen
ſuſpèſus homo:vix terrã pedibus tangẽs: ⁊ i⸗
mane rugiens:Syro quo interrogatus fuerat
pmone:reſpondit. Videres de oꝛe barbaro: ⁊
qui Francã tm̃:⁊ latinã linguã nouerat: Syra
ad purꝝ vba reſonare: vt non ſtridoꝛ:non aſbi
ratio:nõ idioma aliqð paleſtini deeſſet eloquij

Confeſſus eſt itaq; quo in eum intraſſet oꝛdie

Et vt interpᷣtes eius intelligerent:q̃ Gꝛecã timn

⁊ latinam linguã nouerãt:grece quoq; eũ ĩter⸗

rogauit. quo ſimiliter ⁊ vba eadẽ reſpondente

multaſq; incãtationis occaſiones: et neceſſita⸗

tes magicarũ artiũ obtendẽte:nõ curo ait quö“
intraueris: ſed vt exeas i nomie domini noſtri
ißhu xpᷣi impero. Cunq; curatus eſſet:ſimplici⸗.
tate ruſtica decẽ auri libꝛas offerẽs:hoꝛdeac-⸗
um ab eo accepit paneʒ. audiens ꝙ qᷣ tali cibo
alerent᷑ aurũ ꝓluto duceret. Ca. XIX
Arum eſt de hominibus loqui Bꝛuta
p quoq; animalia quotidie ad eum furz
tia ꝑtrahebant᷑.in qbus Hactrũ came
lum enoꝛmis magnitudinis:qͥ iam multos ob-⸗
triuerat. xxx. ⁊ eo ampliꝰ viri diſtentũ ſolidiſſi
mis funibus cum clamoꝛe abduxerũt. Sãgui⸗
nei erãt oculi: ſpumabat os: volubilis lingua
vꝛgebat. ſuꝑ omneʒ terroꝛẽ rugitꝰ ꝑſonabat
imanis. Juſſit igit᷑ eum dimitti ſenex. Statim
vero ⁊ d abduxerant: ⁊ qͥ cum ſene erant vſq;

ad vnum omes defugere. Poꝛro ille ſolus per

rexit obuiaʒ: ⁊ pᷣmone Syro nõ me inqᷣt terres
diabole tanta mole coꝛpoꝛis.⁊ in vulpecula: ?
in camelo vnus atq; ideʒ es. Et interim poꝛre
cta ſtabat manu. Ald quem dum furẽs:⁊ quaſi

deuoꝛatura eũ belua ꝑueniſſet:ſtatim coꝛruit.

ſubmiſſũ q; caput terre coequauit. mirantibus
cunctis qͥ aderant:poſt tãtã ferociã tantã ſubi
to mũõſuetudinẽ. Docebat autẽ ſenex hominũ
cauſa diabolũ etiam iumenta coꝛriꝑe:et tanto
eoꝛũ ardere odio:vt non ſolum ipſos:ſʒ ⁊ eaq̃ᷓ

ipoꝝ eſſent: cuꝑet interire.Huinſq; rei ꝓpone

bat exemplũ:ꝙ anteqᷓ; beatũ Job temptare p⸗
mitteret᷑: oẽʒ ſubſtãtiã eiꝰinterfecerit.Nec mo
uere quẽpiaʒ debere ꝙ dñi iuſſione duo milia

poꝛcoꝛũ a demonibus interfecta ſũt. Siquidẽ
eos qͥ viderant: non potuiſſe aliter credere exiſ

ſe de homine tantã demonũ multitudineʒ: niſi
grandis poꝛcoꝛum numerus: ⁊ quaſi a multis

actus pariter coꝛruiſſet. Ca. XX.
Empus me deficiet:ſi voluero vniuer
t ſa ſigna:que ab eo ꝑpetrata ſũt dicere.
In tat eni a domino eleuatus fuerat

gloꝛiã: vt beatus quoq; Antonius audiẽs cõ⸗

uerſationẽ eiꝰſcriberet ei:libẽterq; ciuseplam

Pars

ſumeret. ac ſi quãdo de Syrie partibꝰad ſe lan

guentes pꝑꝛexiſſ. ent: diceret eis: quare vos tam
longe vexare voluiſtis cum habeatis ibi filiũ
meum Hilarionẽ: Exemplo autẽ eius ꝑ totaʒ

paleſtinã inumerabilia monaſteria cẽe ceperũt
⁊ oẽs ad eũ mõchi certatim currere.qð ille cer
nens laudabat dñi gram: ⁊ ad pfectum anime
ſingulos cohoꝛtabat᷑ dicẽs:pᷣterire figurã hu⸗
ius mũdi.⁊ illã eſſe verã vitã:que pᷣſentis vite
emeret᷑ incomodo. Capᷣ. XxxNAI
AYBlens aũt exemplũ eis dare ⁊ humili

v tatis ⁊ officij:ſtatutis diebꝰante vinde

misã luſtrabat cellulaʒ monachoꝛũ.qð
poſtq; cognitũ eſt a fratribꝰ: omnes ad eũ con
fluebant: ⁊ comitati tali duce circũibãt mona⸗
ſteria habẽtes viaticũ ſuũ:qꝛ interdũ vſq; duo
milia hominũ cõgregabant᷑. Sed et pcedente
tempoꝛe: vnaqueq; villula vicinis monachis
ad ſuſceptionẽ ſancroꝝ gaudens cibos offere⸗
bat. tum aũt fuerit in eo ſtudij:nullũ fratrẽ
q́;uis humilẽ:qᷓ;uis pauperẽ pᷣterire: vel illud
indicio ẽ:ꝙ vadẽs in deſertũ Cades:ad vnum

de diſcipulis ſuis viſendũ: cũ infinito agmine

monachoꝝ ꝑuenit Meluſiũ:eo foꝛte die q̊ͥ anni
uerſaria ſolénitas omnẽ opidi populũ ĩ tẽplũ
NVeneris cõgregauerat. Colunt autẽ illum ob

Luciferũ.cuiꝰ cultui ſaracenoꝛũ natio debita

eſt. Sʒ ⁊ ip̃m opidũ ex magna parte ſemibar⸗
barũ eſt ꝓpter loci ſitum. Igit᷑ audito ꝙ ſãctꝰ
Hilarion pᷣteriret( Multos eni ſe aracenoꝝ ar⸗

reptos a demotis frequẽter curauerar) grega⸗

tim ei cum vxoꝛibus et liberis obuiã pceſſere:
ſubmittẽtes colla:⁊ voce Syra Barach. id ẽ.
benedic inclamãtes. Quos ille blãde humili⸗
terq; ſuſcipiẽs obſecrabat: vt deum mag qᷓ; la
pides colerẽt. Simulq; vberrime flebat:ad ce
lum ſpectans ⁊ pollicens: ſi xpo crederent:ad

eos ſe crebꝛo eſſe venturũ. Mira domini gra⸗

tia: nõ pꝛius abire paſſi ſunt: qᷓ; future eccleſie

lineam mitteret. ⁊ ſacerdos eoꝛuzʒ: vt coꝛonatꝰ

xp̃i ſigno denotare. CLa.XXII.
Liigquo quoq; anno cum exiturus eſſet
A a viſenda monaſteria: ? digereret in
ſcedula:apð qͥs manere deberet:ſcien
tes monachi quẽdã de fratribꝰparcioꝛẽ:ſimul
q; cupiẽtes vitio eiꝰ mederi: rogabãt vt apud
eũ maneret.Et ille inqͥt vultis ⁊ vobis iniuriã
⁊ fratri vexationẽ facere⸗ qð poſtqᷓ; frater ille
parcus audiuit: ⁊ annitẽtibus cunctis:vix ab
inuito imperauit: vt ſuũ quoq; monaſteriũ in
manſioneʒ poneret. NPoſt diẽ ergo. x. venerũt
ad euʒ:cuſtodibꝰ iam in vinea:qſi ville cuſtos
eſſet depoſitis ab eo: qͥ cũ lapidibns ⁊ glebarũ
iactu fundeq; vertigine accedẽres deterrerent
ſine eſu vue mane omes ꝓfecti ſunt: vidẽte ſe⸗
ne:⁊ diſſimulãte ſcire:qð euenerat. Poꝛro ſu⸗

RHW .D .

ſcepti ab alio monacho:cui Sabas vocabulũ
eſt. debemus qͥpe parci tacere vocabuluʒ:lar⸗
gi dicere: qꝛ dnica erat dies: inuitabant᷑ ab eo
vniuerſi i vineã:vt ante hoꝛã cibi vuaꝝ paſtu:
laboꝛẽ vie ſubleuarent. Et ſanctꝰ:maledictus
ait:q pus refectionẽ coꝛpoꝛis qᷓ; anime qſierit.
Oꝛemus:pſallamꝰ:reddamus dño officiuʒ:⁊

ſicad vineaʒ ꝓperabitis. Completo itaq; mi⸗
niſterio:in ſublimi ſtans benedixit vinee.⁊ ſu⸗
as ad paſcendũ dimiſit oues. Erant auteʒ qui
veſcebant᷑ nõ minus tribus milibus.Cuũq; cẽ⸗

tum lagenas eſtimata fuiſſet integra adhuc vi
nea:poſt dies viginti trecẽtas fecit.NPoꝛro ille
parcus frater młto minus ſolito colligẽs: etiã
id qð habuerat:verſũ in acetum ſero doluit.h̊ᷣ
multis fratribus ſenex ante futurum dixerat.
Eteſtabat᷑ aũt pᷣcibue Ca. XXIII
d monachos q infidelitate quadaʒ in fu
turum ſeruarent ſua: ⁊ diligentiam ha

berent: vel ſumptum vel veſtitum : aut alicuiꝰ
rei earum q̃ cum ſeculo tranſeũt. Deniq; vnuʒ

de fratribus in quinto fere a ſe miliario manẽ⸗
tem:quia cõperiebat hoꝛtuli ſui nimis cautuʒ
timidũq; cuſtodem: ⁊æ pauxillum habere num
moꝛũ abiecerat.qͥ volens ſibi recõciliari ſenẽ:
frequẽter veniebat ad fratres: ⁊ maxie ad He

ſitiũ:quo ille vehemẽtiſſime delectabat᷑.Qua

dam igit᷑ die ciceris faſcẽ virẽtis ſicut i herbis

erat:detulit.quẽ cuʒ Heſitius poſuiſſet ĩ mẽſa

ad veſpeꝝ:exclamauit ſenex ſe putoꝛẽ ei ferre
nõ poſſe.ſimulq; vnde eẽt:ĩterrogauit. Reſpo

dente aũt Heſitio:ꝙ frater qͥd pᷣmitias agelli
ſui fratribꝰ detuliſſet:non ſentis inqͥt putoꝛem

deterrimũ:⁊ in cicere fetere auaritiaʒ: Mitte
bobꝰ:mitte bꝛutis animalibꝰ: ⁊ vide an come⸗
dant.Qõ cũ ille iux pᷣceptũ in pᷣſepe poſuiſſet:

exterriti boues:⁊ plꝰ ſolito mugientes:ruptis

vinculis in diuerſa fugerũt. Habebat eni hac
gram: vt ex odoꝛe coꝛpoꝝ veſtiũq; ⁊ eaꝑ reꝝ:
quas qͥs tetigerat:ſciret cui demoni:vel cui vi
tio ſubiacerert. Caß. XXIIII
BGit᷑ ſexageſimotertio vite ſue ãno cer⸗
i nens grãde monaſteriũ ⁊ multitudinẽ
frratxꝝ ſecum habitatiũ: turbaſq; eoꝝ:qͥ
diuerſis lãguoꝛibꝰ⁊ imundis ſpiritibꝰoccupa⸗
tos ad ſe deducebant:ita vt oĩ genere hoiuz ſo
litudo ꝑ circũitũ repleretur.flebat quotidie: ⁊

icredibili deſiderio ↄuerſatiõis antique recoꝛ⸗

dabat. Interrogatus a fratribꝰ: qͥd haberet:
cur ſe cõficeret:ait rurſũ ad ſeculũ redij:⁊ rece⸗
pi mercedẽ meaʒ in vita mea. En hoies Pale⸗
ſtine ⁊ vicine ꝓuincie eſtimãt me alicuius eſſe
momẽti:⁊ ego ſub pᷣtextu monaſterij ad diſpẽ
ſationẽ fratrũ:vilẽ ſupellectilẽ habeo.Serua⸗
batur aũt a fratribꝰ:maxime ab Hheſitio:qͥ mi⸗

ro amoꝛe veneratiõi ſenis deditus erat. Cũq;

U

zuvtrice
ſuhnfe
dehahit
id Enton
creihn
gerer aſi
glormuc
ſratſtent.
Aonijde
Jge
g are
la
Ahonoreta
ſonencke
narüqzroi
deer won
lehtes nin
loleiſoce
lucſnenedt
ſaſſtatuertt.
euusieiani

ſeconarenn

riuſticiä
liahoiuz:
ei ogrege
lhlogrene
neunofaa
(eſtoscalea
Oniuerſt

iiuidda e
iyſtus hſte
ſtergopub
(Popotus u

loſtepte di
Nbsplnrin
fücpbiſuaſig
dugintanon
ſenſenntes
mluneee
ſtnlgfrn
Ehorogerl
CaſriTh
epintcoeo
ſgcier
duümtohe
Ehlonecin
Onſt
eſvn

deeg
ezbeen

eane lamne
ann
heni Atri

Afſtenetlo

Apugpr.
bemneten
nimneiſet.
Vweeaie
Tamautgr
bugtini
egrachne
del. Ponle
deollgini
mſerodonth
tmmum deren.
LaNN
Neqpaagzri⸗
ddiigentann
um: autalicn
1Deniqag
mlianomnd
inimis cun
lum baberetun
recöcliani
8:umateadbe
delegtabei Qun
ins ſanihads
Epoſuiſcinin
ſepuugeichſer
nogani. Rehd
Gitninwtgtl
tonnitpumen
Nanniq Mire
1 nieencone⸗
zlpepoſiſcl
Agenrsuhis
Hinchan gihi
üͤcg dent
Nenottein
N
reſbeiſecn

S=
—
—
=
=
— — ☛R
= =

Wmmm
=Jũ̃
—
=—,—
= =
S=– =
—
=
—

= =
= =

——
= *-
8
S
=
——
— —
S =

Tractatus IX Epiſtola

ita vixiſſet: lugẽs bienniũ: Ariſtenere illa:cui⸗

ſupꝛa fecimꝰmẽtionẽ. Pꝛefecti tũc vxoꝛ:ſᷣ nil

de hahitu pᷣfecti habẽs venit ad eũ:volẽs etiã

ad Antoniũ ꝑgere.Cui ille flens:vellẽ ait ipſe
q̃ʒ ire:ſi nõ carcere huiꝰ monaſterij clauſus te⸗
nerer:⁊ ſi eundi fructꝰ eſſet.biduũ eni hodie ẽ:

ꝙ torꝰmũdus tali parẽte oꝛbatꝰeſt.Crediditil
la:et ſtetit.et poſt paucos dies veniẽte nuncio

Antonij doꝛmitionẽ audiuitt. Ca.xXV
Irentur alij ſigna:q̃ fecit. MMirent᷑ in⸗
m credibilitatẽ abſtinẽtiã:ſciẽtiã:humili
tatẽ. Ego nihil ita ſtupeo: qᷓ; gliazʒ illũ
et honoꝛẽ calcare potuiſſe.Cõcurrebãt epᷣi:pᷣ⸗
ſbyteri:clericoꝝ ⁊ monachoꝛũ greges:matro⸗
narũ qͥʒ xpᷣianoꝝ grãdis tẽptatio:et hinc ⁊ in⸗
de ex vꝛbibus ⁊ agris vulgus ignobile.ſᷣ ⁊ po
tentes viri:⁊ iudices vt benedictũ ab eo panẽ

vel oleũ acciperent.Et ille nihil aliud niſi ſoli⸗
tudinẽ meditabat᷑:intantũ vt q̃dam die ꝓfici⸗

ſci ſtatuerit. ⁊ adducto aſello (nimis quiſpe ex
eſus ieiunijſ) vix egredi poterat.vt iter arripe

re conaretur.qð cũ ꝑcrebꝛuiſſet:⁊ q̃ſi vaſtitas

⁊ iuſticiũ paleſtine indiceret᷑:plus qᷓ; decẽ mi⸗
lia hoiuʒ diuerſe etatis. ⁊ ſexus ad retinẽdum

eũ ↄgregata ſũt. Immobilis ille ad pᷣces: ⁊ ba

culo arenas diſcutiens loqbat᷑: fallacem dñm

meũ nõ faciã.non poſſum videre ſubuerſas ec

cleſias:calcata xp̃i altaria: filioꝛum ſanguineʒ
Vniuerſi aũt qͥ aderant: intelligebãt reuelatũ
ei quiddã eẽ ſecreti:qð nollet ↄfiteri.⁊ nihilo-
minus cuſtodiebãt eũ:vt ꝓficiſceretur. Decre
uit ergo publica oẽs voce ↄteſtans:non cibi ſe
nõ potus quicqᷓ; ſumere:niſi dimitteretur. Et
poſt ſeptẽ dies inedie tandẽ relaxatus:ac vale
dicẽs plurimis:cũ infinito agmine venit Beri
liũ:vbi ſuaſis turbis:vt reuerterent᷑: elegit q̃⸗

dꝛaginta monachos:qͥ haberẽt viaticũ:⁊ poſ⸗
ſent ieiunãtes ingredi.i.poſt ſolis occaſum ci⸗
bum ſumere.Quinto igit᷑ die venit Meluſium
viſitatiſq; fratribꝰ:qͥ in vicina heremo erant:⁊
in loco qͥ ðꝛ Lichnos moꝛ: bant᷑:pꝛexit triduo

ad caſtrũ Theubaton:vt videret Oꝛacontiuʒ
epᷣm ⁊ cõfeſſoꝛẽ:qͥ ibi exulabat.quo incredibi⸗
liter cõſolato tanti viri pᷣſentia: poſt aliud tri⸗
duũ multo babylonẽ laboꝛe ꝑuenit.vt videret
Nhilonẽ epᷣm ⁊ ipᷣm ↄfeſſoꝛt. Ca.XXxVI
Onſtãtiꝰ aũt rex Arrianoꝝ fauens he
c reſi:vtrũq; ĩ ea loca depoꝛtauerat. In
de egrediẽs poſt triduũ: venit ad oppi

dũ Aphꝛoditon: vbi ↄuẽto diacono Baiſane

q̃ locatis camelis ⁊ dꝛamelis: ob aque in here⸗
mo penuriã: ↄſueuerat euntes ad Antoniũ du
cere:cõfeſſus ẽ fratribꝰ inſtare diẽ doꝛmitiõis
beati Antonij:a peruigilẽ nociẽ in ipᷣo qͥ defü⸗
ctus fuerat loco:a ſe ei debere celebꝛari Tribꝰ

igit᷑ diebꝰp vaſta ⁊ hoꝛribilẽ ſolitudinẽ:tãde,ʒ

4

Fo. CXxCNK
XCII

ad mõteʒ altiſſimũ ꝑuenerũt:repꝑtis ibi duobꝰ
monachis: IJſaac ⁊ Peluſiano.qꝝ Aſaac iter⸗

pꝛes antonij fuerat.Et qꝛ ſe pᷣbet occaſio:⁊ ad

id loci venimꝰ:dignũ videt᷑ bꝛeui ᷣmone habi
taculũ tãti viri:deſcribere. Saxeꝰ et ſublimis
mons per mille circiter paſſus ad radices ſuas
aq̃s expᷣmit.quaꝝ alias arene ebibũt:alie ad i⸗
ferioꝛa delapſe:paulatim riuũ efficiunt: ſuper
quẽ ex vtraq; ripa palme inumerabileſ:multũ
loco ⁊ amenitatis ⁊ cõmodi tribuũt. Nideres

ſenẽ huc atq; illuc cũ diſcipulis beati Antonij

diſcurrere.Hic aiebãt pſallere:h̊ oꝛare:h̊ ope⸗

rari:h̊ feſſus reſidere ſolitꝰ erat.has vites:has

arbuſculas ipᷣe plãtauit. illaʒ areolã manibus
ſuis ipᷣe cõpoſuit.hãc piſcinã ad irrigãdũ hoꝛ⸗
tulũ multo ſudoꝛe fabꝛicatꝰ ẽ. Iſtũ ſarculũ ad
fodiẽdã terrã pluribꝰ annis habuit. iacebat in
ſtratu eiꝰ:⁊ q̃ſi calens adhuc cubile deoſcula⸗
bat᷑. Erat aũt cellula nõ plus mẽſure cellule ꝑ
quadrũ tenẽs:qᷓ; homo doꝛmiẽs extendi pote
rat. Nꝛeterea in ſublimi mõtis vᷣtice: q̃ſi ꝑ co⸗
chlesm aſcẽdẽtibꝰ:⁊ ardue valde:due mẽſure
cellule videbant᷑.in qbꝰ veniẽtiũ frequentiam
⁊ diſcipuloꝝ ſuoꝝ ↄtuberniũ fugiẽs moꝛatꝰẽ.
Vex he in viuo exciſe ſaxo oſtia tm̃ addita ha
bebant. NPoſtq; aũt ad hoꝛtulũ venerãt: vide⸗
tis inqͥt Iſaac h̊ pomariũ arbuſculis cõſitum:
et holeribꝰ virens:ante h̊ ferme trienniũ cum
onagroꝛũ grex vaſtaret: vnũ e ductoꝛibꝰ eoꝛũ
ſtare iuſſit:baculoq; tondẽs latera:q̃re inqͥt co
meditis qð nõ ſeuiſtis: et exinde acceptis aqs
ad q̃s potãdas ventitabant: nunq; eos necar⸗

buſculã:nec holera ↄtigiſſe Pꝛeterea rogabat

ſenex:vt ſibi locũ tumuli eiꝰ oſtẽderẽt.Qui cũ
ſeoꝛſũ eũ abduxiſſent: vtrũ ne monſtrauerint:
ignoꝛat᷑.cauſã oecultãdi iux pᷣceptuʒ Antonij
fuiſſe referẽtes:ne ergamiꝰ:qͥ i illis locis di⸗
tiſſimus erat: ſublato ad villã ſuã ſancti coꝛꝑe
martyriũ fabꝛicare. Ca. xXVII
BSif·f reuerſus ad Aphꝛoditõ:duobus
i ſecũ tm retẽtis fratribꝰ:in vicina here
mo moꝛatꝰ ẽ:tãta abſtinẽtia ⁊ ſilentio:
vt tũc bmũ ſe cepiſſe xpᷣo ᷣuire diceret NPoꝛro
iã triẽniũ erat:qꝙ clauſũ celũ illas terras arefe⸗
cerat:vt vulgo dicerẽt Antonij moꝛtẽ etiã ele

mẽta lugere. HNõ latuit fama Hilarionis inco⸗

las qͥʒ illiꝰ loci:et certatim virilis et muliebꝛis
ſexꝰ oꝛe luridi: ⁊ attenuati fame:pluuias a ſer⸗
uo xp̃i.i.a beati Antonij ſucceſſoꝛe depᷣcabãt᷑.
Quos ille cernẽs mire doluit. eleuatiſq; in ce⸗

lũ oculis: ⁊ vtraſq; in ſublime erigens palmas

ſtatim impetrauit qð rogauerãt. Ecce aũt ſiti⸗
ens arenoſa regio:poſtq; pluuijs irrigata ẽ:ta
ta ſerpentũ ⁊ venenatoꝝ aialiuʒ ex impꝛouiſo
ebulliuit multitudine: vt ꝑcuſſi inumerabiles
niſi ad Hilarionẽ ↄcurriſſent ſtatim interirent
*τ3

Pare

PBũñũqdicto itaq; oleo vniuerſi agricole atq; pa-

ſtoꝛes tãgẽtes vulnera certã ſalutẽ reſumebãt.
Idẽs etiã ſe ibi miris Ca.XxXxVIII
v honoꝛibꝰ affici:pꝛexit Alexandriã. in⸗
de ad interioꝛẽ Oſã heremũ trãſiturꝰ.
Et qꝛ nũqᷓ; exquo ceperat eſſe monachus i vꝛ⸗

bibus mãſerat:diuertit ad quoſdã frẽs notos
ſibi ĩ Bꝛutio:haud ꝓcul ab Zilexãdria:qͥ ctum

miro gaudio ſuſcepiſſent ſenẽ:et iã vicina nox
eſſet:repẽte audiuit diſcipulos eiꝰ aſinũ ſterne
re illũq; parare ꝓficiſci. Itaq; aduoluti pedi⸗-
hus rogabãt:ne h̊ facerẽt: ⁊ añ limẽ pſtrati ci⸗

tius ſe moꝛi qᷓ; tãto carere hoſpite teſtabantur

Quibꝰille reſpondit. Iccirco abire feſtino: ne
vob moleſtia generẽ.Certe ex poſterioꝛibꝰ co⸗

gnoſcetis:non ſine cauſa me ſubito ambulaſſe

Igit᷑ altera die Gaʒẽſes cũ lictoꝛibꝰ ꝓfecti (nã
piꝛidie eũ veniſſe cognouerãt) intrantes mona
ſteriũ cũ illũ minime inueniſſent:inuicẽ loq̃bã⸗
tur. HNõne vera ſũt:q̃ audiuimꝰ:inagusẽ:⁊ fu
tura cognoſcit. Arbs aũt Gaʒa poſtqᷓ; pfecto
de paleſtina Hilarione Julianꝰ ĩ imperiũ ſuc⸗
ceſſerat:deſtructo monaſterio eiꝰ:pᷣcibꝰad im⸗
peratoꝛẽ datis ⁊ Hilarionis ⁊ Heſitij moꝛtem

impetrauerat: amboq; vtq̃rerentur: toto oꝛbe

ſeriptũ erat. Egreſſus ergo de Bꝛutio:ꝑ inuiã
ſolitudinẽ intrauit Oſã: ibiq; anno pl' minus
exacto:qꝛ illuc q̃ʒ ſua fama ꝑuenerat: q̃ſiiam ĩ
oꝛiẽte latere nõ poſſet: vbi multi illũ ⁊ opioni⸗

one ⁊ vultu nouerant:ad ſalas nauigare inſu

las cogitabat:vt quẽ terra vulgauerat: ſalteʒ
maria celarent. Cap.XxxIXxX.
e Odẽ ferme tꝑe hadrianꝰ diſcipulꝰei⸗

de paleſtina ſuꝑuenit:dicẽs Julianuzʒ

occiſũ:chꝛiſtianũ imperatoꝛẽ regnare cepiſſe:
reuerti eũ debere ad monaſterij ſui reliqͥas.qð
ille audiẽs deteſtatusẽ᷑: ⁊ ↄducto camelo ꝑ va
ſtam ſolitudinẽ ꝑuenit ad maritinã vꝛbem Li
bye Paretoniũ:vbi Hadrianꝰ infelix volens
Paleſtinã reuerti:⁊ pꝛiſtinã ſub noĩe magiſtri
Irens głiam: multas ei fecit iniurias. ad extre
mũ cõuaſtatis q̃ a fratribꝰei miſſa detulerat ne
ſciente illo ꝓfectꝰẽ. Suꝑ h̊ qꝛ alter locꝰreferen
di non ẽ: h tm̃ dixerim:in terroꝛẽ eoꝝ qͥmgr̃os
deſpiciũt:qð poſt aliquãtulũ tpis computaue
iiit moꝛbo regio. CLa. XxXxX
h Abẽs igif̃ ſenex Zananũ ſecũ aſcẽdit
claſſem: qᷓ Siciliã nauigabat.cunq; ve
nũdato euangelioꝝ codice:quẽ manu ſua ado
leſcẽs ſcripſerat: dare naulũ diſponẽt: hadrie
naucleri ſiliꝰarreptꝰ a demõe:clamare cepit et
dicere: Hilarion ſerue dei:cur nobᷣ ꝑ te ⁊ in pe
lago tutos eẽ nõ licʒ? da mihi ſpatiũ donec ad
terrqᷓ veniã: ne h eicetꝰ pcipiter i abyſſos. Cui
ille: ſi deus me ait tibi ↄcedit: vt maneas:ma⸗
ne. Sinautẽ ille te eijcit:qͥd mihi inuidiã facis
.

homini peccatoꝛi atq; mendico⸗oc aũt dice⸗
bat:ne naute aut negociatoꝛes:qͥ in naui erant

ſe cũ ad terrã ꝑueniſſent: ꝓderent. Nec multo

poſt purgatꝰ ẽ puer:patre fidẽ dãte ⁊ ceteris
aderãt: nulli ſe ſup nomen eius locuturos. Ini
greſſus aũt pachynũ pmõtoꝛiũ Sicilie:obtu⸗
lit nauclero euãgeliũ ꝓ ſubuectione ſua ⁊ Za-
nani. Qui nolẽs acciꝑe:maxiĩe cũ videret illos
excepto illo codice ⁊ his qͥbꝰ veſtiti erãt ampli
us nihil habere:ad extremum iurat ſe nõ acce⸗

pturũ.Sʒ ⁊ ſenex aſſenſus ẽ fiducia pauꝑis cõ
ſciẽtie:et in eo magis letabat᷑:ꝙ nihil haberet
ſeculi:et ab accolis illius loci mẽdicꝰ putaret᷑.
OPꝛro recogitãs nenego Ca. xxXI.
p ciatoꝛes ð oꝛiẽte venit᷑tes ſe notũ face⸗

rẽt:ad mediterranea fugit loca.i.in v

ceſimo a mari miliario. Ibiq; in qdaʒ deſerto

agello lignoꝝ q̃tidie faſcẽ alligans imponebat

doꝛlo diſcipuli qͥ in ꝓxima villa venundato:

ſibi alimoniã: ⁊ his qͥ foꝛte ad eos veniebant:
pauxillulũ panis emebãt.Sʒ vere iux qð ſcri⸗

ptũ ẽ:nõ põt ciuitas latere ſuꝑ mõtem poſita.

Scutariꝰ qͥdã cũ i baſilica beati erri Rome

toꝛqueret᷑ clamauiti eo imũdus ſpũs:añ pau⸗
cos dies Siciliã ingreſſus Hilarion ſuus xpᷣi
⁊nemo eũ nouit:⁊ putat ſe eſſe ſecretũ:ego va

dam: ⁊ pꝛodam illuʒ. Statimq; cũ ᷣuulis ſuis

aſcẽſa ĩ poꝛtu naue apulſus ẽ pachynum.⁊ de

ducẽte ſe demone: vbi añ ↄſpectũ ſenis ſe pꝛo⸗

ſtrauit:ilico curatꝰ eft. Ca.XxXxXI.
Sc initiũ ſignoꝝ elꝰ in Sicilia: inume
h rabilẽ ad eũ deinceps egrotãtiũ:ſᷣ ⁊ re

liigioſoꝝ hoiuʒ adduxit multitudineʒ.
intatũ:vt de pꝛimoꝛibꝰviris tumẽs qͥdaʒ moꝛ/

bo itercutis:eadẽ die q̃ ad eũ venerat:curatꝰ ẽ
Qui poſtea offerẽs ei infinita munera:audiuit
dictuʒ ſaluatoꝛis ad diſcipulos:gratis accepi⸗

ſtis:gratis date.Dũ hec ita gerũt᷑ in Sicilia:

Heſitius diſcipulꝰeiꝰtoto ſenẽ oꝛbe querebat.
Luſtrãs littoꝛa:deſerta penetrãs.⁊ hãc tm̃ ha
bens ſiduciã:qꝛ vbicũq; eẽt:diu latere nõ poſ⸗
ſet.Trãſacto igit᷑ iã triẽnio:audiuit mothone
a quodã iudeo vilia populis ſcuta vẽdẽte pꝛo
phetã xpᷣianoꝝ awaruiſſe ĩ Sicilia: tãta mira⸗
cula ⁊ ſigna facientẽ:vt de veteribꝰ ſanctis de
putaret᷑. Interrogatꝰitaq; habitũ eiꝰ:inceſſuʒ
⁊ linguã:maximeq; etateʒ dicere nihil potuit.
Ille eni qͥ referebat:famaʒ ad ſe tm̃ veniſſe ho
minis teſtabat᷑. Ingreſſus ̊ Adriam: ꝓſpero
curſu venit pachynũ ⁊i q̃dã curui littoꝛis vil
lula famã ſenis ſciſcitans:ↄſona oĩuʒ voce co⸗
gnouit vbi eẽt:qͥd ageret:nihil i eo ita cunctis
admirãtibus: q; poſt tãta ſigna atq; miracula
nec fragmẽ qͥdẽ panis a quoquã ĩ illis locis ac

cepiſſet.Et ne lõgũ faciã:ſanctꝰ vir Heſitiꝰ ad

magiſtri genua puolatꝰplãtaſq; eiꝰlachꝛymis

racost

C

figans
geme
lshab
dane

.

gelon
comirel
Wcitut
ſoleunt:c
armetg?

famiuk
euocato
ſupoſul
nen beſl
guoſey⸗
lerrasme
liaguamt
.

H
diluii⸗
diamnan
funt.
fluaus
ribuinfe
opidĩ⸗
7 ſiod
Quici
nuſq ot,
Altitudin.
diufemi
nſſemen
llaregioy
lberosſuo
tdan. Ae
derſiodie
etüͤſure
plorſe⸗
peranit Qr
narenn;
eſrrzaſiſe
lter

kcotog:r
knipyan

hräe.

8ünnangan

4
ucnpanoeech
nanhhlbden
mnidepon,
W
miitesſenciſg
Aafugtload.
icginiſnden
ligansinpon
Pillavenuntart
Ad eos veichnn

4
3zVereititin

ſupmötenginn

eatl Penthe
idusſpisein
Pilanonfunzi
deſſeſeontign
iinqzcifullsſe
Begachnunth
Peaiſenste
W.

Pig Giclia:srnkm.

Goegitüfin
Quctmuntindin;

l

̃ ſenmttant
runerraudiui

4

Nosgatigntten

ngenit nSi
geotbelennt
enis thien
tniulicri

—
.° = —
= — —V —
— —
— —w
— — ——— . —
— = S
= . —= — — —
=— — — — — ——
= — = = S= — S
— — = = =— ⸗ = —
☛ ☛ —= = —. ☛ — – —— S=

=
. e

=
— =——

c sss õ D s M
. 5

„

Trachstus XI Epiſtola X

rigans:tãdeʒ ab eo ſubleuatꝰpoſt bidui tridui
q; ᷣmonẽ audit a Zanano:nõ poſſe ſenẽ iam il

lis habitare regionibꝰ.ſᷣ velle ad barbaras q̃ſ⸗

dam ꝑgere nationes: vbi ⁊ nomen ⁊ rumoꝛ ſu
us incognitus fieret. Ca. XxXXIII.
d Vxit itaq; illum ad Epidaurũ dalma
tie oppidũ: vbi paucis diebꝰ in vicino
agello mãſitãs nõ potuit abſcõdi. Siqͥdeʒ dꝛa
co mire magnitudinis qͥs gentili ßmone boas
vocãt:ab eo ꝙ tã grãdes ſint:vt boues glutire
ſoleant:oẽm late vaſtabat ꝓuinciã.⁊ nõ ſoluʒ

armẽta ⁊ pecudes:ſed agricolas q̊ʒ ⁊ paſtoꝛes

tractos ad ſe vi ſpũs abſoꝛbebat.Cui cuʒ y
ram iuſſiſſet pᷣparari et oꝛatione ad xpᷣm miſſa
euocato pᷣcepiſſet ſtruẽ lignoꝝ ſcãdere:ignem
ſuwoſuit.Tũ itaq; cũcta expectãte plebe ima⸗
nem beſtiam ↄcremauit Vñ eſtuãs qͥd faceret

quo ſe verteret: aliã parabat fugã: ⁊ ſolitarias
terras mẽte perluſtrãs merebat Tiocere de ſe

lingua miracula loquebanX᷑. Ca.xXxXXIIII

A tẽpeſtate terremotu totiꝰ oꝛbis:qui

e Juliani moꝛtẽ accidit: maria egreſ⸗
aſũt termios ſuos: ⁊ qſi rurſus deus
diluuiũ minaret᷑:vel in antiquũ chaos redirẽt
oĩa:naues ad pᷣꝛupta de latere mõtiũ pepende
runt.Qð cũ viderent epidauritani frementes

fluctus ⁊ vndaꝝ moles: ⁊ mõtes gurgitũ litto
ribꝰinferri:verẽtes qð iã eueniſſe cernebãt:ne

opidũ funditꝰſubuerteret᷑:ingreſſi ſũt ad ſenẽ
⁊ q̃ſi ad pᷣlium ꝓficiſcẽtes poſuerũt eũ i littoꝛe
Qui cũ tria crucis ſigna pinxiſſet i ſabulo: ma
nuſq; ↄtra tẽderet:incredibile dictu ẽ i quãtaʒ
altitudinẽ intumeſcẽs mare ante eũ ſteterit.ac

diu fremẽs:⁊ q̃ſi ad obicẽ indignãs:paulatim

in ſemetipᷣm relapſũ ẽ.oc Epidaurus ⁊ oĩs
illa regio vſq; hodie pᷣdicat. Matreſq; docẽt

liberos ſuos ad memoꝛiã in poſteros tranſmit

tẽdam. Vere illð qð ad apłos dictuʒ ẽ: ſi credi
deritis:dicetis huic mõti tranſi in mare:⁊ fiet:
etiã iuxta lr̃am impleri põt. Si tñ qͥs habuerit
apłoꝝ fidẽ:⁊ talẽ qualẽ illis habendã dñs im⸗
perauit.Quid eni intereſt vtrũ mõs deſcẽdat
in mare:an imẽſi vndaꝝ mõtes repẽte obꝛigu⸗

erint: ⁊ añ ſenis tin pedes ſaxei ex alia ꝑte mol

liter fluxerint. Ca. XXXV
m Irabatr ois ciuitaſ: ⁊ magnitudo ſigni
Salonis q̊ʒ pcrebꝛuerat.qð itelligẽs

ſenex in bꝛeui lembo clã nocte fugit: ⁊ inuenta

poſt biduũ oneraria naui ꝑꝛexit Cypꝛũ.Cũqʒ
iter Maleas ⁊ cytherã:pyrate derelicta claſ⸗
ſe in littoꝛe q̃ nõ antẽna ſed cõto regit᷑:duobus
aut paruis myoparonibus occurriſſent: ⁊ de⸗
nuo hincinde fluctꝰ occurrerẽt remiges oẽs qᷓ
in naue erãt trepidare:flere:diſcurrere: pᷣpara
re cõtos:⁊ q̃ſi nõ ſufficeret vnꝰ nũciꝰ:certatim

ſeni pyratas adeſſe dicebãt. Quos ille ꝓcul in

6

Fo. CC

tuens: ſubꝛiſit: ⁊ 9uerſus ad diſcipulos: dixit

modice inqt fidei: qᷓre trepidatis: Nunqͥd plu

res ſũt ij:q; Pharaonis exercitus: tñ oẽs deo
volẽte ſubmerſi ſunt.Loqbat᷑ hic:⁊ nihilomi-
nus ſpumãtibus roſtris hoſtiles carine ĩmine
bant iactu tm lapidis medio.Stetit ergo ĩ oꝛa
nauis:⁊ poꝛrecta ↄtra venientes manu hucuſ

qʒ„/ ait veniſſe ſufficiat. O mira reꝝ fides:ſtatim

reſiluere nauicule: ⁊ impellẽtibus ꝗ̊ remis: ad
puppim impetꝰ redit.Mirabãtur pyrate poſt
tergũ ſe redire volẽtes:totoq; coꝛꝑis nixu: vt
ad nauigiũ ꝑuenirẽt: velociꝰmłto:qᷓ; venerãt:
ad littus ferebannf. CLCa. XXXVI.
Retermitto cetera:ne videar in narra
p tione ſignoꝝ volumẽ extẽdere.h̊ ſoluʒ
Dicã inf cycladas nauigãs hincinde

clamãtiũ de vꝛbibꝰ⁊ vicis ⁊ ad littoꝛa ↄcurrẽ⸗

tiũ imũdoꝝ ſpirituũ voces audiebat. Ingrelſ-
ſus ergo Paphũ vꝛbẽ Cypꝛi nobileʒ carmini
bus poetaꝝ:q̃ frequẽter terremotu lapſa: nũc
ruinaꝝ tm veſtigijs qͥd olim fuerit oſtẽdit. In
ſcðo ab vꝛbe miliario habitabat ignobilis gau
denſ;:gꝙ paucis diebꝰ qͥete viueret. Verũ nõ
plus viginti trãſire dies: cũ ꝑ oẽm illã inſulaʒ
qcũq; imũdos habebat ſpũs:clamare ceperũt
veniſſe Hilarionẽ ſeruũ xpᷣi: ⁊ ad eũ ſe debere
ꝓbperare.oc Salamia:h̊ Cyrrũ:h lapytha:
⁊ vꝛbes relique ↄclamabãt pleriſq; aſſerẽtibꝰ
ſcire ſe qͥdeʒ Hilarionẽ.⁊ vere illũ eſſe famulũ
dei:ſed vbi eẽt ignoꝛare. Intra triginta igitur
nec multo ampliꝰ dies:ducẽti ferme :tã viri qᷓ;
mulieres ad eũ ↄgregati ſũt.Quos cũ vidiſſet
dolẽs ꝙ ſe nõ paterent᷑ qͥeſcere:⁊ quodãmodo

i vltionẽ ſui ſeuiẽs:tãta eos inſtãtia flagellauit

vt qͥdaʒ ſtati:alij poſt biduũ:triduũ ve:oẽs vo
itra vnã hebdomadã curarẽf. Ca.XxXXVII
Ainẽs itaq; ibi biẽnio :et ſemꝑ de fuga
m cogitãs:Heſitiũ ad ſe veris tꝑe reuer⸗
lſDuaſurũ: Paleſtinã ad ſalutationẽ fratꝝ:
et mõſterij ſui cineres viſendos miſit. Qui cũ
reuertiſſet:cupiẽti rurſũ ad egyptũ nauigare:

Bẽ ad ea loca:q̃ vocãt̃ Bucolia:eo ꝙ nullꝰ ibi

xpᷣianoꝛuʒ eſſet:ſᷣ barbara ⁊ ferox natio:ſuaſit
vt ipᷣa magis inſula ad ſecretioꝛẽ locum ↄcede

ret.Que cũ diu luſtrãs oia reperiſſet: ꝑduxit

eũ.xij.milibꝰ a mari: ꝓcul iter ſecretos: aſꝑſoſ
q; mõtes.⁊ qͥ vix reptãdo manibus genibuſq;

poſſet aſcẽdi.qͥ itrogreſſus:ↄtẽplatus qͥdẽ eſt:

terribilẽ valde ⁊ remotũ locũ:arboꝛibuſq; hic

inde circũdatũ.habẽtẽ etiã aquas de ſuꝑcilio

collis irriguas:⁊ hoꝛtulũ ꝑamenũ:⁊ pomaria
plurima:q; fructũ nunqᷓ; ĩ cibo ſũpſit ſed anti
quiſſimi iuxta tẽpli ruinã:exquo vt ipᷣe refere:
bat:⁊ eius diſcipuli teſtabant᷑:tam inumerabi
liũ ꝑ noctẽ ⁊ diẽ demonũ voces reſonabãt: vt
exercitũ crederes. Quo ille valde delectatꝰ ꝙ
. Fy4

ſcʒ tãtos agoniſtas haberet in pximo: habita⸗
uit ibi ꝑ annos qͥnq;.⁊ ſepe iuiſente ſe.heſitio

in h extremo iã vite ſue tꝑe refocillatꝰeſt:q ꝓ⸗

pter aſperitatẽ:difficultatẽq; loci ⁊ vmbꝛaruʒz
vt ferebat᷑ vulgo multitudineʒ: aut nullꝰ:aut

rarus ad ſe vel poſſet vel auderet aſcẽdẽ. Qua

dam aũt die egreſſus hoꝛtulũ vidit hoieʒ toto

coꝛpꝑe paralyticũ iacentẽ añ floꝛes. Interroga
uitq; Heſitiũ:qͥſnam eẽt:vel quõ fuiſſet addu
ctus:qͥ reſpõdẽs ait ꝓcuratoꝛẽ ſe fuiſſe villule

ad cuiꝰↄfinia hoꝛtulꝰ qͥʒ:in qͥ ipi erãt: ꝑtineret
Et ille cũ lachꝛymis tẽdẽs ad iacẽtẽ manũ.tibi
inqͥt dico: In noie dñi nr̃i ihu xpᷣi ſurge:⁊ am⸗

bula. Mira velocitaſ.Adhuc vba i oꝛe loquẽ

tis voluebãt᷑: ⁊ ij mẽbꝛa ſolidata ad ſtãdũ ho⸗
minẽ ſurrigebãt.Qð poſtqᷓ; auditũ ẽ etiã diſffſi

cultatẽ loci.⁊ iter inuiũ plurimoꝝ vicit neceſſi
tas.nihil ꝑ circũitũ cunctis villis obſᷣuantibꝰ
qᷓ; ne quõ laberet᷑ (diſſeminauerat eni ̊ de eo
rumoꝛ diu eũ in eodem loco manere nõ poſſe)
gqð ille nõ leuitate q̃dã aut puerili ſenſu victus
faciebat:ſᷣ honoꝛem fugiẽs:⁊ impoꝛtunitateʒ
Seinꝑ eni ſilentiũ ⁊ vitã ignobilẽ deſiderabat
Bik᷑ octogeſimo eta Ca. XXXVIII.
i tis ſue anno cuʒ abſens eẽt Heſitiꝰ:q̃ſi
ieſtamẽti vice bꝛeuẽ manu ꝓpꝛia ſcri⸗

pſit epłam:oẽs diuitias ſuas ei derelinquens
Euãgeliũ.ſ.⁊ tunicã ſacceã:cucullã ⁊ palliolũ

Nazʒ miniſter eiꝰ añ paucos dies obierat. Ve⸗
nerũt itaq; ad egrotantẽ de Papho multi reli
gioſi viri:maxime ꝙ eũ dixiſſe audierant:iã ſe

ad dñm migratux. ⁊ de coꝛꝑis vinculis liberã
dü. Sed ⁊ Cõſtãtia q̃dã ſancta femina: cui?ge
nerũ ⁊ filiã de moꝛte liberauerat vnctiõe olei:

q̃s oẽs adiurauit: vt ne pũcto qͥdem hoꝛe poſt
moꝛtẽ reſeruaret᷑:b ſtatim eũ in eodeʒ hoꝛtulo
terra operirent ſicut veſtitus erat:in tunica ci⸗
licina ⁊ cuculla:⁊ ſago ruſtico. Ca.XxxXXIX
Amq; modicus caloꝛ tepebat i coꝛpo⸗
i re.nec pᷣter ſenſum quicq́; viui homis
ſuperat ⁊ tamen apertis oculis loqba⸗
tur. Egredere qͥd times:egredere anima mea:

quid dubitas: Septuaginta pꝓpe annis ſerui⸗

ſti chꝛiſto ⁊ moꝛtem times. In hec verha exha
lauit ſpiritũ Statimq; terra obꝛutũ ante vꝛbis
ſepultum: qᷓ; moꝛtuũ nũciauerũt. Ca.x L.·

Zogd poſtq́; Paleſtine ſanctus vir au
q diuit heſitiꝰ:ꝑꝛexit ad Cypꝛũ.⁊ ſiu

lans ſe velle habitare in eodẽ hoꝛtulo
vt diligenti cuſtodia ſuſpitionẽ oculis toileret

cum ingenti vite ſue periculo: poſt decem fere

menſes coꝛpus eius furatꝰ eſt.qð in aſina defe
rens otis monachoꝝ ⁊ oppidoꝛuʒ turbis ꝓſe
quentibus:in antiquo monaſterio ↄdidit ille⸗

ſa tunica cuculla ⁊ palliolo: ⁊ toto coꝛpe q̃ſi ad

huc viueręitegro: tantiſq; flagrãte odoꝛibꝰ:

vt delibutu vnguentis putaref. Ca. XLI.
On mihi videt᷑ in calce libꝛi tacẽda cõo⸗

n ſtantie illiꝰ ſanctiſſime mulieris deuo⸗
to: que ꝑlato ad ſe nũcio:ꝙ coꝛpuſcu⸗
lum lHilarionis paleſtine eẽt: ſtatim exanima

ta eſt:veram in ſeruũ dei dilectionem etiam m

moꝛte compꝛobans. Erat eni ſolita ꝑuigiles iĩ
ſepulcro eius noctes ducere:⁊ quaſi cum pᷣſen
te ad adiuuandas oꝛatiões ſuas ſermocinari.
Cernas vſq; hodie miram inter paleſtinos et
cypꝛios contẽtionem.is coꝛpus lhilarionis
illis ſpirituʒ ſe habere certantibus.⁊ tamen in

vtriſq; locis magna quotidie ſigna fiunt: ma

gis in hoꝛtulo cypꝛi:foꝛſitan quia plus illũ lo⸗

cum dilexerit. Auxiliãte dño ihu xpᷣo: qͥ viuit

⁊ regnat in ſecula ſeculo.
Epiſtola beati Hieronymi pᷣſbyteri de vita

captiui monachi. Epla. XCIIII.

c. 7„ 9 5
Wi nauali p̃lio
Dimicaturi ſũt:ante in poꝛtu ⁊ in trã
quillo mari flectũi gubernacula:re⸗
mos trahũt:ferreas manus ⁊ vncos pᷣparant
diſpoſitũq; ꝑ tabulata militẽ: pendente gdu ⁊
labẽte veſtigio ſtare firmiter cõſueſcũt:vt qð ĩ
ſimulacro pugne didicerint: in vero certamie
non ꝑhoꝛreſcãt. Ita ⁊ ego qͥ diu tacui (Silere
q e me fecit mẽs:cui ſᷣmo ſuppliciũ eſt) pꝛius

exerceri cupio in paruo oꝑe: ⁊ veluti quadam
rubigineʒ lingue abſtergere: vt venire poſſim
dad latioꝛem hiſtoꝛiam. Scribere enim diſpo⸗
ſui:ſi m vitã dñs dederit ⁊ ſi vituꝑatoꝛes mei

ſaltẽ fugiẽtẽ me ⁊ clauſum ꝑſequi deſierint ab
aduẽtu ſaluatoꝛis vſq; ad nr̃aʒ etatẽ.i.ab apo

ſtolis vſq; ad nr̃i tꝑis fecem.quõ ⁊ ꝑ q̊s xpᷣi ec

cleſia nata ſit:⁊ adulta pſecutiõibus creuerit:

martyribꝰ coꝛonata ſit. Et poſtq; ad xpianos

bncipes venerit potẽtia quẽadmodũ diuitijs
maioꝛ:Fᷣ vtuitbꝰ mioꝛ facta ſit. Ueꝝ hec alias
Nic qð iminet explicemus.Maronias.xxx.

ferme milibꝰ ab Antiochia vꝛbe Syrie haud

grandis ad oꝛientem diſtat viculus. Hic poſt

multos vel dños vel patronos: dũ ego adole⸗·
ſcentulus moꝛarer in Syria:ad pape Euagrꝭ

neceſſarij mei poſſeſſionẽ deuolutus eſt:quem
iccirco nunc nominaui: vt oſtenderẽ vnde noſ
ſem:qð ſcripturus ſũ.Erat illic qͥdaʒ ſenex no
mine Malchus:quem nõ latine regem poſſu⸗

mus dicere Syrus natione ⁊ lingua: ⁊ reuera

eiuſdẽ loci indigena.Anus qͥ i eiꝰ cõtubernio
valde decrepita: ⁊ iam moꝛti ꝓxima videbat᷑:
tã ſtudioſe ambo religioſi:⁊ ſic eccłie limẽ terẽ

tes: vt Zachariaʒ ⁊ eliſabeth de euangelio

crederes:niſi ꝙ Johes in medio non erat. De
his cũ curioſe ab accolis qᷓrerem q nam ect eo⸗
rum copula:matrimonij: ſanguinis:an ſpũs:

C

es yv⸗
neſcio
orſus
hocat
liagel
mequ
ſueod
leeſe
terblie
lgi⸗
Et
Peſe
dentey
vianici
neſe
doo:
ſtaeſt.
fiotrad
liigg car
Ccditmih
Whacv
udier
danape
Expten
Kterlin
ſolatia
diabol
onelan
reuern
choxel
ſe pcen
liopluri
1Euan
ſuageren
barneſed
nenspoſt
monitord
wnei volvp
ergomede
eptreniy⸗
lerionoran
fecſei
tinmoſbe
ibs an
luneeniige
Gännun (be
nulvodeclt
nheſeneg
r teteeſt
ſmecklein
ſeninncoe⸗
lles⸗pee
lo vibriteg
cpngnngi
derſ⸗ frah⸗

ditni
blensdan
gcohlign

unetrin

Meneim
linpue
uſtung

dmn
aſunnßfn
nuploslüſe
Papzwign

öCyrrndeſin
un
gNipeo
enpenurnni
Clbemnolure

„

1msponn
penceneit
clueſürſtc
nwoanmt
dintuni Se
lcich in
1Vludguidn
dool

Nrenvegon

bar anndle⸗
nnnprtorzhl
gui deſennt⸗
ganil dhipe
norperpee
obrs geun:
tihadthiune⸗
Anodi diunn
Uerbedi,
Prronnon,
be Sirhu

ius hh

—

vedicnnt

pyelißt
nec
ncgintin

lcqz

. . ,—
. . .

Traclatus IX

oẽs voce cõſona ſãctos ⁊ deo placitos: ⁊ mira
neſcio qua reſpõdebãt cupiditate illectos.Ad
oꝛſus ſũ hoĩem: ⁊ curioſiꝰ ſciſcitans rerũ fide:.‚/
hoc ab eo accepi. Ego inqͥt minate Maronia⸗
ci agelli colonus:ſed ſolus parentibꝰ fui:qͥ cuzʒ

me quaſi ſtirpem generis ſui:⁊ heredẽ familie

ſue ad nuptias cogerẽt:monachũ potius vel-⸗
le eſſe reſpõdi Quãtis pater minis:quãtis ma
ter blãditijs ꝑſecuti ſunt: vt pudicitiaʒ ꝑderẽ.
hec res ſola indicio ẽ᷑:q ⁊ domũ ⁊ parentes fu

gi. Et qꝛ ad oꝛiẽ᷑teʒ ire nõ poterã ꝓpter vicinã
NPerſidẽ:⁊ romanoꝝ militũ cuſtodiã:ad occi⸗
dentẽ verti pedes:pauxillũ neſcio qͥd poꝛtans
viatici:qð me ab inopia defenſaret Quid mul

ta: Perueni vicinã tandẽ ad heremũ Calchi⸗-
dos:que inter Jmas et Eſſa magis ad auſtrũ

ſita eſt.ibi reꝑtis monachis:eoꝛũ me magiſte⸗

rio tradidi:manuũ laboꝛe victũ q̃ritans:laſci⸗

uiãq; carnis refrenãs ieiunijs. Poſt multos ĩ⸗
cidit mihi cogitatio:vt ad patriã pgerẽ.⁊ duʒ

adhuc viueret mater (iam eni patrem moꝛtuũ

audierã)ſolarer viduitatẽ eius.⁊ exinde venũ
data poſſeſſiũcula:ꝑtẽ erogarem pauꝑibus:⁊
ex ꝑte monaſteriũ ↄſtruerẽ.Quid eru beſco cõ
fiteri infidelitatẽ meã: ⁊ ꝑtẽ in ſumptũ meoꝛuʒ

ſolatia reſeruarẽ.clamare accepit abbas meus
diaboli eẽ tẽptationẽ:⁊ ſub honeſte rei occaſi

one latere antiqui hoſtis inſidias:hoc eẽ it erũ

reuerti canẽ ad vomitũ ſuũ Sic multos mona . E ta
choꝝ eſſe deceptos:nuſqᷓ; diabolũ aꝑta fronte rem ⁊ dicerẽ me xpianũ: nec licere mihi vxoꝛẽ
ſe ꝓdere. Pꝛoponebat mihi exẽpla de ſcriptu

ris plurima. inter q̃ illud ab ininio ꝙ Adam q́;
⁊2 Euam ſpe diuinitatis ſupplãtauerit.⁊ cuʒ ꝑ⸗

ſuadere nõ poſſet: ꝓuolutus genibus obſecra
bat:ne ſe deſererẽ᷑:ne me ꝑderem: nec aratꝝ te

nens poſt tergũ reſpicerẽ. Ve miſero mihi: vi⸗
ci monitoꝛẽ peſſima victoꝛia:reputãs illũ non
meã voluptatẽ ſᷣ ſuũ ſolatiũ q̃rere. Pꝛoſecutꝰ
ergo me de monaſterio q̃ſi funus efferret: ⁊ ad
extremũ valedicẽs video ait:te fili ſathane cau
terio notatũ. Nõ q̃ro cauſas:excuſatiões non
recipi Ouis que de ouilibus egredif: lupi ſta
tim moꝛſibus patet. De Beria ad Eſſa ꝑgen⸗

tibus vicina eſt publico itineri ſolitudo:ꝑ quã

ſaraceni in cerus ſedibꝰ huc atq; illuc ſemꝑ va
gantur.que ſuſpitio frequẽtiã in illis locis vi⸗

atoꝛũ congregat: vt iminens periculũ auxilio

mutuo declinet᷑.Erãt in comitatu meo viri:fe
mine:ſenes:iuuenes:paruuli numero circiter
lxx. ⁊ ecce ſubito equoꝝ cameloꝛumq; ceſſoꝛes
Iſmaelite irruũt:crinitis vittatiſq; capitibꝰac

ſeminudo coꝛpoꝛe:pallia ⁊ latas caligulas tra

hẽtes:pẽdebãt ex humero pharetre:laxos ar⸗

cus vibꝛãtes:haſtilia lõga poꝛtabãt. Non eni

ad pugnadũ venerãat.rapimur:diſrapimur:in

diuerſa trahimur. Ego eni lõgo poſtlimio he⸗

2

[Fo. CCI

Epiſtola XCIIII

reditariꝰpoſſeſſoꝛ:⁊ ſero mei cõſilij penitẽs cũ
altera muliercula in vnius heri ᷣuitutẽ ſoꝛtitꝰ
venio:ducimur imo poꝛtamur ſublimes in ca⸗
melis:⁊ ꝑ vaſtã heremũ ſemꝑ ruinaʒ timẽtes:
heremꝰ potiꝰ qᷓ; ſedemꝰ. Carnes ſemicrude ci⸗
bus:⁊ lac cameloꝝ potus erat. Tandẽ grandi
amne tranſmiſſo ꝑpuenimus ad interioꝛẽ ſolitu
dinẽ: vbi domina liberoſq; ex moꝛe gentis ad⸗

oꝛare iuſſi:ceruices flectimus Hoc q̃ſi clauſus

carcere mutato habitu.i. nudus ambulare di⸗

ſco.nã aeris qͥʒ itemperies nihil aliud pᷣter pu⸗

denda velari patiebat᷑. Tradũt᷑ mihi paſcẽde
oues:⁊ in maloꝝ cõparatiõe hoc fruoꝛ ſolatio
ꝙ dominos meos ⁊ ↄſeruos rarius video. Vi
debar mihi aliquid habere ſancti Jacob. Re⸗

coꝛdaboꝛ ¶ oyſi: qͥ ⁊ ipi in heremo quondaz
fuere paſtoꝛes. veſcebar recenti caſeo et lacte.

oꝛabã iugiter. canebã pſalmos:qͥs in monaſte

rio didiceram. delectabat me captiuitas mea.
agebã dei iudicio gras:q monachũ quẽ in ba
tria fuerã ꝑditurus:in heremo inueneram. O
nihil vnq; tutũ apud diabolũ. O multiplices
⁊ ineffabiles eius inſidie. Sic q̊ʒ latentẽ me in
uenit inuidia. DOñs vidẽs gregẽ ſuũ creſcere:
nihilq; in me dep̃hẽdẽs fraudulẽtie (ſciebam
eni apoſtoluʒ pᷣcepiſſe:dñs ſic quaſi deo fideli
ter ſeruiendũ) ⁊ volens me remunerare:quo ſi
dum ſibi magis faceret:tradidit mihi illam cõ
ſeruã meã aliquãdo captiuã. Et cũ ego refuta

viuẽtis accipe.Siqͥdem captꝰ nobiſcũ vir eiꝰ

ab alio dño fuerat adductus: herus ille impla
cabilis ĩ furoꝛẽ euaginato me cepit petere gla⸗
dio. Et niſi ↄfeſtim bꝛachiũ tenere mulier pᷣoc

cupaſſet:ilico effudiſſet ſanguinẽ. Jã venerat

tenebꝛoſioꝛ ſiłitudo mihi nimiũ matura nor

duco in ſpeluncã ſemirutã nouã cõiugem:⁊ ꝓ
nubante nobis triſticia vterq; deteſtamur alte
rum: nec fatemur. Tunc vere ſenſi captiuitatẽ
meã: ꝓſtratuſq; humi monachum cepi plãge⸗
re: quem ꝑdebam dicens: Huccine miſer ua⸗
tus ſum: Ad hoc me mea ſcelera ꝑduxerũt:vt

incaneſcẽte iam capite virgo maritus fierem.

Quid mihi ꝓdeſt parentes:patriã:rem famili
arem ↄtẽpſiſſe ꝓ dño:ſi q̊ facio:qð ne facerem
illa contẽpſi:niſi ꝙ foꝛte ppterea hec ſuſtineo:
qꝛ rurſum patriam deſideraui: Quid agimus
anima:perimus an vincimus: Expectamꝰma
nus domini:an ꝓpꝛio mucro ne confodimur
Verte in te gladiũ:tua magis moꝛs timẽda?:
qᷓ; coꝛpoꝛis abet ⁊ ᷣuata pudicitia ſuũ mar
tyrium iaceat inſepultus chꝛiſti teſtis in here⸗

mao:ipᷣe mihi ero perſecutoꝛ ⁊ martyr. Sic fa⸗

tus duxi in tenebꝛis quoq; micantem gladiuʒ:
⁊ acumine ↄ me verſo:vale inquã infelix muli

er:habeto me martyrẽ potiꝰ vmaritug. nc

X F

DFoars

ſlla pedibꝰmeis puoluta: pcoꝛ te inqᷣt ꝑ ieſum
xpᷣm: ⁊ ꝑ huiꝰoꝛe neceſſitatẽ rogo:ne effundas
ſanguinẽ tuũ in ſanguinẽ meuʒ. vel ſi moꝛi pla
cet:in me pᷣmuʒ verte mucronẽ:ſic nobis poti⸗
ↄiungamur. etiã ſi vir meꝰad me rediret:ierua
rem caſtitatẽ:quã me captiuitas docuit:vel in
terirẽ potius qᷓ; ꝑderem. Cur moꝛeris ne mihi
iũgaris: Ego moꝛerer:ſi mihi iũgi velles. Ha
beto me ↄiugẽ pudicitie ⁊ magis aie copulam
amato:qᷓ; coꝛpis. Sperent dñi maritũ:xpᷣs no
uerit fratrẽ.facile ſuadebimꝰ nuptias:cuʒ nos
viderint ſic amare.Fateoꝛ:ſtupui.⁊ admirat⸗

vtutẽ femine cõiuge plus amaui. Nũqᷓ; tñ illi

us nudũ coꝛpꝰintuitus ſũ:⁊ nunqᷓ ei carnẽte⸗
tigi:timẽs i pace ꝑdere que in pᷣlio uaueram

Trãſeũt in tali matrimonio dies plurimi:ama
bilioꝛes nos dominis fecerant nuptie.nulla fu
ge ſuſpitio:ĩterdũ ⁊ mẽſe toto aberã fidus gre
gis paſtoꝛ ꝑ ſolitudinẽ Poſt grãde interuallũ
du ſolus ĩ heremo ſedeo: ⁊ pᷣter celũ terrãq; ni
hil video: cepi mecũ tacitꝰ voluere:⁊ inter mul
ta q́; contubernia monachoꝝ recoꝛdari: maxi
meq; vultũ patris mei:qͥ me erudierat:tenue⸗
erat:ꝑdideratq;.Sicq; cogitãs aſpicio foꝛmi⸗
carum gregẽ anguſto calle feruere:ferre onera
maioꝛa qᷓ; coꝛꝑa.Alie herbaꝝ q̃dam femia foꝛ

cipe oꝛis trahebant:alie egerebãt humũ de fo

ueis:⁊ aquaꝑ meatr aggeribꝰexcludebãt. Ille
vẽture hyemis memoꝛes:ne madefacta humꝰ⸗
in herbã hoꝛrea verteret:illata ſemia pᷣcidebãt
He luctus celebꝛi coꝛꝑa defuncta depoꝛtabãt.
Quodq; magis mirũ eẽt in tãto agmie egredi⸗
ens nõ obſtabat ĩtrãti. Quinpotiꝰ ſi quà vidiſ
ſent ſub faſce ⁊ onere concidiſſe:ſuppoſitis hu⸗
meris adiuuabãt. Quid multa: ihi ſpecta
culũ dies illa pᷣbuit. Añ recoꝛdatꝰ Salomõis
ad foꝛmicaruʒ ſolertia nos mittẽtis: et pigras
mẽtes a tali exemplo ſuſcitantis cepi tedere ca
ptiuitatj:⁊ monaſterij cellulas q̃rere:ac foꝛmi⸗
carũ illaꝝ ſilitudinẽ deſiderare: vbi laboꝛat᷑ in
mediũ.cũ nihil cuiuſqᷓ; ꝓpꝛiũ ſit: oĩa oĩuʒ ſũt.
Regreſſo ad cubile:occurrit mulier.triſtitiam
animi diſſimulare nõ potui. Rogat cur ita exa
nimatus ſim: audit cauſas:hoꝛtat᷑ fugã:nõ ef⸗
frenat᷑:nõ aſpernat᷑.peto ſilentiũ:fidẽ tribuit:
qn ⁊ iugi ſuſurro inter ſpem ⁊ metuʒ medij flu⸗
ctuamus Erãt mihi ĩ grege duo hirci mirema
gnitudinis:qᷣbꝰocciſis vtres facio:eoꝛũq; car⸗
nes viaticũ pᷣparo.⁊ pᷣmo veſperi putantibus

—

nos dñis ſecreto cubitare inuadimꝰiter: vtres

⁊ꝑtes carniũ poꝛtãtes. Cũq; ꝑueniſſemus ad
fluuiũ (nã decẽ milibꝰaberat) inflatis aſ. cẽſiſq;
vtribꝰ aqͥs nos credimꝰ:paulatim pedibꝰ ſub⸗
remigãtes:vt deoꝛſũ nos flumine deferente:⁊
multo lõgiꝰqᷓ; ↄſcẽderamꝰ:iĩ alterã exponẽte ri
pam:veſtigiũ ſequẽtes ꝑderent. Sed iter hec

A

.
ℳG .

II9 D

madefacte carnes: ⁊ ex pte lapſe: vix tridui ei⸗

bü pollicebãt᷑ bibimꝰ vſq; ad ſacietatẽ:future
nos ſiti p̃parãtes. Currim⸗ poſt tergũ ſꝑ aſpi⸗
cimus:⁊ magis noctibꝰpmouimꝰ:vel ppt᷑ in

ſidias late vagãtiũ ſaracenoꝝ: vł ppt᷑ ardoꝛẽ

ſolis nimiũ. Paueſco miſer etiã referẽs.⁊ ſi to

ta mẽte ſecurꝰ:toto tñ coꝛꝑe ꝑhoꝛreſco. Poſt
diẽ vo tertiũ dubio aſpectu ꝓcul aſpicimꝰ du⸗

os camelis ſedentes venire concite. Statimq;

mens mali pᷣſaga:putare cepit dñm: meditari
moꝛtẽ:ſolẽ cernere nigreſcẽtem. Dũq; timemꝰ
⁊ veſtigijs nos ꝓditos ꝑ arenas itelligimꝰ:of
fert᷑ ad dexterã ſpecꝰ:lõge ſub terraʒ penetrãs
Igit᷑ timẽtes venenata aĩalia (nam ſolẽt vipe
reguli:⁊ ſcoꝛpioneſ:ceteraq; huiuſcemodi: fer
uoꝛẽ ſolis declinãtia: vmbꝛas petere) Intraui
mus qᷣdẽ ſpelũcã.Sʒ ſtatim ĩ ipᷣo introitu ſini⸗
ſtre nos fouee credimꝰ:nequaq; vltra ꝓgredi⸗
entes:ne dũ moꝛtem fugimꝰ:icurramus ĩ moꝛ
tem. Illudq; nobiſcũ reputantes:ſi iuuat dñs
miſeros habemꝰ ſalutẽ Si deſpicit peccatoꝛes
habemꝰ ſepulcꝝ.Quid putas fuiſſe nobis ani
mi:qͥd terroꝛis: cum ante ſpecũ haud ꝓcul ſta
ret dñs ⁊ cõſeruus.⁊ veſtigio indiceiã ad late

bꝛas pueniſſent: Omłto grauioꝛ expectata qᷓ
illata moꝛs:rurſus cuʒ timoꝛe ⁊ laboꝛe lingus
balbutit: et qſi clamãte dño mutire nõ audeo.

QWittit ſeruum vt nos de ſpecu trahat:ipᷣe ca
melos tenet:⁊ euaginato gladio nr̃jm expectat
aduẽtũ. Interea tribꝰ fere vel q̃ttuoꝛ cubitis ĩ
trogreſſo famulo nob ex occulto tergũ eiꝰ vidẽ
tibꝰ(nã oculoꝝ iſtiuſmodi natura ẽ: vt poſt ſo

lẽ vmbꝛã intrantibꝰ:ceca ſint oĩa) nox ꝑ antrũ

ſonat:exite furciferi:exite moꝛituri.qͥd ſtatis:
qͥd moꝛamini:exite:dñs vocat:patienter expe
ctat. Adhuc lobat᷑: ⁊ ecce per tenebꝛas aſpici
mus leenaʒ inuaſiſſe hoiem: ⁊ gutture ſuffoca
tum cruentũ intra trahere Jeſu bone:qͥd tunc
terroꝛis nobis: qͥd gaudij fuit: Spectabamꝰ:

domino neſciẽte:hoſtẽ noſtrũ perire. Qui cuʒ

videret illũ moꝛas facere:ſuſpicatus eſt duos
vni reſiſtere.ſʒ iram differre non valens: ſicut
tenebat gladiũ ad ſpeluncaʒ venit: ⁊ furoꝛe ra
bido ſerui increpans ſocoꝛdiam: pꝛius a fera ẽ
tẽtus:qᷓ; noſtras latebꝛas pᷣteriret. Qui ſũt:qͥ
hoc crederẽt:vt añ os nĩm beſtia ꝓ nobᷣ dimi⸗
caret: Sublato aũt illo metu:ſimilis ante ocu⸗
los noſtros verſabatur iteritus: niſi ꝙ tutius
erat rabiem leonis: qᷓ; iram hominis ſuſtinere

Nauemus intrinſecus:⁊ ne mouere qͥdeʒ nos

auſi:ꝑſtolabamur euentuʒ rei. Inter tanta pe
ricula:pudicitie tantũ conſcientia pꝛo muroſe
pti:leena inſidias cauens:⁊ viſã eſſe ſe ſentiẽs
appꝛehenſum moꝛdicuʒ catulum mature effert
nobiſ q; cedit hoſpitio.neq; tamen ſatis cre⸗
duli ſtatim erupimus:ſed expectantes diu: et

egfe⸗
Gub
nus
mia
libos
here.
fefocl
tu
picdhin
miedu
boolle
tusloci
bus:dil
Vloꝛo⸗
tuloret
1hiſto:
tote cuſ
ytſciti
din
polſema
Teac
(Gög
Nwena
cosint
oꝛtuan
llouen

are e
ehlaltape
ſuunöced
lectonisf
duoſtile:
atoͤamar,
Pbnlati⸗
odoiftuni
poteſtone

niopegin

Iunepy

lalanguor
flaten poro
mn. öunl
Rdomin⸗ 6
fmner ufi
peohiero
tamihigen
bueſoytept
ltimape dn
ſnctus
leliam
inin

ti
Kfun
ſ⸗

N

—

—
R
—
—

NH

nis
ſop
Hian
O
nemdr
q
elicr
GBponi
mſlie
ſenodſ
ee)gunn
lnmotaſte
ungwe⸗
mannina
Sſiiuundis
Utperuns
iſſenohei
haud al
diceügtln
neyennz
laborlygn
nenömdn
Incbarße

—
—
=☛ = =

4

,———
=æ

—
☛—

4

E

.
= =

E

1roeaen
Ats
Petencen
tustſi
meſafc
–—
Gpectaben⸗
d Qi
tusetdo
valens:
Hit:nfuen
illiic
ret⸗Aub
1 pih
milsa⸗
enüignn
nilſi
htarih
nin
iugoon,
iche

=

—,— ==
=—

47

—
SSS

9

=
☛S

1

=☛
☛ ☛ = — = —

☛
=
—
— —
— =
—
S =

—

2

Craclatus X

egredi cogitantes : illi⸗ nobᷣ figurabamꝰ icurſũ
Sub tali ergo terroꝛe:⁊ alia trãſacta die exegi

mus ad veſperã: vidimuſq; camelos: qꝗs ob ni
miã velocitatẽ dꝛomedarios vocant:pᷣteritos

cibos i oꝛa voluere:⁊ ĩ aluũ miſſos iteꝝ detra⸗
here.Quibꝰ aſcẽſis:⁊ noua ſitarcia.i.annona
refocillati:decima tãdẽ die ad romana ꝑ deſer
tũ caſtra venimꝰ.oblatiq; tribuno rem oꝛdine
pãdimꝰ. Inde trãſmiſſi ad Sabinũ meſopota
mie ducẽ:cameloꝝ pᷣciũ accepimꝰ.Et qꝛ iã ab⸗
bas ille meꝰ obdoꝛmiuerat in dño:ad hec dela
tus loca me monachis reddo.hãc trado vgini
bus:diligẽs eã vt ſoꝛoꝛẽ vt nõ tñ me ei credens
vt ſoꝛoꝛi.lhec mihi ſenex Malchus adoleſcẽ⸗
tulo retulit. ec ego vobᷣ narraui ſenex caſtis
⁊ hiſtoꝛiã caſtitatis expono. Virgines virgini
tatẽ cuſtodire exhoꝛtoꝛ Vos narrate poſteris
vt ſciãt int᷑ gladios:⁊ int᷑ deſerta ⁊ beſtias pu⸗

dicitiã nunqᷓ; eẽ captiuã.⁊ hoĩem xpᷣo dedituʒ
poſſe moꝛi:non poſſe ſuperarni.
Trractatꝰ decimꝰtertie ꝑtis pᷣncipalis ð ami

citia:q̃ poſt ſingulos ſtatꝰinſeritur:qꝛ oĩ ſtatui

ↄuenit ⁊ etati: vbi ⁊ familiares qdam ad ami⸗

cos inſerunt᷑ eple.
Beati Hieronymi pᷣſbyteri ad Floꝛẽtiũ de
oꝛtu amicitie:vbi illius efferi vtutes ⁊ miſera⸗
tionem in pauperes. Ruffinũ quoq; ſanctitatł
extollit. ESpla. XCV

dinis tue rumoꝛ diuerſa populo⸗
rũ oꝛa cõpleuerit:hinc poter eſti
mare:ꝙ ego te ante incipio amare qᷓ; noſſe. At
eni ait apłs:quoꝛũdã hoiuʒ peccata manifeſta
ſunt:pᷣcedentia ad iudiciũ :ita ecõtrario tue di
lectionis fama diſpergit᷑: vt non tantũ laudan
dus ſit ille: qͥ te amat qᷓ; ſcelus putet᷑ facere ille
q̃ nõ amat. Mꝛetermitto inumerabiles:in qͥbꝰ
xpᷣm ſuſtẽtaſti:pauiſti:veſtiſti.viſitaſti.Heli⸗
odoꝛi fratris a te adiuta neceſſitas: młtoꝝ etiã
poteſt oꝛa laxare:qͥbus gratijs:quo ille pꝛeco⸗
nio pegrinatiõis incõmoda a te fota referebat

Ita vt ego ille ardentiſſimꝰ: quem intolerabi⸗
lis languoꝛ pẽnatis vt aiũt pedibus:certa cha

ritate ⁊ voto te ſalutauerim: ⁊ etiam cõplexus
ſim. Gꝛatuloꝛ itaq; tibi:⁊ naſcentẽ amicitiam
vt dominꝰ cõfederare dignetur pᷣcoꝛ.Et quia
frater Ruffinus: qui cum ſancta Melania ab
egypto hieroſolymaʒ veniſſe narratur:indiui⸗
dua mihi germanitatis charitate cõnexus eſt:
queſo vt epiſtolã meam huic epiſtole tue copu

latam:ei reddere non graueris. Moli nos eius

eſtimare vᷣtutibus. In illo conſpicies expꝛeſſa

ſanctitatis inſignia: ⁊ ego cinis ⁊ viliſſima ꝑs

luti:etiam fauilla: dum vertoꝛ:ſatis habeo: ſi

ſplendoꝛẽ moꝛũ illius imbecillitas oculoꝝ me

ZJat“ beatitu⸗

pi cõmentarios ad ſcribẽ

Fe.e. CCnI
Epiſtola XCVI

oꝛum ferre ſuſtineat. Ille modo ſe lauit:⁊ mũ⸗
dus eſt: ⁊ tanqᷓ; nix dealbatus ego cunctis pec
catoꝛum ſoꝛdibus inqnatus: diebus an nocti-
bus operioꝛ cum tremoꝛe reddere nouiſſimuʒ
quadrantẽ.ſed tamẽ quia dominꝰ ſoluit cõpe⸗

ditos: ⁊ ſuꝑ humilem ⁊ trementẽ verba ſua re

quieſcit:foꝛſitan et mihi in ſepulcro ſcelerũ ia⸗

centi dicat ieremie veni foꝛas. Sanctus pꝛie

ſbyter Euagrius plurimuʒ te ſalutat: ⁊ Sar
tinianum fratrem iuncto ſalutamus obſequio
quem ego videre deſiderans: cathena lãgoꝛis
innectoꝛ. àà,,
HBeati Hieronymi pᷣſbyteri ad Floꝛentiũ ð
viciſſitudine lr̃aꝝ inuitans:⁊ libꝛos quoſdam
trãſcribi ⁊ ſibi mitti depoſcẽs. Epła.Xx CVI
.Nea mihi parte
heremi cõmoꝛanti:que iuxta Syriam
ſaracenis iungit᷑: dilectionis tue ſcripta ꝑlata

ſunt. qbus lectis:ita rea ccenſus eſt animꝰ Hie

roſolymã ꝓficiſcẽdi:vt pene nocuerit ꝓpoſito
qð ꝓfuerit charitati. Nunc igit᷑ quomodo va

leo ꝓ me tibi lr̃as repᷣſento. qet ſi coꝛꝑe abſens

ſum:amoꝛe tñ ⁊ ſpũ venio:impẽdio expoſcẽs:
ne naſcẽtes amicitias:que xpᷣi gliutino cohele⸗
runt:aut tẽpoꝛis aut locoꝛũ magnitudo diuel⸗
lat:qnpotius federemus eas recipꝛocis epiſto
lis. Ille inter nos currãt:ille ſe obuient:ille no
biſcum loquant᷑. Mon multum perditura erit

charitas:ſi tali ſecum ſermone fabuletur. Ruf

finus autem frater vt ſcribis:necdum venit.et
ſi venerit: non multũ ꝓderit deſiderio meo:cũ
eum iam viſurus non ſim. Ita enim et ille lon⸗
go interuallo ſeparatꝰeſt: vt huc nõ poſſit cur⸗
rere:⁊ ego arrepte ſolitudinis terminis arceoꝛ
vt ceperit iam mihi non licere qð volui.ob hoc
et ego obſecro:⁊ vt tu petas plurimuʒ quero:
vt tibi beati Rhetitij Rugn nd unẽſis epiſco
Eduʒ largiatur: in qui⸗
bus canticum canticoꝛũ ſublimi oꝛe diſſeruit.
Scripſit mihi et quidam de patria ſupꝛadicti
fratris Ruffini aulus ſenex Tertulliani ſu⸗
um codicem apud eum eſſe: quem vehemẽter
repoſcit:⁊ ex h̊ queſo:vt eos libꝛos qͥs me non
habere bꝛeuis ſubditus edocebit: libꝛarij ma⸗
nu in charta ſcribi iubeas. Interpᷣtationeʒ qͥʒ
pſalmoꝛũ dauiticoꝝ ⁊ ꝓlixũ valde libꝛum ð ſy
nodis ſancti Hilarij:quẽ ei apð Treuiros ma
nu mea ipᷣe deſcripſeram: vt mihi trãſferas pe
to. Noſti hoc eſſe anime pabulum:ſi in lege do
mini meditetur die ac nocte. Ceteros hoſpitio
recipis:ſolatio foues:ſumptibus iuuas: mihi

ſi rogata p̃ſtiteris:multa largitus es: ⁊ qmtri

buente domino multis ſacre bibliothece codi⸗
cibus abundamus: impera viciſſim quodcũq;
vis mittaʒ. nec putes mihi graue eſſe ſi iubeas
„

Pars III

abeo eni alũnos:qͥ me antique art erudiũt.

Neq; vo bñficiuʒ:ꝓ eo qð poſtulo:polliceoꝛ.

Heliodoꝛꝰ frater mi hi indicauit: te młia ð ſcri
pturis q̃rere:nec ſic iuenire.aut ſi oia habes i⸗
cipiet ſibi charitas vẽdicare:plꝰ petere. Ma⸗

giſtrũ aũt pueri tui:de qͥ dignatus es ſcribere:
quẽ plagiatoꝛẽ eiꝰ eẽ nõ dubiũ ẽ:ſepe Euagri⸗
pᷣſbyter dũ adhuc Antiochie eſſem me pᷣſente
coꝛripuit.Cui ille rñdit: Ego nihil timeo.dicit

ſe a dño ſuo fuiſſe dimiſſũ: ⁊ ſi vob placet ecce

hic ẽ:dimittite q̃ vultis. In h̊ arbitroꝛ me non

peccare:ſi hoieʒ vagũ nõ ſinã lõgiꝰ fugẽ.Qua

ꝓpter qꝛ ego ĩ hac ſolitudie ↄſtitutꝰnõ poſſum
agẽ qð iuſſiſti:rogaui chariſſimum mihi Eua⸗

griũ:vt tam tui: q; mei cauſa inſtãter negocin

ꝑpſequatur.

eati Hieronymi p̃ſbyteri ad marcellã de
muneribus acceptis: que myſtice interpᷣtatur
vbi de ceraſis verecũdia rubentibus ſibi tranſ

miſſis loquit᷑. Inſinuãs qͥs id genꝰ pomi Ro⸗

mã pᷣmus inuexerit. Epka. XCVII

Arua ſpecie ſed

charitate ſunt magna: munera acce

prliſſe a vᷣgine armillas:epłaʒ:a colũ
bas.⁊ qm mel in dei ſacriſicijs nõ offert᷑:nimia
dulcedo arte mutata ẽ.⁊ qdã (vt ita dicam) pi
peres auſteritate ↄdita.Apð deũ eni nihil vo⸗.
luptuoſũ:nihil tantũ ſuaue placet:niſi qð in ſe

hʒ moꝛdacis aliqͥd vitatl. Maſca xpᷣi cuz ama⸗

ritudinibꝰmãducat᷑. Seſtꝰ ẽ dies: ⁊ natalis be
ati Petri feſtius ẽ ſolito cõcinendus:ita tñ vt

ſcripturaꝝ cardinẽ locularis ſᷣmo non fugiat:
nec a pᷣſcripto paleſtre nr̃e longius euagemur

Armillis ĩ Eʒzechiele armat᷑ hierkm. Baruth

epłam ſuſcepit ab Hieremia. In colũbe ſpecie
ſpũſſanctꝰ allabit᷑. Itaq; vt te aliqͥd ⁊ piperis

moꝛdeat: ⁊ pꝛiſtini libelli etiaʒ nũc recoꝛderis:
caue ne operis oꝛnamenta dimittas:q̃ vere ar⸗
mille ſunt bꝛachioꝝ:ne epłaʒ pectoꝛis tui ſcin⸗
tibus credant᷑.Quod mihi a te ego obiurgatꝰ

das:quã a Baruth traditã nouacula rex pꝛo⸗

phanꝰ incidit.ne ad ſilitudinẽ Effrem ꝑ Oſee
audias:facta es inſipiẽs vt colũba. Nimiũ re.

ſpõdebis auſtere: ⁊ qð feſto non ↄueniet diei.
Talibꝰ ꝓuocaſti:dũ dulcibꝰ amara ſociata ſũt

⁊ a nob paria recipies:laudẽ amaritudo comi
tabit Veꝝ ne videar dona minuiſſe:accepimꝰ2
⁊ caniſtrũ ceſaris refertũ talibꝰ:⁊ tam vginali

verecũdia rubẽtibꝰ: vt ea nũc a Lucullo dela⸗
ta exiſtimarẽ. Siqͥdẽ h̊ genꝰpomi: õto ⁊ Ar

menia ſubiugat: ð Ceraſũto bᷣmꝰ romã ꝑtulit

vn ⁊ de pr̃ia arboꝛ nomẽ accepit. Igit᷑ qꝛ ĩ ſcri

pturis caniſtrũ ficis plenuʒ legimꝰ: Ceraſa vo
no iuenimꝰ:i eo qð allatũ ẽ: id qð nõ allatũ ẽ p̃
dicamꝰ: Optamuſq; te de illis pomis fieri:q ꝓ

tẽplũ dei ſũt.⁊ de qͥbꝰ deus dic̃.qꝛ bona.bona
.

4 . .
6
* N
4 — *
.
“

valde. Mihil qpe ſaluatoꝛ mediũ amat. ⁊ ſicu

ti frigidũ nõ refugiẽs:calidis delectat᷑:ita tepi

dos ĩ apocalypſi euomere ſe loqͥt᷑.vñ nob ſolli
citiꝰ ꝓuidẽdũ ẽ:vt ſolẽnẽ diẽ nõ tã ciboꝝ abũ⸗

dãtia qᷓ; ſpũs exultatõe celebꝛemꝰ.qꝛ valde ab

ſurdũ ẽ nimia ſaturitate honoꝛare velle marty
rem.quẽ ſcias deo placuiſſe ieiunijs.ita tibiſp
comedẽdũ ẽ:vt cibũ ⁊ oꝛatio ſeqt᷑ ⁊ lectio. Qö
ſi aliqᷣbus diſplicet:apłi vba cantato.ſi adhuc
hoibꝰplacerẽ:xpᷣi ancilla nõ eſſem.
HBeati Hieronymi pᷣſbyteri ad arcellaz
bemuneribꝰgras agẽs:q̃ ad laudẽ dãtis myſti
cLe interp̃tat᷑. Epła.XxCVIII

CTabſentiam coꝛ

poꝝ ſpũs ↄfabulatione ſolemur:facit vnuſqᷣſſ⸗

q; qd pᷣualet.vos dona trãſmittitiſ:nos epłas

remittimꝰ graꝝ.ita tñ: vt qꝛ velatarũ vᷣginum

⸗ ⏑ „ ☛ „

munꝰeſt.aliqᷓ ĩ iis munuſculis eẽ myſteria de
mõſtremꝰ. Saccꝰ oꝛatiõis ſignũ atq; ieiunijẽ:
Sella vt foꝛas pedes vgo non moueat. Cerei
vt accẽſo lumie ſpõſi expectet᷑ aduẽtꝰ Calices
moꝛtificationẽ carnis oſtẽdũt:a ſemꝑ animuʒ
ad martyriũ pᷣparatũ.Calix qpe dñi inebꝛiãs
qᷓ; p̃clarus ẽ.Qð aũt ⁊ matronis offertl muſca
ria paruis aialibꝰ ventilãdis:elegans ſigniſica

tio eſt: debere luxuriã cito reſtringuere: qꝛ mu

ſce moꝛiture oleũ ſuauitatis exterminant lhic
typus ſit vginũ.hec ſigura matronaꝝ. In per

uerſũ non licet munera vr̃a ↄueniant.Sedere

aptũ ẽ ocioſis. In ſacco iacere penitẽtibꝰ.Ca⸗
licẽ hr̃e licet potãtibꝰ:licʒ ⁊ ꝓpt᷑ nocturnos me
tus:⁊ aĩos ſemꝑ malũ ↄſcientie foꝛmidantes.

Lereos accẽdiſſe qͥʒ ſit grati.

Beati hieronymi pᷣſbꝛi ad Julianũ diaco⸗

nũ ſe excuſãs ð ſilẽtio laꝝ:pollicẽs pᷣteritã ne
gligẽtiã fur̃a frequẽtia cõpẽſare.Epła.XxCIX

Ntiquus ſermo

eſt mendaces faciunt:vt necvera dicẽ

de ſilentio litterarũ accidiſſe video. Dicã:Se⸗

pe ſcripſi: ſed negligentia baiuloꝛum fuit. Re

ſpondebis omniũ non ſcribentiũ vetus iſta ex

cuſatio eſt Dicam:nõ repperi qui epiſtolas fer
ret. dices: hincillinc iſſe q;plurimos. Conten⸗
dam:me etiam his dediſſe.At illi quia nõ red:

diderunt:negabunt:⁊ erit inter abſentes incer

ta cognitio Quid igit᷑ faciã:Sine culpa veniã
poſtulabo:rectiꝰarbitrãs pacẽ loco motus pr⸗
tere:qᷓ; equo gradu certamia cõcitare:q;q; ita
me iugis tam coꝛpoꝛis egrotatio qᷓ; anime egri
tudo conſumpſerit: vt moꝛte ĩminente nec mei
penememoꝛ fuerim. Qõ ne falſum putes:oꝛa-

toꝛio moꝛe poſt argumẽta teſtes vocabo. Sn

ctus frater eliodoꝛꝰ h affuit: qui cuʒ mecum

heremü⸗
olceſſi.
ercuſabi
Oumnibu
Rogen⸗
tedeince⸗
lipias toe
Gueotte
rat. Hice⸗
fantpſap
liberiaen
pinüindie
gogiait
fientrvine
Pceptiq
adſiopnn
gliacrebꝛ
BVenn,
digconi 2
fensllapin
docervude
sͤ

custracti
hoiesek
cſchinten
tußſensin
direqsdi
qo Caſco⸗
Aceroait
the meb:
dicillisaut
loca niſſita
fos:rſchto
lere Quãto.
noͤdeben
apdsergte
quodinodo
lochſco En
eilttuegenn
co Tunoͤan
Potloiq;diſin
fuosyerat ni
ſiogztlash

ogtcereent

Geetlanche
Kbcofublin
Mamas:reſcr
laſetbe. W

oſiamtidiff,

Ventibpien
Neclibret
nenor Fſus

unpſenune

I

M
giien
ncbſcl
Ele⸗
enmn
Eiutt
Ueciac
lch
Grtl
edütenf
4MWNI

n

atnmi
ülmgt

=☛ r

=

MmiGn.

timntone
atcieune
ſouen Coi
Huiral
ſenpaning
edelinchi
Boffen mia
gansſc
ngnere e
minen he
fonne Pe
Mient Sser
dennity
noaunosne
fnicanns

ii ac⸗

erline⸗
EXMN

ſemo.

nechend
ochiner
Dii
unfin .
ſvens n
ichſthͤ

nos. Coen H

ictinit
3berernen
vealun
onn ,
arerh.
Fun
enenin
molit,
ete

—
— —

=—

S= =—

=ͤE=

/
/

nichnun

excuſabit.HNã vt ait Flaccus in ſatyra.
Omnibus hoc vitiũ ẽ cqtoꝛibꝰ: inter amicos.

°

Rogativt nac cãtẽt iniuſſi:nũqᷓ; deſiſtãt Jta
te deinceps fa
cipias rogare:ne ſcribã. Soꝛoꝛẽ filiã ĩ xpᷣo tuã
gaudeo te pᷣmũ nũciãte:ĩ eo ꝑmanere qð cepe⸗

cibꝰobruã lr̃aꝝ:vt ecõtrario in

rat. Hic eni vbi nũc ſũ:nõ ſolũ qͥd agat᷑ ĩ pr̃ia:
ſ an ipſa pr̃ia ꝑſtet ignoꝛo. Et licʒ me ſiniſtro

lHiberia ex Cetraꝝ oꝛe dilaniet:nõ timebo ho
minũ iudiciũ:habiturꝰ iudicẽ meũ:iuxta illud

qð qdã ait: Si fractꝰ illabit᷑ oꝛbis:i pauidũ fe⸗
rient ruine.Quapꝛopterqſo:vt apłici memoꝛ
pᷣcepti:qͥ docet opꝰ nr̃m ꝑmanere debẽ: et tibi

a dño pᷣmiũ ĩ illiꝰſalute pares:⁊ me ð cõi ĩ xpᷣo

głia crebꝛis reddas ſermonibꝰ letiolꝛe.

Baeati ieronymi pᷣſbyteri ad Niciã hypo

diaconũ Aqlegie de viciſſitudine laꝝ:cõque
rens illaꝝ interiniſſione ſcindi amicitiam Abi

docet vnde tabellarij ⁊ libꝛari nomen ſumpſit

4ℳ

Orpilius Cor

—

Iq; in re nõ vera lIniaʒ. Quid eni ẽ vt ita dicã

tã pᷣſens int᷑ abſentes:qᷓ; ꝑ epłas ⁊ alloò: ⁊ au⸗

dire q̊s diligas: Eã ⁊ rudes illi italie homies:

qs Caſcos Enniꝰappellat:qͥ ſibivt irhetoꝛicis
Cicero ait ritu ferino victũ reqͥrebat: añ char⸗

the ⁊ mẽbꝛanaꝝ vſũ:aut ĩ dedolatis e ligno co
dicillis:aut in coꝛticibꝰ arboꝝ mutuo epłaꝝ al

loqͥa miſſitabãt. Vñ ⁊ poꝛtitoꝛes earũ tabella⸗

rios:⁊ ſcpᷣtoꝛes a libꝛis arboꝛũ libꝛarios voca⸗
uere Quãto igit᷑ nos expolito iã artibꝰ mũdo:
id nõ debemꝰ omittere:quod illi ſibi pᷣſtiterũt:
apðs qͥs erat cruda ruſticitas: ⁊ q humanitateʒ
quodãmodo neſciebãt: Ecce beatꝰ Chꝛomati
us cũ ſctõ Euſebio non plꝰ natura qᷓ; mox ſibi
ejqlitate germano:litterario me ꝓuocauit offi⸗

cio Tu mõ a nobᷣ abiẽs recẽtẽ amicitiã ſcindis

potiꝰ:qᷓ; diſſuis.qð pꝛudẽter apð ciceronẽ Le
lius vetat:niſi foꝛte ita tibi exoſus ẽ oꝛiens:vt

las qͥʒ tuas huc venire foꝛmides.Exꝑgiſcere

exꝑgiſcere:euigila de ſõno:pᷣſta vnam charte
ſchedulam charitati:int᷑ delitias pr̃ie ⁊ cõmu⸗

nes q̊s habuimꝰ ꝑegrinationes aliqñ ſuſpira.
Si amas:reſcribe obſecrãti.ſi iraſceris:ir aiꝰli
cet ſcribe. Magnũ ⁊ h̊ deſiderij ſolamẽ habe

bo: ſi amici l̃as vel indignãtis accipii.
HPeati Hieronymi pᷣſbꝛi ad Chꝛomatiũ Jo

uinianũ ? Euſebiũ de epła accepta ↄgratulãs

de cułbꝛeuitate cõquerit᷑.vbi docet qñ perga
menoꝝ vſus ac nomẽ inceperit. Honoſum qſi
iam pfecium effert: ſe quaſi icentem depᷣmit:

₰

6

4
.

c(us tractãs ð viciſſitudine Faꝝ:ſola inqᷣt res ẽ
q̃hoies abſentes pᷣſentes fac̃.nec falſaʒ dedit:

Fo. CCII

IrXEopiſtola XCI

heremũ vellet incolere:meis ſceleribus fugat⸗
abſceſſit. Nerũ omnẽ culpã pᷣſens verboſitas

matrẽ 7 domũ illox attulit. Epla. CI

„WVn debetcharta

dDdiuiuidere:q̃̊s amoꝛ mutuus copulauit:
nec ꝑ ſingłos officia mei ſũt partiẽda pᷣmonis:
cũ ſic iuicẽ vos ametis:vt non minꝰ tres chari
tas iũ gat: qᷓ; duos natura ſociauit: qͥnpotiꝰ ſi
rei ↄditio pateret᷑:ſubvno litterule apice noia
indiuiſa ↄcluderẽ:vr̃is qͥʒ ia me lr̃is ꝓuocãti⸗
bus:vt ⁊ ĩ vno tres:⁊tres i vno:⁊i tribꝰ vnuʒ

putarẽ.Nã poſtqᷓ; ſacto Euagrio trãſmittẽte:

i ea ad me heremi ꝑte delate ſunt:q̃ int Syros

Aæc Saracenos vaſtũ limiteʒ ducit:ſic gauiſus
ſũ:vt illũ diẽ romane felicitat:qͥ pᷣmum ar
celli apð Molã pᷣlio poſt Cãnẽſem pugnã Hã⸗

nibalis agmina ↄciderint:ego vincerim. Etlzʒ
ſupꝛadiciꝰ frater ſepe me viſitet:atq; me ita vt
ſua ĩ xpᷣo viſcera foueat:tñ lõgo a me ſpatio ſe

iũctꝰ:nõ minꝰmihi dereliq̃t abeũdo deſideriũ:

qᷓ; atulerat veniẽdo leticiã.Nũc cũ vr̃is lris fa
buloꝛ.illas amplexoꝛ:ille mecũ loquunt᷑: ille
tim latine ſciũt. Hic eni aut barbarꝰ ſemiſermo
dicẽdus ẽ:aut tacẽdũ. Quotiẽſcunq; chariſſi⸗
mos mihi vultnote manꝰ referũt impᷣſſa veſti

gia: totiẽs aut ego h̊ͥ nõ ſum:aut vos h eſt:cre

ite amoꝛi va dicẽti:⁊ cuʒ has ſcriberẽ vos vi
debã. Quibꝰ h̊ pᷣmũ q̃roꝛ:cur tot iteriacentiꝰ
ſpatüs maris atq; terraꝝ tã paruã epłam miſe
ritis:niſi ꝙ ita merui:qͥ vobᷣ vt ſcribitis añ nõ
ſcripſi Chartã defuiſſe nõ puto egypto miſtrã
te cõmercia. Etſi alicui tolemeꝰ maria clau⸗
ſiſſet:tm rex Attalus mẽbꝛanas a pergamo mi⸗
ſerat:vt penuria charte pellibꝰpenſaret᷑. vnde
pergamenaꝝ nomẽ ad hãc vſq; diẽ tradente ſi
bi inuicẽ poſteritate ſeruatũ ẽ.Quid igit᷑ arbi-
ter baiulũ feſtinaſſe:qᷓ;uis longe eple vna nox
ſufficit.An vos aliqua occupatiõe detentos⸗:
Nulla neceſſitas maioꝛ eſt charitate. Reſtant
duo vt aut vos piguerit:aut ego nõ meruerim

in qͥbus magis volo vos inceſſere tarditatis:

qᷓ; me ↄdẽnare nõ meritũ.Faciliꝰ eni negligen

tia emẽdari pᷣt:qᷓ; amoꝛ naſci. Bonoſus vt ſcri

bitis:qſi filiꝰ x6οαπWid ẽ. piſcis aquoſa petit
nos pᷣſtina ↄtagione ſoꝛdẽtes:qſi reguli ⁊ ſcoꝛ
piones arẽtia queq; ſectamur. Ille iã calcat ſu

per colubꝛi capur: nos ſerpenti terrã ex diuina

ſnia comedẽti adhuc cibꝰ ſumꝰ. Ille iã poſt ſũ⸗
mũ graduũ pſalmũ ſcãdere:nobis adhuci pꝛi⸗

mo aſcẽſu fluentibꝰ:neſcio an dicere aliqñ con

tingat. Leuaui oculos meos in montes ꝛvnde

veniet auxiliũ mihi: Ille inter minaces ſeculi

fluctꝰ in tuto inſule Gqͥ ẽ eccłie gremio ſedẽs ad
exempluũ Johis libꝛũ foꝛte iã deuoꝛat:ego in
ſcelerũ meõꝝ ſepulcro iacẽs:⁊ pctõꝝ vinculis
colligatus:dominicũ d euangelio expecto cla⸗

moꝛẽ Hieronyme veni foꝛas Bonoſus inquã

Pars III

qꝛ ſᷣm ꝓphetam ois diaboli vtꝰ in lũbo ẽ: trãſ

euphꝛatẽ tulit lũbare ſuũ: vbi illð i foꝛamĩe pe
tre abſcondẽs:⁊ poſtea ſciſſũ repiens:cecinit:
dñe tu poſſediſti renes meos. Dirupiſti vincu
la mea: tibi ſacriſicabo hoſtiã laudis. e vo
Nabuchodonoſoꝛ ad babylonẽ.i.ↄfuſionem
mẽtil mee cathenatũ duxit.ibi m captiuitat iu

gũ ĩpoſuit:ibi ferri circulũ inectẽs:ð cãticl. Sy

on cãtare pᷣcepit.cui ego dixi Dñs ſoluit cõpe
ditos:dñs illumiat cecos.vt bꝛeuit᷑ ceptã dilſ⸗
ſilitudinẽ finiã:ego veniã depᷣcoꝛ:ille expectat

coꝛonã.Soꝛoꝛ mea ſãcti Juliani in xpᷣo fructꝰ

c. Ille plãtauit: vos rigate: dñs incremẽtũ da
bit. haãc mihi ihs ꝓ eo vulnere:qð diabolꝰin⸗
flixerat: p̃ᷣſtitit:viuã reddẽdo ꝓ moꝛtua.uic

ego vt ait gẽtił poeta: oĩa etiã tuta timeo Scit

ipi lubꝛicũ adoleſcẽtie iter:ĩ q̃ ⁊ ego lapſus ſũ:
⁊ vos nõ ſine timoꝛe trãſiſtj. Hoc illa cũ maxie
igredit᷑:oiuʒ ẽ fulciẽda pᷣcept:oĩuʒ ẽ ſuſtẽtan⸗

da ſolatijs.i.crebꝛis vr̃e ſãctitudis epłlis robo

rãda.Et qꝛ charitas omia ſuſtinet: obſecro vt

etiã a papa Valeriano ad eã ↄfoꝛtãdã lr̃is exi⸗

gatis. Moſtis puellares aios his rebꝰ plerũq;

ſolidari:ſi ſe itelligãt cure eẽ maioꝛibꝰ.In mea
enĩ pr̃ia ruſticitas vernacula:deꝰ vẽter ẽ:⁊ de

die ĩ diẽ viuit᷑: ⁊ ſãctioꝛ ẽ ille:qͥ ditioꝛ ẽ.Acceſ⸗

ſit huic patelle iux tritũ ꝓłi ᷣmonẽ ꝓuerbiuʒ:
dignũ oꝑculũ:Lupicinꝰ ſacerdos.Scðm illð

q̃ͥʒ: de qͥ ſemel in vita Craſſũ ait riſiſſe Lucilliꝰ
ſileʒ hñt labꝛa lectucã:aſino carduos comedẽ⸗

te:videlʒ vt ꝑ foꝛatã nauẽ debilis gubernatoꝛ

regat: ⁊ cecꝰcecos ducat ĩ foueam.taliſq; ſit re
ctoꝛ:q̃les illi qͥ regũt᷑:¶ atrẽ cõem:q̃ cuʒ vob

ſãctitate ſociet᷑:ĩ eo vos pᷣuenit:qꝛ tłes genuit:
cuiꝰ vere vẽter aureꝰ pᷣt dici:eo ſalutamꝰ hono
re:qͥ noſtis:vnaqueq; ſuſcipiẽdas cũctas ſoꝛo

res:q ſexũ vicere cũ ſeculo: qᷓ oleo ad läpades
largit᷑ pᷣparato:ſpõſi operiũt᷑ aduẽtũ Obeata

domꝰ:in q̃ᷓ moꝛãt᷑ Anna vidua: vᷣgines pphe
tiſſe:geminꝰ Samuel nutritꝰ in tẽplo. O tecta

felicia:in qᷣbꝰ cernimꝰ Machabeoꝝ martyrũ

coꝛonis cinctã martyrẽ mr̃eʒ. Nã lʒ q̃tidie xpᷣʒ
ↄfiteami dũ eiꝰ p̃cepta ᷣuatſ: tñ ad pᷣuatã glo⸗

riam publica h acceſſit vob ⁊ aꝑta ↄfeſſio:q; ꝑ
vos ab vꝛbe vr̃a Arriani quõdã dogmat virꝰ

excluſũ ẽ.Et miramini foꝛſitã: in fine iã epłe
rurſus exoꝛſus ſim.qͥd faciã⸗ Vocẽ pectoꝛi ne
gare nõ valeo:eple bꝛeuitas cõpellit tacẽ:deſi⸗

deriũ vr̃i cogit loqͥ: pᷣpꝛoperius ᷣmo. Cõfuſa

turbat᷑̃ oꝛatio:amoꝛ oꝛdinẽ neſcit.

HBeati ieronymi pᷣſbꝛi ad Chꝛyſogonum

monachũ aqlegie:q̃rẽs ĩ ipo oꝛtu amicitie con
ſuetudinẽ ſiletio r̃aꝑꝝ eẽ neglectã. Epła. CII.

ctus meꝰ ſit:chariſſimꝰ ambobꝰ lhe

Bicirca teaffe⸗

1 8 ò?M: 4 4 . —. 5
H .
4
6
,
E .

*

Epia EIII

liodoꝛꝰ tibi potuit fideliter nũciare.q̃ͥ nõ mioꝛe

te diligit amoꝛe:qᷓ; ego diligo. vt ego ſp in oꝛe

meo nomẽ tuũ ſonẽ:vt ad pᷣmã qᷓ;qᷓ; confabula
tionẽ iocũdiſſimi mihi ↄſoꝛtü recoꝛder: ⁊ hũili
tatẽ admirer: vᷣtutẽ efferã:pᷣdicẽ charitatẽ Ue
rũ tu qð natura lynces iſitũ hñt: ne poſt tersa
reſpiciẽtes meminerit pꝛioꝝ: ⁊ mens pꝑdat qðJ
oculi videre deſiderant: ita nr̃e neceſſitudinis

penitꝰoblitꝰ: illã epłaʒ:quam ĩ coꝛde xpᷣianoꝝ

ſcriptã apłs refert:nõ parua litura:ſ᷑ imis aut

aiũt ceris eraſiſti. Et ille qͥdem q̃s diximꝰ fere

ſub frõdẽte captãtes arboꝛis ramo fugaces ca

pꝛeas:aut timidũ ceruos aial cõpᷣhẽdũt.currẽ

tẽq; fruſtra pᷣdã:dũ hoſtẽ ſuũ ſecũ vehit:rapi⸗

do deſuꝑ oꝛe dilaniãt. ⁊ tãdiu meminẽ pᷣdãdi:
qᷓ;diu vẽter vacuꝰ ſiccũ fame guttur exaſperat
vbi vo ſãguine paſta feritas viſcera diſtẽta cõ

pleuerit: cuʒ ſaturitate ſuccedit obliuio: tãdiu
neſcit᷑ a qd capiat:donec memoꝛiaʒ reuocaue⸗

rit eſuries.tu nec dũ ſatiatꝰ e nob:cur finẽ iun⸗

gis exoꝛdio:cur qmitij anteqᷓ; teneas:niſi foꝛte
negligẽtie ſemꝑ excuſatiõe ſocia: aſſeras te nõ

habuiſſe qð ſcriberes:cũ hoc ipᷣm debuen ſcri⸗

bere:aliud nõ habuiſſe qð ſcriberes.

Beati ieronymi pᷣſbꝛi ad Antoniũ Mo⸗

nachũ:illi ſuꝑbie crimẽ ipingẽs:ꝙ decẽ int᷑pel

latus epiſtolis non reſponderit: vbi quedã de

humilitate et contrario ſuperbie vitio deſcri⸗

d Dmin n humi⸗
litatis magiſter:diſceptantibus de di⸗
gnitate diſcipulis:vnuzʒ appꝛehẽdit e paruulis
dicens:q̃cunq; veſtrum non fuerit cõuerſus ſi

cut infans:non põt introire in regnum celoꝛuʒ

Qõ ne tm docere:nec facere videret᷑:impleuit

exemplo:dum diſcipuloꝛum pedes lauat:duʒ

traditoꝛẽ oſculo excipit: dũ loqᷣt᷑ cũ Samarita
na. dũ ad pedes ſibi ſedẽte maria:de celoꝝ di⸗

ſputat regno.dũ ab inferis reſurgẽs pᷣmuʒ mu

lierculis apareſcit. Sathanas autẽ ex archan
gelico faſtigio nõ aliã ob cauſam niſi ↄtrariam
humilitati ſupbiã ruit: ⁊ iudaicus populꝰ pꝛi⸗
mmas ſub cathedras ⁊ ſalutationes in foꝛo ven

dicans:deputato antea in ſtillã ſitule gentium

ſpło ſuccẽdente deletus eſt. Contra ſophiſtas
quoq; ſeculi ⁊ ſapientes mundi Petrus ⁊ Ja⸗

cobus piſcatoꝛes mittuntur Cuiꝰrei cauſa ſcri

ptura ait. Superbis deus reſiſtit: humilibus

dat gratiam. Vides frater quale maluʒ ſit: qð
aduerſariũ habet deum:ob quod in euangelio
⁊ phariſeus arrogãs ſpernit᷑:⁊ hũilis publica

nus audit᷑.Decẽ iã niſi falloꝛ epiſtolas plenas

tam officij qᷓ; pꝛecum miſi: cum ne motũ qͥdem
facere dignaris:⁊ dño loquẽte cum ſeruis:fra

ter cũ fratre nõ loãrl.nimis inqes ↄtumelioſe.

Liede
ſelusi
iran
xbion
cony
ſenun
Ve
ccllet
ranetn
mniline

“

umlzlk
latione
amnent
Ctqſt 6
beotor
coblecn
nmeerx
Lunnde
ſenoc
tmeerap
clus.
wryeli
worbic
ac ſua
bütge
aſurge
hiofge
genitorie
Melurun
ſolu dent⸗
meyouis:
dimnita pp
diqpoti.
geulpolo⸗
Pfolſanait
optatiliron
Aeis
cplantſni
erhonig a
ſdeſnereßt

guͦntepte⸗

ſelim. ged⸗
prtt⸗
Hegtihhie
nbſcuco
hchönſanen
PPitesrn

hMuntbroded⸗
Hickepenuis
ertaineieſ
uncton

Geriingeke

odtslund
idd Gunn
idecelord⸗

gisinmen

ictantn

sl
d*
*
—
„
d9

leſus ingererẽ: vt incipes mihi reſcribere vel
iratꝰ Sʒ qm̃ ⁊ iraſci hois ẽ:⁊ iniuriã nõ facere

xbiani:ad antiquũ moꝛẽ reuertẽs: rurſus pꝛe
coꝛ:vt ⁊ diligẽtẽ te diligas.⁊ cõſeruo ᷣmoneʒ

ↄſeruus impartias. ale in dio. L

Beati ieronymi p̃ᷣſbyteri ad Theodoſiũ

a ceteros anachoꝛitas ſuffragiũ oꝛationũ iplo

rans:vt ex ſeculi tenebꝛis liberet᷑.vbi de ſe hu
millime logui. Epla CIIII

Wã vellẽ nüc ve

ſtro itereſſe ↄuẽtui: ⁊ admirãdũ ↄſoꝛti

um:lʒ iſti oculi nõ mereãt᷑ aſpicẽ: tota cuʒ exul

tatione complecti Spectarem deſertum omni
ameniꝰ ciuitate:viderẽ deſolata ab accolis lo⸗

ca:q̃ſi ad qͥddã ꝑadiſi inſtar ſãctoꝝ cetibꝰobſi:-

deri. Veruz qꝛ ̊ mea fecere delicta:ne ↄſoꝛtio
beatoꝝ inſereret᷑ obſeſſũ oĩ crimie caput Iccir
co obſecro:qꝛ vos imperare poſſe nõ amdigo:

vt me ex iſtiꝰtenebꝛis ſeculi vro liberetl oꝛatu.

Et añ dixerã pᷣſens:⁊ nunc ꝑ l̃as votũ indica
re nõ ceſſo:ꝙ mens mea oi ad id ſtudiũ cupidi
tate rapiat᷑. Nũc vrjm ẽ:vt voluntatẽ ſeq̃t᷑ effe
ctus. eũ ẽ: vt velim. obſecrationũ vraꝝ ẽ.
vt velim ⁊ poſſim Ego ita ſũ:q̃ſi a cũcto grege

moꝛbida aberrãſ ouis Qð niſi me bonꝰpaſtoꝛ

ad ſua ſtabula humer ĩpoſitũ repoꝛtarit: laba
bũt greſſus ⁊ i ĩo conamine veſtigia ↄcident

aſſurgẽtis.Ego ſũ ille ꝓdigꝰ filiꝰ:qͥ oĩ quã mi-

hi pr crediderat:poꝛtiõe ꝓfuſa: necduʒ me ad
genitoꝛis genua ſubmiſi: necdum cepi pᷣoꝛis a
me luxurie blãdimẽta depellere Et qꝛ paululũ
nõ tã deſini a vitijs:qᷓ; cepi velle deſinere. nũc
me nouis diabolꝰ ligat rhetibꝰ.nunc noua ipe
dimẽta ꝓponẽs:maria vndiq; circũdat:⁊ vn⸗
diq; põtũ.nũc i medio ↄſtitutꝰelemẽto:nec re⸗

gredi volo:ne ꝓgredi poſſum ſuꝑeſt: vt oꝛatu

vro:ſanctiſpũs aura me ꝓuehat:⁊ ad poꝛtum
optati littoꝛis ꝓſequat᷑. “

Nide i h̊ genere ſiue tractatu ad Ruffinum

epłam: in q̃ illũ tũc amicũ dulcibꝰ affat᷑ eloqᷣis
exhoꝛtãs ad ꝑſeuerãtiã charital.qm amicitia
q̃ deſinere pᷣt:va nũqᷓ; fuit. Incipit Pldeuz:

quã int᷑ eplas ð ↄtẽptu mði ⁊ laudibꝰ heremii

ſeruimꝰ.qꝛ de vita Bonoſi heremite ꝑtractat
Incipit tractatꝰ.xj.tertie ꝑtis pᷣncipalis de
fictis amicis ⁊ detractoꝛibus.
Beati Hieronymi pᷣſbꝛi ad Aſellã de fictis
amicis:qͥ coꝛã blãdiebant᷑: ⁊ poſt tergũ detra⸗
hebãt:ſanciaꝝ Maule et Melanie illi ↄſoꝛtiũ

iputates: quã e naui hieroſolymã pergẽs con

cripſfit. Epka CV

as a me referri poſſe:non ſapiã.

Tractatus X Epiſtola CV

Crede mihi:niſi ſtili verecũdia phiberet: tãta J

Parss eſt deꝰ ſuꝑ pſona mea ſancte aie tuere
ituere qð meret᷑.Ego eni idignꝰnec eſtimare
vnqᷓ; potui nec optare:vt m tmĩ xpᷣo largieris

affecti. Etlz meſceleratũ dã putãt: oibꝰ flia

gitijs obꝛutũ:⁊ ꝓ peccati meis etiaʒ hec parua
ſint: tñ iu benefacis:ꝙ ex tua mẽte etis malos
bonos putas. NPericuloſũ q̃pe ẽ de vᷣuo alteri
us iudicare:⁊ nõ facilis venia: pꝛaua dixiſſe ð
rectis. Neniet illa dies:in qua ⁊ mecũ dolebis
ardoꝛe non pauco. Ego ꝓbꝛoſus ego verſipel
lis ⁊ lubꝛicus:ego mendax ⁊ ſathane arte deci
piens. Quid enĩ ẽ tutius:hec vel credidiſſe:vł
finxiſſe de inſontibꝰ:an etiaʒ de noxijs credere
noluiſſe:Oſculabant᷑ mihi manus qͥdã: et oꝛe
vipereo detrahebant.⁊ dolebant lalijs:coꝛde
gaudebãt. Videbat dñs: et ſubſanabat illos:
⁊ miſeꝝ me ſeruũ ſuũ futuro cuʒ eis iudicio re⸗

ſeruabat. Aliꝰinceſſũ meũ calũniabarᷣ ⁊ riſũ:il

le vultui detrahebat:hic in ſimplicitate aliud
ſuſpicabatur:pene certe triẽnium cuʒ eis vixi.

AQNulta me vᷣginum crebꝛo turba circũdedit.

diuinos libꝛos vt potui:nõnullis ſepe diſſerui
lectio aſſiduitatẽ:aſſiduitas familiaritatez:fa⸗
miliaritas fiduciam fecerat. Dicãt:qͥd vnq; in
me aliter ſenſerint: qᷓ; xrpᷣianuʒ decebate Pecu

niã cuiuſqᷓ; accepi: unera vel parua: vłma
gna non ſpꝛeui: In manu mea es alicuiꝰ inſo⸗
nuit: Obliquꝰ ſmo: oculꝰ petulãs fuit: Mihil
mihi obijcit᷑ miſi ſexus meꝰ: ⁊ G̊ nunqᷓ; obijcit᷑:

niſi cũ hieroſolymã Maula ꝓficiſcit᷑. Iſti cre
diderũt mẽtiẽti:cur nõ credũt negãtie Jdemẽ
hõ ipſe:qͥ fuerat.fatet᷑ inſontẽ: qͥ dudũ noxiũ
loqbat᷑.⁊ certe vᷣitatẽ magis expꝛimũt toꝛmẽł⸗
ta:qᷓ; riſus:niſi ꝙ faciliꝰ credit᷑: qð aut fictũ li⸗
benter audit᷑:aut nõ fictũ: vt fingat᷑:impellit᷑.
Anteqᷓ; domũ ſãcte Paule noſſem:totiꝰ in me
vꝛbis ſtudia ↄſonabant:oiuʒ pene iudicio di⸗
gnus ſũmo ſacerdotio decernebar. Beate me⸗
moꝛie.Damaſus meꝰ mo erat.dicebar ſãctꝰ:

dicebar humilis ⁊ diſertꝰ. Nũqᷣd domũ alicu⸗
ius laſciuioꝛis ingreſſus ſũenũqͥd me veſtes ſe

rice:nitẽtes gẽme:picta facies:auri rapuit am

bitio: Nulla fuit aliq̃ rome mronaꝝ q̃ meã po

ſet edomare mẽteʒ:niſi lugens atq; ieiunans:
ſquallẽs ſoꝛdibꝰ:fletibꝰ pene cecata:quã conti
nuis noctibꝰ dñi miſcdᷣiaʒ depᷣcãtẽ ſol ſepe de⸗
pᷣhẽdit.cuiꝰcãticũ:pſalmi ſunt:ſermo:euange
liũ:delitie:ↄtinentia:vita :ieiunium.nulla me
potuit aliq̃ delectare:niſi illa quã mãducãtem
nunqᷓ; vidi.ſed poſtqᷓ; eã ꝓ ſue merito caſtita⸗
tis: venerari:colere:ſuſcipere cepi: omnes me
ilico deßuere vtutes. O inuidia pᷣmũ moꝛdax
tui.O ſathane calliditas ſemꝑ ſãcta ꝑſequẽs.

nulle alie romane vꝛbi fabulam pꝛebuerunt:
niſi Oaula 1 Celania:que ↄt emptis faculta

tibꝰ:pignoꝛibuſq; deſertis: crucem dñi: quaſi

FTars III

quoddã pietatis leuauere vexillũ. Si balneas
peterẽt:vnguẽta eligerẽt:diuitias ⁊ viduitatẽ

haberẽt.materies luxurie:libertatis dñe voca

rent᷑ ⁊ ſancte.Nũc i ſacco ⁊ cinere foꝛmoſe vo
lunt videri:⁊ in gehennã ignis cũ ieiunijs ⁊ fe

toꝛe deſcẽdere: videlicet no licet eis aplauden
te populo perire cũ turbis.ſi gentiles hãc vitã
carperẽt:ſi iudei haberẽt ſolatiũ non placendi

eis:qͥbus diſplicet xps. Nũc ver o pꝛoh nefas
noie xpᷣiane:pᷣtermiſſa domo ſuoꝝ cura:⁊ pꝛso
pꝛij oculi trabe neglecta:i alieno oculo feſtucã
q̃runt.Lacerant ſanctũ pꝓpoſitũ: ⁊ remedium
pene ſue arbitrant᷑ Si nemo ſit ſanctꝰ:ſi oibus

detrahat᷑:ſi turba ſit pereũtiũ:multitudo pec⸗
cantiũ:tibi placet lauare quotidie.Alius has

mũdities ſoꝛdes putat. Tu attagenẽ ructas:

⁊ de comeſto accipẽſere gloꝛiaris:ego faba vẽ
trem impleo. Te delectãt cachinãtiuʒ greges:

vina delectãt. Ille potant aquã frigidã ſuaui
oꝛem. Tu te ꝑdere exiſtimas qͥcquid in pᷣſenti

nõ habueris:comederis:deuoꝛaueris.Jlle fu

tura deſiderãt:⁊ credũtvera eẽ:que ſcripta ſũt
Eſto inepte ⁊ inaniter qͥbus reſurrectio coꝛpo
rum pꝑſuaſit:quid ad te: Nobis ecõtrario tua

vita diſplicet. Bono tuo craſſus ſis:me maci⸗
es delectãt ⁊ palloꝛ tu tales miſeros arbitrarj.

nos te miſerabilioꝛẽ putamus: par pari refert
ſnia: æ inuicem nob videmur inſanire. Hec mi
dña Aſella cũ iam nauẽ ↄſcẽderẽ raptim flens

dolenſq; conſcripſi.⁊ gras ago deo meo: ꝙ di⸗
gnus ſim quem mũdus oderit. oꝛa aũt vt ð ba
bylone hieroſolymaʒ regrediar ne mihi domi

net᷑ Mabuchodonoſoꝛ: ſʒ ihs filius Joſedech
Veniat Eſdras:qͥ interpᷣtat᷑ ad iutoꝛ:et redu⸗
cat me in patriã meã. Stultus ego qͥ volebam
catare cãticũ dñi ĩ terra aliena: ⁊ dẽto monte
Syna egypti auxiliũ flagitabam. Mõ recoꝛda
bar euangeliſte: qꝛ qͥ de hierein egredit᷑ ſtatim

incidit in latrones:ſpoliat᷑: vulnerat᷑:occidit

Sedlʒ ſacerdos deſpicias atq; leuites. Sama
ritanus ille miſericoꝛs eſt:cui cũ diceret᷑: ſama
ritanꝰes:⁊ demoniũ habes:demoniũ renuẽs.
Samaritẽ ſe nõ negauit:qꝛ quem nos cuſtodẽ
hebꝛei ſamaritẽ vocant. aleſicum q̃ͥdaʒ me
garriũt:titulũ fidei ſeruus agnoſco. M agnu

vocant.⁊ iudei dũñũm meum. Seductoꝛ et apo⸗

ſtolus dictus ẽ. Tẽptatio me nõ apꝛehẽdit:ni
ſi humana. quotaʒ partem anguſtiaꝝ ppeſſus

ſum:qͥ cruci milito: Infamiã falſi criminis im

poꝛtarũt.ſed ſcio ꝑ bonã ⁊ malã famã pueniri

ad regna celoꝝ.Saluta Paulã ⁊ Euſtochiũ:

velit nolit mũdus in xpᷣo meas.Saluta matrẽ

Albinã: ſoꝛoꝛẽq; ¶ Oarcellã. Marcellinaʒ qͥʒ
⁊ ſanctã Felicitatẽ:⁊ dic eis añ tribunal xpᷣiſi

W .
J 4
.

Epa CVI

mul ſtabimus:ibi parebit:qua mente qͥs vixe
rit.emento mei exemplũ patientie ⁊ vᷣgini
tatis inſigne:fluctuſq; marltuis pᷣcibꝰ mitiga.
HBeati Hieronymi pᷣſbyteri ad virgines he
monenſes: quarũ ſcripta pᷣcatur lʒ ſe fateat᷑ in
dignũ:vbi ⁊ ↄtra liuoꝛẽ hominũ de occultis ĩi⸗
dicantium loquitur. Epla CVI

Harte exiguitas
indiciũ ſolitudinis ẽ:⁊ iccirco longum
Fmonẽ bꝛeui ſpatio coartaui:qꝛ ⁊ vobiſcũ vo⸗
lebam ꝓlixius loqui: ⁊ anguſtia ſcedule coge⸗
bat tacere Nũc igit᷑ ingenio ẽ victa pauperies
Minute qͥdem lr̃e:ſed cõfabulatio longa eſt.
Et tñ in h̊ neceſſitatis articulo aiaduertite cha
ritatem: cũ nec penuria ſcriptionis valuit phi
bere:ne ſcriberem. Vos aũt ignoſcite obſecro

0 dDolẽti. dico eni leſus: dico lachꝛymãs: ne vnũ
me NPaula Melaniaq; plãgentes. Tu aliena
deſideras:ille ↄtemnũt ſua Te delibuta melle

qdem apicẽ totiẽs vobis tribuẽti officiũ pᷣſtiti⸗
ſtis. Scio qꝛ nulla cõio luci ⁊ tenebeis ẽ :nulla

cum ancillis dei:a peccatoꝛe ſociatio. Attamẽ

⁊ meretrix dño pedes lachꝛymis lauit:⁊ ð do⸗

minoꝝ micis canes edunt: ⁊ ipᷣe ſaluatoꝛ nõ ye

nit iuſtos vocare ſᷣ peccatoꝛes.non eni egẽt ſa
ni medico. Et magis vult penitẽtiã peccatoꝛis
qᷓ; moꝛtẽ:⁊ errãtẽ ouiculã ſuis humeris refert:
⁊ ꝓdigum filiũ reuertentẽ excipit letus pater.
Quin potius apls ait:Molite iudicare añ tpᷣs
tu eni qͥs es:qͥ alienum ſeruũ iudices: ſuo dño

ſtat: aut cadit.Et qͥ ſtat videat ne cadat.Et in

uicem onera vra poꝛtate Aliter ſoꝛoꝛes chariſ
ſime hoĩuʒ liuoꝛ:aliter xpᷣs iudicat. Nõ eadeʒ
eſt ſnia tribunalis eius ſedis: et angulis ſuſur⸗
ronũ.Hulte hoibus vie vidẽt᷑ iuſte:q̃ poſtea
repient᷑ pꝛaue.⁊ in teſtaceis vaſculis theſaurꝰ
ſepe recondi᷑. Netrũ ter negantẽ amare ĩ ſuuʒ
locũ reſtituere lachꝛyme.Cui plus dimittitur:
plus amat. Be toto grege ſilet᷑:⁊ ob vniꝰmoꝛ⸗
bide pecudis ſalutẽ angeli letãt᷑ in celo. Quod
ſicui videt᷑ inſignũ:audiat a domio.Amice:ſi
ego bonꝰ:q̃re oculus tuꝰnequã eff.
HBeati Hieronymi pᷣibyteri ad Marcellazʒ
de Onaſo:vbi inuehitↄtra detractoꝛes:⁊ eos
q om̃e qð Hhieronymus rep̃hẽdat in vitijs:cõ
tra ſe dictum putabꝛatt. Eplła CvI

n Egici quos vo⸗
caant chirugicos: crudeles putanf᷑:
2 milſeri ſũt. An nõ ẽ miſeria alienis
nõ doloꝛe vulneribꝰ:⁊ moꝛtuas carnes ictemẽ
ti ſecare ferro:nõ hoꝛrere curãtẽ:qð hoꝛret ip
ſe qͥ patit᷑ ⁊ inimicũ putari:ita ſe natura habet
vt amara ſit veritas:blãda vitia exiſtimentur
Eſaias i exẽplũ captiuitatis future:nudus nõ
erubeſcit icedere.Hieremias de media hierlm
ad Euphꝛatẽ fluuiũ Meſopotamie mittitur:

—.01.Hͤ —.ddw0//. VBBBðSqe‧v

G
Nintert
ſunt he
fecorrp⸗
no deine
eereiub
Zmnosd
pelltigee

(aloxod

mnicuetn

atonsden

pulorfelre
ſostölyit
Zipoſuin
ſuge Vol
dulamſei
Romana
fenuresel
yerba ?in
naf infotiea
ſtateraddi
teateit
abemonoe
nareſudia
nümario⸗
ſraſceris⸗
Vulcani
gadelut
Plcetr
denliaci
itedicun
mucocot
ſenaman
in plaſto
lis:efau⸗
ſeodicnf
Gparcante⸗
ignerrpul
ſiideſcpt
thinge
Komnoſcte⸗
efapiant⸗
bulchroreg
fnononſon
67 dſſerue
henihhie
Coltmadetrae
bintpnyu
Mhrarir⸗

chei⸗

ſto

☛

lechraderf

nisultn
teogen
isfefi

1

iano An
luire

—
—
—
—
—
—
+☛
—,—
=ꝛ—
=—

odinnnm
Tob MN
nech⸗

io⸗Aniel

—

aſ.
Achnd
racore

un

— —
S=

—

—
—
—£

=—2
——
—
—
—
—
SS.
—
ESS
=—

=
S=S—
=
—
=
—
=
S=. SSED

=☛☚T ☛ i —

—

„* 2

no:deinde babulo:panẽ de oĩ᷑ ſemẽte cõſperſũ
edere iubet᷑:⁊ vxoꝛis iteritũ ſiccis oculis videt

Amos ð Samaria pellit᷑. Cur q̃ſo: Nẽpe iðo
p ſanctitate habẽt:piſcatoꝝ ſe diſcipulos aſſe

pellit᷑:qꝛ chirurgici ſpiritales ſecãtes vitia pec
catoꝝ ad penitẽtiã coartant᷑. NPaulꝰapłs Ini⸗
micus inqͥt vobᷣ factus ſũ:veꝝ dicens:⁊ qꝛ ſal⸗

uatoꝛis dura videbant᷑ eloquia:plurimi diſci⸗

puloꝝ retroꝛſũ abierũt. Uñ non mirum eſt ſi
nos ipᷣi vitijs detrahẽtes offendimꝰ plurimos

Biſpoſui naſũ ſecare fetentẽ:timeat qͥ ſtrumo

ſus ẽ. Volo coꝛnicule detrahere garriẽti: rãci⸗
dulam ſe intelligat coꝛnix. Nunqͥd vnꝰ in vꝛbe

Romana ẽ:qͥ habeat trũcas in honeſto vulne

re nares? Eunquid Onaſus ſegeſtanus caua

yerba ⁊ in modũ veſicaꝝ tumẽtia buccis truci
nakt᷑ inflatis:BDico quoſdã:ſcelere:piurio:fal⸗

ſitate:ad dignitatẽ neſcio quã ꝑueniſſe.Quid
ad te:qͥ te itelligis innocẽtẽ: Rideo aduocatũ
q̊ͥ patrono egeat: quadrãte indignã eloquẽtiã

Aulcanũ. Nunqd bhoſpes eius es autvicinus
ꝙ a delubꝛis idoli niteris incẽdia ſubmouere:⸗
Placet mihi de laruis:de bubone:de noctua.
de niliacis ridere poꝛtẽtis qcquid dictũ fuerit
i te dictum putas. In quodcũq; vitiũ ſtili mei

mucro cõtoꝛquet᷑:te clamitas deſignari: Con
ſerta manu in ius vocas:⁊ ſatyricũ ſcriptoꝛem
in ꝓſa ſtulte arguis. An ideo tibi bellus vide⸗

ris:qꝛ fauſto vocaris nomine:q̃ſi non ⁊ lucus
ideo dicat᷑ ꝙ minime luceat.⁊ parce ꝙ nequa⸗

—

qꝙ*mv parcant:et Eumenides furie ꝙ non ſint be⸗
nigne:⁊ vulgo ethiopes vocantf᷑ argentei Qð

ſi in deſcriptione fedoꝛũ ſemper iraſceris:iam

ribi cum Perſio cantabo.

—☛

te optẽt geneꝝ rex ⁊ regina: puelle

Foꝛmoſt

Te rapiant:qͥcquid calcaueris hoc roſa fiat.
Babo tamẽ conſiliũ:qͥbus abſconditis poſſis
pulchꝛioꝛ aparere:naſus non videat᷑ in facie:

Hᷣmo non ſonet ad loquendũ:atq; ita et foꝛmo⸗
ſus ⁊ diſertus videri poteris. HD
HBeati ieronymi pᷣſbyteri ad Marcellaʒ

contra detractoꝛes:qui eum temeritatis accu⸗
ſabant pꝛopter emendationeʒ euangelioꝝ ſcri

pturarũ:⁊ ꝙ vginum cum maribus conſoꝛtia
repꝛehenderat. Epła. CVIII

ℳ

„ Wſt pꝛioꝛez epi⸗
ſtolam: in qua de hebꝛeis vbis pau
ca pſtrinxerã:ad me repente ꝑlatuʒ

eſt quoſdã homũculos mihi ſtudioſe detrabe
re:cur aduerſum auctoꝛitatẽ veteruʒ et totius

»

Fo. CCV

uus XI Epiſtola CVIII

vt inter inimicas gẽtes: vbi ẽ Aſſyriꝰ et caſtra
ſunt Chaldeoꝛũ ponat cρπιεαα id 6. lüba⸗
recoꝛrũpendũ. Eʒzechiel ſtercoꝛe pᷣmuʒ huma-

mundi opinionẽ aliqua in euangelijs emenda

re temptauerim. Quos ego cuʒ poſſem meo iu
re contemnere (Aſino qpe lyra ſuꝑflue canit)
tamẽ ne nos ſupbie(vt facere ſolent) arguant:
ita reſpõſum habeãt: nõ adeo me habetis fuiſ⸗
ſe coꝛdis:⁊ tam craſſe ruſticitatis: quã illi ſolã

rẽtes: qſi iccirco iuſti ſint:ſi nihil ſcierint: vt ali
quid de dñicis verbis aut coꝛrigendũ putaue⸗

rimus:aut non diuinitus inſpiratũ. ſed latino

rum codicũ vicioſitatẽ:q̃ er diuerſitate libꝛoꝝ
oĩuʒ compꝛobat᷑:ad grecã oꝛiginẽ: vnde ⁊ ipſi
trãſiata nõ denegãt voluiſſe reuocare. Quibꝰ
ſi diſplicet fötis vnda puriſſimi:cenoſos riuu⸗
los bibãt:⁊ diligẽtiã:q̃ aniũ ſaliuas ⁊ concha⸗
rũ gurgites noꝛũt:in ſcripturis legẽdis abüjci⸗
ant. Sinq; in hac re tm̃ ſimplices:⁊ xpᷣi verba
exiſtiment ruſticana: in qbus ꝑ tanta iã ſecula
tantoꝝ ingenia ſudauerũt vt rõnem verbi vni
uſcuiuſq; mag opinati ſint qᷓ; exᷣſſerint.Apo
ſtolum arguant imperitie:q̃ ob multas lr̃as in

ſanire dicat᷑. Scio te cũ iſta legeris:rugare frõ
nare ſubſãno.qͥd ad te:qͥ diſertus es: Volo in
nũmarios inuehi ſacerdotes.tu qͥ diues es qͥd
iraſceris: clauſum cupio ſuis ignibus ardere

tem: ⁊ libertate animi rurſuʒ ſeminariũ timere

rixarũ:ac meũ ſi fieri põt:os digito velle com⸗

pꝛimere:ne audeã dicere:q̃ alij facere non eru⸗
beſcũt. Rogo:qͥd a nobis libere dictũ eſt:Nũ
quid in lancibus idola celata deſcripſi:Nun⸗
q̃d inter epulas xp̃ianas vginalibꝰ oculis bac

chaꝝ ſatyroꝛũq; complexus innexui:aut vnqᷓ;
aliquẽ amarioꝛ ſermo pulſauit: Nunqͥd ex mẽ
dicis diuites fieri voluimus: Mũqᷣd rep̃hẽdi

hereditarias ſepulturas? AUnũ miſer locutus:

ꝙ vgines ſepius deberẽt cuz mulierib eſſe: q;
cũ maſculis.totius oculos vꝛbis offendi:cun⸗

ctoꝝ digitis notoꝛ. Multiplicati ſunt ſuꝑ ca⸗

pillos capitis mei:qͥ oderũt me gratis: et actꝰ
ſũ eis in parabolaʒ: ⁊ tu putas aliqd me dein⸗
ceps locuturũ: Verũ ne Flaccus de nobis ri⸗

deat:Amphoꝛa cepit inſtitui currẽte rota:cur

vꝛceꝰ exit: Reuertimur ad nr̃os bipedes aſel⸗
los:⁊ illoꝝ aure buccina magis qᷓ; cythara cõ⸗
crepamus. Illi legant:ſpe gaudẽtes: tꝑi ſerui
entes:nos legamꝰ:ſpe gaudẽtes:dño vPᷣuiẽtes
Illi aduerſus pᷣſbyteꝝ accuſationeʒ oino non
putent recipiendã: nos legamus: aduerſus p⸗
ſbyterũ accuſationẽ ne recepis:niſi ſub duobꝰ
aut tribus teſtibꝰ peccãtes aũt coꝛã oĩbꝰ argue
Illis placeat humanꝰ Smo ⁊ oĩ acceptione di⸗
gnus: nos cũ grecis.i.cũ apło:qͥ grece locutus

: erremus: fidelis ſermo et in oĩ acceptione di⸗

gnus.Ad extremũ illi gaudeant gallicis caute
rijs: nos ſolutis vincuũis ⁊ in ſaluatoꝛis myſte
rium p̃paratis. Zacharie aſellus ille delectet.

qpoſtqᷓ; dño terga pᷣbuit:cepit Eſaie conſona
re vaticinio. Beatus qͥ ſemiat ſecus oẽʒ aqua

vbi bos ⁊ aſinus calcant. H
,. 65B6

TFToars III

Tractatꝰ.xij.tertie ꝑtis pᷣncipalis:in qͥ ↄſo⸗

latoꝛie in aduerſis ad amicos inſerũt᷑ epłe.

HBeati Hieronymi pᷣſbyteri ad Caſtrutium
vbi cõſolat᷑ eũ de cecitate:q̃ ei ↄtigerat: docẽs

egritudies aliqñ non pena peccati:ſed ꝓbatio

nis cauſa obuenire.⁊ in fine quomodo beatus

Antonius Didymũ de cecitate fuerit conſola
tus interfecit. Epla. CIX.

Ainctꝰ filiꝰ meꝰ

1 Heraclitꝰ diaconꝰ mihi retulit 2
cupiditate nr̃i Ediſſã vſq; venũi⸗
ſes: ⁊ homo pãnonius.i.terrenũ

aĩal nõ timueris hadriatici maris eſtus ⁊ egei
atq; ionij ſubire diſcrimina. Et niſi te pᷣus fra⸗

trum retinuiſſet affectus: voluntatẽ oꝑe cõple

uiſſes. Habeo itaq; gras: ⁊ in acceptuʒ refero.

In amicis enĩ nõ res querit᷑:ſᷣ voluntas.qꝛ al
terũ ab inimicis ſepe pᷣbet᷑: alterum ſola chari
tas tribuit.Simulq; obſecro: ne imbecillitatẽ
coꝛpoꝛis quam ſuſtines:ð peccato tibi eſtimes

eueniſſe. Qð qͥdem ⁊ apłi ſuſpicantes de eo:qͥ

natus erat cecus ex vtero:interrogãteſq; dñm

ſaluatoꝛẽ:iſte peccauit an parẽtes eius:vt cecꝰ
ſic naſceret᷑:audiũt.Neq; hic peccauit: nec pa
rẽtes eius:ſʒ vt manifeſtent᷑ oꝑa dei.Quãtos
eni cernimꝰ ethnicos:atq; iudeos:hereticos:

atq; diuerſoꝝ dogmatũ hoĩes volutari i h̊ ce⸗
no libidinũ:madere ſanguine: feritate lupos:
rapacitate miluos vincere:a nihilominus fla⸗
gellũ ñ apꝛopinq̃re tabernaculis eoꝝ:nec eos
c hoibus vberari. ⁊ iccirco ſuꝑbire ↄtra deũ
T⁊ trãſirevſq; ad celũ os eoꝝ:cũ ſanctos ecõtra
rio viros ſciamus egrotatiõibꝰ:miſerijs:⁊ ege
ſtate toꝛq ueri:qͥ foꝛſitã dicũt:ego fruſtra ſãcti⸗
ficaui aiam meã: ⁊ laui inter innocẽtes manus
meas. Et ſtatim rep̃hẽdẽtes aiũt. Si narraue
ro ſic: ecce nationẽ ſilioꝛũ tuoꝝ repꝛobaui. Si
cecitatis cauſam putas eẽ peccatuʒ: ⁊ id dei in
ferre iram: qð crebꝛo medici remediãt᷑: inſimu
labis ꝗſaac:qͥ intãtũ lucis iſtiꝰ expers fuit: vt
Eeti cui nollet deceptꝰ erroꝛe bñdiceret. Refe⸗
res crimẽ in Jacob: cuius caligauerat acies 2
Ccu interioꝛibꝰ oculis et ſpũ ꝓphetali lõge poſt
futura ꝓſpiceret: ⁊ xp̃m caneret ð ſtirpe regia
elſſe ventuꝝ: Effraim ⁊ anaſſem videre nõ

poterat. Quid iter reges Joſia ſanctiꝰ⸗ ⁊ tamẽæ

egyptio mucrone interfeciꝰ eſt. Quid PMetro:
qd Paulo ſublimiꝰ⸗:Neronianũ gladiũ cruen
tauerũt.Et vt de hoibus taceam: dei filiꝰ ſuſti
nuit ignominiã crucis: ⁊ tu putas beatos qͥ fe⸗
licitate iſtiꝰ ſeculi ⁊ delitis ꝑfruunt᷑. agna
ira ẽ:qñ peccãtibꝰnõ iraſcit᷑ deus. Añ ⁊ ĩ Eʒe⸗
chiele ad hierłm. Jam inqͥt nõ iraſ car tibi: ʒelꝰ
meus receſſit a te.Quẽ eni diligit dñs coꝛripit
⁊ caſtigat oẽm filiũ:quem recipit Non erudit
.

L

pto vendit᷑: vt patrẽ paſcat:

pater:niſi quẽ amat. Non coꝛripit magiſter di
ſcipulũ:niſi eũ quem ardẽtioꝛis cernit ingenij.
Medicus ſi ceſſauerit curare:deſperat Qõð ſi
reſpõderl:quõ Laʒarꝰ receꝑit mala i vita ſua:
libẽter nũc toꝛmẽta patiar:vt futura mihi głia
reſᷣuetur. Nõ enĩ iudicabit dñs bis in idipᷣm.
Job vir ſanctꝰ ⁊ imaculatꝰ⁊ iuſtꝰin generatio
ne ſua cur tãta ꝑpeſſus ſit: ipᷣius volumine ↄti
net᷑.Et ne veteres replicãdo hiſtoꝛias:lõgã fa
ciam:⁊ execedam menſurã epłe:bꝛeuem tibi fa
bulã referã:q̃ infantie mee tꝑibus accidit. BGe
atus Antoniꝰcũ a ſãcto Athanaſio Alexãdrie

epo ꝓpter ↄfutationẽ hereticoꝝ in vꝛbẽ ẽ acci
tus:⁊ iſſet ad eũ Bydimus vir eruduiſſimus:

captꝰoculis:int᷑ ceteras vᷣmocinatiões quas ð

ſcripturis ſãctis habebant:cũ eiꝰadmiraret᷑ in

geniũ:⁊ acumẽ animi collaudaret:ſciſcitãs ait
Nũ triſtis es:ꝙ oculis carnis careas?Cuʒ ille
pudoꝛe reticeret: ſcdᷣo tertioq; iterrogãs:tãdẽ

elicuit: vt meroꝛẽ animi ſimplicit᷑ fateret᷑.Cui

Antoniꝰ: Mire ait pꝛudẽtẽ virũ eius rei do⸗
lere dãno:quãa foꝛmice ⁊ muſce et culices hñt:
⁊ nõ letari illiꝰpoſſeſſiõe: quam ſãcti ſoli ⁊ apłi

meruerũt.Ex quo vides ꝙ multo meliꝰſit ſpũ

—

vid ere 6 carne:⁊ illos oculos poſſidere:in qͥs
ſtuca non poſſit icidere. Ad nos licet

peccati fe 1 licet
hH ano nõ veneris:iñ nõ deſperamꝰaduẽtũ tuũ

ADõðᷓ ſi ſãctꝰ diaconꝰpoꝛtitoꝛ lraꝝ tuis amplexi

bus fuerit irretitus:⁊ illo comitate huc vener!

libenter ſuſcipiã diſpenſatiõis moꝛã magnitu⸗

dine fenoꝛis duplicatt.

Heati lhieronymi pᷣſbyteri ad QMWMarcellazʒ

ðᷣ egrotatiõe Bleſille quã ꝑ flagellũ egritudis
muliebꝛẽ fucũ:ac ſecularia ↄtẽpſiſſe:ac i timo⸗

re dei cepiſſe ꝓfitere gloꝛiaf. Eplła. CxX.

.Pꝛagam tẽptatur

i filio: ⁊ fidelioꝛ iuenit Fol⸗ eph in egy⸗
10 rẽs. Eʒechias
vicina moꝛte terret᷑:⁊ fuſus ĩlachꝛymas qͥnde

cim annoꝝ ſpatio ꝓtelat᷑ ad vitã. Petrꝰapłlus

dñi paſſiõe ↄcutit᷑:⁊ amariter flens audit: pa⸗
ſce oues meas. MPaulłꝰ lupꝰrapax:⁊ Beniami

adoleſcẽtioꝛ i extaſi cecat᷑ vt videat:⁊ repenti⸗

no tenebꝛaꝝ hoꝛroꝛe circũdatꝰ dñʒ vocat: quẽ
dudũ vt hoiem ꝑſeqbat᷑. Ita ⁊ nũc mi Mar⸗
cella: Bleſillã nram vidimꝰ ardoꝛe febꝛiũ per

xxx.ferme dies iugiter eſtuaſſe:vt ſciret reij ci⸗

endas delitias coꝛꝑis: qð paulopoſt vermibꝰ
exarãdũ ſit.venit ⁊ ad hanc dñs ih̊s:tetigitq;
manũ eiꝰ.⁊ ecce ſurgẽs miſtrat ei. Redolebat
aliqͥd negligẽtie:⁊ diuitiaꝝ faſcijs colligata:in
ſeculi iacebat ſepulcro.Sʒ infremuit ihs:⁊ cõ
turbatꝰ in ſpũ clamauit dicens: Bleſilla exi fo
ras:qᷓ vocata ſurrexit cum dño:⁊ egreſſa veſci
tur. Judei minent᷑ ⁊ tumeãt:querant occidere

Ca

Wtti

debererr
des:cui'p⸗
peneiceb
na tiebat
ybipbann
grala cogi
phiannoe
rpiani.
hilneceleeh
glepii veſt
Utnatootn
ctus ipin q;

uolegimmin

ſpolcet vili
anos ſcade
dam fucise
gypſeeni
lureqbus ſi
cuplt. lco
docereqy yet
ſtruüteßter
Uateq denic

gchle cöpo⸗

ſinatwreco
Nupiſceis
honpoſſun
?dietota 4
Nuncloqu
faciegliamn.
träſſoꝛmam
Lunccrinee
aſſpatib' ye
ai caputſibi
humnapqzd
cisthoꝛis iac

ſetnnaconlur

lliaßtiplis:
cunf genuaſt
miofocescen

griohepfaltn

lesvocllaͤteg:
nometisarde
Pullgetunica
1 Soccus;
etibrlargge
uni.Planej⸗
ſgpoſttnagi
ete Gihue
gicode vetitan
Ariliggkel p
lipuluere di
Cöifogen

0

ktmmgtd
Cemitungen.
eſpend
mlipiuſtn
tunmnthig
bisſnin
fengenen,

ſolaslͤ,
deelenſii
usaricit B
aſoReitie
Lu Min

erudſſine:

imnanöesgunz
ePadhnirareig
Neteſclſctignt
crens LCle
lenogis titi
ir eret A
früeiusreide
et culiceshi
ſäaiſolidp
Momelin
poſſidere:ncs

re. Adnoelta

fan aduetimi
n tuiganpeet,
unehucene
morinegri⸗

Gal;
celi eiud
Piſeuritino⸗
Soa C.

httnr

nicrnn

ſis Ejechae

cbnmnscſee
. arphe
fensaudlehe
r: bein
geantiehcl
nizoan u
müenihet⸗
ore feniiſe
tſant tieͤ

lpg:ngnag

e. Reloent
. coligtun
nnlßfenl
tſſunnn
rantſrt
gitocidn

SNuninei

Tractatus
—

ſuſcitatã:ſoli apłi gloꝛient᷑. Scit ſe vitã ſuaʒ ei
debere:q̃ͥ reddidit. Scit ſe eius amplexari pe⸗
des:cuiꝰpaulo añ iudiciũ ꝑtimeſcebat.Coꝛpꝰ
pene iacebat exaĩe:⁊ anhelos artus moꝛs vici
na q̃tiebat. Abi tunc erãt auxilia ꝓpinquoꝝ⸗
vbi vba inanioꝛa fumo: HNihil tibi debet o in⸗

grata cognatio:q̃ mũdo perijt:⁊ xpᷣo reuixit. qᷣ
xpᷣianus ẽ gaudeat.qͥ iraſcit᷑:non ſe eẽ indicat
xpᷣianũ. Vidua q̃ ſoluta ẽ vinculo maritali.ni
hil neceſſe habet niſi pſeuerare. At ſcãdalizat

quẽpiã veſtis fuſcioꝛ:ſcãdaliʒat Johem:quo
int᷑ natos mulieꝝ maioꝛ nullꝰ fuit:qͥ angelꝰ di⸗

ctus ipᷣm qͥʒ dñm baptizauit:qꝛ cameloꝝ veſti

tus tegimine zona pellicea cingebat᷑. Cibi di⸗
ſplicẽt vilioꝛes:nihil viliꝰ ẽ locuſtis. Ille xpᷣi⸗
anos ſcãdalizent potius:q̃ purpuriſſo ⁊ buſ⸗
dam fucis oꝛa oculoſq; depingunt. qre facies
gypſee ⁊ nimio cãdoꝛe defoꝛmes idola mẽtiun
tur: qͥbus ſi foꝛte in pꝛouidis lachꝛymaꝝ ſtilla

eruꝑit.ſulco defluit:q̃s nec numerꝰ annoꝝ pᷣt

docere ꝙ vetule ſint:q capillis alienis verticẽ
ſtruũt: ⁊ pᷣteritã iuuentutẽ i rũgis anilibꝰpoli⸗
unt:q̃ deniq; ante nepotũ gregẽ tremẽtes vir
gũcule cõponunt᷑. Erubeſcat mulier xpiana:
ſi nature cogit decoꝛẽ:ſi carnis curam facitad
ↄcupiſcẽtiã:in q̃ qui ſũt ᷣm apłlm xpᷣo placere

non poſſunt. Nidua nr̃a añ monilibꝰoꝛnadat᷑:

⁊ die tota qͥd ſibi deeſſet querebat ad ſpeculũ.

Nunc loquit᷑ oↄfidẽter. Nos autẽ oẽs reuelata

facie głiam dñi ſpeculantes in eãdẽ imaginem
trãſfoꝛmamur a głia in głiam qſia dñi ſpiritu.
Tunc crines ancillule diſponebant: ⁊ vittellis
criſpãtibꝰ vertex artabat᷑ innoxius.nũc negle
ctũ caput ſibi ſcit tĩ ſufficẽ: ꝙ velat᷑. Jllo tꝑ e

plumaxꝝ qͥʒ dura mollicies videbat᷑: ⁊ in extru

ctis thoꝛis iacere vix poterat. Nuũc ad oꝛãduzʒ
feſtina conſurgit.⁊ hymnula voce ceteris alle
luia pꝛipiẽs:hoꝛ incipit laudare dñm ſuuʒ.fle⸗
ctunf̃ genua ſuꝑ nuds humũ:a crebꝛis lachꝛy

mis facies ceruſa ante ſoꝛdidata purgat᷑.poſt

oꝛationẽ pſalmi cõcrepãt:⁊ laxa ceruix popli⸗
tes vacillãtes:in ſomnũq; vergentes oculi:ni⸗
mio mẽtis ardoꝛe vix impetrãt: vt quieſcant.
NPulla ẽ tunica:minus cũ humi iacuerii ſoꝛdi
dat. Soccus ẽ vilioꝛ:auratoꝝ pᷣcium calceoꝝ
egẽtibꝰlargit᷑ Cingulũ nõ auro gẽmiſq; diſtin
ctum ẽ: laneũ ⁊ tota ſimplicitate puriſſimuʒ:
1ꝙ poſſit magis aſtringere veſtimenta q; ſcin

dere. Si huic ꝓppoſito inuidet ſcoꝛpł:⁊ ᷣmõe

blãdo de vetita rurſum arboꝛe comedere ꝑſua

det: illidat᷑ ei ꝓ ſolea anathema: ⁊ in ſuo moꝛi⸗

enti puluere dicat᷑. Nade retro ſathana: qð in

terpᷣtat᷑ aduerſe. Aduerſariꝰ qpe xp̃i eſt anti⸗

xꝑs:cui pᷣcepta diſplicẽt xpi.Oꝛo te quid tale

vnqᷓ;:q̃le apłi fecimus:vt merito ſcãdaliʒent᷑:

patrẽ ſenẽ cũ nauicula ⁊ rheti dimittüt Publi

XII Epiſtola (

canus a theloneo ſurgit: ⁊ ſeqt ſe aluatoꝛẽ vo⸗
lens diſcipulꝰreuerti domũ ⁊ ſuis an nüciare:
magiſtri voce ꝓphibet᷑.ſepultura nõ dat᷑ patri

1 pietatis genꝰẽ impiũ eẽ ꝓ dño.Nos qꝛ ſeri⸗

ca veſte nõ vtimur: monachi iudicamur. quia
ebꝛij nõ ſumꝰ:nec cachino oꝛa diſſoluimꝰ: ↄti⸗
nẽtes vocamur ⁊ triſtes. Si tunica nõ candue
rit. ſtatim illð e triuio ipoſtoꝛ ⁊ grecꝰ eſt. Cauil
lent᷑ vafri oꝛa licet:⁊ pingui aqualiculo farſos

circũferãt homies: Hleſilla nr̃a ridebit: nec di
gnabit᷑ loquaciũ ranaꝝ audire ↄuitia: cũ wdiñs

eius dictus ſit beelʒelubyd.
Beati Hieronymi p̃ſbyreri ad Marcellaz
in aduerſis ꝓbatã: inſtituẽs ad tolerãtiã paſſi
onũ: illas oſtẽdẽs nõ eſſe cõdignas ad futuraz
gliaʒ: ᷓ reuelãda erat in ea. Epła. Cx.

nmnfe ſiduciã ſcribẽdi ad venerationẽ tu·
am xp̃i charitas dedit:q te fecit humileʒ coꝛde

pietal: ⁊ diuitẽ oꝑibꝰ bndictiõis. Talis eni j5

ſactis fidei tue diuitijs fama ꝓceſſit: vt ad nos M
́; in lõginquo poſitos penetrauerit: ⁊ auditu

gre dei tã ; oleo leticie impinguauerit oſſa no⸗
ſtra. Motũ eni factũ ẽ nob bonũ tuum:qm illu

mmauit deꝰ vultũ ſuũ ſuꝑ te Segregauũ te ex

vtero cognatiõis ⁊ tre tue:nõ regiõe ſᷣ ſpũ bo⸗
ne volũtat:vt de terrenis opibꝰfidelẽ ſibi ↄſti
tuat ĩ celeſtibꝰeaꝝ partieipẽ: de qᷣbꝰſcriptũ eſt.
Mulieres ſapiẽtes edificauerũt ſibi domos.
Hec aũt audiẽtes ðᷣ tua felicitate celeſti: effudi
mus coꝛã deo coꝛda nr̃a:⁊ in voce exultatiõis
epulãtis diximꝰ Oñs moꝛtificat: dñs viuificat
deducit ad iferos: ⁊ reducit.Oũñs diuites pau
peres fac:huũiles exaltat: qꝛ calix i manu dnic
Qõ ſi ⁊ ad oẽ myſteriũ regni ꝑtinẽ videt᷑ attiũ
7 ad tuã ſpecialit᷑ graz referri pᷣt: q̃ magno dni
miſerãtis ↄſilio exaltata es: ⁊ hũilier!: ⁊ huili⸗
ata vt exalteris. Nõ eni ignoꝛamꝰ venerabilis
ſoꝛoꝛ: ⁊ bñdicta filia tuã pᷣteritã i hᷣ ſecło gliam
Naã etiã vidimꝰteiĩ tꝑe illo:qͥ domũ tuã regaliſ

affinitas ambiebat eminẽtè i his honoꝛibus

veſtruũt᷑:qꝛ ⁊ ſi iiqͥʒ a dño altiſſimo tribuũt᷑
qꝛ oĩs ptãs a dño deoẽ: attñ caduci ⁊ fragiles
ſunt:qͥ ſub mũdo agũt᷑:cuiꝰ figura vt vmbꝛa p
terit. Añ impẽſiꝰadmiramur graʒ:q̃ tibi data
Eẽ: ⁊æ magnific amꝰ i te dũm:qͥ te i laboꝛibꝰhoim
poſuit: ⁊ ſalutifero pr̃ne pietat verbere viſita⸗
uit: vt ĩ paucis vexatã:ĩ multis bñ diſponeret:
teſte apło. In ̊ mũdo coꝛripimur:ne cũ h̊ mũ
do daãnemur. VUñ et Bauid ait: Coꝛripiet me
iuſtꝰin miſcdᷣia: ⁊ icrepabit me.oleũ aut pecca⸗
toꝛis nõ impinguet caput meum. Ita ⁊ i Salo
mone ſciptũ eẽ ſine dubio in ſtudis ſpiritalibꝰ
poſita didiciſti. QAm dñs quẽ diligit: coꝛripu:
⁊ flagellat.caſtigat aũt oem niium: qus else

DFars

dignat᷑ diſponẽdũ ad vitã eternã Be eo ⁊ apo
ſtolꝰ nõ ↄfundit᷑: nec atterit᷑:Fᷣ magis gloꝛiaf:
⁊ potẽs fit i infirmitatibꝰ ſuis:qͥ vt nos ſuo cõ⸗
foꝛtet exẽplo:fatet᷑ ⁊ pᷣdicat ſibipᷣi: cui etiã vſ

cqĩi tertiũ celũ potuerat aſcẽſus:⁊ quẽ neq; ig⸗

nea illa rumphea ab auditu paradiſi potuerat
excludere: vbi etiam ineffabili oĩ lingue audie
rat arcanũ:ᷣ m̃ ne extolleref ꝓpter excellẽtiaʒ
reuelationũ:ita ſe ipᷣiꝰ a q̃ intãtuʒ gloꝛiſicabat
djñi moderamie gubernatuʒ refert: vt appoſito
angelo Sathane ĩ ſtimulũ carnis ſue.id ẽ.itri⸗
bulatiõe coꝛpoꝛea depꝛimeret᷑ ſalubꝛiter:ne in

flaref̃ inaniter. Pꝛopter qð inqͥt ter dñʒ roga⸗

ui:vt recederet a me:⁊ dixit mihi Sufficit tibi
gra mea.nã vtus ĩ infirmitate pficit̃ obꝛem
cum tali magiſtro ⁊ auctoꝛe inſtructa ad virtu
tem patientie ⁊ ſpem głie eterne ↄfidẽs: eſto fi⸗
lia ſicut eẽ cepiſti ⁊ gloꝛiare i pᷣteritis paſſiõib⸗
tuis:recolens ⁊ illa ⁊ eiuſdẽ doctoꝛis eloquia
Fideliter eni vt ↄſcius arcanoꝝ celeſtiũ conte
ſtat᷑:nõ eẽ cõdignas paſſiones huiꝰ tꝑis ad fu
turã głiaʒ q reuelabit᷑ in nob.Tribulatio in qͥᷣt
patiẽtiã oꝑat᷑.patiẽtia aũt ꝓbationẽ.ꝓbatio.
vo ſpem.ſpes aũt nõ ↄfundit: qꝛ charitas dei
diffuſa ẽ in coꝛdibꝰ nr̃is. In q̃ charitate radica
ti oĩa ſuſtinemꝰ. Nꝛopterea ? Bauid ait: Bili
gam te dñe vᷣtus mea.Nilectio eni dñi virtus
ſalutis ẽ:qꝛ deus dilectio ẽ.⁊ qͥ manet ĩ dilecti
one:in deo manet.Sciens aũt ⁊ ꝓpha:qꝛ mo⸗
mẽtaneũ tribulatiõis in hͥ ſeculo imenſũ ꝑhen
nis glie: vt apłs ait:põdus oꝑat᷑ Sanctus ille
rex in pſalmo:vt dignꝰ habeat igniri tẽptatio
nu examine dicit. NPꝛoba me dñe: et tẽpta me.

Vnñ ⁊ iterũ idẽ pſalmographus nr q̃ſi penitẽs

mũdi huiꝰgłie cõfitet᷑:cum dicit. Pꝛius qᷓ hu⸗
miliarer ego deliqui:⁊ qꝛ humiliatiõe curatus
ſit: ſtatim dicit. Pꝛopterea eloquiũ tuũ cuſto⸗
diui. Ob h rurſus ppha: da nobis ait auxiliũ
de tribulatiõe: ⁊ vana ſalus hois ẽ. Eſt eni va

na ſalus hoĩuʒ:q̃ putat᷑ in hac tm̃ vita moꝛtali

eſſe: de ̃ hoĩ ðꝛ:hõ ſicut fenũ dies eiꝰ:⁊ qͥdẽ tu
ſãcta filia etiẽ documẽtis edocta es ꝓbare ſen
tentiq: qꝛ ois caro fenũ:⁊ ois głia eius q̃ſi flos
feni. Aruit fenũ: a flos cecidit. vᷣbũ aũt dñi:et
d̊ fecit illð manet inetnũ Ob hů vere dictũ ẽ va
na ſalꝰ hoĩs:qꝛ oia vana ſub celo. Vñ ⁊ i. plal⸗
mis habes:vniũſa vanitas oĩs hõ viuẽs. Sʒ
ð q̃ genere hoiuʒ iſta dicat:i ↄſequẽtibꝰdocet:
de eis ſcʒ qͥ vane ↄturbant᷑ amoꝛe diuitiax ſu⸗
arũ:in q̃s ſicut belue cece inhiãt ſine fine cupiẽ
di: ⁊ ↄgerẽdi theſauriʒãtes in terra: ⁊ ignoꝛan
tes cui cõgregent eas. Relinquẽt inq̃t alienis
diuitias ſuas:⁊ poſtqᷓ; i vanitate defecerint di
es eoꝝ:rapti i infernũ oẽs nõ dñi:ſᷣ pui diuiti⸗
arũ ſuaꝝ:nihil illic inuenient ĩ manibꝰ ſuis ꝛqꝛ

mhil pᷣmiſerũt:niſi eternaꝝ merita penaꝝ. Il⸗

la aũt nõ ẽ vana ſalus bolade q̃ ðꝛ. Dñiẽ ſalꝰ
⁊ ſuꝑ populũ tuũ bñdictio tua.Et iterũ.Sal⸗
aũt iuſtoꝝ a dño eſt. Ideo ⁊ ſpes in deo poſita
nõ ↄfundet:ſicut ſalus vana nõ ẽ: q̃ ſperatur iĩ
xp̃o:⁊ ↄfert᷑ a xpᷣo.Ergo qꝛ accepiſti auxiliuʒ
de tribulatiõe:ne ↄcupiſceres humanã diẽ: et

vana ſalute hois gauderes:głiare ĩ dño: ⁊ be⸗
nedic eũ qͥ tibi tribuit itellectũ:ne in via pecca-.

toꝝ ſtare ꝑſiſteres: neq; i filijs generatõis iſtiꝰ
pꝑmaneres:qᷣbꝰnõ eſt ſalꝰ:qꝛ pᷣualeſcunt ĩ vani
tates ſuas:veritatis imemoꝛes:qꝛ dũ ↄſidũt i

multitudine diuitiaꝝ ſuaꝝ nõ ponũt deũ adiu
toꝛẽ ſuũ.Tibi aũt facta ẽ ſoꝛs i hereditate Ja⸗

cob: ⁊ illumiati ſũt oculi tui i agnitionẽ verita⸗
tis: vt intelligeres:qꝛ meliꝰẽ modicũ iuſto ſuꝑ
diuitias peccatoꝝ multas. IJo eni miſericoꝛs
⁊ miſeratoꝛ dñs:qꝛ talibꝰ ſuis pᷣparat ad inuẽ⸗
tiones ſuas ad vitã hoiuʒ ꝓpagãdã NPermiſit
te iſtius ſeculi fluctibꝰ vẽtiſq; iactari: vt exꝑta
naufragiũ de cetero ſiłiter periclitari caueres.
Itaq; cũcta q̃ paſſa es: ſicut intelligis vulnera
qdẽ coꝛpis tui.s ⁊ aie remedia fuerunt. In cir
cũciſione coꝛdis oꝑa tua: vt glia tua nõ eẽt ex
hoĩbꝰ:ſʒ ex deo:qͥ deponit potentes de ſede:⁊

exaltat hũiles. elurientes iplet bonis. ⁊ diui

tes dimittit inanes.Deꝰ ſciẽtiarum dñs:vide
quãta głiam tuã repẽſatione mutauit:qͥ te ma
luit participẽ rexꝝ celeſtiũ fieri:qᷓ; ad finẽ terre⸗
ſtriũ ꝑmanere:vt ab hũana dignitate trãſires
i regnũ dei. Et qͥdẽ multis hoĩbꝰ huius ſeculi
vanitate captiuis ſimilia deꝰ auxilia ꝑcipiẽde
ineternũ ſalutis offerre dignat᷑.ſᷣ pleriq; ſupe⸗

rantibus ſana oↄſilia ſollicitudinibꝰ diuitiaruʒ

ac delectationibꝰcoꝛpoꝛum:nolunt intelligere
vt bñ agãt:et malũt lata via ꝑditiõis ſpatiari
cũ multis:qᷓ; anguſtã ſemitã ĩuenire cũ paucis
Vñ ⁊ tu beatiſſima:cui donatuʒ ẽ nõ indurari
pia caſtigatiõe:ſʒ coꝛrigi:neq; gloꝛiari in diui⸗

tijs:ſʒ ſpem ⁊ rem in deo ponere:⁊ a ſoꝛte diui⸗

tũ pctõꝝ diuidi:qͥꝝ coꝛ vt cenũ ẽ:qꝛ ⁊ coꝛ ſicut
theſaurũ ſuũ i terra demergũt: trãſi ad beato⸗
rũ paupeꝝ ſoꝛtẽ:qͥꝝ foꝛmam xpᷣs accepit: ⁊ fa
ctus ẽ refugiũ pauꝑi. Neq; diuites pauꝑes
beati qꝝ eẽ ꝓnũciat regnũ celoꝝ. Tuũ ẽ g̊nũc
i magna graꝝactione ↄfiteri: ⁊ pſallere dño:q̃
ita vt audiuimꝰ:habitu ⁊ coꝛde hũilitatis ho⸗
noꝛata es:vt lingue ⁊ mẽti tue dauitica vba cõ
ueniãt. Bonuʒz mihi ẽ:qꝙ hũiliaſti me: vt diſce
rẽ mãdata tua.Adijcere etiã qdð ſtati ſeqͥt᷑ vere
poterl.Bonũ mihiẽ lex oꝛis tui: ſuꝑ milia au⸗
ri ⁊ argẽti. Elegiſti eni theſauros tuos ponẽ ĩ
pᷣcepij altiſſimi Dicimꝰ nos ↄgratulãtes tibi
i vbiſ ꝓph̊e Gaude filia ſyõ letare filia hierłm

⁊ obliuiſcere maloꝝ:q̃ tibi de huiꝰ ſecli bonis
oꝛta ſũt:q̃ elegiſti tibi bonã ꝑtẽ:q̃ nõ auferet᷑ ti

bi. Nemo eni p̃t auferre theſauros repoſitos

U

nur

hiefüce
hfngli
ediſuc
Ptasei
du. Arpe
cepiſtiin.
ccͤftcatio
ldocea
roſit:
gppheda⸗
ſigendi
diesillait
muüſapiet
lome tunn
losaͤfuie
elernüpe
neq; luna
leleſtixm.
none lut
lationisme
ckoltanni

(ceponan

exaſitaind
honitage
ae eor
tateceleſt
ciali. Tol
nis:q tibin
lerint hy
ſcaris: in

Uaſtiman:

er futuro⸗

i neditat

enſceli
ſodpnn
nitari 1

ipedinetie

itesatine
tloetniäliben

futocrucff
(anhſeut

„

löndſimdie

iinetibli

usſüine v
oslberapol
igoe vſuitaui
Jraihnnt
ſonptepe
Gceſtimon
heaihi

ſgtcrigeoſ

lromrich
, e
iclirniſtni
du lui

pruns

ilei⸗
Gindotin
riſpan
cpiſt Urlng
umanidi
Meidicntde

neinpüpen.

Eeneröͤsict
nleſunn
gdi fit
onütdeigci
bertuegr
Mitnidentn
wakänkri
ehiniienen
Ponagini⸗
gidi penn
lactan Nerpe
Ticiinnvenes,
hlcligspuſnen
afuanmn /ncn
liaun nöedte
entesdeſcken
letbonis dil
anun disnic
nutuntn
cadſneten⸗
niue riſtes
behuinsſoal
urlispchiit
.plengſoe
inib'diuitiang
huninelige
Anos ſhaneri
nirecipeucis
genöndurer

Zorrindin ⸗.

eaaſonedil⸗
i gecorſn
ſiad beno⸗
rronitſ
uites kpatpi
12 Luliei
pſallaedſol
hälittobe
zuitiaybatd
ſineKd⸗

ſtnielte
ſupndud

oo ospolel

7

ArunlitstnH

ubicte
Yefluhiet
Ui ſeclboni

ob eſinan

Tractatus XII E
N

la fragili aut feno areſcẽte infirmũ ſuꝑ arenam

ediſiciũ collocaſti imobilis füdamẽti qꝗð ẽ xpᷣs
pᷣt᷑ qð aliud füdamẽtũ nemo pᷣt ponẽ icõſumã

dũ. Argẽto ⁊ auro ⁊ lapidibꝰ pcioſis extruere
cepiſti in xpᷣo.⁊ qꝛ ꝑficis h̊ edificiuʒ (dei enim
ediſicatio ẽ)ille ſapiẽs architectꝰ iſiſtit oꝑi tuo
vt doceat te ꝑcurrẽ curſũ bonũ:obliuiſciã re⸗
tro ſũt: ⁊ extẽdi ad bꝛauiũ ſuꝑne vocatiõis:vt
appᷣhẽdas ĩqͥ appᷣhẽſa es ⁊ accipieſ coꝛonã iu
ſticie:⁊ diadema głie ð mãu dñi.Cũq; magna
dies illa ĩ igne ceꝑit reuelari:non ↄcremet᷑ op⸗
tuũ ſapiẽt ignis examie:ſᷣ ꝓbet᷑.ne extinguat᷑
lumẽ tuum:ᷣ int᷑ ſtellas clarioꝛes emicet:int᷑ il

los qͥ fulgebũt ſicut ſol i regno dei:⁊ ſic luna in

eternũ perfecta:quos iam ꝑ diem ſol nõ vꝛet:
neq; luna ꝑ noctẽ.Erũt eni in hierem vꝛbe illa
celeſti ꝑmanẽtes:cũ ipᷣe dñs vt ſcptũ eſt: erit
nomẽ ⁊ lumẽ. Vidẽtes ̊ ⁊ pᷣuidẽtes ᷣi ſpũ reue
lationis magnã tibi gaudioꝝ meſſem floꝛeſcẽ:
exultamꝰĩ dño:⁊ gaudẽtes fructibꝰtuis in vo

ce exultatõis pſalmi canimꝰ agna oꝑpa dñi

exqͥſita int᷑ volũtates eiꝰ:qꝛ multũ abundauit
bonitas eiꝰ:ſuꝑabũdare tribulatiõibꝰtuis.qũ
qͥdẽ ĩ eoꝝ ſoꝛte vocaui ꝑhenni leticia: ⁊ heredi
tate celeſti:a i honoꝛe regali ⁊i ↄceſſu ſuꝑiudi
ciali.Tolerãde ſũt iĩ ̊ ſeculo hũilitates paſſio⸗

nis:q̃ tibi a deo recõpẽſabũt᷑.⁊ tu bñdicta ſiłi⸗

ter int᷑ h vba ↄſolare vt ⁊ veteꝝ doloꝝ obliui⸗

ſcaris:⁊ in pñti ꝓpoſito qͥ ad oꝑa ſalutaria ele

uaſti manꝰtuas coꝛde ꝑfecto firmata: fiduciali
ter futuroꝝ bonoꝝ tibi ppetuã felicitateʒ feſti
ua meditatiõe ꝓmittas:ieq; ipᷣaʒ animũ geſtã
tem i celũ ꝓcures:vi dũ coꝛꝑe moꝛaris in tra:
iã ad xpᷣm mente ꝑuenias.dũq; xpᷣm conaris
imitari ⁊ vſtigio eiꝰ affigeris depoſitl oneribꝰ
⁊ipedimẽtis atq; cõpedibꝰ:qͥbꝰ ſeculi huiꝰ di⸗
uites attinẽt᷑:ſedẽtes ĩ tenebꝛis ⁊ i vmbꝛa moꝛ
tis:tu iã liberata expedita comiterl dñm maie⸗
ſtatis crucifixũ:cuiꝰ imaginẽ nõ pᷣt poꝛtare:ni
ſi qͥ in ſeculo nudũ ſe reddit ⁊ moꝛtuũ:vt Hm
ip̃ᷣm dñm dicat. Venit eni pnceps mũdi huiꝰ:

æ i me nihil inuenit: vel m ꝓphaʒ Dauid: fa-

ctus ſũ int᷑ viuẽtes q̃ſi moꝛtuꝰ:vt ſic int᷑ moꝛtu
os libera poſſis iuẽ apłm dicẽ. Aiuo aũt is nõ
ego: viuit aũt ĩ me xpᷣs.qꝛ facta es ſicut glioſa
Judith:int᷑ vtutes pudicitie merii viduitat
icoꝛrupte potẽs: ſiẽ ⁊ Anna venerabitł ĩ ieiuni
oꝛũ caſtimonia oroni inſtãs nocte ac die.

