Gb42_fol-1 Provided by University Library of Tübingen Transcribed with Tesseract

To the best of our knowledge this work is free of known copyrights or related property rights (public domain).

 Epistolae, 1 Hieronymus, Sophronius Eusebius NI12511985027 021 UIEIINIIINIIIIIIn Tübingen W. Raiser — 7 — — Raiser . * . . Primaparsc piſtola rum beati Hieronimi. * △ . . — . , . — . ☛⁵G — H * . 2 * Idꝛimus tracta Tabula Aauallt hoiero nymi eplas ad eruditiõeʒ prrroianã pneceſſariã reruʒ b ac materiaꝝ varietate cõ fuſas: ⁊ ſine vllo oꝛdie de fſfſ(cſcyptas aguimꝰ Illas nãq; ꝓut ſoꝛs tulerat:vel ꝓ nu tu q̃ſq; deſcpſerat: ac vt interdum int᷑ dogmati cos libꝛos epłareſq; ↄmẽtarios qͥ de fide vel ʒ hereticos inſcribunt᷑:mõ funebꝛes:mõ ↄſola⸗ toꝛie:aut de moꝛibus:aut de vtutibus inſererẽ tur epłe:q̃ poꝛibus mane coherebãt.Ego vero attẽdens qͥd vtilitatis legẽtibus afferret atco⸗ modata ꝑtitio:eas ipᷣas epłas ꝓpꝛijs materijs ãqnectere:tractatibuſq; diſtinguẽ inſtitui. Hoc em a Platone nouimꝰ inſtitutũ.qͥ cũ cerneret qᷓ;tũ lucis ⁊ gr̃e cogſcẽdis rebꝰ afferret adhibi⸗ taↄmode opoꝛtuneq; diſtinctio:nõ ſolũ ad cla ritatẽ: ſᷣ etiã ad facilitatẽ abſolute cũcta diſtin⸗ xit.itaq; oẽs epłas atq; tractatus excepiis ma ioꝛibus qͥs in coonicas ſcdᷣturas edidit ↄmẽta⸗ rijs gñalit᷑ trifaria ꝑtitõe ↄplexi ſumus:⁊ quã⸗ libet ꝑtiũ in ꝑticulares diſtinximus libꝛos ſiue tractatus:atʒ ab illis exoꝛſi ſumus:qͥbus fides catholica roboꝛat᷑: ⁊ ab hereſum impugnatiõe defendit᷑ ſcientes ipᷣa xpᷣiane inſtitutõnis fun⸗ damẽta eſſe:qͥbus ſalus ⁊ vita ↄſiſtit. DHeinde⸗ dogmaticos libꝛos de vtriuſq; teſtamẽti qſtio nibus:vel de ſcpᷣturaꝝ ſcãꝝ expoſitõibus:qͥbꝰ religioſa mẽs erudit᷑ in lege dñi adiecimꝰ Tũc — wo de moꝛibus atq; vtutibus qͥbus ↄuerſatio xpᷣiana ꝓut vnicuiq; gdui:ſexui:vel etati con⸗ gruit inſtituit᷑:diſtinctos tractatus ſubiecimꝰ. NPꝛimiigit᷑ libꝛi in fide xpᷣianũ erudiunt. Me dij de ſcöturis ſacrl ⁊ aꝝ tractatoꝛibus inſtru unt. Noſtremi oẽʒ gdũ:ſexũ:etatẽ ſacris diſci⸗ plinis iſtituũt. Ipis q;ᷓ epłis aut certe eaꝝ plu rimis argumẽta plerũ q; ab illuſtribus virl ex⸗ cerpta pᷣmiſimus. Quibus dũ bꝛeui apẽdio lõ ga pagina coartat᷑: legẽtis aius ad intelligẽtiã facilius pᷣpat᷑. Nectñ exẽplaria pᷣoꝛa dãnamꝰ: ſ nobiſipᷣis ⁊ ceteris qͥ oꝛdiatius atq; diſtincti⸗ us ieronymi epłas hr̃e deſiderauerit ↄſului mus:ſperãtes in dño laboꝛẽ nr̃jm: quẽ ꝓ briſſi⸗ mi viri honoꝛe ac deuotõne ſuſcepimus:ipᷣius meritis ac ſuffragijs compẽſandã. Rima igit pᷣncipałꝑs ↄtinet q̃tuoꝛ tra p ctatꝰ. Pꝛimꝰẽ ð fide.Scðs ð ipugnati onibꝰ hereſuʒ ⁊ apolegijs g hereticoꝝ calũnias.Tertiꝰð Oꝛigenis erroꝛibꝰꝑnitioſis vbi ⁊ accuſatões ⁊ defenſionesõ ſectatoꝛes ha bent᷑. Quartꝰ ð oꝛigie aĩe:qͥ ad fidẽ ipᷣaʒ refert᷑ Tabula tractatus Pꝛime ꝑtis. —. .— Srume partis pꝛime partis de fide. Expoſitio ſymboli Ruffini Aalegieſis pprfi:· ad Laurẽtiũ papã:in q̃ ſingłos articulos fidei noui ⁊ veteris teſti auctoꝛitatibꝰ oↄfirmat: he reſes zrias deſtruit. Mihi deẽY. Fo. j. Evxpoſitio fidei bti Hhieronymi pbr̃i ad Da maſum papã:in q̃ hereſes plurimas ð trinitate ⁊icarnatõe vbi ipie ſentiẽtes dãnat:petẽs ſuã fide a damaſo ? ꝓbari. Credimi deu. Fo. viij Libellus ſci Auguſtini ↄ qͥnq; hereſes:in qͥ Naganos:iudeos: Oanicheos: Sabellios: Arrioſq; ↄuincit:⁊ vtriuſq; teſtamẽti ſentẽtiis ↄfutat. Bebitoꝛ ſum. Fo. viſj. Expoſitio fidei Nyceni ↄcilij:in qᷓ docet fili⸗ um coeq̃lẽ coeternũ:⁊ ↄſubſtãtialẽ pri:Arriu,zʒ reuincens:⁊ ſpiritumſanctũ docens an vtroq; ꝓcedere. Credimus in vnum. Fo. xij. Bii ieronymi ad Damaſuʒ papã ſciſcitã tis an in trinitate tres hypoſtaſes ſint ↄfitẽde: ⁊ qͥbus apud Antiochiam communicare debe at. Qm vetuſto oꝛiens . Fo. xiiij. Alrrgumentũ in ſequentẽ tractatũ bti Hiero nymi de fide credulitate ⁊ ↄuerſatõe xpᷣianoꝝ. Judeos2v. Fo. xiiij. Tractatus bti lhieronymi ð fide credulita⸗ te ⁊ ↄuerſatiõe xpᷣianoꝝ:cuius ſummariũ effe⸗ ctum pᷣſcriptum idicat argumentů. Dauid gloꝛioſus. HD tia trinitatis ⁊ mẽbꝛis dñi. NPeũ tri. Fo.xviij. Tractatus bti hieronymi de eſſentia trini⸗ tatis ⁊ mẽbꝛis dñi:cuius effectũ pᷣſcriptum in⸗ dicat argumẽtũ. Opᷣs deus. Fo. xviij .HBii hieronymi ad DOamaſum papam obſe crantis:vt ſibi rñdeat:cui in Syria debeat cõi care. Impoꝛtuna in. Fo. xx. Incipit Gcöstra⸗ ctatus de impugnationibus diuerſaꝝ hereſus hereticcon⸗⸗gss. Bti Hieronymi ad MMarcellã ʒ Motani heretici inſaniã:q̃ͥ ꝓmiſſionẽ ſpũſſcti in ſe dice⸗ bãt eſſe cõpletã:cuiꝰ hereſis cã ⁊ oꝛigo in rubꝛi ca plenius explicat᷑. Teſtionia de Joã.Fo.xx Argumẽtũ in libꝛos ↄ Jouinianũ excerptũ ex Auguſtino. Jouinianus Fo. xxj. Bti ieronymi ↄ iouinianũ hereſiarchã ſa tyrici libꝛi: cuiꝰ dogmata qlia fuerit excerptuʒ ex Auguſtino de hereſibus pᷣdictũ indicat ar⸗ gumentũů. Pasci adnodu. Fo. xxj. Heati Hieronymi 3 Jouinianũ liber ſecun dus. Scda ꝓpoſitio. Fo. xxxiiij. Argumeſita in libꝛum 3 Heluidiũ alibi ex⸗ cerpta. Kaanenn Bti HHierony li 3 Heluidiũ de Marie per petua vᷣginitate: cuius hereſim ſupꝛadicta in⸗ Fo. xig. Argumẽtũ in tractatũ bti hHieronymi ð eẽn Fo. xlv. dicãt argumẽta. Nuꝑ rogatus. Fo. xlv Airgumentũ in libꝝ 3 Vigilãtiũ hereticum de veneratõne reliquiaꝝ:cuius hereſim awoſi tũ indicat argumẽtũ Aigilãatiꝰ pbr. Fo.xlix Biti ieronymi pbr̃i in Vigilãtiũ hereticũ ¶Q¶ Multa in oꝛbe. Fo. xlix. Bti lhieronymi ad Ripariũ pbrm blaſphe miã Vigilãtij de nõ venerandis reliquijs dete ſtantis. Acceptis pᷣmũ. Foo. lüi. ANIirgumẽtũ in libʒo Luciferianos excerptũ ex Iſidoꝛo.vij.ethymologiaꝝ. Luciferiani Luci. bidem Altercatio Luciferiani ⁊ oꝛthodoxi cuiuſ⸗ dam edita a btõ ieronymo Luciferianum in ſcripta. Pꝛoxrime. Fo. lij. Bii hieronymi ad Cteſiphõtẽ de libero ar bitrio 3 Pelagianos hereticos:qͥ dei gr̃e ad⸗ ſantes cuncta ad humanã referũt voluntatem Non audacter. j. Argumẽtũ dyalogi ↄ Pelagiũ excerptũ ex Gẽnadio de Vris illuſtribus. Pelagius hereſiarches. Fo. Ix. Itẽ aliud argumẽtũ ex epła bti Hieronymi de. xij.tractatoꝛib?ꝰ*3.. Pelagius de Fo. lx. NPeologus dyalogi bti Hieronymi 3 Pela giu hereſiarcha: quẽ ſub nomie Attici ⁊ Crito boli noibus voluit apellari Scpᷣta iã. Fo.lx Initiũ dyalogi bti hieronymi ↄ Pelagiuʒ ſub noibus Attici ⁊ Critoboli Atilcus. Bie mihi. Fo. Ix. Scds liber eiuſdẽ dyalogi Pelagianos Critobolus. Multa quidd. Fo. lx viij CTertius eiuſdẽ dyalogi liber pelagianos Eritobolus. Delectatus. Fo. xxiuj Incipit tertius tra⸗ ctatus pᷣme ꝑtis de erroꝛibus Oꝛigenis vbi eti am accuſatiões ↄ ſectatoꝛes ciuſdem hereſis ⁊ apologie ↄtinenf. Argumentũ in eundẽ tractatũ ex bti Augu ſtini libꝛo de hereſibus excerptũ. Oꝛigenia⸗ ni Oꝛigenis. Fo. xxviij. lhieronymus ad Auitũ ð erroꝛibus Oꝛige⸗ nis in libꝛis Periarchon. Ante an⸗ no. Fo. Xxxix. Epła Epiphanij ad Joannẽ Hhieroſolymi⸗ tanũ e greco traducta:in q̃ ſe purgat de oꝛdina tione pbroꝝ in illius dyoceſi: ⁊ monet ne Oꝛi⸗ genis erroꝛibus implicent᷑: qͥs oꝛdinat ad oꝛdi nes. Bño dilectiſſimo. ²* Fo. lxxxj Alrgumentũ de Joãne Hieroſolymoꝝ epᷣo excerptũ ex Gennadio de viris illuſtribus. Joannes Hieroſo. So. xxxiij Liber bti Hieronymi ad Pãmachiũ 7 Joã nẽ Hieroſolymoꝝ epᷣm:⁊ ffinũ aſſertoꝛem Oꝛigenis:cuius effectus in rubꝛica plenius cõ tinef. Siiuxta, citat. Beatiſſimo. mo pape. Sanctus aliquis. F. .eo. xxxii; Alpologia bti hieronymi ad Theophyluz papã Alexãdrinũ: in ã calũnias Joãnis Hie⸗ roſolymitani refellit:⁊ Oꝛigenis ſectatoꝛẽ oñ⸗ dit. Epla tua. Fo. xcj. Bii Hhieronymi ad Theophylũ:in qᷓ de lit⸗ teris gras agit:⁊ ʒ Oꝛigenianos berefto⸗ ex J.. xch. Epła Theophyli ad Hieronymum victos Oꝛigenianos nũciãs. Dilectiſſimo.Fo.xcij Epła bti hieronymi ad Theophylũ gtula⸗ toꝛia ꝓ detectis ⁊ victis hereticis. Beatiſſi⸗ mopap. „ 4 BSBiti lieronymi rñſiua increpatiões hereti⸗ coꝝ ſuſcipiẽtis officiũ:⁊ illius ſniaʒ romani põ tificis fidei ↄgruere głiantis. Beatiſſimo pa o. xcij. 5 Epła Theophyli ad Hieronymũ: ꝙ fugati ſint Oꝛigenis ſectatoꝛes ꝙ hypochꝛitas illius eiuſdem fautoꝛes euitat. Domino dilectiſſi⸗ mo. Fo. xciij. Epla Epiphanij ad HHieronymum de ꝓfli⸗ gatione Oꝛigeniane hereſeos ꝑ Theophyluz ep̃m: cuius epłlaʒ interſerit gratulantis. Do mino amãatiſſimo. Fo. xciij Ebpla bti Hieronymi ad Theophylũ :ꝛin q li bꝛum illius ſummis laudibus effert: excuſans ꝙ celerius nõ verterit in latinum. HBeatiſſi⸗ NPꝛefatio Ruffini pbr̃i in libꝛos Periarchõ Oꝛigenis: in q dicit ſe Hieronymum imitatuʒ qui diſcoꝛdie ſeminarium fuit: cum Hierony⸗ mus callide in ea pᷣfatione ſe notatũ arbitraret Scio q;plurimos. Fo. xciij. Tammachij ⁊ Oceani ad hieronymũ com monentium:vt de callidæ Ruffini interpᷣtatõe ⁊ mentione illius in pᷣfatione hahita ſe purget. o. xciiij Alpologia beati Hieronymi ad eoſdem rñſi⸗ ua:in qua docet ſe Oꝛigenis doctrinam nõ do gma ſectatum: ⁊ pᷣfationem ac interpᷣtationem Ruffini libꝛoꝝ NMeriarchon damnat. Sche dule quas. . Fo. xciiij. Argumentum in apologiã Ruffini ad Ana ſtaſium Romanum epiſcopum. Superioꝛi tractaau. Fo. xcv Ruffini pꝛeſbyteri Aquilegienſis ꝓ ſe apo⸗ logia ad Anaſtaſiũ vꝛbis Romane epiſcopũ. Audiui quoſdam. Fo. xcvj Anaſtaſij Romane vꝛbis epᷣi ad Joãnẽ hie roſolymoꝝ epᷣm ↄſultatõi ipᷣius de Ruffini no mine rñdentis: ⁊ accuſantis ꝙ impie Oꝛigeis dogmata trãſtulerit Pꝛobate qdẽ. Fo.xcvj Argumẽtũ in libꝛos inuectiuos Ruffini aqͥ⸗ legiẽſis. Ruffinus e Fo. xc vj Iltẽ aliud argumentũ ex Gẽnadio de viris —— . — Fo. xcij. Prime Perle⸗ i. 55'o. Xc vi, Argumentum ſecundi libꝛi inuectiui eiuſdẽ Ruffini contra beatum Hieronymum hoc ſecundo. Fo. cliij Secundus liber inuectiuus eiuſdem Ruffi⸗ contra beatum hhieronymum. ni contra beatum Hieronymum. Suhpe⸗ rioe. Fo. cilij. Alrgumẽtũ in epłaʒ bti Hieronymi ad Ruf finuũ. Btũs ieronymus Fo. cxj. Biti Hieronymi ad Ruffinũ de callida lau⸗ datõe ↄqrẽns. Bicdte. Fo. cxj Argumentum in pmum libꝛum beati hiero⸗ nymi contra Ruffinuum.g In hocli⸗ bello. Ibidem Biti lhieronymi ad Pãmachium ? Mar⸗ cellam pꝛo ſe contra detractoꝛem Ruffinum li ber pꝛimus. Et veſtris v mul. Fo. cxj Alrrgumentũ in ſecundũ libꝝ ᷓ Ruffinũ moc libello. Fo. cx vj Biti hieronymi ꝓ defenſione ſua Ruffi⸗ num ad MPammachiũ ⁊ Marcellã liber ſecun dus. Hucuſq; de ci. Fo. cx vj. Beati Hieronymi 5 Ruffinum epiſtola re⸗ ſponſiua: in qua ſingula illius maledicta refel⸗ lit: illum Oꝛigeniane hereſis ſectatoꝛẽ ⁊ he⸗ reticum oñdit. Lectis lfſis. Fo. cxxij Beati ieronymi 3 Vigilantium epiſtola: In qua de traductione libꝛoꝛum Oꝛigenis ſe purgat: ⁊ accuſatoꝛẽ ſuũ imꝑitie ꝑfidieq; ↄdẽ⸗ nat. Juſtum quidẽ. Oꝛigenem legere debeat: In qua docet ꝓpter iullius eruditionem nò omnino eius cõmentari⸗ os reſpuendos: ita legendos:vt bona eligan tur:vitenturq; contrarii. Maioꝛa ſpiri⸗ HBeati Hieronymi ad Marcum pꝛeſbyteꝝ ſuper poſtulata fide: vbi de ꝑſecutionibus he⸗ reticoꝝ ↄq̃rif᷑. Becreuerã qdẽ. Yo. cxxx. Heati ieronymi ad Pãmachiũ ⁊ Mar⸗ cellam de ſtudio Theophyli epiſcopi Alexan dꝛini contra Oꝛigenianos congratulatio. In qua epiſtolam ſuam de paſchate et contra ip⸗ ſam hereſim traductam ſe dicit emittere: vt oꝛi entis fidem cathedra Cetri confirmet. Rur ſum oꝛiẽtalibus. Fo. cxxx. Heati hieronymi ad Pammachium ð ob⸗ trectatoꝛibus ſuis:qui libꝛum contra Jouinia num carpebant. Chꝛiſtiani inter⸗ dum. Foeo. cxxx. Liber Apologeticus beati HHieronymi ad Pammachium in defenſionem libꝛoꝛum con⸗ tra Jouinianum. illuſtribus Ruffinus aqlegieèſis Fo. xcvj Liber pꝛimus inuectiuus eiuſdem Ruffini Fo. xj. le. Fo. cxxix. BHeati Hieronymi ad Tranquiliinum quõ Auod adte. FFroro. cxxxj⸗ Beati Hieronymi ad Bomnionem epiſto⸗ la inuectiua contra Garrulum monachum de⸗ tractoꝛem ſuum:qui contra Jouinianum ſcrip ta carpebat: quem monet ſcriptis ſi audeat de⸗ certare non maledictis. ertaren Litte⸗ Alrgumentum beati Hieronymi ad Mar⸗ cellam contra Montani inſaniam. Miero⸗ nymi. Fro. cxxx* Beati HHieronymi ad Marcellam de fide noſtra ⁊ dogmate heretico. Teſtimo⸗ nia. “IJMWGvp Fo. cxxxv Argumentũ in epiſtolas beati Hieron mi: ad Oceanum de vnius vxoꝛis viro eati ieronyiiim. Fo. cxxxv. Ebpiſtola beati hieronymiad Oceanum de vnius vxoꝛis viro. Nunqᷓ; lli. .— Feo. cxxxv. Beati Hieronymi ad Alipium Auguſti⸗ num epiſcopos eoꝛum opera hereſim celeſtinãs extinctam gratulantis: ⁊ excuſantis quare con tra libꝛos Aniani pſeudo dyaconi reſcribere diſtuliſſet. Bominis vere ſan⸗ ctis. Fo. cxxx viij Eiuſdem ad Auguſtinum de ʒelo fidei con⸗ tra hereticos gratulatoꝛia. Domino ſan⸗ H Fo. cxxx viij ctro. Ald eundẽ eiuſdẽ de hereticoꝝ pſidia. Nulti vtroc;. Fo. cxxxviij. Quartustractatus p̃me ꝑtis pᷣncipalis de oꝛigine anime: que que⸗ ſtio ad fidem ꝑtinet: ⁊ ex Oꝛigenis erroꝛe de⸗ Heati Hieronymi ad Marcellinũ ? Ana⸗ pſychiã de oꝛigine die catholicon en heretico⸗ rũ ſententias referẽtis. Bominis vere ſanctis. Fo. cxxx viij. Beati Auguſtini ad Hieronymum de oꝛi⸗ gine anime ſciſcitantis:ſi naſcentibus ſingulis de nouo creantur anime: ⁊ quomodo ſatiſfiat obijcientibus de Rccato oꝛiginali. Deum noſtrum. Fo. cxxx viij Byalogus ab incerto auctoꝛe ex dictis ſan⸗ ctoꝛum Auguſtini ⁊ Hieronymi excerptus:in quo de oꝛigine anime ⁊ vnde culpã oxerit diſ⸗ putat᷑. Cüuü apud vos. Fo. cxlj. Ecunda pars DZ pꝛiicipalis totius voluminis 8 Epiſtolarum beati Hierony⸗ mi: que de ſcripturis ſacris: et earum expoſitoꝛibus chꝛiſtia⸗ num hominem Tudit: continens tractatue in⸗ fra ſcriptos. ððDẽÿ . AIngipitprimus tra ctatus ſcᷣe ꝑtis pᷣncipalis de q̃ſtionivus vete⸗ ris ⁊ noui teſtamẽti Epla bii Damaſi vꝛb Romane epi ad bim Hieronymũ de qͥnq; qſtionibꝰ ppoſitis ad ſcri b'ẽdũ excitãtis. Dilecto in xpo. Fo. cxliiij — BEiti Hieronymi rñſiua tres qᷓſtiones ex qn⸗ Zituli queſtionrſu. Idpidé Auid ſibi vult ad in Heneſi ſcriptũ ẽ. Om⸗ nis qui occiderit Cayn ſeptem vindictas exol⸗ neWs — AQuõ varietas egreſſionis filioꝝ iſrael diſſol uit᷑:q̃ Abꝛahe quarta ꝓgenie repꝛomittit᷑: ⁊ Nqdiſſoluẽs:de ceteris ad Tertullianũ Oꝛige⸗ Hoyſe quita ꝓgenie facta ꝑhibet᷑: Fo. cxlv. CLur JYlaac vir iuſtus ⁊ rectus cui noluit de Ebpiſtola bti hieronymi ad Bamaſum vbi explanat viſionem Eſaie:qui vidit dominũ ſe dentem ſuꝑ ſalium excelſum:eandem nõ vt ve ter es de deo pre:b de filij vnigeniti glła interpᷣ⸗ tatis. Et factũ eff. Fo. cxlvj Eiuſdeʒ ad eundẽ Zamaſum de Seraphin 2 calculo: Abi m diuerſos interp̃tes exponit ſextum capitulum Eſaie. Septuaginta ⁊ miqfuuammm. Fo. cxlviij. Hieronymus ad Euagrium de Meichiſe⸗ deech repᷣhendens eos qui putabant eum fuiſ ſeangelum vel ſpiritum ſanctũ: docens homi⸗ nem fuiſſe regé: 1 m hebꝛeos Sem fuiſſe bᷣ⸗ mogenitus Moe. Argumentum in epiſtolam beati Hierong⸗ LALiliſti volu⸗ * midd Terentiaʒ de vera circunciſione.,. Car nalẽ circunciſion. Fo. cxlix Beati Hieronymi ad Terẽtiã ð vera circũ⸗ ciſione. Supioꝛe epła. Fo. cxlix Beati lhieronymi ad Ruffinum de iudicio Salomonis in ſectione paruuli ᷣm tropologi⸗ am ꝑ duas meretrices eccleſiam ſynagogam exponẽtis: quaxꝝ ſynagogãſiliũ ꝑ cerimonias legis extixerit. Multüu i vtraq Fo. cliiij. Eiuſdem ad Nitalem pᷣſbyterum de Salo⸗ mone ⁊ Achaz ex dinumeratione tempoꝛum: docẽtis eos adhuc impuberes genuiſſe. Ze non Mauclerus. òD c Beati hieronymi ad Bardanum exponen tis terram repꝛomiſſionis ᷣm Anagogen ſu pe rioꝛem terram eſſe viuentaim. Queris Bar dane. ʒ PPo. clvi Arr gumentum in epiſtolã ad Fabiolã de ve ſte ſacerdotan. De veſtibus. Vo. clvij. Biti Hieronymi ad Fabiẽ e veſte ſacer⸗ dotali. AUſq; hodie. Fo. (l vij An Admirabile diuie. ncipit ſecũdus tra⸗ Fo. cxl viij nullo pꝛohibente cuſtodum. ℳ pᷣtatione Ephod:quod dupliciter ponit᷑ ꝓ ſu⸗ phumer ali pontiſicis: ⁊ lineo veſtitu ſacerdo⸗ tis. Eplare officiũ. Fo. clx. Beati Hieronymi ad Fabiolam de. xlij.mõ ſionibus illa hyſtoꝛice myſticeq; deſcribens In. lxx vij. pſal. Fo. clx⸗ Beati lieronymi de diuerſis generibus le pꝛarum epiſtola docentis illarum deſcriptõeʒ magis ad peccatum anime: qᷓ; moꝛbum coꝛꝑis Fo. clxvj. ctatꝰ ſcðᷣe ꝑtis pᷣncipał de q̃ſtionibꝰ noui teſti. HBeati Hieronymi ad DHamaſum papam de filio ꝓdigo vtrunq; filium m litteraʒ ⁊ allego riam interpᷣtantis: ꝓut in rubꝛica volumis ple nius ↄtinet. Btitudinis tue. Fo. clxvj Becati lhieronymi ad Hedibiam epiſtola ex plicans.xij.queſtiones:quarum tituli ſubijciũ tur. ⁊ pᷣmo ꝓlogus. Ignota vultu. Fo. clxx Lituli duodecim queſtionum ad Hedibiã. NQuoinodo quis poſſit eſſe ꝑfectus: ⁊ quo⸗ modo viuere debeat vidua ſine liberis dereli⸗ cta. Interrogas quß. F.. clxx Quomodo accipiendum ſit illud Saluato ris apud M attheum. Bico autem vobis non bibã amodo de hoc genimine vitis vſq; in diẽ illum: quo bibam ulud nouum in regno patris mei. Ex h;̊ loco quidã. Fo. clxxj. Que cauſa ſit:vt in reſurrectione domini:⁊ abparitione euangeliſte diuerſa narrauerint In qbus pmũ. Foo. clxxji. Quomodo iuxta Mattheum velſpere ſab⸗ bati Maria magdalene vidit dominum reſur gentem: ⁊ Joannes euangeliſta refert eaʒ ma⸗ ne vna ſabbati iuxta ſeplchꝛum flere. VUna ſabbati. .’ Fo. clxxi AQAuomodo iuxta attheum veſpere ſab⸗ bati Maria magdalene ꝓuoluta pedibus ſit domini:cum ᷣm Joannem audierit. Noli me tangere. Quepus viderat. Fo. axxi Auomodo cuſtodiente militum turba Pe⸗ trus ⁊ Joannes liberi ingreſſi ſunt ſepulchꝛuʒ licen. Fo. c(lxxij. AQuomodo Mattheus ⁊ arcus ſcribũt apoſtolis mandatum ꝑ mulieres: vt irent in Galyleam dominum reuiſuri: cũ Lucas ⁊ Jo annes Hieroſolymis ab eis viſum eſſe ꝑhibe⸗ Quid clamoꝛ ⁊ veli petrarumq; diſcilſſi io: ? reſurrectio moꝛtuoꝝ ſignificent:que facta ſunt in emiſſione ſpiritus Saluatoꝛis. Quid ſiguficer. Fo. (lkxiz QAus Saluatoꝛ Joonẽ inſufflauit ſpmſetm £ Beati Hieronymiad arcellam deintere — 5 . – in aplos: ⁊ m Lucã poſt aſcenſionẽ ſe miſſux repꝛomittit. Huius q̃ſtionis Fo.clxxij AQAuid ſignificet quod apoſtolus Raulus di ſputet ad Romanos ſcribens. Quid igit᷑ dici⸗ mus nunquid iniquitas apud deum Omis quidem . Qiuid ſit quod apoſtolus Paulus in ſecun⸗ da ad Coꝛinthios ſcribit.Alijs odoꝛ moꝛtis in moꝛtem: alijs odoꝛ vite in vitam Totũ lo ci huius Fo. clxxiiij Aiuid ſit quod apoſtolus ad Theſſalonicẽ⸗ ſes ſcribit. Ipſe autem deus pacis ſanctificet vos ꝑ oia Famoſaij. Fo. clxxv Peꝛologus beati Hieronymi in libꝛũ adAl⸗ galium de vndeci queſtionibus noui teſtamen ti. Filius meus Fo. clxxv Tiituli.xj.q̃ſtionũ ad Algaſium. Cur Joannes mittit diſcipulos ſuos ad do⸗ mmum:vt interrogent eum. Tu es qui ventu⸗ rus es:an alium expectamus:cum Netrus de eodeʒ dixerit.Ecce agnus dei:ecce qͥ tollit pec cata mũdi. Be hac q̃ſtione. Fo. clxxv. Quid ſignificet quod in Mattheo ſcriptuzʒ eſt. Arundinem quaſſatam non confringet:a li nũ fumigans nõ extinguet Ad cuius expoſi⸗ tione. Fo. clxxvj. Quem ſenſum habeat quod in Mattheo ſcriptum ẽ. Siquis vult venire poſt me:abne⸗ get ſemetipſum. Que eſt ſui abnegatio: Aut qͥ⸗ modo qui ſequitur Saluatoꝛem ſeipᷣm negat⸗ BDeqᷓ in terto. HFeo. (lxx vij NQiuid vult ſigniſicare quod in eodẽ Mat⸗ theo ſcriptum eſt. Ve pꝛegnantibus ⁊ nutrien tibus in illis diebus:⁊ oꝛate ne fiat fuga veſtra hyeme vel ſabbato: quod ex ſuperioꝛibus pen Ddere manifeſtum eſt.⸗ Fellu. FPo. cixx vij Quid ſibi velit quod ſcriptum eſt in euange lio m Lucam.Et non receperunt eum:quoni am facies eius erat vadens in hieruſalẽ Fe ſtinans dñs. AQuis ſit villicus iniquitatis qui domini vo ce laudatus e. AUllteram de euan gelio Uãʒ Fo. clxx viij AQuo ſenſu accipiendum ſit quod in epiſto⸗ la legimus ad Romanos. VNix enim pꝛo iuſto gquis moꝛitur. Nam pꝛo bono foꝛſitan quis au deat moꝛi. Bue he⸗ reſes. Fo. clxxviij. Quid ſibi velit quod ad Romanos ſcrib it apoſtolus occaſione accepta peccatum ꝑ man⸗ datum operatum eſt in me omnem concupiſcẽ⸗ tiam. Nonamus totum.p Fo. clxxix AQuare apoſtolus MPaulus in eadeʒ ad Ro manos ſcribit epiſtolã.Optabam ego ipᷣe ana — crebꝛo. Auid ſit quod idem apoſtolus ad Theſſa⸗ lonicenſes ſcribit. Miſi diſceſſio venerit pᷣmuʒ ⁊ reuelatus fuerit homo peccati ⁊ reliä. In Fo.clxxiij. Cum em euen- Fo. clxx vij ame. partis thema eſſe a chꝛiſto pꝛo fratribus meis. Re uera valida. AQuid velit intelligi quod idem Apoſtolus ſcribit ad Colocenſes. Nemo vos ſuꝑ volens Fo. clxxx. llud q ⁊ religione angeloꝛum ⁊ reliqua. Fo. clxxx pmaad. Fo. Axxxj. Epiſtola beati Hamaſi pape ad beatũ Hie⸗ ronymum de interpᷣtatione Oſanna ſanctiſicã tis. Dilectiſſimo filiio. Fo. xxxij Beati hieronymiad Damaſum reſi ponſi⸗ ua Oſanna ᷣm bebꝛaycã veritatẽ interpᷣtãtis. FFo. (xxxij Beati Hieronymi ad Amandum pꝛeſbyte⸗ rum epiſtola de diuerſis queſtionibus nouite⸗ ſtamenti: quarum pꝛima eſt. Quid ſigniſicet il⸗ lud euangelium ᷣm Mattheuui. Nolite ſolli⸗ citi eſſe de craſtino. Sufficit em diei militia ſua PBꝛeuis epla. Fro. clxxxiij Beati Hieronymi ad Marcellam de quin⸗ q; queſtionibus noui teſtamenti: quarum pꝛi⸗ ma eſt. Que ſunt illa que nec oculus vidit:nee auris audiuit: nec in coꝛ hominis aſcenderunt que pᷣparauit deus diligentibus ſe. Mag nis nos ꝓp. Fo. clxxxiiij. Alrrgumentum ad Marcellam de blaſphe⸗ mia in ſpiritumſanctum irremiſſibili. Epła bti hieronyii Fro. (lxxxiiij Ebpiſtola beati hhieronymi ad Marcellam de blaſphemia in ſpiritum ſanctum irremiſſibi . BPꝛeuis eſt queſti uncula. Fo eo. c(lxxxiiij Ebpiſtola Chꝛomatij ⁊ Heliodoꝛi epiſcopo⸗ rum ad beatum Hieronymum libꝛum de oꝛtu beate Marie virginis:qui a beato Mattheo editus dicebatur: tranſferri poſtulanti’ũn. Di lectiſſimo fratri. Fo. cxxxv Beati hicronyeni ad pdictos epos rũſiua. Bñis ſanctis. Fo. clxxx?ꝰ Erxrvpoſitio ſeu tranſſatio hyſtoꝛie ⁊ Joachi: de conceptu beate virginis ¶ Oarie:pꝛout a be ato ¶Mattheo ſcriptum ferebatur. Petitis Fo. (xxxv. HBeati ieronymi ad Minerium ⁊ Alexã⸗ dꝛum monachos de reſurrectione carnis. Abi exponit illud apoſtali ad Coꝛinthios. Omnes quidem reſurgemus: ſed non omnes immuta- bimur m hereticoꝛum catholicoꝛumq; lenten tias: in fineſe excuſans: ꝙ tomo in aliqbus cõ⸗ mentarijs Oꝛigenis vtatur. In ipo Fo. clxxX vj. Argumẽtũ in eplłam bii Tabula Auguſtinũ. Bñe africane. Fo. clxxxix. Biti Auguſtini ad Hieronymũ de interp̃ta⸗ tione grecoꝝ ſcriptoꝝ ꝓuocantis:⁊ de ſuꝑflua poſt. Lxx.interpᷣtes editõe ac ð expoſitõe epi⸗ ſtole ad Galathas carpẽtis. Bomino di lectiſſimo. FEFFb. clxxxix Airrgumentũ in epłaʒ beati Auguſtini de in⸗ ſcriptòe viroꝝ illuſtriũ: ⁊ de eodem capło apłi ed Balathas. Libzꝛü viro⸗ ru illunril. Fo. cxc. Epiſtola pᷣdicti Auguſtini ad Hieronymũ. BDño dilectiſſino. PFoo. xxc. Airgumentũ in epiſtolã beati Auguſtini ad beatũ Hieronymũ ꝓuocãtis ad reſcribendũ. Ald duas poꝛes. . Fo. cxcj Ebpiſtola beati Auguſtini ad beatũ Hhiero⸗ nymũ ad reſcribendũ ꝓuocantis: ⁊ ad interpᷣ⸗ tationẽ ſcripturaꝝ ex greco m. Lxx.interpꝛe⸗ tes exhoꝛtantis. Domino vene⸗ rabili. M Fo. cxcj Alrrgumentũ beati hieronymi ad beatũ Au guſtinũ ad tres poꝛes rñſiua. BGuccen⸗ ſet ieronymus. HFo. cxcj. HBeati Hieronymi ad ſanctũ Auguſtinũ ad tres pᷣoꝛes rñſiua: de titulo viroꝝ illuſtriũ: de expoſitõe epłe ad Galathas:⁊ ð ſua ex hebꝛeo ſcripturaꝝ traductõe. Domino vere ſancto. Fo. cxcij Ar gumentũ eple ſancti Auguſtini ad beatũ ieronymũ ſe purgantis de libꝛo quem aſſere bat᷑ 3 eũ Romã miſiſſe. Epla Au⸗ Guſtin. Fo. cxcy. Epła Auguſtini ad hieronymũ. SBño chariſſino. Fo. cxcy. Beati Hhieronymi ad Auguſtinũ con entło nẽ ſupꝑ epła ad Galathas ⁊ repᷣhenſionẽ libꝛo⸗ rũ ipᷣius detractantis ad vanã contentioneʒ:⁊ puerilẽ iactantiã declinandã: In qua meminit de Ruffino: dicens libelli contra eũ editi exem plar mittere. BZBoomino vere ſancco. Fo. cxcv Eiuſdẽ ad eundẽ de epiſola Romã in rep⸗ henſionẽ expoſitõnis ſue in epiſtolã ad Gala⸗ thas ſciſcitantis:atq; ↄmonẽtis:vt iuuenibus ↄgrediẽs:ſe ſenẽ ⁊ veteranũ nõ ꝓuocet ad cer⸗ tamen. Bomino vere ſancco. Fo. cxcv HBHeati Auguſtini ad beatũ Hhieronymũ de p̃dicta epla ſe accurate purgãtis:⁊ ſi leſerit ve niã depcãtis. In qua etiã deploꝛat int᷑ Hiero⸗ nymũ ⁊ Ruffinũ quondã amiciſſimos tantam exoꝛtã eſſe diſcoꝛdiã: quos ad pᷣſtinã charitatẽ nititur reuocare. Bomino venerſdo. F.eo. (rcyj Beati Auguſtini ep̃iad iꝛeſidiũ rogãtis: vt pᷣdictã epiſtolã beato Hieronymo q̊ ſe ↄmo Bñſo vere ſancto. Doctoꝛẽ. 2„ to tranſmittat. Bomino bea tiſſimo. Fo. cxc vij Beati Hieronymi poſt acceptã ſatiſſactõeʒ mitius ſancto Auguſtino ep̃o reſcribẽtis dea⸗ crioꝛi ſue expoſitõnis in Galathas ſe excuſan⸗ tis:⁊ deinceps ad mutuã charitatẽ exhoꝛtãtis ”MB Fo. cxcvij. Alrgumẽtũ in epłas ſancti Auguſtini ad be⸗ atũ Hieronymũ omniũ rñſiuã: in quã ſuã ſen⸗ tentia tuet᷑ oſtendẽs nõ diſpenſatoꝛiã aut ſimu latã: dignã ⁊ verã fuiſſe Petri repᷣhenſioneʒ a Paulo. Pꝛioꝛibus con⸗ tra ſe. ,„Fo. cxc vij Bỹa epla Auguſtini ad hieronymũ pᷣoꝛuʒ omniũ rñſiua. BSBSaomino dile⸗ ctiſſimo. . Fo. cxcvij. Epiſtola ſancti Auguſtiniad beatũ Hiero⸗ nymũ expoſitio petẽtis de eo qð ſcribit᷑ in ca⸗ nonica Jacobi. Siquis totã legẽ obſeruauerit Abi plurima tractat de cõnexione virtutũ ac vitioꝝ m phoꝝ catholicoꝝ ſentẽtias. Qðdð ad teſcriohi. . . Fooeo. (cij Argumentũ excerptũ ex ſecũdo libꝛo retra⸗ ctationũ beati Auguſtini ð duabus eptlis ſiue tractatibus directis btõ Hieronymo. Scri⸗ pſi etiã. Fo. ccv Beati Hhieronymi de coꝛꝑe ⁊ ſanguine dñi noſtri Jeſu Abi.. Wagnitudo cele⸗ ſtium. Fo. (cv. Incerta lhomelia ſuꝑ euangelio m Mat theum. Banctus euan geliſta. Fo. (cvj. NVetri Mauli Vergerij Juſtinopolitani ſer mo de laudibus ſancti hhieronymi habitus in anniuerſario natali eius. BGanctiſſimũ Vitã ſancti ieronymi quam duxit in here mo in pᷣncipio regiſtri ſcðe ꝑtis. Ne voluminis modũ excederemus:pꝛimuʒ volumen concluſimus: licet ſecunde ꝑtis pᷣnci⸗ palis alij reſtent tractatus: qui altero volumi⸗ ne cũ tertia ꝑte totius oꝑis ↄtinent᷑: vbi ⁊ reſi⸗ duũ tabule pficit᷑. Mã ſingulo volumi de his qᷓ ⁊ in eo ſcripta ſunt:tabulã coaptauimus. Explicit Tabula pꝛime portis. Fo. ccvj — . Z . Wita beati Biui Hieronymi vita:que cõmuniter legitẽ ſub auctoꝛe incerto:nõ ſatiſfaciens meritis tan ALA. eroſqʒ nimi pbpP rum illuſtrium non ambi⸗ SZo noſſe: quo natus: buſq; do⸗ CLtoꝛibus:quibus ve eruditus ſit litteris: quo deniq; quieſcat ſan ctus ieronymus loco. Neruntamen quibus non vacat: vel legere plurima non valent: hoc ſi voluerint opus: compendioſa bꝛeuitate po⸗ terunt ſcire. Beatus igitur Hieronymus nobi li genere oꝛtus:patrè vero Euſebio nomie, op pido Stridonis: quod a Gothis eüſum Bal⸗ matie quondam annonieq; confinium fuit. Congrue ſcilicet Euſebio generatus eſt patre. Euſebius namq; Attice: Romane vero dicit pius. Hieronymus quoq; Eolice: Latie om⸗ nino ſacra lex intelligitur. Jure igitur Hiero⸗ nymus.i. ſacra lex de pio gignit᷑ patre: vt ſtu⸗ dioſo eius laboꝛe ex hebꝛeoꝝ ſcpᷣtis abſq; ſcru⸗ puloſitate alma pateret lex:que humano gene⸗ ri ſua auſteritate remota pium ac ſacrum miſe⸗ ricoꝛdemq; patrem nunciaret venturum. Qui cum dudum inter pueritiam adoleſcentiamq; incederet medius: inſtinctu tactus celeſti:affi⸗ nibus cunctis cenſuq; paterno relictis: vt ꝑfe⸗ ctus euangelij imitatoꝛ quiſſet exiſtere: ingreſ⸗ ſus nauem: aura flante ſecunda: ad limina ſub⸗ limum apoſtoloꝛum Petri ⁊ Pauli diuina di⸗ ſpenſante clementia: Romanam adijt vꝛbem. In qua videlicet litteris grecis ⁊ latinis diligẽ ter appꝛime eruditus: E£:pi veſtem ſuſcipiens: pᷣſbyter quoq; Cardinalis ibidẽ eſt oꝛdinatus Nam vt in expugnabileʒ ſue eccleſie dominus murumõ pfidos dementeſq; hereticos erige⸗ ret:huic viroin litterarũ ſtudijs pleriq; cathe⸗ gete.i. pᷣceptoꝛes fuere. Donatus nempe arti⸗ graphus Romanis eũ imbuens elementis: li⸗ beraliumq; artiũ ſapoꝛe ſufficiẽter replens:ma giſter extitit illi:ſicut ipᷣe in chꝛonica ſua memi⸗ nit dicẽs. Victoꝛinꝰ Rhetoꝛ ⁊ Bonatus Brã⸗ maticus magri ⁊ pᷣceptoꝛes mei Rome inſig⸗ nes habebant᷑. Gregoꝛium nãq; Naʒian ʒenũ vt idem in tertio explanationuʒ Eſaie refert li⸗ „ bꝛo Bidaſculum.i. magiſtrũ ſuũ fuiſſe teſtat. „ Mam cum in pᷣdicto pphᷣa ad eum veniſſet lo⸗ cum:in quo de Seraphin quiddã debuiſſet ex ponere:ita intulit: dicens.De hac viſione ante annos circiter. xxx. cum eſſem Cõſtantinopoli ⁊ apud viꝝ eloquentiſſimũ Oregoꝛiũ Naʒian zenum pceptoꝛem meum: tunc eiuſdem vꝛbis epm ſacrarum ſcripturarum ſtudijs erudiret: ſcio me bꝛeuem dictaſſe ſupitumq; tractatum: vt experimentum caperet ingeniolłmei: ⁊ ami⸗ S ieronymi cis iubẽtibus obedirem. Quid vero de huius viri eleganti induſtria: quam erga Latinos: ? grecos:hebꝛeos ⁊ arabicos: chaldeoſq; in di⸗ ſcendo elementoꝝ apices habuit pᷣſtantius di⸗ ci põt qᷓ; ißius ad Mãmachiũ ⁊ Oceanũ miſſa pPfitent᷑ vba dicentis: Dũ eſſem inqt iuuenis: miro diſcẽdi feruebã amoꝛe: nec iuxta quoꝛun⸗ dã p̃ſumptõeʒ ipᷣe me docui/Apollinarẽ audi⸗ ui Antiochie frequẽter: ⁊ colui.Lunc cũ me in ſcripturis ſanctis erudiret: iã canis ſpargebat caput: ⁊ magiſtrũ potius qᷓ; diſcipulũ decebat Perrexi tñ Alexandriam: audiui Didymũ:in multis ei gras ago:quod neſciui:didici.Nuta bãt me hoies finẽ feciſſe diſcẽdi/ Rurſum Hie⸗ roſolyme ⁊ Bethleẽ: q̊ͥ laboꝛe:qͥ pᷣcio Haraba⸗ nũ hebꝛeũ nocturnũ babui pᷣceptoꝛem:Time⸗ bat em iudeos: ⁊ mihi alterum exhibebat NMy⸗ codemũ.ec vtiq; contuli: vt qui ſcire cupiũt . noſſe queant:ſicut pᷣdixi: quo natus loco:qui⸗ bus ve tantus vir magr̃is fuerit infoꝛmatus. – moꝛante itaq; Hieronymo Rome: mẽtiſq; coꝛpiſq; vᷣginitatem ⁊ delicto penitentia cu⸗ ſtodiens:ſidelibus pᷣdicabat. ultaq; iuxta ſeptuaginta libꝛoꝛum volumina atq; pſalteriũ emendauit: apoſtolice ſedi Liberio pꝛeſidente pontifice. Ea ꝓculdubio tempeſtate Romanũ populum per Conſtantium Auguſtum Arria na hereſis maculabat. Iccirco ergo pꝛedictus vir occaſione quam ſemper optauerat accepta vt ſupꝑius eſt dictũ:relicta domo: parẽtibus:ſo roꝛe:cognatis: ⁊ inclyta: ac glioſiſſima Metri coꝛꝑe vꝛbe: coꝛpus: ⁊ ſola tm ferens que itine ri vtilia eſſe valuere:vna cum bibliotheca quã ſummo ſtudio in pᷣfata ↄfecerat vꝛbe: Hieroſo hymam ꝓprter regnum celoꝝ iuuenis militatu⸗ rus aduenit/ Doſtq; vero omne mundanaruz litteraꝝ ſtudium adeptus eſt. ꝓbatiſſimoꝛũ ; monachoꝛum habitum factumq; imitatus eſt. Cupiditatẽ ſi quidẽ animi iugi ſinceritate cal⸗ cãs: voluptatẽq; coꝛꝑis phenni frangẽs ieiu⸗ nio: pleroſq; bonoꝝ religioſoꝛuʒ melioꝛes foꝛe ſuo docuit inſtituto/QAuodã igit᷑ ſꝑe:cũ ex ino re idẽ lieronymds diuina æd legendũ pande⸗ ret volumina: ⁊ immoꝛtalẽ bibliothece ſue au⸗ ctoꝛẽ recoꝛdaret᷑ ulliuzʒ: nox celitus natales qñq; reuolueret libꝛos:ſalutifero caſtigat ẽ x bere. Ita em ipe de ſe ad Euſtochiũ ſcribẽs aſ ſerit. Cũ ãt ãnos plurimos domo: parẽtibus: ſoꝛoꝛe:cognatis: ⁊ qdð difficilius ẽ:ↄſi uetudine lautioꝛis cibi ꝓpt᷑ celoꝝ me regna caſtraſſem ⁊ Hieroſolymã militaturus ꝑgereʒ: bibliotheca quã Rome ſummo ſtudio ac laboꝛe ↄfecerã ca rere nõ porerã. Itaq; miſer ego lecturꝰ⸗ Tullizg ieiunabã. pꝰ noctiũ crebꝛas vigilias: pꝰ lachꝛy mas q mibi ptipoꝝ recoꝛdatiõe pctõꝝ ex imis vilceribꝰfluebã Nlato ſumebat iman Si MMM a 5„ *½ Wita . ſtudio deſudãte:hebꝛaycã q́; hr̃et vitatẽ ⁊ gre añ in memetipo reuerſus: ꝓphᷣas legere cepiſ⸗ ſem ſermo hoꝛrebat incultus.Et qꝛ lumẽ cecis ocuł nõ videbã:ñ ocłoꝝ putabã culpã eẽ: ſᷣ ſoł Bũ ita me ãtiquꝰſerpẽs illuderet:in media fer me q̃drageſima medulłinfuſa febꝛis coꝛpus in uaſit exhauſtũ: ⁊ ſine vlla reqͥe qð dictu q; in⸗ credibile ẽ:ſic infelicia mẽbꝛa depaſta ẽ:vt oſſi bus vix hererẽ. Interiʒ ꝑabant᷑ exeqᷣe:⁊ vitał aie caloꝛ toto frigeſcẽte iã coꝛpe:ĩ ſolo tm repẽ te pectuſculo palpitabat. Cũ ſubito raptus in ſpũ ad tribũal iudid ꝑtrahoꝛ: vbi tm lumis e⸗ rat ⁊ tm ex circũſtatiũ claritate fulgoꝛis: vt p⸗ iectus in terrã ſurſum aſpicẽ nõ auderẽ. Int᷑ro Rarnce ↄditõe:xpᷣianũ meeſſe rñdi.Et ille q ſidebat.Mẽtiris ait:Ciceronianꝰ es nõ xpᷣi anus. Abi em̃ ẽ theſaurus tuus: ibi ⁊ coꝛ tuũ. Ilico obmutui:⁊ int᷑ vbera qͥbus me cedi iuſſe rat:ↄſcie magis igne toꝛãbar:illũ mecũ vſicu⸗ lũ repetẽs:in inferno aũt qͥs ↄfitebit᷑ tibi:Cla⸗ mare aũt cepi:⁊ eiulans dicere. Miſerere mei dñe:miſerere mei. Hec vox inter flagella reſo⸗ nabat. Tandeʒ ad pᷣſidentis genua ꝓuoluti:q̃ gſtabãt:pᷣcabant᷑:vt veniã tribueret adoleſcẽ⸗ 5 tie: ⁊ erroꝛi locũ pnie ↄmodaret:exacturus de inde cruciatũ:ſi gentiliũ lr̃aꝝ libꝛos aliqñ legiſ ſem. Ego qͥ in tãto ↄſtrictus articulo vellẽ etiã maloꝛa ꝓmiterre:deierare cepi: ⁊ nomen eius obteſtans dicere. Domine ſi vnqᷓ; habuero co dices ſeculares:ſi legero:te negaui. In hecſa⸗ cramenti verba dimiſſus reuertoꝛ ad ſuperos: mirantibus cunctis oculos aperui:tanto la⸗ chꝛymaꝝ imbꝛe ꝑpfuſos: vt etiam incredulis ſi⸗ dẽ facerẽ ex doloꝛe:nec vo ſopoꝛ ille fuerat aut vana ſomnia: quibus ſepe deludimur. Teſtis E tribunal illudate qð iacui. Judiciũ teſtis eſt: dʒð timui. Ita mihi nunqᷓ; ↄtingat talẽ incide⸗ / 4 ₰ re q̃ſtionẽ. Liuoꝛibus habuiſſe me plenas ſca⸗ pulas:plagas ſenſiſſe ꝑ ſomniũ: ⁊ tãto dehinc ſtudio diuina legiſſe. q;to moꝛtalia añ ꝑlegerẽ. Igẽ igit᷑ hhieronymus qð p̃ᷣtermiſeramus:dũ n Romana adhuc eſſz vꝛbe:os Bamaſi pape ⁊ ſacre bibliothece ſcrutatoꝛsdiuinoꝝ diſſertoꝛ voluminũ:dũ ꝑ trienniũ ↄtinuũ carus:accep⸗ tuſq; pplaribus veneraret᷑:omniũq; iudicio põ tiſicatu dignus decerneret᷑:oꝛdinatuſq; a pᷣfa⸗ to papa pbr Cardinalis vt ſuꝑius ſcriptũ ẽ fu⸗ iſſet: qdã ex clericoꝝ mõachoꝛũq; oꝛdinibus ꝓ petulãtia:ingluuieq; diſcurſantes:ad effugan⸗ dũ de vꝛbe eũdẽ Hieronymũ: qͥ vtroꝛũq; eoꝝ ſcribens vitia eos depᷣhengerat:inſidias paue rũt. Vexꝝ emuero hũc ego felicem dixerim: hu ſus fuge euentum coꝛrigẽtis Ẽi iudicio potiꝰ diſpenſatum:qᷓ; pꝛauoꝝ hominum ꝑſecutioni⸗ bus paratũ foꝛe exiſtimo.ſ.in Romana eccłia Petri inſtituta regimine: oĩnyeteris teſtamẽ⸗ ii libꝛoꝝ xpᷣo ðᷣo volẽte ⁊ lhiefonymo ſpiritali pſequi deſierint. coꝝ qͥrũdã leuitas:q̃ ſibi a deo oẽs ſcpᷣturas di uinitus inſpiratas accepiſſe plaudebat:eos ha bere: qð ipᷣa nõ hʒ:recognoſcat. Igit᷑ lhiero⸗ nymus vt iã dictũ ẽ Roma egreſſus:ad oꝛien⸗ tẽ tẽdẽs ꝓfectus ẽ ad Gregoꝛiũ Naʒiã ʒenum: Cõſtãtinopolitane vꝛbᷣ epᷣm vbi ita ꝓficere ſtu duit:vt ſanctaꝝ ſcripturaꝝ ſtudijs erudiret 2 ſupplex dociliſq; diſcipulus adijt pᷣceptoꝛẽ:eũ⸗ q; in Cõſtãtinopolitana vꝛbe obpᷣuabat.oc diſcipulatu hieronymus ꝑacto:in Syriã ꝑre xit:⁊ dũ in poſſeſſione Euagrij pbr̃i moꝛaret᷑: Qalchũ mõachũ aliqñ captiuũ reperit:ꝑcõ tatuſq; eũ oẽʒ eius captiuitatl didicit hyſtoꝛ ã: quã poſtea edidit:ſcptãq; Romanis fidelibus miſit hec in iſtius hyſtoꝛie inſerẽs ꝓlogo.Scri bere inqͥt diſpoſui:ſi iñ ðs vitã dederit:⁊ ſi vi⸗ tuꝑatoꝛes mei ſaltem fugientem me:a clauſuʒ olim ob agendam inibi penitentiam pꝛoperare cupiebat:ita letus accinctuſq; acceſſit vt volaſ ſe eũ magis: qᷓ; meaſſe crederes. Quõ vo ꝑ q⸗ dꝛiennium ↄtinue *ſep̃i potius auxilio penitue rit:idem Hiero B ipſius dei gratiam affuiſſe huiuſmodi verbis indicauit:quotiens in heremo conſtitutus in i la vaſta ſolitudine que exuſta ſolis ardoꝛibus ſitum ethyopice carnis obduxerat: qͥttidie la⸗ chꝛyine:quottidie gemitus.Et ſiqũ repugnan tem ſomnus imminẽs oppꝛeſſiſſet: nuda humo vix oſſa herentia collidebam.de cibis vo ⁊ po tu taceo:cum etiam languentes mõachi aqᷓ fri⸗ gida vtant᷑: ⁊ coctum aliquid accepiſſe luxurie ſit. Ille igit ego qͥ ob gehenne metũ tali me car cere ipᷣe dãnauerã:ſcoꝛpionũ tm̃ ſocius ⁊ fera⸗ rũ ſepe choꝛis inferã puellaꝝ.pallebãt oꝛa ieiu nijs: ⁊ imẽs deſiderijs eſtuabat. In frigido coꝛ poꝛe ⁊ añ hoieʒ ſuũ iã carne pᷣmoꝛtua ſola libi⸗ dinũ incẽdia bulliebant. Itaq; oĩ auxilio deſti tutus ad Jeſu iacebã pedes:rigabã lachꝛymis crine tergeb: ⁊ pugnãtẽ carnẽ hebdomadaꝝ inedia ſubiugabã:nõ depudeſco ĩfelicitat mee q̃n potiꝰ plago nõ eſſe:qð fueri.memini me cla mantẽ diẽ crebꝛo iũxiſſe cũ nocte.nec pᷣus a pe⸗ ctoꝛis ceſſaſſe vberibus:qᷓ; dño increpãte redi ret tranqllitas. Ipaʒ q; cellulã meã qſi cogita⸗ tionũ meaꝝ ↄſciam ꝑnmeſcebã.⁊ mihimet ira⸗ tus:⁊ rigidus:ſolus deſerta penetrabam. Si⸗ cubi ↄcaua vallium:aſpera montium:vel rupi um pᷣrupta cernebam:ibi mee oꝛõnis locus:il⸗ lud miſerrime carnis ergaſculũ: ⁊ vt mihi ipſe teſtis eſt dñs:poſt multas lachꝛymas: poſt ce⸗ P deſerta deinde loca: ad q̃ᷓ eronymus: que ſponte pertulerit: hoꝛridum monachis pꝛeſtabat habitaculum. Pubeu me inquit Romanis intereſſe delitijs edebã ſolus:qꝛ amaritudine repletus erã: hoꝛ rebant ſacco mẽbꝛa:defo:mis ⁊ ſqualida cutis ð””” beati Hieronymi lo oculos inherẽtes:nõnũqᷓ; videbar mihi int᷑⸗ eſſe agmibꝰ ageloꝝ. letgaudẽſq; cãtabã 2 te in odoꝛẽ vnguẽtoꝝ tuoꝝ curremꝰ. Quadriẽ nio itaq; dedicate pnie exacto:ad bethleẽ opi⸗ duiü idẽ hieronymꝰremeauit vbi qſi pꝛudẽs alal dd pᷣſepe dñi ſeſeptulit. qdð ab hiereſolymis ſex milioꝰſeꝑat᷑ meridianã plagã.Accedẽſq; ad eiuſdẽ vibᷣ põtificẽ Cyrillũ noie: petijt vt ꝑro⸗ chhie:q bethleẽ fuerat ſita locũ ſibi hitdi tribu — — eret. Cui nimiꝝ mox qð deuotõe popoſcit:dig ne dceſſit. Digni etem hitaculi bethleẽ adiuuã tibꝰ viris vicinis catholicisↄſtruxit mõaſteriũ Inqq̃ ſtatuta ab aplis regula degens cepit:qð oli multũ cupierat:cuᷣ fribus hitare:⁊ cũ Euſe bio cremonẽſi nobili viro: cuius poſtulatõe ex greco ſermone qᷓ;dã eplaʒ trãſtulit in latinũ:in q̃ vere ſciẽdũ: haãc matutinã pſalmodie q̃ nunc obſeruat᷑ in occiduis maxie regionibus: cãoni cã functõeʒ mõaſterijs inſtitutã. Abi pᷣdictus vir ocioſus nõ fuiſſe credẽdus eſt: qui tm nob in tranſlatõe diuine ſcripture p̃ſtitit: vt ad he⸗ bꝛeoꝝ fontẽ pene nõ egeamus accedere.quoni am nos facundie ſue multa cognoſcit᷑ vberta⸗ te ſatiaſſe:plurimis libꝛis: copioſis epłis:fecit eeſe btõs:qͥbus ſcribere dño pᷣſtãte dignatus ẽ. AInter cetera ꝓfecto ſtudioꝛum ſuoꝝ opuſcula a beato Petro ſumens exoꝛdium de viris illu⸗ ſtribus lcripſit:imitatus Tranquillũ: Grecũ⸗ ᷓ Apollonium: Abi de ſe ita refert. Poſt ca⸗ talogum plurimoꝝ me quoq; in calce volumi⸗ nis quaſi aboꝛtiuum ⁊ minimum omniũ xpᷣia⸗ noꝝ poſui:quo mihi neceſſe fuit vſq; ad q̃rtum decimũ annũ Theodoſijpᷣncipis:que ſcpſerim bꝛeuiter ãnotare. Innumeris pᷣterea iſte libꝛis apoſtoloꝛum ꝓphetarumq; conſtructionibus elęitis:immobilem catholice turrim eccleſie cõ tra pſidoꝝ iacula ↄſumauit. Omnes veteris te ſtamenti libꝛos: ex hebꝛeoꝛum codicibus in la⸗ tinum ↄuertit. Danielem quoq; pphetã Chal H day co ſtilo pᷣlocutum:⁊ Job iuſtũ Arabicoin Romanaã linguã vtrunq; auctoꝛem ꝑfecta int᷑⸗ —— . p̃5hõatione mutauit¶ Wattheuʒ nihilominus ex hebꝛeo fecit eſſe Romanũ. Epłaʒ qdẽ ſuaʒ ad NPaulinũ ex Senatoꝛe pbr̃m mirifſicã deſtina⸗ uit: docẽs quẽadmodũ ſcpturas diuinas adhi bita cura ꝑlegeret:vbi bꝛeuit᷑ vᷣtutem vniuſcu iuſq; libꝛi veteris ⁊ noui teſta mẽti mirabilit᷑ in dicauit. Mirabilit planus honeſte doctus:ac dulcis: ꝑata copia ſermonũ ad qᷓ;cũq; ptẽ vtit ingeniũ: ⁊ vñcũq; interrogatus fuiſſet:patum hpret ⁊ ↄpetẽs ſine aliq̃ dilatõne rñſum.mõ hu⸗ milibus ſuanit᷑ blandit᷑:mõ ſuꝑboꝝ colla con⸗ fringit: mõ derogatoꝛibus ſuis vicẽ neceſſaria moꝛdacitate reſtituens: mõ virginitatem pᷣdi⸗ cans: mõ matrimonia caſta defenqens: modo virtu tuʒ certamina gloꝛioſa collaudãs: modo lapſus in clericis:atq; monachis pꝛauitatis ac cuſans.Sʒ tñ vbicũq; locus ſe attulit: gẽtiliu,ʒ exẽpla dulciſſima varietate ꝑmiſcuit.bᷣ nõ erat B; ſue voluntatis: vt ita dicã quiſſime neceſſi⸗ tatis: vt ꝓbaret ea:qa ſanctis ꝓphetis an ſecu la pᷣdicta ſunt: tam grecoxꝝ: qᷓ; atinoꝝ ⁊ aliarũ gentilium lr̃is ↄtineri: veꝑ totum explicãs:to tum exoꝛnans: ⁊ diuerſas diſputationes di⸗ ſertus ſemꝑ ⁊ equalis incedens. Tanta nanq; vtriuſq; lingue pitia fungebat᷑: vt quoſcunq; libꝛos eolicos in manibus acciperet:latineſine ſermone relegeret:vt crederes hic eſſe ſcriptuz qð os eius inoffenſa velocitate fundebat. Ve⸗ re dixerim catholicã iſtius hois pꝛudentiã: ſa- nãq; doctrinã:quocũq; ↄuerſatus fuiſſet loco offenſione tranſcurreret. Iteꝝ latinos Attico ſtabilis ꝑſtitit fidei firmitate. Nã certiſſime ig⸗ noꝛãtie inuidieq; moꝛbo languẽtes deſipiũt:qͥ cecidit:nõ ẽ qͥ ſuſcitet eã. Abi ad terrendos lu⸗ bꝛicos atq; incautos:qꝛ ðs iuſtus ſit iudex ſub dẽs iſta dixerit doctoꝛ:audẽter loqͥr:cuʒ omia ꝓgſſit ðs:ſuſcitare virginẽ nõ põt poſt ruinam Valet quidem liberare de pena: ſ nõ valet re⸗ foꝛmare coꝛruptam. Hoc ꝓculdubio ita dicen do. Nõ omnipotẽtiã accipit deo:ſᷣ iuſtũ iudicẽ manifeſtãs aſſeruit.Mã ni falloꝛ älia ſcũs Hie ronymus Euſtochio mãdauerii: talia ad Do⸗ micillã neptẽ imꝑatoꝛis Domitiani admoniti⸗ onis legimus vᷣba: ſᷣ ⁊ ipᷣa vba q̃ de cauſa ſint illi ꝓlata: audire gtius puto.Hec oio vgo Ne eum leuz Eunuchos cubiculario ha⸗ ſimus apoſtolus Petrus lucra um Achil duit. quos bti apol trus lucra tus fuerat Ep̃o. Iſti dum viderent dominam ſuam gẽmis oꝛnari:⁊ purpureis veſtibus atq; auro textis indui:dixerunt ei. Quanto ſtudio oꝛnaris in coꝛpe:vt filium Cõſulis Aurelianũ hoĩeʒ moꝛtalẽ accipias:ſi tãto ſtudio in animo oꝛnareris: regem immoꝛtalẽ dei filiuʒ adipiſci poteras ſpõſum.Qui etiã teipᷣam eternam fa⸗ eũ deuiaſſe a catholice eccłe.i.bii NPetri fide v hereticũ fuiſſe arbitrant᷑: q Euſtochiomãda uerit. Caue q̃ſo:ne qñ ⁊ de te disat ðs:vᷣgo ilir * ceret: ⁊ nũqᷓ; tibi neq; oꝛnamẽtis tuis neq; gau dijs finẽ pmitteret:aut terminum euenire. Rñ neris dignitatẽ: qᷓ; memoꝛiã nomis nõ delere⸗ dit eis Bomicilla: ⁊ ait. Que poteſt eſſe melioꝛ charitas:qᷓ; habere viꝝ: ſuſciꝑe ſilios:p quos poſteritas dulciſſima poſſit ꝓpagari:⁊ tam ge Cui Nereus rñdit.Melioꝛ ẽ vginitas:q̃ qua⸗ do de mẽris tue vteʒo exiſti: tecũ nata:tecuʒ la⸗ ctata:tecũ ſꝑ fuit:a carnis coꝛruptiõe aliena: qᷓ eſt deo amabilis:eiuſq; angelis cara:quam ꝓ⸗ fecto:cum quelibet perdiderit virgo:huius re⸗ atum per penitentiam euadere poteſt:ipᷣam ve ro integritatemadipiſci nequaqᷓ; valet Omis nanq; lanctitas: dum ꝑ aliquaʒ voluptaiẽ: aut Bita neceſſitatẽ amiſſa fuerit:vel q̃q; ꝑdita vtus ad ſtatũ ſuũ vel integritatẽ ſeu ad ſuã głaʒ ꝑ pnie lachꝛymas recuꝑari ⁊ reuocari põt.Sola vᷣgi nitas:ſi ſeł ꝑierit:ad pᷣſtine integritatis ſtabili⸗ tatẽ ꝑtingere mime valet.Cũq; Nereꝰ⁊ Achil leus hec laudando:vginitatẽ ⁊ alia ꝓferendo diſſererẽt plurima: qbus eternã mereret᷑ acti⸗ bus vitã: HDomicilla pꝛudentiſſima vgo dixit. Atinã ad me iſta dei ſnia pueniſſet: vt nũqᷓ; ſu⸗ ſcepiſſem hoĩs moꝛtalis ſpõſionẽ Nũc vero ꝗꝛ vob deus aperuit os ad lucrandũ animã meã: q̃cqͥd me facere vuli:accelerate q;potiꝰ.Quid multa: A ſancto Clemente papa ↄſecrata Au⸗ reliano ſpõſo ↄtempto:ob h̊ in Foriana exula taẽ inſula. Inde Terracinã adducta:nolenſq; idolis ſacriſicare:cũ Euthꝛuſina ⁊ Theodoꝛa ſpõſis Sulpitij ⁊ Seruiliani a Luxurio fratre Aureliani igne cremate:palmã ſuſciꝑe marty⸗ rij:q̃s ſcũs Ceſarius dyaconus:qͥ etiã poſtea⁊ ipᷣe a pᷣdicto Luxuxio eſt martyrizatus in ſar⸗ cophago nouq ſił ↄdẽs ſepeliuit. Hec ideo ſcʒ nõ fuerat h̊ tm neceſſe loqͥ. Addidimus tñ: qꝛ pene qð Nereus pꝛudẽtiſſime vgini Domicil le dixerat vginitatẽ ꝑditã:de reatu poſſe ꝑ pe⸗ nitentiã veniã ↄſeqͥ. Neq̃qᷓ; tñ valeret fieri vir go:ſicut fuerat bus. ocſanctus hieronymꝰ Euſtochio ad melioꝛa ſtuduit hoꝛtando man⸗ dare:cum omnia poſſit deus:ſuſcitare vᷣginem non poteſt poſt ruinam. Quid em̃ eſt hic aliud poſſe:qᷓ; non velle:quod nõnullis alijs dici po terat ꝓbis: Mer quendam nanq; ſapientem ðꝛ deo. Tu aũt dñatoꝛ vᷣtutum cũ tranquillitate iudicas:⁊ cũ magna reuerẽtia diſponis. Sub⸗ eſt em tibi:cũ volueris:poſſe. Ergo vbi nõ eſt Yelle dei deeſt poſſe. Beus qppe vt imutabilis ẽ nature:ita imutabilis ẽ volũtatis:⁊ vtiq; cũ ſit verax ⁊ iuſtus:nõ illũ mẽdaciũ:neq; iniuſti cia decet.qꝛ ſicut nõ valet mẽtiri:qͥ eſt veritas: ſta iniuſtus eſſe nõ põteh̊ ẽ nolẽs iniuſte facere q̃cqᷓ;. Nã oia teſte ꝓpha q̃cunq; voluit dñs fe⸗ cit in celo ⁊ in terra: omiaq; eius iudicia iuſta. Bũ igit᷑ niteremur oſtende:qð nolẽte deo fi eri nõ valet:⁊ vt veridico eximioq; doctoꝛi cui q̃ad viueret:in oĩ ſcia ſe ↄꝑare nẽo audebat:v⸗ ſurparet vaniloquijs detrahere qͥſpiam:cepto ab oꝛdinelõgius ſumus digreſſi. Nerũtñ q̃lis qᷓ;tuſq; vir iſte fuerit:ſolius ſancti Auguſtini teſtimonio:qͥ velit plenius cogſcere valet.Nã cũ in libꝛo pᷣmo: quem ↄ erroꝛem Pelagianoꝝ ſcpᷣſerat:qͥ nuptias ſine duhitatõe dicebãt dam nari:qð vo in eis naſceret᷑ ab oĩ eſſet libeꝝ obli gatõe pcti:⁊ cũ plurimos g hmõi peſtiferi do⸗ gima catholicos introduxiſſet teſtes: ita intulit dicẽs. Nec ſanctũ Hieronymũ:quia pbr fuit: ↄtemnendum arbitreris:qui greco ⁊ latino in⸗ ſuꝑ ⁊ hebꝛeo eruditus eloquĩo:ex occidentali ad oꝛientalẽ tranſiens eccleſiã: in locis ſanctis atq; in litteris ſacris vſq; ad decrepitam vixit etatẽ: cuius nobᷣ eloquiũ ab oꝛiẽte in occidente inſtar ſolis lãpadis reſplẽduit. Oẽs deniq; vł pene oẽs:qͥ añ illũ aliqͥd ex vtraq; oꝛb ꝑte ð do ctrina eccłaſtica ſcpᷣſerant:legit: nec aliã de hac re:qᷓ; pdixi:tenuit:ꝓmpſitq; ſniaʒ. Qni cũ ex⸗ poneret Jonã ꝓphaʒ aꝑtiſſime dixit:ꝙ etiam uuli pctõ offenſionis Ade tenerent᷑ obnoxij⸗/ Hec Auguſtinus i pdicto libꝛo. Idẽ itaq; hie· ronymus 3 Celſum: Poꝛphyriũ:⁊ Julianuʒ Aluguſtũ rabidos aduſus Epm canes: ⁊23 in⸗ ſectatoꝛes eccłe:vel eoꝝ qͥ putãt eccłiaʒ nullos phos ⁊ eloquentes habulſſe doctoꝛes:magno deſudauit ingenio:vt ſciãt qles ⁊ qᷓ;ti viri eam fundauerint:extruxerint:atq; oꝛnauerit:⁊ de⸗ ſinãt fidẽ nr̃azʒ ruſtice ſimplicitatis arguere:ſu amq; potius impitiã recogſcere. Innumeris pᷣ terea libꝛis apłoꝝ: ꝓpharũq; ↄſtructionibus. Et poſt pauca. Nũc inqͥt myſterium iniqtatis oꝑat᷑: ⁊ garrit vnuſqͥſq; qð ſentit.Ego ſolꝰſuʒ qͥ cũctoꝝ głaʒ moꝛdeã. Pluribus qͥppe ait:qui me dicũt h̊ opus inflãmatũ inuidie faucibꝰ ſcri bere:bꝛeuit᷑ rĩñdebo: nũqᷓ; me hereticis pepeil⸗ ſe:ſᷣ oĩ egiſſe ſtudio:vt hoſtes eccłe:mei q; ho⸗ ſtes fierẽt. Inmpoſſibile ẽ oĩo ⁊ longũ de iſto vi ro:eiuſq; diſtricte vite:⁊ illius moꝛibꝰretexere oĩa. Anius em̃ miraculi huius monaſterij qd⸗ dam pꝛiſcoꝝ ſimile: qð ꝑ ſuccedentium relatio nem memoꝛie nõdũ religio abſtulit:⁊ a religio ſis viris:qͥ celeſtis patrie amoꝛe Bethleẽ fuere hucẽ delatũ:huicↄpẽdioſo necto moni.Qua dã nãq; die adueſꝑaſcẽte:cũ btũs hieronymꝰ vna cũ fribus( vt mõachis mos ẽ ad ſacrã le⸗ ctionẽ audiẽ dã ſediſſet ⁊ pᷣcepta diuina:ſubito tribus claudicans:quarto ſuſpẽſus pede:igẽs leo cenobij clauſtra ingreſſus ẽ.q̃ vtiq; viſo fra tres ꝑterriti.nõnulli in fugã ſunt: vt eſt metus fragilitatis humane: ↄuerſi. Scũs vo hierony mus veluti aduẽtanti hoſpitij intrepidus leo⸗ nis aduẽtui obuiauit.Qui videlʒ dũ ſibi ꝑiter ꝓpinãſſet:⁊ qꝛ loqͥ leo vt ſue nature ẽ:minime poterat: vtcũ q; valuit pᷣdicto pr̃i:leſi:quã ha⸗ bebat pedis:obtulit plãtã. vocatiſq; tũc fratri bus pᷣcepit:vt diligẽter leſum abluerẽt pedem inqrẽtes cũcta:cur leo claudicãs iret. Qð duʒ factũ ſtudioſe fuiſſent intuiti: vulneratã a ſenti bus inuenerũt plãtã leonis.Ei igit᷑ cũ alimẽto diligẽter adhibita cura eſſet de leſionis ictu ili⸗ co ↄualuit. Oi ̊ beluine feritatis depoſita ra⸗ bie: cepit int᷑ eos vltro citroq; qᷣſi domeſticuʒ ⁊ trãqͥllũ aial ꝑiter ↄmoꝛari.Hoc etem̃ btũs hie⸗ ronymus cognito:ſic fratribus ait: eia fratres ſtudioſe adinuicem rogo ꝑpendite: quid huic leoni operis ↄgrui noſtre vtilitatis addamus: quatenus àb eo leuiter perfici: et efficaciter ſie⸗ — — — — —— — — Td, .. — — S — — — beati Hieronymi ri poſſit:qꝛ certe credo:ꝙ nõ tm̃ ꝓ ſui pedis ſa⸗ lute huc illũ miſerit ðs:qͥ ei mederi ſine nob po tuerat:qᷓ;tũ vt nobᷣ ſue viſitatiõis demõſtraret indicio: ꝑ hũcnr̃e neceſſitati mirabilit᷑ ſe velle pbere iuuamẽ. Tüc pᷣdicti frẽs tale ↄcoꝛdit᷑ hu militerq; pri rñſum dedere: dicẽtes.Tu pr bñ videlicʒ noſti:ꝙ aſinus qͥ a ſaltu vſui nro ligna huic leoni aſelli nr̃i iniugat᷑ ſollertia: vt eũ ſub⸗ ſequẽs ducat ad paſtũ: reducatq; remeãs do⸗ mũ. Ita ⁊ factũ eſt. Ram iniũcta leoni cura aſi ni:moꝛe paſtoꝛis induſtrij eundo ad paſtũ ſoci us inceſſant᷑ itineris cura paſcẽdo vbicũq; defẽ ſoꝛ tutiſſimus erat. Nerũtñ vt ſe ciba ret:⁊ aſi⸗ nus ſolitũ ꝑficeret opus: ↄſuetis ſꝑ hoꝛis cum eo domum redibat. Interea dũ hec dilato tꝑe gererent᷑: educto quadã die ad loca paſcue ali⸗ no graui leo vltra modum ſomno oppꝛeſſus ob doꝛmiuit. Leone nanq; tunc grauiter ſopoꝛa⸗ to:contigit:vt per eandem viam negociatoꝛes gradientes olei emendi cauſa pergerẽt in egyp tum: qui ipᷣm ſepe videntes aſinum paſceniem dum neminem vidiſſent adeſſe cuſtodẽ:iniqua ſurripiente cupiditate rapiẽtes:ſecuʒ duxerut Exꝑgiſcens itaq; leo quid ſibi damni accidiſſʒ neſciens: vt requireret tamen paſcentem: queʒ ↄmiſſum habuit:ire cepit:qui cum ſolito nõ ap pareret in loco paſcendi: cõſtrictus de crimine leo:ineſtitia anxius rugiendo aliqua parte diei huc illucq; ibat:q̃rẽs quẽ ꝑdiderat.Sʒ cuʒ iaʒ oĩs repiendi aſini ſpes fuiſſet ablata: ad mona ſterij ianuã veniens ꝑſtitit.ↄſcius em̃ culpenõ auſus eſt ingredi:quod bᷣus cum aſello ſolebat Quem beaius hieronymus vna cũ fratribus videns ad celle foꝛes moꝛari: ⁊ quia non ſolita hoꝛa fuerat reuerſus inſtigante famis neceſſi⸗ tate cõpulſum putauerunt eũ occidiſſe animal ſuum: nolenteſq; ei tribuere annonam conſue⸗ tã dicebãt. AUade ⁊ reliquũ aſelui qð tibi reman ſit mande:tuãq; ingluuiẽ reple.Et licet hec illi dicerent: erant tñ incerti vtꝑ hoc mali: an nos is ppetraſſet. Quapꝛopter exeũtes fratres ad loci paſcua:quo iam fatuum animal deducere —⏑ leo ſolitus erat:lõge lateq; ꝑagrãtes:vt quod⸗ dam moꝛtis indicium potuiſſent inuenire: qui nullum interemptionis eius ſignũ reperiẽtes: redeuntes:ſtuduerunt hoc beato hieronymo nunciare. Quo audito ait fratribus. Obſecro vos fratres qᷓ;qᷓ; ſuſtineatis aſini damnũ hunc tñ ne exaſꝑetis:neq; abijciatis leonẽ:ſᷣ eum vt dudũ gubernãtes:pᷣbẽteſq; alimẽta nutrite:in cidenteſq; in nemoꝛe ligna: vt ea vici aſini nob huc trahẽs deferre valeat moderate: nectẽtes ligate. Ita ⁊ factũ ẽ. Cuũ ſibi opus iũc nexũ cre P bꝛius gerexet: iã redeſditps negociatox ad eſſet: expleto die dã ope:qᷓuis animal bꝛutũ: diuinitus tñ vt puto admonitum exiẽs iuitad agrũ. huc illucq; diſcurrẽs gyrãdo: noſſe ple⸗ defkerre ſolitus ẽ: cuſtodis ſollicitudie indiget: ⁊Z ne a qlibet impꝛoba beſtia deuoꝛet᷑: ſatis ve⸗ remur. Iccirco & ſi tibi placet: ⁊ rectũ videtur: nius cupiẽs qͥd fuiſſet de ſocio ſuo factũ. Qui ſatigatusianimiũ anq; ad duplicis ſtinerislo cũ deuenit ſublimẽ. Quo dũ anxius vt potat: circũſpiciẽdo ꝓſpiceret: cernẽs ꝓcul veniẽtes g ſe hoĩes:cũ onuſtis cameł:qͥs pᷣcedẽs aſinus veniebat:ſᷣ qꝛ valde ꝓcul erat hũc cogſcẽ mini me potuit:tñ pedetẽti ſe ilł obuiã obtulit.mos qe illi ðꝛ eſſe regioni: vt qͥtiẽs cũ camelis lõj⸗ gius pficiſcunt᷑:totiẽs añcedẽte aſino fumẽ ca meloꝝ geſtãte collo ſubſequant᷑ cameli.Neã dũ p̃dicti itinerãtes.i.negociatoꝛes apꝛopiq̃ſſent leoni:ille cognito aſino ſeuũ rugiẽs:cũ ingenti ſtrepitu irruit in eos:neminẽ nẽpe ledens eoꝝ. Qui oibus ſtati relictis:demẽteſq; vt dignifu erãt effecti:in fugã ↄuůſi ſunt.Quibꝰ videlʒ fu⸗ giẽtibus terribilit᷑ rugiẽs leo ꝑcutiebat cauda foꝛtit᷑ terrã: ꝑterritoſq; camelos ſic erãt onuſti añ ſe ad cellã ire coegit. Inſolitã ̊ rẽ frẽs vidẽ tes:ꝙ pᷣcedẽs aſinꝰſarcinatiq; in medio cameli ⁊ ſubſequẽs eoꝝ terga leo ꝑit᷑ veniret:mox exe untes modeſte curauerũt btõ nũciare hierony mo. qͥ audito foꝛas egrediẽs ianuas mõaſterij patefieri iuſſit benigne.ſummũq; ſilẽtiũ imꝑa⸗ uit dicẽs:hoſpitibus nr̃is.i.camelis: vel aſino auferẽtes ſarcinas eos leuiate:pedeſq; abluite eſcas pᷣbete: expectãtes qͥd in h̊ facto ſuis vo⸗ luerit dñs ſeruis demõſtrare.Oibꝰdeniq; q er ga camelos fuerãt iuſſa pactis:cepit leo vt du⸗ dũ huc atq; illuc Stulabũdus ꝑ clauſtra mona ſterij ire: ſinguloꝝ ſe fratꝝ veſtigijs ſternẽs: ⁊ q̃ſi de ꝑpetrata quã nõ fecerat culpa: alludens cauda veniã poſtulabat. qͥ viſo frẽs pniaʒ agẽ tes:qꝙ ei credulitatis ↄtuliſſent crimẽ: dicebãt. Ecce paſtoꝛẽ nr̃m quẽ paulo añ voꝛatoꝛẽ cru⸗ delit daãnabamꝰ:cũ qᷓ;to eũ pᷣconij miraculo:vi huic crimẽ auferret ad nos dignatꝰẽ mittẽ dñs Btũs ꝗ̊ hieronymꝰ futuroꝝ pᷣſcius ſic fratribꝰ ait. Parati eſtote ſẽs in is q̃ vſui refectõis ſũt neceſſaria: vt hi qͥ nob ſunt futuri abſq; mole⸗ ſtia vt dignũ ẽ hoſpites ſuſcipiant᷑. Mox vti q; imꝑata ſubſecuti veloci queq; obediẽtia ſũt expleta. NPeractis q; iuſſis. ſermocinãtibuſq; cũ btõ HHieronymo fribus ſubito venit nũcius q̊ diceret añ mõaſterij foꝛes hoſpites adeſſe: 4 cenobij preʒ vellẽt videre.Hoc ſepe dictus pr audito:poꝛtas celle patefieri:eoſq; ingredi iuſ ſit:qͥ q;uis vocati: erubeſcẽdo tñ introeuntes: viſoq; btõ Hieronymo eius ſe ꝓſtrauere veſti güs:ꝓ culpa venia poſtulãtes:qͥs ipᷣe clemen⸗ ter eleuans admonuit: vt ſuis cũ graꝝ Sirne viẽtes rebus: aljenas taͤgere nõ vſurparẽt: ac deinde ſub dei pnñtia caute viuerẽt ſꝑ.q nimirũ pᷣdicatõe explicata: pcepit vt reſicerent᷑:recep⸗ tiſq; camelis abirent. Tunc illi vna voce pari ter dixerũt. Obſecramus pt᷑: vt ad eccłe lumi⸗ naria neceſſitatẽq; fratꝝ dimidiũ liquoꝛis olei quod attulerũt cameli ſuſcipi iubeas qꝛ ſcimꝰ: ⁊ certi ſumus:ꝙ plus ꝓpter vr̃am qᷓ; ꝓnoſtra vtilitate: vt negociaremur:ꝑreximus in egyp⸗ tum. Quibus btũs Hieronymus ait: nõ recte ꝓculdubio poſtulatis:qꝛ valde duꝝ videt᷑: vt nos qui alijs compati:alioꝛũ q; neceſſitatẽ ſub⸗ leuare dãtes debemus: vos guemus:vr̃a qui⸗ bus nõ indigemus tollẽtes.Tunc illi neq; inqͥ⸗ unt hic cibũ:neq; que nr̃a ſunt accipiemus:ni⸗ ſi qd popoſcimus pus iuſſeris fieri.ita ſicut pᷣ⸗ diximus:nũc dimidiũ qð attulerũt cameli olei liquoꝛẽ ſuſcipiatis⁊ deinceps pollicemur nos nr̃oſq; heredes vobᷣ vr̃iſq; ſucceſſoꝛibus omni anno olei menſurã hinc eſſe daturos.Sicq; cõ ſtrictus btũs Hieronymus coactuſq; eoꝝ pci⸗ bus violentis: queq; rogauerant impleri pᷣce⸗ pit.ſumpto qρibo ac bñdictiõe cũ camelis ac⸗ cepta:exultãtes gratulanteſq; ad ꝓpꝛia remea rellhec aũt Bethleẽ acta:⁊ ab incolis locis illi us hactenus aſſerẽdo ita fuiſſe narrant᷑. Beth leem vo locus ſplẽdidus ciuitas fuit DHauid in tribu Juda: vbi quondã dñs atq; Saluatoꝛ: vt impleret᷑ pꝓphetia. Veritas de terra oꝛta eſt in pᷣſepio intra ſpeluncã ex vᷣgine naſci digna⸗ tus eſt:⁊ ꝑuulus vagijt. Qð pᷣſepe auro argẽ⸗ toq; oꝛnatũ:ſicut ſanctus refert Antonius:in⸗ ceſſanter in eo luminaria ardẽt:plurimiſq; ſer⸗ uoꝝ dei habitaculis vndiq; circũdat᷑. Os em “ ſpelunce ad ingrediendũ oĩo anguſtũ eſt: in cu ius vtiq; oꝛe.i.ipᷣius pᷣſepij ingreſſu btũs Hie⸗ ronymus ſaxum ſcalpendo monumentum ſibi fieri iuſſit. Tãta vero idem coꝛꝑis laſſitudine fatigatus eſt: vt etiã in ſtratu ſuo iacẽs funicu⸗ lo ad trabem ſuſpenſo:ſupiniſq; manibus appᷣ henſo erigeret᷑:vt.lſ.officiũ monaſterij ꝓut po⸗ terat exhiberet:tranſeunteſq; in ſqualloꝛe coꝛ⸗ poꝛis vociſq; tenuitate dies plurimi fluerent. Behinc ipᷣe vir btũs in libꝛoꝝ abundantia ful⸗ tus dictis ſuis ſancto ſpiritu dedicatis:immo⸗ bilem catholice turrim Eccleſie ꝑfidioꝝ iacu la 2ſumauit. NPergũt itaq ad viſitandũ ↄſolã dumq; ieronymũ dum in laboꝛe eſſet itidem catholici ſenioꝛes. Ad beatumq; Auguſtinuʒ epᷣm ſecum quidem animo eccleſie catholice co oꝑpantẽ:coꝛꝑe aũt in Africa ſcribentem:ſic in⸗ ter cetera ſcripſit. Noſtra habuimus temꝑa:⁊ cucurrimus qᷓ;to potuimus: nũc te currente:⁊ longa ſpatia tranſmittente nobis debet᷑ ocium Igit᷑ idem beatiſſimus diebus vite ſue in ſpe⸗ ciali oꝑe irrepᷣhenſibiliter ↄſumatis:nonageſt mooctauo etatis ſue anno in domio requieuit. Bethleem eum alma tenet: iterum venturo do mino offerendum. Doꝛmiuit autem btũs hie⸗ ronymus anno imꝑij Theodoſij iunioꝛis duo decimo:imperante vtiq; illo:cuius anni nec in talia ſecula ſeculoum. choant᷑: nec finient.Qui viuit ⁊ regnat ꝑ imoꝛ NAJ — Tractatus I reſes Zrias deſtrutit. Epiſtola 1 me papa Laurẽtij ad ſcribendum animus nõ ẽ tã cupidus qᷓ; nec idoneus:ſciẽti nõ eſſe abſ periculo multoꝝ iudicijs ingeniũ tenue ⁊ exile cõmittere. Sed quonia (vt cum venia tui dixe rim )id temere in epiſtola tua ꝑ R*pᷣi me ſacra⸗ menta: que a nobis maxima cum reuerẽtia ſu⸗ ſcipiunt᷑ aſtringis:vt aliquid tibi de fide ſcðᷣm ſymboli traditionem rationẽq; componam:qᷓ; uis ſupꝛa vires noſtras ſit põdus pᷣcepti (Mõ em̃ me latet ſententia ſapientum:que pꝛobe ad modum dicit:quia de deo ⁊ vera dicere pericu loſum eſt) tamen ſi expetiitõis a te impolſite ne⸗ ceſſitatẽ oꝛationibus iuues:dicere aliqua obe⸗ dientie magis reuerentia qᷓ; ingenij pᷣſumptio⸗ ne temptabimus: que quidem non tam ꝑfecto rum exercitijs digna videant᷑:qᷓ; que ad paruu loꝝ in Rſp̃o ⁊ incipientium libꝛentur auditum. Equidem comperi nõnullos illuſtrium tracta toꝝ aliqua de his pie ⁊ bꝛeuiter edidiſſe.Pho tinum vero hereticum ſcio eatenus ſcpᷣſiſſe:nõ vt rationem dictoꝝ audientibus explanaret: ſed vt ſimpliciter fideliterq; dicta ad argumen tum ſui dogmatis traheret:cum in his verbis ſanctus ſpiritus ꝓuiderit: nil ambiguum: nil obſcurum:nil a reliquis diſſonãs videri: quia in his vere completur ꝓphetia que dicit. Ver⸗ bum em̃ ↄſumans ⁊ bꝛeuians iniquitatẽ:quia verbum bꝛeuiatum facit dominus ſuꝑ terram. Nos ergo ſimplicitatem ſuaʒ vel vbis apoſto⸗ licis reddere ⁊ ſignare temptabimus: vel que . — Expoſitio Symbo li Ruffini A quilegiẽſis pᷣſbyteri ad Lauren⸗ tiũ papã. In q̃ ſingulos articulos fidei noui a veteris teſtamẽti auctoꝛitatibus ↄfirmat: ⁊ he nea:nulla lingue Epiſtola I omiſſa vident᷑ a poꝛibus adimplere. Sʒ vtma nifeſtius fiat argumentum verbi huius vt di ximus bꝛeuiati:cauſam qua hec traditio eccle. ſijs data eſt ab oꝛigine repetemus.Tradũt ma ioꝛes noſtri ꝙ poſt aſcenſionẽ dñi cũ ꝑ aduen⸗ tum ſpũſſancti ſupꝛa ſingulos quoſq; apoſto⸗ los ignee lingue ſediſſent:vt loquelis diuerſis 4 varũſq; lachenki quod eis nulla gens extra⸗ ꝛmnul barbaries inaceſſa videret᷑ inuia:pᷣceptum eis a dño datũ hoc ad pᷣdican⸗/ dũ dei vbum ad ſingulas quemq; ꝓficiſci nati ones.Diſceſſuri itaq; ab inuicẽ noꝛmã ſibi pꝛi⸗ us future pᷣdicatõis in cõmune ↄſtituũt:ne foꝛ te alij alio abducti diuerſum aliquidchis q ad ſidẽ Epi inuitabantexponerẽt.Oẽs igiturin vno poſiti:⁊ ſpũſancto repleti bꝛeue iſtud futu re ſibi vt diximus pᷣdicationis indiciũin vnuz conferendo quod ſentiebat vnuſquiſq; compo nũt:atq; hãc credẽtibus dãdam eſſe regulã ſta tuũt/Symbolũ autẽ hoc multis ? iuſtiſſimis: ex cauſis appellari voluerunt. Symbolum em̃ grece ⁊ indicium dici põt ⁊ collatio:hoc eſt q plures in vnũ cõferũt. Id em̃ fecerunt apłi in hiꝛirs ſermonibus in vnum ↄferẽdo quod vnuſ- quiſq; ſenſit. Indicium auteʒ vel ſignum iccir⸗ circo ðꝛ. Quia in illo tꝑe ſicut Paulus apoſto lus dicit:⁊ in actibus apłoꝝ refert᷑ multi ex cir cũeuntibus iudeis ſimulabãt ſeeſſe apłos xpᷣi: T lucri alicuius vel ventris gratia ad pᷣdican⸗ dum pꝛoficiſcebantur:nominãtes quidẽ xpᷣm: ſed non integris traditionum lineis nunciãtes Iccirco iſtud indicium poſuerunt: ꝑ quod ag noſceret᷑ his qͥ Zp̃m vere ᷣm apłicas regulas pᷣdicaret/Beniq; ⁊ in bellis ciuilibus hoc ob⸗ ſeruari ferunt: quoniam ⁊ armoꝝ habitus par ⁊ ſonus vocis idem:⁊ mos vnus eſt. Atq; ea⸗ dem inſtituta bellandi nequa doli ſurreptio fi⸗ at:ſymbola diſtincta vnuſquiſq; dux ſuis mili tibus tradit:que latine ſigna vel indicia nuncu pantur:vt ſi foꝛte occurrerit quis de quo dubi tetur ſymbolum ꝓdat ſi ſit hoſtis vel ſocius. Iccirco deniq; hec non ſcribi chartulis aut mẽ bꝛanis:ſed requiri in credentium coꝛdibus tra digerunt: vt certum eſſet hec neminem ex lecti one que interdum ꝑuenire etiã ad infideles ſo⸗ lerp er apoſtolon traditoe didiciſſe: Biſceſſla⸗ ri igit᷑ vt diximus ad pᷣdicãduʒ iſtud vnanimi tatis:⁊ fidei ſue apoſtoli indiciũ poſuere:nõ ſi⸗ cut filij Adam diſceſſuri ab alterutꝝ turrem ex latere cocto ⁊ bitumine ↄſtruentes:cuius cacu men vſq; ad celum ꝑtingeret:ſᷣ monumenta fi⸗ dei que ſtarẽt aduerſum faciem inimici e lapidi bus viuis ⁊ margaritis dñicis edificãtes: quã neq; vẽti ipellerẽt:neq; fulmia ſubruerẽt:neq; tẽpeſtatũ ac ꝓcelleꝝ turbies ꝓmouerẽt. Me⸗ rito igit᷑ illi ab inuicẽ ſeꝑandi turrẽ ſuꝑbie edi⸗ ars Reãtes linguaꝝ ↄfuſione dãnati ſunt: ne vnuſ- qͥſq; poſſet adutere ꝓximi ſui loq̃laʒ. Iſti vo dᷣ turrẽ fidei ↄſtruebãt oim linguaꝝ ſcia ⁊ agniti-⸗ one dõati ſunt:vt illud pcti:h̊ fidei ꝓbaret᷑ in Diciũ.Sʒ iã nob etiã de ipſis aliqͥd ↄtrectãduʒ Smargaritis:in qͥbus pᷣmo in loco fõs ⁊ oꝛigo ponit᷑:cũ ðꝛ. Credo in deũ patrẽ oipotẽtẽ. Ne rũ pᷣus qᷓ; incipiam de ipᷣis ſermonũ vᷣtutibus diſputare:illud nõ ipune ↄmonẽdũ puto ꝙ di uUerſis ecclijs aliq̃ in his vbis inueniunt᷑ adie⸗ cta. In eccła tñ vꝛbis Rome hoc nõ depᷣhẽdit᷑ factũ:qð eo ꝓpterea eſſe arbitroꝛ ꝙ neq; here⸗ ſis vlla illic ſumpſit exoꝛdium:⁊ mos mibi ſer⸗ uat᷑ antiquus eos qͥ gratiã baptiſmi ſuſcepturi ſunt publice.i.fideliũ gpło audiente ſymbolum reddere:⁊ vtiq; adiectõeʒ huius ſaltẽ ſermõis eoꝝ qui pᷣceſſerunt in fide non admittit auditũ In ceteris autem locis qᷓ;tum intelligi dat᷑ ꝓp teer nonnullos hereticos addita quedã vident᷑ que nouelle doctrine ſenſus crederet᷑ exclu⸗ di . Mos tamen illũ oꝛdinẽ ſeq̃mur: quẽ in Aqͥ⸗ C 2 legiẽſi eccła lauacri gratia ſuſcepimus/Cre igit᷑ mo omniũ ponit᷑: ſicut Paulus apłs ad HHebꝛeos ſcribẽs dicit.Credere em pmo oium caccedẽtem ad deum opoꝛtet:quia eſt:⁊ creden tibus remuneratoꝛ fit. Sed⁊ ppheta dicit.Ni ſi credetis non intelligetis. At ergo intelligen⸗ tia auditu patefiat teſte:pꝛimo omnium te cre⸗ dere ꝓſiteris:quia nec mare qͥs ingredit᷑:⁊ liid do ac ꝓfundo ſeſe committit elemento:niſi ſeb us credat poſſe ſaluari.nec agricola ſemina ſu cis obruit: ⁊ fruges ſpargit in terram: niſi cre⸗ digerit venturos imbꝛes: affutuꝝ quoq; ſolis tepoꝛem:qͥbus terra ↄfota ſegetes multiplica⸗ ta fruge ꝓducat:ac ventis ſpirãtibus nutriat. Nihil deniq; ẽ:qð in vita geri poſſit:ſi nõ cre⸗ dulitas añ pᷣceſſerit.Quid igit᷑ miꝝ ſi acceden⸗ tes ad deum creder e nos pᷣmo omnium ꝓfite⸗ mur:cum ſine hoc nec ipᷣa exigi poſſit vita com munis: Hoc autem iccirco in pᷣncipijs pꝛemiſi⸗ mus: quia pagani nobis obijcere ſolent:ꝙ re⸗ ligio noſtra: quia rationibus deficit in ſola per ſuaſione ↄſiſtat:⁊ ideo oſtendimus nec agi nec ſtare aliquid poſſe niſi p̃ceſſerit ius credendi. Beniq; matrimonia cõtrahunt᷑:quia creditur ſucceſſura poſteritas:⁊ pueri diſcẽdis artibus tradunt᷑:quia magiſtroꝝ in diſcipulos trãſfun denda credit᷑ diſciplina.⁊ imꝑij inſignia vnus ſuſcipit:dñ credit ſibi populos ⁊ vꝛbes arma⸗ tũ etiam exercitiũ parituꝝ.Qõ ſi hec ſingłani⸗ ſi pᷣus crediderit futurannullus aggredit᷑:quo⸗ modo nõ multo magis ad agnitionẽ dei credẽ do veniat᷑:Sʒ videamus qͥd iam bꝛeuialis hic ſermo ſymboli pponat. Credo inquit in deum patrem omnipotentt᷑. Oꝛiemiles eccłe oms pe⸗ ne ita tradũt. Credo in vnũ deũ pr̃eʒ oĩpotẽtẽ: ⁊ rurſum in ſequẽti ſermone vbi nos dicimus: 2 in Rpᷣm Jeſum vnicũ filiũ eius dñũm n m:il⸗ = ℳ— li tradut: ⁊ in ynũ dñm nrjm Jeſum Epᷣm vni⸗ cũ filiũ eius. Vnũ ſcilicet deuz ⁊ vnũ dñm vᷣm auctoꝛitatem NMauli apoſtoli ꝓfitentes. Sʒ de hoc in ſequentibus locis repetemus. Nune in⸗ terim qð ait: In deũ patrẽ omnipotẽtẽ videa⸗ mus.Deus vᷣm quod opiari põt humana mẽs nature ipᷣius vel ſubſtantie que eſt ſuꝑ omnia appellatio eſt. Pater arcani ⁊ ineffabilis ſacra⸗ menti vocabulum eſt. Deum cũ audis ſubſtan tiam intellige:ſine initio:ſine fine:ſimplicem:ſi ne vlla admixtione:inuiſibilem:incoꝛpoꝛeũ:in effabilem: ineſtimabilem:in qͥ nihil adiũctũ:ni hil creatũ ſit: fine auctoꝛe. Eſt em ille qui ẽ oĩo omniũ auctoꝛ. Patrem cuʒ audis filij intellige patrẽ:qͥ filius ſupꝛadicte ſit imago ſubſtantie. Sicut em nemo ðꝛ dñs niſi habeat vel poſſeſſi onem vel ſeruum cui domiet᷑:⁊ ſicut nemo ma⸗ giſter ðꝛ niſi diſcipulum habeat:ita ⁊ pat᷑ nul⸗ lo pacto quis dici poteſt niſi filium hñs. oc igit᷑ io nomine quo deus pater appellatur cuʒ patre pariter ſubſiſtere etiam filius demõſtrat᷑ Quomõ autem deus pater genuerit filium no lo diſcutias: nec te curioſius ingeras in ꝓfun⸗ do arcani:ne foꝛte dum inacceſſe lucis fulgoꝛẽ ptinacius pſcrutaris xiguumißm qui moꝛta⸗ libus diuino mũere conceſſus ẽ ꝑdas aſpectũ. Aut ſi putas in hoc omni indagatõis gñe vtẽ⸗ dum: pus tibi ꝓpone que noſtra ſunt:q̃ ſi ↄſe⸗ quenter valueris expedire:tunc a terreſtribus ad celeſtia:⁊ a viſibilibus ad inuiſibilia ꝓpera to. Expedi pᷣmo ſi potes quomodo mens que intra te eſt generet verbum: ⁊ quid ſit in ea me moꝛie ſpiritus:quomodo hec cũ diuerſa ſint re bus ⁊ actibus vnũ tamen ſint vel ſubſtãtia vel natura:⁊ cũ ement e ꝓcedant:nũquã tamẽ ab ipᷣa ſepent᷑. Et ſi hec q;uis in nobis ⁊ max-ime noſtra ſubſtantia habent᷑:amẽ tanto nobis oc culta vident᷑: q;to aſpectui coꝛpoꝛeo inuiſibi⸗ lia. De aꝑtioꝛibus requiramus. Fons quomo do in ſe generat fluuium: quo aũt ſpũ rapiduʒ fert᷑ fluentũ: Quid eſt ꝙ dũ vnũ ⁊ inſeꝑabile ſit fluuiꝰ ⁊ fons:nec fluuius fons:nec fons flu⸗ uius intelligi:aut apellari põt: Et tamen qͥ vi derit fluuiũ:viderit ⁊ fontem. Exerce te pꝛius in hoꝝ explanatione: ⁊ diſcute ſi potes que ha bent᷑ in manibus: ⁊ tũc ad hoꝝ ſimilioꝛa venie mus.Nec putes ꝙ te ſtatim de terra aſcendere ſuadeã ſuꝑ celos.ſᷣ pᷣus ſi te placet ad iſtud ſir⸗ mamẽtũ quod oculis videt᷑ educam:⁊ ibi ſi po tes naturam huius viſibilis luminis diſcute:qͥ modo ignis iſte celeſtis gñet ex ſemetipᷣo ſplen doꝛem lucis:quomodo etiã ꝓducat vapoꝛc.⁊ cocũ tria ſint in rebus: vnũ tñ ſunt in ſubſtantia. Qð⁊ ſi h ſingła iueſtigare potuer ſcito adhuc diui enin arti mb wi ſas tus mih liu nne: ego inel ſen⸗ tie E chs s gle⸗ liſb Deri ſit⸗ dun Eas M ſerm nop ſſtat leh/ din üypn hbulo ſt G Jelne 1ſegn aUtab glap ceata liſſine ſtepac ctlain Loſt lnton bimten leitad aypſt Khocte doſab⸗ sg Enig⸗ lenin necck⸗ Atap ls ndii eenn tecluc licem:ſ oreien lüctü:ni quièoiio intellige bſtantee. ſpolſeſſ moma⸗ dar nu⸗ 1s. hoc aturcuʒ möſtrak lium no⸗ in pun⸗ fulgor iworta⸗ aſpeci. gfe nli⸗ leaſ ſe⸗ feſtribus ſappera nens que tineame rſaſnte ſtätia vel amiab marine nobigoe oinuiſiirt ⸗. 1 quclo. ärapicuz nſepable cfons fu⸗ menq vi elepꝛus toqleh oꝛ venie gſcendere liſtudf⸗ Abiſtpo diſcuteri iöoſplen npor;, bſtantis. oachue Tractatus I Teriũ tãto eſſe differẽtius diuine gñatõis ing — eminẽtiꝰ: qᷓ;to creatdꝛ creaturis potẽtioꝛ: q;to artifex oꝑe ſuo pᷣſtãtioꝛ: qᷓto ille q̃ ſꝑ ẽ eo qͥ ex nihilo cepit eſſe nobilioꝛ. Credẽdꝰẽg dᷣs eẽ pr vnici filij ſui dñi nr̃i nõ diſcutiẽdus. Neq; em̃ fas ẽ ſermo de natalibꝰ dñi diſputare.Cõteſta tusẽ pr ð ceł dicẽs. Hic ẽ ſiliꝰmeus dilectꝰ in qͥ mihi bñ ↄplacui:ipᷣm audite. Pr ipᷣin dicit ee filiũ ſuũ:⁊ ipᷣm audiri iubet.Flliꝰdicet qͥ videt me:videt ⁊ pr̃eʒ meũ.Ego ⁊ p᷑ vnuʒ ſumꝰ.Et ego ab eo exiui: ⁊ veni in hũcmũdũ.Quis ẽq int᷑ has pr̃is ⁊ filij voees mediꝰſe diſcuſſoꝛ int⸗ ſerat: ⁊ diuitatẽ diuidat: affectũ ſepet.ſubſtan⸗ tiã rũpat:ſpm ſecet: neget eſſe veꝝ qdᷣ vᷣitas ðꝛ Eſt ẽᷓ ðs pr̃ verus tãqᷓ; witatis pr:nõ extrinſe⸗ cus creãs:ᷣ ex eo qð ipe ẽ filiũ gñans.i.qꝛ ſapi ens ſapiaʒ: qꝛ iuſtus iuſticiã:qꝛ ſempit᷑nꝰ ſem⸗ piternũ:qꝛ immoꝛtal immoꝛtalẽ.qꝛ inuiſibił in uiſibilẽ:qꝛ lux ſplendoꝛẽ:qꝛ mẽs vbũ.Qð aũt diximus oꝛientis eccłas tradere vnũ veꝝ deuʒ pr̃eʒ omnipotentẽ ⁊ vnũ dñm:q&̊ nõ intelligen⸗ dum ẽ vnũ numero dici ̊ vniuerſitate. Verbi gra. Si qͥs dicat vnũ hoĩeʒ aut vnũ equuʒ.hic vnũ ꝓ nũero poſuit. Nõt em̃ ⁊ alius hõ eſſe ⁊ tertius:vel equus. AUbi autẽ ſcðs vel tertius: nõ põt iũgi:vnus ſi dicat᷑ nõ vnitatis ſᷣ vniuer ſitatis ẽ nomẽ. At ſi exẽpli cã dicamus vnũ ſo lẽ:hic vnus ita ðꝛ: vt vel alius vel tertius ad⸗ di nõ poſſit. Anus ẽ em ſol.multo magis ꝭ̊ ðs cũ vnus ðᷣꝛ:vnus nõ nũeri ſᷣ vniũſitatis voca⸗ bulo nũcupat᷑.i.q̃ ꝓpterea vnus ðꝛ ꝙ aliꝰ non ſit. Silr 7 de dño accipiendũ ẽ:ꝙ vnus ſit dñs Jeſus xpᷣs:ꝑ quẽ ðs pt᷑ dñatũ oim tenet. Nñ 7 ſequẽs ſermo omnipotẽtẽ ꝓnũciat deũ.opᷣs aũt ab eo ðꝛ ꝙ oĩm teneat potẽtatũ.Tenet aũt oĩa pr pꝑ filiũ ſicut ⁊ apłs dicit. Quia ꝑ ipſum creata ſunt oĩia viſibilia ⁊ inuiſibilia:ſiue thꝛo⸗ ni:ſiue dñatiões:ſiue pᷣncipatꝰ:ſiue ptãtes.Et iteꝝ ad lebꝛeos ſcribẽs dicit. Quia ꝑ ipᷣm ſe⸗ cula inſtituit: ⁊ ipᷣm ↄſtituit heredẽ vniuerſoꝝ Qõ ſi ꝑ ipᷣm ſecula inſtituit pr: ⁊ ꝑ ipᷣm creata ſunt oia: ⁊ ipᷣe ẽ heres oim: ꝑ ipᷣm ̊ ⁊ potẽtatũ oĩm tenet:qꝛ ſicut lux de luce:⁊ veritas de veri te:ita de omnipotente opᷣs natusẽ: vt in apo⸗ calypſi Joãnis ſcpᷣtũ ẽ. Et requiem nõ hñt die ac nocte dicẽtes. Sãctus Sãctus Sanctꝰdñs ðᷣs ſabaoth:qͥ erat ⁊ q ẽ ⁊ qͥ venturus ẽ ompᷣs. Oßps ðꝛ qͥ vẽturus ẽ: ⁊ qͥs ẽ alius q̃ vẽturus e:niſi Jeſus xps filius dei: hhis addit᷑ inuiſibi lem impaſſibilẽ. Sciẽduʒ ꝙ duo iſti ſermones in ecce Romane ſymbolo nõ habent᷑. Cõſtat aũt apud nos additos hereſeos cã Sabellijil⸗ lius ꝓfecto q̃ a noſtris patripaſſia appellat i. qᷓ patrẽ ipᷣm vel ex vᷣgine natũ dicit: ⁊ viſibilem factum eſſe vel paſſum affirmat in carne. At g excluderet᷑ tałimpietas de pr̃e vident᷑ hecad⸗ Fo. I didiſſe maioꝛes: ⁊ inuiſibilẽ patrẽ atq; impaſſi bilẽ dixiſſe. Conſtat em filiũ nõ patrẽ incarna⸗ tum ⁊ ex carne natũ:⁊ ex natiuitate carnis filiũ viſibilẽ ⁊ paſſibilẽ factũ.Quantũ aũt expectat ad illam deitatis immoꝛtalẽ ſubſtãtiã q̃ vna ei eadẽq; cũ pr̃eẽ:ibi neq; pr neq; filius neq; ſpul ſanctus viſibilis aut paſſibilis credit᷑. Secun⸗ dũ dignatõeʒ vwo carnis aſſumpte filius ẽ paſ⸗ ſus in carne.Qð ⁊ ꝓpha pᷣdixerat vbi ait.Hic deus noſter nõ reputabit᷑ alter ad eũ qͥ inuenit omnẽ viã diſcipline: ⁊ dedit eaʒ Jacob puero ſuo:⁊ Itſrael dilecto ſuo. Noſt hec in terris vi ſus eſt:⁊ inter hoies ↄuerſatus ẽ.Sequit᷑ poſt hoc. Et in Jeſum xpᷣm vnicũ filium eius dnm nr̃ᷣm. Jeſus hebꝛei vocabuli nomẽ quod apud nos Saluatoꝛ ðꝛ. Epᷣs a chꝛiſmate.i.ab vncti⸗ one apellat. Legimus em in libꝛis Moyſi ꝙ Auſes MNaue filius cũ electus eſſet dux płi cõ⸗ mutato noie de Auſe Jeſus cognoĩiatus ſit:q̃ ſcʒ oñderet᷑ hoc eſſe nomẽ:qð pᷣncipibus ⁊ du⸗ cibus aueniret:his dũtaxat qͥ ſalutẽ ſequenti⸗ bus ſe plis darẽt. Itaq; ⁊ ille Jeſus appellatꝰẽ q̃ eductuʒ de terra egypti płm: ⁊ de erroꝛibus heremi liberatũ in terrã repꝛomiſſionis indux it. Et hic Jeſus qͥ pyem de igrãtie tenebꝛis edu ctũ: ⁊ de mũdi erroꝛibus euscatũ itroduxit ad regna celoꝝ. Ep̃s q́; vel põtificale vel regium nomẽ ẽ. Mã pus ⁊ põtifices vnguento chꝛiſma tis ↄſecrabant᷑ ⁊ reges. Sed illi veluti moꝛta⸗- les ⁊ coꝛruptibiles vngebant᷑. Hic vo ſctõ ſpũ punctus xpᷣus efficit:ſicut ſcpᷣtura de eo dicit. quẽ vnxit pr ſpũſctõ miſſo de celis.Et Eſaias pſignauerat dicẽs ex ꝑſona filij. Spus dñi ſuꝑ me: pꝓpter quod vnxit me: euangelizare me mi ſit paupibus. Quia ergo oñdimus d ſit Yhs q̃ olm ſaluet: ⁊ qͥd ſit xpᷣs q pontifex factus ſit in eternu: nunc ex ↄſequẽtibus de q dicãt᷑ iſta videamus. Anicũ filiũ inqͥt eius dim noſtrũ. Poſt hoc docet nos:qꝛ Jeſus iſte de q̃ͥ diximꝰ ⁊ xpᷣs de q̊ expoſuimus vnicus filius dei ⁊ no⸗ ſter dñs ẽ: ne foꝛte hũana putes iſta vocabula terrenũ te aliqd doceãt ideo ſubiungit. Anicũ hũc eſſe filiũ dei dĩũm nr̃m. Vnus em ð vnona ſcit᷑:qꝛ ⁊ ſplendoꝛ vnius ẽ lucis: ⁊ vnũ ẽ vbuʒ coꝛdis. necin numeꝝ pluralẽ defluit incoꝛꝑea ghatio:nec in diuiſionẽ cadit: vbi qͥᷣ naſcit᷑: ne⸗ quaqᷓ; a gĩante ſeꝑat᷑. Anicus ẽ vt menti ſen⸗ ſus:vt coꝛdi verbũ: vt foꝛti vtus:vt ſapia ſapi enti. Mã ſicut ſolus ſapiens pr̃ ab apło ðꝛ.ita⁊ ſolus filius ſapientia nominat᷑. Anicus g filiꝰ eſt: ⁊ cum ſit gloꝛia:ſempiternitate: vtute: reg⸗ no:ptãte:hoc quod pater eſt: omia tamen hec non ſine auctoꝛe ſicut pater:ᷣ ex patre tanq; fi⸗ lius habet. Cunqʒ ſit ie omniuʒ caput:ipius tñ caput pater eſt. Sic em ſcpᷣtum eſt. Quia ca put xpᷣi deus eſt. Filium ſane cum andiguelo — generationẽ carnalis natiuſitatis aſſumas: ſed memẽto hoc de incoꝛpea dici ſubſtatia ⁊ natu⸗ re ſimplicis. Si em vt ſupꝛa iã diximus:vel in eo quod coꝛ gñat vbum:vel mẽs ſenſuʒ:vłlux ex ſe parit ſplendoꝛem:nihil hoꝝ requirit᷑: nec yVlla in tali gñatõe fragilitas cogitat᷑:qᷓ;to puri us⁊ ſacratius de hoꝝ oim creatoꝛe cenſendum eſt: Sʒ foꝛtaſſe dicas iſta quã mẽoꝛas inſubſtã tiua ẽ gñatio:neq; em lux ſubſtãtiuũ facit ſplẽ⸗ doꝛem:aut coꝛ ſubſtantiuũ gñat vᷣbuʒ. Filius aũt dei ſubſtãtialiter aſſerit᷑ gñatus.Ad hoc pᷣ mo omnium illud dicimus cuʒ etiam in ceteris terunt exempla: nõ ꝑ omnia tamẽ ſilitudinẽ eruare poſſunt rei illius:cui pᷣbere putant᷑ ex⸗ emplum: ſ vnius alicuius ꝑtis: ꝓ qua vident᷑ aſſumpta: ſiłitudinem tenen:. Verbi gr̃a. At cum in euangelio ðꝛ. Sile eſt regnum celoꝝ fer mẽto quod abſcondit mulier in farine mẽſuris tribus. Nunquid nam putabimus regnum ce loꝝ ꝑ omnia ſie eſie fermẽto: vt ſubſtantia illa ita palpabilis ſit ac fragilis:vt ⁊ acida fieri poſ ſit ⁊ coꝛrupta?Sʒ ad hoc ſolum exemplũ iſtud videt᷑ aſſumi:vt oñderet᷑ ex ꝑua pᷣdicatõe ver bi dei humanas mentes fidei fermẽto poſſe co⸗ aleſcere. Silr æ cum ðꝛ. Simile eſt regnũ celoꝝ rheti miſſo in mare:quod ex omni gñe piſcium abſtrahit. Et in hoc nunquid putandum eſt ꝙ nature lini quo rhete oꝑpamur: acnodis:qͥbus macule nectunt᷑:regni celoꝝ ſubſtantia ꝑ omia ↄferat᷑:Sʒ ad hoc ſolum videt᷑ aſſumpta 2a tio vt oſtenderetur: quia ſicut rhete ð ꝓfundo maris piſces adducit ad littus:ita de ꝓfundo ſeculi huius erroꝛe humane anime regni celoꝝ p̃dicatõe liberantur. Ex qbus ↄſtat exẽplanõ in omnibus his quoꝛuʒ exempla ſunt eſſe ſimi lia.Alioqn ſi eadem eſſent omnia:iam nõ exem pla dicerent᷑: ipe potius res de quibus agit᷑: viderent᷑. DHeinde etiam illud dicendum eſt:ꝙ nulla creatura talis eſſe põt q̃lis creatoꝛ eius ? ideo ſicut ſine exemplo eſt diuina ſubſtatia:ita ⁊ ſine exemploẽ diuinitas.Tũ etiã illud addi⸗ mus. Quia omnis creatur ex nihilo eſt. Si er go inſubſtantiua ſcintilla q̃ ignis ẽ:ex ſe creatu ram q̃ ex nihilo facta ẽ gignit:⁊ ↄditionem in H̊ ſeruat oꝛiginis ſue: illius eterne lucis ſi ubſtan⸗ tia qᷓ ſꝑ fuit:quia inſubſtantiuum in ſe nihil ha buit: inſubſtantiuum ex ſe ſplendoꝛem pꝛofer⸗ re nõ potuit.Et ideo recte vnicus ðꝛ filiꝰ. Ani cus em ei ſolus eſt qui ita natus eſt:nec cõpati onem aliquam põt haberè:quod vnicuʒ ẽ: nec ſimilitudinem in ſubſtantia cum facturis ſuis habere põt ille qui factoꝛ eſt omnium. Hic ẽ er go xpᷣs Jeſus vnicus ſilius dei qui eſt dñs no⸗ ſter. Znicus ⁊ ad filiũ referri ad dñm põt. vni⸗ cus eſt em vere filius:æ vnus dñs Jeſus xpᷣs. Ceteri quippe ſilij lʒ filij dicant᷑: adoptionis ta⸗ men gratia dicunt᷑ non veritate nature: aſi di⸗ cunt᷑ alij domini: ↄceſſa tamẽ non ingenita ptã te dicunt᷑. Hic vero ſolus eſt vnicus filius:⁊ ſo lus vnicus dominus. Sicut ⁊ apoſtolus ait. Et vnus dominus Jeſus xpᷣs:ꝑ quem omia. Igeo poſtea qᷓ; pᷣpoſitus oꝛdo ſidei:ineffabile ſacramentum filij de natiuitate patris expoſu⸗ it:nunc ad humane ſalutis dignationem diſpu tationemq; deſcendit.⁊ hũc quem ſupꝛa dixit: vnicum ſilium dei: ⁊ dominũ noſtrũ:nũc dicit. Qui natus ẽex ſpũſcõ ex ¶Maria virgie. hec iam inter homines diſnutationis natiuitas eſt illa diuine ſubſtãtie: hec dignatõis eſt: illa na⸗ ture. De ſpũſancto ex vᷣgine naſcit᷑:⁊ iã in hoc loco mũdioꝛ auditus requirit᷑ ⁊ purioꝛ ſenſus. Hunc em quẽ dudum de pr̃e natum ineffabilit didiciſti:a ſpũſancto templum fabꝛicatum:in⸗ tra ſecreta vteri vᷣginalis intellige.⁊ ſicut in ſci ficatione ſancti ſpũs nulla ſentienda eſt fragili⸗ tas:ita ⁊ in ꝑtu vᷣginis nulla intelligẽda eſt coꝛ ruptio. Nouus em huic ſeculo datus eſt h̊ par tus.nec immerito. Qui em̃ in celis vnicus filiꝰ ẽ: ↄſequẽter ⁊ in terra vnicus eſt: ⁊ vnice naſciẽ tur. Nota ſunt omnibus ⁊ in euangelijs decã⸗ tata de hoc ſcripta ꝓphetaꝝ:q̃ dicunt: vgo cipiet ⁊ pariet filium. Sed ⁊ ꝑtus ipᷣius mira bilem modum Eʒechiel ꝓph̊a añ foꝛmauerat. QMWMariam figuraliter poꝛtam dñi nominans:p quam.ſ.dñs ingreſſus eſt mundũ. Bicit ergo hoc modo. NPoꝛta autem que reſpicit ad oꝛien⸗ tem clauſa erit:nõ aꝑiet᷑:⁊ nemo tranſibit ꝑ eã qm̃ dominus deus iſfrael tranſibit ꝑ eã:⁊clau⸗ ſa erit. Quid tam euidens de ↄſecratione vgi⸗ nis dici poterat: Clauſa fuit in ea virginitatis poꝛta:ꝑ ipᷣaʒ intrauit dñs deus iſrael: ꝑ ipᷣam in hunc mundum de vtero vginis ꝓceſſit:⁊ in eternum poꝛta vᷣginis clauſa:ſeruata vginita⸗ teꝑmanſit. Igit᷑ ſanctus ſpũs refert᷑ dominice carnis:⁊ templi eius creatoꝛ. Incipe iã hinc in telligere etia ſpũſſancti maieſtatem. Conteſtar̃ em̃ ⁊ euogelicus ſermo de ipᷣo.Qð cuʒ loquẽti angelo ad vᷣginẽ ⁊ dicẽti:qꝛ ꝑies filiſ:⁊ vocahᷣ —. nomẽ eius Jeſum. Hic em ſaluũ faciet ł'ma petis ſuis.lla rũdiſſet. Quõ fiet iſtud: qm vi rum non cognoſco:Dixit angelus ei. Spᷣſſcũs veniet ſuꝑ te:⁊ vtus altiſſimi obumbꝛabit tibi ⁊ ideo quod naſcet᷑ ex te ſanctum voca bitur fi⸗ lius dei. VNide ergo cooperantem ſibi inuicem trinitatem. Spũſſanctus venire ðꝛ ſuꝑ vᷣginẽ: ⁊ vᷣðtus altiſſimi obumbꝛare ei. Que eſt autem vᷣtus altiſſimi:niſi ipᷣe Rp̃s qui eſt dei virtus: ⁊ dei ſapientia: Cuius autem hec virtus ẽ: Al tiſſimi inquit.Adeſt ergo altiſſ imus:adeſt ⁊ vx tus altiſſimi obumbꝛare ei. Que eſtautem vir⸗ tus altiſſimi: niſi iße Ep̃us qui eſt dei virtus ? ſapientiq:? Cuius auteʒ hec virtus eſt.: Altiſli⸗ — N — ☛nun — * — 2 — b Tractatus I mi inqt. Adeſt & altiſſe imus:adeſt ⁊ vtus altiſſi mi:adeſt ⁊ ſi puſſcũs. Hec ẽ trinitas vbiq; latẽs 2 vbiq; aparẽs vocabuł ꝑſoniſq; diſ creta: iſe⸗ parabił vo ſubſtãtia deitatis: ⁊ quis ſolus fili us naſcat᷑ ex vgine: adeſt tñ 7 altiſſimꝰ: adeſt ⁊ ſpũſſcũs:vt⁊ ↄceptus vginis ſciſcet ⁊ partus Aey hec: qꝛ ex ſcpturis ꝓphetic aſſerunt᷑ pñt foꝛtaſſe iudeos qᷓ;uis ſint infideles ⁊ increduli ↄfutare.Sʒ pagani ſolẽt ridere nos:cũ audiũt pᷣdicari a nob vᷣginis partũ: ꝓpter qð paucis ⁊eoꝝ obtrectatõibus rñdendũ ẽ/ Ois pꝑtus ex tribus vt opinoꝛ ↄſtat:ſi adulte etatis ſit femia ſi viꝝ adeat:ſi nõ ſit ilaus vulua vitio ſterilita tis occluſa. Ex his tribus in hoc ꝑtu quẽ pᷣui⸗ camus vnũ defuit. Vir.ſ.⁊ hãc ꝑtem(qꝛ qͥna⸗ ſcebat᷑ nõ erat terrenus homo ſ celeſtis) ꝑ ſpm celeſtẽ dicimus ſalua vginis incoꝛruptõe com pletam. Et tñ qͥd miꝝ videt᷑: ſi vgo ↄceꝑit cuʒ oꝛientis auẽ quẽ phenicẽ vocant: in im ſine cõ iuge naſci vel renaſci ↄſtet:vt ſꝑ vna ſit: ⁊ ſp ſi bi ipᷣa naſcẽdo vel renaſcendo ſuccedat: Apes certe neſcire ↄiugia:nec fetus nixibus edere oi bus palã eſt. Sʒ ⁊ alia nõnulla depᷣhendunt᷑ v ti huiuſcemõi ſoꝛte naſcendi. Hoc & incredibi⸗ le videt᷑ diuia vtute ad totius mũdi reintegra⸗ tionẽ factũ:cuius exempla etiã in aĩaliũ natiui tate cernunt᷑. Et tñ mirandum eſt cur hoc gẽti⸗ libus impoſſibile videat᷑:qui credunt iner nã ſuã de cerebꝛo Jouis natã. Quid ad credẽ⸗ dum difficilius? aut qd magis ᷓ natura EsHic femina eſt:hic nature oꝛdo ſeruat᷑: hic concep⸗ tus ⁊ ꝑtus tꝑibus ſuis edit᷑ibi nunqᷓ; femineꝰ ſexus: vir ſolus ⁊ partus. Qui illa credit:cur iſta miret. Sʒ ⁊ libeꝝ dicũt de femoꝛe eius na⸗ tum. Ecce aliud poꝛtẽti genus ⁊ tñ credit᷑. Ae nerẽ q; quã aphꝛoditẽ vocãt: de ſpuma maris ₰ *„ ſicut ⁊ ois eius ↄpoſitio oñdit: credũt eſſe ꝓge ℳ nitam. De ouo natũ Caſtoꝛẽ MPollucemq; ↄfir mant. Ex foꝛmica myrmidones. Et alia mille ſunt:q̃ q;uis j̊ naturã reꝝ veniẽtia:ipᷣis tamen ſunt viſa credibilia vt Oeucalionis? Pyrrhe lapides iactos: ⁊ hoim ex his ſegetẽ nataʒ. Et cũ hec tot ⁊ talia figmẽta crediderint: vnuʒ eis impoſſibile videt᷑: ꝙ adoleſcẽs femina diuinũ germẽ nõ hois vitio:bᷣ deo ſpirãte ↄceꝑit.Qui vtiq; ſi ad credendũ difficiles ſunt:illis tot ⁊ tã turpibus mõſtris fidẽ nequaqᷓ; ↄmodare debu erant. Si wo faciles ſunt ad credẽdum:multo ꝓmptius hec nr̃a tam honeſta ⁊ tã ſancta reci⸗ pere: qᷓ illa tam indigna ⁊ tam feda credere de buiſſent/ Sʒ dicunt foꝛtaſſis: qꝛ poſſibile qdeʒ fuerat deo: vt vgo ↄciꝑet:poſſibile etiã fuerat vt ꝑeret. Sʒ indignũ eis videri:vt tata illa ma ieſtas ꝑ genitalis femie trãſiret egreſſus. Abi qᷓ;uis nulla fuerit ex viri ↄmixtione ↄtagio:fu it m ipius pᷣputij obſcene attrectatõis iniuria. * Fo. III Epiſtola I * q̃ pauliſꝑ eis m ſenſum ſuũ rñũdeamus. Siqͥs videat puulũ in ꝓfundo ceni necari ⁊ ip ſe cũ ſit vir magnus ⁊ potẽs extremusvt ita di xerim ingrediat᷑ cenũ:vt ꝑuulũ liberet moꝛien tẽ:pollutus ne a te accuſabit᷑ hic vir: q̊ͥ paulu⸗ lũ calcauerit luti:an vt miſericoꝛs laudabit᷑:ꝙ vitã ↄtulerit inoꝛituro? Sʒ hec etiã de cõi hoie — dicta ſunt. Redeamus nũc ad naturã eius qui natus ẽ. Quãtũ putas natura ſolis illo inferi⸗ oꝛ eſt: Quantum creatura ſine dubio creatoꝛe Intuere nũc ſi ſolis radius in ceni alicuius vo ragine dimittat᷑: nunqd nꝗ aliqd inde pollutio nis acqᷣrit: Aut obſcenoꝝ illuſtratio ſolis ðꝛ in iniuria? Ignis cq; qᷓto nã ẽ inferioꝛ his de qui⸗ bus ſermoẽ: ⁊ nulla materia vel obſcena vłtur pis adhibita ei:ignẽ polluiſſe credit᷑. Cum hee ita eſſe in rebus materialibus ↄſtet: tu in illa ſu peminẽti ⁊ incoꝛꝑea natura q ſuꝑ oẽz ignem ⁊ ſuꝑ oẽ lumẽ eſt pollutõis aliqd putas ac obſce nitatis incidere? Tũc deinde etiã ad illud adu⸗ te. Nos hoiĩeʒ a deo creatũ ð terxe limo dicimꝰ qð ſi obſcenitas deo reputat᷑ opus ſ uũ reqrẽti multo magis ei reputabit᷑ opus iſtud ab initio fabꝛicãti.Et ſuꝑfluũ ẽ dicere:cur ꝑ obſcena trã ſierit:cũ nõ poſſis dicere:cur obſcena ↄdiderit Et ideo obſcena hec eſſe nõ natura: obſerua⸗ tia docuit. Ceteꝝ oia q̃ ſunt in coꝛpe ex vno eo⸗ dẽq; luto foꝛmata:vſibustin ⁊ officijs natura⸗ libus diſtinguunt/ Sʒ ne illud qͥdẽ abſolutiõe vacare huius qſtionis omittamus: qð ſubſtã⸗ tia dei qᷓ oĩo eſt incoꝛꝑea inſeri coꝛpibus vłca⸗ pi ab eis pᷣncipalit᷑ nõ põt:niſi aliq̃ ſit media ſp⸗ ſtãtia ſpiritalis:q̃ capax diuini ſpũs poſſit eſſe. Verbi gra vt ſi dicamus: lux omia qͥdẽ mẽbꝛa coꝛpis illuſtrare põt: a nullo tñ eoꝝ niſi a ſolo oculo capi põt. Solus ẽ em oculus q; capax eſt lucis.Et fllius ̊ dei naſcit᷑ ex vgie:nõ pncipa⸗ liter ſoli carni ſociatus ſᷣ in aia int᷑ carnẽ deuq; media gñatus. Aia media ⁊ in ſecreta rõna⸗ bilis ſpũs arce: vᷣbũ dei capiẽte abſq; vllaquã ſuſpicaris iniuria ðs ẽ natus ex vgie. Et ideo nihil bi turpe putãdũ ẽ: vbi ſciſicatio ſpũs ine rat. Et aia ꝗᷓ erat dei capax ꝑticeps fiebat etiaʒ carnis. Hihil ibi dicas ipoſſibile: vbi aderat i tus altiſſimi. Mihil de hũana fragilitate cogi⸗ tes. vbi plenitudo inerat diuitatis. Cruciſixus ſub Mõtio Pylato: æ ſepultus: deſcẽdit ad in⸗ ferna. Bocet apłs Paulus illumiatos eſſe de⸗ bere oculos coꝛdis nr̃i: ad intelligẽdũ ꝗ ſit alti⸗ tudo diuitatis:latitudo ⁊ pfundũ. Altitudo 8 7 latitudo ⁊ ꝓfundũ deſcbtio crucis ẽ: cuiꝰ eaʒ piẽ q in terra defixa ẽ ꝓfundũ appellauit. Alti⸗ tudinẽ vo illã qᷓ in terrã poꝛrecta ſublimis eri⸗ git Narituinẽch illã qᷓ diſtẽta s in dexterã le uãq; manus ꝓtẽdit᷑. Cũ tot ſpẽs moꝛtis ſint qᷣbus ð hac vita exitus dari homibus ſolet:qꝛ b 2 H☚ 9 Sars vult nos aplłs illuminato coꝛde ſcire rõnẽ: cur ex his oibus crucis potius ſpẽs ad moꝛtẽ dele cta ſit Saluatoꝛis: VUñ ſciẽdũ ẽ ꝙ crux iſta tri⸗ umphus erat. Triũphi em ẽ ⁊ inſigne eſt. Tro pheũ deuicti hoſtis indiciũ ẽ. Quia q̊ adueni⸗ ens xpᷣ̃s ſicut apls dicit tria pit ſibi regna ſbie⸗ cit (oc em̃ indicat vbi ait. Quia in noĩe Jeſu oẽ genu flectat᷑ celeſtiũ terreſtriũ ⁊ infernoꝝ:⁊ hec oĩa ſua moꝛte vicebat) Cõueniẽs myſterio moꝛs q̃ſita ẽ: vt in aere ſublimatus:⁊ aeris ſub iugãs ptãtes: victoꝛiã dijs ſuꝑnis ⁊ celeſtibus traderet. Expãſas aũt manus tota die ſcũs ꝓ⸗ pPheta dicit eu tenere ad plm q̊ẽ in terra: vt ⁊ ĩ credulos ↄteſtaret᷑: ⁊ iuitaret credẽtes.Ea vo pte q ſub terrã demergit᷑:iferna ſibi regna ſbij⸗ ceret. Etem( vt bꝛeuit᷑ aliq̃ etiã de ſecretioꝛibꝰ hſtringamus )ab initio deus cũ feciſſet mundũ pᷣfecit ei ⁊ pᷣpoſuit q̃ſdam vtutũ celeſtiũ pote⸗ ſtates:qͥbus regeret᷑ ⁊ diſpenſaret̃ moꝛtalium genus.Qð ita factũ Moyſes indicat in Beu⸗ teronomij cãtico vbi dicit.Cũ diuideret excel⸗ ſus gẽtes ſtatuit terminos gentiũ ᷣm nũeꝝ an geloxp dei. Sʒ ⁊ hoꝝ nõnulli ſicut ⁊ipᷣe qui pᷣn⸗ ceps apellatus ẽ mũdi: datã ibi a deo ptãtem: nõ his qbus acceꝑant legibus tꝑarũt.nec hũa nu genus diuinis obedire:ſᷣ ſuis pere pᷣuarica tionibus docuerũt.Et hinc aduſus nos pctõxꝝ cyrographa dicta ſunt:qꝛ vt ꝓphůa dicit. Pec catis nr̃is venũdati ſumus. Dꝛeciũ namq; aie ſue vnuſqſq; ↄſequit᷑:cũ ↄcupiſcentie ſatiſfece rit. Cer iſtud ů̊ vnuſqᷣſq; cyrogph ſ ab illis re⸗ ctoꝛibus peſſimis tenebat :qð xpᷣs detraxit ad ueniẽs:⁊ hac eos ptãte denudauit. Idq; ſubi⸗ geti myſterio Haulus indicat cũ dicit de eo de lẽs qð aduſus nos erat cyrogphũ:⁊ affigẽs it⸗ lud cruci ſue:tradidit p̃ncipatus ⁊ ptãtes triũ phãs:eos in ſemetipᷣo rectoꝛes.Ergo illiquos hũano gñi p̃fecerat deus:in tyrãnidis ↄtuma⸗ ciã vſi:impugnare ↄmiſſos ſibi hoies aggreſſi ſunt:⁊ pcti pᷣlijs de bellare: ſiẽ Eʒechiel ꝓpha myſticis deſignat eloquijs cũ dicit:in illa die p cedẽt angeli feſtinãtes ex tecminare ethyopiaʒ eritq; int cos ꝑturbatio in die egypti:qm̃ recti tudo venit. Ergo oi potẽtia eoꝝ nudata. bös ðꝛ triũphaſſe:ablatãq; ab eis ptãtẽ hoibus tra gelio. Ecce dedi vobᷣ ptãtẽ calcãdi ſuꝑ ſerpen⸗ tes ⁊ ſcoꝛpiones ⁊ oẽʒ vtutẽ inimici. Illos ita⸗ q; q accepta ptãte male abuſi ſunt:ſi ubiect q̃n⸗ dã ſuis ſubiecit crux Ep̃i. Hos vo hocẽ hüa⸗ nũ genus edocet pᷣmo oim vſq; ad moꝛtẽ reſiſte re aduſus pctm:⁊ libẽter interitũ ꝓ pietate ſu⸗ ſciꝑe.Tũc deinde obediẽtie nobᷣ in haceadem cruce ꝓponit exemplũ: ſicut in illis qͥ aliqñ re⸗ ctoꝛes noſtri fuerãt: poſuitatumacie pẽas.Au dis quõ apls vult ꝑ crucẽ Epi obedieñti nos . pus etiam ſuſcepta moꝛte ſeruãda docuit:ip⸗ ſe rũ dumta docere. Hoc inqͥt ſentite in vobis qð in xpᷣo ie⸗ ſu: qͥ cum in foꝛma dei eſſet: nõ rapinaʒ arbitra tus ẽ eſſe ſe equalẽ deo:ſᷣ ſemetipᷣm exinaniuit foꝛmã ſerui accipiẽs: in ſiltitudinẽ hoim factus ⁊ habitu reꝑtus vt homo: factus eſt obediens vſq; ad moꝛtẽ. Moꝛtẽ aũt crucis. Quia & ille magnus magiſter eſt qͥ fecerit ⁊ docuerit:ideo * hecpᷣmus moꝛiendo ſeruauit. Sʒ foꝛtaſſe ter ret᷑ aliquis in huiuſcemodi doctrina:qð quem paulo añ cum deo patre diximus ſeinpiternũ: ac de eius ſubſtantia eſſe ꝓgenitũ:quemq; reg no:maieſtate:eternitateænũ cũ deo pr̃e eſſe do cummus:nũc de eius moꝛte tractamus. Sʒ no⸗ lo terrearis o fidelis auditoꝛ. Raulo poſt iſtuʒ quẽ audis moꝛtuum: rurſum immoꝛtalẽ videb Moꝛs ei ab eo moꝛtẽ ſpoliatura ſuſcipit᷑. Nã ſacr̃m illud ſuſcepte carnis quod ſi upꝛa expoſu imus: hanc hʒ cãʒ: vt diuina filij dei vᷣtus: ve⸗ lut hamus qͥdam habitu humane carnis obie⸗ ctus. Et ſicut apłs MPaulus añ dixit habitu in uentus vt homo:pᷣncipẽ mundi inuitare poſſit ad agonem:cui ipᷣe carnẽ ſuam velut eſcaʒ tra⸗ dẽs hamo diuinitatis intrinſecus teneret᷑ inſer to. Et ꝓfuſione imaculati ſanguinis( Solus ẽ —— em̃ qͥ pcti maculam neſcit)oĩm pctã deleret eo xat: q ſanguine eius poſtes ſidei ſue ſignaſſent. Sicut ̊ hamũ eſca cõtectũ ſi piſcis rapiat:nõ modo eſcam ab hamo nõ remouet:vᷣ ⁊ ipᷣe de ꝓfundo eſca futurus educit᷑. Ita ⁊ is q̃habebat moꝛtis imꝑiũ: rapuit qͥdem in moꝛ⸗ te coꝛpus Jeſu:nõ ſentiẽs in eo hamum diuini tatis incluſum.ᷣ vbi deuoꝛauit: heſit ip̃e conti nuo. ⁊ diruptis inferni clauſtris velut de pfun do extractus trahit᷑: vt eſca ceteris fiat.Auod ſta futuꝝ ſub hac eadẽ ſigura Eʒechiel dudum ꝓpha ſigniſicauerat dicẽs.Et exham te in ha⸗ mo meo:⁊ extendã te ſuꝑ terrã.Campi imple⸗ bunt᷑ de te:⁊ ↄſtituã ſuꝑ te oẽs volucres celi:⁊ ſaturabo ex te oẽs beſtias terre. Sz ⁊ ppheta Bauid dicit. Dedit eũ in eſcã ppłis ethyopum Et Job de eodẽ myſterio ſiłr ꝓteſtat᷑. Ait em ex ꝑſona dñi loquẽtis ad ſe.Aut adducis dra⸗ conẽ in hamo:aut ponis capiſtrum circa nares enin eius.Hõ & damno aliq aut iniuria dininitatiæ didiſſe: ſicut ad diſeipulos ſuos dicit ip̃e in euã 2[5p Eps in carne patit᷑: vt ꝑ infirmitatem carnis oparer ſalutẽ: diuina natura in moꝛtẽ deſcẽdit noõ vt lege moꝛtaliũ detineret᷑ a moꝛte: vt per ſe reſurrecturus ianuas moꝛtis aperiret. velut ſiqs rex ꝑgat ad carcerẽ:⁊ igreſſus aꝑiat ianu⸗ as:reſoluat cathenas:vincula ſeras ⁊ clauſtra Zminuat: ⁊ educat vinctos in remiſſionẽ:⁊ eos q̊ ſedẽt in tenebꝛis ⁊ in vmbꝛa moꝛtis:luci ac vi te reſtituat.Dicit᷑ & rex fuiſſe qͥdẽ in carcere nõ — im ea ↄditõe q̃ fuerat ceteri q̃ͥ tenebant᷑ in carce re. illi qdẽ yt pẽas ſoluerẽt: h vo vt abſolue⸗ — — E — — --- N——G—Ui — — — N — A ñõ S EEEE 4 4 „ . Tractatus I rer penas. Cautiſſime ãt qͥ ſymbolũ tradiderũt Sůʒ dicerẽt foꝛtaſſe nob illi gis:blaſphematis: qͥ dicitis dñm coꝛruptioni moꝛti ⁊ paſſioni crucis fuiſſe ſubiectũ. Legite ergo quod ſcbtum habetis in lamentationibus mieremie vbi dicit. Spũs vultus noſtri Xs dominus comp̃henſus ẽ in coꝛruptõibus nr̃is etiã ipᷣs qͥ hec ſub NMõtio Pylato geſta ſunt de ſignarũt:ne ex aliqᷓ ꝑte velut vaga ⁊ incerta ge ſtoꝝ traditio vacillarʒ. Sciẽdũ ſane ẽ i eccle romãe ſymbolo nõ habet᷑ additũ.Deſcẽdit ad inferna: ſᷣ neq; i oꝛiẽtis eccłijs habet᷑ hſermo. Ais iñ vbi eadeʒ videt᷑ eẽ in eo qð ſepultꝰ ðꝛ. Sʒ qm erga ſcpᷣturas tibi diuias amoꝛ ⁊ ſtudi⸗ um ſubiacet: ſine dubio dicis mihi opoꝛtẽ hec magis euidẽtibꝰ diuĩe ſepᷣture teſtionijs appꝛo⸗ bari. Quãto em̃ maioꝛa ſunt q̃ credẽda ſunt:tã to ydoneis magis ⁊ idubitatis teſtibꝰ indigẽt. Vera qͥppe ẽ ⁊ ↄſequens hec ꝓpoſitio.Sʒ nos tãqᷓ; ſciẽtibꝰ legẽ loquẽtes:teſtionioꝝ ſiluqvꝛe uitatis cã derelinmꝰ. NPauca tñ ex mult etiaʒ ſi in req̃rit᷑ adhibeamꝰſciẽtes ſtudioſis qbuſ q; ſcturis diuis latiſſimũ teſtionioꝝ pelagus patere. Pꝛimo ꝗ̊ oĩm ſciẽdũ ẽ:ꝙ ipᷣa rõ crucis nõ oibus vna eadẽq; ẽ:ſᷣ aliud gẽtibꝰ:aliud iu deis:alið credẽtibꝰ ſapit.Sic̃ ⁊ aplłs dic̃.Nos aũt xpᷣm pᷣdicamꝰ cruciſixũ. Judeis qͥdẽ ſcãda lũ:gẽtibus ãt ſtulticiã:ipᷣis vocat iudeis ⁊ gre cis:Ep̃m dei vitatẽ ⁊ dei ſapiaʒ.Et alibi. Aer bũ em crucis ꝑeũtibꝰ ſtulticia ẽ. his wo qᷣ ſal⸗ ui ſunt: vtus dei ẽ. Judei ãt qͥbꝰ ex lege tradi⸗ tũ fuerat:xpᷣm in eternũ mãſuꝝ:ſcãdalũ patie⸗ bankt᷑ de carne eiꝰ qꝛ reſurrectõeʒ reciꝑe nolue⸗ rũt.Gẽtibus ãt ſtulticia videbat᷑ deũ moꝛtẽ ſu ſcepiſſe:qꝛ igrabãt myſtcriuʒ carnis aſſumpte. Fideles vo qͥ ⁊ natũ ⁊ paſſuʒ i carne ſuſceꝑant 2 a moꝛtuis reſurrexiſſe:merito vtutẽ dei cre⸗ ip̃m qad debãt eẽ:q̃ vicerat moꝛteʒi Cꝛimo g iudei qͥbꝰ ꝓphe hec pᷣdixerat nõ eẽnt credituri: illi q̊ nũq; hec a ꝓphetis audierãt.Audi quõ ꝑ Eſaiã ꝓphetico ſermõe ſignat᷑.Quibꝰnõ eſt inqᷣt ãnũciatũ ð eo videbũt:⁊ qͥ nõ audierũt in telligẽt. Qð ãt his qͥ meditabant᷑ legẽ dei a pu eritia vſq; in ſenectutẽ nõ credẽtibus ꝛad gẽtes eſſet oẽ myſteriũ trãſferendũ:idẽ Eſaias B mõö pᷣdicit. Et faciet inqͥt dñs deus ſabaoth oibus gęẽtibus:in monte iſto bibẽt leticiã: bibẽt vinũ: vngent᷑ vnguẽto in mõte iſto. Tradet hec oĩa gẽtibus. Hoc em ↄſiliũ ompᷣs ſuꝑ oms gẽtes. ſe iactãt in ſcia le⸗ in quo diximus.Sub vmbꝛa eius viuimus in gentibus. Audis quõ ꝓpheta Rp̃m dñm cõpᷣ henſum eſſe dicit:⁊ ꝓ nobᷣ.i.ꝓ peccatis noſtri: coꝛruptioni traditum: In cuius vmbꝛa(Qm̃ populus ille iudeoꝝ pmanſit incredulus) gen⸗ tilem ſubiectũ eẽ dicit:qꝛ viuimus nõ in iſrael: ̈ in gentibus. Quod ſi oꝑoſum non videt᷑: qᷓ Fo. II poſſumus bꝛeuiter ſingula qᷓ in euangelijs refe runt᷑:q̃liter in ꝓphetl pᷣdicta ſint:deſignemus vt hi q̊ pᷣma fidei elementa ſuſcipiunt: teſtimo⸗ quã de his q̃ credunt: ambiguitas inimica ſur docemur p euangelium: ꝙ Judas v- nus de amicis ⁊ ↄuiuis Xp̃i tradiderit eũ.Au di hoc quõ pᷣnunciet᷑ in pſalmis.Qui mandu⸗ cat inquit panes meos: ampliauit aduſum me upplantationem. Et alibi. Amici inquit mei:⁊ nia hec habeãt in coꝛde deſcpᷣta:ne vlla eis ripiat pꝓximi mei aduerſum me appꝛopinquauerũt ? ſteterunt/ olliti ſunt ſermones ſuꝑ oleum. Et ipᷣi erunt iacula. Ais videre quo mõ molli⸗ ti ſunt: Venit inq̃t Judas ad Jeſuʒ:⁊ dixit ei Aue Rabi: ⁊ oſculatus eſt eũ. Per molle igit oſculi blandimentũ execrabile iaculũ ꝓditiõis inſfixit. Inde dominus ad eũ dicit. Juda oſcu⸗ lo ſilium homiĩs tradis.xxx.argenteis:Audis ſupplantationem eius ampliatam eſſe cupidine ꝓditionis: Audi ⁊ de hoc ꝓpheticam vocem. Et dixit inquit ad eos. Si bonum eſt in cõſpe⸗ ctu veſtro date mercedem meam: aut abnuite. Et poſt hec.Et accepi inquit.xxx. argenteos: ⁊ miſi eos in domũ dñi in ↄflatoꝛiũ.None hoc eſt qð in euangelijs ſcribit᷑. Quia Judas pen/ tẽtia ductus:repoꝛtauit pecuniã: ⁊ ꝓiecit in tẽ plo:⁊ diſceſſit/ñ aũt mercedem ſuam dic:ve lut imputãtis ⁊ expꝛobꝛãtis affectu. Etem̃ taʒ multa bona opa apud eos egerat:cecus eoꝝ il⸗ luminauerat:claudis pedes: palyticis greſſuʒ moꝛtuis q́; reddiderat vitã. Mꝛo his igit oĩbꝰ bonis mercedẽ eius reſtituũt moꝛtẽ. xxx.arge⸗ teoꝝ eſtimatõeʒz pẽſatam referũt/ſRefert item ig euãgelhs:ꝙ vict? e: pᷣdixit hoc ſermo pphe tlcus ꝑ Eſaiã dicẽs. Ve aie eoꝝ qͥ cogitauerũt cogitatõeʒ peſſimã aduerſum ſeipᷣos dicentes. XZllligemus iuſtuʒ:qꝛ inutilis eſt nob/ Sʒ dicet S aliqᷣs. Nunqd hec de domio intelligẽda ſunt⸗ MNunqͥd dñs ab hoibus teneri poterat: ⁊ ad iu diciũ ꝓptrahi: Et de hoc te idem ꝓphᷣa ↄ uicet. Dicit em his vbis ipᷣe.Dñs in iudiciũ veniet cum ſenioꝛibus ⁊ ſncipibus populi Judicat᷑ ergo dominus vᷣm ꝓphete teſtimoniũ.⁊ nõ ſo⸗ lum iudicat᷑ib etia flagellis cedit᷑:⁊ palmis in faciem verberat᷑:⁊ ↄſpuit᷑.⁊ omne ꝓ nobis ꝑ⸗ fert obpꝛobꝛiũ indignitatis.Et quia hec ſtupe ſcenda erant omnibus cum pᷣdicarent᷑ ab apo⸗ ſtolis. Iccirco etiam ex ꝑſona ipᷣoꝝ ꝓpheta ex clamat ⁊ dicit. Domine quis credit auditui no ſtro: incredibile ei ẽ: vt ðs dei filius paſſus iſta dicat ⁊ pdicet᷑. Ergo ⁊ pꝛedicunt᷑ ꝑ ꝓphetas: ne qua creditur dubitatio naſceret᷑. Ibe ergo ex ſua pſona *&âp̃s dñs dicit. Doꝛſum meũ de⸗ di ad flagella: maxillas meas ad palmas: ⁊? faciem nõ auerti a ↄfuſione ſputoꝝ.Scribitur etiam illud inter ceteras eius paſſiones 4 alli⸗ 3 1Parrs 1 gantes eũ duxerũt ad Pylatum. Pꝛeſignauit ctẽ:⁊nõ credes vite tue. Sʒ trãſcurrẽdũ nob ẽ etiã hoc ꝓpheta vbi dicit. Et alligates addure Jaã em ꝓpoſite bꝛeuitatis modũ excedimus:⁊ rũt eũ exeniũ regilarim:niſi ſi obijciat aliquis: bꝛeuiatũ ſermonẽ löga diſſertöne diſtẽdimus. in ↄſequẽtibus refert euãgeliũ. Audiens indt terijſſe videamur/Scribit᷑ Jeſus in latere ꝑ ⁊ dicat. Sʒ Pylatus non erat rex. Audi gqͥd Pauca tñ ennur Berlek Seragig luntes NPrlatus eũ eſſe de Galylea:miſit eũ ad hero cuſſ us: aquam ſimul ⁊ ſanguinẽ ꝓfudiſſe.Hoc dẽ:qͥ erat tũc rex in iſrael.Et bñ addit nomẽ la q e myſticũ eſt. Ipe em̃ dixerat.Quia flumi⸗ rim quod ẽ ſilueſter. Nõ em erat Herodes de na de vẽtre eius ꝓcedent aque viue.ſᷣ ꝓduxit Domo iſrael: nec ð illa vinea iſraelitica: quam ⁊ ſanguinem:quem petierunt iudei venire ſup eduxerat dñs ð egypto:⁊ plãtauerat in coꝛnu: ſi e:⁊ ſuꝑ filios ſuos. ꝛoduxit igit᷑ aquam que in loco vberi:ſ erat ſilueſter.i.ex ſilua alienige credentes diluat.ꝓduxit ⁊ ſanguinẽ:qͥ ↄdem⸗ naꝝ.⁊ ideo recte ſilueſter ẽ apellatus:qꝛ de ilſ⸗ net incredulos. MPõt tñ etiam intelligi illud qð raelitice vitis neq̃q; palmitib⸗ pullulaſſet. Sʒ duplicẽ gram baptiſmi figurauerit. Anã q̃ da ⁊ hoc qð dicit ꝓphᷣa exeniũ:ↄuenient᷑ aptauit turꝑ aquã baptiſmi. Aliã q̃ ꝑ myſteriũ ꝓfuſi⸗ Tũc em herodes ⁊ NPylatus:vt euãgeliũ te⸗ onis ſ- guis pqᷣrit᷑. VUtrũq; em baptiſmũ no⸗ ſtat᷑:ex inimicj in ↄcoꝛdiã reuocati ſunt. Et ve minat Quod ⁊ ſi poc q̃ris:cur nõ ex alio mem lut recõciliatõis ſue exeniũ iuſtuʒ: ſibi inuicem bꝛo:ſ̃ ex latere potius pduxiſſe ðꝛ aquã ⁊ ſan⸗ mittebãt Jeſum. Quid intereſt dũmõ Jeſus: guinẽ: Videt᷑ mihi ꝑ coſtam mulier indicari. vt Saluatoꝛ diſſidẽtes recõciliet:⁊ pacẽ repet ¶Quia ergo fonspeccati ⁊ moꝛtis de muliere pᷣ ac etiã ↄcoꝛdiã reddat: Vñ etiã ð hoc ſchtũ eſt ma:̃ fuit bᷣmi Adam coſta pceſſit:fons redem in JZob. DOñs reconciliat coꝛda pncipum terre. ptiõis ac vite de ſecũdi Adam coſta ꝓducitur Neſert itẽ ꝙ cũ NMylatus vellet eũ dimittere: Scptũ eſt: ꝙ in paſſione eius ab hoꝛa ſexta vſ⸗ ois pols ſi ucclamauerit. Cruciſige crucifige eũ. 1. q; ad hoꝛam nonam tenebꝛe facte ſunt.Accipe Pꝛenũciat hoc q; Hieremias pph̊a dicens ex ⁊ de hoc ꝓphete teſtimoniũ dicentis.Occidet pſona dñi ipᷣius. Facta eſt inq̃t hereditas mea tibi ſol meridie. Et iteꝝ Zacharias ꝓpha. JIn mihi ſicut leo in ſilua dedit ſuꝑ me vocẽ ſuam. illa inqͥt die nõ erit lux:⁊ frigus:⁊ pꝛuina in v⸗ Tbaetr exoſus ſum eã:⁊ ꝓpterea inqͥt dereli⸗ no die: ⁊ dies ille notus domino: ⁊ neq; dies: q domũ meaʒ. Etiteꝝ alibi dicit. Supꝛa quem neq; nox:⁊ ad veſperam erit lux.QAuid tã eui⸗ apuiſtis os vr̃m:⁊ aduerſus quẽ relaxaſtis lin densa ꝓpheta dici poterat: At iam tum hec: guas vras.Cuũ iudicaret᷑ ſcribit᷑ tacuiſſe. ;k nõ tam futura pdici qᷓ; narrari pᷣterita videan⸗ te ð hoc ſcripture teſtant᷑. In pſalmiſta dꝛ. Fa tur:⁊ frigus ⁊ pꝛuinam pᷣdixit. Oꝛopterea em̃ ctus ſum ſicut homo nõ audiẽs ⁊ nõ habẽo in NPetrus calefaciebat ſe ad ignẽ:quia frigus e⸗ oꝛe ſuo increpatões.Et iteꝝ. Ego tãqᷓ; ſurdus rat: ⁊ patiebat᷑ frigus non tẽꝑis:ł fidei.Addit nõ audiebã:⁊ ſicut mutus nõ apiẽs os ſuũ.t etiã.⁊ dies illa nota dño:⁊ neq; dies: neq; nox iteꝝ alius pphᷣa dicit. Sicut agnus coꝛã tõdẽe⸗ Quid ẽ neq; dies:neq; nox: Mõne apte de in⸗ te ſe:ſic nõ aꝑuit os ſuũ in humilitate: iudiciũ ſertis diei tenebꝛis:⁊ reuocata rurſum luce diſ . oſit ſeruit. Mõ fuit illa dies: neq; em incepit ab oꝛ⸗ nea.Audi ð hoc in Cãticis cãticoꝝ. Suꝑ iniãᷓ tu ſolis.Neq; integra nox fuit. Non em̃ pacto eius ſublatũ eſt Jinpoſita ei ſeribit᷑ coꝛo tatẽ Hierlm mirãtis ðᷣ iniuria filij dei p̃is vo⸗ diei curſu ſpatia ſibi debita:vel ab initio ſuſce⸗ cE: v dicẽtis. Exite ⁊ videte filie Hirlim coꝛonã pit: vel ad vltimũ determinata ꝑduxit:ſᷣ fuga⸗ q coꝛonauit eũ mr ſua.Sʒ ⁊ deſpinis ita aluus ta ꝑ impioꝝ facinus:lux reparat᷑ ad veſperam pppha ↄmemoꝛat. Et expegaui vt faceret vuñã Woſt hoꝛã em nons depulſis tenebꝛis ſol red fecit aũt ſpinas:⁊ nõ iuſticiã:ſ o , dDir mũdo. Et iteꝝ alius de hoc ip̃o teſtimoniuũ +MI ⁊ myſterij ſecreta cognoſcas. Opoꝛtebat eũ dicit:⁊ obſcurabit᷑ ſuꝑ terrã lux.Gocet euige q̃ pctã mũdi venit auferre:etiã terre maledicta lij pᷣdicatio ꝙ etiam milites diuiſerũt ſibi veſti purgare.q peccaãte ꝓthoplaſto ſnia pᷣuaricati⸗ mẽta Jeſu.⁊ ſupꝛa tunicã eius miſerũtſi oꝛtem. onis acceꝑat dicente dño. Maledicta terrain Hoc eriam cure fuitſi pũi ſancto ꝓphetaruʒ vo oꝑibꝰſuis:ſpinas ⁊ tribulos ꝓducet tibi Hꝛo cibus pꝓteſtari cũ dicit.Diuiſerũt ſibi veſtimẽ⸗ pterea & ſpinis coꝛonat᷑ Jeſus:vt pᷣma illa con ta ſua:⁊ ſuꝑ veſtem meam miſerunt ſoꝛteʒ. Sʒ demnatõis ſnia ſolueret᷑ Ad crucẽ ducit᷑: ⁊ in ne de illa qdem veſte quã dicũt milites illudẽ⸗ ligno totius mũdi vita ſuſpẽdit᷑. Ais ð hoc tes induiſſe eũ.i.de veſte coccinea ꝓphete ſuu ꝓpheticis teſtimonijs ↄſirmari: Audi Hiere⸗ erũt.Audi em qͥd dicat Eſaias.Quis eſt hic qᷓ mis dicentẽ de h. Aenite ⁊ inijciamus lignum venit de Edõsruboꝛ veſtimẽtoꝑ eius ex Boſ⸗ in panẽ eius: ⁊ ↄteramus eũ de terra viuentiũ ra.Quare rubicũda ſunt veſtimenta tua?⁊ in⸗ Et itex Moyſes vt deflẽs eos dicit. Et erit vi dumentü tuü tanqᷓ; in toꝛculari calcatũ: Nñ ⁊ ta ſuſpenſa an oculos tuos:⁊ timeb ꝑ diẽ ⁊ no ipᷣe rñdit.Toꝛcular calcaui ſolꝰſilij ſyõ.Solus = — 6 ed fd.— — — ———ͤ —ê — ₰ ee a — — V .„ Tractatus I eſt qui pctm̃ nõ fecit: ⁊ abſtulit pctm̃ mũdi.Si em potuit ꝑ vnũ hoieʒ moꝛs introire:qᷓ;to ma⸗ gis ꝑ vnũ hoieʒ qͥ ðs erat potuit vita reſtitui: Refe rt᷑ etiã ꝙ aceto potatus ſit:vel vino myr⸗ rhato qð ẽ amarius felle. Audi qͥd de ̊ ꝓpha pᷣdixerat. Et dederũt inqͥt in eſca mea fel:⁊ in ſiti mea potauerũt me aceto.Ad q̃ rñdẽs iã tũc QMMoyſes dicebat ð pplo illo:ex vineis ſodomo rũ vitis eoꝝꝑ:⁊ palmes eoꝝ ð gomoꝛris.vua eo rũ vua fellis:⁊ botrꝰ amaritudis ipᷣiꝰ. Et iteꝝ expꝛobꝛãs eos diẽ.ꝓpłs ſtultꝰ⁊ nõ ſapiẽs.h do mino retribuiſti. Sʒ ? in cãticis eadẽ pᷣnũciant vbi etiã hoꝛtus in qͥ cruciſixꝰẽ deſignat᷑. Dic g̊ᷣ intraui in hoꝛtũ meũ ſoꝛoꝛ mea:ſpõſa mea:⁊ vi demiaui myrrhã meã:vbi euident᷑ vinmrre⸗ 5! rhatũ q̃ͥ potat ẽ declarauit/Et ſpm̃ poſt h̊ ſcri⸗ bit᷑ reddidiſſe.pᷣnũciatũ fuerat ⁊ ꝑ ꝓphaʒ di centẽ ex ꝑſona ſilij ad pr̃eʒ. In manus tuas cõ mẽdo ſpm̃ meũ.Sepultus ꝑhibet᷑:⁊ lapis ma gnus appoſitus añ oſtiũ monumẽti. Accipe eti am de h̊ qͥd ꝓpheticus ꝑ Hieremiã ſermo pᷣdi⸗ xerit. Moꝛtiſicauerũt inqͥt in lacũ vitã meã:⁊ poſuerũt lapidẽ ſuꝑ me.Euidentiſſima hec ſe⸗ pulture eius indicia ppheticis vocibus deſig⸗ nata ſunt.Accipe tñ ⁊ alia.A ↄſpectu inqͥt ini⸗ q̃tatis ablatus eſt iuſtus:⁊ in paceẽ locus eius Et alibi. Et dabo malignos ꝓ ſepultura eius. Et itẽ alius. Recubãs doꝛmiuit vt leo:⁊ vt ca tulus leonis:qͥs ſuſcitabit eũ:Sʒ etiã qꝙ in ĩfer nũ deſcendit: euidenter ꝓnunciat᷑ in pſalmis. vbi dicit. Et in puluerem moꝛtis deduxiſti me Et iteꝝ.Que vtilitas in ſanguine meo:dũ de⸗ ſcendero in coꝛruptionẽ.Et iteꝝ. SDeſcẽdi in li mum ꝓfundi:⁊ nõ eſt ſubſtãtia. Sʒ ⁊ Josnes dicit. Lu es qͥ vẽturus es in ifernũ ſine dubio: an aliũ expectamꝰ⸗: VUñ ⁊ Petrus dic̃: qꝛ xpᷣs moꝛtificatus carne:viuiſicatus aũt ſpũ qͥ in ip⸗ ſo habitat: eis qͥ in carcere ↄcluſi eràt deſcẽdit ſpiritibus pᷣdicare:qͥ increduli fuere in diebus Noe. In qᷓ etia ad opis in infernum egerit de⸗ cle ed ⁊ ipᷣe dñs ꝑ ꝓphaʒ dicit taq; ð fu⸗ turoiQuia nõ dereliques aiaʒ meã in inferno: nec dabis ſanctũ videre coꝛruptõneʒ.Qð rur⸗ ſum ꝓphetice nihilominus ondit impletũ cuʒ dicit. Bñe eduxiſti animã meã ab inferno: ſal⸗ uaſti me a deſcendentibus in lacum. Sequitur poſt hec.Tertia die reſurrexit a moꝛtuis. Re⸗ ſurrectõis q̃ppe gloꝛia in Rpᷣo clarificauit om̃e qð pᷣus infirmũ ⁊ fragile videbat᷑. Sʒ tibi pau⸗ lo añ nõ putabat᷑ eſſe poſſibile: vſq; ad moꝛteʒ veniſſe immoꝛtalẽ:aſpice nũc:qꝛ deuicta moꝛ⸗ te reſurrexiſſe ðꝛ nõ põt eſſe moꝛtalis. Sed bo⸗ nitatẽ in hoc intellige creatoꝛis: qꝛ ille eo vſq; te ſequendo deſcẽdit: vſq; qͥ tu peccando deie⸗ ctus es. Nec creatoꝛem oim deũ inpoſſibilita⸗ tis accuſes vt tibi putes opus eiꝰcaduco lapſu Fo. V Epiſtola Uenire non poſſet/J die tur:qui creata coꝛꝑis circumſcpᷣtiõe ↄcluſi:in⸗ ſferna⁊ ſuꝑna nobis dicũ tra regionis pᷣſcbte nobis terminos ↄtinemur Beo aũt qui vbiq; eſt:⁊ nuſq; deeſt:quid ifer⸗ num eſt: aut quid ſupernũ: Neruntamen in aſ ſumptione coꝛꝑis etiam iſta complent᷑ Reſu⸗ ſcitat᷑ caro que repoſita fuerat in ſepulchꝛo:vt adimpleret᷑ quod dictũ eſt ꝑ ꝓphetam. Quia non dabis ſanctũ tuũ videre coꝛruptionẽ. Re dijt ergo victoꝛ a moꝛtuis: inferni ſpolia ſecuʒ trahens. Eduxit em eos qui tenebant᷑ a moꝛte ſicut ⁊ ipe pᷣdixerat:vbi ait.Cum exaltatus fu ero:omnia ad meipᷣm traham.Atteſtat᷑ autem de hoc euangelium cum dicit. Quia monumẽ⸗ ta aperta ſunt: ⁊ multa coꝛpoꝛa doꝛmientium ſanctoꝛũ reſurrexerunt:⁊ apparuerunt multis: ⁊ ingreſſi ſunt in ſanctaʒ ciuitatẽ illam:ſine du⸗ bio ingreſſi ſunt ciuitatẽ: de qua apoſtolus di⸗ cit. Que aũt ſurſum eſt Hieruſalem libera eſt q̃ᷓ eſt mater omniũ noſtrum: ſicut ⁊ ad Hebꝛeos iterum dicit. Decebat em eum: ꝓpter quẽ om⸗ nia:⁊ ꝑ quem omnia multos filios in gloꝛiã ad ducentem:auctoꝛem: ſalutem eoꝝ ꝑ paſſiones ↄſumare. Igit᷑ ↄſumatam paſſionibus carneʒ humanamque moꝛtem ceciderat ꝑ ꝓthoplaſti lapſum:reſurrectionis vᷣtute reparatam:in de xtera dei ſedẽs iĩ altiſſimis collocauit:vt ⁊ apo ſtolus dicit. Qui ſimł excitauit nos:ſimulq; ſe dere fecit in celeſtibus. ic em erat figulus: qᷓ vt ieremias pphᷣa docet: vas de manu ſua collapſum ⁊ ↄfractum: rurſum eleuauit mani⸗ bus ſuis:⁊ refoꝛmauit:ſic placuit in conſpectu efus Placuit aũt ita: vt coꝛpus quod moꝛtale ⁊ coꝛruptibile ſuſceꝑat de ſepulchꝛi petra leua tum: ⁊ immoꝛtale atq; incoꝛruptibile affectum iam nõ in terrenis:ſed in celeſtibus ⁊ pr̃is dex tera collocaret. Plene ſunt his ſacramẽtis ſcb ture veteris teſtamẽti. Nullus ſuꝑ hoc ꝓpha: nullus legiſſatoꝛ: aut pſalmographus ſiluit:b ois pene lacra de his pagina loquit᷑.⁊ ideo ſu⸗ ꝑfſluum videt᷑ immoꝛari nos ad ↄgreganda te ſtimonia. Mauca tñ ⁊ adm odũ pauca ponemꝰ ad ipᷣos fontes diuinoꝝ voluminũ remittẽtes eos:qui potari abundantius cupiunt.Dicit g ſtatim in pſalmis. Ego doꝛmiui ⁊ ſopoꝛatꝰ ſuʒ ⁊ exurrexi:qm dominus ſuſcepit me. Item in alio. NPꝛopter miſeriam inopum ⁊ gemitũ pau peꝝ nunc exurgã dicit dũs. Et alibi ſicut iã ſu⸗ perius diximus. Oñe eduxiſti de inferno aiaʒ⸗ meã: ſaluaſti me a deſcendẽtibus in lacũ.Et in alio loco. QAm reuerſus viuificaſti me:⁊ ð abyſ ſo terre iteꝝ reduxiſti me.Euidẽtiſſime in octu ageſimoſeptimo pſalmo de eo ðꝛ Et factus eſt ſicut hõ ſine adiutoꝛio int᷑ moꝛtuos liber.Non dixit hõ:ß ſicut hõ qui deſcẽderat in iufernü: b 4 8 quẽ dilexit aia mea Idars ſed int᷑ moꝛtuos liber erat: qꝛ a moꝛte teneri nõ poterat. Et ideo in vna natura hũane fragilita tis:in alio diuine maieſtatis ptãs oñdit ãt ꝓpha etiã ð tertia oie manifeſtiſſime ꝓnũci⸗ at ;̊ mõ. Sanauit inqͥt nos poſt biduũ:ĩ die ãt ee tertia reſurgemꝰ:⁊ viuemꝰ in ↄſpectu eiꝰ.ec ãqt ex pſona eoꝝx diẽ:qͥ cũ ipo die tertia reſurgẽ⸗ tes:ð moꝛte reuocant᷑ ad vitã. Et ipi ſunt qͥ di⸗ cũt.Tertia die reſurgemꝰ ⁊ viuemꝰ in ↄſpectu eiꝰ.Eſaias vo aꝑte dic.Qui eduxit ð terra pa ſtoꝛẽ magnũ ouiũ/ Sʒ ꝙ⁊ mulieres viſure eẽnt reſurrectiõeʒ eiꝰ:ſcribis ⁊ phariſeis ⁊ ꝓło non credẽte.etiã h̊ pᷣdiẽ Eſaias his vᷣbis. Mulie⸗ res q̃ venitis ab ſpectaculo veite.Nõ em̃ ẽ ꝑpłs hñs intellectũ. . etiã ðᷣ illis mulieribꝰ q̃ poſt reſurrectõeʒ ꝑrexiſſe ad ſepulchꝝ dicunt᷑: ⁊ q̃⸗ ſiſſe eũ ⁊ nõ inueniſſe.Sicẽ ð Maria magdale⸗ ne:q̃ refert̃᷑ veniſſe ad monumẽtũ añ lucẽ:⁊ nõ inuẽto eo flẽs dixiſſe ad ãgelos:qꝛ tuler̃t dñm: ⁊neſcio vbi poſuerũt eũ.Etiã ð h̊ ita pᷣdicit᷑ in cãticis cãticoꝝ. In cubili meo q̃ſiui quẽ dile . eil aia mea. In noctibꝰqſiui eũ:⁊ nõ inueniDe lis q; qͥ inuenerũt:⁊ tenuerũt pedes eiꝰ:pᷣdicit᷑ in cãticis cãticoꝝ.Tenebo eũ:⁊ nõ dimittã eũ: nea/Hec interim pauca ð mul⸗ tis. Oꝛeuitati em ſtudẽtes:plura coaceruareñ poſſumꝰ.Aſcẽdit ad celos:ſedet ad dexteram bris Inde vẽturus ẽ iudicare viuos ⁊ moꝛtu⸗ os. Conſequẽti bꝛeuitate in fine ſermonis hec ↄtinent᷑:in qbus qð ðꝛ qͥdẽ palã eſt.Sʒ ↄſeq̃n⸗ ter qͥ ſenſu intelligi debeant q̃ dicunt᷑ aſcẽdiſſe ⁊ ſedere:⁊ vẽtux eſſe: niſi ᷣm dignitatẽ diuini tatis intelligas:aliqͥd ꝑ hec humane fragilita⸗ tis videbit᷑ indicari. Cõſumatis etem his q̃ in terra gerebant᷑:⁊ anima de inferni captiuitate reuocata: aſcẽdere mẽoꝛat᷑ ad celos:ſiẽ ꝓpha pᷣdixerat.Aſcendẽs in altũ:captiuã duxit cap⸗ tiuitatẽ.dedit dona hoĩbus:illa.ſ.dona q̃ Pe⸗ trus in actibus apłoꝝ de ſcõ ſpũ dicebat.Exal tatus igit᷑ in dextera dei effudit hoc donuʒ qð vos videtis ⁊ auditis. DHonũ ſpũſſancti de⸗ dit hoibus: qꝛ captiuitatẽ quã pᷣus dyabolus p petm̃ deduxerat in infernũ: Z̃us ꝑ moꝛtis ſue reſurrectionẽ reuocauit ad celos.Aſcendit ergo ad celos:nõ vbi vbũ deus añ non fuerat: quipe qͥ erat ſꝑ in celis: manebat in patre: ſᷣ vbi vbum caro factum añ nõ ſederat. Deniq; quia nouus iſte ingreſſus poꝛtaxꝝ celi edituis: ⁊pᷣncipibus videbat᷑: videntes naturã carnis ſecreta celoꝝ penetrantem dicunt adinuicẽ: ſic Bauid plenus ſpũ ſancto denunciat. Tollite poꝛtas pᷣncipes vr̃as:⁊ eleuamini poꝛte eterna les:⁊ introibit rex głe.Quis ẽ iſte rex głe:dñs foꝛtis ⁊ potẽs: dominus potens in pᷣlio.Que vox vtiq; nõ ꝓpt᷑ diuinitatis potentiaʒ:ſᷣ ꝓpt᷑ nouitatẽ carnis aſcẽdentis ad dei dexterã fere⸗ I batk. Dicit ⁊ alibi idẽ Dauid. Aſcẽdit ᷣs in iu⸗ bilatõe: ⁊ dñs i vocetube. In voce etem tube: mos ẽ victoꝛẽ redire de pᷣlio. De ipᷣo q; ⁊ illð ðꝛ. Qui edificat in celo aſcẽſionẽ ſuã. Et itẽ ali⸗ bi. Qui aſcẽdit ſuꝑ cherubin:volauit ſuꝑ pen⸗ nas vẽtoꝝ/Sedere qᷓ; ad dexterã pr̃is:carnis aſſumpte myſteriũ ẽ. Neq; em̃ incoꝛꝑali natu⸗ re ↄueniẽter iſta abſq; aſſumptõe carnis aptãt᷑ neq; ſedis celeſtis ꝑfectio diuine nature:ſᷣ hũa ne ↄquirit᷑. Vñ ⁊ ðꝛ de eo. NParata ẽ ſedes tua deus:ex tũc a ſeculo tu es. Parata igit᷑ a ſecu⸗ lo ſedes eſt: in qua dñs Jeſus ſeſſurus erat.in cuius noie omne genu flectat᷑:celeſtium:terre⸗ ſtrium: ⁊ inf ernoꝝ: ⁊ omnis lingua ↄfiteat᷑ ei: qꝛ dominus Jeſus ẽ in gła dei patris.De quo ⁊ Bauid ita refert. Dixit dñs dño meo:ſedea dextris meis. HDonec ponã inimicos tuos:ſca⸗ bellum peduʒz tuoꝝ. Que tñ dicta dominus in euangelio diſſerens dicebat ad phariſeos. Si ergo Dauid in ſpũ dñm vocat eum:quõ ſilius eius eſt: ꝑ quod oñdit ſe ̃ᷣm ſm dominũ: ſᷣm carnem filium eſſe Bauid. VUñ ⁊ ipᷣe dñs iterũ dicit. Neruntñ dico vobis: ammodo videbiti filiũ hominis ſedentẽ ad dexteram vvtutis dei. Et Petrus apłs dicit de Ep̃o.Qui ẽ in dexte ra dei ſedens in celis. Sʒ ⁊ Paulus ad Ephe ſios ſcribens.Sʒ oꝑationem inqͥt potẽtie vᷣtu⸗ tis eius:quam oꝑatus eſt in E*&po ſuſcitans eũ a moꝛtuis:⁊ ſedere faciens in dextera ſua.Qð aũt veniat iudicaturos viuos ⁊ moꝛtuos:mul tis quidẽ diuinaꝝ ſcpturaꝝ teſtimonijs edoce⸗ mur. Sed pᷣus qᷓ; ppheticis hec eloquijs pᷣdi⸗ cta doceamus:illud neceſſario arbitroꝛ admo⸗ nendum: qð iſta fidei traditio ttidie nos vult de aduentu iudicis eſſe ſollicitos. vt actus no⸗ ſtros ita pꝑemus:tanqᷓ; reddituri imminẽti iu dici rõnem. Hoc em̃ erat qð ⁊ ꝓpha dicebat ð viro btõ. Quia diſponit ſermones ſuos in iudi cio. Quod autẽ ðᷣꝛ iudicare viuos ⁊ moꝛtuos: nõ ideo ðꝛ ꝙ alij viui alij moꝛtui ad iudiciũ ve⸗ niant:ſᷣ ꝙ animas ſimul iudicabit ⁊ coꝛꝑa:in d bus viuos aĩas.moꝛtuos coꝛꝑa noiauit.Sic⁊ ipᷣe dñs in euangelio dicit. Nolite timere eos: q̃ pñt coꝛpus occidere:anime aũt nihil pñt fa⸗ cere. Sʒ timete potius eum: qui põt ⁊ animã ⁊ coꝛpus ꝑdere in gehennã.Nunc iam paucis ſi videt᷑ etiã ꝑ ꝓph̊as hec pᷣdicta eſſe doceamus Plura autem teſtimonia cum volueris:ipᷣe ti⸗ bi de ſchturaꝝ latitudiue ↄgregabis. DBicit er⸗ go Malachias ꝓpheta.Ecce veniet ompᷣs:⁊ quis ſuſtinebit diem aduentus eius: aut quis ſuſtinebit aſpectũ eius:qꝛ ipᷣe egrediet᷑ ſicut ig nis ↄflatoꝛij:⁊ ſicut herba lauãtiũ:⁊ ſedebit cõ flãs ⁊ purgãs ſicut argẽtũ ⁊ ſiẽ auꝝ.At ãt eui⸗ dẽtius agſcas qͥs ſit iſte dñs: de qͥ hec dicunt᷑: audi qd⁊ Daniel ꝓphᷣa ꝓnũciet. Nidebã inqᷣt 7V2 — — N— * —ͤ[ f f—Ssðs R — S — Tractatus I in viſu noctis: ⁊ ecce cũ nubibus celi ãſi filiꝰ ho minis veniẽs vſq; q̃ſi ad vetuſtũ dieꝝ ꝑpueniet ⁊ in ↄſpectu eius oblatus liber: ⁊ ipᷣi datus eſt pᷣncipatus:⁊ honoꝛ ⁊ regnũ:⁊ omnes ppli tribꝰ lingue ipᷣi ſeruiẽt ⁊ poteſtas eius poteſtas eter na:que nõ pᷣteribit: ⁊ regnũ eius nõ coꝛrumpe tur. Ex his ergo edocemur nõ ſolũ de aduẽtu: de iudicio:ſᷣ ⁊ de ptãte eius ⁊ regno: qꝛ ptãs eterna ſit:⁊ ſine coꝛruptõis fine ſit regnuʒ:ſicut ⁊ in euangelio dicit᷑.Et regni eius non eſt ſinis Vñ valde alienus a fide ẽ regnum tp̃i dicit aliqñ finiendum/Scire tũ debemus ꝙ ſaluta⸗ rem Ep̃i aduentũ hunc conat᷑ inimicus ad de⸗ cipiẽdos fideles callida fraude ſimulare: fi lio hoĩs qͥ expectat᷑ vẽturus in maieſtate patr) ſui:filiũ ꝑditiõis in ꝓdigijs ⁊ ſignis mẽdacibꝰ pᷣpare:vt ꝓ xpᷣo mundũ hunc introducat anti xpᷣm: de quo ⁊ dñs in euãgelijs pᷣdixit iudeis. Quia ego veni in noie pr̃is mei: ⁊ nõ recepiſti me:alius veniet in nomie ſuo:⁊ ipᷣm recipietis Et iteꝝ dicit:tũc videbitis aboĩatõeʒ deſolati⸗ onis ſtantẽ in loco ſcõ:ſicut dicit Daniel ꝓphe ta:qͥ legit intelligat/ Oaniel ergo de aduẽtu er⸗ roꝛis iſtius plenius ⁊ latius in ſuis viſionibus edocet.ex qͥbus valde oꝑoſumẽ nũc exẽpla po nere:q̃ ſatis amplis narratõibus dilatant᷑: ⁊ iõ ſcire de his plenius volentẽ ad ipᷣas magis re⸗ cẽſendas remittimus viſiones. Sʒ ⁊ apls diẽ de eo. Ne qͥs vos ſeducat vllo mõ: qm niſi di⸗ ſceſſio venerit bmum:⁊ reuelatus fuerit homo peccati filius ꝑditionis:qui aduerſat᷑ ⁊ extolli tur ſuꝑ omne qð ðꝛ ðs aũt colit᷑nta vt in tẽplo dei ſedeat oñdens ſe tãqᷓ; ipᷣe ſit deus.Et pau⸗ lo poſt.Et tũc reuelabit᷑ iniquus:quẽ dñs Je⸗ ſus interficiet ſpũ oꝛis ſui: ⁊ euacuabit eũ illu⸗ minatõe aduẽtus ſui cuius ẽ aduẽtus ᷣm oꝑa ſathane in omni vtute ſignis ⁊ ꝓdigis mẽdaci bus. Et iteʒ paulo poſt. Et ideo mittet illis ðs opatõeʒ erroꝛis:vt credãt mẽdacio:vi iudicen tur omnes:qui nõ crediderunt veritati. ꝓpte⸗ rea ergo ppheticis ⁊ euangelicis atq; aplicis vocibus nobis ꝓnunciat᷑ hic erroꝛ:ne q̊ ꝓ ad⸗ uẽtu Epᷣi aduentũ credant antixpᷣi:ſᷣ ſicut ipᷣe dicit. Cũ dixerit vobis. Ecce xpᷣs hic aut ecce illic:nolite credẽ. Neniẽt em multi pſeudo xpᷣi ⁊pſeudo ꝓphete:⁊ ſeducũt multos/Sed quo demõſtrauerit iudicium veri Ep̃i videamus. Sicut fulgur inͤt de oꝛiẽte reſplẽdet vſq; in oc cidentẽ: ita erit aduẽtus ſilij hois. Cũ ergo ad⸗ uenerit dñs Jeſus xpᷣs ſedebit:⁊ iudiciũ ſtatu et:ſicut ⁊ in euãgelijs dicit: ⁊ ſegregabit oues abhed is.i.iuſtos ſegregabit ab iniuſtis: ſicut ⁊ apls ſcribit.Añ oẽs nos ſtare opoꝛtet añ tri⸗ bunal ERp̃i:vt recipiat vnuſquiſq; ppᷣa coꝛꝑis ꝓut geſſit ſiue bona ſiue mala. Judicamur aũt — ſermonẽ. Sanctã eccleſiã catholic nõ ſolu ꝓ geſtis: etiaʒ ꝓ cõgitatis hym ꝛ iße Fo. VI Epiſtola I apks dicit. Inter ſe inuicem cogitatõibus accu ſantibus:aut etiã defendẽtibus in die qͥ iudica bit occulta hominũ. Sʒ ⁊ de his iſta ſufficiat. Polt her ponit᷑ in oꝛdine fidei. Et in ſpũ ſctõ. b Ea que in ſuperioꝛibus paulo latius de Xpo ſunt tradita ad incarnatõis ⁊ paſſionis eiꝰ my ſterium ptinent:que dum media intercedũt ꝑ⸗ ſone ipᷣius coaptata ſancti ſpũs ↄmemoꝛatõeʒ paulo longius reddiderũt. Ceteꝝ ſi ſola diui⸗ nitatis ratio habeat᷑.eo mõ quo in pᷣncipio ðꝛ. Credo in deum patrẽ omnipotentẽ: ⁊ poſt hec In Jeſum xpᷣm filium eius vnicũ dñm noſtrũ ta iungit᷑. Et in ſpũ ſcõ. Illa wo omnia qͥ de pᷣo memoꝛant᷑ ad diſpenſationem carnis:vt diximus ſpectant. Isit᷑ in ſancti ſpũs ↄmemo ratõe adimplet᷑ myſteriũ trinitatis. Sicut em vnus ðꝛ pr̃: ⁊ alius non ẽ pr: ⁊ vnus ðꝛ vnige⸗ nitus filius: ⁊ alius vnigenitus filius nõ cẽ. Ita ⁊ ſpũſſanctus vnus eſt: ⁊ alius non poteſt eſſe ſpuſſanctus. At ergo ſiat diſtinctio ꝑſonaꝝ af fectionis vocabula ſecernunt᷑: qbus ille par᷑ in telligat᷑:ex quo oia:⁊ qꝛ ipᷣe nõ habeat patrem Zſte filius tanqᷓ; qͥ ex pre natus ſit:⁊ hic ſpiritꝰ ſanctus tanqᷓ; de vtroq; pcedẽs: ⁊ cũcta ſctifi⸗ Sneralti aradecn trinitate diuinitas; doceat᷑:ſicut dictũ ẽ in deo pr̃e credi adiecta pᷣ poſitõe in:ita ⁊ in xpo filio eius:ita ⁊ in ſpũſcõ mẽoꝛat᷑. Sʒ vt manifeſtius fiat qð diximus ex ↄſequẽtibus appꝛobabit᷑. Sequit᷑ nãq; pꝰ hũc a: remiſſionẽ p eccatoꝝ:carnis reſurrectõnẽ/HNõ dixit in ſcã eccła catholica:nec in remiſſione peccatoꝝ:nec in carnis reſurrectõe. Si em addidiſſet in pᷣpo ſuõeʒ vna cum ſuꝑioꝛibus eademq; ius fieret. Nunc autẽ in illis quidem vocabulis vbi ð di uinitate oꝛdinat᷑ fides:in deo patre ðꝛ ⁊ in xpo filio eius ⁊ in ſpũſcõ.in ceteris vo vbi nõ ð di⸗ uinitate: de creaturis ⁊ ð myſterijs ſermo eſt in pᷣpoſitio nõ addit᷑: vt dicat᷑ in ſcã eccła i ſan ctã eccłaʒ credendam eſſe: non vt deum: vt ec cleſiam deo ↄgregatam. Et remiſſionẽ pctõꝛũ credãt eſſe:nõ in reniſſionẽ pctõꝝ:a reſurrecti onẽ carnis credãt: nõ in reſurrectionẽ carnis. ac itaq; pᷣpoſitõis ſillaba creatoꝛ a creaturis ſecernit᷑: ⁊ diuia ſeꝑant᷑ ab hũanis/ Hic igitur ſpũſſanctus ẽ:qͥ in veteri teſtamẽto legẽ ⁊ pꝛo⸗ phetas:in nouo euangelia ⁊ apłos inſpirauit. Añ ⁊ apoſtolus dicit. Dis ſcpᷣtura diuinitꝰ in ſpirata vtilis eſt ad docẽdũ/Et tũ que ſunt no ui ac veteris teſtamẽti volumia:q̃ ᷣm maioꝛuʒ traditionẽ ꝑ ipᷣm ſpm̃ſanctũ inſpirata credunt᷑ ⁊eccłijs Eßi tradita: competẽs videt᷑ hoci lo⸗ co euidenti numero ſicut ex patrũ monumẽtis accepimus deſignare. Itaq; veteris teſtamen ti omnium pmo Moyli qnq; libꝛi ſunt traditi Beneſis:Exodus:Leuiticꝰ Nüeri Be erd⸗ G gerẽtibus nõ introeat Sars nomiũ. doſt hec Jeſus naue Judicuʒ ſił cum Ruth. Quatuoꝛ poſt h regnoꝝ libꝛi s hebꝛei duos nũerãt Paralipomenõ:qͥ dieꝝ ðꝛ liber ⁊ Eſdre duos:qͥ apð iſllos ſingli ↄputant᷑.⁊ he⸗ ſter. ꝓphaꝝ vo Eſaias:lhieremias: Eʒzechiel ⁊ Baniel. pᷣtea.xij. ꝓphaꝝ liber vnꝰ. Job q;⁊ pſalmi Dauid ſingli ſunt libꝛi. Salomonis vo tres eccłijs traditi ꝓpuůbia: eccłaſtes: cãtica cãti⸗ 22. In his ↄcluſerũt nũeꝝ libꝛoꝝ veter teſti. oui vo qᷓtuoꝛ euãgelia: Matthei:Marci: Luce:⁊ Joãnis.Actꝰ apłoꝝ qͥs deſcribit Cu⸗ cas. Pauli apłi epte.xiiij. Petri apłi eple due. Jacobi fris dñi ⁊ apłi vna. Jude vna. Joan⸗ nis tres. Apocalypſis Joãnis.Hec ſũt qᷓ pr̃es intra cãonẽ ↄcluſerũt:ex qͥbꝰfidei nr̃e aſſertões 2ſtare voluerũt/Sciedũ tñ ẽ ꝙ alij libꝛi ſunt qᷣ nõ cãonici ſᷣ eccłaſtici a maioꝛibꝰapellati ſũt.i. Sapia q ðꝛ ſalomõis:⁊ alia ſapia q ðꝛ filij Sy⸗ rach: qͥ liber apð latios h̊ ipᷣo gñali vocabulo eccłaſticꝰappellat᷑:qͥ vocabulo nõ auctoꝛ libelli ſ ſcpᷣture q̃litas ↄgnoĩata ẽ.Eiuſdẽ oꝛdis libel lus ẽ Thobie ⁊ Judith ⁊ Machabeox libꝛi. In nouo vo teſtõ libelb qͥ ðꝛ paſtoꝛis ſiue her mes:qͥ apellat᷑ due vie vlł iudiciũ NPetri.Que oia legi qͥdẽ in eccłijs voluer̃t: nõ tñ ꝓferri ad auẽtẽ ex his fidei ↄfirmãdaã.Ceteras vo ſcötu ras apocryphas noĩiarũt:q̃s in eccłijs legi no⸗ luerũt. hec nobᷣ a pr̃ibꝰ vt dixi tradita ſunt:q̃ vt dixi oppoꝛtunũ viſuʒ ẽ h i loco deſignare ad inſtructõeʒ eoꝝ qͥ pᷣma ſibi eccłe ac fidei elemen ta ſuſcipiũt:vi ſciat ex bꝰ ſibi fontibꝰ vbi dei hauriẽda ſint pocula ecclaʒ. Cãʒ iã ſupiꝰ ximꝰ cur nõ dixerint etiã hic in ſcãʒ ecclazʒ. Hi igit᷑ qͥ ſupꝛa in vno do cfe dere edocti ſunt ſub myſterio trinitatis:crede⸗ re etiam hoc debẽt vnam eſſe eccłaʒ ſanctaʒ:in qᷓ eſt vna fides: ⁊ vnũ baptiſma:in q̊ vnus ðs credit᷑ p: ⁊ vnus dñs Jeſus xpᷣs filius eius:⁊ vnus ſpũſſcũs. Iſta ẽ g ſcã eccła nõ hñs macu⸗ lã:aut Gi AUlii. em ⁊ alij eccłlas ↄgregar̃t: vt Martion ⁊ Aalẽtinus g lhebiõ ⁊ ani⸗ cheus ⁊ ceteri oẽs heretici. Sʒ⁊ ille eccleſie nõ ſunt ſine macula vel ruga ꝑſidie. ⁊ iðo dicebat de illis ꝓpha.Odi eccłaʒ malignãtiũ:⁊ cũ im⸗ e hac aũt eccłia que fideʒ xpᷣi pijs nõ ſedebo integram ſeruat audi quid dicat ſpũſſanctus iĩ cãticis canticoꝝ. Ana ẽ columba mea:vna eſt ꝑfecta genitrici ſue. Qui ergo hãc fidẽ in eccła ſuſcipit:nõ declinet in ↄſilio vanitatis:⁊ cũ ini õciliũ nãq; vanitat ẽqð agit Martion:qͥ negat patrẽ xpᷣi deũ eſſe creatoꝛem:qui ꝑ filium ſuum fecerit mundum. oncilium vanitatis eſt quod ebion docet: ita REpo credi debere:vt circũciſio carnis ⁊ ob ſeruatio ſabbati ⁊ ſacriſicioꝛum ſolennitas:ce⸗ ter eq; omnes obſeruantie m legis litteram te⸗ ant Concilium vanitatis eſt qð docet Ma nicheus:pᷣmo qui ſeipᷣm ꝑaclytum nominauit tum deinde qui mundum a malo factum dicit: deum creatoꝛem negat:teſtamentum vetus re pudiat: vnam bonam:aliã malã naturã ſibi in⸗ uicem aſſerit repugnare: coeternas aias hoim m pythagoꝛeos in pecudes ⁊ aialia ⁊ beſtias redire ꝑ diuerſos naſcendi circulos aſtruit:re⸗ ſurrectõeʒ carnis noſtre negat. NPaſſioneʒ dñi ⁊ natiuitateʒ:nõ in vᷣitate carnis:ſᷣ in fantaſijs fuiſſe ↄfirmat.Conciliũ vanitatis ẽ:qð Pauł⸗ ſamoſatenus:⁊ eius poſt hec ſucceſſoꝛ Photi⸗ nus aſſeruit xpᷣm nõ fuiſſe añ ſecula natũ ex pa tre:ſᷣ ex Maria cepiſſe:⁊ nõ eũ deũ hoĩeʒ natũ ſ ex hoie deũ factũ exiſtimat/CLõciliũ vanitatj eſt:qð Arriꝰ atq; Eunomiꝰdocuit qͥ filiũ deiñ ex ipᷣa pf̃is ſubſtãtia natũ:ſᷣ ex nihilo creatum voluit/Conciliũ vanitatis ẽ ⁊ qð illi aiunt:qͥ ſi lium dei qdem de ſubſtantia pr̃is fatent᷑:ſctm̃ vo ſpm ſeꝑant ⁊ ſecernunt:cũ vtiq; vnã eãdẽ⸗ q; vᷣtutẽ ⁊ diuinitatẽ trinitatis oſtẽdat Salua toꝛ in euãgelio cũ dicit. Baptizate om̃s gẽtes: In noie pr̃is ⁊ filij ⁊ ſpũſſancti:⁊ ẽ aꝑte impiũ ſeꝑari ab hoĩe qð diuinitus iungit᷑. Conciliuʒ vanitat ẽ ⁊ hoc qð oli ↄgregauit Ptiar 7 pꝛa ua ↄtẽtio:aſſerẽs R'm carnẽ qͥdẽ hũanã ſuſce piſſe:nõ tñ ⁊ aiaʒ rõnabilẽ:cum vtiq; ⁊ carni ⁊ ſanguini ⁊ ſenſui hũano ac mẽti vna eadẽq; ſa⸗ lus a xpo collata ſit qðᷣ Donatianꝰ ꝑ africã traditoeʒ eccle crimi⸗ nando ỹ Sgragfiouaus ſolli citauit lapſis pniaʒ denegãdo:⁊ ſcðᷣas nuptias cum foꝛte ini rieas neceſſitas exegerit ↄdemnando. Has er⸗ go omnes velut ↄgregatõnes malignantiũ fu⸗ ge. Sʒ ⁊ eos ſi q illi ſunt qͥ dicunt᷑ aſſerere ꝙ ſi⸗ lius dei nõ ita videat vel nouerit preʒ ſicut no ſcit᷑ ipᷣe ⁊ videt᷑ a pr̃e:vel regnũ xpᷣi eẽ finiẽdũ: aut carnis reſurrectõneʒ nõ integra nature ſue ſubſtãtia reꝑandã:futuꝝ dei iuſtũ erga oẽs ne gare iudicium: dyabolum debita abſolui dam natõe penaꝑꝝ. Ab his inqᷓ; oibus fideł declinet caʒ vo eccłaʒ tene:q̃ deũ pr̃eʒ omipo tentẽ ⁊ vnicũ filiũ eius Jeſum xpᷣm dñm nr̃m: ⁊ ſpmſcm ↄcoꝛdi ⁊ ↄſona ſubſtaãtie rõne ꝓfitet᷑ Filiũq; dei natũ ex vgine:paſſum ꝓ ſalute hu mana:ac reſurrexiſſe in ea carne q natus eſt cre dit: eum deniq; ventuꝝ iudicẽ oim ſperat:in qͥ ⁊ remiſſio pctõꝝ ⁊ carnis reſurrectio pᷣdicatur eꝝ de remiſſione pctõꝝ ſufficere debere ſola credulitas. Quis em cauſas aut rõnẽ reqͥrat: v bi indulgẽtia pᷣncipalit eſt:cũ terreni regis libe ralitas diſcuſſioni nõ ſit obnoxia:ab hũana te⸗ meritate diſcunit᷑ diuina largitio: Solẽt em cũ irriſione adũſuʒ nos dicẽ pagani:ꝙ ipᷣinos de cipiamꝰq putemꝰcrimia q oꝑe ↄmiſſa ſũt vbis poſſe purgari:⁊ aiũt.Nũqᷣd pᷣi qͥ homicidiũ fe re — 3 ⁊ illud ↄ ciliũ vanitat — — ,F — NAN —— —— N — —— — — Tractatus eit homicida nõ eſſe⁊ adulter nõ videri qͥ adul teriũ ꝑpetrauit:Quõ g̊ huiuſcemõi criminum reus ſcũs nob effici ſubito videbit᷑: Sʒ ad hec vt dixi meliꝰfide:qᷓ; rõne rũdeo. Rex em ẽ oim q̃ ꝓmiſit: terre celiq; dñs ẽ qͥ hec pollicet᷑. 125 vis vt ei qͥ ex terra hoĩem fecit:credã qð ex cri⸗ minoſo me faciat innocẽtẽ:Et qͥ mecũ eſſem ce cus fecit videre:vel cũ eſſem ſurdus audire:qᷓ mihi claudo greſſuʒ reddidit innocẽtiã mihi ꝑ ditã poterit recuꝑare: Et tñ veniamꝰad ipᷣius teſtimoniũ/Occidere hoieʒ nõ ſꝑ crimioſuʒ ẽ: F malitia nõ legibꝰoccidẽ crimioſuʒ ẽ.Nõ & fa⸗ ctũ me in talibus:qꝛ interdũ ⁊ recte fit:ß animꝰ male ↄſulẽs dãnat.Si g̊ animus in me qͥ crimni⸗ noſus ẽ effectus:⁊ in qͥ fuit oꝛigo vitij coꝛrigat cur tibi videar nõ poſſe innocẽs effici qͥ pᷣus fu erã crimioſus:Si em̃ vt ſupꝛa oñdi ↄſtat ꝙ nõ in facto:ſᷣ in volũtate ſit crimẽ:ſic mala volun tas auctoꝛe malo demone pctõ me ⁊ moꝛti fecẽ obnoxiũ.Ita in bonũ volũtas mutata auctoꝛe bono ðo innocẽtie me reddidit:⁊ vite.Silis cã ⁊ in ceteris crimibus.oc mõ fides nr̃a nõ iue nit᷑ naturalibꝰ rõnibꝰadũſari:dũ remiſſio pctõ Fo. VI Epiſtola I Ad quos pᷣmam interim reſponſionem ſermo⸗ nibus Pauli faciamus:dicẽtis eis. Inſipiens tu qð ſemias nõ viuificabit᷑:niſi pᷣus moꝛiat᷑.⁊ qð ſemias nõ coꝛpus:qð futuꝝ ẽ ſeias:ſᷣ nudũ granũ tritici:aut alicuius ceteroꝝ ſeminũ.deꝰ aũt dat coꝛpus ꝓut vult.Qõð aũt in ſemibus q̃ᷓ in terrã iacis ꝑ annos ſingulos fieri vides.hoc in tua carne q lege dei ſeminat᷑ in terra: futurũ eſſe non credis.Cur queſo tam anguſtus ⁊ iua lidus diuine potentie eſtimatoꝛ es: vt diſpſuʒ vniuſcuiuſq; carnis puluerẽ in ſuã rõnẽ colligi ⁊ reꝑari poſſe nõ credas:An nõ cenſeas:cũ vi deas ꝙ etiã moꝛtale ingeniũ demerſas i ꝓfun⸗ du terre metalloꝝ venasrimat᷑:⁊ artiſicis ocu lus auxꝝ videt in qͥ iꝑitus terrã putar Mccur q̃dẽ nõ ↄcedimus ei qͥ fecit hoĩeʒ:qñ tm̃ is qui ab ipo factus ẽ aſſeqͥ põt:Et cũ auri ꝓpꝛiã ve⸗ nã: ⁊ argẽti aliã:eris q; lõge diſparẽ:tferriq; ac plũbi diüſam intra ſpẽʒ terre latẽ moꝛtale depᷣ⸗ hẽdat ingeniũ diuia vtꝰ iuenire poſſe ac diſcer nere nõ putabit᷑ vniuſcuiuſq; carnis ꝓbũ ſen⸗ ſum etiã ſi videat᷑ diſꝑſus:⸗Sʒ ad hec tẽptemꝰ aias qᷓ deſiciũt in fide naturalibꝰrõnibus adiu⸗ rũ nõ geſtis:q̃ mutari nõ pñt: ſ᷑ aio quẽ ð malo uare.Siqͥs diuerſa ſeia in vnũ ꝑmiſceat:⁊ hec in bonũ vti certũ ẽ depuier/ Sz 37 VlIteri? mo iſte qͥ reſurrectõʒ carnis ꝓnũciat ſummã totiꝰ ꝑfectõis ſuccicta bꝛeuitate ↄcludit.qᷓ;uis etiaʒ de H̊ nõ ſolũ a gẽtilibꝰſᷣ ab hereticl fides impu⸗ gnet᷑ eccłe.Nã Aalẽtinꝰ reſurrectõneʒ carnis oĩmõ negat:⁊ manichei:ſiẽ ſupꝛa oñdimꝰSed iſti Eſaiã qͥdẽ ꝓphaʒ dicẽtẽ. Reſurgẽt moꝛtui ⁊ ſuſcitabunt᷑:qͥ ſunt in ſepulchꝛis audire nolu erũt:nec hDanielẽ ſapiẽtiſſimũ ꝓteſtãtẽ. Quia tũc reſurgẽt qͥ ſunt in terra puluẽ.Hiqͥdẽ in vi tã eternã:hi ãt in obpꝛobꝛiũ ⁊ ↄfuſionẽ eternã. Tñ vel in euãgelijs q̃ reciꝑe vident᷑ diſcẽ debe rẽt a dño ⁊ Saluatoꝛe nr̃ Saduceos docente dictũ. Qõð ãt reſurgãt moꝛtui.Nõ legiſtis quõ dicit Moyſes in rubo ðs Abꝛahã:ðs IJIſaac ðs Jacob:ðs aũt ẽ nõ mortuor:Pviuefid Dn q̃ etiã qᷓ ſit ⁊ q;ta reſurrectõis glła in ſupioꝛibus mẽoꝛauit cũ dixit. In reſurrectõe aũt moꝛtuo⸗ rũ neq; nubẽt neq; nubent᷑:ſᷣ erunt ſicut angeli dei. Reſurrectõis ergo iuſtoꝝ głiaʒ angelis cũ hoibus ↄfert.ſtatim em̃ vt reſurrexerint:non iteꝝ in terra cũ pecudibus:ſᷣ in celo cum ange⸗ lis viuẽt.Quos tñ ad hoc rõ vite purioꝛis ad⸗ miſerit: Illos.ſ.qͥ iĩ nũc ↄſeruã aĩe ſue carnem caſtis pudicitie frenis obediẽtie ſci ſpũs ſubiu⸗ gauerint:⁊ omni eã vitioꝝ labe tenuatam atq; in ſpiritalẽ glłaʒ ſcificatõis vtute mutatã ange⸗ loꝝ q; meruerit iferre ↄſoꝛtijs. Sʒi — — — mãt ⁊ dicũt.Quõ põt caro q̃ putrefacta diſſol uikt᷑: aut in puluerẽ vtit᷑:maris etiã intdũ ꝓfũ⸗ do ſoꝛbet᷑: fluctibuſq; diſꝑgit᷑:colligi rurſum ⁊ reintegrari in vnũ coꝛpus:⁊ ex aia hoĩs reꝑari indiſcreta ſeiet:vel paſſim ſpargat in terrã:nõ⸗ ne vniuſcuiuſq; ſemis granũ qͥ cũq; loci iactuʒ fuerit:ↄpetẽti tꝑe ſᷣm nature ſue ſpẽʒ germẽ ꝓ ducet:vt ſtatũ ſue foꝛme ſuiq; coꝛꝑis reparet⸗ Ita ergo vniuſcuiuſq; carnis ſubſtãtia: q;uis varie diuerſeq; diſpſa ſit:rõ tñ ipᷣa q̃ ineſt vni⸗ cuiq; carni ẽ immoꝛtał: qꝛimmoꝛtał aie caro ẽ ex eo tꝑe:quo ſeiatis in terrã coꝛꝑibus pᷣmũ ve ri dei voluntati arriſit:collectũ terre: attractũ⸗ qſubſtantie ſue ſenſum reddit ac reꝑat in illaʒ ſpẽʒ:quam moꝛs aliqñ diſſoluerat.Et ita fit v⸗ nicuiq; aie:vt nõ ad ↄfuſum:aut extraneũ coꝛꝛ pus:ſᷣ ad ſuũ qð habuerat reꝑet᷑/ Conſequent᷑ põt ꝓ agonibus pñtis vite cuʒ anima ſua caro vel pudica coꝛonari:vel ipudica puniri. Et iõ ſatis caute eccła noſtra fidem ſymboli docet: q̃ in eo quod ceteris tradit᷑ carnis reſurrectõem: vno addito ꝓnoĩe thadidit huius carnis reſur rectõʒ. Huiꝰ ſine dubio:quã habet is qͥ ꝓſitet ſignaculo crucis frõti ipoſito.qͥ ſciat vnuſqſq; fideliũ carnẽ ſuam ſi mũdam ſeruauerit a pctõ futuꝝ eſſe vas honoꝛis vtile dño ad omne opꝰ bonum paratũ.Si vero ↄtaminatam in pctis: futuꝝ eſſe vas ire ad interitũ/ã vo de ipᷣa re⸗ ſurrectõis gła ⁊ de ꝓmiſſionis magnitudie: ſi⸗ qͥs plenius ſcire deſiderat in oibus pene diuis volumibus inueniet indicari.Ex qbus nos cõ monitõis tmmõ gratia pauca pñti loco mẽoꝛã tes:finẽ iniũcti a te opuſculũ faciemus. Igitur apoſtolus Paulus:ꝙ reſurgat moꝛtalis caro alijs multis aſſerit argumẽtl dicẽs.Qðò ſi reſur rectio moꝛtuoꝝ nõ ẽ᷑:gꝗ̊ nec xpᷣoñ reſurrexit.Si aũt *5̊us nõ reſurrexit: inanis ẽ p̃dicatio nr̃a vacua ẽ fides nra.Et paulo poſt.Nũc aũt xpᷣs reſurrexit a moꝛtuis initiũ doꝛmiẽtiũ:qm̃ qͥdẽ ꝑ hoĩeʒ moꝛs:⁊ ꝑ hoiem reſurrectio moꝛtuoꝝ. Sicut ei in Adã oẽs moꝛiunt᷑:ita ⁊ in xpᷣo oẽs viuificabunt᷑. AUnuſqͥſq; ãt in ſuo oꝛdie initiuʒ xpᷣs.deinde hi qͥ ſunt xpᷣi in aduẽtu eius.dein- de finis. Et in ſequẽtibꝰ addit ⁊ hee.Ecce my⸗ ſteriũ vob dico: oẽs qͥdẽ reſurgemus:ñ oẽs ãt imutabimur ſiue vt ĩ alijs exẽplaribꝰ iueniemꝰ Oẽs qͥdẽ doꝛmiemꝰ:oẽs ãt imutabimur:i mo⸗ mẽto:in ictu oculi:in nouiſſima tuba. Canet ei tuba:⁊ moꝛtui reſurgẽt incoꝛrupti:⁊ nõ imuta bimur. Sʒ ⁊ ad Theſſalonicẽſes nihilominus ſcribẽs dic̃. Nolo ãt vos igrare frẽs ðᷣ doꝛmiẽ tibus:vtoↄtriſtemi ſiẽ̃ ceteri qͥ ſpyem nõ hñt.Nã ſi credimꝰ ꝙ Jeſus moꝛtuꝰ ẽ ⁊ reſurrexit:ita ⁊ deus eos q̃ doꝛmierũt ꝑ Jeſum adducet cũ illo Hoc em vobᷣ dicimꝰin vᷣbo dñi:qꝛ nos qͥ viui⸗ mus q̃ reliqͥ ſumus:in aduẽtu dñi pᷣueniemus eos qͥ doꝛmierũt:qꝛ ipſe dñs in iuſſu ⁊ in voce archãgeli ⁊ tuba dei deſcẽdet ð celo: ⁊ moꝛtui q̃ in xpᷣo ſunt reſurgẽt pᷣmi.deide nos qͥviuimꝰ q̊ reliq ſumſił cũ illis rapiemur in nubibꝰobui am xpo in aera:⁊ ita ſꝑ cũ dũo erimꝰ/ exiſtimes hec Mauli ſoliꝰq̃ſi nouella pᷣdicatõe ſignari: audi etiã qͥd Eʒechiel ꝓpha oli ꝑ ſpjm ſcm pᷣlocutus ſit.Ecce inqͥt ego aꝑiã ſepulchꝛa vr̃a:⁊ educã vos ð ſepulchr vr̃is Job q; my⸗ ſticis redũdãs eloquijs audi qᷓ; euident᷑ reſur⸗ rectõeʒ moꝛtuoꝝ pᷣdicet:ẽ inqͥt arboꝛi ſpes:ſi ei abſciſſa fuerit:iteꝝ pullulabit ⁊ vgultũ eiꝰ nũ⸗ qᷓ; deficiet. Qð ſi lenuerit in terra ẽ radix eius. Si vo i petra emoꝛtuꝰfuerit trũcꝰ ab odoꝛe qq̃ refloꝛebit:⁊ faciet fruticẽ ſicẽ nouella. AUir vo ſi moꝛtuꝰ fuerit:abierit: ⁊ moꝛtatł ſi ceciderit:vl⸗ tra nõ erit: Mõ tibi videt᷑ in vbis his cũ qͥdam pudoꝛe arguere hoĩes ⁊ dicẽ. Ita ne ſtultum ẽ hoim genꝰ vt cũ videãt exciſe arboꝛis trũcũ rur ſum pullulare ð terra:⁊ lignũ emoꝛtuüſ iteꝝ vi tã reciꝑe:ipᷣis ne lignis qdẽ aliqͥd ſiłe ð ſemet⸗ ipᷣis nec arboꝛibꝰopinent᷑: At ãt ſcias ꝙ velu⸗ ti introgãtis mõ legendũ ſit qð dixit moꝛtałãt cũ ceciderit:nõ reſurget:ð ↄſequentibꝰ ꝓbat. Subiũgit nãq; ſtati. St em moꝛtuꝰ fuerit hõ: viuet. Et paulo pꝰ diẽ. Expectabo vſq;qͥ iteꝝ fiã.Et iteꝝ idẽ dic. Qui rſuſcitaturꝰẽ ſuꝑ terrã pellẽ meã:q̃ hec nũc haurit.hec qͥdẽ ad ꝓbati⸗ onẽ dicta ſunt ꝓfeſſiõis nr̃e: q̃ ↄfitemur in ſym bolo huiꝰcarnis reſurrectõeʒ. Qð em adiũctũ ẽ huiꝰvide qᷓ; ↄſonũ ſit oibus his q̃ ð diuis vo luminibꝰmẽoꝛauimꝰ.Quid em̃ aliud idicat᷑ in vlctis Job q̃ ſuꝑiꝰexpoſuimꝰ:qꝛ cũ dic reſuſci⸗ tabit pellẽ meã:q̃ hec nũc haurit.i.q̃ iſta toꝛmẽ ta ꝑpetit᷑.nõne aꝑte dicẽ huiꝰcarnis reſurrecti⸗ onẽ futurã:huiꝰinqᷓ; q̃ tribulationũ ⁊ tẽptatio⸗ I nũ cruciamẽta q ſunt nũc ſuſtinet: Sʒ ⁊ apltus cũ dic᷑. Opoꝛtet em̃ coꝛruptibile h̊ induere icoꝛ ruptõeʒ:⁊ moꝛtale h̊ induere iĩmoꝛtalitatẽ. Nũ q̃d nõ coꝛpꝰſuũ qͥdãmõ ↄtingẽtis ⁊ digito pal⸗ pãtis ẽ vox:oc ꝗ̊ qð nũc coꝛruptibile coꝛpꝰẽ reſurrectõis gra incoꝛruptibile erit.⁊ q̊ qdᷣ nũc moꝛtale ẽ:ĩmoꝛtalitatis vᷣtutibꝰinduet᷑. At ſiẽ xp̃ᷣs reſurgẽs a moꝛtuis vltra iã nõ moꝛiturus moꝛs ei vltra nõ dñabit᷑:ita⁊ qͥ in xpᷣo reſurgẽt nec coꝛruptõeʒ ſentiẽt vltra nec moꝛtẽ:nõ natu ra carnis abiecta:ſᷣ ↄditõe eius ⁊ q̃litatemuta⸗ ta/Erit g̊ coꝛpus qð reſurget a moꝛtuis incoꝛ⸗ ruptibile ⁊ imoꝛtale nõ ſelũ iuſtoꝝ ſ̃ etiã pctõꝝ Juſſtoꝝ qͥdẽ:vt ſꝑ poſſint ꝑmanere cum ſpᷣo. Pcectõꝝ vo: vt abſq; interitõe ſua debitas luãt penas.Qõð ãt iuſti ſꝑ cũ dño xpᷣo pꝑmaneãt:iaʒ ⁊ in ſuꝑioꝛibꝰedocuimꝰ vbi oñdimꝰqꝛ apłs diẽ Beinde nos qͥ viuimꝰqͥ reliqͥ ſumꝰ ſil cũ illis ra piemur in nubibus obuiam Rpoin aera:⁊ ita ſꝑ cũ dño erimus. Nec mireris:ſi caro ſcõꝝ in tatã gloꝛiam ex reſurrectiõe mutabit᷑: vt in oc⸗ curſum dei ſuſpenſa nubibus ⁊ aere vecta ra⸗ piat᷑:cum ipᷣe apoſtolus exponens qᷓ;tũ ↄferat deus his qui diligunt eum dicat.Qui trãſmu⸗ tauit coꝛpus humilitati noſtre ↄfoꝛme fieri coꝛ poꝛi claritatis ſue. Nihil ergo abſurdum eſt:ſi ſanctoꝝ coꝛpoꝛa dicant᷑ nubibus in aera ſuſtol li:cum ad foꝛmam coꝛpoꝛis *&i quod in dex⸗ tera ſedet dicantur refoꝛmanda.Sʒ ⁊ hoc ſan⸗ ctus apoſtolus vel de ſe vel de ceteris ſui loci vel meriti addidit ⁊ dixit. Quia conſuſcitabit nos cum Chꝛiſto: ſimulq; faciet ſedere in cele⸗ ſtibus. Vnde cum hec ⁊ eoꝛum ſimilia qᷓ;pluri ma ſancti dei in repꝛomiſſionibus habeant in reſurrectione iuſtoꝛum:non erit iã difficile cre⸗ dere etiam illa q̃ ꝓphete pᷣdixerant:quod iuſti ſcʒ fulgebunt ſicut ſol:⁊ ſicut ſplẽdoꝛ firmamẽ⸗ ti in regno dei.Cui em difficile videbit᷑ eos ful goꝛem ſolis habituros ac ſyderũ:ac firmamen ti huius ſplendoꝛe decoꝛatos:quibus vel vita yel ↄuerſatio angeloꝛum dei parat᷑ in celis: vł ↄfoꝛmandi dicunt᷑ ad gloꝛiam coꝛꝑis xpᷣi⸗Ad quam gloꝛiã Saluatoꝛis oꝛe ꝓmiſſam reſpici⸗ ens ſanctus apłs dixit. Quia ſemiat᷑ coꝛpꝰ aia le:reſurget coꝛpus ſpiritale. Si em veꝝ eſt:ſiẽ certe veꝝ ẽ:ꝙ iuſtos quoq; ⁊ ſanctos angeloꝛ ↄſoꝛtijs ſociabit diuina dignatio:certũ eſt q ⁊ coꝛpoꝛa eoꝝ in ſpiritalis coꝛꝑpis gloꝛiam vertet Nec hoc tibi ↄ naturalem coꝛpoꝛis rõnẽ videa tur eſſe ꝓmiſſum. Si em̃ credimus ſᷣm ea q̃ ſc; ta ſunt:ꝙ accipiẽs deus limuʒ terre:plaſmauit hominem:⁊ hec fuit natura coꝛpoꝛis noſtri:vt volũtate dei terra verteret᷑ in carnem: cur tibi aut abſurdum aut orium videt᷑:ſi iſſdem rõni⸗ bus qᷣbus terra ꝓficiſci ðꝛ in coꝛpus aĩale:rur⸗ ſum coꝛpꝰaiale i coꝛpꝰ ꝓficiſci ſpiritale credat᷑: — emmK.. eee---- –8 — rRrNrrr fhr —— —— – ☛ EA — — N — — —— — — — — ☛ r e — —. Ko Na N Tractatus I Hec quidẽ atq; his ſilia multa inuenies in ſcõ⸗ turis diuinis de reſurrectiõe iuſtoꝝ.Sabit᷑ ãt etiã pctõꝛibus:vt ſupꝛa diximus incoꝛruptõis ⁊ Imoꝛtalitatis ex reſurrectiõe ↄditio:vt ſiẽ iu⸗ ſtis ðs miſtrat ad ꝑpetuitatẽ głe ita pctõꝛibus dad ꝓlixitatẽ ↄfuſionis miſtret ⁊ pene. Sic em ꝓpheticũ diffinit eloquiũ:cuiꝰ ⁊ paulo añ me⸗ minimus vbi dicit. Et multi reſurgẽt de terre puluere:hi qͥdẽ in vitã eteruã:hi ãt inↄfuñonẽ ⁊ obpꝛobꝛiũ eternũ.Si g̊ intelleximus q̃ vene⸗ ratõe ðᷣs opᷣs pr̃ dicat᷑: qͥ ve ſacro dñs nt᷑ Jhs xpᷣs vnicus eius filiꝰhabeat᷑:⁊ q̃ ꝑfectõe ſctũs eius ſpũs noiet᷑:vtq; ſcã trinitas vnũ ſit ꝑ ſub⸗ ſtãtiã: ſᷣ affectu ꝑſoniſq; diſcreta.qͥd etiã ꝑtus Ygis:qͥd vᷣbi in carne natiuitas:qͥd ſacrm cru⸗ cis:q̃ vtilitas diuitni ad inferna deſcẽſus: q̃ͥ re⸗ ſurrectõis gła:⁊ aiaꝝ de infernis reuocata cap tiuitas:qͥd etiã aſcẽſus eius ad celũ:⁊ vẽturi iu dicis expectatio:pᷣ ⁊ ſcẽ eccłe aduſus ↄgregati⸗ ones vanitatis:q̃lit᷑ hr̃i debeat agnitio:qui ſa⸗ croꝝ voluminũ nũerus: q̃ue hereticoꝝ vitãda ↄuẽticula:vtq; in pctõꝝ remiſſione diuie liber tati neq̃q; rõ naturał obſiſtat. Et vt carnis nr̃e reſurrectõeʒ nõ ſolũ diuine vocis:ſłᷣ ⁊ ipi dni ⁊ Saluatoꝛis nr̃i exẽplũ ⁊ ↄſequẽtia naturałrõ⸗ nis aſſignet.Si inqᷓ; hoc ᷣm traditõis ſupꝛa ex polſite regulã ↄſequẽter aduůtimus:depᷣcemur: vt nobᷣ ⁊ oibus qͥ hoc audiunt ↄcedat dñs fide quã ſuſcepimus cuſtodita:curſu ↄſumato ex⸗ pectare iuſticie repoſitã coꝛonã: ⁊ inueniri int eos qͥ reſurgũt in vitã eternã. Liberari vo a cõ fuſione ⁊ obpꝛobꝛio et᷑no ꝑ R.̃m dñm noſtrũ: ꝑ quẽ eſt deo patri omnipotẽti cũ ſpũ ſcõ gła ⁊ impiũ in ſecula ſeculo;. AAmen. Expoſitio ſidei bti hhieronymi pbr̃i ad Da maſum papã. In qᷓ hereſes plurimas ð trinita te ⁊ incarnatõe vᷣbi ipie ſentiẽtes dãnat:petẽs ſuã ſidẽa Damaſo cõpꝛobari. Eplła. II BZegcdimus in de⸗ uuurꝛUsmm pfeʒ omnipotentẽ cũctoꝝ viſibi liũ ⁊ inuiſibiliũ ↄditoꝛẽ. Credimꝰ ⁊ in dñm nrm Jeſum xpᷣm: p quẽ creata ſunt oĩa veꝝ deũ vnigenitũ: ⁊ veꝝ dei filiũ:nõ factum: aut adoptiuũ:ſᷣ genitũ:⁊ vnius cũ pr̃e ſubſtan tie:atq; ita ꝑ oĩa eq̃le deo pr̃i: vt nec tꝑ e:necõo⸗ du:nec ptãte poſſit eſſe inferioꝛ. Tantũq; ↄfite mur eſſe illũ q̊ͥ ẽ genitus:qᷓ;tus ẽ ille qͥ genuit. Nõ aũt qꝛ dicimus genitũ a pr̃e filiũ diuina ⁊ ineffabili gñatõe aliqð ei tpᷣs aſcribimus:łſᷣ nec patrẽ aliqñ cepiſſe:nec filiũ.Nõ em̃ alit᷑ ↄfiteri poſſumus eternũ patrẽ:niſi ↄfiteamur etiã coe ternũ filiuʒ. Ex ſilio em pr ðꝛ:⁊ qͥ ſꝑ pr fuit:ſꝑ habuit filiũ.Credimus ⁊ in ſm̃ſctm:veꝝ deũ ex pr̃e ꝓcedẽtẽ:eq̃lẽ ꝑ omia pr̃i ⁊ filio ptãte:vo lũtate:eſnitate:ſubſtãtia. Nec ẽ ꝓꝛſus aliqͥs in Fm ſuam deitatem impaſſibilis eſt vt pater: in Fo. VI Epiſtola II trinitate gradus:nihil qð inferius ſuꝑiuſue di ci poſſit:ſᷣ tota diuinitas ſui ꝑfectõe eq̃lis ẽ:vt exceptis vocabulis qᷓ ꝓpetatẽ ꝑſonaꝝ indicãt: qcqͥd de vna ꝑſona ðꝛ:ið tribus digniſſime poſ ſit intelligi.Atq; vt ↄfundẽtes Arriũ vnũ ean dẽq; dicimꝰtrinitatis eſſe ſubſtãtiã:⁊ vnũ iĩ tri⸗ bus pſonis fatemur deũ:ita impietatẽ Sabel⸗ lij declinãtes tres pſonas expᷣſſas ſub ꝓpetate diſtinguimns:nõ ipᷣm ſibi preʒ:ipᷣm ſibi filium ipᷣm ſibi ſpmſcm̃ eſſe dicẽtes:ᷣ aliã pr̃is:aliã fi⸗ lij:aliã ſpũſſci eſſe ꝑſonã. Nõ em noia tmmõ:v etiã noim ꝓpetates.i.pſonas vel vt greciexpᷣ⸗ mũt hypoſtaſes h̊ ẽ ſubſtãtias ↄfitemur. Nec pꝓf filij aut ſpũſſci ꝑſonã aliqñ excludit:nec rur ſus filius aut ſpũſſcũs pr̃is nomẽ ꝑſonãq; reci⸗ pit: ̊ pr ſꝑ pr eſt:filius ſꝑ filius:ſpũſſctũs ſem ꝑ ſpũſſanctus. Itaq; ſubſtantia vnũ ſunt:plo nis ac noibus diſtinguunt᷑/ Ipᷣm aũt dei finuʒ * q̃ abſq; initio eternitatẽ cũ pr̃e ⁊ ſpũ ſctõ poſſe⸗- dit: dicimus in fine ſeculoꝝ pfectuʒ naturent̃e hoĩeʒ ſuſcepiſſe ex Maria ſꝑ vᷣgine. Et vbuz carnẽ eſſe factũ:aſſumẽdo hominẽ:nõ ꝑmutan do deitatẽ: nec vt qͥdã ſceleratiſſime opinant᷑: ſpm̃ſem̃ dicimus fuiſſe ꝓ ſemie:ſᷣ potẽtia ac v⸗ tute creatoꝛis oꝑatũ. Sic aũt ↄfitemur in Ep̃o vnã filij eſſe ꝑſonam: vt dicamus duas eſſe ꝑfe ctas atq; integras ſubſtantias.i.diuinitatis ⁊ humanitatis: q̃ ex aia ↄtinet᷑ ⁊ coꝛpe. Atq; vt ↄdẽnemus botinũ qͥ ſolũ ⁊ nudũ hoiem ↄfi tet᷑ in E6o/ I anathẽatizamus Apollinareʒ ⁊ eius ſiłes:qͥ dicũt dei filiũ minus aliqͥd ð hu⸗ mana ſuſcepiſſe natura:⁊ vel in carne vł in aia vel in ſenſu aſſumptũ hoĩeʒ his ꝓpt᷑ qͥs aſſum⸗ ptss eſt fuiſſe diſſilłeʒ quẽ abſq; ſola pcti macu la q̃ naruralis nõ ẽ nob ↄfitemur fuiſſe ↄfoꝛmẽ ſir execramur blaſphemiã:qui nouo Allor nou ſenſu aſſerere conant᷑ a tꝑe ſuſcepte carnis oia que erant deitatis in hominem demigraſſe: ⁊ rurſum que erant humanitatis in deũ eſſe traſ⸗ fuſa:vi qð nulla vnqᷓ; hereſis dicere auſa ẽ: vi deat᷑ hac ↄꝓfuſione vtraq; exinanita ſubſtantia diuinitatis.ſ.⁊ humanitatis: ⁊ a ꝓpꝛio ſtatu in aliud eſſe mutata:qui tã deum imꝑfectum in ſi lio:qᷓ; hoĩeʒ ↄfitent᷑:vt nec deũ verum:nec ho⸗ minem tenere credant/ Mos autẽ dicimus ſu⸗ ſceptũ a dei filio paſſibile noſtrũ: vt diuinitas impaſſibilis pꝑmaneret. NMaſſus eſt em dei filiꝰ nõ putatiue:ſᷣ vere omnia q̃ ſeptura teſtatur.i. eſuriem:ſitim:laſſitudinem: doloꝛem:moꝛtẽ:⁊ cuncta hmõi.Scõdm illud paſſus ẽ qð pati po⸗ terat.i.nõ ſᷣm illam ſubſtãtiam que aſſumpſit: h ſm illam que aſſumpta eſt. Ipᷣe em̃ dei filius compꝛehenſibilis vt pater:inuiſibilis vt pater ⁊ quãuis ꝓpꝛia pſona filij.i.dei vbum ſuſcepit paſſibilẽ hominẽ:ita tamẽ eius habitatõne vᷣm .IPars“ ſuã ſubſtantiã deitas vbi nihil paſſa ẽ: vt tota trinitas:quã ipaſſibilẽ ↄfiteri neceſſe ẽ. oꝛ⸗ tuꝰẽ ̊ dei filiꝰ ſᷣm ſcpᷣturas iux id qð moꝛi pote rat. Reſurrexit tertia die. Aſcẽdit i celũ:ſedet ad dexterã dei pr̃is:manẽte ea natura carni:in q̃ natꝰ⁊ paſſus ẽ:in q̃ etiã reſurrexit.Nõ em̃ ex inanita ẽ hũanitatis ſuba:ſᷣ glificata:in et᷑nũq; cũ deitate mãſura. Accepta ̊ a pr̃e oim ptãte: q̃ in celo ſunt ⁊ in terra: vẽturꝰ ẽ ad iudiciũ vi⸗ uoꝝx ⁊ moꝛtuoꝝ:vt ⁊ iuſtos remũeret: ⁊ puni⸗ at pctõꝛes. Reſurrectõeʒ etiã carnis ↄfitemur ⁊ credimꝰ vt dicamꝰ nos in eadẽ in q nũc ſumꝰ vitate mẽbꝛoꝝ eſſe repandos.ileſq; ſeł poſt re ſurrectõeʒ fuerimꝰeffecti in ꝓꝑpetuũ ꝑmãſuros Anã eſſe vitã ſcõꝝ:vᷣ pᷣmia ꝓ laboꝛe diũſa.Eõ rio ꝓ mõ delictoꝝ pctõꝝ c; eſſe ſupplicia. GBap tiſma vnũ tenemꝰ:qð ijſdẽ ſacr̃i vᷣbis in infanti tibꝰqͥbꝰetiã in maioꝛibꝰaſſerimꝰ eſſe celebꝛãdũ. oieʒ ſi poſt baptiſmũ lapſus fuerit:ꝑ pniam credimꝰpoſſe ſaluari.Nouũ ⁊ vetꝰteſtm̃ recipi mus in eo libꝛoꝝ nũero quẽ ſctẽ catholice eccłe tradit auẽtas. Aias a deo dari credimꝰ q̃s ab ipᷣo factas dicimꝰ. Anathẽatiʒãtes eos qͥ aias qſi ꝑtẽ diuie dicũt eſſe ſubſtãtie.Eoꝝ q; ↄdem namꝰerroꝛẽ:qͥ eas añ peccaſſe:vł in celo ↄuᷣſa⸗ tas fuiſfe dicũt:qᷓ; in coꝛꝑa mitterent᷑. Execra⸗ mur eoꝝ blaſphemiã: qͥ dicũt:ipoſſibile aliqͥd hoi a deo pᷣceptũ eſſe:⁊ mãdata dei nõ a ſinguł ſ ab oibꝰin cõe poſſe ſeruari.vel qͥ pᷣmas nupti as cũ Manicheo:aut ſcðas cũ cataphꝛygl dã⸗ nãt/Anathẽatiʒamꝰetiã illos:qͥ dei filiũ neceſſi tate carnis mẽtitũ eſſe dicũt:⁊ eũ ꝓpt᷑ aſſump⸗ tũ hoĩeʒ nõ oia facẽ potuiſſe qᷓ voluit.Jouinia ni q; dãnamꝰ hereſim:qͥ dic nullã in futuro me ritoꝝ eſſe diſtãtiã.noſq; eas ibi hituros eẽ vᷣtu tes: qᷓs h̊ hre neglexerimꝰ.Libeꝝ ſic ↄfitemur arbitriũ:vt dicamꝰ nos ſp dei idigẽ auxilio:⁊ tã illos errare: qͥ cũ anicheo dicũt hominẽ petm̃ vitare nõ poſſe:qᷓ; illos qͥ cuʒ Jouiniano aſſerũt hoĩeʒ nõ poſſe peccare. AUrq; ei tollit ar bitrij libertatẽ.Nos vo dicimꝰ hoĩeʒ ſꝑ ⁊ pec⸗ care ⁊ nõ peccare poſſe:vt ſꝑ nos liberi ↄfuea⸗ mur eẽ arbitrij. Hec fides ẽ papa btiſſime:quã in eccła catholica didicimꝰ:quãq; ſp tenuimꝰ. In qſi min pꝑite aut paꝝ caute aliqͥd foꝛte poſi tũ ẽ:emẽdari cupimꝰ ate:qͥ NPetri ⁊ fidẽ ⁊ ſedẽ tenes. Sin ãt nr̃a ↄfeſſio aplatꝰ tui iudicio cõ⸗ ꝓbat᷑:qcũq; me culpare voluerit:ſe impitũ vł maliuolũ:vel etiã nõ catholicum:nõ me hereti cum compꝛobabit. Amen. Libellus ſcti Auguſtini g qͥnq; hereſes. In q̃ NPaganos: Judeos: Manicheos:Sabelli⸗ os:Arrioſq; ↄuincit: ⁊ vtriuſq; teſtamẽti ſen⸗ tijs ↄfutat. toꝛſum fate . . oꝛ nõ neceſſitate:ſᷣ qð ẽ vehemẽtius charitate. Nõ tã ad ↄpellẽdũ põt eſſe moleſtus exactoꝛ: qᷓ; ad reddẽdũ deuotꝰ ẽ debitoꝛ. Sʒ vt impleã qð ꝓmiſi: adiuuate me ſcis oꝛõnibus vr̃is:vt dñs ops det graʒ ſermonibꝰ meis:⁊ ſatiſfaciaʒ ip̃is mẽtibꝰ vris ⁊ auribꝰ.Si memiſſe dignami qͥ in tꝑe affuiſtis:qͥnq; hoſtiũ gña eſſe dixinꝰõ q̃ expugnãdi indutias poſtulauimꝰ vt neceſſa⸗ ria pᷣpare poſſemꝰ. Mꝛomiſſus ille dies illuxit nos q; ipigre ad certamẽ dño adiuuãte ꝓceſſi⸗ mus.Adiutoꝛiũ n ma dño: qͥ feẽ celũ ⁊ terrã. Bonabit certãti victoꝛiã:qͥ certãti donauit au datiã:nõ nos hoſtiũ turba: nõ bellãtiũ foꝛma: nõ q̃ſi fulgẽs vitrea terreat armatura. GSolyaʒ magnũ robuſtũ armis terribilẽ ingẽtiq; turba munitũ. DHauid ſolus puus atq; inermis:vno lapidis ictu ꝓſtrauit totaq; allophyloꝝ caſtra turbauit:atq; fugauit.Quidnaʒ aliud petra Golyã manu Bauid miſſa: niſi xvpᷣm j dyabo⸗ lũ ex ſeie DHauid ſigniſicauit: Aggrediamur iã ⁊ eoꝝ q̃ diximꝰqͥnq; gña hoſtiũ ꝓponamꝰ Pa gani dicũt.Quid ẽ qð nos exhoꝛretis atʒ abij⸗ citis tãqᷓ; multos colẽtes deos:Ecce vos deũ: qͥ pᷣdicatis colẽdũ filiũ hr̃e dicitis:⁊ ſine alteri⸗ us ↄmixtione ſexus natũ eſſeↄſfigitis. Judei di cũt:quõ vnũ colitis deũ:qñ ⁊ hoieʒ queʒ pr̃es nr̃i cruciſxerũt dñm dicẽtes hoĩbus extoꝛq̃tis vt tanqᷓ; filium dei venerent᷑ ⁊ colan᷑: Mani⸗ chei dicunt plantaſma eſſe quod ðꝛ dñũm Rpᷣm femineo potuiſſe naſci ex vtero. Nõ em inqui⸗ unt dignum eſſe: vt tanta maieſtas ꝑ ſoꝛdes ⁊ ſqualloꝛes femine tranſire credat᷑. Sabelliani id eſt pr̃ipaſſiani dicunt. VUnus ẽ deus pr ⁊ ſi⸗ lius:qm qui pr eſt:ipᷣe eſt ⁊ filius.HNã ⁊ ſi alið dixerimus:dicimur multicole. Arriani dicũt. Alius eſt pr:alius ẽ filius:ſᷣ minoꝛẽ filiꝰ. Quõ em̃ fieri põt:vt genitoꝛi genitus extet equalis: Ecce ſunt erroꝝ ꝓpoſite q̃ſtiones:q̃ſi hoſtium poſite acies. Cõtra iſtas acies peſtiferas ſciſſi⸗ mi frẽs aſſumite arma dei: vt poſſitis reſiſtere in die mala:⁊ in oibus ꝑfecti ſtare. Accingimi lumbos veſtros in veritate:nemo trepidet:ne⸗ mo foꝛmidet.Eſt loꝛica iuſticie:eſt ſcutum dei: in quo ſagitte maloꝝ extinguant᷑. Eſt galea fal ſitatis ⁊ gladius ſpũs quod eſt vbũ dei.Quiſ⸗ quis fidelis Ep̃i multum his fuerit munitꝰ ar⸗ mis:non cuiuſq; foꝛmidabit ꝑſonam:non ter⸗ roꝛe tꝑis a certamine reuocabit᷑.Eya frẽs cer⸗ tamen in ꝓmptu eſt:feruet opus: vrget aduer ſarius:ſpicula parat:iacere temptat.Nemo ex paueſcat. Plures nobiſcum ſunt:qᷓ; cum illis. Nobiſcum eſt opyſes ille magnus amicꝰ dei qui vt hoſtem vinceret pᷣliantem ad celum pal mas extendit. Jam tunc figuram R*.pi oſtendit ctuoſiſſimas vndas vnius vge ꝑcuſſu traijciẽ ipᷣe diuino imꝑio tumentis ponti voluẽtis flu⸗ — ee— e — — — — — —— — 3 — cos ſuos pſeq̃ret᷑ ñ ꝑnit oſus:⁊ cũ viceret ñ ex⸗ Tractatus I do plm aridos vertit in cãpos. Nobiſcũ ? Je ſus poſt Moyſen płi dux iſraelitici. foꝛtiſſũmꝰ pliatoꝛ: cuiꝰetiã nomẽ indicat Saluatoꝛẽ. Jpe portẽti ſui ⁊ diuia fiducia diẽ ſui curſus metas: ne ꝑageret ſtatuit: ⁊ nocti ne accederet iꝑauit. Jðe gẽtiũ reges nõ ſigillati ſogregati ſupꝑauit captiuauit: hũiliauit: occidit. Hobiſcũ eſt Ha uig manu foꝛt qͥd dicã ſeruꝰdei:electꝰdei:aĩicꝰ curij ⁊ Sybille Sabelliꝰ iudicat᷑. łdercuriꝰ⁊ patrẽ dñm dicit ⁊ filiũ:⁊ Sybilla diẽ aliũ. Sa dei: parẽs dei: nouerat ⁊ bñ nouerat nõ ſolũ ꝑ cere ſubiectis:ſᷣ ⁊ debellare ſupbos. Veꝝ etiã vtutes ondẽ:⁊ patiaʒ cuſtodire. Ipᷣe cũ inimi⸗ titit ĩpiꝰ Mobiſcũ ſunt alij atq; alij viri:qͥ oĩa fu tura pᷣuiderũt ⁊ pᷣdixerũt.Nõ ẽ g̊ qð treat nos Expectate:audite:oꝛate:iĩterioꝛ ⁊ ãterioꝛ circa me vfra ſit oꝛõ:nõ diutiꝰ imoꝛemur:iãq; qð ꝓ⸗ poſuimꝰ ꝓſeãmur. Quid dic pagane:ðs inqͥt delectat?? filio:idiguit ↄiugio:ſi hoꝛruit ↄiugi um:ſolꝰẽ ſine filio. Quid em porat inueniri ſiłe do:qð ↄiũgeret᷑ ðo:⁊ filiũ peret ðosdeide ſi vt dicit hʒ ðs filiũ:iã nõ vnũ colitl deũ qͥd agimꝰ Ab Allophylo miſſum excepimꝰ. Quid remit temꝰqð lʒ miſerrimũ telũ pueniat ad illũ qͥd p deſt: Quare:qꝛ durꝰẽ:qꝛ lapideꝰẽ:idola colit. Scptũ ẽ.Siles ilł fiãt q̊ faciunt ea:⁊ oẽs q̃ ↄfi⸗ dut i eis. Sctãs ſcpᷣturas nõ accipit.Queramꝰ & lapidẽ qͥ ꝑcutiat ꝑcuſſus q̃ſſet᷑:q̃ſſatusↄ mi⸗ nuat᷑:ↄminutus in puluerẽ ↄuertat᷑:⁊ ↄuũᷣſusi puluerẽ ↄpulat᷑:ↄpultus ſerat᷑: ſatꝰ faciat fru⸗ ctũ:ñ igni qͥ ↄſumat᷑:ſᷣ qͥ hoꝛreo recõdat᷑.her⸗ mes qͥ latine Mercuriꝰ ðꝛ ſcribit libꝛum: qui XOVO& ITeAS&τ¾ apellat. i. vbũ pfectũ mag⸗ nũ nomẽ libꝛi huiꝰqꝛ magnus ẽ de qͥ ſcpᷣtus eſt liber. Quid em̃ ꝑfectiꝰ vbo:qꝛ ſolꝰẽ int᷑ moꝛtu⸗ os liber:udiamꝰqͥd loquat᷑ ercurius de vbo ꝑfecto. Dñs inqͥt ⁊ oim factoꝛ deoꝝ ſecu⸗ lum fecit dñm:⁊ poſt pauca vt oñderet qͥd dix erit repetit ⁊ dicit. QAm ergo hũc fecit pᷣmum ⁊ ſolum ⁊ vnum:bonus aũt viſus eſt ei ⁊ pleniſſi mus oim bonoꝝ/ Quantũ pleniſſimus Joan⸗ nes dicat euãgeliſta. De plenitudine eius nos oẽs accepimus gr̃aʒ ꝓ gra. Bonus ãt ei viſus : 7 pleniſſimus oim bonoꝝ. Et ſequit᷑ letatꝰẽ. Cui vel cũ qͥ letatus ẽ:dicat ipᷣe. Sapia dei fili us dei. Ego erã cui aggaudebat.Ergo letatꝰẽ ⁊ valde dilexit tanq; vnigenitum ſuum. Queʒ pmo factum dei: vnigenitum appellauit poſtea Itẽ alio loco ſic dixit filius bñdicti atq; bone voluntatis cuius nomen non põt humano oꝛe repari. Querebas pagane cõiugem dei. Audi Mercuriũ para frontẽ:excipe lapideʒ. Cade vt erigaris.Frãgere vtoſirmeris:deſtruerevt edifſiceris. Ictus lapidis nõ cutẽ diuidat fron⸗ tis:nõ venã rupat ſanguis:nõ apiat foueã vul nerl:ſᷣ ſignũ faciat crucis. Cõiugẽ dei q̃ri.Abij ciat᷑ ex coꝛde tuo ipura puritas.Cõiũx dei eſt 60 ptremi Libellus Aug'. boa volütas quõ pt ſit deus:⁊ filius ſit s: nec 4 m duo dij vnus ẽ ðs: tecum diſputare nõ de poteritis.Et tñ filiũ dei dñm fateoꝛ. Mercuri us hoc lapide peuſſus lapideus deſinat eſſe ſa crilegus Audiamus etiã qͥ vates eoꝝ. Sybil⸗ la de eodè dic. Aliũ inqt dedit ðs filjs hoium colẽdũ.Quãtũ apparet in his ſententijs Mer belliꝰdicẽ nõ aliũ qͥ eũ patrẽ aſſerit eſſe qͥs filiuʒ optimũ valde ẽ:ſi mõ nõ vnũ tm ſᷣ etiã ad qͥtoſ cũq; miſſus ꝑuenire potuerit:aduerſarios in v no ictu ꝑcutiamus. Iiẽ Sybilla dicit ip̃m tuũ cognoſce dñm dei filiũ eſſe. Uerſus iſte ⁊ paga nũ increpat ⁊ iudeũ.Alio loco filium dei Sym bolõ appellat.i. ↄſilium vel ↄſiliariũ.Et ꝓph̊a dicit. Nocabit᷑ nomèẽ eius ad nirabilis ↄſilia⸗ rius:ðs foꝛtis.Arrianus arguit᷑:qui cuʒ dicit minoꝛem filiũ dicit aliqñ deũ nõ habuiſſe filiũ: Tſi fuit ſine filio:fuit ſineↄſilio.Ecce ad ꝑicula q;ta ꝓuocamur:ſᷣ qꝛ deus vnqᷓ; fuit ſine ↄſilio etiã ↄ dicente Arriano vnqᷓ; pr potuit eſſe ſine filio. Quid agis pagane: Api aurẽ:noli eſſe ſi⸗ cut aſpis ſurda ꝗᷓ obturat aurem:ne vocẽ audi at incantantis. Non tibi vba mea ꝓfero.tuus eſt Mercurius: cui int᷑ deos tẽtus honoꝛ cul⸗ tuſq; allatus ẽ a vobis:vt eius nomine diẽ dñi vocaretis. Ipm audite:ipᷣe te ↄuincat:ipᷣe ex⸗ pugnet:⁊ cum te vicerit illi credas:⁊ mihi cre⸗ das. Mercurius aũt dixit. Bilexit ðs vnige⸗ nitũ ſuũ. Jpe dixit fllius bñdicti dei atq; bone volũtatis. Et ne de eius nomine tedium int᷑ro gatõnis ſuſtineret:ſecurus adiũxit.Cuius no⸗ mẽ nõ põt hũano oꝛe laudari.Quid Mercuri ab hoibus dicis nomẽ ſfilij dei narrari nõ poſſe A te narret᷑:qͥ nõ hõ ſ̃ ðs ab hoibus eſtimaris Eloquit᷑ ad filiũ ſuũ dicẽs. Et aũt inqͥt filij ine narrabilis ſermo ſapie ſpũſſci. Noõne hic ẽ. In pncipio erat vbum: Sicit ermes ſermo iſte ſapie hʒ matrẽ. Sequit᷑ de ſolo deo.Dũs ẽ om nium dñiante deo moꝛtaliũ.Et qͥd ab hoĩb iu⸗ dicari nõ põt:addit ⁊ dicit. Suꝑ hoies eſtno⸗ mẽ filij dei: narrare nõ poſſum:qꝛ ðs non ſum. beo: qꝛ niſi credideritis nullatenus intelligere C Dicãt hoies q̃ſi hoies qð non ſum:ego coãſco qð ſum. Sermo ſapie ð dno deo ẽ.Nõ ibi pa gane hũanũ ſuſciꝑis aut fingas fuiſſe ↄiugiũ: de ſolo deo ẽ: ⁊ ſuꝑ hoies ẽ. Increpat ⁊ Sybil la dicẽs:ipᷣm tuũ cognoſce dñm dei filiũ eẽ ipᷣm nõ aliũ:nõ Martẽ:nõ Jouẽ:nõ Mercuriũ b quẽ ↄfite᷑ Mercurius.Quid miraris xpᷣiane qð tale ð Sane ⁊ filio dicãt: Et demões credũt cũt. Nempe in euãgelio trãſeũte dño dicũt:nouimꝰ ꝙ ſis filius dei. Veniſti añn tpᷣus toꝛqre nos.vtinã quõ demões iudicẽ ſic hoies aglcerẽt Saluatoꝛẽ. Quid diẽ iudeꝰ AUnus ẽ nobis deus pr pᷣter ipᷣm alteꝝ nõ nouimus illũ vo quẽ dicitj xpᷣm:pfr̃es nr̃i nõ deũ ſᷣ hoĩeʒ oc⸗ ciderunt. Eẽpe h̊ ẽ qð dixi. Utinã quõ demo⸗ nes iudicẽ:ſic hoĩes agſcerẽt Saluatoꝛẽ.Ecce demones viderũt ⁊ tremuerũt: hoĩes viderũt ⁊ occiderũt:demones ↄfeſſi ſunt:hoĩes ꝑſecu⸗ ti ſunt. Que infelicitas ẽ: ⁊ q;ta miſeria ĩpares etiã demonibꝰ hoies iueniri? Itẽ hoĩes credũt demones ꝑeũt:hoies ſanant᷑:demones puniũ tur. Sʒ hec mutatio ẽ dextere excelſi nõ pᷣſum⸗ ptio hoĩs ð ſuis viribꝰↄſidẽtis.Cõtra iſtuʒ iu⸗ deũ nõ laboꝛo.pugnẽt ↄ eũ codices ſui pugnẽt lex ⁊ ꝓphe. Aut viciꝰ⁊ humiliatꝰſaluabit᷑:aut ſuꝑbus⁊ ꝑtinax puniet᷑. Dixit dñs ad » ſen dicẽs.Ecce ego mitto ã gelũ meuʒ qͥ pᷣcedat te:⁊ cuſtodiat te in via: ⁊ introducat in locum quẽ ꝑaui.obſerua em ⁊ audi vocẽ eiꝰnec ↄtem nẽdũ putes.Adhuc audi qð metuas ne inquit ↄtẽnẽdũ putes. Quare:qꝛ nõ dimittit cũ pec⸗ caueritis:⁊ ẽ nomẽ meũ cũ illo.Quis ẽ iſte ma gnus cui dedit deus ptãtẽ ⁊ nomen:?Dñs vtu tũ ipᷣe ẽ rex ge.Et vñ ꝓbamꝰ qð cũ ðꝛ ãgelus. ãgelus debeat intelligi ðs: In libꝛo qͥ apellat Geneſis. Venerũt inqͥt duo ãgeli Sodomam veſ be ſedẽte Loth pᷣ foꝛibꝰcitatis.Quos cum vidiſſet ſurrexit:⁊ iuit obuiaʒ ilł.Quid plura: Suſcepit:obſecũdatꝰ ẽ eis tãqᷓ; ꝑegrinꝰ ↄſue⸗ tudine hoſpitalitatis liberat ꝑiculo citatis: ⁊ tꝑale euaſit incẽdiũ:⁊ et᷑nũ ↄſecutẽ pᷣmiũ/Di ſcite xpᷣiani ſine diſcretõe exhibẽ hoſpitalitateʒ ne foꝛte cui domũ clauſeritis:cui hũanitatẽ ne gaueritis:ipᷣe ſit ðs.nõ ãpliꝰeuagemur a pᷣpoſi ta actõe:ãgeli venerũt ad Loth:⁊ dixerũt.AVi dete ⁊ adutite:qꝛ ãgeli loqͥ dicunt᷑. Quid dixe rũt ãgeli:Salua aiaʒ tuã:moli reſpicẽ poſt ter⸗ gũ:qꝛ nẽo ponẽs manũ ſuꝑ aratꝝ ⁊ reſpiciens retro:aptꝰẽ regno dei.Nec ſtes in oĩ certa regi one:terrenis nõ hereas voluptatibꝰ:ſᷣ in mõte ſaluũ te fac ſpes tua ðs ſit: ne ⁊ tu ſiłr ꝑeas cuʒ Sodomitl.Dixitq; Loth ad eos. Vide hoĩeʒ vidẽtẽ nõ cecũ ſicut iudeꝰ ſabelliani neq; liwi entẽ ſicut arriani:ſᷣ oculos ſanos hñtẽ: ſicut ca tholici xpᷣiani.ãgelos vidit deũ itellexit.Quid dixit ãgelꝰ:dixitq; Loth ad eos.DOñe ſi inueit ſeruus tuꝰgraʒ coꝛã te:⁊ magnificaſti miaʒ tuã quã feciſti mecũ:vt ſaluares aiaʒ meã. Mag⸗ na res cũ volo iudeũ ferire ſicut oyſes foꝛ⸗ tiſſimꝰ vir haſtã ſuã vibꝛauit ⁊ miſit:vt ꝑ iude um ⁊ ſabellianũ trãſiret: Arrianũq; ꝑcuteret. Quid agis Loth ſcẽ:Angelos vides:⁊ nõ v⸗ nũ ſᷣ duos:⁊ dicis dñe.Ad vnũ vᷣbũ facis:vnũ pᷣcaris:⁊ nõ metuis ne alteri iniuriã facẽ videa ris. Abſit recedite iudei: recedite ſabelli ani:qꝛ nõ videtis. Recedite arriani: qꝛ paꝝ videtis. Ego video qð video:nec ↄtẽno nec curo.Ou⸗ os video:eq̃les video:vnũ rogo nulli iiuriã fa . * 7 cio:qꝛ pr̃eʒ ⁊ filiũ nõ video. Nã vt intelligitis me nõ falli cũ duos tãqᷓ; vnũ depᷣcoꝛ:videte v⸗ trũ duo an vnꝰhũerus meis rñdeat pᷣcibꝰ. Pe tijt vt in modica citate ꝓxia refugiũ hr̃et ⁊ vi⸗ deret. Rñdẽt ei. Aideamꝰq̃t ſunt qͥ rñdẽt vba libꝛi ſecreta. SDixitq; ad eũ q̃ſi rñſio ſingłaris ẽ Ad hec ſeq̃re videamus.Ecce etiã in h ſuſcepi p̃ces tuas:vt tñ ſubutã vꝛbẽ ꝓ q̃ locutꝰes.feſti na:⁊ ſaluare ibi qꝛ nõ poſſum facere qcq; dõec ingrediaris illuc. Vide iudee dic ãgelũ eẽ deũ Audis Arriane pr̃eʒ ⁊ filiũ dicentẽ nec eundeʒ pr̃eʒ quẽ filiũ ꝓpter ſabellianos:ᷣ preʒ ⁊ filiũ: audis qð dictuʒ eſt. Suſcepi pᷣces tuas:audis q̃d dicit nõ ſubuertã vꝛbẽ:audis nõ potero fa⸗ cere qͥeq;. Judeus legat angelũ:intelligat deũ Sabellius legat duos veniſſe:⁊ nõ ↄtemnat:vᷣ erroꝛẽ fugiat:ne ad ignẽ pueniat/Sʒ vt pleniꝰ oñdimus dictũ Angelũ debere intelligi deum Lectõis huius ſequẽtia recitemus. Igit᷑ dñs inqͥt pluit ſuꝑ Sodomã ⁊ Gomoꝛra ſulphur ⁊ ignẽ a dño de celo.Quid eſt dñs de dño niſi fi⸗ lius a pre ſicut eſt ⁊ alio loco.Dixit dñs domi⸗ no meo:ſede a dextris meis.Donec ponaʒ ini⸗ micos tuos ſcabellũ pedũ tuoꝝ. Itẽ in Exodo Apparuit inqͥt Moyſi ãgelus dni in flaãma ig⸗ nis de rubo.Et vidit qm̃ rubus ardebat igne: ⁊ nõ comburebat᷑.Et dixit Moyſes tranſibo ⁊ videbo hoc grande viſum:cur vtiq; nõ ↄbu rit᷑ rubus:Cum vidiſſet autem dñs quod acce dit videre:vocauit eũ dñs ð rubo.Ecce ipᷣeã⸗ gelus ipᷣe dñs⁊ ſequit᷑ dicẽs. Moyſes oy ſes. Et ille dixit.Quid ẽ dñe: Ait illi dñs. Ne acceſſeris huc:niſi ſolueris calciamẽtũ de pedi bus tuis. Locꝰem̃ in qͥ tu ſtas terra ſctã ẽ.Ad⸗ huc audi qͥd dixerit ei. Ego ſum ðs patꝝ tuoꝝ ðs Abꝛahã ⁊ ðs Iſaac ⁊ ðs Jacob. Et ido iu deus ſic audiat ãgelũ.vt intelligat deũ:⁊ time⸗ at deũ. Sabellianus ſic intelligat pr̃eʒ:vt non minnat mia us etiã ſic liber dicit:qͥ eius in ſcptus ẽ noie cũ aduſus hoſtes dimicaret in ip⸗ ſo ↄſtitutus pᷣcinctu videt viꝝ ſtãtẽ ) ſe euagi⸗ natũ tenentẽ gladiũ:ꝑrexitq; ad eũ:⁊ ait:nr es an aduerſarioꝝ:qͥ rũdit neãq;.łᷣ ſuʒ pᷣnceps ex ereitus dñi ⁊ nũc adueni.Cecidit em Jeſus ad terrã ⁊ adoꝛauit. Et nũc ſeq̃re iudee ducẽ tuus Videt ⁊ int᷑rogat:adoꝛat. Viſio cõionẽ hʒ.vi⸗ det᷑ em ⁊ qð asſcit᷑. Ergo viſio cõionẽ hʒ:intł᷑⸗ rogatio introgatõeʒ:adoꝛatio fidẽ.Quẽ videt hoiez. Quis ẽ iſte hõ⸗ Ihe ẽ qͥ ↄ inimicas gen⸗ tes ꝓnũciabat᷑: deſiderabat᷑: expectabat᷑ eius aduẽtus.Quis ẽ pᷣnceps exercitus dñisnonne ipe ẽᷣ qͥ in euãgelio infrogatus qs eſſet:rñdit ⁊ dixit pᷣncipiũ qͥ loqͥr vob: Quid turbar JIehs:. Quare fremuerũt gẽtes:⁊ ppłi meditatiſũt ia⸗ nia. Aſtiterũt reges terre:⁊ pᷣncipes ↄuenerũt aduſus dñm ⁊ adüſus xpᷣm eiꝰ.vides armatũ: Tractatus 1 noli metuere:nõ z venio:bᷣ pte:qꝛnõ ſum miſ⸗ ſus niſi ad oues ꝑditas domꝰiſrł.Quidẽ IJhs qð vides introgas ⁊ adoꝛas:hoĩeʒ video: vſᷣ pᷣ filijs hoim ẽ qð nõ intelligo ⁊ audio quẽ nõ vi⸗ deo:bᷣ qð credo:qꝛ fides ex auditu: auditꝰ at ꝑ „ vbũ xpᷣi. Quid q̃ris:adute ⁊ ſeãre hoieʒ vi⸗ deo: b p̃ filijs hoim ẽ qð nõ intelligo: neſcio qd mihl coꝛuſcat: vt ð latebꝛis fulgidũ alidd ſplẽ⸗ det. Vade ad eũ qͥ veit ad me: ꝑſcrutaboꝛ:quẽ video h̊ grãde viſuʒ. Quẽ video ⁊ hõẽ:⁊ nõ ẽ hõ:imo hõ ꝓpt manicheũ ⁊ pluſqᷓ; hõ ꝓpt᷑ iu⸗ deũ:pge Ihs meꝰ:dux meus:pꝑge.Quare:qͥa niſi cũ te inqͥris:me acqͥris.Ecce venio:hoiem inuenio: intus neſcio qͥd intelligo. Obſcux eſt: nõdũ video.Tecta ẽ facies oyſi velamie i⸗ pedit facies:latet vitas:nõ agſco qͥd ſit opeint᷑ rogatio. Dic tu hõ nr es:an aduſarioꝝ: Si ad ₰ℳ uerfſarioꝝ ẽ: ⁊ hõ ẽ: ⁊ inimicus. Sinre:⁊ hõ ẽ:· ⁊ Saluatoꝛ nr ẽ. Poſt me venit: ⁊ an me factꝰ =. Si Jeſus ẽ. Saluatoꝛẽ. Int᷑roget Jeſus J ſum int᷑roget poꝛẽ pᷣoꝛ:ſᷣ ñ minoꝛ maioꝛẽ inter roget. Deſiciẽs creſcẽte figura:int᷑roga vᷣitatẽ imo figura interrogat vitatẽ: vt luceſcat dies: remoueant᷑ tenebꝛe tꝑales ecce venio. Scio qꝛ ſpũs carnẽ ⁊ oſſa nõ h̊ʒ. Adhuc latet myſteriũ interrogo veꝑ:audio vbũ:remoueo bellũ:ad⸗ à& oꝛo dñm. In eo ꝙ Jeſum videt nõ cogſcit: fu⸗ rioſam mentẽ iudeoꝝ ſigniſicabat:qᷣ ſi iudeꝰ co gnouiſſet:nũqᷓ; glie dñm cruciſixiſſet. In eo ãät ꝙ audiẽdo credidit⁊ adoꝛauit iſtũ ſigniſicabat de qͥ ſcötũ eſt. Populus quẽ nõ cognoui:ſerui uit mihi:⁊ in auditu auris obediuit mihi/.Au⸗ di adhuc. Querebas deũ genuiſſe fiũ. Audi q́d dicit pr ꝑ Eſaiã ꝓphetã. Nunqͥd ego qͥ ali os ꝑere facio:ipᷣe non pariã dicit dñs: Ergo qͥ ceteris gñatões tribui: ſterilis remanebo dicit dñs deus tuus. Cui dictũ ẽ:filius meus es tu: ego hodie genui te. Quid me ſtimulas ꝙrria⸗ ne:irrides cũ audis hodie apud dñm:nũq; era ſtinus dies:nũqᷓ; heſternus ẽ dies:nõ ſuccedẽ⸗ tibus ac decedẽtibus traſi igit᷑ mẽſis diebꝰ:nõ hoꝛe mutant᷑:ñ variant᷑ momẽta:vbi dies nec termio ↄcludit᷑: nec inttio coartat/ Audiat ad⸗ buciudeus qd ꝑ ꝓphetã dñs dicit: audiat Ar rianus: audiãt ⁊ oẽs qͥ filiũ dei:autnõ eſſe:aut elſſe minoꝛẽ dicũt:ego inqͥt deus ⁊ nõ ẽ aliꝰ. Et q̃d de filio: Dñe ſi tu ſol? es deus:audi adhuc q́d feſtinas: In memetipᷣo iuraui. Abiẽ iura⸗ tio nulla ẽ dubitatio:iĩ memetipo iuraui. Egre diet᷑ de oꝛe meo iuſticie vbũ. Ecce hʒ filiũ.egre diet de oꝛe meo vbũ iuſticie ⁊ nõ reuertet. qᷣd ẽ nõ reuertet᷑: Ne Sabellius dicat:qꝛ ipᷣe filiꝰ eſt qͥ p:egreſſum vbũ nõ reuertit᷑:qꝛ pĩ pr eſt filius filius ẽ. Sileat aliq;tulũ: heret inimicoꝝ loq̃citas nullã hñs verecũdiã:impleat dñiſen tentiã. Et filio dei aut nullus aduſabit᷑ aut qui Libellus Alug'. aduſarius extiterit. Egrediet᷑ inqͥt de oꝛe meo vbũ iuſticie⁊ nõ reuertet᷑:qꝛ mihi curuabit᷑ oẽ genu: ꝑ me iurabit omis lingua dño: ⁊ filius Bauid. Audi & in dño dici mee ſunt ſumme iu X ſticie ⁊ imꝑiũ.Age ̊. Et qͥ poſtea ad eũ veniẽt 1 2fundent᷑ oẽs repugnat ei. Itẽ nũc oẽs pa gani:iudei:heretici aduerſami ⁊ repugnate fi⸗ ho dei:ad eũ venietis: ⁊ ↄfundemi oẽsqͥ repu⸗ gnatis ei. Nõ ꝑua de ſilio dei ſᷣm diuinitatẽ lo cuti ſumus: ⁊ reſiſtẽtibus inqtũ potuimus ad uerſarijs nõ pepcimus/Hũuũc volo ad eius icar ¶ natõeʒ accedere: ⁊ manicheus obſiſtit ipurus. Quare: qꝛ filiũ dei nõ vult dici etiã filiũ hois. Et vbi eſt qð ſcptum eſt. Roꝛate celi deſutꝑ:⁊ nubes pluãt iuſtũ: apiat᷑ terra ⁊ germinet Sal uatoꝛeʒ: ⁊ iuſticia oꝛiat᷑ ſimul. Ego dñs creaus eũ. Itẽ. Ecce ꝑpuulus natus ẽ nob.⁊ factus eſt pᷣncipatus ſuꝑ humeꝝ eius:⁊ vocabit᷑ admira bilis: ↄſiliarius: ðᷣs foꝛtis:pr futuri ſeculi:pꝛi⸗ ceps pacis. Itẽ. Virgo in vteroↄcipiet:⁊ ꝑiet filiũ: ⁊ vocabit᷑ nomen eius emanuel. Bicit ali q̃s cũ anicheo. Cõtra Manicheũ noua te la nõ antiq̃ ſunt neceſſaria:qꝛ nouũ non vetus accepit teſtamẽtũ. Sʒ mihiàᷣ ) vtraſq; ſuſcepi certamẽ:vndiq; arma ſunt neceſſaria:maxime qꝛ iſta noua de veteribꝰ fabꝛicata ſunt. ⁊ illa nõ abijciẽda:⁊ iſta poꝛtãda ſunt.Diuerſis em telis diuerſi ↄcedunt᷑ aduſarij. Oꝛdo itaq; iſte ℳ ſequẽdus ẽ: vt ſequẽs de euãgelio non ſileã de ꝓphetis. Sʒ ego inqͥt anicheꝰ nec ¶ Roy⸗ ſen accipio:nec ꝓphᷣas. Et qͥd aimus ð Pau⸗ lo apło:qͥ in exoꝛdio epłe ſue ad Romanas ſcpᷣ ſit. aulus inqͥt ſeruus Jeſu xpᷣi vocaiꝰ apłs ſegregatus in euãgeliũ dei qð an ꝓmiſerat ꝑꝓ phetas ſuos in ſcpᷣturis ſanctis de filio ſuo qu⸗ factus ẽ ei ex ſeie Hauid ſᷣm carnẽ.Quid ẽ em in qͥ pꝓphete zrij ſint euãgelio: Dixit ꝓpheta. Roꝛate celi deſuꝑ:a nubes pluãt iuſtũ. ANeni⸗ at ãgelꝰ:pᷣdicet vbũ:aꝑiat᷑ terra:audiat Oa⸗ ria:⁊ germinet Saluatoꝛẽ.ꝓpha dicit.Eccevᷣ go ↄcänπω“⁵et in vterg: ꝑiet fiium: ⁊ vocabit no mẽ eiꝰ emanuel. Boc etiã euãgeliſta cũ dicẽt ſe cutus expoſuit dicẽs. Nobiſcum deus.fruſtra MWanichee conarl aduerſari ꝓpheticis. Etiã apls dicit de filio q́ͥ factus ẽ ei ex ſemie Hauid ₰— pm carnẽ.Qð ꝓphete pᷣdixerũt ⁊ dixerũt hoc apli pᷣdicauerũt ⁊ A erat: factus ẽ: qͥd erat qð factus ẽ: Verbũ erat:caro factus ẽ filius dei erat: factus ẽ filius hois. Deus erat: hõ factꝰ ẽ. Suſcepit humanitatẽ: nõ amiſit di⸗ uinitatẽ:factus ẽ humilis:mãſit ſublimis. Na tus ẽ hö: nõ deſtitit eſſe deus. natus ẽ ꝑpuus:la tet magnus. Qui libẽter amplectit᷑ natũ:nõ ab hoꝛret vᷣginis ꝑtũ. Dicit tibi creatoꝛ hominis Quid ẽ qð te ꝑmouet in mea natiuitate: Non ſum libidinis ↄceptus natiuitate. Ego matreʒ c Pars de q naſcerer feci:ego viã meo itineri pᷣpauiatʒ mũdaui.hãc quã deſpicis Manichee mater ẽ mea:ſ manu fabꝛicata ẽ mea.Si potui inqͥnari cũ eã facerẽ potui inqͥnari cũ ex ea naſcerer. Si cuti trãſitu meo illius nõ ẽ coꝛrupta vᷣginitas: ſic mea nõ ẽ ibi maieſtas maculata. Si ſolis ra dius cloacaꝝ ſoꝛdes ſiccare nouit:inqnari non nouit:q;to magis ſplẽdoꝛ lucis er᷑ne in qͥ nihil inqnari incurrit qcũq; radiauerit mũdare po teſt ipe pollui nõ põt.Stulte vñ ſoꝛdes in vᷣgi ne mr̃e:vbi nõ ẽ ↄcubitus cũ hoĩe pr̃e: Vñ ſoꝛ⸗ des in ea q̃ nec ↄcupiſcẽdo libidinẽ:nec parien do paſſa ẽ doloꝛẽ: Vñ ſoꝛdes in domo:ad quã nullus habitatoꝛ acceſſit: Solus ad eã fabꝛica toꝛ ⁊ dñs venit:veſtẽ quã nõ habuit induit:eã q; ſicut clauſam inuenit reliqͥt. Sic ille ſolus na tus ẽ int᷑ moꝛtuos.Sic ⁊ iſtius ex q̃ natus ẽ ma tris pudoꝛ ſolus ẽ integer. Eua inobediẽs me⸗ ruii penã. Maria obediẽs ↄſecuta ẽ graʒ. Il⸗ la gaudio ꝓhibito maledicta:hec credẽdo ãge lo bñdicta. Illa nobis moꝛtẽ ↄtulit:hec vitam peꝑit. Quid agis Manichee⸗ Epianum pᷣ⸗ mis:nõ xpᷣm defendis. Taceat immunda vani tas:qꝛ mundata ẽ veritas. Velim adhuc pſeqͥ MManicheũ: ſᷣ infeſtũ patioꝛ Arrianũ qͥ ↄſidit de vᷣNtute ſua.⁊ gloꝛiat᷑ de potẽtia ſua. Jam qͥ⸗ dẽ cũ alijs rĩũdemus:nec ipᷣi tacuimus:ðᷣ iã nũc ſeruato ip̃ᷣius oꝛdine: videamus q ſpicula iaci⸗ at. NHullius terreat ꝑſona potẽtis: ois caro fe⸗ nũ. LNides qͥtidie fenũ creſcere: fenum floꝛere. Quid expaueſcit: tales fructus deſerta germi nat terra.Agricolã nõ accuſo: qſo vbi mihi ẽ O boni agricole qͥd agitis:q̃re vocatis: videt᷑ qð malo iſta plena ſi terra:hinc ſpine:hinc nti buli:hic fenũ ſurgit. Spinas incẽdite:tribulos eradicate:fenũ ſiccate:bona ſemia ſpargite:nõ terreat hyems:etſi abundat iniqͥtas:tñ nr̃a fer ueſcat charitas. Serite hyeme: qð metat eſta⸗ te. Sʒ qͥbus dico: O vbi eſtis fötes lachꝛyma⸗ ruʒqͥbus agricolis loq̃r: Alij ſunt moꝛtui:alij ſunt fugati:terra tradita ẽ n manus ipij tribu⸗ latio ⁊ neceſſitas. Oñe da ſᷣobis auxiliũ de tri⸗ bulatõe:vt ſalus hois nõ ſit vana:ſᷣ va.Ouid dicis Arriane: Introgãti te q̃ſo rñdeas:nolo deſpicias ꝑuulũ:nõ te grãdis foꝛma iuuat:nõ magna ꝓtegũt arma: frontẽ penetrãt galeatã. BDic &O mihi qͥd interrogo. Credis in deũ patrẽ omnipotẽtẽ:Credo inqͥs. Interrogo. Credis in Jeſuʒ xpᷣm filiũ eius dñm nrjm⸗Credo inqͥs Introgo.Credis in deũ ⁊ hoieʒ natũ ð ſpũ ſcõ ex vgine Maria:Credo inqͥs. bñ fac.adhuc introgo. Sicuti ⁊ pr ẽ s:ita ⁊ filius ðs ẽ. Ita glius ẽ pr̃:alius ẽ filius.Et maxie etiã eqᷣłpr̃i ſi lius:eq̃lis inqs. Quid reſtat: Ecce ad oĩa q̃ int rogauimꝰrũdit. In eo qð credẽ ſe diẽ deũ pr̃eʒ 2 deũ filiũ: riꝰ ẽ mecũ pagão. In eo qð credit 4 . xpᷣm deũ ⁊ hoiĩeʒ natũ de ſpũ ſcõ ex vᷣgie a eũ 1 Manicheũ. In eo qo cre dit aliũ eẽ pr̃eʒ:⁊ aliũ flliũ:mecũ ẽ: Sabellia⸗ nũ.Age ſi mecũ es in oĩbꝰ: q̃re litigamꝰ: ſi vna nobᷣ ẽ hereditas:ſił poſſideamꝰ:frẽs ſumꝰ.Ec⸗ ria mecũ ẽ: iudeũ ⁊ ce qᷓ; bonũ ⁊ q; iocũdũ hitare frẽs in vnũ.ſibo nũ⁊ iocũdũ ẽ hitare frẽs ĩvnũ q̃re ẽ noua fabꝛi ca añ muꝝ ſił ad cuſtodiã nr̃e hereditat iuigile mꝰ:hereditas nr̃a pᷣclara ẽ nob:hẽmus iuidos iimicos.ipᷣi pᷣſidẽ volũt:ñ nobiſcũ ſᷣ nos.nẽo ſibi aliqd vſurpet.ereditas iſta ſic nob ꝓmii ſa ẽ:vt idiuiſa poſſideat᷑ ñ ꝑtibꝰdiſſipet᷑.ſił col ligamꝰne diuidẽdo ꝑdamꝰ. lius nihil inuenit᷑ adũſi:qͥd aliqs q̃ris:expecta frat᷑:noli facẽ:noli iudicare.hẽo adhuc qͥd int rogẽ:noli te cito illi ↄmittẽ. Rũñſio claret: virꝰ latet.qð dixiſti frat᷑.Eq̃lis ẽ pri filius:eq̃lis eſt inqͥs. Eia mõ vigila:mõ manifeſtabit᷑ qð late⸗ bat. Quõ foꝛte in vtroq; dicis eq̃lem pr̃i filiuʒ opꝑatõe an oꝛigie:ptãte an et᷑nitate: an foꝛte in vtroq;: Abſit inqᷣt: oꝑatõe ⁊ ptãte eãlis ẽ non et᷑nitate.Quid em̃ ſieri põt vt genitus eq̃lis ſit ingenito. En adeſt ille qͥ mecũ q̃ſi coheres ãbu lat.dolus apparuit:qͥ latebat.mecũ poſſidẽ pu⸗ tabat᷑.Diuidẽ vult:vſᷣ nõ ꝑmitto. ꝓꝛſus reſiſto leges hñt vt teſtatoꝛis volũtati in oibus peat Siqͥs qᷓ teſtatoꝛis volũtatẽ facẽ voluerit:care⸗ at hereditate.Sʒ ſilẽt leges int᷑ arma nõ ꝓꝛſus Ad hoc laboꝛat᷑:ad hoc pugnat᷑:vt legibꝰ ſer⸗ uiat᷑:teſtamẽtũ ꝓfero: vba teſtatoꝛis recito.ſi hʒ qð diuidat᷑ ibi inuenio:ſᷣ ſi nõ hʒ qð diuida tur de ipᷣo teſtõ reſiſto. Qð hʒ teſtamẽtũ audi. Nacẽ meã do vob:pacẽ meã dimitto vob:hec E hereditas⁊ qs ipᷣe teſtatoꝛ:lege teſtamẽtũ:⁊ i uenies cũ ꝓpha ð deo loqͥt᷑.A te magniſicabit᷑ vſq; ad terminos oꝛſ̊ terre:⁊ erit iſte pax.Gła in excelſis deo:⁊ in terra pax hoibus bõe volũ tatis:nõ diuiſoꝛibus ſctẽ vnitatis:ſᷣ hoĩbꝰ bõe volũtatis. Ipᷣe ẽ hereditas:ipᷣe ẽ teſtatoꝛ:ipᷣm qris diuidere.Quid ꝑtiris vnũ:ſi vnũ diuiſe⸗ ris:integꝝ nihil hẽbis.O arriana hereſis cru⸗ delis ipia:meretrix:erubeſce iudicante Salo⸗ mone. Meretrix ne vnũ viuũ:ne vndecumq; ↄceptũ.Jãq; ꝑtum ꝑdẽt.nõ ꝑmiſit diuidi fili⸗ um ſuũ:⁊ tu diuidis dñm tuum. Illa ⁊ ſi mere trix tñ pia:qꝛ mr.tu aũt meretrix ⁊ lupa.qꝛ nõ mt.qð parl pᷣfocas.qð nõ parl ↄgregas.Quõ alienũ lactas:qꝛ ⁊ tuũ negat?:viſcera tua dura⸗ uerũt:illiꝰtremuerũt.Quid dixit: Sate illi pu eꝑ:⁊ nolite diuidẽ eũ.filius meꝰẽ:ſᷣ meliꝰapud illũ gaudio viuũ integꝝ:qᷓ; diuiſum lugeo moꝛ auptas ſollicitũ me facit:rogo te:noli foꝛas pᷣter me colligẽ: ne incipias ſpargẽ.qͥ em mecũ nõ colligit ſpargit. AQuaſi oblitꝰſum cũ qͥ agebã:ſ nõ oblitꝰ intro⸗ go Arrianũ:quẽ deſidero eẽ catholicũ.Dic̃a⸗ liqs. Ad oĩa q̃ voluiſti rñdit. In rñſionibus il ☚— Tractatus I tuũ ſllus meus ẽ. Sʒ qͥd pueromr pdero:ſi vi tã quã nõ ↄfero:aufero: Aolo illiꝰcrudelis aꝑ uulo repellere vbera:bᷣ magis cogoꝛ iudicis ti⸗ mere macherã. Date illi filiũ meũ:meꝰ ẽ natꝰ:bᷣ migret ad illã:torꝰapud me manet affectꝰ.Da⸗ te illipueꝝ tm:nõ auferat᷑ vita mẽbꝛoꝝ:nõ di⸗ uidat᷑ integritas:mihi nõ eripit᷑ pietas:q̃ͥd di⸗ xit: SBate illi pueꝝ:nolite diuidẽ eũ. Ecce ego dico totũ poſſide: ⁊ noli diuidẽ hereditatẽ:ſine p̃iudicio pr maioꝛ ẽ.filius minoꝛ ẽ.O ptes:O iuſticia: o eq̃̊tas.vna ꝑs maioꝛ eſt: alia minoꝛ⸗ Nõ oↄſentio:nõ facio ꝑtẽ:qꝛ nõ diuido pacem. Si emiã fracta fuerit pax:iã nõ erit pax. Illi⸗ bata eſſe nõ põt apud quẽ fides integra nõ eſt. Aãñ qꝛ mecũ nõ vis poſſidẽ hereditatẽ:nõ po⸗ tes obtinere.poſtrẽo ſi moꝛtuo nõ ꝑcis:ſᷣ ꝑſide ſtudes: vade int᷑ pella iudicẽ. Nideamꝰ qͥd ibi dicturus ẽ:hẽs iudicẽ oꝛdinarium. Nolo mihi adducas ex diſis ꝑtibus alias atq; alias ptã⸗ tes.nõ mihi armiger: ſ̃ legifer neceſſariꝰ ẽ.Et vbi iuſtũ inuenio: aut vbi eũ inuenis:Audi ꝓ phetã dicentẽ. DOñs iudex nr̃:dñs legifer nr ne ↄdẽnandũ putes.Audi qd ſequit᷑. DOñs rexnr ipᷣe ſaluabit nos.Ecce habes iudicẽ. Si paꝝ ẽ: rex ẽ:añ te ẽ:ſic ẽ in celo: vt nõ deſerat terram. Celü inqt terrã ego ĩpleo. Ecce vobiſcũ ſum vſq; ad ↄſumatõeʒ ſeculi.Et nobiſcũ ẽ ⁊ cũ pa treẽ:qꝛ nec pr̃eʒ dimiſit cũ ad nos deſcẽdit:nec nos deſeruit c ad preʒ aſcedit. ꝗpm intpella. ipi dic. Dñe dic fratri meo: vt diuidat mecum hereditatẽ. Audi rñſum diuinũ:audi iſtũ iudi cẽ: audi pacẽ fugiẽtẽ litẽ. Quid ait aĩce:qͥs me ↄſtituit iudicẽ aut diuiſoꝛẽ int᷑ vos: Ais diui⸗ dere pacẽ:⁊ q̃ris hr̃e pacẽ iudicẽ. Judex tuus nolo eſſe:pax ſum:litigare nõ noui. Cõſentiẽti bus aſſiſto:iitigãtes fugio.Cuʒ inimicus eſſes pr̃i meo:recõciliaui te ꝑ me: Quõ g a pr̃e meo ſepabis me:ego cũ eſſes lõge:venivt reducerẽ te:cũ int᷑ mõtes ⁊ ſiluas errares:q̃ſiui te:int᷑ la pides ⁊ ligna inueni te. In lapidibꝰ offẽdebas ⁊2 his herebas:qꝛ ligna ⁊ lapides adoꝛabas ne lupoꝝ ferarũq; auido oꝛe laniareris collegi te: hũeris meis poꝛtaui te: pri meo reddidi te.la⸗ boꝛaui:ſudaui:caput meuʒ ſpinis apoſui:ma⸗ nus meas clauis obieci:lãcea latus meũ aꝑuit Tot nõ dicã iniurijs:ſᷣ aſpitatibꝰlaceratꝰſum: ſanguinẽ meũ fudi:aiaʒ meã poſui:vt mihi cõ⸗ iũgerẽ te:⁊ tu diuidis me.Audi qᷣd rũdeat᷑ di- ſcipulo:q̃ filiũ nouerat:⁊ patrẽ q̃rebat.ait Phi lippus dño.DOñe oñde nobᷣ patrẽ:⁊ ſufficit nob Et dñs ad eñ. ſi velis Arriane audire cũ apło erraſti:cũ apło redi:cũ aplo ſit illiꝰobiurgatio etiã tua curatio.qͥd ait dñs:tãto tꝑe vobiſcum ſum Philippe. Ego veni te pr̃i meo aplicare ⁊ tu noli ſeꝑari.qͥd q̃ris qſi aliũ pᷣter me:Qui me videt: videt ⁊ pr̃eʒ.Tãta ẽ in nob vᷣitas:tanta Fsa. X Libellus Aug'. ſititudo:tanta charitas: vt ego in pre ſim: ⁊ pf in me. Sentio Sabelliane qͥd muſitas: In Ar riano me ↄcludẽ:ab Arriano me auocare feſti⸗ nas.Sʒ in noie pr̃is ⁊ filij ⁊ ſpũſſci nõ tecũ ſᷣ v⸗ niꝰdei cũ ilł rñdeo te nõ pᷣfero Quid dixit dñs Qui me videt:videt ⁊ pr̃eʒ.nõ dixit ego ſum fi lius ſił ⁊ pr.ſᷣ dixit.Ego in pre:⁊ pr in meẽ̃.⁊ q̃ͥ me videt:videt ⁊ pr̃em Sontio vni?ſyllabe q̃ diẽ ⁊ diſcernit: ⁊ preʒ diſcernit ⁊ filiũ:te qͥdeʒ mõſtrat nec preʒ hre nec filiũ. Dic mihi Arria⸗ ne pr̃eʒ deũ dicl?⁊ maxie:qͥd filiũ: IJpᷣm q; deũ ↄfiteoꝛ. Bñ agſcis:qꝛ cũ in carne ꝓnũciaret᷑ vẽ turus:de ipᷣo dixit ꝓpha.Dicite puſillanimes ↄfoꝛtamiĩi:⁊ nolite timẽ:ecce ðs vr vltõneʒ ad⸗ ducet retributõis.ðs pᷣueniet: ⁊ ſaluabit nos. assſco in eo qð te asſcẽ dicis.pph̊e nõ aduſarl. qͥd D dicis ð pre:ðs ẽ.qͥd filius:ðs ẽ.Coet᷑nus pr̃i filiꝰenõ. erat tpᷣs qñ nõ erat filius:g fuit tpᷣs qñ nõ fuit filiꝰ.nõ g̊ omia ꝑ ipᷣm facta ſunt Jã em erat tpᷣs qñ nõ erat filiꝰ.Si erat tpᷣs qñ nõ erat filiꝰ Joãnes euãgeliſta nõ debuerat di⸗ cere. In pᷣncipio erat vbũ:vᷣ in pᷣncipio erat tpᷣs Joãnes diẽ.oĩa ꝑ ipᷣm facta ſunt:⁊ Arrianꝰõ⸗ dicit. Dic Arriane vñ ſcis:qꝛ erat tpᷣs qñ nõ e⸗ rat filiꝰ An tu foꝛte dicturus es:⁊ Joanes vn ſcit?qꝛ ſupꝛa pectus dñi recubuit:⁊ inde hauri ebat qd in ↄuiuio dñi bibebat:qꝛ in pᷣncipio vᷣ⸗ bũ erat.Tñ dic qñ in pᷣncipio erat vᷣbũ: ⁊ vᷣbũ ðs erat. Arrianꝰ vbi erat neſcio:ſi audes dicẽ ibi erat. Notũ ẽ em̃ ⁊ legit᷑ qͥ tꝑe natus:merito q; dãnatꝰ ſit. MNotũ ẽ etiã qñ vixerit:quõ moꝛ⸗ tuus fuerit. ⁊ ideo nõ audes dicẽ ð Arriano ſi⸗ cut ð vᷣbo fuit: ⁊ ẽ qꝛ nec tũc fuit:nec mõ ẽ. Sʒ vtin oibus excludat᷑ Arrianꝰ audi qͥd ꝑ Salo monẽ dicat᷑. Oñs fecit regiones ⁊ fines habita biles ſub celo.Cũ ꝑaret celos:aderã illi.Et pꝰ pauca. Ego erã apud illũ diſponẽs: ego eram qñ faciebat foꝛtia fundamẽta terre:ego era cui aggaudebat.Sʒ dicis tꝑe agit᷑. Atxꝝ fuerit an teq; eſſet tpᷣs audi ipmp pꝓphᷣaʒz dicẽtẽ. Ex the inqͥt.q̃d ẽ ex tẽpe:nũqͥd ex q̊ͥ tᷣs cepit eſſe:t20 ſicimpie Arriane:nõ ſic. Sʒ ex tẽꝑe añqᷓ fieret tpᷣs ibi erat. Quere iam qñ nõ erat:qͥ añ temꝑa nõ erat. In pᷣncipio erat vbum. Melius gre⸗ cedðꝛ Xoοοο vbum ſigniſicat ratõnem. Aides ergo qꝛ ſꝑ erat de quo audes dicerenõ erat. Aut ſi dicis aliqñ deum ſine vᷣbo aut ſine rõne fuiſſe:iam nõ filio tm: ̊ ⁊ patri aduerſariꝰ eris. Ego inqͥt ex oꝛe altiſſimi ꝓdij. Quis ver⸗ bum:⁊ vᷣbũ hoc qͥd ẽ: Joãnes dicat.Et deus erat vbũ.̊ᷓ vbũ ⁊ cuius erat vbũ:nõ duo:błᷣ v⸗ num ſunt. Hõ inqͥt qꝛ vbũ poſterius ẽ eo cuiꝰ eſt vbũ. Añ apparet pr̃eʒ filio eſſe minoꝛem.ne gas itaq; filiũ dei eſſe deũ.Nõ nego inqᷣt: ⁊ pa trẽ deũ dico:⁊ filiũ deũ dico:ſᷣ pr̃eʒ maioꝛem fi liü minoꝛẽ.qᷓ;diu pr maio:ſili minoꝛ: vie mihi qꝛ video te calculari velle eternitatẽ. Auot an nis pcedit do pr filiũ ſuũ: Abi diẽ natiuitatj fi lij legiſti:filij dei dico:nõ dico filij dei ⁊ homis vbi ergo diẽ natiuitatis eius ex pre legiſti:Cũ q mathematico creatoꝛis ſydeꝝ ↄſtellatõeʒ q̃ſi ſti atq; tractaſti:quã hoꝛã:q̃ momẽta:qͥs nũe⸗ ros:qᷓs minutias momẽtoꝝ natiuitatis eius:qᷓ omia ↄdidit collegiſti: Conqͥ eſcat ̊ heretica: nõ religio:ſᷣ ſuꝑſtitio. D.e xpᷣi initio defecit cal culatio:qꝛ cum audit᷑ ſine initio eternitas:nul⸗ la qrit᷑ etas. Si pr ðs ⁊ filiusdeus:pr maioꝛꝛfi lius minoꝛ:iã nõ vnus ſᷣ duo ſunt dij.Quid er go eſt qð dicit ꝑ ꝓphaʒ. Añ menõ ẽ foꝛmatoꝛ deus: ⁊ poſt me nõ erit: Quid dicis Arriane⸗ cui iſtas deputas voces: Si patris ſunt dicen⸗ do. Añ me nõ ẽ foꝛmatoꝛ deus: ⁊ poſt me nõ e—- rit alius:aut ipᷣe pr nõ erit aut filius nõ erit.Si tm em̃ diceret.Añ me non eſt foꝛmatoꝛ ðs:nec adderet ⁊ poſt me nõ erit: libeꝝ tibi hec verba erat patri tmmõ applicare.Cuʒz aũt ſequit᷑ ⁊ di cit: ⁊ poſt menõ erit:m te vt dixi ſe ⁊ pr̃eʒ ⁊ fi liũ negat deũ. Itẽ ſi filij ſunt hec vᷣba preʒ ſuũ * deum negat ⁊ patrẽ.Si em nõ diceret.Ante menõ ?᷑ foꝛinatoꝛ ðs:ſᷣ tmmõ poſt me erit:poſ⸗ ſet foꝛſitã dici filium ſolũ fuiſſe locutũ. M5 ãt cũ dicit. Añ me nõ eſt foꝛmatoꝛ ðs: ⁊ poſt me n erit:patrẽ ſuũ nec deſi dicit eſſe nec patrem. Itẽ ſi pris ſunt hec vba: qͥs dicit cui dicit filiꝰ meus es tu:ego hodie genui te:An foꝛte men⸗ dacio arguẽdus ẽ: Sʒ ſi filij vba ſunt:qͥs dicit cui dicit ꝑ vſq; modo opat᷑.An foꝛte ⁊ iniuri oſus pr̃i iudicadus ẽ ⁊ ingratus?Sʒ nũqᷣd inꝗ ive diceret: poſtula a me ⁊ dabo tibi gẽtes here⸗ ditatẽ tuã terminos terre:An foꝛte qͥd dicent: aut fallere voluit: aut vt minus aliqͥd de ꝛzo pheta dicamus finxiſſe credẽdo duos ſibi ↄfa⸗ hulates.i.patrẽ ⁊ filiũ:⁊ dicẽte pr̃e.Añ me nõ foꝛmatoꝛ deus:adiũxit⁊ filius dicẽdo: ⁊ poſt me nõ erit. Inimica ſunt q agimꝰan diuina⸗: O ſcelus: ꝓhdoloꝛ ꝑce ꝑce heretica impietas.cũ eibi deũ nõ capias:nos q; ad blaſphemiã puo cas.nõ hec ſcã docet eccłavpr pr eſt:filius filiꝰ: ⁊ ſlle nũqᷓ; fuit pr:⁊ iſte nũqᷓ fuit filius.Ambo eterni:mec ceperũt eſſe:nec deſiſtũt.Auod pat᷑ loquit᷑ filius loquit᷑: qꝛ vꝓᷣbum patris eſt.⁊ qð filius loquit᷑: pat᷑ loquit᷑:qꝛ pr̃ vbiẽ. JIthm vᷣ⸗ Hum dicit. Uerbuʒz qð ego loquoꝛ a meipᷣo nõ loquoꝛ. Cõcedite q̃ſo creatoꝛi: ⁊ in creatura ſi 3 poteſtis capite creatoꝛẽ.Ecce ignis ⁊ ſplendoꝛ duo ſunt:alter ex altero ẽ: nec ſine altero alt ẽ. ignis pr:ſplẽdoꝛ filius:⁊ ipᷣe ſi poſſu dicere qð luceo a meipᷣo non luceo:ᷣ qͥ me miſit:ipᷣe mihi dedit vt luceam. Ignis em ſplendoꝛẽ mittit. ? ſicuti filius de pr̃e deo dicit:ita ⁊ ſplendoꝛ dice re põt. Ignis mecũ ẽ:extingue ignẽ:⁊ ſplẽdoꝛ nũq; parebit. Iſte ignis ⁊ ſplendoꝛ pr ⁊ filius: „ * vnus ſine ↄiuge pat᷑:alter ſine matre ſilius eſt: nec diuidi alter ab altero põt: cum ſit alter ab altero:initium tñ alterius eſſe nõ põt ſine alte⸗ ro. Hec aũt poſſe a creatoꝛe tributũ ẽ creature: dð põt ipᷣe creatoꝛ.Accedat paganꝰ:accedat ſa bellianꝰ:accedat arrianꝰ ↄtẽplẽt᷑ lucernã:i if5a videãt qð ĩ deo videre nõ pñt.nõ facio iniuriäs: ſi tãti creatoꝛis cupiens oſtendere ptãtẽ: ignis ſiue lucerne tantillam offeram ſilitudinẽ. Sco⸗ tum eſt: lucerna pedibus meis vbum tuũ dñe: ⁊ lumen ſemitis meis.Et de deo dictum ẽ. Ig⸗ nis ↄſumẽs eſt.accedite ergo ⁊ lucernã diligen ter ↄſiderate: vr̃aſq; fatuitates ⁊ tenebꝛas re⸗ mòuete. NPaganus intueat᷑: ⁊ illic ſine ↄiugio patrẽ eſſe diſcat ⁊ filium:⁊ qͥ mõ natus ẽ ſfllius. Si cecus nõ es ibi vide inter ignem ⁊ ſplendo⸗ rem:q̃ remedium.Si nullum ẽ medium:nullũ c ↄiugiũ:noli amplius ꝑſcrutari mediũ:ne ma. gnum patiaris incẽdiũ.Accedat Sabellian? videat duos in vnũ ignem ⁊ ſplendoꝛeʒ:nũdqd nõ recte dicere põt:ſplẽdoꝛ ego in igne:⁊ ignis in me:ſicut filius dicit. Ego in pr̃e:⁊ pat᷑ in me Accedat ⁊ Arrianus:videat ⁊ ipᷣe alteꝝ ex al⸗ tero:nectñ naſci poſſe alteꝝ ſine altero:nẽo eo⸗ rum pᷣoꝛ: nẽo poſterioꝛ. Coeui ſunt pr̃ ⁊ fius: ſplẽdoꝛ ⁊ ignis:necignis ſine ſplẽdoꝛe:nec ſolẽ doꝛ ſine igne eſſe põt:aut certe mitte manuʒ.di uicdde alteꝝ ab altero: oſtẽde mihi ſplẽdoꝛẽ ſine igne:aut certe ignem ſine ſplẽdoꝛe.Abſit:arde re tmmõ poteris:ſeꝑare alteꝝ ab altero nõ po⸗ teris. Sicut emignis ⁊ ſplendoꝛ alter ex altero eſt:nec alter ſine altero eſſe põt:nõ illis oꝛtus q̊ᷓ nõ eſt: ſ̊ eternitas atq; ſubſtantia vna eſt. Ig⸗ nis ⁊ ſplendoꝛ tempales ſunt:pater ⁊ filius et⸗ ni ſunt. Sunt dico quia pater ⁊ filius deus:di⸗ co qꝛ vnum dualitas in pꝛole:vnitas eſt in dei tate.Alteꝝ fecit vnius natiuitas:ſᷣ vnũ oſten⸗ dit eſſe diuinitas. Cum dico filius alter eſt:cuʒ dico deus vnus ẽ. Alius ẽ:quia ſilius ẽ:aliu quidem nõ eſt:quia deus ẽ. Erubeſcite Arria⸗ ni. Tui cauſa homiĩs iam iudicati in cruce pen dentis NPylati nõ ſunt auſi carnifices ↄſcinde⸗, re:⁊ vos charitatem dei in celo ſedẽtis: immo charitatem dni diuidere conamini. DYos in in⸗ fernum ruitis:iam illam tunicam nũqᷓ; rumpi⸗ tis. Item ꝑ ꝓphetam dominus dicit. Nõ erit deus vltra me:dominus iuſtus ⁊ ſaluãs nõ eſ?᷑ pᷣter me.HHic Sabellianus ſtultus. At em ⁊ v. num eundẽq; patrẽ ⁊ filium talibus ſe teſtimo⸗ nijs credit muniri.Cõtra AKrriani vt ꝓbẽt aliũ eſſe patrẽ: alium eſſe filium: alia pferunt teſti⸗ monia: ⁊ dicunt. Intatum alius eſt pater:aliꝰẽ filius: ⁊ alius eſt maioꝛ:alius minoꝛ:vt pat᷑ di⸗ cat filio. Oedi te in lucẽ gẽtium:vt filius dicat. Dominus miſit me. Quãtum intelligo lux iſta getium tam clara ẽ atq; ꝑſpicua: vt hereticieẽ — Tractatus I cõpᷣhẽdere nõ valẽtes atq; ꝑſpicere cecati non in ea poſſint ambulare:ſᷣ potius oberrare.Ar⸗ rianus aliud. Sabellianꝰ aliud. Quare bellũ⸗ q̃d ad hoc catholicꝰ⸗ Arma inqͥt q̃ poꝛtãt mea ſunt:michi militãt:ãbo ↄ ſe pugnãt:ſᷣ ꝓme:vt ambo deficiãt: ⁊ nõ alter ad alteꝝ trãſeat: ̊ ad me ꝓperẽt:⁊ego aliud vñ pcutiant᷑ vtriq; ꝓfe rã. Tu Arriane dicis maioꝛẽ eſſe qͥ mittit: mio rẽ qui mittit᷑. Introgo te qͥs ẽ maioꝛ cui pᷣpat᷑ aliqͥd veniẽti:an qͥ ppat:cui exhibet᷑ officium: an qͥ exhibet᷑· Atiq; ſi hoĩim genus interroges rñdet illũ eſſe maioꝛẽ cui pᷣcedit᷑:vel cui officiũ exhibet. Tu inde vis ꝓbare minoꝛẽ filiũ: quia miſſus eſt. ego oñdo eũ q miſit pᷣcedere eũ quẽ miſit: nec alteꝝ eoꝝ dico maioꝛẽ:qꝛ non audeo dicere vel minoꝛẽ. Eſaias ꝓphᷣa dicit. HHec diẽ dñs. ERpo meo dño:cuius appꝛehẽdi dexteraʒ vt ſubijciã añ faciẽ eius gẽtes:⁊ doꝛſa regũ v⸗ tã: ⁊ apiã coꝛã eo iainuas:⁊ poꝛtenõ claudent᷑ Ecce illc qͥ miſerat pᷣcurſoꝛ factus ẽ. Quis em̃ maioꝛ aut ſupioꝛ an minoꝛeʒ ianuas aꝑiet:vel quõ id faciet niſi paululũ añ pᷣceſſerit.Audi ad huc.⁊ poꝛte inqͥt nõ claudent᷑:quõ g̊ añ teibo⸗: vides qͥ miſerat ⁊ comitat᷑ ⁊ pᷣcedit. Jam tu di ſcerne qs ſit maioꝛ:qͥs fit poꝛ.ego nullã diſcreti onẽ video:łᷣ potius eqlitatẽ ↄſi picio. Filius di cit de pr̃e. Miſit me pr. Nr ſilio dicit:ego an⸗ te te ibo. Recedat ð medio diſcoꝛdioſa calami⸗ tas: eãlitas hec exhibet nõ diſꝑilitas. Adhuc ſeqre:vel clarius appareat:qᷣs em dicit:ego an te te ibo:⁊ gloꝛioſos terre humiliabo: hic eſto ⁊tu pagane:audi quid dicat ꝓphᷣa non mihi: ego qð volui ſcpᷣſi.Codex in qͥ ſcta ſunt legat In armario iudei habent᷑. Inimicus meus te⸗ is ẽ meꝰ.Ab ipᷣo qre:aꝑi:lege:⁊ crede. Doꝛ⸗ ſa inqt regum vtam:⁊ gloꝛioſos terre humilia bo. Nõne vides reges terre q añ ꝑſeqbant᷑ xpᷣi anos nũc eſſe xp̃ianos: NMõne vides ipᷣos qui humiliabãt eccłag humiles itroire ecclaz: Mõ⸗ ne nunc eos vides hr̃e defenſoꝛes qs añ habe⸗ bat ꝑſecutoꝛes: Ego inqͥt añ te ibo ⁊ gloꝛioſos terre humiliabo: poꝛtas ereas ↄterã: ⁊ vectes ferreos ↄfringã:⁊ dabo tibi theſauros abſcon ditos: ⁊ archana ſecretoꝝ:vt ſcias:qꝛ ego deꝰ: q̊ voco nomẽ tuũ deus iſrael. Audiat Sabelli anus: deus dicit: g duo ſunt qͥ dicit: ⁊ cui dicit Audiat Arrianus:ego deus:⁊ nõ ẽ ãplius:ex me nõ eſt deus diuinitatis. Ex qͥ aduſus iſtas hereſes duas certãdo laboꝛo:pene ſum fatiga⸗ tus. Aeni domine meus Jeſu pᷣliatoꝛ foꝛtiſſi⸗ me:pᷣnceps exercitus domini: qui dyabolum viciſti ⁊ ſeculum: Appꝛehende arma ⁊ ſcutum 2 exurge in adiutoꝛium mihi. Pꝛeceſſurus in pᷣlium: ⁊ victurus in mundo adoꝛauit:nõ tãqᷓ; vtutis impotẽs:cũ eſſet ompᷣs:ſᷣ vt nob ꝓpter q̊s venerat humilitatis magiſteriũ exhiberet: „ Feoe. l Libellus Aug. qd dixit: Cater clarifica flli tuũ. M5 Ar⸗ rianus maledictus dicit: vides qꝛ minoꝛ ẽ:cla: ritatẽ nõ hr̃et niſi patrem petiſſet. Expecta hõ qͥd feſtinas: Cu hoieʒ vides:in qͥ foꝛma:Non ſolũ ipfei- etiã angelis minoꝛ ẽ:hõ patet:s la⸗ tet.Tu mihi oñdis hoieʒ humilẽ:aꝑi ocłos tu os:⁊ deũ vide ſublimẽ:nõ ãgelis minoꝛẽ:vᷣ pfi eq̃lem. r inqᷣt clarifica filiũ tuũ:ecce minoꝛẽ. Adhuc ſeqre: vt ⁊ filius tuus clariſicet te:ecce eãlem. Inuenimus filiũ agſcentẽ patrẽ:⁊ ado⸗ rantẽ:eiq; ↄiũctum:nõ vt putabat᷑ ingtũ. Ni⸗ deamus qͥd de fllio dicat ⁊ patri:aſſumpſit Je ſus Petꝝ Jacobũ ⁊ Joãnem fratrẽ eius:euã gelij vba ſunt: æ duxit illos in mõtẽ excelſuʒ ſe oꝛſum: ⁊ tranſſiguratus ẽ añ eos:⁊ reſplẽduit facies eius ſicut ſol veſtimẽta aũt eiꝰfacta ſunt ( alba ſicut nix. Ecce apparuit ei Moyſes ⁊ He lyas cum eo loquẽtes. Moyſes ⁊ Helyas lex ⁊ ꝓphete loqbant᷑ cũ illo: oñdebãt quẽ pᷣuide⸗ rãt:manifeſtabãt quem pᷣdicauerãt. Lobant᷑ putes qͥd loqᷓbant᷑: vt iudei ↄuincerent᷑. Ma⸗ nichei ↄfunderent᷑:pagani ↄuincerent᷑: hereti ci compᷣmerent᷑:catholici ↄfirmarent Lodqᷣbã⸗ tur lex ⁊ ꝓphᷣe:aſꝑitas ⁊ leuitas:triſticia ⁊ mã ſuetudo:pᷣceptum ⁊ adiutoꝛium:ferramenta ⁊ medicus: vmbꝛa ⁊ lux:pᷣco ⁊ dux: ſnia ⁊ miſe⸗ ricoꝛdia ⁊ qͥd poſt hec: Rñdẽs aũt Cetrus di xit ad Jeſum. DOñe bonũ eſt nos hic eſſe:ſi vis faciamus hic tria tabernacła. tibi vnũ: Moy⸗ ſi vnum: ⁊ Helye vnum. Quid dicis ſctẽ Pe⸗ tre: Müdus pturit:⁊ tu ſecretũ petis. NUides Gtot geẽtes in vnum ↄuenire:⁊ tu requiem que ris. vides tenebꝛas mũdi: ⁊ tu lumẽ abſcõdis. Remo accẽdit lucernam: ponit eã ſub modio ſuꝑ cãdelabrum: vt luceat oibus qͥ in domo ſunt. Aidiſti tu: videamus ⁊ nos:tenebꝛe ſunt nõ offendamus in paganis:nõ erremus in he⸗ reticis:luceat nobis lucerna: doceat nos vᷣbuʒ in carne. Nideamus qͥd dicit euãgeliſta: vide⸗ amus ſi admiſſum ẽ ↄſilium Petri. Adhuc in⸗ quit eo loquẽte:ecce nubes lucida obũbꝛabat eos:ecce vox de nuhe dicẽs:oẽs audiamus:ne mo aures claudat:audiãt gegant irriſoꝛes:au⸗ diãt iudei ꝑſecutoꝛes: audiat Manichei fan⸗ taſma ſeminãtes:audiãt heretici erronei litiga toꝛes:⁊ audiãt ⁊ maxie audiãt:audiãt ⁊ catho lici ſideles dei electoꝛes.iſti audiãt vt inſtruan tur: illi vt coꝛrigant᷑: aut iſti audiãt vt ſeducãt᷑ illi vt puniant᷑. Quid dixit vox ð nube: Hic ẽ filius meus dilectus: in q́ mihi bñ ↄplacui. A⸗ bi eſtis qͥ aduerſabimi i filio dei Or dixit. Hic filius me dilectꝰ:⁊ tu dic nõ hʒ filiũ ðs. Tu pagane qd foꝛas ſtas: murmuras?: intra huc in ſcholã dei:aꝑi aures coꝛdis tui:audi vocem dñi ⁊ ſileʒ filiũ dei:qͥd agitis iudei qͥ occidiſtis fuliũ dei⸗ qͥ fugietis: vbi vos aoſtöetſs⸗ AQAut 9 mõtes:q petre ſuꝑ vos caſure ſunt:⁊ ſiĩcauer nis petraꝝ vos abſcõderitl:inde er̃hã vos diẽ dñs. Sʒ ⁊ vos venite ⁊ itrate:ↄſiliũ meũ audi te:deſꝑare nolite:qm ſunt reliqͥe hoĩ paciſico. Seuiſt:occidiſtis:ſanguinẽ xpᷣi fudiſt :in ꝑi⸗ culo eſtis.Filio dei increduli fuiſtis.Quid fa⸗ cere nũc debet: niſi credẽtes vt baptiʒemiĩ: bi⸗ batiſq; ſanguinẽ quẽ fudiſt:nõ ẽ qð hoꝛreatis fuſus ẽ ſanguis medici ⁊ factꝰ medicamẽtum frenetici:qͥd dubitat: Guſtate ⁊ videte:qm ſu auis ẽ dñs.qͥd tu Manichee qᷓ;diu fantaſma ſomniar?Euigila ⁊ vide:nubila tonãt.⁊ qͥd to nat: hic ẽ filiꝰmeꝰdilectꝰ. Vide in terra hoĩem veꝝ:audi ð celo veũ veꝝ:vtrũq; veꝝ eẽ coãſce id eſt deũ ⁊ hoĩeʒ filiũ dei ⁊ hois vnũ eundẽq; eſſe hoĩeʒ: ⁊ deũ cogſce:⁊ placab deũ.Caue ne offẽdas in lapidẽ: ⁊ moꝛtis patiarl ruinã:qꝛ qð ſomniaris vaĩtas ẽ:qð ðs tonat vtus ẽ.Audi tu Sabelliane: audi ð celo preʒ: vide in terra ſi liũ: ⁊ noli dicẽ idẽ pr qͥ fili-. Audi Sabelliãe: ⁊ in pr̃e ⁊ filio noli errare:bᷣ ſeqre vnitatẽ.Dñe audiamꝰ qͥd dicis ð filio.hic ẽ inqͥt filiꝰ( Aide in terra hois filiũ:audi ð celo dei eſſe filiã)meꝰ dilect:in q̃ mihi bñ ↄplacui.⁊ qͥd ille ipᷣm au⸗ dite. Deo gras intonuit pᷣceptũ do:⁊ remotũ ẽ ↄſiliũ Netri. Gras tibi ðs vᷣtus:gras tibi de⸗ pr᷑:qͥ⁊ filiũ tuũ oñdiſti ⁊ mihi ducèᷣ dediſti. Re cedat Sabellianꝰ:recedat Arrianꝰ:recedãt ce⸗ tere peſtes: recedat oĩs iniqͥtas atʒ doctria. do⸗ ceat s ⁊ nõ Arriꝰ: doceat filiꝰ nõ aduſarius. Dic dñs meꝰ Ihs doce:vt diſcã qð doceã. Sa belliꝰ dic. IJpᷣe pr ẽ filiꝰ.Arrianꝰ diẽ.Aliꝰẽ pat᷑ aliꝰẽ filiꝰ.pr maioꝛ:filiꝰminoꝛ:aduũſat᷑:clamat: litigat:pugnat:turbas ↄgregat: REp̃m dimi⸗ cat. Ille ſanguinẽ fudit vt redimat:iſte pecq⸗ nia ſpargit vt ꝑimat: ſpeluncam fabꝛicat: illic catholicũ pᷣfocat:xpᷣianũ vocat paganũ:bap⸗ tizato ingerit baptiſmũ q id qð ſcbᷣtũ eſt. Qui ſemel lotus ẽ nõ indiget denuo lauari.Clamat hõ xpᷣianus ſum:qͥd me dicis eſſe qð non ſum: clamat fidelis ſuʒ: ⁊ ille dicit:accipe a me pecu⸗ niã.clamat redẽptus ſum: ⁊ ille dicit: accipe a me auxꝝ.aut qͥd das:aut qͥd aufers: Sas pecu niã:aufers graʒ.das pᷣciũ:vt auferas qͥ ẽptus ſuʒ.Quid emis ab ẽpto:pᷣciũ meũ ñ auꝝ:łᷣ ſan guis ẽ xpᷣi. nõ me ſeduel:nõ me decipis:qᷓ;tũcũ q; mihi ↄferas nõ mihi tolles pᷣciũ meũ: pecu⸗ nia tua tecũ ſit in iteritũ.nã pᷣciũ meũ ñ hʒ pᷣciũ Clamat hõ ſidełſum.exufflas.Quid rogo xpᷣi. ano reſeruas: In qͥ preʒ ⁊ filiũ ⁊ ſpmſcm̃ exuf⸗ flas: An foꝛte noua fidẽ:nouũ baptiſma:nouũ deũ de trãſmarinis ꝑtibus adduxiſti:Bic me⸗ NHaule: doce diuiniiuris ꝑite ſponſi amice hõ iſte modo venit:me non ſubuertet:fidei vnita⸗ tem ſcindit:trinitatẽ diuidit:nõ ſibi ↄſ. entientẽ rebaptiʒare ↄtendit.Quid facio in Jeſu xpᷣo. ꝑ euãgeliũ tu me genuiſti:baptiʒatus ſum.An oꝛte aliud baptiſma: ⁊ alia fides? Abſit inqᷣt. vna ẽ fides:vnũ baptiſma:vnus ẽ deus pr̃ om niũ. Jam credidi:am baptiʒatus ſum:iã preʒ habeo dñm. quare homicidã patioꝛ Arrianũ⸗ Subueni dñe ðs Jeſu:accinge gladiuʒ ſuꝑ fe⸗ mur tuũ potentiſſime:⁊ egredere:⁊ occide eos oĩpotẽtiſſime. In ſe ait viuãt:in te deſinãt ꝑſe⸗ q̃ me. Sabelliani te ſubtrahũt:arriani minuũt tu qd dicis de te:pr̃ dixit vt te audiamꝰ.Cũ te audimꝰ:ipᷣm audimꝰvno ictu vtroſq; ꝑcute ad uerſarios:peant.inqͥt vaniloqͥ ⁊ mẽtis ſeducto res Arrius ⁊ Sabellius:nõ dixit ego⁊ pĩ vnũ ſus:ſᷣ ego ⁊ p vnũ ſumꝰ.Ergo ſi pr ⁊ filiꝰ vnũ ſunt:imo qꝛ indubitãter vnũ ſunt:nõ duo:ſᷣ v⸗ nus ðs:nõ in vnicũ aliqͥd ꝓpheta ſcripſit. Sʒ veꝝ dixit dño dicẽte. Añ me nõ ẽ foꝛmatoꝛ ðs ⁊ pᷣter menon erit. Docuit virtus virtutem:⁊ gladio bis acuto oẽm Hemi erroꝛẽ. Si adhuc reluctant᷑ heretici:audiãt catholici diffinitiuã ſniaʒ quã ſequant᷑ Audite pr̃eʒ qͥd dixerit filio Audite filiũ qͥd de pr̃e dixeritvel de ſe. Siquis vob euãgeliʒauerit pᷣter id qð accepiſtis: ana⸗ thema ſit. Siximꝰ ð pr̃e ⁊ filio qd potuimus ⁊ q;tũ potuimus ſi tamẽ aliud digne potuimus. de ſpũſancto tacuimus:ſᷣ nõ eũ ſegꝑauimꝰqͥcqͥd em̃ de pr̃e ⁊ filo diximus:⁊ de ſpũſcõ diximꝰ: ẽem cũ illis ⁊ in illis elis: vnus nõ minoꝛ aut tertius deus. Quid aliud dicã fatigatus:Qui ſpiritum ſanctum a patre ⁊ filio eternitate ſub⸗ ſtãtia vel cõmunione ſeꝑat: eũq; negat ſom eẽ patris ⁊ filij:plenus eſt ſpiritu immũdo:vacuꝰ ſpũſancto. Ideo em̃ deus ðꝛ charitas:qꝛ nõ ꝑ tibus diuidit vnitateʒ:ſᷣ ineffabiliter coagulat trinitatẽ. Ipᷣa eſt em trinitas vnus deus:tur⸗ ris foꝛtitudinis a facie inimici:credẽtes in ſe cu ſtodit ipᷣe in ſecula ſeculoꝝ. Expoſitio fidei Hayceni ncilij. In docet ſi liũ coeq̃lem coeternũ ⁊ ↄſubſtãtialẽ pri: ⁊ Ar⸗ riũ ofodit:docet q; ſpmſem̃ deũ eſſe: ⁊ a pre fi Recdim' in vnũ c deijiũ patrẽ oiĩpotentẽ:oĩm viſibiliũ ⁊ inuiſibiliũ creatoꝛẽ:a in vnum dñm nrm Jeſuʒ xpᷣm filiü eius natũ de ſubſtãtia dei pr̃is qð grece o oouiov.i. ↄſubſtãtiale deũ de deo:lumẽ ð lumie:deũ veꝝ ð deo vᷣo:natuʒ nõ factũ ſiẽ heretici dicũt:p quẽ oĩa viſibilia ? iuiſibilia facta ſunt: tã in celis qᷓ; in terra. QAui pot nos hoĩes ⁊ ꝓpt nr̃aʒ ſalutẽ incarnatꝰ hõ actꝰ:paſſus:reſurrexit tertia die.Aſcendit ad celos:vẽturꝰinde iudicare viuos ⁊ moꝛtuos.⁊ in ſpm̃ſcm qͥ de pr̃e pceſſit ꝓbpe:⁊ deus ẽ verꝰ: ſiẽ filius. Hos aũt ꝗͥ dicũt: erat tpᷣs qñ nõ erat filius natus ⁊ pᷣus qᷓ; naſceret᷑ nõ erat:aut ꝙ ex . n fe lin ndin ledei nal; bilat Ali rho 6 . Tractatus I nihilo factus ſitꝛaut mutabilẽ: aut ↄuertibilẽ: hiliũ dei dicũt eẽ. Nos anathẽatiʒat catholica liũ. Vñ Arriani Saluatoꝛẽ vidẽtes in carne: putauerũt eius diuinitatẽ talẽ eſſe:q̃lẽ ⁊ carnẽ paſſibilẽ:mutabilẽ:ↄuertibilẽ:⁊ ↄpᷣhẽſibilẽ:⁊ qſi foꝛmidantẽ:⁊ q̃ſi neſcientẽ oĩa:⁊ ꝓficienteʒ etate ⁊ ſapia: ⁊ nihil faciẽtẽ ex ſe:⁊ ſubiectũ:⁊ oꝛantẽ ad patrẽ:⁊ gratias agentẽ:⁊ edẽtẽ:⁊ pa tientẽ:⁊ lachꝛymantẽ:⁊ gementẽ:⁊ q̊ͥeſcentẽ.⁊ poſtremo q̃ ſunt creature ꝓpᷣa:hec create carni ſaluatoꝛis aſcribenda ſunt vtiq;: nõ diuinita⸗ ni:qꝛ deus in ſcriptura ⁊ homo dicit᷑.Quiaer⸗ go ꝓpter nos ⁊ homo ðꝛ: non debemus q̃ſnt carnis deo aſcribere:⁊ q̃ ſunt dei carnis exiſti⸗ mare ꝓpᷣa.Siquid igit᷑ minus: aut ineq̃le:aut impotẽs ðꝛ in ſcptura:aut ſubiectũ: aut humi⸗ le:carnis eiꝰ ẽ aſſumpte. Quia vere natus ẽ:ð carne:⁊ qꝛ cũ hoibus.xxx.⁊ plus annos ↄuᷣſa⸗ tus eſt:⁊ vere habebat pati.⁊ ideo verus hõ ꝓ pter carnẽ accipit᷑: ⁊ verus deus incarnatus ẽ in carne:paſſus natura paſſibili non deitatis. Hec em q pati debuerat caro hoĩs trãſgreſſo⸗ ris: ꝓ hoibus pati dignatus ẽ deus ꝑ carnem paſſibilẽ:æ vt diuinitatis eius inenarrãdã po⸗ tẽtiã in re viſibili pᷣdictã ſentiamus:a bonitat eius diuitias.i.ꝑ paſſionẽ peccatoꝝ remiſſam credẽtes:ĩ eũ ↄſeqmur.Quale ẽ igit᷑ malũ hoc vt audiat qͥs gr̃aʒ dñi nr̃i Jeſu xpᷣi:quã ꝓ nob fecit ſe humiliãs vt nos exaltemur:hũanis ſen ſibus ⁊ voce heretica nõ ſolũ nõ intelllgere:in⸗ ſuꝑ etiã ꝑiculoſis blaſphemijs ad irritũ eã ad⸗ ducere:atʒ vltro ei adũſari dicẽte ſcᷣtura. Sci tote em graʒ dñi nr̃i Jeſu xpᷣi.qm̃ diues cũ eẽt ꝓpt᷑ nos pauꝑ factusẽ: vt nos eius pauꝑtate diuites exiſtamus. Abſit igit᷑ in filio dei aliqͥd plus minuſue:aut in loco:aut in tꝑe:aut in po⸗ tẽtia:aut in ſcia:aut in eqlitate:aut in ſubiectio ne cũ ðꝛ:hec vt diuinitati eius nõ carni aſcribã tur. Si em̃ plus minuſue aliqͥd inuenit᷑:excep⸗ to hoc ꝙ pr genuit filiũ: ⁊ excepto hoc ꝙ filius nõ ſemetipᷣo natus ẽ:ſᷣ de patre natus ẽ ppᷣe nõ in tꝑe: ſ ſꝑ.nõ aliũde bᷣ de ſua ſubſtantia foꝛte m verbũ eoꝝ:aut inuidẽs: aut impotẽs pat᷑: inſuꝑ etiã aut tꝑalis agnoſcit᷑. Et cũ aꝑte hoc vetet ſcpᷣtura ⁊ execret᷑:quõ tpalem deũ quem admodũ gentiles venerant᷑:ipi etiam ſiłr ado⸗ rãt: Na ſi tꝑalis ẽ:nec verus põt eſſe.⁊ ſinõ ve rus:nmeq; potẽs oĩia. Et qͥd iã huic tali deo cre⸗ dẽdũ ẽ:qͥ erat aliqũ qñ nõ erat:⁊ ex nihilo natꝰ ẽ:dicẽte ſcbtura.Si audieris me iſrael:nõ erit in te deus recẽs.Si ergo recẽs:nõ dʒ verꝰ cre⸗ di. Si aũt ſempit᷑nus: qͥpe hic ſempit᷑nus deꝰ erat:qͥ loqbat᷑ in oibus ſcis ⁊ legẽ dedit Moy ſi in mõte Syna:⁊ omia potẽs:⁊ omia ſciẽs.⁊ Ade in ꝑadiſo viſus ẽ: ⁊ in pᷣdeſtinatione car⸗ ⁊ aptica eccla:q̃ ſides inuiſibiliũ reꝝ ẽ nõ viſibi Fo. XII nali futura enũciãs ei:⁊ cũ Jacob luctatus ?:⁊ quemadmodũ humana fragilitas cape pote⸗ rat ↄdeſcẽdẽs infirmitatibus oĩm:diuũſoꝝ gña appꝛobat.alijs in glłaʒ timoꝛis oium cauſa:alijs in humilitate eminẽtis eius bonitatis agnoſcẽ⸗ de. Si gſempitnus filius de pre ẽ:genitus qͥp⸗ pe ⁊ oia ſciẽs:⁊ oia potẽs:⁊ oĩa ſaluãs:oia ↄti⸗ nẽs:oĩa iudicãs: creãs cũ pr̃e ſpꝑ 1⁊ cũ ſpũ ſctdõ. Accipe igit᷑ ꝙ creatura verus deus nõ põt eẽ: neq; creaturã creatura ſaluare: dicẽte ſcᷣtura. Et coluerũt ⁊ ſeruierũt creature potius qᷓ; cre⸗ atoꝛi:q̃ẽ bñdictus ðs in ſecula. Nides igit᷑ ꝙ paganitati ẽ hoc potius qᷓ; xpᷣianitat:Etꝙ nõ in tꝑe ẽ natus:ᷣ ſꝑ natus erat de pr̃e dicit apłs Inuiſibilia em eius a mũdi creatura ꝑ ea q̃ fa⸗ cta ſunt:intellecta ↄſpiciunt᷑ tã ſempit᷑na eius vtus⁊ diuinitas. Vides igit᷑ ꝙ Rps filius dei ẽ:nõ tꝑalis:ſᷣ ſempit᷑nus.Qð de ſubſtantia di uina patris natus ẽ ſꝑ:ipᷣe ait Saluatoꝛ in euã lio.Quod naſcit᷑ de carne caro eſt: ⁊ quod na⸗ ſcit᷑ de ſpiritu:ſpiritus eſt:qm deus ſpiritusẽ᷑. Et ꝙ verus deus ſpũs eſt:⁊ ꝙ verus deus fili us dei dicit ſcbtura.Erat lumen veꝝ qð illumi nat omnẽ hominẽ venientem in hũc mũdũ.Et iteꝝ ipe euangeliſta btũs Joannes. Hicẽ Je⸗ ſus xpᷣus deus verus. Et ꝙ ſꝑ erat ait ipe. In· pncipio erat verbũ: ⁊ verbũ erat apud deuʒ:⁊ deus erat verbũ. Et ꝙ omnipotẽs ẽ fllius oim creatoꝛ: ait ipe euãgeliſta btũs. Oia ꝑ ipᷣm fa⸗ cta ſunt.Si oia ꝑ ipᷣm facta ſunt viſibilia ⁊ i⸗ uiſibilia:quõ dicit añ paſſionẽ Saluatoꝛ:ꝙ de die ⁊ hoꝛa nemo nouit: neq; angeli celoꝝ:neq; filius hoĩs niſi pr̃: Attẽdẽs igit᷑ vides:q ꝓpt᷑ vulitatẽ hoĩm dixit ſe neſcientẽ pᷣſinitõʒ:ne ne⸗ ligẽtioꝛes efficiant᷑ hoies. Naʒ ⁊ humilitatis ſue cãhoc dixit ꝓpter carnem paſſionis: quia q̃ſi homo homibus videbat᷑:⁊ vtilitate omniũ tacuit:res qͥd em gerendas eius in ſeculo annũ cians atq; inſinuãs:diẽ aũt ⁊ hoꝛam nõ eis aꝑi ens. Qð ergo ꝓ vtilitate noſtra tacuit:⁊ ſe hu⸗ miliauit:nõ debemus ei vltro eſſe ingrati:⁊ nõ ſolũ nõ intelligentes: inſuꝑ etiã iudayco moꝛeꝛ hominẽ eſtimates: eiuſdẽ etatig ⁊ ignoꝛãtie: ⁊ impotẽtie ꝑticipem iudicãtes:q; iudeiiAuod nõ diuinitas naturalit᷑ patiebat᷑ ſ̊ caro:ipᷣe oñ⸗ dit iudeis dicẽs. Soluite tẽplũ hoc: ⁊ in tribꝰ diebꝰ ſuſcitabo illð. Et cui hoc dubiũ ẽ: ꝙ de⸗ hoc dicebat:id eſt filius dei ernus vbũ veniẽs pr̃is:⁊ ſapia dei erna ⁊ ſempit᷑na: ⁊ imago dei viſibilis: ⁊ ab inuiſibili natus nõ factꝰ.acta ẽ aũt caro ⁊ plaſinata:in q̃ deus erat:quã ⁊ idu⸗ tus erat ꝓpter inuiſibilitatem ⁊ impoſſibilita⸗ tẽ viſionis noſtre: neq; intrinſecus erat ſolũ:ſᷣ extrinſecus ⁊ intriſecus:⁊ in celis: ⁊ in terra:⁊ oia ↄtinẽs:⁊ implẽs oia.Nihil ̊ imꝑfectũ in ſi lio dei: nihil ineãle: nihil impotens: nihil tem⸗ , C 4 FIFIdars oꝛale:nihil incognitũ:oĩa vera: oia impaſſibi ia: oĩa ingẽtia:oĩa eqlia pr̃i: dicẽte Saluatoꝛe Mẽo nouit filiũ niſi pr: ⁊ nẽo nouit pf̃eʒ niſi fili us:⁊ cui vult filius reuelare. Aides eq̃litatẽ ſi lij ad pr̃eʒs Cũ ̊ pr̃eʒ nouit filius inenarrãdũ⁊ incõpᷣhẽſum:diẽ neicit ⁊ hoꝛã quã ipᷣe fec: Ab ſit a ſenſibus nr̃is hoc. Iteꝝ ipᷣe Saluatoꝛ dic Baillis pr: vt honoꝛiſicẽt filiũ: ſic honoꝛiſicãt pr̃eʒ.Eq̃lis ꝗ̊ deo ẽ filius dicẽte apło:qͥ cum in foꝛma dei eſſet:nõ rapinã arbitratꝰ ẽ cũ eẽt eq̃⸗ lis deo:ſᷣ ſemetipᷣm exinaniuit foꝛmã ſerui acci piẽs.Hũiliauit ſe vſq; ad moꝛtẽ:moꝛtẽ ãt cru⸗ cis. Nides ꝙ vtrũq; ſcpᷣtura ñ abnegat in filio Et qð dei ẽ vᷣtus oipotẽtis:oĩa ſciẽtis:⁊ omia ↄplẽtis:oĩia dãtis:oĩa hñtis:iudicãtis:creãtis ſaluãtis:⁊ ꝙ create nature ẽ.i.carnis eiꝰ⁊ pati iecti:⁊ cetcra huicſiłia.Nõ ̊ dʒ eſſe ↄfuſio reꝝ qᷓ;uis ↄiũcti moꝛtalis imoꝛtał'. Immoꝛtalitas dei rei moꝛtali ẽ ↄiũcta ꝓpt᷑ nr̃aʒ ſalutẽ:⁊ credi tur.Et poſt paſſionẽ coꝛpis:in qͥ aparuit etiaʒ in eo ꝑmanẽs in ꝑpetuũ:vt ⁊ illi qͥ crucifixerũt eũ aſpiciãt ⁊ ipaſſibilẽ.ſ.vi eiusdiuie nature ꝑ materiã ↄſpicabilẽ ſuſtinẽtes ↄtẽplent᷑:⁊ iudi⸗ ciũ viſibile termiet᷑:⁊ myſterij ſecreti ſcia reue⸗ let᷑: ⁊ poictie ei ꝰmaieſtas ⁊ bonitas cũctis hoi⸗ entis:⁊ Mosaels: zſſina potẽtis: oĩia q̃ſi ſubie 1. bus cogſcat᷑.Quid ꝙ ⁊ ſomſcm̃ vex deũ inue⸗ nimꝰin ſcptura:⁊ ð pre ꝓpe eſſe:⁊ cũ patre ⁊ fi⸗ lio ſp ?Sʒ ⁊ regnare ⁊ creare:⁊ vbiq; eſſe ⁊ ſal⸗ uare ⁊ viuificare ⁊ peccata dimittere: Et omia complere:⁊ ſanctificare: ⁊ iudicare:⁊a docere: ⁊ omnia ſcire:⁊ inhabitare:Et quẽadmodũ fi⸗ lius dei:ita ⁊ ſpũſſanctus ꝑſona tertia: ſicui ſi⸗ lij ⁊ patris.Tres em ꝑſone ſunt qͥbus credimꝰ vere:equales:diuine:vnius ſubſtantie:id eſt: de patre filius:⁊ ſpũſſanctus ꝓpe ⁊ vere ð pr̃e qͥ ꝓdit. Mꝛimum igitur accipe: ꝙ de patre ẽ ꝓ pꝛie ⁊ ſpũſſanctus dicẽte ſcriptura. Nerbo dei celi firmati ſunt: ⁊ ſpiritu oꝛis eius omis vtus eoꝛum.Et Saluatoꝛ ait.Cum autẽ venerit pa raclytus:diſciplina ſpiritus veritatis qui ð pa tre pꝛocedit: ille de meo actipiet.quoniam ipᷣe me gloꝛificauit:⁊ veniẽs annũciabit vobis.Et ſoluit totum ſtatim interpᷣtãs dñs:oſtendẽs pᷣ⸗ muʒ ꝙ ꝑſona ſit ſpũſſanctus dicẽs. IAle ð meo accipiet.⁊ vt ne ſicut ſeruũ aut creaturam:aut patrẽ potẽtem mõſtret patrem:mox ꝑſoluit in terpᷣtans:⁊ dixit. Ideo autem vobis dixi: il le de meo accipiei: quia omia que patris ſunt: mea ſunt. Si igit᷑ ea que patris eadẽ filij ſunt: ea omia ſpũſſancti ſunt. Nihil g̊ in omnibꝰ de⸗ eſt filio:quod nõ ad eius attineat ptãtem:nihil quod nõ ab eo factũ ſit:⁊ eius nutu ac modera mine non rogatur. Cum ergo omnium habeat poteſtatem filius in oibus:nihil deeſt omniuʒ. Hox igit᷑ omnium habet poteſtatẽ: ⁊ ſpũſſan⸗ 4 ctus:quoꝛum ⁊ filius. Sic em̃ dicit de ſpũſctõ Saluatoꝛ. Ille iudicabit mũdum:⁊ ↄuincet:⁊ docebit de peccato ⁊ ð iuſticia:⁊ ð iudicio.De peccato quidẽ quod nõ crediderũt in me.de iu ſticia autem quoniam vado ad patrem meum. de iudicio autẽ: quia pᷣnceps huius mundi iaʒ iudicatus eſt. Aides ergo ꝙ ſpũſſanctus ãnũ⸗ ciat filium ⁊ docet de filio:⁊ filius de patre:⁊ ð ſpũſancto:⁊ ſpũſſanctus docet de pr̃e ⁊ ð filio. Trinitas igit᷑ quia vera eſt:inenarrãda ẽ:inui ſibilis ẽ:omnipotens eſt. Seſe pᷣdicat:ſeſe ãnũ ciat dignanter omni creature viſibili ⁊ inuiſibi li:nõ valẽti quidem dignãter:aut narrare:aut mirari:aut compᷣhendere: aut inueſtigare:aut quẽadmodũ ẽ humanis eã ſenſibus occupare. Cõſtat igitur infirmari hominẽ ſancte venerã⸗ deq; trinitatis inenarrãda gloꝛia maieſtat aut potẽtia. huius igitur trinitatis narratio ſi ex⸗ cedit: qᷓ;to magis fruſtrabunt᷑ qui audẽt inter patrẽ ⁊ filiũ ⁊ ſpmſcm̃:aut locum:aut tempus aut aliquã cauſaʒ humanã ponere:Qui nõ ſo⸗ lum qͥd ſit deus intellexerũt: ſᷣ nec ⁊ qͥd ſit ho⸗ mo attẽdere potuerũt. Nihil ergo in trinitate ſubitaneum:nihil nuperrimũ:nihil tꝑale:nihit impotẽs:nihil maius:nihil minus: nihil ineq⸗ le. Trinitas veneranda depᷣcanda:trinitas in⸗ enarranda:inueſtiganda:incompᷣhendenda.⁊ qð inuiſibilium reꝝ fides ẽ nobis. dicit apłs.ẽ aũt ſides ſperãdarum reꝝ inuiſibilium examia/ trix. In hac teſtimoniũ meruerũt ſenioꝛes.Et iterum in euãgelio. SDeũ nemo vnqᷓ; vidit. Et iterum. Spũs vbi vult ſpirat: ⁊ vocẽ eius au⸗ dis:vᷣ neſcis vñ veniat:aut q̊ vadat.Að ðs eſt ſpũs dicit Petrus btũs apłs. At qͥd mẽtitus es ſpũſancto Anania. Nõ es mẽtitus homini⸗ bus ̊ deo: nõ dixit pa tri aut filio aut ſpũiſan⸗ cto. Vides igitur ꝙ deus eſt ſpũſſanctus:⁊ ꝙ vbiq; eſt dicit ſanctus ꝓpheta.Quo fugiama ſpũ tuo domine:aut a facie tua:quo vadã: Et ꝙ oia ↄpleat ſpũs ſicut filius:ait ꝓphᷣa.Spũs Dñi impleuit oꝛbẽ terraꝝ.Et ita in actibꝰ apło⸗ rum.lhHec dicit ſpũs iubens ſepare mihi Bar⸗ nabã ⁊ Paulũ ad opus quod vocaui eos mit⸗ tere. Et iteꝝx apoſtoli. Placuit ſpũiſcõ ⁊ nobis Et in libꝛo regnoꝝ dicit deus iudeis. Regna⸗ uerũt nõ ꝑ me neq; ꝑ ſpm̃ meum. Et in ꝓph̊is ita dñs iſrael ↄcitauit ſvm domini. Et qð ha⸗ bitet in homine ſpũſſanctus: quomõ filius diẽ ⁊apoſtolus qm coꝛpoꝛa veſtra templum ẽ ſpi⸗ rituſſancti:qͥ habitat in vobis.Et ꝙ oia noue⸗ rit ſpũſſanctus dicit apoſtolus ita. Alij dat̃ ꝑ ſpm vbum ſapientie. Alij vbum ſcientie in eoõ ſpũ.Alij fides.Alij linguarum genera.Alij in⸗ terpᷣtationum in eo ſpũ. Alij gubernatio. HHec autẽ oia opat᷑ vnus atq; idẽ ſpũs diuidẽs oibꝰ ſicut vult.NNõ dicit ſicut iubet᷑ ᷣ ſicut vult oſtẽ 65 . lu m. i; liü⸗ 18 lo. nui ini⸗ ſbi aut R Nre. ei⸗ aur ſier⸗ nter pns öſo⸗ tho⸗ tate nihil nei⸗ en⸗/ boee ſ i .Et al⸗ geſ ltns nini⸗ ilan⸗ 79 ama E hls Tractatus I dẽs nõ creaturã:ſj veꝝ ſpm̃ de deo eſſe:⁊ omia poſſe ſicut filius: Vñ ſtati ait apłs. Quẽadmo dũ nemo nouit hoĩm q ſunt in homie:niſi ſpũs hois qẽ in eo. Sic ⁊ q̃ ſunt dei nemo nouit nin, ſpũs ꝗ de deo ẽ. Spᷣs em̃ dei ꝑſcrutat᷑ etiã alta⸗ dei. Vides quẽadmodũ oia ſcientẽ ſymſcm ⁊ oĩa potentẽ ⁊ vbiq; eſſe ⁊ oĩa creaſſe: ⁊ oĩa ſal uare ſcã nobᷣ ſcpᷣtura annũciat. Añ⁊ Saluatoꝛꝛ in euãgelio blaſphemiam ſpũſſcti neq in hoc: neq; in futuro ſeculo hoĩbus ſtatuit dimittẽdãa dicẽs. Ideo dico vobis ꝙ omnis blaſphemia: ⁊omne peccatũ dimittet᷑ hoibus:blaſphemia aũt ſpũſſci neq; hic neq; in futuro dimittet᷑ ho minibus. HNõ vtiq; dicebat blaſphemiã olidin ſpũſſci iudeis.niſi hoc aut deus nõ erat:aut de deo ꝓpꝛie nõ eſt. Nam inuenimus ꝙ iudeinõ audẽt denegare ſpm: ſᷣ in ſcbᷣturis ſic vbiq; le⸗ gẽtes:aut creaturam accipiũt ſicut angelũ:qaut ipᷣm pairẽ exiſtimãt:⁊ tertiam ꝑſonã accipiũt: aut ↄpoſuũ arbitrant᷑ deũ patrẽ: cũ ſit ꝓbena ture:ſicut ⁊ p.Ex his etiã ſpũ altero putãt eũ ↄſiſtere: ⁊ vᷣbo cum ſit magis hoc ↄpoſite rei ?ꝰ creati qᷓ; vere diuine incoꝛpꝑee ac ſimplicis:que ſolet a iudeis hec ſic intelligi:⁊ paganis int᷑dũ Nobis igi᷑ vnus pr:⁊ vnus filius eius verus deus: ⁊ ſpuſſcũs vnus verus deus:⁊ hi tres v num ſunt:vna diuinitas:⁊ vna potẽtia:⁊ vnũ regnum. Sũt autem tres ꝑſone:nõ due:nõ v⸗ na:nõ ᷣm reuelationẽ:aut collectionẽ:aut ↄfu ſionẽ: vᷣ ſy manẽtibus ꝑſonis diuinis.haꝝ ſi⸗ des dat in baptiſmo ab his ⁊ remiſſa dat᷑ pcti: ⁊ vita et᷑na ſine aliq̃ dubitatõe ſperat᷑. Huic tri nitati credẽtes viri ſcti ⁊ bti priarche ꝓphea⸗ poſtoloꝝ martyres ⁊ martyrij graʒ meruerũt: ⁊ ſpẽvite ꝑhẽnis adepti ſunt ⁊ regnũ celoꝝꝑ he reditatõe nõ ãbigua ſunt ſoꝛttti. Biti ieronymi ad SGamaſum papã ſciſcitã tis an in trinitate tres hypoſtaſes ſint ↄfitẽde: ⁊ q bus apud Antiochiam communicare debe at. Ebpiſtola. II Woniã vetuſto q oꝛiẽs int᷑ ſe populoꝝ furoꝛe colliſus indiſciſſam vñi tunicam ⁊ deſuꝑ tex tam minutatim ꝑfruſtra diſcerpit: ⁊ Rp̃i vine am exterminãt vulpes:⁊ iter lacusↄtritos qui aquã nõ hñt difficile vbi fons ſignatus:⁊ hoꝛ⸗ tus illeↄcluſus ſit poſſit itelligi. Jõ mihi cathe dꝛam Metri ⁊ fidẽ apoſtolico oꝛe laudatam cẽ⸗ ſui ↄſulẽdam.inde nũc mee anime poſtulãs ci⸗ bum: vñ olim Rp̃iveſtimẽta ſuſcepi Neq; em̃ tãta vaſtitas elemẽti liquẽtis ⁊ interiacẽs lon⸗ gitudo terraꝝ:me a pᷣcioſe margarite potuit i⸗ quiſitõe ꝓhibere. Abicunq; fuerit coꝛpus:il⸗ luc ↄgregant᷑ adqle:ꝓfligato a ſobole mala pr̃i⸗ monio:apud vos ſolos ĩcoꝛrupta pat᷑ꝝ ſeruat Ediſtola hereditas Ibiceſpite terra fecũdo dñici ſemis puritate cẽtenos fructus refert. Hic obruta ſu! cis frumẽta loliũ auenaſq; degñant. Nũc in oc cidẽte ſol iuſticie oꝛit᷑: in oꝛiẽte aũt lucifer ille q ceciderat: ſupꝛa ſydera poſuit thꝛonum ſuum,.D AVos eſt lux mũdi: vos ſal terre:vos aurea va ſa ⁊ argẽtea.hec teſtacea vaſa vel lignea vga,z ferreã ⁊ ernũ opiunt᷑ incẽdiuʒ.q;q; igit᷑ tuime terreat magnitudo:iuitat tñ hũanitas.Aſacter dote victimẽ ſalutis: a paſtoꝛe pᷣſidiũ ouis fla⸗ gito:faceſſat iuidia: romãi cul mis recedat ãbi⸗ tio:cũ ſucceſſoꝛe piſcatoꝛis ⁊ diſcipulo crud lo qhr. Ego nullũ pᷣmum niſi xpᷣm ſequẽs:btidini tue.i.cathedre Metri cõione ↄſocioꝛ:ſuꝑillam petram edificatam eccłam ſcio. Quicũq; extra hãc domũ agnũ ↄmederit: ꝓphanꝰẽ.Si qͥs in arca Noe nò fuerit: pibit regnate diluuio. Ex quia ꝓ meis facinoꝛibus ad eam ſolitudinẽ cõ migraui: que Syriam iũcto Barbarie fine de⸗ termiat:nec poſſum ſcm dñi tot interiacẽtibus ſpatis a ſanctimonia tua ſemꝑ expetere. IJdeo hic collegas tuos egyptios ↄfeſſoꝛes ſequoꝛ.? ſuboneraris nauibus pua nauicula deliteſco. HPHõ noui Vitalẽ. Militiũ reſpuo igro au⸗ linum. Quicũq; tecum nõ colligit:ſpargu:Pho ẽqui Zꝛ᷑pᷣi nõ eſt: Antixpᷣi eſt.Nunc igitur ꝓpPh⸗ doloꝛ poſt Nicenam fidẽ: poſt Alexandrinum iuncto pariter occidẽte decretum trium hypo⸗ ſtaſim ab Arrianoꝝ pᷣſule Campẽſio:nouelluxʒ a me homie romano nomẽ exigitur. Qui que⸗ ſo iſta apoſtoli ꝓdiderũt: Quis nouus magg gẽtium: Maulus hec dicit. Interrogemus qd tres hypoſtaſes poſſe arbitrẽtur intelligi: tres ꝑpſonas ſubſiſtentes aiunt. Ridemus nos ita credere. HNõ ſufficit ſenſus: nomẽ efflagitãt: qꝛ neſcio quid veneni in ſyllabis latet. Clamamꝰ. ſiquis tres hypoſtaſes aut tria enhypoſtata H̊ ẽ tres ſubſiſtẽtes ꝑſonas nõ ↄſitet᷑: anathema ſit.Et quia vocabula nõ edicimus:heretici iu- dicamur. Siquis autẽ hypoſtaſim vſian intel⸗ ligẽs nõ tribus ꝑſonis vnam hypoſtaſim dic.· alienus a Epoẽ: a ſſib hac ↄfeſſione vobiſcum pariter cauterio vnionis inurimur. Diſcernite ſi placet obſecro:nõ timebo tres hypoſtaſes di cere. Si iubetis ↄdat᷑ noua poſt Nycena ſides ⁊ ſimilibus vbis:cũ Arrianis ↄfiteant᷑ oꝛtho⸗ doxi. Tota ſecularium litterarum ſchola nihil gliud hypoſtaſim niſi vſiã nouit.Et quis rogo oꝛe ſacrilego tres ſubſtantias pᷣdicabit⸗ Ana ẽ? dei ſola natura:q̃ eſt vera. Ad id em qð ſubſi⸗ ſtit:nõ habet aliũde:ſ ſuum eſt.Cetera que cre ata ſunt etiam ſi vidẽtur eſſe nõ ſunt: quia ali⸗ quãdo nõ fuerũt. Et põt rurſum nõ eſſe qd nõ⸗ fuit. Deus ſolus qui eternus eſt:hoc ẽ qui ex⸗ oꝛdium nõ habet:eſſentie nomẽ vere tenet. Ic⸗ circo ⁊ ad Moylen ð rubo loquit᷑ Egoſum qᷣ Fars ſum. Et rurſum:qͥ ẽ me miſit.Erãt vtiq; tũc an geli celũ terra vel maria.Et quõ cõe nomẽ eẽn tie ppᷣe ſibi vẽdicat ðs: Sʒ qꝛ illa ſola natura ẽ ꝑfecta:⁊ in tribꝰ ꝑpſonis deitas vna ꝑſiſtit:q̃ ⁊ vere vna natura ẽ:qͥſq; tria eſſe h̊ ẽ tres eẽ hy⸗ poſtaſes.i.vſias dicit:ſub nomie pietatis tres naturas conat᷑ aſſerẽ. Et ſi ita ẽ:cur ab Arria⸗ nis ꝑietibus ſepamur ꝑfidia copulati: Jũgan tur cũ btitudie tua AUrſinꝰ cũ Ambꝛoſio ſociet Auxẽtius.Abſit h̊ a romana ſide.Sacrilegiuʒ tm̃ religioſa płoꝝ coꝛda nõ hauriãt.Sufficiat nob dicẽ vna ſubſtãtiã tres ꝑſonas ſubſiſtẽtes ꝑfectas:eq̃les coecnas.Taceant᷑ tres hypoſta ſes:ſi plʒ:⁊ vna teneat᷑. Mõ bõe ſuſpitõis ẽ:cũ in eodẽ ſenſu vba diſſentiũt. Sufficiat nob me moꝛata credulitas. Aut ſi rectũ putat tres hy poſtaſes cũ ſuis interpᷣtatõibꝰ debẽ nos dicere nõ negamꝰ. Sʒ mihi credite:venenũ ſub melle latet:trãſfigurauit ſe ãgelus ſathane in ãgeluzʒ lucis. Bñ interpᷣtat᷑ hypoſtaſim:⁊ cũ id qð ipi exponũt hr̃e me dicã hereticꝰiudicoꝛ.Quid tã anxie vnũ vbũ tenẽt:Quid tã ſub ãbiguo ſer⸗ mone latitãt:Si ſic credũt:vt intpᷣtant᷑:nõ dã no qð retinẽt.Si ſic credo vt ipᷣi ſentire ſe ſimnu lãt: pmittãt ⁊ mihi mels vbis ſuũ ſenſum loqͥ. Quã ob rẽ obteſtoꝛ btitudinẽ tuã ꝑ cruciſixuʒ mũdi ſalutẽ:ꝑ homouſiã tritatẽ:vt mihi eplis tuis ſiue tacendaꝝ ſiue docẽdaꝝ hypoſtaſeon det᷑ auẽtas. Et ne foꝛte obſcuritas in q̊ͥ loci de go te fallat:ꝑ baiulos lraꝝ ad Euagriũ pbrrjm: quẽ optie noſti dignare ſcpᷣta trãſmittẽ.ſił etiã cui apud Antiochiaʒ debeã cõicare ſigniſices: qꝛ cãpẽſes cũ Tharlenſibꝰ hereticis copulant᷑ ⁊ nihil aliud ambiũt:qᷓ; vt auẽte cõionis noſtexe fulti tres hypoſtaſes cum antiquo ſenſu pꝛedi⸗ cennr. Tractatus nõ bti hieronymi: ſ falſo ei tri⸗ butus:tñ pius de fidei crudelitate:⁊ ↄuůſatõne Xßianox ₰ Adeos ⁊ gẽ niũſa de oꝛdine creaturaꝝ:de ꝓcreatiõe pᷣmoꝝ aerü evereſſatia vbi huanitatẽ redẽptõe 2 ⁊ incarnatõis:ↄueriatõis:paſſiõis:reſurrecti⸗ oniſq; myſterijs:de ſpũſcõ:ac reſurrectõe moꝛ tuoꝝ:⁊ immoꝛtalitate animoꝝ ediſſerens.De⸗ inde de Rpᷣůianoꝝ conuerſatione ꝑtractans:di uitibus ⁊ pauperibus viam ſalutis oſtendit:il lis per miſericoꝛdiam: iſtis per patiẽtiam. De ſexu quoq; diſputans viros ad ↄtinentiam cõ iugalem. Axoꝛes ad maritale obſequium. A⸗ troſq; ad piam ⁊ religioſam liberoꝛum educa⸗ tionem erudit. Et ſpe:timoꝛe: patientia:iuſti⸗ cia: charitate: hominem Chꝛiſtianum infoꝛ⸗ tiles iſtituit ð trinitatl eẽn⸗ tiiiea et᷑na fili gñatõe:ꝑ quẽ creata ſunt v — Aluid gloꝛioſus d in pſalmo ſic dicit. In vniuůſam ter⸗ rã exiuit ſonꝰ eoꝝ:⁊ ad termios oꝛhᷣ terre vᷣba eoꝝ. Ex h̊ igit᷑ intelligi dat̃᷑ ſono añ pᷣꝑatos.i.ſidei pᷣncipijs poſſe nos ad itima ⁊ p fectioꝛa fidei puenire:ne rudimẽtis vacillanti⸗ bus dicat᷑ nobᷣ dñi voce increpãtis.Si ĩ modi- co fideles nõ fuiſtis:qð maius ẽ:qͥs dabit vob F qꝛ video certã eſſe foꝛmã:quam egredi nõ lʒ: differẽtie int iudeos ⁊ grecos.i.gẽtiles:pᷣus ð differẽtia diſſeramus. Judeis em nihil alið ad veritatem ſidei credendum exiſtimo:niſi ꝓIhm xpᷣm filium dei ꝑ ipᷣm ſaluari genus iirł: ⁊ bap tiʒari etiam in nomine eius. Reliqua em̃ ſciũt legem ⁊ ꝓphetas. At vero gentiles quibus vetus erroꝛ eſt: ⁊ maioꝛ eſt laboꝛ tali admitten di ⁊ docendi ſunt oꝛdine.Et pᷣmo quideʒ vt ab idolis ⁊ ab omnibus voluptatibus hoiĩum to⸗ tis p̃coꝛdijs recedant: vt amputatis ⁊ euulſis radicitus malis bona poſſint ⁊ religioſa pecto⸗ ribus ſeiari.hoc ẽ vnũ deũ credere:ipᷣm time⸗ re. Deinde ſcire ꝙ cũcta ipᷣe fabꝛicauerit:ꝙ v⸗ niuerſa mũdi: vel que facta ſunt ipᷣo iubente ⁊ volente ⁊ faciẽte ↄſtiterint. Eſſe coꝛpus ſcpᷣtu⸗ qð aut lex vocet᷑: aut ꝓphe:qdð hec ſudicet: dem ſcpᷣtum ſit ꝑ homies:⁊ nõ ab hoĩbus Spũs em̃ dei:qͥ omĩa ſcit.inſpirabat hoĩes ſan ctos q̊ͥ lõrent᷑: aut qui deſtruerent pꝛauitatẽ: aut ꝑedificarẽt fidẽ:aut ſpẽ erigerẽt:aut iudici um ↄminarent᷑: aut ꝓmiſſa firmarent. Deinde credẽdũ illis Jeſum xpᷣm filiũ dei:ꝑ quẽ cũcta deus fecerit:⁊ ſine q̊ nihil ẽ factũ:quẽ in pꝛinci pio ſermonẽ.i.rõnem vniuerſitatis accepimus apud deũ fuiſſe. Sic em gloꝛioſus euangeliſta Joannes inijciat dici. In pᷣncipio erat vbũ:⁊ vbũ erat apud deũ: ⁊ deus erat vbũ: h erat in pᷣncipio apud deũ. Oia ꝑ ipᷣm facta ſunt ⁊ ſine ipᷣo factũ eſt nihil.Deinde eſſe ſvmſanctũ:qui cũcta q̃ deus ꝑ ſermonẽ fecerit aiauerit:⁊ ↄſir⸗ mauerit vnũ eſſe baptiſmũ qͥ hoĩes regñent᷑ in deo.Credẽdũ etiã reſurrectionẽ moꝛtuoꝛuʒ in eadẽ carne.iudiciũq; futuꝝ dei:qͥ ᷣm facia ho minis:vel malis pene repñtẽt᷑:vel bonoꝝ ope⸗ rũ deſtinata pᷣmia tribuant᷑.Tãta eſt differen⸗ tia ↄuertẽtium iudeoꝝ:⁊ credẽtium gentilium Quid ſit autẽ deus ⁊ qualis ⁊ quãtus:qͥs ⁊ ⸗ lis filius:⁊ qͥs ſpũſſcũs.Tres ei vnũ ſunt.Sa⸗ ne illud ſcire ↄuenit pꝛudentie vr̃e nos de deo hec loqͥ ⁊ ſcire poſſe:q̃ aut ipᷣe de ſe apud hoĩes manẽs voluit ſciri:aut ea q̃ hoĩ ꝑmiſſu eiꝰ licu⸗ it accedere.Hõ in terris illum qrat homo:aut int᷑ ſimẽta ↄponat:ne cui ſimilẽ credat.Deuʒ em̃ vera fides ita ſemper expoſuit:natum non factum:incompᷣhẽſibilem:ineſtimabilem:inui ſibilẽ:⁊ ipaſſibilẽ.⁊ ideo ſolum veꝝ deũ:qͥ que . er⸗ dch dan Ml⸗ oct⸗ vob no ad ldap ſcüt libus inen ntab nmto⸗ ulſis eclo⸗ time⸗ gv te ſche⸗ gicet: oibus ln ate: cich eude dice hinc, imus ſtr bbü:4 in 1ne iagui 1,r⸗ in w abo repe⸗ faen⸗ tliun 1640 1ℳ deden hoies Plu at A⸗ non nigut Tractatus I dã negauerit:q̃dã fecerit:diſpoſuerit:oꝛdiaue⸗ rit:exoꝛnauerit:optimũ:iuſtũ:miſericoꝛdẽ:iu⸗ dicẽ.Et ideo inexcuſatꝰ ẽ oĩs hõ:qͥ factoꝛẽ ſuũ nõ coguerit in tꝑe agnitõis:habiturꝰ poſt exi⸗ tũ iudicẽ iuſtũ: qͥ nõ ſuo tꝑe ↄuᷣti ſe putauerit: ſ ex pᷣterito. Hoc fas ẽ ð deo credẽ h̊ qͥ credide rit: abſtinẽs ſe ab oĩ iniuſticia: bõa ⁊ iuſta opa tus:et᷑nã requiẽ hẽbit in vita.hñtẽ vo filium: nõ ſtati vt hoĩies ꝓcreati ſunt:ita dicẽ me exiſti mes gñatũ:ᷣ vt decet ð deo credẽ:deũ filiũ ha bere ex ſe qͥdẽ natuʒ:nõ diüſa eiꝰſubſtãtia:nec l maieſtatis eiꝰſubſtatia diuiſa:ac ꝑ h̊ paſſibilis videat᷑:nec ð oꝛe dei ſileʒ nr̃i ſermonẽ eſſe pla⸗ tũ:vt lris ⁊ ſyllab ↄſtet:ne filiꝰdei ↄpoſitus ac ꝑ h̊ diſſolubilis teneat᷑. Nec natũ ex nihilo ſiẽ reliq̃ facta ſunt:ne ſilis ⁊ eäalis cũ ceteris qͥ facti ſunt iũgeret᷑:v ſicut ſcit ᷣ gñauit:⁊ ipᷣe qͥ gñatꝰ ẽ ipᷣo dño in euãgelio dicẽte.Nẽo nouit prem: niſi filiꝰ:neq; filiũ qͥs nouit niſi pr. Itẽ in ſcpᷣtu ris legimꝰ.Myſteriũ meũ mihi:myſteriũ me um ẽ mihi.Et reuera abſcõditũ eſſe ð gñatõne illa:in q̃ nullus int᷑fuit: nec momẽtũ qͥdẽ tꝑis. Anñ ſecula qͥdẽ ⁊ añq; ſuſpicari qͥs auderet:na⸗ tus ẽ ſiliꝰdei qð greca lingua a xpopov dicũt. Spꝑ em̃ ẽ filiꝰqꝛ ſꝑ p̃. Nefas ẽ em deo aliqͥd aſ ſignare poſtmodũ:qð ãtea nõ habuerit:cũ ðs ſꝑ ꝑfectus ſit:vt etiã qð ꝓpt᷑ nos poſtmodũ fu erit fabꝛicatũ apud illũ ia fuerit: ⁊ ſi nõ in ſub⸗ ſtãtia:plena tñ diſpoſitõe. Nõ em̃ minus ipo⸗ tẽs erat ſemel omnia facere:ſᷣ vt oꝛdinata ⁊ g⸗ datim diſpoſita:vniuerſa ꝓ ſuo gᷓdu ⁊ honoꝛe ſubſeqrent᷑:⁊ ne paſſiua:⁊a nulla int᷑ ſe ãtiqᷣoꝛa inhonoꝛificata ꝑmanerẽt. Nã ſi q̃ nr̃i cã a filio dei natiuitas ſuſcepta ẽ incõpᷣhẽſibilis ẽ nõ nu data moꝛtalibꝰ: qᷓ;to magis illa q̃ nulli niſi deo pr̃i ⁊ ſibi ſoli ẽ cognita:Nã Gabꝛiel ãgelus ad Qariã ita loquit᷑:ſiẽ euãgeliſta teſtat᷑. Spũſ⸗ ſcũs ſuꝑueniet i te: ⁊ vtus altiſſimi obũbꝛabit tibi. Qð obũbꝛat᷑: abſcõdit᷑:nec oibꝰ notũ eſt. Ergo ſi hec natiuitas q̃ nr̃i cã ẽ depoſita nobis incognita ẽ:qᷓ;to magis illa q̃ a nob lõge remo⸗ ta ẽ?⁊ qͥd dico a nobᷣ ⁊ nõ ab oi celeſti creatura Sufficit ̊ hoc qð vidimus:qð diuinitas noſſe nos voluit. Nec vltra cognitio poꝛrigẽda ẽ ne ſacrilegus vnuſqͥſq; teneat᷑:qꝛↄceſſos termios fuerit cognitõis egreſſus. Zp̃m igit᷑ accepimꝰ dei filiũ ab initio ſapiaʒ verã ſe mond. Tenenn ſpm:lucẽ:viã:bꝛachiũ:vtutẽ:foꝛtitudinẽ: vi⸗ tatẽ:panẽ:vinũ:vitã:oſtiũ:paſtoꝛẽ:⁊ alia plu⸗ rima qᷓ ꝓpt᷑ hoies ſunt vt oẽs in illo viuãt:q̃ v nuſqᷣſq; ꝓceſſu tꝑis ſcpᷣtura edocẽte ꝑdiſcet.ſi igit᷑ dei filiũ cognitũ ↄfitemur:p ipᷣm deũ p̃eʒ ſcimꝰ⁊ ſecula ⁊ viſibilia ⁊ inuiſibilia ↄdidiſſe. Nõ em̃ fas eſt ex eo deum oꝑatũ credere:ex q̊ mundus geniture ſue.i.natiuitatis initiũ ſum⸗ pſit.aut ceſſaſſe ⁊ deſiſſe credẽdũ ẽ poſtmundi Fo. XvV Epiſtola V fabꝛicã.cũ deus loquat᷑ ⁊ dicat.r meusvſq; nũc oꝑat᷑.ociũ illi vel antea vel poſtmodũ filiꝰ amouet.requieʒ ille aſſignet qͥſqͥs illũ infatiga bilem neſcit: ⁊ ignoꝛat o illi nihil acciderit:ſed ſp ſit:quod greca lingua aò eo Uορ⅓a¹.nõ in digentẽ vocãt: ſit ſꝑ ſpũs ⁊ in oĩ ꝑfectus. Eſt igit᷑ plurima q̃ ꝑ filiũ fecerit:qͥꝝ aut ſola nobis ſunt noia:aut nec ipᷣa ſunt cognita. Quãti em ſunt thꝛoni:qᷓ;te poteſtates:qᷓ;te dñatões:qᷓ;ti pncipatus:qᷓ;ti ſpũs:qᷓ;ti angeli:Quot ſuntil⸗ a q̃ nec oculus vidit:nec auris audiuit:nec in coꝛ homĩs aſcenderũt:Auamã etiã claritatem putamus eſſe in inuiſibilibus: Nec eſtiare poſ ſumus:cũ in his q̃ nobiſcũ ſunt admirãda ſint oĩa. Int᷑ oia em̃ etiã mudus queʒ ↄſpicimus ꝑ filiũ fabꝛicatus ẽ.