Heati Hieronymi p̃ᷣſbꝛi ad vᷣginẽ exulẽ cõ⸗

ſolatoꝛia: oſtẽdẽs mala pñtia ſpem certã eẽ fu
turoꝝ:⁊ĩ cũcij pene rebꝰ hũanis difficile ſeqᷣ le

ticiã: niſi triſticia añ pceſſerit: ⁊ oẽs pene ſctõs
tribubulatiõe ꝓbatos ab Abel iuſto exoꝛdiẽs

et ꝑ veteris teſtamenti exempla recurrens bo⸗

Epiſtola

in ſinu xpi:neq; euertẽ domũ i ipo angularila
pide fũdatã.Nõ enĩ ligno putribili neq; ſtivu⸗

Fo. CCV

CXII

nos ⁊ iuſtos maloꝝ pſecutioneʒ ſꝑ ſuſtinuiſſe
demonſtrat. Epla. CxI —

Ideac donunuſ

næ' xpᷣs ies ſecuritatẽ: pacẽ:trãqllitatẽ:q̃etem:

ꝓſperitatẽ:leticiã: ⁊ qcũ q; alia eẽ iocũditatuʒ

enere pñt: ᷣuis ⁊ cultoꝛibꝰ ſuis:tã ĩ pñti qᷓ; in
futuro ꝓmitteret: eẽt nobis nõ imerito dolen⸗

dum atq; flendũ: ſi in pñti vita ↄtraria pate⸗

remur: eo ꝙ pᷣter inſperatũ doloꝛez: cuiꝰ eo ſp
acerbioꝛ vis ẽ: qͥ mag repẽtinꝰ acciderit: futu⸗
ra qͥʒ ꝓmiſſio eẽt ambigua:pñtis ſpei ſpoliatõ
ne fruſtrata At vero cũ ecõtrario ſ- ollicitudies
bella: tẽpeſtates : inqetudines: miſerias:triſti⸗
tias:odia:ac alia qcunq; incõmodo⸗ atq; erũ
nax genera eẽ credũt᷑ i pñ̃tinos pa uros eẽ pᷣ⸗
dixerit Z pᷣdicte cõmonitionis tediũ: ð ꝓmiſſa
nõ erit q̊s ꝓſperitate ſecurꝰ. Si vo cõmotꝰ fu
eris:i ia cõmotiõe habebis ſolatium: ⁊ quis
ex pᷣdicto malo aduerſe valitudinis qſpiã acer
biſſime pturbet :pturbationẽ tñ nõ abſq; cõſo
latiõe ſuſcipiet:qͥ ĩ eo ꝓmiſſe ſanitaij ſigna eſſe

cognoſcit: pari rõne nos qͥ; iocundos eẽ:ac le⸗
tos:dũ ſpei nr̃e ſigna ↄſ picimꝰ:cõpꝛobatione
eiꝰ ſumimꝰ:cũ ꝑ mala pñitia:futura bona indu
bitate fidei manibꝰ iã tenemꝰ:ſiqͥdẽ vt dictuʒ E
ſalꝰnr̃a ĩ tꝑe tribulatiõis:nullã ̊ debet genera
re triſticiã:q̃lecũ q; illð ẽ:qð maximaʒ videt᷑ ſi⸗
gnificare leticiã. Eſt eni ille ſuperbꝰ ac iuidus:
aut ſui faſtidioſus boni: quẽ eiꝰ ꝓbatio reddit
triſtioꝛẽ. Dicit eni i euã gelio dñs. Vos lugebi

2%

tis ⁊ flebit:mũdus aũt gaudebit:vos ↄtriſta⸗

bimini: triſticia vr̃a vtet᷑ ĩ gaudiũ Amplectẽ

da ẽ triſticia:q̃ gaudiũ parit:⁊ nõ eiꝰmateris
ↄſideranda:qꝛ ſepe ꝑ dulcedinẽ fructꝰ placet:
qð hoꝛruit ĩ radice. Et iteꝝ ait dñs Hec locutꝰ
ſũ vob:vt ime pacẽ habeatis. In hHB aũt mũdo
pᷣſſurã habebitis. Quid h ẽ ꝙ dicit: vt i me pa

cem habeatis: in B mũdo pᷣſſurã habebit: niſi
vt tãta ĩ nobᷣ ſit eiꝰcredulitas pollicitatiõis:vt
cũ mũdi mala patimur. future ſpei fiducia ĩ fũ⸗
ma pace nos eẽ credamꝰ:tantaq; i nob ſpes fu
turoꝝ ſit:ꝙ oĩno non ſentiamꝰ nos ſi uſtinere qᷓ
patimur:ᷣ ea potiꝰarbitremur iã obtinere que
credimꝰ. ſiq̃dẽ dictũ ẽ. ANñ totũ nos ĩ futo he
cognoſcimꝰ:ſepe ſalui facti ſumꝰ. ſpes aũtq̃ vi
det᷑ nõ ẽ ſpes. Ad h tãtã in nob fidei ſtabilita
tẽ dñs eẽ deſiderat: vt ⁊ certiꝰ eẽ qdð credimus
qᷓ; qd patimur iudicemꝰ: ⁊ veriꝰ habeamꝰ ſpe⸗
rãda qᷓ; ſenſibilia: ⁊ pñtes anguſtias nõ ſentia⸗
mus:dũ ĩ futurã ſpem tota ai intẽtiõe ꝓtendi⸗

mur. Alc ſi bellatoꝛ aliq́s doloꝛẽ vulneris :aut

ↄtẽnat:aut neſcu dũ oĩbꝰ viuacitatis ſenſibus
ſolã videt᷑ cogitare victoꝛiã. Naʒ ⁊ q tpe hye⸗
mis vadit ad balneas: pᷣus aſperitatẽ frigoꝛis
nudus patiẽter excipit:qꝛ euʒ ſcanura caefa⸗
3

*
. . . — . . 7
4 * 4 . *
. 8 4 A.
—R——ʒʒ/ ☛ *. . K* X. .
* „ . . . 4 .
.„ . .

etio ↄſolat᷑. Ita certa ſpes rem vincit inſtatem

yt illud quodãmodo eẽ incipiat qð futuꝝ ẽ:et
deſinat eẽ qð pñs ẽ. Ati me inqͥt dñs pacẽ ha⸗
beat:H dicere frmiꝰ:ſit vob qð i me ẽ:qͥ ſem⸗
per ſũ:qᷓ; qð in tꝑali gerit᷑ mũdo:qꝛ mũdꝰtrãſi
bit:æ malieia qcũq; agit᷑ in ipo ſinie. Dax ve
ro mea nulla vnqᷓ; defectiõe tꝑis ſoluet᷑ Et ali
bi dicit. ¶Mulier cũ parit:triſticiam hʒ:qm̃ ve
nit dies eiꝰ.Cuũ aũt peꝑit pueꝝ: nõ meminit iã
pᷣſſure ꝓpt᷑ gaudiũ:qꝛ natꝰẽ hõ ĩ mũdo:⁊ vos
nũc qͥdẽ triſticiã habeil: ̊ triſticia vr̃a vertet᷑
gau. Iteꝝ ãt videbo vos: ⁊ gaudebit coꝛ vẽ̃m
gau.vrm nemo tollet a vobᷣ. Aptiſſimũ nãq;
ad ↄꝑationẽ tribulationũ pᷣſẽtiũ ⁊ fut᷑̃oꝝ gau⸗

dioꝝ pᷣgnãtis mulierl induxit exeplũ : q q;uis

cauſã partꝰ nõ abſq; ingẽti ſciat doloꝛe trãſire
qꝛ auiditate nimia liberos cupit: doloꝛes ſper
nit: dũ qꝗð ſatis diligit cõcupiſcit: ⁊ añ gaudet
ex ꝓle q;ᷓ cõtriſtet᷑ ex ꝑtu:nec recuſat fecũdita⸗
tis exoꝛdia: quis certa ſit ea nõ abſ. q; magnis
angoꝛibꝰeuentura:qm̃ dũ maius gaudiũ cogi
tat:triſticie cauſas amplectit᷑ſi ⁊ i oibus pene
rebꝰ hũanis difficile põt eẽ leticia niſi triſticia
ante pᷣceſſerit:⁊ amaritudo pᷣeũtis doloꝛis cõ⸗
mẽdat ampliꝰgaudia ſecutura Sic qͥdẽ pcioſi
oꝛ ſalubꝛitas ẽ:q̃ poſt langoꝛis recuꝑat᷑ incom
modũ:a a q̃libet ꝑte ex maioꝛe ſepe laboꝛis ne
ceſſitate ad amplioꝛẽ ſolet felicitateʒ veniri:ſic
qͥ l̃e ſcientio deſiderat hr̃e:ſi diſcẽdi non ſuſce
pit tedia: peritie gaudia adipiſci non poterit.
Mec cuiuſlivet eruditiõis qͥſq; he poterit glo
riã: niſi animi eſtus añ fuerit ꝑpeſſus.Agrico
la qͥʒ de vbertate frugũ letari non poterit. niſi
pᷣus terrã multo laboꝛe ↄfecerit:⁊ tãto mag ꝓ

ſperitatis ſpem ↄgerit: quãto ſe amplius deſu

daſſe cognouerit: ð laboꝛe ipẽſo ſperat vber
tatis augmẽtũ.Quid qð i creaturis pene oibꝰ
ita eſſe cognoſcimꝰ:illic maioꝛẽ fructuʒ gigni:
vbi oneroſe acerbitatis cauſa pᷣceſſeritꝛnam ?
eſtatis autumnitꝑis:q tꝑa miſtra ſũt frugũ:
ſterilitatẽ nimig nõnunq; Hyemis lenitas intu
li:cũ fecũditatẽ maximã frigor! ſepe pᷣſtiterit

auſteritas.Et qͥcquid clem Etia veris reſoluit:

ſpem vbertatis amiſit. Arboꝛes vo ipᷣe tanto
numeroſioꝛe grauãt᷑ fructu: quãto acerbioꝛis
frigoꝛis violẽtia repꝛimũt᷑:cum pᷣcones floꝛes
oppoꝛtuna caſtigatio refrenãdo ad ꝑiculũ feſti
nare nõ patit᷑ vtile impedimentũ pꝛuine: ⁊ qð

repᷣmit non offocat:ſᷣ includit At vero ſi paulo

clemẽtioꝛ vis extiterit imbꝛiũ: quãto luxuriãt
pᷣus indiſciplinata feſtinatiõe: tqto poſt fructi
bus deſerütk: cum future vires impoꝛtuno tꝑe
2⁊ſumũt᷑.Semina qʒ iᷣa tre iacta atq; cõmiſſa
q̃ glaciali frigoꝛe arcẽte tardiꝰſurgunt ĩ frugẽ:
Vtili radice ꝓficiũt:ac tato poſtin odũ amplio⸗
ribꝰ fructibꝰ p̃grauata curuant᷑. MNauigãtib⸗

—

„
7

lida ⁊ diuturna tẽpeſtas. Sic et oĩuʒ fere crea⸗
turarũ ſpem:difficile exultatio aliq:niſi mero⸗
re pꝛeeũte ſuccedit. Que cũ ita ſint: eanimiter
ferre ↄuenit etiã ſi nos tribulationũ ac doloꝛũ
aſperioꝛis hyemis ꝓcella ↄcuſſerit:tãto ampli
oꝛem eſtatis fructũ delaturi:quãto pñti frigo⸗
re vitã hre ↄtigerit acrioꝛẽ Digerit eni auſteri
tatẽ:quã poterat reſeruare qͥcqͥd bmo impetu
erupit i exitum. Nec vlla nos inſurgẽt pelagi
debet terrẽ tẽpeſtas: cũ vẽtura nr̃a ſit etiã nun
; finiẽda trãqᷣllitas. Dñi ẽ eni vox illa dicẽtis
Peati eſtis cuʒ vos maledixerint hoĩes:⁊ ꝑſe
cuti vos fuerint: ⁊ dixerint oẽ malũ aduerſ uʒz
vos.gaudete ⁊ exultate:qꝛ merces vr̃a copio⸗
ſa eſt ĩcelis. Quiſqͥs eni mercedis beatitudi⸗
nis ſue cauſas nõ cũ igẽti gaudio ſuſcipit:cer⸗

tum ẽ eũ aut infidelitate:aut imperitia laboꝛa⸗

re:optãdũ ẽ etiã qᷓ;uis ſit amaꝝ:qð lucꝝ parit
⁊ ci leticia maioꝛe ſumẽdũ:qͥcqͥd amplioꝛẽ ge⸗
nerat mercedẽ. Mec ↄgeſtio laboꝛis vitãda ẽ:
q̃ ẽ augmẽtatio comodoꝝ Sic nãq; negociato

rũ auiditas amplioꝛis qᷓſtus cauſa: nec maria

Ptimeſcit:nec terrena diſcrimia: q̃ ĩterdũ etiaʒ
cauſe ſolẽt eẽ dãnoꝝ.⁊ ꝓpter maioꝛis lucri ſpẽ
nauigatiõis ⁊ pegrinatiõis incõmoda libẽter
aſſumit:qꝛ q;uis magnꝰ facile ↄtemnit᷑ laboꝛ:

vbi nõ tã laboꝛis quatitas:qᷓ; eiꝰvtilitas cogi⸗

tat᷑.⁊ ſi id fieri ꝓpter tpalia ⁊ incerta lucra cõ⸗
ſpicimꝰ:qͥd nobis ꝓpter eterna ⁊ ſine vlla am⸗
biguitate vẽtura:ſit agẽdũ:cogitemꝰ.nã cuz il
loꝛũ lucra inſidie vel ꝑicula pᷣcedãt:ſiliter nr̃a
cõmoda diſpẽdijs cumulant᷑:⁊ ſub ꝑiculo feli
cioꝛa ↄtingũt:q̃ cõmoda intãtũ tribulationem

nõ metuũt: vt etiã moꝛs poſſit ꝓpter illa cõtẽ⸗

ni. Siqdẽ pᷣcioſa ĩ ↄſpectu dñi moꝛs ſie ãctoꝛum
eiꝰ.F ego te cur ad tribulatiõis panẽtiã huma⸗

nis aut pꝛeſentis vite ꝓuocare conoꝛ exẽplis

cũ nullũ pene ſciamus fuiſſe ſanctoꝝ:qͥ ꝓcello
ſũ huiꝰtꝑis agonẽ abſq; tribulatiõis tẽpeſtate
trãſierit?⁊ tãtoꝝ odia inſectationẽq; ptulerit:
quãtos vite ſue diſſimilitudine caſtigerit:Ca⸗
ſtigare eni aliũ videt᷑:qͥſqs ab eiꝰ conuerſatiõe
diſſentit. Nõne ſãctꝰ Abel: qͥih̊ mũdo pᷣmusi

nocẽtiã ↄſeruaſſe reperit᷑ atq; iuſticiã cũ illiba
ta deo obtuliſſet munera:mox vt muneꝝ reſpe

ctu deo placuit: vſq; ad moꝛtis illationeʒ: hu⸗

manũ:vel qðsð ſceleratiꝰẽ:fraternũ ſtatim iueni
tur odiũ inuidiãq; ſenſiſſe:⁊ fratris eiꝰ: q illi
ꝓ germanitatis neceſſitudine: et ꝓ ſolatij cau⸗
ſa:qꝛ ſoli adhuc pᷣter humani generis bncipes
i vniuerſo mũdo erant:maioꝛẽ debebat chari
tas affectũ:ſᷣ iniuſticia maluit oĩ cõſolatiõe de⸗

ſtitui:q;ᷓ iuſti cuiuſpiã ſocietate diſſona ofoue
ri:ſi iñ cõſolatio recte dicẽdaẽ: vbi m diſſidet

animꝰ quãtũ vita diſcoꝛdat.O Cayn miſeran

D
. . . . .Z
. 7
e v . . J
* 75. * „ X . .. B
2 2 i .. 4 . „½. — 5 — — „ . .
. . 2 S 5
1 . „ 5 . . 2 . .

q ĩis löge lerenitat ſi⸗ PGpollicek nümis ve⸗

U

effuſton
QAuiat
fulitegr
faeſel
cultſol
ſſeoann
antipe
Moſn
nnuicg
ſigdin
gooccep
Delluoren
hesnocin
duritafu
fegtgan
jeerluse
loitoto
herecitate
niopens
lreta volu
gueſoläc
basenont
Piler
elarma
Vullus
glten ſe
cinus n
fe gedi
hec mẽ
Viſſesm
Metude
gandoge
ſeeitautl
nnalogeſi
molatuer
ſaölatuit
fogatſed
quer nicq
Hteriota
ofrnas. e⸗
Mtaminui
opotin
fenlo:ſte
zyltin

fbabere

no⸗ hoſtep

(envenie

tücſuſten
hlexpranee
ſomlun
ge clltop⸗
em igurilig
dickeligui
fmnengnn
tiePbeln

iffniern

4

Uinecen

äniig.

WN
nd ede
Ulnideng

Eeninei.

irpinnen
ugiigin
üſtetüipen
vrludins
hoiegnge

mlisnein

teöci n

dirbelinch⸗
oſlliptt⸗
Mpentitlpor
eaölon
danolriͤg⸗
borisftinti
Häcgnerodne
luſatneemet
Näiteciein
ngionisluolhi

cönodslbq.

Nemilhe
Nllusc⸗
Nenn luen⸗

11ſineylgen

ten, nichi
Gitſtltentin
ſubpiauloftl

Ibutatioleen

plerllucoli⸗
ors ſigotunn

merähn⸗

nor eripis
ri⸗ peclo
istepeſta
ec pillent
ſigenit
conueſſnie
müdohruel
ici dlilb
mmner l
lanohezh,
iſtauininen
pſohninn
ertnpes
ebebatc
ſovniöede
itme
Giincn

—

2—

—

4

Tractatus XII

de qͥd agis Cnldaterni ⁊ inoxij ſanguinis
effuſionẽ crudeli ſatis odio furioſoq; pꝛũpis:
AQuid tibi ſolitariꝰcõmeruit fratersquã vim i⸗
tulit:quã fecit iniuriã:Sʒ q̃ maioꝛ iniuſto iniu

ria eſſe põt:qᷓ; vita iuſticie: In h̊ tibi tm̃ diſpli

cuit ſolitariꝰfrater: ꝙ deo placere geſtiuit: Fu
iſſes ⁊ tu deo placẽs.nũqͥd ⁊ te ille excluſerat:

an tã parcã dei charitatem eẽ cognoueras: vt

pos ſimul amare ñ poſſet? Sʒ qñ h̊ amẽs ſẽtit
inuidia q̃ͥ ↄ bonũ ſemꝑ laboꝛat ⁊ nõ videt:HDe

niq; qð iuſtũ ẽ vidẽdo nõ paſſa ẽ mouendo ma
gis accepta vilefacit Erubeſee o nimis miſerã
ð:liuoꝛe teſtaris:melioꝛẽ te eẽ:cuicũq; te exhi⸗
bes nociturũ. Que igit᷑ hec tanta crudelitatis

dDuritia fuit vt nõ vel ſolitudinẽ tuam recogita
res:qͥ animo poſtmodũ parricidali illi campo

reuerſus es:q̃liter poſtea abſq; vnico fratre ſo
lus ĩ toto mũdo vixiſti:nõ tam i fratre lucrans

hereditatẽ:qᷓ; ꝙ duo eratis auxilium ſolitudi⸗
nis ꝑdens. Quid eni intra cogitationis tue ſe⸗

creta voluebaseqñ tecum illuʒ ſoſũ familiarẽ:
quẽ ſolũ collegam habere ↄlſueueras nõ vide⸗

bas:non ſanius fuerat ſi ita te furoꝛ inuidie cõ

puliſſet:vt ipᷣe in te ſceleratas verteres manꝰ:
et arma parricidalia tua qᷓ; fratr vita ſenſiſſet
Nullus tam crudelis homicida ẽ:qᷓ; qͥ ira erga
alteꝝ ſeuit:vt nõ parcat ſibi.Quid ꝙ miſer fa⸗
cinus tuũ interrogãti deo negas:?⁊ dũ excuſa⸗
re credis accuſas? vt nulla tibi nec ↄfeſſionis:
nec mẽdacij poſſit ratio ſubuenire. Maã niſi ſci⸗
uiſſes malũ eſſe parricidiuʒ nõ negaſſes.ſʒ hec
ↄſuetudo peccãtis eſt:vt maluʒ ſemꝑ velit ne⸗
gando geminare:⁊ dicere:aut ſe non feciſſe qð
fecit:aut bono operatũ eſſe ʒelo: qð eũ conſtat
malo geſſiſſe liuoꝛe.Et putas miſer ꝙ illũ faci⸗
nus latuerit tuũ:quẽ indigni muneris tui cau⸗
ſa nõ latuit: Nõ ergo qꝛ illũ quicqᷓ; lateat:iter⸗
rogat:ſed ne tibi ignoꝛãtie excuſationem relin
quet.nã cũ fratrẽ negas te ſcire qͥd geſſeris cõ⸗
ſiteris: ⁊ aſperitatẽ criminis ſupꝛeſſa ↄfeſſiõe
ↄfirmas. oc ideo paulo latius executi ſumꝰ:
vt tam inuidie malũ cuius eſtimari crudelitas
nõ põt:qᷓ; in pᷣſenti vita ↄditionẽ iuſticie pãde
remus:q̃ ſtatim cũ odio ſui cepit:q̃ ⁊ tũc qͥdem
abſq; vltima pſecutione eſſe potuit: cuʒ vnum

tm haberet inimicũ. Sed ſi tam graue odiũ ab

vno hoſte ꝑppeſſa ẽ:vt vſq; ad vite interempti⸗
onem veniret:non hõ qͥcunq;: ſʒ frater: qͥd ex
ea tũc ſuſtinere poſſe credendũ ẽ euʒ: qͥ hoſtes
tot extraneos habet:⁊ niſiꝑ molẽ aucte pꝛaui
tatis a mlun poteſt audire ſocioꝝ: quiſq; iuſti
cie cultoꝝ:venite circũueniamus iuſtũ:quoni
am inutilis ⁊ cõtrarius eſt operibꝰ noſtris.Sʒ
dicit aliquis:quiſquis vitare inuidiam cupit:
timeat pluribus inoceſcere vł placere. Ecce iu
ſtus Abel nullos habuit qͥbus inoteſceret vel

F5Fao. CCVI

placeret:⁊ tamen inuidie odium vitarenõ po.
tuit.Errat enim qͥ cunq; abſq; hoiuʒ amicitijs
cõtrahi nõ poſſe opinat᷑ inuidiã: chᷣ illa non tã
humanas amicitias:qᷓ; ſolã dei amicuiã pſeq̃⸗
tur. Vnde neille qͥdẽ abſq; inuidie infeſtatiõe
eſſe potuit:qͥ vel ſoli deo placere geſtierit.ſuffi
cit enim ad inuidie ſtimulos incitãdos:ſi te illi
placere cognouerit:vltra quẽ aliꝰeſſe non põt.

Szʒ nec ſanctũ Noe in pñti vita incõcuſſe ſecu⸗

ritatis qͥete habuiſſe cognouim: duz iniquis
exiſtẽtibꝰ cũctis ſolꝰ in vniuerſo oꝛbe nitit᷑ cu⸗

ſtodire iuſticiã: dũ arcã fabꝛicat reparandi oꝛ⸗

bis ſemina ↄtinẽtẽ:dũ ſe futuro diluuio pꝛepa

rat: ⁊ fidẽ vẽture ĩiundatiõis ſedula cura denũ
ciat.dũ tã ſibi qᷓ; ſuis qᷓ;q; cũctis animãtibꝰali⸗

mẽta cõquirit:iuſticie merito vitaʒ moꝛtis tpe
reſeruaturꝰ:dũ poſt tantaʒ hoĩuʒ numeroſita⸗
tem:ſolũ ſe cũ ſuis remãſiſſe ſuꝑſtitem dolet:⁊

ſolatiũ non ꝑdit deſolata iuſticia: cui ↄſoꝛtiuʒ
dedeſt: omni celebꝛitate feſtiuus. Ecce ⁊ illerẽ

paſſus exilij:pempta hoiuʒ frequentia: ⁊ ſinõ
o?ſolatio deſtitutꝰpatris:tñ pene ſolus relictꝰ
agnouit ſe dño valde vᷣuire. Vñ nõ magnoꝑe
exqrebat vanã hoĩuʒ ↄſolantiũ graʒtq iocũdi
oꝛem ac plenioꝛẽ habebat i deo fiduciã. Sãctꝰ

q̊ͥʒ Abꝛaã:ꝗᷓ vel quãta ꝑpeſſus eſt:dũ fidẽ ſol⸗
int᷑ cũctos ᷣuat icredulos: dum patriã ⁊ ꝓpin
qͥs deſerit: dũ vxoꝛis ſterilitatẽ dolet? duũ ppt
eſce inopiã mõ in egypto: mõ in terra geraris
pegrinatiõis ſentit iniurias? dum moꝛi ꝓpter

vxoꝛis pulchꝛitudinẽ timet:dũ ſibi ereptã me

ret:dũ ꝓferre eã nõ metuit:qð eqſſimiiudicis

dei non eſt paſſa iuſticia? dum coꝛpoꝛi vulnus
iubet᷑ circũciſionis inferresdum filium cuʒ ma
tre eijcit?dum in Iſaac dilecto temptat᷑e dum
religioſus parricida eſſe pᷣcipitureſed facile ad

omnẽ iacturã cõſentit fidelis: cui magis acma

gis:ac maxima ſuccreſcunt. Quãdoqdem etiã
centuplũ receptura ꝓmittit᷑. Jpe vo IJlaac qᷣ
bus temptationũ generibꝰq̃tit᷑:dũ eſce inopia
patit᷑:dum peregrinationis experit᷑ laboꝛes⸗
dũ ꝓpter vxoꝛis ſpeciẽ nimiã ipᷣe metuu:qui
anxietate cõſicit᷑:⁊ eo ipᷣo quo oblectabat᷑ affii

gitur:cum illi foꝛma cõiugis que in ſecuritate

placuerat:in foꝛmidine diſplicebat: duʒ regis
emulationẽ patiturꝰdum eam qdem poſſidere
illi abſq; inuidia non licet. Sanctus quoq; Sa
cob qᷓ; multa patitur. Mꝛimuʒ cum fratris ſui
Eſau:pꝛopter collataʒ ſibi benedictionẽ:moꝛ⸗
tiferam ſibi inuidiã cõtrahit:dum eius odium
indignationemq; declinans ad Laban ſolus
pergit:cum pꝛopter vxoꝛem vᷣuit: cum dilecte
ſponſe ſoꝛoꝛ non amata ſuponit᷑: cum pꝛioꝛis
amoꝛis dãno matrimonia illi fraude gemina⸗
tur:⁊ rurſum ꝓ non optato cõnubio ſe eptenni
Fuitio ſubiugat᷑: cũ fraudẽ patiturv mercede
„664

Fdars

cũ poſt. xx. annoꝝ mercenari uitutẽ occulta

magl fuga:qᷓ; libera pficiſcẽdi expeditione di⸗

ſcedit:dũ Labã ꝑſecutioneʒ timet:cũ fratr ſui

foꝛmidat occurſũ.dũ deluſã filiã ſuẽ Dinã per
hoꝛreſcit:cuʒ dilectiſſime vxoꝛis Rachel funꝰ

deflet:cũ dilectiſſimũ filiuʒ Joſeph acerbo fu⸗
nere ↄſũptũ a beſtijs dolet ſine ſolatio ſepultu
re:dũ Beniamin etiã ↄſũptũ odioſe putabat:i
quẽ ↄtulerat charitatẽ: ⁊ quẽ nõ ampliꝰ eẽ vi⸗
ſurũ metuebat.defeſſus iã tã ãnis qᷓ; laboꝛibꝰ

ſenex ⁊ pater iuſtiſſimꝰingemiſcit. Sãctiſſimꝰ

etiã Joſeph ð tẽptationũ generibꝰ ↄflictat᷑ :et
q̃tit᷑:cui ac ſi tribulationũ ſemia ſpecies vidẽt᷑
fuiſſe iuſticie N qͥtiens aliqͥd ſãcte vel pie geſ

ſit:totiẽs intolerabiliũ temptationũ diſcrimia
ſubire cõpulſus ẽ iuſticie:ↄſentiens ⁊ ſpe ↄfoꝛ
tãte ꝑdurãs:vt laboꝛãdũ nobis ſit:qͥd ĩ eo lau
dãdo pᷣmo debeamꝰaſſumere:iuſticie ſanctita⸗
tiſ. q; ꝑſeuerãtiã an patiẽtie eqᷓnimitatis vᷣtutẽ
NHã cũ fraterna dilectiõe ſõniũ vt frater fratri

bus idicaret:iuidiã eoꝝ odiũ q; ↄtraxit:q̃ſi aut
ipᷣe ſe ſõniaſſe finxiſſet:aut viſionẽ illaʒ ad ſub

iugãdoꝝ ac terrẽdoꝝ idiciũ nũciaſſet Inde cũ
ad ipᷣos cognoſcẽde ſalutis eoꝝ cauſa fuiſſet a

pr̃ᷣe directꝰ iniũctũ ſibi iter feſtinꝰaggreſſus ẽ:

qͥ celeriꝰeoꝝ poſſet odio ſaturre.
Beati Hieronymi ad amicũ egrotuʒ ↄſola⸗
toꝛia:qᷓ; docet hoieʒ a deo ꝑ flagella curari:qͥ ĩ

ſtar parẽtis amoꝛẽ ꝑ diſciplinã impendit: ⁊ ad

ſititudinẽ medici medelã ꝑ toꝛmẽta largitur:⁊
meliꝰeẽ ſuꝑne diſcipline iudicio hũiliari:qᷓ; cũ
mũdo dãnari:pᷣſerti cũ ipſe ſidelis moderatoꝛ

ſarcinã ſᷣm vires iponat:dãs ĩ tẽptatiõe puẽtũ

vt ſuſtinere poſſimꝰ.qð beati Job exemplo de

clarat: cui patiẽtiã effert ⁊ cõpat.Epła.CxXIII

Wanqua certiſſi

me nouerim experiẽtiã tuã alieni cõſo⸗

laminis leuaminibꝰ atq; remigijs nõ indigere

cuz lãgoꝛes erũnaſq; lãguidi coꝛpoꝛis ſtupoꝛẽ
ꝙ; mẽbꝛoꝛũ rigẽtiũ vigentis calẽtiſq; animi fe⸗
licitate ipᷣe cõfoueas:ac medica rõne cures:at
qꝙ; cõponas:tñ inter aduerſa pᷣſidium:int᷑ moꝛ
bos remediũ:inter curas ſolatiũ:influctibꝰali⸗
ene manus remigiũ ſemꝑ qrit᷑ et optat᷑. Pars
eſt eni ꝓculdubio maximaꝝ medelaxꝝx fraterni
ↄſolaminis fractꝰ: ⁊ fomes dictoꝝ:mulcedine
ↄſolatiõe leuamẽ feſſis animis itroducit. Etſi
nõ coꝛpoꝛeis in mẽbꝛis:receſſibꝰ animi tñ ⁊ ab
ditis ſpiritali ſtudio cõponit hoĩem : et inſerit
vt medicꝰ ſoſpitateʒ:iuuatq; conamina exhau
ſtaꝑ viriũ ſõᷣ lõgaꝝ ſarcina pᷣſſuraꝝ:maxiĩe cuʒ
ſcriptũ ſit: frater fratrẽ adiuuãs exaltabitur.
Ob h igit᷑ qm̃ dñicarũ religioſa neceſſitas ita
me detinet occupatũ:vt freqntatu coꝛpꝑalis ac
ceſſus erũnas tuas illuſtrare nõ det᷑ facultas.

4 * . S
4 4

Placuit ſicut petiſti: vt unch ſolatio lrarũ

lenirẽ tã lõga tẽptamẽta vᷣtut:imo potiꝰ ſalur/
cSmodũ viſitarẽ: ⁊ animũ xpᷣiana vtute funda
tũ in robur maximũ ꝓmouerẽ. Qui regnoꝝ ce

leſtiũ pᷣdã cẽſũq; muneris ſempiterni ↄtẽdimꝰ
occupare:eſſe nõ poſſumꝰ ſine aliq̃ ↄgreſſione

victoꝛes Nũqᷓ; eni delicata acignara certami⸗
nis vtus victoꝛie palmifeꝝ culmẽ aſcẽdit: aut

pᷣmiuʒ de ſubactis aduerſis accipit:qͥ victoꝛia

carioꝛẽ viliſſimã indicat ſui coꝛꝑis vitaʒ. Nec
moꝛtis enim ⁊cutit᷑ metu:cui de moꝛte vita na
ſcit᷑. RPꝛecioſũ ẽ illi ⁊ ſãguinẽ fũdere.felicitat⸗

ẽ cũ infelicitate pugnare. Sũme ſanitatẽ acer

ba vulnera ſuſtinere. Jacturã qͥʒ ferre mẽbꝛo⸗

rũ opinat᷑ maximũ lucrũ.Etvt qð ẽ vltimũ di
cam:pᷣclaꝝ ẽ illi ĩ iſo certamie palmiferã credi
toꝛi aiaʒ reuocare. Meliꝰ eni ſic rõ termiat᷑:ſi
qð nature debet᷑:vtute ſoluat᷑.Ferẽda ſũt fra

ter: ferẽda ſũt igit᷑ cũcta: ꝑq te dñs afflictione

longiſſime voluit exꝑiri: ⁊ imagna pᷣmia deſti
nari. Infir. Quis aiſti nõ iã ſũmiſſis viri

bus ferat iſtos iuètabiles caſus ⁊ ꝑnitioſe cala

mitatis icurſus:atq; moꝛbos infectos:qᷓ;tũ vi
deo iã cũ ipᷣo coꝛpoꝛe moꝛrituros. Hiero.
Cũ piculis iã neceſſe ẽ cõgrediat᷑:⁊ certet:quẽ
tẽpeſtas int᷑ fluctꝰ iuenit. Et qᷓ;uis nemo libẽs
ꝑiculũ patiat᷑ aut ferat:tñ ſub põdere periculi
cogẽte neceſſitate duraf. Infir. Sed alia
mihi anxietas accedit:q̃ meroꝛibus duplicaij

meos ſenſus iuoluat:⁊ moꝛdacibꝰ curis iexpli

cabiles curas iponat. Mouet eni me ꝙ cũ ta⸗

libꝰtẽptamẽtis ⁊ cũ tã obſtinati moꝛbi certami

ne mihi ſoli ↄtigerit dimicare:cum alios noue
rim ⁊ mitioꝛibꝰplagis eẽ coꝛrectos: ⁊ cõpẽdio
ſo luctamine extitiſſe victoꝛes. Cur mihi dñs
nõ cũ ceterl certamẽ indixit:Cur me non ſiẽ ce
teros caſtigauit Hiero. Pꝛimo eni nõ de

besiĩ tã arduo certamie ↄſtitutꝰde hũilibꝰcogi

tare Inferioꝛa ſũt eni pᷣmia inferioꝛibꝰpugnis
Abi deniq; foꝛtia foꝛtibꝰimperãt᷑: foꝛtioꝛẽ foꝛ
tioꝛ muner ſequit᷑ cẽſus.⁊ iðᷣo ignominiã iudi
cat:foꝛtis cũ inferioꝛe cõponi. Magnꝰẽ eni q̊
vicerit magna.Deuotionis ẽ maxie:maxia ſu
ſtinere. Ingẽtis vtutis ẽ:ingẽtia ſuꝑare.nãq;
meritis eminẽtioꝛibꝰ excellit a ceteris accedẽs

apud regẽ:quẽ plurimũ turbauerit cauma bel

loꝝ:⁊ reddiderint ſuꝑata victoꝛẽ. Adeſt deni

q; pda: in ipᷣo ↄflictu ↄgruẽs q̃litati certamis
merito deſtinata victoꝛis Mumero caſtrẽſi põ

dera ꝓ viribꝰ reges imponũt:medici ꝓ cauſis
medelas impendunt. Qui curandus ẽ:non di
cit medico qua lege curet᷑.nec miles eligit quo
mittat᷑:nec ſeruus quo verbere caſtigetur Qð
enim ex maioꝛis pendet arbitrio:non eſt in po
teſtate ſubiecti.Ergo qui ſuperna regimur po
teſtate ⁊ inter mundum miſerias mille foꝛmes

Cn

corigi
aulpu
vincam
flagelo⸗
ſceap
oniseſn
ſiseſiſ
cerak in
hellcozl
ioriaen
z ptins
Hecpotetn
ſitshälu
norek:aut
feshecin
lravoln
olerniuf
gelor P
pepietari
EcNulorci
pauſoꝛd⸗
tni npii⸗
fwau die
lnetdns
ſanabo.

hie.

torrigat
curek'f⸗
la edee
tjitis:
lbosme
musyt
Zagoyred
femedii
cnäleng
letiameh
glütenen
iu: vteſe
uis
twbisiäd
dſiefuit
Fllinata
nmnoren;
tiptano
düſtnobef
mmsieptan
daneacc⸗
agidagine

mmenstet
nus pphe
Uereinctde
Wite tva
ſlanriͤ
ſbyene
keni Ulpee

△

bnieniger
fentnin⸗
Giwunin
NAnfiei gd
ſrfönii⸗
Feicnſitf
eisaflahne
agnöniddeſ
üniltsvit
6Stiicecla
nfeawezan
s. heo⸗
i:ttenena
Kenne
odee enl
r. Sedain
albus duplan
ab'ansſeyl
teninegad⸗
inorbicetun
un alios hole
pvor tcoicſ⸗
Curmhi dis
rnenorſtece
mnoeninode
debäli'cog⸗
mioib'pugti⸗
fi ſoniifn
poniiiii
aghiti
atiemmtin
taſoere ih
tetns lti

henitcaunte

e Nef
linn nnn
erocſtiſſi
nedil hoſt
nlut ſoin
les igt
aafiuni
mmrctn

1
1

4

Tractatus XII

coꝛrigẽdi verſamdd: ner nẽm eſt de ptãte dñi:
aut plagas eligere: aut alia certamia q̃ ferẽdo

vincamꝰ:ſiẽ nee ᷣuoꝝ ẽ diligẽ de dñis genera
flagelloꝝ. Muũqᷓ; eni ex arbitrio pẽdẽtis pẽdet
licẽtia vberatis. Poteſtatis ẽ emẽdare:ↄditi⸗

onis ẽ ſubiacere. Regl ẽ onus iponere: ⁊ mili⸗

tis ẽ ſuſtinere. Quippe cũ et ab ipᷣo Rege nihil

gerat᷑ iniuſtũ: qͥ ſuis legionibꝰ ꝓ viriũ q̃litate

bellicos ſudoꝛes imponẽs:foꝛtes mutit ad foꝛ

tia:inferioꝛibꝰ cõpetẽtia iubet:vt nec inferioꝛ

3 ꝓpꝛias vires certamie potẽtioꝛis arceatur:

nec potẽtioꝛ inferioꝛis certamie degradat me⸗

ritis hũilier.⁊ dũ h̊ agit᷑:vt nullus ĩ alieno mi
noꝛet᷑:aut certe ſuccũbat: oẽs cupit eſſe victo⸗

res:nec inimicꝰeſt medicꝰ qͥ feru: vt ꝑiculũ tol
lat:⁊ vulnere vulnꝰexcludat.Nec aduerſatur
paternꝰaffectꝰ ſi liberos doceat amplerxibꝰ fla⸗
gelloꝝ. aterna eni flagella exercitia ſũt inno

xie pietatis.g̊ qm̃ caſtigatio coꝛrigẽt: amoꝛis

ẽ cauſa:cũ de pietate deſcẽdat: ama medicum
pcuſſoꝛẽ:cuiꝰplaga mater eſt medicine. Nihil
eni impiũ pietas parit:vt virtutibꝰamplexis:
fructũ pietatis ſpiritaliter curatꝰ icludat Ego
inqt dñs necabo: et viuere faciã:pcutiã ⁊ ego

ſanabo. Infir. Sz aiſti. Ergo ferit pietas
Hie. Ferit vtiq; ne impietas iudicet᷑:ſinon
coꝛrigat delinquẽtẽ.Cũ enĩ nõ deſit i hoie: qð
curet᷑:ferit vt curet:vt ſũt manꝰmedici:q̃ mul⸗
ta ledẽdo ↄferũt ſanitatẽ:nõ ſine murmure pa

tiẽtis:h̊ mõ et nos ſub cura ictus medẽtis in

ipᷣas meroꝛis anguſtias:ſic in dĩm murmura⸗

mus:vt i medicũ vulnerati:qͥ curãt᷑ ⁊ dolent.

Aggredere igit᷑ frater: aggredere ſuſtinentie

remediũ tuũ:qͥ valeas gᷓuidã tẽptationibꝰ ſar⸗
cinã leuigare:⁊ pꝑicula dũ pateris ſuꝑare. Ja⸗
cẽtia mẽbꝛa animꝰrigidus ↄſolet᷑ ⁊ curet. Re⸗
gnũ teneat vᷣtus itra coꝛpꝰanxietatibꝰcaptiua
tũ: vt aia incluſa piculis vigeat ipᷣiꝰ libertate

vtutis.q̃ ĩ ↄflictu tẽptationis varie legalibus
tubis iã dudũ viſa ẽ pᷣparari:⁊ i ipᷣo veſtibulo
dñice ᷣuitutis g infeſtas calamitates armari.
Fili inqͥt accedẽs ad vᷣuitutẽ dei ſta i iuſticia ⁊

timoꝛe: ⁊ p̃ᷣpara aĩaʒ tuã ad tẽptationẽ. Ergo

cũ tẽptatio nr̃is vtilitatibꝰ pᷣꝛoget᷑:nõ ẽ miran
dũ ſi nobᷣ eiꝰardoꝛ accidat:ſic beatiſſimus Pe
trus i epła ſua monet:ac dic̃. Nolite mirari ar
doꝛẽ accidẽtẽ vobᷣ:qͥ ad tẽptationẽ vr̃aʒ fit:ne
excidati int᷑ varios ſeculi fluctꝰ.Frequẽtibꝰ ꝓ

cellis xpᷣiana vita q̃tit᷑ atq; tẽptat᷑:⁊ pᷣſſuris in
numeris letat᷑ ⁊ creſcit. QAð Salomon beatiſſi

mus ꝓpha: ⁊ ſati illuſtij teſtat᷑ ⁊ ꝓbat. Cõiun
gere inqᷣt dño:⁊ ſuſtine: vt creſcatiĩ nouiſſimo
vita tua. Nauigiũ vite nr̃e aguatiõibꝰgaudet

ſola trãqllitate turbat᷑ Stupet eni curſus ceſſã
tibꝰ vẽtis.piclitat᷑:ſi ꝑiculis nõ pbet᷑ Incertũ
ẽ eni vtꝝ ad dñm ꝑtineat:quẽ pᷣſſura mat᷑ glie

——

Fo. CCNX
Epiſtola NXCIII

vẽtilãdo nõ purgat:pᷣmẽdo nõ nutrit:caſtigã⸗

do nõ ꝓbat:cedẽdo nõ curat.nã cũ vbera no⸗
bis atq; varia tẽptamẽta amoꝛ diuinꝰ ipendat
ac ſiẽ medicꝰↄferat remedium ð ↄtrarijs:⁊ toꝛ
quẽdo ſuccurrat:nõ ſe ꝓbat ad amoꝛẽ ꝑtinere

dñi:qͥ plagl medicinalibꝰ nõ meruit ſubiacere.
Sʒ foꝛſita dicis. Si meꝰeſt amatoꝛ deꝰ:cur me

igit᷑ amatoꝛis mei flagella gui laceratiõe meſti

ficãt: ⁊ ledẽdo ↄturbant? Si me amplexibꝰ fla

gelloꝝ toꝛquet: qui amat: iam ꝑtes odij falſus
anmoꝛ exercet:iã malo oderit ne toꝛqat:imo ca⸗
ue ne oderit:roga vt amare dignet᷑. Amoꝛ eni

emẽdat:odiũ vo ſuppliciũ cõminat᷑. Amoꝛ di⸗
ſciplinã ↄſueuit ipẽdere:odiuʒ vo dictãte ſnia
reatũ recitare.Qð odiũ natiuitate hũani gene
ris ex deo ĩ hoĩeʒ ꝓpagatur.Et ideo ẽ hoĩs ꝙ
odit:aut iraſcit᷑ deꝰ:odit dũ offendit᷑:iraſcitur
nõ rogat᷑ offenſus In odiũ eni ſui ꝓuocat dñʒ

q̊ faciſ odibilibꝰ ſe odibilẽ facit:⁊ offenſũ roga

re ↄtẽnit.Ceteꝝ amat deꝰ hoieʒ:vt artifex fa⸗
bꝛicã:ſᷣ odit mala oꝑa qͥbꝰ fabꝛica vergit᷑ in la⸗
pſũ:⁊ cogit᷑ in labinã. Et qͥ mala oꝑa odit:ma
loꝝ opeꝝ nõ pᷣt amare factoꝛẽ:ſiẽ Salomõ ſan

ctiſſimꝰ ꝓtulit.Odiũ ſũt inqͥt deo impiꝰ⁊ impi

etas eiꝰ.Ergo meliꝰ ẽ ĩ ̊ mũdo ãnis vergẽtibꝰ
perituro:cuiꝰ ſenectutẽ pᷣmit ac ſoꝛbet occaſus
ex amoꝛe dñi medicinali fuſtinere verbera: qᷓ;

ex odio expectare inſanabilẽ plagam ⁊ ſub ful

mine ſnie ducere dãnabilẽ vitã. eliꝰ ẽ inter
manꝰmedici trãſituꝝ ac modicuʒ ſuſtinere toꝛ
mẽtũ:qᷓ; renũciare medico:⁊ icurrere ſuppliciũ
eternis toꝛtoꝛibꝰvexaturũ.Aut ſi adhuc mira
ris amatoꝛis nr̃i medicinã ꝑ flagella cõſtare:il

lud qͥʒ debes mirari:ꝙ toꝛqueant remedia:qͥs

medicꝰamat:qͥ nocẽdo qð nocet excludit. Ati
q; q̊ͥ nocẽtiã q̃rit exciudere:non pᷣt non nocẽ:et
ideo nocẽdo curat:vt carioꝛ ſit ſanitas pᷣpara⸗

ta meroꝛibus. Si eni medicina nõ laceraret ſa

nandũ meritũ ſanitail ire ſemꝑ delectaret i vo⸗

lũtariũ vulnꝰ. Si non moꝛdacibꝰ adiumentis
nocentiũ medelaꝝ cura pcioſa ↄſtaret:curãdũ
cauſa nõ cogeret i meroꝛẽ.Et iðo remedisno
centibꝰcura ꝑficit᷑:vt meroꝛis pᷣcio redẽpta ſa
nitas carioꝛ habeat᷑ ⁊ grata. Ergo qͥ amãdus
ẽ: qͥlibet examine nõ pᷣt non emẽdari.Qui coꝛ⸗
rigendus ẽ: nõ põt nõ flagellari amatoꝛis vbe
re.qͥ curãdus ẽ medẽtis moꝛdacitate:nõ pᷣtnõ
noceri Quid miraculo ſtupes:de periculis ex
pectat auxiliũ:quẽ curat ignis ⁊ ferrũ. Mul⸗
ta ſunt enim que non niſi percuſſa ſanantur.
Multi ſunt quos medici ſine ferro curarenò
poſſunt. Qui ſanitatẽ diuerſa ꝑ toꝛmẽta roga⸗

ti cõcedunt:amariſſima pocula exigente moꝛ⸗

bo remedij cauſa non ſitientibus ſepe ꝓpinãt:
que non ſine frontis rugoſitate ſoꝛbent᷑. Nam
ſi vultũ bibentis attendas:triſtis ⁊ anxiꝰ bibit

vt letus ⁊ incolumis viuat.Oꝛationabilis ⁊ i
cõmodis cõmoda ſatis peruerſitas medicine.
Verget᷑ hõ bibẽ qð ñ ſitit: cui remediũ ẽ aliqñũ
ꝙ ſitit. Nã qꝛ ĩterdũ ciboꝝ abſtinẽtiã pᷣcipiũt
indicta ieiunitate coꝛpꝰ exonerãt vt de ipᷣa laſ
ſitudine refectũ atq; foꝛtiſſimũ reddãt. Repẽ⸗
tina vulnera q̃ caſus i caſtris aduexit:fouẽt:li
gant:ſarciũt:curãt:meſtificãdo letificãt:fatigã
do ↄfoꝛtant:ledẽdo medent᷑.nã dũ patulo vu1l
neri ↄtinuata partiũ cute q buſdaʒ fibulis in/fe
rũt ſanitatẽ: vitã ↄſolãdo pollicent᷑:quã curãa⸗
do cõponũt Sʒ leuioꝛa ſũt iſta q̃ diximꝰ:apud
q̊s nõ ẽ remediũ ſine ſcalpello demere putredi
nes eneruatas:⁊ amputare ð hoĩie viuo moꝛtu
as partes:lʒ vnũ mẽbꝛoꝛũ nõ ſine ſenſu totius
coꝛꝑis amputet᷑:hõ tñ ſuis dãnis cõſentit: vt
viuat.Apud illos aliquotiẽs detractis cutibꝰ
⁊ipᷣa oſſa radunt᷑:ne totꝰ hõ periẽs eradatur.
Apud ipᷣos nõnũqᷓ; collectio verminãs ⁊ eſtu⸗

ans tumoꝛ medicinali ferro ſulcat᷑ Apud ipᷣos

ignis vꝛit:vt refrigeret.moꝛdet et lacerat pul⸗

uis:vt ſanet.Quid plura: Sub medica pieta⸗

teplurimũ toꝛquet᷑: vt plurimũ viuat Eccene

ceſſariũ ꝑiculũ:in qͥ bñficiũ ẽ ſidele toꝛmentuʒ.

NPericlitat᷑ ꝓ certo: quẽ medicꝰ curat: vᷣ perjt
⁊ decipit᷑:cui renũciat. Huic eni ſub toꝛmento
vita ꝓmittit᷑:alij viuendi ſpes denegat. Ergo
vbi neceſſitas exigit:periclitari meliꝰ ẽ qᷓ; pire
Incõmodis nocere cum fructu cõmodiꝰ puto
q; negatis incõmodis iterire.i.ſãctiꝰremedio
ſibi noceri qᷓ; nõ poſſe curari.hoc äᷣm celeſtem
medicũ loquoꝛ:⁊ curaʒ magis refero ſpiritalẽ=ẽ
non illaʒ ſolã q̃ arte moꝛitura moꝛtalibꝰ verſat
in mẽbꝛis. Nobis ẽ ergo meliꝰa dño redargui
caſtigari:⁊ ſub eius plaga curari: qᷓ; ab eiꝰ me⸗
dicina incurabiles remoueri. Arcet eni a ſuis

Vlceribus deꝰ:qͥs videt incurabilis moꝛbi ini⸗
q̃tate vexatos:⁊ ſicut puluerẽ aut paleã impe-

tu turbinis ꝑ vitia diſſipatos atq; diſperſos:ſi
cut ipᷣe in ſua voce loqͥtur dicens. Recedant a
me iniqui:vias enim illoꝝ ſcire nolo:qm̃ lucer
na eoꝝ extincta ẽ:⁊ gemitũ habebũt i vita ſua

Erũt eni ſicuti palee:q̃ a vẽto volãt:⁊ ſicut pul
uis:qͥ a tẽpeſtatibꝰ tollit᷑. Eoꝝ vias nõ vult ſci
re:qꝛ vnã oĩno nolũt tenere ꝑ dura i ardua ſub
limitate.Ad vnũ eni dñm vna via in xpᷣo tenẽ

da ẽ:que anguſtãtibꝰ tẽptamẽtis in ſpatio lon
ge ſecuritatis inducat. Huic ſoli vie patʒ pala
riũ celi. Cetere vo voluptatũ anfractibꝰtoꝛtu⸗
oſe regionẽ flãmiferã petunt. De qͥbus Salo⸗
mon ſic ꝓpꝛia voce teſtat᷑ ⁊ dicit. Sũt vie q̃ vi

dent᷑ hoib iuſte: ⁊ i fine illaꝝ triſticia ⁊ doloꝛ.
Et ꝑ has vias illi pᷣcipites gradiũt᷑:qͥbus cur

ſus inimice vite blãdimentis fallacibꝰadulat᷑:
q̃s fallit ſurdũ tpᷣs ⁊ decipit:recipit ĩteritus:⁊

includit:qͥs ſicut in ſcopulos periturã nauẽ tẽ⸗

. „ —
8 * 4 „
. 1 . 4
. . : 5

peſtas impellit:ſic infelix felicſtas i interitũ p⸗
nos ⁊ laudabiles ducit. Et ſicuti aliquẽ ſecun
inceſſibꝰgradiẽtẽ repẽtino caſu aut marmoꝛis
lenitas aut labina pauimẽti ſubuerſa pedũ tu⸗
tela ↄtoꝛſit:ita qs infeliciter ducit ſecũdariuz
reũ iter ĩcertũ vitaq; male iocũda:neceſſeẽ vti
irreuocabilẽ lapſũ ſubitaneꝰ caſus impingat.
ſicuti Salomõ ſanctiſſimꝰteſtat᷑:⁊ clamat:ſicu

ti inqͥt qͥ in pauimẽto cadit:ſic caſus maloꝝ fe⸗

ſtinanter veniet.Hi ſũt ꝓculdubio qͥ nõ merẽt᷑
alicuiꝰ miſerie vẽtilatis flagitationibꝰ agitari:
q̃bus eterna egritudo nutrit᷑:nec verberari cũ
ſanctis dño caſtigãte:cum quo poſt flagellare
gnet᷑:quoꝝ Bauid h̊ carmine flagitat mentio
nẽ. In cogitationibꝰ hoĩuʒ non ſũt:⁊ cũ hoibꝰ
nõ flagellabunt᷑.ideo tenuit eos ſuperbia eoꝝ.p.
Cernis igit᷑ medicinali flagello imeritos deſpi
ci:⁊ meritos amicabilit᷑ caſtigari. Parens eni
oĩuʒ deus:vt ẽ medicus fidelis erga ſuſceptos
et genitoꝛ circa liberos ſuos:quos amat ſic fe-
rit: vt coꝛrigat:nõ vt occidat. Ergo felix eſt
vapulat: vbi amoꝛis ẽ plaga. Beatꝰquẽ ſuꝑni
vberis remediũ curat:coꝛrigit:emẽdat atq; cõ
ponit: cum Bauid beatꝰ ꝓphᷣᷣa ⁊ ſatis illuſtris
ſic cõcionet᷑ ⁊ clamitet dicẽs:Felix quẽ tu emẽę
daueris dñe:⁊ de lege tua docueris eũ. Ergo
qmex diuino ꝑmiſſu diuerſe moꝛdacitatis an-
guoꝛibꝰ ſubiacemꝰ:ac lõga calamitate curãdã
gerimꝰ vitã:i examen nr̃e vᷣtutis pᷣdictas olim
miſerias equanimiter pferamꝰ. Infelices aũt
multipliees caſus:anxietates⁊ fletus:quos in
currimꝰ nati:mẽtis felicitate poꝛtemꝰ.Nec mi
randũ ẽ eni ꝙ maloꝝ frequẽtiũ ſtragibꝰvarüs
ſic moꝛtaliũ vita populet᷑ in mũdo: in qͥ nemo
naſcit᷑ ridẽs:i qͥ nemo lumẽ vite niſi cũ lachꝛy⸗
mis auſpicat᷑.Cuʒ nos deniq; materne vulue
tẽtoꝛiũ oſtenderet mũdo:flẽtes didicimꝰmun⸗
dũ: vt q̃ſi maloꝝ pᷣmitias ĩ pᷣmis lachꝛymisgu
ſtaremus: Salomõ ꝓpha hac ꝓnunciatiõe te⸗
ſtat᷑. Ego inqͥt natꝰaccepi cõem etatẽ:⁊ in ſimi
liter factã decidi terrã: pꝛimã vocẽ ſimilẽ oĩbꝰ

emiſi ploꝛans. In emolumẽtis nutritus ſum ⁊

curis magnis. Nemo eni ex regibus aliud ha⸗
buit natiuitatis initiũ. AVnꝰ ẽ ergo oibus itrod
tus ad vitã:⁊ ſimilis exitus.Meceſſe ẽ eni vt qͥ
venerit:tranſeat:vbi vitam gerit peregrinaʒ:

maxime cũ ita Salomon ꝓteſtet᷑:vnus inquit

introitus ad vitam: ⁊ ſimilis exitus.Quid er-

go ꝓſperitail aut leticie poteſt nobis occurrẽ.

vbipᷣmo ðꝛ flere:⁊ int᷑ ipᷣa canubila naſcẽtis in

fãtie:⁊ ĩ ipᷣo vite veſtibulo:nihil aliud mihi de

mundo qᷓ; fletus occurrit.Limina mundi cum
fletu calcamus equidem trãſituri. O anguſtũ
⁊ ſatis anxium tempus vite moꝛtalis: vbi cuʒ
initio nominat᷑ ⁊ finis: initiũ noſtrum cuʒ fine
ſuſcipimus. Jã captꝰ ẽ moꝛte qͥ natꝰ ẽ.Zeſtes

—

C

ſtme
ſturi*
tram
polit.

eninea

nartſtt
opus
ſicdel
tutela

eo voe

hoͤnag
guidiy
mnoꝛoq
ſeueran

ere.n

fointr.
leropt.
poteſta
lenoꝛl⸗
hocinten
Gtamus
orrene
infektos
leportu
cupitce
emelio
teſtatio
lureerp
intertne
lisnoͤea
jinnel
tecarent
eniatqyn
logleno
ſisipormn
cllyicori
lecenitel
leregſecnl

Meinkin

les eſqgte
nocentſuo
nogniud
fegar⸗
hatortozoe
dopfiago
lummaeo
ſomtre
ſgnndsfn
puariine
enttexpe
sepitus
Gruunteq
lagubenn
taesani
icpic

ℳ

4

efnalrfe
grͤneit

ibeggtu:

erdergich

iſhgclae.

Utg nenio

eaäbei

perbdineer⸗

heritosdehi
Prrenoei
galuſceptg

zamnat ſet
vofelir et⸗

queſugni

edaratchcl

isſtuſti⸗
rquemen⸗

isei. Bip⸗
dacitztsr⸗
integridi
Pdictsdlin
Pnfelceoti
aus: guogn
em Necvi

ghyynis⸗

tnaͤreno

ſcäbche⸗
teneule
Niirenon⸗.

chnie
uncgudele⸗
terainſini
ſimieo
rimsſun:
us iul y
volbostt
eſeiain
poegint⸗
Vmuonyin
Quadt
buſiu
luanhio

o. CCX

2
Tractatus XII Epiſtola CXIII

ſüt moꝛtui: cũ nõ negant le moꝛituri. Ergo qm̃
ituri venimꝰ:pegrinãtiũ moꝛe qð acciderit in⸗
tra mũdi hoſpitiũ:q̃ſi trãſeũtes ferẽdo mala i⸗
poſita:bona deuotiõe poꝛtata vincamꝰ. eiꝰ

enĩ nocei malũ:ſi male poꝛtet᷑: ledunt ⁊ ipᷣa bo

na:ſi mala poꝛtẽt᷑. Ibi ꝓfecto ſolamen vtutis

opus ẽ:ſub ↄtẽplatiõe.ſ.ſuꝑne mercedis:vbi

ſic deſiderat᷑ finis ⁊ exitus vite:ſicut in pelago

tutela poꝛtuẽſis optat᷑. Quis eni iter anxieta⸗

tes vagientis ſeculi erũnaſq; moꝛboꝝ ledẽtiuʒ

nõ magis moꝛtẽ deſideret:qᷓ; longã ſatis ⁊ lan⸗
guidã vitam:Dicẽte Salomone. Melioꝛ eſt
moꝛs qᷓ; vita amara:⁊ reqͥes eterna qᷓ; lãgoꝛ ꝑ⸗
ſeuerans.Et alibi. Melius eſt tibi moꝛi: qᷓ; vi

uere. moꝛs eni omi homini dat reqem Mꝛo cer
to intra mala graſſantia neceſſario exitus ſitiẽ

ter optat᷑.Sed ſiẽ nec nrt̃m fuerat naſci:ita nec
poteſtatis nr̃e eſt moꝛi.Alioqn ſiĩ nr̃a poteſta
te moꝛi ↄſiſteret:eſſet in poteſtate nõ moꝛi. Ad
hoc inter noſtras anguſtias moꝛtis reqͥem fla⸗
gitamus:qꝛ inter mals de bono ſolamen ẽ non
tacere nauigantiũ moꝛe qͥbus refrigeriũ ẽ iter

infeſtos atq; ſollicitos curſus loqui ð ſecurita⸗

te poꝛtuẽſi:ad quã etſi nõ liceat quantũ animꝰ
cupit celeriꝰ ꝑuenire:iuuat tñ: ⁊ ſatis pulchꝛũ
ẽ:melioꝛes partes optare. Sed qm necntr̃e po
teſtatis eſt potiri melioꝛibꝰ:q̃ de moꝛte naſcun
tur:expectantes melioꝛa bonuʒ iterim geramꝰ

inter mala certamẽ. Bonũ aũt certamen ẽ: ma
lis nõ cedere:ſed mala vtutis bono poꝛtare ꝑ

q̃ in melioꝛa ð moꝛte naſcẽtia moꝛbis atq; moꝛ

te carentia ſublimati poꝛtemur. Sine ducatu
eni atq; moꝛſu infelicitatis in triũphos imoꝛta

lis glłie non ꝑpuenit᷑:qꝛ ꝑ diſcrimina ↄficit᷑ cur⸗

ſus ĩ poꝛtu.ꝛimo triuphatoꝛ nõ põt dici:niſi

cui victoꝛiã vᷣtus inuenit:q̃ ome qð timet᷑: ſub

ſe cernit eliſũ:trahitq; inuicta captiuũ.Eſt in⸗
terea ſeculũ vt ẽ mare impatiens natura ⁊ ſine

vẽtis inflatũ:erigẽs.ſ.in ipᷣa trãqllitate mina⸗
ces atq; terribiles fluctus: qð licʒ ſeſſoꝛes non
noceat ſuos.hʒ tñ aliqͥd foꝛmidinis etia inoxia

magnitudo: necnauigãtibus deſũt foꝛmidies
frequẽter ⁊ ictus vndaꝝ.Nũqᷓ; deniq; guber⸗
natoꝛ totos ſinus ſecurus explicuit.⁊ in h̊ mũ⸗
do ꝑ fragoſũ vite huius ⁊ turbidũ q̃rimus cur

ſum:maloꝝ tangimur nimis frequenter ⁊ cau
ſis: maxie q̊s intra regia caſtra militia celeſtis
ſignatos incluſit. Jã diximꝰ ſeculũ pelago cõ⸗
parari:in quo rara ſũt ꝓſpera:denſa ſũt turbu

lenta:expaueſcit᷑:timet᷑:moꝛbi qͥʒ nõ deſũt:ſo

lus exitus ſecuritatis ẽ poꝛtꝰ.hinc atq; illincſ⸗
gruunt calamitatis incurſus infeſte: ᷣ vſq; ad

poꝛtũ.i.ad exitũ vᷣtutis ẽ tolerare. Inter ꝑicu
la gubernatoꝛ nauẽ tuet᷑ ⁊ Puet. Inter calami⸗
tates animꝰrectoꝛ aiaʒ gubernat ⁊ regit: q;uis
aliqͥs ꝑiculis paululũ tẽperatl nauigiũ tracta⸗

—

bile ducat: potiꝰ illa expectat᷑: atq; triũphis
maioꝛibꝰ excipit᷑ nauis: q̃ turbido flamine co⸗
actos in verticẽ fluctus potẽter excuſſit.anc
accipit pfundo cum gaudio turba poꝛtuenſis
lãc exc ipit ſecuritas triũphalis. Specioſus
ẽ miles ĩ exercitu ↄſtitutꝰ armoꝝ.Squalletve
ro defoꝛmi vtute ſegnis ⁊ vacuꝰ:qͥ in cãpo nec
ſibiẽ cognitꝰ: nec alteri notꝰ Caret eni laudib⸗
caret ⁊ pᷣmijs.⁊ ideo nociuũ debet eẽ ꝑiculuʒ:
vbi naſcit᷑ pᷣmiũ.nec debet miles reuocari:aut
pati foꝛmidinẽ. vbi ſeqᷣt palma victoꝛie. Sua
eni felicitate miſer ẽ: cũ infelicitatibꝰ:qbꝰglo
ria gignit᷑: nunqᷓ; meruit hre ↄflictũ. nec ſuam
vtutẽ didicit: quẽ calamitas nõ excuſſit. Sem
per deniq; inertibꝰmẽbꝛis ſuaꝝ viriſi iacet mi
les ignarꝰa ignotus ſibi:qͥ nũq; belloꝝ calẽtiũ
gloꝛioſis eſtibꝰanhelauit:nunq; ſudoꝛibꝰ triü⸗

phos iuenit.nec eum ſeqtur felicitas pmioꝝ:qᷓ

ſarcinã geſtare nõ vult armoꝝ. Et ideo in vſu
debet eè qð pᷣmiũ generat: ⁊ optabile qð gliaz
parit. Ergo qm cũ diuerſis tẽptationũ iaculis
dimicãdũ ẽ nob:ſi quid emerſerit: qd vires ex⸗
aminet: qd mẽbꝛa ↄcutiat:qd animũ ꝓbet: qſi
occaſionẽ muneris arripiamꝰ amplexu vtutis
Ita debet eẽ animi in nob vtus atq; metis in-
cõcuſſe robur inuictũ: vtẽ petraĩ mari: quam
int᷑ fluctꝰnatura fundauit:qᷓ vndaꝝ tumetium

colliſione frequẽti vapulat nec mouet . Itaq;

vbi hoieʒ aduerſa ĩ pliũ ꝓuocãt:⁊ i certame ca
lamitatis vꝛget ⁊ cogit:animꝰ felix virtutis cly
peũ ꝓducat amaꝝ:pᷣſtetq; inter ꝑicula tutuʒ ⁊?
ſecurũ:int᷑ infelicia oſtẽdat felicẽ: int᷑ angoꝛes
exhibeat letũ: int moꝛbidas egritudies ſanuʒ:
efficiatq; ſuſtinẽtie iaculo victa calamitate vi⸗
ctoꝛẽ. Suꝑat᷑ eni moꝛbus ⁊ coꝛꝑe:ſi diſcat ani

mus ſuſtinere. Et ideo vbi coꝛp' iacet infirmũ

i receſſibꝰmaioꝛ alẽda ẽ vᷣtus: parãdũq; quod
neclaſſitudo decutiat: aut etas inclinet. Tene
igit᷑ frater: tene fidei robur inuictũ:tene mutu⸗
mẽ imobile xpᷣianũ ſuꝑni vigoꝛis firmitate fü⸗
datu. Int lãguẽtia mebꝛa ſatiſq; rigẽtia inco⸗
lumẽ validũ q; gere fidei aieq; ſcutũ:⁊ pigrum
viceris moꝛbũ ꝑnitioſũq; lãgoꝛẽ. Arietatibus
malis obicibꝰ occurre vᷣtutibꝰ: vince dũ vapu
las. Sic eni potẽtia xpiana alitur incõmodis:
malis mouet᷑ aduerſis. Militie cõuenit xpia⸗
ne excuti calamitatibꝰ ⁊ pbari. Ji eſt ub infe
licitatibꝰ⁊ anguſtijs felicit᷑ ampliari:ſub pſſu⸗
ris adoleſcere: pꝛeſſuras pubeſcẽdo calcare.
Jpio ẽ exercitatiõibꝰcrebꝛis ꝓpꝛiuũ nutrire mu
nimẽ: ⁊ cũ piculis habere certamẽ. Jp̃i⸗ eſt ad
poꝛtũ ꝑpetue felicitatis ꝑ furẽtia mundi dilcr⸗
mina nauigare. et ſub ictpus diſcipline medi⸗
cinalis potenter ipſa neceſſitate regnare. ?0.
ſtrum eſt inquã calamitatis exercitio in gloꝛie
faſtigium ſublimari: ⁊ malis pᷣmẽtibus i bona

Fmds moueri. Apð nos infirmitas vel queli
bet pᷣſſura argumẽtũ ẽ potẽtie:⁊ materꝓ certo

palimate vtutis ſicuti beatiſſimꝰ apłus Paul⸗
inter varios ictus:diuerſaq; verbera:⁊ impe⸗
tus ꝓcelloſos in moꝛboꝝ pᷣlio ↄſtitutus:vt ce
leſtis armiger in infirmitatibꝰpotẽs gloꝛiat᷑: ⁊
dicit. Libẽtiſſime itaq; magis gloꝛiaboꝛ ĩ inſir
mitatibꝰ:vt inhabitet i me vᷣtus xpᷣi. ꝓpter qð
libet mihi gloꝛiari ĩ infirmitatibꝰ: in ↄtumelijs

in neceſſitatibꝰ:in ꝑſecutionibus : in auguſtjs
ꝓpter xpᷣm. Cum eni infirmoꝛ: tũc potẽs ſum.
Et iteꝝ.Quotiens inqᷣt infirmoꝛ:tũc verius p

boꝛ: ⁊ placeo mihi ĩ infirmitatibꝰmeis.Et iteꝝ
cũ a ſe ſtudiũ carnis rogaret auferri: didicit in
infirmitate vtuteʒ poſſe nutriri. Datus ẽ inqᷣt
mihi ſtimulꝰcarnis angelꝰ ſathane:qͥ me cola⸗

phiʒet:vt nõ extollar. ꝓpter qð ter dũm roga⸗

ui: vt diſcederet a me:et dixit mihi. Sufficit ti
bi gra mea.nã vtus in infirmitate ꝑficit᷑ Nun⸗
Qqd igit᷑ vtus documẽtis erudit᷑ mollioꝛibus:

giü noſtrũ agitationibꝰgaudet. Cũ in turbini⸗

bus erigit᷑:cũ inſanis fluctibꝰ vᷣberat᷑:cũ h̊ iter

aduerſis emergentibꝰↄfragoſũ nõ parcit:ĩ aſ⸗

ſiduũ certamẽ deuotã laceſſendo vtutẽ. Secꝰ
eni apud dñʒ haud poſſumꝰeſſe felices:niſi cöo⸗-
tigerit infelicitatibꝰ ⁊ terreno ſqualloꝛe purga
ri. Jlle poꝛro iudicãdus ẽ miſer ⁊ eger:qui vo

luptatibꝰ marcidus ꝑ illecebꝛas volutat᷑ et ia⸗

cet. Ille ſe nouerit infelicẽ:q̃ͥ vagat᷑ inter oble⸗
ctamęta vitioꝝ eneruata felicitate confoſſus.
Miſer ⁊ infelix ẽ qͥ nõ fuerit in felicitate tẽpta

tus. Caret eni munere:qͥ caret ⁊ certamie Qui

tela foꝛmidauit aduerſi certamis:nũqᷓ; meruit
nomẽ ſoꝛtiri victoꝛis. ꝓculdubio iacentis ẽ ai

fſoꝛmidoloſa timere:hũuũilis ⁊ inertis eſt tuta ſe⸗
ctari.imꝑfectũ ac lãguẽdũ bonũ ẽ in ociũ ſine
certamine ꝓiecta vtus. Jacet eni vigoꝛ ener⸗
uatꝰac debilis:iacet animꝰeger:iacet cãdoꝛ ob
ſcurus. ⁊ ivpᷣo a foꝛtiſſimo milite ſꝑ in acie ſtan⸗
dũ cẽ: ⁊ q̃rẽda occaſio:q̃ vtus eniteſcat excuſſa
Amatoꝛi eni plioꝝ oꝛnamẽta ſũt vulnera. Er⸗
go ad ↄtẽnẽdos laboꝛes: ⁊ ad vᷣtutis noticiaʒ
expimẽti opus ẽ vſu:eligẽdaꝝ.ſ.viriũ nutrito
re.Solidũ eni coꝛpꝰ ẽ:moleſq; robuſta mẽbꝛo

rũ:quã frequẽs vſus agitauerit. Agricolis de

nicq; frequẽti oꝑe lacertoſe ſũt vires: trite ſunt
manꝰ:dũ iter ſentes et tribulos curuato coꝛpe
ſudoꝛibus q̃rit᷑ fructꝰ. Ars nautica: cuiꝰ naui⸗
glüũ ſepe ꝓcella cõtoꝛſit: dũ int ꝑicula tendit in
poꝛtũ: didicit fluctꝰ tranſmittere ⁊ cũ tẽpeſtate
pugnare.Ad excutiẽda tela laceratꝰ exercitus
valet ⁊ victoꝛias iter vulnera q̃rit: regi ꝓpꝛio
placiturꝰ. Agilia ſũt mẽbꝛa curſoꝛibus:et hos
vſus magiſter docuit: ⁊ inſtruxit. Quid pluri
bus:nemo nõ acceſſiõe tẽptationũ ꝑfectioꝛes

ptes aſcẽdit:⁊ pᷣmuʒ victoꝛ inuaſit. Itaq; nos

dũ pꝛimũ exigua ſuſtinemus:⁊ mediocria:ne⸗

ceſſe ẽ:vt amplioꝛa vel maxia ferre ꝑdiſcamus

Noſtre eni militie ſpecimẽ ẽ lucidum ꝑ ardua
cõponere gradũ:ꝑ dura vectari: ⁊ miſeriaruʒ
durã duris viribꝰ pferre cenſurã:Ad celuʒ no
bis ꝑ aſpera:ꝑ anguſta:ꝑ duros anfractꝰ⁊ lo⸗
ca ſita eſt via:quã viã nõ tenuit q̃ͥ temptari no
luit.Ad celũ deꝰfoꝛtiſſimũ militẽ vocat:quem
comitantibꝰgloꝛijs pᷣſſure deducũt:pᷣmiaq; vi
ctoꝛem ſuſcipiũt regnatuꝝ. Nũqd nobᷣ ĩterea
aliqͥd imponit adꝛuptũ:qð excedat liberati põ
deris q̃litatẽ⸗Nũq̃d ingerit qð exceſſu trãſcẽ⸗

dat idoneitatẽ nr̃e vᷣtutis: Fideliſſimꝰmodera

toꝛ ſarcinã ꝓ viribꝰiubet imponi.hoc NPaul⸗

pconiũ teſtat᷑ ⁊ ꝓbat.Fidelis inqͥt deus:qͥ nõ

vos patiet᷑ tẽptari ſupꝛa id qð poteſtis ſuffer⸗
re. Ita nos a dño agi:regiq; credamꝰ.A pꝛece
ptoꝛibus ludoꝝ regunt᷑ diſcipuli:eis plurimũ

laboꝛẽ ingerũt ⁊ imponũt:qͥs viderint ſollerti
ũ perierint maximaꝝ exempla vtutũ: naui⸗

bus ingenijs ceteris eminere:⁊ nos aĩalibꝰdo⸗

mino nr̃o ſubiectis onus ꝓ q̃litate viriũ tempe

ramꝰ. Imponimꝰ foꝛtioꝛibꝰ foꝛtia.et exilibus

parua:qͥbꝰ vlle nutritoꝛ ille vtutis ĩ iuuẽtutis

maximũ robur erigat et ꝓmoueat vires. Hoc
mõ nr̃a rudimẽta leuibꝰ verberant᷑: vt exinde
grauioꝛibꝰ ex amoꝛe.ſ.diuine vᷣtutis vſitatas
pᷣparat vires. Que ratio qᷓ;uis diuinis redun
det pluribꝰ documẽtis: tñ aliqͥ et de mũdanis
vtamur exemplo.MNõ eni nocet alienis vti ea
ꝑte q̃ nr̃a ſũt. Nũqͥd tu inuiſos eẽ Lacedemo⸗
nijs liberos ꝓpꝛios opinaris: qͥꝝ indoles ⁊ ar
tus teneros adhuc.ſ.laboꝛis ignaros exꝑiunt
⁊ admotis verberibꝰ publicis ipſa illos pater⸗

na pietas adhoꝛtat᷑:vt ictus flagelloꝝ foꝛtiter

ferãt:⁊ laceratos ⁊ ſemianimes depᷣcant᷑ ⁊ ro⸗
gant: vt pſeuerẽt vulnera pᷣbere vulneribus.
Quid mirũ:ſi te deꝰ⁊ generoſos liberos ppꝛi
amq; familiã ob nitoꝛẽ alẽde vᷣtuil dure tẽpta⸗
ri ꝓꝑmittat regna ꝓpetua victoꝛibꝰ collaturꝰ: q

ſic laboꝛis pᷣcia qcunq; mala pollicet᷑:⁊ dicit

Qui ꝑſeuerauerit vſq; ifinẽ:hᷣ ſaluꝰerit.⁊ iteꝝ
venite ad me oẽs qͥ laboꝛatis: ⁊ onerati eſtis:⁊

ego vob requiẽ dabo Exitiũ tpis perituri eter

nitatis ẽ pᷣciũ. Deuotio tribulatiõis reddetur
ſempiternis fructibꝰfecũdata.apð nos fecũda

captiuitate regnũ q̃rit᷑:ſecuritas ꝑiculis emit᷑:

ſudoꝛibꝰreqes cõꝑat᷑.Nã vtus inqͥt apłs ĩ in⸗
firmitate ꝑfici᷑. Cõmodiꝰ ẽ ꝓfecto affectibus
lãguidis carnaliter agitari:qᷓ; ſanis artubꝰſup
plicio ceco ↄſciẽtiã poꝛtare vexatam. Pleriq;

enĩ peccatis egrotãt ex ipᷣa inanitate mẽbꝛoꝛũ.

Dũ eni ab infirmitatibꝰ vacãt:moꝛbida laxita
te fluat neceſſe ẽ coꝛpus:atq; lethali moꝛbo ſol
uat᷑: hoĩemq; vitia ac ſiluas erroꝝ nequiter
ſanuʒ pᷣcipitẽ ducat. Liberos tu iudicas:auta

—.

A
oꝛei

—

G

morbi
Perun
ilmo⸗
inlog
palift
coinu
nusde
busiu
minis⸗
nncton⸗
höͤiudie

ſpſſemi

ſernaͤn
peſcün

ratura.
luptates
dictauen
ſoptre
enin

nlend
din pr

mes:v.

ßgrach

liſſien
kiſſerſt
deniq

fuenb

ſicina
Lonoe
poꝛlin.
rianiop
hotioꝛe

(ͤtunneti⸗
s Virib⸗

late. Dan
erpſite
neyttog
i eſtſup
nicod
lninocorr

ocdere
emurm

renedic
quotisi
disnoſt
morbise
tikinise⸗

Mozepnn
ſuincke

Platiorri

Lentürf

ffanſterit
Nlloranr

2

Ftn
Aoglne
äſane
leimn
Alat
ufncnte
ene
vockgn
Urönign
ganöire
uilontiä

os aialde⸗
evirütme
ia. eteulbus
tisiſurints
A whes hoe
mi: mande
uls rſtans
Duinis edun
1denüden
glenis Mien
Laeedene⸗
rindolste
eetpiuni
ſllospeter⸗

lor ſollter
etanlatd⸗
Vulneriot

beros n
A duretehtg
Geolatun.
licck ndan
lurentie
gpertun
1 ahnn
oosfei
nat
fecb⸗
isnuhſn
ſcalr
3 Rorvd⸗

or ecote

Tractatus XII Epiſtola

moꝛbis alienis:qͥs voluptates barbare deuin
xerunt. Nõ habẽt cathenã: eos luxuria fera⸗
li moꝛdacitate in vinculis tenet. Ita inciderũt
in loqueos feraliũ voluptatũ:ſicut aues aucu
pali fraude captiue:q̃ q̊ͥ magis conãt᷑ euadere
eo inumeris ſe nexibꝰ illigãt:⁊ ĩ ꝓfundioꝛes ſi⸗
nus demergüt. Pꝛofecto illi ſani ſũt:qͥs moꝛ⸗
bus iuoluit:atq; iactat inſanꝰ. Incolumis vo
eſt. quẽ quolibet verbere coꝛrigit deꝰ: qͥ ſe ho⸗
minis amatoꝛẽ caſtigãdo teſtat᷑. Quos diligo
inqͥt dñs:redarguo:et caſtigo.Et ideo ſe ſanũ
noõò iudicet: q̃ aut moꝛbis aut ſoꝛdibꝰ caret: nec
infſirmitatis remedio cõfouet᷑. Illi vero ſũt mi
ſeri: q̃ nimie felicitatis inerti tranquillitate toꝛ

peſcũt:qͥbus fucata ſanitas vt fallat et decipi⸗

at:adulatur:quos videlicet eterna tenuit egri
taudo:eterno toꝛtoꝛe totũ hoiem poſtmodũ ve
xatura. is tãte ſũt vie:quãte ſuccurrerint vo
luptates: his iter ẽ:qð comes libido periculis
dictauerit peritura. Arrepti eni anfractibꝰ vi⸗
tioꝝ trahentiũ vario lapſu rotant᷑ in interituʒ

mileri in certiſſimã viã nõ reddituri:in exterio
ra tendũt animũ:moꝛe quoꝛũ nunqᷓ; regreſſus

S in ꝓpꝛio fonte. Siqdẽ hãc vitã cui finis ẽ co⸗

mes:vt ipᷣi opinant᷑: ꝓſperis curſibꝰ ducunt:
ſᷣ gradus i vltimis malc oino finit᷑:⁊ dure i no⸗
uiſſimo ſtat᷑. Et qͥd ꝓderit ꝑ diſcrimina cucur

riſſe:ſi poſt curſum cõtigerit interire: Fruſtra

deniq; nauis ꝑ ſuꝑbum pelagꝰ ⁊ inſanũ amicl

flluctibꝰ cõmoda ꝓſperitate cucurrit in poꝛtũ:

ſi cũ naufragio ꝑuenit: ⁊ ꝑiturã poꝛtꝰ accipit.
Cõmodius igit᷑ ẽ cuiuſlibet ducatu pᷣſſure ad

poꝛtũ nauigio ꝑpuenire: qᷓ; nauigio moꝛbide la

xitatis ꝑacto curſu in penas exire. Sepe itaq;
potioꝛ ẽ pauꝑtas opibus: defoꝛmitas foꝛma:

coötumelia laudibꝰ: puitus poteſtate: imbecilli

tas viribꝰ:libertate captiuitas:hũilitas digni
tate. Dauid illuſtris pꝓpha huiuſmodi carmẽ

expᷣſſit:Bonũ eſt inqͥt mihi dñe: qꝛ humiliaſti
me vt cognoſcã iuſtificatiões tuas. Ergo meli
us eſt ſuꝑne diſcipline iudicio humiliari:q; ci

mũdo dãnari: dicẽte apło:cũ iudicamur a do⸗
mino coꝛripimur:ne cũ h̊ͥ mũdo dãnemur.Er⸗

go qð ex amoꝛe dñi nr̃is vtilitatibꝰ p̃ꝛogat᷑: ſi⸗
ne murmure ſufferamꝰ. Impẽdit᷑ vt a medico

remediũ:a dño diſciplina:artis ẽ medicine ali
quotiẽs ignibꝰ ⁊ ferro curare. Quid mirum ſi
dñs noſtraꝝ medicꝰaiaꝝ turbinibus excutiat:
moꝛbis examinet: calamitatibꝰ purget: Foꝛti⸗
tidinis eſt nr̃e ãſi per ignes ⁊ flãmas vaſoꝛum

mo ꝛe purgari Qðõ ſcriptura teſtat᷑ ⁊ ꝓpat AUa
ſa inqᷣt figuli ꝓbat foꝛnax:⁊ homies iuſtos tẽ⸗
ptatio tribulatiõis. Et alibi inqᷣt. Aurum ⁊ ar
gentũ ⁊ ferrum ⁊ plumbũ:⁊ omne qð ꝑ ignem

tranſierit emundabit᷑ Munqòd vaſa dicunt fi⸗

gulo: cur nos arhitrio flamarũ exanimes: ⁊ in

—

,

cendijs coquentibꝰ vris ⁊ pbas:q niſi arbiter

ignis iudicio ſuo aptiſſima ꝓnũciauerit:i vſu
eſſe nõ poſſunt. Nos q̊ʒ niſi

uerit iudiciũ: vel examẽ noſtroꝝ ſigulo mẽbꝛo

rũ inutiles inuenimur: qͥnos vrityt curet:tem
ptat vt liberet: vexat vt ſaluet. Mihil eni tam

inqͥnatũ tã ſoꝛdidũ:qð nõ a vitijs purgationi⸗

bus expiet᷑. Sepe deniq; vidimꝰ ſoꝛdidatos ĩi⸗

pꝛoperio veniſſe in candoꝛẽ: ferrũq; ſitu obdu
ctum in antiquã faciẽ ſplendeſcere Nidimꝰ au
rum argentũq; diſciplina flãme purgari :et ar⸗
boꝛes trũcatas cultu letiſſimo reuiuiſcere:ame
niſq; virgultis oꝛnari. Vidimus infecũditatẽ
ſterilia reuocari:et exhauſto ſtipite exire radi⸗
cem: a frugem maximã comitari. Itaq; in no⸗
bis qð foꝛte peccatis pꝛeminentibus eſtuabat

qͥcqͥd macula ſquallentis vetuſtatis obſtabat
oc egritudinis luce excluſũ eſt:ideo te ſanum

frater medica reddit egritudo mẽbꝛoꝝ: ſola in

te foꝛte vexaret: vtili modo vexat᷑ ⁊ moꝛbo:h

eſt quaʒ in oibus ꝑcutit canicula ſenectutis: ⁊

ſicut fenũ areſcit floꝛẽ ꝓpꝛiũ ꝑditura:ſicutiſſcri

ptü eſt. Ois caro fenum: ⁊ ois claritas eius vt
flos feni. aruit fenũ: a cecidit flos: verbũ autẽ
dñi manet ineternuʒ. Equan:miter igit᷑ perfe

ramus:ſi coꝛpꝰ ſicut fenuʒ legimꝰcaſuris floꝛi⸗

bus periturũ ledentibꝰmalis iactet᷑ exhauſtũ:

euiꝰ ſanitas aie moꝛbũ cõſueuit inferre:⁊ cõ
moda ſpũalia ferales ac barbaras elicere vo⸗
luptates. Sepe deniq; caro milites caſtitat ef
frenata diſtinxit.ꝓ nob ẽ igit᷑:ſilongis flagel-
lis ⁊ moꝛdacibꝰcaſtigemur:cuiꝰ tñ ſanitate im
pugnamur. Amamꝰ carnẽ ſtolidi: haud dole⸗
mus aie carcerẽ ⁊ ſepulturam. Theſauꝝ itaq;

ip̃ius carnis fragilitate ↄtempta: qð acciderit
deuotiõis amplexibꝰ rapiamꝰ Meticuloſum

ẽ eniĩ xpᷣianũ militẽ velle letãtiũ mõ i trãqᷣlla cõ

ſiſtere. Deiecte mẽtis ẽ turbinẽ foꝛmidare:cõ⸗

trariũ wo iter ↄtraria trepidare. Infelicitat ẽ

aduerſa neſcire Felicitatis ẽ cũ aduerſis noſſe
ↄgredi:et ſcire pugnare. Naʒ cuʒ oẽs ictus vt

la diximus qͥbꝰ q̃timur diuino gignant᷑ ex mu
nere:exterũ ſe nouerit ab amoꝛe dei qͥ neſcit tẽ⸗

ptationibꝰ vectitari: cũ legalis tuba multiplici
carmine auditui nr̃o inculcet et dicat. Tẽptat
inqͥt dñs nr̃ vos:vt ſciat ſi diligitis euʒ ex toto

coꝛde vr̃o: et ex tota aĩa vr̃a.Et alibi: fili inqͥt
ne neglexeris diſciplinã dei: et ne defeceris ab
eo coꝛreptꝰ.Quẽ enĩ diligit deꝰ coꝛripit. Et ite
rũ.Coꝛreptionẽ inqͥt dñi noli ↄtẽnere Jpᷣe eni
dat doloꝛẽ: ⁊ ipe refrigeria. Mercutit: ⁊ manꝰ
ei ſanuatẽ p̃ſtãt. Sʒ foꝛſitã dicis. Infir.

AVtinã vt ceter: ſub ſpe ſanitatj daret ꝑ inter⸗

ualla tẽptari. Atinaz ſoſpitatẽ intercapedinis
q̃liſcnnq; ſucceſſus:liceret paululũ des iſſere⸗

Fars

quid h̊ ẽ:vt moꝛbus in mẽbꝛis ita verſet᷑:⁊ de
gat incluſus:vt excluſerit ſanitatẽ nõ rediturã
At ꝑxnitioſus comes vſq; ad terminũ vite con
cuſſa membꝛa deducat:deducat᷑ q̃ʒ ip̃e moꝛte
cũ mẽbꝛis excludẽdus:Quid ẽ h: vt ſanitatis
cẽſu ꝑ oẽ ſpatiũ vite fruſtrati ſint artussindu

cto frigoꝛe venaꝝ calidus vigoꝛ euanuit in al-

goꝛẽ. Inceſſus qͥs natura dederat: toꝛpoꝛ iclu
ſus excluſit.HNõ deniq; ad exercitũ tabidi coꝛ⸗
poꝛis iter:vel paululũ deguſtat᷑.Nõ genua ſo

litas flectũt᷑ in pᷣces. Digitoꝝ impar oꝛdo iter

no ſtupoꝛe turbatus arcetur ſolita cõtrectare.
Quid pluribꝰ:oẽ officiũ coꝛꝑis ſtationibꝰquõ
dum ſolituʒ neruoꝝ adeſſe ſic alget incluſum⸗
Nꝛohdoloꝛ ſolus ſic debui caſtigari: Solꝰ⸗ tã
Pnitioſis ictibꝰ ſubiacere:⁊ diuturnis malisi⸗
uolui⸗ Hiero. Queſo te frater: vt h mur⸗
mura patiẽtie frenis arceas: ⁊ ſilẽtio q̃ruloſas
voces icludas:cũ te ſolamẽ ꝓpheticũ ſic allo⸗
quit᷑ ⁊ dicat.Cõiungere inqͥt deo:⁊ ſuſtine:vt
creſcat i nouiſſimo vita tua. Ome qð tibi appli
citũ fuerit accipe:⁊ i doloꝛe ſuſtine:⁊ ĩ hũilita⸗
te tua patientia habe:qm igne ꝓbat᷑ auꝝ ⁊ ar⸗
gentũ.loiĩes vo receptibiles ĩ camino hũilia⸗
tionis. Cũ legalia iura atq; carmina recẽſeo ꝓ
phetaꝝ.auctoꝛitatis qͥ mũdane egregias ſen⸗
tẽtias 2cipit auditꝰ:niſi falloꝛ: diuine leg fur-

tiuas:q̃ neceſſe ẽ pᷣceptis legalibꝰ inſerãt. Nõ

eni nocet alienis vti ea ꝑte q̃ nr̃a ſunt. Hec pꝛi

ma ſciẽtia ẽ. Auꝑ inquit pbat ignis:⁊ miſeria

bonos viros. Et alibi. Nihil inqͥt eo videt᷑ in⸗
feliciꝰ:cui nihil vnqᷓ; euenit aduerſi Mõ licuit
illi ſe expiri: vbi omia illi ex voto fluxerũt. Et
alibi. Miſerũ inqͥt te iudico: ꝙ nõ fuiſti miſer
trãſiſti ſine aduerſario vitã. nemo ſcſet qͥd po⸗
tueris: nec tu qdẽ. Op⸗ ẽ eni ad noticiã ſui ex⸗

perimẽto.Quid qͥſq; poſſit:niſi tẽptatꝰnon di
dicit. Et alias. DOi eni eẽ felicẽ :et ſine moꝛbo

animi trãſire vitã: ignoꝛare ẽ reꝝ nature alterã
ꝑtẽ. Ergo miſerias emergẽtes qͥbus ignota di

ſcunf ⁊ felicitas naſcit᷑: vtus q̃ excuſſa purga
tur: felici aio ꝑferamꝰ:ſiue qꝛ pati nos opoꝛte⸗

bat: ſiue qꝛ captiui iã detinemur. Auro niſi ad
diderit flãma fulgoꝛẽ vtilitatẽ patit purgamẽ

tis obſcurũ. Ita qͥ nõ fuerit mileriaꝝ tẽptamẽ⸗

tis excuſſus:iacet partiũ felicitatj: ac ſue vtuin
ignarus. Merito Salomõ hac voce teſtatur.

Qui tẽptatus in aliqͥ nõ ẽ:neſcit qlis ſit. Bene
dic ergo dñm tꝑe tribulatiõis: quẽ laudaſti tẽ
poꝛe ſanitatis. Atere carminibꝰ vocis ꝓpheti
ce. Benedicã inqᷣt dñm i oĩ tpe ſemp laus eiꝰ i
oꝛe meo. Vox illa qͥʒ maximi Salomõis ex te
cõſtãti pᷣconio depꝛomat᷑:qua defecte vires in
gẽti nutrimẽto lactãt᷑: ⁊ ĩ nouella talia repara⸗

te cõſurgũt. Si bona ſuſcepimꝰ de manu dñi:

qre aũt mala non ſuſtineamꝰ:Oñs dedit:dñs

recepit: vt dño viſt ẽ: ita facũ eſt: ſit nomẽ dñi
bñdictũ.Aduerſũ igit᷑ ſatiſq; ↄtrariũ ẽ: pbati

onis tꝑe i dñ̃m murmurare: qͥ aut vite nre pe⸗

ſtifera laudẽ erumnaꝝ iactatiõe vexat: vt libe

ret:aut iuſticia vẽtilat:vt coꝛonet:ac vexatiõe

mẽbꝛoꝝ aut delictũ vapulat.aut iuſticia pba⸗
tur vt vincat. Nãq; vt ad ſolamẽ paſſionũ tua

rũ ꝓbatiõis antique palme tuũ merituʒ reuol

uamꝰ:iuſtiſſimis vtamur exẽplis.tq; notuʒ
ſit ꝑſonaꝝ merita lõgis gradibꝰdiſcrepare:nõ
ẽ iniquũ:ſi hoĩs xpᷣiani certamẽ victricis iuſti
cie cõgreſſionibꝰ cõparemꝰ. ¶ Oediocria ſũt q̃
videris ĩ H̊ mũdo ꝑferre: ſirecẽſueris qͥd Job
familiaris dñi q̃rii ꝑmittẽte dño ſuſtinere.Tẽ

perauit deus: vt cõgrueret atq; cõpeteret viri

bus tuis. Pꝛimo ne potes qͥ imparis es iuſti⸗

cie titulꝰ eſſe ſuccedẽtibꝰ eq̃lis: inus aũt vi
ro iuſto qᷓ̃teris:ſed grauiꝰ a ceteris vulneraris
Illius ſũt magna:ſᷣ nec minoꝛa ſũttua. nanq;
ipᷣe magnꝰ es:qͥ ſeq̃ris magnũ. Vnus hic fuit
Job patriarchamaieſtatis cultoꝛ iuictus:eq̃⸗
litatis cẽſibus opulẽtus ⁊ diues: cuiꝰ illuſtriũ
meritoꝝ pᷣco extitit dñs:cũ inimice factiõis in
ſtrumẽta feralia laudis pᷣconio pᷣueniret Ani⸗
maduertiſti pueꝝ meum Job: qꝛ nõ eſt ei ſitis
quiſqᷓ; in terris:hõ ſine q̃rela: verus dei cultoꝛ
abſtinẽs ſe ab omni oꝑe malo:⁊ ꝑmanẽs ĩ ino⸗
cẽtia ſua:⁊ in ſimplicitate coꝛdis. Igit᷑ cum ex

diuino ꝑmiſſu hoſtilibꝰ iaculis q̃teretur: eũq;

frequẽs latronis inſinuatio truculẽta pulſaret
emergentes ictus patientie clypeo debellauit:
maloꝛũq; ingruẽtiũ ſiluã feralem ſagittis atq;

crucibꝰplenã obicibus iuſticie robuſtus occur

rit. Ille inimico turbine ademptis opibus nõ

ſentit aliqð dãnũ qͥ lucrũ in dãnis inuenit:qui

dñm pectoꝛis ſinibus poꝛtabat incluſum. IJlle

cũ ediſficiũ cõcuſſus angulis vis repentina toꝛ

queret:in lapſũ liberis ſubductis oꝛbat᷑:⁊ fide
ſtabilis ⁊ imobilis ꝑdurabat. Cuius ⁊ inoxia
mẽbꝛa atq; dño plena cũ beſtiaꝝ legionibꝰver

minarẽt:a plagatũ ĩ feſtis ictibꝰcoꝛpꝰ:⁊ vermi
um globꝰ ꝑ cuniculos ↄfoſſe carnis ꝑnitioſus

erraret:itra vulnera iuſtꝰ icolumis militabat:

⁊ quẽ peſtilẽtibꝰ plag rabies infeſta carpebat
hoſtiles turbines trãqͥllitate mẽtis vt cederẽt

ꝑpferebot. Juſtꝰ vapulãdo vicit:iĩimicꝰcedẽdo

defecit. Huic ſuoꝝ negat᷑ ſuitiũ famuloꝝ: cir.
ca te tui fũgũt᷑ ᷣuilibꝰmiſtroꝝ Te amici freq̃n

ti accẽſu ↄſolat᷑ ⁊ dolẽt.vt ſi nat̃a ꝑmitteret:
onus tecũ poꝛtarẽt. Vna ẽ frater vna ẽ animi

vᷣtus:q̃ nos ex huiꝰ vite turbinibus q̃ſi ð pela
go eruẽs ĩ poꝛtũ trãqͥllitatl inducat En dies ꝓ
nis lapſibꝰaccelerat i occaſũ.ecce mũdus imũ
dus ſoꝛdibꝰ ſenectutl rotat᷑ ĩ lapſum.ecce nos
ſuffragio moꝛt victoꝛes ſuſcipit celum. Cũcta
nob enadẽtibꝰ pereũt:⁊ occaſu iã finitimo non

—

C

ſd
di⸗

mur

bhov
pec
bern
laſio
foben
libu⸗
iſpe
eni ve
buscl
lisme
mur
loꝛibt
erube
jegnen
tuo:q
turadt
minicu
acbicl
hichen
duca
peeſea
hutri
po⸗
ſacet
keinc⸗
ſütoe
diono
gnise
leſtico
lute d
Ben
depfere
Plardue
ſimori⸗
iobu⸗
Mälande
rosſe
ſaluo
ſonüge

d

B
lſſcin
ſlenoͤtß⸗
ſlbͤter
gesrtin
Podeizs
lugenne
ſelg
hoſtraſa
Gücclo
nſatpt
hesinr⸗

◻

ſenkn
ſunerti
hetenni
Parscslit
Minnsii
ſswunen
Uttmn mng
us hltt

kinicnst

cfleni
ſee inliei
Pnenira A
Pnoͤctaſs

sdeiculu

onenizino⸗

Prane

Genn:cig

Ulinpoliene.
eodebeleul.
laginseig
buſtus otan

gopſbust

ſpuentergui

Auſum Ne,

enina ie

ohakerfte
ius inori
kgionbet
opehent
isgtuois

ſo nlithe.

ſticnnen
ſNalti
nierit
muler
Hamnic fein
pninuß
minmn,
1 iiocn
1Cidlsy

rüdueim

nnalt i⸗
lin Nicl
nüinono⸗

X

Tractatus XII Epiſtola

redituraſ. oꝛbẽt᷑. Apud nos poſt ꝑditum mun⸗

dũ:poſt coꝛꝑis moꝛtẽ ſanata ſũt omnia: letabi

mur incolumitate mẽbꝛoꝝ: vbi vita nullo moꝛ
bo vexabit᷑. Jo in te frater officia coꝛꝑis im⸗

pedita pᷣſtantiſſimꝰanimꝰilluſtri ducatu ita gu
bernet et regat:vt hec calamitas coꝛpis ſit oc⸗
caſio nociua vᷣtutis. HNõ enĩ ẽ arboꝛ ſolida nec

robuſta niſi qᷓ aſſidui turbinis incurſione ſtipi⸗
tibus ↄcuſſis huc atq; illuc inclinata tẽptat᷑:in

q̃ ſepe ventoꝝ turbinum flamẽ incurrat. Ipᷣis

eni vexationibꝰ ↄſtringit᷑:pᷣmit᷑:ſiſſiſq; radici
bus citius roboꝛat᷑. Ita nos moꝛdacibꝰ flagel

lis maloꝝ frequentiũ munimur extẽſi: coꝛrigi
mur verberati:ↄſtringimur ceſi:caremꝰ ſqual

loꝛibus: dũ lõgis caſibꝰvẽtilamur. Ergo inter
erubeſcẽtes:iĩmanibuſq; miſerijs affectos artꝰ

regnet celeſti vigoꝛe robuſta atq; icolumis vir
tus:q̃ ferant᷑ cõtraria: ⁊ illa cõmoda que vocã
tur aduerſa. Inter ip̃as anguſtias ſapiens ad

miniculo ſolaminis pari letgtur: ⁊ pubeſcit: et
ambicioſa röne ampliatur ⁊ viuit. Ignoꝛat de

niq; que patit᷑: qͥ memoꝛ eſt inuicte virtutis:qͥ
ducatu rõnis pleroſq; cõperit fuiſſe malis op⸗
pꝛeſſos:⁊ malo ſuo magiſtra rõne auctos atq;
nutritos. Ergo tibi patẽt ſolatia rõnis: vt iam
ꝓ cõmodis habeat᷑ calamitas coꝛpoꝛis:queq;
iacet totius coꝛꝑis maſſa captiua.Sed veniet

te incolumẽ redditura queq; tota ĩ te membꝛa

ſũt occupata.Sed lingua in laudes dñi quoti
diano nutriat᷑ argumento: copiã laudis in re⸗

gnis celeſtibꝰ narratura. Dñs te medicina ce⸗

leſti confoueat:⁊ ſub tali põdere inflexibili vir
tute durare ꝑmittat. èðJMG
HBeati Hhieronymi pᷣſbyteri epła hoꝛtatoꝛia
de pferendis obpꝛobꝛijs:que ĩ qbuſdaʒ exem⸗
plaribus ad Oceanuʒ inſcribit᷑: qua docet te⸗
ſtimonio ſcripturaꝝ beatos eſſe qͥ varijs tẽpta
tionibus cõpꝛobant᷑. Illos infelices q̊ huma⸗

nã laudẽ aucupãt᷑:ſ młto infelicioꝛes qͥ iuſtos

viros ſeculũ ↄtẽnẽtes irridẽt illosↄſideratiõe
ſaluator: qͥ nob tãta ſuſtinuit: ad tolerãtiã paſ
ſionũ ac petractionũ iuitãäs. Epła.CXIIII

5 U.RF
„ Juerſoꝛũ obpꝛo
bꝛij tribulatiões multiplices qbuſdaʒ
inſidiantibꝰ te ſuſtinere cognoui. Cuiꝰ rei cau⸗
ſa nõ tm̃ ſi hec refellas doleo: quãtuʒ gratuloꝛ
ſi libẽter excipias In h̊ eni nobis xpᷣi oſtendit
fides:timoꝛ cernit᷑: ⁊ manifeſtatur moꝛs:ſi ob
pꝛobꝛijs ⁊ tẽptationibꝰ p ſuo nos gratãter ſub
iugemus noĩe.Et h̊ nob nõ ↄtrariũ debeat eẽ:
ſed gratũ ꝓ eo vłparua perpeti:qͥ maioꝛa pꝛo
noſtra ſalute ꝑpeſſus ẽ: pᷣſertim cũ ſciamus re
gnũ celoꝝ nõ ſine varijs tẽptatiõibꝰ adipiſci:
vt ſcriptũ ẽ. Opoꝛtet nos ꝑ multas tribulatio
nes introire in regnũ dei.Si ergo ꝑ multas tri

Fo. CCXII
CXIIII

bulatiões celeſtis buſdaʒ regni aditus aꝑit᷑:

illis vtiq; claudit᷑:qͥ nolunt ſuſtinere ył pauca

Opoꝛtet ergo nos diuerſa tẽptationũ genera
et tribulationũ equo aio ꝑpeti:ꝑ qᷓ nobis cele⸗
ſtis ianua pmittit᷑ aꝑiri. BDeatus apłus Jaco
bus nos hoꝛtat᷑ ⁊ docet qles in tribulationibꝰ

eſſe debeamꝰ:cũ dicit. Omne gaudiũ exiſtima
te fratres mei: cũ in tẽptationes varias incide⸗
ritis. VNñ ſatis pᷣpoſterũ ⁊ ↄtrariũ ẽ nos in hu⸗
iuſmodi rebꝰ meſticia fatigari:in qͥbꝰ gaudiuʒ

potius iubemur hr̃e qᷓ luctũ.Et alibi idẽ apls
dicit: Beatus vir q̃ ꝑmanet ĩ tẽptationibꝰ:qm
cũ ꝓbatus fuerit accipiet coꝛonã vite: quaʒ re
pꝛomiſit deꝰdiligẽtibꝰ ſe Vide ergo quãtũ ho
mini tẽptatio ꝓſit: ꝑ quã beatitudinẽ ↄſequit᷑
⁊ coꝛonã. Sed illð intelligendũ ẽ: cſ ita dicn:
qm cũ ꝓbatus fuerit accipiet coꝛonã vite:quã
repꝛomiſit deꝰ diligẽtibꝰ ſe. Illos inqt pꝛoba⸗
tos: ⁊ ab his deũ diligi: qͥ ob noĩs eius cauſaʒ

in tẽptatiõe ꝑſtiterint:qͥbus merito coꝛona ꝓ⸗

mittit᷑:illos vero repꝛobos ⁊ nullius vite pꝛe⸗
mio dignos:qͥs nulla tẽptationuʒ cauſa vexa⸗
rit. Quapꝛopter ⁊ nos gaudere in tẽptationi⸗
bus poꝛtare debemꝰ: ꝑqᷓs ⁊ ꝓbati eterne vite
p̃ᷣmio coꝛonemur Hoc ipᷣe dñs in euãgelio ſuo

declarauit dicẽs Beati eſtis cũ vos maledicẽt

⁊ ꝑſequent᷑: ⁊ dicẽt ome malũ aduerſũ vos:ꝓ
pter iuſticiam: gaudete ⁊ exultate: qm merces

veſtra copioſa è in celis. Quis ergo poſt hmõi

vocẽ tẽptari ſe nõ ſinat: Quis ab hominibus
pſequi ſe iuſticie cauſa nõ optet:Quis non tri

bulari vellet: Quis ſe non maledici deſideret:

vt mereat᷑ xpᷣi voce laudari:⁊ celeſti copioſaq;
mercede munerari. Atinã ob dñi mei nomen:
atq; iuſticiaʒ cũcta infideliũ turba me pſequat᷑
7tribulet. Atinã in obpꝛobꝛiũ meũ ſtolidus h
mũdus exurgat tãtũ: vt ego merear a xpᷣo lau⸗

dari: 7 ſue pollicitationis ſperare mercedem.

ꝛzata itaq; ⁊ deſiderãda tẽptatio eſt: cuius p
miũ ſperat᷑ a xpᷣo ĩ celo:nec maledictio grauis
eſt:q̃ diuina laude mutat᷑. Suſtineamus ergo
nos paululũ in hac vita tẽptari: vt eternã poſt
modũ poſſimꝰ ꝓ tempoꝛali capere tẽptatione
merceàẽ. Hominũ qͥ; obpꝛobꝛia detractatiõeſ
q; patienter: a leuiter toleremus: vt dñi laudi⸗
bus digni eſſe poſſimꝰ. Nã ſi humanã laudem

q̃rimus diuinã amittimus. Quiſ⸗ qͥs eni ab hoi

bus tm laudat᷑:culpat᷑ a xpᷣo: ſicut ſcriptũ eſt.
Ae vobis diuitibꝰ qͥ ↄſolationẽ vr̃am habetj.
Ve vob q̃ ſaturati eſtis: qꝛ eſurietis. Ne vob
Sler er iocatis nũc:qꝛ lugebitis ⁊ flebitis.
e cuzʒ benedixerint vob oẽs hoĩies. Vide er⸗
go qᷓ; ẽᷓuis ⁊ moleſta ſit humana laudatio: cui
ita dũs cõminat᷑.omies eni aiales atq; terre
ni:nõ niſi q̃ tpalia ⁊ rerrena ſũt diligũt: ⁊ q dili
gunt hec laudare vident᷑. De illis 1 criotrin E.
2

Omne animal diligit ſimile ſibi:⁊ ſic om̃is hõ
Em genꝰ ſuuʒ laudat opes:epulas:⁊ diuitias:
⁊ eos qͥ pᷣcioſis ⁊ mollibꝰ gloꝛiant᷑ in veſtibus
oia lex ſãcta phibet atq; cõdẽnat. Eos vero
qͥᷣ dilectiõe ⁊ timoꝛe dñi cogẽte: abijciũt b oia:
2⁊ ſanctos ᷣm legis oꝛdinẽ ſe exhibent: irridẽt
atq; ſubſannãt:infelices atq; miſeri ſuoꝝ ma⸗

lox nimietate cecati:qͥbꝰnõ ſufficit ꝙ ꝓpꝛia no

luunt lugere peccata: adhuc inſuꝑ eos qͥlugere
vident᷑ irridẽt: ⁊ in ſubſãnatiõe habent: qͥs de
buerãt imitari. Sʒ veniet tpᷣs: vt eoꝛum riſus
vertat᷑ in luctũ:qͥbus nũc nr̃ plãctus ẽ riſus:et
yt ſe fuiſſe diuites lugeãt qͥ nũc xpᷣi pauꝑibus
impꝛudẽter inſultãt. De qͥbus ſcriptura dicit.
Tüc ſtabũt iuſti in magna conſtãtia aduerſus
eos qͥ ſe anguſtiauerũt: ⁊ qͥ abſtulerũt laboꝛes
eoꝝ. Aidentes turbabunt᷑ timoꝛe hoꝛribili: et
ſubitatiõe inſperate lucis dicẽt intra ſe penitẽ⸗
tiã agẽtes.⁊ pᷣ anguſtia ſpũs gemẽtes lhi ſunt
quos aliqñ habuimꝰ i deriſũ: ⁊ in ſitłitudinem
impꝛoperij. Nos inſenſati vitã illoꝝ eſtimaba
mus inſania: ⁊ finẽ eoꝝ ſine honoꝛe. Quomo⸗
do ergo nũc cõputati ſũt inter filios dei: ⁊ iter
ſanctos ſoꝛs illoꝝ ẽ: Ergo nos errauimꝰa via
vitatis:⁊ iuſticie lumẽ nõ luxit nob: et ſol nõ ẽ
oꝛtꝰnobᷣ. Laſſati ſumꝰ i imqͥtatl via et ꝑditiõis
ambulauimꝰin ſolitudines difficiles: viã autẽ
dñi ignoꝛauimꝰ. Quid ꝓfuit nobᷣ ſuꝑbia: aut
qd diuitiaꝝ iactatio cõtulit nob: trãſierũt oĩa
iſta tanq; vmbꝛa. O ſi hec nunc gloꝛioſi ⁊ diui
tes lugerẽt: ⁊ qui alios irridẽt:dũ tpᷣs ẽ:⁊ ipſi
ſe flerẽt:et nõ neceſſe haberẽt eo tꝑe gemere: qᷣ

nullus iam gemitꝰflet vſq; pficiet. Cuius tpis

ſudiciũ beatus apłs Jacobus cernit᷑ memoꝛa
re:dũ diuites vt in pñti ſe lugeãt:hoꝛtat᷑ ⁊ cõ⸗
monet dicẽs.Agite nũc diuites:ploꝛate vlulã
tes i miſerijs q̃ adueniẽt vobis.DBiuitie veſtre
putrefacte ſũt: ⁊ veſtimenta vra a tineis come
ſta ſũt.Aurũ ⁊ argentũ vrjm eruginauit:⁊ eru
go eoꝝ in teſtimoniũ vobis erit: ⁊ mãducabit
carnes vr̃as ſicut ignis. Epulati eſtis: ⁊ in lu⸗
xurijs nutriſtis coꝛda vr̃a in die occiſiõis Sci
ebat eni ꝙ qᷣſquis ſi ĩ pᷣſenti tꝑe fleſſet:in futu⸗
ro nõ fleret.hoc ⁊ ipᷣe dñs dicit. Beati qui lu⸗
gent: qm ip̃i ↄſolabunt᷑. Qui lugẽt inq̃t hͥ tem
poꝛe:ipᷣi poſtmodũ ↄſolabunf᷑ a xp̃o. Ridẽti⸗
bus vero ðꝛ. AUe vob qͥ ridetis nũc:qꝛ lugebit
Sed nequis putet:ꝙ dns generaliter oibus ri
dentibꝰ cõminet᷑: cũ alidi dicat ſcriptura. Vir
aũt ſapiens tacitꝰridebit Eſt ergo ſine crimine
riſus: ⁊ ẽ riſus ĩ crimine.Sapiẽtis riſus nihil iĩ
ſe criminis habet. Ille vo indignus ẽqui ſan⸗
ctos:⁊ eos qͥ ſe deo exhihent irridet:de quo di

ctum eẽ puto. Qui irridet inopẽ:ad iracundiã

ꝓuocat eũ qͥ fecit illũ. Sed qͥs ẽ iſte inops:cuiꝰ
ſubſe anationis cauſa dñs ꝓuocat᷑ ad irã:niſi il⸗

M

le q humanas terrenaſq; opes iccirto cõtẽpſit

vt illi placeret pauꝑ:cui difficile opulẽs place⸗

re potuiſſet: Merito illis iraſci᷑ dñs: qͥ ppt

ſe pauperẽ factũ irridere non metuũt. Irride-⸗
bẽãt eni ſcribe ⁊ phariſei xpᷣm:qꝛ diuitias cõtẽ⸗

pſit:ſicut ſcriptũ ẽ. Hhec audiẽtes ſcribe ⁊ pha⸗

riſei:qͥ erãt auari irridebant euʒ. Habemus et
nos ſcribas:habemꝰ etiã phariſeos:qͥ nunc di
ſcipulos xp̃i ſpernẽtes diuitias irridẽt:ſicut il
li irriſere dñũm acmagiſtrũ.Sʒ dicẽdũ Eeis:
tunc tꝑis dictuʒ ẽ illis. Nos eſtis qͥ iuſtiſicatis

vos coꝛã hoĩbꝰ.qð eni hoibꝰ altũ ẽ:abomina⸗

tio ẽ apud deũ Nõ opoꝛtet ergo nos quoꝛũdã

riſu ⁊ ſubſannatiõe terreri:cuʒ ipᷣm dñnm a tali
bus nõ ignoꝛemꝰ irriſũ.ſed exultare potius et

gaudere debemus: ſi ⁊ nos illa oĩa q̃ ⁊ dñs no
ſter ante ꝑtulit: pferamus: recepturi etiã pip⸗
ſa ſubſannatiõe mercedẽ. qꝛ nihil eſt qð nobis
ꝓ xp̃i noie ſine pᷣmio irroget᷑. Nide ergo qᷓ; be
Ati ſint atq; felices:qͥbus etiaʒ incipiẽtiũ riſus
Pfficit ad ſalutẽ. Ita eteni dñs diligẽtes ſe dili

git: ita ſe timentes honoꝛat: vt nec irrideri eos

gratuito ſinat:qͥbꝰ ⁊2 ꝓſi ubſannatiõe retribuit
vltionẽ. Hec igit᷑ ſapiẽs ſanctaq; aia vide:ne ĩ
ſipiẽtiũ ⁊ iufideliũ fabulis terrearis:q̃ minus

ea:q̃ ſunt legis:facias.Neq; eni ð gehene igni

bus nos hoĩiuʒ fabule poterunt liberare velri⸗

ſus:ſed xpᷣi timoꝛ atq; iuſticia. Nolo te nec in
hac parte ↄfundi: ſi tibi ꝓ xpᷣi nomie vłoꝑe a

perituris ⁊ vanis hoibꝰderoget᷑:qͥbꝰ ⁊ iteritũ

felicitas pſtat. Sʒ gaude poniꝰ et letare:ſciens
tibi repoſitã etiã ꝓ ipᷣa derogatione mercedẽ.

Nã ſatis iniquũ ⁊ impiũ ẽ:ſi tu tibi ꝓ eiꝰ noĩe
nec detrahi patiaris:qͥ ppter te tanta ꝑpe ſſus

ẽ: qᷓ; vo graue eſt ꝓ domino non ſuſtiner e oĩa

q̃ᷓ aduenerint in hac vita:ſiue dãna:ſiue dero⸗

gationes:ſuſpitiones:detraciiões: vel cetera:
qñ ille cum deus ⁊ dei filius eſſet: ꝓ tua ſalute
obpꝛobꝛia hoiuʒ iniuriaſq; ſuſtinuit: Aalde
ab eo alienꝰ ẽ:qͥ nec detractiones ſaltẽ ſuſtine
re ↄtentus ẽ.Nã quõ eũ amare dicimꝰ: ſi ꝓ eo
nihil ſuſtinere parati ſumꝰ:Qð ſi in nob ẽ ipi
vera dilectio:q̃cũq; ꝓ eiꝰ noĩe qᷓ;uis grauia ir⸗
rogent᷑:exigua cẽſemus: ⁊ dicimꝰ. MDarua ſũt

iſta: qᷓ patimur: maioꝛa ille ꝓ vita nra pertulit.
Nihil nobis dignũ ꝓ eiꝰnomie irrogat᷑.Qõð ſi

—

ſnie ipius memoꝛes ſumꝰ:intelligimꝰ. Ait eni

Mẽ ðẽ diſcipulꝰ ſuꝑ magiſtrũ:nec ſeruus ſuper

dñm ſuũ.Si patrẽfamilias beelʒebub vocaue

rũt: quãto magis domeſticos eiꝰ: Et nos ergo
diſcipuli ſi domeſtici xpᷣi ſumꝰ: debemꝰ obpꝛo
bꝛia detractiõeſq; amplecti:ſuſtinere libenter:

equo animo ea oia ferre:q̃ ꝓ nob ⁊ dñs ꝑtu⸗
lit nr̃. Qui vero h ſuſtinere non vult:nec diſci⸗

pulũ eiꝰſe depꝛomat eẽ:nec ſeruũ:nec filiũ:nec
domeſticũ. Ille eni innocẽs:ĩmaculatꝰ:itactꝰ:

—

——

fundan

C
ſan
pye
inue
ele

feue

turt
dim
ſusẽ
ſouta
peror
ſeyul
ſipta
vape
obed
mmur:
tno
moꝛi
berare
Aluftt
hort

ſͤdeci

nere⸗

pe

nuit

kliuſ

iniut

ciot

luſt
Mie
ſlyte

biꝛhos:

duiti
ſibeh
wadti

non
loc⸗

beſee
cilye

mMioſti

lunel
pliein

lteoft

a.A

Aide⸗
eſ:aun
7aſuc
gulos
morey
lunpp
auinih
linaus
leg C
ſimag

W
ife,
sp
l N
itngcii⸗
rbenhh
Mhenlse
Gnoen
Ftirſat
itlicge
llifes

ehont.

0s Anodi

n imnl
Nepotust

ntien

eſcnns

geeee

pianiſis
geresſedi

intleieg
ſde enbaatt

ii ri
nisdninns

ehireſni

bereyelti
Potenecie
mie oer
abraſeni

reſdGd

nemnerctle.
pehoe
lappeſi
ſmnereoia
.ſvedero⸗
valcetenn:
omuaſahin
Ui: Vile
ſale ſutre
neſhe
nnobeßj
, gubl⸗
Pnſi
ſeapenlt,
gkt
n Aan
auuslye
ub
Enosel⸗

elbeun.
10ie
teee
eeflüin
iud.

.

Tractatus XIII Epiſtola CXI

in quo nulla potuit peccati macula repiri: deqᷓ

ꝓphᷣa pᷣdixerat.Qui pctm nõ fecit.nec dolus

inuẽtꝰẽ ĩ oꝛe eiꝰ ꝓ nob ſacrilegis ⁊ peccatoꝛibꝰ

⁊eterno ſupplicio mãcipatis:tanq; atrociſſimꝰ

reus ab iniquis iudicio ſiſtitur: flagellis cedi⸗

tur:ſputaminibꝰ irritat᷑: ⁊ nos ꝓpter eũ cõfun
dimur erubeſcimus:qͥ ꝓpter nos tanta ꝑpeſ
ſus ẽ. Ille eni ꝓ ſalute noſtra doꝛſũ verberibꝰ
ſputaminibꝰ faciẽ:maxillas palmis nõ ↄfũdit

parare:⁊ nos ꝓ eo leue etiaʒ ↄfundimur audi
re ↄuitiũ Qua de re gaudeamꝰpotiꝰ⁊ letemur

ſi ꝓ tã magnis eius:⁊ ꝙ nfr̃a ſe alute paſſionib?:
vel parua ſuſtineamꝰ.Ceteꝝ q̃ ſpes nobis ẽ:ſi

ob eü audire blaſfemiam: aut ſuſtinere ↄfundi

mur:qͥ nri cauſa de celkis deſcẽdit ad terras: et
vt nos exaltaret hũiliauit ſe.⁊ cũ imoꝛtalis eẽt

moꝛi ↄtẽtus ẽ̃.vt nos de eterno moꝛtis lado li⸗
beraret. Coꝛonatꝰ ẽ ſpinis: vt nos qᷣ añ ſpinei
infructuoſi ſtereramꝰ:fructum bone arboꝛis

appoꝛtaremꝰ. Felle et aceto potatꝰẽ: vt in nob

iã nec fellis amaritudo: nec cteti eẽt aſperitas
Filius homis factꝰ?᷑: vt nos filios dei faceret.

Aige ergo ſi ꝓ iſto ↄfundi debemꝰaliqᷣd ſuſti⸗

nere. Aere illa ẽ aia felix ⁊ angelis equanda qᷓ

ꝓ nomie ⁊ ope xpᷣi tãta: quãta ꝓ nob ille ſuſti⸗
nuit: voluerit ſuſtinere.Ceteꝝ grãde ꝑiculum
F iuſticie:eiꝰ erubeſcere exẽplo viuere:qͥ nr̃am

iniuſticiã nõ erubuit ſuſtinere. Deinde ſi equo

aio ꝑſtamꝰ: idipᷣm qͥ nob qs detrahere videt᷑ i

iu ſte. laudari nos potiꝰ q accuſari ꝓbamus.
Hã qͥd aliud faciũt: cũ vera de ſactis dicũt: ni
ſi vt ea dicãt q̃ facimꝰ:ieiunos:abſtinentes:ſo

bꝛios:qͥ iã delitis nõ delectamur ⁊ epulis:qui

diuitias ſpernimꝰ: 1 pcioſis nõ gloꝛiamur i ve
ſtibꝰ:q̃ auri cupiditate minime captiuamur:
nõ adipiſcimur: argẽtũ:⁊ q̃cũq; humana vani

tas videt᷑ amplecti ↄtẽnimꝰ. MNullꝰ h̊ ↄfuſiõis

locꝰ: nullꝰ verecundie aditus. Illi magis eru
beſcere debẽt atq; ↄfundi:q ea q ſãctis diſpli⸗
cẽt ↄcupiſcũt.Erubeſcẽt igit᷑ ebꝛioſi: voꝛaces

iniuſti: raptoꝛes: adulteri: ⁊ cũq; ſuis glłiant᷑

in malis:qͥs gehẽne ignis expectat:et qͥbꝰ ſup⸗

plicia pparãt eterna. Faciẽtes aũt dñi volun⸗

tatẽ ↄfundi nõ debẽt: ĩ qbꝰ nulla ↄfuſiõis ſunt
oꝑa.O qᷓ; indignũ ẽ atq; p̃poſterũ: vt iuſti cõ⸗
fundant᷑ in bonis ⁊ peccatoꝛes głient᷑ in malis
Aideat aia deo deuota: ne inſipientiũ riſus

eã:aut ſtultoꝝ hoiuʒ vaniſſimꝰ Smo ↄfundat:
⁊a ſuo ꝓpoſito retrahat:in qͥ magis ꝑ dies ſin
gulos ꝓficere debet ĩ meliꝰ. Nideat ne ᷣs a ti⸗
moꝛe xp̃i ſe reuocet:ne qͥs ab eiꝰdilectiõe diuel

lat: ꝓpter quẽ oẽm ſeculi głiaʒ: põpãq; ↄtẽpſit

cui nibil dignũ pnie cõparauit: quẽ parẽtibꝰ ſi

lij:quẽ liberis pr̃es:quẽ ↄiugis pferũt ↄtinen

tes Creſcat ĩ nob q̃tidie amoꝛ xpᷣi:creſcat fides
qꝛ magna nos pꝛo dei amoꝛe merces expectat

+

III

tm̃ ne ab eiꝰcultura:vel oꝑe ſemel deuota mẽs
ſe retrahat:ne ei dicat᷑ Habeo aduerſũ te pau
ca: ꝙ charitatẽ pꝛioꝛẽ reliqͥſti. AVñ certũ eſt nõ
hoibꝰ placeri:ſᷣ xpᷣo:nechumanã laudẽ ri de
bere:ſᷣ diuinã.Quid nob ꝓdeſt:ſi illi nos lau⸗

dent: qͥboplacere petm eſt: Quid ve obeſt: ſi vi

*

tuperẽt hi quoꝝ nõ plꝰ vituꝑatio pdeſt: q; ob⸗

eſt laudatio: Audiamꝰmag qd ille vas electi⸗

onis doctoꝛ gẽtiũ dicat: ⁊ nos ne hoibeplace
re vellemꝰ:hoꝛtet exeplo. Si hoib inqͥt place
re vellẽ: x̃i vuus nõ eſſem. QNñ nulli dubiü ẽ

eos xpo puire nõ poſſe:qͥ hoibꝰ nõ optãt poti⸗

qᷓ; xpo placere.Cõtẽti interim ſimmꝰ⸗ hoib di⸗
ſplicere tm:vt xpo placeamꝰ: nec eoꝝ laudibꝰ

delectemur:qͥ n alios qᷓ; ſibi ſites laudãt. Mos
potilaudẽt ꝓphᷣe ⁊ apli:laudet ĩ euãgelio ſuo

xpᷣs.Tüc erimꝰ vere felices:ſi a talibꝰ laudari

digni erimꝰ QOiuʒz eni hoꝝ voce laudabimur iſt

q̃cq; dũs p apłos vel pꝓphas videt᷑ cepiſſe
puauerimꝰ. Mos igit᷑ detrahẽtibꝰcũctis et vi⸗
tupantibꝰ vniuerſis ſimus ſobꝛij:ſacti:hũiles
⁊ pudici:⁊ deum ſemꝑ ſideli coꝛde pᷣcemur:vt
ipe ſemꝑ ĩ nr̃a mẽte ſit:⁊ lex eiꝰ nro ſemꝑ in pe
ctoꝛe: vt poſſimꝰ ꝓphetica loqui voce: ꝓ eo vt
me diligerẽt: detrahebant mihi:ego aũt oꝛabã
ꝓ eis.Et alibi.Humiliaui i ieiunio aiaz meaz:
⁊ factũ ẽ mihi ĩ obpꝛobꝛiũ.Et poſui veſtimen⸗
tũ meũ ciliciũ:⁊ factꝰ ſũ illis ĩ parabolã. Et ite
rũ Genua mea inſirmata ſũt ieiunio: ⁊ infirma

ta ẽ caro mea pꝓpt oleuũ.Et ego factꝰ ſũ obpꝛo⸗

bꝛii illis: viderunt me ⁊ mouerunt capita ſua
Adiuua me dñe de meꝰ. DNides g̊oẽs pphᷣas
⁊ſãctos:ꝓpt᷑ h̊ ſemꝑ hoiuʒ ſubſsnatiões ꝑtu-

liſſe.qui deo vellẽt fideliter ſuire.hoc ⁊ apłe

ait: Yidelis ᷣmo:in h̊ eni laboꝛamꝰ ⸗ maledici
mur: qꝛ ſperamꝰ in deũ viuũ:qẽ ſe aluatoꝛ oĩuʒ
maxie fideliũ. Quid plura:niſi vt ſepe iã dixi⸗
mus:curſũ quẽ i timoꝛe dei cepimꝰcõſumemꝰ.
Simus ceteris i amoꝛe dei foꝛmã cuſtodiẽtes:

ne òs ĩ nobᷣ aliqͥd ſcurriluatis repꝛehẽdat :aut

vanitaij: magis qcqd eſt Guitat æ modeſtie:
qꝛ xpiani vita oib in ſpeculo poſita ẽ. Qui eti
am ſi qwiã titubauerit iã cecidiſſe iactat᷑: ⁊ am

plius etiã ðꝛ q; videt. Simus ergo ſapientes:

graues: quieti: nunqᷓ; vanitatẽ: nunqᷓ opa ho⸗
minũ lingua nr̃a loquat᷑:ſed ſine intermiſſione

legem dei veſtri meditet᷑. unc ſi quis ſteterit

ſue ſalutis inimicus: qͥ ſubſãnet et detrahat et
derideat: hec nõ ſoluʒ nõ metuamꝰ: ſed potius
gaudeamꝰ. ⁊ hinc nos aliquatenꝰ conſolemur
ſi mereamur odio mag ſeculi viuere qᷓ; chſſti.
Caueamꝰ quoq; ambulare indecẽeter et inqᷣete
ſicut ⁊ ſanctus apłs monet dicens: Rogo aut
vos vt ſubtrahatis vos ab oĩ fratre ambulate

ioꝛdiato: ⁊ nõpm traditoneʒ quã acceperũta

nob cũ hec a nobis oĩa oĩno nra vmt nam
„ ſ

53

cuſtodita:q̃cũq; putauerit derogãdus nob ꝓp

phetice ſimus ſentẽtie memoꝛes: ꝑ quam dñs
ſui noĩs cauſa tribulãtes hoꝛtat᷑ dicẽs. Et tu ſi
li hois ne timueris eos:neq; paueas a facie eo

rũ:qm̃ inſaniẽt ⁊ ↄuenient aduerſus te. In gy

ro ⁊ imedio ſcoꝛpionũ tu habitas: vᷣba eoꝛum

ne timueris: ⁊ a facie eoꝛũ ne paueas. Et alibi

dicit. Audite me qͥ noſtis iudiciũ łs meus:i
q̃ꝝ coꝛde lex mea eſt. Nolite timere obpꝛobꝛia
hoiuʒ: ⁊ blaſfemias eoꝝ ne metuat qꝛ ſiẽ veſti
mẽtũ ita ꝑ tps deficiẽt: ⁊ vt lanã comedet eos
tinea. Juſticia aũt mea ineternũ manet. Salu⸗
tare vero meũ in ſeculũ ſeculi. Seruãduʒ p̃ oĩ⸗
bus:ne alteriꝰ laudẽ velimꝰ uare qᷓ; xp̃ᷣi:vt ⁊
nos cuʒ ꝓpha poſſimus dicere. Apud te laus
mMihi in eccłia magna. Et iterũ. Tanqᷓ; ꝓdigiũ
factus ſũ multis:⁊ tu adiutoꝛ foꝛtis. Et iteruʒ
MHaledicẽt illi:⁊ tu benedices.Qui inſurgũt
i me ↄ fundant᷑.ſᷣuus aũt tuus letabit᷑ ĩ te ec
ad ↄſolationẽ:in dei timoꝛe:deuotis mẽtibus
ꝓut ingenij tenuitas potuit: pſecutus ſũ bꝛeui
ter. Nũc ſuꝑeſt: vt aliqͥd amplius faciat mens
deuota: qᷓ; nra pꝛauitas ſufficit admonere. Sa
lutate oẽs qͥ diligũt dñm nr̃m ibᷣm xpᷣm: cui cũ
patre oipotẽte ſit laus vᷣtus ⁊ gloꝛia cum ſ piri
tu ſancto ⁊ nũc ⁊ ſemꝑ ⁊ in omnia ſecula ſecu⸗
loꝛum. Zmen. SðèðMU
Tractatꝰ.xiij.tertie ꝑtis pᷣncipalis: in qͥ fu⸗
nebꝛes epłe ⁊ epitaphia defuctoꝝ inſerunt᷑:qͥ⸗
bus ⁊2 eoꝝ vita laudat᷑: æ ſupſtites cõſolant᷑.
Beati Hieronymi pᷣſbyteri epitaphiũ Ne⸗
potiani pᷣſbyteri ad heliodoꝛũ epᷣm:in quo il⸗

liꝰ vita ante ⁊ poſt ſacerdotiũ religioq; deſcri⸗

bit᷑:de viciſſitudine quoq; rerũ humanarũ ꝛde
repentino ⁊ infelici pᷣncipũ exitu:de calamita⸗
te tẽnoꝝ:clade exercituũ romanoꝝ:⁊ vaſtatio
ne ꝓuinciaꝑ:q̃ſi tragicus ſermo pſcribit᷑ et ad
extremũ Heliodoꝛus epᷣs Nepotiani auuncu
lus ↄſolatur. Epła. CxV.

s Hanges mate

rias ingenia parua nõ ſufferũt:et
ĩ io conatu vltra vires auſa ſi uc⸗
(Cubũt:quatoq; magis fuerit: qð
dicẽdũ ẽ:tãto magis obꝛuit :qͥ magnitudinem
rerũ nõ põt explicare.Nepotianꝰ me⸗:tuꝰ:nr̃:
imo xpᷣi:et qꝛ xpᷣi iccirco plus nr:reliqͥt ſenes:
7 deſiderij ſui iaculo vulneratos iĩtolerabili do
loꝛe ↄfecit.quẽ heredeʒ putauimus:funꝰtene⸗
mus. Cui iã meũ ſudabit ingeniũ⸗Cui litteru⸗
le placere geſtient: Abi eſt ille ? οαστι
noſter: ⁊ cygneo canoꝛe vox dulcioꝛ⸗ Stupet
animꝰ:manꝰ tremit:caligãt oculi:⸗ lingua bal
butit.qcqͥd dixero:qꝛ ille nõ audit : mutũ vide
tur.ſtilus ipᷣe q̃ſi ſentiẽs:⁊ cera ſi/ ubtriſtioꝛ: vel
rubigine vel ſitu obducit᷑.q̃tiẽſcũq; nitoꝛ iter

—

verba ꝓꝛumpere:⁊ ſuper tumulũ eiꝰepitaphij

huiꝰ floꝛes ſpargere:totiẽs implent᷑ oculi: ⁊re
nouato doloꝛe totꝰin funere ſũ. Moꝛis quon⸗
dã fuit:vt ſupꝛa cadauera defunctoꝝ in cõcio⸗
ne ꝓ roſtris laudes liberi dicerent:et inſtar lu⸗

gubꝛiũ carminũ ad fletus ⁊ gemitus audiẽtiũ
pectoꝛa cõcitarẽt. En rerũ in nobᷣ oꝛdo mutatꝰ
eſt: ⁊ in calamitatẽ nr̃am ꝑdidit ſua iura natu⸗
ra.qð exhibere ſenibꝰiuuenis debuit:̊ iuueni
exhibemꝰ ſenes. Quid igit᷑ faciã: iũgã tecũ la
chꝛymas. Sed apłus ꝓhibet:xpᷣianoꝝ moꝛtu
os doꝛmiẽtes vocãs.Et dñs ĩ euangelio. Hõ

eſt inqt moꝛtua puella:ſed doꝛmit. Laʒarꝰ qʒ

qꝛ doꝛmierat:ſuſcitatꝰ ẽ:leter et gaudeã:qꝛ ra.
ptus e: ne malicia menteʒ eius mutaret:qꝛ pla-

cuerat deo aia illiꝰ Sed inuito ⁊ repugnanti ꝑ

genas lachꝛyme fluũt: ⁊ inter pᷣcepta vᷣtutũ re
ſurrectioniſq; ſpẽ credulã mentẽ deſiderij fra⸗
git affectꝰ. O moꝛs que fratres diuidis: amo
re ſociatos crudelis ac dura diſſocias. Addu⸗

xit vꝛentẽ ventũ dñs de deſerto aſcẽdẽteʒ:qui

ſiccauit venas tuas: ⁊ deſolauit fontẽ tuũ. He
uoꝛaſti qdẽ Jonã: ſed ⁊ ĩ vtero tuo viuus fuit
poꝛtaſti q̃ſi moꝛtuũ:vt tẽpeſtaſ mũdi ↄquieſce

ret:⁊ niniue nr̃a illiꝰ pᷣconio ſaluaret᷑.ille te vi⸗
cit:ille te iugulauit:fugitiuus ppha qͥ reliquit
domũ ſuã:dimiſit hereditatẽ ſuam: dedit dile
ctam aiam ſuã in manibꝰ q̃rentiũ eã: qͥ ꝑp Oſee

quõdaʒ tibi rigidus minabat᷑. Ero moꝛs tuao

moꝛs:ero moꝛſus tuus inferne.illius moꝛte tu
moꝛtua es:illius moꝛte nos viuimꝰ.deuoꝛaſti:
⁊ deuoꝛata es.Dũq; aſſumpti coꝛpoꝛis ſollici
taris illecebꝛa:⁊ auidis faucibus pᷣdam putas
iterioꝛa tua adũco dente cõfoſſa ſunt. Gꝛatias

tibi xpᷣe ſaluatoꝛ tua agimus creatura:ꝙ tã po

tentẽ aduerſariũ nr̃m: dũ occideris:occidiſti.
Quis ante te miſerioꝛ hoĩe:qͥ eterne moꝛi ter⸗
roꝛe ꝓſtratus viuendi ſenſũ ad hoc tantũ acce
perat:vt ꝑiret. Regnauit eni moꝛs ab Adam
vſq; ad Moyſen etiam ſuꝑ eos:qͥ nõ peccaue

☛/æ

rũt in fiłitudinẽ p̃uaricatiõis Ade. Si Abꝛaã

Alſaac: ⁊ Jacob in inferno:qͥs in celoꝝ regnoꝛ

i amici tui ſub pena offendẽtis Adaʒ:⁊ qͥ nõ

peccauerãt alienis peccatis tenebant obnoxj
qd de his credendũ eſt: q̃ dixerũt in coꝛdibus

ſuis:nõ ẽ deus:qͥ coꝛrupti ⁊ abominabiles fa⸗
cti ſunt in voluntatibus ſuis:qͥ declinauerunt

ſimul: inutiles facti ſunt: nõ ẽ qͥ faciat bonum:

nõ eſt vſq; ad vnũ.Qðõð ſi Laʒarus videt᷑ in ſi⸗

nu Abꝛae locoq; refrigerij: qͥd ſimile infernus

⁊ regna celoꝝ: Añ xpᷣm Abꝛaã apud inferos:
poſt xpᷣm latro i paradiſo: ⁊ iccirco in reſurre⸗

ctione eius multa doꝛmientiũ coꝛpoꝛa ſurrexe

runt: viſaq; ſunt in celeſti hierm. Tũcq; com⸗
pletum eſt illud elogiũ:Surge qͥ doꝛmis:⁊ ele

uare:et illuminabit te chꝛiſtꝰ. Johes baptiſta

—

EA

it⸗
ne

mim

lhox
ditaſ

ladat
Telen
mege
volan
ceio.
nezdi
lpen
lamen
le
rung
kabie
eng
lise
criſte
coron
forti

buss
Pun
cjabe

Pau

niummn

ans Ni
Mikizl
vnteiDe
no insfin
üdioguit⸗
net. leen⸗
udignit
mdechtdie
iiipe
ononstuao
lusmonetn
denori
pors ſoli
anputns
. Gnni
ragnipo
mc,
jemor ue⸗
clantüace

rabiles viros: ⁊ maxie N

in heremo pſonat. Penitentiã agite. apꝛopin
quabit eni regnũ celoꝛũ.a diebꝰ Johis bapti⸗
ſte regnũ celoꝝ vim paſſum ẽ: ⁊ violẽti diripi⸗

unt illud. Flãmea ilia romphea cuſtos paradi

ſi:⁊ pᷣſidẽtia ſoꝛibus cherubin:xpᷣi reſtincta et
reſerata ſũt ſaguine.Nec mirũ hoc nobis in re
ſurrectione ꝓmitti: cum oẽs qͥ i carne:non ᷣm

carnẽ viuimꝰ: municipatũ habemꝰ in celo: ⁊ B
agdhuc poſitus dicat᷑ in terra Regnũ dei intra

vos ẽ.Adde qð ante reſurrectionẽ xpᷣi:notus

tm̃ in iudea erat deus: in iſrael magnũ nomen

eius:⁊ ip̃i qͥ nouerãt eũ:tñ ad inferos trahebã
tur:vbi tũc totius oꝛbis hoĩes ab India vſq;

ad Bꝛitaniã: a rigida ſeptẽtrionis plaga: vſq;

ad feruoꝛes atlantici oceani:tã innumerabiles

ppli:⁊ multaꝝ gentiũ multitudines.

EM&αvarie linguis habitu tam veſtis ⁊ armis.
Piſcium ritu:a locuſtaꝝ:⁊ velut muſce:⁊ culi

ces cõterebant᷑. Abſq; noticia eteni ſui creato⸗
ris oĩs hõ pecus eſt. Mũc vo paſſionem xpᷣi:
reſurrectionẽ eiꝰcunctaꝝ gentium voces: ⁊ lĩe

ſonãt.taceo de hebꝛeis:grecis:⁊ latinis:quas
natiões fidei ſue in crucis titulo dñs dedicauit
Immoꝛtalẽ aiaʒ:et poſt diſſolutionẽ coꝛpoꝛis
jubſiſtentẽ ⁊ ythagoꝛas ſomniauit.Demo⸗
critus nõ credidit: in ↄſolationẽ dãnatiõis ſue
Socrates diſputauit in carcere. Indus:perſa
gotthus:egyptius philoſophant᷑. Beſſoꝝx fe⸗
ritas: ⁊ pellitoꝝ turba populoꝝ: qͥ moꝛtuoꝛuʒ
q̃ndã iferl hoiĩes imolabãt: ſtridoꝛẽ ſuũ ĩ dulce

cruc fregerũt meloſ. :⁊ totiꝰmũdi vna voxxpᷣs
ẽ Quid agimꝰaia:qͥ nos vertimꝰ:qͥd pᷣmũ aſſu

mimꝰ:qͥd tacemꝰ⸗ Exciderũt ne tibi pᷣcepta re⸗

ihoxꝑ: ⁊ occupata luctu oppᷣſſa lachꝛymis pᷣpe
dita ſingultibꝰ: dicẽdi oꝛdinẽ nõ tenes: Abiil

lud ab infantia ſtudiuʒ lr̃aꝝ: ⁊ Anaxagoꝛe:ac

Telamonis ſemꝑ laudata ſententia: Sciebaʒ

me genuiſſe moꝛtaleʒ: legimꝰ Crantoꝛẽ: cuius
volumen ad fouendũ doloꝛẽ ſuũ ſecutus ẽ Ci⸗

cero. Platonis: Diogenis: Clitomachi: Car⸗

neadis: Poſſidonij ad ſedandos luctꝰ opuſcu
la ꝑcurrimus:qui diuerſis etatibus diuerſoꝛũ
lamenta: vel libꝛis: vel epłis minuere ſũt cona
ti: vt etiam ſi noſtrum areret ingenium: de illo
rum poſſet fontibus irrigari. ꝓponunt inume
ericlen 2 Renophõ⸗
tem Socraticũ: quoꝝ alter amiſſis duobus fi⸗
lijs coꝛonatus in cõcione diſſeruit. Alter cũ ſa
crificãs filiũ i bello audiſſet occiſuʒ:depoſuiſſe
coꝛonaʒ ðꝛ:⁊ eadem capiti repoſuiſſe. Poſtqᷓ;

foꝛtiter in acie dimicantem repperit concidiſſe.
Quid memoꝛẽ romanos duces?: quoꝝ virtuti

bus q̃ſi buſdam ſtellis latine micãt hiſtoꝛie:
MPuluillus capitoliũ dedicans moꝛtuũ vt nũ⸗
ciabat᷑:filiũ ſubito ſe iuſſit abſente ſepeliri.L.
NPaulus ſeptẽ diebus:inter duoꝝ exequias ſi

MUWaximos LCatones: ꝛu
tos: Sceuolas: Metellos: Scauros: Aari⸗

Fo. CCXIII

lioꝝ triũphans vꝛbẽ ngrelnoc ſoretec e
aios: :ꝛeu⸗

os: Eraſſos. Marcellos:atq; Aufidos:quo⸗

—

rũ non minoꝛ in luctu q; i bellis vtusg fuit: ⁊ q⸗

rum oꝛbitates in ↄſolationis libꝛo Tullius ex
plicauit: ne videar potiꝰ aliena q; noſtra qſiſſe
qñ ⁊ hec in ſigillationẽ nr̃i bꝛeuiter dicta ſut: ſi
non põt fides qð exhibuit infidelitas. Igit᷑ ad
nr̃a veniamꝰ. Nõ plãgã cum Jacob: ⁊ Dauid
filios in lege moꝛiẽtes:ſed cũ xpᷣo in euangelio
ſuſcipiaʒ reſurgẽtes. Judeoꝝ luctus xpianoꝝ
gladiũ eſt: ad veſperũ demoꝛabit᷑ fletus: et ad
matutinũ leticia. Nox pᷣceſſit:dies autẽ appꝛo⸗
pinquauit. Añ ⁊ oyſes moꝛiens plangit᷑.
Ihs abſq; funere ⁊ lachꝛymis in nocte ſepelif

Quicqᷣd de ſcripturis ſuꝑ lamẽtanões dici pᷣt
in eo libꝛo qͥ Paulã rome conſolati ſumus:bꝛe

uiter explicauimꝰ. Mũc nobis ꝑ aliã ſemita ad
eundẽ locũ ꝑpueniẽdũ ẽ:ne videamur pᷣterita⁊
Molid quõdaʒ veſtigia calcare. Scimꝰ qͥdem
epotianũ eſſe cũ xpo:⁊ ſanctoꝝ mixtuʒ cho
ris: qð hͥ nobiſcũ eminus rimabat in terris iet
eſtimatione q̃rebat:ibi videntẽ cõminus dice⸗

re. ſicut audiuimꝰ:ſic ⁊ vidimꝰ: in ciuitate dñi

vtutum:in ciuitate dei nr̃i: ſʒ deſideriũ abſen

tie eius ferre nõ poſſumꝰ:non illiꝰ: ſz nram vi⸗
cem dolẽtes: quãto ille felicioꝛ: tanto amplius

nos i doloꝛe ꝙ tali caremꝰ bono. Flebant ⁊ ſo⸗
roꝛes Laʒarũ: quẽ reſurrecturũ nouerant. Et
vt verꝰ hois expꝛimet᷑ affectꝰ: ipe ſaluatoꝛ plo
rauit: quẽ ſuſcitaturꝰ erat. Apłus qʒ eius qdi

xit: Cupio diſſolui ⁊ eſſe cũ xpᷣo Et alioi. Mi

*„

hi viuere xpᷣs eſt:et moꝛi lucrum gras agit: ꝙ
Epaphꝛas de moꝛte ſibi vicinia redditꝰ ſit ine
hfet triſtieiã ſuꝑ triſticiaʒ: nõ incredulitatj mo
tu: ſed deſiderio charitatis: quãto magis tu et
auuncul⸗: ⁊ eps:̊ eſt ⁊ in carne ⁊ in ſpũ pater

doles abelſe viſcera tua: ⁊ qſi a te diuiſa ſuſpi⸗

ras: Sed obſecro vt moduʒ adhibeas in dolo
re: memoꝛ illius ſententie: ne qd nimis: obliga
toq; parũper vulnere audias laudes eius :cu⸗
ius ſemꝑ vtute letatꝰ es. Nec doleas ꝙ talem
amiſeris: gaudeas ꝙ talẽ habueris. Et ſicut
hi qͥ in bꝛeui tabella terraꝝ ſitus pingut: ila in
paruo iſto volumie cernas adumbꝛata non ex
pᷣſſa ſigna vtutũ: ſuſ. cipiaſq; a nobis nõ vires
ſed voluntatẽ. ꝛecepta ſũt rhetoꝛũ: vw malo
res eius:qͥ laudandus ẽ: ⁊ eoꝝ geſta altiꝰrepe⸗
tãtur.ſicq; ad ipᷣm ꝑ gradus ſᷣmo pueniat
videlicet auitis paterniſq; vtutibꝰ ulluſtrioꝛ fi-
at: ⁊ aut nõ degeneraſſe a bonis aut mediocreſ
ipſe oꝛnaſſe videat᷑. Ego carnis bona: ſemnꝑ
et ip̃e ↄtempſit:in aĩe laudibus no rerã. Mec
me iactabo de genere:⁊ de alienis bonis: cum

„ llb 4

Albꝛaam ⁊ Iſaac ſancti viri Iſmaeleʒ Eſau

TBars

peccatoꝛes genuerint: ⁊e regione Jepte iĩ cata

logo iuſtoꝛũ apłi voce numeratꝰ: de meretrice
ſit natus.Aia inqͥt q̃ peccauerit ipſa moꝛietur.

Ergo ⁊ q̃ non peccauerit:ipᷣa viuet.Nec vtu⸗
tes:nec vitia parentũ liberis imputant᷑.ab eo

tꝑe cenſemur ex quo in xp̃o renaſcimur. Nau
lus pſecutoꝛ eccłie: ⁊ mane lupus rapax Beni

amin:ad veſperam diuidit eſcam: Ananie oui

ſubmittens caput. Isit᷑ ⁊ Mepotianus noſter
q̃ſi infantulus gaglegr⸗ rudis puer:ſubito no

bis ð Joꝛdane naſcit᷑.Alius foꝛſitan ſcriberet

ob lalutem illius oꝛientẽ heremũq; dimiſerl

⁊ me chariſſimũ ſodalẽ tuũ redeundi ſpe lacta

uerl. vt pᷣmum ſi fieri poſſet ſoꝛoꝛẽ cuʒ paruulo
viduã:deinde ſi conſiliũ illa reſpuerit ꝛſaltẽ ne

potem dulciſſimũ cõſeruares. Hic eſt eni ille ð

quo tibi quõdã vaticinatus ſum:lʒ paruulus

ex collo pendeat nepos. Referet inquã alius:

ꝙ in palatij militia ſub clamyde ⁊ cãdenti lino
coꝛpus eius cilicio tritũ ſit. ꝙ ſtans ante ſeculi
ptãtes lurida ieiunijs oꝛa poꝛtauerit:q aduuc
ſub alterius indumẽtis alteri militauerit et ad
hoc habuerit cingulũ:vt viduis:pupillis:op⸗

pꝛeſſis:miſeris ſubueniret. ihi nõ placent

dilationes iſte imꝑfecte vᷣuitutis dei: ⁊ Centu

rionẽ Coꝛneliũ vt lego iuſtũ:ſtatim audio ba⸗

ptiʒatũ. Nerũtamẽ velut incunabula qᷓdaʒ na
ſcentis ſidei cõpꝛobemꝰ: vt qͥ ſub alienis ſignis

deuotꝰ miles fuit:donandus laurea ſit ꝛpoſtqᷓ;
ſuo regi ceperit militare Balteo poſito habitu
q;; mutato:qᷣcqd caſtrẽſis peculij fuit:i paupe⸗

res erogauit. Legerat eni.Qui vult ꝑfectꝰ eẽ:
vendat oĩa que habet:⁊ det pauꝑibus: ⁊ ſet=᷑

me. Et iteꝝ. Mon poteſtis duobꝰ dñis Puire:

deo v mmone. Excepta vili tunica: opimẽ⸗
to pari:quo tecto tm̃ coꝛꝑe frigus excluderet:

nibil ſibi amplius revuauit. Cultus ipe ꝓuin⸗

cie moꝛã ſequẽs:nec mũdicijs nec ſoꝛdibꝰnota

bilis erat. Cunq; arderet quotidie aut ad egy⸗

pti monaſteria ꝑgere:aut Meſopotamie inui

ſere choꝛos:vel inſularuʒ Balmatie:q̃ Altino
tm freto diſtant: ſolitudies occupare:auũculũ
pontificẽ deſerere non audebat :tota in illo cer

nens exempla virtutũ: domiq; habẽs vnde di

ſceret. In vno atq; eodem ⁊⸗ imitabatur mona

— .

chum:⁊ epᷣm venerabat᷑. Nõ vt pleriſq; acci⸗

dere ſolet aſſiduitas familiaritatem: familiari⸗

tas ↄtemptũ illiꝰ fecerat. ſed ita e colebat: q̃ſi
parentc. ita admirabat᷑: q̃ſi quotidie nouũ cer
neret. Quid multa:fit clericus:⁊ ꝑ ſolitos gra

dus pᷣſbyter oꝛdinat᷑. Jeſu bone qui gemitus.

quiq; eiulatꝰ.que ſibi iterdictio.que fuga ocu⸗
loꝛũ oiuʒ.Tũ pꝛimũ ⁊ ſolum auũculo iratus ẽ
Querebaf ſe ferre nõ poſſe: ⁊ iuuenilẽ etatem
incògrus ſacerdotio cauſabat᷑: Sed quãro pl*

repugnabat: tato magis ĩ ſe ſtudia oiuʒ cõcita

bat: ⁊ merebat᷑ negãdo qð eẽ nolebat.eoq; di⸗

gnioꝛ erat:quo ſe clamabat indignũ. Vidimꝰ

Timotheũ nr̃i tꝑis:⁊ canos in ſapiẽtia:electũ

q; a Moylſe pᷣſbyterũ:quẽ ipᷣe ſciret eſſe pᷣſby⸗
rũ. Igit᷑ clericatũ nõ honoꝛẽ intelligẽs ̊ onus

pmaʒ curã habuit: vt humilitate ſuꝑaret inui⸗

diã. Deinde vt nullã curã nobᷣ obſceni in ſeru
moris fabulã daret. vt qͥ moꝛdebant᷑ ad etateʒ
eius:ſtuperẽt ad ↄtinentiã:ſubuenire pauperi

bus:viſitare lãguẽtes: ꝓuocare hoſpitio:leni⸗
re blãditijs:gaudere cũ gaudẽtibꝰ: flere cũ flẽ⸗
tibus:cecoꝝ baculus:eſuriẽtiũ cibus.ſpes mi⸗
ſeroꝛũ: ſolamẽ lugẽtiũ fuit. Ita i ſingulis vtu⸗

tibus eminebat:q̃ſi ceteras nõ hr̃et. Inter pꝛe

ſbyteros ⁊ coeq̃les pᷣmus in oꝑe: extremus in
oꝛdine.qͥcqd boni fecerat:ad auũculum refere
bat. ſi qd foꝛte aliter euenerat qᷓ; putarat: illuʒ
neſcire ſe erraſſe dicebat:in publico veneraba
tur ep̃ᷣm: domi patrẽ nouerat: grauitatẽ moꝛũ
hyplaritate frõtis tẽperabat:gaudiũ in riſu:nõ

cachinnũ itelligeres. Virgines et viduas xp̃i

honoꝛare vt mr es:hoꝛtari vt ſoꝛoꝛes:cũ oĩ co.
ſtitate. Jã vero poſtqᷓ; domũ ſe ↄtulerat:⁊ re
licto foꝛis clerico duricie ſe tradiderat mona⸗
choꝛũ:creber ĩ oꝛationibꝰ:vigilãsi pᷣdicando.
Lachꝛymas deo nõ hoibꝰ offerebat. Jeiunia
in aurige moduʒ ꝓ laſſitudine ⁊ viribꝰ coꝛpis
moderabat᷑: mẽſe auũculi intererat:⁊ ſicapo⸗
ſita queq; libabat:vt ⁊ ſuꝑſtitioneʒ fugeret:et
ↄtinẽtiã reſeruaret. Sermo eiꝰ ⁊ omne ↄuiuiũn
de ſcripturis aliqͥd ꝓponere:libẽter audire:re

ſpõdere verecũde:erecta ſuſcipere: pꝛaua non

acriter ↄfutare.Diſputãteʒ j ſe magis docere
qꝙ; vincere.⁊ ingenuo pudoꝛe qͥ oꝛnabat etate,zʒ

qd cuiꝰeẽt ſimpliciter ↄfiteri:atq; i hũc moduʒ
eruditiõis głiam declinãdo eruditiſſimꝰ habe⸗
bat᷑. Illud aiebat Lertulliani:iſtud Cypꝛiani

hoc Lactãtij:illud Hilarij ẽ.ſic inutius fe

lix:ita Victoꝛinꝰ:in hũc modũ ẽ locutꝰ Arno⸗

bius. e qͥʒ qꝛ pꝛo ſodalitate auũculi dilige
bat:ĩterdum ꝓferebat i mediũ. lectioneq; aſſi⸗
dua ⁊ meditatione diuturna:pectꝰ ſuũ biblio⸗
thecã fecerat xpᷣi.quotiẽs ille trãſmarinis epi⸗

ſtolis dep catꝰeſt: vt aliqͥd ad ſe ſcriberẽ:quoti

ens nocturnũ de euãgelio petitoꝛẽ: ⁊ iterpella⸗
tricẽ duri iudicis mihi viduã exhibui. Cũq;

ego ſilentio magis qᷓ; lris denegarẽ: et pudoꝛe
reticẽtis pudoꝛẽ ſuffũderẽ poſtulãtis:auũculũ
mihioppoſuit pᷣcatoꝛem:qͥ ⁊ liberiꝰ ꝓ alio pete
ret: ⁊ ꝓ reuerẽtia ſacerdotij facilius ipetraret.
Feci ergo qð voluit:et bꝛeui libello amicitias
nr̃as eterne memoꝛie cõſecraui.Quo ſuſcepto
Crefi opes:⁊ Barij diuitias ſe viciſſe iactabat

Illũ oculis:illũ manibꝰ:illuʒ ſinu:illũ oꝛe reti⸗

nebat. Cũq; in ſtaiu frequẽter euolueret: ſepe
ſuꝑ pectus ſopoꝛati dulcis pagina decidebat.

—

Gi⸗
jeiat
inol
clati
jpe
1
detel
dect
focit
ditioꝛ
antop
bolon
zoten
guru
carne
ſtatot
qce ſi
poruie
lucelo⸗
phanti
ſeoni⸗
lce:
gole
neran
maio
pocl
ſollic
gine:
la ye
ſaluc
diſpo
lüine
Fabii
hiſtoꝛi⸗
menint
liaaſo
Mulleri
lupele⸗
1pbere⸗
ſön
figrügn
gpbil
a
gluse
baſtlica
fioib⸗⸗
drt⸗
loheg
nun
niserit.

Kpdi
Wii⸗

dürceid.

Reoßonn
Mrgtia⸗
tcniinſenn
1 ane;
nepupen
ſpüter
ngulspr

1 See.
Eurenten
umtetre

arati
oenerche
itaioi
iinriſu:
nduas xy⸗
choic⸗
Ulerauane

er nol-
iöcdicenga.

4. Yune
iwoois
iſcapo⸗
ziugeren
nneyuiii
raudirere
peauanon
gisdocere

Latetate;

cnode;
imehabe⸗
Cyproni
inunusfe
Arno⸗
cli dlig⸗
ionegiſ⸗
ſuü bble
nninslp⸗
bererglag

Tlierhen
buletis
ꝛapulae
gliali
Paoee
henn⸗
olcept⸗
ſincubn
ſorerl⸗
eacehi⸗

X

de

Tractatus XIII

Si vo pegrinoꝛũ:ſi amicoꝝ quiſpiã venerat:

letabat᷑ ſuꝑ ſe nr̃o teſtimonio. Et qcqͥd minus

in opuſculo erat diſtinctiõe moderata:⁊ ꝓnun

ciationis varietate pẽſabat: vt i recitando illo

E vel placere qtidie vel diſplicere videretur

ñ h̊ feruoꝛ: niſi ex amoꝛe dei: Vñ legis xpᷣii

defeſſa meditatio:niſi ex deſiderio eiꝰ qͥ legem

dedit: Alij nũmũ addãt nũmo:⁊ marſupiũ ſuf
focãtes:mr̃onaꝝ opes venẽtur obſequijs:ſint

ditioꝛes monachi:q; fuerãt ſeculares.poſſide⸗

ant opes ſub xpo pauꝑe:qs ſub locuplete dia⸗

bolo nõ habuerãt:⁊ ſuſpiret eccłia eos diuites

q̃s tenuit mũdus añ medicos. Nepotianus nt̃
aurũ calcãs:ſchedulas ↄſectatur.Et ſicut ĩ ſui

carne pↄtẽptoꝛ eſt:⁊ pauꝑtate incedit oꝛnat ioꝛ:

ita totũ aie inueſtigat oꝛnatũ.Ad cõpationem

qͥdẽ ſuꝑioꝝ modica ſunt q̃ dicturi ſumus:ſedi
paruis idẽ animꝰ oſtendit᷑. At eni creatoꝛẽ nõ
in celo im miramur ⁊ in terra:ſole:oceano: ele
phantis:camelis:equis:hobus:pardis:vꝛſis
leonibꝰ.Sʒ ⁊ in minimis qͥʒ nalibus foꝛmica:
culice:vermiculis:⁊ iſtiuſmodi genere:qͥꝝ ma
gis ſcimus coꝛꝑa qᷓ; noĩa:eadẽq; in cunctis ve

neramur ſollertiã: ita mẽs xpᷣo dedita:eque in
maioꝛibus ⁊ in minoꝛibus intẽta ẽ:ſciẽs etiam

ꝓ ocioſo verbo reddendã eſſe rõnem. Erat eni
ſollicitus:ſi niteret altare:ſi parietes abſq; fuli
gine:ſi pauimenta terſa:ſi ianitoꝛ creber in poꝛ
ta:vela ſemꝑ in hoſtijs:ſi ſacrariũ mũdũ:ſi va

eũ in eccłia q̃reres inuenires. Nobilẽ virũ.Q.

Fabiũ mirat᷑ antiqͥtas:qͥ etiam romane ſcpᷣioꝛ

hiſtoꝛie eſt: ſed magis ex pictura q; ex ltis no⸗
men inuenit:⁊ Beſelehel noſtrũ plenũ ſapien⸗
tia:⁊ ſpũ dei ſcriptura teſtat᷑ Hyrã quoq; filiũ
mulieris Tyrie:ꝙ alter tabernaculi:alter tẽpli
ſupellectilẽ fabꝛicati ſint. Quõ eni lete ſegetes
⁊vberes agri iterdũ culmis:ariſtiſq; luxuriãt
ita pᷣclara ingenia ⁊ mens plena vtutibusi va

riarũ artiũ redũdat elegantiã. Vñ ⁊ apud gre

cos philoſophus ille laudat᷑:q omne qͥ vteret
vſq; ad palliũ:⁊ annulũ manu ſua factũ gloꝛi⸗
atus ẽ.Hoc idẽ poſſumus ⁊ de iſto dicere:qui

baſilicas eccłie ⁊ martyrũ ↄciliabola diuerſis

floꝛibꝰ ⁊ arboꝝ comis:vitiũq; pãpinis adum⸗
bꝛarit: vt qͥcqͥd placebat in eccłia: tam diſpoſi⸗

tione qᷓ; viſu laboꝛẽ pᷣſbyteri ⁊ ſtudiũ teſtaret᷑:

macte vtute:cuius talia pncipia erat: qualis ſi

nis erit. O miſerabilis hũana conditio: et ſine
xpᷣo vanũ oino omne qð viuimꝰ.Quid te ſub⸗
trahis:qͥd rergiuerſaris oro:q̃ſi eni moꝛtẽè illiꝰ

differre poſſimꝰ:⁊ vitã facere lõgioꝛẽ:ſic time⸗

mus ad vltimũ puenire. Ois caro fenũ:et ois
glia flos feni. Abi nunc decoꝛa illa facies: vbi
totius coꝛpoꝛis dignitas?quo veluti ſepulcro

Fo. CCX

indumento pulchꝛitudo aĩe veſtiebat᷑: ldar⸗

ceſſebat pꝛoh doloꝛ flãte auſtro liliũ: purpu⸗

rea viola ĩ palloꝛẽ ſenſim migrabat Cũq; eſtu⸗
aret febꝛibus:et venaꝝ fontes hauriret caloꝛ.
laſſo anhelitu triſtẽ auũculũ ↄſolabat᷑.Letus
ęrat vultus:⁊ vniuerſis circa ploꝛantibꝰ ſolus

ißte ridebat: pijcere palliũ manꝰextẽdere: vide

re qð alij nõ videbãt:⁊ q̃ſi in occurſũ ſe erigẽs:
ſalutare veniẽtes. Intelligeres illuʒ nõ emoꝛi

ſed migrare. ⁊ mutare amicos: nõ relinquere.
AUoluunt᷑ ꝑ oꝛa lachꝛyme: ⁊ obſirmato aĩio nõ
queo doloꝛẽ diſſimulare:quẽ patioꝛ. Quis cre

deret i tali illũ tꝑe nr̃e neceſſitudinis recoꝛdart

T luctãte aia ſtudioꝝ ſcire dulcedinẽ: Aſpꝛehẽ
ſa auũculi manu:hanc inqͥt tunicã quã vtebar
i miniſterio xpᷣi: mitte dilectiſſimo mihi ꝛetate
patri:fratri collegio. Et q ſquis a te nepoti de⸗

bebat᷑ affectꝰ:in illũ tranſſer:quẽ mecũ pariter
diligebas: atq; in talia vba defecit: auũculum

manu: me recoꝛdatiõe ↄtrectãs. Scio ꝙ nolue
ris amoꝛẽ in te ciuium ſic ꝓbare: affecium pbHa⸗

trie magis queſiſſe i pſperis. Sed huiuſ⸗
di officium in bonis iocũdius eſt: in malie gea
tius.Tota hũc ciuitas:tota plãxit italia.Coꝛ⸗

pus terra ſuſcepit:anima xpᷣo reddita eſt. Cu

nepotẽ querebas. Eccleſia ſacerdotẽ. Mꝛecel⸗

ſit te ſucceſſoꝛ tuus:qð tu eras:ille poſt te iudi⸗

cio oĩiuʒ merebatur. Atq; ita ex vna domo du⸗
plex pontiſicatus egreſſa eſt dignitas: dũ in al
ſa lucentia: et i oẽs cerimonias pia ſollicitudo
diſpoſita:nõ minꝰ negligebat officiũ: vbicũq;

tero gratulatio eſt qð tenuerit:in altero meroꝛ
qð raptus ſit ne teneret. Platonis ſententia
oẽm ſapientiũ vitam meditationẽ eſſe moꝛtis.
Laudãt hoc philoſophi:⁊ in celuzʒ ferunt: ſed
multo foꝛtius apoſtolus.Quotidie inquit mo
rioꝛ ꝓpter głiam veſtraʒ. Aliud eſt eni conari:
aliud agere. aliud viuere moꝛiturũ: aliud mo⸗
ri victurũ. Ille moꝛtuus eſt ex gloꝛia:iſte moꝛ⸗
tuus ſemꝑ ad gloꝛiam. Debemus igit᷑ et nos
animo pᷣmeditari:ꝙ aliqñ futuri ſumꝰ:⁊ ꝙ ve⸗
limus nolimus abeſſe lõgius non põt. Nam ſi
nonĩigentos vite excederemꝰannos:vt an dilu
uiũ viuebat huanũ genꝰ:⁊ Mathuſalẽ nobis
tẽpoꝛa donarent᷑:iñ nihil eẽt pᷣterita lõgitudo
q̃ eſſe deſiſſet. Eteni int᷑ eũ:q̃ decẽ vixit qanos ?
eũ qͥ mule:poſtqᷓ; idẽ finis vite aduenerit ⁊ irre
cuſabi? moꝛt nccitas:trãſactũ oẽ tatũdẽ ẽ: niſi
ꝙ magis ſenex onuſt peccatoꝝ faſce ꝓſiciſcit᷑.
Optima queq; dies miſeris moꝛtalibꝰ enui
Pꝛima fugit:ſubeunt moꝛbi: triſtiſq; ſenectꝰ:
Et laboꝛ:⁊ dure rapit inclemẽtia moꝛtis.
Neuius poeta pati inqᷣt neceſſe ẽ moꝛtalẽ mul⸗
ta mala. AUñ ⁊ Niobã qꝛ multuʒ fleuerit:in la⸗
pidẽ ⁊ diuerſas beſtias cõmutatam finxit an⸗
tiquitas. ⁊ Heſiodus natales hominum plan
gens: gaudet in funere: pꝛudenterq; Ennius
plebs ait in boc regi antiſtat loco. Licʒ lachꝛy

2 ars

mare plebi:regi honeſte non licet. Vt regi:ſic

epᷣo:imo minus regi qᷓ; eo. Ille eni nolentibꝰ
peſt:h̊ volentibꝰ. Ille rerroꝛe ſubijcit:h ſᷣuitu
ti donat᷑. Ille coꝛpoꝛa cuſtodit ad moꝛteʒ: hic
aias Puat ad vitã. In te oculi oiuʒ dirigũt᷑:do
mus tua ⁊ ↄuerſatio quaſi in ſpeculo ↄſtituta:
magiſtra ẽ publice diſcipline.Quidqͥd feceris
id ſibi oẽs faciẽdũ putant. Caue ne cõmittas:
qð aut qͥ reᷣhendere nolũt:digne laceraſſe vi⸗
deant᷑:aut qͥ imitari:cogant᷑ derelinre. Vin⸗
ce quãtuʒ potes:imo plꝰ qᷓ; potes molliciẽ ani⸗
mi tui. ⁊ vbertim affluẽtes lachꝛymas repᷣme:
ne grandis pietas in nepotẽ: apud incredulas
mentes deſperatio deputet᷑ in deũ:deſideran⸗
dus ẽ tibi q̃ſi abſens:nõ q̃ſi moꝛtuꝰ: vt illuʒ ex
Pectare:non amiſiſſe videaris. Nerũ qͥd ago⸗
medẽs doloꝛi:quẽ iã reoꝛ ⁊ tꝑe rõne ſedatum⸗
ac no potiꝰ replico tibi vicinas regũ miſerias:
⁊ nri tꝑis calamitates:vt non tã plãgẽdus ſit:
q̃ hac luce caruerit:qᷓ; cõgratulãdũ ei:qͥ de tan
tis malis euaſerit.Cõſtãtinꝰ arriane fautoꝛhe

reſeos:dũ cõtra inimicos parat᷑ :et cõcitꝰ fer

ad pugnã ĩ ¶opſi viculo moꝛiẽs magno do:

loꝛe hoſti reliqͥt imperiũ. Julianus pditoꝛ aie

ſue: et xpᷣiani iugulatoꝛ exercitꝰ: xpᷣm ſ. enſit in
Qedia:quẽ pꝛimũ ĩ Gallia denegarat.dũq;
romanos ꝓpagare vult fines: ꝑdidit ꝓpaga⸗

tos. Jouinianꝰ guſtatis tm regalibꝰ bonis:fe⸗

toꝛe pꝛunaꝝ ſu ffocatꝰ iterijt:oſtendẽs oĩbꝰ qd

ſit hũana potẽtia. Valẽtinianꝰ vaſtato genita
li ſolo ⁊ multa in patriã delinquẽs: vomitu ſã⸗
guinis extinctꝰ eſt. Huiꝰ germanꝰ Valẽs got⸗

thico bello victus ĩ Thꝛacia eũdẽ locũ ⁊ moꝛi

habuit ⁊ ſepulcri. Gꝛatianꝰ ab exercitu ſuo ꝓ⸗
ditus: ⁊ ab obuijs vꝛbibꝰ nõ receptꝰ:ludibꝛio
hoſti fuit: cruẽtateq; manus veſtigia parietes
tui Ludgune teſtant᷑.Adoleſcẽs Aalẽtinianꝰ
T pene puer poſt fugã:poſt exilia:poſt recuꝑa
tum multo ſanguine imperium: haud ꝓcul ab
Vebe fraterne moꝛt ↄſcia necatꝰ eſt: ⁊ cadauer
exanime ſuſpẽdio ĩfamatũ. Qnid loq̃r ð Pꝛo
copio: Maximo: Eugenio:qͥ vtiq; dũ rerum
potirent᷑: terroꝛi gẽtibꝰerant: Oẽs capti ſtete⸗
rut an oꝛa victoꝛũ: ⁊ qð potẽtiſſimis quõdam
miſerrimũ ẽ:hᷣus ignominia pᷣuitutis:qᷓ hoſti⸗
li mucrone ↄfoſſi ſũt Dicat aliqͥs regũ talis cõ
ditio ẽ.feriũtq; ſũmos fulgura mõtes.ld pꝛi
uatas veniam dignitates:nec de his loquar:q̃

biẽniũ excedũt:atq; vi ceteros pᷣtermittã: ſuf⸗

ficit nob triũ nuꝑ còôſulariũ diuerſos exitꝰ ſcri⸗
bere.Abũdãtiꝰegens pitimite exulat. Ruffini
caput pilo cõſtãtinopolim geſtatũ ẽ:⁊ abſciſſa
manꝰ dextera ad dedecꝰ inſatiabilis auaricie:
hoſtiatim ſtipes mẽdicauit. Timaſiꝰ pcipitat⸗
repẽte de altiſſimo dignitatj gdu euaſiſſe ſe pu
tat:ꝙ aſſe viuit ingloꝛiꝰ Nõ calamitates miſe⸗
£

III

—
roꝛũ:ſᷣ fragilẽ hũane ↄditiõis ſtatũ narro:hoꝛ

ret animꝰtẽpoꝝ nroꝝ ruinas ꝓſeq. Viginti et

eo ampliꝰanni ſũt int᷑ cõſtantinopolim ⁊ alpes
Julias q̃tidie romanꝰſãguis effunditur:Scy⸗
thiã: Thꝛaciã:Macedoniã: HDardaniã: Ba⸗

ciã: Theſſalonicã:Achaiã: Epiros: Dalmati
am:cunctaſq; pãnonias: gotthus:ſarmatha:
quadus:alanꝰ:hũni:wãdali:marcomãni va

ſtant:trahũt:rapiũt.QAuot matrone:qͥt vᷣgĩies
dei: ⁊ ingenua nobiliaq; coꝛpa his bellis fuere
ludibꝛio:Capti ep̃i:iterfecti pᷣſbyteri: ⁊ diuer
ſoꝝ officia clericoꝛuʒ ſubuerſe ecclie ad altaria

xp̃i ſtabulati equi:martyrũ effoſſe reliqͥe. Abi

q; luctꝰ:vbiq; gemitꝰ: ⁊ plurima moꝛil imago
Romanꝰoꝛbis ruit:⁊ tñ ceruix nr̃a erecta non
flectitur. Quid putas nũc animi habere coꝛin⸗
thias:athenienſes:lacedemones:arcadas:cũ⸗
ctãq; greciã:qbus imperant barbari: Et certe
paucas vꝛbes nominaui:i qͥbus olim fuere re
gna nõ modica. Immunis ab his malis vide⸗
bat᷑ oꝛiẽs:⁊ tm nũcijs ↄſternatꝰ.Ecce tibi ãno
p̃ᷣterito ex vltimis caucaſi rupibꝰ imiſſi ĩ nos ñ
iã Arabie:ſᷣ ſeptrionis lupi tantas bꝛeui ꝓuin

cias percurrũt. Quot monaſteria capta: qᷓ;te

fluuioꝛũ aque hũano cruoꝛe mutate ſũt:obſeſ⸗
ſa Antiochia:⁊ vꝛbes relique:q̃̊s alis:Cyd⸗
nus:Oꝛõteſ: Euphꝛateſq; pᷣterfluũt tracti gre

ges captiuoꝝ: Arabia:phenix:paleſtina:egy⸗

ptus:timoꝛe captiue.

—☛

HNõ mihi ſi lingue cẽtũ ſint oꝛaq; centũ.

Ferrea vox. Oia penaꝝ ꝑcurrẽ noĩa poſſim
Neq; enĩ hiſtoꝛiã ꝓpoſui ſcribere:ſᷣ nr̃as bꝛe⸗
uiter flere miſerias. Alioqͥn ad h merito expli
cãda:⁊ Thucydes:⁊ Saluſtiꝰ muti ſũt.Felix
Nepotianꝰ qͥ h̊ nõ vidit: felix qͥ hec nõ audit:

nos miſeri:qui aut patim ur:aut patiẽtes frẽs

nr̃os tãta pſpicimꝰ:⁊ tñ viuẽ volumꝰ:eoſq; q̊
his carẽt:flẽdos potiꝰ qᷓ; beatos putamꝰ:olim
offẽſũ ſentimꝰ:nec placamꝰdeũ Rr᷑̃is peccatis
PBarbari foꝛtes ſũt.nr̃is vitijs romanꝰ ſuꝑat

exerciꝰ:⁊ q̃ſi nõ h ſufficerẽt cladibus:pł pene

bella ciuilia qᷓ; hoſtilis mucro ↄſũpſit Miſeri
iſraelite ad qͥꝝ cõꝑationeʒ Nabuchodonoſoꝛ
ſeruꝰ deſcribit᷑. Infelices nos qͥ tantũ diſplice
mus deo:vt ꝑ rabiẽ Barbaroꝝ illiꝰ in nos ira
deſeuiat. Eʒechias agit pniaʒ:⁊ cẽtũ octogita
q̃nq; milia Aſſyrioꝝ ab vno angelo vna nocte
deleta ſunt. Joſaphat laudes dñi ↄcinebat:et
dñs ꝓ laudàte ſuꝑabat Moyſes ̊ Amalech
nõ gladio:ſᷣ᷑ orone pugnauit.Si erigi volumꝰ
ꝓſternamur Pꝛoh pudoꝛ:⁊ ſtolida vſq; ad in
credulitatẽ mens fugit romanꝰexercitꝰ: victoꝛ
oꝛbis ⁊ dñs.Ab his vicit᷑:hos pauet:hoꝛũ te⸗
ret᷑ aſpectu:qͥ igredi nõ valẽt: qͥ ſi frã tetigerit
ſe moꝛtuos arbitrat᷑:⁊ nõ itelligimꝰ vphaꝝ vo

ces ugient mille vno ꝑſcqnte: nec amputamꝰ

₰½g)
„

caul
tiin
bal
du
tuo
ſub.
loco
levi
nul⸗
poſe
terri
retott
Ghac⸗
ſoe
gord
fluer
tmet
beeu 4
ludie:
nos:
ſaäne
ſiro
mnur:
dim⸗
gden
kott
bien⸗
nap
Solt
mus
zelat.
ceci⸗
liclite⸗
nusnr
liſos y
obſide⸗
fectner
mativol
mmurff
feſonĩ
tenean
nunchd
ben⸗
lgozaf
7 ucto
edos:
füqin⸗
inferos
Paulz
179la
fereph

H
„ wopli

D

nmnhen
igrie
ntde
diurg
anid
Ding
keſamalhe
ſconinin
neiͤtppe⸗
balsfie
lenerdier
ieadini
li
ortimeg⸗
faerenanon
haberechin⸗
Acadgch
ni⸗Eiene
Nlin fert
malis i⸗
tcetbbin
miſſtinosi
sbreuipuin
gcaptn ir
Neſateobſ⸗
helerd⸗
nütnacige
Aennneg,⸗

cnü.
oin poſin
ußnfusbi⸗
nenoerpl
iit elr
enöguctt:

ietes feis

neeoſch
Uuamnvolin
ispeani
nn tn
us:pbpere
chodonnen
ni dipie
lyintosft
tüogoh
cnebated
Ateh
: Nn
honlte
innt

Tractatus XIII Epiſtola CXVI

cauſas moꝛbi: vt moꝛbus pariter auferat᷑:ſta-
timq; cernamꝰ ſagittas pilis:tyaras galeis: ca
ballos eqͥs cedere. Exceſſimꝰↄſolãdi modũ:?-
dũ vniꝰ moꝛtẽ flere phibemꝰ:totiꝰ oꝛbis moꝛ⸗

tuos plãximꝰ.Eerſes ille rex potentiſſimꝰ qui
ſubuertit mõtes:maria ↄſtrauit:cũ de ſublimi
loco infinitã hoiuʒ multitudineʒ: ⁊ inumerabi
lẽ vidiſſet exercitũ fleſſe ðꝛ ꝙ poſt cẽtum ãnos
nullꝰeoꝝ:qͥs tũc cernebat ſuꝑfuturꝰ eſſet.O ſi

poſſemꝰ ĩ talẽ aſcẽdere ſpeculã: de qᷓ vniuerſaz

terrã ſub nr̃is pedibꝰcerneremꝰ: iã tibi oſtẽde⸗
rẽ totiꝰoꝛbis ruinas.gẽtes gẽtibꝰ: ⁊ regnis re⸗

gna colliſa.alios toꝛq̃ri:alios necari:alios ab-⸗

ſoꝛberi fluctibꝰ.alios ad ᷣuitutẽ trahi:h̊ nupti

as:ihi planctũ:illos naſci:iſtos moꝛi:alios af:
fluere diuitijs: alios mendicare: ⁊ non Xerxis

tm exercitũ:ᷣ totiꝰmũdi hoies qͥ nunc viuũt in
bꝛeui ſpatio defuturos Vincit᷑ ᷣmo rei magni
tudie:⁊ minꝰẽ oẽ qð dicimꝰ. Redeamꝰigit᷑ ad
nos:⁊ q̃ſie celo deſcẽdẽtes pauliſꝑ nẽ̃a videãꝰ
ſẽtl ne obſecro te:qñ ifãs:qũ puer:qñ iuuenis
qñ robuſte etatl:qñ ſenex factꝰ ſis:qͥtidie moꝛi
mur:q̃tidie cõmutamur:⁊ tñ ełnos nos eẽ cre
dimꝰ:H ipᷣm qð dicto:qð ſcribitur:qð relego:
qð emẽdo de vita mea trahit᷑:qͥt pſũcta notarij
tot meoꝝ dãna ſunt tẽpoꝝ:ſcribimꝰ atq; reſcri
bimꝰ:trãſeũt maria epłe:⁊ ſcindente ſulcũ cari
na ꝑ ſingulos fluctꝰetatl nr̃e momẽta minuũt
Solum habemꝰlucri:qð vpᷣi nob amoꝛe ſocia
mus.charitaſ patiẽs ẽ:benigna ẽ charitas nõ
ʒelat᷑:nõ agit ꝑperã:nõ inſlat᷑:oia ſuſtinet:oĩa

credit: oia ſperat:oia patit᷑. Charitas nũqᷓ; ex⸗

cidit:h̊ ſemꝑ viuit i pectoꝛe: ob hãc Nepotia⸗
nus nr̃ abſens pñs ẽ:⁊ ꝑ tãta terraꝝ ſpatia di⸗
uiſos vtraq; cõplectit᷑ manu.Habemꝰ mutue
obſidẽ charitat:iũgamur ſpũ:ſtringamur af⸗
fectu:a foꝛtitudinẽ mẽt quã beatꝰ papa Chꝛo
matiꝰoſtendit ĩ doꝛmitiõe germani:nos imite⸗
mur ĩ fuio. Alũ nr̃a pagella decãtet :illũ cũcte

lr̃e ſonẽt.Quẽ coꝛꝑe nõ valeamꝰ:recoꝛdatiõe

teneamꝰ. ⁊ cũ qͥ loqui nõ poſſumꝰ: de eo loqui
nunqᷓ; deſinamus. ð
Beati HHieronymi pᷣſbyteri ad Maulã cõſo
latoꝛia ſuꝑ doꝛmitiõe Bleſille filie ſue exẽplis

⁊ auctoꝛitatibꝰcõpꝛobãs defunctos non eẽ lu⸗

gẽdos:nec mouere quenq; exempla debere eo
rũ qͥ in veteri teſtamẽto ſuos planxere: qm ad
inferos nouerãt añ xpᷣi aduẽtum deſcenſuros
NPaulã quoq; doloꝛe nimio ↄſternatã arguit:
⁊ ↄſolat᷑:filiã inducens loquentem: ⁊ matrem
flere phibentem. Epka. CXVI

Wis dabit capi⸗

ninimeo aquã: oculis meis fõtẽ lachꝛy
maꝝ?⸗⁊ ploꝛabo nõ vt Hieremias ait vulnera⸗
tos ꝓpli ſui:nec vt ihs miſeram hierim:vᷣ ploꝛa

Fo. CCXVI

bo ſanctitatẽ:miſcðdiaʒ:inocẽtiã:caſtitatẽ: plo

rabo oẽs pariter i vnius moꝛte defeciſſe virtu

tes:nõ ꝙ lugẽda ſit illa q̃ abijt:ſᷣ ꝙ nohb impati

entius ſit dolẽduʒ:ꝙ talem videre deſiuimus.

Quis eni ſicd oculis recoꝛdet᷑.xx.annoꝝ ado⸗

leſcẽtulã tã ardẽti fide leuaſſe crucis vexilluʒ:
vt magis amiſſam vᷣginitatẽ:qᷓ; mariri doleret
interitũ:Quis ſine ſingultibꝰtrãſeat oꝛandi in
ſtãtiã:nitoꝛẽ lingue:memoꝛie tenacitatẽ:cacu⸗
mẽ ingenij: Si grece audiſſes eã loquentẽ:lati
ne eã neſcire putares.ſi ĩ romanũ ſonũ lingua
ſe vterat:nihil oino ꝑegrinus ᷣmo redolebat.