⁊ qͥdẽ lucẽ q̃ cetera fierẽt ꝑſpi cuã eſſe iuſſit:⁊ fecit:cui diei nomẽ impoſuit te⸗ nebꝛis noctis addidit nomẽ. Deide firmamẽtũ quod inter aquas depauſaret:oñdit qð celum voluit nũcupari:ne ve terrena viſu celeſtibus miſcerent᷑:ſᷣ eſſet qð inter humana ⁊ diuina di⸗ ſcerneret. Jã em̃ ex nihilo materias ipᷣas ex q̊⸗ bus oia fierẽt elemẽta ↄdiderat.poſt q̊ aq̃̊s in vnũ ↄgregari ⁊ ↄuenire pᷣcepit:vt arida mon⸗ ſtraret᷑.Hec q; nõ ſunt pᷣuata noibus. Nã con⸗ gregatas aqᷓs vocauit mare:ſeꝑpatam aridã ter re vocabulũ voluit poſſidere. Sʒ hec minꝰ in⸗ ſtructa videbant᷑. Benignã itaq; fecũditatem his addidit ⁊ decoꝛẽ: ⁊ miro mõ illã pᷣmo gña⸗ re ꝑpcipiẽs:q̃ nouiſſime fuerat fabꝛicata: nõ oꝛ⸗ dinẽ turbans:vt ignarus facture ſue:vᷣ voluit poſtremũ pᷣmũ hr̃e aliqͥd ne in oibus iaceret ex trema.⁊ pᷣmis ſecũda ↄiunxit: ne pᷣma inferio⸗ ra Nemnerẽt. Sic dei filius ðs artifex pr̃e iubẽ te moderatus ẽ:vt oꝛdinẽ imitando diſpoſitio nem melius oꝛdinaret.Nã terrã oĩa pabula lig na q; cum ſuis rediuiuis ſeminibus imperauit educere.Celum q; luminaribus.i.ſole ⁊ luna⁊ ſtellis oꝛnauit.qͥbus aut diei aut noct fines oñ deret:aut ſignis ruſticos ⁊ nauticos erudiret. Maria quoq; incluſa in terre limitibus ſua a nimalia ꝓcreare mandauit. Antea videlicet ip ſas materias animauerat:vt naſcentibus poſt modũ animãtibus:aias ↄmodarẽt.Sʒ qͥ fecũ⸗ dioꝛẽ facerent terrã poſt pabula:poſt ligna fru ctifera:poſt vniuerſa ſemina qᷓdrupedũ genus feraꝝ ⁊ ſerpentium viua oĩia ⁊ aiata iuſſit eice⸗ re. Nec moꝛa in his oibus. Quipe q̃ s pr iuſ ſerat: filius vtus ipᷣa ſine recraſtinatõe imꝑiuʒ capeſſebat. nã cũ iuſſione ⁊ opus aſtabat. Sʒ qm multũ intererat:celeſtibus ſub ſeculari ter⸗ rena:⁊ poſt diuina longe humana deerant:ho minẽ fecit: qui nõ totus eſſet de celo:nec tamen ð terra totus iteꝝ naſceret᷑. Quippe coꝛpꝰ hoĩs ex limo terre foꝛmauit:ſpm̃ ↄceſſurus de celo. Et cũ oĩa iuſſione pr̃is ᷣmõe obſequẽte ꝑfecta Pars ſint in hois functõe:⁊ ipᷣe pr fabꝛicatoꝛ acceſſit vt ad immoꝛtalitatẽ nõ pᷣſcriberet terrã:ſi moꝛ tales manus ↄſtituerẽt hominũ mr̃es. Conceſ ſit etiã vt homo dei imaginẽ poꝛtaret in terris daturus poſtmodum ſimilitudinẽ:ſi imago ſer uaret᷑ illeſa. Ad imaginẽ vo dei non putes eſſe foꝛmã hãc hois exterioꝛeʒ factã:Abſit.Quis em credat deũ ad cuius imaginẽ factus eſt hõ: hr̃e aliquã ꝑptẽ q̃ nõ audiat: Que nõ q̃ ſunt vn- diq; videat: Que nõ oia oꝑet᷑: hois em̃ exte⸗ rioꝛ foꝛma:nõ vndiq; videt: nõ vndiq; audit: nõ vndiq; potẽs eſt: Deus aũt totus potens: totus lux:totus oculus:totus auris:totus ma nusẽ potentiſſima:g mẽtiunt᷑ ſcpᷣture:Abſit.b eſt in hoie qͥddã interius: ꝙ homo qͥdeʒ ⁊ ißm vocet᷑.apłs Paulus nos inſtruit dicens.Et ſi exterioꝛ noſter homo coꝛrũpit᷑: interioꝛ qͥtti⸗ die renouat᷑. ic ẽ ad imaginẽ dei factus.quẽ Voup.i. mentẽ vocamus.qͥ deo poſſit ſimilis eſ ſe.Tuc qͥdẽ dũ impaſſibilis:dũ incõcuſſus:dũ btũs ⁊ ſcũs:⁊ ſine fine fuerit cõpꝛobꝛatus.Li⸗ beun cq; arbitriũ ⁊ capacẽ animũ dedit:non ſine lege viuẽdi:ne vagus ⁊ ſolutus a lege aiantibꝰ oĩbus eq̃ret᷑:addita ↄminatõne poſt legẽ:vtſi ſeruarei legẽ:in eternitatẽ viueret.Si non ſer⸗ uaret:moꝛteʒ ſibi pararet:amitteret ⁊ ſalutem Eſt aũt homis facti nomen Adam.Sʒ qꝛ in oi brus aialibus ad ꝓcreatõeʒ ſexus vterq; pceſ⸗ ſeerat:homini q́; ꝓuiſum eſt: vt ⁊ ipᷣi ꝓpt᷑ gña⸗ tionem mulier ꝑaret᷑. Et facta ẽ ſicuti ſcdᷣtura teſtat᷑. eaq; Eua nomẽ accepit:quã eq̃ legis pᷣ ſcptio:nec a mercede:nec a ſupplicio ſeparabat Sꝛzʒ poſtq; vniuerſa deus ꝑ ſermonẽ ſuũ.i.flli⸗ um: pfecta ac exoꝛnata vidiſſet:oĩa q̃ cũ homie erant:ipᷣius tradidit poteſtati.Cui cũ oia mun di ↄſpiceret mãcipata:vnus ex angelis in ꝑni⸗ ciẽ magis ſuã:homini miſerãdus inuidit. Naʒ (lCi eſſet ipᷣis nõ peccare libeꝝ ⁊ licitũ:ſi iuſſa dei ſeruarẽt: in beatitudine ꝑmanere: dei legem ⁊ * iuſſa ꝑ mulierẽ tranſgredi ꝑſuaſit.vt hõ reus fi eret mãdatoꝝ dei:⁊ in ſmiaʒ caderet.Eiectus ẽ igit᷑ in hunc mundũ.Nã in ꝑadyſo dũ ſine pec cato fuiſſet:hitabat. Sʒ qꝛ poſt trãſgreſſionem hoies gñauerit: vniuſum hoim genus ſecũ ad moꝛtẽ vſq; ꝑduxit. nõ de futuris tñ bonis vel ſuſtis.Qnqdẽ libeꝝ erat ⁊ poſtmodũ nõ delin qre.Et deus nõ ceſſabat qͥtidie ↄmonere.Tũc diuina bonitas ⁊ pr̃na pietas larga:multiplici ter hoĩ ꝓuidebat. Et pᷣmo qͥdẽ ꝑ iuſtos priar⸗ chas.deinde ꝑ Moyſen ⁊ ꝓphᷣas. ſᷣ oẽs hi in Ada moꝛiebant᷑. In nouiſſimis vo tpibus:ne in totũ dyabolus triũpharet(nã hoc illi nomẽæ eſt poſtqᷓ; hoĩ inuidit) ⁊ ne hõ poſt tꝑa dãnatio ms impleta ↄ miſericoꝛdiã dei diu ieneret᷑ ĩi pe na:ſalutẽ quã ſola miſeratõe merebat᷑: accepit deus nãq; pr opᷣs:filiũ ſuũ Jeſum xpᷣm deũ ac dñm nẽm miſit: p quez cũcta ↄdiderat. Mec hᷣ qdẽ ſine illo fieri poſſet. Nec tñ qͥſqᷓ; idoneus e rat qͥ hominem patiẽter tolerare poſſet aut noſ ſet. Aut poteſtates huius mũdi ⁊ haꝝ tenebꝛa rũ qͥſqᷓ; poterat ſuꝑare:aut moꝛtem vincere:in ferna reſerare:vtute poteſtatẽ peccati eradica re penitꝰ⁊ delere:niſi filiꝰdei qͥ in factura hoĩs pticeps cũ pr̃e fuit:qͥ ⁊ ſe poſſet in hoie celare: ⁊ hõ cũ deo mixtus vᷣtutes ꝑpcere.ꝑ hunc em deletis noſtroꝝ cyrographis pctöõꝝ: ad deum prem ꝑati de dei filij facti poſſemus accedere. Mittit᷑ igit᷑ dei filius: ⁊ hoĩeʒ latẽter intrauit nõ qͥ metueret quẽq; qͥ erat oim dñs:ſᷣ ne dya⸗ bolus ad hoieʒ qͥ deo mixtus erat:timere acce dere ⁊ minus ꝓſtratus dyabolus ab hoie vide ret᷑: ſi ſine acceſſu ⁊ certamine vinceret᷑. Ex v⸗ gine igit᷑ ſpũ dñi ſuꝑueniente:⁊ vvᷣtute altiſſimi obũbꝛante:ſcdðᷣm hoiĩeʒ xpᷣi natiuitas celebꝛata eſt: ⁊ oẽs trãſegit etates: vt oẽs ferre diſcerent deũ. ec oĩa etiã a lege ⁊ a ꝓphetis añ ſunt pᷣ⸗ dicta:vt mira oibus incredula nõ ſierẽt ſubita tione:⁊ pᷣteriti hoẽs qͥbus hec his oculis vide⸗ re nõ ↄtigit:ſparẽt ꝙ ſine dubio in aduẽtu eiꝰq̃ pᷣdicabat᷑:a ↄtagio poſſent etne moꝛtis euade⸗ re. Si igit᷑ in terris viſus ðᷣs tãtus ⁊ talis filiꝰ dei: qᷓtũ vel qlem illũ humanitas poſſet aſpice re. Nãqͥ in montẽ exemplũ maieſtatis ⁊ boni⸗ tatis ſue tribuẽs exhibuit apłis:cũ claritas eiꝰ ſplẽdificaret ita: vt ⁊ vtutẽ ſolis pᷣceſſiſſe crede ret᷑.veſtẽ aũt ita geſtaret:vt niue candidioꝛ vi⸗ deret. ⁊ tñ iã eruditi:iã docti:iã ſancti: clarita⸗ tẽ nõ potuerũt Jeſu ſuſtinere diſcipuli:eiꝰ.ſ.qͥ vniuerſoꝝ hominũ vitia ac peccata adhuc cu⸗ rãda ſuſceꝑat.Qð ſi ðs tãtus veniſſet:vt clari tatẽ ſuã ⁊ ptãtẽ hoibus oñderet:foꝛſitã omnis creatura inualida ⁊ caſura ſuccũberet.vᷣ ſalua⸗ re venerat filius dei. Ita humano ſumpto coꝛ . poꝛe deus in poteſtate docebat vt magr̃:pſua⸗ debat vt frater: efficiebat vt deus: eligebat vt pᷣſcius:curabat vt medicus:vt hũanus ↄpati⸗ ebat᷑:⁊ iã ꝑactis oibus ac ipletis:q̃ aut lex aut ꝓphe pᷣdixerãt:aut ſalus hoĩs exigebat in no⸗ uiſſimo ꝓ moꝛte hois imoꝛtalmoꝛiebat᷑:vt ſub lata moꝛtalitate hoibus imoꝛtalitatẽ donaret. Suſpẽſus igit᷑ ligno: pplło iudayco ꝓclamante apud qͥs tãta magnalia ꝑfecerat:vt in eo ois i⸗ uidia dyaboli vinceret᷑: in qͥ inuidus hoieʒ fe⸗ fellerat inimicus:ad moꝛtẽ ꝓpabat:futurus.ſ. moꝛtis moꝛs:nãq; reſeratis inferis ⁊ ſpꝛet: cir cũcalcatiſq; oibus ijs:q̃ in ꝑniciẽ hoĩs ⁊ apud inferos tũc valebãt: oẽs iuſtos ⁊ ſperãtes in ſe illuminauit: ⁊ ad ſuꝑos reuocauit.oñdẽs dya⸗ bolo ⁊ ptãtibus huius mũdi: ⁊ haꝝ tenebꝛaꝛũ neqͥtiã eoꝝ inualuiſſe:ipᷣos manere in penis:li⸗ berato cui iuidebãt hoie.Triũphãs igit᷑ hõ cũ deo iã deuicta moꝛte nõ moꝛtał:iã ad ſuperos 60 ntrel 6de fino füfan niſi gels r ptat hoie ſpnt nn. ol met ſanc farel ſunt. niel ſaatt: Vlen an⸗ lerro gen one zi ſ eſe. habt aͤſte litne came lale. catd gunn. eratn hort nole deor enntin lrgoh tu teuul hec on i. ſrr tedi cler lhe lnten ag:en ec ennn ſr Vin foti Mees tonese taunol tencheg incerein jeradic urahois ſe celare: huncen ad deumn ccedere, Timranit metectte phoievide ef Exy⸗ tealtiſſini celebꝛata ediſcereant aſſunt⸗ ret ſubita culisvige⸗ duenter nis euade⸗ 1alisfi⸗ oſſetshie miis tboni⸗ ſchicr Mlerde dciorv⸗ Gechunita⸗ lichq Achuc⸗ ſawen üonns gaßſdn⸗ hiungtocet nugkgn cigeun emnsp⸗ iauteun geba nno⸗ ninit idonais⸗ o pclananne Nineocſsn⸗ ushoſgſt futuns, 1ſpre hois 14hl ſeiph. oicisdft⸗ = Npentii iii — Tractatus I euadebat. Sic ᷓ dñs nr Jeſus Ep̃s patiebat᷑: vt reſurgeret.ſurgebat:qꝛ iã fuerat paſſus:hoc atẽ et plicijs deſtinent᷑. Añ nos appetimus pᷣcepta le ſcʒ docẽs:qꝛ cũ deo qͥſqͥs ſe ↄiũxerit:moꝛi vide rinõ põt. Videret᷑ paꝝ tñ ad ſuppliciũ inimico rũ faetũ:ſi extinctã in inimico vitã hoĩ dediſſet niſi adderet claritatẽ. Et vt dyabolo ⁊ eius an gelis pena maioꝛ accederet: cũ triũpho hoĩem qͥ carnẽ hẽbat iã nõ moꝛiturs: in celũ angelis ⁊ ptãtibꝰ ſcis mõſtraturꝰ iuexit.deo pr̃e liberatũ hoicʒ offerens munꝰ.mox ꝓſe vicariũ dimiſit ſpmſcm̃:quẽ diſcipulis ꝓximꝰ paſſioni ꝓmiſe⸗ rat.vt hoibꝰcredẽtibꝰ⁊ auxilio eſſet ⁊ ſciſicati⸗ oni.hic oꝛdo credulitatis nr̃e ð xpᷣo. Sʒ qꝛ iãʒ mẽtõeʒ fecimꝰſpũſſci:dicemꝰcredẽdũ eẽ i ſpm⸗ ſanctũ: p quẽ vniũſa q̃ poſtmodũ fierẽt:⁊ inſpi raret ⁊ ſciſicaret ſue eſſe ſubſtãtie.tñ tres vnuʒ ſunt:pr̃:filius:⁊ ſpũſſcũs. Deinde credẽdũ v⸗ nũ eſſe baptiſmũ:q̃ͥ homies purihcati ⁊ dei ſfilij facti:in fide ↄſignent᷑.qͥ vniũſa vel natiuitatis vel erroꝛis veteris hois delicta purgarent᷑. In qͥ nõ coꝛpoꝝ deponunt᷑ ſoꝛdes:ᷣ ↄſcie pure in⸗ terrogatio bõa ẽ in deũ de reſurrectõne dñi nr̃i Jeſu xpᷣi. Poſt hec oꝛdo exijt credẽ reſurrecti⸗ onẽ moꝛtuoꝝ in eadẽ carne. Cõſtat em̃ nec fas aliud dicẽ:qꝛ deus ⁊ ſapiẽs ⁊ pᷣſcius ſit:meli⸗ uſq; elegerit vt ſapiẽs ⁊ pᷣſciꝰfactũ hoieʒ et᷑nuʒ eſſe qᷓ; nõ eſſe. Qð ſi melius nõ eſſet in ↄpendio habuerat añq; feciſſet. QAð aũt eternus ſit hõ: q̊ ſit ex coꝛpe ⁊ aĩa:ſcpᷣture plurimis in locl do⸗ cẽt nos.ᷣ pauca ad exemplũ ponaʒ. Salomon clamat dicẽs. Deus ↄdidit hoiem ad imoꝛtali⸗ tatẽ. Nec im merito in Geneſi phibet᷑ poſt pec catũ hõ ad arboꝛẽ vite accedẽ ne viueret in et⸗ num. Atiq; vt imoꝛtalis ꝑſeruaret᷑ homo:qͥd erat niſi qꝛ immoꝛtalis a deo factus fuerat:⁊ i⸗ moꝛtalitatẽ coꝛpns nõ capiebat. Sʒ credo hoc mouere lectoꝛẽ:ꝙ hõ a vite ligno ꝓhibeatur a deo: ignoꝛãs ⁊ in hoc hoi eſſe ꝓpuiſum. Jã em erat in trãſgreſſione: ⁊ a pctõ poſſidebat᷑. Ante ergo hãc moꝛtẽ q̃ a deo ꝓ remedio hoĩbus at⸗ tributa ẽ: ex q̃ ꝑſe epatoez coꝛꝑis ⁊ aie ſit finis: ⁊ euulſio peccati:ſi ad arboꝛeʒ vite acceſſiſſet: qꝛ neceſſe fuerat cõicatiõe vite fieri eternũ:in i⸗ moꝛtali hoie neceſſe erat ꝑpetuũ ꝑmanere pec catũ. Ergo ⁊ hoc ↄſulte ⁊ vtiliter hoĩ ꝓuiſum eſt: vt peccato amputato interuentu tempera⸗ te diſſolutõis:vera factura dei excluſo malo ex citet in vits: ergo ſp ẽ homo. Sʒ cur moꝛimur in hoc mũdo: Supius comp̃henla eſt rõ: non interire hominẽ:ᷣ ſeꝑari.nec abſummi materi as: ex äbus hoim coꝛpꝰ ẽ fabꝛicatũ.ſᷣ ad reſur⸗ rectõis diẽ vt timeat dei iudiciũ reſeruari. fas em̃ nõ ẽ: vt aliqͥd deſit deo nos iudicãti:cũ ceor⸗ tũ ſit dei iudiciũ poſt finẽ huius eui deſtinatũ. Fo. xXxVI aut in crimine. ⁊ hoc cõpetit: vt remunerent᷑ bñ geſſerũt ſᷣm volũtatẽ eius.⁊ mali efnis ſup itima: æ vitamꝰaduſa vt obſequẽtes pᷣmia cõ eãmur. Cõtẽnentibus em ðs moꝛtẽ ↄminat᷑ ? penã:hec oibꝰinſinuãda.⁊ ab oibus credenda xiſtimo geg degionatacrenno. Znnſat . na duo ſunt obtinẽc neq; ſpare in incerto diuitiaꝝ ſuaꝝ:łᷣ in deo vi⸗ uo: q pᷣſtat nob abũdãter omnia: ad factũ boni kis diuites eſſe. in bonis faci cõicatoꝛes e.. theſauriʒare ſibi bonũ in futuꝝ: vt apꝛehẽdar eã q̃ bõa ẽ vita. Deinde ſcire debẽt nõ ideo ac⸗-· ceptas eſſe ⁊ haberi diuitias:vt his ſolis beati tudineʒ ſe hr̃e ↄfidãt.⁊ male vtant᷑ bonis ne deſpiciãt pauꝑes.ne ue miſteriũ malitie:aut in ſt umentũ diuitias libidis ↄputẽt: aut ꝓpk ſe ſibi traditas:aut ſe nũ qᷓ illas amiſſuros exiſti⸗ mẽét/ Soſtremo ſciãt diſpẽſatoꝛes gre dei ſe ee= 2titutos a deo: vt ⁊ in diſtributõne volũtas certa eoꝝ vel boa vel pꝛaua noſcat.⁊ ſciãst ma gis ſibi acceſſiſſe ꝑ abũdãtiã: niſi ſapiẽtes fue rint tẽptamẽta potioꝛa. diſcãt erogare diuitias ſ ad ↄpatõeʒ immoꝛtalitatis diſtribuant facul tates. vt ſint ſiles o: miſericoꝛdes nõ ꝓfuſi a ꝓdigi rei dñice iudicent᷑: fident᷑ qͥdẽ ̊ agãt ? cũ humilitate. Ait em Maulus apłs q fidenter ſeiat: fidẽter ⁊ metet.Et iteꝝ hylarẽ datoꝛẽ di · ligit ðs. Nõ exiſtimẽt finiri poſſe:ꝙ vniuerſuꝝ,yx opis ↄtẽplatõe pᷣceptoꝝ dei depᷣhẽdit᷑. Cum ?· ab ipo accepte ſint ⁊ neceſſarie.⁊ ea vtilit auge re amiſtrare ↄſueuit. Añ em tꝑalia deeſſe pR cũ ꝓprt ipᷣa ſi bñ progent᷑: etna pmiſſa ſint ⁊ pa aia? Veritas loquit᷑ q ẽ xpᷣs dicẽs.Qui dimi⸗ ſerit ppt᷑ me domũ aut villaʒ:aut parẽtes:aut reliq̃ cẽtuplũ accipiet in iſto ſeculo in futuro at vitã eternã. Et ſi hoc qͥdã tꝑi ꝑſecutõis aſſcri⸗ bũt:ego aũt ſic audio dñm nrjm monentẽ: ꝙ ꝓ⸗ pter ſe qͥlibet tꝑe ad qdᷣcũq; opus ſctm fuerit pᷣ ceptũ eius impletũ:nebᷣ ad futuꝑ pᷣmũũ deſtia⸗ tũ. MNe vo ſimus ſolliciti: qꝛ cura gerit Ss pno bis. Clamat ꝓphᷣa dicẽs. Et pauꝑeʒ ⁊ diuite,zʒ ego feci. ⁊ ꝓ oibus eqlis cura ẽ mihi. Curã ge⸗ rit ðs.⁊ qͥs metuit ne eius minuat᷑ primonium vñ deo iubente progat/ Cimeamꝰ magis: ne ſi trepidi: ⁊ ſteriles: ⁊ infideles fuerimꝰ in bonis opibus:egeni atq; inopes iudicemur.Timea⸗ mus poti impleri triſticia: qꝛ ⁊ de hmõi diuiti bus: in euãgeliũ in vniꝰlʒ pſona: ad exẽplũ tñ retulit dicẽs. Abijt aũt cũ audiſſet ↄtriſtaꝰ:qꝛ fuit hñs facultates multas. Nõ timeat: ue dif⸗ ficile regna ingrediat᷑ celoꝝ. ſit imo humilis:ſit pe larg': vt beatioꝛ ex h̊ iudicet᷑: ſi necin iſto ſecu⸗ Nã hoc q; inſinuãdũ ẽ: ⁊ expurgari neceſſe eſt lo: nec in futuro ſentiat egeſtatẽ. det paupi vt totũ hoĩez:qm oẽs aut in vtute inuenient eſſe ☛ deü feneret: de ↄputet debitoẽſciat ppoſit ſunt obtinẽda: paup ? diues. Et diuitt / bus qͥdẽ huiꝰmũdi pᷣcipiẽdũ ẽ: nõ alta ſapere:· —. — eſſe miſericoꝛdiã ſacrificiis dicente dño. Beati miſericoꝛdes: qm ip̃i miſericoꝛdiam ↄſequent᷑ glaʒ ↄſecuturi ⁊ requiẽ.Sʒ in his diuitijs in qͥ⸗ bus alij ⁊ coꝛrupti ⁊ deꝑditi iudicant᷑.iſte fru⸗ —— cxꝰ iuſticie ac miſericoꝛdie accipiat coꝛonã:pau vo itaoſoladus ẽ: vti ſciat in pauptateoſide rada magna ſibi bõa eſſe:⁊ pᷣmo q̃dẽ ꝙ a deo v rilit᷑ ſi ſibi ꝓpuiſum.pᷣſciũ deũ infirmitatẽ eiꝰcõ⸗ dinéẽ ferrenõ poſſet: deinde ſentiat qᷓ;tas tẽpta⸗ tiones: ⁊ qᷓta ꝑicula trãſierit nomie pauꝑtatis nã ⁊ ſi affluẽtia deeſt:q̃ frequẽter vᷣtuti Zria ẽ: dQaa animi tñ diuitias qᷓ;totius ſine ipedimento in pauꝑtate trãſit᷑. Certe qͥbus malis caruerit ſideret:caret inuidia:emulatõe:inſidijs:dolo ſlſupbia: ↄtctõe:⁊ his q̃ homini in h̊ ſeculo diui tie ſolẽt ↄflare.luxu em reꝝ:⁊ vbertate copiaꝝ ſideraſſe.⁊ ſciſſe ꝙ diuitiaꝝ ſarcinã: ⁊ ſollicitu⸗ animus ſoluit᷑.vigoꝛ mẽtis infringit᷑: vtus coꝛ poꝛis eneruat. At in pauꝑtate nõ laſciua ſunt Zuiuia:nõ turpes potatioes:oia ſobꝛia:oĩa ri⸗ gida: oia humilia nõ abiecta. qm̃ ↄſcia pura ⁊ tatibus: iuſtus c.nõ facile ad diuitias ai.i. v⸗ tutes huiꝰmũdi diues accedit. Filius em deiqͥ difficilius ait diuitẽ introire in regnũ celoꝝ:v⸗ Pvtute ſunt plena.nõ em̃ abũdãs ẽ eneis facul tiq; intelligit baupere lacill. Mecſe ob paup⸗ tatẽ alienũ eſſe a cura dei exiſtimet. Naʒ ꝓpha teſtat dicẽs: ⁊ pauꝑeʒ ⁊ diuitẽ ego feci.⁊ ꝓ oi⸗ ₰ bus eqlis cura ẽ mihi. Nõ ẽ em̃ ðs pſonaꝝ ac⸗ ceptoꝛ. nec ꝓ illo ſe cura ꝓfitet᷑ gerere tm qͥ in ſe culo diuitijs pollet.̊ ꝓoibus ⁊ ꝓ paupibꝰ cu⸗ r ſuſtinet: remũ eraturꝰ quẽ inuenerit:aut i di uitijs humilẽ: aut in pauꝑtate patiẽtem Atri butio ẽ veluti totiꝰcoꝛpis hũani miſteriũ q̃rat ſinguloꝝ mẽbꝛoꝝ officia ↄſideret hois coꝛpus eęc̃ vnũ qdẽ coꝛpꝰſ plima mẽbꝛa. nũ qͥd oĩa ſunt aut oculus: aut pes:autreliq̃ mẽbꝛa? Sʒ ſicuti 2it Naulus doctoꝛ gẽtiũ: in ſide ⁊ vitate q̃ in⸗ ferioꝛa ſunt mẽbꝛa: maioꝛẽ his tribuimꝰ hono⸗ rẽ. Et quẽadmodũ vtus ſinguloꝝ mẽbꝛoxꝝ in ſuo oꝛdie atq; officio demõſtrat᷑:ita ĩ totiꝰgñis hiani coꝛpi veluti membꝛa paupꝑtas ⁊ diuinie collocant᷑. Et pauꝑis patiẽtia:⁊ diuitis hũani tas dei examie ↄpꝛobant᷑. Exultare dʒ paup? deo gras agẽ: qꝛ multis primonij nexibus libe ratus ẽ in die ꝓbatõis nõ quat᷑ ↄpedibꝰ: faci⸗ liliber ſequit᷑ dm nullis nexib⸗ implicatnõ delit etiã ab ipo inq;tũ põt miſericoꝛdia iuſta ĩ egenos.qꝛ ſicut iuſtus efficit᷑ ð ſua fragilitate iᷣ ferioꝛibꝰ⁊ nõ hñtibus pᷣrogatoꝛ.nõ veret ne ip ſe deficiat: cũ in vſt u ſcẽ miſtratõnis hẽat ꝓmp tiſſimã volũtatẽ:nihil ei deerit quẽ ꝑ ꝓphetaʒ ſpũs coꝛroboꝛat. Nã occidit ðs aiaʒ iuſti fame Et dñs in euãgelio. Querite pᷣmũ regnũ dei:⁊ oiĩa hec aponent᷑ vob/Mõ cupiat diues in hoc ſeculo fieri:ne mala plurima ſibi acqᷣrat: dicẽte . . „* .„ 2 montẽte gloꝛioſo Raulo. habẽtes igit victũů ⁊ veſtitũ his ↄtẽti ſimus. Qui aũt volũt diui⸗ tes fieri:incidũt in tẽptatõeʒ:⁊ in muſcipulã: ⁊ deſideria multa:q̃ mergũt hoies in ꝑditiõeʒ.i⸗ mo ſi vera ſide ⁊ pꝓpt᷑ ſalutẽ credẽ optant:cele⸗ ſtes ſibi diuitias cooptẽt ⁊ ↄparẽt:q̃̊s vnuſqͥſ⸗ q; iuſticie ⁊ miſericoꝛdie ⁊ reliqᷣs bonis actibꝰ ↄpꝑat ⁊ aſſumit.Tpalibus et᷑na ſunt pᷣponẽda: cadud ſtabilia: ſollicitis ſecurioꝛa: ꝑiculoſis li⸗ bera:honoꝛiſic clarioꝛa/is monitis ⁊ diues Per 2 pauꝑ ſubleuet᷑.Nüũc iã de ſexu loꝗmur Hexus ille ẽ maſculus ⁊ feia. i. vir ⁊ mulier. ⁊ vir qdẽ poſtea q̃ ſupꝛa ↄpᷣhẽdimus ad inſtitu⸗ tionẽ vite melioꝛis etiã illud dʒ cũ oibus cuſto dire: vt vxoꝛẽ ſuã diligat ſicut Eps eccliaʒ.vt oi gne vnanimi ⁊ ↄcoꝛdes rite poſſint deũ ð oĩ bus dep̃cari:leuãtes manꝰpuras ſine ira ⁊ di⸗ ſceptatõe. oia fiat ad ediſicatõeʒ ⁊ inſtructõeʒ deificã. Deinde ↄiũctiõis vinculũ p udice ⁊ cũ oi caſtitate gñent:⁊ tũc ↄueniãt:qñ vel gñatio nis eſt ↄtemplatio:aut oꝛõnis nõ reuocat tp̃ᷣs. Dꝛõnẽ auũt illã ↄputo:q̃ oĩ ſaccoꝝ myſterio atʒ cõicatõe celebꝛat᷑.Ceteꝝ ẽ depᷣcatio ⁊ adoꝛatio ex homologeſis ⁊ intpellatio ẽ ⁊ votũ:que oĩa ſua hñt tpa. Aiꝝ igit᷑ decet intecto capite oꝛa⸗ re:nõ comatũ:qꝛ ↄfuſio ẽ viro:inceſſu eſſe ſim⸗ plicẽ:nõ iactũ:nõ fucatũ. vt nõ ſolũ videat᷑ v⸗ bo credidiſſe:ᷣ ⁊ ceteris vite ſue ſpẽʒ pᷣſtet. Ui ro em omni ↄpetit ſacerdotare do.⁊ ideo dʒ tã in catheciſmo qᷓ; etiã in layca vita ↄuerſationẽ ſuã mũdiſſimã exhibere. vt ⁊ iſe mũere ⁊ offi⸗ cio ſacerdotali nõ fungat᷑: vite tñ ſiłitudine ſa⸗ cerdotibus coequet᷑. At vo mulier diſcat obſe 4dq viro:etiã dñm illũ vocãs.⁊ qͥdẽ oẽs viros re uereat᷑:ſuo tm̃ ſeruiat.qꝛ omis mulieris caput vir. ſciat ⁊ hec caſte viuere cũ viro ſuo:qð ⁊il⸗ le oibus mõis faciat ita:vt nullã aliã pᷣter vxo⸗ rem nouerit. Noſcere etiã dʒ tpa ↄuẽtõis ⁊ ab ſtinere a ↄiunctõe:vel cum tempus eſt oꝛõnis: yel cum muliebꝛia patit᷑: vel cum poſt partum intra tꝑa purgatõis ſe eſſe cognouerit. Nõ em ad impudicitiam matrimonium copulauit ðs: E vt gnatõi pᷣberet obſequium. Diſcat ſilios e⸗ ducare pie:verecunda eſſe:nõ litigioſa:non vi nolenta:nõ ſuꝑba viro: tametſi primonio ma⸗ ioꝛ videat᷑. Sit ⁊ in inceſſu pudica:non fucata foꝛma: ꝓcedere nõ ſtudeat cuʒ capilloꝝ criſpa⸗ tionibus:aut circũdata auro:aut veſte pᷣcioſa: ß yt docet feias xpᷣianas: ꝓmittẽtes caſtitateʒ nõ tm vbis:ᷣ ⁊ ꝑ bonam ↄuerſatõeʒ. Sciat ſe tacere debere in eccła. Loq em ibi illi nõ eſt cõ⸗ gruum. Debere obſeqͥ nõ tm̃ maioꝛibus natu ⁊ ſacerdotibus:verum etiã oibus fridus.neq; ſe vlli pᷣponere viro ↄtemplatõne ſexus.qm ⁊ cũ oĩa legitima pᷣcepta ꝑfecerit:in viꝝ ↄſuma⸗ bit᷑ ꝑfectũ.immo appetat vtutẽ ↄſecuturã glaʒ mai ſeru ſt dele hont turet dumnt liuse lusſ nusc R,0 cani⸗ 534 Rir kag Lane bibus nſhil feypu aten: ſdeus ſtobien haſea⸗ glerite Gänul ſnan ſſtuß⸗ ialie unge guiano⸗ Nrein hoind (Cerne Nom choden flein Grama ſunta ceantg Autſcele fſentü⸗ tekitesſ (urefo⸗ pict diui⸗ lr ldez i⸗ nnccle⸗ nuſqh⸗ actid oned: loſisli⸗ diues oämur lier. inſtim⸗ s uſto cliezt deüdoi krarde nuctoez licec igſatio ttho. erioat, onti⸗ „quecin pleor⸗ leſeſun⸗ ſden y⸗ te. oli ſion⸗ eToffi ineſe⸗ obſe wroste ſsaput gori⸗ ler ro⸗ is ab toröͤnis: ſexus infirmitate nõ tardãte: ſanctitatẽ 1 wtu⸗ tẽ animi: ⁊ oi ↄtinẽtia ⁊ paſſione deuota viris iuſtiſſimis coequet/J Iſermo habeat in manibus.Et pᷣmo qͥdẽ arbitroꝛ infatia differẽ⸗ dã doctrina:q̃ qlitate vel tpis vel etatis:vbuʒ doctoꝛis nõ põt ſuſtinere.Sʒ qͥbus oibus bñũſfi cio eiatis in malitiã ⁊ innocẽtia naturaleʒ dari pᷣcepta nõ pñt. In hoꝝ tñ admonitõeʒ paren⸗ tes ſunt ↄſtringendi.qᷓ; accedẽte etate ecctia nõ deerit: nec ceſſabit admonẽdo.NPueris tñ il lud inſinuãdũ:pᷣmo vt nullo audiẽdi deſint tẽ⸗ poꝛe:qꝛ nec ſemel poſſint oĩia ꝑdocere.Deinde innocentiã ſimplicitate ↄiungãt:ne pueritia in ₰ malitie ꝑſcueratõe ↄtinuẽt.cuſtodiẽdũ q; ⁊ ob ſeruãdum:ne in ceteris etatibus coꝛrũpat᷑.qhi ſciãt ſibi foꝛe gloꝛioſum: ſi naturali bonitati ſi⸗ dei q; bonũ ⁊ deiſicũ munus adiũgãt.vt ſemꝑ boni:ſp ſancti:ſp innocẽtes:ſꝑ in dei oꝑa ⁊ na ture traditõe credulitatis ꝑſeuerẽt. Cõſideran dum illis ẽ:vt caſti ⁊ pudici ꝑmaneãt.⁊ freãn⸗ tius ad eccleſiã ſciãt ↄuenire debere:qꝛ frequẽ tius ſunt armãdi: qͥbus adhuc ꝓpter etatẽ mi⸗ nus ſtabilem: pugna dyaboli futura ſit graui⸗ oꝛ. Obſeruãda illis oĩa cum timoꝛe:⁊ ante oẽs cauẽdum a foꝛnicatõe:que initiuʒ ad idolatriã hʒ. ⁊ neceſſe ẽ: vt vtrũq; nouerit qͥ ſecutus ẽ al terum. Ergo quomõ credere intelligit᷑:⁊ deſijſ ſe a gẽtibus:ſi ea que gẽtiles deſignant:recolit Sane obſequẽtes ſint nõ ſolũ parẽtibus:ſed ⁊ oĩbus etate maioꝛibus:ſi tũ eoꝝ munita ⁊ oꝛõ: nihil legitimis affert impedimẽti.deũ ſe habe⸗ re ↄputẽt patrem. Illius ſperare debẽt heredi tatem:que nõ in tꝑalibus ↄſtat:ſᷣ in etnis:qm̃ ſi deus illis vtile eſſe puiderit:etiam tẽꝑalia pᷣ⸗ ſtabit: maxime cum viderit vnumquemq; eter na ſectari:filio eius dño noſtro dicẽte. ꝛimuʒ querite regnum dei:⁊ omia hec apponent᷑ vob Vñ nulli dubium foꝛe credo:his copiam necel ſariaꝝ rerum in terris nõ defuturam:qͥbus ce⸗ leſtia pᷣꝑant᷑.Ergo qꝛ hec a ðo ſperãda ſuntnł li alij ẽ obſequẽdũ: ĩmo oĩbꝰ obſeqnẽdũ: qꝛ ðs vult:ñ qꝛ ab ipᷣis tꝑalis ſꝑari dʒ aliqͥd pᷣmij:ſ quia nos dei eccleſia etiam in his legitimaim⸗ plere intẽdimus. NPoſtremo gratulandum eſt his in pᷣmo exoꝛdio libꝛi arbitrij: ſi ad deum ac ceſſerint. vtpote omnem etatem ſuam bono fi⸗ dei comꝑantes: ꝙ nõ ↄſumpta etate in erroꝛe: quod etiam poſtmodũ dolerẽt:ſᷣ ꝙ adhuc pue ri ⁊ innocẽtes ad dei nõ tm̃ veniam: qᷓ;tum ad gram acceſſiſſent ↄſequendam. Juuenes vo h ſunt admonẽdimodo:vt ſi vxoꝛes habeãt:do ceant᷑ caſte viuere cũ vxoꝛibus ſuis.alienã ſci⸗ ant ſceleratũ eſſe ↄtingere. In h̊ em dabit exꝑi mentũ ⁊ documẽtum renũciaſſe ſe vere vite pᷣ⸗ terite: ſ poſtq;; crediderit: in melius vite ſit fa⸗ cia refoꝛmatio.Tũc em deſinit eſſe gẽtilis:⁊ eſ Fya.. Epiſtola V ſe iniciatx diẽs:caſtũ ſe exhibeat ⁊ pudicũ.Si vo vxoꝛes nõ hñt ↄſtringendi ſunt vt aut habeãt:aut oio ſe ↄtineãt. ne putẽt ſibi eadẽ licere:q̃ gerebant pianus: ſi vniuerſa legis caute cuſto antea. Renũciaſſe ſe debẽt ſcire dyabolo:nõ vᷣ bis ᷣ factis.Admoneant᷑ ⁊ ſciãt intdictã eẽ foꝛ nicatõeʒ ⁊ adulteriũ. nullã feiaʒ licere ↄtigere excepta vxoꝛe.⁊ ipᷣa deifice cõꝑatã. Itaq; aut illis ducẽda ẽ vxoꝛ:aut ↄſeruãda ↄtinẽtia.Sa ne ne territi fidẽ differãt:ſciãt malũ eſſe ꝓpt᷑ im mũdiciã nõ credere: deterius eſſe impudicos: poſtqᷓ; crediderint inueniri.⁊ hos hoies monẽ dos eſſe exiſtimo: vt oibus ꝓpt᷑ deũ obſequãt᷑ Bomũ ſuam bñ regere diſcat.ſi filios habeãt: pie eos tractẽt:a inſtruant rebus deificis.Hec em̃ ſunt ſigna fidei noſtre.ſi nõ ſoluʒ credideri⸗ mus:veꝝ etiam alijs q̃ credimus tradiderimꝰ. Cõſiderãdum iuuenibus:vt in oibus bonis fa ctis etatẽ ſuã ſuꝑent.aĩoq; ⁊ vᷣtute foꝛtes: ⁊a⸗ pud interioꝛẽ hoieʒ iuuenes deo iudice collocẽ tur. Gratulandũ etiam ijs qui nõ oi etate con⸗ ſumpta:ſᷣ in ip̃o etatum caloꝛe: ⁊ in iᷣa adole⸗ ſcẽtia flagitioꝝ dyabolo ⁊ immundis factis re nũciauerint.vt renouati exhibeant ſe deo pue⸗ ros i malitia. in tẽptatõibus iuuenes:in ↄſilijs ⁊ cogitatõibus ſuis ſenes ⁊ ꝗᷓues milites Rpᷣi. Sciãt ſe in pace debere eſſe ſollicitos:⁊ in ꝑſe⸗ cutiõe foꝛtiſſimos. Ita nomẽ militie dediſſe.⁊ donatiua ſic ſe ſtipẽdia ſperare vite eterne: vt pᷣter quottidiana pacis certamina:q̃ ʒ dyabo⸗ lum cui renũciamus gerimus:ꝑſecutiõis pug⸗ nam ⁊ pᷣlia cogitemus.nõ coꝛꝑis ſupplicia me⸗ tuenda:ſᷣ ↄſideranda ꝓmiſſa.Captiuitas poti us ⁊ ſub hoſte eterno ſeruitus:⁊ exiliũ celeſtis patrie ⁊ dei iudiciũ: ⁊ inſultatio iimici:⁊ moꝛs eterna:⁊ eterna toꝛmenta ꝑtimeſcẽda ſunt.Cõ ſideremus nos omnes eſſe moꝛtales: ⁊ neceſſe eſſe nos moꝛi.⁊ qᷓ; gloꝛioſum ⁊ pᷣdicandum ſit: quod neceſſe eſt pati:expugnet᷑ in gloꝛia. Aptandus eſt omnis ſermo ad deſtructionem idolatrie.⁊ martyrij coꝛona laudanda:⁊ omni farie ad expugnandlum hoſtem: ⁊ ad eius lacu la repellenda miles Epi munitus incedat. Js cui euãgeliʒatur: interrogetur quid agat ſi mi⸗ les eſt vel officialis.an iudex:ruſticus an vꝛba nus.negociatoꝛ aut agricola.vel opifex:vel in quo actu vitam ⁊ ↄuerſationem ſuam inſtitue rit:vt ex hoc allocutio nõ deſit. In eo em̃ maxi me quis peccat: in quo quotidie viuit. Oſdone at᷑ igit᷑ miles:ne ↄcutiat:officialis ne calũniet᷑: iudex vt moderet᷑:ruſticus vt non murmuret: vꝛbanus vt nõ ſubdolus ⁊ circũſcpᷣtoꝛ ſit:⁊ ne in rebus malis ſuũ exerceat ingenium.negocia toꝛ vt empta nõ peioꝛet.agricola vt annonam nõ captet. opifex vt nõ illudat vel fallat.Eſt qt fides vt definit apłus Naulus: ubſtantiarerĩ . Dars ꝗis ſperamus:⁊iudex reꝝ qs nõ videmus.Cre dere ⁊ videre quis nõ debet:ꝙ ea que deus ꝓ⸗ miſit potẽs ſit vt ꝓiiſſa ſunt facillime pᷣuenire Hec nobis iuiſibilia ante oculos ponit.ad hãc ingreſſi ⁊ dyaboli ⁊ poteſtatum huius mundi: ⁊ haꝝ tenebꝛaꝝ vniuerſa deſerimus.⁊ deo cuʒ ſiducia ꝓpximamus. Credere em̃ ⁊ ſpare necel⸗ ſeeſt:que deus iuſſit.Cũq; ea que dyabolus ĩ⸗ ſeruerit:abnegamus.ſidẽ ſpes ſequit᷑. Itaq; ð ipᷣa loquamur. Eſt igit᷑ ſpes expectatio rerum omniũ quas in ſide habemus:ꝑ quã ſaluamur Paulo ſcribente apło. Spe em ſaluatiſumus. Spes aũt que videt᷑ nõ eſt ſpes.Qð aũt videt quis:quid ſperat: Si aũt qð nõ videmus ſpe⸗ ramus:ꝑ patientiã expectamus. hec in ſe hʒ ti moꝛẽ. Hõ illũ dico cuius obliuiſci:⁊ quẽ foꝛas dDz mittere qͥſqs in fide viuit:ſᷣ qͥ eſt vnus ð ſpi ritibus:qͥbus replet᷑ Jeſus ſicut Eſaias teſtat Exiet vᷣga ð radice ieſſe:⁊ flos ð radice eiꝰaſcẽ det. ⁊ requieſcet ſuꝑ eum ſpũs dñi:ſpũs ſapie: ⁊ intellectus:ſpũs ↄſilij⁊ foꝛtitudinis:ſpũs ſci entie ⁊ pietatis:⁊ replebit illũ ſpiritibus timo⸗ ris dñi.IJllũ ſpim̃ quẽ Bauid canit dicens.Ti mete dñm iuſti eius.vñ ⁊ bti efficiunt᷑:eodẽ ꝓ⸗ teſtãte ⁊ dicẽte.Btũs vir qͥ timet dñm. Jllũ ti⸗ moꝛẽ dicit:qͥ caſtus ẽ ⁊ pudicus.Qm timoꝛ ca ſtus inquit Dauid ꝑmanet in ſeculũ ſeculi.Er go duplex etiam timoꝛ ẽ. Et vnus apetendus eſt: ⁊ alius fugiendus. Eſt igitur timoꝛ awetẽ⸗ dus admonitio ⁊ cuſtodia rerũ omnium quas credimus ⁊ ſperamus. Timemus enim iudici⸗ um:quia ſperamus ⁊ metuimus dñm. qꝛ foꝛte illũ iudiceʒ credimus. Sʒ qm caſtus timoꝛ eſt dei: ⁊ ẽ caſtitas ſpecies ↄtinẽtie.HDe ↄtinẽtis ⁊ eius vvtutibus nũc videt᷑ tractandũ.Eſt auteʒ ↄtinentia appetitus omniũ rerum malaꝝ refre⸗ natio. malarum addũt dicentes diffinitionem iſtam communem eſſe in rebus bonis ⁊ malis. Nam qui ſe a bonis retinet: nõ eſt bñ ↄtinẽs.vᷣ a malis recte.Sʒ in oibus ſane pᷣceptis duplex ↄſideratio ⁊ doctrina eſſe dʒ.⁊ hoc retinenduʒ ⁊ obſeruãdum in ceteris rbitroꝛ.vñ cũ vnã ꝑ. tem tractaueris: griam noueris:⁊ ita reꝝ ipᷣaꝝ inſtitutio exigit.vt cũ alteram ꝑtẽ tenueris:al⸗ terã neceſſe ẽ vt deſeras.Ealoꝝ ſane ſubſtan tiã ab initio eſſe comꝑimus.quippe inobedien⸗ tia iux ta bonũ malũ eſt:⁊ his ſcilicet qui nuſqᷓ; ſunt male comꝑantes boni tutela ſeruat᷑. Con tinẽtia igi᷑ docẽda eſt ⁊ tenẽda in malis rebus In bonis aũt auiditas eius exigẽda ẽ. Qð da uigd ꝓnũciat ⁊ docet dicẽs. HBtũs vir qui timet dñim:in pceptis eiꝰcupit nimis.Itẽ ↄtinẽtẽ eẽ debere in malis:⁊ apetẽtẽ bonoꝝ in alio pᷣmo⸗ net pſalmo ſic dicẽs.Cõtine linguã tuã a malo ⁊ labiatua ne loquant᷑ inſidioſa.Euita a malo 12 fac bonũ.qre pacẽ:⁊ ↄſeq̃re eam.lacet etiã it dicens.“ diffiniens non eſſe continentem qui nõ vtraq; de gtinẽtibus ↄferre. Mltos em̃ video iuxta ↄiunctõeʒ ↄiugalẽ ↄtinẽtes tmmodo:qua ↄtẽ platione deus iudicat ↄſcientiam ſinguloꝛũ: ⁊ in reliquis ↄtinẽtie partibus omnibus gentili⸗ bus eẽ deterrimos. Si em̃ ↄſideras q;plurimi illoꝝ ⁊ iracundi ſunt ⁊ ebꝛioſi ⁊ ꝓcaces ⁊ ſuꝑ⸗ bi: ⁊ ex foꝛma veluti ↄtinẽtie magis inflati:ꝑ⸗ cuſſoꝛes:maledici:cupidi:tumidi:multum ſibi placentes:⁊ magis iudices: illam ipam quam ſe pᷣferunt habere ↄtinẽtiam:fomitẽ: ⁊ famam ⁊ materiã magis ſubminiſtraſſe incontinentie. Cum vtiq; hec pᷣma ſeruanda ſint in qͥbus qͥtti die comp̃hẽdimur.⁊ tũc magis in oibus alijs vit᷑ijs vᷣtus ↄtinẽtie retinẽda:⁊ ad ↄſummatio nẽ nõ ↄiunctio reſpuenda:ſᷣ pudicitia pᷣponen da eſt. Mam cum apoſtolus Paulus eccleſias moneret:nõ infoꝛmẽ mandauit ↄtinentiaʒ: ſed in quibus appetenda ⁊ inuenienda ſit:ſic monu t ſit inquit ſancta coꝛꝑe ⁊ ſpiritu. parte ↄtinẽtiſſimus fuerit cõpꝛobatus.vt ma⸗ gis plurumas ſic flagrare cupiditates:ſicut exi tus docet: ⁊ vniuerſa genera penaꝝ ꝑpeti ve⸗ lint: vel quãlibet eccleſie ſentẽtiam ſuſtinere qᷓ; a familiari ↄuerſatione diſcedere:neſciẽtes de um dixiſſe de talibus. Quicunq; reſpexit muli⸗ erem ad ↄcupiſcẽdum eam:iam mechatus ẽ eãẽ in coꝛde ſuo. Non poſſunt huiuſmodi excuſare culpã ſuam: ꝙ non ad concupiſcentiam oculos ſuos poꝛrexerint:qñ ſub vno ⁊ ſimul cubãt te⸗ cto:aut in vno doꝛmiunt lecto. Unde ⁊ repᷣhẽ ſi ſpiritaliter hoc agere ꝓfitent᷑:adijcientes ex⸗ traneis nomia affectuũ vel pietatis.ſane quo⸗ niam ⁊ dyaboli ſubſtantiam accipimus ſpirita lem:debet addi: ſᷣ nequitie ⁊ malitie ſpiritalis ideo ꝓpter ſcandalum eccleſie ⁊ ruinam: cum a ſe nec perſuaſione: nec interdicto maioꝛũ na⸗ tu:nec metu pꝛeſentis ſententie:vel futuri iudi cij diuelli poſſint: cum foꝛtiſſimos etiam quos legitime copulauerunt nuptie:leue iurgium ſe paret. Quid hoc mali eſt: que male indiuidua charitas: vt aliene ↄſanguinitatis affectus ſe⸗ parari nõ poſſint.Turpe eſt dicere quod illos nõ pudet facere. Certe vel ab oſculo non ſunt immunes: quod eſt pignus ⁊ ara ſerpẽtis.Sa⸗ ne cum increpaueris:mox hec ꝓferunt verba. poſſe integritateʒ coꝛpoꝛis ſui compꝛobari:cũ ab ipᷣis pus mẽtis requiratur integritas: qᷓ;; nec etiã coꝛpoꝛe omnino poſſint examiari. Nõ em ↄſcientie latebꝛas hominibus ſcire: aut nu dare gmi um eſt dicẽte ſcriptura.omo in fa cie videt:deus autem in coꝛde.SBeus ſolus in⸗ tima ⁊ ſecreta circũſpicit. Sʒ manifeſta eſt vox domini monẽtis: a fructibus eoꝝ cognoſcetis eos.Si ↄſideretis qualis eoꝝ aſpectus:qᷓ; toꝛ⸗ us frõte:qᷓ; inuerecũda reſpiciũt:q;tũ audacie in ngte di nuli⸗ lurtni 7 ſup⸗ lri b⸗ umſcbi quam famanm nentie, usqni s alis nmnt⸗ pponen cceſgs tizted cmnonu ſoinn. Virag Nma⸗ jcteri eni ve⸗ nerech ſtes de umul⸗ ustei cralafe hoalos wit⸗ neine eser⸗ eque⸗ ſpira hriniis m: un icuͤnu⸗ untiudi mquos ſgunſe Giuidus Aausſe⸗ odilos vnunu Su⸗ yerbe. banieh : che⸗ ri.⸗ o authu nolgti si⸗ tror ſtels in multis magis qᷓ; ↄſtãtie gerũt. Inpudicus in qbuſdã cultus ẽ:⁊ affectatꝰ inceſſus ꝓfeſſiõe iactãtie.⁊ ad h̊ hmõi ꝓfeſſionis veluti deuotio ꝓcedit:vt ꝓpt᷑ nomẽ qð ſolũ poꝛtãt vᷣginitat: appetibiles fiãt. Inde ẽ qð ſe iudicãt cũ ſe cela⸗ re debuerint: deo exhibẽtes tmmõ obſequium ſuũ:qͥ remũeratõeʒ pudicitia expectat ⁊ ſperat ↄgreſſi ad limia domꝰdei:ad oꝛõnis hoꝛã inte- cto capite inijciant᷑. Intpᷣtãtes apłm ↄniuẽti⸗ bus coꝛruptoꝛibꝰſuis:ð mulieribꝰ maritat nõ de vᷣginibe ſtatuiſſe.neſtiẽtes ꝙ vbiq; maſcłos cuiuſſibet etatis viros nominẽt:oẽs feias mu⸗ lieris apellatõe deſignet. Scio me exceſſumfe ciſſea ꝓpoſito tractatu ↄtinẽtie:ſᷣ neceſſario vt deiceps oẽs hoĩes cuiuſlibet ſexus plenaↄſcia ſciãt:⁊ a q̊bꝰte abſtineãt:⁊ q̃ debeãt cuſtodire. Aut ſii vna ſpẽ ⁊ qͥlibet gñe ↄtinẽtie fuerit ob⸗ ſeruatoꝛ:nec ad alias velit monitꝰaccedẽ:nõ ſe iactet in nũero eſſe ↄtinẽtiũ:ne ⁊ ipᷣaʒ ꝑtẽ in q̃ ſi bi plaudebat.obſtinatõe videat᷑ amittẽ.Ergo q̃ ad ↄtinẽtiã docet᷑: ⁊ vult accedere nõ in coꝛ⸗ poꝛe:aut in vna ꝑte coꝛꝑis tmmõ dʒ ↄtinẽtiaʒ q̃rere:ᷣ in toto aĩ motu ↄtinẽtie dʒ obſeruatio⸗ nes aaſcere.Hã qͥ iracũdiã retinet is magis eſt ↄtinẽs:qᷓ; qͥ linguã a ↄuitio:a maledicto:a de⸗ tractõe:a mẽdacio:a piurio: ⁊ a ceteris lingue malis abſtinet. Is vo eſt ↄtinens qͥ vniũſa offi cia mẽbꝛoꝝ a malis affectibus ſubtrahit qͥ ipᷣm deniq; cogitatũ a tota neqtia ↄpeſcit:⁊ oĩ dene gat iniqͥtati. Is plenus eſt ↄtinẽs:⁊ illũ nõ cuʒ hoibus ↄparo:ſᷣ cũ angelis ſcis ſimillimũ reco gnoſco. Nüũc iã vobᷣ de patia: ⁊ de eius bonis loquẽdum eſt. Eſt igit᷑ patiẽtia oim iniuriaꝝ ⁊ paſſionum tolerãtia: ⁊ deſpectionũ atq; expe⸗ ctationũ oĩm ſine pᷣcipitatõe ſufferẽtia.Quã ſi q̊s intellexerit ⁊ habuerit:gria vite guia baiu- „ lat:oĩa bõa ↄtinet:ſoꝛoꝛẽ hʒ ſpem.quã ſuꝑius comp̃hendi.affines experit᷑ eſſe ſibi res bonas oẽs. Natit᷑ em̃ libẽter:quia ſperat:⁊ ſperando tolerat. Inmpatienter em fert᷑:quod nõ ſperat᷑. Omni aũt vtute ꝑfert᷑:quod ſpe pᷣeũte digſcit Aut ſi ſpes fructus patiẽtie ſubſequat᷑:hec ma tre gaudet fide:gubernaculum hʒ dei timoꝛem ⁊ ſpem ac ↄtinẽtiam genus ⁊ ꝓpinquitatẽ. In de gloꝛioſi dei teſtes efficiunt᷑: dum fide pleni: dum dei timoꝛe ſolliciti:dum ↄtinẽtie diſcipu⸗ li:dum filij ſpei duce ſapientia reꝑiunt᷑. DOein⸗ de coheredes Rp̃i: dum illum vſq; ad moꝛteʒ patiẽtie vᷣtutibus imitant᷑. Inde iuſti dũ omia patiẽter oꝑant᷑. Sʒ iam de iuſticia diſſeramus Eſt em iuſticia ſingulaꝝ reꝝ ⁊ pſonaꝝ equiſſi⸗ ma diſtributio: quã quis obtinens: T cui quis adherẽs: vitam ſuam diſpoſite ⁊ ſine turbatõe ↄſeruat:cu ſtodit in oĩbus equitatem. Scit qͥd deo debeat. q̃d ſanctis ⁊ coeq̃libus reddat:qͥd nõ deneget ptãtibus huiꝰ ſeculi.qd ſibi retine⸗ Epiſtola Fo. xvVII at. qᷣd pximo competat. qd alienis ocedat aut coõgruat. Juſtum em eſt deuʒ colere:a diligere ex toto coꝛde:⁊ ex tota aia:⁊ ex tota vtute.ſan ctos ⁊ coeq̃les honoꝛare.tributa pẽdere ptãti⸗ bus. ſuꝑbum nõ eſſe:ſᷣ magis mitẽ ⁊ humilem ꝓximos tanqᷓ; ſe diligere:alienos ⁊ inimicosu ꝑſequi odio:bſᷣ amare.ſubiectum eſſe poꝛibus: vel etatemaioꝛibus:quia ⁊ dñs noſter cũ eſſer omniũ dñs:a Joãne Baptiſta qui maioꝛinna tis mulieꝝ: quia poꝛ ab illo in natiuitate hoim erat:baptiʒat᷑.⁊ ſic impleri omnẽ iuſticiãs pte-⸗ ſtat᷑. Ex hac miſericoꝛdia naſcit᷑.obſequiũ dei ſicum gñat᷑. In his omnibus quiſquis inueni⸗ tur:nõ immerito in Rpᷣo ðꝛ ꝑmanere.quoniaʒ hec omia E*&ps ẽ. Paulus gloꝛioſus nos infoꝛ⸗ mat ⁊ inſtruit de Epᷣo dicens. Qui eſt nobis a deo iuſticia ⁊ iuſtificatio ⁊ ſanctificatio ⁊ redẽ⸗ ptio. Itẽ alio loco. Qui ẽ miſericoꝛdia ⁊ pax vv dileciio:quã greci aoτιπ vocant. ad quam nũc trãſitus facimus: quia in oibus maioꝛ eſt. Inter cetera ſic fatet᷑ btũs Paulus. Manent aũt tria hec:fides:ſpes:⁊ dilectio:ſᷣ maioꝛ his dilectio ẽ. ergo eſt dilectio vinculũ animoꝝ ca⸗ ſta ⁊ ſincera ⁊ ſine emulatõe. Charitas ↄſuma⸗ tio omnium mandatoꝝ: bꝛeuis regula omniuʒ pᷣceptoꝝ:quam quis cum habuerit:omnia ha⸗ bet. ſine hac in alia omnia remanet imꝑfectus. Et vt cognoſcat veſtra pꝛudentia qᷓ;tum chari tas valeat:legimus reſponſum vñi in euange⸗ lio dicẽtis. Cum em interrogaret᷑ ſic ait. Dili⸗ ges dñm deum tuum ex toto coꝛde tuo:⁊ exto ta anima tua: ⁊ ex tota vᷣtute tua.⁊ diliges ꝓxi mum tuum tanqᷓ; te. In his duobus pᷣcepi to⸗ ta lex pendet ⁊ ꝓphete. Vides in hac ſola vni⸗ uerſa legis cauta pẽdere.vere quiſquis hãchʒ iam deus ⁊ dei filius dici põt. Ex hac ſola deo poterit ſimilis eſſe. Cõſidera deum qui diligit: nũquid ſperat:nũquid timet: nunqͥᷣd fidit: HI 5 hß tĩ diligit. DHeus inquit Maulus cum dilexil ſet mũdum:miſit vnicum filium ſuum in ſititu⸗ dine carnis peccativt ð peccato ↄdẽnaret pec catũ in carne. Inde ⁊ Paulus pᷣponit illam oi bus rebus bonis dicẽs.Et ſi locutus fuero lin guis hominum ⁊ angeloꝝ: charitatẽ autẽ non habeam:nihil ſum: ac ſi eramentum tinniens: aut cymbalum ↄcrepãs.Et ſi habuero ꝓpheti am ⁊ cognouero omnia myſteria ⁊ omnem ſciẽ tiam: ⁊ ſi habuero fidem ita vt montes tranſſe⸗ ram:⁊ diſtribuero omnia mea in cibos paupe⸗ rum: ⁊ ſi tradidero coꝛpus meum vt ardeam: charitatem autem nõ habeam nihil ſum. Cha-⸗ ritas magnanima eſt: charitas benigna ẽ: cha⸗ ritas nõ emulatur:nõ cogitat malum:non gau det ſuꝑ iniuſticiam: gaudet autem in veritate. oia ſuſtinet:oia credit:oĩa ſperat:charitas nũ⸗ qᷓ; excidit. Ergo qͥ hãc veluti ſpẽʒ volueriei⸗ 3 Tars nuere:tote ille ſep̃ture ſunt reſerãde.oĩs apien da lex: ꝓphe inſinuãdi:oẽs vᷣtutes Rpᷣi:actus inãdata inſinuãda.Aplłloꝝ q; doctrina aꝑiẽda penitus ⁊ docẽda ẽ. Et qᷓ;uis oẽs qs ſupꝛa tra ctamus ſpẽs: ad plenũ tractatũ hoibus incõpᷣ hẽſibiles ſint:multo tñ magis ca in q̃ oms ↄſu⸗ mant᷑ ⁊ pẽdẽt:maxie cũ Joãnes euageliſta int dixerit nobᷣ in epła ſua diſputare de ea.cũ illaʒ ⁊ dei filiũ eſſe dicit:⁊ deũ patrẽ ſic docẽs:deus Dilectioẽ. Si põt qͥs de toto deo diſſerere:põt ⁊ de dilectõe qᷓ deus ẽ. Ergo ſi ſacrilegium ẽ ð deo tm q;tum nõ licet diſputare: tacere religio ſum ⁊ alienum nõ erit. Oe dilectõe etem̃ ſentiẽ da tãta ſunt:qᷓta ⁊ de ipᷣo deo:quoniam ðs di lectio ẽ. Anuſquiſq; igitur ſe cognoſcat: quia ſiquis in ſe hʒ dilectionẽ: habitaculuʒ ẽ dei:qꝛ deus qui dilectio eſt manet in illo.docet iam fi⸗ nem ſpecierum in dilectõis plenitudinẽ omniũ reꝝ bonarũ ↄſumare:maxime cum omnia ſint tractata. Aut ſiqͥd pᷣtermiſſum ẽ:in mũdi pleni tudine videat᷑ eſſe ↄcluſum. Veniam añ onma a tua poſtulo ſinceriſſima ſctitate:oꝛans vt tus ſanctitas qꝗᷓ ꝑitioꝛ in via dei ⁊ ſanctioꝛ compꝛo⸗ bata ẽ:in oibus in quibus mediocritas mea v pᷣtermiſit:vel inuẽta plenius explanare nõ po⸗ tuit:coꝛrecta refoꝛmare ⁊ ſuplere dignet᷑. Aut ſi ꝓbaueris:vt ẽ a nobis opuſculũ ceptũ te pe⸗ tẽte ⁊ deo adiuuãte ꝑfectũ:nõ hr̃e quod deſit: in oꝛõnibus tam tuis ſanctis: qᷓ; omniũ fratrũ memoꝛiam mei habeas. At ſciant emuli fidei mee pᷣſtitam eſſe rationẽ:⁊ ↄuenire cũ eccła re⸗ cognoſcãt:⁊ magis magiſteriũ ſumãt: vt nõ ſo ll gratulent᷑ nos credidiſſe: veꝝ etiã aliq;tilũ inimicis ⁊ credẽtibus pfuiſe Tractatus bii Hieronymi de eſſentia trini⸗ tatis ⁊ membꝛis dñi:cuius effectũ ſubiectũ in⸗ dDicat argumentů. fert. Cücta que in ſcriptuus: vel de motibus a Eum trinũ in ꝑpſonis: inuiſibilẽ: incoꝛ⸗ d poꝛeüu: incõphenſibilẽ: immẽſum: imu tabilẽ:ſimplicẽ: ⁊ immoꝛtalẽ docẽs in⸗ nime: vel de humanis membꝛis tradũt: in deo nõ carnaliter: ᷣ ſp:ritualiter ⁊ figuraliter intel ligẽda:ſingularit᷑ in membꝛis ⁊ motibus dei in ſcripturis tradita:myſticum ⁊ ſpũalem ſenſum cxponẽs. Mnipotens de o pfßf ꝛ⁊ filius ⁊ ſpirituſſanctus: vnꝰ atʒ trinus:vnus videlicet in natura:tri nus in ꝑpſonis:ſolus inuiſibilis:ſolus immẽſus atq; incompᷣ̃henſibilis:ſolus incircũſcpᷣtus:ſo lus incoꝛpoꝛeus ⁊ immoꝛtalis:vbiq; pñs:pᷣ la⸗ tẽs: vbiq; totus ̊ immenſus. Inuiſibilis ẽ:qͥa in eſſentia ſua videri nõ poteſt apoſtolo teſtan te:qui ait.Quẽ vidit nullus hominũ:ſ nec vi⸗ “ „ 64 derl boͤt. Et in euſ gelio. Deu nemo vldit vnã Incoꝛpoꝛeus ẽ:quia nullis membꝛoꝝ lineamẽ tis ↄpoſitus eſt ſiue compactus exiſtit:ſicut ve ritas in euãgelio dicit. Spũs eſt deus:⁊ qͥ ado rat euʒ:in ſpũ ⁊ vᷣitate opoꝛtet adoꝛare. IJmmẽ ſus eſt:qꝛ q;titas eius vel qualitas a nullo me⸗ tiri põt. Cui Salomõ in ſua oꝛõne ſuſplicãs ait Si celi ⁊ celi celoꝝ te nõ capiũt:qᷓ;to magis do mus iſta quã edificaui: Incircũſcriptus eſt:qꝛ circũſcribi nõ põt. Illocalis eſt:qꝛ de loco ad locum nequaqᷓ; trãſit.nec quolibet detinet᷑.ip⸗ ſo de ſe ꝑ Eſaiam teſtimoniũ ꝑhibẽte.Celũ ſe⸗ des mea eſt: terra ſcabellum pedum meoꝑꝝ. Et ꝑ Hieremiã. Celũ ⁊ terraʒ ego impleo. Cuius imẽſitatẽ ꝓph̊a in pſalmis ↄſitens ait. Si aſcẽ dero in celum:tu illic es.⁊c. De cuius immenſi tate adhuc in libꝛo Job ſcbtum eſt:excelſioꝛ ce lo eſt. Et vñ agnoſcis?:Lõgioꝛ eſt terra. Inmẽ ſitas eius latioꝛ ẽ mari.Qui celũ⁊ terrã implet ꝓculdubio nullus locus ẽ eius pñtia abñs.ſu⸗ P oiĩa qͥppe eſt regẽdo atq; imꝑando.ſubtus eſt omnia ſuſtinẽdo atq; poꝛtãdo: nõ põdere labo ris:ſ infatigabili virtute. Immutabilis ẽ quia ab eo quod eſt: omnino mutari nõ poteſt:ipſo dicente ꝑp Malachiam ꝓphetam. Ego domi⸗ nus ⁊ nò mutoꝛ. Ideo ðs imutabilis ðꝛ:qꝛ mi ſericoꝛdia eius:ira:furoꝛ:pnia:obliuio: recoꝛ⸗ datio: ⁊ alia his ſiłia ei nõ accidũt.ſimplex em̃ natura ẽ: ⁊ imutabilis.⁊ imꝑturbata:neq; ali⸗ ud ẽ ipᷣe:⁊ aliud qð hʒ:ſᷣ iᷣmẽ:qð hʒ.⁊ quod ẽ imoꝛtalis ẽ:qꝛ moꝛi nõ põt apłlo dicẽte.Qui ſo lus imoꝛtalitatẽ hʒ. ⁊ lucẽ hʒ inacceſſibilẽ.quẽ vidit nullus hõ. ſᷣ nec videri põt. AUbicũq; ãt ſacra ſcpᷣtura ſparſim ꝑ diuios libꝛos in ðo mo tus aie:ſeu hũana mẽbꝛa deſcribit.i.caput:ca⸗ pillos:oculos:palpebꝛas:aures:nares:os:la⸗ bia:coꝛ:linguã:imaginẽ:vteꝝ:manũ dexterã: ſiniſtrã:digitos ſiue digitũ:alas:ſcapulas:po⸗ uionẽ:pniaʒ:recoꝛdatõeʒ:⁊ his ſiłia.nõ carna⸗ ſterioꝛa: pedes. Itẽ motus aie irã:furoꝛẽ:obli⸗ liter iux hyſtoꝛiã a recte intelligẽtibus ſumẽda ſunt:ſicut a iudeis ⁊ pleriſq; hereticis carnalit ſapiẽtibus:qͥ deũ coꝛꝑeũ atq; localẽ opinant᷑: ſᷣ ſpũalit᷑ omia de eo intelligẽda ⁊ ↄtuẽda ſunt Siqͥs em̃ deo hũana mẽbꝛa ſeu motus aie mo⸗ re hũano ineſſe credit: ꝓculdubio in coꝛde ſuo idola fabꝛicat. Cũ vt dictũ ẽ:figuralit᷑ in ðo ca put legimus ipᷣaʒ eſſentià diuinitatis eius que oĩa pᷣcedit:⁊ cui oĩa ſunt ſubiecta: intelligẽ de⸗ beamus.capillos vo capitis eiꝰ ſctõs angelos ſeu vniũſos electos accipi opoꝛtet. De qͥ qdeʒ ſacto in libꝛo DHanielis ſcptũ ẽ.Aſpiciebaʒ do⸗ nec thꝛoni poſiti ſunt: ⁊ ãtiquus dieꝝ ſedit:ve⸗ ſtimẽtũ eius q̃ſi nix cãdidũ:⁊ capilli capitis eiꝰ q̃ſi lana mũda. HHoc em̃ ſignificat ꝑ veſtimẽta cãdida dei:qð ⁊ ꝑ capillos capitis ſui:eiꝰ ſcõs nq̃ eme nye⸗ zado Inne lo me⸗ isat Gisdo eſtge ocod lef ⸗ ſe⸗ 9r. Et mmen eſiorce Inne npte ſs. ſn⸗ useſt relabo ei r iplo odomd⸗ ngeni⸗ oꝛmn⸗ pleren egzel⸗ u niſo li.gu? domo purtcn ool⸗ ereeri: lstpo⸗ Neob⸗ bͤarm⸗ zſumele zannone oplnnft: nilatnt 1gdieno⸗ cordeſi⸗ kindoll eiusge elligede cücgit? Tractatus I vigelicet angelos T multitudinẽ ſanctoꝝ deal⸗ batoꝝ. Ael certe ido capilli eius lane mũde cõ parant᷑:vt ꝑ h̊ antiquus dieꝝ credat᷑ eẽ̃.Ocu⸗ los dðs ðꝛ hre:ꝓ eo ꝙ oia videt ⁊ nihil eũ later. In cuius ↄſpectu ait apłs. ulla creatura iui⸗ ibilis ẽ.oĩa em̃ nuda ⁊ aꝑta ſunt oculis eiꝰ.A⸗ liter em oculi reſpectu gre eius intelligunf᷑: vt SZillud in pſalmo. Mꝛeceptũ dñi lucidũ illumi⸗ nãs oculos.palpebꝛe dñi occulta ⁊ incomphẽ⸗ ſibilia iudicij ſui ſpiritalis i diuinis libꝛis eius innuit᷑:de qbus occultis ⁊ incõpᷣhenſibilibꝰ ſa cramẽtis atq; iudicijs in pſalmo legit᷑. Palpe⸗ bꝛe eius interrogãt filios hominũ.i.ꝓbãt. Au res ðꝛ hr̃e dñs ꝓpterea:quia omnia audit.Nei hil eum ſub ſilentio latet. De quoin libꝛo Sa⸗ pientie ðꝛ. Auris celi audit oĩa: ⁊ tumultꝰ mur murationum nõ abſcondit᷑. Nares dei inſpira tio eius in coꝛde fidelium vt eſt illud in libꝛo re gum. Aſcẽdit fumus de naribus eius.i.lachꝛy moſa ↄpũctio penitẽtiũ inſpiratõe eius.Faci⸗ es dei cognitio veritatis:ſeu cognitio diuinita tis eius ad hoies. De qua cognitõe in pſalmo ſcriptũ eſt.Oñde nobis dñe faciẽ tuã.h̊ eſt do⸗ na nobis cognitõeʒ tuã.q̃ cognitio ꝑ filium oĩ⸗ bus hoibus innotuit: ipᷣo dicẽte in euangelio. Nemo nouit patrẽ niſi filius:⁊ cui voluerit fili us reuelare. Aliter vero facies dei ſignificat in uiſibilẽ eſſentiã diuinitatis filij dei: de qua ipſe dñs ad oyſen ꝑ ipᷣm angelũ rñũdit. Poſte⸗ rioꝛa mea videbis:faciẽ aũt meã videre nõ po⸗ teris. Os vo dei filius dei patris. i. EXps dus. BSe quo Eſaias ꝓpheta ex iudeoꝝ ꝑſona affa⸗ tus ait.Quia os eius ad iracũdiã ꝓpuocamus. aliter vo os dñi ſermo eius ſiue viſio accipitur Be quo ſermone dei pᷣdictus ꝓpheta ait. Os dñi locutũ eſt. hoc eſt vbum filij dei patris per quẽ oĩa facta ſunt. De quo in pſalmo vꝛ. Ver⸗ bo dñi celi firmati ſunt.Et alibi. Miſit verbũ ſuũ:⁊ ſaturauit eos.Et i euãgelio. In pᷣncipio erat vbũ. Lingua dñimyſtice ſignificat ſpiritũ ſanctũ: ꝑ quem deus pater ſecretũ ſuũ manife⸗ ſtauit hoibus. VUñ in pſalmo. Lingua mea ca⸗ lamus ſcrihe velociter ſcribẽtis. Labia deimy ſtice vtriuſq; teſtamenti ↄſonãtia intelligunt᷑: de abus duobus teſtamentis in Pꝛoubijs ðꝛ. Et diuinatio in labijs eius: in iudicio nõ erra⸗ uit os eius. Bꝛachium vel bꝛachia dei patris filius eius ⁊ ſpũſſcũs intelligit᷑.ſicut eſt illud in Elſaia.Et bꝛachia mea pplos iudicabunt.Hꝛa⸗ chiũ dei pr̃is ſingularit᷑ filius eius accipit᷑:De q̃ ieremias ad ipᷣm ait. Et nũc dñe ðs:qͥ edu xiſti łm tuũ de tra egypti in manu foꝛti ⁊ bꝛa chio extẽto. Ideo aũt filiꝰdei bꝛachiũ ðꝛ:qꝛ cre atura electa ab ipo ↄtinet᷑. SBextera dei pris v nigenitus filius accipit. De qͥ in pſalmo ex pſo na hois aſſumpti ðꝛ. Dextera dni fecit vtutẽ: Fo§. XIX Epiſtola dextera dñi exaltauit me. Alit vo dextera dñi glaʒz pris ⁊ et᷑nã btitudineʒ ſigniſicat. De quo in pſalmo ex ꝑſona pr̃is ðꝛ ad filiũ.Sedea de⸗ xtris meis.ðꝛ ãt dextera dei omis electa creatu ra in celo ⁊ in terra:ſicut ꝑ ſiniſtrã eiꝰintelligit repꝛoba creatura.i.demones ⁊ oẽs impij: ad— anus facta leuaʒ poſiti erna ſupplicia ſi ucginsbit⸗ dei pr̃is filiꝰ eiꝰ accipit᷑ eo ꝙ ꝑ ipᷣm omia ſunt. Alit᷑ vo manus dei ptãs intelligi᷑. Deq̊ ptãte in libꝛo Hieremie ðꝛ Sicut lutũ in manu ſiguli:ita vos in manu mea domus Iſrk. Itez nõnũqᷓ; manus dñi flagellũ accipit᷑.de cuius ꝑ cuſſione in Sophonia ꝓphᷣa ſcptũ ẽ. Extẽdaʒ manũ meã ſuꝑ Judã:⁊ ſuꝑ hitãtes iſrł: ⁊ diſp daz de loco h reliqas Paal. ꝓpã dñi pcuſſione btüs Job de ſeipᷣo ait. Manꝰ dñi tetigit me. BSigit dñi ſingularit᷑ ſpũſſcũs accipit᷑.a qᷣ ſpuü ſcõ lex in duabus tabulis lapideis ſcpta narra tur in mõte Synai. Ip̈e em ſcpſit: qͥ ſcribenda dictauit.i.ſpũſſcũs.De qͥ ſpũſcõ dñs in euage lio. Ego ĩ digito meo eijcio demonia.qð alius euãgeliſta apte declarãs ait. Si ego in ſpũ dei eijcio demonia. Sicut em digitꝰ cuʒ manu vel bꝛachio :manus vo vel bꝛachiũ cũ coꝛꝑeſunt in natura vnũ:ita pr ⁊ filiꝰ ſpũſſcũs.tres dẽ ſunt in ꝑſonis: vna vo ſubſtantia diuinitatis. Bigiti dei pluralit᷑ ſcti intelligunt᷑ pphe.ꝑ qͥs ſcũs ſpũs legis ac ꝓphaꝝ libꝛos ſua inſpiratio ne delcribit. De qͥbus in pſalmo ðꝛ. Nidebo cæ los tuos opa digitoꝝ tuoꝝ. er celoſ ei libꝛos legis ⁊ ꝓphaꝝ:ꝑ digitos vo ſctõs vt dictũ eſt ꝓphᷣᷣas:myſtice inſinuauit. Imago dei pris in uiſibilis:alit᷑ nãq; ẽ imago dei pr̃is in filio ſuo: quẽ nõ aliũde: ſᷣ ex ſemetipo:h̊ ẽ ex ſubſtantia ſua: ⁊ꝑ oia ſibi ſiłeʒ ⁊ elẽ genuit.Alit᷑ vero in aia hoĩs:quã nõ ex ſe.i.de ſubſtãtia ſua: ſicut pleriq; heretici opinati ſunt genuit: ex nihio creauit. Sicut aliter eſt imago cuiuſq; regis in filio eius:quẽ ex ſemetipᷣo ſibi ſiłeʒ genuit.i.hõ hominẽ. Aliter vero in annulo ſiue in cera ima go eſt imp̃ſſa:q̃ nõ eſt: qð ipe filius qͥ naturalit᷑ hoc eſt quod ⁊ pater. Coꝛ dei patris ẽ arcanuʒ eius ſapie myſtice:ex quo vbum.i.filium ſuuʒ impaſſibilit᷑ ſine initio genuit:ipᷣo dicẽte.Eru⸗ ctauit coꝛ meum verbum bonum. Alas ðs di⸗ ci᷑ habere:ꝓ eo ꝙ moꝛe auis electos ſuos tãq; pullos ſub ſe colligit: fouet: ⁊ ab inſidijs dya⸗ boli ⁊ maloꝝ hominũ ꝓtegit. Uñ ꝓphᷣa. Sub vmbꝛa alaꝝ tuaꝝ ptege me. Scapulas habere d:: qꝛ inſirma membꝛa eccleſie q̃ſi in ſcapułpoꝛ tat. Sicut in pſalmo ðꝛ. Scapulis ſuis obum⸗ bꝛabit tibi. AUenter dei ſecreta oꝛigo ſubſtantie eius accipit᷑. AUñ in pſalmo. Ex vtero añ luci⸗ feꝝ genui te. Alit᷑ vterus dei:incompᷣhẽſibilia iudicia eius:q rimari nequeunt:inſinuant᷑ my⸗ ſtice. de q̊ͥ occulto iudicio eius in libꝛo Job ſch d 4 tũ ẽ.de cuius vo egreſſa glacies:⁊ gelu ð ce⸗ C lo qͥs genuit. Noſterioꝛa filij dei incarnatio eiꝰ accipit᷑:de q poſterioꝛitate filiꝰ in mõte Synai ad Moyſen ꝑ angelũ loquẽs ait. Poſterioꝛa mea videb.faciẽ ãt meã vidẽ nõ potes.Pedes dei ſtabilimẽtü ⁊ vᷣtus eiꝰẽ:eo ꝙ vbiq; pñs ẽ ⁊ vniüſa ei ſbiecta ſunt. Illo ipᷣo vicẽte ꝑ Eſaiã ꝓphaʒz. Celũ mihi ſedes ẽ: terra ãt ſcabellũ pe⸗ du meox. Alit᷑ pedes filij dei incarnatio intelli git᷑:q̃ diuinitati ſbᷣiecta ẽ tãqᷓ; capiti pedes. Si⸗ cut em ꝑ caput diuinitas:ita ꝑ pedes eiꝰhũani tas eius expᷣmit᷑.De q̃ in Exodo ſcötũ ẽ. Aide rũt Jeſum dñm:h̊ ẽ ρ oyſes Aarõ ⁊ Nadab 7 Eliud.⁊.lxx. de ſenioꝛibus ppłi ſub pedibus eius q̃ſi lapis ſapphyrius:⁊ q̃ſi celũ cui ſerenuʒ ſit. Sicut aũt ꝑ lapidẽ ſapphyriũ celeſtes vłſan ctos ãgelos:ita ꝑ celũ ſerenũ ſanctã eccleſiã ele ctoꝝ ex hoĩbus aſſumptã figuraliter demõſtra re voluit:ſuꝑ ãs duas creaturas hõ aſſumptꝰ fulius dei in ꝑpetuũ regnat. De quo in pſalmo ðꝛ. Oia ſubieciſti ſub pedibus eius.Aliter aũt dei pedes.i. Jeſu ERp̃ᷣi:ſignificati ſunt ſancti pᷣ⸗ dicatoꝛes.de qbus in DHeuteronomio ſcötũ eſt Qui appꝛopinqᷓuit pedibus eius:accipiet ð do ctrina eius. Veſtimentũ filij dei aliqũ caro eiꝰ: q̃a diuinitate eſt aſſumpta: in diuinis libꝛis ſi⸗ guraliter accipit᷑:ð qͥ indumẽto carnis Eſaias ait. Quis eſt iſte qͥ venit de Edõ:tinctis veſti⸗ bus de Boſra⸗ Rurſus veſtimẽta eiuſdẽ dñi ſcã accipit᷑ eccła:q̃ ꝑ fidẽ ⁊ dilectõeʒ ei ↄiũcta ẽ de ꝗᷓ ðꝛ in pſalmo.Oñs regnauit:decoꝛẽ indu⸗ it. Et in pſalmo alio ad ipᷣm dñm ↄfeſſionem ⁊ decoꝛẽ induiſti: amictus lumie ſicut veſtimẽto Palliũ iã dicta eius eccła intelligit᷑. de quo dᷣi bꝛo Geneſis ſcpᷣtũ ẽ. Lauit in vino ſtolã ſuã: ẽ in paſſione ⁊ ſanguine carnẽ ſů. Calciamẽta dñi nr̃i Jeſu xpᷣi myſtice ſignifict incarnatõeʒ eius:quã ex moꝛtalitate hũani gñis aſſumẽ di⸗ gnatus eſt. De qua incarnatõe ſua ipe ꝑ ꝓphe t in pſalmo ait. In Idumeã extẽdã calciamẽ tũ meũ.i.in plebe gẽtiliũ manifeſtabo incarna⸗ tionẽ meã. Greſſus dei aduẽtus filiꝰdei in mũ⸗ dũ: a regreſſus ad patrẽ.de qbus pſalmus ait. Niliſunt greſſus tui ðs:greſſus dei mei.Dev tero vo naſcẽdo poſitus ẽ in pᷣſepio.qꝛ poſtqᷓ; oĩia impleuit ꝓ qbus a pr̃emiſſus venerat: ap⸗⸗ pẽſus ẽ in ligno crucis. De cruce aũt depoſitꝰ m coꝛpus:lepultusẽ:⁊ ᷣm aĩaʒ ad infernum deſcẽdit. Tertia aũt die ꝑ potẽtiã ſue diuinita tis carnẽ ſuã de ſepulchꝛo ſuſcitauit.Et pꝰ diẽ reſurrectõis qdrageſimo die vidẽtibus apłis: aſcẽdit in celũ:⁊ ſedet ad dexterã pr̃is.i.ad glo riã eiꝰ. Hi ſunt ei greſſus ſilij dei:iſte deſcẽſus ⁊ aſcẽſus eius:qͥ frequẽter in ſacris ſcpᷣturis le⸗ git᷑.Aſcẽdere ðꝛ ðs:cũ filius carnẽ ex nobis aſ ſumpta in celũ velut captius duxit captiuitatẽ . .—— 5 . „ qꝛ naturã hũani gñis qᷓ a dyabolo in mũdo coꝓ tiua retinebat᷑ aſſumẽs locũ in celũ vbi nund; añ fuerat:tãqᷓ; captiuã depoꝛtauit.Abſcõdere faciẽ ſuã ðs legit᷑ cũ hoibus qͥbuſdã eoꝝ exigẽ tibus culpis:cognitõeʒ ſuã abſcõdit:ſiẽ in ꝓło iudeoꝝ nũc impletũ videmꝰ:qꝛ negãtes filium dei ſciaz iudei ita ꝑdiderũt: vt ſilłes fierẽt gẽti⸗ bus:q̃ deũ nõ nouerũt.Oñdere faciẽ ſuã ðꝛ ðs cũ reſpectũ gratie ſue qbus vult.ſ.electis ſuis: in coꝛda eoꝝ occulta inſpiratõne inſinuat:⁊ ad diligendũ ſe:amoꝛẽ ſuũ infundit.Sedere dici⸗ tur deus nõ coꝛꝑalit᷑ hũano moꝛe: ſ potẽtialit ſuꝑoẽʒ creatura regnãdo eam poſſidere. Uñ ẽ illud in pſalmo. Regnabit dñs ſuꝑ oẽs gẽtes: deus ſedet ſuꝑ ſedẽ ſuã. Sedere aũt deus dici⸗ tur ſuꝑ Cherubin qð interpᷣtat᷑ plenitudo ſcie ꝑ qð ſigniſicant᷑ ſancti angeli:ſiue mẽtes ſpiri⸗ tualiũ viroꝝ:in qͥbus deus inuiſibiliter pᷣſidet ⁊ regnat. In illis em ſedẽt:qͥ ſcia eiꝰ ⁊ dilectiõe pleni ſunt. In ꝓuerbijs qpe Salomonis.Aia iuſti:ſedes eſt lapie.Sapia vo dei pris p̃s ẽ in aiabus ſanctoꝝ dei ſedere ðꝛ. Deſcendere deus in mũdũ ðꝛ.qñ aliqð nouũ qð añ nõ fece⸗ rat in creatura hũana oꝑat᷑:ſicut filius dei pa⸗ tris deſcendiſſe narrat᷑:qñn verã carnẽ ex a ria vgine ꝓpter redemptõeʒ noſtrã ſuſcepit.⁊ deus homo ſieri dignatus eſt nõ amittendo qð erat:ſᷣ aſſumẽdo qð nõ erat.De cuius aſſump⸗ tione.i.incarnatõe:vt in pſalmo ſcbᷣtũ ẽ. Incli nauit celos ⁊ deſcẽdit ⁊ caligo ſub pedibꝰ eius Celos incliauit:qͥ aduẽtũ ſuũ ꝓnũciãs:agelos ſiue ꝓphas miſit: q̃ͥ aduẽtũ eius hoibus nũcia rẽt. Caligo ſub pedibꝰeiꝰ qꝛ impij hoĩes ob ſuã malitiã incarnatiõeʒ eius agnoſcere nõ potue⸗ rũt:nec adhuc pñt. Stare ðs ðꝛ:cum nos infir mos.i.ſuã creaturam:ad penitentiã ⁊ ↄuerſio⸗ nem patiẽter ſuſtinet: vt ẽ illud in Abachuc ꝓ pheta. Stetit ⁊ mẽſus eſt terrã.⁊ diſſoluit gen tes.i.ſtetit ad ſupueniẽdũ:⁊ diſſoluit credẽtes in ſe a vinculis pctõꝝ.Trãſire ðꝛ ðs cũ de coꝛ⸗ dibus aͤrundam hominũ in qͥbus antea ꝑ fidẽ ↄdebat᷑:poſtea ſubrepẽte ꝑfidia: vel qͥlibet de licto:ab eis recedit ⁊ ad alios trãſit.quẽadmo dũ de iudeis ad gẽtes.de hereticis ad catholi⸗ cos:ſeu ð q;buſlibet irreligioſis ⁊ negligetibꝰ p vitio ſuo recedẽ ðꝛ: ⁊ ad alios trãſire.qð nõ ĩo caliter aut viſibiliter: ſᷣ inuiſibilit᷑ occultoq; iu⸗ dicio facẽ ↄſueuit.Ambulare ðꝛ ðs:nõ de loco ad locũ trãſfeũdo:qꝛ impiũ ẽ ita credẽ:ſᷣ ãbula⸗ tio eiꝰ ẽ in coꝛdibꝰ ſcõꝝ delectatio:ſiẽ ſcpᷣtũ eſt. Et inhitabo in eis: ⁊ ãbulabo: ⁊ ero illoꝝ ðs. ANel certe dei ãbulare ẽ in ſcis pᷣdicatoꝛibꝰ ſuis de loco ad locũ trãſire. Loqͥ deiẽ inuiſibilit᷑ ſi⸗ ne voce vel qͥlibet ſtrepitu in mẽtibus ſcõꝝ vo lũtatẽ ſuã atq; rectũ intellectũ inſpirare:ſeu fu turga ſicut in ſcis ꝓphetl reuelare. q locutio dei tid p fubo⸗ Po S⸗ chari aliis aüttt olcll geco ſipy les:h uub debe liter ſcnt aper deli⸗ Peol loau tapr pfee⸗ Cuit inn dae ſen tior ilt labe no. cltin neoe gluri Mitan lelare ie⸗ loe itü. lurba tured kand heren ll. detra ſouit lenot ſach⸗ leleg (tn puln ſuth⸗ Plo⸗ glaz. lode ſus hop a n ge ⸗ Alum drds fuis: nad edic⸗ dialie Neres: 8 dici⸗ dolche Plde ectioe .Zia Kkßs ndere öfece⸗ deipe⸗ nch cehit do zunp⸗ i s igeios lüͤcia obſui hotde⸗ goinkr nſo⸗ chuc itgen cdates decor⸗ abfee bade⸗ liadno un⸗ Get'p lochin⸗ debo⸗ Fibul⸗ lind. ſpueh⸗ ſz eſautu glode — — Tractatus I yt qᷣdã volũt tribꝰmodis accipit᷑. Pꝛimo nãq; mõ ꝑ ſubiectã creaturam:ſicut ad Moyſen in rubo ⁊ igne apparuit:vel ſicut ad Abꝛahã atq; Jacob ⁊ ceteros ſcõs: qͥbus in ãgelis aparuit Scðdo vo mõ in ſomnis:ſiẽ ad Jacob ⁊ ad Za charia ꝓphetã ⁊ ad Joſeph ſpoſum arieæ alijs ſcis: qbus ſecreta reuelare voluit. Tertio aũt mõ neq; ꝑ creaturã viſibilẽ neq; ꝑ hoieʒz: H occulta cũ inſpiratõe inuiſibilit᷑ coꝛda eoꝝ tan⸗ ẽdo efficit:ſicut in libꝛis ꝓphaꝝ ſcbᷣtũ ẽ:cũ ip ſi ꝓphete ſubito afflati ſpũ ſcõ exclamot dicen tes:hec diẽ dñs:dei ẽ bõa acta ꝓbare:ſiẽ ⁊ illð in Geneſi. Aidit ðs cũcta q̃ fecerat:⁊ erãt val⸗ de bõa.i.intelligẽtibus eſſe bõa mõſtrauit.A⸗ liter videre dei ẽ mala hoim ſciẽter repꝛobare. ſicut eſt illud in Eſaia ꝓpha. Et vidit deus: ⁊ apparuit malũ in oculis eius. Itẽ aliter videre dei ẽ nos vidẽtes facere. vt ẽ illud in pſalmo. Pꝛoba me dñe:a ſcito coꝛ meuʒ. ¶MModus iſte locutõis in libꝛo Job ſilr reꝑit᷑: vbi de ſapien⸗ tia pr̃is poſtqᷓ; plurima inſignia locutꝰẽ de deo pr̃e adiũxit:tũc vidit illã:⁊ enarrauit:⁊ iueſti⸗ gauit:⁊ imꝑauit.i.vidẽtes fecit atq; pᷣdicãtes: ⁊ inueſtigãtes atqꝙ alijs nũciates.Cognoſcere dei ẽ cognoſcẽtes facere:vt qͥ pᷣus deſe ãles eſ⸗ ſent incogniti erãt:ꝑ eius interrogatõʒ ⁊ ꝓba⸗ tionẽ qles eſſent ſibimetipᷣis cogniti fierẽt. tale iltud in lege oyſi de polo iſraelitico. Tẽp⸗ tabo inqᷣt eos:vtꝝ cuſtodiãt mãdatum meũ an nõ. Melcire dei ðꝛ qͥſdã repꝛobos repꝛobare:ſi cut in euangelio dic. Neſcio vñ ſitis.recedite a me oẽs qͥ oꝑami iniqᷣtatẽ.Celare dei ðꝛ:cũ cre⸗ aturã ſus quã nõ vult ꝑire:ſepe caſtigat:compᷣ mit atq; flagellat.⁊ flagellado adducit ad ſe.v celare dei ðꝛ:cũ nullũ pctm impunitũ vult reli⸗ ꝗre. Juſtus ẽ em:⁊ ideo ois iniuſticia execrabi lis ẽ ſlli.qꝛ vt dictũ ẽ:nihil impuꝝ patit᷑ impu⸗ nitũ. Iraſci ðꝛ nõ anime motu:vel q̃uis alia ꝑ⸗ turbatõe:q̃ omnino illi accidere nõ põt: ̊ crea⸗ ture delinquẽti.i.hoibus impijs ⁊ pctõꝛibꝰ iu⸗ ſtam ðꝛ inferre vltõeʒ. hoc eſt reddere illis que merent᷑.⁊ hec eſt vltio diuina.iſte furoꝛ eius di cit᷑. NMenitere deus dicit᷑: nõ ꝙ moꝛe hominuz de tranſactis oꝑibus peniteat. Qui em omnia nouit añqᷓ; fiant: ꝓ ſuis pᷣteritis actibus penite re nõ põt. ſed penitentiã dei eſt ſtatuta mutare id eſt de bono exigẽtibus culpis malũ:ð Sau⸗ le legit᷑ penituiſſe deũ:ꝙ ↄſtituit eũ regẽ. vel ſi cut nũc videmus in ppło iudeoꝝ: qͥ cũ eſſet po⸗ pulus dei ob impietatẽ ſuaʒ factus ẽ ſynagoga ſathane. De malo vwo in bonuʒz ſicut accidit in ꝓlo gẽtiũ:qͥ cũ pᷣus nõ eſſet głs dei:nũc aũt ꝑ gras Ep̃i płs dei factus ẽ. Hoc qͥwe mõ occul to dei iudicio Judas 2νi ꝓpditoꝛ de aplatꝰlap ſus gradu in inferni baratro demerſus eſt. La tro vo poſt crimen rapacitatis de cruce ad pa⸗ Fo. XX radiſum tranſiatus eſt. Hanc quoq; mutatõeʒ de bono ad malum vt dictum eſ: ſiue de malo ad bonũ:qꝛ occulto iuſtoq; dei iudicio ꝑ ſniam iuſticie ſue ſiue ꝑ miſericoꝛdiã eius fiat:penit⸗ tiam dei dicimus.ſicut expᷣſſius in libꝛo Hiere mie ſcriptũ eſt. Mõ penitere dei eſt ſtatuta nul⸗ 2 lo modo mutare. Añ eſt illud in pſalmo. Jura uit dñs ⁊ nõ penitebit eũ.Et pr ad filiũ.Tu es ſacerdos in eternũ:ſᷣm oꝛdinẽ Melchiſedech Sacerdos em dei pr̃is dictꝰẽ filiꝰdei:nõ vᷣm di uinitatẽ bᷣ ᷣm hũanitatẽ: in ã ſe Fnon ꝑ paſſio nẽ ⁊ moꝛtẽ ſuã acceptabile ſacriſiciũ ðᷣo pr̃i ob tulit. ⁊ ip̃e ẽ ſacerdos qͥ ⁊ ſacriſiciuʒ. Obliuiſci — 7 ðꝛ deus cũ qͥbuſdã impijs ⁊ pctõꝛibus nõ miſe ret᷑:qð vtiq; non facit ꝓpter credulitatem que in deo nõ eſt: ꝑ occultũ iuſtũq; iudiciũ ſuum. Indurare ðꝛ ðs qͥrundã coꝛda maloꝝ.ſicut de Nharaone rege egypti ſcriptũ eſt. 126 o os deus ꝑ potentiam ſuam eoꝝ coꝛda induret.qðᷣ impiũ eſt ita credere:ſᷣ exigentibus eoꝝ culpis cum duritia coꝛdis: quam ipᷣi ſibi omia malaꝑ petrãdo nutriũt nõ aufert᷑:q̃ſi ilos obliuiſcit: quos in iſto iudicio induratos ſinit. DHoꝛmire Dei eſt: cuʒ vnigenitus dei patris in aſſumpta carne ꝓ nobis moꝛi dignatus eſt. Cuius moꝛte recte dulcis fuiſſe pᷣdicat᷑:ipᷣo dicente ꝑ Hiere miã ꝓphᷣazʒ. Ideo q̃ſi in ſomno excitatus ſum: 2 vidi:⁊ ſomnus meus dulcis ẽ mihi.Alit᷑ doꝛ mire ðᷣs ðꝛ:cũ fides eius int᷑ ꝓſpitates huiꝰmũ di:in qrũdã coꝛda fideliũ nõ vigilat:ſᷣ doꝛmit. hãc doꝛmitatõeʒ ipᷣe ſigniſicauit: cũ in mari in ter fluctus maris doꝛmiuit. Vel certe doꝛmire dei eſt anxius tarde ſubuenire.ſicut eſt illud in plalmo. Exurge äre obdoꝛmis dñe: Vigilare dei ẽ in defenſione ſuoꝝ electoꝝ: ⁊ vltõe inimi⸗ coꝝ ſuoꝝ manifeſte ſe demõſtrarr. Biti Hieronymi pᷣſbyteri ad Hamaſum pa⸗ pã obſecrãtis:vt ſibi rũdeat cui in Syria debe at cõicare. Epla. VYII poꝛtuna in e⸗ i uãgelio emnulier tãdẽ meruit audiri- ⁊ clauſo cũ ſeruis oſtio:media lʒ no cte ab aico pães amicꝰaccepit. Deꝰipᷣe q nullis 3 ſe viribus ſuꝑari põt:publicani pᷣcibus vin⸗ cit᷑. Niniue ciuitas que pctõ ꝑijt:fletibꝰ ſtetit. Quoꝛſum iſta tam longo repetita pncipio: vi⸗ delicet vt paruũ magn aſpicias. vt diues pa⸗ ſtoꝛ moꝛbidã nõ ↄtemnas ouem. Eps in ꝑadi⸗ ſum de cruce latronẽ intulit. Et ne ꝗs aliqñ ſe⸗ rã ↄuerſionẽ putaret: fecit homicidij penã eſſe martyriũ. Eps inquã ꝓdigũ filiũ reuertẽtẽ le⸗ tus amplectit᷑. ⁊ nonagintanouẽ pecudibꝰ de⸗ relictis: vna ouicula qᷓ remãſerat: humeris bo⸗ ni paſtoꝛis aduehit᷑ paulus ex ꝑſecutoꝛe fit hᷣ dicatoꝛ. ocuł carnalibꝰ excecat᷑: vt mete pl' vi⸗ 5 J 2 . 5 „*. — 7. . . : — ,]R— deat. ⁊ q̊ vinctos Epi famulos ducebat ad cõ⸗ ciliũ Judeoꝝ:ipᷣe poſtea de ERtp̃i vinculis glo⸗ riat᷑.Ego igit᷑ vt añ iaʒ ſcbᷣſi: Rp̃i veſtẽ in Ro mana vꝛbe ſuſcipiẽs:nũc barbaro Syrie limi⸗ te teneoꝛ.Et ne putes alterius hãc de me fuiſſe ſniaʒ:quid mererer:ipᷣe ↄſtitui. Aeꝝ vt ait Gẽ tuis poearrrrgggg. Celũ nõ aim mutat:qͥ trãs mare currit. Ita me inceſſabilis inimicꝰ poſt tergũ ꝑſecu tus ẽ:vt maioꝛa in ſolitudine bella nũc patiar. Hinc ei pᷣſidijs fulta mũdi Arriana rabies fre mit. Hinc in tres ꝑtes ſciſſa eccła ad ſe rape fe⸗ ſtinat. Moõachoꝝ circa ↄmanentiũ ãtiq̃ in me ſurgit auctoꝛitas. Ego interi clamito:ſi qͥs ca⸗ thedre Petri iũgit᷑:meus ẽ.Miletius: Vita⸗ lis atq; Maulinus tibi herere ſe dicũt.poſſem credere:ſi ̊ vnus aſſereret.nũc ãt duo mẽtiũt᷑ aut oẽs. Iccirco obteſtoꝛ btitudinẽ tuã:ꝑ cru⸗ cẽ dñi:pꝑ neceſſitatẽ decoꝛis fidei nr̃e ⁊ paſnonẽ vt qͥ aplos honoꝛe ſeqrl:ſeq̃ris ⁊ merito.ita in ſolio cũ duodecim iudicaturus ſedeas.ita tea⸗ luius ſenẽ cũ Petro cingat.ita municipatuʒ celi cũ Paulo ↄſeq̃ris. At mihi lr̃is tuis apð queʒ in Syria debeã cõicare ſignifices. Moli deſpi⸗ creglaz ꝗ Eps moꝛtuuset.— Secudus tractatus de impugnatõibus diũ ſaꝝꝑ hereſum: ⁊ hereticoꝝ beati Hieronymi ad QMarcella ʒ⁊ Moõtani heretici inſaniã: qͥ pꝛo⸗ miſſionẽ ſancti ſpũs in ſe dicebat eſſe completã oñdẽs nõ in eo tm:ſ in alijs eius dogma a Ca⸗ tholica eccleſia diſcrepare. Quis aũt fuerit ip ſe Motanus:⁊ quo tempoꝛe hereſis ſuſcitata ſit: habes quinto hyſtoꝛie Eccleſiaſtice libꝛo. Zozãnis euã gelio ↄgregata: ti⸗ t bi qͥdẽ MMõtani ſectatoꝛ ingeſ lIſit: in bus Saluatoꝛ nr̃ ſe ad Fpagtrẽ ituꝝ miſſurũq; ꝑaclytuʒ pollicet᷑. Que in qð ꝓmiſſa ſint tpᷣus:⁊ quo cõ pleta ſint tẽpe apłoꝝ acta feſtant᷑. Becima die dixit poſt aſcẽſum dñi: h ẽ qnqgeſima poſt re⸗ ſurrectõeʒ:ſpmſanctũ deſcẽdiſſe linguaſq; cre⸗ dẽtiũ eſſe diuiſas:ita vt vnuſqᷣſq; oĩm gentiuʒ ſermone loqret᷑.qũqͥdẽ adhuc parum credenti um muſto eos ebꝛios aſſerebãt.⁊ Petrus ſtãs in medio apoſtoloꝝ omniſq; ↄuentus ait. AUi⸗ ri iudei ⁊ omnes qui habitatis in Hieruſalem: hoc vobis notum ſit: ⁊ auribus ꝑcipite verba mea. Non em ſicut vos eſtimatis hi ebꝛij ſunt: nam ẽ hoꝛa tertia diei. Sʒ hoc ẽ quod dictuʒ ẽ ꝑ Johel ꝓphetam. In nouiſſimis diebus di⸗ cit dominus: effundam de ſpũ meo in omnem carnẽ:⁊ ꝓphetabunt filij ⁊ filie eoꝝ:⁊ iuuenes viſiones videbunt: ⁊ ſenioꝛes ſomnia ſomnia⸗ bunt. ⁊ quidem in ſeruos meos ⁊ ancillas effũ⸗ dam de ſpiritu meo. Si igitur apoſtolus Pe⸗ trus ſuꝑ quem dominus fundauit eccleſiam: ⁊ ꝓphetiam ⁊ ꝓmiſſionẽ domini illo tꝑe ↄpletã memoꝛauit:quo modo poſſumus nobis aliud tpᷣs vindicare: Quod ſi voluerint reſj podere: ⁊ MPhilippi deinceps quattuoꝛ filias ꝓphetaſ⸗ ſe:⁊ ꝓphetẽ Algabuʒ reꝑiri.⁊ in diuiſionibus ſpũs inter apłos ⁊ doctoꝛes ꝓphas q; apoſto⸗ lo ſcribẽte foꝛmatos.ipᷣmq; Paulũ aplłm mul⸗ ta de futuris hereſibus ⁊ de fine ſeculi ꝓphaſ⸗ ſe:ſciant a nobis nõ tam ꝓphetiam repelli que dñi ſignata eſt paſſione:q; eos nõ recipi:qͥ cum ſcpᷣture veteris ⁊ noue auctoꝛitate nõ ↄgruant NPꝛimũ in ſidei regula diſcrepamus. Nos pa⸗ trẽ ⁊filiũ ⁊ ſym ſanctũ in ſua vnũquẽq; pſona ponimus:lʒ ſubſtãtia copulemus:illi Sabellij dogma ſectantes trinitatẽ in vnius ꝑſone ãgu ſtijs cogũt. Nos ſecũdas nuptias nõ tã appeti⸗ mus qᷓ; ↄcedimus: Paulo iubẽte vt vidue ad⸗ oleſcentule nubant: illi in im putant ſcelerata ↄpiugia iterata:vt quicunq; hoc fecerit adulter habeat᷑.Nos vnã q̃drageſimã ſcm traditõeʒ apoſtoloꝝ toto anno tẽꝑe nobis ↄgruo ieiuna mus. Illi tres in anno faciũt qdrageſimas:q̃ſi tres paſſi ſint Saluatoꝛes. Non quo ⁊ ꝑ totuʒ annũ excepto Pẽthecoſten ieiunare nõ liceat: ſ ꝙ aliud ſit neceſſitate:aliud volũtate munus offerri. Apud nos apłox locũ ep̃i tenẽt: apud eos eps tertius ẽ.ñt em pᷣmos ð pepuſa phꝛi gye pr̃iarchas. Scðos qͥs apellãt Cenones. atq; ita in tertiũ.i.pene vltimũ locũ epᷣi deuol⸗ uunt᷑.quaſi exide ambitioſioꝛ religio fiat:ſi qðᷣ apud nos pᷣmum eſt:apud illos nouiſſimuʒ ſit. Illi ad omne pene delictum eccleſie obſerat fo res:nos quottidie legimus: alo pniaʒ pec⸗ catoꝛis qᷓ; moꝛtem. Et nunquid quicaditnõ re ſurget:dicit dominus:Et ↄuertimini ad mef lautẽ ſunt:non quo ⁊ ip̃i peioꝛa nõ pec⸗ lij ↄuertentes: ⁊ ego curabo ↄtritões veſtras. Rigih iat cent:ſ ꝙ inter nos ⁊ illos ſit: ꝙ illi erubeſcunt ↄfſiteri peccata quaſi iuſti:nos dum penitentiã agimus:facilius veniã Eelemnnit. Diaermit to ſcelerata myſteria que dicunt᷑ de lactẽte pueę ro:⁊ de victuro martyre ↄfarrata.malo iniq ñ credere:ſit falſum omne:quod ſanguis ẽ᷑/ p⸗ ta eſt ↄuincenda blaſphemia dicentiũ:deum pᷣ mũ voluiſſe in veteri teſtõ ꝑ oyſen ⁊ ꝓphe tas ſaluare mundum: ſᷣ quia nõ potuerit exple re:coꝛpus ſumpſiſſe de vgine:⁊ in xpᷣo ſub ſpẽ filij pdicantem moꝛtem obiſſe ꝓnobis.E tqꝛꝑp duos gradus mundum ſaluare nequiuerit: ad extremum ꝑ ſpmſanctũ in Mõtanũ Mꝛiſcã ⁊ MMaximillam inſanas feminas deſcendiſſe: ?- plenitudinem quam Maulus nõ habuerit di⸗ cens:ex parte cognoſcimus: ⁊ ex ꝑte ꝓpheta⸗ mer deri⸗ Nud dere: etaſ⸗ ſibus oſto⸗ imol. pba⸗ lique Fuant os plona belli neign apeti⸗ lnead⸗ elerata dolter ditoe; ſeiuna as:iſ piong ölicent eunus rpped Mophri hones. deuob⸗ grſic rzſl. ſeräfo liozbe⸗ anöre aͤme hopel⸗ eſcunt ſtemi cerwir tepue Giniän. deummp pphe nerpe olubſye Eicey lent Pin ſe: erit di⸗ ppheth⸗ naꝝ l̃aꝝ ei poſſit apbiarri. Has qdem pᷣter Sybillã leget nemo. neꝛam diuinandum eſt. Yurioſas Apollinis vates legimus. Et illud Virgilianum: Dat ſi⸗ ð Tractatus I Epiſtola IX mus: nic videmus ꝑ ſpeculũ in enigmateab ſciſum ⁊ ſemiuiꝝ habuiſſe Mõtanũ.ec ſunt q̃ coargutõe nõ indigẽt.ꝑfidiã eoꝝ expoſuiſſe: ſupaſſe ẽ. Nec neceſſe ẽ vt ſingula deliramẽta: qᷓ ꝓferũt:bꝛeuioꝛ epłe ſermo ſubuertat:cũ ⁊ tu ipᷣas ſcpturas appꝛime tenẽs:nõ tã ad eoꝝ mo- ta ſis queſtiones:qᷓ; quid ſentirem a me volue⸗ ris ſciſcitari. U Biti hieronymi 3̊ Jouinianũ hereſiarchaʒ Satyrici libꝛi: cuius dogmata qlia fuerit:q be atus Hieronymus deſtruit ⁊ refellit: infraſcp⸗ tũ indicat argumentu. H Ex libꝛo Auguſtini de hereſibus:ad quod vult deü dyaconũ Jouinianus. Epta. .K. Duuinianus he⸗ 1 rreeliarcha de möacho clericus doce⸗ bat ſicut ſtoyci pbr̃i oĩa pctã ꝑia eſſe nec poſſe hoĩeʒ peccare lauacro regñatõis acce pto:nec ꝓdeſſe ieiunia: vel cibis aliqbus abſti nẽtiã. Virginitatẽ viduati:ↄiugatoſq; foꝛnica toꝛibus etià poſt pniaʒ eq̃ bit: adeo vt ſacre v⸗ gines ꝓuecte etatis q̃dã in vꝛbe Romana: vbi h docebat nupſerint.vniꝰq; meriti:pᷣmij:retri butõis:oꝛdiſq; oẽs iuſtos eſſe apud deũ.Cito tñ ſecta hec oppꝛeſſa extincta: ⁊ ad nihilũ caſſa⸗ ta ẽ reuelante btõ Hieronymo.nec ad aliq̃ͥꝝ ſa cerqd otũ deceptõeʒ ꝑpuenit Oamaſo papa. Aa lẽtiniano auguſto Archadia ⁊ Bautone con⸗ ſulibbtuas. Bti hieronymi ʒ Jouinianũ Satyricus li ber pᷣmus: ⁊ Epłenone. Aluci admodũ dies ſunt:ꝙ ſcti ex vꝛbe p RKoma frẽs cuiuſdã Jouiniani ↄmẽta riolos trãſmiſerũt: rogãtes vt eoꝝ iep titiijs rñderẽ: ⁊ Epicuꝝ xpᷣianoꝝ i euãgelico atʒ aplico vigoꝛe ↄtererẽ.qͥs cũ legiſſeʒ ⁊ oĩo nõ in tellexiſſem: cepi reuoluẽ crebꝛiꝰ.⁊ nõ vba mõ atq; ſnias:ᷣ ſingulas pene ſyllabas diſcutere: volẽs pᷣus ſcire qͥd diceret:⁊ ſic vel ꝓbare:vel redarguere qð dixiſſet. Ueꝝ ſcbᷣtoꝝ tanta bar⸗ baries eſt: ⁊ tãtis ſpurcitijs ſpurciſſimus ſᷣmo fuſus vt nec qͥd loquat᷑: uec qͥbus argumẽtis velit ꝓpbare qð loquit᷑:potuerim intelligẽ.To tus em̃ tumet: totus iacet:attolit ſe ꝑ ſingula ⁊ q̃ſi debilitatus coluber:in ipᷣo conatu frãgitur nõ ẽ ↄtẽtus nro.i.hũano moꝛe loqui.altius qᷣ⸗ Parturiũt mõtes naſcet᷑ ridiculꝰmus.Qð ipᷣe Põ ſani eſſe hois:nõ ſanus iuret Oꝛeſtes. Peꝛetea ſic inuoluit oia: ⁊ qpuſdã inextrica⸗ bilibus nodis vniũſa ꝑturbat: vt illud plauti⸗ * tectus poſuit: alios diſicare aurum: arge lapides p̃cioſos:alios econtrario fenũ:ligna ⁊ ne mente ſonum.Heraclytum quoq; cognomẽ to &ο IeoV.i. tenebꝛoſum ſudãtes phᷣi vix intelligũt. Sed quia ad nẽ̃moiv/1Iα I cuius libꝛos multo difficilius eſt noſſe: qᷓ; vin⸗ cere.qᷓ;qᷓ; ⁊ in victoꝛia nõ parua ſit diſſicultas. 9 — Quis em eũ ſuperare queat:cuius aſſertioneʒ — benitus ianoꝛet: Et ne lectoꝛeʒ longius traha cuiuſmodi eloquentie ſit: ⁊ cuius verboꝝ floꝛi bus oꝛnatus incedat:ſecundi libꝛi ſui monſtra⸗ bit exoꝛdium. quod heſternam crapulam ru⸗ ctatis ita euomit. Satiſfacio inuitatis: non vt claro curram nomine:ſed vt rumoꝛe purgatus vano viuam. Obſecro agrum nouelle plantati onum arbuſta teneritudinis:erepta de vitioꝛũ gurgitibus audientiam cõmunitam agmibus Scimus eccleſiam ſpe fide charitate inaceſſibi lem inexpugnabilem. Mõ eſt in ea immaturus omnis docilis impetu irrumpere:vel arte illu⸗ dere poteſt nullus. Rogo que ſunt hec poꝛten ta verboꝛum: Quod deſcriptiõis dedecꝰ⸗ Nõ ne vel ꝑ febꝛem ſomniare eum putes:vel arrep tum moꝛbo frenetico Hypocratis vinculo alli gandum:Quotienſcũq; em legero:vbi me de⸗ fecerit ipũs:ibi eſt diſtinctio: totũ incipit: totũ pendet ex altero.neſcio quid cui cohereat:exce pt teſtimonijs ſcòturaꝝ:que illo venuſtiſſimo eloquẽtie ſue floꝛe mutare nõ auſus ẽ. reliquꝰ ſermo omni materie ↄuenit: quia nulli ↄuenit. Que res mihi aliquam ſuſpitiõeʒ intelligentie dedit:velle eum ita nuptias pᷣdicare:vt vᷣgini⸗ tati detrahat. Qñ em minoꝛa maioꝛibꝰcoequa tur: inferioꝛis ↄꝑatio ſuꝑioꝛis iniuria ẽ. Neq; vo nos Martionis ⁊ anichei dogmata ſe cſntes nuptijs detrahimus.nec Tatiani bnci pis Encraticaꝝ erroꝛe decepti: omnem cogita tum ſpurcũ putamus.q̃ nõ ſolũ nuptias:ſed ci bos cq; q̊s deus creauit ad vtendũ dãnat ⁊ re⸗ pꝛobat. Scimus in domo magna nõ ſolum va ſa eſſe aurea ⁊ argentea:ſed⁊ lignea ⁊ fictilia:⁊ ſuper fundamentum * ßi quod Paulus archi care aurum: argentũ: ſtipulam. Non ignoꝛamus honoꝛabiles nupti as ⁊ thoꝛum immaculatum. legimus pᷣmaʒ dei ſententiam. Creſcite ⁊ multiplicamini: reple⸗ te terram. ſᷣ̊ ita nuptias recepimus:vt virgini⸗ tatem que denuptis naſcitur pᷣferamus. Mũ⸗ quid argentum non erit argentum: ſi aurum argento pꝛecioſius eſt: Aut arboꝛis ⁊ ſegetis contumelia eſt: ſi radici ⁊ folijs culmo ⁊ ariſtis poma pꝛeferantur fructus: At poma ex ar⸗ boꝛe: frumentum ex ſtipula: ita virginitas ex nuptijs. Cẽteſimus ⁊ triceſimus fructus quã⸗ quã de vna terra ⁊ de vna ſeinente naſcat᷑: ta⸗ men multum differt in numero. Triginta refe⸗ runt᷑ ad nuptias. H ⁊ ipᷣa digitoꝝ ↄiũctio:q⸗ ſi molli oſculo ſe ↄplexãs:⁊ federãs maritũ pi⸗ git ⁊ ↄiugẽ. Sexagita vo ad viduas.eo ꝙ ĩ an guſtia ⁊ tribulatõe ſunt poſite.vñ ⁊ ſuꝑioꝛi di⸗ irs depᷣmũt᷑.q;ẽtoq; maioꝛ ẽ difficultas ex ꝑte ndã voluptatlillecebꝛis abſtiere:tãto maius ẽ Hᷣmiũ Poꝛro cẽteſimꝰnũerꝰdiligẽter qſo lectoꝛ attẽde:ð ſiniſtra trãſſert᷑ ad dexterã ⁊ ijſdẽ qͥdẽ digit:ſᷣ nõ eadẽ manu:qͥbꝰin leua nupte ſigniſi cant᷑ ⁊ vidue: circulũ faciẽs:expᷣmit vᷣginitat coꝛonã.ec ð ipatiẽtia magis qᷓ; iux oꝛdinẽ di ſputatõis dixeri.Cũ em̃ adhuc ð poꝛtu egredi ar: ⁊ rudẽtibꝰvela ſuſtollã:iĩ mediũ meãſtionũ pelagꝰſubitꝰloquẽdi eſtꝰarripuit. AUñ ꝓhibeo curſuzʒ. ⁊ pauliſꝑ ſinꝰghã.nec idulgebo mucro ni:iã nũc ꝓ vgitate ferire cupiẽti. Baliſta qᷓ;to plꝰ retrahit᷑:tãto foꝛtiꝰ mittit᷑.ñ ẽ dãnũ dilatio vbi certioꝛ ſit ex dilatõe victoꝛia.ꝛoponã bꝛe uit᷑ aduſarij ſnias.⁊ ð tenebꝛoſis libꝛis eiꝰ q̃ſi ð foueis ſerpẽtes pijciã: neq; ſinã venenoſuʒ ca⸗ put ſpirl maculoſi coꝛꝑis ꝓtegi. xiũ ẽ:vt poſſit ↄteri cũ patuerit. NIcit vgies viduas maritatas: q̃ ſeki d xyo lote ſunt:ſi nõ diſcrepẽt ceter oꝑi⸗ bus eiuſdẽ eẽ meriti nitit᷑ ap ꝓbare eoſ plẽa ſide i baptiſmate renati ſunt: a dyabolo nõ poſſe ſubuti.Zertiũ ꝓponit abſtinẽtiã cibo rüũ.⁊ cũ grax actõe ꝑceptõeʒ eoꝝ: nullꝗ eſſe di ſtãtiã.Quartũ qð extremũ ẽ oĩm:qͥ ſuũ baptiſ⸗ ma ſeruauerit: vnã in regno celoꝝ hr̃e remũe⸗ ratõeʒ.Hec ſunt ſibila ſerpẽtis ãtiqͥ.his ↄſilijs dꝛaco ð ꝑadiſo hoĩeʒ expulit.Nã his etiã ſatu ritatẽ ieiunijs pᷣferẽdo:repꝛomiſit eos imoꝛta⸗ les futuros q̃ſi nũqᷓ; poſſent coꝛruere.⁊ duʒ di uinitatẽ eq̃lẽ ðo pollicet᷑: expulit eos ð padilo vt qͥ nudi ⁊ expediti ⁊ abſq; nulla macula vgi⸗ nes dñi ↄſoꝛtio fruebat᷑:deiectii vallẽ lachꝛy⸗ max:tunicis ↄſutis ⁊ pellicijs veſtirent᷑. Sʒ ne lectoꝛẽ diutiꝰmoꝛer:ſeq̃r veſtigio ꝑtitõis expo ſite: ⁊ aduſus ſingulas ꝓpoſitões eiꝰ ſcpturaꝝ vł marie nitar teſtionijs:ne q̃rulꝰ garriat ſe elo quẽtia magis qᷓ; witate ſupatũ.Qð ſi expleue⸗ ro:⁊ illũ vtriuſq; teſtamẽti nube oppꝛeſſero:aſ⸗ ſumã exẽpla ſecularis q; lr̃ature:ad quã ⁊ ipſe ꝓuocat.Doceboq; etiã inter phᷣos ⁊ egregios in republica viros.vtutes voluptatibꝰ.i. Py thagoꝛã ⁊ Platonẽ ⁊ Ariſtideʒ: ⁊ Ariſtippo ⁊ Ficuro ⁊ Alcibiadi ab omibus ſolere pᷣferri. Dos q̃ſo vtriuſq; ſexus vᷣgines ⁊ ↄtinẽtes ma riti q; ⁊ bigami:vt conatus meos oꝛõnibus ad iuuetl.cũctoꝝ in cõe Jouinianus hoſtis ẽ. NHã q̊̃ eq̃lia oĩm aſſerit merita:tã vginitati facit iu⸗ riam:duʒ eam nuptijs ↄpat:qᷓ; nuptijs:ſiceas licitas aſſerẽs: vt ſecũda ⁊ tertia matrimonia. ß in eo bigamis ⁊ trigamis aduerſarius eſt:ibi ponẽs ſcoꝛtatoꝛes qͥnda libidinoſiſſimos poſt pniaʒ: vbi duplicata ⁊ triplicata matrimonia. niſi ꝙ in eo bigami ⁊ trigami dolere nõ debétꝛ: qꝛ idẽ ſcoꝛtatoꝛ ⁊ penitẽs:in regno celoꝝ etiam vginibus adequat᷑. Pꝛoponã igit᷑ manifeſtio ribus verbis ⁊ habẽtibus aliquã ↄſequẽtiam: argumenta eius ⁊ exempla de nuptijs.eodẽqd oꝛdie oĩa que ab eo dicta ſunt:digerã.Nec mo leſtum lectoꝛi ſitꝛſi nauſeam eius ⁊ vomituʒ le⸗ gere ↄpellat᷑.libẽtius antidotũ RzöcQi bibet:cuʒ dyaboli venena pᷣceſſerint.Audite patiẽter vx⸗ gines:audite q̃ſo voluptuoſiſſimũ cõcionato⸗ rẽ.immo quaſi Syrenaꝝ cãtus ⁊ fabulas clau ſa aure tranſite.veſtras ferte pauliſꝑ iniurias. pinate vos cum dño cruciſixas:phariſeoꝝ au⸗ dite blaſphemias. Caplim. III Reriima inqt dei ſnia ẽ: ꝓpt᷑ qdð dimittet p hoõ pfeʒ ⁊ mr̃eʒ ſuaʒ:⁊ adherebit vxoꝛi ſule: ⁊ erũt duo in carne vna.ac ne foꝛ te diceremꝰ h ſcp̃tũ in veteri teſtõ:aſſerita dño q; id ipᷣm in euangelio ↄfirmari:quod deus cõ tunxit homo nõ ſeꝑet.ſtatiq; ſubnectit. Creſci te ⁊ multiplicamini.⁊ replete terram: ⁊ ꝑ oꝛdi⸗ nẽ replicat Enos:Seth:Caynã: Malalehel: Jareth: Enoch: Matuſalem: Lamech: Hore oẽs habuiſſe vxoꝛes:⁊ ex dei ſnĩa filios ꝓcreaſ ſe:q̃ſi gñatõis oꝛdo ⁊ hyſtoꝛia ↄditiõis hũane ſine ↄiugibus ⁊ liberis potuerit enarrari. Iſte inqͥt eſt Enoch qui ãbulauit cũ deo:⁊ raptusi celũ ẽ᷑. Iſte Noe qͥ cũ eſſent vtiq; multi vᷣgies: pꝓpter etatem ſolus cũ filijs ⁊ vxoꝛibus naufra go oꝛbe ſaluatus eſt. Rurſus poſt diluuiũ:q̃ſi altero pᷣncipio gñis humani viroꝝ ⁊ vxoꝝ pa⸗ ria iſgunt᷑.⁊ ex integro gñatõis inſtaurat᷑ bñ⸗ detio.Creſcite ⁊ multiplicami: ⁊ replete terrã Inſup etiam ↄmedẽdaꝝ carnium licẽtia relax atur. Et omne qð mouet᷑ vob̃ erit in eſcã:ſicut olera herbaꝝ:dedivob̊ vniũſa.currit ad Abꝛa hã Iſaac ⁊ Jacob.ex qͥbus pᷣoꝛ trigamus:ſecũ dus monogamus:tertius q̃ttuoꝛ vxoꝝ ẽ:Lye Rachel: Bale:Zelphe.⁊ aſſerit Abꝛaham ob fidei meritũ bñdictõnem in gñatõe filij accepiſ⸗ ſe. Saram in typũ eccleſie:cui defecerãt mulie⸗ bꝛia: maledictiõeʒ ſterilitatis ꝑtus bñdictione mutaſſe. ꝙ Rebecca ierit q̃ſi ꝓphetes interro gare dñm.⁊ audierit ab eo due gẽtes ⁊ duo po puli in vtero tuo ſunt.ꝙ Jacob in vxoꝛe ſerui⸗ erit. ⁊ eſtimãte Rachel viri eſſe dare liberos: ac dicẽte da mihi liberos ſi nõ moꝛiar. Reſpo⸗ derit:nũqͥd ꝓ ðᷣo ego ſaum:qͥ in te ↄcluſit: In tã tũ iqᷣt ſciebat fructus nuptiaꝝ eſſe dñi:nõ ma⸗ riti. Qð Joſeph vir ſcũs atq; caſtiſſimꝰ⁊ omñs pf̃iarche vxoꝛes habuerint:qͥbus ꝑ. M oſen eq̃liter bñdicat deus. Judã q; ꝓponit ⁊ Tha⸗ mar.⁊ occiſum Onan pſtringit a dño:qꝛ fratri inuidẽs ſemen nuptiarum dedita oꝑa ꝑdebat. Moyſen ꝓpoit ⁊ Marie lepꝛã: q̃ fratri ꝓ vx oꝛe detrahẽs:ilico dei vltiõe ꝑcuſſa ẽ.Laudar cbe Kiam feſtio in: odig keen luzle⸗ ena bier ⸗ onato⸗ scan urigs. dongu⸗ A dininet vrori chefo⸗ ſtadſo deusc Ceſci poꝛdi⸗ alehel: bMoe porenl hüane ni Ie rapnuel liies: 6nauea luii äſt oppe⸗ graibi⸗ Cetert garca ſcirſion 4 bn nus:ſeccd riye hamob ccepll⸗ tmulie⸗ ione. interro⸗ euopo nelerui⸗ ſeroos: Beſpe⸗ ſurgun⸗ iinöne⸗ merofts orſen iialle, eftant nnipN Lauder ſunt. Tractatus II Sãpſon ⁊ vxoꝛiũ Naʒareũ mir! effert pᷣconijs Belboꝛã q; replicat ⁊ Barach: ꝙ abſq; vᷣgita tis bonis Syſarã ⁊ Jabi ⁊ curroferreos debel larit. Jabel vxoꝛẽ Haber Cynei deduciti me⸗ diũ: ⁊ palo armatã pᷣdicat manum. Int᷑ Lepte preʒ ⁊ filiẽ vᷣginẽ q̃ imolata ſit dño:dic nullam fuiſſe diſtãtiã:qͥn potiꝰfidẽ pr̃is pᷣfert ei:q̃ ceſa ſit lugẽs. Venit ad Samuel alteꝝ Naʒareum dñi:ꝗͥ ab infantia nutritꝰin tabernaculo ẽ dni: ⁊ veſtitꝰ ephod bad:qð interpᷣtat᷑ veſtibus li⸗ neis:dicitq; eos filios ꝓcreaſſe:nec ſacerdota⸗ lẽ pudicitia vxoꝛis imminutã eẽↄplexu. Hooʒ cũ ſua Ruth in area collocat.⁊ Jeſſe ac dauid inde ꝓducit. Jpᷣmq; Dauid ducẽtis pᷣputijs: etiã cuʒ vite ꝑiculo:regis ſilie ãſiſſe ꝰcubitus. Quid dicã ð Salomone: quẽ ponẽs in catha⸗ logo maritoꝝ imaginẽ aſſerit Saluatoꝛis.⁊ de illo vult eſſe ſcõᷣtũ.Deus iudiciũ tuũ regi da:⁊ iuſticiã tuã filio regis. Et dabit᷑ ei ð auro Ara bie.⁊ adoꝛabũt ꝓ eo ſꝑ.ac repẽte trãſcendit ad Helyã ⁊ Helyſeũ: ⁊ narrat q̃ſi grãde myſteriũ ꝙ reqeuerit ſpũs Helye in Helyſeo: ⁊ cur hec dixerit tacet:niſi foꝛte Helyã q; ⁊ Helyſeũ ha⸗ buiſſe vxoꝛes arbitrat᷑. Trãſit ad Eʒechiã.Et cũ in eius laudibus imoꝛet᷑:miroꝛ cur oblit ſit dicere:amodo filios faciã. Joſiã viꝝ ſciſſimũ: ſub q̊ͥ in tẽplo Beuteronomij liber reꝑtus eſt. ab holda vxoꝛe Sellũ inſtructũ refert. DHani⸗ el q́; ⁊ tres pueros int᷑ maritos ponit:⁊ ad euã gelium repẽte tranſcẽdẽs Zachariã ⁊ Helyʒa beth: MPetrũ ponit ⁊ ſocꝝ eius:ceteroſq; aplos Et ↄſequẽter infert dicẽs. Si aũt voluerint aſ ſumere vanã defenſionẽ: ⁊ obtendere ꝙ rudis mũdus eguerit incremẽto:audiãt Maulum lo quentẽ:adoleſcẽtioꝛes viduas volo nubere:⁊ honoꝛabiles nuptie:⁊ cubile imaculatũ: ⁊ mu lier alligata ẽ viro:qᷓ;diu viuit.Si aũt moꝛtuꝰ fuerit: nubat cui vult tm in dño.Et Adã nõẽ ſeductꝰ. mulier aũt ſeducta: facta ẽ in puarica⸗ tionẽ.ſalua ãt fiet ꝑ filioꝝ gñatiõeʒ:ſi ꝑmãſerit in fide ⁊ dilectõe ⁊ ſciſicatõe cũ ſobꝛietate.Cer te ceſſet hic illud apoſtolicũ:⁊ q̊ hñt vxoꝛes ſic ſint q̃ſi nõ habeãt: niſi foꝛte dicatis ꝓpł᷑ea eas nubere: quia iam ↄuerſe ſunt retro poſt ſatha⸗ nam: q̃ſi ex vginibus nulla cadat.⁊ nõ ſit earũ maioꝛ ruina. Ex quo manifeſtum ẽ vos Ma⸗ nicheoꝝ dogma ſectari: ꝓhibẽtiũ nubere ⁊ ve ſci cibis: quos deus creauit ad vtendũ cauteri zatã habentiũ ↄſciaʒ. Et poſt multa que nune ocioſum eſt reuoluere: excutit ſe quaſi in locuʒ rethoꝛicum: ⁊ facit apoſtrapham ad virginem dicens: non tibi facio vgo iniuriam.elegiſti pu dicitiam ppter pñtem neceſſitatem. placuit ti- bi vt ſis ſancta coꝛpoꝛe ⁊ ſpiritu.nõ ſuperbias: eiuſdem eccleſie membꝛum es:cuius ⁊ nupte r Laplm. IiIIH ſi ſic pmãſerint vt ego. Si aũt ſenõ Fo. XXR Epiſtola IX Imius foꝛtaſſe fueri in expoſtõe ppo n ſitionũ eiꝰ legẽti faſtidiũ feceri.v vti⸗ . ititee rabd ſum cũcta molimia eiꝰq̃ſi inſtru⸗ ctã actẽ ↄ me ꝓponere.⁊ totũ hoſtilẽ exercituʒ cũ ſuis turmis ac ducibꝰↄgregare ne poſt ᷣma ₰ victoꝛiã: alia mihi deiceps p̃lia naſcerẽt᷑. IJgit nõ dimicabo ʒ̊ ſingulos:nec paucoꝝ ero paſſi,⸗ ↄgregatõe ↄtẽtus.toto certãdũ eſt agmie.⁊ in cõpoſiti hoſtium cunei:ac latrocinij moꝛe pug⸗ nãtes: inſtructa ac oꝛdiata acie repellẽdi. po nã in pᷣma frõte apoſtolũ Paulũ:⁊ foꝛtiſſimu,ʒ ducẽ ſuis telis.i.ſuis armabo ſentẽtijs:ſciſcitã tibus em ſuꝑ hac queſtione Coꝛinthijs: plenit ſime rũdit doctoꝛ gẽtiũ ⁊ mag eccłe.qͥᷣcqᷣd ſta⸗ tuerit hic Epi in illo loquẽtis legẽ putemꝰ. Si mulq; ne lectoꝛis tacita cogitatio:cũ ceꝑpimꝰſin gula qᷓ ꝓpoſita ſunt diluere:ſꝑ ad aplim ſe reſer uet:⁊ ſtudio validiſſimarum queſtionum pꝛio ranegligens:ad extrema feſtinet/Inter cetera Coꝛinthij ꝑ litteras queſierant: vtrum poſt fi⸗ dem ERp̃i celibes eſſe deberẽt: ⁊ ↄtinẽtie cauſa q̃s habebãt vxoꝛes dimitterent: An ſi vgines credidiſſent inirẽt matrimonia? Et cuʒ ex duo bus ethnicis vnus credidiſſet in Epᷣm: vtx nã credẽs relinqueret non credentẽ: Et ſi eẽnt du cende vxoꝛes:xpᷣianas tm accipi iuberet: an ⁊ ethnicas? Tideamus igit᷑ d ad hec Paulus crpr opfn⸗ rñderit. De his aũt q̃ ſcpſiſtis mihi:bonum eſt᷑ 179 f1 S . hoi mulierẽ nõ taãgere. ppt foꝛnicatões ãt vnꝰ⸗ quiſq; vxoꝛẽ ſuã habeat:⁊ vnaq̃q; viꝝ ſuũ ha beat. vxoꝛi vir debitũ reddat.ſiłr ⁊ vxoꝛ viro. vxoꝛ ꝓpꝛij coꝛpis nõ hʒ poteſtatẽ:b vir. ſiłiter vir coꝛꝑis ſui nõ hʒ poteſtatem:ſᷣ mulier.noli⸗ tefraudare inuicẽ: niſi foꝛte ex ↄſenſu ad tem⸗ pus vacetis oꝛõni.Et iteꝝ ad ipᷣm reuertimini᷑ ne teptet vos ſathanas ꝓpt᷑ incõtinentiam ve⸗ ſtram. Hoc aũt dico iuxta indulgẽtiã: nõ iuxta impiũ. volo em oẽs hoĩes eſſe vi meipᷣm.bᷣ vnꝰ dqſq; ppꝛiũ donũ hʒ ex deo.alius qͥdẽ ſic:alius aũt ſic.dico aũt innuptis ⁊ viduis:bonuʒ ẽ eis otinẽtnu⸗ bãt. Meliꝰ ẽ em nubere: qᷓ; vꝛi/ Reuertamur ad caput teſtimonij. Bonũ eſt inqt hoi mulie⸗ rẽ nõ tãgere.malũ ẽ ergo tãgere.nihil em bono Zrium eſt:niſi maluʒ.Si aũt malũ ẽ ⁊ ignoſcit/⸗ ideo ↄcedit᷑:ne malo qͥd deterius fiat.q̃le enim ilieo bonũ ẽ: quod ↄditõe deterioꝛis ↄceditur: Nũuqᷓ; em ſubieciſſet: vnuſquiſq; vxoꝛẽ ſuam habeat:niſi pᷣmiſiſſet ppt᷑ foꝛnicatõeʒ ãt.Tol⸗ le foꝛnicatões ⁊ nõ dicet vnuſqͥſq; vxo:ẽ ſuem habeat. velut ſi quis diffiniat:bonũ eſt triticeo pane veſci: ⁊ edere puriſſimã ſimilã. Tñ ne qͥs ↄpulſus fame omedat ſtercus bubulũ: ↄcedo ei: vt veſcat᷑ hoꝛdeo. Nũqᷣd iccirco frumẽtum nõ habebit puritatẽ ſuã: ſifimo hoꝛdeũ pᷣfera⸗ Ponũ ẽ illud naturalit᷑: qð ↄpationem nõ Tr-= Pr mwA, WZ . . cd de 6 pidtn — . er— 42 43 nõ ↄiugem.niſi foꝛnicatio tactũ eius excuſabi⸗ DFDars habet mali:qð latõe alteriꝰ ñ obubꝛak. Silq; animadutẽda ẽ apłi pꝛudẽtia.Nõ dixit bonũ ẽ in tactu ꝑiculũ ſit.q̃ſi qͥ illã tetigerit:nõ euadat q̃ viroꝝ pcioſas aĩas capit:que facit adoleſcen tiuʒ euolare coꝛda. Alligabit quis in ſinu ignẽ ⁊ nõ comburet᷑:Aut ambulabit ſuꝑ carbones ignis: ⁊ non ardebit:Quo modo igit᷑ qui ignẽ tetigerit: ſtatim adurit᷑: ita viri tactus ⁊ femie ſentit naturam ſuam: a diuerſitatem ſexus itel ſi Harrant ⁊ gentilium fabule itram: ? Eri hthonium vel in lapide vel in terra: de ſo lo eſtu libidis eſſe generatos ſter! ſeph:quia tangere nolebat illam egyptiam fu⸗ git ex manibus eius.⁊ q̃ſi ad moꝛſum rabidiſſi me canis:ne pauliſp virus ſerpet: pallium qð tetigerat:abiecit Mꝛopter foꝛnicatõeʒ autẽ v⸗ nuſquiſq; vxoꝛẽ ſuam habeat:⁊ vnaqueq; vi⸗ — — — rum ſu eat.Nõ dixit vnuſqͥſq; ꝓpt᷑ foꝛ nicatõeʒ vxoꝛẽ ſuam ducat. alioqn hac excuſa tione libidini frena laxaſſet.ne quotiẽſcũq; vx oꝛ moꝛit᷑:totiẽs ducẽda ſit alia:ne foꝛnicemur. ſ vnuſqͥſq; vxoꝛẽ ſuã habeat:ſi eã inqͥt habeat ſua vtat᷑: quã hẽbat añqᷓ; crederet. quã bonuz erat nõ tãgere.⁊ poſt fidẽ Ri ſoꝛoꝛẽ tm̃ noſſe: lẽ faceret/ vxoꝛ 2 2£ *$ xoꝛ. Omnis hec queſtio de his eſt: qᷣ in ma⸗ trimonio ſunt:an eis liceat vxoꝛes dimittere: ait. Bonum eſt mulierẽ nõ tãgere. Sʒ qꝛſe⸗ mel duxit vxoꝛẽ:niſi ex ↄſenſu ñ valet ſe abſti⸗ 12 coꝛam deo placẽs. Cernis qle ↄiugiũ inter vi⸗ ros vxoꝛeſq; p̃cipiat:Cohabitãtes iuxta ſcia,ʒ vxoꝛẽ nõ hr̃e:ſᷣ᷑ bonũ ẽ mulierẽ nõ tãgere:q̃ſi vt nouerit qd velit:qͥd deſideret ðs: ⁊ tribuãt honoꝛẽ vaſculo muliebꝛi. ſi abſtinemus nos a coitu:honoꝛẽ tribuimus vxoꝛibus.ſi nõ abſti⸗ nemus:ꝑſpicuũ ẽ honoꝛi qriã eſſe ↄtumetiam. Ad vxoꝛes q; vt videãt inqͥt viri caſtã ↄuerſa tionẽ vr̃am ⁊ oꝛnatũ in abſcõdito coꝛdis hoĩe in incoꝛruptõe mitis ⁊ ſilentis ſpũs. O vere di gna vox aplłi ⁊ petra Zp̃ᷣi.Maritis vxoꝛibuſ⸗ ꝙᷓ; dat legẽ: damnato carnis oꝛnatu caſtitatem exkerioꝛ vr hõ coꝛruptus ẽ.⁊ btitudinẽ incoꝛ⸗ ruptõis qᷓ ꝓpꝛiũ vᷣginũ ẽ hr̃e deſiſtis: imitami incoꝛruptõeʒ ſpũ s ſaltẽ ꝑ ſerã pniam:⁊ qð coꝛ mix indulgẽtia.⁊ iteꝝ ꝙ ad ipᷣm reuerti ↄcedit qð erubeſcit ſuo vocarẽ nomine:ꝙ temptatõni pᷣfert ſathane:ꝙ cãʒ hʒ in ↄtinẽtiam:laboꝛamꝰ*2 A Abeurumn d erereirnm erpoſuerit le ip ſe qui ſcpſit: hoc aũt inquit dico iuxta indulgẽ⸗ tiam: nõ iuxta imꝑpium: muſcitamus adhuc nuptias nõ vocare indulgẽtiam:ſᷣ pᷣceptum:q̃ cedant᷑:q̃ſi nõ ⁊ foꝛnicatoꝛibus ꝑ pnĩam foꝛes quod ⁊ dñs in euangelio phibuit. VUñ ⁊ apłs ſinõ eodẽ modo:⁊ ſecũda ⁊ tertia mr̃imonia cõ apiant᷑ eccleſie.Qðq; his maius inceſtis. Naz nere:nec dare repudiũ nõ peccãti: reddat cau illum violatoꝛem nouerce:quẽ in ᷣma ad Co⸗ gi dehitũ.qꝛ ſpõte ſe alligauit:vt reddere coge ret᷑Molite fraudare inuicẽ:niſi foꝛte exↄſenſu — CNqe— rinthios epła tradiderat ſathane in interitum carnis:vt ſpiritus ſaluus fieret:in ſecunda con ad tpᷣs:vt vacetis oꝛõni. Oꝛo te qle illud bonũ trahit.a ne abundantioꝛi triſticia obſoꝛbeatur cẽ:quod oꝛare ꝓhibet: Quod coꝛpus Zᷣp̃i acci pi nõ ꝑmittit: Quamdiu impleo mariti officiũ nõ impleo ↄtinẽtis. Buber idem apoſtolus in 1 Alio loco: vt ſꝑ oꝛemus/ſiſꝑ oꝛãdum ẽ:nũqᷓ; er go ↄiugio ſeruiẽdum: qmeqtiẽſcunq; vxoꝛi de bitũ reddo:oꝛare nõ poſſum/Netrus apls ex⸗ pimeti habẽs ↄiugaliũ vinculoꝝ:vide qͥ mõ i oꝛmet ecclaʒ:qͥd doceat xpᷣianos. Silr viri co habitantes iuxta ſciam: q̃ſi infirmioꝛi vaſculo muliebꝛi tribuentes honoꝛem. Et ſicut cohere des multiplicis gratie:vt nõ impediant᷑ oꝛatio nes veſtre.Ecce eodem ſenſu:quia eodẽ ⁊ ſpũ impediri dicit oꝛõnes officio ↄiugaliſiadð autẽ git ſiłr iccirco ad imitatõeʒ ꝓuocauit viros:qꝛ iam ſupꝛa vxoꝛibus pᷣceꝑat dicẽs: vt videant viri in timoꝛe caſtã veſtra ↄuerſatõeʒ.quaꝝ ſit nõ exterius ↄpoſitio criniũ:⁊ diſtinctio auri:⁊ in cultu veſtis oꝛnatꝰ:ſᷣ abſcõditus coꝛdis ho⸗ mo:in coꝛruptiõe mitis ⁊ ſilẽtis ſpiritus:hocẽ frater laboꝛateaſmd eſ vcile quidapoſtolum e. In volutate pꝓmeremur:in ve aliud ignoſce nia abutimur. Ais ſcire quid velit apłs: Jũge quod ſequit᷑. Nolo aũt omnes homines eſſevt meipᷣm. Beatus qui Pauli ſimilis erit. YFelix qui audit apłm pᷣcipiẽtem:nõ ignoſcentẽ.oc inquit volo:hoc deſidero:vt imitatoꝛes mei ſi⸗ tiſent cgo Efe⸗ Biie deo de vgine:dc ſcor rupta incoꝛruptus. Nos qꝛ hoĩes ſumus:⁊ na tiuitatẽ Saluatoꝛis nõ poſſumus imitari:imi⸗ temur ſaltẽ ↄunſatõeʒ. Illud diuinitatis ẽ ⁊ bti tudinis:hoc hũane ↄditiõis ẽ ⁊ laboꝛis. Nolo om̃s homies ſimiles mei eſſe:vt dum mei ſiłes ſunt: ſiles fiant ⁊ RZp̃i: cuius ego ſimilis ſum. Aui em in Rp̃m credit: debet ſicut ille ambu⸗ lauit ⁊ ſpe ambulare.Sʒ vnuſquiſq; ꝓpꝛium donum habet ex deo. Alius qͥdem ſic. alius ãt ſic. Quid inquit velim:pſpicuum ẽ.Sed quo: niam in Eccleſia diuerſa ſunt dona:concedo æx p̃dicat: ⁊ oꝛnatũ interioꝛis hois in incoꝛruptio nnoſter o⸗ ne:mitis ⁊ ſilẽtis ſpũs:qͥdãmõ hoc dicẽs: qm̃ poꝛe nõ poteſtis mẽte pᷣſtate.as em̃ REepC̃s di⸗ uitias ⁊ hos veſtre ↄiunctionis querit oꝛnat. Aerum ne quis putet ex eo quod ſequit᷑ vt va cetis oꝛationi: ⁊ iterum reuerti eos ad id ipſuz apoſtolum velle:⁊ nõ ꝓpter maioꝛem ruinam hoc ↄcedere.ſtatim infert ne tẽptet vos ſatha⸗ nas ꝓpter incõtinẽtiam veſtram. Pulchꝛa ni⸗ ibnä 8nos4 oabſti⸗ nelian. Ouerſa is hoie Verede toribuſ⸗ litnten nruptio saſt neincor⸗ iminani iqdce⸗ öode ſtomar, it vev lidipſ, Iminan gſatha⸗ lchꝛani⸗ iedi nptatöni lboꝛann ſuertleiy dut s achue ptun inoniac funfors ſtis Nq mado⸗ intentun undacon ſotbenur nurinye ſorgüge loeſent in Falr nne oe ronetſ⸗ ſedeicoꝛ nus:an nnn nsen nmeiſti⸗ nis un⸗ eunh 6 prun Aus Godqro⸗ ccdot pokolmun ram vëpo. Sed quid donaui⸗ redes ait mul:iplicis gratie dei.Qð ſignifican Tractatus II nuptias: ne videar dãnare naturã. Siłq; ↄſide ra ꝙ aliud donũ vᷣgitatis ſit:alið nuptiaꝝꝑ. Si em eadẽ eẽt merces nuptiaꝝ ⁊ vginũ:nũqᷓ; di⸗ xiſſet poſt pᷣceptũ ↄtinẽtie:ſᷣ vnuſqͥſq; ꝓpꝛiuz hʒ donũ ex do.aliꝰqͥdẽ ſic.aliꝰaũt ſic. Abi ꝓp⸗ etias ſinguloꝝ ẽ: ibi altrinſecꝰdiuſitas.Cõcedo ⁊T nuptias eſie dei donũ:ſᷣ int᷑ donũ ⁊ donũ ma gna diuſitas ẽ. Beniq; ⁊ apłs de eodẽ poſt in⸗ ceſtum penitentie ecõtrario inquit:donate ei ⁊ ↄſolamini.⁊ ſicui aliquid donaſtis:⁊ ego. Ac ne putaremus donum hominis ↄtemnendum addidit.Nã ⁊ ego quid donaui ꝓpter vos co⸗ a P ed iuerſa lunt do na x On 7 Joſeph in typo eius variaʒ ha⸗ bet tunicam. Et in pſalmo.xliiij.legimus.Aſti tit regina a dextris tuis:in veſtitu deaurato cir cũdata varietate.Et CPetrus apłs:ſicut cohe⸗ tius grece ðꝛ Oοαπααπ.. varie/ Sequit᷑ dico aũt nuptis ⁊ viquis:bonum eſt eis ſi ſic ꝑman ſerint vt ego.Si autẽ nõ ſe ↄtinẽt:nubãt.¶Be lius em̃ eſt nubere:qᷓ; vri. Poſtq; nuptis ↄceſ ſerat vſum ↄiugij:⁊ oſtẽderat ipᷣe quid vellet: quidue ↄcederet:trãſit ad innuptas ⁊ viduas: ⁊ ſui ꝓponit exemplum.⁊ felices vocat:ſi ſic manſerint. Si autem nõ ſe ↄtinent:nubãt/Jd⸗ ipᷣin quod ſupꝛa. Pꝛopter foꝛnicatões auteʒ ⁊ netemptet vos ſathanas ꝓpter incõtinentiam veſtram.redditq; cauſam cur dixerit:ſi ſeno n ↄtinẽt:nubat. Melius eſt em nubere:qᷓ; vꝛi.i. melius nubere:quia peius eſt vꝛi. Tolle ardo⸗ Epiſtola num volo. Laptm. V h mus ad ſequẽtia. Is aut qͥ mr̃imonio rem libidis.⁊ nõ dicet melius ẽ nubere.Meli us em ſꝑ ad ↄpatòeʒ deterioꝛis reſpicit: nõ ad ſimplicitatẽ incõꝑabilis ꝑ ſe boni.velut ſi dice ret:melius eſt em vnũ oculũ hre qᷓ; nullũ. Me lius eſt em vno inuiti pede:⁊ alteram coꝛꝑis ꝑ⸗ tem baculo ſuſtẽtare:qᷓ; fractis cruribus repe⸗ re. Quid ais apoſtole: Hõ tibi credo dicenti ⁊ ſi imperitus ſermone:non tamen ſciẽtia. Quo⸗ modo illud de humilitate deſcendit.qui nõ ſuʒ dignus vocari apoſtolus:⁊ mihi mini mo om⸗ nium apoſtoloꝝ ⁊ tanqᷓ; aboꝛtiuo: ſic ⁊ hoc hu militatis dictum puto.noſti ſermonum ꝓpᷣeta tes. Quam ob rem ⁊ de Epimenide ⁊ de Me nandro: ⁊ de Aratro q̃dam ſumis teſtimonia: vbi de ↄtinẽtia loq̃ris ⁊ vᷣginitate. Bonum eſt ais hoi mulierem non tãgere.⁊ bon um eſt eis: ſi ſic ꝑmãſerint vt ego.⁊ puto hoc bonũ eis eẽ: ꝓpter inſtãtem neceſſitateʒ.⁊ qꝛ bonũ ẽ hoi ſic eſie:vbi ad nuptias veniẽs:nõ dicis bonũ eſt nubere:qꝛ nõ potes iũgere qᷓ; vꝛi.vſᷣ dicis. e lius eſt nubere qᷓ; vꝛi. Si ꝑ ſe nuptie ſunt bone noli illas incẽdio ↄpare. hᷣ dic ſunpir bonũ eſt nubere. Suſpecta ẽ mihi bonitas eius rei quã magnitudo alterius mali:cogit eſſe malũ inferi us.Ego aũt nõ leuius malũ: ſᷣ ſimplex ꝑ ſe bo⸗ . . . » „ρ Acuſq; pꝛimu capiin ediſertus: venia ificti ſunt: pcipio nõ ego dñs: vxoꝛeʒ a viro nõ diſcedere. Oð ſi diſceſſerit:mãere in⸗ nuptã. aut viro ſuo recõciliari.⁊ vir vxoꝛẽ ſuã nõ dimittat. H ceteris ego dico ñ dñs.Si qs frater vxoꝛẽ hʒ infidelẽ: ⁊ hec ↄſentit habitare cũ illo:nõ dimittat illã ⁊ cetera vſq; ad eũ locũ vbi ait. Unuſquiſq; ſicut vocauit eũ deus:ita ambulet. Et ſicut in oibus eccleſijs doceo.hᷣlo cus ad pñtẽ ↄtrouerſiã nõ ꝑtinet.Docet ei iux ſniaʒ dñi vxoꝛẽ excepta cauſa foꝛnicatõis non repudiandã: ⁊ repudiatã a viro: marito alteri nõ nubere.aut certe viro ſuo recõciliari debere His aũt qͥs in mrimonio depᷣhẽdiſſet fides:h̊ ẽ ſi vnus credidiſſet de duopus:pꝛecepit ne cre⸗ dens repudiet nõ credentẽ. Cauſiſqʒ erpoßelg ꝙ cãdidatus fidei ſit inſidelis:ſi nolit a credẽte diſcedẽ. Ev rio iubet:ſi iſideł repudiet fidelẽ ꝓ pter fidẽ R*i: diſcedere debere credentẽ: ne cõ iugẽ pᷣferat Epo:cui etiaʒ aia poſtponẽda eſt. Ali nũc plereq; ↄtẽnẽtes apoſtoli iuſſionẽ:iun⸗ gunt᷑ gẽtilivus: ⁊ tẽpla R*'i idolis ꝓſtituunt. nec intelligũt ſe coꝛꝑis eius ꝑtem eſſe: cuius æ? coſte ſunt. Ignoſcit apoſtolus inſideliũ ↄiũcti onit: que hñtes maritos: in Ep̃m poſtea credi⸗ derut. Mõ ijs qͥ c x̃iane eſſent: nupſerũt gẽti⸗ libus:ad quas alibi loquit᷑:nolite iugũ ducere cum infidelibus. Que em̃ ꝑticipatio iuſticie cũ iniquitate: aut que ſocietas luci ad tenebꝛas: Que autẽ ↄuentio Ep̃ᷣi ad Belial: aut que ps fideli cum infidelie Qui autem ↄſenſus templo dei cum idolis: Aos em eſtis templum dei vi⸗ ui. lʒ em in me ſeuituras ſciã plurimas mrona⸗ rũ:lʒ eadẽ impudẽtia q̃ dñũm ↄtẽpſerũt: n puli cẽ: ⁊ oim xpᷣianoꝝ minimũ debacchaturas:tn dicã quod ſentio.lor quod me apoſtolus do⸗ cuit:nõ illas iuſticie eſſe ̊ iniqtatis.nõ lucis:vᷣ tenebꝛarum nõ R*.j:̊ Belial. non templa det viuentis:ſed fama ⁊ idola moꝛtuoꝝ. Nis aꝑti us diſcere:ꝙ chꝛiſtiane omnino nõ liceat ethnt co nubere:audi eũdem apoſtolum. Mulier in quit alligata eſt:qᷓ;to tempoꝛe vir eius viuit ſi doꝛmierit vir eius:liberata ẽ.cui vult:nubat tm in domio.i.xpᷣiano: qui ſecundas tertiaſq; nuptias ↄcedit in domio: pᷣmas cum ethnicoꝓ hibet. Nñ Abꝛaham adiurat ſeruum ſuum in femoꝛe ſuo:hoc eſt in xpᷣo:qͥ de eius ſemie erat naſciturus:vt filio ſuo Jlaac alienigenã nõ ad ducat vxoꝛẽ. Et Eſdras offenſam dei huiuſce modi vxoꝝ repudiatõe compeſcit. Et Mala⸗ chias ꝓpheta. 28 a abominatõeʒ fecit in iſrael:⁊ in Hieruſalem. NPolluit em ſcm̃ dñi:⁊ dilexit ⁊ habuit filiã dei glieni. Diſꝑdat dñs viꝑꝝ:qͥ fecerit hoc mgrm ⁊ ꝛeuaricatus eſt int Judas: Dars diſcipulũ: ⁊ de tabernaculis Jacob:⁊ offerẽtẽ * mũera dño vtutũ.Hec iccirco dixi:vt q nupti⸗ as vginitati ↄꝑant:ſciãt ſaltẽ tales nuptias di gamie ⁊ n ganie ſubijciẽdas. Capłm. vVI. uꝑioꝛẽ diſputatõʒ in q̃ docuerat fi-⸗ a delẽ ab inſideli ñ debere diſcedere:ſᷣ ꝑ⸗ manere in mr̃imonio:ſiẽ eos inueniſſet ſides:⁊ vnũquẽq; vel celibẽ vel maritũ ita du rare vt eẽt xpᷣi baptiſmate depᷣhẽſus:iĩfert ſubi to ꝑabolas circũciſi ⁊ ethnici:vᷣui ⁊ liberi: ⁊ ſſ metaphoꝛa eaꝝ ð nuptis diſputat ⁊ innuptis. Circũciſus aliqͥs vocatꝰ ẽ:nõ adducat pᷣputiũ In pᷣputio vocatꝰ ẽ:nõ circũcidat᷑.Circũciſio nihil ẽ ⁊ pᷣputiũ nihil ẽ:ſᷣ obſeruatio mãdatoꝝ deiẽ. Anuſquiſq; in vocatõne vocatus ẽ:in ea ꝑmaneat.Seruꝰ vocatꝰes:nõ ſit tibi cure:ſ ⁊ ſi potes liber fieri magl vrere.Qui em in dño vocatꝰ ẽ ſeruꝰ:libertus ẽ dñi.Siłr ⁊ qͥ liber vo catus ẽ:ſeruus ẽ xpᷣi.pᷣcio ẽpti eſtis:nolite ſieri ſerui hoim. Anuſqͥſq; & in qͥ vocatus ẽ frat᷑ in eo ꝑmaneat apud deũ. Ac pᷣmũ:qꝛ nonnullos hãc intelligentiã repᷣhẽſuros arbitroꝛ:interro⸗ gare libet q̃ ſit ↄſequẽtia vt de maritis ⁊ vxoꝛi bus diſputans repente tranſiret ad comparati onem iudei ⁊ ethnici:ſerui ⁊ liberi. Et rurſum hac diſputatione finita:rediret ad virgines di⸗ cens. De vᷣginibus aũt pᷣceptũ domini nõ ha⸗ beo.Quid ſibi vult inter coniugia ⁊ vginitatẽ iudei ⁊ ethnici:ſerui liberiq; collatio?Secũdo quõ poſſit intelligi: circũciſus aliqs vocatus ẽ non adducat p̃putiũ. Nũquid qͥ ſemel ampu⸗- tatũ habet pᷣputium:põt ſi velit rurſus illð ad ducere: Deniq; quo ſenſu exponẽdum ſit:qui em̃ in domino vocatus eſt ſeruus:libertus eſt domini? Similiter qui liber vocatus ẽ: ſeruus eſt Epᷣi: Quarto quomõ ille qui pᷣcepit ſeruis obedire dñis carnalibus:nunc dicat: nolite fie ri ſerui hominũ: Ad extremũ quid ꝑtineatad ſeruitutẽ vel circũciſionem: vnuſquiſq; voca⸗ pectaſdũ ſequit᷑.Si egeris patiẽter:ↄiunx mu habens credidit: ⁊ liber a ſeruitute ↄiugij vo⸗ i. Quã⸗ ℳ₰ℳ ſarcina nuptiaꝝ. Rurſum. ſi in pputioqͥs vo⸗ catus ẽ:nõ circũcidat᷑. abebas inquit vxoꝛẽ — cũ credidiſti: noli fidem E*̈âi putare cãm diſſi⸗ Ddij:quia in pace vocauit nos deus.circunciſiio nihil eſt:⁊ pᷣputium nihil eſt.ſᷣ obſeruatio ma⸗ datoꝝ dei. E hil em ꝓdeſt abſq; oꝑibus celi batus ⁊ nuptie.cum etiam fides que ꝓpꝛie xpi anoꝝ eſt:ſi opera non habuerit: moꝛtua eſſe di cat᷑. Et hac lege vgines q;ᷓ AVeſte ⁊ Junonis vniuire in ſanctaꝝ queãt oꝛdine numerari.V⸗ nuſquiſq; in ̊ vocatõe vocatus ẽ:in ea pmane at. Quando credidit:ſiue habebat:ſiue nõ ha⸗ bebat vxoꝛem.in eo ꝑmaneat quo vocatus eſt Ac ꝑ hoc nõ tam vgines cogit vt nubant:qᷓ; re pudia ꝓhibet. Et ſicut habẽtibus vxoꝛes tol⸗ lit licentiã dimittẽdi eas: ſic vginibus nubẽdi amputat ſacnltaten Se nig vocarue es:non ſit tibi cure:vᷣ ⁊ ſi potes liber fierimagis vtere. tiam ſi habes inqᷣt vxoꝛẽ: ⁊ illi alligatus es⁊ ſoluis debitũ: ⁊ nõ habes tui coꝛpis ptãtẽ.atʒ vt manifeſtius loq̃r:ſeruus vxoꝛis es:noli ꝓp ter hoc habere triſticiã: nec de amiſſa vᷣginita⸗ te ſuſpires.Sʒ etiã ſi potes cauſas aliq̊s inue⸗ nire diſſidij: vt libertate pudicitie ꝑfruaris:no li ſalutẽ tuam cũ interitu alterius querere.ha⸗ beto pauliſꝑ vxoꝛem:nec pᷣcurras moꝛãtẽ.Erx tabit᷑ in ſoꝛoꝛẽ.Qui em in dño vocat ẽ ſeruus libertus ẽ dñi.Silłr qͥ liber vocatus t:ſeruus ẽ xpᷣi. Reddit cauſas cur nolit vxoꝛes deſeri. Ic circo ait pᷣcipio: vt in RZppᷣm de gentilitate cre dentes: inita ante fidem matrimonia non relin⸗ Quia qui vxoꝛem habens credidit:nö,. tanto fidei ſeruitio detinetur:qᷓ;to vgines ⁊ in nupte:ſᷣ᷑ quodammodo eſt liberioꝛ⁊ ſeruitutis illi rrena laxant᷑. Et dum vxoꝛis eſt ſeruus:vt ita dicam: libertus eſt dñi. Poꝛro qͥ vxoꝛẽ nõ catus eſt a dño:ille vere ſeruus eſt tus ẽ frater:in eo ꝑmaneat apud deũ.Nã ⁊ Z⸗ ta felicitas nõ vxoꝛis ſeruum eſſe:b Xp̃i:. Non rium ẽ ſuꝑioꝛi ſnie. Si emllud audiuimus:no carni ſeruire:ſᷣ ſpiritui? Qui em̃ adheret dño: lite fieri ſerui hominũ:qua ratiõe poſſumus in ea pꝑmanere vocatõne qua vocati ſumus:cum multi crediderint habẽtes carnales dños:qui⸗ bus nũc ſeruire ꝓhibent᷑. Poꝛro ad circũciſio nem qͥd facit ꝑmanere in ea vocatõe in q̃ voca⸗ ti ſumus:cũ in alio loco idẽ apłs clamitet. Ec⸗ ce ego Paulus dico vobis: qm ſi circũcidami xpᷣs nobis nihil ꝓderit. Reſtat igitur vt circũ ciſio ⁊ pᷣputiũ:ſeruus ⁊ liber: ſuꝑioꝛi ſenſui co aptent᷑: ⁊ de añcedẽtibus Recaete mei ſus aliqs vocatus ẽ:nõ adducat pᷣpun inqͥt tꝑe quo vocatus es: ⁊ credidiſti in Ep̃ᷣm ſicircumciſus vocatus es ab vxoꝛe:⁊ celebs e⸗ ras:noli ducẽ vxoꝛẽ:̊ ẽ: noli adducẽ pᷣputiũ: nec circunciſionis ⁊ pudicitie libertatẽ oneres utium. Eo vnus ſpiritus eſt.Ac ne foꝛſitan in eo quod ſu pꝛa dixerat: ſeruus vocatus es:nõ ſit tibi cure 5 ⁊ ſi potes liber fieri:magl vtere:ſugillaſſe cõ⸗ tinentiam videret᷑: ⁊ in famulatũ nos tradidiſ- ſe ↄiugium:infert ſententiam que oẽʒ cauullati onem amputet:pᷣcio empti eſtis: nolite fieri ſer ui hominum. Redempti ſumus pᷣcioſo ſangui ne ER*†̃i:immolatus ẽ ꝓnobis agnus:⁊ aſperſi calidiſſimo roꝛe hyſopi:omnem pituitaʒ noxte voluptatis excoximus. Quibus in baptiſma⸗⸗ te moꝛtuus eſt Pharao:⁊ vniuerſus eius ſuf⸗ focatus eſt exercitus. Cur rurſum egyptum ů⸗ . rimus:⁊ poſt manna/angeloꝛum cibum:allia ⁊ cepe ⁊ pepones: ⁊ carnes varias ſuſpiramus: Capitulum. VI n dorts delis necel geria tforiſ ſnqkt⸗ bereß 10 drt inpe eſ inerd taten demn Poni fuges föheen Culmen lertun Minve Puso mpann quid⸗ ne.H incẽ ed do benh⸗ chtun Snie besßce quon lus Et tulttpon hofag litatein Gorgenn onnes iininpn frnor⸗ poꝛön leede tipemns ſeglien ſepl, mminise B nexßt neſel nonts: oha Anntn öe orstol⸗ nubidt es:non ae. tusesn ld at; noll pp ginita⸗ ioinue⸗ arisno fere.ha⸗ Nitigr. ſunroron. ſmuud enge nege nrclr⸗ ürno nnsan anuu ls⸗ oni ugi A i Non tatdſo: glodſu nlac ledͤ⸗ mdidie caunlei eferie ſoſano he ſazn⸗ pptine es iß⸗ Tractatus I Aritoꝝ ⁊ ↄtinẽtiũ diſputatõne pᷣmiſſa⸗ m tãdẽ ad vᷣgines venit.⁊ ait.De vᷣgini bvrvus aũt pᷣceptũ dñi nõ habeo.ↄſiliũ at Ddo:tãqᷓ; miſericoꝛdiã ↄſecutus a dño:vt ſim ſi⸗ delis. Eſtimo ergo hoc bonũ eſſe ppt᷑ inſtãrezʒ neceſſitatẽ.qm̃ bonũ eſt homini ſic eſſe/Hic ad uerſarius tota exultatõne bacchat᷑. ic velut foꝛtiſſimo ariete vᷣginitatis muꝝ q̃tiens. Ecce inqͥt apłs ꝓfitet᷑ de vginibus domini ſe nõ ha⸗ bere pᷣceptumſ⁊ qui cum auctoꝛitate de mari⸗ tis ⁊ vxoꝛibus iuſſerat:nõ audet imꝑare quod dominus nõ pᷣcepit.Et recte:quod em pᷣcipit᷑: imꝑat᷑.quod imꝑat᷑ neceſſe eſt fieri.qð neceſſe eſt fieri:niſi fiat penã hʒ. Fruſtra em iubet᷑:qð in arbitrio eius ponit᷑:cui iuſſum eſt.Si vgini tatem dominus impaſſet: videbat᷑ nuptias cõ demnare:⁊ hoĩm auferre ſeminariũ: vñ ⁊ ipſa vginitas naſcit᷑.Si pᷣcidiſſet radicem:quomõ fruges q̃reret: Niſi ante fundamẽta feciſſet: q̃ rõne ediſſcium extrueret:⁊ oꝑtuꝝ cũcta deſuꝑ culmen imponeret: Multo laboꝛe foſſoꝝ ſub⸗ uertunt᷑ mõtes.terraꝝ pene inferna penetrant᷑ vt inueniat᷑ auꝝ.Cũq; de granis minutiſſimis pᷣus ↄflatõne foꝛnacis.Deinde calida artiſicis manu fuerit monile ↄpactũ:nõ ille btũs vocat᷑ qui de luto extulit:vᷣ qui auri vtit᷑ pulchꝛitudi Epiſtola IX ſbin fuerat impatũ. E Fo. XXIIII „ vyο. TG&τ i. numerarijs pmiũ. iuitat ad curſum.tenet in manu vᷣginitatis bꝛauiũ.oſtẽ⸗ dit puriſſimũ fontẽ:⁊ clamitat:qͥ ſitit veniat:⁊ bibat. qͥ põt caꝑe capiat. Mõ diẽ velitis:nolitj bibẽdũ vobᷣ atq; currẽdũ.ſᷣ qͥ voluerit.qͥ potu erit currere atq; potare:ille vicet:ille ſatiabit᷑. Et ideo plꝰ amat vᷣgies arg ſooͤte tribuũt: tin Saioꝛiſq; gre ẽ of⸗ erre qð nõ debeas: qᷓ; reddẽ qð exigerl. Apki vxoꝛis onere ↄtẽplato: ſi talis ẽ inqut cã hois cũ vxoꝛe nõ expedit nubẽ.qͥꝝ dñs ſniaʒ ꝓbãs. Recte qͥdẽ ſentitis ait:ꝙ nõ expediat homi ad celoꝝ regna tẽdẽti acciꝑe vxoꝛẽ:ſᷣ difficilis res c.⁊ nõ oẽs capiũt vbũ iſtud: veꝝ qbus datũ ẽ Alios eunuchos natura facit:alios vis hoim. Mihi illi eunuchi placẽt: qͥs caſtrauit non ne ceſſitas ł̊ volũtas.libẽter illos in meos ſinꝰ re⸗ cipio: qͥ ſe caſtrauerũt ꝓpter regna celoꝝ: ⁊ ob meũ cultũ voluerũt eẽ ꝙ nati ſũt/Silq; tractã⸗ da ſnia.Qui ſe inqͥt caſtrauerũt ꝓpt᷑ regna c⸗ꝛ loꝝ.ſi caſtrati mercedeʒ hũt regni celoꝝ:q ſe nõò caſtrauerũt: locũ nõ pñt acciꝑe caſtratoꝛũ. Qui põt inqͥt cape capiat. Grãdis fidei ẽ:grã⸗ diſq; vtutis:dei tẽplũ eẽ puriſſimũ:totũ ſe ho⸗ locauſtũ offerre dño.⁊ iux eũdẽ apłi eſſe ſctm ne.HNoli igit᷑ admirari inter titillatiõeʒ carnis: dũ ob ſterilitatẽ putãtes: audiũt ꝑ Eſaiã ꝙ ꝓ ⁊ incẽtiua vitioꝝ: angeloꝝ vitã non exigimur ſed docemur. quia vbi oſili — AuIi retis ar⸗ bitriũ eſt.vbi pᷣceptum:neceſſitas ſeruiẽtis.pᷣ⸗ ceptum inquit dñi nõ habeo.ↄſiliũ aũt do:tã⸗ qᷓ; miſericoꝛdiã ↄſecutus a domino/Sinõ ha⸗ bes pᷣceptũ domini: q̃re audes dare ↄſiliuʒ de quo nõ habes iaſſione; Kſge enlls poſto⸗ lus.Et vis vt ego iubeam quod dominus ob⸗ tulit potius qᷓ; pᷣcepit: Ille creatoꝛ ⁊ figulꝰ ſci⸗ ens fragilitatem vaſculi quod oꝑatus eſt. vgi⸗ nitatẽ in audiẽtis poteſtate dimiſit.Et ego do ctoꝛ gentũ:qui omnibus omnia factus ſum: vt omnes lucrifacerẽ:onus ꝑpetue caſtitatis ſta⸗ tim in pᷣncipio credẽtiũ imponã ceruicibus in⸗ firmoꝝ: Diſcãt pᷣus ferias nuptiaꝝ:vacent ad tpᷣs oꝛõni:vt accepto guſtu pudicitie:id ſꝑ ha⸗ bere deſiderẽt:qͥad modicũ delectati ſũt/ins tẽptatus a phariſeis vtꝝ ſᷣm legẽ Moyſi vxo res liceret dimittere:oĩo fieri ꝓphibuit.Qð di⸗ ſcipuli ↄſiderãtes:dixerũt ei.Si talis eſt cã ho minis cũ vxoꝛe:nõ expedit nubere. Quibus il le rũdit nõ oẽs e iũt verbũ:ſᷣ ᷣbus datum eſt Sũt em̃ eunuchi qͥ de vtero mr̃is ita nati ſunt. ⁊ ſunt eunuchi qͥ ab hoibus eunuchiʒati ſunt: ⁊ ſunt eunuchi q ſe caſtrauerũt ꝓpt᷑ regnum ce loꝝ.qͥ põt caꝑe capiat. In ꝓpatulo ẽ:cur apłs dixit:de vᷣginibus aũt pᷣceptũ dñi nõ habeo ꝓ fecto qꝛ pᷣmiſerat dñs:nõ oẽs capiũt vᷣbũ: ſᷣ qͥ- bus datuz eſt. Et qͥ poteſt caꝑe capiat.ꝓponit filijs ⁊ filiabꝰ locũ habeãt in cevar o⸗ 2ty⸗ pus ẽ Abdemelech eunuchꝰin Hieremia nant᷑:de qꝝ danatõe pulla dubitatio ẽ: vteri tumeſcẽtes:⁊ infantũ X fructꝰatq; opa nuptiaꝝ:qm̃ bonũ cẽ hoiĩ ſic eſſe. Si bonũ ẽ hoi ⁊coꝛꝑe ⁊ ſpũ.hi ſunt eunuchi:qͥ ſe lignum ari ſpa do ille regie Cãadacis in actibꝰ apłoꝝ:qͥ ob ro⸗ bur fidei viri nomẽ obtinuit/Ad hos ⁊ clemẽs( ſucceſſoꝛ apłi Petri:cuiꝰ Paulus apłs memit) ſcribit epłas.oẽʒq; ſermonẽ ſuũ de vᷣginitatis puntate ↄtexuit.⁊ deinceps młti apłici ⁊ mar c aluſttes: 1 in ſeitete SFin cloquetia vi ri:qͥs ex ꝓpꝛijs ſcpᷣtis noſſe ꝑfacile ẽ Exiſtimo E inſtate neceſſitatẽ ueẽ illa neceſſitas:q̃ ſpꝛeto viculo ↄiugalivx ginitat appetit libertatẽ VUe pᷣgnãtibꝰa nutriẽ tiboin illo die. Mõ h̊ ſcoꝛta:nõ h̊ͥ lupanaria ↄdẽ ſic eſſe:malũ ẽ ̊ hoi ſic nõ eſſe.Alligatꝰ es vxo ri: noli qrere ſolutõeʒ. Solutꝰes ab vxoꝛe.noli rere vxoꝛem. Habet vnuſqᷣſq; nr̃m terminos ſuos.redde mihi meũ:⁊ tuũ tene.Si alligatus es vxoꝛi:ne illi des repudium. Si ſolutus ſum ab vxoꝛe:nõ q̃ram vxoꝛem. Vt ego non ſoluo ↄiugia:ſi ſemel ligata ſunt: ita tu non liges qð ſolutũ eſt. Simulq; ſignificantia ↄſiderãda v⸗ boꝛum eſt Qui vxoꝛem habet: ⁊ debitoꝛ diciẽ ℳ ⁊ eſſe in pᷣputio:⁊ ſeruus vxoꝛis: ⁊ ꝙ maloꝛuz ſeruoꝝ eſt alligatus. Qui autem ſine vxoꝛe eſt pᷣmum nullius debitoꝛ:deinde circunciſus:ier tio liber: ad extremum ſolutus. Curramus ꝑ e Crrn W.* l HW Jiri R DB& * — Foars 1 reliq. neq; em nos patit᷑ magnitudo volumis: nuscum adbuc eſſet adoleſcẽs:luſit in iſta ma⸗ diutr in ſinguł imoꝛari/Si ataccepis vxoꝛẽ ñ teria. Et pᷣceptoꝛ meus Gregoꝛius Naʒanʒe⸗ u peccaſti.Alið ẽ nõ peccare:alið bñſacere.Et ſi nus vginitatẽ ⁊ nuptias diſſerens grecis verſi c nupſerit vgo nõ peccauit. Nõ illa vᷣgo q̃ ſemet bus explicauitinũc illud bꝛeuit᷑ admoneo in la 4 dei cultui dedicauit.aꝝ ei ſi q̃ nuplerit hẽbit ttnis codicibus hũc locum ita legi. Biuiſa ẽ v danatõeʒ:qꝛ pᷣmã fidẽ irritã fecit. Si ãt h̊ ð vi⸗ go ⁊ mulier.qð q; qᷓ; hẽat ſuũ ſenſum:⁊ a me qᷣͥʒ hi duis dictũ obiecerit:qᷓ;to magis de vginibꝰ p⸗ ꝓq̃litate loci ſic ediſertũ ſit: tñ nõ eſt apoſtoli⸗ hit ualebit. Cũ etiã his nõ liceat:qͥbꝰ aliqñ licuit. ce veritatis. Siquidẽ apłus ita ſcripſit: vt ſu⸗ i Virgines em̃ q̃ poſt ↄſecratõeʒ nupſerint:ꝛnon pꝛa trãſtulimus.Sollicitus eſt:que ſunt mũdi tã adultere funt qᷓ; inceſte. Ac ne videret᷑ in oo quõ placeat vxoꝛi.⁊ diuiſus eſt.⁊ hac ſentẽtia du qð dixerat:⁊ ſi nupſerit vgo:nõ peccauit:rur-⸗ defſinita:tranſgredit᷑ ad vgines ⁊ ↄtinentes.⁊ lui ſuʒ celibes ad nuptias puocare.ſtati ſe rerrena ait.Mulier innupta ⁊ virgo cogitat que ſunt i uit: aliud inferendo infirmauit: qð ↄceſſerat domini: vt ſit ſancta ⁊ coꝛpe ⁊ ſpiritu. Mõ oĩs (N dicẽs. Tribulatõʒ tñ carnis hẽbũt hmõi.Qui innupta ⁊ virgo eſt. que aũt virgo: vtiq; ⁊ in⸗ ho ſunt iſti:qͥ tribulatõeʒ carnis hẽbũt:qͥbꝰ ſupꝛa nupta eſt.Quanqᷓ; ob elegantiã dictõis:potue indulſerat. Si acceꝑis vxoꝛem nõ peccaſti.⁊ ſi rit idipᷣm altero vbo repetere: mulier innupta lt nupſerit vgo:nõ peccauit.tribulatõneʒ carnis ⁊ virgo:vel certe deſinire voluiſſe quid eẽt in⸗ ne hẽbũt hmõiMNos ignari putabern⸗ nupti nupta.i.virgo:ne ⁊ meretrices putemus innu⸗ ſi as laltẽ carnis hr̃e leticiã.Si at nubẽtibꝰetiam ptas:nulli certo mrimonio copulatas. Quid uls in carne tribulatio ẽ:in q ſola videbant᷑ hr̃e de ergo cogitat innupta ⁊ vgo. Que dñi ſunt:vt Uu litias:qͥd erit reliquũ ꝓpter quod nubãt:cum ſit ſancta ⁊ coꝛꝑe ⁊ ſpũ.⁊ſi nihil aliud eſſet: vt N in ſpũ ⁊ in anima: ⁊ in ipᷣa carne tribulatio ſit. nulla merces vᷣgineʒ amplioꝛ ſeq̃ret᷑:ſufficeret W Ego aũt vob parco.Sic ait obtẽdo carnis tri⸗ ei hec ſola pᷣlatio:cogitate que dñi ſunt.Stati⸗ don bulatõeʒ:q̃ſi nõ maioꝛa ſint ꝓpter que nubere q; docet que ſit ipᷣa cogitatio: vt ſit ſcã ⁊ coꝛꝑe le nõ debeatis. Igit᷑ hoc dico frẽs:tpᷣs bꝛeueeſt: ⁊ ſpiritu.non his ſimilis quarum coꝛpus inie⸗ d reliquũ eſt: vte Fonr vxoꝛes ſic ſint taq; nõ hn⸗ grum eſt: a aia coꝛrupta.Sed illa vᷣginitas ho tes. HNequaq; ia de vginibus diſputo: qͥs nul- ſtia &ρb: cuius nec mẽtẽ cogitatio: nec carnẽ la abiguitas ẽ eſſe felices. Ad maritos venio: libido maculauit. Ecõtrario qᷓ nupta ẽ cogitat tps bꝛeueẽ:dñs ꝓpe ẽ.etia ſi noningẽtis viue: q̃ mũdi ſunt:quõ biareot viro. Sicut qͥ vxoꝛez uert remus annis: vt antiqui hoĩes:tñ bꝛeue putan hʒ::ſollicitus ẽ q̃ ſunt mũdi:quõ placeat vxoꝛi: neſt du eſſet qð haberet aliqñ finem. ⁊ eſſe ceſſaret. ſic nupta res mundi cogitar quomodo placeat ne⸗ Nuc vo cũ bꝛeuis ſit:nõ tã letitia qᷓ; tribulatio viro. Nos autem non ſumus de hoc mundo:q̊ nuti nuptiaꝝ:quid accepimus vxoꝛes q̊s cogemur in maligno poſitus ẽ.cuius ſigura pꝛeterit.De lex cito amittere:Et qui flent inquir gaudet: ? quo ðꝛad apoſtolos. Si eſſetis de hoc mũdo: mn emũt:⁊ vtunt᷑ hoc mũdo:ſic ſint quaſi nõ fleẽt amaret vtiq; mundus quod ſuum erat/Ac ne fn gaudeat:emat:vtant᷑ hoc mũdo.pᷣterit ei ſigu⸗ foꝛſitan putaret᷑ onus grauiſſimũ caſtitatis no zlli ra huius mũdi. Si mũdus tranſit: qͥ vniuerſa lentibus nvoneraltati iũgit cauſas ſuadẽdi? vxud qſi nubes pᷣterit:int᷑ cetera mũdi oꝑa nuptie p um vobis inijciam: vt ad id qð honeſtum eſt ſh . teribũt.neq; em erũt poſt reſurrectõeʒ ↄiugia. ⁊ intente facit ſeruire deo:abſq; vlla diſtractio fitt Bi aüũt moꝛs finis eſt nuꝑtiaꝝ: cur neceſſitateʒ ne vos abhoꝛter. Pꝛopꝛietatẽ grecã latinꝰſer⸗ ſtn nsoõ in voluntatẽ vtimus? Et ꝙ inuitis eroras mo nõ explicat.qͥbus em̃ verbis dqs poſſu dicẽ Pnan Dum eſt: cur nõ ſpe pᷣmioꝝ offerimꝰ deo: Qui vvpoò ljo ιιοο° auIœτνν ερον Xπ coit ſine vxoꝛe eſt:ſollicitus eſt q̃ dñi ſunt:quõ pla-⸗ od ivappο XoVONV EEε α u α Xα ωρ ſeen ceat deo. Qui autem cum vxoꝛe eſt: ſollicitus o&σα°11o ναππαοττιυαρος 5ρονο α n qſunt mundi:quõ placeat vxoꝛi.⁊ diuiſus eſt p ερρπααοο α Un a in larinis codict Ni ntueamur curaꝝ vginis:maritiq; diſtãtias. us ob trãſſatõis difficultatẽ:hic penitꝰ nõ iue Nſin Virgo dño:maritus vxoꝛi placere deſiderat: nit᷑. Atamur igit᷑ eo qð vtimꝰ. Nõ iponit nov .* ⁊ vt vxoꝛi placeat: ſollixitus eſt ð his que ſunt apts laqueũ:nec cogit eſſe qd nolumꝰ.ſᷣ ſuadet ſi mundi.que cũ mũdo vtiq; trãſitura ſunt: ⁊ di⸗ quod honeſtũ ẽ 7 decoꝝ.⁊ intente facit ſeruire hitt uiſus eſt in multas.ſ.ſollicitudinum ꝑtes:miſe dño:⁊ ſꝑ eſſe ſollicitum. ⁊ expectare paratam ſor riarũq; diſtractus Hon eſt huius loci nuptia⸗ dñi voluntatem. vt cum quid imꝑauerit quaſi n ruʒ anguſtias deſcribere: ⁊ qſi in cõibus locis ſtrenuus ⁊ armatꝰ miles:ſtati impleat qð pᷣce⸗ Ria thetoꝛico exultare ſermõe, plenius ſuꝑ hac re prü eſt. ⁊ hoc faciat ſine vlla diſtentatiõe:q da⸗ 3 Heluidium. in eolibꝛo quẽ ad Euſtochiuʒ ta eſt ᷣm Eccłaſten hoibus huius mũdi: vt di nh ſcripſi:arbitroꝛ abſolutum. Certe ⁊ Tertullia⸗ ſtẽdant᷑ in c/i as autem ↄſiderat virginem . ſtana⸗ asverſt nedinla lulaey lamed ſtl intmüͤc ſentete lentes.1 Mos Nihrir⸗ olsone riynupnn uideitin⸗ musigat: 16. Quid ſiſunrrp deſenyt ſüſfceren il Onati⸗ acope Rposinte Gninnobp enecan nichtt uinan, en oplocen nmhi aai. Ve⸗ edde. an/geſe Atirrono gusdidt nötlau⸗ Veſunek 1diſemio ninſeß poſtdi⸗ / Niſe Mu⸗ 0V W ali ipontn⸗ w⸗ ſunt fnct nn . 140 uin e c⸗ ctielde⸗ Eingbn — q̊ ſeruat vᷣginẽ ſuã bñ facit.Aliud ẽ aũt nõ pec arguit᷑ a dño:ꝙ nõ ſit vir eius. Abi em̃ nume⸗ bonũ. Illud declinemus: initiũ:in altero ꝑfectio ẽ oꝛis.Et dicit: ⁊ q nõ iũgit:melius doꝛmierit vir eius: libera eſt. cui vult nubat: tãa æp̃i tũ in dno:beatioꝛ aũt erit:ſi ſicꝑmãſerit: ſcom bus vi Aſliliün putoalt aegaſum veihabegn. dqgdã interpᷣtant᷑ ſuꝑ his viduis:q̃s amiſſis ma ↄcedit ſcdᷣas nuptias: :bh i Nnie ↄtinere nõ pñt. ne luxuriate in Epo nubere ve ſet: vt apłs poſt baptiſma viro moꝛtuo:iubeat Intꝛhabetes damnatoeʒ q; mã fidẽ irritã fee alteri nubere: ci hñtious vxoꝛes pcepit: vt rint. ⁊ hoc ↄcedit. qꝛ multe abierunt retro poſt ſint ſic qſi nõ hñtes.⁊ ob hãc cãʒ nõ eſſe vxoꝛũ pmanſerint. ↄtinuoq; ſubiungit apoſtolicã au vxoꝛ fuᷣ ept ctoꝛitatem: ſᷣm meum ↄſiliũ. Poꝛro ne q;n ſi poſt baptiſma pᷣmo moꝛtuo accipit᷑ ſecun⸗ didit. puto aũt ꝙ ⁊ ego ſpm dei habeaʒ. vbi ad biat ſey relid tem accidere ↄtinẽtiam ꝓuocat: ibi nõ hominis:ſᷣ ſpũs dei vt infelicitate q̃dam vel iudicio dei:ſuccidẽtis hüc ſenſum oia illa ſunt accipienda/HNam que ſcdᷣs agamus. Qui digamiã ꝓbãt: ſub viro eſt mulier: viuente viro alligata eſt le⸗ tertiũ.Adã digamũ:quẽ ſequant᷑ S 5 . / / XXV Tractatus II Epiſtola IX ſuã.i.carnẽ laſciuire ꝛ ebulire in libidineʒ:nec oꝛes viduas nubere:flios pereate: mar̃eſlami refrenare ſe põt:duplexq; ei incũbit neceſſitas lias eſſe:nullam occaſionẽ dare aduerſario ma aut accipiẽde ↄiugis:aut ſpernẽde:qð vult fa ledicti gratia. Jam em qdam ↄuerſe ſunt retro ciat.nõ peccat:ſi nubat.faciat inqͥt qð vult:nõ poſt ſathanam. reliq his ſitia/Quõ em vᷣgini .r.= Ta- ℳ r, gð dʒ. Hõ peccat ſi ducit vxoꝛẽ.nõ tñ bñ facit: bus ob foꝛnicatõis ꝑiculũ ↄcedit nuptias ⁊ ex ſiduxerit. nã qͥ ſtatuit in coꝛde ſuo firmus: non cuſabile facit:quod ꝑſe nõ appetit᷑:ita ob eaãdẽ hñs neceſſitatẽ:ptãtẽ aũt hñs ſue volũtatis:? foꝛnicatõeʒ vitãdam ↄcedit viduis ſcðᷣa matri h iudicat in coꝛde ſuo ſeruare vginitatẽ ſuam: monia.Melius eſt em lʒ alteꝝ ⁊ tertiũ vnũ vi bffacit. Igit᷑ ⁊ qͥ matrimonio iũgit vginẽ ſuũ. rüũ noſſe:qᷓ; plurimos.i. tolerabilius eſt vni ho bñfacit.⁊ nõ iũgit melius facit. Signater mini ꝓſtitutã eſſe q; multis Siqᷣdẽ illa in euẽ pꝛie ſupꝛa dixerat:q̃ ducit vxoꝛeʒ nõ peccat. h̊ gelio Samaritana ſextũ ſe maritũ hr̃e dicens: care:aliud ẽ bñfacere.declia inqt a malo:⁊ fc rus maritop eſt:ibi vir qͥ ꝓppᷣe vnus eſt: eſſe de B ſeqmur. In altero ſiſtit. vna coſta a pᷣncipio in vnã vxoꝛẽ vᷣla eſt. a eꝝ ne in eo qd dix⸗ o ince 4 it:⁊ qͥ mrimonio iũgit vginẽ ſuã bũ facit:exiſti oꝛ.Alioqͥn iam nõ duo:bᷣ plures/Pꝛimus La⸗ met aliqͥs obſeruatõeʒ noſtrã nõ ſtare: ꝓtinꝰH̊ᷣ mech ſanguinarius ⁊ homicida vnam carnem it niſtilla eadem ca ſpᷣm bonũ extenuat:⁊ obumbꝛat 3 at meli-⸗ in duas diuiſit vxoꝛes.fratricidiũ ⁊ digamia,ʒ icit: 7 igit: melius facit nili ille em cataclyſmi deleuit pena. de altero ſepti⸗ turus eſſet: melius facit:nũqᷓ; pᷣmiſiſſet bñ fac᷑. es.de altero ſeptuageſieſſepties vindicatũ eſt. AVbi aũt bonũ ⁊ meliusẽ:ibi boni ⁊ melioꝛis m Quantũ diſtat in nuero:tm ⁊ in crimine QAuã vvnü eſt pᷣmiũ. Et vbi nõ vnũ pᷣmium:ibi vtiq; ſancta ſit monogamia hbinc oñdit᷑:ꝙ digamus dona diüſa. Tm eſt igit᷑ int᷑ nuptias ⁊ vᷣginita in clex eligi nõ põt.Et ideo apłs ad Tymothe tẽ: qᷓtũ int᷑ nõ peccare ⁊ bñ facẽ.imo vt leuiꝰdi um. Vidua inqͥt eligat᷑ nõ minus.xl.annoꝝ:q̃ cã q;tũ int bonũ ⁊ melius. Caphm. VII. fuerit vnius viri vxoꝛ. Hoc omne pᷣceptuʒ de Inita diſputatõe ↄiugioꝝ ⁊ vginitat his ẽ viduis:q̃ eccleſie paſcunt᷑ elemoſynis.Et finter vtrũq; cauto moderamie pᷣcepto ccirco etas pᷣſcribit᷑: vt ille tm̃ accipiãt paupe⸗ rũ:vt nec ad ſiniſtrã:nec ad dexterã di rũ cibos:q̃ iaʒ laboꝛare nõ pñt.Simulq; oſide uerteret: via regia gderet᷑: ⁊ illud impleret: ra:ꝙ q duos habuit viros:etiã ſi anus ⁊ decre ne ſis iuſtus multu: rurſum monogamia diga⸗ pita eſt⁊ egens:eccleſie ſtipes nõ meret᷑ accipe mie ↄꝑat:⁊ quomõ nuptias ſubdiderat vgini Si aũt panis illi tollit elemoſyne: q;to magis tati: ita digamiam nuptijs ſubijcit: ⁊ ait. ille panis qͥ de celo deſcẽdit:quẽ qͥ indigne cõ⸗ lier alligata eſt qto tꝑe vir eius viuit: quod ſi mederit:reus erit inuiolati coꝛꝑis ⁊ ſanguinis qᷓ; hec teſtimonia q̃ ſupꝛa poſui:in qui duis ↄcedit᷑:vt ſi velint: denuo nubant 2 volentibus: ß his q̊ ſe ritis ſic inuenit fides Ep̃i. Nec em̃ ↄſequẽs el ſathanam. Ceteꝝ beatioꝛes inquit erunt:ſi ſi numeꝝ definitũ:qꝛ poſt baptiſma FRp̃i:etiaʒ ſi tertia ⁊ q̃rta vxoꝛ furit:q̃ſi ᷣma reputet᷑. Alio ritas apoſtoli q̃ſi hominis leuioꝛis videret᷑:ad dus: qre nõ ſecũdo ⁊ tertio ⁊ q̃rto ⁊ qᷣnto moꝛ⸗ tuo:accipiat᷑ ſextus:⁊ reliqͥ: Põt em accidere ↄſilium eſt. Abi aũt nubẽdi ↄcedit veniã: ſpym nuptias repetitas ꝛadoleſcẽtula plures accipi⸗ dei nõ nominat: ſᷣ pꝛudentie libꝛat ↄſilium: ita at viros.⁊ anus hᷣmo marito vt in extrema ſe⸗ ſingulis relaxans:vt vnuſquiſq; ferre põt:iu? nectute viduet᷑. Oꝛimus Adam monogamus adhibeant ,. Ur dix⸗ &σ erut inqͥt duo in carne vna: nõ tres: neq; qᷓtu — Srs — —– - t. rr, Len, . gi. ſi aũt moꝛtuus fuerit vir:ſoluta eſt a lege v. ↄceſſerit Paulus ſcdᷣa matrimoniaeadẽ lege ⁊ ri. Igit᷑ viuente viro vocabit᷑ adultera:ſi fue⸗ tertia ↄcedit ⁊ qrta. Et qͥtienſcũq; vir moꝛitur rit cũ altero viro. ſi aũt moꝛtuus fuerit vir ei::· multa ↄpellit᷑ apłs velle:q̃ nõ vul Ei cidit LCym ſoluta eſt a lege.vt nõ ſit adultera ſi fuerit cum theũ. raſit in ſe caluitiũ.nudipedalia ex alio viro. Etillud ad Tymotheũ. Aolo uni ercuit: comã nutriuit: ⁊ totõdit in cenchꝛis. Et certe caſtigauerat Galathas. Petrůc rephẽ⸗ dit: ꝙ ſe ꝓpter obſeruatões iudaycas a gẽtibꝰ ſeparet.Quõ igit᷑ in ceteris eccłe diſciplinis iu deis iudeus.ethinicis ethnicus:⁊ omibus oia factus ẽ:vt oẽs lucrifaceret:ſic ⁊ digamiã con ceſſit incõtinẽtibus: nec nuptiaꝝ numeꝝ pᷣfini⸗ uit:vt dũ viderẽt ſibi mulieres ita poſt moꝛteʒ mariti ſcom ↄcedi:vt tertius ãrtuſq; ↄcedit᷑: e rubeſcãt alteꝝ acciꝑe:ne trigamis ⁊ quadriga⸗ mis ↄꝑent᷑. Abi em vnus accedit᷑:nihil refert ſcõs an tertius ſit:qꝛ deſinit eſſe monogamus. Oia licẽt:ſed nõ omia expediũt.nõ dãno diga mos:immo nec trigamos. ⁊ ſi dici põt octoga⸗ mos.plus aliqd inferã. etiã ſcoꝛtatoꝛẽ recipio: penitentem. Quicqͥd eq̃liter licet: eq̃ lance pen ſandum eſt. CKapinin. II. . Ed qm̃ ad vetus nos retrahit teſtamẽ 8 tũi: æ incipiẽs ab Adã ad Zachariaʒ:⁊ lHelyʒzabeth ꝑuenit:ac deinde opponit Netrũ ⁊ ceteros aplos nos q; debemus cur⸗ rere ꝑ eadẽ veſtigia qſtionũ:⁊ docere caſtitatẽ ſꝑ oꝑi nuptiaꝝ fuiſſe pᷣlatã.Ac de Adã qͥdeʒ ? Eua illud dicẽdũ ꝙ in ꝑadiſo añ offenſam vᷣgi nes fuerint: poſt peccatũ ⁊ eẽ padiſum ſtatim nuptie. Deinde ꝙ hoc ipᷣm interpᷣtet̃᷑ apłs:pp ter h relinquet hõ patrẽ ⁊ matrẽ ſuã:⁊ adhere bit vxoꝛi ſue:⁊ erũt duo in carne vna. Statiq; ſubiũgit.Sacrm hoc magnũ eſt. Ego aũt dico in Xpo ⁊ in eccła. Eps in carne vgo:in ſpiritu monogamus:vnã em̃ hʒ eccłaʒ:de q̃ idẽ apkus NViri inqᷣt diligite vxoꝛes vr̃as:ſicut ⁊ xpᷣs ec⸗ deſiã. Si Ep̃s ſancte ⁊ caſte: ſi abſq; vlla ma⸗ cula ecclłaz diligit: viri q;ᷓ in caſtitate vxoꝛes ſu as diligãt.⁊ ſciat vnuſquiſq; vas ſuũ poſſide⸗ re in ſanctiſicatõe ⁊ honoꝛe:nõ in paſſione deſi derij:ſicut ⁊ gẽtes q̃ nec ſciũt deũ.neq; em vo⸗ cauit nos ðs in immũditiã: ſᷣ in ſanctiſicatõem exuẽtes nos veterẽ hoĩeʒ cũ oꝑibus ſuis: ⁊ in⸗ duẽtes nouũqͥ renouat᷑ in cognitiõeʒ ſᷣm ima⸗ ginẽ creatoꝛis ſui.vbi nõ ẽ maſculus ⁊ femina. BGrecus ⁊ iudeus:circũciſio ⁊ pᷣputiũ: Barba tus ⁊ Scytha:ſeruꝰ ⁊ liber:ſᷣ ⁊ oia in omibus pᷣs.imago creatoꝛis nõ hʒ copulã nuptiarũ: Vbi diüſitas ſexus aufert᷑:⁊ veteri homie exui mur: æ induimur nouo: ibi in xpᷣm renaſcimur vginẽ: ꝗ anatus ex vgine: ⁊ renatus ꝑ vginẽ E/Qð auũt ait. Creſcite ⁊ multiplicami: ⁊ reple⸗ ke terrã:neceſſe fuit pᷣus plãtare ſiluã ⁊ creſcere vteſſet qð poſtea poſſet excidi.Siłq; ↄſiderã⸗ da vis vbi. replete terrã. Nuptie terra replẽt: aginitge padiſ um. Sʒ ⁊ h̊ intuenduʒ dũtaxat iuxta Hebꝛaycã veritatẽ: ꝙ cũ ſcptura in ᷣmo T⁊tertio ⁊ q̃rto ⁊ qͥnto ⁊ ſexto die expletis ope⸗ ribus ſinguloꝝ dixerit. Et vidit ðs qꝛ bonũ ẽ: in ſecũdo die hoc oio ſubtraxit nobis intelligẽ⸗ tis derelinquẽs nõ eſſe bonũ duplicẽ numeru: ä . 8 . — 1 qꝛ ab vniõe diuidat: ⁊ pᷣſiguret federa nuptia⸗ —,— rum/Uñ ⁊ in archa Noe omia aĩalia qᷓcũq; bi na ingrediunt᷑:immũda ſunt. Impar nũerus ẽ mũdus.εα in duplici numero oñdat᷑.⁊ alið ſacr̃m ꝙ ne in beſtijs dem ⁊ immũdis auibus digamia compꝛobata ſit. bina em ⁊ bina ingre diunt᷑ immũda. ſeptena munda ſunt:vt ha beret Noe poſt diluuium:ꝙ de impari nume⸗ ro ſtatim deo poſſet offerre/ Si aũt tranſfertur Enoch:⁊ ſeruat᷑ in diluuio Noe:nõ reoꝛ iccir⸗ co tranſiatũ Enoch.ꝙ vxoꝛẽ nõ habuerit:b pᷣmus inuocauerit deum⁊ crediderit in Salua tosem. De quo Paulus apoſtolus in epiſtola ad hebꝛeos pleniſſime docet. Poꝛro Noe q̃ſi ſecunda radix humano generi ſeruabat᷑:vtiq; cuzʒ vxoꝛi ⁊ filis debuit reſe nal E¹: in hoc myſterium ſcpturax ſit archa illa:iuxta apłmn Petrũ typus eccłe fuit.in qua octo anime ſal⸗ ue facte ſunt. Qñ ingredit᷑ in eam Noe:tã ipᷣe qᷓ filij eius ab vxoꝛibus ſeꝑant᷑. Qñ vo egredi tur in terram: iungunt᷑ paria.⁊ quod in archa id eſt in eccła Geriſepatuneinmundlonerſ a⸗ larcha plures habuit man tione ſociat Silq; ſi arc en ſiones ⁊ nidulos:⁊ bicamerata ⁊ tricamerata: ⁊ diuerſas beſtias:⁊ ꝓ qualitate animaliũ ha⸗ bitatões q; maioꝛes vel minoꝛes.eſtimo ꝙ di⸗ uerſitas illa manſionum pᷣſigurauerit eccle ve⸗ ritatem. Capin. xXx— AQAod aũt vob obijcit in ſecũda dei bñ⸗ ꝗq dictiõe comedẽdaꝝ carniũ licentiã da⸗ tã:q̃ in ᷣma ↄceſſa nõ fueratiſciat quõ repudiũ iuxta eloquium Saluatoꝛis:ab initio nõ dabat᷑:ſᷣ ꝓpter duritiam coꝛdis noſtri:per Moyſen hũano gñi ↄceſſum Teſum car nium vſq; ad diluuiũ ignotum fuiſſe. Poſt di⸗ luuiũ vero quaſi in heremo murmuranti plo: coturnices:ita dentibus noſtris neruos ⁊ viru lentias carnis ingeſtas docet aplus ſcribẽs ad Epheſios:deũ ꝓpoſuiſſe in adimpletõe tẽpoꝝ recapitulare oĩa:⁊ ad pᷣncipiũ trahere in ᷣpᷣm ieſum q̃ ſunt ſuꝑ celos ⁊ ſuꝑ terram. Vñ ⁊ ip̃ᷣe Saluatoꝛ in apocalypſi Joãnis.Ego ſuʒ indat b exoꝛdio ↄditionis hüane:nec carnibꝰ veſcebamur.nec dabamus alpha ⁊ o:initiũ ⁊ finis repudium:nec pᷣputia nobis eripiebant᷑:in ſig nũ: hoc curſu vſq; ad dilnuiũ ꝑuenimꝰ. Poſt diluuiũ aũt cum datõe legis: quã implere niłs potuit:carnes ingeſte ſunt ad veſcẽdũ:⁊ repu⸗ dij ↄceſſa duritia:⁊ cultellꝰcircũciſionis apoſi tus.qſi dei manꝰplꝰ in nobᷣ creauerit qᷓ; neceſſe c̃. Poſtqᷓ; ãt Zpᷣs venit in fine tꝑm:ao reuola⸗ uit ⁊ alpha: ⁊ extremitatẽ retraxit ad pncipiũ: nec repudiũ nobᷣ dare ꝑmittit᷑:nec circumceidi⸗ mur:nec comedimꝰcarnes dicẽte aplo. HNonũ ẽ vinũ nõ bibẽ:⁊ carnẽ nõ ↄmedẽ:⁊ vinũ ei cũ carnibꝰ pꝰ diluuiũ dedicatũ ẽ. Caplin.x nptie⸗ Niqvi erusi .aaid uious minge ntpthz kinume⸗ Wfenur eoꝛiech⸗ zerit nSan nepiſoeh Meͤſ cnhoe Grtaapln imeſth⸗ loei e poegrec Hinarcha llguerſa⸗ buitman lanerata: imalübe⸗ kimoqde necdey⸗ icndabbi⸗ ntide⸗ ſinaii subinito noſrüper ſdun ePokde mmige gnost sſctbisnh leuoetior ereit don 1. Gießpe Sſit oNtons dabanls benkinſi i. Pot nplerenl⸗ uͤ:epl; ſonioce⸗ tötetſ nton gol 7 tulici c Macl⸗/ b Eenil ͤcic n Tractatus II NLid loq̃r de Abꝛahã vt ipe aſſerit tri⸗ p gamo:q;̃ ſignũ fidei in circũciſione ſuſce pit: Si imitamur vxox illius numeꝝ: imitemur ⁊ circũciſionẽ.neq; em̃ in ꝑte ſectan⸗ oꝛro Ylaac vniꝰ q̃ digamie dus ⁊ in ꝑte repudiãdus ẽ/oꝛi Rebecce vir R*p̃i pᷣſigurat eccłiam: ſugillat laſciuiã. Si aũt duas bigas vxoꝝ ⁊ cõ cubinaꝝ habuit Jacob ⁊ nõ vult adũſarius ac qeſcere:lipientẽ Lyam defoꝛmẽ atq; fetoſam. Synagoge typũ pᷣtuliſſe: Rachel vo pulchꝛã ⁊ diu ſterilẽ:eccłe ſigniſicaſſe myſteriũ:ſciat eo tꝑe hoc feciſſe Jacob: qñ erat int᷑ Aſſyrios:⁊ in Meſopotamia Labã duriſſimo dño ſeruie bat.Qñ aũt ſanctã terram ingredi voluit:⁊ in mõte Galaad extruxit aceruuʒ teſtimonij:in qͥ nihil int᷑ ſarcinas eiꝰ eſopotamie poſſeſſoꝛ inuenerat:iurãs ſe nũqᷓ; ad locuʒ in qͥ ſeruierat reuerſuꝝ.⁊ ad toꝛrentẽ Jaboth cũ ãgelo lucta tus:claudicare cepit:⁊ & .iwatρEον eius e⸗ marcuit: ſtatiq; Iſrael ſoꝛtitus ẽ nomen.⁊ illa qͥndã dilecta ↄiũx ꝓ q̃ qᷣndã ſeruierat/iux Be⸗ thleẽ:in q̃ erat vᷣginitatis pᷣco dñs naſciturus: eſfilio doloꝛis occidit᷑:⁊ cõſoꝛtia meſopotamie- ſio hret locũ euãgelica in ciuitate moꝛiunt᷑/ age Miroꝛ auũt cur Judã ⁊ Thamar nob ꝓpoſuerit i nexempluʒz: niſi foꝛte ⁊ meretricibus delectat᷑: aut occiſum Onã ꝙ fratri ſemẽ inuiderit q̃ſi nos leſcunq;: ſemis fluxũ abſq; liberoꝝ oꝑe ↄpꝛobemꝰBer ſpicuũ ẽ de Moyſe ꝙ ꝑiclitatus eſſet in diuer ſoꝛio:niſi Sephoꝛa q interpᷣtat᷑ auis:filiuʒ cir⸗ cũcidiſſet:⁊ pᷣputiũ nuptiaꝝ cultro euangelico delecaſſet/ꝗſte nẽpe obyſes ẽ: qͥ cũ vidiſſet viſionẽ magnã:⁊ angelũ ſiue dñm loquentẽ in rubo:neq̃qᷓ; valuit ad eũ accedere:niſi ſoluiſſet coꝛrigiã calciamẽti ſui:⁊ abieciſſet vincula nu⸗ ptiaꝝ.Nec miꝝ hoc de amico ⁊ ꝓphᷣa legifero deil: cũ oĩs ꝓpłs acceſſurus ad mõtem Syna:⁊ dei auditurus eloquiũ: tribus diebus ſcificari iuſſus ſit:⁊ ſe ab vxoꝛibus abſtinere. Qð qͥdẽ ſcimus:lʒ pᷣpoſtere faciã hyſtoꝛie oꝛdinẽ ↄfun⸗ dere:etiã ad Dauid fugientẽ ab Abimelech ſa cerdote dictũ. Si mũdi ſunt pueri ab vxoꝛibꝰ. Zille rñdit ab heri ⁊ nudiuſtertius. Panes em̃ pPppoſitõis q̃ſi coꝛpus R*:&;i de vxoꝝ cubilibꝰcõ ſurgẽtes edere nõ poterãt.Et nobᷣ in trãſitu eſt ↄtemplandũ qð dixit.Si mundi ſunt pueri ab vxoꝛibus: videlʒ ꝙ ad munditias coꝛꝑis Rp̃i oĩs coitus immũdus ſit/In lege q pᷣcipit᷑: vt põtifex niſi vginẽ nõ ducat vxoꝛẽ:ne viduã ac cipiat. Si eadẽ vᷣgis vidueq; ↄditio ẽ:q̃re alte ra recipit᷑:altera repꝛobat᷑.Et ſacerdotalis vi dua in domo iubet᷑ ſedere pr̃is ſui:nec ſecũduʒ noſſe mr̃imoniũ. Si ſoꝛoꝛ vᷣgo moꝛit᷑ ſacerdot quo mõ ipᷣa ad pr̃is exeqͥas:ita pr ad eaʒ iubet accedere. Si vo nupta ſit:q̃ſ aliena ↄtemnit᷑. Qui vxoꝛẽ duxerit:⁊ qͥ plãtauerit vineã/velut ꝓpagines ſfilioꝝ: ꝓhibet᷑ ad bella pcedere.nõ em põt dñi ſeruire militie ſeruꝰ vxoꝛis/⁊ ð ſpe⸗ culis mulieꝝ ieiunãtiũ q̃ſi de puriſſimis coꝛꝑi bus vᷣginũ:luter in tabernaculo fundit᷑.⁊ intri ſecus in ſanctuario tã cherubi qᷓ; ꝓpiciatoꝛũ ⁊ archa teſtamẽti ⁊ mẽſa ꝓpoſitõis ⁊ cãdelabꝛũ ⁊ thuribulũ ex auro mũdiſſimo ſunt.Neq; em in ſcã ſcõꝝ inferri poterat argẽtũ. Caplłm.XII. Aiicg moꝛoꝛ in ¶Hoyſe: cũ mihi ppoſi ꝗq tii ſit curſim celeritq; dictãti ſingla bꝛe uiuit᷑ pſtrigere: ⁊ intelligẽtie ãſdã lineas ducere:Traſcẽdã ad Jeſum Naue.qͥ añ dict ẽ Auſes:ſiue vt rectiꝰ habet᷑ i hHebꝛeo Oſee.i. Saluatoꝛ. Ipᷣe em ſᷣm epłaʒ Jude ſaluauit:⁊ eduxit łm iſrael de egypto: ⁊ in terrã re ꝓmiſ ſionis induxit.ic Ihs ſtati vt venit ad Joꝛ⸗ danẽ:aq̃ͥ nuptiaꝝ q̃ ſꝑ in lege fluxerãt:arefacte ſunt ⁊ ſteterũt.⁊ ſiccis pedibꝰac nudis ꝑłs om nis trãſit:⁊ venit in Galgala.ibiq; ſcdðᷣo ẽ arcũ ciſus. Qð ſi iux lraʒ accipimus: penitus ſtare nõ põt.Si em̃ duplex haberemꝰpᷣputiũ.vł ab⸗ ſciſſa pellicula iteꝝ naſceret᷑:recte ſcðᷣa circũci⸗ tello euãgelij ꝓplm qͥ ꝑ deſerta venerat circũci⸗ dit. ⁊ circũcidit cultello petrino:vt qð i Moy ſi filio añ pᷣfigurabat᷑ in paucis:id ſub Jeſu du ce ipleret᷑ in cũctis.Sʒ ⁊ ipa pᷣputiain vnũ cu⸗ mulũ coaceruata:⁊ ſepulta:⁊ fra obruta.⁊ ab⸗ latũ obpꝛobꝛiũ egypti ⁊ nomẽ loci Galgala qd interpᷣtat᷑ reuelatioꝛoñdũidũ in pᷣputio ãbula uerit płs ꝑ deſertũ: oculos eiꝰfuiſſe cccatosvi deamus ⁊ ↄſequẽtia. Poſt euãgelij circũciſio⸗ nẽ:⁊ ↄſecratõeʒ.xij.lapidũ in loco reuelatõnis ſtari paſcha celebꝛat᷑. Immolat᷑ eis agnꝰ: ſcẽ terre veſcunt᷑ alimẽtis. Egredit᷑ Jeſus:occur rit ei pᷣnceps militie gladiũ tenẽs.i.vel ꝓ circũ⸗ Is cul⸗ ciſo ꝓpło pugnareſe mõſtrãs:vel deſecas gluti nũ nuptiaꝝ/Siłrq; vt Moyſi pᷣceptũ fuerat⁊ huic ðꝛ. Solue coꝛrigiã calciamẽti tui.locꝰ em̃ in qͥ ſtas:terra ſctã eſt. Quia ſic erat dñi arma⸗ tus exercitus in tubis ſacerdotalibꝰ q̃ſi ad euã gelicã pᷣdicatõeʒ ſub typo Jericho mũdus ſub uertit᷑iEtvt inſinita pᷣtereã (neq; em nũc ꝓpo ſitũ ẽ mihi oĩa vter inſtri aꝑire myſteria)qͥnq; reges qͥ in terra repꝛomiſſionis añ regnabãt re ſiſtebãtq; euãgelico exercitu Jeſu pugnãteſu⸗ perant᷑:h̊ puto intellectui eſſe ꝑſpicuũ ꝙ anq; diñs pplm ſuũ educeret de egypto: ⁊ circũcide⸗ retjeũ viſus:odoꝛatus:guſtus:auditus:tactꝰ⸗ q; regnauerint ⁊ his qſi pᷣncipibus fuerit vniũ ſa ſubiecta. Quos Jeſus ad ſpelũcã coꝛꝑis cõ fugiẽtes: ⁊ ad tenebꝛoſum locũ.i.ipᷣm igredien tes coꝛpus intfecit vt ꝑ id occiderent᷑:ꝑ qð añũ eꝝ iã tps ẽ vt caſtitatl Jeſu vexil⸗ lũ leuemus. Moyſes ſcribit᷑ habuiſſe vxoꝛẽ. Moyſen aũt ⁊ dominus nr ⁊ aplłs interpᷣtant᷑ regnabãt e 3 Fars in legẽ. habẽt Moyſen ⁊ ꝓphetas.⁊ ab Adã vſq; ad Moyſen regnauit peccatum:erxiã ſuꝑ eos qui nõ peccauerũt: in ſiłitudinẽ pᷣuaricani onis Ade.nulliq; dubiũ eſt:in vtroq; teſtimo⸗ nio Moyſen legeʒ ſignificare.ſicut ̊ legimus ꝙ Moples.i.lex habuerit vxoꝛẽ:oſtẽde miht Zelſuin Naue vel vxoꝛẽ habuiſſe vel filios.Et ſi potueris mõſtrare:victũ me eſſe fateboꝛ. Et certe pulcherrimũ terre iudee in ꝑtitõe accepbit locũMoꝛiturq; non in vicenario nũero:qͥ ſp in ſcöturis infauſtus eſt:in qͥ ſeruiuit Jaco be vyeditus ẽ Joſeph: ⁊ quẽ diligit Eſau: accipi⸗ erns in eo qdã munera. Sʒ in decimo:de cuius laude crebꝛo diximus. ſepeliturq; in Thãnat ſareth. i.in ꝑpfectiſſimo pncipatu. ſiue in nũero pa mis vVgines ſeculi qͥ eas qᷓ ꝓpter Æm ſunt vgies opperimẽti noui. vt vᷣginũ ſigniſicaret greges. BSaluatoꝛis auxilio cooptos ĩi moöte Ephꝛaym hocèẽ in mõte frugifero.ab aqͥlone mõt Gaas q̃ interpᷣtat᷑ ↄmotio.Mõs em Syõ latera aqͥ⸗ lonis:citas regi magni:q̃ opoſita ẽ ſp inuidie: 1 ſingulas temptatiões dicit. Mei vo pene moti ſunt pedes.Cũq; in ſepultura Jeſu liber dex noie eius appellat᷑: expletus ſit: rurſum in Judicũ volumine: qſi viuẽs reſurgẽſq; deſcri bit᷑: ⁊ ſub ovaxc ρππ 1οωιοςεο ρ ülius dicã tur. Et legit᷑. Miſit Jeſus pplin. ⁊ abierunt ſi lij iſrael: vnuſqͥſq; in hereditatẽ ſuã.vt poſſide rẽt terrã.Et ſeruiuit ppłs dño cũctis diebꝰ Je⸗ ſu ⁊c̃.Statiq; ſũbiũgit᷑. Et moꝛtuꝰẽ Jhs Na⸗ ue ſeruꝰ dñi cẽtũdecẽ ãnoꝝ. NPoꝛro oyſes vidit tm terrã repꝛomiſſionis:⁊ intrare nõ po⸗ tuit:⁊ moꝛtuꝰẽ in terra Moab.⁊ ſepeliuit euʒ dus in valle terre Moab j domũ Phegoꝛ. nõ cognouit vir ſepulchꝝ eius vſq; in diẽ hãc. Coöõdpemus vtriuſq; ſepulturã. Moyſes in ter ra Moab moꝛit᷑. Jeſus in terra Judee. Ille ſepelit᷑ in valle ↄ domũ Phegoꝛ:qð interpᷣtat ignominia. ꝓpᷣe qpe NPhegoꝛ in lingua hebꝛea papus appeellat᷑.hic in mõte Ephꝛaym ab aqui lone mõtis Gaas. Et eſt in vbis ntlieib diuinaxꝝ ſcpᷣturaꝝ ſenſus anguſtioꝛ.Quia ap ſudeos gloꝛia erat:⁊ in partubus ⁊ parturitio nibus.⁊ maledicta ſterilis: que nõ hẽbat ſemẽ in iſrael. ⁊ btũs cuius erat ſemẽ in Syon:⁊ do meſtici in hieruſalẽ:⁊ in bñdictõe maxima po nebat᷑. Uxoꝛ tua ſicut vitis abũdans:in lateri⸗ bus domus tue. Filij tui ſicut nouelle oliuaruʒ in circũitu mẽſe tue. Icirco ſepulchꝝ eius po ſitũ in valle deſcribit᷑ domũ idoli: qð ꝓpe li⸗ bidini ↄſecrat᷑. Mos aũt qͥ militamus ſub Je⸗ ſu duce vſq; ad pñtẽ diẽ ignoꝛamus vbi oy ſes ſit ſepultus.Contemnimus em begoꝛ:⁊ omnem ignominiam eius:ſcientes ꝙ qͥ in car⸗ ne ſunt:deo placere nõ pñt.Et dñs añ diluuiũ ᷓ; dixerat. NMõ ꝑmanebit ſpũs meus in hoie: qꝛcaro ẽ.Quã ob rẽ ⁊ Mopſes moꝛiẽs plan⸗ I git᷑ nuptie em finiunt᷑ in moꝛte: vginitas poſt moꝛtẽ incipit coꝛonari. Capłm. XIII. Ampſon q; ꝓducit in mediũ.nec decal 3 uatũ qndã dñi Naʒareũ a muliere oↄſi⸗ derat: qͥ lz typũ teneat Saluatoꝛis: ; meretricẽ ex gẽtibus adamarit eccłaʒ:⁊ multo plures hoſtiũ moꝛiẽs qᷓ; viuus occiderit:tñ cõ⸗ iugalis pudicitie exẽpla nõ pᷣbet.Et certe iſte ẽ Gm ꝓphetiã Jacob.qͥ cum ↄcitus eq̊ ꝑnicitate ferret᷑:a ſerpẽte ꝑcuſſus retroꝛſuʒ cecidit. Del boꝛã aũt ⁊ Barath ⁊ vxoꝛẽ Heber Cynei cur enũerauerit ꝓꝛſus nõ intelligo:cũ aliud ſit bel⸗ lox pnceps ⁊ hyſtoꝛie oꝛdinẽ texere:aliud figu ras aliqs ſignificare ↄiugij.q in iſtis oiĩo nõ cõ⸗ pa eeozf ꝙ pᷣfert Jepte pr̃is fidem lachꝛy ginis filie ꝓ nob facit. Et nos em nõ taʒ p̃dicamus. ⁊ a pleriſq; hebꝛeoꝝ repᷣhendit᷑ pĩ voti temerarij:q: dixerit.Si tradẽs tradider filios Ammõ in manibus meis:qͥcunq; exierit de domo mea in occurſum mihi:cũ reuerti ce⸗ pero in pace a filijs Ammon erit dño:⁊ offeraʒ illud in holocauſtũ. Si canis inquiẽt ſi aſinus occurriſſet:qͥd faceret:? Ex qͥ volũt dei diſpẽſa tione eſſe factũ:vt qͥ inpꝛoſpecte nouerat:erro⸗ rẽ votoꝝ filie moꝛte ſnrαππυdne nu tritꝰin tabernaculo duxit vxoꝛẽ:qͥd h̊ ad pᷣiudi ciũ vᷣgitatis: Quaſi nõ hodie q; plimi ſacerdo tes habeãt mr̃imonia:⁊ apłs epᷣm deſcribat v⸗ nius vxoꝛis viꝝ:hñtẽ filios cũ oĩ caſtitate.Si⸗ mulq; noſcẽduʒ ꝙ Samuel leuita nõ ſacerdos nec põtifex fuerit. Vñ ⁊ faciebat illi mater ſua ephoth ad ſuꝑ hũerale videlʒ lineũ.qͥ habitus Pfbe leuitaꝝ ⁊ minoꝛis ẽ oꝛdinis. Vñ ⁊ in pſal⸗ mis nõ nominat᷑ int᷑ ſacerdotes:ᷣ int᷑ eos qͥ in⸗ uocãt nomẽ dñi. Moyſes inqͥt ⁊ Aaron in ſa⸗ cerdotibꝰeiꝰ ⁊ Samuel int᷑ eos qͥ inuocant no⸗ mẽ eiꝰ. Leui em̃ genuit Caath: Caath genuit Aminadab. Aminadab genuit Choꝛe.Choꝛe genuit Aſſyr.Aſſyr genuit elcana.Helcana gẽuit Sub. Sub gẽuit tou. Tou genuit helm. Helm genuit Jeroã. Jeroã genuit elchana. Helchana gẽuit Samuelẽ. Nulliq; dubiũ ẽ ſa cerdotes ð Aarõ ⁊ Eleaʒzar ⁊ Phinces ſtirpe gñatos.qͥ cuʒ ⁊ ip¶ůi habuerit vxoꝛes:recte nop opponerẽt᷑:ſi erroꝛe Encraticaꝝ ducti ↄtẽdere⸗ mꝰmr̃imonia repꝛobãda.⁊ ñ eẽt nr̃ põtifex ſᷣm oꝛdinem Melchiſedech ſine patre ſine matre aveDeαω u I Iοα☛id ſine nuptijs. Et reuera magnos fructꝰex libr Samuel capit. vt qꝛ ipᷣe placuit ðo:tales genuerit qͥ dño diſplicerẽt.qdᷣ ſi Booʒ ⁊ Ruth nob obijẽ ad ↄpꝛobãdã diga⸗ miã:ſciat in euãgelio ob typũ eccłie etiã Raab meretricẽ i oꝛdie maioꝝ dñi enũeratã/ Poꝛro ꝙ Bauid ducẽtis pᷣputijs emiſſe iactat vxoꝛẽ: nouerit illũ ⁊ alias habuiſſe q;płimas.⁊ Mi⸗ hpoſt decal reſſ⸗ igg mulio tnci⸗ elltei icitate 1.Bel nei ur ſubel⸗ wäſgn dnoͤco⸗ gnlachy fnöng gies endtpi fadier erieni nertice⸗ offenz jaſtnus diſpeſa arerro⸗ Wuclnu iſccc⸗ ſabu⸗ ae Gi⸗ edos nterlua habieus zupſa⸗ coͤ⸗ neninſp weunno⸗ bgenit ne Chor nhelane uitheln. hechant dubiͤeſs ces pe tuenob gidele⸗ iierfn nemune Eirenen ntgiß⸗ pleeti bidid „ l nnb Anor. 1, C nifeſtüu eſt / minibus nõ haberi:b legi/ Tractatus II chol filiã Saul quã pr alteri tradiderat:poſtea recepiſſe: ⁊ ii ſenẽ Sunamitil puelle calefactuʒ eſſe ↄplexibꝰ. Nec h̊ dico ꝙ deſctis viris qᷣcqᷓ; detrahẽ audeã:ſᷣ ꝙ alið ſit in lege vᷣſari:alið in euãgelio. Ille occidit Ariã etheũ: mech exti⸗ tit i Berſabe. Et qꝛ erat vir ſanguinariꝰ:nõ vt⸗ Jo. RrVn ſemie regio vtprãnoꝝ: pueros in qbus nõ ei⸗ ſet macła:pulchꝛos facie: ⁊ intelligẽtes ſapiaʒ⸗ Et argumẽtant᷑:ſi de ſeie regio electi ſunt Da⸗ niel ⁊ tres pueri: de ſemie aũt regio eunuchos foꝛe ſcbtura pᷣdixit:hos eſſe qͥ eunuchi facti ſũt SSBi wo ⁊ illud oppoſuerit: qð in Eʒechiele ðꝛ: pleriſq; exiſtimãt ꝓpt᷑ bella:ſᷣ ppt᷑ homicidiũ Noe ⁊ Daniel ⁊ Job in terra peccatrice filios tẽplũ dñi ediſicare ꝓhibet᷑. Nos ãt ſi vnuʒ de mimis ſcãdaliʒ-auerimꝰ⁊ ſi fri dixermꝰracha:⁊ noõ recte viderimꝰ:expedit vt mola aſinaria li⸗ ⁊ filias liberare nò poſſe. Rñdẽdũ ẽ ꝙ iux hyp potheſin dictum ſit. Mec em eo tempe Noe ⁊ JZob erant:qͥs multis añ ſeculis cognouimus. get᷑ circa collũ nr̃m: ⁊ rei erimꝰgehẽne:⁊ adul⸗ Etẽ ſenſus:ſi tales ⁊ tales viri fuerint in terra teriũ noõᷣ in ſolo aſpectu reputabit/ Trãſit ad Salomonẽt.pꝑ quẽ ſe cecinit ipᷣa ſapia:⁊ cũ vxo riũ eũ dicat: atq; in illiꝰ laudibꝰ imoꝛet᷑: mił oꝛ cur nõ iũgat ⁊ illð ð Cãtico cãticoꝝ.Sexagita ſunt regie: ⁊ octogita ↄcubine:⁊ adoleſcentule q̃ꝝ nõ ẽ nũerus.Et illud ð regnoꝝ tertio:q ſe⸗ prtiingẽtas habuerit vxoꝛes ⁊ trecẽtas ↄcubias ⁊& alias innũerabiles. HHe nẽpe ſunt:q̃ͥ auᷣterũt coꝛ eius a dño.⁊ tñ añqᷓ; plures hr̃et vxoꝛes:⁊ carnis vitijs laberet᷑.in pᷣncipio regni ⁊ adole⸗ ſcẽtie extruxit dño tẽplũ.vnuſqͥſq; em nõ ðᷣfu⸗ turis:ſᷣ de pũtibus iudicat̃.QAð ſi Salomonis exẽpla ei placẽt:iã nõ digamꝰ erit:⁊ trigamꝰ.ſᷣ nili ſeptingẽtas habuerit vxoꝛes:⁊ trecẽtas cõ cubinas:typũ eiꝰ ⁊ meritũ implere nõ poterit. MObſecro te lectoꝛ: ⁊ idip̃ᷣm ſepe ↄmoneo:vt ſci as meq̃ loqᷣr neceſſitate dicere:nec detrahẽ his d̊̊ in lege pᷣceſſerint:ſᷣ ſeruiſſe eos tꝑibus ⁊ ↄdi tionibus ſuis:⁊ illã dñi implere ſniaʒ.Creſcite ⁊ multiplicami:⁊ replete terrã 2 qð his maiꝰẽ futuroꝝ typos pᷣbuiſſe pus in collecto ẽ:ſupeſt vt qͥ hñt vxoꝛes ſic ſint Iſi nõ habeãt:aliud pᷣcepi:⁊ vᷣginitateʒ a Sal⸗ uatoꝛe vgine dedicari.elyã ⁊ Helyſeũ qᷓſtul te intatalogo polucti mnan it :me tacẽte ma⸗ eſt / Zi em Joannes Baptiſta venit in ſpũ ⁊ vᷣtute elye:⁊ Joãnes vgo eſt:vtiq; nõ ſolũ in ſpũ eius venit:ſᷣ etiã in coꝛpoꝛis caſtita⸗ te. Poꝛro illud qð de Eʒechia ↄmẽoꝛari põt: hiuqᷓ; ;ᷓ ille ſolida ſtoliditate nõ viderit.ꝙ poſt vitã recuꝑatã: ⁊.xxv.annoꝝ ſpatia ꝓtelata di⸗ xerit:amodo filios faciã: ſciat in hebꝛeis volu⸗ 2 8 B: pr filijs notã fa⸗ ciet veritatẽ tuam lom pꝓphetiſſa ↄſulat᷑ ab Joſia rege iude:iã ca⸗ ptiuitate vicina.⁊ ira dñ i ſtillãte ſuꝑ Hierim: cũ hec noꝛma ſit ſcpᷣturaꝝ.vt deſiciẽtibus viris ſcis: mulieres in viroꝝ laudent᷑ obpꝛobꝛiaiſuꝑp fluũ aũt ẽ de Baniele dicere: cũ hebꝛei vſch ho Die autumẽt ullũ ⁊ tres pueros fuiſſe eunuchos ex illa dei ſnia:quã Eſaias loquit᷑ ad Eʒechiã ⁊ de filijs tuis qͥ naſcent᷑ ex te tollẽt:⁊ faciẽt eu⸗ nuchos ĩ domo regis. Rurſuſq; in Daniele le⸗ gimus: ⁊ dixit rex Aſphaner pᷣncipi eunuchoꝝ vVt introducerẽt de filjs captiuitatis iſrael:⁊ nã. Si aũt nobis illud oppoſuerit ad ꝓbãdũ:qꝙ; peccatrice: filios ſuos ⁊ filias liberare nõ pote⸗ rũt: qꝛ iuſticia pr̃is nõ liberabit filiũ: nec pctm̃ alterius alteri reputabit᷑. Aia em q̃ peccauerit ipᷣa moꝛiet᷑/ Sʒ ⁊ ᷓ̊ dicendũ:Daniel iuxta hy⸗ ſtoꝛiã libꝛi eius.cũ Joachim rege captũ eo tꝑe q̊ Eʒechiel q; ductus eſt in captiuitatẽ. Quo⸗ modo ergo potuit hre filios q̊ͥ adhuc puer erat ⁊ expleto triẽnio introductus ẽ ad regis obſedqᷣ um:Ac ne qͥs putet Eʒechiel iã viri meminiſſe BDanielis ⁊ pueri. Factũ ẽ inqͥt in ãno ſexto re⸗ is.ſ. Joachi.i mẽſe ſexto in qnta mẽſis.⁊ ego ſedebã in domo mea ⁊ ſenes Juda ſedebãt co⸗ rã me. Atʒ in eadẽ die ad eũ ðꝛ. Si fuerit Noe Baniel⁊ Job. Erat igit᷑ Haniel adhuc puer ⁊ notus ppło:vel ppt᷑ interpᷣtatõeʒ ſomnioꝝ re gis: vel ꝓpt᷑ Suſanne liberatõeʒ:⁊ occiſionem pbr̃oꝝ. Et pſpicue ↄpꝛobat᷑ eo tꝑe:qͥ hec dice⸗ bant᷑ ð Moe: ⁊ Baniele:⁊ Job. adhuc pueruzʒ fuiſſe danielẽ:nec potuiſſe hr̃e filios ⁊ filias qͥs ſua iuſticia liberaret. hucuſq; ð lege. Ca. XIIII H Enit ad euãgeliũ:⁊ ꝓponit nobis Za⸗ y cchariã ⁊ Helyzabeth. Petꝝ ⁊ ſocrum ,„ eius: ⁊ 2ſueta vecoꝛdia non intelligit. iſtos q; int᷑ eos qͥ legi ſeruierũt: debuiſſe nũera ri. Neq; em euãgeliũ añ crucẽ Ep̃i eſt:qð paſ⸗ ſione ⁊ ſanguine ipius dedicat᷑. Juxta quã re⸗ gulam ⁊ ceteri apłli.vt ei ex ſuꝑfluo interim cõ⸗ P cedam:habuerũt qͥdã vxoꝛes ſᷣ qs eo tꝑe acce⸗ perãt:quo euangeliũ neſciebãt. Qui aſſumpti poſtea in apłatum relinquunt officiũ ↄiugale. HNã cũ Petrus ex pſona aploꝝ dicit ad dñm. Ecce nos relimus omia: ⁊ ſecuti ſumꝰ te. Rñ dit ei dĩñs. Amẽ dico vobis:qm nemo eſt qᷣ di⸗ a vxoꝛ Sel miſerit domũ:aut parẽtes:aut frẽs:aut vxoꝛẽ aut ſfilios ꝓpt᷑ regnũ dei: q̊ͥ non recipiat multo plura in ſeculo iſto:⁊ in ſeculo futuro vita eter oẽs apłi vxoꝛes habuerint nũqͥd nõ habemus ptãtẽ mulieres vel vxoꝛes circũducendi.quia Vuvn apud grecos vtrũq; ſignificat: ſicut cete ri apoſtoli ⁊ cephas:⁊ frẽs dñi: Jũgat illud dõð in grecis codicibus ẽ. Nũqͥd nõ hẽmꝰ pote ſtatẽ ſoꝛoꝛes:mulieres: vel vxoꝛes circũducen di⸗/ Ex qͥ aparet eũ de alijs ſcis dixiſſe mulieri⸗ bus:q̃ iuxia moꝛẽ iudaycũ mgr̃is de ſua ſubſtã e . Hars tia miſtrabãt:ſicut legimꝰ ipi q dño factitatũ. Nã ⁊ oꝛdo vboꝝ h̊ ſignifſicat. Nũqᷣd nõ hẽmꝰ ptãtẽ mãducaãdi⁊ bibẽdi:aut ſoꝛoꝛes mulieres cireũducẽdi: Abi ð ↄmedẽdo⁊ bibẽdo ac ð ad miſtratõe ſumptuũ pᷣmittit᷑:⁊ ð mlłieribꝰſoꝛoꝛi be ſic ifert᷑:pſpicuũ ẽ ñ vxoꝛes debẽ intelligi:vᷣ eas vt diximus:q̃ de ſua ſubſtãtia miſtrabant. Qð ⁊ in veteri lege de Sunamite illa ſcribit᷑:q̃ ſolita ſit Helyſeũ reciꝑpe:⁊ ponere ei menſam ⁊ panẽ ⁊ cãdelabꝝ ⁊c̃.aut certe ſi/ vvopC vx oꝛes accipimus nõ mulieres:idqð addit᷑ ſoꝛo res:tollit vxoꝛes.⁊ oñdit eas germanas in ſpũ fuliſſe:nõↄiuges.QAuãqᷓ; excepto apoſtolo Pe tro nõ ſit manifeſte relatũ de alijs apłis:ꝙ vx⸗ res habuerint.⁊ cũ de vno ſcriptũ ſit: ac de ce⸗ teris tacitũ:intelligere debeamꝰ ſine vxoꝛibus eos fuiſſe:de qͥbus nihil tale ſcptura ſignificat. Et tñ ille q̊ͥ nob obiecit Zachariam ⁊ helyʒa⸗ beth: vel Petꝝ ⁊ ſocꝝ eius:ſciat ð Zacharia ⁊ Helyʒzabeth Joãneʒ fuiſſe gñatũ.i.de nuptijs vginẽ. de lege euãgeliũ:de mr̃imonio caſtitatẽ vta ꝓpha vᷣgine vᷣgo dñs ⁊ ãnũciaret᷑ ⁊ bap⸗ tiʒaret Moſſumꝰat de NPetro dicere:ꝙ habue rit ſocꝑ eo tꝑe:qͥ credidit. ⁊ vxoꝛẽ iã nõ habue rit:qᷓ;qᷓ; legat᷑ in pꝑiodis:⁊ vxoꝛ eiꝰ ⁊ filia. Sed nũc nobᷣ de cãone oẽ certamẽ ẽ.Et qꝛ ad apłos ꝓuocauit:ꝙ pᷣncipes diſciplie nr̃e ⁊ xpᷣiani do matis duces vgines nõ fuerint:vt eos interim vᷣgines ↄcedamus nõ fuiſſe.Neq; em hoc pꝛe⸗ ter Petꝝ ꝓbari põt:nouerit hos eſſe apłos.ð quibus Eſaias vaticinat᷑. Niſi dominus ſaba oth reliquiſſet nob ſemen:q̃ſi Sodoma eſſemꝰ ⁊ ſiles Gomoꝛre fuiſſemusAui g erãt ex Ju⸗ deis: vginitatẽ quã in iudayſmo amiſerantan euãgelio habere nõ poterãt.Et tũ Joãnes vnꝰ ex diſcipulis:qͥ minimus tradit᷑ fuiſſe int᷑ apo⸗ ſtolos:⁊ quẽ fides R–i vᷣginẽ reppererat. vgo ꝑmãſit.⁊ ideo plus amat᷑ a domino: ⁊ recũbit ſuꝑ pectus Jeſu. ex qͥ Petrus qͥ vxoꝛẽ habue rat:qð ipᷣe introgare nõ audet:illũ rogat vt in⸗ terroget.Et poſt reſurrectõeʒ nũciãte Maria MMaggdalene ꝙ dñs reſurfexiſſet vterq; cucur rit ad ſepulchꝝ:ſ ille pᷣuenit. Cũq; eſſent in na ui ⁊ piſcarent᷑ in lacu Geneʒareth: Ihs ſtabat in littoꝛe:nec ſciebãt apłi quẽ viderẽt.Solꝰ v⸗ go vᷣginẽ recogſcit.⁊ diẽ Petro. Dñs ẽ/Rur⸗ ſum poſt auditã ſniaʒ:ꝙ ab alio cingẽdus eſſet Petrus.⁊ ducẽdus qͥ nollet:⁊ crucis fuiſſet il⸗ lipaſſio ꝓphetata: ⁊ ille diceret. Dñe qd iſte:. nolẽs deſerere Joãnẽ:cũ qͥ ſp fuerat copularꝰ: dicit ei dñs. Sic volo eũ eſſe qͥd ad te: Vñ ⁊ ſer mo exiuit inter frẽs illũ diſcipulũ nõ moꝛiturũ Ex quo oſtendit᷑ vginitatẽ nõ moꝛi:nec ſoꝛdes nuptiaꝝ abluere cruoꝛe martyrij: ſᷣ manere in Epo:⁊ doꝛmitionem eius tranſitũ eſſe nõ moꝛ ginẽ nõ fuiſſe:⁊ nos amoꝛis pᷣcipui cãm vgini⸗ tatẽ diximus:exponat ille. Si virgo non fuit: cur ceteris apłis plus amatus ſit: At ſi tu did: ſuꝑ Petꝝ fundat᷑ eccła.licʒ idipᷣm in alio loco ſuꝑ oẽs apłos ſiat.⁊ cũcti claues regni celoꝛuʒ accipiunt: ⁊ ex equo ſuꝑ eos eccleſie foꝛtitudo ſolidet᷑:tũ ꝓpterea inter.xij.vnus eligit᷑:vt ca pite ↄſtituto:ſciſmatis tollat᷑ occaſio.Sed cur nõ Joãnes electus eſt virgo: Etati delatũ eſt: qꝛ Petrus ſenioꝛ erat.ne adhuc adoleſcẽs:ac pene puer:ꝓgreſſe etatl hoibus pᷣferret᷑.⁊ ma⸗ giſter bonus qͥ occaſionem iurgij debuerat au⸗ ferre diſcipulis: ⁊ qͥ dixerat eis. Pacẽ meã do vobis:pacẽ relinqͥ vobis.⁊ qͥ voluerit int᷑ vos maioꝛ eſſe:minimus oim ſit:in adoleſcẽtẽ que,zʒ dilexerat cãʒ pᷣbere videret᷑ inuidie/At ãt ſcia mus Joannẽ tũc fuiſſe pueruʒ: manifeſtiſſime docẽt eccleſiaſtice hyſtoꝛie.ꝙ vſq; ad Traya⸗. ni iꝑiũ vixerit.i.ꝓoſt paſſionẽ dñi ſexageſino anno doꝛmierit.Quod ⁊ nos in libꝛo ð illuſtri bus viris bꝛeuit᷑ ꝑſtrinximus. Petrus apłs ẽ 7 Paneg apkus moritus 7 go. S Petrus apls tm. Joannes ⁊ apłs ⁊ euãgeliſta ⁊ ꝓpha Apoſtolus:quia ſepᷣſit ad eccłias vt magiſter. Euangeliſta:quia libꝝ euangelij ↄdidit:qð ex cepto Mattheo alij ex. xij. apoſtolis non fece runt. Pꝛopheta:vidit em in Pathmos inſula in qua fuerat a Domitiano pᷣncipe ob dñi mar tyriuʒ relegatus Apocalypſim infinita futuro rum myſteria ↄtinentẽ/Refert aüt Tertullia⸗ nus:qꝙ a Nerone miſſus in feruẽtis olei doliũ: purioꝛ ⁊ vigetioꝛ exiuerit:qᷓ; intrauerit.Sed ⁊ ipᷣm eius euãgeliũ multũ diſtat a ceter. Mat⸗ theus qſi ð hoĩe incipit ſcribere:liber gñatiõis Jeſu xpᷣi filij Dauid.ſilij Abꝛahã.Lucas aſa⸗ cerdotio Zacharie. Marcꝰ a ꝓphetia Mala chie ꝓphe ⁊ Eſaie. Pꝛimꝰ hʒ faciẽ hoĩs: ꝓpt᷑ genealogiã. Scðs faciẽ vituli: ppt᷑ ſacerdotiũ Tertiꝰvocẽ leonis:ꝓpt᷑ vocẽ clamãtis in de⸗ to:parate viã dñi:rectas facite femitas eiꝰ. Jo annes vo nr̃: qſi aqla ad ſuꝑna volat:⁊ ad ip⸗ ſum preʒ ꝑuenit dicẽs. In pᷣncipio erat vbũ:⁊ vᷣbũ erat apud deũ:⁊ deus erat vᷣbũ.lhoc erat in pᷣncipio apud deum. Expoſuit vginitas qð nuptie ſcire nõ poterãt.Et vt bꝛeui ſermõe mł tem/S iautem obnixe contenderit Joannẽ v⸗ ta ↄpᷣhẽdã: doceãq; cuius pᷣuilegij ſit Joõdnes imo in Joanne vᷣginitas:a dño vᷣgine mr vgo vgini diſcipulo ↄmẽdat᷑/Aeꝝ caſſo laboꝛe ſu⸗ damus. Obicit nobᷣ qͥ we aduerſarius apoſto licãſniaʒ: ⁊ ait. Adã pᷣmus foꝛmatus ẽ.Peide Eua.⁊ Adã nõ ẽ ſeductus.mulier aũt ſeducta in pᷣuaricatõe ſancta cẽ.Salua aũt fiet ꝑ fuioꝛuʒ gñatõeʒ:ſi ꝑmãſerint in ſde ⁊ dilectione ⁊ ſan⸗ ctificatione cum ſobꝛietate. Conſideremus cur apoſtolus ad hanc ſniaʒ:⁊ vñ ꝑuenerit. Nolo ergo viros oꝛare in oĩ loco:leuates ſctãs manꝰ 1 fos ſus ptie Tractatu 4 ractatus I Epiſtola IX fuit ſine ira ⁊ cogitatõibus. Cõſequẽt in nde: eribꝰ dat pᷣcepta vite: ⁊ air Siin gerlachehn dom cõi. Si domus cõis eſt mariti ⁊ vxo⸗ lon habitu oꝛnato: cũ verecũdia ⁊ caſtitate oꝛnan⸗ isrerigit vroꝛ⸗ in ſuꝑbiã: ⁊ ↄtumeliã viro faẽ an tes ſe. nõ intoꝛtis crinibꝰaut auro vel margari J omagis ſi ditioꝛ vxoꝛ fuerit ⁊ in domo eius huie tis: ſiue veſte pcioſa: m qð decet mulieres p vir tanſerlt⸗ Incipit em nõ vxoꝛ:v dña eſſe.⁊ n mittẽtes pietatẽ ꝑ oꝑa bõa. ¶ulier in ſilẽtio didt pon enderit migrandu eſt/ Otillicidia eiai⸗ eln diſcat:cũ oĩ ſubiectõe. Docere ãt mulieri nõgꝑ⸗ Kurnanine in die hyemali de domo ſua. Silr nick: mitto:neq; dñari in viro.ſᷣ ſubditã eſſe in ſilen⸗ amt ier maledica de ꝓpᷣa domo aſſiduis pe ſbr or Enne ierek muliettnts dtioaeann melc rcgenehm dennzbrolald dere⸗ rnn in mariti redigeret ſeruitute:legis recoꝛdat᷑ ĩn Runn eiwgre cit eum de edibus ſuis.i.de ec⸗ tual⸗ : ad oꝛigiale exẽplũ redit:ꝙ a ägn actaug A ia/Añ ⁊ ſupꝛa ab eodẽ Salomone pᷣcipit᷑: neide ſit. deniq; mulier ex coſta eiꝰ⁊ ꝙ Adã dyabolꝰ fHi ne ſuꝑfluas. Et apłs ad hebꝛeos. Mꝛzopte⸗ Rvos ſeducẽ nõ potuerit: Euã.⁊ ꝙ poſt offeſaʒ dei een n⸗ debemusintendeleamolug igd is e ſtati viro ſubiecta ẽ:⁊ ad maritũ illiꝰfactaꝰuer n öſin foꝛte ſupfluamus. Illud wo s tace⸗ „. tüſen ſio. Qðq; erroꝛẽ veterẽ illa q̃ ſeł ↄiugio copula rdl ſub enygmate ſcribit: Sanguiſuge tres ine taẽ: redacta in ↄditõeʒ Eue filioꝝ pcreatone lie erãt dilectõe dilecte. iſte nõ ſaturauerunt Enjr deleret. ita tñ ſi ipos filios erudiret in fide ⁊ di⸗ e ngeif nõ ſufficit dicere: ſatis eſt. Infer geſino lectõe Ep̃i:⁊ in ſanctificatõe ⁊ pudicitia.Non nus: anoꝛmmulicris:r kerr que nõ ſatiat᷑ aqᷓ. luſin em vt male habet᷑ in latinis codicibus: ſobꝛic⸗ l Senrr dicit: ſatis eſt. Bi ſanguiſuga dyabo apls tas eſt legẽda: ſed caſtitas.id ẽ ροανͤ lugeſt: draboliſilis ſhut dilectõe dilecte: q ſati Perns Aide igitur quomõ ex hoc auoq; ipo teſtimo me mnerherro ol ort non pñt. Infernus: æ a⸗ ppba nio ſuꝑeris.⁊ quod putabas eſſe p nuptüs: p 5 bic ieris: ⁊ terra arẽs: ⁊ ignis exeſtuans. El vginitate ſentire cogaris. Nam ſi ſaluat᷑ muli⸗ naien de nerutticeins de adultera ðꝛ. amoꝛ rcde er in filioꝝ generatõne: ⁊ liberoꝝ nũerus ſalus erincitc atte reuſat ſe inſatiabilis eſt: q jiat matrũ eſt:cur addidit:ſi ꝑmanſerint filij in cha ner abdon it: ⁊ poſt copiã rurſum inos lin ritate: 2 ſanctificatõe cuz caſtitate: Tunc⸗ ergo n nüu a virilẽ effeminat: excepta paſſie dfin ſaluabit᷑ mulier: ſi illos genuerit filios: qui -⸗ qᷣd ⁊ in ſe inet: aliud nõ ſinit cogitare/ Simile bo;. tufio gines ꝑmanſuri ſunt: ſi quod ipᷣa ꝑdidit acqui uet᷑ naahin pabola legimus. Mer tria mo⸗ enlin rat in liberis: ⁊ damnuʒ radicis ⁊ carnem floꝛe gnet: Kalr cnarc põt ferre. Si ſeruus re oi: Ppeſcet ⁊ pomis. Capim xV rſihabear vi aturet panibns: odioſa vx⸗ 1Sel 8 DBne n ratu vhi nob aduerſariꝰ ꝑp⸗ mina ſuam. Eccea bic rernalon Raleitp en alomonẽ multinubũ:qͥ tẽ⸗ nem vxoꝛ poni Auodirnderis:s vr oaia Fo. XxXVIII phrluü dei extruxit: ſtrictiʒ rñderã: vt ꝑ q̃⸗ Gutoe⸗ ſtiones reliqs currerẽ. Nũc ne clamitet: ⁊ hũc ſa: dicam tibi quod ⁊ ſupꝛa.Ac ꝑ hoc ꝑiculum imminet.ferri gue eſt. Qui em ducit vxoꝛẽ: in urpiſp ⁊ alios in lege pr̃ᷣ . en alios pr̃iarchas:⁊ pphas:⁊ ſctõs vi⸗ ambiguo eſt: vtx odioſan uhin ros a nob eſſe emneraros: pponamas ☛ iambiguo eſt: vtn odioſam an amabilem ducar no N ſius:qͥ multas vxoꝛes ⁊ ↄcubinas h uiuſip⸗ Amoꝛillius inferno: ⁊ arenti terre:⁊ incendio ſniol ptijs volutatẽ. Mẽo em nbKnenorwne compat. LCapinmn. XVI tondes⸗ vxoꝛ vel mulier:illo q̃ paſſus ẽ Kirebo Aaͤſit⸗ EEñniamus ad Eccliaſten: de ipo q te⸗ tach uerbijs. Mulier inſipiẽs auclaxtop pais VRunonia paucq popéetes pibietpò e: nad. efficik. Cuius panis: Nẽpeqͥ de celo deſcend 5 tempus omni rei ſub celo. Tempus Epbie tz „ ecelo deſcendit pariendi:⁊ tempus moꝛiend & lar nftün Statiq; ſubiungit.Terrigene apud eã pereüt: di:tpᷣ pus moꝛiendi.tempus plantan Ihuumn ⁊in ꝓfundũ infernum incurrũt.Qui ſunt te i: tᷣus euellendi:quod plantatum eſtpeperi enbent pᷣmum Adã:qͥ de terra eſt: nõ m illi nio cum ho. lataulinus in nupti Renlla⸗ 1goines lo eſt. Et rurſum in alio loco. Sici ũ d de ce mus ꝑ pudicitiam quod plantatum eſt. Tp̃us ni⸗ mis: ita pdit vix ſun Sicut in ligno vx⸗ amplexandi: ⁊ ts longe fieri ab amplexu.Tẽ Hem, misnta pait vig uum vxoꝛ malefica/Si ãt aſ⸗ pus amãdli ⁊ tpᷣs ob diedi. Tẽpus be r. borſt ſerueris h̊ de malł ↄiugibꝰ dictũ eſſe:⁊ ego tibi ganzdlatsobedizdt, Ceclabeins o oneſe bꝛeuik rñdebo. QAue ermibi i eſſe:! ⁊ ego tibi pacis. Simulq; nos ↄmonet:ne legẽ euãgelio nueen De 1 ihi incũbet neceſſitas pferamus: ne puritatẽ vginitati emus nu i venire in dubium: vtꝑꝝ bõa an mala futura ſit: ptijs ndé. Welie Ginitatig pute nug Vu zität qu durero⸗ Melius eſt inat habitare inter⸗ fermoniori . Aelioꝛa want viceo nouiſſima goflon ra deßta:qᷓ; cũ vxoꝛe litigioſa: ⁊ i age mer⸗ ſermonis: q; initiũ eius. Statiq; ſubiungit: ne nn rax ſit vxorsfinehio vi ſa: iracũda. Quã dirxeris quid factum eſt.quia dies pᷣoꝛes melio intt q̃ duxit vxoꝛẽ. vñ pul nr i: nouit ille res erãt: q;ᷓ hi. qꝛ nõ ſapieter interrogaſti de h. n ſ limis oꝛatoꝛ.Qui ñ int liti u geminus ſub Et reddit cauſam quare dies poſterioꝛes meli innn liꝰẽ hitars in sgulo tecti: Peten e⸗ oꝛes ſunt qᷓ poꝛes:qꝛ bõa inqᷣt eſt ſapia cũ here rtte W r⸗ xoꝛe maledica ditate. In lege em ſapiam carnis moꝛs ſeque⸗ 4„. . * bat᷑ occidẽs. In euãgelio ſapiam ſpũs heredi⸗ tas expectat erna. Ecce hinueni dixit Ecclia⸗ ſtes hoiĩeʒ vnũ de mille inueni.⁊ mulierẽ i his oibus nõ inueni. Nerũtñ reweri: ꝙ fecit deus hoiĩeʒ rectũ:⁊ ipiq̃ſiert cogitatões malas.Re⸗ citũ hoieʒ inueniſſe ſe dicit. Cõſidera vim wbi. In hoie ⁊ vir ⁊ feia ↄtinet᷑ ⁊ mulierẽ inquit in his oibus nõ inueni. Legamꝰ? pᷣncipiũ Geneſe os.⁊ inueniemus Adã:hoc ẽ hoĩeʒ: tã virũ qᷓ; feiaʒ nũcupari. Cũ g̊ boni creati ſumꝰ ⁊ recti a deo:ipᷣi vitio nr̃o ſumꝰ ad peioꝛa delapſi:⁊ qð in padiſo rectũ in nobᷣ fuerat: egrediẽtibus de Padiſo danatũ eſt Quod ſi obieceris anq; pec carent: ſexum vir x teie tuille viuiſum abſc, peccato eos potuiſſe ↄiungi quid futuruʒ fue⸗ rit:incertũ eſt. Neq; em̃ dei poſſumus ſcire iu⸗ Dicia:⁊ ex noſtro arbitrio illius ſnie pᷣiudicare /Hoc quod factum eſt: in ppatulo eſt.ꝙ qui in padiſo vgines ꝑmanſerũt: eiecti de padiſo co pulati ſunt. Aut qͥd nocebat:ſi ꝑadiſus nupti⸗ as recipit:⁊ nulla eſt inter maritũ vginemq; di uerſitas:etiam in padiſo eos ante ſociari? Eij⸗ ciunt᷑ de ꝑpadiſo ⁊ qð ibi nõ fecerũt:in terra fa⸗ ciũt: vt ſtati a pᷣncipio ↄditõis hũane:vginita⸗ tem ꝑadiſus:⁊ terra nuptias dedicauerit. Se tiũ oiĩ tꝑe ſint veſtimẽta tua cãdida.Caãdoꝛ veſti ſempit᷑nus vᷣginitatis eſt puritas. In matutio ſſeminauimus ſemen noſtrum: ⁊ ad veſperã nõ ceſſemus. Qui ſeruiuimus in legenubij 8: vir ginitati in euãgelio ſeruiamus. Capim. XVII. Ranſeo ad Canticũ canticoꝝ:⁊ quod t. aduerſarius totũ putat eſſe ꝓ nuptijs: FIlvginitatisotinere ſacca mõſtrabo.Au diamus quid loquat᷑ ſponſa anqᷓ; ſpõſus eſtis ad terras veniat. patiat inferos:penetret acre ſurgat: ſit itudines auri faciemus tibi cũ diſtin ctionibus argẽti:qͥaduſq; rex in accubitu ſuo ẽ anq́; reſurgeret dominus: ⁊ Euãgeliũ coꝛuſca ret:nõ habebit aurum ſponſa: ſ ſimilitudines guri. Argentum aũt quod in nuptijs ſe habere pollicet᷑:habebat variũ aq diſtinctü in vidu⸗ is:ↄtinẽtibꝰ ac maritatis. Geide ſpõſus rñdet ad ſpõſam ⁊ eam docet:ꝙ veteris legis vmbꝛa trãſierit:⁊ veritas euãgẽelij venerit. Surge ve ni ꝓxima mea: ſpõſa mea:colũba mea qm ecce hyems trãſijt:pluuia abijt:abijt ſibi.oc ð ve teri teſtamẽto. Rurſum de euãgelio ⁊ vgitate Veee oꝛes viſi ſunt in terra:tpᷣs ſectõnis aduenit. HMoõne tibi videt᷑ idipᷣm dicere:quod ⁊ apoſto⸗ lus:ſupeſt vt qui habẽt vxoꝛes:ſic ſint qſi non habeãt.⁊ manifeſtius ð pᷣconio caſtitatis:vo git turturis audita ẽ in terra nr̃a. Turtur auis Pgalumano Ngani in ſublimibus: typus E Saluatoꝛis/Cegamus phyſiologos:⁊ reꝑie mus turturis hãc eſſe naturã: vt ſi parẽ ꝑdide rit: alteri nõ iungat᷑.⁊ intelligemus digamiam libano: venies ⁊ ꝑpt o ſid te Sanyr ⁊ ermõ a cubilibus leonũ a monti — . 3 . . . . etiã a multis auibus repꝛobꝛari. Statimq; tur tur dicit ad turturẽ: ficus ꝓtulit groſſos ſuos: id eſt veteris legis pᷣcepta ceciderũt:⁊ de euan gelio vites floꝛẽtes odoꝛẽ dederũt. Vñ ⁊ apłs &XZ —ꝭpßi bonus odoꝛ ſumus/Surge veni ꝓxima mea:ſponſa mea:⁊ veni tu columba mea:in ve lamẽto petre iuxta ꝓmurale:⁊ oñde mihi faciẽ tuam:⁊ auditã mihi fac vocẽ tuã.qm̃ vox tua ſuauis:⁊ facies tua ſpecioſa.dũ vultũ tuum te geres cũ Moyſe: ⁊ velamentũ eſiet in lege:nec faciẽ tuã videbam:nec vocẽ dignabar audire. dicẽs.Et ſi multiplicaueritis pᷣces veſtras nec ſicexaudiã vos. Nuũc aũt reuelata facie ↄtem⸗ piare gloꝛiã meã:a petre firmiſſime tegẽ ꝓmu⸗ rali truelis meus mihi:⁊ ego illi:qͥ paſcit᷑ inter lilia audiẽs ſpõſa apit ſacr̃a pudicitie.fra „ — .„* 2„ „ oc eſt inter vginũ caãdidiſſimos choꝛos. Vis ſcire q̃le verus Salomõ ⁊ pacificus noſter ſoli⸗ um:quales habeat armigeros.Ecce ait lectus Salomonis.lx.potẽtes in circũitu eius:de po tẽtibus iſrael.oẽs ferentes frameã ⁊ docti bel⸗ EVReHe Viri gladius in femoꝛe ipᷣius. Aui in circũitu Salomonis ſunt:gladiũ hñt i femoꝛe ſic aoth ille iudex aπι ρ °%ροει1ο id eſt ambidexter:q̃ interſecit hoſtẽm pinguiſ⸗ ſimum: ⁊ totũ carni deditum:oẽs amputãs vo luptates/Ibo inq̃t ad mõtẽ myrrhe:ad eos.ſ. qqui moꝛtificauerunt coꝛpoꝛa ſua:⁊ ad collem li bani:ad puriſſimos vginum greges:⁊ loquar ſpõſe mee.Tota ſpecioſa es amica mea: ⁊ non eſt macula in te. Uñ ⁊ apoſtolus. Vt exhibeat inquit ſi bi ſanctã eccleſiam: nõ habentẽ macu⸗ lam neq; rugam Neni a libano ſponſa:veni a ptrãſibis ab initio fidei a capt bus leopardoꝝ. Libanus X ααοςυνεο¹. ca⸗ doꝛ interpᷣtat᷑. AHeni ̊ ſponſa candidiſſima.de qua alibi ðꝛ. Que eſt iſta que aſcendit dealba⸗ ta: a trãſit ꝑ viaʒ huius ſeculi:ab exoꝛdio fidei 2 ex Sanyr:quod interpᷣtat᷑ deus lucerne.iux ta illud qð in pſalmo legimus. Lucerna pedi⸗ bus meis vbũ tuũ dñe:⁊ lux ſemit meis.⁊ her mõ.i.ↄſecratõe.⁊ fuge leonũ cubilia:⁊ leoꝑpdo rũ mõtes qͥ nõ pñt mutare varietatẽ ſuã. Fuge inqt cubilia leonũ:fuge ſuꝑbiã demonũ: vt pꝰ q¶ mihi fuer ↄſecraia:poſſiʒ tibi dicẽ:vulnera ſti coꝛ meũ ſoꝛoꝛ mea:ſpõſa vulneraſti coꝛ meũ i vno ocloꝝ tuoꝝ:i vno oꝛnamto colli tui diẽ huiuſcemõi ẽ. Nõ repudio nuptias:⁊ hẽs ſiniſtꝝ oculũ quẽ tibi dedi ꝓpt᷑ ibecillitatẽ eoꝝ qͥ recta vidẽ nõ pñt.Sʒ mag mihi dext᷑ vgita⸗ tis oculꝰplʒ:qͥ ſi cccatꝰ fuerit: oẽ coꝛpꝰ ĩ tenebrj E/NHcnie putaremꝰ eũ amoꝛẽ carnis: ⁊ nupꝑtias ſigniſicare coꝛꝑeas:ilico excludit hũc ſenſuʒ:⁊ ait. Aulneraſti coꝛ meũ ſoꝛoꝛ mea ſpõſa:vbi ſo roꝛis nomẽẽ:ſuſpitio oĩs fedi amoꝛis excludit an leſe ſ.4 ſd llen blc hen 4 nztur dolnog: Reclan 1eim ennye ihifacie yorna Utumte legerne raudtre. ſnsne⸗ ceen⸗ egepmn⸗ dicine kinerll onos, s noſterſol⸗ aitleeus lus:dep doctibel ähöti dezoe npugai⸗ mprtisy e aleds. Meolenl tortlogur enethon Hehben ena⸗ gierena ſdäaat nüawon oolc⸗ W dn denbr. roloſt, Nenuptĩ ncedhe kig iſui ube rip ewulnen Tractatus II Aus ſpecioſa ſunt vbera tua a vino: de qᷣbus 2 ſupꝛa dixerat. fratrueł meꝰ mihi in medio v⸗ bexꝝ meoꝝ ↄmoꝛabit᷑:in pᷣncipali coꝛdis vbi hʒ ſermo dei hoſpitiũ. Quaʒ ſpecioſa ſunt vbera tua a vino. Qð iſtð vinũ ẽ᷑:qð ſpõſe mammas pulcherrias fac:⁊ pudicitie lacte fecũdat: Nẽ⸗ peillð de qͥ ſpõſus in ↄſequẽtibꝰloqt᷑:Bibi vi nũ meũ cũ lacte meo. Maducate ꝓximi mei ⁊ hibite: ⁊ iebꝛiami frẽs. Vñ ⁊ apli dicebãt᷑ mu⸗ ſto pleni. Muſto inqͥᷣt nõ vino veteri:qꝛ vinũ nouũ in vtres nouos mittit᷑: ⁊ nõ ãbulabũt in vetuſtate lr̃e:ſᷣ i nouitate ſpũs:bhẽ vinũ:qð cũ⸗ inebꝛiauerit adoleſcẽtes ⁊ puellas:ſtati vᷣgua⸗ tẽ ſitiũt:⁊ in crapulã caſtitatl eructãt:⁊ explet᷑ illð vaticiniũ Zacharie:dũtaxat iux hebꝛaycã veritatẽ de eccle vginibus ꝓphetãtis.Cõple⸗ bunt᷑ infantibus ⁊ puellis ludẽtibꝰplatee eius Quid em bonũ eius eſt:⁊ qͥd pulchꝝ eius:niſi frumẽtũ electoꝝ:⁊ vinũ germinãs vgines iſte ſunt vgines de qͥbus in.xliiij.pſalmo ſcpᷣtũ eſt Adducent᷑ regi vᷣgines poſt eã: ꝓxie eiꝰafferẽ⸗ tur tibi in leticia ⁊ exultatõe adducent᷑ in tẽplũ eGisSKai ik. looꝛtꝰↄcluſus ſoꝛoꝛ mea ſpõſa hoꝛtus ↄcluſus fons ſignatus.Qð clauſum ẽ: atq; ſignatũ ſiłitudinẽ hʒ mr̃is dñi: mr̃is ⁊ vir ginis. AUñ ⁊ in ſepulchꝛo Saluatoꝛis nouo qð in petra duriſſima fuerat exciſum:nec ante nec poſtea quiſqᷓ; poſitus ẽ.⁊ iũ hec vᷣgo ꝑpetua: multaxꝝ eſt mater gin. Seaſifli em. Emiſſio⸗ nes tue ꝑadiſus malogranatoꝝ cum fructu po moꝝ. In malogranatis ⁊ pomis omnium vtu tum ſigniſicat᷑ in vᷣginitateↄceptus:fratruelis meus cãdidus in vᷣginitate:rubicũdꝰ in marty rio. Et qꝛ rubicũdus ⁊ cãdidus eſt:iccirco ſta⸗ tim adurit᷑. Guttur eius dulcedines:⁊ totꝰcõ⸗ — cupiſcentia/Spõſus virgo laudatus a ſponſa vgine:laudat viciſſim vginẽ ſpõſam:⁊ dicit ei Specioſi facti ſunt greſſus tui in calciamẽt filij Aminadab:qð interpᷣtat᷑ plłi ſe ſpõte offerẽtis Virginitas em volũtaria ẽ.⁊ iõ greſſus eccłe i caſtitatis pulchꝛitudinẽ collaudãt᷑.Nõ ẽ huiꝰ tpis in moꝛẽ ↄmẽtarij oia ð Cãtiq cãticoꝝ vjgi nitatis pãdereſacr̃a:qꝛ ⁊ hec ipᷣa faſtidio lecto⸗ ri nares ᷣctura nõ ambigo. Capliin. XxyVIII. HHquat᷑ Eſaias ſpei nr̃e fideiq; myſte⸗ I rium. Ecce vᷣgo in vtero ↄcipiet: ⁊ pa⸗ riet flium:⁊ vocabis nomẽ eius Ema⸗ nuel. Scio iudeos opponere ſolere in hebꝛeo vᷣ bum ahalma nõ vginem ſonare:᷑ adoleſcentu lam. Et reuera vᷣgo ꝓpᷣe bethula apellat᷑.ado leſcentula aũt vel puella non ahalma ðꝛ: naa⸗ ra.Quid eſt igit᷑ quod ſignificat ahalma?: Ab⸗ ſcõditã vginẽc.i.nõ ſolũ vginẽ: ſᷣ cũ cri laoci id eſt intentione vginem: quia nõ omnis vᷣgo abſcõdita ẽ: nec ab hominũ foꝛtuito ſeꝑata cõ⸗ ſpectu/Geniq; ⁊ Rebecca in Geneſi ob nimis Epiſtola caſtitatem. ⁊ eccleſie typũ: quẽ in ſua vᷣginita⸗ Fo. XXIX te ſignabat: ahalma ſcribit᷑ non bethula.ſicut manifeſtũ eſſe poterit ex ſermonibꝰpueri Abꝛa ham.qͥs loquit᷑ in O eſopotamia. 2 dicit: do mine deus dñi mei Abꝛahã.ſi tu dirigis viam meam:ꝑ quã ego ingredioꝛ.ecce dũ ſtetero ſu⸗ pfontẽ aq: vgo que egredit᷑ vt hauriat aquã: 7 dixero ad eã. Da mihi paululũ aq̃ vt bibã de hydria tua:⁊ rñderit:⁊ tu bibe: ⁊ camelis tuis hauriã hec erit vxoꝛ: quã pᷣpauit dñs filio dñi mei. In eo em̃ loco in quo ait vgo que egredit᷑ vt hauriat aquã:i hebꝛayco ſcptũ ẽ ahalma.i. vgo ſecreta: ⁊ nimia parentũ diligẽtia cuſtodi t E certe oñdãt mihi:vbi hoc vbo apellẽt T nupte:⁊ imꝑitiã ↄfiteboꝛ.Ecce vᷣgo in vtero ↄcipiet ⁊ pariet filium/Si nõ pᷣfert᷑ nuptijs v⸗ ginitas:ſpũſſanctus cur maritatã:cur viduam non elegit: Nam illo tꝑe erat Anna filia CPha⸗ nuelis de tribu Aſſer inſignis pudicitie:⁊ ſem⸗ ꝑ vacãs oꝛõnibus ⁊ ieiunijs in templo dei.Si ↄuerſatio tin ⁊ bõa oꝑa ⁊ ieiunia abſq; vᷣgini⸗ tate ſpũſſancti ad ſe mererent᷑ aduentũ:potuit ⁊ iſta mater eſſe domini/Curramus ad reliq̃. Spꝛeuit te inqͥt ⁊ deſoexit vᷣgo filia ſyõ.Quaʒ filiam dixerat: apellauit ⁊ vginem.ne ſi im fili am nominaſſet:arbitrareris ⁊ nuptam.Hec eſt virgo filia:ad quam alibi dicitur. Letare ſteri⸗ lis que non paris: erũpe ⁊ clama que nõ partu ris.qm̃ multi filij deſerte magis qᷓ; eius que ha bet viꝑ/ Aſta de qua ꝑ ieremiam loquit᷑ ðs dicens. Nũquid obliuiſcet᷑ ſponſa oꝛnamenti ſui:aut vᷣgo faſcie pectoꝛalis ſui?HDe hac in ea⸗ dẽ ꝓphetia grande miraculũ eſt.qꝛ feia circũ⸗ ciderit virum: ⁊ vniuerſitatis parentem virgi⸗ nis vẽter incluſerit/Eſto inquit nupiiaꝝ ⁊ vir ginitatis ſit diuerſa ↄditio:quid ad hoc potes dicere?: Si vgo⁊ vidua fuerint baptizate:⁊ ita ꝑmanſerint: que erit inter vtranq; diuerſitas. QDõ de Petro ⁊ Joanne:Anna ⁊ Maria du duũ diximus:hoc pñiti loco ꝓpſiciat. Si em̃ inter vginem ⁊ viduam hantigalas nichil inkeſt: qꝛ baptiſma nouũ honũinẽ facit: eadẽ ↄditione ? ſcoꝛta atq; ꝓſtibula ſi fuerint baptiʒate: vgibꝰ coeq̃ᷓbunt᷑. Si em pᷣterite nuptie nihil nocẽt vi due baptizate:⁊ pᷣterite in meretricibus volup tates:expoſitaq; coꝛꝑa pbᷣlice libidini:poſt la⸗ uachy vginitatis pᷣmia ↄſequent᷑. Alið eſt pu riſſimã mẽtẽ ⁊ nulla recoꝛdatõe pollutã deo iũ gere:aliud memiſſe amplexũ viri fede neceſſita tis:⁊ qð coꝛꝑe nõ agas:recoꝛdatiõe ſimulare. ieremias qͥ in vtero ſctificatus ẽ: ⁊ cognitꝰin vulua mr̃is:ideo hoc pᷣuilegio fruit᷑: qꝛ vᷣgini⸗ tatis erat htitudi deſtinatꝰ. Et cũ omnes capti ſint: vaſa ; tepli babylõio vaſtate direpta. iſte ſolꝰ liber ab hoſtibꝰẽ:⁊ captitat neſcit iiurias. 2 victoꝛibꝰaccepit ſtipẽd iai sbugatc cut . * * de ſcis ſcõꝝ. Nabuchodonoſoꝛ nõ pᷣceꝑat pᷣce pit de Hieremia. oc em veꝝ tẽplũ dei ẽ: ⁊ h ſcã ſcõꝝ:q̃ vᷣgitatl puritate dño ↄſecran᷑/At e Zrio Eʒechiel:qͥ captiuꝰtenebat᷑ in Babylone q̃ tẽpeſtatẽ ab aqͥlone veniẽtẽ viderat:⁊a turbi⸗ nẽ cũcta rapiẽtẽ ait. oꝛtua ẽ vxoꝛ mea adve ſperã:⁊ feci mane:ſic pᷣceptũ mihi erat.pᷣdixe⸗ rat em̃ ei dñs ꝙ in die illa aꝑiret᷑ os eiꝰ ⁊ loq̃re tur:⁊ nõ taceret ãpliꝰ.Biligẽter attẽde:donec vxoꝛ viueret:nõ hẽbat libertatẽ płm ↄmonen di. Moꝛit᷑ vxoꝛ:⁊ ↄiugale viculũ ſoluit᷑ ⁊ abſ⸗ q; vlla trepidatõe ſꝑ i officio ꝓphetali ẽ.Qui em̃ liber vocatus ẽ:vere eſt ſeruus Rep̃inõ ne⸗ go beatas eſſe viduas:q̃ ita poſt baptiſmũ mã⸗ ſerint:nec illaꝝ detraho merito:q̃ cum viris in caſtitate ꝑdurant.Sed ſicuti he maioꝛis apud deum pᷣmij ſunt:qᷓ; nupte coniugali officio ſer⸗ uientes:ita ⁊ ipᷣe equo animo patiant᷑ vᷣginita tem ſibi p̃ferri. Si em̃ illas ſera pudicitia poſt deſpumatas coꝛpoꝛis voluptates erigit cõtra maritas: cur nõ infra ꝑpetuam caſtitatẽ eſſe ſe nouerint⸗ Lapm. XN AKRKRuſtra inqͥ t h loq̃ris:qꝛ ⁊ epᷣi ⁊ pbr̃i ⁊ f dyaconi vniꝰ vxoꝛis viri ⁊ hñtes filios Ab aplo ↄſtituunt/Auomõ de vgini⸗ bus apls dicit ſe nõ habere pᷣceptũ:a tñ dat cõ ſiliũ: qſi miſericoꝛdiam ↄſecutus a domino: ⁊ hoc agit in omni illa diſputatione. vt virgini⸗ epᷣalis electio mecũ facit/Nõ em̃ dicit:eligatur epᷣs:qͥ vnam ducat vxoꝛem: ⁊ filios faciat.ſed q̊ͥ vnam habuerit vxoꝛẽ ⁊ filios in oĩ ſubditos diſciplina.certe ↄfueris:nõ poſſe eſſe epᷣm:qui in epᷣatu filios faciat.Alioqᷣn ſi depᷣhẽſus fue⸗ rit:nõ q̃ſi vir tenebit᷑: ſᷣ q̃ſi adulter damnabit᷑. Aut ꝑmitte ſacerdotibus exercere oꝑa nuptia rũ:vt idem ſint vginesquod mariti. Aut ſi ſa⸗ cerdotibus nõ licet vxoꝛes tangere in eo ſancti ſunt:qꝛ imitant᷑ pudicitiã vᷣginalẽ/Sʒ ⁊ ferendũ.Si laycus ⁊ qͥcũq; fidelis oꝛare nõ po teſt:niſi careat officio ↄiugali:ſacerdoti cui ſꝑ ꝓ vlło offerẽda ſunt ſacriſicia:ſp oꝛandum cſt. Si ſꝑ oꝛandũ eſt ergo ſp carendũ matrimonio Naam ⁊ in Vete ege aut dotd hoſtias offere u bant mõ ſolũ in domibus ſuis nõ erant:ſed pu riſicabant᷑ ad tempus ab vxoꝛibus ſeꝑari.⁊ vi num ⁊ ſiceram nõ bibebant:q̃ ſolent libidinem ꝓuocare/Eligunt᷑ mariti in ſacerdotiũ.nõ ne⸗ o: dan ſunt tãti vᷣgines: qᷓ;ti neceſſariũ ſunt acerdotes. Nunqͥd qꝛ in exercitu foꝛtiſſimꝰ qͥſ q; eligẽdus eſt:iccirco nõ aſſumẽt᷑ ⁊ inferioꝛes cũ oẽs foꝛtes eſſe nõ poſſint: Si exercitus viri bus tm ſtaret:⁊ nõ etiã nũero militũ:abijcerẽt᷑ imbecillioꝛes. Nuũc ⁊ ſecũdaꝝ ⁊ tertiaꝝ viriuʒ Gdus aſſumit᷑: vt turba ⁊ nũero exercitꝰ ↄplea tur/Et quomodo indes frequẽter in oꝛdinatõe ſacerdotali vᷣgo negligit᷑:⁊ maritus aſſumitur. tatem pꝛeferat matrimonio: ⁊ ſuadet: quod im Auia foꝛte cetera oꝑa nõ hʒ vᷣginitati ↄgruẽ⸗ perare nõ audet:ne inijcere videatur laqueum ⁊ plus imponere põderis:qᷓ; põt hominum ſu. ſtinere natura:ita ⁊ in eccłaſtico oꝛdine ↄſtituẽ do.qꝛ rudis ex gentibus ↄſtituebat᷑ eccła.leui oꝛa nuꝑ credẽtibus dat pᷣcepta:ne territi fefre nõ poſſent.Geniq; ⁊ apli ⁊ ſenioꝛes de Hiero⸗ ſolymis lr̃as mittũt vt nõ ampliꝰimponat᷑ one ris his.qͥ de gẽtibus crediderũt:niſi vt abſtine ant ſe ab idolatria:⁊ a foꝛnicatõe:⁊ a ſanguine ⁊ a ſuffocatis.⁊ q̃ſi paruulis atq; infantibꝰ lac potũ dãt:nõ idacha r pᷣcipiũt de ↄtinen tia.nec de vᷣginitate ſigniſjcãt.nec ad ieiunia p uocaãt.neq; dicũt illud: qð in euãgelio ad apo⸗ ſtolos dirigit᷑: ne habeãt duas tunicas.ne pe⸗ rã.nec es in zonis.nec virgã in manu.nec calei amẽta in pedibus.Aut certe illud:ſi vis ꝑfect eſſe:vade ⁊ vendeoia tua:⁊ da paupibus⁊ ve ni ſequere me.Si em̃ adoleſcens ille:qui ſe ia⸗ ctauerat cũcta feciſſet q̃ legis ſunt: audiẽs hoc triſtis abiit:qꝛ habebat poſſeſſiones multas:⁊ phariſei huiuſcemodi dñi ſniaʒ ſubſannabãt: qᷓ;to magis tãta gentiũ multitudo. cuiſumma vᷣtus erat aliena nõ raꝑe:nõ habebat necelſe p ceptũ de caſtitate.⁊ ↄtinẽtia ꝑpetua.qͥbus ſcri bebat᷑:vt abſtinerẽt ſe ab idolis.⁊ a foꝛnicatõe ⁊ in qbus audiebat᷑ foꝛnicatio.⁊ talis foꝛnica⸗ tio que nec inter gentes quidem eſt/Sed ⁊ ipᷣa * tia.aut vgo putat᷑:⁊ nõ ẽ/aut ẽ vᷣginitas infa⸗ mis/aut certe ipᷣa vᷣginitas ei parit ſuꝑbiam.⁊ dum ſibi aplaudit de ſola coꝛpis caſtitate: vir tutes ceteras negligit.nõ fouet pauꝑes.pecu⸗ nie cupidioꝛ ẽ: euenit interdũ: vt triſtioꝛ vultꝰ adductũ ſuꝑciliũ:inceſſus pompaꝝ ferculis ſi milisg offendat populum.⁊ quia nihil hʒ quod repᷣhendat in vita:habitum ſolum oderit ⁊ in⸗ ceſſum. Multi eli non amoꝛe ſui. led alte rius odio. In pleriſq; ſuffragiũ meret᷑ ſola ſim plicitas:⁊ alterius pꝛudẽtie ⁊ calliditati quaſi malitie ogponunt᷑/Hõnũqᷓ; errat pleb vulgiq; iudiciũ:⁊ in ſacerdotibus compꝛobãdis:vnuſ quiſq; ſuis moꝛibus fauet.vt nõ tam bonuʒ qᷓ; ſui ſimilẽ q̃rãt pᷣpoſitũ.Euenit aliquotiens:vt mariti que pars maioꝛ in populo ẽ.maritis eſt ſibiapplaudãt/⁊ in eo ſe arbitreñ minoꝛes nõ eſſe vᷣginibus:ſi maritũ vᷣgini 5ferar Biegan qͥd quod foꝛſitan cũ multoꝝ offenſa dicturꝰſuʒ Fᷣ boni nõ mihi iraſcent᷑: quia eos peccati ↄſcia non remoꝛdebit. Interdũ hoc ⁊ põtiſicũ vitio accidit.qui nõ melioꝛes:ſᷣ argutioꝛes in cleruʒ eligunt: ⁊ ſinplicioꝛes quoſq; atq; innocentes inhabiles putat:vel affinibꝰ ⁊ cognatis:q̃ſi ter rene militie officia largiũt᷑: ſiue diuitũ obediũt iuſſioni.Qðq; his peius ẽ:illis clericatꝰdonät Sdus:qͥꝝ ſunt obſequijs deliniti/ Alion ſilux ſehten ſolue Ullen dignt anes eni ſedo⸗ ſier opus poſſt Hurn 0 hon yigil ſoni buos. Ginis jen. hiſtac lenn Ncun ſanci 1ſice biban cuſſo⸗ ſngul Aoſen cpoceſt heyere aſtitat ſcpop eſenon alooffe Gcenſi ſegrrere mteqen serel dliaß dön tarn ſihlnn kohhinf eit. A Musme in fegne Tio leponer ſunt due ferentan kͤanio Mlan M Fo. XXX Tractatus II Eola IX in ſententiã apli:non erũt epi niſi mariti:ipᷣe apo po ⁊ pꝛelio quo contra demones dimicamus: igei autem omes ſic eſſe ſicut ego ſum. Et Johes i⸗ vero imꝑatoꝛe xp̃o:non qui nobilioꝛ: ſed q foꝛ isfie dignus eſſe hoc gradu eſtimabit᷑: ⁊ omnes vir tioꝛ e. LCaß. XKMMAJ. ni⸗ gines ⁊ cõtinẽtes.quibus quaſi pulcherrimlis T dicis:ſi omnes vᷣgines fuerint:quo nlpi ẽmis eccłie monile decoꝛatur/ piſcopꝰ etö⸗· a modo ſtabit humanü genus⸗ Nar pa luſtr yter ⁊ diaconus non ſunt meritoꝛũ nomin: ri inferã. Si omues vidue fuerint: vel GN ſed officioꝛũ. Mec dicit᷑:ſi quis epiſcopatũ de i matrimonio cõtinẽtes: quomodo ſtirps moꝛ zi ſiderat:bonum deſiderat gradum: ſed bonum; talium ꝓpagabitur:Hac ratiõe nihil omnino Sen opus deſiderat.ꝙ in maioꝛi oꝛdine clluurus erit: ne aliud eſſe deſiſtat. Nerbi gra. ſi cuncti deu⸗ poſſit ſi velit:occaſionẽ exercendarum habere philoſophi ſint: agricole non erunt QAuid lo⸗ unch vtutum. Laß. xX. quar de agnicolisnon oꝛatoꝛes:non iuriſcon⸗ hini Poꝛtet ergo epᷣm irrephenſibileʒ eſſe: ſulti:non reliquarũ artium pᷣceptoꝛes. Si vni loofe o vt nulli vitio macipatus ſit. vniꝰ vxo⸗ uerſi pncipes:quis erit miles: Si omes caput neſel 1113 virum: qͥ vnam vxoꝛem habuerit: cuius vocabũtur cuput: cum cetera mẽbꝛa de⸗ lugi non habeat.ſobꝛiũ:ſiue vt melius ĩ greco dici fuerint: Nereris ne ſi vginitatem plures apʒe hantafi vigilantem.id eſt.voAεοον pudicũ. hoc eni tierint:ceſſent eẽ lupe:ceſſent adultere: neinfã biäen ſignificat Oſ ρορναα oznatů a caſtitate 1 moꝛi tes in vꝛbibus villiſq; non vagiant. Quotidie . none⸗ bus. hoſpitalẽ vt imitet̃ Abꝛaam et cum pere⸗ mechoꝛũ ſanguis effũdit᷑: adulteria danantur Müſun grinis:imo in peregrinis xpᷣm ſuſcipiat docto et inter ipſas leges ⁊ ſecures ac tribunalia fKa⸗-⸗ iſinneqe rem. Mihil eni Paen conittentt virtutũ frui: grans libido danatur/ Noli metuere ne omes tenorgs niſi ⁊ creditum ſibi populũ poſſit inſtruere. vt virgines fiant. difficilis res eſt vginitas.⁊ 10 cnnsyin valeat exhoꝛtari in doctrina: ⁊ eos qui contra rara quia difficilis. multi vocati: pauci electi. bheeii dicunt redarguerenon vinolentũ:quia ſemꝑ i cupere plurimoꝛũ eſt ꝑſeuerare paucoꝝ. vnde e ſanctis ſanctoꝛũ eſt.⁊ qui offert hoſtias: vinux ⁊ grande p̃ᷣmium eoꝛũ:qui ꝑſeuerauerint. Si ran pen ⁊ ſiceram non bibet.quia i vino luxuria ẽ. Sic omes vgines eſſe poſſent: nunqᷓ; ⁊ domin di⸗ hounmi⸗ bibat e piſcopus:vt an biberit ignoꝛet᷑.nõ per⸗ ceret:qui põt capere capiat.et apoſtolꝰ in ſua⸗ Aſuta : cuſſoꝛem.id eſt.qui cõſcientias non percutiat dendo trepidaret:de vginibus autẽ pᷣceptum· uii ⸗ ſinguloꝛũ neq; eni pugileʒz deſcribit mo apo-⸗ domini non habeo/Et cur inquies: creata ſür õõ ninsif ſtolicus:ſed pontificẽ inſtituit quid facere non genitalia: ⁊ ſic a conditoꝛeſ apientiſſimo fabꝛi⸗ igim: deberet. docet nunc e regione quid faciai ſed cati ſumus: vt mutuum nr̃i patiamur ardoꝛez: uren mogeſtũ:non litigioſũ:non cupidũ :domũſuã et geſtiamus in naturaleʒ copulam? CPericlita es eb bene regentẽ: filios habentẽ ſubditos cuʒ ommi mur reſpõſionis verecũdia: et quaſi iter duos ſorwe caſtitate Vide quãta pudicitia exigatur in epꝭ ſcodulos et quaſdam neceſſitatis et pudicitie fedtek ſcopo.vt ſi filij eius impudici fuerint: ipſe eßs υνπποαπdſαα.a inc atqh inde vel pudoꝛis lbzqol eſſe non poſſit.⁊ eodem vitio offendat deum. vel cauſe naufragiũ ſuſtinemus. ſi ad ꝓpoſita letti⸗ quo offenderit Heli pontifex: qui coꝛripuerat reſpõdeamus: pudoꝛe ſuffundimur Si pudoꝛ ſ⸗GNdge. qdem filios:ſed quia non abiecerat delinquen imperarit ſilentiũ:quaſi de loco videbimur ce ckſolfnn tes:retroꝛſum cecidit ⁊ moꝛtuꝰ eſt:lucerna dei dere:a aduerſario feriẽdi occaſionẽ dare MMe Utni n anteq; extingueret᷑. Mulieres ſimiliter pudi- lius eſt tamẽ clauſis qð dicit oculis: Andaba⸗ ehnugg cas a reliqua. In omni gradu ſexu tenet pu⸗ taruz moꝛepugnare: ; directa ſpicula clyxpeo dileom Riclrie pncipatum. Cernis igit᷑ epiſcopus p non repellere veritatis Poteram qᷣdeʒ dicere mteni vter a diaconus nõ ideo ſint beati: qꝛ epiſco Quomodo poſterioꝛ pars coꝛpoꝛis meatus — bi velpſbyteri ſint aut diaconi:ſed ſi virtutes per quem alij ſtercoꝛa egerũtur relegatꝰ eſt ab nntocl ehue⸗ int nominũ ſuoꝛum ⁊ officioꝝ. Alioqᷣn oculis:⁊ quaſi poſt terguʒ poſitus ita ⁊ hic q́ j orat̃ idiaconus ſanctioꝛ epiſcopo ſuo fuerit:nõ ex ſub ventre eſt ad dirigẽdos humoꝛes ⁊ potus d eo ꝙ inferioꝛ gradu eſt: apud chꝛiſtuʒ deterioꝛ quibꝰvene coꝛpoꝛis irrigant᷑:a deo cõditus ẽ. nnſ erit. Abſit. aut Stephanus diaconus: qui pi Sed quoniã ipa oꝛgana ⁊ genitaliũ fabꝛica:er den 8 mus martyrio coꝛonatus eſt: minoꝛ futurus ẽ noſtra feminarũq; diſcretio: ⁊ receptacula vul nd, in regno celoꝛũ multis epiſcopis ⁊ Timotheo ue:ad ſuſcipiendos ⁊ coalendos fetus cõdita: – ac Tito:qͥs vt ſubijcere non audeo:ita nec an- ſexus differentiã pᷣdicant:hoc bꝛeuiter reſpon Ke teponere QAuomodo in leglonibus exercitu,. debo/Nunqᷓ; ergo ceſſemus a libidine :ne fru muge ſunt duces:ſunt tribuni: ſunt centuriones ſũt ſtra huiuſcemodi mẽbꝛa poꝛtemꝰ. Cur eni ma unnihi ferentarij: ac leuis armature: ⁊ miles gregariꝰ ritus ſe abſtineat ab vxoꝛe:Cur caſta vidua ꝑ lin ⁊ manipuli:cõmiſſaq; pugna: vacant nomina ſeueret: Si ad hoc tm nati ſumus:vt pecuduʒ e ſſi dignitatuz: 7 ſola foꝛtitudo querit᷑ Ita in B̊ͥ cõä moꝛe viuamus? Aut quid mihi nocebit: ſi ; vxoꝛe mea alius cõcubuerit: QAQuomodo enim dentiũ officiũ eſt mandere:⁊ in aluũ ea que ſũt manſa trãſmittere:⁊ non habet crimẽ qui con⸗ iugi mee panem dederit:ita ſi genitaliũ hoc eſt officiũ: vt ſemꝑ fruant᷑ natura ſua:meã laſſitu dinem alterius vires ſuperent: ⁊ vxoꝛis vt ita dixerint ardentiſſimã gulam foꝛtuita libido re ſtringuat. Quid ſibi aũtvultapoſtolus:vt ad cõtinentiã cohoꝛtet᷑:ſi cõtra naturã eſt: Quid ipe dominꝰ qui eunuchoꝛũ pᷣcipit varietates: erte apoſtolus: qui ad ſuam nos ꝓuocat pu⸗ dicitiã: debet conſtanter audire:cur poꝛtas ve retrũ o Maule:Cur a ſexu feminarũ barba:pi lis: aliaq; membꝛoꝛuʒ qualitate diſtingueris: Tue non intumeſcunt papille:non dilatant᷑ re nes:non pectus artat᷑: vox obſoletioꝛ eſt:mo foꝛtioꝛ:⁊ hirſutũ ſuꝑciliũ.fruſtra hec omia vi roꝛũ habes:ſi complexu non vteris feminarũ me vt loqͥ audeam coegiſtis. dominꝰ noſter at⸗ q;u ſaluatoꝛ:q̃ cum in foꝛma dei eſſet:foꝛmã ſer⸗ ui dignat“ eſt aſſumere:factus obediens patri vſq; ad moꝛtẽ.moꝛtem aũt crucis.Quid neceſ ſe erat:vt in his membꝛis naſceret᷑:q̃bus vſu⸗ rus non eret:Qui certe vt ſexũ oſtenderet:eti am circũciſus eſt:Cur Johem apoſtoluʒ ⁊ ba ptiſtam ſua dilectiõe caſtraui: quos viros na ſci fecerat:Qui in xpᷣm credimꝰ: xp̃i ſectemur exempla. Et ſi noueramus illuz iuxta carnẽ: ſʒ liam nunc non nouimꝰ eum m carnẽ. Certe in reſuꝛrectione eadem erit coꝛpoꝛũ ſubſtantia:q̃ nunc vtimur:liceat auctioꝛ gloꝛia. Nam ⁊ ſal⸗ uatoꝛ intantũ ipᷣm coꝛpus habuit poſt reſurre ctionem:in quo crucifixus eſt:vt manus perfo ratas clauis:⁊ lateris vulnus oſtẽderet. NPoꝛ⸗ ro ſi clauſis ingreſſus eſt oſtijs:quod humano rum coꝛpoꝛũ natura nõ patitur:ergo ⁊ Petrũ ⁊ dominũ negabimus vera habuiſſe coꝛpoꝛa: quia ambulauerunt ſuꝑ aquas: quod ↄtra na turam eſt. In reſurrectione moꝛtuoꝛũ non nu⸗ bent:neq; nubẽt᷑.ſed ſimiles erũt angelis.Að alij poſtea in celis futuri ſunt:hoc virgines in terra eſſe ceperunt. Si angeloꝝ nobis ſimilitu do ꝓmittitur: inter angelos autem non eſt ſe⸗ xus nec diuerſitas:aut ſine ſexu erimus:q an⸗⸗ geli ſũt. aut certe ꝙ liqdo compꝛobatur:reſur⸗ gentes in ꝓpꝛio ſexu:ſexus non fungemur of⸗ ſfſfſcio. TCaß. XXI V Erũ quid agimus argumẽtis:⁊ ꝓpo⸗ ſitiones aduerſarij callida cupimus re ſponſione ſuꝑare: Vetera tranſterunt.ecce fa⸗ cta ſunt omia noua:currã per apoſtoloꝝ ſentẽ tias.Et quomodo ĩ Salomonis exemplis bꝛe ues expoſitiũculas ſubdidi ob intelligẽdi faci⸗ litatẽ:ita ⁊ nuc caſtitatis ⁊ continentie xpᷣiane exempla replicabo.⁊ de multis teſtimonijs q̃ſ vnum coꝛpus efficiã: quo ⁊ nihil qð ad pudici tiam ptineat p̃ᷣtermittaʒ: æ nimie plixitatis de clinem faſtidiũ.Scribit iter cetera Paulꝰ apo ſtolus ad romanos. Quem ergo fructũ habui ſtis tunc in illis:in qbus nunc erubeſcitis: naʒ finis illoꝛũ moꝛs eſt. nũc vero liberati a pecca⸗ to:ſerui autẽ dei facti: habetis fructũ veſtrũ i ſanctificationẽ: finem vero vitam eternã.puto ⁊ nuptiarũ finis moꝛs ſit.fructus aũt ſancti⸗ licationis: qui vel ad vginitatem vel ad conti⸗ nentiam ꝑtinet:vita penſat᷑ eterna.ac deinde. Itaq; fratres mei ⁊ vos moꝛtificati eſtis legi ꝑ copus xpᷣi.vt ſitis alterius qui ex moꝛtuis re⸗ ſurrexit: vt fructificetis deo. Cum eni eſſemus in carne:paſſiones peccatoꝛũ que per legẽ erãt operabant᷑ in mẽbꝛis noſtris.vt fructiſicarent moꝛti Munc aũt ſoluti ſumus a lege moꝛtis:in qua detinebamur.vt ſeruiamꝰ in nouitate ſpi⸗ ritus et non in vetuſtate le: faciebamꝰ ea que carnis erant.⁊ fructiſicabamꝰ moꝛti. Nũc aũt qjuia moꝛtui ſumus legi per coꝛpus xp̃i:fructi ſficemus deo.vt ſimus eius:qui ex moꝛtuis re⸗ ſurrexit. Necnõ ⁊ in alio loco cũ pᷣdixiſſet:ſcio qꝛ lex ſpiritalis eſt.Et cum de violẽtia carnis ꝙ crebꝛo nos impellat facere:qð nolimus:la⸗ tiꝰ diſputaſſet:ad extremũ intulit. Infelix ego homo: quis me liberabit de coꝛpoꝛe moꝛi hu ius:gratia dei per ihm xpᷣm dominũ noſtrum Et iterũ. Ipᷣe igit᷑ mente ᷣuitiolegi dei: carne aũt legi peccati. Et nihil dãnationis eſt his:qͥ ſunt in xpᷣo ihu:qui non ᷣm carnem ambulãt. lex eni ſpũs in xpᷣo ihu liberauit a lege peccati moꝛtis.Ac manifeſtius in cõſequẽtibus do⸗ cet xpᷣianos nõ ambulare ᷣm carnem: ſed ᷣm ſpiritũ dicens: Qui eni ᷣm canem ſũt:que ſũt carnis ſapiũt.qui vero m ſpiritũ:que ſũt ſpi⸗ ritus ſentiũt. Nam pꝛudentia carnis moꝛs eſt. pꝛudẽtia aũt ſpũs vita ⁊ pax:quoniã pꝛudẽtia carnis inimica eſt deo.legi aũt dei nõ ſubucit᷑. nec eni põt.Qui auteʒ in carne ſunt deo place⸗ re non poſſunt Vos aũt in carne non eſtis:ſed in ſpũ.ſi tamen ſpũs dei habitat in vobis.⁊ re liqua vſq; ad illum locum:in quo ait: ergo fra tres debitoꝛes ſumꝰnon carni:vt ᷣm carnẽ vi⸗ uamus.Si aũt ᷣm carnẽ vixeritis.moꝛiemini Si autẽ ſpũ facta moꝛtiſicaueritis: viuei. Qui cunq; eni ſpũ dei agunt᷑.hi filij dei ſunt Si pꝛru dentia carnis inimicitia eſt in deũ: ⁊ qui in car ne ſunt:deo placere nõ poſſunt.arbitroꝛ eos qͥ ſerulũt officio cõiugali:q pꝛudentiã carnis di⸗ ligant: ⁊ in carne ſũt.A qua nos retrahẽs apo ſtolus:⁊ iũgẽs ſpiritui:deinceps loquit᷑. Ob⸗ ſecro vos fratres per miſericoꝛdiã dei:vt exhi beatis coꝛpoꝛa veſtra hoſtiã viuentẽ: ſanctaʒ: deo placentẽ:rõnale obſequiũ veſtrũ.Et noli⸗ te confoꝛmari huic ſeculo: ſed refoꝛmamini in ſo ſe lt̃ a⸗ ſn ro die nic no ſti ea ln G ſes ger⸗ ce⸗ . 40 lo lib di⸗ pot al licie ſter ſear mor⸗ Aue ſoof eis factue Vluen ſeant Cdu les⸗ D n Pr eqz clari laſt feno conn irp hoſſi ftena cſſie 4·ð Fo. XXXI daad nouitate ſenſus veſtri. vt pbetis que ſit volũů⸗ factã: ſempiternã in celis. In quo gemiſcimus isde tas dei bona ⁊ bene placẽs ⁊ ꝑfecta. Dico eni habitaculũ noſtrum:qð ð celo eſt:ſuꝑindui cu Peco per gratiã que data eſt mihi:omnibꝰ quiſũt in pientes.Cupimus eni egredi de coꝛpoꝛe:⁊ ha⸗ habri ter vos:non plus ſapere qᷓ; opoꝛtet ſapere: ſed bitare cum xpᷣo. ꝓpter qð ⁊ ſtudioſiſſime niti⸗ veng ſapere ad pudicitiã: non ad ſobꝛietatẽ.vt male mur ſiue ĩ coꝛpoꝛe ſiue extra coꝛpꝰplacere deo. Peccx. in latinis codicibꝰ legit᷑:ſʒ ſapere inqͥt ad pudi t vi plenius exponeret:quales nos eẽ vellet pelträi citiã. Siqͥdẽ grece ſchᷣtũ ẽ cα Io οοράρσ0ιν in alio loco docet dicens. Deſpondi enim vos n O cõſideremus ſentẽtiã apoſtoli. Refoꝛmamini vni viro:vgineʒ caſtam exhibere xpᷣo.Quod tſanci⸗ inqͥt nouitate ſenſus veſtri: vt pꝛobetis que ſit ſi ad totam eccliam credentiũ volueris referre dcont⸗ voluntas dei bona ⁊ bñ placens ⁊ ꝑfecta.Qð cin hac deſponſatiõe xpᷣi:⁊ maritatas ⁊ diga dellde. dicit huiuſcemodi eſt. Concedit qdem deꝰ nu⸗ mas ⁊ viduas ⁊ vgines cõtineri:hoc quoq;/ led ptias:concedit digamiã. ⁊ ſi neceſſe fuerit:foꝛ⸗ nobis facit. Nam dũ omnes ad pudicitiã ⁊ pᷣ⸗ msre nicationi ⁊ adulterio pᷣbet etiam trigamiã. SOʒ mium vginitatis inuitat:oſtendit cunctis gra eſenns nos qui coꝛpoꝛa noſtra exhibere debemꝰ: ho⸗ dibus vginitatem eſſe pꝛioꝛem. Rurſumq; ad lgieii ſtiam viuam:ſanctaʒ: placentẽ deo:rationabi⸗ Galathas.Ex operibus inquit legis:nõ iuſti⸗ ſeren leobſequiũ noſtrũ: non qͥd concedat deus ſed ficabitur omis caro. Opera legis ⁊ nuptie ſũt iti q̃d velit: conſideremus: vt ꝓbemus que ſit vo vnde ⁊ maledicunt᷑ in ea:qui non habet filios uh luntas dei bona ⁊ bene placens ⁊ pfecta.ergo Que ſi cõceduntur etiam in euangelio:aliud ẽ ale qñ cõcedit nec bonũ necplacens eſt:nec perfe⸗ indulgentia inſirmitati tribuere:aliud vtutibꝰ Pietit ctum. Redditq; cauſas:cur hoc ſuadeat:ſciẽ⸗. pꝛemia polliceri. LCa. XXIII. Afai tes tempus:qꝛ hoꝛa eſt iam nos de ſomno ſur⸗ Icam ⁊ego nuptiatoꝛibꝰ meis: qͥ poſt RWK gere. Nunc aũt ꝓpꝛioꝛ eſt noſtra ſalus:q; cum d caſtitatem diuturnaʒ continenti ſu⸗ ſaſch credidimꝰ. nox pᷣceſſit.dies autẽ apꝛopinqus dant ad coitum:⁊ pecudum moꝛel ſci *M uit. ⁊ in extremo:induimini dominũ ihᷣm xpᷣm uiunt:ſic inſipiẽtes eſtis: vt cum ceperitis ſpu net ⁊ carnis curam ne feceritis i deſiderijjg. Aliud nunccarne cõſumemini/CTanta paſſi eſtis ſine D eſt voluntas dei: aliud indulgentia. Andead cauſa: Apoſtol g cõtinentie q̃buſdam no dos gaib Coꝛinthios ſcribens ait Ego fratres nõ potui relaxat ⁊ dimittit frena currẽtibꝰ pꝛopter infir intmn loqui vobis ſicut ſpiritalibus:ſed quaſi carna mitatem carnis hoc facit.Cõtra quam ſcribẽs * libus ſicut paruulis in xpᷣo: lac vobis potů de denuo loquit᷑ dicens. Spiruu ambulate:⁊ de bei di: nõ eſcam. necdũ eni poteratis: ſed neq; nüĩc ſideria carnis nõ pficietis Caro eni cõcupiſcit anti poteſtis. Adhuc eni carnales eſtis:qꝛ qui ani⸗ aduerſus ſpiritũ ⁊ ſpũs aduerſus carnẽ.Non iin malis eſt:non ꝑcipit ea que ſpũs dei ſunt:ſtul⸗ neceſſe eſt nunc de oꝑibus carnis dicere: quia eecen itcia eni illi eſt: nec põt intelligere: quia ſpirita longũ eſt.⁊ facile poteſt de apoſtoli epiſtola ſu iten liter dijudicat᷑. Iſte non ꝑfecto caſtitatis cibo męe:qui voluerit. Dicam tm̃ de ſpũ:cuiꝰ fru⸗ nſ ſed rudi nuptiaꝝ lacte nutrit.Sicut per hoiey ctus ſunt charitas:gaudiũ:pax:lõganimitas: cn⸗ n moꝛs:ſic per hominẽ reſurrectio moꝛtuoꝛum. bonitas:ſides:mãſuetudo:cõtinẽtia. Omnes neſihe Quomodo in Adaʒ omes moꝛiunt᷑:ſic in chꝛi virtutes ſpũs quaſi ſolidiſſimũ fundamentuʒ: net⸗ ſto omes viuiſicabũt᷑. Seruiuimus in lege ve⸗ ⁊ ſublime culmen cõtinentia ſuſtentat ⁊ pꝛote-⸗ iyndin teri Adam ſeruiamꝰ in euangelio nouo Adã. git.aduerſũ huiuſcemodi non eſt lex Qui a=t ibd , factus eſt eni pꝛimus homo Aldam in anima, ſunt xpᷣi:carnem ſuam crucifixerunt cuʒ vitjs Nooſli⸗ vvjiuentem: ⁊ nouiſſimus Adam in ſpiritũ viuu ⁊ ↄcupiſcentijs.Si viuimus ſpũ: ſpiritu ⁊ am Ncföilt ficantem. Pꝛimus homo de terra terrenus: ſe baiemue Qul cum xpᷣo carnem noſtrã ⁊ paſſi nhiede cũdus homo ð celo celeſtis. Qualis terrenus ones eius deſideriaq; cruciſiximus:qͥd rurſuʒ a tales ⁊ terreni.⁊ qualis celeſt: tales ⁊ celeſtes ea que carnis ſunt agere cupimus:Quodcũq; gamiyy Sicut poꝛtauimꝰimaginem terreni.poꝛtemus ſeminauerit homo:hoc ⁊ metet.Qui ſeminat ĩ votepenn etiam imaginẽ celeſtis/Hoc autẽ dico fratres: carne ſua:de carne metet coꝛruptionẽ.Qui au ſeiui qꝛ caro ⁊ ſanguis regnũ dei poſſidere non pũt tem ſeminat in ſpũ:de ſpũ metet vitam eternã. Sn neq; coꝛruptio incoꝛrupꝑtelã poſſidebit hoc tã Eſtimo ꝙ quivxoꝛem habet qᷓ;diu reuertit᷑ ad guin Qaarũ eſt: vt nulla expoſitione queat manifeſti⸗ ipᷣm:ne temptet eum ſathanas:in carne ſemiet re n us fieri. Caro inq̃t ⁊ ſanguis regnũ dei poſſide ⁊ non in ſpiritu. Qui autẽ in carne ſeminat nõ nne re non poſſunt:⁊ coꝛruptio incoꝛruptionẽ. Si ego:ſed apoſtolꝰ loquit᷑ ꝙ metat coꝛruptione nbisn, coꝛruptio ad omnẽ coitũ pertinet:incoꝛruptio Elegit nos in chꝛiſto deus pater ante mũdi cõ aii aũt ꝓpꝛie caſtitatis eſt:pᷣmia pudicitie nuptie ſtitutionem: vt eſſemus ſancti et imaculati co⸗ entt poſſidere non poſſunt. Scimus eni quoniaʒ ſi ram eo.Ambulauimꝰ in cõcupiſcentijs carnis tiſneng 1 rena dom hui⸗ habitatiõis deſtructa fuerit: faciẽtes volũtatẽ eius.⁊ cogitationẽ:et fuimꝰ iEuo⸗ ediſicationẽ habeamꝰ ex deo:domũ nõ manu⸗ flilij ire:ſicut ⁊ ceteri.Nuuc aũt correſuſcitami æcõſedere nos fecit in celeſtibus in chꝛiſto ihu vt deponamus vᷣm pꝛioꝛem cõuerſationem ve terem hominẽ:qui coꝛrũpit᷑ iuxta deſideria er roꝛis ⁊ aptari illa benedictio poſſit.que miſſaʒ ad Epheſios epiſtolã: tali fine cõcludit. Gꝛa⸗ tia vobis cum omnibus qui diligunt dominũ in coꝛruptionẽ. Conuerſatio noſtra in celis eſt Ende et ſaluatoꝛem expectamus dominũ no⸗ ſtrum ihm chꝛiſtũ:qui tranſfigurabit coꝛpꝰhu militatis noſtre cõfoꝛme coꝛpoꝛi glie ſue.Que cunq; ergo ſunt vera:quecũq; pudica: quecũ⸗ Nq; iuſta: quecunq; ad caſtitatẽ grinentia.is co pulemur:hec ſeqmur. Reconciliauit nos chꝛi ſtus in coꝛpoꝛe ſuo deo patri per moꝛtem.⁊ ex⸗ hibuit ſanctos ⁊ imaculatos ⁊ abſq; vlla repꝛe henſione coꝛam ſe. In quo ⁊ circũciſi ſumꝰcir⸗ cũciſione nõ manufacta in expoliationẽ coꝛpo ris carnis:ſed circũciſione xpᷣi conſepulti ei in baptiſmo:in quo ⁊ cõſurreximus. Si ergo re⸗ ſurrexerimus cum chꝛiſto:ea que ſurſũ ſunt ã⸗ ramus. vbi chꝛiſtus eſt in dextera dei ſedens. ea ſapiamus que ſurſũ ſunt:non que ſuper ter ram. Hoꝛtni eni ſumus:⁊ vita noſtra abſcon dita eſt cum chꝛiſto in deo. Cum eni xp̃ᷣs apa⸗ ruerit vita noſtra:tunc nos aparebimꝰ cum ipᷣo in gloꝛia. Nemo militans deo: implicat ſe negocijs ſecularibꝰ.vt poſſit ei placere: qui ſe elegit.aaruit eni gratia dei omnibꝰ homini⸗ bus erudiẽs nos vt abnegantes impietateʒ et fecularia deſideria: ⁊ caſte et iuſte et pie viua⸗ AIZees mihi deſiciet:ſi voluero omnia ca d ſtitatis de apoſtolo percepta memoꝛa reljliſta ſũt: qbus ad apoſtolos dami nus loquebatur. Adhuc multa habeo vob di cere:ſed non poteſtis ea poꝛtare modo. Cũ au tem venerit ille ſpũs veritatl: docebit vos om nem eeetemnehoſtefſten xpᷣi ſtatim in acti bus apoſtoloꝝ vna domus Philippi euangeli ſte:quadrigã ꝓducit virginũ filiarũ. vt Ceſa⸗ rea in qua ex gentibus eccleſia per Cẽturion ẽ Coꝛneliũ fuerat delicata:etiam vginum puel⸗ larum pꝛeberet exempla. Cũq; dominꝰin euã⸗ gelio dixerit lex ⁊ ꝓphete:vſq; ad Johem.iſte quia virgines erant:etiam poſt Johem ꝓphe taſſe referuntur. Neq; eni poterant veteris te ariene Brugen que virginitatl fulſerãt claritate/Tranſeamus ad Jacobũ qui frater domini dicebat: tãte ſanctitatis tãteq; iuſticie ⁊ perpetue vᷣginitatis: vt Joſephus quoq; hi ſtoꝛicus iudeoꝝ pꝛopter huius necem hieroſo lymam ſubuerſam referat Hhic pᷣmus epiſcopꝰ ex iudeis hieroſolyme credentis ecclig:ad quẽ? Naulus cum Tito Barnabaq; pergebat oq tur ĩ epiſtola ſua. Nolite errare fratres mei di⸗ lecti: omne bonum datum: omnis ꝑfecta do⸗ . : 7 natio deſurſum eſt deſcẽdens a patre luminũ: apud quem non eſt differentia:aut auerſionis obumbꝛaculũ:volẽs genuit nos vbo veritat: vt ſimus pꝛimitie creaturaꝝ eiꝰ.virgo myſtice vginitatem doceat. Omne ꝑfectum donuʒ de ſurſũ deſcendit:non a quolibet:ſed a patrelu⸗ minũ:qui dicit ad apoſtolos:vos eſtis lux mũ di. apud quem non eſt differẽtia iudei ſiue gẽ⸗ tilis.nec illa vmbꝛa que verſabatur i lege:pꝛe mit eos:qui de nationibus crediderunt.ſᷣ ver⸗ bo nos genuit:⁊ verbo veritatis.quia vmbꝛa ⁊ imago ⁊ qdã ſpecies vitai pᷣceſſit i lege: vt ſi mus pᷣmitie creaturaꝝ eiꝰ Et quõ ipſe pᷣmoge⸗ nit ex moꝛtuis:oẽs in ſe moꝛtuos ſuſcitauit ſic ipᷣe vgo pꝛimitias virginũ ſuarũ in ſe virgine dedicauitetrꝰ quoq; quid de vocatione gẽ tium ſentiat:cõtemplemur. Benedictus deus inqt et pater domini noſtri ihu chꝛiſti ᷣm ma⸗ gnam miſericoꝛdiam regenerauit nos in ſpem vite per reſurrectionem ieſuchꝛiſti ex moꝛtuis in hereditatem incoꝛruptam et imaculatam et imarceſſibilem:que ſeruatur in celis:in vos qͥ vYtute dei cuſtodimini per fldem.i ſalutem que p̃parata eſt reuelari in tẽpoꝛe nouiſſimo. Abi incoꝛrupta pᷣdicatur hereditas:et imaculata: imarceſſibilis.⁊ pᷣparata in celis ⁊ itempus nouiſſimũ reſeruata: ⁊ ſpes vite eterne:quãdo non nubent neq; nubent᷑:ibi alijs verbis virgi nitatis pᷣuilegia deſcribũtur. Nam in ſequẽti⸗ bus hoc ipᷣm docet: pꝛopter hoc accincti lum⸗ bos mentis veſtre:vigilantes perfecte:ſpera⸗ te in eam gratiã:que vobis deferenda eſt in re uelationeʒ ihu chꝛiſti quaſi filij obedientie non cõfoꝛmemini pᷣoꝛibus ignoꝛãtie veſtre deſide⸗ rijs.ſed ᷣm eum qui vos vocauit ſanctuʒ:⁊ ip ſi ſancn eſtote in omni cõuerſatione.Scriptuʒ eſt eni. Sancti eſtote:quia ego ſanctus ſum.ne q; enĩ coꝛruptibili auro ⁊ argento redempti ſu mus.ſed pꝛecioſa ſanguine imaculati agni iBu xpᷣi: vt caſtiſicemꝰ animas noſtras i obediẽtia vitat: renati nõ ex coitu coꝛruptibili:ᷣ icoꝛru ptibiliꝑ vbũ viuẽtis dei ⁊ pꝑmanentis:⁊ ſic la⸗ pides viui edifſicemur in domũ ſpiritalem ſan ctum ſacerdotiũ offerẽtes ſpiritales victimas per xpᷣm dominũ noſtrũ. Nos eni ſumus genꝰ electum:regale ſacerdotiũ:gens ſancta: popu lus acqͥſitionis.Chꝛiſtus ꝓ nobis carne moꝛ⸗ tuus ẽ. Armemur eadem cõuerſatiõe qua xpᷣs quoniam qui paſſus eſt carne: quieuit a pecca to:vt nequaq; in deſiderijs hominũ:ſed in vo luntate dei:reliquũ in carne tempus exigamꝰ. Sufficit enim nobis pᷣteritũ tempus:quando ambulauimus iluxurijs a deſiderijs ceteriſq; vitijs. Gꝛandia nobis ⁊ pꝛecioſa vᷣginitatis ꝓ miſſa donauu: vt ꝑ hanc efficiamur diuine cõ⸗ ſoꝛtes nature:fugientes eam que in mundo en Fo. XXXII tonis — — im: coõcupiſcentiã coꝛruptionis/Eouit dominꝰ pi- pbia huius vite:que nõ eſt de patre:ſed ð mũ⸗ lice os de temptatione erige: ⁊ iniquos cruciãädos do eſt:⁊ mundus pterit: ⁊ deſideriuʒ eius.qui nͤde in die iudicij reuare. pᷣcipue eos qͥ poſt carnẽ autem facit voluntatem dei:manet ineternum meln⸗ in deſiderijs pollutionis ambulant: æ1 domina Mεπ andatuz nouũ ſcripſi vobis. qð eſt veriſſi⸗ rni tiones deſpiciũt audaces ⁊ ꝓcaces. Iſti enin mũ: aichꝛiſto ⁊ in nobis. qꝛ tenebꝛe pᷣterierũt lege⸗ quaſi irrationabilia iumenta in ventrem ⁊ libi ⁊lux iam lucet/Et rur um chariſſimi nunc fili depe dinem pꝛoni ſunt blaſfemãtes:qui in coꝛrupti⸗ deiſumus. necdũ apparuit:qᷣd futuri ſumus byer⸗ one ſua coꝛrumpentur. recipiẽtq; mercedẽ ini⸗ Scimus auteʒ qꝛ ſi aparuerit:ſimiles ei erimꝰ Vbr quitatis:luxuriaʒ qui putant delitias eſſe iniu quoniã videbimus euʒ ſicuti eſt. Et omis qui gepiſ ſticiam ſoꝛdes ⁊ maculas: ⁊ nihil aliud niſi de habet hãc ſpem: caſtificat ſemetipᷣm: ſicut ⁊ il⸗ Pnor. voluptatibus cogitantes.Qui habent oculos le caſtus eſt. In hoc ꝑfecta eſt noſtra charitas mmuitce plenos adulterio: ⁊ inſatiabili libidine: ⁊ deci⸗ ſi fiduciam habeamus ĩ die iudicij.vt quomo⸗ Vüefe priüt animas necdũ xp̃i charitate robuſtas:lo⸗ daille eſt: ſic ⁊ nos ſimus in hoc ſeculoEpiſto lonege quunt᷑ enim vᷣba tumentia. Et indoctos facile la quoq; Judetale dd ſignificat. Odientes t nsdels ililecebꝛis carnis irretiũt:repꝛomittentes eis li carnis pollutam tunicã. Legamꝰapocalypſim nn bertatẽ: cũ ip̃i ſerui vitioꝛũ ſint: atq; luxurie et Johis. ⁊ ibi repꝑtemus agnum ſuꝑ montẽ Sy⸗ Ihon Ccoꝛruptionis. Vnuſquiſq; eni ei ſubiacet paſſi on. ⁊ cuʒ eo centum qdragintaquattuo milia norns oni: a qua vincitur: Qõ ſi fugientes coinqnati ſignatoꝛũ habentiũ nomen eius:et nomen pa- kunen ones mundi per ſcientiã ſaluatoꝛis noſtri ieſu tris eius ſcriptum in frontibus ſuis: qui crat nosz xpᷣi:ijſdem rurſus ſuꝑantur que ante ſperaue⸗ cãticũ nouũ: ⁊ nemo poteſt dicere canticu illð Dl rant: facta ſunt eis nouiſſima peioꝛa pꝛioꝛibus niſi hi qui empti ſunt deterra. Iſti ſunt qui ců o Gei Qleliuſq; eis erat non eſſe viam iuſticie:q; p qmulieribus ſe non coinquinauerunt. virgines gabar agnitionem retroꝛſũ cõuerti: ⁊ relinquere ſan⸗ eni ꝑmanſerunt.hi ſequũtur agnum quocũq; — ctum mandatũ:qð eis traditum fuerat.Com⸗ vadit.Empti ſunt eni ex hominibꝰ mitie deo in H plerũq; eſt in eis veriſſimũ illud puerbiuʒ. Ca agno:⁊ in oꝛe ipoꝝ non eſt inuentũ mendaci * nis reuerſus ẽ ad ſuũ vomitũ. Et ſus lota ẽ in um:⁊ ſiue macula ſunt.de ſingulis tribub ex⸗ . M volutabꝛo lui. Ca. XXV. cebpta tribu Ban: pꝛo qua reponif tribu Leui nn HBlui omnẽ locuz ſecüde Petri epiſto r milia vginum ſignatoꝛü creditura dicunt *— n le ponere:ne longũ facerẽ᷑. Sed tantũ⸗ qui cum mulieribꝰ nõ ſunt coinquinati/ At ne modo oſtendi ſpũſſancti vaticinio hu- putaremus de his dici:qͥ ſcoꝛta nõ noꝛunt: ſta ſckn ius tẽpoꝛis ⁊ doctoꝛes ⁊ hereſim pᷣnunciatam tim intulit: vᷣgines eni pmanſerunt. ex qͥ oſten n HBeniq; manifeſtius eos denotat dicẽs: Ueni dit omnes qui virgines non ꝑmanſerũt: ad cõᷓ eddAH ent enim nouiſſimis diebus illuſoꝛes ſeducen⸗ pæationẽ puriſſime ⁊ angelice caſtitatis: ⁊ ipi tes:iuxta ꝓpꝛia deſideria ambulantes ⁊c. He us domini noſtri ieſu xp̃i eſſe pollutos .Hi ſũt D ſcripſit ſermo apoſtolicus Jouimanũ loquen qui cantant cãticũ nouũ:qð nemo poteſt cane⸗ ofinfe tem buccis tumentibꝰ: ⁊ inflata verba trutinã re:niſi qui virgo eſt. hi ſunt pᷣmitie dei ⁊ agni: npiſt tem:repꝛomittenteʒ in celis libertatẽ:cum ipſe 7 ſine macula. Si virgines pᷣmitie dei ſũt. ergo Mimgißhe coꝛruptonis ſeruꝰ ſit:atq; luxurie canis reuer ⁊ vidue ⁊ in matrimonio cõtinentes: erãt poſt ichehini tens ad vomitũ ſuum. Nam cum monachũ eẽ pmitias.id ẽ.in ſcdᷣo ⁊ tertio qdu. nec pᷣus per üßionn ſe iactitet:⁊ poſt ſoꝛdidã tunicam: ⁊ nudos pe⸗ ditus populus ſaluari poterit:niſi tales hoſti⸗ iotſx does: cihariũ panem: ⁊ aque potum: ad candi as caſtitatis deo obfulerit: imaculatuʒ agnua un n dam veſtem: nitidam cutem: ad mulſũ 7 ela puriſſimis victimis recõciliauerit/Inſinitum gnnn boꝛatas carnes:ad iura Apitij ⁊ Paxami:ad eſt de euãgelio decem vᷣginum ext onere ſacra ſnnsen balneas quoq; ac friticulas ⁊ popinas ſe cõfe⸗ mentũ:qͥnq; ſtultarũ ⁊ qͥnq; ſapientuʒ. Hoc ſo ganpop’ rat:manitfeſtũ eſt:ꝙ terram celo:vitia virtuti⸗ lum nũc dico ꝙ quomodo abſq; ceteris opꝑibꝰ amenon bus:aerem pᷣfert chꝛiſto: ⁊ purpuram coloꝛis vginitas ſolanõ ſaluat ſic oia opera abſq; vir pelath⸗ eelus putet regna celoꝛũ.Et tamẽ ille fomoſus ginitate: uritate: cõtinẽtia: caſtitate :imperfe Cutapecl monachus: craſſus nitidus: dealbatus: ⁊ qua ctaſi i/ quo nequaq; nos illõ poterit impe⸗ füſcun Gſcüi ſonſus ſempꝑ incedens: aut vxoꝛem ducat: dire:quod aduerſarius obücit: fuiſſe domin enen vt equalem vᷣginitateʒ nuptus ꝓbet. aut ſi nõ in Chana Galilee:⁊ nuptiarũ feſta celebꝛaſſe: orgint dDduxerit: fruſtra contra nos verbis agit: c ope quãdo aquas vertit in vinuʒz Hoc en bꝛeuiſſi onſ re nobiſcum ſit/Sed ⁊ Johes in eadem verba me reſpõdebo: ꝙ qui octaua die circũciſus eſt cnin cõcoꝛdat.Nolite diligere mundũ: neq; ea que ⁊ ꝓquo par turturũ ⁊ duo pulli columbarum ur dunece in mundo ſunt. Si qͥs diligit mundũ : nõ ẽ cha die purgationis oblati ſunt: cuʒ ceteris antecq; do ritas patris in eo:quonia omne qð in mũdo ẽ: patereturiudaicam ↄſuetudinẽ compꝛobauit Ddetſideriũ carnis eſt: ⁊ deſiderium oculoꝛũ ⁊ ſu neillis occaſionẽ iuſte ſe interficiendi tribuere fz videretur: quaſilegem deſtruẽs: dãnanſq; na⸗ turam:qᷓ;qᷓ; ⁊ hoc ꝓ nobis faciat.Qui enim ſe mel venit ad nuptias:ſemel docuit eſſe nuben⸗ dum.Et tunc vginitati poſſet officere:ſi nupti as poſt vginitatem: ⁊ viduitatis caſtimoniãä: non in gradu tertio poneremus. Nunc aũt cuz hereticoꝛũ ſit dãnare ↄiugia:⁊ dei ſpernere cõ ditionem: quicqͥd de laude dixerit nuptiaruʒ: libẽter audiuimꝰ. Eccleſia eni matrimonia nõ damnat:ſed ſubijcit.nec abijcit:ſed diſpenſat. ſciens vt ſupꝛa diximus.in domo magna non ſolũ eſſe vaſa aurea ⁊ argentea: ſed ⁊ lignea et fictilia.⁊ alia eſſe in honoꝛem: alia in cõtumeli am.⁊ quicũq; ſe mundauerit:eũ futuꝝ eẽ vas honoꝛabile ⁊ neceſſariũ in omne opus bonũ pᷣ paratum. Cap̃. XxxVVI. Atis abũdeq; xpᷣiane pudicitie:⁊ vᷣgi⸗ ſ nitatis angelice: ð diuinis libꝛis exem pla pᷣbuimus.Sed quoniã intellexi in cõmentariüjs aduerſarij ꝓuocari nos etiam ad mundi ſapientiã.ꝙ nunqᷓ; hoc genus in ſeculo ſit ꝓbatum.⁊ nouũ dogma cõtra naturaʒ reli⸗ gio noſtra pdiderit.pcurram bꝛeuiter grecas ⁊latinas:barbaraſq; hiſtoꝛias.⁊ docebo ge⸗ nitatem ſemꝑ tenuiſſe pudicitie pᷣncipatũ/Re⸗ ferunt fabule Atlantã calydoniã vginẽ:ſemꝑ in venatibus:ſemꝑ in filuis:non tumẽtes vte⸗ ros feminarũ:faſtidiaq; cõceptuũ: ſed expedi tam ⁊ caſtã amaſſe dra Bale ʒ vginẽ Thꝛaciã inſignis poeta deſcribit/⁊ reginã vol ſcoꝛũ Camillã: quꝗ̊ Turnus cui auxilio vene⸗ rat: laudare volẽs:non ampliꝰ habuit qᷣd dice ret:niſi vginem nominartet. ⸗. O decus Italie virgo. Calcodecꝰ quoqʒ illa filia leo virgo ꝑpetua pe ſtilentiam patrieſcribit᷑ ſpõtanea moꝛte ſoluiſ E Iphigenie vᷣginis ſanguis aduerſos pal caſſe vẽtosi Quid referã Sybillas Erythꝛeã atq; Cumanaʒ: ⁊ octo relinquas: Nam Var⸗ ro decẽ fuiſſe autumat.q̃ꝝ inſigne vᷣginitas ẽ: ⁊2 vᷣginitat pᷣmiuʒ diuinaſto.Cd ſi eolici gene re ᷣmonis Spbilla 6coosk:. appellat᷑: recte cõſilium dei ſola ſcribit᷑ noſſe vginitas/Caſſã⸗ dꝛã quoq; ⁊ Chꝛyſen vates Apollinis ac Ju⸗ nonis virgines legimus/Et ſacerdotes Diane Taurice ⁊ veſte inumerabiles extiterunt.qua rum vna Minutia ꝓpter ſuſpitionẽ ſtupꝛi vi ua defoſſa eſt:iniuſta vt reoꝛ pena:niſi grande crimen putaret᷑ leſa virginitas/Certe romanꝰ populus quãto honoꝛe virgines ſemꝑ habue rit:hinc aparet: ꝙ conſules ⁊ imperatoꝛes ⁊ i curribus triũphantes: qui de ſuꝑatis gentibꝰ trophea referebãt: ⁊ om̃es dignitatis gradus. eis de via cedere ſolitus ſit. Claudia virgo ve⸗ ſtalis cum in ſuſpitionẽ veniſſet ſtupꝛi:⁊ ſimu⸗ lacrum matris J dee in vado tyberis hereret: ad compꝛobandã pudicitiã ſuaʒ: fertur cingu⸗ lo duxiſſe nauem:quã multa milia hominũ tra here neqͥuerant. Meliꝰtamẽ inqͥt Lucani poe te patruus cum illa eẽt actum: ſi hoc qð euenit oꝛnamentũ potius exploꝛate fuiſſet pudicitie: q; dubie patrociniũ deas fin xerit erroꝛ gentiliũ.⁊ inter.xii.ſigna ce li:qbus mundũ volui putant:virginẽ᷑ colloca⸗ rint. Magna iniuria nuptiarũ: ⁊ inter ſcoꝛpi⸗ os qͥdem ⁊ centauros ⁊ cancros ⁊ piſces ⁊ ego cerotas.id eſt.capꝛicoꝛnos: vxoꝛem maritũ cõſtrinxerint/Triginta Athenienſiũ tyrãni cũ Phedonẽ in cõuiuio necaſſent:ſfilias eius vᷣgi nes ad ſe venire iuſſerũt:⁊ ſcoꝛtoꝛũ moꝛe nuda ec mirũ hoc de homini bus:cum Mineruã quoq; ⁊ Bianã virgines ri. ac ſuꝑ pauimenta patris ſanguine cruẽtata impudicis geſtibus ludere. que pauliſper diſ⸗ ſimulato doloꝛis habitu:cũ temulentos conui uas cernerẽt:quaſi ad reqͥſita nature egredien tes:inuicẽ ſe cõplexe pᷣcipitauerũt in puteũ: vt VYginitatem moꝛte Earag Semoi Ari- opagitarũ pᷣncipis virgo filia audito ſpõſi Le oſtenis interitu:qͥ bellum lamiacũ cõcitarat:ſe iterfecit:aſſerens q;q; intacta eſſet coꝛpoꝛe:ta⸗ men ſi alteꝝ acciꝑe cogeret᷑: quaſi ſcdᷣm accipe rei: cũ pꝛioꝛi mẽte nupſiſſetSpartiate ⁊ el ſenij diu int᷑ ſe habuere amicitias intãtũ:vt ob quedam ſacra etiam vgines ad ſe mutuo mitte rent. Quodã igit᷑ tẽpoꝛe cum qͥnquaginta vir gines Lacedemonioꝛũ Meſſenij violare tem ptaſſent: de tanto numero ad ſtrupꝛũ nulla cõöo⸗ ſenſit. ſz omnes libẽtiſſime pꝛo pudicitia occu⸗ buerunt. &O ob rem graue bellum ⁊ lõgiſſimũ concitatũ eſt.⁊ poſt multũ tẽpoꝛis Mamertia ſubuerſa eſt/Ariſtoclides Oꝛcomeni tyrãnus adamauit virginẽ Stymphalidẽ:que cum pa tre occiſo ad templũ Siane cõfugiſſet: ⁊ ſimu⸗ lacrum eius teneret:nec vi poſſet auelli:i eodẽ loco confoſſa eſt.ob cuius necẽ tanto omis Ar meret: necem virginis vlciſceret᷑ Ariſtome⸗ nes meſſenius vir iuſtiſſimus victis lacedemo nijs:⁊ quodam tẽpoꝛe nocturna ſacra celebꝛã tibꝰ:que vocabant᷑ hiacynthina rapuit ð cho⸗ ris ludẽtiũ virgines.xij.⁊ tota nocte gradu cõ cito fugiens exceſſu de finibus Spartanoꝛuʒ. Cũq; eas comites eius vellent violare:monu⸗ it q;tũ potuit:ne hoc facerẽt: ⁊ ad extremũ qͥſ⸗ dam non parcẽtes interfecit.ceteris metu coer citis:redẽpte poſtea a cognatis puelle: cũ Ari ſtomenẽ viderent cedis reũ fieri: tãdiu ad pa⸗ triam nõ ſũt reuerſe:q;diu iudicũ aduolute ge nibus: defenſoꝛẽ pudicitie ſue cernerẽt abſolu nn uo oꝛe laudãde ſũt Scedaſi ſiliei Leu⸗ ctris Boetie:quas traditũ ẽ abſente patre du⸗ os iuuenes pᷣtereuntes iure hoſpitij ſuſcepilſe cadia doloꝛe cõmota eſt: vt bellum publice ſu- D MMVð Ffo. XXXIII Tractatus II Epla IX Qui multũ indulgentes vino: vim per nocteʒ in cõiugiũ peteret᷑: pauliſper diſtulit nuptias: iigt ua inau 4 intuelete virginibus. Que amiſſe pudicitieno donec cõderet ciuitatem.nec multo poſt extru npoe o ren Lucrine cõciderunt vulneri-⸗ ctam in memoꝛis mariti quõdaʒ Sichei:pyra euenit bus/ ꝗJuſſũ eſt ⁊ Lucrinas virgines nõ tacere maluit ardere qᷓ nubere Caſta mulier Cartha iciie⸗ que cuʒ Jliũ mitterent᷑ ex moꝛe: per annos cir ginẽ cõdidit:⁊ rurſũ eadẽ vꝛbs ĩ caſtitatis lau citer mille nulla obſceni rumoꝛis ⁊ polute vgi de finita eſt. Nam Maſdrubalis vxoꝛ capta et nrs nitatis vllam fabulã dedit/ Quis valeat ſilen⸗ incẽſa vꝛbe: cũ ſe cernereta romanis capiẽdaʒ n ſio pᷣterire ſeptem Mileſias vᷣgines:que Gal eſſe:apꝛehẽſis ab vtroq; latere paruulig fiugs “ wallimborlt cuncta vaſtante: ne qͥ˖d indecẽs ab in ſubiectũ dom⸗ ſue deuolauit incẽdiũ/Qu ſonpe⸗ Ho ibus ſuſtinerent: turpitudinẽ moꝛte fuge: loquar Nicerati cõiugẽ: Que impatiens iniu⸗ a unn⸗ exemplũ ſui cunctis vginibus relinquen rie viri: moꝛtẽ ſibi ipᷣa cõſciuit:ne triginta tyra hi tes: honeſtis mentibꝰmagis pudicitiaʒ cure ee noꝛũ:quos Lyſander victis Athenis impoſu ſ vitaʒ/Nicanoꝛ victis Thebis atq; ſubmner erat: libidinẽ ſuſtineret/Arthemiſia quoq; vx laß s virginis captiue amoꝛe ſuperatꝰ eſt oꝛ Mauſoli inſignis pudicitie fuiſſe/ e phibet. enl, inrn crngilein expetens ⁊ voluntarios am: Que cum eſſet regina Carie: nobiliũ poetaꝝ * Ecict cilic captiua optare debuerat: ſen atq; hiſtoꝛicoꝛũ laudib pdicet᷑: in hoc velma⸗ * ſit pudicis moetibns plus vginitatem eſſe: q; re xime effert: ꝙ defunctuz maritũ ſic ſemꝑ ama “ gnum. ⁊ interfectam pꝛopꝛia manu: flens ⁊ lu: uit:vt viuũ ⁊ mire magnitudinis ac pulchꝛitu WZõ Sene an ro⸗ den ie arrãt ſcriptoꝛes Hꝛecie dinis extruſit ſepulcrũ. intantũ vt vſq; hodie “ * iam Thebanam vginem quã hoſtis ο oñmia ſepulcra pcioſa: er nomie eius Mauſo⸗ ⸗ cedo ſorvupera diſſ imulaſſe pauliſper doloꝛ lea nücupent᷑ .elſis Priꝛl regina vt lon⸗ iile ⁊ violatoꝛẽ vginitatl ſue iugulaſſe poſtea doꝛ: go tẽpoꝛe viris foꝛtiſſimis imperaret: ⁊roma⸗ lde mientem.ſeq; interfeciſſe cum gaudio. At nec nos ſepe frãgeret:miraculo vtiq; meruit caſti⸗ naralſe viuere voluerit poſt perditaʒ caſtitatẽ.nec an-⸗ tatis/Ondi ⁊ om̃es pene Barbari: vxoꝛes plu teiſ. te moꝛi: q; ſui vltrix exiſteret/ Apud gymnoſo rimas habent: apud eos lex eſt: vt vxoꝛ charil acche phiſtas indie quaſi per manus huius opinio⸗ ſima cum defũcto marito cremet᷑ he igit 2ten Eilhi nis auctoꝛitas traditur: ꝙ Buddã pᷣncipẽ do⸗ dunt inter ſe de amoꝛeviri: ⁊ ambitio ſũma cer iin⸗ gmatis eoꝛũ: e latere ſuo virgo generarit. Nec tantiũ eſt ac teſtimoniũ caſtitatis:dignã moꝛte muen hocmirũ de Barbaris cũ Mineruã quoq; ð decerni. Itaq; victrix in habitu oꝛnatuq; pſti⸗ gnun capite Jouis ⁊ liberũ patrẽ de femine cius ꝓ⸗ no:iuxta cadauer accubat: amplexans illd :ꝛet rin creatos: doctiſſima finrerit grecia Speuſipꝰ ſuppoſitos ignes pudicitie laude contemnens. llici quoq; ſoꝛoꝛis Olatonis filius: ⁊ Clearchus i puto que ſicmoꝛit᷑: ſecdas nuptias nõ requi⸗ ol, laude Platonis ⁊ Anaxilides in ſecũdo libꝛo Aetackegiie⸗ ſocraticus victis Atheniẽ⸗ Glinda philo ophie Cer itioneʒ matrẽ MPlatonis fan ſibus:fugit ad Pharnabaʒũ. Qui accepto pᷣ⸗ Genata taſmate Apollinis oppꝛeſſã ferunt. ⁊ ſapientie cio a Lyſandro pᷣncipe lacedemonioꝝ iuſſit eũ iminns pᷣncipem non aliter arbitr ant᷑ niſi de partu vir interfici. Cunq; ſuffocato caput eẽt ablatuʒ:et eang gicns echinunt Sʒ Timeus ſcribit ythago miſſũ Lyſandro ĩ teſtimoniũ cedis explete:re⸗ tſn, re vginem filiam cboꝛo vᷣginum pᷣfuiſſe ⁊ caſti liq̃ ꝑs coꝛpoꝛis iacebat inſepulta. Sola igitur elicdi tatis eas inſtituiſſe doctriniſ. Diodoꝛus ſocra ↄcubina ) crudeliſſimi hoſt imperiũ:inter ex⸗ vonio iicus qnq; filias dialecticas inſignis pudicitie traneos ⁊ iminẽte diſcrimine: funeri iuſta pſol ploleit⸗ habuiſſe narrat᷑ de àbus ⁊ Philo Carneadis uit: moꝛi parata ꝓ moꝛtuo:quẽ viuũ dilexerat iſene magiſter pleniſſimã ſcribit hiſtoꝛiam: ac neno Imitenf mr̃one xp̃iane ſaltẽ ↄcubinaꝝ fidẽ.et elm bis dominuz ſaluatoꝛẽ de vᷣgine ꝓcreatum ro pſtent libere: qdð captiua vuauit Strato regu⸗ nutri mana expꝛobꝛaret potentia: auctoꝛes vꝛbis et lus Sydonis manu ꝓpꝛia ſe volens ↄfodere: uto gentis ſue Jlia virgine et ¶Marte genitos ar⸗ ne iminentibꝰ erſe ludibꝛio foꝛet:qͥꝝ fedus grlid bitrantur. Lap. XXVI eceegypptij: regis ſocietate neglexerat rretrahatur ninon b Ec de vᷣginibus ſeculi: currens p mul⸗ foꝛmidine ⁊ gladiũ quem arripuerat circũſpe⸗ renorl 9 ſinliceo hiſtoꝛias: ⁊ ꝓperans ſermoꝑ ctans: hoſtiũ pauidus expectabat aduentum.,. eniͦte is vel rinxerit. veniaʒ ad maritatas: q moꝛ⸗ Quẽ iã iãq; capiendũ vxoꝛ ĩtelligens :ꝛextoꝛſit 8ncnl tuis ve occiſis maritis ſuis: ſuꝑuiuere nolue⸗ acinacẽ de manu ⁊ latꝰei⸗ trãſuerberauit. Cõ⸗ Aedt runt: ne cogerent᷑ ſecũdos noſſe cõcubitus. Et poſitoq; ex moꝛe cadaueri ſe moꝛiens ſuꝑiecit 14 uun que mire vnicos amauerũt maritos.vt ſciamꝰ ne poſt vginalia federa alteriꝰ coitũ ſuſtineret i ete digamiã apud ethnicos etiã repꝛobari/ ido / Eenopho in Cyri maioꝛis ſcribit infãtia: occi n a ſoꝛoꝛ Pygmalionis multo auri argenti pon ſo Abꝛadote viro: quem Nanthia vxoꝛ miro e dere congregato: Africã nauigauit.ibiq; vꝛbẽ amoꝛe dilexerat/collocaſſe ſe iuxta coꝛpꝰ lace⸗ ffli carthaginẽ cõdidit. ⁊ c ab Jarba rege Libx'e rũ: ⁊ ↄfoſſo pectoꝛe ſanguinem ſuũ mariti infu f4 diſſe vulneribus. Juſtam cauſaʒ regis occidẽ di putauit vxoꝛ:quã maritus nudã amico ſuo ⁊ ignoꝛantẽ mõſtrauerat. Judicauit eni ſe nõ — rogata cur h̊ faceret:ait ſibi ſemꝑ maritũ Ser⸗ uUium viuere. Ca. xXVII Srnrntio in cathalogo feminaꝝ inłto me amari:que ⁊ alteri poſſet oſegi RSeEfe filia Darij poſt moꝛtẽ viri:nutricẽ que illi ſecũ das nuptias ſuadebat occidit/Alceſtin fabule ferunt ꝓ admeto ſponte defunctaʒ Et penelo pis pudicitia Homeri carmen eſt/Laodomia gquoq; poetarũ oꝛe cantat᷑:occiſo apud troi Pꝛotheſüũlao noluiſſe ſuꝑuiuere que violate pudicitie nolens ſuꝑuiuere: macu lam coꝛpoꝛis cruoꝛe deleuit/Huillius q mus Rome nauali certamine tr ſuphauit Biliã vir ginem duxit vxoꝛẽ tante pudicitie:vt illo quo ꝙ lſeculo ꝓ exemplo fuerit:ꝙ impudicitia mõ⸗ ſtrum erat non vitium. JIs iam ſenex ⁊ tremen ti coꝛpoꝛe in quodã iurgio audiuit expꝛobꝛari ſibi os fetidũ:⁊ triſtis ſe domum cotulit Cũq; vxoꝛqueſtus eẽt: quare nũqᷓ; ſe monuiſſet: vt huic vitio mederet᷑:feciſſem inqͥt illa niſi putaſ ſem omnibus viris ſic os olere. Laudanda in vytroq; pudica ⁊ nobilis femina.⁊ ſi ignoꝛauit vitium viri:ꝙ ſic patiẽter tulit.⁊ ꝙ maritus in felicitatem coꝛpoꝛis ſui non vxoꝛis faſtidio:ſʒ maledicto ſenſit inimici. Certe que ſecundum . gluiſſe! romanas feminas tranſeã. Et ᷣmam ponam Lucretiaz ducit maritum: hoc nõ poteſt dicere Sartia Catonis filia minoꝛ: cum quereret᷑ ab ea: cur poſt amiſſum maritum denuo non nuberet:re ſpondit non ſe inuenire virũ:qui ſe magis vel let qᷓ; ſua Quo dicto oſtendit diuitias magisiĩ vyxoꝛibꝰ eligi ſolere qᷓ; pudicitiõ: ⁊ multos non otculis:ſed digitis vxoꝛes ducere:optima ſane res: quã auaricia cõciliat Eadem cum lugeset virũ: ⁊ matrone ab ea ärerẽt:quem diem habe ret luctꝰ vltimũ. Ait quem ⁊ vite arbitroꝛ:que ita virũ querebat abſentem: de ſecundo matri monio non cogitabat/HBꝛutus Coꝛtiã vginẽ duxit vxoꝛem. Martiã Cato non virginem: rit: ⁊ ſine Catone viuere Martia potuit. CDoꝛ tia ſine Bꝛuto non potuie ¶agis eni ſe vni⸗ cis viris applicant femine:et nihil aliud noſſe: — magnũ arctioꝛis indulgentie vinculũ eſIni⸗ am cum ꝓpinquus moneret: vt alteri viſo nu⸗ beret:eſſeeni ei eratẽ integrã ⁊ faciẽ bonam:ne quaq; inqᷣt hoc faciã.Si eni virũ bonum inue nero vt ante habui:nolo timere neperdaʒ. Si malũ:qͥd neceſſe ẽ poſt bonũ peſſimũ ſuſtinere Hoꝛtia minoꝛ cũ laudaret᷑ apud eã quedã bñ moꝛata:que ſcᷣm habebat maritũ:reſponadit: felix ⁊ pudica matrona:nunqᷓ; pꝛeter ſemel nu pſit. parcellamaios rogata a mr̃e ſua gaude ret ne ſe nupſiſſe: Reſpõdit ita valde:vt ampli us nolim/Aaleria eſſallarum ſoꝛoꝛ amiſſo Seruio viro:nulli volebat nubere. Que inter re:nec cum ſarcina ire põt.pauperẽ alere diffi⸗ ſ apqpplius plura dixiſſe:qᷓ; exemploꝛum patit᷑ ↄſuetudo: ⁊ a lectoꝛe erudito iu⸗ ſte poſſe rep̃hendi. Sed qͥd faciã:cuʒ mihi mu lieres nr̃i tꝑis apłi ingerãt auctoꝛitatẽ: Et nec dũ elato funere pᷣoꝛis viri memoꝛiter digamie pcepta decãtẽt: vt que xpᷣiane pudicitie deſpi⸗ ciunt fidẽ.diſcant ſaltẽ ab ethnicis caſtitatem. Fert᷑ Aureolꝰ Theophꝛaſti liber de nuptijs:iĩ gquoꝗqrit an vir ſapiens ducat vxoꝛẽ. Et cũ de finiſſet:ſi pulchꝛa eſſet:ſi bene moꝛata:ſi hone⸗ ſtis parentibꝰ:ſi iſᷣe ſanus ac diues:ſic ſapiẽtẽ aliqñ mire matrimoniũ ſtatim intulit: hec aũt in nuptijs raro vniüſa ↄcoꝛdant. Nõ eſt ergo vxoꝛ ducẽda ſapiẽti.Pꝛimũ eni impediri ſtu⸗ dia philoſophie:nec poſſe quẽqᷓ; libꝛis ⁊ vxoꝛi pariter inſeruire.A Sulta e q̃ mr̃onaꝝ vſibꝰ neceſſaria ſunt:pᷣcioſe veſtes:aurũ:gẽme:ſum ptꝰ:ancille:ſupellex varia:leticie:⁊ exedra de⸗ aurata. Deinde ꝑ noctes totas garrule cõque ſtiones.illa oꝛnatioꝛ ꝓcedit in publicũ:hec ho noꝛat᷑ ab oibus.ego in cõuentu feminaꝝ miſel⸗ la deſpicioꝛ. Cur aſpieciebas vicinã: qͥd cũ an cillula loqbaris? de foꝛo veniens qͥd attuliſti⸗ Nõ amicũ hr̃e poſſumus:nõ ſodaleʒ:alterius amoꝛẽ:ſuũ odiũ ſuſpicat᷑.Si doctiſſimꝰ pꝛece⸗ ptoꝛ in qlibet vꝛbiũ fuerit:nec vxoꝛẽ relinque⸗ — cile eſt:diuitẽ ferre toꝛmentũ/Addẽe qm̃ nulla ẽ vxoꝛis electio:ſᷣ qualiſcũq; obuenerit:habẽ da.ſi iracũda:ſi fatua:ſi defoꝛmis:ſi ſuꝑba: ſi fetida:quodcũq; vitij eſt poſt nuptias diſcimꝰ Equus aſinꝰ bos canis ⁊ viliſſima mancipia: veſtes qͥʒ ⁊ lebetes:ſedile ligneũ:calix ⁊ vrceo lus fictilis: ꝓbant᷑ pᷣus:⁊ ſic emũt᷑. Sola vxoꝛ nõ oſtendit᷑: ne ante diſpliceat qᷓ; ducat Atten a . NMHRa a ar non vu gin denda eſt ſemꝑ eius facies:⁊ pulchꝛitudo lau⸗ ſed Martia inter hoꝛtenſiũ Catonẽq; diſcur danda.ne ſi alteraʒ aſpexeris:ſe eſtimet diſpli cere:vocãda dña:celebꝛãdus natalis eius. Ju randũ ꝑ ſalutẽ illiꝰ:vt ſit ſupꝑſtes optandũ:ho noꝛanda nutrix eiꝰ et gerula:ſeruus paternꝰet alũnus:⁊ foꝛmoſus aſſecla:⁊ ꝓcuratoꝛ calami ſtrus:⁊ in longã ſecurãq; libidinẽ exectus ſpa do. ſub ͥbus noibꝰadulteri deliteſcunt.Quoſ cũq; illa dilexerit ingratis amãdi. Si totã do⸗ mũ regẽdã ei cõmiſeris:ſeruiendũ ẽ.Si aliqͥd tuo arbitrio reſeruaueris: ſidem ſibi adhibere non putabit:ſed ĩ odiũ vertetur ac iurgia.⁊ ni ſi cito cõſuluer parabit venena.Anus ⁊ auriſi ces ? ariolos et inſtitoꝛes gemmaxꝝ ſericarũq; veſtiũ ſi intromiſeris:piculũ pudicitie eſt.ſi ꝓ hibueris:ſuſpitiõis iniuria/erum qͥd ꝓden etiã diligens cuſtodia: cuʒ vxoꝛ vᷣuari im pudi ca nõ poſſit:pudica non debeat: Inñida eni cu fi ſo Hſ ſoie poc lpel irer Verſt, at Mttn⸗ lackci certah li lla en gleno ſe Pporh ſigti nr (bleg ooßin nino Moꝛi⸗ texrim⸗ niohar Ser⸗ kone loun ltoin⸗ ſtbime Ene⸗ wante itnen. wpinsi Etäde Khene eſcpin herait ſteng⸗ iiſ⸗ TMori N ieſum ünde. necgre hherho manic 1idcäen Nanuitti 3.Algine lnppre⸗ inalnve⸗ aroff⸗ mhabe ſpenrſ dlein⸗ ganchie: N Sunt igfii⸗ zincohun inetn iotibg gumlito s Anahn umſi Tractati ſtos eſt caſtitatis neceſſitas.⁊ illa vere pudica dicẽda ẽ:cui licuit peccare ſi voluit.pulchꝛa ci to adamat᷑.feda facile cuſtodit᷑: quod plures amãat. Moleſtũ eſt poſſidere:qð nemo hr̃e di⸗ gnet᷑. Minoꝛe m miſeria defoꝛmis habet᷑ ſer⸗ uat᷑. Nihil tutũ ẽ:in qͥ totiꝰ łi vota ſuſpirant alius foꝛma:aliꝰ ingenio:alius facetijs:aliꝰ li beralitate ſollicitat. aliquo modo vel aliqn ex pugnat᷑:qð vndiq; inceſſit᷑ .Qð ſi ꝓpt᷑ diſpen ſationẽ domus ⁊ lãguoꝛis ſolatia ⁊ fugam ſoli tudinis vxoꝛes ducũtur: multo meliꝰ ſeruꝰ fi delis diſpenſat: obediens auctoꝛitati dni: ⁊ di ſpẽſationi eius obtẽperãs:qᷓ; vxoꝛq in eo eſti⸗ mat dñam:ſi aduerſũ viri faciat volũtatẽ.id ẽ qð placet:nõ qð iubet᷑. Aſſidere aũt egrotanti mag! pñt amici et vernule bñſicijs obligati:q; illa qᷓ nobis imputet lachꝛymas ſuas:⁊ heredi tatis ſpe vẽdat illuuiẽ:⁊ ſollicitudinẽ iactans: lo recedẽdũ/Aut ſi bona fuerit et ſuauis vxoꝛ q̃ m rara vila ẽ:cũ parturiẽte gemimꝰ:cuũ peri⸗ clitãte toꝛqmur. Sapiẽs aũt nunqᷓ; ſolus eẽ pt habet ſecũ oẽs qͥ ſũt:quiq; vnqᷓ; fuerũt boni:⁊ animũ liberũquocũq; vult trãſfert.Qð coꝛꝑe nõ põt:cogitatiõe cõplectit᷑.et ſi hoĩuʒ inopia fit loqt cũ ðo.nũqᷓ; minꝰſolꝰ erit:qᷓ; cũ ſolꝰ fu erit/Moꝛro liberoꝝ cauſa vxoꝛẽ ducere. vt vł nomẽ noſtrũ nõ intret: vel habeamꝰ ſenectuti p̃ſidia: ⁊ certis vtamur heredibꝰ ſtolidiſſimuʒ ẽ. Quid eni ad nos pꝑtinet recedẽtes e mũdo:ſi noie nr̃o alius noiet᷑:Cũ ⁊ filiꝰ non ſtatim pris vocabulũ referat:et inumerabiles ſint.q eodẽ appellent᷑ noĩe.Aut q̃ ſenectutis auxilia ſũt nu trire domi:qͥ aut poꝛ te foꝛte moꝛiat᷑: Aut per⸗ uerſiſſimis moꝛibꝰ ſit: Aut certe cũ ad maturã etatẽ venerit:tarde ei videaris moꝛi?lheredeſ aut melioꝛes ⁊ certioꝛes amici ſũt ⁊ ꝓpinqͥ:qͥs iudicio eligas:qᷓ; qͥs velis nolis hr̃e cogaris:lʒ certa hereditas ſit: dũ viuis bñ abuti ſubſtan⸗ tia tua:qᷓ; tuo laboꝛe ꝗſita ĩ incertos vſus relin quereHec ⁊ hmõi Theophꝛaſtus diſſerens: quẽ nõ ſuffundat xpᷣianoꝝ:q̊ꝝ ↄuerſatio ẽ ĩ ce⸗ lis:Qui qͥtidie dicũt:cupio diſſolui ⁊ eſſe cum xpo: eredẽ nimirũ deſiderabit hoiĩiem: cohe res xpᷣi. Et optabit liberos: nepotũq; ſerie de⸗ lectabit᷑:q̊s foꝛſitan ſit occupaturus antixpᷣs: cũ legamus Moyſen ⁊ Samulẽ filijs ſuis ali⸗ os pᷣtuliſſe:nec putaſſe liberos: qͥs videbãt do Ca. XxXX. mino diſplicere. Icerorogatꝰab lHirtio vt poſt repudi Cc um Cerentie:ſoꝛoꝛẽ eius duceret:om⸗ nino facere ſuꝑſedit: dicẽs nõ poſſe ſe vxoꝛi philoſophie pariter operaʒ dare. Illa interim cõiunx egregia: ⁊ que de fontibꝰ tullia nis hauſerat ſapiam: nupſit Saluſtio inimico laguẽtis animũ deſperatiõe ↄturbet.Qõð ſiip ſa lãguerit:coegrotãdũ c᷑: ⁊ nunq; ab eiꝰ lectu⸗ e toni ſuꝑbã. Hoc ideo dico:ne qͥs putet ſi pau⸗ Fo. XXXIIII Eph IX eius.⁊ tertio Meſſalle coꝛuino:⁊ q̃ſi ꝑqͥſdam dus eloquẽtie deuoluta ẽ Socrates Rantip pen et Miro neptẽ Ariſtidis ducis habebat vxoꝛes.Que cuʒ crebꝛo iter ſe iurgarent᷑ ⁊ ille eas irridere eẽt ſolitus: ꝙ ꝓpter ſe fediſſimum hoiem:ſimis naribꝰ:recalua fronte:piloſis hu meris:⁊ repãdis cruribꝰ diſceptarent.nouiſſi⸗ me verterũt i eũ impetũ: ⁊ male mulctatũ fugi entẽq; diu ꝑſecute ſũt.Quodã aũt tꝑe cuʒ inſi nita ↄuitia ex ſuꝑioꝛi loco igerẽti RZantippe re⸗ ſtitiſſet:aqᷓ ꝑpfuſus imunda:nihil ampliꝰrñdit: q́ẽp capite deterſo.