Jã vo qð in Oꝛigene miroꝛ:quodq; ĩ illo gre⸗

cia tota mirat᷑:in paucis nõ dicã mẽſibꝰ: b die⸗
bus ita hebꝛee lingue vicerat difficultates: vt

in diſcẽdis canẽdiſq; pſalmis cũ mr̃e ↄtẽder
lHumilitas veſtiũ nõ vt ĩ pleriſq; ſolet tumen⸗
tes aios arguebat:ſed cũ iterioꝛi ſe mente deie
cerat. Int᷑ ancillaꝝ vginũ cultũ dominãq; ni⸗

hil mediuʒ: niſi ꝙ i eo faciliꝰdinoſcebat᷑:ꝙ ne⸗
gaigentiꝰincedebat. Nacillabat egrotatiõe feſ

ſa: ⁊ pallẽtẽ ac tremẽtẽ faciẽ vix collũ tenue ſu⸗
ſtinebat: ⁊ mñ aut pꝓph̊am aut euãgeliuʒ ſemꝑi

manib“ tenebat. Lachꝛymis oꝛa cõplent᷑: ſin⸗

gultꝰoccupat vocẽ:⁊ herẽtẽ linguã viſcera cõ⸗

mota nõ laxãt. Cũ ſanctũ coꝛpuſculũ febꝛiũ ar

doꝛ excoqueret:⁊ ſemianimẽ ĩ lectulo vallaret
circułꝰ ꝓpinquoꝝ: i extrema vba mandabat

Oꝛate dñm ihᷣm: vt mihi ignoſcat:qꝛ implere
nõ potui qð volebã: Secura eſto o mi Bleſilla

2ſidiinꝰ ꝓbãtes vera q dicimꝰ.nũqᷓ; eſt ſera cõ
uerſio. Hox hec bᷣmum dedicata eſt in latrone

Amẽ dico tibi:hodie mecũ eris i ꝑadiſo Poſt

q; aũt ſarcina carnis abiecta ad ſuũ aia reuola
uit auctoꝛẽ ⁊ in antiquã poſſeſſionem diu pere

grinata conſcendit:ex moꝛe parantur exequie
⁊ nobiliũ oꝛdine pᷣeunte aureũ feretro velamẽ

obtendit᷑. Nidebant᷑ mihi tũc clamoꝛe de celo

Non agnoſco veſtes:amictus iſte non meus:
hic oꝛnatus alienus ẽ. Sed quid agimꝰ: a
tris ꝓhibituri lachꝛymas ipᷣi plangimus.Cõ

fiteoꝛ affectus meos: totus hic liber fletibus in
ſcribit᷑. Fleuit ⁊ ißs Laʒarũ:qꝛ amabat illum

Non eſt optimꝰcõſolatoꝛ:quẽ ꝓpꝛij vincũt ge
mitus:cuius viſceribꝰmollitis fracta ĩ lachꝛy⸗
mis verba deſudant. Teſtoꝛ mi MPaula ieſum

quem Bleſilla nunc ſequit᷑:teſtoꝛ ſanctos an⸗

gelos:quoꝛũ conſoꝛtio fruitur:eadeʒ me dolo
rum ꝑpeti toꝛmẽta: que pateris:patrẽ eſſe ſpi⸗

ritu:nutritiũ charitate:⁊ interdũ dicere:pere⸗

at dies illa:in qua natꝰ ſum.⁊ heu mihi pater:
vt qͥd genuiſti me virũ: qui dicerer diſcrimen
oi terre: Et illud. Juſtus es dne:verũtamẽ iu

dicia loquar ad te.quid eſt ꝙ vie eccatoꝛũ p⸗
ſperank: ⁊ mei pene moti ſunt pedes.pene effu
ſi ſunt greſſus mei:quia ʒelaui ipeccatoꝛibus

Idars

pacẽ peccatoꝝ vidẽs. Et dixi. Quõ cognouit

deꝰ:el ſi ẽ ſcẽtia i excelſo. Ecce ipᷣi peccatoꝛes
et abũdãtes in ſeculo obtinuerũt diuitias. Sʒ

rurſus illð occurrit. Si narrauero ſic:ecce gra
uationẽ filioꝝ tuoꝝ pᷣuaricatus ſũ.Nunqᷣd ⁊ i
mea mentẽ non h̊ ſepius fluctꝰ illiditur:q̃re ſe⸗

nes impij ſeculi diuitijs ꝑfruunt᷑:q̃re adoleſcẽ

tia rudis ⁊ ſine pctõ pueritia imaturo floꝛe me
tit᷑qͥd cauſe ẽ:vt ſepe bimlei trimuliq; ⁊ vbera
materna lactãtes a demonio coꝛripiãt᷑:repleã⸗
tur lepꝛa:moꝛbo regio deuoꝛent᷑: ⁊ econtrario
impij:adulteri:homicide:ſacrilegi: vegeti:at⸗
q; ſecuri:de ſua ſanitate i deũ blaſfemẽt:pꝛeſer
tim cũ iniuſticia patris nõ redũdet ad filiuʒ:et
gia qᷓ peccauera ipᷣa moꝛiet᷑.Aut ſi manet vetꝰ
iſla ſnia: peccata patrũ ĩ filios opoꝛtere reſtitui
iniquũ ſit lõgeui pr̃is inumera delicta i inocen
te infantiã repẽſare.⁊ dixi: Ergo ſine cauſa iu⸗
ſtiſicaui coꝛ meũ:⁊ laui iter inocẽtes manꝰ me⸗
gas.: ⁊ factꝰ ſũ flagellatꝰtota die.Sʒ cũ hec cogi
tarẽ:ſtatim didici cũ ppha:⁊ ſuſcepi vt cogno

ſcerem. B laboꝛ ẽ in cõſpectu meo: donec ingre
diar ſanctuariũ dei:⁊ ſtelligã i nouiſſima eoꝝ.

Judicia eni dñi abyſſus multa.Et o ꝓfunduʒ
diuitiaꝝ ſapittie ⁊ ſcientie dei:qᷓ; inſcrutabilia
ſũt iudicia eiꝰ: ⁊ iueſtigabiles vie ei. Ponus
eſt deꝰ: ⁊ oĩa qᷓ̃ bonus facit bona ſint neceſſe eſt
mariti oꝛbitas irrogat᷑:plango qð accidit:vᷣ qꝛ
ſic placet dño:equo aio ſuſtinebo. Unicus ra⸗
ptus ẽ filius:durũ qͥdeʒ:ſʒ tolerabile:qꝛ ſuſtu⸗
lit ille qͥ dederat. Si cecus fuero: amici me le⸗
ctio ↄſolabit᷑. Si auditũ qͥʒ ſurde aures nega⸗
uerint: vacabo a vitijs:nihil aliud niſi dñm co
gitabo. Imminebit ſuꝑ h̊ ⁊ dura pauꝑies:fri⸗
gus:lãgoꝛ:⁊ nuditas:extremã expectabo moꝛ
tem:⁊ bꝛeue putabo malũ:qð filius melioꝛ ſub
ſequat᷑.Cõſideremꝰ qͥd ethicus ille pſalmꝰ ſo⸗
nat. Juſtus es dñe:⁊ rectũ iudiciũ tuum:h̊ nõ
põt dicere niſi ille qͥ ad vniuerſa q̃ patitur:ma⸗
gniſicat dĩũm:⁊ ſuo merito imputans:ĩ aduer⸗
ſis de eiꝰclemẽtia gloꝛiat᷑. Exultauerunt eni ſi
lie iude in oĩibus iudicijs dñi.ſi Juda ↄfeſſioi⸗
terpᷣtat᷑:ↄfitẽs aũt ois aĩia credẽtis ẽ:neceſſe ẽ:
vt q ſe credere dicit in xpᷣo ĩ oibus xpᷣi iudicijs

gaudeat. Sanus ſũ: gras refero creatoꝛi Lan-
gueo:⁊ in h̊ laudo dñi voluntatẽ.QAñ enĩ infir

mioꝛ:tũc foꝛtioꝛ ſũ:⁊ vtus ſpũs in carnis infir
mitate ꝑfici᷑. RPatit᷑ et apłs aliqͥd qð nõ vult:
ꝓ quo ter dñm depᷣcat᷑: ðꝛ ei. ſufficit tibi gra
mea:qꝛ vᷣtus i infirmitate ꝑficit᷑. Et ad reuela⸗
tionũ humiliãdã ſuꝑpiã:monet᷑ qͥdẽ humane
imbecillitat:⁊ aponit᷑ i ſititudine triũphãtiuʒ
qbꝰin curru retro comes adherebat:ꝑ ſingłas
acclamatiões ciniũ dicẽs:hoĩem te eè memẽto
Cur at dux ſit ꝙ qñq; patiẽdũ ẽea cur dolemꝰ
quenq; moꝛtuũ:Ad h̊ eni nati ſumꝰ:vt mane⸗

IIIL.

anmus eterni:Abꝛaam: oyſes: Eſaias: e

trus: Jacobꝰ: Johes: Maulꝰ electiõis vas:et
ſuꝑ oĩa filiꝰdei moꝛitur: ⁊ nos indignamur ali

quẽ exire ð coꝛꝑe:qͥ ad h̊ foꝛſitã raptꝰẽ: ne ma

licia imutaret itellectũ eiꝰ.placita enĩ erat deo

gia eiꝰ. ꝓpter h̊ ꝓperauit educere eã de media

niigratene longa vird in itinere deuijs obꝛue⸗
ret anfractibꝰ. Lugeat᷑ moꝛtuꝰ: ille quẽ gehẽ
na ſuſcipit:quẽ tartarus deuoꝛat:in cuiꝰ pena

eternꝰignis eſtuat.Nos q̃ꝝ exitũ angeloꝝ tur

ba comitat᷑:qͥbꝰobuiã xpᷣs occurrit:grauemur
magis ſi diutius ĩ tabernaculo iſto moꝛi habi

temꝰ: qꝛ q;diu h̊ moꝛamur pegrinamur a dño

Illa nos cupido teneat.lheu mihi quia pere⸗

grinatio mea ꝓlõgata ẽ a me: habitaui cũ habi
tãtibꝰ Cedar: multũ ꝑegrinata eſt aia mea. Si

Cedar tenebꝛe ſũt:⁊ mũdus ipᷣe ſũt tenebꝛe:qꝛ
lux lucet itenebꝛis:⁊ tenebꝛe eã nõ cõpꝛehẽde⸗

rũt:faueamꝰ Bleſille nr̃e:q̃ ð tenebꝛis migrãs

ad lucẽ:int᷑ fidei ipcipiẽtis ardoꝛẽ ↄſumati ope
ris ꝑcepit coꝛonã. Reuera ſi ſeculare deſideri:
um:⁊ qð deꝰ a ſuis auertat: delitias vite huiꝰ
cogitãtẽ moꝛs imatura rapuiſſet:plãgẽda erat
⁊ oĩ lachꝛymaꝝ fonte ploꝛãda. Nũc vo cuʒ ꝓ
pitio xpᷣo añ q̃ttuoꝛ ferme menſes ſcdðᷣo quodã

modo ꝓpoſito ſe baptiſmi lauerit: et ita dein⸗

ceps vixerit:vt calcato mundo ſemꝑ monaſte
riũ cogitarit:nõ vereris ne tibi ſaluatoꝛ dicat:
iraſceris Paula:qꝛtua ſilia mea facta eſt filia.
Indignaris de iudicio meo ⁊ rebellibꝰ lachꝛy
mis facis inuidiã poſſidẽti. Scis eni qͥd de te:
q̃d de ceteris tuis cogitẽ.Cibum tibi denegas

nõ ieiunioꝝ ſtudio: ſed doloꝛis:nõ amo fruga⸗

litatẽ iſtã. Jeiunia iſta aduerſarij mei ſunt.nul
lam aiam recipio q̃ me nolẽte ſeꝑat᷑ a coꝛꝑe:ta⸗
les ſtulta philoſophia habeat martyres:habe
at Zenonẽ:Theombꝛotũ:vel Catonẽ.Super

nullũ reòeſcit ſpũs meꝰ:niſi ſuꝑ humilẽ:⁊ qui⸗

etũ:⁊ tremẽtẽ vᷣba mea.lhoc ẽ qð mihi in mo⸗
naſterio ꝓmittebas: ꝙ habitu a mronis ceter
ſeꝑato tibi q̃ſi religioſioꝛ videbaris:mens iſta

q plãgit ſericarũ veſtiũ ẽ.interciperis ⁊ emoꝛe
ris:⁊ qfi nõ in meas manꝰ ventura ſis:crudelẽ

iudicẽ fugis. Fugerat quõdã ⁊ Jonas animo⸗
ſus ꝓpha:p in ꝓfundo maris merſus fuit. Si
viuẽtẽ crederes filiã:nũqᷓ; plangeres ad melio

ra migraſſe:h̊ eſt qð per aplm meum iuſſeram:

ne ꝓ doꝛmiẽtibꝰ in ſititudinem gentiũ triſtare⸗
mini. Erubeſce Ethnice:cõꝑatiõe ſuperaris:

melioꝛ diaboli ancilla: q; mea ẽ. Illa infideleʒ
mariuũ trãſlatũ fingit i celũ:tu mecũ tuam fſiliã

cũmoꝛatẽ: aut nõ credis: aut nõ vis.ſed dicis.
Quõ lugere me ꝓhibes:cũ ⁊ Jacob Joſephi

ſacco fleuerit: ↄgregatiſq; ad ie ppinquis no⸗

luit ↄſolari dicẽs: Deſcẽdã ad filiũ meũ lugẽs
in infernum. ⁊ Dauid Abſalon reperto capite

plat
Mm
ſe
que
rosd
gisi
gerat
ſident
lb:
Lazat
parie
leret
nöͤſte
lexrim
iact
we⸗
oglac
leſtin
iͤſtelti
ſcloan
ſucne
ſenior
disde
l. E
ſütca
füteü
ſoleni⸗
bfune
Aaro
Req̃o⸗
ſenldti
Velite
cus ſep
Gll
noAdie
daeso
zaiE
ſeneei
ldeiens
uudiay
datsspece
Zeneqn
phariſe
ſtedent
werito⸗
chuſtip
inus:r
dauſet
irine
Ibann
hodenn
mnorſam
lleinat
beregin
— k iafo

N

—

—-

ſnamurtdie
dbirauicäͤbet
trunen
tnthr
noccprhice⸗
nchnontgis
ihünnce
tulrrdcſlen⸗
litns ehar
nplͤcihen
Micpoa,
ſes oco,
m:ain dan
lanp nontſe
ſaluator diet

4fagseſtfan.

bellb'lache
Gtnigddere
nbideneg
oͤmofuge⸗
neiſunr ul
kacopel⸗
nfreskhihe
Gone Guhen
hummle:ro⸗
onipinnne⸗
nioniscer
nanaui
Penis tenot
ſsudt
onnonfhhn
gsfltc⸗
eresel ne⸗
Umniuſe
anni ni
eſloenini⸗
Put
aiwmfl

pläaxerit:repetẽs: Filiꝰmeꝰ Abſ. alon: qs dabit
vt moꝛiar pꝛo te fili mi Abſalon: Moyſi qͥʒ et

Aarõ ceteriſq; ſctõꝝ ſolẽnis ſit luctꝰexhibitus
NPerracilis ad iſta rñſio ẽ:luxiſſe Jacob filium

quẽ putabat occiſuʒ:ad quẽ ⁊ ipᷣe erat ad infe⸗

ros deſcẽſurꝰ dicẽs: Beſcendã ad flliũ meũ lu

gẽs ĩ infernũ:qꝛ necdũ ꝑadiſi ianuã xpᷣs effre⸗
gerat:necdũ flãmes illã rõpheã ⁊ vertiginẽ pᷣ⸗
ſidentiũ cherubin ſãguis eiꝰ extinxerat Unde
Abꝛaã lʒ ĩ loco refrigerij:tñ apud inferos cũ
Laʒzaro ſcribit᷑.Et Oauid iuſte fleuiſſe filium
parricidã:qͥ aliũ paruulũ poſtq; vidit:qꝛ vt vi
ueret ipetrare nõ potuit:qꝛ ſciebat nõ peccaſſe

nõ fleuit De M oyſe vero ⁊ Aarõ ꝙ eis exve

teri moꝛe ſit plãctus exhibitꝰ:nõ mirãdũ ẽ:cuʒ
⁊i actibꝰapłoꝝ iã euãgelio coꝛuſcãte Stepha⸗
no fecerit hieroſyme frẽs plãctũ magnũ: ⁊ vti
qꝙ;p plãctꝰmagnꝰnõ in plãgẽtiũ erxaminatiõe:vt
tu eſtimas:ſᷣ i põpa funeris:⁊ exequiaxꝝ freq̃n
tia itelligẽdus ſit. Deniq; de Jacoo ſcriptura
ſic loquit᷑. Et aſcẽdit Joſeph ſepelire patrem
ſuũ: ⁊ aſcẽderũt cuʒ eo oẽs pueri Pharaõis:⁊

ſenioꝛes domꝰ eiꝰ:⁊ ſenioꝛes oĩs tre egypti:et
oĩis domꝰ Joſeph ⁊ fratres eiꝰ.Et poſt paulu⸗

lũ.Et aſcẽd erũt cũ eo qdrige et eqͥtes:et facta

ſũt caſtra grãdia nimis.Ac deinde. Et planxe

rũt eũ plãctu magno ⁊ foꝛti nimis. lãctꝰ iſte
ſolẽnis nõ longas egyptijs iperat lachꝛymas:
funeris mõſtrat oꝛnatũ. Juz quem modum
Aaron qͥʒ et Moyſen fletos eẽ manifeſtuʒ ẽ.
Neão ſatis ſcpᷣture laudare myſteria ⁊ diuinũ
ſenlſũ:in vobis licei ſimplicibꝰ admirari: qd ſibi
velit:ꝙ Moyſes plãgit᷑:⁊ ihs Naue vir ſan-
ctus ſepultꝰ refert᷑: ⁊ tñ fleiꝰ eẽ nõ ſcribit᷑. Ne⸗

q; illð qð in Moyſe.i.in lege veteri ſub pecca

to Adã oẽs tenebãt᷑ elogio.⁊ ad inferos deſcẽ

dẽtes ↄſequent᷑ lachꝛyme ꝓſeq̃bant᷑ ᷣm apłm
q̃ͥ air Et regnauit moꝛs ab Adã vſq; ad Moy
ſen:etiã ſuꝑ eos qͥ nõ peccauerũt. In ihu vero
id ẽ.ĩ euãgelio:ꝑ quẽ ꝑadiſus ẽ aꝑtus:moꝛteʒ

gaudia ꝓſequunt᷑:flenteſq; hodie iudei:⁊ nu⸗

datis pedibꝰ ĩ cinere volutati:ſacco incubant.
Ac ne quid deſit ſuꝑſtitioni ex ritu vaniſſimo
phariſeoꝝ:pᷣmũ cibũ lentis accipiũt:videlicet
oſtẽdentes q̃li edulio pᷣmogenita ꝑdiderint:et
merito:qꝛi reſurrectionẽ dñi nõ credẽtes:anti
chꝛiſti parant᷑ aduẽtui. Nos vo qͥ xpᷣm indui⸗

mus:⁊ facti ſumꝰiuxta apłm genꝰregiũ ⁊ ſacer

dotale: nõ debemꝰ ſuꝑ moꝛtuos cõtriſtari.Et
dixit inquit M.oyſes ad Aaron et Eleaʒzar et
Ithamar filios eiꝰ:qͥ relicti erant.Caput vr̃jm
nõ denudabii: ⁊ veſtimẽta vr̃a nõ ſcindet:ne

moꝛiamini: ⁊ ſuꝑ oẽm ſynagogã venit ira Ho

lite inqt ſcindere veſtimẽta vra:⁊ luctum exhi
bere gẽtilẽ:ne moꝛiamini. Moꝛs vr̃a pctmẽ:

2 qð foꝛſitã crudele alicui videat᷑: fidei neceſ⸗

Fo. CCXVII

Epiſtola CXVII

ſariũ ẽ. In eodem Neuitico ſcrinit᷑: quõ ſacer⸗
dos magnꝰad patrẽ matrẽ fratrẽq; vł liberos

moꝛtuos ꝓhibeat᷑ accedere:ne videlʒ aia dei

ſacrificijs vacãs: ⁊ tota i illiꝰ miſterijs occupa⸗
i aliqͥ impediat᷑ affectu. Mõne alijs verbis id
ispm ĩ euãgelio pᷣcipit᷑:vt renũciet dñi diſcivu⸗

los: vt amoꝛ tuo patri nõ exhibeat ſepulturã:

Et de ſãctis inqͥt nõ exiet:⁊ nõ ↄtaminabit᷑ ſã⸗
Esiſicatio dei eiꝰ:qꝛ ſãctũ oleum vnctiõis a deo
ſuꝑ eũ ẽ.Certe poſtqᷓ; credimus xpᷣm:et oleo
vnctiõis eiꝰaccepto illũ poꝛtamꝰin nob:nõ de
bemexire ð tẽplo.i.de ꝓpoſito xpiano:nõ fo⸗
ras egredi:icredulitati videlz gẽtiliũ cõmiſce⸗
ri:ſ eẽ ſꝑ intrinſecꝰ.i.volũtati dñi miniſtrare.

lhec iccirco dicimꝰ:ne ignoꝛãtia ſcripturaꝝ au

ctoꝛitatẽ tibi p̃beret in luctu: æ videretis rõifa
bilit᷑ errare: ⁊ adhuc ſic locutꝰ ſũ qſi vnã ð tur⸗
bis ↄuenerim xpᷣianã. Cũ vo ſciã toto te renũ⸗

ciaſſe mũdo:⁊ abiectis calcatiſq; delitijs ſeculi

oꝛatiõi:ieiunijs:lectioni vacare q̃tidie: cuʒ ad

exẽplũ Abꝛaam cupias exire ð fra tua ⁊ de co
gnatione tua:vt ⁊ chaldeis ⁊ Melſopotamia
derelict:terrã repꝛomiſſiõis itroeas: cũ omnẽ
ſubſtãtiolã aut pauꝑibꝰdei largita ſis:aut filiã

añ moꝛtẽ mũdo moꝛtuã dederis: miroꝛ te ea fa
cere:ꝗᷓ ſi fecerint cetere repᷣhẽſione digne vide⸗

rent᷑. Redit tibi i memoꝛiã ↄfabulatio eiꝰ:blã⸗

ditie: mo: ↄſoꝛtiũ.⁊ ꝙ his careas pati nõ po⸗
tes. Ignoſcimꝰmatris lachꝛymis:ſᷣ modũ qᷓri
mus ĩ doloꝛe. Si parẽtẽ cogito:nõ repᷣhendo
qð plãgl. Si xpᷣianaʒ ⁊ monachã ab his noibꝰ
m'r excludit᷑:recens vulnꝰ ẽ:⁊ tactꝰ iſte qͥ blãdi

oꝛ:non tã curat q; exaſperat.Attñ qð tꝑe miti
gãdũ ẽ:cur rõne nõ vincit᷑: nã et Noemi famã

fugiẽs in terrã oab: ⁊ maritũ ꝑdidit: ⁊ fili⸗

os.Et cũ ſuoꝝ auxilio eẽt deſtituta: Ruth ali

enigena ab eius latere nõ recedit. Nide quãti
meriii ſit deſerte pᷣſtitiſſe ſolatiũ. Ex eiꝰſemie

xpᷣs oꝛi᷑. Reſpice Job quãta ſuſtinuit:⁊ vide

bis te nimiũ delicatã. Illũ ereci in celũ oculis

int᷑ ruinã domꝰ:penas vlceris inumeras oꝛbi⸗
tates:⁊ ad extremũ vxoꝛis inſidias:inuict te
nuiſſe patiẽtiaʒ. Scio ꝙ reſpõſura ſis:ᷣ illi qſi
iuſto ad ꝓbationẽ veniſſe. Et tu e duobꝰ elige
qð velis:aut ſãcta es:⁊ ꝓbarl.aut peccatrix: ⁊
iniuſte q̃reris: mioꝛa ſuſtinẽs q; mererl.Quid
vetera replicẽepᷣſentia exẽpla ſectare. Sancta
QNelania nr̃i tꝑis int᷑ xpᷣianos vera nobilitas
cũ q̃ tibi dñs:mihiq; ↄcedat i die ſua hr̃e ꝑteʒ.
Hec calẽte adhuc mariti coꝛpuſculo:⁊ necduʒ

humato:duos ſimul ꝑdidit filios. Rẽ ſũ dictu

rus ĩcredibilẽ:ſᷣ teſte xpo nõ falſã. Quis illam
nõ putaret moꝛe lymphatico ſparſis crinibus
veſte conſciſſa lacerum pectus inuadere? La⸗
chꝛyme gutta non fluxit: ſtetit immobilis: et
ad pedes aduoluta chꝛiſti: quaſi ipſ. uz teneret

Pars

arriſit . Expeditius inqt tibi ſ. eruitura ſů dñe:

qꝛ tãto me onere liberaſti. Sʒ foꝛſitã ſuꝑat᷑ in
ceterl qnimo q̃ illos mẽte ↄtẽpſerit:ĩ vnico po
ſtea ſilio pbat: cui oĩ quaʒ habebat ↄceſſa poſ⸗
ſeſſione:ingruẽte iã hyeme hieroſolymã naui⸗
gauit. Narce q̃ſo tibi:parce filie cũ xpᷣo iam re

—

gnãti:parce ſaltẽ Euſtochio tue cuiꝰ parua ad
huc etas:⁊ rudis pene infãtia te magiſtrãte di
rigit᷑ Seuit nũc diabolꝰ:⁊ qꝛ vnã cernit ð tuis
liber triüphãtẽ:obꝛutũ ſe eſſe ↄdolẽs: q̃rit ĩ re
manẽte victoꝛiã:quã iĩ pᷣeũte iã ꝑdidit Gꝛãdis
i ſuos pietas:ĩpietas ĩ deũ ẽ.Abꝛaã vnicũ filiũ
let iterfecit: ⁊ tu vnã de pluribꝰ q̃reris coꝛona
tã. Mõ poſſũ ſine gemitu eloq̃ qð dictur⸗ ſum.
Cũ de media põpa funer te exanimẽ referrẽt:
Hint᷑ ſe ꝓls muſitabat.nõne illð ẽ qð ſepiꝰ di⸗
cebamꝰ:dolet filiã ieiunijs iterfectã: ꝙ nõ vł ð
ſcdᷣo eiꝰmr̃imonio tenuerit nepotes:Quouſq;
genꝰ⸗ deteſtabile monachoꝝ nõ vꝛbe pellit᷑enõ

lapidibꝰobꝛuit᷑:nõ pcipitat᷑ ĩ fluctibus: a—àb

tronã miſerabilẽ ſeduxerũt.q̃ qꝛ monacha eſſe
noluerit:hinc ꝓbat᷑ ꝙ nulla gẽtiliũ ita ſuos vn
q́; fleuerit filios. Qualẽ putas ad iſtas voces
xpᷣm babuiſſe triſticiãquõ exultaſſe ſathanã⸗
q̃ nũc tuã aiaʒ eripe feſtinãſ: ⁊ pie tibi ꝓponẽs
doloꝛis illecebꝛã: dũ añ oculos tuos filie ſemꝑ
imago verſat᷑:cupit matrẽ ſimul necare victri
cis: ⁊ ſolitudinẽ ſoꝛoꝛis ĩuadere derelictã. Nõ
vt tereã loq̃r:ᷣ vt mihi teſtis eſt dñs: q̃ſi añ tri
bunal eiꝰ aſſiſtẽs ĩ Hͥ te vba ↄuenio. Beteſtãde

ſũt iſte lachꝛyme plene ſacrilegio crudeli:q̃nõ

hñt modũ:q vſq; ad vicinaʒ moꝛtis accedunt.
Alulas ⁊ exclamitas:⁊ äſi qͥbuſdã facibꝰ accẽ

ſa:qᷓ;tũ in te ẽ:tui ſemꝑ homicida es. Sʒ ad ta⸗

lem clemẽs ingredit᷑ ĩs:⁊ dicit: Quid ploꝛas

Nõ ẽ moꝛtua puella:b doꝛmit. Irrideãt circũ
ſtãtes: iſta infelicitas iudeoꝛũ ẽ. Te q̃ʒ ſi ad ſe⸗
ulcrũ filie volueris volitarie angelꝰ increpa⸗
it.q̃d q̃ris viuentẽ cũ moꝛtuis⸗Qð qꝛ maria

fecerat Magdalene:poſtqᷓ; vocem dñi ſe cla⸗

mãtis agnouit: ad eiꝰ ꝓuoluta pedes audit ne
tetigeris me:necdũ eni aſcẽdi ad patrẽ meum.
id ẽ.nõ mereris tãgere reſurgentẽ quẽ moꝛtuũ
eſtimas i ſepulcro. Quas nunc eſtimas Bleſil
lam nr̃aʒ pati cru ces: queq; ferre toꝛmẽta ꝙ ti
bixpᷣm videat ſubiratũ: Clamat nũc illa voce
lugenti. Si vnqᷓ; me amaſti mater:ſi tua vbera
ſuxi: ſi tuis inſtituta ſum monitis:ne inuideas
glie mee:nech̊ agasvt a nob in ꝑpetuũ ſepare
mur Putas eẽ me ſolãlha beo ꝓ te mariã ma
trem dñi.młtas h̊ video:q̃s antea neſciebã. O
q; melioꝛ ẽ iſte comitatꝰlhabeo Annã quãdã i
euãgelio ꝓphetãtẽ:⁊ qͥ magis gaudeas tãtoꝝ
annoꝝ laboꝛẽ ego ĩ tribꝰmenſibꝰ ↄſecuta ſum.
vnã palmã caſtitai accepimꝰ. Miſererl mei:
qꝛ ⁊ mundũ eliq:at ego vr̃i ſoꝛtẽ doleo:q̃ͥs ad

—

huc ſeculi carcer includit:qͥs quotidie ĩ aciepᷣ⸗
liantes:nũc ira:nũc auaricia:nũc libido:nunc
varioꝝ incẽtiua vitioꝝ ꝑtrahunt ad ruinã. Si
vis vt mater mea ſis:cur placere xpᷣo non vis:
MNõ agnoſco matrẽ meo dño diſplicentẽ. Loqͥ
tur illa ⁊ alia multa:q̃ taceo:⁊ ꝓ te dñm rogat
mihiq; vt de eius mẽte ſecurus ſum:veniã im
petrat peccatoꝝ:qð monui:qð hoꝛtatus ſum:
qð inuidiã ꝓpinquoꝝ vt ſalua eẽt excepi. Ita
q; dũ ſpũs hos artus regit: dũ vite huius trui
mur cõmeatu ſpõdeo: ꝓmitto:polliceoꝛ:illam
mea lingua reſonabit:illi mei dedicabũt᷑ labo⸗
res:illi ſudabit ingenium Nulla erit pagina q̃
nõ Bleſillã ſonet Quocunq; ᷣmonis nr̃i mo⸗
numenta ꝑuenerint:illa cũ meis opuſculis pe
regrinabit᷑:hãc mea mẽte deſixam legent vᷣgi⸗
nes:vidue:monachi:ſacerdotes. Bꝛeuis vite
ſpatiũ eterna memoꝛia compenſabit. Que cuʒ
xpo viuit in celis:in hoĩuʒ quoq; oꝛe victura ẽ
Tranſeat ⁊ pᷣſeng etas:ſequent᷑ ſecula poſt fu

tura:q̃ ſine amoꝛe:ſine inuidia iudicabunt Jn

ter Maule Euſtochijq; nomẽ media ponetur.
Nũqᷓ; i meis moꝛitura eſt libꝛis. Audiet meſꝑ
loquẽtẽ cũ ſoꝛoꝛe:cũ matre Rimen.
Beati hieronymi pᷣſbyteri ad Tyraſiũ de
obitu filie cõſolatoꝛia: vbi docet gratulãdũ: qꝙ;
dñs depoſitum repoſcere dignatus eſt ſuũ:qð
mundi picuł caſibꝰq; ſubtraxerit:qð ex laboꝛe
ad requiẽ:ex erũne ad cõſeruationẽ gaudioꝛũ

adduxerit. Abi docet dominũ Laʒarũ plãxiſ

ſe non moꝛtuũ:ſed ad vite huius miſeriã ſuſci⸗
tãdum oſtendit quoq; homines non tam ꝓ oꝛ⸗

bitate ⁊ ſolitudine qᷓ; iudicio diffidẽtie lugere

defunctos. Ebpla. CXVII.

„ Enegicto et dile⸗
ctctiſſimo parenti Tyraſio Hieronym
Charitatis tue ſcripta ꝑcepi:in quibꝰ animuʒ
tuum doloꝛe cõmotum de filie doꝛmitione co⸗

gnoui. Non aliud pᷣncipaliter admiratus ſum
q; chꝛiſtiani pectoꝛis in te ablatam vᷣtutem fu⸗
iſſe: vt animuʒ flecteres ad doloꝛem. Stupeo
murum fidei penertratũ vulneribus oꝛbitatis

quem ſepire debuerat ſpes reſurrectionis ⁊ re
gni celeſtis. Nunqᷓ; ſpes cum doloꝛe cõcoꝛdat
nec fides aliquãdo ſentit quãcunq; iacturam.
Reſurgere credimus noſtros et plangimꝰ:qͥd
faceremus ſi moꝛi tantũmodo pᷣciperet deus⸗
Aoluntas enſola ſufficeret ad ſolatiũ:cui nul⸗

lum pᷣponere iubemur affectum. Quod dede⸗

rat:abſtulit qui creauerat. Quis eſt alius qui

plangat:quod ad tempus accepat: Cõmoda⸗

uerat:vt haberes qᷓ;tocũq; tꝑe voluiſſet:⁊ cuʒ
vellet rurſũ auferret.Nihil abſtulit tuuʒ:qͥ di⸗
gnatus ẽ reciꝑe ꝓpꝛiũ.Creditũ ſuũ reciꝑe de⸗
cuit creditoꝛeʒ: ⁊ nihil aliud decet:qᷓ; creditoꝛi

ł

ſuo
ſeq
dit
ſttn
ſole
ali
gliü
ditu
lalis
daee
femna
tatine
zdoi
ſeuns
gctin
boli
etlach
guote
ſolos
lioge

monal

₰ „

chodis
ſeyp
node
coge
re. .
dole
gnan
zuer
batr
ree
jelo
afno
le:aut.
nodu/
eicaut
fiſtma
isn
ihſteſn
getum
lag:rf
eſtfler
tübuo
Uitodd
lun Cö
lunin
hoblna
he fechr⸗
chnonie
lltanist
admid
thiſion
l ſepen
ltopi
nechte
wocſna

N

geinnz⸗
biumn
Annig
WE
eni
Nünoen
Wiayentiſn
unsſun
.
ehuinsfri
lcebrſlann
chillcbe⸗
Mpagmmä

Nüsriin.

dhlaien
niegen⸗
Babne
bit Qlean
vrepicnni
cula pottin
icabun
la ponen
udietneh
.
Tnngide
runlicl:
Eeſlurgs
gberlovor
i govcioi

zmni gi

nlſeniſuſs⸗
mnumpon
büeluger

I. „
dile⸗

gieronpm
lbranunuz
mmitionec
Hirauslon
punenft
n⸗Gen
s obens
Cionislt
e ccotn
utumn,
noinei
Heretlg
ücuinu⸗
oddade
Falusgu
Cörwl,
iſertay
Nzi
chede
jgilon

4
R

.

Fo. CCXVII

Tractatus XIII Epiſtola CXVII

ſuo gras agere mutuãtẽ. Sic Job legimꝰ quã
ſequamur deuotiſſimã vocẽ dicẽtis. Oñs de⸗
dit: dñs abſtulit.ſicut dño placuit: ita factũ ẽ:

ſit nomẽ dñi bñdictũ. Parũ ergo nõ erat h cõ⸗

ſolatio ↄtra luctũ:ꝙ nemo lugere debeat:cum
aliqd reddiderit alienuʒ: qꝛ fas non erat apud
aliũ retineri:qð dño ſuo fuerat neceſſariũ.Ad
ditur ↄſolatiõis alia ꝓuidentia: q̃ iaculis oꝛbi
tatis occurrat.plãgere debuimꝰ de ſeculo rece
dẽtes:ſi ſeculi inimicitias ↄ nos minime ſenti⸗
remus: a plangimꝰ dñi bñſicia:qͥ nouit infirmi
tati noſtre qͥd pᷣſtet. periclitari volebat adhuc
q̃ dolet aliqnẽ doꝛmiẽtẽ: ⁊ inter fluctus vite pᷣ
ſenus videre cupiebat miſeꝝ laboꝛare talibus
ac tãtis tẽpeſtatibꝰvite:tot impugnationes di
aboli:tot coꝛꝑis bella:tot ſeculi clades euaſit.
et lachꝛymas fundis: q̃ſi neſcias: qͥd in teipſo
quotidie patiarl.ꝓpter qð admonet dñs apo⸗
ſtolos ſuos dicẽs. Si diligeretis me:gaudere⸗
tis:qꝛ vado ad patrẽ. NPlane Laraʒum fleuit
moꝛtuũ:ſʒ nõ tuas lachꝛymas fudit. Ruſurre
ctionis ꝓmiſſoꝛ doloꝛẽ docere non poterat:ne
fidẽ ꝑñdiã faceret:quã docebat.doluit Laʒaxꝝ
nõ doꝛmiẽtẽ:ſed potiꝰ reſurgẽtẽ.⁊ flebat:quẽ
cogebat᷑ ꝓpter ſaluandos alios ſeculo reuoca

re. hãc vitã dans dũs ingemiſcebat: quam tu

doles eſſe ſublatã. Contra lachꝛymas eius pu
gnant lachꝛyme tue: ⁊ amoꝛ tuꝰ amoꝛi eiꝰnon
ↄuenit.ic fletus nõ habet pietatẽ. Ille nole
bat reddere laboꝛibꝰ: quẽ dilexerat: ⁊ tu ama⸗

re credebas te: cui laboꝝ volebas adhuc pᷣſta⸗
re toꝛmẽta. Ceteꝝ ſi putas eũ Laʒaꝝ doluiſſe:
añ non pmiſiſſet exire:qͥ repellere poterat moꝛ

tẽ:aut certe non fleret:q̊ͥ moꝛtuũ ſuſcitare poſt
modũ habuerat poteſtatẽ. Ande apparet ſola
eũ cauſa fuiſſe cõmotũ:ꝙ ad hoſtilẽ vitaʒ cha
riſſimũ reuocare denuo: ⁊ ꝓpter credulos ali⸗
q̃ͥs:⁊ ↄfundendos incredulos vꝛgebat᷑.Deni
q; ſic ſubſecutꝰ eſt dicẽs:Ergo pater vt credãt

qꝛ tu me miſiſti:ait clara voce: Laʒare ꝓdi fo⸗

ras:⁊ factũ eſt.Gaude ergo vnde ille conatus
eſt flere:ne tu ſaltẽ videaris doꝛmiẽtis felicita
tibus inuidere.ab aliena mũdi ꝓuincia tranſi⸗
uit ad dñm:⁊ de hoſtili patria migrauit ad ce⸗
lum.Cõtra ſic apłs cõmemoꝛat dicẽs: diu

ſumꝰ in h̊ ſeculo ꝑegrinamur a dño. Nõ ergo

nob luctũ debet incutere qͥſqᷓ;: cũ a ꝑegrinatio
ne redire meruerit ad ꝓpꝛiaʒ regionẽ:maxime

cũ non inanis ⁊ vacuus redire noſcat᷑:qͥ xpᷣia⸗

nitatis mercatus eſt lucrũ: ꝓpter qð deſcẽdit
ad mũdi cõmercium. Et ego inquies nulla ꝓ⸗

miſſionũ celeſtium dubitatione cõturboꝛ:vᷣ ſo⸗

la ſeparatione doꝛmientis eſtuans deſolat⸗ ſo
latio pij pignoꝛis iactoꝛ.Excuſatio eſt hec Be

nedicte ſine dubio fragilitatis hũane: que pa⸗
trocinari non poteſt diffidentie. Si eni deſola

6

tiones homies ferrenõ valerẽt: nũqᷓ pꝛoꝛſus
parentes a ſe ſua pignoꝛa dimiſiſſent. Deſtitu

tos ſe a moꝛientibꝰ cõquerunt᷑:⁊ viuos ſilios:

aut ꝓpter honoꝛes:aut ppter negocia peregri
nis regionibꝰ credunt: ⁊ gaudent tota vita ſi⸗
ne affectibꝰ cõmoꝛari:dũmodo capiant:qð cu
plunt de ſuis pignoꝛibus adipiſci: ⁊ vt ad pa⸗
latia pergant peregrinant᷑.ad ſtudia dignitat
nauigant acqrenda: vel ad cauſas patrimon

aliquas explicãdas cuz laboꝛe ⁊ periculo: pꝛo

ficiſcẽtes omnes impellunt: nec ſecum vacare
quos diligunt patiunt᷑. Et vt ad palatia celi
ad ſtudia xpᷣi:ad honoꝛẽ vite:⁊ patrimonium
poſſeſſionis eterne cum ſecuritate valeant ꝑue
nire: nemo filios ſuos aſe libepter gratulatur
abſcedere. Ad cõparãda peccata gaudẽt tan
parẽtes a filis:qᷓ; flij a parentibus: ꝓpuocante
diabolo ſeparari. ad indulgentiã ꝑpcipiendam
nolũt ab inuicem deo vocãte diſcerni:vt agpa⸗
reat:non ꝓnoſtra rõne nos dolere quẽcũq; vi
demur amittere:ſed indicium magis oſtẽdere
diffidentie. ihi crede ſola in omnibꝰ incre⸗
dulitas meret: ⁊ ſicut nõ põt fides noſſe qd do
leat:ſic diffidentia ſola doloꝛibus iuenitur an⸗

cilla. Mam ſi doꝛmientes dicimus: doꝛmiẽtes

vtiq; credere debemus:⁊ non moꝛtuos:ſed re
quieſcẽtes ᷣm vocem domini. Omnis inquit
qui credit in me:lʒ moꝛiatur: viuet.Si tibime
dicus hoc ꝓmitteret quiſqᷓ;: nullaʒ ſine dubio
ꝓmiſſioni eius negare poteras omnino licẽtiã
nunc quia chꝛiſtus fabꝛicatoꝛ ⁊ reſuſcitatoꝛ ꝓ⸗
mittit: non timeas eaʒ plangere: vt fidelioꝛem
chꝛiſto pariter: ⁊ potentioꝛẽ medicum videar
in ꝓmiſſione iudicare.Sed deſtitutã dicis do
leo ſenectutem meam:qui debuerã liberos me
os potius antecedere:ne in laboꝛibus remane
rem. Quãdo de ſpiritalibus bonis quodeũq;
tractat᷑:nihil eſt oino de carnalibus ante ocu⸗
los ꝓponendũ Ego tibi melius ꝓfiteoꝛ eueniſ
ſe:qui non carnalẽ:ſed ſpiritalem circa te cõſi⸗
dero felicitatem. Tu te dicis de pignoꝛis tui
obitu in ſenectute ↄfectum:ego econtra pꝛobo
ſubleuatũ. Senectuti tue amputauit dñs ma⸗
gis ſollicitudinẽ: que toꝛquebat ð viua filia ne
periret. Melius vtiq; nunc moꝛtuã ſeculo cre
dis eſſe apud deũ viuã: qᷓ; hic viuaʒ moꝛtuam/
Gaude tibi ꝙ filiã chꝛiſtianã mereberis ſequi:
quã ſecutus in celo gaudeas. Non te deſeruit
ſed pᷣceſſit. ¶iſiſti nutrimenta tua xpᷣo Si lu
ctum hoꝛrueris:et te obtuliſſe pignus deo de⸗
putatri poterisScðᷣʒ votum tuum habe poſt
Abꝛaam:ſi nõ potes pꝛimũ: vt qð ille nõ dubi
tauit offerre: tu ſaltẽ videan ð ſublato gaudẽ.
Ab illo dñs poſtulauit:a te tulit ille iuſſiõi pa⸗
euit:tu volũtati ↄſẽtl.Illũ ꝑ illicitaʒ legẽ nat?e
ꝓbauit ſibi deuotuʒ: te ſaltẽ ꝑ licita cõditionẽ

mMoꝛtalitatis annotet religioſũ. In qᷓ ꝑte xp̃ia⸗

nũ te poteris apꝛobare. Erubeſcat incrudeli⸗
tas nra:q̃ nec cũ gẽtiltbꝰ deo vult eſſe ſubiecta

Lomunis ẽ nobᷣ cũ illis exitus moꝛtis:⁊ dolo⸗
res illoꝝ ſupamꝰdoloꝛibꝰnr̃is.

cus nr̃m ptinet:gẽtiles doloꝛes ſepe ↄtẽnunt:
cũ nõ ad ꝓmiſſa celeſtia:ſᷣ ad penas tartari ra⸗

piant᷑:⁊ nos plangimꝰeuntes ad celũ.Cõſide⸗

ra xpᷣianus talis qͥd merebit᷑ deincepſ:qui nec

inmitari ↄtẽdit exempla ſãctoꝝ: nec ↄtẽptũ ha⸗
bere gentiliũ: Illi luctus deſperãdo deſpiciũt
nos ⁊ ſperãdo deſpicere nõ conamur. IJlli vᷣui

re intrepidãter filios ſuos moꝛtalibꝰ tradũt:et
nos deo nr̃o ſimul:⁊ ſuos liberos:⁊ nros libe⸗
vidos dimutefe ſacrilega mẽte cũctamur: q̃ſi
tutius apud hoiĩes iudicemus magis qᷓ; penes
deũ ↄdẽnari. Aliquẽ filioꝝ xpᷣiani nolunt vel

gratulatiõe ſua deducere ad bona:gẽtiles tra⸗
derenõ cunctanf ad mala. Moſtremo vel cum
ſpᷣa felicitate nroꝝ moꝛientiũ cogamur animũ

Keciarernevenckerun eoꝝ deſideria nr̃a incipi

ant reluctari.Eſto religioſus:vel voto eius q̃
euaſi. Si non potes exulta:qꝛ placuiſſe cogno
ſcis: tui participiũ ſanguinis xp̃o: maxime qð
de occaſione debeas tolerare:cui nõ potes cõ⸗

tradicere.Et cũ ſit oibus cõmunis h̊ caſus:va

.

nus doloꝛ eſt:qͥ nec ᷣmus videt᷑ eſſe: nec ſolꝰ.

NPoſtremo vide ſi aliqͥd debeat doloꝛi cõcedi:
vbi ſine aliquo remedio pᷣt animꝰ fatigari. Sa

2

pieter debet dolere qͥ dolet.ne ꝑdat ſine cauſa
d5ð dolet. Muũc aũt ↄtra luctum ſumẽda ſũt ar⸗
ma: vt ſpes nr̃a poſſit habere victoꝛiã:pᷣncipa⸗
liter qð voluit deꝰ ſuſciꝑe gratulemur. Sein⸗

de qꝛ h̊ nobis in mũdo cõmune ẽ: addit᷑ nobis
peculiare noſtrũ:qð ad requiem deducamur.

Sequit᷑ ↄſumatio oiuʒ gaudioꝝ: ꝙ in reſurre
ctione inuicem nobᷣ dño refoꝛmãte reddemur.
qð aptus pollicet᷑. Nolo vos ignoꝛare fratres
de doꝛmiẽtibꝰ: vt nõ ↄtriſtemini:ſicut ⁊ ceteri

q̊ſpem nõ habẽt. Si eni credimꝰ ꝗ ihs moꝛtu⸗

elſt:et reſurrexit: ita ⁊ deus eos qͥ doꝛmierunti
xpᷣo:adducet cũ illo. ec tibi Pñdicte ꝓcha⸗

ritate cõmuni trãſmiſi. Ceteꝝ ſcio te valere ali⸗

os ↄſolari Tũc te oꝛbitas nõ inueniet penetra

bilẽ:ſi alios ↄ illã nõ ceſſes amare.

Beati ieronymi pᷣſbyteri ad Julianuz cõ

ſolatoꝛia de filijs ⁊ vxoꝛe defunctis: dicens il Ille ĩ tot moꝛtibꝰ filioꝝ domꝰ ſue ruinã vnum

lum in comparatione Job vmbꝛam quandam
⁊ludũ ſuſtinuiſſe certaminis: quẽ etiaʒ euäge⸗
licis ſᷣmonibꝰ ⁊ aplłoꝝ exẽplo ad ↄtẽptũ ſeculi
xp̃i militig exhoꝛtaf. Epła. CXxVIII

Ilius me frater

——

tuus Auſonius in ipo iam pfectionis

articulo cu mihi p̃ſentiã ſui tarde dediſſet: ci

. Quid ageremꝰ
ſi peculiare aliqͥd exigeret᷑ a nob⸗ Qð ad dede

to abſtuliſſet:atq; in puncto tꝑis ſalue partter

„

valecq; dixiſſet: vacuũ ſe redire artitratꝰ ẽ:niſi
meaꝝ aliqͥd ad te nugarũ tumultu ario mone
poꝛtaret:iaʒ dimiſſo ſynthemate equꝰ public⸗

ſternebat᷑:⁊ nobilẽ iuuenẽ punicea indutũ tu⸗
nica balteꝰambiebat.⁊ tamẽ ille a poſito nota

rio cogebat loqui:q̃ velociter edita:velox cõſe

q̃ret᷑ manꝰ: ⁊ lingue celeritatẽ frenderẽt ſigna
vboꝝ. Itaq; nõ ſcribẽtis diligẽtia:ſᷣ dictantis

temeritate:lõgũ ad te ſilẽtiũ rũpo: offerẽs tibi

nudã officij voluntatẽ. Extempoꝛalis ẽ epła:
abſq; oꝛdine ſenſuũ:ſine lenocinio: ⁊ cõpoſiti⸗

one ſermonũ:vt totũ in illa amicũ:nihil de oꝛa

toꝛe reperias. In ꝓcinctu effuſaʒ putes:xv abi⸗
re cupiẽti ingeſtũ viaticũ.Diuina ſcriptura lo
quit᷑:muſica in luctu intempeſtatiua narratio

AVñ ⁊ nos lepoꝛẽ artis rhetoꝛice ↄtemnẽtes:⁊

puerilis atq; plauſibilis eloquij venuſtatẽ: ad
ſanctaꝝ ſcripturaꝝ grauitatẽ ↄfugimꝰ:vbi ve
ra vulnerũ medicina eſt:vbi doloꝝ certa reme

dia In qᷣbus receit vnicũ filiũ mater i feretro

vbi turbe ðꝛ circũſtanti:nõ ẽ moꝛtua puella: ſʒ
doꝛmit. vbi ⁊ q̃triduanus moꝛtuꝰ ad vocẽ icla
mantis dñi ligatus egredit᷑. Audio te in bꝛeui

tpꝑe duas virgũculas filias iũctis pene extuliſ⸗

ſe funeribꝰ:⁊ pudiciſſimã ac fidiſſimã ↄiugẽ tu

am Fauſtinã:imo fidei caloꝛe germanã:in q̃ ſo

la poſt amiſſos liberos acqͥeſcebas: ſubita tibi
doꝛmitiõe ſubtractã.q̃ſi ſi in naufragijs ĩ litto⸗
re latrones reperiat:⁊ iuxta eloquia ꝓph̊aꝑꝝ fu
giens vꝛſũ incidit i leonẽ.extendẽſq; manũ ad

parietem.a colubꝛo moꝛdeat᷑ Conſecuta rei fa

miliaris dãna: vaſtationẽ totiꝰ harbaro hoſte
ꝓuincie:⁊ ĩ cõmuni depopulatiõe pᷣuatas poſ

ſeſſionũ tuaꝝ ruinas:abactos armentoꝝ ⁊pe⸗
coꝛuzʒ greges:vinctos occiſoſq; ſeruulos: ⁊ in

vnica filia quam tibi crebꝛe oꝛbitates fecerant

charioꝛẽ:electũ nobiliſſimũ geneꝝx.Exquo vt

oĩa taceã:plꝰ meroꝛis qᷓ; gaudij ſuſcepiſti.hic
ẽ catalogus tẽptationũ tuaꝝ:hec cuʒ Juliano
tyrũculo xpᷣi pugna hoſtis antiqui.q̃ ſi ad te re
ſpicias:gaudia ſũt.ſi ad bellatoꝛẽ foꝛtiſſimuʒ:

ludus ſi vmbꝛe certaminis. Beato Job poſt

maloꝝ examina vxoꝛ peſſima reſeruata ẽ:vt ꝑ

eã diſceret blaſfemare.tibi ſublata eſt optima:

vt miſeriaꝝ ſolatiũ ꝑderes. Aliud eſt aũt ſuſti
nere quã nolis:aliud deſiderare quam diligis

habuit ſepulrũ: ⁊ ſciſſis veſtibꝰ:vt parẽti mon
ſtraret affectũ: pꝓcidẽs ĩ terrã adoꝛauit: ⁊ dixit
Nudus exiui de vtero mat: mee:nudus ⁊ re⸗
deam. dñs dedit:dñs abſtulit.ſicẽ dño placuit
ita factũ eſt:ſit nomẽ dñi benedictũ Tu vt par
ciſſime dicã:int᷑ multoꝝ officia ꝓpinqͥꝝ:⁊ ↄſo⸗
lãtes amicos:tuoꝝ exequias ꝓſecutꝰes.ſder⸗

didit ille ſimul oẽs diuitias: ⁊ ſuccedẽtibꝰ ſibi

„—

C

nale
mob
fine⸗
m
qua
grac
neo
duse
ſetcoꝛ
de'y
cenott
mulün
höino
malo:
gadic
cllee
ſpſoß
gopot
fii pa⸗
Gerxt
its
lius
extrin
phoꝛ
aich⸗
ug⸗
cter d
debe
derit
poſu⸗
Ui
npu
um ye
paxel.
lervani
cad
ſocledel
Peba⸗
recfrco
ſijino
ſegoge
lläne
cidakin
heſtila
ͤnde⸗
euertere
Vicori⸗
toyuln
die dor
1dediee
lgregde
legti⸗
hi har

lun
inbi
nfnn
p
diniin
Poſtopen
icrck
eiſg
mn⸗
ſigtt
lilt
tcheſt⸗
mhidede

=

EE
—

=

Nnes .

ſoitunn
udune
emnene
Enuſnidl
Bin::vore
Lcentanen
teriferen
napueluß
adyoeiid
otenhan
penectni⸗
niigen
nmmiinq⸗

rſcbtail

isllino⸗
nappbenft

cg nendd

*

ſecutateik
rbrohoſe
fuanopo
aor lhe⸗
Uulos: uin
es fecerant
Erco
ſeplei bi⸗
le
aſiacer
fontiſimn
ogebh
runnen⸗
tohem
ckaitii
an ls
fuinimun
guendrn
crolt⸗
nohhn
Zunyn

Fo. CCXIX

Tractatus XIII Epiſtola CXVIII

maloꝝ nũcijs ad ſingulas plagas feriebat᷑ im⸗
mobilis:cõplẽs i ſe ilð de ſapiẽte pᷣconiuʒ. Si
fracꝰ illibat᷑ oꝛbis:ipauidũ ferient ruine.Tibi
maio: pars derelica ẽ ſubſtantie:⁊ tm tẽptaris

quãtũ ferre potes Necdũ eni ad eũ perueniſti

gradũ:vt totis aduerſũ te cuneis dimicet᷑.Di
ues quõdã dñs:⁊ ditioꝛ pr̃e:ſubito oꝛbꝰ et nu⸗
dus ẽ. Cũq; ĩ oĩbꝰ his q̃ cõtigerãt ei:nõ peccaſ
ſet coꝛã dño:nec qͥcqᷓ; locutꝰ ẽ inſipiẽs:exultãs

de ĩ victoꝛiã famuli ſui:⁊ illiꝰpatiẽtiã ſuuʒ du

cens triũphũ dixit ad diabolũ Aiaduertiſti fa
mulũ meũ Job:qꝛ nõ ẽ qͥſqᷓ; ei filis ſuꝑ terraʒ⸗
hõ inocẽs:verax:dei cultoꝛ:abſtinens ſe ab oĩ
malo: ⁊ adhuc ꝑſeuerãs i innocẽtia. Pulchꝛe
addidit. Et adhuc ꝑſeuerãs iĩ inocẽtia: qꝛ diffi
cile ẽ pᷣſſam malis inocentiã nõ dolere.Et in h
ipſo fide ꝑiclitari:q ſe videat iniuſte ſuſtinere

qð patit᷑.Ad q̃ reſpõdẽs diabolꝰ dño ait. Co⸗

riũ ꝓ coꝛio:⁊ omia ꝗqᷓ habuerit dabit ꝓ aia ſua
Sʒ extẽde manũ tuã:⁊ tange oſſa:⁊ carnes eiꝰ
niſi ĩ faciẽ bñdixerit tibi. Calidliſſimꝰ aduerſa⸗
rius ⁊ inueteratꝰ dieꝝ maloꝝ:nouit alia eſſe q̃
extrinſeca ſint:⁊ a philoſophis q̊ʒ mũdi a dia⸗
phoꝛa:h̊ ẽ ĩ differẽtia noient᷑:ĩ eoꝛũq; amiſſiõe

atq; ↄtẽpiu ꝑfectã nõ eſſe vtutẽ: alia q itrinſe⸗

cus ⁊ deſiderata cogãt dolere ꝑdẽtẽ ZRñ auda
cter dei renuit pᷣdicationẽ:⁊ dicit nequaq; euʒ
debere laudari:qͥ nihil deſe:ſᷣ totũ extra ſe de
derit:q̃ ꝓ coꝛio ſuo coꝛia obtulerit filioꝝ: ⁊ de

poſuerit marſupiũ: ⁊ fruat᷑ coꝛpoꝛis ſanitate.

Añ itelligat pꝛudẽtia tua vſq; ad hunc termi⸗
nũ ꝑueniſſe tẽptationes tuas:⁊ dediſſe te coꝛi
um ꝓ coꝛio:pellem pꝛo pelle:oia queq; habes
pax eſſe dare ꝓ aĩia tua. Necdũ aũt extentaʒ in

te manũ dei: nec tactas carnes:nec oſſa confra

cta. ad qͥꝝ doloꝛẽ difficile ẽ nõ ingemiſcere: ⁊ i.
faciẽ dei bñdicere ꝓ eo qð ẽ maledicere. Vñ et
Nabuta i regũ libꝛis ðꝛ bñũdixiſſe deũ ⁊ regeʒ:
⁊iccirco lapidat᷑ a pło.Sciẽs aũt dñs athletã
ſuũ imo virũ foꝛtiſſimũ:etiã in iſto extremo ꝑ⸗
fectoq; certamie poſſe ſuꝑare.Ecce inqᷣt trado
illũ tibi:tm aiam illius cuſtodi. Caro viri ſan⸗
cti dat᷑ in diaboli ptãteʒ: ⁊ aĩe ſanitas reſeruat
ne ſi illud ꝑcuſſiſſet: in qͥ ſenſus ẽ mẽtiſq; iudi⸗
ciũ:nõ eẽt culpa peccãtis:ᷣ eiꝰ qͥ ſtatuʒ mentis
euerterat. Laudẽt te alij: ⁊ tuas ↄtra diabolũ
victoꝛias panegiricis ꝓſequant᷑ laudibꝰ:ꝙ le
to vultu moꝛtes tulerit filiaꝝ:ꝙ in qᷓdrageſimo

die doꝛmitiõis eax: lugubꝛẽ veſtẽ mutaueris
⁊ dedicatio oſſiũ martyris cãdida tibi veſtimẽ

ta reddiderit: vt nõ ſentires doloꝛem oꝛbitatis
tue:quẽ ciuitas vniuerſa ſentiret: ſʒ ad trium⸗

phũ martyris exultares:q ſanctiſſimã cõiugẽ
tuã nõ q̃ſi moꝛtuã:ſed q̃ſi pñiciſcẽtẽ deduxeris

Ego te nequaqᷓ; adulatiõe decipiã: ne lubꝛica
laude ſuplantẽ. Loquarq; illud potiꝰ qð tibi

audire ↄdecet. Fili accedẽs ad ſeruitutẽ deipᷣ
para aiam tuã ad tẽptationẽ: ⁊ cuʒ oia feceris
dicito. Seruus iutilis ſũ:nõ feci qð facere de
bui.tuliſti liberoſ:q̊ͥs ipᷣe dederas.recepiſti an
cillã quã mihi ob bꝛeue ſolatiũ cõmodaueras.
non ↄtriſtoꝛ ꝙ recepiſti:ſᷣ ago gras ꝙ dediſti.
Qð quõdã diues adoleſcẽs oĩa q̃ in lege pꝛece
pta ſũt:ſe impleſſe iacrabat.ad quẽ dñs in euã
gelio. Unũ inqͥt tibi deeſt:ſi vis ꝑfectꝰ eſſe: va
de ⁊ vende oĩa q̃ habes ⁊ da pauꝑibꝰ:et veni
ſeq̃re me. Qui oĩa ſe feciſſe dicebat:in pᷣmo cer
tamine diuitias vincere nõ põt. VUñ ⁊ difficile
intrant diuites in regno celoꝝ:q̃ expeditos: et
alaꝝ leuitate ſubnixos habitatoꝛes deſiderãt.
Vade inqͥt ⁊ vende nõ ꝑtem ſubſtãtie: ſed vni
uerſa q̃ poſſides.⁊ da:nõ amiciꝰᷣ :nõ ↄſangui⸗
neis:nõ ꝓpinq̊s:nõ vxoꝛi:nõ liberis. l ali⸗
q̃ͥd adda: nihil tibi ex oibꝰ metu inopie repua⸗
bis:ne cuʒ Anania dãneris:⁊ Saphyra:ſʒ da
cuncta pauꝑibus: ⁊ fac tibi amicos de iniquo
mamona: q te recipiãt in eterna tabernacula:
vt ine ſequaris vt dñũm. Mũdi poſſeſſionem
non habeas:vt poſſis canere cũ ꝓpha. Pars
mea dñs:⁊ vt verus leuita nihil de terre here⸗
ditate poſſideas.Et h̊ hoꝛtoꝛ ſi vis eſſe ꝑfectꝰ:
ſi apoſtolice dignitatis culmẽ cupis:ſi ſublata
cruce xp̃ᷣm ſequi:ſi apꝛꝛehenſo aratro nõ reſpi
cere poſt terguʒ:ſi i ſublimiſſimo tecto poſitus
pᷣſtina veſtimẽta ↄtẽnis: ⁊ vt euadas egyptiã
dñam:ſeculi pallium derelinqs. Vñ ⁊ Helias
ad celoꝝ regna feſtinãs: nõ põt ire cũ pallio:
mũdo imundo veſtimẽta dimittit. Sed h̊ ais
apoſtolice dignitatis eſt:a eius qͥ velit eſſe ꝑfe
ctus.Cur aũt ⁊ tu nolis eſſe ꝑfectus: Cur qͥ in
ſeculo pᷣmus es:nõ in xpᷣi familia pᷣmus ſis:an
qꝛ vxoꝛeʒ habueris:habuit ⁊ NPetrus:⁊ tamẽ
cũ rheti eã ⁊ nauiculã dereliqͥt. Pꝛouidentiſſi⸗
mus dñs:⁊ oiuʒ ſalutẽ deſiderãs:malẽſq; pe⸗
nitentiã peccatoꝛis qᷓ; moꝛtẽ:abſtulit tibi hane
excuſationẽ: vt nõ illa te retrahat ad terras: ſʒ
tu eã ſequaris ad paradiſi regna tendẽtẽ. Bo⸗
na liberis paras:qͥ te ad dñʒ pᷣceſſerũt:vt par⸗

tes eax non in diuitias ſoꝛoꝛis ꝓficiant: ire⸗

demptionẽ aietue:atq; alimẽta miſeroꝝ.ec
monilia filie tue a te expetunt: his gẽmis oꝛna
ri capita ſua volũt. Qõð periturũ erat in ſerico
in vilibꝰ paupeꝝ tunicis reſeruet᷑. Repetũta
te ꝑtes ſuas. Jũcte ſpõſo volũt videri paupe⸗
res ⁊ ignobiles: ꝓpꝛia oꝛnamenta deſiderant.
Nec ẽ ꝙ te excuſes nobilitate ⁊ diuitiaꝝ põde
re. Reſpice ſanetũ virũ MPãmachiũ: ⁊ feruẽtiſ
ſime fidei Maulinũ p̃ſbyteꝑ:qͥ non ſolũ diuiti⸗
as:ſ ſeipos dño obtulerunt: ꝗͥ ↄ diaboli tergi
uerſationẽ nequaqᷓ; pellẽ ꝓ pelle:ſed carnes ⁊
oſſa ⁊ aias ſuas dño ↄſecrarũt.Qui te ⁊ exem⸗
plo et eloquio.id ẽ.⁊ oꝑe et lingua poſſmaed

Pars

maioꝛa ꝑducere Nobilis es:⁊ illi:ſ i illis xpo
nobilioꝛes.Diues ⁊ honoꝛatꝰ:⁊ illi:imo ex di

uitibus pauꝑes ⁊ ingloꝛij:⁊ iccirco ditioꝛes ⁊

magis inclyti:qꝛ ꝓ xpᷣo pauperes inhonoꝛati
Et tu qͥdẽ bene facis: ꝙ ſanctoꝝ diceris vſibꝰ
miniſtrare fouere monachos:eccleſijs offerre
qᷓ;plurima. Sʒ hec rudimẽta ſũt militie tue.cõ

tẽnis aurũ:ↄtẽpſerũt ⁊ multi philoſophi.Eq̃

bus vnus vt ceteros ſileã: multaꝝ poſſeſſionũ
pciũ ꝓiecit ĩ pelagus:abite dicẽs ĩ ꝓfũdũ ma⸗
le cupiditateſ.ego vos mergã: ne ipᷣe mergar a

vobis Philoſophus głie animal ⁊ popularis

aure vile mãcipiũ:totã ſimul ſarcinã depoſuit
⁊ tu te putas in vᷣtutũ culmine ↄſtitutũ:ſi ꝑteʒ
ex toto offeras. Teipᷣm vult dñs hoſtiã viuaʒ
ꝓlacentẽ deo.fe inquã:nõ tua.⁊ ideo varijs tẽ

ptationibꝰcõmonet:qꝛ multis plagis ⁊ doloꝛi

bus erudit᷑ iſrł.et quẽ diligit dñs coꝛripit.fla⸗
gellat aũt oẽm filiũ:quẽ recipit. Pauꝑcula vi
dua duo era minuta miſit in gaʒophylatiuʒ:et
qꝛ totũ obtulit:qð habebat:oẽs ðꝛ in oblatiõe

munerũ dei ſuperaſſe locupletes:q̃ nõ põcſere

ſui:ſ offerẽtiũ volũtati penſat᷑.Cũ multis ero⸗
gaueris cenſũ tuũ:⁊ q̃daʒ tua gaudeãt liberali
tate:tñ multo plures ſũt quibus nihil dediſti.
Neq; eni Darij opes: ⁊ Creſi diuitie valẽt ex
plere pauꝑes mundi. Qðõ ſi teipᷣm dño dederj
Taplica vᷣtute ꝑfectus:ſe qͥ ceꝑis ſaluatoꝛem:
tũc intelliges vbi fueris:et in exercitu xpᷣi quẽ
extremũ tenueris locũ.HNõ plãxiſti filias moꝛ⸗
tuas: et paterne in genis lachꝛyme xpᷣi timoꝛe
ſiccate ſũt. Quãto maioꝛ Abꝛaã:qͥ vnicũ filiuʒ
volũtate iugulauit:⁊ quẽ heredẽ mũdi futurũ
audierat:nõ deſperat etiã poſt moꝛtẽ eẽ victu⸗
rũ. Jepte tulit vginẽ:⁊ iccirco i enumeratione
ſanctoꝛum ab aplo ponit᷑. Nolo tm ea offeras
dno:q̃ põt fur raꝑe:hoſtis iuadere: ꝓſcriptio
tollere:q̃ᷓ ⁊ accedere poſſũt:⁊ recedere:⁊ inſtar
vndarũ ⁊ fluctuũ a ſuccedẽtibꝰ ſibi dñis occu⸗
pantur. Atq; vt vno cũcta mone cõpꝛehẽdã
q velis nolis in moꝛte dimiſſurꝰes. Illud offer
qð tibi nullus hoſtis poſſit auferre:nlła eripe⸗
re tyranis:qð tecũ ꝑgat ad inferos:imo ad re⸗
gna celoꝝ:⁊ ad ꝑadiſi delitias Extruis mona
ſteria:multis a te ꝑ inſulas Salatie ſ. anctoꝝ
numerſuſtentat᷑.ſed meliꝰ faceres:ſi et ipᷣe ſa⸗
ctus int ſanctos viueres.Sãcti eſtote:qim ego

ſanctꝰ ſũ dicit dñs.Apłi gloꝛiant᷑: ꝙ oia dimi⸗

ſerint: ⁊ ſecuti ſint ſaluatoꝛem. ⁊ certe pᷣter rhe
tia et nauẽ nihil legimꝰeos dimiſiſſe: ⁊ tñ teſti⸗
monio futuri iudicis coꝛonãt᷑.qꝛ ſe offerentes
Lotũ dimiſerãt:qð habebãt. ec loquoꝛ nõ in
ſigillationẽ opeꝝ tuoꝝ:vel ꝙ extenuẽ liberali⸗
tatẽ ⁊ elemoſynas tuas:ᷣ quo te nolim inter ſe
culares eſſe monachũ: ⁊ int᷑ monachos ſecula
rem.Totũq; a te expetã:cuiꝰaudio mentẽ diui

no cultui deditam. Si huic ↄſilio nro vel ami⸗
cus vel aſſecla vł ꝓpinquus renitit᷑:⁊ te ad de
licias ſplẽdẽtis menſe reuocat:intelligito eum
nõ de tua aĩia ſed de ſuo vẽtre excogitare ⁊ oẽs
opes lautaq; cõuiuia ſubita moꝛte finiri.Octo
⁊ ſex annoꝝ intra.xx. dies duas filias amiſiſti
⁊ arbitraris ſenẽ diu viuere.cuius vt etas lon
ga tendatur:audi ⁊ Bauid. Dies vite nr̃e. lxxx
anni:ſi autẽ amplius.lxxx.⁊ qͥcquid ſuꝑeſt la⸗
boꝛ ⁊ doloꝛ eſt. Felix ⁊ oi dignus beatitudine
quẽ ſenectus xpᷣo occupat ſeruientẽ:quẽ extre
ma dies ſaluatoꝛi iuenerit militantẽ:qͥ non cõ⸗
fundet᷑ cũ loquet᷑ inimicis ſuis in poꝛta:cui in
introitu paradiſi dicek. Recepiſti mala iĩ vita
tua:nũc aũt hic letare. Nec enĩ vlciſcet᷑ his do
minus in eadè re. Diuitẽ purpuratum gehẽne
flãma ſuſcepit.Laʒarꝰpauꝑ ⁊ plenꝰ vlceribus
cuius carnes putridas lãbebant canes: et vix
de micis mẽſe locupleil miſerã ſuſtẽtabat aiaʒ
in ſinu Abꝛae recipit᷑:⁊ tãto patriarcha paren
te letat᷑.Difficilę:imo impoſſibile ẽ:vt ⁊ pᷣſen⸗
tibꝰ qͥs ⁊ futuris fruat᷑ bonis.vt ⁊ ̊ ventrẽ:et
ibi mẽteʒ impleat.vt de delitijs trãſeat ad deli
tias:vt i vtroq; ſeculo pᷣmus ſit: vt in celo ⁊ in
terra appareat gloꝛioſus. Qð ſi tibi tacita cogi
tatio ſcrupulũ mouerit:cur monitoꝛ ipᷣe nõ ta⸗
lis ſim: qualẽ te eẽ deſidero.Et nõnullos vide
ris ĩ medio itinere coꝛruiſſe:? Illud bꝛeuiter re⸗
ſpõdebo:nõ mea eſſe q̃ dico:ſed dñi ſaluatoꝛis

non monere qd ipᷣe poſſim: ſed quid debeat fa
cere:qͥ ſeruus futurus eſt xpᷣi.⁊ athlete ſuis in

citatoꝛibꝰ foꝛtioꝛes ſũt.⁊ tñ monet debilioꝛ:vt
pugnet ille:qͥ foꝛtioꝛ eſt.Noli reſpicere Judaʒ
negantẽ:ſed Naulũ reſpice ↄſitentẽ. Jacob di
tiſſimi patris filius ſolꝰ et nudus in baculo ſuo
ꝑgit Meſopotamiã:iacet laſſus ĩ itinere:et q̃̊
delicatiſſime a Rebecca matre fuerat educatꝰ
lapide ad caput ꝓ puluillo vtit᷑. Vidit ſchalã
de terra vſq; ad celũ:⁊ aſcẽdẽtes ꝑ eã angelos
⁊ deſcendentes.⁊ deſuꝑ initentẽ dñm vt laſſis
manũ poꝛrigeret:vt aſcẽdentes ſuo ad laboꝛẽ
ꝓuocaret aſpectu. Vnde ⁊ vocatur locus ipſe

Bethel.id ẽ.domus dei:in q̃ quotidie aſcẽdit᷑

⁊ deſcendit᷑.Et ſancti eni coꝛruũt:ſi fuerint ne
gligentes:⁊ peccatoꝛes pꝛiſtinuʒ recipiũt gra⸗
du: ſi ſoꝛdes fletibus lauerint hhoc idðo dico vt
non terreant deſcẽdentes:ſed ꝓuocent aſcẽdẽ
tes. Nunqᷓ; exemplum a malis ſumitur:etiã in
ſeculi rebus ſemꝑ a melioꝛi parte incitamenta
vᷣtutũ ſunt.Oblitus ꝓpoſiti:⁊ epiſtolaris bꝛe
uitatis plura dictare cupiebã.Ad materie qp⸗
pe dignitatem: ⁊ ad meritum perſone tue paꝝ
eſt omne quod dicit᷑.Et ecce tibi noſter Auſo⸗
niꝰcepit ſchedulas flagitare:vꝛgere notarios:

nap
affnit

4

rat. J
enniij
ꝛatint
curatd
festamn
(anari
mis
fieme
lathal
daka
mare
garit
boni
gohe
rebo
mü:
7 u
Euſto
boꝛioſ⸗
Urinon
Kconi
pnici
raſane
Virid
clische
moff⸗
Nocab
Pfidet
ſupe
fuipar
byolit
noexpe

uUmeta

⁊ hinnitu feruẽtis equi ingenioli mei feſtinus

arguere tarditateʒ. emento igitur noſtri:⁊

₰☛

lattu
nicener
habber,
eer
vtſen
luſtic
tapadi
Oſtule

R

ſioae
Nnende
ligtoen
Mlanerdis
nnen
Uusenſſſ
ESNenghn
Merfeler
bennulne
Eegienne
lenenci⸗

Mong:iin

mhiyn
lcäbied
mungchine
lrylenhs
canes:ſt
ſtüubain
ſarchaymn
terwt5ie
ibvennin

ibitaeincg
no: ſeni 1
hnönelosnite
Udbreuuane
diſalunnis
niddepenk
Uhleteſuein
adeblionn
ler M
i ohdi
baaloſio
ſinaect
nateduci'
Aiduſcheli
cäͤangele
intiaſt
o Adlupn
urloasſ
icie id
ſfuennne
reciplit⸗
civodio
ocentiit
miumanin
inabumem
ſounisme.
unti⸗
ſonenep
oſe NM

aifmnD

oſnan

₰

Cractatus XIII Epiſtola C

cura vt in xp̃o valeas.Atq; vt cetera taceã:do
meſtica ſancte vere exẽpla ſectare:qᷓ vere ſecu⸗
ta xpᷣm ꝑpegrinationis moleſtiã ſuſtinet:⁊ ſit ti
bi tanti dux femina facti. Tribuat tibi xpᷣs:vt

audias:vt taceas:vt itelligas:et ſic loquaris.

Beati Hhieronymi pᷣſbyteriad Nã machiũ
ↄſolatoꝛia de doꝛmitiõe NMauline vxoꝛis: vbi
eiꝰ ↄuᷣſationẽ monachalẽ erogationẽ elemoſy⸗

naꝝ: generis dignitatẽ: ⁊ Paule ac Euſtochij

affinitatẽ pᷣcipuis effert pᷣconijs. Epła. CXIX

⁊i cicatricẽ ſuperducte cuti: ſi medi
cmina coloꝛẽ reddere voluerit: dũ pul
brieene coꝛpoꝛis q̃rit:plagã doloꝛis inſtau
rat.“
enniũ tacui: vereoꝛ ne nũc impoꝛtunꝰ loquar:
⁊ attrectãs vulnus pectoꝛis tui qð tꝑe et rõne
curatũ ẽ: cõmemoꝛatiõe exulcerẽ.Que eni au⸗
res tam dure:q̃ de ſilice exciſa pᷣcoꝛdia:et hyr⸗
canarũ tigriũ lacte nutrita pꝗſſunt ſine lachꝛy
mis Mauline tue audire nomen: Quis ꝑartu⸗
rientẽ roſã: ⁊ papillatũ corymbũ: anteqᷓ; in ca

2*

lathũ fundat᷑ oꝛbis ⁊ tota rubẽtiũ folioꝝ pan⸗

dafr ambitiõe:iĩmature demeſſuʒ:equis oculis
marceſſere videat: Fractũ ẽ pᷣcioſiſſimuʒ mar⸗
garitũ. Virẽs ſmaragdi gẽma ↄtritaẽ. Quid
boni habeat ſanitas:lãgoꝛ oſtẽdit: płꝰ ſenſimꝰ
qð habuimꝰ:poſtqᷓ; hr̃e deſiuimꝰ In agroter
re bone tres fructꝰ legimus Cẽteſimũ:ſexageſi
mũ:a triceſimũ. In tribꝰmulieribꝰ ⁊ ſanguine
⁊ vᷣtute ↄiunctis:tria xpᷣi pꝛemia recognoſco.
Euſtochiũ vᷣginitatis floꝛes metit. Paula la⸗
boꝛioſã viduitatl areã terit. Paulina caſtũ ma
trimonij cubile cõſeruat. Tali filiaꝝ mater ſul
ta comitatu:totũ ſibi in terris vẽdicat:qð xpᷣs

ꝓmiſit i celo.Et vt q̃drigã domus vna emitte
ret ſanctitat:⁊ feminarũ vtutibus reſpõderẽt

viri:addit᷑ comes Rãmachius. Veꝝ Eʒzechi
elis cherubin:frater:cognatꝰ:gener:maritus:
imo frater amãtiſſimus: qꝛ ſãcta ↄſoꝛtia ſpũs:
vocabula nõ tenẽt nuptiaꝝ:huic q̃drige ieſus
pᷣſidet. De his eq̊s ⁊ Abachuc canit. Aſcende

ſuꝑ equos tuos:⁊ eqͥtatio tua ſalꝰ Impari cur
ru:pari aio ad palmã tendit᷑. Diſcoloꝛes equi

ſ volũtate ↄcoꝛdes vnũ aurige iugũ trahunt:
nõ expectãtes flagelli verbera: ̊ ad vocis hoꝛ
tamẽta feruẽtes. Dicamꝰaliqͥd ð philoſophis
Quattuoꝛ vᷣtutes deſcribũt Stoici:ita ſibi in⸗
uicẽ nexas:⁊ mutuo coherẽtes: vt q̊ vnaʒ non
habuerit oĩbꝰ careat:pꝛudẽtiã:iuſticiã:foꝛtitu
dinẽ: tempantiã. Has oẽs ſic habetis ſinguli:
vt tñ emineatis ĩ ſingulis. ꝛudẽtia i te:ĩ mre
iuſticia:in vᷣgine foꝛtitudo: in nupta temꝑan⸗
tia pdicat᷑. Quid enĩ eo ſapiẽtiꝰqͥ ↄtẽpta mun⸗

di ſtulticia xpᷣm ſeeuteſt:dei vᷣtutẽ: ⁊ dei ſapi

Q.

ta ⁊ ego ſerus ↄſolatoꝛ qͥ impoꝛtune ꝑ bi

Fo. CCXX

entiã:Quid mr̃e iuſtiꝰ:q̃ inter liberos opibus
diſtributis docuit diuitias cõtẽnendo: qͥd filij
amare deberẽt: qͥd Euſtochio foꝛtiꝰ: q̃ nobili⸗
tatis poꝛtas:⁊ arrogãtiã generj ↄſularis virgi
nali ꝓpoſito fregerit:⁊ i vꝛbe pᷣma pᷣmũ genus
ſubiugauerit pudicitie: Quid aulina tẽꝑan
tius:q legẽs illud apłi. Honaꝛabiles nuptie: ⁊
cubile imaculatũ:nec ſoꝛoꝛis felicitatẽ: nec ma
tris ↄtinẽtiã auſa appetere: maluit i humilioꝛi⸗
bus tuta ꝑgere:qᷓ; pẽduli gdu i ſublimioꝛibus
fluctuare: qqᷓ illa ſemel inito mrimonio:nihil

aliud diebꝰ ac noctibꝰcogitauerit:niſi vt reddi

to fructu nuptiaꝝ:ſm caſtimonie gdũ arripet
⁊ tãti dux femia facti:virũ ꝓpoſito ſuo iunge⸗
ret:nõ relinquẽs ſaluti ſue comitẽ:ſᷣ expectãs⸗
Bũq; crebꝛiꝰaboꝛtiuis: ⁊ exꝑts fecũditate cõ⸗
ceptuũ:nõ deſperat liberos:⁊ ſoctꝰ auiditateꝰ⸗
mriq; triſticiã p̃ponit imbecillitati ſue paſſa ẽ
aliqᷣd de Rachelis exemplo: ac ꝓ filio doloꝛis
ac dextere: virũ deſiderij ſui peꝑit heredẽ Cer
tiſq; auctoꝛibꝰdidici illã:nõ pᷣme ſnie dei Cre⸗
ſcae ⁊ multiplicamini: ⁊ replete terrã. nec offi⸗
cio ↄiugali Puire voluiſſe: ᷣ ad h̊ optaſſe filios
vt xpᷣo vᷣgines pareret.Legimꝰ⁊ vxoꝛẽ ſacer⸗
dotl Mhinees audita captiuitatelarce dñi ſub
ito vteri doloꝛe coꝛrepta edidiſſe ſiiũ Nicha⸗
bod: ⁊ int᷑ manꝰ⁊ officia feminaꝝ alaʒ emiſiſſe
cũ ꝓle. Depᷣma ples Beniamin h filiꝰ vtutl
ac dextere. Be ſcðᷣa inclytꝰ ſacerdos dei ex ar⸗
ce cognomine naſcit᷑. Nob poſt doꝛmitionem
ſomnũq; Pauline: ammachiũ monachũ ec
cleſia peperit poſthumũ ⁊ patris ⁊ cõiugis no
bilitate patritiũ:elemoſynis diuiteʒ:hũilitate
ſublimẽ Apoſtolus ſcribit ad Coꝛinthios AUi
Dete fratres vocationẽ vram: qꝛ non multi ſa⸗
pientes: non multi nobiles. Hoc naſcẽtis eccle
ſie rudimẽta poſcebant: vt granũ ſinapis pau⸗
latim in arboꝛem creſceret:vt ſenſim euangelij
fermentũ totam eccłie maſſam altius eleuarer
NMoſtris tẽpoꝛibus roma poſſidet: qd mũdus
ante neſciuit. Tũc rari ſapiẽtes:potẽtes:nobi
les:xpᷣiani.Niuũc multi monachi:ſapientes:po
tẽtes: nobiles. Quibꝰ cũctis MPãmachiꝰ ſapiẽ
tioꝛ: potẽtioꝛ: nobilioꝛ:magn in magnis: pm⸗
i pmis opροαiâ ο monachoꝝ. Tales
Laulina moꝛte ſua nobis liberos dedit:quos
viuens cõcupiuerat poſſidere. Letare ſterilis
que non paris:erumpe ⁊ clama que non partu
ris. quoniaʒ quot Rome ſũt pauꝑes:tot filios
repente genuiſti. Ardẽtes gemme: quibus an⸗
tea collũ ⁊ facies oꝛnabant᷑:egentiũ venttes ſa
turant. veſtes ſerice ⁊ aurũ in fila lenteſcens in
mollia lanaꝝ veſtimenta mutata ſunt:quibꝰre
pellat᷑ frigus:non qbus nudetur ambitio Be
litiarũ quondã ſupellectilẽ vtus inſumit Ille
cecus extendens manũ ⁊ ſepe vbi neinc ria

Pars

mans heres Pauline coheres Pammachij ẽ
Allũ truncũ pedibus:⁊a toto coꝛpoꝛe ſe trahen
tem tenere puelle ſuſtentat manus.Foꝛes que

pᷣus ſalutantiũ turbas fomebãt: nunc a miſerl

obſidẽtur. Alius tumenti aqualiculo moꝛtem

parturit:alius elinguis ⁊ mutus: ⁊ ne hoe qui

dem habẽs vnde roget:magis rogat dũ roga⸗
re nõ põt.hic debilitatus a paruo:nõ ſibi mẽ⸗
dicat ſtirpem. Ille putrefactꝰ moꝛbo regio:ſu
peruiuit cadaueri ſſu.
Hõ mihi ſi centũ lingue ſint:oꝛaq; centuʒ:
Dia penaꝝ ꝑcurrere noia poſifßf.
Hoc exercitu comitatus incedit:in his xpᷣm cõ
fouet:hoꝛuʒ ſoꝛdibus dealbat᷑. Munerarius
pauperũ: ⁊ egentium cãdidatus ſic feſtinat ad

celum. Ceteri mariti ſuper tumulos cõiugum

ſpargunt violas:roſas:lilia:floꝛeſq; purpure⸗
os:⁊ doloꝛem pectoꝛis his officijs conſolant᷑.
NHammachius noſter ſãctã Fauillã oſſaq; ve⸗
nerãda elemoſyne balſamis rigat. his pigmẽ
tis atq; odoꝛibus fouet cineres quieſcẽtes: ſci
ens ſcriptũ.Sicut aqua extinguit ignẽ:ita ele
moſyna petm̃ Quãtas vires habeat miſericoꝛ
dia:⁊ qͥbus donanda ſit pᷣmijs:beatus Cypꝛi
anus grandi volumine executus:et Banielis
ↄſilium ꝓbat: qui regem impijſſimum ſi ſe au⸗
dire voluiſſet:ſcit pauperũ ſuſtentatiõe ſaluã⸗
dũ. Gaudet huiuſcemodi filia ⁊ mater herede
non dolet opes ad aliũ perueniſſe:quas cernit
ijſdem qbus ipſa voluerat erogari: qͥnpotius
gratulatur abſq; laboꝛe ſuo ſua vota compleri
non eni ſubſtantie diminutio: ſ᷑ operarij cõmu
tatio eſt. Quis eni hoc crederet: vt cõſuluʒ ꝓ⸗
nepos:⁊ Furiani germinis decus iter purpu⸗
ras ſenatoꝛum fuſca tunica pullatus ĩcederet:
⁊ non erubeſceret oculos ſodalium:vt deridẽ⸗
tes ſe ipſe derideret⸗Eſt cõfuſio:que ducit ad
moꝛtem.⁊ eſt confuſio:que ducit ad vitã. Pꝛi
ma virtus eſt monachi cõtemnere hominũ iu⸗
dicia:⁊ ſemꝑ apoſtoli recoꝛdari dicẽtis.Si ad
huc hominibꝰ placere vellẽ: xpᷣi ſeruꝰnõ eſſem
Tale qͥd et dominꝰ loq̃tur ad ꝓphetas: ꝙ po⸗
ſuerit faciem eoꝝ:quaſivꝛbem eneaʒ:⁊ lapidẽ
adamantinũ: ⁊ columnã ferreã:ne pauerẽt ad
iniurias populi: ſed impꝛudentiã ſubſannãti⸗
um frõtis rigoꝛe cõtererẽt Ingenia liberaliter
educata facilius verecũdia:qᷓ; metus ſu pat:et
quos toꝛmẽta nõ vincũt:interdũ vincit pudoꝛ
Non eſt parũ mirũ nobilẽ:virũ diſertuz: virũ
q; locupletem:potentiũ in plateis vitare comi
tatũ: miſcere ſe turbis:adhererę pauꝑibus:ru
ſticis copulari:de pꝛincipe vulgum fſieri. Sed
quato humilioꝛ:tato ſublimioꝛ. Lucet marga
rituʒ in ſoꝛdibus:⁊ fulgoꝛ gẽme puriſſime etiã
in luto radiat. Hoc eſt qð dns repꝛomiſit: glo⸗
riſicantes me gloꝛiſicabo. Alij hoc intelligat ð

futuro: quãdo meroꝛ vẽrtet in gaudiũ: ⁊ trãſe
unte mundo ſanctoꝛũ coꝛona non trãſijt. Ego

⁊impſentiaꝝ video ſanctoꝝ ꝓmiſſa compleri

Anteqᷓ; xpᷣo tota mente vᷣuiret:notus erati ſe⸗

natu:ſed multi alij habebãt infulas pconſula⸗

res. Totus oꝛbis huiuſcemodi honoꝛibus ple
nus eſt Pꝛimus erat inter pᷣmos. Pꝛecedebat
alios dignitate:ſed ⁊ alios ſequebat᷑.qᷓ;uis cla
rus honoꝛ vileſcit in turba. et apud viros bo⸗
nos:indignioꝛ fit ipᷣa dignitas:qᷓ; multi idigni
poſſident. AUnde egregie de Ceſare Tulliꝰ cuʒ
quoſdam ait oꝛnare voluit:non illos honeſta⸗
uit: ſed oꝛnamẽta ipᷣa turbauit. At nunc omes
xpᷣi eccłie Pãmachium loquunt᷑. Mirantur
vebes pauperẽ:quẽ hucuſq; diuitẽ neſciebãt.
Quid cõſulatu illuſtriꝰ. Annuus honoꝛ eſt:⁊
poſtq; alius ſucceſſerit pꝛioꝛ deſinit Latent in
multitudinee lauree:⁊a triũphi iterdũ triũphã

tium ſoꝛdibus polluũt᷑. Qð ante ꝑ manus pa⸗

tritias tradebat᷑:⁊ ſola nobilitas poſſidebat:qͥ
conſul Mariug victoꝛ Mumidie: ⁊ Teutonũ
atq; Cymbꝛoꝛũ pb ignobilitateʒ familie puta⸗
bat᷑ indignus:qð Scipio vltra annos ꝓ virtu
te meruit:nunc ſola militia poſſidet et agreſtia
dudum coꝛpoꝛa:fulgens palma circũdat NPl⸗
ergo accepimus qᷓ; dedimus. parua dedimus
parua dimiſimꝰ:⁊ grãdia poſſidemus. Centu
plicato fenoꝛe xpᷣi pꝛomiſſa redduntur In tali
agro ⁊ Iſaac quondã ſeuerat:qui paratus ad
moꝛtem ante euangeltũ: euangelicaʒ poꝛtauit

crucem. Si vis inqͥt ꝑfectus eſſe:vade ⁊ vẽde

omnia que habes:⁊ da pauꝑibus:⁊ ſeq̃re me.
Si vis ꝑfectus eſſe:ſemꝑ grandia in audiẽtiũ
ponunt᷑ arbitrio.Et ideo vginitatem apoſtolꝰ
non imperat:qꝛ dominꝰdiſputãs de eunuchis
qui ſe caſtraſſent ꝓpter regna celoꝛũ:ad extre⸗
mũ intulit.qui poteſt caꝑe capiat. Non eſt eni

volentis neq; currentis:ſed miſerentis dei Si

vis ꝑfectus eſſe:non tibi imponitur neceſſitas
vt voluntas pᷣmium cõſequatur. Si vis ergo
eſſe ꝑfectus: ⁊ deſideras eẽ: qd pphete:quod

apoſtoli:qð xp̃ᷣs eſt.vende non ꝑtem ſubſtan⸗

tie:ne timoꝛ penurie infidelitatis occaſio ſit.et
cum Anania ⁊ Saphyra pereas:ſed vniuerſa
que poſſides. Cunq; vẽdideris:da pauꝑibus
non locupletibꝰ:nõ ſuꝑbis.Se quo neceſſitas
ſuſtentet᷑: ⁊ non quo augeant᷑ opes. Cunq; le

geris illud apoſtoli. Boui trituranti os nõ al-⸗

ligabis:⁊ dignus eſt oparius mercede ſua.Et
qui altario miniſtrant:de altario participant᷑.
Hemento quoq; huius ſentẽtie:habẽtes vi⸗
ctum ⁊ veſtitum his contenti ſimus: vbi vide⸗
ris fumare patinas:⁊ Phaſides aues lẽtis va
poꝛibus diſcoqui: vbi argẽti põdus:feruẽtes
buricos:mãmos:comatulos pueros: pᷣcioſas
veſtes:picta tapetia:vbi ditioꝛ ẽ largitoꝛe:cui

ℳ—

„ 4

₰△.„

lrg
dare
c
ſipa
niri
tiſth.
legin
nune
aure:
ſuffic
auti
lſtex
ſcnipt
marg
ſieren
tudir
(rini
yngu
eqei.
pitenm
multu
lidee
quan
eſtee
ppte
etpo
tiote
quoꝛ
doctt
tas:
eloqu
lasin
bit:et
eſt Ge
ſatben
co O:.
minice
neunſe
loſttſa
ſideili
noſeni
nointel
Mann
lilceg.
giaduer
lutbam
as. h
guribug
deingen
funu
niarch
ſfueyvi
buccing
tam
tloqn
de tere

tüme
iiz ee
ſuane
ns ewiſe
ni
Pooye
huite
t us
Aniwsd
liicgr
Allpaz,
boneſte⸗
Uncones
Wirnne
ncc,

Sdonoreen.

niunnn
di nüͤppi

nennmen.

voſſcchri
1Teummi
miliepa⸗
mos oyn
ctetageſn
arrüdpe
muu decmno
mus Cenn
mr Put
ioralused
lcponut
vaceryite
rſcjen.
in adiind
nepoſol⸗
etunuchis
igere⸗
Poncken
nisdei
rneceſtitns
Givisch
pherngbe
den ſubſun
ecnſoſ
ſahmuen
aobos
oneteſtns
8. Ung
. ood-
lus
Mrtcen.
hwpitezf,
ctiſil⸗
les lisnn
otferuife
vtnͤ
n

.

.

largiendũ eſt:pars ſarxrilegij eſt: rem pauperů

dare nõ pauꝑibus: ⁊ tamẽ non eſt ſatis ꝑfecto

⁊ cõſumato viro:opes cõtemnere:pecuniã diſ

ſipare:⁊ ꝓijcere qð in momento: ⁊ perdi ⁊ iue
niri poteſt. Fecit H̊ Crates thebanus:fecit An
tiſthenes:fecerũt plurimi: quos vitioſiſſimos
legimus. Nlus debet xpᷣi diſcipulus pᷣſtare qᷓ
mundi philoſophus glłlie animal:⁊ popularis

aure:atq; rumoꝛũ venale mancipiũ.Tibi non

ſufficit opes cõtẽnere:niſi xpᷣm ſequarl.ſ'pm
autẽ ſequit᷑:qͥ peccata dimittit ⁊ vᷣtutũ comes
eſt:xpᷣm ſcimus ſapiẽtiã: hic theſaurus i agro
ſcripturarũ noſcit᷑:hec gemma multis emitur
margaritis. Sinautẽ adamaueris captiuã mu
lierem.id eſt.ſapientiã ſecularẽ:⁊ eius pulchꝛi
tudine captus fueris:decalua eaʒ:⁊ illecebꝛas

criniũ:atq; oꝛnamenta verboꝝ:cum emoꝛtuis

vnguibus ſeca. Laua eã ꝓphetali nitro: ⁊ tũc
req̃eſcens cum illa dicito. Siniſtra eius ſub ca
pite meo:et dextera illius amplexabit᷑ me. Et

multus tibi fetus captiua dabit:ac ð Hoabi⸗

tide efficiet᷑ iſraelites:xpᷣs ſanctiſicatio eſt:ſine
qua nemo videbit faciẽ dei. RZſ5pᷣs redẽptio.id
eſt.redemptoꝛ ⁊ pᷣcium:xpᷣs omia: vt qꝛ omia
ꝓpter xpᷣm dimiſerit: vnũ inueniat ꝓ omnibꝰ⸗
et poſſit libere pclamare:pars mea dñs. Sen⸗

tio te diuinis ardere doctrinis: nec temeritate

quoꝛũdã docere:qð neſcias:ſed añ diſcere qð
docturus ſis. Simplices epłe tue olent ꝓphe⸗
tas:apoſtolos ſapiũt.non coturnataʒ affectas
eloquentiã: nec moꝛe pueroꝝ argutas ſentẽtio
las in clauſulis ſtruis Cito turgẽs ſpuma dila
bit᷑:et qᷓ;uis grãdis tumoꝛ contrarius ſanitati
eſt. Scituʒ eſt illud quoq; Catonis:ſat cito:ſit
ſat bene.qð nos quondãa adoleſcẽtuli cũ a ꝑfe⸗
cto Oꝛatoꝛe in pᷣfatiũcula diceret᷑ riſimꝰ.¶ Me

miniſſe te puto erroꝛis mutui: qñ omne Athe⸗

neum ſcholaſticoꝝ vocibus cõſonabat.Sat ci
to:ſit ſat bene.Felices inqᷣt Fabius eẽnt artes
ſi de illis ſoli artiſices iudicarẽt. Moetaʒ nõ pᷣt
noſſe niſi qͥ verſũ põt inſtruere. Philoſophos
nõ intelligit:niſi qui ſcit dogmatũ varietates.
Manufacta ⁊ oculis patẽtia magis ꝓbant ar
tifices. Noſtra qᷓ; dura ſit neceſſitas:hic potes
aiaduertere:qꝙ vulgi ſtandũ eſt iudicio: ⁊ ille .
turba metuẽdus:quẽ cum videris ſolus deſpi
cias. Hoc pᷣteriens tetigi:vt eruditis cõtẽtus
auribus:non magnopꝑe cures:qͥd imperitoꝛuʒ
de ingenio tuo rumuſculi iactitẽt:ſed ꝓpheta⸗
rum quotidie medullas bibas xp̃ᷣi myſtes:pa⸗

triarcharũ ſymmiſtes.ſiue legas:ſiue ſcribas:

ſiue vigiles:ſiue doꝛmias: Amos tibi ſemper
buccina in auribꝰ ſonet hic lituus excitet aiam
tuam:hoc amoꝛe furibundus quere in lectulo
tuo quẽ deſiderat anima tua. Et loquere conſi
dẽter ego doꝛmio ⁊ coꝛ meũ vigilat.Cũq; iue⸗

Q.

Tractatus XIII Epiſtola CXIX

neris eum: tenueris non dimittas. Et ſi pau⸗

xillum doꝛmitãti elapſus fuerit e manibꝰ :moli
ꝓtinus ꝓſperare Egredere in plateas:adiura
filias in hieruſalẽ:reperies eam cubantẽ in me
ridie:laſſum:ebꝛium: noctis roꝛe madefactuʒ:

inter greges ſodaliũ :in aromatũ varietatibus
inter poma paradiſi. Ibi ei da mamillas tuas

ſuggat de erudito pectoꝛe:requieſcat inter me
dios cleros pẽne colũbe deargentate:⁊ interi⸗

oꝛa eius in fulgoꝛe auri. MParuulus iſte ⁊ puer
qui butyro melle ſaginat᷑: qui inter caſeatos
nutritus eſt montes:cito creſcit in iuuenẽ: ve⸗
lociter in te hoſtes ſpoliat: mature pꝛedat Da

maſcũ:⁊ regem vincit aſſyriũ.Audio te Reno

Ddotiũ in poꝛtu feciſſe romano:⁊ vᷣgaʒ de arbo⸗

re Abꝛaam in auſonio plãtaſſedittoꝛe: qſi ene⸗
as noua caſtra metaris: ⁊ ſuꝑ vndam Tybe⸗
vbi ille cogente quondaʒ penuria cruſtis fata
libus ⁊ quadris patulis non pepercit:tu vicu⸗
lum noſtrũ.id eſt.domũ panis ediſicas:⁊ diu⸗
turnã famem repentina ſaturitate compenſas
Guge noſter initia trãſgrederis: ſtatum ſũmũ
tenens:de radice ꝑuenis ad cacumen:pꝛimus
inter monachos:in pᷣma vꝛbe pᷣmꝰ ſequeris pa
triarchã Loth:qð interpᷣtatur declinãas:cãpe⸗
ſtria eligat: ⁊ iuxta Pythagoꝛe lr̃aʒ. P. facilia
magl ⁊ ſiniſtra ac peritura ſectet᷑. Tu i arduis
⁊ ſaxoſis cũ Sara tibi monumentũ para:vt iu

xta ſit ciuitas l̃aꝝ. Heletiſq; gigantibus ſilijs

Enachim:hereditatẽ tuã gaudiuʒ ⁊ riſus exci
piat. Diues erat Abꝛaã auro:argẽto: pecoꝛe:
poſſeſſione:veſtibꝰ: tantãq; habebat familiaʒ
vt ad ſubitos nũcios iuuenibꝰ electis armare
poſſet exercituʒ:⁊ quattuoꝛ reges: quos qnq;
reges fugerant:in dan ↄſecutus occideret ⁊ tñ
poſt tam crebꝛa hoſpitalitatis officia: dũ nõ re
futat hoĩies:ſuſciꝑe meruit deũ. Non ſeruis et
ancillis imperabat:vt miſtrarẽt hoſpitibꝰ:nec
bonũ qð exercebat:ꝑ alios minuit: ſᷣ qſi reꝑta
pᷣ̃da cuʒ Sara ſua humanitati ſolus incubuit.
ip̃e pedes lauit:ipᷣe pinguẽ vitulũ poꝛtauit hu
meris de armento. Stetit vt vuus peregrinis
pꝛandentibꝰ:⁊ Sare manibꝰ coctos cibos ſeiu
naturꝰ appoſuit. hec moneo frater chariſſime
pietate qua te diligo vt nõ ſolũ pecuniã: ſed te
ipᷣm xpᷣm offeras hoſtiã viuã:ſanctã:placentẽ
deo:rõnabile obſequiũ tuũ: ⁊ imiteris filiũ ho
minis:qͥ non venit miſtrari:̊ miſtrare. Et qðᷣ
patriarcha alienis: B diſcipulis ⁊ ſeruis magi⸗

ſter exhibuit et dñs. Coꝛiũ ꝓ coꝛio ⁊ oia q ho⸗

mo poſſidet: dare põt ꝓ aia ſua Sed tãge inqᷣt
diabolus carnes eius: niſi in faciẽ bñdixerit ti
bi. Scit hoſtis antiquus maius ↄtinẽtie q; nũ
mox eẽ certamẽ.facile abijcit᷑:qð heret extrin⸗
ſecus. Inteſtinũ beilũ piculoſius ẽ. Cõiuncta
diſglutinamus: vnita diſſuimꝰ. Lache⸗ zues
335

—

ęrat:apli pauꝑes.reddidit ille ãdruplũ qð ra
puerat:diuiſitq; pauꝑibꝰmedietateʒ ſubſtãtie
ſue:q̃ remãſerat.ſuſcepit xpᷣm hoſpitẽ ſalus fa
cta ẽ domui erꝰ:⁊ tñ qꝛ paruulꝰerat:⁊ apłice ꝓ
ceritati ſe nõ poterat coextẽdere nõ fuit in. xij.
numero aploꝝ.Apli aũt q;tũ ad diuitias nihil

q;tũ ad volũtatẽ totũ mũdũ pariter reliquerũt

Si offeramꝰxpᷣo opes cũ aia nr̃a:libenter ſuſci
piet. Si aũtq̃ foꝛis ſũt deo:q̃ itus ſſt diabolo

demꝰ:ñ ẽ eqᷓ ꝑticio.⁊ ðꝛ nob None ſi recte offe
ras. ⁊ recte ñ diuidas peccaſti:Qð patricij ge

ner pᷣmꝰint᷑ pᷣmoſ monachos eẽ cepiſti:nõ tibi

ſit tumoꝛis:h̊ hũilitatl occaſio:ſciẽti filiũ dei fa
ctũ filiũ hoĩis.Quãtũcũq; te deieceris:hũilioꝛ

xpo nõ eris. Eſto incedas nudis pedibꝰ:fuſca
tunica veſtiaris:equeris pauꝑibꝰ:inopũ cellu
s dignũter itroeas:cecoꝝ oculꝰ ſis:manꝰ de⸗

biliũ:pes claudoꝝ:ipᷣe aquã poꝛtes:ligna ↄci⸗

das: focum extruas: vbi vincula ſũt: vbi ala⸗
pe: vbi ſputa:vbi flagella: vbi patibuluʒ: vbi

moꝛs: Et cuʒ via q̃ dixi feceris: ab Euſtochio

tua Maulaq; vinceris: ſi non ope at certe ſexu
Ego qͥdẽ rome nõ erã:⁊a tunc me tenebat here⸗
mus.Atq; vtinaʒ ptenuiſſet:qñ ſocero tuo vi⸗
uẽte Toxotio ſeculo ſᷣuiebãt.Sʒ m̃ audio q̃ i⸗

mũdicias plateaꝝ ferre nõ poterãt:q̃ eunucho

rũ manibꝰpoꝛtabat᷑:⁊ inele ſolum moleſtius

trãſcendebãt:qbꝰ ſerica veſtis oneri erat: ⁊ ſo
lis caloꝛ incẽdium:nũc ſoꝛdidate ⁊ lugubꝛes ⁊
ſui cõꝑatiõe foꝛmicule: vel lucernas ↄcinnunt
vel ſuccẽdũt focũ:panimẽta verrũt:mũdat le⸗

gumia:holeꝝ faſciculos iĩ feruẽtẽ ollã deijciũt

apponũt mẽſaſ: calices poꝛrigũt:effudũt cibos
huc illucq; diſcurrunt.⁊ certe magnꝰ vginum

choꝛꝰcũ illis habitat.nũ huiuſcemodi miniſte⸗
ria alijs: iperare nõ poterãt.Sʒ nolũt vinci ab
his laboꝛe:coꝛpoꝝ:q̃ſi iſe ſuꝑant vtute animi

Hec dico:nõ qͥ de ardoꝛe mẽtis tue qͥcqᷓ; dubi⸗

tẽ: ̊ ꝙ currentẽ ipellã: ⁊ acrit᷑ dimicãti feruoꝛẽ
feruoꝛe augeã. Nos i iſta puicia ediſicato mo

naſterio: ⁊ diuerſoꝛio ꝓpterea extructo:ne foꝛ

te ⁊ mõ Joſeph cuʒ maria iĩ bethleẽ veniẽs:nõ
iueniat hoſpitiũ:tatis de toto oꝛbe ↄfluentib⸗

turbis obꝛuimur monachoꝝ:vt nec ceptũ op⸗

deſerere:nec ſupꝛa vires ferre valeamus. Añ
qꝛ pene nob illð de euangelio ↄtigit: vt future
turris nõ añ cõputaremꝰ expẽſas:compulſi ſu
mus frẽm Maulinianũ ad pr̃iam mittere: vt ſe
mirutas villulas:q̃ barbaroꝛũ effugerũt man⸗
⁊ parẽtũ cõmuniũ hñt cineres:vẽderet: ne ce⸗
ptũ ſctõꝝ miſteriũ deſerẽtes:riſũ maledicis et

cvyqmulis p̃ᷣbeamꝰ In calce epłe recoꝛdatꝰſi u ä⸗

dꝛige vre: ⁊ ppoſito qntã deeſſe Bleſillã pene
oblit' de ea loqui:q̃ öma de vobis pᷣceſſerit ad

dñm. Aere nũc qͥnq; ĩ tres:ac duas videmꝰ eẽ
diuiſas. Illa cuz ſoꝛoꝛe Paulina dulci ſomno

fruit᷑:tu duarum mediꝰãd xpᷣm leuius ſubuo⸗
labis.
diuoꝛtio et repudio pᷣoꝛis viri: et ſcdðᷣo mr̃imo⸗
mo illo ſuꝑſtite purgat᷑:ac narrat᷑ qli et quãta
pnia crimẽ diluerit:eiꝰ deinde ↄu‚ſio:erogatio
totiꝰprpimonij. Mivᷣatio ĩ pauꝑes:ſtudiũ ſcri
pturaꝝ:pegrinatio hieroſolyme:⁊ ĩ pr̃iaʒ pꝓpt
irruptionẽ hũnoꝝ in oꝛiẽtẽ coacta ↄuᷣſio: ⁊ ad
extremũ felix exitꝰcelebꝛi exeqͥaꝝ excurſu illu⸗
ſtratis:miris laudibꝰ pᷣdicaf. Epła.CXX

„ Lures anni ſunt

Ayſup doꝛmitiõe Bleſille Kaulã vene

rabilẽ feminã recẽti adhuc vulnere ↄſolatꝰ ſũ.

Quarte eſtaii circulꝰ voluit᷑:ex q̊ͥ ad Hheliodo⸗
rũ epᷣm:Nepotiani ſcribẽs epitaphium:qͥcqͥd

hr̃e potui viriũ:i illo tũc doloꝛe cõſũpſi.Añnh̊ʒ
ferme biẽniũ NPãmachio meo ꝓ ſubita ꝑegri⸗

natiõe Pauline bꝛeuẽ epłam dedi: erubeſcẽs
ad diſertiſſimũ virũ plura loqͥ: ⁊ ei ſua ingere⸗
re:ne non tã ↄſolari amicũ viderer:qᷓ; ſtulta ia
ctãtia docere pfectũ. Nũc mihi fili Oceane vo
lẽti ⁊ vltro appetẽti debitũ munꝰ iponis:qð ꝓ

nouitate vtutũ: veterẽ materiã nouam faciat.

In illis eni vel parẽtũ affectꝰ: vłmeroꝛ auũcu
li:vel deſideriũ mariti tẽperãdũ fuit:⁊ ꝓ diüᷣſi
tate ꝑſonaꝝ:diuſa de ſepturis adhibere medi
camina. Imp̃ſentiaꝝ tradis mihi Fabiolam:
laudẽ xpᷣianoꝝ:miraculũ gẽtiliũ:luctũ paupe
rũ:ſolatiũ monachoꝝ. Quicqͥd pᷣmuʒ arripue
ro ſeqntiũ cõꝑatiõe vileſcit. Jeiuniũ pᷣdicẽ:ſʒ
pᷣualeſcũt elemoſyne.humilitatẽ laudẽ: ſᷣ ma
ioꝛ ẽ fidei ardoꝛ. Dicã appetitas ſoꝛdes: ⁊ in cõ

dyjẽnationẽ veſtiũ ſericaꝝ plebeiũ cultũ:⁊ ſerui

lia indumẽeta qſita⸗plꝰ animuʒ depoſuiſſe: qᷓ
cultũ. DNifficiliarrogãtia qᷓ; auro caremꝰ ⁊ geẽ⸗
mis.His eni abiectis iterdũ gloꝛioſis tumemꝰ

ſoꝛdibꝰ:⁊ vẽdibilẽ pauꝑtatẽ populari aure of
ferimꝰ. Celara vtus: ⁊ ↄſciẽtie fota ſecrete:de⸗

um ſolũ iudicẽ reſpicit. Añ nouis mihi eſt effe

rẽda p̃ᷣconijs:⁊ oꝛdie rhetoꝝ pᷣtermiſſo:tota ð

ↄuerſatõis ac pnie incunabulis aſſumẽda.Ali
us foꝛſitã ſchole memoꝛ.Qu.M.
Vnum q nobis cũctãdo reſtituit rem.
Et totã Fabioꝝ gẽteʒ ꝓferret i mediũ:diceret
pugnas deſcriberet pᷣlia:⁊ ꝑ tante nobilitatis
gdus Yabiolã veniſſe iactaret: vt ꝙ i vga nõ

poterat iĩ radicibꝰdemõſtraret.Ego diuerſoꝛij

Bethleemitici:⁊ pᷣſepis dñi amatoꝛ: in qͥ vgo

puerpera deũ fudit infantẽ ancillã xp̃i:non de

nobilitate veteris hiſtoꝛie: de eccłie hüũilita⸗
te ꝓducaʒ. Et qꝛ ſtatim ĩ pᷣncipio q̃ſi ſcopulus

Qda: ⁊ ꝓcella mihi obtrectatoꝛũ eiꝰ oponit᷑:ꝙ

Em ſoꝛtita mr̃imoniũ pᷣus reliqrit: nõ laudabo
ↄuerſã:niſi pᷣus reã abſoluero: ta ta poꝛ maritꝰ

Epitaphium Fabiole ad Oceanuz: vbi de

vlti⸗
mac
ere
ſiat
den

fed

mif
bet:
Uller
Ziq⸗
iſcoꝛ
ſit.
hin⸗
Viris
adul
lulae

no y⸗

noͤlie

inie

cimia⸗
Fere

leck

Lins
vih
lege
ſevjᷓ
nae⸗

daßm

viri

duge

läde
ptin⸗
felro⸗
fatſib
tuage

(ula

mhas

Acce

zrge

Auie

metii
lugot
legs:
tricio

fei
baſtie

eſtgla

iinoi
lide

mitter
ueter

Pri

ſacri

leco:

X

elln

eNe
donfne

liagn

oogt⸗
trdäiſe

ſn

lotted
rſuſl
aCAN

ſunt

Alädee
Nheſi
Ubeioso

hiumed

ſſ
l:endeles

.
iſungr
rötunn

OcateN

onisch,
ankzar.
nemaui
intpoiß
borenos
ftbiolan:
nüparye
uzarrione
flpcaͦ,
iſßn
Nes: ind

tine

Aiſeig
ſen 1ge⸗

stunne
auesf

ſnee AM
Gcbicte
iſorwus

n.
ſ⸗din
vclu,
.
unt,
G
zinonde
4 Mr
ſcoplis
pole,
lultn

7

KH⸗

. .

Tractatus XIII

vitia habuiſſe narrat᷑: vt ne ſcoꝛtũ qͥdeʒ ⁊ vile

mãcipiũ ea ſuſtinere poſſet.Que ſi voluero di

cere ꝑdã vtutẽ femie:q̃ maluit culpa ſubire diſ
ſidij:qᷓ; coꝛꝑis ſui infamare ꝑtẽ: æ maculas eiꝰ

detegere. HBoc ſolũ ꝓferã: ꝙ verecũdie mrũone
xbiane ſatis ẽ. Pꝛecepit dũs vxoꝛẽ nõ debe
re dimitti:excepta cauſa foꝛnicationis: ⁊ ſi di⸗

miſſa fuerit manere innuptã. Quicqͥd iuris iu
bet᷑:h̊ ↄſeãnter redũdat i femias. Neq; eni ad
ultera vxoꝛ dimittẽda ẽ: et vir mechus tenẽdꝰ
Si qͥs meretrici iũgit᷑ vnũ coꝛpꝰ facit. Ergo ⁊
ꝗ̃ ſcoꝛtatoꝛi:ipuroq; ſociat᷑:vnũ cũ eo coꝛpꝰ ef

ficit᷑. Alie ſũt leges ceſaris:alie xpᷣi:aliud Pa⸗

pinianus:aliud Maulꝰnr̃ pᷣcipit. Apð illos in
viris pudicitie frena laxãt᷑:et ſolo ſtupꝛo atq;
adulterio ↄdẽnato:paſſim ꝑ lupanaria ⁊ ancil
lulas libido ꝑmittit᷑: q̃ſi culpã dignitas faciat

nõ volũtas. Apud nos:qð non licet femis:eqᷓ

nõ licet viris: ⁊ eadẽ ᷣuitus pari ↄditiõe cẽſet
Dimiſit ̊(vt aiũt) vitioſũ:dimiſit illiꝰ ⁊ illius
crimis noxiũ:dimiſit pene dixi qð clamãte vi⸗
cinia:vxoꝛ ſola nõ ꝓdidit Smautẽ redarguit᷑
qre repudiato marito nõ inupta ꝑmãſerit faci

le culpã fateboꝛ:dũ tñ referã neceſſitatẽ: meliꝰ

inqͥt apłs nubere qᷓ; vri.Adoleſcentula erat:
viduitatẽ ſuã uare nõ poterat. Videbãt aliã
legẽ i mẽbꝛis ſuis repugnãteʒ legi mẽtis ſue:⁊

ſe victã ⁊ captiuã ad coitũ trahi.meliꝰarbitra⸗

ta ẽ aꝑte ofiteri imbetillitatẽ ſuã: ⁊ vmbꝛã quã

dam mißabilis ſubire cõiugij: q; ſub glia vni
viri oꝑa exercere meretricũ. Ice apks vult vi⸗

duas adoleſcẽtulas nubere:ſilios ꝓcreare:nul
lã dare occaſionẽ aduerſario maledicti gra Et
ꝓtinꝰcur h velit exponit. Jã eni q̃dã abierunt
retro poſt ſathanã. Igit Fabiola: qꝛ ꝑſuaſe
rat ſibi:⁊ putabat a ſe virũ iure dimiſſum: nec
euãgelij vigoꝛẽ nouerat: in qͥ nubẽdi vniuerſa
caulſatio viuẽtibꝰ viris: femis amputat᷑:dum
młta diaboli vitat vulnera: vnuʒ icauta vulnꝰ
accepit Sed qͥd egoiĩ abolitis ⁊ antiqs moꝛoꝛ:
q̃rẽs excuſare culpã:cuiꝰpniaʒ ipſa cõfeſſa eſt:
Quis h̊ crederet:vt poſt moꝛtem ſcdi viri in ſe
metip̃am reuerſa:qͥ tꝑe ſolẽt vidue negligẽtes
iugo vᷣuituij excuſſo:agere ſe liberiꝰ: adire bal
neas:volitare ꝑ plateas:vultꝰcircũferre mere
tricios:ſaccũ indueret: vt erroꝛẽ publice fate⸗
ret᷑: ⁊ tota vꝛbe ſpectãte romana añ diẽ paſce i
baſilica quõdã Laterani:qͥ Ceſariano trũcatꝰ

eſt gladio: ſtaret ĩ oꝛdie penitẽtiũ: epo:pᷣſbꝛis:
a in oĩ ꝓpło collachꝛymãtibꝰ:ſparſũ crimẽ: oꝛa

lurida: ſquallidas manus: ſoꝛdida colla ſub

mitteret⸗:Que pctã fletꝰiſte nõ purget: Quas

iueteratas maculas h lamẽta nõ abluant: Pe

irtrinã negationẽ trina ↄfeſſiõe deleuit Aarõ

ſacrilegiũ ⁊ ↄflatũ ex auro vituli caput: frater⸗
ne coꝛrexero pᷣces. Hauid ſãcti ⁊ mãſuetiſſimi

Fo. CCXXI

Epiſtola

viri homicidiũ pariter ⁊ adulteriũ.vij.dieruʒ
emẽdauit fames.iacebat ĩ tra: volutabat᷑ in ci
nere:⁊ oblitꝰregie ptãtis lumẽ querebat ĩ tene
bꝛis. Illũq; tm reſpiciẽs:quem offenderat:la⸗
chꝛymabili voce dicebat. ibi ſoli peccaui:et
malũ coꝛã te feci.⁊ redde mihi leticiã ſalutaris
tui:⁊ ſpũ pᷣncipali ↄfirma me.AAtq; ita factũ ẽ:
vt qͥ me pᷣus docuerat virtutibꝰſuis quõ ſtans

nõ caderẽ: doceret ꝑ pniaʒ quõ cadẽs reſurge⸗
rem. Quid tã impiũ legimꝰ int᷑ reges:qᷓ; Ach⸗

ab:de q̃ ſeptura dicit:Mõ fuit aliꝰtalis vt Ach
ab qͥ venũdatus ẽ: vt faceret malum ĩ ↄſpectu
dñi. Hic ꝓpt᷑ ſanguinẽ Nabuthe coꝛrepiꝰ fuiſ

ſet ab Helia: a audiſſet iram dñi ꝑ ꝓphaʒ:occi

diſti: ⁊ inſuꝑ poſſediſti:⁊ ecee ego iducã ſuꝑ te
malũ:⁊ demetã poſterioꝛa tua reliq:ſcidit ve
ſtimẽta ſua:⁊ oꝑuit cilicio carnẽ ſuam:ieſuna⸗
bat ĩ ſacco:⁊ ambulabat demiſſo capite Tunc
facitꝰ ẽ pᷣmo dei ad HHeliã Thelbitẽ dicẽs: Mõ
ne vidiſti Achab humiliatũ coꝛaʒ me?qꝛ ergo
hũiliatus ẽ timoꝛis mei cauſa:nõ inducã malũ
in.diebꝰ eiꝰ.O felix pnia:q̃ ad ſe dei trahit ocu
los:q̃ furentẽ ſniaʒ dei cõfeſſo erroꝛe mutauit.
Hhoc idẽ ⁊ anaſſen ĩ Paralipomenõ: ⁊ Ni
niuẽ feciſſe legimꝰ i ꝓphᷣa. Publicanũ q i euã
gelio. E qͥbꝰ pᷣmus nõ ſolũ indulgentiã: ⁊ re⸗
gnũ reciꝑe meruit.Aliꝰimpẽdẽtẽ dei fregit irã
Tertiꝰpectꝰ verberãs pugnis:oculos nõ leua
bat ad celũ.Et młro iuſtificatioꝛ receſſit publi⸗
canꝰ humili ↄfeſſiõe vitioꝝ:qᷓ; phariſeꝰ ſuꝑba

iactatione vtutũ. Mõ ẽ loci huiꝰ vt pniaʒ pdi⸗

cem: ⁊ qſi ↄtra Mõtanũ Nouatũq; ſcribens

dica illã hoſtiã dño eſſe placabilẽ: ⁊ ſacriſiciuʒ

deo ſpiritũ ↄtribulatũ.⁊ malo pniam peccato⸗
ris qᷓ; moꝛtẽ.⁊ exurge exurge hierłm. et multa

alia:q̃ ꝓphetaꝝ clangunt tube lhoc vnũ loqr

qð ⁊ legetibus vtile ſit: ⁊ Pſenti cauſe ↄueniat
NHõ ẽ cofuſa dñm in terris: ⁊ ille eã nõ cõſũdet

in celo. Aperuit cunctis vulnus ſuum: deco

loꝛem in coꝛpoꝛe:cicatricẽ flens roma cõſpexit
Biſſuta habuit latera:nuduʒ caput clauſũ os
Non eſt ingreſſa eccłiam domini:ſed extra ca⸗
ſtra cum maria ſoꝛoꝛe oyſi ſeparata ↄſedit
vt quam ſacerdos eiecerat:ipſe reuocaret᷑.de⸗
ſcẽdit de ſolio delitiaꝝ ſuarũ.accepit molaʒ: fe
cit farinã: ⁊ diſcalciatis pedibus tranſiuit fluẽ

ta lachꝛymaruz. Sedit ſuꝑ carbones ignis. hi

eifuere in adiutoꝛiũ.Faciẽ per quamſ ecundo
viro placuerat: verberabat. oderat gemmas:
linteamina videre non poterat: oꝛnamenta fu⸗

giebat. Sic dolebat quaſi adulteriũ cõmiſiſſet

multis impendijs medicaminũ vnum vulnꝰ
ſanare cupiebat. Diu moꝛati ſumus in penite⸗
tia. in qua velut i vadoſis locis reſedimus: vt
maioꝛ nobis et abſq; vllo impedimento ſe lau⸗

dum ei capus aperieret. Recepta ſt ub oculis

334

oĩs ecclie cõmunione:qͥd fecitaſcʒ in die bona:
maloꝝ nõ oblita ẽ.⁊ poſt naufragiũ rurſũ tem
ptare noluit pericula nauigãdi:qnpotius poſt
oẽm cenſum quẽ hr̃e poterat (erat aũt ampliſſi

mus:⁊ reſpõdẽs generi eiꝰ)dilapidauit: ac vẽõ

didit:⁊ in pecuniã cõgregatũ vſibus pauperũ
p̃parauit:⁊ pᷣmo oiuʒ po æ&οααποd eſt. l
guentiũ villã inſtituit. In quo egrotantes col
ligeret de plateis:⁊ ↄſumpta languoꝛibꝰ: atq;
inedia miſeroꝝ mẽbꝛa refoueret DBeſcribã ego
nũc diuerſas miſeroꝝ hoĩuʒ calamitates:trun
cas nares:effoſſos ocłos:ſemiuſtos pedes:lu⸗
ridas manus:tumẽtes aluos:exile femur:cru⸗
raturgentia: ⁊ de exeſis ac putridis carnibus
vermiculos bulliẽtes.Quotiens moꝛdo regio
⁊ fetoꝛe confectos humeris ſuis ipᷣa poꝛtauit⸗
Ruons lauit Harulentã vulneri ſaniẽ:quam
Aius aſpicere non audebat:pᷣbebat cibos pꝛo
pꝛia manu:⁊ ſpirãs cadauer ſoꝛbitiũculis irri⸗
gabat. Scio młtos diuites ⁊ religioſos ob ſto⸗
machi anguſtis exercere huiuſcemodi miſeri⸗
coꝛdiã: p aliena miniſteria: clementes eſſe pe

cunia:nõ manu:quos eqͥdẽ nõ repꝛobo:⁊ tehe

ritudinẽ animi nequaqᷓ; interp̃toꝛ inſidelitateʒ

ſicut imbecillitati ſtomachi veniã tribuo: ſic

ꝑfecte mẽtis ardoꝛẽ:celum laudibꝰ fero MWa
gna ſides iſta nõ ↄtẽnit. Scit qͥd in Lazaro di⸗
ues purpuratꝰ aliqñ nõ fecerit: quali ſuperba
mens retributione dãnata ſit. Ille quẽ deſpici
mus:quẽ videre nõ poſſumꝰ:ad cuiꝰintuitum
nobᷣ vomitus erũpit:nr̃i ſimilis eſt.DOe eodem
nobiſcũ foꝛmatus eſt luto:ijſdẽ cõpactꝰ eſt ele⸗
mẽtis. Quicqͥd patit᷑:⁊ nõ pati poſſumꝰ. Aul
nera eius eſtimemus ꝓpꝛia:⁊ oĩs animi in alte
rũ duritia clementi in noſmetipᷣos cogitatione
frangerur. H
Non mihi ſi lingue centũ ſint:oꝛaq; centum
Ferrea vox Oia moꝛboꝝ ꝑcurrẽ noia poſſũ.
Que fabiola in tanta miſeroꝝ refrigeria cõmu
tauit: vt multi paupeꝝ ſani lãguentibꝰ inuide
rent:qᷓ;qᷓ; illi ſimili liberalitate erga clericos et
monachos ac v̈gines fuerit. Qðdð monaſteriuʒ
nõ illius opibus ſuſtentatũ eſt: Quẽ nudum ⁊
paraliticũ:⁊ clunicũ nõ Fabiole veſtimẽta te⸗
xerunt: In quo ſe indigentiũ nõ effudit pᷣceps
⁊ feſtina largitio? Anguſta miſ⸗ ericoꝛdie eius
roma fuit. Peragrabat ergo inſulas: 2 totum
Ethꝛuſcũ mare: Aolſcoꝛũq; puinciã: ⁊ recon
ditos curuoꝝ littoꝝ ſinus:in qͥbꝰmonachoꝛuʒ
cõſiſtũt choꝛi: vel ꝓpꝛio coꝛꝑe: vel trãſmiſſa P
viros ſanctos ac fideles munificẽtia circũibat.
In repẽte ⁊ ↄtra opinionẽ oĩuʒ hieroſ. olymaz
nauigauit: vbi multoꝝ excepta ↄcurſu nr̃o pa
rũper vſa ẽ hoſpitio:cuiꝰ ſ. ocietatis recoꝛdans
videoꝛ mihi adhuc videre quaʒ vidi. IJhu bo⸗
ne:q illa feruoꝛe:qͥ ſtudio intenta erai diuinis

voluminibꝰ⸗⁊ veluti quãdã famẽ ſatiare deſi⸗
derãs:ꝑ ꝓphas:euã gelia: pſalmoſq; currebat
q̃ſtiones ꝓponẽs:⁊ ſolutas recõdens i ſcrinio

lo pector ſui. Nec wo ſatiabat᷑ audiẽdi cupidi

ne:ſ addẽes ſciẽtiã: addebat doloꝛẽ: ⁊ q̃ſi oleuʒ
flãme adijciẽs maioꝛis ardoꝛis fomenta capie
bat. Quadã die cũ ĩi manibꝰ Moyſi numeros

eneremꝰ:et me verecũde rogaret: qͥd ſibi vel⸗

let noĩuʒ tãta ↄgeries: cur ſingule tribꝰ in alijs
atq; alijs locis varie iũgerẽt᷑:quõ Balaã ario
lus ſic futura xpᷣi myſteria pphetaret: vt null⸗
ꝓpe modũ ꝓphetaꝝ ta apte ð eo vaticinatus

ſit. Rñdi vt potui: ⁊ viſus ſũ iterrogatiõi eius

ſatiſfacere. Euoluẽs ergo libꝛũ puenit ad eum
locũ vbi catalogꝰ deſcribit᷑ oiuʒ mãſionũ: per
q̃s de egypto egrediẽs ꝓlłs ꝑuenit vſq; ad flu⸗
enta ioꝛdanis.Cũq; cauſas qreret ⁊ rõnes ſin⸗

guloꝝ ĩ ꝗbuſdã heſitaui. In alijs inoffenſo cu⸗

curri pede:i pleriſq; ſimplicit᷑ ignoꝛãtiam ↄfeſ
ſus ſũ.Tũc vᷣo mag cepit vꝛgere :et q̃ſi nõ mi⸗
bi liceret neſcire qð neſcio poſtulare: ac ſe indi
gnã tãtis myſterejs dicẽ Quid plura⸗ Extoꝛſit
mihi negãdi verecũdiã:vt ꝓpꝛiũ ei opꝰhuiuſ⸗
cemodi diſputatiũcule pollicerer: qð vſq; in pᷣ
ſens tps et nũc itelligo dñi volũtate dilatum:
reddet᷑ memoꝛie illiꝰ: vt ſacerdotalib⸗ pꝛioꝛis

ad ſe volumis induta veſtibꝰ: ꝑ mũdi huiꝰ ſo⸗

litudinẽ gaudeat ſe ad terrã repꝛomiſſionis ali
qñ veniſſe. Aeꝝ qð cepimꝰ ꝓſcq̃mur.Q uerẽ⸗
tibus nob dignũ tãte femie habitaculũ :cũ illa
ita ſolitudineʒ cuꝑet:vt diuerſoꝛio marie care
re nollet:ecce ſubito diſcurrẽtib⸗ nũcijs: oꝛiẽs
totꝰ itremuit:ab vltima Meotide:int᷑ glatia⸗
lem Tanaim: ? Maſſagetaꝝ immanes los
vbi Caucaſi rupibꝰ feras gẽtes Alexãdri clau
ſtra cohibẽt:erupiſſe hhũnoꝝ examia: q̃ ꝑnici⸗
bus eqs:hucillucq; volitãtia cedis pariter ac
terroꝛis cũcta cõplerẽt.Aberat tũc romanꝰ ex

ercitꝰ:⁊ bellis ciuilibꝰin italia tenebat᷑ hãc gẽ

tem Herodotꝰrefert ſub DHario rege edoꝝ
viginti annis oꝛiẽtẽ tenuiſſe captiuũ: ⁊ ab egy
ptijs atq; Ethiopibꝰ annuũ exegiſſe vectigal.
Auertat ihs ab vꝛbe romano tales Vltra beſti⸗
as. Inſperati vbiq; aderant: ⁊ famam celerita
te vincẽtes:nõ religioni:non dignitatibꝰ: non
etati:non vagiẽtis miſerebant᷑ infantie.Coge
bant᷑ moꝛi:qͥ viuere nõdũ ceperãt.⁊ neſciẽtes
malũ ſuũ:inter hoſtiũ manus actela ridebant

Cõſonus inter oẽs rumoꝛ petere eos hieroſo⸗

lymã: ⁊ ob nimiã auri cupiditatẽ ad hanc vꝛbẽ
currẽ: neglecta pad icuria ſartiebat᷑ antiochia
Tyrus ſe volẽs a t᷑ra abꝛũpere: inſulã q̃rebat
antiquam. Tũc ⁊ nos cõpulſi ſumꝰ parare na⸗
ues:eẽ i littoꝛe.aduẽtũ hoſtiũ pᷣcauere: ⁊ ſeuiẽ
tibꝰvẽtis magis barbaros metuẽ qᷓ; naufragi⸗

um:non tã ꝓpꝛie ſaluti qᷓ; vginum caſtimonie

—

dciat
erat⸗
Emit
Poef
chtme
nitron
leofo⸗
letager
buaͤti⸗
pluree
pnaie
eno⸗
mün⸗
nlargd
ſciptd
obitu⸗
ſagiof
Nt ven
facer⸗
fecipe

X

figeden

hanhn
wilſent
flani
tiſcien

nnene

fnunen
tenaie
S
er nul⸗
Mnanans
Atöſeigs
tadcun
nüe

tönesſt⸗
Moftnſea⸗
Ntangfe
däſtnön
re: aeſehel
ra⸗Erol
ophung
görſr;
te diun
Aibeptot
lüdiburt⸗
niſioniol
Qei
ali:cill
mmarie a.
ſcis:otis
nrgatn
esplos
ticicu
Lonia⸗
arlera
onnaner
hicge
Medor
beg
vecil
plrabeſ
znccent
ibeſo
te Ln

1neſcänts

ſidenmn
ghlenſe⸗
hmnh’
ochi
lictcrn
ree,
e:tlan
auffn⸗
ſinon.

—

₰ . 3 =ð
.

ꝓuidentes. Erat in illo tempoꝛe quedaʒ inter
nos diſſenſio: ⁊ barbaroꝝ pugnam domeſtica
bella ſuꝑabãt. Nos i oꝛiẽte iã tenuit fixa fides

⁊ iueteratũ locoꝝ ſctõꝝ deſideriũ. Illa q̃ tora

in ſarcinis erat: ⁊ i oi vꝛbe ꝑegrina :reuerſa eſt
ad patriaʒ: vt ibi pauꝑ viueret: vbi diues fue
rat.manẽs i alieno:q̃ multos pᷣus hoſpites ha

buit. Et ne ᷣmonẽ lõgiꝰ trahã:i ↄſpectu roma

ne vꝛbis pauꝑibꝰerogaret:qð illa teſte vendi⸗
derat. Nos h̊ tm dolemꝰ: ꝙ p̃cioſiſſimũ i ſãctj
locis monile ꝑdidimꝰ. Recepit roma:qð ami⸗
ſerat:ac ꝓcax ⁊ maledica lingua gẽtiliũ oculo⸗
rũ teſtimonio ↄfutata ẽ. Laudẽt ceteri miſeri⸗
coꝛdiã eiꝰ:humilitatẽ:fidẽ: ego ardoꝛẽ plłꝰ ani⸗
mi laudabo.Libꝛũ qͥ Heliodoꝝ quõdaʒ iuue⸗
nẽ ad heremũ cohoꝛtatꝰ ſũ:tenebat memoꝛiter

romana cernẽs menia:ĩcluſaʒ ſe eẽ plãgebat

Oblita ſui ſexus:fragilitatl imemoꝛ:ac ſolitu⸗
dinis tm̃ cupida:ibi erat: vbi aio moꝛabatur.

Nõ poterat teneri conſilijs amicoꝛũ:ita ex vꝛ⸗

be qſi de vinculis geſtiebat exũꝑpe.Diſpẽſati⸗

onẽ pecunie ⁊ cautã diſtribuſionẽ:genꝰinfide⸗
litatis vocabat. Nã alijs diſtributionẽ elemo⸗

ſynarũ tribuere:⁊ ſuis pariter effuſis ipſa pꝛo
xpo ſtipes optabat acciꝑe.Sic feſtinabat:ſic ĩ
patiẽs erat moꝛarũ:vt illã crederes ꝓfecturã.
Itaq; dũ ſemꝑ parat᷑:moꝛs eã iuenire non po
tuit imparatã. Int᷑ laudes femine ſubito mihi
NPammachiꝰmeꝰoꝛit᷑ Paulina doꝛmit: vt iſte
vigilet.pᷣcedit maritũ:vt xpᷣo famulũ derelin⸗
quat.h̊ heres vxoꝛis: ⁊ hereditatis alij poſſeſ⸗
ſoꝛes. Certabãt vir ⁊ femina qͥs i poꝛiu Abꝛae
tabernaculũ figeret.⁊ erat h int᷑ vtrũq; ↄtẽtio

q;́s hũ anitate ſuꝑaret.vicit vterq;: ⁊ vterq; ſu

peratꝰẽ.Ambo ſe victos ⁊ victoꝛes fatent᷑:dũ
qð alter cupiebat:vterq; pfecit. Jũgũt opes:
ſociãt voluntates vt qð emulatio diſſipatura

erat:ↄcoꝛdia creſceret.Necdũ dictũ:iã factuʒ.

Emit᷑ hoſpitiũ:⁊ ad hoſpitium turba ↄcurrit.
Nõ eſt eni laboꝛi Jacob:nec doloꝛ ĩ iſrł Addu
cũt maria:qͥs ĩ gremio ſuo tᷣra ſuſcipiat. Mit
tit roma nauigãtes:qͥs nauigaturos littꝰ mol⸗

le ↄfoueat.QAð Publiꝰſemel fecit i iſula i⸗

leta erga vnũ apim. Et ne ↄtradictiõi locũ tri⸗
buã:in vna naui:hᷣ iſti ⁊ frequẽter faciũt:et in
plures:nec h̊ ſolũ inopũ neceſſitas ſuſtẽtat᷑: ſʒ
na ĩ oibꝰmunificẽtia aliqͥd ⁊ habẽtibꝰꝓuidet
enodotiũ i poꝛtu romano ſuũ totus pariter
mũdus audiuit. ſub vna eſtate didicit Bꝛitan
nia:qð egyptus ⁊ Parthus nouerãt vere Qð
ſcriptũ ẽ timẽtibꝰ dũm oĩa cooperãt᷑ in bonũ.iĩ
obitu tãte femie vidimꝰcõpꝛobatũ.Quodã pᷣ⸗
ſagio futuroꝝ ad multos ſcpſerat monachos:
vt venirẽt:a ſe gᷓui onere laboꝛãtẽ abſoluerẽt:
faceretq; ſibi ð iniquo mãmona amicos:q eaʒ
reciperẽt i eterna igbernacula. veneruũt: amieꝛ

Tractatus XIII Epiſtola

facti ſũt: doꝛmiuitilla:qð voluit:⁊ depoſita tã

Fo. CCXXIII

CXXI

dem ſarcina leuioꝛ volanit ad celũ.Quãtũ ha-
beret viuentis Fabiole roma miraculum: in
moꝛtua demõſtrauit. necdũ ſpm exhalauerat

necdũ debitã xpᷣo reddiderat aiam.

Et iam fama volens tanti pᷣnuncia luctus.
Totiꝰvꝛbis ꝓplłm ad exequias ↄgregabat.So
nabãt pſalmi: ⁊ aurata tecta tẽploꝝ reboãs in
ſublime q̃tiebat alleluia.h̊ iuuenuzʒ choꝛꝰ. illic
ſenũ:qͥ carmie laudes femias ⁊ facta ferãt Mõ
ſic Fuluiꝰ de gallis:nõ NPapyriꝰð Samnitibꝰ
nõ Scipio de Numãtia:nõ NPõpeiꝰ ð Ponti
gẽtibꝰtriũphauit. Illi coꝛꝑa vicerãt:h̊ ſpirita
les neqͥtias ſubiugauit.Audio ꝓcedentiũ tur
mas:⁊ cateruatim ĩ exequijs eiꝰ multitudineʒ
fluctuãtẽ. HNõ platee:nõ poꝛtisus:nõ iminẽtis
deſuꝑ tecta caꝑe poterãt pſpectãtes.Tuncſa
os i vnũ płos Roma cõſpexit. Fauebant ſibi
oẽs ĩ glłia penitẽtis.Nec mirũ ſi de eius ſalute
hoies exultarent:de cuiꝰ ↄuerſione angeli leta
bãt᷑ in celo.oc tibi YZabiola igenij mei ſenile
munꝰ:has officioꝝ inferias dedi. Laudauimꝰ
ſepe vgines:viduas:ac maritas:q̃ꝝ ſuꝑfuere
cãdida veſtimẽta:q̃ ſequũt᷑ agnũ quocũq; va⸗
dit. Felix pᷣconiũ:qð niła totiꝰ vite ſoꝛde macu
lat᷑.ꝛocul liuoꝛ:faceſſat inuidia.Si paterfa
milias bonꝰ ẽ:q̃re oculꝰ n malꝰ ẽ : Que incide
rat ĩ latrones:xpᷣi humeris repoꝛtata ẽ. Mul
te mãſiones ſũt apð pr̃em. vbi abũdauit petm
ſuꝑabundauit gratia. Cui plus dimittit᷑:plus
Beati Hieronymi pᷣſbꝛi ad Marcellã ð exitu
Lee:cuiꝰ ſanctã ↄuerſationẽ deſcribit:⁊ ipᷣiu⸗
tranſitũ purpurati cõſulis ꝓxime ante defun⸗
cti funeri pfert. Epka. CXXI

WBmhoꝛa ferme

tertia hodierne diei.lxxij. pſalmuʒ.id
ẽ.tertij libꝛi pᷣncipium legere cepiſſemꝰ:⁊ doce
re cogeremur:tituli ipᷣius ꝑtem ad finem ſecũ⸗
di libꝛi: ptem ad pᷣncipium tertij libꝛi ꝑtinere:
ꝙ ſcilicet ⁊ defecerũt hymni Dauid:fſilij Jeſſe
finis eſfet pꝛioꝛis. ſalmus vero Aſaph pᷣnci⸗
pium ſequẽtis:⁊ vſq; ad eum locũ ꝑpueniſſemꝰ
in quo iuſtus loquit᷑. DOicebam:ſi narrabo ſic:
ecce generationẽ ſlioꝝ tuoꝝ pᷣuaricatus ſum:
qð in latinis codicibus non ita habemꝰ expᷣſſũ
repente nobis nunciatũ eſt: ſãctiſſimã Leã ex⸗
iſſe de coꝛpoꝛe. Ibiq; ita te palluiſſe conſpexi:
vt fere aut pauce: aut nulla ſit anima: que fra⸗
cto vaſe teſtaceo non triſtis erũpat. Et tu qͥdẽ
non ðᷣ futuri incerta eſſes dolebas: ſed ꝙ triſte
funeri obſequiũ nõ dediſſes. Seniq; i medijs

fabulis rurſum didicimus reliquias eius iam

hoſtiã fuiſſe delatas. Queras quo ꝑtineat illa
replicatiosreſpondebo tibi verbis apłi:multũ

Pars III

p oẽm modũ.pꝛimũ ꝙ vniuerſoꝝ gaudijs ꝓſe

quẽda ſit:q̃ calcato diabolo:coꝛonã iã ſecurita
tis accepit.ſcðᷣo vt eius vita bꝛeuiter explicet᷑.
tertio vt deſignatũ cõſulẽ de ſuis ſeculis detra
hentẽ:eſſe doceamꝰin tartaro.Et qdeʒ ↄuerſa

tionẽ Lee nr̃e: qͥs poſſit digno eleuare pᷣconio

ita eã totam ad dñm fuiſſe cõuerſam: vt mona
ſterij pnceps:mater vginũ fieret.poſt molliciẽ
veſtiũ ſacco mẽbꝛa triuiſſe. Inſomnes oꝛatio⸗
nibꝰ duxiſſe noctes:⁊ comites ſuas plus exem
plo docuiſſe qᷓ; vbis.humilitatis fuit tãte:tãq;
ſubiecte:vt quondã dña plurimoꝝ:ancilla ho
minis putaret᷑:niſi ꝙ eo xpᷣi magis eẽt ancilla
du dña hoĩuʒ non putat᷑ Inculta veſtis:vilis
cibus:neglectuʒ caput ita t:vt cũ oĩia faceret:
oſtẽtationẽ fugeret ſinguloꝝ:ne reciꝑet i pᷣſen
ti ſeculo mercedẽ ſuã. Nũc igit᷑ ꝓ bꝛeui laboꝛe
eterna beatitudine fruit᷑:excipit᷑ angeloꝝ cho
ris: Abꝛae ſinibus cõfouet᷑:⁊ cũ pauꝑe quõdã
Laʒaro diuitẽ purpuratũ: ⁊ nõ palmatũ cõſu

lem: aratrũ ſtillã digiti mioꝛis cernit inq̃rere

O rerũ quãta mutatio. Ille quẽ añ paucos di
es dignitatũ oĩuʒ culmia pᷣcinebãt: qͥ qſi ð ſub
ſectis hoſtibꝰtriũpharet:capitolinas aſcendit
arces:quẽ plauſu quodam ⁊ tripudio ꝓpłs ro⸗
manꝰexcepit:ad cuiꝰiteritũ vꝛbs vniũſa cõmo
ta ẽ:nũc deſolatꝰeſt nudus:nõ in lacteo celi pa
latio:vt ipᷣius vxoꝛ cõmẽtat᷑ infelix:ſᷣ i ſoꝛden
tibus tenebꝛis ↄtinet᷑. ec vo quã vniꝰ cubili
ſecreta vallabãt:q̃ pauꝑ videbat᷑ ⁊ tenuis:cu⸗
ius vita putabat᷑ amentia:xpᷣm ſequit᷑ ⁊ dicit
Quecũq; audiuimus:ita ⁊ vidimꝰ: in ciuitate
dei nxri:⁊ reliq̃.Quapꝛopter moneo:⁊ flens ge
mẽſq; ↄteſtoꝛ:vt dũ huiꝰ mũdi viã currimus:

nõ duabꝰ tunicis.i.duplici veſtiamur fide.nõ

calciamẽtoꝝ pellibꝰmoꝛtuis videlʒ oꝑibꝰ pꝛe⸗
grauemur.non diuitiaꝝ nr̃aꝝ onera ad terraʒ
pᷣmãt:nõ vꝗge.i.potẽtie ſecularl q̃rat᷑ auxiliuʒ:
nõ parit᷑ ⁊ xpᷣm velimꝰ hr̃e ⁊ ſeculũ: ᷣ ꝓ bꝛeui
bus ⁊ caduq et᷑na ſuccedãt: ⁊ cũ q̃tidie ᷣm coꝛ
pus loqͥr: pᷣmoꝛiamur:i cetern nõ nos ꝑpetuos
eſtimemꝰ:vt poſſimꝰ eſſe ꝑpetui.
HBeati Hieronymi pᷣſbyteri ad Theodoꝛaʒ
viduã HHiſpanã ð moꝛte Lucinij:quẽ ex mũdi
erũna głiat᷑ ad pacẽ requiẽq; trãſiſſe:cuiꝰ fidẽ
i deteſtãda Baſilidis hereſi laudat:eiꝰ hereſe⸗
os deſcribẽs oꝛiginẽ ᷣm lhereneũ lugdunẽſeʒ
epᷣm dicẽs ĩ gallia exoꝛtã: ⁊ a femis fotã ad hi⸗
ſpanias vſq; ſerpſiſſe.Studiũ qͥʒ ipᷣiꝰ in ſuis li
bꝛis trãſcribendis enarrat:ꝓ qͥbꝰ ſex notarios
lllũ hieroſolymã emiſiſſe. „Epla. CXXII

WWgagubꝛi nuncio
cõſternatꝰ ſuꝑ ſãcti ⁊ venerabilis mihi
doꝛmitiõe Lucinij vix bꝛeuẽ epłam dictare po
tui.non qͥ eius vicẽ doleã: quẽ ſcio ad melioꝛa

.
.

N

Epla CXXII

tranſiſſe: dicẽte oyſe:trãſiens videbo viſi⸗
onem hãc magnã:5pᷣ qͥ toꝛqueat deſiderio: non

meruiſſe me eiꝰviri videre faciẽ: quẽ ĩ bꝛeui tẽ⸗

poꝛe huc eſſe vẽturũ credebã. Aeꝝ ẽ illud ſuꝑ
neceſſitate moꝛtis ꝓphetale vaticiniũ:ꝙ frẽs
diuidat ⁊ chariſſima int᷑ ſe noĩa crudelis ⁊ du⸗
ra diſſociet:ſ habemꝰcõſolationẽ:qꝛ dñi voce
iugulat᷑:ꝑ quẽ ad eãðꝛ.Ero moꝛs tua o moꝛs.
ero moꝛſus tuꝰinferne.⁊ iĩ ↄſequentibꝰ. Addu
cet vꝛẽtẽ vẽtũ dñs de deſerto aſcẽdẽtẽ:qͥ ſicca
bit oẽs venas eius:⁊ deſolabit fontẽ illiꝰ. Exi
uit enĩ vᷣga de radice ieſſe:⁊ flos ð vᷣginali fru
tice pullulauit:qͥ lõret᷑ in cãtico cãticoꝝ.Ego
flos cãpi:⁊ liliũ ↄualliũ.Flos nr̃ moꝛtis interi
tus:ideoq; ⁊ moꝛtuꝰeſt:vt moꝛs illiꝰmoꝛte mo
reret᷑. Qð aũt de deſerto ðꝛ adducendus: vgi
nalis vterus demõſtrat᷑:qͥ abſq; coitu ⁊ ſemie
viri deũ nobᷣ fudit infantẽ:qͥ caloꝛe ſpũſſancti
exiccaret fontes libidinũ:⁊ caneret in pſalmo.
In terra deſerta ⁊ inuia ⁊ inaquoſa: ſic ĩ ſãcto
apparui tibi.Aduerſũ moꝛt ergo duriciã ⁊ cru
deliſſimã neceſſitatẽ h̊ ſolatio erigimur:qꝙ reui
ſuri ſumus eos qͥs dolemꝰ abſentes. Neq; eni
moꝛs:ſed doꝛmitio ⁊ ſomnꝰappellat᷑. Vñ ⁊ be⸗
atus apłs Paulꝰvetat de doꝛmiẽtibꝰoↄtriſtari
vt qͥs doꝛmire nouimꝰ:ſuſcitari poſſe credam⸗
⁊ poſt digeſtum ſopoꝛẽ vigilare cuʒ ſanctis:et
cum angelis dicere. Gloꝛia ĩ excelſis deo:et in
terra pax hominibus bone volũtatis. In celo
vbi non eſt peccatũ:gloꝛia eſt:et ꝑpetua laus:
⁊ indefeſſa pᷣconia. In terra autẽ vbi ſeditio et
bella atq; diſcoꝛdie pax impꝛecãda ẽ:⁊ pax nõ
in omnibꝰ:ſed in his qui bone voluntatis ſunt

⁊ ſalutationẽ audiunt apoſtolicaʒ. Gꝛatia vo⸗.

bis ⁊ pax a deo patre ⁊ domĩio ihu chꝛiſto mul
tiplicetur: vt in pace ſit locus eius:⁊ habitatio
eius in ſyon.id eſt.in ſpelũca:iĩ ſublimitate do

.gmatuz atq; vᷣtutum:in anima credẽtis:cuius

quotidie angelus videt faciem dei: ⁊ reuelato
vultu gloꝛiam dei contemplat᷑. AUnde obſecro
te:quã currentẽ (vt aiũt) impello: vt Luciniũ
tuũ deſideres quidẽ vt fratrẽ:ſed gaudeas re⸗
gnare cuʒ xpᷣo.qꝛ raptus eſt:ne malicia ĩmuta⸗
ret mentẽ eius.placita eni erat deo anima illiꝰ:
et in bꝛeui ſpatio tẽpoꝛa multa cõpleuit. Nos
dolendi magis ſumus:qui quotidie ſtamus in
pᷣlio:⁊ vitijs peccatoꝛuʒ ſoꝛdidamur. Accipi⸗
mus vulnera:et de ocioſo verbo reddituri ſu⸗
mus rõnem. Ille iã ſecurꝰet victoꝛ te conſpicit
de excelſo:⁊ fauet laboꝛanti: ⁊ iuxta ſe locuʒ pᷣ

parat eodem amoꝛe ⁊ eadẽ charitate: qᷓ; officij

oblitus coniugalis:in terra quoq; ſoꝛoꝛẽ te ha
bere ceꝑat:imo fratrẽ:qꝛ caſta cõiũctio ſexum

noõ habet nuptialeʒ. Etſi adhuc in carne poſiti

⁊ renati in xpᷣo:non ſumus grecus ⁊ barbarꝰ.
ſeruus ⁊ liber:maſculus eis emina:ſed omnes

nte⸗
erit
litat
nnce
erüt
coꝛ⸗
gen
ſilit
ſe⸗
liet.
tñho
gfunm
um.
here
dign
mag
ſtar
gnun
purit
l:A
(Aera
wüle
Ue
ſone
he
euã
nen
ſtir
pte⸗
ctrit
qd
ſecy
lupre
traͤſte
fitiyt
biape
ſcares

hoci

ſcript
doctit
Exan
laue
ciüſa⸗
dedit
necpe
mmaa
ſitine
dicet.
umſe⸗
flagi
cialat
bifec
cauit
Kpian
thleer
fakiß

I

ſaberc
lenn
Ripei⸗
niſue
Mügfi
i P
cdiir
onen
nd, Nin
iiſe
niſl. gi,
Wnif
nn Soo
mousinen
Ulpnotene

A

S— S
—

eens a n

Coltn ſene
Nreſpüſtnei
reinpiclne.
u:ſeiſir
dunricitan
imurei
es. eggei
lat. Giche
ierrlin
poſetcum
chſncise
odeoetin
ns Znco
ppaunlans
wbiſcacſio
hinpr
nanoſunt
Butu o⸗
lchitonul
thwolato
glumuatedo
deris:wins
ir treucht⸗
Indechſeo⸗
t Ln
lgauden⸗
licninuer
omninall.
Pleut⸗
ieſtmen
reddtuſi
elranſ
tulluunn

Ir öofih

„

in eovnũ ſumꝰ:qᷓ;to magl cũ coꝛruptiuũ Bᷣ idu
erit ĩcoꝛruptionẽ᷑: ⁊ moꝛtale h̊ induerit imoꝛta
litatẽ:nõ nubẽt:neq; nubẽt᷑:ſᷣ erũt ſicut angeli
in celis:Quãdo dicit nõ nubẽt:neq; nubẽt᷑:ſʒ
erũt ſicut angeli i celis: nõ natura ⁊ ſubſtantia
coꝛpoꝝ tollit᷑:ſʒ glie magnitudo mõſtrat.Ne⸗
q; eni ſcriptuʒ ẽ:erũt angeli:ſʒ ſicut angeli:vbi
ſititudo ꝓmittit᷑: vuas nõ denegatk. erũt inat
ſiẽ ãgeli.i.ſiłes angeloꝝ Ergo hoies eẽ nõ deſi

nẽt.inclyti qͥdẽ ⁊ angelico ſplẽdoꝛe decoꝛati.kS

tñ hoies:vt ⁊ apls aplus ſit: et maria maria. 7
ↄfundãt᷑ hereſes:q̃ideo incerta ⁊ maga ꝓmit⸗
tunt: vt q̃ certa ⁊ moderata ſũt: auferãt. Et qꝛ

hereſeos ſemel fecimꝰ mẽtionẽ: qᷓ; Lucini i? nf

digna tuba eloquẽtie pꝛedicari pᷣt: qͥ ſpurciſſi⸗
ma ꝑ hiſpanias Baſilidis hereñ ſeuiẽte: et in⸗
ſtar peſtis ⁊ moꝛbi totas int᷑ Pyreneũ ⁊ Oce⸗
anum vaſtãte ꝓuincias fidei eccłiaſtice tenuit

puritatẽ: nequaqᷓ; ſuſcipiẽs Armaʒel: Barbe⸗

lõ:Abꝛaxã: Balſamõ: ⁊ ridiculũ Leuſeboꝛã:
ceteraq; magis poꝛtẽta noia:ꝗ̃ᷓ ad imperitoꝝ ⁊
mulierculaꝝ aĩos ↄcitãdos: qſi ð hebꝛaicis fo⸗
tibus hauriũt:barbaro ſimplices qͥſq; terẽtes
ſono:vt quẽ nõ itelligũt plus mirent᷑. Refert
Hereneꝰ vir apłicoꝝ tẽpoꝝ:⁊ NPapie auditon.
euãgeliſte Johe diſcipulꝰ: epᷣſq; eccłie lugdu⸗
nenſis:ꝙ Marcqᷣdaʒ de Paſilidis Onoſtici
ſtirpe deſcẽdẽs pᷣmũ ad Gallias venerit ⁊ eas

ꝑtes ꝑ ãs Rhodanus ⁊ Carõna fluũt:ſua do
ctrina maculauerit: maximeq; nobiles femias

q̃dã in occulto myſteria repꝛomiuttẽs: H̊ erroꝛe

ſeduxerit magicis artibꝰ ⁊ ſecreta coꝛpoꝛũ vo⸗

luptate amoꝛẽ ſui cõcilians. Inde Pyreneum

trãſiẽs hiſpanias occuparit: ⁊ H̊ ſtudij habue—.
rit: vt diuitũ domꝰ: ⁊ i ißis feminas maxime ſi

bi apeteret:ꝗᷓ ducũf va rijs deſiderijs ſemꝑ di
ſcẽtes:⁊ nunqᷓ ad ſciẽtiaʒ vitatis puenientes.
Hoc ille ſcripſit añ annos circiter irecentos:⁊

ſcripſit ĩ his libꝛis: qͥ aduerſus oẽs hereſeos

doctiſſimo ⁊ eloquẽtiſſimo ᷣmone compoſuit
Ex quo ꝑpẽdat pꝛudẽtia tua:qᷓ; Lucinius nẽ
laude ſit dignꝰ.qͥ clauſit aurẽ: ne audiret iudi⸗
ciũ ſãguinis:⁊ oẽm ſubſtãtiã ſuam diſperſit: ⁊
dedit pauꝑibꝰ:vt iuſticia ciꝰmanet ineternuʒ.
nec patrie ſue largitate ↄtẽtus:miſit hieroſoly
mã ⁊ alexandriã tãtũ auri: quãtũ multoꝝ pol⸗
ſit inopie ſubuenire. Qð cũ multi mirent᷑:⁊ pᷣ⸗
dicẽt: ego ĩ illo magis laudabo feruoꝛẽ ⁊ ſtudi
um ſcripturaruʒ:q ille deſiderio opuſcula nra
flagitauit: ⁊ miſſis ſex notarijs (qꝛ in hac ꝓuin
cia latini monis ſcriptoꝛũ q; penuria ẽ) deſcri

bi fecit qᷓcũq; ab adoleſcẽtia vſq; in pñs tpᷣs di

ctauimꝰ. Mõ nos honoꝛant: qͥ ꝑuuli ⁊ minimi
xp̃ianoꝝ hoiuʒ ſumꝰ: ⁊ ob ↄſcientiʒ pctõʒꝝ be⸗
thleemitici ruris ſaxa incolimꝰ: xpᷣm qͥ hono
rat᷑ i uis ſuis: ⁊ aglis repꝛomittit dicẽs: Qui

Fo. CCXXIIII

CTractatus XIII Epiſtola CNXIII

vos recipiũt:me recipiũt: ⁊ qͥme recipiũt: reci
piũt eũ:qͥ miſit me Itaq; chariſſima filia hanc
epłam amoꝛis mei ĩ ilum habeto epitaphiũ:et
q̃cqͥd poſſe me ſcieris ĩ oꝑe ſpiritali audacter i
pera: vt ſciãt ſecula poſt futura euʒ qui dicit in
Eſaia. NDPoſuit me vt ſagittã electa: i pharetra
ſua abſcõdit me: duos viros tâtis maris atq;
terraxꝝ int᷑ ſe ſpatijs ſeparatos ſuo acumie vul
neraſſe: ⁊ cũ mutuo in carne ſe neſciant:amoꝛe
ſpũs copulẽt᷑. Subſcriptio.Sãctaʒ te coꝛpoꝛe
⁊ ſpũ ᷣuet ille ſamaritanus.id ẽ.ſaluatoꝛ ⁊ eu⸗
ſtos:ð qͥ in pſalmo ſcribit᷑.Mõ doꝛmitabit:ne⸗
qʒ doꝛmiet qͥ cuſtodit iſrł:vt iſ rłq interptatur
vigil qͥ deſcendit ad DOaniel: ad te q́; veniat: 2
poſſis dicere: ego doꝛmio: ⁊ coꝛmeũ vigilat.
Heati ierouymi pᷣſbyteriin vitã obitũ:ac
res geſtas Maule ſancte: ac mirabilis feminæ
cui? gener dignitatez: ⁊ poſt viri obitũ: mona
ſticã ↄuerſationẽ:deſertionẽ patrie: ꝓfectionẽ?
hieroſolyme magnis effert pᷣconijs: cunctã eiꝰ

pegrinationẽ ꝑ loca ſancta deſcribẽs. Heinde
ißius humilitatẽ: ↄtinentis: clemẽtiã ꝓfuſam:
in pauꝑes bñficẽtiã: patiẽtiã: incredibilẽ inſti⸗
tutionẽ:⁊ oꝛdinẽ monaſterij:hoſt pitalitateʒ: ſi⸗
dem: 1 ↄoſtantiã aduerſus hereticos:ad extre⸗

mü felicẽ exitũ eiꝰ: ⁊ in exequijs ſctõ Hↄcurlũ

atq; frequẽtiã narrat.⁊ Euſtochliũ filia: ac vir
tutis heredẽ ↄſolaf. Eplła. CXXII

7

.Jeuncta meicoꝛ⸗

poꝛis mẽbꝛa vterent᷑ i linguas : et oecs
artus hüana voce reſonarẽt: nihil dignũ ſacte
ac venerabilis paule vᷣtutibꝰ dicerẽ. Nobilis
lis genẽ: ſʒ młto nobilioꝛſi ãctitate:potẽs quõ⸗
dã diuirijſ: nũc xpᷣi pauꝑtate iſignioꝛ grecoꝝ
ſtirps: ſoboles Scipionũ: pauli heres:cuiꝰ vo
cabulũ trahit: marciie papyrie mr̃is Africani
va ⁊ germana pgenies: rome pᷣtulit Bethleẽ
auro tecta fulgẽtia:infoꝛmis luti vilitate mu
tauit Non meremus ꝙ talem amiſimus : gra
tias agimus:qð habuimꝰ:imo habemus: deo
enim viuunt omnia: quicquid reuertitur ad
dominũ in familie numero cõputat᷑: q;; amil
ſio illius celeſtis domus habitatio ſit: q q;diu
in coꝛpoꝛe fuit:peregrinata eſt a domino: ⁊ vo

ce ſempꝑ flebili qrebatur dicẽs: HHeu mibi quia

peregrinatio mea ꝓlongata eſt: habitaui cum
habitantibꝰ Cedar: multuʒ pergrinata eſt aia
mea Mec mirũ ſi planxerit ſe verſariĩ tenebꝛis
(hoc enim Cedar interpᷣtatur) cuz mundus in
maligno poſitus ſit: ⁊ ſicut tenebꝛe illius ita et
lumen eiꝰ. Luxq; in tenebꝛis luceat: ⁊ tenebꝛe
eam non compꝛehenderunt. Vnde illud cre

bꝛius inferebat Aduena ſum 7 peregrina ſicut
oss patres mei. Et iterũ. Cupio diſſolui ⁊ eſſe

cum xpᷣo. Quotiẽs aũt infirmiate coꝛpuſculi

FDars

quã incredibili abſtinetia: 2 duplicati cõtraxe “
rat ieiunijs vexabat᷑: i oꝛe voluebat.Subij⸗

cio coꝛpus meũ ⁊ i Puitutẽ redigo: ne alijs pᷣdi

caãs:ipᷣa repꝛoba iueniat.⁊ bonũ ẽ vinũ non bi

bere: ⁊ carnẽ nõ mãducare:⁊a hũiliaui ĩ ieiunio

aiaʒ meã: ⁊ totũ lectũ verſaſti i infirmitate mea
⁊ verſata ſũ iĩ miſeria:dũ mihi ↄfigit ſpina. At

q; int᷑ doloꝛis aculeos:q̃ͥs mira patientia ſuſti
nebat:q̃ſi aꝑtos ſibi celos aſpiceret loqbatur.
Quis dabit mihi pẽnas ſicut columbe:⁊ vola
bo ⁊ reqᷣͥeſcã.Teſtoꝛ ihᷣm ⁊ ſãctos angelos ei

ipᷣmq; ꝓpꝛiũ angelũ:qͥ cuſtos fuit ⁊ comes ad
mirabilis femie:me nihil i gratiam:nihil moꝛe

blãdiẽtiũ loqͥ. Sʒ qͥcqͥd dicturꝰ ſum ꝓ teſtimo⸗

nio dicere: ⁊ minꝰeiꝰ eẽ meritis:qu totꝰoꝛbis
canit.Sacerdotes mirãt᷑ vginũ choꝛi deſide⸗
mt: monachoꝝ ⁊ pauperum turbe deplangũt

Ault lectoꝛ eiꝰ bꝛeuit ſcire vtutes: Oẽs ſuos
pauꝑes paupioꝛ ipa dimiſit. Nec mirũ ð ꝓxi⸗

mis ⁊ familiola:quã ĩ vtroq; ſexu ð ſᷣuis ⁊ an⸗
cillis ĩ fratres ſoꝛoꝛeſq; mutauerat iſta pferre
cũ Euſtochiũ vginẽ:⁊ deuotã xpᷣo filiaʒ:ĩ cũiꝰ
⁊ſolaniõe libellꝰ ̊ cudit ꝓcul a nobili genere:

ſola fide ⁊ gra diuitẽ dereliq̃rit. Carpamꝰ igit᷑

narradi oꝛdinẽ.Alij altiꝰ repetãt: ⁊ a cunalibꝰ

eiꝰ: ip̃iſq; (vt ita dicã) crepũdujs mr̃em Blelil⸗
lã:⁊ rogatũ ꝓferãt patrẽ: qͥꝝ altera Scipionũ
Bꝛacchoꝛũq; ꝓgenies eſt. alter oẽs fere gre⸗
cias vſq; hodie Stẽmatibꝰ:⁊ diuitijs: acnobi
litate Agamennonis fert ſa anguinez trahere qͥ
decennali Troiã obſidione deleuit Nos nihil
laudabimꝰ:niſi qdð ppꝛiũ ẽ:⁊ de puriſſimo ſan
cte metis fonte ꝓfert.qᷓqᷓ́; dñs atq; ſaluatoꝛ i
eugelio doceat apłos ſciſcitantes qͥd ſibi red⸗

dẽdũ ſit. qm ſua ꝓnoie eiꝰdimiſ. erũt: cẽtupluʒ
ĩpᷣGſentiaꝝ recepturos:⁊ ĩ futuro vitã eternaz.

Ex quo itelligimꝰnõ laudis eẽ poſſidere diuiti
as:ᷣ ꝓ xpᷣo eas ↄtemnere.nõ tumere ad hono
res:vᷣ S xpᷣo eos paruipẽdere. Vere qð pollici
tus ẽ pᷣuis ſuis ⁊ ancillis:ſaluatoꝛ reddit ĩ pñti
HNã q̃ vnius vbis ↄtempſit głiaʒ:totius oꝛbis
opinione celebꝛat᷑. Quã rome habitãtẽ nullus
exrom nouerat.latentẽ in bethleẽ ⁊ barbara
romana terra mirat᷑. Cuiꝰ eni gẽtis hoĩes ad
ſacta loca nõ veniũt:Quis aũt in ſanctis locis
pᷣter Paulã qð piꝰ inter homies miraret᷑:inue
nit: Hec ſiẽ int᷑ multas gẽmas pᷣcioſiſſima gẽ⸗

ma micat:⁊ iubar ſolis ꝑuos igniculos ſtellax

obꝛuit: ⁊ obſcurat:ita cũctoꝝ vvtutes ⁊ potẽti⸗
as ſua hũilitate ſuꝑauit Miinimaq; fuit inter
ołs: vt oiuʒ maioꝛ eẽt. ⁊ qᷓto plꝰ ſe deijciebat:
taso magis a xpᷣo ſubleuabat᷑ Latebat: 7 nõ la
tebat.fugiẽdo gliaʒ:gliam merebat᷑: q̃ vtutes
q̃ſi vmbꝛa ſeqͥt᷑: ⁊ apetitoꝛes ſui deſi. erés: appe

tit ↄtẽptoꝛes.Sʒ qͥd ago narrãdi oꝛdinẽ pᷣter⸗

mittẽtes:dũ in ſingulis teneoꝛ:no vᷣuo pᷣcepta

III

dicẽdi.Tali igit᷑ ſtirpe genera ta iũcta eſt viro
Toxotio:qͥ Enee ⁊ Julioꝝ altiſſimũ ſãguineʒ

—

trahit: Vñ etiã ſilia eiꝰxp̃i vgo Euſtochiũ Ju

lia nũcupat᷑.⁊ ipᷣe. Julius a magna dimiſſum
nomen iulo. entertali!

Et hec dicim⸗:nõ quo habẽtibꝰ grãdia ſint:ſʒ

quo ↄtẽnentibꝰmirabilia.ſeculi hoies ſuſpici⸗
unt eos:qͥ his pollẽt pᷣuilegijs.nos laudamus
q ꝓ ſaluatoꝛe iſta deſpexerint: ⁊ mirũ i moduʒ
q̃s habẽtes paruipẽdimꝰ:ſi hr̃e noluerint:pꝛe
dicamꝰ.his inquã oꝛta maioꝛibꝰ: ⁊ fecũditate

ac pudicitia ꝓbata:pᷣmũ viro:deinde ꝓpinqᷣs

⁊ totiꝰvꝛbis teſtimonio:cum qͥnq; liberos edi⸗
diſſer. Bleſillã ſup cuiꝰmoꝛte eãẽ Rome oſola⸗
tus ſũ. Paulinã:q ſanctũ ⁊ admirabilẽ virũ:⁊

ꝓpoſiti ⁊ ſuaꝝ rerũ Pammachiũ reliq̃t here⸗

dem:ad quẽ ſuꝑ obitu eiꝰ paruulũ libellũ edi⸗
dimus. Euſtochiũ:q̃ nunc in ſanctis locis vgi
nitatis ⁊ eccłie monile pᷣcioſum eſt. Ruffinã: q
imaturo funere pium matris animũ cõſterna⸗
uit. et Toxotiũ:ꝓoſt quẽ parere deſiuit: vt in⸗
elligeres eam nõ diu vᷣuire voluiſſe officio cõ⸗
iugali.ſʒ mariti deſiderio:q̃ mares optabat li⸗
beros:edidiſſe.Poſtq; vir moꝛtuꝰ ẽ:ita eũ plã
xit: vt ꝓpe ipᷣa moꝛeretur. ita ſe ↄuertit ad dñi
Puituteʒ:vt eius moꝛtẽ videret optaſſe Quid

ergo referam ample ⁊ nobilis domꝰ ⁊ quondã
opulentiſſime:oẽs pene diuitias i pau pes ero
gatas: Quid in cũctos clementiſſimũ animuʒ
⁊ bonſtatẽ etiã in eos qͥs nunqᷓ; viderat euagã

tem: Quis inopũ moꝛiens nõ ſllius veſtimen

tis obuolutus ẽ⸗:Quis clunicoꝝ non eiꝰ facul⸗
tatibus ſuſtẽtatꝰeſt:quos curioſiſſime tota vꝛ
be perquirens dãnũ putabat:ſi quiſqᷓ; debilis
⁊⁊ eſuriẽs cibo ſuſtentaret᷑ alteriꝰ. Expoliabat
filios.⁊ inter obiurgantes ꝓpinquos: maioꝛẽ
ſe eis hereditateʒ:xpᷣi miſcdiaʒ:dimittere loq̃⸗

.bat᷑. Nec diu potuit excelſi apud ſeculũ gener

⁊ nobiliſſime familie viſitatiões ⁊ frequẽtiam
ſuſtinere. ¶ Oerebat honoꝛe ſuo: ⁊ oꝛa laudan
tiũ declinare ac fugere feſtinabat. Cunq; oꝛien

tis ⁊ occidentis epᷣos ob quaſdã ecckiaꝝ diſſen

ſiones Romã imperiales lr̃e ↄtraxiſſent:vidit

admirabiles viros:xp̃i põtifices Wablinija
tiochene vꝛbis ep̃ᷣm:⁊ Eiphaniũ alamie Cy
pꝛi:que nunc Coſtãtiana dicit᷑:quoꝝ Epipha
nium etiaʒ hoſpitẽ habuit: Paulinũ ĩ alia ma
nentẽ domo quaſi ppꝛium hũanitate poſſedit
Quoxꝝ accenia virtutibus:ꝑ momenta patriã
deſerere cogitabat. Non domus:nõ liberoꝛũ:
non familie:non poſſeſſionum:non alicuiꝰ rei:
que ad ſeculum ꝑtinet:memoꝛ: ſola ſi dici põt
incomitata ad heremũ Antonioꝝ atq; Pau
loꝛum pergere geſtiebat. Tandẽq; exacta hye
me:apto inari:redeuntibꝰ ad eccłias ſuas epi⸗
ſcopis:⁊ ipᷣa voto cũ eis ⁊ dæſiderio nauigauit

atoꝛe:

neſn
Wlinti
ſelckben
olocs
Rufij
Ucoͤſten⸗
ſintt⸗
eofficioch

otaba.

iiucl
henitwdi,
Nuſeuid
Ptconci
lgesen
ni minr
gaaeuagt
geſtnen⸗
neyfnal⸗
lnetotay
iidehlla
polebat
v:mſn
inere o⸗
aligenen
fequetan
oulaun
Cunqhon
clardlen
iſenntii
Peulnn
Pelunel
or yy
ndicla
ne ſh
ep
Hölbcet
aicuy⸗
zidadpo
aig un
u,

7

nſuche

ſ⸗

6

Tractatus XIII

Quid vltra differo⸗ Deſcẽdit ad poꝛtũ fratre:
cognatis:affinibus:⁊ qͥd his magis ẽ liberis ꝑ

ſequẽtibus: ⁊ clemẽtiſſimã mr̃eʒ pietate vincẽ

cupientibꝰ. Jã carbaſa tẽdebant᷑:⁊ remoꝝ du
ctu nauis in altũ ꝓtrahebat᷑. Paruꝰ Toxotiꝰ
ſupplices manꝰtẽdebat in littoꝛe Ruffina iã nu
bilis:vt ſuas expectaret nuptias:tacẽs fletibꝰ
obſecrabat.Et tñ illa ſiccos tẽdebat ad celũ o⸗
culos:impietatẽ in filios pietate in deũ ſuꝑans

neſciebat ſe mr̃eʒ.vt xpᷣi ꝓbaret ãcillã.toꝛqbãt᷑

viſcera ⁊ q̃ſi a ſuis mẽbꝛis diſtraherent᷑:cũ do
loꝛe pugnabat.in eo cũctis admirabilioꝛ ꝙ ma
gnã vinceret pietatẽ. Inter hoſtiũ manus ⁊ ca
ptiuitatis durã neceſſitatẽ:nihil crudelius cẽqᷓ;
parẽtes a liberis ſeꝑari.Hoc ʒ iura nature ple
na fides patiebat᷑.ĩmo gaudẽs animus appete⸗
bat: ⁊ amoꝛẽ filioꝝ maioꝛe i deũ amoꝛe ↄtẽnẽs
In ſola Euſtochio: que ⁊ ꝓpoſiti ⁊ nauigati⸗
onis eiꝰcomes erat:qͥeſcebat.Sulcabat interiʒ
nauis mare:⁊ cũctis qͥ cuʒ ea vyehebant᷑ littoꝛa
reſpiciẽtibus:illa aüſos tenebat oculos:ne vi⸗
deret qð ſine toꝛmẽio videre nõ poterat. Fate
oꝛ nulla ſic amauit filios.qͥbus añq; ꝓficiſcere
cũcta largita ẽ:exheredãs ſe in terra:vt heredi
tatẽ inueniret in celo. Delata ad inſulas NPõti
as:q̃s clariſſime ndã femiaꝝ ſub Domitiano
pᷣncipe ꝓ ↄfeſſione noĩis xpᷣi Flauie Domicil⸗
le nobilitauit exilium: vidẽiq; cellulas: in qͥbꝰ
illa lõgũ martyriũ duxerat ſumpt alis Hiero⸗

ſolymã: ⁊ ſcã loca videre cupiebat.Tardi erqt
vẽti:⁊ oĩs pigra velocitas. Inter Scyllã?⁊ Ca

rybdim hadriatico ſe credẽs pelago:q̃ſiꝑ ſtag

num venit Metonẽ.Ibiq; refocillato paulu⸗

lum coꝛpuſculo. Mẽ
Et ſale tabẽtes artus in littoꝛe ponss.
Ner Maleas:⁊ Cytherã:ſparſaſq; ꝑ eqr.
Cyclapas:⁊ crebꝛis freta ↄcita terris. .
Poſt Rhodũ ⁊ Lyciã:iãdẽ vidit Cypꝛũ:vbi

ſci ⁊ venerabił Epiphanij pedibꝰ ꝓuoluta:de⸗

cẽ ab eo diebus retẽta ẽ:nõ in refectiõeʒ:vt ille
arbitrabat᷑:ſᷣ in opus dei:vt rebus ꝓbatũ eſt.
Nã oia illius regionis luſtrãs mõaſteria: ꝓut
potuit refrigeria ſumptuũ fribus dereliqͥt: qͥs
amoꝛ ſci viri de toto illuc oꝛbeↄduxerat. Inde

bꝛeui curſu trãſfretauit Seleuciã.de q̃ aſcẽdẽs

Antiochiã:ſci ↄfeſſoꝛis NMaulini modicũ cha⸗
ritate detẽta media hyeme: calẽte ardoꝛe fidei

feia nobilis qᷓ̃ pus eunuchoꝝ manibꝰpoꝛtabat

aſello ſedẽs ꝓfecta ẽ. Omitto Syrie Coeles ⁊
Vhenicis iter. Neq; em adephoꝛicũ eiꝰdiſpo⸗
ui ſcribẽ: ea tm̃ loca noiabo q̃ ſacris volumini
bus ↄtinent᷑ Beryto Romana colonia:⁊ qtiqᷓ

vꝛbe Sydone derelicta: Sarepte littoꝛe: He
lye ẽ ingreſſa turriculã:in q̃ͥ adoꝛato dño Sal⸗
uatoꝛe: pꝑ arenas ri:in dbus genua Paulꝰ⸗
₰ Virit:Puͦcniiq; ad Coth:q̃ nüc Ptolemais ðꝛ

Epla CXXIII

⁊ꝑ cãpos Magedo Yoſie necis ↄſcios:intra
uit terrã Philiſtijm. Mirata ruinas Doꝛ vꝛ⸗
bis qͥndã potẽtiſſime: ⁊ verſa vice Stratonis
turrẽ ab Herode rege iudee: in honoꝛẽ ceſaris
anguſti ceſareã nũcupatã: in q̃ Coꝛnelij domũ
xp̃ᷣi vidit eccłaʒ ⁊ Philippi ediculas:⁊ cubiclła
q̃ttuoꝛ vginũ ꝓpphᷣaꝝ:deinde Antipatrida lſe⸗
mirutũ oppidũ:qð de pr̃is noielherodes voca
uerat: ⁊ Lydã vſam in dyoſpolin Doꝛcadis:
atq; enee reſurrectiõe ac ſanitate inclytã: haud
cul ab ea Arymathiã viculũ Joſeph:q dñm
epeliuit:⁊ Nobe vꝛbẽ qndã ſacerdotũ:nũc tu
mulũ occiſoꝝ: Joppẽ fugiẽtis poꝛtũ Jone. Et
vt aliqͥd ꝑſtringã de fabulis MPoetaꝝ religate
ad ſaxũ Andromade deſpectasricẽ. Repetito⸗
q; itinere Eycopolim:q̃ bus Emmaus voce⸗
bat᷑:apud quã in fractõe panis cognitus dns.
Clcophe domũ in eccłaʒ dedicauit.Atq; inde
ꝓficiicẽs aſcẽdit Bethoꝛõ inferioꝛẽ ⁊ ſuꝑioꝛẽ:
vꝛbes a Salomone ↄditas: ⁊ varia poſtea te⸗
peſtate deletas: ad dexterã aſpiciẽs Haylõ:⁊

Babaon: vbi Jeſus filius Maue õ qnq; reges
dimicãs:ſoliimꝑauit⁊ lune.⁊ Oabaonitas ob

dolos ⁊ inſidias federis impetrati:in aarios li
gnarioſq; dãnauit. In Gabaa vꝛbe vſq; ad ſo
lũ diruia paululũ ſubſiſtit recoꝛdata pcti eius:
⁊9cubine in fruſtra diuiſe:⁊ tribꝰ Beniami:in
trecẽtos viros ꝓpt᷑ Paulũ apłm reſeruatos.
q̃ͥd diu moꝛoꝛ: Ad leuã Mauſoleo Hhelene de
relicto:q̃ Adiabenoꝝ regina in fame ꝓplim fru⸗
mẽto iuuerat:ingreſſa ẽ Hieroſolyma vꝛbẽ tri
nomiã. Jebus.Salẽ.lhierlm:q̃ ab Helvo po⸗
ſtea hadriano ð ruinis ⁊ cineribꝰ citatis.i He
lyã ſuſcitata ẽ. Cũq; ꝓcõſul Maleſtine:qͥ fami
lia eivoptie nouerat: pᷣmiſſis aparitoꝛiba iuſſiſ⸗
ſet ꝑari pᷣtoꝛiũ:elegit humilẽ cellulã: ⁊ cũcta lo
ca ardoꝛe ac ſtudio circũiuit: vt niſi ad reliquã
feſtinaret:a pᷣmis nõ poſſet abduci.Et cũ pue⸗
niſſet hieroſolymã: ꝓſtrataq; an crucẽ qſipe⸗
dẽtẽ dñm cerneret: adoꝛabat. Ingreſſa ſepul⸗

chꝛũ reſurrectiõis:oſculabat᷑ lapidẽ:quem ab

oſtio monumẽti amouerat ãgelus. Et ipᷣm coꝛ
poꝛis locũ in qͥ dñs iacuerat:q̃ſi ſitiẽs deſidera
tas aqs: fideli oꝛe lãbebat.qͥd ibi lachꝛymarũ:
qᷓ;tũ gemituũ:qͥd doloꝛis effuderit: teſtis ẽ cũ⸗
cta hieroſolyma: teſtis ẽ ipe dñs:quẽ rogabat
AVñ egrediẽs aſcẽdit Syo:q in arcẽ vel ſpelun
cã vtit᷑. Hãc vꝛbẽ qͥndã expugnauit a edifica⸗
uit Bauid. Añ ð expugnata ſcribit. Ve tibi ci

uitas Ariel.i. leo dei. ⁊ qnda firmiſſima:quam
expuguit Sauid. De eaq; dictũ ẽ.Fuüdamẽta

eivin mõtibſcis diligit dñs poꝛtas ſyõ ſuꝑ oĩa
tabernacła iacob. Eõ eas poꝛtas qs hodie cer
nimin fauillã ? cinerẽ diſſolutas:ᷣ poꝛtas qbꝰ
nõ p̃ualet infernꝰ⁊ ꝑ ãs credẽtiũ ad xpᷣm igre⸗
dit᷑ mititudo. Oñdebat illic collgceſ poꝛti

cũ ſuſtinẽs:infecta cruoꝛe dñi:ad quã vinctus
ðꝛ ⁊ flagellatꝰ.Mõſtrabat᷑ locꝰ vbi ſuꝑ centũ
viginti credẽtiũ aias ſpũſſctũs deſcẽdiſſet: vt
Johel vaticiniũ ↄpleret᷑. Deinde ꝓ facultacu
la ſua pauꝑibꝰ atq; ↄᷣuis pecunia diſtributa:
prexit ad Bethleẽ: ⁊ in dextera ꝑte itineris ſte
tit ad ſepulchꝝ Rachel:in qͥ Beniamin nõ vt
mr vocauerat moꝛiẽs:Benoni h̊ ẽ filius dolo⸗
ris mei:ſᷣ vt pr̃ ꝓphauit:in ſpũ filiũ dextere ꝓ
creauit. Atq; inde in ſpecũ Saluatoꝛis ingre⸗
diẽs: poſtqᷓ; vidit ſacx vᷣgis diũſoꝛiũ ⁊ ſtabu⸗
lũ:in qͥ agnouit bos poſſeſſoꝛẽ ſuũ: ⁊ aſinus pᷣ⸗
ſepe dñi ſui: vt illð impleret᷑:qð ineodẽ ꝓphᷣa
ſcpᷣtũ ẽ. Btũs qͥ ſeiat ſuꝑ aq̃s:vbi bos⁊ aſinus
calcãt: me audiete iurabat cernere ſe ocułſfidei
irffantẽ pãnis inuolutũ: vagiẽtẽ in pᷣſepe dñm
magos adoꝛãtes:ſtellã fulgẽtẽ deſuꝑ:mr̃eʒ vᷣ⸗

ars

ginẽ:nutritiũ ſedulũ:paſtoꝛes nocte veniẽtes:

vt viderẽt vᷣbũ qð factũ erat: ⁊ iã tũc euãgeli⸗

ſte Joãnis pᷣncipiũ dedicarẽt. In pncipio erat

vꝓbũ:⁊ vbũ caro factuʒẽ: ꝑuulos interfectos.