ſciebã inqͥt futurũ:vt iſta to⸗ nitrua hymber ſeq̃ret᷑. L. Sylle Felicis ſi non habuiſſet vxoꝛẽ: MMetelle coniũx palã erat im pudica.Et qꝛ nouiſſimi mala nr̃a diſcimus:id Athenis cantabat᷑. ⁊ Splla ignoꝛabat ſecreta q; domꝰ ſue pᷣmũ oſtiũ ↄuitio didicit.Cn. Nõ peio Mutiã vxoꝛẽ impudicã quã Mõtici ſpa dones ⁊ Mithꝛidatice ambiebãt caterue/cuʒ eũ putarẽt ceteri ſcientẽ pati:indicauit in expi ditione cõmilito.⁊ victoꝛemtotius oꝛbis triſtẽ nũcio ↄſternauit/. cato cenſoꝛiꝰ habuit vx oꝛem Actoꝛiã Raulã humili loco natã: violen tã:mentis impotẽ.⁊ qð nemo poſſet credẽ Ca perẽ duxerit:ſatis ſe ↄcoꝛdie ꝓuidiſſe/Ehilip pum regẽ Macedonũ cõtra quẽ Boͤmeſthe⸗ nis philippice tonãt: introeuntem ex moꝛe cubi culũ:vxoꝛ excluſit irata.qͥ excluſus tacuit: ⁊ in iuriã ſuã verſu tragico ↄſolatus eſt Goꝛgias rhetoꝛ libꝛũ pulcherrimũ de ↄcoꝛdia:grecltũc inter ſe diſſidetibꝰrecitauit olympie.Cui e lanthus inimicꝰ eiꝰ:h̊ nobis inqͥt de ↄcoꝛdia p cipit:qͥ ſe ⁊ vxoꝛẽ ⁊ ancillulaʒ tres ĩ vna domo cõcoꝛdare nõ potuit. Emulabat᷑ qͥwe vxoꝛ eiꝰ ancillule pulchꝛitudini:⁊ caſtiſſimũ viꝝ qᷣtidi⸗ anis iurgijs exagitabat/Tote Euripidis tra⸗ gedie i mulieres maledicta ſũt. Vñ et Hermi⸗ on loqt᷑: alaꝝ me mulierũ decepere cõcilia Kep̃ti vꝛbe ſemi barbare:⁊ poſita in ſolitu dine moꝛis ẽ: vt nurus altera die ſocrum ollaʒ mutuã poſtulet. Cufilla ſtatim negat: vt ſcias illud verũ eẽ Terẽtij:qð ↄſulto ambigue extiu lit. Quid ẽ G: oẽs ſocrus oderũt nurꝰ/Cegimꝰ quẽdã apð romanos nobilẽ:cũ eũ amici argu⸗ erẽt: qre vxoꝛẽ foꝛmoſã ⁊ caſtã ⁊ diuitẽ repudi aſſet: ꝓtẽdiſſe pedẽ: ⁊ dixiſſe eis.Et h̊ ſotular quẽ cernitis:videt᷑ vobis nouus ⁊ elõgans:ſʒ nemo ſcit pᷣter me vbi me pᷣmat/Scribit Hero dotus: ꝙ mulier cum veſte de onat ⁊ verecun diam. Et noſter comicus foꝛtunatũ putat:qui vxoꝛẽ nunqᷓ; duxerit. Quid referã MPaſiphen CQlyſtẽneſtrã: ⁊ Eriphylã.quarum pꝛima deli tijs fluẽs:quippe vt regis vxoꝛtauri dicit᷑ expe tiſſe ↄcubitꝰ.alia occidiſſe virũ ob amoꝛem ad⸗ ulteri. tertia pꝛodidiſſe Amphiarauʒ: et ſ S Fars viri monile aureũ tuliſſe qcquid tragedie tu mẽt: ⁊ domos vꝛbes regnaq; ſubuertit:vxoꝛũ pellicũq; ↄtẽptio eſt. Armãtur parentũ i libe⸗ ros manꝰ:nefande aponunt᷑ epule/⁊ ꝓpt᷑ vni us muliercule raptuʒ: europe atq; aſie decẽna lia bella cõfligunt/Quaſdã repudiatas altero nuptiaꝝ die ſtatim nupſiſſe ligimꝰ. Vterq; re⸗ pᷣhendendus maritꝰ:⁊ cui tã cito diſplicuit:et cui tã cito HacitEPſciris voluptatis aſſer⸗ toꝛ.qᷓ;q; Metrodoꝛus diſcipulꝰ eiꝰ Leontiaʒ habuerit vxoꝛẽ:raro dicit ſapienti ineunda cõ iugia.qꝛ młta incõmoda admixta ſũt nuptijs. Et quõ diuitie ⁊ honoꝛes ⁊ coꝛpoꝛũ ſanitates ⁊æ cetera que in differẽtia noiĩiamꝰ:nec bona nec mala ſunt:ſed velut i meditullio poſita: vſu et eueutu vel bona vel mala fiũt:ita vt vxoꝛes ſi⸗ tas in bonoꝛũ maloꝛũq; ↄfinio. Gꝛaue aũt eſſe viro ſapiẽti venire in dubiũ:vtrũ bonã an ma lam ducturus ſit/Ridicule Chꝛyſippus ducẽ⸗ dam vxoꝛẽ ſapienti pᷣcipit: ne Jouẽ Gameliũ ⁊ Benethliũ violet. Iſto enim modo apð lati nos ducẽda vxoꝛ nõ erit:qꝛ Jouẽ nõ habẽt nu ptialõ.Qð ſi deoꝝ vt putãt noĩa vite hominũ piudicant:offendet ergo Statoꝛem Jouẽ:qͥli benter ſederit. LCLa. XXX . AQripſerũt Ariſtoteles ⁊ Plutarchus ſ ⁊ noſter Seneca de mẽimonio libꝛos: eeenn qᷣbus ⁊ ſupioꝛa nõnulla ſũt: a iſta q̃ ſubijcimus. Amar foꝛme rõnis obliuio eſt:⁊ i⸗ ſanie ꝓximus:fedũ minimeq; conueniens ani mo ſoſpiti vitiũ.turbat cõſilia:altos ⁊ genero⸗ ſos ſpũs frãgit.a magnis cogitationibꝰ ad hu⸗ milimas detrahit.querulos:iracundos:teme⸗ rarios:dure imperioſos:ſeruiliter blãdos:om nibus inutiles ipi nouiſſime amoꝛi facit. Nam cũ frunedi cupiditate inſatiabilis flagrat:plu⸗ ra tẽpoꝛa ſuſpitionibꝰ:lachꝛymis:ↄqueſtioni⸗ bus pdit.odiuʒ ſui facit:⁊ ipᷣe nouiſſime odiũ eſt/Tota amoꝛis inſectatio apud Platonẽ po ſita ẽ.⁊ omia eius incõmoda Lyſias explicat ꝙ non iudicio:ſed furoꝛe ducat᷑.⁊ maxie vxo rum pulchꝛitudini grauiſſimꝰ cuſtos accubet. Refert pᷣterea Seneca cognouiſſe ſe quendaʒ oꝛnatũ hominẽ:qͥ exiturus in publicum faſcia vxoꝛis pectus colligabat.⁊ ne puncto quidem hoꝛe pᷣſentia eiꝰ carere poterat.potionẽq; nul⸗ lã ſibi:niſi alternis tactu labꝛis vir ⁊ vxoꝛ hau riebant.alia deinceps non minꝰ inepta facien⸗ tes:in q̃ impꝛouida vis ardẽtis affect erumpe bat. Oꝛigo qͥdem amoꝛis honeſta erat:ſed ma gnitudo defoꝛmis.nihil autẽ intereſt: qᷓ; ex ho neſta cauſa qͥs inſaniat/nde ⁊ Sextꝰ ĩ ſentẽ⸗ tijs:adulter eſt inqͥt in ſuã vxoꝛẽ amatoꝛ ardẽ⸗ tioꝛ. In alie naliena qpe vxoꝛe omis amoꝛ turpis ẽ in ſua nimius. Sapiens vir iudicio debet ama re coniugẽ:non affectu. Reget inpetus volu⸗ ti auctoꝛitatẽ tedere qui nupſit:Goctiſſi I ptatis:nec pᷣceps feretur in coitum.nihil eſt fe dius: qᷓ; vxoꝛem amare quaſi adulteram. Cer⸗ te qui dicunt ſe cauſa reipublice:⁊ generis hu⸗ mani vxoꝛibus iungi:⁊ liberos tollere:imiten tur ſaltem pecudes.⁊ poſtqᷓ; vxoꝛum vẽter in⸗ tumuerit:nõ perdant filios.nec amatoꝛes vxo ribus ſe exhibeant ſed maritos. Quoꝛũdã ma trimonia adulterijs coheſerũt. ⁊ o rem impꝛo⸗ bam ijdem illi pudicitiã pᷣceperunt:qui abſtu⸗ lerãt. Itaq; cito eiuſmodi nuptias ſacietas ſol uit.Cum pꝛimũ lenociniũ libidinis abſceſſit:ti moꝛ qð licebat euiluit/Ham quid ait Seneca de viris pauꝑibus dicam. Quoꝝ in nomẽma riti ad eludendas leges que contra celibes la⸗ te ſunt:pars magna conducit᷑: Quomodo po teſt regere moꝛes ⁊ pᷣcipere caſtitatem inmari⸗ imi vi ri vox eſt pudicitiam in pꝛimis eſſe retinẽdaʒ: qua amiſſa om̃is virtus ruit. In hac muliebꝛi um vtutum pᷣncipatus eſt. Hec pauperem cõ⸗ mendat:diuitem extollit:defoꝛmẽ redimit:ex⸗ oꝛnat pulchꝛam:bene meret᷑ de maioꝛibus:qͥ⸗ rum ſanguineʒ furtiua ſobole non vitiat. bene de liberis: quibus nec de matre erubeſcenduʒ nec de patre dubitandũ eſt. Bene in pꝛimis ðᷣ ſe:quã a cõtumelia externi coꝛpoꝛis vindicat. Captiuitatis nulla maioꝛ calamitas eſt: qᷓ; ad alienam libidinem trahi/ viros cõſulatusillu⸗ ſtrat:eloquẽtia ĩ nomen eternũ effert militaris gloꝛia:triũphuſq; noue gẽtis conſecret.Mul ta ſunt que pᷣclara ingenia nobilitẽt. Mulier vtus ꝓpꝛie pudicitia ẽ. Hec Lucretiã NPꝛuto equauit: neſcias an etiaʒ ꝓtulerit. qm Bꝛutus non poſſe ſeruire a femia didicit.ec equauit Coꝛneliam Gꝛacco.ec poꝛtiã alteri Bꝛuto. notioꝛ eſt marito ſuo Tanaquil. Illũ iter mul ta regum nomia iam abſcondit antiqtas. Hãc raro inter feminas virtus altius ſeculoꝛuʒ om niũ memoꝛie:qᷓ; vt excidere poſſet infixit⸗ Jmni . tentur ergo nupte Theanũ:Cleobulinã: Goꝛ⸗ guntẽ: Timocliã: Claudias atq; Coꝛnelias:⁊ cum apoſtolũ malis mulieribus digamiã vide rint ignoſcentẽ:legãt anteqᷓ; religio noſtra ful⸗ geret in mundo. vnicubas ſemper habuiſſe in⸗ ter matronas decus. ꝑ illas foꝛtune muliebꝛi ſacra fieri ſolitum: nullum ſacerdoteʒ digamũ nullum flaminẽ bimaritũ.ierophantas quo qᷓ; Athenienſiuʒ vſq; hodie cicute ſoꝛbitiõe ca ſtrari:⁊ poſtqᷓ; in pontificatuʒ fuerint electi:vi ros eſſe deſinere. —. . . Beati hieronymi ↄtra Jouinianũ.Secũdus liber incipit. Ca:XXX. Epla. X. ECEcũda ꝓpoſitio eẽeẽ: eos qui fuerint baptizati: a diabolo nõ poſſe temptari.Et ne hoc ſtulte dicere vide 4 ten Nſten eöl it quo cxe füt gui man O g adi Ne it: Vn loce tie tnie nus⸗ ſerua hona ui⸗ deipen lumn lleam ricia xdeo weie Cheri hetg dene horm (ati⸗ ſcepe cofug cqti i⸗ feced ſniſer fonan atrß⸗ hlckte n er⸗ erishr⸗ tiinin Merin⸗ W Nddin ninpr⸗ cielgsſe bſteſtt iSenen nonen lalbese onodope Weama. ☛ Cmuliedi perenci. giminer⸗ Ncbus ⸗ niatbene eſena, npuniss Swindicn. ck:i neſli⸗ nmlens wrel 1 lle rtühue gühms hetegenit teibun. Mlüiter iͤtns bi⸗ clozen Glini⸗ Lonelns: igniinie Plotni⸗ htuſeſe Genulebn RuN hunnscl⸗ ſotbindee imcrein iSi aX, ſt ininte enuteni retur:adiecit. QAuicũq; autẽ temptati fuerint: oſtendit eos aqua tm: ⁊ nõ ſpiritu baptiʒatos qdð i ſimone mago legimus. Unde ⁊ Johʒes di cit: omnis q̊ͥ natus eſt ex deo:peccatũ nõ facit. quoniã ſemẽ ipᷣius manet in eo:⁊ non põt pec⸗ care:quia ex deo natus ẽ. Et in hoc manifeſti fiut ſilij dei ⁊ fili diaboli. Et ĩ fine epiſtole: oĩs qui natus eſt ex deo:non peccat:ſed generatio dei cõſeruat eum. ⁊ malignus non tangit eum KReuera foꝛtis obiectio:⁊ que indiſſolubilis maneret:niſi iſius Johis teſtimonio ſolueret᷑ Statim eni intulit:filioli cuſtodite vos a ſimu⸗ lacris Si omnis qͥ natus ẽ ex deo:nõ peccat:⁊ a diabolo temptari non põt:quo modo pᷣcipit vt caueant:ne temptẽt᷑:Et in eadẽ rurſus epi⸗ ſtola. Si dixerimus qꝛ peccatũ non habemus ipi nos ſeducimus.⁊ veritas in nobis non eſt. Si cõfiteamur peccata noſtra: fidelis ẽ ⁊ iuſtꝰ vt remittat nobis peccata:⁊ mundet nos ab oi inidtate. Si dixerimus: quia nõ peccauimus: mendacẽ facimus eũ: ⁊ verbum eius non eſt in nobis. Eſtimo ꝙ Johes baptiʒzatus ad bapti⸗ ʒatos ſcripſerit: 1 q omne peccatũ ex diabolo ſit. Jle peccatoꝛẽ ſe conſitet᷑: ⁊ ſperat remiſſio nem poſt baptiſma peccatoꝛũ.⁊ Jouinianꝰme us dicit:ne tangas me: quoniam mũdus ſum. Quid ergo: cõtraria ſibi apoſtolus loquitur?⸗ Minime. In eodem quippe loco cur hoc dixe rit:ſtatim ediſſerit.filioli mei hoc ſcribo vobis vt non peccetis. Sed ⁊ ſi quis peccauerit: ad⸗ uocatum habemꝰ apud patrẽ ihᷣm xpᷣm iuſtũ: ⁊ ie eſt ꝓpitiatio ꝓ peccatis noſtris.nõ ꝓno ſtris tm:ſed etiam ꝓ totius mundi. Et in h̊ ſci⸗ mus ꝙ cognouimus eum:ſi mandata eius ob⸗ ſeruemus. Qui dicit ſe noſſe eũ:⁊ mandata eiꝰ non cuſtodit:mendax eſt:a in eo veritas nonẽ Qui aũt ᷣuat vbuʒ eius:vere in hoc charitas dei perfeeta eſt. In hoc ſcimus quoniã in ipſo ſumus. Qui dicit ſe in ipo manere: debet ſicut ille ambulauit: ⁊ ip̃ᷣe ambulare/Mꝛopterea in⸗ quit ſcribo vobis filioli mei:omnis qͥ natus eſt ex deo:nõ peccat.vt nõ peccetis:⁊ tãdiu ſciat vos ĩ generatione dñi ꝑmanere.qᷓ;diu nõ pec⸗ caueritis: imo qui in generatione dñi ꝑſeuerãt peccare non poſſunt.Que eni cõmunicatio lu ci et tenebꝛis:xpᷣo ⁊ belial: Quomodo dies et nox miſceri nõ queũt:ſic iuſticia ⁊ iniqtas:pec catũ ⁊ bona opera. Chꝛiſtꝰ et antichꝛiſtꝰ:ſi ſu⸗ ſceperimus xpᷣm ĩ hoſpitio noſtri pectoꝛis :ili⸗ co fugamus diabolũ.Si peccauerimꝰ:⁊ ꝑ pec cati ianuã ingreſſus fuerit diabolꝰ: ꝓtinꝰ xps recedit. Ande ⁊ dauid poſt peccatum. Redde mihi ait leticiꝗ ſalutaris tui. ſcʒ quã peccando amiſerat Qui dicit ſe noſſe euʒ:⁊ mandata eiꝰ non cuſtodit: mendarx eſt. ⁊ in hoc veritas nõ eſt:xpᷣs veritas appellat᷑:imo ẽ.Ego ſum inqᷣt via ⁊ vita ⁊ veritas. Fruſtra nobᷣ in eo amlau dimus: cuius mãdata nõ facimus. Scienti bo num ⁊ non faciẽti illud:peccatũ ᷑. Quomodo coꝛpus ſine ſpũ moꝛtuũ e: ſic ⁊ fides ſine oꝑibꝰ moꝛtua ẽ. Mec grãde putemus vnũ deũ noſſe: cum ⁊ demones credant ⁊ cõtremiſcãt Qui di cit ſe in io manere:debet ſicut iße ambulauit ⁊ ipe ambulare.Eligat aduerſarius de duobꝰ qð vult.optionẽ eni damus:manet in chꝛiſto: an non manet: Si manet: ita ergo ambulet: vt xpᷣs Si autẽ temerariũ eſt:ſimilitudinẽ vtutũ dñi polliceri:nec manet in chꝛiſto: quia non in —. 4 greditur vt xp̃s. Ille peccatũ non fecit. neq; i⸗ uentus eſt dolus in oꝛe eius.qui cuʒ maledice⸗ retur: nõ maledixit.⁊ tanqᷓ; agnus coꝛã tondẽ⸗ te: ſic non aperuit os ſuum. ad quẽ venit pꝛin⸗ ceps mundi iſtius: ⁊ inuenit in eo nihil.qͥ cum peccatũ non feciſſet: ꝓ nobis peccatũ euz fecit deus. Nos autẽ luxta epiſtolã Yacobi: multa peccamꝰ oẽs.⁊ nemo mundus a peccatis:ne ſi vnius qͥdeʒ diei fuerit vita eius. Quis eni glo riabit᷑ caſtũ ſe habere coꝛ: Aut qͥs cõſidet mun dü ſe eſſe a peccatis:Tenemurq; rei ĩ ſimilitu⸗ dinẽ p̃uaricationis Adã. Unde ⁊ Bauid. Ec⸗ ce ait in iniqᷣratibus cõceptus ſum: in delict concepit me mater mea. Et beatus Job. Si fu ero iuſtus os meũ impia loãtur.⁊ ſi ſine crimi⸗ ne: pꝛauus inueniar. Et ſi puriſicatus in niue: z lotus mũdis manibus: ſail me ſoꝛde tinxiſii. — ⁊execratũ eſt me veſtitũ meũ. Verũ ne penitꝰ deſperemus: arbitrantes nos poſt peccata ba⸗ ptiſmi nõ poſſe ſaluari: ſtatim hoc ipᷣm tempe⸗ ratosEt ſi às peccauerit: aduocatũ habemꝰapð patrẽ ihjm xpᷣm iuſtũ.⁊ ipᷣe eſt ꝓpiciatio ꝓ pec catis noſtris. non ꝓ noſtris aũt tm: ſed etiaʒ ꝓ totius mũdi. Hoc ad credentes poſt baptiſma loqᷣtur.⁊ aduocatum ꝓ delictis eoꝛũ dominuʒ pollicet᷑. Mec dicit:ſi d peccaueritis aduoca⸗ tum habetis apud patrem chꝛiſtum: iße ẽ p piciatio pꝛo peccatis vr̃is:ne eos diceres non plena fide baptiſma ↄſecutos:ſᷣ aduocatũ inqᷣt habemꝰ ihᷣm xpᷣm. ⁊ ipe eſt ꝓpiciatio ꝓ pecca⸗ tis noſtris.et nõ ſolum ꝓ peccatis noſtris.ſed etiã ꝓ totius mundi. In toto aũt mũdo ⁊ apo ſtoli ſũt:oẽſq; credẽtes.Ex qᷣbus liqdo cõpꝛo⸗ bat᷑ poſt baptiſma poſſe peccari Fruſtra enim habemus aduocatũ ieſum chꝛiſtum: ſi peccari non poteſt. Cap. XXXII Etrus apoſtolus ad quẽ dictũ fuerat p qllotus eſt non neceſſe habet vt iterum lauer: ⁊ tu es Wetrus: ⁊ ſuper hanc pe tram ediſicabo eccłiam meaʒ: ab ancilla ꝑterri tus negat. Et ip̃e dominꝰ:Simõ Simon:ecce * inqt ſathanas poſtulaui tvos: vt cribꝛaret ſiẽ triticum. Ego auteʒ rogaui pꝛo te: ne deficeret fides tua.Et in eodem loco. Vigilate et oꝛate: ne intretis ĩtemptionẽ. ſpũs quidem ꝓmptus eſt:caro autem infirma.Quod ſi ante crucẽ di- ctum reſponderis:certe poſt crucem in oꝛatiõe dominica dicimꝰ:dimitte nobis debita noſtra ſicut⁊ nos dimittimus debitoꝛibꝰnoſtris.⁊ ne nos inducas in temptationeʒ. ſed libera nos a malo. Si nõ peccamus poſt baptiſma:cur no⸗ bis poſcimus peccata dimitti: que ibaptiſma⸗ te iam dimiſſa ſunt:quid oꝛamus:ne intremus i temptationẽ: ⁊ vt liberemur a malo:ſi diabo⸗ lus tẽptare non poteſt iam baptiſatos: Aliud autẽ eſt ſi ad cathecuminos hec oꝛatio ⁊ non cõuenit fidelibus ⁊ xpᷣianis Paulũs ele ctionis vas caſtigat coꝛpus ſuũ: tur. Et datus eſt mihi inqt ſtimulus carnis an gelꝰ ſathane:qui me colaphiʒet.Et ad Coꝛin⸗ thios. Timeo ait ne ſicut ſerpens decepit Euã in aſtutia ſua: ita coꝛrumpãtur ſenſus veſtri a ſimplicitate.que eſt in chꝛiſto.Et alibi:Cui au tem aliquid donaſtis:et ego.nam ⁊ ego qð do naui:ſi qͥd donaui ꝓpter vos ĩ perſona chꝛiſti: vt non circũueniamur a ſathana.non eni eius ignoꝛamus aſtutias.⁊ rurſum. Tẽptatio vos non appꝛehendat:niſi humana.Fidelis autem deus qͥ nõ dimittet vos temptari ſuꝑ idquod poteſtis:ſed faciet cum temptatiõe etiameuen tum:vt poſſitis ſuſtinere.⁊ qͥ ſibi videtur ſtare videat ne cadat.⁊ ad Galathas.Currebat be ne:quis vos impediuit veritati non obedire⸗ et alibi. Voluimus qdem venire ad vos: ego qdem Paulꝰ:a ſemel ⁊ iterum. ſed impediuit nos ſathanas.Et ad maritos.Et iterũ reuarti mini ad idipᷣm: ne temptet vos ſathanas ppt᷑ incõtinentiam veſtrã.Et rurſum:dico aũt ſpi⸗ riitu ambulate: ⁊ deſideria carnis non pficietj. Caro enim cõcupiſcit aduerſus ſpiritũ:⁊ ſpũs aduerſus carnem. hec inuicem aduerſant᷑ ſibi: vt non que vultis ülla faciatis.Ex vtroq; com pacti neceſſe eſt:vt vtriuſq; cõtra ſe ſubſtantie bella patiamur. Et ad Epheſios. Mõ eſt nob colluctatio aduerſus carnem ⁊ ſanguinẽ:ſʒ ad uerſus pᷣncipatꝰ ⁊ poteſtates:aduerſus recto⸗ res tenebꝛarũ iſtarũ:aduerſus ſpiritalia nequi tia in celeſtibus. Et eſtimat aliquis ſecuros et Ddoꝛmiẽtes non eſſe debere poſt baptiſmũ Nec non ⁊ ad hebꝛeos: Impoſſibile eſt eni eos qui ſeiel ſunt illuminati: æ guſtauerũt donuz cele ſte: ⁊ participes facti ſũt ſpũſſãcii: guſtauerũt q; nihilominꝰbonum dei vᷣbum: vᷣtuteſq; ſecu li futuri: plapſi ſunt: renouari iteruʒ ad peni tentiã.rurſũ crucifigentes ſibimetip̃is filiũ dei ⁊ oſtẽtui habẽtesCerte eos qͥ illuminati ſunt ⁊ guſtauerũt donum celeſte: ⁊ participes facti ſunt ſpũſſancti: guſtaueruntq; bonũ dei vbuʒ negare non poſſumus baptizatos. Si autẽ ba 1 aſtiga 18 in ſeruitutẽ redigit:ne alijs pᷣdicans:ipᷣe repꝛobus iuenia I ptiʒati peccare nõ poſſũt:quõ nunc apoſtolus dicit:⁊ ꝓlapſi ſũt: Veꝝ ne Montanus ⁊ Ho uatus hic rideant:qui ↄtendũt non poſſe reno uari per penitentiã eos:qͥ crucifixerũt ſibimet Rilium dei:⁊ oſtentui habuerũt:ↄſequẽter hũc erroꝛẽ ſoluit:⁊ ait.Cõſidimus auteʒ de vobis dilectiſſimi:melioꝛa ⁊ vicinioꝛa ſalutis: tamet ſi ita loqmur. Non eni inuiſtus eſt deꝰ:vt obli uiſcat᷑ oꝑis veſtri:⁊ dilectionis quã oſtendiſtj in noĩe ipius:qui miniſtraſtis ſanctis.et nunc miſtratis. Et reuera grãdis eſſet iniuſticia dei . vm̃ peccatũ puniret:⁊ bona oꝑa nõ ſuſciꝑet. ocutus ſum inqt apoſtolus:vt ita vos a pec catis retraherẽ:⁊ deſperationis metu facerem cautioꝛes.Ceterũ cõfido de vobis dilectiſſimi melioꝛa ⁊ vicinioꝛa ſalutis. Neq; enim iuſticie dei eſt: vt obliuiſcat᷑ bonoꝛũ opeꝝ ⁊ miniſterij qð ꝓpter nomen eius exhibuiſtis ⁊ exhibetis i ſanctos: ⁊ t̃ meminerit peccatoꝝ/Sʒ ⁊ apo ſtolus Jacobus ſciens baptiʒatos poſſe tẽpta ri:⁊ ꝓpꝛia coꝛruere voluntate:beatꝰ ait vir:qͥ ſuffert tẽptationem:qꝛ cum ꝓbatus fuerit:ac⸗ cipiet coꝛonam vite:quã repꝛomiſit deus dili⸗ gentibꝰ ſe. Ac ne putaremus ᷣm illos Geneſe⸗ os vbi ſcribit᷑:Abꝛaã a deo fuiſſe tptatũ:nos quoq; temptari a deo:nemo inquit cũ tempta⸗ tur dicat:qm̃ a deo temptat᷑.deꝰ eni intempta⸗ toꝛ maloꝛũ eſt. Ipſe aũt neminẽ tẽptat. Anuſ⸗ quiſq; vero temptatur a cõcupiſcentia ſua ab⸗ ſtractus ⁊ illectus.dehinc concupiſcentia cuʒ cõceperit: parit peccatum.peccatuʒ vero cum ↄſumatuʒ fuerit:generat moꝛtẽ.liberi arbitrij noa cõdidit deus.nec ad vᷣtutes nec ad vitia. neceſſitate trahimur. Alioqn vbi neceſſitas ẽ: nec dãnatio nec coꝛona eſt. Sicut in bonis oꝑi bus ꝑfectioꝛ eſt deus(non eſt enĩ volẽtis neq; currentis:ſed miſerentis ⁊ adiuuantis dei) vt puenire valeamus ad calcem:ſic in malis atq; peccatis ſemina noſtra ſũt incentiua ⁊ ꝑfectio diaboli. Cum viderit nos ſuꝑ fundamẽtũ xpᷣi edificare fenũ:ligna:ſtipulam:tunc ſupponit iĩ⸗ cendiũ. Ediſicemus ergo aurũ:argentuʒ: lapi des pᷣcioſos:et temptare nõ audebit:qᷓ;qᷓ; ⁊ in hoc non ſit certa ⁊ ſecura poſſeſſio. Sedet qp⸗ pe leo in inſidijs:vt in occultis interficiat inno centem/Et vala figuli ꝓbat foꝛnax.hoĩes aũt iuſtos tẽptatio tribulatiõis Et in alio loco ſcri bit᷑:ſfilj accedẽs ad ᷣuitutẽ dei:pᷣparate ad tẽ⸗ ptationẽ. Rurſũ idẽ Jacobꝰ loquit᷑.Eſtote fa ctoꝛes vᷣbi:⁊ nõ auditoꝛes tm̃ Si qͥs auditoꝛẽ ⁊ nõ factoꝛ:iſte ſilis eſt viro: qͥ ↄſiderat vultuʒ natiuitatis ſue in ſpeculo.Cõſiderauit illud:⁊ ſtatim recedens oblitus eſt qᷓ̃ls ſit.fruſtra mo⸗ nuit vt iungeret oꝑa fidei:ſi poſt baptiſma pec care non poterant. Qui totaʒ legem inquit ſer uauerit:⁊ peccauerit in vno: factus eſt omniũ ſun. ulſ lis: ceren dese peris ſqee ter Phe alta⸗ demn mod Ving lel lor chrren Nsei Anun Gichde ſuläpe. wosaen ufeeren Meutſint iniuſtiie minſte erhibeis oletipen alvir fueri::ae ders di⸗ Gene⸗ Pkaürpos cölem⸗ äinenpe u. Au’ nuhrt⸗ ſaninaz mocn bri AANn. Niei nbonssont wise⸗ nusdeN nmtlong u thenn cunilͤth cſupont Enzin raI ltdh⸗ gian nd Moiesl lolone iin iun⸗ ctin rutſuts funo uglinhe n neut, eckonmn Tractatus 11 reus. Quis noſtrum abſq; peccato:Concluſit deus omnia ſub delicto: vi omnibꝰ miſereatur etrus quoq; nouit inquit dominꝰ pios detẽ ptatione eripere ð falſis doctoꝛibus.hi ſũt fontes ſine aqua: ⁊ nebule turbinibus exagita te:qͥbus caligo tenebꝛarũ reſeruat᷑. Superbia enim vanitatis loquẽtes pelliciet in deſiderijs carnis luxurie eos qui paululũ effugerant. Et ad erroꝛem reuerſi ſunt. Mõne tibi videt᷑ pin⸗ xiſſe ſermo apoſtolus nouam imperitie factio⸗ nem? Aperiunt eni qſi fontes ſciẽtie:qͥ aquam non habẽt.doctrinarũ ꝓmittunt imbꝛẽ: velut nubes ꝓphetice ad quas ꝑueniat veritas dei ⁊turbinibus exagitant᷑ demonũ :atq; vitioꝛũ Locquunt᷑ grandia: totus eoꝛũ ſermo ſuꝑbia eſt. Immũdus eſt autẽ apud deum omnis qui exaltat coꝛ ſuum. ⁊æ qui paululuʒ refugeranta peccatis:ad ſuum reuertunt᷑ erroꝛẽ: ⁊ ſuadent in luxuria ciboꝛũ carniſq; delitias.Quis enim nõ libenter audiat:mãducemus ⁊ bibamus: ⁊ ineternũ regnabimus:Sapiẽtes ⁊ pꝛudentes pꝛauos vocant.eos vero qͥ dulces ſunt in mo nibus:plus audiunt ohes apoſtolus:imo ĩ Johãne ſaluatoꝛ ſcribens angelo epheſi eccle⸗ ſie:ſcio inquit opera tua:⁊ laboꝛẽ ⁊ patientiaʒ tuam. ⁊ quia ſuſtinuiſti ꝓpter nomen meum et nõ defeciſti. Sed habeo aduerſus te pauca: ꝙ charitatẽ tuam pꝛimam reliquiſti.memoꝛ eſto vnde cecideris. Et age penitentiã.et pᷣma ope⸗ ra fac. Sinautẽ venia tibi:⁊ mouebo candela⸗ bꝛum tuũ de loco ſuo niſi penitenti egeris Si militer ceteras eccleſias Smyrnꝗ: ergamuũ: Thiatirã: Sardis: hiladelphiã: Laodiceã ad penitentiã ꝓuocat:⁊ niſi reuertant᷑ ad oꝑa pꝛiſtina:cõminat᷑.Et in Sardis paucos habe re ſe dicit: qui non coinquinauerũt veſtimenta ſua.⁊ ambulaturi ſunt cuʒ eo in albis:quia di⸗ gni ſunt. Qui autẽ dicit memento vnde cecide ris: ⁊ ecce miſſurus eſt diabolus ex vobis car⸗ cerem: temptemini: ⁊ ſcio vbi habitas:vbi ſe des eſt ſathane:⁊ in mente habe qualiter acce. peris: ⁊ audieris:⁊ ſerua:a penitetiã age:⁊ re⸗ liqua:vtiq; ei dicit:qui credidit:⁊ baptiʒatus eſt:⁊ ſtans quondam:coꝛruit per delictum. Auliſper de veterite Ca. XXXIII. p ſtamẽto exempla diſtulerã: quia ſolẽt vyvbicũq; cõtra eos facit: dicere lex ⁊ ꝓ phete vſq; ad Joheʒ. Ceteꝝ quis ignoꝛat ſub alta diſpenſatione dei: omnes retro ſãctos eiuſ dem fuiſſe meriti:cuius nunc xpᷣiani ſũt. Quo „ 4 modo ante Zlbꝛaã placuit in coniugio: ſic nũc . virgines placent in ꝑpetua caſtitate Seruiuit ille legi ⁊ tempoꝛi ſuo: ſeruiamus ⁊ nos euãge lio ⁊ tempoꝛi noſtro:in quos fines ſeculoꝝ de auid electus ?m coꝛ domini: qͥ om nes eius fecerat voluntates: ⁊ quiin quodam Fo. XXXVI Epla X pſalmo dixerat: Judica me domine:quoniam ego ĩ innocẽtia mea ingreſſus ſum.⁊ in domio ſperans non infirmaboꝛ. ꝓba me domine et tẽ pta me:vre renes meos:⁊ coꝛ meũ.poſtea tem ptatus a diabolo: ⁊ poſt peccatũ penitens lod tur. iſerere mei deus m magna miſericoꝛ⸗ diã tuaʒ. Magnũ peccatũ magna deleri vult miſericoꝛdia/Salomõ amabilis domini: cui bis deus fuerat reuelatus: quia amatoꝛ mulie rum fuit a dei amoꝛe diſceſſit/Sanaſſen im⸗ pijſſimũ regẽ poſt captiuitatẽ babylonicam:in pꝛiſtinam dignitatẽ liber dierũ reſtitutũ refert Et Joſias vir ſanctus in campo agedo ab Egypto rega cõfoditur/Ihᷣs quoq; fllius Jo ſedech ſacerdos magnus qᷓ;q; i typo pceſſerit ſaluatoꝛis qui noſtra peccata poꝛtauit: et alie⸗ nigenã ſibi ex gentibꝰ eccłiam copulauit tamẽ ſᷣm litterã poſt ſacerdotiũ ſoꝛdidatus inducit᷑ ⁊ ſtat diabolus a dextris eius: ⁊ cãdida illi ve ſtimenta deiuceps reddunturSuꝑfluũ eſt de Moyſe ⁊ Aaron ſcribere:ꝙ ad aquã cõtradi⸗ ctiõis offenderint deuʒ: ⁊ fra repꝛomiſſiõis noõ intra nerime beat? Job Anglos q̊z ⁊ oez cre aturã peccare poſſe cõmemoꝛet dicens. Quid eni nũqᷣd hõ coꝛã deo mũdus eſt: Aut ab ope⸗ ribus ſuis ſine macula vir⸗ Si cõtra ſeruos ſu os nõ credit ⁊ aduerſũ angelos ſuos pꝛauũ qͥd repperit:quãto magis habitantes in domibus luteis:de quibus ⁊ nos ex eodem luto ſumus. Temptatio eſt vita hominũ ſuꝑ terram. Et ce cidit lucifer: qui mittebat ad vniuerſas natio⸗ nes. Et ille qui in paradiſo delitiarũ inter. xij. nutritus eſt lapides: vulneratꝰ a monte domi⸗ ni: ad inferna deſcendit. Ande ⁊ ſaluatoꝛĩ euã gelho. videbam inqt ſathanã quaſi fulgur ð ce lo cadentẽ. Si altiſſima illa ſublimitas cecidit quis cadere non poſſit: Si in celo ruine: quan to magis ĩ terra:Et tamẽ cũ ceciderit Lucifer imo poſt caſum coluber antiquus:virtus eius in lumbis eſt:a poteſtas eius ſuper vmbilicuʒ ventris:obumbꝛantur in eo arboꝛes magne: t doꝛmit iuxta luncũ: calamũ: a caricẽ Jpe eſt rex omniũ que in aquis ſunt:vbi ſcilicet volu⸗ ptas ⁊ luxuria:⁊ ꝓpago ⁊ irrigatio nuptiarũ. Quis eni denudabit faciem veſtiius eius: Et poꝛtas vultus eius quis aperiet: Saginantur in eo nationes:⁊ partiunt᷑ phenicũ gentes/Ac ne foꝛſitan tacita legẽtis cogitatio putaret eas tm phenicũ getes:quas ⁊ populos ethiopum ſignificari: quibꝰ dꝛaco in eſca datus ſit:ſtatim ð is qui per mare huius ſeculi tranſierũt: ⁊ ad poꝛtum ſalutis peruenire feſtinãt: dicitur. Et in nauibus piſcatoꝛum caput eius ſtat ſicut in cudo infatigabilis:reputat ferrũ vt paleas :et ſicut lignum putridũ es Et oè aurũ maris ſub eo eſt ſicut lutum.ferueſcere facit abyſſuʒ ſicus ars vas eneum.eſtimat mare ſicut deletuʒ: ⁊ tarta rum abyſſi vt captiuũ. Omne altuʒ videt/⁊ ar bitrat᷑ Jouinianus meus facile ſibi eum poſſe ſnccũbere.Quid loquar de ſanctis viris et de angelis:qui cum creature dei ſint:poſſunt vti q; recipere peccatũ: Filiũ dei temptare auſus eſt. ⁊ pꝛima eius ⁊ ſecũda ſententia reꝑcuſſus nihilominus caput leuat.⁊ tertio vulneratus vſq; ad tempus recedit:differens magis tẽpta tionem qᷓ; auferens. ⁊ nos nobis blandimur ðᷣ baptiſmate.Qð ſicut pᷣoꝛa peccata dimittit.ſic in futurũ ᷣuare non põt niſi baptiʒati omni cu ſtodia ᷣuauerint coꝛ ſuũ. XXXIII Aindem peruenimus ad cibos: vbi et t teertie queſtionis nobis opponitur diffi Ccultas.ad h̊ creata eſſe omnia: vt vſui moꝛtaliuʒ deſeruirent. Et quomodo homo ra tionale animal quaſi quidam habitatoꝛ ⁊ poſ⸗ ſeſſoꝛ mundi deo ſubiacet:⁊ ſuum venerat᷑ au- ctoꝛem:ita cuncta animãtia aut in cibos homi num:aut in veſtitum:aut ad ſcindendũ terraʒ aut ad ſubuectionẽ frugũ: ⁊ ipᷣius hominis eẽ creata:vnde ⁊ iumenta ab eo ꝙ iuuent appellẽ⸗ tur. Quid eſt Hauid homo qð memoꝛ es eius aut filius hominis quoniaʒ viſitas eum: Mi⸗ nuiſti euʒ paulominus ab angelis:gloꝛia ⁊ ho noꝛe coꝛonaſtiſeum: ⁊ cõſtituiſti eum ſuꝑ ope⸗ ra manuũ tuarũ. Omnia ſubieciſti ſub pedibꝰ eius oues ⁊ boues vniuerſas inſuper ⁊ pecoꝛa campi. Aolucres celi ⁊ piſces maris:qui per⸗ ambulant ſemitas maris. Eſto inquit bos ad arandũ:ad ſedendum equus:canis ad ſeruan dum:capꝛe ad lac:oues ad lanitia condite ſint Quis vſus poꝛcoꝛuʒ abſq; eſu carniũ:quig ca pꝛee:ceruuli:damule:apꝛi:lepoꝛeſ:⁊ huiuſmo di venatio. Quid anſeres ſilueſtres ⁊ domeſti ci:qͥd anetes:qͥd ficedule:qͥd attagen: qͥd fuli⸗ ca:qͥd turdꝰ⸗ Euri domib⸗ gallina diſcurrit: ſi nõ comedunt᷑ hec:oĩa fruſtra a deo creata ſũt. Aerum quid opus eſt argumentis cum mani⸗ feſte ſcriptura doceat omne qð mouetur ſicut olera herbarũ data nobis in eſcam: ⁊ apoſtolꝰ clamitet omnia munda mũdis: ⁊ nihil reicien⸗ dum qð cum gratiarũactione pᷣcipitur:et ven⸗ turos in nouiſſimo qui phibeant nubere:⁊ ve ſci cibis:quos deus creauit ad vtenduʒ. Ipſe dominꝰ vini potatoꝛ ⁊ voꝛatoꝛ a phariſeis ap⸗ pellatur:⁊ publicanoꝛũ cõuiua ⁊ peccatoꝛum. Zachei pꝛandiũ non recuſans:vadens ad nu⸗ ptiarũ epulas. MPoꝛro aliud eſt ſi ſtulta conten tione dicitis eum iſſe ad nuptias ieiunaturuʒ: ⁊ in poſterũ moꝛe dixiſſe hoc comedo:illud nõ comedo.nolo vinũ bibere quod ex aquis crea ui In typo ſanguinis ſui non obtulit aquã ſed vinum.Moſt reſurrectionez piſcem ⁊ fauũ co⸗ medit:non ʒiʒania nuces ⁊ ſoꝛbitiũculas. Ne Ca. XXXINHI 1 pliab vocet ſiiſ pellis colub exuit᷑ decota iĩ oleo mire doloꝛẽ auriũ mitigat trus apoſtolus non expectans ſtellam moꝛe iu daico:ſed hoꝛa ſexta in ſolariũ pꝛanſurus aſcẽ dit. Paulus in naui panem frãgit non caricas Timotheo dolenti ſtomachũ vinum ſuadet bi bere non piratium. De ciboꝛuʒ ſi placent abſti nentia quaſi non ⁊ ſuperſtitio gentiliũ coſtum matris deum obſeruet ⁊ iſidis. Ca.XxXxXV. Equar ergo veſtigia pꝛopoſitionis ex poſite:⁊ anteqᷓ; ad ſcripturas veniam: Doceãq; ex eis deo grata ieiunia:et ac⸗ ceptabilem continentiã:argumentis philoſo⸗ phoꝛũ argumẽta oinpon⸗ ꝓbabo non Em pedoclis et Pythagoꝛe nos dogma ſectari: qͥ̃ ꝓbter e νιε απ1¹1¹ 6¹.id eſt. tranſanimatio nem omne qð mouet᷑ ⁊ viuit edendũ nõ putãt ⁊ eiuſdem criminis reos arbitrant᷑: qui abietẽ quercũq; ſucciderint:cuius parricide ſũt:⁊ ve naiciell veſberart conditoꝛeʒ noſtrum: qui in vſus hominũ cnncta generauit. Et quomodo bos ad aranduʒ:equus ad ſedendũ: canes ad ſeruandũ: capꝛe ad lac: oues ad lanicia cõdite ſunt:ita ſues ⁊ ceruos ⁊ capꝛeas ⁊ lepoꝛes ⁊c. ſed illa non ſtatim ad comedendũ creata eſſe:ſ in alios vſus hominũ/Si eni omne qð moue ⁊ viuit:ad veſcendũ factum eſt:⁊ pᷣparatũ gu⸗ le:reſpondeant mihi cur elephãti:cur leones: vꝛſi:leopardi:lupi:cur vipere:ſcoꝛpij:culices puliceſq;: cur vultu r:aqᷣla: coꝛuus:accipiter: cur cete:delphines:phoce:minuteq; cocleole condite ſunt: Quis noſtrum leonẽ:quis vipe⸗ ram: quis volucrem:quia ciconiã:quis miluũ quis reptantes in littoꝛibus vermiculos vnqᷓ;ᷓ comederit:Sicut igit᷑ hec ꝓpꝛios vſus habẽt ita poſſumus dicere et ceteras beſtias piſces: aues:non ad eſum:ſed ad medicinam creatas Beniq; carnes vipere vnde tyriaca conſicitur quãtis rebus apte ſint:noꝛunt medici ſegme ta eboꝛis in medelas varias aſſumunt᷑/fel hye me oculoꝛũ reſtituit claritatẽ ſtercus eius ⁊ ca num:putrida curat vulnera.Et quod foꝛſitan legenti mirũ ſit:hominis fimus quãtis curati⸗ onibꝰ ꝓficiat: Gallienꝰ vqXοσα)01ſim⸗ hyſici:ꝙ pellis colubꝛi qᷓ uid ita inutile videt᷑ neſciẽtibꝰ: vt cimices⸗ Di ſangniſuga faucibꝰ heſerit fumo eius exce⸗ ſtatimpto euomit᷑: et difficultas vrine huius appoſitiõe laxat᷑.Poꝛcoꝛũ autẽ ⁊ anſerũ ⁊ gal linarũ phaſianoꝛũq; adipes:quid cõmodi ha beãt:omnes medicoꝛũ declarant libꝛi.quos ſi legeris videbis tot curationes eſſe in vulture: q́ͤſt membꝛa ſũt/Naui fimus podagre feruoꝛeʒ mitigat. Gꝛuis:ciconie:fel aqͥle:ſaguis accipi tris:ſtrutio: camelꝰ:rane:chameleontes:hyrũ dinis ſtercus ⁊ carnes:qͥbꝰ moꝛbis apte ſint di cerem:ſi mihi ꝓpoſitũ eſſet ð medela coꝛpoꝛũ liti gelio peeſe⸗ gbehe ſegrar Ptigan pfect Vopte unne iſui at cbus ben!, caniea emor. chgtin gltnil cedtm detzüt noreſu io aſce cicns nadabi enchci Ucokun W. nioniger eniam nectee pblolo⸗ non En ſamz nimto N quisbiei elünerde ungrinn qronoin 1: nese ſiciacidte eporest. reaneſes hfni paratig curleones npij:alies 8:acchlen legcocee egis v. gisni ialoowg s bebet tus glaes mn gauns uſe unifüfſt stnst Nolfuſtn ätaannn⸗ iiſni gliscolthlg ninlign tahnices Tractatus II diſputare. legat qui vult Ariſtolelez Theo⸗ pphꝛaſtũ ꝓſa: Marcellũ Sydetẽ: ⁊ noſtrũ la niũ hexametris vſibus diſſerẽtes. Plyniũ qᷣʒ ſcðᷣʒ: ⁊ Biaſcoꝛidẽ: ⁊ ceteros tam phyſicos qᷓ medicos:qͥ nullã herbã:nullũ lapideʒ:nullum aĩal tã reptile qᷓ; volatile ⁊ natatile:non ad ſue artis vtilitatẽ referunt./IJgit᷑ cum mihi dixer! cur poꝛcus creatus eſt:ſtatim tibi reſpondebo pueroꝛũ moꝛe certãtiũ.cur vipere?: cur ſcoꝛpij Nec deum ſuꝑfluoꝝ iudicabis artiſicem.quia plurime ⁊ beſtie ⁊ volucres ſunt:quas tue fau ces recuſent/Sed ne contentioſũ hoc ⁊ pugna magis videat᷑ eſſe qᷓ; verũ: audi iccirco ſues apꝛos ⁊ ceruos ⁊ reliquas aiantes creatas:vt milites ei athlete:naute:rhetoꝛe: metalloꝛũq; foſſoꝛes: ⁊ ceteri duro oꝑimãcipati:haberent cibos:qͥbus foꝛtitudo coꝛpoꝝ neceſſaria eſt. qͥ poꝛtant arma ⁊ cibaria:qͥ pugnis ⁊ calcibꝰſua inuicem membꝛa debilitãt: q remos trahunt: quoꝛũ latera ad clamandũ dicendũ ſũt valida q̃ ſubuertũt montes: ⁊ ſub diuo ⁊ imbꝛibꝰ doꝛ miuniein noſtra religio oνα aι τν–âàd 6. pu gilem: nõ athletas:non nautas:nõ milites:nõ foſſoꝛes:ſed ſapiẽtie erudit ſectatoꝛem:qͥ ſe dei cultui dedicauit. ⁊ ſcit cur creatꝰ ſu: cur verſet imũdo:quo abire feſtinet. EUnde ⁊ apoſtolus loquit᷑. Quãdo infirmoꝛ inqͥt tunc foꝛtioꝛ ſum Et ſi exterioꝛ noſter homo coꝛrumpit᷑:ſed inte rioꝛ renouat᷑ de die in diẽ. Ei cupio diſſolui et eſſe cum xp̃o. Et carnis curam ne feceritis ĩ de ſiderijs Wunqd omnibꝰpᷣceptum eſt: ne duas tunicas habeant: ne cibos in pera:es in zona: vgam in manu:calciamẽtũ in pedibus? vt vẽ⸗ dãt vniuerſa que poſſident: dentq; pauꝑibus 2 ſequãtur ihm. Sed his vtiq; qͥ volunt eſſe ꝑ — „ fecti. alioqͥn a Johane baptiſta aliud pcipitur militibꝰ:aliud publicams.Dñs aũt dicit ĩ euã gelio ad eum qͥ ſe iactauerat legis vnierſa cõ⸗ pleſſe. Si vis ꝑfectus eſſe: vade vende omia que habes:et da pauperibꝰ: et veni ſeq̃re me. ne graue onus nolẽti videret᷑ imponere:in pꝛo pꝛia audientis voluntate dimiſit dicẽs: ſi vis pfectus eſſe. Quã ob rem ⁊ ego tibi dicam. Si vis pfectus eſſe:bonũ ẽ vinũ non bibere ⁊ car⸗ nem non mãducare. Si vis ꝑfectus eẽ melius ſaginare aiam qᷓ; coꝛpꝰ.Si aũt adhuc puul⸗ es:et cocoꝝ iura te delectant:nemo eripit fau⸗ cibus tuis eſculentas dapes. Manduca et bi be:⁊ ſi tibi placet:cũ iſraele lude conſurgens ⁊ canito:mãducemus ⁊ bibamus:cras eni moꝛi emur.Maãducet ⁊ bibat:qui poſt cibos expe⸗ ctat interitũ.qͥ cum Epicuro dicit: poſt moꝛtẽ aũt nihil eſt.⁊ moꝛs ipᷣa nihil eſt. Nos Maulo credimus intonanti:eſca vẽtri: ⁊ venter eſcis. de aũt ⁊ hũc ⁊ illã deſtruet. Ca.XXXVI Fo. XXXVI Epla X Ec aũt de ſcripturis pauca poſuimus h vt cõgruere nr̃a cum philoſophis do⸗ ceremꝰ. Ceterũ qͥs ignoꝛet: vnãquãq; gentẽ nõ cõmuni lege nature: ſed his quoꝛum apud ſe copia eſt veſci ſolitam: Aerbi gratia: Arabes 7 Saraceni ⁊ ois heremi barbaria ca meloꝛum lacte ⁊ carnibꝰ viuit.qꝛ huiuſcemodi agial ꝓ the ⁊ ſterilitate religionũ facile apð eos 7 gignit᷑ ⁊ nutrit᷑.ij nefas arbitrant᷑: poꝛcoꝛu,ʒ veſci carnibꝰ. Sues eni qͥ glande:caſtaneis: ra dicibus filicũ ⁊ hoꝛdeo ali ſolẽt: aut raro abud eos aut penitus non inueniunt᷑.⁊ ſi nuẽti fue⸗ rini: alimẽta nõ habẽt que ſupꝛa diximꝰ/Ere⸗ gione ſeptẽtrionales populos: ſi ad eſũ aſino⸗ rũ cameloꝛũq; compellas:ſimile putabũt eoꝛũ veſci carnibus:acſi lupũ comedere cogebãtur vel coꝛuũ/In põto et phꝛygia vermes albos obeſos q nigello capite ſũt: a naſcũt᷑ in ligno rũ carie ꝓ magnis redditibꝰ paterfamilias exi git Et quõ apud nos attagen ⁊ ficedula:mullꝰ et ſcarus in delitijs cõputantur: ita apud illos IUXoOaYiopcomediſſe luxuria eſt Rurſum oꝛientales ⁊ Lybie populos:quia per deſertũ ⁊ calidam heremi vaſtitatẽ locuſtaꝝ nubes re periunt᷑: locuſtis veſci moꝛis eſt. Hoc verũ eẽ Zobhes quoq; baptiſta ꝓbat. Cõpelle phꝛygẽ ⁊ ponticũ:vt locuſtã comedat: nefas putabit. Coge ſyrũ africum ⁊ arabẽ: vt vermes ponti⸗ cos glutiat:ita eos aſpiciet: vt muſcas: mille⸗ pedes ⁊ lacertos. qs Syri? crocodilis ter⸗ renis Afri etiam lacertis viridibus veſci ſole⸗ ant/In egypto ⁊ paleſtina ppter boum rarita temſnemo vaccam comedit: tauroꝛũ carnes et boian vituloꝛũ aſſumũt in cibos. An in noſtra ꝓuincia ſcelus putãt vitulos deuoꝛare. Ande ⁊imperatoꝛ Ualens nuꝑ legem per oꝛientẽ de derat: ne quis vituloꝛũ carnibus veſceret᷑:vti litati agriculture ꝓuidens: ⁊ peſſimẽ iudaiʒã⸗ tis vulgi emendans cõſuetudinẽ: ꝓ alitibus ⁊ lactentibus vitulos cõſumentis/HNomades et troglodite ⁊ ſcyte ⁊ hunnoꝝ noua feritas ſemi crudis veſcuntur caraibus/Hoꝛro Ichthyo⸗ pagi gens errans in littoꝛe maris rubꝛi: ſuper petras ſolis caloꝛe feruentes aſſant piſces.⁊ Hᷓ ſolo uimerovicrtst⸗Sarmatee Luadi⸗ an dali 1 innumerabiles alie gentes equoꝝ ⁊ vul pium carnibus delectant᷑ Quid loquar de ce⸗ teris nationibus:cum ipᷣe adoleſcẽtulꝰin Gal⸗ lia viderim Scotos gentẽ bꝛitãnicã humanis veſci carnibus: ⁊ cum per ſiluas poꝛcoꝛuʒ gre ges ⁊ armẽtoꝛum pecudumq; reperiãt:paſto⸗ rum nates ⁊ feminarũ papillas ſolere abſcidẽ T has ſolas ciboꝝ delitias arbitrari? Scotoꝝ natio vxoꝛes ppᷣas nõ hʒ.Et qſi Platonis po litiã legerit:⁊ Catonis ſectet᷑ exempium.nulla apud eos cõiunx ꝓpnꝛa eſt: ſed vt chiq; libiti WPars fuerit:pecudũ moꝛe laſciuiũt Perſe: Medi: Indi:⁊ Ethiopes:regna non modica:2 Ro⸗: mano regno paria:cum matribꝰ⁊ auijs:cuʒ fi⸗ liabus ⁊ neptibꝰcopulant᷑/ er. bices miſerrimos putant:qͥ egrotatione moꝛiã tur. ⁊ parentes:cognatos:ꝓpinquos:cum ad ſenectam venerint: iugulatos deuoꝛant:rectiꝰ eſſe dicentes:vt a ſe potius qᷓ; a vermibꝰ come dant᷑ Tibareni: quos dilexerint ſenes ſuſpen dunt in patibulisHircani volucribus ⁊ cani⸗ bus ſemiuiuos ꝓ dEap ij beſtijſ moꝛtuos pꝓijciunt Schyte eos qͥ a defunctis amati ſunt viuos infodiunt cum oſſibus moꝛtuoꝛuʒ/Ha ctri carnibus ad hoc ipᷣm nutritis obijciunt ſe⸗ nes. Qð cum Alexãdri pᷣfectus Nicanoꝛ emẽ dare voluiſſet:pene amiſit aeoge s- ptium: vt ouiuʒ lacte veſcat᷑. Impelle ſi vales NPeluſioten vt mãducet cepe.Singule pene in egypto ciuitates ſingłas beſtias:⁊ monſtra ve nerant᷑.Et quodcũq; voluerint: h̊ inuiolabile ⁊ ſacrũ putant. Vnde ⁊ vꝛbes quoq; apð eos ex animaliuʒ vocabulis nuncupant᷑. Leonto: Cyno:Lyco: Buſyris:Thymius qð iterpꝛe⸗ per egyptus recepiſſet: nuꝑ ab Hadriani ama des igit ꝙ non ſoluz in eſu:ſed ⁊ in ſepulturis ⁊ in cõnubijs:⁊ in omi cõuerſatione vnaqueq; gens ſuo ritu ⁊ ꝓpꝛietatibus victitet:⁊ hoceã nature legem putare qð didicit. Neꝝ fac eſum carniũ cunctis nationibꝰeſſe cõmunẽ᷑:⁊ paſſim licere qð paſſim gignitur. Quid ad nos:quoꝝ cõuerſatio in celis eſt:Qui ſuꝑ Nythagoꝛã et Empedoclẽ: ⁊ oẽs ſapiẽtie ſectatoꝛes:nõ ei de bemꝰ cui naſcimur:ſed cui renaſcimur:qͥ repu gnãrẽ carnẽ: ⁊ ad libidinũ incentiua rapienteʒ media ſubiugamꝰ/Elſus carniũ:et potus vini carniſq; ſaturitas ſeminariũ libidinis eſt. An⸗ de et comicus: Sine cerere inquit et libero fri⸗ get venus. . et ve Ta. XXXVI Er quinq; ſenſus: quaſi ꝑ quaſdam fe p neſtras: vitioꝛũ ad anima introitus ẽ. Non poteſt ante metropolis ⁊ arx mẽ tis capi:niſi per poꝛtas eiꝰ irruerit hoſtilis ex⸗ ercitus.Hoꝛũ ꝑturbationibus anima pᷣgraua tur:et capit᷑ aſpectu:auditu:odoꝛatu: ſapoꝛe: tactu. Si Cyrcenſibꝰ quiſpiã delectet᷑: ſi Ath⸗ letarũ certamine:ſi mobilitate hiſtrionũ:ſi foꝛ mis mulierũ:ſplendoꝛe gẽmarũ:veſtiũ:metal loꝛũ:⁊ ceter huiuſcemodi ꝑ oculoꝛũ feneſtras anime capta libertas ẽ.⁊ impletur illud ꝓphe⸗ ticum:moꝛs intrauit per feneſtras vras. Rur ſum auditus vario oꝛganoꝝ cantu: ⁊ vocũ fle xionibus delinit᷑. ⁊ carmine poetarũ.⁊ Come doꝛũ mimoꝛũq; vꝛbanitatibꝰ⁊ ſtrophis.⁊ qͥc⸗ quid ꝑ aures introiens virilitateʒ mentis effe⸗ Saſſagete 1 Ber I minat. Odoꝛis autẽ ſuauitas et diuerſa Thy⸗ miamata et amomũ:cyphi:oenãthe:muſcus: ꝑegrini muris pellicula:ꝙ diſſolutis ⁊ amato⸗ ribus cõueniat: nemo niſi diſſolutꝰnegat Poꝛ ro ciboꝛuʒ auiditas ꝙ auaritie mater ſit:⁊ ani⸗ mũ quaſi q buſdam cõpedibꝰ degrauatũ in ter ra teneat: qs ignoꝛat? Mꝛopt᷑ bꝛeuẽ gule volu ptatẽ:terre luſtrant᷑ ⁊ maria:⁊ vt mulſũ vinuʒ pcioſuſq; cibus fauces nr̃as tranſeat: totiꝰ vi⸗ te oꝑa deſudamꝰ. Tactus aũt alienoꝝ coꝛpo⸗ rum ⁊ feminarũ ardentioꝛ apetitus:vicinꝰ in⸗ ſanie eſt. Ob hunc ſenſũ cupimus:iraſcimur: geſtimꝰ:inuidemur:emulamur:ſolliciti ſumꝰ. ⁊ expleta voluptate:per quãdã plenitudinem rurſus accẽdimur.querimuſq; facere:qð cum fecerimus:iterũ peniteamus. Igit᷑ cum ꝑ has poꝛtas quaſi qͥdaʒ ꝑturbationũ cunei ad arcẽ noſtre mẽtis intrauerint:vbi erit libertas: vbi foꝛtitudo eius: vbi de deo cogitatio maxie cuʒ tactꝰdepingat ſibi etiam pᷣteritas voluptates⸗ Et recoꝛdatione vitioꝛũ cogat animã compati ⁊ quodãmodo exercere qð nõ agicx/lH is . tur rpꝛe⸗ rationibꝰ inuitati multi philoſophoꝛũ relique tatur hircus Et vt ſciremus:quales deos ſem rũt frequẽtias vꝛbiũ: ⁊ hoꝛtulos ſuburbanos vbi ager irriguus ⁊ arboꝛũ come:⁊ ſuſurrꝰ aui ſio vꝛbs eoꝛuʒ Antinous aſpellata eſt. Rerui⸗ um fontis ſpeculũ:riuus imurmurãs:⁊ multe oculoꝛũ auriũq; illecebꝛe ſũt.ne ꝑ luxũ ⁊ abun dantiam copiarũ anime foꝛtitudo molleſceret ⁊eius pudicitia cõſtuparet᷑ Inutile quipe eſt crebꝛo videre:ꝑ q̃ aliquãdo captus ſis. ⁊ eoꝛũ te exꝑimento cõmittere: qͥbus difficulter care⸗ as/lHam ⁊ Pythagoꝛei huiuſcemodi frequẽ⸗ tiam declinantes in ſolitudine ⁊ deſertis locis habitare cõſueuerũt/latonici quoq; ⁊ Stoi ciin temploꝝ locis ⁊ poꝛticibꝰ verſabat᷑. vt ad moniti anguſtioꝛis habitaculi ſanctitate:nihil aliud qᷓ; de vtutibus cogitarẽt/Sʒ ⁊ ip̃e Pla⸗ to cũ eẽt diues:et toros eius Diogenes luteis pedibꝰↄculcaret vt poſſet vacare philoſophie elegit Academiã villã ab vꝛbe ꝓcul non ſoluʒ deſertã:ſed ⁊ peſtilenteʒ: vt cura ⁊ aſſiduitate moꝛboꝝ libidinis inpetus frangeret᷑.diſcipu⸗ liq; ſui nullã aliã ſentirẽt voluptatẽ: niſi earuʒ rerũ quas diſe õ effodiſſe ſibi oculos:ne ꝑ eoꝝ viſum a ↄtemplatiõe phi loſophie euocarent AndeTraree ille The banus ꝓiecto in mari nõ paruo auri pondere: abite inquit peſſuʒ male cupiditates: ego vos mergã:ne ipᷣe mergar a vobis mat:⁊ abundãtia ciboꝛũ potionũq; ſempꝑ frui: ⁊ vacare poſſe ſapiẽtie:hoc eſt ⁊ verſariin deli tijs:⁊ delitiarũ vitijs non teneri ſeiꝑm decipit Cum eni ꝓcul ab his remotiſepe capiamur na ture illecebꝛis:⁊ cogamur ea cupere quoꝛũ co⸗ piam non habemus: quãto magis ſi circũdati rhetibꝰ voluptatũ eẽ nos liberos arbitremur⸗ 8 exiſti⸗ o⸗ iG des hec 44 dic bu ic mil is . nen no⸗ pos ltut phie dage neit en de ſci ſun chce een debe busn Gaue tdoꝛr nsine inüͦ: hiomn hbscl ſeſtos nus. C. Rparat Uget⸗⸗ dergeg lerſtamne Hno⸗ urſin amii⸗ fionid lgeſuni blrt Ntläg gfert phoniſ ſencfn ſuguin denp⸗ muleus Ru n o⸗ — atünter gulepoln lüͤpie krtoty⸗ 6 (oꝛdo⸗ weinin raſeimur: hanſon⸗. Oudinen Regun kanphr Meiadai hotp hmureay Ahmnts: nicnpi Mräüͤräiane uoudns 1ſulupui Nrisan urürahen 0 wolehae tiegupedk luls tei faneraa⸗ ifegi⸗ nisſocs oc ſchi l nauneniit ihr Ggenezlts eppiaccpe l vonſr⸗ 1 14ſitt ei ⸗ inſenn inutitſi nlriehii sle ienden s:e Nöl S — = = = Se — =S= = = SES= = +☛ Tractatus II Fo. XXXVIII Epla X Senſus noſter illud cogitat: qð videt: audit: ſcere. Non eni manere in vno ſtatu natura coꝛ odoꝛat᷑: guſtat:attrectat.⁊ ad eius rei trahitur appetitũ:cuius capit᷑ voluptate.Qð mens vi⸗ deat: ⁊ mens audiat: ⁊ ꝙ nec audire quippiam nec videre poſſumꝰ:niſi ſenſus in ea q̃ cernimꝰ ⁊ audimꝰfuerit intentꝰ. Netus quoq; ſnia eſt: difficile ẽ imo impoſſibile:delitijs ⁊ voluptati bus affluẽtes ñ ea cogitare q̃ gerimꝰfruſtraq; q̃dã ſimulãt ſalua fide ⁊ pudicitia et itegritate mẽtis:ſe abuti voluptatibꝰ: cũ q̊ naturã ſit: c pijs voluptatũ ſine voluptate ꝑfrui.Et aplłus hoc ipᷣm cauẽs dixerit.QAue aũt in delitijs vi⸗ uens ẽ vidua:moꝛtua ef. Ca. xXXXVIII. Enſus coꝛpoꝛũ quaſi equi ſunt:ſine ſtione currentes.anima vero in aurige modũ retinet frena currentiũ.Et quo⸗ modo equi abſq; rectoꝛe pᷣcipites ruũt:ita coꝛ⸗ pus ſine rõne ⁊ imperio anime in ſuũ fert᷑ inte⸗ ritu ia quoq; cõparatio anime ⁊ coꝛpus a philoſophis ponit᷑.coꝛpꝰ puerũ: animã peda⸗ dagogũ eſſe dicentibꝰ. VUnde ⁊ hiſtoꝛicus ſani me imperio: coꝛpoꝛis Hᷣuitio magis vtimur l terũ nobis cũ dijs:alteꝝ cũ beluis cõmune eſt. poꝛũ põt:ſed aut creſcere ſemꝑ: aut decreſcere habet.nec poſſe viuere animal:niſi creſcẽdi ca ax r Ande ? Balienuo etiam doctiſſimus Hippocratis interpꝛes athletas quoꝛuʒ vita ars ſagina ẽ:dicit in exhoꝛtatiõe medicine nec viuere poſſe diu:nec ſanos eſſe.animaſq; eoꝛũ ita nimio ſanguine ⁊ adipious qſi luto inuolu tas nihil tenue:nihil celeſte:ſed ſemꝑ de carni bus:⁊ victu:⁊ vẽtris ingluuie cogitare Hio⸗ genes tyrãnos et ſubuerſiones vꝛbiũ: bellaq; vel hoſtilia vł ciuilia:non ꝓ ſimplici victu ole rum pomoꝛũq;:ſed ꝓ carnibus ⁊ epularũ deli tijs aſſerit excitari/ curꝰ voluptatis aſſertoꝛ:oẽs libꝛos ſuos reple uit oleribus ⁊ pomis ⁊ vilibus cibis dicit eſſe viuendũ.qꝛ carnes ⁊ exqͥſite epule ingenti cu⸗ ra ac miſeria pᷣparent᷑.maioꝛẽq; penam habe⸗ ant in querẽdo:qᷓ; voluptatẽ in abzirce/. poꝛa autẽ noſtra cibo tm ⁊ potu indiger bi aqua ⁊ panis ſit:et cetera his ſimilia:ibi natu⸗ re ſatiſfactũ.quicqͥd ſupꝛa fuerit: nõ ad vite ne ceſſitatẽ ſpectare:ſed ad vitium voluptat/Bi Igit᷑ niſi vitia adoleſcẽtis ⁊ pueripꝛudẽtia pe bere ⁊ comedere non delitiaꝝ ardoꝛẽ:ſed ſitim dagogi rexerit: ois conatꝰ eius ⁊ impetꝰ ad la⸗ famẽq; reſtinguere.Qui carnibus veſcunt᷑:in ſciuiã ꝓperãt.ſine quattuoꝛ ſenſibꝰ viuere poſ digere etiam his q̃ non ſunt carniũ. Qui auteʒ ſumus.id eſt.ſine aſpectu:auditu:odoꝛatu:at⸗ qᷓ; cõplexu Abſq; guſtu autẽ ⁊ cibis impoſſibi le eſt humanuʒ coꝛpus ſubſiſtereAdeſſe ergo . debet rõ:vt tales ⁊ tantas ſumamus eſcas:qͥ⸗ bus non oneret᷑ coꝛpus: nec libertas animepᷣ⸗ grauet᷑.quia ⁊ comedendũ eſt:⁊ deambulãdũ ⁊ doꝛmiendũ:⁊ digerendũ:⁊ poſtea inflat ve⸗ nis incẽtiua libidinis ſuſtinẽda.luxurioſa res vinũ:⁊ tumultuoſa ebꝛietas. Omnis aũt qͥ cũ , ſunt npliet victu abutant᷑ eos carnes nõ redùrere. apiẽtie quoq; operã dare non poſſumus. ſi menſe abũdantiã cogitemꝰ: que laboꝛe nimio ⁊ cura diligẽti atq; indigẽti indiget/Cito exple tur nature neceſſitas: frigus et fames ſimplici veſtitu ⁊ cibo expelli põt.vnde et apoſtolꝰha⸗ bẽtes inqͥt victũ ⁊ veſtitum his ↄtenti ſumus. Belitie ⁊ epularũ varietates:fomẽta auaritie ꝛadis exultatio anime eſt: cũ paruo cõ⸗ his miſcet᷑ non erit ſapiens 7 tales accipia tentus fueris cibo:mundũ habere ſub pedibꝰ mus cibos:qͥs aut difficulter digerere: aut co⸗ meſtos magno partos:⁊ pꝑditos laboꝛe dolea⸗ mus. Olerũ ⁊ pomoꝛũ ac leguminũ:⁊ facilioꝛ apparatus eſt:⁊ arte impendijſq; cocoꝝ non in diget:⁊ ſine cura ſuſtentat humanũ coꝛpꝰ:mo derateq; ſũptus.quia nec auide deuoꝛat᷑ ⁊ q irritamẽta gule nõ hʒ:lenioꝛi digeſtiõe ↄcoqᷣt᷑. NHemo eni vno ⁊ duobꝰ cibis ijſq; vilibꝰ vſq; ad inflationeʒ ventris onerat᷑:que diuerſitate carniũ ⁊ ſapoꝛis delectatione concipit᷑:cuʒ va rijs nidoꝛibꝰ fumant patine:⁊ ad eſũ ſui exple ta eſurie:quaſi captiuos trahũtAnde ⁊ moꝛ⸗ bi ex ſaturitate nimia cõcitanf:multiq; impati entiã gule/vomitu remediant᷑.⁊ qð turpiter in ⁊ omnẽ eius potentiã epulas:libidines:ꝓpter que diuitie cõparent᷑:vilibus mutare cibis.et craſſioꝛe tunica cõpenſare/CTolle epulaꝝ ⁊ libi dinis luxuriã: nemo q̃ret diuitias: quaꝝ vſus in ventre aut ſub ventre eſt g aliter recipit ſanitatẽ:niſi tenui cibo et caſtiga⸗ to victu:que Xπ αâ id &. tenuis dieta dicit. Quibꝰ ergo cibis recipitur ſanitas: his⸗ ⁊ ſeruari põt:ne qͥs putet moꝛbos oleribus cõ/ citari. Si aũt Milonis illiꝰ Crotoniate vires olera non miniſtrãt: que naſcũt᷑ ⁊ alunt᷑ ex car nibꝰ:qͥd neceſſe eſt viro ſapienti ⁊ philoſopho xpᷣi tãtã habere foꝛtitudinẽ:que athletis ⁊ mi⸗ litibus neceſſaria eſt:Quã cum habuerit ad vi geſſeruut:turpius egerũt/Hippocrates in am - tia ꝓuocet᷑.Illi arbitrãtur carnes ſanitati con hoꝛiſmis vocet craſſa et obeſa coꝛꝑa que cre⸗/ cendi menſurã impleuerint: niſi cito ablatiõe ſanguinis minuãt᷑:in paralyſin ⁊ peſſima moꝛ boꝛũ genera erũpere.⁊ iccirco eſſe neceſſariam demptionẽ:vt rurſũ habeãt in que poſſint cre⸗ gruas:qͥ volunt abuti libidine: ⁊ in cenum de⸗ mergi voluptatũ ad coitũ ſemꝑ exeſtuãt Chꝛi ſtiano ſanitas abſq; viribꝰ nimijs neceſſaria ẽ. ui egrotat: non NMec turbare nos debet: ſirari ſint bpul Ppoſi ti ſectatoꝛes:qꝛ rari ſunt ⁊ amici boni ⁊ fideles S ⁊ pudici a⁊ cõtinentes.ſemperq; virtus rarq ẽ. 2 ege Fabꝛitij continentiã: Curij pauꝑtatem ⁊ in tanta vꝛbe vix paucos inuenies:quos ſeã ris. Moli timere ne ſi carnes nõ comederis: au cupes ⁊ venatoꝛes fruſtra artificia didicerint. Tegimꝰ quoſdaʒ moꝛbo articiuari ⁊ podagre humoꝛibus laboꝛãtes ꝓſcriptione bonoꝛũ: ad ſimplicẽ menſaʒ ⁊ pauꝑes cibos redactos con ualuiſſe Caruerãt eni ſollicitudine diſpẽſande domus: ⁊ epularũ largitate:q̃ ⁊ coꝛpus frãgũt ⁊ aiam. Irridet Oꝛatius appetitũ ciboꝝ:qͥ con ſumpti reliquũt penitentiaʒ. Sperne voluptates: nocet empta dolere volu ptas. Et cum ĩ ameniſſimo agro i moꝛſũ volu⸗ ptuoſoꝝ hoĩuʒ ſe craſſũ pinguẽq; deſcriberet: iuſit his verſibus.. Me pinguẽ ⁊ nitidũ bñ curata cute viſes: Cum ridere voles Epicuri de grege poꝛciũ. E⸗gq ex viliſſimis cibis LCa.XXXIX ſxvitanda ſotietas eſt/Eihil eni ita ob⸗ ruit animũ: vi plenuùs vẽter:⁊ eſtuans ⁊ huc illucq; ſe vertẽs:⁊ in ructus vel in crepi⸗ tus ventoꝛuʒ efflatione reſpirans/Quale illð ieiuniũ eſt:aut qualis illa refectio poſt ieiuniũ/ cum pꝛidianis epulis diſtẽdimur: guttur no ſtrum meditatoꝛiũ efficit᷑ latrinarũ:HDũq; vo⸗ lumus ꝓlixioꝛis inedie fame carere:tantuzʒ vo ramus:quantũ vix alterius diei nox digerat. Itaq; non tam ieiuniũ appellãdũ eſt:qᷓ; crapu: la ac fetens ⁊ moleſta igolltio/ ceacheie in libꝛis antiq;tatuʒ ⁊ deſcriptione Gꝛecie: refert ſub Saturno.id eſt. in aureo ſeculo: cuʒ om̃ia humus funderet:nulluz comediſſe carnes:ſed vniuerſos vixiſſe frugibꝰ⁊ pomis:.c terra gignebat/Merſarũ reg Cyrivitã ſeno⸗ phon octo voluminibꝰexplicat:polenta ⁊ car⸗ damo ⁊ ſale ac pane cibario eos aſſerẽs victita re. Lacedemonioꝛũ menſe frugalitatiſq; et ſu⸗ pꝛaſcriptꝰ enophon ⁊ Theophꝛaſtus ⁊ om nes pene ſcptoꝛes Gꝛedie teſtes ſi / eremö Stoicus vir eloquẽtiſſimus narrat de vita an tiquoꝛũ egypti ſacerdotũ ꝙ omnibꝰ mundi ne gocijs curiſq; poſtpoſitis ſemꝑ in templo fue⸗ rint: ⁊ rerum naturas cauſaſq; ac rõnes ſydeꝝ contemplati ſint: nunqᷓ; mulieribus ſe miſcue⸗ rint.nũqᷓ; cognatos ⁊ ꝓpinquos ne liberos q⸗ dem viderint.ex eo tẽpoꝛe quo cepiſſent diui⸗ no cultui deſeruire:⁊ carnibus ⁊ vino ſe ſꝑ ab ſtinuerint: pter tenuitatẽ ſenſus ⁊ vertiginem capitis:quẽ ex paruocibo patiebant᷑:⁊ maxie ꝓpter apetitus libidinis:qui ex his cibis ⁊ ex hac potatione naſcunt᷑.pane raro veſcebãtur ne onerarẽt ſtomachum.Etſi quando comede bant:tonſũ pariter iſopũ ſumebant in cibo.vt eſcã grauioꝛẽ illius coloꝛe decoquerent.Oleũ tm in oleribus nouerant: verũ ⁊ ipᷣm parũ pꝛo gue ſponte eos venerit:adoꝛare illos ſolitus ſit:pacem goꝛe: Socratis: Antiſthenis: reli I . . . pter nauſeã ⁊ aſperitatẽ guſtus leniẽdã Quid loquar inqᷣt ð volatilibus cũ ouũ quoq; ꝓcar⸗ nibus vitauerint ⁊ laci Quoꝛũ alteruʒ carnes liqdas:alterũ ſanguinẽ eſſe dicebãt coloꝛe mu tato. Cubile eis de folijs palmarũ:q̃s DHayas vocant:cõtextuʒ erat.ſcabellũ acliue: ⁊ exvna parte obliquũ:in terra ꝓ puluillo capiti ſuppo nebant bidui triduiq; inediam ſuſtinẽtes. Hu meros coꝛpoꝛis qui naſcunt᷑ ex ocio: ⁊ ex man⸗ ſione vnius loci nimia victus caſtigatione ſic⸗ cabant/Joſephus in ſecũda iudaice captiuita tis hiſtoꝛia:⁊ in octauodecimo antiqtatũ libꝛo cõtra Appionẽ: duobus voluminibꝰ tria de⸗ ſcribit dogmata iudeoꝛuʒ. Phariſeos: Sadu ceos: Eſſeos. Quoꝛuʒ nouiſſimos miris effert laudibꝰ:qꝙ ⁊ ab vxoꝛibꝰ ⁊ vino ⁊ carnibꝰ ſemꝑ abſtinuerint: ⁊ quotidianũ ieiuniũ verterinti naturãSuꝑ quoꝛũ vita ⁊ Philo vir doctiſſi⸗ mus pꝓpꝛium volumen edidit/Eantes Cizyce nus ⁊ Aſclepiades cypꝛius:etate qᷓ ygmale on in oꝛiente regnabat:ſcribunt eſum carniuʒ non fuiſſe/Eubulus quoq; ꝑ hiſtoꝛiam Aoi- tre multis voluminibꝰ explicuit: narrat apud Merſas tria genera Mogoꝛũ quoꝛũ pꝛimos à ſint doctiſſimi ⁊ eloquẽtiſſimi excepta farina ⁊ olerenihil aliud in cibo ſumere/Apud Ele 3 po „ ſinam etiam volucribꝰ piſcibus ⁊ dbuſdã mis abſtinere ſolẽne eſt/HGardelanes vir baby lonius in duo dogmata apud Indos gymno⸗ ſophiſtas diuidit.quoꝛũ alterũ axpellat bꝛag⸗ manas:alterũ ſamaneos:qͥ tãte cõtinentie ſint vꝛ vel pomis arboꝛũ iuxta gangem fluuiũ: vel publico oꝛiʒe ⁊ farine alant᷑ cibo.⁊ cum rexad ſue ꝓuincie in illoꝛũ pcibus arbitrari ſitq/ Eu⸗ ripides in creta Jouis/ꝓphetas non ſoluz car nibus ſed a coctis cibis abſtinuiſſe ſert/Feno crates philoſophus de Triptolemi legibꝰapð atheniẽſes tria tm pᷣcepta in templo Eleuſine reſidere ſcribit:honoꝛandos parẽtes:venera⸗ dos deos: carnibus non veſcendũ/Oꝛpheus in carmine ſuo eſum carniuʒ deteſt lerrge quoꝛuʒz fru galitatem referrẽ in confuſionem noſtrã:niſi ⁊ longum eſſet: æ ꝓpꝛij operis indigeret oficio. Zic certe eſt Antiſthenes qͥ cum gloꝛioſe docu iſſet rhetoꝛicã: audiſſetq; Socratẽ: dixiſſe fert᷑ ad diſcipulos ſuos:Abite: ⁊ magiſtrũ querite ego eni iam repperi. Statimq; venditis que ha bebat: a⁊ publice diſtributis: nihil ſibi plus qᷓ palliolũ reſeruauit. Mauꝑtatiſq; eius et labo⸗ ris ⁊ ZFenephon teſtis eſt i ſympoſio:⁊ inume⸗ rabiles libꝛi eius.quoꝛuʒ alios philoſophico: alios rhetoꝛico genere ſcripſit. Huius DBioge⸗ nes ille famoſiſſimus ſectatoꝛ fuit: potẽtioꝛ re⸗ ge Alexandro: ⁊ nature victoꝛ humane Nam a ie iſin eeſſ fusb ſepe foru duot habnr ltfe⸗ eſol cus ſcene gute lumm ſehe inn fidi llina Au⸗ cauel elitce natu Uner hen bu⸗ ap⸗ libu cll⸗ boei⸗ ſlotu gut vi amn. G Nbig flſegit Phion ſrirtr les yeſt login duricti gentlliͤ h Nho chton boeen hentige ſelunn (lectuſ porach nocor Ptlic bornmn dunkin ſſoug liAuid Wpagr⸗ Bernes tloem oben enermn ahliſagn nades hn Nteknhan⸗ Gationeſſe⸗ Ccchiut ickrälbeo ſens Snll minseſe Indeſen üenein Virdociſte tesire erome Cumcnnin Pan⸗ Narrarand norü pinds teepnafumn 3cbrſtine rsnrber Neo peluti manehn. nfbuiͤrt 1anſern ſl⸗grdne mnſti ⸗ orſolzc. ſirickan natura haberet poculum tinentiã moꝛs quoq; indicat. Nam cũ ad ago⸗ Tractatus II cum diſcipuloꝛũ Antiſthenes nullũ reciperet: ⁊ ꝑſeuerãtẽ Siogenẽ remouere non poſſet:no uiſſime claua minatꝰeſt:niſi abiret Cui ille ſub ieciſſe dicitur caput:atq; dixiſſe:nullus tã du⸗ rus baculus erit:qui me a tuo poſſit obſequio ſepararz ſkefef Varpens :ͤqui illuſtriũ viro⸗ roꝛum ſcribit hiſtoꝛias: ꝙ Diogenes palliolo duplici vſus ſit ꝓpter frigus: peraʒ ꝓ cellario habuerit:ſecũq; poꝛtarit clauam ob coꝛpuſcu li fragilitateʒ:qua iam ſenex membꝛa ſuſtenta re ſolitus erat.Et ISpopioc& id eſt. diarij vi⸗ ctus vulgo apellatus ſit.in pᷣſentem hoꝛaʒ po ſcens a quolibet:⁊ accipiens cibum/habitauit autẽ in poꝛtarũ veſtibulis ⁊ poꝛticibus ciuira⸗ tum.Cunq; ſe cõtoꝛqueret in dolio: volubileʒ ſe habere domuʒ iocabat᷑: ⁊ ſe cum tẽpoꝛibus imutantem.frigoꝛe eni os dolij vertebat in me ridiem:eſtate ad ſeptentrionẽ/c vtcũq; ſol ſe ĩ-⸗ clinauerat: Hiogenis ſimul pᷣtoꝛium vertebat AQuodam vero tẽpoꝛe habens ad po:tandum caueũ ligneũ: vidit puerũ manu ↄcaua bibẽ: eliſiſſe illud fert᷑ ad terraʒ dicens Neſciebã ꝙ Virtutem eius ⁊ cõ nem olympiacũ qͥ magna frequẽtia grecie cele bꝛabat᷑:iam ſenex ꝑgeret:febꝛe in itinere dicit᷑ appꝛehenſus accubuiſſe in crepidine vie.volẽ⸗ tibuſq; eum amicis aut in iumentũ aut in vehi culum leuare:non acqͥeuit. ſed tranſiens ad ar boꝛis vinbꝛam locutus eſt. Abite queſo: ⁊ ſpe ctatum ꝑgite.hec me nox autvictoꝛem ꝓbabit aut victum. Si febꝛem vicero:ad agonẽ᷑ veniã am. Si me vicerit febꝛis: ad inferna deſcendã Ibiq; per noctem eliſo gutture:non tam mo⸗ ri ſe ait:qᷓ; febꝛem moꝛte excludere. Anius tm philoſophi exeremplũ poſui.vt foꝛmoſuli no⸗ ſtri ⁊ troſuli:⁊ vix ſũmis pedibus abumbꝛan⸗ tes veſtigia:quoꝛũ verba in pugnis ſunt:⁊ ſyl logiſmi in calcibꝰ qͥ pauꝑtatem apłoꝝ ⁊ crucis duriciã aut neſciunt aut ↄtemnũt: imitẽt᷑ ſaltẽ gentiliũ parcitatem. Ca. LX. Ec de argumentis philoſophoꝛum ex h empliſq; diſſerui. Nunc ad exoꝛdium gedneris humani.id eſt. noſtra trãſiens docebo pꝛimũ Adã ⁊ in paradiſo accepiſſe pᷣ⸗ ceptum:vt cetera poma comedens:ab vna ar⸗ boꝛe ieiunaret Beatitudo paradiſi abſq; abſti nentia cibi non potuit dedicari. &diu Adaʒ ieiunauit:in paradiſo fuit.comedit:⁊ eiectꝰeſt eiectuſq; ſtatim duxit vxoꝛem. Qui ieiunãs in paradiſo virgo fuerat: ſatur in terra matrimo nio cop aruge Eine. eiectus nõ ꝓtinus acce⸗ pit licẽtiã carniũ veſcendarũ:ſed tm̃ poma ar⸗ boꝛum ⁊ fruges ſegetuʒ:⁊ herbarũ olera ei tra dunt in cibum. vt exul quoq; paradiſi nõ car⸗ nibus que in paradiſo non erãt:ſed ſimilitudi⸗ idqla fabꝛicat Fo. XXXIX Epla X ne frugũ paradiſi veſceret᷑/ poſtea vero vidẽs deus ꝙ diligenter apoſituʒ eſſet ad maliciam coꝛ homĩs ab adolelſcentia:⁊ ſpũs eius in is ꝑp⸗ manere non poſſet:qͥ erant caro: opera carnis diluuio cõdemnauit:⁊ auidiſſimã hoiuzʒ gulaʒ ꝓbans dedit eis licentiã comedendaꝝ carniũ: vt dum ſibi intelligunt licere omia. non deſide rarent magnopꝑe qð licebat.nec mandatũ i cau ſam verterẽt pᷣuaricationis. Sqᷓ; ⁊ tũc ex par te imperatũ de imundis animalibꝰ ieiuniũ ſit. nam cum alia munda dicant᷑:alia imunda: eti arca Noe de imundis bina: de mundis intro⸗ ducunt᷑ imparia: ⁊ vtiq; imundoꝛũ eſus abla⸗ tus ſit:ne ſine cauſa dicerẽtur imunda: ex par⸗ te ieiuniũ dedicatũ eſt:doce ſtinentia niũ in quoꝛũdã reciſione Cur ꝑdidit Eſau pꝛi mogenita ſua: Nõne ꝓper cibum: Impatien tiamq; gule lachꝛymis emendare non potuit. iectus de egypto populus iſrael ⁊ in terram repꝛomiſſionis lacte ⁊ melle manantẽ introdu cẽdus:egyptias carnes ⁊ pepones:alliaq; de⸗ ſiderat. Atinã inqͥt obijſſemus ꝑcuſſi a deo in terra egypti:quando ſuꝑ ollas carniũ ſedeba⸗ mus. Et iterũ. Quis nos veſcet carnibus: Ve nerunt in menteʒ nobis piſces quos in egypto comedebamꝰ gratis:⁊ cucumeres:⁊ pepones ⁊ poꝛri:⁊ cepe:⁊ allia At nũc anima nr̃a arida nihil niſi mana oculi noſtri cõſpiciunt Angelo rum cibum ↄtemnẽtes:carnes egyptias ſuſpi⸗ abar Woy. es qdraginta diebus ⁊ noctibꝰ ieiunus in monte Syna:etiaʒ tunc ꝓbans :nõ in pane ſolo viuere hominẽ:ſed in omni verbo dei: cum domino loquit᷑.populus auteʒ ſatur e vacuo ventre legeʒ accipit ſcriptam digito domini. Iſte manducans ⁊ bi bens:cõſurgenſq; ludere:aurum cõſlat in vitu lum:⁊ egyptium bouẽ pᷣfert domini maieſtati. Tot dierũ laboꝛ:vnius hoꝛe ſaturitate perijt. Frangit audacter Moyſes tabulas. ſciebat eni dei ſermonẽ non poſie audire temulentos: incraſſatꝰ eſt ⁊ pinguefactus:⁊ dilatatus:⁊ re calcitrauit dilectus:⁊ dereliquit dominũ: qͥ fe cerat eum: ⁊ abſceſſit a deo ſalutari ſuo Unde ⁊ in eodem deuteronimio pᷣcipit᷑:ne cum man ducauer ⁊ biberis:⁊ domos optimas ediſfica⸗ uerit:ouibus ⁊ bobus tuis multiplicatis ⁊ ar gẽto ⁊ auro extollat᷑ coꝛtuũ:⁊ obliuiſcaris do mini Benc mãducauit popułꝰ:et incraſ⸗ ſatum eſt coꝛ eius:ne videret oculis.⁊ audiret gauribus t coꝛde cõtineret:⁊ vultum ieiunãtis MMoyſi:⁊ iuxta hebꝛaicã veritatem: dei confa ☛,Uu 24α. bulatione coꝛnutuʒ paſtus ⁊ Pinguioꝛ Pogule — e ſuſtinere non potuit/&αιob rem domin?no atq; ſaluatoꝛ non ob differẽtiã vginitatis ⁊ nu ptiarnm vt qͥdam putant:ſed ob ieiunioꝛũ con ſoꝛtia Moyſem ⁊ Heliã trãſfiguratꝰin monte ars ſecum oſtẽdit in glia.qᷓqᷓ; oyſes et Helias typũ ꝓpꝛie legis ꝓphetarũq; mõſtrauerint: ſi cut manifeſte ſcpᷣtura euangelui teſtat᷑. dicebãt ei exitũ.quem cõpleturus erat in hierłm.paſſi⸗ onem eni dñi non vᷣginitas ⁊ nuptie:ſʒ lex nũ⸗ ciat ⁊ ꝓphete.Qð ſi cõtentioſe in Moyſe nu ptias:in Helia vginitatẽ dixerint demonſtra⸗ ri:bꝛeuiter audiant oyſem moꝛtuũ ⁊ ſepul tum: Helis igneo curru raptũ:ante imoꝛtalem eſſe cepiſſe.q; moꝛtuũ Seanee ſecũda conſcri ptio tabularuʒ abſq; ieiunio potuit impetrari Qðò ebꝛietas perdiderat: inedia reperit/Ex d oſtendit᷑ poſſe nos ꝑ ieiuniuʒ redire in paradi: ſum. vnde per ſaturitatez fueramus eiecti/ In exodo aduerſus Amalech oꝛatiõe Aopfi⸗ et totius populi vſq; ad veſperã ieiunio dimica⸗ tum eſt/ Ihᷣs flius Maue ſtationẽ impetrauit ſoli ⁊ lune.⁊ inediã plus qᷓ exercitus ꝓtelauit/Sat libꝛo ſcribit᷑:maledictus inqͥt qui ederit paneʒ vſq; ad veſperam: donec vlciſcar me de inimi- cis meis Et non guſtauit ois populꝰ eius:ato ta terra pꝛãdebat/Tantaq; fuit auctoꝛitas ſta tionis ſemel dño deſtinate: vt Jonatham qui cauſa victoꝛie extiterat: depꝛehenderet ſoꝛs:⁊ ignoꝛantie crimẽ declinare nõ poſſet. patriſq; i. ſe cõcitaret manũ:⁊ vix populi pᷣcibus ſaluare tune He iae quadraginta dierũ ieiunio p̃para⸗ tug:deũ vidit in monte Oꝛeb. audiuitq; ab eo d tu hic Helia: Multo familiarioꝛ iſta vxoꝛ qᷓ; illa in Geneſi.Adã vbi es: Illa eni paſtum ditum. hec ieiunanti famulo blan⸗ diebat/Coõgregatũ Samuel i populũ ĩ Maſ⸗ ndicto ieiunio roboꝛauit: et fecit hoſti⸗ ſyrioꝛũ impetũ: æ potẽtiã Sẽ⸗ zechie regl lachꝛyme ſaccus ⁊ hu⸗ terrebat 7 bus foꝛtioꝛẽ nacherib: miliatio victus fregit: ꝓſtrauit ⁊ vicit.Et ecõ⸗ trario ciuitas Niniue iminentẽ iram dñi :ieiu⸗ moꝛũ miſeratiõe detoꝛſit.quã ⁊ Sodoma pla⸗ caſſet ⁊ Gomoꝛra:ſi voluiſſet agere penitẽtiã. ⁊ lachꝛymas penitẽtie patrocinãte cõciliare ie iunio/Acab rex impijſſimꝰ:vt ſentẽtiã dei ſub⸗ terfugeret: æ euerſio domꝰ eius differret᷑ ĩ po⸗ ſteros:ieiunio impetrauit et ſacco/ nna vox lchane inanẽ cibo vẽtrẽ filio meruit implere Mericlitant᷑ in babylone magi omnis cõiectoꝛ ⁊ auriolus ⁊ auruſpex cedit᷑ DGaniel ⁊ tres pu eri reuelationẽ merent᷑ iciunio.⁊ paſti legumi⸗ menſa regis carnibus veſcebant᷑/ Beinde ſcri ptumẽ:ꝙ Baniel tribus hebdomadis ieiuna uerit: paneʒ ſuauẽ non comederit:caro ⁊ vinũ non intrauerit os eius:oleo vnctus nõ ſit.⁊ ve nerit ad eum angelus dicẽs. Daniel homo mi ſerabilis es. Qui deo miſerabilis awaruerat poſt ieiuniũ:leonibus i lacu fuerat hoꝛribilis. nibus pulchꝛioꝛes ſunt ⁊ legane ⸗Benedn ſtrarint. & ob rem expꝛobatr᷑ Ilraeli: Pvnius diei victoꝛis aul ſicut in regnoꝝ pmo ÆR pulchꝛa res que placat deum :leones miti⸗ gat: demones terret/ Mittit᷑ ad eũ (licet hoci hebꝛaicis voluminibꝰnon inuenerimus (Aba chuc meſſoꝝ pꝛandiũ poꝛtãs. Talem eni diſco phoꝛuʒ inedia meruerat hebdomadis Hauid piclitãte filio poſt adulteriũ cοωινι οXνοοννταν in cinere ⁊ ieiunio facit dicens. Qui cinerẽ tan qᷓ; panem mãducabã:⁊ potũ meũ cum fletu mi ſcebam. Et infirmata ſũt in ieiunio genua mea et certe iam audierat a Nathan. Ons abſtulit a te hoc peccatũ Samſon ⁊? Samuel vinüu ſU ceram non bibũt. Erãt eni ſilij repꝛomiſſionis: ⁊ per abſtinentiã ieiuniũq; ↄcepti/Aaron ⁊ ce tesi ſacerdotes ingreſſuri tẽpluʒ:omne qð põt inebꝛiare nõ potant:ne moꝛiant᷑. Ex quo itelli gimus moꝛi eos: qui in eccłia non ſobꝛij mini⸗ potũ da batis Naʒareis meis vinũ/Jonadab nilꝰ Ze⸗ chab pᷣcepit filijs ſuis vt nõ biberẽt vinũ vſq; i eternũ. Quibꝰ cuʒ offerret Hieremias vt bibe rẽt: ⁊ illi bibere noluiſſent:lodtur dñs ꝑ pphe tam.qꝛ obediſtis pᷣcepto Jonadab pris vrinõ deficiet vir ð ſtirpe Jonadab filij Zechab:ſtãs in ↄſpectu meo cũctis diebu. Ca.XLI. N foꝛibus euangeli Anna filia ha⸗ i nyuelis vniuira inducit᷑:ſemperq; ieiu⸗ naããs. Et dſim vginem longa caſtitas lõ gaq; ieiunia ſuſceꝑe/Mꝛecurſoꝛ eius ⁊ pco lo⸗ cuſtis alitur ⁊ ſilueſtri melle non carnibꝰ.habi tatioq; deſerti ⁊ incunabula monachoꝝ talib⸗ na oantalmente tSed ipe dñs baptimma ſuũ.xl.dieꝝ ieiunio dedicauit: ⁊ acrioꝛa demo nia docuit nõ niſi oꝛatiõe ⁊ ieiunijs poſſe ſupe⸗ rari/Coꝛnelius cẽturio vt ſpiritũſãctũ accipe⸗ ret añqᷓ; baptiſma: elemoſynis meruit crebꝛiſ q; ieiunijs/Maulꝰaplus poſt famẽ ⁊ ſitim ⁊ ce teros laboꝛes ſuos ⁊ pericula latronũ:nautfra⸗ gii:ſolitudinis:crebꝛa ieiunia enumerat.Et di ſcipulo Timotheo dolenti ſtomachum:⁊ infir mitates plurimas ſuſtinenti ſuadet vini modi cam potionẽ. Jam noli inquit aquam bibere. Cui aũt dicit:iam noli aquã bibere: oſtẽdit eũ aquam ante potaſſe/Qð non ↄcederet:niſi cre bꝛe infirmitates ⁊ doloꝛ ſtomachi poſtulaſſent epꝛobat qͥdeʒ apoſtolus eos: qui ꝓhibebãt nuptias:⁊ iubebat cibis abſtinere quos deus creauit ad vtendũ cuʒz gratiarũactiõe.?b Mar tionẽ deſignat ⁊ Tatianũ ⁊ ceteros herelicos q abſtinentiã indicant ꝑpetuam:ad deſtruẽda ⁊ cõtemnẽda ⁊ abominãda oꝑa creatoꝛis:nos autem creaturã omneʒ laudamus dei: æ maciẽ ſagine:abſtinentiaʒ luxurie:ieiunia pᷣferimus ſaturitati Vir quippe in laboꝛibus laboꝛat ſibi ⁊ vim facit in interitũ ſuũ.Et a diebus Johis baptiſte ieiunatoꝛis ⁊ vginis regnum celoꝛum vim patit᷑:et violenti diripiũt ilð.Cimemus enin hus fede nub⸗ um u iumm ſes fun ſt⸗ ſſc hont duca na⸗ lrar iud or lufi tbu hoſel eriſt ehimn wonk lan enge reg hoe c.l ia. Ein. Alius ſuobn guitme chünd nmondn Meran glasar eſele ſeſab Grelag cnein Poinſi ſeodiee godp Wego; lalme biniane bicif⸗ voꝛato ſelunii ehnles? glamz Phibet feguet hppin Ghiti⸗ Ahoci gldco ficin neengn ztanni nane abſuit yiniͤr wonrce ecͤ guoiten biinin⸗ bfloTe⸗ üyſgi ntbbe p ppbe ſs prino chebeſtäs I. Arpr⸗ pegien⸗ Lcacttgli nothol⸗ umtehet Nrtl ehien giondon poſelpe i aape tuit geb 1ſtunace irmauffe⸗ genat Erdi urmninoet nanm hber, e: ofihlal nennio⸗ tſen lpbbeyit (osdels ſeßlhn gherelco⸗ Adefnit noigne deiemde iußfom untanſt ſtußti Cnnns 1 / 9 — — Tractatus II 9* enim ne ab aduentu eterni iudicis: ſicut in die⸗ bus diluuij: ⁊ euerſionis Sodome ⁊ Gomoꝛ⸗ re depꝛehendamur manducãtes ⁊ bibentes:? nubentes:⁊ nuptui tradentes. Nam ⁊ diluui um ⁊ ignis ð celo ſaturitatẽ pariter ⁊ nuptias quas deleret inuenit. Nec mirum ſi om̃e quod in macello vẽditur: apoſtolus emi iubeat ⁊ co medi:cum idolatris:⁊ adhuc in templis idolo rum quaſi idolotheta veſcentibus: ꝓſũma ab ſtinẽtia fuerit cibis im abſtinere gentiliũ. QðD ſi ſic loquitur ad romanos: is qui manducat: non manducantẽ non ſpernat: ⁊ qui non man⸗ ducat manducantẽ non iudicet:non inter iein⸗ nia ⁊ ſaturitatẽ equalia merita diſpenſat.ſᷣ coöo⸗ tra eos loquitur:qͥ in chꝛiſtũ credentes adhuc iudaizabant.⁊ eos qui ex gentibus crediderãt monet:ne ſcãdaliʒet illos cibo ſuo: qui adnhuc infirmioꝛes erãt in fide DOeniq; ⁊ in conſequẽ⸗ tibus hoc ipſuʒ ſonat. Scio ⁊ confido in domi no ieſu:ꝙ nihil cõmune per ſeipſuʒ eſt:niſi eijᷓ exiſtimat quid cõmune eſſe:illi cõmune eſt Si enim ꝓpter cibum frater tuus cõtriſtatur:iam non ᷣm charitatem ambulas. Noli cibo tuo il lum perdere:pꝛo quo chꝛiſtus moꝛtuus eſt:nõ ergo blaſfemetur bonum noſtrum:nõ eſt enim regnum dei eſca et potus. Ac ne quis putaret hoc de ieiunijs dici: ⁊ non de ſuꝑſtitione iudai ca:ſtatim ediſſerit:alius credit mãducare om⸗ nia. Quia autem infirmus eſt: olera manducet Et rurſum. Alius iudicat diem plus qᷓ; diem: alius iudicat omnẽ diem. vnuſquiſq; i ſuo ſen ſu abundat.Qui ſapit:diem domino ſapit.Et qui manducat:domino mãducat.gratias agit enim deo.Et qui non manducat: domino non manducat.⁊ gratias agit deo Qui enim infir⸗ mi erant in fide adhuc: ⁊ alias carnes mundas alias arbitrabant̃᷑ imundas:⁊ inter diem ⁊ diẽ eſſe ſabbatum:⁊ neomenias:et ſcenophegiam eſſe aliquid eſtimabãt. Verbi gratia:ſ Paaam qᷓ; reliquos dies: iubentur olera manducare: que indifferenter comedũtur ab omnibꝰ. Qui vo infirmioꝛis erant fidei:omnes carnes ⁊ omn nes dies:equales eſſe credebant. Illud autem quod ꝓponere aduerſarius auſus ẽ: dominuʒ voꝛatoꝛem ⁊ potatoꝛem vini ⁊ phariſeis appel latum eſſe:⁊ qui ad epulas ierit nuptiarũ:⁊ cõ uiuia non deſpexerit peccatoꝛũ:exiſtimo ꝙ no biſcũ faciat. Iſte enim ẽ dominꝰ vt arbitratis lo ſuo. & cocupncece tie vbi carnibꝰ deditus populus ruit: vſq; ho⸗ die in ſolitudine ꝑſeuerant:? Et craſſus popu⸗ voꝛatoꝛ qui quadraginta diebus chꝛiſtianoꝛũ ieiuniũ ſanctiſicatur:qui beatos appellat eſuri entes ⁊ ſitientes:qui eſcam habere ſe dicit: nõ quam diſcipuli ſuſpicabãtur:ſed que in perpe tuum non periret.qui de die craſtino cogitare ꝓhibet Qui cum eſuriſſe ⁊ ſitiſſe dicatur: ⁊ iſſe frequẽter ad pꝛandia. excepto myſterio quod in typum ſue paſſionis expꝛeſſit: ⁊ ꝓbandi coꝛ poꝛis veritatem: nec ule ſcribitur ſeruiſſene ventri Aäui diuitem purpuratũ ꝓpter epulas narrat in tartaro: ⁊ Laʒarum pauperẽ ob ine⸗ diam dicit eſſe in ſinu Abꝛae:qui quando ieiu namus vngi caput ⁊ lauari pꝛecepit faciem: vt⸗ nõ gloꝛie hominũ: ſed domino ieiunemꝰ. Qui comedit quidem poſt reſurrectionem partenn piſcis aſſi ⁊ fauũ:non ꝓpter eſuriem ⁊ guttur/ ſuauitatem: ſed vt veritatem ſui coꝛpoꝛis com pꝛobaret. Nam quotienſcũq; moꝛtuun ſuſcita⸗ uit: iuſſit ei dari manducare: ne reſurrectio fan taſma putaret᷑. Et Lazarum poſt reſurrectio nem :ob hanc cauſam ſcribitur cum domio in⸗ iſſe conuiuium Mec hoc dicimus: onegemus piſces ⁊ cetera ſi voluntas fuerit in cibo eſſe ſu menda.ſed quomodo nuptijs vginitatem: ita ſaturitati ⁊ carnibus ieiunia ſpirituch vaeker mus/Si auteʒ Petrus hoꝛa ſexta pꝛanlurus aſcendit in cenaculum: foꝛtuita eſuries non fa cit p̃iudicium ieiunioꝛum. Hoc enim modo et dominus quia ad puteum ſamaritane hoꝛa ſe⸗. xia feſſus reſedit: ⁊ bibere voluit:omnibꝰ incũ bit neceſſitas:velint nolint hoc tempoꝛe biben di. Potuit autem fieri: vt vel ſabbatũᷣ eſſet vel dies dominicus: ⁊ poſt bidui triduiq; ieiuniũ⸗ boꝛa ſexta eſurierit. Hunqᷓ; enim crediderim apoſtolum: ſi ante vnam diem cenauerat: epu⸗ liſq; diſtentus fuerat: alterius diei eſuriſſe me ridie. Quod ſi cenauit pꝛidie ⁊ ſequẽti die eſu⸗ riuit ante pꝛandium: exiſtimo ꝙ vſq; ad ſacie⸗ tatem non comederit: qui tam cito potuit eſuri re/oꝛro ſi per Eſaiam loquitur deus: ꝙ non taie ieiuniũ elegerit dicens: in diebus ieiunio⸗ rum veſtroꝛũ inueniunt᷑ voluntates veſtre: et ſubiectos percutitis. ⁊ in iudicia ⁊ in lites ieiu natis: ⁊ ceditis pugnis:non tale ieiuniuʒ elegi dicit dominus. Quale elegerit: docet: Frange eſurienti panem tuum: et pauperes ſine tecco:· induc in domũ tuam. ſi videris nudum veſti. 2 domeſticos ſeminis tui ne deſpicias. Fõ igi tur ieiuniuʒ repꝛobauit: ſed quale vellet oſten dit Meq; enim ventris eſuries accepta ẽ deo: quã lites ⁊ rapine ⁊ libidines deſtruũt. Si nõ vult ieiuniũ deus:quomodo in leuitico pꝛeci⸗ pit: vt ſeptimo menſe decima mẽſis omnis po- pulus ieiunet vſq; ad veſperam?: Et qui nõ af⸗ flixerit animam ſuam moꝛiatur. Et extermine tur de populo ſuo. Quare ſepulcra cõcupiſcẽ⸗ lus oꝛtigomoꝛaʒ ſcribitur ad coleram vſq; ru⸗ ctaſſe:Cur homo dei: ad cuius ꝓphetiam ma nus aruerat regis Jeroboaʒ: qui manducauit cõtra edictum dei:ilico ꝑcuſſus eſt: Et leo qui aſinam cuſtodiuit intactam: Mꝛophete leuan⸗ ti ſe de pꝛandio non pepercit Hiieipſna fſ⸗ 9 . racula fecerat: pꝛanſus ilico ſaturitatis penas Bed 7 Johel clamitat. Sanctificate ieiu⸗ m:pᷣdicate curationem.vt monſtraret᷑ ieiu nium ſanctificari ceteris operibus:⁊ ſanctiſica tum ieiuniũ curationi ꝓficere peccatoꝛũ Quo modo aũt virginitati vere non pꝛeiudicat imi⸗ tatio virginum diaboli:ita ⁊ veris ieiunüs co⸗ ſtum Iſidis ⁊ Cybele: ⁊ quoꝛundã ciboꝛuʒ in eternum abſtinentia: maxime cum apud illos: ieiunium panis ſagina carniũ compeſcetur Et ſicut ſigna que faciebat Moyſes imitabãtur ſigna egyptioꝛum:ſed non erat in veritate: nã vVga oyſi virgas magoꝛum deuoꝛabat:ua 2 omia que per emulationẽ dei facit diabolus non religionis noſtre ſuꝑſtitio:ſᷣ᷑ noſtra argui⸗- tur negligentiand nolentium facere quod bo⸗ num eſſe:etiam ſeculi homines non ignoꝛant. OABarta pꝓpoſitio eſt Jo⸗. La. XLII. gꝗq uiniani que ⁊ extrema: duos eſſe oꝛdi⸗ nnes ouiũ ponit ⁊ hircoꝛũ.alteruʒ iuſto rum alterum peccatoꝛuʒ. alios ſtare a dextris: alios a ſiniſtris.⁊ audire iuſtos. Nenite bene⸗ dicti patris mei poſſidete paratũ vobis regnũ A conſtitutione mundi. Peccatoꝛibus vero di ci.Diſcedite a me maledicti in ignem eternum qqui p̃paratus ẽ diabolo ⁊ angelis eius Arbo⸗ rem bonam non poſſe malos fruct“ facere:nec malam bonos. Vnde et ſaluatoꝛ loqᷣtur ad iu⸗ deos. Uos de patre diabolo eſtis: er concupi⸗ ſcentias patris veſtri facere vultis. Secẽ vir⸗ gines ꝓponit:ſtultas atq; ſapientes.⁊ quinq; que oleũ non habuerunt remãſiſſe extrinſecus alias vero quinq; que ſibi lumen bonoꝛũ ope⸗ rum p̃ᷣparauerant: thalamũ intraſſe cum ſfüůon ſo. Aſcendit ad diluuium et ait. Qui erat cum Noe iuſti:ſeruati ſunt.qͥ vero peccatoꝛes:oim nes in cõmune perierũt/Apð Sodomã ⁊ Go⸗ moꝛram exceptis duobus gradibus bonoꝛum maloꝛũq;: nulla diuerſitas inuenit᷑. Qui eſtiu ſtus:eripitur: qui peccatoꝛ:pariuoꝛat᷑ incẽdio- vna ſalus liberatis.vnus interitus remanenti bus. Ne paululũ quidem a iuſticia declinãdũ indicio eſt vroꝛ Loth. Si autem inqͥt mihi op ponis:quare iuſtus laboꝛet in pace: aut in per ſecutionibus:ſi nullus ꝑfectus eſt: nec maioꝛa pꝛemia?: Scias hoc euʒ facere:non vt quid pl?* mereat᷑.ſʒ ne perdat:quod accepit/In egypto quoq; decem plagas equaliter omnes Shnut peccatoꝛes.⁊ ſimiles tenebꝛe domino ⁊ ſeruo: nobili ⁊ ignobili:regi iminẽt ⁊ vulgo.Sancto vero dei ⁊ populo iſrael vna erat lux Sic et in mari rubꝛo iuſti pariter trãſeũt: peccatoꝛes pa riter obꝛuunt᷑. Sexcenta hominum milia exce pta imbelli etate ⁊ ſexu:in deſerto equaliter ru unt. ⁊ duo qui iuſticia pares erãt: equaliter li⸗ berãtur.per draginta annos cunctus iſrł ſiłr laboꝛat ⁊ moꝛitur. Gomoꝛ mãne vniuerſis eta tibus vna in cibo menſura eſt.veſtitus pariter non deteritur. capilli ſimul non augentur. bar⸗ ba in cõmune non creſcit.calciamenta ex equo omnibus durant Non incaluere pedes:cibus in oꝛe cunctoꝛũ equaliter ſapit. Ad vnam mã⸗ ſionem pari laboꝛe ⁊ mercede pergebant.Om nis hebꝛe equale habet paſca:equales ſceno⸗ phegias:equale ſabbatũ: equales neomenias Septimo reqͥ etionis anno abſq; ꝑſonarum di ſcretione dimittit᷑:⁊ in iubileo vniuerſa cũctis Ddebita relaxãtur:atq; ad antiquaʒ poſſeſſionẽ endiverte Tgfzolain autez in euãgelio ſeminãi: in qᷓ i bona t᷑ra cẽteſimꝰ ⁊ ſexageſimꝰ ⁊ triceſimꝰ fructꝰexoꝛitur:et ecõtrario in terra mala triplex ſterilitatis varietas indicatur: in duos oꝛdines oiuidit:bone terre ⁊ male/Et q̃‚⸗ modo apoſtolis pꝛo derelicij filis ⁊ vxoꝛibus in euangelio alio centies: in alio ſepties domi⸗ nus repꝛomittit:⁊ in futuro vitam eternaʒ:nul laq; diſtantia eſt inter centum ⁊ ſeptem:ſic ⁊ in hoc numero non facere pᷣiudicium: vbi huius terre fertilitas pꝛedicat᷑.pꝛeſertim cum ⁊ euan geliſta Marcus retroꝛſum numeret: triginta ſexaginta centum. Dicit dominus: quiman ducat meam carnem ⁊2 bibit meum ſanguineʒ. in me manet ⁊ ego in illo. Sicut ergo ſine aliq̃ differentia graduũ chꝛiſtus in nobis eſt: ita et nos in chꝛiſto ſine gradibus ſumus. Omnis q̊ dil git me:ſermonẽ meuʒ ſeruabit.⁊ pater me⸗ us diliget eum: ⁊ ad eum veniemus:⁊ manſio⸗ nem apud eum faciemus. Qui iuſtus eſt: dili⸗ git.qui diligit: venit ad eum pater ⁊ filius: etĩ eius habitant boſpitio. Abi auteʒ huiuſcemo di habitatoꝛ ẽ puto ꝙ nihil deeſſe poſſit hoſpi ti. Si autem dicit:multe manſiones ſunt apud patrem meum:non in regno celoꝛum diuerſas ſigniſicat manſiones:ſed eccleſiaꝝ in toto oꝛbe numerũ:que conſtat vns per ſeptem. Nado in quit ⁊ pᷣparabo vobis locum:non loca.Si hec repꝛomiſſio ꝓpꝛie.xij.apoſtoloꝝ ẽ:ergo Pau lus excluſus eſt de hoc loco: ⁊ electiõis vas ſu prefluus putabitur ⁊ indignus. Johes ⁊ Jaco bus quia plus ceteris petierunt:non impetra⸗ uerunt:⁊ tamen non eſt dignitas eoꝛũ ĩminuta quia reliquis apoſtolis equales fuerunt. Ne⸗ ſcitis quia coꝛpoꝛa veſtra templum eſt ſpũſſan cti. Templum inquit eſt:⁊ non templavt ſimi⸗ liter in omnibus habitatoꝛem oſtenderet deũ. Non ꝓ his rogo tm: ſed pꝛo illis qui creditu⸗ riſunt per verbum eoꝛum in me. vt ſicut tu pa⸗ ter in me:et ego in te vnum ſumus:ita omnes vnum ſint in nobis Gloꝛiam quã dediſti mihi dedi eis.dilexi eos ſicẽ me dilexiſti.Et quomo⸗ do nos ſumus pater ⁊ ſilius et ſpirituſſanctus vnus deus:ſic ⁊ vnus populus in ipᷣis ſii.hoe ſoe (e lec g nc lae hun nie pon Gul e. ſite nue niſt 1la feue hlee tionn lur . MI Go⸗ ſe I lie eg I hoꝛ⸗ ont ſolue faeſt Vlim Limnt Por fonmna Cren ugef po⸗ ſüpe ſeeti N Kor bere taia gloꝛ⸗ elis. 5 io: ſlbuc⸗ collo leicis berſtsetn loportter emtur bar⸗ neregno degcbie wmanni⸗ bant.Hn dlesſceno⸗ coſnenias MMerundi rlacictis oleſtons Neuigd ſerngeirre⸗ Mointen Hcicinrin 1Moibes giesdont⸗ cempral Neneſerin 1hheins Cuntne Teleitne Gs:guinn lſangine fgoſtedlaid bisck:ue s lng wpturne⸗ Uockk dli⸗ ſinerci wicſceno pofubehi 6sluntrd undates intooohe .onn loc Clbe⸗ goPan gös oln ben n⸗ onftpenrs güſnipena ktin . ngurten enderaden zglictinn tſrnps gttann ltin en ieNenle ſpſths — — — — — Tractatus II Epla eſt quaſi filij chariſſimi diuine cõſoꝛtes nature ſponſa: ſoꝛoꝛ:mater:⁊ quecũq; alia putaueris vocabula:vnius eccleſie congregatio eſt.que nunqᷓ; eſt ſine ſponſo:fratre: filio vnam habet fidem. nec cõſtupꝛatur dogmatum varietate. nec hereſibus ſcinditur.virgo manet. Quocũ q agnus vadit:ſequitur illum. Sola nouit cã ticum xpᷣi. Si autẽ inquit mihi oꝓpoſueris.ſtel la a ſtella differt i claritate:audies differre ſtel⸗ lam a ſtella:hoc eſt ſpiritales a carnalibꝰ.Om nia membꝛa equaliter diligimus.nec oculuʒ pᷣ ponimus digito:nec digitum auricule.ſed ſin⸗ guloꝛum amiſſione membꝛoꝛũ cõmunis doloꝛ eſt. Equaliter introimus in hoc ſeculum: ⁊ eq̃⸗ liter de eo egredimur. vnus ausem Adaʒ terre nus:⁊ alter celeſtis. Qui in terreno fuerit a ſi⸗ niſtris eſt:et peribit. Qui in celeſti:a dextris ẽ ⁊ ſaluabitur. Qui fatue fratri dixerit racha: reus erit gehẽne.Et qui homicida fuerit ⁊ ad ulter:miaetur ſimiliter in gehennã. In pſecu⸗ tione qui inceditur:qui ſuffocatur: qui decolla tur:qui fugerit:qui in carcere incluſus obierit varia quidem lucte genera:ſed vna coꝛona vi⸗ ctoꝛum eſt. Inter eum fratrem qui ſemper cuʒ patre fuerat: ⁊ qui poſtea penitens eſt recepiꝰ nulla diuerſitas ẽ.Operarijs pꝛime hoꝛe ⁊ ter tie ⁊ ſexte ⁊ none ⁊ vndecime: vnus denarius equaliter redditur. Et quo magis admireris: ab his incipit pꝛemium:qui minus in vinea la boꝛant. LCaß. XLIII 3s ⁊ huiuſmodi diuinarũ ſcripturaꝝ h teſtimonijs: que ad ꝑuerſitateʒ ſui do⸗ ggmmat callidus diſputatoꝛ inclinat: qs non temptet᷑ electoꝛum dei: Et ꝙ Johes apo ſtolus antichꝛiſtos dicit veniſſe młtos: hec ve ra eſt Antichꝛiſti pdicatio:que inter Johem ⁊ vltimũ penitentẽ nullam facit eſſe diſtantiam. Sinmulq; miroꝛ quomodo ſerpens lubꝛicus et Pꝛoteus noſter in variarum ſe mutet poꝛtẽta foꝛmarũ. Qui eni in coitu et in ſaturitate Epi⸗ cureus eſt:ſubito in retributiõe meritoꝝ Stoi cus efficitur. Hieroſolymã Cuto: Judeaʒ Cy pꝛo. Ep̃ᷣm Zenone cõmutat.Si non licet a vir tutibus paululum declinare: ⁊ omnia peccata ſũt paria:eiuſdemq; criminis reus eſt:qui eſu rienti panem ſurripuerit: ⁊ qui hominẽ occide rit:tu quoq; maximoꝛũ ſcelerũ reus leneberis Poꝛro aliud eſt:ſi dicas te minima quideʒ ha bere peccata cum omnes apoſtoli ⁊ ꝓphete iu xta id quod in ſecunda ꝓpoſitione diſſerui pec catoꝛes eſſe ſe plangant:ſolus de iuſticia gloꝛi⸗ eris. Ante nudo eras pede:modo non ſolũ cal ciato:ſed ⁊ oꝛnato. Tunc pexa tunica et nigra ſubuccula veſtiebaris ſoꝛdidatus ⁊ pallidus: ⁊ colloſã opere geſtitans manũ: nunc lineis et ſericis veſtibus ⁊ Atrebatũ ac Laodicee indu Fo. XLI mentis oꝛnatꝰ incedis. Rabent bucce: nitet cu tis:come in occipitiù frontèq; toꝛuant᷑: pꝛoten ſus eſtaqualiculus:inſurguut humeri: turget guttur: a de obeſis faucibus vis ſuffocata ver ba pꝛomunt᷑/certe in tãta diuerſitate victus et veſtitus:neceſſe eſt aut hic aut ibi eſſe peccatũ Non ꝙ peccatũ in cibo aut in veſtibus aſſerꝗ? ſed quo varietas ⁊ cõmutatio in deterius repᷣ⸗ henſioni pꝛoxima ſit. Quod autẽ repꝛehendit᷑ ꝗ virtute ꝓcul eſt: vitio mancipat᷑. Quod viti⸗ oſum arguitur: peccato iungi᷑ Quod peccatũ eſt:iuxta tuam ſententiã in ſiniſtra parte ⁊ hir⸗ coꝛũ grege deſcribit᷑. Aut reuerteris igitur ad antiquũ ꝓpoſitum: vt ouis poſſis eius eſſe ad dexterã.Aut ſi pꝛioꝛẽ ſententiã ꝑpuerſa penitẽ⸗ tia cõmutaris: velis nolis q;q; barbã raſeris: inter hircos numeraberis Uerum quid ꝓdeſt luſcũ vocare luſcũ:⁊ accuſatoꝛis docere incon Dues ⁊ hedos a dextra ⁊ ſiniſtra:duos iuſto⸗ rum ⁊ peccatoꝛũ eſſe oꝛdines non negamꝰ.Ar boꝛem bonã fructus malos non facere:nec ma Zara rher ꝓpoſitionum ſeries diluenda ſit: lam bonos:nulli dubium eſt. Decẽ quoq; vgi nes ſapientes ⁊ ſtultas:in bonas malaſq; diui dimus In diluuio liberatos iuſtos: ⁊ peccato res aquis obꝛutos nõ ignoꝛamus In ſodoma ⁊ gomoꝛra ereptũ iuſtũ:⁊ impios igne cõſum⸗ ptos:oibus ꝑſpicuũ eſt.x.quoq; plagis ꝑculſ⸗ ſam egyptum ⁊ iſrael fuiſſe ſoſpitẽ nouimꝰ In mari rubꝛo trãſiſſe iuſtos:⁊ haraonẽ cũ ſuo exercitu demerſũ:etiã in ſcholis cãtant ꝑuuli. Sexcenta milia in deſerto cecidiſſe qꝛ incredu⸗ li fuerint:⁊ duos tm terrã repꝛomiſſiõis itraſſe ſcripture docẽt.⁊ reliq̃ᷓ que vſq; ad operarios vinee in duos bonoꝛũ ⁊ maloꝝ oꝛdines deſcri pliſti/Sed qle eſt: vt qꝛ iter bonos ⁊ malos di uiſio eſt:tu aſſeras inter ipᷣos bonos vel econ⸗ trario malos nullã eſſe diſtãtiã: nihilq; referre vtꝝ in pecoꝛe aliqͥs aries ſit an ouicula: Vtrũ pᷣmã lanã habeat an ſcdᷣaʒ: Atrũ ſcabidũ pecꝰ ſit ⁊ moꝛbidũ:an vegetũ atq; ſuſſultãs? Ma⸗ xime cũ Eʒechiel oues rönabiles ⁊ diuerſitatẽ inter pecus ⁊ pecꝰ ſue ꝓphetie auctoꝛitate de⸗ monſtret dicẽs. Ecce ego iudico inter pecus ⁊ pecꝰ: ⁊ inter arietes ⁊ hircos: ⁊ iter pecus pin⸗ gue ⁊ macilentũ. Pꝛo eo ꝙ lateribus et hume⸗ ris impinguebai: ⁊ coꝛnibꝰ veſtris ventilaba⸗ tis oĩa infirma pecoꝛa:donec diſpergerent᷑.Et vt ſciremus que iſta ſint pecoꝛa:ſtatim intulit. tens:qui cũ patrl vxoꝛe doꝛmierat: qꝛ ĩ eccłiaʒ poſt penitentiã receptus ẽ.Et quia ſimula de⸗ xtris eſt:in eandem cuʒ apoſtolo claritate fulge bit/Et quomodo i vno agello vſq; ad meſſem in cõſũmationem mũdi:ʒiʒania parit᷑ frumẽta 94 Vos aũt greges mei:oues paſcue mee: homi⸗ nes eſtis/ Adipᷣm ergo erit Maulus ⁊ ille peni⸗ — Dars qʒ ſuccreſcunt:Qua conſequentia piſces boni ⁊ maliſagena chꝛiſti et rheti euangelico conti⸗ nẽtur: Cur in typo eccleſie in arca Noe diuer ſa animalia: ⁊ heo qualitate meritoꝛum diuer⸗ ſe ſunt manſiones:Cur aſtitit regina a dextris tuis in veſtitu deaurato circũdata varietate: Cur Joſeph in foꝛma chꝛiſti variaʒ habuit tu nicam: Cur apoſtolus loquitur ad Romanos Nuicuiq; ſicut deus diuiſit menſurã fidei: Si cut enim in vno coꝛpoꝛe multa membꝛa habe⸗ mus:omnia autem membꝛa non eundem actũ habent:ita multi vnum coꝛpus ſumus in chꝛi⸗ ſto: ſinguli auteʒ alter alterius membꝛa qabẽ? tes autem donationes ᷣm gratiam que data ẽ nobis differentes:ſiue pꝛophetiam vᷣm menſu ram ſidei:ſiue miniſteriuʒ in miniſtrando: ſiue qui docet in doctrina:qui exhoꝛtatur in expoꝛ tando:qui tribuit in ſimplicitate: qui pꝛeeſt in ſollicitudine:⁊ reliqua. Et in alio loco alius iu dicat diem plus qᷓ; diem: alius iudicat omnem diem. vnuſquiſq; in ſuo ſenſu abundat/Et ad Coꝛinthios.Ego plantaui Apollo rigauit.ſʒ deus incrementum dedit. Itaq; neq; qui plan tat eſt aliquid: neq; qui rigat:ſed qui incremẽ⸗ tum dat deus. Qui plantat ⁊ qui rigat: vnum ſunt. Vnuſquiſq; autem pꝛopꝛiam mercedem accipiet ſᷣm ſuuʒ laboꝛẽ.dei enĩ ſumus adiuto res:dei agricultura eſtis:dei ediſicatio eſtłj/ rurſum alibi. Scðʒ gratiam que data eſt mih vt ſapiens architectus fundamentũ poſui:ali⸗ us aũt ſuꝑedificat. Fundamẽtũ enim aliud ne mo poteſt ponere: pꝛeterqᷓ; quod poſitum eſt: qui eſt chꝛiſtus ieſus.Si quis autem ſuperedi ficat ſuper fundamẽtum hoc aurum:argentũ: lapides pꝛecioſos:ligna:fenum:ſtipulam:vni Si cuius opus mãſerit: quod ſuperedificauit mercedem accipiet. Si cuius opus arſerit: de⸗ trimentum patietur. Ipſe autẽ ſaluus erit: ſic tamen quaſi per ignem. Sic is cuius opus ar⸗⸗ . . mini autem dona maioꝛa. ⁊ adhuc excellentio ſit ⁊ petijt:⁊ damnum ſuſtinuit laboꝛis ſui:per det quidem laboꝛis pꝛemium.ſed ipᷣe ſaluabi⸗ tur.⁊ iter ſaluationem vtiq; erit diuerſitas ali qua.Necnõ in alio loco.Sic nos inquit exiſti⸗ met homo:quaſi miniſtros chꝛiſti et diſpenſa⸗ toꝛes miniſterioꝛum dei.ic iam queritur iter diſpenſatoꝛes:vt fidelis quis inueniatur Vis ſcire quoniam inter diſpenſatoꝛes ſit multa di ſtantia: Non dico de malis ⁊ bonis:ſed ð ipᷣis bonis qui ad dexteram ſtant. Audi conſequ?⸗ ter. Neſcitis quoniam qui in ſacrificijs operã⸗ tur:ð ſacrificijs comedunt.qui altario deſerui unt:de altario participantur. Sic et dominus diſpoſuit his:qui euangelium annunciant:de uſcuiuſq; opus apparebit. dies enim domini il lud manifeſtabit: quoniaʒ in igne reuelabitur et ſinguloꝛum opus quale ſit ignis pꝛobabit. I euangelio viuere. Ego autem non abutar ho⸗ rum aliquo.non ſcripſi autem hec: vt ſic ffanti me. Melius eſt mihi moriichut gloꝛiam meg; . quis euacuet.Si enim euangeliʒauero none mihi gloꝛia.neceſſitas quippe mihi incumbit. Ae enim mihi eſt:ſi non euangeliʒauero.nam ſi voluntate hoc ago:mercedem habeo.Si au tem nolens:diſpenſatio mihi credita eſt. Que eſt ergo merces mea: vt euangeliʒzans ſine ſum ptu ponam euangelium chꝛiſti. vt non abutar poteſtate:que data eſt mihi in euangelio. Cuʒ enim eſſem liber ex omnibus:omniũ me ſeruũ feci:vt plures lucrifacerem. Nunquid potes dicere peccare eos: qui viuunt de euangelio. Et qui de ſacrificijs participantur. Vtiq; non Dominus enim diſpoſuit: vt qui pꝛedicãt euã gelium:de euangelio viuant. Apoſtolus autẽ qui non abutitur hac licentia: ſed laboꝛat ma⸗ nibus ſuis:ne quem grauet:⁊ die ⁊ nocte ope ratur: ⁊ miniſtrat his qui ſecum ſũt: vtiq; iðo hoc facit:vt plus laboꝛans:plus aliquid mer⸗ cedis accipiat/Curramus ad reliqua.Diuiſio nes autem gratiarũ ſunt:idem autem ſpiritus Et diuiſiones miniſterioꝛum ſunt. Idem au⸗ tem dominus Et diuiſiones operationuʒ ſũt. Idem autem deus:qui operatur:omia in om nibus. Auicuiq; autem data ẽ operatio ſpiri⸗ tus: iuxta id quod expedit. Et iterum. Sicut coꝛpus vnum eſt et mẽbꝛa plurima habet: om nia autem membꝛa coꝛpoꝛis cũ ſint multa vnũ coꝛpus eſt:ſic ⁊ chꝛiſtus. Verũ ne dicas i vno coꝛpoꝛe diuerſa membꝛa vnum habere meritũ ſtatim gradus deſcribit eccleſie ⁊ ait:quoſdazʒ quidem poſuit deus in eccleſia:pꝛimuʒ apoſto los:ſecundo ꝓphetas:tertio doctoꝛes. Deni- q; virtutes ⁊ gratias curationuʒ:opitulatiões gubernationes:genera linguarum. Nunquid omnes apoſtoli: Nunquid omnes pꝛophete- Nunquid omnes doctoꝛes: Nunquid omnes virtutes: Nunquid omnes gratiaʒ habentes curationum: Nunquid omnes linguis loquũ⸗ tur: Eunquid omnes interpꝛetantur? Emula rem viam vobis demonſtro. Cunq; ð charita⸗ te virtutis latius diſputaſſet: adiecit. Siue ꝓp⸗ phetie euacuabuntur: ſiue lingue ceſſabunt:ſi⸗ ue ſcientia deſtruetur.Ex parte enim cognoſci mus:⁊ ex parte ꝓphetamus.cum autem vene rit quod perfectum eſt: euacuabitur quod ex parte eſt:et in continentibus. Nunc autem ma nẽt fides:ſpes:⁊ charitas:tria hec.Maioꝛ au tem hoꝛum eſt charitas. Sectamini charitatẽt emulamini ſpiritalia magis autem vt pꝛophe fais E. iterum. Volo autem amge⸗ vos lodᷣ linguis.magis autem ꝓphetare. NMam maioꝛ ẽq ꝓphetat:qᷓ; qͥ loqᷣt linguis. Et rurſũ Gꝛati — 3 Ui C ie niee conn o⸗ de la⸗ It ſan jes ltol ſolun guc ohes fe.,B. W wulri lanan ſherare Miuk Sdaſh ſtealp⸗ Ceraſ wolumn fſchrit chiay gune bunele lrrech ſenien oͤbi nus ſen loſemn mnerod bort tbosin ho, ſcunti nme Monek Cunbt. ro,nun GBan W neſon Nabeter lo meieni lides Ungcot Dicznen diciteri bolusani boratmmn hogeche⸗ Vit nid mer⸗ 1Diuiſo nſpiriws Aenan⸗ fonuzſäͤ, Ncniainon eioſn n Sn Zheba e mului ulno haeneni ct nuzpote rs Deie utlmnd gochnin Sey⸗ ſbuneſt inc 4 ten Duurcud 4 wic muſtli — —. — =— 5 as ago deo: ꝙ omniũ veſtrum lingua loquoꝛ: vbi diuerſa ſunt dona:⁊ alius maioꝛ ⁊ aliꝰ mi⸗ noꝛ eſt: ⁊ oẽs ſpiritales apellantur.certe oues unt: ⁊ ſtant a dextris:æ inter ouem ⁊ ouem eſt aliqua diuerſitas/Loquitur qdem de humili⸗ tate Maulus apoſtolus: ego ſum nouiſſimus apoſtoloꝛũ:qui nõ ſum dignus vocari apoſto lus:quia ꝑſecutus ſum eccleſiã dei. Gꝛatia au tem dei ſum id quod ſum: ⁊ gratia eiꝰ in me va cua nõ fuit:ſed amplius omnibus illis laboꝛa⸗ ui. Non ego autem ſed grana dei: que in meẽ Verũtamen in eo ꝙ ſe humiliat: oſtẽdit poſſe apoſtolos alios mioꝛes:alios eſſe maioꝛes.Et qui vtiq; vas electionis dicitur: ⁊ cunctis an plius laboꝛauit:non eſt iniuſtus deus: vt obli uiſcatur operis eius.⁊ diſpar meritum equali mercede compenſet Be hinc legimus. Sicut i Adam oẽs moꝛiũtur: ⁊ ita in chꝛiſto omnes vi uiſicabuntur. vnuſquiſq; autem in ſuo oꝛdine Quoniam vnuſquiſq; in ſuo reſurget oꝛdine: vtiq; diuerſa ſunt merita reſurgentiũ.HNõ om nis caro eadem caro:ſed alia hominũ : alia pe⸗ coꝛum:alia volucruin: alia autem piſcium. Et coꝛpoꝛa celeſtia:⁊ coꝛpoꝛa terreſtria.ſed alia Ddem celeſtium gloꝛia: alia autem terreſtrium. alia daritas ſolis:alia claritas lune: alia clari- tas ſtellarum. Stella enim a ſtella differt in cla ritate.ſic erit ⁊ reſurrectio moꝛtuoꝛum. Qð tu ſanctus doctus iterpꝛes ſic expoſuiſti:vt dice⸗ res ſpiritales differre a carnalibus Ergo ⁊ ſpi ritales carnales in celeſtibus erunt: ⁊ iam nõ ſolum oues:ſed ctiam hirci tui conſcendent re gna celoꝛũ.ſtella a ſtella differt in claritate: nõ oues ⁊ hirci:ſed oues ⁊ oues.id eſt.ſtella ⁊ ſtel ta. DHeniq; alia inquit claritas ſolis: æ alla cla⸗ ritas lune:ne ſtellam ⁊ ſtellam totum humane multitudinis aſſereres genus. ſolem poſuit et lunam:quos certe inter hircos nõ poteris nu⸗ merare. Sic inquit erit reſurrectio moꝛtuoꝝ vt iuſti in claritate ſolis luceant: ⁊ q in ſequẽti ãdu ſũt lune ſplendoꝛe rutilẽt: vt aliꝰ Lucifer ſit:aliꝰ Arcturꝰ:aliꝰOꝛion:aliꝰ Maʒuroth. ⁊ cetera ſtellarum vocabula: que ſacrate in Job volumine continẽtur/Omnes enim ait.mani⸗ feſtari nos opoꝛtet ante tribunal chꝛiſti: vt re⸗ cipiat vnuſquiſq; que geſſit per coꝛpꝰ ſiue bo⸗ num ſiue malum. Ac ne foꝛſitan dicas:ante tri bunal chꝛiſti nos mãifeſtari: vt boni bona: ma li recipiãt mala:in eadeʒ epła docet Qui parce ſemiat parce ⁊ metet Et qͥ ſemiat i bnñdictiõibꝰ ð bñdictionibꝰa metet. Certe qui plus ⁊ q mi⸗ nus ſeminat de parte ſunt dextra.Et cum vni⸗ us ſementis genus ſint: tamen menſura et nu⸗ mero differu rerbei ad epheſios idẽ NPau lus:vt nota fieret nunc pꝛincipatibꝰ ⁊ poteſta⸗ tibus in celis:per eccleſiam multiplex et varia meritum in Loth 7 Segoꝛ:et ſapientia dei Cernis ꝙ in diuerſis agminibus eccleſie varia ⁊ multiplex ſapientia dei pꝛedico tur. Necnon in eadem epiſtola: vnicuiq; auteʒ noſtrum data eſt gratia: iuxta menſurã gratie- chꝛiſti.non ꝙ mẽſura chꝛiſti diuerſa ſit:ſed tã⸗ tum gratie eius infunditur: quantus valemus) haurire. Ksp. XLIHII. Ruſcfra igitur oues ⁊ hircos quinq; ⁊ f quinq; vgines egyptios:⁊ Iraelitas 7 Lcetera huiſcemodi replicas, quia nõ eſt in pꝛeſenti retributio:ſed ĩ futuro. Undeet dies iudicij non cõſũmatione ꝓmiititur: quia nunc non eſt iudicium. Sine cauſa enim appel⸗ latur dies extrema iudicij:ſimodo iudicat de⸗ us. In p̃ᷣſentiaruʒz nauigamus:luctamur :ati; pugnamus: vt in fine perueniamus ad poꝛtu: coꝛonemur:triumphemus. Tu autem peruer ſe ⁊ lubꝛice pꝛeſentis ſeculi cõuerſationẽ in fu⸗ turoꝝ exẽpla ꝓponis: cũ vtiq; h̊ iniuſticia ſit: ibi iuſticia:donec intremꝰin ſanctuariũ dei:⁊ i telligamus in nouiſſimis eoꝛum. Non aliter ſã ctus:aliter peccatoꝛ moꝛitur.in eodeʒ mari na uigantibus: eadem tranquillitas tempeſtas eſt. non aliter latro:aliter martyr occidit᷑. Nec alio modo de adulterio ⁊ ꝓſtibulis:alio de ca⸗ ſtis matrimonijs naſcunt᷑ liberi Certe dominꝰ ⁊ latrones equali iudicio cruciſxi ſunt. Si idẽ eſt huius ſeculi futuriq; iudiciũ:ergo quia hic pariter cruciſixi ſũt: ⁊ in futuro ſimiliter habe⸗ bunt᷑. Oaulus ⁊ qui eum vinxerãt: ſimul naui gant: limul ſuſtinẽt tempeſtatẽ: ſimulnaui ſfiu⸗ ctibꝰ diſſipata:in littus euadunt. Negare non potes:q̃n inter vinctum et vincientes diuerſa ſint merita. Et quomodo vnum apoſtoli mili⸗ tũd naufragiũ: Refert poſtea Paulꝰ? reuela⸗ tionem. ⁊ eos qui in naui fuerãt: dicit ſibi Qa do mino eſſe donatos. Nunquid is cui donantur 2 qui donantur: vnius meriti ſunt: Decem ſã⸗ cti peccatricem poſſunt eruere ciuitateʒ. Loth cum ſiliabus ereptus eſt de incẽdio.liberati eſ· ſent ⁊ generi ſi exire voluiſſent.Et certe multa diſferentia eſt inter Loth et generos eius/ Li⸗ beratur Segoꝛ vna vꝛbs de Pentapoli . Et qᷓ eiuſdem meriti erat: atq; vni ſententie ſubiace⸗ bat:cui Sodoma ⁊ Gomoꝛra: Adama et SBe⸗ boym ſancti pcibus cuſtoditur.Ecce diuerſuʒ dio pariter euad Re er te Ba⸗ uid vaſtauerant Sicelech vxoꝛes eoꝛum: æli beros in pꝛedam duxerant: die tertia cedutur in campo.et qdringenti hoies aſcẽſis camelis fugiunt.dic aliquã inter eos qͥ ceſiſũt: ⁊ qui fu gere potuerunt eſſe diſtantis/Legimus = gelio turrem Suloe cecidiſſe ſuper decẽ et octo viros: et obꝛutos occidiſſe. Certe iuxta ſenten tiam ſaluatoꝛis: non ſoli fuerant peccatoꝛes: amen de incen⸗. ars ſed in foꝛmidinẽ reliquoꝝ puniti ſunt: vt peſti lente flagello ſtultꝰ ſapientioꝛ fieret. Si omniũ peccatoꝝ vnum eſt ſuplicium:iniuſte alius oc ciditur: ⁊ ꝑ moꝛteʒ alterius:alius cõmonetur. ſPponis mihi Gomoꝛ mãne.vnãq; menſurã 2 veſtitum ⁊ capillos ⁊ barbam et calciamẽta ex equo fuiſſe iſraelitarũ:quaſi non ⁊ nos chꝛi ſti coꝛpus eq̃liter accipiamus. Ana eſt ĩimyſte rijs ſanctiſicatio domini ⁊ ui:nobilis ⁊ igno⸗ bilis: regis ⁊ militis.qq; ꝓ accipientiũ meriij diuerſum fiat qð vnum c. Qui eni indigne mã ducauerit et biberit: reus erit violati coꝛpoꝛis ⁊ ſanguinis chꝛiſti. MNunqͥd quia et Judas de eodẽ calice bibit: de quo ⁊ ceteri apoſtoli:vni⸗ cum reliquis erit meriti:Quid ſi non vis reci⸗ pere ſacramentũ:Certe omnes eq̃liter viuim⸗ vnuʒz trahimꝰ aerẽ:eodem humoꝛe irrigamur ijſdem cibis paſcimur Poꝛro ſi alimenta coco rũ arte mutant᷑ in melius:⁊ fit aliquid ſuauius cõdituris:huiuſcemodi cibi non nature ſatiſfa ciunt: ſed voluptatieque eſurimus:eque alge mus: ſimul attrahimur frigoꝛe: eſtibus caloꝛe diſſoluimur. Sol quoq; ipe ⁊luna ⁊ oĩs aſtro rũ choꝛus ⁊ pluuie et mũdus :equaliter nobis currũt: ⁊ iſdem om̃es iuxta euangelium imbꝛi bus irrigamur:boni et mali:iuſti et iniuſti. Si p̃ᷣſentia exempla ſunt futuroꝛũ:ergo ⁊ ſol iuſti cie eq̃liter iuſtis peccatoꝛibus:impijs ⁊ ſanctij. chꝛiſtianis ⁊ iudeis atq; gẽtilibꝰ oꝛiet᷑:cuʒ ſcri ptura dicat:timẽtibꝰ aũt dominũ: oꝛiet᷑ ſol iu⸗ ſticie. Si timentibꝰ oꝛiet᷑:ergo cõtemptoꝛibꝰ ⁊ pſeudo ꝓphetis gclget/ Ques que ſtanta de xtris:ad regna celoꝝ introdu tarũ detrudunt᷑. Parabola iſta:non ouiũ ĩter ſe merita: ⁊ ecõtrario deſcribit hircoꝝ: ſed int oues ⁊ hircos tm̃ diſtãria facit. Neq; eniĩ om⸗ nibus locis docent᷑ omia.ſed vnaqueq; ſimili⸗ tudo ad id refert᷑:cuius ſimilitudo eſt. Sicut⁊ decem vᷣginum non totius generis humani: ſ ſollicitoꝛũ ⁊ pigroꝝ exempla ſi unt.quoꝛũ alteri domini ſemꝑ pᷣſtolant᷑ aduẽtũ:alteri ſomno et inertie ſedantes futuꝝ iudiciũ non putãt. VUn⸗ de ⁊ in fine parabole dicit᷑: vigilate quia neſci⸗ tis diem neq; hoꝛaʒz/ Se Hin diluuio liberatꝰ Noe: ⁊ om̃is oꝛbis interijt:om̃es caro erant:⁊ Ppbterea perierunt.Aut num eiuſdeʒ meriti di ces filios Noe ⁊ Noe: ꝓpter quem filij liberati ſũt: Aut maledictũ Cham in eodem pones lo⸗ co:in quo ⁊ patrem:qꝛ de diluuio ſimul libera moeſ⸗ n paſſione xp̃i omes declinauerũt:ſi mul inutiles facti ſũt: ⁊ non fuit qui faceret bo nũ:non fuit vſq; ad vnũ.Audebis ne igit᷑ dice re:ſic negaſſe Petrũ ⁊ ceteros apoſtolos qͥ fu⸗ gerunt:quo modo Cayphã ⁊ phariſeos:⁊ cla maãtẽ populũ cruciſige crucifige taleʒ: Et vt de apoſtolis taceã:eiuſdẽ ne ſcelerl tibi videbitur cunt᷑:hirci in tar I reus Annas ⁊ Cayphas:⁊ Judas pditoꝛ:cu ius ⁊ Pilatꝰ:qͥ nolẽs compulſus eſt ↄtra dũm ferre ſniaʒQuãto maioꝛis meritifuit Judas: tãto maioꝛis criminis eſt:⁊ quãto maioꝛis cri⸗ minis:tãto maioꝛis ⁊ pene.potẽtes eni poten⸗ ter toꝛmẽta patient Arboꝛ mala fructꝰ bonos nõ facit: nec bona malos.Si hocita eſt:reſpõ⸗ de mihi quõ Paulus cũ eẽt arboꝛ mala perſe⸗ quens eccłiam xpᷣi:fecit poſtea fruct-bonos.⁊ Judas cũ eſſet arboꝛ bona: ſigna faciens cum gaoplis:poſtea verſus in ꝓditoꝛem fecerit fructꝰ malos:Tãdiu ergo nec arboꝛ bona malos fru ctus facit: nec mala bonos:qᷓ;diu vel in bonita toſua:vel in malicia eleueraͤt/ oĩs Hebꝛeus eq̃liter facit paſca:⁊ ſeptimo anno liber efficit᷑ ⁊ iubileo.id eſt.qnquageſimoniũſa poſſeſſio redit ad dños:hoc nõ de pᷣſenti ðꝛ:ſed de futu ro:quia in ſex diebus huiꝰ ſeculi Puientes:i ſe p timo die/vero ⁊ e᷑no ſabbato liberemur. Si imñ voluerimus eẽ liberi: dũ adhuc pᷣuimus ĩſe culo. Si aũt noluerimꝰ:perfoꝛabit᷑ nobis auri cula:ĩ teſtimoniũ inobedientie.⁊ cũ vxoꝛe ⁊ ſi⸗ lijs nr̃is quos pᷣtulimus liberati.i.cuʒ carne et operibꝰ iugiter Puiemus/ Sarabola aũt ſemi nantis que ex vtraq; ꝑpteternos fructꝰ facit:et iuxia aplm ſuꝑ fundamentũ xp̃i alius ediſicat aurũ:argentũ:lapides pᷣcioſos:alius ligna:fe nũ:ſtipulã:cũ ⁊ in domo magna diueriſa vaſa ſint:ꝑſpicue patet.Et huic velle contradicere aꝑtiſſime impꝛudẽtie eſt. Tamen ne exultet in mendacio:⁊ exemplũ apoſtoloꝛũ in pᷣiudiciuʒ centenarij ⁊ ſexagenarij ⁊ trigenarij afferat nu meri:ſciat in Mattheo ⁊ i arco apoſtolis qui ſua vniuerſa dimiſerant:centuplum repꝛo miſſum. In euangelio autẽ Luce multo plura νοXοντä8ει⅝ιο 1οραú penitusi nullo euãgelio ꝓ centũ ſcriptuʒ eſſe ſeptẽ.ſeq; aut falſarij:aut imperitie reũ teneri.nec nocere nobis: qꝛi alio euãgelio a centũ:in alio a triginta icipit nume rari:cũ ois ſcriptura maxie vetꝰ:minoꝛẽ pᷣpo⸗ nat numex: ⁊ ſic ad maioꝛẽ gradatim ↄſcẽdat Verbi gr̃a:vt dicat aliquã fuiſſe annoꝛũ qͥnq; ⁊ ſeptuaginta ⁊ cẽtũ.nec tñ qͥnq; et ſeptuagita plura poterũt eſſe:qᷓ; centũ:q̃ pꝛioꝛa ſũt noĩata Si nõ accipis in bonã ꝑtẽ diuerſitatẽ numeri c.⁊7.lx. ⁊.xxx.nec in malaʒ partem accipies Et idem vitium erit ſeminis: qð ſecꝰ viam cecidit ⁊ ſuꝑ petras:⁊ ſuꝑ ſpinas.Si ⁊ illa tria:⁊ hec vel in bonam vel in malam partem ſingula ſũt ſtultuʒ fuit ꝓ duabus rebus ſex ſpecies nume rareſblerunt cuʒ in Mattheo ⁊ in Marco et in Luca narrata parabola ſaluatoꝛ ſemꝑ intu⸗ lerit: qͥ habet aures audiẽdi audiat. Abi nihil eſt qð intrinſecus lateat: fruſtra ad intelligẽti⸗ am myſticẽ puocamur. Ca. X V. bi he it: 1 Ne hetu peric ſunn ſbiv ſcdi ſere eſent deeo⸗ fflumn ſonee Cher lenß e benn iſen ſione bis⸗ i clpia lio. A iech e toran nadein Illes. ins ⸗ Uhoten⸗ Phonos ere⸗ honos Gengan Wßua⸗ Mogu indonita Mhes bercki⸗ lapoſeho ſaldefun biennedriſe erenur Li fuimiſ nohou üvrorerf⸗ cuzcanet ola adtſen fuch'fere ius elſ liuslign⸗ diughn Ctden nneanan inöidon Ticfeann otpoſol⸗ Vluntepo nuno lo ciget fälntu obos:gil ichpe twe miwiß⸗ atin ſtit rmnon ing oulnei ſui zunert nuugilt Pnumcedll glanunde fnat rſeces „ ☛ = ( ſ = SẽꝛOns — = „41 G⸗ ſ zi⸗ 4 Mnn W. = = — — =S Gncrſenod Tractatus II J autẽ pater ⁊ filius manſionẽ faciunt ſ dapud credentes: ⁊ vybi xpᷣs hoſpes eſt: ibi nihil deeſſe exiſtimaſ: puto ꝙ aliter chꝛiſtus habitauerit ĩ Coꝛinthijs: alit Ephe ſijs.oc eſt aliter ihis apud quos Maulapo ſtolus peccata multa repᷣhendit:et aliter in is: q̃bꝰ ſacramẽta a ſeculis ignoꝛata diſſeruit· ali⸗ ter in Tito ⁊ Timotheo.aliter in Paulo. Cer te inter natos mulieꝝ non fuit maio? Johe ba ptiſta. vbi auteʒ maioꝛ dicitur: neceſſe eſt vt ce teros habuerit minoꝛes. Et qui minoꝛ eſt in re gno celoꝛũ: maioꝛ eſt illo NDigdes ergo ꝗꝙ in ce⸗ lis ſit maximꝰ minimus.⁊ inter angelos quo q;: inter viſibiles creaturas ſit multiplex ⁊ in finita diuſitas. Quare dicunt apoſtoli domie auge nobis fidem: ſi omniũ vna menſura E: Et „ . dominus ad diſcipulũ: modice fidei quid dubi taſti⸗ In Hieremia quoq; ð futuro regno legi⸗ mus: Ecce dies veniunt dicit dominꝰ: vt feriã domuziſrael: 1 domui Jacob fedus nouũ nõ Sm pactum: quod pepigi cum patribꝰ veſtris et ĩ coꝛde eoꝛũ ſe ibã illã: ⁊ ero eis in deũ: ⁊ ipi Et poſt paululũ: dabo legẽ meã ᷑. viſceribꝰ eoꝝ mihi in populũ: ⁊ non docebit vir vltra pꝛoxi⸗ mũ ſuum: ⁊ vir fratrem ſuuʒ: dicens: cognoſci te dominũ. Omnes eni cognoſcent me a maxi⸗ mo vſq; ad minimũ.perſpicue ex contexiu ipſi us loci:futuruʒ chꝛiſti regnum ꝓpheta deſcri bit. Et qua cõſequentia ibi erit minimus ⁊ ma ximus:ſi omnes equales futuri ſunt: Atiq; ea qua in euangelio dicitur. Qui docuerit fece⸗ rit:hic vocabitur maximus in regno celoꝛum. Qui auteʒ docuerit ⁊ non fecerit: erit minimꝰ In cõuiuio ſaluatoꝛ pꝛecipit: vt inferioꝛeʒ pꝛe occupemus locum:ne cum maioꝛ venerit ð ſu perioꝛi turpiter extrudamur Si cadere nõ poſ ſumus: ſed tm per penitẽtiã ſubleuamur: quid ſibi vult ſchala illa in Bethel: qua angeli de ſcẽdũt atq; aſcẽdũt:qͥ de celis ad terrã veniũt⸗ Certe inter oues ⁊ ad dexterꝗ ſtabãt: dum ibi eſſent. angeli de cclis deſcendũt: et Jouinianꝰ De eoꝛum poſſeſſione ſecurus eſt. Quis autem riſum tenere teneat queat in eo: ꝙ multas mã⸗ ſiones apud patrem:eccłias arbitretur in toto oꝛbe diffuſas: cum manifeſtiſſime ſcriptura do ceat ᷣm euangeliũ Johis:non de eccleſiaꝝ nu — mero:ſed de celoꝛum mãſionibus: ⁊ eternis ta bernaculis: que ꝓpheta deſiderat: domino fu iſſe ſermonẽ: In domo inquit patris mei man⸗ ſiones multe lunt. Si quo minus dixiſſemn vo bis:quia vado vobis parare locuʒ: ſi abiero 2 pparauero vobis locum:iterum veniaz ⁊ ac cipiam vos ad meipm: vt vbi ego ſum ⁊ vos ſi tis. Locus manſiones quas pꝛeparare ſe di⸗ cit chꝛiſtꝰ apoſtolis: in domo vꝛiq; funt patris ig eſt. in regno celoꝛi: nõ in terra: in qua pſens cies pi celo⸗ rum archangeli ſunt: a geli: thꝛoni: dominati Fo. XLI Epla X apoſtolos relinquebat. Simulq; ſenſus ſcptu re intuendus:dicerẽ inquit vobis: quia vado 2 pꝛeparabo vobis locum:ſi nõ mãſiones mul te eſſent apud patrẽ: hoc eſt ſinon vnuſquiſq; — * manſionẽ ſibi nõ ex largitate dei:ſed ex pꝓpꝛijs opibeppararet. Et iðᷣo nõ eſt meũ parare bᷣ ve ſtrum. quia iude nibil ꝓfuit paratus locus: quem ſuo vitio perdidit/iuxta quem ſenſuʒ et illud intelligẽdũ: quod ꝗd filios dicitur Zebe⸗ dei: quoꝛũ alter a ſiniſtris: alter cupiebat ſede⸗ re a dextris Calie em quideʒ meum bibetis: ſ. e⸗ dere aũt a dextris meis ſiue a ſiniſtris: non eſt . 2 5 meũ dare vobis: ſed quibus paratum eſt a ba eſt pꝛeparare? Carate inquit ſũt in celo diuer⸗ ſe plurime manſiones:plurimis diũſiſq; vir tutibus: quas non ꝑſone accipiunt: ſed opera. tre meo. Mon eſt filij dare: et quomcdoinris — Fruſtra ergo me petitis: quod in vobis ſitum eſt: quod pater meus ilus parauit: qui dignis virtutibꝰ ad tantaʒ aſcenſuri ſunt dignitatem. Poꝛro qð ait iterũ veniam ⁊ accipiam vos ad meipm: vt vbi ego ſum ⁊ vos ſitis:pꝛopꝛie ad apoſtolos loquitur: de quibꝰa in alio loco ſcri ptum eſt: vt quomodo ego ⁊ tu pater vnuʒ ſu⸗ mus: ſic ⁊ illi in nobis vnum ſint:qͥ crediderũt qui ꝑfecti ſunt:qui poſſũt dicere pars mea do⸗ minus. Si autem non ſũt plurime manſiones: quomodo ⁊ in veteri teſtamẽto ⁊ in nouo aliũ oꝛdinem põtifex tenet: alium ſacerdotes: aliuʒ leuite: alium ianitoꝛes: aliuʒ editui: Et in limi⸗ ne Eʒeehielis vbi future eccłie celeſtis hieru ſalem oꝛdo deſcribitur: ſacerdotes qui pecca⸗ uerant regradãtur in edituos ⁊ in hoſtiarios: 2 cum ſint in templo dei hoc eſt a dextris:non ſunt inter arietes: ſed inter minimas oues. In fluuio quoq; illo qui de templo egredit᷑: irri- gat falſum mare: ⁊ vniuerſa viuificat: młte ſpe ſcium deſcribunt/QAuare in regno celo⸗ ones: poteſtates:cherubin: ⁊ ſeraphin: ⁊ ome nomen quod nominatur: nonſ oluz in pꝛeſenti ſeculo: ſed etiam in futuro. Sine cauſa diuerſi ℳ lis eſt: hoc in myſterio dei.ne nos ſolito moꝛe irrideas atq; ſubſannes:ſi imperatoꝛeʒ poſue rimꝰ: ⁊ pᷣfectos eiꝰet comites:et tribunos: æ cẽ turiones: ⁊ manipulos: reliquum militie oꝛ⸗ dinen. LCaß. XLIITI — ANAlud auteʒ qð ait: neſcitis qꝛ coꝛpoꝛa i veſtra templũ eſt ſpũſſancti: valde fri⸗ uolũ eſt: cum ſcriptura diuina ſoleat ⁊ tas nominũ eſt: vbi non eſt diuerſitas merito⸗ rum Archangelus vtiq; alioꝛũ minoꝛuz ange loꝛum archangelus eſt: poteſtates 2 domina tiones habent alia: ſuper que exerceãt poteſta tem:et in que ſubiecta dominentur. Hoc in ce⸗ ynuzʒ pluraliter: plura ſingulariter appellare ars ⁊tñ ſciat in templo quoq; ipᷣo multas eſſe man ſiunculas.eſſe exterius atriũ: eſſe iterius veſti bula:eſſe ſanctũ:eſſe ſancta ſanctoꝝ: ſunt ⁊ cu⸗ line in templo:ſunt ⁊ cellariola:ſunt ⁊ toꝛcula ria:⁊ vaſoꝛũ receptacula. Ita ⁊ in tẽplo coꝛpo ris noſtri:diuerſa ſunt merita. Nõ eque deus omes inhabitat:nec ad eandẽ menſurã om̃ibꝰ infũdit᷑.ð ſpiritu Moyſi aufert᷑:⁊ ſeptuagin⸗ ta pᷣſbyteris datur. Puto aliam eſſe abũdãtiã fluminis:aliã riuuloꝝHelie ſpũs heliſeo du plex datur. vnde ⁊ duplex gratia fec ſigna ma ioꝛa.Ille vnius moꝛtuũ:iſte moꝛtuus moꝛtuũ ſuſcitauit. Ille famẽ impᷣcatus eſt populo:iſte buit.lʒ hoc qð ait:neſcitis qꝛ coꝛꝑa veſtra tem Bul ora ſub vna die hoſtiles copias pᷣ⸗ bH plum eſt ſpũſſancti: de cuncta credentiũ dicat ecclia:qͥ pariter cõgregati vnum xpᷣi coꝛpus ef ſciunt iſie iam q̃ritur in coꝛpoꝛe:qͥ pedibꝰxpᷣi dignus ſit:qͥ capite:qui oculꝰ eius ſitiqͥ manꝰ. Qð ⁊ due mulieres in euangelio:penitẽs ⁊ ſã⸗ cta ſigniſicãt: quaꝝ alrera pedes:altera caput tenet.Tã etſi nõnulli eſtiment vnaʒ eſſe.⁊ que pᷣmum cepit a pedibus:eam gradatim ad ver⸗ ticẽ ꝑueniſſe/Sed ⁊ illud qð obiecit:nõ ꝓ his rogo tm:ſed ꝓ illis qͥ credituri ſunt ꝑ verbum eoꝛum in me:vt ſicut ego pater in te: ⁊ tu in me vnũ ſumus:ita oẽs vnuʒ ſint in nobis.⁊ ꝙ oĩs populꝰxpᷣianus vnũ ſit in deo quaſi filij chariſ ſimi diuine cõſoꝛtes nature. iam ſupꝛa dixim⸗ ⁊ nũc plenius inculcandũ eſt:nõ nos vᷣm natu ram:ſed ſᷣm gram vnũ eſſe in patre ⁊ filio. Ne q; eni eiuſdẽ ſubſtãtie eſt: qð anichei ſoltt dicere:anima humana ⁊ deꝰ. Sʒ dilexiſti inqͥt eos:ſicut ⁊ me dilexiſti. Aides ergo ꝙ in ↄſoꝛ tium ſubſtantie eius aſſumimur: nõ nature eẽ ſed gre.⁊ ideo nos diligit:quia ſiliũ dilexit pa⸗ ter: ⁊ meimbꝛa diligunt᷑ ſcʒ a coꝛpoꝛe. Quotqͥ̃t eni receperunt xpᷣm dedit eis poteſtateʒ filios dei fieri:qͥ credunt in nomie eius qͥ non ex ſan⸗ guinibus:neq; ex voluptate carnis:neq; exvo luntate viri.ſed ex deo nati ſũt. Aerbum caro factum eſt: vt nos de carne trãſiremus in vvbũ nec verbũ deſijt eſſe qð fuerat.nec homo perdi dit eſſe:qð natus eſt. Gloꝛia aucta eſt.non mu tata natura. Vis ſcire quomodo cum xp̃ᷣovnũ coꝛpus efficiamur: Soceat te ip̃e qui cõdidit: qui comedit carnẽ meam:⁊ bibit ſanguinẽ me⸗ um:hic in me manet:⁊ ego in illo. Sicut miſit me viuẽs pater:⁊ ego viuo ꝓpter patrẽ:⁊ qui comedit me:viuit ꝓpter me. ſte ẽ panis: qui de celo deſcẽdit. Sed ⁊ Johes Euangeliſta:q̃̊ de pectoꝛe xpᷣi hauſerat ſapientiaʒ:in eadẽ ver ba cõcoꝛdat dicens. In hoc intelligimꝰ in eo manemꝰ.