Herodẽ ſeiuẽtẽ:Joſeph ⁊ M ariã fugiẽtes in
egyptũ:mixtiſq; gaudio lachꝛymis loquebat᷑.

Salue Bethleẽ:domus panis.in q̃ natus ẽ ille

panis:qͥ de celo deſcẽdit. Salue Effrata regio
vberrima atq; xap oοροα cuisſterilitas ö

F. De te qͥnda Micheas vaticinatus ẽ. Et tu
Bethleẽ domus Effrata nõ mima es in milib⸗

Juda.ex te mihi egrediet᷑:qͥ ſit pᷣnceps in iſr ł⁊
egreſſus eiꝰ ab initio a diebꝰ et᷑nitatis. pptea

dab eos vſq; ad tpᷣs pariẽtis piet:⁊ reliqͥe fra

trũ eius ↄuertent᷑ ad filios iſrł. In te em natus
ẽ pᷣnceps:qͥ añ lucifeꝝ genitus ẽ cuius ð prena
tiuitas oẽʒ excedit etatẽ. Et tã diu in te Daui⸗
tici gnis oꝛigo ꝑmãſit:donec vᷣgo ꝑeret:⁊ reli⸗
quie ꝓpłi credẽtis in xpᷣm ↄuᷣterẽt᷑ ad filios iſrł.

⁊ libere pᷣdicarẽt. Nob opoꝛtebat pᷣmũ loqͥ w⸗

bũ dei:ſᷣ qm repuliſtis ulð:⁊ indignos vos iu⸗

dicaſtis ełne vite.ecce ↄütimur ad gẽtes. Di⸗

xerat em ðs. Mõ veni niſi ad oues ꝑditas do⸗
mus iſrk. Et eo tẽꝑpe Jacob ſuꝑ eo vᷣba ↄpleta

ſunt. Mõ deficiet pᷣnceps ex iuda ⁊ dux ð femo
ribus eius:donec veniat cui repoſitũ eſt:⁊ ipᷣe
erit expectatio gẽtiuʒ. Bñ Dauid iurabat:bñ
vota faciebat dicẽs.Si introiero in tabernacu

lũ domus mee:ſi aſcẽdero in lectũ ſtrati mei:ſi

dedero ſomnũ ocułmeis:⁊ palpebij meis doꝛ⸗
mitatõeʒ:⁊ requiẽ tꝑibus meis:donec inueniã

locũ dño:tabernaculũ deo Jacob. Et ſtati qͥd

deſideraret expoſuit.atq; oculis pphᷣalibꝰquẽ

nos veniſſe iã credimꝰ:ille venturũ eſſe cerne⸗
bat. Et audiuimus eũ in Effrata:inuenimeuʒ
in capis ſilue. Zob qpe ᷣmo hebꝛaycus:vt te

docete didici:nõ Cariã mr̃eʒ dñi h ẽ aſtin: v
ipᷣm.i.aſtõ ſigniſicat. Añ loquit᷑ ↄfidẽter. In⸗

troibim in gabernaculũ eius:adoꝛabimin lo⸗

2 1
8. .

co: vbi ſteterũt pedes eius. Et ego miſera atq;

peccatrix digna ſum iudicata depoſtulare pᷣſe⸗
pe:in qͥ diũs ꝑuulus vagijt: Oꝛare in ſpelunca

in q̃ vgo puerꝑa dñm fudit infãtẽ: Hec reqͥes

mea:qꝛ dñi mei patria ẽ.ic hitabo:qm Sal⸗
uatoꝛ elegit eã. Paraui lucernã xpᷣo meo.Aia
maea illi viuet: ⁊ ſemẽ meum buiet ipᷣi. Haud ꝓ
cul inde deſcẽdit ad turrẽ Ader.i.gregis. Juẽæ
quã Jacob pauit greges ſuos:⁊ paſtoꝛes noc⸗
te vigilãtes audire meruerũt. Glłia in excelſis
deo:⁊ ſuꝑ terrã pax homibus bõe voluntatis.
Siq; ſeruãt oues:inuenerũt agnũ dei puro: ?:
müdiſſimo vellere. qð in ariditate totiꝰterre ce
leſti roꝛe ↄpletũ ẽ.⁊ cuiꝰſanguis tollit pctã mũ
di:⁊ exterminatoꝛẽ egypti litus fugauit in po-
ſtibus.Statiq; ↄcito gdu cepit ꝑ viã veterẽ ꝑ

gere:q̃ ducit Gaʒã ad potẽtias vel ad diuitias

dei. ⁊ tacita ſecũ voluere:quõ eunuchus ethy⸗
ops gẽtiũ płos pᷣſgurãs mutauerit pellẽ ſuã.
7 dũ vetus relegęret inſtr̃m:fontẽ repꝑit euen
gelij:atq; inde ad dexterã trãſit.Abethſur ve⸗
nit Eſtolq̃ in botrũ vtit᷑. AUñ in teſtimoniũ f᷑re
fertiliſſime:⁊ in typũ eius qͥ dicit. Toꝛcular cal
caui ſolus:⁊ ð gẽtibus nõ fuit vir mecũ:explo
ratoꝛes botꝝ mire magnitudis poꝛtauer̃t Nec
poſt lõgũ ſpaciũ intrauit Sare cellulas:vidẽs
incunabula Iſaac:⁊ veſtigia q̃rcus Abꝛahaʒ.
ſub qᷓ vidit diẽ xpᷣi:⁊ letatus cẽ.atq; inde ↄſur⸗
gẽs aſcẽdit Ebꝛõ:h̊ ẽ cariatharbe.i.oppidũ vi⸗
roꝝ q̃ttuoꝛ.Abꝛahã. Iſaac. Jacob.⁊ gldã ma
gni.quẽ ibi ↄditũ iux libꝝ Jeſu Naue hebꝛei
autumãt: lʒ pleriq; Caleph q̃rtũ putẽt:cuiꝰ ex
latere mẽoꝛia demõſtrat᷑.Noluit ꝑgere ad Ca
riathſephoꝛ.i.vinculũ lr̃aꝝ:qꝛ ↄtẽnẽs occidẽ⸗

tẽ lraʒ:reppererat ſpm viuiſicatẽ.agiſq; mi

rat᷑ ſuꝑioꝛes ⁊ inferioꝛes aq̃̊s: q̃s Othonihel
.filiꝰ Jeptoneceneʒe ꝓ auſtrali fra:⁊ arida poſ⸗

ſeſſiõe ſuſceꝑat.⁊ q̃ꝝ ductu ſiccos pᷣoꝛis inſtr̃i

agros faciebat irriguos vt redẽptõeʒ veterum
pctõꝝ in aqͥs baptiſmi reꝑirẽt.Altera die oꝛto
iã ſole ſtetit ĩ ſupꝑcilio Caphar Baruche. i. vik
le bñdictõis:quẽ ad locũ Abꝛahã dñm ꝓſecu⸗
tus ẽ. Vñ latã deſpiciẽs ſolitudinẽ:⁊ terrã q̃n
dã Sodoma: ⁊ Gomoꝛre:Adame ⁊ Seboim:
ↄtẽplata ẽ balſami vineas:in Engaddi:⁊ Se⸗
goꝛ vitulã ↄſternãtẽ:q̃ pᷣus Bale vocabat᷑ ⁊ in
Zoarã.i.puulã:ſyro ſermone trõſſata eſt. Re⸗

coꝛdabat᷑ ſpelũce Loth:⁊ vᷣſa in lachꝛymas vᷣ

ines ſocias admonebat: cauẽdũ eſſe vinũ: in
ẽluxuria.Cuiꝰ opus Moabite ſunt:⁊ Am⸗

monite.Diu hebꝛeo in meridie vbi ſpõſa cubã

tẽ reperit ſpõſum: ⁊ Joſeph inebꝛiatꝰẽ cũ fra⸗
trib ſuis. Reutar in Hieroſolymã: ⁊ ꝑ Theu
cã:atq; Amos:vt rutilãtẽ mõtis oliueti lucem

aſpiciã: de q Saluatoꝛ aſcdit ad preʒ. In qͥ p

anos ſingulos vacca ruffa in holocauſtuʒ d60 ☚

N

ſnng
leßſe
ballne
Netdes
n
neo Din
hmp
do
nes hoe⸗
ſetcelſs
nnns.
Apar.e
nee.
pcänd
Aulinpo⸗
ſͤpeni
Adiutins
chuseh⸗
tpeliſti
eppitcan
ethſurz
imonͤtr
Rllyral
neciape
nce
Uluerſitis
3Arhn.
gindenſ⸗
opidin⸗
1Min
uehebed
iav
nendha
Gorldi⸗
Gni
Mhonh
mpd
znisf
Veteun
era diecto
Uche hl
D
. lenict
1Sehor:
dte
gebbuinn
nck e
nnuß
ſenni
tr,
D
icͤſtr
1, e
eilen

tn A

Tractatus XIII

cremabat᷑: ⁊ cuius cinis expiabat łm iſrł:in

q̃ iu Eʒechielẽ cherubin de tẽplo trãſmigran
tes:eccłaʒ dñi fundauerũt. Ingreſſa ſepulchꝝ
Lazari: Marie ⁊ Marthe vidit hoſpitiũ: ⁊
Bethfage villã ſacerdotaliũ:⁊ maxillaꝝ:⁊ lo⸗
cũ in qͥ pullus laſciuiẽs gẽtium:dei frena ſuſce
pit:apłoꝛũq; ſtratus veſtibus mollia terga pᷣ⸗
buit ad ſedẽdũ. Rectoq; itinẽ deſcẽdebat lhhie
rico:cogitãs illũ ð euãgelio vulneratũ:ac ſacer
dotibꝰ⁊ leuitis mẽtis feritate pᷣtereũtibus cle⸗

mentiã ſamarite.i.cuſtodijs:qͥ ſemiuiuũ ſuo iu

mẽto impoſitũ: ad ſtabulũ ecclie repoꝛtauit.⁊
locũ Adomin qð interpᷣtat᷑ ſanguinũ qꝛ mitus
in eo ſanguis:crebꝛis latronũ fundebat᷑ incur⸗
ſibus.Et arboꝛ ẽ ſycomoꝛus Zachei.i.bõa pe
nitẽtie oꝑa:qͥbus cruẽta duduʒ:⁊ noxia rapis
pctã calcabat. Excelſumq; dñm ð excelſo vᷣtu
tũ intuebat᷑.⁊ iux̃ viã cecoꝝ loca:qͥ receptis lu
minibus vtriuſq; ppli credẽtis in dñm ſacr̃a pᷣ⸗
miſſerãt. Ingreſſa Hierico vidit vꝛbẽ:quã fun
dauit Haʒel in Abirã pᷣmogenito ſuo: ⁊ cuius
poꝛtas poſuit in Segub nouiſſimo filioꝝ. In⸗
tuita ẽ caſtra Galgale:⁊ aceruũ pᷣputioꝝ:⁊ ſe⸗
cũde circũciſionis myſteriũ:⁊.xij.lapides:qui
de ioꝛdanis illuc traſiati alueo duodeci apłoꝝ
fundamẽta firmauerãt:⁊ fõtẽ qndã legis ama⸗
riſſimũ: ⁊ ſterilẽ:quẽ verus Helyſeus ſua eru⸗
diuit ſapia:⁊ in dulcoꝛẽ vbertatẽq; conuertit.
Vix nox trãſierat:feruentiſſimo eſtu venit ad
Joꝛdanẽ:ſtetit in ripa fluminis:⁊ oꝛto ſole:ſo⸗

ſis iuſticie recoꝛdata ẽ quõ in medio Joꝛdanis

alueo ſicca ſacerdotes poſuerint veſtigia. Et
ad Helye ⁊ Helyſei impiũ: ſtãtibus ex vtraq;
ꝑte aqᷣs:iter vnda pᷣbuerit: pollutaſq; diluuio
aq̃s:⁊ totius hũani gñis interfectõe macłatas

ſuo dñs mãdauerit baptiſmate. Longũ ẽ ſi ve
lim de valle Achoꝛ dicere.i.tumultus atq; tur

baꝝ:in q̃ furtũ ⁊ auaritia ↄdẽnata ẽ: ⁊ de Be⸗
thel domo dei: in q̃ ſuꝑ nudã humũ: nudus ⁊

pauꝑ doꝛmiuit Jacob: ⁊ poſito ſub caput lapi

de: q̊ in Zacharia ſeptẽ oculos hr̃e deſcribit᷑.

Et in Eſaia lapis ðꝛ angularis. Nidit ſchalaʒ

vſq; ad celũ tẽdentẽ:in q̃ dũs deſuꝑ innitebat

aſcẽdẽtibus poꝛrigẽs manũ: ⁊ negligẽtes ð ſbõ

limi pᷣcipitãs. Sepulchꝛa q; in mõte Effraim:
Jeſu filij Naue ⁊ Heleaʒari filij Aarõ ſacerdo
tis:e regione venerata ẽ:qͥꝝ alter ↄditus eſt in

Tãnathſare:a ſeptẽtrionali ꝑte mõtis Gaas:

alter in Gabaa filij ſui Phinees: ſatiſq; mirata
ẽ:ꝙ diſtributoꝛ poſſeſſionũ ſibi mõtana ⁊ aſꝑa

delegiſſet. Quid narrẽ Syloꝛin q̃ altare dirup

tũ:hodieq; mõſtrat᷑: ⁊ raptũ Sabynaꝝ a Ro
mulo:tribꝰ Beniamitica pᷣcucurrit.Tranſiuit
Sychẽ:nõ vt pleriq; errãtes legũt: Sychar:q̃
nũc Neapolis appellat᷑ ⁊ ex latere mõtis Gara
ʒim ſtr uctã circa puteũ Jacob:intrauit eccłlam

Epla

Fo. CCxXXVI
CXXII

ſ⸗ uꝑ q́ reſidẽs dñs: ſitiẽſq; ⁊ eſuriẽs Samarita

chaꝝ ſepulchꝛa:⁊ Sebaſtẽ.i.Samaria:q̃ i ho
noꝛẽ Auguſti ab Herode greco ᷣmõe auguſta
ẽ noiata. Ibi ſiti ſunt Helyſeꝰ ⁊ Abdias ꝓphᷣe

4

q̊ maio? int᷑ natos mulieꝝ nõ fuit Joãnes ba

ptiſta. vbi multis itremuit mirabilibus. Nãq;
cernebat varijs demones rugire cruciatibus⁊
añ ſepulchꝛa ſcõꝝ vlulare hoĩes moꝛe lupoꝛũ:
vocibus latrare canũ:fremẽ leonũ:ſibilare ſer⸗
pẽtũ:mugire tauroꝝ.Alios rotare caput:⁊ pꝰ

tergũ terrã vtice tãgere:ſuſpſiſq; pede feis ve
ſtes defluere in faciẽ. Miſerebat᷑ oim: ⁊ ſineau

lis effuſis lachꝛymis xpᷣi auxiliũ pᷣcabat᷑.Et ſi⸗
cut erat inualida:aſcẽdit pedibꝰmõtẽ:in cuius

duab ſpelucis ꝑſecutõis ⁊ famis tpꝑe Abdias
ꝓphᷣůᷣa cẽtũ ꝓphas aluit pãe ⁊ aq.ide cito itinẽ

pꝑcurrit Naʒareth nutriculã dñi: chanaã ⁊ Ca

pharnaũ:ſignoꝝ eius familiares.Lacũ Tybe

riadis nauigãte dño ſcificatũ.Et ſolitudinẽ in

qᷓ multa ppłoꝝ milia paucis ſaturati ſunt pani⸗

bus: ⁊ de reliqͥs veſcẽtiũ repleti ſunt cophini.

xij. tribuũ iſrł. Scãdebat montẽ Thaboꝛ: in qᷓ

trãſfiguratus ẽ dñs. Aſpiciebat ꝓcul montes

hermõ ⁊ hermonũ. ⁊ cãpos latiſſimos galylee

in qᷣbus Syſara ⁊ oĩs exercitꝰ eiꝰ Barach vin

II

ne ſide ſatiatus ẽ:q̃ nq; Moſaycoꝝ volumi-
nũ vir:l:ſextoq; quẽ ſe hr̃e iactabat:erroꝛe Do
ſithei derelicto: veꝝ Meſſyam: ⁊ veꝝ repperit
Saluatoꝛẽ.Atq; inde reuertẽs vidit.xij.pr̃iar

cẽte ꝓſtratꝰẽ. oꝛrẽs Cyſon qͥ mediã planiciẽ
diuidebat.⁊ oppidũ iux Nai:in q̃ vidue ſuſcita
tus ẽ filiꝰmr̃abat᷑. Dies mihi pᷣus qᷓ; ᷣmo defici

et:ſi voluero cũcta ꝑcurrẽ:q̃ᷓ NPaula venerabi

lis fide incredibili ꝑuagata ẽ.Trãſibo ad egyp

⁊ arẽtia oꝛa colluã vt refocillatꝰ videã ¶ oꝛal
chim ſepulchꝝ qͥndã Michee ꝓphe:⁊ nũc ec⸗

cleſiã. ⁊ ex latere derelinq; Choꝛreos ⁊ Gethe

os: Mareſa: Idumeã ⁊ Lachis.Et ꝑ arenas

molliſſimas ꝑgẽtiũ veſtigia ſubtrahẽtes rlatä⸗
qᷓ; heremi vaſtitatẽ. Neniã ad egipti flumẽ Si

oꝛ:qͥ interpᷣtat᷑ turbidus: ⁊ qnq; egypti trãſeã
citates:q̃ loquunt᷑ lingua Chananitida: ⁊ ter⸗

rã Geſſen:⁊ cãpos Taneos:in qbus feẽ deus

mirabilia. ⁊ vꝛbẽ Noo:q̃ poſtea vſa ẽ in Alex⸗
andriã. ⁊ oppidũ dñi Mitriã: in qͥ puriſſimo v⸗
tutũ nitro ſoꝛdes lauant᷑ qᷣtidieplurimoꝝ Qd
cũ vidiſſet: occurrẽte ſibi ſctõ ⁊ venerabili epo
Iſidoꝛo ↄfeſſoꝛe: ⁊ turb innũerabilibus mõa⸗
choꝝ:ex q̃bus multis ſacerdotał ⁊ leuiticꝰſub⸗
limabat qdus. Letabat᷑ qͥdẽ ad głaʒ dñi:b ſei⸗
dignã tãto honoꝛe fatebat᷑. Quid ego narrem

ARacharios: Arſetas: Serapionas ⁊ reliq̃ co
lũnaꝝ xp̃i noia:Cuius nõ intrauit cellulx: 2
nõ pedibus aduoluta ẽ:⁊ ꝑ ſinglłos oze Xp̃m

tũ: æ in Sochoth: atq; ap fontẽ Sãpſon: quG
ð molari maxille dẽte ꝓduxit: ſubſiſtã parũꝑ:

DDoars

ſe videre credebat: ⁊ qcqͥd in illos cõtulerat in
dium ↄtuliſſe letabat᷑. irus ardoꝛ: ⁊ vix in

feia credibił foꝛtitudo:oblita ſexus ⁊ fragilita
tis coꝛꝑe:int᷑ tot milia mõachoꝝ cũ puellis ſu⸗
is hitare cupiebat. ⁊ foꝛſitã cũctis eã ſuſcipiẽti
bus impetraſſet:niſi maius ſcõꝝ locoꝝ traxiſſʒ
deſideriũ.atʒ ꝓpt᷑ feruẽtiſſimos eſtð Reluſio
mãma nauigatõe ꝑueniẽs:tãta velocitate reù
ſaẽ:vt auẽ putares. Nec młto poſt i ſcãẽ Beth
leẽ mãſura ꝑpetuo:ãguſto ꝑ trienniũ mãſit ho
ſpitio:donec extrueret cellulas ac mõaſteria:
Diuerſoꝝ ꝑegrinoꝝ iux̃ viã ↄderet mãſiones:i
q̃ Maria ⁊ Joſeph hoſpitiũ non inuenerant.
Hucuſq; iter eius deſcbᷣtũ ſit:qð cũ multis vir
ginibus ⁊ filia ꝑagrauit.Nuũc vᷣtus latiꝰdeſcri
bar᷑:q iſius ꝓpᷣ? e:⁊ in q̃ exponẽda deo iudice
adbteſte pfiteoꝛ me nihil addere:nihil in maius
extollere moꝛe laudãtiũ.ſᷣ ne reꝝ excedat fidẽ:
multa retrahere ne apud detractoꝛes ⁊ genui
no me ſp dẽte rodẽtes:fingere puter: ⁊ coꝛnicẽ
Eſopi alienis coloꝛibus adoꝛnare:q̃ pᷣma xpᷣia

noꝝ vvxtus ẽ:tãta ſe humilitate deiecit: vt qͥ eꝗʒ
vidiſſet: ⁊ ꝓ celebꝛitate nomis videre geſtiſſet
ipᷣaʒ eſſe nõ crederet:bᷣ ãcillaꝝ vltimã. Et cum
frequẽtibus choꝛis vginũ cingeret᷑: ⁊ veſte:⁊
voce:⁊ hitu ⁊ inceſſu mima oium erat.Nunqᷓ;
poſt viri moꝛtẽ vſq; ad diẽ doꝛmitõis ſue cum
Vllo comedit viro: ᷓuis eũ ſanctũ ⁊ in põtiſica
li ſciret culmine ↄſtitutũ. Halneas niſi ꝑiclitãs
nõ adijt. Mollia etiã in quiſſima febꝛe lectuli
ſtrata nõ habuit:ſᷣ ſupꝑ duriſſimã humũ ſtratis

ciliciolis qeſcebat: ſi m illa qͥes dicẽda ẽ:q̃ iugi

bus pene oꝛõibus dies nocteſq; iũgebat:illud
implẽs ð pſalterio. Lauabo ꝑ ſingulas noctes
lectũ meũ:lachꝛymis meis ſtratũ meũ rigabo:
in qᷓ fontes crederes Hacheymaz-. Ita leuia pec
cata plãgebat:vt illã quiſſimoꝝ criminũ crede
res reã.Cũq; a nobᷣ crebꝛius moneret᷑.vt ꝑce⸗
ret oculis:⁊ eos ſeruaret euãgelice lectõni aie⸗
bat. Turpãda ẽ facies:quã ↄ dei pᷣceptũ pur⸗
puriſſo ⁊ ceruſa ⁊ ſtibio depinxi.Affligenduʒ
coꝛpus qð multis vacauit delitijs. Longus ri⸗
ſus ꝑpeti ↄpẽſandus ẽ fletu. Mollia lynthea⸗
mina ⁊ ſerica pᷣcioſiſſima aſpitate cilicij ↄmutã
da.qᷓ viro ⁊ ſeculo placui:nũc xpᷣo placere deſi
dero. Si int tales tãtaſq; vtutes caſtitatẽ in il⸗
la voluero pᷣdicare:ſuꝑfluus videar. In ã̃ eti⸗
am cũ ſecularis eſſet: oim Rome mronaꝝ exẽ⸗
plũ fuit.q ita ſe geſſit.vt nũqᷓ; de illa etiã male⸗
dicoꝝ auderet q̃d fama ↄſingere. Nihil aio ei⸗
clemẽtius:nihil erga hoies blãdius fuit. Non
apetebat potẽtes:nec tñ ſuꝑbos⁊ gloꝛiolã q̃rẽ
tes faſtidio deſpiciebat. Si pauꝑeʒ viderat:ſu
ſtẽtabat. Si diuitẽ:ad bñfaciẽdũ cohoꝛtabafr᷑.
Liberalitas ſola excedebat moduʒ. Et vſuras
tribuẽs.verſuro q; ſepius faciebat:vt nulli ſti⸗

pes rogantiũ denegaret. Fateoꝛ erroꝛẽ meum
cũ in largiẽdo eſſet ꝑfuſioꝛ:arguebã.Illud p⸗

ferẽs de apło. HNõ vt alijs refrigeriũ:nob autẽ
tribulatio: ex eq̃litate in hoc tꝑe:vt nr̃a abun
dãtia ſit ad illoꝝ iopiã. Et hoc ð euãgelio Sal

uatoꝛis. Qui hʒ duas tunicas:det alterã ñ hñ⸗
ti.Et ꝓuidendũ eſſe ne qð libẽter faceret:ſꝑ fa
cere nõ poſſet:multaq; huiuſcemõi:q̃ illa mira
verecũdia:⁊ ſermõe ꝑciſſimo diſſoluebat teſtẽ
inuocãs deũ ſe ꝓ illius noie cũcta facere:⁊ hoc

hr̃e voti: vt mẽdicãs ipᷣa moꝛeret᷑: vt vnũ nũ⸗
mü filie nõ dimitteret:⁊ in funere ſuo alieno ſin

done inuolueret᷑. Ad extremũ inferebat.Ego
ſi petiero multos inueniã:qͥ mihi tribuãt. Iſte

mẽdicãs ſia me nõ accepit: q̃ ei poſſum etiã de

alieno tribuere: ⁊ moꝛtuus fuerit: a qͥ eius aia
reqret᷑: Ego cautioꝛ in re familiari eẽ cupiebã:
ſ illa ardẽtioꝛ fide:toto Saluatoꝛi aĩo iũgebat᷑

⁊ pauperẽ dñm:paup ſpũ ſedbat᷑ reddẽs ei qð

acceꝑat:pauꝑ ꝓ ipᷣo effecta. Deniq; ↄſecuta ẽ
qð optabat:⁊ in grãdi ere alieno filiã dereliqͥt:

qð hucuſq; debẽs:nõ ſuis viribus:ſᷣ xpᷣi ſe vi⸗
det mia redditurã. Solẽt plereq; mr̃onaꝑꝝ buc
cinatoꝛibus ſuis dona ↄferre: ⁊ in paucos lar⸗

gitate ꝓfuſa: manus a ceteris retrahere: qͥ illa
oĩo carebit vitio. Ita em ſingulis ſuã pecuniã
diuidebat: vt ſingulis neceſſariuʒ erat.Nõ ad
luxuriã:ſᷣ ad neceſſitatẽ. Nemo ab ea pauperũ
vacuus reuſus ẽ: qð obtiebat:nõ diuitiaꝝ ma

gnitudince:ſᷣ pꝛudentia diſpẽſandi.illud repli⸗
cꝗs. Bri miſericoꝛdes:qm ipᷣi miſericoꝛdiã cõ⸗

ſequent᷑. Et ſicut aq̃ extinguit ignẽ:ita elemo⸗
ſyna extinguit pcrm. Et facite vob amicos de
iniqͥ mãmona:qͥ vos recipiãt in eterna taberna
cula.⁊ date elemoſynã:⁊ ecce omia mũda ſunt
vob. ⁊ vba Banielis regẽ Nabuchodonoſoꝛ
monẽtis vt elemoſynis redimeret pctã ſua.Sʒ

in viuis lapidibus qͥ voluunt᷑ ſuꝑ terrã: de qͥ⸗

bus in apocalypſi Joanis citas magni reg ex⸗

truit᷑:qͥs in ſaphiꝝ:⁊ ſmaragdus:⁊ iaſpidẽ:⁊

ceteras gẽmas eſſe vtendos ſcbtura ↄmẽoꝛat.
Dex hec pñt eſſe cõia cũ paucis: ⁊ ſcit dyabo⸗
lus nõ in ſummo vtutũ culmie poſita. Vñ loqͥ;
tur ad dñm:poſt amiſſam Job ſubſtãtiã:poſte
uerſam domũ:poſt liberos interfectos coꝛiũ ꝓ
coꝛio:⁊ oĩa q̃ habuerit hõ dabit ꝓ aia ſua.ſᷣ ex
tẽde manũ tuã:⁊ tãge oſſa eiꝰ⁊ carnes.niſtii fa⸗
ciẽ bñdixerit tibi. Scimus pleroſq; dediſſe ele
moſynã:ſᷣ de pbo coꝛpe nihil dediſſe: poꝛrexiſ

ſe egẽtibꝰ manũ: ſᷣ carnis voluptate ſupatos:

dealbaſſe ea q̃ foꝛis erãt:a itus plẽos fuiſſe oſ⸗
ſibꝰmoꝛtuoꝝ.At nõ paula tał:q̃ tãte ↄtinentie
fuit:vt ppe mẽſurã excederet:⁊ debilitatẽ coꝛ⸗
poꝛis nimijs ieiunijs ac laboꝛe zheret.Que ex
cepi diebꝰfeſtiuis vix oleũ in cibo caꝑet:vt ex

HB; vno eſtimet᷑ qͥd ð vino nqmine:⁊ piſcibꝰ:⁊

fonarkee
Noslr⸗
here da
iani
Hiad
apaugend
fuitaum
Aodrept
icontͤch⸗
laceno⸗
micoode
Huuben
nödaſant
Ndonoſe
fiſia
nrideh
mireger
ſ
Mion
Crpte⸗
. G⸗
fiigcte
ſoscond)
uſnſh
lo niſiin
dalle .
1 an
n.
e
hlimic
Aleik

4

ℳ

49

Tractatus XIII

melle: T ouis ⁊ reliqͥs: q guſtui ſuauia ſunt:iu⸗
dicarit. In qbꝰſumẽedis qdã ſe abſtinẽtiſſimos

putãt.⁊ ſi his vẽtrẽ ingurgitauerit:tuta pudi⸗

citi ſuſpicãt᷑. Sꝑ qᷣde vtutes ſequit᷑ inuidia:
feriũtq; ſummos fulgura mõtes.Nec mix ſið
de hoibus loq̃r: cũ etiã dñs nr̃ phariſeoꝝ ʒelo

ſit cruciſixꝰ:⁊ oẽs ſci emulos habuerit. In ꝑa⸗

dylſo q; ſerpẽs fuerit: cuiꝰiuidia cũ moꝛs ĩtroi⸗
uit in oꝛbeʒz terraꝝ. Suſcitauerat ei dñs Adab
Idumeũ:qͥ eã colaphyʒaret:ne ſe extolleret:⁊
qſi qdã ſtimulo carnis ſepiꝰãmonebat: nemag
nitudie vtutũ altiꝰſapet: ⁊ aliaꝝ vitijs feiaꝝ ſe

in excelſo crederet ↄſtitutã. Ego aiebã liuoꝛi eſt
ſe credẽdũ: ⁊ dãdũ inſanie locũ: qd feciſſet Ja⸗
cob in fratre ſuo Eſau:⁊ Dauid i ꝑtinaciſſimo

üimicoꝝ Saul:qͥꝝ al᷑ Meſopotamiã fugerit:
alt ſe alophyllis tradiderit: malẽs hoſtibꝰq;ᷓ in

uidis ſubiacẽ. At illa rñdebat. Juſte h diceres

ſi dyabolꝰ Ʒ uos dei ⁊ ãcillas ñ vbiq; pugret
æad oĩa loca fugiẽtes nõ pᷣcederet ſi nõ ſcõꝝ lo
coꝝ amoꝛe retierer: ⁊ Bethles meã in alia reꝑi
re poſſem pꝑte terraꝝ.Cur einõ patiẽtia liuoꝛeʒ
ſuperẽ:Cur nõ hũilitate frãgã ſuꝑbiã?⁊ ꝑcuti
enti:alterã offerã maxillã: dicẽte apło Qêaulo.
Zincite in bono malũ.Nõne apłi glabant᷑ qñũ
pꝓ dño ſunt paſſi ↄtũeliãe Nõneipe Saluatoꝛ

pũiliauit ſe:foꝛmã ᷣui accipiẽs:⁊ factꝰẽ obedi

ens pfi vſq; ad moꝛtẽ: ⁊ moꝛteʒ crucis. vt nos
ſua paſſiõe ſaluaret: Job niſi certaſſet ⁊ viciſſſʒ
in p̃lio:nõ accepiſſet coꝛonã iuſticie:nec audiſ⸗
ſet a dño. utas me alit locutũ tibi:qᷓ; vt apa
reres iuſtꝰ: Hii dicũt in euãgelio:qͥ pſecutõe,ʒ
patiunt᷑ ꝓpr iuſtitiã: ſecura ſit ↄſcia ꝙ nõ ꝓpr
pctã patiamur: ⁊ afflictio in ſecło materia pᷣmi
op ẽ. Siqñ ꝓcatioꝛ fuiſſʒ inimicꝰ⁊ vſq; ad ver
boꝝ iurgia ꝓſiliſſz illð plalterij decãtabat. Cũ

ↄſiſteret aduſuʒ me pctõꝛ obmutui ⁊ ſilui a bo
nis. Et rurſum. Ego ãt aſi ſurd ꝰnõ audiebã: ⁊

qſi mutꝰnõ aꝑiẽs os ſuũ.Et factꝰ ſuʒ ſic hõ no

—

audiẽs: ⁊ nõ hñs in oꝛe ſuo redargutõnes. In
tẽptatõibꝰ Deuteronomij vba voluebat. Teẽp

tat vos dñs ðs vr: vt ſciat ſi diligatl vñm deuʒ
vrm ð toto coꝛde vro:⁊ ð tota ala vr̃a. In tri⸗

pulatoibꝰæ in ãguſtijs Eſaie replicabat eloqᷣa.

q ablactati eſt a lacte:qͥ abſtracti ab vbẽ:tribu
latõeʒ ſuꝑ tribulatõeʒ expectate: ſpẽ ſuꝑ ſpem
adhuc puſillũ ꝓpt᷑ malitiã labioꝝ: ꝓpt᷑ linguã
malignã. Et ſcpture teſtioniũ in ↄſolatõeʒ ſuã
diſſerebat. Ablactatoꝝ eẽ:eoꝝ. ſ.qͥ ad virilẽ e⸗

tatẽ pueniſſe ent: tribulatõeʒ ſuꝑ tribulatõeʒ ſu⸗

ſtiere: vt ſpẽ ſuꝑ ſpẽ mereat᷑ acciꝑe:ſciẽtes qm
tribulatio patiaʒ oꝑat᷑:patia at ꝓbatõeʒ: ꝓba

tio vo ſpẽ: ſpes ãt nõ ↄfundit. Et qͥd ſi is qᷓ fo⸗

ris ẽ hõ nr̃ coꝛrũpat᷑:ille qͥ intꝰẽ innouet᷑.⁊ im⸗

—

pftiaꝝ leue momẽtaneũ tribulatõis vre erne
gle põd oꝑat᷑ in ob: nõ aſpiciẽtibꝰqᷓ vident᷑:

nõ ſum locuta:in hec vba ꝓrupit.

F CCXXVII

.

sãnõ vident᷑ Que ei vident᷑:tpalia ſunt:qãt
nõ vident᷑: et᷑na. MNec lõgũ foꝛe tpᷣs:etiã ſi hũa

ne impatiẽtie tardũ vidẽat᷑:qͥn dei ſtati videat
auxiliũ dicẽtis. Lꝑe oppoꝛtuno exaudiui te:⁊ i
die ſalut auxiliatſi. um tibi. Nec doloſa labia ⁊?
linguas iimicoꝝ eẽ metuẽdas: cũ dño adiuto⸗

re ſetemur: ⁊ iᷣn debemꝰaudire monẽtẽ. Per
patias vr̃as poſſidebitis aias vr̃as.Et ñ ſunt

ↄdigne paſſiones huiꝰtꝑis ad futurã glaʒ:q re
lat᷑ in nob. Et alibi.Zribulatiõeʒ ſuꝑ tribu⸗

latõeʒ ſuſtinere:vt patient᷑ agamꝰin oibꝰ:q ac⸗

cidũt nob. Ratiẽs em̃ vir multũ pꝛudẽs.qͥ aũt
pulillanimis é: vehement inſipiẽs. In lãguoꝛi
bus ⁊ crebꝛa infirmitate dicebat. Qn infirmoꝛ
tũc foꝛtioꝛ ſum. ⁊ hẽmus theſauꝝ iſtũ in vaſis

fictilibꝰ: donec moꝛtale hoc induat imoꝛtalita⸗

tẽ: 1 coꝛruptiuũ h̊ veſtiat᷑ icoꝛruptõe.Et ites.

Siẽ ſuꝑ abũdãt paſſiones SZp̃i in nob:ita⁊ ꝑ
Fpm abũdauit ⁊ ↄſolatio. Ac deinde vt ſocj
paſſionũ eſtis:ſic eritis ⁊ ↄſolatõis. In meroꝛe

cãtabat. Quare triſtis es aia mea: ⁊ q̃re cõtur⸗

—

bas me: Spera in deo:qm adhuc ↄfiteboꝛ illi:

ſalutare vultꝰ mei:⁊ ðᷣs meꝰ. In ꝑicuł loqbat᷑.
Qui vult venire poſt me:abneget ſemetipᷣm:⁊
tollat cruceʒ ſuã: ⁊ ſeqt me.Et iteꝝ. Qui vult
aĩaʒ ſuã ſaluã facẽ: ꝑdat eã.⁊ qͥ ꝑdiderit aiam
ſuã ꝓpt᷑ me:ſaluã eã faciet. Qn diſpẽdia rei fa
miliaris euerſio totius primonij nüciabat᷑: aie
bat. Quid em ꝓdeſt homini:ſi totũ mundũ lu
crifecerit ⁊ aie ſue dãnũ habuerit:Aut quã da
bit hõ ↄinutatiõeʒ ꝓ aia ſua: Et nudꝰ exiui de
vẽtre mr̃is mee:nudus ⁊ redeam. Sic dño pla
cuit:ita factũ ẽ.ſit nomẽ dñi bñdictũ.Et illud.
NHolite diligẽ mundũ:neq; eaq ſunt in mundo

gqmoẽ qð in mũdo ẽ:deſideriũ carnis E: ⁊ 2cu⸗

piſcẽtia oculoꝝ: ⁊ ſuꝑbia vite huiꝰ.q̃ nõ eſt ex
pr̃e:ſᷣ ex mũdo.Et mũdus trãſiet:⁊ ↄcupiſcen

tia eiꝰ. Scio ei ſctas infirmitates guiſſimas li
beroꝝ:a maxie Toxotij ſui: quẽ diligebat plu
rimũ.Cuũq; illud vtute ↄpleuiſſet: turbata ſuʒ:
Qui amat

filiũ ⁊ filiã plus qᷓ; me:nõ ẽ me dignus.Et oꝛãs

ad dũñm loãbat᷑. Poſſide filios moꝛtiſicatoꝝ qᷣ

ꝓ te q̃tidie moꝛtificãt coꝛꝑa ſua.Noui ſuſurro
nẽ quendã: qð genus hoim ꝑnitioſiſſimũ ẽ:qſi
beniuolũ nũciaſſe: ꝙ ꝓnimio feruoꝛe vtutũ a⸗
buſdã videret᷑ inſania:⁊ cerebꝝ ipius dicerent
ↄfouẽdũ. Cui illa rñdit. Theatrũ facti ſumus

mũdo: ⁊ ãgeł ⁊ hoibus.nos ſtulti pꝓpt᷑ xpᷣm: S

ſtultu dei lapiẽtiꝰ ẽ hoibꝰ. Uñ ⁊ Saluatoꝛ loqᷣ
tur ad pr̃eʒ. Luſcis inſipiẽtiã meã:quẽ in euã⸗
gelio: 2 ppinq qſi mẽt ip otẽ ligare cupiebãt:
adũüſarij ſigillabãt dicẽtes. Bemoniũ hʒz ⁊ Sa

maritanus ẽ. Et i beelʒebub pᷣncipe demonioꝝ

eijcit demonia. Sʒ nos audiamꝰapim cohoꝛtã
tẽ. Hec ẽ gła nr̃a:teſtioniũ ↄſcie nfc:qin ſcita⸗

Pars

te ⁊ ſinceritate: ⁊ in gra dei ↄuerſati ſumus in

mũdo.Et dñm dicẽtẽad apłos. Jdeo mũdus

odit vos:qm̃ nõ eſtis ð mũdo.Si em̃ eſſetis ð

mũdo:amaret vtiq; mũdus:qð ſuum erat.Et

. —

ad ipᷣm dñm vᷣba vᷣtebat. Tu noſti coꝛdis ab⸗

ſcõdita: ⁊ hec oia venerũt ſuꝑ nos:⁊nõ ſumꝰ
obliti tui.nec iniq̃ egimus in teſtõ tuo:nec auer

ſum ẽ retroꝛſuʒ coꝛ ñm. ⁊ pꝓpt᷑ te moꝛtificati ſu

mus tota die. reputati ſumꝰ vt oues occiſionis

Sʒ dñs auxiliatoꝛ meꝰ:nõ timebo qͥd faciat mi

hi hõ. Legi em̃. Fili honoꝛa dñm:⁊ ↄfoꝛtaberl
aex dnm nullũ timueris. His ⁊ talibꝰ teſtimo⸗
nijs: qᷓſi armatura dei:⁊ aduerſus omia qͥdẽ vi

tia:ſ pᷣcipue inſtruebat ſe q inuidiã ſeuientẽ. ⁊
patiẽdo iniurias furoꝛẽ rabidi pectoꝛis mitiga
eniq; vſq; ad diẽ moꝛtis:⁊ huiꝰ patia: ?
atioꝝ ʒelus oibus patuit. Qui ſuũ rodit aucto
rẽ:⁊ dũ emulũ ledere nitit᷑:in ſemetipm ppꝛio

bat. D

furoꝛe bacchat᷑. Dicã ⁊ð oꝛdie mõaſterij:quõ
ſcõꝝ ↄtinẽtiã in ſuũ vterit lucx. Semiabat car

nalia: vt meteret ſpiritalia: dabat terrena: vt ce niũ: ſi qñ ipᷣa egrotaſſet:ſibi non indulgebat:?-
leſtia tolleret: bꝛeuia ↄcedebat: vt ꝓ his et᷑ta

muruaret. Poſt viroꝝ mõaſteriũ: qd viris tra

diderat gubernãdũ:plures vgines ex diuerſis

ꝓuincijs ↄgregaret:tã nobiles qᷓ; medij: ⁊ infi⸗
mi gnis: in tres turmas monaſteriaq; diuiſit.

Ita dumtaxat:vt in oꝑe:⁊ in cibo ſepate:pſal

mis ⁊ oꝛõnibus iũgerent᷑.poſt allła catarũ q̊ ſi⸗
Ino vocabant᷑ ad collectã: nulli reſidere licitũ
erat:bł pma ſeu int bmas veniẽs: ceteraꝝ opie⸗
bat᷑ aduẽtũ: pudoꝛe ⁊ exẽplo ad laboꝛẽ eas ꝓp⸗
Uocãas: nõ terroꝛe. Mãe hoꝛa tertia: ſexta:no⸗
na:veſpe:noctis medio:pꝑ oꝛdinẽ pſalteriũ can
tabãt. Mec licebat cuiqᷓ; ſoꝛoꝝ igrare pſ: almos
⁊ nõ de ſcbturis ſcis q̃tidie aliqd diſcẽ. Die tm̃
Onico ad ecclaʒ ꝓcedebãt ex cui⸗ hitabãt latẽ.

Et vnũq ðq; agmẽ mr̃eʒ ꝓpꝛiã ſeqbat᷑:atq; in⸗

depit᷑ reütẽtes inſtabãt opi diſtricto:⁊ vel ſibi
vel ceteris indumẽta faciebãt.Siq̃ erat nobil:
no pmittebat᷑ de domo ſua hr̃e comitẽ:ne vete
ru actuũ mẽoꝛ:⁊ laſciuiẽtis infantie:erroꝛẽ re⸗
fricaret ãtiquũ:⁊ crebꝛaↄfabulatõe renouaret
Anus oim hitus linteamie ad tergẽdas ſoluʒ

manꝰvtebant᷑. A viris tãta ſepatio: vta ſpado

nibus q; eas ſeiũgeret:ne vllã daret occaſionẽ
ligue maledice:q̃ ſcõs carꝑe ſolita ẽ in ſolatiuʒ
delinquẽdi. Siqᷓ vel tardioꝛ veniebat ad pſal⸗
mos: ⁊ oꝑe pigrioꝛ:varijs eã modis aggredie⸗
bat᷑. Si erãt iracũda blãditijs. Si patiẽs coꝛre
ctione:illud apłi imuãs. Quid vultis:in vᷣga
veniã ad vos:an in ſpũ lenitat æz mãſuetudis⸗
Excepto victu veſtitu:nullã hre q patiebat
dicẽte Paulo. Hñtes victũ ⁊ veſtitũ his ↄtẽti
ſimꝰ:ne ↄſuetudie plus hñdi p̃beret locũ auari
tie:q nulł explet᷑ opibꝰ: ⁊ qᷓ;o ꝗ pliꝰ habuerit:

1 plus reqͥᷣrit: ⁊ neq; copia:neq; inopia miunit᷑᷑.

III

Jur gãtes int ſe ßmõe leniſſimo federabat. Qa

ſciuiẽtẽ adoleſcẽtulaꝝ carnẽ crebꝛis ⁊ duplica

ts frãgebat ieiunijs:malens eas ſtöachũ dolẽ

q; metẽ. Si vidiſſet aliquã cõptioꝛẽ zctõe frö⸗
tis: ⁊ vultꝰtriſticia arguebat errãtẽ:dicẽs mũ⸗

turpe vᷣbuʒ: atq; laſciuum nũqᷓ; de oꝛe vgineo
ꝓferedũ:qbus ſignis libidinoſus animꝰoñdit᷑
⁊ ꝑ exterioꝛẽ hoĩeʒ:interioꝛis hoĩs vitia demõ

ditiã coꝛꝑis atq; veſtu aie eſſe immũditiã. Et

ſtrant᷑. Quã liguoſam:garrulã:ac ꝓcacẽ:rixii .
q; ꝑſpexerat delectari:⁊ ſepiꝰↄmonitã nolle cõ

uerti: int vltias: ⁊ ex 2uẽtũ ſoꝛoꝝ ad foꝛes tri⸗
duũ oꝛare faciebat:⁊ ſeꝑati cibũ caꝑe:vt quaʒ

obiurgatio nõ coꝛrexerat:emẽdaret pudoꝛ. fur

tũ q̃ſi ſacrilegium deteſtabat᷑. Et qð int ſeculi
hoiĩes: vel leue putat᷑: vł nihil: h̊ͥ in mõaſterijs
guiſſimũ dicebat eſſe delictũ. Quid mẽoꝛẽ cle⸗
mẽtiã ⁊ ſedulitatẽ in egrotãtes: q̃s miris obſe⸗

ℳ₰ℳ

quijs miſterijs ↄfouebat: Cũq; alije lãguẽti

bus large pᷣberet oĩa: ⁊ eſum q; exhiberet car⸗

in eo ineq̃lis videbat᷑:ꝙ in alijs clementiã in ſe

duritia cõmutabat. Nulla iuuenũ puellapꝝ: ſa⸗
no ⁊ vegeto coꝛpꝑe:tãte ſe dederat ↄtinẽtie:qᷓ;

ſa fracto ⁊ ſenili:deblitatoq; coꝛpuſculo.Fa⸗

7

teoꝛ:in hac ꝑtinatioꝛ fuit vt ſibi nõ ꝑceret:vn
li cederet admonenti. Referã qð exꝑtus ſum.

MMẽſe iulij feruẽtiſſimis eſtibꝰ incidit in ardo

rẽ febꝛis:⁊ poſt deſpatõeʒ:cũ dei miſericoꝛdia

poꝛis ſui vino opꝰ eẽ tenui ⁊ puo:ne aquã bi⸗

bsés in hydropẽ vteret᷑: ⁊ ego clã bim papam
Epiphaniũ rogarẽ:vt eã moneret imo vpelle⸗

ret vinũ bibere:illa vt erat pꝛudẽs ⁊ ſollertin⸗

cõſiderant᷑ ⁊ vltra vires ſumpta onera pbẽ: di
cẽte ſcpᷣtura ſuꝑ te onꝰne leuauerl.Sʒ ꝙ mẽtis
eiꝰ ardoꝛẽ ⁊ deſideriũ fidełaĩe ex hac ; ꝓbare
veli ꝑſeuerãtia dicẽtl. Sitiuit aia mea:qᷓ; miti⸗

plicit᷑ tibi caro mea. Gifficile ẽ modũ tenẽ in oĩ

reſpiraſſet: ⁊ medici ꝑſuaderẽt ob refectõʒ coꝛ⸗

genij: ſtati ſenſit inſidias ⁊ ſi ubridẽs meũ eẽ qd
ille diceret intimauit. Quid plura:cũ btüs põ⸗
tifex poſt multa hoꝛtamẽta exiſſet foꝛas: qrẽti
. mihi qͥq egiſſet: rñdit. Cm ꝓfeci: vt ſene hoĩ pe
neꝑſuaſerim:ne vinũ bibã. Hec refero:nõ gi

b'. Et ve iux phoꝝ ſniam Aeαι0οπσια aperii
xxi o Sεαρρο π α εοπι.˖.: modus vtus &

vitium nimietas reputat᷑:quod nos yno a bꝛe
ui ſermone expꝛimere poſſumus:ne qͥd nimis.
Que in ↄtemptu ciboꝝ tãtã hẽbat ptinaciam.

In luctu mit erat: æ ſuoꝝ moꝛtibus frãgebat:

maxie liberox.Nã ⁊ in viri ⁊ filioꝝ doꝛmitõne
ſp ꝑiclitata ẽ. Et cũ os ſtomachũq; ſignaret: 7
matricis doloꝛc̃:crucis niteret᷑ impᷣſſione leni⸗

re:ſuꝑabatf affectu: ⁊ crudelẽ mẽtẽ parẽtis vi⸗

ſcera ↄſternabãt. aimq; vincẽs fragilitate coꝛ⸗
poꝛis vicebat᷑.Qus ſeł lãgse arripies lõgo tꝑe

Nintf
ineleoh

de

ulair
intſan
nötſtets

Reie
lishͤgi
berncn
lgar
nentün
eleg⸗

Ntnäeeh

uilofr
geum

Puusſun.
Cunnto

ſihde
ſcozco⸗
eLaniti⸗
en
no Nle
len .
neucic
btisi⸗
ns ghen
neholpe

GnG

mpid
gn
c⸗ Me
Uiminl
onen

us se

Ne
nuin.
füntni
mice
nct
ſceln⸗
giron⸗
nrlo⸗
iſoce

Tractatus XIII

polſidebat: vt ⁊ nob inqetudinem: 2 ſibi diſeri

mina offerret. In qͥ illa letabat᷑: pꝑ momẽta cõ⸗

mẽoꝛãs. Miler ego hõ:qͥs me liberabu ð coꝛ⸗

poꝛe moꝛtis huiꝰ:Oicat pꝛudẽs lectoꝛ ꝓ laudi

bus me vituꝑpatiõeʒ ſcribere. Teſtoꝛ Ihm cui

illa ſeruiuit: ⁊ ego ſeruire cupio:me vtraq; iꝑ⸗
te nihil fingere: ſᷣ qſi xpᷣianũ de xpᷣiana q̃ſunt
vera ꝓferre.i.hyſtoꝛia ſcibere:non panegyri
cũ:⁊ illius vitia alioꝝ eſſe vtutes. Nitia loqr:

Em animũ meũ ⁊ omniũ ſoꝛoꝝ ac fratꝝ deſide⸗
rium:qͥ illã diligimus: ⁊ abſentẽ q̃rimus.Cete

rum illa impleuit curſum ſuũ:ſfidemq; ᷣuauit:
⁊nũc fruit᷑ coꝛona iuſticie:ſequit᷑q; agnũ quo
cũq; vadit.ſaturat᷑ q̃ eſuriuit: ⁊ leta decantat.
Sicut audiuimus:ita ⁊ vidimus in citate dñi
vtutũ:in ciuitate dei nr̃i. O btã reꝝ ↄmutatio
fleuit vt ſꝑ rideret.deſpexit lacꝰ ↄtritos:vt fõ⸗
tem dñm reꝑiret.veſtita cilitio ẽ: vt nũc alb ve
ſtimẽtis vteret᷑:⁊ diceret.Scidiſti ſaccũ meũ:

⁊ induiſti me leticia.Cinerẽ ſicut panem mãdu

cabat:a potõeʒ ſuã cũ fletu miſcebat dicẽs.Fu
erũt mihi lachꝛyme mee panes die ac nocte:vt
in eternũ panẽ ãgeloꝝ veſceret᷑:⁊ caneret. GSu
ſtate ⁊ videte:qm ſuauis eſt dñs.Et eructauit
coꝛ meũ vᷣbũ bonũ:dico ego oꝑa mea regi.Et
Eſaie immo dñi ꝑ Eſaiã in ſe cerneret vᷣba cõ⸗
pleri.Ecce qͥ ſeruiũt mihi mãducabũt:vos aũt
eſurietis.Ecce qͥ ſeruiũt mihi bibẽt: vos aũt ſi
tietis.Ecce qͥ ſeruiũt mihi letabunt᷑: vos ãt cõ
fundemĩ.Ecce qͥ ſeruiũt mihi exultabunt:vos
aũt clamabitis ob doloꝛẽ coꝛdis:⁊ ꝓpt᷑ ↄtriti⸗

onẽ ſpũs vlulabitl. Dixerã lacus ea fugiſſe ſpꝑ
ↄtritos:vt fontẽ dñi reꝑiret:vt poſſet leta can

tare. Sicut ceruus deſiderat ad fõtes aqꝝ:ita

deſiderat aia mea ad te ðs.Qñ veniã ⁊appare
bo añ faciẽ dei: Tãgã ̊ bꝛeuit᷑ quõ hereticoꝝ
cenoſos deuitauerit lacꝰ:⁊ eos inſtar habuerit

ethnicoꝝ. Quidã veteratoꝛ callidus:atq; vt ſi

bi videbat᷑ doctꝰ ⁊ ſciolus:me neſciẽte cepit ei

ꝓponere qſtiones:⁊ dicere.Quid peccauit in⸗

fans:vt a demone coꝛripiat᷑: In q̃ etate reſur⸗
recturi ſumus:Si in ipᷣa q moꝛimur: nutrici⸗
bus poſt reſurrectõeʒ opus erit.Sin aliter ne⸗
qᷓqᷓ; erit reſurrectio moꝛtuoꝝ.vᷣ trãſſoꝛmatio in

alijs. Biuerſitas q; ſexus maris ac femie erit:

aut nõ erit. Si erit ſequent᷑ ⁊ nuptie:⁊ ↄcubitꝰ
⁊ gnatio. Si nõ erit ſublata diuerſitate ſexus
eadẽ coꝛpa nõ reſurgẽt. Aggrauat em terrena

inhabitatio ſenſum multa cogitãtẽ: ſᷣ tenuia ⁊
ſpiritalia dicẽte apko. Seminat᷑ coꝛpus aĩale:
ſurget coꝛpus ſpiritale.Ex qͥbus oĩibus ꝓbare
cupiebat:rõnales creaturas ob qᷓdã vitia ⁊ an
tiq̃ pctã in coꝛꝑe eſſe delapſas: ⁊ ꝓ diüſitate ⁊

meritis pctõꝝ tali vel tali ↄditõe gñari.vt vel

coꝛpoꝝ ſanitate gauderẽt:⁊ parẽtũ diuitijs: ac
nobilitate: vel in moꝛbidas canes ⁊ domus in

Fo. CCXXVIII

Epla CXXIII

opũ veniẽtes penas pᷣſtinoꝝ luerẽt delictoꝝ:
pñiti ſeculo atq; coꝛpibus q̃ſi carceri clauderẽ⸗

tur. Qõð cũ audiſſet: ⁊ ad me retuliſſet: indicãs

hoĩez mihiq; incubuiſſet neceſſitas neqͥſſime vi

pere ac moꝛtifere beſtie reſiſtẽdi: de qbus pſal⸗
miſta ↄmẽoꝛat dicens. Ne tradas beſtijs aias
fitentiũ tibi.Et increpa dñe beſtias calami:qᷣ

ſcribẽtes iniqͥtatẽ loquunt᷑ ↄð dñũm mendaciũ ⁊

eleuãt in excelſum os ſuũ.Cõueni hoieʒ:⁊ oꝛõ

nibus eius:quã deciꝑe nitebat᷑: bꝛeui interro⸗
gatõe ↄcluſi:vtꝝ crederet futurã reſurrectõeʒ

an nõ⸗Qui cũ ſe credere rñdiſſet: intuli. Eadẽ
reſurgẽt coꝛꝑa an altera: Cũ dixiſſet eadẽ:ſci⸗
ſcitatus ſum: in eodẽ ſexu:an in altero⸗ Ad int
rogata reticenti:⁊ inſtar colubꝛi huc atq; illuc

trãſferẽti caput:ne feriret᷑ qꝛ inqᷓ; taces:egoani
hi ꝓ te rãdebo: ⁊ ↄſequẽtia inferã.Si nõ reſur
gei mulier vt mulier:neq; maſculus vt maſcu⸗
lus:nõ erit reſurrectio moꝛtuoꝝ qꝛ ſexus mem
bꝛa hʒ:mẽbꝛa aũt totũ coꝛpus efficiũt. Si autẽ

fexus ⁊ mẽbꝛa non fuerint:vbi erit reſurrectio

moꝛtuoꝝ: q̃ſine ſexu nõ ↄſtat ⁊ mẽbꝛis: Noꝛ⸗
ro ſi coꝛpoꝝ nõ fuerit reſurrectio:neqqᷓ eritre⸗

ſurrectio moꝛtuoꝝ. ⁊ illud qð de nuptijs dic

ſi eadẽ mẽbꝛa fuerint: ſeq̊ nuptias:a Saluato⸗
re diſſoluit᷑. Erratis neſciẽtes ſcbturas:neq; v
tutẽ dei. In reſurrectõe em moꝛtuoꝝ nõ nubet
neq; nubent᷑:ᷣ erũt ſiłes angeloꝝ:vbiðꝛnõ nu
bẽt neq; nubent᷑:ſexuũ diuerſitas demõſtrat᷑.
Nemo em̃ delapide ⁊ ligno dicit:nõ nubẽt ne⸗
q; nubent᷑:q naturã nubẽdi nõ hũt. de his ꝗᷣ
pñt nubere:⁊ gr̃a Rpᷣi ac vtute nõ nubãt.Qð
ſi opoſueris:quõ erimus ſiles angeloꝝ:cum
inter angelos nõ ſit maſculus ⁊ feia:bꝛeuit᷑ au⸗
ſculta. Nõ ſubſtantiã nob angeloꝝ:ſᷣ ↄuũͥſatio⸗
nẽ ⁊ btitudinẽ dñs repꝛomittit.QAuõ ⁊ Joan⸗
nes baptiſta ãgelus appellatusẽ: ⁊ oẽs ſciac xx
gines dei:etiã in iſto ſeculo vitã in ſe expᷣmunt

ageloꝝ. Qñ em ðꝛ. Eritis ſilłes angeloꝝ:ſilitu⸗
do ꝓmittit᷑: nõ natura mutat᷑.

Simulq; rũde:
quo illð interpᷣteris:qð Thomas dñi reſurgẽ⸗
tis palpauerit manus:⁊ viderit lãcea lat eiꝰp
foꝛatũ:⁊ Petrus in littoꝛe ſtantẽ viderit dnñm
⁊ ꝑtẽ aſſi piſcis:ac fauũ mellis comedẽtẽ:Qui
ſtabat: ꝓfecto hẽbat pedes.qͥ mõſtrauit latus
vulneratũ:vtiq; ⁊ vẽtrẽ ⁊ pectꝰhabuit:ſine qᷣ⸗
bus nõ ſunt latera:vẽtri ⁊ pectoꝛi coherentia.
Qui locutus ẽ lingua:⁊ palato ac dẽtibus loq⸗
bat᷑. Sicut em̃ plectꝝ coꝛdis: ita lingua illidit᷑
dẽtibꝰꝛ vocalẽ reddit ſonũ.Cuiꝰ palꝑate ſunt
manꝰ: ↄſequent᷑ ⁊ bꝛachia habuit. Cũ igit᷑ oĩa
mẽbꝛa habuiſſe dicat᷑: neceſſe ẽ vt totũ coꝛpus
habuerit:qð ↄfici᷑ ex mẽbꝛis:ñ vtiq; femineũ
f virile.i.eiuſdẽ ſexꝰ in qͥ moꝛtuꝰ ẽ. Qð ſi obtẽ⸗
deris: ̊ ⁊ nos poſt reſurrectõeʒ comedemꝰ. Et
quõ clauſis ĩgreſſus ẽ ianuis:ↄ natura piguiũ
* RKK 4

Wars

Elegeo coꝛpoꝝ.Augies:noli ꝓpt cibu reſur

rectõis fidẽ in calũniã trahere. Nã ⁊ Archiſy⸗

nagogi ſ̃lie reſuſcitare iuſſit cibũ dari. Et La⸗

ʒarus q̃triduanus moꝛtuꝰ cũ ipᷣo ſcribit᷑ iniſſe
QZuiuiũ: ne reſurrectio eoꝝ fantaſma putaret᷑.

Sin aũt clauſis ingreſſus ẽ ianuis ⁊ iccirco ſpi

ritale ⁊ aereũ coꝛpus niteris appꝛobare: ergo ⁊

anq; pateret᷑:qꝛ ↄ naturã guioꝝ coꝛpoꝝ ſuper
mare ãbulauit:ſpiritale coꝛpꝰ habuit.Et apls

Perrus :qͥ ⁊ ip̃e ſuꝑ aq̃s pendulo inceſſit gꝗdu
— . — „
tia magis ⁊ vtus oñdit᷑ dei: qñ fit aliqͥd õ̊ na⸗

turã.Et vt ſcias in ſignoꝝ magnitudine nõ na⸗

ture mutatõeʒ:ᷣ dei omnipotẽtiã demõſtrari:
q̃ ãbulabat fide:epit infidelitate mergi:niſi eũ
nunus dñi ſubleuaſſet dicẽtis. odice fidei

qre dubitaſti: Miroꝛ te obdurare fronteʒ:lo⸗
quẽte dno. Infer digitũ tuũ huc:⁊ tãge manꝰ
meas:⁊ poꝛrige manñ tuã:⁊a mitte in latꝰmeũ:

⁊j noli eſſe incredulus:vᷣ ſidelis.Et alibi. Aide
temanus meas:⁊ pedes:qꝛ egoipᷣe ſum. NPak⸗

pate ⁊ videte:qꝛ ſpũs carnẽ ⁊ oſſa nõ hʒ: ſicut

me videt hre.Et cũ hoc dixiſſet oñdit eis ma⸗
nus ⁊ pedes. Vitã audis ⁊ carnem: ⁊ pedes ⁊
manus:⁊ globos mihi Stoycoꝝꝑ: atq; aeria q̃⸗
dã deliramẽta ↄfingl. Poꝛro ſi q̃ris: cur infãs

q etate reſurrecturi ſumus cũ diuerſa etate mo

riamur:ingratus ſuſcipies iudicia dei abyſſus

multa. Et o altitudo diuitiaꝝ ſapie ⁊ ſcie dei:
; inſcrutabilia ſunt iudicia eius: iueſtigabi⸗

les vie eius. Quis ei cognouit ſenſum dñi:aut

q́s ↄſiliarius eius fuit?etatũ aũt diuerſitas nõ
mutat coꝛpoꝝ diuerſitatẽ. Cũ em coꝛꝑa q̃tidie
nrᷣa fluãt· ⁊ aut creſcãt:aut decreſcãt: ᷓ tot eri⸗
mus hoies:qͥt qtidie ↄmutamur:aut alius fui
cũ decẽ annoꝝ eſſem: aut cũ triginta:alius cuz
qͥnquaginta: alius cũ iã toto cano capite ſum.

Igit᷑ iux eccleſiaꝝ traditõeʒ:⁊ aplimn Maulũ:il

lud ẽrñdẽdũ ꝙ in oiꝝ pfectũ: in mẽſurã eta⸗
tis plenitudinis xpᷣi reſurrecturi ſumus. In q̃

⁊ Adã iudei ↄditü autumãt. Et dũm Salua⸗

toꝛẽ legimus ſi urrexiſſe:⁊ multa q̃ de vtroq; te⸗

ſtamento in ſuffocatõc heretici ꝓtuli. Ex qͥ die

ſta cepit hominẽ deteſtari:⁊ omnes q̃ eiuſdem
dogmatis erãt:vt eos voce publica hoſtes do
mini ꝓdlamaret.Et hoc dixi nõ vt bꝛeuiter he
reſim ↄfutarem:cui multis voluminibus rñdẽ
dum eſt: vt fidem tante femine oñderẽ.q̃ ma⸗
luit inimicitias hominũ ſubire ꝑpetuas:qᷓ; dei
offenſam amicitijs noxijs puocàre. Dicã 8: vt
ceꝑam nihil ingenio eius docilius fuit. Tarda
erat ad loquendũ: velox ad audiendũ. Mcoꝛ
illius pᷣcepti. Audi iſrł:⁊ tace.Scpᷣturas ſctãs
tenebat mẽoꝛit᷑. Et cũ amaret hyſtoꝛiã: ⁊ illud
vVeritatis diceret fundamẽtũ:magis tñ ſeq̃bat᷑

iritale coꝛpus habuiſſe credẽdus ẽ:cũ potẽ⸗

a demõe coꝛripiat᷑ qͥ peccata nõ habuit.Aut in

II

intelligentia ſpiritalẽ:⁊ hoc in culmine ediſica⸗
tionẽ aĩe ꝓtegebat. Deniq; cõpulit me: vt ve

tus ⁊ nouũ teſtamentũ cũ filia me diſſerẽte ple⸗

geret. Qð ꝓpter verecundiã negans ꝓpt᷑ aſſi⸗

duitatẽ ⁊ crebꝛas poſtulatões eiꝰ p̃ſtiti:vt do⸗
cerẽ qð didicerã:nõ a memetipᷣo.i.a pᷣſumptio

nis peſſimo pᷣceptoꝛe: ſᷣ ab illuſtribus eccłe vi⸗
ris. Sicut heſitabã:⁊ neſcire me ingenue ↄfite⸗

bar: neqqᷓ; mihi voluit acqeſcere: iugi intro⸗
gatõe cogebat:vt ex multis validiſq; ſentẽtijs
q̃ mihi videret᷑ pbabilioꝛ:indicarẽ.Loq̃r⁊ ali

ud:qð foꝛſitã emul videat᷑ incredulũ.Hhebꝛeã
linguã:quã ego ab adoleſcẽtia multo laboꝛe ac
ſudoꝛe ex ꝑte didici:a infatigabili meditatõne

nõ deſero:ne ipᷣe ab ea deſerar: diſcẽ voluit:⁊
⁊ↄſecuta eſt:ita vt pſalmos hebꝛayce caneret:⁊

ſermonẽ abſq; vlla latine lingue ꝓpᷣetate reſo⸗
naret. Qð qͥdem vſq; hodie in ſca ſilia eiꝰ Eu⸗
ſtochio cernimꝰ: q̃ ita ſꝑ adheſit matri: ⁊ eius
obediuit imꝑijs: vt nunq; abſq; ea cubaret:nũ

qᷓ; ꝓcederet:nũqᷓ; cibũ caꝑet:ne vnũ qͥdẽ num⸗

mũ hr̃et ptãtis ſue.ſᷣ̊ ⁊ prnã ⁊ mrn ſubſtãtio⸗
lã a matre diſtribui pauꝑibus letaret᷑: ⁊ pieta⸗

tẽ in parentẽ hereditatẽ maxiaʒ ⁊ diuitias cre⸗
deret. Nõ debeo ſilẽtio pᷣterire: qᷓto exultauit
gaudio:ꝙ MPaulã neptẽ ſuaʒ aleta ⁊ Toxotio

genitã: imo voto ⁊ future vginitatis repꝛomiſ
ſione ↄceptam. Audierat in cunis ⁊ crepitacu⸗
lis balbutiente lingua alleluia cantaret:auieqʒ

amite nomina dimidiatis vbis frangere. In
hoc ſolo patre deſideriũ habuit:vt filiũ: nurũ:
neptẽ renunciaſſe ſeculo: ⁊ xpᷣo ſeruire cogno⸗
ſceret.qð impetrauit ex ꝑte.N neptis xpᷣi flã
meo reſeruat᷑. Nurus eterne ſe tradẽs pudici⸗
tie:ſocrus oꝑa ſide ⁊ elemoſynis ſequit᷑:? Ro

me conat᷑ expᷣmere:qð lhieroſolymis illa ↄple
uit. QAuid agimus anima:Cur ad moꝛteʒ eius
venire foꝛmidas: Jam dudũ ꝓlixioꝛ liber red⸗

dit᷑:oũ timemus ad vltima ꝑuenire.q̃ſi tacen⸗

tibus nobis ⁊ in laudibus illius occupatis dir

ferri poſſit occubitus.Hucuſq; ꝓſpis nauiga⸗
uimus vẽtis:⁊ criſpãtia maris equoꝛa labens

carina ſulcauit.HNuũc in ſcopulis occurrit oꝛõ ⁊?
tumẽtibus fluctuũ mõtibus pñs vtriuſq; mö⸗
ſtri intẽptat᷑ naufragiũ. Ita vt cogamur dicẽ:
Pꝛeceptoꝛ ſaluos nos fac:pimus.Et illð. Ex
ſurge: vt qd obdoꝛmis dñe? Quid ei poſſit ſic
cis oculis Maulã narrare moꝛiẽtẽ: Inciditiẽꝗᷓ
uiſſimã valitudinẽ:imo qð optabai inuenit vt
nos deſereret:⁊ plenius dño iũgeret᷑. In qͥ lan

goꝛe Euſtochij ſilie ꝓbata ſꝑ in mr̃e pietas: ⁊
magis ab oĩibusopꝛobata ẽ. Jpᷣa aſſiderelectu
lo:flabellũ tenere:ſuſtẽtare caput:puluillũ ſuꝑp
ponere:fricare pedes: manus:ſtõachũ q; ↄfo⸗
uere: mollia ſtrata ↄponere quã calidã teꝑa⸗
re:mappulã aponere:oĩm aſcillaꝝ pᷣuenire of⸗

.
90

Bl
ſul
Di⸗
Un
hien
nlten
nlnc
kirep
eant
lübe
lla
urtf
luten
ltus:
lygn
Gort
lali
choe
ſelic
paleſt⸗
fum
Pns
punsb
lun.
ſtesa
dome
ipſi

kalc⸗
ley Ne
nirde

Ntſe.
Me.

ſunen

lntuts

„
N
err
Ann
en
nee

atereſn

ele
neni
G

lacen

tri⸗reu
lbarend
adenunn
ſobſtäno

knn⸗
Ulnesdn

erllut
Tororo

eptra

hln
antee

lürnuni:
e oe⸗
ſorpſi
Gbucha⸗
f ho⸗
ilype
ezas
ſperrot⸗
Aituen⸗
Piod
uig⸗
alebes
mont
iuigne
murdid

veſtſ
voſiß
Mvctt
Hitn
ens
etenn
uli
ig
Gilpr/
ec⸗

lde

gee

„

do matrẽ ⁊ nutrit
mix ſit: nihil pall

Tractatus XIII

ficia: ⁊ q̃cqd alia feciſſet:de ſua mercede puta⸗
re ſubtractũ. Quibus illa pᷣcibus:qͥbus lamen
tis ⁊ gemitu int᷑ iacẽtẽ mr̃eʒ ⁊ ſpecũ dñi diſcur

rit:ne pᷣuaret᷑ iãto ↄtubernio:ne illa abũte vi⸗

ueret:vt eodẽ feretro poꝛtaret᷑iSʒ o moꝛtaliũ

fragilitas ⁊ caduca natura:⁊ niſi xpᷣi ſides nos

extollat ad celũ: ⁊ e᷑nitas aie ꝓmittat᷑:cum be

7„

ſtijs ac iumẽtis coꝛpoꝝ vna 2

mũdo:ſacrificãti ⁊ nõ ſacrificãti. Sicut bonus

ita ⁊ qͥ peccat. ſicut qͥ iurat: ita ⁊ is qͥiuramẽta
metuit. Silr ⁊ hoĩes ⁊ iumẽta in fauilla ⁊ cine⸗
re diſſ oluunt᷑.Quid diu differo:⁊ in alijs imo

rãdo doloꝛẽ meũ facio lõgioꝛẽ:Sentiebat pꝛu
dẽtiſſima feiaꝝ adeſſe moꝛtẽ: ⁊ frigẽte alia ꝑte
coꝛꝑis:atq; mẽbꝛoꝝ: ſolũ aie tepoꝛẽ in ſacro ⁊
ſcõ pectoꝛe palpitare:⁊ nihilominꝰ q̃ſi ad ſuos
ꝑgeret:alienoſq; deſpiceret:illos vᷣſiculos ſu⸗
ſurrabat. Dñe dilexi decoꝛẽ domꝰtue:⁊ locum
hitatõis glie tue.Et Quã djjecta tabernacula
tua dñe vᷣtutũ:ↄcupiſcit ⁊ deficit aia mea in a⸗
tria dñi. Et elegi abiecta eſſe in domo dei mei:
magis qᷓ; hitare in tabernacuł pctõꝝ.Cunq; a
me introgaret᷑ cur taceret:cur nollet rñdere an
doleret aliqͥd:greco ſermone rñdit:nihil ſe hr̃e

moleſtie: ⁊ oia qᷣcta ⁊ traqᷣlla reſpicẽ. Poſt hec

obmutuit:a clauſis oculis q̃ſi iam moꝛtalia de
ſpiceret vſq; ad expiratõesꝭ aie eoſdẽ repetebat
vſicnlos.vt qð dicebat:vix audire poſſemus.
Digitũq; ad os tenens:crucis ſignũ pingebat
in labijs. defecerat ſpũs:⁊ anhelabat in moꝛtẽ
Aiaq; erumpe geſtiẽs:ipᷣm ſtridoꝛẽ:qͥ moꝛtali
um vita finit᷑:in laudes dñiↄuertebat.Aderãt

Hieroſolymoꝝ ⁊ aliaꝝ vꝛbiũ epᷣi:⁊ ſacerd otũ

inferioꝛes gradus:ac leuitaꝝ innũerabilis mul
titudo. Oẽ mõaſteriũ vᷣginũ ⁊ mõachoꝝx cho⸗
ri repleuerãt. Statimq; vt audiuit ſpõſum vo,
cantẽ. Surge veni ꝓxia mea:ſpecioſa mea:co⸗
lũba mea:qm ecce hyems trãſijt:⁊ receſſit:plu
uia abijt ſibi:leta rñdit. Floꝛes viſi ſunt in ter⸗
ra:tpᷣs ſectõis aduenit.⁊ credo videre bõa dñi
in terra viuentiũ.Exhinc nõ vlulatus:nõ plã⸗
ctus:vt int᷑ ſeculi hoĩes fieri ſolet:ſᷣ pſalmoꝛuʒ
linguis diuerſis examia ↄcrepabãt.trãſlataq;

epoꝑ manibus ⁊ ceruicẽ feretro ſubijciẽtibus:
cũ alij põtifices lãpadas cereoſq; ꝑferrent.alij
choꝛos pſallentiũ ducerẽt:in media eccleſia:in
ſpelũca Saluatoꝛis ẽ poſita. Tota ad funꝰ eiꝰ
paleſtinaꝝ vꝛbiũ turba ↄuenit.Quẽ mõacho⸗
rum latẽtiũ in heremo cellula ſua tenuit: Quã

vginũ cubiculoꝝ ſecreta tenuerũt:Sacrilegiũ
putahat:qͥ nõ tali feie vltimũ reddidiſſet offici⸗
um. Uidue ⁊ paupes in exẽplo Doꝛcadis ve⸗
ſtes ab ea pᷣbitas oñdebãt.Ois inopũ multitu
Ee ꝑdidiſſe clamabãt.qðq;
2mutauerat faciẽ:ſᷣ ita dig⸗

j is co⸗ itio ẽ. Idẽ ↄ2 cu⸗
bitus iuſto ⁊ impio:bono ⁊ malo:mũdo acim⸗-

Fo. CCcXxXIX
Epla CxXXIII

nitas ⁊ grauitas oꝛa cõpleuerat:vt eã putares
nõ moꝛtuã:łᷣ doꝛmiẽtẽ greco:latino:ſyroq; ſer
mone pſalmi in oꝛdie ꝑſonabãt.nõ ſolũ triduo
⁊ donec ſubtus eccłaʒ vt iux ſpecũ dñi ↄderet
ſ ꝑ oẽʒ hebdomadã cũctis qͥ venerãt:funꝰ ſuũ
1 ꝓpᷣas credẽtibꝰlachꝛymas venerabil vᷣgo fi⸗
lia eiꝰ Euſtochiũ: q̃ſi ablactata ſuꝑ mr̃eʒ ſuam
abſtrahi a parẽte nõ pot᷑at:deoſculari oculos:
herere vultui: totũ coꝛpꝰ ãplexari:⁊ ſe cũ mr̃e
velle ſepeliri. Teſtis ẽ Jeſus:ne vnũ qdẽ num
mũ ab ea ſilie derelictum: b vt añ iã dixi: dereli
ctũ magnũ es alienũ:⁊ qð his difficilius ẽ:fra⸗

trũ ⁊ ſoꝛoꝝ immẽſam multitudinẽ: qͥs ſuſtẽta⸗

re arduũ: ⁊ abijcere impiũ ẽ.qͥd hac vᷣtute mi-
rabiliꝰ⸗feiaʒ nobiliſſime fanftiie:magnis q̊ndã
opibꝰtãta fide oĩa dilargitã: vt ad egeſtatẽ e⸗
ne vltimã pueniret: Jactẽt alij pecunias:⁊ in
coꝛbonã dei era ↄgeſta:funabuliſq; aureis do⸗
na pẽdẽtia.nẽo plꝰ dedit pauꝑibꝰ: qᷓ; q̃ ſibi ni⸗
hil dereliqͥt. Nũc illa diuitijs frui᷑: ⁊ his bois
nec oculus vidit:nmec auris audiuit:nec in coꝛ
hoĩs aſcẽderũt. Nr̃aʒ vicẽ dolebimꝰ:⁊ inuide⸗
re potiꝰ głe eius videbimur:ſi voluerimꝰ diui⸗

tijs fler eregnãtẽ. Secura eſto Euſtochiũ:ma⸗

gna hereditate dotata es. NMars tua dñs: ⁊ qᷓ
magis gaudeas:mr̃ tua lõgo martyrio coꝛona
ta ẽ.nõ ſolũ em̃ effuſio ſanguis in ↄfeſſione re⸗
putat᷑:ſᷣ deuote q; mẽtis ſeruitus qttidianum
martyrium eſt. Illa coꝛonam de roſis ⁊ violis
plectit: iſta de lilijs. Vnde ⁊ in cantico ſcribiẽ
canticoꝝ.Fratruelis meus candidus⁊ rubicũ
dus. Et in pace ⁊ in bello eadem pᷣmia vincen⸗
tibus tribuens. Mater inqͥt tua audiuit cum
Abꝛaham. Exi de terra tua ⁊ de cognatõe tua
yeni in terrã quã oñdã tibi. Et ꝑ Hieremiaʒ
dñm pᷣcipiẽtẽ. Fugite ð terra Babylonis ⁊ ſal
uate aias vr̃as.Et vſq; ad diẽ moꝛtis ſue nõ ẽ
reuerſa in chaldeã:neq; ollas egypti:⁊ virulẽ⸗
nas carniũ deſiderauit: ſᷣ choꝛis comitata vᷣgi
neis ciuis ẽ Saluator effecta: ⁊ ð puula Beth
leẽ celeſtia regna ↄſcẽdẽs dic ad verã Noemi.
Populus tuus:pplłs meus:⁊ deus tuus:deus
meus. Hũc tibi libꝝ ad duas lucubꝛatiũculas
eodẽ quẽ tu ſuſtines doloꝛe dictaui. Nã qͥtienſ
cunq; ſtilũ figere volui: ⁊ opꝰ exarare ꝓmiſſuʒ
totiẽs obriguerũt digiti cecidit manus:ſenſus
elãguit. VUnde ⁊ inculta oꝛõ votum ſcribentis
abſq; vlla elegãtia.⁊ vᷣboꝝ lepoꝛe te tat᷑. Na⸗
leo Paula:⁊ cultoꝛis tui vltimã ſenectutẽ oꝛõ
nibus iuua. Fides ⁊ oꝛõ tua xpᷣo te ſociãt:pñs
facilius qð poſtulas impetrabis. Exegi monu
mentũ ere perẽnius: qð nulla deſtruere poſſił
vetuſtas.incidi elogiũ ſepulchꝛo tuo: qð huic
volumi ſubdidit: vt qͥcũq; nr̃᷑ ſermo ꝑuenerit:
te laudatam:te in Bethleem ↄditam lectoꝛ ag⸗

noſcat.

.————

-
— — 6 .

Sequit᷑ Titulus ſepulchei.
Scipio quã genuit:pauli fudere parẽtes

Gracchoꝝ ſoboles:agamẽnonis inclyta ꝓles

lhoc iacet in tumulo:paulã dixere poꝛes.
Euſtochij genitrix romani pᷣma ſenatus.

Nauperiẽ xpᷣi ⁊ bethleemitica rura ſecuta

In fronte ſpelunce.
Reſpicis anguſtũ:pᷣciſa rupe ſepulchꝝ
Hoſpitiũ paule ẽ:celeſtia regna tenẽtis.
Fratrẽ:cognatos:romã:patriãq; relinquẽs.
Diuitias:ſobolẽ:bethleemitico ↄdit᷑ antro
Hhitc pᷣſepe tuũ xpᷣe:atq; hic myſtica magi
QMüũera poꝛtãtes: hoiq; deoq; dedere.

Boꝛmiuit ſcã ⁊ btã Paula ſeptio calẽdas Fe⸗

brgarij:terni⸗ ſabdati:pꝰ ſoł occubitũ. Sepul⸗
ta è qnto calẽ.earũdẽ:honoꝛio Auguſto ⁊ A⸗
reſtino ↄſulibꝰ. Aixit in ſcõ ꝓpoſito Rome an
nos qͥnq;. Bethleẽ annos.xx. Omne vite tpᷣs
impleuit annis qͥnqginta ſex:mẽſibus octo: di
ebus viginti. ôMDU! S=
Tractatus q̃rtuſdecimus: ⁊ vltimus tertiè
ꝑtis pᷣncipalis de pnia: qͥbus exhoꝛtatoꝛie ad
pniaʒ ⁊ obiurgatoꝛie in lapſosin ſerunt᷑ eplłe.
Biti ieronymi pbr̃i ad Ruſticũ: quẽ poſt
ꝓmiſſam cũ ↄiuge ↄtinẽtiã lapſuʒ ad incõtinẽ⸗
tiã cohoꝛtat᷑: varia ex ſcpᷣturis ð fructu pnie te
ſtimonia ⁊ exẽpla decerpẽs:eũdẽ ad loca ſcã ⁊
mõaſti cã ↄuͦſatõeʒ inuitãẽs. Epła. CXxXIIII.

daaag igtũ audeo ſcribẽ:ſcẽ an⸗
AAllille Xp̃i hedibie ⁊ filij mee
ga dilug tue Artemie imo ſoꝛo
iririris ex ↄiuge atq; ↄpue fecit
Deßpcatio.q̃ neq̃qᷓ; ꝓppᷣa ſalu⸗

te ↄtẽta:tuã ⁊ añ qſiuit i pa-

tria. ⁊ nũc ĩ ſcis locj qrit ſalutẽ. Imitari cupies
Andree ⁊ Philippi apłoꝝ beniuolẽtiã:q̃ꝝ vt᷑⸗
q; inuẽtus a xpᷣo:frẽʒ Symonẽ ⁊ aicũ Natha⸗

nahel inu eire deſiderat: vt alt᷑ eoꝝ mereat᷑ au

dire. Tu es Symõ filiꝰ Joãnis:tu vocaberis
Cephas:qð intpᷣtat᷑ Petrꝰ.alt᷑ donũ dei( hoc

em̃ lingua nr̃a ſonat Nathanahel ) xpᷣi ad ſelo
quẽtis teſtionio ſubleuet᷑. Ecce ve iſrelita:in qͥ
dolu s nõ ẽ. Optauerat em qͥndã ⁊ Loth cũ ſi⸗
lijs ſaluare ↄiugẽ ſuã:⁊ ð incendio Sodome ⁊
Gomoꝛre pene ſemiuſtus erũpẽs educere eã rq̃ᷓ
pᷣſtinis vitijs tenebat᷑ aſtricta:ſᷣ ⁊ deſpatio tre
pida reſpiciẽſq; poſt tergũ et᷑no infidelitatis ti
tulo ↄdemnat᷑.Et ardens fides ꝓ vna muliere
tꝑdita:totã Segoꝛ liberat citatẽ. Beniq; poſt⸗
qᷓ; ſodomiticas valles ac tenebꝛas derelinqns

ad mõtana ↄſcẽdit:oꝛtꝰ ẽ ei ſol in Segoꝛ:q̃ int᷑⸗
p̃ᷣtat᷑ ꝑpuula:vt ꝑua fides Loth:qꝛ maioꝛa non
poterat:ſaltẽ minoꝛa vᷣuaret.Neq; em Gomoꝛ
re qndã ⁊ erroꝛis hitatoꝛ:ſtati ad meridiẽ pote

III

rat ꝑuenire:in qua Abꝛahã amicus dñi cũ ãge
lis ſuſcepit deũ.⁊ Joſeph frẽs paſcit in egyp⸗
to.ſpõſuſq; audit a ſpõſa:vbi cubas:vbi paſd
in meridie: Samuel qͥndã plangebat Saul:qꝛ
ſuꝑbie vulnera pnie medicamine nõ curabat.
Et Paulus lugebat Coꝛinthios: qͥ foꝛnicatio
nis maculas lachꝛymis delere nolebant. AUñ ⁊
Eʒzechiel libꝝ deuoꝛat ſcpᷣtũ intus ⁊ foꝛis: car⸗
mine:plãctu:⁊ de carmie ſuꝑ laude iuſtoꝝ:plã
ctu ſup penitẽtibus. Ve ſuꝑ his de qͥbus ſcrip
tũ ẽ.Cũ venerit impius in ꝓfundũ maloꝝ ↄtẽ
nit.Quos oñdit Eſaias dicens. Nocabit dñs
Sabaoth in die illa fletũ:⁊ plãctũ:⁊ decaluati
onẽ:⁊ accinctiõeʒ cilicioꝝ. Ipᷣi aũ fecer̃t letitiã
⁊ exultationem:mactãtes vitulos:⁊ occidẽtes
oues:vt comederẽt carnes:dicẽtes mãducemꝰ
⁊ bibamꝰ:cras em moꝛiemur. SDe qͥbus ⁊ Eʒe
chiel loquit᷑.Et tu fili hoĩis dic domui iſrael ſic
locuti eſtis dicẽtes.Erroꝛes nri ⁊ iniqͥtates no
ſtre ſuꝑ nos erũt in ipᷣis ↄtabeſcimus:⁊ quõ
ſalui eſſe poterimꝰ:Bic eis. Niuo ego diẽ dñs

nolo moꝛtẽ impij:ſᷣ vt ↄutat᷑ a vita ſua. Et ite⸗

rũ. Reuertimi recedẽtes a via vr̃a.Quare mo
riemi domus iſrł: Nihil tã offendit deũ: qᷓ; de⸗
ſperatio:⁊ deſperatõe melioꝝ herere boꝛibꝰ:lʒ

ipᷣa deſꝑatio icredulitaij indiciũ ſit.Qui eĩ de⸗

ſperat ſalutẽ:nõ futuꝝ putat eſſe iudiciũ:qð ſi
merueret: vtiq; bonis oꝑibus iudici ſe pᷣparet
Audiamus ꝑ Hieremiã loquentẽ deũ.Cõuer⸗
te pedẽ tuũ a via tua aſꝑa:⁊ guttur tuuʒ a ſiti.

Et iteꝝ.Nũqͥd qͥ cadit nõ reſurget:aut qͥ auer⸗
ſus ẽ nõ reuertet᷑: Et ꝑ Eſaiã qñ ↄuerſus inge
mueris:tũc ſaluus eris:⁊ ſcies vbi fueris.Sci
renõ poſſumus egrotatõis mala: niſi cũ fuerit
ſanitas ↄſecuta. Et qᷓ;tũ boni vtus habeat:vi
tia demõſtrãt. Clariuſq; fit lumẽ ↄpatõe tene⸗
bꝛaꝝ. Eʒechiel q ijſdẽ vbis:qꝛ eodẽ ⁊ ſpũ con
uertimi inq̃t: ⁊ recedite ab iniqͥtatibus vr̃is do

musiſrł:⁊ nõ erunt vobᷣ in toꝛmentũ impietas

Pꝛoijcite oẽs iniq̃tates vr̃as:qͥbus impie egi⸗
ſtis aduerſum me.Et facite vobᷣ coꝛ nouum:⁊

ſpm̃ nouũ:⁊ q̃re moꝛiemĩ domus iſrł.Nolo ei

moꝛtẽ pctõꝛis dicit dñs. Vñ ⁊ in ↄſequẽtibus
loquit᷑. Niuo ego dicit dñs. Nolo em moꝛtem

pctõꝛis:niſi vt reütat᷑ a via ſua. NMe mẽs incre

dula de bonoꝝ repꝛomiſſiõe deſperet.⁊ ſełpdi

tioni animꝰdeſtinatꝰnõ adhibeat curatõeʒ vul

neri:qð neq̃qᷓ; eſtimat poſſe curari. Iccirco iu⸗

rare ſe dic̃:vt ſi nõ credimꝰ ꝓmittẽti deo:creda
mus ſaltẽ ꝓ nr̃a ſalute iurãtt.Quã ob cãʒ iuſtꝰ
p̃ᷣcat᷑:⁊ dic̃.Cõuerte nos ðs ſalutaris nr: ⁊ au⸗
te furoꝛẽ tuũ a nob.Et iteꝝ.DOñe in voluntate
tua pᷣſtitiſti decoꝛi meo foꝛtitudinẽ.Autiſti fa⸗
ciẽ tuã a me:⁊ factꝰſum ↄturbatꝰ. Noſtqᷓ; ei fe
ditatẽ delictoꝝ meoꝝ vᷣtuti decoꝛe mutaui:in
firmitatem meã tua gra roboꝛaſti. Ecce audio

*0

——

S=. = .
—
=☛ =
— —
=☛

pugrbe
uſnaſa
iinns⸗
margid

oNDes

ſun Ee

Qureno

iid⸗
rhub
Cuiade⸗

keü aad
legnan

Cüuer
uzaſt.
meue⸗
cſioltge
ens Sl
ſciftont
Nwpeat
elene⸗

ſhücen

aopfode
jinpias
unpiech⸗
nobuel
⸗Noo
eguicbu⸗
finonn
mesſe

4,1d.

nigl
Namo⸗
dungtit
cßie
lfrnal
Zitſt⸗
ff
Plente

ulld

Tractatus XIIII

pollicentẽ. Merſeq̃r inimicos meos:⁊ ↄphen⸗
ðã illos:⁊ ↄuertar:donec deſiciãt.vt qͥ te anñ fu
giebaã:⁊ inimicus erã:tua ↄpᷣhẽdarmanu.le

ceſſes a ꝑſequẽdo:donec deſiciã a via mea peſ⸗

ſima: ⁊ reütar ad viꝑ meũ pᷣſtinũ.qͥ mihi dabit
linteamia mea: ⁊ oleũ ⁊ ſimilã:⁊ cibabit me pi

guiſſimis cibᷣ qͥ iccirco obſepſit:atq; pᷣcluſit vi⸗
as meas peſſimas:vt eã inuenirẽ viã:q̃ dicit in
euãgelio. Ego ſum via vitas:⁊ vita.Audi ꝓ⸗
phetã loquẽtẽ.Qui ſeminãt ĩ lachꝛymis:i gau
dio metẽt.Euũtes ibãt ⁊ flebãt poꝛtãtes ſeia ſua

Veniẽtes ãt veniẽt in exultatõe poꝛtãtes mani

pulos ſuos.Et loqre cũ eo. Lauabo ꝑ ſinglas
noctes lectũ meũ: in lachꝛymis ſtratũ meum ri

gabo. Et iteꝝ. Sicut deſiderat ceruꝰad fontes
aq̃ꝝ:ita deſiderat aia mea ad te ðs. Sitiuit aia

mea ad te deũ fontẽ viuũ:qñ veniẽ ⁊ aparebo
an faciẽ dei⸗ Facte ſunt mihi lachꝛyme mee pa
nes . diẽ ⁊ noctẽ.Et in alio loco. Deus ðs me
us ad te ð luce vigilo. Sitiuit aia mea ad te:qᷓ;
multipir tibi caro mea: In terra depᷣta ⁊ inuia
⁊ inaòſa:ſic in ſcõ aparui tibi.Quãqᷓ; em ſitie⸗
rit te aia mea:tñ multo te plus carnis mee labo
re qſiui:⁊ tibi in ſcõ appere nõ potui:niſipᷣus i
terra depᷣta a vitijs:⁊ inuia aduſarijs ptãtibꝰ⁊
abſq; huoꝛe v rheumate vlliꝰlibidis ↄmoꝛarer
Fleuit ⁊ dñs ſuꝑ citatẽ Hierim: qꝛ nõ egiſſent
penitẽtiã: ⁊ Petrus trinã negatõeʒ amaritudi
ne abluit lachꝛymaꝝ. Impleuitq; ilud ꝓphe⸗
ticũ.Exitus adꝝ deduxerũt oculi mei. lãgit

⁊ Hieremias ꝓplm pniaʒ nõ agẽtẽ dicẽs. Quis

dabit capiti meo aquã:⁊ ocuł meis fõtẽ lachꝛy
maꝝ:⁊ ploꝛabo ꝓpłm iſtũ ꝑ diẽ ⁊ noctẽ.Cur ãt

lite flere moꝛtuũ:neq; plãgatis eũ. Flete plan⸗
ctu qͥ egredit᷑:qꝛ nõ reuũtet᷑ vltra. Neq̃qᷓ; igitur
gẽtił plãgẽdus ẽ:atq; iudeꝰ qͥ in eccła nõ fuer̃t:
⁊ ſeł moꝛtui ſunt:ð qbus Saluatoꝛ diẽ. Moꝛ
tuos dimittite:vt ſepeliãt moꝛtuos ſuos. Sed
eos plãge:qͥ ꝑ ſcelera atq; pctã egrediunt᷑ ð ec⸗
cleſia:⁊ nolũt vltra reüti ad eã dnatõe vitioꝝ.
Vñ ⁊ ad viros eccłaſticos:qͥ muri ⁊ turres ec⸗
cleſie nũcupant᷑:loquit᷑ ſermo ꝓpheticꝰdicẽs.
Muri Syõ pꝓferte lachꝛymas implẽtes illud
apli. Gaudere cũ gaudẽtibꝰ:flere cũ flẽtibꝰ:vt
dura coꝛda peccãtiũ vr̃is lachꝛymis ꝓuocetis

plãtaui te vineã frugiferã: oẽ ſemẽ verũ ſerui:
quõ ↄũᷣſa es in amaritudie vit aliene:Et iteꝝ.
Ligno dixerũt:pr̃ meꝰes tu:⁊ lapidi.tugenui
ſti me:⁊ vterũt ad me doꝛſa: ⁊ nõ facies ſuas.
Et ẽ ſen ſus. Noluerũt ad me ↄũᷣti: vt agerent
pniaʒ:vᷣ ꝑ coꝛdis duritiã in iniuriã ſuã mea ter⸗
ga vterũt. Quã ob rẽ ⁊ dñs loquit᷑ ad Hiere⸗

miã. idiſti q̃ fecerũt mihi hitatio iſrł.Abiert

ſuꝑ oẽʒ mõtẽ excaſuʒ:⁊ ſubter oẽ lignũ frõdo⸗

H Fo. cCxXX
Epla CXXIIII

ſum:⁊ foꝛnicati ſunt ibj.⁊ dixi. Poſtq; foꝛnica
ta ẽ hec oia:ad me reütere:⁊ nõ ẽ reũſa. O cle⸗
mẽtia dei. O ntr̃a duritia:dũ ⁊ poſt tanta ſcele
ra nos ꝓuocat ad ſalutẽ.Et ne ſic qdẽ volumꝰ
ad melioꝛa ↄuᷣti. Si reliq̃rit inqͥt vxoꝛ viꝝ ſuũ:
⁊ alij nupſerit:⁊ voluerit poſtea reuerti ad euʒ
nunquid ſuſcipiet eam:⁊ non deteſtabit᷑: ꝛo

dqd̊ᷓ ſcriptũ ẽ:iux hebꝛaycã vitatẽ:qð in grecis ⁊

latinis codicibus nõ habet᷑:⁊ tu dereliqſtime.
Conuertere:⁊ ſuſcipiã te:dicit dũs.Eſaias q;
in eundẽ ſenſum ijſdẽ pene loquit᷑ ſermonibus
Conuertimi qͥ ꝓfundũ ↄſilium cogitatis: ⁊ mi
quũ filij iſrael. Reuertere ad me:⁊ redimam te
Ego dñs: ⁊ nõ ẽ alius pᷣter me iuſtus: ⁊ nõ eſt
Saluatoꝛ abſq; me. Reuertanini ad me:⁊ ſal⸗
ali eritis:qͥ eſtis in extremis terre. Recoꝛdami
hoꝝ:⁊ ingemiſcite:⁊ agite pniaʒ qͥ erratis. Cõ
uertimi coꝛde:⁊ memẽtote pᷣoꝝ a ſeculo: qm e⸗
go ſum ðs:⁊ nõ ẽ alius ðs abſq; me.Scribit ⁊
Johel. Cõuertimi ad me in toto coꝛde vro:in

exiunio:⁊ lachꝛymis:⁊ plãctu:⁊ ſcindite coꝛda

vr̃a:⁊ nõ veſtimẽta vr̃a.miſericoꝛs em ⁊ miſe.·

ratoꝛ ẽ dñs:⁊ agẽs pniaʒ ſuꝑ malitijs:qᷓ;te aũt

ſit miſericoꝛdie: ⁊ q;te (vt ita loq̃r) nimie:ĩeffa⸗
bili ſq; clemẽtie. Oſee ꝓpha nos doceat ꝑ quẽ

loquit᷑ ðs. Quid tibi faciã Effraim?quõ te pte

gã iſrłqͥd tibi inqᷓ; faciã: ſicut Adama ponã te

2 ſicut Seboim. Cõuerſum ẽ coꝛ meũ in me: ?
ↄpturbata ẽ penitudo mea. Neq̃qᷓ; faciã tibi hm
irã furoꝛis mei. Uñ ⁊ Dauid loquit᷑ in pſalmo
Nõ eſt in moꝛte qͥ memoꝛ ſit tui:in inferno auut

q̃ͥs ↄfitebit᷑ tibi: Et in alio loco. Rctm meũ no

maꝶ: * plo⸗ tup dr cte tuum feci: ⁊ iniqtatem meam nõ abſcondi. Dixi
plã gat ⁊ defleat:ſequẽti ᷣmõe demõſtrat.Ho

ꝓnunciabo ↄ me iniqᷣtatem meam domio:⁊ tu

dimiſiſti impietatem peccati mei. Mꝛo hac oꝛa

bit ad te oĩis ſanctus in tꝑe oppoꝛtuno. Nerun⸗
tñ in diluuio aqᷓꝝ multaꝝ:ad eũ nõ awꝛoxima⸗
bũt. ide qᷓ;ta magnitudo ſit fletuũ:vt aq̃ꝝ di
luuio ↄꝑet᷑:qͥs qͥ habuerit:⁊ dixerit cũ Hiere⸗
mia. HMõ ſileat pupilla oculi mei:ſtatim in illo
cõplebit᷑. Miſericoꝛdia ⁊ vitas obuiauerũt ſi
bi:iuſticia ⁊ pax deoſculate ſunt: vt ſit iuſticia
⁊ veritas q̃ ſeruauerint:miſericoꝛdia ⁊ pax q̃ ꝓ

Uocẽt ad ſalutẽ. Totã pniaʒ peccatoꝛis oſtẽdit

pſalmus quinquageſimus: qñ ingreſſus e Da

4 9 ey puocetis uid ad Berſabee vxoꝛem Arie Cethei: Na?
ad fletũ:ne ꝑſeuerãtes in malitia audiãt. Ego

thã ꝓphetãte coꝛreptus:rñdit dicẽs. Peccaui

Statimq; meruit audire. Et dñs a te abſtulit
pctm. Adulterio ei iũxerat homicidiũ: ⁊ tñ cõ⸗

uerſus ad lachꝛymas. Ołiſerere ait mei deus

Fm magnã mſſericoꝛdiã tuã.⁊ m multitudinẽ
miſerationũ tuaꝝ:dele iniqͥtatẽ meã. ¶Dagnũ

em pctm̃ magna indigebat miſericoꝛdia. Vñ
iũgit ⁊ dicit. M ultũ laua me ab iniqͥtate mea:
⁊ a pctõ meo mũda me. Qm iniqtatẽ meã ego
cognoſco:⁊ delictum menmõ me eſt lemper.

Tibi ſoli peccaui( Rex em̃ erat:⁊ aliũ nõ time
bat) ⁊ malũ coꝛã te feci:vᷣt iuſtiſiceris in ſermo
nibus tuis:⁊ vincas cũ iudicaris.Cõcluſit em̃
deus oia ſub pctõ:vt oibus miſereat᷑.taãtũq; ꝓ
fecit: vt dudum peccatoꝛ ⁊ penitẽs trãſierit in
mgjrm:⁊ dicat. Docebo iniq̊ͥs vias tuas:⁊ ipij
ddq te ↄu;tent᷑. Cõfeſſio eĩ ⁊ pulchꝛitudo coꝛã eo
vt qͥ ſua ↄfeſſus fuerit pctã:⁊ dixerit. Putrue
rũt ⁊ coꝛrupte ſunt cicatrices mee a facie inſipi
entie mee:feditatẽ vulneꝝ in ſanitatl decoꝛẽ cõ
mutet. Qui em̃ abſcõdit iniqᷣtatẽ ſuã:nõ ꝓſpa

brit᷑. Achab rex iĩpijſſimꝰ vineã Nabute cruoꝛe

poſſedit: c Hieʒabel nõ tã ↄiugio ſibi q; crru
delitate ↄiũcta.elye icrepatõe coꝛripit᷑. hec

diẽ dñs.Occidiſti:⁊ poſſediſti.Et iteꝝ. In lo

co ò linxerũt canes ſanguinẽ Nabuthe: ibi lin.

gsẽt ſanguinẽ tuũ:⁊ Hieʒabel canes comedent
añ muros iſrł.Qõð cũ audiſſet Achab:ſcidit ve

ſtimẽta ſua ⁊ poſuit ſaccũ ſuꝑ carnẽ ſuã ieiuna
uitq; ⁊ doꝛmiuit in cilicio. Factuſq; ẽ ᷣmo dñni
ad lhelyã dicẽs. Qm reuũſus ẽ Achab ad hũi⸗
litatẽ mei cã:nõ inducã malũ in diebꝰ eiꝰ:ſ filij
ſui. qꝛ lʒ peccaſſet vnũ ſcelus Achab ⁊ Hieʒa⸗
bel:tñ ↄuᷣſi Achab ad pniaʒ pẽa differt᷑ i poſte

ros. ⁊ Hieʒabel in ſcelẽ ꝑſeuerãs: pñti iudicio
ↄdẽnat᷑.Loquit᷑ dñs in euãgelio. Viri Nini⸗
uite ſurgẽt in iudiciũ cũ gñatõe hac:⁊ ↄdemna

hüt eã: qꝛ egerũt pniaʒ ad pᷣdicatõeʒ Jone. Et

iteꝝ. Hõ veni vocari iuſtos: ſᷣ pctõꝛes ad peni
tẽtiã.Dragma pit:⁊ tñ inuenit᷑ i ſtercoꝛe.No⸗
nagitanouẽ oues relinquũt᷑ in ſolitudie:⁊ vna
oOuis q̃ aberrauerat: paſtoꝛis hũeris repoꝛtat᷑.
AUNVnñ ⁊ leticia ãgeloꝝ ẽ ſuꝑ vno pctõꝛe agẽte pe
nitẽtiã. Quãta felicitas:vt ð ſalute nr̃a exultẽt
celeſtia:De qᷣbus ðꝛ. Oniaʒ agite:appꝛopinq̃⸗
bit em̃ regnũ celoꝝ. Nullũ in medio ſpacium.
Moꝛs ⁊ vita ſibi ↄria ſunt:⁊ tñ pnia copulãt᷑
Lurxurioſus filiꝰtotã ꝓdegerat ſubſtãtia: ⁊ ꝓ⸗
cula pr e vix poꝛcoꝝ cibᷣ inediã ſuſtẽtabat. Re
uertit᷑ ad parẽtẽ.iĩmolat᷑ ei vitulꝰ ſaginatꝰſtolã
accipit ⁊ ãnulũ:vt xpᷣi recipiat fundamẽtũ:qð
dudũ polluerat. ⁊ audire meret᷑. Cãdida ſint
ſp veſtimẽta tua. Receptoq; ſigculo dei: ꝓcla
met ad dñm. Pr peccaui in celũ:⁊ coꝛã te:⁊ re⸗
coõciliatꝰ oſculo dicat ad eũ. Signatũ ẽ ſuꝑ nos
lumẽ vulttui dñe. Juſticia iuſti ñ liberabit eũ
in qcũ q; die peccauerit: ⁊ iniqͥtas iniqͥ nõ noce
bit ei q̃cunq; die ↄn‚ſus fuerit. Anũquẽq; iudi
cat ðs:ſic inuenerit.nec pᷣterita ↄſiderat:ſᷣ pñ⸗
tia:ſi tñ pᷣterita crimia nouella ↄuᷣſiõe mutent᷑.
Septies cadit iuſtꝰ⁊ reſurgit.Oi cadit:quõ iu
ſtus: Si iuſtꝰquõ cadit: Sʒ iuſti vocabulũ ñ
gmittit:qͥ ꝑ pnĩaʒ ſꝑ reſurgit. Etñ ſolũ ſepties
ſᷣ ſeptuagies ſepties delinquẽti ſi ↄutat᷑ ad pe⸗
nitẽtiã: pctã donant᷑. Cui plus dimittit᷑: plus
diligit. Meretrix lachꝛymis pedes Saluato⸗

— . — 5 5 . „

ris lauat: ⁊ crine detergit: in typũ ecclłe de gẽ

tibus ↄgregate meret᷑ audire. DOimittunt᷑ tibi

pctã tua. Mhariſei iuſticia ꝑit ſuꝑbia:⁊ ppᷣlica
ni humilitas ↄfeſſione ſaluat᷑. Per HHieremiã

teſtat᷑ ðs.Ald ſummã loq̃r ᷓ gentẽ ⁊ regnum ⁊
eradicem ⁊ deſtruã ⁊ diſꝑdã illud. Si pniaʒ e⸗
gerit gẽs illa a malo ſuo qð locutus ſum aduer

ſum eõs:agã ⁊ ego pniaʒ ſuꝑ malo:qð cogitaui

vt facerẽ ei. Et ad ſummã loq̃r ſuꝑ gẽtẽ ⁊ reg⸗
nũ:vt ediſicẽ:⁊ vt plãtẽ illud.Si fecerit maluʒ
in ↄſpectu meo:vt nõ audiat vocẽ meã: pniaʒ
agã ſuꝑ bono quod locutus ſum vt facerem ei
Statiq; infert.Ecce ego fingo ↄð vos malum ⁊

cogito ↄ vos cogitatiõeʒ. Reuertat᷑ vnuſòᷣſq;

a via ſua mala.⁊ dirigite vias vr̃as ⁊ ſtudia ve
ſtra:qͥ dixerũt. Deſꝑpauimus:poſt cogitatões

em̃ nr̃as ibimus.⁊ vnuſqᷣſq; poſt pꝛauitatẽ coꝛ

dis ſui malũ faciemus. Symeõ iuſtꝰ in euãge⸗
lio loquit᷑. Ecce h̊ poſitus ẽ in ruinã ⁊ in relur⸗
rectõeʒ multoꝝ. In ruinã videlicet pctõꝝ:⁊ in
reſurrectõeʒ eoꝝ qͥ agũt penitentiã. Apls ſcri⸗
bit ad Coꝛinthios. Audit᷑ int᷑ vos foꝛnicatio:
q̃lis ne inter gentes qͥdẽ:ita vt vxoꝛeʒ pr̃is ali⸗
quis habeat.⁊ vos inflati eſtis: ⁊ nõ magis lu

cũ habuiſtis vt tollat᷑ de medio vrjm: qͥ ̊ opꝰ⸗
fecit. Et in ſecunda ad eoſdem epła ne abundã
tioꝛi triſtitia peat:qͥ eiuſmodi eſt:reuocat eũ:⁊

obſecrat vt ↄſirmet ſuꝑ illum charitatem. Et qͥ

inceſtu ꝑierat:pnia ↄſeruet᷑. Nullus qͥdẽ mun

dus a pctõ:ne ſi vnius quidem diei fuerit vita

eius. Quãto minus mũdi numerabiles erunt

anni vite illius: Aſtra quoq; ipᷣa nõ ſunt mun⸗

da in ↄſpectu eius:⁊ aduerſum ãgelos ſuos ꝑ⸗
uerſuʒ qͥd excogitauit. Si ĩ celo pctm̃: q;to ma

gis in terra: Si delictũ in his qͥ carẽt tẽptatiõe
coꝛpea:qᷓ;to mag in nob:qͥ fragili carne circũ⸗

damur: At cũ apło dicamus. Miſer ego:qͥs

ane liberabit de coꝛpe moꝛtis huius:HNõ ei hi⸗

tat in carne noſtra bonũ:nec agimus quod vo⸗

lumus:ſᷣ̊ qð nolumus: vt aliud aia deſideret:
aliud caro facere cogat᷑. Qõð ſi qdã iuſti apel⸗
lant᷑ in ſcpᷣturis:⁊ nõ ſolũ iuſti:ſᷣ iuſti in cõſpe⸗
ctu dei. Jux illã iuſtitiaʒ appellant᷑ iuſti:iuxta
quã ſupꝛa dictũ ẽ. Septies cadit iuſtus⁊ reſur
get. Et iux qð iniqͥtas iniqͥ nõ nocebit ei in ã⸗
cunq; die ↄuerſus fuerit:cui deſperãdũ ẽ:De⸗
niq; ⁊ Zacharias p Joãnis qͥ ſcribitur iuſtus
peccauit in eo ꝙ nõ credidit: ⁊ ſtatim ſilẽtio cõ

demnat᷑. Et Job qͥ iuſtus ⁊ immaculatus ac ſi

ne querela in pᷣncipio volumis ſui ſcribit᷑:po⸗

ſtea ⁊ dei ſermone: ⁊ ↄfeſſione ſui:peccatoꝛ ar⸗

guit᷑. Si Abꝛahã.Iſaac.⁊ Jacob ꝓphete q;⁊

apli:neq̃qᷓ; caruere peccato:ſi puriſſimũ triticũ

habuit mixtas paleas:qͥd de nobᷣ dici põt:ð qͥ⸗

bus illud ſcdᷣtum ẽ: Quid de paleis ad frumẽ⸗
tũ dicit dñs:⁊ tamẽ palee furo reſeruant᷑ in⸗

—

Gtde

tnicg
naig⸗
1rr
oͤntt
Lploſ⸗
Nmicaie
zprotl

geu

ngoc
rtuni
lelcn
en Eid
ideen
Nerüpi
ſes eunt
mtnor⸗

ſe .

rconm
lmde
mecra⸗
rechi⸗
Wbe⸗
Glode
deſca
ufipt
finhr
uſtiuen
nsnet
wueinrd
ilile
urun
nſii

—
S
—
S=
=
= —
=

— ☚
=
=☛ =– =

—
☛
—
— —
— —
— —
S= = —

—
=Se

D
—wK-
—,— —
,S
= = =—
=S — — ⸗

Tractatus XIIII

cèdio: ⁊ ʒyʒania h̊ tẽꝑe mixta ſunt ſegetibꝰfru⸗
mẽtoꝝ:donec veniat qͥ hʒ vẽtilabꝝ in mãu ſua
2 purgabit areã: vt ↄgreget triticũ i hoꝛrea: ?
qſqͥtias gehẽne igne ↄburat. En hoia q̃ſi pul⸗

cherrima ſcturaꝝ pꝛata diſcurrẽs in vnũ locũ
volui ↄgregare:⁊ ð ſpecioſiſſimis floꝛibꝰcoꝛo⸗

nã tibi texere pnie:quã imponas capiti tuo:vt

aſſumas pennas colũbe:⁊ voles ⁊ reqͥeſcas:⁊

clemẽtiſſimo recõcilierl pr̃i. Narrauit mihi vx

2ꝛ qͥndã tua: nũc ſoꝛoꝛ atq; ↄvFᷣua: ꝙ iux pᷣcep⸗

tũ apli ex ↄſenſu abſtinueritis vos ab oꝑe nup

tiaꝝ:vt vacaretis oꝛõni.tuaq; rurſuʒ veſtigia

ãaſi in ſalo poſita fluctuaſſe: imo vt aꝑtius loq̃r

eſſe ꝓlapſa. Illã audiſſea dño cuʒ Mobyſe:tu

vo hᷓ ſta mecũ:⁊ dixiſſe de dño.Statiuit ſupꝛa
petrã pedes meos:tuã domũ:q̃ fundamenta ſi

dei ſolida nõ hẽbat:poſtea dyaboli turbine cõ
cidiſſe:poꝛro illiꝰpſtare in dño:⁊ ſuũ tibi hoſpi

ciũ nõ negare:vi cui pᷣusↄiũctus fueras coꝛꝑe

nũc ſpũ copuleris.Qui em adheret dño vnus
ſpũs ẽ. Cũq; vos rabies baroaroꝝ ⁊ iminens
captitas ſeꝑaret:ſub iuſiurãdi teſtificatõe pol⸗
licitꝰes.vt ad ſcã trãſeũtẽ loca:vel ſtati vel po⸗

ſtea ſeqreris:⁊ ᷣuares aiaʒ tuã:quã viſus eras

negligentia ꝑdidiſſe. Redde igit᷑ qð pñte dño
ſpopõdiſti. Incerta ẽ vita moꝛtaliũ:ne añ rapi
aris:qᷓ; tuã impleas ſpõſionẽ. Imitare eã:quã
docere debuerat. Pꝛoh pudoꝛ:fragilioꝛ ſexus
vincit ſeculũ: ⁊ robuſtioꝛ ſuꝑat᷑ a ſeculo.Zãti
dDux feia facti ẽ:⁊ nõ ſeq̃ris eã:in cuiꝰſalute can

didat'ẽ fidei? Qõ ſi te rei familiaris tenẽt reli⸗
quie:vt.ſ.moꝛtes aicoꝝ ⁊ ciuium videas:⁊ rui

nas vꝛbiũ atq; villaꝝ:ſaltẽ int᷑ captitatis mala

⁊ feroces hoſtiũ vultꝰ⁊ ꝓuicie tue infinita nau
fragia teneto tabulã pnie:⁊ memẽto cõſeruare

tue:q̃ tuã q̃tidie ſuſpirat ſalutẽ.Tu vagaris in
pr̃ia:imo nõ p:ia:qꝛ patriã ꝑdidiſti. Iſta ꝓ te

in locis venerabilibus reſurrectõis ⁊ crucis:vꝰ
incunabuloꝝ dñi Saluatoꝛis in bus ꝑuulus
vagijt tui noĩis recoꝛdat᷑:teq; ad ſe oꝛõibus tra

hit: vt ſi nõ tuo merito: ſaltẽ huius ſaluer! fide
Jacebat qͥndã palyticus ĩ lectulo:⁊ ſic erat cũ⸗
ctis artubꝰdiſſolutus:vt nec pedes ad ingredi

endũ:nec manus mouẽ poſſet ad pᷣdicãadum:⁊
tñ ꝓfert᷑ ab alijs: ⁊ reſtituit᷑ pᷣſtine ſanitati: vt
poꝛtaret lectulũ qͥ dudũ poꝛtabat᷑ a lectulo.Et
te igit᷑ abñtẽ coꝛpe:pñtẽ fide offert ↄſerua tua
dño Saluatoꝛi.Et dic cũ Chananea:fſfilia mea

male vexat᷑ a demonio. Recte igit᷑ apellabo a
nimã tuã: filiã aie eiꝰ: q̃ ſexus neſcit diüſitatem

qꝛ te qſi ꝑuulũ:atq; lactẽtẽ:⁊ necdũ valentẽ ſu

mere ſolidos cibos:iĩuitat ad lac infantie:⁊ nu⸗
tricis tibi alimẽta demõſtrat: vt poſſis dicẽ cũ
ꝓpha.Erraui ſiẽ ouis ꝑdita:q̃re ſeruũ tuũ qm
mãdata tua nõ ſum obutuiuuus.
Obiurgatio bis ieronymi pbr̃i acerrima

Epla CCXXV

in Suſannã vᷣginem a dyacono coꝛruptã: ⁊ in

foꝛnicatõeʒ ſacrilegiũq; ꝓlapſam:vbi enume⸗

rat qᷓ;dtũ bonũ amiſerit:⁊ inqᷓ;tũ malũ inciderit

In patratoꝛẽ q; ſceleris inuehit:⁊ vtrunq; ad
pniaʒ exhoꝛtat᷑ ex diuſis pſalmis lamẽtatõneʒ
texens:quam ꝑ dies ſingulos recenſendam in

iungit. Epiſtola. CXXV

q Quid cogitatõibus eſtuas⸗Quid
nos erũpis in vocẽ: ⁊ mẽtis tue ex⸗
proonis ardoꝛé: vt aliqð ſolatiũ capi

as: Hoc plane:h̊ erit q̃ſi remediũ qͥddã egritu

dinis tue:ſi apꝑto oꝛe ↄceptũ digeras ſcelꝰ.NNã

2 vlcus cũ fuerit tumidũ:qᷓ;uis ſupuratũ:eua

3α „⸗ 22 . ,
poꝛãs pᷣſtat refrigeriũ paſſioni.Audite nuneq
ꝓpe eſtis:⁊ qͥ lõge:qͥ timetis deũ:⁊ eccłie eius

gaudio ↄ gaudetis ⁊ triſtitie collugetis: ſic ſcpᷣ
tũ ẽ.Gaudere cũ gaudẽtibus:flere cũ flẽtibus

Vos inqᷓᷓ apello:qͥ cicatricẽ xpᷣi veriſſimã reti
netis:⁊ nõ ſuꝑ iniqͥtate gaudetis:ᷣ potiꝰigemi

ſcitis. Adũuũtite potiꝰ vba oꝛis mei:⁊ an iniuſto

ex doloꝛe ꝓcedãt iudicate:⁊ detecti ſceleris q̃li

tatẽ mecũ ꝑit᷑ ꝑpoꝛrete. Virgo nobilis ⁊ dica⸗
ta xp̃o:ſapiẽs:erudita ruit in foueã turpitudi⸗

nis:ↄcepit doloꝛẽ: ⁊ peꝑit iiqͥtatẽ.lhic oĩs aia

xpᷣiana que vulnꝰaccipit.qꝛ datũ ẽ canibꝰſcim:
⁊ margarite miſſe ſunt añ poꝛcos. A falſis em

hoibus laceratũ ẽ nomẽ ſcitatis:⁊ ab imundis

⁊ luteis ꝓpoſitũ caſtitatis. Hic eſtꝰ aie mee: H
inſanabilis ẽ doloꝛ.qꝛ vnũ malũ bõa plurima

ſecũ trahit: æ⁊ vnius nubecula peccatricis totã

lucẽ pene obſcurauit eccłe. Audite me oẽs ppti
⁊ videte doloꝛẽ meũ. Virgines mee ⁊ iuuenes

mei abierũt in captiuitatẽ. Aere hec ẽ captiui⸗
tas:vbi aie pctõꝝ captiue ducunt᷑.Aſſumaʒ g

ſermonẽ ꝓpheticũ: ⁊ flebilit᷑ dicã.ad te nũc mi

—

hi meus vᷣmo ſit:q̃ caput hoꝝ ⁊ cã maloꝝ es:qͥ

multipłr miſera cum głia vᷣginitatis nomẽ etiã

ꝓdidiſti. Nefas em ẽ Suſannã vocari non ca⸗

ſta. Mõ lʒ nominari quod nõ ẽ᷑. Vñ incipiame
qigd pᷣmum:qͥd vltimum dicã? Bona cõmemo⸗

rẽ:q̃ ꝑdidiſtisan mala defleã q̃ inueniſti:Eras
vgo in padyſo dei:vtiq; int᷑ eccleſias eras ſpõ
ſa *†pi.Eras templum dñi:eras habitaculum

ſpũſſancti.⁊ cũ dico totiẽs eras:neceſſe ẽ:vtto
tiẽs ingemiſcas:qꝛ nõ es qð fuiſti. Incedebas
in eccła tãqᷓ; colũba illa:de q̃ ſcpᷣtũ ẽ. Nẽne co⸗

lũbe deargẽtate:⁊ poſterioꝛa doꝛſi eius in ſpe⸗

cie auri. Splẽdebas vt argẽtũ:fulgebas vt au

rũ: ſincerã ↄſdaʒ ꝓferebas. Eras tãqᷓ; ſtella in
manu dñi:nullũ ventũ:nullas nebulas ꝑtime

ſcẽs.Que ẽ iſta ſubita ↄuᷣſio:q̃ ẽ iſta repentina

mutatio:Be dei vᷣgine facta es coꝛruptio Sa
thane: de ſpõſa xp̃ᷣi facta es ſcoꝛtũ execrabile:

de tẽplo dñi fanũ immunditie: de hitaculo ſpi⸗

Myidtaces aia.

H

ISSars

rituſſci tuguriũ dyaboli. Que incedebas cũ fl-

ducia vt colũba:nũc lates in renebꝛis vt ſtellio
Que fulgebas vt auꝝ ꝓpt᷑ vginitatis decoꝛẽ:
nũc vilioꝛ facta es tãq; lutũ platea in
dignoꝝ pedibꝰↄculcerl.q̃ fueras ſtella radiãs
in manu dñi: veluti ð alto ruẽs celo ↄũᷣſa es in
carbonẽ nigꝝ. Ae tibi miſera:⁊ iteꝝ ve:q̃ tãta

bõa ꝑua tꝑis luxuria ꝑdidiſti. Quã tibi ſpem

apud xpᷣm dñm reliqᷣſti:cuiꝰmẽbꝛa tollẽs feci⸗
ſti mẽbꝛa meretricis: Quis te ſpũſi. ctus viſita⸗
bit:cũ eũ repudiaueris qͥ ſe a cogitatõibꝰq́; ſoꝛ

didis lõge facit:Sʒ veniamꝰ ad hũana:vt illa

diuia cogſcant᷑. Aſpice qͥ ſcõꝝ:q̃ ſctãꝝ tibi ap⸗
ꝓximare nõ hoꝛrẽt: Aꝑi oculos:ſi potes.eri⸗
ge frõtẽ:ſi audes aliquẽ ſctõꝝ fiducialit᷑ intuẽ.
MHõne tuã faciẽ ↄſcie ↄmiſſa iãqᷓ; plumbũ indi
nãt ⁊ pᷣmũt:nõne tenebꝛe an oculosvt dura ca
ligo vᷣſant᷑enõne timoꝛ ⁊ tremoꝛ aiaʒ tuã ⁊ mẽ⸗
bꝛa tua q̃ſſant: Si g̊ hoies in carne ↄſtitutos ⁊
alicuiꝰ foꝛſitã delicti obnoxios nõ potes intue⸗
ri:gui vtiq; ↄfuſiõe ſepulta:qͥd fa cies coꝛã łae
lia ⁊ Daniele ⁊ tãtoꝝ exercitu ꝓphaꝑ: Quid

facies coꝛã aria: qͥd facies coꝛã Joanne ?
Tecla maculata thoꝛo puritat⸗ Quid deniq;

facies coꝛã ãgelis ſctis: Noõne ſplẽdoꝛe ⁊ clari⸗
tate imaculatoꝝ q̃ſi fulmibus ꝑcuſſa ↄbureris
Sʒ dictura es foꝛſitã:nõ potui ſuſtiere:qꝛ car⸗

nẽ fragilẽ circũferebã. Rñdebit tibi btã Tecla

cũ ſuis innũerabilibꝰſociabꝰ:⁊ nos eadẽ carne
amicte fuimus:nec tñ plenũ ꝓpoſitũ caſtitatis
nr̃e fragilitas carnis potuit mutilare: aut ſeua
ara tyrãnoꝝ ꝑ varia toꝛmẽta deijcẽ. Reuera ñ
põt caro coꝛrũpi: niſi mẽs fuerit añ coꝛrupta.
Remanebit g in crimine aia:q̃ carnẽ pᷣcedit in
crimie.Sʒ dicis. Nolui h̊ malũ:paſſa ſum vio
lentiaʒ. Rñdebit tibi illa foꝛtiſſima Suſanna:
cuius tu nomẽ fallacit᷑ baiulas. Ego int᷑ duos
pᷣſbyteros poſita: int᷑ duos vtiq; iudices Ppri:
ſola int᷑ ſiluas padyſi ↄſtituta vinci non potui
qꝛ nec volui.Tu ab vno iuuene ĩeptiſſimo ado

leſcẽte in media citate: quõ vim potuiſti ꝑfer⸗
re:niſi qꝛ vltro violari voluiſti.Quis deniq; tu

as voces audiuit:qͥs colluctatõnes ſenſit: At
aũt hec omittã:poſt illatã violentiam detegere
ſcelus:ſi nõ alijs vel parentibus:vel tuis ſoꝛo⸗
ribus debuiſti. Eſſet ei excuſatio infelicitatis:

eſſet ↄſcie plena purgatio:ſi hoſtẽ pudicitie de
duxiſſes in publicum. Sed erubuiſti ne foꝛſitã

te violatã multi cognoſcerent.Et vt qͥd timui⸗
ſti: vbi nõ erat timoꝛ:niſi vt tacẽdo crimen cuz
adulterio ſepius te ſociares. Quis te autez pu
doꝛ ꝓhibuit ↄfiteri: Quid de ſecunda cõmixti
one dicis:quid de tertia:quid de freqnenti cõ⸗
mertio feditatis: Ceſſat ceſſat ia violentie fig⸗
metum:ceſſat ruboꝛis argumentũ:vbi totiens
mẽbꝛa dicata XRpo ſceleſti medici tui viſceribꝰ

:ꝛvt etiã in⸗

polluẽda pᷣbuiſti. oꝛret hoꝛret animus:mẽs
hebeſcit:cũ ad imuʒ ſceleris puenit᷑. Nã ⁊ me⸗

dicus:quãuis foꝛtis ſit animi:tñ cũ altius ſeca

bit᷑ vulnus:puto ex ꝑte aliq̃ ſuſtinebit hoꝛroꝛẽ
lheu ꝑdita. Jam ne intelligis omnes tibi vias
excuſatõis penitus clauſas: Jam ne ſentis q;B .
tum tibi mali: ⁊ in carne ⁊ in anima nefaria li⸗

bido ↄtulerit: Non iſtam de te ↄfuſioneʒ tuus
expectauerat pater: qui te ſibi ſingularem glo⸗
riamcomputabat.Non huncluctum ⁊ hasla⸗

chꝛymas ex te ſibi crediderat tua naſcimr̃: que
partus ſui gemitus ꝑ tuam virginitatem ſola⸗

bat᷑.Non fratres tui:non ſoꝛoꝛes:hoc exte de
decus expectabant: qͥs omnes vno gladio tui
ſceleris grauiter ſauciaſti. Si fuiſſes cõi ſoꝛte

defuncta:fleſſent ad te modicum parẽtes:ſᷣ ex.

ultaſſent gaudentes: qꝛ immaculatã pᷣmiſerãt

vginem hoſtiã viuam domino ꝓpiciatricẽ ſu.

oꝝ videlicet delictoꝝ.Nunc plangunt moꝛtuã
⁊2nõ moꝛtuam:plangunt viuam non viuam.
Moꝛtuam vtiq; gloꝛia vᷣginitatis: viuam de
decoꝛe turpitudinis. Ingratus ẽ pater ſuis vi
ſceribus:de qͥbus ſeminata es.aledicit ma
ter ſuo vtero:ex quo in hãc lucem infeliciter ꝓ

ceſſiſti. Nec tamẽ modum ſuo doloꝛi reperiũt:

niſi hoc plane ſolum vident᷑ ſibi habere ſolatiũ
quia nec te pater cõpulit:nec mater coegit vt v
ginitatem ꝓfiteris: quã vltro ⁊ ꝓpꝛia volũta⸗

tate ꝓfeſſa es. Nã ſcio cũ multas difficultates

tua genitrix ꝓponeret:cum arduũ eſſet iter ſer

uande vginitatis integre:te nõ ſolum ptinaci.

ter reſtitiſſe:ſed etiã reuelationes tibi datas di

xiſſe terribiles. Inq;tuʒ ergo mercedẽ ſibi ſpe⸗
rabant:ex quo nõ tuo ꝓpoſito reſiſterẽt:in tm

tibi miſera intellige pondus iudicij creſcere:qꝛ
nõ ſeruaſti quod vltro ꝓmiſiſti.Quibus te ſpi
nis ſerpẽs ille nequiſſimus obligauit? Quibꝰ

te venenis infecit ille qui Euam decepit:vt ta⸗

ta te cecitate ꝑcuteret: vt tantã anime tue face⸗
ret obliuionem: Non es memoꝛata diẽ ſanctũ:
diem dnice reſurrectionis: in quo diuino alta⸗

ri te obtuliſti velandã. In tanto nanq; ſolenni

2 uentu eccleſie dei:inter limina neophitoꝝ:in
ter candidatos regni celeſtis quaſi regina regi
nuptura ꝓceſſeras. Non es memoꝛata q̃lis ad
te die illo ẽ facta allocutio. Aſpice filia:intuere
vgo:qᷓ;tus ad ſponſi tui ⁊ domini gloꝛiam con
uenerit populus: ſeruare te opoꝛtet fidẽ: quaʒ
ſub tãtis teſtibus polliceris. Semꝑ cogita cui
vginitatẽ ſpoponderis tuã. Facilius te opoꝛ⸗
tet ſanguinem cum ſpũ fundere:qᷓ; ꝑdere caſti⸗
tatem. Quantis in illo die ↄſecrationis tue di⸗
ctis: ⁊ multis ſuꝑ caſtitatem pᷣconijs:ſacro ve⸗
lamine tecta es: Abi omnis płs dotẽ tuã nõ at
tramẽto:ſᷣ ſpũ pit᷑ caamabunt:amẽ. Vincoꝛ la⸗
chꝛymis:cũ h recoꝛdoꝛ.ↄpeᷣgoꝛ ſtimulis cũ ad

6

hec
ſoe
lal
lel
fit⸗
gn⸗
enn
adn
vela
iyvir
hbbe⸗
eadi
ſtu⸗
noj
füee
tibi
lehit
boch
W
ſpir,
Fn
ext
cüd
ſtra
ciot
Vjo
noie
lato
teg:
egne
batin
fet.
mäde
ducet
in ece
goole
chlap
lla
recors
enupt
1ſpuͦ.
(pee
ſpüät)
famaſt
fuile
Malech
en⸗
Mone
etes
erartn
ddi⸗

. J. In

meni,
Mnme
Aneſe
Nbons
lbinig
bninat
ſonz
lnmnge
mihwet⸗
Känige
tumſc
hoegnd⸗
oghdo
ciſſe
Naaftn
fißntei
ichntiin
Unnenl
vonyur.
zpinand.
Nerſuii
ledicn
nfclann,
Ninepniit
vorſehri
g
nupolin⸗
ſficulares
aterſ
unpan⸗
bidetusd
iſtihe⸗
Müͤltn
ner
ſpustetpi

t:Qe

chenti

gemweic⸗

dieſenen

diuſtox
en

Cbivr
fegtuh
eat⸗ ſen

Alriv

Tractatus XIIII

hec huana exẽpla ↄſidero. Nã ſi. xiij. teſtibus
ſpõſalibꝰↄſumatis:q̃uis feia viro ↄiũcta moꝛ⸗

tali: nõ ſine magno ꝑiculo ppetrat adulteriuj.

Quid putas foꝛe cũ int᷑ innũerabiles teſtes ec⸗
cleſie coꝛã ãgelis exercitibꝰceli facta copula ſpi
ritał ꝑ adulteriũ ſoluit᷑e Neſcio ſi poſſit eẽ ↄdi⸗

gna moꝛs ac pẽa cogitari.Dic aliqͥs. Melius
nubẽ qᷓ; vꝛi. Hoc dictũ ad nõ pollicitã ꝑtinet

ad nõdũ velatã.Ceteꝝ q̃ ſe ſpopõdit xpᷣo⁊ ſem̃
velamẽ accepit:iã nupſit. Nã immoꝛtali iũcta
ẽ viro: ⁊ iã ſi voluerit cõe lege ↄiũgi adulteriũ
ꝑpetrat:ãcilla moꝛtis efficit. Si hᷣ ita ẽ: qd de
ea dicendũ ẽ:q̃ occulta:furtiuaq; turpitudie cõ
ſtu pꝛat᷑:⁊ fingit ſe eẽ qð nõ ẽ: Hitu vᷣgo:facto
nõ vᷣgo:bis adultera:⁊ in aſpectu:⁊ i actu.ʒ

ad te iteꝝ redeo: q̃ obliuionẽ tãtoꝝ paſſa bono

rũ es:⁊ recẽptaculũ tãtoꝝ facta maloꝝ es.quõ
tibi in actu ignominioſo illo nõ veniebat in mẽ
tẽ hitus vᷣginalis: ꝓceſſus ad eccłaʒ int᷑ vgine
os choꝛos:Quõ oclos tuos nõ ꝑſtrigebat lux
vꝓginal:aures tuas nõ penetrabat hymnoꝛum

ſpiritaliũ cãtus: Mẽtẽ tuã nõ vẽtilabat lectio

nũ celeſtiũ vtus: inc vł maxie clamaãte aplło

Fugite foꝛnicatiõeʒ.qꝛ oẽ pctm̃ qð fecerit hõö:

ex coꝛpꝰẽ. q̃ ãt foꝛnicat᷑:in coꝛpꝰſuũ peccat.Et

cũ dic in coꝛpꝰ ſuũ:iñ in xpᷣo eũ peccare demõ⸗
ſtrat:qꝛ ſubiũgit.nõ eſtis vri.empti em eſtis b
cio magno.Glificate ⁊ poꝛtate dñm in coꝛpoꝛe

vro.Et iteꝝ dic̃. Foꝛnicatio ãt ⁊ imũ ditia nec

noiet᷑ int᷑ vos:ſicut decet ſcõs.ſepoſita oĩ adu⸗
latõe ſniaʒ figit apłs.oc ſcitote inÄt intelligẽ
tes:qꝛ oĩs foꝛnicatoꝛ aut imũdꝰ nõ erit heresi
regno xp̃ᷣi ⁊ dei. Hec tãta ⁊ tã terribilia ñ venie
bãt in mẽtẽ:cũ illð opꝰnefariũ tua mẽbꝛa pete⸗
rẽt.ſᷣ moꝛtifera te obliuio tãqᷓ; in gurgitẽ altiſſi

mũ demergebat:⁊ q̃ſi captiuã execrabiłlibido

ducebat. Nõne vel illũ locũ tabuł ſeꝑatũ:in q̊.

in eccła ſtabas recoꝛdari debuiſti: ad quẽ reli⸗

gioſe ⁊ nobiles mrone certati currebãt: tua oſ⸗
cula petẽtes: qſi ſanctioꝛis:ꝗqſi dignioꝛis? Nel
illa pᷣcepta q̃ ocułtuis ipᷣe ſebtus ꝑies igerebat

recoꝛdari debuiſti. Diuiſa ẽ mulier ⁊ vgoqᷓnõ
ẽnupta:ſollicua ẽ q̃ dñi ſunt:quõ ſit ſctã coꝛꝑe

⁊ſpũ. Tu ãt in Zriuʒ vᷣſans ita agebas:vt nec

coꝛpꝑe eſſes ſcã:nec ſpũ. Coꝛꝑe qͥdẽ foꝛnicãdo:
ſpũ ãt vᷣginitatẽ mentiẽdo. Pꝛoh nefas: ſolet
fama ſubſeòqͥ; factũ.tua ãt malum fama pᷣuenit.
Nã cũ añ trienniũ rumoꝛ qͥdã ⁊ ſuſurratio ð te
fuiſſet:tu ſinceritatẽ pᷣtendebas:⁊ vindictã de
maledicis in eccłia publice poſtulabas. Quos
eſtus ego ſuſtinui:qͥs pr tuꝰ ꝓ tua ſuſtulit opi⸗
nione laboꝛes:reqͥrẽtes ſingłos: ſingłos aſtri⸗
gẽtes: vt auctoꝛẽ infamie inueniremꝰ Graue ei
erat nob ⁊ intolerabile ð dei vᷣgie vł turpe ali⸗
qd dici.nec h wice es:nec añ oculos habuiſti:
vt venires inimicſin gaudiũ: ⁊ eos hr̃es infen

pꝓuila:fruſtra hymnum vginitatis expoſui:ꝙ

Fo. CCXXXII

Epla CCXXV

ſos:q̃ ꝓ tua opinione lapoꝛabãt.Multum au
dax multũq; temeraria es: ſi te ↄſcia nõ terret:
vt ſiłata vgitate putares te etiã dñm poſſe fal⸗-⸗
lere:qͥ dixit. Nihil occultũ qð non reuelet᷑. Et
vos inqͥᷣt feciſt in occulto.ego ãt faciã in mani⸗
feſto. Ille qͥ nõ mẽtit᷑ furtiuũ ſcelꝰdeduxit ĩ p?H
licũ:⁊ in ↄſpectu ſoł huius tenebꝛaꝝ tuaꝝ oꝑpa

nudauit. O inqͥt qͥ pᷣtẽdit ſermonẽ:crudelioꝛa

incurrit:⁊ cupiẽs moderari non inuenit. Obli

ta & ppoſitũ:oblita parẽtes:oblita eccłiaʒ totã

oblita głaz vginitatis: oblita honoꝛẽ dignitat

etiã pñtẽ:oblita ꝓmiſſionẽ regni: oblita terri⸗

bile iudiciũ: ãplexa es coꝛruptõeʒ: ꝓtuliſti fru
ctũ ↄfuſionis.finẽ vo moꝛtẽ ſeuiſſimã ⁊ interi
tü ſempiternũ. Et certe nõ hẽs ꝙ de nr̃anegli⸗
Getia ↄq̃raris.Qðcũq; ei ad officiũ ꝑtinuit pau⸗
ſtoꝛis: ⁊ tibi: ⁊ oibus nõ negatũ ẽ.dilectio ſpi⸗
lis adhibita: ↄmonitio ſcã nõ defuit. oblita do
mum pr̃is:ſicui ſcᷣtum ẽ.Ad monaſterium vxv⸗
ginale trãſiſti: vt inter tot poſita:nõ ſoluʒ dico
tuta eſſe debuiſti ſi voluiſſes: ſᷣ etiã de alijs tu⸗
telã pᷣſtare debuiſſes. Sʒ fruſtra hec talia ſunt

gloꝛiã ꝓpoſitã ⁊ obſeruãtiã ꝑiter decantares.

Seminaui ſecus viã:ſeminaui in ſpinis:ſemia
ui in petroſa. Aut ex coꝛde tuo vbũ meũ volu⸗
cres.i.demones rapuerunt:autm alis tuis co⸗
gitatõibus ſuffocatũ ẽ: aut aruit nimio ardoꝛe
libidinis.Heu me:qꝛ vbi me putabã aurũ ⁊ ar
gentum lapides pᷣcioſos iuenire:inueni ligna?

ſenum:ſtipulã:arſuras materias laboꝛaſſe.Di
cã ⁊ ego ᷣm ꝓphetã. HHeu me:qꝛ factus ſum ſi
cut q̃ colligit ſtipulã in meſſe.Et qͥdem ſi tibi ſo
la daãnum feciſſes:erat qdem triſticia: ſᷣ foꝛſitã
tolerabilis. Nũc vo qᷓ;tas aias hoc tuo ſcelere
ſauciaſti:qᷓ;tas aias ꝓpter te ð ꝓpoſito ſuo pe
nitere feciſti: QAuãta labia etiã fidelium inna⸗

ta ſunt viã dñi blaiphemado. Apuit inos gen
ura iã ſcãʒ ſynago
ga iudeoꝝ ꝑ tuum dedecus exultauit. Qð ſiis

tilitas os ſuum. Aduerſus eccle

*

q̊ͥ vnum ſcaãdaliʒauerit: mola circũdatus pᷣcipi

tari dʒz in mari. d de te ꝓnuncias: de cuius ſce
lere omnis aĩa ſauciata ẽa nomẽ dñi in geẽtibꝰ

blaſphematum?: Nõne qᷣtiẽs ðꝛ vgo:totiẽs ib

cumulus iniqͥtatis accreſcit: Taces: ecce vul⸗

nerata iaces: ecce ꝓpſtrata. Cupio ꝓdeſſe: ſub⸗
uenire nõ poſſum. qꝛ totum caput in doloꝛe:⁊
totum coꝛpus in meſtitia a pedibus vſq; ad ca
put.ſicut ait Eſaias:nõ ẽ malagmaimpone ec?:
infirmitas tua omne humane medicine excedit
auxilium. Etlz t boni q; mali iuſta indignati⸗

one ꝑmoti:te omni depopulatõne decoꝛatꝗ: oĩ

toꝛmẽtoꝝ gñe diſcruciatã iudicẽt moꝛte młctã
dã: aut ignibus exurẽdã.Ego mn q̃ ſcio Suioꝛa
facinoꝛis ſeruari toꝛmẽta: ⁊ ſine fine in impias

„₰ . —

oias manere cruciatus: nõ tꝑale vtiq;: nõ aiaʒ

Fars

paqditurus ego:b ſm dininaʒ ſniaʒ dabo oſiliũ.
Solũ em̃⁊ vnicũ tẽptadũ ẽ remediũ illð:qð di

uina vox ꝑ Eʒechielem miſer poꝛrigit. Nolo
moꝛtẽ inqͥt pctõrl:ſᷣ tm vtoũtat᷑⁊ viuat. Et ite
rũ.Noſt h̊ inqͥt dixi.Cõuᷣtere ad me nũqd reſi
na nõ ẽ in Galaad:aut medicꝰ nõ ẽ tibi? qre nõ
aſcẽdit ſanitas filie płi mei:h itaq; dicta peni⸗
tẽtiã ſapiũt:he ſnie deivocãt ad pniaʒ:reuocãt
ab erroꝛe. Penitudo neceſſaria medicami⸗
nũ.Sʒ qᷓ;ta putas ⁊ ᷓl neceſſaria:vt aut equet
crimẽ:aut certe excedat. Nide & ſi ſimplex hoc
petm̃ adulterij ẽ:aut duplex:ſi ꝑ illã necẽ q̃ fa⸗
cta dꝛ in occulto: ⁊ ſᷣm ↄſcie molẽ exhibẽda eſt
pnie magnitudo. Nenitẽtia ãt nõ vbo agẽda
ẽ:bᷣ facto.hec ãtec agit᷑:ſi tibi añ oculos ꝓpo
nes: de qᷓta głia lapſa fueris:⁊ de qͥ libꝛo vix
nomẽ tuũ deletũ ſit:⁊ te iaʒ poſitã credas ꝓpe
ipᷣas tenebꝛas exterioꝛes:vbi erat fletꝰ oculoꝝ
⁊ ſtridoꝛ dẽtiũ ſine fine.Cũ hec certa fideſiẽ eſt
aio ↄceꝑis:qꝛ neceſſe ẽ peccatricẽ aĩaʒ tartare⸗
is penis:⁊ gehẽni ignibꝰ tradi:nec aliud eẽ re⸗
mediũ ↄſtitutũ poſt vnicũ baptiſma qᷓ; pnie ſo
latiũ:qᷓ;tũuis laboꝛẽ ⁊ indecoꝛẽ ire ſubire ↄten
de: dũmõ ab ernalibꝰ penis libererl. Ergo hec
tecũ cogitãs:⁊ mẽte ↄctans facti tui ipᷣa iudex
eſto crudelioꝛ. In pᷣmis ois cura vite huiꝰ int᷑⸗
mittẽda ẽ tibi:⁊ q̃ſi moꝛtuã te exiſtima:ſicut es
quõ poſſis reuiuiſcẽ cogita. DHeinde lugubꝛis
tibi accipiẽda ẽ veſtis:⁊ mẽs⁊ mẽbꝛa ſingła di
gna caſtigatõne puniẽda.Amputent᷑ crines:q̃
E vanã głaʒ occaſionẽ luxurie pᷣſtiterũt.Deflu
ant ocul lachꝛyme:qͥ maſculũ nõ ſimpłr aſpexe
rũt.Nalleſcat facies:q̃ qͥndã irrubuit ipudice.
Totũ deniq; coꝛpꝰ iniurijs ⁊ ieiunijs maceret᷑
cinere aſpſum ⁊ cilicio ꝑhoꝛeſcat: qꝛ male ſibi
de pulchꝛitudie placuit. Cur vo ſit liqſcẽs tan
q; cera in ieiunijs inqᷣetãs ſeipᷣm ⁊ cogitatõibꝰ
vẽtilãs q̃re ſit ab initio ſubũſum. Sẽſus etiam
eruciet᷑ qꝛ in mẽbꝛa coꝛpis cũ hr̃et dñatõeʒ ma

lũ geſſit imꝑiũ.Tabł actio penitẽtie ſi fuerit pſe

uerãs: audebit ̊ ſpare ſinõ gliaʒ: certe pene e⸗
uacuatõeʒ. Dic em ðs. Cõuertimi ad me:⁊ cõ
uertar ad vos. Cõuertimi in toto coꝛde vr̃o:in
ieiunio: ⁊ fletn: ⁊ luctu: dirũpite coꝛda vra:⁊ ñ
veſtimẽta:qꝛ ðs piꝰ ⁊ miſericoꝛs ẽ᷑.Sic ↄũᷣſus
llle m agnꝰ Oauid iuſtiſicatꝰẽ.Sic Niniue pec
catrix illa citas incũbẽtẽ ſibi inuaſit interitum.
Petõꝛ & ſi ſibi nõ peꝑcerit:a deo illi ꝑcet᷑: 2ſi
futuras pẽas gehẽne ppetuas in hoc puo vite
ſpacio ↄpẽſauerit: ſeipᷣm ab etno iudicio libe⸗
rabit. Orãde plage alta ⁊ plixa opꝰẽ medicia.
BGrade ſcelꝰ grãdẽ hʒ neceſſariã ſatiſfactõneʒ.
Nõ ẽ dubiũ leuiꝰ eẽ crimẽ:vbi hõ pctm ſuũ vl
tro ↄfitet᷑ penitẽs.At vbi celãs mala ſua inuit⸗
detegit᷑: ⁊ nolẽs pbᷣlicat᷑:illð guiꝰſcelꝰẽ:qð vti

tibi ꝓueniſſe negare nõ poteris. Et ido foꝛ⸗

tius ẽ dolendũ:qꝛ pctm̃ ẽ foꝛtius. Si mẽte cer⸗

nerẽt hoĩes:q̃le iudiciũ emittet ðs mundo:ſen
ſus hũanus nõ diſꝑgeret᷑ vanitate ſeculi:ſi nõ

inſidelitate Suarent᷑. Quãtüuis ⁊ qlẽuis cruci
atũ ad pñs libẽtiſſime ſufferrẽt:etiã ſi eſſet lon⸗

gioꝛ vita:dũmõ illas pẽas et᷑ni ignis nõ incur

rerẽt.Sʒ tu q̃ i ingreſſa es agonẽ pnie:inſiſte
miſera:foꝛtit᷑ inhere:tanqᷓ; naufragus tabule:
ſperas ꝑ ipᷣas te poſſe de ꝓfundo criminũ libe⸗
rari. Inhere pnie vſq; ad exitũ vite tue:necti⸗

bi pᷣſumas ab hüano die veniã dari:qꝛ decipi⸗

et te:q̃cũq; tibi h̊ polliceri voluerit. Que em ꝓ
pꝛie in domio peccaſti:ab illo ſolo querereme⸗
dium.

Gertit ſtilum loquendi ad iuuenem: quiſce
lus commiſerat.

E te autẽ qd dicã ſili ſerpẽtis miniſter
d dypaboli= violatoꝛ templi dei:qͥ in vno
ſcelere duo crimia ꝑpetraſti.Adulteri

um vtiq; ⁊ ſacrilegiũ. Nlane vbi vas Rp̃o ob
latũ:dño dedicdt: demẽtie temeritate pollui⸗

ſti. Balthaſar rex ille Perſaxꝝ: qꝛ in vaſis dñi
cis:q̃ de templo hierim fuerat a pfr̃e eiꝰ ſubla⸗
ta:bibere cũ ſuis amicis ⁊ ↄcubinis vſurpauit
ipᷣa nocte angeli manu ꝑcuſſus: crudeli moꝛte
punitus eſt. Quid de te arbitraris:ꝑdite pari
ter ⁊ ꝓditoꝛ:qͥ vas rõnabile ↄſecratũ xpᷣo ſciſi
catũ:ſpũ temeritatis impio ſacrilegio polluiſti
⁊ tui ꝓpoſiti imemoꝛ:⁊ iudicij diuini ↄtẽptoꝛ.
Melius em̃ fuerat te fuiſſe nec natũ: vt te ſibi
gehenna ꝓpꝛium filiũ vẽdicaret.Et lʒ teipum
ↄſciaſceleris agat ꝑ diuerſa pᷣcipitẽ. Fugit ei
impius nemine ꝑſequẽte:lʒ ⁊ dure pcti imagi⸗
nes doꝛmientẽ q; ꝑterreãt necdum vigilãtem.
tñ cum neq; a paſtoꝛe etiã oui moꝛbide vel mo
riture denegatũ ſit pnie remediũ:do ↄſiliũ.pe⸗

tas vltro carcerẽ pnie:obruas cathenis viice⸗

ra:aiam tuã gemitu ieiunüſq; diſcruties:ſctõꝝ
petas auxiliũ: iaceas ſub pedibus electoꝝ: vt
nõ tibi ꝑ coꝛ impenitẽs theſauriʒes iram in die
ire: ⁊ iuſti iudicij:qͥ reddet ſingulis ſᷣm oꝑa ip⸗
ſoꝝ.nec te in eoꝝ nũero ↄſtituas:qͥs luget pau
lus. Qui añ peccauerũt inqͥt: ⁊ nõ egerũt peni
tentiã fuꝑ immunditiã: foꝛnicatõeʒ ⁊ libidineʒ
uã geſſerũt.Nec tibi de multitudine peccãtiũ
imiliũ bladiaris:⁊ dicas. Nõ ſolus h̊ egi:mul
tos hẽo ſocios.ſᷣ recogita:qꝛ multitudo ſocio⸗
rũ impunitatẽ nõ facit criminũ. Nã in Sodo⸗
ma ⁊ Gomoꝛra ⁊ in totis qͥnq; ciuitatibus inu
merabiles vtiq; habitabãt.Sʒ ecce om̃s ꝑit᷑ qͥ
libidinoſe coꝛꝑa ſua tractauerũt: imbꝛibusig⸗
neis ↄflagrati ſunt.Solus aũt Loth ð illo ine⸗
uitabili incendio effugit: qꝛ ab illa turpitndine

—,◻—

ſe pᷣſtiterat alienũ. Exclude & vel nüc infelix ð
coꝛde tuo blãdimẽta ſerpẽt
dü i coꝛꝑe tuo immũda aia

K. luctu ⁊ fletibꝰ:
ꝗ tenebꝛoſa vᷣſlat

— —

ernn

Mehecte⸗
Qum
Glcerere⸗

nemgie

iisenitite
derar
i⸗Aun
o Ped
tatepchi⸗
nwſoi
feebſhe⸗

SNſvpan

Ucl none
pciepei
ltoſch
vpoluiei
nigtepte.
ienſi
hteßßun
Fgte
Nimnag⸗
ſglin.
Geyelno
lühe⸗

enis c⸗

iestſin

Ckedor. N

FnopeN

lugahn
genitpn

hepetinl
begn
coſ
inh⸗
ubuah

oht
otbrots
lope

remediũ tibi in die neceſſitatis acͥre.ſꝑ añ ocu

los hñs apliſniaʒ qꝛ oẽs nos manifeſtari opoꝛ

tet añ tribunal xpᷣi vt ferat vnuſqͥſq; ꝓpᷣa coꝛ⸗

poꝛis ſui:Fᷣm qᷓ geſſit:ſiue bonũ ſiue malũ

Inſtruit vginẽ vᷣbis qbus vtaa.
Ais ↄſulet᷑ te vgo filia Syõ:qꝛ mag⸗

q na facta ẽ ſicut mare ↄtritio tua: Effů⸗

dere ſicut aqᷓ coꝛã facie dñi.Extolle ad

eũ manꝰ tuas ꝓ remedio pctõꝝ tuoꝝ. Accipe

igit᷑ lamentũ: ⁊ ᷣmo qͥdẽ nullo die nqgeſimꝰ

plalmus intermittat᷑.qꝛ in negocio tali cantat
vſq; ad vſiculũ illũ: coꝛ ↄtritũ ⁊ humiliatũ ðs
nõ ſpꝛeuit: gemitu lachꝛymiſq; ꝑcurre. Inſuꝑ
hãc lamẽtatõeʒ nõ ſine ↄpũctõe coꝛdis in ↄſpe
ctu dei iudicis funde. Quis dabit capiti meo
adquã: ⁊ oculis meis fontẽ lachꝛymaꝝ: defleã

vulnera aie mee: Cõuerſi ſunt dies feſti mei in
luctũ:cãtica mea in lamẽtatiõeʒ.receſſit ſonus
hymnoꝝ:⁊ leticia pſalmoꝝ:⁊ ſucceſſit dentiuzʒ

ſtridoꝛ: ⁊ fletus oculoꝝ. Obmutui⁊ humiliata

5

ſum: ⁊ ſiluia bonis:⁊ doloꝛ meus ꝑ ſingłos di
es renouabit᷑. Cõcaluit coꝛ meũ intra me: ⁊ in

meditatõne mea exardeſcit ignis. Timoꝛ ⁊ tre
moꝛ venerũt ſuꝑ me: ⁊ contexerũt me tenebꝛe.
Abyſſus circũdedit me:extrẽo demerſit caput
meiu in ſciſſura inferi. Heu me:qꝛ facta ſum ſiẽ
Sogdoma: ⁊ 2buſta ſicut Gomoꝛra. Quis mi⸗

ſerebit᷑ cineri meo: Duriꝰ offendi q; Sodoma
qꝛ legẽ neſciens illa deliqrat. Ego accepta grẽa

peccaui. Si hõ peccet in hominẽè: erit interue
niat. Ego peccaui in dño:quẽ ꝓpiciatoꝛẽ inue

niã: Cõ cepi doloꝛẽ:⁊ peꝑi iniàtatẽ.Lacũ fodi

z incidi in foueã quã oꝑata ſum. Ideo ↄuͦſus

ẽ doloꝛ in caput meũ: ⁊ in vtice meo iniquitas
mea deſcẽdit. Inmüditia mea añ pedes meos
nõ fui mẽoꝛ nouiſſimoꝝ:⁊ cecidi miſerabiliter:

necẽ qͥ ↄſolet᷑ me.O qᷓ; acerbꝰ fructus luxurie:
amarioꝛ felle:crudelioꝛ gladio. Quõ facta ſuʒ

56

in oeſolatiõeʒ: ſubito defeci:perij ppt᷑ iniqᷣtatẽ

meã: velut ſomniũ ſurgentis. Ideo in ciuitate
dñi vilificata ẽ imago mea:deletũ ẽ de libꝛono

mẽ meũ:facta ſuʒ ſicut nocticoꝛax in domicilio
ſicut paſſer vnicus in ediſicio.nec q̊ ↄſolet᷑ me

inuenio. ↄſidero a dextris ⁊ video:nec ẽ q cog
nofſcat me. Perijt fuga a me: ⁊ nõł q̊ͥ requirat

aiaʒ meã. acta ſum ſicut vas ꝑditũ. Audiui
vituꝑatõeʒ oĩm circũhabitãtiũ. Ae diei illi: in
qͥ me infelicẽ genuit vterus:⁊ lux iſta crudelis

accepit. opoꝛtuerat me potius fuiſſe nõ natã ᷓ;

ſic in gẽtibus fabula fierẽ. Pꝛopter me ↄfuſio
impꝛoperiũ factũ eſt famulis dni:⁊ eũ digne

colẽtibus. Lugete me mõtes ⁊ flumina: qꝛ fle⸗

tus filia ego ſum. Lugete me beſtie ſiluax: rep⸗
tilia terre: ⁊ celi volucres: ⁊ oẽs aie:q vita frui
inini. Nüũc vos btẽ fere ⁊ volucres:qͥbus null⸗

metus ð inferis qzneq; poſtmodum redditure

Cractatus XIIII

Fo. CCXXXIII

Epla CXXV

eſtis rõnẽ. Mob manet pẽa crudelis tartari:qꝛ

hũtes ſenſum delinmus. Ideo nõ ẽ pax pctõ
ribus. Meũ pctm̃ mèa iniqͥtas nõ ſunt ſiłia of

fenſis hoim:qꝛ hoꝛribilis ẽ hecimpietas carnẽ
polluere vᷣginẽ: ⁊ caſtitatẽ ꝓfeſſam. Mentita
ſum in dñm altiſſimũ:ideo nõ ẽ mihi fiducia in

uocãdi dũm altiſſimũ:qꝛ obſtructũ ẽ os loquẽ
tiũ iniq.Nã malũ meũ ꝓpha cecinit:ꝙ qͥ elon⸗
gãt ſe a dño ꝑibũt. Diſpdit oẽʒ foꝛnicantẽ a ſe
Et ſi abeſt lingua faucibus meis:⁊ in puluerezʒ
moꝛtis deducta ſum: verũtñ clamabo ad dñm
Adhuctpᷣsẽ:dũ dat᷑ ſpaciũ: qꝛ in moꝛte none
rit mẽoꝛia. In inferno nõ ẽ cõfeſſio. Dñe ne in

ira tua arguas me: neq; in furoꝛe tuo coꝛripias
me. Qm ſagitte tue inſixe ſunt mihi:nec ẽ ſani⸗

tas in carne mea.Al vuitu ilæ tue nõ ẽ pax oſſi⸗
us meis a facie pctõꝝ meoꝝ.Qm̃ iniquitses
mee ſuꝑgreſſe ſunt caput meũ: ſicut onus gra⸗
ue ãuate ſunt ſuꝑ me.Cõputruerũt ⁊ deterio⸗
rauerũt cicatrices mee a facie inſipientie mee.
Eiſerijs afflicta ſum ⁊ curuata in finẽ:rugie⸗
vã a gemitu coꝛdis mei. Coꝛ meũ ↄturbatũ eſt

deſeruit me foꝛtitudo mea: ⁊ lumẽ oculoꝝ meo

rum:ipᷣm nõ ẽ mecũ. DBDeus rewuliſti me:⁊ de⸗
ſtruxiſti me:oſtẽdiſti mihi dura:potionaſti me
vino ↄpunctõis. Expulſa ſum ab oculis tuis:
iã nõ adijciã vt reſpiciã ad tẽplũ ſcm̃ tuũ:facta

ſuz in exterminiũ. Que vtilitas in ſanguie meo
duũ deſcẽdo in coꝛruptõeʒ? Nũqᷣd moꝛtuis fa⸗

cies mirabilia:Tuus ſermo ẽ: tua ꝓfeſſio ẽ no

lo moꝛtẽ pctõꝛis:ſ ↄuerſionẽ. At poſſim viuẽ:
ad te deus ↄuerſio mea:qꝛ ſolus potes nouare

oia. Tu ab inferis aias reuocas: ⁊ ſoluis cõpe
ditos. Tu ðs erig eliſos:cecos illuminas:moꝛ
tuos ſuſcitas. Erraui ſicut ouis ꝑdita: q̃re fa⸗
mulã tuã:ne lupus crudelis cruciet me. MYVul⸗
ti dicũt aie mee:nõ ẽ ſalus ipᷣi in deo eius. Sʒ⁊
tuũ ↄſiliũ tecũ ẽ. Quot ſunt dies famule tue qũ
facies de me iudiciũ. Sʒ ne intres in iudiciũ cũ
famula tua. Defecit aia mea in ſalutari tuo:de
fecerũt lachꝛymis oculi mei: effuſa eſt in terraʒ
głia mea. Qñ reſpicies ꝓpter iniqtatẽ. Coꝛri⸗
puiſti hominẽ: ⁊ tabeſcere feciſti ſicut araneaʒ
animã meã. Memento domine ꝙ puluis ſum
Tide humilitatem meã: ⁊ laboꝛẽ meũ:⁊ remit
te mihi vt refrigerer:ðus qᷓ; abeam: ⁊ amplius
Obiurgatio guis in Sabinianũ dyaconum
lapſum: ꝙ Suſannã vginẽ deo dicatã multis
inſidijs ⁊ illecebꝛis ipegerat ad ruinã. inuehit
acerrime ꝙ nẽ reueritus ſacra cruc:dñiciq; pᷣ⸗
ſepis ſacraria apud ipᷣa ſanctuaria ulã ð ſacrile
gio ⁊ ſtupꝛo tẽptauerat: ⁊ in ꝓfundũ maloꝛuʒ
merſus coꝛ gerebat impenitẽs: cupiẽs illũ coꝛ⸗
dis fracta duritia ad penitentiã reuocare.
Epiſtola. CXXVI
LL. X.

NPars

Amuel quondã
8 lugebat Saulẽ:qꝛ penituerat dĩũm:
ꝙ vnxiſſet eũ regẽ ſuꝑ iſrł. Et Pau
lus ad Coꝛinthios:in qbus auckebat foꝛnica⸗
tio: qlis nec int gẽtes. Et qͥdẽ voce flebili ↄmo
nebat dicẽs.ne cũ rurſuʒ venero:hũiliet ine de
us apud vos:⁊ lugeaʒ multos ex his qͥ añ pec⸗
cauerũt ⁊ nõ egerũt pniaʒ ſuꝑ immũditias q̃̊s
geſſerũt in impudicitia ⁊ foꝛnicatõe.Si hoc p
pheta ⁊ aplłs nulla ip̃ᷣi labe maculati clementii
cuctos mẽte faciebãt:qᷓ;to magis egoipᷣe pctõꝛ
in te debeo facẽ pctoꝛe: q nõ vis erigi poſt rui⸗
nã ⁊ oculos ad celũ leuare:ſᷣ pdita pr̃is ſubſtã
tia: poꝛcoꝝ ſiliqͥs delectaris ⁊ ſuꝑbie pꝛerupta
cõſcendẽs pᷣceps laberis in pfundũ⸗Seũ ven

tro vis hre:ꝓ xpo ſeruis libidini:głaris in caꝰ

ne ⁊ ↄfuſione tua: ⁊ q̃ſi pinguis hoſtia in moꝛ⸗

tẽ ꝓpꝛia ſaginaris:imitariſq; eoꝝ vitã:qͥꝝ toꝛ⸗

meta non metuis ignoꝛans qm benignitas dei

ad pniaʒ te hoꝛtet᷑. Scoᷣm ãt duritia tuã coꝛꝛ

impenitẽs theſauriʒas tibi irã in die ire. An ie
circo indurat᷑ iux haraonẽ coꝛ tuũ:qꝛ nõ ſta
tim cuteris ⁊ differris diu ad penã:⁊ ille dila
tus ẽ: ⁊ decẽ plagas:nõ q̃ſi ab irato deo: q̃ſi a
pre ↄmonẽte ſuſtinuit:donec in puſum acta pe

nitẽtia glm quẽ dimiſerat ꝑ deſerta ſequeret᷑.

⁊ ingredi auderet maria: ꝑ q̃ vel ſola doceri po
tuit:timoꝛi habendũ eũ cui etiã elemẽta vᷣuiũt:

dixerat ille.nõ noui dñm neq; dimitto iirł: quẽ
tu imitas loqris. Niſio quaʒ hic videt:in dies
lõgosẽ: ⁊ in tꝑa lõga iſte ꝓphetat. Nꝛopt qaðd
dicit idẽ ꝓpha. Hec dicit adonay dns. Mõ ꝓ⸗

lõgabunt᷑ àplius oẽs ſermones mei:q̃ſcũq; io⸗
quar:qꝛ loq̃r vbũ ⁊ faciã. Scũs Bauid de im⸗

pijs ⁊ de ſceleſtis:qꝝ tu ꝑs nõ modica:ſ pꝛin⸗

ceps es qð ſeculi felicitate fruerent᷑ ⁊ diceren t.

uõ coguit ðs: ⁊ ſi ſcia in excelſo. Ecce ipſi

pctõꝛes ⁊ abũdãtes in ſeculo obtinuerũt diuiti

as pene lapſo pede ⁊ fluctuãti veſtigio cauſabi

tur dicẽs. Ergo ſine cã iuſtificaui coꝛ meũ:⁊la⸗
ui int᷑ innocẽtes manus meas. NPꝛemiſerat em
qꝛ emulatus ſum ſupꝛa iniq̃ agetes:pacẽ pctõ⸗
rũ vidẽs:qꝛ nõ ẽ reſpectus moꝛti eoꝝ ⁊ ſolida
plaga in flagella eoꝝ. In laboꝛibus hoim non
ſunt:⁊ cũ hoibus nõ flagellabunt᷑. Pꝛopterea
tenuit eos ſuꝑbia: circũdati ſunt iniqͥtate ⁊ im
pietate ſua. Egrediet᷑ ſicut ex adipe iniquitas
eoꝝ:trãſierũt in affectũ coꝛdis. Cogitauerũt ⁊
locuti ſunt mala: iniqͥtatẽ in excelſo locuti ſi unt
NMoſuerũt in cel os ſuũ:⁊ lingua eoꝝ ꝑtrãſijt
uꝑ terrã. HNõne tibi videt᷑ de te oĩs pſalmꝰeſſe
cõpoſitus: Vegeto qͥe es coꝛpe:⁊ nouꝰ anti⸗
Ekpi apls:cũ in vna notfueris citate:trãſgrede
ris ad aliã.nõ idiges ſumptibꝰ nõ plaga foꝛti ꝑ

cuteris.⁊ cũ hoĩbꝰqͥ nõ ſunt vt tu rõnabilia iu⸗

mẽta:coꝛripi nõ merer . Pꝛopterea elatꝰ esiinn
ſupꝑbiã: ⁊ veſtimẽtũ tuũ fedat luxuria: ⁊ q̃ſiex
aruina pingui ⁊ qdꝗ adipe eructãs vba moꝛti⸗
fera:nõ te reſpicis eẽ moꝛituꝝ:necvnqᷓ; poſtex
pletã libidinẽ pnis remoꝛderl. Trãſiſti in affe⸗.
ctũ coꝛdis ⁊ ne tibi ſolus videaris erraſſe:ſiłas
nefanda ð ſeruis dei:neſciẽs ꝙ iniqͥtatẽ in altũ

loq̃ris ⁊ ponas in celũ os tuũ. Nec miʒꝝ ſi a te

qleſcũq; ᷣui dei blaſphement᷑ cũ preʒfamilias
eelʒebub vocauerũt pr̃es tui. Nõ ẽ diſcipu⸗
lus ſuꝑ mgrjm:nec ſᷣuꝰ ſuꝑ dñm ſuũ. Si illi in

viridi ligno tm fecerũt:teri me arido ligno qͥd

facturꝰes: Tale qͥd ⁊ in Oalachia plebs ſcã⸗
dalizata credẽtiũ ð oꝛe tuo loquit᷑.dixerũt vau⸗
nus ẽ qͥ fuit deo.Et qͥd plꝰqꝛ cuſtodiuimꝰmã⸗
data eiꝰ ⁊ qm iuimꝰ ſupplicãtes añ faciẽ dei oi⸗
potẽtis: Et nũc nos bios dicimꝰ alienos. Ree
dificant᷑ oẽs qͥ faciũt iniq̊. Adũſati ſunt deo :2
ſalui facti ſunt.Quibꝰpoſtea diẽ iudicij dñs cõ
minatẽ.⁊ qͥd int᷑ iuſtũ ⁊ iniuſtũ futuꝝ ſit:muł
to añ pᷣnũcias ait.Et ↄuᷣtimi:⁊ videbitj qᷣd ſiti᷑
ter iuſtũ ⁊ int᷑ iniuſtũ:int᷑ ſeruiẽtẽ dño:⁊ nõ ſer
uliẽtẽ dño. Hec tibi ridicula foꝛte vident᷑:qͥ co⸗
medijs ⁊ lyricis ſcpᷣtoꝛibꝰ mimis ⁊ cliẽtul dele⸗
ctaris. qᷓqᷓ; nec iſta tibi qͥdẽ pᷣ nimia coꝛdis he
betudie intelligẽda ↄceſſerim. ꝛophaꝝ vba
ↄtẽnis. Sʒ rñdebit tibi Amos ⁊ in tribꝰ ⁊ in ᷓ
tuoꝛ ipietatibꝰnõne adũſaboꝛ eũ diẽ dñs:Qm
em Bamaſcꝰ.Gaʒa.Tyrꝰ IJdumea.Ammani

te ⁊ Moabite. Judei qͥ; ⁊ irłſepe ad ſe dei va

ticinio deſtinato: vt agerẽt aliqñ pniaʒ audire
ↄtẽpſerint ire ſue:quaʒ illaturus ẽ dñs: cauſas
iuſtiſſimas ꝓfert dicẽs. In tribꝰatq; in qttuo-ꝛ
ipietatibꝰnõne adſaboꝛ eos. Sceleratũ ẽ inq
mala cogitare:ↄceſſi.nequius ẽ mala cogitatz
velle ꝑficẽ. ⁊ hoc ꝓ mea mia benignꝰ indulſi.

—

nũqͥd ⁊ oꝑe implẽdũ pctm̃ fuit:⁊ mea ſuperbe
(calcãda clemẽtia:iñ ⁊ poſt factũ:qꝛ alo pe
nitẽtiã pctõꝛis qᷓ; moꝛtẽ.Nõ em̃ ſani opus hũt
medico: ſ male hñtes. Jacẽti manũ poꝛrigo:2
ↄſꝑſum in ſanguie ſuo:vt ꝓpꝛijs fletibꝰ lauefk:
exhoꝛtoꝛ.Qð ſi nec ſic pniaʒ vult agẽ: ⁊ fracto
nauigio tabulã ꝑ quã ſaluari potat nõ retẽtat:
cogoꝛ dicẽ. Suꝑ tribꝰ⁊ q̃ttuoꝛ ipietatibꝰ:nõne

aduſaboꝛ eũ dicit dñs:aduũſionẽ dicẽs eſſe pꝛo

pẽa:dũ ſue pctõꝛ relinquit volũtati. Indeẽ G
pctã patꝝ in tertiã ⁊ q̃rtã gñatõeʒ reſtituit: dũ
nõ vult ſtati punire peccãtes.ſ iaſcẽs pmis:po
ſtrẽa ↄdẽnat.Alioqͥn ſi ꝓtinus ſceleꝑ vltoꝛ exi
ſteret ⁊ multos alios:⁊ certe Pauluʒ aplm ec⸗
cleſie nõ haberẽt. Eʒechiel pphᷣa cuiꝰ ſupꝛa fe⸗

cimusſmẽtõeʒ:dei vbũ ad ſe factũ referens ait.

Api os tuũ ⁊ manduca q̃ ego dabo tibi.⁊ vidi .

inqt: ⁊ ecce manus extẽſa ad me ⁊ in ipᷣa volu⸗
mẽ libꝛi.⁊ reuoluit illud in ↄſpectu meo:⁊ i ip⸗

ſo ſcbtũ erat:a facie ⁊ retroꝛſim lamẽtũ: ⁊ car⸗

nel
lue
aͤ⸗
dar
del
tiot
oia
Lel
bert
Eme
ledie
Corit
loͤpa
tede
tens
lüde
foyt
puoe
lex
pocaut
planct
ſicon.
ctame
retca
mus⸗
ceo
oth:n
mini.
lek pe
tek.
diau.
tuo ſio
elgeo
ſnrege
rrept

(aus:

ophie
ſbiilen
lurner
loceſg
haluoct
eſtors
na. Rog
bane⸗
inden
nerte
tuging
Vagiat:
lenplet
deſup
feiſh⸗
nlo:de
Ttotam
les añio⸗

(kurnis

4

Pegn
d
Ppoſe
rit
ſeſte
finaä
iulee
mlie
ſeb⸗
Sllia
ie
teſi⸗
hahyr

cidid

s Ne

unded⸗
joied
ſurmnud
ſiaſi
nöͤle
enl ce⸗

nlde⸗

cordiste
bu
nwenij
disAn
Zonmmi
deedar
acfe

ecuuſis

ſtue

inni

Ctat
ſupede
Haoſe⸗
wen
ontg
lei
kafnn
ölat.
tipence

vbeſehn

eig
ſund
öne
uet
nc
ſpnts

Guel.
lNd

Pem
orti⸗
1

Tractatus XIII

men: ⁊2 ve. Oꝛima ſcᷣtura ad te ꝑtinet:ſi tñ vo

lueris agere pniaʒ poſt delictũ.Scða ad ſcõs:
q̃ ad dei cãticũ ꝓuocãt᷑. Mõ ẽ em̃ pulchꝛa lau⸗
datio in oꝛe peccatoꝛis.Tertia ad tui ſitłes qui

deſperãtes tradiderũt ſe immũditie:⁊ foꝛnica⸗

tioni:⁊ vẽtri:⁊ his q̃ infra ventrẽ ſunt:qͥ putãt
oĩa moꝛte finiri:⁊ nihil eſſe poſt moꝛtẽ ⁊ dicũt.
Tempeſtas ſi trãſierit non veniet ſuꝑ nos. Li

ber ille quẽ ꝓpha deuoꝛat:oĩis ſeries ſcpᷣturaꝝ

ẽ.in qbus ⁊ penitẽs plãgit᷑ ⁊ iuſtus canit᷑:⁊ ma
ledicit᷑ deſperanti. Nihil ita repugnat deo: qᷓ;
coꝛ impenitẽs.Solũ crimẽ eſt qdð veniã conſedᷓ
nõ põt.Si em ei ignoſcit᷑ poſt peccatũ:qͥ pecca
re deſiſtit: ⁊ ille flectit iudicẽ q̊ͥ rogat. Impeni⸗
tens aũt oĩs ad iracũdiã ꝓuocat iudicantẽ:ſo⸗

lũ deſperatõis crimẽ ẽ qð mederi nedat. MPoꝛ⸗
ro vt ſcias deũ q̃tidie peccatoꝛes ad penitẽtiaʒ
ꝓuocare:qͥ ſi rigide ꝑſtiterint de clemẽte eũ ſe⸗

ueꝑꝝ ⁊ trucẽ faciũt. Audi Eſaie vba dicẽt. Et
vocauit inqͥt dñs ſabaoth in die illa ad fletũ ⁊

planctũ magnũ ⁊ decaluatõeʒz: ⁊ accinctõeʒ ci⸗
licioꝝ. Ipᷣi vo fecerũt leticiã ⁊ exultatõeʒ:ma⸗

ctantes vitulos immolãtes oues:vt comede

rẽt carnes:⁊ biberẽt vinũ dicẽtes. Oanduce

mus ⁊ bibamꝰ:cras em moꝛiemur. Noſtqᷓ; vo

ces ⁊ pdite mẽtis audaciã ſcdᷣtura ↄmẽoꝛat di⸗
cẽs. Et reuelata ſunt hec in aurwus dñi ſaba⸗
oth: nõ reuertet᷑ vob hoc pctm:donec moꝛia⸗
mini. Si em pctõ moꝛtui fuerint:tũc eis remit⸗

tet᷑ pctm.Qõ qᷓ;diu in pctõ vixerint:nõ dimit⸗
tet᷑. NParce qſo aie tue.Crede dei futuꝝ eſſe iu⸗

diciuũ. Recoꝛdare a quo ep̃o dyaconus oꝛdia⸗
tus ſis:nec miꝝ:qᷓ;uis ſanctũ hoĩem:tñ in hoĩe
eligẽdo potiꝰſe falli:⁊ cũ deũ peniteat ꝙ Saul
in regẽ vnxerit.Et in.xij.apłis Judas ſit ꝓdi⸗
toꝛ reꝑtus: ⁊ de qͥndã oꝛdinis tui hoibus Ny⸗
cola us Antiochenus immũditiaꝝ oim:⁊ Ne⸗
ophitaꝝ hereſeos auctoꝛ extitiſſe referat.Nũc
tibi illam nõ replico:ꝙ plures vᷣgines violaſſe
narreris:ꝙ a te nobiliũ violata mrimomia pub
lico ceſa ſint gladio:ꝙ ꝑ lupanaria impurus ⁊
helluo cucurriſti. agna qͥdẽ iſta ſunt põde⸗
re ſuo:ſᷣ fiũt eoꝝ q̃ illaturus ſum ↄꝑatõe leuio⸗

ra. Rogo q;tũ crimenẽ: vbi ſtupꝝ ⁊ adulteriũ
paꝝ ẽ: Infeliciſſime moꝛtaliũ:tu ſi pelũcã illam
in q dei filius puer natusẽ: ⁊ vitas de terra oꝛ
taẽ:⁊ terra dedit fruetũ ſuũ:de ſtupꝛo ↄdictu⸗
rus ingrederis. Nõ times: ne de pᷣſepe infans
vagiat:ne puerꝑa vgo te videat:ne mr dñi cõ⸗
templet᷑: Angeli clamãt:paſtoꝛes currũt:ſtel⸗
la deſuꝑ rutilat. agi adoꝛãt: Herodes ter⸗
ret᷑:lhieroſolyma ↄturbat᷑.⁊ tu cubiculũ vᷣgi⸗
nis:decepturus vginẽ irrepis.Paueo o miſer

⁊ tota mẽte cũ coꝛꝑe ꝑhoꝛreſco:ponere tibi vo

lẽs añ oculos tuos opus tuũ.Tota eccleſia no

cturnis vigilijs xpᷣ dñm ꝑſonabat ⁊ in diuer

iſta qͥd feceris futuro mr̃imonio. J

Fo. CCxXXIII
Epla CXXVI

ſaꝑ geutiũ linguis vnus in laude dei ſpũs con
cinebat. Tu inter oſtia qndã pᷣſepis dñi:nũcal
taris: amatoꝛias eplas fulciebas:qᷓs poſtea il⸗
la miſerabilis:q̃ſi flexo adoꝛatura genu:inueni
ret ⁊ legeret.⁊ ſtabas deinceps in choꝛo pſallẽ
tiũ: ⁊ impudicis nutibus lobar. ꝛoh nefas
nõ poſſum vltra ꝓgredi. Pꝛoꝛũpuũt lachꝛyme
anqᷓ; vyba: ⁊ indignatiõe ꝑiter ac doloꝛe in ipſo
meatu fauciũ ſpũs coartat᷑. Abi mare illð elo⸗

quẽtie Tulliane: Abi toꝛrẽs fluui Demoſthe
nis:Nũc pfecto muti eſſetis ambo: ⁊ vr̃a ling

ua toꝛpeſceret. Inuẽta ẽ res: quã nulla eloquẽ
tia explicare queat. Reꝑtũ eſt facinus qð nec
MMimus fingere:nec Scurra ludere:nec Atel
lanus poſſit effari. oꝛis ẽ in egyptijs:⁊ ſyrl
mõaſterijs: vt tã vᷣgo qᷓ; vidia q̃ ſe deo voue⸗
rint ⁊ ſeculo renũciâtes oẽs delitias ſeculi cen
culcarint:mũdanũ crinẽ mõaſterioꝝ mr̃ibꝰof⸗

ferant deſecãdũ:nõ intecto poſtea ↄ apłi volũ

tatẽ inceſſure capite:ſᷣ ligato ꝑit᷑ ac velato oꝛẽt
Nec hoc qͥſpiã pᷣter tondentes nouit ⁊ tonſas
niſi qꝛ quod ab oibus fit:pene noſcit᷑ ab oibus
lhoc aũt duplicẽ ob cãʒ:de ↄſuetudine vᷣſumꝰ
in naturã:ne vel qꝛ lauacrũ nõ adeũt:vel quia
oleũ nec capite nec oꝛe noꝛũt:a ꝑuis aĩalibus qᷓ
inter cutẽ ⁊ crinẽ gigni ſolent:⁊ cõcretis ſe oꝛdi⸗
bus oppꝛimant᷑. Nideamus igit᷑ tu vir bõe int
n ſpelunca
illa venerabili q̃ſi qͥſdã obſides accipis capil⸗
los:ſudariola infelicis ⁊ cingulũ dotale pignꝰ
depoꝛtas. Juras ei te nullã ſiłr amatuꝝ.Dein
de curris ad paſtoꝝ locũ:⁊ angeloꝝ deſuꝑ ſtre
pitu ↄcinẽte: in eadẽ vᷣba teſtaris. Nihil dico
amplius: ꝙ in oſcula ruerl: o ãplexus ſis. To⸗
tũ qͥdẽ de te credi põt:ſᷣ veneratio pᷣſepis ⁊ ců⸗
pi nõ me ſinũt plus credere: qᷓ; te volũtate im
7 aĩo coꝛruiſſe.Miſer:nõne qñ in ſpelũca cuʒ
Ygine ſtare cepiſti caligauerũt oculi tui:ligua
toꝛpuit:ↄciderũt bꝛachia:pect intremuit:mu
tauit inceſſuspoſt apłi NMetri Baſilicã in qua
xp̃i flmeo ↄſecrata ẽ:poſt crucis ⁊ reſurrecti⸗
onis ⁊ aſcẽſionis dñice ſacra:in qbus rurſuʒ ſe
in mõaſterio victurã ſpopõderat: audes crinẽ
eius acciꝑe:vt tecũ noctibus doꝛmituꝝ:quem
xpᷣo meſſuerat in ſpelũca. Deinde a veſꝑe vſq;
mane feneſtre illius aſſides: ⁊ qꝛ ꝓpt altitudi⸗
nẽ:herere vobᷣ ↄminus nõ licebat:ꝑ funiculuʒ
vel accipis aliqᷣd: vel remittis. Aide qta dili⸗
gẽtia dñi fuerit: vt nũqᷓ; domi vginẽ niſt in ec⸗
dleſia videris: ⁊ cũ talem vterq; vrjm habuerit
volũtatẽ:niſi ꝑfeneſtrã nocte facultas vob nõ
fuerit colloquẽdi. Oꝛiebat᷑ tibi: vt poſtea didi
ci: ſol inuito. Exanguis: marcidus: pallidus:
vt ſuſpitõe oĩ careres:euãgeliũ xpᷣi: qſi dyaco⸗
nus lectitabas. Nos palloꝛẽ ieiunij putabam-
exangue os ↄ inſtitutũ acmoꝛẽ tuũ: fectũ

2

vigilijs mirabamur. Jam tibi ⁊ ſchale ꝑ q̊s de
poneres miſerã pabaſt᷑. Jã iter diſpolitũ:de⸗
creta nauigia:ↄdicta dies:fuga aĩo ꝑtractata:
⁊ ecce angelus ille cubiculi Marie ianitoꝛ: cu
nax dñi cuſtos:⁊ infantis xpᷣi gerulus:coꝛaʒ qͥ

tãta faciebas:ipᷣe te ꝓdidit.O funeſtos oclos

meos:o diẽ illã oĩ maledictiõe digniſſimã:in qᷓ
epłas tuas:q̃s hucuſq; retinemꝰ ↄſternata mẽ
te legi. Que ibi turpitudines:q̃ blanditie:qᷓ;ta
de ↄdicto ſtupꝛo exultatio: oc ne dyaconum
decuit:nõ dicã loqͥ:ſᷣ ſcire potuiſſe Abi miſer
iſta didiciſti:qͥ in eccła te nuiritũ eſſe iactabas:
niſi ꝙ in eiſdẽ epłis iuras te nũqᷓ; pudicũ:nũqᷓ;
fuiſſe dyaconũ: Si negare volueris:manꝰ tua

te redarguet:ipᷣigpices ꝓclamabũt.hẽas igi᷑

ieri lucꝝ ſceleris:nõ poſſuʒ tibi ingerere que
ſcpᷣſiſti. Jaces itaq; aduolutus genibꝰ meis:⁊
mina euomẽs vt tuis vbis vtar:ſanguis: depᷣ
caris.Et o te miſeꝝ:neglecto iudicio dei me tã
tum qᷓſi iudicẽ times: IJqòui fateoꝛ.Qui em ali⸗
ud poſſum tibi facẽ. Epᷣianũ hoꝛtatꝰſum:vt a⸗
geres pniaʒ: ⁊ in cilitio ⁊ in cinere volutareris
vt ſolitudinẽ peteres:⁊ vt viueres in monaſte
rio:vt dei miaʒ iugibꝰ lachꝛymis impetrares.
Alt tu bõe ſpei columẽ ſecretis ſtimulis inflam
matus factus es mihi in arcũ ꝑnſuʒ: ⁊ 3 me cõ
uitioꝝ ſagittas iactas. Inimicus tibi factꝰſum
yera dicẽs. Nõ doleo ð maledictl. Quis ei ne⸗
ſciat nihil niſi flagitioſi ʒ tuo oꝛe laudari: oc
plaãgo:qð ipᷣe nõ plãgis:ꝙ te nõ ſentis moꝛtuũ
ãſi gladiatoꝛ ꝑatus libidie in ꝓpᷣũ funꝰoꝛna
ris:amiciris linteis:digitos ãnułoneras:den⸗
tes puluẽ teris:raros in rubẽti caluaria diger!

cLapillos. taurina ceruix thoꝛis adipeis intume

ſcẽs:nec qꝛ ꝓpt᷑ libidinẽ fracta ẽ:incliat᷑. Suꝑ
hec vnguẽtis fragras: mutas balneas: ⁊3 re⸗
naſcẽtes pilos pugnas:ꝑ foꝝ ac plateas nitidꝰ
ac politꝰamatoꝛ incedis. Facies meretricis fa⸗
cta ẽ tibi:neſcis erubeſcẽ. Cõuertẽ miſer ad do
minũ:vt ad te ðs ↄutat᷑. Age pniaʒ:vt ⁊ ille a⸗
gat pniaʒ ſuꝑ oibꝰ q̃ locutꝰ ẽ malus: vt faceret
tibi. Quid neglecto vulnẽ ꝓpᷣo alios niteris in

famare:Quid me bñ tibi ⁊ ſedulo ↄſulentẽ:q̃ſi

phꝛeneticꝰmoꝛſu laceras: Eſto ego flagitioſus

ſim:vt vulgo iactitas:ſaltẽ mecũ age penitẽtiã

Crimioſus vt ſilas:imitare lachꝛymas crimio
ſi. Nũ mea pctã vtutes tue ſunt: An maloꝝ tu
oꝝ putas ſolatiũ:ſi multos tui ſiłes hẽas: Flu
ant paululũ de ocuł lachꝛyme int᷑ ſericũ ⁊ ſitea

mina:qᷣbꝰ tibi videris fulgidꝰ foꝛmoſus. In⸗

tellige te nudũ:ↄſciſſum:ſoꝛdidatũ: mẽdicatẽ.
Nuũqᷓ; eſt ſera pnia.qᷓuis de hieroſolymis de
ſcẽderis:⁊ ſis in itinere vulneratꝰ: inde te Sa⸗
maritanus impoſitũ iumẽto: curãdũq; ad ſta⸗
bulũ referat.Sʒ ⁊ ſi moꝛtuꝰ iaces in ſepulchꝛo
tñ ⁊ fetẽtẽ dñs ſuſcitabui. Imitare ſalteʒ cecos

illos: ꝓpt᷑ q̊s Saluatoꝛ dimittẽs domũ ſuaʒ:⁊
hereditatẽ ſuã:hierico venit.Sedẽtibꝰ in tene
bꝛis ⁊ vmbꝛa moꝛtis:lux oꝛta ẽ.Qui poſtqᷓ;p⸗
terire dñm coguiſſent:ceper̃t clamare.Fili da⸗
uid miſerere nr̃i. Poteris ⁊ tu vidẽ:ſi clames:
ſi accitab eo ſoꝛdida veſtimẽta ꝓijcias.Cũ cõ
uerſus igemueris:tũc ſaluꝰeris:⁊ tũc ſcies vbi
fueris.Tãgat modice cicatrices tuas ꝑtractet
luminũ qͥndã tuoꝝ veſtigia.lʒ ab vtero ſic geni
tus ſis:⁊ in delictis ↄcepꝑit ie mr tua:aſꝑget te
hyſopo ⁊ mũdaberis:lauabit te: ⁊ ſuꝑ niuẽ de
albaberis. Quid in cauernis terre heres:a to⸗
ꝛus in ceno iaces: Illa quã decẽ ⁊ octo ãnis ſa
thanas vixerat: poſtq; a Saluatoꝛe curata eſt
celũ erecta ſuſpexit.Qð ad eã dictũ eſt:tibi di
ctũ puta. Meccaſti: qeſce. Quid lõgiꝰrecedis a
facie dei? ⁊ hitas in terra ai:Quid totꝰ in ſa

lo fluctuas:nec ſtatuis ſupꝛa petrã pedẽ tuuʒe⸗

Caue ne te Phinees cũ Madianita foꝛnicatẽ
ſero haſta ↄfigat.Qnid plłꝰ qᷓ; Thamar vginẽ
frat᷑ ⁊ 2ſanguine polluiſti: vſus in Abſolõ oc
cidere eũ cupis qᷣ te rebellãtẽ plãgit ⁊ moꝛtuũ.
Clamat te ſanguis Nabuthe: ⁊ vinea iſrl:h̊ᷣ

E ſeinis dei: ⁊ hoꝛtꝰ voluptatũ: quẽ in laſciuie

holera ↄuᷣtiſti: dignã de te vltõneʒ repoſcunt.
MWittit᷑ tibi Helyas toꝛmẽta ⁊ int᷑itũ nũciãs.
Incuruare: ⁊ ſacco veſtire pauliſp.de te pot᷑it
dicẽ ðs. Vidiſti qꝛ reueritꝰ fuerit Achab a fa⸗
cie mea: Nõ ſuꝑducã malitiã in diebꝰeiꝰ.Sed
foꝛte blãdiris tibi:ꝙ a tali eᷣo dyaconus oꝛdi
natus es. Jã vt ſuꝑius dixi:nec pr̃em ꝓ ſilio:
nec filiũ ꝓ pr̃e puniri.Aia em̃ q̃ peccauerit:ipᷣa
moꝛiet᷑. Et Samuel habuit ſilios qͥ receſſerũt
atimoꝛe dei: ⁊ abierũt poſt auaritiã ⁊ iniqᷣtatẽ
Et Heli ſacerdos ſcũs fuit.ſᷣ habuit filios qui
vt in hebꝛeoꝝ volumibus legimꝰ:foꝛnicabant
cũ mulieribus in tabernaculo dei:a in ſilitudi⸗
nẽ tui impudent ſibi dei miſteriũ vẽdicabant.
Vñ ⁊ locꝰ tabernaculi ipᷣe ſubũſus ẽ: ⁊ ꝓpt᷑ vi
tia ſacerdotũ dei ſanctuariũ deſtitutũ ẽ. Auan
qᷓ; ⁊ ipᷣe eli dũ ẽ nimiũ lenis in filios offendit
deũ. Tãtũq; abeſt vt valeat te epᷣi tui iuſticia
liberare:vt timẽdũ ſit:ne ꝓpt te ð ſolio ſuo coꝛ

ruẽs:peat inſanabił.Oʒias leuites arcam dñi

quã poꝛtare ipᷣe debuerat:q̃ſi ruẽtem ſuſtẽtare

xvoluit: ⁊ ꝑcuſſus eſt. Quid ð te futuꝝ putas:qͥ

ſtantẽ arcã dñi pᷣcipitare conatꝰes:qᷓ;to magis
epᷣs qͥ te oꝛdinauit: ꝓbabilis ẽ: tãto tu ãpliꝰ de
teſtãdus:qui talẽ hoĩeʒ fefelliſti. Solemꝰmala
domnfe ſcire nouiſſimi:ac liberoꝝ ⁊ ↄiugũ vi
tia:vicinis canẽtibus igrare.Nouerat te omis
Italia. AUniũſi te ſtare añ altare ingemiſcebãt.
Nec tu tã callidꝰeras:vt pꝛudent tua vitia ce⸗
lares.Sic eſtuabas:ſic ſudãtẽ te ⁊ laſciuienteʒ

huc atq; illuc rapiebat voluptas: vt q̃ſi qͥſdaʒ

triũphos:palmãq; vitioꝝogeres ð explet libi

ſncol
poſſe
Kume
hibe⸗

Gei
toge

manu
hoe

Aaſen
bent,

medie
lenoe

Mertl

ſͤn
lüͤck
inqt
ſius

Ntns

.„ D .

Fo. CCXXXV

Tractatus XIIII Epla CXXVI

dinibus. Beniq; int gladios barbari: ⁊ barba nos ſciẽtes nõ dubitamꝰ ad ↄſolatõeʒ plage:q

piue in bus
a⸗ i mariti: 1 mariti potẽtis excubias: impudici⸗ dtigit oꝛis nr̃i lamẽta miſc. Audiuimꝰem hoꝛ
eFlin ie flama ten rapuit.Nõ timuiſti in illa domo ad rẽde cladis excidiũ: audiuimꝰ exultates ð rui⸗
ſcinen ulteriũ facẽ: in qᷓ ſine iudice leſus vir ſe poterat na xpᷣi milites. Sathã ⁊ iubilatio vocis:quã in
R G6 Vlciſci⸗ Duceris ad hoꝛtulos:ad ſuburbana ꝑ triũpho ſuo dyabolic' dedit exercitꝰ: ad aures
tſgzh traheris: tã libere ⁊ inſane te agis: vt abñte ma nas vſq; puenit. Et teſtẽ deũ inuoco in aiam
eprnger rito vxoꝛe te putas hre:nõ adulterã. Uñ ꝑ qᷣſ⸗ mes: qꝛ ita ↄmota ſunt viſcera mea:itaↄtremu
dſſege dã cuniculos dũ illa tenet᷑: erũpis. Roma oc⸗ erut oſſa mea: vt oẽʒ ꝑtẽ coꝛꝑis mei ſentirẽ ea
iar cultus ingrederis: latitas int Samnitas latrro dẽ plaga toꝛqri Abiq; dãno meo b̊ accidiſſe di
Pnnidde nes: ⁊ ad pᷣmũ mariti nunciũ:qð nouus tibiex xXei malũ: vbi mẽbꝛa coꝛpis mei dyabolica ſa⸗
en alpibus Hanibal deſcẽdiſſet:nauigio te credis gitta ꝑcuſſit: cũ apls dicat. Si patit᷑ vnũ mem
* incauto:tãta fuge celeritas fuit: vt tẽpeſtatem bꝛũ:cõpatiunt oia mẽbꝛa. nõ admittit᷑ anim⸗ HZ
arih kerra duceres tutioꝛẽ. Aeniſti vtcũq; Syriãi mein totũ lamẽtatõi vacare vłfletui:q? ⁊ adui
efeſtii den velle Hier md traſcẽdere: ⁊ ſeruituꝑx ſum vos mihiẽ loc iraſcẽdi. Ecce cões iimi
Nde n polliceris. aniano ſaſeche eũ:qͥ ſe mona cos pꝓceſſit nobiſcũ frat in p̃lio:qͥ ſubito ꝓſtra⸗
Anrit chu pmittebat⸗ plertim ignoꝛas tragedias tu- tuse caſu. Huũc vos nec ſepulture dignü iudi⸗
Nin⸗ as: epi tui 2mẽdatitias: ad ceteros ſacerdotes e aſtis honoꝛe: reliſtis eũ feris alitibꝰ deuo
ſeni eplas legẽs.Tu nũt infelix traſfigurabas tein rãdũ. Abiẽ mia xpᷣiane religionis: qu magẽ
* angelũ lucis: ⁊ miſtru ſathane miſtʒ iuſticie ſi⸗ vr ſacrificio docuit eſſe melioꝛẽ: Ecce iacet frat᷑
ic ulabas Sub yeſtitu ouii latebas lupꝰ: pP)*“ ab hoſte ꝑcuſſus: adhuc foꝛſitã palpitans. Et
Lumanii terie or adulter Ti eſſe cupiebas. vos dẽ ſine vulnere reutimi: nec oſolatõeʒ qᷣͥdẽ
Hec iccir co retuli:vt totã tibi ſcenã opeꝝ tuoꝝ btuliſt HMolite eẽ ſine foꝛmidie btiſſimi frẽs:
Vnenſt zſi in bꝛeui depingerẽ tabella: ⁊ geſta tua ante. foꝛtioꝛẽ ꝑcuſſit inimicꝰvt celerioꝛ ei poſtmodũ
enlſun oculos tuos ponerẽ:ne miaʒ oni nimiãq; clem adit'ect ad reliqs. At ad rogo ſpnii vulnera⸗
nolan. tiã materia exiſtimes delictoꝝ. Rurſum cruci⸗ tũ :ꝛaut ſicẽ putatis ⁊ moꝛtuũ: Melioꝛ illa Rel⸗
kiſci. figẽs tibimetipi filiũ dei: voſtẽrui hñs: ænõ le⸗ pha ↄcubina Saubł:q̃ coꝛꝑa moꝛtuoꝝ:q dauid
erpeit ges illud að ſequit᷑. Terra em veniente ſepe ſu ꝓ Gabaonitaꝝ vltõe ꝑcuſſerat:eo vſ; accicta
hbefn ꝑ ſe bibẽs ymbꝛc: ⁊ generas herbã opoꝛtunaz ſacco:hoc ẽ cilicio cuſtodiuit donec eis roꝛaret
e Cl illis a dbus colit᷑:accipit bñdictõʒ a dno.ꝛo aq de celo.i. donec ꝓ venia eoꝝ mia celeſt de⸗·
Consend ferẽs ãt ſpinas ⁊ tribulos repꝛoba ẽ æ maledi-⸗ flueret. Melioꝛ ille Judas machabe? qͥ etiãs p
n pfle. ctione ꝓpxima: cuius conſumatio in combuſtio moꝛtuis fribus oꝛõnẽ credidit eſſe faciẽdaʒ: às
ertiin nem. = 0. furata de Jaãma ciuitate idoloꝝ dona pſtraue
Pruſiefk Biti Hieronymi pbr̃i ad Euagriũ pbrm:ar rãt. At qͥd rogo medicus nr int liberoꝝ ſuoꝛuʒ
inidn⸗ gues Leuita lapſum: ⁊ ob id ab eccła eiectẽ loculos tot ↄſtituit gña pigmẽtoꝝ: ſi nihil ẽ ex
ſloscu incõſolatũ reli riu:: exẽplis docẽs illi ꝑ pniam emplaſtris eius qͥ poſſit ſanari vulnus: qð in⸗
nichbnt poſſe ſubueniri. Ac monẽs vt in eo erigẽdo v⸗ ſixit inimic: Ia ne fieret aliqᷓ plaga:q̃ſciaʒ no
nnſctend⸗ gam coꝛrectõnis: baculum ſuſtentationis ad ſtri lateret archiatri: cui neqqᷓ; artis ſue pueri⸗
iteben. hibeat. Epiſtola. CXXVIII „p’ i ꝓuideret: Et ſi placet apian ſcholi medi⸗
erperl AI RRoreror b cinxri: ⁊ a pneipio cãonis ⁊ vulneꝝ⁊ me icami
il 2 aene ererer . 69 nũ ſpẽs reramꝰ.Et ecce in limine ipius ſcho⸗
bscfenit n tiſſime frat: ne int ſitatos aicos Job leoccurrut illi ſemĩs carnalis auctoꝛes:qͥ venc
mi uſin mihi poꝛtio poneret᷑:qͥ vidẽtes pla-⸗ nato ſerpẽtis oꝛe ꝑcuſſi nõ ſtatim ꝑpetue pene
ſlolen gã eius:veluti qͥnõ hrent oſolatõez: iugi ſilen⸗ moꝛtis addicti ſunt: ſᷣ eiecti de ꝑadyſo delitijs
mendi tio querunt. Pꝛope fuerat: vt ego ſuꝑpoſita id eſt de eccle libertate: ⁊ ſacri cõione myſterü:
lite manu oꝛi:⁊ obdurata lingue fiſtula: ianuas la⸗ ideo tpalit᷑ ſub typo meroꝛis tribulatõniſq; dã
rgnd bioꝝ meoꝝ taciturnitate ↄcluderẽ. Sʒ abſi D nati ſunt: vt malagmate pnie ſanarent᷑: ⁊ vſG
pmns aſide mea: vt aliquam plaga dicã eſſe:q nõ ha⸗ eoga ligno vite.· i. xpi pticipes exules flerẽt: do⸗
ier⸗ beat ↄſolatõeʒ:cũ mihi pphᷣůᷣa ꝓclamet. Mũqᷣd nec ꝑ ulũ:aut ꝑ rompheã ·i.ignita matyrij paſ⸗
medicus nõ ẽ in Galaad? aut reſina nõ ẽ illicej ſionẽ: aut ꝑ cherubin dñi qͥ interpᷣtat᷑ multitu⸗
in re nõ aſcẽdit ſanitas filie pleb mee. Galaad emm do ſcie remanerẽt. De qbus nũc ſingula non
ig aceruteſtis interpᷣtat᷑: ⁊ hũc aceruũ teſtẽ: toti ẽtẽꝑis loqᷣ. Quid vᷣo ille fratricida: cui ob ſig⸗
Hi. cãonẽ diuioꝝ libꝛoꝝ eſſe ſentimꝰ vbi idiſſolubi nũ mandatũ imponit:nec ab aliq̊ poſſit occidi.
ln liũ cumulꝰteſtionioꝝ velut qͥdã ↄgeſtꝰẽ lapidãũ Mõ vult em̃ moꝛtẽ pctõꝛis:bᷣ vt ↄuᷣtat᷑: ⁊ viuas
u in q tumulo medicꝰ verꝰ ös meꝰ Jeſus xpᷣs:ſii Neclõge ab his diſtat ille pn cepspatꝝ: pᷣm?
ac ſitus fuerit inueniet. Reſina ãt qd niſiↄtinẽtie credidit.⁊ reputatũ Eilli ad iuſticiã.qͥ captũ ab
. e ꝓtns cq̃ diſſolu ↄiũgit:⁊ ſciſſa glutiat: Qdð hoſtili legione filiũ fratris aſſumpta vnaeutog
„

Foars

turba eripuit. quẽ poſtnodũ de Sodome pla⸗

ga. i. de incẽdio gehẽnę habito cũ diuina maie
ſtate colloqo: hũc liberatõis ſue merito libera
uit.Et tu g̊ aſſume vernaculoꝝ turbã.i.ꝓpꝛio
ↄꝑe tuo nõ alieno ⁊ fratri auxiliũ pᷣſta captiuo
Loãre cũ dño:hoc ẽ oꝛa ad opus:qͥ ſtupꝝ ſoꝛo

ris in allemngenaꝝ manibus incidẽtis: nõ ſolü

hoꝛruerũt: veꝝ etiã vindicauerũt. Reqͥre tñ q̃
Vltoꝛes fuere peccati. Nõne Symeõ atq; Le⸗
ui: Et tu qͥ ex tribu Leuies: q eccłiaſtico ᷣuis
officio ¶ Symeõ aüut obediẽs interpᷣtat ) tu g
obaudiens fuiſti:dei inobedienteʒ animã libe⸗
rare aut vidicare cur ceſſas: Antina em̃ fratr
ſoꝛoꝛ tua ẽ:quã ſi paſſus fueris alienigenis ſer

„„

uire peccaſti. Sʒ dicis foꝛſitan. Leuita ẽ ille: q

cecidit: nõ põt eisam remedij medicina ↄferri.
Mαοas frat᷑:erras: recurre ad ſcholam medick

Ecce in ſcðo loco.i.Exodi libꝛo: vbi totius po

puli vulnus plagaq; deſcribit:etiã Leuite pec

caſſe referunt᷑:qͥ poꝛes ad coꝛreptõeʒ legiſſato

ris emẽdati eſſe ꝑhibent᷑. Etnõ ts in eis pecca⸗
ti crimẽ ar guitur: q velox ouerſio in pnie cele?
ritate laudat᷑. Cuius rei etiã in Eʒechiele dĩñs

noſter dicit de Leuitis:qͥpmi a me exierũt:cũ
erraſſet Yfrael. IJe q; pontifer ad ſ uggeſtio⸗

nẽe populi ydolum fabꝛicauit: p qͥ oꝛis Moy⸗
ſes fraterno liberat auxilio. Sʒ dicis foꝛſitan:

dhuc nec Leuite ſanctificati erãt nec pötifex

ↄſecratus:cũ iſtius mali crimen admiſſum eſt.
Nõ zdico pitie tue:quã ex ſcpturaꝝ volumini
bus cepiſti. Tñ ſic poſſeʒ rñdere tibi ᷣm apo
ſtolicã ſi⸗ niaʒ:qᷓ loquit᷑ ad Hebꝛeos:qꝛ in Abꝛa
he lübis latẽs: Leui decias a Melchiſedech
accepit:⁊ dedit.Aut ipᷣe Aarõ q̃d tibi minꝰvi⸗
det fuiſſe de põtiñcali honoꝛe vel gradu: cuimn
esptios ſignis ꝑcuſſit hoꝛrẽdis: ⁊ egrederet

Nocte cum polo: ⁊ ſanctũ paſcha celebꝛauerit⸗
VBcimus ãt qꝛ ſine ſacerdote paſcha nõ põt ce⸗

lebꝛari. Sʒ pᷣtermiſſis his interrogare te volo
d erat Aaron: cum aduſus MMoyſen inuidie
vir oꝛe ꝑcuſſus:iuncta ſibi Garia murmura⸗
uit. At foꝛtaſſe dicas:minus ẽ inuidia qᷓ; foꝛni

catio. Lege ergo bim apłm:qͥ dicit. Neq; foꝛꝛ⸗

nicarij:neq; inuidi:neq; maledici:neq; auari:
neq; detractoꝛes regnũ dei ↄſequent᷑. Nides
vbi velut eqlia ſibi ſiliaq; iũgunt᷑ :q̃ ad celoꝛuʒ
regna nõ ſubeũt: ⁊ aduᷣte cuius pene ſniaʒ me⸗

rear inuidia. ꝓ qua ꝓphetiſſa aria lepꝛe fe
ditate pcutit᷑. vel cuius auaritia: ꝓ qua Gieʒt
elyſei miniſter ſiłi ſoꝛte damnatur. Tu ergo

auaꝝ nõ deteſtaris:qͥ inuidũ nõ refugis:foꝛ⸗
nicatoꝛẽ fratrẽ:⁊ ad tpᷣs ruentẽ:et᷑ne moꝛij pe⸗
na ↄdẽnas.Mec ideo hoc dicimus: vt peccãdi
frena laxemus. Sʒ aduertat qͥſquis hoc lege⸗

rit: qꝛ nõ viuẽtibus loqͥᷣmur:ſᷣ moꝛtuũ conſola

mur. Beniq; reſurgat: 2 videbis:qꝛ ſtatim ei

III

trademus pſalmiſte vſuʒ dicẽtis. Virga tua 2
baculus tuꝰ ipᷣa me ↄſolata ſunt.Accipiat ̊ v⸗

gã coꝛreptõis ⁊ baculũ: qͥ ſuſtẽtari poſſit infir⸗
mus. Ita em intelligimꝰ apłm:qꝛ neq; inuidi:

neq; foꝛnicatoꝛes:neq; auari:neq; aliena appe⸗
tẽtes regnũ deipoſſidebũt.i.qͥs in hoc vitio tẽ⸗
pus receſſiõis inuenerit:qꝛ alibi dñs diẽ. Anũ

quẽq; in vijs ſuis iudicabo. Et ipᷣe aplus ait.
uales antea fuerint:nihil mea intereſt. Et in
epła ſua btũs Joãnes oꝛari mãdat ꝓ fratre:q̃
nõ hʒ peccatũ vſq; ad moꝛtẽ. Credo qͥ nõ vſ. q;

ad extremũ vite finẽ peccatoꝝ ſuoꝝ mał fuerit
ſubiectus. Naã de Leuitis:qð ſuꝑius dixeras
nõ eos fuiſſe ſciſicatos:cũ peccatis fuere pollu
ti: qͥd tibi videt᷑ illud in bti Eſdre libꝛis: vbi re
uerſi de captiuitate Babylonie: ⁊ reſtructj nu⸗
ꝑ tẽpli dñi fundamẽtis:nõ ſolum plebs vulgi:

veꝝ ⁊ ſacerdotalis familia:⁊ illius Jeſu mag⸗

ni:inuenit᷑ mulieribus alienigenis:hoc eſt Sy

ris ꝓdumeis Moabitis 2 Ammonitis eſſe ꝑ
mixta. Qui tñ oõs pcti eiuſdẽ accipiẽtes ↄſiliũ

Eſdre:⁊ reijciẽtes muliex alienigenaꝝ ↄſoꝛtia
ſoꝛde caruerũt. Añ vides:qꝛ ſiẽ pcti ↄtagione

maculamur:ita expulſione eius abluimur.

Sequẽtes epłe nõ ſubſunt oꝛdini pmiſſo.

Bitl Hieronymi pbriad ſctm Auguſtinum

epiſcopum. Epiſtola. CXxXVIII.

Dmino vere

ſcõ: ⁊ btiſſimo pape Auguſti

no Hieronymꝰ in xpo ſalutẽ.
Alnno pᷣtito ꝑ frẽʒ nrjm Aſte

riũ hypodyaconum dignatõi

tue eplłaʒ miſerã: pꝓmptũ reddẽs ſ alutatõis offi
eiũ:quã tibi arbitroꝛ redditã. Nüũcq; p ſanctũ
Ffrẽʒ meũ CPꝛeſidiũ Dyaconũ:obſecro pᷣmum vt
memineris mei:deinde vt baiulũ lr̃aꝝ habeas
ↄmẽdatũ: ⁊ mihi ſcias germaniſſimũ :2 in qui⸗

buſcũq; neceſſitas poſtularit foueas atq; ſuſtẽ

tes: nõ qᷓ aliqᷓ te xro tribuẽte idigeat: qͥ bono⸗
rnũ amicitias auidiſſime expetat. Et ſi in his cõ

iügẽdis maximũ putet bñficiũ ↄſecutũ.Cur ãt
ad occidẽtẽ nauigauerit: ip̃o poteris narrante
cogſcẽ. Nos in mõaſterio oſtituti varijs hicin

de fluctibꝰq̃timur. ⁊ gꝑegrinatõis moleſtias ſi u⸗
ſtinem⸗:ß credim⸗ in eo qͥ dixit. Confidue:ego
Vici mũdũ: ꝙ ipo tribuẽte:⁊ pᷣſule ð hoſtẽ dya
bolũ victoꝛiã ↄſeq̃mur. Sãctũ ⁊ venerabilem
frẽʒ nrjm papã Alpiũ:vt meo obſequio ſalutes
obſecro. Sãcti frẽs qͥ nobiſcũ ĩ mõaſterio dño

ſeruire feſtinãt: opido te ſalutãt. Incolumẽ te

memoꝛẽ mei xp̃ᷣs deus noſter tueat᷑ ops dñe
vere ſancte ⁊ ſulcipiẽde papa.

Bti pieronymipbriã. Gpla. CxxIx

po
pt⸗
ſue
luu
Pꝛ
turbe
dilig
tua
ſer
clio.
affer
after
ligo:
ecclal
ſoryte
ſcis
leadh
enmt
lost
lons
dier
mei.
regn

gcuiſan
lolfis⸗
Tinpd
fenlore
nulrhe
nöſoli
noſq:
ſocijre
melis
cioꝛi
munio
erateg
pnob⸗
coguiſt
necpat
te ert
. llpte.
cidl⸗
ſontpn
ſaſe
felie.
neſkig

Sv

leh D

ſunt⸗
Phagt

nne

chſind
Nei
Neai,

Ne

fune

mlurt
en

Uaen
Nn
un.
Ss ⸗

lng
holo⸗
nniscen
uts yin
nag
imu.

zli

Niar
ee

e
oſah⸗
ni
ſiti
massbi
Pnſenei
vpnunk
ober
aingl⸗
aqti
Fbon⸗
jnho
i
nanane
risicn
ſetieſe⸗
ſdeth⸗
vinn
eblen
Pllnes
iodo
gunee
ohod

ie

Epiſtola

MWom iin vꝛbele⸗

cges anterioꝛi tꝑe ↄmeaſſeʒ: nimiũ
ſum ↄtriſtatꝰꝙ te totũ ibidẽ mime

potui repire. Inueni ei te mediũ:⁊ vt ita dicaʒ
ꝑtẽ aie tue Seueꝝ chariſſimũ:ð qͥ ex ꝑte gaui⸗
ſus ſum. Merfecte ei gauderẽ:ſi te totũ iuenirẽ

Vñ ex tte q̃ te repererã gtulabar: ⁊ ꝓpt᷑ ꝑteʒ

tus: qua neqqᷓ; cernebã: oibꝰ mõis ↄtriſtabar.

NPꝛoide dixi aĩe mee.Quare triſtj es:⁊ q̃re cõ⸗

turbas me:Spera i deo:⁊ faciet pñtẽ aicũ quẽ
diligis. Vñoſido in dño:⁊ ſpero ꝙ me faciet ðᷣ

tua viſiõe gtulari.O ſi ocułcerni dilectio poſ⸗
ſet:ꝓfecto videres:qᷓ;ta apud te nr̃a eſſet dile⸗

ccio. Aut em eqpans dilectõni tue:magnũ tibi
afferret gaudiũ.Aut ſi maioꝛ eſſet:magnũ tibi
afferret imitatõis ſtudiũ.Ergo qꝛ in dno te di⸗

ligo:dilige diligẽtẽ. Et vt ceteri tecũ diligãt:p

ecclłaſticã auctẽ hoꝛtare.Nã qð pei meſtis tu

is:vt ego ꝓ te oꝛẽ:id recte facerem: ſi egoipᷣe a

pctis liber eſſem: vt ꝓ alijs lickret oꝛare. Et iõ
te admoneo: vt oꝛõnes aſſiduas aĩ tui ppt me
emittas ad dñm.⁊ mẽoꝛ ꝓfeſſionis:illõ añ ocu
los tuosoſtituas diẽ:in qᷓ̃ iuſtus ab auditu ma
lo nõ timebit.Etiõ iuſtus nõ timebit:qꝛ nõ au⸗
diet: vade in igneʒ e᷑num:ſᷣ veni bñdicte pr̃is

mei:ꝑcipe regnũ: ad qð nos ꝑducat: qͥ viuit ⁊

regnat in ſecula ſeculoꝝ.Amẽ.

HBti Hiero.pbr̃i a Rypariũ. Epi. CxxX

ℳ

PDmio vereſan⸗

d cto:atq; oĩ affectõe venerabili Ripa
rio hieronymꝰ ĩ xpᷣo ſalutẽ. Rp̃i te

aduſum hoſtes catholice fidei bella bellare tu

is lris ⁊ młtoꝝ relatõe cogui: vẽtoſq; eẽ jrios
⁊ in ꝑditõeʒ mutuã fautoꝛes eẽ ꝑditõis: qͥ de⸗
fenſoꝛes ſeculi eẽ deberẽt:tñ ſcias i hãc puĩiciã
nulłhũanis auxilijs:ſᷣ ppᷣe xpᷣi ſnia pulſum eẽ:
nõ ſolũ ð vꝛbe:bᷣ ð paleſtine qᷓ; finibꝰ Catilinã.
noſq; dolẽ plimũ ꝙ cũ Lẽtulo multi ↄiuratõis
ſocij remãſerũt:qͥ ĩ Joppe remoꝛant᷑.Nobis ãt

meliꝰ viſum ẽ locũ mutare:qᷓ; fidei vitatẽ.edifi

cioꝛũq; ⁊ mãſiõis amenitatẽ amittẽ:qᷓ; eoꝝ cõ⸗

munione maculari:qͥbꝰ impñtiaꝝ aut credẽdũ

erat:aut certe q̃tidie nõ ligua:ſᷣ gladijs dimicã

dũ. Quãta ãt paſſi ſimꝰ⁊ quõ excelſa manꝰxpi
pꝓ nob hoſte ſeuierit puto te celebꝛi nũcio oim

coguiſſe. Queſo te:vt arreptuʒ opus ipleas:

nec patiaris te pnte:nõ hr̃e xpᷣi ecclaʒ defenſo⸗

rẽ.Certe ſciat vnuſqͥſq;:ꝙ vłtibi ſufficiat ꝓ vi

rili ꝑte:qꝛ nõ viribꝰcoꝛꝑis:bᷣ charitate aĩ dimi⸗

cãdũ:q̃ ſuꝑari nũqᷓ; põt. Sãcti frẽs:qͥ cum nr̃a
ſunt paruitate:płimũ te ſalutãt. NPuto ãt ⁊ ſcem

frẽʒ alẽtiũ dyaconũ tue dignatõi cũcta narrare

fidelit᷑. Incolumẽ te ⁊ mẽoꝛẽ mei xpᷣus dñs n
tueat᷑:opᷣs dñe vᷣe Rẽ ⁊ ſuſcipiẽde frater.

Fo. CCXxXXVI

CXXX

Bti e ad Apꝛonũ Epka. CXXXI.

ſcio qua tepta
n tione dyaboli factũ ſit: vt tuꝰlaboꝛ⁊
ſfſci Innocẽtij pbri iduſtria ⁊ nrjm de
ſideriũ ad pnñs neqq; videat᷑ hr̃e effectuʒ. Oeo
gras:ꝙ te ſoſpitẽ ⁊ ſidei caloꝛe feruẽtẽ int ipſa
tẽptamẽta dyaboli cogui.hHoc meũ gaudiũ ẽ᷑.
qn in xpᷣo audio filios meos dimicare: ⁊ iſtum
ʒelũ in nos ipᷣeↄfirmet:cui credimꝰvt ꝓ fide eiꝰ
ſanguinẽ volũtarie fundamꝰ.Euũᷣſas nobilẽ do
mũ fuũditꝰ doleo.⁊ tñ qͥd in cã ſit:ſcire nõ potui
Neq; em̃ poꝛtitoꝛ l̃aꝝ noſſe ſe dixit. Vñ dolẽ
poſſumꝰ ꝓ aicis cõibus ⁊ xpᷣi:q̊ ſolus potẽs v⁊
dñs ẽ:⁊ eiꝰ clemẽtiã depᷣcari:̊ ex ꝑte dei mere
amur offenſam: qͥ inimicos dñi fouemus. Op⸗

titnũ ãt facies:ſi cũctis rebꝰ omiſſis:oꝛiẽtẽ ⁊ p⸗

cipue ſcã loca petas.hic em qͥeta ſunt omia Et
lʒ venen a pectoꝛis nõ amiſerit: m̃ os ipietatis
nõ audẽt aꝑire. ſunt ſicut aſpides ſurde ⁊ ob
tũrãtes aures ſuas. Setõs frẽs ſaluto.Nr̃a ãät
domm carnales opes hereticoꝝ ꝑſecutiõibꝰ
penitus eüſa:xpᷣo ꝓpitio:ſpiritalibus diuitjs
plena ẽ.

Heliꝰẽ panẽ mãducare:q; nidẽ ꝑdere
Biti Hieronymi pbr̃i de locis noibus he⸗
bꝛaycaxꝝ q̃ſtignum. Epka. CXXXII

Mm in pincipi
C is libꝛoꝝ debeã Bac argu⸗
mẽta pponere: cogoꝛ pᷣus reſponde
re maledictis Terẽtij quippiam ſuſtinẽs: q̊ co⸗
mediaꝝ ꝓlogos in defenſionẽ ſui ſcenas dabat

AVꝛgebat eũ. L. Lanuuinus noſtro Lucio ſi⸗

milis:⁊ quaſi publici erarij poetam furẽ crimi
nabat᷑.Hoc idẽ paſſus ẽ ab emulis ⁊ Mãtua⸗
nus vates:vt cum quoſdã vᷣſus Homeri tran⸗
ſtuliſſet ad vbum:cõpilatoꝛ veieꝝ dicet᷑. Qui

bus ille rñdit:magnaꝝ eſſe viriũ clauã Hercu⸗

lis extoꝛqre de manu. Sʒ ⁊ Tullius: q in arte
eloquẽtie ſtetit:rex oꝛatoꝝ: ⁊ latine lingue illu⸗
ſtratoꝛ:repetundaꝝ accuſat᷑ a grecis. Nõ miꝝ
ergo ſi Ʒà me ꝑuum homunculũ immunde ſues
grunniãt: ⁊ pedibus margaritã ↄculcẽt:cũ ad⸗
uerſus viros doctiſſimos: ⁊ qͥ gloꝛia inuidiam

ſupare debuerãt liuoꝛ exarſerit. Ueꝝ hocme⸗

rito illis accidit quoꝝ in theatris curia: ↄcione

p roſtris:eloquẽtia ꝑſonabat.Spꝑ em̃ in ꝓpa⸗

tulo foꝛtitudo emulos hʒ:feriũtq; ſummos ful
gura montes. wo ꝓcul ab vꝛbibus: foꝛo:
litibus: turbis vemotũ: ſic q; vt Quintilianus
ait latẽtẽ inuenit inuidia. VNñ lectoꝛẽ obſecro:
ſiqͥs tñ hoc q; captus amoꝛe legerit vt in libꝛis
hebꝛaycaꝝ qſtionum: quos in oẽʒ ſcãʒ ſcturã
diſpolui ſcribere:non q̃rat eloquẽtiam: no oꝛa
toꝝ lepoꝛẽ:bᷣ magis inimicis ꝓ nobis ipᷣerũde
at.nouo oꝑi veniam conceqtdam Yem nos

Pars

humiles pauꝑculi:nec hẽmus diuitias:nec ob
latas dignamur acciꝑe:ita⁊ illi nouerit nõ poſ
ſe noticiã ſcᷣturaꝝ ⁊ diuitias Rpᷣi cũ mũdi ꝑit᷑
hr̃e diuitijs. Studij &̊ nr̃i erit:vel eoꝝ qͥ ð libr
hebꝛaycis varios ſuſpicant᷑ erroꝛes refellẽ: vł
ea q̃ in latinis ⁊ grecis codicibus ſcatẽ vident᷑
auẽti ſui reddẽ. Ethymologias q; reꝝ: noium

atq; regionũ:q̃ nr̃o vᷣmõe reſonãt: vnacule lin
gue explanare rõe.Et qͥ faciliꝰemẽdatio ↄgno⸗

ſcat᷑:ipᷣa pᷣmũ vt apud nr̃os ſunt teſtionia ꝓpo

namꝰex collatõe eoꝝ q̃ ſequunt᷑: qͥd aut minus

aut plꝰaut alit᷑ ſit indicãtia.nõ qͥ.lxx.interpᷣtũ.
vt inuidi latrãt erroꝛes arguamꝰ. Nec em nr̃m

laboꝛẽ illoꝝ repᷣhẽſionẽ putamus cũ illi Ptole

meo regi Alexãdriemyſtica q̃q; in ſcdᷣturis ꝓ⸗

dee noluerit: æ maxie ea q̃ xpᷣi aduẽtũ pollice=

bant᷑:ni iudei viderent᷑ aliũ deũ colẽ vel credẽ
q̃s ille ſectatoꝛ Olatõis magni iccirco faciebat
qꝛ vnũ deũ cole dicerent᷑.Sʒ ⁊ euãgeliſte dñs
q; ⁊ Saluatoꝛ nr:necnõ ⁊ Paulꝰapłs:mlłta q̃⸗

ſi de veteri teſtõ ꝓferũt:q̃ in nr̃is codicibꝰ non

habent᷑:ſuꝑ qbꝰ in ſuis locis pleniꝰ diſſeremꝰ.
Ex qͥ ꝑſpicuũ ẽ illa magis wa eſſe exẽplaria: q̃
cũ noui teſtamẽti auẽte ↄcoꝛdãt.Accidit h̊:qꝛ
Joſephꝰqͥ.lxx.interpᷣtũ ponit hyſtoꝛiã: quiq;
ab eis libꝛos Mov”π tranſiatos refert: qs nos

q́; ↄfitemur: plꝰqᷓ; ceteros cũ hebꝛayc ↄcoꝛda⸗

re. Sʒ hi qͥ poſtea interpᷣtes extiterũt:Aqᷣlã lo
qͥr ⁊ Symmachũ ⁊ The odotõeʒ lõge alit᷑ hñt

qᷓ; nos legimꝰ.Ad extremũ qð etiã obtrectato
res nr̃os placare poſſit:ꝑegrine merces tm̃ vo
lẽtibꝰnauigãt:balſamũ:piper: ⁊ poma palma⸗
riũ ruſtici nõ emãt.DOe Oꝛigene atſileo cuiꝰno
mẽ ſi ꝑua lʒ ↄponẽ magnis:meo noie iuidioſiꝰ
c̃.Quãaqᷓ; in homelijs ſuis:q̃s ad vulguʒ loqᷣt᷑:

cõeʒ editõeʒ ſequat᷑ in tomis.i.diſputatõe ma⸗

ioꝛi hebꝛayca vitate ſuꝑat᷑ ⁊ ſuoꝝ circũdat᷑ ag
minibꝰint᷑dũ lingue ꝑegrine q̃rit auxilia. Hoc
vnũ dico:qꝛ vellẽ cũ iuidia nomis eiꝰ ſciaʒ hr̃e
etiã ſcpᷣturaꝝ:floccipẽdẽs imagines vmbꝛaſq;
demonũ quẽ ruſtici oʒellũ nominãt laruaꝝ:q̊ꝝ
natura eſſe ðꝛ terrere ꝑuulos:⁊ in ãgulis occur
rere tenebꝛoſs.
Biti ieronymi pbr̃i ad Gaudẽtiũ ð aca
tula puella ↄtinẽtie deſtinata. Epla. CXXXIII

Auſa ẽ difficilis

guule ſcribẽ:q̃ nõ intelligit qd loq̃r
CcLuiꝰ aim neſcias.ð ei ꝑiculoſe volũ⸗
tate ꝓmittas:vt ſᷣm pᷣclari oꝛatoꝛis exoꝛdium
ſpes in ea magl laudada qᷓ; res ſit. Quid ei hoꝛ
teris ad ↄtinẽtiã:q̃ placẽtas deſiderat: q̃ i ſinu
mr̃is garrula voce balbutit: cui dulcioꝛa ſunt

mella q; vba: Audiat ꝓfunda apti:q̃ anilibus

magis fabul delectat᷑: ꝓph̊aꝝ enygmata ſenti⸗

at:quã triſtoꝛ gerule vult exagitat:euãgelij in

III

telligat maieſtatẽ:ad cuiꝰfulgura oĩs moꝛtaliũ

ſenſus hebetat᷑: vt parẽti ſbᷣijciat᷑ hoꝛtoꝛ:q ma
nu tenera ridẽtẽ vᷣberat mr̃eʒ. IJtaq; MPacatu

lan a h̊ epiſtoliũ poſt lectura ſuſcipiat. Interi
mõ elemẽta lr̃aꝝ coòſcat. Jungat ſyllabas:di⸗
ſcat noĩa:iba ↄſociet:atq; vt voce tinnula iſta

meditet᷑:ꝓponãt᷑ ei cruſtula:mulſa:pᷣma:⁊ qͥc
q̃d guſtu ſuaueẽ.qð vnat in floꝛibꝰ:qð rutilat

in gẽmis:qð blãdit᷑ in pupis acceptura feſtiet
Interi ⁊ tenero tẽptet pollice filia ducẽ:rũpat
ſine ſtamina:vt aliqñ nõ rũpat:poſt laboꝛẽ lu⸗
ſibꝰgeſtiat:de mr̃is pẽdeat collo:rapiat oſcula

ꝓpinqͥꝝ:pſalmos mercede decantet: amet:qᷣ
cogit᷑ diſcẽ:vt nõ exigat᷑ opus ſᷣ delectatio:nõ

neceſſitas:Fſᷣ volũtas.Solẽt q̃dã cũ futurã vᷣgi

nẽ ſpopõderint:pulla tunica eã induere:⁊ fur⸗

uo opire pallio:auferre linteamia:nihil in col⸗
lo:nihil in capite auri ſinere. Reuera bono ↄſi
lio:ne hr̃e diſcat in tenero:qð poſtea ponere cõ
pellat᷑.Alijs ecõtra videt᷑. Qð em̃ amat:ſi ipᷣa

nõ habuerit hñtes alias nõ videbitenugaꝝ ge

ſtiens moniliũq; ⁊ nitelaꝝ genus femineũ eſt:
multaſq; etiã inſignis pudicitie:qᷓ;uis nulli vi⸗
roꝝ:tñ ſibi ſimus libẽter oꝛnari:qͥn potiꝰhñdo
ſatiet᷑: ⁊ cernat laudari alias:q̃ iſta nõ habeant
meliuſq; eſt vt ſatiata ↄtẽnat:qᷓ; nõ hñdo habe
re deſideret. Tale qͥd ⁊ iſraelitico feciſſe vidẽs

dominum populo: vt cupientibꝰ egyptias car

nes vſq; ad nauſeaʒ ⁊ vomitum pᷣberet exami
na coturnicum.multoſq; ſeculi reperies homi⸗
nes facilius carere experta coꝛpoꝛis volupta⸗

te: qᷓ; eos qui a pueritia libidinem neſciãt. Ab

alijs em nota calcari: ab alijs ignota appeti. Il⸗
los vitare penitendo ſuauitatis inſidias quas

fugerunt. hos carnis illecebꝛis: ⁊ dulci titilla

tione coꝛꝑis blandientis:dum mella putãt:ve
nena noxia reꝑire. Mel em̃ diſtillare labia me

retricis:qð ad tempus impinguat veſcentium

fauces: ⁊ poſtea felle amarius inuenit᷑. Vñ ⁊ i
Dñi ſacrincijs mel nõ offerunt:ceraq; ↄtempta:
q̃ mellis hoſpitium ẽ:oleum accendit᷑ in tẽplo

dei:quod de amaritudine expᷣmit᷑ oliuax.a
ſcha q; cũ amaritudinibus comedi: in azymis
ſinceritatis: ⁊ veritatis iubet᷑:q̃ ſi habuerit in
ſeculo pſecutionem ſuſtinebit. Uñ ⁊ ꝓpha my

ſtice cantat. Sedebam ſolus:quia amaritudie
repletus ſum. Quid igit᷑ luxuriandũ ẽ in ado⸗
leſcentia: vt poſtea luxuria foꝛtius ↄtemnat᷑:
Abſit inquiunt. Vnuſquiſq; em̃ in qua vocati
one vocatus ẽ:iĩ ea ꝑmaneat. Circũciſus qͥs.i.
vgo vocatus ẽ:nõ adducat pᷣputium:hocẽ nõ
querat pelliceas tunicas nuptiarũ:qͥbus Adã
eiectus de paradyſo vᷣginitatis indutus ẽ. In

pᷣputio quis vocatus ẽ᷑: hocẽ habẽs vxoꝛem:
⁊ mr̃imonij pelle circũdatus:nõ q̃rat vginita⸗
tis ⁊ eterne pudicitie nudintẽ:qua ſemel habe

„

creta
ſtino⸗
depi
oned
onee
imo⸗
ſuſce
lügat

nullaä

famil

trisn

Npa
Cu

Ahus
erube

Gad
laap
heclib
fatce

hin

vocis

lnig

Mac
ltond
umniſ
enfi⸗
hlnre⸗
Nen
nwecd
mndin
ugn

olvpr⸗
i
pei
usis
atia
otinde
evawe
enpun
ii⸗Vir

re deſiuit: b vtat᷑ vaſe ſuo in ſciſicatõe ⁊ pudici
tia:bibatq; ð fõtibꝰ ſuis:⁊ nõ q̃rat ciſternas lu

panariũ diſſipatas q̃ puriſſimas aq̊s pudicitie

2tinẽ nõ pñt. VUñ ⁊ idẽ Maulꝰ in eodẽ caplło ð
vginitate ⁊ nuptijs diſputãs:vᷣuos carnis vo⸗
cat in mr̃imonio ↄſtitutos.liberos eos qͥ abſq;
iugo nuptiaꝝ tota dño ᷣuiũt libertate.Qð lo⸗

q̃mur:nõ in vniuſum loqmur:ſ i ꝑte tractamꝰ

nec ð oibꝰ ſᷣ ð qbuſdã dicim.ad vtrũq; ei ſexũ
nõ ſolũ ad vas ifirmũ nr̃ ſmo dirigit᷑. Virgo
es:qͥd te mulieris delectat ſocietas: qͥd fragilẽ

⁊ ſubtilẽ ratẽ magnis ↄmittis fluctibꝰ:⁊ gran⸗

de piculũ nauigatõnis incerte ſecurꝰaſcendis:

Neſcis qͥd deſideres:⁊ tñ ſic ei iũgeris:qſi aut

añ deſiderauer:: aut vt leuiſſime dicaʒ: poſtea
deſideraturꝰſis.ſᷣ ad miſteriũ iſte ſexꝰẽ aptioꝛ.
Elige g̊ anũ defoꝛmẽ: elige ꝓbate ↄtinentie in

dño. Quid ad te adoleſcẽtula:qͥd pulchꝛa: qͥd

luxurioſa delectat? Vter balneis:cute nitida:

rubicũdꝰgenis incedis:carnibꝰ veſceris:afſlu

is diuitijs:pᷣcioſa veſte circũalaris:⁊ iux ſerpẽ
tẽ moꝛtifeꝝ ſecure doꝛmire te credis.At nõ ha
bitas in eodẽ hoſpitio:ĩ nocte dũtaxat.ceteruʒ
totos dies i hmõi ↄfabulatõe ↄſumis.are ſolꝰ

cũ ſola ⁊ nõ cũ arbitris ſedes: vt cũ ipᷣe nõ pec⸗

ces alijs peccare videaris:vt exẽplo ſis miſerl.

q̃ noĩs tui auẽte deliquãt. Tu q; vᷣgo ⁊ vidua
cur tã lõgo ſermone viri ↄtiner:cur cũ ſolo re⸗
licta nõ metuis?ſaltẽ alui te⁊ veſice cogat neceſ
ſitas:vt exeas foꝛas:vt deſideres in hac re eũ:

cũ qͥ licẽtiꝰqᷓ; cü germão vſarl.młto verecũdiꝰ
cũ marito egiſti. Sʒ ð ſcpᷣturis ſcis aliqd intro⸗
gas:introga pbᷣlice:audiãt pediſſeã:audiãt co

mites tue.Oẽ qð mãifeſtat᷑ lux ẽ:bonꝰ ſᷣmo ſe

creta nõ q̃rit:qͥn potiꝰdelectat᷑ laudibꝰſuis⁊ te
ſtimonio plimoꝝ. Magẽr egregiↄtẽnit viros
deſpiẽ frẽs:⁊ in vniꝰmuliercule ſecreta eruditi
one deſudat. Becliaui parũꝑ ð mea diſputati.
one alioꝝ occaſiõe.⁊ dũ ifantẽ pacatulã iſtituo
imo ⁊ nutrio młtaꝝ ſubito male pacataꝝ bella

ſuſcepi. Reutar ad ꝓpoſitũ.Sexꝰfemine ſuo

iugat᷑ ſexui:neſciat imo timeat cũ pueris ludẽ.

nullũ ipudicũ vbũ foueat.⁊ ſi foꝛte i tumultu

familie diſcurrẽt aliqͥd audiat: nõ itelligat: ma
tris nutũ ꝓ vbis ⁊ moniti ⁊ ꝓ iꝑio hẽat.amet

vt parẽtẽ: ſubijciat᷑ vt dñe:timeat vt magr̃m.

Cũ ãt vᷣgũculã rudẽ ⁊ edẽtulã ſeptimꝰetaij ſue
ãnus exceꝑit: ⁊ ceꝑit erubeſcẽ ſcire qͥd taceat:

0

erubeſcẽ qͥd dicat: diſcat mẽoꝛit᷑ pſalteriũ: ⁊ vſ
q; ad ãnos pubertat libꝛos Salomõis:euãge⸗
lia: apłlos: ⁊ ꝓphas ſui coꝛdis theſauꝝ faciat:
nec liberiꝰ ꝓcedat ad publicũ:nec ſꝑ ecckiaꝝ q̃⸗

rat celebꝛuatẽ. In cubiculo ſuo totas delitias

hẽat.nũq; iuuẽculos: nũqᷓ cincinatos videat.
vocis dulcedies ꝑ aurẽ aias vulnerãtes:puel⸗

larũq; lalciuia repellak. q hto licẽti? adeüt: ta⸗

„

CXXXIII

. to difficiliveuitant. ⁊ qd didicerũt:ſ. ecreto do⸗
cẽt.incluſamq; Danẽvulgi ᷣmonibꝰ violant.

Sit ei mgr̃a comes:pedagoga cuſtos.nõ młto

vino dedita: nõ iux aplin ocloſa atq; vboſa: F

ſobꝛia:ãꝗuis:laniſica.⁊ ea tm loquẽs:q̃ aim pu

ellarẽ ad vtutẽ iſtituãt. AUt em aq̃ i areola digi

tũ ſequit᷑ pᷣcedẽtẽ nta etas molł ⁊ tenera i vtrꝗ⸗

qʒ ptẽ flexibił ẽ.⁊ qcũq; duxer trahit. Solẽt
em̃ laſciui ⁊ comatuli iuuenes blãdimẽt: affabi

litate:munuſcuładditũ ſibi ꝑ nutrices aut alũ
nas q̃rẽ.⁊ cũ clement᷑ intrauerit:ð ſcitillis incẽ

dia ↄcitare:paulatiq; Lier ad ipudẽtiã: ⁊ neqᷓ

e vᷣſicło ↄ ꝓpbato. Egre

qᷓ; poſſe ꝓhiberi. illo ĩ ſe vx to. Egre
repᷣhẽdis:qð ſinis ↄſueſcẽ. Pudet dicẽ ⁊ tñ di

cẽdũ ẽ. Nobiles feie q̊ nobilioꝛes habuere ne⸗

glectui pcos: viliſſime ↄditdis hoibꝰ ⁊ ᷣuulis
Copulant᷑.ac ſub noĩe religionis ⁊ vmbꝛaꝛtinẽ
tie intdũ deſerũt viros Helene:ſequunt᷑ Alex

andros:nec Menelaos ꝑtimeſcũt. vident᷑ h:

plãgunt᷑ ⁊ nõ vindicant᷑: qꝛ multitudo peccan
fiũ pcti licẽtiã ſubmiſtrat.ꝛoh nefas:oꝛbᷣ ter

raꝝ ruit in nob:pctã nõ ruũt. Vꝛbs iclyta ⁊ ro

mani imꝑij caput vno hauſta ẽ incẽdio.Nulla

regio:qͥ nõ exules romanos hẽat. In cineres

vel fauillas ſacre qͥndã eccłe ceciderũt: ⁊ mñ ſtu

demꝰauaritie. Viuimꝰ q̃ſi altera die moꝛituri:

⁊ ediſicamus qſi ſꝑ in hoc ſeculovicturi. Auro
parietes:auro laquearia:auro fulgẽt capita co

lumnaꝑ: nudus atq; eſuriens añ foꝛes nr̃as
xp̃s moꝛi᷑. Legimus Aarõ põtificẽ iſſe obuis

furẽtibus flãmis: ⁊ accẽſo thuribulo dei irã co
hibuiſſe. Stetit int᷑ moꝛtẽ ⁊ vitã ſacerdos mag

nus:nec vltra veſtigia eius ignis ꝓcedere au⸗

ſus ẽ. Moyſi loquit᷑ ðs. DNimitte me ⁊ delebo

plm iſtũ. Qñ dicit: dimitte me: oñdit ſe teneri

poſſe: ne faciat qd minatus ẽ. SOei em potenni
ſerui pᷣces impediebãt. Quis putesille ſuꝑ ce⸗

lo ẽ: qͥ tunc ire dei poſſet occurrere: qͥ obuiare

flãmis:⁊ cũ apłis dicere.Optabã ego anathe⸗
ma eſſe de fratribus meis: MPereunt cũ paſtoꝛi
bus greges:qꝛ ſicut pplłus:ſic ſa cerdos. oy
ſes ↄpaſſionis loquebat᷑ affectu. Si dimittas
ꝓplo huic:dimitte.ſin autẽ dele me de libꝛo tuo
Ault pire cum pereuntibus:nec ꝓpa ſalute cõ

tentus eſt. Gloꝛia quippe regis multitudo ꝓpli

c. his Macatula noſtra oꝛta eſt temꝑibus.In
ter hec crepundia pᷣmam carpit etatem: an la⸗

chꝛymas ſcitura qᷓ; riſum: pᷣus fletũ ſenſura. :6;
gaudiũ:necdum introitus:iam exitus: talẽ ſꝑ
putat fuiſſe mundũ.neſcit pᷣterita:fugit ñtia:
futura deſiderat. ec vt tumultuario mone
dictarẽ: ⁊ poſt neces amicoꝛum:luctumq; ꝑpe
tuũ infanti lõgo poſtliminio ſcriberẽ tua Gau
dẽti frat᷑ impulit charitas: maluiq; paꝝ: q; ni⸗
hil oĩo poſcẽti dare:qꝛ i altero volũtas oppᷣſſa

luctu: in altero amicitie diſſilatio eſt.

Pars III

Theophili epi ad Epiphaniũ papã admo⸗
nitoꝛia. Epiſtola . CxxXXIIII

HVmino dilectiſ⸗
d ſimo fratri ⁊ coep̃o epiphanio The
ovphilus in dño ſalutẽ. Oñs qͥ locu⸗
tus ẽ ad ꝓphᷣaʒ.Ecce ↄſtitui te hodie ſuꝑ gen⸗
tes:⁊ regna eradicare:⁊ ſuffodẽ:⁊ diſꝑpdere:⁊
rurſum edificare:ac plãtare ſinguł tꝑibꝰ eãdeʒ
eccłe largit᷑ graʒ:vt integꝝ coꝛpꝰꝑ patiẽtiã ↄ
uet᷑:⁊ in nullo hereticoꝝ dogmatũ venẽa pᷣua
leãt:qð qͥdẽ nũc videmꝰ expletũ.Nã eccła ſctã
xpᷣi:q̃ nõ hʒ maculã neq; rugã:aut aliqͥd iſtiuſ⸗
mõi:egrediẽtes de cauernis ſuis Oꝛigenis co
lubꝛos euãgelico ẽſe trũcauit:⁊ ſcm̃ Nitrie mo
naghoxꝝ aginen a Ztagione peſtifera liberauit.
NPauca ex eis q̃ digeſta ſũt a nobᷣ in gñali epł

quã ad oẽs in cõe direxi:ꝓut patiebat᷑ ãẽguſtia

tꝑis ↄpᷣhẽdi.Signatõis tueẽ:q̃ in huiuſcemo
di certamibus añ nos ſepe pugquit: ⁊ poſitos i
plio ↄſolari:⁊ ↄuocare totiꝰinſule epᷣos:ac ſy⸗
nodicas lr̃as tã ad nos qᷓ; ad ſcm̃ ↄſtãtinopoli
tane vꝛbᷣ ep̃m. Et ſi qͥs alios putaueris mittẽ:
vt ↄſenſu oim ⁊ ipe Oꝛigenes nomiati:⁊ here
ſis nefaria ↄdẽnet᷑. DOidici em̃ ꝙ calũniatoꝛes
ve ſidei Hamoniꝰ Euſebiꝰ ⁊ Eutimiꝰ nouo ꝓ
hereſi furoꝛe bacchãtes:ↄſtãtinopoli nauiga⸗
rũt:vt ⁊ nos ⁊ ſiqͥs valuerint decipiãt: ⁊ vete⸗
ribꝰſue ipietatis ſocijs ↄiũgant᷑.Cure igit᷑ tue
ſit: vt ⁊ cũctis epᷣis ꝑ Iſauriã:atq; Pãphyliã
⁊ ceteraꝝ ꝓuinciaꝝ q̃ in vicino ſunt:rei oꝛdinẽ
pãdas:⁊ nr̃aʒ ſi dignũ putaſ epłaʒ ſubijciaſ vt
vno oẽs ſpũ ↄgregati:cũ vtute dñi nr̃i ihu xpᷣi
tradamꝰeos ſathãꝗe in intitũ ipietat:q̃ poſſidet
eos.Et vt celeriꝰnr̃a ↄſtãtinopoli ſcpta ꝑferãt᷑
mitte induſtriũ viꝝ aliquẽ ex clericis:ſic ⁊ nos
de ipis Nitrie mõaſterijs pres moachox cũ a⸗
lijs ſcis ⁊ ↄtinẽtibꝰviris miſimꝰ:qͥ poſſint cun⸗
ctos in pñti docẽ q̃ geſta ſunt:⁊ ſuꝑ oĩa qſumꝰ:
vt impẽſius ad dñm fundas pᷣces qͥ poſſimus
in iſto certamie etiã victoꝛiã ↄſeqͥ. Nõ em pua
leticia: ⁊ in Alexãdria:⁊ ꝑ totã egyptũ ppłoꝛuʒ
coꝛda puaſit:ex qͥ pauci hoĩes erecti ſũt: vt pu
rũ coꝛpus ecclłie ꝑmaneret.Saluta frẽs qͥ tecũ

ſunt. Etem te plebs q̃ nobiſcũ ẽ in dño ſalutat.

Beati lhieronymi pᷣſbyteri ad Maulũ ſenẽ
ↄcoꝛdie. Epla. GX

WBWomãe vite bꝛe
h uiitas dãnatio delictoꝝ ẽ. Et in ipᷣo
ffſepe luc exoꝛdio: moss ſecuta naſcẽ
tẽ hñtia tale in vitiũ ſecula pfitet᷑. Nã cũ pᷣ⸗
mũ ꝑadyſi colonũ viꝑinis nexibꝰ pᷣpeditũ co⸗
luber deduxiſſet ad terras et᷑nitas moꝛtalitate
mutata:in nõgẽtos:⁊ eo ãpliꝰãnos ſcðaʒ qᷣda⸗
mõ imoꝛtalitatẽ maledicti bois diſtulerat elo⸗

CX 91- 4..„ TT.V * . 821. ſ

ð

giũ.Exinde paulati recrudeſcẽte pctõ totiꝰoꝛ⸗
bis naufragiũ Gigãtiũ adduxit ipietas.Poſt
illud:vt ita dixeri:purgati baptiſmũ mundi in
bꝛeue tpᷣs hoim vita ↄcta ẽ.loc q; ſpaciũ ſce⸗
leribꝰnr̃is ſꝑ 3 diuina pugnãtibꝰ:pene ꝑdidi⸗

mus.Quotus em̃ qͥſq; aut cẽtenariã trãſgredi

tur etatẽ:aut nõ ad eã ſic ꝑuenit vt ꝑueniſſe pe

niteat: m qð in libꝛo pſalmoꝝ ſcpᷣtura teſtat᷑.
Dies vite nr̃e.lxx.ãni.ſi aũt multũ.lxxx.qͥcqͥd
reliquũ ẽ laboꝛ⁊ doloꝛ:Quoꝛſum ais iſta tã al
to repetita pᷣncipio:⁊ ita ꝓcul cepta:vt merito
qͥs Oꝛatiano ð nobᷣ poſſit ſale ludere.
Et gemino bellũ troyanũ oꝛdit᷑ ab ouoꝛ
VDigelicet in ſenectutẽ tuã ⁊ caput ad xpᷣi ſiłitu
dinẽ cãdidũ:dignis vocibꝰpᷣdicemus.Ecce iã
cẽtenus etatũ ſtati circulus voluit᷑: ⁊ ſꝑ pᷣcep⸗
ta dñi cuſtodiẽs:future britudinẽ vite ꝑ pñtia
exẽpla meditaris.Oculi puto lumine vigent:
pedes impmũt certa veſtigia:auditꝰ penetrabi
lis:dẽtes cãdidi:vox ſonoꝛa:coꝛpꝰſolidũ ⁊ ſuc

ci plenũ:cani cũ ꝑuboꝛe diſcrepãt:vires cũ eta

te diſſentiũt. Nõ mẽoꝛie tenacitatẽ vt in pleriſ
q; cernimꝰ:ãtiqͥoꝛ ſenecta diſſoluit.nõ calidi a⸗
cumẽ ingenij frigidꝰ ſanguis obtũdit.nõ gctã
rugis faciẽ arata frõs aſꝑat.nõ deniq; tremu⸗
la manꝰpꝑ curuos cere tramites errãtẽ ſtilũ du⸗

cit. Future nobᷣ reſurrectõis viroꝛẽ i te dĩs oñ

dit: vt pcti ſciamꝰ eſſe: 6. ceteri adhuc viuẽtes
i

pᷣmoꝛiunt᷑ in carne. Juſticie ꝙ tu adoleſcentiã
poꝛis ſanitatẽ etiã pctõꝛibꝰ euenire videamus
tñ illis hoc dyabolus miſtrat: vt peccẽt. Tibi
dñs pᷣſtat:vt gaudeas. Soctiſſimi qͥq; Greco
rũ de q̊bus ꝓ Flacco agẽs luculẽte Tulliꝰ ait:
ngenita leuitas:⁊ erudita vanitas. Regum
uoꝝ vel pᷣncipũ laudes accepta mercede dice⸗
bãt.lhoc ego nũc faciẽs:pᷣciũ poſco ꝓ laudibꝰ
ne putes modica eſſe q̊ͥ depᷣcoꝛ: margaritã de
euãgelio poſtularis.Eloqͥa dñi:eloqͥa caſta ar
gẽtũ igne exaĩatũ:ꝓbatũ terre:purgatũ ſeptu
plũ.ſ.ↄmẽtarios Foꝛtunatiani.⁊ ꝓpt᷑ noticlã
notã ꝑſecutoꝝ Aurelij Victoꝛis hyſtoꝛiam:ſi⸗
mulq; epłas Nouatiani. vt dum ſciſmatici ho
minis venena cognoſcimus:libẽtius ſci marty
ris Cypꝛiani bibamus antidotum. Miſimus
interim te tibi.i. Paulo ſeni Paulum ſenioꝛẽ:
in quo ꝓpter ſimplicioꝛes quoſq; młtũ in deij⸗
ciendo ſermone laboꝛauimus.Sed neſcio quõ
etiã ſi aqua plena ſit:tamen eundem odoꝛeʒ la⸗
gena ſeruat: quo dum rudis eſſet: imbuta eſt.
Si hoc munuſculum placuerit habemus etiaʒ
alia condita: que cum plurimis oꝛientalibus
mercib us ad te.ſi ſpirituſſanciꝰ afflauerit:na⸗

in aliena etate metiris.Et qᷓ;q; multis iſtã coꝛ⸗

uigabunt.
Aalerij ad Ruffinum ne ducat vxoꝛem dil⸗
ſuaſoꝛia. Epla. % CXXXVI.

L

S..4 r= Pr gn. l ſ A S r 6 „* .

ſef
vat
aug
lena
lipu
delit
at
lebꝛ⸗
lisan
ſusf
tibit
dit⸗
phit
bite,
ſun.
cput

laif⸗
lect
inci
Foꝛ
Gtil
pat.
mnat
räne
tibif
nio:e
day⸗
Vityt
Egos
erisna
lächol
degit
lacen
(o:an
meac
terea
ſenk
culü
gedu
Pꝛia
pcto⸗
lüdei
nüino
nape⸗
Rthelt
qnop
coꝛmn⸗
,exaq
nino:⸗

ne
N
mmunhe
nepdi⸗
Nided
eniſepe
ralckak,
twraet
Sltatiel
Inenio
Uwhickin

1 Ceiä

ſopep
fepft
nepiet
Ppenenn
Nld
ſrescin
Kinplet
nöcalci,
i öi
nig hen⸗
iſlior⸗
edisof
Ucrinens
loeleni
toſtico⸗
Nems
gi⸗
Luleot.
Vegoun
ledſe⸗
puuvd
ngormnde

aciſoar.
ſgüſn

e ſoli
trun⸗
alnniate

Geſcio k

Müira
umenot:
ktüinde,
nelcoc
Pote⸗
tuc
letn,
ionrlbos
Pueſn

roren 6
.

6K
/

Eodla
VDaqui ꝓhibeoꝛ

I xtacẽ nõ poſſuʒ. Grues celi tẽpeſta

ttes nũciãt varias vlule buboneſq;
omninoſe aues hyemis guitatẽ inſtãtẽ luctuo⸗
ſe pᷣululãt.Et tu ſubſannas:ſi vẽturi diſpendij
vaticinia va pᷣſenſero:iõ loqͥ ꝓhibeoꝛ:vitatis
augur:nõ voluptatl.Luſcinia amo ⁊ merulã q̃
leticiã aure lenis ↄcẽtu placido ꝑſequunt᷑: ⁊ pᷣ
cipue philomenã:q̃ optate tpᷣs iocũdiatis tota
delitiaꝝ plenitudie cumulat. Ni falloꝛ dulces
gnatones ⁊ comedes:qͥ dulces pᷣſuſurrant ille
cebꝛas.⁊ pᷣcipue Circẽ:q̃ tibi ſuſpirate ſuauita

tis aromate gaudia plẽa ꝑfũdat:vt fallaris vt

ſus fias aut aſinus:tacẽ nõ poſſum. Pꝛopinat
tibi mellitũ toxicũ miſter Babeli blade ingre⸗
dit ⁊ delectat:⁊ ipetũ ſpũs tui ↄducit:⁊ iõ loqͥ
ꝓhibeoꝛ. ſcio ꝙ nouiſſime ſicut coluber moꝛde
bit ⁊ viꝰipᷣmet impar oi tyriaca:iõ tacẽ nõ poſ⸗
ſum. Multos hẽs voluptattue ꝑſuaſoꝛes:in
caput tuũ facũdiſſimos.me ſolũ eliguẽ pᷣconeʒ
vitatl:quẽ nauſeas:iõ loqͥ ꝓhibeoꝛ. Repꝛoba
la ẽ fatui vox ãſerl. Int᷑ cygnos tm̃ doctos de⸗

Fo. CCXXXVIII

XXXVI

nãdã cõuitijs. Amice Berſabee ſiluit:⁊ in nul⸗

lo malignata ẽ: ⁊ nihilominꝰ tñ facta ẽ ſtimulꝰ

ſubüſionis viro ꝑfecto: ⁊ moꝛtis aculemarito

innocẽti.Nũqͥd innocẽs erit:q̃ ↄtẽdet eloquen
tia:? vt Balila Saãpſonis:⁊ foꝛma vt berſabee
cũ huiꝰ ſola pulchꝛitudo triũphauerit etiã no⸗
lẽs:Si nõ es ãpliꝰſᷣm coꝛ dñi qᷓ; DSauid:crede
ꝙ ⁊ tu pᷣcipitari potes.Sol hoim Salomõthe
ſaurus delitiaꝝ dei:ſapie ſingłare domicilium
craſſo tenebꝛaꝝ fuſcatatramẽto:lucem aie ſue
głaʒ domꝰſue:odoꝛẽ fame ſue amoꝛe amiſit mu
lieris.Et poſtrẽo curuatꝰ coꝛã Baali ex ecca⸗
ſte dñi mutatꝰẽ in mẽbꝝ ʒabuli:vt adhuc guio

ri videret᷑ detrudi pᷣcipitio: qᷓ; phebꝰ i cãäau ppe

tõtis.qͥ ð apolline Jouis fact⸗ paſtoꝛ Adme⸗

ti. Amice ſi nõ es ſapiẽtioꝛ Salomõe:qð nẽo

lectare: ea tmñ ſenatoꝛes docuit ſeruare vꝛbẽ ab
incẽdio:theſauros a rapia:ſeipᷣos a teł hoſtiũ.

Foꝛſitã ⁊ cũ ſenatoꝛibꝰintelliges:qꝛ pꝛudẽs es
ꝙ tibi oꝛganiʒẽt oloꝛes int᷑itũ:⁊ ãler ſalutẽ ſtre
pat.iõ tacẽ nõ poſſum. Deſiderio tuo totꝰinflã

matꝰ⁊ ſpecioſi nobilitate capit ſeductꝰ chyme ingreſſe ſunt acies ad Sabinas. Aenerũt SpylI

rã neſcis eſſe miſer:qð petl vłſcire deuoues qd
tibi foꝛme mõſtꝝ ill iſignis venuſtet᷑ facie leo

nis:olẽtl maculet᷑ vẽtre capꝛi:ãguis iſidiet᷑ cau

da virulẽta.qͥ ſyrenũ voces.circes pocula no⸗
uit vᷣtutis vicułſibi vi fecẽ: vt vitaret voꝛaginẽ
Ego at i dno ſperãs adijcio ꝙ vlyxis imitatoꝛ
eris nõ Empedoclis:qͥ ꝑ ſuã phiaʒ:ne dicã me

lãcholiã.i.atrã bilẽ victetnã ſibi Oauſeoluʒ
elegit:⁊ ꝑabolã:quã audis ad vetes attulit.iõ
tacẽ nõ poſſum. Tãdẽ validioꝛ ẽ ignis tuꝰ i lo⸗

co:anuit tibiꝑs adũſa qᷓ; vereoꝛ eſtꝰille tuꝰ:qͥ
me accẽderl:ne mioꝛẽ maioꝛ ad ſe trahat:⁊ ꝓp
terea loqͥ ꝓhibeoꝛ.At ſpũ loq̃r:qͥ tuꝰ ſum. NPẽ
ſent᷑ ignes lãce q̃libet eq̃li velq ieli. Aerſet᷑ ꝑpi⸗

nð es maioꝛ:qᷓ; q̊ͥ põt faſcinari a feia:oculos tũ
os aꝑi ⁊ vide. Optia feia ẽ:q̃ rarioꝛ ẽ phenice.
Amari nõ põt ſine amaritudie metꝰ⁊ ſollicitu⸗
dinis ⁊ frequẽtis ifoꝛtunij. Male ãt q̃ꝝ tã co⸗.
pioſa ſunt exaia: vt nullus ſit expers maligni⸗
tatis eaꝝ:cũ amant᷑ amare puniũt:⁊ afflictöni

vacãt vſq; ad diuiſionẽ coꝛꝑis ⁊ ſpũs.Amice

philoſophicũ ẽ: videto cui des.Ethicaẽ vide
to cui te des.vexilla pudicitie tulerũt cũ Sabi
nis Lucretia ⁊ Penelope:⁊ puriſſimo comita

t trophea retulerũt. Amice nulla ẽ Lucretia:

culũ capitj mei:qcqd agas:qͥcqd iudices: idul

gẽdũ ẽ mihi:qͥ pᷣ amoꝛis ipatiẽtia tacẽ ñ poſſuʒ

Pꝛia pᷣmi vxoꝛ Ade:poſt hois creatõneʒ pᷣmo

pctõ:pᷣmo ſoluit ieiunia: ꝓpt᷑ pᷣuaricatũ pᷣcep⸗
tũ dñi parẽtauit iobediẽtiã:q̃ citra mũdi termi
nũ nõ abſiſtet expugre feias.q̃ ſꝑ idefeſſe erũt
trahẽ incõſequẽtiã:qð a mr̃e ſua traxetr̃t.Aice

ↄtũelia viri ẽ vxoꝛ inobediẽs.Caue tibi vitas

q̃ nõ põt falli:ait ð btõ hBDauid. Inueni viꝝſſᷣm
coꝛ meũ. Hic tñ egre pᷣcipitatꝰ ẽ amoꝛe mulier
ex adulterio in homicidiũ: ne vnqᷓ; ſola veniãt
ſcãdala.Diues em̃ oĩs ẽ iniqᷣtas ſocietate plu⸗
rima:⁊ quãcũq; dnũ itrauerit ſuis tradit inqͥ

nulla ẽ Penelope: nulla ẽ Sabina. Time oẽs

la ⁊ Myrrha ⁊ Phedra:⁊ ſecute ſunt eas tur
be multe oĩm vitioꝝ exercitu ſtipate: vt gemi⸗-
tus ⁊ ſuſpiria: ⁊ tãdẽ infernũ captiuis ſuis fa⸗

cerẽt. Amice ne pᷣda fias in medio pdonumnõ

doꝛmias eax in trãſitu. Jupiter rex terrenus ůẽ
⁊ rex celoꝝ dictus ẽ pᷣ ſingulari ſtrenuitate coꝛ
poꝛis:⁊ incõꝑabili mẽtis elegãtia poſt europa
mugire coactus ẽ. Amice ecce quẽ bonitas ſu⸗
ꝑ celos extulit:feia bꝛutis ↄpauit. NPoterit eti
am feia te cogere ad mugitũ:ſi nõ es maioꝛ Jo
ue.cuius magnitudini nẽo aliusppar fuit he
bus qui ſapiẽtie radijs totius oꝛbis pᷣmiciauir
ambitum: vt merito ſolis nomie:ſolus illuſrra
ret᷑ infatuatus eſt amoꝛe Leucothoes ſibi ad
ignominmiam. Illli ad interitum:⁊ eclyptica diu
viciſſitudine varius factus eſt. Frequẽter ſui
luminis expers:qͥ totus vniuerſalit᷑ egebat mũ
dus. Amice ne lumen quod in te eſt: tenebꝛe fi⸗
ant Leucothoẽ fugito.Mars qui deus bellã
tiũ dici meruit:triüphoꝝ familiari frequẽtia:ĩ
qͥbus expedit vis animi maxie ꝓmpta: nil ſibi
metuẽs a vulcano ligatus ẽ cũ venere:inuiſibi
libus quidẽ cathenis ſenſibilibus tñ. Hoc aũt
ad plauſum ſatyroꝝ: ⁊ ad riſum celeſtls curie.
Amice meditare ſaltẽ cathenas q̊s nõ vides:?
iã in ꝑte ſentis.⁊ eripe te dũ adhuc coꝛruptibi⸗
les ſuni:ne claudꝰille faber ⁊ turpis:quẽ ðs nõ

eſt mẽſa: nec dea eſt digna cubili ſue te veneri:
ſuo moꝛe ↄcathenet: vte ſui ſileʒ:turpẽ ⁊ clau⸗
du: imo qð magis timeo:loꝛipedẽ faciat: ⁊ nõ

poſſis qð ſaluat:fxã hr̃e vngulã:vᷣ alligatꝰ ve⸗

neri doloꝛ fias: ⁊ irriſio vidẽtiũ: dũ ſibi aplau
dãt ceteri.A falſo deaꝝ iudice repꝛobata ẽ pal
las:q̃ nõ delectare ꝓmiſit:ſᷣ pdeſſe. Amice nũ
q̃d ⁊ tu ſiciudicas: Aideoiã te faſtidiẽti aio to
ta celeritate ꝑcurrere q̃ legis:⁊ ſnias nõ attẽdẽ

ſ expectare ſchemata. Fruſtra expectas:dõec

h turbidꝰanimꝰeffluat vt hec fetulẽtia ſecedẽs
pura tibi fluẽta irriget. Siles em oꝑtet eſſe ſui
fõtis riuulos:aut turbidos:aut claros:ſic iꝑi⸗

tiã coꝛdis mei vitiũ oꝛõnis expᷣmit:⁊ ſtrumoſa

dictionũ iꝑitia delicatũ offẽdit animũ. Huius
ihecillitatis mih?ↄſciꝰ:diũtiſſem me ad diſſua⸗
Rqdũ libent᷑:ſᷣ qͥ tacẽ nõ potui:locutꝰ ſum vt po
tui.Qð ſi mihi eẽt tãta ſtili vtus:qᷓ;tus eẽt ſcri
bẽdi animꝰ: tã elegãtia tibi vba trãſmitterẽ: ⁊
tã nobili maritata ↄiugio:vt ſingula ſeoꝛſum⁊
oĩa ſił ſuũ viderẽt᷑ auctoꝛẽ bñdicẽ. Sʒ qꝛ mihi
oĩa debes:q̃cũ q; adhuc nudꝰamoꝛ:⁊ infecũd⸗
ne dicã ſterel:mereri põt ex oĩbꝰ:mihi pᷣbe inte
rim patient᷑ aurẽ: dũ euoluã qð iplicui: ⁊a me
nõ reqrat purpuriſſum oꝛatoꝛis: aut ceruſam:
quã me neſcire fateoꝛ:⁊ fleo.ſᷣ ſcribẽtis votũ:⁊
pagine vitatẽ accepta. Juliꝰceſar cuiꝰãplitudi
ni obſtructꝰ fuit oꝛb: die q̃ nobilẽ filiũ ſuũ auſa
Soccare ſeua nimis Atropos:tüũc illos hũilẽ qͥ
dẽ:ſᷣ diuios ſtilos ꝓducẽdo aurẽ:humilit᷑ icli⸗
nauit in valuis capitolij.Qð ſi ⁊ animũ penas
eis dediſſet: qᷣbus ipᷣe. Tu vo ſtiloꝝ tuoꝝ mi⸗
hi p̃nũcio aurẽ inclinas:vt aſpis veneficijs:ad
hibes aim vt aper latratibꝰ:placarl vt dypſas
cui ſol icãduit a cãcro.Tibi ↄſuł:vt ſpꝛeta me⸗

dea. Tibi miſereris:vt eqͥr naufragis:qð ma⸗

nũↄtines:reuerẽtia regie pacis ẽ.Amice:ſe hu
miliauit:lʒ citra ꝑfectũ: domitoꝛ oꝛbᷣ̊ fideli ſuo:
⁊ pene pedẽ retulit:qꝛ ipᷣe paruit:⁊ pene ſuccu
buit:qꝛ obediuit:⁊ nõ penitꝰ.nihil ei multa hu
militas ꝓfuit:qꝛ nõ plena.Quid tibi ↄfert tua
tã. ferina inhũanitas:⁊ rigoꝛ inflexꝰ⁊ hoꝛroꝛ ſu
Pcilijaq̃ vltro irruis in latronũ inſidias iermis
humilia te cede.ſᷣ ad modũ humilitatis eius:q̃
totũ ſibi mũdũ hũiliauit.Et audi amicũ tuum
Et ſi ceſarẽ erraſſe credis:qͥ Tũgillo nõ credi⸗
dit: exaudi ⁊ attẽde qͥd ⁊ alijs ↄtigerit: vt tibi
Fſt eoꝝ leſio. Indẽnis ẽ em̃ caſtigatio quã ꝑ⸗
uadẽt exẽplaria. Neſcio qͥ refugio tut es:aut
q toꝛpeſc auxilio. Ceſar in miſericoꝛde ꝑfidos
repperit:⁊ nõ ẽ reuſus.Tu ſi vnqᷓ; tale gymna⸗
ſiũ euaſiſti:pios ipios inueniſti. hoꝛone⸗rex
qͥ legũ meſauros ꝓplis pvᷣlicare nõ inuidit:ſᷣ is
pᷣmus grecoꝝ ſtudia deaurauit:die q̃ viã vniũ
ſitat ingreſſus ẽ:ait Leõtio fratri ſuo:ad ſum⸗
mã felicitatẽ nihil mihi deeſſet: ſi vxoꝛ mihi ſp

III

defuiſſet. Cui Leontius. Et quõ vxoꝛ obſtat⸗
at ille.Mariti oẽs ſciũt:vtinã tu ſełmaritꝰfue

ris:⁊ nõ ſis:vt ſcias qͥd felicitatẽ ipediat. Va⸗

lẽtinus impatoꝛ octogenarius adhuc vᷣgo:cũ

audiret die fati ſui triũphoꝝ pᷣconia recoli:qui
bus frequẽtiſſimus erat:ait vna ſe tm̃ gloꝛiart

victoꝛia.Et reqͥſitus: qᷓerñdit:ꝙ inimicoꝝ ne⸗
quiſſmũ deuici carnẽ meã. Amice:hic ingloꝛi

us migraſſet a ſeculo:niſi ei foꝛtit᷑ reſtitiſſet:cũ

q̃ tu aſſenſum familiaritatis pepegiſti. Cycero
poſt repudiũ Terẽtie: vxoꝛari noluit:dicẽs ſe
ꝑiter vxoꝛi ⁊ phie oꝑam dare nõ poſſe.Amice

vtinã tibi hoc animus tuus rñdeat:vł tua ling

ua mihi:vt loquẽdo ſaltẽ eloquẽtie pᷣncipẽ dig

neris imitari:⁊ mihi ſpem facies vel vanã.Cã

nius a Gadibus lherculis poeta facũdie lenis
⁊ iocũde repᷣhẽſus ẽ a Liuiopeno gui ⁊ vxoꝛa

to hyſtoꝛiographo:q multaꝝ gauderet amoꝛi

bus:his vbis. Noſtrã phiaʒ pticipare nõ po⸗
teris:dũ a tot ꝑticiparis.Nõ em̃ eo iecoꝛe Ju⸗
nonẽ amat Tytius:ꝙ multi vultures:multuʒ
diuellũt. Cui Cãnius ſiqñ laboꝛ reſurgo cauti
us:ſi paululũ oppꝛimoꝛ:alacrius reſumo aerẽ:
vices noctiũ dies reddũt lenioꝛes. Sʒ tenebꝛa

rũ ꝑpetuitas inſtar inferni ẽ. Sic lilia pᷣmeua:
verni ſolis delicata tepoꝛibus:varietate tũ eu⸗

ri:tũ nothi: tũ ʒephiri leticia effuſioꝛe laſciuiũt
q̃bus vno ſpũ fulminãs libys incumbẽs occa⸗

ſum facit. Sic mars ruptis teſticulis in menſa

celeſti recũbit ↄuiua ſupeꝝ:a q̃ vxoꝛius mulci⸗

ber ſuo fune lõge religat᷑.Sic leuius ligãt mui

ta fila:qᷓ; ſola cathena. Sic mihi ſit a phᷣia tibi
ſolatiũ.Amice vtriuſq; vᷣba ꝓbo:vitã neutriꝰ
Minus tñ multi moꝛbi ledũt ſalutis viciſſitu⸗
dine interpellati:qᷓ; lãgoꝛ vnus:qͥ a laboꝛibus
irremediat nõ ceſſat affligere. Pacuuius flẽs
ait Ario vicino ſuo.Amice arboꝛẽ habeo ĩ hoꝛ
to meo infelicẽ:de q̃ pᷣma vxoꝛ mea ſe ſuſpẽdit:

poſtmodũ ſcdᷣa:iã nũc tertia.Cui Arius.lſdi

roꝛ te ĩ tot ſucceſſibus lachꝛymas inueniſſe.Et
iteꝝ.Dij boni:qͥt tibi diſpẽdia arboꝛ illa ſuſpẽ
dit. Et tertio. Amice:dede mihi de arboꝛe iila
ſurculos:q̃s ſerã. Amice:timeo ne ⁊ te oꝑteat
arboꝛis illius ſurculos mẽdicare: cũ iã inueni⸗
ri nõ poterũt.Sẽſit Sulpitius vbi ipᷣm calceꝰ

ſuus pᷣmebat:qͥ ab vxoꝛe nobili ⁊ caſta adutit.

Amice caue tibi ne te pᷣmat calceus:qͥ auelli nõ
poſſit.Ait Cato vticenſis. Si abſq; feia poſſʒ
eſſe mũdus:ↄuerſatio nr̃a non eſſet abſq; dijs.
Amice: Cato nõ niſi vera ⁊ cognita lobatur.
nec qſqᷓ; feiaꝝ execrat᷑ ludibꝛia:niſi luſus ⁊ ex⸗
ꝑtus ⁊ cõſcius pene.is igit᷑ fidẽ hr̃e decet:qͥ
cũ oĩ vitate loquunt᷑.Ji ſciunt vt placeat dele
ctatio:⁊ pũgit delictũ. Ji noꝛũt ꝙ flos vener
roſa ẽ:qꝛ ſub eius purpura multilatent aculei.
Metellus Mario reſpõgit cũ eius filiã dote

ℳℛ

tnchtn
unpſte

neecd

cola
ngrn
mtorſe
Nrue
ſiiſrei
klen
ldcige

ſeArice

Muleg

needn
W

Müdeei

gn

enmu
pnrnie

le.

srmung
ſurgpeni
cunori
Sztcnetn
llhänen:
uuttian
grlgeuit
nbis oc⸗
onnone

Rinstorld⸗

1slgätel
tuphein
yuiteun⸗
Bo nalin
obonbus
Auisfis
D
ſeſulpedt⸗
Brs

Clenile S

lluſie
entol
eunchen
ciinnen⸗
int
Afunlit
Pizulin
6 futß
N
nliße⸗
lis ter,
fütnci
runt

ſontel.
etl.

12

diuitẽ:foꝛma nobilẽ:gñe clarã:fama felicẽ: du
cere noluit.Malo meus eſſe qᷓ; ſuꝰ.Cui Ma
rius:ĩmo ipᷣa tua erit. At illeimo viꝝ opoꝛtet
vxoꝛis eſſe.Logicũ ẽ em.talia erũt ſubiecta:q̃⸗
lia ꝑmiſerint pᷣdicata.Sic facetia vbi metelli:
diuertit ab oneribus doꝛſum eius.Aice ſi vxo
rari oꝑtet: nõ expedit qͥdẽ. Nerũtñ ſit amoꝛ in
cã:nõ cenſus.Et faciẽ vxoꝛis eligas:nõ veſtẽ
⁊2 animũ:nõ auxꝝ ⁊ tibi nubat vxoꝛ:nõ dos.Er
go ſi q̊ͥ mõ fieri põt:pᷣdicari poteris: vt liuoꝛeʒ
nõ ducas a ſubiecto. Lais Coꝛinthia pᷣrogati⸗
ua pulchꝛitudis inſignis tmmõ regũ ⁊ pᷣncipũ
dignabat᷑ ãplexus.Conata eſt tñ Demoſtheni

pho ꝑticipare: vt noto caſtitatis eius miraclo
ſoluto: videretur ſpẽs ſua lapides mouiſſe: vt
Amphionis cythara:attractũ blãditijs tracta

uit ſuauit᷑.Cũq; iã Demoſthenes emolliretur
ad thalamũ: petiuit ab eo Lais cẽtũ talenta ꝓ
ↄſenſu.at ille ſuſpiciẽs in celũ ait. Nõ emo tati

penitere. Amice: vtinã in celũ ⁊ tu acumẽ men

tis dirigas:vt id effugias qð pnia ẽ redimi. Li

uia viꝝ ſuũ interfecit quẽ nimis odit. Lucillia
ſuũ:quẽ nimis amauit. Illa ſpõte miſcuit aco⸗

nitũ:hec decepta furoꝛẽ ꝓpiauit ꝓ amoꝛis po
culo. Amice:orijs ↄtẽderũt votis iſte.neutra

tñ defraudata ẽ ſine fraudis fem inee ꝓpo.ſcʒ
malo. Aarijs ⁊ diuerſis incedũt ſemitis feie:qͥ
bus anfractibus errẽt:qͥbuſq; deuincte ſint:in

viris vnꝰẽ exitus. Ana oĩium viaꝝ ſuaꝝ meta.
Anicũ caput ⁊ ↄuentus oĩm diuerſitatũ ſuaꝝ

malitia. Exẽplo haꝝ exꝑimẽtũ cape: ꝙ audax
eſt ad oĩa q̃ amat:vel odit feia:⁊ artificioſe cuʒ
nocere vult:qð ſꝑ ẽ:⁊ frequent᷑: cũ iuuare ꝑat
obeſt. Vñ fit:vt frequent᷑ noceat nolẽs. In foꝛ
nace poſine es. Si auꝝ exhibes purioꝛ. Deia
nira

Cyrinthiũ veſtiuit interula: æ⁊ mõſtroꝛuʒ
malleũ mõſtri ſanguie vlta eſt. Sibiq; ꝓceſſit

ad lachꝛymas:qð ad leticiã machinata ẽ. Ami-
ce traiectũ telo erculis ſciuit:⁊ vidit Neſiꝛ um
iſta: nibilominus tñũ Neſo credidit in Herculẽ

2 q̃ſi nõ ſpõte:quẽ debuit veſtire interula:ve⸗

ſtiuit interitu. Inſani capitis ⁊ pᷣcipitis ẽ feia ĩ
deliberata ſꝑ volũtate pᷣcipuũ arbitrat᷑:quod
vult:⁊ qð nõò expedit:⁊ pᷣ oibus placere cupit:
vt placitũ ſuũ oĩbus pᷣferre ↄſulta ẽ.xij.inhũa
nos laboꝛes ↄſumauit Alcides.A tertiodecio
q̃̊ oẽz inhumanitatẽ exceſſit:exuꝑatus eſt.Sic
foꝛtiſſimus hoim eqᷓ dolẽdus ẽ vt gemebũdus
occubuit:qͥ celi arcẽ ſine gemitu ſuſtinuerat hu

D

mmeris. Tãdẽ q̃ vnqᷓ; int᷑ tot milia miliũ ſedulũ

ſollicitũq; pᷣcatoꝛẽ ꝑpetua cõtriſtauit repulſa⸗
vyel q̃ ↄſtãter pᷣcidit vba petentis: fauoꝛẽ ſapit
eius rñſio:⁊ qtũcũq; dura fuerit:ſꝑ in aliqͥ w⸗
bi ſui ãgulo habebᷣ aliquẽ petitõis tue fomiteʒ

„ 9 — —-

implicitũ:qlibet negat: nulla ꝑnegat. Irrũpit
auꝝ in ꝓpugnaciha turris Acriſij: valloq; ml⸗

Fo. CCXXXR
CXxXXVI

tiplici ſignatã DOanes pudicitiã ſoluit. Amice:

ſicut vgini q̃ terrã triumphauerat: de celo plu⸗

it inceſtus:ſic quã nũqᷓ; fallit humilis vicit ſub
limis. Sic arboꝛem quã nũq; mouit Fauoniꝰ:
euertit aqͥlo. Lycia vᷣgo: vgens in ſeniũ: ⁊ fa⸗
ma pᷣuilegiata ↄſtãter:tãdeʒ oppꝛeſſa apollinis

fantaſmate ↄcepit: peꝑitq; Platonẽ. Amice:

quã illibatã ſeruauerũt vigilie: defloꝛauit illu⸗
ſio ꝑ ſomniũ:vt ſꝑ omne roſariuʒ aliqͥ turbine
ſua purpura ſpoliet᷑. Sʒ bñ ꝙ patriſſauit patri

NPlato in ſapia: ⁊ ꝙ ſilis facius ẽ nois: ⁊ num⸗
mis pᷣcipui. Amice minaris: an indignaris ma
gis ꝙ in pabolis tibi ſignificẽ gentiles eſſe imi⸗

tãdos: xpiano ydolatras:agno canes:deniq;
bono:malos: Volo ſis api argumentoſe ſiłis:

qꝗ mel elicit ex vꝛtica:vt ſumas mel de petraso⸗

leũq; de ſaxo duriſſimo:gentiliũ noui ſuꝑſtiti⸗
onem. Sʒ ois creatura dei aliqð hʒ exemplar
dei honeſti. Vñ iße tũ aries:tũ leo:tũ vermis
ðꝛ: ſᷣ plurima puerſa agãt increduli. Aliq tñ qᷓ

cũ ipᷣis interierãt: in nobis fructũ abũdare fece
rũt.Qðò ſi illi yonas habuerũt pelliceas cã mũ⸗

ditie ſine ſpe:ſine ſde:ſine pᷣdicamẽto:ſine cha
ritate: ꝓfecto ſi nos fuerimus aſini ⁊ ſues: aut

aliq̃ inhumanitate bꝛutoꝝ ſiles:qͥ fidei: qͥ ſpei:
q̊̃ charitatis merito digni reꝑiemur:cũ videas
pꝓphas: ⁊ pcipue illũ mũdi coꝛdis:quẽ ſoli eer
nere pñt oculi. Illi aũt ſtudio ſuaꝝ artiũ ſemil⸗
tis conatibus afflixerũt: nullo future felicitai
intuitu: ſ tm ne aias haberẽt ignoꝛãtes:qͥd no
bis erit: neglecta diuina pagina cuius vitas ẽ
2 illũimatio lucerna pedibꝰ ⁊ lumẽ ſemit ad vi

tã et᷑nã:vtinã hãc eligas:vtinã hãc legas:vti⸗

nõ hãc itroducas ĩ cubiculũ tuũ vt introducat
te rex in ſuũ. ãc dudũ floꝛibꝰ tuis ver ſubar
raſti. Hec in eſtate tua expectat vt facias vuã
In huius iniuriã nõ ducas aliã: ne faciẽs in tẽ
poꝛe vindemie labꝛuſca inueniarl. Nolo te ſpõ
ſum veneris fieri:5 Palladis.ec ſpõſa te in⸗
duet monilibus pᷣcioſis:⁊ oꝛnabit. Hec te idu⸗

et veſte nuptiali. He nuptie glłiabũt᷑ Apolline

panympho: haꝝ Feſcẽnia decebit cedꝛos liba

ni. Stilbõ vxoꝛatus ſpem huius tã deſiderate

ſolẽnitatis deuote ↄcepi:ſᷣ in timoꝛe cã huius
tota hec lectio facta ẽ:ad hũc finẽ luculẽta tota
hec ꝓperat oꝛõ.lhic rigoꝛ huius diſſuaſionis:
hic totus armat᷑:cuius multo chalybe pᷣdura⸗
tos ſentis aculeos. Dura ẽ manus ↄiugij:ſᷣ ſa⸗

nãs. durus ẽ hic ſermo:ß ſ⸗ anus. vtinã tã vti⸗
lis:qᷓ; deuotus. Amice artã tibi vt ais infligo
viuendi regulã eſto. Eſt ei arta via ducit ad

vitã: nec eſt ſemita plena:qᷓ itur ad gaudia ple⸗
na:imo etiã ad mediocria ꝑ ſalebꝛas euadimꝰ.
Audiuit Jaſon ꝙ ꝑ mare adhuc intactuʒ: nec
vllis de vᷣginitatũ ratibus:aut remis ⁊ ꝑ tau⸗
ros ⁊ ſulphureos ignes:⁊ ꝑ toxiaci ſerpẽtis vi
ρ“0α

Pars

gilias viandũ eſſet ad vellus aureũ ⁊ ſano ↄſi⸗
lio:lʒ nõ ſuaui vſus abijt ⁊ redijt: ⁊ optabilem
theſaux retulit.ſic abſinthiuʒ vitatis acceptat
moꝛoſe mẽtl humilitas.fecũdat officioſa ſedu⸗
litas:in fructũ ꝑducit ꝑſeuerãtie vtilitas.Sic
ſemẽtẽ ſerit: pincerna pluuiaꝝ auſter. ↄſolidat
ſcopa viaꝝ aqͥlo. In vbertatẽ ꝓmouet floꝝ ꝓ⸗
creatoꝛ ʒzephyrus. Sic dura pᷣncipia dulci fine
nũerant᷑. Sic arctus callis ad apla palatia per
ducit. Sic aguſtus trames ad terrã ducit viuẽ
tiũ.Sʒ ne lõgo te diſpẽdio ſuſpendã vt maioꝛi
teſtimonio mihi fides adhibeat᷑. Lege Aureo
lũ Theophꝛaſti: ⁊ Medeam Jaſonis: ⁊ vix
pauca inuenies impoſſibilia mulieri. Aice det
tibi deus opᷣs feie fallacia non falli: ⁊ illumiet
£* tuũ:ne pᷣſtigiatis oculis tẽdas qͥ ego timoo
Sz ne Oꝛeſtẽ ſcpᷣſiſſe videar. Aale.
Beati Hieronymi pᷣ byteri de celebꝛatione
paſche. Eplaa. CxXXVII

Ectis literis tu⸗
is vbi me ↄmouiſti:vt debitũ red⸗
derem de reſiduis enodãdis q̃ſtio⸗
nibus:q̃s iam lõge añ q̃ſiueras: gtiſſimũ mihi
AItq; chariſſimũ deſideriũ ſtudij tui ãplius tole
rare nõ potui.Et qᷓ;uis in nedijs aceruis occu

pationũ meax hãc feci pᷣcipuã:vt ad ea q̃ mei⸗

terrogaſti:tibi reſponderẽ. Diutius ãt de tua
epla diſputare nolo:ne hoc ipᷣm me impediat:
iam tandẽ redhibere qð debeo. Queris q̃ cã ſit
cur aniuerſarius dies celebꝛãde dñice paſſiõis

nõ ad eundẽ redeat anni diẽ:ſicut dies qͥ trada

tur natus. Et deinde ſubiũgis:vtꝝ hoc ſit pp
ter ſabbatũ ⁊ lunã:qͥd ſibi velit in fauoꝛe obp

uatio ſabbati ⁊ lune: Hic pᷣmũ opoꝛtet vinoue

ris diẽ natalẽ dñi:nõ in ſacro celebꝛari:ſ tm in
mMemoꝛiã reuocari ꝙ natus ſit: ac ꝑ hoc nihilo
pus erit: niſi reuolutũ diẽ anni:qͥ ipa res acta ẽ
feſta deuotõe ſignari. Sacrm eſt aũt in alia ce⸗
lebꝛatõe: cũ rei geſte remẽoꝛatio fit: vt aliquid
etiã ſigniſicari intelligat᷑:qð ſancte accipiendũ
eſt. Eo itaq; mõ agimus paſcha:vt nõ id ſoluʒ
qð factũ eſt in memoꝛiã reuocemus.i. qꝛ moꝛ⸗
tuus eſt xpᷣs:⁊ reſurrexit.ſ etiã vt cetera q̃ euã
gelium atteſtat᷑: ad ſacratã ſigniãcationem nõ
omittamus. Quia em̃ ſicut dicit aplus. Moꝛ
tuus eſt ꝓpter delicta nr̃a:⁊ reſurrexit ppt᷑ iu
ſtiſicatõneʒ nr̃aʒ. Trãſitus qdẽ de moꝛte ad vi
Lꝗ:illa paſſione dñi ⁊ reſurrectiõe ſacratus eſt.
HNã etiã vocabulũ ipᷣm qð paſcha ðꝛ:nõ grecũ
ſicut vulgo videri ſolet:bᷣ hebꝛdũ eſſe dicunt:q̃
linguã vtrãqꝙ nouerũt. Neq; em̃ a paſſiõe:qm
Tειο7&grece: latine ð pati: ab eo ꝙ trãſit᷑ vt
dixi de moꝛte ad vitã hebꝛeo vbo res appellata
S. In qͥ eloqͥo paſcha trãſitus ſi cut phibẽt qᷣͥ h

ſciũt:qð voluit ⁊ ipᷣe dñs tãgẽ:cũ ait.Qui cre⸗
*

III

dit in me:trãſit a moꝛte in vitã. Et maxie idem

euãgeliſta h intelligit expᷣmẽ voluiſſe:cũ ð cele
bꝛaturo dño paſcha cũ diſcipul:vbi cenam eis

myſticã dedit.Cũ vidiſſet inqͥt IOhs.qꝛveit ho
ra vt trãſiret ð moꝛte:ſeu de h̊ mũdo ad pr̃em.
Trãſitꝰ de hac vita moꝛtali in aliã vitã imoꝛ
talẽ.H̊ ẽ em̃ ð moꝛte ad vitã. In paſſiõe ⁊ reſur
rectõe dñi ↄmẽdat᷑.Hic trãſitꝰ a nob mõ agit᷑
ſfidẽ q̃ nob ẽ in remiſſionẽ pctõx in ſpe vite et
ne diligẽtibꝰ deũ ⁊ ꝓximũ:qꝛ fides ꝑ dilectõeʒ
opꝑat᷑:⁊ iuſtꝰex fide viuit. Spes ãt q videt᷑ nõ

Eſpes.qð em̃ videt qͥs qͥd ſpat:Si ãt qð nõ vi
dem⸗ ſꝑamꝰ:ꝑ patiaʒ expectamꝰ: m hãc ſidẽ
⁊ ſpẽ ⁊ dilectõeʒ q̃ cepimꝰeſſe ſub gr̃a:iã ↄmoꝛ

tui ſumꝰ cũ Rzpo:⁊ ↄſepulti illi ꝑ baptiſmũ:ſicẽ

diẽ apłs. Quia ⁊ verꝰ hõ nr ſil ↄfixꝰ ẽ cruci cuʒ

illo:⁊ reſurreximꝰcũ illo:qꝛ ⁊ ſi nos excitauit:
2 ſit ſedẽ fecit in celeſtibꝰ. Añ ẽ ⁊ illa exhoꝛta⸗
tio. Siãt reſurrexiſtis cũ xp̃o:q̃ ſurſum ſunt q̃

rite: vbi xpᷣs ẽ: ad dexterã dei ſedẽs.q̃ ſurſum

ſunt ſapite. nõ q̊ͥ ſuꝑ terrã.ſᷣ qð ſequit᷑ ⁊ dicit.

QMoꝛtui ei eſtis:⁊ vita vr̃a abſcõdita ẽ in xpo
Cũ ãt ille aparuerit:tũc ⁊ vos cũ illo aparebi

tis in gla. Satis ĩdicat qͥd velit itelligi:qꝛ nũc

trãſitꝰ videt᷑ de moꝛte ad vitã:qͥ fit ꝑ fidẽ:in ſpe

pagit᷑ future in fine reſurrectõis ⁊ głe.Cũ coꝛ⸗

ruptibile H.i.caro iſta:in q̃ gemimꝰ induet ĩcoꝛ
ruptõeʒ:⁊ moꝛtale h̊ induet imoꝛtalitatẽ.Non

ei iã qͥdẽ habemꝰ ꝑ fidẽ pᷣmitias ſpũs:ſᷣ adhuc
in nobiſmetipᷣis ingemiſcimꝰ adoptõʒ expectã
tes redẽptõeʒ coꝛꝑis nr̃i. Spe em̃ ſalui facti ſu
mus. In hac ſpe cũ ſumꝰ coꝛpꝰ qͥdẽmoꝛtuũ eſt
ꝓpter peccatum. Spũs aũt vita eſt ppter iu⸗
ſticiã. Sed vide quod ſequit᷑. Si aũt ſpũs eiꝰ

inquit:qͥ ſuſcitauit Fpᷣm Jeſum a moꝛtuis vi⸗

uificauit: ⁊ moꝛtalia coꝛpa vr̃a ꝑ inhabitanteʒ
ſpm eius in nobis. Hoc igit᷑ eccleſia vuiuerſa
q̃ in ꝑegrinatõe moꝛtalitatis inuenta eſt: expe⸗
ctat in fine ſeculi:quod in dñi nr̃i Jeſu xpᷣi coꝛ⸗
poꝛe demõſtratũ ẽ:qͥ ẽpᷣmogenitus a moꝛtuis:
coꝛpus eius cuius caput ẽ ipᷣe:nõ niſi eccłia

c̃.Nõnulli etiã attendentes vᷣba q̃ ↄtinue dicit
apls.qꝛ ⁊ moꝛtui ſumꝰ cũ xpᷣo:⁊ reſurreximus

cũ eo. Mec intelligẽtes q̃tenus dicant᷑ arbitra⸗
ti ſunt iã factã eſſe reſurrectõezʒ:nec vllã vlteriꝰ

in fine tẽpoꝝ eſſe ſperãdã. Ex qͥbus ẽ inqͥt lhy

meneus ⁊ CPhyletus:qᷣ circa vitatẽ aberraue⸗
rũit: dicetes reſurrectõeʒ iam factã eſſe:⁊ ſidem
qrundã ſubuerterũt. IJdẽ apłs eos arguẽs de⸗

teſtat᷑:qͥ tñ dicit nos reſurrexiſſe cum xpᷣo. Añ

niſi qꝛ hoc ꝑ fidẽ ⁊ ſpem ⁊ dilectõeʒ factũ eẽ di

cit in nobis:ſᷣm bᷣmitias ſi pũs.ſᷣ qꝛ ſpes q̃ vide⸗
tur nõ ẽ ſpes.Et ideo ſi qð nõ videmꝰ ſꝑamus
Reſtat vtiq; redẽptio coꝛꝑis nr̃i: quã expectã

tes in nobiſmetipᷣis ingemiſcimꝰ Vñ illð.Spe

gaudẽtes:in tribulatõe paſtẽtes.Hec igit᷑ ino⸗

ℳ

=
+☛
—

——
—

ſup

„ ber

lit 1d.

naeine

loaprti

ligni
ſtinte,
lio⸗
cherien
ni Non
ßaln
zenpeni
luifniſt
normick
peri
1ſise⸗
nnusi⸗
Pirame,

nineen
eee⸗

ſurber⸗

Awwonniſs:.
nidetdn

4

ntnns
ertinr

iitn

ben⸗
ſetßin
inde⸗
N
leid
heng,
ihhin
N
gke

4

S

9

Epiſtola

uatio vite nre: ⁊ qd trãſitus a moꝛte ad vitã:

qͥ fit pᷣmo ꝑ ſidẽ: vt in ſpe gaudeamꝰ: ⁊ in tribu
latõe patiẽtes ſimꝰdũ adhuc exterioꝛ nr hõ coꝛ
rũpit᷑:vᷣ interioꝛ renouat᷑ ð die in diẽ ꝓpt᷑ ipᷣm
ituitũ noue vite:ꝓpt᷑ nouũ hoieʒ quẽ iubemur
induere:⁊ exuere veterẽ:⁊ expurgãtes vetꝰfer

mẽtũ:vt ſimꝰnoua ↄſꝑſio:qm paſcha nrjm im⸗

molatus ẽ xpᷣs.Mꝛopt᷑ hãc nouitatẽ bᷣmꝰmẽ⸗
ſis in ãni mẽſibꝰ celebꝛatõi attributꝰ ẽ.Nã ipᷣe
ðᷣꝛ ⁊ mẽſis nouoꝝ: qꝛ vo in toto tꝑe ſeculi nũc
tertiũ tpᷣs aparuit:ideo reſurrectio dñi tridua
na ẽ. Pꝛimũ em tpᷣs ẽ añ legẽ.Scðm ſub lege.
Tertiũ ſub gr̃a. Abi iã manifeſtatio ẽ ſacr̃i pꝛi
us occulti in ꝓphetico enigmate.oc ̊ ⁊ilu⸗
nari nũero ſigniſicat᷑.qꝛ em ſeptenariꝰnũerꝰ ſo

let in ſcᷣturis ad quãdã pfectõeʒ myſticꝰagpa⸗
rere. Tertia hebdomada lune paſcha celebꝛat̃
id eſt qͥ dies occurrerit a qrtadecima in vigeſi⸗

mã pᷣmam. Eſt illic ⁊ aliud ſacrm: qð ſi tibi ob⸗
ſcuꝝ fuerit:qꝛ in talibus inqᷣſitionibus minus
eruditus es:nõ ↄtriſteris. Nec ideo me putes
eſſe melioꝛẽ:qꝛ in ſtudijs hec puerilibus didici
Qui em̃ gloꝛiat᷑:in eo gloꝛiet᷑ inqᷣt ſcire ⁊ intel⸗

ligere:qꝛ ego ſum dũs. Nõnulli g ſtudioſi tali⸗

um rex q̃ſierũt multũ de motibus⁊ nũeris ſide
rũ. Et qͥ ſubtilius ſcrutati ſunt iſta incrementa
2 decremẽta luminaria ex ↄuũſione globi eiꝰcõ⸗

iecerũt.nõ ꝙ aliquid ſubſtãtie accedat ei cũ au
get᷑ vel decedat:cũ minuit᷑:qð deliramẽtũ im⸗

periti Manichei opinãtes: repleri eũ dixerũt
ſicut replet᷑ nauis ex fugitia diei ꝑte quã ↄmix
tã pncipibꝰtenebꝛaꝝ:⁊ hoꝝ ſoꝛdibꝰinqnatam:
coꝛde ⁊ oꝛe ſacrilego: ⁊ credere ⁊ loqͥᷓ nõ dubi⸗
tãt.hinc g̊ impleri lunã dicũt:cũ maẽ ꝑs diei:
magnis laboꝛibus ab inqnamẽto purgata:de
toto mũdo vſq; illud ab oibꝰ glauc fugiẽs red
dit deo lugẽdi: dũ redeat repleri vbo ꝑ mẽſeʒ

dimidiũ:⁊ alio dimidio in ſolẽ refundivelut in *
abã nouero. Nec tñ int᷑ illas anathẽatizandas

blaſphemias aliqd vnqᷓ; fingere potuerũt:cur
vel incipiẽs lucẽ: vel deſinẽs coꝛniculato lumi

ne fulgeat. aut cur a dimidio mẽſe incipiat mi⸗

nui: ⁊ nõ ad refundẽdũ plẽa ꝑueniat. Illi 4
hec certis nũeris indagarũt:ita vt defectꝰſoł⁊

lune:ñ ſolũ cur fierẽt: ſᷣ etiã qñ futuri eẽnt lõge

añ p̃dicerẽt:⁊ eos det᷑mĩatis intualł tpm cão⸗
nica ſuputatõe pᷣfigerẽt:lr̃iſq; mãdarẽt:quas
mõ qᷣ legũt atʒ itelligũt: nihilominꝰ eos pᷣdicũt
nec alit᷑ vt alias accidũt qᷓ; p̃dicũt. Tales & qᷣ⸗
bus nõ ẽ iãſcẽdũ: ſicut ſcpᷣtura ſcã dicit. Quia
cũ tm̃ valerẽt.vt poſſent eſtimare vᷣm eiꝰquem

ſupplici pietate poſſent faciliꝰnõ inuenerunt ex

ipᷣis coꝛnibꝰ lune:q a ſole auſa ſunt:ſiue creſcẽ⸗
tis:ſiue decreſcẽtis:ↄiecerũt eam vel a ſole illu
ſtrari: ⁊ q;to magis ab eo recederet:tãto magꝗ

ab ea ꝑte q̃ terris paret ⁊ radios eiꝰexciꝑe:

Fo. CCXL.

to aũt ad eũ magis poſt dimidiũ mẽſem ex alio

ſemicirculo ꝓpinãret: lato magis a ſuꝑioꝛi ꝑ⸗

te illuſtrata ab ea ꝑte quã terris aüuteret:nõ po
ſe excipe radios: ⁊ ꝓpterea videri decreſcere:
vel ſi hret in vna ꝑte in hemiſpio quã ptẽ cũ re
cedẽs a ſole paulatiʒ terris oñderet ãſi augmẽ⸗
ta mõſtrare:dũ nõ addat᷑ qð deerat:ſᷣ ꝓbatur
qð inerat:ac rurſum paulati abſcõdere qð pa⸗

tebat:⁊ ideo videri decreſcere. Sʒ qdlibet ho⸗
rũ duoꝝ ſit:illud certe manifeſtũ ẽ: ⁊ cuius ad

uertẽti facile ↄgnitũ: ꝙ luna nõ augeat᷑ ad ocu
los nros:niſi aſole recedẽdo:neq; minuat᷑: niſi
ad ſolẽ ex ꝑte aliqᷓ ꝓpinquãdo.Attẽde nũc qðᷣ

in pubijs legimus. Sapiens ſicut ſol ꝑmanet:
ſtultus aũt ſicut luna mutat᷑ Et qͥs ẽ ſapiens d
ꝛtus ẽ
mihi ſol iuſticie: ⁊ quẽ ſibi nõ fuiſſe oꝛtũ in die

pmanet:niſi ſol ille iuſticie: De q ðꝛ.
nouiſſima: plãgẽtes ipij dicturi ſunt.⁊ iuſticie
lumẽ nõ luxit nob:⁊ ſol nõ eſt oꝛtus nob HNam
iſtũ carnis oculis viſibilẽ ſolẽ facit oꝛiri ſuꝑ bo
nos ⁊ malos ðᷣs: qui etiã pluit ſuꝑ iuſtos ⁊ in⸗
iuſtos. Oucunt᷑ aũt ſꝑ ex rebus viſibilibus cõ
grue ſilitudines. Quis g eſt ille ſtultus: q tãcq;
luna mutat᷑:niſi Adã in q oẽs peccauerũt:Aia
q̃pe humana recedẽs a ſole iuſticie: ab illa ſcz
interna ↄtemplatiõe incõmutabilis veritatis:
oẽs vires ſuas in terrena ↄuertit: ⁊ eo magis:
magiſq; obſcurat᷑ in interioꝛibus ac ſi upioꝛibꝰ
ſuis. Sʒ cũ redire ceꝑit ad illã incõmutabilem
ſapiaʒ:qᷓ;to magis ei ꝓpint affectu pietat:ta
to magis exterioꝛ hõ coꝛrũpit᷑:ſᷣ interioꝛ reno⸗
uat᷑ de die in diẽ:oiſq; lux illa ingenij:q̃ ad infe
rioꝛa vᷣgebat:ad ſuꝑioꝛa ↄuertit᷑:vt a terrenis
q̃dãmõ auferat᷑:vt magis magiſq; huic ſeculo
moꝛiat᷑:⁊ vita eiꝰ abſcõdat᷑ cũ xpᷣoĩ deo.Mu
tat᷑ ergo in deterius ad exterioꝛa ꝓgrediens:⁊
in vita ſua pijciẽs intima ſua:⁊ hoc terre.i.eis
q̃ terrena ſapiũt:deterius videt᷑. Vñ illiimpij
poſtremã infructuoſam agẽtes pniaʒ:etia hoc
ſunt inter multa dicturi.hi ſunt qͥs aliqñ habu
imus in deriſu: ⁊ in ſiłitudinẽ ipꝛoperij. Mosĩ
ſenſati vitã eoꝝ eſtimabamus inſaniã. ac ꝑ hoc
ſpũſſcũs de viſibilibus ad inuiſibilia:ð coꝛꝑa⸗
libus ad ſpiritalia ſacra ſiłitudinũ ducẽs tran⸗
ſitũ: illũ de alia vita in aliã vitã qð paſcha vo⸗

cat᷑:a rtadecima luna voluit obſeruari: vt nõ

ſolũ ꝓpter tpᷣs tertiũ:qð ſupꝛa mẽoꝛaui:qꝛ in⸗
de incepit hebdomada tertia: ſ etiã ꝓpt᷑ ip̃am

ↄuerſionẽ ab exterioꝛibus ad iterioꝛa luneſili⸗
tudo aſſumeref: vſq; ad viceſimã vo ⁊ pᷣmã ꝓ

pter ipᷣm nũeꝝ ſeptenariũ:qͥ ↄtinet᷑ vniuſitas.
Jdeo Joãnes apls in apocalypſiad ſeptẽ ſcri⸗
bit eccas. Eccłia vo adhuc in iſta moꝛtalitate

carnis ↄſtituta ꝓpt᷑ ipaʒ mutabilitatẽ lune no⸗
ue appellatõe in ſcpᷣturis ſigniſicat᷑. Añ ẽillud.

Parauerũt ſagittas in pharetra:vt ſagittarẽt
NRρο 2

VII

in obſcura luna rectos coꝛde. Mꝛius em̃ qᷓ; flat
illð qð dicit apłs. Cũ ps aparuerit vita vra
tũc ⁊ vos cũ illo apparebitis in gła.obſcurabit᷑
eccla in tꝑe ꝑegrinatõis ſue int᷑ multas iniqᷣta⸗
tes:⁊ tũc ſunt timẽde inſidie fallaciũ ſeductoꝝ
q̃s noie ſagittaꝝ intelligi voluit. Añ alio loco
ꝓpt᷑ nücios ſideliſſimos vitatis: qͥs vbiq; pa⸗
rit eccła ðꝛ luna:teſtis fidełin celo. Et cũ ð reg
no dñi pſalmꝰcaneret. Oꝛiet᷑ inqᷣt in diebꝰ illis

iuſticia ⁊ abũdãtia pacis:qͥuſq; intficiet᷑ lũa.i.

abũdãatia pacis in tm creſcit:donec oẽz mutabi
litatẽ moꝛtalitatis aſſumat.Tũc nouiſſima ini⸗
mica deſtruet᷑ moꝛs:⁊ qͥcqͥd nobᷣ reſiſtit ex iſir⸗
mitate carnis. VUñ nob gfecta pax nõdũ ẽ:ↄſu
mit᷑ oio dũ coꝛruptibile ̊ induet icoꝛruptõeʒ ⁊

moꝛtale h̊ induet imoꝛtalitatẽ. VUñ ⁊ illiꝰ citas

muri:q hierico appellat᷑ qð in hebꝛeo elodo lu
na intpᷣtari ðꝛ:ſeptio circũacta teſtamenti arca

coꝛruerũt.Qõð em nũc alið agit ãnũciatio reg

ni celoꝝ:quã circũactio arce ſignificauit:niſivt
oia munimẽta moꝛtalł vite.i.olĩs ſpes huiꝰ ſecłi
q̃ reſiſtit ſpei futuri ſeculi:ĩ dono ſ- eptenario ſpi
rituſſancii ꝑ libeꝝ arbitriũ deſtruat᷑: Ob h̊ em
circũeũte arca nõ impulſu violẽto illi muri:ſed
ſpõte ceciderũt. Sũt ⁊ alia teſtimonia ſcpᷣtura⸗

rum:q nobis ingerũt ꝑ cõmemoꝛatõeʒ lune ec ſic fert᷑:vel ꝓficiſcar vt ꝓſpꝑe cedat: qꝛ ita ſe hz

cleſie ſigniſicatiòeʒ:q̃ in iſta moꝛtalitate ab illa
Hieruſalẽ: cuius ciues ſunt ãgeli ſancti in erũ⸗
nis ⁊ laboꝛibus ꝑegrinat᷑. Nõ tñ ei putare de⸗
bent ſtulti:qͥ volũt in melius ↄmutari:adoꝛan
da eſſe iſta luminaria:qꝛ ducit᷑ ex eis aliqñ ſili⸗
tudo ad diuina myſteria figurãda. ex oĩ em cre
aiura ducit᷑. Nec ideo in ſentẽtia dãnatõis de⸗
bemus irruere: q̃ oꝛe apoſtolico de quibuſdaʒ
pꝓferat᷑:qͥ coluerunt ⁊ ſeruierunt creature poti
Usiq; creatoꝛi:qͥ ẽ bñdictus in ſecula. Sicut eĩ
nõ adoꝛamꝰ pecoꝛa:qᷓis dictus ſit xp̃s: ⁊ ag⸗
nus: ⁊ vitulus:nec ferã: qꝛ dictus ẽ leo de tri⸗
bu uda. nec lapides: qꝛ petra erat Epus:nec
montẽ Syõ: qꝛ in ipo ſigurat᷑ eccłia. nec ſoleʒ ⁊
luna:qᷓ;uis ex ea celeſti creatura ſicut ex multa
terreſtri ſacr̃oꝝ figure ad infoꝛmationes myſti
cas ſumunt᷑. Quapꝛopter MMathematicoꝛuʒ
deliramẽta cum deteſtatione ridenda ſunt.qͥ⸗
bus cum obijceremus vana cõmẽta: vñ hoies
in erroꝛẽ pᷣcpitãt:nos pᷣus pᷣcipitati:ſicut gar⸗
ruli ſibi videmur: cũ dicũt nobis. Cur⁊ vos ex
ſolis ⁊ lune cõputatõne paſcha celebꝛatis: q̃ſi
nos oꝛdines ſydex: ⁊ viciſſitudines tpm a ſum
mo atq; optio deo ↄditas arguamus ⁊ nõ eoꝝ
ꝑuerſitatẽ:q̃ rebus ſapiẽtiſſimditis:ad ſtul⸗
titie ſue yaniſſimas opiniones abutit᷑. Nã 1ſi
Mathẽmaticus nobis gdicturus ẽ de ſyderi
bus ⁊ luminaribus celi:ad ſacra myſtice figurã
Da: ſititudines ducere zdicãt ⁊ augures: ne di
cat᷑ nobis.Eſtote ſimplices ſicut columbe. Cõ

ſilitudinem ſacramenti ren

III

tradicant Marſi: ne dicat᷑ nobis. Aſtuti v
ſerpẽtes. Contradicant hyſtriones: ne in pſal⸗

mis cytharã noiemus. At qͥd ex his rebus ad

myſteria vboxꝝ dei ſikitudinũ ſigna ſumuntur:

Dicam ſi placet vel auſpicia vos captare: vel
venena ↄſicere:vel theatricas affectare luxuri
as:qð dementiſſimũ eſt dicere. Nõ igit᷑ nos ð
ſole luna annuis mẽſtruis ve tꝑibus actionũ
noſtraꝑ ↄmẽta ↄijcimus:ne in vite humane ꝑi
culoſiſſimis tempeſtatibus:tanqᷓ; in ſcopuł mi

ſere ſeruitutis illiſi a libero arbitrio naufrage

mus.ſᷣ ad rem ſacrate ſigniſicandam ſiłitudies
adhibitas religioſiſſima deuotõne ſuſcipimus
ſicut de cetera creatura:de ventis:de mari: de
terra:de volatilibus:de piſcibus:de pecoꝛibꝰ:
de arboꝛibus:de hoiĩbus. Ad ſermonem qͥdeʒ
multipliciter. Ad celebꝛatõeʒ vero ſacroꝝ iaʒ
xp̃ᷣiana libertate ꝑciſſime:ſicut de aqua:de fru

mento:de vino:de oleo. In ſeruitute auteʒ ve

teris ꝓpłi multa etiam celebꝛari imꝑata ſunt:q̃

nobis tmmodo ĩntelligẽda tradunt᷑. Nõ vtiq;

dies obſeruabimus:⁊ mẽſes:⁊ ãnos:⁊ tpa.ne
audiamus ab apło: timeo vos ne foꝛte ſine cã

laboꝛauerim in vos. Eos em inculpat:qͥ dicũt

NHõ pꝓficiſcar: qꝛ poſterus dies eſt:aut qꝛluna

poſitio ſyderum.nõ ago hoc menſe ↄmertium

quia illa ſtella mihi facit mẽſem. Nõ planteʒ H
aunno vine: qꝛ biſſextus ẽ.Nõ aũt qͥſqͥs ſapiẽs
ar bitret᷑ obſeruatoꝛes tꝑm repᷣhendẽdos: qui

dicunt. Nõ ꝓficiſcar hodie:qꝛ tẽpeſtas exoꝛta
eſt.Aut nõ nauigem:qꝛ adhuc ſunt hybernere
liquie.Aut tpᷣs ſeminandi eſt qð ymbꝛibus au
tumnalibus terra ſaciata eſt. Ael ſi qͥ foꝛte alij

naturales effectus circa motus aeris ⁊ humo⸗

ris ad variandas tempoxꝝ q̃litates: in ſyderuʒ

oꝛdinatiſſima ↄuerſione notati ſunt:de q̃bꝰ di⸗

ctumẽ᷑.dum ↄderent᷑:⁊ ſunt in ſignis:⁊ in tꝑi⸗

bus: ⁊ in diebus:⁊ in annis. Si que aũt figure

ſilitudinum:nõ tm̃ de celo ⁊ ſyderibus:ſ etiaʒ
de creatura inferioꝛe dicunt᷑ ad diſpenſationẽ
ſacr̃oꝝ.Eloquẽtia q̃dam eſt doctrine Saluato
ris mouẽdo affectui diſcẽtiũ accõmodata:a vi

ſibilibus ad inuiſibilia: a coꝛpalibus ad ſpiri⸗

talia: a tꝑalibus:ad eterna. Nec quiſ qᷓ; veſtrũ
attẽdat: ꝙ eo tꝑe qͥ paſcha celebꝛamus:ſol ma⸗
riete ẽ: ſicut illi appellant quendam ſydeꝝ locũ
vbi reuera menſe nouoꝝ inuenit᷑ ſol: ſ̃ ſiue illi

arietem:ſiue aliquid aliud eandẽ Lrem celi vo⸗

care voluerint. Nos de ſcpᷣturis ſcis hoc didi⸗
cimus: ꝙ oĩia ſydera deus ↄdidit: ⁊ locis cele⸗

ſtibus quibus voluit oꝛdinauit:q̃ ſtellis diſtin
cta ⁊ oꝛdinata in quodlibet ꝑtes diuidãt:qͥbuſ

libet vocabulis vocent:vbicunq; ſol eſſet men
ſe nouox: illic eſſe repiet hęc celebꝛatio ꝓpter
uãde vite: de qus

ℳ

keunee
oiri
1te
hle ſye
Aridi
ugtlon
rtaſeS
Mertuuin
plneea G
ſoſenis
idoeel
ascron
Nheneke
hibuseu
forral
thuno⸗
ſpenz
ecpd⸗
81in⸗.
tſe
uoßei⸗
enſto
Gllimn
n
alhie⸗
ſönci
ia,
Cerhon
ſrn
Nann⸗
edid⸗
ebcs
Poſcin
Girchn
ſatnn
ee

ſatis ſupꝛa diſſeruimus. Qð ſi etiã locus ille ſy

Deʒ aries poſſit vocari:ꝓpt᷑ aliquã figure con

gruẽtiã neq; hmõi timeret ſᷣmo diuin? ſacri ſili
tudinẽ dicẽ: ſicut ⁊ de alijs:nõ ſolũ celeſtibꝰ:v
etiã terreſtribꝰcreaturis:ſicut ð Oꝛione Clya
dibeſicut ð mõte Syna:ð mõte Syõ:ſiẽ de flu
minibꝰq̃ vocant᷑ Seon: hiſon:Tygris:Eu⸗
phꝛates:ſicut ð ipᷣo totiẽs in ſcis myſterijs no⸗
bilitato fluuio ioꝛdane reꝝ figurate inſinuãda

.

rũ myſticas ſiłitudines adduxit.Sʒ q;tũ inter

ſit int obuatões ſydeꝝ ad aereas qlitates ac⸗
cõmodatas:ſicut agricole: aut naute obſeruãt
aut ad notãdas ꝑtes mũdi:rurſumq; aliq̊ ⁊ ali

unde dirigẽdũ qð gubernatoꝛes nauiũ faciũt:

⁊ij q̃ ꝑ ſolitudies arenoſas in iterioꝛa auſtrint
la certa ſemita gdiunt᷑: aut ad aliqd in doctria
vtili figurate ſigniſicãadũ ſit:nõnulloꝝ ſydeꝝ a⸗

liã ↄmẽoꝛatio. Quãtũ Sintſit int᷑ has vtilita⸗
tes ⁊ vanitates hoĩm:ob h̊ obſeruãtiũ ſydera:

vt nec aeris q̃litates:nec regionũ vias: nec ſo⸗
los tꝑm nũeros:nec ſpiritaliirſilitudineʒ:v qſi
fatalia reꝝ euẽta pÄrãt:qͥs nõ intelligat:ſ iam
deinceps videat᷑:cur etiã id obſeruet᷑:cum pa⸗
ſcha celebꝛat᷑:vt ſabbatũ occurrat.oc em ꝓ⸗
pꝛiũ xpᷣi aut religionis ẽ.Nã iudeitmmõ men⸗

ſem nouoꝝ: ⁊ lunã obſeruãt etiã ipᷣi a rtadeci⸗
ma vſq; ad viceſimã pᷣmã.Sʒ qꝛ illud eoꝝ pa⸗

ſcha qͥ pa ſſus ẽ dñs:ita occurrit: vt int᷑ moꝛteʒ

eiꝰ⁊ reſurrectõeʒ mediꝰeſſet ſabbati dies.Ad⸗
dẽdũ pr̃es nr̃i cẽſuerũt:vt nr̃a feſtiuitas a Ju⸗
deoꝝ feſtiuitate diſtingueret᷑: ⁊ qð nõ fruſtra
factũ eſſe credẽdũ ẽ:ab illo q ẽ añ tpa:⁊ ꝑ queʒ
facta ſunt tꝑa: ⁊ qͥ venit in plenitudietꝑm:⁊ q
hʒ ptãtẽ ponẽdi aiaʒ: ⁊ iteꝝ recipiẽdi ea.Et iõ

nõ fatalẽ:ſᷣ oppoꝛtunã ſacro:qð tũ emẽdare iſti

tuerat: hoꝛã expectabat:cũ diceret. Nõdũ ve⸗

*

uit hoꝛa mea:in aniũſaria paſſionis eiꝰ celebꝛa
tione a poſteris ſeruaret. Qð em nũc:vt ſupiꝰ
dixi: fide:ac ſpe agimꝰ vt ad id ꝑueniamꝰ:dile⸗

ctione ſatagimꝰ. Reqes qᷣdã ab oi laboꝛe oim
moleſtiaꝝ ſcã atq; ꝑpetua ẽ. In eã nob ex hac

vita fit trãſitꝰ:quẽ ons nr Jeſus xpᷣs ſua paſſi⸗

one demöſtrare ⁊ ↄſecrare dignatc. Ineſt aüt
in illa reqͥe nõ deſidioſa ſegnitia:ſᷣ qda ineffabi

—

lis trãq̃llitas actõis ocioſe.Sic em ab huiꝰ vi⸗

te opibꝰin fine reqᷣeſcit᷑: vt in alteriꝰ vite actõe

gaudeat᷑.Sʒ qꝛ talł actio in dei laude agit᷑:ſine

laboꝛe mẽbꝛoꝝ:ſine lãgoꝛe curaꝝ nõ ad eam ſie
trãſit᷑ ꝑ qͥetẽ:vt ipi q̃eti ſuccedat.i.nõ ſic eſſe in

ciplat actio: vt eſſe deſinat qes. Neqʒ em redit᷑
ad curas ⁊ laboꝛes:vᷣ ꝑmanet in actõöne.Et qðᷣ

ad q̃etẽ ꝑtinet:nec in oꝑe laboꝛare: nec in cogi⸗

tatõe fluctuare. Quia ꝑ requiẽ ad pᷣmã vitaʒ

redit᷑: vñ aia lapſa ẽ in peccatũ: ꝓpłea ſabbato
reqͥes ſignificat. Illa at pᷣma vita:qa ꝑegrinawæ

Fo. CcCxXII
CXXXVII

cimꝰ figurat᷑. Quere ſeptẽ dies Genelis leges

inuenies ſeptimũ ſine veſpa:qꝛ requiẽ ſine ſine

ſignificat. Mꝛima & vita nõ fuit ſempit᷑na reò⸗
es peccãti.reqͥes ãt yltia ſempitnaẽ:ac ꝑ hoc⁊⸗
octauus ſempiternã btitudinẽ hẽbit: qꝛ redes
illa qᷓ req̊es ſempiterna ẽ excipit᷑ ab octauo nõꝗ
extinguit᷑. Meq; em eſſet alit᷑ ſempit᷑na. Ita ꝭ
erit octauus:qͥ pᷣmus:vt pᷣma vita:ſᷣ et᷑na red⸗
dat. Sabbatũ tñ ↄmẽdatũ ẽ cõi pplo initio coꝛ
poꝛali tꝑaliter celebꝛandũ: vt figura eſſet ſctifi⸗
catõis in requiẽ ſpũſſi ancni. alc; em legimus
in Geneſi ſanctiſicationẽ ꝑ oms ſupioꝛes dies
ſ de ſolo ſabbato dictũ eſt: ⁊ ſanctificauit dñs
diẽ ſeptimũ. Amant em requiẽ:ſiue pie:ſiue i⸗
ique.ᷣ q̃̊ pueniãt ad id quod amãt:plurime ne⸗
Ciũt:nec aliq̃d aliud apetũt etiã ipᷣa coꝛꝑa nõ⸗
deribus ſuis:niſi q̊eſcere a motibus ſuis.Naʒ
ſicut coꝛpus tam diu nitit᷑ pondere: ſiue deoꝛ⸗
ſum verſus: donec ad locũ quo nitit᷑ veniẽs cõ
quieſcat. õdus qͥpe olei ſi mittat᷑ in aere:de
oꝛſum.ſi aũt ſub aquis:ſurſuʒ nitit᷑ Sic aie ad
ea qᷓ amãt: ꝓpterea nitunt᷑ vt ꝑgueniẽdo requie
ſcãt. Et multa quidẽ ꝑ coꝛpus delectãt: ᷣ nõ ẽ
in eis eterna requtes: nec ſaltẽ diuturna.Et ꝓ⸗
pterea magis ſoꝛdidãt aiaʒ ⁊ aggrauant potiꝰ
vt ſinceꝝ eius pondus. qͥ in ſuꝑna fert᷑ impedi

ant. Cũ vo aia ſeipᷣa delectat᷑: nõdũ re incõmu
tabili delectat᷑: ⁊ ideo adhuc ſuꝑba eſt:qꝛ ſe ꝓ

ſummo hʒ:⁊ cũ ſuꝑioꝛ ſit deus:nec in tali pctõ
impunita relinquit᷑:qꝛ deus ſuꝑbis reſiſtit:hu
milibus aũt dat graʒ. Cũ aũt deo delectat᷑: ibi
verã certã eternã inuenit requiẽ: quã in alijs q̃
rebat:nec inueniebat. Pꝛoinde ammonetur in
pſalmo. Delectare in dño: ⁊ dabit tibi petitio⸗
nẽ coꝛdis:qꝛ ̊ charitas dei diffuſa ẽ in coꝛdibꝰ
ntr̃is ꝑ ſpmſanctũ qui datus ẽ nobis:ideo ſan⸗
ctificatio in ſeptimo die ↄmẽoꝛata ẽ:vbi reães
ↄmendat᷑. Quia vo nec bñ oꝑari poſſumus ni
ſi dono eius adiuti:ſicut apłs dicit. Oeus em̃ ẽ
qui oꝑat᷑ in nobis:⁊ velle ⁊ oꝑari ꝓ bõa volũ
tate:nec agere:nec requieſcere poterimus poſt
oĩia bona oꝑa nr̃a:que in hacvita gerimus niſi
eius dono ad eternitatẽ ſanctiſicati atq; ꝑfecti
Pꝛopterea de ipo deo ðꝛ.Cũ feciſſet oia bona
oꝑa valde:ſeptimo die requieuit ab omnibus
opibus ſuis:q fecit. Futurã em̃ requiè᷑ ſignifi⸗
cabat: quã poſt oꝑa bona daturus erat nobis
hoibus. Sicuti em cũ bñ oꝑamur ipᷣe ðꝛ oꝑa⸗
ri in nobis:cuius munere bnñ oꝑamur:ita cũ re
quieſcimus ipᷣe requieſcere ðꝛ:quo donaãte reꝗq
eſcimus. Hine eſt ꝙ etiã in tribus pᷣmis pᷣcepi
decalogi:q̃ ad deũ ꝑtinẽt (cetera em ſeptem as
ꝓximũ ꝑtinẽt ⁊ ad hominẽ) qꝛ in dudbus p̃ce⸗
ptis tota lex pẽdet:tertiũ ibi de obſeruatõe ſab
bati poſitũ ẽ: vt in pᷣmo pᷣcepto pr̃em intelliga⸗
mus:vbi ꝓhibet coli aliqᷓ in ſgmẽtis hominũ

dei ſilitudo.nõ qꝛ nõ hʒ imaginẽ deus:ſ qꝛ nul
la imago ei collidebat:niſi illa q̃ ſᷣ eſſet:qð ipe:
nec ipᷣa ꝓ illo ſᷣ cũ illo. Et qꝛ creatura ẽ mutabi
lis:ac ꝓprea ðꝛ. ois creatura vanitati ſubiecta
ẽ:qm natura vniũſi etiã in ꝑte demonſtrat᷑: ne
q̃ſq; filiũ dei vbũ:ꝑ qð facta ſunt oia:iõ puta⸗

ret eſſe creaturã. Sequit᷑ aliud pᷣceptũ.HNõ ac⸗

cupias in vanũ nomẽ dñi dei tui. Sp̃s ãt ſcũs:
in qͥ nobᷣ reqes illa tribuit᷑:quã vbiq; amamꝰ p

niſi deũ amãdo nõ inuenimꝰ:cũ charitas eius
diffundit᷑ in coꝛdibꝰnr̃is ꝑ ſpm̃ſcm̃ qͥ datus eſt
nob. Quia g ſciſicauit deus dic ſeptimũ in qͥ re
deuit: tertio p̃cepto legis inſinuat᷑:qð ſcpᷣtũ eſt
de obſeruatõe ſabbati:nõ vt iã in iſta vita nos
reqͥeſcẽ exiſtimem:ſᷣ vt oĩa q̃ bñ opamur non

haæabeãt intentõeʒ niſi in infinitã requiẽ ſempit⸗

nã. Memẽto em maxie qð iã ſupꝛa ↄmẽoꝛaui

q̃ ſpe ſalui facti ſumus. Spes ãt q̃ videt᷑ nõ eſt

ſpes.Ad ipᷣm ãt ignẽ amoꝛis nutriẽdũ qͥdãmõ

q tãqᷓ; põdere ſurſum vel introꝛſum referamur
ad requiẽ oĩa iſta ꝑtinẽt:q̃ figurate nob inſinu-

ant᷑.pilus em̃ mouẽt ⁊ accendũt amo:ẽ qᷓ; ſi nu
da: ⁊ ſine vllis ſacroꝝ ſiłitudinibus ponerent᷑.
Quius rei cãʒ difficile ẽ dicere. Sʒ tñ ita ſe hʒ:
vt aliqd ꝑ allegoꝛicã ſigniſicatõeʒ intimatum:
plus moueat: plus delectet: plus honeret᷑: qᷓ ſi
vbis ꝓpꝛijs aꝑtiſſime diceret᷑. Credo ꝙ ipᷣe aiĩ
mMonitus qᷓ;diu adhuc rebus terrenis implicat᷑
pigrius inflammat᷑. Si vo ferat᷑ ad ſiłtitudies
coꝛpales:⁊ inde ferat᷑ ad ſpiritalia: que nullis

ſimilitudinibus figurant᷑:ipᷣo quaſi trãſitu ve⸗—

getat᷑: ⁊ tanqᷓ; in facula ignis agitatus accẽdit᷑
⁊ in ardẽtio:e delectatiõe rapitur ad requiem.
Igeoq; inter omnia ula decem pᷣ̃cepta:ſolũ ibi
quod de ſabbato poſitũ eſt: figurate obſeruan
dum pcipit᷑:quã figurã nos intelligendã:nõ e⸗
tiam ꝑ ociũ coꝛꝑale celebꝛandũ ſuſcepimꝰ.Cũ
em ſabbato ſignificat᷑ ſpiritalis requies. Et in
pſalmo. Aacate ⁊ videte:qm ego ſum domin⸗

2 qua vocant᷑ homines ab ipᷣo domino dicẽte.
Aenite ad me omnes qui laboꝛatis: ⁊ onerati

eſtis: ⁊ ego vos reficiam. Tollite iugum meuʒ

ſuꝑ vos: ⁊ diſcite a me.quoniam mitis ſumet

huñmilis coꝛde: inuenietis requiem animabꝰ
yeſtris. Cetera tamen ibi pᷣcepta ꝓpꝛie ſicut pᷣ
cepta ſunt:ſine vlla figurata ſigniſcatione ob⸗

ſeruamus. Mam ⁊ ydola non colere manifeſte

didicimus:⁊ non accipe in vanum nomen dñi
dei noſtri:⁊ honoꝛare patrem ⁊ matrem:⁊a non
mechari: non occidere:non furari:nõ falſum
teſtimonium dicere:non concupiſcere vllã reʒ

ꝓximi. Von em̃ figurate aliquid pᷣtendunt: æ
myſtice aliud ſigniſicant.ꝑᷣ ſic obſeruant᷑: vt ſo

nant. Obſeruari tñ diem ſabbati non iubemur
ad litteram: m ocium ab oꝑe coꝛꝑali:ſicnt ob
ſeruãt iudei.Et ipᷣa eoꝝ obſeruatio:qꝛ ita pce⸗

III

pta ẽ: niſi aliã qᷓdã ſpiritalẽ requiẽ ſignificet:ri

denda iudicat᷑. Vñ nos ↄueniẽtes intelligimꝰ
ad amoꝛẽ excitandũ requietis:ad quõ requieʒ
tendimus: valere oĩa q̃ figurate in ſcpᷣturis di⸗
cunt᷑.qñqͥdem hoc ſolum figurate in decalogo

pcipit᷑ vbi requies ↄmẽdat᷑:q̃ vbiq; amatur:vᷣ

in ſolo deo ſancta ⁊ certa inuenit᷑.Dies tñ dñi⸗
cus:nõ iudeis:łᷣ xpᷣianis reſurrectõe dñi decla
ratus ẽ:⁊ ex illo hr̃e cepit feſtiuitatem ſuã.Aie

quippe ſanctoꝝ omniũ añ reſurrectõneʒ coꝛꝑis

ſunt qͥdem in reqᷣe.ſᷣ in ea nõ ſunt agnttiõe qua
coꝛꝑa vegetant᷑. Talem quippe actionem ſigni
ficat dies octauus:qͥ eſt ᷣmus qͥ anteferat illaʒ
requiem:ſᷣ gloꝛiſicat. Nõ em̃ cũ coꝛꝑe:difficul
tas ex coꝛpe:qꝛ nec coꝛruptio. Opoꝛtet ei hoc
coꝛruptibile indui incoꝛruptionẽ: ⁊ moꝛtale q̊

indui immoꝛtalitatẽ. Quapꝛopter añ dñicã re

ſurrectõeʒ:qᷓ;uis ſanctos pr̃es plenos ꝓpheti
co ſpũ octaui ſacr̃ᷣm neq̃qᷓ; lateret: qͥ ſignificat
reſurrectio.Nã ⁊ ꝓ octaua pſalmus inſcribit᷑:
⁊ octauo die circumcidebant᷑ infantes:⁊ in Ec

cleſiaſte ad duoꝝ teſtamentoꝝ ſigniſicatõeʒ ðꝛ

iilis ſeptẽ: ⁊ illis octo reſeruatũ ẽ.tñ illis eſt oc⸗
cultatũ:⁊ ſolũ celebꝛandũ ſabbatũ traditũ eſt:
quia erat antea rees moꝛtuoꝝ. Reſurrectio

Agi nullius erat qͥ reſi/ urgens a moꝛtuis iam nõ
moꝛiret᷑ ⁊ moꝛs illi nõ dnaret᷑.Sʒ poſtqᷓ; facta
elſt talis reſurrectio in coꝛpe dñico: vt pᷣiret in
capite eccłie:qð coꝛpus ecclłie ſperaret in fine.

Jã etiã dies dñicus.i.octauus:qͥ ⁊ pᷣmus inci⸗
peret celebꝛari. Ipᷣa etiã cã intelligit᷑: cur obv⸗

uandũ paſcha vbi agnũ occidere ⁊ edere iubẽ⸗

tur:qð manifeſtiſſime dñi pᷣſigurat paſſionem.
Nõ eis ita pᷣceptũ ẽ:vt attẽderẽt occurrere ſab
batũ:⁊ cũ mẽſe nouoꝝ:⁊ tertie lune hebdoma⸗
de currere. ANt eundẽ q; diẽ oñs potius ſua

paſſione ſignaret:qͥ etiã dñicũ.i.octauũ qͥ eſt pᷣ⸗

mus declaraturus aduenerat. Attende igit᷑ ſa

cratiſſimũ triduum:crucifixi:ſepulti:ſuſcitati.

Hoꝝ triũ oꝑe qͥd ſignificet᷑ in pñti agimus vi⸗

ta. Quid aũt ſignificat ſepultura:ſide:ac ſpe ge

rimus. Mã ðᷣꝛ homini. Tolle crucẽ tus: ⁊ ſeqre
me.Cruciat᷑ aũt caro:q̃ moꝛtificant᷑ mẽbꝛa nr̃a

ã̃ſunt ſuꝑ terram:foꝛnicatio:immũditia:luxu
ria:auaritia.⁊ hmõi de qbus idem dicit. Si ei

ſm carnẽ vixeritis: moꝛiemini.Si aũt ſpũ fa⸗

cca carnis moꝛtificaueritis: viuetis. lHic etiã ð
ſeipo dicit. Mundus mihi cruciſixus ẽ: ⁊ ego

mũ do. Et in alio loco. Scientes inqᷣt:quia ve⸗

tus noſter homo ſimul ↄfixus ẽ cruci cũ illo:vt
euacuet᷑ coꝛpus peccati:⁊ vltra nõ ſeruiamus

peccato.q́diu ergo id agũt oꝑa nr̃a.i.coꝛpus
peccati:qᷓ;diu inqᷓ; exterioꝛ homo coꝛrũpſt᷑: vt

2

Hec ſunt etiã bõa oꝑa qͥdem:tñ adhuc laboꝛio
ſa:quoꝝ merces eſt reqᷣes:Fᷣ Nleo ðꝛ:ſpe gaudẽ

ℳ

interioꝛ renouet᷑ de die in diem tp̃ᷣs eſt crucis.

ſen
Aerp
tenig
l
nur’
midi⸗
Midei
i Ne
oh
hegnn
hanſgt

nH

eel

elahhoe
nonne

itr

el
ſolkek
iicbe:
vne
anigt

liscko⸗

tunn⸗
lanno

tan

örrann
zinſne.

usilcke.

aroh
geitbi
ſoren.
meſb
gdone⸗
gus ſun
jzaß⸗
eſgki
ſaut.
mnenk
neſek
ietſche
ibrann
linben
u
ſit
Neti
ilih
e⸗
lon
ious
corp⸗
ſoten
hon⸗
ſc

4

4

fen

„

Epiſtola

tes:vt cogitãtes requiẽ futurã cũ hilaritate in

laboꝛibꝰoꝑemur.ãc hilaritatẽ ſignificat cru⸗

cis latitudo:in trãſuerſo ligno:vbi figunt᷑ ma-

nus.ꝑ manꝰem̃ oꝑa intelligimꝰ.ꝑ latitudinem
hilaritatẽ oꝑantis.qꝛ triſticia facit ãguſtias.pꝑ

altitudinẽ aũt cui caput adiũgit᷑:expectatio re

tributõnis ð ſublimi iuſticia dei:qͥ reddet vni⸗
cuiq; ᷣm oꝑa ſua. In his qdẽ qͥ m tolerãtiam
boni opis głaʒ ⁊ honoꝛẽ ⁊ incoꝛruptõneʒ qᷣrẽti
bus vitã et᷑nã. Itaq; etiã longitudo q̃ totũ coꝛ
pus extẽdit᷑:ipaʒ tolerãtiã ſignificat. VUñ lõga
nimes dicunt᷑ qͥ olerãt. Pꝛofundũ at qð terre
infixũ ẽ ſecretũ ſacẽm pᷣſigurat. Recoꝛdar em
ni falloꝛ q̃ vba aplłica in iſta deſignatiõe crucis
expediã: vbi ait. In charitate radicati atq; fü⸗

☛

dati: vt poſſitis ↄpᷣhẽdere cũ omnibus ſctis qᷓ

ſit lõgitudo:latitudo: ⁊ ꝓfundũ. Ea vo qᷓ non

dum videmus: æ nõdum tenemus: fide ⁊ ſpe
gerimus in alio biduo ſigurata ſunt. Hec em̃ q̊ᷓ
nũc agunt᷑ tãqᷓ; claui pᷣceptoꝝ in dei timoꝛe cõ⸗

fixi ſunt. Scpᷣtum eſt em. Cõſige clauis a timo⸗

*

re tuo carnes meas in neceſſaris deputant᷑: nõ
in eis qᷓ ꝑ ſeip̃a appetenda ⁊ ↄcupiſcenda ſunt.
Añ illud qð eſt optimũ ſe dicit ↄcupiſcere diſ⸗

ſolui ⁊ eſſe cũ xpᷣo.Manere aũt in carne ueceſ

ſariũ inquit ꝓpter vos. Quod ergo inquit diſ⸗
ſolui ⁊ eſſe cũ xpᷣo. Inde incipit requies:qͥ non
f reſurrectõe:ſᷣ gloꝛificat᷑: q̃ t nũc

2 „
⁶

interrumpi
fide retinet᷑:quia iuſtus ex fide viuit. An igno
ratis inqͥt qm q̃cunq; baptiʒati ſumus in REpo
ieſu: in moꝛte illius baptizati ſumus:Cõſepul⸗
ti ergo illi ſumus ꝑ baptiſmũ in moꝛtẽ. Vñ ni⸗
ſi fide: Neq; em iam in nobis ꝑfectũ eſt:adhuc
in nobiſm etipᷣis ingemiſcẽtibus adoptõeʒ: ex⸗
pectãtibus redemptõaʒ coꝛꝑis noſtri. Spe em̃
ſalui facti ſumus.Spes autem q̃ videt᷑ non eſt
ſpes. Quod em̃ videt qͥs:qͥd ſperat:Si autem

quod nõ videmus:ſperamus: ꝑ patientiaʒ ex⸗.
pectamus. Quod memẽto ã ſepe ↄmẽoꝛet: ne
iam nũc in iſta vita nos beatos fieri debere ar⸗

bitremur ⁊ ab oibus difficultatibns liberos ac

ſtin anguſtijs rex temꝑaliũ aduerſus dñũm oꝛe
ſacrilego murmuremus:q̃ſi nõ exhibeat 5 p-⸗

miſit qdem etiam huic vite neceſſaria: ſed alia
ſunt ſolatia miſeroꝝ:alia gaudia beatoꝝ.Dñ̃e

inq̃t m młtitudinè doloꝝ meoꝝ in coꝛde meo

exhoꝛtatões tue iocundauerũt animam meam

Non ergo murmuremus in difficultatibus:ꝛne
pdamꝰ latitudinẽ hylaritatis: de qᷓ ðꝛ:ſpe gau

dertes: quia ſequit᷑ in tribulatõe patiẽtes. No
ua ergo vita in ſide nũc inchoat᷑: ſpe geritur.
Mã tũc erit cũ exurgebit᷑ moꝛs in victoꝛiã. Cũ
illa nouiſſima inimica deſtruet᷑ moꝛs:cũ muta⸗
ti fuerimus: ⁊ eq̃les ãgelis facti.Oms em indt

reſurgemus: nõ oẽs immutabimur. Et dñs.
Erũt inq̃t eq̃les elis dei. Appꝛehenſi em ſu⸗

Fo. CCXLII

mus mo in timoꝛeꝑ fidẽ: tũc auũt appꝛehẽdem
in charitate ꝑ ſpem. Quãdiu em ſumus in coꝛ⸗
poꝛe pegrinamur a dño. MPer ſidẽ em ambula⸗

mus:n p ſpem. Ipeitaq; apls: q dicit: xrab⸗
p̃hẽdas:ſicut ⁊ qppꝛehẽſus es:aꝑte ſe nõ awpꝛe

hẽdiſſe ↄfitet. YFres inqͥᷣt: ego nõ arbitroꝛ aſpꝛe
hẽdiſſe. Sʒ tñ qꝛ ipᷣa ſpes ex ꝓmiſſione verita

tis certa nobis eſt: cum diceret. Coſepulti lu⸗
mus illi ꝑ baptiſmũ in moꝛtẽ: ſubiũxit ⁊ ait: vt
gquemadmodũ ſurrexit xpᷣs a moꝛtuis ꝑ gloꝛiã

pr̃is:ita ⁊ nos in nouitate vite ambulemꝰ. Am

bulemus gin re laboꝛis:ſ in ſpe qͥetis. In car⸗

ne vetuſtatis:ſᷣ in fide nouitatis. Dicit em coꝛ⸗

pus qͥdem moꝛtuũ ẽ ppter peccatũ. Sps vita

eſt ppter iuſticiã. Si aũt ſpũs eius qͥ ſuſe citauit

Taum xp̃m a moꝛtuis: habnat in vobis. Hoc

auctoꝛitate diuinaꝝ ſepturaꝝ: ⁊ vniuerſec

deſie:qᷓ toto oꝛbe diffundit᷑ ↄfeſſione:ꝑ aniuer
ſariũ paſcha celebꝛat᷑:in magno vtiq; ſicut iam

intelligis ſacr̃o: vt in ſcptura.HHis qͥbus veteri

bus ad agendũ paſcha nõ eſt pᷣcepiũ tpᷣus:niſi

Ex mẽſe nouoꝝ: luna qrtadecima vſq; ad vice⸗

ſimam pᷣmã. Et ex euangelio tñ qꝛ manifeſtum

eſt: qͥ etiã die dñs crucifixus ſit: ⁊ in ſepultura

fuit: ⁊ reſurrexit. Adiunctũ etiã ẽ ipoꝝ dieruʒ

obſeruatõi ꝑ patꝝ ↄſilia: ⁊ oꝛbi vniuerſo xp̃ia⸗

₰.e

no pſuaſumẽ:eo mõ paſcha celebꝛari opoꝛtere
uadrageſima ſane ieiunioꝝ hʒ auctoꝛitatem
2 in veteribus libꝛis ex ieiunio Moyſi ⁊ He⸗

lye:a ex euãgelio:qꝛ totidẽ diebus dñs ieiuna
uit. In pſona Moyſi ⁊ Helye hec accipiunt᷑.
Inter qͥs ⁊ in mõte gloꝛioſus apparuit: vt eui⸗
dẽtius emineret qð de illo dicit apłs.Teſtimo
nium hñs a lege ⁊ pphetis. In ꝗ ergo ꝑte ani

coõgruentius obſeruatio q̃dragẽſime ↄſtituere
tur: niſi ↄfinis atq; ↄtigua dñice paſſioni: q̃ in
ea ſignificat᷑ hec vita laboꝛioſa:cui opus ẽ ↄti⸗

nẽtia. Et ab ipius mũdi amticitia eijciunt᷑: que
vtiq; fallacit᷑ blãdiri: ⁊ illecebꝛaꝝ fucos circũ⸗

ſpergere atq; iactare nõ ceſſat. Numero aüt q⸗
dꝛagenario vitã iſtã ꝓpterea figurari arbitroꝛ

qꝛ denarius in qͥ eſt ꝑfectio btitudinis nte: ſiẽ
in octonario:qꝛ redit ad ᷣmũ. Ita mihi hoc vi

.

peret creatoꝛi. In qͥ declarat vnitas trinitatis

ꝑ vniuerſum mũdum tꝑaliter annumeratuse.
qꝛ mũdus ex q̃ttuoꝛ ventis deli mat᷑: ⁊ q̃ttuo:
elemẽtis erigit᷑: ⁊ q̃ttuoꝛ anni tempoꝝ vicibus
variat᷑. Decẽ ãt q̃ter qdraginta ↄſumat᷑.Qua

det᷑ exᷣmi:qꝛ creatura q̃ ſeptenario figurat᷑ ad

dꝛagenarius aũt ꝑtibus ſuis cõputatus addit

ipᷣm denariũ:a fiut qᷣnginta tãqᷓ; merces labo

ris ⁊ ↄtinẽtie. Neq; em fruſtra ipe dñs ⁊ qdra

ginta dies poſt reſurrectõeʒ in hactera cũ di⸗

ſcipułſuis ↄuᷣſatus ẽ:⁊ poſtqᷓ; aſe cẽdit in cclum
decẽ diebus intpoſitis pmiſſum miſit ſpm̃ſcm̃

cõpleto die pẽthecoſtes: q dies qnigenar'hz
4

ribus libꝛis. Nam ⁊ ibi poſtea qᷓ; paſcha occi⸗

Pars

lteꝝ ſacr̃m. Quod ſepties ſeptẽ qdragintano
uẽ ſunt: ⁊ cũ redit᷑ ad initiũ:qð eſt octauꝰ:qͥ ⁊
pmus dies qͥnq̃ginta complent᷑:qͥ celebꝛantur
poſt dñi reſurrectiõeʒ: iã in figura nõ laboꝛis:
ſ̃ qetis ⁊ leticie: pꝓpter hoc ⁊ ieiunia relaxant᷑.
Et ſtantes oꝛamus:quod eſt ſignũ reſurrectio
nis. Uñ etiam diebus omnibus dñicis ad alta
re obſeruat᷑:⁊ alleluia canit᷑: qð ſignificat acti⸗
onem noſtrã futuram nõ eſſe:niſi laudare deũ:
ſicut ſcbtum eſt. Beati qͥ habitãt in domo tua:
in ſecula ſeculoꝝ laudabunt te 3 dies qnage
ſimus ex ſchturis ↄmendat᷑: nõ tm in euange⸗
lio:qꝛ tunc ſpũſſanctus aduenit: ſ etiã in vete⸗

ſo agno celebꝛeuarunt:qͥnq̃ginta dies numerã

tur vſq; ad diemꝙ lex data eſt in mõte Syna:
famulo dei Moyſi:digito dei ſ. cpᷣtaſin libꝛis

uangelij apertiſſime declaratur: digitũ dei ſig⸗
nificare ſpiritumſ. anctum. Cum em vnus euã⸗
geliſta dixiſſet. In digito dei eijcio demonia:
Alius hoc idẽ ita dixit. In ſpũ dei eijco demo⸗
nia/QAuis hac leticiam diuinoꝝ ſacr̃oꝝ: cuʒ ſa
ne doctrine luce clareſcũt:nõ pᷣferat vniuerſis
mundi huius impijs: Etiã inuſitata felicitate

placatis. Mõne tãqᷓ; duo ſeraphin clamant ad
inuicem cõſcia laudis altiſſimi: Scũs Sãctus
Scũs dñs deus ſabaoth: ita duo teſtamẽta fi-
deliter ↄcoꝛdãtia ſacratam ↄcernũt vitatẽ Oc
cidit᷑ ouis:celebꝛat᷑ paſcha:⁊ int᷑poſitis qdra⸗
ginta diebus dat᷑ ad charitatẽ ſpũſſanctus:qͥ ẽ
digitus deiſrius hoĩbus ſua qrẽtibus. Etiõ
iugum aſpeꝝ: ⁊ ſarcinã guẽ poꝛtãtibus:nec in⸗
uenientibus requiem animabus ſi uis:qꝛ chari
tas nõ qritq̃ ſua ſunt. Ideo animoſitas hereti
coꝛum ſp inquieta eſt:quos Magoꝛum Pha
taonis habere conatum declarat apls dicens.

Sicut em Jamnes ⁊ Hãbꝛes reſtitert Moy

ſi: ſic v iſti reſiſtunt vitati. Hoĩies mẽte coꝛrup⸗
i: repꝛobi circa fidem: vltra nõ pficient. Be⸗
mentia em eoꝝ manifeſta erit oĩbus: ſicut ⁊ il⸗
loxꝝ fuit. Quia em ꝑ ip̃aʒ coꝛruptõeʒ mẽtis in⸗
detiſſimi fuerunt: in ſigno tertio defecerũt:fa⸗
tentes ſibi aduerſum eſſie ſpmſanctuʒ:qͥ erat in
Moyſe. Hã deſicientes dixerũt. Digitus dei
Z hoc.Sicut aũt ↄciliatus ⁊ placatus ſpũſſcũs
requiẽ pᷣſtat mitibus ⁊ humilibus coꝛde:ita ʒ
rius ⁊ aduerſus immites ac ſuꝑbos inqetudie
exagitat:quam inqetudinem muſce ille bꝛeuiſ⸗
ſime ſigniſicauerunt: ſub qͥbus Magi hara
onis defecerunt dicẽtes. Higitus dei ẽ H/ Exo
dunm lege: ⁊ vide vbi paſcha celebꝛarunt: poſt
quos dies data ſit lexLoquit᷑ deus ad oy

ſen in hexemo. In die terti mẽſis. Nota g vnũ

diem ex ingreſſu ipius tertij mẽſis. Et vide qͥᷣd

dicat inter cetera. DOeſcende inqͥt teſtare Pplo:

T purifica illos hodie ⁊ cras:⁊ lauẽt veſtimen⸗

ta ſua:⁊ ſint ꝑati in diem tertiũ. Tertia em die
deſcendit dñs in monteʒ Syna coꝛam oi plo:
tunc data eſt lex tertio.ſ.die tertij mẽſis. Nũe⸗

ra itaq; a qrtadecima pᷣmi menſis:q̃ͥ factũ ẽ pa⸗

ſcha: vſq; ad diem tertij menſis:inuenies decẽ
⁊ ſeptem pᷣmi mẽſis:trigita ſecundi:tres tertij.

Gg ſiunt qͥnq̃ginta. Lex in arca ẽ:ſanctificatio in
coꝛꝑe dñi:ꝑ cuius reſurrectõeʒ nobis requies
futura ꝓmittit᷑. ad quam ꝑcipiendam ſctõſpũ
charitas inſpirat᷑. Spũs aũt nõdũ erat datus:
cum Jeſus nõdũ erat clariſicatus. Vñ pphe⸗
tia illa cantata eſt. Exurge dñe in requiè tuam

tu: ⁊ arca ſcificatõis tue. Abi reqͥes:ibi ſciſica⸗

tio. AUñ nũc vt amemus ⁊ deſideremus:pignꝰ
accepimus. Vocant᷑ autẽ ad reqͥem alterius vi
te:qͥ ab iſta trãſit᷑.qð paſcha ſigniſicat:om̃s in
noie pr̃is ⁊ filij ⁊ ſpũſici.ꝛopterea qͥnq̃gena⸗

rius numerus ter multiplicatus addito ad emi
nentis ſacri ipo ternario:in illis magnis piſci⸗

bus inuenit᷑:quos dñs iã poſt reſurrectõeʒ no
uã vitam demöſrãs a dextera ꝑte leuari impe
rauit:nec rheiia diſrupta ſunt:qꝛ tũcheretico⸗
rum inqetudo nõ erit. Tũc homo ꝑfectus ⁊ qͥe

tus purgat᷑ in aia ⁊ in coꝛpꝑe ꝑ eloqa dñi caſta:

argẽtum igne examinatũ terre:purgatũ ſeptu⸗
denariũ: 2 ſint deceʒ ?
. ſeptem. NMam ⁊ in hoc nũero ſicut in alijs mul⸗

plum:accipiat mercedẽ denari

tiplices figuras exhibẽtibus: ſacrm mirabilit᷑
repit᷑.Nec immerito etiã pſalmus.xvij.in reg
noꝝ libꝛis ſolus integer loquit᷑: qꝛ regnũ illud
ſigniſicabat: vbi aduerſarium nõ habebimus.

Titulus em eius in die q̃ eruit eũ dñs:de ma⸗

nu oium inimicoꝝ eius:⁊ ð manu Saul.Quis
em ſignificat᷑ in Hauid:niſi ille qͥ veit ſᷣm carnẽ
ex ſeie DHauid: qͥ vtiq; in coꝛꝑe ſuo:h ẽ ecclia:
adhuc patit᷑ inimicos. Vñ illi ꝑſecutoꝛiquem
voce mactauit:⁊ i ſuũ coꝛpus traijciẽs qͥdãmõ
.mãducauit:ſonuit ð celo Saule: Saule:quid
me ꝑſeãris. Qñ aũt eruet᷑ hoc coꝛpus ð manu
oim inimicoꝝ eius:niſi cũ illa inimica deſtruer
moꝛs:ad hoc tpᷣs ꝑtinet nũerus ille centũ qnqᷓ
gintatriũ piſciũ. Hã ⁊ ipᷣe nũerus.x vij.ſi. urgẽs

in trigonũ:cẽtü qͥnq̃gitatriũ ſummã ↄplet.lb

vno itaq; vſq; ad decẽ ⁊ ſeptẽ adde duo.Sunt

itaq; tria: adde tria:ſunt ſex: adde q̃ttuoꝛ ſunt

decẽ:adde qͥnq; ſunt qͥndecim:adde ſex ſunt vi
gintiunũ. Adde itaq; ceteros:⁊ ip̃m ſeptimuʒ
decimũ fiũt cẽtũ qͥnq̃gintatriũ. Ad hec de ſcp⸗
turis firmiſſime tenent᷑.i.paſcha ⁊ pẽthecoſtẽ.

NHã vt q̃draginta illi dies añ paſcha obſeruẽt̃

eccle ↄſenſio roboꝛauit. Dicit etiã vt octo dies
neophitoꝝ diſtiguant a ceteris.i.vt octanus pᷣ
mo ↄcinat. At at alla ꝑ illos ſolos dies qͥnq̃gi⸗

ta in ecclia cãtet᷑:nõ vſq;q̃q; obſeruat᷑. Nam ⁊ .

alijs diebus varie cãtat᷑ alibi:atq; alibi. Jpᷣis
in diebus ybiq;. Vt ãt ſtãtss ⁊ illis diebus ⁊

.

Win⸗
bian.