⁊ ipſe in nobis: qm de ſpũ ſuo dedit nobis. Si qͥs ↄfeſſus fuerit:quoniã ieſus eſt ſi lius dei:deus in eo manet: ⁊ ipe in deo eſt. Si J credis in xpo:quõ ⁊ apli crediderunt:vnũ cuʒ eis in xpᷣo coꝛpus efficieris. Si aũt temerariuʒ eſt fidem eoꝛuʒ tibi ⁊ oꝑa vendicare:qui fidem eandẽ ⁊ oꝑa non habes:eundeʒ locum habere non poterisNoꝛro qð iactitas ſponſam:ſoꝛso rem: matrẽ: ⁊ oia hec vocabula vnius eẽ eccle⸗ ſie: cũctoſq; credẽtes his nominib⸗ ſignificari: cõtra te facit.Si eni vnus oꝛdo eccłie eſt: ⁊ nõ habet plurima membꝛa in vno coꝛpoꝛe:q̃d ne ceſſe eſt vt ſponſa ſoꝛoꝛ vocet᷑ ⁊ mater: Miſi ali oꝛũ ſponſa: alioꝛũ ſoꝛoꝛ:alioꝛũ mater ſit: Stãt qdem omes ad dexteraʒ. ſed alius ſtat vt ſpon ſus: alius vt frater: aliꝰ vt filius. Filioli inquit mei quos iteꝝ parturio: donec xpᷣs foꝛmeturi vobis:putaſne eiuſdẽ eſſe meriti eos q̃ parturi unt᷑: ⁊ qui parturit: Vnde ⁊ ſtulte aſſerere vo luſſti omnia mẽbꝛa equaliter nos diligere nec oculũ pᷣponere digito:nec manũ auricule:ſed iĩ ſinguloꝛũ amiſſione membꝛoꝝ doloꝛẽ eẽ cõmu nem:cum apoſtolꝰ doceat ad Coꝛinthios:alia mẽbꝛa eſſe honeſtioꝛa:alia verecũdioꝛa:⁊ que verecũdioꝛa ſũt:maioꝛe honeſtate circũdari.q̃ vero ꝑ ſe honeſta:noſtro nõ indigere ſollicitu⸗ dine. Eiuſdeʒ me oꝛdinis arbitrar ⁊ meriti os ⁊ aluũ:oculus ⁊ meatus:pꝑ quos fimus egerit ⁊ vrina?: Lucerna inqͥt coꝛpoꝛis tui:eſt oculus tuꝰ.Si oculus cecus fuerit: totũ coꝛpus i tene bꝛis eſt. Si digitũ amputes:ſi ſũmitatẽ auricu le:eſt qdem doloꝛ:ſed non tm damnũ.nec tãta cum doloꝛe defoꝛmitas:quãta ſi oculos eruas trũces nares:os diſſeces. Sine alijs mẽbꝛis vi uere poſſumꝰ:ſine alijs oino non poſſumꝰ Sut peccata leuia:ſũt grauia. Aliud eſt decẽ milia talenta debere: aliud quadrantẽ. Et de ocioſo q̃dem verbo ⁊ adulterio:rei tenebimur. ſᷣ non eſt ideʒ ſuffundi ⁊ toꝛqueri. ⁊ erubeſcere ⁊ lon⸗ go tepoꝛe cruciari. Putas noſtruʒ eſſe qð loqͥ⸗ mur: Audi apoſtoſũ Johem. Qui ſcit fratrem ſuũ peccare peccatũ:non ad moꝛteʒ petat ⁊ da bit ei vitam peccãti nõ ad moꝛteʒ. Qui vo pec cauerit ad moꝛteʒ: qͥs oꝛabit ꝓ eo: Cernis ꝙ ſi ꝓ peccatis minoꝛibꝰ depᷣcemur:impetremꝰ ve niam: Si ꝓ maioꝛibꝰ: difficilis imperratio ſit⸗ ⁊ inter peccata ⁊ peccata maguã eſſe diſtantiã Vnde ⁊ de populo iſrael:qꝛ peccauerat pecca tum ad moꝛtem: dicit᷑ ad lHieremiã. Noli oꝛa-⸗ re ꝓ populo hoc:nec aſſumas ꝓ eis depᷣcatio⸗ nem: non obſiſtas mihi:qꝛ non exaudiam te. Si aũt omnes eq̃liter⁊ introimus ſeculũ:⁊ exi mus de ſeculo:et hoc pᷣiudiciũ futuroꝝ eſt:er⸗ go eliter ⁊ iuſti ⁊ peccatoꝛes habebimur apð deum:qꝛ nüc pari modo ⁊ generamur ⁊ moꝛi⸗ mur(Q ſi duos cõtendis eſſe Adã: alteꝝ ter⸗ renũ: alteꝝ celeſtem: qͥ in terreno fuerint eos eſſe ad ſiniſtrã: qͥ vero in celeſti: eẽ eos a dertri Reſponde mihi interim:vt de duobꝰ fratribꝰ en ſcc rtt. ſig⸗ o ſtas nilii⸗ Pterie ſebrne aͤde obieri coꝛeee luntas ſſopo fe den Wereeg hgege Piero⸗ Cſam kerenn peſten paren⸗ tafllen epn borus flcene cheyni⸗ ne. n Mun mmien Mhnng iſten moten ginnen otigte ſCr⸗ Beckm Merge Dn ſrgi kunſen lalngt Gionenr wöyun enanen Agenn iolecc iiin znhii diorg echcitni Nereſcliin famen fimuseget Wickhain 1corpreine iminizin Mni rin ſoalgann ünidieni ſm adaäni bde. binun fat Hi ſelken nen eud mü lon es dehend 4 Caudent Gsſeali/4 fumodtD. Tractatus II interrogem. Eſau in terreno fuit: an in celeſti. Nulli dubiũ eſt qn in terreno eum fuiſſe reſpõ deas. Jacob in quo fuit: Dices ꝓtinus in cele ſti: Ei quomoda in celeſti fuit: cuʒ adhuc xpᷣs ſi impiũ eſt ibi Jaac ponere. vbi Iſmahel: ibi Jacob. vbi Eſau:ibi ſanctos.vbi peccatoꝛes: nõ veniſſet in carne:qͥ ſecũdus ⁊ celeſtis Adaʒ dicit · Aut igit᷑ oẽs ante incarnationeʒ xp̃ᷣi i ve teri reputabis Adã: ⁊ iuſti quoq; ĩ terreno ho mine: ⁊ ad ſiniſtrã erũt inter hircos tuos.Aut nouiſſimꝰ Adã ex eo tꝑe numerabit᷑: quo xpᷣs eſt natus ex vᷣgine.Et argumentũ duoꝝ Ada nõ ꝓficiet ouibus ⁊ hedis tuis:qꝛ i pᷣmo Adaʒ et oues ⁊ hedes cõuincimꝰ fuiſſe:et ĩ vno aſq; eodẽ hoſe:alios a dextris dei ſtetiſſe: alios a ſi niſtris. Ab Zldam eni vſq; ad Moyſen moꝛs ſuꝑ oẽs dñata eſt:etiam ſuꝑ eos qͥ nõ peccaue runt in ſimilitudinẽ pᷣuaricationis Adam. E eo aũt qð niteris aa Ca.XLVII d pꝛobare cõuitium et homicidiũ racha adulteriũ ⁊ ocioſum monẽ et impie tatem nõ ſupplicio repẽſari: iam ⁊ ſupꝛa tibi re⸗ ſponſũ eſt:⁊ nũc bꝛeuiter reſpõdebo.Aut pec⸗ catoꝛẽ te negabis: vt non ſis reus gehẽne:aut ſi peccatoꝛ fueris etiaʒ de leui crimine duceris ad tartaꝝ.Os inqt qð mentitur: occidit aiam. Suſpicoꝛ te aliqũ vt hoiem fuiſſe mentitũ.oĩs eni homo mẽdax vt ſit ſolus deꝰ verax: ⁊ iuſti⸗ ſicet᷑ in vmonibus ſuis:⁊ vincat cum iudicaue rit. Aut igit᷑ homo nõ eris:ne mendax ſis:aut ſiqꝛ homo es:mẽdax fueris: cu parricidis ⁊ adulteris punieris. nulla ẽ enĩ int peccata diũ ſitas:⁊ non tibi habebũt tãtas gr̃as:qͥs ð hu⸗ mili in ſublime eleuas:quãtũ iraſcẽtur:qͥs pꝛo pter leue quotidianũq; peccatũ ĩ exterioꝛes te⸗ nebꝛas retruſiſti. Si aũt ĩ ꝑſecutiõe:qͥ ſuffocat 7 qͥ decollaf: ⁊ qͥ fugerit:⁊ qͥ i carcerẽretruſus obierit:in varijs lucte generibꝰ vna coꝛona vi⸗ ctoꝛie eſt:⁊ H̊ ꝓ nobis facit. In martyre eni vo luntas:ex q̃ ißa moꝛs naſcit᷑:coꝛonat᷑. Meuʒ eſt opponere me gentiliũ furoꝛi:⁊ dñm nõ nega re. Jam in illoꝛũ arbitrio eſt:aut decolare:aut vrere:aut recludere in carcere:aut varia adhi bere genera penaꝝ.qð ſi fugero: ⁊ ĩ ſolitudinẽ abiero:eadẽ erit coꝛona moꝛiẽtis: qꝛ eadem et cauſa moꝛtis eſt xpᷣs.Ad illud vo qð dicis:in ter eum fratrem qͥ ſemꝑ cuʒ patre fuerit:et qui poſtea penitẽs eſt receptus:nihil penitꝰ diſcre pare:Adijcio ſi vis:⁊ dꝛachmã vnam :q̃ perdi ta fuerat:⁊ inuentã iunctã eſſe cum reliquis.⁊ ouẽ vnam quã nonagintanouẽ ouibꝰ derelictl bonus paſtoꝛ inqᷣſiuit ⁊ retulit:expleſſe nume⸗ rũ centenariũ. Sed aliud eſt penitẽtẽ eſſe:⁊ la⸗ chꝛymis veniã depᷣcari:aliud ſemꝑ eſſe cũ pa⸗ tre. Ande ꝑ Eʒechielẽ ad repoꝛtandã ouem ⁊ ꝑditum quondã ſiliũ: loqᷣtur paſtoꝛ ⁊ pater: et Fo. XILIIII ſuſcitabo pactũ meũ tecũ:⁊ ſcies qꝛ ego dñs: ⁊ recoꝛdaberis: ⁊ cõfunderis:vt nõ ſit tibi vltra aperire os pᷣ cõfuſione tua:cuʒ placatus fuero tibi in omnibꝰ que feciſti.vt nibhil minus iuſto habeãt penitẽtes:ſufficit eis ꝓomni pena ſola cõfuſio. Ande ⁊ in alio loco ðꝛ ad eos⁊ recoꝛ⸗ dabimini viarũ veſtrarũ peſſimaꝝ: ⁊ oiuʒ ſce⸗ lerũ qͥbus polluti eratis.⁊ diſplicebit vobis in ↄſpectu veſtro in omibus malitijs veſtris: q̃̊s feciſtis. Et ſcietl qꝛ ego dñs:cũ benefecero vo bis ꝓpter nomẽ meũ: ⁊ non m vias vras ma las:neq; m ſcelera vr̃a peſſima. Arguit᷑ quo⸗ q; a patre filius:ꝙ ſaluti fratris muideat: ⁊ cũ angeli letent᷑ in celo:ille liuoꝛe crucietur Oᷓ;ß duon fratrũ ſimilitudo frugi luxurioſi:non ad merita totius generis humani:ſʒ vel ad iu⸗ dei ptineant xpᷣianiq; ꝑſonas:vel ad ſanctoꝛũ ⁊ penitentiũ. Suꝑ qua parabola libellũ quon dam Bamaſo epᷣo dũ adhuc viueret dedicaui Poꝛro ſi oꝑarijs pꝛime hoꝛe ⁊ tertie ⁊ ſexte et none ⁊ vndecime: vnus denarius reddit᷑:⁊ ab eis incipit pᷣmiũ: qͥ nouiſſimi in vinea laboꝛaue runt: ⁊ hic non vnius tꝑis:et vnius etatis ho⸗ mines deſcribunt᷑:ſ ab exoꝛdio mundivſq; ad finẽ vocationũ ſacramẽta ſi unt diuerſarũ. pᷣma boꝛa vocatꝰ eſt Abel et Seth. Tertia Enoch et Moe. Sexta Abꝛaã IJlaac et Jacob. Monla MUWoyles 1 pppe. Andecima gẽtiliũ populꝰ. Cui pᷣmo reddit᷑ merces: qꝛ ĩ cruciſixũ credẽs dñm difficultate fidei magnitudinẽ meruit p⸗ mioꝛũ. Oultiq; reges ⁊ pphete ãſierũt vide⸗ re qᷓ videmus: a non viderunt. Unus autẽ de⸗ narius:non vnũ eſt pᷣmiũ:ſed vna vita: vna de gehẽna liberatio/ Ceteꝝ quõ ad indulgetia vncipalem diuerſoꝝ criminũ reidimittunt᷑ de carcere:⁊ vnuſqᷣſq; pꝓ laboꝛe vł oꝑibusſ uis:1 H vel in illo ſtatu vite ẽ:ita ⁊ denariꝰ qſi indul⸗ gẽtia veri pᷣncipis:oẽs ꝑ baptiſmuʒ emittit de carcere. Jã nr̃i laboꝛis ẽ ꝓ diuerſitate vtutuʒ nobis p̃mia pparare. Ca. LXVIII. AVcuſq; ꝑ ptes ad ꝓpoſita reſpõdimꝰ h ſequẽs ᷣmo in cõmune ad oẽs rñdebit duſis ad diſcipulos ſuos Qui vult int inter vos maioꝛ eſſe:ſit omniũ minimꝰ. Si oẽs in celo eãles futuri ſumus: fruſtra nos H humi liamus:vt ibi poſſimus eſſe maioꝛes .De duo bus debitoꝛibus qngentoꝝ denarioꝛũ ⁊ quin⸗ quaginta: cui plus dimittit᷑ plus amat. Ande et ſaluatoꝛ: dico inqͥt tibi remittunt᷑ ei peccata multa: qm dilexit multũ. Cui autẽ minꝰ dimit titur: minus diligit Quiminus diligit: min?ꝰ ei dimittit᷑: vtiq; ĩ minoꝛi gradu erit nerit Materſa milias pficiſcens tradidit uis ſuis ſubſtãtiazʒ alij qᷣnq; talenta:alij duo: al vnum. vnicuiq; Fm ꝓppꝛias vires. Simile qð ⁊ in alio euãgelio ſcribit᷑: homo nobilis pꝓficiſcens inregzone 1 longinquã vr acciperet ſibi regnũ: ⁊ reuertere tur vocauerit. x. ſeruos. et dederit eis ſinglas mnas.de qͥbus vnus lucratꝰeſt.x.mnas:alius qnq;.⁊ ſingula iuxta vires ſuas ⁊ emolumen⸗ tum: vel decem vel qnq; acceperũt ciuitates. Norꝛro alius qͥ vnuʒ talentũ ſiue vnaʒ mnã ac ceperat:qð accepit infodit:ſiue in ſudario col⸗ ligauit:⁊ dñi reſeruauit aduentui/ꝛimo cõſi⸗ derandũ ꝙ iuſti non ſpe ꝓfectus laboꝛant: vt vult noſter Zenõ.ſed ne ꝑdant qð acceperant. —, A iſte qͥ mnã ⁊ talentuʒ infodit: ne ꝑdere qð acce perat:non peccauit.magiſq; laudanda eſt cau ris pᷣmio deſudarunt/ Geinde ꝙ hocipᷣm talẽ vires. Si eadem lucra ſũt qͥnq; talentoꝛũ.⁊.x. cur ei qͥ minꝰ lucri fecerat nõ decẽ:⁊ ei plꝰ:non deret: ipſe monſtrat dicẽs. Quare non dediſti pecuniã meaʒ ad trapeʒetas:?⁊ ego veniẽs cuzʒ tum qð aufert᷑ a timido vłnegligente vᷣuo:nõ detur ei qͥ minꝰ lucri fecerat: ſed qͥ plus.i.qͥ ſu- per.x.poſitus fuerat ciuitates. Si numerꝰ nõ facit oꝛdineʒ:q̃re dixindedit vnicuiq; ſᷣm ſuas q̃nq; tradunt᷑ vꝛbes ¶Að autẽ dñs non his cõ tentus ſit que habemus:ſed ſemꝑ maioꝛa deſi vſura exegiſſem. Qõð qdem ? Caulus apoſto lus ſciens:pᷣteritoꝝ obliuiſcit᷑: ⁊ ad ea queĩ añ ſunt: ſe extendit.i.quotidie ꝓſicit.nec vᷣuat ĩ ſu dario delicate gram quã accepit. ſed auarꝰ ne Sociatoꝛ renouat᷑ de die in diẽ. et decreſcere ſe putat:niſi ſemꝑ creuerit/Sex vꝛbes fugitiuo⸗ rum deſcribunt᷑ in lege Homies interficere vo⸗ lentes: et ipſe vꝛbes ſacerdotales ſunt. Inter⸗ rogare libet:fugitiuos iſtos inter hircos tuos an inter oues nr̃as colloces: Si hirci eſſent:oc ciderent᷑ vt homicide ceteri: nec miniſtroꝝ dei intrarent ciuitates. Si oues dixeris: vtiq; nõ bertate paſcant᷑. Et ꝓbabit tibi oues qͥdẽ eas eſſe:ſed erroneas a dextris eſſe: verum non ſta re:ſed fugere donec moꝛiat ſacerdos magnus ⁊ ad inferna deſcendẽs :liberet animas fugiti⸗- uoꝛũ/Gabaonite occurrunt ſilijs iſrael. ⁊ ceſis alijs gentibꝰ: in lignarios ⁊ aquarios reſeruã⸗ tur. Tantiq; apud deum meriti ſunt: vt ſtirps Saul ab eoꝛũ iniurias ſit deleta. Inter qͥ̊s eos collocabis: Inter hircos: ſed nõ ſũt interfecti ⁊ ſentẽtia domini iudicãt᷑ oues. Sed dicitſcri ptura diuina ꝙ non ſint eiuſdẽ meriti cuius et iſraelite. AUides ergo ꝙ ſtent qdem a dextris: ſed multo inferioꝛi graduJnter dauid virum ſanctũ.⁊ Saul regem peſſ linuʒ medius Jona thas fuit. Quẽ nec iter hedos poſſumus pone re:quia ꝓphete amoꝛe dignus eſt nec inter ari etes:ne parem eum faciamus Bauid. max-ime cum ipᷣe interfectus ſit. Erit igitur inter oueg: ſed in inferioꝛi oꝛdine.Et quomodo inter Ha⸗ — tio repuantis: q; caſſus laboꝛ eoꝝ:qͥ ſine labo. — . — * — 4 . — ¹ . . „ * . uid ⁊ Jonathã:ita inter ouẽ ⁊ ouem coger ſu⸗ ſcipere differentias(Seruus qͥ cognouit volũ⸗ tatem dñi ſui: ⁊ non pᷣparauit:nec fecit ſm vo⸗ lũtatẽ eius vapulabit multis.qͥ autẽ nõ cogno uit ⁊ non fecit:plagis vapulabit paucis. Om̃i eni cui multuʒ datum eſt: multũ queret᷑ ab eo: ⁊ cui cõmendatur multuʒ: plus exigit᷑ ab illo. Ecce ſeruo ⁊ ſeruo plus minuſve cõmittit᷑:⁊ ꝓ qualitate cõmiſſi atq; peccati plagaruʒ quoq; numerus irroga LCota iudee terre Tribuũq; deſcriptio future eccleſie in celis typus eſt Le gimꝰihm naue:legamus Eʒechielis extremas partes.⁊ videbimus quicquid in altero quaſi pꝑ biſtoꝛiam in terra diſtribuit᷑:in altero i celis ſpiritalit᷑ repꝛomitti. Quid ſibi volũtin deſcri ptione templi ſeptẽ ⁊ octo gradus:Quid rur⸗ ſum in pſalterio poſt elementa cẽteſimi octaui decimi pſalmi:qᷣbꝰ myſticum erudimur alpba betum: ꝑ ndecim gradus vſq; illuc puenim⸗ vt poſſimus canere.Ecce nũc benedicite domi num om̃es Pᷣui dñi:qui ſtatis in domo domini i atrijs domus dei nri⸗ Auare due ⁊ ſemis tri⸗ bus tranſioꝛdanẽ habitãt: vbi plurima ſũt iu⸗ menta?⁊ nouẽ ⁊ ſemis relique:vłexpellũt pꝛi⸗ ſtinos habitatoꝛes de ſedibus ſuis: vł cũ ipis hapitant Cur leuitica Tribus in terra parteʒ Non accepit: ſed dominꝰ pars eius eſt: a int᷑ ip⸗ ſos Leuitas ⁊ ſacerdotes:ad ſancta ſanctoꝛuʒ vbi cherubin ⁊ ꝓpiciatoꝛiũ eſt:põtifex ſolus ĩ⸗ gredit᷑ /Quare reliqͥ ſacerdotes lineis tm̃ vtůÜ⸗ tur veſtibus:⁊ non habẽt indumentum auro: hiacyntho:cocco:purpura:byſſoq; ↄtextum⸗ Inyferioꝛis gdus Leuite ⁊ ſacerdotes et plau⸗ ſtra ⁊ boues accipiunt: Maioꝛis oꝛdinis ipſt geſtãt arcam dñi humeris ſuis: ſi tollis oꝛdinẽ tabernaculi:tẽpli:eccłie:ſi oẽs qͥ a dextris ſunt erunt tales oues:que abſq; lupoꝝ metu/tota li coꝛpus vnũ vt vulgo dicit᷑ nιa αοα ad mii⸗ tiam ꝓdit: ne quicq; epiſcopi fruſtra pᷣſbyteri lſine cauſa diaconi ſũt. Quid ꝑſeuerãt vgines Quid laboꝛant vidue: Cur marite ſe continẽt Pecemus ocẽs ⁊ poſt penitentiã idem erimus dʒð apoſtoli ſũt. erũ iam cepimus terrã ꝑſpe ctare de pelago:⁊ poſt mõtes/gurgiũ ⁊ ſpumo ſos fluctus ⁊ nauem vel in ſublime erectam: vł in mari pꝛecipitem: paulatim feſſis ⁊ languẽti bus poꝛtus aperitur. Ca.XxLIE. Irxrimus de nuptis:viduis: virginibꝰ d BSiduitati ginitatem: viduitatem p̃⸗ tulimus matrimonio. Expoſita eſt &e Pixo lIu id eſt cõciſio apoſtoli:ð huiuſcemodi queſtionibꝰ diſputãtis.ſingulis opinionibus reſponſum c. Secularis quoq; litteratura ve- nit in mediuʒ:que vᷣgines fuerint:que vniuire ⁊ ecõtrario quas iterdũ habeat moleſtias vin culum cõiugale. Tranſiuimꝰ ad ſecundã parti cipationem:in qua negat cos:qui tota ſide ba⸗ no unA po bunq Qlotid vobto tamnen pienti osg hlun:⸗ dul woli⸗ n o⸗ Ncn Oi chen ibl inin Bo Chhig nockle⸗ remag Gogu erdicdis rindci Qudn mmioggri nur lob⸗ poeni- eltedont odonnint ſemiste⸗ mmnſätiu⸗ hclürpei Aaäihis ne Gerinti⸗⸗ uſnann Gferſcbei geiseni⸗ un Nr:. yerun⸗ sapu⸗ acnieect Olsorhme dernsſon uun nßbei izons eſeconte den cin⸗ olenii⸗ cgithn⸗ Gen plex pꝛopoſitio fuerat.vela Tractatus II ptiſma conſecuti ſunt deinde poſſe peccare.Et docuimꝰ excepto deo: omis creatura ſub vi⸗ tio ſit. non ꝙ vniuerſi peccauerint:ſed ꝙ pecca re poſſint: ⁊ ſimiliũ ruina ſtãtiũ metus ſit. Ter tio venimus ad ieiunia.Et Agdlerſ arij du ad diuinarũ ſcripturarũ puocantis exempla: nos quoq; ad vtrãq; reſpondimus. Quarta. id eſt.extrema diuiſio:oues ⁊ hedos:dextraʒ et ſiniſtram:iuſtos ⁊ peccatoꝛes:in duos oꝛdi⸗ nes diſtribuerat: volens oſtedere nullaʒ inter iuſtũ ⁊ iuſtum:peccatoꝛẽ ⁊ peccatoꝛẽ eſſe diſtã tiam. Et vt hoc ꝓbaret: infinita de ſcriptunis exempla cõgeſſerat: quaſi ſuo ſenſui cõgruẽtia cuius nos queſtioni ⁊ argumentis ⁊ exemplis reſpõdimꝰ ſcripturarũ:veterẽq; Tenonis ſen tentiã tam cõmuni ſenſu qᷓ; diuina lectiõe cõtri uimus.Nunc reſtat vt Epicurũ noſtrũ ſudan tem in hoꝛtulis ſuis inter adoleſcẽtulas ⁊ mu⸗ lierculas alloquamur. fauent tibi craſſi: nitidi dealbati. Adde ſi vis iuxta Socraticã irriſio⸗ nem: omes ſues ⁊ canes.⁊ qꝛ carnẽ amas: vul tures quoq; aqlas:accipitres:⁊ bubones.nũ⸗ qᷓ; nos ariſtippi multitudo terrebit. Quoſcũq; foꝛmoſos:qͥſcunq; calamiſtratos: quos crine cõpoſito:quos rubẽtibꝰ buccis videro:de tuo armento ſunt. imo inter tuos ſues grũmunt noſtro grege triſtes: pallidi: ſoꝛdidati: v quaſi peregrini huius ſeculi licet ſermone taceãt: ha bitu loquũtur ⁊ geſtu Heu mihi quia pegrina tio mea ꝓlongata eſt:habitaui cum habitanti⸗ bus cedar:videlicʒ in tenebꝛis huius mundi: gꝛlux lucet in tenebꝛis:⁊ tenebꝛe eaʒ non com- eependerur vzegloeti ꝙ multos diſcipu⸗ los habeas.filius dei docuit in iudee.⁊.xij.tm̃ alluʒ apoſtoli ſequebant᷑ ſoli. Toꝛcular inquit calcaui ſolus:⁊ de gentibꝰ vir non eſt mecum. IAlle in paſſione ſolus remanſit:⁊ Petri quoq; erga eum trepidauit cõſtantia.phariſeoꝛũ aũt Ddoctrine omnis populus applaudebat: diceng cruciſige cruciſige talẽ.non habemꝰ regem nifi CLeſarẽ.id eſt.vitia ſeqᷓmur: non vtutes:epicu rum non xpᷣm: Jouinianũ non apoſtolũ Pau lum. Qõð multi acquieſcũt ſententie tue:indici um voluptatis eſt non eni tam te loquenteʒ ꝓ⸗ vant: qᷓ ſuis fauent vitijs. In circulis plateaꝝ quotidie fictus ariolꝰ ſtultoꝛũ nates verberat ob toꝛto fuſta dentes moꝛdentiuʒ quatit.nec tamen deeſt q̃ ſemꝑ poſſit induci pmagna ſa pientia reputas: ſi plures poꝛci poſt te currat: quos gehenne ſuccidie nutrias poſt pᷣconium tuum: ⁊ balneas que viros pariter ⁊ feminas lauant.omnis impatientia que ardentẽ pꝛius libidinem quaſi verecũdie veſtibus ptegebat nudata eſt ⁊ expoſita. que ante in occulto erãt: nũc in ppatulo ſunt. Oſtendiſti tales diſcipu⸗ philoſophos: vł Fo. XLV los:non feciſti.hoc ꝓfecit doctrina tua: vt ne peccatũ qͥdem penitẽtiã habeat. Virgines tue — quas pꝛudẽtiſſimo cõſilio:qð nemo vnqᷓ; lege . rat:nec audierat de apoſtolo docuiſti: melius eſt nubere qᷓ; vri:occultos adulteros in aꝑtos vertũt maritos. Hõ ſuaſit hoc apoſtołꝰ: nõ ele ctionis vas. Virgilianũ eõſiliũ eſt. UM CLoniugiũ vocat:h̊ pᷣtexit noie culpam. Quadringenti ferme anni ſũt: ꝙ xpᷣi pᷣdicatio fulget in mũdo. Ex quo inumerabiles hereſes tunicam illius cõſciderunt. vniuerſus pene er⸗ roꝛ de Chaldeo ⁊ Syro ⁊ Gꝛeco ᷣmone ꝓceſ⸗ ſerat. Baſilides magiſter luxurie ⁊ turpiſſimo rũ cõplexuũ poſt tot annos ita in Jouimanuʒ quaſi in Euphoꝛbũ trãſfoꝛmatus eſt: vt latina quoq; lingua haberet hereſim ſuam Mulla ne fuit alia in toto oꝛbe ꝓuincia que reciꝑet peo⸗ nium voluptatis: in qua coluber toꝛtuoſus ir reperet:niſi i qua MPetri doctrina ſuꝑ ſe petrã fundauerat chꝛiſtus:in qua vexillũ crucis ⁊ p dicationis auctoꝛitas idoloꝝ templa deſtruxe rat:E regione luxuria penis:ventris: ⁊ guttu ris ſubuertere nititur foꝛtitudinẽ crud. VUnde per Eſaiã loqᷣtur deus: populus meus qͥ vos beatiſicant:ſeducunt vos:⁊ ſemitas peduʒ ve ſtroꝛũ cõturbant. Necnõ per Hieremiã fugite de medio Babylonis:⁊ Puate vnuſquiſq; ani mã ſuaʒ.⁊ nolite credere pſeudo ꝓphetis: qui dicũt pax pax: ⁊ nõ eſt pax.qͥ ſemꝑ ingeminãt: templũ domini:tẽplũ dñi. Mꝛophete tui vide runt tibi falſa:⁊ inſipientia.non aperuerũt ini quitatẽ tuam: vt te ad penitentiaʒ ꝓuocarent. qui deuoꝛãt plebem ſuã vt cibũ panis:deũ nö inmuocauerũt/. Hieremias captiuitatẽ nũcians lapidatur apoſtolo Ananias filius Aʒoꝛ: fran gebat ad pᷣſens ligneas toꝛques: ⁊ in futurum Semp pſeudo ꝓphete dul⸗ erreas pᷣparabat/s⸗ d modicũ placẽt.amara eſt ve cia pollicent᷑:⁊ a ritas. ⁊ q̃ eam pᷣdicant replent᷑ amaritudie In azimis eni veritatis ⁊ ſinceritatis dñi paſca ce lebꝛat᷑:⁊ cuʒ amaritudinibꝰcomedit᷑.Egregia ſane vox:⁊ quã audiat ſpõſa chꝛiſti inter vᷣgi⸗ nes ⁊ viduas ⁊ celibes.vnde ⁊ ipᷣm nomen in⸗ clytum eſt:q; celo digni ſint qui coitu careant. raro ieiunate: crebꝛiꝰnubite. Non eni poteſtis implere opera nuptiarũ: niſi mulſũ a carnes et nucleũ ſumpſerin. Airibus opus eſt ad libidi⸗ nem. Cito caro cõſumpta marceſſit Nolite me tuere foꝛnicationẽ.Qui ſemel in chꝛiſto bapti⸗ ʒatus eſt:cadere non poteſt.habet enim ad de ſpumandas libidines ſolatia nuptiarũ. Quod ⁊ ſi cecideritis:redintegrabit vos penitẽtia:et qui in baptiſmate fuiſtis hypocrite:eritis i pe⸗ nitentia ſolide fidei. neq; turbemini: putantes inter iuſtum ⁊ penitentẽ aliquid intereſſe.hu⸗ milioꝛem gradum dare qdẽ veniaʒ: 5 corchain AIdars tollere. vna eſt enim retributio.qui ad dexterã ſteterit:introibit in regna celoꝛũ.His conſilijs ſubulci tui paſtoꝛibus noſtris ditioꝛes ſuut: et hirci plurimas ſecum capꝛas trahũt. Equi in ſaniẽtes in feminas facti ſunt.ſtatim vt mulie⸗ res viderint hinniũt:⁊ impatientiã ſuaʒ: pꝛobh nefas:ſcripturaꝝ ſolantur exemplis.ſed ⁊ ipᷣe muliercule miſere:⁊ nõ miſerabiles pᷣceptoꝛis ſui verba cãtãtes.quid enim niſi ſemen reqͥrit deus?:non ſolũ pudicitiã:ſed etiam verecũdiã ꝑdiderunt.maioꝛiq; pcacitate defendunt libi dinem: qᷓ; exercent. Habes pᷣterea in exercitu tuo plures ſuccenturiatos.habes ſcurras ⁊ ve lites in pᷣſidijs craſſos:cõptos:nitidos:clama ctoꝛes:qui te pugnis calcibuſq; defendant.Ti bi cedunt de via nobiles.tibi oſculant᷑ diuites caput.Niſi enim tu veniſſes: ebꝛij atq; ructan tes paradiſum intrare non poterãt: macte vir⸗ tute:imo vitijs:habes in caſtris tuis ⁊ amaʒo nas exerta mãma:a nudo bꝛachio ⁊ genu: ve⸗ nientes contra ſe viros ad pugnã libidinũ pꝛo uocantes.Et quia opulẽtus paterfamilias es in auiarijs tuis non turtures:ſed vpupe nutri⸗ untur:que tota fetide voluptatis luſtra circũ⸗ uolet. Me carpe:me diſijce:obijce crimia que volueris.argue luxurie ⁊ delitiaꝝ. Mag me amabis:ſi talis fuero.ero eni de armento tuo. Sed ad te loquar:que ſcriptaʒ in fronte blaſfe miã xp̃i cõfeſſione deleſti. Arbs potens:vꝛbs oꝛbis domina: vꝛbs apoſtoli voce laudata: in- terpᷣtare vocabuluʒ tuũ. Roma aut foꝛtitudi⸗ nis nomen eſt apud grecos:aut ſublimitas iu⸗ xta hebꝛeos.Serua qð diceris.virtus te excel ſam faciat:non voluptas humilẽ. aledicti⸗ onem quam tibi ſaluatoꝛ in Apocalypſi cõmi⸗ natus eſt:potes effugere per penitẽtiã: habẽs exempluʒ Niniuitarũ. Caue Jouiniani nomẽ qð de idolo deriuatum eſt Squalet Capitoliũ templa Jouis ⁊ cerimonie ↄciderunt.Cur vo cabulum eius ⁊ vitia apud te vigeant.Adhuc ſub regibus: ⁊ ſub Numa Mompilio facilius maioꝛes tui Pythagoꝛe cõtinentiaʒ: qᷓ; ſub cõ ſulibus Epicuri luxuriam ſuſceperunt. Incipit argumentum ſequentis libelli. Oẽ nadius de viris illuſtribuus. Eluidius Auxẽtij diſcipulus: Syma h chi imitatoꝛ: ſcripſit religionis quideʒ ſfſtudio:ſed non ᷣm ſcientiã libꝛũ: neq; ſermone:neq; oꝛatione nitidũ.quo opereita ſã ctarũ ſcripturarũ ſenſum ad ſuam puerſitateʒ flectere conatus eſt:vt earũ teſtimonijs aſſere⸗ re voluerit ſanctã mariã poſt natiuitatẽ domi⸗ ni:quem vᷣgo peperit: Joſeph ſpõſo ſuo iũctã t ex eius cõſoꝛtio filios ſuſcepiſſe: qui fratres domini appellati ſun. Itẽ de eodẽ Auguſtinꝰ de hereſibus. phanius appellautt. ODRd, Incipit liber beati Hieronymi aduſus lhel uidium de perpetua virginitate beate marie. Eluidiani exoꝛti ab Heluidio Iſti vir hb ginitati beate marie cõtradicunt.vt eã poſt xp̃m alios etiaʒ filios de viro ſuo Joſeph peperiſſe ↄtendant.Sed nimirũ iſtos pꝛetermiſſo hheluidij nomie antimaritas Epi⸗ Epiſtola. XI. Wper rogat n afratribus: vt aduerſus libel⸗ „ lum cuiuſdaʒ Heluidij reſpon derẽ facere diſtuli. Non ꝗ dif ficile fuerit hominẽ ruſticanũ: ⁊vix quoq; pꝛi⸗ mis imbutum lr̃is ſuꝑ veri aſſertiõe cõuincere ſed ne reſpondendo dignus ſieret: qui vincere tur. Huc accedebat qð verebar ne homo tur⸗ bulentus ⁊ ſolus in vniuerſo mũdo ſimul ⁊ lai cus ⁊ ſacerdos:qui vt ait ille loquacitatẽ facũ diam exiſtimat. ⁊ maledicere omnidꝰbone con ſcientie ſignũ arbitrat᷑:acce pta materia diſpu⸗ tandi ampliꝰ inciꝑet blaſfemare:⁊ quaſi ð ſub⸗ limi loco in totum oꝛbem ferre ſententiã:meq; qꝛ veritate non poſſe laceraret cõuitijs. Verũ uia he omnes tã iuſte ſilẽtij mei cauſe ob ſcan dalum fratrũ: qui ad eius rabiem mouebãtur iuſtioꝛi fine ceſſarũt:iam ad radices infructuo⸗ ſe arboꝛis euangelij ſecuris eſt admouenda:et cum infecũditate folioꝛuʒ tradenda flãmis: vt diſcat aliquãdo reticere:qͥ nunq; didicit loqui Igit᷑ ſanctus mihi ſuocandus eſt ſpũs: vt bea te marie vginitatẽ ſuo ſenſu oꝛe meo defendat Inuocãdus eſt dñs ihᷣs:vt ſacri ventris hoſpi tium: cuius nouẽ mẽſibus inhabitatoꝛ fuit:ab omni cõcubitus ſuſpitione tueat᷑. Ipſe quoq; deus pater eſt imp̃cãdus:vt matrẽ filij ſui vir⸗ ginem oſtẽdat fuiſſe poſt partum: que fuit ma ter anteqᷓ; nupta. Non rhetoꝛici campũ deſide ramꝰ eloquij:non dialecticoꝛũ tendiculas:nec Ariſtotelis ſpineta cõquirimus:ipᷣa ſcriptura rum verba ponenda ſunt:vt ipᷣis qͥbus aduer ſum nos vſus eſt teſimonnerenincat ꝛvt itel⸗ ligat ſe ⁊ legere potuiſſe que ſcripta ſunt:et nõ potuiſſe que pietate roboꝛata ſunt cognoſcere Nꝛima cius pꝓpoſitio fuit.Wartheus loquit᷑ xpᷣi autẽ generatio ſic erit. Cum eſſet deſponſa ta mater ihu maria Joſeph pᷣus qᷓ; cõuenirent inuẽta eſt habẽs i vtero de ſpũſancto. Joſeph aũt vir eius cũ eſſet iuſtus ⁊ nollet eaʒ traduce re voluit occulte dimittere eam. Hec aũt cogi⸗ tante:ecce angelus dñi ĩ ſomnis aparuit ei di⸗ cens: Joſeph Hli H auid:ne timeas accipema riam cõiugem tuã.Qð enim natũ eſtĩ ea: et de eęa: ⁊ de ſpũſancto eſt. Ecce inqͥt habes deſpon lſatam non cõmendatã vt dicis.Et᷑ vtiq; nõ ob Utrrin habeeſſe Cſeulaan uprar aita umemr⸗ ſodezh⸗ (linuse Pantlan Neſihe hh uſä. löen Dülluzn helatrt kuedin ſocpei Uftekin onend H Fo. XLVI Tractatus I Epla XI n Aaliud deſponſatam niſi quãdoq; nupturã. NMe ens doꝛmierit cuz ea:moꝛiat᷑ quia humiliauit q; enim de non zↄuenturis Euãgeliſta dixiſſet. grozen Primt ſui. Et in alio loco.Si autẽ fue iſte NPiꝛius qᷓ; cõuenirent: quia nemo de nõ pꝛãſu⸗ rit adoleſcẽtula deſponſata viro:⁊ iuenerit ho W ro dicit anteq; pꝛanderetDeinde ab Angelo mo eam in ciuitate: ⁊ doꝛmierit cum ea:educe⸗ N yxoꝛẽ appellatã ⁊ cõiunctã Audiamus nũc qd tis vtrũq; ad poꝛtũ ciuitatis illius:⁊ lapidabũ iuhe ſcriptura ꝓnunciet. Exurgens inqͥt Joſeph a tur lapidibus: ⁊ moꝛient᷑.Adoleſcentula qͥdeʒ3 ſomno fecit ſicut pᷣceꝑat ei angelus domini: et quia non ꝓclamauit in ciuitate. vir auteʒ quia unnt accepit vxoꝛem ſuam: ⁊ non cognouit eaʒ:do⸗ humiliauit vxoꝛẽ ꝓximi ſui.⁊ eradicabitis ma nec peperit filiũ ſuũ/Curramus ꝑ ſingula :et i: lignũ ex vobiſmetipᷣis.necnõ ⁊ alibi.Et qͥs eſt Nr pietatẽ ijſdeʒ quibꝰ ingreſſa eſt veſtigijs perſe ille homo cui deſpõſata eſt vxoꝛ: ⁊ non accipi⸗ ut quẽtes pugnãtia inter ſe dixiſſe vba doceamꝰ et eam: Aadat ⁊ reuertat᷑ in domũ ſuaʒ:ne foꝛ sſck Deſponſatã ↄfitet᷑:⁊ ſtatim vxoꝛẽ vulteẽ quã te moꝛiat᷑ in bello:et foꝛte homo alius accipiat che coſeſſus eſt ſponſam/Rurſũ quã vxoꝛẽ ndiat eam/Sicui aũt ſcrupulus cõmouet᷑ qre deſpõ Langd dicit nõ ob aliud deſponſatã:niſi quãdoq; nu-⸗ ſata ⁊ non potius ſine ſponſo ſiue vt ſcriptura ſacbe⸗ pturã. Et ne parũ hoc arbitremur: habes inqt appellat marito virgo conceꝑit. ſciat triplicem du deſponſatã non cõmendatã.id eſt.necdũ vxo⸗ fuiſſe rõnem. NMꝛimo vtꝑ genealogiã Joſeph uhee rem: necdũ maritali vinculo copulatãſin eo ve cuius maria cognata erat: oꝛigo quoq; marie hononn⸗ ro qð ait:neq; eni nõ cõuenturis euãgeliſta di monſtraret᷑. Secundo ne iuxta legem oyſi Iinulzlu xiſſet: Mꝛius q; ↄuenirent:qꝛ nemo ð non pꝛã vt adultera lapidaret᷑ a populo.Tertio vt ad ainteſach ſuro dicit anteqᷓ; pꝛanderentdoleã ne an rideã egyptũ fugiens haberet ſolatiũ cuſtodis potiꝰ honecn neſcio:imperitie arguã an temeritai accuſem qᷓ; mariti. Quis eni in tempoꝛe illo credidiſſet gudſp⸗ AQAuali ſi qͥs dixerit anteqᷓ; in poꝛtu pꝛãderem I= vgini de ſancto eã ſpũ cõcepiſſe: veniſſe ad eã aunſah⸗ ad africam nauigaui:non poſſit ſtare ſentẽtia: angelũ Gabꝛielẽ:dei detuliſſe mãdatuʒ: ac nõ tenni neg niſi in eo poꝛtu pꝛandendũ qñq; ſit/ Aut ſiveli magis ãſi adulterã iuxta templũ Suſanne ſen nis Vei maus dicere: Paulus apoſtolꝰ anteqᷓ; ad hiſpa tentie oĩuʒ cõdẽnaſſet:?cum hodie toto iam cre ſeobſen nias pꝑgeret: Rome in vincula ↄiectus lr dente mundo argumentent᷑ iudei. Eſaia docẽ l1montinr certe illud eluidius anteqᷓ; penitentiã ageret te demaria ⁊ vᷣginitate eius. Ecce vgo in vte⸗ infuene moꝛte pᷣuentus eſt:ſtatim aut Paulo poſt vin ro cõcipiet ⁊ pariet filium:inlhebꝛeo iuuẽculaʒ oventra cula ad hiſpanias ſit eũdũ:aut Heluidio peni⸗ ſcriptum eſſe non vginem.id ẽ.ahalma non be lſinse tentia agenda poſt moꝛtẽ. Cuʒ ſcripturg dicat thula:aduerſus quos in alio loco competentiꝰ be In inferno aũt qͥs confitebit᷑ tibi/aut nõ poti⸗ õ excepto Joſeph et Elila⸗ io te ſit intelligendũ ꝙ ante pꝛepoſitio lʒ ſepe conſe beth ⁊ ipᷣa maria a paucis admodũ ſi quos ab 1,deendn quẽtia indicet:tamẽ nõnũqᷓ; ea tm que ppCus co⸗. his audiſſe poſſumus exiſtimareę es ihm fi⸗ Nrstehn gitabant᷑ oſtendat: vnde nec neceſſe ſit vt cogi lium exiſtimabãt Joſeph:intãtũ vtetiã euãge tunſtte tata fiant: cum aliud ideo interuenerit: ne ea ꝗᷓ liſteopinionẽ vulgi expmentes que vera hiſto pearn cCogitata ſũt ſierent. Igit̃ cum euaãgeliſta dicar rie lex eſt patrẽ eum dixerint ſaluatoꝛis: vt ibi Nifliſur⸗ Piꝛius qᷓ; cuenirẽt: ꝓximũ nuptiaꝝ tẽpꝰoſtẽ Et venit in ſpũ in templũ.haud dubiũ qͥn Sy egeiune dit: v in eo iam rem fuiſſe: vt que pᷣus ſpõſa fu: meon.Et cum inducerẽt pueruʒ iſᷣm parentes anhidſt erat: eſſe vxoꝛ inciperet. Quaſi dixerit anteq; eius: vt facerẽt de illo m cõſuetudinẽ legl.Et diiutt ofſcula amplexuſq; miſcerẽt: anteqᷓ; rẽ agerent alibi. Et erant pater ulius et mater admirãtes rlmmn nuptiaꝝ:inuenta eſt habẽs in vtero. Inuenta ſuꝑ his que dicebant᷑ ð eo.⁊ rurſũ.Et ibãt pa ſeri eſt auũt a nullo alio niſi a Joſeph:q ſpõſe vterũ renies eius ꝑ annũ i hieruſaleʒ in ſolẽni die pa 5 iie tumentẽ pene ia licẽtia maritali ⁊ curioſis ocu ſce:ac deinde.Et cõpletis diebus cum reuerte nß lis dep̃hendit. Non tamẽ ſeqͥtur vt poꝛibꝰ do⸗ rent᷑ remãſit puer ihs in hieruſalẽ: ⁊2nõ cogno N ner cuimus exemplis eum cũ maria cõueniſſe poſt uerunt parentes eiꝰ. Ipᷣa quoq; maria ad Ga nch ſeni partũ: cuius cõueniẽdi deſiderij vteri cõcepti⸗ bꝛielem reſponderat dicẽs:quomodo fiet hoc: A one ſublatũ eſt 5 autem in ſomnis dicit᷑ ad quia virum nõ cognoui⸗Quid de Joſeph loqᷓ ſcnen Joſeph. Ne timeas acciꝑe mariam vxoꝛẽ tu’ĩ tur auſculta: Fili quid feciſti nobis ſic:ecce pa cn ſ ⁊ rurſũ.Exurgens aũt Joſepha ſomno fecitſi ter tuus ⁊ ego dolentes q̃rebamus te. Nonne nm i cut pᷣcepit ei angelus dni: ⁊ accepit vxoꝛẽ ſuã: hic pleriq; iudeoꝝ argumentãt᷑:non eni luden laen dg nulluʒz mouere debet: quaſi ex eo ꝙ vxoꝛ ẽ ap⸗ tium vox eſt: euãgeliſte patrẽ dicũt: patrẽ ma⸗ hathen pellata ſponſa eſſe deſierit: cum hanc eſſe ſcri- ria ↄfitetur. Non quo vt ſuperius indicaui ve gnnn pture diuine cõſuetudinẽ nouerimus vt ſpon: re pater Joſeph fuerit ſaluatoꝛis: qͥ ad famã es n ſas appellet vxoꝛes: ſiẽ i ſequẽtibꝰ SGeuterono marie cõſeruandã pater ſit ab omnibꝰexiſtima iie mijteſtimonijs apꝛobat᷑. Si qͥs inqͥt iuenerit tus:qui anteqᷓ; moneret᷑ ab angelo Yoſeph fili vginem deſponſatã viro in campo: ⁊ vim fac Dauid ne timueris accipere mariã uchen Foars tuam: qð eni in ea natum eſt de ſpũſancto?:co gitabat occulte dimittere eam. intm̃ ſuum non eſſe qui cõceptus fuerat condebae iam ſa tis docendimagis qᷓ; reſpondẽdi ſtudio diſpu tatuʒ eſt:cur Joſeph pater domini:cur maria appellata ſit còiunx.in quo hoc bꝛeuiter cõtine tur cur fratres eius qͥdam eſſe dican᷑ Nerum qꝛ ſuum locum huic queſtiũcule reſeruamus: ⁊ ad reliqua feſtinat oꝛatio:nunc illud eſt diſſe rendũ quomodo ſcriptura dicat/ Exurgẽs au tem Joſeph a ſomno fecit ſicut pᷣcepit ei ange⸗ lus domini:⁊ accepit vxoꝛem ſuã ⁊ non cogno uit eã donec peꝑit ſilium ⁊ vocauit nomẽ eius ihm.in quo pᷣmuʒ aduerſarius ſuꝑfluo laboꝛe deſud at cognoſcẽdi verbũ ad coitum mag qᷓ; ad ſcientiã eſſe referenduʒ:q̃ſi hoc quiſq; nega uerit :et eas ineptias qs redarguit aliquando pꝛudẽs quiſpiã poterit ſuſpicari Deinde vult docere:ꝙ donec ſiue vſq; aduerbiũ/certũ tem⸗ pus ſigniſicant: quo cõpleto ſiat id qð vſq; ad illud tẽpoꝛis qð pᷣſcriptum eſt nõ fiebat velut i pᷣſenti. Et non cognoſcebat eaʒ donec peperit filiũ.A aret inquit cognitã eſſe poſt partuʒ: cuius cognitionẽ filij tm differebat generatio. Et ad hoc apꝛobandũ cõgerit ðᷣ ſeripturis ex⸗ empla qᷓ;plurima moꝛe andabitarũ gladiũ ĩ te⸗ nebꝛis ventilans:⁊ lingue ſonũ ad cõſodienda ſui tm̃ coꝛpoꝛis mẽbꝛa concutiens/Ad qoð nos — bꝛeuiter reſpodemus:⁊ cognoſcebat cvſq; ſer monẽ in ſcripturis ſanctis dupliciter intelligi. ⁊ de eo qͥdem qð ſcriptuʒ eſt cognoſcebat quo q; ad coitũ eſſe referendũ:ipᷣe diſſeruit nlło du bitante qͥn ad ſcientiã ſepe referat᷑. At ibi. Re manfit puer ihs in hieruſalẽ: ⁊ nõ cognouerũt parentes eius. Nunc illud eſt oſtendenduʒ: vt quomodo ibi ↄſuetudinẽ ſcripture ſecutus eſt ſic etiam h̊ donec eiuſdeʒ ſeripture auctoꝛitate eius aſſumptiõe ſignificat:ſepe infinituʒ:vt eſt illud qð deùs ad quoſdaʒ loqtur in ꝓphetis. fũgat᷑:que ſepe certũ tempus vt ipᷣe diſſeruit Ego ſũ:ego ſũ:⁊ donec ſeneſcatis ego ſũ.Nũ⸗ quid poſtq; illi ſenuerint deus eſſe deſiſtet:/ Et ſaluatoꝛ in euangelio ad apoſtolos. Ecce egoĩ quit vobiſcũ ſum omnibꝰ diebus vſq; ad ↄſũ⸗ mationem ſ eculi: a diſe cipulis dominꝰabſcedet ⁊ tunc quãdo.xij.ſolijs iudicaturi ſunt.xij.tri bus iſrael domini cõſoꝛtio fraudabũtur/au lus quoq; apoſtolus coꝛinthus ſcribẽs:pꝛimi⸗ tie ait chꝛiſtus: deinde hi qui ſũt chꝛiſti qui in aduẽtu eius crediderũt:deinde finis cuʒ tradi derit regnum deo ⁊ patri:cum deſtruxerit om nem pᷣncipatum ⁊ omn᷑ poteſtatẽ ⁊ virtutem. Opoꝛtet eni illum regnare donec ponat omes inimicos ſub pedibus erꝰ. Oia eni ſub pedibꝰ eius ſubiecit. Eſto de hoie dictum ſit. Non ne gamus ð eo qͥ paſſus eſt crucẽ:qui poſtea ſede⸗ RN₰MANℳ—— re iubet a dextris .Quid ſibi vult hoc qð ait: Opoꝛtet eni illũ regnare donec ponat omnes inimicos ſub pedibus eiꝰ⸗ Nundòd tamdiu re⸗ gnaturus eſt dñs: donec incipiant eſſe inimici ſub pedibus eius:⁊ poſtqᷓ; illi ſub pedibus fu⸗ erint regnare deſiſtet: cum vtiq; tũc magis re⸗ gnare incipiet:cũ inimici ceperint eſſe ſub pedi bus:⸗ Gauid quoq; in quarto graduũ pſalmo Sicut oculi ancille in manibꝰ oñe ſue:ita oculi noſtri ad dñũm deum noſtrũ donec miſereatur noſtri. Ergo tãdiu ꝓpheta oculos habebit ad dominũ:qᷓ;diu miſericoꝛdiã impetret: ⁊ poſti⸗ petratã miſericoꝛdiã oculos toꝛquebit ad fras Qui in alio loco dicit: Oculi mei defecerũt in ſalutare tuũ:⁊ in verbũ iuſticie tue. NPoteram ſuꝑ hoc inumerabilia exempla cõgerere: ⁊ oẽʒ lace ſcentis S ipe niat diuinus. Et tradiderũt Jacob deos alienos: pcacitatem teſtimonioꝝ nube cela huc pauca ſubiciã: vt his ſimilia qui erant in manibus eoꝛuʒ: æ in aures qͥ erant in auriculis eoꝛũ. Et abſcondit eos Jacob ſub tus terebintũ: que eſt in ſicims:⁊ perdidit eos vſq; in hodiernũ diẽ:. Item in fine deuterono⸗ mij. Et defunctus ẽ Moyſes ſeruus domini in terra modo p verbũ domini: ⁊ ſepelierũt eũ i geth ppe domũ phegoꝛ.⁊ nemo ſcit ſepulcrũ eius vſq; in diẽ iſtum. Certe hodiernus dies il lius tẽpoꝛis eſtimãdus eſt:quo hiſtoꝛia ipᷣa cõ textaeſt. Siue oyſẽ dicere volueris aucto rem penthateuci: ſiue Heſdrã eiuſdẽ inſtaura⸗ toꝛem operis non recuſo. Nunc hoc q̃ritur: vt id qð dictum eſt vſq; in diẽ iſtum:ad illaʒ refe⸗ ratur etatem qua libꝛi editi ſiue conſcripti ſunt Boceat igit᷑ poſt illã diem tot iam annoꝝ vſq; ad nos voluminibꝰexacil aut idola que ſub te⸗ rebinto cõdita fuerant reperta:aut ovſi tu mulum iueſtigatũ. quia obnixe aſſerit poſt do nec ⁊ vſq; eẽ incipere:qð tamdiu nõ fuit qᷓ;diu vſq; cõpleret᷑:⁊ donec quinpotius aĩaduertat ſcripture ſancte idioma: ⁊ nobiſcũ in quo heſi⸗ tabat intelligat. Intelligat ea de qb poſſet am bigi ſi nõ fuiſſet ſcripta ſigniſicari: cetera vero noſtre intelligẽtie derelinqui. Si eni adhuc re centi tẽpoꝛe viuentibꝰ his qͥ viderant Moyſẽ ſepulcrũ eius potuit ignoꝛari: multo mag tot ſeculis pᷣtereuntibꝰ. Juxta qð ⁊ illud intelligi tur de Joſeph euãgeliſtaʒ id indicaſſe:de quo ſcandalũ poterat moueri non eã cognitã eſſea viro ſuo vſq; ad partũ: vt multo magis intelli geremus cognitã non fuiſſe poſt partuʒ:a qua tũc ſe abſtinuit cum adhuc de viſione poterat fluctuare/Ad ſũmam illud redro:quare ſe ab⸗ ſtinuerit Joſeph vſq; ad partus diẽ. Reſpon debit vtiq; qꝛ angelũ audierit dicentẽ: Quod eni in eanatum eſt:de ſpirituſancto eſt.Ad qð e ſibi lectoꝛ inueniat Loquit᷑ in Geneſi ᷣmo ebl ſh n ſoc ut des Gl niſe cee onn nic mni ſnt tuun ketin her fant dor ſen n 1 et eo. fall. lien Gecd betur Meri fiorn none, nec gpude 1diſon nonpon ſuam: ſeth⸗ theoye ſinie lun ſcnen lenioſ bonh ſens eltmn diesſe⸗ voctan. krrtrit voinneſa fuuagat Eanin nhes lini ofi⸗ gore⸗ Ppedl pſano noalk greaur cbitad at⸗ ins dcrütin Mrn geno nubece lniin nefifno Alienos: Gierent ucblib Nlicteos danadne⸗ s doni gcicid ſtſauri mudel ſoitiztc ns un Liükanre⸗ Niru Ullgrt⸗ onätom morri baneihht⸗ 1 ecfen ſauhckn töfurötn stialue Zincvohe 1 nn aisl nnhoi lioengt olterte laſenent icoghlt —·ʒ⸗ Konm;⸗ ſoene = SS. 3 — — — — — — = — — — — — — = = C— = ☛ = Tractatus II nos inferimꝰ: a certe audierat. Joſeph fili Da uid ne timeas accipere mariam vxoꝛem tuam. ꝓhibitum ei fuerat ne relinqueret:ne adulterã exiſtimaret vxoꝛem. Nũquid ⁊ a congreſſu cõ ſugis ſeparatus fuerat: cum vtiq; ne ſeparareĩ magis fuiſſet admonitus: Et audebat inqt vir iuſtꝰdei in vtero audiens filiũ dei ð vxoꝛis coi tu cogitarepulchꝛe. Qui ergo ſomnio tm̃ cre⸗ didit in vxoꝛem non auderet attingere:is poſt qᷓ; paſtoꝝ voce cognouerat angelũ domini ve niſſe de celis: ⁊ dixiſſe ad eos:nolite timere Ec ce euangeliʒo vobis gaudium magnũ: qð erit omni populo.quia natus eſt vobis hodie ſal⸗ uatoꝛ:qui eſt chꝛiſtus dominꝰ in ciuitate Ha⸗ uid:⁊ cum eo laudes militie conciniſſe celeſtis Gloꝛia in excelſis deo:⁊ ſuper terram pax ho⸗ minibus bone voluntat :qui Symeonẽ iuſtũ inter amplexus paruuli viderat pꝛedicantem. Nunc dimittis ſeruũ tuum domine vᷣm vbum tuum in pace. Quia viderunt oculi mei:ſaluta retuum:qui Annã ꝓphetiſſam:magos:ſtellã Herodẽ:angelos viderat.qui inquã miracula tanta cognouerat:dei templũ:ſpũſſancti ſedẽ: domini ſui matrem audebat attingere. Et cer⸗ te maria cõſeruabat omnia verba hec ↄferens in coꝛde ſuo. An ne impudẽter neges iſta igno raſſe Joſeph. Et erãt inquit Lucas pater illiꝰ et mater admirantes ſuꝑ his que dicebant᷑ de guni habeat ⁊ fratres. Sicut vnigenitus ille vocek qui parentibꝰ ſolus ſit filius. Mos autẽ ita dif⸗ eo.lʒ tu mira impudẽtia hec in grecis codicibꝰ falſata cõtendas:que non ſolũ omes penegre cie tractatoꝛes in ſuis voluminibꝰ reliquerunt Sed nõnulli quoq; e latinis itavt in grecis ha betur aſſumpſerũt. Nec neceſſe eſt nũc ð exem plarioꝛũ varietate tractare:cum omes ⁊ vete⸗ ris noue ſcripture inſtrumẽtum in latinũ ſer⸗ monem exinde trãſlatũ ſit:⁊ multo purioꝛ ma nare credenda ſit fontis vnda q; riui. Hec ais apud me nugeſũt:⁊ argumẽtationes ſuꝑflue: 7 diſputatio magis curioſa qᷓ; vera. Nũquid non potuit ſcriptura dicere: ⁊ accepit vxoꝛem ſuam:⁊ non fuit amplius auſus ↄtingere eam ſicẽ ð thamar dixit ⁊ iuda? Aut defuerũt Mat theo verba:qͥbus id qð itelligi volebat poſſet affari⸗ Hõ cognouit inqͥt eam donec peperit fi lium. Poſt partũ ergo cognouit:cuius cogni⸗ tionem ad partum vſq; diſtulerat.Si tam con tentioſus es:iam nũc tua mẽte ſuꝑaberis.No lo mihi aliqð inter partũ ⁊ coitum tẽpus inter ſeras. Nolo dicas mulier quecũq; ↄcepit ⁊ pe perit maſculũ imunda erit ſeptem diebus hᷣm dies ſeceſſionis ⁊ purgatiõis ſue ĩmunda erit: ⁊ octauo die circũcidet carnem pᷣputij eius.et xxx.tribus diebus ſedebit in ſanguine puro:⁊ omne ſanctũ non tanget:⁊ reliqua. Statim eã inuadat Joſeph: ſtatim audiat pꝑ Hieremiam Equi inſaniẽtes in femias facti ſũt mihi:vnuſ Fo. XLVII Epia quiſq; ad vxoꝛem pꝓximi ſui hiniebat. Alioq̃n ſtare quomodo poterit:non cognouit eam do nec peperit filiũ:ſi poſt purgationis tẽpus ex⸗ pectat:ſi. xl.rurſuʒ diebus tanto tẽpoꝛe dilata libido differt᷑: polluat᷑ cruoꝛe puerpera:obſte⸗ trices ſuſcipiant paruulũ vagientẽ: maritꝰ laſ ſam teneat vxoꝛẽ: Sic incipiãt nuptie:ne euan geliſta mentitꝰ ſit. Sed abſit vt hocde mre ſal uatoꝛis ⁊ viro iuſto ſit exiſtimandũ.Hulla ibi obſtetrix: nulla mulierculaꝝ ſedulitas intercel ſit. Ipa pannis inuoluit inſanteʒ: ip̃a ⁊ mater et obitetrix fuit. Et collocauit eum inqᷣt in pꝛe⸗ ſepio:quia non erat ei locus ĩ diuerſoꝛio.Que ſentẽtia ⁊ apocryphoꝝ deliramẽta conuincit: dum maria ipᷣa panis inuoluit infantẽ: ⁊ Hel⸗ uidij explere non patit᷑ volũtatẽ:in diuerſoꝛio locus non fuit nuptiarũ. Nerum quia iam ſat abũdeq; reſpõdimꝰ ad id quod ꝓpoſuerat an⸗ teqᷓ; cõuenirent: ⁊ non cognouit eam donec pe perit filium. Ad tertiã veniendũ eſt q̃ſtionem: reſpõſionis oꝛdo ꝓcedat. Ault eni alios quo⸗ q; filiosmariã ꝓcreaſſe:⁊ ex eo qð ſcriptum ẽ. vt iuxta diſputatiõis eius oꝛdinem etiã noſtre Alcendit autes Joſeph in ciuitatẽ Dauid: vt eſt autẽ cum ibi eſſent:impleti ſunt dies vt pa⸗ reret:⁊ peperit filiũ ſuum pmogenitũ. nitit᷑ a pꝛobare pᷣmogenitũ non poſſe dici niſi euʒ qui finimus. Omnis vnigenitus eſt pmogenitus: non omis pᷣmogenitus eſt vnigenitus. Mꝛimo genitũ eſſe non tm poſt quẽ ⁊ al:ſed ante quẽ nullus. Omne inqͥ tdominꝰ ad Aaron qð ape Pfiteretur cuʒ maria vxoꝛe ſua p̃gnãte.Factũ rit vuluã ab oĩ carne que offert᷑ domino ab ho mine vſq; ad pecus tibi erunt. Tantũmodo p cijs redimant pᷣmogenita hominuʒ ⁊ pᷣmogeni ta pecoꝛuʒ imundoꝛũ. Definiuit ſermo dei qᷣd ſit bᷣmogenitum. Omne inqͥt qð aperit vuluã. Alioqͥn non eſt pᷣmogenitus niſi is tm̃ quem ſe quunt᷑ fratres.tãdiu ſacerdotibꝰ pꝛimogenita non debẽt᷑: qᷓdiu ⁊ alia fuerint ꝓcreata:ne foꝛ te partu poſtea non ſequẽte vnigenitꝰ ſit et nõ bmogenitus Redemptio inqt eius erit ab vno menſe:eſtimatio qͥnq; ſiclis ᷣm ſiclum ſanctuʒ xx. oboli ſunt. Tatũmodo pᷣmogenita vitulo2 ⁊ bᷣmogenita ouiũ ⁊ ᷣmogenita capꝛaꝝ nõ re- dimes qꝛ ſancta ſũt.Cogit me ᷣmo dei: vi om ne maſculinũ qð aperit vuluã ſi de mũdis alia⸗ libus ſit deo voueã:ſi de imũdis redimã dans pciũ ſacerdoti. Moſſũ reſpõdere ⁊ dicẽ: Quid me in vniꝰ menſis ſtringis articulosd ömoge nitũ vocas:quẽ anteqᷓ; fratres ſequãt᷑ ignoꝛoꝰ Expecta donec naſcatur ſcõᷣs. Nihil debeo ſa cerdoti:niſi ⁊ ille fuerit ꝓcreatus:ꝑ quẽ is qui ante natus eſt incipiat eẽ pᷣmogenitus. Raie Pare mihi ip̃a apices loquent᷑:et me ſtulticie redar⸗ guẽt eñ eſſe dictũ pᷣmogenitũ: qͥ aperiat vuluã nõ q̊ habeat ⁊ fratres:Geniq; iterrogo de Jo hãne quẽ ↄſtat eſſe vnigenituʒ. an ⁊ pᷣmogeni⸗ tũ:an ⁊ pᷣmogenitus fuerit: viruʒ ne ⁊ ipie ᷣm legem ꝓ toto ei legi fuerit obnoxius: Ambigi non põt.Certe ð ſaluatoꝛe ſcriptura ſic loqͥtur Cũ expleni eſſent dies purgatiõis eoꝝ m legẽ Moyſi:duxerũt eum in hierłm:vt offerrẽt eũ dño:ſicut ſcriptũ eſt in lege dñi Quia ome ma ſculinũ adaperiẽs vuluã ſãctũ dño vocabit᷑.⁊ vt darent hoſtias ſᷣm qð dictuʒ eſt in lege dñi par turturũ:aut duos pullos colũbaꝝ.Si hec lex tim ad pꝛimogenitos ꝑtinet: pᷣmogenitũ au tem ſequentes faciũt:nõ debuit lege pᷣmogeni ti teneri:qui de ſequentibꝰ ignoꝛabat᷑.Sed qꝛ tfenetur lege pᷣmogeniti etiaʒ ille quem fratres ceteri non ſequũtur: colligit᷑ eum pᷣmogenituʒ vocari:qͥ vuluã aperiat.⁊ ante quẽ nullus ſit: non eum quẽ frater poſt genitus ſubſequatur Moyſes ſcribit in Exodo. Factũ eſt autẽ cir⸗ ca mediam noctẽ:⁊ dñs ꝑcuſſit ome pmogeni⸗ tum iĩ terra egypti a pᷣmogenito Pharaonis qͥ ſedebat ſuꝑ thꝛonũ eius: vſq; ad pmogenituz captiue:que eſt ad lacũ:⁊ omne pᷣmogenitũ pe coꝛis. Reſpõde mihi hi qͥ tunc ab exterminato re fuerint iterẽpti bᷣmogeniti fuerunt:an ⁊ vni geniti:Si pᷣmogeniti tmilli vocãt᷑ qui fratres habent:ergo ab interemptiõe vnigeniti libera ti ſunt.ſi autẽ ⁊ vnigeniti ceſi ſunt:cõtra ſentẽ⸗ tiam factum ẽ:vt intermogenitos ⁊ vnigeni ti moꝛerent᷑.Aut vnigenitos liberabis a pena ⁊ ridiculus eris:aut ſi cõſiteberis interfectos ĩ gratis obtinebimꝰ et vnigenitos pᷣmogenitos appellari/Extrema ꝓpoſitio fuit (licet idipᷣm iĩ pᷣmogenito voluerit oſtẽdere) fratres domini in euangelijs noiari:vt ibi. Ecce mater eius et frater es eiꝰ ſtabant foꝛis q̃rẽtes loqui cum eo Et alibi. Poſt hec oſtendit capharnauʒ ipᷣe et mater eius ⁊ frater eius.Et ibi. Dixerũt ergo fratres eius ad eũ.Trãſi hinc: ⁊ vade in iude⸗ am:vt ⁊ diſcipuli tui videãt opera tua:que fa⸗ cis. Nemo eni aliqͥd in occulto faciẽs q̃rit ipſe in palam eſſe.Si hec facis: manifeſta teipſum huic mundo. Johhe deſuꝑ inferente. Meq; eni fratres eius tunc creaebàt in eum. Iteʒ ¶ Oar cus ⁊ Mattheus. Et docebat eos in ſynago⸗ Qedꝛ in patria ſua:ita vt ſtuperent ⁊ dicerẽt nde huic hec oĩs ſapiẽtia et vtutes: Nonne h; eſt fabꝛi filius: nonne mr̃ eius dicit᷑ maria: ⁊ frratres eius Jacobꝰ ⁊ Joſeph ⁊ Simon ⁊ Ju das: ⁊ ſoꝛoꝛes elus om̃es apð nos ſũte Lucas quoq; in actibus apoſtoloꝛũ ita refert. hi oẽs erant inſtãtes vnanimes in oꝛatione cum mu lieribus ⁊ maria matreieſu ⁊ fratribus ipᷣius Necnõ ⁊ Paulꝰapłs in eadẽ hiſtoꝛie veritatẽ pari voce ↄcoꝛdat.Aſcẽdi aũt m reuelationẽ ⁊ neminẽ vidi niſi Petrũ ⁊ Jacobũ fratrẽ dñi Et rurſum in alio loco. Nunqͥd non habemus ptãtem manducandi ⁊ bibendi:⸗ Mũqͥd nõha⸗ bemus poteſtatẽ vxoꝛes circũducendi:ſicut et ceteri apoſtoli frẽs dñi ⁊ Cephas:Et ne foꝛte aliquis iudeoꝛũ teſtimoniũ nõ admitteret:qui etiam nomia fratrũ illius ediderunt:ſimili eos aſſerens in fratribꝰ erroꝛe deceptos quo in pa tre eſtimãdo ſũt lapſi: argute pᷣcauit: ⁊ ait hec eadẽ vocabula ab euãgeliſtis i alio loco nomi⸗ nari:⁊ eoſdẽ eẽ fratres dñi filios marie. Mat⸗ theus loqtur. Erãt autẽ ibi ⁊ mulieres: haud dũuũbiũ qͥn ante crucẽ dñietiã mulieres multe a longe expectantes:que ſecute fuerũt ihm a ga lilea miniſtrantes illi. Inter quas erant maria magdalene ⁊ maria Jacobi et Joſeph mater: ⁊ mater filioꝛũ Zebedei. Iteʒ arcꝰ. Erant aũt⁊ mulieres a longe aſpiciẽtes:inter q̃s erãät maria magdalene et maria Jacobi minoꝛis et Joſeph mater ⁊ Salome. Ibiq; poſt modicũ ⁊ alie multe:que aſcẽderant cum eo in hierłm. HNecnõ ⁊ Lucas. Erant autẽ maria magdale⸗ ne ⁊ Johãna ⁊ maria Jacobi:⁊ cetere cuʒ eis. lec iccirco replicauimus:ne calũniet᷑ ⁊ clami tet ea que ꝓ ſe faciant a nobis eſſe ſubtracta:⁊ ſententiã ſuã nos teſtimonijs ſcripturax ſed lu bꝛica diſputatiõe cõuulſam.Ecce inquit Jaco bus ⁊ Joſeph filij marie quos iudei fratres ap pellauerũt.Ecce maria iacobi minoꝛis et ioſe⸗ phtis mater. minoꝛis autẽ iacobi:ad diſtincti onem maioꝝs qui erat filius Zebedei:ſicut ⁊ i alio loco Marcus ponit: Maria aũt magda lene ⁊ maria Jocobi ⁊ Joſephtis viderũt vb⸗ poneret᷑:⁊ tranſacto ſabbato emerũt aromata ⁊ venerũt ad monumentũ.⁊ vtiq; ait. miſe rum erit ⁊ impiũ ð maria hoc ſentire: ⁊ cũ alie femine curã ſepulture Jeſu habuerint: matrẽ eius dicamus abſentẽ:aut alterã eſſe mariã ne ſeio quã cõfingamus:pᷣſertim cum euangeliuʒ Johis teſtet᷑ pᷣſentem eam illic fuiſſe quado il⸗ lam de cruce dñs iam viduã vt matrẽ Johᷣi cõ mẽdabat.Aut nunqͥd euãgeliſte fallunt᷑ ⁊ fal⸗ lunt:vt eoꝛũ mariã matrẽ dicerent quos iudei fratres eſſe dixerũt: O furoꝛ cecus ⁊ in ꝓpꝛiũ exitum mens veſana. Dicis ad crucem dñima trem eiꝰ fuiſſe pᷣſentẽ: dicis Johi diſcipulo ob viduitatẽ ⁊ ſolitudinẽ cõmendatã: q̃ſi iuxta te nõ haberet attuoꝛ filios ⁊ inumeras filias: q̃ꝝ ↄſoꝛtio frueret᷑. Uiduã quoq; nomĩas:qð ſcri ptura nõ loqᷣt᷑.Et cũ oĩa euogeliſtaꝝ exempla ꝓponas:ſolius tibi Johis vba non cõplacẽt. Dicis trãſitoꝛie ad crucẽ dñi eã fuiſſe pᷣſenteʒ: ne ↄſulto pᷣteriſſe videaris:a iñ q̃ cũ illa mulie res fuerãt ſiles. Ignoſcerẽ neſciẽti:niſi viderẽ cõſulto reticentẽ.Audi itaq; Johes qͥd dicat: Wiens hidſ benns ſianen Nefene Gani nlies Wonng ntbee Choni⸗ eet Gehl Se nbneg fmmmeri phnge: . Ern itristi mincis oſtnocc binbiet nogde. ceazes nick cri, ſubnaar Nurpſet bincurd eiftunesig Nnsate adoiſinai daſanetl tütnege erüre nünonnn zi ni nirtnddli vennmmme chenmdne maungenn Uleniet nant M eflluittt⸗ ntaue i ns ul mmeendſtim dichloh gisflusii⸗ Tractatus II Stabãt aũt iuxta crucẽ dñi mater eius ⁊ ſoꝛoꝛ matris eius maria Cleophe maria MMagda lene. Nulli dubiũ ẽ duos fuiſſe aplos Jacobi vocabulo nũcupatos: Jacobũ Zebedei:⁊ Ja cobũ Alphei. Iſtũ neſcio quẽ minoꝛẽ Jacobũ quẽ marie filiũ:nec tñ matris dñi ſcriptura cõ⸗ memoꝛat apłm: vis eſſe an nõ: Si apls eſt.Al phei filius erit:⁊ credidit in ihᷣm:⁊ nõ erit de il lis fratribꝰ de qbus ſcriptũ eſt. Neq; eni tunc fratres eius credebãt in ihm. Si non eſt apłs: ſed tertiꝰ neſcio qͥs Jacobus:quõ eſt frater do mini putãdus:⁊ quõ tertius ac diſtinctiõe ma ioꝛis apellabit᷑ minoꝛ:cũ maioꝛ ⁊ minoꝛ nõ in⸗ ter tres ſed inier duos ſoleãt pᷣbere diſtantiäs⸗ ⁊ frater dñi aplus ſit Paulo dicente. Deinde poſt triẽniũ veni hierim videre Petrũ:⁊ man ſi apud illum diebꝰ.xv.alium aploꝝ vidi nemi nem:niſi Jacobũ fratrẽ dñi.Et in eadem epła Ec cognita gr̃a que data eſt mihi CPetrꝰa Ja⸗ cobus ⁊ Johhes:qui videbant᷑ colũne eſſe.Ne aũt hũc putes Jacobũ filiũ Zebedei:lege actꝰ apłoꝝ:iam ab Herode fuerat interemptus.re⸗ ſtat ↄcluſio:vt maria iſta que Jacobi minoꝛis ſcribit᷑ mater:fuerit vxoꝛ Alphei: ⁊ ſoꝛoꝛ ma⸗ rie matr dñi:quã mariã Cleophe Johhes euã⸗ geliſta cognominat a patre ſiue a gentilitate fa milie: aut q̃cunq; alia cauſa ei nomẽ imponẽs. Si aũt inde tibi alia atq; alia videt᷑:ꝙ alibi di catur maria Saeebi minoꝛis mater: ⁊ h maria Cleophe:diſce ſcripture ↄſuetudinem eundeʒ hoĩem diuerſis nominibꝰ nuncupari. Raguel ſocer Moyſi ⁊ Jethꝛo dicit᷑. Gedon nõnullis cauſis imutandi nois ante pᷣmiſſis ſubito Hie⸗ roboal legit᷑. Oʒias rex iuda viciſſim Aʒarias vocat᷑.Oſdons thaboꝛ thabiriũ dici᷑. Rurſũ lermon phenices cognomiat ſanioꝛ:⁊ Amo⸗ reus cognominat eum ſanir. Eadeʒ celi plaga tribus nominibꝰappellat᷑ nageb theman dari⸗ on. Lege Eʒzechiel Petrus ⁊ Simõ dicitur et Cephas. Judas Jacobi TZelotes:in alio euã⸗ gelio Thadeus dici᷑. Multaq; alia:q̃ ad ex⸗ emplũ hoꝛũ ipᷣe ſibi de oibus ſcripturis lectoꝛ potcrit cõgregare/Hunc illud eſt qdð conamur oſtendere. vi fratres dñi appellent᷑ filij materte re eius marie:qͥ antea non credẽtes/poſtea cre diderũt:lʒ fieri potuerit:vt vno ſtatim creden te alij diu increduli fuerint: ⁊ hanc fuiſſe mr̃eʒ Jacobi ⁊ Joſephtis.id ẽ.mariã Cleophe vxo rem Alphei:hãc dictã mariã Jacobi minoꝛis Aue ſi eſſet mater dñi:magis eã vt in oibus lo cis matrẽ illiꝰ apellaſſet:⁊ non alioꝝ:dicendo matrẽ alteriꝰ voluiſſet itelligi. Heꝝ in hac par te ↄtẽtioſũ funem nõ traho. Alia fuerit maria Cleophe: alia maria Jacobi ⁊ Joſephtis: dũ⸗ modo ↄſtet nõ eãdẽ mariã Jacobi ⁊ Joſephʒ eſſe quaʒ matrẽ dñi. Et vnde ais frater dñi di⸗ cti ſũt:q̃ nõ erãt fratres tuoꝛ modis ĩ ſepturis d gẽte:affectu:cognatiõe FKatura Elſau Jacob xij.priarche: Andreas ⁊ Petrꝰ/ Jacobꝰ ⁊ Jo⸗ hanes Dẽte qᷓ oẽs iudei int᷑ ſe frẽs vocãt᷑: vti deuteronomio.Si aũt emeris frẽm tuũ:qͥ ẽ he bꝛeus:vel q̃ ẽ hebꝛea:ſᷣuiet tibi ſex annis:⁊ ſe. ptimo ãno dimittes eũ libeꝝ abs te.⁊ ĩ eodem ↄpſtituẽdo:cõſtitues ſuꝑ te pᷣncipẽ quẽ elegerit Fo. XLVIII XI — Jã nũc doceberis q̃t⸗ dñs deꝰtuꝰ:eũ qͥ ex fratribꝰ tuis ſit. Nõ eni po teris ↄſtituere ſuꝑ te hoiem alienigenã:qꝛ nõ frater tuꝰlEt rurſũ: Ne viſo vitulo fratris tui vel oue eiꝰerrãtibꝰꝑ viã:negligas ea. Reuer⸗ ſione reduces ea fratri tuo: et reddes ea fratri tuo.Qðõð ſi nõ apꝛopiñt tibi frater tuus:neq; nouer eũ:colliges ea itra domũ tuã: et erũt ea tecũ donec q̃rat ea frater tuus:⁊ reddes ei.Et apłs MPaułꝰ. Optab inq̃ͥt egoipſe anathema eſſe a xpᷣo ꝓ fratribꝰmeis cognatis ᷣm carneʒ q ſũt ifraelite/oꝛro cognatione frẽs vocãt᷑:q̊ ſunt de vna tes ĩterpᷣtant᷑:cũ ex vna radice młta generl tur ba diffundit᷑: vt ĩ Geneſi. Sixit aũt Abꝛaã ad Loth:nõ ſit rixa int᷑ me ⁊ te: ⁊ int᷑ paſtoꝛes me os ⁊ paſtoꝛes tuos: quia frẽs nos ſumꝰ:ibiq; elegit ſibi Loth regioneʒ ioꝛdanis: ⁊ eleuauit Loti ab oꝛiẽte:⁊ diſceſſerũt vnuſqᷣſq; a fratre ſuo.Et certe Loth non ẽ frat᷑ Abꝛae: filiꝰ fra tris eiꝰ Arã. Thara qͥppe genuit Abꝛaã ⁊ Na⸗ choꝛ ⁊ Arã:⁊ Aram genuit Loth. Et rurſuʒ. Abꝛaã aũt erat annoꝝ.lxx v.cũ exiret de carra Et ſumpſit Abꝛaã Sarã vxoꝛẽ ſuã: ⁊ Loth fi⸗ liũ fratris ſui. Qð ſi adhuc dubitas fratrẽfra⸗ tris filiũ nũcupari:accipe exẽplũ. Cũ autẽ au⸗ diſſet Abꝛaã: qꝛ captiuus ductꝰ ẽ Loth frater ſuus:numerauit vernaculos ſuos trecẽtos de cem ⁊ octo.Et eũ cedẽ nocturni impetꝰ deſcri⸗ pſiſſet: adiecit ⁊ reduxit oẽm eqᷣtatũ ſodomoꝝ ⁊ Loth fratrẽ ſuũ reuocauit.Sufficiebãt h ad ea q̃ diximus appꝛobãda.Sʒ ne in aliq̃ cauille⸗ ris:⁊ te q̃ſi lubꝛicꝰ anguis euoluas:teſtimonio rũ ſtringẽdus es vinculis:ne q̃rulus ſibiles:et dicas te magis argumentationibꝰ toꝛtuoſis qᷓ; ſcripturaꝝ vᷣvitate ſuꝑatũ. Jacob Iſaac filiꝰ ac Rebecce cum fratris inſidias metuẽs meſopo tamiã ꝑꝛexiſſet:acceſſit ⁊ deuoluit lapidem ab oꝛe putei:⁊ adaquauit oues Laban fratri ma⸗ tris ſue.Et oſculatꝰeſt Jacob Rachel:⁊ excla mans voce ſua ploꝛauit: et indicauit Rachel: qꝛ frater ẽ pr̃is eꝰ:⁊ qꝛ filiꝰ Rebecce cẽ̃.Ecceet H eadeʒ lege q̃ frater ſoꝛoꝛis filius apellat᷑.Et iterũ. Dixit aut Laban ad Jacob: Auoniam frater meus es:nmon ſeruies mihi gratl.Dic mi hi que ſit merces tua. Expletis itaq; xx. ãnis cum ignoꝛãte ſocero vxoꝛibꝰ filijſq; comitatus reuerteret᷑ ad patriã:cõſecutus ẽ eũ Labadl in inis frẽs dici natura amilia.i.pria:q̃ͥs latini paternita Pars monte galaad. Et cuʒ idola qᷓ Rachel occulta⸗ bat queſita non inueniſſet in ſarcinis:reſpõdit Jacob:⁊ dixit ad Laban. Que culpa mea eſt: et qð delictũ meum:ꝙ ꝑſecutus es me: ⁊ qua- re ſcruratus es oĩa vaſa mea:Quid inueniſti ð omnibꝰrebus tuis: NPone hic in conſpectu fra trũ tuoꝛũ ⁊ fratrũ meoꝛuʒ:et redarguent inter nos duos. Reſponde ſint iſti fratres Jacob ⁊ Laban:qui tunc fuerãt in pᷣſenti.Eſau certe frater Jacob abſens erat:⁊ Laban filius Ba⸗ thuel fratres excepta ſoꝛoꝛe Rebecca non ha⸗ buit Innumerabilia ſũt iſtiuſmodi libꝛis inſer ta diuinisſSed ne longũ faciam:ad extremaʒ diuiſionis partem reuertar.id ẽ. ⁊ affectu frẽs dici:qui in duo ſcindit᷑.in ſpiritale ⁊ i cõmune In ſpiritale:qꝛ omnes chꝛiſtiani fratres vocã tur:vt ibi. Ecce qᷓ; bonũ ⁊ qᷓ; iocũdũ habitare fratres i vnũ.Et in alio pſalmo ſaluatoꝛ. Nar rabo inq̊t nomen tuũ fratribus meis. Et alibi Vade dic fratribus meis/ Doꝛro in cõmune: qꝛ omes hoĩes in cõmune ex vno patre nati pa ri germanitat cõiungimur. SBicite ait his qui oderũt vos:fratres noſtri eſtis Et apoſtolꝰad Coꝛinthios. Si qͥs frater nominat᷑ foꝛnicatoꝛ aut auarus:aut idolis ſeruiens:aut maledicꝰ: ſumere:⁊ cetera his ſimiliai xta quem modũ fratres dñi in euãgelio intelli gas appellari.iuxta naturã Sed ſcriptura non dicit:nec marie eos vocans filios ⁊ Joſephiu xta gẽtem. Sed abſurdũ eſt vt pauciex iudeis vocati ſint fratres:cuʒ om̃es qui ibi erant hac lege iudei fratres potuerũt apellari iuxta affe ctum humani iuris ac ſpũs. Verum ſi ſic qͥ ma gis fratres qᷓ; apoſtoli quos docebat itrinſecꝰ quos matres vocabat ⁊ fratres. Aut ſi oẽs qꝛ hoĩes:fratres ſtultũ fuit nũciari q̃ſi ꝓpꝛiuʒ: ec ce fratres tui q̃rentes te: cuʒ generaliter omes homies hoc iure ſint fratres Reſtat igit᷑ vt iu xta ſupioꝛem expoſitionẽ fratres eos ĩtelligas appellatos cognatiõe: non affectu: non gentis pᷣuilegio:nõ natura. Quomodo Loth Abꝛae quomodo Jacob Laban eſt appellatus frater quomodo ⁊ filie Saphaad accipiũt clerũ ĩter fratres ſuos:quomodo ⁊ Abꝛaã ipe Sarã ſo⸗ roꝛem ſuã habuit vxoꝛẽ.Eteni ait:ᷣNere ſoꝛoꝛ mes eſt de patre:ſed non de matre.id ẽ.fratris eſt flli nõ ſoꝛoꝛis Alioqn quale eſt vt Abꝛaã vir iuſtus patris ſui filiã cõiugẽ ſũpſerit:cum i pᷣmis hoĩbus ꝓpter auriũ ſãctitatẽ idipᷣjm ſcri⸗ ptura nõ noiet malẽs intelligi qᷓ; ꝓferri: et deꝰ lege poſtea ſanciat ⁊ minet᷑: qͥ acceꝑit ſoꝛoꝛem ſuã de pr̃e ſuo vel de mr̃e ſua:⁊viderit turpitu dinẽ eius:⁊a in ipᷣa viderit turpitudinẽ illiꝰ:ob⸗ pꝛobꝛiũ eſt:exterminabunt᷑ coꝛã filijs generis ſui:turpitudinẽ ſoꝛoꝛis ſue detexit:pctm̃ ſuuʒ accipiẽt. Impitiſſime hoiuʒ iſta nõ legeras :et toto ſcripturarũ pelago derelicto ad iniuriam virginis tuã rabiẽ ↄtuliſti in exempluʒ eiꝰ quẽ fabule ferũt:cũ vulgo eſſet ignotus ⁊ nihil bo⸗ ni poſſet facinoꝛis excogitare: qͥ nobilis fieret Diane incẽdiſſe tẽplũ:⁊ nullo ꝓdẽte ſacrilegi⸗ um fert᷑ ipᷣe in mediũ pꝓceſſiſſe clamitãs ſeſe in⸗ cendiũ ſubieciſſe:ſciſcitantibꝰ epheſi pᷣncipibꝰ quã ob cauſã hoc facere voluiſſet: reſpondiſſe vt qꝛ bene nõ poterã:oibꝰ male inoteſcerẽ. Et HB; qdẽ greca narrat hiſtoꝛia. Tu vero templuʒ diñici coꝛpoꝛis ſuccẽdiſti:tu cõtaminaſti ſãctu ariũ ſpũſſancti:ex quo vis quadrigã fratruʒ ⁊ ſoꝛoꝛũ ꝓceſſiſſe congeriẽ.Deniq; cũ iudeis vo ce ſociata dicis: Nõne hic eſt fabꝛi filius: Mõ⸗ ne mater eius dicit᷑ maria?: ⁊ fratres eiꝰ Jaco⸗ bus ⁊ Johes ⁊ Simon ⁊ Judas:⁊ ſoꝛoꝛes eiꝰ omnes apud nos ſũt:Omnes niſi de turba nõ dicit᷑.quis te oꝛo ante hanc blaſfemiã nouerat quis dipondio ſupputabat:Conſecutus eſt qð volebas:nobilis eſt factus in ſcelere. Egoipſe qui cõtra te ſcribo:cum in eadem vꝛbe tecũ cõ⸗ ſiſtam:q̃re balbutis ⁊ erubeſcis: albus vt aiũt ater ve ſis ſcio. Pꝛetermitto vitia ᷣmõis:qui⸗ bus omnis liber tuus ſcatet. Taceo ridiculum aut ebꝛioſus:aut rapax:cuʒ eiuſmodi nec cibiũa nterrogo nůc iu exoꝛdium. O tẽpoꝛa:o moꝛes.Non quero elo quẽtiaʒ:quã ipᷣe non habẽs in fratre Crarerio reqͥſiſti Eon inquã flagito lingue nitoꝛem.ani me qᷓro pietatem Apud xpianos auteʒ ſoleciſ⸗ mus eſt magnus ⁊ vitiũ:turpe quid vel narra re vel facere.Ad calcem venio: ⁊ te coꝛnuta in terrogatione ↄcludo. ſicq; tecum agam:quaſi ſupꝑius nihil egerim. eodẽq; modo dictos eſſe fratres dñi:quo Joſeph dictus eſt pater. Ego inqͥt ⁊ pater tuus dolẽtes q̃rebamꝰ te. Mater hec loqͥtur:nõ iudei.⁊ ipᷣe euangeliſta referẽs. Et erãt pater ⁊ mater illius admirantes ſuper his que dicebãtur de eo et his ſimilia que iam enumerauimꝰ:in qbus parentes vocabantur. Ac ne foꝛte de exemplarioꝛũ veritate cauſeris qꝛ tibi ſtultiſſime ꝑſuaſiſti grecos codices eſſe falſatos:ad Johis euãgeliũ venio:in quo ple niſſime ſcribitur. Inuenit Philippus Natha⸗ nael.⁊ ait illi:huem ſcripſit oyſes in lege. 2 pꝓphete. Juenimus ihm filium Joſeph ana ʒareh. Certe hoc i tuo codice contine᷑. Reſpo de mihi quomodo ips ſit filius Joſeph:quem conſtat de ſpũſancto eſſe ꝓcreatum. Aere Jo⸗ ſeph pater fuit:qᷓ;uis ſic hebes dicere nõ aude bis. An putabat᷑: Eodẽ mõ eſtiment᷑ ⁊ frẽs:qͥ eſtimatꝰ ẽ pr̃ Sʒ qm̃ iam e cautibꝰ ⁊ ↄfragoſis locis enauigauit oꝛatio:pandẽda ſunt vela: et in epilogos illius irruendũ: in quibus ſciolus ſibi viſus Tertullianum in teſtimonium vo⸗ cat:et Nictoꝛini pictauionenſis epiſcopi ver⸗ ba pꝛoponit.Et de Tertulliano quidem nihil — — U euin oſe late tey⸗ nur ſci⸗ pun gloe eri. ini mln⸗ pere ſpor dere nita luiſk ſalni s! 8 annr e de ſun gil bel re los ſoru yogt purg ſainn pme biare ſeaeb: ſibus nonhe nns. legin⸗ legin⸗ mmuoci ſchili ſeolta boiſe⸗ feohe tresd lltate⸗ pman ſcpby Cniug ſanctut ſenha lleſt nerg inian WE ofen ieſef pnhſ oſe i 6 winpen nukfin üm . ülleen 1 numgu ldcdsd⸗ yun e O =SaaA ☛r] — — — — — —. S = — — = —ð — — — — – — – – —– — — — — M == — — –— S . S=S == gub⸗ = — = S= — E S S = = — — ſol no S = — — Tractatus II amplius dico qᷓ; eccleſie hoiem non fuiſſe. De NVictoꝛino vero id qð ⁊ ð euangeliſtis fratres eum dixiſſe dñi non filios marie. Fratres autẽ eo ſenſu quem ſuperius expoſuimus ꝓpinqui tate: non natura. Aerum nugas terimus: ⁊ fõ te veritatis omiſſo:opinionũ riuulos conſecta mur. Nunqͥd non poſſum tibi totam veterum ſcriptoꝝ grecie cõmouere: Egnatiũ: Polycar pum: Hiereneũ: Juſtinũ martyres: multoſq; alios apoſtolicos ⁊ eloquentes viros qui ad⸗ uerſus ebionẽ Theodotũ byʒzantiũ: Valẽ tinũ hec eadem ſentientes plena ſapiẽtie volu⸗ mina cõſcripſerunt:que ſi legiſſes aliqñ plꝰ ſa⸗ peres. Sed melius puto bꝛeuiter ad ſingula re ſpondere:qᷓ; diutius imoꝛãdo volumen exten dere.in illud nunc impetũ facio:in quo tu vgi nitatem ⁊ nuptias cõparando:diſertus eẽ vo⸗ luiſti. Riſimus in te puerbiũ:cameluʒ vidimꝰ ſaltirantẽ. Dicis. Munqd melioꝛes ſunt virgi⸗ nes Albꝛaam Iſaac ⁊ Jacob:qͥ habuere coniu Fa Buad non quotidie dei manibus puuli ngunt᷑ in ventribꝰ: vt merito erubeſcere debe amus mariã nupſiſſe poſt partũ: Quod ſi hoc illis turpe videt᷑: ſuꝑeſt vt non credant etiam deum ꝑ genitalia vginis natũ. Turpius ẽ eni iuxta eos deũ ꝑvirginis pudẽda genitũ:qᷓ; vir ginem ſuo viro nupſiſſe poſt partũ. Junge ſi li bet ⁊ alias nature cõtumelias nouem mẽſibus vterũ inſoleſcẽtẽ: faſtidia: partũ:ſanguinẽ: pã nos. Ipᷣe tibi deſcribat᷑ infans tegmine mẽbꝛa narũ ſolito conuolutꝰ. Ingerant dura pᷣſepia vagitus paruuli: octaue diei circũciſio: tempꝰ purgationis:vt ꝓbetur imundus.HNon erube ſcimus:non ſilemus. Quãto ſunt humilioꝛa qᷓ ꝓ me paſſus eſt:tanto plus illi debeo. Et cum oĩa replicaueris: cruce nihil cõtumelioſius ꝓ⸗ feres: quã pfitemur ⁊ credimus: ⁊ in qua ð ho ſtibus triũphamus. Sed vt hec ꝗᷓ ſcripta ſunt non negamus: ita ea que nõ ſunt ſcripta renui⸗ mus. —. atũ deũ eſſe de vgine credimus quia legimꝰ mariã nupſiſſe pꝰpartũ nõ credimꝰ qꝛ ñ legimꝰ Nec h̊ ideo dicimus:q̊ nuptias cõdẽne mus (ipᷣa qdeʒ vginitas fructus eſt nuptiaꝝ) ſed qð nobis de ſanctis viris temere eſtimare nihil liceat Moſſumus eni hac eſtimatiõis poſ ſibilitate contendere plures quoq; vxoꝛes ha⸗ buiſſe Joſeph: qꝛ plures habuerit Abꝛaã: plu res habuerit Jacob: ? de his eſſe vxoꝛib fra⸗ tres dñi.qð pleriq; nõ tam pia qᷓ; audaci teme ritate confingũt. Tu dicis mariã vginem non ꝑmanſiſſe. ego mihi plus vẽdico etiã ipᷣm Jo⸗ ſeph vginem fuiſſe per mariaʒ: vyt ex virginali „ coniugio virgo filius naſe ceret᷑. Si eni in viruz ſanctum foꝛnicatio non cadit: ⁊ aliam euʒ vxo rem habuiſſe non ſcribit᷑:marie autẽ quã puta tus eſt habuiſſe: cuſtos fuit qᷓ; maritus. Relin⸗ s, ä == 3s Fo. XLX Epla XI quitur vginem eum manſiſſe cum maria:q pao- ter domint meruit awellari.⁊ quia dei compa⸗ ratione vginitatis ⁊ nuptiarũ ſũ aliqua dictu rus:obſecro lecturos:ne me putent nupiijs de ☛ traxiſſe in virginũ laude: ⁊ aliquã feciſie diſti⸗ tiam inter ſanctos veteris teſtamẽti noui icd eſt. inter eos qui habuere cõiugia: æ hos quig complexu mulierũ penitus receſſerunt. leriü ꝓ cõditione tempoꝛũ alie eos tunc ſubiacuiſſe ſententie: alie nos: in quos fines ſeculoꝛũ de currerũt. Odiu lex illa ꝑmaſit Creſcite 1 mul tiplicamini ⁊ replete terram:⁊ maledicta ſteri⸗ lis que non parit ſemen in iſrael:nubebant om nes: ⁊ nubebant᷑: ⁊ derelictis parẽtibus fiebãt vna caro. QAuando vero vox illa ꝑtonuit. Tẽ pus bꝛeuitatũ eſt: reliquũ ẽ: vt qui habẽt vxo⸗ res ſic ſint quaſi non habentes. adherẽtes do⸗ mino vnus cũ eo efficimur ſpũs: æ quare: qꝛ ſine vxoꝛe eſt: cogitat ea que dei ſũt quomodo placeat deo. Qui autẽ cum vxoꝛe eſt: ſollicitus eſt qᷓ ſunt huius mũdi: quomodo placeat vxo⸗ ri. Et diuiſa eſt mulier: ⁊ virgo que non eſtnu pta:cogitat que ſunt dei: vt ſit ſãcta coꝛpoꝛe et ſpiritu. Naʒz que nupta eſt: cogitat que ſũt mũ di: quomodo placeat viro. Quid oblatral:d repugnas? AUas electionis hec loquitur. Diui ſa eſt dicens mulier ⁊ virgo. Vide quate felici tatis ſit que ⁊ nomẽ ſexus amiſerit virgo: iam mulier non vocatur. Que nõ eſt nupta cogitat que ſunt domini: vt ſit ſancta coꝛpoꝛe ſpiritu * „ Airginis diffinitio ſanctam eſſe coꝛpoꝛe 2 ſpi⸗ ritu: quia nihil pꝛoſit carnem habere virginẽ: —.. — ſi mente quis nupſerit. Que vero nupta eſt co gitat que ſunt mundi: quomodo placeat viro. Igem tu putas eſſe diebus noctibus vacare oꝛationi: vacare ieiunijs, ad aduentum mari ti expolire faciem: greſſum frangere: ſimulare blanditias. Illa hoc agit vt turpioꝛ ahareat: nature bonum infuſcet iniuria Hec ad ſpecu ☚ lum pingitur: ⁊ i cõtumeliam artificis conatur pulchꝛioꝛ eſſe qᷓ; nata eſt. Inde infantes garri⸗ unt: familia pꝑſtrepit: liberi ab oſculis ⁊ ab oꝛe dependẽt: computãt᷑ ſumptus: impendia pꝛe⸗ parant᷑.hinc cocoꝛũ accincta manus carnes te rit:hinc textricũ turba cõmurmurat. nunciaf interim vir veniſfe cum ſocijs. Illa ad hirundi nis modum luſtrat vniuerſa penetralia: ſi tho rus rigeat:ſi pauimenta verterint: ſi oꝛdinata ſint pocula: ſi pꝛandium pᷣparatum. Reſpon⸗ de queſo inter iſta vbi ſit dei cogitatio: ⁊ hefe⸗ lices domus.Ceterum vbi iympana ſonant:ti bia clamitat: lyra garrit: cymbalum concre⸗ pat:quis ibi dei timoꝛ? CParaſitus in contume lijs gloꝛiatur: ingrediuntur expoſite libidinuzʒ victime:et tenuitate veſtium nude impudicis otulis ingerütur. Hie infelix vxoꝛ aut letatur aut perittaut ſi triſtat offdit᷑ marſtus. et hine iurgia concitant᷑:hinc diſcoꝛdia ſeminariũ re⸗ pudij.Aut ſi aliqua inuenit᷑ domus:iĩ qua iſta non fiant: que tamẽ rara eſt: ia diſpẽſatio do⸗ mus: liberoꝑ educatio: neceſſitates mariti: coꝛ rectio ſeruuloꝛũ:quã a dei cogitatione nõ auo cẽt: Defecerũt inqᷣt ſcriptura Sare muliebꝛia poſt q dicit᷑ ad Abꝛaam: Omnia quecũq; di cit tibi Sara audivocem eius:q̃ non eſt in par tus anxietatibꝰ ⁊ doloꝛe:que deficientibꝰ men ſtrui cruoꝛis officijs mulier eẽ deſiſtit a dei ma ledictione fit libera.nec eſt ad virum conuerſio eius.ſed ecõtrario vir ſubijcit᷑ ei: ⁊ domini vo eee cepᷣcipitur. Omnia qᷣcunq; tibi dicit Sara au Ddi vocem eius. ⁊ ſic incipiunt vacare oꝛationi: 292 7„ quuia qdiu in ↄiugio debitum ſoluit᷑: oꝛandi p teritur inſtantia. Mon negamus viduas: non negamus maritas ſãctas mulieres inueniri: ſʒ gue vxoꝛes eſſe deſierint:que in ipᷣa neceſſitate 5 cõiugij imitant᷑ vginum caſtitatem.Hoc ẽ qð abpoſtolus bꝛeuiter chꝛiſto in ſe loquente teſta⸗ tus eſt: nupta cogitat que ſunt mundi: quomo do placeat viro:nobis ſuꝑ hoc campum intel⸗ ligentie derelinquens. Neq; tamẽ alicui neceſ ſitatem imponit aut laqueũ:ſed id qð honeſtũ eſt ſuadet: volens om̃es eſſe ſicut ſeipᷣm. ⁊ q; qᷓ; e vginitqte domini pᷣceptum non habeat: qꝛ Vltra homies ẽ: et quodamodo impudẽt erat Aduerſuin naturã cogere: alioq; modo dicere. Aolo vos eſſe qð angeli ſunt. AUñ ⁊ virgo ma ioꝛis eſt meriti: dum id contemnit: qð ſi fecerit non delinqᷣt: nihilominꝰ in coherẽtibus infert Coſilium autẽ do tãqᷓ; miſericoꝛdiã cõſecutus a domio: vt ſim fidelis. Exiſtimo ergo hoc bo⸗ num eſſe ꝓpter inſtantẽ neceſſitatẽ:q nia bonũ eſt hoi ſic eſſe. Que ẽ iſta neceſſitas: Ve pᷣgnã⸗ tibus ⁊ nutriẽtibꝰ in illa die / Ydeo ſilua ſuccre ſcit: vt poſtea recidat̃ Jdeo ager ſerit᷑ vt meta tur. Jam plenus eſt oꝛbis:nos non capit:quo⸗ tidie bella ſecant: moꝛbi ſi ubtrahũt: naufragia abſoꝛbent. ⁊ nihilomin⸗ de terminis litigamꝰ. Be hoc numero ſunt illi qui agnum ſequũtur qui veſtimenta ſua non coinqͥnauerunt virgi nes eni ꝑmanſerunt. Obſerua qͥd ſignificet co inqnauerũt. Ego non audeo exponere: ne hel⸗ uidius calũnietur. Quod autẽ ais quaſdã eſſe virgines tabernarias: ego tibi plus dico eſſe i his adulteras: ⁊ qð magis mirer clericos eẽ caupones: æ monachos impudicos. Sʒ quis non ſtatim intelligat: nectabernaria virginez: nec adulterũ monach ſ:nec clericũ poſſe eẽ cau pon em: M unqd virginitas eſt culpa⸗Sʒ ſimu latoꝛ vginita tis in crimine ẽ Ego certe vt alijs plonis pᷣtermiſſis ad virginem veniaz:que in⸗ ſtitoꝛias exercet artes:neſcio an coꝛpoꝛe quod ſcio ſpiritu virgo non pmanet. Rhetoꝛicati ſu „ . . * . . . M . 8 . . — . . . . 7 mus: ⁊ in moꝛem declamatoꝛũ paululii luſim⸗ Tu nos heluidi coegiſti:qui iam euãgelio co ruſcãte eiuſdem vis eſſe gloꝛie virgines ⁊ ma ritas Et quia arbitroꝛ te veritate ſupatum ad detractionem vite mee et ad maledicta couerti (ſolent eni hoc ⁊ muliercule facere: que victo⸗ ribus dominis male optant in angulis illo di co pᷣueniens gloꝛie mihi foꝛte tua conuitia: cũ eodem quo marie detraxiſti oꝛe me laceres: et caninam facundiam ſeruus dom ini pariter ex periatur 2 mater. Argumentum ſequentis libelli excerptũ ex HBGẽnadio de viris illuſtribuus. Igilatius pᷣſbyter natione Gallus hi⸗ v ſpanie barcilonenſis eccłiaʒ parrochie ttenuit. Scripſit ⁊ ipe qͥdem ʒelo religi onis aliqua.ſed victus ſtudio humane laudis 2 pᷣſumens ſupꝛa vires ſuas:homo lingua po litus:nõ ſenſu ſcripture exercitatus: expoſuit pꝛauo ingenio ſecũdã Danielis viſionemn: ſan ctoꝛum quoq; reliquias minime venerandas: vigilias non cuſtodiendas. ⁊ alia locutus ẽ fri uola:que in catalogo hereticoꝛũ neceſſario ex⸗ Ponentdiir. Beati Hieronymi pꝛeſbyteri in Aigilãtiuʒ hereticam. Epla. XI. „ Wlta in oꝛbe mö ſttrira generata ſunt Cẽtauros ⁊ ſirenas Vlulas et onocratolos in Eſaia legimus. Job Leuiathan ⁊ Behemoth myſtico ſermone de ſcribit cerberũ ⁊ ſtymphalidas apꝛũq; erimã tium ⁊ leonẽ nemeũ:chimerã atq; hydrã mul⸗ toꝛũ capitũ narrant fabule poetaꝝ. Cacum de ſcribit Virgilius.trifoꝛmẽ geryonez hiſpanie ꝓdiderũt. Sola Gallia mõſtra nõ habuit:ſed viris ſemꝑ foꝛtibꝰa eloquẽtiſſimis abundauit Eroꝛte ſubito Vigilãtius ſeu verius doꝛmi⸗ tantius:qui ĩmundo ſpiritu pugnet ↄtra chꝛi⸗ ſti ſpiritum. ⁊ martyrũ neget ſepulcra venerã⸗ da: danandas dicat eſſe vigilias nunqᷓ; niſi in paſca alleluia cantandũ. continentiã hereſim: pudicitiã libidinis ſeminarium. Et quomodo Euphoꝛbus ĩ Pythagoꝛa renatꝰ eſſe perhibe tur: ſic et in iſto Jouiniani mens pꝛaua ſurre⸗ xit. vt et in illo ⁊ in hoc diaboli reſpondere co⸗ gamur inſidijs. cui iure dicetur. Semen peſſi⸗ mum para filios tuos occiſioni peccati patris tui. Ille romane eccleſie auctoꝛitate dänatus i ter phaſides aues ⁊ canes ſuillas non tam emi ſit ſpiritũ qᷓ; eructauit. Iſte caupo callagurita⸗ nus et in ꝑpuerſum ꝓpter nomen vituli nutus Quintilianus miſcet aquam vino:et de artifi⸗ cio pꝛiſtino ſue venena pfidie catholice fidei ſo ciare conatur: impugnare virginitateʒ ꝛodiſſe pudicitiam:in couiuio ſecularium cõtra ſctõꝝ P luti 7 ſed lur jet hal ſun ſes ino hid fint ent ent ſice line oint eſcah Pl⸗ hüt d ſcr ſut e Me ſyte Na none ſus lunun leypꝛe declan d⸗ Audo ytent ſusi flalit Polanl honulo ſlar biotſe denpe liemnn tegeann butii Vrope atlſs an Con dhi n pni cclenn bllh⸗ Bomncche nhni nmelands volngon⸗ rtpoſit finemnen wom alemneifn ngii 1 benn mstſon gnns omcede wuͤcgtini Gbfin⸗ in Lund ſezblont höpancet nis thnte poniusden Get /nmn grlan ran B dniint enri e ſn 1 Eitan iſ⸗ hbe Pepeanſutt Npmideb⸗ Senene⸗ Nernm une innt uonmne mnnt N aticn un 9 7 — — — E — = —,— ☛ Tractatus II ieiunia pclamare: dum inter phialas philoſo⸗ phat᷑:⁊ ad placẽtas liguriens:pſalmoꝝ modu latione mulcetur. vt tm inter epulas Dauid ⁊ Idithim ⁊ Aſaph ⁊ filioꝛũ Choꝛe cãtica audi re dignetur. ec dolentis magis effudi animo qᷓ; ridentis: dum me cohibere non poſſuʒ: ⁊ in iuriã apoſtoloꝛũ ac martyrũ ſurda nequeo au⸗ re trãſire. Pꝛoh nefas epos ſui ſceleris dicitur habere conſoꝛtes:ſi tamen epiſcopi nominãdi ſunt:qui non oꝛdinant diaconos:niſi bus vxo res duxerint:nulli celibi credẽtes pudicitiam. imo oſtẽdentes qᷓ; ſancte viuãt:qui male ð om nibus ſuſpicant᷑.⁊ niſi pᷣgnantes vxoꝛes vide rint clcricoꝛũ:infanteſq; de vlnis matrũ vagi- entes:xpᷣi ſacramenta non tribuũt.Quid faci⸗ ent oꝛientis eccleſie: q̃ͥd egypti ⁊ ſedis apoſto⸗ lice:que aut virgines clericos accipiũt: aut cõ tinẽtes:aut ſi vxoꝛes habuerint:mari ti eſſede ſiſtũt:lhoc docuit doꝛmitantiꝰ: libidini frena pmittẽs:⁊ naturalẽ carnis ardoꝛem quii ado⸗ leſcentia plerũq; ferueſcit ſuis hoꝛtatibus du⸗ plicans:imo extinguens coitu feminarũ: vt ni hil ſit:quo diſtemus a poꝛcis:quo differamus a bꝛutis animantibꝰ:quo ab equis.de quibus ſcriptum eſt. Equi inſaniẽtes in feminas facti ſunt mihi:vnuſqͥſq; in vxoꝛem ꝓximi ſui hin⸗ niebat. Hoc eſt qð loquit̃ ꝑ Gauid ſpũſſanct⸗ Nolite fieri ſicut equus⁊ mulus:qᷣbus non eſt inteilectus.Et rurſũ de doꝛmitãtio ⁊ ſocijs eiꝰ In chamo ⁊ freno maxillas eoꝝ ↄſtringe: qui non awꝛoximãt ad te. Sʒ iam tempꝰ eſt:vt ip⸗ ſius verba ponentes ad ſingula reſpondere ni tamur.Fieri eni poteſt: vt rurſũ malignus in⸗ terpꝛes dicat fictã a me materiaʒ:cui rhetoꝛica declamatione reſpondeã: ſicut illã quaʒ ſcripſi ad Galliã: matri ⁊ filie inter ſe diſcoꝛdantibus Auctoꝛes ſunt huiꝰ dictatiũcule mee ſãcti pꝛe⸗ ſbyteri Riparius ⁊ Deſiderius:qͥ parrochias ſuas vicinia iſtius ſcribũt eſſe maculatas.miſe rũtq; libꝛos ꝑ fratrẽ Siſinniũ: quos inter cra⸗ pulam ſtertens euomuit:⁊ aſſerunt reꝑtos eſſe nõnullos:qui fauentes vitijs ſuis:illius blaſſe mijs acquieſcãt. Eſt quidem imperitus: ⁊ ver⸗ bis ⁊ ſcientia ⁊ Pmone incõditus:nec vera qui dem poteſt defendere. Sʒ ꝓpter homies ſecu⸗ li ⁊ mulierculas oneratas peccatis:ſemꝑ diſcẽ tes:⁊ nunqᷓ; ad ſcientiã ꝑuenientes: vna lucu⸗ bꝛatiũcula illius nenijs reſpõdebo:ne ſanctoꝝ viroꝝ qui vt hec facerẽ:me depᷣcati ſunt:vide at l̃as reſpuiſſe.Nimirũ reſpõdet generi ſuo: vt qͥ de latronũ ⁊ cõuenarũ natus ẽ ſemine:qͥs cõſul Pompeius edomita hiſpania: ⁊ ad triũ phũ redire feſtinãs:de pirenei iugis depoſuit ⁊ in vnũ oppidũ congregauit: vnde ⁊ ↄuenarũ vꝛbs nomẽ accepit. ucuſq; latrocinet᷑ cõtra eccłiam dei:⁊ de Teutonib“ aruis celtiberiſq; F. ..o. L deſcẽdens incurſet Galliarũ eccłias: poꝛtetq; nequaq; vexillum xpᷣi:ſed inſigne diaboli. Fe cit hoc idem Pompeius etiam in oꝛientis par tibus:vt Cilicibus ⁊ Jſauris pyratis iatroni⸗ buſq; ſuꝑatis:ſui nois inter Ciliciã ⁊ Iſauriã cõderet ciuitatẽ. S ed hec vꝛbs hodie vᷣuat ſci ta maioꝛũ: ⁊ nullus in ea oꝛtus ẽ doꝛmitãtius. Ballie vernaculũ hoſtẽ ſuſtinẽt:⁊ hoiem moti capitis: atq; Hiwpocratis vinculis alligã duʒ: ſedẽtẽ cernũt in eccłia:⁊ iter cetera verba blaſ⸗ femie:iſta quoq; dicentẽ Quid neceſſe ẽ te tan to honoꝛe nõ ſolũ honoꝛare: ſed etiaʒ adoꝛare illud neſcio qͥd: qð in modico vaſculo trãſſerẽ⸗ do colis: Et rurſũ in codeʒ libꝛo.Quid pulue rem lintheamine circũdatũ adoꝛãdo oſcularis Et in ↄſequentibus ꝓpe ritũ gentiliũ videmꝰ ſub pᷣtextu religionis introductuʒ ĩ eccleſijs ſo le adhucfulgente:moles cereoꝝ accẽdi:⁊ vbi⸗ cũq; puluiſculuʒ neſcio qͥd in modico vaſculo pᷣcioſo lintheamie circũdatũ oſculãtes adoꝛãt M10 agnũ honoꝛẽ pᷣbent hmõi homies beatiſſi mis martyribꝰ:qͥs putãt de viliſſimis cereolis illuſtrãdos: qͥs agnus qͥ eſt i medio thꝛoni cuʒ oĩ fulgoꝛe maleſtatis ſue illuſtrat. Quis eni o inſanũ caput aliqñ martyres adoꝛauit:qͥs ho⸗ minẽ putauit deũ: nõne CPaulꝰ ⁊ Barnabas: cũ a lycaonibꝰ Jupiter ⁊ Mercuriꝰ putarent᷑ ⁊ eis vellẽt hoſtias imolare:ſciderũt veſtimen ta ſua ⁊ ſe homies eſie dixerũt: nõ ꝙ melioꝛes nõ eſſent olim moꝛtuis hoibꝰ Joue atq; Mer curio: ſᷣ ꝙ ſub gẽtilitatis erroꝛe honoꝛ eis deo debit? deferret᷑. Qð ⁊ Petro legimꝰ:qͥ Coꝛne liũ ſe adoꝛare cupientẽ: manu ſubleuauit: ⁊ di⸗ xit:Surge.nã ⁊ ego homo ſũ. Et audes dice⸗ reillud neſcio qͥd qð in modico vaſculo tranffe rendo colui⸗Quid eſt illð neſcio quid:ſcire de ſidero: Expone manifeſtius: vt tota libertate blaſtemes puluiſculum neſcio quid in modico vaſculo pꝛecioſo lintheamine circũdatuʒ. DNDo let martyrum reliquias pᷣcioſo operiri velami ne:⁊ non vel pãnis vel cilicio colligari:vel ꝓij ci in ſterquiliniũ: vt ſolus Vigilantiꝰ hebꝛius ⁊2 doꝛmiens adoꝛet᷑. Ergo ſacrilegi ſumꝰ quan do apoſtoloꝝ baſilicas igredimur: Sacrileg⸗ fuit Conſtãtinus imperatoꝛ: qui ſanctas reliqͥ as Andree Luce ⁊ Timothei trãſtulit conſtã⸗ tinopolim: apud q̃̊s demones rugiũt: ⁊ habita toꝛes AVigilatij illoꝛũ ſe ſentire pᷣſentiã ↄfitẽt᷑⸗ Sacrilegus dicẽdus eſt ⁊ nũc Auguſtꝰ Arca⸗ dius:qui oſſa beati Samuelis longo poſt tem poꝛe de iudea trãſtulit thꝛaciã.Omnes epinõ ſolum ſacrilegi ſed ⁊ fatui iudicandi:qͥ rem vi⸗ liſſimã ⁊ cineres diſſolutos in ſerico ⁊ vaſe au⸗ reo poꝛtauerũt. Stulti omniũ eccleſiarũ popu li: doccurrerũt ſãctis reliquijs: et tanta leticia ſũt iocũdati:q̃ſi pᷣſentem viuẽtemq; ꝓphetam —– Hars cernerẽt: atq; ſuſciperẽt. vt de Paleſtina vſaz ad chalcedonẽ iungerent᷑ populoꝛũ examina: ⁊ in chꝛiſti laude vna voce reſonarẽt: AVideli⸗ cet adoꝛabãt Samuelẽ ⁊ non chꝛiſtũ:cuiꝰ Sa⸗ muel ⁊ leuita et ꝓphetes fuit: Moꝛtuũ ſuſpi⸗ caris: ⁊ iccirco blaſfemas. Lege euãgeliũ.De⸗ us Abꝛaam:deus Iſaac:deus Jacob.non eſt deus moꝛtuoꝛũ:ſed viuoꝛũ.Si ergo viuũt:ho neſto iuxta te carcere non claudunt᷑.Ais enim vel in ſinu Abꝛae:vłin loco refrigerij: vł ſub⸗ ter aram dei animas apoſtoloꝛũ ⁊ martyrũ cõ⸗ ſediſſe:nec poſſe de ſuis tumulis et vbi volue rit adeſſe pᷣſentes. Senatoꝛie videlicet dignita tis ſũt:⁊ nõ int᷑ homicidas teterrimo:carcẽ ſ̃ i libera honeſtaq; cuſtodia i foꝛtunatoꝝ inſulis ⁊ in campis eliſijs recludãt᷑. u deo leges po⸗ nes:- Tu apoſtolis vincula inijcies: vt vſq; ad diem iudicij teneant̃ cuſtodia: nec ſint cum do mino ſuo:de qᷣbus ſcriptuʒ eſt. Sequũt᷑ agnũ quocũq; vadit. Si agnus vbiq;:ergo ⁊ hi qui dei habẽt:ſed non m ſcientiaʒ:hoc ꝓ honoꝛe diabol? demones toto vagent᷑ in oꝛbe:⁊ cele. cuin agno ſunt: vbiq; eſſe credendi ſunt.Et cũ ritate nimia vbiq; pᷣſentes ſint: martyres poſt effuſionẽ ſanguinis ſui ara operient᷑ incluſi: et ingde exire non poterũt:Dicis in libello tuo:q; dum viuimus:mutuo ꝓ nobis oꝛare poſſumꝰ eius recipit᷑.Et q cũ q; accẽdũt cereos vᷣm fid exaudiẽda oꝛatio.pᷣſertim cum martyres vlti⸗ onem ſui ſanguinis obſecrãtes impetrare non quiuerint. Si apoſtoli ⁊ martyres adhucĩ coꝛ poſtqᷓ; autẽ moꝛtui fuerimus nullius ſit ꝓ alio poꝛe cõſtituti poſſunt oꝛare ꝓ ceteris:quando pꝛo ſe adhuc debent eſſe ſolliciti:quãto magis poſt coꝛonas victoꝛias triũphos:⸗ Anꝰhomo ADoyſes ſexcẽtis milibus armatoꝝ impetrat a deo veniam. ⁊ Stephanus imitatoꝛ dñi ſui: ⁊ pmus martyr in chꝛiſto: ꝓ ꝑſecutoꝛibꝰ veniã deßcatur: ⁊ poſtqᷓ; cum chꝛiſto eẽ ceperint:mi nus valebunt: Paulus apoſtolꝰ ducẽta ſeptu aginta ſex ſibi dicit in naui animas cõdonatas ⁊ poſtqᷓ; reſolutus eſſe ceperit cum chꝛiſto:tũc oꝛa clauſurus eſt: ⁊ ꝓhis qͥ in toto oꝛbe ad ſuũ euangeliũ crediderũt: mutire nõ poterit: : lioꝛq; erit Nigilantius canis viuẽs: qᷓ ille leo moꝛtuꝰ Recte hoc de eccleſiaſte pponerem: ſi Naulũ in ſpiritu moꝛtuũ ↄfiterer. Geniq; ſan cti non apellant᷑ moꝛtui:ſed doꝛmiẽtes Vnde 2Laʒarus qui reſurrecturus erat doꝛmiſſe ꝑ⸗ hibet. ⁊ apoſtolus vetat theſſalonicẽſes ð doꝛ mientibus contriſtari. Tu vigilans doꝛmis: ⁊ Ddoꝛmiens ſcribis: ⁊ pponis mihi libꝛũ apocry phum:qui ſub nomine Eſdre a teet ſimilibus tuli legit᷑:vbi ſcriptũ eſt:ꝙ poſt moꝛtẽ nullus p Alijs audeat depcari: quẽ ego libꝛũ nunqᷓ; legt Aui eni neceſſe eſt in manus ſumere: qð eccle⸗ ſia non recipit:Niſi foꝛte balſamũ mihi ⁊ bar⸗ bellum ⁊ theſaurũ Manichei: et ridiculũ no⸗ mẽ Leuſiboꝛe pferas. et qꝛ ad radices pirenet habitas: vicinuſq; es Hiberie Baſilidis anti⸗ quiſſimi heretici ⁊ imperite ſcientie:incredibi⸗ lia poꝛtenta ꝑſequeris:⁊ ꝓponis qð totius oꝛ bis auctoꝛitate damnat᷑. Nam in cõmentario⸗ lo tuo:qſite faciẽs de Salomone ſumis teſti moniũ: ꝙ Salomon omnino non ſcripſit: vt qͥ habes alterum Eſdram:habeas ⁊ Salomone alterũ: ⁊ ſi tibi placuerit: legito fictas reuelatio nes omniũ patriarchaꝝ ⁊ ꝓphetarũ.⁊ cum il⸗ las didiceris inter mulierũ textrinas cantato. imo legendas ꝓpone in tabernis tuis:vt facili us pꝑ has nenias vulgus indoctuʒ ꝓuoces ad bibendũ. Cereos auteʒ non clara luce accendi mus: ſicut fruſtra calũniaris.ſʒ vt noctis tene ꝛas hoc ſolatio temperemꝰ. ⁊ vigilemꝰ ad lu⸗ men:ne ceci tecũ doꝛmiamꝰin tenebꝛis. Quod ſi aliqui ꝓpter imperitiam ⁊ ſimplicitatẽ ſecu⸗ lariũ hominũ:vel certe religioſaruʒ feminax: de qᷣbus vere poſſumus dicere:cõſiteoꝛ ʒelum martyrũ faciũt:quid inde ꝑdis:Cauſabantur quondã ⁊ apoſtoli:ꝙ periret vnguentũ:vᷣ dñi voce coꝛrepti ſũt. Neq; eni xpᷣs indigebat vn⸗ guẽto:nec martyres lumie cereoꝛũ: ⁊ tamẽ illa mulier i honoꝛe xpᷣi hoc fecit:deuotioq; mẽtis ſuam habẽt mercedẽ:dicẽte apoſtolo:vnuſqͥſ⸗ ꝙᷓ; in ſuo ſenſu abũdat. Idolatras apellas hu iuſcemodi hoies. Nõ diffiteoꝛ oẽs nos qͥ i xpᷣo credimꝰ: de idolatrie erroꝛe veniſſe.Nõ enim naſcimur: renaſcimur xpᷣiani. Et qꝛ quõdaʒ colebamus idola:nũc deũ colere nõ debemus ne ſiłi eũ videamur cũ idolis honoꝛe venerari. Illud faciebat idolis:⁊ iccirco deteſtandũ eſt. Hoc fit martyribꝰ:⁊ iccirco recipiẽdũ eſt.Nrã ⁊ abſq; martyrũ reliquijs: ꝑ totas oꝛiẽtl ecccias qñ legendũ eſt euãgeliũ:accẽdũt᷑ luminaria iã ſole rutilãte:nõ vtiq; ad fugãdas tenebꝛas:ſʒ ad ſignũ leticie demõſtrãdũ. VUñ ⁊ vᷣgines ille euãgelice ſemꝑ habẽt accẽſas lampades ſuas. Et ad aplos ðꝛ.Sint lũbi vri pᷣcincti:et lucer⸗ ne ardẽtes in manibus veſtris. Et de Johãne baptiſta. Ille erat lucerna ardens ⁊ lucens:vt ſub typo lſuminis coꝛpoꝛalis illa lux oſtẽdatur ð qua in pſalterio legimus. Lucerna pedibus meis verbũ tuũ domine:⁊ lumẽ ſemitis meis. Male facit ergo romanus epᷣs:q̃ ſuꝑ moꝛtuo rũ hominuʒ Petri ⁊ Pauli m nos oſſa vene randa: m te vile puluiſculũ offert dño ſacriſi⸗ cia:⁊ tumulos eoꝝ xp̃ᷣi arbitrat᷑ altaria:Et nõ ſolum vnius vꝛbis:ſed totius oꝛbis errãt edi: q̃ cauponẽ Nigilantiũ ↄtemnentes:ingrediũt Baſilicas moꝛtuoꝝ ĩi bus puluis viliſſunus et fauilla neſcio que iacet lintheamine colliga-⸗ ta:vt polluta omnia polluat: ⁊ quaſi ſepulea . (Re⸗ ⸗ hur e gß herit lnle auhe ELun ie leon baſt 6 ſie ſocl pore lich ſomn deſi ſierie ſonne Nter fuan ge ſcl dar nia reg behe ſer⸗ hullo tonib Alere hario⸗ ſieo⸗ Nhurpe cbercer Gfeicl haſcace hobere⸗ Mlline lurnon nolie⸗ enpan abſg enſodon detlr glliend coganf⸗ ſeboni 1 Alj⸗ cn Göſtali blopaſa nle Anene lene lbrnn nordibt önnnan ed ſrr An Cſenegte WMant sanan⸗ lonfurti Ploeese ceatent noctstn Nemasle brsQpl letni ſean feminar trorzdvn ephonoe Cuſsbadr Genisdi ndign⸗ amrile onogn creosfoid oſolrnic weAl gisſwsdi niſe un Etqtuöt enödeben⸗ Tractatus II phariſaica foꝛis dealbata ſint: cũ intus imũdo cinere iuxta te imunde oia oleãt atq; ſoꝛdeant. Et poſt hec de barathꝛo pectoꝛis tui cenoſam ſpurcitiã euomens audes dicere Ergo cineres ſuos amãt aie martyrũ: circũuolãt eos:ſemꝑ q́; pᷣſentes ſunt:ne foꝛte ſi aliqs peccatoꝛ adue nerit:abſentes audire nõ poſſint. Opoꝛtentuz in terras vltimas depoꝛtandũ. Rides de reli⸗ quijs martyrũ:⁊ cum auctoꝛe huius hereſeos Eunomio: eceleſijs xp̃i calũniã ſtruis.nectali ſocietate terreris: vt eadẽ ↄtra nos loq̃ris: dil le ↄtra eccłiaʒ loqᷣtur. Oẽs eni ſectatoꝛes eius baſilicas aploꝝ et martyrũ nõ ingrediunt᷑: vt ſcʒ moꝛtuũ adoꝛẽt Eunomiũ: cuius libꝛos ma ſoꝛis auctoꝛitatis arbitrant᷑ q; euãgelia.⁊ iip⸗ ſo credũt eſſe lumẽ veritatis: ſicut alie hereſes paraclitũ ĩ Mõtanũ veniſſe ↄtendũt.⁊ ¶ Oa⸗ nicheũ ipᷣm dicũt eẽ paraclitũ. Scribit aduer- ſuum hereſim tuã:que olim erupit aduerſuʒ ec⸗ cleſiam ne ⁊ in hoc qſi reꝑtoꝛ noui ſceleris glo⸗ rieris: Tertullianꝰ vir eruditiſſimꝰ inſigne vo lumen qðd ſcoꝛpiacũ vocat rectiſſimo nomine. dqꝛ arcuato vulnere in ecclie coꝛpus venena dil fudit:q̃ olim apellabat᷑ caicia hereſis:⁊ multo tꝑe doꝛmiẽs vel ſepulta:nunca doꝛmitãtio ſu ſcitata eſt.miroꝛ ꝙ non dicas nequaqᷓ; ꝑpetrã- da martyria.deũ eni qͥ ſanguinẽ hircoꝝ tauro⸗ rũq; non q̃rat:multo magis hominũ nõ reqre⸗ re. Q cum dixeris: imo ⁊ ſi nõ dixeris ita ha-⸗ beberis q̃ſi dixeris.Qui eni relidas martyruʒ aſſeris calcãdas eſſe:ꝓhibes ſãguinẽ fundi: nullo honoꝛe dignus eſt. De vigilijs ? ꝑnocta tionibus ĩ baſilicis martyrũ ſepe celebꝛãdis in gltera epła quã ferme ante bienniũ ſancio Ri⸗ pario pᷣſ bytero ſcripſerã reſpõdi bꝛeuiter.Qð ſi ideo eas eſtimas reſpuendas:ne ſepe videa- mur paſca celebꝛare: ⁊ nõ ſolẽnes poſt annum exercere vigilias:ergo et die dñico nõ ſũt xpᷣo offerẽda ſacrificia: ne reſurrectiõis dñi crebꝛo paſca celebꝛemus: ⁊ incipiamꝰ non vnũ paſca habere:ſʒ plurima. Erroꝛ aũt ⁊ culpa iuuenũ viliſſimarũq; mulierũ:qͥ ꝑ noctẽ ſepe depᷣhẽdi tur:non ẽ religioſis hoibꝰ imputãdus:qꝛ et in vigilijs paſce tale qͥd fieri plerũq; ↄuincit᷑:⁊ ta men paucoꝝ culpa nõ pᷣiudicat religioni: qui ⁊ abſq; vigilijs pñt errare vel in ſuis vel in ali- enis domibꝰ. Apoſtoloꝝ fidẽ Jude ꝓditio nõ Ddeſtruxit. Et nr̃as ergo vigilias male alioꝝ vi gilie nõ deſtruẽt: qnpotius pudicitie vigilare cogant᷑:qͥ libidini doꝛmiũt.Qõ eni ſemel fecii ſe bonũ ẽ:nõ põt malũ eſſe ſi frequẽter fiat.aut ſi aliq culpa vitãda ẽ:non ex eo ꝙ ſepe:b ex eo qð fit aliqũ:culpabile ẽ.non vigulemꝰitaq; die bus paſce:ne expectata diu adulteroꝛũ deſide ria cõpleant᷑:ne occaſionẽ peccãdi vxoꝛ iueni⸗ at:ne maritali nõ poſſit recludi claue. Ardenti . . . 8 2 R . 10 „ . DWO — Rððð N . 4 LR us appetit̃ qᷣcqͥd eſt rartus. Nõ poſſũ vniuerſa tyrũ intrare non audebo:ita totus ⁊ coꝛꝑe ani mo pꝑtremiſco. Rideas foꝛſitã 1 muliercularũ ꝑcurrere:q ſanctoꝝ pᷣſoyteroꝝ littere cõpꝛehẽ dunt. de libellis illius aliqd ꝓferam. Argumẽ tat᷑ ↄtra ſigna atq; virtutes:q̃ in haſilicis ma· tyrũ fiũt:⁊ dicit eas incredulis ꝓdeſſe:non cre dentibꝰ:q̃ſi nũc hoc q̃rat᷑ qͥbꝰ fiant:⁊ nõ qᷓ vᷣtu te fiant.Eſto ergo ſigna ſint infideliũ:q qm ſer moni æ doctrine credere noluerunt: ſignis ad⸗ ducãt᷑ ad fidẽ:⁊ dñs incredulis ſigna facichat 7 tũ nõ iccirco dñi ſugillãda ſüt ſigna.qꝛ illi in fideles erãt Sed maioꝛi admirationi erunt: qꝛ tante fuere potentie: vt etiã mẽtes duriſſimas rxdomarẽt: ⁊ ad fidez cogerẽt. Itaq; nolo mihi dicas ſigna inſideliũ ſũt:ſ reſpõde quõ in viliſ ſimo puluere ⁊ fauilla neſcio : tãta ſit ſignoꝛũ vtutumq; pᷣſentia. Sentio ſentio infeliciſſime moꝛtaliũ qͥd doleas:qͥd timeas.Spũs iſte im⸗ mũdus qͥ hec te cogit ſeribere: ſepe hoc viliſſi⸗ mo toꝛtus ẽ puluere:imo hodieq; toꝛqtur:et q̊ in te plagas diſſimulat: in ceteris cõſitet. Niſi foꝛie ĩ moꝛtẽ gentiliũ impioꝛũq; MPoꝛphyrij et Eunomiij:has pᷣſtigias demonũ eſſe ↄfingas: et nõ vere clamare demones: ſed ſua ſimulare toꝛmẽta. Do ↄſiliũ Ingredere Baſilicas mar tyrũ ⁊ aliqñ purgaberis.iuenies ibi multos ſo cios tuos:a nequaqᷓ; cereis martyrũ qᷣ tibi di⸗ ſplicent:ſ flãmis inuiſibilibꝰcõbureris:⁊ tun fateberis qd nüc negas:⁊ tuũ nomẽ qͥ in Nigi lãtio loqris: libere ꝓclamabis te eẽ aut Mer⸗ curiũ ꝓpter nũmoꝝ cupiditatem: aut Noctur nũ iuxta Clauti Amphitrionẽ: qͥ doꝛmiẽte in Alecmene adulterio: duas noctes Jupiter co⸗ pulauit: vt magne foꝛtitudis Hercules naſce⸗ ret᷑: aut certe liberũ patrẽ ꝓ ebꝛietate ⁊ cantha ro ex humeris:depẽdente: ⁊ ſemꝑ rubente fa⸗ cie: ⁊ ſpumãtibus labijs effrenatiiq; conuitijs. Ande ⁊ in hac ꝓuincia cum ſubitus terremo⸗ tus noctis medio omes ð ſomno excitaſſet: tiu pꝛudẽtiſſimus ⁊ ſapientiſſimꝰmoꝛtaliũ nudus oꝛabas: ⁊ referebas nobis Adam ? Euam de paradiſo eiectos ſic oꝛaſſe.et illi quidem aper⸗ tis oculis erubuerũt:nudos ſe eſſe cernẽtes:et verẽda texerũt arboꝛũ folijs. tu ⁊ tunica ⁊ fide nudus:ſubitoq; timoꝛe perterritꝰ:et aliqͥd ha⸗ bens nocturnarũ crapulaꝝ ſanctoꝛũ oculis ob ſcenã partem coꝛpoꝛis ingerebas: vt tuaʒ indi cares pꝛudentiã. Tales habet aduerſarios ec cleſia. i duces cõtra martyrũ ſanguinem di⸗ mmicant. huiuſcemodi oꝛatoꝛes ↄtra apoſtolos pronãt. imo tã rabidi canes cõtra xp̃i latrant diſcipulos. Ego cõfiteoꝛ timoꝛẽ meuʒ: ne foꝛſi tan de ſuꝑſtitione deſcẽdat. QAuãdo iratus fu ero:⁊ aliquid mali i meo aio cogitauero: ⁊ me nocturnũ fantaſma deluſerit: Haſilicas mar⸗ 3 Faoars deliramẽta ſubſannes Non erubeſco eaꝝ ſidẽ q̃ pᷣme viderunt dñm reſurgentẽ: que mittunt᷑ ad apoſtolos:que in matrę dñi ſaluatoꝛis ſan⸗ ctis apoſtolis cõmendant᷑. Tu ructato cum ſe culi hominibꝰ.ego ieiunabo cum feminis:imo cum religioſis viris:qͥ pudicitiã vultu pᷣferũt: pallida iugi cõtinentia oꝛa poꝛtãtes xpᷣi oſtẽ dunt verecũdiã. Videris mihi dolere ⁊ aliud ne ſi inoleuerit apud Gallos ↄtinentia ⁊ ſobꝛi etas atq; ieiuniũ:taberne tue lucra nõ habeãt: vigilias diaboli ac temulẽta cõuiuia tota no cte exercere non poſſis. ꝛeterea ijſdeʒ ad me relatũ eſt epiſtolis:ꝙ cõtra auctoꝛitatẽ apoſto li Pauli. imo Petri: Johis:⁊ Jacobi: qui de xtras dede ſt Paulo ⁊ Barnabe cõmunicatio nis ⁊ pᷣceperũt eis:vt pauperũ memoꝛes eẽnt tu ꝓhibeas Hieroſolymã in vſus ſanctoꝝ ali⸗ qua ſumptuũ ſolatia dirigi. Nidelicʒ ſi ad hoc reſpõdero:ſtatim latrabis meã me cauſã agere q̃ͥ tanta cunctos largitate donaſti:vt niſi veniſ ſes Hieroſolymã: ⁊ tuas vel patronoꝝ tuoꝛuʒ pecunias effudiſſes: oẽs periclitaremur fame. Egõo hoc loquoꝛ:qð beatus apłls MPaulꝰin cũ⸗ cLtis pene epiſtolis ſuis loqͥtur: ⁊ pᷣcipit in eccle ſus gentiũ ꝑ vnam ſabbati:hoc eſt in die dñico oẽs ↄferre debere.que Hieroſolymã in ſancto rum ſolatia dirigant᷑: ⁊ vel ꝑ diſcipulos ſuos: vel quos ipᷣi ꝓbauerint:⁊ ſi dignũ fuerit: ipſe aut dirigat.aut ꝑpferat qð collectuʒ eſt. In acti bus apoſtoloꝝ loquẽs ad Felicẽ pᷣſidem:poſt annos ait plures elemoſynas facturus i gẽteʒ meã veni ieroſolymã:⁊ oblatiões ⁊ vota:in qͥbus inuenerũt me puriſicatũ in templo. Nũ⸗ quid in alia parte terraꝝ ⁊ in is eccleſijs q̃̊s na⸗ ſcentes ſide ſua erudiebat:que ab alijs accepe⸗ rat:diuidere non poterat: Sed ſanctis pauꝑi⸗ bus dare cupiebat:qͥ ſuas ꝓ xp̃o facultates re linquẽtes:ad dñi ſeruituteʒ tota mente auerſi ſunt.Longũ eſt nũc:ſi de cũctis epiſtolis eius oia teſtimonia reuoluere voluero:in qbus hoc git: ⁊ tota mẽte feſtinat:vt ieroſolymaʒ ⁊ ad ſancta loca credentibꝰ pecunie dirigant᷑.nõ in guariciã: ſed in refrigeriũ.non ad diuitias con gregãdas.ſʒ ad imbecillitatẽ coꝛpuſculi ſuſtẽ⸗ tandã: a frigus atq; inediã declinandã Hac in iudea vſq; hodie ꝑſeuerãte ↄſuetudine.nõ ſo lum apud nos:ſed ⁊ apud hebꝛeos:vt qͥ i lege dñſi meditant᷑ die ac nocte:a patrẽ non habent in terra:niſi ſolũ deũ ſynagogaꝝ: ⁊ totiꝰ oꝛbis foueant᷑ miniſterijs.ex eqͥtate dũtaxat:non vt alijs refrigeriũ:⁊ alijs ſit tribulatio:ſed vt alio rum abundantiã:alioꝝ ſuſtentet inopiam. Re ſpõdebis hoc vnũquẽq; poſſe in patria ſua fa⸗ cere.nec pauꝑes defuturos:qͥ eccleſie opibꝰ ſu ſtentãdi ſũt.Nec nos negamus cunctis paupe ribꝰ etiã iudeis ⁊ Samaritanis.ſi tanta ſit lar⸗ . gitas: ſtipes poꝛrigẽdas Sed apoſtolꝰ facien dam qdem docet ad oẽs elemoſynã:ſed maxie dad domeſticos fidei. Se qbus ⁊ ſaluatoꝛi euã gelio loãbatur.facite vobis amicos de mãmo na iniqtatis:qͥ vos recipiant in eterna taberna cula. Nunqͥd iſti pauꝑes iter quoꝝ pannos et ingluuiẽ coꝛpoꝛis flagrans libido dñatur:pñt habere eterna tabernacula: qͥ nec pᷣſentia poſ⸗ ſident nec futura:HNõ eni ſimpliciter pauꝑes: ſed pauꝑes ſpũ beati apellant᷑ de quibus ſcri ptum eſt. Beatꝰ qͥ itelligit ſuꝑ egenũ ⁊ paupe⸗ rem:in die mala liberabit eum dñs. In vulgi pauꝑibus ſuſtentandis: nequaqᷓ; intellectꝰ:ſʒ elemoſyna opus eſt. In ſanctis pauꝑibꝰ beati tudo eſt itelligentie.vt ei tribuat qͥ erubeſcit ac cipere:⁊ cum accepit:dolet:metẽs carnalia: et ſeminãs ſpiritalia.Qð aũt aſſeris eos melius facere qͥ vtant᷑ rebus ſuis:⁊ paulatim fructus poſſeſſionuʒ ſuaꝝ pauperibꝰ diuident: qᷓ; illos qͥ poſſeſſionibꝰ venũdatis ſemel oĩa largiãtur: non ame els: ſed a dño reſpondebit᷑. Si vis eẽ pfectꝰ: vade ⁊ vende oĩa que habes: ⁊ da pau peribus: ⁊ veni ſeq̃re me.Ad euʒ loquitur qui vult eſſe ꝑfectus:qui cum apłis patrẽ nauicu⸗ lam ⁊ rhete dimittit. Iſte quẽ tu laudas:ſecũ⸗ dus ⁊ tertius gradus ẽ:quẽ ⁊ nos recipimꝰdũ modo ſciamus pᷣma ſecũdis ⁊ tertijs pᷣferẽda. Nec a ſuo ſtudio monachi deterrendi ſunt a te linguis vipereis ⁊ moꝛſu ſeuiſſimo. de qͥbꝰ ar⸗ gumentaris ⁊ dicis. Si oẽs ſe clauſerint ⁊ fue rint in ſolitudine:qͥs celebꝛabit eccleſias: qͥs ſe culares homies lucrifaciet:qͥs peccãtes ad vir tutes poterit cohoꝛtari⸗ Hoc eni modo ſi oẽs tecũ fatui ſint:ſapiẽs qͥs eſſe poterit:Et virgi⸗ nitas nõ erit apꝛobãda. Si eni omes vᷣgines fuerint:nuptie non erũt:interibit humanũ ge⸗ nus:infantes in cunis nõ vagient:obſtetrices abſq; mercedibꝰmendicabũt:⁊ grauiſſimo fri⸗ goꝛe ſolutꝰ atq; cõtractus doꝛmitãtius vigila⸗ bit i lectulo. Rara eſt vtus: nec a pluribus ap petit᷑. atq; vtinã hoc oẽs eſſent:qð pauci ſunt. de ͤbus dicit᷑:multi vocati:pauci auteʒ electi. ⁊ vacui eſſent carceres. öonachus autẽ non doctoꝛis ſed plangẽtis habet officiũ.qui vel ſe vel munduʒ lugeat:⁊ dñi pauidus pᷣſtolet᷑ ad⸗ uentũ.qͥ ſciens imbecillitatẽ ſuam ⁊ vas fragi⸗ le qð poꝛtat:timet offendere ne impingat: coꝛ⸗ ruat:atq; frangat᷑. Unde ⁊ mulieꝝ maximeq; adoleſcẽtulaꝝ vitat aſpectũ:⁊ intantũ caſtiga toꝛ ſui eſt:vt etiam q̃ tuta ſũt ꝑtimeſcat:cur in⸗ quies pergis ad heremũ: videlicet vt te nõ au diam:non videã:vt tuo furoꝛe nõ mouear:vt tua bella non patiar:ne me capiat oculus mere tricis:ne foꝛma pulcherrima ad illicitos ducat amplexus. Reſpõdebis hoc nõ eſt pugnare:ſ fugere. Sta in acie:aduerſarijs armatꝰ obſiſte np ite glig ſtete Au ſece u cun fugt pent Ptſe lem noſt mon ſol⸗ ocul Cs liamn ſcare copel feh rogan nane Goin rip⸗ dig tn rurt feno uo Uilucn chofli ſttumen loseap Vent keüblal lsd R k kifaee ſognotq⸗ n nonit Cfeid nltan ſooc Aſcolee mnur. O fontept teſſeg noni i dendom lecenti 0saus nlhci hiri lmate lumiai Renin andbenn pune Numgt aranden egubburſn 1hue 6. nle Pünndleme⸗ pbphen jendecnt nanlt Beos nln huinfnan enle⸗ dirbergiitu hi Ginbes ben Npe Hogniurgei nimnon ulandns Ki⸗ nosreapindi lonisßfeit hnendintk ſinoxp'e edaniendi nuditsi Ntcituiin aincch loi en biung⸗ — = — — = — — — — — = =S liquijs deteſtantiis. Epla. XIII II vt poſtqᷓ viceris:coꝛoneris. Fateoꝛ imbecilli⸗ tatem meã Nolo ſpe pugnare victoꝛie:ne ꝑdã aliqñ victoꝛiã.ſi fugero:gladium dimittam. ſi ſtetero:aut vincendũ mihi eſt:aut cadendum. Quid aũt neceſſe eſt certa dimittere: ⁊ incerta ſectari: Aut ſcuto aut pedibus moꝛs vitanda ẽ Tu qͥ pugnas ⁊ ſuꝑari potes:et vincere.Ego cum fugero:non vincar in eo ꝙ fugio.ſed ideo fugio:ne vincar. Nulla ſecuritas ẽ vicino ſer⸗ pente doꝛmire.põt fieri vt me non moꝛdeat: tñ pᷣt fieri vt aliquãdo me moꝛdeat. atres vo cemus ſoꝛoꝛes ⁊ filias ⁊ non erubeſcimꝰ vitijs noſtris nomia pietatis obtendere: Quid facit monachus i cellulis feminaꝝ: quid ſibi volũt ſola ⁊ pꝛiuata colloquia:⁊ arbitros fugientes oculi:Ganctus amoꝛ impatientiã non habet. Qð de libidine diximus:referamus ad auari⸗ tiam:et ad oia vitia que vitant᷑ ſolitudine. Et iccirco vꝛbiũ frequẽtias deelinamus:ne facere cõpellamur:que nos nõ tam natura cogit face re:qᷓ; volũtas.ec vt dixi ſanctoꝝ pᷣſbyteroꝝ rogatu vnius noci lucubꝛatione dictaui:feſti⸗ nante ad modum fratre Siſinnio: ⁊ ꝓpter ſan ctoꝛũ refrigeria egyptũ ire ꝓperante:alioquin ⁊ ipᷣa materia aptam habuit blaſfemiã:que in⸗ dignationẽ magis ſcribẽti qᷓ; teſtimonioꝛũ mul titudinẽ flagitaret.Qõð ſi ᷓoꝛmitantiꝰ in mea rurſus maledicta vigilauerit: ⁊ eodes oꝛe blaſ⸗ femo quo apoſtolos ⁊ martyres lacerat: ð me quoq; putauerit detrahendũ:nequaqᷓ; illi bꝛe- ui lucubꝛatiũcula: ſed tota nocte vigilabo: ⁊ ſo cijs illius imo diſcipulis vel magiſtris: qui ni⸗ ſitumentes vteros viderint feminaruʒ: mari⸗ tos eaꝝ xp̃ᷣi miſterio arbitrat̃ indignos. HBeati hieronymi pᷣſbꝛi ad Ripariuʒ pᷣſby terũ blaſfemiã Vigilãtü de non venerandis re 2 A Tcepitis pꝛin frfis tuis nõ reſpõdere ſuꝑbie eſt incau te id facere temeritatis. De his eni rebus inter rogas:q̃ ⁊ ꝓferre ⁊ audire ſacrilegiuʒ eſt. ZRlis Vigilantiũ quix lo op poOα hoc voca tur nomine nã Goꝛmitantiꝰ reetius diceretur Os fetidũ rurſus aperire: ⁊ putoꝛem ſpurciſſi mũ contra ſanctoꝛũ martyrũ ꝓferre reliquias ⁊ nos qui eas ſuſcipimus appellare cinerarios ⁊ idolatras:qui moꝛtuoꝛuʒ hoiuʒ oſſa venere⸗ mur.O infelicem hoĩem:et omni lachꝛymarũ fonte plangendũ:qui hec dicens non ſe intelli git eſſe Samaritanũ ⁊ iudeũ:qui coꝛpoꝛa moꝛ tuoꝛũ ꝓ imundis habent:⁊ etiã vaſa que in ea dem domofuerint pollui ſuſpicant᷑: ſequẽtes occidentẽ litteram: ⁊ non viuificantẽ ſpiritum Nos autẽ non dico martyrũ reliquias: ſed ne ſoleʒ qdẽ ⁊ lunã.nõ angelos:nõ archangelos 8 — 4 4 C ð l ðM Feo. III nõ cherubin:non ſeraphin: ⁊ oẽ nomẽ qð noia tur: ⁊ in pᷣſenti ſeculo ⁊ in futuro colimus ⁊ ad oꝛamus.ne ſᷣuiamꝰ creature potius qᷓ; creato⸗ ri:qͥ eſt benedictꝰ in ſecula.onoꝛamꝰaũt reli⸗ quias martyrũ:vt eum cuius ſũt martyres ad oꝛemus.lhonoꝛamꝰ ſeruos:vt honoꝛ ſeruoꝛũ redundet ad dñm:qͥ ait:Qui vos ſuſcipit: me ſuſcipit. Ergo Petri ⁊ Pauli imunde ſunt re⸗ liquie: Ergo M.oyſi coꝛpuſculũ imũdũ erit⸗ qð iuxta hebꝛaicã veritatẽ ab ipᷣo ſepultum eſt dño. Et quotiẽſcũq; apoſtoloꝝ ⁊ ꝓphetarum ⁊ omniũ martyrũ baſilicas ingredimur:totiẽs idoloꝛũ templa veneramur. Alccẽſiq; an tumu los eoꝝ cerei idolatrie inſignia ſunt. Plus ali⸗ qᷓd dicam: qð redundet in auctoꝛis caput:⁊ in ſanũ cerebꝛũ vel ſanet aliquãdo vel deleat.ne tãtis ſacrilegijs ſimulacrũ anime ſubuertãtur: ergo ⁊ dñi coꝛpus in ſepulcro poſitũ imunduʒ fuit.Et angeli qͥ candidis veſtibus vtebantur moꝛtuo cadaueri atq; polluto pᷣbebant excubi as: vt poſt multa ſecula Boꝛmitantiꝰ ſomnia⸗ ret:imo eructaret imũdiſſimã crapulam: ⁊ cuʒ Juliano ꝑſecutoꝛe ſanctoꝛuʒz:baſilicas aut de⸗ rueret:aut in templa cõuerteret. iroꝛ ſan⸗ ctum epᷣm:iĩ cuius parrochia eſſe pᷣlbyter dici⸗ tur: acqᷣeſcere furoꝛi eius: ⁊ non virga apoſto⸗ lica:virgaq; ferrea confringere vas inutile: et tradere in interituʒ carnis:vt ſpũs ſaluus fiat. Meminerit illius dicti. Si videbas furẽ: cur rebas cum eo:⁊ cum adulteris poꝛtionẽ tuam ponebas.Et in alio loco. In marutino interfi- ciebam omnes peccatoꝛes terre:vt diſperderẽ de ciuitate dñi omnes opantes iniqtatem. Et iterũ. Nõne odientes te domine odio habui:⁊ ſuꝑ inimicos tuos tabeſcebaʒ⸗ Mꝛofecto odio oderam illos/ Si non ſunt honoꝛãde reliquie martyrũ:quomodo legimus:pcioſa in counſpe ctu dni moꝛs ſanctoꝝ eius. Si oſſa moꝛtuoꝛuzʒ polluũt ↄtingentes:quomodo lheliſeꝰmoꝛtuꝰ moꝛtuũ ſuſcitauit: Et dedit vitam coꝛpoꝛi:qð iuxta Vigilantiũ iacebat imũdũ. Ergo oĩa ca ſtra iſraelitici exercitus:⁊ populi dei fuere im munda.qꝛ Joſeph ⁊ patriarchaꝝ coꝛpoꝛa poꝛ tabant in ſolitudine:⁊ ad ſanctã terram imun⸗ dos cineres ꝑtulerant. Joſeph qͥʒ qͥ in typo pᷣ⸗ ceſſit dñi ſaluatoꝛis noſtri ſceleratus fuit:qͥ ta⸗ ta ambitione Jacob in Hebꝛon oſſa poꝛtauit: vt imũdũ pr̃eʒ auo ⁊ attauo ſociaret imũdis ⁊ moꝛtuũ moꝛtuis copularet O pᷣcidẽdã linguã a medicis:imo inſanũ curãdũ caput: vt qui lo⸗ qui neſcit: diſcat aliqñ reticere.Ego vidi h̊ ali⸗ quando poꝛtẽtũ:⁊ teſtimonijs ſcripturarũ q̊ſi vinculis Himocratis volui ligare furioſũ.Sʒ abijt:exceſſit:euaſit:erupit: ⁊ inter adrie flu ctus:Cotijq; regis alpes:in nos declamando clamauit.qᷣcqͥd eni amens loquit zvociſeralio Iars clamoꝛ eſt apellãdus.Tacita me foꝛſitan co gitatione rephẽdas:cur in abſentẽ iuehar Fa teboꝛ tibi doloꝛẽ meũ. Sacrilegiũ tm̃ patiẽter etri negationis. Hãc illi mr̃is charitatẽ ſupbe acci pisẽtes:eoſq; reciꝑe nolẽtes:ab ecclłie cõmunio ne receſſerũt.Et cuʒ ipᷣo Lucifero ſuo auctoꝛe audire non poſſũ. Legi eni Syromaſten D nees:auſteritatẽ Helie:ʒelum Simonis Cha⸗ nanel: Petri ſeueritateʒ Ananiã et Saphyrã trucidãtis: Pauliq; ↄſtãtiã: qͥ Helymã magũ vijs dñi reſiſtentẽ:eterna cecitate dãnauit Nõ eſt crudelitas ꝓ deo:ſᷣ pietas. AUnde ⁊ in lege Dꝛ. Si frater tuꝰ ⁊ amicus et vxoꝛ: q̃ eſt in ſinu tuo depꝛauare te voluerit a veritate: ſit manꝰ tua fuꝑ eos:⁊ effunde ſanguinẽ eoꝝ:⁊ auferes malũ de medio iſrł. Iteꝝ dicã. Ergo martyrũ imũde ſũt relide.Et qͥd paſſi ſunt apłi:vt imũ dũ Stephani coꝛpus tãta funeris ambitiõe pᷣ cederẽt:vt facerẽt ei planctũ magnũ: vt eoꝛuz luctus ĩ nr̃ᷣm gaudiũ verteret᷑. Nã qð.dicis eũ vigilias execrari:facit ⁊ hoc ↄtra vocabulum ſuũ vt velit doꝛmire Vigilantiꝰ:⁊ non audiat ſaluatoꝛẽ dicẽtẽ ſic:Nõ potuiſtis vna hoꝛa vi gilare mecũ.vigilate ⁊ oꝛate ne intretis i tẽpta tionẽ.ſpũs ꝓmptus eſt:ſʒ caro infirma. Et in alio loco Pꝛopheta decantat: Media nocte ſurgebã: vt cõfiterer tibi ſuper iudicia iuſticie tue.Dñim quoq; in euangelio legimꝰ ꝑnoctaſ⸗ ſe:⁊ aplos clauſos carcere tota nocte vigilaſſe vt illis pſallentibꝰ terra q̃teret᷑: cuſtos carcer!. crederet:magiſtratꝰ ⁊ ciuitas terrerent᷑. Loqͥ⸗ tur MPaulus. Oꝛationi inſiſtite vigilãtes in ea Et in alio loco:in vigilijs frequẽter. Doꝛmiat itaq; Nigilãtiꝰ: a ab exterminatoꝛe egypti cuʒ egyptis doꝛmiẽs ſuffocet᷑. Nos dicamus cuʒ Bauid: Nõ doꝛmitabit neq; doꝛmiet q̃ cuſto⸗ dit iſrk: vt veniat ad nos ſanctꝰ Ethir: qui iter Stat᷑ vigil.Et ſi quando ꝓpter peccata noſtra Ddoꝛmierit: dicamus ad euʒ. Surge:vt qͥd doꝛ mitas domie:excitemuſq; illuʒ:⁊ nauicula flu ctuante clamemus: Magiſter ſaluos nos fac Nerimꝰ. NPlura dictare voluerã:ſi non epiſto laris bꝛeuitas pudoꝛẽ nobis tacẽdi imponeret ⁊ ſi libꝛoꝝ ip̃ius ad nos voluiſſes mittere can⸗ tilenas:vt ſcire poſſemus ad q̃ reſcribere debe remus. Nũc aũt aerẽ verberauerimꝰ: ⁊ non tã illius inſidelitatẽ:q̃ oibꝰpatet: qᷓ; noſtrã fidem aperuimus. Ceteꝝ ſi nolueris lõgioꝛ nos ad⸗ uerſum eum libꝛũ ſcribere mitte nenias illiꝰ et ineptias: vt Johem baptiſtã audiat pᷣdicãteʒ. Ja ſecuris ad radices arboꝝ poſita ẽ. Omnis eni arboꝛ que nõ facit fructũ bonuʒ excidetur in ignem mittterff. Argulnẽtũ ſequẽtis opuſculi excerptum ex Iſidoꝛo libꝛo octauo ethimologiaz. Vciferiani a lucifero Syrimie ep̃o oꝛ⸗ l i:qͥ ep̃s catholicos qͥ Lonſtantini ꝑſe cutiõe ꝑfſidie Arrianoꝝ ↄſiſtẽtes erãt ⁊ poſtea coꝛrecti redire in catholicã eccłiaʒ de⸗ legerunt: dãnãtes ſiue qð crediderunt:ſiue qð ſe credere ſimulauernut:quos catholica eccle⸗ ſia materno recepit ſinu tãqᷓ; Metrũ poſt fletũ q̃ mane oꝛiebat᷑ cadere meruerüt. Altercatio Luciferiani ⁊ Oꝛthodoxi cuiuſ dam edita a beato hieronymo p̃ᷣſbytero ↄtra Luciferianũ in ſcripta. Epla. XIII „ Poxime accidit. vt qͥdam Luciferi ſectatoꝛ cum alio ec eleſie alũno odioſa loꝗcitate cõtendẽs: caninã facundiã exercuerit. Aſſerebat quippe vniuſũ mundũ eſſe diaboli. Et vt iam familiare ẽ eis dicere:factũ de eccłia lupanar. At ille ↄtrario rationabiliter qͥdem ⁊ opoꝛtuno loco ⁊ tꝑe de fendebat:non ſine cauſa xpᷣm moꝛtuuʒ fuiſſe: nec abſurdoꝛum tm̃ cauſa dei filiũ deſcendiſſe. Quid plura:dũ audientiã ⁊ circulũ lumina iã in plateis accẽſa ſoluerẽt:⁊ incõditã diſputati onẽ nox interrũperet:cõſputa pene inuicẽ i fa⸗ cie rceſſerũt.oc tamẽ his qui affuerunt ſtatu entibus:ꝙ in ſecretã poꝛticũ pꝛimo mane cõue niret᷑:quo cum iuxta placitũ om̃es ↄueniſſent viſum eſt vtriuſq; ſermoneʒ a notarijs excipi. Atq; ita cũctis reſidentibꝰ.. Helladius LCu⸗ ciferianus dixit.Hoc pᷣmuʒ mihi reſpõderi vo lo:vtrũ Arriani xpᷣiani ſint an non: Hiero⸗ nymꝰ oꝛthodoxus.Ego plus inqᷣt interrogo: vtrũ ne oẽs heretiei xpᷣiani ſint. Luci.dixit Quẽ hereticũ dixeris xpᷣianũ negaſti. Oꝛ. Oẽs ergo heretici chꝛiſtiani non ſũt. Luci. FJanm ſuperiꝰaudiſti. Oꝛtho. Si chꝛſtiani nõ ſũt diaboli ſũůt. Tuci. Nemo dubitat. Oꝛtho.Si autẽ diaboli ſunt:nihil refert he retici ſint an gentiles. Luci. Mõ refello. Oꝛtho. Igit᷑ pᷣfixum inter nos habemus heretico ſic loquendũ ſicut de gentili. Luci. Plane firũ Oꝛtho. Quere modo vt libet qm inter nos conſtat nunc hereticos gentiles eſſe. Luci. Qð interrogatio mea cogere vo lebat expᷣſſum eſt hereticos chꝛiſtianos nõ eẽ. Nunc reſtat cõcluſio.Si arriani heretici ſũt: heretici omes gẽtiles ſũt: ⁊ arriam gẽtiles ſũt ⁊ ita cõſtat nullã ſocietatẽ eceeẽ cũ arrianis id eſt. cum gẽtilibus.manifeſtũ eſt ergo veſtrã eccłiam que ab arrianis.id ẽ.a gẽtilibus epos ſuſcipit:non tam ep̃os recipere qᷓ de capitolio ſacerdotes: ac per hoc antixpᷣi magis ſynago⸗ ga qᷓ; xpᷣi eccleſia debeat nuncupari Oꝛtho. Ecce impleta eſt ꝓphetia: parauit mihi foueã ⁊ ipᷣe incidit in aam. Luci. Quo nã modo ONꝛtho. Si arrlani vt dic gentiles ſut: ⁊ ar⸗ rianoꝛuʒ cõuenticula caſtra ſunt diaboli:quo⸗ od Lc P⸗ llen cher (ſer Pne amn. cipt O ned go deri eie fecl eßin pus puo fepo gect heſte (hae pide en us ge ſac “ latie se (o:et hoſte⸗ Nule ppone ſlageb Cuor gligzle hvoſtala eci c ſenabe ua. diotnan Ocho. 7ſtek⸗ ons. baaan peniten ſermon ghonno umlaic Ulkenti. 1ſacerd enſane Onne Olico. non ndlee tisenini ipennic mlliareiss Aiſlehen borpen ouucz ilſe deltaaſe Mlülunind i diu ceinuciji fuerunken monmmed des ueiſe oarisergn halnult birchänt nont ben ck inmeg 14 Ladrt ln. b ſi Lu. „Achin Penodooct Eublint⸗ ebehmnu U Tractatus II modo in caſtris diaboli baptizatum recipis. Luci. Recipio:ſed penitentẽ. Oꝛtho. Pꝛoꝛſus qͥd dicas nõ intelligis: quiſqᷓ; ne gen tilem recipit penitẽtẽ. Luci. Ego ſimpli⸗ citer ĩ exoꝛdio pᷣmonis oẽs hereticos gentiles eſſe reſpõdi. Nerum qꝛ captioſa reſpõſio fuit: pᷣme q̃ſtionis tibi palmã tradẽs ad ſcdᷣam veni am.in qua aio laicum ab arrianis venientẽ re⸗ cipi debere penitentẽ:clericuʒ vo non debere. Oꝛtho. Atqui i pᷣma q̃ſtione quã obtinuiſſe me dicis:etiã ſcdðᷣam obtinui. Tuci. Soce quõ obtinueris. Oꝛtho. Melcl ⁊ laicos ⁊ clericos vnũ hr̃e xpᷣm:nec aliũ neophytis aliũ epᷣis eſſe deũ:Cur ergo nõ recipiat clericos:qͥ recipit laicos penitentes Luci. NMon eſt ep̃i iᷣm lachꝛymas fundere ꝓ peccatis: ⁊ coꝛ⸗ pus attrectare dñi. Nõ eſt epi ad fratꝝ genua ꝓuolui:⁊ de ſublimi loco euchariſtiã miniſtra re populo.Aliud eſt lugere qð fueris:aliud ne glecto peccato in ecclia viuere gloꝛioſũ. Tu qͥ heſterno die ſacrilegus creaturã dei filiũ pꝛedi cabas:qͥ quotidie peioꝛ iudeis blaſfemiarũ la⸗ pides in xpᷣm iaciebas: cuius manus ſãguine plene ſũt:cuius ſtilus lãcea militis fuit:ad vni us hoꝛe cõuerſionẽ virgineʒ eccłiazʒ adulter in gredieris.