ſiihi

nis

cotte
Dnica:

Niſ ⸗
tcht
linle

lnre
gülud
cbinns.

ennn.
1.Qne

nami
adi:
iguen
cdär
Aegi
önen
i,
iſug
Gt
n
mren
tinn
ſiny
aheſh
nulſi
Nnc
godes
Unoy

ℳ4

gdc⸗

icis

GNi

ot
anes

e
ECnuan
Rn
ge⸗
Bnn
Lonen
Plſi

n

Ent

Epiſtola

olbus dñicis oꝛemus:vtꝝ vbiq; ſeruet᷑ ignoꝛo

tñ in eo vt ſeruat eccła dixi vt potui: ⁊ arbiroꝛ

eſſe manifeſtũ. De lauãdis vo pedibus:cum h̊ bꝛationũ ſacr̃is mia dei eſſe liberã voluu:ſerui

dñs ꝓpt᷑ humilitatis foꝛmã quã docẽdã vene⸗

rat ↄmẽedauit: ſicip̃e ↄſequent expoſuit: qſitũ

e: qm tꝑe paſſionis res tãta etiã facto doceret᷑:
⁊illud tpᷣs occurreret:qͥ ipᷣa ↄmẽdatio religio⸗

ſius inhereret. Sʒ ne ad ipᷣm baptiſmi ſacrm ꝑ

tinere videret᷑: multi h̊ inↄſuetudinẽ reciꝑe no
luerũt. HNoõnulli etiã ð ↄſuetudie auferre dubi⸗
tauert. Aliqͥ ãt vt q̊ ⁊ ſacratioꝛe tpe ↄmẽdarẽt
⁊ baptiſmi ſacro diſtiguerẽt:vł diẽ tertiũ octa
uaꝝꝑ:qꝛ ternarius nũerus in multl ſacris maxie
excellit:vel etiã ipᷣm octauũ vt h̊ facerẽt elege⸗
rũt.Miroꝛ ſane qͥd ua volueris:vt ð his q̃ va

rie ꝑ diuſa loca obſeruant᷑:tibi aliq̃ ſcriberẽ cũ

⁊Tnõ ſit neceſſariũ.⁊ vna in his ſaluberrima re⸗
gula retinẽda ſit.vt q̃ñ ſunt ↄ fidẽ:neq; bonos
moꝛes: 7 hñt aliqͥd ad exhoꝛtatõeʒ vite melio⸗
ris. Ubicũq; inſtituni videmꝰ vel iſtiuta cogſci
mus.nõ ſolũ ipꝛobemus:ſᷣ eflã laudãdo ⁊ imi⸗

tãdo ſectemur.ſi aliqͥꝝ iufirmitas nõ ita ipedit.

vt aplius detrimẽtũ ſit. Si em eo mõ ipediat:
vt maioꝝ ſtudioꝝ lucra ſperãda ſint: qᷓ; caluůni

atoꝝ detrimẽta metuẽda:ſine dubitatõe faciẽ⸗
du ẽ. maxie id qð etiã ð ſcturis defendi põt.ſi
cut ð hymnis ⁊ pſalmis canẽdis:cũ ipiꝰ dñi ⁊

aploꝝ habeamꝰexẽpla ⁊ pᷣcepta ð hac re tã vti
lia ad mouẽdũ pie aim:⁊ accẽdẽdũ diuie lectio
nis affeciũ varia ↄſuetudo ẽ. ⁊ pleraq; in afri⸗
ca eccle membꝛa pigrioꝛa ſunt:ita vt donatiſte

nos repᷣhẽdãt:qꝙ ſobꝛie pſallimꝰ in eccłia diuia

cãtica ꝓphhaꝝ: cũ ipᷣi ebꝛietates ſuas ad cãtum

pſlalmoꝝ humano ingenio ↄpoſitoꝝ:q̃ſi ad tu

bas exhoꝛtatõis inflãmẽt. QAñ ãt nõ ẽ tpᷣs:cuʒ

in eccla frẽs ↄgregant᷑ ſcã cãtãdi⸗ niſi cũ legit᷑:
aut diſputat᷑: aut ãtiſtites clara voce depᷣcat᷑:

aut cõis oꝛõ voce dyaconi indicit᷑:Alijs vo ꝑꝰ

ticulis tẽpoꝝ qͥd meliꝰ aggregatis xpᷣianis fiat
q̃d ſanctius oĩo nõ video. Qõ ãt ↄſtituit᷑ pᷣter

⁊ↄlſuetudinẽ: vt q̃ſi obſeruatio ſacr̃is ita appꝛo⸗

bare nõ poſſum etiã ſi multa hmõi ꝓpt᷑ nõnul⸗

laꝝ vel ſcãꝝ turbulẽtaꝝ ꝑſonaꝝ ſcadala deui⸗
tãda liberiꝰipꝛobare nõ audeo.Sʒ h̊ nimis do

leo.qꝛ multaq̃ in diuis libꝛis ſaluberrime pᷣce⸗
pta ſunt: minus curant᷑: ⁊ ta multis pᷣſumptõi
bus ſic plena ſunt oia: vt guius coꝛripiat᷑:qͥ ꝑ

octauas ſuas terrã nudo pede tetitegerit.qᷓ; q̊ͥ

mentẽ vinolẽtia ſepeliuerit. Oia itaq; talia: qᷓ
neq; ſcãꝝ ſchᷣturaꝝ auctoꝛibus ↄtinent᷑: nec cõ
cilijs epᷣoꝝ ſtatuta inueniunt᷑:neq; ↄſuetudine
vniuerſe ecclie roboꝛata ſunt:ſᷣ diuſoꝝ motibꝰ
innũerabiliter variant᷑:ita vt vix aut oio nũqᷓ;
inuenire ꝑpoſſint cauſe: quas in eis inſtituẽdis
hoĩes ſecuti ſunt:vbi facultas tribuit᷑: ſine vl⸗

la dubitatoe reſełãda exiſtio. Quãuis em neq;

Fo. CCXLII

hocinueniri poſſit qu z fidẽ ſunt. Ipaz tü re⸗

ligionẽ:quã pauciſſimis ⁊ manifeſtiſſimis cele

libus oneribus pᷣmũt:vt tolerabilioꝛ ſit condi⸗
tio iudeoꝝ:qͥ etiã tpᷣs libertatis nõ aguerit. LCe
galibus tñ ſarcinis:nõ hũanis pᷣſumptõnibus

ſubijciunt᷑.ſᷣ eccła dei int᷑ multã palleã: młtad

ʒyʒania ↄſtituta multa tollerat.⁊ tñ q̃ ſunt fi⸗

dein: vel bonã vitaʒ nõ appꝛobat:nec tacet: nec
facit. Itaq; illud quod ſcpᷣſi:qſdã frẽs ita tpa

re a carnibus edẽdis:vt immũdos qͥ ↄmederit

arbitrent᷑:aptiſſimeo fidem: ſanamq; doctrinã

eſt. Sʒ H ego ſi diutius diſputare voluero po⸗

teris putare:añ in illis obſcuri aliquid hic apo

ſtolum pᷣcepiſſe:qͥ etiaʒ inter multa:q̃ de hac re

ixit:teſtatus eſt hereticoꝝ impiã opinione vt

diceret. Spũs aũt manifeſte dicit:qꝛ in nouiſſi
mis tẽꝑibus recedent qͥdã a fide:attẽdẽtes ſpi

ritibus ſeductoꝛibus:⁊ doctrinis demonioꝛũ:

in hypocriſim mẽdaciloqͥoꝝ:cauteriatã hñtes

ſciaʒ ſuam: ꝓhibentes nubere:abſtinere a ci⸗

bis:quos deus creauit ad ꝑcipiendũ cũ grarũ
actõe fidelibus: ⁊ his qͥ cognouerũt veritatem
qꝛ ois creatura dei bõa eſt: ⁊ nihil abijciẽdũ ẽ:·
quod cũ graꝝ actõe ꝑcipit᷑.Sãctificat᷑ em ꝑ v
bum dei ⁊ oꝛõnem. Et alio loco ð his rebus lo
quit᷑:⁊ inqͥt oia munda mũdis. Inmũdis aũt
⁊ infidelibus nihil ẽ mũdum:ᷣ polluta ſunt eo⸗
rum mẽs ⁊ ↄſcia.Tu ipᷣe lege cetera:⁊ recitad
bus potes:ne in ſe irritã faciãt graʒ dei:qꝛ inni·
bertate vocati ſunt:tm̃ ne libertateʒ in occaſio⸗
nẽ carnis aſſumant.Et ideo tñ eos refrenande
carnalis ↄcupiſcẽtie cã:a qͥbuſſibet cibis tẽꝑa⸗
re:q̃ nõ eis hoc ꝑmittit᷑ ſuꝑſtitioſe: atq; infide⸗
liter facere. His vo qͥ de paginis euangelicis
ſoꝛtes legunt:⁊ ſi optadum ẽ vt hoc potius fa⸗
ciant:qᷓ; vt ad demonia ↄſulenda ↄcurrant.tñn
etiã mihi iſta diſplicet ↄſuetudo:ad negotia ſe
cularia: ⁊ ad vite huius vanitatẽ ꝓpt᷑ aliã vi⸗
tã loquẽtia:oꝛacula diuia velle ↄuertere. Hec
ſatis eſſe ad ea q̃ ſcſiſti:ſi reputaueris:nimis:
nimis ignoꝛas: ⁊ vires:⁊ occupatõnes meas.
Tm em abſum ab eo:qð putaſti:nihil me late⸗
re:vt nihil in epła tua legerim triſtius:qꝛ ⁊ aꝑ⸗
tiſſime falſum ẽ.Et miroꝛ:qꝛ hoc te latet:quod
nõ ſolũ alijs innũerabilibus rebus młta mela⸗
tẽt:ſᷣ etiam in ipᷣis ſcis ſcᷣturis:multo neſciam
plura quã ſciam. Sʒ ideo ſpem in noie Ep̃inõ

fructuoſam q̃ro: qꝛ nõ ſolum credidi deo meo

in illis duobus pᷣceptis totam legem ꝓphaſq;

pendere:ſᷣ etiam exꝑtus ſum:exꝑioꝛ quotidie:

qñqͥdem nullum mihi ſacramẽtũ ausaliqͥs ſer⸗
mo amõ obſcurioꝛ ð ſacrlr̃is aꝑit᷑ vbi nõ eadẽ

pcepta reꝑiã. Finis em pᷣceptiẽ charit as. Ita
q ⁊ tu chariſſime ſiue iſta ſiue alia: ſic lege:ſic

diſce vt memierl viſſime dictũ.ſcia iſlat caritas
. * ι 0πS5

yPars II

ediſicat. Charitas ãt nõ eimnulat᷑:nõ iſlat. Sic archãgelos: vel omnẽ celi militiã. Ainoꝛ»ꝛem

itaq; adhibeat᷑ ſcia tãq; machina q̃dã:ꝑ quam vo ponũt hoiĩeʒ:qͥ in lõginq̃ ꝑegrinatõne abie⸗
ſtructura charitatis aſſurgat: q̃ maneat in eter rit:qñ ad terram de celis ⁊ ꝑadiſo cecidit:⁊ ap 1
nũ.Et iã cũ ſcia deſtruet᷑ q̃ ad fidẽ charitatl ad tant q̃ſi ſcia reſpiciẽtis ad caſum vel ſtatũ Ade .
hibita multũ ẽ vtilis. Per ſeipᷣa ãt ſine tali ſne Sʒ hic ſenſus pius quidem videt᷑.Neſcio tu ſi R
nõ mõ ſuꝑflua:ſᷣ etia ꝑnitioſa pbata ẽ. Scio ãẽt verus ſit. Dicit aliqͥs q̃re:qꝛ minoꝛ filius ⁊ iu⸗ y
q̃ te ſcã cogitatio cuſtodiat ſub vmbꝛaculo ala⸗ nioꝛ ad pniaʒ venit ſua ſponte recoꝛdatus pᷣte⸗
rũ dñi dei nr̃i.Et iõ hec: ⁊ ſi bꝛeuit᷑ monui:qm rite abundãtie pf̃is ſui:ſicut hʒ ſeries lectõnis
noui eãdẽ ipᷣaʒ charitatem tuam:q̃ nõ emulaX᷑. Sñs aũt veniẽs ad pniam vocauit humanum 4
Hac eplaʒ multis daturã atq; lecturj. genus:cum ſua ſponte regredi vñ ceciderat nõö an
Bti hieronymi pbr̃i ð duobus filijs frugi cogitaret. Deinde ſenioꝛ filius ſi choꝛus eſt ce⸗ 2
luxurioſo. Epiſtola. CxxxVII leeſtium angeloꝝ: vt p̃dictũ eſt: quõ in reditu ⁊ ol
Mnii uidẽ de ſalute fratris ſui: ⁊ in vituli immolatõe triſtat᷑. ſ
229,¾111 0 cum in eodẽ euãgelio dicat dñs: leticiã eſſe ĩ ce he
o ſcripturigqſtionũ abſolutio.illi ſoli lo apud angelos ſuꝑ vno pctõꝛe pniam agẽte. he
a ita vt ẽ:nota ẽ:qͥ dixit. Ego ſum ve⸗· Siſcutiẽtes ̊ huius ꝑabole rõnẽ: vt nõ illum v.
ritas. Nos ãt opoꝛtet pia volũtate accedere: æ aliũ intellectũ vitupemus:ᷣ magis vt cũ ſenſu
ſpali ſenſu ad inqᷣſitõeʒ diuiaꝝ ſcbturaꝝ.Sciẽ⸗ illo id qð nos ſentimus: vr̃is dij-udicãdũ arbi⸗ 7
tes ꝙ ſi aliq̃d ve inuenerimꝰ bonũ deſiderium trijs ↄferamus. Jã em̃ cãs exponimus: quã ⁊ 6
mẽtig attẽte deo:int᷑ fines btitudis eiꝰ erimꝰ.ð di ſermo ſubiungit.de ſuꝑioꝛe cã hãc ꝑobolã erp
q̊ ðꝛ. Btũs vir qͥ impleuit deſideriũ ſuũ. Quał. introducens:ſicuopᷣfati ſumus:ſingularum in li
ãt ſit huiꝰↄcupiſcẽtie ſpẽs adiectio htitudis fa his ꝑabolis ꝑſonaꝝ mẽoꝛiam faciẽtes.¶ Wur⸗ i
cile declarat audire volẽtibꝰ.i.pꝛudent᷑ audiẽ. murabãat iudei:⁊ vꝛebant᷑ inuidia: ꝙ a dño no x
tibꝰ.Qð ſi nõ potuerimꝰ ad plenã vitatis ipiꝰ ſtro Jeſu xpᷣo pctõꝛes ſuſcipi:ſiłetiã ↄuiuari ꝰ
intelligẽtiã ꝑuenire:nec m̃ ſic lõge erimꝰab illa publicanos libẽter doctrine Saluatoꝛis inten 1
btitudine:quã capiũt qͥ implẽt deſideriũ ſuum dere viderãt.Ad hãc ergo inſolentiã iudeoꝛũ: .
neq; em̃ ſi nõ ceꝑimꝰ id munꝰ:cuiꝰ pᷣſtãdi ptůs aſpiciens dñs:qꝛ repᷣh endebat᷑ ab eis:incipit n
in alteriꝰ manu poſita ẽ:repᷣhenſionẽ ſuſtinebi /pᷣmã de paſtoꝛe ullã ꝑ a bolã:vbi nonagita ⁊ no r
mus. Szʒ ſi in his qꝗ agere pᷣcipimur ꝑeam pᷣmi uẽ ouib derelictis ad vnã q aberrauerat:reqͥrẽ
um laudis iuſte adipiſcimur. Quõ g oimode ð dã abijt. Et ſubnectit huic aliã pabolã de dꝛag 4
mõſtratũ ẽ: nõ ſolũ nulliꝰ ꝑiculi:ſᷣ ⁊ plime vtili ma decima quã ꝑditalintra domũ ſuã accenſa
tatis eẽ ſcrutari diuias ſcpᷣturas.Diſqͥramꝰ il-⸗ ylucerna mulier inuenit. Deinde hec ð filiiss du
lã euãgelij ꝑabola:q̃ ẽ de pr̃e ⁊ duobꝰſilis. Nã obus pabola ſubſequi᷑ ſm diſpẽſatõeʒ:⁊ ꝓui ſ
vniꝰrei cã ⁊ ð oue ⁊ ð muliere aroe nob ↄte⸗ dentie diuine oꝛdinẽ haꝝ ↄꝑatõeʒ textum faci .
xto oꝛdine ſupꝛa recitata ſunt.Querit᷑ g̊ qͥs ille ensNã qꝛ ipᷣe pᷣnceps ⁊ auctoꝛ ſalutis nr̃e eſt: ie
ſenioꝛ ſit frat᷑: qͥ ex dimidio datã ſibi prne ſub⸗ ſeduciũ hoieʒ ⁊ dolo dyaboli ꝑditũ ſaluare in⸗ g
ſtãtie poꝛtõeʒ cuſtodiuit ⁊ iſepabilẽ cũ pr̃e ſuo cipiẽs:⁊ pfectõi reſtituere:hoc ẽ nũero centeſi 1
vita agẽ dilexit: Quis vo iunioꝛ qͥ accepta ſir mo reddere:in qͥ ꝑfectõis plenitudo numerat᷑. iro
expre ſubſtatia ꝓfectꝰẽ in lõginquã regionẽ ⁊ ⸗ Hinc initiũ compꝑatõis facit/Subiügit autẽ. ? ins
ꝓſſigatis illic oibus ꝑtis ſue facultatibꝰad ino mulieris ꝑſonam: arguens iudeos docẽs autẽ P
piã redactꝰ: poꝛcos alienos paſcẽ coactꝰ ẽ. Sʒ eccłaʒ ⁊ hoieʒ q̃ſi erraticam ouem diligens pa⸗ aufe
⁊ litatẽ pnie eiꝰ nõ omittamꝰ ⁊ letiſicari pris ſtoꝛinqͥrit:quem hominem ⁊ dꝛagmam noiat: bſ.
Smptã remiſſionẽ: modeſtãq; pietatẽ: qͥ reutẽ ꝓpter monete regalis ſiłitudineʒ. Figuralit in bo
ti filio diſceſſiõis pᷣterit leuitate: ⁊ diſſipate ſub dꝛagma q pecunie genus eſt: ꝙ illi tanq; nũmo derk
ſtatie flagitia nõ expꝛobꝛat: ſᷣ veniẽtẽ clemẽter ymago ⁊ inſcpᷣno. Regis celeſtis inſcu pta ſit. e
ſuſcipit:⁊ occurrẽs ſalutat:⁊ ᷓtulãs oſculat᷑:i: Querit ergo eã dꝛagma mulier accẽſa lucerna enſe
cũbẽs reqeſcit in eo:⁊ vitulũ illũ ſaginatũ ꝓle ⁊ mundata domo:inuenit hoc eſt homo illumi um
ticia ſuſcepti ſilij epuladũ imolat. In qͥ copun⸗ natus verbo ⁊ miſericoꝛdia dei gloꝛiam natu⸗ üin
aus ſenioꝛ fraf dicit pri ⁊c. Hec q ꝑ ptes dige reſti/ ue:in qᷓ ad ymagi nem creatoꝛis ſui factus geme
ſea ſunt: expoſitio vis ſenſibꝰ iimabit. Neceſ quam obicurata peccatj domo coꝛdis: in tene⸗ i⸗
ſariũ em ẽ añ oĩa ꝑcũctari cãʒ: ꝓq ⁊ qd volens bꝛis coꝛdis amiſe crat emendatis ſenſibus reppe nii d
de ꝓpoſitis Saluatoꝛ oñdere: hmõi pabolas rit: æ gaudio gaudet:q; omnem immunditi in ſeal
iudeis apiquerit. Si em vob cã taliũ ↄpatõnũ terioꝛis aule Kucijs diſcipline ſpãlis abſterſe⸗ ſehu
patuerit:tũc ea q de ipᷣis ſentimꝰan rõnabiliter rit:a contractas anime de rebus ⁊ curis ſecula . Cm
2gruat vitati facile dignoſcit᷑. Sũt itaq; qͥ di ribus ſoꝛdes oꝛõnibus ⁊ increpatõibus expur usg
cut de duobus ſilijs iſtis ſenioꝛẽ angelos elſe ? gatas excuſſerit. Scom pᷣdicei ↄſequent ane⸗
Aſignr I-als perat e B orag * „ 3
☛☚n nona ace 2 3 P Sρ R
Ee⸗
—

Epiſtola

e DU
s ctit ꝑabolã:de duobꝰfilijs collatõeʒ vt mihi vl
NH deoꝛ facere. Hõ de iudeis trãſgreſſoꝛibꝰ:nec ðᷣ
i retilibꝰ ꝑditis:ſᷣ ꝓli eiꝰ 4 Pbanoz reddit᷑ ſalu⸗
vong ti: quẽ iunioꝛẽ filiũ noiat. Seth Enos ⁊ his iu⸗
tr nioꝛes q̊ ab Eua vſq; ad Saluatoꝛis hũanum
uße aguẽtũ:ſm iuſticiã legis viuẽtes iuſti videbãt᷑
ins Ergo ꝗ au iunioꝛẽ ⁊ ſenioꝛẽ nõ in oꝛdie tꝑis:b
uun in voluptatũ q̃litate pᷣponẽs ſe ei:qͥ nõ volũta⸗
Nni rie:ſᷣ alieno dolo circũuẽtus aberrauerat:ſicut
c ouis:h̊ ẽ irrõnabili aĩiali impꝛudẽtẽ hoieʒ com⸗
unt paraãs: ſollicitudinẽ paſtoꝛis adhibẽs: vt q̃rat
li ouẽ ꝑditã ⁊ repoꝛtet inuẽtã.ei vo qͥ arbitrij ſui
icſiſe libertate vtit᷑: ⁊ recogſcit vñ ceciderit pnie ⁊ re
nuir uerſionis vtilitatẽ accõmodat. Uñ hec int᷑ pa⸗
jödn bolas ſupꝛadictas rõ diſtinctõis ẽ m ꝑſonas.
tifeni vel mẽtes peccãtiũ.vt pr filiũ nõ reqrat pegri⸗
Rü nãtẽ:ſ recipiat penitẽtẽ. NMaſtoꝛ vo ouẽ errãte
begli H αſapiete reuti reqᷣrat: ⁊ hũeris ſuis referat
obul Aideamnũc ſi ſonẽt:q ſignificata ſũt ad hac
nunn erxpoſitõeʒ. Diẽ ſcptura diuidẽ preʒ ex equo ſfi
Ar lijs duob'ſubſttiã ſu. Et qnã ſubſtatia hic e⸗
diono uãgeliec pr̃ diuidit filio ſpiritali: niſi lapie intel
⸗ leciũ: ſciaʒ boni ⁊ mali:q̃ ve ⁊ ꝑpetue ſũt opes/⸗
i aie bñ viuẽti: Dat ãt h pr diuitias ſuas ex eqͥ.
i Noõ em qͥſq; aut iuſt aut pctõꝛ naſcit᷑: qͥ ex ᷣo
unn. ẽ. In pᷣma natiuitate hois poꝛtio ſubſtãtie rõ⸗
nagt nalis ealit᷑ cũctis naſcẽtibꝰ dat᷑. De ſubſequẽ⸗
N te ãt ↄuůſatõe:vnuſqͥſq; plꝰ aut minus huiꝰ ſub
unhi ſtãtie poſſidere inuenit᷑:dũ in ſemetipᷣis ꝑ diſſi
Nedu⸗ militudinẽ volũtatũ negligẽtes deſerũt:diligẽ
nant tes ãt cuſtodiũt vt naturalia bõa.Aliꝰ qt mẽo⸗
nsdr rat intelligẽs dñi creatoꝛis ea q̃ a deo pr̃e ſump
tgn ſerit:ita vt ſui ea pr̃is eẽ credẽs: q̃ſiprᷣna cuſto
niud diat. Aliꝰãt ſua ex ſe ſibi eẽ eſtimãs ſicẽ ꝓpe poſ
ſikr ſeſſionis licẽtia diſſipãdis abutit᷑:⁊ cito ꝓfliga
mein⸗ ta facultate pᷣuabit᷑/DOeſcribit᷑ ãt in iſtl ⁊ euidẽ⸗
deenieſ ter oñdit᷑ libertas arbitrij:quã aie rõnali ſpali
unenn⸗ ter addidit creatoꝛ ðs. Aide & pr̃ iſte: quõ nec *
at! ill volentẽ diſcedẽ retineat: nec liberi arbitrij
Nibtllt auferat ptãtẽ:neq; aliũ manere cupientẽ cogat
Cereſ⸗ abſcedere:ne foꝛte ſequẽtium maloꝝ: q poſtea
nror his ſuo vitio acciderẽt: ip̃e potiꝰ auctoꝛ eſſe vi
Uraln deat᷑:ſi iłlibertatẽ ꝓpᷣe voluntatis abſciderit.
inin⸗ Itaq; ⁊ petẽti dat:qꝛ exnobᷣ nõ a do ĩopie ⁊ of
Upel fenſionis nr̃e cã pficiſcit Accipiẽs ãt ꝑtẽſuaʒ
oen iunioꝛ: ꝑegre inqt abijt lõge. ꝙ ait lõge nõ loco
ollun rũ intercapedinẽ: declinatioeʒ mẽtis expᷣſſit.
nlen q̃ em obliuionẽ dei ceꝑit: P ve pegriari a ðo dꝛ
ſinmet Siceõꝰ ↄuᷣſatio ſecularis:nõ ſolũ ꝑegrinũ ſᷣ ali
ice enũ dño facit. Et vt bꝛeuit᷑ dicã ꝑegrinantesa
ve ſeculo: pñtamur ad dñm: ſic etiã ꝑmanentes in
Ctin⸗ rebus terrenis a celeſtibus exulamus. Deniq;
Pbete⸗ Cayn exiit a facie dñi:⁊ lõge efficit᷑:nõ qꝛ ⁊ lo⸗
ſeun⸗ cus aliqͥs foꝛis eſſet a cõſpectu dei:bᷣ ꝙ ſua me⸗
dN te diuiſus eſſet a dñi reſpectu: ꝓpter homicidi
oe uuunm ſeꝑatus a deoꝰ hac ergo peregrinationeꝑ
o. tao AeH Se (S 771 O — .
im E n Ke r SEc,
lor (rerß.
Fte- SeE. a 4. 7a . er er 7
Cucn 4u⸗ 2 5F sss aNe ALEL⸗

btiſſimus Caulus dicit. Nos qͥ aliqñ lõgefuis
ſtis:nũc ãt facti eſtis ꝓpe/ deli ꝓfe

gitationes nutrire: vt ederet eſcas irrõnabiles
noxꝝ:qꝛ ſuaue ꝑpſis videt᷑ omne opus carnee
voluptatis: quod ſeductio deſiderij ⁊ coꝛrup⸗

mit. ilamõi cibos q̃ſi poꝛcinos ⁊ male dulces ꝓp
ena:ↄſumptis faculiatibus: qᷓ ſupꝛa dicte ſunt

omnia digna puerſis:a poſtea maloꝝ ſuoꝝ ne

pit cogitare de reditu: ⁊ ſecum ipᷣe reputãs diẽ

nobis hoc ex loco celũ intelligit᷑ dñs nr

cũt:peccaui in celũ ⁊ in te. Qui em in celũ pec-
ipe eſt qᷓ peccat in hominẽ: quẽ ſuſcepit filiꝰ dei

ſantẽ peccat. His igit᷑ cogitatis reſipiſcẽtẽ: ⁊ ꝑ.

niſi qꝛ nos peccatis impediẽtibus nra virtute

ad inualidos puenire deſcẽdit. Sic ⁊ Zacheo

domum eius ad ↄuiuãdũ ipe decliatun ſe eſſe
pꝓmittit. Vide quõ credituri

Fo. CCXIIII
CxXXVIII

rinatos fuiſſe nos ſciẽs

magnã ignoꝛantis pe
far. . 44 ⸗ 7 Z

. 5 ſ": —5 ſ1C-

mõi g ꝓfeciꝰ
grinationeʒ iunioꝛ ille filius aſſumit ⁊ deuoꝛat
pᷣdicte poꝛtionis ſue de paterna hereditate ſub
ſtantiaʒ: vtiq; ſpiritalibus deſtitutus opibꝰ.i.
ꝓuidentia dei ⁊ intellectu:cum poꝛcis paſcere
cogit᷑:hoc ẽ ſoꝛdidas ⁊ immũdas in ala ſua co

pꝛaue ↄuerſationis:dulces quidem egenti bo⸗

tio vite eſt:que vtutem ⁊ foꝛtitudinem aie non
mõ nullam pᷣſtat:ſᷣ totam penitus eneruat ⁊ ꝑi

ait ſunt dilectio carnium illecebꝛe: ſiliquaꝝo⸗
mine ſcpᷣtura deſignat itaq ille digreſſus apre
⁊ in lõginquã pegrinatõez ꝓfectus in terra ali

ceſſitate ↄſtrictus:hoc eſt ⁊ fame ⁊ egeſtate/pe G
nitet erroꝛis ſui:⁊ ſentit quid ipᷣe ſibi nocuerit:
q̊ non de iudicio voluntatis ſue: ſᷣ de patre ad
alienos: de domo ad exilium: de opibus ad ele
moſynam:de abundãtia ad famẽ tranſierit: in
hoc loco ſeruitutis ⁊ miſerie reminiſcens:inci⸗

ℳ

Bicã pr̃i meo. Oeccaui in celũ: ⁊ in conſpectu
tuo:ſuſcipe me ſicut vnũ ð mercenarijs tuis on
dit ſcpᷣtura hec pr̃eʒ:nõ hoieʒ intelligi debere:
ſᷣ deũ:qñqͥdem nõ ſolum celum noĩiat in 2feſſio
ne peccatoꝝ penitẽs ſupplex: ſ dicit in ↄſpectu — R
tuo. Deus em eſt in ↄſpectu peccatoꝝ oium ſo Ere Ork,
lus.a quo nec in coꝛde meditata pctã abſcondi ee G
pñt:ſcrutans inquit coꝛda ⁊ renes deus V eE
eſus
xp̃s:ad quẽ ij gentiles qͥ in tenebꝛis infidelita⸗
tis viuẽtes blaſphemauerũt iamↄuerſi ad ſidẽ
ↄfitẽtes veritatẽ dei in pnia erroꝛis ſui iuſte di⸗

L 9 2%

cat:qð ⁊ ſi ſuꝑnũ ſit: tiñ viſibile ⁊ lunaticum eſt

ꝓ ſalute nr̃a. Mꝛoinde in pr̃em deũ oia ſpecu⸗
ↄfeſſionis humilitatẽ ex regione lõginq̃ remes
tẽ filiũ ad ſe videns pr letatus occurrit: ample
ctit᷑ ⁊ oſculat᷑.Aꝑte hic charitas in homies di
uina deſcribit᷑ Quid em aliud eſt qð occurrit:

5 „

„ — R——⸗ M
e E 4* ðð „ H

E 5s 4
,/

ad deũ ꝑpuenire nõ poteramus? Jpᷣe ãt potens

opꝑibus ipis ſignificãtibus expmit ꝙ gũ deſide
raſſet videre dñm.⁊ ob h̊ in arboꝛẽ 2 cẽdiſſet:
pᷣueniente dño conſpicit᷑ ⁊ vocat᷑: ⁊ ilico dñs i

fidẽ ꝓuidẽs xps

G* P AHαα 4 S. / te

ar ſile r

4 aIcia α EN Agnf

LKe⸗
2
ðð — , „ E Eea k See 6⸗ *.
õ 6 22 6 Fran Lereg N1 gFen

.

C. . 2 2ð 9 7 9 De. Kos 1. 2
acnen 4 Ag 1

SZ 1& uls Ietn ne

Rℳ⸗ °π⸗ (C4 Srs

latentẽ in arboꝛe:q̃ſi in pctõꝝ tenebꝛis obũbꝛa
tũ ſollicite vt ouẽ ꝑditã rẽqͥrit aſpectu: ⁊ veni⸗
re cũctãtẽ vocat:⁊ venientẽ tãqᷓ; hũeris ſuis ſu
ſcipit:⁊ nõ audiẽtis inuitare dñm:deſiderãtis
tñ ſalutiferã bñdictõeʒ pctõꝛis domũ ingredit
Cõuiuiũq; ꝑticipato:oñdẽs viſibili gra viſibi
lem ſciſicatõeʒ:qꝛ ðs ſapia familiarit᷑ coꝛ credẽ
tis ingredit᷑. Credẽtẽq; ꝑticipat ſacr̃o:&̊ occur
rẽs pr filio reuertẽti ſuꝑfundit᷑ collo eiꝰ ⁊ in eo
lachꝛymãs reqᷣeſcit. Oſculat᷑ ãt os eiꝰ ꝑ quod
emiſſa de coꝛde ↄfeſſio penitẽtis exierat:quem
pr letus ercepit. Beinde mox iubet ⁊ ſtolaʒ pᷣ⸗
mã ꝓferri.i.pᷣſtinã głaʒ:quã ex ſeductõne dya⸗
boli nudatus amiſerat:reddi.ſił ⁊ ãnulũ dari:

ſiue ſignaculũ ſaluaris ſymboli: ſeu magis de

ſponſatõis inſigne:⁊ nuptiaꝝ pignus:illax q⸗⸗
bus xpᷣs eccłaʒ ſuã ſpõſat:cũ ois aia reſipiſcẽs
ꝑ ãnulũ ſidei iũgit᷑ xpᷣo. M aãdat ⁊ calciamẽta

3. K.. èxpegibus apponi: aut ꝓpt cõmuniẽda veſtigia

ad coꝛrigẽdã viã: vt ꝑ lubꝛicũ mũdi iſtius iter/⸗

fixus incedat:aut vt excluſo in euãgelicis calci ·

amẽtis carnee ↄtagionis luto: mũdos pedes i

maculata auerſatõe ↄſeruet ⁊ dirigat/ Aut p⸗

pter moꝛtificatõʒ mẽbꝛoꝝ. Vite em nr̃e curſus
in ſcpᷣturis pes apellat᷑: ⁊ moꝛtificatõnis ſpẽs
calciamẽtũ apponit᷑:qꝛ de aialiũ moꝛtuoꝝ pelli
bus ↄficit/Addidit ⁊ vitulũ ſaginatũ iugulan
Ddũ in ↄuiuij exhibitõe: ſine dubio dñm noſtrũ

Jeſum xpᷣm:quẽ dedit pr in victimaʒ ꝓ ſalute

nr̃a:quẽ vitulũ noĩat:ꝓpt᷑ hoſtiã coꝛpis ima⸗

culati Saginatũ ãt vere dixit:qꝛ pinguis ⁊ op
timus in tatũ ẽ: vt ꝓ totius mũdi ſalute ſuffici⸗
ens ſit odoꝛẽ ſuauitatis ⁊ nitoꝛẽ imolatiõis ad
deü mittẽ:⁊ ꝓ oibꝰexoꝛare.Pꝛopt᷑ qð etiãẽs my

ſtiea rõe dictũ ẽ: pr̃eʒ dare alijs imolãdũ hunc

vitulũ:ipᷣmq; gaudẽ:⁊ epulari in victia vituli
ſui. Sic em dilexit pr̃ hũc mũdũ:vt filiũ eiꝰ v⸗

nicũ ꝓ ſalute ſua daret.Nõ g̊ ipᷣe imolauit:bᷣ a⸗

lijs imoladũ tradidit. Emittete ei pr̃e ↄſentiẽs
fili ab hoibꝰpaſſus ẽ. Ipe atqͥ fide nra paſcif:
⁊ filij ſui ꝓ nob imolatõe letat᷑ gaudet:⁊ i redi

tu filij ſui gaudẽs creatoꝛ acq̃ſitõe pli credeẽtis
epulat᷑. vidẽs hinc leticiã pr̃is ſenioꝛ filiꝰ ↄtri⸗
ſtat Hhui ꝑſona ilłↄpanda aſcribit᷑ oꝑarijs qͥ
ſitr ieuãgelio poſt oꝑatõeʒ vinee ad dñm mur
murãt: illis tota die in opis laboꝛe collect :il

los qͥ ad duodecimã hoꝛã venerãt:pᷣcio merce gis:mũeris foꝛtaſſe diurui.Addis ãt ne qͥd la⸗

dis eqſſet · ad qͥs dicit ipᷣe ↄditoꝛ oim. Si g̊ ego

bonꝰſum:qͥd tu malꝰ.Qð ãt ij ſunt qͥ ad duecde

cimã veniẽtes:qͥ ex gẽtibꝰ ſaluahunt᷑. Joãnes

differre udet᷑ vtꝑ duodecia:an nouiſſima ho⸗

eſtũ tota die poꝛtauerunt: niſi qͥ iuſticias legis

egerũt: ⁊ ſeruitutis antiq pẽſum reddiderunt:⸗

Vide t qᷓ apꝑta ſint vba:qa pre dicunt᷑: vt ab

III

his qͥ in lege vixerũt dicta videant᷑. Quid em̃
ẽ qð de agro veniẽs dicit:niſi ſigniſic ans de le
gis oꝑibus venientẽ:⁊ in his gliantẽ:⁊ q̃ſi diu
turnos laboꝛes imputãtẽ. Uñ ait. Mãdatum
tuũ nũqᷓ; pᷣteriui:⁊ nõ dediſti hedũ ꝓ me:vt e⸗
pularer:hoc ẽ ne peccatoꝛẽ ꝓ nr̃a reqͥe dediſti.

Aui em inqͥt fecerit qlegis ſunt: viuet in eis:q
nõ fecerit puniet ex ip̃is. ꝛo iſto ãt qͥ fornica

tus ẽ:etiã ſaginatũ inqᷣt illũ vitulũ dediſti.i.fi⸗
liũ tuũ dilectũ:ſicut ſupꝛa diximus.Sed qͥd ei
rñdet pr. Tu ſꝑ mecũ es:opoꝛtuit ãt ꝓ iſto ẽ⸗
tulari qͥ pierat ⁊ inuẽtus ẽ:moꝛtuus fuerat⁊ re
uixit.Oñdẽs in h̊ vᷣbo manitfeſte hoĩeʒ:qͥ pec⸗

cãdo vita exciderit:⁊ obnoxiꝰ moꝛtiſicatꝰ fue⸗
rit:ex reuerſione aũt ſalutari ꝑ pniaʒ in adopti
onẽ filij redierit. Bonũ aũt hoĩeʒ qͥ mãſerit in

bono hereditateʒ pr̃nã iugit᷑ poſſidere:itaq; ſi
peccaueris o hõ feſtina liberãdo te: recõciliari
deo:vt ex mercede ſudoꝛis ⁊ digna pnia recipi
as:qð ex gra donatũ tibi ꝑdidiſti. Pꝛeſtet aũt

deus magis pmamentes vos in ſide coheredes
eſſe dñi nri Jeſu xpᷣi:qꝛ ipᷣe eſt gloꝛia ⁊ virtus:
ſancto: ꝑ omnia ſecula ſe

cum patre ⁊ filio ⁊ ſpũ

Bti HHieronymi pbĩri ſup⸗ Nauliad to

manos.i.vᷣm Oꝛigenem p̃ᷣſ
fratrem. Epiaa.

vy auo ſubuectũ nauigio oꝛã tranqᷣlli
littoꝛis ſtringẽ: ⁊ minutos de gre
coꝝ ſtagnis piſciculos legẽ: in al-

tũ fretũ Heracli laxare velaↄpellis. Relictoq

ope:qð in trãſferẽdis homelijs Adamantis ſe

nis hẽbã:ſuades ⁊ nr̃a voce.xv.eiꝰ volumia:qᷓ

bus eplłaʒ ad Romanos diſſeruit:explicemus

Pnarelle di ſectat᷑ apłi ſenſum:in tã ꝓfundũ

elagꝰeffert᷑ vt metꝰingẽs ſit illuc eũſeqͥ nema

gnitudie ſenſuum velut imanitate oppꝛimatur
vndaꝝ.Dũ deide nec illð aſpicis:ꝙ tenuis mi

hi ẽ ſpũs ad iplẽdã eiꝰtã magniſicã dicẽdi tubã

Supꝑ oẽs ãt difficultates ẽ:ꝙ intpollati ſũt ipi

libꝛi:deſunt em̃ fere apð hoĩm bibliothecas in

certũ ſane qͥ caſu aliqᷓ;ta ex ipᷣo coꝛꝑe volumia

⁊ hec adiplere i legitio ope:⁊ integrã ↄſequen

tiã dare:nõ ẽ mei ingenij:ſᷣ vt tu credis:qͥ h exvi

boꝛibꝰmeis deſit:vt oẽ h. xv. voluminũ coꝛpꝰ
qð grecmo:ad q̃dragita fere aut eo ãpliꝰmi⸗

tñ ſi foꝛte oꝛõnibꝰtuis q̃ mihi tãqᷓ; hoĩ ipoſſibi⸗

3: ex getibe 1 lia vᷣſuũ ꝓduxit:abbꝛeuiẽ. Et ad media ſi keri
apte clamat.Filioli nouiſſima hoꝛa ẽ.Neihil äat põt ſpatihcontte. Dura ſatis ĩꝑia ⁊ tãqᷓ; ab eo
ma e. vrg Ou nno⸗ Ho⸗ ꝗꝗ põd oꝑis huiſcire nolit ipoſita. Aggrediar
lia vident᷑: aſpirãte dño poſſibilia ſiãt. Sʒ ipm·
iã ſi videt᷑ Oꝛigenẽ: q̃lit᷑ pfatõeʒ ſuſcepti opis
dirigat audiamꝰ.Qð ceterioupłi Pauli eplis

—— —

—

lii
W
lun
ee
eiſ.
egi
Une
filc⸗
dc.
ſhi⸗
ure
ie⸗
Pfe⸗
opt

ſn
e

Cclin
nacpi
Aarit
Macds
UNs
ſelae

liadto.
Nclid

pdege
Gend
elctog
tuoſe
Unind
iconns
gundn
ahem
peimmn.
lnuion
diupn
giſütß
ſheaenn
Vobn

Aeng

n.
.

ſoenn

nrih,
in

il .

nn
Gged⸗
2 5

Gyn

NcgNH
ics

.

Epiſtola

difficilioꝛ putat᷑ ad itelligẽdũ hec: qad Roma
nos ſcpᷣta ẽ:duabus mihi videt᷑ fieri ex cauſis.

Ana ẽ ꝙ elocutõibꝰinterdũ ↄfuſis:⁊ minꝰ ex⸗

plicitis vtit. Alia ꝙ q̃ſtiones in ea plimas mo⸗
uet: ⁊ eas pᷣcipue qbus nitẽtes heretici aſtrue⸗
reſalẽt:ꝙ vniuſcuiuſq; geſtoꝝ cã: nõ ad ꝓpoſi

tũ debeat:ſᷣ ⁊ ad nature diüſitateʒ referri: ⁊ ex

paucis huiꝰepłe ᷣmonibꝰ:totiꝰſcpᷣture ſenſum
dq arbitrij libertatẽ ↄceſſam a deo docet conan⸗
tur euertere. Pꝛopt᷑ qd depᷣcãtes pᷣus deũ:qui
docet oẽʒ ſciaʒ:⁊ qͥ dat ꝑ ſpm vbũ ſapie:qͥq; il
luminat oẽʒ hoieʒ veniẽtẽ in hũc mũdũ:vt di⸗
gnos nos facẽ dignet᷑ intelligẽ ꝑabolas: ⁊ ob⸗
ſcuros ᷣmones:dictaq; ſapiẽtiũ:⁊ enigmata:

ita demũ explanatõis Mauli ad Romanos cõ

tingimꝰexoꝛdiũ:pᷣtermittẽtes hec q̃ a ſtudioſis

obſeruari ſolẽt.ꝙ videt᷑ apłs in hac epła ꝑfecti

oꝛ fuiſſe:qᷓ; in ceteris:etem cũ pᷣmã ad Coꝛithi⸗

os ſcriberet. Erat ãt in magnis ꝓfectibꝰ aliqdd

tm de ſeculo:vt mirabũdus eloquit᷑:cum dicit
Sʒ macero coꝛpꝰmeũ:ſeruituti aũt ſubijcio:ne
foꝛte cũ alijs pᷣdicaueri: ipᷣe repꝛobus efficiar.
Sʒ ⁊ ad Philippẽſes ſcribẽs: qͥddã in ſe minꝰ
adhuc eſſe illiꝰquã poſtea aſſecutꝰ ẽ:ꝑfectõnis
oñdit:cũ dicit:ↄfoꝛmari ſe moꝛti xpᷣi:ſi quõ oc
currat in reſurrectõe:q̃ ẽ a moꝛtuis.nõ em dice
ret ſi quõ:ſi ei iã rñſio indubitata videret᷑:ſᷣ ⁊ i
2Zſequẽtibꝰeiuſdẽ epłe hec eadẽ oñdit:cũ dicit:
nqͥ iã ↄſecutus ſim:aut iã ꝑfectus ſim:ſequar
gutem vt compᷣhendam:m quo etiam compꝛe⸗

hẽſus ſum a xpᷣo.Frẽs egoipᷣe nos arbitroꝛ cõ
pᷣhẽdiſſe:qð ſiq̃s putat ꝑ hũilitatẽ dictũ: etia,z

videat in ↄſequẽtibꝰ:q̃ magna de ꝓfectibꝰſuis
mẽoꝛet:cũ dicit. Vnũ ãt ea qͥdẽ q̃ retro ſunt ob
liuiſcẽs: vᷣm ꝓpoſitũ ſeq̃r ad palmã ſi ne a⸗
catõis dei:in xpᷣo Jeſu ⁊ poſt h̊ dicit.Quicũq;
& pfecti ſumus:h̊ ſentiamus:in qͥ oñdit dupli⸗
cẽ eſſe ꝑfectõeʒ. VUnã q̃ ẽ in expletõeʒ vᷣtutum.
Scðdaʒ quã dicit:ꝙ nõ ſit ꝑfectus.Et aliã cum
ita qͥs ꝓficit vt deſiderare nõ poſſit neq; retroꝛ
ſum aſpicẽ:vſᷣm quã dicebat. Quicũq; ̊ ꝑfecti

ſumꝰ h̊ ſentiamꝰ.quõ ꝗᷓ docebit᷑ ꝑfectioꝛ taʒ ſe

cundã ad Coꝛinthios ſcpᷣſiſſe qᷓ; pᷣmã.ex his ſi⸗
ne dubio q̃ ſcpᷣta referunt᷑:cũ dicit.Tribulatio
nẽ patimur:ᷣ nõ auguſtiamur:apoꝛiamur:vᷣñ
exuperamur: pſecutionem patimur: ſed non
derelinquimur. deijcimur: ſed non perimus.
ſeimper moꝛs Jeſu in coꝛꝑe noſtro manifeſtat᷑
Qui ergo moꝛtẽ Jeſu i coꝛꝑe ſuo circũferebat:
nũqᷓ; vtiq; i eo ↄcupiſcebat caro adũſus ſpm ſᷣ
erat ei ſbiecta vtpote moꝛtificata ad ſilitudineʒ

moꝛtis xp̃i.ꝙ ſi dicat aliqs nobis hec veriſimi

lia nõ videri:quia nõ multũ tꝑis int᷑ pᷣmã epłaʒ
2 ſcdᷣaʒ põt ex eo euidentius noſcere:qꝙ in pᷣma
epiſtola eiectum gum qui fuerat in celeſti Hie⸗
ruſalem pollutus ⁊ traditum ſathane in interi⸗
tum carnis: vt ſpiritus ſaluus fieret:in ſecũda

Fo. CCXLV

CXXXIX

iam reuocat ⁊ eccleſie membꝛuʒ aſſociat:quod
vtiq; non faceret niſi ꝓceſſu temꝑis dignos in
eo fructus penitentie ꝑuidiſſet ⁊ ꝙ iam caro in

teritum quen deſignarat apoſtolus:ſuſcepiſſʒ

peccato.i.⁊vitijs moꝛtua:vt ita demũ viueret
deo. Cum ergo tantum ſpatij fuerit:quo pecca
toꝛ inceſtus ſalutem ſpũs laudabili carnis inte
ritu receꝑit:quõ nõ putandum eſt multo velo⸗

in illis quidem iſte eius fuerit ꝓfectus: qᷓ;to ãt

cioꝛi curſu apłin: q̃ pfecta ſunt aſſecutuʒ: Sed

ſublimioꝛ ſit ⁊ eminẽtioꝛ ad Romanos ſcribs

ex ipᷣius epłe ſermonibus colligamus:in q̃ diẽ

Quis nos ſeꝑabit a charitate Rpᷣi: Tribula⸗

tio:an anguſtia:an ꝑſecutio:an fames?:an nu⸗

ditas:an piculum:an gladiuis.Sicut ſcriptu,ʒ

eſt: qꝛ ppter te moꝛte afficimur tota die:eſtimna
ti ſumus ſicut oues occiſionis. Sed in his om⸗

nibus ſuꝑuincimus ꝓpter euʒ qui dilexit nos

Certus ſum em:quia neq; moꝛs:neq; vita me⸗
ꝙ anguſtia: neq; pᷣncipatus: neq; poteſtates:
heq; pꝛeſentia:neq; futura:neq; oꝛbis:neq; al⸗
titudo:neq; ꝓfundum: neq; vlla alia creatura

poterunt nos ſeꝑare a charitate dei: q̃ ẽ in xtv=oů

Jeſu domino noſtro. Aeruntamẽ dico in xbo
vſq; in ſpirituſancto. Nunquid videbit᷑ eadeʒ
ſublimitate mentis dixiſſe:macero coꝛpus me⸗
um:⁊ ſeruituti ſubijcio: ne foꝛte cum alijs pᷣdi⸗
cauerim ipᷣe repꝛobus inueniar:Qua ⁊ h dicit

quia ⁊ in his hominibus ſuperamus.⁊ certus

ſum em̃:quia neq; moꝛs:neq; vita: neq; angu⸗
ſtia: neq; pᷣncipatus ⁊ cetera q ſcpᷣſit: poterunt

nos ſeꝑare a charitate dei.his igit᷑ nobis pꝛo
ut potuimus:de ſenſu eius in hac epiſtola iam

pfectione conceptis etiam illud haud ſurde ad
monebimus: ꝙ videt᷑ hanc epłam de coꝛintho
ſcribere:⁊ alij quidem pluribus indicijs euidẽ
tius tñ ex eo ꝙ dicit. Cõmendo aũt vobis Se⸗
ben ſoꝛoꝛẽ noſtrã miniſtrã eccleſie:q̃ ẽ Cencris

„

acAAH F ι ν1αν e

Cencris em̃ ðꝛlocus Coꝛintho vicinus:immo

poꝛtus ipᷣius Coꝛinthi.Et ex q̊ͥ ꝗ aparet ð̊ Co
rintho ſcbta:⁊ ex hoc ꝙ diẽ. Salutat vos Caiꝰ
hoſpes meus: de quo Caio ſcribens Coꝛinthi
is ↄmemoꝛat dicẽs. Gras ago deo meo: ꝙ ne⸗
minẽ vrm baptiʒzaui niſi Criſpũ ⁊ Caiũ.Sile⁊

deide dat᷑ indiciũ:vbi dicit. Salutat vos Era
ſtus Arcarius ciuitatis:de qͥ Eraſto ad Thy⸗

motheũ ſcðᷣam ſcribens dixit.Eraſtus reman⸗
ſit Coꝛitho.ex quibus oĩbus colligi certiſſima
vident᷑ indicia:ꝙ de Coꝛintho ſchta ſit. Jllud
nõ paꝝ cedit ad intelligẽtie difficultatẽ: ꝙ mul
ta de lege Moyſi in hac eadẽ texunt᷑ epła.De

vocatõe gẽtiũ:de iſrael ſᷣm carnẽ: ⁊ de iſrael qͥ

nõ eſt ̃m carnẽ: de circũciſione carnis ⁊ coꝛdis

de lege ſpiritali: ⁊ de lege le: de lege carnis ⁊

mẽbꝛoꝝ:de lege mentis: ⁊ lege peccati: de ĩteri

oꝛi ⁊ exterioꝛi hoĩe:q ſingula pᷣqixiſſe ſufficiat.

In his em cõtinenna haberi videt eple. Nüc

OR.A —- r Ra⸗

uly ſeruus Jee.

Pars

ia put viã nob dñs apine dignak: ad explana⸗

— 2 ,„ 2 — „
☛W . E. d tionẽ ꝓpemus. Pꝛia nobᷣ q̃ſtio ð nomie ipᷣius

NPauli videt᷑ exurgẽ:cur is qͥ dictus Saulusẽ p ſu xp̃i vocatꝰaplłs.De Paulo iã di .
in actibꝰapłoꝝ:nũc Naulus dicat᷑. Inuenimꝰ xrimꝰreqᷣramꝰnũc cur ſᷣu' dicat᷑ is:q̃ 1
in ſcpᷣturl diuis: qͥbuſdã veteꝑ ↄmutata voca⸗ alibi ſcribit.nõ em accepiſtl ſym̃ vᷣuituij i tioꝛe: 2
bula:vt ex Abꝛã vocatus ſit Abꝛahã:⁊ ex Sa ſᷣᷓ ſpm̃ adoptõis:in qͥ clamamꝰ Abba pr̃.Etite
rai Sara:⁊ ex Jacob Nt. In euãgelijs q ex rũ.qꝛ eſtis ſilij:miſit ðs ſpm̃ filij ſui ĩ coꝛda vr̃ĩa o1
Symone Petrꝰ⁊ filij Zebedei filij tonitrui nũ clamãtẽ Abba pr.Itaq; iã nõ ẽ ſeruꝰ:ſ filiꝰ:ip V
cupati ſunt. Sʒ hec ex pᷣcepto dei legimꝰ factãẽ ſe ſe ᷣuũ ꝓfitet᷑:ſiue id vᷣm illã hũilitatẽ dictuʒ 6
Nuſq; vo erga Paulũ inuenimꝰ tale qͥd geſtũ putemꝰquã dũs docuit dicẽs.Diſcite a me:qa
Beq̃ᷓ re qbuſdã viſuʒ ẽ:q Pauli ꝓcõſułqueʒ mitis ſum ⁊ hũił coꝛde:nõ errauimꝰ.Nõ eiꝑ h̊ Pe
apð Cypꝝ fidei xpᷣi ſubiecerat: vocabulũ apłs ledet᷑ vitas libertatis in Paulo. Diẽ em̃ ⁊ iſe gi
ſumpſerit. vt ſiẽ reges ſolẽt deuicij vbi gratia nã cũ liber ſim ab oibꝰ hoibꝰ me ſᷣuũ feci.Ser-⸗ lb
NParthis parthici:⁊ Gothis gothici nomiari: uit ̊ xpᷣo:nõ in ſpũ vᷣuitut:v in ſpũ adoptiõis: bo
ita apłus ſubiugato Raulo Paulꝰfuerit ap qꝛ ol libertate melioꝛ ẽ ſᷣuitꝰ xpᷣi.ſiue qſi imita⸗ y
peſtatqð nec nos qͥdẽ vſq;q̃q; euacuãdũ putc toꝛ eiꝰ ꝓnũciet:qͥ dixerat.Ecce ego ſuʒ i medio .
mus.Tñ qꝛ nulla talł in ſcpᷣturis diuis ↄſuetu⸗ vrm:nõ ſicut diſcũbẽs:ſᷣ ſicut miſtrans:⁊ eiꝰqͥ n
„ do dep̃hẽdit᷑:q̃ magl in exẽplo nr̃is ſunt:abſo⸗ ſemetipᷣm exinaniuit foꝛmã ſᷣui accipiens:⁊ ſiẽ ſe
lutõeʒ q̃ramꝰ. Inuenimꝰigit᷑ in ſcturis aliq;⸗ his qͥ in lege ſunt fit ⁊ ipᷣe ſub lege:⁊ ijs q ſinele 16
tos binis:alios etiã trinis vſos fuiſſe noibus: geſunt:efficit᷑ ⁊ ᷣe ſine lege.Ita ⁊ ipᷣe ꝓ his q̊ de⸗
vt Salom onẽ eũdẽq; hynididam dici:Sede adhuc bᷣui ſũt:⁊ nõdũ ꝑ ſpm adoptõòis in liber R
chiã eũdẽq; Joachi:Oqiã eũdẽq; ⁊ Aʒariam. tatẽ ꝓducti filioꝝ:ſᷣuꝰefficit᷑:ↄriũ nõ videbit᷑. i

alioſq; płimos in regnoꝝ vłiudicũ libꝛis binis
noĩbus inuenies vocitatos.Sʒ nec euãgelia q̊
dẽ hũc eũdẽ rẽnuũt moꝛe.Nã ⁊ Matthe ipᷣe
refert de ſe:ꝙ cũ trãſiret J;s inuenit quẽdã ſe
dẽtẽ ad theloneũ MCattheũ noie. Lucas vo
de eodẽ dic:ꝙ cũ trãſiret Ihs vidit publicanũ
quẽdã noĩe leui:⁊ dixit ei.Seqre me.Sʒ ⁊ idẽ
Mattheꝰin catalogo apłoꝝ dicit poſt multos
Mattheꝰ pbᷣlicanꝰ⁊ Jacobꝰalphei ⁊ Lebbe?
⁊ Symõ chananeꝰ.Marcꝰ vo ita refert. Ma

theꝰ ppᷣlicanꝰ ⁊ Jacobꝰ alphei:⁊ Thadeꝰ hũc

eũdẽ quẽ MattheꝰLebbeũ: Marcꝰ Thade
um poſuit. Lucas vo ita poſuit mattheꝰ Tho
mas Jacobꝰ ⁊ Judas Jacobi.Igit᷑ eũdẽ quẽ
martheꝰ Lebbeũ:⁊ marcꝰthadeũ dixit.Lucas
Judã Jacobi ſcbᷣſit. Certũ ẽ euãgeliſtas nõ er
raſſe in noibꝰapłoꝝ:vᷣ qꝛ moꝛis erat binis vłtri

nis noibꝰvti hebꝛeos:in vniꝰeiuſdẽq; viri din

ſa ſinglłi vocabula poſuẽ. Scom ̊ hãc ↄſuetu⸗
dinẽ videt᷑ nob:⁊ Paulꝰduplicivſus eẽ voca
bulo:⁊ dõec qͥdẽ gẽti ꝓpᷣe miſtrabat:Saulꝰ eẽ

vocatꝰ qð magis appellatõi prie vᷣnaculũ vide
bat᷑. NPaulũ ãt appellatũ eẽ cũ grecis ⁊ gẽtibꝰle

Ad hoc põt etiaʒ illud addi:q ad Coꝛinthios
ſcribẽs idẽ apłs:⁊ de nuptijs vel caſtitate pᷣci⸗
piens:tãqᷓ; alieno noie:q̃dã de libertate ac ſer⸗
uitute interſerit dicẽs.Seruus vocatus es:ni⸗
hil cures. Sʒ ⁊ ſi potes liber fieri magis vtere.
Qui em̃ in dño vocatus eſt ſeruus libertus eſt
dñi. Silr ⁊ q̊ͥ liber vocatꝰ ẽ:ſeruus ẽ xpᷣi.ꝛe.
cio ẽpti eſtis:nolite fieri ſerui hoim. Que vtiq;
nõnullis ↄ rõnẽ vident᷑ inſerta.Quid ei ad nu
ptiaꝝ vel caſtitatis pᷣcepta:cõmẽoꝛatio vᷣuitu⸗
tis:ac libertatis aſſumit᷑:Sʒ nos ſenſuʒ Pau⸗
li ita intelligimus:ꝙ ſeruũ dicat eũ:qͥ iugali cõ
ditõenſtrictꝰẽ:qꝛ mulier nõ hʒ ptãtẽ coꝛpꝑis ſui
F vir eiꝰ:⁊ vir nõ hʒ ptãtẽ coꝛꝑis ſui:ſᷣ vxoꝛ eiꝰ
.Pꝛopt᷑ qð ⁊ in alijs dicit ð eis:qꝛ nõ vᷣuitutiſbᷣ
iectus ẽ frat vłſoꝛoꝛ in talibus.ſ.ꝙ in alijs eos
ſeruituti ſciret eſſe ſubiectus. Eſt g̊ ſeruus vo⸗.
catus:qͥ in cõuiuio poſitus venit ad R/p̃m:cui
ðꝛ. Seruus vocatus es: nihil ad te attineat:ſᷣ
⁊ ſi potes liber fieri:magis vtere:ꝙ in ↄiugibꝰ
alterius ↄtinẽtie libertas alteri gñat ꝑiculũ ca⸗
ſtitatis. Nõ em debẽt niſi ex ↄſenſu vacare oꝛõ
ni ad tempus.Et iteꝝ in idipᷣm eſſe reuertẽdũ:

ges ac p̃cepta ↄſcribit. Mã ⁊ h ipᷣm qð diẽ ſau⸗ ne eos tẽptet ſathanas ꝓpt incõtinentiã ſuam 2
lus: qͥ ⁊ Paul' euident᷑:nõ ei tũc pᷣmum nomẽę Is ergo qui ꝓ nexu coniugij ſeruus vocatus R
Maui ondit impoſitũ:ſᷣ veteris apellatõis id eſtlibertus:eſt dñi libertus.neq; ex toto liber: H
uiſſe deſignat. Hec ab ipo auctoꝛe oꝑis omiſ: neq; ex integro ſeruus ẽ. Si in ceteris vᷣtueibꝰ 1
ſa nos qꝛ id deſcpbᷣtõis initiũ videbat᷑ expoſcere liber fuerit:ſi filij paciẽtie:miſericoꝛdie:iuſticie ſi⸗
puto ꝙ nõ incõuenient pᷣmiſimꝰ. Cetera iam ð tenuerit libertatẽ:libertas dñi apellat᷑: vtpo⸗ ſie
explanarilonũ coꝛꝑe:qᷣbus poterimus compen te qui ꝓ actione vtutis liber ſit:⁊ ꝓ ↄiugali ne
dijs exequemmer.. ceſſitate ſit ſeruus.Liber vo eſt qͥ ſine vxoꝛe ꝓꝰ ne
Beati Hieronymi pᷣſbyteri in epiſtolam ad pter paruitatem continentie venit ad Chꝛiſtũ

Romanos Liber bmus ad Heraclium. qui tum ſeruus efficitur:dum ex integro vᷣtuti n

Epiſtola. CXL. bus ſeruit.Naulus & ſicut qda tradut:cũ vxo „ e
£
VAnX D vno a⸗ c 1
,
4
A

Epiſtola

re vocatus ẽ de q dicit ad Chilipẽſes ſcribẽs

Fo. CCkLVI

lecuta ꝑ hoc ꝙ ſegregaus ðꝛ in euangeliũ dei.

Wir NRogo etiã te germae ↄpar adiuua illas:q cum Sicut ⁊ alibi ipᷣe de ſe dicit. Cũ aũt placuit ðDo
nit ipᷣa ſunt ex aſenſu liber effectꝰ ẽ: ſeruũ ſe noliat qui me ſegregauit ex vtero matris mee vt reue
kiirr xpᷣiſ Si vo vt alijs videt᷑ ſine vxoꝛe nihilomi⸗ laret filium ſuum in me.quod mñ hereticiad ca⸗-
fkie nus qlibet vocatẽ ſeruꝰ xpᷣi.i.ſeruum eſſe xbꝰpi lumniam vocant dicentes eum eſſe ſegregatuʒ
ni qdð ẽ ſeruũ eſſe vbi dei:ſapie:iuſticie: vitatis ? ab vtero matris ſue:ob hoc: ꝙ in eo nature bo
SS dim o veut *ps ẽ. Sʒ ⁊ illud in hi̊ loco:ſi nitas inhereat. Sicut econtrario ð his dmale
i videt᷑ addamꝰꝙ ſicut ſcia q nũc dat᷑ ſcis:pꝑ ſpe nature ſunt ðꝛ in pfalmis:qꝛ ſegregati ſunt pec H
es culũ dat᷑ in enigmate ⁊ ꝓphetia:⁊ cetera dona catoꝛes ex vtero.Nos at dicimꝰ qꝛ neq; Pau⸗ Pa· oſe õõ
e ſpũſici:ita ⁊ libertas:q ncſcis pᷣſtat᷑: nonduʒ lus foꝛtuitu aut naturali differẽtia electus eſt: N -
iin plena libertas ẽ: velut ꝑ ſpeculũ in enignate f electõis ſue cauſas in ſemetipᷣo dedit ei:q ſcit
eniße ⁊ ideo ſci ſeruos ſe eſſe dicũt:ad Batsne illiꝰ oia anqᷓ; fiant:neq; peccatoꝛes qͥ ſeꝑant᷑ a ven⸗
ſis⸗ libertatis:q̃ facie ad faciẽ tribuit᷑. Quõ etenim tre iudicij iniqᷣtate ſepant᷑. Heinde ſtati ↄſeqn⸗
pri põt in carne qs poſicadipiſci integrã libertatẽ nibus vide qͥd de his dicat ſermo diuinꝰ. Scpᷣ⸗
Rnu vr in nullo iã ſeruiat carni:ſicut nec adoptiõeʒ tũ ẽ em̃ ſegregati ſunt pctõꝛ&s ab vtero:erraue
Giain filioꝝ qͥs in coꝛꝑe poſitꝰhr̃e ex itegro põt. Atq; fũt a vẽtre:locuti ſunt falſa. Si itelligimꝰ qaõ
munt vtinã h̊ obtineri ſaltẽ poſſit in vita moꝛtaliũ vt ſtati vt de vẽtre mr̃is pctõꝛes errauerũt:vel lo
gngi ſeruꝰqͥs xpᷣi ex integro fiat:nõ carnimõ ſangui cuti ſunt falſa: ꝑit᷑ intelligimus ꝙ iuſti ſeꝑant᷑ .
ocſne nõ vane gle:nõ cupiditati:nõ iracũdie:nõ inui a vẽtre.Ergo 7 MPaulus ꝙ ſegregatus in euĩo⸗
ephe die:ß qᷣ ſoli xpᷣo.i.oibus runc ſił ſᷣuiat. Hec geliũ ðꝛ:⁊ ſegregatus a ventre matris ſue: cau
snnlke de eo qð ſcpᷣtũ ẽ. NPaulꝰpᷣuus Jeſu xpᷣi. Hoca⸗ ſas in eo⁊ merita qbus in b̊ ſegregari debuerit
ilt, tus apłs nomẽ h.i.vocatꝰ:qꝛ ad hoies ꝑtinet: vidit ille:quẽ nõ latet mẽs. Mꝛeuidet ei ꝙ abũ
iinte q̊ in xpo credũtgñale põt videri. Sʒ vnuſqᷣſq; daãtius qᷓ; ceteri hoĩes laboꝛaturus eẽtin euan
fineßeh Em id ꝙ in eo pᷣuidet:⁊ eligit ðs:aut aplus vo⸗ gelio.ꝙ in fame ⁊ſiti:in frigoꝛe ⁊ nuditate:pi⸗
Prarſen cak :a ut ꝓpha:aut mgr̃:aut liber ab vxoꝛe:aut culis latronũ:piculis fluminũ bieulis mar. :P⸗
nuton⸗ ſeruus in ↄiuge.Et ꝓ diuſitate gre ↄplef᷑ ilul dicaturus eſſet euãgeliũ Ep̃i.lciẽs ꝙ ve ſibi el
eet. qð ſcpᷣtũ ẽ. ultivocati:pauci electi.Sciẽdũ ſet:ſi nõ euãgeliʒaret:⁊ ꝙ maceraturꝰeẽt coꝛꝰ
bennsit tn eſt: ꝙ poſſibile ẽ aliquẽ vocatũ eẽ apln: aut ſuũ:a ſeruituti ſubiecturꝰ ne foꝛte cũ alijs pdi⸗
t Se vocatũ ꝓphaʒ:aut vocatũ mgrjm: ⁊ ſineglexe caſſet:ipᷣe repꝛobus efficeret.ec g⁊ młta alia
Genig rit vocatõis ſui grazʒ: decidere ex ea. Sic ⁊ Ju his ſiłia: in eo de vẽtremris puides Jeſus: ꝓ
Heiü das: ͥ apłs vocatꝰt᷑: ⁊ negligẽs vocatõnis ſue his ſegregauit eũ in euãgelio. Si em vt hereti⸗
tofuin⸗ graʒ:ex apło effectꝰ ẽ ꝓditoꝛ.Et fuit qdẽ voca ci putat: vel ſoꝛtis incerto:vel nature melioꝛis
iype⸗ tus apłs: nõ fuit elecapłus:ſᷣ ⁊ ie ꝓpha:q progatiua fuiſſet electus nunqᷓ; vtiq; timuiſſet
ugti in tertio regnoꝝ libꝛo refert᷑ ꝓphetaſſe ð Jero ne ſi minꝰcoꝛꝑis ſui frena tenuiſſet: euemre poſ
wpefi boã: vocatꝰ ppha fuit. Si ãt electfuerit ipe di ſet:vt repꝛobus fieret. Ael ve ſibi futuꝑ:ſieuã
nne⸗ ſcutite:qm qͥdẽ ꝓhibitꝰpanẽ maducare ĩ iſraai geliʒzare ceſſaſſet.Deniq; ⁊ ipe in 2ſequẽtibus
mi mãducauit: ⁊ intemptus ẽ a leone.Sũt ⁊ mul⸗, ſatius diſſerens dixit:qꝛ quos pᷣſciuit:⁊ pᷣdeſti
1. ti vocati mgr̃i:ꝑ oẽs ecclas dei:⁊ vocati mini⸗ nauit ↄfoꝛmes ſfieri imaginis filij ſui.euidenter
lit ſtri:b neſcio qͥ in his electi mgr̃i ſint:⁊ electi mi oñdens: eos qͥs:pᷣſciuit deus tales futuros:
guen niſtri. Sic ⁊ puto qͥſdã eſſe vocatos qͥdẽ vt pu vtxpo ſein paſſionibus ↄfoꝛmarent:ipos etiã
n 1 tent᷑ pati PD xpᷣo:nõ tñ electos.i.vocatos mar⸗ confoꝛmes ⁊ files imaginis eius pᷣdeſtinauit 7 — . R
men, tyres:ᷣ nõ electos martyres: vt ſunt illi qͥ po⸗ gloꝛie pᷣ cedit ergo ⁊ p̃ſcia oei: ꝑ quam noſcun Pl⸗
n ſtea toꝛmẽtoꝝ agones ⁊ carceꝑꝝ:nõ vſq; ad fſinę tur qui in ſe laboꝛes ⁊ vtutes habituri ſunt: ?-??··
gllic in feſſionis tolerãtia ꝑdurarũt. Eſt ̊⁊ voca ita pᷣdeſtinatio ſequif. Nec tu rurſus pᷣdeſtina
— ta vgo: nõ electa vgo q̃.ſ.nõ fuerit ſctã coꝛpe tionis cauſa:putabit᷑ pᷣſcia.Qð em apð hoies .
nniH 2 ſpũ.Et ẽ vocatꝰpaſtoꝛ:ᷣ non electus paſto: cuiuſq; meritũ penſat᷑ ex pᷣteritis geſtis:h̊ apð
niiſm qui peſt qͥdẽ gregi:qͥ lacte eius vtit᷑:⁊ lanis eiꝰ deum iudicat᷑ ex futuris. Et valde impius ẽqᷓ
wand opꝑit᷑: infirmũ nõ reqͥrit: ⁊ claudũ nõ colligit: in hocnõ credit deo:vt qð nos in pᷣteritis vide
nole⸗ 12 foꝛtẽ circũſcribit in laboꝛẽ. Ita ẽ ⁊ vocatꝰ ab mus:hoc ille videat in futuris ponentes luceʒ
nin ſtinens:ſ non electus abſtinens.ſ.qͥ ieiunat tri⸗ tenebꝛas:⁊ tenebꝛas lucẽ:dulce amaꝝ: ⁊ ama⸗
ete ſtis: ⁊ exterminat faciẽ ſuã: vt hoibus ieiunãss rum dulce: ⁊ in his ſeducũt coꝛda innocentiũ.
Unhe apareat. Sʒz 1 ſingulos graꝝ gradus ſiſr in⸗ Et ideo diligenter opoꝛtet intẽdere ᷓ ꝓſpectu
gm uenies mulios quidem vocatos: paucos autẽ doceat ille:qͥ docet: vtꝝ graʒ ⁊ honoꝛẽ ab audi
etneh electos/Segregatus quidem in euangeliũ dei toꝛibus qᷓrẽs:an mercedẽa dño ꝓ inſtructõe 2
AC in Re lo non ſola gñalis vocatio ad aplatum pꝓfectu diſcentiũ ſperãs.Subtilit᷑ ſane Paul⸗
delignat: ⁊ ele dio ꝓtinus ſm dei pᷣſciaʒ ſub⸗ indiſcretã ⁊ facilẽ Romanoꝝ obediẽtis notat

,/ 6 8

☛ τι W—☚μα 2 / nnz

va Xα. εω — O. rer &. ſr. —
6 R — E RE Wis 10

7 =
ſ 73 110

Men al! aA

Sars
eãq; aſſerit vbiq; nõ laudatã:ſᷣ pmulgatã.Sʒ
ne eos rurſum:ſi ꝑ h̊ adᷣtius caſtigaret: inobe⸗
diẽtes efficerz:addidit. In vob ãt gaudio.Sʒ
dices. Quõ vulgarẽ eis notat obediẽtiã:cũ di⸗
cat ſe gaudẽ in eis: Pꝛeimo qͥdẽ aliud ẽ notare
vitiũ:aliud hoies. õt em fieri:vt gaudeat in
his:in qͥbus młta boa alia depᷣhẽderat. Nitiũ
aũt qð ei diſplicuerat notat:ne putet᷑ ei etiã ip⸗
ſuʒ cũ ceterl placuiſſe.põt ãt⁊ ꝓ eo dixiſſe apłs
gaudẽ ſe in eis:ꝙ qͥ inobediẽs ẽ:neq; ad malũ
neq; ad bonũ trahi põt.Qui vo obediẽs ẽ:ſiqͥ
dẽ ad inutilia trahat᷑: impꝑitia culpa ſit. Jàrat
em inutilia eſſe ea:qͥbus obediẽtia ſui pᷣbet.Cũ
vo didicerit q̃ ſunt vtilia: hñs ꝑatũ obediẽtie
bonũ:ↄtinuo ꝑ ea vtutis iter aſcẽdit. Gaudet
̊O Maulus ſuꝑ obediẽes certuſ ꝙ cũ docueret
eos:nõ vulgari obediẽtia:quã incaute oibꝰpᷣ⸗

bẽt: vti eos debẽ.ſᷣ illa ſola: q̃ obedire opoꝛtet

deo magis qᷓ; hoibꝰ: vt alijs eiectis oibus:ipᷣa
laudet᷑.Nã reuera ꝑue diſcretõis ẽ:ſᷣ ꝓbabił
exercitatiſſimi iudicij ſcire cui vbo: cui ve oꝑi
obediẽdũ ſit:⁊ cui renitẽd ũ. Dheniq; ipᷣe dñsĩ
euãgelio dic̃.Attẽdite vobᷣ ab his qͥ veniũt ad
vos in veſtimẽtis ouiũ: intꝰ ãt ſunt lupi rapa⸗
ces.Et iõ vigilãs ſenſus ⁊ intẽta mẽs reqͥrit᷑:q̃
ꝓbare nouerit: vel ouis in ꝓpatulo ſimplicita
tẽ: vel lupi latentẽ rapacitatẽ. Vñ vide qᷓ; ꝓxi

mi picuł fiat hi:qͥ exerceri ĩ diuis lr̃is negligũt.
ex ꝗbus ſolis hmõi exaĩiatõiſ aãſcẽda diſcretio

cẽ.Cõtinue & in bꝛeui ꝓpoſite diſtinctõis oñdit
⁊ dicit:qmqͥdẽ facilis⁊ indiſcreta ẽ vr̃a obedi⸗
entia:accipite qͥd ſeruare qͥd cauẽ debeat. Ao
lo inqͥt vos ſapiẽtes eſſe in bono ⁊ ſimplices in
malo. Sile ẽ hoc illi dicto:qð ad coꝛithios ſcri
bit dicẽs. Malitia ꝑpuuli eſtote:vt ſenſibꝰpfe⸗

cti ſitis. Sʒ⁊ illud qð dñs ait.qꝛ filij ſeculi hui⸗

pꝛudẽtioꝛes ſunt:qᷓ; filij luc i gnatiõe ſua:huic
Zuenit dicto. Filij ei ſeculi huius pꝛudẽtioꝛes
ſunt in malitia: ꝓ eo ꝙ ſꝑ aliqͥd pfundiꝰ iueni⸗
unt i ea: vñ plꝰnoceãt᷑:⁊ vehemẽtius ledãt.In
bono ãt ſtulti ſunt.vix ei inueniũt qͥd faciũt bo
ni. Ecõtrario vo Maulꝰ⸗ nos vult ſapiẽtes eſſe
in bono.̊ ẽ ſꝑ aliqͥd płꝰ iuenire:plꝰexq̃rẽ:⁊ ꝓ⸗
fundiꝰ cogitare:qð faciamꝰboni:ita vt etiã nõ

—

p̃pediamur ꝑ alicuiꝰ malitiã ab oꝑe bono. Sʒz
nos ſapiẽtes ſimꝰ⁊ cogitemꝰ vt ſermonẽ bonũ
ꝓferamꝰ. Qðõ ſi nec hᷣ lʒ votũ ſaltẽ bonũ ⁊ aim
demöſtremꝰ. Sic g ſapiẽtes eſſe debemꝰ in bo⸗
no: ſimplices vo in malo.vt ſi pulſemur mali⸗

tia:pulſemur inuidia:nõ ſin caliidi vel vſuti
artes ⁊ argumẽta q̃rẽtes:qͥbus reddẽ malũ ꝓ

malo: neqͥᷣtiã ꝓ neqᷣtia debeamus. Sʒ in tali
loco memiſſe debemꝰ illius ſnĩe: q̃ dicit. Si qͥs
vult ſapiẽs eſſe apud deũ:ſtultus fiat in mun
Ddo. Sim?g ſtulti accipiẽtes iniuriã ⁊ nõ reddẽ
tes.vt ſapiẽtes ſimus apud deũ:qͥ dixit.da mi
D

hi vindictã:⁊ ego retribuã.Nã de ipijs ⁊ hie⸗
remias dicit. Sapiẽtes ſunt ad male faciendũ:
bñ ãt facere neſciũt.Ad hoc reſpicit ⁊ illud qð
dñs nos ſimplices dixit eſſe libere ſicut colum⸗
bas:⁊ pꝛudẽtes ſicut ſerpẽtes.Qð ſi aliqͥs no⸗
bis ex infidelibꝰ occurrat argute ⁊ dicat.Quõ
põt idẽ ⁊ ſapiẽs eſſe ⁊ ſtultus:dicemus ad euʒ.
Reſpice ad artes iſtas:q̃ in vſu hoim habent᷑:
quõ illi qͥ vbi gra in ̃is ſapiẽtiſſimus ẽ grãma
ticus: in arte fabꝛili inſipiẽtiſſimus inuenitur.
Vel rurſum ſapiẽtiſſimus gubernatoꝛ:quõ in
arte medicine inuenit᷑ inſipiẽs. Sic ̊ poſſibile
m his q̃ ad deũ attinẽt:ſapienteʒ eſſe.Contra
vo in his q̃ ad ſeculũ ꝑtinẽt:eſſe iſipientẽ. Sci⸗
endũ ſane eſt: ꝙ vbi ait hmõi em xpᷣo dño non
ſeruire:ßſᷣ ꝙ diſcrepãtes a ſeruitutis eius regła
rebus ipᷣi oñdãt ſe xpᷣo dño nõ ſeruire.Nõ em̃
videt᷑ ſimul qͥs ⁊ R:po ſeruire poſſe:⁊ vẽtri:ac
voluptatis ꝑiter amatoꝛ eſſe ⁊ dei:nec deo qͥs
ſimul ſeruire põt ⁊ mamone.SBeus ãt pacis cõ
teret ſathanã ſub pedibus vr̃is velocit᷑.Queri

tur in hoc loco:quẽ dixerit ſathanã:ſub pedes

eoꝝ:qͥbus ſcribit a deo velociter ↄterendũ.Si
em̃ ad vnã referat᷑ ꝑſonã:illã.ſ.de q̃ ðꝛin euan
gelio. Ecce video ſathanã ſicut fulgur de celo
cadentẽ:qͥq; ſathanas hũani gñis indicat᷑ ad⸗
uerſarius:videbit᷑ vtiq; ſi vere dicit Paulus:
qui dicit:ꝙ ſub pedes eoꝝ:qͥbus tũc ſcribebat
velociter ↄterat᷑:vltra iã nõ eſſe ſathanas:qui
agones ⁊ certamĩia⁊ ꝑſecutões credentibus ad
uerſat᷑. Sathanas em in nr̃a lingua aduerſariꝰ
interpᷣtat᷑. Quicqͥd em aie ad deũ tendenti reſi
ſtit:⁊ aduerſat᷑: ⁊ qᷣcqͥd paci eius oriũ eſt:hoc
ſathanas eſſe noiat᷑. Ideo deniq; pᷣmiſit dicẽs
Bñs ãt pacis hoc eſt deus cui pax placei:ↄte⸗
ret eũ:qui eſt ↄrius paci:⁊ diſſenſiones oꝑat᷑.
Sic deniq; ⁊ in Regnox libꝛis legimus:qꝛ ſu⸗
ſcitauit deus Salomoni ſathanã aduũſum eum
hoe ẽ Salomoni:qͥ erat pacificus:ſuſcitauit ſa
thanã: qͥ eſt ↄrius paci. Sed ſicut ijs q; docet
apłs:ſi agãt ⁊ tales ſe exhibeãt: q̃les eius ᷣmo
deſcpſit: ꝓ emẽdatiõe vite ꝓmittit ſub pedib⸗
ecoꝝ a deo pacis ſathanã velociter ↄterendum.
Ita nihilominus deus pacis illi qͥ pacẽ eiꝰnon
in coꝛde puro: ↄſcia mũda ſeruauerit: ſuſcitat

ſathanã:̊ eſt aduſarium: vt qͥ bonũ pacis ne.

glexerit: impugnatõeʒ amaritudis ꝑferat. Ita
ꝓdemũ pacis quã temerauit dulcedinẽ:in op⸗

pugnatõe poſitus recoꝛdet᷑. Ex vtroq; igĩ᷑ edi

ſicemur ſcpture diuine loco: ꝙ ſuſcitare dðs ſa⸗
thanã ðꝛ negligentibus: vel ↄterere ⁊ ſubdere
ſtudioſis: vt illos ad agones ↄcitet. Iſtis ð ꝓ⸗
ſtrato aduſario palmã victoꝛie tribuat: ⁊ vtu⸗
tis pᷣmia largiat᷑. Poſſumus ⁊ ſuꝑ ſingulos qͥſ
qᷓ; agones:ſi legitime certemus:vidẽ qꝛ ðs cõ⸗
teret ſub pedes nros ſathaſtã velocit᷑. Aerbi

1 taX Cbe 29

Pci.
ſebem
eni⸗
dib
eleſet
e. Hiei

tNe

necdonß
itpechd
lk Aui
.ſubpede
erenddi

Ulen⸗
r deko
dcick

Pe
clobeh

anuorgui

rbused

AAuerſerc

Ndenitel
fückho
niſtolcss
el. ole⸗

sch .
nnscſ.
ifumeun

ſetuutn
oc
otlufli

Epiſtola

cauſa:ſi s agonẽ ſuſceꝑit caſtitatis: ſi vſq; ad
finẽ imaculata ↄſcia ꝑdurarit:dici ð eo põt:qa
ↄtriuit ðs ſathanã ſub pedibꝰ eiꝰ.i.ſpm̃ qͥ erat
Zrius caſtitati. Silr ⁊ qͥ agonẽ fidei ſuſcipit:ſi
ſtãs añ reges:⁊ pᷣſides cũ fiducia ↄfiteat᷑ dñm

Jeſum xpᷣm: ⁊ vſq; in finẽ in ↄfeſſiõe ꝑmaneat
deus ↄtriuit ſathanã ſub pedibꝰeiꝰcũ ꝑ fidẽ cõ

ſtantẽ infidelitatis ſom vicit. Sʒ ⁊ qͥ ↄcoꝛdiaʒ
ꝑſeuerãter colit:diſſenſionis demonẽ ſub pedi
bus ↄterit. Qui mãſuetudinẽ ſeruat: iracũdie
ſathanã patiẽtie veſtigijs calcat.h̊ ẽ nimiꝑ qð
dñs in euãgelio dicit.Ecce dedi vob ptãtẽ cal⸗
cãdi ſuꝑ ſerpẽtes ⁊ ſcoꝛpiones:⁊ ſuꝑ oẽm vᷣtu

tẽ inimici. Glia dñi nr̃i S xpᷣi vobiſcũ/ Hlãa
Et ideo nec nomẽ eiꝰ citatis poſuerit: Fᷣ immõ

dei: ⁊ gr̃a dñinr̃i Jeſu Rp̃i vna atq; eadẽ gr̃a
accipiẽda ẽ. Sicut em̃ pr qͥs vult viuiſicat: ⁊ ſi
cut pr̃ in ſe hʒ vitã: ⁊ filio dedit in ſemetipᷣo h̃e
vita: ita ⁊ graʒ quã dat pr:hãc ⁊ fili dat. Sciẽ
dũ ſane ẽ:ꝙ oẽ qð hñt hoies a deo: gra ẽ.nihil
em̃ ex debito hñt. Quis em̃ pᷣoꝛ dedit ei:⁊ retri
buet illi: Gre ꝗ̊ eſt:qͥcqᷣd hʒ ille:qͥ nõ fuit: ⁊ eſt

accipiẽs ab eo q̃ ſꝑ fuit:⁊ ẽ ⁊erit in eternũSãa

lutat vos Tymotheus adiutoꝛ meus:⁊ Luci⸗
us ⁊ Jaſon: ⁊ Solipat᷑ cognati mei. Nidet᷑ mi
hi ð iſtis qͥs ſeq̃ſtrauit ab oĩ catalago ſalutãtiũ

plus aliqd ſenſiſſe. Peniq; ⁊ Tymotheũ adiu⸗
toꝛẽ dicit: ⁊ oẽs ſił cognatos ſuos.Et qdem de
Tymotheo pleniſſime refert᷑ in actibꝰapłoꝝ
fuerit Berbẽſis ciuis:filiꝰmulieris vidue fidek
ex ꝑte gẽtili.De qͥ ⁊ ie Paulus dicit: qꝛ ꝓp⸗
terea rogauerat eũ ꝑmanere Epheſi:vt denun
ciet qͥbuſdã:ne alit᷑ doceãt: neq; attẽdãt tabut:
⁊ genealogijs infinit. Sʒ ⁊ Luciũ qdã ꝑhibẽt

ipᷣm eſſe Lucã:qͥ euãgeliũ ſcbſit ꝓ eo ꝙ ſoleant
noia intdũ ſm pr̃iaʒ declinatõeʒ: interdũ etiaʒ
ſm grecã romanãq; ꝓferri. Jaſon vo ille ẽ: de

q̃ etiã in actibus aploꝝ ſcribit᷑: ꝙ Theſſaloni⸗
cã ꝓ Maulo ſeditõeʒ ↄmouẽtib turbis:ſemet⸗

ipᷣm dederit: vt apło dicẽdi faceret libertatem.
Solipat᷑ qs q his iũgit᷑: ſuſpicoꝛ ꝙ ipe ſit: qᷣ in
actibus apłoꝝ ſcribit᷑. Solipat᷑ Pyrrhibero⸗

nẽſis. Sʒ qͥ Rauli lr̃as curioſiꝰtãq; Epo in o
loquente deſiderat: mouebit᷑ ſine duobio quõ

Paulꝰ qͥ ſe Tharſo Cilicie dicit natũ pfeſſum
Hebꝛeũ:ex hebꝛeis:nũc vł Tymothei Derbẽ
ſis ciuis ex pr̃e gẽtili cognatꝰ vel ↄſanguineus
eẽ dicat᷑. AUel Jaſonis Cheſſalonicẽſis vł So
lipri Pyrrhiberonẽſis.ꝙ ſi ꝓeo alidd eẽ dicet
qꝛ etia q̃libet ex ꝑte ex circũciſione veniebant.

nõ gopoꝛtuit ð his ſpãlit᷑ dicẽ: ſᷣ ð oibus qͥ ex

. . ₰

iudeis erãt: ꝙ eſſent cognati aulo. Nũc vo

cũ ceteris neꝗqᷓ; ̊ͥ nomè indat: his vo alijsñn
nullis aſcribat:certũ ẽ eũ aliã qᷓ;dã cogẽtõeʒ no⸗
minare:q̃ iſti Solipatro cũ Tymotheo ⁊ Cu⸗
ca alijſq; pauc hoꝝ ſiłibꝰ cõibus habeat᷑: quis

cognatoez vl ↄſan guitatẽ eiꝰex illo ſine dubio
C- lei. O. — S Gα

amus ad capli huius explanatõeʒ. D
cauſas Maulus videt᷑ oñdere: qpus roboꝛant᷑
hi: à ex fide euãgelijↄfirmant᷑. Anã q eius pdi

5 9. CcxLV

ſociat ſibi. GOr̃as ago deo:qm̃ neminẽ vrjm ba⸗
ptiʒaui niſi Criſpũ ⁊ Cꝗpũ. Videt᷑ ꝗ indicare
de eo:ꝙ vir fuerit hoſpĩtat᷑:qmñ ſolũ Paulũ:
ac ſingulos qͥſq; aduẽtãtes Coꝛinihũ hoſpitio
reciꝑet:ſᷣ ⁊ eccłe vniuſe in domo ſua ↄuẽticulũ
ipe pᷣbuerit. Fert᷑ ſane traditiõe maioꝝ:ꝙ hic
Caius epᷣs fuerit Theſſalonicẽſis eccłe. Salu⸗
tat vos Eraſtus Arcariꝰcitatis: ? Marcfra
ter: ip̃m puto eſſe Eraſtũ:quẽ dixit:qꝛ remãſit
Coꝛitho.qͥq; euidẽter deſignato citatis officio

oſidit᷑. Sʒ ñ puto ꝙ ex h̊ officio magnoꝑe pau

lus mẽtiõeʒ ſui in epła ſua fecerit.niſi foꝛte i eo

aliqͥd ãpliꝰſenſerit: ⁊ Arcariũ eũ.i.diſpẽſatoꝛ·

illius citatis dixerit cuius ẽ artifex ⁊ 2ditoꝛ ðs

eũ Arcariũ nomiauerit. Utpg tali mõ aliqᷓ: an
vo ſimpłr magis vidẽdũ ſit: nihil pcliuiusin
Nauli lr̃is reqᷣrẽ dũ:ↄſiderato qͥ legis. Ei at 4

potẽs ẽ vos ↄfirmare:ſᷣm euãgeliũ meü: ⁊ pdi
catõeʒ Jeſu xp̃i: ⁊ Iſirael ꝙ ẽ vſq; in ſecula ſe⸗

culoꝝ amẽ. Caput h̊ Martiõ a q ſcpture euã⸗

gelice intpollati ſunt: de hac epła penitus ab⸗
ſtulit: ⁊ nõ ſolũ hoc:ſᷣ ⁊ ab eo loco vbi ſcpᷣtũ eſt

Omne aũt qð nõ ẽ ex fide:pctm ẽ: vſq; ad ſinẽ

cũcta diſſecuit. In alijs vo exẽplaribus.i.que
nõ ſunt a Martione temerata: hoc ipᷣm caput
diuerſe poſitũ inuenimus. In nõnullis etei co⸗

dicibus poſt eũ locũ quẽ ſũpꝛa diximus.hoc FS
omne qð nõ ẽ ex ſide:pctm̃ ẽ:ſtati coheres ha⸗

bet᷑. Ei aũt qͥ potẽs ẽ vos ↄfirmare.Alij voco

dices in fine.i.vt nũc poſitũ ẽ:ↄtinẽt/bᷣ iã veni⸗
uas mihi

catio MPauli:q̃ ẽ ⁊ xpᷣi p̃dicatio:inoteſcit.⁊ alia

reuelat᷑ ei ſacrẽm: qð oim ſeculoꝝ tꝑibus in ſi

₰M

lentio habitũ ẽ. Mũc vo hoc ẽ in aduẽtu xp̃ᷣi ⁊
pñtia coꝛpalimanifeſtũ ẽ ⁊ aꝑtũ: a q;tum ſpe⸗
ccat nõ ſine ydoneis teſtibus:ſᷣ ſcturis ꝓphe

ticis aſtipulãtibus declaratũ. Ita em pceptuʒ
extitit etni dei: vt ꝑ pᷣdicatõeʒ q;dã euãgelij gẽ

tes ad obediẽtiã fidei vocarent᷑. Ex reuelatiõe
va ſactr̃i agnito dei ſapia:głe claritas ſoli ſapi⸗

enti deo reddet᷑ in ſecula ſeculoꝝ.Sʒ iteruʒ re

curramus ⁊ 2ↄſideremus quõ dictũ ẽ. Ei qͥ vo⸗
tẽs eſt vos ↄfirmare ᷣm euãgeliũ meũ ⁊ pᷣdica
tionẽ Jeſu xp̃i:Fm reuelatõeʒ ſacr̃i tẽꝑibus ſe⸗
culoꝝ ſilẽtio hiti: nõ mihi videt᷑ ꝙ ad oms pti
neat iſta vtriuſq; gñis ↄfirmatio:ſ̊ ad oẽs qdẽ
ꝑtinet credẽtes dũtaxat euãgelio NMauli v p̃di
catõi Ep̃i. Reuelatio vo ſacr̃i tꝑibꝰ ſeculoꝝ i
ſilẽtio hiti:nõ ad plures ſ̊ ad paucos ⁊ electos
q̊ͥ capaces eſſe pñt ſapie ⁊ ſcie dei. BDener
multi vocati: pauci electi. Sʒ ⁊ ð eo qð ait.Sa

cramẽti in ſilẽtio hiti reqrendũ ẽ: vtꝑ dicat id
ita in ſilẽtio habitũ: vt oino nullus nere⸗ ne

Dars

fſßi qdẽ qͥ annüciabãt pphete: an aliqj alitioꝛ ſi⸗
leẽtij intelligẽda ẽ rõ. ihi qͥdem valde abſur

du videt᷑ vt dicamꝰ ꝓphᷣas itaſcpᷣſiſſe ð ſacr̃is
Diuinis:vt nõ intellexerit ea ipᷣa:q dicebãt:cuʒ
ſcpᷣtura dicat. Sapiẽs intelligit q̃ ð oꝛe ꝓpᷣo ꝓ⸗

cedũt:⁊ in labijs ponit intellectũ Si g ꝓphete

nõ intellexerũt:q̃ de oꝛe ꝓbo ꝓferebãt:nõ erãt
ſapiẽtes. Veꝝ ſi ſtultũ ẽ ꝓph̊as ↄfiteri:⁊ nega

re eos ſapiẽtes fuiſſe:reſtat vt ſapiẽtes fuerit ?
intellexerint qᷓ ex oꝛe ꝓbo ꝓferebãt ⁊ habuerit
intellectũ in labijs ſuis.Que& ſilẽtij rõ: videa-⸗

mus ne illa ſit:quã ⁊ ipᷣe ꝑtim ſibi traditã ꝑ ſa⸗

cramẽtoꝝ diſpẽſatõeʒ ꝑdocuit vbi dicit abdu⸗
ctũ ſe eſſe in tertiũ celũ:⁊ ide in ꝑadyſum:⁊ au⸗
diſſe nõ edicẽda va:q nõ lʒ hoi loqᷣ.In qͥ vti⸗

q; ꝓñdit:nõ ꝙ ipᷣe ĩgret qͥd audierit:ſᷣ ꝙ pferrę
nõ liceat:⁊ alijs hoibꝰpãadẽ:q̃ ſibi ſunt idicata.

Ita põt in h̊ loco dictũ videri ſacrᷣm tꝑibꝰſe⸗

culoꝝ in ſilẽtio hĩtũ:qð vt ſcirent qͥdã ꝓph̊e ex

ſcpᷣturis qͥdẽ ꝓpheticis manifeſtat᷑: ᷣ hoĩbꝰ.i.

vulgo nõ manifeſtauerũt nec patefecer̃t:ſ ſilẽ.

tio texerũt ſᷣm dñi pᷣceptũ vſq;qͥ tpᷣs adeſſʒ:v

vbũ caro fieret ⁊ hitaret in nob:⁊ manifeſtare

tur oibꝰ gẽtibꝰ.Qõð vo ait ſoli ſapiẽti ðᷣo:ſapiẽ
te deũ nõ ita accipias:q̃ſi quẽ ſapia fecerit ſapi

entẽ: vt inter hoies habet᷑. Sapiens em̃ inter
hoĩes ðꝛ vnuſquiſq; ex ꝑticipatiõe ſapie.Deꝰ
vo nõ eſt älis.i.qui ex ſapientia ſapiẽs factus
ſit:ſᷣ qꝛ ipe auctoꝛ ſit: ⁊ genitoꝛ ſapientie:ſapi⸗
ens apellat᷑. Nõ em̃ vt diximus:ex ſapientia

ſapiens eſt deus: ſᷣ ex ſapiente ſapia pꝛocedit.
Merito ergo ipᷣi ſoli ſapienti ðo. Solus ẽ em

ita ſapiens deus:vt ſapiaʒ ipᷣe magis genuerit

qᷓ; ſapia ipᷣe factus ſit ſapiens.Et recte ei clari⸗

tas ꝑ Jeſum xpᷣm refert᷑.Qui ita ſapientẽ eſſe

ſus quem dei vtus:⁊ dei ſapia declarauit. In
ſecula vero ſeculoꝝ ꝙ ait Moyſes ſchture di
uine immenſitatem ꝑ hoc tempoꝝ deſignare.
Amen aũt ad ↄſirmatõeʒ omniũ q ſupꝑius ſcpᷣ⸗
ta ſunt in fine poſuit:ꝑ quod vernaculo hebꝛe⸗
oꝝ ſermone vera ⁊ fidelia eſſe q̃ ſunt dicta deſi⸗

gnaret. Hactenus nobᷣ in epła ad Romanos:

ꝓut potuimus: dictantibus plurimo ⁊ laboꝛe
⁊ tꝑe deſudatũ ſit fateoꝛ.Heracli frat᷑ amãtiſſi

me:i dum tuis deſiderijs ſatiſſacere cupio:ob
litus ſum pene mãdati:qͥ pᷣcipit᷑:onus ſupꝛa vi

res tuas ne leuaueris.Quãuis nob:nec in cete
ris q̃ te inſiſtente:imo potius pẽſum diui oꝑis

exigente:in latinũ vtimus: defuerit plurimuʒ

laboꝛis:dũ ſuplere cupimus ec:q̃ ab Oꝛigene

——

in adiutoꝛio eccłe ex tꝑe:nõ tã explanatõis:qᷓ;

ediſicatòis intentõe oꝑata ſunt: ſicut in bome⸗
lijs vel oꝛatiunculis in Geneſim:in Exodũ fe⸗

cimus: ⁊ pᷣcipuein his qᷓ in libvꝑ Leuitici ab illo

q̃dem ꝑoꝛandi ſtilo dictata. A nobis vero ex⸗

planãdi ſpecie trãſſata ſunt: quẽ laboꝛẽ ad im⸗
plendũ qᷓ deerãt: iccirco ſuſcepimus:ne pulſa⸗

te q̃ſtiones ⁊ relicte:qð homeliatico dicẽdi gñe
ab illo ſepe fieri ſolet:latio lectoꝛi faſtidiũ gna⸗
rent. Nã illa:q̃ in Jeſum nauc ⁊ in iudicũ:⁊ in
xxx vij.⁊ in.xxx viij.pſalmũ ſcpᷣſimus:ſimplici
ter expᷣſſimus:vt inuenimꝰ. Quauis ⁊ in ce
teris qᷓ ſupꝛa diximus laboꝛatuʒ ſit nob: in ſup
plẽdis his:q̃ omiſerat:in h̊ tñ oꝑe eplłe ad Ro⸗
manos ꝓ his cauſis:quas in pᷣfatione compꝛe
hendimus:immenſus nobᷣ ⁊ inextricabilis la⸗
boꝛ incubuit. Sed delectauit indulſiſſe laboꝛi⸗
bus:ſi mõ:nõ vt in alijs exꝑti ſumus:maliuo⸗

le mentes vigilijs nr̃is ↄtumelias reddant.Et

nr̃a ſtudia obtrectationibus ⁊ laboꝛes remune
rent᷑ inſidijs:nouũ qͥdem apud eos culpe genꝰ

ſubimus.Aiũt em mihi i his q̃ ſcribis:qm plu

ra in eis tui oꝑis habent᷑:da titulũ auctoꝛis in⸗-
qunt ſeculares.Nõ em̃ illius qͥ ex greco trãſla⸗

tus eſt:ſᷣ illius qui tranſtulit:nomẽ titulus hʒ.

loc aũt totũ mihi donãt:nõ amoꝛe mei ſ̊ odio

auctoꝛis. Veꝝ ego:qͥ plus ↄſcie mee:qᷓ; noi de

fero:etia ſi aliq addere videoꝛ: ⁊ explere q de⸗
ſunt:aut bꝛeuiare:q̃ longa ſunt:furari tñ titulũ
eius:qͥ fundamenta opꝑis iecit:⁊ ↄſtruendi edi

ficij materiam pᷣbuit:rectum non puto: ſit ſane
in arbitrio legẽtis:vt opus ꝓbauerit:opisme

ritum cui velit aſcribere. Nob em ꝓpoſitũ eſt

nõ plauſum legentiũ:ſᷣ fructũ ꝓficientiũ q̃rere

Nꝛoh̊ ſane vocat nos opus:qð olim qͥdẽ iniin
ctũ ẽ.Sʒ nũc a btõ Saudẽtio epᷣo vehemẽtius
purget᷑.Clemẽtis.ſ. Romani epᷣi aplłoꝝ comi⸗

tis:⁊ ſucceſſoꝝ dare cognitõneʒ libꝛi vt in lati⸗
nũ verteret᷑. In quo oꝑe bene noui:ꝙ laboꝛeʒ

laboꝛ multiplicat:ſi ſoꝛtem ſuſcipiat. Satiffaci
am ſane in eo amicis meis: dabo titulo nomen
meũ:auctoꝛis nihilominus vocabulo pꝑmanẽ⸗
te.Na Hieronymi ne putamus: Clemens ſcri-
bet᷑: ꝙ ſi ̊ mihi dñs iplere ꝑmiſerit: redibimꝰ
ad illos:⁊ ad tua deſideria: vt in Nũeroꝝ ⁊ in
Deuteronomij libꝛis aliq̃ ðo pꝑmittẽte dicamꝰ
Hoc em̃ ſolũ de nobis:de Pentateuco.i.vel ð
reliqs apłi Cauli epłis:q̃ poſſumus:dño diri⸗
gente dictabimus.
Biti hieronymi pbr̃i ad Abigaum Hyſpa⸗
num cecum. Epka. CXII S

4 ℳ
MWMWMamaquâ mibi
q mhktox ſim ↄſciꝰpctõꝑ:⁊ qͥtidie ĩ oꝛõ
nib“ flexis genibꝰ loqr:delicta ſfuuẽ⸗
tutl mee⁊ igrãtias meas ne memier:tñ ſciẽs di
ctũ ab apło:ne iflatꝰi ſuꝑbia icidat ĩ iudiciũ dy
aboli. Et in alio loco ſcbtũ ẽ:ſuꝑbis ðs reſiſtit.
humilibꝰ qt dat graʒ:nihil ita a pueritia vitare
conatꝰſum:qᷓ; tumẽtẽ aim: ⁊ erectã ceruicẽ:dei
ſe odia ꝓuocantẽ. Nouien magrm ⁊ dñm:

— — — — —— —,—— —

— — —

—

— —, ß— — — —

uſtlre⸗
chore
poſnick

nüͤiſee

iiinĩ
henitins
nont
Nulen⸗

gltg
Sſn

nonen

nsſen
obin
rorch
edien
DioN

bſr

p
rich
tne,
tinn
Gcin,
nlſi
1 n

Ne

Epiſtola. CXLI

⁊ deũ meũ:in carnis humilitate dixiſſe.diſcite
a me:qꝛ mit ſum:⁊ humił coꝛde.Er añ ꝑ os da
uid ceciniſſe. O emẽto dñe Bauid: ⁊ ois ma⸗-

ſuetudis eiꝰ. Et in alio loco legimꝰ. Añ gloꝛiã
hũiliat᷑ coꝛ viri:⁊ añ ruinã eleuat᷑. Itaq; obſe
cro te:ne me putes ſumpt lr̃is tuis añ tacuiſſe:
⁊ alioꝝ vel iſidelitatẽ vel negligẽtiã in me refe

ras. Quid em̃ cãe erat:vt ꝓuocatrofficio tace⸗

rẽ:a aicitias tuas meo ſilẽtio repellerẽ:qͥ vltro

ſoleo bonoꝝ apetẽ neceſſitudinẽ: memet illo
rũ ingerẽ charitati qꝛ melioꝛes ſunt duo qᷓ; vnꝰ

T ſi alter ceciderit ab altero fulciet᷑. Et funicu⸗

lus triplex nõ rũpit᷑: ⁊ frat᷑ frẽʒ adiuuãs exalta

bit᷑. Scribe igit᷑ audacter:⁊ abñtiã coꝛpoꝝ cre
bꝛo iũge ſermone.nec doleas:ſih̊ nõ hẽas:qð
foꝛmicule ⁊ muſce ⁊ ſerpẽtes hñt.i.carnis ocu
los:ſᷣ illũ oculũ te hr̃e letare:de qᷣ in cãtico cãti
coꝝ ðꝛ. Aulneraſti me ſoꝛoꝛ mea:ſpõſo vno de

ocuł tuis:de qͥ ðs videt᷑:de qͥ ad Moyſen ðꝛ.
Trãſiẽs videbo viſionẽ hanc magnã. Deniq;

qͥſdã etiã mũdi phᷣos legimus: vt totã cogitati
onẽ ad mẽtis ſue cogerẽt puruateʒ:ſibi oculos
eruiſſe. Et a ꝓpheta ðꝛ. Intrauit moꝛs ꝑ fene⸗

ſtras nr̃as.Et apłi audiũt.Qui viderit mulie⸗

rẽ ad ↄcupiſcendũ:iã mechatus eſt eã in coꝛde
ſuo. Vñ pcipit eis: vt leuẽt oculos:⁊ videãt cã
didas ſegetes:q̃ ꝑate ſunt ad metẽdũ.Qð aũt
pꝛecaris vt nr̃is monitis Nabuchodonoſoꝛ ⁊

Rapſaces ⁊ NMabuʒardã ⁊ QOlofernes in te oc

cidant᷑:nũqᷓ; nra auxilia poſtulares: ſi in te vi⸗
uerẽt. Sʒ qꝛ illi in te moꝛtui ſunt:⁊ cũ Zoꝛoba

bel ⁊ Jeſu filio Joſedech ſacerdote magno: cũ

Eſdra qᷓ; ⁊ NMeemia ruinas hierim ediſicare ce
piſti: nec mittis mercedẽ in ꝑtuſum ſacculuʒ:
theſauros tibi in celeſtibꝰꝑas:iccirco nr̃as ap⸗
petis aĩcitias:qͥ xp̃i famuſos arbitraris.San⸗
ciã filiãõ meã Theodoꝛã ſoꝛoꝛẽ btẽ mẽoꝛie Tu⸗

cini:ꝑ ſe ↄmedatã: ineo ſermone ↄmẽdo: vt in⸗
cepto itinere nõ laſſet᷑:vt ad terrã ſcãʒ multoꝑ-

heremũ laboꝛe ꝑueniat: vt nõ putet ꝑfectã vtu
tẽ eſſe exiſſe ð egypto:ſᷣ ꝑ innũerabiles iſidias

ad mõtẽ Naboth ⁊ ad ioꝛdanẽ fluuiũ ꝑueniri.

vt accipiat ſcdᷣaʒ in Galgala circũciſionẽ: vt il⸗
li Hiericho coꝛruat ſacerdotaliũ tubaꝝ ſubũ⸗
ſa clãgoꝛibꝰ:vi iugulet᷑ Adonibeʒech vt Hay
⁊ Aſoꝛ pulcherrie q̊ndã decidãt citates. YFrẽs
q̊ͥ nobiſcũ in mõaſterio ſunt:te ſalutãt.Scõs qͥ

nos diligẽ conant᷑: ꝑ te opido ſalutamꝰ.

Bii Hieronymi ad Mamachin ? Oceanuzʒ

exhoꝛtatoꝛia. Epla. CXLII.
₰D . 2*

MWi Ethiopẽ in
q uiitat ad balnea: ⁊ ſi nigredinẽ non
uferat illi: certevł pecunia accipit
ſibi. Et lʒ ĩ illiꝰ cãdoꝛe nõ gaudeat:certe vłſuo
in lucro letat᷑. Ita ſine dubio inobedientẽ q di

Fo. CCXLVII

uinis ſermonibus monet: qᷓ;uis refragãti pctã
nõ tollat:mercedẽ tñ de miſterio ve charitatis
ſibi acqͥrit. ſᷣ ideo h̊ͥ dioo: qꝛ vos ſꝑno.iðo loqͥr
qꝛ vos foꝛte nõ diligo. Rñdeo apłi voce: teſti
ẽ ðᷣs ꝙ facio ⁊ faciã:nõ ↄtẽno:ſᷣ doleo infideli
tatis in meis argumẽta apparere:nõ fidei.qꝛ iu
dayca ĩ vobᷣ teſtimonia:nõ xpᷣiana coâſco.qm̃
vidẽtes nõ videtis:⁊ audiẽtes nõ vultis audi
re. Rẽ foꝛte dicturꝰſum:ex vtroq; ↄturboꝛ.Ti

2 A. . cc audh .&

† 44 „O — N R .41 1

meo auditoꝛes offendẽ: pl' tieo ↄtẽptoꝛes p̃⸗ han 1 E

ceptoꝑ: qͥ wbũ dei audire diſſimulant: peioꝛes Srsbat er
ydoł habent᷑. Illa qͥdẽ aures hñt:ſᷣ nõ volũta r e
tẽ. nõ audiũt:nõ palpãt manibꝰ:nec repũt. w
in maloꝝ hoĩm ↄpatõe melioꝛa ſunt:qꝛ nec cõ⸗
cupiſcũt ocuł:nec ꝑ gria ⁊ deo inimica diſcur⸗
rũt. Et naturalit᷑ ſurda:recte melioꝛa inobediẽ
tibꝰiudicant᷑. Dicat pꝓph̊ᷣa?ſi mẽtioꝛ loqt Da⸗
uid:qͥ hmõi hoĩes ↄꝑpãdos eſſe ſerpẽtibꝰnone⸗
gauit. Siẽ aſpidis ait ſurde obturãt aures ſu⸗

as: ne vocẽ audiat incãtãtis.Et videãt ſi nõ re HM

cte ſerpẽtibꝰↄꝑant᷑ qͥ qdð audiũt nature bñficio
diſſilant calliditatl aſtutia. An xpᷣiani dici pnt
qͥ etiãẽ nomẽ pᷣme hũanitat amittũt:Ecce Hie⸗
remias diẽ:incircumciſe aures eoꝝ:qͥ ̊ nõ pnt
audire.nõ qꝛ nõ pñt:łᷣ impoſſibilitatẽ volũtas

nature inimica ſuꝑduxit:dũ lõgo vitioſitat v⸗ —

ſu genuini moꝛes ꝑ aduſam ↄſuetudinẽ coꝛrup =t E. 1
. „ ₰ — — 5 . — „ 2* . 1 rcit . 44 , . 2
ti mał opibꝰceciderũt.Etiã vaſa limo plẽa: liqͥ E ES .. 0 L 5

rem puri elemẽti recige⁊ ↄtinere nõ pñt.Ager
ſpinoſus:niſi añ cultoꝛis laboꝛe fuerit extirpa
tus:non nutrit in ſe iacta ſeia:ſᷣ ſuffocat. Ita ⁊
animus ſeculariũ ſollicitudinũ plenꝰ illecebꝛis
vbũ nõ põt ſuſtinẽ diuinũ:niſi pus ipᷣas mũdi
ſollicitudies culparũq; oim materias euãgeli⸗
ca in ſe falce ſucciderit 1t
tã videoꝛ:deo diſſimulãte peccare:ſᷣ aderit illa r dleee

dies qᷓ facta nfa q̃ſi in ãdã tabula depicta mon ααα
ſtrãda ſunt. O q;tis in die illa expediſſet: ſi in 7r.
hac vita ⁊ mẽbꝛoꝝ ſenſu ⁊ viſceꝝ vigoꝛe caru⸗
iſſent:? E t qᷓti illic eligues ⁊ muti felicioꝛes loqᷓ
cibus tũc erũt:⁊ qᷓ;ti paſtoꝛes phis:qᷓ;ti ruſtici
oꝛatoꝛibꝰ:qᷓ;ti hebetes argutijs pᷣferẽdi ſunt ci
ceronis: Job ſcũs in tẽptatõe ad ſuã glam de⸗
uotꝰ:ſic in doloꝛe ſuo clamabat:qͥd ꝓdeſt ĩ toꝛ⸗
mẽto lux: At qͥd mihi iũcta ſunt genua:vt qͥd
vbera ſuxi:Cur nõ in vẽtre moꝛtuꝰſum?⁊ mox
vt ð vtero exiui:nõ ꝓtinꝰ obij:Sʒ h̊ dei amicꝰ⸗ .
dicebat in luce.Quid ab inimicis eiꝰ dicet᷑ i te⸗
nebꝛis: Si ille ingemiſcit: quẽ febꝛis vꝛebat qͥd
faciet:quẽ gehẽna ↄſumet: Si ille ſibi dolet ge
nua fuiſſe ↄiũcta:cuiꝰ pedesſꝑ in dei amoꝛe cu
currerũt:qͥd victurus ẽ cuiꝰ nũqᷓ; in vitate ſte⸗
terũt: Biſplicet illi ꝙ natus ex vtero vixcrat:q̊
bñ vixit:qꝛ eñ vᷣmis moꝛiturꝰ edebat:qͥd male
viuẽtes faciũt:q̊s ignis et᷑nꝰ:⁊ vᷣmis nũq; mo
riturus expectat: Durus ẽ hͥ ſermo:durus hit
EU 2

t & en Deren
. — 4 . a PD 4 2 WP.⸗ iep. aL

AN S „D, 4 . . ,
ſu lDX aE Ia r Ofil.

Ae
F n e

6 qbuſdã minꝰ foꝛſi ( . =5ſ e

ſcipuli: qͥ Rpi veſtigia in euãgelio reliqrũt. Et

ſermo eſt:qͥs põt audire eũ:hoc dixerũt illi di

de diuio vbo ſcãdalũ paſſi:ſeculũ maluerũta⸗

mare q; deũ: qͥꝝ vẽter deus:cultũ nolũt audire
ieiunij. LCuxurioſo vbũ caſtitatis offenſio ẽ: ſi⸗
cut ꝓpha dicit. Abomiatio ẽ viro iniqͥ directa

viga. Ya antiqtus dictũ ẽ ab Eſaia: ꝙ xpᷣs inſi⸗
Delibus lapis offenſionis extiterit. Adulari nõ

poſſum: ne ⁊ frẽm decipiã: ⁊ me ſermo pcutiat
Saluatoꝛis:qͥ ait. Aerba adulatoꝝ mollia ſũt

lhec aũt feriũt interioꝛa vẽtris. Nõ ẽ fidełme⸗

dicus: q añ digeſtã putredinẽ: ſuꝑducit vulne

1

ri cicatricem. Hõ poſſumus ſp lac dare:qꝛ nec

a Dise — & . . elle 18. X .
Ie H,., ſunt: ex q; regñati ſumꝰ in xpᷣo:Cõſideret vnuſ⸗

ei illa celeſti etate ric,

αι W1, Sv. Zidte
2 g . 2* 4 .
va αοα☚ n F EA.
— 6 7% &ι & Aαα i? kete 1
. . 3 =ðSLõG
6 aS Sun iα.

yYos ſꝑ ꝑuuli eſſe debetis. Dicite mihi qͥt anni

quiſq; qᷓ;tũ ex eot
Neſcio q̃lit placea? parẽtibus illi infontes: qᷣ⸗
budſunt ãni qͥnq;: vel decẽ:ſi in ea q̃ nati ſunt᷑

modicitate ꝑdurat:qͥd de nobis dicendũ ẽ: qͥs
tꝑis rõ:nõ modicos:ſᷣ aboꝛtiuos iuenit:

de vtute in vtutẽ: ð bonis ſcptũ eſt xpᷣianis.vi

deamus ſi xpᷣiani ſumus:qͥd in nobᷣ ex q̊ regña.

ti ſumus in xp̃o:vtutis acceſſerit. Quid humi
litatis in ꝓſpis:qͥd patiẽtie in aduſis:qͥd in tri
bulatõe gaudij:qͥd felicitatis in dãnis: qͥd idul
getie in offenſis:qͥd caſtitatis in occaſiõe luxu⸗
ric. Alij ðᷣ vtute qtidie tranſeũt ad vtutẽ: nos
de ifirmitate ad ĩfirmitatẽ. Alij melioꝛes ꝑ mo
mta ſiut: nos deterioꝛes ſepe efficimur:qſi nõ
eũdẽ iudicẽ expectemus. Stulti ſumꝰ ſi vnũ ꝓ
bauimus credẽtiũ Saluatoꝛẽ:⁊nõ vnũ iudicẽ
foꝛe credamus. AUnã fidẽ:vnũ baptiſma: vnaʒ

ecclaz: vnũ deũ dicit apls. Qui g hodie malꝰ
Caſtina peioꝛ: Hodie auarꝰ:craſtina auarioꝛ.
An anũ mee cupiditati vna villa ſuffecerat: iã

deh anno qnta foꝛte nõ ſufficit. ꝛiꝰextẽdeba
tur animꝰ: vt decẽ ſolidos poſſiderẽ: iã nũc cẽ⸗

₰ giutan,; —+☚ Cen.

pat᷑:qͥ eodẽ aſtu acqͥrit ſoſidũ:qͥ aiam ꝑdat:lu⸗

tũ ꝑui eſſe ceperũt. Et cũ veri xpᷣiani: veri filij
dei:qͥ vadũt de vtute in vtutẽ:ſi ꝑdiderint ali
qd ð vtutis occaſione letant᷑:ego niſi aliena ac
ceꝑo:ſecurꝰpꝛãdere nõ poſſum. Quid agis ce⸗
ca cupiditas:Quid crudełin ꝑpuulo:Quid ſe⸗
ua in alieno filio: Oꝛdinẽ nature:an religionis

euᷣtis: YJa feciſti in pedibꝰ qð in capite eè debu
erat: Auꝑ inſenſibile.ꝑ terõnibꝰ dñat᷑. Et qᷣͥd

ẽ illud rogo:vei q̃le ẽ:qdð nos aũᷣtit aðo:Quis
ſylẽdoꝛ: ⁊ qtus e: ꝑ quẽ mihi ſplẽdoꝛ veri ſoł
amittit᷑: Auꝝ ⁊ argẽtũ lutũ exqͥſituʒ ex arena:
ex meta:⁊ vt ꝓpha ait.Lignũ offenſiois ẽ auꝝ
Qui iudicio mẽtis euũſo:p auꝝ libidini manci

crat᷑ impatoꝛis imaginẽ:⁊ amitta imaginẽ xpᷣi
yis noſſe q; ꝑnitioſus ſit amoꝛ hñdi:⁊ amoꝛ re
qrẽde peeunie: ꝑ hũc Judas tradidit Salua⸗
toꝛe: ⁊ certe qñ audit᷑:aut qñ legit᷑ tm ſcelꝰ:ab

boꝛremꝰoẽs.Et qᷓ;tũ in vdo ẽ impiũ diſcipulü

Ibüt

—

. 7 3

ↄdẽnamus:⁊ ꝑ igrantiã nr̃aʒ nr̃o mucrone cõ⸗
fodimur. Quati int᷑ nos Jude aiaʒ damnant⸗
Quãti in ſemetipᷣis cuʒ ꝑ cupiditatẽ ſuas aias
ernis cruciatibus tradũt: ⁊ traditoꝛes fiũt ꝑit
⁊ occiſi:An putamus frẽs ꝙ iocãdo pᷣdicẽt ꝓ⸗

pheteridẽdo loquant᷑ apli: Inutilit xpᷣs iudi

ciũ ↄminet᷑:ſᷣ ioci nõ ſunt: vbi ſupplicia interce

dũi:ſi iocãdo paſſi ſunt:credant᷑ iocãdo locuti

Eſaias ſerra ſecat. Daniel leonibꝰ deputatur.
NHautus trũcat᷑ gladio. NPetrꝰ in cruce dñi exẽ
plo ſuſpendit᷑.Et h̊ totũ vt nos a pctis ſua do

ctrina reuocarẽt. Sʒ timeo ne iobediẽtibꝰin õö⸗
riuũ diuia bñſficia deputent᷑:⁊ ꝓficiat ad penam

in iudicio: qð h̊ datũ fuerat ad ſalutẽ. Timeo

ne ſides nr̃a magis iocałſit:qᷓ; fides ⁊ vᷣba illo⸗

rũ.Timeo ne nos iocãdo nõ ſaluemur ⁊ quõꝑp
riſum introimus in eccłaʒ:ſic rideat ille de nob
ſicut ſcbtũ ẽ. Qui habitat in ceł:irridebit eos.
Multa ſunt q̃ dicant᷑: ᷣ faſtidio vro:qð aſpa
⁊ inculta facit oꝛõ:⁊ laboꝛi meo fineʒ ponit mẽ⸗
bꝛane ↄcluſio. AUnũ dico:qð cupio:qꝛ Rͤp̃iani
celũ debẽt amareñ terrã: ⁊ vbo dei plł'obedire

“

6 hominum.

Bii lieronymi pbr̃i ad ſanctũ Au

d cco ⁊ oi affectõne mihi venerabili
pfi Auguſtio Hieronymꝰ in Rpᷣo
ſalutẽ. Viꝝ venerabilẽ frẽʒ meũ filiũ dignatio
nis tue Oꝛoſiũ pbrjm:⁊ ſui merito:⁊ te iubẽte:
ſuſcepi. Sʒ incidit tpᷣs difficilimũ:qñ mihi ta⸗

cere meliꝰfuit:qᷓ; loqͥ:ita vt nr̃a ſtudia ceſſarẽt:

⁊ iux Appiũ canina exerceret᷑ facundia. Itaq
duob“ libelł tuis:qͥs meo noie dedicaſti erudi⸗
tiſſimis: ⁊ oĩ eloquẽtie ſplẽdoꝛe fulgẽtibus:ad
tp̃ᷣs rñdẽ nõ potui:nõ ꝙ qᷣcqᷓ in ilłrepᷣhẽdẽdũ
Putem:ᷣ iu bim̃ apłm. LNnuſqᷣſq; in ſuo ſenſu
abũdet:aliꝰqͥdẽ ſic:alius ãt ſic.Certe qͥcqͥd dici
potuit:⁊ ſublimi ingenio ð ſcripturaꝝ hauriri
fontibꝰa te poſitũ:atq; diſertũ ẽ. Sʒq̃ſo reuerẽ
tiã tuã parumꝑ patiar me tuũ laudare igeniũ.
Nos em̃ int᷑ nos eruditõis cã diſſerimꝰ: ceterũ
emuli:⁊ maxie heretici:ſi diuſas int᷑ nos ſnias

—FT AS.
—
6 aE 1
FAr

qᷓ; dyabolo:⁊ iudicium eternuʒ magis timere:

viderint:de aĩ calũniabunt᷑ rancoꝛe rñũdẽ.Cer

te in dyalogo quẽ nuꝑ edidi btitudis tue:vt di
gnũ fuerat:recoꝛdat?ſum. Magiſq; dem ope
ra: vt ꝑnitioſiſſima hereſis de eccłia auferat᷑:q̃

ſp ſilat pniaʒ:vt docẽdi in eccłijs hẽat faculta⸗

tẽ:ne ſi ſe aꝑta luce ꝓdiderit: foꝛis expulſamo
riat. Scẽ ac venerabiles ſfilie tue Paula ⁊ Eu
ſtochiũ:⁊ gñe ſuo:⁊ exhoꝛtatõe tua:digne gdi
unt᷑:ſpãlit᷑ q; ſalutãt biitudinẽ tuã. Oio q; fra⸗
ternitas q̃ nobiſcũ dño Saluatoꝛi ᷣuire conat᷑

Sãctũ pbrm Firmũ qno p̃terito ob reʒ earum

õ . h nnαααr 2 FX„ανò‚æ, r
ahor D 5 Frc L E, ——— .

aſ g

nid *&*
iu Aik-

edce

ℳ

.
„1

gahh ,
gl

le
lue
ins
ſa. . deL.!

lit
tue
ten
iak⸗
les
V
ppis.

5)

mallaf
e be.

ea
ſoln
Er
ſeyi
en
fhin

—

Epiſtola CXIIII

Rauẽnã: ⁊ inde in Africã Siciliãq; direximꝰ
quẽ putamus iã in Africe ꝑtibꝰ ↄmoꝛari.San
ctos tuo adherẽtes lateri: vt meo obſeqͥo ſalu⸗
tes:pᷣcoꝛ. Lras q; meas ad ſctm̃ pbrjm Firmũ
direxi:q̃ ſi ad te venerint:ei dirigere nõ gueris
Incolumẽ te:⁊ mei mẽoꝛẽ xpᷣs dñs cuſtodiat:
dñe vere ſcẽ ⁊ btiſſime papa. Grãdẽ latini ſer⸗
monis in iſta puincia notarioꝝ patimur penu⸗
riã:⁊ iccirco pᷣceptis tuis patere nõ poſſumus:
maxie in editõe.Lxx.q̃ aſteriſcis verubuſq; di
ſtincta eſt.pleraq; em pᷣoꝛis laboꝛis fraude cu⸗
iuſdã amiſimus.
Obiurgatio in eũ qͥ ſe dieit penitentẽ:⁊ ↄfeſ
ſa pctã reiterat: ⁊ in ſeculo ↄuerſat᷑: vbi docet
q̃ͥ vere dicat᷑ penitẽs. Epła. CXLIIII
Dte ſurgo ho⸗
minẽ quẽ ſcio eſſe fidelẽ.Ad te in⸗
crepatio mea feſtiat quẽ ſentio eẽ
ſuꝑbũ. Nenitere te aſſeris qͥ totꝰ
in ſeculo ↄuſaris:penitẽ te aſſeris:qͥ ea q̃ noue⸗
javen⸗ Vas: itex ſumis. Scire te deſidero qᷣd peniteas
= Eeſcio qͥd ſit tua pnia. Menitere te aſſeris:ꝛqui
Du iuſticia dei pcinct es: ſuꝑinduiſti ſupbiam
. Wenitẽ te aſſeris qͥ dũ aliena carnẽ ſeãris ſic fa
. tigaris. Canis reùſus ad vomitũ ſuũ.ſicut ca⸗
nis effamidꝰaut ſus a caloꝛe effecta in limũ ter⸗
re ꝓſtrata ſit tua pnia nõ inueui.Ambulauii
llocũ pnie:⁊ nõ iueni pniaʒ tuã.Tu qͥ ſeculũ de
Tu=* „ ſtitueras: iteꝑ ibidẽ iuenir qͥ carnis ſuꝑbiã de
stm Poſueras ſummittis humeꝝ vt iteꝝ poꝛtes/
Sr r quaritie dederas doꝛſum: denuo illi obuiã reu
teris:qᷓͥ vanitati remediũ dederas:iteꝝ reüter-
in graʒ eius qᷣ põpã ſeculi fugatus iteꝝ in ma⸗
nus illius incidiſti. ARAmbulas ãt ſuꝑbus:⁊ ela⸗
tus ceruice:neſcis ſcpᷣtũ eſſe. Quid nob eſſʒ ſu
Pbia ⁊ qͥd honeſtas cũ iactatõe nobᷣ ↄtulit iteꝝ
ictũ fuiſſe. Crãſierũt oĩa illi tãq; vmbꝛa.ſide⸗
lẽ te memiſti qͥ ꝑ aquã baptiſmi fueras renoua
tus ſicut ſcpᷣtũ ẽ. Lauami ⁊ mũdi eſtote.Aufer
te neqtias ab animis vris.illos ad lauãdũ hoꝛ
tat᷑:tu ãt cũ eſſes mũdus ſoꝛdidꝰfactꝰes:nõ po
tes iã denuo lauari ſicut diẽ Petrus ad dñm.
Dñe nõ ſolũ pedes:ſᷣ ⁊ manꝰ.laua me totum.
Qui ſeł lotus ẽ:denuo non indiget lauari. Si

4êM
—

„ ſaa. .

EPaun, vis ãt vt iteꝝ emũderis: da elemoſynã: ⁊ omia

S tua müda ſunt. Bõa elemoſyna ẽ q̃ purgat oẽʒ

4.

ſoꝛdẽ. hũilia te in omibus:⁊ coꝛã deo inuenies

Pbam) grajß, Subditeſto: ⁊ obſecra eũ ne emuleris vt
neqter facias. Nã q̊ͥ malignant᷑:exterminant᷑.
Oꝛa dñm qᷣtidie cũ lachꝛymis:ſi foꝛte pctã tua
ſoluant᷑: qm ſuꝑbis ðs reſiſtit:hũilibꝰ aũt dat
gr̃aʒ. Mẽoꝛare filiũ in lõginqͥ poſitũ luxurio⸗
ſe viuẽdo ſubſtãtiã in meretricibꝰdiſpẽſaſſe:po
ſtea humit factꝰreijſus ẽ:⁊ ait.Quãti mercẽna
rij in domo pr̃is nti abũdãt panibꝰ:ego hic fa

Fo. CCXLIX

me peo: Surgã itaq;⁊ vadã ad pr̃eʒ meũ:⁊ di
cãꝗ illi.r peccaui in celũ ⁊ coꝛã te:iã nõ ſuʒ di⸗
gnus vocari filiꝰtuus:fac me ſiẽ vnũ de mercẽ
narijs tuis. Pt ãt cũ vidiſſet humilitatẽ filij:⁊
nimis inopia defeſſum:miſericoꝛdia ↄmotꝰ eſt
ꝓ ſfilio hũ ili:occidit vitulũ ſaginatũ.emen
to fili qm Epᷣs ꝓ te moꝛtuꝰ ẽ:qͥ añ erat vitul⸗

ſaginatꝰ.Filiꝰãt illius maioꝛ triſtatus ẽ:q̃re oc

ciſus ẽ xpᷣs qͥ erat vitulus ſaginatus. Pr ãt il⸗
lius coꝛripiebat illũ:dicẽs fili tu mecũ es:⁊ oĩa
mea tua ſunt:⁊ oĩa q̃ tua ſunt mea ſunt:gaude⸗
re te opoꝛtet:qꝛ h̊ filius meus moꝛtuus fuerat:
⁊ reuixit:ꝑierat:⁊ inuẽtus ẽ.O qᷓ; btm̃ gꝑłm ꝓ
q̃ xpᷣs moꝛtuus ẽ: q̃̊le gaudiũ pr poꝛtat: qũ qð
moꝛtuũ fuerat reuixit: ⁊ qs pierat inuentũ eſt.
Ecce ſanus iã factus es:noli peccare:ne tieᷣi a⸗
liud deterius ↄtigat. Attẽde &̊ vñ cecideris: ⁊
plãge ⁊ age pniaʒ. Si qͥ minus veniet dñs tibi
⁊ mouebit cãdelabꝝ tuũ de loco ſuo niſi pniaʒ
egeris.ẽoꝛare vpᷣm reliqͥſſe nonagitanoueʒ
qiuſtos:⁊ q̃ſiſſe vnũ hoĩeʒ pctõꝛẽ ⁊ inuẽtũ in hu
meris ſuis repoꝛtaſſe. Ael illã mulierẽ q̃ ꝑdide
rat dꝛagmã h̊ ẽ eccłaʒ hoieʒ pctõꝛẽ:⁊ a ſtercoꝛe
erectũ collocaſſe eũ cũ pᷣncipibus ꝓpłi ſui h ẽ cũ
apłis ⁊ ꝓph̊is. Ecce qͥd faciat pnia hoĩs pctõ⸗
ris:qͥ dũ in ſtercoꝛe iacet cũ pᷣncipibus inueni
penitẽtẽ hoieʒdico qͥ plãgit qꝛ feẽ malũ⁊ rogat
dñim:vt etiã nõ faciat qð admiſerat: penitentẽ
hoieʒz dico ꝗͥ diligit: quod añ neglexit:⁊ qð fe⸗
cerat obliuiſcit᷑. Adhereant᷑ in te q̃ bõa ſunt:⁊
q̃ mala ſunt deleant᷑.Si pniaʒ nõ egeris:ĩcides
in manus dñi ſᷣm magnitudinẽ eius. Diuerte
a malo ⁊ fac bonũ:inqͥre pacẽ:⁊ ſeq̃re eaʒ:ſicut
ſcpᷣtũ ẽ.Omiſi bonũ:⁊ creaui malũ.vFac g dig⸗
nos fructus pnie:⁊ ne dixeris nõ peccaui ⁊ qͥd
acciderit mihi triſte: nõ adijcies pctm ſuꝑ pec
catũ:⁊ dices miſeratio dñi magna ẽ.Scito aũt
ꝙ mia ⁊ ira ab illo ẽ. Reuütere ad dñm:plange
dicẽdo. Tibi ſoli peccaui:⁊ malũ coꝛam te feci
Belicta iuuẽtutis mee:⁊ igꝛãtias meas ne me⸗
mineris dñe. Ne aùtas faciẽ tuã a me:⁊ ne de⸗
clies in ira a ſeruo tuo.Adiutoꝛ meꝰes tu dñe:
ne derelinq̃s me dñe:neq; deſpicias me ðs ſa⸗
lutaris meus.ne ꝓijcias me a facie tua:⁊ ſpm
ſcm̃ tuũ ne auferas a me. Sana aĩaʒ meã:quia
peccaui tibi. Libera me de oꝛe leonis:⁊ auerte
oculos meos ne videãt vanitatẽ. Illumia faci
em tuã ſuꝑ ſeruũ tuũ:⁊ ſaluũ me fac in tua mia
Adheſi teſtimonijs tuis dñe:noli meↄfundere
ne tradideris me in manꝰ tribulãtiũ me.Cuſto
di me ſub vmbꝛa oculi:ſub vmbꝛa alaꝝ tuarũ
ꝓtege me. Nctm̃ meũ cognitũ tibi fec& ⁊ iiuſti
cias meas nõ abſcõdi.Cõfiteboꝛ tibi dñe ðs in
toto coꝛde meo.Oñe exaudi oꝛõnẽ meaʒ:⁊ cla
moꝛ meꝰ ad te ꝑpueniat. Nõ autas faciẽ tuam a
me:i q̃cũq; die tribuloꝛ inclina ad me Se tuã.
3

5

CXEIIII

Pr.- 2ðð
„N , .,

V1. Pr ſ,r

PF

õä Fr:

AInlas Zrniα pan⸗G =

PDars

In äacũq; die inuocauerqte velocit᷑ exaudi me
Fac mecũ ſignũ dñe in bonũ: vt videãt qͥ ode⸗
rüt me ⁊ ↄfũdant᷑. Remitte mihi dñe: vt refri⸗
gerer pᷣus qᷓ; abeã: ⁊ ãplius nõ ero. Ecce pniaʒ
hois humiliãtis ſe: qm veniã nõ hẽbit: qͥ talit
nõ ingemiſeit.Quis nõ audiat illũ:⁊ moueat᷑:
mqͥ ſe exaltat humiliabit᷑: ⁊ qͥ ſe hũiliat exal⸗
tabit:qͥd głaris in malitia:qͥ potẽs es iniqͥtate
Melius ẽ te nõ vouere ⁊ reddere:qᷓ; vouere ⁊
no reddere. Penitẽtẽ te dicis:l⁊ carnis libidie
delectaris. Pctã tua nõ deſinunt ãbulare:⁊ tu
dicis ꝙ ſedeãt.pctõꝛi ãt dixit deus.q̃re tu enar
ras iuſticias meas: ⁊ aſſumis teſtm meũ ſuper
os tuũ:Tu vo odiſti diſciplinã:⁊ pieciſti ſer⸗
mones meos retro:fum. Si videbas furẽ:cur⸗

rebss cũ eo:⁊ cũ adultero tuo poꝛtõʒ tuã pone

bas. Os tuũ abũdauit neqᷣtia: ⁊ lingua tua ↄci
nauit dolos. Sedẽs aduſus frẽm tuũ detrahe
bas: ⁊ aduſus ſiliũ mr̃is tue ponebas ſcãdaluʒ
Hec feciſti ⁊ tacui:exiſtimaſti iniqᷣtatem ꝙ ero

tui ſiltis:arguã te ⁊ ſtatuã ↄ faciẽ tuã. Intelligi

te hec qͥ obliuiſcimi dñm:ne qñ rapiat: ⁊ nõ ſit
q̃ eripiat. Sacrificiũ laudis honoꝛificabit me:
⁊ illicẽ iter q̃ oñdã ei ſalutare meum. Ecce q̃lis
ↄmutatio in hoieʒ peccãtẽ. tu qͥ dicis q̃ te aſſe⸗
ris peniteri: vbi ẽ ꝑnia tua:excluſa ẽ ꝑ ſuꝑbiaʒ
⁊ 2tẽptũ:ſeqͥ deũ pᷣtermiſiſti.Audi fili ⁊ retra⸗
he pedẽ tuũ ð ſeculo cui renũciaſti. Oenitere ᷓ
de oĩi põpa iniqtat .Appꝛehẽde arma ſidẽ quaʒ

añ ꝑdideras:vt ↄſentires dyabolo ⁊ tenebꝛis:

⁊ dñm qͥlux ẽ poſt doꝛſum reliqras.ẽcoꝛare
fili qd ẽ miaʒ volo⁊ nõ ſacrificiũ:miſerebit᷑ tibi
dñns:ſi hec cũ legeris facias:⁊ ꝑ obediẽtiã peni
tentiã ſeq̃ris. Veꝝ ſi de toto coꝛde pniaʒ eger::
ſi dñm pᷣ᷑ oculis habueris:ſi amiſſa voꝛagie pe⸗
culij venenoſi calicẽ ſalutaris acceꝑis:ſi die ac
nocte in lege dñi meditaueris:ſi oẽʒ ſollicitudi
nẽ tuã ſuꝑ illũ miſeris tũc gaudeb:⁊ exultabis

in dño:qͥ viciſti malignũ tc erit merces tua co

pioſa in celi.qꝛ talit᷑ in opa dñi laboꝛaſti: tunc
erit dñs adiutoꝛ tuꝰin die iudicij:tũc ſtabis cuʒ

magna ſiducia a dextris dñi cũ ſctis ſuis:⁊ di⸗

cet vob. Aenite bñdicti pr̃is mei: ꝑcipite reg⸗
nũ pᷣꝑatũ:qð pᷣpauit vob pr̃ meꝰqͥ ẽ in ceł. In⸗

iuſtis ãt dicet᷑. Ite in ignẽ etnũ:quẽ pᷣpauit pẽ

meus dyabolo ⁊ ãgelis eiꝰ.vbi ignis nõ extin⸗

guet᷑: ⁊ vmis eoꝝ nõ moꝛiet᷑. Tũc ibũt iuſti in
vitã eternã. Impij autẽ ⁊ peccatoꝛes in ignem

eternum.
Bti Hieronymi ad Tullianum.
Ancti coꝛrruüt ſi fuerint negligentes ⁊

S xctõꝛes:pᷣſtinũ recipiũt qduʒ ſi ſoꝛdes

lAltibꝰlauerit.oc ideo dico:vt nõ ter
reãt deſcẽdẽtes:ᷣ puocẽt aſcẽdetes.Nũ qᷓ; exẽ

plũ a malis ſumit᷑:etiã in ſeculi rebꝰſꝑ a melio⸗

rni ꝑte incitamẽta vᷣtutũ ſunt.

Biti Euſebij Cremonẽſis btiſſimi Hieronꝰy
mi pbr̃i diſcipuli ad bim̃ Damaſum epᷣm Poꝛ
tuẽſem: ⁊ Theodoſiũ xpᷣianiſſimũ Romanuʒ
Senatoꝛẽ de vita ⁊ tranſitu ſci Hieronymi do
ctoꝛis eximij. Epla CxXLy

Atri reuerẽdiſ⸗

p ſimo Damaſo Poꝛtuẽſi ep̃o:⁊ xpi
aniſſimo Theodoſio Romanoꝛuʒ
Senatoꝛi Euſebiꝰ oli Hieronymi
ſciſſimi diſcipulus. Nũc vo eodẽ oꝛbatꝰ lumie
piũ doloꝛẽ ⁊ ſuauiſſimũ gaudiũ.Multifariaʒ
multiſq; mõis oli ðs locutus ẽ oibus nob ꝑſu⸗

um dilectiſſimũ filiũ ſcm ieronymũ ð ſepᷣtu⸗

ris ſcis in vtutibꝰ ⁊ ꝓdigijs multis: q̃ ꝑ illũ fe⸗
cit ipᷣe dñs in medio nr̃i ſicut vos ſcitis:de qͥ ⁊
teſtes ſumus:qͥ eũ vidimus:⁊ oculis nr̃is eius
ſcitatẽ ꝑſpeximus: ⁊ manus nr̃e ↄtrectauerũt
de vᷣ̈bo eius ſcie ⁊ doctrine:qͥbus vita manife⸗
ſtata ẽ. Qð ̊ viqimus ⁊ audiuimus:ãnuncia⸗
mus vobᷣ. Eramus em̃ tãqᷓ; oues errãtes erro⸗
ribus:⁊ ſuꝑſtitioſis fabulis:nõ audiẽtes ſanã
doctrinã: ſᷣ coaceruãtes ſibi pſeudo pꝓph̊as:qᷓ

ſurgẽtes in pło mgr̃i mẽdaces introducebant

ſectas vane ꝑditõis:donec ille illuceſceret dies

AQui tãqᷓ; ſol refulgẽs qͥnginta annis ⁊ ſex mẽæ

ſibus multis laboꝛibꝰ ⁊ erũnis in lectõnibus ?
vigilijs vt nobᷣ frãgeret panẽ doctrie deſudãs
tenebꝛas eoꝝ ꝓfugãs: ⁊ cunctos a ꝑditõe libe
rãs effulſit in tẽplo dei. Incipiẽſq; ab oꝛiẽte vl
q; ad occidẽtẽ auferẽs bella hereticoꝝ:eoꝝ ar⸗
cũ ↄterẽs:arma ⁊ ſcuta ſua ↄbuſſit igni.qm̃ in
ipᷣo ðs poſuit ꝓdigia ſuꝑ terrã:vt nomẽ ſuum
manifeſtũ fieret ĩi natõibus. Deinde ꝑtranſiẽs
vſq; ad fines terte ſanãdo oppꝛeſſos ab hereti⸗
coꝝ iaculis:illuminãdo mẽtes hoim: ſcbᷣturaꝝ

enigmata reſerãdo:ſoluendo modos: obſcura

dilucidado:dubia exponẽdo ↄfutãdo ⁊ coꝛri⸗
gẽdo falſitates:⁊ veriſſima ex linguis qᷓ;pluri⸗
mis adunando vt nobᷣ notas faceret vias vite
⁊ nos adipleret gaudio:leticia ⁊ exultatõe: tẽ⸗
plũ dñi coꝛroboꝛauit: ⁊ eius aditũ inſtar lucer
ne:nõ ſub modio: ſᷣ ſuꝑ candclabꝝ in dñi aula
poſite.dñico irrig ui roꝛe pleniſſime fecundate
poſteris oibus ſuoꝝ vboꝝ pᷣ᷑ ceteris elegantia
ſingulari excellẽtiꝰoĩbus alijs patefecu:vt irẽt
in citatẽ hitatõis:⁊ locũ głie inuenirẽt.⁊ ne fie⸗
rẽt velut pᷣoꝛes eoꝝ genus ꝑamaꝝ:qͥs dilexit ⁊
liberauit ab erroꝝ ꝑditõe. Cũ em̃ ſim ſicui
ſtipula añ faciẽ vẽti:⁊ ſicut lutum plateaꝝ bal⸗
butiẽs loqͥ neſciẽs:nec vba plene foꝛmare va⸗
lẽs:qͥd ipartiar vobᷣ chariſſimi pr̃es:⁊ dñi ſue
laudis: Mẽpe iux illud apli.Si liguis hoim lo
qrer ⁊ angeloꝝ.ſuũ laudãdi genus necdũ atti⸗
gerẽ. Iccirco nõ in arcu męg ſꝑabo:nec gladi
meus ſaluabit me:ſᷣ dñs ent illuminatio mea.

— — r — — — - — ———ò

—
—.

Epiſtola

gMD. ech
CXLV

n Qui docuit ⁊ docebit manũ meã ad ſcribẽdũ ⁊ nymus dicat: de cibls ⁊ potu taceo:cũ etiã lãgi
n dirigit linguã meã ad loquẽduʒ: vt qͥndã aſine ułtes mõachi aqᷓ frigida vtant᷑: ⁊ coctuʒ aliâd
nn Balaã:qm ipᷣius ẽ regnũ ⁊ iꝑiũ: ⁊ dñat᷑ a ma⸗ accepiſſe:luxuria ſit. Quid plura: Ille ꝓpt iu
ri vſq; ad mare: ⁊ a flumie vſq; ad termios oꝛb ſticiã martyr. Iſte vo ⁊ ſi ei ſpm materiale fer
4 terraꝝ. In cuius cũcta ſunt poſita ditõe. Coꝛã rũ nõ abſtulit: tñ martyrij pᷣmij nõ eſt expers.
qͥ ꝓcidet reges. Nec ẽ qͥ ſue poſſit obſiſtẽ volü⸗ Buplex nãq; martyriũ ẽ.vnũ ſuccũbẽ gladiis &⸗ ſ⸗ ₰ er.D. pM
r tati. QAm oia q̃cũq; voluit fecit i celo: terra:mna ipioꝑ. altex i ifirmitatib⸗ aduſitatibꝰ ĩ aio pa a= lal-s er rzrn
nn ri: ⁊ in abyſſis.Et ſic lingua mea tãti viri laudẽ tiẽtia cuſtodire. Certe hᷣ ẽ ve martyr: ꝗ ꝓpłiu
. meditabit᷑: ⁊ nomẽ ſuũ anũciabit vniuerſis. ſticiã ⁊ mãſuetudinẽ ⁊ ſalutifera doctrie ſue v⸗
G Sic ve fuit ille iſraelita in q dolus nõ fuit:cle⸗ ba in huius mũdi lachꝛymaꝝ ſelo certamẽ foꝛ
4 Rð ctus m coꝛ dñi ad loquẽdũ oĩa:q̃ ſibimãdaue tea maloxꝝ cetu virtiliter ſuppoꝛtauit:ſciens qmn
Ur, rat dñs vniüſis gẽtibꝰ⁊ regnis:⁊ doctoꝛ datꝰ i oim foꝛtioꝛ eſt ſapia:nec impie geſſit in conſpe⸗
nihi geẽtibꝰ vt ſentes euelleret: deſtrueret: diſꝑderer ctu dei. Sed in oibus tribulatõibus ſuis inuo⸗
ſep diſſiparet. ⁊ ſapiaʒ verã ſeiaret:edificaret at;ʒ cãs dñm nõ peccauit labijs ſuis:nec ſtultuʒ ali
lolin plãtaret. Hic eſt fratꝝ amatoꝛ: h̊ ẽ pło xpiano qͥd ʒ deum locutus eſt. Taceã nãq; ꝙ tribula⸗
Edeft tot libꝛoꝝ volumia ex liguis hebꝛapca ⁊ greca ones:laboꝛes:afflictões:cruciatus: agongs:
Mrol in latinã nõ ꝑuo põdere trãſtulit. Eccłe officin flagella:fames:ſitim:amaritudies: tẽpeſtates
rn pᷣmitus oꝛdiauit:⁊ totius ſacre ſcpᷣture aſpa fe tẽptatões:abſtinẽtias:vigilias:ꝑegrinatões:
H- cit plana. Certe in huius lumie vidimꝰ lumẽ: ? carnis maceratões:nuditates:ieiunia:erũnas .
ſane ſue ſalutifere doctrie paſtu:abulam⸗ vſq; ⁊nõ ſolũ hec:ſᷣ ãuioꝛa ⁊ innũerabilia ppt᷑ Je⸗
itnn ad mõtẽ dei Oꝛeb. Hic ẽ flunf̃ aq viue ſplẽdi⸗ qu xpᷣtnomẽ in ſuo głioſiſſimo ꝑpeſſus ẽ coꝛꝑe
nſi dũ tãqᷓ; chryſtallus: ꝓcedẽs ð ſede dei ĩ medio vtidẽ loquit᷑ Stabã in heremo ↄſtitutus:⁊ in
Nd eccłe.Et ex vtraq; ꝑte eius lignũ vi:e afferens illa vaſta ſ olitudine: ᷓ exuſta ſolis ardoꝛibus:
Ncbn fructus tꝑe ſuo:cuiꝰfolia ligni ſunt ad gẽtiũ ſa monachis hoꝛridũ pᷣſtat habitaculuʒ. cogitãs
auds nitatẽ. Vir iſte in pło ſuo mitiſſimus aparuit me romanis potiri delitijs:qtidie gemitus: ͤti
gtene a deo dilectus ⁊ hoibus: oꝛat nũc ꝓ ecclłia ſcã. die lachꝛyme Et ſi qñ me ſomnus iminẽs oppᷣſ
Hies Vas vere admirabile oĩ oꝛnatum lapide pᷣcio⸗ ſiſſet repugnãtẽ nuda hũo vix oſſa herẽtia col⸗
edendle ſo opus excelſi. Veruntñ de h̊ qͥd plura di⸗ lidebã. Hoꝛrebant ſacco membꝛa defoꝛmia:ad
riele cã:cuius enarrẽt celi glaʒ: ⁊ opa ſcturaꝝʒ ma⸗ frigida lãguens vtebar: coctũ aliqͥd accepiſſe
tüe nuũ eius onũciat firmamẽtũ: Neec ſunt loquele lurxuria erat. Cutis mea ꝓpt᷑ incõmodaſqual⸗
noen neq; ſermonescuius nõ audiãt doctrine vba: lida carnis ethyopice ſitũ obduxerat.Et tñ ſo⸗
I ahn cũ in oẽʒ terra exijt ſonus eius. O ineffabi l mi⸗ cius ſcoꝛpionũ tãtum ⁊ feraꝝ ſepe choꝛis inte⸗
itun ſericoꝛdia Saluatoꝛis: q tot graꝝ cumulos in reram puellarum. Et in frigido coꝛꝑc etiam in
ſis Hieronymo adunaſti vt ad ea qᷓ ſolus poſſider pᷣmoꝛtuo iam homine ſola libidinum incendia
et- pene nulli hoĩm niſi ꝑticularit᷑ fas ſit aſpirare. bulliebat. Teſte deo memini diẽ crebꝛo iũxiſſe
unn hcerte dux nr̃e ſidei ad ſe currentes in celi ↄhit cũ nocte neca pectoꝛis ce ſſaſſe vberibꝰ: donec
☛ arcẽ. Hũc pᷣ ceteris potioꝛibus oꝛnatũ iſignis iubẽte dño in me rediret trãqᷣllitas.Ylebã ↄti⸗
dttee⸗ dignitatü: in cãtilenis: in puͦbijs:opatõibꝰæis nue: repugnantem carmen ob hebdomadaꝝ
zol⸗ terpᷣtatõibus mirate ſunt gẽtes. Cuius nota fa inediã ſubiugabam. Cellulã meam q̃ſi cogitati
nt⸗ cta ẽ in ꝓplis vtus: qmipletus fuit q̃ſi flumine onum ↄſciam ꝑtimeſcebam: ⁊ mihimet iratꝰ ⁊ .
lnn ſapiĩa. Sʒ vt vera dicã iux ulð regine Sabba. rigidus ſolus deſerta penetrabã: ⁊ ↄcaua valli
tur Maioꝛ ẽ em̃ ſapia ⁊ oꝑa ſua qᷓ; rumoꝛ quł au⸗ um:⁊ pᷣrupta mõtium cernebã. Illð mee miſer
ſn ditis. Quã certe bonus eſtiſte his qͥ recto ſunt rime carnis erat ergaſtulũ: ibi mee oꝛõnis locꝰ
niu coꝛde:qm malitiã ſꝑ odiuit. fecit em mirabilia Quis ginfirmatus E: ⁊ nõ ipᷣe:Quis ſcãdaliʒa
☚ in terra nr̃a. Sub vinbꝛa illiꝰſedimꝰ⁊ fructꝰilli tus: ⁊ nõ ille⸗Sʒ ſi in infirmitatibus ⁊ laboꝛipꝰ
mnn us dulcl gutturi nr̃o. Quãta ãt ð eo audiuimꝰ laudãdi ſunt ſancti:certe ⁊ ̊ laudandus ẽ/ Qe PFrLAA .
ne, ⁊coãuimꝰ:quõ ãnũciabimꝰ:At qͥs ego ſuʒ:vt niã ãt ad ↄtumelias ⁊ ꝑſecutões:qs ab imp g arDe
W narrè laudẽ eiꝰ vtutes eiꝰ⁊ mirabilia eiꝰ q̃ feẽ bis ⁊ falſis ꝑtulit fratribus in huius valle mi⸗
llntt Sʒ qm̃ nõ ſum eloquẽs ab heri:⁊ nudiuſtertiꝰ ſerie. Quid aliud in B mundo ſua ſpꝑ fuit vita:
ſnſan vr bꝛeuit dicã. Si vultis accipe Joanes bapti niſi q̃dã iugis aduerſus impꝛobos hereticoꝛuʒ
n ſta ipe ẽ. vterq; vᷣgo: vt q; heremita.De Joã⸗ oimꝰ maloꝶ cuneos pugna: ↄtinuũq;ertamẽ
nnen ne ðꝛ. Erat Joãnes veſtitus ð pilis camelox i Sup eum rugierunt vt leones heretici: qm coꝛ
nſſe deſerto. Be le idẽ Hieronymus dic̃. Hoꝛrebaãr ripuit eos: ⁊ tabeſcere fecit ſicut afaneas aias
zhent, . ſacco mẽbꝛa defoꝛmia: ⁊ ſquallida cutis ſitum eoꝑ:⁊ fructus eoꝝ de terra ꝑdidit:⁊ ſemẽ eoꝝ
Adinn⸗ ethyopie carnis obduxerat. Geioãne iteꝝ. LCo fſilus hoim. Apuerũt in eum clerici lalciuüs de
un cuſtas ⁊ mel ſil eſtre edebat. De ſe iteꝝ Hiero ditioꝛa ſua: deſpexcriſt eiun: rloeutiſahala⸗

e rr ihen. n6

HFHars

bijs doloſis:⁊ odio iniqͥ oderũt eũ:qm̃ eoꝝ in⸗

ſectatus ẽ vitã peſſimã ⁊ crimia.Circũdederũt
eũ canes multi: ⁊ tauri pigues obſederũt eũ:⁊

inſurrexerũt in eũ teſtes iniqͥ acuẽtes linguas
ſuas ſicut ſerpẽtes:⁊ venenũ aſpidũ ſub labijs

eoꝝ cogitãtes malitias in coꝛde:tota die ↄſti⸗
tuẽtes pᷣlia:ſuplãtantes greſſus eiꝰ. Et funes

extẽderũt in laqᷓos pedibꝰeiꝰ vt delerẽt ð terra

mẽoꝛiã eiꝰ:⁊ eijcerẽt eũ de natõibus vt obpꝛo⸗
bꝛiũ ſieret vicinis ſuis.Suꝑ romanũ ꝓpłm fuit

magnificẽtia eiꝰ⁊ vtus eiꝰmirabił in vbis ſuis

⁊ ſcũs in oibꝰoꝑibꝰſuis.Alleuãs coꝛruẽtes ſol

uẽs ↄpeditos:illuminans cecos:⁊ dirigens iu

ſtos: dãs foꝛtitudinẽ ⁊ vtutẽ plebi dei:⁊ q̃ſi tu
ba altiſonãs:ãnũciãs cũctis iniqͥs ſcelera:poꝛ⸗
tas pctõꝝ ⁊ vectes ferreos ↄfregit rõphea do⸗

ctriſte ſue Audiẽtes ãt ipij diſſecabant᷑ coꝛdibꝰ

ſuis:ſtridẽtes dẽtibꝰin eü:cogitauerũt ⁊ locuti
ſunt neqͥtias:arcũ ſuũ tetẽderũt ⁊ illð pauerũt
⁊ in ipᷣo ꝑauerũt vaſa moꝛtis. Cum ãt eſſet ille
plenꝰſpũ ſcõ:in oꝛõnibꝰ⁊ in oꝑibꝰ bonis ꝑſeue

rãs:vitia moꝛtificãs:ſuſcitãs ð puluẽ egenũ:⁊

de ſtercoꝛe erigẽs pauꝑeʒ:qm̃ nõ in viribꝰ eqͥ:
neq; in tabernacul viri bnplacitũ fuit ſibi. Nec
Wauirin diuitijs: foꝛtitudie coꝛroboꝛatꝰ:nõ
oꝛmidabit aduſarios ſuos: ſᷣ ſuꝑ ipſos coꝛre⸗
ctionibꝰ⁊ doctrinis ſcis tonuit:dans iꝑiũ regi
ſuo:⁊ ſublimãs coꝛnu xp̃ᷣi ſui. Alios docẽs la⸗
boꝛãdo:ſicẽ bonꝰmiles xpᷣi:ſciẽs ꝙ nõ coꝛonabi
tur qͥ in agonẽ certat:niſi legitie certauerit. Ai

dẽtes ãt h viri iniqͥ irati ſunt:⁊ doloꝛes ↄpᷣhẽ⸗

derũt eos:qꝛ ſunt gñatio pꝛaua ⁊ ꝑüᷣſa filij:i q̃
bus nõẽ ſides in ipᷣis. Et exacerbauerũt eũ in
ↄſilijs: ⁊ in aboĩatõibꝰſuis ad iracũdiã ↄcitaue
rũt ipᷣm. Et ꝑdito ↄſilio ſine diſciplia veſte mu
liebꝛi irridẽtes ei tãqᷓ; viro luxurioſo ⁊ iniqͥ ipe
tii fecerũt vnanimit᷑ in eũ:⁊ eiecerũt eũ e Ro⸗
manã citatẽ.At ille benignꝰ:patiẽs:humilis ⁊

—

mãſuetꝰeoꝝ veſanie locũ dãs: ꝓijciẽs poſt ter⸗
gũ ſuũ oĩa pctã eoꝝ:recedẽs ide ꝑagrauitiĩ Cõ
ſtãtinopoli ad ãtiſtitẽ ſciſſimũ Gregoꝛiũ Nazi
anzenũ. O vir ieffabił:o vᷣtutũ vas admirabi⸗
le:o ſplẽdoꝛ patie:o lãpas pᷣfulgida:o dyadẽa
honoꝛis ⁊ gle:ãgularjlapis firmiſſimꝰ exẽplar

innoeẽtie:colũba aurea:⁊ totiꝰeccłe füdamẽtũ

Cũ plꝰ tõdenl:minꝰↄfũderis.Agn⸗ inocẽs:qͥd
loqris pᷣſſus colla tot iugis:Gras ago vᷣo meo
qꝛ dignꝰſum hitꝰvt me odiat mundꝰ.Scio me
nãq; ꝑuenire ad celeſtẽ głaʒ ꝑ ifamiã ⁊ bonam
famã. Apꝑuit ãt celos patia eiꝰ:qꝛ ibi ↄfirmata
ſe. fuit vtus głe eiꝰ:cũ deo poſuitſirmã foꝛtitu
dinẽ ſuã:nec a dño receſſit vnqᷓ; coꝛ eiꝰ. Arcus
foꝛtiũ ſuꝑatꝰẽ:⁊ ipᷣe accictꝰẽ roboꝛe:⁊ pᷣualuit
in ifirmitate ſua ⁊ foꝛtis fact⸗ ẽin bello:⁊ dexte
ra ſua gliſicata ẽ in vᷣtute. Dextera man⸗ſua cõ

fregit inimicos: qm adiutoꝛ ⁊ ꝓtectoꝛ fact⸗ Eſi

bi dñsin ſalutẽ:⁊ ideo cãẽtemus dño: qm̃ mag⸗
nifice fecit. Annũciemus h̊ in vniuſa terra:hau
riamus aqᷓs in gaudio ð fontibus Saluatoꝛis.
Euanuerũt impij de cogitatõibus ſuis:qꝛ ob⸗
ſcuratũ fuit inſipiẽs coꝛ eoꝝ.⁊ credẽtes ſe eẽ ſa
piẽtes in malitijs ſuis ſtulti facti ſunt: qͥ muta⸗
uerũt vᷣitatẽ in mẽdaciũ.ᷣ tñ vitas de terra oꝛ⸗

ta ẽ:⁊ iuſticia de celo pſpexit.Etem̃ fatui in la

cũ quẽ aꝑuerũt:⁊ in foueã quã fecerũt incider̃t

⁊ iuſtus nũqᷓ; fuit ↄturbatꝰqꝛ dñs firmauit ei⸗
manũ.AVñ ſciſſimi pr̃es ⁊ dñi ↄſiderate virum

iſtum qᷓ; fidelis ⁊ iuſtus ſꝑ in domo dñi fuit ad

docendũ nos:⁊ illuminan dum abſcõdita tene

bꝛaꝝ:⁊ effugandum neqtias pctõꝝ. Be qͥ no?

grãdis eſſet ſermo ⁊ interpᷣtabilis ad dicendũ.
Sʒ nimis imbecillis factus ſum. Am introiuit
tremoꝛ in oſſa mea: ⁊ ſubtus me turbata ſunt
veſtigia mea:ne nimis aſcendã.Etem̃ anguſta
poꝛta ⁊ arta via:⁊ cibus iſte ſolidus ꝑfectoꝝ ẽ
⁊ ſapiẽtũ qͥ exercitatos hñt ſenſus ad diſcretio
nẽ.Qua pꝛopt᷑ nõ modica relinquẽs difficilis
⁊ araua t ati viri ineffabilis:cuius laude plena
ẽterra:cuiꝰ ſplẽdoꝛ ẽ ſicut lumẽ: ⁊ coꝛnua ſunt

in manibus eius.Ad pñs ſui exitus głioſi aliqᷓ

bꝛeuiſſime cupio reſerare. Deus em omp̃s:
cuiꝰ miſer icoꝛdia pᷣit añ faciem ſuam:qui ⁊ iu⸗
ſtus eſt: ⁊ rectũ iudiciũ ſuũ:reddẽs mercedem
laboꝝ ſanctoꝝ ſuoꝝ: paſtoꝛ verus ⁊ bonus:in
miſericoꝛdia diſponẽs oia:⁊ ↄgregãs oues ſu⸗
as in ſinu ſuo:q̃ nouiſſime diebus iſtis curſu in
tolerabili ⁊ oneroſo agonis Fuigimi. In quo ⁊
caro ↄcupiſcit aduerſus ſpm:ſpũs aduſus car
nẽ feliciter ↄſumato:poꝛtuq; iam diu ↄcupito
de nauigatõne huius maris ꝓcelloſi:in qͥ ſunt
reptilia innumerabilia:⁊ inimicoꝝ agmina col
luctantia:vt decipiãt ⁊ trucidẽt rectos coꝛde iã
obtẽto:dilectiſſimũ filiũ ſuuʒ ieronymũ exu
cum toga moꝛtalitatis:⁊ putredinis huius car
nis miſerrime: ꝑpetuo immoꝛtalitatis bꝛauio
decoꝛatũ:ad celeſte atriũ euocauit vt quod vi⸗
debat hic in enygmate:ibi videat facie ad faciẽ
Que cũ extrema eius tꝑa egredi de coꝛꝑe eius
vegeret:iam cõpletis nonaginta ⁊ ſex annis fe⸗
bꝛe eſtuãs valida ſuos circa ſe voluit eſſe in v⸗
num filios: quos ſicut nouellas plãtatõnes ſta
biliuit a iuuẽtute ſua. Quox luctu vultꝰ ques

intuẽs: vt piꝰ ⁊ miſericoꝛs his pauliſp motꝰ flẽ

tibꝰ:infremuit ſpũ:⁊ lachꝛymãs:imo aliqᷓtulũ
eleuãs oculos plana voce inqͥt. Fili Enſebi cur
iſtas iutiles fundis lachꝛymas: Mõne vaſſti
ſuꝑ defunctũ fundẽ lachꝛymas? Quis viuens
nõ videbit huiꝰcoꝛꝑis diſſolutõʒ:Oð ſełlocu⸗
tus ẽ deus:⁊ audiſti:audes gzdicere.Et noſti:
nullũ poſſe reſiſtere volũtati eius. Jã fili rogo:
nõ ᷣm carnẽ ãbules:flere deſine.Certe nr̃e mi⸗

litie arma carnalia ñ ſunt.deise vultu hilari

õä r. &glr , ſe h .

*△

4

“”“

14.

ſti
q⸗
pie
di
S
ra
al paad

licit
ape
hor⸗
eh
N

Epiſtola .

ſocũdo alacri voce ceteros alloquens filios ex

inng ocldo die 3alloquens filios ex nulla nob ineſt certa victoꝛia. Si nr genitoꝛ ti⸗
nnn clamauit. Ceſſet metoꝛ: luct'abeat: ſit oim vna muiſſet: nũq́ᷓ; cecidiſſet. ꝛicipiũ olum maloꝝ
nis, vox gaudẽtiũ:qm ecce tpᷣs acceptabile.ecce di ſui pᷣſumptio.Qui nõ timet: ſe pᷣſumit. Quõ
gt es iubilatõis: ⁊ letitie pᷣ oibdiebꝰ vite mee. In int latrones qͥs onuſtꝰ auroſecurꝰ gdit᷑: Sal⸗
lein q̃ ſideł oñs in vbis ſuis aꝑit manũ ſuã: vt meã uatoꝛ qͥd nos aliud docet niſi timere⸗ Nigilate
nntu exulẽ aiaʒ hucuſq; in carcere moꝛtis huiꝰob re inqᷣt:qꝛ neſcitis q̃ hoꝛa fur vẽturꝰẽ.Nã ſi ſciret
emen atus mei genitoꝛis Ade reuocet ad ſuꝑnã pa-⸗ prfamilias qᷓ hoꝛa fur veniret: vigilaret vricd:·
Ninun . tria recupataà ſui filij ſanguie pᷣcioſo. Molite fi ⁊ nõ ſineret ꝑfodi domũ ſuã. Summille claui
ict lij dilectiſſimi qͥs ſꝑ habui in viſceribꝰ charita⸗ ger Petrus. Sobꝛij inqt eſtote frẽs ⁊ vigilate
li⸗ tis ipedire gaudiũ meu. Ne ꝓhibeat reddere qꝛ aduſarius vr dyabolus taq; leo rugiẽs cir⸗
einn terte qð ſuũ ẽ.Coꝛpꝰ meũ ſtati exuite terre da⸗ cũit:qrẽs quẽ deuoꝛet.Nẽo int᷑ ſerpẽtes cũ ſe⸗
ene vbis oẽs frẽs lachꝛymis madefa ti: ⁊ denudaãa ſp tieat. Eã qͥ altiꝰ ẽ cadẽs maioꝛes caſus reci⸗ —
ini tes ſuũ ſacratiſſimũ coꝛp ita ſquallidũ ⁊ defokꝛ pit. Eſca dyaboliẽ electa.ð mat ñ curat: qꝛ ſui Bmeor, rl e adg ſi
dimi me abſtinẽtijs: ꝙ qd terribile cũctoꝝ viſui ce⸗ ſunt. Cecidit ille ſapiẽs Salomõ. Cecidit ⁊ ei⸗
inin nebat᷑. Mã tata erat affectũ macie: vt oſſa eius genitoꝛ Dauid electꝰſm coʒpei.Timeati frẽs.
Fn potuiſſent ꝑ articulos nũerari:ſic vᷣberibꝰcruf iꝑeꝝ rogo vndiq; timeatis.qꝛ btũsẽ vir tiigs
tatũ: vt lepꝛoſi potiꝰcoꝛpꝰcrederet. Mudehu⸗ dñm. Etem ſi ↄſiſtaãt aduſum eũ caſtra:nonti⸗
choln mo ꝓtinꝰtradider̃t: ⁊ ipi ſacci liteo coogꝑuerũt. mebit coꝛ eius.Si exurrexerit in eũ pᷣliũ:i hoc
pfinni Aſt vbi vir dñi terre ſenſit aſpitatẽ.nimiꝝ iocũ ipe ſperauit. Nerfectus dei timoꝛ foꝛas vanu .
hleni datꝰↄuſuſq; ad frẽs pᷣ doloꝛe ⁊ ãguſtia lachꝛy-⸗ mittit timoꝛem.Zimoꝛẽ vanũ nõ hʒcharitas.
diſſeit mag fõtes inũdãtes inqͥt. Hoetoꝛ vos chariſ⸗ Charitas ⁊ timoꝛ dei vnũ ſunt. Cõſiderãs em
degen ſimi mei dilectiſſimi filij qͥs genui in viſceribꝰ hec ꝓphᷣa clamãs dicebat. Confſige timoꝛi tuo
mun Jeſu xpᷣi:ꝑ dilectõeʒ ⁊ charitatẽ q̃ dilexi vos: carnes meas. Quis ex nob ẽ cupiẽs vidẽ dies
Kolli vt paciſicati nũc pacẽ hẽatis.Debetis em vos bonos:accedat huc:⁊ illumiet᷑:⁊ facies ſue nõ
none: taãq; dei miſtros: domeſticos:⁊ aicos decet:ꝛad ↄfundent᷑.Qui timet deũ:faciet bõa: ⁊ demo⸗
auigl 2 α–. ſpiritalia ãhelare: vt ſitis alijs ad exẽplũ. vos, rabit᷑ in bonis aia eiꝰ.⁊ ſemẽ eiꝰhereditate poſ
Gden ee= q ſpiritales eſtis:cur iſtas tot infructuoſas fü⸗ ſidebit terr ãqꝛ firmamẽtũ ẽ dñs timẽtibus eũ:
lsin ditis lachꝛymas⸗ Pctõꝝ vobᷣ ſꝑ recoꝛdatio la ⁊teſtamẽtũ ipᷣius vt manifeſtet illis. Siqd bo
ouesſc⸗ chꝛymas ĩducat.Cãto ꝓmpti eſtote ad lachꝛey ni facitis: cũ magna cautela timeatis. MMulti
utſin mas: qᷓto fuiſtj ad culpa. Si qͥs pctõ moꝛit᷑: fſ bona faciũt: quoꝝ fructus ſurripit hũane lau⸗
Nncvo te. Na ſi cũ mali ꝑ pniaʒ a moꝛte ſurgit: angeli dis appetitus. Decẽ fuerũt vgines: ⁊ tñ medie
iiger gaudẽt ĩ ceł. Ceſte ſi bonꝰpctõ moꝛit᷑:ãgeli do-⸗ aceli oſtio ſunt excluſe.heu qᷣtqt hodie ſacro
pi⸗ let. Me vo nõ tãqᷓ; moꝛietẽ lugeat: mecũ tã⸗ ſunt renati baptiſinate: xpᷣiano fungunti noie: R
Hhrr . ne⸗ ̈ Poꝛtu ſalutrl attigẽte gaudeat/Quid ibecilli qͥ bus foꝛet melius nõ fuiſſe.Eſt em gehẽnalis 2. sner n
col P 8 mileria huiꝰ vite:q̃ tot dolax ⁊ paſſionũ ag pena paganoꝝ infinito mioꝛ qᷓ; maloꝝ xpᷣiano⸗ frſze L Nſ. 1 m a & h.
lei „ 12 minib“ yt nulla pene hoꝛa ſit:in ̃ viuẽs qcũq; rũ. Atinã nõ foꝛet taliũ maioꝛ ꝑs. Mauis vn⸗ fo Pd oh VEe Fpagnre
nüm 3 Ar- hõ liber a doloꝛe trãſeat: Si diues vndiq; ãgu diq; ſana vnico mergit᷑ foꝛamie.Errauer̃t ho⸗
Alscr ſtiat᷑ tioꝛe: ne qð poſſidet amittat. Si pauꝑ nij“ mines in hac lata ſolitudine alij colla iugo aua
zbeno qᷓ; qeſcit: vt iueniat. Si bonꝰ hic dyaboli timer ritie ſubmittẽtes:alij luxurie feditate: vt turpil
uai ꝑiculũ:hic ne nauis moꝛtał coꝛꝑis in huiꝰ mũ⸗ ſime ſues detuxbati:alij circa inutilia diripien⸗ . .
fci di pelago naufraget᷑: non mediocrit᷑ ꝑtimeſcit da occupati. Vñ obiecto rõnis vſu cooꝑantes
— Igd certe nullus ſexꝰvłetas vel ↄditio doloris vt iumẽta inſipiẽtia: ⁊ yt ſiles eſſent illis: viaʒ
igfs traãſit expers quſq; i hac mãet miſeria vite. Si citatis noue Hierim nõ inuenerũt. In regnuʒ
mn unale ,Id in me eẽ ſcitl: meu ipediẽs iter: dolete. heu celoꝝ repꝛobus nullus ingredit᷑. Cetuplo artta
n er. „α qrnauigatiñ p h maremagnüun patioſum: in ẽ via eius qᷓ credit᷑:qᷓuis larga ſit vere timẽti⸗
ſns ·q ſunt tot diſa gña inimicoꝝ hm cuiuſlibet vi bus.Timẽti Ceturioni ꝓmittit xpᷣus ad eũ ac .
ſnn riũ qᷓ;titatẽ colluctãtiũ poſt multã nauigãdi fe⸗ cedere.pᷣſumẽti Regulo cũ illo ipᷣeire denegat
g licitatẽ:poſt multas victoꝛias:iã credẽtes finę Aere nõ oẽs hodie obediũt euãgelio. Veniet ⸗
ini caꝑe ꝑoptatũ: aliq̃ dyabolica ſuggeſtiõe ĩ hac dicebat apłs tpᷣs:in quo ſanã doctrinã non ſu⸗
pii hoꝛ æin laqueũ ꝑditõis ſua in diſcretõe ꝑuene⸗ ſtinebũt homies. Olures pᷣdicãt:b nõ oms ſoi
hiti rũt. Heu qͥt h̊ͥ ⁊ vita recõmẽdat ⁊ fama:qᷣbꝰ v⸗- tatem pᷣdicant: Simplicium coꝛda in pctis alli
ud G nico pcti aſſenſu dira moꝛs iminet ⁊ ruina. Ic: gant. alligant onera grauia in pctis mimis:in Can eusrte DrnrrS
d¹en :P2—circu du viuitis timeatis frẽs. Oꝛicipiũ ſapie: grauibus oculo tranſeunt ↄniuente. Eſt do ve⸗tz a⸗ d e pt,
okn e r. timoꝛ dñi. ita nra militia ẽ ſuꝑ terrã.Qui h̊ ccoꝛ falſus gladius anceps. hic ſcidit oꝑe ⁊ ex⸗ V
.=L.ιvicerit: alibi coꝛonabit᷑. Dũ hac pelle tegimur emplo: hic ꝑcutit ⁊ interficit verbis doloſis ⁊
u en 2
hlant H .

1.

Fars

* iniqᷓs. Quõ ignis frigiditatẽ donat: aq̃ calidi⸗ tis nõ emendãt:ſᷣ ⁊ ipᷣimet vel ex ſui negligẽtia
tatẽ: Lapis quõ ſurſum gdit᷑:⁊ vir luxurioſus vel ſuis peſſimis miſtris:vel ſuis nefadis oꝑi⸗
quã pᷣdicabat caſtitatẽæ ſi pdicat:q̃ audiẽtibꝰ bus:eos ↄhunt ad illicita. Ita qͥdem dicã hos 4
inde veniet vtilitas:Quid põt dicẽ audiẽs:ni tales ſi impunes deus relinqret: ðᷣs aplius nõ .
ſi qre voce pᷣdicas:q̃ oꝑe denegas: Bũ loquẽs eſſet.Et ideo vt ſepe dictum eſt: filij chariſſimi
oꝛe:⁊ male viuens oꝑe:ſemetipᷣi danat.Ecce duz viuitis ſeruite dño in timoꝛe:⁊ exultate ei 2
qᷓ;tũ deo talis pᷣdicatio ſit acceptabilł: oñdit᷑ ꝑ cum tremoꝛe.Appꝛehendite diſciplinã eius:ne e
pſalmiſtã. ctõꝛi dixit ðs. Quare tu enarras qñ pereatis de via iuſta. Guſtate filij mei cha⸗ e
iuſticias meas:⁊ aſſumis teſtm meũ ꝑ os tuũe riſſimi. Iteꝝ dico:guſtate:⁊ videte qm̃ ſuauis
Tu vo odiſti diſciplinã: ⁊ ꝓpieciſti Fmões me⸗ eſt dñs.Oiuites eguerũt:⁊ eſurierũt: ⁊ doꝛmi
os poſt te.lti legũt grãdia:addiſcũt ardus entes h̊ in diuitijs ⁊ voluptatibus ſuis nihil in
ſubtilit᷑ diſputãt:oꝛnate loquunt᷑.vt a pło ho uenerũt in manibus ſuis. Inqrentes vo dñm .
noꝛes capiãt:in plebibꝰ mgr̃i noient᷑:⁊ nihil fa nõ deficiẽt oĩ bono. Junioꝛ fui ⁊ ſenui: ⁊ nũqᷓ d
ciũt.Si exꝑto credit᷑:mihi credite. Plus mo⸗ vidi iu ſtũ in fine derelictũ:nec ſemẽ eius egens f
uet coꝛda hoim vite ſctitas:qᷓ; oꝛnata colloda. pane. Imitartoꝛes pauptat eſtote: vt ſeq̃mi 29 0n
facite:⁊ poſtea pᷣdcate. Nalet facẽ ſine pᷣdica⸗ veſtigia eius qͥ cũ in foꝛma dei eſſet:poꝛtãs oia aſee
re ẽ nõ pᷣdicare ſine facẽ.Nõ dixit ðs. Qui ſ᷑ᷣ̊ʒ vbo vtutis ſue. In cuius domo ſunt diuitie ⁊
dicauerit volũtatẽ pr̃is mei:ſᷣ qͥ fecerit. Nõ vi gęa:ſemetipᷣm exinaniuit:foꝛmã ſerui accipiẽs 9
tuꝑo pᷣdicatõeʒ: niſi nõ faciẽtes ea:q̃ pᷣdicant. ⁊ pauꝑ ⁊ inops natus ẽ. Pauꝑ ⁊ pluſqᷓ; iops ln
Subtiliũ vboꝝ doctoꝛtm̃ ⁊ nõ opeꝝ ẽ qdã le⸗ fuit q̃uſq; vixit. Pauprimus moꝛtuus eſt:⁊ ſe 1 e
uis auriũ iflatio:⁊ vitat fumꝰcito ſine fructu ꝑ pultus cẽ. Vñ vulpes inqͥt idẽ foueas hñt:⁊ vo oit
trãſiẽs. Intelligite frẽs:itelligite q̃ dico. M& lucres celi nidos: filius aũt homis nõ hʒ vbi ca
to plꝰmeret᷑ qͥ facit ⁊ pᷣdicat:qᷓ; qͥ facẽ⁊ tacet. Si put ſuum reclinet.Aplis etiã iubet nõ poꝛtare K
bonũ ſolꝰfacio:mihi ſoli ꝓſuʒz.ᷣ ſi pᷣdicãs facio ſacculum:neq; perã:⁊ iuueni cõſuluit vendere i
⁊ mihi ⁊ alijs. Vñ qͥ ad iuſticiã erudiũt plkmos qhabebat:a pauꝑibus erogare.Si Rpᷣm deũ 6
erũt q̃ſi ſtelle in vpetuas et᷑nitates. Sũt ei frs creditis:eum nõ falli poſſe credite:alioqͥn non 0
pᷣdicatoꝛes lux ad illuminandũ qͥ ꝑ eoꝝ doctri eſſet deus. Et ſi ipᷣm fallinõ poſſe credii:ipᷣim f
ns corda caligãtia: ceca nube pcti & i volu-⸗ ſeq̃mi. Impoſſibile ẽ diuitijs affluere:⁊ Zpm 6
mine qͥ lucẽt i tenebr illuminãt. Sũt etiã ad cõ ſequi. Natura denegat vt zoria miſceant᷑. Aut 1
E 6 en diẽdũ vbũ dei:qð cibꝰẽ aie oꝑibꝰ bonis.Cuili ego falloꝛ:aut ipᷣi in ſine decipient᷑: qͥ mihi non hb
Ces-S an em- bet ſciẽti iniũgit᷑ pᷣdicatõis officiũ dũmõ faciat/ credũt:cum diuitie ſue tranſierint in egeſtateʒ. n
imo vt plꝰdica. Qui ſcit:a ſolũ faẽ ⁊ alios ñ do SDiues hicepulabat᷑ q̃ttidie indutus purpura Gα.
cet:tenebit᷑ dño reddẽ rõnẽ. Cuʒ em iux apimn ⁊ byſſo:ſᷣ᷑ moꝛtuus q Moyſi⁊ ꝓphetis nolu⸗ J in
Joãnẽ.Qui odit frẽʒ ſuũ homicida ẽ⁊ qͥ habu it credere in toꝛmẽtis poſitus ſenſit. Nẽo mili⸗ i
erit ſubſtatiã mũdi: ⁊ viderit frẽʒ ſuũ neceſſita tans deo implicat ſe negocüs ſecularibus. Nõ di
tẽ patiẽtẽ: ⁊ clauſerit viſcera ab illo: quõ mãet/ ſaluat᷑ rex ꝑ młtã vtutẽ ſuã:nec diues diuitijs lan
in eo charitas dei:Quãto mag qͥ viderit frim ſuis. Eſt ei equus diuitiaꝝ flos ad ſalutẽ.Nõ⸗ ne
. ſuũ erratẽ: ⁊ moꝛtalibꝰ oppꝛeſſum crimibꝰ:⁊ nõ ne diuitis ↄiũcta ẽ ſuꝑbia: Et vbi ſupbia eſt: t.
miſtraucrit ei vbũ doctrie:illeqͥ doctꝰẽ homici ꝰ ibi peius.Nõne oia oꝛiunt᷑ mala ex ſuꝑbia:tã⸗
da: ⁊ ſine charitate ẽ᷑? Timeat o doctoꝛes⁊ re⸗ qᷓ; ex vna radice:Cũ em diues factus homo: ſti⸗
»* „ ctoꝛes:qbꝰim git dñs pᷣdicatõis officia.vt płko ⁊ cũ multiplicata fuerit głla domus eius:nõne ſig
rr. . ſuo vbũ dñicũ miſtretis.Quot em vel vro ex? ſuꝑbit:⁊ cũ ſuꝑbierit: nõne polluunt᷑ vie eius a oni
17 plo: vel vri negligẽtia pctis moꝛiunt᷑:tot ð ma in omni tꝑe: tũc ſedẽs diues cũ diuitibusi reß
nu vr̃a reqret dñs.Quãto ei eſtis altioꝛes gdu occulto:cogitat vt intſiciat innocenteʒ. Oculi aſerſo
tato maioꝛibꝰ cruciabimi cruciatibꝰ. Nõ eſtis eius in pauperẽ reſpiciũt: ⁊ inſidiat᷑ in occulto , A
.’ dñi: paſtoꝛes. Unꝰoñns ẽ ⁊ vnꝰ paſtoꝛ pncipa vt rapiat eü tãq; leo in cubili ſuo: dicẽs in coꝛ⸗ i
=S =ſcaeg malas ⸗e lis: q cogſcit oues ſuas 7 exqᷣret eas ð manibꝰ de ſuo:oblitus ẽ pᷣs:auertit faciẽ ſuã ne vigeat E
S FI vris.eu qͥt hodie in eccła nõ paſtoꝛes:K̊ mer vſq; in finẽ. Etem ẽ dñs aliqñ doꝛmiẽs ·q̃ſi cra ſib
ſ. cẽnarij:ad qͥs nihil ꝑtinet ð ouibꝰ Yeſu xp̃i.qn pulatꝰa vino.Cũ vo plꝰ moꝛat᷑ ðs patiẽtia ad A
imo vt ⁊ va dicã:⁊ ipimet ſ ciũt:ſunt lupi rapa inferẽda iudicia:plꝰinebꝛiat᷑ ira.Et iõ plcẽtu ep
ces:qͥ ⁊ oues rapiũt:⁊ diſꝑgũt. Certe nil peiꝰ: plo timẽdũ ẽ cũ lõganimit tolerat mala:q cuʒ Zlu
nil abomiabilius:qᷓ; c ille qͥ cuſtodire dʒ diſſi⸗ feſtinãter punit Oermittui ei ðs aliqͥ tꝑe cruci Vl
par. Heu qͥd hodie in aliqbus eccle nõ paſtoꝛi⸗ aribonos ab inids ⁊ ſuꝑbis: vt ſupꝛa doꝛſum gia
bus:ſᷣ deſtructoꝛibꝰ q̃ꝝ nõ ẽ ꝑs mĩoꝛ:factum ẽ bonoxꝑ fabꝛicẽt pctõꝛes:⁊ pꝓlõgẽt iniqͥtatẽ ſibi. pi
ſubſtantias laboꝛes hominũ tanq; infernus in Er iõ q;uis aliq; tulũ obliuiſcat᷑ ðs pauperẽ tũ. i
ſaturabiliter deglutiũt: ⁊ non ſol eos a pecca⸗ in finẽ nõ obliuiſcet᷑ miſereri. Sed qm pupilo ,
* CBu ae — . BenſH Serena re-l⸗ . . ci

õ

C-N e Lala . ll-D. T- er,n

Epiſtola

F CCLII

0.

5

did⸗ . ipᷣe adiutoꝛ ẽ: cui derelictẽ pauꝑ:⁊ ſuꝑbis re hoibus. Mõne ſi witatẽ tacetis metu potetũ iu
Pluer. ſiſtit: humilibꝰdãs graʒ. Cõterit bꝛachiũ pctõ dicatis apð voſmetipᷣos:⁊ facti eſtl iudices co
Prin ris ⁊ maligni: exaudiẽs deſideriũ paupꝑis:iudi itationũ vr̃aꝝ?⁊ nõ plłꝰ vra abüudat iuſticia qᷓ;
lur. icn pupil ⁊ hũili: vt nõ apponat vltra ſuꝑ⸗ ſcribaxꝝ ⁊ phariſeoꝝ: Hõ plł diuitẽ honoꝛetis
ja iaem, one magi deber ſehõ ſup terra. Quapꝛopt qᷓ; pauperẽ:niſi melioꝛ ſit:qnimo vt verr dicaj
i teA.. ectiſſimi filij mei:ſi pauꝑes eſt hũiliami ſub pl?paupeʒ honoꝛetl. Relucet em ĩ pauꝑe ima⸗ Pa⸗ rT L1-. I
ſne potert Han dei. vt nõ amittat (qð abſit)q fa- go Jelſu xpᷣi. In diunte at mus i. OHes nos ex v · N. : ore M. n Tyr T
ddori Grbe ꝛihil pauꝑtas dðo groſa ẽ ſine hũilitate. na ſumꝰ carnis radice geniti:oẽs inuicẽ mẽbꝛa HW
in Saluit 36 ð bta Oaria icarnari pꝓpt hũili⸗ ſumꝰ i vno coꝛꝑe:cuiꝰcaput c Ihs xp̃s.Quid
dieci ꝓp clin qᷓ;tũq; vtutẽ.Sicut em ex ſo⸗ Splus honoꝛis meruit diues:⁊ potes: q; pauꝑ
nniz giait adice oĩa oꝛiunt᷑ mala: ſic ex ſola ra- Foꝛte qꝛ diues ⁊ potẽs.Sʒ ſih qre diuitias in
dice 5H ſiilitatis gñant᷑ bõa. Diſcite a Saluato⸗ ſeculo teſtamur⸗ q̃re mũdi głaʒ ↄtẽnẽdã pᷣdica
eni ooea ⁊ hũił coꝛde hũiliauitſemetim ꝓ mus: Neminẽ certe maloꝝ vſu honoꝛãdũ pu⸗
un e ℳ nob dt obedies vſq; ad moꝛtẽ crucis. Pꝛo to. Si diuites honoꝛas diuitijs plus paupere/
– e a Pler zito vob:a ſi hũiles eẽ vultis:eſtotee deo pponis mundũ. Et ſi plus deo aliquid iu
ninpi da obeaerics oĩ hũane creature ꝓpt᷑ deũ.Cõſi mũdo diligis:nõ dignus egdeo. Reddite qſo
e derate filij chariſſimi qᷓ cſeami vocablo. Qlſunt dei deo: ⁊ mundi mundo. Bonita y⸗
ſugig 4. 1, nach'. i. vnnõ decet mõachũ velle hre znolle biq; honoꝛet᷑: malitia oio deturpet᷑. Sed qm
t 1.1Ie b; niſi in nõ peccãdo.Sit vob velle ⁊ nolle h vnũ/ mihi nunc de his qͥ in caducis diuitijs ſuis glo
emn A„&C1à r -Oib'bonis in rebꝰlicitis obedire. Nec ſint vob riant᷑: qq; dam fetide carnis poſt modicuʒ in
ſiwa plura pᷣcepta vt faciatis.Nõ qobediẽs ſ̊ negli cinerẽ reuerſure nobilitate: potẽtia: ⁊ dignita⸗
than gẽs qᷣ ſeᷣm expectat mãdatũ.Ad vniꝰðꝛ iuſſio te vana ⁊ leui:ſiqͥdẽ auꝝ q̃rundã ſtultoꝝ noim
uunnin nis vocẽ Petꝝ ⁊ Andreã relici rhetibꝰ⁊ oibꝰ inſufflatõe extollunt᷑: ⁊ alios ↄtemnẽdo depꝛi
iine q hẽbãt dñi ſecutos eſſe veſtigia. Hoc ſp vera mũt:ac ſe ob hoc credunt illã attingere gloꝛiaʒ
Notan optat obediẽtia:nũqᷓ; ſue obtẽꝑare volũtati:ſ quẽ ſolis humilibus ⁊ mũdi ↄtemptoꝛibus pi
nten reuerent᷑ aliene. Iſtud nẽpe in vltia cẽa exein⸗ us dñs pᷣpauit: ſermo eſt quid de eis vt ↄueit
renkn plũ xpᷣs reliqᷣt: cũ ſuoꝝ abluẽs pedes diſcipu-⸗ diſſeram. Ae ve vob:qͥ ad celoꝝ regna diuitia - s. Grr: aA⸗α⅜t
emni Aut loꝝ NPetro dixit: niſi obediẽs fieret:nõ hret rum itinere feſtinatis: qm facilius eſt trãſire ca r r e &
nibinen ptẽ lecũ. Iccirco dilectiſſimi fili:ſiẽ vob vnũ ẽ melũ ꝑ foꝛamẽ acus:qᷓ; diuitem intrare in reg⸗
cgekug nomẽ machi:ita ſit vnũ velle⁊ vnũ nolle. Ho nũ celoꝝ. HNõ mea ſunt hec vba:b RKp̃i. Si hec
gun (Z-d-,-Hüͤ em 7 iocũdij hitare frẽs in vnũ. Nec ſit reuocabilis eſt ſnia. Eps oio nõ deus ẽ.Celuʒ
dlo — — in vob maioꝛ al mioꝛ: qͥ pceſſoꝛ : fiat ſic iu⸗ idem inqᷣt ⁊ terra tranſibunt vba aũt mea non DM
Hioplu nioꝛ: ne videlʒ regũ gẽtiũ iſtar ꝗͥ maioꝛẽ ĩi voꝰ tranſibũt. Alulate vos o miſeri nomẽ inſtabit H
ſtus EDH dñet ceteris fribꝰ vt ab eis gaudeat ſupuacuis foꝛtune:nobiles ⁊ potentes:qͥ alios ↄfunditis M
gdilnig laudibꝰ attolli. Sʒ ad exeplum regis Jeſu xpi ⁊ tanq; ignobiles ↄculcatis:qꝛ huius mũdi ho
ui NiS⸗ maioꝛ hũilitate effici q̃ſi mioꝛ qbꝰ regẽdis p⸗ noꝝ⁊ falſaꝝ dignitatum fumis obcecati: cum DMUW
bnce eſt. Sit em vr maioꝛ p hũilitatẽ ſociꝰ mioꝛi cui vee vite bꝛeuiſſime telaa moꝛte: velut a texen⸗
nbn bñ agit:s c delinqt ſit erecxx 3 vitiũ ꝑ delũ iu⸗. te foꝛe hac nocte ſuccidet:in inferno fine iuter . RM
sidan ſticie. Mullũ ſit vnqᷓ; cum vitijs fedus. Sic di⸗ minablli pᷣ alijs cruciabimini: ↄtinue moꝛiẽdo
— ligat᷑ hõ: vt eius vitiũ odiat᷑. Magnũ dilecti⸗ viuẽtes. In laboꝛibus hominũ müdi nõ eſtis:
fkirag Hen onis ſignum eſt hominem in qͥbuſcũq; mimis imo cũ hoibus no ſolũ laboꝛes nõ fertis: ⁊ ia . *
dilital FPr rephengere. Sepe multũ vana nocet hũilitas boꝛantes: viuere no ꝑmittitis. IJccirco no cum
ig buil T ſ3⸗ n vera humilitas eſt vitia tacendo pmittere. hoibus: cũ dyabolis flagellabimi. AQAuãto eĩ
“ä Clama ne ceſſes Eſaias inquit:q̃ſi tuba exalta in mũdo maio: fuit gloꝛa ⁊ letitia: tato maio?ꝛ
n e vocem tuam: annuncia ppło meo ſcelera eoꝛuʒ. in inferno pᷣꝑat᷑ pena Sʒ qͥd dicitis. Buodeci
e⸗ e Atinam ⁊ ʒ vitia omis clamaret creatura. da fatemur xpᷣm aplos elegiſſe: aꝝ omnium ſolus
irti⸗ ſi petõꝛ deum nõ timet: tamen homies reuerek Bartholomeus carnis oꝛigine fuit nobilis: 27 .
ſig Quod apłs nos docens dicit. Iraſcimi ⁊ noli Mattheus diuitijs añqᷓ; reciꝑpet apoſtolatum
uce te peccare. Sol nõ occidat ſuꝑ iracundia vr̃azʒ inſiſtebat. Ceteri vo erant pauperrimi piſcato. P
tinl Juſeus eſt dñs: ⁊ iuſticiã dilexit: eqtateʒ vidit res. Cur hec retuli audiatis. Si xp̃s verax eſt. l. (l. en S, P 16
an vultus eius. Si iuſtus:⁊ vos iuſti eſtote.Ne⸗ ⁊ſi oĩa q ex oꝛeeius audiui:mẽdacia non ſunt: vin .v K d ire
eln gligẽtia ⁊ vana paſtoꝛis hũilitas efficit: vt lu⸗ hmõi hominum vix vnus aptus regno dei iue
4 joſun · piltn agnos audere poſſint: ne reſpiciat in vnl⸗ nit᷑ de mille. Qui vo eoꝝ mihi nõ credũt: poſt
iniſt, .tũ potẽtis. Nõ em ẽ ꝑſonaꝝ acceptio apð deñ modicum tempus in toꝛmentis poſui ſentient.
n Abiq; qð iuſtũ é:oꝑemi. Ault va iuſticia vni Sz foꝛte qs vitatis lumine cecꝰiã mirabik. Ad
nple cuiq; reddẽ qð ſuis. Obedire opoꝛtet ðo nõ quẽ ego ſi ex h̊ me introgarzʒ: rñderẽ.nõne vni
N

DFoars
co credimꝰ dãnari hoiĩem moꝛtali pctõ:Sʒ ſih
inqͥet ita ẽ: &̊ quõ ſaluabit᷑ cẽtũ milibus: Sʒ qͥd
diues ⁊ moꝛtał fame aura paſtꝰ:aliud ẽ:qᷓ; qͥd⸗
dã pctõꝝ oĩum vas putridũ: vbi auaritia: vbi
ſuꝑbia: Nõne in diuitibꝰ nobilibꝰ⁊ potẽtibus
õne ⁊ latrones ſunt:qͥ ⁊ paupeꝝ mercedẽ vi
olent᷑ depᷣdant᷑:⁊ eos depᷣmũt:atq; necãt:qͥ ex

vbertate domꝰdñi faciũt iniq̃:quã vt pauꝑibꝰ
neceſſaria ↄdonarẽt:receperũt. Certe ſuꝑflui⸗
tatẽ veſtimtoꝝ ſuꝑfluitati nimie addũt:ð pau
peribꝰfrigoꝛe ⁊ nuditate moꝛiẽtibus nõ curan
tes. Palatia ⁊ magna erigũt ediſicia.vt huma
nis ocuł ↄtẽplent᷑:⁊ pauꝑes in plateis moꝛiũt᷑
incõmodis.Cõuiuia frequẽter alijs pᷣpant di⸗

uitibꝰ vt fercuł delicatiſſimis ſuã vẽtris reple⸗

ant igluuiẽ:qͥbus paupꝑes fame ꝑeũt:qͥd alið ẽ

eoꝑ vita:qᷓ; pctã: Si vẽter repletꝰtãta ciboꝝꝰ

copia:nõne ad foꝛes eiꝰadeſt luxuria: Et qͥd ꝗ̊

tes. Seiate in coꝛruptõeʒ: vt ð coꝛruptõe colli

gatis. diuinã ſniaʒ: quã iuſtus ille dabit iudex
in magno iudicij die:dicẽs. Ite maledicti inig
nẽ et᷑nũ:qꝛ ꝑatus ẽ dyabolo⁊ ãgełeiꝰ.heu coꝛ

lapideũ:ſi cũ talẽ tibi cogitas ob huius mũdiꝑ

ua ſolatia imminere ſniaʒ nõ foꝛmidas.Si illũ

expectas diẽ tã terribilẽ ⁊ crudelẽ. In qͥ nõ ſo⸗

lũ de luxurijs: veſtibus:⁊ ebꝛietatibus:ↄme⸗

ſatõibus:⁊ de toto tꝑe amiſſo.q̃ vixiſti:ſᷣ etiaʒ

de qlibet te opoꝛtebit cogitatõe vnqᷓ; dño red⸗

dere rõönẽ. Cur nõ emẽdaris: Cur moꝛaris de
die in diẽ miſer ↄuerti ad dũm:Cur te iã malo

rũ non p enitet: Ecce moꝛs ꝓꝑat:vt ↄterat die

noctuq; currẽs. Ecce dyabolus iã ꝓpat:vt te

recipiat.Cece diuitie tue tibi deſiciẽt. Ecce ver

mes coꝛpus qð tãta enutris diligẽtia expectãt

vt illud rodãt:q̃uſq; iteꝝ ↄiunctũ aie cũ illa ꝑi⸗

Agite ſolatia vra in luxurijs explete volupta⸗

ãplius lor cũ oĩs moꝛtaliũ lingua deſiceret vt ter penas habeat infirmitas. Quid errando ꝑp .
q̃ milia pctõꝝ faciũt:intimaret.Nec deum:niſi huius ſeculi inuia in vanitatibus petis ſolatia
5 ſe omniãdo:coqſcũt.Nec ſe vt puto moꝛituros: Diuitias ⁊ glłaʒa cetera tibi placita nõ iuenies
g I ar bitrant᷑. Moõne ei facile in pctã labit᷑:q ſe mo hic:qꝛ nõ ſunt.Sʒ ſi vera qris gaudia:ad illaʒ .
“ rituꝝ cogitat:⁊ deũ ſibi foꝛe iudicẽ nõ ignoꝛat. celeſtẽ gloꝛiã ꝓꝑa:ad quã factus es. Ibi certe
Aere nimis ibecilł:⁊ miſer ẽ:cui haꝝ reꝝ ẽ me⸗ illa ſunt gaudia vera:q̃ nec ocłus vidit:nec au
moꝛia: ſi cuncta dyabolica tẽptamẽta nõ facile ris audiuit:nec in coꝛ hoĩs aſcẽderũt. Dimitte
vilipẽdit. Iccirco vᷣe dicã:ſi deũ iudicẽ ſuũ ag qſo caduca ⁊ momentanea:⁊ q̃re hr̃e ꝑpetua.
noſcerẽt:⁊ ſe moꝛi crederẽt:nõ peccarẽt: ſalteʒ ʒ dd de his:qͥ nec dei timoꝛe:nec amoꝛe: nec
taã ſecure. Cur hi miſerrimi ad eccłlias ꝓpant: moꝛtis ⁊ toꝛmẽtoꝛum ſubſequentium terroꝛea
ndan A— σ SCEt. Vt diuis intſint myſteris: an vt mulieꝝ ↄtem⸗ peccatis ceſſant: ᷣ ↄdolent:ſi vt optant pꝛaua
D mn ermn e‚plent᷑ vultus: hec ſua ẽ meditatio:hec pᷣdica⸗ agere:nõ pñt:dicam?: Ve ve miſeri:qͥ hicride⸗ Dn cnen
vxpnr †1HEE H tio 17 dei cognitio. Si diuinã ꝑcũctant᷑ legẽ: vt tis:quia plangetis. AVe cũ iſta optatis gaudia ⸗R
pecuniã:terrã mareq; ꝑagrãtes crebrl vigilis tpꝑalia:quia vobis inuitis ſuſtihebitis toꝛmẽta en
⁊ meditatõibꝰſibi ⁊ filisↄgregarẽt.Certati ve infernalia. Ecce vobis modicum reſtat tẽꝑis. eieſ
ſtimẽta:⁊ ſocietatẽ:mira artificij varietate fre:· Implete mẽſuras malitiaꝝ vr̃aꝝ:vt veniat ſu ,
quẽter mutẽt.Qui vt ludos:haſtiludia:choꝛe vos ois diuia indignatio.Fruimi h̊ ꝑpuo tꝑe ⸗
as: ꝓcatões:ebꝛietates:magna ↄuiuia:delica⸗ in iocis:ebꝛietatlbus:pᷣlijs ⁊ ↄtẽtõnibus:cho⸗
ta fercula ſuis alt᷑nati exhibeãt ſodalibꝰ. reis ⁊ ꝓcatõibus:nec vacuũ pᷣterire tpᷣs dimit H
Cc: õ lieres ad ſuã voluptatẽ explendã ſufficient᷑ ha⸗ tatis. Quid moꝛiami dum viuitis:Congrega⸗ Cn
emmn wea beant. Sʒ ve miſeri qͥd facitis: Nõ agnoſcitis te filijs vr̃is honoꝛes:diuitias:⁊ potẽtias. AUe “W

. . Coꝛpꝰañ tpᷣs deſtruitis:⁊ aĩaʒ int᷑ſicitis. Añi
firmitates ⁊ moꝛs tã intẽpeſtiua: niſi ex nimia
ciboꝝ copia:⁊ frequẽti mulieꝝ vſu: Deũ delu
dere creditis: Certe deluditis voſmetip̃os.p

ſtram augete nobilitatem ⁊ famam: vt ⁊ veſtri
filij que feciſtis: explere ⁊ ipi qant. Quatenus .
ſ
ſ

cũ illis ꝑiter in inferno amplioꝛa patiamini cru

ciamenta/Sʒ foꝛte q̊s dicet. Benignus ẽ dñs

coꝛꝑe obliuiſcimi aiaʒ: ⁊ ecce coꝛpus ſilł cũ aia ⁊ miſericoꝛs:qͥ omnẽ peccatoꝛẽ ad ſe redeunteʒ
2.2, l.2 ca re C“ deſtruitis añ tps. Et iõ gaudete: ⁊ iocũdami: recipit:⁊ indulget. VUeꝝ qͥdem hoc eſſe ↄfiteoꝛ. .
ES ⸗ſrs ſs ⁊⁊ letami in h̊ tã bꝛeuiſſimo tꝑis ſpatio qð habe Benignioꝛ ẽ em dñs qᷓ; credit᷑:⁊ vnicuiq; ꝑcit P
tis: vt poſtmodũ cũ dyabołſine ſine oĩ tꝑeluge ad ſe: vt ↄdecet:redeunti. Nõne benigniſſunꝰ
atis: Quid facitis⸗ HNõ differatis. requẽtiſſi eſt dñs:qͥ tantas tolerat iniurias a peccatoꝛibꝰ⸗
me veſtimẽta ꝑmutetis: ne foꝛte vra diſpereat dans eis tꝑis ſpatiũ: vt emendent᷑: Sʒ hocno t
nobilitas:nec ſit qͥ vos excedat:vt in iferno ve ueris:qꝛ ſicut benignus ẽ in tollerando: im iu⸗ b.
recũdiã recipiatis ⁊ ↄfuſionẽ. Rbi ↄuiuia: vbi ſtus ẽ in puniendo.Sʒ foꝛte qͥs iterum diceth
delicata fercula: vbi vina pᷣcioſa melle mixta: vir qͥ toto tempoꝛe quo vixit:male fecit:in moꝛ 8
⁊ aromatibꝰpᷣpata:Epulamiĩ ⁊ inebꝛiami.Nõ tis articulo accepta penitentia a deo veniã ob⸗ . .53
„ em poſt moꝛte ãplius facietis:ſᷣ cũ diuite qͥ qͥti tinebit/eu qᷓ; vana ſuſpicatio: ⁊ falſa medita i
die epulabat᷑ ſplẽdide: in toꝛmẽtis gehẽnalibꝰ cio.Nix de centum milibus hoim:quoꝝ mala . 0
guttã aqᷓ nimiũ ꝑoptabitis: nec hr̃e poteritis. & ſꝑ fuit vita:mereat᷑ a deo hie indulgẽtiã vnuus .
— . “

D
— .

Cnent Se meen Vrl.ſſi Pr ſv.d P

5

mudn

ſöeis

Dente

tsguin
Btonis

yenatſ

puotye
hlercho⸗

ſindh

t n
Auatcn

ſaninen
Pnsini⸗
olan,
ſeynn

eccnnp⸗

—

tl
isn
lln

er
ten

iis⸗

hodint
gee

We
tenee.
mern
Abieile

J
DBo .1

T tioꝛ. Pꝛecio

ſanctoꝝ eius. Si cupis vitam tenere in chꝛiſto

K

R* W

ℳK5 l. 7
„g bast *

2. 9

P 27

Epiſtola

Vir totusi peccatis genitus ⁊ enutritus: qui
nec deum vidit: nec agnouit: nec de eo audire
voluit:nec ſe peccaſſe cognoſcit: nec qͥd penitẽ
tia ſit niſi foꝛte doꝛmiendo nouit:totus adhuc
ſecularibus inodatus negocijs: qnẽ anguſtia
pꝛemit filioꝛũ:quos deſerit:quẽ infirmitas cõ⸗
terit:quem doloꝛ diuitiaꝝ ⁊ tempoꝛaliũ bono
rum ↄcutit:cum eis non poſſe frui am plius:ſe
cernit: qᷓ; acceptã deo accipit penitentiã: quaʒ
non acciperet:ſi adhuc ſe poſſe ſanari crederet
Certe vere cõcludam:qͥ dum ſanus eſt ⁊ iuue⸗

nis:deũ offendere non foꝛmidat:in moꝛte non
merebit᷑ diuinam obtinere indulgentiaʒ. Que

dilectiſſimi filij eſt penitẽtia:quã ſolus q̊s acci⸗

pit: quia ſe viuere non poſſe amplius cernit? qᷓ
ſi ex infirmitate cõualelceret: peioꝛ qᷓ; pꝛius fie⸗
ret. Scio non modicos pecunioſoꝛũ acceptai

moꝛtis articulo penitẽtia: cõualuiſſe coꝛpoꝛe:
et peioꝛaſſe vita.Hoc teneo:hoc verũ puto:h

multiplici experientia didici:ꝙ ei non bonꝰ eſt

finis:cui mala ſemper fuit vits:qui peccare nõ
timuit: ſed in mundi vanitatibꝰ ſemper vixit.
Pꝛecioſa inqᷣt in cõſpectu domini moꝛs ſãcto⸗
rũ eius: ⁊ moꝛs peccatoꝛũ peſſima. Et ideo filij/
pᷣdilectiſſimi accingimini potentia ꝛet eſtote fi⸗
lij potẽtes:⁊ nolite hoꝛũ miſeroꝛũ diuitũ ⁊ po⸗
tentum:quoꝛũ iam tantã oſtendimus imbecil⸗
litatem ⁊ miſeriã eſſe:quãtam nõ diceret ligua
carnis.tenuẽ potentiã foꝛmidare in operando

iuſticiã. Qui enĩ ꝓpter iuſticiã ꝑſecutioneʒ pa

titur:beatus F bene ſibi erit:⁊ ſi moꝛit᷑ bea

„

noli moꝛtẽ timere ꝓ xpᷣo. Non eni potes illa ſu
ſtinere ꝓ xp̃o:que ſint cõdigna ad futuraʒ glo

riam:que reuelabit᷑: cuʒ appàruerit gloꝛia nr̃a

que ſurſũ eſt ⁊ nõ q̃ ſuꝑ terrã.Non ſperet mer

cedem:q̃ non laboꝛat. Mon ſufficit ſoluʒ xpia⸗.

ni nomẽ. Cbꝛiſtianꝰ es:imitare xpᷣm. Fruſtra
Sianilgebes ille nomen:qui diaboluʒ ſequit᷑.
Quinimo xp̃ianus oino non eſt: ſed amichꝛi⸗
ſtus:iuxta illud beati euãgeliſte Johis.Audi
ſtis quia antichꝛiſtꝰ venit:nũc antichꝛiſti mul⸗

ta ſũtAis regnare cum xpᷣo: patiar cũ xbo /
Si xpᷣm dñm ⁊ regẽ cui ẽ nomẽ ſuꝑ oẽʒ nomẽ

opoꝛtuit pati:vt ita intraret in głiam ſuã:quã

ſiduciam habes:te itrare ſine laboꝛe:O qᷓ; ſtul

ti ſumus ⁊ tardi coꝛde ad credenduʒ. Nolumꝰ
hic gaudere cum ſeculo et poſtea regnare cum
xp̃ᷣo. Dominꝰnudus ingredit᷑: ſeruus ſ upflui⸗

Ille ieiunus:iſte crapula ⁊ luxuria plenꝰ. Ille

in cruce ꝓ ipo moꝛiẽs:iſte in lecto delicate doꝛ
miens. Qð dominus non facit: ſeruus faciet.

NPꝛomittit dominꝰ Zebedei filijs regnũ ſuuʒ:

ſi calicem quẽ biturꝰerat:poſſent bibere Sic

fit ex certa malitia infinito peius ẽ peccato: qdð
fit ex ignoꝛantia. MPeccauit angelus: peccauit
homo.alter veniaʒ potuit inuenire:alternon.

quia tibi non eſt occaſio que il

qhiempe eſt in cõſpectu dñi moꝛs habuerat pᷣceptum: vt delignonõ comederet.

1

tate onuſtus veſtium auri ⁊ gẽmarũ intrabit.

Fo. CCLIII

fatuifilij hominũ non recte iudicãtes: neq as
verum eſt cognoſcẽtea: dicẽtes malũ bonuʒet
bonũ maluʒz. Reuertimini ad coꝛ: veniẽtes au

dite me: æ narrabo vobis que audiui: ⁊ cogno

tetur a fijs bominũ. Adherere deo bonũ e:et

ſicut ille ambulare. Sicut xpᷣs aiam ſuam pꝛo

nobis poſuit:ſic⁊ nos ſi opus eſt pꝓ veritate:q

ipe deus eſt: debemus aias ponere, Qui amat

animã ſuam in hoc mũdo: perdet es. Eps pꝛo
nobis paſſus eſt: nobis relinquens exeinpluʒ
vt ſequamur veſtigia eius. Non ſe cogitet xpᷣt

anum:qui ꝓ xpᷣo moꝛi ſe non inuenit pᷣparatu

Qui xpᷣo miniſtrat:ipᷣm ſequat. DOicas homo
à ſolum noie ⁊ verbo xpᷣianus es Fidem cha
ihabes:⁊ pᷣdicas:bonuʒ eſt.ſed vbi opa⸗ F

.
des ſine opibus moꝛtua eſt. Certe dicaim dAui
xpm tm oꝛe: ⁊ nõ oꝑe laudas:ipᷣm negas:lqui

ſi que dicit: crederes: ſaltem eum timeres: de
peccatis verecũdareris. Et ſi credis ⁊ mala fa

cis: centuplo puniẽdus es. Nõne peccatuʒ qðᷣ

.

Qua ð re: Ille ex ꝓpꝛia malicis: homo ſugge
ſtione diabolica:ad qð ego Qð miſer mererig
p̃ᷣmiũ:ſi nullũ haberes pᷣlium: Nõne terreſtri

miles ad omne ſe exponit periculũ: vt ſuo reg

placeat: Nec certe vllli tibi eſſe põt excuſatio: ſi
te peccare diabolica dicis ſ uggeſtise ſiẽ et ille
i. AUnum ſolum

Nõdũ quid diabolica foꝛet ſuggeſtio nouerat

nec q;tum peccatũ deo diſpliceat: ſcierat:et tu
vt dicis noſti:⁊ bñ credis:⁊ tot milia facis pec

cata. Et qd cõcludam: Qui tales ſunt xpᷣiami:

diligunt eũ in oꝛe ſuo ⁊ lingua ſua mentiunt᷑ ei

coꝛ autẽ eoꝛũ non eſt rectũ eum eo:nec fidẽ ha⸗

bent in teſtamento eiꝰ.Si qs diligit xpᷣm:ſiqs

verus ẽ rᷣianus ⁊ ſpecialiter ſacerdos:⁊ mo⸗
nachus. In quo tanq; in ſpeculo relucet perfe
ctio: non ſolũ renũciet oibus que poſſidet: ſed
ettã abneget ſemetipᷣm:ita vt totus ſit moꝛtu⸗
mũdo. QAuia niſi granũ frumẽti cadẽs in terrã

uit negocijs:moꝛtuus ẽ deo. Opoꝛtet nãq; ho

moꝛtuũ fuerit: ipᷣm ſolũ manet. Qui mundi vi
minẽ: q̊ vult cage ꝑfectioneʒ: ⁊ tenere :ita moꝛ
tuũ eſſe mũdo:vt tanqᷓ; moꝛtuꝰ nihil de rebus
ſecularibus ſentiat.ita vt cuʒ apło dicat. NMra
ↄuerſatio in celis eſt. Et iterũ. Viuo iam non

ego:viuit aũtin me xpᷣs. Iccirco qͥ vere iuſtꝰẽ

vitam hãc q̃ moꝛs eſt:non metuat amittere: vt

vitam qᷓ xpᷣs eſt: valeat inuenire. Eos qui occi
dunt coꝛpꝰnõ timeat: qꝛ aiaʒ non pñt occidere

HB tribulatiões q̃ cito labunt᷑:ſuſtineat: vt gauu⸗
dia q̃ ſine fine manent habeat. Hec ſolu gigeſ

CarS r aas d ns. =Dende

P9 D D A. Br-

lnada e- Warup Jͤnt

24 4 / .

Ppri. l. a. *-* Waα‿

õ 4 n a ,

2266

ms ned .t= Rrer diligit: hos ſepe coꝛrigit ⁊

2
3.
2

4Birn⸗
VYVYVior

qua itur ad patriaz celi. Certe ſi alio poſſet ire

Ga ne 1

4 ‚ 4 .D

Aàa – ſozh

☛ —
B8 Koer Sena Aae AInt-⸗

ip̃is oꝛiunt᷑. Matiẽtia aũt ꝑfectũ opus habet.
NPꝛobant᷑ aũt vᷣtutes in hoĩes ꝑ patiẽtiẽ: tãq;
dgurũ ꝑ ignem. Qui ceteras habet vtutes ſine

*

P en 4A ſi- W. Si e

tramite:ĩ toto mẽdax deus fieret. Nõ eniq di⸗

co vobis:verba accepi ab hoie: neq; ꝑ hoiem

didici:ſed ꝑ euangeliũ ſuũ. Itaq; oꝑtet nos ꝑ
multas tribulationes acqͥrere regnũ dei Erra

beneplacita aſſequi: ⁊ a mũdo diligi Quos de
caſtigat Si i mũ
do glia oꝑtet libẽter gloꝛiemini ĩ trihulatiõibꝰ
et aduerſitatibus vris. Pꝛomiſit eni xpᷣs hec
ſuis diſcipulis:qͥs dilexit vſq; in finẽ :in ſignũ

Hcipue dilectiõis:cũ in vltima cena dixit RZmẽ

dico vobis:qꝛ ploꝛabitis ⁊ flebitis vos:mun⸗
dus aũt gaudebit. Oaudete filij mei pdilectiſſi
mi:cũ odit vos mie us.Belſiderate ſufferre cõ

fuerint: ⁊ dixerint ome malũ aduerſũ vos:mẽ
tietes ꝓpter filiũ hois: gaudete tunc:a exulta⸗

te:qi merces veſtra copioſa eſt i celis. UAtinãs
in vos inſurgat totus iſte mũdus:ſcitote ꝙ de
mũdo nõ eſtis:qm ſi de mũdo eſſetis: mũdus
qð ſuũ eẽt: diligeret. Ome gaudiũ vrjm exi
timate:cũ multa habetis ĩ ſeculo obpꝛobꝛia et

aduerſitates:ſciẽtes ꝙ foꝛtitudo ⁊ patiẽtia ex

patiẽtia :aurũ in vaſis fictilibus poꝛtat. In ſo⸗

la dicebat ſaluatoꝛ patiẽtia veſtra poſſidebitis
agias veſtras. Foꝛtitudo cõnexaẽ patiẽtie Air
patiens foꝛtis eſt aio. Qui patiens ⁊ foꝛtis eſt

ſecure bona ſequẽtis vite ſperare põt. Serua⸗
te patietiaʒ ĩ mente:eãq; dũ tps eſt:exercete in

opꝑatione.Eſt eni patiẽtia velũ quo ĩ huiꝰ mũ⸗
di ꝓcellis nauis noſtra quocũq; flante vento
nauigat ſecure:nullũ timens periculũ. Nullũ

veſtrum ad vindictã vel odiũ ꝓximi ↄtumeli⸗
oſa vba cõmoneant. Eſtote miſericoꝛdes:ſi
cut ⁊ pater veſter miſericoꝛs eſt:qͥ pluit ſuꝑ iu
ſtos ⁊ iniuſtos:⁊ ſolẽ ſi uũ facit oꝛiri ſuꝑ bonuʒ
⁊ malũ iudiciũ ſine miſericoꝛdia illi fiet: q̃ non

facit miſericoꝛdiam. ¶Riſericoꝛdia ſuꝑexaltat

iudiciũ. Si nõ remiſeritis de coꝛde veſtro illis
qui offendũt vos:nec pater veſter dimittetvo
bis. Fruſtra petit miſcdiaz:q̃ alüs denegat mi
ſericoꝛdiã. Suſtinetis inqͥt apoſtolꝰ ſi q̃s vos

in ſeruitutẽ redigit: ſi qs in faciẽ vos cedit ſhic
noſtra ſtabilit᷑ vtus:h̊ tota merces ⁊ pᷣmiũ: vt
amicos diligamus ĩ deo:⁊ inimecos ꝓpt᷑ deuʒ

Seruꝰ ille nequã accepta miſcdia: ↄſeruo ſuo
derogat miſcdiam:a ideo meruit habere ſeue⸗

ritatẽ iuſticie. Juſticia ſine miſericoꝛdia crude

litas ẽ: ⁊ ideo ſiuſticie miſcia miſcenda ẽ. Lex
noſtra tota in miſericoꝛdia eſt. ꝓpter peccatuʒ

uit in via: qui ꝑ diuitias ⁊ delitias feſtinat ire
Signũ manifeſte dãnationis eſt i B mũdo ſue

pente fuge⸗ ſi ſuum fru
ctum exiſtimant ecclias ⁊ monaſteria miro mõ
⁊ oꝑe ex pauperũ mercede edi care:ĩ qbus tã

poterat quoſq; dãnare deus iuſticia:quos ſua

ſaluauit miſericoꝛdia.quapꝛopter qͥ miſericoꝛ

dia caret:xpᷣianus non eſt. Impoſſibile fere?

hoiem miſericoꝛdẽ ⁊ pium irã nõ placare diui⸗

nam HBeati miſericoꝛdes:qm ipᷣi miſericoꝛdiãv
cõſequent᷑. Sacerdos ⁊ monachꝰ pᷣcipue ſine

miſericoꝛdia nauis ẽ in medio pelagi vndiq; .

foꝛata. Vana religio ẽ:que caret miſericoꝛdia

NPaꝝ ꝓgeſt differentẽ eſſe veſtimẽtis a ſecula⸗
ribus:⁊ cõcoꝛdẽ vita.Nõ veſtimẽtis ⁊ oꝛdine

ſolũ eſt qͥs ſacerdos ⁊ monachus:ſᷣ vita.heu
qd dicam:Sʒ ex magna abũdãtia triſticie ho⸗
mo multa loquit᷑. Ecce mundus vndiq; feruet
monachis ⁊ ſacerdotibꝰ:⁊ tñ iam ſũt rariſſimi
ſacerdotes ⁊ monachi:ꝙ vix de centuʒ vnꝰ re⸗
periat᷑.Nulla certe in mundo tam crudelis be
tumelias: ⁊ obpꝛobꝛia ab hoibus: qꝛ beati eriꝰ
tis: cum maledixerit vobᷣ hoĩes:⁊ pſecuti vos

ſtia q; malus ſacerdos monachus. Nã coꝛri

gi non patit᷑.nec veritatem vnq; audire põt. ?
vt bꝛeuiter dicã oẽs pᷣeminet malicia.Sunt hi

tales ſacerdotes ⁊ monachi ſoluʒ habitu ⁊ no
mine:quoꝝ vama ẽ religio. Religio mũda etĩi⸗

maculata apud deũ patrẽ hec eſt. Niſitare pu
pillos ⁊ viduas in tribulatiõe eoꝛ : imacula
tum ſe cuſtodire ab h̊ ſeculo.Heu quãtũ i qui⸗

buſdã ſpiritalibꝰ habitu ⁊ nomie creuit cupidi

tos:imo vt verius dicã: cauſa huiuſmodi ſpiri
talitatis eſt auaricia: qͥ certe ſũt lupi rapaces i
veſtimẽtis ouium. Abi ſacerdos monachus

cupidus ẽ:⁊ ſine miſcðia: ab eodeʒ:plꝰ q; a ſer
unt etiã nõnulli:qͥ totũ ſuum fru

ta viget cupiditas: vt terraʒ ſibĩ ⁊ oĩa deficere
putẽt. Ibi eoꝛũ mens:ibi ſemꝑ ſua ẽ cogitatio
vt aliena poſſint expoliare marſupia. Hos ta⸗

les ſaluatoꝛ incrépans: ve vobᷣ inqͥt q ediſicat

monumenta ꝓphetaꝝ. Ecce q monaſteria edi

ficant: ecclias miro artificio aprant:bonũ vidẽ
ur opus facere.ſed ſiqdem miſcdiam pauperi

bus faciũt:bonũ eſt. Vis vt opus tuũ deo pla

ceat:fac vt de hoc paupes gaudeãt:qð tẽpluz

eſt deo carius q; homo? Tẽplum dei vos eſtis

inquit apoſtolus.Cum pauperi manũ tribuis
cum viro in ſuis neceſſitatibꝰ ſubuenis:cuʒ er⸗

rantẽ ad viam rectam reducis: o qᷓ; admirabi⸗
le ⁊ deo gratũ templum ediſicaſti. Frange eſu⸗
rienti panem tuum:⁊ egenos vagoſq; induc in
domũ tuam. Nemo ſe excuſans dicat. Nõ ha⸗
beo qͥd pauperi fratri tribuã. Si veſtimentum
vel aliqd vltra extremam poſſides neceſſieatẽ
⁊ pauperi indigenti non ſubuenis:fur es et la⸗

tro. Sumꝰ dilectiſſimi filij i rebus tpalibꝰ ſolũ
diſpẽſatoꝛes:et nõ poſſeſſoꝛes.Si qᷣd ſuꝑfluũ

frater egeat poſſe idemꝰ furamur: imo peius.
Furat᷑ aliqs ex inopia a neceſſitate: iſte im vl⸗

tro neceſſitatẽ retinet:quo ctũ viuerem:qui

—

4 ₰ tire 126 ſu Bes Oα£ W 1α* A, W
— FeLot LCG 4 TIae fab erait- Xα E 6* . 1
kXl. ut ne er 0 ſer P Er-

Fo. CCLHN

do pugnetis. Qui oneratus veſtibꝰcum nudo
luctat᷑ citius ad terradeijcit᷑:qꝛ vnde teneatur

— —
☛ 5 E =
ESE S
— =S,e,
= =

fame pereũt. Ille vni furtum facit. Iſte tot q̃t
nõ cõdonat patientibꝰ neceſſitatẽ. Dices foꝛte

leſs
miſer meũ eſt:nã hoc dimiſerũt mihi parentes habet: vis firmiter cũ diabolo dimicare: veſti⸗
fd Quõ tibi potuerũ: dimittere qð ſuũ non eratę menta pꝓijce:ne ſuccũbas.Terrena oia ſũt qſi ððÿ
e. Alt ſi ſuũ erat inqes: vnde habuerũt: quis de ddam coꝛpoꝛis indum ẽta. Qui plus poſſidet: Ccee Crr A C Aaſ
Nn dit: qͥd in mundũ veniẽtes apoꝛtauerũt:quid citius vincet᷑. Arma veſtra pugnaturis ſint ca u ee ſap ) Belede
Nn credẽtes ferent: Certe que paupeꝝ poſſidemꝰ ſtitas: patiẽtia:humilitas: ⁊ charitas.Hec ſũt
*R in die iudicij coꝛã oculis dei iuſticie vindictam arma aduüſus verſutias diaboli.Quibꝰ ſi mu⸗
zaln exclamabũt Qui habet aures audiẽdi: audiat niti fueritis accingetis foꝛtitudine lũbos vr̃os
nhe Qui mihi nõ vult credere: heu qᷓ; grauiter ſen ⁊ roboꝛabitis bꝛachiũ veſtrũ.Foꝛtitudo ⁊ de⸗
a tiet: cũ diuitie ſeu trãſierint i egeſtatẽ. Lex na-⸗ coꝛ indumentũ vrm erit: ⁊ cuʒ eritis in pᷣlio:ri⸗
eir turalis hoc pᷣcipit: vt að ab alijs deſideramus debitis. Hõ timebitis a frigoꝛibꝰniuis: ⁊ vere
min hoc alijs faciamus.Quid aliud lex vetus pdi fundata erit domus veſtra ſuꝑ firmaʒ petrã:qᷓ H DE
E q̃d aliud inſinuat: Vere coꝛã deo iudice eruut terfſicit rõphea. Mõ eſt aliqð pctm: quo totis Ü ,
4 teſtimonia. Quid ergo dicaʒ his: q ſolum lapi diabolovictor exiſtar. Fupe luxuri. Maſicut e e
i des cõgregãt:⁊ muros erigunt in altitudineʒ: vginitas hoiem equat angelis:imo plusum 3 i. ve .
eſa quoꝝ eſt coꝛ ⁊ cogitatio:vt hũanis oculis opꝰ facit angeluʒ:ita luxuria hoiem plus qᷓ; beſtiſi
CG appareat:laudet᷑ ediſiciũ:⁊ totã h̊ ſuã arbitrran cat.⁊ vt ita dicã multo peius beſtiã efficit. De ⸗
nn tur iuſticiã:Sunt etiam aliqui: qͥ de rapinis ? nullo alio pctõ legit᷑ deuʒ dixiſſe ſe penitere fe⸗
ninde paupeꝝ ſudoꝛe oblatiões ⁊ victimas deo offe⸗ ciſſe hoiem.hec huiuſmodi facit oꝑa.Coꝛpus
n. runt. Zales oblatiões añ diuinã clemẽtiã non · debilitat:⁊ q̃ſi ſemꝑ eũ moꝛte deſtruit.Famaʒ
zinnt. paꝝ ſũt abominabiles.Quis tam inſipiẽs eſt: denigrat.arſupia euacuat. Furta inſtruit
iii vt non itelligat q talia ediſicia non cedunt ad omicidia cauſat. Memoꝛiam hebetat. Coꝛ
idgeii dei gliam:ſᷣ ad mundi põpã: Sed ſi qͥs diceret aufert.Oculos vtriuſq; hois cecat: et p ceter
Niſn Quid dicis:Non bonũ eſt ediſicare monaſte⸗ iram dei ꝓuocat Ex radice gule oꝛit᷑ Pꝛo nul
ria:vt inde honoꝛet᷑ deus:Ad qð ego.bonũ ẽ̃ lo alio reatu tã manifeſtã iuſticiã exercuit deꝰ
nchs dumodo pauꝑes violentiã nõ ſint paſſi:nec in ſine miſcðia:qᷓ; ꝓ iſto. Pꝛopter hoc nãq; legit
Pöae terpellẽt deũ cõtra eos. Quõ poſſum ediſicare pctm:deũ mũdo induxiſſe diluuiũ. Sodomã
unfie domũ deo placitã vel ſãctis eius ex illis pecu⸗ ⁊ Gomoꝛrã cõbuſſiſſe:⁊ multos alios hoiesĩ⸗

teremiſſe. Hoc rhete diaboli. Si qs h̊ capitur:
non cito ſoluit᷑. In iſto tã graui pᷣſio nemo põt

põt eſſe mune yare moꝛtuoſ:⁊ ſpoliare viuẽtes
vincere:niſi fugiat. Nemo põt firmiter ꝑdura

nijs:ð q bus Fen ploꝛant: Qualis iuſticia
de indigentla paupeꝝ offerre deo⸗Certeſi h

placeret deo iuſticia:foꝛet ſocius violentie:⁊ ſi
hanca nobis vellet oblationẽ:cõſcius fieret in
peccato. Aſt ſi deo diſplicet:põt placere ſãctis
AQua de re filij dilectiſſimi deponentes oẽm
maliciã: oẽm dolũ:⁊ ſimulationes:et inuidias.
q oẽs detractiones:ſicut modo geniti infates:
rõnabiles:ſine dolo:lac cõcupiſcite: vt ĩ eo cre
ſcatis in ſalutẽ.Si tñ guſtatis: qm dulcis ẽ do
minꝰ. Nere ſi nõ eritis ſicut paruuli:non intra
bitis ĩi regnũ celoꝝ. Paruulus vidẽs pulchꝛã
mulierẽ:nõ delectat᷑ pᷣcioſam veſtẽ intuẽs:nõ
deſiderat. In iracũdia nõ ꝑſeuerat leſus:non
recoꝛdat᷑:nec odit.patrẽ ſeqtur:matrẽ non de
ſerit.Et ideo nullus ſe regnuʒz celoꝝ cogitet at
tingere:niſi hãc paruuli inocẽtiã ⁊ ſimplicita⸗
tem imitari ſtudeat.id ẽ.caſtitatẽ hr̃e:mũdum
ſp& nere:fratrẽ diligere:patiẽtiã ſᷣuare: patrẽ
xpᷣm ſequi: ⁊ in gremio mr̃is eccłie ſemꝑ incũ⸗
bere/Et exuite vos dilectiſſimi veterẽ hoiem:
induite vos armatura dei: vt poſſiſj ſtare ad
uerſus inſidias diaboli.Diabolꝰ“ nihil in mun
do poſſidet.Expoliati ergo mũdanis rebꝰmo
mẽtaneis:⁊cito gelut vmbꝛa labẽtibus:cũ nu

Cano ſer ca. 4 hat n. Wir
Li. OBe⸗ ra oα τ. Pa lap ſe . /⁰ Fe
ee ante nabeaen .

Molen⸗ ia a 2,,al + Pun Eee .

Nu R be, eo nς At Hol nnebt ) 97αn

Rauar E .

= M

re:niſi carnẽ domet.Qui vino vtit᷑:igneʒ poꝛ⸗
tat in gremio. Nolite inqᷣt apłs inebꝛiari vino
in qͥ eſt luxuria.Hoc pᷣliũ non ſuſtinet᷑ niſi ĩ ab
ſtinentia ⁊ ieiunio. Ninũ nocet:ſed vultus cen
tuplo magis mulieꝝ. Mulier diaboli ſagitta
eſt:q̃ in luxuriã hõ cito trahit᷑. Nullꝰin hoc cõ
fidat viuẽs.Si ſanctꝰes:nec tñ ſecurꝰes.Mu
lier viri pᷣcioſam aiam capit.Nunqᷣd abſcõde⸗
re põt hõ ignem in ſinu ſuo:vt veſtimẽta illiꝰ
non ardeãt:aut ambulare ſuper pꝛunas vt nõ
cõburant᷑ pl ante eius: Homo et mulier:ignis
⁊ palea.Diabolꝰnunqᷓ; inſufflare ceſſat:vi ac⸗
cendant᷑.Huius pᷣli nuncheſie⸗ victoꝛ niſi fugi
ens. Nunqᷓ; a viro cũ muliere ſint longa collo⸗

quia. Sola inſimul loqui faciat neceſſitas Vir

mulieris cuncta ſpernat munuſcula:et blanda
verba:ſi nõ vult luxurie capilaqueis ãta ſit
inter virũ ⁊ mulierũ raritas:vt alter alteriꝰ no
men neſciat. Plurimi ſactiſſimi iam ceciderũt
hoc vitio: ꝓpter ſuã ſecuritateʒ. Timeatis filij
Sii alijs peccatis timẽdũ eſt:in iſto multo plꝰ
Sed vere dicã.Hodie ſub ſpiritalitatl nomine⸗
nouũ ſit foꝛnicatiõis genus a piurib Pendd

. 2

Bra ra., iasſne &
“ Pear. MA e ae
VEr ðð ſes TWatrn M△m =*7*
S .a
.ανπαν αο α☛ ee

e

ꝓferamehodie non verecũdant᷑ hoies:qᷣnimo

gloꝛiant᷑:cum malefeceriat. Aliqualis i mulie
ribus viget verecundia:qᷓ;qᷓ; parua. Sed in vi
ris ita hec creuit malicia: vt ille putet᷑ inſipiẽs
q̊̃ huiuſmodi doctus non ẽ. Quid plura: hec
ſua eſt feſtiuitas.hec oĩs pᷣdicatio.Ob hoc fre
quẽtant eccłias:vt mulieres videant: ⁊ earuʒ
vtãt᷑ colloquijs:q̃tenus inde luxurie amplius
creſcat apetitus. Sed qͥd vir miſer gloꝛiaris iĩ
malicia iſta: Foꝛte qꝛ potens es in iniquitate:.
Centuplo peccas qᷓ; mulier. Mulier mollis ⁊

tu foꝛtẽ te exiſtimas.illa in domo ſedet:⁊a tu va

gando mille modis eam ülaqueas:⁊ aliqũ eaʒ
cogis:vt vi faciat.HNec cum facis.qꝛ deus ta⸗
cet:tu cogit as ꝙ ſit tibi ſimilis. Sed veniet tẽ⸗
pus:quo arguet te:⁊ ſtatuet ↄtra faciem tuazʒ.

Aſffilij Eſtote pꝛudẽtes:ſicut ſerpẽtes:a ſim⸗ꝰ

plices ſicut colũbe:⁊ pugnate viriliter cũ anti
quo ſerpẽte.Sint lũbiveſtri pᷣcincti:⁊ lucerne
ardẽtes in manibus vr̃is::et tũc viriliter agite

⁊ cõfoꝛtet᷑ coꝛ veſtrũ.qm illi qͥ debellabãt vos
timebũt: i deo facietis vtutẽ: ⁊ iᷣe ad nihilũ

deducet tribulantes vos/ꝛedilecti mei: dili
gite vos inuicẽ. Non eni accepi hoc ab homie
ſed a ſaluatoꝛe. Hoc inqͥt eſt pᷣceptum meum:

vr diligatis inuicẽ. In ſola dilectione oĩuʒ vir
tutum bona ↄſiſtunt.Sicut ex vna radice mul
ti exeunt rami:ſic charitate oẽs generãt᷑ virtu
tes. Si linguis hoiuʒ inqᷣt apłs loquerer:⁊ an

geloꝝ:ſi oẽm habuero ꝓphetiã:⁊ nouero my⸗

ſteria oĩia ⁊ oẽm ſcientiã:habuero oẽm fidẽ:ita

vt montes trãſfera: charitatẽ aũt nõ habeam:

nihil ſũ. Qui verã habet charitatẽ.benignus
eſt ⁊ patiẽs. Ille verã habet charitatẽ: qui nõ
im ꝓximos diligit ꝑ affectuʒ cognatiõis ⁊ car

nis:ſicut ethnici ⁊ publicani faciũt:ſed ita dili

git inimicũ:ſicut amicũ. In hoc vno pᷣthomo

agnoſcere:ſi manet i charitate:ſi ab eo diligit᷑:
q̊ ei adũſat᷑. Certe hic qᷓ;plurimũ aiaduertẽdũ
eſt. Sũt q;plurimi:qͥ diligunt:ſed male. Intã⸗
tu eni aliquẽ diligũt: vt dilectionẽ dei perdãat.
MQui aliqͥd ſupꝛa dñm diligũt:deo nõ ſunt di⸗

gni. In cunctis vtutibus reqͥritur temperan⸗

tig. Virtus ſemper vult medium. Mimis di⸗

ligere malum eſt. Minus diligere malum eſt
ſed vt ius exigit diligere bonũ eſt. Omis dile⸗

ctio qᷓ nocet:vitanda ẽ.ꝓpter nimiã dilectionẽ

aliqͥ in luxuriã ceciderũt. ꝓpter modicã: aliqᷣ i

inuidiã deuenerũt. Multi oꝛationes ⁊ dei ob

ſequia dimiſerũt.Hoc qͥpe agit ſupfluꝰ amoꝛ:
vt quẽ diligit:ſemꝑ videre vellæ.Nimiꝰ⁊a ſtul

tus amoꝛ ignoꝛat ſiqdem iuſticiã ⁊ vitatẽ:rati

one cares:modũ neſcit:neq; aliud cogitare p̃ᷣt:
qᷓ; qð diligit. Amoꝛ iſte non accipit de impoſſi
bilitate ſolatiũ:neq; ex difficultate remedium.
Impoſſibile eſt hoiez q talẽ habet amoꝛẽ: deo

poſſe acceptabiles oꝛationes facere: aut place
re. Hic amoꝛ non eſt charitas:ſᷣ ſtulticia.Oẽs
nr̃os debemꝰ diligere frẽs ſicut ⁊ noſmetipᷣos
ita tñ vt vitia nõ diligant᷑. Punire malũ chari
tas ẽ.plꝰ melioꝛẽ diligere iuſtũ ẽ.Sic diligẽdi

ſũt hoĩes:vt bonitas exaltet᷑:⁊ vitiũ deturpe⸗

tur. Vera charitas exigit: vt deũ diligamꝰ ex
toto coꝛde:⁊ ex tota mente:⁊ ex totis viribꝰno

ſtris: ⁊ ita ſingulariter: ꝙ cum deo nihil aliud

diligamus: ⁊ ꝓximũ nr̃m ſicut nos. In iſti du
obus mãdatis tota pendet lex ⁊ ꝓphete. Qui
ſine charitate eſt:ſine deo eſt:qꝛ deus charitaſ
eſt:⁊ charitas deꝰ eſt.qͥ manet i charitate:in ce
lo iam cepit habitare. In celo vna eſt charitas

oĩuzʒ beatoꝝ. Abi charitas vera eſt:ibi iuidia
nulla eſt:ibi ambitio nulla cognoſcit᷑:nec mur
muratio:nec detractio:nec irriſio: ſʒ eſt oĩibus
vna ⁊ eadẽ voluntas.hoc ſcitote fratres:qꝛ ſi

nõ habetis charitatẽ ꝑfectã:ſub diabolica po⸗
teſtate eſtis:nec vltra vobiſcũ deꝰ habitat: ⁊ q
ſine deo eſt:i inferno eſt
mei filij hoꝛtoꝛ vos:dũ tpᷣs habet:ne in vacuũ

gram dei recipiatis:gra dei data ẽ oibꝰ ꝑ moꝛ⸗
um thpe iſto bꝛeuiſſimo viuimꝰ
ſẽminemꝰ:qꝛ poſtmodũ ſuo tꝑe metemꝰ. Bꝛe⸗
ues dies hois ſunt. Pꝛecipit velut a texẽte vi
ta noſtra:tanqᷓ; fur moꝛs venit. Cũ moꝛtuꝰ fu⸗
rit hõ:nõ ſimul deſcẽdit cũ eo głia domus eius
Diuites in bonis qᷓ;uis minimis ducunt dies
ſuos:⁊ i pũcto ad inferna deſcẽdunt.Oꝑa cu⸗

tem ſilij eius.

ſempermala fuit vita:bona fue t moꝛs. Siue

iuſlibet ſequũt᷑ illũ. Perraꝝ hoĩis cuius

malũ ſiue bonuʒ tꝑe iſto fecerimus:illud idem

poſt ſinẽ moꝛtis inueniemꝰ. Non expectet:qiꝛ
tp̃s iſtud acceptapile eſt Oũ lucẽ habetis: nõ

ambuletis i tenełꝛis. Qui ambulat i tenebꝛis:

neſcit qͥ vadat. Lux vr̃a xpᷣs eſt:q lucet in tene
.bꝛis:⁊ illuminat oẽm hoĩem veniẽtem in hunc
mundũ. Vt ergo filij lucis ſitis: ⁊ tenebꝛe vos

nõ cõpꝛehẽdãt:ad ipᷣm accedẽtes lapidẽ viuũ

ab hoibus qͥdem repꝛobatũ:a deo aũt electuʒ
⁊ipᷣi tanqᷓ; lapides viui ſuꝑediſicamini:⁊ in oĩ
bus exhibeatis voſmetipſos ſicut dei miſtros
in multa patiẽtia:iĩ tribulationibꝰ:in neceſſita⸗

tibus:in anguſtijs:iĩ plagis:ĩ carceribꝰ:i ſediti

onibus:i laboꝛibꝰ:in ieiunijs:in caſtitate:ĩ ſciẽ
tia:in lõganimitate:in ſuauitate:in ſpũſãcto:i
charitate nõ ficta:in vbo vitatis:iĩ virtute dei

Nõ ſit int᷑ vos mẽdaciũ.oĩs vir mẽdax abomi
nabilis ẽ deo Eſt eni deꝰ vitas:⁊ vitati obitat
mẽdaciũOẽ fugiatl vbũ ocioſũ.de q̊libet eni
vbo ocioſo ⁊ vano reddemꝰdeo rõneʒ.Silen⸗
tia diligite:vbi ẽ multiloquiũ:ibi freqnter mẽ

daciũ.vbi mẽdaciũ ẽ ibi pctm̃.Sermo indicat

qlis ẽ hõ. In oꝛe ſacerdotᷣ vel monachi nulluʒ

vnqᷓ; ſit vbũ: in qͥ nõ ſonet xgi nomen ſemꝑ di

Siſſa der vn m ſi. Hiarza „8IñrrT. 11 C

ccirco pᷣdilectiſſimi

6
rſcaner
wha⸗
am ſent
ate

eene.

B
ias

-

tiel
f.
e⸗
dies
ec⸗
lliis
Oie
iden
d.
ſo
cbts:
iene
hane
neo⸗
lipi
Atn
dtc
iſnno
Ren
ſdn
liſch
ſi
Pont
Aun
deni
Ner
ſerme
d,
7

—

1

ðẽ

Epiſtola

n Die ac nocte: nõ abiens i ↄſilio ĩpioꝝ:neq; ivia

e— tnz
ſT. aquax:cuiꝰ folia nõ decidẽt:ſed dabit fructuʒ
grna E in tpꝑe ſuo:⁊ oĩa q̃cũq; fecerit ſemꝑ ꝓſperabũt
Rotunnn, CLerie nil tã nocet hoi: qᷓ; mala ſocietas. Talis
eni effici᷑ homo:q̃liũ ſocietate frui᷑. Nũqᷓ; cũ
agno lupus habitat. Vir certe caſtus luxurio
ſi ſocietatẽ aufugit. NPlus qᷓ; impoſſibile puto
virũ diutius i bonis pꝑmanere oꝑibꝰ qͥ maloꝛũ

—
„ 71 2°„½ 8

aſſidua ↄuerſatione vtit᷑. Cũ ſancto pſalmiſta
vociferat ſanctus eris ⁊ cũ viro ĩnocente inno

cens eris.⁊ cum electo electꝰeris:⁊ cuʒ puerſo
ꝑuerterl. Sicut enim mala nocet ↄuerſatio:ita
bona ꝓdeſt. Nil põt huic cõparari theſauro.

Qui bonã inuenit ſocietatẽ:vitã inuenit:diui⸗

tijs affluit. Certe vere dicã.ꝑraro hõ vel bonꝰ
vel malus efficit᷑:niſi ob ſocietatis cauſã. Pue
ri coꝛ tanqᷓ; tabula:in q̃ nihil pictũ ẽ foꝛe dicit᷑.
Illud ergo qð a ſocietate recepit vſq; ad ſene⸗

peccatoꝝ:erit tãqᷓ; lignũ plãtatũ ſecꝰdecurſus

rHre,,Hdèuinã rumiet legẽ. Eteni qᷣi lege dñi meditabit

ctam retinet:ſiue bonũ ſiue malũ ſit. Raro cuʒ

ne iuuenis habitet.Nã ignis ſi aponatur

— 1

..igni: caloꝛẽ non extinguit: ſed enutrit Semper

n vir quẽ delectat ſapiẽtia:ſe maioꝛi etate ⁊ ſapi
entia ſociꝰ exiſtat. Alioqᷣn ſi ſibi ſiti ſociet alſi⸗
AA. dua ſocietate ð ſtulticia i ſtulticiã dilabet᷑/Añ

α αolia aut fili mei: nolite iurare oino. neq; ꝑ celũä:

neq; ꝑ terrã:neq; ꝑ aliud quodcũq; iuramẽtũ
Sit auũt pᷣmo veſter ẽ eſt.nõ nõ.Cuiꝰin oꝛe fre⸗
frequẽs ſonat iuramentũ in ipo hoie parua eſt
dei cognitio ⁊ gilectio.Sinon ẽ qð iuro:deuʒ

quẽs or̃o ⁊ deuota

hit: ⁊ facit hoĩem cũ deo loqůi. Gfas ab eodẽ
obtinet: dũmodo ſit deuota ⁊ mixta lachꝛymiſ

Multũ valet oꝛatio frequẽs cõſperſa lachꝛy⸗, iuere dei u xp̃s erit. Ec
reſtris domꝰhuiꝰhabitatiõis diſſoluit᷑: vt alia

mis ad ꝓmerendã diuinã clemẽtiã ad exaudi⸗

tionis bnſciũ. Obtinuit Eʒechias ſtatim gra
tiam a dño ſuis lachꝛymis⁊ oꝛationibꝰ:vt mu
taret ſniaʒ quã ſibi dixerat. Liberauit dominꝰ

Suſannaʒ a iudicio dire moꝛtis ꝓpter oꝛatio⸗

nẽ et lachꝛymasOꝛationibꝰ Helie celũ dedit

pluuiã qð clauſũ fuerat tribꝰannis:⁊ ſex mẽſi⸗
bus. Si quo egetis petatis a dño oꝛationibꝰet
lachꝛymis in fide nihil dubitãtes. Quia qͥ fidẽ
veram habet:vt granũ ſinapis qᷣcqͥd petierit:

fiet ſtatim illi. Ydẽ dñs eſt diues i oibus:qͥ tũc

eras:⁊ nũc ſpes vr̃a:gaudiuʒ veſtrũ:cogitatio
veſtra:⁊ ome deſideriũ veſtrũ ſit ſemꝑ deus:
qm̃ ex ipᷣo:⁊ in ipſo: ⁊ per ipᷣm ſunt oĩa:in quo
vinimus:ꝑ quẽ mouemur: aæ ſumus: ſine quo
nihil penitus ſumꝰ. Jam filij mei non multa lo
quar vobiſcũ. Aenit eni hoꝛa:ad quã natꝰ ſũ.
Hhac ↄditione hi veni:vt exirẽ .Nũqᷓ; natus
P.α r. * e2. bisa bec 5 eere ſſir, Man,
9 + QDor Plr- Piirh 9 Hαο + „„

eſſe nego. Mꝛeyeptum eni dei hibet. Nõ aſſu
Bontktrozec ei 5 teanRO re
ten matis nomen dei in vanuʒ Oꝛationib' inſtate
uẽ

g2 ͤ22 21
Rans Cötinuis. Multũ valet fr
Oꝛatio hoĩem a terra ſubleuat: ad celeſtia ve⸗

fuiſſem:ſimoꝛi nõ debuiſſem. Suo ꝓpꝛio non

pepercit dñs filio: ſed p nobis oibus fecit euʒ

moꝛi in crucis ſtipite: per cuius moꝛtem moꝛs
noſtra moꝛtua eſt. Nemo eni noſtrũ ſibi viuu:

vłmoꝛit᷑. Siue eni viuimꝰ:dño viuimus: ſiue

ue moꝛimur:dũi ſumꝰ. In hoc eni vocatꝰ xpᷣs

viuoꝝ dñs ⁊ moꝛtuoꝝ. Si eni xpᷣs moꝛtuꝰ eſt:

certe nõ eſt ᷣuus maioꝛ dño ſuo: iccirco ⁊ nos

moꝛiemur. Si eni reſurrexit habemꝰ ſpem fir⸗
miſſimã: ꝙ ⁊ nos reſurgemus.Etſi xpᷣs ſic re⸗
ſurrexit: vt amplius nõ moꝛeretur certe ⁊ nos
poſt reſurrectionẽ nr̃am nunqᷓ; moꝛiemur: ſed

ſempꝑ cum ipᷣo in glia ſtabimus. Cũ moꝛtuꝰ fu⸗
it xpᷣs:homo nr ſimilis moꝛtuꝰ ẽ:vt deſtruere⸗

moꝛimur: dño moꝛimur. ſiue ergo viuimus ſi-

tur coꝛpus peccati: vt fieremnꝰ vnũ coꝛpꝰcuʒ i
lo. Iccirco ſi reſurrexit:⁊ nos reſurgemuseuzʒ

illo:qꝛ ſumus mẽbꝛa eius. St aſt ⁊ xpᷣs nõ pl⸗
moꝛiet᷑: ⁊ nos ſiliter. Quo qͥdem dilectiſſimi ſi

lij mei ſi nũc moꝛioꝛ:credo ꝙ redemptoꝛ meus
viuit. Et in nouiſſimo die de terra ſurrecturꝰ

Tũ:⁊ rurſũ circũdaboꝛ hac pelle mea Et in iſta

ꝓpꝛia carne videbo ipᷣm ſaluatoꝛẽ quẽ viſurꝰ

ſum egoipe:qͥ nüc loquoꝛ:quẽ h̊ nunc cernitis

moꝛientẽ: ⁊ nõ certe alius loco mei: ⁊ iſti ꝓpꝛij

nẽ ambulare: qꝛ ſi ̃m carnẽ ambulabitis:mo⸗

mei oculi bus vos video: cõſpecturi ſũt. An’n
dilectiſſimi mei videte quõ caute ambuletl.nõ
iſi inſipiẽtes:ſᷣ vt ſapientes.Et nolite ᷣm car⸗

riemini.Sʒ ſpũ ambulãtes ⁊ facta carnis moꝛ

tiſicates: nũc mecũ exultate: cantate: plallite.
Abijcite veſtimẽta luctꝰ: ⁊ triſticie.Spargite
cinerẽ de capite vro. Jubilate deo:pſalmũ di⸗

cite noi eius: date gliam laudi eiꝰ: qm hucuſq
traſiuiꝑ ignẽ ⁊ aquã: ⁊ ecce nũc inducit in me
refrigeriũ. Introibo in domũ dñi:vt reddam

vota mea de die ĩ diẽ. O qᷓtũ lucrũ mihiẽ mo⸗
ri.qm̃ viuere deinceps meũ xp̃ᷣs erit.Ecceter⸗

ſuccedat nõ manufacta habitatto et᷑na in celis

Ecce qð moꝛtale ẽ veſtimẽtũ exuoꝛ: vt eternrũ

induar.Hucuſq; pegrinatꝰ ſũ:iã redeo ad pa⸗

triã. Ecce bꝛauium capio: ꝓqͥ i agone cucurri

Ecce poꝛtũ attingo:quẽ tanto deſideraui deſi

derio. Ecce ð tenebꝛis ad lucẽ: de piculis ad ſe

curitatẽ: de inopia ad diuitias:ð pᷣlio ad victo

riã: de triſticia ad gaudiũ: de tpali vita ad per

*

petuꝗ: de fetoꝛe ad odoꝛẽ ſuauiſſimũ vehoꝛ: B
cecꝰ ſũ:⁊ iliumioꝛ:vndiq; vulneratus:⁊ ſanoꝛ

Hic ſꝑ ↄtriſtatꝰ ſũ: ⁊ ecce iã letificoꝛ. Aere S vi

uens moꝛtuꝰ ſũ: ⁊ iã vere viuiſicoꝛ Vita mũ
di: nõ vita ſᷣ moꝛs:vita fallax:vita onuſta tri⸗
ſticijs: imbecillis et vmbꝛatica: vitamendax.
Nic floꝛes:⁊ ſtatim areſcis:vita pꝛiuãs: vita

cui ines: vita fragilis: vita momentanea: ⁊ ca⸗

duca:q̃ quãto magl creſcl tanto mag decreſcis

—

8 Voenme nn

2. 6 vαöπ 7 miotS

Dars

Cuz plus pcedis: ph ad moꝛtẽ ppinquas.
vita plena laqueis.Quot i mũdo homies illa

queas?quot ꝑ te iã ſuſtinẽt toꝛmẽta infernalia
E&beatꝰ: qͥ ſuas agnoſcit fallacias. &ορ beatꝰ
q̃ tuis nõ curat vanis blãditijs. beatiſſim⸗
q̃ te bñ pᷣuatus ẽ.MMelioꝛ ẽ negociatio eius ar
gẽto et auro:pᷣmi et puriſſimi eius fructus. O
moꝛs dulcis ⁊ iocũda.nõ certe moꝛs:q̃ vitã ve
ram largiris:que fugas febꝛes ⁊ vulnerata:fa
mes extinguis ⁊ ſitim O moꝛs iuſtiſſima ⁊ pia

bonis: ⁊ malis aſpera.hũilias ſuꝑbũ diuiteʒ x

potentẽ:⁊ exaltas humilẽ. NPer te paupꝑes ſati
ant᷑:cũ auaꝝ ꝓijcis tu malis das ſupplicium:⁊
ſuſtl eternũ pᷣmiũ. Neni ſoꝛoꝛ mea:ſpõſa mea:
amica mea:dilecta mea.indica mihi quẽ dili⸗

git aia mea. oſtẽdemihi vbi paſcat dñs meus

vbᷣe cubet xpᷣs meꝰ:ne dimittas me ampliꝰ væ

gari ꝑ inuiũ huiꝰincolatus mei Exurge gloꝛia
mea:poꝛrige mihi manũ:trahe me poſt te: aꝑp⸗

tum eſt coꝛ meũ:⁊ exurgã:⁊ poſt te currã ĩ odo
re vnguẽtoꝛũ tuoꝝ:donec introduxeris me in
cellaria domꝰ dñi mei: vt exultẽ ⁊ gaudeã cuyj
apparebo añ faciẽ ſuã.Tũc cãtabo:et pſalmuʒ
dicã dño. Ecce tu pulchꝛa es amica mea Jam
noli moꝛari ampliꝰ. Ecce oẽs dies mei defece⸗
rũt:⁊ anni mei ꝑtrãſierũt velut vmbꝛa. Cõuer
tere aliquãtulũ ſuꝑ me: qꝛ te inuenire exultaui
Zin te delectatus ſũ oibus diebꝰ vite mee.Su
ſcipe me:nam cũ ſuſcepiſti dĩm meũ:me ſalua
ſti:me viuificaſti. Jam reſpice in me:ſaluũ me
fac ⁊ libera me ð aqs multis: ⁊ de manu filioꝝ

alienoꝝ. Erue de carcere aiam meã: educ eaʒ

p gram quã opata fuiſti ſuſcipiẽdo dñm meũ:
vñ exulauit ꝑ culpã:quã ꝑpetrauit meus geni

toꝛ Adã. Veniã ꝑ te in hoꝛtũ dilecti mei:vt co

medaã fructü pomoꝝ ſuoꝝ.Hhefecerunt ſicut fu
mus dies mei: ⁊ caro mea iam ſicut fenũ aruit.
Ecce iã venit tpᷣs miſerendi mei. Noli tardare

accelera vt eripias me:qꝛ amoꝛe lãgueo. er

te bona moꝛs ructuʒ recipimus bonoꝝ:ꝗ faci
mus:cognoſcimus pᷣmia q̃ ſperamꝰ Anteqᷓ; ve

nias: deum ex pre cognoſcimus:dũ veneris ꝑ

fecte videbimꝰ eũ ſicuti eſt. Nigra es ̊ foꝛmo⸗

iſa:pulchꝛa es ⁊ decoꝛa: fauꝰ diſtillãs labia tua
Terribilis es:⁊ qͥs reſiſtet tibi:Terribilis qui

dem apud reges terre aufers ſpiritũ pᷣncipum
notã facis humilibꝰ vtutẽ tuam. Tu ↄfringis
coꝛnua peccatoꝝ:⁊ exaltas coꝛnua iuſtoꝝ.Il⸗
luſerũt coꝛuſcationes tue oꝛbi terre: vidit ⁊ cõ⸗
mota eſt terra. Aperis mihi dulcis ſoꝛoꝛ ⁊ ami

ca mea lanuas vite:qs apire mibi ꝓmiſiſti: cũ

fuiſti cum dño meo:vt iã ſit in pace locꝰ meus:

⁊ habitauio mea in ſyon. Expolia me iſta moꝛ⸗

tali tunica mea:quã fero:vt induã me veſtimẽ

tis leticie. MHia mea liqfacta eſt: vt inuenire poſ

ſim dilectum meũ:quẽ i mũdo q̃ſiui:⁊ nõ iueni

——

Inuenerüt me ĩ hac ſolitudine cuſtodes:qͥcir⸗
cũeunt ciuitatẽ:ꝑcu ſſerunt me vulnerauerunt
me:⁊ tulerũt pallium meum cuſtodes murox.

VNercuſſus ſũ ⁊ hũiliatus ſum a voce maloꝝ ⁊

doloꝛum. Tota die expꝛobꝛabãt mihi inimici
mei loquẽtes aduerſũ me lingua doloſa:⁊ ſer⸗

monibꝰ odij circũdãtes me:et expugnãtes me

gratis poſuerunt aduerſũ me mala ꝓ bonis: ⁊
odiũ ꝓ dilectiõe mea.Cõfringe arcũ eoꝛũ:ſcu⸗
tum: ⁊ gladium ⁊ belluʒ. Si moꝛaris iã deficit
pauliſper ſpũs meus ꝓpter multitudinẽ dolo
rũ meoꝝ. Jaã ↄſolationes tue letiſicẽt aiam me

am. Hodie vocem meã audiẽs noli obdurare
coꝛ tuũ:qn veniã ⁊ apparebo añ faciẽ dei:vt in

habitẽ in domo ſua ĩ lõgitudine dieꝝ: Fuerũt
mihi in miſeria huius vite lachꝛyme panes die

ac nocte:laboꝛes:cõtumelie:afflictiões:erũne

fames:ſitis:ieiunia:vigilia:tẽptationes:⁊ pe⸗
ſtilentie. Audi gemitꝰ vinculati ſolue colligati
ones meas. Accipe filiũ h̊ͥ famelicũ in regione

aliena ⁊ redde ei pr̃i ſuo. Suſcipe vlceribꝰ ple
nũ: ⁊ colloca eũ in ſinũ Abꝛae patriarche.Fac

me intrare in vineã dñi Sabaoth:vt non ſtem
h; ocioſus Suſcipe me de manu iniqͥtatis:⁊ de
duc me in via eterna. Educ me de tenebꝛis: et
vmbꝛa moꝛtis.diſrũpe vincula:ſolue cõpedi⸗
tum:illuimmia cecũ:erige eliſũ. Cuſtodi aduenã
⁊ pupillũ. Sedẽti in tenebꝛis ⁊ habitãti ĩ regi⸗
one vmbꝛe moꝛtis oſtẽde lumẽ tuũ. Illumina
nũc me:vt nunqᷓ; ampliꝰ obdoꝛmiam in moꝛte
Hec ⁊ his ſimilia pſeq̃nte ſãctiſſimo viro:om
niũ circũſtantiũ creuit meroꝛ ⁊riſticia:nec qͥs
nr̃m poterat ſe a lachꝛymis ↄtinere. Sed oiuʒ
vna erat vox plangentiũ Quid ſine te faciemꝰ

patre:quo ꝑgemus: Vineã iſtã ex egypto trãſ

tuliſti: ⁊ plataſti èa: vt qͥd auertis faciẽ tuã ab
ea? In lumine vultus tui ambulamus.Gloꝛia

. Vtutis nr̃e tu eras.heujqᷣd ſine te ampliꝰ facie⸗

mus: Tu pater:tu doctoꝛ ⁊ refugiuʒ:tu exem

plar inocẽtie.vtinã nob̊ tecũ moꝛi liceat. Jam

ad nihilũ deueniemꝰ: ſicut oues erimꝰ ſine pa⸗
ſtoꝛe.Ad nihilã deueniemꝰ velut aqua decur⸗
rens.Hõ erit qͥ ↄſolet᷑ nos.Fiẽt filij tui oꝛpha
ni:⁊ famẽ patient᷑ vt canes.circũeũtes vndiq;

nõ te inueniẽt. Heu quqtus ſuꝑ nos cecidit ig⸗
nis. HMõ te deinceps videbimꝰ ſolẽ. Congrega
tio qͥd faciet fideliuʒ ſine te: Tu diſperſio here

ticoꝝ eras:tu ĩterfectoꝛ eoꝝ gladio oꝛis tui:tu
eoꝝ malleus ⁊ ſecuris ↄterẽs eoꝝ dẽtes in oꝛe
eoꝝ:molas leonũ cõfringẽs:⁊ deducẽs eos ĩn
puteũ interitꝰ.Gaudebũt nũc:⁊ exultabũt: et
hũiliabũt populũ tuũ ⁊ hereditatẽ tuam vexa
bũt. Captabũt in aĩaz iuſti:⁊ ſãguinẽ inocẽteʒ
2dẽnabũt Indigęet igni ſãctuariũ dei:⁊a vitatẽ
fidei lacerabũt.Nunc ille motus his vbis ali⸗

quãtulũ lachꝛymatꝰ ẽ:vt toꝛ ſemx in domino

Ereſ erfala r,.. 5* 9 X'r P

iie⸗
nrian

norte
oron
ahecqs
toig
cen⸗
lotril
iad
Gota
Pface⸗
Weten
. n
ſneype⸗
1deals
lonnn
nd
tig
es
ſoher
nuitn
nor

—

ò 1 Pn S„ 1 õ DEE -de veRN M

miſericoꝛdie viſceribꝰ affluebat/Conuerſuſq;
ad eos:hac tm̃ flentibꝰ voce reſpondit. Eia bo

ni milites xpᷣi. Cõſidatis ĩ dño:⁊ in potẽtia vir

tutis eius.nolite timere.cõſequemini a dño mi
ſericoꝛdiã:ſi ſperabitis in eũ. Eſt eni ipſe pius
⁊ miſericoꝛs:⁊ nullũ deſerit ſperãtiũ in ſe JIpe
enĩ legẽ vob ↄſtituet in via ſua.diriget vos in
ſanctitatẽ rectã: ⁊ nõ tradet vos ĩ aias ꝑſequẽ
tiũ vos. Viriliter ergo agite: ⁊ cõfoꝛtet᷑ coꝛ ve
ſtrũ:⁊ ſuſtinete dñm. Eſt eni deus in celo pius
⁊ miſericoꝛs:qͥ ſuos mille modis ſciuit iuuare
famulos. Non turbet᷑ coꝛ veſtrum:neq; foꝛmi

det. Sperate in dño:⁊ effundite coꝛaʒ illo coꝛ⸗

da veſtra:qꝛ ipᷣe adiutoꝛ erit veſter.Si eni ab⸗

eo nũc:iteꝝ me videbit: ⁊ gaudebimꝰ in ſimul

qꝛ non multo poſt hos dies:q̊ͥ ego vado:⁊ vos
poteritis venire.Et vbi ego ero et vos eritis iĩ

gaudio:qð nemo tollet a vobis. Mementote

filij chariſſimi:quõ poſt moꝛtẽ ¶oyſi dev ele⸗

git Joſue ĩ ducẽ:⁊ ꝓtectoꝛẽ pło ſuo. Et eleua
to Helia ꝑ turbinem curru igueo in celuʒ:fecit
lHeliſeũ in pło eſſe pꝓphetaʒ:in quo duplex re

quieuit ſpũs Helie. Nunqͥd exinanita eſt ma⸗

nus dñi: An oblitus eſt deus miſereri: aut ↄti
nebit in ira miſcdiam ſuã: Oũñs erit pars here⸗
ditatis veſtre: ⁊ calid veſtri:⁊ iße reſtitu et vo
bis hereditatẽ veſtrã. Suſcitabit nanq; ex vo

bis aliũ paſtoꝛẽ:cui dabit vbũ euãgeliʒãdi ⁊ il
le ingrediet᷑ ſine macula: ⁊ oꝑabit᷑ iuſticiã.Et
rogo deũ meũ:qͥ eduxit ⁊ reduxit me ſᷣm volũ

A
4 π½ A9
65◻.
6 1.α2.6°ʃ‧
lo SrN
„α enr.

enaααk*

dũ pᷣceptis ſu :ꝙ in iſto quẽ vobis mittet pa
raclyto ⁊ paſtoꝛe fſiat duplex. Euſebiũ filiuzʒ
meuʒ pᷣdilectiſſimũ:habebitis vobiſcũ:et ißm
tanqᷓ; me audietis.ipſe eni vobis in patrem:⁊
vos ei tanqᷓ; filij obedietis i charitate cũ omni
humilitate: mãſuetudine: ⁊ cum omni patiẽ
tia. Si qͥd vobᷣ fuerit neceſſitatis referretis ad.

tatem ſi iaiage⸗ in me fuit ſpũs ad obedien⸗

eum. Obſecro vos:vt ſolliciti ſitis vᷣuare vni⸗

tatẽ ſpũs ĩ vinculo pacis. Unũ coꝛpus ⁊ vnus
ſpũs ſitis ſicut vocati eſtis in vna ſpe vocatio⸗
nis veſtre. Unus eſt deꝰ ⁊ pater ihᷣs xpᷣs. Cui
ſoli in vna ſimul viuentes fraternitate placere

cupitis. Ergo eius eſtote imitatoꝛes ſicut filij

chariſſimi. Et ambulate in dilectiõe ſicut ⁊ ipᷣe

dilexit vos. Et tradidit ſemetipᷣm ꝓ vobis:vt

ris eum vt neqᷣte facias.Salus tua de in ſem

ipe gratiã ſᷣm menſurã donatiõis ſue.Det vo

vos redimeret ⁊ faceret vos ſibi acceptabiles
ſectatoꝛes bonoꝝ operũ. Anicuiq; veſtrũ det

biað roꝛe ſpũſſancti abunde: vt habearis coꝛ
ad colendũ eum. Adaperiat coꝛ veſtrũ in lege
ſua:⁊ in pᷣceptis ſuis:vt cognoſcatis eũ: ⁊ faci
atis eiꝰ volũtatẽ:nec vos vnqᷓ; deſerat. Tu
aũt mi fili Euſebi ↄſurge:ↄſurge. Induere foꝛ
titudinem. ſemꝑ ſubditus eſto dño: nec emule

lioꝛ ſis oibus. Leua in celuʒ oculos tuos. Tex

⁊ tãto plus:quãto melioꝛẽ. Non ſis ꝑſecutoꝛ:
ſ̃ͦ modeſtus nõ litigioſus:nec cupidus Tu eni

nitus inſpirata vtilis ẽ ad docẽdũ. Acqre ver
ba: q pdices oꝛat .
catio: ⁊ doctrina ad illuminandũ: ad arguẽdũ

—

eo ſcribes faciẽs mei memoꝛia: vt habeat me
tanto laboꝛe ↄtexui:ab hoibꝰ iniqs ⁊ doloſis:

adbus ſepe expugnatꝰ ſũ a iuuentute mea Ec
cleſiã pꝛudẽter cuſtodiat:ſciens qm̃ erigent ſe

eypm: poſt me reliquo: Pꝛopter quẽ młaʒ ha⸗
Cui de me ſcribẽs h̊ ipᷣm rogato: vt tanqᷓ fide
ti vr̃e Theodonio ſenatoꝛi ⁊ oĩbus in xpᷣo fra

ſanctiſſimus iocũda voce verſus ad

Poteſt male alios coꝛrigere: cui põt is qlem

tiã. In oĩbꝰ fili dilectiſſime teipᷣm pᷣbe exẽpluʒ

pite patiete totũ debilitat᷑ coꝛpꝰ. At ergo bꝛe⸗
uiter re doceã:facies oĩa bona: ſi timueris deũ

mino:ꝙ benignus ẽ: ⁊ nõ derelinquet fideles
ſuos. Oaudiũ eni habeo magnũ: ⁊ ↄſolationẽ
p̃ſumẽs ð miſcdia dñi:qꝛ virũ mirabilẽ:⁊ mul

Fo. CCLVI

piternũ erit: ⁊ iuſticia tua non deficiat. Humi⸗ Par l.
l
S Ber

dei ſemꝑ ſit in coꝛde tuo Noli timere obpꝛobꝛi e ðD—ð
um hoiĩiuʒ ⁊ blaſfemias eoꝝ ne metuas. Si ſpe
rabis in dño:aſſumes foꝛtitudinẽ: ⁊ venient ti
bi penne vt aquile: ⁊ volabis: ⁊ non deſicies.
Vniuerſa legis dñi ſecure loqueris oĩibꝰ. Ne
timeas a facie hoĩuʒ: qꝛ cum illis ſemꝑ ẽ dñs: C laſhn vnz .
cum dbus ẽ vitas:deſcẽditq; cũ illis i foueam
⁊in vinculis nõ derelinqͥt eos.Sʒ a ſeductoꝛi⸗
bus tueat᷑ eos: ⁊ ẽ illis adiutoꝛ et ꝓtectoꝛĩ tꝑe
tribulationis. Certe nõ facile timet moꝛtẽ hãc
imo vt plus dico odit hanc vitã:qͥ ſe bñ agere
cernit. Ecce cõſtituo te ſuꝑ ſocietatem iſtã: vt
euellas:⁊ deſtruas:⁊ diſſipes:⁊ diſperdas:re
edifices:⁊ plãtes.Opꝑtet t eſſe irrepᷣhenſibilẽ

coꝛrigit di cere.Et tu ſiłiter facis. Tibi ammo⸗
do maioꝛ erit laboꝛ ſed maius pᷣmium. Eſto ſo
bꝛius:pꝛudẽs ⁊ pudicus:hoſpitalis ⁊ doctoꝛ.
Nemini violentiaʒ facito:ᷣ oẽs eq̃liter dilige:

p̃dica oppoꝛtune vᷣbuʒ dei. Ois ſcriptura diui PBrr . %²⁵
ðẽ

ꝛationibꝰ. Valet eni hmõi pꝛedi

——

ad coꝛripiendũ:⁊ ad erudienduʒ in iuſticia:vt
pfectus ſit:audiẽs ⁊ in oĩ bono oꝑe inſtructus
Eſt eni xpᷣs ihs in celo ſedẽs ad dexterã virtu⸗
tis dei:reuelãs myſteria:⁊ docẽs hoĩem ſcien⸗

bonoꝝꝑ opeꝝ:in oiĩ ſãctitate ⁊ bonitate. Naʒ ca

Natri meo reuerẽdiſſimo Hamaſo poꝛtuenſi

i oꝛationibus ſuis:nec coꝛrũpi dimittat oꝑa:q̃

illaqueãtes aias ſuppliciũ.quos conatꝰ ſũ edu
cere in viã rectã loquẽtes i oꝛe ſuo:⁊ gladius ĩ
labijs ſuis qm obmutui:⁊ ſilui a bonis:et ꝓic⸗
ctus ſũ i monumẽto doꝛmiẽs.Spero eni in do

ı
Gy —Deri . ) e — 4
te ſciẽtie:⁊ bonitatis Auguſtinuʒ hipponẽſem
beo fiduciã in.xpᷣo ieſu ſuſtẽtandi fidẽ veſtram
lis pugnet miles:ne veniãt:qð abſitsmala gẽ⸗

tribus me recõmẽdes. Finitis his vbis vir
inat.
24

.☚9 arr. + erumt ⸗ ..

Hars

2 .C. ðð Accedite huc:vt tangam vos filij mei anteqᷓ; a

vobis recedam. Ad quem appꝛopinquãtibus
illis ſinguluʒ bꝛachijs:vtpote melius poterat
amplectẽs:cuilibet pacis oſculum trbuit.De
inde vocem mediocriter eleuãs vultu placido
⁊ iocundo extenſis in celum manibus cõuerſiſ
q; ad dominuʒ oculis gaudij lachꝛymis inun⸗
dantibus dixit. Pie ihu vᷣtus mea:refugiũ
meum:ſuſcepioꝛ meus:⁊ liberatoꝛ meus:laus
mea.in quem ſperaui:cui credidi: ⁊ quẽ dilexi
ſũma dulcedo:turris foꝛtitudinis: ⁊ ſpes mea
a iuuẽtute mea. Voca me dux vite mee:⁊ ego
reſpõdebo tibi.operi manuũ tuarũ:qð tu de li
mo terre creatoꝛ omniũ foꝛmaſti:qð oſſibus et
neruis compegiſti:cui vitam ⁊ miſericoꝛdiam
moꝛiẽs tribuiſti:tuetlemẽtie poꝛrige dexteraʒ

Jułbr domine:ne moꝛeris:qꝛ tẽpus eſt:vt pulꝰ

uis in puluerem reuertat᷑: ⁊ ſpiritus redeat ad
te ſaluatoꝛem:qui huc miſiſti illuʒ. aperi illi ia

nuas vite.Nam cuʒ ꝓ me in ligno crucis tãq;

latro pepẽdiſti:tu ꝓmiſiſti mihi ꝙ euʒ reciꝑes

Veni dilecte mi: teneã te:nec dimittã. itroducꝰ
mein domũ tuam. Zu ſuſceptoꝛ meꝰ es:⁊ glo⸗
ria mea: ⁊ exaltans caput meũ:ſalus mea.⁊ be

nedictio mea Suſcipe me miſericoꝛs deus vᷣm
multitudinẽ miſerationũ tuarũ.Mam latronẽ᷑
ad te currentẽ in cruce moꝛiẽs ſuſcepiſti. Poſ⸗

ſideam a te beatitudo ſempiterna. cecuzʒ ſecus
viam clamãtẽ:ieſu fili Oauid miſerere mei: lu
mine tuo viſionis eterne illumina. O lux inui⸗

ſibilis: qua carens Tobias clamabat. Quale
mihi gaudiũ eſt:cum in tenebꝛis ſedeo:⁊ lumẽ

celi non video? Olux ſine ã nõ eſt veritas:nõ
eſt diſcretio:non eſt ſapientis neq; bonitas:il⸗

lumina oculos meos:ne vnqᷓ; obdoꝛiniã ĩ moꝛ

te:ne quãdo dicat inimicus meꝰ:pᷣualui aduer
ſus eum. Tedet animã meam vite mee:loquoꝛ

in amaritudine anime mee:egrotus ſum:inſir⸗

mata eſt in pauꝑtate vita mea: oſſa mea ſicuti

frixoꝛio confria ſunt. Et ideo ad te dominuʒ
curro medicum. Sana me domine etſ anaboꝛ:

ſaluũ me fac:⁊ ſaluus ero.⁊ quoniã in te conſi
do non erubeſcã.At quis ego ſum pijſſime de

us: vt tam audacter loq̃r ad te: Peccatoꝛ ſum

in peccatis totus natus ⁊ genitus et educatus
cadauer putridũ: vas fetidum:eſca vermium.

Heu mihi domine:parce mihi.Que victoꝛia:
ſi pugnãdo mecum me vinceres: qͥ ſum minus
ꝙᷓ; ſtipula ante faciem venti. Dimitte omia pec
cata mea: ⁊ erige de ſtercoꝛe pauperem. Certe
domine ſi placet dicam:non debes ad te currẽ
tem fugare:qꝛ tu es deus me.Caro tua ð car⸗

nemea: ⁊oſſa tua de oſſibus meis. ppter h̊ nã⸗

q; non relinquẽs patris dexterã adheſiſti mee
humanitati factus deus et homo. et bᷣus eras
ꝑmanens in vna eadẽq; ꝑſona. Et hoc quare

tam arduũ ⁊ inopinabile ꝑpetraſti:niſi vt con
fidẽter ad te recurrerẽ:quaſi ad fratrẽ: ⁊ vt mi
hi tuam miſericoꝛditer condonares diuinita⸗
tem: Quapꝛopter exurge adiuua me domine:
exurge:⁊ ne repellas me in finẽ. Sicut ceruus
deſiderat ad fontes aquarũ: ita ſitiens anima
mea petit te fontem viuũ:vt hauriat aquas in
gaudio de fontibus ſaluatoꝛis ne ſitiat ampli⸗
quãdo veniet:⁊ aparebit ante faciẽ tuaʒ.DOo
mine mi quãdo reſpiciens reſtitues animã me
am a male factis eoꝛũ: ⁊ a leonibus vnicã meã
Vtinã appenderent᷑ peccata mea qͥbus irã me⸗

rui:⁊ calamitas quaʒ patioꝛ in ſratera:q̃ſi are⸗

na maris hec grauioꝛ apareret AUnde ſi ampli
us expectes tribulationẽ ⁊ doloꝛem inueniam

VYeni gaudiũ ſpũs mei:vt delecter in te.reue⸗

la mihi miſericoꝛdiã tuaʒ leticia coꝛdis mei:in⸗

ueniam te deſideriũ meũ. Sicut pᷣuus pᷣſtolat
finem opis ſui:ſic ⁊ ego expecto te. Intret po⸗

ſtulatio mea in cõſpectu tuo domie: vt fiat ma
nus tua:vt ſaluijme faciat Ecce virum qui de
ſcendens in hiericho captus a latronibꝰ vulne

ratus ſum:ſemiuiuus relictꝰ ſũ: tu pie Sama⸗
ritane recipe me. NPeccaui nimis in vita mea:⁊-
malũ coꝛaʒ te feci. Non te cognoui:ingratꝰ fui
tot beneficioꝛũ tuoꝝ:nõ vt decebat te laudaui.
Foꝛte multotiẽs veritatẽ tacui.In coꝛde meo
cuʒ pulſabas ad oſtiũ coꝛdis mei:piger fui: vt
te reciperem reuerẽter Coꝛpus putridũ:quod

velut vmbꝛa declinatur: nimio dilexi affectu.
Verbis vanis os inquinaui.mẽs mea nõ ſem
per fuit in teſtamẽto legis rue iPauerel oclos
meos:vt non aliquãdo viderin: vanitatẽ. Au
res meas quãdoq; verbis inutilibꝰ inquinaui

manus meas ad ꝓximi neceſſitatẽ multotiens

nõ extẽdi.pedibus ad iniqͥtatẽ cucurri. Quid

plura dicam: a planta pedis vſq; ad verticem
capitis nõ eſt in me ſanitas.Certe niſi in ligno

crucis moꝛiẽs me adiuuiſſes:digna erat habi⸗

tare i inferno aia mea.Ego pie ihu ſum ꝑs tã⸗
ti pᷣcij.ꝓ me fudiſti ſanguinẽ pᷣcioſũ: nõ me re⸗
futes. Ego ſũ ouis q erraui:reqͥrere eam bone
paſtoꝛ:⁊ appone eaʒ ouili tuo:vt iuſtificeris in

ſmonibus tuis.Naʒ ꝓmiſiſti mihi:ꝙ q̃cunq;
hoꝛa peccatoꝛ ingemuerit ſaluus erit.Dolens
factꝰ ſum:iniqͥtates meas ego cognoſco:⁊ deli

cta mea coꝛã me ſũt. Vere noen ſũ dignus voca
ri filius tuꝰ:qꝛ peccaui ĩ celũ ⁊ coꝛaʒ te.auditui
meo da gaudiũ ⁊ leticiã.auerte faciẽ tuã a pec⸗
catis meis.dele iniqtates meas ᷣm magnꝭmi

ſericoꝛdiã tuaʒ. Ne ꝓijcias me a facie tua.Nõ

m peccata mea facias mihi neq; ᷣm iniquita⸗

tes meas retribuas mihi. Sed adiuua me deꝰ

ſalutaris meus.Et ꝓpter honoꝛem noĩs tuili

bera me. Benigne fac in bona volũtate tua vt

inhabitem in domo tua omn bus. diebus vite

faqud /

1

lin, 5

D Ale /

tſſ

2

11
g 9
4 ſlle.
9

Epiſtola

mee:vt in ſeculũ ſeculi cuʒ habitantibꝰ ĩ ea lau
dem te. Surge ꝓpera ſpõſe dilectiſſime anime
mee:⁊ noli ↄſiderare ꝙ fuſca ⁊ nigra ẽ peccat
Oſtendeilli faciem tuã. Sonet vox tua in au⸗
ribus ſuis. Vox tua dulcis: ⁊ facies tua deco⸗
ra:ne auertas eã a me. Et ne declines i hac ho
ra a vᷣuo tuo. Ne tradas me in aias pſequẽtiũ
me.Expecto te domie. Credo videre bona do
mini in terra viuentiuʒ. Veni ergo dilectemi.
Egrediamur in agrũ: videamꝰ ſi floꝛuit vinea
Conuerte planctũ meũ in gaudiũ mihi. Incli
na ad me aurẽ tuaʒ. Accelera vt de hoc lachꝛy
. maꝝ ⁊ miſeriarũ valle eripias me. Hec vbi
QQunr vir ſactiſſimus cõtinuatlachꝛymis: ⁊ manibꝰ⸗
da ſm in celum erectis dixit: parũper ſiluit. Deinde
fratres intuens dixit. MPꝛecipio vobis ſilij mei
dilectiſſimi ꝑ vtutem:⁊ nomen dñi ieſu:vt coꝛ
pus meũ cum diſſolutũ fuerit:in terra iuxta pᷣ⸗
ſepe dñi noſtri nudũ ſepeliatis vt illud ferat ſe

tu cum rediẽs qð veniẽs appoꝛtauit: nudus inde
egreſſus ſum:nudus reuertat illuc Societ᷑ ter
ra terre:non licet terrã ſoctarſ lapidibꝰ.appetit
* *α eni naturaliter ſuũ ſimile quodlibet/Aterũ ro⸗
mn = EuEn go vos vt domini mei afferat coꝛpus qᷓtenus
Nn in ſuo lumine videaʒ lumẽ: vt firmans ſuꝑ me
d oculos ſuos: det miht itellectũ:⁊ inſtruat mei
beneo via qua gradioꝛ. Lüc qͥdam frater ad locuʒ
fen accedens ſacratiſſimũ coꝛpus ihu xpᷣi obtulit.
H Qð vbi vir domini videre potuit:nobis ei au
Wman. xiliantibus:ꝓſtrauit ſe in terram ꝓnus:voce
in 1I. lacheymis q; um poterar clams. Oñe quis
ſr S,e6 e Eege lune ii oienu ꝙ ſub tectũ meũ itres
a E DH& MMeruit hoc peccatoꝛ hõ⸗Certe dñe nõ ſü di⸗
dn gnus.Munòd ego melioꝛ ſũ:qᷓ; oẽs pr̃es mei⸗
Niens Zu noluiſti Moyſi vno ietu oculi te monſtra
And re.Cur nunc tantũ te humilias:vt patiaris ad
licen . hoĩem deſcendere publicanũ: ⁊ peccatoꝛẽ: Et
gice non ſolum cum illo manducare vis:ſed teip̃m.
batr mãducari ab illo iubes/ Cunq; ꝓpe illum eſſet

ſacerdos erigẽs ſe vir gloꝛioſus genibꝰ flexis

e eum cunctis tenentibꝰmagnis lachꝛymis:⁊ ſu
l ſpirijs: ⁊ q;pluries ꝑcutiens pectus ſuuʒ dixit
4 .2 Tu es deus meus: 1 djs meus: qui Hme paſ⸗
uus es: an foꝛte alius:Certe tu es ille:qͥ cuʒ deꝰ
ſu eſſes:ſolus ante emia tẽpoꝛa:⁊ ſine pᷣncipio ge
N nitus a deo patre:eterna ⁊ iueſtigabili genera
tione:qͥ cum ipᷣo patre ⁊ ſpũſancto vnus deus
fa es:ꝑmanens illud idẽ qð eras:⁊ esintra vniꝰ
dn puelie coꝛpuſculũ te clauſiſti factꝰ homo ſicut
t ſun. Vere ⁊ deus ⁊ homo es.Sic eni i vᷣgina
li vtero hoĩem ſuſcepiſti: ꝙ nec ſine hoĩe deus
M es:nec ſine deo hõ:qᷓ;uis neq; hũanitas ſit di⸗
in uinitas:nec diuinitas hũanitas.HNõ ſũt ↄfuſe
e nature:qᷓ;uis ſit vna ⁊ eadẽ i te ꝑſona ſdan⸗
NH, 12 * es caro 2frat᷑ meꝰ: Aere ſic Famẽ habuiſti: ſi

G 4 „ „ ₰ „ „ „
un n, tiſti fleuiſti:mieas iſirmitates habuiſti:vt ego.
inl d10 i 749 Paſme 7 „Se ſ⸗ „ . c&E ſ π i ,1i⸗)

Fo. CCLVI

CXLV

ſed tñ in te peccãdi infirmitas:⁊ defectꝰnõ fuit
vt in me. Non eni peccare potuiſti:vt ego. In
te fuit coꝛpoꝛaliter:⁊ ẽ:oĩis plenitudo gr̃e.Nõ
eni data fuit tibi gẽ̃a ad menſurã. ua eni aia
ſtatim cuʒ vnita inſeparabiliter fuit diuinitati
oĩa pfecte ſciuit:⁊ potuit:q ipᷣa ſcit ⁊ põt diui⸗
nitas. &Ætuʒz; ad diuins naturã qᷓ in te ẽ eterno
patri deo eq̃lis es. Sed ob illam quã ꝓ nr̃a re⸗
dẽptione aſſumpſiſti hũanitatẽ:minoꝛ es: nec
tñ eo aliqð incurris vituꝑium. u nempe ille
es:quem in ioꝛdanis alueo baptiʒãte Johãne
vox ſubito paterna celitꝰ intonuit:h̊ inquiens
eſt filiꝰmeus dilectꝰ: in qͥ mihi bene complacui
ipᷣm audite.Et ſpũſſanctꝰ ĩ te vt colũba deſcẽ⸗
dens:te vnũ eſſe cũ patre:⁊ eundẽ in ſubſtãtia

declarauit/Cu bone ihu me crucis tã gräde Csnα ννn r

in tuo iſto:qð pᷣſens cerno coꝛpe ſubiſti ſmpli⸗
ciũ:vt moꝛtẽ quã meis incurrerã flagitis inte⸗
rimeres. Animas antiquoꝝ:qs duduʒ diabo⸗
lica ptãs miſeras infernalibꝰmãſionibꝰretine⸗
bat:recuꝑpares:⁊ totã hũanã naturã :q̃ coꝛrue
rat in moꝛtẽ ꝑpetuã:tuo cũ ipſa paciſicato pr̃e
ad vitã interminabilẽ:tuo quẽ ꝓ ipᷣa fudiſtipᷣ⸗
cioſo ſãguine reuocares.Cuiꝰ qdes vite/die re
ſurgens tertia: de illo in quo moꝛtuus iacuiſti
barathꝛo certitudinẽ firmiſſimã compꝛobaſti.
Quo qͥdeʒ nr̃a eſt ſolid ata fides:⁊ aucta ſpes:
vt ſicut incoꝛruptibilis ⁊ impaſſibilis et imoꝛ⸗
talis reſurrexiſti:ita ſititer ⁊ nos reſurgemus.

Tu certe bone ⁊ pie dñe poſt tuam mirabilẽ ? ανα .

ſin gularẽ reſurrectioneʒ. xl. expletis diebꝰ qᷣbꝰ
expiẽtia lucida iudicioꝝ multipliciũ te ab infe
ris viuũ reſurrexiſſe declaraſti: ⁊ vt nlła dubi
tationis oꝛiret᷑ caligo:ad celos cũctis cernenti
bus diſcipulis tua ꝓpꝛis vᷣtute aſcẽdiſti:mihi
q; ianuas reſerãs paradiſi ad dei pr̃is oipotẽ⸗

tis dexteraʒ ↄſediſti: vbi ſine fine ſedes. Luin Caqmt e A dfa)

ſuꝑ bone ihu a deo cõſtitutꝰ iudex viuoꝛum ⁊
moꝛtuoꝝ:ſicut in illa die aſcẽdiſti ita ĩ tremen⸗
do ⁊ hoꝛribili vniuerſalis iudieij die deſcẽdes
reddere ſingulis pᷣm oꝑa q̃ fecerunt.Coꝛam te
tũc certe ꝓcedẽt reges:ois ſtrata erit dãnatio

Tetũc oẽs timebũt:qͥ te nunc ↄtemnũt. Quid ve An =

„ „ „ „ bS — „ £ hi i⸗ 3
tũc tibi infelices q̃ nũc cũ male fecerint gloꝛiãt᷑ 2/ 4 J. 1) Nu. r, er r

dicẽt:Qui te oĩa ſciẽtẽ cernẽt:qͥbus nulluʒ am
plius erit remediũ miſericoꝛdie:Quid conſpe
ctui potentis oĩa: cernẽtis oĩa:⁊ ſolũ qð iuſtũ
eſt iudicãtis:faciẽt miſeri:qͥ totũ ſuũ in mundi
vanitatibus ⁊ flagitijs amiſerunt tempuseplꝰ
diuitijs fallacibus:qᷓ; tibi inſiſtentes:plus fili⸗
os ⁊ filias: ⁊ mundi gloꝛiam momentaneazʒ :qᷓ;
te diligẽtes:cum tuũ erga nos iratũ cernẽt vul
tum:cũ tã ſeuerã expectabũt ſniam:cuʒ eos ð
minimo quoq; cogitamine et ꝓpꝛia accuſabit
ↄſcientia. DHemonuʒ caterua ⁊ ſimul quelibet
creatura:quã te deum offendendo oleonderut Ferre

2 0eRAH ,S +1
. R

AAD

-aeh,

Pars

. 4 „
. . 4

C. li P 5 . P

cum videbũt ſtatim:cũ fuerit ſentẽtia diuulga Aere ſi hoc velles ſacriſiciũ ⁊ libamen:⁊ men W
ta:ſe adepturos toꝛmẽta: qͥbus ⁊ coꝛpus ⁊ aia dax fieres:et peccatoꝝ ſocius.Certe dñe ſi ve⸗ 4
ſimul cruciabit᷑ cũ diabolis ſine fine:nulluʒ in⸗ ra ſuntq̃ ꝑ os locutus es ꝓphetaꝝ:ſi iuſtis ſo⸗ H
de in gpetuũ refrigeriũ expectãtes? Ve vemi: lum ſupplicationibꝰ p̃ᷣſto es:et ſi tibi placet eqͥ⸗
ſeris:qͥ te in iſto tam bꝛeui tꝑe viliſſimis bonis tas:hoctaleẽ impedimẽtum ſacriſiciũ:ne ſiat:
tẽpoꝛalibꝰ ebꝛij:q̃ non ſolũ inopiã nũc auferüt qq; in ſe ⁊ natura ſui ſacriſiciũ bonum ſit: nec
ſuis poſſeſſoꝛibꝰ:bᷣ ⁊ iſam ſuã faciũt indigẽtiã poſſit violari malis ſacerdotibꝰ:qꝛ malicia nõ
negligẽtes:in beluã redigunt᷑. VUe ve qͥ ſalten dijudicat ſacrificiũ. Ande huiuſmodi ſacriſici H
tanto h̊ timoꝛe peccare: ⁊ tuã ꝓuocare iracidi unm fit ad ſacerdotis pᷣiudiciũ ⁊ dãnationẽ:nec 4
am nõ deſinunt:ſi tuo nolũt moꝛe:vt tenentux· ꝓqᷣbus fit ꝓdeſt:imo vt veriſſime dicam: qui
Lrr I &* BGed quõ pie ihu tu: cuius tãta eſt magniſicen-⸗ vitam ſacerdotis agnoſcit: ⁊ eum ꝓ ſe celebꝛa⸗
irse de .- D. tia:vt nulla queat explicare creatura.quẽ celi re facit:fſit in eiuſdẽ peccato cõſcius:necnon et 1
l. ,. . Pe. 1 mBare ⁊ oia q̃ eius ambitu ↄtinentur: caꝑe non genepartive ,nocnuz rinſcrutahli my⸗ H
„ poſſunt.qͥ idẽ totus vbiq; locoꝝ p̃ᷣſens es:nec ſteriũ. Oanis accidẽtia frangunt᷑ ꝑ partes:et

itus incluſus nec extra excluſus:idẽ in celo ad
patris dexterã oiuʒ fuꝑnoꝝ ciuiũ beatitudo ⁊
grickque tue celſitudinis ſpeciem cõtemplãturꝰ
idem in terra:pugillo ipᷣam cõtinens ⁊ conclu⸗
dens. idem in mari ⁊ in abyſſis: ad nutũ regẽs
oia ⁊ conſeruans.idẽ in inferno potẽter domi
nãs:ſub tãta panis bꝛeuitate ↄtineris:nõ par⸗

ticulariter: ſed integre ⁊ ꝑfecte ac inſeꝑabilit᷑:

O ineffabilis admiratio:o oiuʒ nouitatũ noui
tas. Oculi in te vidẽt albedinẽ᷑:ſapoꝛem ſentit
guſtus:odoꝛẽ olfactus:tactuſq; ſubtilitatẽ re⸗
perit. Sed auditus coꝛdi repᷣſentat ĩ te illa nõ
foꝛte accidẽtia. inc certe ꝑ ſe ſola exiſtũt acci
dentia ſine ſubiecto.qꝛ non vr humanis videt
ſenſibꝰpanis es:ſed ihs xpᷣs integer:ſicut in ce

lecn Ks lo ad patris dexterã reſides deꝰ ⁊ homo/Aue
panis vite q̃ͥ de celo deſcẽdiſti:dans te ſumẽti⸗

bus digne vitaz: non ſicut mãna qð in deſerto
nr̃is pluit patribus:de quo oẽs qͥ manducaue
runt moꝛtui ſũt.Certe qui te digne ſumit:qᷓ;qᷓ;
moꝛte coꝛpoꝛali aĩia a coꝛpoꝛe ſeparet᷑:nõ mo⸗

ↄtinet᷑ particula:⁊ idẽ totus in vini ſpecie ⁊ in
qualicũq; gutta ꝑmanet. Oeſc
quã vere comeds deus efficit᷑:iuxta illð Ego
dixi dij eſt: ⁊ filij excelſi oẽs. Liberat᷑ a malis
implet᷑ a bonis:⁊ imoꝛtalis eau efficit

tñ in qualibet ꝑmanes particula totꝰ ⁊ integer

xpᷣs:ſicut eras antea. Ohumanoꝛũ illuſio ſen

ſuũ:frangunt᷑ illa:que humanis ſenſibꝰin tevi
dentur accidentia:⁊ tamẽ nec frãgeris:neccoꝛ

rumperis. Te dentes vident᷑ maſticare veluti

materialeʒ pant:⁊ tñ nunqᷓ; maſticaris. O no
bile cõ uiuiũ:in q ſub panis ⁊ vini ſpecie totus
xpᷣs deus ⁊ hõ ſumit᷑ ⁊ ita totus ĩ ſpeciẽ panis

⁊ qualibet eius particula:⁊ in vini ſpecie cum

IAlibet gutta:ſicut in panis totius ⁊ vini ſpecie
ſimul. Nã totus pꝑfectus ⁊ integer xpᷣs ſub pa⸗

nis ſpecie et ſub qualibet quãtũcunq; minima

a ſacratiſſima:

O ſacrũ ꝑegrinationis nr̃evia cũ:quo ð hoc

nequã ſeculo ꝑuenit᷑ ad celi hierin conſoꝛtiuz

Natres noſtni in deſto mãna comedẽtes:non
puenerunt ad terrã pmiſſiõis. Qui vere te co⸗

—,—

—
——

—

rietur ineternũ.qꝛ non illa ſeꝑatio moꝛs eſt: ſy medit:in foꝛtudiſe tui ambulauit vſq; ad mon H
de moꝛte ad vitã trãſitus. Undeqͥ te digne mã tem dei oꝛeb. O comeſtio delicatiſſima:in qua f
ducat in mũdo moꝛiens:tecũ eterne viuere in⸗ ois ſapoꝛis ⁊ odoꝛis ẽ ſuauitas:oẽ delectamẽ⸗ „
cipit. OQè qᷓ; pcioſa moꝛs illa eſt: anteq; homies tũ:oĩs medicina:oĩs ſuſtentatio: ⁊ oĩs req̃es a .
moꝛtui ſũt:poſt quam incipiũt viuere. Tu pa laboꝛe:necnõ ⁊ oẽ qð deſiderari põt.Tu certe
nis angeloꝛũ tua viſione angelos reſicis:⁊ glo vita es:q̃ oĩs viuit creatura ⁊ ſine qua moꝛit᷑.
riſicas.tu eſca es aie non coꝛpoꝛis:impinguĩss Tu es vita vitalis dulcis:et amabilis atq; io⸗
mentẽ non ventrẽ. Qui in te non impinguat᷑ i cũda. Odoꝛis tui ſuauitas egros recreat ⁊ de⸗
virtutibus:nimis eger iacet in flagitijs. Tu te biles:quos tuos fecit ſopoꝛ ſalubꝛes ⁊ foꝛtiſſi⸗ 38
manducantẽ vt cõdecet:in te trãſmutas: vt tui mos. Tu lux illa incõpꝛehenſibilis: que oẽm p
participationẽ efficiat᷑ deus.nec tñ in illũ traſ-⸗ illuminans hominẽ venientẽ in hunc munduʒ
4 mutaris: veluti alia coꝛpoꝛa ikeſta Se ve Tua mi dñe eſt ois potentia:tuũ ome regnum 1
Caet-. S A „.13; te indigne ſumentibꝰ. certe ad ſui penã æ reatrũ ante te curuabit᷑ ome genu. Oia q̃cũq; vis:fa⸗
S, E . ne iterũ te cruciſigunt:non ꝙ te dijudicet illa mã⸗ cies in celo:⁊ in tra:⁊ in mari:⁊ in abyſſis: tue
NXI a ſe ducatio: qm impaſſibilis imoꝛtalis oino es. nil eſt qð poſſit reſiſtere voluntati. In te ex te
1 SEeene Heu dñe mi qd dicaʒ Quot hodie te ſacerdo⸗ etꝑ te ſunt oia: et ſine te nihil. Eia ergo fidelis
tes comedunt in altari: vt carnes pecudũ ⁊ vo anima gaude epulare: ne moꝛeris. His paſce⸗
lucrũ imo peius:Mocte mulieruʒ fruunt᷑ actu re delicijs: ne pigriteris:hoc fruere cõuiuioin ⸗ R
turpiſſimo: et te mane maſticando comedunt. qͥ nõ carnes hircoꝛum: aut tauroꝛũ vt olim ile
AVbi domie latitas: doꝛmis ne:an vigilas:Ex gei:ſed ſaluatoꝛis tui coꝛpus ſumẽdum ꝓponiꝰ 3
audis pᷣces eoꝛũ de celo ⁊ de ſede maieſtat tue tur. O ſignũ dilectiõis inopinabelis: vt idẽ ſit ʒ“ n
R8 5 .
WMugir ala nenaAE AA „ ₰ rrne „— 9 ſt . 4 , N

α arinch Rrn ſteh —9 PE Jra

Sy H V „ * —— a Ae 4 rEI r. 2 A W * — *

lnen
feſtpe

ſ

Neſn
ſne
lcd
ſenſa
Neet
Gchr
n
he
hnge
luſoſe
ber
herct
reſtui
6 Oio
cenenns
Nihnie
eclean
nihete
gſope
Uiina
cetid
löE
zmals:
reſſct
vöͤhoe
ſorig

k

SaNean.

tlec⸗
don

cune⸗
reiest
uen
nai⸗
mg⸗
S1e
ſiſi
loin
unc;
egun
ſotf⸗
ſune
leſte
ſden
uion⸗
ni

M magna dulcedo tua dñe:quã abi
mentibꝰ te:⁊ pfeciſti ea ſperantibꝰ in te.O fer

Epintola

datoꝛ:qð datũ:⁊ donatoꝛ idẽ ſit abißm vond

cõdiſti ti⸗

culũ excellẽtiſſimũ: venerãdũ:colẽdũſ:adoꝛan

dum: gloꝛificandũ: amplectẽdũ: oibus extol
lendũ laudibus:cxaltandũ cũctis pᷣconijs:fir

miter in coꝛdis viſceribus retinẽdũ:⁊ ꝑpeiuis
tꝑibus alligadũ aio.Cecidit hõ ꝑ cibũ ligni ve

titi ad miſeriã: ꝑ te reuelat᷑ ad eternã głiaʒ Tu
certe in rectis ⁊ eruditis habitas cogitatiõibꝰ

Tu miſerrimũ arrogantẽ:⁊ ſuꝑbũ deteſtan di

cum. Tu pauperẽ iuſtũ piũ ⁊ humilẽ oib⸗ eum

implens diuitijs: tue domus vbertate facias.
In te: ⁊ ꝑ te ẽ rectũ iudiciũ ⁊ eqtas:tecum pꝛu
dentia ⁊ foꝛtitudo ⁊ ois victoꝛia. Mer te ſãcti

minans. Sedenti ceco huic ſecus viam: mniſere
re mihi fili Hauid clananti: viſum tribue quo
te videat. Oꝛopicius queſo domine huic eſto
peccatoꝛi: vt ſis mihi in adiutoꝛium ⁊ in locuʒ
refugij: vt ſaluum me facias. Et tunc ſiambu⸗
lem in medio vmbꝛe moꝛtis :non timebo mala
quoniam tu mecum es. Moꝛtuus en pie ieſu
iaceo. Exurge:reſuſcita me:et conſiteboꝛ tibi.
eger ⁊ infirmus ſum cui nulla eſt amplius ĩ car
ne ſanitas:medicus es:ſana me. Nudus affli⸗
goꝛ frigoꝛe:diues es:indue me. Fameibe⸗ ſo
litudine pereo:cibus es: ſacia me.Sitio:ſalu⸗

——

bꝛe poculum es:inebꝛia me. Infixus ſum in li⸗

mo ꝓfundi: ⁊ non eſt ſubſtãtia. Veni in altitu

dinem maris: ⁊ tempeſtas demerſit me.Labo

raui clamans:facte ſunt r ꝛuce fauces mee. Jã

regnãt in celeſtibꝰ. Per te doctoꝛes pꝛedicant intrauerũt aque vſq; ad animaʒ meam. Auc

Per te iuſtus viriliter contra hoſtes dimicat.
Tu ſuꝑbũ potẽtem deponis de ſede exultãdo
humilẽ.Tecũ ſũt oẽs diuitie:⁊ głia.Te diligẽ

tes diligis. Qui ad te puro cqde vigilant te in

LTi ſolus añ omne pᷣncipiuʒ oiuʒ eras:⁊ finis:

⁊ pᷣncipium. Tu ſolus ſine tꝑe eterne a deo pa

tre genitus. Quã beati qͥ te diligũt: qͥ aliud:qᷓ;
te non deſiderant: de te aſſidue cogitant:qui

1.

mnmo certe ſine te põt viuere ad momentũ.Tu ſo

te digne cõcedũt:qͥ tecũ manẽtes omnes vias

tuas omni tꝑe cuſtodiũt. Certe qͥ te inueniunt

inueniũt vitã ⁊ hauriũt ſalutẽ interminabilẽ.

DO elſca mirabilis ac ſtupenda: delectabilis ac

tot ſunt innou ita ſigna:⁊ mirabilia immutata
In qua omn

gratiarũ ꝓſicimus incrementũ. ſingularis

iocũda:tutiſſe Ji⸗ ſuꝑ oia ꝑoptãda In quo

⁊ inaudita tui liberalitas.& ſuꝑpabundantil-⸗

ſima ac ꝓdiga largitas:vt tul neminẽ exoꝛtem
facias:niſi ad te venire cõtemnat. Si qs ergo

paruulus ẽ.ſecure ad te veniat:⁊ te comedens.

fiat magnus et relinquens ſemitas infantie:ꝑ

vias ambulabit pꝛudentie. Si qͥs debilis eſt:
ad te dedlinet: ⁊ ꝓtinus fiet foꝛtis. Si quis in⸗
firmus: ſanabit᷑. Si qͥs moꝛtuus ẽ: ſi audire te

mea deus in ſecula. In te ſolum delectatur coꝛ

voluerit:vitam interminabilẽ apꝛehẽdet. Sʒ
q̊ magnus eſt ⁊ foꝛil:nec hicte deſerat:nã ſem⸗

per abundãter in te inueniet:quo paſcat᷑ Ne⸗

lus vitaʒ das oibus creaturis. Iccirco defecit

coꝛ meuʒ: caro mea deus coꝛdis mei: ⁊ pars

meum. In te exultat anima mea. Tibi ſolũ ad
herere cupit mens mea:quoniã qui elõgant ſe

a te peribunt. Tu autem domine ne longe faci

as auxilium tuuʒ a me ſed tuam ad me inclina

aurem miſericoꝛdie. Te edat pauper ⁊ inops:

ux

⁊ ſatietur:⁊ tunc viuẽs coꝛlaudabit te/Oluũ⸗
inuiſibilis: inextigguibilis zet omnia vere illu⸗

— & — D
Nnmn en“ b =. 4 a ☚& Erfau ſaii S

abet delectamentũ: et ad oiuz

me ð laqueo iſto:pꝛotectoꝛ meus: gubernatoꝛ

meus firmamentũ meum: refugium meũ: dux
meus:a rex meus:⁊ deus meus. In cuius cõ⸗
mBmendo manibus ſpiritum meum. Quemi cru
ueniũt:qm̃ cũ ſimplicibꝰ⁊ rectis coꝛde grader cis ſtipite redemiſti:cui vitam: miſericoꝛdiam

tribuiſti. Reſpice domine humilitatem meaʒ:

nec concludas me in manus inimici: hodie te⸗

cum ingrediar in locum tabernaculi admirabi

lis:vt inhabitem in domo tua in longitudie di

erum in ſeculuʒ ſeculi. Mis finitis vir domi⸗

ni gloꝛioſus ſacrum domini coꝛpus ſuſcipiẽs:

dad terram ſupinus redit. Deinde manusimo
dum crucis ſupꝛa pectus tenẽs Symeonis ꝓ-
phete vaticiniuʒ decantauit. Quo finito ſubi⸗
to cunctis qui aderant cernentibꝰ: taãta in loco

in quo iacebat diuinitꝰ lux effulſit:vt inſtar ſo⸗

lis radij ſplendoꝛ quoꝛũlibet vibꝛaret oculos:
ne poſſent moꝛientem virum gloꝛioſum aliqua
liter intueri. Qua quidem luce ad hoꝛam pma
nente circũſtantium qdam agmen angelicũ ibi

dem viderũt vndiq; diſcurrentiũ: vti ſcintille

in arũdineto ſolent. Quidam vero angelos nõ
viderunt:ſed vocem lapſam celtus audierũt:
ſic dicentem Aeni dilecte mi: tempus eſt enim
vt mercedem accipias ꝓ laboꝛibus: quos mei

cauſa viriliter ſupoꝛtaſti.Quidam tamen nec

yviderunt angelos:nec hanc audierunt vocem
ſed tm cuʒ is a beato Hieronymo illa finita vo

ce:hec audierunt verba. Ecce ad te venio pie

ipᷣu ſuſcipe quem tuo recuꝑaſti ſãguine.Cunc
ſubito illa lux diſparuit: ⁊ illa anima ſanctiſſi⸗
ma tanq; ſydus omnibus virtutibus radians
carnis reſoluta ceno:celoꝛum regna adijt gloꝛi
oſa. In qbus iam certe tanq; luminare conſpi⸗

cuum renitet:⁊ ſplendoꝛe beatitudinis:⁊ mul⸗

toꝛum coꝛuſcatione ꝓdigioꝛum, qm nõ poteſt

abſcõdi ciuitas ſupꝛa montẽ poſita:nec voluit
deus vt i moꝛte ipᷣius lateret ſãctitas:cuiꝰ vita

Gο r=n
ſidRX. Prne d S. D

14144 M

. AAIdars ℳIKE

militat Taãtus deniq; flla recedẽte ſãctiſſima ſſti ſuo potuit facere filio honoris ⁊ gre: non
gia odoꝛ ſubſecutꝰẽ ꝑ dies nõ modicos:vt nul fecit:cũ tã copioſa ⁊ i vſta ⁊i moxe erga eů ſñie
la foꝛte vetuſtatis recoꝛdet᷑ etas. Sed certe di rit munificẽtia:Bedit eni ei dñs daritatẽ eter
gnũ erat:vt illius merita odoꝛis pᷣcipue clare⸗ nã:⁊ noie etno hereditauit illũ: ⁊ fecit e here
rẽt indicio:qͥ ad vnitatẽ ſidei itemerate mẽbꝛa dem gaudioꝝ ſuꝑnoꝝ:in qbus ꝑmanebit in ſe
fetida ſuoꝝ vᷣboꝝ odoꝛe euocauerat. Hoꝛa nãa cula. Quã ſingularis honoꝛ ⁊ admiranda glia
ꝙ chariſſimi pr̃es et dñi huiꝰ trãſitus gloꝛnoſe excedẽs pene alioꝝ głiaʒ ſãctoꝝ ⁊ honsꝛẽ.vbi
diei erat vltima . In q̃ qdem vt ſui atlete pius nõ ſolũ illã ſanctiſſimaʒ aiam oĩs celeſtes conmnm
dñs głliam demõſtraret: ⁊ oibꝰ qi eccłie domo tant᷑ cohoꝛtes:ſᷣ etiã ipᷣe ꝓpꝛius ſaluatoꝛ. Nec·
habitat ꝓferret claruʒ lumen: hoc mõ Cyrillo eni ſolai celo fulget inſignis dignitatũ illa bea
DEEuit Küq; dicta iã hoꝛa Cyrillus ep̃s deuont in re miraculis Ad cuius narrationẽ cõgruu ẽ re
= ſua cellula oꝛationibꝰinhereret: ſurſũ ĩ ſpũ ra-⸗ dire.Hhefunctonãq; vt dictũẽ viro ſaaiſſimo
ptus velut in extaſi facrꝰ ſubito quoddã a mo hoꝛa cõpletoꝛij: coꝛpꝰ illð tãtis fragrãs aroma
naſterio a qͥ vir ſactiſimꝰ migrauerat vſq; ad tib cuſtodiẽtes:totaʒ illã inſomnẽ noctẽ ducẽk
celũ mirabile ⁊ ſpecioſiſſimũ vidit iter. Cuius, tes circa eũ ĩ magnis ſiqͥdẽ ꝓ ãno qð cũctis vo⸗
tãta crat pulchꝛitudo ⁊ admiratio:vt ſicut eo⸗ nerat fletibus.⁊ ꝓ ſua quã iam obtinuerat glo
dem poſtmodũ teſtantẽ cognouimus:ſtupoꝛe ria gaudijs vigilauimus.Mane aũt facto di⸗
* velut amens effectus huc illucq; admirãs: ſui uinis ꝑactis:vt cõdecebat myſterijs:debitiſq
pauliſper credat obliuiſci. In hac ſiqdẽ mẽtis obſequijs honoꝛe debito cõſumatis ĩ Bethlee⸗
poſit'anxietate:eleuauit oculos:⁊ ecce angelo, iuxta pᷣſepeĩqͥ ꝓnobis xpᷣs de intemerata ibi⸗
rũ maxima a monaſterio ſocietas veniebat al⸗ dem natus vgine infans vagijt:coꝛpus illð ſa
ternatim melodiaꝝ ⁊ mellifluoꝝ cãruũ vocibꝰ ſepchuimus Alinoadt in terra oꝛdiaue⸗

cõcinentiũ:quoꝝ videbant᷑ vocibꝰcelũ ⁊ terra rat ſepeliuimusQuãtis aũt ipᷣo die et etiã ad
⁊ oĩaq̃ eoꝝ cõtinent᷑ ambitu vndiq; reſonare. p̃ſens miraculis gloꝛioſis miriſicauit dñs filiũ
Ferebat etiam ſinguli angeloꝝ ſingulos mani ſuũ ſanctũ Hieronymũ:certe non foꝛet enarra
bus accenſos cereos:quoꝝ claritas ſolis repei re ſufficiens lingua carnis: ſᷣ tñ aliq̃ de multis
lebat lumen. Sed qᷣd addit᷑ admirationi admi ne noſter nimis plongetur ſermo:referã. Aus
ratio: Ad celos vertẽs Cyrillus oculos:nõ mi dam a natiuitate cecus in ipᷣo ſepulture die vi⸗
noꝛẽ angeloꝛũ cernit numerũ modo ſimili iſtis dendi heneficiũ coꝛpus tangens ſanctum obti
obuiã venientiuʒ:qͥn rei huiꝰ anxius expectat nuit/Cuidã etiam iuueni ſurdo muto ſanctiſ
euẽtũ. Interrogaſſet qdẽ qͥd hoc eẽt:ſᷣ ita eumn ſimũ coꝛpus deoſculãti:ſoluto quris et lingue
ſtupoꝛ oppꝛeſſerat:ꝙ àd diceret:neſciebat.Aſt ligamine:⁊ loquẽdi ⁊ audiẽdi gra eſt conceſſa
illo diutius expectate gloꝛioſã vidit Hierony Et certe dignuʒz erat:vt qͥ cecitatis vere lucis:
mi aiam pᷣ cunctis qͥ pꝛeibant angelis: ⁊ ſedbã que xp̃s eſt:tenehꝛis obcecatos:ſuis ſanctiſſi⸗
tur mira decoꝛatã pulchꝛitudine veniẽtem. ad mis doctrinis ⁊ exemplis illuminauerat. Sur
cuius erat dexterã ſaluatoꝛ cuz illa pariter ve-⸗ dis quoq; ⁊ mutis in diuinis oꝑibus vera,ʒ3ex
* niẽdo.Que qͥdeʒ ĩ loco quo Cyrillus degebat vercuerat medelã:vt ⁊ diuina intelligerẽt docuu
. gradũ figens: ſtans ea taliter ẽ locuta.Agno menta: ⁊ catholice fidei ↄfiterent᷑ rõnes:quas
. „ ſcis ne me: Achquã ille. nime qͥdem Auis ſpernebat in die ſui obitus gloꝛioſi:et cecis lu⸗
eni es qui tãto ceteris honoꝛe emines: At illa. men tribueret corbgeale ſurdis ac mutis cõ⸗

De Hieronymo vnqᷓ; fuit aliqua tibi cognitio cederet ſanitateʒ, plurimi vt aſſerunt: qͥ vi
At ülle. Certe quẽ noĩas ſingulari affectu dili⸗ derũta nefandis ſpiritibꝰobumbꝛati in locod
go charitatis.Sed q̃ſo ille es: Et illa.Eius ſũ ſanctuʒ quieſcit coꝛpus clamantibꝰ diris vonrin
aia:que głiam iam obtineo:quã ſperabaʒ. Ad bus demonibꝰ:Sancte lhieronyme.Cur nos
* meos pergito filios.⁊ q̃ vidiſti nũcia:vt ⁊ alu⸗

ctu deſinãt: a meo ſtatui cõgaudeat:quẽ elegi
Quibꝰ oibus finitis: oĩs illa beata viſio ab eiꝰ
euanuit oculis: ⁊ fuit in ſemet reuerſus.ꝓtinꝰ
Cyrillꝰineffabili gaudio ꝑabundãs:ita mi q ꝑ
totã noctẽ illa nõ ſe potuit a laceymis p men⸗
tis leticia otinere. & mirabilis ẽ dñs i ſct
ſuis:mirab ilis i maieſtate:faciẽs ꝓdigia.Pe.m

xtera dñi fecit vtutẽ: dextera dñi exaltauit eũ:
notã facies in pplis vtutẽ ei. O diuini amoꝛis

iĩmẽſitas: diuine largitar afftuentia. Quid eni

tam inſeqris:tu noſtrũ ſemꝑ flagellũ fuiſti ⁊ vi
uus ⁊ moꝛtuus:ꝑ eum ſunt mirabiliter libera⸗

ti/Hereticus qdam dum pᷣdictum beatũ Hie⸗
ronpmũ blaſfemaret:⁊ eius foꝛe dignuʒ coꝛpꝰ

incendio diceret:vltione diuina ad alioꝛus he

reticoꝛũ foꝛmidinẽ:in ligni ſpeciẽ eſtmutatus

Et ſubito cũctis qͥ aderat videntibꝰ:ignis celi
tus eũ inuaſit:ac eũ taliter cũbuſſu:ꝙ totꝰ in &ᷣ

nerẽ ẽ ↄuerſus.Ad hec magna hereticoꝝ mui
titudo: cũ tantã ſueſãctitatis aduerterẽt expe⸗
rientiam:⁊ ad veritateʒ ſacigſidei tantis ⁊ tot

- W☚ „— n) XArantkte unr Le. „ ..
◻

BSrre y —–k- c OW

G ny 2 S.. / ℳ. “ g *a.äl.,

.
4 .
4 ——SBW

Ka
in
ne
hge

Lc

Ube
Mn
niin
aſn⸗
SN
Cini
ciere
e.
ſakn
Nhiig
Behi
mn

s an
Olinne

Nifi
Ielen e
Pulis

tdien⸗
n i
hſnent
gugre
heeſe

noiſie
4J
crazer
adn
g:qaG
cubl⸗
ſvtieſd
nhi
ld
ris ad
Curnes
uſinn
a
ühe
Gop

ee

utimns
Dhd
G

tm

4
ce

.

Epiſtola

apertis ſignoꝛũ indicijs: tanq;ᷓ qbuſdã daman

tibus pᷣconibus vocarent᷑: ad ipᷣius ſacratiſſi⸗
me ⁊ intemerate fidei ⁊ lumen redierũt.Quid
plura dicã:certe in generatiõe ⁊ generationeʒ

vix annunciarẽ que ꝑ illum deus oſtẽdere vo

luit:vt magniſicaret eũ:⁊ colenduʒ exhiberet
vniuerſis.. magnus certe eſt iſte tot faciens
mirabilia:cui certe non ẽ ſimilis ᷣm opera ſus
Magna magnalia de hoc ꝑ mundũ reſonent
extrema terraꝝ ſpacia:rutilẽt ſua lucida ſigna
Jam tantoꝝ miraculoꝝ multidine coꝛroboꝛet
intemerata fides. Quot enĩ infirmis integram
ſanitatẽ cõceſſerit pꝑoptatã: narrare cederetin
imenſũ.Et tẽpus ⁊ vita ⁊ ois humanus deſice

ret ſenſus:ſi vellet oia indagare que opatus ẽ

in diebus nẽ̃is:que auribꝰ audiuimus: nec ſũt
occulta a filijs hoĩiuʒ. Letetur itaq; totus fide⸗
liũ cetus:⁊ cãticũ leticie ⁊ exultatiõis deo con⸗
crepent alta voce:ꝙ ex eis ꝓſilijt ſtella micãs:
cuius fulgẽtes lucis radij eos dirigunt ad cele
ſtem patriã adeũdã. Iſtius cexxe vita ſacratiſ⸗

ſima ẽ omnibꝰ diſciplina: inoꝛes ſunt ſui hoiuz Sine tuo ſũ Hieronyme chariſſime cõſilio ve⸗

fidelium inſtituta.Adſint hodie ſacre matri ec

cleſie:⁊ ꝓ tanti filij receſſu pie lachꝛyme: ⁊ pꝛo

tanta eius gloꝛia ineſtimabile gaudiũl. Liceat
ergo inſtar pie matris ei pias lamẽtationes im
pẽdere:cũ tanto ſe cernit bᷣuataʒ filio: viduatã
viro:deſtitutã pugili:⁊ capitaneo vitis ſue in⸗
ciſa palmite: quã in agro fidei plãtauit ⁊ coluit

Hõ mihi q̃ſo imputet᷑ filio tanto oꝛbato patre:

ſi pᷣ doloꝛe dãni tam ineſtimabilis:ea referam
que non decenꝭ Sepe nãq; nimia coꝛdis abũ⸗
dantia plura h loquitur: q; vellet. Quid heu
chariſſimi patres ⁊ dñi nũc vobis referã: Cir⸗
cũquaq; ꝓſpiciẽs: ⁊ pergẽs:vt ſi foꝛte meum:
quẽ dira moꝛs abſtulit patrẽ Hieronymuʒ iue
nirẽ:⁊ non inuenio:quẽ diligit aia mea:huius
amoꝛe lãgueo.Tedet aiaʒ meam vite mee:qm̃
ablata eſt vita mea:⁊ excuſſus ſum ſicut locu⸗
ſta:⁊ exaruit virtus mea:⁊ lumen oculoꝝ meo
rum extinctum eſt Quale amplłerit mihi gau
dium in mũdo:cum lumẽ meũ videre non poſ
ſim: Obſcuratus eſt eni ſol meus Et luna non
ſtat in oꝛdine ſuo. Ouis cũ lupis qͥd faciet pa⸗
ſtoꝛis puata munimine: Quõ viget arboꝛ: ra⸗
dice detruncata? Quid heu dira feciſti moꝛs-
Cui patrẽ recipiẽs:filiũ tã mẽdicũ in oibus bo

nis exulẽ dimiſiſti? O moꝛs crudelis non illi:

ſed mihi:⁊ pene toti eccleſie: quem ſurripuiſti
athletam⸗Cur non diſtuliſti euʒ reciꝑe: Qua⸗
re aliquãtuluʒz ñ auertiſti faciẽt uã ab eo: Scis
qͥd feciſti:nũqͥd nõ deſideraſti:q̃ tã velociter a
nobis ſurripuiſti:ꝙ nõ ſit in mũdo ei ſilis i vir
tute iĩ doctrina in ſanctitate: Mic certe pᷣnceps
pacis:dux iuſticie:doctoꝛ vᷣitatis ⁊ equitatis.
Armiger intemerate fidei: cõtra hereticos bel

M 1 .
4.046*

—

— Q * — KAoeo Pmiegn C L 4 WNIH 1 2 4

Ve 412 24¾ 1

4* . . 9„ O —
odDſ. PCn n) KA.j. 5n. Apn Dſe.

Fo. CCLIX

Z
.
. . 2
.* . G .
4. .

latoꝛ foꝛtis:cuius ſagitta nunq; abijt retroꝛſũ

nec declinauit clypeus eius i bello:⁊ eiꝰ nunq;

eſt auerſa haſta. Inclyti xpᷣianoꝝ plebis ſlete:

qm̃ cecidit lux veſter. Aox i rama ſonet. Tãti

filij receſſũ pie ploꝛet eccłia. Jam circũdabunt

eam carnes multi:ↄſiliũ malignãtiũ obſidebit
eã:qm longe factus ẽ ab ea auxiliatoꝛ eius A
ad ſuã nõ aſpicit defenſionẽ Jã tribulatio ꝓxi
maẽ: ⁊ nõ eſt qͥ adiuuet. Jam in ſepulcro iacet

ℳ

ꝓtectoꝛ ſolitus:nõ certe exurget aduerſus ma
lignãtes in ea. Iccirco clama in cilicio:⁊ plan⸗

ctu pia mater:induere viduitat veſtes vidua⸗

tam filio. Heu vaticinabunt᷑ pſeudo ꝓphete:
⁊ ꝓphetabũt viſiones mẽdaces: ⁊ frudulẽtas
diuinationes: ⁊ ſui coꝛdis ĩ nobis ſeductiões.

Et certe nõ erit qͥ reſiſtat e . Siccatꝰ eſt enim

tons vite:⁊æ vena diſparuit aquaꝝ viuenmum
Sed ⁊ tu qͥd dices chariſſime pater Damaſce

Abi quem plus diligebas qᷓ; te Hieronymꝰ⸗

Abi tui noꝛma itineris:Conſiliatoꝛ:ductoꝛ:⁊

rectoꝛ quo abijt tuus: Quando ãſo ſcribes ei

lut abſciſſũ a coꝛpoꝛe mẽbꝛũ. Scribe ſcribe qſo
ne pigriteris:vt ſi tua locoꝛuʒ diſtantia ꝑopta

ta careo viſione: ſaltẽ tua mihi adſit memoꝛia

frequẽs tuis aſſiduis lis gratioſis.Teſte deo
in nullo viuentiuʒ vt in te mea ſpei firmaui an⸗

choꝛam. Oloꝛa igit᷑:ploꝛa.DOucãt oculi tui la⸗

chꝛymas ꝑ diem ⁊ noctem: qm̃ defecit ancho⸗
ra tue ſpei. Aruit ſcribentis manus tanqᷓ; flos
feni. Jam non erit tibi amplius eius memoꝛia

Aox certe ſua dulcis ⁊ iocunda:que in ſideliũ

auribꝰerat mel dulciſſimũ:ſiluit. Heu q̃lẽ ami⸗

ſiſti ↄſiliatoꝛẽ ⁊ adiutoꝛẽ. Certe iã i multitudie
ↄſilioꝝ tuoꝝ defeciſti. Nõ erit panẽ frãgat ti
bi vite Extincta ẽ lucerna i medio eccłie micãs

vt nõ vobis ſ ſibi luceat. nõ mũdo:ᷣ celo ſplen
deat. Quid ergo dicã:Cui conãrar: VUñ mihi
in Bveniet auxiliũ:vt ↄſoler: Certa vt intueoꝛ
a dño factũ iſtud. Et idᷣo ſibi dæã: Cur bone

——— — /.
Bnaſ gchn abſee nre
4

yn e

ihu tam velociter a tui ſponſa:quã in crucemo

riens deſpõſaſti tm abſtuliſti filiũ ꝓtectoꝛẽ cõ⸗
tra eius hoſtes belligerũ: Foꝛte voluiſti eũ te⸗

cum:Certe domie nõ eo egebas:vt ipa.Hene
q̃dem ei ſubueniſti: ſed nos oꝛphanos relidſti.
NMon cõqueroꝛ ꝙ aliud qᷓ; iuſtum ⁊ equũ fece⸗

ris:qm certe iam ipᷣe merebatur finẽ imponere
huius vite laboꝛibus:et tecum eſſe.ſed doleo

ꝙ tm incurrit damnũ eccleſia: eo abeũte. Ati⸗

nam eum redderes:vt tuam regeret:ſtabiliret

⁊ defenderet escłliam velut pꝛius. Quid bone
domine eius deinceps facient filij iacẽtes:eſu⸗

rientes: circũeũtes famelici ciuitateʒ:vt canes
non habentes qͥ eis panẽ frangat: Sunt oues
errantes nõ habẽtes paſtoꝛẽ:diſcipuli ſine do

ctoꝛe:ceci ſine ductoꝛe Heu pr̃ pie Hieronyme

—
rue,

Dars

noſtre ſuſtentatiõis baculus vbi es:Quid tuꝰ

faciet currus ſine te dulgꝗ auriga: Abi cubas⸗
Indica nobis Cur es nunc terre ſocius:qͥ in te
nihil voluiſti eſſe terrenũ: Bethleẽ Bethleẽ ci
uitas Juda q̃ non minoꝛẽ de pᷣncipibus eccłie
retines:qͥd feciſti?: Redde nobᷣ quẽ retines pa⸗
trem. Sed ⁊ tu terra quare audes retinere ho⸗

minẽ non tuũ:qui nil geſſit terrenuʒ: nil carna

le:certe ſua redoluit caro Guſpende ⁊ tu pijſ⸗

ſime Theodoſi tua in ſalicibꝰoꝛgana. Non pi⸗

G. 4*PI
e,
= ſzo Erer.

us ceſſet fletus:cum tui dilecti Hieronymi re

coꝛdaris:quẽ amiſiſti. LZanta deniq; tibi inſit

doloꝛis affectio:quãta extitit dilectio.tanta ſit

lamẽtatio:quãtũ damnũ.Sed que poſſet moꝛ
talium explicare lingua quãto eo ſuperſtite ad

erat toti eccłie vtilimas:quanta xpᷣianoꝝ ſingu

lis alubꝛitas:quãtum certamen:quantaq; he
reticis deſtructio ac diſperſio: Hic certe omni
bus chꝛiſticolis amabilis erat:⁊ decoꝛus in vi
ta ſua. Et ideo eius receſſu ſingulis flere licet.
nec eſt qͥ ſe abſcondere vel excuſare poſſit. Ne

èè E. igit᷑ noſter nimis ꝓtrahatur ſermo vt bꝛeuiter

ↄcludam:que ꝓnoſtro damno ad doloꝛem at
tinet:vt que ex illo ꝓueniebat omnibꝰ humili⸗
tas ⁊ exultatio explicari non poteſt:ita doloꝛũ
eſt lamentatio.Ceſſet igitur doloꝛ:abeat triſti⸗
tia:quibus tamen attingere non poſſumꝰ:que
vellemus:que non ſoluʒ nullum remediũ adhi
bet doloꝛi:ſed auget.Si patrẽ noſtrũ diligimꝰ
eius leticia gaudeamꝰ. Non vere diligit qui ſu
am tm vtilitatem diligit. Iccirco ⁊ ſi ꝓ ea:que
nobis euenit inutilitas dolemus:et ꝓ eis:que
recepit gaudia colletemur. Adſit ergo hodie
nobis cauſa magne leticie.Cantet quili bet ve⸗
ſtrũ nouũ canticũ. Sonoꝛis iubilet vocibꝰma
ter eccleſia. In hymnis ⁊ cõfeſſionibꝰplaudat
hodie plebs catholica. Undiq; iocũdetur chꝛi
ſtiana cõcio Hodie certe obtinuit Hieronym⸗
qð tanto eſtuabat deſiderio. Hodie deuict ho
ſtibus ſecurũ obtinuit triumphũ.cCerte oĩbus
expletis laboꝛibus:reqem poſſidet ſine ſine Jã
non eſuriet neq; ſitiet amplius:neq; cadet ſuꝑ
illum ſol:neq; vllus eſtus. Ablata ẽ ab oculis
eius om̃is lachꝛyma:abijt omis luctus. Jã cer
te ſibi doloꝛ deinceps nõ erit. Jam certe merce
dem habet: ꝓ qua toto vite ſũe tepoꝛe laboꝛa⸗
nit. Cõſolemur ergo.demus magniſicẽtiã deo
noſtro:quoniã dei ꝑfecta ſũt oꝑa:⁊ om̃is vite
eius iudicia. Cõfiteamur domino:⁊ collaude⸗
mus ſaluatoꝛẽ noſtrũ:qm̃ non deretinqͥt ſãctũ
ſuum ſine adiutoꝛio in tribulationibus:que in
agone huius vite miſerrime circũdederũt illũ.

Sed aduutoꝛ et ꝓtectoꝛ ſuus factus: liberauit

coꝛpus ſuum a perditiõe.A laqueo lingue ini⸗
que ⁊ a labijs operantiũ mendaciũ:a eum ſub
limiter collocauit infra patris manſiones:vbi

omneẽ gaudiũ:ois ſuauitas: omne qð deſide.

rari põt. Abi gloꝛioſa ⁊ felix eſt refectio aĩaꝝ
poſt laboꝛes ⁊ erũnas:vbi dulcis ſolẽnitas an
geloꝝ:vbi vna ſocietas et charitas oĩuʒ ciuiũ
ſuꝑnoꝛum. Ibi certe neminẽ timoꝛ: aut doloꝛ
incutit. Ibi nulla penitꝰagnoſcit᷑ anguſtia:tri
bulatio:aut adũſitas. Nulla ibi infirmitas no
minat᷑. Nemo eni fraudat᷑ ſuo deſiderio.pcul
ibi diſtat moꝛs. Nulla ibi pꝛoꝛſus pᷣſentis glłie
expectat᷑ minoꝛatio:ſed augmẽtũ.ſ.cũ omniũ
vniuerſalis erit reſurrectio moꝛtuoꝝ. Ibi tũc
coꝛpus cuiuſlibet bea e ſimul cũ aia pᷣdittaʒ
głiam:quã nũc ſola poſſidet aĩa fine intermina
bili poſſidebit. Quis autẽ angeloꝝ vel hoiuz:
quãta ſit minoꝛ particula gaudioꝝ ⁊ glłie: que
ibi ſunt:eſſet ſufficiẽs enarrare: Quis eẽt intel
lectus ad hec intelligendũ idoneus:q̃ nec ocu-
lus vidit:nec auris audiuit:nec ĩ coꝛ hois aſcẽ
dit: Certe ſi hec quãta ſint gaudia cõſiderent᷑:
terrena oĩa vilioꝛa oĩ ſtercoꝛe aparebũt:ſi hec
tpalis vita illi Sparetur:hanc qlibet hoĩuʒ ex
tinguere qᷓ;citius poterit: ardeſcet vt illius ca⸗

pax efficiat. Hec vita caduca: ⁊ momẽtanea re
ſpectu illius moꝛs potius ẽ dicẽda. Ois mũdi

fallax ⁊ vana leticia:põdus amariſſimũ ⁊ gra
uis ſarcina.anc qͥpe ſarcinã deponens Hie
ronymus ſacratiſſimꝰ optimã illã elegit ptem:
q̃ ab eo nullo tẽpoꝛe auferẽ Rogo:gaudete ⁊
exultate:cantate ⁊ pſallite:qꝛ pater noſter glo
rioſus nauim plenã celeſtibus diuitijs:eterniſ
q; mercibus iam concupito ĩ littoꝛe collocauit
anchoꝛam ſpei trãquilla iam i ſtatione firma

uit. Jam certe bꝛauiũ obtinet: quo in agone

huius ſeculi ab omnibꝰſe illicitis abſtinẽdo cu
currit. Jam victoꝛð ſuis hoſtibus triũphauit
cum qbus ſcuto amoꝛis domini munitus viri⸗
liter dimicauit. Jam denariũ accepit:pꝛo quo
tanto laboꝛe in vinea ſancte eccleſie laboꝛauit.
Jam talentuʒ dño reddidit duplicatũ:ꝙ cum
mercedẽ in gaudiũ dñi meruit introire Pꝛopt᷑
hec gaudẽs gaudebo:⁊ cantabo dilecto patri
meo cãticũ nouũ:vt ſit laus eius ĩ eccłia ſãcto⸗
rũ.Ecce dilectꝰ pater mecãdidus:ſpecioſiſſi⸗
mus:electꝰ ex milibꝰ: in quo nulla eſt macula:
paſcitur inter lilia in vinea dñi Sabaoth. Ec⸗
ce flos campi:⁊ roſa nimio fragrans odoꝛe de
hoꝛto nuper eccleſie in viridarium eſt domini
trãſplantatus. Ecce cypᷣſſus ad celi altitudinẽ
ſe extollit.Ad inſulas longe diuulgetur nomẽ
ſuum:vt ſit ineternũ eiꝰmemoꝛia in bñdiqiõe.
Exultate igit᷑ chariſſimi patres ⁊ domini Le⸗
tamini et laudate:quia decet laudare dñʒ:qui
mirabilẽ ſe in ſuis declarat ſãctis.Letet᷑ omis
oꝛbis. Erubeſcãt fallaces heretici:⁊ iam ſeno⸗
ſcant ad nihilũ deueniſſe. Certe non ẽ moꝛtuꝰ:
vt eſtimãt ſui hoſtes:ſed certe vietoꝛ regnat in

14 .
LCanbnts Nis — 9 Ec à borra

e
i
.
ſcl
lor
in
guc
cil
lu
r
lis:
ſent
i⸗

n
Wet
n⸗
ſap
fis
ie

upi
fac
ceri
ken

liſti
nae
fan
ſiſ
farit
herg
lief
ſiee

Ntſluse⸗
netnnae
Oisndd
niga
she⸗

gtpren:
aldele
hoſtergo
P:cenit
tolocaut
neſmm
in E
tiehan
ippaui
no irt
oco

gan
wn

cton

ſi ſict⸗
peeſſſt
nucle

Norde
fwonn
timd
WrRℳe

h⸗kMℳ

ee.
Binbe⸗
Nſponi
toné

Nornn⸗

ſen,

terra viuẽtiũ. Jã certe eiꝰrefulget elaritas per

etna palatia. Jaã veteribꝰ depoſitis armis fra⸗
gilibus:noua induit ac ꝑpetua.Hodie vndiq;

facta ſit in lo xpᷣiano leticia. Exultet pᷣcipue

ſacra mr ecclia:cuius hodie glioſus ſiliꝰ:⁊ cul⸗
toꝛ: qmatoꝛ ⁊ ꝓpugnatoꝛ pcipuus:oibꝰ extir⸗
patis hereticis dogmatibꝰ: cum ſuis fallacibꝰ
aguctoꝛibꝰ ð agro fidei catholice:a doctrinis ſã
ctiſſimis: ⁊ pᷣfulgidis ſignis: ac pdigijs vt ſol
relucet inter agmina beatoꝝ. Aale igit᷑ hiero
nyme gloꝛioſe:nr̃i ſemꝑ faciẽs apð deũ memo
riã: vt tua valeamꝰ pijſſima iterceſſione:⁊ in pᷣ

ſenti ab oibꝰ ptegi nocuis: ⁊ in futuro gaudia

Qliam tu poſſides adipiſci.
Incipit epła beati Auguſtini hiwonẽſis ad
Cvyprillũ hieroſolymitanũ epᷣm de magniſicen⸗
tijs beati Hieronymi. Epla. CXxLVI.

7 7 7 42
s Moꝛioſiſſimi chꝛi
ſtiane ſidei athlete:ſãcte mr̃is eccłie la⸗
pidis angularis:in qͥ admodũ armata cõſiſtit.
Nũüc vo in celeſti głia de ſyderis radiãtis olim
Hieronymi pᷣſbyteri laudes venerabilis pater
Cvyrille: ſilendũ ne putas: aut lingua balbutiẽ
tis pueri:vt virũ pollutũ labijs me locuturuʒ
foꝛe reris:Celi enarrãt głiam dei ⁊ oĩia que fec
dñs eũ i ſãctis ſuis laudat.Silere debet ratio⸗
nalis creatura:a laude dei irrönabili nõ ſilẽte.
CTaceã: aut loq̃r: cũ ſi taceã lapidibꝰ iubet᷑ cla⸗
mare. Qui qᷓ;uis indignus ⁊ inſufficiẽs lauda
toꝛ exiſtã:cũ nõ ſit pulchꝛa ĩ oꝛe peccator laus
Zññ ab eiuſdẽ laidibꝰminime ceſſabo Firmet᷑
itaq; manꝰntr̃a ligua nr̃a palato nõ inhereat:
m certe magnꝰẽ iſte vir ſactiſſimꝰ: mirabił:⁊
metuẽdus ſuꝑ oẽs:qͥ in circſigi nr̃o fũt. Ma
gnꝰcerte ĩ vite excellẽtiſſime ſactitate: magnꝰ i
ſapiẽtie ineffabilis ꝓfuditate. Magn' i maio
ris nunc glie q;titate/Alirabilis ĩ ꝓdigijs in⸗

ſuetis.ONetuẽdꝰ ob ſibi a dño traditã ptateʒ.

lipis macerãs:deſuꝑ pãno viliſſimo ſe tegebat
SGtratũ alium niſi terta:nũqᷓ; ſciuit.Nõ niſi ſe⸗
ſtus i die:poſt veſꝑas ſe oꝛationibꝰ pᷣbens: de
inceps vſq; ſcdᷣam noctis hoꝛaʒ quotidie vigi
la bat:poſtmodũ vo ſomno feſſus in terra doꝛ

miẽs vſq; ad mediã noctẽ qͥ eſcebat.Qua q dez

ↄtinue ſurgẽs lectionibus ⁊ ſcripturis ſa ctiſſi⸗
mis:qbꝰtota radiat eccłia vn lapidibꝰ pcioſis

intẽtus: vſq; ad eſus hoꝛã pdurabat Ita leuii

ſima flebat peccata:vt qs eũ eſtimaſſet hoiem

interemiſſe. Ter in die carnẽ duris vberibus
flagellauit:ita vt ex eius coꝛpe riuuli ſaguinis
effluebãt.Quin verbũ ocioſũ aliqð vt peſtem
maximũ fugiebat. Sibi ocũ nulluʒz erat:ſ. ne!
gꝗut ſacris lectionibus:aut ſcribendo:aut qcẽ
do cũuctos exercitabat᷑. Quid plura loquar: ſi
ſanctoꝝ ſinguloꝝ perquirerẽ vitas:co vt puto

maioꝛem nemineinuenircſhed d ſuꝑius Sa hrr se Sherr

muelem nominauimꝰ: fuiſſe hunc Samuelem
oſtendamus. Hic certe Samuel:qui de vanis
litterarũ ſtudijs verberibꝰeuocatus:ſacre ſcri
pture miniſterio deputat᷑. In cuius lumine di
uina gr̃a influente: vtriuſq; teſtamenti lumen
vidimus:⁊ in cuius bꝛachujs hereticoꝝ ꝑs ma
xima eſt diſperſa. Hic certe głia vtutis noſtre
trãſferẽs vtrũq; teſtamentũ ex hebꝛeoꝝ gua
in grecã pariter ⁊ latinã:diſponẽſq; ipᷣm poſte

ris ineternũ: declarãs enigmata ⁊ obſcura du⸗
bia ⁊ nodoſa:pᷣparãs officioꝝ ſeriẽ cũct᷑ ecccie

miniſtris totã pene eccłiaʒ ediſicauit. Añ bene

magnus awaret i ſapientia ineffabilis pfundi

tate/ Liberales aũt ſciẽtias ita ꝑfecte ſciuit: ꝙ
relatiõe oĩuʒ nullus ſibi ſimlis aparet adhuc

eſcripturis vo ſacris vti multaꝝ ſuarũ epi- ual.

ſtolaꝝ Hebꝛaicoꝝ: Oꝛecoꝝ:Chaldeoꝝ: Mer⸗
ſarũ ⁊ Medoxꝝ:Arabicoꝝ ⁊ pene oĩuʒ natio⸗
„ num linguas ⁊ litteras:tanqᷓ; ſi fuiſſet in eiſdeʒ
natꝰ ⁊ educatus ſciuit.Quid pluxa dicãe Que

E&O itaq; magnus ſit iſte gloꝛioſiſſimus Hiero
nymus i ſua vite excellẽtiſſimꝰ ſanctitate : pate
faceret mea lingua:cũ pᷣcipue cũctoꝝ non ſuffi

cerẽt moꝛtaliũ lingue vt eiꝰexcellentiã explica⸗

rent? Liceat ergo dici:alter h̊ Helias:alter hic
Bamuel:alter h̊ Johes baptiſta vite excellen
tiſſime ſanctitate.elias ⁊ Johãnes heremite

magnis ciboꝝ ⁊ veſtiũ aſperitatibꝰcarnẽ mace

rauerunt. Nõ minoꝛis vite Hieronymꝰgloꝛio

ſiſſimꝰ: heremita idẽ ꝑ qdrienniũ ĩ heremo:fe⸗
uinqᷓginta ãnis vt ve
nerabilis Euſebij le: quas pꝛidie recepi pleni
us fatebunt᷑: ⁊ vt me certiꝰtu idẽ noſti vinuʒ ?
ſicerã aliqualiter non guſtauit/Ab oĩ carniũ ⁊

rarũ em̃ ſocius pſtitit

etiaz piſciũ eſu ita ſe abſtinuit:ꝙ vix ea noiare
volebat/Coctũ qͥd nõ niſi ĩ vltima egritudine

bis comedit/Kili o ſacco carnem veluti ety⸗

. . ., ſ,10. ſe * r He y gr Ranma⸗ EPrr

Hieronymus ingnoꝛauit in natura: nullus bo
minũ vnq; ſciuit Nõ me iſta venerabilis pater
exiſtimes dicere: vt putẽ te Hieronymi ⁊ vitã
et virtutes peius me ſcire:cum ſibi ſocius exti⸗
teris multo tempoꝛe. Sed teſtoꝛ deuʒ:quoniã
ob tam ineffabili viri ſanctitatẽ:ſi voluiſſem ta
cere:nõ poſſem. Cõſitent᷑ mirabilia ⁊ ſanctita⸗
tem ſuaã ⁊ ipi celi. In qbꝰmagnꝰmaioꝛis gloꝛie
quãtitate:qᷓ; multoꝝ ſanctoꝝ habitat ſine fine.
Nulli itaq; dubiuʒẽ infra patrl mãſiones ipᷣm
vnã ex maioꝛibus ⁊ ſublimioꝛibus ſedibꝰ obti
nere. Cũ eni hõ ldem vᷣm opera pᷣmietur: a iſte
pfectioꝛis pene vite extiterit:clare patet ipſuʒ
vnuzʒ de maioꝛibus ⁊ ſublimioꝛibꝰ celeltis hie
ruſalem ciuibus foꝛe.Quod vt a nobis pleniꝰ
⁊ certius credatur in mundo pꝛe cunctis:quo⸗
rum noſtra recoꝛdatur etas valde mirabilis

mel fructibꝰ:vt herbaꝝ folijs:ſiue radicibꝰpa⸗

DW

/
t,

&τ Auguſtine qͥd queris? putas ne bꝛeui imittere

vaſculꝗ mare totũ:bꝛeui includere pugillo ter
rarum ozbem:Celũ firmare ne vſitatos exerce
at motus:Que oculus nulliꝰ hoiuʒ videre po
tuit: tuus videbit:Que auris niła ꝓpſonũ hau

. 1
. .
₰△ Saane ti o 1

— — . . .
AsD fr et

apparet pdigijs inſuetis: ⁊ in miraculis infini⸗
tis:quoꝛũ mihi aliqua venerabilis Euſebius

ſuis litterl declarauit. De ceteris vᷣo ꝓdigis

que mirabiliter fiunt quotidie: vt quotidie in⸗
telligo relatibus plurimoꝛũ auidus ꝑpaudire:
tibi ipᷣe pater chariſſime ſupplico:vt mihi i bꝛe⸗
ui volumine quecũq; poteris vera ⁊ vtilia mi⸗

racula collecta qᷓ;citius facultas aderit:eiuſdẽ

lieronymi ſanctiſſimi deuotiõe tranſmittere

non deneges. Sed vt multa merita Hierony⸗

mi ſanctiſſimi nõ lateãt:qͥd erga me diuina an⸗

nuente clemẽtia:in ipᷣo ſui obitus die acciderit
enarrabo ode⸗ nanq; die hoꝛa qua exutus
putredinis ⁊ imunditie carnis toga Hierony

mus ſanctiſſimꝰ veltimentũ ꝑpetue imoꝛtalita

tausineſtimabilis leticie ⁊ głie induit:dũ iꝑ

pone incellula mea quieſcẽs auide cogitans ꝗᷓ⸗
les ineſſent aiabus beatoꝝ:qͥ cum xpᷣo gaudẽt

gloꝛie ⁊ leticiaꝝ quãtitas: cupiẽs inde ex bac
materia bꝛeuẽ cõponere tractatũ: pᷣcibus com
pulſus nri Seueri quondã venerabilis au·

tini Turonenſis epᷣi diſcipulicharta: calamo:
pugillariq; i manibus ſuſceptis:bꝛeuẽ vellem
ſcribere epłaʒ ſanctiſſimo Hieronymo deſtinã
dam: vt qcqͥd ex hoc ſentiret reſpõderet. Scie

7

bam eni in tam difficili qſtione a nullo viuẽtiũ

me poſſe doceri euidẽtius.Cũq; iam ſcribens
ſalutationis exoꝛdiũ Hieronymo pᷣnotarẽ:in⸗
effabilẽ ſubito lumen noſtris inuiſũ tẽpoꝛibus

noſtriſq; minime linguis declarãduʒ:cũ ineffa

bili inauditaq; odoꝝ oĩuʒ fragrantia cellulam
i qua ſtabã intrauit.hoꝛa cõpletoꝛij: quo a me

viſo:ſtupoꝛe admirationeq; cõmotus animi ?ꝰ

mẽbꝛoꝛũ virtutes repente amiſi. Neſciebã eni
tũc ꝙ dextera mirabilis dei exaltaſſet ſeruũ ſu
um notas faciẽs in populis vᷣtutes ſuas.Ne⸗
ſciebã eni ꝙ deus antique miſerationis ſeruũ
ſuũ fidelem a carnis imunditijs diſſoluiſſet: et
tam ſublimẽ ei ĩ celo ſedẽ paraſſet. Neſciebam
certe inueſtigabiles vias dñi. Neſciebã theſau

ros infinite dei ſapiẽtie ⁊ ſciẽtie. Secreta ⁊ oc⸗
culta dei iudicia non agnoſcebã: quoniã quos

vult facit ſua ineffabili ſapientia ad ſui agnitio

nem venire.Quos aũt pᷣdeſtinat: vocat: iuſti⸗

ficat: ⁊ beatificat: ꝓut decernit fieri. Itaq; talẽ

oculi mei nunqᷓ; ꝑſpexerunt lucẽ:olf̃actus me⸗

us odoꝛẽ non ſenſerat:tam nouis:tam inaudi⸗
tis miris obſtupebã Inter hec aũt meis in me

pſtrepentibus cogitationibꝰquid hoc eſſet:de

luce hec dicens verba vox emicuit Auguſtine

ſit audiet tua:Que coꝛ human ũ nullatenꝰitel⸗

ſuram ſciens⸗ 1
beatoꝛũ anime quedã velle poſſint:que obtine

lexit: nec etiaʒ cogitauit:exiſtimãs te poſſe ĩtel

ligere: Infinite reis quis erit finis? Immẽia q̃

mẽlſura metieris? Potiꝰ totuʒ mare i artiſſino

clauderet᷑ vaſculo. NPotius terraruʒ oꝛbẽ par⸗

uulus teneret pugillꝰ. NPotius celũ a motu cõ⸗

tinuo deſiſteret:q; gaudioꝝ ⁊ gloꝛie qͥbus b ea
toꝛũ anime ſine fine potiunt᷑ minoꝛẽ itelligeres
ꝑticulã:niſi vti ego exigẽtia docereris Diſcur
re adhuc bꝛeui tẽpoꝛis ſpatiũ. Impoſſibilia fa
cere ne conerl:donec impleat᷑ vite curſus.ic

non q̃ras:que non alibi:niſi quo tã feliciter p⸗
pero inueniri poſſunt.ic ſatage:talia exerce⸗

re oꝑa:vt poſtmodũ ibi que aliqualiter hicin⸗

telligere cupis:ineternũ habeas. Inde qui in-

trant nullatenꝰ exeunt:ad hec ego pauoꝛeſtu⸗

pens:admiratione tam inuiſa pene amẽs om̃i

quaſi vigoꝛe carẽs.is vbis aliqualẽ ſumẽs
audaciam:tremebũda voce dixi. Fas vtinam
mihi foꝛet: qui tam felix es:tã gloꝛioſus:tã ho⸗

noꝛiſice ad illa ꝓperãs gaudia:qui tam dulcia
eloquia gutturemeo faris non ambigere.At il

le inqͥt. Nomen meũ queris Hieronymi illius

pᷣſbyteri:cui trãſmittenduʒ epiſtolam iam ſcri

bens cepiſti: ſum aĩa:que hac ĩ hoꝛa ĩ Bethleẽ
Juda carnis onere depoſito: xpᷣo oĩq; celeſti

comitata cohoꝛte: oi decoꝛata pulchꝛitudine:

omni illuſtrata ſplendoꝛe: illo induta imoꝛtali
talitatl deaurato veſtimẽto: circũamicta oĩuʒ

bonoꝛũ ⁊ gaudioꝛuʒ varietate:terrenoꝛũ oĩuʒ

triũphatrix:omni diademate coꝛonata:oĩ bea

titudine ⁊ felicitate vallata:ta nullũ eteni de

inceps expecto głie defectum Aed augmentuʒ

Tã gloꝛioſe tanq; ineffabiliter pergo ad regna

celoꝝ ſine fine manſura. Quãdo iteꝝ iũgat coꝛ
poꝛi gloꝛificãdo hõ moꝛituro: ſed głiam quã
nũc ſola habeo habituro:in illa:ſcʒ in vniuerſe
carnis reſurrectiõis die/CTũc ego amplius ani
mi in me collectis viribꝰ pᷣ gaudio a lachꝛymis
non ceſſans:ſic reſpondi. Vtinã viroꝝ eximie

tui mererer ñReri pediſſequꝰ. Sed qſo tui ſᷣuuli

qᷓ;qᷓ; viliſſimi: quem dilexiſti in mundo nimia

charitatis affectione recoꝛderis: vt tuis iteruẽ

tionibus a peccatis emender:tua gubernatiõe
recto calle:inoffenſo pede ꝓcedam: tuis defen

ſionibus aſſiduis ab inimicis mihi cõtinue in-⸗

ſidiantibus ꝓtegar:tuoq; ſancto ductu ſalurj
attingam poꝛtum. placeret vtinam voluntati

Qõò optas dicito: me omni tue volũtati reſ. põ
ellem inquã intelligere. Atrũ

re nequeãt.At illa AUnũ auguſtine noueris:ꝙ

ſanctoꝛũ anime ita in illa erna gloꝛia in deo ſũt

ſoliditate et firmate: ꝙ nulla ſibi ineſt alia vo⸗
luntas:niſi dei:ꝙ nil velle aliud poſſunt: niſiq
deꝰ vult. Jdeo q̃ volunt obener pñi.Etenim

tue aliqua mihi interrogãti reſpõdere. At ila.

$
2

aſtd
e
Unſn

olnce

Pprsde

ign

DRer
tan
tr

une⸗
lahei⸗
Ndtenin
NMore
isgi
leſni
nen
Oatie
lunn
gee N
Ernikqra
mhnde
zibehei
Gig deſtt
Pancine:

Hinodf.

Hica ro z
nori ein z
nlbek
licenide
gene

oſen

igten

fanti

Pnineſe
Dlusen
chrmo⸗
oifuſi
Ndorinan
mnisie.
bernatbe
mebein
cGalzvenn
gubuu

VOmn

õ

Epiſtola

quecũq; volũt:⁊ deus ⁊ vult ⁊ adimplet.Ne⸗
mo qpe noſtruʒz ſuis fraudat᷑ deſiderijs:qꝛ nil
pᷣter deum aliq̊s noſtrũ optat:qm vwo ſemꝑ vt
volumꝰ deũ habemus: noſtra ſemꝑ deſideria
ſũt pleniſſime adimpleta. Lõga quidem pater
chariſſime Cyrille verboꝛuʒ texet᷑ ſeries:ſi oĩa
que gloꝛioſa illa aia ꝑſcrutãti patefecit:ſcribe⸗
rem in hac bꝛeuitat epła. Spero eni ꝙ Beth⸗
leem ad tantas reliqas viſitandum veniã:non

poſt multos annoꝛũ circulos:vbi tunc que au

diui: a in ſcriptis tradidi: videbis ꝑſpicaciter
luribus itaq; hoꝛis illa gloꝛioſiſſima aia ibi

dem mecum manens trinitatis ſãctiſſime vni⸗

tatem: ⁊ vnitatis trinitatẽ: filij a patre genera⸗

tionẽ:ſpũſſancti a patre ⁊ filio ꝓceſſionẽ:ange

licas hierarchias ⁊ oꝛdines: ⁊ eoꝛũdẽ beatoꝛũ
ſpirituũ myſteria:btãꝝ etiã aĩaꝝ felicia:⁊ alia

vtilia ⁊ gᷓuia hũanis itellectibus:qſubtilit:qᷓ

euidẽter:qᷓ; mirabiliter mihi patefecerit auido
ſi oiuʒ hoĩuzʒ linguis loquerer: non explicarem
ſermone/einde a meis oculiæ lux diſparuit.
Sed multis poſtmodũ diebꝰ ineffabilis odoꝝ

ſuauitas remãſit. & mirabilis ergo iſte eſt: fa

ciens tot mirabilia: tot ⁊ tanta inſueta ꝓdigia

hoĩbus.Ad ipᷣm ergo oꝛe noſtro clamemus ⁊
exultemus:demuſq; gliam laudi eius:qm cer

te dignus eſt omi laude: nec ſumus ſufficiẽtes
eum laudare. Introiuit eni in domũ dñi cãdi⸗

dus ⁊ pulcherrimus.vbi ſine dubio ð ſublimi

oꝛibus:⁊ pᷣclarioꝛibus głie ſedeʒ obtinet a5S
urib

teſtibꝰ qᷓ; vno cꝗ ui d ſupꝛadictus noſter Se⸗
uerus vir doctłina ⁊ ſapiẽtia pollẽs cum tribꝰ
alüs ĩ ipᷣo die ⁊ hoꝛa obitus Hieronymii. Tu⸗
ronenſi ciuitate viderit: mee addere viſioni: ð
quo q̃dẽ ſolũmodo ipſemet pᷣdie ad me veniẽs
fuit teſtis. Nolẽs itaq; vt ſublimis Hierony⸗

vt iterũ clarius Saaa lumẽ pateat:pl

mi głia mũdũ non lateret: veluti ſãctitas ſubli.
mis: pene cunctoꝝ viuentiũ excellentiſſima:

non latebat: ne illi qͥs ſanctitatis illius delecta
bat ſequi veſtigia:habiturum pᷣmiuʒ ignoꝛan
tes:aliqñ a ſanctitatis deuiarẽt tramite.Et vt

etiã alij ſibi tot et tãta elargiri cernẽtes pᷣmia:

„

illius ſanctitatis ⁊ tutis inhererent veſtigijs
¶MERinuit eni laboꝛẽ põderis pᷣmioꝝ ſpes)die

hoꝛa q̃ idẽ gloꝛioſus Hieronymꝰ feliciter ex⸗

pirauit elargiẽdã ſibi gliam Seuero: ⁊ tribus
alijs cũ eo ſtantibꝰtaliter declarauit. Hoꝛa cõ⸗
pletoꝛij die illo in domo ſua Seuerus cũ trib⸗

viris catholicis: quoꝝ duo monaſterij quõdã

venerabilis Martini erãt monachi iĩ diuinis
legẽs locutionib in celo:in ethere:terraq; can
ticũ ſuauiſſimoꝛũ inaudito ineffabiliũ:⁊ incre⸗
dibiliũ infinitas repẽte audiuit voces: ⁊ oꝛga⸗

noꝛũ:tympanoꝝ:⁊ pſalterioꝝ ⁊ totiꝰ ſympho⸗

nie: ⁊ inſtrumentgy ſonos:qͥbus celũ, et terra:

Fo. CCLXI

CxLVI

2 oia vtſibi videbat᷑ vndiq; reſonabãt:quoꝛũ

ſuauitatibꝰeoꝝ aie penę a coꝛpoꝛibus ex hala⸗
bant. Stupefacti ilico oο illi eleuãtes oculos
celũ totũ.ethera:⁊ oĩa que eoꝝ ↄtinent᷑ ambi⸗

tu quadã viderunt luce ſepties ſolis luce pᷣcla

₰☛G

rioꝛe clareſcere:ex qua oĩa odoꝛũ aromata erũ
pebãt.lec illi tã mirãda cernẽtes:dum exoꝛa⸗

rũt p̃cibus:vt eos cur talia fierent non lateret.

Quibꝰ vox de celo veniẽs iſta dixit iła vos
moueat admiratio. Mil vobis videatur admi⸗
rabile: ſi talia ⁊ videtis ⁊ auditis.hodie eni re⸗
gum rex:⁊ dñs dominantiũ xpᷣs dñs exeũti ð
hoc nequã ſeculo aĩe gloꝛioſiſſimi Hieromyni
pᷣſbyteri in Bethleẽ Jude cõmoꝛãtis totus fe

ſtinus obuiã venit: vt eã p ceteris tãto honoꝛi

ficẽtius:tanto excellẽtius ãublimius ad ſuai

troducat regna: quãto p̃ᷣ ceteris ſublimioꝛiset
ſanctioꝛis vite meriti fulget. Hodie oĩuʒ ange
loꝝ oꝛdines exultantes: ⁊ talibꝰ vocibus alter
natim cõcinẽtes ſuũ ſociant᷑ dñm.Hodie oiuʒ
patriarchaꝝ ⁊ ꝓphetaꝝ cetus. odie apoſto
vꝝ ⁊ diſcipuloꝝ choꝛus.odie oẽs ſãcti mar
tyres. Hodie ↄfeſſoꝛes.Hodie gloꝛioſa dei ge
nitrix ſãctis olbus comitata virginibꝰ. odie

oiuz beatoꝝ aie letabunde et feſtiue ſue occur⸗

rũt cõpatriote ⁊ ciui.his auditis vox ſiluit:ſʒ
tñ lux cantus ⁊ odoꝛ ꝑ hoꝛã poſtmodũ ꝑdurã⸗
tes ceſſauerũt. Itaq; liquido patet ipᷣm ð ſub⸗
limioꝛibus ⁊ maioꝛibꝰ ciuibus foꝛe:quo ⁊ ma⸗
gnꝰ ⁊ mirabilis eſt:et metuẽdus ſuꝑ pene oẽs

—

ſanctos ob ſibi traditaʒ poteſtatẽ. Nulli ſit du

bium ita p̃ ceteris que vult poſſe ipᷣm aſſequi:
ſicut pᷣ ceteris ſua volũtas diuine magis cohe
ret. Nullis vero me tante audacie putet: vi fa
tear ipᷣm Johhe baptiſta:quo teſtãte ipᷣo ſalua⸗
toꝛe nullus maioꝛ ſurrexit: Petro ⁊ Paulo et
ceteris.xij.apłoꝝ:qui ab ipᷣo xpᷣo electi ⁊ ſãcti
ficati ſunt:pᷣſtare głia.id eſt.añ ſtare in gloꝛia.
Sed tñ ⁊ ſi phibeat ratio ipᷣm illis maioꝛẽ ob⸗
tinere głiam:in celi regno aliqueʒ audere dice⸗
re:tamẽ nullas video rõnes cur ſit nefas dice⸗
re:equalẽ illis in głia hHieronymũ foꝛe:dũmo⸗
do illis in vite ſanctitate diſcoꝛs non fuerit:cũ
non ſit pſonaꝝ acceptoꝛ deus:ſed ſinguloꝛum
merita decernẽs:⁊ reddẽs vnicuiq; qð meruit
ſi cuiq; videtur minoꝛẽ Johʒe et apoſtolis
Ihieronymũ:parũ videat᷑ minoꝛẽ ipᷣm obtine⸗
re. Cum ⁊ ſi illius ſanctitatl merita: illius labo
ris grauia:illius ſcripture ⁊ veriſſime trãſiati⸗
onis vtriuſq; teſtamenti: officioꝛũq; oꝛdinatio
nis fructus:non ſolum pᷣſentibus ſed etiam fu
turis ꝑſpicaciter cernat: paulominꝰ foꝛe nil ip⸗
ſum ab eiſdem in głia diſcoꝛdem. Nemz teſtoꝛ
deum puto iudicabit/Moꝛro ne aliqbus deri⸗
dẽdi laqueũ initiare videar: dum Johi ⁊ apo⸗
ſtolis in ſanctitate ⁊ głia ealeʒ eẽ ieronymũ

/749 44 M W
.