ſi peccaſſe te penitet:officiũ depone ſacerdotis:ſi te non peccaſſe cõſidis:permane q fuiſti. Oꝛtho. Rhetoꝛicarl: 2 a diſpu tationũ ſpinetis ad campos libere declamatio nis excurris. Nerũ deſine q̃ſo a cõmunibus lo cis:et in gradũ rurſum ac in lineas regredere: poſtea ſi placuerit latius diſſeremus. Luci. Miulla declamatio h̊ ẽ.Doloꝛ patientiã ſuꝑat: prpone vt libet: argumẽtare vt libet:nũ qᷓ; per⸗ ſuadebis idẽ eſſe epᷣm qð laicũ penitẽtẽ Oꝛ. Quoniã obſtinate tenes aliaʒ eſſe rõnem epᷣi: aliaʒ laici ad cõpend iũ tẽptationis:tribuo qð poſtulas:nec me pigebit locũ te faciẽte manuʒ recũ cõſerere.expone mihi quare laicũ venien tem ab arrianis recipias:epᷣm non recipias. Luci. Recipio laicũ:qꝛ erraſſe ſe ↄſitetur: ⁊ dñs mauult penitenriã peccatoꝛis qᷓ; moꝛtem. Oꝛtho. Recipio et ego epᷣm: qꝛ et erraſſe ſe ↄfitet᷑:⁊ dũs mauult penitentiaʒ peccatoꝛis qᷓ; moꝛtẽ. Luci. Si errare ſe cõfitet᷑:cur epᷣs pſeuerat:deponat ſacerdotium:cõcedo veniã penitẽti. Oꝛtho. Reſpondebo tibi ego ſſeermonibus tuis. Si laicus erraſſe ſe cõſitetur quomodo laicus ꝑſeuerat:deponat ſacerdoti um laici.id eſt.baptiſma:et ego do veniam pe⸗ nitenti. Scriptuʒ eſt eni. Regnum quippe nos ⁊ ſacerdotes deo ⁊ patri ſuo fecit.Et iteꝝ. Gẽ teum ſanctã: regale ſacerdotiũ:populũ acqᷣſituʒ Hhmne quod licet xpᷣiano: cõmuneẽ tam epo Gᷓᷓ laico. Qui penitentiã agit: pꝛioꝛa cõdẽnat. Si non licet ep̃o penitẽti ꝑſeuerare qð fuerat: o. LIII Epla XIIII non licet laico penitenti in eo ꝑmanere: ꝓpter gðõð pniam confitef̃. Luci. Recipimus lai cos:qm nemo cõuertit᷑ ſi ſcierit baptiʒandũ: ⁊ ita fiet vt nos ſimus cauſa ꝑditionis eoꝛũ ſi re⸗ pudien᷑. Oꝛtho. Tu in eo qð recipis lai cum vnã animã recipiẽdo ſaluas:⁊ ego in reci piendo epᷣm nõ dicã vnius ciuitatis populos: ſed vniuerſã cui p̃eſt puinciã eccłie ſocio: quẽ ſi repellã multos ſecum in ruinaʒ trahet.Quã ob rem queſo vos vt eã rõnem quaʒ in paucis recipiẽdis habere vos exiſtimaſtis:etiã ad to⸗ tius oꝛbis ſalutem cõcedatis Qð ſi diſplicet ⁊ tam duri eſtis.imo tã irrationabiliter inclemẽ⸗ tes:vt eum q̃ dederit baptiſma hoſtẽ xpᷣi:eum qui acceperit filiũ puretis: nos nobis aduerſa non faciamus:aut epᷣm cũ plo recipimus quẽ facit xpᷣianum:aut ſi epᷣm non recipimꝰ: ſcimꝰ etiam nobᷣ populũ reijcienduY̊. Luci. Oꝛo te nomine xp̃i non legiſti de ep̃is dictum: vos eſtis ſal terre. Si autẽ ſal infatuatũ fuerit: in q ſaliet᷑:ſed ⁊ ad nihilũ eſt vtile:niſi vt ꝓciatur foꝛas: ⁊ conculcet᷑ ab hominibꝰ.Sʒ ⁊ illud qð populo peccatoꝛe ſacerdos deũ exoꝛet: ac ꝓ ſa cerdote nullus ſit alius qͥ depꝛecet᷑. Que qᷣdeʒ duo ſcripturarũ capitula in ſententiã cõcurrũt vnam. Nam vt ſal omnẽ cibũ cõdit:nec eſt ali q̃d ꝓ ſe tam ſuaue qð abſq; eo guſtũ demulce⸗ at. Ita mundi totius ⁊ eccłie ꝓpꝛie condimen tum ep̃s ẽ᷑:qui ſi infatuatus fuerit:ſiue ꝑ nega tionem: ſiue ꝑ hereſim:ſiue ꝑ libidineʒ: ⁊ vt ſe mel dicam ꝑ vniuerſa peccata:a quo alio pote rit condiri:cum ipᷣe fuerit condimentũ: Sacer dos quippe ꝓ laico offert oblationẽ ſuaʒ:impo nit manũ ſubiecto:reditũ ſancti ſpũs inuocat: atq; eum qui traditus fuerat ſathane in interi⸗ tum carnis: vt ſpũs ſaluus ſieret indicta in po⸗ pulum oꝛatione altario recõciliat.nec pᷣus vnũ membꝛũ reſtituit ſanitati:qᷓ; omnia ſimul mem bꝛa cõflauerit.facile quipe ignoſcit filio pater cum mater ꝓ viſceribus ſuis depꝛecat᷑. Si er⸗ go hoc quẽ diximus gradu laicus penitens re ſtituit᷑ eccłie:ibiq; conſequitur veniã vbi luctꝰ p̃ceſſerat:manifeſtũ eſt ſacerdotẽ ð graduſuo motũ in eundẽ locum non poſſe reſtitui:qꝛ aut penitens ſacerdotio carebit:aut in honoꝛełꝑſi⸗ ſtens reduci in eccłkiam non poterit ꝑ oꝛdinem penitentis. Tu mihi nunc infatuato ſale eccle ſie ſapoꝛem contaminas.tu eni eum qͥ ꝓiectus foꝛas iacere deberet in ſtercoꝛe a cunctis homi nibus cõculcãdus ſuꝑ altariũ reponis.Et vbi erit ulud apoſtoli pᷣceptuʒ: Opoꝛtet epiſcopũ eſſe ſine crimine quaſi diſpenſatoꝛẽ dei.Eilite⸗ rum. ꝓbet autẽ ſe vnuſquiſq;: ⁊ ſic accedat vbi dominica denüciatio eſt: ne miſerimus marga ritas noſtras ante poꝛcos.Quod ſi de oĩbꝰ ge⸗ ner aliter dictuz intelligis: q;to magis de ſacer i2 Foars dotibus pᷣcauenduʒ eſt:cum etiam de laicis ſic habeat᷑: Separamini inqͥt dominꝰꝑ Moyſẽ a tabernaculis iſtoꝝ hominũ duriſſimoꝝ: ⁊ no lite tangi ab oibus qͥ ſunt eoꝝ: ne ſimul perea⸗ tis in peccato eoꝝ. Et rurſum in duodecim ꝓ⸗ phetis Sacrificia eoꝛũ tanqᷓ; panis luctꝰ: oẽs q̃ manducant ea cõtaminabunt᷑. Et in euange lio: dũñs lucerna inq̃ͥt coꝛpoꝛis eſt oculus tuꝰ.i. eccłie.lumẽ eſt ep̃ᷣs. Si aũt oculus tuꝰ ſimplex elt.totũ coꝛpus tuũ lucidũ erit. Sacerdote eni fidem verã pᷣdicante ex oi coꝛde tenebꝛe diſcu⸗ tiuntur: ⁊ cauſam reddit. Neq; eni lucerna ac⸗ cendit᷑ ⁊ ponit᷑ ſub modio:ſed ſuꝑ candelabꝛũ vt luceat oibus qͥ in domo ſũt. Lucernaʒ eni eſt deus ſcientie ſue igniculũ in epᷣo ſuccendi: vt nõ ſibi tm̃ luceat:ſed oibus ꝓſit. Et in cõſe⸗ quẽti. Si inqͥt oculus tuꝰ nequã fuerit: oẽ coꝛ⸗ pus tenebꝛoſũ eſt. Si eni lumen qð in te eſt te⸗ nebꝛe ſũt:ipᷣe tenebꝛe quãte erũt: Et recte.Nã cum ideo epᷣs in eccłia cõſtituat᷑ vt populũ co⸗ erceat ab erroꝛe:quãtus erit erroꝛ in pło: cum errat ille qui docet: Quomodo põt peccata di mittere:q ipᷣe peccatoꝛ eſt.quomodo ſanctũ ſa crilegus faciet? vnde ad me lumẽ introiet: cuʒ oculus meꝰcecus ſit: Pꝛohdoloꝛ antixp̃i diſci pulus eccłiam vxpᷣi gubernat.Et vnde eſt illud Non poteſtis duobꝰ dominis ſeruire. Sed et illud. que cõmunicatio luci ad tenebꝛas:qͥ con ſenſus xpᷣi ad beliale Legtmns in veteri teſta⸗ mẽto omo in quo fueri macula ⁊ vitiũ: nõ occedat offerre dona dño.Et rurſũ. Sacerdo⸗ tes q accedũt ad dñm deum vt ſacrificẽt:mũdi ſint:ne foꝛte derelinquat eos dñs. Et in eodeʒ cum accedũt miniſtrare ſancta:nõ adducãti ſe delictũ: ne moꝛiãt᷑.Et młta alia:que ꝓſequi infinitũ eſt. ſed ſtud io bꝛeuitatis omitto Neq; eni numerꝰ teſtimonioꝛũ:ſed auctoꝛitas valet Ex quibꝰoſtendiẽ̃ vos ꝑ modicũ fermentũ to tam eccłie maſſam coꝛrupſiſſe. Et de eiꝰ manu hodie euchariſtiq accipe:quã heri q̃ſi idolum reſpuebatis. Oꝛtho. dixit Multa quidẽ de ſacris voluminibꝰ memoꝛiter copioſeq; di xiſti:ſ̊ cum totũ circũieris ſaltũ:meis caſſibus ⁊2cluderis. Sit qwe arrianoꝛũ epᷣs hoſtis xpᷣi. ſit ifatuatũ ſal:ſit lucerna ſine igniculo:ſit ocu lus ſine pupilla:nẽpe eo ꝑpuenies vt ſalire non poſſit:qꝛ ſal ibᷣenon habeat.nõ illuminet cecꝰ: nõ accendat extinctus. Tu aũt cum conditum cibum abheo deuoꝛes:cur inſulſũ arguis condi toꝛem: gniculus eius in ecclia tua lucet: æ lu cernam eius criminaris extinctã. Oculos tibi pber: ⁊ cecus eſt.Quã ob rem oꝛo te:vt aut ſa⸗ crificãdi ei diligentiã tribuas: cuius baptimſma Pꝓbas: aut repꝛobes eius haptiſma:quem non exiſtimas ſacerdotẽ. Neq; eni fieri poteſt: vt qͥ in baptiſmate ſanctus ſit:ſit apud altare pecca toꝛ. Luci. Sed ego recipio laicũ penitẽtẽ per manuũ impoſitionẽ ⁊ inuocationẽ ſpũſſan cti:ſciens ab hereticis ſpiritũſanctũ non poſſe cõferri. Oꝛtho. Oẽs pꝓpoſitionũ veſtra⸗ rum calles ad vnũ cõpotum cõfluũt: ⁊ pauido rũ moꝛe ceruoꝛũ dum vanos pennarũſ euuatis volatus foꝛtiſſimis rhetibus implicamini Nã cum in patre ⁊ filio ⁊ ſpũſancto baptiʒatus ho mo templuʒ dñi ſiat: cum veteri ede deſtructa nouũ trinitatis delubꝛuʒ ediſicet᷑:quõ dicis ſi⸗ ne aduentu ſpũſſancti apud arrianos peccata poſſe dimitti?: Quomodo antiquis ſoꝛdibꝰ ani ma purgat᷑:que ſanctũ non habet ſpiritũ: Ne qʒ eni aqua lauat animã: ſ̃ pᷣus ipᷣa lauat᷑ ſpiri tu:vt alios lauare ſpiritalit᷑ poſſit. Spũ s inqͥt QMoyſes dñi ferebatur ſu per aquas.Ex quo apparet baptiſma non eſſe ſine ſpirituſancto. Bethſaida lacus iudee:niſi ꝑ aduentum ange li debilita coꝛpoꝛaliter mẽbꝛa ſanare non pote rat. Et tu mihi aqua ſimplici de balneo animã lotam ꝓducis. Ipᷣe dominꝰ noſter ißs chꝛiſt q̊ non tamm ũdatus eſt q; lauacro ſuo vniuer⸗ ſas aquas mũdauit:ſtatim vt caput extulit de fluento:ſpiritũſanctũ accepit:non ꝙ vnq; ſine ſpũſancto fuerit: quippe qͥ ð ſpũſancto in carne natus eſt.ſed vt illud nobis monſtret᷑ verũ eſſe baptiſma: quo ſpũſſanctus adueniat Isitur ſi arrianus ſpiritũſanciũ nõ põt dare:nec bapti ʒare qdem poteſt: quia eccłie baptiſma ſine ſpi rituſancto nullũ eſt. Tu vo cum baptiʒatũ ab eo recipis:⁊ poſtea inuocas ſpiritũſanctũ:aui baptiʒare eum debes:qꝛ ſine ſpũſancto bapti⸗ ʒari non põt:aut ſi eſt baptizatus in ſpiritu:de ſine ei inuocare ſpiritũ:quẽ tunc cũ baptiʒare⸗ tur accepit Luci. Obſecro te nõne legiſti in actibus apoſtoloꝝ eos qui iam a Johe ba⸗ ptiʒati fuerant:cũ ad interrogationeʒ apoſtoli reſpondiſſent ſe nec auditu qdem cõperiſſe qͥd eſſet ſpũſſanctus:poſtea fuiſſe ſpiritũſanctum cõſecutos? AUnde manifeſtum eſt poſſe aliquẽ baptiʒari:⁊ tamẽ non habere ſpiritũſanctum. Oꝛtho. Non tam imperitos diuinoꝝ volu minũ eos qui audiũt puto ad hanc queſtiũcu⸗/ lam diſſoluendã:longo vt ſermone opꝰ ſit. Ue rum pꝛius qᷓ; quid in ea ſentiaʒ loquar:auſcui⸗ ta iuxta ſenſũ tuuʒ quãta ſcripturarũ turbatio oꝛitur. Quid eſt hoc qdð Johãnes in baptiſma te ſuo alijs ſpiritũſanctuʒ dare non potuit:qui chꝛiſto dedu. Et quis eſt iſte Johãnes: Nox clamantis in deſerto:parate viam domini :re⸗ ctas facite ſemitas dei noſtri. Ille qui dicebat Ecce agnus dei:ecce qui tollit peccata mundi. Minꝰdico ille qui ex matris vtero clamabat. Et vñ hoc mihi: vt veniat mater domini mei ad me?-ſpiritũſanctũ nõ dedit quẽ hilippus diaconꝰ eunucho dedit.quẽ Ananias Paulo ——— — lpeii ſiſünn⸗ imeſe Mlyed behnin iann aminini Mobe kedtnen eet äynr frtͤn⸗ Ahuiſon Giene us Lran Prüniggan. enunmng re nonpot Alneo mine nhbschric⸗ Oluopniver gueaultde gw⸗ ſmaonncane Kräwick in en dne ntpi plintſeſt nbutnit nüincin ſnao bept⸗ uonhrincd Ncüdanzre⸗ orroe ns Phere Hirniinen oſeni intünane 9Duine nne ccfu ecyt Tractatus II dedit. Audacter foꝛſitan videar Johem pᷣfer⸗ re cunctis. Audi dñm loquentẽ. Mon eſt in na tis mulierũ aliqͥs maioꝛ Johe baptiſta. Nulli eni contigit ꝓphetaꝝ ⁊ annũciare xpᷣm ⁊ digi to demonſtrare. Et qd mihi neceſſe eſt in talis viri laudibꝰ imoꝛari:cum a deo patre etiaʒ an gelus nũcupetur: Ecce inquit mitto angelum meum ante faciẽ tuam:qui pᷣparabit viam tuã Plane angelũ qui poſt materni ventris hoſpi tium heremi ſecreta ſectatus: paruulus de ſer pentibus luſit:qui oculis expectãtibꝰ chꝛiſtũ: nihil aliud eſt dignatus aſpicere: qui eloquijs domini que melle ⁊ fauo dulcioꝛa ſunt: dignã deo vocem erudiuit. Et ne queſtioneʒ moꝛer: ſic decebat creſcere pᷣcurſoꝛem domini. Iſte er go talis tantuſq; ſpiritũſanctũ non dedit: quẽ Coꝛnelius centurio anteqᷓ; baptizaret᷑ accepit Reſponde queſo cur non dederit.ſed ignoꝛas Aludi quid ſcripture doceant. Johãnes bapti ſta non tam peccata dimiſit: qᷓ; baptiſma peni⸗ teentie fuit in peccatoꝛum remiſſionẽ.id eſt.i fu turam remiſſionẽ:que eſt poſt ex ſanctiſicatio⸗ ne chꝛiſti ſubſecuta.Scriptũ eſt eni:fuit Johã nes in deſerto baptizans:⁊ pꝛedicans cuange⸗ lium penitẽtie in remiſſionẽ peccatoꝝ.Et poſt modũ.⁊ baptiʒabant᷑ ab eo in ioꝛdanem conſi tentes peccata ſua.vt enim ante pᷣcurſoꝛ domi ni ipe:ſic ⁊ baptiſma eius pᷣuium dominici ba⸗ ptiſmatis fuit.qui de terra ẽ aiebat: terrena lo quitur:⁊ qui de ſupernis venit:ſuꝑ omnes eſt Et iterum. Ego baptizo vos i aqua: ille bapti zabit vos in ſpirituſãcto. Si autẽ Johãnes vt confeſſus eſt nõ baptizauit in ſpiritu: neq; pec cata dimiſit: quia nulli hominũ ſine ſpiriuuſan cto peccata dimittũtur:aut ſi cõtentioſe argu⸗ mẽtaris:ideo Johãnis baptiſma dimiſiſſe pec cata:quia de celis fuit: edoce quid amplius in chꝛiſti baptiſmate ↄſequamur Quod peccata dimittit:liberat a gehenna.qð a gehenna libe⸗ rat pfectum eſt. Perfectũ autem baptiſma nõ eſt:niſi qð in cruce ⁊ in reſurrectione chꝛiſti ẽ: ita tu in peruerſum duceris irreligioſus: dicẽ⸗ te ipᷣᷣ Johãne:illum opoꝛtet creſcere:me autẽ minui. ⁊ cuʒ ſerui baptiſmo plus qᷓ; habuit tri buis:dominicuʒ deſtruis.Cui nihil ampliꝰre⸗ linquis. Quoꝛſuʒ iſta tendit aſſertio: videlicʒ vt non tibi durum videatur:⁊ ſi hi qui a Johã ne fuerant baptiʒati: poſtea per impoſitioneʒ manuũ apoſtoloꝛũ ſint ſpiritũſanctuʒ conſecu ti:cum conſtet eos nec peccatoꝛuʒ quidem ſine ſubſecutura fide remiſſionẽ coſecutos.Tu ve⸗ ro qui ab arrianis recipis baptiʒatuʒ:ideo tri: bues baptiſma quod ꝑfectum eſt. Et quo pa⸗ cto quaſi modicum quod ei defuerit: ſanctum aduocas ſpiritum: cũ baptiſma chꝛiſti ſine ſpi rituſancto nullum ſit: Nerum lõge exceſſi:cuʒ ⁊ in patre ⁊ filio ⁊ ſpũſancto tres ꝑſonas vnaʒ⸗ Fo. LII equa fronte aduerſarij exercitus concitus ſim impetum ſumouere: leuioꝛa minus tela direrxi Johãnis autẽ baptiſma intãtuʒ perfectum fu it: vt conſtet poſtea chꝛiſti baptiſmate baptiʒa tos:qui ab eo fuerant baptizati. Ita eni hiſto⸗ ria refert. Factum eſt autem cum Apollo eſſet coꝛinthi:⁊ cum NPaulus ptranſiret ſuperioꝛes partes Aſie: deuenit Epheſum: ⁊ cuʒ inueniſ⸗ ſet quoſdam deſcendentes dixit ad eos Si ſpi ritũſanctum accepiſtis: cui credidiſtis: At illi reſponderunt. Sed nec ſi ſpirituſſãctus ſit:au⸗ diuimus. Bixit autem ad eos: in quo ergo ba ptiʒati eſtis: Reſpõderũt: in Johanis baptilſ⸗ mate. Sed dixit Paulus: Johãnes quidẽ ba ptiʒauit baptiſmo penitentie plebem: dicens in aduenientem poſt eum vt crederet.hoc eſtĩ ieſum in remiſſioneʒ peccatoꝛum. His auditis baptʒati ſunt in nomie domini noſtri ieſu chꝛi ſti. Et cũ impoſuiſſet illis manus MPaulus:cõ⸗ tinuo cecidit ſpirituſſanctꝰ ſuper eos. Si ergo baptiʒzati ſunt vo ⁊ legienno eccleſie baptiſma te:⁊ ita poſtea ſpiritũſanctuʒ conſecuti ſunt.et tu apoſtoloꝛum ſequere auctoꝛitatem: ⁊ bapti za eos qui chꝛiſti nõ habent baptiſma: ⁊ pote⸗ ris inuocare ſpiritũſanctum. Luci. dixit. Qui doꝛmientes ſitiunt:auide fauces flumini bus ingurgitant. Et quato plus hauſerunt tã to plus ſitiunt:ita mihi ⁊ tu videris aduerſus queſtiunculã:quã pꝛopoſui:hinc atq illinc ar gumẽta queſiſſe: ⁊ nihilominus eandeʒ queſti onem vis ꝑſeuerare. an neſcis ⁊ iam eccleſiarũ hunc eſſe moꝛem: vt baptiʒatis poſtea manus imponat᷑: ⁊ ita inuocetur ſpirituſſanctꝰ:exigis vbi ſcriptum ſit in actibus apoſtoloꝝ: etiam ſi ſcripture auctoꝛitas non ſubeſſet.totius oꝛbis in hac parte conſenſus inſtar pꝛecepti obtinet Nam ⁊ multa alia que per traditioneʒz in eccle ſijs obſeruant᷑: auctoꝛitatẽ ſibi ſcte legis vſur pauerunt velut in lauacro ter caput mergitare deinde egreſſos lactis ⁊ mellis pꝛeguſtare con coꝛdiam ad infantie ſignificationẽ die domini⸗ co:⁊ per omnẽ pẽtecoſten.nec de geniculis ad oꝛare:⁊ieiuniũ ſoluere:multaq; alia que ſchᷣta non ſunt: rõnis ſibi obſeruatio vendicabit.Ex quo aiaduertis nos eccleſie cõſuetudinẽ ſequi lj ante aduocationẽ ſpiritꝰ conſtet aliquem ba ptiʒatum. Oꝛtho. NMon adeʒz ab vno hãc eſſe eccleſiarũ cõſuetudinẽ: vt ad eos qui lõge in maioꝛibꝰ vꝛbibus pᷣſbyteros ⁊ diaconos ba ptiʒati ſunt. epiſcopꝰad inuocationẽ ſancriſpi⸗ ritus manũ impoſiturus excurrat: quale eſt vt leges eccleſie ad hereſim tranſferas: et vginis tue itegritatẽ per meretricũ lupanaria ſpurca⸗ ri patiaris. Epiſcopꝰ ſi imponit manuʒ: eis in ponit:quit: qui in recta fide baptiʒati ſunt:qui 13 .—— —„ — . R fubſtantiaʒ crediderũt. Arrianꝰ vo cum aliud nihil crediderit (claudite q̃ſo aures qͥ audituri eſtis:ne tãte impietatis vocibꝰpolluamini)ni⸗ ſi in pr̃e ſolo vero deo et in ieſu xpᷣo ſaluatoꝛe creatura: ⁊ in ſpũſancto vtriuſq; ſuo:quomo⸗ do ſpiritũſãctũ ab eccłia recipiet:qͥ necdum re- miſſionẽ pctõꝝ cõſecutꝰẽ: Spũs qͥpe ſanctus nõ niſi in munda ſedẽ incedit: nec habitatoꝛ ei templi efficit᷑:cuius antiſtes nõ habet veraʒ fi⸗ dem. Qðò ſi obloqueris qre in eccleſia baptiʒa tus niſi ꝑ manus ep̃i non accipiat ſpiritũſãctũ quẽ nos aſſerimus in vero baptiſmate tribui: diſce hãc obſeruationẽ ex ea auctoꝛitate deſcẽ dere:qð poſt aſcẽſum dñi ſpũſſanctus ad apo⸗ ſtolos aſcẽdit.Et multa in locis id eẽ tm̃ factũ repperimus ad honoꝛẽ potius ſacerdotij:qᷓ; ad legis neceſſitatẽ.Alioqᷣn ſi epᷣi tm impꝛecatiõe ſpũſſanctus defluit: lugendi ſunt qͥ in villulis aut caſtellis aut in remotioꝛibꝰlocis ꝑ pᷣſbyte⸗ ros ⁊ diaconos baptizati añ doꝛmierũt: qᷓ; ab epᷣis inuiſerent᷑.Eccleſit ſalus ĩ ſũmi ſacerdo⸗ tis dignitate ac veneratione cõſiſtit:cui ſi non exoꝛs qᷓ̃dam ⁊ ab oibus eminens det᷑ ptãs:tot ĩ eccleſijs efficient᷑ chꝛiſmata quot ſacerdotes. inde ideo venit:vt ſine chꝛiſmate ⁊ ep̃i iuſſiõe neq; pᷣſbyter neq; diaconus ius habeat bapti⸗ ʒandi.Qõð frequenter ſi tñ neceſſitas cogit:ſci⸗ mus licere laicis Vt eni accipiat qͥs:ita ⁊ dare pᷣt:niſi foꝛte eunuchus a Philippo diacono ſi⸗ ne ſpũſancto baptizatus fuiſſe credẽdus ẽ. de quo ſcriptura hoc loquit᷑.Et deſcẽderunt am⸗ bo in aquã: ⁊ baptizauit eũ Philippus.Et cuʒ abſcederent ab aqua.ſpũſſanctꝰ venit in eunu chum.Si aũt illud abijciendũ putas:qꝛ cũ au diſſent apoſtoli:qui erãt hieroſolymis:qꝛ rece piſſet ſamaria verbũ dei miſerunt ad eos Pe⸗ trum ⁊ Joheʒ:qͥ cũ veniſſent ad eos:oꝛauerũt ꝓ eis:vt acciperẽt ſpiritũſanctũ.nõdũ eni de⸗ ciderat ſuꝑ vllum illoꝛũ.Cur ita factũ ſit in cõ ſequẽtibus diſce. Ipᷣe eni ait. Sed ſoluʒ bapti ʒati erãt in noĩe dñi iu. Tũc imponebãt illis manus:⁊ accipiebãt ſpiritũſanctũ. Hoc locoſi ⁊ tu ſimiliter te facere dicis:qꝛ heretici non ba ptiʒauerunt in ſpũſancto:ſcias Philipum ab apoſtolis nõ fuiſſe baptiʒatũ.indiuiſã eandem habuiſſe eccłiam:eundẽ dũm iſm vxpᷣm pᷣdicaſ ſe:diaconũ fuiſſe eoꝛuʒ:q̃ poſteg. manus impo ſuerũt.Tu vo cũ apud Arrianũ nõ eccliaʒ di⸗ cas eſſe:ſed ſynagogã:nec clericos dei:ſed cre⸗ ture ⁊ idoloꝝ cultoꝛes:quõ ĩ diſpari cauſa ean dem aſſeris rõnem te tenere. Luci. Aalẽ ter q̃dem ⁊ fixo gradu me tibi in faciẽ dimican tem repellis:ſᷣ poſt tergũ cederis:⁊ nuda a ſpi culis doꝛſa nõ ꝓtegis. Eſto qpe apud Arria⸗ nos ne baptiſma eſſe qdẽ:⁊ ideo ſpiritũſanctũ ab eis non poſſe dari:qꝛ necdũ remiſſionẽ pec⸗ catoꝛũ acceperũt.totũ hoc victoꝛie mee ꝓficit ⁊ argumentoꝝ tuoꝝ paleſtra mihi palmam vi ctoꝛie ſudat.Arrianus baptiſma non habet: ? quõ ſacerdotiũ habet:Laicus apud eos nõẽ: ⁊2 quõ ep̃ᷣs eſſe põt?: Mihi reciꝑe mendicũ nõ licet:tu recipis regẽ. Nos hoſti caſtra traditis ⁊æa nobis ꝓfuga reijciẽdus . Oꝛtho. Si bpoꝝ meminiſſes:iã ſcires tibi fuiſſe reſpõſuʒ.ſᷣ dũ amoꝛẽ cõtradicendi ſeq̃ris:a q̃ſtionũ lineis excidiſti moꝛe quoꝛundã loquaciũ potiꝰ qᷓ; fa⸗ cũdoꝝ:qͥ cum diſputare neſciũt:tñ litigare nõ deſinũt. Ego enĩi nõ tam in pᷣſenti arrianos vel impꝛobo vel defendo:qᷓ; illã curſus mei metaʒ circũeo:eadẽ rõne a nobis epᷣm recipi:qua lai⸗ cus a nobis recipit᷑. Si errãti ↄcedis veniã: et ego ignoſco penitẽti.ſi in fide ſua baptiʒatũ ba ptizans nocere nõ potuit:⁊ in fide ſua ſacerdo tem cõſtitutũ conſtituẽs non inqͥnauit. Subti lis eſt hereſis:⁊ ideo fimplices anime facile de cipiunt᷑.Deceptio tam clerici qᷓ; epᷣi cõis ẽ.At epᷣs errare non potuit.reuera de Platonis et Ariſtophanis ſinu in epᷣ̃atum eligunf. Quotꝰ ẽ q̊ non appꝛime in his eruditus ſit: Deniq; ex lratis q cunq; hodie oꝛdinant᷑:id habent cure: nõ quõ ſcripturaꝝ medullas ebibant: ſed quõ aures populi declamatoꝝ floſculis demulceãt Accedit ad hoc ꝙ arriana hereſis magis cum ſapia ſeculi facit.⁊ argumentationuʒ riuos de Ariſtotelis fontibꝰ mutuat᷑. Igit᷑ paruuloꝛuʒ iter ſe certantiũ ritu qd dixeris dicam. affirma bis:affirmabo.negabis:negabo. Arrianꝰ ba⸗ ptiʒat:ergo epᷣs ẽ.non baptizʒet tu refuta laicũ ⁊ ego nõ recipio ſacerdotẽ.Sequar te quocũ⸗ cq; ieris:aut pariter ĩ luto heſitabimus:aut pa⸗ riter expediemur. Luci. Sed laico idðoig noſcenduʒ eſt:qꝛ eccłiam dei putãs ſimpliciter acceſſit:⁊ iuxta fidẽ ſuam credẽs baptizatusẽ Oꝛtho. Mouã rem aſſeris vt xp̃ianus qͥſqᷓ; factus ſit ab eo qui nõ fuit xpianus. Accedẽs arrianus in qua fide baptizatus eſt: MNempei ea quã habebãt arriani:aut ſi iam ipᷣe bñ crede bat:⁊ ſciens ab hereticis baptiʒatus ẽ erroꝛis veniã non meret᷑. Verũ hoc penitus abſurdũ eſt:vt diſcipulus ad magiſtrũ vadens ante ſit artifex qᷓ; doceat᷑. At modo ab idoloꝛũ venera tione ↄuerſus nouerit xpᷣm melius qᷓ; ille q̊ͥ do ceat. At dicis ſimpliciter in pre ⁊ filio ⁊ ſpũſan cto credidit:⁊ ideo baptiſma ↄſecutus ẽ. Que eſt iſta q̃ſo ſimplicitas:neſcire qd credas: ſim⸗ pliciter credidit. Quid credidit: certe aut tria noia audiens tres deos credidit:a idolatra ef⸗ fectus eſt.aut in tribꝰ vocabulis trinomini cre dens ĩ Sabellij hereſim incurrit.Aut edoctus ab arrianis vnũ eſſe veꝝ deũ patrẽ filiũ ⁊ ſpiri tũſanctũ credidit creaturas.aut extra h dd cre dere potuerit neſcio niſi foꝛte hõ iã edocius in C cvi hien aſedi homne dedil lotue ſerba ctope faſen fie forli⸗ ptizet Luc. nobis nci. llavl neme ptize loͤog eode pinne feyol ſento üad ſhe mine hatk tart Mod felial nan nus⸗ hieba ſorp erttr cedit gunetea eloqjie aores. Oho. luptzet boerie nobiſc lpiuore ciloe leſdis⸗ reihotd iſi plorin meigen ſcpul⸗ ſcpube Ammter lerſarie ſenimw boſen ein bom ldhan sſoi⸗ iin nmi tho. 9 ſchiſuz⸗ mülnes lehiö lngnen rianosde smainen cheguen isenii upritüb ſun ſaene⸗ un. Gubt mmefmciene Pcoſsi N Pluonsct ni Quor 1 Deniger bben ane. n ſg lodencen lemagsan onuznusd. Dimuunn dium mn .Mruin, wntäuhh urleqlol ungel,t⸗ Alcſdot⸗ nisſnhlote Sburh öang nus. tle zeſ Monye niöehict tug taniß instii daumnſ Schumen Muölein ejin tifn lnst Al acheſet Tractatus II capitolio homouſiã didicerit trinitatẽ. ſciebat pr̃em ⁊ filiũ ⁊ ſpiritũſãctũ:nõ natura:ſᷣ ꝑpſonis eſſe diuiſos. Sciebat ⁊ filij nomẽ in pre: ⁊ pr̃is nomẽ in filio. Ridicula penitꝰaſſertio añ de fi⸗ de diſputare qᷓ; credere:añ myſteriũ ſcire qᷓ; ini tiatus ſit. Aliter ð deo ſentire baptizate: ⁊ ali⸗ ter baptiʒatũ. Mꝛeterea cum ſolẽne ſit in laua⸗ cro poſt trinitatis ↄfeſſionẽ iterrogare:credis in ſanctã eccłiam? credis in remiſſionẽ peccato rũ: In quã eccłiam credidiſſe eũ dicis:in arria noꝛũ:ſed nõ habẽt. In nr̃am? ſed extra hãc ba ptiʒatus nõ potuit in eã credere:quã neſciuit. Luci. Qm ad oia argumentaris: emiſſa a nobis ſpicula ſcuto oꝛatiõis eludis: vnã haſtã iaciã:qᷓ vmbonẽ tegiinis tui:⁊ verba crepita tia vi ſua penetret: nec diutiꝰ patiar foꝛtitudi⸗ nem arte ſuꝑari. Laicus etiã ex eccłie fideʒ ba⸗ ptizatus penitens recipit᷑. Epᷣs vo aut pniam nõ aget:⁊ ſacerdos eſt:aut ſi pniam egerit:eſſe epᷣs deſinit. Quã ob rem recte nos laicũ ſuſci⸗ pimus penitẽtẽ: ⁊ epᷣm ſi i ſacerdotio ꝑſeuera⸗ re vult repudiam*. Oꝛtho. Bagitta qᷓ cõ⸗ tento neruo dirigit᷑ difficile vitat. Ante eni ad eũ ad quem iacta ẽ ꝑuenit:qᷓ; obice clypei fru⸗ ſtret᷑. Ecõtrario tue ꝓpoſitiõi qꝛ ſine ferri acu mine mittunt᷑ hoſtẽ nõ valẽt ꝑfoꝛare.ãc igit᷑ haſtã quã totis viribꝰmiſiſti: de qᷓ̃ nobis mini taris:vt aiũt vno digitulo repella. Neq; eni B modo qrit᷑ an epᷣs penitẽs eẽ nõ poſſit:Kᷣ an he reticus baptiſma habeat:qͥ ſi vt cõſtat baptiſ⸗ ma nõ habet:quõ põt eſſe penitẽs anteq; xpᷣia nus: Pꝛoba mihi ab arrianis veniẽtem laicuʒ hr̃e baptiſmũ:⁊ tũc ei pniaʒ nõ denegabo. Si vo xpᷣianus nõ ẽ ſinõ babuit ſacerdotẽ qͥ eũ fa ceret xpᷣianum:quõ aget pniaʒz homo qͥ necdũ credit? Luci. Oꝛo te vt philoſophoꝛũ ar gumẽtatiõe depoſita xpᷣiana mecũ ſimplicita⸗ te loq̃ris. Si tñ non dialecticos ſequeris:Fᷣ pi⸗ ſcatoꝛes:equũ ne tibi videt᷑: vt arrianꝰepᷣs ſit· Oꝛtho. Lu euz ẽm ꝓbas:qꝛ ab eo recipis baptiʒzatũ.⁊ in hoc repᷣhẽdendus es.q̃re a no⸗ bis parietibꝰ ſepararis: cũ in fide ⁊ in arriano rũ nobiſcũ receptiõe cõſentias. Luci. Jã ſuꝑius rogaui:vt non philoſophice: xpᷣiane mecũ loquaris Oꝛtho. Biſcere vis an cõ tendis? Luci. Atiq; cõtẽdo:qꝛ facti tui a te q̃ro rõneʒ. Oꝛtho. Si ↄtẽedis iã tibi re⸗ ſpõſũ eſt. Eadẽ eni rõne epᷣm ab arrianis reci⸗ pio:q̃ tu recipis baptiʒatũ. Si diſcere cupis:ĩ meã aciẽ trãſgredere Aduerſariꝰeni vincit᷑: di ſcipulꝰ docef. Luci. Non poſſũ añ eſſe di ſcipulꝰqᷓ; magiſtrũ andiã pᷣdicantẽ. Oꝛtho. Am tergiuerſaris: ⁊ ſic vis a me doceri: vt ad uerſariũ ĩ tergo habeã:tuo aio te docebo. Con ſentimꝰ in fide:cõſentimꝰin hereticis recipien⸗ dis: oſentiamꝰ etiã in cõuẽtu. Luci. Moc Epla XIIII nõ ẽ docere: argumẽtari. Oꝛtho. Quſa tu pacẽ cũ ſcute peil: æ nos oliue ramuʒ gladio inſerimꝰ. Luci. En tollo manꝰ:cedo: vici. ſti. Aeꝝ cũ arma deponã ſacramẽti:in qͥ me iu rare cõpellis:q̃ro roõnem. ꝛtho. Hꝛatu⸗ loꝛ iterim tibi:⁊ xpᷣo deo meo gras ago: qꝛ aio bono a falſitatis ardoꝛe ad totius cibi te ſapo⸗ rem ↄtuliſti. nec dicis moꝛe quoꝛundã. Saluũ me fac dñe:qm̃ defecit in me ſpũs.qͥꝝ vox im⸗ pia crucẽ xpᷣi euacuat: dei filiũ ſubiugat diabo lo: ⁊ illã cõploꝛationẽ q̃ a dno de peccatoꝛibꝰ ꝓ lata ẽ nõ de vniũſis hoĩbꝰ dictã itelligit. Que vtilitas i ſãguine meo:dũ deſcẽdero ĩ coꝛruꝑti onẽ: Sed abſit:vt fruſtra deꝰ moꝛtuus ſit. Al ligatus ẽ foꝛtis:⁊ vaſa eius direpta ſunt.Allo cutio patris impleta eſt. Poſtulaa me ⁊ dabo tibi gẽtes:hẽditatẽ tuã ⁊ poſſeſſionẽ tuã termi nos terre.apparuerũt fontes aquarũ: ⁊ reuela⸗ ta ſunt fundamẽta oꝛbis terrarũ.in ſole poſuit tabernaculũ ſuũ nec eſt q ſe abſcondat a caloꝛe eius.de eo plenus pſalmiſta canit. Inimici de fecerunt framee in finẽ: ⁊ ciuitates eoꝝ deſtru⸗ xiſti. Et vbi qſo iſti ſunt nimiũ religioſi imo ni miũ ꝓphani qͥ plures ſynagogas aſſerunt eſſe q́; eccleſias: quomodo deſtructe ſunt diaboli ciuitates: ⁊ in fine hoc eſt in ſeculoꝛũ coſumati one idola coꝛruerũt: Si eccłiam ꝑ totũ oꝛbem non habet xp̃s.⁊ in ſardinia tm habet:nimiuʒ pauꝑ factus eſt Et ſi bꝛitãnias: gallias:oꝛlitẽ: indoꝝ los: barbaras natiõesl.⁊ totum ſemel mũdi poſſidet ſathanas: quõ ad angulũ vniũ ſe kre cruc trophea collocata ſũt:? Nimiꝝ adu⸗ ſariꝰpotẽs ↄceſſit xpᷣo hiberniã ⁊ celtiberos li turio:aut illa muliercula q̃ ꝑ duodeci anos flu xu ſãguis tabeſcebat:ĩ trinitatis ſacr̃a credide rat:q̃ poſt reſurrectionẽ xpᷣi aplis manifeſtata V ſũt: vt merito fides hoꝝ q i myſterio ẽ laudare D tur Sʒ ſimplicitas mẽtis ⁊ deuota deo l uo aia apꝛohata ẽ. Dicebat eni i coꝛde ſuo. Si tetige ro veſtimtũ eiꝰtmtſalua viã. Hecẽ fides: quaʒ raro iuẽtã deꝰ ꝓnunciauit.Hec ẽ fides qᷓ etiam apð eos ꝗᷣ bñ credũt: difficile ꝑfecta iuenit Fi at tibi inqt deꝰ m ſidẽ tua.hac ego ſidẽ audire voto. Si eni m fidẽ meã fiat mihi ꝑibo Et cer te credo in deũ patrẽ: credo ĩ deũ filiũ :et credo in deum ſpiritũſãctuml. Credo iĩ vuſ deũ: æta⸗ mẽ ſm meaʒ fideʒ nolo mihi heri. Sepe quipe uidos hoĩes ethiopũ ꝓuiciã dignatrꝰẽ poſſt, id? Qõð ſi ð illa q̃ i euãgelioſſcpᷣta ẽ:ſibi ſnia blãdiũ tur:putas ne cũ venerit filiꝰ hoĩs iueniet fidezʒ ſuꝑ tᷣrã: Sciãt illã fidẽ noiari:quã ipᷣe dñs aie bat. Fides tua te ſaluã fec Et alibi ð Ceturiõe Nõ iueni tãtâ fidem i iſrł. Et rurſus ad aplos. Quid timidi eſi modice fidei: Necnõ ⁊ in alio loco. Si habuerit fidẽ ſiẽ qnũ ſynapis:dicetis huic mõti trãſmigra:⁊ traſmigbit Neq eni cẽ PDoaars venit inimicus hõ: ⁊ inter dñicam meſſem ʒiza nNia interſerit. Neq; hoc dico ꝙ maius qᷣͥcqᷓ ſit qᷓ; ſact̃i fides:qᷓ; puritas aie:ſed indubitate ad deũ fides ardue reꝑiunt᷑. Nerbi gra dictuʒ ſit: yvt qð volumꝰꝑſpicuũ fiat.ad oꝛationẽ aſſiſto: nõ oꝛarẽ ſi nõ crederẽ. ſᷣ ſi vere crederẽ illð coꝛ quo deꝰvidet᷑ mũdarẽ:manibꝰtunderẽ pectꝰ: genas lachꝛymis rigarẽ:coꝛde molleſcerẽ:coꝛ poꝛe inhoꝛreſcerẽ:oꝛe pallerẽ: iacerem ad dñi mei pedes: eoſq; fletu ꝑfunderẽ:crine tergerẽ: hererẽ certe trunco crucis:nec pᷣus amitterẽ qᷓ miſcðiaʒ ipetrarẽ.Nũc vo creberrime ĩ orone mea aut ꝑ poꝛticꝰ deambulo:aut de fenoꝛe cõ⸗ puto:aut adductꝰturpi cogitatiõe etiã q̃ dictu erubeſcẽda ſunt gero. Abiẽ ſides:Siccine pu tamꝰoꝛaſſe Jonã: ſic tres pueros:ſic Banielẽ int᷑ leones:ſic certe latroneʒ in cruce. Et h ego exẽpli cauſa ad itelligẽtiã ſenſus ptuli.Ceteꝝ ↄueniat vnuſqᷣſq; coꝛ ſuũ:⁊ ĩ oi vita iueniet qᷓ; rarũ ſit ſidelẽ aĩiam iuenire: vt nihil ob glie cu⸗ piditatem:nihil ob rumuſculos hoiuʒ faciant Neq; eni ſtati qͥ ieiunat deo ieiunat:aut exten dens pauꝑi manũ deo fenerat. Nicina ſunt vi tia vtutibꝰ. Difficile ẽ deo tm̃ iudice eẽ ↄtẽtũ. Luci. Pꝛeueniſti iterrogationẽ meaʒ. hanc eni ſcripturã mihi i vltimo reßuabam. Et fere oẽs nr̃i:imo iã nõ mei:h̊ q̃ſi ariete in diſceptati onibus vtunt᷑:quẽ confractũ ac cõminutũ ve⸗ hementer gaudeo. Sʒ q̃ſo te:vt mihi oẽm cau ſam q̃re ab arrianis veniẽtes eccłia nõ recipiat nõ q̃ſi aduerſario:ſed diſcipulo explices. Naʒ cũ tibi vᷣbo reſpõdere nõ poſſim:aio tñ necduʒ aſſentioꝛ. Oꝛtho. Sub rege Conſtãtino Euſebio ⁊ hippatio cognomie vnitatis ⁊ fidei inſidelitas nõ agnoſcebat᷑.nã illo ĩ tꝑ e nihil tã n ſceperunt. Qð ſi quis a nobis fictũ putat: ſcri⸗ nia publica ſcrutet᷑. Plene ſũt certe eccleſiarũ piũ:nihil tã ↄueniẽs ſᷣuo dei videbat᷑:qᷓ; vnita tem ſeqͥ: ⁊ totius cõioneʒ nõ ſcindi. Pꝛeſertim cũ ſuꝑficies expoſitiõis nihil ſacrilegũ pᷣferret credimꝰ aiebãt i vnũ deũ patrẽ oĩpotentẽ.hoc etiã nos ↄfitemur. Credimꝰ in vnigenitũ dei fi liũ q ante oĩa ſecula:⁊ ante oẽ bᷣncipiũ natus ẽ ex deo. Matũ aũt vnigenitũ ſolũ ex deo patre: deũ ex deo:ſimilẽ genitoꝛi ſuo patri ſᷣm ſchᷣtu⸗ ras: cuiꝰ natiuitatẽ nullus nouit:niſi qͥ ſolꝰ euʒ genuit pr. Nunqd h̊ inſertũ ẽ: erat tpᷣs qñ non erat: Ael de nullis extantibꝰcrcatura ẽ filiꝰdei NHerfecta ſdes ẽ:deũ de deo credere:⁊ natum diebãt vnigenitũ ſolũ: ex ſolo patre qͥdẽ natũ: nõ factũ.natiuitas ſuſpitionem auferebat crea ture. Aiebãt pᷣterea qͥ de celo deſcendit:ↄcept⸗ de ſpũſancto:natꝰex maria vᷣ gine.cruciſixus a pontio Pilato.tertia die reſurrexit:ſedet a de xterã dei pr̃is: vẽturus iudicare viuos ⁊ moꝛ⸗ tuos. Sonabãt vba pietatis:⁊ inter tãti mella pconij:nemo venenũ inſertũ putabat. BDe vſie vo noie abijciẽdo:veriſimilis ratio pᷣbebatur. Auia i ſcripturis aiebãt nõ inuenit᷑: ⁊ multos ſimplicioꝛes nobilitate ſua ſcãdaliʒabant.pla⸗ cuit auferri:nõ erat cure epᷣo de vocabulo:cuʒ ſenſus eẽt ĩ tuto. Deniq; ipᷣo in tꝑe cũ fraude,ʒ fuiſſe in expoſitiõe rumoꝛ płi nũciaret. Nalẽs mirſenſis epᷣs:qͥ eã cõſcripſerat pᷣſente Tauro p̃ᷣtoꝛij pᷣfecto: qͥ ex iuſſu regis ſynodo aderat: ꝓfeſſus eſt ſe Arrianũ nõ eſſe:⁊ penitus ab eo⸗ rũ blaſfemijs abhoꝛrere.res ſecrete geſta opini onẽ vulgi nõ extinxerat. Itaq; alia die i eccle⸗ ſia:q̃ eſt apud Arrianũ:a epoꝝ ſimul ⁊ laicoꝝ turbis cõcurrẽtibus. Miʒonius epᷣs ꝓuincie Byʒãtine:cui pᷣme ab oibus deferebantur:ita locutꝰ ẽ.ea que ſũt iactata ꝑ publicũ:⁊ ad nos vſq; ꝑlata:aliquem a nobis ſanctitati veſtre le gere pᷣcipimus:vt que ſunt mala:⁊ ab auribꝰ: P a coꝛde noſtro abhoꝛrere debent:omniũ vna voce dãnentur. Rñſum eſt ab vniuerſis epᷣis placet. Itaq; cum claudius epᷣs ꝓuincie NPi⸗ ceni ex pᷣcepto oĩuʒ blaſfemias: que ferebatur legere cepiſſet. Nalẽs ſuas eẽ negãs exclama⸗ uit:⁊ dixit.Si qͥs negat xpᷣm deũ:dei filiũ: añ ſecula ex patre genitũ: anathema ſit. Siqͥs ne⸗ gat filiũ ſimilẽ patri ᷣm ſcpᷣturas:anathema ſit Ab vniuerſis conſonatũ eſt:anathema ſit.Si s filium dei nõ dixerit eternũ cum patre ana⸗ thema ſit:ab vniuerſis cõclamatũ eſt. anathe⸗ thema ſit.Si quis dixerit creatum filiũ dei: vt ſũt create creatureanathema ſit: ſimilit᷑ dictũ eſt:anathema ſit. Si q̊s dixerit de nõnullis ex tantibus filium ⁊ non de deo patre:anathema ſit.Om̃es clamauerũt:anathema ſit.Si quis dixerit: erat tp̃s qñ non erat filius: anathema ſit. In hoc vo cuncti ep̃i: et tota ſimul eccleſia plauſu quodã ⁊ tripudio. Valentis vocẽ ſu⸗ arce:⁊ recens adhuc memoꝛia ẽ.Suꝑſunt ho⸗ mines:qͥ illi ſynodo interfuerũt:⁊ qͥveritatem firment. Ipᷣi arriani hec ita vt dixunus: geſta nõ denegant. Cum ergo cũcti Valẽtẽ ad celuʒ laudibus tollerẽt: ⁊ ſuã in euʒ ſuſpitiouẽ pnia dãnarẽt:idẽ Claudius qͥ ſupꝛa legere ceperat: ait.Adhuc ſunt aliqua que ſuꝑfugerunt dñm 2 fratrẽ meum Aalentẽ:que ſi vobis videtur: ne qͥs ſcrupulus remaneat:i cõmune dãnemꝰ. Si qͥs dixerit filiũ dei eẽ ſiqͥdem añ oĩa ſecula: ſed non oino oẽ tp̃s:vt ei aliquid auferat:ana thema ſit. Dixerunt cũcti anathema ſit. Mul taq; alia que ſuſpicioſa videbant᷑:ad ꝓnunci⸗ gationem Claudij Valẽs cõdẽnauit.Que ſi qͥs plenius dicere cupit:i Arimineñ.ſynodi actis reꝑiet. VUñ ⁊ nos iſta pᷣlibauimꝰ.iHis itaq; ge⸗ ſtis concilium ſoluit᷑:leti hoĩes ad ꝓuinciaʒ re uertũt᷑. Id eni regi ⁊ bonis omnibus cure fue rat vt oꝛiens atq; occidẽs canonis ſibi vinculo ſecte pole⸗ eſe ſochea ſuos ege fom clam ſeeſe hen nine jens glir⸗ ber) furt. hus dſis ront epie lndu Dun eree⸗ cce hi he 1 cre ybi/ gliun bonte nali ſereb. Ania ſogol enc buoej luſc ſertitn ſeneg⸗ lmeoe Gone üd zAn diaſt ſtinn nicen ocloe ſmhid guop um ſin veniſt Ouhe lgop⸗ unyenne nchub⸗ momün ueſsc⸗ neiethir m — ſmnulecdh nlis en nüpuunſn 1 9 — 7 ate ecden Gugſunde ums. Miidh ſpinorigl legerean⸗ umn wincen mrdineh⸗ i gaſtann =— 7 ☛ Tractatus II necterent᷑:ſed diu ſcelera non latent:⁊ cicatrix male obducta in coꝛpoꝛe dirumpit᷑ Ceperunt poſtea Valẽs ⁊ Vrſatius ceteriq; neqᷣtie eoꝛũ ſocij egregij: videlicet xpᷣi ſacerdotes palmas ſuas iactitare:dicentes ſe filium nõ creaturam negaſſe:ſed ſimilẽ ceteris creaturis. Tuncvſie nomen aboletũ eſt:tũc nicene fidei dãnatio cõo⸗ clamata eſt. ingemuit totus oꝛbis:⁊ Arrianuʒ ſe eſſe maritus eſt. Igit᷑ alij intra ſuã cõmunio nem remanere: alij ad eos cõfeſſoꝛes qͥ ſub no⸗ mine Athanaſij exulabant: ceperũt lr̃as mitie re. nõnulliiſtã ſocietateʒ melioꝛũ diſpoſitione plãxerunt. Pauci vero (vt ſe natura hoiuʒ ha bet) erroꝛẽ ꝓ cõſilio defenſauere. Nericktaba tur nauicula apoſtoloꝝ: vꝛgebant venti: flucti bus latera tundebant᷑.nihil iam ſuꝑerat ſpei: dñs ſuſcitat᷑:imperat tempeſtati: beſtia moꝛit tranqͥllitas redijt. anifeſtius dicaz. Omes ep̃i qͥ de ꝓpꝛijs ſedibus fuerant exterminati:ꝑ indulgentiaʒ noui pᷣncipis ad cccłias redeunt. Tunc triũphatoꝛem ſuũ Athanaſiũ egyptus excepit.tũc Hilariũ de pᷣlio reuertentẽ galliaꝝ eccleſia cõplexata eſt. tunc ad redituʒ Euſebij lugubꝛes veſtes italia mutauit. Cõcurrebant epi: q ariminenſibꝰ dolis irretiti:ſine ↄſcientia heretici ferebantf᷑: cõteſtantes coꝛpus domimni ⁊ qͥcquid in eccłia ſãciuʒ eſt :nihil mali in ſua fi de ſuſpicatos. Putauimus aiebãt ſenſũ ↄgru ere cum verbis.nec in eccleſijs vbi ſimplicitas vbi pura cõfeſſio eſt:aliud in coꝛàe clauſũ eſſe: aliud in labijs ꝑferri timuimus. Gecepit nos bona de malis exiſtimatio Nõ ſumus arbitra ti ſacerdotes xp̃i aduſus xpᷣm pugnare. Mul ta alia que bꝛeuitatis ſtudio p̃ᷣtereo: flentes aſ⸗ ſerebant:parati ⁊ ſubſcriptionẽ pꝛiſtinã ⁊ oẽs Arrianoꝝ blaſfemias cõdẽnare.Hoc loco iter rogo iſtos nimiũ religioſos qͥd de ↄfeſſoꝛibus agendũ putauerint. Depoſitis inquiẽt veteri bus ep̃is:nouos oꝛdinaſſe tẽptatũ ẽ. Sed quo tuſ quiſq; bñ ſibi cõſcius patit᷑ ſe deponi? Pꝛe ſertim cum oẽs ꝓpłi ſacerdotes ſuos diligẽtes pene ad lapides ⁊ ad interemptionẽ deponẽti um eos cõuolauerint: mãſiſſent aiunt itra ſuaʒ cõionem:̊ ẽ dicere irrõnabili crudelitate oꝛbẽ totũ diabolo cõdẽnaſſent. Cur dãnaſſent eos: q̃ Arriani nõ erãt: Cur eccłiaʒ ſcinderẽt i ↄ coꝛ dia fidei pꝑmanẽtẽ:Curq; idẽ credentes bñ ob ſtinatiõe ſua facerẽt arrianos:Nã cũ i ſynodo nicena: que ppt᷑ arrianã ꝑfidiã cõgregata eſt: octo epᷣos arrianos ſuſceptos ſciamꝰ:⁊ epᷣs iã i mũdo nullꝰ ſit:miſi qͥs ſynodus illa oꝛdiauit: quõ potuerũt aduerſũ eos facere:ꝓpt᷑ qͥs exili um ſuſtinuerũt. Luci.dixit. Ad id tandẽ veniſti:vt tunc recepti ſint arriani.quinaã qſo⸗ Oꝛtho. dixit Euſebiꝰeps Nicodemen.Che ogonꝰepᷣs nicenus.Sacras tũc pᷣbbyter libye. Fo. LVI Euſebiꝰ ceſaree Paleſtinee: et reliq ui qͥs enu⸗ merare lõgũ ẽ.Ipᷣe qͥʒ caput hoꝝ:⁊ cauſa ma⸗ loꝝ Arrius pᷣſbyter:⁊ Coꝛonius diaconꝰ:qui poſtea ſub Theodoſio Anthiocenꝰepᷣs fuu: ⁊ Achelas lectoꝛ.hi qpe tres Alexãdrine eccłie clerici auctoꝛes huius hereſeos extiterunt. Luci.dixit. Quiſpisã eos negãs fuiſſe ſuſce⸗ ptos:quõ reuinceft Oꝛtho. dixit. Supꝑ⸗ ſũt adhuc hoĩes qͥ illi ſynodo iĩterfuerũt.Etſi B paꝝ ẽtqꝛ ꝓpter tꝑis antiqͥtatẽ rari admodũ fũt: ⁊ i oĩ loco teſtes adeſſe nõ pnñt:legamꝰ acta ⁊ noia epᷣ̃oꝝ ſynodi Nicene:⁊ hos qͥs ſupꝛa di ximus fuiſie ſuſceptos ſcripſiſſe omouſion in ter ceteros reꝑiemus. Luci. dixit. Bi po tes oſtẽde poſt ſynodũ nicenã illos i ꝑfidiã de cdlinaſſe. Oꝛtho. dixit. Recte ꝓpoſuiſi. Solẽt eni oculis clauſis denegare 14 credũt fa ctũ eẽ ꝗð nolũt.Sed quõ poſtea declinarũt: ꝓ pter qͥs ſynodus ↄgregata eſte Et qͥn epłe ⁊ li⸗ bꝛi impietatl añ ſynodũ editi vſq; ad pᷣſentem diẽ durẽt Igit᷑ cü illo tꝑe trecẽti ⁊ eo amplius epᷣi paucos hoĩes:qͥs ſine dãno eccłie abijcere poterãt ſuſceꝑint: miroꝛ qͥſdã non certe nicene ſidei ſectatoꝛes tãta duritia exiſtere. vt tres cõ feſſoꝛes de exilio reuertẽtes nõ putẽt id ob to⸗ tiꝰ oꝛbis ſaluteʒ neceſſitate facere debuiſſe: qd tot ⁊ t les viri volũtate fecerũt. Sicut dicere ceperamꝰ poſt reditum ↄfeſſoꝝ in Alexãdrina poſtea Synodo ↄſtitutũ ẽ: vt exceptis aucto⸗ ribꝰhereſeos:q̊ͥs erroꝛ excuſare nõ poterat:pe nitẽtes eccłie ſociarẽt: non qð ep̃i poſſent eẽ:qͥ heretici fuerãt: qð ↄſtaret eos:qui reciꝑent᷑: hereticos non fuiſſe.Aſſenſus ẽ huic ſnie occi⸗ dens. ⁊ ꝑ tã neceſſariũ cõciliũ ⁊ ſathane fauci⸗ bus mũdus ereptꝰc᷑. Nẽtũ ẽ ad aſperrimũ lo⸗ cũ:in qͥ aduerſũ voluntatẽ ⁊ ꝓpoſitum meuʒ: quo coꝛde bono erga Lucifeꝝ ſũ:ſecus quicq dicere:q; ⁊ illiꝰmerituʒ ⁊ mea humanitas poſ⸗ ſit eſtimari Sed qͥd faciã? veritas os reſerat:⁊ inuitũ lõgius ad loquenduʒ pectꝰimpellit. In tali articulo ecclłie:in tanta rabie lupoꝛũ ſegre⸗ gatis paucig ouibꝰreliquũ gregẽ deſeruit.bo⸗ nus qͥdem ipe paſtoꝛ:ſed multã pdam beſtijs relinquens. Pꝛetereo illa que quidam ex ma⸗ ledicis quaſi fatis firma defendunt. hoc illum nõ amoꝛe eccleſie: ſed nominis i poſteros trãſ⸗ miſſione feciſſe. necnon v ſimultate quam ad⸗ uerſus Euſebium pꝛopter Anthiocenam dil⸗ ſenſionem ſuſceperat.nihil iſtoꝛum ð tali viro credo: vnum qð etiã in pᷣſenti conſtat:eloquar verbis eum a nobis diſſentire nõ rebus: ᷣ eos qͥdem recipiat: qui ab arrianis baptiſma cõſe⸗ cuti ſunt. Luci.dixit. &οαlõge alia: ⁊ nüe intelligo:erroꝛ magis q; ſpei pꝛoficientia mihi antea aſſerebantur. Aerum gratias ago chꝛi⸗ ſto deo: qui in pectus meum veritatis lumen infundit: ne adhuc oꝛe ſacrilego vginem eius ſcoꝛtũ diaboli clamareʒ Reſtat vnũ:qð queſo vt diſſeras.qð aduerſum lilariũ dicendũ ſit q̃ nec baptiʒatos qͥdem recipiat ab arrianis. Oꝛtho. dixit. ilarius condiaconꝰ ð eccłia receſſit ſolus:que viputa turba ſit mũdi.neq; euchariſtiã conſicere poteſt:epᷣos ⁊ pᷣſbyteros non habẽs.neq; baptiſma ſine euchariſtia tra dere. Et cum iam homo moꝛtuus ſit:cũ homi⸗ ne pariter interüt ⁊ ſecta:quia poſt ſe nullũ cle ricũ diaconꝰpõt oꝛdinare.Eccłia aũt nõ ẽ qͥ nõ habeat ſaeerdotẽ. Sed omiſſis paucis hoibꝰ: q̃ĩi ſibi ⁊ laici ſunt ⁊ ep̃i: auſculta qͥd de omi ecckłia ſentiendũ ſit. Luci. dixit. Tribꝰ vt aiunt vᷣbis rem iſtam grandem diſſoluiſti: ⁊ qͥ dem dum loqueris videoꝛ mihi tecum faccere. Si vero obticueris neſcio qͥd rurſum ſcrupuli naſcit᷑:quare ab hereticis baptiʒati ſuſcipiũt̃. OPttho. dixit. Hoc eſt qð ⁊ ego dixi.auſcul⸗ ta quid de om̃i eccleſia ſentienduʒ ſit. Iſte eni (vt ais)ſcrupulos młtos titillat.Et lõgus foꝛ⸗ taſſe ero enarrando:verũ tãti eſt lucrꝑ veritati vt non ſileam. Arca Noe eccleſie typꝰ fuit Di cente Metro apoſtolo. In arca Noe pauci. id eſft.octo anime ſalue facte ſunt per aquam. qð ⁊ nos nũc ſimiliter baptiſma ſaluos faciat At in illa omniũ animaliũ genera:ita ⁊ in hac vni uerſarũ ⁊ gentiũ ⁊ moꝛum homies ſũt. At ibi pardus et hedi:lupus et agni :ita et hic iuſti et peccatoꝛes.id eſt.vaſa aurea ⁊ argentea cuʒ li⸗ gneis ⁊ fictilibꝰ cõmoꝛant.lhabuit arca nidos ſuos:habet eccleſia plurimas nationes. Octo anime hominũ in arca Noe ſecute ſunt. Et no bis Eccleſiaſtes iubet dare partes ſeptem:da⸗ re partes octo.id eſt.credere vtiq; teſtamento ideo qdam pſalmi ꝓ octaua ſcribuntur Et per octonos verſus:qͥ ſingulis litteris ſubiecti ſũt: i cẽteſimo decimooctauo pſalmo iuſtus erudi⸗ tur. Beatitudies quoq; qs dominꝰ diſcipulis in monte ꝓnunciãs eccłiam demõſtrauit:octo ſuunt. Et Eʒechicel in edifſicationẽ templi octo⸗ narium numerũ aſſumit. Multaq; in hũc mo dum pꝑ ſcripturas ſigniſicata repies. Emittit᷑ itacq; de arca coꝛuus:⁊ nõ redijt.Et poſtesa pa⸗ cem terre colũba denũciat. Ita ⁊ in baptiſma⸗ te eccleſie:deterrimo alite expulſo.id ẽ.diabo⸗ lo.pacem terre noſtre colũba ſpũſſancti nunci⸗ at: a triginta cubitis incipiens: ⁊ vſq; ad vnuzʒ cubitũ paulatim decreſcens arca cõſtruit᷑. Si⸗ militer ⁊ eccłia multis gradibus ↄſiſtẽs: ad ex tremũ diaconis:pᷣſbyteris: epᷣiſq; finſt᷑.pericli tata eſt arca in diluuio:ꝑiclitat᷑ eccłia in mũdo Egreſſus Noe vineam plãtauit: ⁊ bibẽs de ea inebꝛiatus eſt Natus quoq; in carne xpᷣs:⁊ ec cleſiam platauit: ⁊ paſſus ẽ Nudatũ prem irri ſit maioꝛ filiꝰ:⁊ minoꝛ texit.⁊ deũ cruciſfixũ illu ſerũt iudei: et honoꝛauerũt gentiles. Dies me deficiet: ſi oĩa arce ſacr̃a cuʒ ecclia componens ediſſerã Qui ſint iter nos aquile:qͥ columbe:qͥ leones:qͥ cerui.qui vermiculi.qui ſerpẽtes.qð ad pᷣſens negociũ ꝑtinet bꝛeuiter expediã.Nõ ſolum in eccleſia moꝛant᷑ oues: nec munde tm aues volitant:ſed frumentũ in agro ſerit᷑.⁊ in⸗ ter nitentia culta. Lappeq; tribuli ⁊ ſteriles dominãt᷑ auene. Quid faciat agricola:Auellat loliuʒ?Sʒ tota pariter meſſis euertit᷑. Quotidie induſtria ru⸗ ſticana aues ſonitu abigit:imaginibꝰ exterret. hinc flagello crepitat:hinc foꝛmidines tendit. Attamẽ aut veloces capꝛee:aut laſciuꝰonager icurrit.hinc in effoſſa hoꝛrea mures frumẽti cõ poꝛtant.hinc frequẽti agmine ſegeteʒ foꝛmica populatur.ita res ſe habet.Nemo ſecurꝰ agrũ poſſidet Doꝛmiente patrefamilias inimicꝰ ho mo ziʒaniã ſuꝑſeminauit: ad quã eradicãdam cum ſerui ire ꝓponereut:dominꝰ ꝓhibuit:ſibi ſeruãs palearu ⁊ frumẽti diſcretionẽ. ec ſũt vaſa ire ⁊ miſericoꝛdie:que i domo dei ab apo ſtolo pᷣdicantur. Veniet ergo dies quãdo the- ſauro eccleſie aꝑto ꝓferet dominꝰ vaſa ire ſue: dbus exeuntibus ſancti dicent. Ex nobis exie runt:ſed non erant ex nobis.Si eni fuiſſent ex nobis: manſiſſent vtiq; nobiſcũ. Nemo poteſt xpᷣi palmã ſibi aſſumere: nemo ante diẽ iudicij de hoĩbus iudicare.Si eni iã mundata ẽ eccle ſia:qd dño reſeruamus: Eſt viaq̃ videt᷑ apud homies recta.nouiſſima auteʒ eius veniunt in ꝓfũduʒ inferni in hoc iudicij erroꝛe que poteſt eſſe certa ſnia:Conatus eſt beatꝰ Cypꝛianꝰcõ⸗ tritos lacus fugere:nec bibere de aqua aliena. Et iccirco hereticoꝛũ baptiſma repꝛobans:ad Stephanũ tunc romane vꝛbis epᷣm: qui a bea to Petro.xxvj.fuit.ſuꝑ hac re africanã ſyno⸗ dum indixit:ſed conatus eius fruſtra fuit. De nicq; ip̃ᷣi ep̃i qui rebaptiʒãdos hereticos cuʒ eo ſtatuerãt:ad antiquam ↄſuetudinem reuoluti nouũ emiſere decretuʒ. Quid faciamꝰ: Ita eſt nobis maioꝛes nr̃i:⁊ illis ſui tradere maioꝛes. Sed qd de poſterioꝛibꝰ loquar: Apoſtolis ad huc in ſeculo ſuꝑſtitibꝰ: adhuc apud iudeam xpᷣi ſanguine recenti fantaſma dñi coꝛpꝰ aſſere bat᷑. SGallatas ad obſeruationẽ legl traductos apls iterum parturit. Coꝛinthios reſurrectio nem carnis non credẽtes pluribus argumẽtis ad veꝑ iter trahere conat᷑. Tũc Simõ magus ⁊ Menãder diſcipulꝰ eius dei ſe aſſeruere vir tutes:tũc Baſilides ſũmũ deũ:Abaxas cũ tre cẽtis ſexagintaqnq; editionibꝰ cõmẽtatus eſt: tunc Nicolaus qͥ vnus de ſeptem diaconibus fuii:die noctuq; nuptias faciẽs obſcenos quo q auditu erubeſcẽdos coitꝰ ſomniauit.Taceo de ſudaiſmi hereticis:qͥ ante aduentũ xpᷣi legẽ C mut oit liex Carm ⸗ guo foden niob⸗ turnit all⸗ ſe vluete corl l gei debe tache ſelcd hench belpi ſesin Mou neni on diri z jes lene 1 föpj Hlan perun Ption⸗ felqt. ſniane ſieſue Eouar ehĩ ſet Gen Diphe Copleun nerpl nnoge tnept Caeri ledehn Nhn n unl amue luntat Ppoſtn Joumn laibe Dufan ſenem dern Mones Gne hesg heli mmlen iuee⸗ te nin. wa, Inan. Nanng 6sfiunind gzſonia oleupegi Pnniniod adicitnn pbiburſti one, hafſi odeicbepe Sglicthe⸗ wabeſve Enchisere ſcifuihene undnie inänt cus wunt urgeott Cpimnd nudlen, ſhehnonl Hn gid eIfſcniſ⸗ utrafunde creucosclſe⸗ Inen ſeoni ein c Acrenuuet, niugiſt ismdud elcin SiNon iſenſenn erul . cmän en did Gchicn D duenip — — = = . — —,aY —— = — — S= = = — — — = S= ☛ = = = S= — Tractatus II traditam diſſiparũt: qdð Doſiceus Samarita⸗ noꝛũ pᷣnceps ꝓphetas repudiauit: qð Sadu⸗ cei ex illius radice naſcẽtes etiã reſurrectioneʒ carnis negauerũt:qð phariſei a iudeiſ diuiſi ꝓ pter quaſdam obſeruationes ſuꝑfluas nomen quoq; abſcidio ſuſceperũt: qð Herodiani lhꝑe rodem regem ſuſceperunt pꝛo xpᷣo.Ad eos ve nio hereticos:qui euangelia laniauerunt. Sa turninũ quẽdã ⁊ Oꝛphitũ ⁊ Chaldeã ⁊ The⸗ oitũ ⁊ Carpocratẽ ⁊ Cherintũ ⁊ huius ſucceſ⸗ ſoꝛẽ Hebionẽ ⁊ ceteras peſtes: quoꝛũ plurimi viuẽte adhuc Johe aplo eruperũt: ⁊ tñ nullũ eoꝝ legimus rebaptiʒatũ. Quoniaʒ autem ta lis viri fecimus mentionẽ:de apocalypſi quo⸗ q; eius appꝛobemus hereticis ſine baptiſmate debere penitentiã cõcedi. Angelo epheſi deſer ta charitas imputat᷑:in angelo ꝑgamene eccle ſie idolothetũ eius ⁊ nicolaitarũ doctrina repᷣ⸗ hendit᷑.item apud angelũ thaidiatiroꝝ hieʒa⸗ bel pꝓphetiſſa:⁊ ſimulacroꝛũ eſce ⁊ foꝛnicatio⸗ nes increpant᷑. Et tñ om̃es hos ad pniam do⸗ minus hoꝛtat᷑ ſub cõminatiõe quoc; future pe ne niſi cõuertant᷑. Non aũt cogeret penitere:ſi non eſſet penitentibꝰ veniã cõceſſurus.Nũqᷣd dixit rebaptiʒent᷑ qͥ in nicolaitarũ fidem bapti ʒati ſunt: vel imponant᷑ eis manus:qͥ eo tẽpo⸗ re apud ꝑgamenos crediderũt:qð diſcipiinaʒ tenebant Baalin. Quinpotiꝰ age inqᷣt peniten tiã: ſinautẽ ego veniã tibi cito: ⁊ pugnabo tecũ irõphea oꝛis mei. Verũ ſi voluerint hi qui ab Hilario inſtituti ſunt:⁊ oues ſine paſtoꝛe eẽ ce perunt:ea de ſcripturis ꝓferre: que beatꝰ Cy⸗ pꝛianꝰad hereticos baptizandos in eptis ſuis reliqͥt. Sciãt illum nõ eoꝛũ qͥ ſe ſequi noluerũt ſniam odiſſe.Siqdẽ in cõione eoꝝ ꝑmãſit:qui ſnie ſue ↄtraierãt:ᷣ hoꝛtatũ potius fuiſſe ꝓpt᷑ Nouatũ:⁊ alias tũc hereſes multas enaſcẽtes ne qͥſqᷓ; ab eo ſine dãnatione erroꝛis ſui recipe⸗ ret᷑. Sermonẽ deniq; ſuuʒ quem ſuꝑ hac read Stephanũ romanuʒ pontificẽ habuit:tali fine cõpleuit. Hec ad ↄſcientiã tuaʒ frater chariſſi me ⁊ ꝓ honoꝛe cõi ⁊ ꝓ ſimplici dilectiõe ptuli mus credẽtes etiã tibi religionis tue ⁊ ſidei ve ritate placere:q̃ ⁊ religioſa pariter ⁊ vera ſunt Ceterũ ſcimꝰquoſdã qð ſemel imbiberũt:nol⸗ le deponẽ:nec ꝓpoſitũ ſuũ facile mutare:ſᷣ ſal uo inter collegas pacis ⁊ concoꝛdie vinculo qᷓ dam ꝓpꝛia que apud ſe ſemel ſũt vſurpata reti nere. Qua in re nõ vim cuiqᷓ; facimꝰ: aut legeʒ damus qñ habeat in eccleſia adminiſtratio vo luntatis ſue arbitriũ ſuũ liberũ: ⁊ vnuſdſq; ſit pᷣpoſitus rõnem acti ſui a dño redditurus Ad Jouinianũ quoq; de hereticis rebaptiʒandis ſcribẽs:iĩ fine libelli ſic locut ẽ.Hec tidi bꝛeuit ꝓ nr̃a mediocritate reſcripſimꝰ frater chariſſi me:nemini p̃ᷣſcribẽtes aut piudicantes q̊ͥ minꝰ Fo. LVII vnuſquiſq; eoꝝ quod putat faciat: hñs arbi trij ſui liberã ptatem. Nos qᷓ;tũ in nobis eſt:ꝓ pter hereticos cuʒ collegis ⁊ ep̃ᷣis nr̃is ↄiendi⸗ mus: cũ ᷣbus diuinã ↄcoꝛdiã ⁊ dñtcã pacẽ te.⸗ nemus.maxime cũ apłs dicat. Si qͥs aſt puta uerit ↄtentioſos eẽ:nos talem ↄſuetudinẽ non habemꝰ: ne eccłia dei ſcindat᷑.a nobis patiẽter ⁊ leniter charitas animi:collegij honoꝛ: vincu lum fidei:ↄcoꝛdia ſacerdotij ẽ. Pꝛeterea aliud q̃dds iferimꝰ:aduerſũ qð ne mutire qͥdã aude at Hilarius deucapolim vꝛbis. Si eni heretici baptiſma nõ habẽt:⁊ ideo baptiʒãdi ab eccłlia ſũt.qꝛ in eccłia nõ fuerũt. Ipᷣe qͥ; Hilariꝰnon xp̃ianus. In ea qͥppe eccłia baptiʒat eſt:q̃ ſem per ab hereticis baptiſmũ recepit: anteq; Ari⸗ minẽſis ſynodus fieret:anteqᷓ; lucifer exularet Hilarius romane eccłie diaconꝰ ab hereticve nientes in eo ꝙ pᷣus acceperant: baptiſmate ſu ſcipiebat.Niſi foꝛte tm arriani heretici:⁊ ab is aliũ baptiʒatũ reciꝑe nõ licet:ab alijs licet. Di aconus eras o Hilari: ⁊ anicheos recipie⸗ bas. Diaconꝰeras:⁊ Hebionis baptiſma com pꝛobabas. repẽte poſtq; exoꝛtꝰ eſt Arrius totꝰ tibi diſplicere cepiſti. Segregas te cũ tuis ſer⸗ uulis: ⁊ nouũ balneũ aꝑis. Si te angelꝰ aliqs aut apłs baptiʒauit:nõ refringo:qð ſequeris. Si vo in ſinu meo natꝰ:ſi vberum meoꝝ lacte nutrit:aduerſũ me gladiũ leuas:reddi qð de⸗ di. Et eſto ſi potes:aliter xpᷣianus. Meretrix ſũ:pᷣ tñ mr̃ tua ſũ. Nõ vᷣuo vniꝰ thoꝛ i caſtitatẽ. talis eram qñ cõceptus es.cum Arrio adulte⸗ riũ cõmitto.feci et antea cõpar cum Hebione: cuʒ cherintho Nouato. hos amplexaris.hos in matris tue domũ iam adultos recipis. Ne⸗ ſcio qͥd te vnus adulter offendat.ꝙ ſinegãduʒ quiſpiam putauerit hereticos a maioꝛibus no ſtris ſemꝑ fuiſſe ſuſceptos: legat beati Cypꝛia ni epłas: in qbꝰ Stephanũ apð romane vꝛbis epᷣm inueterate conſuetudinis lacerat erroꝛeZ. legat ⁊ iius Hilarij libellos:quos aduerſum nos de hereticis rebaptiszandis edidit: ⁊ ibi re periet ipᷣm Hilariũ còfiteri a Julio: arco: Silueſtro: ⁊ ceteris veteribus epᷣis:ſimiliter ĩ penitentiã omnes hereticos ſuſceptos mec ta⸗ men ſibi ⁊ veritati mãſuetudinẽ pᷣiudicare de⸗ bere.Synodus quoq; Nicena: cuiꝰ paulo an fecimus mentionẽ: oẽs hereticos ſuſcepit: ex⸗ cepi MPauli Samoſlateni diſcipulis. gð his maius eſt:ep̃i Nouitianoꝛuʒ ſi cõuerſi fuerint p̃ſbᷣꝛi gradum ſeruant. que ſentẽtia ⁊ Lucifeꝝ impugnat: ⁊ Hilariũ:dum idẽ ⁊ clericꝰ'ẽ ⁊ ba⸗ ptiʒatus. Poterã diẽ iſtiuſmodi eloqo ducere ⁊ omnes ppoſitionum riuulos vno ecclłie ſole ſiccari. Veruʒ qꝛ tam multũ ſermocinati ſumꝰ 2 ꝓlixitas ↄcertationis audientiũ ſtudia laſſa un: bꝛeuem tibi aꝑtãq; animi mei ſniam ꝓferẽ Foars in illa eſſe eccleſia ꝑmanẽdũ: que ab apoſtolis fundata:vſq; ad diem hãc durat Sicubi audi eris eos:qͥ dicunt᷑ xpᷣi:non a dño ieſu xpᷣo:ſʒa alẽtinianos: Montenſes:ſiue Campates: ſcito non eccłiam xp̃i:ſʒ antixpᷣi eſſe ſynagogã Ex hoceni ipᷣo qdð poſtea inſtituti ſunt: eos ſe eſſe indicant:quos futuros apoſtolus pᷣnũcia⸗ uit. Ne etiã ipᷣi ſibi blandiant᷑: vel ſi de ſcriptu rarũ capitulis vident᷑ ſibi affirmare:qð dicũt: ⁊ cum diabolus de ſcripturis aliqua ſit locut⸗ ⁊ ſcripture non in legẽdo cõſiſtant.ſed i intelli gendo.alioqͥn ſi lraʒ ſemur:poſſumus et nos quoq; nouũ nobis dogma cõponere. vtaſſera mus in eccliaʒ non recipiẽdos qͥ calciati ſint:et duas tunicas habeãt. Luciferrianus dixit. Non te viciſſe eſtimes: vicimus vtriq; vterq; noſtrũ palmã refert:tu mei:⁊ ego erroꝛis.vti⸗ nãq; mihi ſic ſemper diſputare cõtingat:vt ad melioꝛa ꝓſiciens deſerã:qð male tenebã AUnũ tñ tibi confiteoꝛ:qꝛ moꝛes meoꝛũ appꝛime noui facilius vinci poſſe:qᷓ; ꝑſuadeeir. Beati ieronymi pꝛeſbyteri ad Cteſiphõ⸗ tẽ de libero arbitrio cõtra elagianos hereti⸗ cos:qͥ dei gratie aduerſantes cuncta ad huma n Dn andacter vt fualſo putas: ſed amãter ſtudioſeq; feci ſti:vt nouã mihi ex veteri mitteres queſtioneʒ que añ lr̃as tuas pleroſq; in oꝛiẽte decepit.vt E ſimulatã humilitatẽ ſuꝑbiam diſcerent.⁊ di cerent cum diaholo. In celum aſcendaʒ:ſuper ſydera celi ponã thꝛonuʒ meũ: ⁊ ero ſimilis al tiſſimo. Que eni pot admiſſa maioꝛ eſſe temeri tas:qᷓ; dei ſibi non dicã ſimilitudinẽ:ſed equa⸗ litatem vẽdicare: ⁊ bꝛeui ſnia omniũ heretico⸗ rum venena complecti: que de philoſophoꝛũ ⁊. maxime Pythagoꝛe ⁊ Zenonis pᷣncipis ſto icoꝛũ fonte manarũt. Illa enim eoꝝ que grece appellant æ αnos pfurbationes poſſumꝰ di⸗ cere:egritudinem videlicet ⁊ gaudiuʒ:ſpem et metum.quoꝛum duo pᷣſentia: duo futura ſunt Aſſerunt exinaniri ⁊ extirpari poſſe de mẽtibꝰ ⁊ nullam fibꝛam radicemq; vitioꝛum in homie omnino reſidere meditatiõe ⁊ aſſidua exercita tione vtutum. Aduerſum quos ⁊ peripatetici qui ex Ariſtotelis fonte deſcendunt:foꝛtiſſime diſputant. ⁊ academici noui quos Tullius ſe⸗ quitur.⁊ eoꝛum non dico res que nulle ſunt:ſʒ vmbꝛas ⁊ momenta ſubuertunt Hoc eſt enim hoiem ex homine tollere:⁊ in coꝛpoꝛe conſtitu tum eſie ſine coꝛpoꝛe:⁊ optare potius qᷓ; doce⸗ re: dicẽte apoſtolo.Miſer ego homo:qͥs me li berabit de coꝛpoꝛę moꝛtis huius. Et quia epi⸗ ſtolaris bꝛeuitas non pot eſt omnia cõpꝛehen⸗ uoqᷓ; alio nuncupari: vtputa Martionitas: I dere: ſtrictam tibi vitada deſcribam. Andeet illud virgilianũ eſt. linc metuũt:cupiũtq;: dolẽt:gaudẽtq;: neq; Deſpiciũt:clauſi tenebi ⁊ carcẽ ceco. (auras Quis enim poteſt aut non geſtire gaudio: aut meroꝛe contrahi:aut ſpe extolli:aut timoꝛe ter reri:Quã ob rem ⁊ guiſſimus poeta. Flaccus Nam vitijs nemo ſine naſcit᷑.optimꝰ ille eſt Qui minimus vgk. NPulchꝛe qͥdam noſtrox ait: philoſophi patri⸗ arche hereticoꝝ eccleſie puritatẽ ꝑuerſa macu lauere doctrina:vt neſciãt illud dictum de hu⸗ mana fragilitate. Quid gloꝛiat᷑ terra et cinis? pᷣſertim cuʒ de ijſdem apoſtolus dicat. Aideo tis mee: ⁊ ducentẽ me in captiuitatẽ. Et iterũ. Non eni qð volo hoc ago:ſed qð nolo id opoꝛ Si qð non vult oꝑatur: quõ ſtare põt hoc qð dicit᷑:poſſe hoĩem ſine peccato eẽ ſi velit:Qua rõne poteſt eſſe qð velit: cuʒ apoſtolꝰ aſſeratſe qð cupiat implere non poſſe:Cunq; ab eis q̃ra mus:qui ſint illi q̊s abſq; peccato putente No ua ſtropha eludere cupiũt veritateʒ: ſe nõ eos dicere qͥ ſint vł fuerint:ſed qͥ eſſepoſſint. Egre gij doctoꝛes dicunt eſſe non poſſe:qð nunqᷓ; fu iſſe demonſtrat:dicẽte ſcriptura. Omne qð fu turũ eſt: iam factũ eſt in pꝛioꝛi tempoꝛe. Neq; nunc mihi neceſſe eſt ire ꝑ ſingulos ſanctoꝛũ:⁊ quaſi i coꝛpoꝛe pulcherrimo neuos quoſdaʒ ⁊ maculas demonſtrare.qð pleriq; noſtroꝝ ſim pliciter faciũt cuʒ paucis ſentẽtiolis ſcriptura⸗ rum poſſint hereticoꝛũ ⁊ ꝑ eos philoſophoꝛũ argumenta ↄuinci.Quid enim dicit vas electi onis: Cõcluſit deus omia ſub peccato:vt om⸗ niũ miſereat᷑.Et iĩ alio loco.Omes enim pecca uerunt ⁊ indigent głia dei.Eccleſiaſtes quoq; per quem ſe cecinit ipᷣ a ſapientia libere ꝓteſta⸗ tur:⁊ dicit.Non eſt eni homo iuſtus ſuꝑ terrã q̃ non peccet.Et iterũ. Si peccauerit populus tuus: non eſt eni homo qͥ non peccet: ⁊ qͥs gio riabit᷑ caſtum ſe habere coꝛ:⁊ non eſt mundus a ſoꝛde:nec ſi vnius diei fuerit ſuꝑ terram vita eius. Unde ⁊ Dauid dicit.Ecce eni ĩ iniqͥtati⸗ bus cõceptus ſum:⁊ in peccatis ↄcepit me ma ter mea. Et in alie pſalmo. Non iuſtificabit᷑ in cõſpectu tuo omnis viuẽs. Quod teſtimoniũ ſub nomie veritatis noua argumẽtatione delu dunt. Aiunt eni ad cõparatiouẽ dei nullũ eſſe ꝑfeetum:quaſi ſcriptura hoc dixerit.Neq; eni ait: Non iuſtiſicabit᷑ ad comparationẽ tui om⸗ nis viuẽs:ſed non iuſtificabit᷑ in conſpectu tuo omnis viuens. Quãdo enim in conſpectu tuo hoc intelligi vult:qð etiam qui hominibꝰ ſan⸗ cti vident᷑: dei ſcientie atq; noticie nequaqᷓ; ſã cti ſint. Non eni videt in facie:deꝰautẽ ĩ coꝛde C gial (uen ſtus: cced nacße geg⸗ crced uſee ind ainee nd. 0ri velit: eccel ſimit Va ſoye glud gpdil linder ſſo⸗ ao! Aun re d⸗ is om ſs ode celoꝛi Eepere op goꝛirt ſdeas, loared ſepeccar kanicen⸗ ſallanne lucſnegn onioetſ. (tumar Uunon Lilge hng QAuiie baſliits fitigeo tarenon grleal ſatugen bitge Memma deteneb Gaquan mnn edion nrafnn Nonden kenacrti gdien Bin ganilen ni. Eiſci Gmmotce we ilhee eiſtrird⸗ poſeraſerre ngbbesin rpuen:N nurgſetöen⸗ epohm En Nlecönmnz m. Dmeckn Uenpor ke Ppioindoi ndctruti etnbeſtan Ditsclinſen ckſuſesgen nulberſt hulſtnsſipen Cauerhepel elc: tiet jNoncknun ſuommn Eataiinihn ☛ — — Ans tent Ponifchin Adtt Tractatus II Si aüut inſpiciente deo 1 omnia contemplante gquem coꝛdis archana non fallunt: nullus ẽ iu⸗ ſtus:pꝑſpicue oſtendit᷑ hereticus non hoiem in eeerxcelia ſuſtollere:ſᷣ dei potentie derogare.mul taq; alia:q̃ ſi de ſcripturis ſanctis voluero con gregare:non dicam epiſtole:ſed voluminis q̊ͥʒ excedam modũ.Nihil noui aſſerunt qui in hu iuſcemodi applaudente ꝑfidia ſimplices dem d eccleſiaſticos viros q̃ in lege dei die ac nocte meditant᷑:decipꝑe non valẽt. NPudeat ergo eos pᷣncipum ⁊ ſocioꝛũ ſu oꝛũ.qui aiunt poſſe hominẽ ſine peccato eſſeſi ⁊ indoctos decipiunt: ſe velit: qð greci dicũt avauα Ioet qꝛ hoc eccleſiarum pꝛurientes aures ferre non poſſũt ſimilãt ſe ſine peccato quidem dicere: ſed avæ⸗ Aρ IH IOV: 2 nõ grec ſermone; abaαρ Tov dicere auderer: q̃ſi aliud ſit ſine peccato: aliud avauop In Top:⁊ non grecũ ſermonẽ:qͥ apð illos cõpoſitus eſt duobus vᷣbis ſermo la tinꝰexpꝛeſſerit:ſi abſq; peccato dicis av ρ Tuni ſop dicere diffiteris. Dãna eos te ovo⸗ Yap ſIii vov pᷣdicant: ſed non facis. Noſti eni q̃d intrinſecus diſcipulos tuos doceas: aliud oꝛe cõmemoꝛans:⁊ aliud celans cõſcientia:ꝛno biſq; alienis ⁊ indoctis loqueris ꝑ parabolã: tuis autẽ myſteria cõfiteris: ⁊ hoc iuxta ſcdtu⸗ ram te facere iactas.Quia dictuʒ eſt turbis ie⸗ ſus parabolis loquebat᷑: ⁊ ad diſcipulos ĩ do⸗ mo dicit. Vobis datuʒz eſt ſcire myſteria regni celoꝛũ:illis autẽ non eſt datum. Sed vt dicere ceperam exponã bꝛeuiter pᷣncipium ⁊ ſocioꝛuz tuoꝝ nomina: vt aiaduertas qualiũ conſoꝛtio gloꝛiaris. anicheus electos ſuos quos int ideas.id eſt. foꝛmas Platonis in celeſtibꝰ col⸗ locat: dicit oĩa carere peccato: nec ſi velit poſ⸗ ſe peccare. Ad tanta eni eos vtutum culmina tranſcendiſſe vt carnis operibus illudãt. Pꝛi⸗ ſcillianus in Hiſpania pars manichei de turpbi tudine cuius te diſcipuli viliger vᷣbuʒ perfecti vẽdicantes ſoli cum ſolis clauduntur mulierculis: ⁊ illud eis inter onis :et ſciẽtie ſibi temere vẽ coitum amplexuſq; decantãt. Tunm pater oipotẽs fecũdis imbꝛibus ether Cõiugis in gremſũ lete deſcẽdit:⁊ oĩs MMagnꝰalit magno cõmixtus coꝛꝑe fetus Qui q dem partem habent gnoſice hereſeos ð baſilidis impietate venientẽ. AUnde ⁊ vos aſſe ritis eos qui abſq; legis ſciẽtia ſunt peccata vi tare non poſſe. Quid loquar de Pꝛiſcilliano: qͥ ⁊ ſeculi gladio:⁊ totius oꝛbis auctoꝛitate dã natus eſt: Euagrius ponticus Hiperboꝛita:qᷓ ſcribit ad vgines:ſcribit ad monachos:ſcribit ad eam cuius nomen nigredinis teſtat᷑: ⁊ perfi die tenebꝛas edidit libꝝ ⁊ ſnias mcp iæ 0οαä⸗n ODquam nos impaſſibilitatẽ: vel imperturba tionem poſſumꝰ dicere:quando vnqᷓ; animꝰxvl „/ Epla XV la ꝑturbatione cõtagione et vitio cõmouetur: 2⁊ vt ſimpliciter dicam:vel ſaxum vel deus eſt Huius libꝛos per oꝛientẽ grecos:⁊ interpᷣtan⸗ te diſcipulo eius Rufino latinos pleriq; i occi dente lectitant: qui libꝝ quoq; ſcripſit quaſi ð monachis: multoſq; ĩ eo enumerat qui nunq; fuerunt et quos fuiſſe ſcribit. Oꝛigeniſtas ab epiſcopis dãnatos eſſe non dubiũ eſt Amoniũ videlicet ⁊ Euſebiũ ⁊ Euthymiũ:⁊ ipᷣm Eua⸗ grium: Oꝛiginem quoq; ⁊ Iſidoꝛuʒ ⁊ multos alios:quos dinumerare tedium eſt: ⁊ iuxta il⸗ lud Lucreieieießk. Ac veluti pueris abſinthia tetra medentes Cũ dare donant᷑ pᷣus oꝛa pocula circum Contingant: dulci mellis flauoq; liquoꝛe. Ita ille vnum Johannez in ipius libꝛi poſuit pncipio:quem ⁊ catholicum ⁊ ſanctũ fuiſſe nõ dubium eſt: vt per illius occaſionẽ ceteros qͥs poſuerat hereticos eccleſie introduceret. illaʒ autem temeritatẽ imo inſaniã eius quis digno poſſit explere ſermõe: ꝙ libꝛũ Sixti pythago⸗ rei homis abſq; xpᷣo:atq; ethnici imutato no⸗ mine Sixti martyris:⁊ romane eccleſie epiſco pi p̃notauit.in quo iuxta dogma pythagoꝛicũ hominẽ exequãt deo: ⁊ de eius dicunt eſſe ſub ſtantia. ulta de pfectiõe dicunt᷑: vt qui vo lumen philoſophi neſciũt ſub martyris nomie bibant ð aureo calice babylonis.Deniq; i ipᷣo volumine nulla pphetaꝝ: nulla patriarcharũ nulla apoſtoloꝝ:nulla xpᷣi fit mentio vt epiſco pum ⁊ martyrem ſine xp̃i fide fuiſſe cõtendat. Vnde ⁊ vos plurima contra eccleſiaʒ vſurpa tis teſtimonia. Fecerat hoc ⁊ in ſancti Pãaphi li martyris nomie: vt libꝛũ pᷣmuʒ ſex libꝛoꝝ de fenſionis Oꝛigenis Euſebij Ceſarienſis (quẽ fuiſſe arrianuʒ nemo qui neſciat)nomine Pa⸗ phili martyris pᷣnotaret: quo ſcilicet egregia illa quattuoꝛ Oꝛigenisaæ cpαρ οο volumt na latinis infunderet auribꝰ Ais adhuc ⁊ aliũ noſſe tui erroꝛis pncipem? Soctrina tua Oꝛi⸗ genis ramuſculus eſt. In eo enim pſalmo:vbi ſcriptum eſt:vt de ceteris taceã. Inſuꝑ ⁊ vſq; ad noctem erudierunt me renes meti:aſſerit vi⸗ rum ſanctũ:de quoꝝ videlicet ⁊ tu numero es cum ad vtutum venerit ſmitateʒ :ne in nocte q̃dem ea pati:que hominũ ſunt:nec cogitatio⸗ ne vitioꝛũ aliqua titillari.nec erubeſcas de ſo⸗ cietate taliũ renuens eoꝛũ nomina: quoꝛũ blaſ femijs iungeris. Jouiniano reſpõſũ eſt: tibi re ſpõſum credito.nec fieri poteſt: vt diuerſus ſit eoꝛum exitus:quoꝛũ eſt vna ſentẽtia. Cuʒ hec ita ſe habeant:qͥd volũt miſere muliercule one rate peccatis:que circũferent᷑ omni vento do⸗ ctrine:ſemꝑ diſcedentes ⁊ nunqᷓ; ad ſcientiam veritatis guenientes: ⁊ ceteri mulierculaꝝ ſo⸗ pꝛurientes auribus ⁊ ignoꝛãtes qͥd auchͤt: SZFZars quid loquant᷑:qui vetuſtiſſimũ cenũ quaſi no⸗ uam ſuſcipiant tẽperaturã: qui iuxta Ezechie lem liniũt parietẽ abſq; tẽperamento: ⁊ ſuꝑue uiente veritatis pluuia diſſipant᷑. Simon ma⸗ gus hereſim cõdidit. Helene meretricis adiu- tus auxilio. Nicolaus anthiocenꝰ oĩuʒ imun⸗ Dditiarũ reꝑtoꝛ:choꝛos duxit femineos. ar⸗ tion Romã pᷣmiſit mulierẽ: que decipiendos ſibi animos pᷣpararet. Appelles &hilomenem ſuarũ comitẽ habuit doctrinaruʒ. Mõtanus imundi ſpũs pᷣdicatoꝛ multas eccłias per Pꝛi ſcam ⁊ Ma ximillã nobiles ⁊ opulentas femi nas pꝛimũ auro coꝛrupit:⁊ deinde hereſi pol⸗ luit.Dimittã vetera:ad vicinioꝛa traſcendaʒ. Arrianus vt oꝛbem caperet:ſoꝛoꝛẽ pᷣncipis añ decepit. Bonatus per africã vt infelices quoſ q; fetentibꝰ polluerat aqͥs. Lucille opibus ad⸗ iutꝰ ẽ. In Hiſpania Agape Elpidiũ mulier ce cum ceca duxit in foueã: ſucceſſoꝛẽ ſui Mꝛiſcil lianũ habuit Zoꝛoaſtri magi ſtudioſiſſimũ: et ex mago epᷣm: cui iuncta galla non gente ſʒ no⸗ mine Bermanã huc illucq; currentẽ alterius vicine hereſeos reliquit heredẽ. Nunc quoq; myſteriũ iniqtatis oꝑatur duplex ſexus: vtrũ q; ſuplantat:vt illud ꝓpheticũ cogamur aſſu mere.Clamauit ꝑdix:cõgregauitq;:nõ pepit: faciẽs diuitias ſuas nõ cu iudicio In dimidio dierũ derelinquet eũ: ⁊ nouiſſimũ eius erit in⸗ ſipiens. Illud vero quod ad decipiendos ho⸗ mines quoſq; poſtea huic ſnie coaptarunt nõ abſq; dei gra:cum pᷣma legentes fronte decipi at intro inſpectum ⁊ diligentiſſime ventilatuʒ decipere non põt. Ita enĩ dei gr̃aʒ ponunt:vt non per ſingula oꝑa eius nitamur: ⁊ regamur auxilio:ſed ad liberũ referunt arbitriũ:⁊ ad pᷣ⸗ cepta legis ponentes illud Eſaie:legem eni de . us in adiutoꝛiuʒ poſuit:vt in eo deo referende ſint gratie ꝙ tales nos ↄdiderit: qui noſtro ar bitrio poſſimus ⁊ eligere bona: ⁊ vitare mala: ⁊ non intelligunt iſta:dicentes ꝙ ꝑ os eoꝛũ in tolerabilẽ blaſfſemiã diabolus ſibilet. Si enim in eo tm dei eſt gratia ꝙ ꝓpꝛie nos cõdidit vo⸗ lũtatis: ⁊ libero arbitriocõtenti ſumus:nec vl tra eius indigemus auxilio: ne ſi indiguerimꝰ liberũ frãgat᷑ arbitriũ:ergo nequaqᷓ; vltra oꝛa re debemus:nec illius clementiã pᷣcibus flecte re:vt accipiamus quotidie qð ſemel acceptuʒ in noſtra eſt ptãte. Iſtiuſmodi homies tollunt oꝛationẽ:⁊ per liheꝝ arbitriũ non homies pꝛo pꝛie voluntatis ſed dei potẽtia factos eè iactãt qui nullius ope indigent. Tollant᷑ et ieiunia: omniſq; cõtinentia.Quid eni mihi neceſſe ẽ la boꝛare:vt accipiã ꝑ induſtriã quod ſemel mee factum ẽ ptãtis :lhoc quod dico non meũ ẽ ar⸗ gumentũ vnius diſcipuloꝝ eius:imo iam ma⸗ giſter ⁊ totius doctoꝛ exercitus:⁊ ↄtra apoſto * — „ „ 6* — . . . * . 5 5* lum vas pditionis ꝑ ſyllogiſmos ⁊ non vt ſui iactant ſyllogiſmoꝛũ ſpinea decurrens:ſic phi loſophat᷑ ⁊ diſputat. Si nihil ego abſq; dei au xilio:⁊ per ſingula oꝑa eius eſt omne qð geſſe.⸗ ro:ergo non ego qui laboꝛo: ſed dei in me coꝛo nabit᷑ auxiliũ:fruſtraq; dedit arbitrij poteſta- tem:qð implere nõ poſſuʒ niſi ipe me ſemꝑ ad·· iuuerit. Deſtruit᷑ eni volũtas: que alteriꝰ ope indiget. Sed libeꝝ dedit arbitriũ deus: qð ali ter liberũ non erit:niſi fecero qðᷣ voluero Ac ꝑ hoc ait. Aut vtoꝛ ſemel poteſtate:que mihi da ta eſt:vt liberũ ſᷣuetur arbitriũ: aut ſi alterius ope indigeo: libertas arbitrij in me deſtruet᷑. Qui hec dicit:quã nõ excedit blaſfemiã: q̃ hoe⸗· reticdꝛũ venena non ſuꝑat:Aſſerunt ſe per ar⸗ bitrij libertatẽ nequaqᷓ; vltra neceſſariũ habe⸗ re deum:⁊ ignoꝛãt ſcriptũ qͥd habes qð nõ ac⸗ cepiſti:ſi autẽ accepiſti:qͥd gloꝛiaris q̃ſi non ac ceper: agnas agit deo gras:qui per liber⸗ tatem arbitrij rebellis in deũ eſt Auã nos libz ter amplectimur: ita dũtaxat vt agamus ſemꝑ gr̃as largitoꝛi:ſciamuſq; nos nihil eſſe:niſi qdʒ donauit in nobis ipᷣe ſeruauerit:dicẽte apoſto lo. Non eſt volẽtis neq; currentis: ſed miſer⸗· tis dei velle: ⁊ currere meũ eſt. Sed ip̃ᷣm meuz ſine dei ſemꝑ auxilio non erit meũ. DOicit enim idem apoſtolꝰ. Deus qͥ oꝑatur nobis velle ⁊ . ficere. Et ſaluatoꝛ in euangelio. Pater meꝰ vl⸗ q modo oꝑatur :et ego oꝑoꝛ. Semp largitoꝛ. ſemꝑq; donatoꝛ eſt. Nõ mihi ſufficit qð ſemel donauit:niſi ſꝑ donauerit. Peto vt accipiam ⁊ cum accepero rurſus peto. auarus ſum ad ac cipienda beneſicia dei. nec ille deſicit in dando nec ego ſatioꝛ in accipiẽdo:quãto plus bibero tanto plus ſitio.legi enĩ pſalmiſte voce cantari Duſtate ⁊ videte:qm̃ ſuauis eſt dominꝰ. ome qð habemꝰ bonũ:guſtus eſt dñi. Cum me pu- tauero ad calicem ꝑueniſſe vtutum tunc bibã pᷣncipium. Pꝛincipium eni ſapientie timoꝛ do mini qͥ expellit᷑ atq; deſtruuur charitate.hec ẽ hominibꝰ ſola perfectio:ſi imꝑfectos eſſe ſe no uerint. ⁊ vos inquit cuʒ oĩa feceritis:dicite ſer ui inutiles ſumus:qð debuimus facere fecimꝰ Si inutilis eſt qͥ fecit omnia: qͥd de illo dicẽdũ eſt qͥ expellere non potuit: VUnde ⁊ apoſtolus: et ex parte accepiſſe: et ex parte cõpꝛehendiſſe ſe dicit: ⁊ nec dum eſſe ꝑfectum pᷣteritoꝛũ obli⸗ uiſci ⁊ in futurũ ſe extendere qui ſemꝑ pᷣterito rũ obliuiſcit᷑:⁊ futura deſiderat:oſtendit ſe pᷣ⸗ ſentibꝰnon eẽ cõtentum. Qð aũt rurſũ iactitãt libeꝝ nobis arbitriũ deſtrui: audiãt ecõtrario eos orbitrij deſtruere libertatẽ:qui male eo ab utunt᷑ aduerſũ beneficiuʒ largitoꝛis. Quis de ſtruit arbitriũ:ille qͥ ſemꝑ deo agit gras:⁊ qð⸗ cunq; in ſuo riuulo fuit ad fontẽ refert: an qᷣ di xit. Recede a me quia mũdus ſũ: nõ habeo te ſece herte gni⸗ ſacd fiam ſoo⸗ gfbi gan ſoꝛan glun dilau füpr digen Zus Gin⸗ agiti Ahe⸗ llla ſegoc oQ paulr dehen Nße lſop ſine Ui ſier len neoe gui wbie. gloͤſax adſio eſem lerſoc difficli⸗ Gr lcept cgocuſtea Zure Neſros: Dicla danane olnterl. ünit innent diſſctee manan Thöinh koqguid⸗ habne ealozen habereg⸗ neimnen ſpocönn “ autſialei ume deſni, uſemiirin ſenntſepor cceſenüb⸗ hebeschſin Nansöſiwne e:guiperlte⸗ ſt Quinesle Tagannsſen nibleſeniſc n diciterpet is ſedſet .Sediönneg meä Dictan urpebisclen lo Pannene 1Senpbrut. iachetcdnd PooNagpn Amslunddt enchcr ndenie Pinpos dben nkencatcnn s etdonn n Pdii Cunme⸗ Eutumrmwrt ientrinad — urchrirhe . Mi ngftatsti e —.,.⸗ — — — S = Tractatus II neceſſariũ. DLediſti enim mihi ſemel arbitrij li⸗ bertatẽ:vt faciã qð voluero.Quid rurſũ te in⸗ geris:vt nihil poſſim facere:niſi tu ĩ me tua do na cõpleuer:fraudulẽter pᷣtendis:vt del gra⸗ tiam ad cõditionẽ hoĩs referas:⁊ non in ſingu lis operibus auxilium dei reqͥras: ne ſcʒ libeꝝ arbitriũ videaris amittere: ⁊ cũ dei cõtemnas adminiculuʒ:hoiuʒ queras auxitia. Audite q̃⸗ ſo:audite ſacrilegũ.Si inqͥt voluero curare di gitum:mouere manũ:ſedere:ſtare:ambulare: diſcurrere:ſputa iacere:duobus digitulis na⸗ riũ purgamẽta decutere:releuare aluũ: vꝛinaʒ digerere:ſemꝑ mihi auxiliũ dei neceſſariũ eri Audi ingrate:imo ſacrilege aplm pᷣdicantem. Siue mãducatis:ſiue bibitis: ſiue aliud quid agitis omia in noĩe dñi agite. Et illud Jacobi Ageat nüc qͥ dicitis hodie:⁊ cras ꝓficiſcemur in illam ciuitatẽ:⁊ faciemus illic annũ vnũ:vt negociemur et lucremur qui neſcitis de craſti⸗ no.Que eni eſtvita nr̃a:Aura ẽ eni ſiue vapoꝛ paululũ aparẽs.Geinde diſputat ꝓ eo quod debeatis dicere. Si dñs voluerit ⁊ vixerimus vt faciamus hoc aut illud. Nũcaũt exultatis i ſuperbijs vr̃is.omis iſtiuſmodi gloꝛiatio peſ ſima cẽ. Iniuriã tibi fieri putas:⁊ deſtrui arbi trij libertatẽ:ſiad deũ ſemꝑ auetoꝛẽ recurras: ſi ex illius pendeas volũtate:⁊ dicas.ocłi mei ſemꝑ ad dñm:qm̃ ſpᷣe euellet de laqueo pedes meos. Vñ audeas ligua ꝓferre temeraria vnũ quẽq; arbitrio ſuo regi.Si ſuo arbitrio regit᷑: vbi eſt auxiliũ dei.⁊ ſi xpᷣo rectoꝛe nõ indiget: quõ ſcribit Hieremias:non ẽ in hoie via eius ⁊ a dño greſſus hoĩs dirigunt᷑: Facilia dicimꝰ2 eſſe mãdata:⁊ tamẽ nulluʒ ꝓferre potes qͥ vni uerſa cõpleuerit. Reſpõꝗde mihi facilia ſũt: an difficilia? Si facilia ꝓfer quis ea impleuerit:⁊ cur Dauid in pſalmo canat Qui fingis doloꝛẽ in pᷣcepto:⁊ iterũ: ꝓpter verba labioꝛũ tuoꝛũ: ego cuſtodiui vias duras. Et dñs in euãgelio Intrate ꝑ anguſtaʒ poꝛtã: ⁊ diligite inimicos veſtros:⁊ oꝛate ꝓ his qͥ pꝑpſequunt᷑ vos.ſinaũt difficilia: cur auſus es dicere:facilia eẽ dei mãa data:que nullus impleuerit: Hõ intelligis tu⸗ as inter ſe repugnare ſnias: Aut eni facilia ſũt ⁊ infinita eſt multitudo hoiuʒ:qui ea impleue rint:aut difficilia: ⁊ temere dixiſti eẽ facile qð difficile eſt. Soletis et hoc dicere poſſibilia eẽ mandata: ⁊ recte a deo data: aut impoſſibilia: ⁊ nõ in his eſſe culpã qͥ acceꝑe mandata:ſed in eo qui dedit impoſſibilia Eunqͥd pᷣcepit mihi deus vt eſſem qð eſt:nihil inter me eſſet ⁊ dũm creatoꝛem: vt maioꝛ eſſem angeloꝝ faſtigio: vt haberẽ qð angeli non habent: Se illo ſcriptũ eſt quaſi ꝓpꝛium:qͥ peccatuʒ non fecit: nec do lus inuentꝰeſt in oꝛe eius.Si hoc eſt mibhi cum xpᷣo cõmuneẽ᷑:qͥd ule habuit ꝓpꝛium: alioqn H Fo. LX Epla XV ꝑ ſe tua ſnia deſtruetur. Aſſeris poſſe hominẽ eſſe ſine peccato ſi velit: ⁊ poſt grauiſſimũ ſom nũ ad decipiendas rudes aias fruſtra conaris adiungere:non abſq; dei gra. Si eni ſemel ho mo per ſe põt eſſe ſine peccato: quid neceſſaria eſt dei gratia: Sinautẽ ſine illius gra nihil pt facere: qui neceſſe fuit dicere quod non poteſt Poteſt inquit eſſe ſine peccato:poteſt eſſe per⸗ fectus ſi voluerit.Quis enim xpᷣianoꝛum non vult eſſe ſine peccato:aut quis ꝑfectionẽ recu⸗ ſat: Sufficit eni velle:a ſtatim ſeqᷣt᷑ poſſe ſi vel le pᷣceſſerit.nulluſq; xp̃ianoꝛuʒ qͥ nolit eſſe ſine peccato.om̃es ergo ſine peccato erũt.qꝛ vtic; oẽs cupiũt eſſe ſine peccato:⁊ in hoc ingratus tenebꝛis:vt qꝛ nullum aut rarũ quẽqᷓ; ſine pec cato ꝓferre potes: omes ſine peccato eſſe poſſe fatearis. Noſſibilia inqͥt mandata dedit deus Et quis hoc negat: Sed quomodo hec intelli genda ſit ſnia: vas electionis ꝑtiſſime docet. Ait enim. Qðò erat impoſſibile legis:in qua in firmabat᷑ ꝑ carnem: deus filium ſuũ mittensi ſibitudinem carnis peccati ⁊ de peccato condẽ nauit peccatũ in carne.Et iterũ.Ex operibus legis non iuſtiſicabit᷑ ois caro. Qð ne de lege Moyfſi tm dictũ putes:⁊ non deoibus mäda tis:que vno legis nomie ↄtinent᷑.ideʒ apoſto⸗ lus ſcribit dicens Cõſentio eni legi dei uxtai terioꝛem hoĩem.video aũt aliam legẽ in mem⸗- bꝛis meis repugnantem legi mentis mee: ⁊ ca⸗ ptiuantem me in lege peccati: que eſt in mem⸗ bꝛis meis. iſer ego homo:qᷣs me liberabit de coꝛpoꝛe moꝛtis huius: Gꝛatia dei ꝑ ieſum xpᷣm dominũ noſtrũ. Cur aũt hoc dixerit alio ſermone demõſtrat. Scimus eniĩ ꝙ lex ſpirita⸗ lis eſt. ego aũt carnalis ſũ: venundatꝰ ſub pec cato. Qõð eni operoꝛ: nõ cognoſco. Non enim qdð volo illud operoꝛ.ſed quod odi illud facio Sinautẽ quod nolo hoc facio: conſentio legi: quoniã bona eſt. NMunc auteʒ nequaq; operoꝛ illud:ſed qð in me habitat peccatũ. Scio enim ꝙ nõ habitat in me:hoc eſt in carne mea bonũ Aelle enim adiacet mihi.ꝑficere autẽ bonum non inuenio.non eni quod volo bonuʒ:hoc fa cio.ſed qð nolo malũ:hoc ago.Si auteʒ quo.od nolo:hoc facio:nequaqᷓ; ego operoꝛillð:ſʒ qð habitat in me peccatuʒ. Reclamabis: ⁊ dices. Manicheoꝝ dogma noſce:⁊ eoꝝ qui ð diuer ſis naturis eccleſie bella cõcinnant:aſſerentiuzʒ malã eſſe naturã: que imutari nullo modo pol ſit. Et hoc non mihi ſed apoſtolo imputa: qui nouit aliud eſſe deum:aliud eſſe hoiem: aliam carnis fragilitatem: aliam ſpũs foꝛtitudinem. Caro eni deſiderat cõtra ſpiritũ: ⁊ ſpũs cõtra carnẽ:⁊ hec inuicẽ ſibi aduerſant᷑. vt non que volumus:ipᷣa faciamus.a me nũqᷓ; audies ma lam eſſe naturam.ſʒ quomodo ſit carnis fasi litas diſſerenda: .ipo qui ſcripſit docente diſca mus. Interroga eum quare dixerit. non enim qð volo:hoc operoꝛ.ſed qð odi malũ:illud fa⸗ cio. Que neceſſitas illius impediat voluntatẽ que tãta vis odio digna imperet facere: vt nõ qð vult: ſʒ qð odit:⁊ nõ vult facere cõpellatur Reſpõdebui tibi:o homo tu qs es:qui reſpon deas deo? HEunòͥd dicit figmentũ figulo: qua- re me feciſti ſic· An non habet poteſtatẽ figulꝰ luti de eadem maſſa aliud qdem vas facere in honoꝛem:aliud aũt in cõtumeliã? Obijce deo foꝛtioꝛem calũniam:q̃re adbuc cum in vteroeſ ſent Eſau ⁊ Jacob:dixerit Jacob dilexi.Eſau autem odio habui.Accuſa eum iniqᷣtatis:cur Achar filius Chari:de Hierichõtina pᷣda ali⸗ qua furatus ſit ⁊ tanta milia hominũ illius vi⸗ tio trucidata ſint.Quã ob rem filij Heli pecca uerint: et ois pene populus extinctus:arcaq; ſit capta: Dauid peccauit vt enumeraret po⸗ pulum: ⁊ cur in toto iſraele tanta hominũ ceſa ſint milia.Et ad extremũ (qð ſolet nobis obij⸗ cere cõtubernalis veſter Poꝛphyrius) qua ra tione clemens ⁊ miſericoꝛs deus ab Adamvlſ⸗ q; ad M oyſem: ⁊ a Moyſe vſq; ad aduẽtuʒ xpᷣi:paſſus ſit vniuerſas gentes perire ignoꝛã tia legis et mandatoꝝ dei. Neq; eni Bꝛitãnia fertilis puincia tyrãnoꝝ ⁊ ſcythice gentes oẽſ q; vſq; ad oceanũ ꝑ circũitũ barbare nationes Aſoyſem ꝓphetaſq; cognouerant. Quid ne ceſſe fuit eum in vltimo venire tẽpoꝛe:⁊ nõ pꝛi us qᷓ; inumerabilis periret hominũ multitudo Quã queſtioneʒ beatus apoſtolus ad Roma nos ſcribẽs pꝛudẽtiſſime ventilat.ignoꝛans h ⁊ dei cõcedẽs ſcientie.Dignare ⁊ iſta neſcire: q̃ queris. Lõcede deo potentiã ſui.nequaqᷓ; te indiget defenſoꝛe. Ego miſerabilis qͥ tuas ex⸗ pecto ↄtumelias:qͥ ulud ſemꝑ lego. Gꝛatia ſal ui facti eſtis:⁊ Beati quoꝝ remiſſe ſũt iniqᷣta⸗ tes:⁊ quoꝝ tecta ſũt peccata. AUt de mea fragi litate loquar: noui me młta velle:que faciẽda ſunt:⁊ iñ implere non poſſe. Spũs enim foꝛti⸗ tudo ducit ad vitam:ſʒ carnis fragilitas ducit ad moꝛtẽ. Et audio dñm cõmonẽteʒ. Vigilate ⁊ oꝛate:ne intretis in temptationẽ.Spũs ꝓm⸗ ptus eſt:caro aũt infirma. Fruſtra blaſfſemias ⁊ ignoꝛantiã auribus ingeris:⁊ nos ais liberũ arbitriũ cõdemnare.Danet᷑ ille qͥ damnat.Ce terũ nos ex eo differimus a bꝛutis animalibus ꝙ liberi arbitrij conditi ſumus.ſed ipᷣm liberũ vt diximus arbitriũ: dei nitit᷑ auxilio:illiuſq; ꝑ ſingula ope indiget.Qð vos nonvultis.Sʒ id vultis:vt qͥ ſemel habet liberũ arbitriũ:deo adiutoꝛe nõ egeat. Liberũ arbitriũ dat liberaʒ voluntateʒ. ⁊ non ſtatim ex libero arbitrio ho mo facit:ſʒ dñi auxilio:qͥ nullius ope indiget. Tu ipe qͥ ꝑfectaʒ deo laudabilẽ in oibus iuſti⸗ ciam iactitas: ⁊ peccatoꝛem te eſſe cõfiteris:re⸗ ſponde mihi velis an nolis carere peccato:Si vis q̃re iuxta ſniam tuã non imples:qð deſide ras: Sinautẽ non vis:cõtemptoꝛẽ te pᷣceptoꝝ dei eſſe demonſtras. Si cõtemptoꝛ es:vtiq; et peccatoꝛ.Si peccatoꝛ audi tibi ſcpᷣturã loquẽ⸗ tem:peccatoꝛi dixit deꝰ. Quare tu enarras iu⸗ ſticias meas:et aſſumis teſtamẽtũ meũ per os tuũ:Tu vero odiſti diſciplinaʒ:⁊ ꝓieciſti vxba mea retroꝛſũ. Verba dei dũ nõ vis facere poſt tergũ tuũ ꝓpijcis. Et nouus apoſtolus oꝛbi ter rarũ facienda ⁊ nõ faciẽda decernis. Sʒ non ẽ ita vt loq̃ris:aliud in tua mente verſat᷑.qñ eni te dicis peccatoꝛẽ.⁊ poſſe hominẽ ſine peccato eſſe:ſi velu:⁊ illud vis intelligi:te qͥdem ſãctuʒ eſſe:⁊ omni carere peceato:ſed ꝑ humilitatem peccati nomẽ aſſumere: vt alios potiꝰ laudes: ⁊ tibi detrahas. Illud quoq; argumentũ vrjm ferre qͥs poſſit:Sicitis his vᷣbis.Aliud eſt eẽ aliud eſſe poſſe. Eſſe nõ eſt in noſtra poſitũ po⸗ teſtate: eſſe aũt generaliter poſſe dici.Quodlʒ aliud non fuerit: tñ poſſit eſſe: qᷓ; eſſe voluerit. Rogo ãꝗ̃ eſt iſta argumẽtatio: poſſe eſſe qð nõ fuerit: Coſſe fieri:qð nullũ feciſſe teſteriſe IJd cuilibet tribuere: qͥ an futurus ſit ignoꝛes: Et dare neſcio cui quod i patriarchis: ꝓphetis et apoſtolis fuiſſe neqᷓas appꝛobare: audi eccleſia ſticã ſimplicitatẽ:ſiue ruſticitatẽ:aut imperiti⸗ am vt vobis videt᷑:loq̃re qð credis:publice pᷣ dica:qð ſecreto diſcipulis loris Qui dicis te habere arbitri libertateʒ:q̃re nõ lioere qð ſen⸗ tis:loꝗ̃ris? Aliud audiũt cubiculoꝝ tuoꝛuʒ ſe- creta:aliud noſtroꝝ populi. Eteni vulgus in⸗ doctũ non põt arcanoꝝ tuoꝝ onera ſuſtentare nec capere ſolidũ cibũ:qð infantie lacte ↄtẽtuʒ eſt. Nec dum ſcripſi.⁊ cõminaris mihi reſcpᷣto rum tuoꝛũ fulmina:vt ſcilicet hoc timoꝛe ꝑter⸗ ritus nõ audeã oꝛa reſerare. ⁊ nõ aĩaduertis ic circo nos ſcribere:vt vos rñdere cogamini : et apte aliqũ dicere: qð ꝓ tꝑe ꝑſonis ⁊ locis: vel loqͥmini vel tacetis. Nolo vobis liberũ eſſe ne gare:qð ſemel ſcripſeritis. Eccłie victoꝛia eſt: vos apte dicere qð ſentitis:aut eni ides⸗ rñſuri eſtis: qd ⁊ nos loqmur: ⁊ nequaqᷓ; erit aduer⸗ ſarij:ſed amici. Aut ſi ↄtraria nr̃o dogmati di⸗ xeritis: in eo vicemꝰ: qð oẽs cognoſcẽt eccleſie q̃d ſenriatis. Snias vras ꝓdidiſſe: ſuꝑaſſe eſt. ptz ᷣma fronte blaſfemia. Nõ neceſie habet cõ uinci: qð ſua ſtatim ꝓfeſſione blaſfemiũ ẽ MWMi namini nobᷣ reſponſionẽ: quã vitare nullꝰpõt: niſi ꝗͥᷣ oino nõ ſcribit. Añ noſtis qͥd dicturi ſu⸗ mus: vt rñũſionẽ paretis? Foꝛſitan vra dicemꝰ a iccirco ingenij vri acuetis ſtilũ.Eunomiani: Arriani:Macedoniani:noibus ſeparati:im⸗ pietate ↄcoꝛdes:nullũ nobis laboꝛẽ faciũt Lo quũt᷑ eni qð ſentiũt.ſola h hereſis ?:q̃ publice C eube er Auo⸗ nſ agt diſchp de fentn ui⸗ peren bus: s mnus: gal ſiusi leriu Aui pde leral ſeceti ſchla: cöpo⸗ fa cden bo⸗ eite oe⸗ mneo⸗ in. nieal lehsen luergo eoerſel ſoblegu tuges. fer diſc lentibi⸗ busfoif lutgu. finrß ppte lleinma dunnyt perſupbe rieſos. en ln ſape Jobede nibusſa ſo opep usſim: luinriſe onnivi Comene Uatur.. Punnepot ohte Gmi wali gei iſrepern eienſien Lhunlituen ollls Cunennüvin 6.Aludci ſrapoſtüne ediet Qot Beſewoln voſſeeſecdn ſetekeng ſaigere 1 chis: her wermdld Nirnumek Grdsnidt; isQunene noͦloerchee aornont enirulgusn⸗ Merzlaſtentne gtielageoin isnihnei⸗ octingehe⸗ nötidnane igectgmnnin ſonis dni volbeice Cenon 4 Eec in Tractatus II erubeſcit loqui: qð ſecreto docere non metuit. Magiſtroꝝ ſilentiũ ꝓfert rabies diſcipuloꝛũ NQuod audierũt in cubiculis:in tectis pᷣdicant vt ſi placuerit auditoꝛibꝰ qð dixerint deferat ad głiam magiſtroꝝ. Si diſplicuerit: culpa ſit diſcipuli: nõ magiſtri. Ideo creſcit vr̃a hereſis decepiſtis plurimos: maximeq; eos q adhe⸗ rent mulieribus:⁊ ſciunt ſe peccare non poſſe. Quia ſemꝑ docetis:ſemper negatis: ⁊ audire meremini üllud ꝓpheticũ Gloꝛiã illis in partu bus:⁊ partunonibꝰ da illis dſe.Quid dabis illis: Vuluã ſterilẽ:⁊ vbera arida.Feruet ani mus: nec poſſum vbũ cohibere. Epiſtolarl an guſtia nõ patit᷑ longi opis magnitudinẽ. Nul lius in hoc opuſculo nomen ꝓpꝛie tangit᷑. Ad uerſus magiſtrũ ꝑpuerſi dogmatis locuti ſumꝰ Qui iratus fuerit: atq; ſcripſerit: ſuo qſi mus ꝓdetur indicio:amplioꝛa ĩ vero certamie vul⸗ neraſuſcepturus. ulti anni ſunt:ꝙ ab ado leſcẽtia vſq; ad hanc etatẽ diuerſa ſcripſi opu⸗ ſcula:ſemꝑq; habui ſtudiũ audientibꝰ loqui: dʒðs publice in eccłia didicerã :nec philoſopho⸗ rũ argumenta ſectari:⁊ apoſtoloꝝ ſimplicitati acqeſcere:ſciens illud ſcriptum.perdã ſapiẽti⸗ am ſapientiũ: ⁊ pꝛudentiã pꝛudentiũ repꝛoba⸗ bo.⁊ fatuũ dei ſapiẽtius eſt hoibus.Cum hec eita habeãt:ꝓuoco aduerſarios:vt omnes re tro chartulas ex integro diſcutiant.Et ſi qd in meo ingeniolo vitij repererint: ꝓferãt ĩi medi⸗ um.Aut eni bona erũt.⁊ ↄtradicã eoꝝ calum⸗ nie: aut rep̃henſibilia: ⁊ ↄfiteboꝛ erroꝛem: ma⸗ lens emendare qᷓ; pſuerare ĩ pꝛauitate ſnie.Et tu ergo doctoꝛ egregie: aut defende qð locutꝰ es:⁊ ſententiaꝝ tuarũ acumina aſtrue eloquio p de quo etiã mihi grauis cauſa diſputa ſubſequẽti.ne qñ tibi placuerit:neges qð locu tus es.aut ſi certe erraſti ãſi homo libere ↄfite re: ⁊ diſcoꝛdiaꝝ ĩter ſe redde cõcoꝛdiã. In mẽ⸗ .4.— tem tibi veniat tunicam ſaluatoꝛis:nec a militi bus fuiſſe conſciſſam. Fratrum inter ſe cernis iurgia.⁊ rides atq; leraris:qð alij in tuo noie: alij in xpᷣi apellent᷑. Imitare Jonam: ⁊ dicito Si ꝓpter meẽ illa tempeſtas:tollite me: ⁊ mit tite in marc. Ille humilitate deiectꝰ eſt in ꝓfũ⸗ dum: vt in typũ dñi gloꝛioſus reſurgeret.Tu per ſuꝑbiam ad aſtra ſuſſtolleris: vt de te loq⸗ tur ieſus. Videbã ſathanã ſicut fulgur cadẽtẽ de celo. Qð autem in ſcripturis ſanctis multi iuſti appellentur:vt Zacharias: et Eliſabeth: Job: Joſaphat:⁊ Joſias ⁊ multi:quoꝝ nomi nibus ſacra ſcriptura cõtexta eſt: qᷓ;q; in vymi ſo oꝑe plenius ſi gram dominꝰ dederit:dictu⸗ rus ſim: tamẽ in pꝛeſenti epiſtola hoc bꝛeuiter ſtrinxiſſe ſufficiat: quod iuſti apellent᷑: nõ qð omni vitio careant: ſed ex maioꝛi parte vtutũ» cõmendent᷑.Deniq; ⁊ Zacharias ſilẽtio cõdẽ natur. ⁊ Job ſuo ſermone repꝛehẽdit᷑.⁊ Joſa⸗ e Fo. LX Epla XVI phat ⁊ Joſias:qui iuſti abſq; dubio ſcpᷣti ſunt feciſſe narrant᷑:que domino diſplicerẽt.Quo⸗ rum alter impio auxiliũ tulit: ⁊ coꝛreptus eſta ꝓpheta:alter cõtra pᷣceptũ domini ex oꝛe Hie remie occurrit Machao regi egypti: ⁊ iterfe⸗ ctus eſt.⁊ tamẽ vterq; iuſtus apellat᷑. De cete ris non eſt huius tꝑis ſcribere: neq; eni a meli bꝛũ:ſed epiſtolã flagitaſti Qui dictandus ẽ ex ocio:⁊ oẽs oblatratiões eoꝛum xpᷣi auxilio de ſtruende quod nobis ſanctaꝝ ſcripturaꝝ teſti monijs aſſerendũ eſt: in qbus quotidie creden tibus loqtur deus. Illudq; te per ſancte ⁊ illu ſtris domus cõciliabulũ pꝛecoꝛ:atq; cõmoneo neꝑ vnum:aut multũ tres homũculos ſuſcipi ant tantarũ feces hereſeon:aut vt parũ dicam infamiã:vt vbi pꝛimũ virtus ⁊ ſãctitas lauda bat᷑:ibi pᷣſumptionis diabolice ⁊ ſoꝛdidiſſime ſocietat turpitudo verſetur. Sciatq; huiuſte⸗ modi hoibus opes ſuggerũt:hereticoꝝ multi⸗ tudinẽ congregare:⁊ xpᷣi hoſtes facere:⁊ enu⸗ trire aduerſarios eiꝰ:fruſtraq; aliud lingua pᷣ⸗ tendere cũ animꝰ ſentire aliud cõpꝛobe᷑. AIrgumẽtũ dialogi ſubſequẽtis ↄ MPelagiũ excerptũ ex Gẽnadio de viris illuſtribꝰ. Eliliagius hereſiarches anteq; ꝓderet᷑ p hereticꝰ ſcpᷣſit ſtudioſis neceſſaria tres de ſide trinitatis libꝛos. Et ꝓ actuali cõuerſatione eglogaꝝ ex diuinis ſcripturis li⸗ ber vnꝰ capłoꝝ indicijs i modũ Cypꝛiani mar tyris pᷣſignatũ:poſtq; hereticus publicatus ẽ ſcripſit hereſei ſue fauentia. Item aliud argumentũ ex epła beati Hiero nymi de.xij.tractatoꝛibu. Elagius de quo apud fideles ᷣmo eſt tionis verboꝝ pene in toto oꝛbe annü⸗ ciata ẽ:quẽ oẽs eccłie qſi lupum de ſilua cõmi⸗ rẽt aureũ coloꝛẽ ſuper nigrũ venenũ cõponẽs fontem pᷣmi mellis dulcem amaritudinis mali tie cõmiſcuit. Item Iſidoꝛus.viij.etimologia rũ.Melagiania Pelagio monacho exoꝛti. Hi liberum arbitrium diuine gratie anteponunt: dicentes ſufficere ſolam voluntatem ad implẽ da iuſſa diuina. Pꝛologus dialogi beati Hieronymi p̃by⸗ teri recte fidei contra Pelagianũ monachũ he retici dogmatis reꝑtoꝛẽ: quẽ ſub Attici ⁊ Cri⸗ toboli noibꝰ voluit appellari. Epl.XVI. Criptaiã ad Cte ſiphontẽ epiſtola: in q̃ ad interrogata reſpondi: crebꝛa fratruʒ expoſtulatio fuit: cur pꝓmiſſum opusvltra differrẽ. In qua pollicit⸗ ſum me ad cunctas eoꝛum qui οαειιποο 5hi⸗ cant: queſtiũculas reſponſurũ. Nulli enim eſt dubiu: qͥn Stoicoꝝ. Pipatheticoꝛum hut eſt 3 Dars veteris academie:iſta cõtentio ſit: qd alij eoꝛũ aſſerant æ0ροπ quas nos ꝑturbatiões poſſumꝰ dicere:egritudinẽ:gaudium:ſpem: timoꝛẽ era dicari ⁊ extirpari poſſe de mentibꝰ hominum: alij frangi eas atq; moderari:⁊ quaſi infrenes equos qbuſdam lupatis coerceri. Quoꝛuʒ ſen tentias ⁊ Tullius in Thuſculanis diſputatio⸗ nibꝰexplicat.⁊ Oꝛigenes eccleſiaſtice verit ati in ſtromatibus ſuis miſcere conat᷑.vt pᷣtereaʒ Manicheum: CPꝛiſcillianũ: Euagriſ:hyꝑbo ritã: Jouinianũ:⁊ totiꝰ pene Syrie hereticos: quos ſermone gentili Qbin ⁊ Paanin.i. buer ſos ⁊ maſſillianos grece ec Iuſac vocãt.quo rum omniũ iſta ſentẽtia eſt: poſſe ad ꝑfectionẽ ⁊ non dicam ad ſimilitudinẽ:ſed equalitateʒ ei humanã vvtutem ⁊ ſcientiaʒ dei puenire.ita vt aſſerant ne cogitatione qdem ⁊ ignoꝛantia cuʒ ad cõſumationis culmen aſcẽderint: poſſe pec care Et qᷓ;ᷓ; ſuꝑioꝛi epiſtola contra erroꝛes eo rũ ꝓ anguſtia tẽpoꝛis pauca ꝑſtrinxerim: hic liber quẽ nunc cudere nitimur: Socraticoꝛum cõſuetudinẽ cõſeruabit.vt ex vtraq; parte qͥd dici poſſit exponat: et magis ꝑſpicua veritas lkfat: cum ꝓpoſuerit vnuſqͥſq; qð ſenſerit. Illð autẽ Oꝛigenis ꝓpꝛiũ eſt: ⁊ impoſſibile eſſe hu manã a pᷣncipio vſq; ad moꝛtem nõ peccare na turam.Et rurſuz eſſe poſſibile:cum ſe aliqͥs ad melioꝛa cõuerterit:ad tantã foꝛtitudinẽ ꝑueni re:vt vltra non peccet.Aduerſum eos auteʒ qͥ me dicunt hoc opus inflãmatũ inuidie faucibꝰ kenibere hꝛeniter reſpõdebo:nunqᷓ; me hereti⸗ cis peꝑciſſe.⁊ omni egiſſe ſtudio: vt hoſtes ec⸗ cleſie mei quoq; hoſtes fierent. eluidius ſcri pſit contra ſancte marie vginitatem ꝑpetuam Nunqͥd vtei reſpõderẽ: ductus inuidia ſum: quem oĩno in carne nõ vidi: Jouinianꝰ cuius a te hereſis ſuſcitat᷑: romanã ſidem me abſente turbauit: ⁊ tñ elinguis ⁊ ſic Sᷣmonis putidi:vt magis miſericoꝛdia dignus fuerit: qᷓ; inuidia. Illi quoq; reſpõdi:vt potui. Ruffinus nõ vni vꝛbi: ſed oꝛbi blaſfemias Oꝛigenis:⁊ ocpiap⸗ x libꝛos quõtũ in ſe fuit intulit. Ita vt Eu⸗ ſebij quoq; pꝛimũ libꝛũ defenſionis ſub nomie Raphili ma rtyris ederet:⁊ q̃ſi ille parũ dixiſ⸗ et:nouũ ꝓ eo volumẽ euomeret. NHum inuide mus ei:qꝛ reſpõdimus: Et tanta in eo eloqu?⸗ tie fuere flumina vt mea ſcribendi atq; dictãdi ſtudio deterrerẽt: Nalladius ᷣuilis neqͥtie eã dem hereſim inſtaurare conateſt: ⁊ nouã trãſ lationis hebꝛaice mihi calumniã inſtruere Nũ ⁊ illius ingenij nobilitati inuidemus: Nũc qͥʒ miniſteriũ iniqtatis oꝑatur: ⁊ garrit vnuſqͥſqBʒ quod ſentit.Ego ſolus ſum: qui cunctoꝛũ glo⸗ ria moꝛdear. Et tam miſer: vt is quoq; inuide am:qui nõ merent᷑ inuidiã. AUnde et omnibus appꝛobarẽ:me non odiſſe homies:ſed erroꝛes. Nec aliquoꝛũ magis infamiã querere: qᷓdole re vicẽ eoꝛũ: qui falſi noĩs ſciẽtia ſupplantant᷑: Attici ⁊ Critoboli nomia poſui:ꝑ quos ⁊ nr̃a pars ⁊ aduerſarioꝝ qͥd ſentiret:expꝛimerẽ:qͥn potius omnes qͥ catholicã ſectant᷑ ſidem : opta mus ⁊ cupimus dãnare hereſim:homies emẽ⸗ dari. Aut certe ſi in erroꝛe voluerint ꝑmanere: non iſtam noſtra culpaz eſſe: qui ſcripſimus: ö eoꝛũ qui mendaciũ pᷣtulerunt veritati. Bꝛeui⸗ terq; calũniatoꝛibꝰ reſpõdemus:qͥ ſua nos cõ⸗ ferunt: manicheoꝛũ eſſe ſentẽtie hominũ dãna re naturã: ⁊ liberũ auferre arbitriũ: ⁊ adiutoꝛi um dei tollere. Rurſũq; aꝑtiſſime inſanie hoc hoiĩem dicere eſſe:qð deus eſt. Et ſic ingrediẽ⸗ dũ via regia:vt nec ad ſiniſtrã:nec ad dextraʒ declinemus Appetitũq; ꝓpꝛie voluntatis:dei ſemꝑ credamꝰ auxilio gubernari. Si qͥs ãt fal⸗ ſo ſe infamari clamitat: ⁊ gloꝛiatur nr̃a ſentire tũc vere fidei ꝓbabit aſſenſum: cuʒ apte abſq; Dolo aduerſa dãnauerit. Me audiat illð pphe ticum. Et in oibus his nõ ẽ ↄuerſa ad me pua⸗ ricatrix ſoꝛoꝛ eius iuda ex toto coꝛde ſuo: ſed i mẽdacio.minoꝛiſq; peccati eſt:ſequi malũ:qð bonũ putaueris:qᷓ; non audere defendere: qd bonũ ꝓ certo nouerl.Qui minas:iniuriã:pau pertatẽq; ferre nõ poſſumus:quõ flãmas Ba bylonis vinceremꝰ⸗Qð belluʒ puauit: pax ſi⸗ cta nõ auferat. Nolo timere ꝑſidiã diſcere:cuʒ vera ſidẽ mee xp̃s reliq̃rit voluntait. Initiũ dialogi beati Hieronmi pᷣbyteriʒ Epiſtola XVII .Cticus dic mihi CLCritobole. Nerũ ne eſt qð a te ſcpᷣtum audio:poſſe hoĩem ſine peccato eſſe:ſi velit:et facilia dei eſſe pᷣcepta Crito. ANex Attice Sed non eodẽ ſenſu ab emulis accipit᷑: qͥ ame dictuz eſt. Atti. Quid eni ambiguitatisi dicto ẽ: vt diuerſe intelligentie tribuat᷑ occaſio Nec quero vt de vtroq; pariter rñdeas.Duo eni a te ꝓpoſita ſũt. Vnũ poſſe hoĩeʒ ſine pec⸗ cato eſſe:ſi velit.Alteꝝ facilia dei eẽ pᷣcepta.lʒ ergo ſimul dicta ſint:tñ ꝑ ꝑtes ſingłas diſſerã⸗ tur: vt quoꝛũ vna videt᷑ ſides:nulla ſit in ſentẽ tiarũ diuerſitate cõtẽtio Cri. Ego Attice dixi hominem abſq; peccato poſſe eſſe ſi velit. Non vt qͥdam maledici calumniant᷑:abſq; dei gra:quod etiaʒ cogitare ſacrilegiũ eſt. Sʒ ſim⸗ pliciter poſſe ſi velit:vt ſubauditur dei gratia. Atti. Ergo ⁊ maloꝛuʒ in te operũ auctoꝛ eſt dominꝰ? Crito. MNequaqᷓ; ita vt eſtimas. Seild ſi quid in me boni habeo:illo ſuggerẽte ⁊ adiuuante complefX. Atti. Mon ð natura quero:ſed de actu. Quis eni dubitat deuz om niũ creatoꝛẽ:Hoc mihi reſpondeas velim.qð Nelagiũ ſub nominibe Attici CEritoboll. — Hlole⸗ amin fterge lenno⸗ Lrto. Ein. sagin Pblnin Mle titiui E nlud “ lerercn Uinren li do ckaut hdeher tbfid hmonmer Cpimss nnn. Ben iiunond⸗ onmnͤdin Wümn, Neiklanehe⸗ Eiſengedi Nddenn imment ni Sicüf Wrlinſenne Se. ſegteebg Wnlpbe ſuehu⸗ Neleſgſcdi ſgnmiiec redeinench Mstnini göfüneh Ifuurpuf Niciüdlcren umas. Aümiöbre, itiel. s rcitne Tractatus II ais bonũ:tuũ ẽ an dei. Crito. Meũ ẽ :et dei: vt ego oper:⁊ ille adiuuet Atti Quõ H oiuʒ opinio ẽ:vt dei auferas graʒ: Et qͥcqͥd homies agimus: ꝓpꝛie tm aſſeras volũtatis? Cri. Mdiroꝛ Attice: cur erroꝛis alieni a me cauſã rõnemq; flagites: id qras: qð ſcpᷣtũ nõ eſt: cũ pſpicuũ ſu:qð ſcripſerim. dixi hoĩem ſi⸗ ne peccato eẽ:ſi velit. Nũqͥd addidi:abſq; dei gfa⸗ Atti. Sed ex eo: q nõ addidiſti: vi⸗ deris negare. Crito. Ex eo qõ nõ negaui dixiſſe eſtimãdus ſũ Neq; eni q cqͥd nõ dicimꝰ negare arbitrandi ſumꝰ. Atti. Cöfſiterl er go hoiem ſine peccato eſſe· ſi velit:cum dei gra Crito. MHNõ ſolũ fateoꝛ: ̊ ⁊ libere ꝓclamabo Atti. Errat ergo: qui dei gratiam tollit. Crito. Errat:qnpotius arbitrãdus ẽ impiꝰ cum dei nutu oia gubernent᷑: ⁊ B qð ſumus: et habemꝰ apetitũ ꝓpꝛie voluntatis: dei ↄdito⸗ ris ſit beneficiũ. Vt eni liberũ poſſideamꝰ arbi triũ: ⁊ vel ad bonã vel ad malaʒ partẽ decline⸗ mus ꝓpꝛia volũtate:eius ẽ gre:qͥ nos ad ima⸗ ginẽ ⁊ ad ſimilitudinẽ ſui tales ↄdidit Atti. Nulli o Critobole dubiũ ẽ:ex eius cũcta pẽde re iudicio:qͥ creatoꝛ eſt oiuʒ. ⁊ qcqͥd habemꝰ il lius bñficio deputandũ eſſe. Sed q̃ro hoc ipᷣm qð dei aſſeris gratie: ad cõditionis ne referas bñſiciũ:An in ſinqulis rebus putes eſſe q̊s ge⸗ rimus:vt ſimul iilꝰ in eibus vtamur auxilio: An ſemel ab eo liberi arbitrij cõdui noſtra vo⸗- lũtate vel virib'agamus:qð volumus: Noui eni pleroſq; veſtrũ ita ad dei cũcta referre gra tiam. vt non in ptibus ſed in genere:hoc eſt ne quaqᷓ; in ſingulis rebꝰ:ſed in cõditiõe arbitrij i telligant ptätem. Cri. Mon ẽ ita vt autu⸗ mas:ſed a me vtrũq; dicit᷑.vt et dei gratie ſit: ꝙꝙ tales conditi ſimus.a per ſingula oꝑa illius adminiculo fulciamur. Atti. Coſtat ergo inter nos in bonis oꝑibus poſt ꝓpꝛiã volũta⸗ tem nos niti dei adiutoꝛio:in malis diaboli⸗ Crito. Cõſtat: ⁊ ſuꝑ hoc nulla cõtentio eſt. Atti. Male ergo ſentiunt:qͥ ꝑ ſingulas res q̃s agimus:dei auferũt adiutoꝛiũ. Et id quod pſalmiſta canit: Niſi dñs ediſicauerit domũ :i vanũ laboꝛãt qͥ ediſicãt eam. Miſi dñs cuſtodi erit ciuitatẽ:fruſtra vigilat qͥ cuſtodit eã: vt ce tera huiuſcemodi puerſis iterpᷣtationibꝰ: imo riſu dignis ad alios ſenſus reioꝛquere nitunt᷑. Crito. Quid mihi neceſſe eſt cõtra alios di⸗ cere:cum meuũ reſpõſũ habeas. Atti. Tu um reſpõſũ cuiuſmodi: Bene ſentire: an male CTrito. Et que me cogit neceſſitas: vt cotra alios ꝓmã lentẽtiaʒ. Atti. Biſputatiõis oꝛdo ⁊ ratio veritatis.an ignoꝛas omne qð di cit᷑:aut eẽ aut nõ eſſes⁊ aut inter bona aut ma⸗ la debere numerari: Hoc ergo ð quo iterrogo aut bñ dici aut male ingratis tibi fatendũ eſt. Fo. LXI Trito. Si in ſingulis rebus qs gerimuſ:dei vtẽdum eſt adiutoꝛio: ergo calamuʒ tepera⸗ re ad ſcribendũ: ⁊ tẽperatuʒ punice terere:ma- nũq; aptare litteris: tacere:loqui: ſedere: ſtare auinbulare: currere: comedere neiunare: flere: ridere: ⁊ cetera huiuſcemodi:niſi deus iuuerit non poterim. Atti. Jurta meüu ſenſũ nõ poſſe: pꝑſpicuũ eſt Crito. In quo igit libe rũ habemꝰarbitriũ:⁊ dei in nos gratia cuſtodi tureſi ne hoc qͥdem abſq; deo poſſumꝰ facere? Atti. Mon ſic donata ẽ liberi arbitr gratis vt dei per ſingula tollat᷑ adminiculum. Cri. MPon tollif᷑ dei adiutoꝛiũ:cũ creature ex ſemel dati liberi arbitrij gratia conſeruent᷑. Si enim abſq; deo a niſi ꝑ ſingula ille iuuerit: nihil poſ ſum agere. nec ꝓ bonis me iuſte oꝑibus coꝛo⸗ nabit: nec affliget ꝓ malis. ſed in vtroq; ſuum vel recipiet: vel damnabit auxilium. Atti. Bic ergo ſimpliciter: ꝙ dei auferas gratiam. Quicqͥ eni tollis in partibus : neceſſe eſt vt ⁊ in genereneges. Crito. Mon nego gratia cum ira me a deo aſſerã conditũ: vt per dei gra tiam mee datũ ſit voluntati: vel facere qd: vel non facere. Atti. Boꝛmuat ergo deus i ope ribus noſtris ſemel data liberi arbitri poteſta teenec oꝛandus eſt: vt in ſingulis rebus nos iu — uetecũ volũtatis noſtre ſit ⁊ ꝓpꝛij arbitrij ꝛvel facere ſi volumus: vel nõ facere ſi nolumus? Crito. Quomodoi cereris creaturis cõditi onis oꝛdo ſeruat᷑:ſi cõceſſa ſemel liberi arbitrij ptãte nr̃e voltati omni derelicta ſůt. Aiti. „ Ergo vt dixi non debeo a deo p ſingula auxi⸗ lium depcari: qð ſemel meo datuʒz eſt iudicio⸗ CTrito. Si in omnibꝰille cooꝑatur: none me um ſed eius qui adiuuat: imo quii me oꝑatur: pſertim cũ abſq; eo facere nihil poſſũ. Atri. Hꝛo te: non legiſti: Mon eni volentis neq; cuarx rentis ſed miſerentis eſt dei. Ex quibus intel⸗ ligimus noſtrum quidem eſſe velle: currere. pleatur et curſus: ad dei miſericoꝛdiaʒ pertinere. atq; ita fieri: vt æz in voluũtate noſtra ⁊ in curſu liberũ ſeruetur Sed vt volũtas noſtra comp arbitriu. ⁊ in cõſumatiõe voluntatis ⁊ curſus dei cũcta potentie relinquant᷑. Sed nunc miht ſcripturarũ teſtimonia replicãda ſunt: quomo dodp ſingula dei a ſactis flagitet᷑ auxiliuʒ .7K in ſingulis operibus ſuis illo adiutoꝛe ⁊ ꝓtectote vti deſiderẽt. Lege totũ pſalteriũ :omes ſãcto rũ voces: nihil erit niſi ad deũ in cunctis opert bus deßpcatio. Ex quo ꝑſpicue oſtẽdit᷑: te aut ei negare gram quaz tollis in ptibus. aut ſiin partibus dederis. q nequaq; te velle manite ſt eſt: in nram ſniam trãſire. qui ſic liberũ ho⸗ minis Puamus arbitriũ. vt dei ꝑ ſingula adiu toꝛiũ nõ negemus. Crito. Tapnoſa iſta E ↄditio.⁊ de dialecticoꝝ arte deſcẽdẽs. Leibi y daut nullꝰ auferre poterit liberi arbitrij ptãtez. ne ſi in opibus nr̃is deꝰ ſemꝑ extiteri: non mi hi debeatr merces:ſ ei q̊ in me oꝑpatꝰẽ. Atti. Fruere liberi arbitrij ptãte:vt cõtra deum ar⸗ m es linguã tuom: ⁊ in eo te liberũ ꝓbes:ſi tibi liceat blaffemare. Veꝝ ſuꝑ ̊ qð ſentias:nulli dubiũ c. ⁊ pſtigia ↄfeſſionis tue aꝑtiſſima luce claruerũt Nũc reuertamur ad id: vñ diſſerere cepimꝰ Dic mihi ſi tibi videt᷑:H qð cũ dei adiu toꝛio paulo añ dicebas:poſſe hoiĩiem nõ pecca⸗ re ſi velit:in ꝑpetuuʒ ne dicas an ad tps ⁊ bꝛe⸗ ue? Trito. Supflua iterrogatio é. Gi eni ad tp̃s:⁊ bꝛeue dixero:nihilominꝰ refert ad ꝑ petuũ.Quicqͥd eni ad bꝛeue deder B ocedas ⁊ in ꝑpetuũ. Atti. Quid dicas:nõ ſatis i⸗ telligo. Crito. Ita ne dur? es: vt manikfe⸗ ſta no ſentias? Atti. Mon me pudet neſci re qð neſcio. Et de qͥ futura ẽ dubitatio debet int᷑ vtrũq; cõuenire:quẽ ſenſũ habeat. Cri. Ego h̊ aſſero:qͥ põt vno die ſe abſtinere a pec⸗ cato: poſſe ⁊ altero:qͥ duobꝰpoſſe ⁊ tribꝰ: qᷣ tri⸗ bus poſſe ⁊.xxx.atq; h̊ oꝛdine poſſe et trecctis ⁊ tribus milibꝰ.Eqdiucunq; ſe voluerit obſer uare. Atti. Zic & ſimpliciter: poſſe hoĩeʒ in ppetuũ ſine pctõ eë: ſi vult. poſſumꝰ ne ome qð volumꝰ TCrito. Mequaq;. Neq; enim poſſũ qcqͥd voluero:vᷣ hoc ſolũ dico:hoĩem ſi⸗ ne pctõ eſſe ſi velit. Atti. Quelo vt mihi rũñdeas hoiem putas me. an beluã? Trito. Si de te ambigo. Atꝝ hõ an belua ſis:ipſe me belusã ↄfiteboꝛ. Atti. Si ů vt dicis: hõ ſũ: quõ cũ velim: ⁊ ſatis cupiã nõ peccare delinqͥi Crito. Quia volũtas impfecta ẽ. Si eni ve re velles:vere vtiq; nõ peccares Atti. Er go tu q me arguis: nõ vere cupere:ſine pctõ es qꝛ vere cupis: Crito. Quaſi ego ð me di⸗ cam: quẽ peccatoꝛẽ eſſe ↄfiteoꝛ:⁊ nõ de pacis⁊ raris:ſi qͥ voluerũt nõ peccare. Atti. Jn⸗ terim ex meo tuoq; iudicio: ego q iterrogo:: tu qͥ rũdes pctõꝛes ſumꝰ. Cri. Sʒz poſſu⸗ mus nõ eẽ: ſi velimꝰ. Atti. Bixi me velle nõ peccare:te qͥ hoc ſentire nõ dubiũ eſt: quõ ergo qð vterq; volumꝰ: vterq; nõ poſſumus: rito. Quia plene non volumus Atti. Da S maioꝝ nroꝝ plene voluerũt.⁊ potuert Cri. Hhoc qͥdẽ nõfacile Eoſtẽdere.Neq; eni añ dico hoiez poſſe eſſe ſine pctõ:ſi velit:aliqs fuiſſe contendo. Sʒ ſimpliciter poſſe eſſe:ſi ve⸗ lit. Aliud nanq; eſt eſſe poſſe.quod grece dicit᷑ ovaNMWπι⅓ι⅓ιπιâ1 aliud 6 eë: qð ipi apellã t eHYYiEV NMNoſſum eẽ medicꝰ.ſ interim non ſũ. oſſum ellſe faber: ſed necdũ didici. qcqͥd igi poſſũ :lʒ necdũ ſim: iñ ero ſi voluero. Atti. Aliud ſũt artes. aliud id qð ſuꝑ artes eſt: medicina ⁊ fadꝛica. Et artes cetere inueniũt᷑ in plurunis. ſine pctõ aũt eſſe ꝓꝑpetuo:diuino ſoliꝰẽ poteſta tis. Itach vt da exemplũ: qͥ abſq; pctõ fuerint in ppetuũ.Aut ſi dare nõ potes: cõfitere imbe cillitatẽ tuam. ⁊ noli imponere in celo os tuuz: vt per eſſe ⁊ eſſe poſſe:ſtultoꝛũ illudas auribꝰ. Quis eni tibi concedet:poſſe hominez facere: qð nullus vnqᷓ; hoĩuʒz potuerit⸗An tu ne diale cticis imbutus dem es: Si eni põt hõ:nõ poſ ſe tollit᷑. Si aũt nõ põt:poſſe ſubuertit᷑ Alut cõ cede mihi aliquẽ potuiſſe:qð fleri poſſe conten dis. Aut ſi nullus hoc potuit:inuitꝰ teneberis nullũ poſſe:qð poſſibile iactitas. Inter diodo rũ ⁊ HHõ valẽtiſſimos dialecticos iſta ↄtentio eſt. Diod qð aut ſit veꝝ:aut verũ futurũ ſit. Et qͥcqͥd fu oꝛus id ſolũ poſſe fieri dicit: turũ ſit: id fieri neceſſe . Quicqd aũt nõ ſit fu⸗ turũ id fieri nõ poſſe. Chꝛyſipus vero ⁊ q̃ non ſunt futura:poſſe fieri dicit: vt frangi q̊ marga ritũ:etiã ſi id nunqᷓ; futurũ ſit. Qui ergo aiunt hoiĩem poſſe eſſe abſq; pctõ ſi velit: nõ poterũt hoc verũ ꝓbare.niſi futurũ docuerint. Cũ au tem futura incerta ſint ola ⁊ maxime ea q̊ nüq; faeta ſunt ꝑſpicuũ eſt eos id futurũ dicere: q nõſit futurũ.Eccleſiaſte hãc ↄfirmante ſniaʒ. NOimne qð futuꝝ eſt:iã factũ ẽ in pꝛioꝛi ſeculo. Crito. Oꝛo te vt mihi hoc rñdeas:poſſibilia deꝰ mãdata dederit: an impoſſibilia Atti. Cerno quo tua tẽdat aſſertio. Sed de łe̊ in po⸗ ſterioꝛibꝰ diſſerendũ eſt:ne dũ miſcemus q̃ſtio nibus qſtiones: obſcurã audiẽtibus intelligen tiã relinquamus. Reſeruato ergo hoc qð fate inur: poſſibilia deũ dediſſe mãdata:ne ipſe au ctoꝛ iniuſtic:e ſit: ſi id exigat fieri: qð nõ põt fie ri. Euũc illð imple:qð ꝓpoſueras:poſſe hoĩem ſine peccato eſſe:ſi velit. Aut emẽdabis eos:qͥ potuerũt:aut ſi nullus potuit:liqdo cõſiteber!. hoiem in ꝓpetuum vitare peccata nõ poſſe. CTrito. Dm̃ vꝛrges me vt dem: qð dare non ebeo. Illud qᷓſo cõſidera qð dñs dixerit. Fa⸗ ciliꝰ eſſe camelũ ꝑ foꝛamen acus intrare poſſe: qᷓ; diuitẽ in regnũ celoꝛũ.Et tñ dixit fieri poſſe qð nunqᷓ; factum eſt. Neq; eni camelus ꝑ foꝛa men acus ingreſſus eſt. Atti. Miroꝛ ho minẽ pꝛudentẽ ꝓpoſuiſſe teſtimoniũ qð cõtra ſe faciat. In hoc enĩ nõ qð fieri poſſit dictũ eſt. Sʒ impoſſibile impoſſibili cõparatũ.Quomo do eni camelus nõ põt intrare ꝑ foꝛamẽ acus: ita ⁊ dines nõ ingrediet᷑ regna celoꝝ:aut ſipo tueris oſtédere ꝙ diues ingrediat᷑ regna celo⸗ rij Sequet᷑ vt ⁊ camelus intret ꝑ foꝛamẽ acus Nec mihi abꝛaã ⁊ ceteros quos in veteri teſta mento diuites legimꝰexemplo ꝓponas q diin tes ingreſſi ſunt regna ceioꝝ Cum iñ ipᷣis diui tijs ad bona vtẽtes opa diuites eſſe deſierint. imo cum non tibi ſed alis diuites fuerint: ⁊ di ſpẽſatoꝛes magis dei qᷓ; diuites apellãdi ſunt Sed nobᷣ euãgehca ꝑfectio reqͥrenda eſt. In qᷓ C 1nd Püͤnel unod ſehoen auset Vniſe ceritq li ligo ſ hocipn potuitt oſtene pollict ſttasol ſttpoſt dDictum. Dill. Alteni Gfacti⸗ Miradi dges usten od fallon lone ſſnec ſenal peccate ange ſocisre figo:de connen ſieſi den ſicari (ltoreſt. ulgbant fiüntin Tullare An. ffilsſcrl ugſune. Mlnad Ddlunrd, Uryrcä⸗ Khiſno⸗ Mdeſide barſöeqe doſheiin Huentar, (lismeſ nemtne gelona iego uſtis Nö iſter hos lnn nafter unned⸗ Rhöüg S 8 S= — eti R oſeconn Zurrdec lecncosſet hſeſeider 1 Kii daünnd ſti SNerorir mgönag Aaptnn Ihöpori Uenimn. Cin nmneeniti⸗ mü eeg mmaneſit 1prioiſeale les ofhin biint veddebry⸗ rsg ngobafit tndepen ni grödi⸗ upoſehoin nicgbesl Pllocfftche autöpeſe n:gödtſet Hedvenf nonimrg nrtionnt⸗ jandsn n. Aint mmmni chein inſtdid. II pcipit᷑ Sis vis pfectus eẽ: vade ⁊ vẽde omia tua: ⁊ da pauꝑibꝰ. ⁊ veni ſedre me. Trito. nã modo: Crito. Ex ſnia dñi aſſeris poſ⸗ ſe hoĩiem eẽ pfectum. Qñ eni dicit. Si vis pfe ctus eſſe:vẽde oia q̃ habes: ⁊ da pauꝑibus et vyeni ſeꝗᷓre me:oſtẽdit hoĩem ſi voluerit ⁊ fece. cerit q̃ pᷣ cepia ſũt:poſſe eſſe pꝑfectum. Atti. Aalidiſſimo qͥdẽ pugno me ꝑcuſſiſti.ita vt ca ligo mihi ante oculos obuerlſari ceperit. ſed tñ hocipᷣm qð dicit.ſi vis ꝑfectus eẽ:ei ðꝛ:qͥ non potuit imo noluit: ⁊ iccirco non potuit.tu autẽ oſtende mihi:qͥ ⁊ voluerit ⁊ potuerii:qð nunc pollicites Crito. vltra differo⸗ Scripturaꝝ auctoꝛitate vincen⸗ peccato⸗⁊ loquit᷑ verbis tuis ꝑ ignoꝛãtiã. In euangelio quoq; ſᷣm Lucã:Fuit in diebꝰ HHe⸗ rogis regis iude ſacerdos qdaʒ nomie Zacha rias:de vice Abia.⁊ vxoꝛ illiꝰ de filiabꝰ Aarö ⁊ nomen illius Heliſabeth. Erãt aũt ambo iu⸗ ſti añ deum: incedentes in omnibꝰ mãdatis et luſtificationibꝰ dñi ſine querela. Si verus dei cultoꝛ eſt:⁊ imaculatus:ac ſine crimie: ⁊ qͥ am⸗ bulabant in cunctis iuſtiſicationibꝰ.deinde iu ſti ſunt in ↄſpectu eius:puto ꝙ peccato careãt ⁊ nulla re indigeãt: que ad iuſticiam pertinet. Altti. Pꝛopoſuiſti teſtimonia quenon de al terius ſcripture loco:ſed de ꝓpꝛijs libꝛis abſo luta ſunt. Eam ⁊ Job poſtq; ꝑcuſſus ẽ plaga multa aduerſus dei ſniam: ꝓuocans euʒ ad iu dicium:dixiſſe ↄuincit᷑.atq; vtinã ſic iudicare tur vir cũ deo:quõ iudicat᷑ fllius homis cũ col lega ſuo.Et iterũ:qs mihi tribuat adiutoꝛem: vt deſideriũ meũ oĩpotens audiat: ⁊ libꝛũ ſcri bat ipe qͥ iudicat: Et rurſũ.Si eni fuero iuſtꝰ: os meũ impia loquet᷑.⁊ ſi abſq; crimine:pꝛauꝰ inueniar.⁊ ſi purificatus niue et lotus manibꝰ ſatis me ſoꝛde tinxiſti.execratũ eſt in me veſti⸗ mentũ meum. Et de Zacharia ſcriptum eſt:q angelo natiuitatẽ filij pollicente dixerit. Uñ B. ſcia: Ego eni ſũ ſenex: ⁊ vxoꝛ mea ꝓceſſit ĩ die⸗ bus ſuis.ob qᷓ ſtatim ſilẽtio ↄdemnat᷑.Eris ta⸗ cæẽs:⁊ loqͥ nõ poteris vſq; ad diẽ qͥ fient hec:qꝛ Que eni me cogit neceſ ſitas oſtẽdere:qͥ pfecti fuerint: cum pꝑſpicuum ſit poſſe eẽ ꝓꝑfectos ex eo:qð vni a ſaluatoꝛe ſit dictum: ⁊ ꝑ vnũ omnibꝰ: ſi vis eſſe pfectus. Aliti. Tergiuerſaris:⁊ in eodẽ luto heſitras: aut eni qð põt fieri aliquãdo factũ ẽ: aut ſinũ⸗ ᷓ68 factũ ẽ fieri nõ poſſe cõcede. Cri. Quid Fo. LXNI Epla XVII non credidiſti vbio meis: que cõplebũt᷑ in tpe 32C 6 . ſuo. Ex quo ꝑſpicuũ ẽ:iuſtos qdeʒ ⁊ imacula⸗ BDũu neſcis ꝓpo captꝰ es lado. Atti. Quo tos dici. Sʒ ſi negligẽtia ſubꝛepſerit:poſſe con cidere: ⁊ ſemꝑ hoiem i meditulio poſituʒ: vtet de vtutũ culmine ad vitia delabat᷑: ⁊ de vitis aſcẽdat ad ſublimia ⁊ nunq; eũ eſſe ſecurum: ſᷣ ſemꝑ metuere i tranqllitate naufragiuʒ.acꝑ hᷣ hoiem ſine peccato eſſe nõ poſſe: dicente Salo mone. Nõ eſt hõ iuſtꝰ ſuꝑ terrã: q faciat bonũ ⁊ nõ peccet.Et eodẽ ĩ regũ libꝛo Neq; eniẽ hõ q̃ͥ nõ peccet. Ac beato DHauid. Belicta s itel⸗ ligit:ab occultis meis mũda me dñe:⁊ ab alie⸗ nis parce ſeruo tuo. Quia nõ iuſtificabit᷑ in cõ ſpectu tuo oĩs viuẽs.Et multa alia:qᷣbꝰ ſcpᷣtu⸗ re plene fũt. Crito. Quid g& rñdebis ad il lud exemplũ:qð ponit euãgeliſta Johes? Sci mus ꝙ ois qͥ natꝰ ẽ ex deo nõ pꝑeccat.ſᷣ genera⸗ tio dei ↄſeruat eũ:⁊ malignꝰnõ tãgit eum. Sci mus qm̃ ex deo ſumꝰ: ⁊ mũdus totꝰ i maligno poſitꝰ eſt. Atti. Mar pari referã.⁊ paruã eusã geliſte epłam tuã pᷣm ſenſum tuũ docebo ſi dus es: vt cetera pᷣtermittam. Nonne bis duo bus teſtimonijs tibi imponet᷑ ſilentiũ: in qbus Zob et Zacharias Eliſabethq; laudant᷑? Mi falloꝛ eni iob ita ſcriptũ eſt. Hõ qͥdam erat ĩ re gione hus noie Job: erat homo illeverax ?· ſine crimine: verus dei cultoꝛ:abſtinẽs ſe ab oĩ re mala.Et iterũ.ᷣs eſt qͥ arguit iuſtũ meũ ſine bi eſſe ↄtrariã. Sieni oĩs qͥ natꝰ eſt ex deo:pec⸗ catũ nõ facit: qm̃ ſemẽ eꝰ manet i eo: ⁊ nõ põt peccare:qꝛ ex deo natꝰ?ẽ:q̃ ↄſequẽtia idẽ in eo⸗ dem loco loquit᷑. Si dixerimꝰ qm peccatũ nõ habemꝰ:ipᷣi nos ſeducimꝰ:⁊ veritas i nob non eſteignoꝛas rõneʒ:heſitas:atq; turbaris. Au⸗ di eüdẽ euãgeliſtã. Si ↄfiteamur peccata nra: fidelis et iuſtus eſt: vt dimittat nobis peccata noſtra: ⁊ mundet nos ab omni iniqtate. Tunc ergo iuſti ſumus quando nos peccatoꝛes fate⸗ mur. Et iuſticia noſtra non ex ꝓpꝛio merito:v ex dei conſiſtit miſericoꝛdia: dicẽte ſancta ſcri⸗ ptura. Juſtus accuſatoꝛ ſui eſt in pᷣncipio ſᷣmo nis.⁊ in alio loco. Gic tu peccata tua:vt iuſtiſi ceris. Cõcluſit enim deus omnia ſub peccato: vt omnibꝰ miſereat᷑.Et hec homis ſũma eſt iu ſticia: quicqͥd potuerit habere vtutis: nõ ſuuʒ putare eẽ:ſed domini qui largitus eſt. Qui er go natus eſt ex deo:nõ peccat: q;diu ſemẽ dei manet in eo.⁊ non poteſt peccare: quia ex deo natus eſt. Scd quia in agro dominico doꝛmiẽ te patrefamilias inimicus homo ʒizania ſuꝑſe minat. Et frumẽto bono dũ neſcimus: lolium auenaſq; ſterilis ſatur nocturnꝰ interſerit Jðo parabola iſta euã gelici patrifamilias foꝛmidã da eſt: qͥ purgat areã:⁊ frumẽto hoꝛreis ↄdito paleas vẽtoꝝ flatibus diſpergẽdas: ⁊ vꝛẽdas ignibus derelinqr. Unde ⁊ i Mieremia ſcptuʒ legimus: qd paleis ad frumẽtũ: dic dñs: MPa⸗ lee autẽ a frumẽto in cõſumatiõe ſeculi ſeparã tur. Ex quo apꝛobatur dum ſumus i coꝛpoꝛe iſto moꝛtali:mixtas eſſe cum tritieo: qð ſi oꝑpo ſueris:q̃re dixerit Et non poteſt peccare:qꝛ ex deo natꝰ ẽ: Audies.⁊ vbi erit pᷣmiũ volũtan⸗ Si eni ideo nõ peccat:qꝛ peccare nõ pᷣt:uberũ k tollet᷑ arbitriũ: ⁊ nequaq;ᷓ noſtrũ fiet. Sʒ natu re bonũ:q̃ peccata nõ capiet. Crito. Bu⸗ dũ facilioꝛa ꝓpoſui: vt te ad maioꝛa exercerẽ. qd ad illud dicere potes:qð qᷓuis ſis ingenio⸗ ſus nulla valebis arte ſubuertere? Mꝛimũ po⸗ nã de veteri teſtõ.deinde de nouo. Veteris te⸗ ſtamẽti pᷣnceps Moyſes ẽ. Noui dñs atq; ſal uatoꝛ.Mopyſes loquit᷑ ad populuʒ. Perfecti eſtote in conſpectu dñi vr̃i. Et ſaluatoꝛ ad apo ſtolos. Eſtote ꝑfecti:ſicut pr̃ veſter ꝑfectus ẽ. Aut eni poſſibile ẽ audiẽtibꝰ facere:qð ¶o ſes ⁊ dñs pᷣceperũt Aut ſi impoſſibile ẽᷣ.nõ culpa eoꝝ:qͥ obedire nõ poſſunt: ſᷣ eiꝰ q¶ impoſ ſibilia pᷣcepit. Atti. Hhic locꝰ apud imperi tos: ⁊ ſcripturaꝝ ſãctaꝝ meditationẽ vſũq; et ſciam nõ habẽtes:videt᷑ opinioni tue pᷣma frõ te blãdiri. Ceteꝝ diſcuſſus facile ſoluit᷑. Et cũ teſtimonia ſcripturarũ alijs cõparaueris teſti⸗ monijs:ne ſibi ſpũſſanctus ꝓ älitate locoꝝ ⁊ tẽ poꝛũ videat᷑ eſſe ↄtrariꝰ:ſᷣm illud qð ſcriptũ ẽ Abyſfus abyſſũ iuocat ĩ voce cataractarũ tua rũ.Tũc veritas apparebit.id ẽ.xpᷣm poſſibilia pcepiſſe dicẽteʒ. Eſtote ꝑfecti.