—9 „ H
a. gAA4 Cy

— —⸗ . C.

2 1, 2 -

ð

W

PWars

onẽ quã deus oiĩpotens ꝑ ſuos exaltat ſãctos:
e exaltando magnificat. Quarta peunte nocte
. 46 ey mihi auide cogitãti: qd laudis: qd ve debite re
per Gers Arrr. Ere D Kn. Uerentie Hieronymi in bꝛeui texerẽ epła demõ
e r Fe har n DEI ſtrauit hoc modo. Dũ itaq; vt dixi: diſponens
=ð hãc epłam tibi ſcribere cogitarẽ aptam laudis
materi inuenire: hoꝛa adueniẽte nocil medie
me ſomnꝰ opꝛeſſit: et ecce maxima mihi affuit

angeloꝝ multitudeinter qͥs fulgentes plus in

ſimo ſole duo erãt viri ita ſimiles ⁊ vnifoꝛmed
vt nulla ĩ eis videret᷑ differẽtia:qua alter ab al

in capite et auro ⁊ lapidibus pᷣcioſis: alter vo
duo. Hhi candidiſſimis induti colobijs: vndiq;
auro gẽmis cõtextis:tãte erãt pulchꝛitudinis?
vt nõ valeat qͥ ſpi̊ imaginare.Accedentes i ta

qᷓ; illi ambo ꝓpe me ſub ſuẽtio pauliſper ſtete⸗

. . . . runt. Heinde ille qui tria ferebat ſerta: his me
vverbis fuit allocutus. Cogitas Augſtine: qd
debeas laudis de ieronymo ĩ veritate ꝓfer⸗
re: Et certe diu cogitãs nondũ noſti: ſᷣ huc am
bo venimus: vt eiꝰ tibi gliaʒ indicemꝰ. Hic cer
te ineus ſocius quẽ vides:ieronymꝰ ipᷣe eſt:
dQ ſicut eqlis mihi i vite ſanctitate fuit:ita p oia
in glia eq̃lis eſt.⁊ q̃ poſſum:⁊ ipe põt.⁊q̃ volo
⁊ ipᷣe vult.⁊ ſicuti deũ video:⁊ ipe videt: ⁊ co

ghnoſcit ⁊ intelligit. In quo oĩs nr̃a: 7 ſanctoꝝ

oĩuʒ conſiſtit głia ⁊ beatitudo. Nec habetr ma⸗-

ioꝛem vel minoꝛẽ głiam alter ab altero ſãctoꝛũ
niſi inquãtũ magis ⁊ minus diuinã ↄtẽplatur
. ſpeciem: ſiue cognoſcit. Sertũ vero tertiuʒ qð
Plus illo fero aureola martyrij eſt: qdð vitam ſi
niuit coꝛpoꝛiæ Qui ⁊ ſiĩ mũdo ob laboꝛes:pe
nitentias: erũnas:afflictiones: verbera:contu
melias: æ hoĩiuʒ obpꝛobꝛia: ⁊ deriſiones :et ce⸗

tera valde grauia: que ita paciſice pertulit: ita

gaudẽter ppter deum: vt infirmitatibus exul
taret: ⁊ verus martyr extiterit: 7 pꝛemia marty
. rij non amiſerit: tamẽ quia gladio vitam non ſi

niuit aureolã ꝛque in ſignum datur martyri: ta
. lis non habet. Serta vo duo alia que habemꝰ

aureole ſunt:que ſolum vᷣginibus ⁊ doctoꝛibꝰ
dant᷑: vt ab alijs diſcernantur Ad hec vt mihi
videbat᷑ reſpondi.Quis eni es domĩe mi:⁊ il
le. Johes inqͥt baptiſta ſum: qui huc ad te de⸗
e N.-a r.-l. a ſcend i: vs nũcisrem cibi Hieronpmi głiaʒ: qua
. . e Grs la di Lenus iam gentibus nuncies. Hoc eni noue⸗

.. ris qꝛ honoꝛ ⁊ reuerentia que ſingulis ſa nctoꝝ

1 P1 *- .

. exhibetur:ceterl oibus exhibetur:ne putes vt

ſanctiſſimũ fateoꝛ:vnũ ꝙ expletis nõdũ diebꝰ
q̃ttuoꝛ in viſione vidi qiarrabo. Veritas non
lateat: ne qͥs me has laudes retexere credat:
vel amoꝛe carnali:quo homo a vitatis cogniti
one maxime deuiat: vel veſane mẽtis iperitia:
vel alia qᷓcunq; cauſa velit. Sʒ me hoc mõ am
bigat ab hoie itellexiſſe minime:ſed ꝑ reuelati⸗

tero differre poſſet:niſi ꝙ tria ſerta ferebat alł

aliqua ſit in celo inuidia: vt in mũdo: ſiẽ eni in

mũdo qlibet hoĩuʒ ceteris pᷣeſſe potiꝰvellet:qᷓ

ſubeſſe: ita in celo ꝓpter charitatem ineffabilẽ

qua ſe inuicem diligunt beate anime:qͥlibet ſã
ctoꝛum ita alterius gloꝛia gaudet: ſicur ſua.
Quin ⁊ vellet quiſq; maioꝛ ſibi eſſet equalis ⁊
pene maioꝛ:qꝛ glia eſſet ſua:ita minoꝛ maioꝛis
głia gaudet ſicuti eam haberet:nec vellet eam
habere vt ille non haberet:imo potiꝰ de ſua (ſi
fas eſſet) impartiret. Unde głia ſinguloꝛuʒ eſt

glia cunctoꝝ:⁊ głia cunctoꝛũ eſt głia ſinguloꝝ

His dictis ſocietas oĩs illa diſcedit:⁊ experge
factꝰ ita a ſomno.tantos in me ſubito ſenſi cha
ritatis ardoꝛes:quãtos in me nunq; ſenſeram.
Maz deinceps hactenus nunqᷓ; aliqualis i me

vel inuidie:vel ſuꝑbie:ſiue arrogantie fuit ao

petitus vel cogitatio.Teſtis eni eſt deꝰqui oĩa
anteqᷓ; fiant nouit:ꝙ inde tãtꝰ in me extitit cha

ritatis feruoꝛ: ꝙ plus alieno bono gaudeo q;
meo: plus affecto oibus ſubeſſe:qᷓ; ſupꝛa eſf/ſe.

Hec iccirco dixerim: non vt laudis acqͥram fa
mam: ſed vt qͥs hec non putet vana fuiſſe inſõ⸗
nia qbus ſepe deludit᷑ mens noſtra. Sepe ete⸗
nim deus abſcondita maxima ꝑ ſomnia reſe

rat. Magniſicemus ergo oꝑa ſua: qm gfecta

ſunt:nec eſt in eis iniqtas.Sanctũ dñi Hiero⸗
nymũ ꝓpter deuʒ: cum quo regnat ſecure ma⸗
gnificemus:quoniã in vita ſua magniſice fecit

In moꝛte ſua magniſica recepit. Quapꝛopter

magnus eſt ĩ medio noſtri:⁊a ſãctus ⁊ excelſus
in vite exceilẽtiſſime ſãctitate. agnus ſãctꝰ
⁊ excelſus in ſapientie eb ꝓfunditate.
Magnus ſãctus⁊ pexcelſus i maioꝛis nunc
głie quãtitate irabilis ⁊ laudabilis ⁊ gloꝛi
oſus in ꝓdigijs inaiſis: inauditis:et inſuetis:
metuẽdus:colẽdus:⁊ venerãdus: ob ſibi tra⸗
ditã a domino poteſtatẽ:honoꝛẽ:⁊ głiam ſem
piternam Magniſicemus ergo obſecro eum:
ne taceamus:quoniaʒ maioꝛ eſt oĩ laude. No⸗
tas faciamus in populis głie ſue laudes. Non
mirer̃ homo ſi euʒ quẽ deus magniſicauit ⁊ co
luit laudamus.NHõ hominẽ᷑ pigeat venerari ⁊
colere:quem deus coluit:⁊ veneratus ẽ.Non

putet quiſpiã Johis ⁊ apoſtolis in gloꝛia ⁊ ſãa⸗

ctitate equãdo Hieronymũ: Johi ⁊ apoſtolis
exercere iniuriã:quoniã ipᷣm illis pᷣſtare ⁊ glo
ria et ſanctitate ſi poſſent optarent. Gloꝛia eni
⁊ beatitudo eius eoꝝ eſt glia:⁊ beatitudo eoꝝ
eſt ſua. Honoꝛ laus ⁊ reuerentia a nobis exhi⸗
bita Hieronymo:eoꝛũ ſingulis exhibetum⁊ q̃ᷓ

illis ſigillatim exhibetur: Hieronymo exhibe⸗

tur. Si ergo cupis Johem baptiſtaʒ ⁊ apoſto
los venerari:ſimul venerare illũ:qm ipſis per
omia eſt equalis. Secura igitur mẽte omni de
pulſa foꝛmidine: Johem baptiſtam Hierony⸗
mo equaleʒ: et non maioꝛem quoniam nullus.

I--uas we rh A. e)y I--„r =⸗
* * Fr Yy . Hay

— er — —

—

= =
— = —
— – — —
—

=ę,,,

4*

So. CcIxI
Epiſtola CXLVII

maioꝛ ſurrexit omni deuotione ⁊ reuerentia fa uero ꝓbiſſimo viro: Euſtochio ſãctiſſime mu⸗
temur: qm̃ ſi minoꝛẽ facimus Joh̊is glie dero lieri: ⁊ tibi ⁊ multis alijs quos ſigillatim nom
gamus: ? magis iniurias exercemꝰad laudes. nari non eget:tũc tẽpoꝛis per ſuas litteras toti
Huius mei imparis omonis opus qq; inſuffi us eius obitus ſeriem intimauit. Ande ampli
cienter: q; viliſſime:q;; nihil: tamẽ deuote us ea que noſti reiterare foꝛe ſuꝑfluũ ⁊ dicẽdo
zreuerenter expletuʒ:ad te venerabilis pater rũ impedimentũ.is ergo omiſſis ad eiuſdeʒ
puro coꝛde ⁊ magna animi duoti affectione di gque nõ ceſſant cõtinue clarere miracula noſter
rigo:ſupplicans vt ingenioli mei verbula q̃ de ſe ſtilus vertat:vt tua poſcit deuotio. Et pᷣmo
mee peritie pauperie ĩ laudes eximij Hierony ab Euſebio viro ſãctiſſimo eiuſdem Hierony⸗
mi obtuli nò deridẽdo:ſed charitate debita ei’. mi ſãctiſſimi diſcipulo ſumat initium.

.

.
4

nimiter tolerãdo legas. Et que minus debia ODſt obitũ gloꝛioſiſſimi Hieronymi q⸗
dixi ad tanti viri laudes: ⁊ mee imputes inpe p du hereſis inter grecos.id eſt.ſecta ſur
ritie ⁊ epiſtole bꝛeuitati: ⁊ eius lauduʒ imenne rexit:que ad latinos vſq; deuenit:que een V⸗ —
imenſitati. Quoniam certe ſi omniũ moꝛtaliuʒ3 ſuis nefandis nitebat᷑ rationibꝰ ꝓbare:ꝙ am⸗ C äll
lingue ſolum eius laudes ꝓmerent: — me beatoꝛũ vſq; ad vniuerſalis iudicij diem: i re P

bito ſaij eſſet. ei peccatoꝛis venerabilis bpa quo eoꝛũ coꝛpoꝛibus eranꝑ iterũ cõiugende vi
ter eſto memoꝛ: vt dum ĩillo ſteteris loco: que Rone ⁊ cognitione diuina: in q̃ tot cõſiſtit gea⸗
illud ſacrum eximij ieronymi cadauer qeſcit / titudo ſanctoꝛũ buabant᷑.Et dãnatoꝛũ anime
eius me interuẽtionibus recõmendes. Quoni ſimiliter vſq; ad diem illũ nullis cruciabantur
am nulli dubium eſt ꝙ ea q̃ optat idẽ Hierony penis. Quoꝛũ ratio talis erat:ſicut aia cuʒ coꝛ .
mus põt ↄtinuo obtinere.Nõ eni ſuo aliquali poꝛe meruit vel peccauit:ita cuʒ coꝛpoꝛe pᷣmia
ter defraudat᷑ deſiderio. Yecipit ſiue Penaa Aſerebir etiã illius ſecte ne
Beati Cyrilli ei hieroſolymitani ad ſãctũ quiſſimi:nullũ fo epurgaroꝛij locũ:inlquo ani

Auguſtinũ epiſcopum hipponenſem de mira⸗ me que nõdũ de ſuis peccatis i mundo plenaz ð
culis beati Hieronymi pᷣbyteri poſt moꝛtẽ ce⸗ egiſſent penitentiaʒ purgarent᷑ QAua qdem ſe Se.. err —rMU
lebꝛatis. Epta. CXLVII cta peſtifera crebꝛeſcẽtetantus in nos doloꝛir vz gſe⸗n d Ksn 11

VAE Del ensi ruuit: vt nos amplius pigeret vinazeguoctte⸗ P ðð
v Ener⸗ bili E iſco meis cũctis ſuffraganeis ep̃is et alijs viris ca⸗
poꝛũ eximio Auguſtino hiponenſi p⸗⸗:tholicis cõuocatis: eis ieiunia ⁊ oꝛatiões indi⸗
ſuli Cyrillus hieroſolymitanꝰpontifex: ⁊ oiu, xi: vt ſuam ſic agitari fidem diuina nõ pmitte⸗
ſacerdotũ infimus: illius ſeq̃ veſtigia: cuiꝰ ſan-⸗ ret bonitas.Mira res: ⁊ foꝛte huic ſimilis nũ
ctitas radiare ſon ceſſat. Jillius ſcilicet Hiero qᷓ; viſa. Tribus expletis diebꝰ ieiunioꝛũ ⁊ oꝛa
nymi gloꝛioſi cuius memoꝛia in benedictiõe in tionũ:ſubſequẽti nocte gloꝛioſns Hieronymꝰ
ſeculum ſeculi. Qui quãtus ſit ⁊ tu ſimiliter be ſuo pᷣdilectiſſimo filio Euſebio oꝛationibus in
ne noſti eius vſus maxime colloqu ijs ⁊ doctri cũbenti manitfeſte aparẽs:benignaq; euʒ allo
nis:de quo me vellẽ diſſererecum ſim repꝛobꝰ cutione ↄfoꝛtans ei diruſtn hac lecta peſtifera
in toto ⁊ indignus q̃ſi reputo audaciã. Sed ta minime foꝛmid are:cuʒ ſibi finis iam ponẽdus
men qꝛ tua me cogit dilectio vt aliqua tibi ſcrri- erat. Quem Euſebius nimio fulgentẽ ſplẽdo⸗
bam de ꝓdigüs hoibus inſuetis:que ꝑ illum i re:ita vt eum oculus hũanus aſpicere non va
diebus noſtris fecit dñs: vt eum celebꝛẽ in mũ lerret intuitus qſi de graui ſomno euigilãs: dul
do faceret:⁊ cunctis hoĩbus gloꝛioſuʒ:tñ tuis ces ꝑ oculos fundans lachꝛymas: ita vt pene . .—

„ .⸗

°°6

confiſus oꝛationibꝰ opus aggrediar vt tua po foꝛmare vocem poſſet: qum poterat clamare
ſcit deuotio: ⁊ bꝛeuloquio ꝑſtringã de multis cepit: Pater meus Hieronymꝰ es? Quare me
pauca. BGloꝛioſũ huiꝰ viri obituʒ: viſionẽ; amſ. ocletatẽ ſpernis: Certe teneã te:nec dimit
meã: necnõ mirifica tunc tꝑis pacta te noſſe nõ tam: nec ſine tuo quem dilexiſti filio gradieris
ambigo. Nam vir vtiq; reuerẽdus ⁊ memoꝛie Ad quẽ gloꝛioſus Hieronymus. NHõ te fili di⸗

obliuioni non dande Euſebius nobilis cremo lectiſſime deſerã. Confoꝛtare :nanq; viceſimo *
nenſis eius diſcipulus: i quo magiſter refulſit die meſeqris: æ ſimul in gaudio ꝑmanebimus
. ſãctitas ⁊ doctrina:cuius ſapientiã ⁊ ꝓbitateʒ ſine fine Sed Cyrillo cunctiſ; fratribꝰnuncia èe
2 excellentiã non ignoꝛas:qͥ poſt bienniũ a no⸗ vt die craſtina iuxta pᷣſepe dñi:vbi meũ gelcit

ſtre moꝛtalitatis miſeria ereptus ſuum pꝛedile coꝛpꝰ:oẽs in vnũ ↄueniant:tã catholici qᷓ; etiã
ctiſſimũ beatum Hieronymũ in celi patria ẽ ſe illiꝰ ſecte viri Et tu triũ hoĩuʒ qi hacſũt vꝛbe
cutus:vt nobis indicant eius crebꝛa miracula hac nocte defũcti:cadauera inhũata locuʒziqqᷓ
de qͥbus etiam inferius aliqualiter ꝑtractabo meũ ẽ humatũ coꝛpus facies depoꝛtari :ſuper
reuerendo patri DHamaſco poꝛtuenſi epiſcoꝑpo qbus ſaccum qͥ vtebar ponens :ſtatim vite pꝛi
Theodonio rgmanoꝝ ſenatoꝛi eis fratri Se ſtine redditi: hanc radicitꝰ hereſim enurabi

—

& I D rr San Ke, ſa⸗

„●
—

”e

CQui valedicẽs gloꝛioſus Hieronymus diſpa⸗
ruit. Moane aũt facto ad me qͥ Hethleem tunc
erã: venerabilis Euſebtus veniẽs cuncta q̃ vi

derat enarrauit. Quõ imenſas creatoꝛi gras

agens:et gloꝛioſo Hieronymo oibus ĩ pᷣdicto

loco:in qͥ ꝓ nobis de intemerata vgine natus

ẽ: ⁊ vbi etiã ſacratiſſimũ HHieronymi cadauer

huũatũ ẽ cõgregatis:pᷣdictoꝝ defunctoꝝ cada⸗

uera deferri fecit. O mira erga homies dein

ſcit iuuare.Quãtis ⁊ quot honoꝛibꝰ ſuos exal
tat ſanctos. Fiebat interea ab illius ſecte culto

ribus deriſio:credentibꝰ ꝙ foꝛet exinanita ma

nus dñi.Letet᷑ itaq; ois fideliũ cetus:⁊ deo in

voce exultatiõis pſallat:qñũ ſuſcipimus miſeri
coꝛdiã in medio tẽꝑii ſui. Accedẽs nãq; vir ve

neigbilis Euſebius ad ſinguloꝝ cadauera: fle

xis genibus manibuſq; ĩ celum extẽſis.cũctis
audiẽtibus ſic oꝛauit Heus cui nihil eſtimpoſ
ſibile:nihil graue inuicte foꝛtitudinis ⁊ vtutis
q facis mirabilia magna ſolus: ⁊ nullũ i te ſpe⸗
rantiũ ſpernis:nũc pᷣces tuoꝝ exaudi fideliuʒ:.
⁊ vt tua quã dediſti fides:intemerata iuiolata

q; ꝑ ſecula maneat:ac etiã vt hoꝝ erroꝛ apare

at: ⁊ ꝑ merita ⁊ interceſſiones gloꝛioſi tui lie.

ronymi dilecti:introduc in hec cadauera aĩas

qᷓs de ipᷣs egredi voluiſti.Qua qͥdẽ orone fini

ta ſinguluʒ ſacco:qͥ ſupꝛa carnẽ gloꝛioſus Hie

ronyinꝰ vtebat᷑:tangens cadauer: ꝓtinus ĩ eũ

vite ſpirituʒ introduxit.Qui hoĩes aptis ocu

lis:oibus vite ſignis oſtenſis ſunt ꝑfecte reſu⸗
ſcitati:⁊ ceperũt beataꝝꝑ animaꝝ glłiam:et pec·
catoꝛũ penas:tam purgatoꝛij: qᷓ; inferni claarra

voce oĩbus intimare Za vt mihi poſtmoduʒ

irerrogãti dixerũ t:beatꝰ Hieronymꝰeos cõdu
xerat ſecũ in paradiſũ:purgatoꝛiũ: ainfernuʒ:
vt que ibi agebant᷑:patefaceret vniuerſis. Si⸗

biq; dixerat ꝙ ad coꝛpoꝛa redirẽt:⁊ de ꝑpetra
tis peccatis ibi agerẽt penitentiã:qͥ eo die ⁊ ho

ra q̃ venerabiljs Euſebiꝰ migraturꝰ erat: ⁊ ipi

moꝛituri erãt:ac etiã ſi b agerẽt penitentiam:
eñ eo gliam adepturi:qð ⁊ factũ ẽ: vt inferius

declarabo. His igit᷑ pactis multitudo maxia

populoꝝ tam fideliũ q; etiã illius ſecte defenſo
rum:qͥ ad tam grande cõcurrerant ſi pectaculũ

tam certum indicium ⁊ veritatis experimẽtũ:

necnõ beati Hieronym merita egregia cernẽt
magnis vocibus imenſas gratias referũt crea

toꝛi: ꝙ ſuos in ſe ſperantes non deſerit. Et ſic
Auguſtine chariſſime pius domin?nauiculaʒ

ſue ſidei ſacratiſſime in huius mundi mariera
cctantibꝰ maloꝛũ hominũ fluctibꝰ agitari pmit⸗

tit: ſed minime naufragariQ&u qͥdem foꝛti q̃⸗

ſo eſto aſtimo: viriliter age:non foꝛmides. Cõ

tra fidei ꝑſecutoꝛes magnanim⸗ dimicare:ſub

vmbꝛa alarũ tam pij patris:qui ſuoꝛũ fideliuʒ

.
5

ſeratio ⁊ diſpẽſatio. Quot modis ĩ ſe ſperãtes

7 * .
2– 6 1
.„ . ⸗ .

pces inefficaces non ſinit: dũmodotota ſpe et
pu ro fiant animo. Non eni noſtre nequeũt ex⸗
audiri pᷣces: niſi cũ in deo noſtra non perfecte

ſpes conſiſtit: vel qꝛ petimus nõ petenda. Ad

ipᷣm ergo dñm nõ tm oꝛe:ſed toto coꝛde claame
mus: dum affligimur. Et ip̃e qͥ dominat᷑ i vNtu
te ſua: ⁊ nos quotidie oculo reſpicit pietat:nõ
Enittetnos feptari ſupꝛaid quod poſſumus.

zne nimis deuius a ꝓpoſito modo gradiar:
ad incepta redeã. Et venerabilis Euſebij o
tum explens pᷣmo ⁊ viroꝛũ illoꝝ triũ ſimiliter:

quos reſuſcitatos noſti migrationẽ ſcribẽs:qꝛ
eagdem hoꝛa ſunt:a die qua Euſebius de huiꝰ
mundi a valle miſerie exempti: aliqua Hiero⸗
nymi miracula de multis itroducã poſtmodũ.

Dueniente aũt die quo beatus Eulſe⸗

a bius a beato Hieronymo in viſione de
qua ſupꝛa fatus ſum ſe migraturũ ſcie

rat: die tertia peunte lãgoꝛe febꝛiũ ↄcuſſus va
lide ſe ſuꝑ terrã magiſtri nõ im einoꝛ:nuduʒ de
ferri fecit a fratxibꝰ:⁊ ſinguluʒ fratrũ benigna

cõſolatione cõfoꝛtauit: ⁊ vt in ſãcto manerent

Hieronymi cadauer ſepeliri. Noſt hec cõmu⸗
nione ſacratiſſimi coꝛpoꝛis ihu xpᷣi ſe muniẽs:

domino ſe beato hieronymo cõmẽdauit Et
per triduũ locutione coꝛpoꝛaliq; viſione pꝛiua

tus:circũſtantibus fratribus alternatim pſal⸗

terium paſſiones dñi: ⁊ alia ſaa cõtinue legẽ
tibꝰ iacuit.Ourum quippe ⁊ cũetis recte i mũů⸗

do degẽtibus foꝛmidabile hoc qð narro. DBie
aũt quo moꝛituruaerat:p duas hoꝛas añ ani⸗
me beate exitum:venerabilis Euſebius tã ter
ribiles actꝰ cepit pagere:qꝙ circũſtãtes mona⸗

.chi pauoꝛe ꝑterriti velut amẽtes:in terra iace⸗
bant. Naʒ quãdoq; trãſuerſis oculis: manibꝰ
iunctis: facie terribili: voceq; dura:q̃ſi ſedens
clamabat. Mon faciã: nõ faciã:mẽtiris:menti⸗
ris Poſt hec ad terram rediens firmabat ĩ ter
ram:quãtũ potuit clamãs. Adiuuate me frtz
ne peream. Qõdð monachi videntes lachꝛyman
tes trementes euzʒ interrogauerũt. Quid ha
bes pater: Ad quos ille.Mõ videtis demonũ
agtnina:qᷓ me debellare cupiunt: Et illi.Quid
te facturũ volebant:cuʒ dicebas: non faciam
Et ille.Conant᷑ nanq; vt diuini nominis blaſ⸗
femus inueniar: ⁊ idᷣo hoc me nõ facere clgma.⸗
bam. Et illi Quare pater faciem abſcõdebasi
terram: Et ille. ne eius aſpectum cernereʒ: qui
tam turpis⁊ terribis eſt ꝙ oẽs pene foꝛmidies

que in mũdo ſunt:reſpectu eius nihil ſunt In⸗

ter hec verba actus poꝛes reiterãs:ſic ad extre

mam hoꝛam videlicet deuens .NWatres auteʒ

2 — ☛pl —
Srrn

in aitiacy — 7 ferrTl

ꝓpoſito admonuit.Deinde ſaccuʒ quo gloꝛio
ſus induebatur ieronymꝰ deferri fecit: ⁊ ſu-
pꝛa ſe poni iuſſit. Oꝛdinauitq; ſenuduʒ inſtar
gloꝛioſi magiſtri in eccłia:in qua iacebat ſãctũ

— — –⸗

£ 5
. . 4
. ι

P Fo. CCLXII
Eybpiſtola- CXLVII
4„ qui aſtabant: pauoꝛe ⁊ doloꝛe perterriti velut Qua de renõ mireris ſiplango: cum potius:
4* moꝛtui ſtabãt:q̃d facerẽt neſciẽtes. Gloꝛiolus ſinon plangerẽ vehemẽter admirari deberes.
deus in ſanctis ſuis: mirabilis ĩ maieſtate ſua: Sed potius admirare quare homies q ſe moꝛi .⸗ h. a t.
benignus ⁊ ſe amãtibꝰ miſericoꝛs ſãctos ſuos nõ dubitãt: ſaltẽ alioꝝ experimentotantaſe r n den . ne
da. non derelinqt in tẽpoꝛe neceſſiratis. Ad extre⸗ curitate viuũt:nec tantas cogitant euadere pe d ai⸗ „5 rr al.
ma nanq; boꝛã venerabili Euſebio pueniente nas. Ad hec doloꝛetactus itrinſeco :ita vr e

2

. gloꝛioſus Hieronymus apparuit: euʒ benigne ba foꝛmare poſſem dixi. Heu qd audio⸗ Sʒz
cõfoꝛtans. Cuius aduètũ oĩs illa demonũ tur qſo in quo toꝛmento differüt infernalia ab his

— - =
==
—

4 ba:quaſi infinita eius timoꝛe ꝑterrita ab eo ve que ſũt in purgatoꝛio dicas. Et ille. Nihil iter &s Oxa= de- .e..
. lut fumus euanuit: vt plures teſtant᷑ monachi ſe differüt: ꝛ eedeʒ ſũt magnitudine pene pur, ⸗ . eno ſ. 7 S. d-
“„ q̊ͥ ꝓpꝛijs oculis diſpenſatiõe diuina ſe hoc vi⸗ gatoꝛij ⁊ inferni: ſed vnũ eſt: quo differre pit: sfe a ;
H diſſe dicũt. Sed hoc magis appꝛobat᷑ : naz oes qꝛ infernales finẽ non expectãt: augmẽti ſcʒ
„ Airrcüſtantes audierũt has ab Euſebio voces. in iudicij vniuerſalis die:qñ coꝛpoa ibidẽ cru
i. Ange venis pater: Quare ti moꝛatꝰ es: Cui ciabunt᷑ cum animabꝰ: ⁊ purgatoꝛi ſũt cũ fine
ſubito cuctis audientibꝰalia vox reſpõdit. Ex Mam poſt expletam penitentig inde exempti
pectaſili: ne foꝛmidelſ: qꝛ tenõ deſerã:quẽ tan⸗ gaudijs beatiſſimis pfruent᷑. Ad hec ego Sũt
4 tiũ diligo. Qua audita voce bꝛeui inde decurſa eibus in purgatoꝛio exiſtentibꝰeãlia toꝛngta: crkrn s Per
e9 moꝛula venerabilis Euſebi expirauit: ã̃qdeʒ vel diuerſa:Ad hec ille: diuerſa qdeʒ. In alid e = Pie el
e hoꝛa ⁊ illi tres qͥ reſuſcitati ſũt migrauere: ⁊ vt bus maioꝛa: aliqbus ve teuioꝛa iuxta magnitu
2 puto cuʒ Euſebio ad eterna gaudia puenerut dinẽ peccatoꝝ. Nã in patria etiaʒz beatoꝛũ oẽs ⸗
R Nam ꝑ illos oẽs viginti dies.bus poſte; vtꝭ aie gloꝛioſe diuinaʒ cõtemplant᷑ ſpeciẽ: in quo
o noſti reſuſcitati ſunt: ſe in tãta penitentia tradi: oĩs cõſiſtit gloꝛia:que q;uis ſingule tata habe⸗
“ Derüũt ꝗ9 ſine dubio eierna beatitudine ponũt᷑.) ant gaudia: quata velle vel cogitare pnt:tame
4E Silentio pᷣmittendũ nequaqᷓ; puto: q ab eiſdẽ gaudijs nõ ſũt pares: qꝛ maioꝛa hec poſſidet:
DH tmibus viris ꝑ illos dies: qbus vixerũt didici. minoꝛa illa iuxta oꝑa qᷓ fecerũt Sed ſitibi aliqᷓ
on Loötinue foro hoc tꝑe cũ aliquo eoꝝ ſecreta vi ex hoc oꝛiret᷑ admiratio: vt ſãctis poſſit ineſe
ta illius quã poſt hac bꝛeuẽ ⁊ momentanea ex⸗ diuerſitas gaudioꝝ:quoꝛũ cauſa eſt ſolus ipſe
ͤc. pectamus:rimari cupiẽs: alternã diem ducẽs de. In quo nulla potuit vnqᷓ; foꝛe diuerſitas
un ad veſperã. Sed qᷓ;uis multa ab eiſdeʒ⸗ didice⸗. Solutio ſatis patet. Mã cuʒ diuina ↄtẽplatio
u rim: Iñ ad pᷣſens bꝛeuitatis cauſa qdaʒ tin refe et cognitio ſiue intelligentia ſit tota merces et
H ram. Cetera vo alias ea dicturꝰ omittã Aaua⸗ gloꝛia. In aliquo põt eſſe ſanctoꝛũ minoꝛ: ĩ ali
dam vice ad vnũ eoꝛũ me iuiſſe cõtigit:quẽ du quo vo maioꝛ. Iccirco cum oẽs ſimul aie deũ
ͤ. relachꝛymankẽ:nec meis verbis ↄſolationem ſicuti eſt videant ⁊ cognoſcant:aliqua minꝰ vi
de. gliquã admittentẽ operiẽs: tãti fletus cauſam det ꝛ intelligit: ⁊ ſic minoꝛ ſibi ineſt gloꝛia. ali⸗
N ab eo cepi inqͥrere.Qui plaries de hoca me in qjua vero clarius videt ⁊ ſubtilius intelligit:
terrogatus: nec tñ ad interrogata reſpondens ſic maioꝛẽ poſſidet gloꝛiã Sic etiã de illoꝛũ mi
Un tãdẽ meis coactꝰimpoꝛtunitatibꝰ ſic reſpõdit. ſeroꝛũ damnatoꝛũ penis dici põt. Nam cũ om
́Mbʃ Si q̃ pꝛidie ſũ exꝑtꝰnon ignoꝛares:tibi ineſſet, nes anime damnatoꝝ in vno ↄſiſtant penaruʒ
ſempꝑ cauſa fletus Ad quẽ ego.Queſo:vt que loco:tamẽ diuerſis cruciant᷑ penis iuxta vitio *
AH vidiſti ediſſeras.tũc ille pauliſper tacẽs dixit. rum qlitates. Tantũ ſiqdem differt inter xpia Peu Pagru 2- rern
V„ãꝗAuales credis penas toꝛmenta: non ſolum noꝛũ qui ibi toꝛquent᷑ penas ⁊ paganoꝝ: vl pa e⸗ . . .
dãnatis:ſed etiã in purgatoꝛio exiſtẽtibꝰ p̃pa⸗ ganoꝛũ cruciamẽta reſpectu eoꝛũ:q̃ falſi xpia⸗ α R
I rari? Ad quẽ ego. DBe incertis ꝗᷓ vera põt pfer ni ⁊ peccatoꝛes ſuſtinẽt ſint qſi nulla:qᷓ;q; inek·
n ri ſnis:vt eni puto nr̃is qbus affligimur peniſ fabilia ſunt: neca viuentibꝰ cogitabilia: vt di⸗
u equari nõ pñt Ad qð ille.Si oẽs que imundoę gnum eſt Nã illi gratiã dei i vacuũ receperunt
cogitari poſſent pene:toꝛmẽta:afflictiões: mi⸗ nec voluerunt a peccatis coꝛrigi: dum vixerũt
noꝛi que illic haber̃ pene: toꝛmẽto cõparent᷑ ſacris cõtinue vociferantibꝰ ſcripturis: quas *
„ ſolatia erũt.Oallet eni qᷣlibet viuẽtiũ ſi illas? ꝓnihilo putauere. Cuz ego hoꝛribile ẽ inquaʒ
H expientia noſceret penas :vſq; ad finem mũdi quod dicis: ⁊ vtins ſedulo moꝛtaliuʒ inſiſteret O
oiꝰ his ſimul ſine remedio cruciari penis: s mentibꝰ vt vł tantarũ penarũ terroꝛe a pꝛauis
oẽs hoĩes ab Adã hucuſq; ſigillatim ꝑtulerũt ceſſarent ſi nollẽt amoꝛe gloꝛie. Sed queſo d
H qᷓ vno die in inferno: ſiue purgatoꝛio minoꝛi: erga te pꝛidie exeunie anima pactuʒ eſt: bꝛeui⸗
s „ qrueillic habet᷑ pena toꝛqueri. Et ideo ſi cauſã ter innoteſe ce/Ad quod ille adueniente inquit . le⸗ 8., 6,
y„ „mei fletus interrogas:timoꝛ penaꝝ eſt que pec moꝛtis mee oꝛa:tanta in loco quo migraturꝰ ſ. . HDHS
e catoꝛibus iuſte dant᷑. Scio nanq; erga deu me iacebam nefandoꝛũ affuit ſpirituũ multitudo: H
4 um peccaſe: ⁊ ipſum iuſtum foꝛe non dubito. ꝓ pꝛe multitudine dinumerari oino 5 osdͤ W
, . Rοmar LAſdad u . WοαHer *
Z e.P .:. .„ . 2 a & , 4 . len
4 fer g. 1/P J Prn.: ,hRις . — ☛☚
H

quoꝛũ ſpecies talis erat: ꝙ ea nil penoſius:nil

neret:qᷓ; eaꝝ foꝛmarũ ictu oculi viſione potiri

vVe hoꝛribilius excogitari poteſt. potius eni q̃⸗
libet hominũ flamis arentibꝰ arſuruʒ ſe expo

quiad me veniẽtes:oia q̃cunq; ꝑpetraui oꝑa
contra deum:ad meam memoꝛiã reuocabant:
ſuadẽtes mihivt amplius diuinã miſericoꝛdiã
quã tam grauiter offenderã nõ ſperarẽ. Et cer
te noueris ꝙ niſi me diuina miſeratio adiuuiſ⸗
ſet:eis reſiſtere non valebã HNazʒ dũ omi vigo⸗

re ſpũs deſtitutus eoꝝ verbis paulo minus aſ

ſentirẽ: gloꝛioſus affuit hieronymus: magno
vallatus agmie angeloꝛũ: ſepties ſe ole ſplendi⸗
dioꝛ ine confoꝛtans. Qui vbi illos ſpũs imun⸗

dos fuit intuitus:me tam dure exacerbantes:

valde cõmotus ergaeos: voce terribili eis di⸗

xit. Nuid adhunc neqͥcie ⁊ oĩs maledictionig

—

ſpũs veniſtisneſciebatis hũc meis foꝛe fouẽ⸗
dum auxilijs: ꝓtinus hunc relinquẽtes abite:
et veſtras ab eo elõgate neqͥtias: q;tum diſtat
oꝛiens ab occaſu:h̊ illa maledictoꝛũ ſpirituum
ſocietas ꝑterrita: diris vlulatibꝰ et clamoꝛibꝰ
limen loci in quo iacebã exceſſit. Cunc Gloꝛio
ſus Hieronymus aliqᷣbꝰimperans angelis:ne
a me diſcederent:ſed quouſq; reuerteret᷑ expe
ctarent:cuʒ ceteris angelis feſtinãter abſceſſit

Eodẽ quoq; abeũte angeli q̊ͥ ad me cuſtodien

dum remanſerãt:me cõfoꝛtare cepere:blandia
⁊ dulcia ꝓmittentes:ſi foꝛti animo ꝑdurarem
Inter hec aũt cõſolationis eloqa hoꝛa qſi de⸗

— nacurſ. a:ſecũdo beatꝰ Hieronymꝰ veniẽs: ſtãſ·

6
W⸗ linA r Se.)
„
, *
„
* *
△
4

in limine: velocit᷑ inqͥt venite. Tunc ſubito aia
coꝛpus relinquẽs tam grauiter ⁊ acerbi:ꝙ cer

te quãte fuerint pᷣſſure ⁊ anguſtie: itellectu nõ

caperet mens hũana:niſi vt ego didiciſſet. Si
eni omis humanoꝛũ intelligentia: quas vellet
anguſtias ⁊ doloꝛes exiſtimaret: reſpectu ani⸗

me diſſolutionis a coꝛꝑe:tamen illa pꝛo nihilo

quid aut qualis ſit aia non agnoſcis. Seũ cer⸗
te ſcis omniũ eſſe pᷣncipium ⁊ finẽ:a quo incipi
unt omnia atq; tendũt. Et tñ qͥd ſcit deus aut
qlis dũ carnis iſtiꝰgrauiſſime coꝛruptibile poꝛ

tas onus nõ itelligis:niſi per ſpeculũ i enigma

te: ſicetiꝗ de angelis: ⁊ ceteris incoꝛpoꝛeis idẽ
liquet. Cum eni multa que ſũt notiſſima in na⸗
tura:noſtre pꝛaue intelligẽtie defectu intellige

re nõ poſſimꝰ:ſuꝑ celeſtia ⁊ ſpiritalia oĩno ali⸗
ena a nature cognitiõe: quõ intelligemus: At
dicis inquã eſt:ſed vti potes:queſo dicas. At

ille. Circũloquar inqͥt id qð optas:⁊ dicã pau
lominus qð nõ poſſum. At hi qͥ mecum ea que

pꝛidie dixi ſunt experti ſi ita eſt teſtiſicabuntur

Mea pꝛidie anima a coꝛpoꝛe tot vt ſupꝛa fatꝰ
ſum pꝛeſſurl ⁊ doloꝛibus diſſoluta:ſubito ictu
oculi ineffabiliter fuit ante dei iudicantis pᷣſen
tiam depoꝛtata. Sʒ a quibus 7 quomodo nõ⸗

agnoſco: nec certe mirũ. Nam nunc carnis mo

le aggrauoꝛ:tũc aũt erat anima ſine carne. Fu

erunt etiam ibidem iſtoꝝ anime:terroꝛibꝰ inco
gitabilibus:qͥd iudex ageret foꝛmidãtes.lheu

cur moꝛtales neſciunt: quibus hoc eueniet qdð

tunc nobis: certe ſi illius non foꝛet ignoꝛantia
totiens non peccarent. NMullũ que toto tẽpoꝛe
geſſimus peccatoꝛũ iudicem latere noruit:imo
cuncta que fecimus:tanqᷓ; ſi fo n gentia: cũ

ctis aſtantibꝰ clara erant: ita vt minimũ nroꝝ
cogitaminũ:ſicuti fuerat aparebat. Conſid e⸗
ra nanq; bus ⁊ quot agitabamur terroꝛibus

hic demonũ multitudo ſtabat ynala teſtifican
tes que fecimꝰ:locũ:moduzʒ: ⁊ ppa declarãtes
Hinc noſmetipᷣi que obücieband⸗ nullatenꝰ cõ
tradicere poteramus: tum quia iudicẽ cuncta
ſcientem: tum qꝛ ipᷣm qᷣlibet noſtrũ iuſtiſſimuʒ
cognoſcebat.heu dicãs Quã ſententiã pᷣſtola
bamur:ob eius memoꝛiã nũc foꝛmido.HHincin

.de mala vndiq; vindictã iudici acclamabant.

cõputaret. ec ⁊ alia nõ minꝰ ardua:et valde
moꝛalibus foꝛmidãda:que ꝓ longitudine pꝛe
ſenti oꝑi non inſcribã eo loquente: incipiebat

claudi dies occaſu ſolis:quo neceſſe fuit:qͥd ei

poſt moꝛtẽ contigerit non explere.Sed qꝛ pᷣ ce

teris affectabã ſequenti die duob? alijs cum eo
inſimul ↄuocatis ad narratiõis illiꝰſeriẽ redij:

hoc cupiens ab illis etiaʒ duobus alijs paudi

re: vt triũ teſtimonio ſolidius arerer Nac
cum hi iam dictare inciperẽt:ſic reſpõdi.Rq;
hec vtilia ſint:nec cederat in vacuũ ſepius ip̃a
fari:tiñ his que iã audiui omiſſis queſo vt qͥd
vobis poſt diſſolutioneʒ coꝛꝑis euenerit:meo
hianti detegatis animo. Ad hoc ille qui mihi
que audiſi/ trãſacto narrauerat die. Qð Cpril
le inquit interrogas:nõ eſt poſſibile plane fari
quoniã ſpiritalis nr̃is minime ſenſibꝰ compꝛe⸗
hendunt᷑. Scis nanq; non teexanimẽ foꝛe:tñ

CLunq; iam nihil deeſſet:niſi ſentẽtiã publicari

ꝗ peccatoꝛibꝰ digna da Ecce gloꝛioſus Hie-
ronymus cũctis ſplendidioꝛ aſtris a beato Jo

hãne bap

nõ angeloꝛũ ingenti multitudine comitatꝰ: ad
̃ſidentis iudicis thꝛonũ veniẽs:noſtrã ſentẽ⸗
tiam ſuſpendi modico tẽpoꝛis: noſq; ſibi dari

ob reuerentiã ⁊ deuotionẽ:quã ſibi contulera⸗

mus:⁊ ꝓpter erroꝛis deſtruendi neceſſitatem
vt voluit impetrauit. Deinde nos ſecũ ducẽs
omni illa beata vallatus ſocietate vbi fideliuʒ
anime ineſtimabili gloꝛia ꝑpetuo ꝑfruũt᷑:aue

ibi gerebant᷑: vt redderemus teſtimoniũ decla

rauit. Poſt hec ad purgatoꝛiũ infernuʒ nos
deducens:non ſoluʒ que ibi erant indicauit:ſʒ
voluit vt penarũ experientiã pbaremus.lhis
igit᷑ omibꝰ ſic ꝑactis:hoꝛa qua noſtra cadaue⸗

„

ra ſacco quo beatus vſt us fuit Hieronymꝰ:le⸗
D 2rr .σ n Iaa ſ ſea, Mi.

Pi ror .

tiſta:ſũmoq; apoſtoloꝛũ NDPetro:nec

— ur me⸗
ſr

*
N

Epiſtola

tigit venerabilis Euſebius:idẽ gloꝛioſus Hie
ronymus nobis imperauit:vt ad coꝛpoꝛa redi

remus. Mãdãs vt de his que vidimus teſta

remur: ꝓmittenſq; nobis viceſimo die:ſi de ꝑ/⸗
petratis peccatis nos ↄtingeret debitam peni
tentiã exercere cum beato Euſebio qͥ tunc erat

ex hoc ſeculo migraturus:głiam finis neſciam

adipiſci.Sicq; coꝛpoꝛibꝰ noſtre anime ſunt cõ
ulta ſi dem Auguſtine chariſſime
foꝛmidanda:que moꝛtaliũ im pꝛeſſa mentibus
ab eiſdem labentiũ omniũ terrenoꝛũ amoꝛeʒ et
curam ꝑui vilem:qua tot aberrãt homines:vt

iuncte

uto funditꝰ extirparẽt:patenter didici:que ſi

is chartis impꝛimerẽ:plus cogitato opus ꝓ-

cederei:nec eſſem cõpos ſubſcribere iã ꝓmiſſa

Itaq; cum de ꝓximo te expectẽ viſitaturũ glo
rioſi hieronymi reliquias:vt tue quas pꝛidie
recepi littere fatebant᷑:hec omia hoc fine clau⸗
dam:tangẽs venerabilis Euſebij ſepulturaʒ:

vt ad miracula redeã enarrãda: que ſuꝑius ſũ
pollicitus enarrare. Obitus nanq; Euſebij ve

Fo. CCLXIUI

fugere voluntate: ⁊ altera eandẽ coacte ſubire

opoꝛtuerit paſſionẽ.Et ex his dicebat ꝙ młta
xpᷣs voluit: que obtinere non potuit:tmi nos
doloꝛis exercuit:vt magnitudinẽ explicare ne
queamus. eruertebat nãq; idem peſtifer an
guis ⁊ lupus rapax ſe veſtimento ouiũ induẽs
nobis cõmiſſum gregẽ.Et vt ſeuitiã diri pecto

ris efficatius exerceret:opuſculũ quoddaʒ cõ⸗

pilauerat:falſis ꝓbans rõnibus h̊ ſic eſſe. Qð
q̃dem opuſculuʒz vt fidem ei daremus gloꝛioſo
Hieronymo totiꝰ veritatis ſpeculo intitulaue
rat. Cuius falſitatis noticiã cõperiẽs:ſciẽs ibi

Hieronymuʒ epłam ſuꝑ huius erroꝛis deſttu

ctione nõ multũ ante ſui obitũ edidiſſe:pᷣdictũ
hereſiarchã cum ſuis diſqpulis:⁊ eiuſdẽ neqᷣ⸗

die miniſtris inuitaui quodã dñico die i esleſi

am pieraltpemitana ad diſputãdũ/ ſuuʒ erro
rem nequiſſimũ compꝛobandũ. Quo nanq; ð

vniuerſis meis ſuffrageneis ep̃is:⁊ alijs q;plu

ribus oꝛthodoxis:necnõ ⁊ ipo hereſiarcha cũ

.

ſuis nefandis diſcipulis ĩ pᷣdicta eccłia aduna
tis diſputatio a nona icepta ad veſperas vſq;
tetẽdit.Cũ aũt idẽ hereſiarcha cõtra nos opu-⸗
ſculũ ab ipᷣo falſo cõpoſituʒ:qð gloꝛioſo intitu

nerabilis triũ hominũ pᷣdictoꝛũ ſeriẽ in pᷣcedẽ
tibus:qᷓ; bꝛeuius potui:inſerui:quedaʒ tibivt
puto affectuoſa interponẽs.Sed pᷣdictoꝛuʒ ſe

pulture ſeries ita patet/oꝛtuo nanq; vene⸗ labat᷑ lhhieronymo allegaret: has tantas beati
rabili Euſebio plura ſũt miracula cũctis viſa: Hieronymi iniurias ferre nõ valens:bone me
d Wα⁵ que cedentis vite ſanctitatẽ teſtant᷑. Quoꝛũ moꝛie Siluanus ſancte Naʒzareth eccłie archi
“ ad p̃ſens duo ſolum dicam. Monachus qͥdã eps: qͥ tãta beatuʒ Hieronymũ affectiõe animi
l⸗ cuiuſdã cenobij pꝛe lachꝛymis:⁊ vigilijs pqua-⸗ ⁊ deuotiõe colebat:vt ſi qͥd faceret diuinũ no⸗
04 tus coꝛpoꝛali lumine oculoꝛũ: ſtatim vt Euſe⸗⸗ men:⁊ beati hieronymi pᷣmittebat. Ande qſi
n bij coꝛpus venerandũ facie tetigit:pꝛiſtine lu: ab oibus HHieronymus dicebat᷑:pᷣdicto hereſi
6 cis gratiã eſt aleptus/emoniacus aũt qdaʒ arche pꝓtinus aſſurrexit: dire eum increpãs:ꝙ
dum ſacrũ coꝛpus ad eccleſiã duceremꝰ: eideʒ tot ⁊ tãtas exercuiſſet neqͥtias.Dũ aũt int᷑ os
4 obuians eſt eimne liberatgs Juxta eccłiaʒ in longa oꝛiret᷑ ↄtẽtio:⁊ vterq; obpꝛobꝛia ſibi in⸗
3 qua gloꝛioſi hieronymi cadauer ſanctiſſimuz uicem ꝓ poſſe diceret: in fine ſic ambo pariter
4 eſt humatũ:venerabilis Euſebij coꝛpꝰhonoꝛe ſtatuerunt:ꝙ ſi vſq; in ſubſequentis diei hoꝛa
n. debito nudũ magiſtri inſtar ſepeliuimꝰ. In cu nona beatꝰ Hieronymꝰ h̊ͥ opꝰ falſo cõpoſitum
u. ius etiã cemiterio hoĩuʒ illoꝝ triũ qͥ eadẽ ſunt * euidẽeter oſtẽderet:pᷣdictus hereſiarcha capite
d hoꝛa moꝛtui:fuere coꝛꝑa tumulata. His ergo puniret᷑:ſinautẽ archiepᷣs/Quibus finitis:ſin
dictis venerabilis Euſebij cũcta ſileant: vt pꝛe guli ad ꝓpꝛia remearũt. Per totã aũt noctem
„ grãdia et ineffabilia locũ teneãt ꝓdigia eximj qſq; noſtrũ oꝛationibꝰ vacãs oꝛabat: vt nobis
beati ieronymi iã ꝓmiſſ. ðain oppoꝛtunitatibꝰauxiliũ eueniret a dño:qͥ ne⸗
d Mameno ⁊ iocũdiſſimo ſidem geſto⸗ minẽ?᷑ vnqᷓ; in ſe ſperantiũ ſpꝛeuit. Magn do⸗
8 i rũ ſanctiſſimi lhieronymi pꝛato poſitꝰ minꝰ ⁊ laudabilis nimis:cuiꝰ certe ſapiẽtie nõ
d Vrii ſertũ faciens pꝛecipuos ⁊ decoꝛos eſt numerus.Statuto aũt die ⁊ hoꝛa letus he⸗
4 miraculoꝛũ floꝛes ad huius opuſculi venuſta⸗ reſiarcha in eccłiam cum ſuis nedqtie filijs veni
4 tem: ⁊ noſtre poſteroꝛũ ve ſaluti viles ꝙ poſſe ens: huc illucq; diſcurrẽs querebat dei ſeruũ: .
4 legam. Quoꝝ oiuʒ qͥd pꝛidie erga Sabinianũ tanqᷓ; leo rugiens paratꝰ eũ deuoꝛare: veluti ſi
6 hereſiarchã peſtifeꝝ: quẽ agnoſcis ꝑactuʒz eſt foꝛet deus nõ intelligens: necſuoꝝ ſeruoꝛũ pᷣ⸗
4 pᷣmodicã. Sabinianus nãq; hereticoꝝ fautoꝛ ces exaudiẽs Sed tamẽ cũ ſolidius ſe fatuus
duas in xpᷣo aſſerẽs volũtates:et qð peius eſt ſtare crederet:miſerabiliꝰcecidit.Stabat autẽ
4 . inter ſe qñq; diſcoꝛdes Zld cuius tam inopina ois fideliũ ↄcio ĩ eccłia:qͥlibet ſãcti hięronymi

— —

bilis falſitatis ꝓbationẽ itroducebat illð qð i

euãgelio xpᷣs dixit. Mater ſi fieri põt:trãſeat a
me calix iſte Eliciens ex q̊ rõnes grauiſſimas:

⁊ pene inextłicales.ꝙ paſſionẽ voluerit vna

ſnnrt an cE..D b„ coß rne

clamãs nomẽ:Clauſerat ſiqͥdẽ głioſus hiero⸗
nymus aures:fingẽs ſe doꝛmire orones ſuppli⸗
cantium nõ intendẽs: vt mirabilioꝛ appareret.
At ego totus perfuſus lachꝛymis: ſtupens et
* PP4

dete ⁊ nolite cõtriſtari: quoniaʒ non derelinqᷣt

admirans:cur Hieronymꝰ ſic abeſſet:quid de
inceps accideret expectabam. Heniq; cum nil
miraculi apareret:ſeuire cepit hereſiarcha ca
nina rabie: vt Siluanꝰ quod ꝓmiſerat iam ex
pleret. Ad locum autem quo decollãdus erat
Siluanus ſanctiſſimꝰ gaudens ⁊ intrepidus:
tanqᷓ; ad nuptias veniens:epiſcopos ⁊ omnes
alios catholicos:qui ad hec cõcurrerãt his cõ
foꝛtabat vbis. Exultate mecũ chariſſimi: gau

deus ſperãtes in ſe. Si nõ exaudiat plus meis
iam ꝑpetratis merui peccan. Poſt hec genua
fleciẽs:ſancte inquit Hieronyme adeſto mihi
ſi placet: qᷓqᷓ; hoc ⁊ maioꝛi ſum dignus ſuli⸗

cio:tamen ne falſita locum teneat veritatl ſuc

curig. Quod ſi fas non eſt:vt adiuuet:pꝛopi⸗
cius mihi eſto ĩ hoꝛa moꝛtis: vt gloꝛie finis ne⸗
ſcie non ſim expers.lec dicẽs:ſpiculatoꝛi col
lum pꝛebuit:vt feriat ipᷣm rogat. Eleuata aũt
ſpiculatoꝛ enſem antiſtit venerandi caput vno

ictu cupiens amputare Adeſt ſubito hHierony.

mus gloꝛioſus cunctis cernentibꝰ:manu extẽ⸗
ſa tenens enſem:Siluano imperãs vt exurgat
Beinde hereſiarcham increpãs ſcripturas fal
ſo compoſitas innuens:eiq; minans:ab omni⸗
um euanuit oculis.Quod huic eiꝰſimilibꝰvti⸗
nam eueniret. Confeſtim vt gloꝛioſus Hhiero⸗
nymus diſparuit hereſiarche caput terram pe
tijt a coꝛpoꝛe detruncatuʒ:tanqᷓ; ſi enſe ſpicula
toꝛis manus amputaſſet ictu vno. Quod tam
mirabile:cuncti videntes qui aderant ilico ſtu
pefacti:deo gratias egerũt ⁊ ieronymo glo⸗
rioſo:⁊ ad veritatis tramitẽ hereſiarche diſci⸗
puli redire.Ecce quãtũ venerabilis antiſtitis
fiducia in domio ⁊ beato hieronymo fuit effi⸗
cax:qui pꝛo veritate moꝛi minime foꝛmidauit.
Exemplar certe factus eſt venerãdus antiſtes
ceteris xpᷣianis. Non eni chꝛiſtianus ille eſt:q̃
ꝓ veritate mœi timet.Si eni chꝛiſtus ꝓ nobis
animã poſuit:vt nos ab omni redimeret vᷣuitu
te: ⁊ nos pꝛo ipᷣo cum tempus eſt:animas po⸗
nere minime timeamus.Quia nemo niſi legiti
me certãs põt coꝛonã glie obtinere. 5.
EFrum quia de Siluano aliquid dictũ
vy hnNoſti: aliud quoddã non minus:vt pu
to mirabile erga eum factum narro:cu
ſus tot fuerunt teſtes:quot Naʒzareth vebs et
Bethleẽ tenẽt:qui ꝓpꝛijs oculis hoc viderũt.
Serpens ille antiquus diabolus ob ſuaʒ deie⸗
ctus ſuꝑbiam in inferni pfundum: venerandi
antiſtit Siluani nimie inuidens ſãctitati:ĩ eũ
dolis vi callidioꝛ cũctis animantibꝰ: grauiter
eſt cõmotus qui vt virum dei infamẽ redderet
quatenus qui ſuo ſanctitatis exemplo releua⸗
bant᷑ ad recte cõuerſationis ſemitas: ſuo caſu
deciderẽt ad peioꝛa. Nocte quadaʒ foꝛmã ſan

— „ 5 — — 7 77
Pan E n nn

cti viri ſumens: cuſdã mulieri nobiliſſime iam
in ſtratu quieſcẽti apparuit: ⁊ ſe ad eã illicite ac
cedere fingens:conſenſũ ſui coꝛpoꝛis inqͥrebat

Ad quod ꝑterrita mulier viri ignoꝛãs ſpeciẽ:
dum ſe cum homie ſolã i thalamo cerneret:nec

q̃d faceret ſciret: diras cepit voces emittere il⸗
la:vt clamoꝛibꝰ aſſiduis oẽs excitarent᷑ doꝛmi
entes:⁊ non ſolũ de illa domo: ſed etiaʒ ↄuici⸗

ni. Qui omes ad pꝛedicte mulieris thalamum

accurrentes quid hoc eſſet:ĩterrogauere paui-

dam mulierẽ. Interea callidus ſerpẽs ſub tho
ro ſe ponens cepit latere.Qui accurrerant hec
qudiẽtes:qͥs hic homo fuerit:vbiq; ꝑquirere
inceperũt. Nerũ illi diu ꝑſcrutantes:tandẽ ad
locũ veniẽtes:vbi peſtifer latebat anguis:alie
na ſpecie occultatũ hoĩeʒ inuenerũt.Qui eũdẽ

candelis accenſis intuẽtes:Siluanũ archiepi⸗

ſcopũ crediderũt. At quod omnes qͥ aderant
ſtupefacti:⁊ veluti amentes affecti:quaſiquid
agerent:qͥd ve dicerẽt ignoꝛabant:ſciẽtes eiuſ
dem ſanctitatisnomen.Et qꝛ hoc tam deteſta

bile inopinabileq; cernebãt euʒ iterrogauerũt
cur tãtas neqͥtias perpetraſſet. At ille. Quid
inqͥt malũ feci:ſi mulier hecme ad huiuſmodi
negociũ inuitauit.Qð mulier audiens eum fo

re mendacẽ lachꝛymãs coꝛreſpõdit Tnuc ille:
vt homies illos erga dei virũ ad maius odiuʒ
incitaret:quatenus illũ citius diffamarent:ta⸗
lia cepit:⁊ tam abhoꝛrẽda verba fari: ꝙ nullꝰ
pᷣ turbatione auribus poterat ſuſtinere. Quo
circa euʒ cõtumelijs ⁊ obpꝛobꝛijs exacerbãtes
coacte extra domiciliũ erpenerg .MMane aũt
facto q̃ geſta fuerãt enarrantes Siluanũ archi
epᷣm hypocritã:⁊ dignũ incẽdio acclamabant
Qua de re quaſi tota ẽ Naʒareh cõmota ver⸗
ſus archiepᷣm:ita vt audiẽdo eiꝰ nomen qͥlibet
hlaſſemaret Mira huiꝰ viri patiẽtia:⁊ magne

ſãctitatis indiciũ Volat ad innoxij antiſtitl au

res tanti fama diſcriminis:os tñ nõ mouet᷑ ad
iniurias. Int᷑ tot aduſa coꝛ manet imobile: ad
nullã ſe vertẽs impatiẽtiã. Gr̃as diuino ſemꝑ
agẽs nomini:ſua h̊ ↄfiter̃ noxia meruiſſe lheu
q̃d dicã Auguſtine. Nõ ſolũ miurias ⁊ obpꝛo

bꝛia fere vt poſſuʒ fugio:ſᷣ etiã qꝛ verbulis frãa

goꝛ:pꝛemia opto.nec de laboꝛibus curo:qᷓ;qᷓ;
ſciam ad regna celoꝛuʒ nõ aliter quẽpiã:niſila
boꝛũ ⁊ afflictionũ tramite puenire Quid enim
aliud debeo iudicare:cuʒ me a ſanctis i moꝛibꝰ
⁊ vita diſcoꝛdẽ inuenio:niſi ad diſcoꝛdẽ ĩ moꝛ⸗
te et pꝛemio reꝑiri: Flebilia et grauia miłei ad
ſunt:ſi ſanctoꝝ vitam ⁊ meã recoꝛdoꝛ. Miro
q̃we auditu ſanctoꝛũ geſta reuoluunt homiee

vti ego:⁊ tamẽ nil ip̃ᷣi volũt ꝑpagere. Poꝛro B

ad meã detegendam inſipientia eſt: quod dicã
pluries me ab eiuſdeʒ Siluani oꝛe audiſſe ſcio

nunqᷓ; tantum ſe felicem fuitg: quantũ cum ſe

gste neceſſitate in pꝛeſſuris minime derelinqt.
Reuoluto itaq; ãno quo diaboli aſtutia talia

uo alij viri eccleſiam intrauere.Oui id vidẽ⸗

cucurrit. Quii qdem maleſicijs factũ putãs

ab hominib deſpici cõculcari cernebat/ Ere

uit intantũ eiꝰinfamia ꝙ eius opinio vſq; Ale
xandriam: Cypꝛũ: ⁊ per ciuitates affines pene
oꝛe omniũ eſt delata.At qui limen domus ino
xij antiſtitis calx tangere non audebat. Ma⸗
nens vero in ſuꝑnis dominꝰ ſpectatoꝛ omniũ:

ſuos ſinit labi ſanctos:in tribulationũ erůònas

vt tũc fideles patientia eos reddat:ſed eos exi

erga dei hoĩem ppetrauerat:ciuitatem Naʒa⸗
reth:vt illarũ gentiũ aliqualiter ſcandalũ miti
garet:vir dei occulte differens:ad eccleſiam in
qua gloꝛioſi hhieronymi humatũ quieſcit coꝛ⸗
pus:tanqᷓ; ad refugij poꝛtum veniens:ſein ſe⸗
pulture loco poſuit oꝛaturus. Quo per duarũ
hoꝛarũ ſpatium ſic manente:vir qdam nequi⸗
tie ſpũ inflãmatus:in pᷣdictam eccleſiam itrãs
ſanctũq; reperiens ſuꝑ ſepulturã ĩ oꝛatiõe po⸗
ſitum:ad euʒ velut dꝛaco cucurrit: ei impꝛope
rans ꝙ mulierũ mẽtes ad libiqinoſas ſuas vo
luptates ↄtinue incitaret. Cui agnus innocẽcs ⸗
Siluanus ſe deſpici gaudens humilitate ſoli-
ta:vt iſte ſepe ei diceret blandis colloquijs iui
tabat. Quod peſſimus ille latro audiẽs:gladi⸗
um ex vagina ſuo pẽdente lateri:impudica tra
hens dextera ipᷣm:vt ĩ Siluani antiſtitis gut⸗
tur imergeret eleuauit. Cui cum hoc verbum:
Succurre Hieronyme gloꝛioſe venerãdus an
tiſtes opponeret. In guttur ꝓpꝛium eleuatum
gladium imerſit:viri illius dextera retrouerſa
Et ſic vt decebat ſeipſum vir nequiſſimus inte
remit vt in laeum caderet:quem effodit Admi
rabile hoc:ſed nõ minus eſt mirabile: id qued

reſtat/Caſu itaq; alius ſupueniens vir nequi/

ſimus:hoc qð vltione diuina ꝑpetratum fue⸗
rat:vt vidit: ptinus gladiũ arripiens a dei vi
ro:hominẽ illum eſtimans interemptũ Silua⸗.
num iĩterſicere conabatur. Ne nimia verba lo⸗
quar:id qð pᷣmo acciderat:huic euenit.Quin
nondũ vir iſte ſecundus in terraʒ ceciderat:

tes diuini ignari iudicij:hoc tm fuiſie pactum
ſcelus a dei hoie putauerũt. Quoꝝ vnus id pᷣ

alio graue ferens furia veſanie vndiq; infiam
maxr: latro cepit q́;tum poterat exclamare: vſ⸗

q;quo tua viget malicia:- u mulieres ad iuas
libidinoſas cogis voluptates:et hoies interſi⸗
cis ĩ occulto:certe tue hodie nequitie finis erit

et ſybito ꝓ poſſe cucurrit: vt eum extingueret

vihꝛato ⁊ denudato enſe.At vbi Siluanꝰ mo

re ſolito:ſuccurre gloꝛioſe Hieronyme: excla⸗

uit vir ille: vt duo pᷣmi ſe manu enſe ꝓpꝛio i⸗
terfecit. Vir autẽ alius qui cũ ipᷣo venerat hoc
intuẽs tremebũdus ob viſionẽ ad eccłie foꝛes

—“

mitiſſimus ⁊ letus tanqᷓ; fungens ꝓſperi

”ÿME

—

q;tum poterat exclamare cepit: huc oẽs accut

£

„

rite: ecce maleſicus ſiluanus archieps: nõ ſolũ
mulieres vituꝑat:ſeckſuis etiã incantationibꝰ
necat hoĩes toto ꝓ poſſe. Fit his auditis nimi
us viroꝝ ⁊ mulierũ concurſus: verberat aera

voces cõbuſtione dignuʒ Siluanũ archiepᷣm
nequiſſimũ acclamãtes:hec ad meas ſonat asz⸗
res. Triſtis ego lachꝛymãs ad tatũ pgo mõ⸗

ſtrum. Stabat agnus iter lupos atrociſſimos

ſeuientes vt canes:famelici rabie nõ minima:

6: nil
dicens aliud niſi hoc iuſte ene in denne
um peccaui grauiter. Nerberat᷑ vir inocẽcs Ca

——

pitur ab oĩbꝰ: vt ad ſupplicia tãto letioꝛ quůsto

pena grauioꝛ deducat᷑. At dum ego manu ſilẽ
tium ꝓpło eius optans fuwꝛẽ nimiũ mitigarei

Winaen amplius iracundia ⁊ furoꝛe płoenſiã

mat᷑.Cunq; iã captus Siluanus extra eccłia—z
duceret᷑:ſubito gloꝛioſus Hieronymꝰ:vt yiſũ

eſt: de loco in quo iacebat ſurgẽs:tãto circũfu,·
ſus lumine: ꝙ radijs in eum intuentium oculi

vibꝛarẽt᷑ cuctis aparuit:ſuo deuotiſſimo anti

ſtiti auxilia donaturus qui ſua dextra: Silua⸗
ni venerandi capiens dexterã his q eundẽ ca⸗

ptum retinebant antiſtitẽ voce terribili: vt eli⸗
dem dimitterent imperauit. Tante ſiqdeʒ fuit
vtutis hec viſio:vt anteqᷓ; finiretur vox Lalis:

oẽs repente tãtꝰ timoꝛ inuaſit:ꝙ oĩ vigoꝛe coꝛ

poꝛis deſtituti in terrã velut moꝛtui cecidere.
Inter hec mulier q̃dam a nefando ſpũ obum⸗
bꝛata: cathenis vincta compedibꝰ: maniciſ
ferreis alligata pluriũ hominũ manibus libe-
rationis obtinende cauſa ad eccłiam depoꝛtat
At vbi mulieris pes tangit limen: vluiatus et
voces terribiles:miſerere mei gloꝛioſe Hiero.
nyme: nã ꝑ te crucioꝛ añ tpᷣs diabolꝰ emittere
nõ ceſſabat.Cui hieronymꝰ głioſus. Nefãde
inqͥt ſpuũs ab hac exi famula dei: ⁊ tuas detege
qs erga Siluanum egiſti fallacias:in Siluani
foꝛmaoibꝰ te demõſtrãs. Zũc diabolꝰ: vt glo
rioſus Hieronym iuſſerat: vt ab oibꝰ Silua⸗
nus epᷣs putaret᷑: aparuit: ⁊ rem quã fecerat:

vt infamẽ redderet dei famulũ enarrauit His

dictis diris clamoꝛibꝰ ⁊ vlulatibꝰ nef̃aãdꝰ ſpũs
de tẽplo diſparuit.QAð vbi tam mirabilenego
ciũ eſt ꝑactum gloꝛioſus Hieronymꝰantiſtitis
ſui dexterã nõ derelinqueẽs. Quid optas int
voce leui Siluane chariſſime tibi placitumme

factuꝝ: At ille.Mi dñe vt me h ampliꝰ nõ re⸗

linqᷓs. Ad quẽ gloꝛioſus Hieronymꝰcoꝛreſpõ

dit. Quod poſtulas ita fiat oſt me velociter

ergo veni. hec dicens cunctoꝝ viſui ſe negauit
Interuallo auteʒ hoꝛe vnius facto Siluanus

archiepiſcopus expirauit. Fit ob hoc cunctis
ſtupoꝛ ⁊ admiratio iaudita. Undicq; mulieꝝ ?
viroꝛũ: necnõ ⁊ pueroꝝ cõfluit multitudo LCa

Sars

chꝛymarũ effuſione terra madet: voces:lamẽ⸗

tationes:vlulatus:gemitus: ⁊ ſuſpiriã in Ra
ma ſonant Quilibet ſe reum eo qð in Siluanũ
cõmiſiſſet:veniam petens clamabat. er totã
autem ſequenteʒ noctem gentiũ multitudo ab
eccleſia non recedit JItaq; mane factoſclero ad
antiſtitl funus pᷣparato:coꝛpus eiuſdẽ ad Ea
ʒareth eccłiaʒ depoꝛtatur:tam iſtius ciuitatis

qᷓ; illius ſcilicet GBethleẽ populi multitudie co

mitatum. In qua qͥdem eccleſia Naʒareth coꝛ

us illius venerandũ humauimꝰ vt decebatl.
onga certe adhuc verba ac etiaʒ admiranda
foꝛẽt.At vo nũc Siluani venerãdi pᷣſulis actꝰ

finiã. Quedã alia nõ minus grãdia bꝛeui vbo

rũ ſchemate narraturus.
Arrandũ pus quoddam ſatis mirabi

no le:quod partim relatiõe veridicoꝛũ te⸗
ſtium didici:partim oculoꝝ viſu Duo
viri nobiliſſimi: ⁊ rebus trãſitoꝛis locupletes
licʒ catholice ſidei veritatis inſcij:tamen vt in
gentili ritu geniti ſatis boni:gloꝛioſi hierony⸗
mi mirabilia audientes ex ciuitate Alexãdria

multis adunatis opibus: deuotiõe eiuſdeʒ fer
uidi ceperunt iter:vt eiuſdẽ gloꝛioſi lhierony⸗

mi reliquias viſitarẽt.Cũq; iam incepto itine⸗

requoddã a tramite deuij itroiſſent nemꝰ: vbi

nlła hominũ:lſaut eqͥꝝ veſtigia videbant᷑. HBti
Hieronymi inuocantes nomẽ:eiuſdẽ ſe cuſto⸗

die tradiderũt. In eodẽ ſiqͥdem nemoꝛe:qͥdaʒ
latronum habens ſub ſe plures/quingentis la
tronibus habitabat pᷣnceps: hos ⁊ illos ad ali
qð pᷣdeſtinans iter: vt trãſeuntes interſicerẽt:
⁊ ad eundẽ ⁊ ceteros ſpolia repoꝛtarẽt. Is ita
q; pnceps hos trãſeuntes intuens:tribus con⸗

uocatis latronibus: vt ad eos interficiendũ ac
cederent: imperauit. Qui ſui pncipis implere

iuſſa cupiẽtes:aſſumpt armis illoꝛſũ qua gra⸗

diebant᷑ Alexandrini cõcito curſu tẽdũt a

gna ſiqͥdẽ gloꝛioſi hieronymi merita: magna
⁊ ꝓdigia foꝛte vt puto a ſanctis modicis talia

vnqᷓ; viſa.Accelerãt latrones:vt trãſeũtes ma
ctent. Sed dum ꝓpe fuerit: quos pᷣus ſolũ cer

nebant duos paulominꝰ inumerabiles eſſe vi⸗
dent Inter quos pꝛeibat tanto lumine circũlu
ſtrans: vt intuendi in eum aliqualiter fas non
eſſet. Appꝛehendit timoꝛ:ſtupoꝛ: ⁊ admiratio:
hos latrones.qͥd aliud poſſint facere neſciunt
niſi ad latrones alios remeare. At vbi iã foꝛẽt
a longe redeuntes retrouerſi:ſolũ duos vt pꝛi
us homines reuiderũt. Mirant᷑ nimis latro⸗

nes: ⁊ ſe illuſos arbitrates:ceperunt ad tranſe

untes hoies retrogradi.At vbi appꝛopinqua⸗

runt:vti peius viderant:nunc viderunt. &ν—à

gis ac magis ſtupefacti latrones cernẽtes i va
cuũ ſe rediſſe: terga verterũt: ⁊ velociter ad ſu⸗
um qð hi feciſſent exp ectãtẽ pᷣncipẽ deuenerũt

.IIII

Increpat eos pᷣnceps qͥd tãdiu pegiſſent Sed

cũ rem geſtã audiſſet:eos inſipientes ⁊ fatuos

exiſtimãs: duodecim alijs latronibꝰ ↄuocatis

cum eiſdẽ verſus hoies trãſeũtes meat curſuʒ

Allonge duos cernũt:ſᷣ̊ ppinqua vti pꝛimi vi⸗

derant:ſic ⁊ iſti. Eoꝛũdẽ ꝓtinus tremũt baſes
trepidat coꝛ:fiunt velut amẽtes:oi vigoꝛe ani⸗

mi deſtituti Tandẽ in ſe redeũtes eos latenter
ſequunt᷑ cupientes qͥd deinceps accidat edoce

ri. Trepidãt vo huius neſcij tranſeuntes hos

vidẽtes hoĩes: ⁊ inter ſe qui hi ſint auide ꝑcũ⸗
ctant᷑ Beniq; iam occaſi ſolis inclinata die:cũ

qͥd in nocte faciãt neſciãt:illos duodecim latro
nes viatoꝛes exiſtimãtes: ad eoſdẽ ↄſulenduʒ
ſtatuũt declinare.At vbi ad latrones veniẽdi
iter carpũt:eoſdẽ latrones ſolũ duos cernunt.

Quo vigoꝛe latrones adepti trãſeuntibꝰ:⁊ iſpi

ꝓtinus obuiarũt Qui oẽs inuicẽ iũcti ſe ſimul
ſalutarũt. Interim iterrogãt latrones qui ſint
vnde veniant:⁊ qͥ pergant.At illi inqunt. Su
mus de Alexãdxia:inde veniẽtes Bethleẽ pe

timus vt gloꝛioſi Hieronymi reliqͥas viſitemꝰ

Ad hec latronũ pᷣnceps. Qui inqͥt fuerũt viri:
qͥ hucuſq; vobiſcũ tãtũmodo veniebant:Mi
rant᷑ hos talia fari viatoꝛes:⁊ ſe poſtqᷓ; nemus
intrauerũt: neminẽ niſi ipᷣos ⁊ tres alios vidiſ
ſe:vel audiſſe dicũt.Que geſta fuerant tunc la
tronũ narrat pᷣnceps:illos obſecrat:vt ipᷣis ob

quã cauſam hoc acciderit:ſi noſcũt debeant in

dicare.Quibꝰ illi ob aliã cauſã: niſi qꝛ gloꝛioſi
Hhieronymi cuſtodie ſe dederunt:hoc eueniſſe
ſe neſcire dicunt Ad hoc latrones ſpũſancto q̃ͥ
vbi vult ſpirat ſubito inſpirante vmni quã pꝛi

us habebãt ferocitate depoſita in terram:eoꝝ

pedibus ꝓuoluti:peo excogitatis flagitijs ve⸗
niam poſtulantesꝰ*illos ad latrones alios per
duxerunt. Sed qð dicam non minus patet ad
cõtuendũ.lhoꝛa pꝛima noctis ad latrones ex⸗

pectãtes deueniũt:poſt hoc quid acciderat de

clarant:eoſdem ſuxpliciter exoꝛantes:vt hi fla

gitijs ſolitis iam expulſis:ad gloꝛioſum viſitã
dum cadauer ieronymi ſecum irent Fit his

verbis ceteris latronib irriſio. Pꝛomirtunt ſi
qdem ſuo pᷣncipi:⁊ illis alijs necẽ duriſſimã: ſi

audeant amplius iſta fari Mon ceſſantibꝰ illis
pꝛioꝛa iterũ loqui verba:latronũ qᷓ;plurimi ca
nis rabie furibundi mox i eos inſurgũt enſibꝰ

denudatis. Potuerunt nempe rõpheas eleua

re:ſed ipᷣis gloꝛioſi hhieronymi auxilia poſtu⸗
lantibus enſes deponere:donec illi qui fugãt
occidendi a Hieronymo poſtularũt nullatenꝰ
valuerũt.O ineffabilis clemẽtia ſaluatoꝛis:qͥt
modis qͥs vult facit ad agnitioneʒ ſui nominis
deuenire? Repente hec tam inſueta omnis il⸗
la latronum videns concio:altis deo ⁊ gloꝛio⸗

ſo Hieronymo vocibus debis agunt laudes

e.

eiuſdem ſe vouẽtes reliqas viſitare. Facto igi

tur mane plures trecentis hominibus:qui tũc

tẽpoꝛis ibi erant talia ꝑpetrantes cum eiſdem
Alexãdrinis ex illo exeũtes nemoꝛe:ad gloꝛio
ſi Hieronymi tumulum deuenerunt: cũctis iã

inſueta ꝓdigia enarrãtes. Baptizant᷑ itaq; gẽ

tiles Alexandrini: ⁊ cunctis mundivanitatibꝰ

conculcatis religioſam in quodam cenobio vi

tam ducut. Latrones autẽ illis ſimiliter ad lu⸗
cem veritatis ſãcteq; ⁊ laudabilis vite diuina

gratia ⁊ gloꝛioſi Hieronymi meritj ꝑuenerũt.
Itcuti Cõſtãtinopolitanis litteris hac

ſ de re mihi ſpeciliter directis tranſacto
nsoõ lõgo dierũ ſpatio intellexi ſije pene
miraculuʒ :illi qdᷣ ſupꝛa fatus ſũ: duobus acci
dit romanis iuuenibus:a romana vꝛbe Beth⸗
leem veniẽtibus: ꝓ gloꝛioſi Hieronymi viſitã

do coꝛpoꝛe. Qõ tractabo ſicuti bꝛeuiꝰ potero.
Lum igitur duo illi iuuenes cuidam appꝛopin
quarent ruri a Cõſtantinopoli per duodecim

foꝛte diſtante miliarioꝛũ ſpatiam:anteqᷓ; rus a
duobus miliaribus introirent eadeʒ fere hoꝛa
duos cõtigerat homies interimi.Nuoꝛũ moꝛ⸗
tis rumoꝛe pᷣdicte reſonãte ruri:loci eiuſdeʒ vi
ri cõgregati circũquaq; quis hoꝛũ fuerit inter
fectoꝛ:ceperũt inrere vehementer.Cunq; di⸗
ligenter perquirerẽt adeſſe certuʒ neminẽ niſi
pᷣdictos iuuenes:qͥ iam ꝓpe venerant:reꝑien

tes eoſdem ꝓtinus tenuerũt:ab eiſdem creden

tes foꝛe homies interfectos Mirant᷑ itaq; hbu

ius ignari iuuenes: ⁊ hoꝛũ ſe nil ſcire totis niſi⸗
bus cõiurabant. At illi eoꝛũ ꝓ nihilo cõputan
tes verba:captos eoſdẽ ad rus conant᷑ ducere

feſtinanter. MPoſt hoc de rure:qad eoſdeʒ vi⸗

ros iuſticia nõ ſpectabat: um accuſationibus

ad Cõſtãtinopolitanũ domiſiũ capti iuuenes

deſtinãt᷑. Quin:ne nimis lõgus fiam vbis:qð

non fecerant toꝛmentoꝝ rigoꝛe ſiuuenibꝰiã con

feſſis:adijcit᷑ moꝛe ſoliio ſententia decollandi.

Heu q̃le coꝛ audiẽdo tot lamẽta inocẽtiũ:qᷣs
i uuẽtutis pulchꝛitudinis maxima venuſtas:
⁊ oꝛtus nobiliſſimus decoꝛabant:poſſet ſe a la

chꝛymis cõtinere: Flẽtes itaq; iuuenes graui⸗

bus lachꝛymis pallidas facies irrigantes: vlu

latꝰ:gemituſq; .ꝛ ſuſpiria ꝓmere nõ ceſſantes.
gloꝛioſe dicebant Hieronyme:̊ tale ne eſt pꝛe
miũ qð o ſequentibus tibi pꝛeſtas: Eſt tale qðᷣ
laboꝛe tui meruimꝰ itinerl?eu romana vꝛbs

noſtri pꝛeſcia oꝛtus:non ſic te ceredebamus ne⸗

ſciam noſtre finis. Ad locuʒ nanq; tanti ſuppli
cij:ibidem gentium multitudine maxima expe
ctante inoxij iuuenes cõducunt᷑.O ineffabilis
miſericoꝛdia dei noſtri:qua celum redundat ⁊

terra:nec ad ſe currẽtis obliuiſcit᷑ miſereri Fle

xis in loco quo plectendi erãt genibus in celuʒ

vtiq; iuuenes mmbus eleuatis HBloꝛioſe ina

. —7 nE Zn e A6 rr— ſix n vV—

rio ⁊ iocũdo/d

T „
. 4 2
. S B . F

gna voce inquiunt hieronyme noſtre ſalutis
⁊ auxilij poꝛtus:noſtreq; ſpei anchoꝛa ſaluber

rima ⁊ vitalis: hac iclina hoꝛa noſtris idignis
ſuſplicationib pias aures: vt ſi hoc quo puni⸗
mur ſcelus nõ geſſimus:tuas liberatiõis opes

pietate ſolita ſentiamus. Quod ſi fecimus: ex
igente iuſticia condemnemur. Hec vbi dixe⸗

runt: colla extendũt carnificibꝰ ferienda: nil di
centes aliud:qᷓ; ſuccurrẽ ſuccurrẽ Hieronpyme

głioſe. Quid mirũ ſi tot lachꝛymis cũctoꝛũ ad
ſe currentiũ miſericoꝛs opifer Hieronymus ſe
a miſerẽdo non potuit abſtinere: cum circũſtãÄ⸗

tium omniũ: ⁊ carniſicũ coꝛda ad cõpaſſionem

mouerentur: Eleuatis ſiqͥdez enſibus iuuenũ

carnifices colla feriunt: ac colla ꝑcuſſionum ſi
na vti poꝛphyretici lapi es foꝛent recipiunt

Wirãtur carnifices credẽtes ſe ictus feſeniſſe

denuo eleuant vt plus poſſunt enſes et feriũt:
ſed enſes vti eſſent palee iuuenes nunq; ledũt.
Oꝛitur ex hociter aſtãtes admiratio: ⁊ ſtupoꝛ

vehemẽtiſſimus omes capit: hincinde gẽtium
gd tam inſuetã viſionẽ cõfluit multitudo.Au⸗

dit hoc ⁊ iße ſententie latoꝛ:⁊ currit.iubet ite⸗

rũ carnificibus:vt ſe vidẽte denuo feriãt: ⁊ ta

men omnimode illeſa iuuenũ colla manẽt Stu
pẽs magis ac magl iudex:tantiq; ignarꝰ mira⸗

culi:nil ſcit aliud cur hec fiãt:qᷓ; veneſicia cogi⸗
tare. Mꝛecipit itaq; miſtrl oi moꝛa poſtpoſita

nudos tradi arſuros iuuenes rogi flãmis. Cir

ca illos mox copioſus ignis accendit᷑: infundi

tur lignis oleũ ⁊ pix:vt eoꝝ vita citiꝰ deſtruar̃

Quid mirandũ ſi cõpos ꝓtegẽdi ab enſibꝰglo
rioſus Hieronymꝰ a flãmis ſuis ſe iuocãtes ſe
duls vocib“ iuuenes potuit liberare? Surſuz
igniũ flãme in imenſũ ſcandũt At inuenes ſub
alis cõſiſtentes Hieronymi gloꝛioſi ſalubꝛiter
ꝑpmanent veluti in ameno ſi quieſcerẽt virida⸗ –

Soſt hec iudex vtrum hoc aſcri⸗
bendũ miratulis an veneficis certius cupiens
experiri:vt ſi hidiebus octo ſuwpenſi viueret:
quo vellent abirent ſoluti ⁊ liberi cenſuit. Su⸗
ſpenſis itaq; illis mox Hieronymi gloꝛioſi pꝛe
ſentia minime defuit:qͥ plãtas mambus tenes
pedũ illeſos ⁊ viuaces ſtatutis diebꝰ mirabili⸗
ter obbᷣuauit.Currũt igit᷑ octauo die totiꝰ ciui

tatis ⁊ circũ adiacentiũ villaꝝ viri: currit ⁊ iu⸗
dex. Cernũt clare gloꝛioſũ miraculũ: patefaci⸗

entibꝰqͥ viderũt:qͥ ad cuſtodiẽdos iuuenes fu
erant deputati irant᷑ oẽs vocibꝰ i excelſis:
laudes ꝑagũt creatoꝛi Hieronymo gloꝛioſo
MMox ð ecule inoxij iuuenes deponũt᷑ta ma
ximis honoꝛũ exequis ab oĩ populo venerãt᷑.
AVerũ ceu in vꝛbẽ Cõſtantinopolitani capti ⁊.
doloꝛe vebemẽtiſſimo intrauerãt :liberi hono.
riſice: ⁊ cum gaudio ineffabili exierunt. Et tan

dem annuẽte deo a multis Coſtatinopoluani

aa anm Ea

Sars . IIII

populi comitati Bethleẽ attingentes: venera ctione gaudẽs ad ſolitas redijt oꝛationes: ſup⸗
tione debita gloꝛioſi Higronymi reliquias viſi plicãs cõtinuo:ne ſuis monialibꝰ qð audierat
tarunt. Statimq; depoſita ſeculariuʒ omni cu eueniret.Tranſactis igit᷑ diebus decem:nocte
ra cenobiũ in quo iuſſit gloꝛioſus Hieronymꝰ media pᷣdicte ſãctimoniali dñe hac de re deuo
intrauerunt: ⁊ vacantes die noctuq; peniiẽtie tis oꝛationibus incũbenti:gloꝛioſus iteꝝ appa⸗
et oꝛationibus celebꝛi vita ſanctitatis ꝑſpicue ruit ieronymꝰ eidẽ:vt que pᷣus nunciauerat
in pᷣdicto cenobio adhuc manent. monialis: denuo intrepide nũciaret allocutioe
Allgne admirationis gaudij deuotiõiſ mandauit benigna.Ald quẽ illa. Quis inqͥt es
m q tam pcedens iuuenũ miraculuʒ exti dñetalia mihi mãdans: lhieronymus inqᷣens
tit:ſed multe foꝛmidinis cõſtat ſequẽs ſum:ab eiuſdẽ euanuit oculis. Illa vero ſciẽs
in ſacris oꝛdinibus maxime ↄſtitun. Apud ſu eaꝑ duritiẽ:qͥd ageret qͥdue diceret:neſciebat.
perioꝛem Thebaidẽ quoddam dominaꝝ fuiſ-⸗ tandẽ mallẽs a monialibꝰ inſana et ebꝛia repu⸗
ſe ante duos annos dicit᷑ eximiũ ⁊ diues mona tari:qᷓ; diuinis cõtraire pᷣceptis:cõgregan ite⸗
ſteriũ: omni pulchꝛitudine ⁊ excellẽtia decoꝛa⸗ rum monialibꝰque viderat ⁊ audierat: voluit
tum In quo pene ducẽte dñe vite honeſte reli intimare.Aſt vt eam aſſurgere moniales peſti
gionis recluſione ↄtmua decoꝛiſq; moꝛibꝰper⸗ fere ↄſpexerũt:diuini neſcie iudicij ſibi de ꝓxi
maiebant.Ad hoc q̃ inſunt figãt aures:ne qd†¼⅜DI6qmo futuri:anteqᷓ; verba incipet e capitulo cuʒ
vna hauſerit auricula fũdat altera. Nauis q;. magnis cachinationibꝰ exegerũt Quin⸗Trãſ
tũcunq; ſana ſit ⁊ integra:modicũ imo nihi ꝓ actis inſi/ uꝑ diebus tribus doꝛmiẽti pᷣdicte ſan⸗
deſt:ſi alta volens ſecare maria:paruũ qð fun ctimoniali domine gloꝛioſus Hieronymꝰinef⸗
do ineſt foꝛamen relinquat: vt dira naufragia fabili quaſi ſocistate vallatus angeloꝛũ:nocte
nõ admittat. Cur hec ſim fatus:pᷣſertim narra“ aparẽs media eaʒ excitauit:eiq; iuſſit ptinus
tionis hiſtoꝛia reſerabit. Multis itaq; pollẽs xt de illo exiret monaſterio:nec ſubito futuraʒ
pdictum monaſteriũ vᷣtutibus: vnuʒ peſſimũ ſentẽtiã expectaret. Cũ illa vero mult lachꝛy⸗
quo ruit ſimonie vitiũ retinebat. Nam inſtigã mis ſupplicaret:ne hoc fieret: gloꝛioſus inquit

te diabolo in eiſdem dominabꝰ hec obſerunba lhieronymus.Ald abbatiſſã ⁊ ceteras pergito

tur abuſio:vt ſi quã vellẽt in monialẽ recibere omni moꝛa poſtpoſita:eiſdeʒ nũciãs:qꝙ niſi pe
nõò tantũ intuitu charitatis ⁊ miſericoꝛdie reci niteãt:hac nocte diuinã ſentiẽt vltionẽ. Si aũt
piendeq; bonitate:quãtũ recipiebãt reſpectu, in ſua ꝑmanebũt duritia. ſtatim exiens ampli⸗
pecunie.Nulla eni in monaſteriũ intrare man in monaſterio nõ moꝛeris.his finitis abſceſſit
ſura poterat:niſi certa pecunie quãtitas ſecu, lec igit᷑ audiens ſ anctimonialis anxia:plena
iret In hoc ſiqͥdem erat monaſterio ſanctimo⸗ q; triſticijs capitulũ adijt:⁊ cãpanã cepit vehe
nialis quedam domina etate grãdeua: que ab mẽter et vt ad capitulũ accederã moniales re⸗
infantia ſua ieiunijs et oꝛationibus: omni re⸗ ſonare. Quo abbatiſſa de ſomno euigilans:co
ſoluta ceno deo vixerat: que vitiũ illud q;plu⸗ gnoſcẽſq; ab hac fe cãpanã pulſatã:cũ iracũ
rimũ abhoꝛrebat. Cui nocte quadã vt erat ſo⸗ dia ad capitulũ ꝓperauit.At vbi illã vidit: di
lita in oꝛatiõe poſite gloꝛioſus hieronymꝰ ap⸗ ris eam minis increpans: nullũ voluit audire
parẽs:locũ illum imenſo luſtrans lumine eidẽ verbũ: ꝓmittens ꝗ niſi ceſſaret hoc agere ſecũ
pᷣcepit: vr ad abbatiſſam ceteraſq; illius ceno⸗ in monaſterio amplius nõ maneret.Cui ſancti
bij moniales mane pergeret:nuncians ꝙ niſi a monialis dña:ne tardes inqͥt qſo agere q̃ ꝓmit
peccato iam inueterato manũ extraherẽt: vlti tis. Pꝛofecto me noſcas hoc in loco ampliꝰnõ
onem diuinaʒ ſubito expectarẽt.lhis dict diſ⸗⸗ mãſt urã. Sloꝛioſus eqͥdeʒ hhieronymꝰ apparẽs
paruit. Perterrita viſione inſueta ſõctimonia mihi tãtũmodo h̊ ſtatim monaſterio futuꝝ iu⸗
lis dña quis hic fuerit iubẽs talia nüciari in ſe diciũ patefecit. lec audiens abbatiſſa deride
ſipᷣam auide ꝑtractans:totã illam nocteʒ ꝑpꝑegit re cepit:hãc eſtimans veſano capite iſta fari:⁊
inſomnẽ. Crepuſculo diei adueinẽte: oẽs in ca oſtiariã cõuocãs iuſſit:vt hãc de monaſterio ꝓ
pitulo moniales ꝓpulſato tintinabulo congre tin⸗ effugaret: mandãs eidẽ:vt aliq̃ hoꝛa ſic ex
gauit. Quibꝰadmirantibꝰ ad que foꝛent tanta tra dimiſſam poſtmoduʒ faceret iĩtroire: vt ſic
feſtinatione in capitulo cõuocate: ſãctimonia-⸗ ab inceptis opibꝰ iã ceſſaret. hac de re leta ſan
lis domia exeax aſſurgẽs medio: que viderat ctimonialis dña qᷓ;citiꝰpotuit e monaſterio eſt
⁊ audierat oĩibus patefecit Fit ilco ex hoc mo egreſſa:lachꝛymis tñ fuſa doloꝛibuſq; repleta
nialibus cũctis irriſio:hanc exclamãt fatuam: ꝓ his q̃ monaſterio nouerat euenire.Terribi⸗
multiſq; garriũt deriſionibus hãc foꝛte illa ni ſis ſiqͥdẽ deus foꝛtis atq; potẽs:⁊ qͥs reſiſtet ei
mia ebꝛietate ſomniaſſe. Illa vero accepta cõ⸗ heu cur eũ hoies nõ foꝛmidãt:ſciẽtes ſe nulla⸗
tumelia: patiẽtie ſeuto ſe muniẽs:de earuʒ ſiq⸗ tenus poſſe ab eiꝰ effugere manibꝰ: vt eius in
dem ꝑtinacia nimiũ dolens: ſed de ſua deſpe-⸗ eo magnũ ⁊ inenarrabile iudigũ nõ ↄpᷣhẽdãt:
re ee —8. ei 8* 4 /

— — — —

— — —

— —— 2 —, —

Epiſtola

ſaltem his miſeri terreant᷑ exemplis.ludiãt q̃
in ſuis ↄfidunt diuitijs:quiq; in ira ↄcitant ex
celſum dñm:ſue auaritie ſiccitate.Quale huic
monaſterio a deo ꝓpter pecunitas faciẽ auer⸗
tenti de celo eſt iudiciũ iaculatum. pene limen

oſtij ſãctimonialis domia exceſſerat: ꝙ ſubito

totum coꝛruit monaſterium: omnes oppꝛimẽs

moniales:ita vt ex eis viua aliqua nõ remãſit
Sãctimonialis vero illa in quodam venerabi
li dominarũ monaſterio:quod eſt apud inferi⸗
oꝛem Thebaidẽ ha

*

na manet.

Ignum cenſui pᷣmiſſis miraculis aliän
alia diuini cõtra peccãtes manifeſti iun
dicij declaratiua iũgere:vt ſi foꝛte pꝛie
teie s ſi judicioꝛũ multitudie peccatoꝛũ coꝛda tenacia / ⸗
17 pluſq́; lapidea in carnea verterẽt᷑: quatenus

d

—☛

uunkc, cum ſe ob peccata cernerẽt beluas:rationem ⁊
cognitionem ſui conarent᷑: vt fierent homines
adipiſci.Abiecta etenĩ ratione:qua ſunt homi
nes:infra bꝛuta animalia redigunt᷑. Oꝛecoꝛuʒ
qͥdam hereticus die quadam cum ſacerdote qͥ⸗

dam ĩ hieroſolymitana eccleſia publice diſpu⸗

tabat. Cunq; ſacerdos ob ſue partis defenſio⸗
nem auctoꝛitatẽ quandaʒ gloꝛioſi Hieronymi
allegaret:vt greci deſtrueret rõneſ:temerario

peſtifer grecus oꝛe gloꝛioſũ fuiſſe Hieronymũ

totiꝰ veritatis lumen mẽetituʒ nõ erubuit voce

deinceps vllatenꝰnõ foꝛmauititt.

q arrianoꝛũ in quadam diſputatiõe cui⸗

danm gloꝛioſi Hieronymi auctoꝛitateʒ
contra eũ inducenti: vt metitur ſua temeritate
reſpondit:ſubito fuit diuins vltione ꝑcuſſus.

Nam nõdum verbũ voce finiens clamare per

totũ diem ſine aliqua ceſſatiõe non deſijt. Mi.

ſerere mei Hieronyme gloꝛioſe:quia a te peniſ

duriſſimis toꝛqueoꝛ.Et hoc ꝑ totum illuʒ die

quãtis vocibus poterat clamãs hoꝛa comple⸗
toꝛij miſerabiliter cũctis q
cernentibus:expirauit.

Ereticus qͥdaʒ a

7
—
Sèð 5=.

cGr:-6 impo:tat dominꝰ in eccleſia Syon glo

illids guttur infixit. & magnus iſte Hierony

us tot faciẽs mirabilia: cui ᷣm ſua oꝑa ſimi

An non apparet: potuit eqdem imbecillis i ima
ginis gutture gladiũ figere dexta:łᷣ ð imagine
gladiũ:⁊ a gladio manũ quſq; res innotuit:ex

ſionis loco tane ex hois coꝛpoꝛe viui ſangui⸗

ctenꝰ ſãctitate pꝛecipua vi

fari.At qͥ voce talẽ neqᷣtiã ꝑpetrauerat: voceʒ

ui ad hec ↄcurrerät

az alius peſtifere hereſis
arriane cui ante meũ obitum finẽ pius

rioſi lleronymi imaginẽ cernens. Utinam in
quit ſic te cum viuebas meis manibꝰtenuiſſen
quia te meo gladio iugulaſſem. Hec vt ita di
xit: gladiuʒ euaginãs tota vi iſ̃m in imaginis

Fo. CCLXVII
CXLVII

nis vnda fluxit: que vſq; modo pꝛo miraculo
declarãdo fluere nun;ᷓ ceſſat. Eadem inſuper
hoꝛa:qua res ſic acta eſt iudici in atrio exiſtẽti
idem gloꝛioſus hieronymo cum gladio guttu
ri infixo aparens: ꝓ offenſiõe huiuſmodi vin⸗
dictam fieri poſtulauit narrans eqdem ſibi fa⸗
ctam ⁊ hec dicens abijt. Stupefactus itaq; iu
dex:cum ceteris qͥ aſtabãt:ad eccłciam ꝓperäß⸗
hereticum manu gladium infixũ tenentẽ repe
rit. Qui ꝓtinus vt hi viderunt: manũ fuit cöo⸗
pos a gladio remouendi. Captus itaq; hereti
cus in ſua ꝑmanẽs duruia:ob aliud ſe non do

ſibus: ⁊ lanceis iugulatlllklkt
Ebpos meus Johes quẽ agnoſcisomi/

cum fili adoptaui: vt puto tibi pᷣdie ddd
ei euenerit: enarrauit.ſed tamẽ vt pᷣſtantiꝰ me.
moꝛie cõmendet᷑: ſilentio non tranſibo. Captꝰ
itaq; idem Johes ante duos annos a Merſis
2 Perſarũ regis miniſtris venditꝰ ꝓpter emi⸗
nentem ſuam pulchꝛitudinẽ ad regis exercen⸗
da obſeqͥa deputat᷑.Cunq; ꝑ annũ in curia nõj⸗
paruo doloꝛe ⁊ tedio ꝑmanſiſſet: eodẽ reuolu⸗
tionis anni die pꝛãdenti regi vᷣuiens:pꝛe triſti⸗
cia ſe a lachꝛymis nõ potuit cõtinere.oc rex

Qua cõperta. In quodã eũ caſtro quo ibi no⸗
madefacto. In ſomnis eideʒ gloꝛioſus Hiero

capiens ad ciuitatẽ hieruſalẽ ſecum duxit. Ex
pergefactus mane:putans ſe in caſtro a militi

bus retineri:ĩ domo qua maneo ſe iuenit. Qui

lere:niſi ꝙ viuũ nõ teneret Hieronymuʒ: gar⸗·
riens a populi multitudine lapidibꝰ: lignis:er

n fulgens pulchꝛitudine: quẽ mihi in o =

intuens lachꝛymaꝝ ab eo auide querit cauſaa.

llatenꝰnõ foꝛmautt. (eequadam exiſtente diris lachꝛymis vndicq
Dicgdam inſuꝑ alius hereticus peſtifer n 3 ioſ ero
nymus venlẽs:manũq; eius vt ſibi videbatux

admiratione velut amens quaſi vtrũ in caſtro

vel in domicilio meo ſtaret: nullatenus diſcer⸗
nebat. In ſe poſtremo rediẽs emiſſa voce doꝛ⸗
mientẽ familiã excitauit. Currõt igit᷑ ad me fa
muli adeſſe Johem ineffabili gaudio nũciãtes
Auare dubius ac currens:quẽ a Perſis vin-⸗
ctum putabã: pᷣſentem cerno. Quo qdeʒ quid

mo laudes maxime ꝑſolnuu.
IZlnctimonialis qdam dña:oium pene
ſpulcherrima feminarũ etate iuuẽcula:
animi ſapia valde cana beati Hiero⸗
nymi deuotiſſima:in qͥdã cenebio multa ſancti
tate vt opinoꝛ adhuc viuit: cui qd audies dicci
tur ↄtigiſſe. Sit mulier h alijs in exẽplũ:q̃ huc
illucq; ꝑ plateas ⁊ vicos diſcurrere nõ ceſſant
ſua ſtultoꝝ hoiuʒ illaqueãtes aias viſiõe Nul
lo tot diabolus aias rhete capit:qͥtlaqueo pei
ſimo mulierum. Sãctimonialis hec: vi omniũ
dñaꝝ teſtimonio cõpꝛobat᷑:nũqᷓ; niſi eã maxi⸗
ma cõpellat neceſſitas extra ſuã cellã Sa l

(

ei acciderat enarrãte: deo ⁊ gloꝛioſo Hierony

4
Picd e.

et ar reer r

õ

6 Siſner kee⸗

1* — “ 1.

ð

Fdgors
Neq; eni aliud agit opus qͥn aut oꝛationibus
vacat:aut lectionibꝰ ⁊ meditatiõibꝰ implicat᷑:

aut coꝛpꝰreſicit doꝛmiẽdo.his dirus ſerpens
antiquꝰdiabolꝰoꝑibꝰinuidẽs:vt eaʒ a ſãcto ꝓ

poſito reuocaret:cuiuſdã nobiliſſimi iuuenis

animũ ĩ eiuſdẽ ſãctimonialis intantũ incitrauit
ↄcupiſcentiã:qꝙ nil poterat die noctuq; aliud:

niſi quõ poſſet eã attingẽ cogitare.Circa mo⸗

naſteriũ veri lumis obcecatus cõtinue ꝑgens

nullũ remediũ aliud repire qbat. Tãta nanq;

inſcitie nube caligatus extitit: vt multotiẽs ſe
ſuis ꝑnitioſis turbatũ affectibꝰ cernẽs: volue⸗

rit ſe ads tradẽ ſuffocãdũ. Stulti amoꝛlis ſtul⸗
tũ iuuenẽ cathena ð die in diẽ ſtringit. AUt hec
ad ſãctimonialis auręs reſonẽt ad ſuam nõ au

det dicitiã. Qua de re oĩ ad h̊ auxilio deſti-⸗
tutus quẽdã iueniens magũ: veneſicia demo⸗

nũ incãtationes nefandis artibꝰexercẽtem ma
gnã ꝓmittit: ſi qð optat exꝑtꝰ fuerit: pecunie
q;titatẽ.Tũc veneſicioꝝ magus ſuis carmini⸗

bus ↄuocatũ demonem decipiẽdi cauſa nocte.

media feſtine ad ſactam deſtinat monialẽ. Ad
cellulã itaq; accedens demõ trãſire vltra cellu

le Hieronymi imaginis in cella picte timoꝛe ni

mio neqᷣt limẽ. Mira res Auguſtine vt multi
plicibꝰ patʒ exemplis:tãtus gloꝛioſi Hierony

mi timoꝛ diabolo ineſt: vt etiã ſue picture non

audeat amarere.Hã ſicui ab eodẽ obſeſſo coꝛ⸗
poꝛi pᷣcioſa demõſtret᷑ imago:ab eodẽ ↄtinuo
diabolꝰeffugat᷑. Igit᷑ cõmiſſuʒ explẽdi opꝰ ne⸗
qᷓ; ſpũs deſperãs:ad mittẽtẽ reuertit᷑.ſibiq; ne
gari ad monialẽ itroitũ pãdit ob gloꝛioſi Hie⸗
ronymi imaginẽ celle pictã:quẽ dirigẽs magꝰ
dimiſit Moxq; cõuocatũ aliũ demonẽ qᷓ; põt
mittit citiꝰ ad hmõi oꝑa ſiniẽda.Fitq; ſcðᷣo id
qð pᷣmo.At ſecũdus ꝑ hoꝛam foꝛte manẽs co⸗
act' excelſas cepit voces emittere. Si me Hie
ronyme hinc ſinis recedere:huc vlterionon re⸗
uertar Ad hec ſtupefacta mulier:q̃ in oꝛationi
bus in cellula inherebat:qͥs iſtas füdat voces
nimio pauoꝛe ꝑcũctat᷑. Non ceſſante diabolo
ſic clamare:excitate illius cenobij moniales:ti
moꝛe ꝑeuſſe grãdi tremule ad illa accurrũt cel⸗
lam: cruce dni peunte.At vbi illũ foꝛe neqᷓ ſpi
ritũ ſciũt:cũdẽ ↄiurãt:vt debeat q̃ de cauſa ve
nerit:intimare. Marrãs eqͥdẽ diabolꝰ rei ſeriẽ
ſeq; gemitibꝰ⁊ vlulatibꝰ pandens cathenis ig
neis vinctũ a Hieronymo retineri. Rogat eas
vt ſuis mereat᷑ pᷣcibus abeũdi graʒ iuenire At
vbi hec moniales audiũt: deo ⁊ glioſo HHiero⸗
nymo laudes reddũt:ſuppliciter poſtulãtes vt
demonẽ hũc nullatenꝰ reuerſuꝝ de eodẽ ceno⸗
bio effugaret. Nix oꝛationũ vbis finitl: diabo⸗
lus magnis ſtridoꝛibꝰex eodẽ loco reddẽs ma
ghũ adijt:eũq; capiẽs tãtis vberibꝰ⁊ cruciati⸗
bus flagellauit: vt ꝑ mita hoꝛarũ ſpatia aliqd

1

vitale ſignũ paulo minꝰapareret: dinj camãs

vocibꝰ Mei cruciatꝰcauſa fuiſti ad illã me de

ſtinãs monialẽ. Certe in te ijſdẽ verberibꝰ vin
dicaboꝛ. Inter h aũt vba tã hoꝛrida magꝰ cuʒ
ſe pene ꝑnitiei pꝛotritũ cerneret:ſuas vidẽs ar
tes nullũ ſibi auxiliũ adhibere:ad totiꝰ refugij
poꝛtũ ieronymuʒz głioſũ iã naufragꝰ ſe diri⸗
gẽs:głioſe int Hieronyme.huic ad tuã clemẽ
tiã ſubueni miſero accurrẽti:ei ſola miſcdᷣie do
na pergrãdia nõ denegãs. Pꝛomitto nanq; ſi
tuis hac hoꝛa intꝰ auxilijs ꝑnitiei tã hoꝛrlbili
nõ ſuccũbã:ꝙ deinceps cũctis exutꝰfallacijs a
tuis obſequijs nõ recedã. His finitis velut fu⸗
mus ab eodẽ neqᷓ; ſpũs euanuit Ner annũ aũt
idẽ iacuit vberibꝰmagus intãtũ ſui coꝛꝑis im⸗
pos:ꝙ nõ niſi alieno auxilio potuit ſe mouere.
Mox ideʒ accepta pnia magꝰ ante qᷓ; de lecto
ſurgeret:cũctis cõbuſtis codicibꝰ:qͥbꝰ artes il⸗

las nedqᷣſſimas exercebat:venditiſq; oibꝰ q̃ ha⸗

bebat:⁊ paupꝑibꝰerogatl:cõpleto anno ĩ illa ſe
ob pniaʒ pagendã in q̃dã ſpelũca claudens he
remo i q̃ ꝑ driẽniũ głioſus ſtetit hieronymꝰ:
młia ſãctitate ⁊ vite pnie aſpitate pollet. Huc
qᷓ̃ſo inuenes oẽs currãt:⁊ inſani iuuenis exem
plo diſcãt:ne qð illi ↄtigit:ſibi poſtmodũ dole
ant ↄtigiſſe. Inſanꝰ itaq; iuuenis tãtis circũli⸗
gatꝰ luxurie laqᷓ̃is vidẽs ſe oimode ſue miſerri⸗
me voluptat deſiderio nefâdiſſimo defrauda⸗
ri:q̃dã nocte laqᷓo ſe ſuſpẽdit: ⁊ ſic ſe infelix tẽ-
poꝛali vita potiꝰ⁊ ppetua pᷣuauit.Ecce qͥt ma⸗
loꝛũ cauſã turpiſſimũ luxurie vitiũ foꝛe liquet

Nil tã ruine aie pariter ⁊ coꝛꝑisapmptũ qᷓ;tuʒ

iſtud neqͥſſimũ arbitroꝛ ſcelꝰ.Ex ipᷣo nanq; ho
micida:ebꝛietates:otẽtiones:⁊ pene vniuerſa
oꝛiũr̃ mala: vt veterl et noui teſtamẽti iſinitis
ptʒ exẽplis:necnõ ⁊ ↄtinuis manifeſtiſq; expe
riẽtijs declarat᷑. Ad h aũt vt maioꝛ iuuenibus

det᷑ aſtutia ſe tuẽdi. Nã ſtatꝰ vllus ꝑiculoſioꝛ

nõẽ inſipiẽtis iuuentutis ſtatu.Aliud cẽſui ex
emplũ mei nepotl Ruffi etatis foꝛte annoꝝ de⸗
cem ⁊ octo qᷓ;ᷓ; doloꝛe nimio ſubꝛogare
On ẽ ambiguũ iſta q̃ incipio enarrare
n magnis tribulatiõibꝰ mee memoꝛie re⸗
uocari:ſed tñ vt pᷣmiſſum ẽ: vt oĩbꝰ et
maxime iuuenibus ꝓueniat in xemplum:ſilẽ
tio illa nequeo pᷣterire.Nepos qͥdaʒ meꝰ Ruf
fus nomine vtroq; pꝛiuatus parente annicul⸗
ad meas deuenit manus:qͥ vtinam ex matr vi
ſceribus non exiſſet ne illi qð ſuſtinet ↄtigiſſet
quem tanta diligentia ſuo infoꝛtunio enuffiui

vt a pluribus a me genitus putaret᷑ Creſcenei

itaq; in diem puer infelix etate:ſed non ſapien
tia:ingenti pulchꝛitudine coꝛpoꝛis:ſed nõ ani
me:decoꝛiſq; et ꝓbis moꝛibus:honeſtate:bo⸗
nitate: ⁊ muite ſapiẽtie elegantia q;qᷓ; vane de
coꝛatus: a cũctis dilectione ſunerflua colebat

X o

1

3

Aſeee .
Nlech

enſ

V

.
Epiſtola
4 Zs nanq in decimooctauo etatis ſue anno im
ſen becillis ⁊ miſerrimꝰexpirauit. Pꝛopter quem
Ee tant ab oibꝛ inſonuit iuctus: vt vir p menſem
6 finẽ potuerit iuenire. Sʒ certe luctus ꝓ eo qð
kan euenerat non ſuffecit.Aſt ego eius nimie incũ⸗
ngf bens dilectioni pluries gloꝛioſũ rogaui Hiero
edli⸗ nymũ:vt mihi qͥd nepoti meo acciderat reuela
ſceni ret. Igit᷑ meis annuẽs gloꝛioſus Hieronymꝰ
ſedo pᷣcibus:obtinui qð gliſcebã. Oꝛãti enim mihi
mng die quodã hoꝛa nona tantꝰ euenit fetoꝛ: ꝙ nul
rppii latenus naribus poteraʒ tolerare.Hec dũ me⸗
lucſe cum ta citꝰ reputãs: vnde h̊ tantꝰ adeſſet fetoꝛ
Kclu admirarer:ſupꝛa meũ verticẽ eleuatis oculis:
müͤtit infelici? nepotẽ vidi terribilis viſionis:ita ꝙ in
win. eũ viſii impᷣmere nõ audebã. Naʒ cathenis ig⸗
Notere. neis ci rcũligatꝰ:foꝛnacis inſtar flãmas fetidiſ
delen⸗ ſimas erũpebat.Ad hanc itaq; viſionẽ ſubito
teo⸗ me tã vehemẽs timoꝛ irrepſit:vt dũ pluries lo
brähn qui vellem:foꝛmãdi vocẽ nullatenꝰ cõpos erã
iile Poſtr emo aliquãtuluʒ in me rediens:ſi meus
enshe erat ne pos voce cepi ꝑq;rere ttemebũda.Ad h /
. ille vlulatibus ⁊ ſuſpirjs:vtinaʒ inqͥt non fuii
1 hue ſem:ne tam diris eſſem cruciatibꝰ deputatus.
en Nam ſcias me tartareis mãſionibus ꝑpetuis
e tempoꝛibus permanſurũ.eu qͥd dicaʒ: His
nili⸗ dictis iantus mihi doloꝛ affuit: vt ſim pluries
ſn⸗. admiratus quo vita ptinus non diſceſſit. LCõo⸗
Nc- gis aüt expletis colloquijs: ab eodeʒ ſciſcitatꝰ
rte⸗ fui: cui diuine fuiſſet miſcdie ſicexpers: cumi
nn mũdo tot vtutibus ſic polleret. Mꝛo nulla in⸗
gee quit me ſcias cauſa foꝛe dãnatum: niſi qꝛ in lu
i, dis mayxime electabar. At qꝛ ĩ moꝛte accepta
6, penitentia quaſi ſtulta ignoꝛãtia poſtpoſui cõ⸗
ji ſiteri:diuinã nõ merui veniam adipiſci Et hec
dicens a meis diſparuit oculis. Talis autẽ ab
e eo abeunte remanſit fetoꝛ: vt in locum illuʒ ha
s ctenus nullus audeat introire Ecce quãtũ tur
ſe piſſimuʒ ludi ſcelus diuine abhoꝛreni maieſta
H tis oculi. imeamꝰergo:ne nos bonoꝝ rapiat
inermes tã repentinis interitus:ne non penite
4 re nos vitioꝛũ cõtingat:dum tempus ineſt:qꝛ
poſtmodũ penitẽtia foꝛet fruſtra. At igit᷑ chꝛi
ſtianus tante ruine ludi pꝛocul effugiat nefas::
imo vt oĩuʒ memoꝛia deleat᷑: exẽpla alia qᷓdaz
4 qᷓ; bꝛeuius potero ſubꝛogaoo.
—ei e 1 diebus: dum miſer adaʒ ludens quaſi
o orfnnia qᷓ habere poterat cõſumpſiſſet:
D v gloꝛioſi cepit Hieronymi nomen auſu temera-
4 Ar=HHH rio biſfemare. Quéẽ nefãda blaſfemie vix fini
r= =ir Etem verba videntibꝰ ſtupe tib*: cucil mox
dA celo fulmẽ veniens intereimit.
4 2 Ribus alijs in tyro ludentibus hoc ac
. t ccdit qò enarro. Cum eni illi ſuu vellẽt
“D incipe ludũ: vt hi qͥ ſe ̊ ab eiſdẽ audiſ
J ſe ⁊ totã rei ſeriẽ iã ſe vidiſſe fant᷑:⁊ referunt
ℳú.6. ſv⸗ 1 r-

N

CxLIV

ſic dixerunt. Quãcũq; potes exerce vim Hie⸗
ronyme:qꝛ te inuitosudum iſtum alacriter fini
emus.his ita dictis ſuũ inceperũt ludum:quo
q̃dẽ pꝛimoꝛdiato:q̃ſi vno elapſo inſtanti ſe ter
ra apiẽs illos ſolum abſoꝛbuit:ita vt nil ex eis
amplius fuerit viuum.

Aaood viſu noſcitur: veriſſimo teſtimo⸗ ·
2
1 . —. Aνι1α Ablret

meipo teſte qͥ ea viſione ꝓpꝛia didici cõpꝛoba⸗ Ere vaſv

q nio cõpꝛobatur Iccirco que dico:qᷓ;q;
multis poſſent cõpꝛobari teſtibꝰ:tamẽ

do. Juxta meam in qua in hierm habito edẽ?:
nobiliſſimus qͥdam miles fuit:trãſitoꝛijs nimi
rum locuplex:qͥ vnicum habens flliuʒ: eiuſde
ſtultiſſimi amoꝛis cecitate ꝑcuſſus nõ ſoluma
pꝛauis eum non coꝛrigerę:vᷣ etiam eum ißemet

opꝛaua inſtruere conabat᷑. Parẽtes fatuigt iſti

ſimiles mentis qſo oculos huic inclinẽt: vt qs
finis eueniat:non ignoꝛẽt. ulti eni homies
magnas anime ⁊ coꝛꝑis inciderunt ruinas ob
pꝛauoꝝ parentũ infipientiã. Creſcens nanq; il
lius militis filius:cũctis moꝛibus bonis deſti⸗
tutus:de die in diẽ peierando:totũ ſuum tem/
pus amittens in ludis ⁊ blaſfemijs: cũctiſq; i⸗
mũdicijs patre cauſante annũ attingit duode⸗
num. Qui quodã adueſperante die ſolitis cuzʒ
patre ludis inſiſtens ludum eodeʒ vt gliſcebat
non habente:pᷣmo ꝓꝛupit in hec verba.Si qͥd
ille põt Hieronymus qͥ ludos ꝓhibet:iã exer⸗
ceat.nam ſe inuito hinc nõ niſi victoꝛ exurgam
Verum hec dũtaxat ipᷣo pſequente:nequem
ſpũs teterrimi hoĩs ſpecie cunctis videntibꝰlo
cum in qͥ ludebat veloci gradu adiens: eundez
puerũ infelicẽ rapuit.Sʒ quo eum detulit nul
li hactenus hominũ eſt compertũ Verũ vt pu
to eum detulit in infernũ. Eadẽ nanq; hoꝛa ca

ſu ad quandaʒ mee domus feneſtrã:que locoi

quo ludẽtes degebãt pater ⁊ filius ex oppoſita
ſita eſtine poſuerã:quo me videre fuit neceſſe

vitate ꝑſpicua ſeriẽ tam foꝛmidande rei geſte.
Biſcant ergo iuuenes in iuuentutis tꝑe: qð ce

teris eſt pᷣſtantius:expetẽdis moꝛibus ſefulci

re:ne vilibus caduciſq; moꝛibus iuuenilis ani

mus infoꝛmatꝰ ſtatũ in canicie neqat ꝑmutare
Qõð eni noue charte inſcribit᷑: de facili nõ dele
tur. Diſcãt etiã parẽtes fatui filios coꝛrectioni
bus ⁊ vᷣberibꝰerudire:nec vitioꝝ ſinãt vepꝛes
radices figere nõ faciliter euellẽdas:ne flẽdi ?

B ⁊ in futuro cedãt euẽtus. Nam niſi falloꝛ ad

eternoꝝ gaudioꝝ patriã deueniẽdi artiſſima:
et ſine ambiguitate aliq̃ a pauciſſimis certa co
gnita extet via. Eundi ad ꝑditionẽ iter latiſſi⸗
mũ:⁊ multis imo pene infinitis limitipꝰ plenũ
foꝛe ↄſtat.Quodlibet eni moꝛtaliũ peccatoꝛuʒ
ad ꝑditionẽ ſuũ tramitẽ ſtruit. Quo dũ hoiuz
non ſolũ paganoꝝ:5ᷣ etiã illoꝝ:qͥs ſcribi bapti
matis vnda lauit. Nã de paganis nulla oꝛitur

17

„I S Ir .

SSäL

„
queſtio ꝙ nõ damnẽt᷑:maioꝛem foꝛe liquet nu re repletus łs amaritudine ⁊ doloꝛe cernẽs
merũ multiplicibus inſiſtentiũ flagitijs: quoꝝ nullũ ſibi a dño adiutoꝛiũ euenire:ſicut vulne
niła pene vnqᷓ; cognoſcit᷑ emẽdatio.Quinimo rati qͥ in monumẽtis ꝓiecti doꝛmiũt:exiſtebãt
Reſpectiue gen dico pariter bonis ⁊ malis SDie aũt eluceſcẽte: oibus ĩ eccłia oꝛationibus
hominibꝰ cõſideratis:non ẽ q̊ faciat bonũ: nõ cõgregatis gloꝛioſus Hieronymꝰ ſubito ſepti
eſt vſq; ad vnũ ſed omnes poſt ſuas impꝛobas es ſole ſplẽdidioꝛ in eccłiam veniens:ad altare
⁊peſſimas ambulãt voluptates.Cõſequenter 8 gradiẽs cũctis vidẽtibꝰ et mirantibꝰ ꝑ hoꝛã
cõcludi debet:ꝙ ad et᷑ne beatitudinis gaudia foꝛte ſub ſilentio manens:obſtupenti populo:
rariſſimi gradiat᷑. Inſñnite qͥnimo. Oẽs pene hB ꝓpter ſacerdotis illius miſerũ cadauer ſacri
ſacre ſcripture auctoꝛitates hoc teſtãt᷑. Infini⸗ indigne locis cõditum ad terroꝛẽ peccãtiũ ↄti⸗
ta ſiq̃deʒ ⁊ exempla poſſemus ꝑſpicaciter itue giſſe intimauit:eidẽq; mandãs vt cadauer mi⸗
ri:ad huiuſmodi veritatẽ ſufficiẽtiꝰ demõſtrã⸗ ſerũ tartareis poſt reſurrectionẽ oĩuʒ mãſioni⸗
dam. Hoc ex oibus vnuʒ cenſeri decet: nec ab bus deputandũ:diſſepultũ flãmis traderẽt ꝓ⸗
hoc diſcrepari põt:nullũ ſcilʒ ad eterna modo tinus cõcremanduʒ. Alioqn incepta peſtilẽtia
aliquo puenire poſſe gaudia:niſi oibus nõ par non abiret. Et ſic in tuentiũ oculis eſt inuiſus.
ticulgriter:ſʒ toralite vitijs extirpatis:vtutũ. Qð vt oꝛdinauerat letabũdus populus pꝛoti
ſtudet itinere feſtinare. His iam fine dato ex. nus adimpleuit: deo ⁊ beato Hieronymo lau⸗
, empla ⁊ ꝓdigia q̃dam iam huius oꝑis fini pꝛso des pᷣcipuas ꝑſoluendo. Et ſic peſtis illa ceſſa
* pinquius bꝛeuiter introducã: et duo pꝛecipue uit. Qui deinceps beatiſſimũ HHierony mũ om

admiranda:q̃ a venerabili viro Nicolao Cre⸗ nes vnanimiter deutione maxima ince perunt

tenſis inſule archiepiſcopo referẽte didici pꝛi⸗ colreer. ꝗòè
N eadẽ inſuꝑ ciuitate q̊daʒ pulcherri

mo dicoam.
. 1 Se re . Enerabilis idẽ archiepᷣs pꝛidie gloꝛii i mus extitit iuuenis Tytus noĩe hone
Anre S eg, „en v ſi lHieronymi deuotione nimia Beth ſtis moꝛibus:luculẽtus:carnali nõ ig⸗

1 ⸗ A P- 7s* 2 Arr e

** S 1σ2 O000 r l. „2 2 ⸗. 2 .„— 2 .
bus colendas reliqas viſitaret: vt totus chari ne deuotionẽ: ⁊ ſiduciã habẽs in beato Hiero⸗

tate feruidus redire noluit: donec me ſua gtiſ-⸗ nymo. Hic ſiqdem iuuenis vᷣgineo nitens can
ſima viſitatiõe eximijs leticijs adipleret. Qui doꝛe in eiuſdẽ ſancte vᷣginitatis ꝓpoſito vſq;
vti donoꝝ pᷣcipuus vt grauiſſima mihi dona⸗ ad viceſimũ annuʒ ꝓbis vite moꝛibus perdu⸗
ria ſupabundãtiſſime moꝛe ſolito impartiret: rauit.Quo itaq; tꝑe ſui fratris nefando conſi⸗
me viſitare minime cõtẽptus:mecũ dignatꝰeſt lio incitatus ſpꝛetis tam nobiliſſſimis vᷣginita⸗
iam diebus pluribus cõmoꝛari: ⁊ etiaʒ adhuc tis gẽmis:auri pᷣcioſiſſimũ metallũ calcãs: ad
manet:qð vtinã tempoꝛe longo duret. In xp̃o carnis ſpurcitias ⁊ lutũ ac fetoꝛem vehemẽter
nanq; Auguſtine chariſſime venerabilis idez declinãs:puellã quandã oi pulchꝛitudine coꝛ⸗
pontifex te ſalutat. & plures igit᷑ mihi ſuoꝛũ poꝛis renitentẽ ſipfin matrimonio copulauit.
verboꝛũ auido venerabilis idẽ põtifex enarra ncuius amoꝛis rhetibꝰ ita ſe capiẽs ꝙ aliud
uit.Hoc tale in ciuitate Cãdida cõtigiſſe. Sa⸗ ter ip̃aʒ poterat minime cogitare:de die iĩ diẽ

leem veniẽs vt eiuſdẽ cunctis honoꝛi⸗ nobilioꝛinatus Pßeniabaine valdetate pe

* cerdos qͥdam ſuus ſue maioꝛis eccłie cuſtosi⸗ * cepit diuina obſequia obliuiſci. At qꝛ miſer de
4 pudicus luxuxie ⁊ ebꝛietati deditus: nõdũ cõ⸗ reliquit iuſticiã:oblitus fuit deũ alentẽ ſe:obli
„ . pleto anno de hoc ſeculo migrauit. Cuius coꝛ tus fuit ſibi dñs miſeri. Cõpleto nanq; anno:

poꝛe in ceteroꝝ ſepulto barathꝛo ſacerdotum: quo cuʒ puella iuuenis inſenſatus ſteterat:nõ
vt eius punitio cũctis inoteſceret ad exemplũ: vt in matrimonio: ſed cauſa explẽde libidinis
ſubſequenti nocte tantꝰ in eccłia:eiuſq; cemite copulatus:ſuggerente diabolica aſtutia:iuue
rijs fuit ſtrepitus: ꝙ rumoꝛe nimio in vꝛbe illa mas frater puelle illaqueatus amoꝛe auide diu
cõmoꝛantes excitati:pauoꝛe ingẽti velut amẽ qrens eiꝰamplexibꝰfrui:tandẽ qð optauerat?

tes ad eccłiam cucurrerũt Stat itaq; oẽs circa adeptus.Huc accurrãt iuuenes ⁊ exemplo iu⸗
6* eccłiam ſtrepitus vehementes: cãpanarũq; ſo uenis ſint exꝑti Fiunt nota iuueni puelle viro
nitus audientes. Diuinã qdem exoꝛãt clemen iã ꝑacta. Tacẽs ideʒ cogitat auide quo valeat
tiam: qtenus cur iſta fiant debeat reuelare: ſed modo certitudinẽ reꝑire. Expectat diebaliq̃t
nullum exauditionis ſentiũt adiuuamẽ. Dilu ſe ſimulans hoc neſcire.Aſt die q̃dã oꝛdigt vr⸗
culo hoc ceſſante cũcta ꝗᷓ fuerãt in ecclia repe⸗ bem deſerẽs ꝑegre ꝓſiciſci.Et latẽs ꝑ diẽ in ci
riũt reuoluta: ⁊ q̃ſi vndiq; flãmis igniũ viola⸗ uitate nocte media domũ veniẽs reſeratj ſeris
ta/ Ad Hmemoꝛatꝰ põtifex oꝛatiões indicens a puella ſeruitrice clam vt pus ſimul oꝛdinaue
Ppło:qͥd ſequẽti eueniat nocte pᷣcipit expectari rant ambo vſq; ad thalamũ:in qͥ eius frater et
. Ne nimis ſuccũ bã vbis:ſequẽti nocte dupler vroꝛi lecto ſtabãt pcedẽetes ſibi poſtulãt apiriꝰ
ſtrepitꝰ⁊ pauoꝛis tribulatio eſt ſecuta. Qua 8 Mirãt ili ⁊ timoꝛe ꝑterriti ꝓehemẽti pulſãti

An õä I⸗m 5
õ e .e —, oe
7 1We. 6 èèòM

S v 2.0 õ oU.ni, Rrte

Epiſtola

negligunt oſtium reſerare. Tandẽ confraci ſe

ris thalami iuuenis ira ⁊ furoꝛe nimio foꝛnac
inſtar ardentis vndiq; inflamatus: vxoꝛeʒ pꝛi
mo euaginato gladio int᷑fecit Deinde ſub tho

ro ꝓpꝛium latitantẽ fratrẽ inueniẽs interemit.
lhis ita geſtis ex ciuitate exiens multo tẽpoꝛe

b mundũ huc illucq; errans cum qbuſdã alijs

cepit quoſdaʒ tranſeuntes in itinere depdari:
ac etiã iugulare. Permanẽteq; itaq; eidẽ Ty⸗

to p.x.annos talibus negocijs implicato: glo⸗

rioſiſſimus Hieronymus ſalubꝛe refugiũ et vi

tale die quadam iam adueſperaſcẽte luceĩ mo

1

dum mercatoꝛis

quam retinebat:ita vt eidẽ quotidie ſe cõmen⸗

dans boni aliquid diebus ſingulis ad eius ho
noꝛem faceret nullatenꝰ poſtponebat, Cernẽs

itaq; Tytus mercatoꝛẽ nefandis ſocijs ad ſoli

ta neqͥtie oꝑa conuocatis cõcito cum eiſdeʒ pꝑ⸗

gens curſu vibꝛatis lanceis Hieronymo mer⸗

catoꝛis inſtar obuiant venienti. Moxq; in eũ

inſurgens a ſocijs eũdeʒ pᷣcepit retineri:donec

eius lateri gladius infigat᷑. Deinde man uz ele
uat:interficiẽdi gladiũ retinenteʒ:vt ſcelus im

valeat explere. Ad hec ieronymꝰ gloꝛioſus

Amoꝛe inqᷣt Hieronymi: quem tu diligis ali
loquendi bꝛeuis licẽtia mihi der Poſtmoduʒ
ſi volueris facito id qð optas. Ad hec ⁊ Tytꝰ

Amoꝛe inq t eius quem nominaſti: ⁊ loquendi

æ viuendi licentia tibi vt poſtulas cõcedat᷑:im

que poꝛtas mercimonia iam depone Alt gloꝛi

oſus hhieronymus. Egoipſe ſum Hieronymꝰ/
q̃ huc ꝓpter tuam liberanoneʒ veni:ne mihia

te impenſa obſequia in vacaũ pᷣterirẽt Tetot
que geſſiſti peccaminũ iam peniteat ad teißm
redeas:ne foꝛmides:hucuſq; me noueris ꝓpt᷑.
tuam ſaluteʒ: ⁊ anime ⁊ coꝛpoꝛis ſupplicẽ erga

te apud iratã diuinaʒ iuſticiam extitiſſe:nei te

dignas tibi ſeuitias exerceret Ad penitẽtie igi
tur q;citiꝰ perge callẽ:⁊ peccatoꝛũ onera iã de⸗
pone:alioqͥn me tui cuſtodeʒ et ſi upplicẽ nõ ha⸗
bebis. HHis dictis Hieronymꝰ głioſus ab illo⸗
rum oculis diſparuit Ad hoc ſtupefactus Ty

tus: et qͥ cũ illo erant timoꝛe ⁊ admiratiõe tam

ingenti ad terram ꝓcidens per hoꝛam non po
tuit eleuari.Tunc ſubito in Tytũ: ⁊ qͥ cum illo
erant ſpũſſancti gratia eſt effuſa: ⁊ lux eos celi⸗

tus illuſtrauit. Qui ꝓtinus in viros alteros iã
mutati ſpꝛetis cũctis ſpurcitijs vitioꝛũ:ad pe⸗

nitẽtie tramitem rediere. Deinde ad heremoꝝ

antra dei ⁊ ignota ꝓperantes in magnis ſe coꝛ

poꝛum aſperitatibus: ⁊ vite ſanctiſſima tradi-

derunt.
„
—
D
—
2 4

ſe mõſtrauit ne ille ſolũmodo
habitare deuotionis pmijs puaret᷑. Mam ille
qᷓ;ᷓ; tot et tanta vitia abhoꝛrẽda cõtinue exer-
ceret:tamẽ in beato Hieronymo deuotionẽ ali

o. CCLXN
2 Pane⸗ aliud qð veridicoꝝ teſtimo

m nio ſolidiſſime in ſuꝑioꝛibꝰegypti par⸗

tibus ꝑactum intellexi: quatenꝰ homꝛ
nibus ⁊ maxime iuuenibꝰqᷓ;tũcunq; caſtis pio
ueniat in exemplũ ad euitandũ periculũ mulie
rum pcedẽti miraculo addere cogito foꝛe ratů
MWonachus qͥdazʒ iuuenis ⁊ decoꝛus honeſta

te ̃eipuus: moꝝ maturus: q ſenex virginalis
pudicitie cuſtos:cũctiſq; illius monaſterij mo

nachis ſpeculũ ſãctitatis:gloꝛioſiſſimi Hiero⸗
nymiamatoꝛ deuotiſſimus fuit. xij. degens an
nis in monaſterio cõtinue oꝛationibꝰ vacans:
a ſtudio ſcripturarũ Hic amoꝛe caſtitat timẽés
ne coꝛ aliqualiter violaret: mulierũ viſus inef⸗
fabiliter abhoꝛrebat:ita vt eius memoꝛiaʒ foꝛ
midaret. Huic ppoſito ꝓiabolus antiquꝰ ſer⸗

ℳ

o pens:a hominũ inimicuũs inuidens:ſue gedtie

inueterate cõtra eũ dolos ⁊ artes multipᷣlices

incitauit. cõtinue cogitationũ ſtimulis iuuenẽ
peſſimus tẽptatoꝛ affligens:die noctuq; a tem
ptationibꝰduobus menſibꝰnon ceſſauit. Juue
nis vero puidus ſeſe dñi et beati Hieronymi:

cuius dilectiõis ardoꝛe feruebat cõmendãs cu

ſtodie victrici:tẽptamẽta diabolica ieiunijs ert
oꝛationibꝰtriũphabat. Cõfluant hue q̃ſo iuue
nes atq; ſenes: ⁊ quãti ſit caſus mulierũ fallax

pulchꝛitudo h̊ doceant᷑ maxime ꝑ exemplum.
Cernens ſe aſperis ꝑfidꝰ diabolus a iuuene ſu
perari: tanq; leo rugiens ſubtilioꝛes nocẽdi ar
tes cepit qrere: vt iuuenẽ deuoꝛaret.fit itaq; in

ter eos pugna grauis. Hinc aſtutijs conſuetis

caſtra aduerſus iuuenẽ ſtruit peſſimꝰ inimicꝰ.
hinc iuuenis oꝛatiões ⁊ gloꝛioſi Hieronymi ꝓ

tectio caſtroꝛũ ſternũt munitiones: ⁊ vires eo

rũ triũpho nobili vilipendũt. Interea genito

ris ad moꝛtem egrotantis viſitatiõis cauſa in⸗

gruẽte ex monaſterio i ciuitatẽ ad paternã edẽ
venire iuuenis eſt cõpulſus. Nam ſe pater do
loꝛe nimiuʒ moꝛiturũ:ſi viſione fru ſtraret᷑ filij
crebꝛis clamoꝛibꝰ acclamabat Ob hoc dolens

monachus timens ne mulieꝝ vilu coꝛ mũdũ ⁊?⁊

virgineo cãdoꝛe nitidũ violaret: potiꝰ niſi fra⸗
trum ſui cenobij fuiſſet ſupplicationibꝰ iclinar·
erga patrẽ crudelitatẽ volebat ꝓpter dñm ex⸗

—

ercere:qᷓ; eidem infirmãti cõpati a monaſterio

recedendo. Sciebat eni monacho nil tãẽ nocuũ
deteſtabile et moꝛtale:qᷓ; vicos et ciuitates: et

gentiũ multitudinẽ circüire. Nulla certo pma
net i hoie quies mẽtis:qͥ multoꝝ vboſitatibꝰ ⁊
vaniloquijs iplicat᷑ qð aq̃ piſ cibus monachis
idẽ pᷣcipue ſuentiũ oꝑat᷑. In paterna itaq; ina
nẽs ede monachꝰ dieb“ tribꝰ tedio tã vehemẽ

ti affectꝰẽ: ꝙ ſibi potiꝰ videbatur tetris ſe foꝛe

carceribꝰmãacipatũ. Cõpleto die tertio: dũ euʒ

cũ ſoꝛoꝛeſua qdã pulchꝛitudis inaudite: infir-
mitatis cauſa pris crura ſimul ntigerer D

5

zemn hHares

oleriecs grà aα de aboft n D
a
hbamecs een 8 ZMU

Dars

care:caſu ſoꝛoꝛis dextera eiuſdẽ tangẽte dexte

ram:tam diris libidinis ⁊ eiuſdẽ ſoꝛoꝛis iepte

⁊ abominabilis ↄcupiſcẽtie fuit ſubito iaculis
coꝛ eiuſdẽ monachi inſtigãte diabolo vulnera

iũ ꝙ pene eã ad illicita: ⁊ oino ab hoĩbꝰabhoꝛ⸗

rẽda:niſi extitiſſet timoꝛ verecũdie inuitabat.
Heu qͥd dicam: Que monachis illis inerit ob⸗
ſeruantia caſtitatis:qͥ ↄtinue mulieꝝ viſibꝰ po

clam adeat manſiones:⁊ domũ crepuſculono

ctis latẽter intrãs:ſub thoꝛo ſoꝛoꝛis lateat: do
nec doꝛmiẽte ipᷣa ad eãdẽ accedat:ſue volupta
tis libidines expleturꝰ. lacet inſane mẽt im
peritie ↄſiliũ erogatũ:ſtudetq; ipᷣm toto poſſe
qᷓ; pᷣt bꝛeuiꝰ effectui mãcipare Sequẽtis igitur
aduenienti noctis medio ſub ſilẽno ad foꝛes ce
nobij claues gerens manibꝰ pꝓperat:ſᷣ ad oſtia

tiunt᷑ inſimul colloquẽdo. Sic manet i caſtita⸗ veniẽs:ꝑ totã illaʒ noctẽ hucillucq; diſcurrẽs

te hõ faciẽ intuẽs aſſidue mulierũ:ſicut manet quo ſint in loco poſita non inuenit. Stupoꝛe ⁊

palea ſtas in igne Yallax certe ruine maxime
ꝓpinquꝰcaſus:ineuitabileq; piculuʒ ẽ femine

pulchꝛitudo Timoꝛ certe mõacho euenit: quẽ
timebat:⁊ ſibi accidit: qð tato tpe verebatur:
nec ſine exẽplo maxio alioꝝ:nõ illð viſũ ẽ parẽ

tibus obedire:in qͥ; ai piculũ foꝛmidat᷑. mo

admiratiõe ꝑterritꝰcur h ſint neſciens intueri:
iã matutinali q̃ ad laudes debitas dñicas mo⸗
nachi excubabãt ꝓpinquante hoꝛa:cõpellit᷑ il
le ad cellulam retrogradi. Manet i cellula ille

admirãs ꝑ diẽ illũ:ꝓponit ſequenti nocte face
re qð nõ fecit. audet imbecillis dextera q̃ non

naſt gio inuite monaèhꝰegredit᷑: ardoꝛe libix- p̃t:ſperat ſtultũ pecus g̊ leonẽ pugnãs trium⸗

Dinis tã nefade coꝛ inflãmãtenil aliud qᷓ; ſoꝛo⸗
ris h neſciẽtis ſcel?faciẽ impꝛobis oculoꝝ viſi
bus videre cogitãs:pene vnqᷓ; fuiſſe monaſte⸗

riũ recoꝛdat. Sanat᷑ iterim pater:at monach⸗

excuſatiõibꝰadinuẽtis tardat de dieĩ diem ad
monaſteriũ remeare. Manẽte eodẽ ĩ paternã
domo tribꝰmenſibꝰ:hinc monachos :hinc pa⸗
trẽ maxima mouit admiratio:oẽmq; familiaʒ:

cur iſtũ tã vehemẽs irrepſerit mutatio: ⁊ alte⸗

ratio inaudita. Ignoꝛant ſiqdẽ rei cauſã: iccir
co effectũ eos ↄtingit ignoꝛare.Ad monaſteri⸗

um cuz duobꝰad ſe ex mõſterio deſtinatis mo⸗
nachis tãdẽ reuertit᷑:illud referẽs tediũ redeũ

do:qð pᷣus detulerat exeũdo. Cepit itaq; i mo

naſterio coꝛpꝰ degere monachi: coꝛ vo a ſoꝛo⸗

re aliqiter nõ recedit.h ſibi fit ſtudiũ ſcriptura
ru: vt attingat peſſima q̃ affectat. Hec cõtẽpla⸗

tio diuinoꝝ: vt peccatoꝝꝑ modũ iueniat explen
doꝝ. Percutit᷑ alienꝰ ſui:⁊ a veritatis cogniti

one deuius ↄtinuea diabolo: cuiꝰ iugo ãuiſſi⸗
mo imbecille collũ ſubmiſit:libidinis noue te⸗
lis Sicut fumꝰdeſiciũt dies eiꝰ:ↄfringũt᷑ ſicut
in frixoꝛio oſſa eius:a infirmat᷑ doloꝛibus vita
eiꝰ:irrationabiliſit ſilis aiali.Obliuiſcit᷑ ĩ toto
diuinã eccłiaʒ exoꝛare tota die cogitãs:qͥs mo
dus appareat habilis: vt poculũ moꝛtis valeat
deguſtare. Heu qᷓ; fũt inopes ⁊ miſeri .⁊ ab oĩ
bus bonis egẽtes ⁊ exules:qͥ a dño ſ/ eelõgant.
Tãto ſit peius bꝛutis aĩalibus vir in peccat:q̊
bus ab aia deus maioꝛi ſi bacio elongat᷑ qᷓ; id qͥ
celũ afra diſtat: ⁊ oꝛiens ab occaſu:qᷓ eiſdẽ pᷣ⸗
ſtat cũ diuina gẽa eſt fulcitus. Cogitãti deniq;
monacho: vitatis lumis neſcio nefãdiſſime et
auditui hoꝛribilis voluptatis adipiſcẽde repe
rire modũ mali cõſilij ſeminatoꝛ diabolꝰ:h ſibi
tale inſinuat ↄſiliũ occulto cogitamie vani coꝛ
dis: vt ſcyintẽpeſtate noctis medio cũctis doꝛ
mietibꝰ: veſte depoſita monachali :ſi umptoq;
habitu laicali ex monaſterio exiens:paternas

phi głiam adipiſci. Quid inſenſate reris: Mu⸗
tas agere vile pecus q̃ leo foꝛtiſſimꝰ Hierony⸗
mus ↄtradicit: Ceſſa imagini głioſiſſimi Hie⸗
ronymi genua fſectẽ ipᷣm vlteriꝰnõ ſalutes:⁊ ti
bi ptãs ꝓtinꝰↄcedet᷑:vt cadas in foueã quãef
fodis:vt dira naufragia iã admittas. Nõ poſ⸗
ſũt impẽſa gloꝛioſiſſimo lhieronymo ſeruitia:
quoquo modo ſfiant:mercedibꝰ vacuari. Reti
nebat ſiqdẽ i cellula monachille deuiꝰ ⁊ errãs
diabolico dño mãcipatus:imagineʒ gloꝛioſi
Hieronymi tabula inſignataʒ: cui dieb⸗ ſingu
lis antiqᷓ ↄſuetudine flectẽs genua:ſe eidẽ plu⸗
ries cõmẽdabat. Iccirco vt eiꝰmira clementia
cſictis inoteſceret:illo eũ die retinebat:ne ma⸗

nachꝰ:ſubſequẽti nocte ad cenobij iterũ foꝛes
pergit. Sed qð pᷣcedẽti nocte fecerat:id hac fe

cit. Ne igit᷑ inhereãsobis:ꝑ vnũ fere mẽſeʒ ſin

gulis noctibꝰↄtinse h̊ euenit. Completo itaq;
vtputo menſis circulo:in ſomnis beatꝰ Hiero
nymꝰ ſãctiſſimo cuidã illius monaſterij mona⸗
cho apparuit:ĩ ſtratu ſuo quieſcẽti nocte eidem

reuelàdo qͥd iſte monachꝰ faciebat:mãdãſq; il

li vt debeat eidẽ monacho ſic errãti declarare
quõ ipᷣe eũ ob ſibi impẽſã reuerãtiã cuſtodiuit
vt oſtia nõ videret ad cogitatũ Loerradi ſcel⸗
⁊ ꝙ niſi ſtbi velox de icepi ſubſeqᷓt᷑ emẽdatio:
ſeſe de ipᷣiꝰcuſtodia remouebit.diſceſſitq; pti⸗
nus ab eodẽ. Mane aũt facto qviderat mona
chus: alteri monacho enarrauit At ille ſe qᷣd h
dicat nõ itelligere pluribꝰ deteſtãs ſacramẽtis
cepit dicere ꝓpt᷑ cerebꝛi vacuitatẽ h̊ ſõnia eue
niſſe. Tacet monachꝰ⁊ recedit.h̊ gaudẽs ꝑpo
nit nocte ſequẽti: nullã ampliꝰ exhibẽs ſolſiaʒ
Hieronymo reuerẽtiaʒ oſtia monaſterij ad ne⸗
quã opꝰ:qð tã diu affectauerat pagenduʒ: ad
ſuũ libitũ reſerare. At bꝛeuiter dicam. Qd mi
ſer diu hianti aio cogitauerat mala operãdi:a
HHieronymo honoꝛe ſolito pein ato ibi tradita

lũ faceret qð volebat. Ignoꝛans vo hᷣ ille mo⸗

4

. l . S

ient

Pe⸗
nr.
be⸗
an
Mief
li
ei
nis
io
g
l⸗

e,

Epiſtola ·

ptãte:vt voluit ſic effecit:ſᷣ tñ in fine gloꝛioſiſſi
mi Hieronimi clemẽtia nõ defecit. Recedens
itaq; ille de monaſterio nocturna hoꝛa:alieno
habitu occultatꝰ:pr̃is domũ adueniens:p diẽ
illũ vndiq; circũiuit. Cũq; noctis crepuſculo

domũ itraſſet ad lectũ in qͥ virgo ſoꝛoꝛ qͥeſcere
4 tũc ſolebat clã ꝓcedens:tãdiu ſub eodẽ latita⸗
1 uit qᷓ;diu ſoꝛoꝛẽ doꝛmire potuit eſtimare.Tũc
— idẽ exiẽs expoliatis veſtibꝰ:ſoꝛoꝛis ſe dextero

lateri aplicauit.Ad h ſoꝛoꝛ leui ſomno doꝛmi⸗
ens excitat᷑: ⁊ virum iuxta ſe manu ſentiẽs ad⸗
modũ expaueſcens:diris emiſſis clamoꝛibꝰad
ſe oẽs pariter euocauit. Currũt ad puelle tha-
lamũ cũcti cũ lumine: ⁊ tãdeʒ in lecto inueniũt
hũc iacentẽ. Mirant᷑ parentes ⁊ ſtupent: cer⸗
nũt hoc cuncti qͥ cucurrerãt:⁊ cõdolent. Inter
rogat a filio pater diſcriminis tãti cauſã.reatũ
ſuum filius ſilentio ↄfitetur. At enim dixi: vo
luit gloꝛioſus Hieronymꝰ hãc ſuã ſtulticiã ex⸗
periri vt in poſteruʒ humilioꝛ et aſtutioꝛ fieret
ad cauendũ:⁊ in pᷣlio ſe tuendũ:⁊ ne ampliꝰex
W emplo ſuo qͥs de ſanctitate ↄſideret ⁊ ſperaret.
inlr n in mari mundi huius ꝓcelloſo: inimicoꝝ ag⸗
minibus pleno: imbecilli carnis nauicula naui
gat:tãto maioꝛ ẽ timoꝛ et aſtutia ſe tuendi. In
finitas peſſimus ille tẽptatoꝛ diobolus nocen⸗
di poſſidet artes. Qui incautꝰ ꝑgit: leuiſſime
capit᷑ Qui in cunctis timet:ab olbus diabolis
hic timerur.Certe plus nil nocet qᷓ; ſpꝛeto alio
rum cõſilio:vt ꝓpia volũtas pᷣcipit ambulare
NQui ſue tm voluntati credit in cũctis que facit
finem odibil adinueniet. Magnus exemplo
fam finito timoꝛ de fragilitate noſtra maxima:
æ de diabolica calliditateæ aſtutia nobis oĩbꝰ
demonſtrat᷑: magna ⁊ ſpeæ venie peccatoꝛibꝰ
declarat᷑. Cernẽs nanq; ſe monachus ſic a dia

captiuatũ: ꝓtinus ſuffragijs gloꝛioſiſſimi Hie
ronymi: cuius ſemꝑ deuotꝰ extuerat: ſuã miſe
riã ⁊ culpã vehemẽtiſſimam recognoſcẽs in ſe

ipᷣm redijt.⁊ ð eadẽ paterna exiẽs domo:oi re
tardatiõe abiecta lugẽs ⁊ dolẽs:ad fontẽ peni
tentie ꝓperauit. Seinde vero in ſuo monaſte⸗
rio per annos puos in tãta ſe abſtinentie aſpe⸗
ritate afflixit: vt foꝛet coꝛ hominuʒ inſufficiẽs
cogitare:⁊ completo annoꝛum duoꝛum ſpatio
ante dies modicos ex hoc ſeculo feliciter expi⸗
Enerabilis Bamaſi Coꝛtuẽeſis ep̃i pꝛi
v die receptis lr̃is:aliqꝗᷓ eis inſcbᷣta coꝛde
auido itellexi:q̃ ob eiꝰreuerẽtiã non di

„ mittã. Rome cardinalis qͥdã Celeſtinus noie
Hieronymi gloꝛioſi emulꝰ⁊ detractoꝛ duʒ die
gquodã ĩ ↄuẽtu exiſtẽs cardinaliuʒ:moꝛe ſolito

Bleateet rEee 5 Primrn

——

Fo. CCTXX
CxXLEVII

ꝓꝛuperat:doloꝛe ſubito viſceꝝ impellente:ad
occulta nature loca ꝓperãs: viſcera oĩia ꝓtinꝰ
emanauit:et anteqᷓ; illinc recederet expirauit.
L./iius q̊ʒz pᷣlbyter cardinalis Andreas
a nomie:iſti nõ ſimilis:: ſed gloꝛioſiſſimi
HMhhaieronymi deuotiſſimus atq; cultoꝛ:
pꝛidie in eadẽ romana vꝛbe multis circũſtanti
bus expirauit.Qui cũ iã in eccłia eſſet paratis
exequijs:que ſolẽt fideliũ tumulãdis exhiberi
coꝛpoꝛibus:aſſiſtẽte ſũmo pontiſice cum pene
toto clero ⁊ populo Romanoꝝ:qò ad eũdẽ An
dꝛeam cõuenerãt honoꝛãdũ:emiſſis vlulatibꝰ
⁊ crebꝛis gemitibus in feretro cunctis ſtupẽti⸗
bus:⁊ veluii amẽtibꝰaffectis: taqᷓ; ſi a ſõni doꝛ
mitione excitaret᷑:mirabiliter exurrexit.Cũq;
„a romano pontifice remto de eccłia maioꝛi be
ati Petri apoſtoli vniuerſo populo: clauſiſq;
foꝛibus interrogaret᷑:intulit iſta verba.DHum
ſtarem diuino examini iudicãdus:⁊ iam ꝑ ve⸗
ſtitum ⁊ ciboꝛũ qͥbus hactenus vſus eram:ni⸗
miam ſuꝑfluitatem tartaris cruciatibus cõdẽ⸗
* narer. Subito adueniens qͥdam ſole ſplẽdidi⸗

Quãto enĩ maioꝛ ineſt homini ſanctitas: dum oꝛ:niueq; candidioꝛ:quẽ fuiſſe gloꝛioſũ Hiero

nymũ ad ſe inuicẽ referẽtibus qͥ aſtabãt intelle
xi:p̃ᷣſidenti iudici flexis genibꝰ aiaʒ meo coꝛpo
ri i ungi poꝛrectis pᷣcibꝰimpetrauit.Quibusſi
nitis verbis in ictu oculi inde recedẽs aia: vti
cernitis coꝛpoꝛi ẽ cõiũcta. Ad hoc mirat᷑ ſũmꝰ
pontifex ⁊ ceteri audiẽtes. Fiunt hec nota po⸗
pulo extra eccłiam expectanti cõfractis eccłie
foꝛibus ꝓtinus eccłiam intrant:omes magnis
vocibus deum ⁊
laudantes.
AUllta vos mentis afflictio cõmouet et
m cõtriſtat: intellecto ꝙ q;plurimi epiſco
pox deum 2 dominũ ihm chꝛiſtũ: cuiꝰ
vicem gerunt abnegantes:terrenoꝛũ quoꝝ de

bolo deturbatũ:deluſũ: ac etiã i tanta miſeria- us venter eſt: veſtigijs inherẽtes:de ſtipẽdijs

pauperũ ⁊ ſanguine ihu chꝛiſti: delicatiſſimis
ferculis:cum hiſtrionibus ⁊ eteris diuitibus
ſuam ventris replent ingluuiem:ad feditatem
luxurie incitandaʒ. Veſtimentoꝛũq; de die in
diem ſuꝑfluitatibus abutuntur. de pauꝑibus

quoꝛũ mercedem raptã manu latrocinij deuo⸗

rant:fame moꝛiẽtibus:a frigoꝛe non curantes

i certe nõ ep̃i:ſed diaboli. Epᷣs aũt aut ſãctiſ

ſimꝰ:aut diabolicus. Magni certe meriti ſta⸗
tus epiſcopalis:ſʒ periculi infiniti. Leuiſſimũ

peccatum alijs imputandũ:grauiſſimũ epiſco

po imputat᷑. Mõtificis eteni vitiũ in ſubditos
diffundit᷑ pef exẽplũ. Maioꝛa recipiẽti: ratio

maioꝛ creſcit. Quot enim oĩuʒ xpᷣi vel negligẽ⸗

tia epᷣi:vel exemplo in peccata deuiant: de tot

gloꝛioſiſſimũ Hieroymũ col⸗

. e, 16rG
ern Br Aαα 1) 2) 715 .

Ll
4
4

S

tenẽt᷑ domio reddere rõneʒ. Heu qͥd Auguſti⸗

ne chariſſime dicã: Gꝛaue nobᷣ ineſt põdꝰ:gra

oꝛe audaciaæ temerario: in eiuſdeʒ iniurie vpa uis ſarcina. Sʒ debiles ego paspumerge: qd

4

—

. Ppae . III

poꝛtabo Sunt certe anguſtie mihi:vndiq; me re.hãc int᷑ ceteral maxie aſſignãs pᷣncipalẽ cou
toꝛquẽtes.Ai dũ ꝗᷓues mihi ꝓmptos caſus in ſã:qm̃ vanis põpis intẽtꝰ ĩ ↄuiuijs ⁊ veſtibꝰ:
tueoꝛ:timoꝛe maxio ſuccreſcẽtestinue affligoꝛ hmoõi ſtulticijs delectabat᷑. Quibꝰ finit lata ꝑ
⁊2triſtoꝛ.Securiꝰ ẽ epᷣaleʒ ſtatũ fugere qᷓ; ap⸗ iudicẽ ſnia:vt penis infernalibꝰ traderet᷑: do·
petere.Laudo certe epᷣatũ tãqᷓ; vicariatuʒ dñni nec coꝛꝑi iũcta duplices penas in ꝑpetuũ ſuſti
nr̃i ihu xpᷣi:ſ illis qͥ i eo vitã agũt militũ freno neret.Mox illa ſecũ ferẽs oĩs illa nequã ſpiri
rũ:qͥ mũdi głiaʒ ⁊ põpas appetũt:nõ collaudo tuũ turba:inde diris clamoꝛibꝰreceſſerũt.De⸗
imo eis ↄſulo:vt effugiat q;tũ pñt.Meliꝰcer⸗ inde alteriꝰcuiuſdã aia:quã fuiſſe Theodonij
te fuiſſet eis cũ terrenis vitã agere terrenoꝝ:q; ſenatoꝛis fris venerabilis Hamaſci pᷣdicti epᷣi
i põtificali culmie hͥ agẽtes ad infima ⁊ ꝓfũdi⸗: poꝛtuẽſis ſilr itellexit añ maieſtatẽ regiã circou-
oꝛa loca decidere:tãto pᷣ ceterl cruciãdi:quãto ſtãtibꝰmłtis nequã ſpiritibꝰ euʒ guiſſime aceu

itaq; ep̃oꝝ plurimos:potiꝰnomẽ gerẽ qᷓ; eſſen⸗ traheret᷑:⁊ nullꝰex aduũſo aliq̃ rũderet vir q̃dã
tiã:potiꝰlupos rapaces foꝛe xpᷣi ouiũ qᷓ; paſto ſepties ſole ſplẽdidioꝛ: et vt ſibi videbat᷑ pene
res:deſtructoꝛes mace xpᷣi eccłie q; rectoꝛes ceter aſtãtibꝰ eminẽtioꝛ ad regl ſedẽs dexterã
q̃ xpᷣignoꝝ elemoſynde depᷣdantes mercedem, iĩ pedibꝰ ſe erexit. Quo qdẽ ſurgẽte:ſilẽtiũ rex
paupeꝝ lupinis faucibꝰ i ſuꝑfluitatibꝰciboꝝ ⁊ manu ꝓpᷣaa cũctis fieri iperauit.tũc qͥ ſteterat
veſtiũ deuoꝛãt ⁊ ↄſumũt:qð ahſurdũ ẽ abomi oibꝰopponẽ᷑s accuſãtibꝰ: hũc ſuũ fuiſſe ſideliſſi
* nabile ⁊ deflẽdũ.hec iccirco dixerim: vt talis mũ ⁊ deuotũ:⁊ ei ↄtinue exhibuiſſe reuerẽtiaʒ
abominatio cũcii gẽtibꝰ inoteſcat:q̃tenꝰ ſi dẽ ſpecialẽ eiſdẽ mox loãndi audaciaʒ abſtulit:et
nõ metuũt:hoĩes verẽtes ſuis aliq̃lit᷑ abomia⸗ taciturnitate pᷣnotauit. Noſtmodũ vo his fle⸗
tionibꝰretardẽt᷑. Audiãt qſo hi tales epᷣi:q̃ nar
rãda ꝓponimus:et ſalteʒ alioꝝ calamitatibus

⁊ etnaʒ requiẽ ſolita pietate ⁊ miſcdᷣia infinita
i N ſupioꝛibꝰegypti ꝑtibꝰ i deſto qͥda,ʒ do flagitijs i purgatoꝛio purgaret᷑: ſuis pᷣcibꝰ
ab hoibꝰ ꝓpt᷑ vite incõmoda inhabita vt voluit ẽ adeptꝰ.Tüc ois illa nefadoꝝ ſpiri⸗
ns bili: qdã degebat monachꝰ Helias noie: anti⸗ tuũ multitudo gemẽs ⁊ vlulans ð illo loco pti
D Ps E † quiſſimꝰa magne vite ſãctitate radiãs: q i vita nus ſereuit ſoeſtua aut facto hoꝛe vniꝰ:
. rr ere , rr I-— . beatiſſimi hieronymi eidẽ familiariſſimꝰ val⸗
tim P G**⁸*αα+αου.υυ De fuit: quẽ idẽ beatiſſimꝰ Hieronymꝰ habuiſ⸗
. ſe ꝓphetie ſpiritũ pluries enarrauit.h̊ die qdãa
vt plures mihi teſtiſicant᷑ monachi:vita vene
rabiles fideq; digni:qͥ ſe dixerũt ab eiuſdẽ ſan⸗

Pr kan „r k jn 1—

veniẽs ad hũcq; accedẽs:qͥ tẽ eminẽs ⁊ pᷣclarꝰ
ij auxiliũ exurrexerat/Th
foꝛe dixit a Petro patritio romanoꝝ eiꝰ deuo⸗

p̃ ceter plura donaria receperũt. Intelligẽtes ſãtibꝰ pñtat᷑.Cũq; a diabolis ĩ lõgũ accuſatio

ctẽs añ regẽ genua: huic ſuo ſideliſſimo venii

*

clemẽtiſſime elargiri: ita tñ ꝙ ꝓ cõmiſſis ĩ mũu

iuuenis qdã pulcherrimꝰ ↄcito gꝗdu ꝑ palati,½/
heodonij ſenatoꝛis: ſe

tiſſimo miſſũ: q̃tenꝰ eiuſdẽ pᷣces cxaudiẽs:ſibi

cti viri oꝛe multotiẽs ꝑaudiſſe:ſolitl incũbens

ipetrare a dño filiũ dignaret᷑ Ad hͥ rex. Qð in

oꝛatiõibꝰ ſõno repẽtino adueniẽte:aliquãtulũ qt a filio meo Hier hlymo Petrꝰpoſtulat:cer⸗
. obdoꝛmiuit.⁊ ecce ĩviſiõe qͥ qdẽ mõ multotiẽs te fiat.lis oibꝰ ſic ſinitis:a ſõno illo mox Heli
H.„ de oĩpotens grãdia ⁊ occulta ſuis fidelibꝰreſe as monachꝰ excitatur:laudes imẽſas deo reoc⸗
. * rat ſacramẽta. In qͥdã palatio mire pulchꝛitu⸗ dẽs:alhieronymo głioſo.Qui diẽ illuʒ in q tä
4 dinis ineffabilig: ⁊ a moꝛtalibꝰ nũqᷓ; viſe: vt ſi⸗ tã mirãda viderat pᷣnotãs eodẽ poſtea ĩtellexit
„ . bi videbat᷑ era?. Cũ ꝑ hoꝛã ꝑ palatiũ illud huc die epᷣm Anconitanuʒ ⁊ Theodoniũ ſenatoꝛẽ
. illucq; Fradieg:ii miraret᷑ pulchꝛitudinem exᷓ ſeculo migrauiſſe. Quo liquide patet:hec
. vehementẽ:vidit qddã pᷣparari tribunal:a q vana ſomnia non fuiſe...
.R buſdam nimie pulchꝛitudinis iuuenibꝰſtratis m Algnã putabas Auguſtine chariſſime
. tapetibꝰ⁊ veſtibꝰauro ⁊ gẽmis:ac multa artiif aliqͥbꝰadmirationẽ inducẽ:velut ſi qd
. cij varietate docoꝛatj circũquaq; pariete iuoalu nouũ ⁊ iaudituzʒ ei ꝓponẽs:dum ĩ tuis pᷣſtinis
to. In qͥ poſtmodũ rex qdam maximꝰ⁊ decoꝛꝰ ltr᷑̃is q̊s recepi: Johᷣi baptiſte ⁊ ceter apłi Hie⸗
9 cuiꝰaſpectꝰtãte erat ſuauitatis: vt nil vellet ali ronymũ ſãctiſſimũ eqᷣlẽ i ſãctitate ⁊ głia rõni⸗
ud qͥ hre magna deſiderat viroꝛũ ſole lucidioꝛ bus ſine dubio efficacibꝰ:⁊ viſiõibꝰ mirificl cõ⸗
comitatꝰ ſocietate veniens ſe poſuit vt iudicia ꝓbabas.Certe nõ ẽ aliq̃lis ambiguitas:veriſ⸗
exerceret.Int᷑ h cuiuſdaʒ aia quę fuiſſe Anco⸗ ſima ⁊ oĩ ſide ⁊ deuotione digniſſima iſta ſoꝛe.
nitanũ pᷣſulẽ ab aliqbꝰibidẽ ↄſiſtetibꝰpoſtmo⸗. Nec puto aliq̃bꝰ eius vitã ſãctiſſimã:⁊ eiꝰtan⸗
dũ ĩtellexit: nequã ſpiritibus:cathenis igneiſ-⸗ ta ꝓdigia hoibꝰinſueta nõ ignoꝛãtibꝰ admira⸗
ꝙ; viculis victa inſtar foꝛnad flimas erũpens tionis aliquid euenire. Sed qm tales tue fue⸗
ſulphureas:depoꝛtata maieſtati regie pᷣſentaẽ rũt rõnes:ad veritatẽ hmõi declarãdã:qͥd me⸗
Que pꝛiꝰ qᷓ; ð aliqͥ iterrogaret᷑: cepit diris vo-⸗ as leuiſſimas ⁊ imperitas nũc illis apponẽ non
.». cibꝰ ſe infernalibꝰmãſiõ ibꝰdigniſſimã acclama deceret.Omiſſis omnibus vjiſionẽ mirabilem
*
.
₰
△

r “
.

. ců”
“ 7
äl

Epiſtola

quã venerabilis vir Cyrillꝰ ep̃s Alexãdrinus

ſe vidiſſe: ſuis ad me diebꝰ pluribꝰ iam elapſis

deſtinatis lr̃is affirmabat: bꝛeuit᷑ introducam
Poſt beati Hieronymi obitũ gloꝛioſũ ano cõ⸗
pleto:ĩ die natiuitatis gloꝛioſiſſimi Johis dñi
pcurſoꝛis laudibꝰexpletis matutinis:duʒ me⸗
moꝛatꝰpõtifex moꝛe ſolito ĩ eccłia ſolus:añ al⸗
tare eiuſdeʒ pᷣcurſoꝛis dñi gloꝛioſi:flexis geni⸗
bus ipᷣius gliaʒꝝ ⁊ excellẽtiã multa ſpũs dulce⸗

„.

dine cõtẽplaret᷑ repentino ſomno aliquãtuluʒ
obdoꝛmiuit.⁊ ecce ĩ eccłiaʒ vt ſibi clariſſime vi
debat᷑:binatim:quoꝛũdam ſpecioſiſſimoꝝ ho
minũ vltra humanã eſtimationẽ cantus:alter⸗
natim: ſuauiſſimos ↄcinnẽtiũ turba vehemen
tiſſima: miro oꝛdie veniebat. Deinde binatim
oẽs ad altare ꝓcedẽtes: ⁊ ibidem flectẽtes ge⸗
nua ad ſedẽdũ ſinguli ſe ponebãt. Cũq; illoꝛũ
hoĩuʒ iam eẽt eccłia valde plena:poſt oẽs duo
viri eminẽtioꝛes ceteris ĩ toto ſiłes atq; pares
infinito ſole lucidioꝛes ſtola iduti cãdidiſſima

auro ⁊ gẽmis vndiq; ineffabilit᷑ rutilãte: veni⸗

entes ecckiam pariter itrauerit. Ad qͥꝝ itroitũ

oẽs ĩ eccłia reſidẽtes: ꝓtinꝰ flexis genibꝰ eiſdẽ

ſũmã reuerẽtiã ꝑſoluerũt.Tuc duo illi viri añ

altare ab eiſdẽ reuerẽtia exhibita: i duabus ca
thedris aureis miralapidũ pᷣcioſoꝝ varietate

⁊ pulchꝛitudine decoꝛat: ſibi a buſdam pul⸗
cherrimis iuuenibꝰ p̃ᷣparatis: ambo parit con
ſederunt:⁊ ſic ſilẽtes aliquãtulũ pꝑmãſerũt In

terim facto int᷑ illos ſilẽtio:cepit alter eoꝝ duo

rũ alteꝝ impellere ad loꝗndũ. Cũq; lõga adin

uicẽ altercatio oꝛiret᷑: vt qͥs pᷣmo inciꝑet pᷣdica
re:ceperunuſinguli: vt Hieronymꝰ Johis: cu
ius erat die illa ſolẽnitas laudes 2 magnificen
tias explicaret magnis vocibꝰacclamare QAuo
vnꝰ illoꝝ ᷣmonẽ mox incipiẽs:laudes beatiſſi
mi p̃curſoꝛis dñi tãto lote dulcedine:tanto;

vboꝝ oꝛnatu:necnõ ⁊ ſnie guitate ↄtexuit:qðᷣ

fas nõ eẽt lingue hoĩuʒ declaͤrare. Finito itaq;
Hmone illo:alter quẽ JYoßem baptiſtã cũctid
aderãt noiabãt: eidẽ grates referens multipli⸗

ces/Hoc circũſtãtibꝰad eiꝰhonoꝛẽ ⁊ gliam eſt

locutꝰSociiſte meꝰchariſſimꝰ Hieronymus

eäjlis mihi in glia:eq̃lis etiã ĩſ. ctitate: ſeriẽ me
arũ laudũ eſt hactenꝰ ꝓſecutꝰ:icciico dignuz e

vt eius laudibꝰnũc inſiſtã. Hic vere lux ẽ eccle

ſie:tenebꝛas effugãſ erreꝝ:⁊ cũctos illuminãs

hoies veritat claritate cecos. Hic fons eſt adᷓᷣ

ſapie ſalutaris:ad quẽ ſitiẽtes düu accedũt:lar⸗

ime ſatiãt᷑:hic arboꝛ altiſſima: cuiꝰcacumẽ
celũ aſcẽdit:ſub cuiꝰ doctrine frõdibꝰ de ſuaui
eiuſdẽ oꝛis fructu: aues celi.ſ.hoĩes multũ itel
ligẽtes:⁊ beſtie terre.ſ.hoies paꝝ itelligentes
vberrime ſatiãt᷑:hᷣ mecũ fuit i ſeculo heremita
2 certe nõ minꝰme carnem abſtinẽtijs macera⸗

u it.hic mecũ yso nitidus atq; purꝰ.h̊ mecum

—
LC41 ſui* W i eli Laphpn wan

fuit ꝓphetico ſpũ illuſtratꝰ:h mecũ doctoꝛ ex⸗
titit veritatis. Ego ꝓpter iuſticiã ⁊ veritatem
vitã coꝛpoꝛeã dereliqui. et ſi ſic non amiſerit
vitã coꝛpoꝛalẽ ꝓpter iuſticie ⁊ doctrine ſueꝑ⸗
ſpicaciſſime vitatẽ:tpᷣs ſuũ tm totũ geſſit i ſecu
lo ĩ martyrio afflictionibꝰ ⁊ doloꝛe. Ego xp̃ia⸗

ne fidei pᷣcucurri nũciꝰ⁊ gẽtiſ inuitatoꝛ.h̊ poſt

modũ veniẽs eiuſdẽ extitit ſuſtentatoꝛ ⁊ ab he

reticis eãdẽ lacerãtibꝰ defenſatoꝛ. Eso ſemel i

baptiſmate manibꝰ ꝓpꝛijs xpᷣm dñʒ tetigi ĩ ioꝛ
dane. H ip̃ᷣm nõ ſolũ manibꝰ ꝓpꝛis habuit mul
totiẽs ĩ altari:ß ⁊ oꝛe ꝓpo mãducauit.h̊ mihii
ſãctitate ꝑ oĩa fuit eliſ nũc eni eãli ambo erne

vite p̃mio iſimul ↄgaudeamꝰ. Hec ⁊ alia młta

ꝓſequẽte btõ Johe:q̃ idẽ beatꝰ Cyrillꝰnõ po⸗
tuit totalit᷑ memoꝛie cõmẽdare Jam hoꝛa diei
pᷣma adueniẽte eccłiaʒ euſtos itrãs epᷣm ituitꝰ
doꝛmiẽtẽ eũdeʒ manibꝰexcitauit.Exꝑvefact⸗
itaq; põtifex ſtupoꝛe:admiratiõe ⁊ gaudio ad

modũ plenꝰ:q̃ viderat cuſtodi cum lachꝛymis

enarrauit. deinde illo die miſſã ſolẽniſſime cele
bꝛãs viſionẽ mirabilẽ oĩ ppło declarauit.
Aint infinita plura ꝗᷓ dici poſſent mira
ſcula veriſſima: ⁊ vtilia enarrãda: q; ea
q̃ibꝛeui h̊ opuſculo ſũt inſepᷣta. Sʒzne

pPlixitate oꝑis aliqd legentibꝰ tedij oꝛiat᷑: vno
ſolo miraculo qð nõduʒ expleto mẽſe i bethleẽ

pactũ ẽ. pfectus huic oꝑi finis erit. Die dñico
trãſacto poſt octauas pẽtecoſtes: oibus meis

ſuffraganeis epis: ⁊ multitudine maxia tã vi⸗

roꝛũ q; mulieꝝ in eccłia ĩ ſanctiſſimũ quieſcit
Wieronymi cadauer inſimul ↄgregatis: hono

re debito ⁊ veneratiõe tã debita q;ᷓ deuota: pꝛi

mo egomet ſacris indutꝰ veſtibus:ad locuʒ fo

uee:in q̃ coꝛpꝰ venerãdũ iacet accedẽs:terram

cepi effodere ſepulture: q̃tenꝰ ſacratiſſimũ illö
coꝛpꝰinde ablatum in tumulo marmoꝛeo mira

pulchꝛitudine vndiq; decoꝛato:qð hac de cau

ſa fuerat fabꝛricatũ: poſtmodũ poneret᷑.Cũq;

iam fouea foꝛet vacua cũctis cernentibus:coꝛ⸗
pus ſanctiſſimũ in medio fone: tanq; in aerea
nulla parte tangẽs ꝑmanebat integrũ : nec coꝛ
ruptiõe aliq̃ violatũ. Qð inde eleuãres cũ odo
retam vehemẽtiſſimo ⁊ ſuaui: ꝙ talẽ olfactus

hoiuz nunqᷓ; ſenſit: collocauimus in altari: q̃te

nus a populo reliquie ſanctiſſime viderẽtur.
Quot autẽ illo die me: cũctiſq; qꝗ aderant:aſtã
tibus ſunt ꝑacta miracula gloꝛioſa texplicãda

ea nullatenus compos eẽ. Ceci ſexdecim illas?

reliquias tangentes:facie viſum ꝓtinus rece⸗

perunt. Tres pᷣcipue demoniaci cathenis vin
cti: in illã eccłiaʒ plurimoꝝ hoiuʒ manibus de

poꝛtati: ſunt ptinus liberati. Oulieris cuiuſ⸗
dam vidue pauꝑcule puerulꝰ: eiꝰ vnicus filiꝰ i
ecckia fuit pꝛe gentiuʒ multitudine ſuffocatus:
quẽ mater inueniens: dolens ⁊ lugens:mox in

1 ℳ Sra 366 2s 6 t. .Taern .
2 . 4 E dL,
Free eHD WH NH,
c/ — .
e Ra- . ð „ En e . S

vlnis pueruli cadauer ad foueã in ſepultu fu

erat coꝛpus Hieronymi gloꝛioſi deferẽs:eũ in
foueã ꝓiecit. hec dicens vba. Sancte Hiero
nyme gloꝛioſe:hinc nõ recedã:donec reſtituas
mihi vnicũ meũ filiũ:quem amiſi. Mirabilis
certe deꝰ in ſãctis ſuis: faciẽs ꝓdigia inſueta.
ſtatim vt terrã extincti pueruli coꝛpꝰtetigit:ei⸗

dem aia eſt ↄiuncta. Quidã vir coꝛpꝰ cuiuſdã

ſui filij de ſepultura in qua ꝑ triduũ ſteterat ex
tractũ:mox ad foueã illã detulit:⁊ illudi foue⸗
am ſic ꝓiecit:qͥ inuẽtus fuit ilico vite pᷣſtine re
ſtitutus. Innumerabilia pene foꝛẽt miracula:
q̃ ꝑacta ſunt a mane vſq; ad veſperas: qͥ qͥdeʒ
tꝑe głioſum Hieronymi cadauer de fouea dil
ſepultũ in altari extitit collocatũ. Sʒ tñ ad hu
iuſmodi miracula vlteiꝰ nõ ꝓcedã. Anuʒ qð .
nocte Rquẽti accidit non ſiieebo.
N hoꝛa ſiqͥdẽ veſpertina coꝛpeillud ſa
cratiſſimũ in monumento qð pᷣparaui

2
S 5
2

. 4. „ l
* . X=. 5

mus: poſuimus: ſed mane monumentum va⸗

cuũ eſt inuentum: æ coꝛpus ſanctiſſimũ fouee

pſtine inuenim? reſtitutũ. Qð dũ ego plurimũ

admirarer: nocte ſeq̃nti mihi doꝛmiẽti beatus
Hieronymꝰ apparẽs in viſione: plurima mihi
grãdia patefecit Sed iter cetera talia mihi ver

ba dixit. Moueris Cyrille: ꝙ coꝛpꝰ meuz de fo
uea in qᷓ iacet:nullatenꝰ extrahet᷑ quouſ q; ciui
tas hierim ab infidelibus capiet Quo qͥde tꝑe

romã delatũ:ibidẽ multo tꝑe reqͥeſcet. Ad hee

exꝑgefactus qᷓ viderã cũctis ep̃is ⁊ alijs viris

catholicis enarraui. Quid ⁊ qn hec eueniẽt ali
ter non agnoſco. Si qͥd vtile aut bonuʒ in hae
epiſtola dixi:non meis ſed gloꝛioſiſſimi iero
nymi meritis imputet᷑. Sed quid vero ſuꝑflu⸗

um inutile ⁊ non bonũ:ſoluʒ mee inſipientie ei

negligẽtie cauſa hoc accidiſſe:ab omnibꝰiudi⸗
cetur. Mei Auguſtine chariſſime in tuis oꝛa⸗

tionibus memoꝛ eſto.
TeNozs

Si delectet opesenomen ſi foꝛte rogarris

Artiſicis

5„

:legito:carmia lecta dabunt.

Hieronym latij ſum glia:me venerarn „»
EChꝛiſticole:ſum nꝗ doctoꝛ ⁊ eccdee.

. —

£

Conſcripſi varia: diſtinxi ⁊ ab oꝛdie pſalmoꝰ
iblia qͥ˖ referat: meq; dediſſe putes.
aſq; vides coꝛã miſſiuas:trãſfer:habebis.
x ſacra dicar ego huic qʒ Hieronymꝰ

Mil lacheſi ſuperat: Nicolaꝰ viuere keſier
, Nomine ppetuo me facit ingenio

4* „ .

Cui merito celebr vꝛbs iclita ſectaq; ab vndii/
Rheni: condignu dat Baſilea iocdDim

Nõ numis nocuis: (lectoꝛ credas ne laboꝛi
Alttteſtat᷑ opus) parcere doct'erat.

Meẽda opi niła ẽ:calamũ

fugiaſ:pete ch artaa

NPeeſſas arte noua quere characteriꝰ.
MNUdille quadringentas octoginta numerabis
lluuq nouem ſpicis credito pꝛeſſus ernr.
Flzmifero Tita clarus vixiſſeteo(V.ſ.
Octauã auguſti dũ minoꝛ vmbꝛa foꝛet. »

. . . .

2* ð

—
—

————

——

1eSIO eleisoina -„Pepuels 10elesqee

II

SSS
= ð
S

uiOO elSeÜHAXANNAM HqUIO JelSeMMANXA 666 iUBLAd‚o᷑O 4

01 6 8 4 9

81 01

8

5

b