ſicẽ pater veſter celeſtis gfectus eſt: ⁊ iñ apoſtolos nõ fuiſſe ꝑ⸗ fectos. Crito. Nõ di co qͥd apłi fecerint: ß qͥd xpᷣs pᷣceꝑit.Neq; eni culpa imperatis ẽ:ſᷣ eoꝝ qͥ audier̃t iperiũ:qð vtiq; potuiſſe fieri:ex iuſticia eius qͥ imperabat agnoſcit. Atti. Pulchꝛe.Nolo ergo mihi dicas poſſe hoiĩieʒ ſi ne peccato eẽ ſi velit. Sʒ poſſe hoĩem id eẽ:qð apli nõ fuerũt Crito. Tã ſtultũ me putas vr audeã hoc loꝗ Atti. Licet nõ loq̃ris: t ex ꝓpoſitiõe tua ipᷣa ↄſequentia et reꝝ oꝛdi ne inuit᷑. Hoc loq̃ris. Si enim põt eſſe hõ ſine peccato:qð apoſtolos nõ potuiſſe ꝑſpicuũ eſt poſſet eẽ ſuꝑ apłos hõ: vt taceã ð patriarchis ⁊. ꝓphetis:quoꝝ in lege nõ fuit ꝑfecta iuſticia m illud apoſtoli.Oẽs eni peccauerũt:⁊ indi⸗ gent glia dei.iuſtiſicati gratis ꝑ dei g̃am:ꝑ re demptionez:q̃ ẽ in xpᷣo iſᷣu:quẽ ꝓpoſuit deus ꝓpiciatoꝛẽ. Crito. Hec argumẽtatio toꝛ⸗ tuoſa ẽ:eccleſiaſticã ſimplicitatẽ inter philoſo⸗ phoꝝ ſpineta concludemꝰ⸗Quid Ariſtoteli:⁊ NMaulo: Quid laren et Petro: At ille eni pꝛinceps philoſophoꝝ:ita h̊ aploꝝ fuit: ſuper quẽ eccłia dñi ſtabili mole fnndara eſt:que nec impetu fluminis nec vlla tempeſtate cõcutitur Atti. Rhetoꝛicaris. ⁊ dum mihi obije phi⸗ loſophiã: ad oꝛatoꝝ caſtra trãſcẽdis. Veꝝ au⸗ di qͥd idẽ dicat oꝛatoꝛ tuꝰ.deſine cõibus locis: domi nobis iſta naſcut. Crito. Nulla hic eloquẽtia ẽ:nullus oꝛatoꝝ timoꝛ: quoꝝ deſini tio ẽ: dicere ad ꝑſuadẽdũ accõmodate. Sʒ pa rũ puro ᷣmone qrimus veritatẽ:aut dñm non impoſſibilia pᷣcepiſſe.vt ſint in culpa:qͥ poſſibi lia nõ fecerũt:aut ſi nõ pñt fieri:nõ eos qui im I poſſibilia nõ faciũt:v eũ qͥ impoſſibilia pᷣcepit: qð nefas dictu ſit:ↄuinci iniuſticie. Atti. Vigdeo te ↄtra moꝛes tuos vehemẽter eẽ com⸗ motũ:⁊ ꝓpterea argumẽtari deſinam.ſᷣ parũ⸗ per te iterrogabo: qd de illo apłi loco ſentias: quẽ ſcribit ad philippẽſes:non qꝛ iã accepi:aut iã ꝑfectꝰ ſũ. Perſequoꝛ aũt: ſi cõpꝛehẽdã: in qͥ et appꝛehẽ ſus ſũ a xp̃o. Fratres ego me necdui arbitroꝛ cõpꝛehẽdiſſe.vnũ aũt poſterioꝛũ obli uiſcẽs:ad ea qᷓ poꝛa ſũt me extẽdẽs:iuxta ꝓpo ſitũ ſequoꝛ ad bꝛauiũ ſuꝑne vocationis dei:in xpᷣo ieſu.qͥtquot ergo ꝑfecti ̊ ſapiamꝰ:⁊ ſi qͥd aliter ſapitis:hoc qͥʒ deus vobᷣ reuelauit:⁊ ce⸗ tera:q̃ te ſcire non dubito:⁊ nos bꝛeuitatis ſtu dio pᷣterimꝰ Bicit ſe necdũ cõpꝛehẽdiſſe:⁊ nec dũ: ⁊ nequaqᷓ; eẽ ꝑfectuʒ :ſ inſtar ſagittarij ad ꝓpoſitũ:⁊ ad ſignũ iacula dirigere:quẽ ſigniſ cantiꝰgreci ꝙ&»ww o noiant: ne ſagitta ad par tem declinãs alterã imꝑitũ oſtẽdat ſagittariũ. Et aſſerit pᷣteritoꝝ ſe ſꝑ obliuiſci:⁊ ad boꝛa ſꝑ extẽdi:ꝑ q̃ docet pᷣterua negligẽda:⁊ fut̃a cu⸗ piẽda vt qð hodie ꝑfeciũ putauit: dũ ad meli oꝛa ⁊ poꝛa extẽdit᷑: cras ipfectũ fuiſſe ↄuincat Atq; ita ꝑ ſingulos gradus:dũ nunqᷓ; in ſtati⸗ one:ſʒ ſemꝑ in curſu ẽ imꝑfectũ doceat qð ho⸗ mines putabamus eẽ ꝑfectũ ſolãq; ꝑfectioneʒ vera iuſticiã dei tm votutibus coaptãdã:Fᷣm pꝓpoſituʒ inqᷣt. erſequoꝛ bꝛauiũ ſuperne vo⸗ cationis dei in chꝛiſto ihdu. O apoſtole Paule ignoſce mihi:quaſi homũculo mea vitia conſi tẽti. Si audacter interrogemus dicis te necdũ accepiſſe: ⁊ necdũ cõpꝛehendiſſe:⁊ necdum eẽ ꝑfectum: a pᷣteritoꝛum ſemꝑ obliuiſci:⁊ ad pꝛi oꝛa te extendi.ſi quo modo poſſis occurrere in reſurrectione moꝛtuoꝛũ:⁊ conſequi bꝛauiũ ſu⸗ perne vocationis: ⁊ quomodo ſtatim infers qͥt quot ergo ꝑpfecti hoc ſapimus ſiue ſapiamus. diuerſa enim ſũt exemplaria.et quid ſapimus ſiue ſapiamus nos eſſe ꝑfectos:cõpꝛehendiſſe quod nõ cõpꝛehendimus.accepiſſe qð non ac⸗ cepimus.eſſe ꝑfectos qui nõdũ perfecti ſumꝰ: Quid ergo ſapimus imo qͥd ſapere debemus ꝓfecti non ſumus: imperfectos nos eſſe cõſite⸗ ri: ⁊ necduʒ compꝛehendiſſe: nccdũ accepiſſe?⸗ lhec eſt hoĩs vera ſapiẽtia imꝑfectũ eẽ ſe noſſe Atq; vt ita loquar cunctoꝝ in carne iuſtoꝝ im pfecta pfectio eſt. Uñ ⁊ in puerbijs legimꝰad intelligendã iuſticiã verã Eiſi eni ect ⁊ falſa iu ſticia:nunqᷓ; dei vera iuſticia diceret᷑. Et in oo dem apoſtoli loco ſequit᷑.Et ſi quid aliter ſen⸗ titis: æ hoc vobis deus reuelauit. Rem nouaʒ audio:qͥ paulo ante dixerat:nõ qꝛ iam accepi: aut qꝛ iam ꝑfectus ſum. Et vas electionis qͥ ꝓ ↄfidẽtia habitãtis in ſe xp̃i audehat loqͥ:an ex pimẽtuʒ q̃ritis eius qͥ in me loqᷣt᷑ xpᷣs:⁊ tamen ſimpliciter fatebat᷑ ſe nõ eẽ ꝑfectum.nũc vero aſ ice gnu ſeau⸗ ſnb ſecd ſene nus pfecl 4 feuel Per dele Prun duo⸗ veri dom litai ſtſc⸗ luſtia ke ſaben faioi non⸗ 1h. hot cell por⸗ i. ſcimin ſerſe ſunt.. jetune partett blni⸗ Gforrag htiltina cumeo⸗ gaminn ſhentuf⸗ Lihen ehng. E daſpie ſucoob⸗ mnui⸗ mlipe Mce busrgn eſepfe fteyen oniur opatioe Crito ghiͤſen⸗ Glbſtices SN 2 dis:umpe Monisr Nchüdſen inſgnm geggiſpee eſgunn undiag nel nifulkeyunen dinmöniri tüdecencöbe ſgicggſeneg Nsconiͤt/ auiiſpnrre Dmotrpe. lonam nsdluntl Gſentnadnd dokluant oſsc nſegui bohkn Pkunninn ss ſueſppem — See- S⸗ Tractatus II qͥ ſibi ppᷣe denegabat mittit ĩ turbã: iungitq; cũ ceteris:⁊ ait quotquot ergo ꝑfecti hoc ſapi amus. Sed qua ratione hoc dixerit exponit i ſequentibꝰ.oc inquit ſapiamus qui volumꝰ ſᷣm humane fragilitatis modulũ eſſe perfecti: necdum nos acccepiſſe: necdum cõpꝛehendiſ⸗ ſe:necdũ eſſe ꝑfectos.⁊ quia necdum ꝑfecti ſu mus:⁊ foꝛſitan aliter ſapimus qᷓ; poſcit vera ⁊ Pfecta ꝑfectio:ſi qͥd aliter ſapimus ⁊ aliter itel igimus qᷓ; dei habet ſciẽtia.⁊ hoc nobis deus reuelauit.vt pᷣcemur cum Bauid:atq; dicamꝰ Reuela oculos meos: et cõſiderabo mirabilia de lege tua. Ex quo ꝑſpicuum eſt: duas in ſcri pturis ſanctis eſſe ꝑfectiões:duaſq; iuſticias: duos timoꝛes.pꝛimã ꝑfectionẽ ⁊ incõparabilẽ veritatẽ ꝑfectãq; iuſticiã dei vtutibus coaptã dam Secundã autẽ que competit noſtre fragi litati. Juxta illud qð in pſalmis dicit᷑. Non iu ſtiſicabit᷑ in cõſpecru tuo omis viuens.ad eoam iuſticiã:que non cõparatione:ſed dei ſciẽtia di cit᷑ eſſe ꝑfecta. Yob quoq; ⁊ Zacharias ⁊ Eli⸗ ſabeth iuſti dicti ſũt ᷣm eam iuſticiam q̃ poſſit in iniuſticiã aliquando mutari: ⁊ nõ ſm illaʒ q̃ nunqᷓ; mutari pot:q̃ dici᷑:Ego ſũ:⁊ nõ mutoꝛ ⁊ hoc eſt qð apoſtolus alio loco ſcribit. Eteni nõ eſt gloꝛiſicandũ qð gloꝛificatũ eſt ꝓpter ex⸗ cellẽte m gloꝛiã. ꝙ videlicet legis iuſticia ad cõ parationẽ euãgelice gratie nõ videat᷑ eſſe iuſti cia. Si eni ait qð deſtruit᷑ gloꝛioſũ ẽ:młto ma⸗ gis qð ꝑmanet erit in gloꝛia. Et iterũ:ex parte ſcimus:⁊ ex parte ꝓphetamus.Cum autẽ ve⸗ nerit qð ꝑfectum eſt:deſtruent᷑ illa:que ex ꝑte ſunt. Et videmus nunc ꝑ ſpeculũ in enygma⸗ te:tunc autẽ facie ad faciẽᷣ. Nunc cognoſco ex parte:tunc cognoſcã ſicut ⁊ cognitus ſum: vti pſalmis.Eirabilis facta eſt ſciẽtia tua ex me cõfoꝛtata eſt:⁊ non potero ad eam. Etiterum. exiſtimabã cognoſcere:hoc laboꝛ eſt in conſpe ctu meo:donec introeã in ſanctuariũ: ⁊ intelli⸗ gam in nouiſſimis eoꝛũ.Et in eodẽ loco.vt iu⸗ mentũ factus ſum apud te:⁊ ego ſemꝑ tecum. Et lhieremias.Stultus factus eſt oĩs hõ a ſci entia. Et idem Paulꝰ apoſtolus. Fatuũ inqᷣt dei ſapientiꝰ eſt hominibꝰ. Et multa alia: que ſtudio bꝛeuitatis omitto. Crito. Argute mi Attice:memoꝛiterq; dixiſti. Sʒ laboꝛ tuꝰet młiplex teſtimonioꝛũ replicatio mee pti ꝓficit Neq; eni ego hoĩiem deo cõparo:ſed alijs hoi⸗ bus:quoꝛũ collatione qui ſtudiũ dederit: põt elſe ꝑfectus.Ac per hoc qñ dicit᷑. Homo pᷣt eẽ ſine peccato:ſi voluerit:iuxta menſuraʒ hois: non iuxta menſurã dei dicit᷑. maieſtatis cuius cõpatiõe nulla creatura põt eẽ ꝑfecta. Atti. Fo. LXII Epla XVII re ab alio: et diuerſas eſſe in hoibus iuſticias: nulli dubiũ eſt: ⁊ vel maioꝛem eſſe alium vł mi noꝛem.⁊ tamẽ ᷣm ſtatum ⁊ menſurã ſuam poſ ſe iuſtos noiari:qui alioꝛũ cõꝑatione non iuſti ſũt. Verbi gratia Paulus apoſtolꝰ vas electi⸗ onis:qͥ plꝰ oibus apoſtolis laboꝛauit:vtiq; iu⸗ ſtus erat:qͥ ſcribens ad Timotheũ.Certamen bonũ certaui:curſũ cõſumaui.ſidẽ vᷣuaui.ð ce⸗ tero repoſita eſt mihi coꝛona iuſticie: quã red⸗ det mihi dñs in illa die iuſtus iudex.non ſoluʒ aũt mihi:ſed oibus qͥ diligũt aduẽtũ eius.Ju⸗ O Critobole hec memoꝛãs mecuʒ facis.⁊ ego eni h̊ ſentio:nullã creaturã m verã cõſumatã q; iuſticis poſſe eſſe ꝑfectam. Ceteꝝ aliũ differ ſtus erat ?⁊ Timotheus diſcipulꝰ eius ⁊ imita⸗ toꝛ:quẽ docet qͥd agere debeat:⁊ quẽ modũ te nere vtutũ. Putamꝰne vnã ⁊ eandẽ in vtroq; fuiſſe iuſticia?⁊ nõ plus hr̃e meritoꝝ euʒ:qͥ plꝰ in oibus laboꝛauit: Multe maſiones ſũt apð patrem: qꝛ ⁊ merita diuerſa. Stella a ſtella dif fert in głia.⁊ in vno eccłie coꝛꝑe mẽbꝛa diuer⸗ ſa ſũt. Habet ſol fulgoꝛẽ ſuuʒ.Luna qͥʒ noctis tenebꝛas temꝑat.⁊ qnq; ſydera alia q̃ vocãtur erratia:diuerſis ⁊ curſibus ⁊ luminibꝰceluʒ ꝑ⸗ agrant. Innumerabiles ſũt alie ſtelle:qᷓs mica re in firmamento cernimꝰ. In ſingulis diuerſa ſüt lumina.⁊ tamen in ſua vnaqueq; ꝑfecta eſt ita dũtaxat vt cõparatione maioꝛis ꝑfectione careat In coꝛpoꝛe quoq; cuius membꝛa diuer ſa ſunt:aliud oculus:aliud manus: aliud pes agunt. VUnde ⁊ apoſtolus dicit. Nõ põt oculꝰ dicere manui:mon es mihi neceſſaria Aut iteꝝ caput pedibus:nõ deſidero operam veſtram. Nundqᷣd omes apoſtoli:nunqͥd omes ꝓphete: nunqͥd omnes magiſtri:nũqᷣd omes cũctas ha bent virtutes: nunqͥd omes donationes habẽt ſanitatũ: nunqͥd omes linguis loqunt᷑: nundd oẽs interpꝛetantur? emulamini dona maioꝛa. Omia autẽ hec oꝑatur vnus atq; idem ſpũs: diuidens ꝓpꝛia vnicuiq; pꝛout vult. In quo diligenter attende ꝙ non dixerit: ᷣm qð vnum quodq; membꝛũ cupit:ſed ᷣm ꝙ ipᷣevult ſpũs Neq; eni dicere põt vas figulo ſuo: quare ita vel ita me feciſti? Aut non habet figulus pote⸗ ſtatem de eodẽ luto aliud vas facere i honoꝛẽ: aliud in cõtumeliam. Unde cõſequenter adie⸗ cit emulamini dona maioꝛa. In fide ⁊ iduſtria plus ceteris chariſmatibꝰ habere mereamur: melioꝛeſq; ſimus is: qui cõparatione noſtri in ſecũdo vel tertio gradu poſſti ſunt. In magna domo vaſa diuerſa ſunt:alia aurea:alia argen tea:enea:ferrea:ligneaq;. Et tamen m modu lum ſuũ: cũ eneũ vas ꝑfectum ſit: cõparatiõe vaſis:imꝑfectum dicit᷑. Rurſũq; argenteũ au rei collatiõe deterius eſt. Atq; hoc mõ dum ſi⸗ bi inuicem cõparãt᷑:imꝑfecta et ꝑfecta ſũt oia In agro terre bone ex vns ſemẽte tricenariꝰ et exagenarius: ⁊ cẽtenarius fructus exoꝛitur: ipis numeris iudicat᷑ impar eſſe qð naſcit᷑.Et Fdars * tm in ſuo genere ꝑfecta ſunt ſingula. Eliſabeth 2 Lacharias q̃ͥ teſtimonio quaſi impenetrabi⸗ li vteris clypeo nos docere pñt:quãto inferio res ſũt beate marie matris ſanctitate: q̃ conſci⸗ entia in ſe habitãtis dei bibere ꝓclamat. Ecce eni ex hoc beataʒ me dicent oẽs generationes. Quia fecit mihi magna:qui potens eſt:⁊ ſan⸗ ctum nomen eius.Et miſericoꝛdia eius a ꝓge⸗ nie in ꝓgenies timentibus eũ.Fecit potẽtiã in bꝛachio ſuo. In quo aiaduerte:ꝙ beatã ſe eſſe dicat:non ꝓpꝛio merito atq; vᷣtute: ſed dei ĩ ſe habitantis clemẽtia. Ipſe quoq; Johes: quo maioꝛ non fuit inter natos mulierũ:parentibꝰ ſuis melioꝛ eſt. Nõ eni ſolum hoibus:ſed ⁊ an gelis teſtimonio dñi comparat᷑.Et tamẽ qͥ cun ctis hoĩbus erat maioꝛ i terra: minimo i reguo celoꝛuʒ minoꝛ fuiſſe ꝓꝑhibet᷑. Quid mirũ in col latiõe ſctõꝝ alios eẽ melioꝛes:⁊ alios iferioꝛes cũ econtrario h̊ liquide itelligi poſſit: Ad HHie ruſalẽ dicit᷑:que multis peccatoꝛũ erat cõfoſſa vulneribus l ſicgia Godoma exte n Sodoma ꝑte iuſta ſit.que ineternos collapſa cineres audit. er Eʒzechiel Sodoma reſtitu etur in antiqͥs: ſed ꝙ cõparatione ſceleratoꝛis hieruſalẽ hec iuſta videatur. illa eni dei filium trucidauit. Hec ꝓpter abundantiã panis. ⁊ ꝑ feſtius fiet:qᷓ;diu habemꝰtheſauꝝ iſtũ in vaſis fictilibꝰ:et fragili carne circũdamur:imo moꝛ⸗ tali ⁊ coꝛruptibili. Beatos eẽ nos credimus:ſi in ſingulis vtutibꝰ:partibuſq; vtutũ:deo ſub iecti ſumꝰ. Cũ aũt moꝛtale hoc indutũ fueriti⸗ moꝛtalitate:⁊ coꝛruptiuũ h̊ incoꝛruptiõe veſti tũ:⁊ abſoꝛpta moꝛs fuerit in xpᷣi victoꝛia:tunc deus erit oĩa in oibus. At non ſit tm in Salo⸗ mone ſapientia:in Dauid aĩ mãſuetudo:i hhe lia ⁊ Finees zelus:in Abꝛaam ſfides:in Petro cni dictũ eſt. Simon iohãnis amas me:pfecta dilectio.in electiõis vaſe ſtudiũ pᷣdicãdi.Et in ceteris:vel bina:vłtrina. Sed totus in cũctis ſit:⁊ omni vᷣtutum choꝛo ſanctoꝛũ numerꝰ glo rietur:⁊ ſit deus omnia in omnibꝰ. Crito. Nullꝰergo ſanctoꝝ:qᷓ;diu i iſto coꝛpuſculo eſt cũctas põt hr̃e vᷣtutes: Atti. Nullus:qꝛ nunc ex ꝑte ꝓphetamus: ⁊ ex ꝑte cognoſcimꝰ HNec eni poſſunt oĩia eſſe in oibꝰhoibꝰ:qꝛ non ẽ luxurie magnitudinẽ exceſſit moduʒ libidinis Publicanus i euãgelio qͥ ꝑcutiebat pectus:q̃⸗ ſi theſaurũ cogitationuʒ peſſimaꝝ: 2 2ↄſcientia delictoꝛũ oculos non audebat tollere:ſuꝑbien tis phariſei collatione fit iuſtioꝛ. Et Chamar ſub ſpecie meretricis fallit iudã: Et ipius ſnia q̃ deceptꝰ eſt:meret᷑ audire.iuſtiſicata eſt Tha mar:magis qᷓ; ego.Ex qͥbus oibus appꝛobat᷑: non ſolũ ad cõparationem diuine maieſtatl ho mines nequaqᷓ; eẽ gfectos: ſᷣ ne angeloꝝ qͥdeʒ ⁊ ceteroꝛũ hoĩuʒ:qͥ vtutũ calũnia ↄſcẽderunt: cuũ ⁊ tu qͥ melioꝛ es alteriꝰcollatiõe:quẽ imꝑfe⸗ ctũ eẽ mõſtraueris:rurſũ ab alio te pᷣeũte vin⸗ caris:ac ꝑ hoc nõ habeas verã ꝑfectioneʒ:q̃ ſi gfecta ſit:nulla re indiget. Crito. Et quõ Atticead ꝑfectioneʒ diuinus mo ꝓuocat. Atti. Hac rõne q̃ dixi: vt ſm vires noſtras vnuſqᷣſq; qᷓ;tũ valuerit extẽdat᷑. Si qͥ mõ poſ⸗ ſit ꝑuenire ⁊ cõpᷣhẽdere bꝛauiũ ſuꝑne vocatio nis. Deniq; oĩpotens deus cui docet apoſtol⸗ iuxta diſpenſationẽ carnis aſſumpte ſubijcien dũ filium: vt ſit deus omnia in oibus:pꝑſpicue demonſtrat: ſibi cuncta eſſe ſubiecta. Bude et Pꝛopheta ſubiectioneʒ ſui in fine pꝛeſumit di⸗ cens. Nonne deo ſoli ſubiecta erit aia mea: ab ipo eni ẽ ſalutare meũ.Et qꝛ in coꝛꝑe eccłie ca⸗ put xpᷣs ẽ:qbuſda adhuc repugnãtibꝰ mẽbꝛis vider̃ coꝛpus qʒ capiti nõ eẽ ſubiectũ.Nãq; ſi patit᷑ vnũ mẽbꝛũ:cõpatiunt᷑ oia ⁊ totũ coꝛpus doloꝛe vniꝰ mẽbꝛi cruciat᷑.Qð dico:ita mani⸗ imoꝛtalis filius hoiĩis. Crito. Et quõ legimꝰ Qui vnã habuerit:omnes videt᷑ habere vtu⸗ tes? Atti. ee ceſſe eſt eni vt ſinguli excellãt i qbuſdaʒ.⁊ tñ h Participatiõe:nõ ꝓpᷣetate Ne qð legiſſe te did:vbi ſcriptuʒ ſitneſcio. Cri. gnoꝛas hãcphiloſophoꝝ eẽ ſniazʒ. Atti. ed nõ apoſtoloꝝ. Neq; eni mihi cure eſt qᷣd Ariſtoteles: ̊ qͥd NMaulus doceat. Crito. Obſecro te. Nõne Jacobꝰ apoſtolꝰ ſcribit: qͥ in vno offẽderit:eẽ oĩuʒ eũ reůũ. Atti. Ipᷣe locus ſe interpᷣtat᷑.Nõ eni dixerat vñ ceꝑat di ſputatio.qui diuiteʒ pauperi in honoꝛẽ pꝛetu⸗ lerit: reus eſt adulterij vel homicidij. In hoc eni delirant ſtoici paria cõtendentes eẽ pecca⸗ ta. Sed ita quoq; qui dixit non mechaber: di xit ⁊ non occides.ꝙ⁊ ſi nõ occides:mecchabe ris aũt:factꝰes tranſgreſſoꝛ legl:Leuia cũ leui bus ⁊ guia cũ grauioꝰꝰcõparantur.Nec ferula dignũ vitiũ gladio vindicandũ eſt:nec gladio dignũ ſcelus ferula coercendũ. Cri. Eſto vt nullus ſanctoꝝ oẽs vtutes habeat:hoc cer⸗ te dabis.in eo qꝗð poteſt facere:ſi fecerit:eſſe ꝑ fectũ. Atti. Non tenes qͥd ſupꝛa dixerim Crito. Quidnã illud eſt: Atti. Perfe⸗ ctũ eẽ in eo qð fecit.⁊ imꝑfectũ in eo qð facere nõ potuit. Cri. Sʒ ſicut ꝑfectꝰẽ in eo qd fecit:qꝛ facere voluit.ita ⁊ in eo ꝑ qð imꝑfectꝰ eſt:qꝛ no fecit:ꝑfectũ eſſe potuiſſe:ſi facere vo luiſſet. Atti. Quis enĩ nõ vult facere.qð ꝑfectũ eſt: Aut quis non cũctis cupiat floꝛere vtutibus:? Si totum reqᷣris:ab oibus tollis re rum diuerſitatem ⁊ gratiaꝝ diſtantiã:⁊ creato ris artificis varietateʒ. cuius ſacro ꝓpheta ſo⸗ nat carmie. Oia in ſapientia feciſti. Indignet᷑ Lucifer q̃re fulgoꝛẽ lune ñ habeat. Luna ſuꝑ ſuis defectibꝰa laboꝛe cauſet᷑:cur annuũ ſolis circulum ſingulis menſibus expleat ſol ãratur 6N dunt: fecid cerib Pieru enol ad leſq uin gulta ſesſiun cahe loꝛis Gbr ſici aturis Ooh; Napt winn o⸗ ſen⸗ ſion fſo⸗ nun rep bere⸗ deus buori miuse gliude curath ſpotan Aront buls,A ſtnelat. lentiorſt hoista ſeſpon⸗ o. undta Unos⸗ figſcof Negten gemſn Gego manso⸗ Uitürec lo⸗ depe Autpo nnsi neig Tractatus II q̃̊d offenderit: vt lune curſu tardioꝛ ſit. Clame mus ⁊ nos homũculi:qͥd cauſe extiterit: vt ho mines ⁊ angeli facti ſimus: q;q; magiſter nt o op X oWid ẽ. vetuſtꝰ: ò cuius b fonte pꝛoce dunt: omes rõnales creaturas equo aſſerit iu⸗ re cõditas.vt inſtar q̃drigarũ ⁊ curruũ de car⸗ ceribꝰexeuntes:in medio ſpatio vł coꝛruantvł pteruolent: ad optata ꝑueniant Elephãti tã te molis: ⁊ griphes in ſua grauitate cauſentur cur q̃ternis pedibus incedant: cum muſce culi ceſq; ⁊ cetera huiuſcemodi animãtia ſub pẽnu lis ſenos pedes habeat.⁊ aliqui vermiculi ſint qui tantis pedibus ſcateant: vt innumerabi⸗ les ſimul motus nulla acies copꝛehendat. Di⸗ cat hec Martion: ⁊ omnes heretici: qui crea⸗ toꝛis oꝑibus illudunt. Aeſtrũ decretũ hucul⸗ q; ꝑueniet: vt dum ſingula calũniant᷑: manuʒ inuciãt deo:cur ſolus deus ſit? cur iuiderit cre aturis: vt non omes eadẽ polleant maieſtate: Qũð lʒz non dicatis ( Meq; eni tam inſani eſtis) vt aꝑte pugnetis deo.tamen alijs verbis lod⸗ mini: rẽ dei homini copulãtes:vt ſit abſq; pec⸗ cato:qð ⁊ deus eſt. Unde apoſtobł ſuꝑ diuer⸗ ſis intonans gratijs lotur. Oiuiſiones dona tionũ ſunt.ideʒ aũt ſpũs.⁊ diuiſiones miniſte⸗ rioꝛũ ſũt: ſed idẽ dominꝰ.⁊ diuiſiones oꝑatio⸗ num. VUnꝰ autẽ deus: opatur omia in oibus Crito. MNimius es in vna atq; eadẽ qſtione: „ vt ꝑſuadere coneris hoiem vniuerſa ſimulba bere nõ poſſe:qſi aut inuiderit aut nõ potuerit deus pᷣſtare imagini ⁊ ſimilitudini ſue vt in oi⸗ bus rñdeat ſuo creatoꝛi. mius an tu:qͥ ſoluta ꝓponis: et non intelligis aliud eſſe ſilitudinẽ: aliud eqlitatem. Illud pi⸗ cturã:hoc eſſe veritatẽ. Verus equus cãpoꝛũ ſpatia trã ſuolat pictus parieti heret in curru: Arriani dei filio non cõcedunt: qð tu oi hoi tri buis. Alij nõ audẽt ꝑfectũ in xpᷣo hoiem ↄfue⸗ ri:ne ſuſciꝑe in eo hoĩs peccata cogant᷑: qſi po tentioꝛ ſit creatio creatoꝛe. Et idipᷣm tm filius hois:qð dei filius.Aut igit᷑ ꝓpone alia:qᷣbus reſpondeã. aut deſine ſuꝑbire: ⁊ da gliam deo Crito. Immemoꝛ es rnſionis tue:⁊ dum ar gumẽta argumẽtis ↄnectis :cꝑ ſcripiuraꝝ la tiſſimos cãpos infrenis equi libertate baccha⸗ ris iſuꝑ foꝛtiſſima qſtione: cui pollicitus es te ↄſequentibꝰreſponſurũ:oino tacuiſti: obliuio⸗ nem ſimulãs vt necelſitatẽ rñũſionis euaderes. Sʒ ego ſtuliꝰad hoꝛã tribui qð petebas:exiſti⸗ mans oblaturũ ſpõte qð acceꝑas.⁊ non admo nitũ reddere qð debebas. Atti. Mili fal⸗ loꝛ de poſſibilibꝰmãadatis dilata ẽ rũſio Cri. Aut poſſibilia deꝰmandata dedit.aut ipoſſibi lia. Si poſſibilla:in nr̃a pꝛãte ẽ ea faccre:ſi veli mus Si ipoſſibilia: nec i ̊ rei ſumus:ſinõ faci mus: qð iplere nõ poſſumꝰ. Acꝑ hoc ſiue poſ⸗ Atti. Ego ne ni⸗ Fo. LXX Epla XVII ſibilia dedit deus madata ſiue impoſſibilia: pt hö ſine pctõ eẽ ſi velit. Atti. Quelo vt pa tiẽter audias. nõ eni de aduerſario victoꝛis: ſʒ ↄtra mendaciũ querimus veritatez. De poſſi biles dedit huano generi ingenio oẽs artes qᷣp pe as plurimi didicerũt: vt taceaʒ de his quas Greci Auααοαααπ vocãt: nos ad opa manu-⸗ um ptinere poſſumꝰ dicere. Verbi g a: gräma ticã:rhetoꝛicã:philoſophie tria genera:phyli⸗ cam: ethicã: logicã:geometriã atq; aſtronomi am: aſtrologiã: arithmetricã .q ⁊ ipe ꝑtes phi⸗ loſophie ſũ: :medicinã etiã que in tria diuidit Aior InOνρid é. vict'rönem αρενα xov id ẽ medicamentirõnemx cipoναυ8ùe—y5 idẽ opis manuarij roneʒ. Juris qʒ ⁊ legũ ſci⸗ tiã as noſtrũ: q;uis ſit igemoſus poterit oĩa cõ p̃hẽdere:Cũ eioquẽtiſſimꝰoꝛatoꝛ de rhetoꝛica ⁊iuris ſciẽtia diſputãs dixerit:pauci vnũ pñt vtrũq; nemo Aides ergo:ꝙ ⁊ de poſſibile iuſ ſerit: Et tñ id qð poſſibile ẽ ꝑ naturaʒ:nullum poſſe cõplere: DOedit itaq; pᷣcepta diuerſa: vir tutes varias:q̃s oẽs ſimul hr̃e nõ poſſumꝰ At q; ita fit: vt qð in alio:aut pꝛimũ:aut totuʒ eſt i alio ex ꝑte verſet᷑. Et tñ nõ ſitin crimie:qui noõ habet oia. Nec ↄdẽnet᷑ ex eo:qð nõ habet. Sʒ iuſtificet᷑ ex eo:qð poſſidet. Deſinit apks:q̃lis eps eẽ debegt:ſcribẽs ad Timotheuz. opoꝛtet epᷣm eẽ irrephenſibilẽ: vniꝰ vxoꝛis virũ:ſobꝛiũ pudicũ: oꝛnatũ:hoſpitalẽ: docileʒ:nõ vi nolen tũ:nõ ꝑcuſſoꝛẽ:s maſuetum:non litigioſũ:ſine auaritia:domũi ſuũ bñ regentẽ:filios habẽtem ſubditos cũ oi pudicitia.Et nõ neophytũ: nei flatus iĩ iudiciſj icidat diaboli. Opoꝛtet aut eũ etiã teſtimoniũ defoꝛis hre:ne in obpꝛobꝛiũ in cidat: laqueuʒ diaboli. Cito quoq; ſcribens diſcipulo: quales epiſcopos debeat oꝛdinare bꝛeui ſermone demöſtrat. Ideo reliqui te Cre te: vt que reliqua ſunt coꝛrigas: et conſtituas per ciuitates pꝛeſbyteros: ſicut ego pꝛecepi ti⸗ bi. Si quis eſt ſine crimine: vnius vxoꝛis vir: fios habens fideles: nec in accuſatiõe luxurie aut non ſubiectos. Opoꝛtet autẽ epiſcopũ eſle ſine crimine.ſine accuſatiõe. HNoc enim magis VEVXAXIv ſicut dei diſpenſatoꝛẽ: nõ ꝓnũ: non iracundũ:non vinolentũ:nõ ꝑcuſſoꝛẽ: nõ turpis lucri apetitoꝛẽ. Sʒ hoſt pitalẽ: benignũ pudicũ:iuſtũ:ſãctum: ↄtinentem trobtinentem Doctrine fidelem ſermoneʒ: vt poſſit exhoꝛtari in doctrina ſana. Et contradicẽtes coarguere vt diuerſarũ pſonarum varia pᷣcepta nunc ſile am: circa mãdasa epiſcopi me tenebo Ault cer te deus tales eſſe epiſcopos: ſiue p̃ſbyteros:q⸗ les vas electionis docet. Pꝛimuz quod dixit. Irrepꝛehenſibilis: aut nullus: aut rarꝰ. Quis eſt eni qui nõ quaſi in pulchꝛo coꝛpe: aur neun aut verucam habeat. Si enim iple apoſtoſus WDars dicit de Petro: ꝙ non recto pede inceſſerit in euangelij veritate. ⁊ intantũ repᷣhenſibilis fue rit:vt ⁊ Barnabas adductus ſit i eẽdem ſimu lationeʒ: quis indignabit᷑ id ſibi denegari:qð pꝛinceps apoſtoloꝛum nõ habuit.Deinde vni us vxoꝛis virum ſobꝛium:pudicum: oꝛnatuz: hoſpitalẽq;: vt reperias:illud certe qð ſequi᷑ Aid t1πſ˙Zpoſſit docere: non vt interpꝛe⸗ tatur latina ſimplicitas:docileʒ:cũ ceteris vir tutidus difficulter inuenies. vinolentũ quoq; ⁊ ꝑcuſſoꝛem: ⁊ turpis lucri cupidum repudiat apoſtolus:⁊ ꝓ his cupit manſuetũ:abiq; iur⸗ gio:ſine auaricia.Etvt domũ ſuam optime re gat.Quodq; vel difficillimũ eſt: vt filios habe at ſubiectos cum omni pudicitia. Non eni ſuf⸗ ficit ꝓpꝛiam habere pudicitiã: niſi eam filioꝛuʒ ⁊ comitũ ac miniſtroꝛũ pudoꝛe decoꝛet᷑.dicẽte Bauid.Ambulãs in via imaculata h mihi mi niſtrabat. Cõſideremus quoq; &Iαπι pu⸗ dicitie filios habentẽ ſubditos in omni pudici tia: vt nõ ſolũ opere:ſed mone quoq;: ⁊ nuti⸗ bus ſe abſtineat ab impudicitijs. Ne foꝛte illð icidat Heli:qui certe increpauit filios ſuos di cens.Nolite filij mei nolite:non bonã famã qu dio ego de vobis. Coꝛripuit:et punitus eſt:q. non coꝛripere debuit:ſed abijcere Quid faciet qui gaudet ad vitia: qͥ emẽdare nõ audet:qui cõſcientiã ſuõ meruit: ⁊ quod cunctus populꝰ clamitat:neſcire ſe ſimulat: Quodqʒ ſequitur ApEοσιa1 Iov vt etiã a nullo accuſet᷑: vt bonã opinionẽ ab is qui foꝛis ſũt habeat: vt etiẽs ma ledict aduerſarioꝛũ careat. Et qͥbus doctrina diſplicet placeat cõuerſatio.puto ꝙ non facile ſit reperire:maximeq; illud: vt potes ſit aduer ſarijs reſiſtere:⁊ ꝑpꝑuerſos oppꝛimere: et ſupare doctrinas. vt non neophytis epᷣs oꝛdinet᷑: qð videmus noſtris tempoꝛibꝰꝓ ſũma eligi iuſti⸗ cia. Nequaq; vtiq; apłs neophytũ refutaret: ſed baptiſmũ vetera peccata ↄſcindit. ouas vYtutes non tribuit.Dimittit ⁊ arcet. Et dimiſ ſo ſi laboꝛauerit pꝛemia pollicetur Aut nullus inquã aut rarus ẽ q oĩa habeat que habere de⸗ bet epiſcopus.Et tamẽ ſi vnũ vel duo de cata logo virtutum epᷣi cuiq; defuerint.non tñ iuſti carebit vocabulo. Nec ex eo damnabit᷑ qð nõ habet. ſed ex eo coꝛonabĩ qd poſſidet. Omia eni habere ⁊ nullo indigere vᷣtut eius ẽ qͥ pec. catum non fecit. nec dolus inuentus eſt in oꝛe eius.qui cum malediceret᷑ non maledixit: qui cõſidenter vtutum cõſcientia loquebat᷑. Ecce venit pꝛinceps mundi huius: et in me inuenit nihil. Qui cum eſſet in foꝛma dei nequaqᷓ; rapi nam arbitratus ẽ equalẽ ſe eſſe deo. Sed ſe ex⸗ inaniuit foꝛmꝗ ſerui accipiens: ⁊ factus ẽ obe⸗ Ddiens vſq; ad moꝛtem: ⁊ moꝛtem crucis. Pꝛo⸗ Ptereg donauit ei deus nomẽ ſuꝑ omne nomẽ Vt in nomine ihu flectant genua celeſtia terre ſtria ⁊ inferna. Si ergo in vna epiſcopi ꝑſona pauca pᷣcepta aut nequaqᷓ; aut difficulter inue nies:qͥd facies de omni homine:qui cuncta de bet implere mandata:Et ex coꝛpoꝛalibus con ſideremus ſpiritalia. Alius velox pedibus E nõ foꝛtis manu. Ille tardus inceſſu: ſed ſtabi⸗ lis in pꝛelio.Hic pulchꝛaʒ habet faciem:ſ rau⸗ ce vocis eſt.alius tetram.ſed dulci modulatio ne cantat. Illuʒ ingenioſũ.ſed obliuioſũ.ũc memoꝛẽ: ſʒ tardi videmus ingenij. In ipᷣis cõo⸗ trouerſijs:in qbus quondã pueri luſimus: nõ omnes ſimiliter vel in phemijs: vel ĩ narratio nibus:vł in exceſſibus:vel in argumentis.aut exemploꝛuʒ copial:⁊ epilogoꝛum dulcedine ſe agũt. Sed eloquẽtie ſue alia atq; alia in parte diſſimiles ſunt. De viris magis eccleſiaſticis loquoꝛ. Multi ſuꝑ euangelia bene dixerunt. Sed in explanatione apoſtoli impares ſui ſũt Alij cum inſtrumẽto nouo optime ſenſerũt: ia pſalmis ⁊ veteri teſtamẽto muti ſũt. Hoc totrũ dico:ꝙ non omia poſſumus omnes. Raruſq;ʒ aut nullus eſt diuitũ:qui in omni ſubſtãtia ſuaꝰ paria vniuerſa poſſideat. Poſſibilia pꝛecepit deꝰ: ⁊ ego fateoꝛ.Sed hec poſſibilia cuncta ſin guli habere non poſſumꝰ.non imbecillitate na ture:ne calumniã facias.ſed animi laſſitudine qͥ cunctas ſimul ⁊ ſemꝑnon poſſit hr̃e vtutes qð ſi ⁊ in in eo arguis creatoꝛem: quare te talẽ ↄdiderit:qui deficias atq; laſceſcas. dicã iterũ maioꝛ erit repᷣhenſio:ſi eum volueris accuſare quare te deum nõ fecerit. Sed ſi dices:ſi non poſſũ ergo peccatuʒ nõ habeo:habes pctm.q̃⸗ re nõ feceris:qð alius poruit facere. Rurſũq; ille:cuius tu cõparatione deterioꝛ es:vł tui in alia vtute:vel alterius:erit collatiõe peccatoꝛ atq; ita fit:vt quẽcunq; pꝛimuʒ putaueris:mi⸗ noꝛ ſit eo:qͥ ſe ĩ alia parte maloꝛ eſt. Crito. Si nõ põt hõ eſſe ſine peccato.quõ iudeis ſcri⸗ bit apłs.Ei qͥ potẽs ẽ conſᷣuare vos ſine pecca to: ⁊ ↄſtituere añ ↄſpectũ głie ſue imaculatos: quo teſtimonio cõpꝛobat᷑ poſſe hoĩem eẽ ſine peccato: ⁊ maculã nõ habere: Atti. Nõi⸗ telligis que ppoſueris. Neqʒ eni homo põt eẽ ſine pctõ:qð tua hʒ ſnia:ſʒ põt:ſi voluerit deꝰ: holem ᷣuare ſine peccato:⁊ imaculatũ ſua mi⸗ ſericoꝛdiã cuſtodire Hoc ⁊ ego dico:q cuncta deo poſſibilia ſunt.omini aũt nõ qͥcqͥd volu erit poſſibile eſt.⁊ maxime id eſſe: ꝙ nullã lege ris habere creaturã. Crito. Mon dico ho minẽ eſſe ſine peccato:qð tibi foꝛſitã impoſſibi le videat᷑.ſʒ poſſe eſſe ſi velit.Aliud eſt eni eſſe aliud poſſe.Eſſe q̃rit exempluʒ: poſſe oſtendit imperij veritateʒ. Atti. Mugaris:nec me miniſti illiꝰ puerbij.actũ negas:⁊ in eodem ce no volutaris.imo laterem lauas: ꝓ quo nihil glive vele futun gliſte dom hoce loel veru ſun cenn enfea pelu gop⸗ Cn 7 ſunm ie Crn Cuc peren capie gudie hore er buini eſe Gor qod reoe/ haobet leceſi⸗ fütuti ngzo hlerist⸗ feume lhecclin. feoſaler ſenrü lant⸗ jedeopf lutüeſe Unfeg dangce 1iar mnitt hlan hedede docor⸗ le. Pon oemng Alterco⸗ dant Er n. He⸗ ſnclcaea Rllon de Acllaign Gs aliſtſic; Aboenwm. limraſtit üveſeieirg nſit haci mnss Nen Wiſotirſe ſbiapect binanc mindecltten Iminibndr oſubiefn m rrn ces Niri drostaa Didenia bttsdn⸗ uinn dui E = Se E = = = Crmes N olnie an vlehinti 1e Cioni Ninnan⸗ iiaaäin — = = =— = ☛ See =è — E ——— = = = = E — = = — — S=☛ =S = = = — S — —. — — — — — S = 1 aliud audies:niſi hoc:qð oibus ſppatet Rem te velle firmare:que nec eſt:nec fuit:⁊ foꝛſitã nec futura eſt.Atq; vt ipo verbo vtar:⁊ ſtulticiaʒ aſiſtate.id ẽ.incõſiſtẽtis argumentatiõis oſtẽ⸗ dam:eſſe poſſe te aio dicere:quod eẽ nõ poſſit. hoc eni qð ꝓpoſuiſti:poſſe hominẽ ſine pecca⸗ to eſſe ſi velit:aut verum eſt:aut falſuʒ eſt. Si verum eſt:oſtende qͥs fuerit Si falſũ:qͥcqͥd fal ſum ẽ:nunqᷓ; fieri põt. Verũ hec q̃ſi exploſa ta ceant᷑:⁊ i ſcriniolis vris muſſitent publicã faci em foꝛmidantia. Trãſeamus ad alia:in qbꝰ ꝑ⸗ petua oꝛatiõe vtẽdũ eſt. Ita dũtaxat vt habe⸗ as ptãtem refellẽdi:⁊ q̃rendi:ſi ùd volueris. Crito. Audiã patiẽter:nõ eni dicã libenter. ⁊ miraboꝛ ingeniũ:cuius magis ſtupeo falſita tẽ. Atti. Vtrũ falſa ſint an vera:q̃ dicturꝰ ſumtcũ audieris:tũc ꝓpbabis. Crito. Lo q̃re vt vis.mihi decretũ eſt:ſi rñderenõ potu⸗ ero:magis ſilere qᷓ; mẽdacio acqeſcẽ. Atti. Quid intereſt vtrũ te tacentẽ an loquenteʒ ſu⸗ perem:Et iuxta Pꝛothei fabulã. Aigilanteʒ capiam an doꝛmientẽ: Cuũ dixeris qᷓ volueris: audies q̃ nequaqᷓ; velis. Veritas eni laboꝛare põt: vinci non põt. Libet ſentẽtias tuas parũ⸗ per diſcutere:vt ĩtelligant ſectatoꝛes tui qᷓ; di⸗ uinũ in te mirent᷑ ingeniuʒ. Dicis ſine peccato eſſe non poſſe:niſi qͥ ſcientiaʒ legis habuerit: ꝑ qð magnã ꝑtem xpᷣianoꝝ excludis a iuſticia:⁊ q̃ pᷣdicatoꝛ es impeccantie:oẽès ꝓpꝛie peccato⸗ res eſſe puincias.Quotus eni qſq; xp̃ianoꝛuʒ habet legis ſcientiã:quã in multis doctoꝛibus eccleſie:aut raro aut difficulter inuenias: Ae⸗ rũ tu tãte es liberalitatis: vt fauoꝛem tibi apð Amaʒonas tuas concilies. At in alio loco ſcri pſeris:ſcientiã legis etiã feminas habere debe re:cum apoſtolꝰ doceat eſſe tacendũ mulieribꝰ in eccłia.⁊ ſi d ignoꝛãt domi viros ſuos debe re ↄſulere. Nec ſufficit tibi dediſſe agmini tuo ſcientiã ſcripturaꝝ:niſi eaꝝ voce ⁊ canticis de lecteris. Jungis eni ⁊ ponis in titulo ꝙ ⁊ femi ne deo plallere debeãt.Quis eni ignoꝛat pſal⸗ lendũ eſſe feminis in cubiculis ſuis: ⁊ abſq; vi roꝝ frequẽtia ⁊ cõgregatiõe turbaꝝ: Verũ tu donas qð licet:vt qð verecũde facere debeãt: ⁊ abſq; vllo arbitrio magiſtri auctoꝛitate pꝛo⸗ clamẽt.xiiij.titulo.Addis pᷣterea ſᷣuum deini hil amaꝝ de oꝛe ſuo:ſed ſemꝑ qð dulce ẽ ⁊ ſua⸗ ue debere ꝓferre:⁊ qſi alius ſu ſeruus dei:aliꝰ doctoꝛ ⁊ ſacerdos eccłie pꝛioꝛis oblitus ſenten tie. MPonis ĩ alio titulo.xxij.ſacerdoiẽ ſiue do⸗ ctoꝛem omniũ aciuũ ſpeculari debere: ⁊ fiduci aliter coꝛripere peccãtes:ne ꝓ iſdeʒ rõneʒ red dant.Et eoꝛũ ſanguis de ſuis manibus reqͥra⸗ tur. Mec ſemel dixiſſe ↄtentus idipᷣm replicas ⁊ inculcas.xxxj.ſacerdotẽ ſiue c octoꝛẽ nemini adulari debere. Sed ardenter omes coꝛripere — Fo. LXV — - . . 3 ne ⁊ ſe ⁊ eos qui eum audiunt perdat Tâta ne eſt in vno opere diſſonantia: vt quid bus dixre ris:neſcias: Si eni ſeruus dei nihil amarũ de ſuo debet oꝛe ꝓferre:ſed ſemꝑ qð dulce ⁊ ſua- ue eſt. Aut ſacerdos ⁊ doctoꝛ ſerui dei nõ erũt qui fiducialiter debent coꝛripere peccantes:et nulli adulari:ſed audacter oẽs increpare.?clut ſi ſacerdos ⁊ doctoꝛ non ſolum ſerui dei:ſed in ter ſeruos eius pᷣncipalem teneant locum: fru⸗ ſtra ᷣuis dei blãditias ⁊ dulcedines reſeruaſti cum hoc ꝓpꝛie hereticoꝛũ ſit:⁊ eoꝛuʒ qui deci⸗ pere cupiunt audientes:dicente apoſtolo.Hhu iuſmodi enim chꝛiſto domino noſtro non ſerui unt:ſed ſuo ventri.Et per dulces ſermones et benedictiones ſeducũt coꝛda inocentiũ: ſemꝑ inſidioſa: calida:blãda eſt adulatio. ulchꝛ e q; adulatoꝛ apud philoſophos deſinit᷑. Blan⸗ dus inimicus:veritas amara eſt ꝛrugoſe fron⸗ tis:ac triſtis offenditq; coꝛrectos Vnde ⁊ apo ſtolus loquit᷑. Inimicus vobis factus ſum: ve ritatem dicens vobis. Et Comicus obſequiũ amicos:veritas odiũ parit.Auapꝛopter ⁊ pa ſca cum amaritudinibꝰcomedimus:⁊ vas ele⸗ ctionis docet paſca celebꝛãdũ:in veritate ⁊ ſin ceritate. Neritas in nobᷣ ſit ⁊ ſinceritas: ama ritudo ilico conſequetur. Illud vero qð i alio ponis locoiomnes voluntate ꝓpꝛia regi:quis chꝛiſtianoꝝ poteſt audire: Si eni non vnꝰinec pauci:nec multi:ſed omnes regũt᷑ pꝛopꝛia vo⸗ luntate: vbi erit auxiliũ dei? Et quomodo illõ exponis:A domino greſſus hominis dirigun tur: ⁊ non ĩ homie via eius.Et nemo poteſ qͥc q́ accipe:niſi datuʒ fuerit ei deſuper. Et ĩi alio loco.Quid eni habes:quod non accepiſti: qͥd gloꝛiaris:quaſi non acceperis: dicente domio ſaluatoꝛe. Non deſcendi de celo: vt faciam vo luntatem meam: ſed voluntatẽ eius qui me mi ſit patris.Et in alio loco: Nater ſi fieri poteſt: tranſeat a me calix iſte. Herũtamen non quod ego volo:ſed ſicut tu vis pater. Et in oꝛatione dominica.Fiat voluntas tua:ſicut in celo ⁊ in terra. Qua ſententie temeritate aufers dei om ne pꝛeſidium: Et quod ĩ alio loco fruſtra cona ris adiungere abſq; dei gratia:quomodo ſenti re velis:ex hoc loco intelligitur: dum gratiam eius:non ad ſingula refers opera: ſed ad con- ditionis ac legis et liberi arbitri poteſtatem lxxij. Illud vero dum in ſequenti ponis capi⸗ tulo In die iudicij iniquis ⁊ peccatoꝛibus nõ parcendũ: ſed eternis eos ignibus exurendos ferre quis poteſt?⁊ interdicere te miſericoꝛdiaã dei ⁊ ante diem iudicij de ſnia iudicis iudicare vt ſi voluerit iniqͥs ⁊ peccatoꝛibus parcere: te pᷣſcribente non poſſit. Dicis eni. Scriptuʒ eſt enim in. ciij.pſalmo. Deſiciãt peccatoꝛes a ter⸗ ra: ⁊ iniqui ita vt non ſint. Et i Eſaia cõburẽĩ Foars iniqui ⁊ peccatoꝛes ſimul: ⁊ qui relinquũt deũ cõſumabunt᷑.Et non intelligis cõminanoneʒ dei interdum ſonare clementiaʒ. Non eni dicit eos eternis ignibus cõcremari.deniq; Eſaias de quo ponis teſtimoniũ:comburẽt᷑ ait iniqui ⁊ peccatoꝛes ſimul.Et non addidit ineternum Et qui relinquũt deum cõſumabunt᷑: pꝛopꝛie hoc ð hereticis loquit᷑:qui rectum fidei trami⸗ tem relinquentes cõſumabunt᷑:ſi noluerint ad dominũ reuerti:quẽ dereliquerũt: que ſenten⸗ tia ⁊ tibi parata eſt:ſi neglexeris ad melioꝛa cõ uerti.Deinde cuius eſt temeritatis:iniquos ⁊ peccatoꝛes impijs iungere:quia nobis ſic deſi niunt᷑:omnis impius iniquus eſt:⁊ peccatoꝛẽ nec recipꝛocat᷑:vt poſſimus dicere.Omis pec catoꝛ ⁊ iniquus etiam impius ẽ. Impietas eni ꝓpꝛie ad eos pertinet:qui noticiam dei nõ ha⸗ bent: vel cognitam tranſgreſſione mutarunt. NPeccatum autem ⁊ iniquitas pꝛo qualitate vi tioꝛum poſt peccati ⁊ iniquitatis vulnera reci⸗ pit ſanitatem. AUnde ſcriptum eſt. ulta fla gella peccatoꝛis:⁊ non interitus ſempiternus Et per omnia flagella atq; cruciatus emenda⸗ tur iſrael.Quem eni diligit dominus:coꝛripit Flagellat autem omnem filium: quem recipit. liud eſt credere magiſtri et parentis affectu. aliud contra aduerſarios crudeli animo deſe⸗ uire.Quã ob cauſam ⁊ in pꝛimo pſalmo cani–᷑ Quoniaʒ non reſurgunt impij in iudicio Jam enim in perditionem ſunt pꝛeiudicati. Neq;ʒ peccatoꝛes in conſilio iuſtoꝛum. Aliud enim ẽ gloꝛiam perdere reſurgẽdi:aliud perire perpe tuo. VNeniet inquit hoꝛa:in qua omnes quiĩſe pulcris ſunt audient vocem eius:⁊ egrediẽtur qui bona fecerunt in reſurrectioneʒ vite.Qui autem mala egerunt in reſurrectionem iudicij AVnde ⁊ apoſtolus eodem ſenſu:quia eodeʒ et ſpiritu loquit᷑ ad romanos. Quicunq; eniſine lege peccauerunt:ſine lege peribunt.Et quicũ GꝙBi in lege peccauerũt: per legem iudicabuntur Sine lege impius eſt:qui impiꝰ ineternũ peri⸗ bit. in lege peccatoꝛ credens in deum:qui ꝑ le⸗ gem iudicabit᷑: ⁊ non peribit.Si peccatoꝛes et iniqui eternis ignibꝰexuruntur:non times ſen tentiam tuam: qui iniquũ ⁊ peccatoꝛem te eſſe dicis. Et argumẽtaris nõ hominẽ eſſe ſine pec cato: ſʒ eſſe poſſe.Ergo ſolus ille ſaluetur: qui nunqᷓᷓ fuit: nec eſt:ſed futurus eſt: aut foꝛſitan nec futurus:⁊ pereani omnes quos retro fuiſ/ ſe legimus. Tu ipᷣe qui Catoniana nobis infla ris ſuꝑbia:⁊ ilonis humeris intumeſcis:q̃ temeritate peccatoꝛ magiſtri nomen aſſumis: Aut ſi iuſtus es:⁊ humilitate ſimulas peccato ————— gaud ebimꝰ habere te ſo lum: poſſidere cum ſocijs: qð nec vel poſſibile patriarcharũ:nec ꝓphetarum:nec apoſtoloꝝ 1 quiſpiam habuit. Si aut Oꝛigenes omnes ra W tionabiles creaturas dicit non eſſe perdẽdas: 7 diabolo tribuit penitentiã: quid ad nos: qui ⁊ diabolum ⁊ ſatellites eius: omneſq; impios ⁊ pᷣuaricatoꝛes dicimꝰ perire ꝑpetuo:Et chꝛi⸗ ſtianos ſi in peccato pᷣuenti fuerint: ſaluãdos eſſe poſt penas.xxj. Jũgis pᷣterea duo capitu⸗ la inter ſe diſcrepãtia:que ſi vera ſint:os aꝑire non poteris. Sapientiã ⁊ intellectum ſcriptu⸗ raxꝝ niſi qui didicerit:ſcire nõ poſſe.xx. Etite⸗ rum. Scientiã legis vſurpare nõ debere indo⸗ ctum. Aut eni magiſtrum a quo didiceris pꝛo ferre cogeris:aut ſi magiſter talis eſt:qͥ ab alio non didicerit: et docuerit te qð ipſe ignoꝛabat reſtat vt non recte facias:qui indoctꝰ vſurpas ſcientiã ſcripturaruʒ:⁊ magiſter pꝛius qᷓ; diſci⸗ pulus eſſe cepiſti. Niſi foꝛte humilitate ſolita: magiſtrum tuum iactitas dominuz: qui docet omnẽ ſcientiã.vt cuʒ Moyſe in nube ⁊ caligi⸗ ne facie ad faciem audias verba dei.⁊ inde no bis coꝛnuta fonte ꝓcedas.nec hoc fufficit: ſed repente mutaris in ſtoicum: ⁊ de TZenonis no⸗ bis tonas ſuꝑcilio.lxx. Chꝛiſtianũ illius debe re eſſe patientie: vt ſi q̃s ſua auferre voluerit: gratãter amittat. Nõne nobis ſatis eſt patien- ter ꝑdere:qð habemus: niſi violento atq; ra⸗ ptoꝛi agamus gratias: ⁊ eum cũctis benedicti onibus ꝓſequamur:Gocet euãgelium ei:qui nobiſcum velit iudicio cõtẽdere: per lites ac iurgia auferre tunicã:etiam pallium eſſe cedẽ⸗ du. Non pᷣcepit:vt agamus gratias:⁊ leti no⸗ ſtra ꝑdamus. hoc dico:non ꝙ aliquid ſceleris i hac ſententia ſit.ſed ꝙ vbiq; mediocria Oep BoXιι½ ααrãſeas: 7 magna ſecter. AUnde ad iungis gloꝛiã veſtiũ ⁊ oꝛnamentoꝛũ deo eẽ cõ⸗ trariam. Que ſunt rogo inimicitie cõtra deum ſi tunicam habuero mũdioꝛem:ſi epiſcopus:pᷣ ſbyter:⁊ diaconus:⁊ reliquus oꝛdo eccleſiaſti cus in adminiſtratione ſacriſicioꝛũ candida ve ſte pceſſerint. Cauete clerici: cauete monachi: vidue ⁊ vgines:ꝑiclitamini:niſiſoꝛdidas vos atq; pannoſas vulgus aſpexerit.Taceo de ho minibus ſeculi:quibus aꝑte bellum indicitur. Et inimicitie cõtra deum:ſi pꝛecioſis atq; nitẽ tibus vtant᷑ exuis.clxiiij. Audiamus ⁊ cetera. Inimicos vt ꝓximos diligẽdos:ſtatimq; op⸗ pꝛeſſurus grauiſſimo lethargo ponis.et dicis clxj. Inimico nunqᷓ; eſſe credendũ: qð ſibi eſſe contrariũ etiam me ſilẽte:ꝑſpicuum eſt.Sʒ di ces vtrunq; vocibus ſcripture contineri: non aiaduertens quo ſenſu in ſuis locis dicta ſunt NPꝛeceptum ẽ mihi vt diligam inimicos:⁊ oꝛẽ ꝓ pſecutoꝛibus.Nunqd iuſſum eſt: vt ita dili gam quaſi ꝓpximos ⁊ ↄſanguineos ⁊ amicos: vt iinter emulum ⁊ neceſſarium nulla diſtantis ſit. Si inimicos diligo quaſi ꝓximos: amicis gnid ldt ſocot dum e dum (lba ensc hont riſti 1plen au crin meto apoc pꝛim ſtam geli. niten louun cepitß pinu nche⸗ aw nont late lsfe ſtolie ſens tur. damen ponit chrinan nineſit dire ſ P imitato⸗ Opiian elgit hliiei derſinet licpnst oaſon lltena. Gmaſen Ungi Uunnob⸗ laitch honi Udent. D llGie Ginants hlnepot Nicy he ſtääng⸗ Gonen ehadik Finne teſchine Aduocp ſraee ſen b⸗ dchreic⸗ Nien lottienc⸗ pſeiget hloe⸗ ſſone erpiöd unlitneſtir Hinnzguen nnuberclig badei tithee hocfuſſcht tde Tnnnete timnüſlinsdee ufenepbrt Sſansetain Wolenongn nchaisbentda cigeluntt lernpeltn rlin i gnp tina ünlſcht znrdonari, n. Wlen etmi deetſd⸗ gichechnden ſaſae Ns ochattſin Sciandrn taann, iiſri innſ i 1 . Nkilnniän, richtaſi 4 Tractatus II quid amplius exhibebo: Aut ſihoc dixeris:il lud tacere debueras:ne contraria ſibi in eodeʒ loco dicere videaris. Inimico nũqᷓ; eſſe credẽ⸗ dum. Sʒ quomodo diligat᷑ inimicus ⁊ lex do: cet. Jumentũ aduerſarij ſi ceciderit:ſubleuan⸗ dum. Et apoſtolus.Si eſurierit inimicus tuꝰ: ciba illum.ſi ſitierit da illi potum. Hoc eni faci ens carbones ignis cõgregabis ſuꝑ caput eiꝰ. non in maledictũ ⁊ condemnationẽ: vt pleriq; exiſtimant:ſed in coꝛrectionẽ:reſurrectionem: ⁊ plenitudinẽ:vt ſuperatꝰ beneficijs odij igne excocto frigoꝛe charitatis.inimicꝰ eſſe deliſtat cxxiij.addis pᷣterea:regnũ celoꝛũ etiaʒ in teſta mẽto veteri repꝛomitti. Poniſq; teſtimonia ðᷣ apocryphis:cum pꝑſpicuũ ſit regnum celoꝛum pꝛimũ in euãgelio pꝛedicari per Johem bapti ſtam ⁊ dominũ ſaluatoꝛẽ ⁊ aplos.Lege euan⸗ gelia. Johones baptiſta clamat in devto. Pe⸗ nitentiã agite.apꝑpꝛopinquabit enim regnuʒ ce loꝛum.⁊ de ſaluatoꝛe ſcriptũ eſt. Et eo tẽpoꝛe cepit pᷣdicare ⁊ dicere. Nenitentiã agite apꝛo pinquabit enĩ regnũ celoꝛũ. Tu aũt nos Ma nicheos vocas:cur legi euangeliũ pᷣferentes:i illa vmbꝛam:in hoc veritatem eſſe dicamus et non intelligis ſtulticiã tuam impꝛudẽtie copu⸗ latam. Aliud eſt dãnare legem:qð Maniche us faciat:aliud legi pᷣferre euangeliũ: que apo ſtolica doctrina eſt. In illa eni ſerui:in hoc pꝛe ſens dominꝰ loquit᷑. IObi ꝓmittitur:hic imple⸗ tur. Ibi initia:hic ꝑfectio eſt. In illa operũ fũ damenta iaciunt᷑:hic fidei ⁊ gratie culmen im⸗ ponit᷑. Hoc poſuimꝰ:vt egregij pᷣceptoꝛis do⸗ ctrina monſtret᷑. Cẽteſimus titulus ẽ poſſeho minẽ ſine peccato eẽ:⁊ dei mãdata facile cuſto dire ſi velit.de quo abũde dictuʒ eſt. Cunq; ſe imitatoꝛẽ :imo expletoꝛem oꝑis beati martyr Cypꝛiani ſcribentis ad Cyrinũ eſſe fateat᷑: nõ intelligit ſe in eodẽ opere dixiſſe cõtraria.Ille in.liiij.titulo tertij libꝛi ponit: neminẽ ſine ſoꝛ⸗ de ⁊ ſine peccato eſſe.ſtatimq; iũgit teſtimonia in qbus ſcriptũ eſt apud Job. Quis eni mun⸗ dus a ſoꝛdibus:ne ſi vnius etiã diei ſit vita eiꝰ in terra. Et in pſalmo.l.Ecce in iniqtatibꝰcon ceptus ſum:a ĩ peccatis cõcepi e mater mea Et in epiſtola Johãnis. Si dixerimꝰ:qꝛpecca tum nõ habemus:nos ipᷣos decipimus:⁊ veri tas i nobis nõ eſt. Tu ex diuerſo aſſeris: poſſe hominẽ ſine peccato eẽ.Et vt hoc verũ dixiſſe videarl:ſtatim iũgis.Et dei mãdata facile cu⸗ ſtodire:ſi velit:que aut rarus:aut nullꝰ imple⸗ uit. Si eni facilia ſũt debẽt a pluribꝰcuſtodiri. Sinautẽ vt ↄcedamus tibi:rarus quiſqᷓ; ea ex plere põt:manifeſtũ eſt eſſe difficile:qð raꝝ eſt atq; vt hoc augeas:⁊ magnitudinẽ tue vᷣtutis oſtẽdas:qð ſcʒ de bono ↄſcientie theſauro eru ctare conaris Monis in titulo.cxxiij. Nec leui te. qͥdem eſſe peccanduʒz Et qͥd ſit hoc leuiter: ne foꝛte ĩ oꝑete aliqͥs dixiſſe exiſtimaret: adne ctis.cxxxj. Malũ vero nec cogitandu neq; il lius ſentẽtie recoꝛdaris. Delicta qͥs intelligit⸗ ab occultis meis mũda me dne. Et ab allenis parce ſeruo tuo. Cum eccłlia etiam ea qua per ignoꝛantiã delinqmus: 2 ſola cogitatiõe pecca mus: delicta eſſe fateaf. Intantʒu vt hoſtias ꝓ erroꝛe iubeat offerri: et pontifex qui ꝓ cun⸗ cto populo depᷣcatur: ante pꝛo ſe offerat victi⸗ mas: q certe nunq; ꝓ alijs iuberer offerre: niſi iuſtus ipᷣe eſſet. Nec rurſum ꝓ ſe offerre: ſi pec cato careret ignoꝛantie ſcilʒ. Nunc mihi latiſſi ma ſcripturaꝝ ſpatia pꝑagranda ſũt: vt doceaʒ erroꝛẽ ⁊ ignoꝛantiã eẽ peccatũ. Obſecro te:ꝛnõ ne legiſti: qͥ viderit mulierẽ ad cõcupiſcẽdum: iam mechatus ẽ eam in coꝛde ſuo.Hõ ergo ſo⸗ lus aſpectus ẽ incẽtiua vitioꝝ reputant᷑ in pec catũ:ſ ea qbus attribuimꝰaſſenſũ.Aut eni vi- tare poſſumus malã cogitationẽ:⁊ cõſequęeter poſſumus carere peccato. Aut ſi vitare nõ pol ſumꝰ:reputat᷑ in pctm:qð caueri nõ põt.Calli de qdẽ argamentaris:ſed nõ itelligis argume tationem tuam ↄtra ſacras ſcripturas facere. Aoluũt enĩ eloquia ſcripturarũ etiã ignoꝛantiã habere pctm. Vñ ⁊ Job offert hoſtias ꝓ filijs ſuis:ne foꝛte ꝑ ignoꝛantiã in cogitatione pecca uerint. Et qͥ ligna cedit:ſi ſecuri ac ferro fugiẽ⸗ te de ligno homo fuerit occiſus:ꝑgere iubetur ad vꝛbem fugitiuoꝛuʒz: ⁊ tamdiu ibi eſſe: q;diu ſacerdos maximus moꝛiatur.id ẽ. redimatur ſanguine ſaluatoꝛis. Aut in domo baptiſmatl aut in penitentia que imitatur baptiſmat gra⸗ tiam: ꝑ ineffabilem clementiã ſaluatoꝛis: Qnõ vult perire quenqᷓ;: nec delectat᷑ moꝛtibus pec catoꝛum: ſed vt ⁊ cõuertantur: ⁊ viust. Cri. Rogo que eſt iſta iuſticia: vt i peccato tenesr erroꝛis: cuius reatũ non habet cõſcientia: Ne ſcio me peccaſſe:⁊ eius rei qᷓ; neſcio:penas luo Et qͥd plus faciã:ſi ſponte peccauero? Atti. A me ſentẽtie ⁊ diſpoſitionis dei cauſas requi ris? Reſpõdebit ſtulte iterrogationi tue liber ſapiẽtie.Altioꝛa te ne queſieris. Et foꝛtioꝛa te ſcrutatus ne fueris.Et alibi Noli eſſe ſapiens multum. Et noli argumentari plus q; opoꝛtet Et in eodem loco. In ſapientia ⁊ in ſimplicita te coꝛdis querite deum. Ac ne foꝛte huic volu mini contradicas:audi apoſtolum euangelica clangẽetẽ tuba O altitudo diuitiaꝝ ſapie ⁊ ſcie dei: qᷓ; inſcrutabilia ſunt iudicia eius: ⁊ inueſti gabiles vie eius. Quis enim cognouit ſenſum domini:⸗ Aut quis conſiliarius fuit eius? Iſte ſunt queſtiones:ð quibus ⁊ in alio loco ſcribit Stultas autem ⁊ ineruditas queſtiones deui-⸗ ta:ſciens quoniaʒ lites generant. Et Eccleſia⸗ ſtes: de quo certe libꝛo nulla eſt amviguitze . Dixi inquit ſapiens efficiar :7 ipᷣa longe facta eſt a me:ꝓfunda pꝛofunditas:quis eam inue⸗ nit:a me queris quare figulus aliud vas fece⸗ rit in honoꝛem:aliud in contumeliam. Et non vis acquieſcere Paulo ꝓ ſuo domino reſpon- Deri. O homo tu qͥs es qui reſpõdes deo: Au di ergo bꝛeuiter teſtimonia ſcripturaꝝ: vt ſtul ta imo impia ſciſcitatio in ꝓꝑpetuuʒ conticeſcat Lodtur deus in Geneſi. Mon adijciam vltra maledicere terre ꝓpter oꝑa hominũ: quia ap⸗ poſita ẽ mens hominis diligẽter ad mala a pu⸗ eritia.Abꝛaam ⁊ Sara audita repꝛomiſſiõe fi⸗ lij Iſaac:ridẽt in coꝛde ſuo: ⁊ tacita cogitatio non latet ſciẽtiã dei.Arguũtur in riſu ⁊ ipᷣa co gitatio quaſi pars infidelitatis repᷣhẽditur:at⸗ tamen non ex eo ꝙ riſere diffidentie ↄdemnãt᷑ ſed ex eo qð poſtea crediderunt iuſticie palmã acceperunt. Loth neſcit in cõcubitu filiarum quid fecerit:⁊ inebꝛiatus ab eis non habet cri⸗ men cõſcientie.Et tamen erroꝛ in vitio eſt. Ar gue ſanctũ viꝝ Jacob: q̃re Rachel foꝛinoſam dilexerit ꝓ qua ⁊ ſeruiuit multo tempoꝛe:et in Lie pꝛimo cõcubitu fuerit contriſtatus:⁊ acq⸗ eſce tandem humane fragilitati que etiam pul chꝛa coꝛpoꝛa diligit: ⁊ defoꝛmia deteſtat᷑. Lu⸗ get Jacob moꝛtem filij ſui Joſeph: ⁊ multo tẽ poꝛe conſolationẽ non recipit filioꝛum:reſpon detq; lugens ⁊ gemens. Uadam ad infernuʒ. ⁊ pꝛobat ſe hominẽ: dum iuſtus ignoꝛat quid actum ſit de iuſto filio YJoſeph. In Exodo ſcri ptum eſt. Si percuſſerit aliquis quempiam et moꝛtuus fuerit:moꝛte moꝛiat᷑. Sinautẽ volẽs ſed deus tradidit eum in manibus eius: dabo tibi locũ:ad quem cõfugiat: qui occiderit. In quo notandũ eſt: ꝙ deus tradidit homineʒ in manus eius:⁊ ille qui occidit per ignoꝛantiam exilio ↄdemnatur. In Leuitico lex exponitur Aniia ſi peccauerit in conſpectu domininon ſponte ex omnibꝰpᷣceptis domini que nõ opoꝛ tet fieri:feceritq; vnum ex eis:ſiue pontifex fu erit:ſiue omis ſynagoga: ⁊ reliquus populus 2 poſtea didicerit peccatuʒ ſuum: quod pecca uit per ignoꝛantiã:offert munus hircum in ca⸗ pꝛis maſculũ imaculatuʒ:⁊ ponet manus ſuas ſuper caput eius:interficietq; illuʒ in loco vbi mactant᷑ holocauſta coꝛam domino: quia pꝛo peccato eſt. Statimq; in ſequentibꝰ. Si tetige rit aliquid imundũ: quod non liceat tãgere: et fecerit per ignoꝛãtiã: ⁊ poſtea didicerit ſiue p⸗ miſerit aliqᷣd:⁊ fuerit oblitus: ꝓnunciabit pec catum ſuuʒz in quo peccaſſe ſe ꝑſpicit: ⁊ offeret domino ꝓ his que peccauit:agnã ſiue capꝛam ꝓ peccato.⁊ pᷣcabitur ꝓ eo ſacerdos ſuꝑ pecca to:⁊ dimittetur ei peccatũ.Sinauteʒ non pᷣua luerit manus eius:vt offerat ouem peccat eiꝰ qͥbꝰ peccauit: duos turtures aut duos pullos columbarũ offert domino: vnum ꝓ peccato:⁊ vnum in holocauſto:⁊ poꝛtabit ea ad ſacerdo⸗ tem. ⁊ offeret ſacerdos ꝓ peccato qð peccauit et dimittetei. Ceteraq; his ſimilia: que ſtudio bꝛeuitatis omitto:ne faſtidiũ ſtomacho tuo fa ciam. In conſequentibꝰ quoq; narrat Moy⸗ ſes:qꝙ in cõſecratione Aaron ⁊ filioꝛũ eius ob⸗ tulerit vitulum ꝓ peccato: ⁊ poſuerit Aarõ et filij eius manus ſuper eum ſuꝑ caput videlicet vituli:qui erat ꝓ peccato:⁊ mactauerit eum:⁊ tulerit eum de eius ſanguine: ⁊ poſuerit ſuper coꝛnua altaris ĩ circũitu digito ſuo:atq; altare mũdauerit Silr in ariete fecerit:⁊ ð ſãguie eiꝰ tetigerit auriculã eiꝰ dexterã: et manũ dexterã ⁊ ſũmitatẽ pedis dextri.Et pꝰ młta alia q̃ nar⸗ rare longiſſimũ eſt: ⁊ enumeratis diebus.vij. ita legimus. Factũ eſt quoq; die octauo:⁊ vo⸗ cauit Moyles Aarõ: ⁊ filios eius:⁊ oẽs ſeni⸗ oꝛes iſrael:⁊ dixit ad Aaron.Tolle vitulum ð bobus ꝓ peccatis ⁊ arieteʒ in holocauſto ima⸗ culatũ:⁊ offeres deo in ↄſpectu domini:⁊ ſeni⸗ oꝛibus iſrael loquere dicens. Tollite hircũ de capꝛis viuũ ꝓ peccato:⁊ vitulum imaculatuʒ anniculũ in holocauſtũ. Dixitq; Moyſes ad Aaron. Accede ad altare: ⁊ fac ꝓ peccato tuo reliqua. Rurſũq; eleuauit Aaron manus ſuꝑ populũ:⁊ benedixit eis.Deſcenditq; cuʒ feciſ ſet ꝓ peccato ⁊ holocauſto ⁊ ſalutari.Nulier generat liberos lege naturali:et imunda eſt:ſi maſculũ peperit diebꝰ.lx.ſi feminã diehbꝰ.lxxx Accuſa creatoꝛem cur ĩmundũ quicq; nomiet qð ipᷣe cõdidit.Et non ſolum ipſa imunda eſt: ſed ⁊ omne qð tetigerit. Cunq; dies inqͥt pur⸗ gationis eius cõpleti fuerint: ſuꝑ filio aut filia offeret agnũ anniculũ im aculatũ: ⁊ pullum co lumbarũ:⁊ turturẽ ꝓ peccato:ad hoſtiũ taber naculi teſtamẽti ſacerdoti.qui offeret in cõſpe⸗ ctu domini:⁊ expiabit pꝛo ea ſacerdos. De le pꝛoſo quoq; qð in die purgationis eius offera tur ꝓ eo victima ꝓ peccato:duoq; turtures:⁊ duo pulli columbarũ. vnus ꝓ peccato:alius ĩ holocauſtũ. Et qͥ fluxum ſeminis patit᷑: eodeʒ ſacrificij oꝛdine ꝓ peccato ⁊ holocauſto libera tur. Et ad extremũ infert᷑. Timoꝛatos facite fi lios iſrael ab imunditijs ſuis:⁊ non moꝛient᷑ ꝓ peccato ſuo.ſi cõtaminauerint tabernaculũ te⸗ ſtamenti. Ipi quoq; Aaron pᷣcipit᷑: vt non in omni tempoꝛe ingrediat᷑ in ſancta ſanctoꝝ: ne foꝛte moꝛiat᷑.Cunq; ait voluerit itrare:offerat vitulum pꝛo peccato: ⁊ arietem in holocauſtũ Buoſq; hircos accipiat ab vniuerſo pło.vnũ ex eis offerat ꝓ peccato ſuo:⁊ vnuʒ ꝓ peccato populi:⁊ arietem in holocauſtũ.Alter hircoꝝ cuncta peccata ſuſcipit populi in typũ domini ſaluatoꝛis:⁊ offert in ſolitudinẽ: ⁊ ſic placatur deus omni multitudini.Ad extremuʒ dictur: ſcon alni lreu ſam dene däng gelo loͤen gleqy fobilt nesd hoſte licoln cauſt feffe Etp (lit nin. ſiſea temn: üda feusſ lerit fend⸗ Uler lo⸗ füil lſt⸗ dom neſce Iitpen peccot. ſocege liecoꝛat Naal füppee gdie xy cun pt peccatoe llbarü ſligoci ſeſeptin okbiren uienteh Undiebe⸗ erngcat usoßfen Tbiſol fenisin Lexcini ſe bign ſniem ltsinfe mumerg ſereke⸗ lartn partt dneſtge Ahonofn mn Gor enscr dent Ari Purnicdie Weriteune oltentſre nAne 1dligiiee mani derei mnaluinn isdeednert. coclauo: Aevinluon d 4 ocantoin domingrſei Colitebie um imaaber . Moſſen T ppecnonn Nonnanstn (ndiqzchte ſaurni Our :ainundadt fmmnidienhe ücgicz onn 1pbinnvrch dez ncſt⸗ oiionuſin Uti apelund⸗ radbaküͤnbt nioiaun e nlandis Le⸗ — N. 4 nm epntt —2 ☛ = — — — Tractatus II ſi comederit homo de ſanctificatis ꝑ ignoꝛanti am:imputatur ei iniquitas:atq; delictuz: ⁊ vo ti reus erit. Ande ⁊ apoſtolus monet euchari ſtiam domini cum cautione ſumendã:ne in cõ⸗ dẽnationem nobis ſumamus atq; iudiciũ. Si dãnatur in lege Snoeenin :quãto magis ĩ euã gelio cõſciẽtia: Trãſeamus ad numeros ⁊ ob cõientioſoꝛũ impudentiã cõfutandam ſumma queq; carpamus. Naʒareus ſãcto crine vene⸗ rabilis alterius ſubita moꝛte maculatur:⁊ om nes dies cõſecrationis eius pᷣteriti irriti fiunt: poſteaq; ꝓ eo offerũt᷑ duo turtures:⁊ duo pul li columbaꝝ. Vnus ꝓ peccato: ⁊ alter in holo cauſtum. In die quoq; cõſumationis eius of- fert᷑ agnus cum holocauſto: ⁊ agna ꝓ peceato Et poſt multa ſcriptũ eſt.vt nũc magniſficetur foꝛiitudo domini: ſicut locutus eſt dicẽs. Do⸗ minꝰ lõganimis ⁊ multe miſericoꝛdie auferẽs iniqͥratem ⁊ ſcelera: ⁊ mundãs nõ faciei inocẽ⸗ tem: ꝓ quo.lxx.interpᷣtati ſunt:⁊ emundãs nõ mũdauit reum: ꝙ ſolus etiã poſt indulgentiaʒ reus ſit pꝛopꝛie conſcientie. Cunq; ait ignoꝛa⸗ uerit populus:⁊ fecerit vnum ex his que face⸗ re nõ debuit pᷣter cerimoniarũ lõgum oꝛdinem infert᷑ ⁊ dicit᷑. Offerre hircũ capꝛarũ ꝓ pecca⸗ to:⁊ placabit ſacerdos ꝓ omni ſynagoga ſilio⸗ rũ iſrael:⁊ ꝓpiciabit᷑ ei dominꝰ: qꝛ ignoꝛantia eſt:⁊ ipi offerent oblationẽ ſuam in ſacriſicium domino ꝓ peccato ſus in cõſpectu eiꝰ: quoniã neſcierunt. IJbiq; addit᷑:ſi anima vna peccaue rit per ignoꝛantiã offeret capꝛam anniculam ꝓ peccato ignoꝛãtie coꝛam dño:⁊ depᷣcabit᷑ ꝓ eo ſacerdos:eo ꝙ ignoꝛauerit ꝓ peccato ignoꝛan tie coꝛam dño:⁊ rogabit ꝓ eo: ⁊ ꝓpiciabit᷑ ei. In calẽdis ſinguloꝝ menſiũ offert᷑ birꝰ capꝛa rũ ꝓ peccato dño. In paſca quoq; ꝑ dies octo a die.xv. menſis pᷣmi vſq; ad.xxj. diem ſacriſi⸗ cium ꝓ peccato eſt. In pentecoſte hircus pꝛo peccato offert᷑ ⁊ in calendis menſis ſeptimi qñ tubarũ clangoꝛ cõcinit᷑ eadem hirci ꝓ peccato religio cõſeruat᷑.die quoq; decimo eiuſdẽ mẽ⸗ ſis ſeptimi:qm ieiuniũ eſt vſq; ad veſperũ: of⸗ fert᷑ hircus capꝛarũ ꝓ peccato pᷣter eũ hircum qui ante holocanſtũ ꝓ peccato ex lege mactat In dieb'quoq; Scenephegie: qñ figebant᷑ ta⸗ ernacula in die.x v. eiuſdẽ mẽſis ſeptimi vſq; ad diẽ.xxij.inter victimas ſemꝑ ꝓ peccato hir cus offerebat᷑: vt illud ünpieat beati Dauid. Tibi ſoli peccaui: ⁊ malũ coꝛam te feci:vt iuſti ficeris in ſermonibꝰ tuis:⁊ vincas cũ iudicarl. Sex ciuitates eligunt᷑ exilij eoꝝ:q̊ non ſpoute ſed ꝑ ignoꝛantiã: vel iactu lapidis: vel impul⸗ ſione manus:vel ioco: vel laſciuia abſq; inumi⸗ citijs infelicitate mag qᷓ; volũtate peccauerũt: ⁊ tñ non abſq; crimie ſunt:dũ relegant᷑ in ꝑpe tuum: ⁊ ante cõſtitutũ diem nec ſupplicatione: Fo. LXVII Epla XVII nec pᷣcio eoꝛũ reuerſio impetrari ⁊ redimi poſ⸗ ſit in deuteronomio:qui liber pᷣteritoꝛum enu meratio eſt. ꝑſpicue demonſtrat᷑:non in oꝑib noſtris atq; iuſticia: dei miſericoꝛdia nos cõ ſeruari dicẽte domino per Moyſẽ. Ne dicas in coꝛde tuo:cuʒ ſubuerterit eos dominꝰ deus tuus a facietua. In iuſticia mea itroduxit me dominꝰ: vt poſſideã terraʒ hãc:⁊ impietate ge tium iſtarũ dominꝰcõſumet eos a facie tua:nõ in iuſticia tua: ⁊ directione coꝛdis tui intrabis vt poſſideas terrã eoꝝ:ſed impietate eoꝛũ do⸗ minus deus tuus cõſumet eos a facie tua: vt ſuſcitet verbum:qð locutus eſt patribus tuis. Abꝛaã: Iſaac:⁊ Jacob: ⁊ ſcies ꝙ non iuſticia tua dñsdeus tuus dabit tibi terrã optimã: vt poſſideas eã: quia populus dure ceruicis eſt. In eo aũt qð dixit. Nerfectus eris cum domi no deo tuo quo ſenſu dixerit ex ſequẽtibus ap pꝛobat᷑. Cuim ingreſſus inqͥt fueris terra: quꝗ dñs deus tuus dabit tibi: nõ diſces facere abo minationẽ gentiũ illarũ. Non inueniet᷑ in te 4 traducat filiũ: vel filiã ſuam ꝑ ignẽ: diuinatiõi pus: vel oibus augurijs ⁊ maleficis artibus et incãtationibꝰ non ſeruies:vt introges magos et ariolos: ⁊ moꝛtuos.abominatio enim dnie omis qui facit hec. Et ꝓpter has abominatio nes dñs deus tuus cõſumet eas a facie tua: p⸗ fectus eris cum dño deo tuo. Deniq; infert. qꝛ gentes iſte quas tu poſſidebis ariolos ⁊ diui⸗ nos audiũt. Tibi aũt nõ dedit dominꝰ deꝰ? tuꝰ Statimq; ſubiungit ꝓphetam vnũ ex te ð fra tribus tuis ſicut me ſuſcitabit dominus de tu us:ipm audies. Ex quo oſtẽdit᷑ ꝑfectum h̊ di⸗ ci non q cunctas vᷣtutes babeat:led qui perfe⸗ ctum ⁊ vnum ſequat᷑ deum. Marratq; ſimilit᷑ de ↄditione exulum:qui per ignoꝛantiã pecca uerunt:quo ⁊ q;diu cõfugere debeãt: atq; ſub iungit Quãdo edificaueris domũ nouã facies loꝛiculaʒ tecto tuo in circũitu ne ſanguis reſis cum aliqs ceciderit ex ea. Et iteruʒ. Si fueriti te vir ͥ nõ ſit mũdus a nocturno fluxu egredie tur extra caſtra: ⁊ non ingrediet᷑ mediũ caſtro rũ:cũq; adueniet veſpera lauabit ſe aqᷓ.⁊ poſt occubitũ ſolis ingrediet᷑ mediũ eoꝛuʒ. De ihßu filio naue duo tm ponam teſtimonia: peccauit Achaʒ:a totus populus offendit.Dixitq; do⸗ minus ad Joſue. Non poterũt ſtare ſili iſrael in cõſpectu inimicoꝛũ ſuoꝛuʒ ſed doꝛ vertent aduerſarus ſuis:qꝛ factum eſt anathemai eis Et non addã vt ſim vobiſcũ: niſi cõtritum fue rit anathema ð medio veſtrũ.Cũq; ſacrilegiũ quereret᷑: ⁊ ſoꝛs latentẽ inueniſſet reum inter⸗ ficiunt᷑ cũ Achaʒ filij eius: ⁊ filie:boues:aſini: pecoꝛa:a tabernaculũ.⁊ quecunq; habere po⸗ tuit: igne deleta ſũt.Eſto ꝙ iße peccauerit :d cõmiſere filij:quid boues: qͥd aſini: d peross Tars Fac deo calumniã: quare vnus peccauerit.et pars popui trucidata ſit: Cur ⁊ ipᷣe lapidatur 7 omnia que habere potuerit vltrix flama con ſumpſerit:Gicamus ⁊ aliquid aliud. Nõ erat inquit ciuitas: quam non tradidit do minus ſi lijs iſraell.abſq; Eneo qui habitabati Gabaõ omnes pugnando ceperunt.quis a domino fa ctum erat:vt induraret coꝛ eoꝝ.⁊ pugnarẽt cõ tra iſrael: vt interficerent᷑.⁊ nõ fieret in eis mi⸗ ſericoꝛdia.⁊ perirent: ſicut pᷣcepit dñs ¶Goy⸗ ſi. Si domini factũ eſt volũtate: vt pacem non reciperẽt:nec ſuſciperẽt iſrael:dicamus iuxta apoſtolũ.Quid ergo querit᷑: Aolũtati eni eiꝰ ͥs poteſt reſiſtere⸗ De Samuel ⁊æ⁊ Malachim Jonathan fauũ mellis guſtauit in ſceptro:⁊ il lumtnati oculis periclitatur:ꝙ neſciẽs fecerit. Hoc enim ſcriptura teſtat᷑:q ignoꝛauerit a pa tre eſſe pᷣceptum:ne quiſq; guſtaret:donec vi⸗ ctoꝛia domini cõpleret᷑. Intantũ autẽ iratus ẽ dominꝰ:vt ſoꝛs iueniret occultũ: ⁊ ipſe fatere⸗ tur dicens: Guſtaui in ſũmitate ſceptri: qð eſt in manu mea paruz mellis: ⁊ ecce ego moꝛioꝛ. Et poſtea interceſſiõe ⁊ pᷣcibus populi libera⸗ tus eſt: dicens ad Saul. Nũc Jonathã moꝛie⸗ tur:qui fecit ſaluteʒ hanc magnã in iſrłe Abſit Viuu dominꝰ.Si ceciderit de capillis capitis eius in terrã:quia cum domino fecit diem hãc 2Z liberauit dũs Jonathan:æ non eſt moꝛtuus. Samuel iraſcit᷑ Sauli: ⁊ non vult ire cũ rege. Poſtea p̃ᷣcibus vincit᷑:vt oſtẽdat humani ani mi in diuerſũ murationẽ Pergit bethleem:ſin gulos filioꝛũ Jeſſe putat ipos eſſe:quos domi nus reqᷣrebat. Cunq; vidiſſet Eliab ait: Eccei᷑ in conſpectu dñi xpᷣs eius.Et ait dñs ad eum. Ne reſpicias ad vultum eius:⁊ ad ſtaturã coꝛ poꝛis illius:quoniã abieci eũ. Aliter enĩ videt homo:aliter deus.Homo eni videt i facie: de us in coꝛde.Atq; in hunc modũ per ois errat: per oĩs coꝛrigit᷑:vt patearhumane mẽtis infir mitas. Miphiboſeth Saul filius interficitur dolo a Recab ⁊ Baana filis Rẽmon Beroti te. Cunq; nũciaſſent Hauid: æ caput aduerſa⸗ rij demonſtrarẽt:occiſi ſũt: Hauid dicẽte. ANi⸗ ri impũ occiderunt virũ iuſtum in domo ſua et in lectulo ſuo. Certe ¶ O&1hiboſeth iuſtus nõ erat: ⁊ tamẽ in eo iuſtus appellat᷑:qð abſq; no⸗ xa interfectus ẽ.Oʒa Leuites cum arca domi ni tranſſert᷑ hieruſalẽ:a laſciuiẽtes boues plau ſtrum in pteʒ alteram declinaſſent:miſit manũ vt ſuſtentaret inclinatã. Statimq; ſequit Ira tus eſt furoꝛ dñi in Oʒã: ⁊ ꝑcuſſit eũ deus ibl ignoꝛãtia: ⁊ moꝛtuus ẽ iuxta arcam dei.Cõ triſtatuſq; DHauid ꝙ ꝑcuſſerit dñs Oʒã:timu⸗ it dominũ i illa die: ⁊ ait. Quomodo ingred ie tur ad me arca dñi⸗HBauid iuſtus ⁊ ppheta:⁊ vnctus in regẽ:quẽ elegit dñs ſᷣm co: ſuuʒ: vt 7 I faceret cũctas volũtates eius:vt videt ignoꝛã tiam domini furoꝛe punitã terrer:atq; triſtat᷑. nec querit cauſam a dño:quare ꝑcuſſit ignoꝛã tem.ſed ſimileʒ ſententiã ꝑtremiſcit. Mꝛecepit Dauid pᷣncipi exercitus Joab:vt numeret po pulũ:ſtatimq; ſcriptura cõmemoꝛat: ⁊ ꝑcuſſit coꝛ ſuum:⁊ dixit ad dñm:peccaui vehemẽter: quia hoc feci.cum iuberet vt fieret: vtiq; quid diceret ignoꝛabat.⁊ tñ ſe ipᷣe repᷣhendit: ⁊ pꝛo hac culpa.lxx. milia hoiuʒ angeli gladio truci dant᷑. Salomon completis templi cerimonijs vtraſq; palmas tẽdit ad dñʒ:⁊ ait. Cuʒ pecca uerit tibi populꝰ.nõ eſt eni homo:qͥ nõ peccet. Abia ꝓpheta Salonites neſciebat ad ſe veni⸗ re vxoꝛem lhieroboã.dixitq; dñs: Ecce vxoꝛ lieroboã ingredit᷑: vt querat vba a te ꝓfilio ſuo:qui egrotat iuxta hoc:⁊ iuxta hoc loque⸗ ris ad eam. Heliſeus ſedebat i mõte:venit ad euʒ mulier: cuius filius moꝛtuus erat:⁊ ample xa pedes eius vociferat᷑. Repellẽte auteʒ eam Biezi:dixit ad eũ vir dei:dimitte eam:quoniã anima eius in amaritudine eſt. Et dñs celauit ame.vt non annũciaret mihi. In libꝛo dier le gimus.fuerũt filij Sobal patr Cariathiarim: gui ꝓphetabat ex dimidio. Et iteꝝ. Filij autẽ Alme B etleẽ ⁊ Netophat hi coꝛona domꝰ Jo ab. ⁊ ꝓphetabat ex dimidio Sarai ⁊ cetera. Bimiliter vtiq; ſancti erant qui ꝓphetabant. Ttamẽ ꝑfectam nõ meruerũt accipe ꝓphetiaʒ Nequaq; de futuro ᷣm tropologiã: ſed in pꝛe ſentiaꝝ iuxta hiſtoꝛiaʒ ꝓphetantes. Abacuch pꝛopheta canticum ſuum hoc inſcribit titulo. Oꝛatio Abachuc ꝓphete ꝓignoꝛantibꝰ. Lo⸗ cutus eni fuerat audacter ad dñm: et dixerat Aſq;quo dñe clamabo:⁊ nõlaudies? Aocife⸗ rabo ad te vim patiẽs:⁊ non ſaluabis.Quare oſtendiſti mihi iniqͥtatẽ ⁊ laboꝛẽ: videre pᷣdaʒ ⁊ iuſticiã:Cõtra me factũ eſt iudiciũ:⁊ contra⸗ dictio potẽtioꝛ: ꝓpter hec lacerata eſt lex.⁊ nõ puenit vſq; ad finem iudiciũ:quia impius pꝛe ualet aduerſus iuſtum: ꝓpterea egredit᷑ iudici um ꝑuerſum:ꝓ quo ſe ipᷣe repᷣhendens ꝙ per ignoꝛantiã ſit locutꝰ:ſcribit canticũ penitentie Si peccatũ nõ erat ignoꝛantia: ſuꝑſiuo ſcribit libꝛũ penitudinis:⁊ voluit id lugere:qð peim non habet. In Ezechiel extrema parte: vbi 2 edificiũ templi in monte ſiti eccleſie multa pon ſecula future ſacramẽta narrant᷑: pꝛimo die et ſeptimo die mẽſis pꝛimi offerũt᷑ victime ꝓ pec catis omniũ:iĩ quo ꝑ erroꝛẽ:aut ignoꝛãtiã pec⸗ cauerunt. Septẽ quoq; diebꝰ paſce hircꝰ ſem⸗ per ꝓ peccato mactat᷑.ſeptimi mẽſis qͥntadeci⸗ ma die:idem ꝓ peccatis ſacriſicioꝛũ oꝛdo cele⸗ bꝛat᷑.Et po ſt alia plurima:q̃ nonẽ iſtius tẽpo ris replicare:ſcriptũ eſt. Erat aũt ibi locus ad occidẽteʒ:dixitq; ad me:iſie eſt locꝰ:vbi codre 7 6 debe tach. (n la homi puetr cpud funt c(o le ve cogit⸗ novo ſobllie ors⸗ mune panie (Mo. tlise Ofſie ſe faci (ede oalloe (ipe Nel ang cune Ueni hon Maltt 96 glona⸗ 4 egdi boorcla ſeduid deris iuidian Olytob hſoſint, ſpolueri jeton o⸗ öufertur⸗ W Ulenont ruecid laltpan catoofte ſlehene Uoreqö Adblatte Ptumnde faete ſünt nußzhoe pizgn dhnn igrlon Mlerimnnte . Ne wiͤnöpen catadſenet ns kaern arpite inirntad eeklne Aikmuezenn neemgumni .Eiechnt Illbodete Carighin tuen Flini Conad Oariittern gui phawn. ncche hl⸗ ogi lenpt nmes anch Nnabrtine⸗ euny e Ainadden aultsiVo⸗ aupsn Pote rſe Fudriit, õ ignunguſt wtuegtildt röbendereN 4 Nunthen. maolitia. gianas. B Ne. Tractatus II debẽt ſacerdotes hoſtiã pꝓ peccato:⁊ ꝓ ignoꝛã tia. Hieremias loquit᷑ ad deum. Scio domine qð nõ eſt homiĩs via eius:nec viri eſt:vt ambu let ⁊ dirigat greſſus ſuos. Jdeoq; pꝛauũ ẽ coꝛ homis et inſcrutabile:quis cognoſcet illð⸗ In pꝓuerbijs legimus. Eſt via que videt᷑ recta eẽ apud homines:⁊ nouiſſima eius veniunt in ꝓ fundũ inferni Ecce hic manifeſte ignoꝛantia condemnat᷑:cum aliud putat homo:⁊ ſub ſpe cie veritatis ad inferna delabi᷑. Multe int cogitationes in coꝛde homis: ſed non tamẽ illi us voluntas:que incerta ⁊ fluctuans:atq; mu tabilis eſt:ſed dei cõſilium obtinet. Quis inqt gloꝛiabit᷑ caſtum ſe habere coꝛ: Et quis ↄfidet mundus eſſe a peccato: BGulcis e ſt eni homini panis mendacij.Et poſtea implebit᷑ os eiꝰcal⸗ culo.A domino greſſus homis dirigunt᷑:moꝛ talis autem quomodo ſcire poterit vias ſuas Omis vir videt᷑ ſibi iuſtus:ſfilius malus iuſtũ ſee facit: ⁊ non laudat exitum ſuuʒ:ſed coꝛrigit coꝛda omniũ deus. filius malꝰ excelſos habet oculos:⁊ palpebꝛis ſuis eleuat᷑.Eſt eni iuſtus qui perit in iuſticia ſua. AUnde dicitur ad eum. Nec ſis iuſtus multum:nec quaſi per ſapienti⸗ am queras ſuꝑflua:ne foꝛte obſtupeſcas Que cunq; eni laboꝛauerit homo:vt reqᷣrat:nmon in⸗ ueniet.ſi dixerit ſe ſapiens intelligere:reperire non poterit.Coꝛ eni nioꝛũ hominũ repletuʒ ẽ Secũdus liber eiuſdeʒ dialogi contra pela⸗ iſtola. K VII Fitobolus. mul ta qdem de ſcripturis memoꝛiter:copi oſeq; dixiſti Et quaſi qbuſdam diſcuſſis nubi bus: clarum viſus es veritatis lumen aperire. ſed quid ad rem: His enim cũctis teſtimonijs videris hominũ accuſare naturam. ac per hoc inuidiam reterre ad deũ: ſi tales homines ↄdi dit: vt obliuione ⁊ ignoꝛãtie peccato carere nõ poſſint. Ex quo ꝑſpicuum eſt hominem poſſe ſi voluerit non peccare. Id enim fecit ꝗõ vita⸗ re non potuit. Abi auteʒ aufertur poſſibilitas aufertur vitium. Nemo enim in eo condem- natur: qð facere nõ potuit. Atti. Sepe di xi te non intelligere conatus meos:nec cõſide⸗ rare quid tu argumẽteris: ſed quia que deꝰ iuſ ſerit ꝓ obliuione:erroꝛe:⁊ ignoꝛãtia:qſi ꝓpec cato offerũf᷑ ſacrificia. Siue hoc male iuxta te: ſiue bene iuxta me HDeus pᷣcepit:meũ eſt obſer uare qð iuſſit: tuũ dei iuſſa rephẽdere. Cri. Nm̃ vim facis perſpicue veruati:⁊ trahis me ad blaſfemiã: cõcedã tibi hoc in veteri lege pᷣce ptum:de ꝗᷓ ſcriptũ eſt. AUetera trãſierũt. Ecce facta ſunt oia noua. Nundqòd ⁊ de euãgelio po⸗ teris hoc appꝛobare: vi puniat᷑ qſpiaʒ eo qõ Fo. LXVI Epia XVIII neſciat: Et ante penas luat: qᷓ reus ſit ↄſciẽtie Atti. Bũ ignoꝛamꝰ: ¶ &anicheus nob con⸗ ſurgit repẽte:qͥ legẽ dicat abolitã: a ſolos noui teſtaméẽti legẽdos libꝛsos Crifo. a me audiuiſti: vt ̊ autumes: Et lex eni patri⸗ bus data: ꝓ tꝑe iuſta ⁊ ſancta ẽ: ⁊ veniẽte euã⸗ Quid eni gelij ꝑfectione: vilioꝛa ceſſarut. Atti. Er⸗ go ncauacg obl eruandũ eſt: qð lege pꝛecipit᷑ Crito. Qucdã obſeruãda: qdã ptermittẽda ſũt. Atti. QAmte video eẽ doctiſſimũ: die mihi:qᷓ de veteri teſtamento obſeruare debeã: zq̃ relinquere. Crito. Maädata obſerua re debemus:que ad vitã ⁊ moꝛes ꝑtinẽt coꝛri gæẽdos: de qbus dictum ẽ. Mandatũ dñi luci dum illuminãs oculos.Que aũt ad cerimoni⸗ as legis: ⁊ ritus ſacrificioꝛũ ꝑtinẽt:relinquen⸗ da ſüt. Atti. Ignoſce mihi:cũ legis ⁊ om niũ ſcripturarũ ſciẽtiã iactites:nõ animaduer⸗ tis qͥd velim dicere. Crito. HMoc intelligo qð loqueris:ſed nõ qð taces. Atti. Tace re videoꝛ: qui tatis exemplis docere te volui: peccare hoiem ꝑ ignoꝛantia: ? beccato vt in lege hoſtias:ita ⁊ in euãgello offerẽdã penitu⸗ dinem. Krito. Ba teſtimoniuz noui teſta mẽti: vbi erroꝛ ⁊ ignoꝛãtia ⁊ ipoſſibilitas man dati teneat crimé. Atti. 125 neceſſe ẽ mul ta pꝓferre: vnũ ꝓferam: cui cõtradicere nõ po⸗ teris. Vas electionis ꝑſpicue loquit᷑.Conſen⸗ tio eni legi dei iuxta interioꝛẽ hoĩem. video au tem alia legẽ in mẽbꝛis meis: repugnanteʒ legi mẽtis mee: ⁊ captiuaãtem me in lege peccati:q̃ẽ in membꝛis meis Miſer ego hõ:qs melibera bit de copoꝛe moꝛtis huius: Gꝛatia dei ꝑ ihm r̊pm dñm noſtrũ. Crito. Pꝛotuliſti teſti⸗ moniũ:qð ꝓ me facit.Liberati ergo de coꝛpo⸗ re huius moꝛtis ꝑ gram vñi noſtri ihu xpi:ne⸗ quaq; vltra peceare debemꝰ. Atti. Libe⸗ rati qdem ſumus baptiſmo ſaluatoꝛis.ſʒ mihi ediſſere quare dixerit: video aliam legem imẽ⸗ bꝛis meis repugnanteʒ legi mẽtis mee: ? capti uantẽ me in lege peccati:quei mẽbꝛis meis eſt que eſt iſta lex regnans in mẽbꝛis hois: ⁊ repu gnãs legi mentis eius: Reſpõde ſimplicit᷑ Ta ces: AHudi eundẽ apoſtolũ pᷣdicãtem:qð enim oꝑoꝛ nõ cognoſco.non enĩ qð volo operoꝛ:ſed qð odi illud facio. Sinautẽ qð volo hoc facio ↄſentio legi:qm bona eſt. Nunc autẽ nequaqᷓ; operoꝛ illud :ſed quod in me habitat peccatũ. Scio enim ꝙ nõ habitat in me hoc eſt in carne mea vonũ. velle eni adiacet mihi: operari autẽ bonũ non iuenio.non eni qð volo bonũ:h̊ ago ſed qð nolo malũ:hoc facio. Sinautẽ qð nolo hoc ego facio:nequaq; ego operoꝛ illud:lſʒ qd habitat in me peccatũ. Crito. Miroꝛ te hoĩem pꝛudentẽ ſic intelligere apoſtolũ vt euz ex ꝑſona ſua:⁊ nõ ex alioꝛũ hoc dicere ſentias 13 - Qui eni ↄſcientio in ſe loquentis xpᷣi libere p clamat:an expimentũ queritis eius:qui in me loquit᷑ xpᷣs:Et in alio loco. Curſũ cõſumaui: ſidem Puaui. de cetero repoſita ẽ mihi coꝛona luſticie.iſte hoc deſe dicere poterat:oꝑari bo⸗ num non inuenio:⁊ nõ qð volo bonuʒ:hocfa cio.ſed qð nolo malũ:hoc ago⸗Quid illò erat boni:qð volebat facere:⁊ nõ poterat: Et quid illud erat mali: qd nolebat: æ tñ vitare nõ pote rat: Ergo nõ ex ſui ꝑſona hoc dicit. ſed ex per⸗ ſona generis hũani:que vitijs ſubijacet ob car nis fragilitatẽ Atti. Parũ mihi tollis: vt totum tribuas. Ego enĩ vnũ hoiem lʒ apoſto⸗ lum intelligo ſubiacere peccato: tu totũ huma num genus aſſeris:qð ſi veruʒ eſt:in genere te nemus ⁊ ſpeciem.nã ⁊ apłs homo eſt:⁊ ſi hoẽ vel de alüs vel de ſe aſi homo loquit᷑. ¶iſer ego homo:quis me liberabit de coꝛpoꝛe moꝛt huius: Et qm non habitat in me: hoc eſt ĩ car⸗ ne mea bonũ. Coꝛruptibile eni coꝛpus aggra⸗ uat animã: ⁊ depꝛimit terrena habitatio ſenſũ multa curanteyʒ. Crito. Si loq̃ris:qſi ego hoc ex pſona generis humani accipiã : et nõ ex pſona peccatoꝛũ. Atti. Et qs tibi hoc cõ⸗ cedit: vt ex ꝑſona peccatoꝛis hoc loquat᷑ apo⸗ ſtolus: Si enĩ ex ꝑſona peccatoꝛis hoc accipi⸗ 28: debeat dicere: miſer ego peccatoꝛ:⁊ non mi ſer ego homo.hõ quippe nature ẽ: peccatoꝛ vo luntatis. Miſi foꝛte ⁊ illud qð ſcriptuʒ eſt Da nitas vanitatũ omia vanitas: ad peccata re⸗ fert᷑: ⁊ nõ ad omes hoies. Et iteꝝ. Nerũtamẽ i imaginẽ pambulabit homo.ac deinde.ho mo vanitari aſſimilatus ẽ: dies eius velut vm⸗ bꝛa ꝑtrãſeũt. Si hoc Cauli teſtimonio nõ mo ueris: qaudi aliud eiuſdẽ: cui cõtradicere nõ po tes. Nihil mihi cõſcius ſum:et cetera.recolen⸗ da dicit teſtimonia Mire:nec meipᷣm iudico: nihil mihi cõſcius ſum. Qui hoc dicebat:nulli us vtiq; peccati ſibi cõſcius erat. Sed quia le gerat: delicta qͥs intelligit: Et ſunt vie: que vi Denkt viro iuſte. nouiſſima autẽ earũ reſi piciũt in ꝓfundum inferni. Et iterũ omnis vir videt᷑ ſibi iuſtus.deus autẽ coꝛda hoiuʒ dirigit. iccir co tẽperabat ſentẽtiã ne foꝛte p ignoꝛantiã de⸗ liquiſſet.maxime cum ſcriptura teſtet᷑.ẽ iuſtꝰ. qui perit in ſuſticia ſua. Et alibi:iuſte qð iuſtũ eſt ſectaberis: ne opinione veritatis a iuſticia declinemus: recoꝛdantis Saulis ? Achazʒ. Crito. Me cõtendere videar: ⁊ in diuerſum abſq; menſura funẽ trahere:ſaltẽ hoc mihi cõ⸗ cede:iuſtos in ſcpᷣturis plurimos appellari. Atti. Nõ ſolũ plurimos: ſed inumerabiles. Crito. Si inumerabiles iuſti ſunt.⁊ hoc ne⸗ gari nõ poſſit qͥd mali locutus ſũ:poſſe eſſe bo minẽ ſine peccato:ſi velit⸗hoc ẽ alijs vbis dice re poſſe iuſtũ ſine peccato eẽ:in eo ꝙ iuſtus eſt Atti. Juſtos eẽ ↄcedo.ſine omni aũt pecca⸗ to:oĩno non aſſentio.Eteni abſq; vitio :quod grece ðꝛx&αM holem poſſe eſſe aio:ſine eẽ ne⸗ go.id enĩ ſoli ðᷣo cõpetit omniſq; creatura pec⸗ cato ſubijacet: ⁊ indiget miſericoꝛdia dei:dicẽ te ſcriptura. Miſericoꝛdia domini plena ẽ ter ra. Et ne quaſi maculas quaſdã in ſanctis vir videar ꝑſcrutari:in bus erroꝛe ſũt lapſi: pau ca ꝓferam:que nõ ad ſingulos:ᷣ ad oẽs in cõ⸗ mune ꝑtineat. In.xxxj. pſalmo ſcriptũ eſt: di⸗ xi ꝓnũciabo aduerſum me: iniqtatem meã do mino: ⁊ tu dimiſiſti impietatẽ coꝛdis mei. Sta timq; ſequit᷑ ꝓ hac:hoc ẽ impietate: ſiue iniqͥ tate (vtrüq; enim intelligi põt)oꝛabit ad teoĩs ſanctus in tpe opoꝛtuno Si ſanctus ẽ: quomo do oꝛat ꝓ inidtate. Si inidqtatem habet: q̃ rati one ſanctus apellate Juxta illũ videliceʒ mo⸗ dum:qui et in alio ſcribit᷑. Septies cadit iuſt ⁊ reſurget.Et iuſtus accuſatoꝛ ſui ẽ in pncipio Bmonis. Et als alienati ſunt peccatoꝛes a vul⸗ ua:errauerũt ab vtero:locuti ſũt falſa. Ael ſta tim vt nati ſunt:ſubiacuere peccato in ſimilitu dinem pᷣuariationis Ade: qui eſt foꝛma futuri Vel certe ſtatim: vt de vtero vᷣginall natus eſt xpᷣs: de quo ſcriptũ eſt. Omis qͥ aperit vuluiã ſanctũ dñno vocabit᷑. Oẽs heretici errauerunt nõ intelligentes myſteriũ natiuitatis eius:ma giſq; ad ſpecialeʒ natiuitatem ſaluatoꝛis qᷓ; ad oĩuʒ hoiuʒ referri poteſt hoc quod dicit᷑. Qui aperit vuluã ſanctꝰvocabit᷑ dño. Solus enim xpᷣs cluaſas poꝛtas vulue vginalis aperuit:dq mñ cdlauſe iugiter ꝑmſerũt. Hecẽ poꝛta oꝛiẽta lis clauſa:p qu ſolus põtifex ingredit᷑ ⁊ egre dit: ⁊ nihilominꝰ ſemꝑ elauſa eſt. Illud qͥʒ qðᷣ in volumine YJob ſcriptũ ẽ. Nũqͥd mũdus erit hõ coꝛam deo?aut in oꝑibus ſuis irrepꝛehẽſi⸗ bilis vir:ſi aduerſus famulos ſuos non credit Et contra angelos pꝛauum qᷣd repperit:quãto magis in is qͥ habitant domos luteas:e quibꝰ ⁊ nos de eodẽ luto ſumus:?Qõ ſi aſſerueris:b dici ex ꝑſona Eliphat themanite: itellige non ab eo dici. ſed ab illo qui ſub ꝑſona angelii vi⸗ ſione:⁊ in reuelatione loquit᷑ ei ſnias dei Sed eſto vt loquat᷑ Eliphat: qð ꝑſpicue angeł lo⸗ quit᷑. Nundqᷣd non hoc eſt ꝑſona Job ꝓpꝛie di ci Temptatio eſt vita homis ſuꝑ terram. Et ſi ego peccaui:qͥd ego poſſuʒ facere: Et quare oblitus es:nec feciſti iniqͥtatis mee obliuioneʒ ⁊ emendationẽ peccati mei? Quomodo eni pᷣt eſſe iuſtus homo ſuꝑ terrã apud deũ:Et iterũ Si fuero iuſtus nõ audiet me:ſed iudicio eius indigebo. Et rurſũ:qꝛ ſum unpius cur fruſtra laboꝛo: Si lotus fuero nitro:⁊ mũdus mũdis manibus:ſatis me ſoꝛde tinxiſti Si peccauero cuſtodies me. Ab iniqtate autẽ me nõ facies i⸗ nocentẽ.Et ſi impie egero:ve mihi Et ſi fuero C ſue gton ir vitae hiliſe hi.E deich tn ctpadt fentee hottio Auis⸗ ſoꝛde: füſigr Zutea lſiat. boꝛüſe zintel Egoo ſpost geci Wwetat ccon ace Cſſti lſeg pd lbeot. Jobie grouia ꝛonus deiſee ſionis ſeraqre leytiännn cppoolo pohereiu Dresne giandei tligace Komegona Geneg mänö⸗ ſnee de Nyein Min bekag Plnnen. Grone⸗ deiſute alt kepengge⸗ i doce Ainept Abei cer aneſtenic ohinnis llnsi:gtan, hnbabead lindcleenn Mescadtiub ullinörape Neeamtsafli lütfla Helte enoitſunlitn ckfonsfuunrt Rnlrhsc is eenwor creidenmenm äritansensn n ſaunmez XNNti dio Ron Cngloseonn d 4 beciponsciin ſrugrult tche d ulches Midricen ſustripthi loeſcosntnot „ garepenn oslutneli Abideneen untt:ilir booumti Uftalire lud qs in ꝓuerbijs legimus Tractatus II iuſtus nõ potero reſpirare. Olenus eni ego ſũ ignominie. Et iteꝝ. Quis eni erit mũdus a ſoꝛ de: Nec vnus qͥdem etiam ſi vnius diei fuerit vita eius ſuꝑ terrã: ⁊ numerabiles menſes illi us. Qõ ſi dixeris ꝓnomen qs :non ꝓ impoſſi⸗ bili:ſed ĩterdũ ꝓ difficili accipi. Reſpõdebo ti bi. Et vbi eſt illud qð temere ꝓtuliſti: Facilia dei eſſe mãdata:⁊ ea facile poſſe cõpleri dicẽte ſcriptura. Vir in doloꝛe laboꝛat ſibi: ⁊ vim fa- cit ꝑditioni ſue:vt oppꝛeſſa ⁊ ſubiugata:⁊ mo⸗ riente carne: viuat in eo ſpũs:ridiculãq; illã ex poſitionẽ Demoſthenis veſtri nõ dixiſſe Job Quis erit mũdus a peccato?Sʒ qͥs mundusa ſoꝛde: Pꝛetereo:qꝛ ꝓbare conat᷑:ſoꝛdes pãno rũ ſignificari in infantia: nõ vitia peccatoꝛum. Aut certe ſi nõ ſic intelligit:dicite vos:qͥd ſen⸗ tiat. Tam etia iuolutus dictoꝛ eſt: ⁊ nimio ver boꝛũ ſqualoꝛe cooꝑtus: vt ſuſpitioneʒ magis qᷓ; intelligentiã lectoꝛi pᷣbeat.ad extremũ ĩfert. Ego aũt ad hoc qͥd reſpõdebo? Manũ ponã ſuꝑ os meũ:ſemel locutus ſũ.In ſecundo non addã. Ecce Job noſter imaculatus:⁊ ſine äre⸗ la:et abſtinẽs ſe ab omni malo:q̃li fine iuſticie coꝛonat᷑:vt miſericoꝛdia dei indigeat. Hoc ẽ il Quis gloꝛiabitur caſtũ ſe habere coꝛ: Aut qͥs confidit ſe mundũ eſſe a peccato:? SFac qð ⁊ hic :nõ ꝓ impoſſibili: H ꝓ difficili dixerit. Tolle ergo ſniaʒ:et rade ðᷣ lbꝛo tuo:facilia dei eſſe mãdata Quod ſi illud Johis apoſtoli apoſueris:mãdata eiꝰ non ſũt grauia. Et de euangelio. Jugũ meũ ſuaue eſt. ⁊ onus meũ leue.Facile reuinceris: leuia eum dirciſſe euangelij mãdata: ad cõparationẽ ſuꝑ⸗ ſtit onis iudaice:in qua varia cerimoniarũ ge nera q̃rebãt᷑:que iuxta lram ⁊ apoſtoli dei ſen tentiã nullus potuit explere. VUnde ⁊ in actibꝰ apoſtoloꝝ ſcribit᷑:nunc ergo quid tẽptatis im ponere iugũ ſuꝑ ceruicem diſcipuloꝝ:qð neq; patres nr̃i:neq; nos poꝛtare potuimus: ſed ꝑ gram dñi ihu ſaluari credimus: quẽadmoduʒ ⁊ illi Jacobus ſcribit apoſtolus. Si iudicas le geuim: non es factoꝛ legis: ſʒ iuderx. Ille iudicat ſegem: qᷓ dicit aliqͥd non iuſte pᷣceptum: ⁊ igno rantiã nõ habere peccatũ.Et fruſtra offerri vi ctimas ꝓ erroꝛe:qð peccati nõ habet ↄſtiẽtiã. Meq; enim in lege ratio querit᷑:ſed auctoꝛitas Igdẽ in eadẽ dicit epła. Ira viri iuſticiã dei nõ oꝑpat᷑.⁊ qͥs noſtrũ carere poſſit ira: de qua ſcri prum eſt. Ira ꝑdit etiã ſapiẽtes. Signiſicater .; non iram dei: ſed iram viri poſuit. Ira enim dei iuſta eſt.ira autẽ viri de ꝑturbata mente ꝓ cedit. Unde ⁊ in pſalmo ðꝛ. Iraſcimini ⁊ noli⸗ te peccare.qui verſiculꝰ quẽ ſenſũ habeat:apo ſtolus docet. Sol nõ occidat ſuꝑ iracundiã ve ſtram: vt pctm oino ſit vłleuiter iraſci:iuſticia aut irã celeri penitudine mitigare. Uñ ꝓ ocio⸗ Epla — H Fo. IXN XVIII ſo verbo reddituri ſumus rõnem in die iudicij Et in eodẽ euangelio legimus: qͥ iraſcit᷑ fratri ſine cauſa:reus erit iudicio.lʒ in pleriſq; codi⸗ cibus antiqͥs ſine cauſa additũ ſit:vt ſcʒ ine cũ cauſa qͥdem debeamus iraſci. Quis hoiuʒ po⸗ terit dicere:ꝙ ira que abſc iuſticia eſt:in ſem⸗ piternũ vitio careat: Et iteꝝꝑ:ne gloꝛieris ĩ cra ſtinũ. Neſcis eni quid adueniens pariat dies. AVngde ſcriptũ eſt:ne beatuʒ dixeris quẽpiã añ moꝛtẽ.qᷓ;diu eni viuimꝰ:in certamie ſumus: et q;diu in certamic:nulla eſt certa victoꝛia. que etiam apoſtolo foꝛtiſſime pliati: in futuro ſecu lo reſeruat᷑. Oũs atq; ſaluatoꝛ ſub ꝑſona aſſũ⸗ pti homis loquit᷑. Inſipientiſſimꝰ enĩ oiuʒ ho- minũ ſũ.⁊ nõ eſt homis pꝛudentia in me. Et in Ix viij.pſalmo. Beus tu ſcis inſipientiãs meaz: ſed fatuũ dei ſapientiꝰ eſt hominibꝰ. In Eccle ſiaſte quoq; ſcriptuʒ eſt. In multitudine ſapi⸗ entie multitudo ſciẽtie.⁊ qᷓ addit ſciẽtiã: addit doloꝛẽ intellectus:ꝙ ꝑfectiõe careat.Et ex eo qð nouit:quãta nõ nouerit: ⁊ odio inqt habui vitam: qm malũ eſt opus qð operoꝛ ſuꝑ terrã oiĩa enim vanitas:⁊ pᷣſumptio ſpũs:nemo ſcit: qͥd futuꝝ ſit.quia ſicuti eſt: quis annũciabit ei Sunt iuſti:ad quos ꝑuenit quaſi opus impio rum. Et ſũt impij:ad quos ꝑuenit quaſi opus iuſtoꝝ.Moc iccirco ðꝛ: qꝛ certũ iudiciũ ſolius dei ẽ: ⁊ q́s putamus iuſtos:ſepe peccatoꝛes in ueniunt᷑.et qͥs ecõtrario peccatoꝛes: apud dei ſciẽtiã iuſti ſũt:quãtũcũq; laboꝛauit homo:vt inqͥrat: nõ reperiet Et ſi dixerit ſapiẽs.noſſe ſe iuenire nõ poterit. Oiuz eni vnus occurſus ẽ: coꝛdaq; filioꝝ hoĩiuʒ repleta ſũt malicia. ⁊ i cer to ſtatu:q̃ grece cιιεοα dicit: muſce moꝛi⸗ ture: ſiue vt in hebꝛaico habet᷑:; monue demo⸗ liunt᷑:atq; coꝛrũpunt ſuauitatè olei.quis moꝛ⸗ taliũ aliquo erroꝛe nõ capit᷑: Quẽ hereticoꝝ ⁊ falſoꝝ dogmatũ venena nõ maculãte Cempꝰ inqͥt eſt: vt incipiat iudicium de domo dñi.Si aut pꝛimũ a nobis:qͥs finis eoꝝ qͥ non credunt euãgelio: Et ſi iuſtus vix ſaluet᷑:impiꝰ⁊ pecca toꝛ vbi parebit:? Certe iuſtus ẽ qͥ in die iudici vix ſaluat᷑.ſaluaret᷑ aũt facile:ſi nihil haberet macule.ergo iuſtus eſt i eo ꝙ floꝛet multis vir tutibus:et vix ſaluatur in eo: quod in quibuſ⸗ dam dei indiget miſericoꝛdia.Quattoꝛ ſunt turbationes:quibus genus vexatur humanũ due pꝛeſentes :et due future.due bonoꝛum .et due maloꝛuʒ. Egritudo que grece dicit Ann gaudium qð illi Xρρ velAοVνπν vocant G;qᷓ; n Aovi voluptas a pleriſq; dicatur. alte⸗ rum mali:alterũ boni:excedimuſq; menſuraʒ: ſi gaudeamus ſuper his: que non debemus di uitijs:potentia:thonoꝛibuſq;: inimicoꝛũ infeli: citate: vel moꝛtibus.aut econtrario pſentium maloꝛum doloꝛe cruciamur aduerſis: exilijs: 14 säsõä Tars auptate:langoꝛe: et moꝛtibꝰ õ apo ſtolus fieri ꝓhibet.Et rurſũ ſi cupiamꝰ ea que arbitram ur bona: hereditates:honoꝛes: ꝓſperitates oiuʒz rerũ:⁊ coꝛpoꝛũ ſuauitateʒ.⁊ cetera:quoꝛuʒ pᷣſentia gaudio fruimur. ⁊ me⸗ guimus illa:que puramus aduerſa:qͥbus adꝑ fectum carere iuxta Stoicos Zenonẽ videlicʒ Chꝛyſippũ poſſibile ẽ.cui ſentẽtie omnis ſcri⸗ ꝓture ſancte cõſentit auctoꝛitas. Ande ⁊ Joſe phus Machabeoꝛuʒ ſcriptoꝛ hiſtoꝛie:frangi apo ſcribit᷑ ic venit in teſtimoniũ: vt teſtimoniũ venientẽ in hunc mundũ. ⁊ regi poſſe dixit ꝑturbatiões animi:nõ eradi⸗ cari.⁊ qͥnq; Thuſculanarũ q̃ſtionũ Ciceronis libꝛis his diſputationibꝰreferti ſunt. ugnat eni iuxta apoſtolũ aduerſũ nos fragilitas coꝛ⸗ Hoꝛis:⁊aſſpiritalia neqcie in celeſtibꝰ manifeſta ſunt dicentẽ oꝑa carnis ⁊ oꝑa ſpũs:⁊ hec ſibiĩ uicem aduerſant᷑:vt non qᷓ̃ volumus ipᷣa facia mus.Si nõ qð volumꝰ facimus: ſed qð nolu⸗- mus illud oꝑamur:quõ ðꝛ poſſe hoĩeʒ ſine pec cato eſſe ſi velit: Ecce apłs. Omeſq; credẽtes qð volũt implere nõ pñt.Charitas oꝑit multi tudinẽ peccatoꝝ:nõ tã pᷣteritoꝝ qᷓ; pᷣlentiũ: ne Vltra dei in nos manente charitate peccemus. Qus ob rem de muliere peccatrice ðꝛ. Dimit⸗ tunt ei peccata multa. Ex quo itelligimꝰnõ no ſtre ſolũ eẽ ptãtis facere qð velimus:ſed ⁊ cle mẽtie. Si nr̃am adiuuet volũtatẽ deꝰ lux apel lat᷑:⁊ tenebꝛe in eo ſunt vlle.qñ dicit nullas te⸗ nebꝛas in dei lumie repiri:oſtẽdit oia alioꝛum lumina ali ſoꝛde maculari.Deniq; ⁊ apoſtoli appellant᷑ lux mundi. Sed nõ eſt ſcriptuʒ:ꝙ in ſtoloꝝ luce nulle ſint tenebꝛe.Et de Johe phiberet de lumiĩie:vt oẽs crederent per illum. Mon erat ille lux:ſed vt teſtimoniũ ꝑhiberet ð lum ine. Erat lux vera:que illumĩat oẽʒ hoĩeʒ Vnde ⁊ de eo ſcbtü eſt.Qui ſolus habet imoꝛtalitatẽ:⁊ lucem ha⸗ bitat inacceſſibilẽ. Et certe legimus imoꝛtales angelos:imoꝛtales thꝛonoſ:⁊ dñationes:cete raſq; vtutes. Sed ſolus deus e ſt imoꝛtalis.qꝛ non eſt per gram vt cetera:ſᷣ per naturã. Quã ob cauſam idem apoſtolus ſcribit. Deum ſolũ eſſe ſapientem. Cum ⁊ Salomõ ⁊ multi alij ſã- cti ſapientes vocent᷑.Et dicatur iuxta hebꝛai⸗ cum ad pᷣncipem Tyri: Sapiẽtioꝛ Daniele es tu?: Quomodo ergo ſolus lux:ſolus imoꝛtalis ⁊ ſolus ſapiens apellat᷑: cum multi imoꝛtales et luces ⁊ ſapiẽtes ſint: Sic ꝑfectio homis:nõ ex natura:ſed ex gratia veniẽs:imꝑfectos eos qͥ ꝑfecti vident᷑ eſſe demõſtrat. Quod aüũt ſcri ptum ẽ Et ſanguis ieſu filij eius mũdat nos ab oĩ peccatoꝛtã in ↄfeſſione baptiſmatis:qᷓ; i cle⸗ mentia plenitudinis. Sʒ aliud ẽ mũdari a deo aliud ꝑ ſe eſſe ſine vitio. Juxta illud Job. Lu⸗ na nõ plẽdet:⁊ ſtelle nõ ſũt mũde iĩ ↄſpectu eiꝰ: 8 Sᷓto magis hõ putredo:⁊ filius hols vermis. . Hine eni os obſtruit᷑: ⁊ noxiusẽ mũdus deo qꝛ ex ↄꝑibus legis non iuſtiſicabit᷑ oĩs caro co ram eo:nullaq; diſtaãtia eſt ꝑſonaꝝ. Oẽs enim peccauerüũt:⁊ indigent głia dei:iuſtiſicati gra⸗ tis ꝑ gr̃am ipᷣius.Sinautẽ ſcribit:exiſtimam⸗ fide iuſtificari hoiem ſine oꝑibus legis: ſiqͥdeʒ vnus ẽ deus:qͥ iuſtiſicat circũciſionẽ ex lege:⁊ pᷣputiũ ex ſide.Manifeſte oſtẽdit :nõ in hois merito:ſed in dei gra eẽ iuſticia: qͥ ſine leg ope ribus credẽtiũ ſuſcipit fidẽ. Vñ ſequit᷑:pecca⸗ tũ nr̃i nõ dñabit᷑.Cur: qꝛ non eſtis ſublege:ſʒ ſub gra. Mon eni volẽtis:neq; currẽtis:ſed mi ſerentis eſt dei. AUnde ⁊ gentes qᷓ non ſectabãt᷑ iuſticiã cõpꝛehenderũt iuſticiã. Juſticiã auteʒ ex fide. Iſrael aũt ſequẽs legem iuſticie:ĩ legẽ iuſticie nõ ꝑuenit:qm non ex fide:ſed ex oꝑib⸗ offend erũt in lapidẽ offenſionis.Finis eni legl xpᷣs ad iuſticia oi credẽti. Cũcte ꝓpeeple apo ſtoli hoc habẽt pncipiũ. Gꝛatia vobis ⁊ pax a deo pfe ⁊ xpᷣo ihᷣu dño nr̃o.Et ſimili fine clau⸗ . dunk. Ad CLoꝛinthios qͥʒ ſcribit᷑ At nõ indige atis vlla donatiõe:expectãtes reuelationẽ dni nxr̃i ieſu xpᷣitͥ ⁊ cõſirmabit vos vſq; in finẽ ſine crimie:in die dñi nr̃i ieſu xpᷣi.lʒ ergo nulla indi geamus donatione: tamẽ expectamus reuela⸗ tionẽ dñi nri ihu xpᷣi:qui tũc nos in oĩbus ↄſir mabit:a oſtẽdet ſine crimine:cum dies dñi nr̃i ihu xpᷣi:⁊ mundi finis aduenerit:vt nõ gloꝛie⸗ tur oĩs caro in ↄſpectu eius. Paulus platauit Apollo rigauit:ſed dominꝰ incrementũ dedit ergo neq; d plantat: neq; qui rigat eſt aliquid: ſed qui incremẽtũ dat deus.ipᷣius eni agricul⸗ turatipᷣius ediſicatio ſumus. Juxta gratiã dei qua ſapiẽs architectus ponit fundamẽtũ.No lite inquit voſmetipᷣos deciꝑe.Si qs ſapiẽsẽ in vobis in ſeculo iſto:fatuus fiat:vt ſit ſapiẽs Sapientia eni mundi ſtulticia eſt apud deum. Dñs cognoſcit cogitationes hominũ:qꝛvane ſunt.⁊ iteꝝ. In nullo eni mihi conſcius ſũ:ſed nec i hoc iuſtiſicatus ſum:quia qui me iudicat᷑ dũs eſt. Dicit᷑ ⁊ vobis:qͥ ſine peccato vos eſſe dicitis:q habetis:qð non accepiſtis: Si aũt accepiſtis:qͥd gloꝛiamini: qſi non acceperitis: Dam ſaturati eſtis:iam diuites facti eſtis.⁊ vt ciamustnon ex nobis:ſed ex dei cũcta pẽdere iudicio:veniam inqt citius ad vos:ſi dñũs vo⸗ luerit.qui eni dicit veniam ad vos ꝛoſtendit ſe velle:monſtrat cupere:ꝓmittit aduentuʒ. Sʒ vt cautius hoc loquat᷑ infert ſi dominꝰ volue/ rit. ſi qͥ eni putat qͥd noſſe: necduʒ nouit ſicut noſſe opoꝛtet.vas electiõis humilitate deiectꝰ imo conſcientia fragilitatis ſue loquitur. Ego ſum minimus apoſtoloꝛuʒ:qui non ſum dignꝰ vocari apoſtolus.quoniaʒ perſecutus ſum ec⸗ cleſiam dei:gratia autem dei ſum id quod ſum A 4 “ C gori llu fadeie ſolisl ſettau gueme cama Uin.E eplta nanoſt ſros hoexo fgkerta ſcennn gquine⸗ ro ler liomo lſeni. Hibus: la Chꝛ ſactus, gvepol ec repoor bus:e exſide looie chꝛiſtea Heca lleco lent in 1yelle⸗ ſiciam: ſtnso niakinxi derſe onuicen og:rcu poleltate: lesgrge Detiorgn fiihenap notheede Vnauu W ſſt er ſriroer ſuannl lilliusg herben oſtolie nbin degpo nbeh⸗ nlhangs nn Pim dcde⸗ NHutn ſtkengn netſcingr⸗ gsſig ſmnilge⸗ irlge lantper⸗ Kihee masſäi imſani cinm Biktieite Ueſtige gig uafin e echenp⸗ nborgar⸗ Aſiniſtech⸗ bi Aiͤrei Greuciged öeiſr Fergonlunt pecannsnat: nos nechf⸗ Edisii neni nicr Paluſiu ncnnidd ingatcut k . ngemi ütmamtük ge Slti innhlni uchntden stüghl Picntusſt d unüteile emuru cgin ſimuntie ugin ſtln Kpänſi a 4 X Tractatus II a gratia ipius in me vacua non fuit: ſed omni⸗ bus illis amplius laboꝛaui.non ego aũt: ſ̊ gra tia dei que mecuʒ eſt. dicit ſe plus omnibꝰ apo ſtolis laboꝛaſſe:ſtarimq; laboꝛẽ ſuum ad dei re fert auxiuum. Mon ego inquiens :i5ᷣ gratia dei que mecum ẽ.ſicut ⁊ in alio loco loquit᷑. YFidu ciam autẽ talem habemus per ihm xpᷣm ad de um. MNon quia ex nobis ipᷣis ſufficiẽtes ſimus reputare aliquid: quaſi ex noſtro ſed ſufficien tia noſtra ex deo eſt: qui ⁊ dignos nos fecit mi niſtros noui teſtamenti. Non eni iuſtiſicat᷑ ho mo ex opibus legis niſi per fidẽ ihu xpᷣi. vnde infert ⁊ nos ĩ ieſum chꝛiſtũ credimus:vt iuſti⸗ ficemur ex fide chꝛiſti ⁊ non ex operibus legis. quia ex opibus legis non iuſtiſicabitur vĩs ca⸗ ro.ſi eni ex lege iuſticia.ergo xpᷣs ſine cauſa G-⸗ tis moꝛtuus eſt: in lege maledictio eſt Scriptũ eſt eni. .aledictꝰ omis qui non ꝑmanet i om nibus: que ſcripta ſunt in libꝛo legis: vt faciat ea. Chꝛiſtus nos redemit de maledictiõe legis factus ꝓ nobis maledictio. Si eni data eẽt lex que poſſet viuificare: vere ex lege eſſet iuſticia Sed cõcludit ſcriptura omnia ſub peccato: vt repꝛomiſſio ꝑ fidem ihu chꝛiſti daret̃ credenti bus:lex ergo pedagogus noſter fuit i xpᷣm: vt ex fide iuſtiſicemur. Unde addit: ⁊ vno vſicu⸗ lo oia compꝛehẽdit: dicens. Euacuati eſtis in chꝛiſto:qͥ in lege iuſtiſicamini:a gra excidiſtis. Hec cuncta ꝑcurro: vt oſtẽdam a nullo legem eſſe cõpletã:⁊ per legem mãdata omia que ↄti nenfk in lege. Beus eſt eni qui oꝑatur in nobis 2 velle ⁊ perficere laboꝛat apoſtolus :iuxta iu⸗ ſticiam: que in lege eſt: ſine querimonia cõuer ſatus:omia ꝓchꝛiſto ducit qſquilias.vt inue⸗ niat᷑ in xpᷣo non habẽs ſuã iuſticis: que ex lege ſed q̃ ex tide xp̃i eſta deo. Añ ſcribit ad Thelſ⸗ ſalonicenſes. Fidelis autẽ eſt dũs: qui vᷣuabit vos:⁊ cuſtodiet a malo:ergo nõ liberi arbitrij poteſtate:ſed dei clementia cõſeruamur Ac ne putes argumẽtationibꝰ vanis que mouent au diẽtib?queſtiones: veritatẽ ſidei poſſe ſubuer⸗ ti:idem apoſtol“ ſcribit ad Limotheũ. O Ti⸗ mothee depoſitũ cuſtodi:deuitãs Pfanas vo⸗ cum nouitates: otradictiões falſi nois ſcien⸗ tia:quã q dam ꝓmittentes circa ſidem erraue⸗ rũt. Honitas eni a miſericoꝛdia ſaluatoꝛis no ſtri:nõ ex oꝑibus iuſticie que fecimus: ſed ſᷣm ſuam miſericoꝛdia ſaluos nos fecit:vt iuſtiſica ti ilius gra:heredes ſimus vᷣm ſpem vite et᷑ne Hec bꝛeuiter q̃ſi ex latiſſimo atq; puicherrimo apoſtolice doctrine pꝛato carpſimus: vt dure frõtis impudẽtia cõterat᷑. Crãſeamꝰ ad enãge lia:⁊ apoſtolicos igniculos clariſſima xpᷣilam pade cõpleamꝰ. Omnis ait qͥ iraſcit᷑ fratri ſuo ſine cauſa:reus erit iudicio.Qui auteʒ dixerit racha:qð interpᷣtatur vanus ⁊ abſq; cerebꝛo: Fo. LXX gelici ſenatus. Qui auteʒ dixerit fatue:reꝰ erit gehẽne ignis Quis nr̃jm põt huic vitio nõ ſub iacere:cum etiã ꝓ ocioſo verbo reddituri ſimꝰ rõnem in die iudicij? Si ira ſermonis iniuria atq; interdũ iocus iudicio:cõcilioq;:⁊ gehẽne ignibus delegat: ad merebit᷑ turpium reꝝ ap⸗ petitios⁊ auaricia: que radix eſt oiuʒ maloꝛuzʒ Si inqͥt offers donũ tuũ ad altare.⁊ ibi fueris recoꝛd atus qꝛ frater tuꝰ habet aliquid aduer⸗ ſus te: dimitte ibi donũ tuũ ante altare: ⁊ vade bᷣmũ recõciliari fratri tuo:æ tunc veniens offe⸗ res munus tuũ. MMee eſt ptãtis:vt nõ habeaʒ aliqͥd cõtra fratrẽ meum. At aũt ſlle aduerſus me habeat: aut nõ habeat:in illius volũtate cõ ſiſtit. Quid ergo faciã:ſi reconciliari noluerit: obſecrem: flectam genua: ſed audire ↄtemnet. an obtoꝛto collo nolentẽ in ius amicitie traha⸗ Et que eſt maioꝛ inimicitia: q; amicitias nece! ſitate ſociare? Neq; eni dixit roga eum: vt tibi cociliet᷑:ſed recõciliari pᷣmũ fratri tuo:⁊ ſic of⸗ feres manus tuũ ad altare. Nõ ꝙ impoſſibilia deus pᷣcepit:ſed intantũ patiẽtie culmẽ aſcẽdit vt ꝓpe impoſſibilia ꝓ difficultate nimia pꝛece piſſe videat᷑ ad deſtruẽdã ſniaʒ tuam: qua ſcri bis facilia eſſe dei mãdata. Scãdalizãtem ma⸗ nuin:oculũ: ⁊ pedẽ iubemur abſcidere.Eſto ꝑ tropologiã dictũ ſit ꝓ amiciſſimis?: ⁊ ꝓꝑ conlſan⸗ guineis: ⁊ fraterno nobis vel coniugali amoꝛe ſociatis: facile ne arbitramur ob quaſdã offen⸗ ſas: tantã ſubito abſcidere charitatẽ: Quodq; dicik. Sit vᷣmo veſter:eſt eſt:nõ nõ: qͥd autem amplius eſt:ex malo eſt.foꝛſitan de vra ſchola reꝑiatur: qui nũqᷓ; mentitus ſit: nec audieritii lud ꝓpheticũ ⁊ apoſtolicũ Ego dixi in exceſſu mentis mee: omnis homo mendax. Et neſciat ſcriptũ in alio loco.Os qð mentit᷑: occidit ani mã. Aerberanti maxilta :alterã iubemur o nere. Zollenti tunica:etiã palliũ cõcedendũ ẽ. Angarianti ſe mille paſſibus:ↄuobꝰmilibꝰcol la pᷣbenda ſunt. Petenti le: da. ⁊ volẽti a te ac cipere mutuũ:ne aduertaris. Si duos nũmu: los habuero:⁊ alius popoſcerit:aut daboipſi et mihi mendicandum erit. aut ſi non dedero: trãſgreſſoꝛ legis inueniar. Illud autẽ quod di cit᷑. Diligite inimicos veſtros: bñfacite his qͥ oderunt vos:⁊ oꝛate ꝓ pſequẽtibus et calum⸗ niantibus vos. Foꝛſitan in vro cetu inuenit᷑ apud vos rara auis eſt. Qui peccata ſimplicit᷑ ↄfitent᷑ inerent᷑ humilitate clemẽtiam ſaluato ris Quodq; ſequit᷑. Cauete:ne iuſticiã hoc eſt elemoſynã veſtrã faciatis coꝛam hominibꝰ: vt videamini ab eis. Neſcio qͥs poſſit implẽ. Ad largiendũ fruſtũ panis ⁊ binos nũmulos pꝛe⸗ co cõducitur.a extendentes manũ huc illucq; circũſpicimus.que ſi nullus viderit: ↄtractioꝛ⸗ reus erit cõcilio:haud dubiũ qͥn ſanctoꝝ ⁊ an⸗ Aars fit. Eſto vnus de mille inueniat᷑:qui iſta nõ fa⸗ ciat. Reſpõde queſo:vbi ſunt facilia mãdata⸗ Nolite inqͥt ſoliciti eſſe de craſtino. Craſtinus eni dies ſollicitus erit pꝛo ſe. Sufficit dei mali cia ſua. Qos de craſtino nõ cogitatis: ⁊ inſtar auiũ pᷣſentibus ↄtẽti eſtis.quoꝝ epiſtole bibli ne volitant trãſ flumina ethiopie:vt inter ſimi as ⁊ pauos noua ð ophir Salomõi dona mitt tant᷑. Ais audire facilitatem pᷣceptoꝝ dei: au⸗ ſculta qð dici᷑. Quã arcta ⁊ anguſta via eſt: qᷓ ducit ad vitã: ⁊ pauci ſunt:q̃ͥ inueniũt eã.Non diyxit: qui gradiũf̃ ꝑ eam. Hoc eni difficillimũ ?. Sed qͥ inueniũt. Pauci eni inueniũt:⁊ mul⸗ to paucioꝛes ingrediunt᷑ ꝑ eam. YFilius inquit hois non habet vbi caput ſuũ reclinet. Qui di it in Eſaia. Suſcipite laſſũ: et hec eſt requies mea.ſi non habet vbi caput ſuũ rechnet ⁊ quo reqeſcit:dicẽs in alio loco. Suꝑ quẽ reqͥeſcam niſi ſuꝑ humilẽ:⁊a qͥetum: ⁊ trementẽ vᷣba mea vbi eſt mãdatoꝝ facilitas: Multi hoc qð ſcri ptum eſt. Non veni vocare iuſtos:ſed peccato res ad penitentiã:ſimpliciter accipiũt:iuxta il⸗ lum ſenſũ: non indigẽt ſani medico: ſed hi qui male habẽt.Alij vo interpᷣtant᷑ coactius.non veni vocare iuſtos.nullus eni ad ꝑfectuʒ iuſt⸗ eſt. ſed ex aliqua parte peccatoꝛ. ſʒ peccatoꝛes quibus mundus refectus eſt:dicente Bauid. 1 gnus: crux xpᷣi facllis eſt Nudum poſt chꝛiſtũ pergere ludus eſt:iocus eſt. Et vbi pᷣmia q̃ dif ficultate ſuꝑata querunt. Mon colligunt᷑ ʒiʒa. nia in pᷣſenti ſeculo:ne ⁊ frumentũ pariter era⸗ tur:quãdo iuſti fulgebũt qſi ſol Et egrediẽtur angeli:⁊ ſeꝑabunt malos de medio iuſtoꝛum. Petrus mergit᷑:⁊ meret᷑ audire.modice fidei quare dubitaſti:Si in illo modica ſides:i quo dicetur. palea dominica futuro iudicio reßua⸗ magna ſit neſcio. De coꝛde inquit egrediũütur cogitationes peſſime homicidia adulteria foꝛ⸗ nicatiões furia falſa teſtimonia blaſfemie. hec ſunt que coinqnant homines: ꝓcedat quii coꝛ de ſuo hec non eſſe teſtet᷑: ⁊ plenam in coꝛpoꝛe iſto moꝛtalium iuſticiam conſiteboꝛ.Qui vult inqt ſaluare animã ſuam perdet eaʒ: ⁊ qui per diderit anims ſuam ꝓpter me: ſaluã faciet eaʒ Hec ſunt facilia mandata. Iterũ dico:ve mun do ab ſcandalis.neceſſe eſt eni vt veniãt ſcãda la. Et ꝓpterea in alia loco ſcriptum ẽ. In mul tis offendimus:ſiue erramus omes: nõ pauca Saluũ me fac dñe:quoniaʒ defecit ſanctus: 2· coꝛrupti ſũt:⁊ abominabiles facti ſunt in adin uUentionibꝰ ſuis. Oẽs declinauerunt: ſimul in⸗ utiles facti ſũt:non ẽ qͥ faciat bonũ:nõ eſt vſq; ad vnuʒ. Molite inqͥt poſſidere aurum:neq; ar gentũ:neq; pecuniã in ʒonis veſtris:non perã in via:non panẽ:neq; duas tunicas:neq; calci amenta:neq; vgam.Hec inqes pᷣcepta apoſto lica ſunt. Et certe Petrus apoſtolꝰcaligas ha duiſſe narrat᷑:dicente ad eũ angelo: pᷣcinge te: ⁊ calcia te caligis tuis.duas aũt tunicas:vt de ceteris taceaʒ:puto ꝙ ⁊ ego ⁊ tu poſſideamus ſi ñ amplius non habemus:hec dico. Et itex iterũq;:ac ꝑ fingula ingeram:vt erubeſcas ad ſniaʒ ſuã:facilia dei eẽ mãdata. Fratrẽ tradet frater in moꝛtẽ: ⁊ pater filin.cõſurgẽt filij ↄtra parentes:⁊ interficiẽt eos ⁊ eritis inqͥt odio cũ ctis homiuibꝰ ꝓpter nomẽ meũ.⁊ qꝛ facilia inſ ſerar:⁊ ſclebat facile ea poſſe cõpleri: ꝓpterea pleuerauerit vſq; in finem hic ſaluus erit.Nõ veni inqᷣt pacem mittere ſuper terram: ſed gla dium. veni diuidere hominẽ ↄtra patrem ſuũ ⁊ filiam cõtra matrẽ:⁊ nurũ cõtra ſocrũ. Et ne yt rei facilitatẽ oſtẽdere copulauit dicẽs.QAui omia ꝑcurrẽdo:longioꝛẽ ſentẽtiã facerer: vno cũcta ſermone cõpꝛehẽdit dicens. Inimici ho minis domeſtici eius.Cunq; poſuiſſet:qͥ amat patrẽ aut matrẽ ſuꝑ me:non eſt me dignus Et qui amat filium aut filiã ſuꝑ me:non eſt me di⸗ peccata: ſed multa: nec quoꝛundꝗ: ſed omniuʒ poſuit. Omnes eni que ſua ſunt q̃runt: ⁊ non giſtri quaſi homis bonitas refutat᷑.in lege do⸗ ctiſſimꝰ:oĩa feciſſe ſe dicit.quã ob rem et amat a dño.Et tñ plenam iuſticiam nõ habet: q. no luit ſubſtantiã ſuaʒ pauꝑibus erogare. Vnde ea que dei ſunt vnus bonus deus dicit᷑: ⁊ ma· difficultas difficultati: imo impoſſibile ĩpoſſi⸗ bili tunc cõparat᷑:qꝛ nec camelꝰ ingredi poteſt ꝑ foꝛamen acus:nec diuites ꝑuenire ĩ regna ce loꝛũ.Quis noſtrũ nõ lauat exterioꝛa calicis et parapſydis:⁊ iterioꝛa habet nequaqᷓ; ſoꝛdibꝰ inqͥnata:Quis ſepulcroꝛũ extrinſecus dealba toꝛum poteſt ſunilitudinẽ declinare: Me ⁊ no⸗ bis dicat ieſus.de foꝛis dem videmini homi- nibus iuſti. Intus autẽ pleni eſtis hypocriſi ⁊ iniqtate: qᷓ;uis ⁊ alijs vitis carere poſſumus. Hypocriſeos maculã hr̃e nõ poſſe:aut pauco⸗ rum eſt aut nulloꝛũ. Pater inqt ſi poſſibile eſt tranſeat calix iſte ame Verũtamẽ nõ ſicut ege volo:ſed ſicut tu vis pater. Filius dei qͥ dixit. Et facta ſunt:mandauit: ⁊ creata ſunt omnia. Scðm hoc ſilius homis dicit᷑ ſniaʒ tẽperat. NPater ſi poſſibile eſt. Aerũtamẽ nõ ſicut ego volo:ſed ſicut tu.Et Critobolus me adducto ſuꝑcilio loquit᷑. Poteſt homo ſine peccato eẽ ſi velit.Apoſtoli audiũt.Sic non potuiſtl vna hoꝛa vigilare mecum. Non dixit. Moluiſtis. Sed non potuiſtis.Apoſtoli mei vna hoꝛa vi gilare nõ poſſunt:ſomno meroꝛe:⁊ carnis fra⸗ Olitate ſuꝑati.⁊ tu potes lõgo tꝑe oĩa peccata ſuꝑare?: Marcus euãgeliſta ſcribit de domio. Et nen poterat ibine vns qͥdẽ facere vᷣtutẽ:ni ſi paucis egrotantibꝰ manus imponẽs ſanauit cos:⁊ admirabat᷑ ꝓpt᷑ icredulitatẽ eoꝛũ.Dñs ſererl Mere. Nadve ſoeaui othoi⸗ lobaie Hortatr flusop volum faereit WMoßt pterrit⸗ Muslu ertan cyospl mltasde mufreg odor oel ſtolos nus: gueo direre um po⸗ nen. . ſe nq⸗ codiclbu ſebl,, nliteis⸗ ſcecoꝛd gehten:n eg Gecut ſtnruett. ſandeio Uchiuſtict fehuereno ſtus eſt,r ſtapiane Nichpaſe dicscn nonpoſen mheben cdeTac Cectatgi Noloqui lnatici 0s llos: llerür. E Aunen⸗ 0plerigen tacznei eſllifrte enidoſenm inwenäſit npumi Pn 0fhes. ſopale mi:demi, ntärum:nu deusdicknt efunnt inle⸗ niohnenani mnöhean userogar i inpoſkieſc⸗⸗ mebngräſet Speneitge⸗ tertnon alas Nnre; luß⸗ unndasdelbe nnad Neine⸗ ndninben⸗ nckslſei Garnr olmn dleunn, jſpoſce ͤſu⸗ nerN. tounſhn daifizint tininſllen ctonetend oſrſtn uuſi, Gnn e Tractatus II dicit non potuiſſe in naʒareh ne vnam qᷣdeʒ fa cere vtutem.⁊ infidelitatis aliene ſtupoꝛe reti-⸗ netur: ⁊ vos poteſtis om̃e qð vultis. Deniq; i cõſequentibus ſcribit᷑.Abijt in finibus Tyri Sidonis: ⁊ ingreſſus domuʒ neminẽ volebat ſcire: ⁊ latere non potuit. Vere vtiq; cupiebat latere.Et qð cupiebat:q̃re facere non poterat vt aduentu ſuo oĩuʒ ↄſciẽtiã declinaret: Que⸗ ris cauſas cur latere nõ potuerite Cogita aſſũ⸗ pti hoĩs veritatẽ: ⁊ oĩ carebis ſcãdabo. Si fili⸗ us dei aliqͥd i carne ⁊ ꝓpter carnẽ no potuiſſe narrat᷑: nos qͥ toti carneiſumꝰ: ⁊ quotidie ſpi⸗ ritus oꝑibus repugnamꝰ ↄtra apki ſniam que volumꝰ cũcta faciemꝰ: Petrus apis tria vult facere in mõte tabernacula.vnũ dño: alterum Moyſi:tertiũ helie:neſciens qͥd loqt timoꝛe pterritꝰ.⁊ nos pythagoꝛice philoſophie ructa mus ſuꝑbiam. de die ⁊ hoꝛa ↄſumationis vlti me: a angelos celoꝛũ ⁊ filiũ ignoꝛare reſpõdit: 2 vos plenã ſcientiã pollicemini. Carnis infir⸗ mitas deo habitatoꝛe gaudebat: tamẽ mẽſu ram fragilitatis ſue excederenõ potuit. vtnõ TœRoxciVid eſt. putatiue iuxta veteres here ticos: ſʒ vere dei filiꝰ hois filius crederet᷑ Apo ſtolos parũper relinquẽs cecidit in terram ꝓ⸗ nus: T oꝛabat dicens. Cater ſi poſſibile ẽ. Cur queſo ſentẽtiaʒ ambigẽter expᷣmebat:qui ĩ alio dixerat:que apud hoĩes impoſſibilia: apð de⸗ unm poſſibilia ſũt: Sed hõ paſſurus hois loqᷣt vbis. Ille dicit. Si poſſibile eſt: vna hoꝛa pᷣte reat. Tu dicis poſſibile eſt oĩ tꝑe peccata vita⸗ re. In qͥbuſdã exemplaribꝰ et maxime in grec codicibus: iuxta arcũ in fine eius euãgelij ſcribit᷑. Roſtea cũ accubuiſſent vndecim appa ruit eis is:⁊ expꝛobꝛauit incredulitateʒ ⁊ du riciẽ coꝛdis eoꝛũ.qꝛ his qͥ viderant eum reſur⸗ gentem:nõ crediderũt.⁊ illi ſe atiſfaciebãt dice⸗ tes. Seculũ iſtud iniq̃tatis ⁊ incredulitaij ſub⸗ ſtantia eſt:que non ſinit per imundos ſpũs ve ram dei appꝛehẽdi vtutem.iccirco iam nunc re uela iuſticia tuã.Cui ſi cõtradicitis:illud certe renuere nõ audebitis. Mũdus i maligno po⸗ ſitus eſt.⁊ ꝙ dñm ſuũ ſathanas tẽptare auſus ſii:⁊ victus atq; cõfuſus receſſerit vſq; ad tpᷣs vtiq; paſſionis.Et ſucceſſoꝛ Jouiniani audet loqͥ eos qui plena fide baptiſma cõſecuti ſunt: non poſſe temptari: imo alijs verbis poſſe ho⸗ minẽ baptiʒatũ ſi voluerit: nequaqᷓ; vltra pec⸗ care Zacharias iuſtus audit ab angelo: qꝛ nõ credidiſti verbis meis:eris tacens:⁊ non pote ris loqui vſq; in diem natiuitatis eius. Pater Lunatici ð apoſtolis loquit᷑. Rogaui diſcipu los tuos:vt eijcerẽt eũ.id ẽ.demonẽ:⁊ non po tuerũt.Et ipᷣi diſcipuli interrogãt ſaluatoꝛem Quare nõ potuimꝰ eijcere ulũ?⁊ audiũt ceteri ꝓpter ineredulitatẽ veſtrã. Cur qᷣſo:qꝛ omnia Fo. LXXI poſſe dño ſeruabat᷑: intrauit cogitatio in apo⸗ ſtolos:q̃s eoꝝ maioꝛ eſſete Et emẽdant᷑ doctri na ſaluatoꝛis: dum minimꝰ maioꝛ agnoſcit᷑: et humilitas ſublimitate mutat᷑. Mon recipit᷑ ab vꝛbe ſamaritanoꝝ:qꝛ facies eiꝰ erat ciuis hie⸗ ruſalem. Jacobꝰ ⁊ Johes vere filij toꝛnitrui:⁊ zeli ardoꝛe feruentes. OPbhinees ⁊ Helias ignẽ de celo deducere cupiũt: ⁊ coꝛripiũt᷑ a domio. Qui vtiq; nõ coꝛriperẽt᷑:ſi abſq; erroꝛe voluil ſent. Ibãt cũ illo pli:hoc ẽ cſᷣ dño:qͥ couerſus dixit. Si qͥs venit ad me: ⁊ nõ odit prem ſuũ ⁊ matrẽ ſuã ⁊ vxoꝛẽ ⁊ filios ⁊ frẽs ⁊ ſoꝛoꝛes:ĩſuꝑ ⁊ aiaʒ ſuã:nõ põt meꝰ eſſe diſcipulꝰ. Et in hoc loco iemerarijs ꝓclamabo: põt hõ ſi velit oia peccata vitare:facilia ſũt madata eius. q merẽ tur audire a dño ſaluatoꝛe. Vos eſtis: quiiu⸗ ſtos vos eẽ dicitis coꝛaʒ hoibꝰ. Deus autẽ no uit coꝛda veſtra.qꝛ quod apud homies excel⸗ ſum eſt:abominabile ẽ coꝛaʒ deo. Impoſſibile inqͥt ẽ vt ſcãdala non veniant: puto ꝙ peccatũ ſcãdalum ſit:qð ꝑ ſcãdalum venit.Niſi falloꝛ eni G ο ο αανN NαX ο οaανπρd grecos ex offenſiõe ⁊ ruina nomẽ accepit. ꝓpterea i mul⸗ tis offendimꝰ oẽs:fac vt non coꝛrueirm. certe offendi: ⁊ nõ in vno:ſed in pluribꝰ.arbitroꝛ ꝙ ⁊ in aliquo offendiſſe:peccatũ ſit.Dixerũt do⸗ mino apoſtoli: Auge nobis fidẽ Qui reſpõdit ceis. Si haberet fidẽ qſi granũ ſynapis:qd vti q minimũ eſt oiuʒ ſeminũ. ⁊ Critobolus me? fidei nobis mötibus itumeſcit. Dicebat auteʒ inqͥt ⁊ parabolaʒ illis ꝙ ſemꝑ opoꝛtet oꝛare: ⁊ nunqᷓ; deſicere. YFruſtra ſemꝑ oꝛamus:ſi inno ſtro arbitrio eſt facere qd volumus.Dixerunt apłi.⁊ qͥs põt ſaluus eſſe:Aludiunt a dno:que impoſſibilia ſũt apud hoies:poſſibilia apð de um ſunt. Ergo aliqua qᷓ apud homies impoſſi bilia ſunt: certe ea eſſe poſſibilia. ex eo oſtedit᷑: ꝙ apud deũ poſſidilia ſunt.ſit ergo ⁊ apð deũ poſſibile:homini ſi velit domare impeccantiaʒ non ip̃ius merito: ſed ſua clementia: ⁊ apð ho mines nequaqᷓ; poſſibile liberi aribitrij ptate: qð nutu donantis accipit᷑ Mon ſufficit apoſto ſtolis dudum ſupꝑ dignitate queſiſſe: qs eoꝛuʒ maioꝛ eſſet. Sed in ipo neceſſitatis ⁊ paſſionis articulo ſcribit᷑ de eis.Facta eſt autem cõtẽtio inter illos:qͥs illoꝛũ maioꝛ eſſet.Optimũ reue⸗ ra tẽpus inſtantẽ cruce de dignitate cõtẽdere. Simon inqͥt Simon: ecce ſathanas expetiuit vos:vt cribꝛaret ſicut triticũ. Ego aũt rogaui pꝛo te: vt non deficeret fides tua :et certe iuxta vos in apoſtoli erat poſitum ptãte: ſi voluiſſet vt non deficeret fides eius: qua vtiq; deficiste peccatũ ſubingredit᷑. In qbuſdã exemplaribꝰ tã grecis qᷓ; latinis inuenit᷑:ſcribẽte Luca.Ap paruit illi angelꝰ de celo cõfoꝛtas eum· Haud dubiũ: àn dominũ ſaluatoꝛẽ. Et facre iagonia ꝓlixius oꝛabat. factuſq; eſt ſudoꝛ eiꝰ:ſicut gut te ſanguinis decurrẽtis ĩ terrã. Saluatoꝛ i paſ⸗ ſione ab angelo confoꝛtat᷑.Et Critobolꝰmeus nõ indiget auxilio:habẽs liberi arbitrij ptãteʒ ⁊ tam vehemẽter oꝛabat:vt gutte ſãguinis ex ꝑte pꝛumperent:quẽ totuʒ erat in paſſione fu⸗ ſurus. Quid inquit doꝛmitis: Surgite ⁊ oꝛa⸗ te ne itreris in tẽptationẽ: debuit iuxta vos di cere. Quid doꝛmitis:Surgite ⁊ reſiſtite. libe⸗ rũ eni habetis arbitriũ:⁊ ſemel vobis cõceſſa a dño ptãte:nulhus alterius indigetis auxilio. Si eni hoc feceritis:non intrabitis in tẽptatio nem. Non poſſum ait ego facere a memetipſo aliqd:ſed ſicut audio iudico. Arriani obijciũt calũniã.ſed reſpõdet eccłia:ex ꝑſona hoĩs hec dici:qui aſſumptus eſt.tu cõtrario loq̃ris:poſ ſum ſine peccato eſſe:ſi voluero. Ille nihil põöt ex ſe facere:vt hoĩs indicet veritatem. Tu po⸗ tes omia peccata vitare: vt adhuc in coꝛꝑe cõ ſtitutus oτι¾πιο eſſe te doceas. negat fratri⸗ bus ⁊ ꝓpinquis ire ſe ad xenophegiã. Et poſt ea ſcriptũ eſt. At aũt aſcẽderunt fratres eius: tunc ⁊ ipᷣe aſcẽdit ad ſolẽnitatẽ:non manifeſte ſed q̃ſi in abſcondito. Iturũ ſe negauit:⁊ fecit qð pᷣus negauerat. Latrat Poꝛphyrius incõ⸗ ſtãtie ac mutationis accuſat: neſciẽs oĩa ſcãda⸗ la ad carnẽ eſſe referẽda. oyſes inqͥt dedit vobis legẽ:⁊ nemo ex vobis facit legem vtiqʒ poſſibilẽ.neq; eni culpa impetrãtis eſt.ſed fra⸗- gilitas audiẽtis: vt ois mundus ſubditus fiat deo. In euangelio ßm Johem in multis: ⁊ gre cis:⁊ latinis codicibꝰ inuenit᷑ de adultera mu liere:que accuſata eſt apud dñm.accuſabãt au tem ⁊ vehemẽter vꝛgebant ſcribe ⁊ phariſei iu xta legem eã lapidare cupiẽtes.At ieſus incli⸗ nans digito ſcribebat in terra: eoꝛũ videlicʒ q̃ accuſabant:a omniũ peccata moꝛtaliũ: vᷣm qð ſcriptũ eſt in ꝓpheta Relinquẽtes aũt te ſuper terram ſcribant᷑.Tandeʒ caput eleuans dixit eis. Qui ſine peccato eſt veſtruʒ:pᷣmus mittat ſuꝑ eam lapidẽ.hoc qð dicit᷑ ſine peccato:gre ce ſcriptum eſt æv οαρ 1οα qui ergo dicit aliud eẽ ẽ ſine peccato: ⁊ aliud p uρ IuTov aut grecũ ſᷣmonem nouo verbo expꝛimat:aut ſi expꝛeſſum ẽ a latinis:vt interpᷣtationis veri⸗ tas habet ꝑſpicuũ eſt apaap Iuxov nihil ali ud eẽ:niſi ſine peccato: ⁊ qꝛ accuſatoꝛes om̃es fugiũt(dederat eni verecũdie eoꝝ clementiſſi⸗ mus iudex ſpatiũ reddẽdi)rurſũq; ĩ terra ſcri⸗ bens ferramq; deſpiciens:paulatim diſcedere ⁊ oculos illius declinare ceperũt.ſoluſq; remã ſit cum muliere:cui locutꝰ eſt ieſus. Abi ſũt q̃ te accuſabãt:nemo te condẽnauit:que ait.nui lus dñe. Rñdit ei ihs.nec ego te cõdẽnabo.va de et ammodo noli peccare. Pꝛecepit dominꝰ ne vlterius peccaret:ſicuti ⁊ alia ſimiliter in le⸗ ge mandauit. Sʒ vtrũ ea fecerit necne: ſcbtu⸗ ra nõ dicit: Oẽs inqͥt qui venerũt ante me:fu⸗ res fuerũt ⁊ latrones Si oẽs:nullus excipitur Qui venerũt inqͥt:nõ qͥ miſſi ſũt.de q̃bus pꝛo⸗ pheta ait.ipᷣi veniebãt a ſe:⁊ ego nõ mitrebam eos: quo verbo ſolius xp̃i potẽtia reſeruat : q ad ſua venerãt: ⁊ ſui eum non receperunt.Hũ eſſem inqͥt in mundo cũ eis:ego ſeruabaʒ eos iĩ noie tuo:qͥs dediſti mihi: cuſtodiui: etr nullua ex eis perijt:niſivnus ſilius ꝑditiõis.nõ dixit: dedi eis liberi arbitrij ptãtem: vt ipᷣi de ſuo la⸗ boꝛe ſaluarẽt: ſʒ ego cuſtodiui eos:ego vᷣuaui. Beniq; infert Non peto:vt eos auferas ð mũ do: ſed vt cuſtodias illos a malo.in actibꝰ apo ſtoloꝛũ ſcriptũ eſt:inter aulũ et Barnabam ꝓpter Johem qui cognominatus eſt ar⸗ oꝛtam diſſenſionẽ ita vt ſepararent᷑: ⁊ Barna-⸗ bas arcũ:⁊ Paulus ſyllã aſſumerẽt in euã gelij miniſteriũ. Paulꝰ⸗ ſeuerioꝛ:ille clemẽtioꝛ. vterq; in ſuo ſenſu abũdant.Et tñ diſſenſio hha bet aliqͥd humane fragilitatis.in eodẽ voluni ne legit. Trãſierũt phyrgiã ⁊ gallati regionẽ ꝓhibiti a ſpũſacto loqͥ verbũ in Aſia.quo ma⸗ ledicto in ipᷣ̃a ꝓuincia puto vſq; hodie hereti⸗ cos: q contra ſpiritũſãctum faciunt plurimos reꝑiri.Cunqʒ veniſſent ait in vſiã: tempta bant ire in Bithyniã: ſed nõ dimiſit eos ſpũs ſeſu.Nota ꝙ ſpũs ihu ſpũſſanctus ſit: qͥ i alio loco ꝓpter vnitateʒ ſubſtantie patris ſpũs aa pellat᷑. Voluerunt loqui in aſia: ⁊ ꝓhibẽtur a ſpũſancto. Temptãt ire ĩ Bithynia: et nõ eos pmittit ſpũs ieſu. Satis impoꝛtune:ſi eis faciẽ di vel non faciẽdi ſemel dederat liberi arbitrij) ptãtem. Sequit᷑.Tpe inqͥt ignoꝛantie reſpici⸗ ens deus nunc pᷣcepit hoibus vbiq; penitẽtiã agere. Significanter pᷣterita in lege tpa:tꝑaig noꝛantie demonſtrauit. Rurſũ ait. Heniaʒ ad vos deo volente. Cur interpoſuit voluntateʒ dei:ſi habebat ſui arbitrij ptãtem? Jacobꝰapo ſtolus. Si qᷣs ait ᷣuauerit totã legem offende⸗ rit autem in vno:reus ẽ oĩuʒ factus.Quis no⸗ ſtrum in nullo aliquãdo peccauit: Si autẽ pec cauit:qð negari non põt: ⁊ pervnum peccatuʒ oĩuʒz eſt reus peccatoꝛũ:non ſuis viribꝰ: ſʒ dei miſericoꝛdia ſaluat᷑. Si qͥs in vno nõ peccauit pfectus eſt vir. Si aliquãdo in ᷣmone peccaſti vbi eſt apud te pᷣſumpta ꝑfectioꝛmaxime cum ſequat᷑. Linguã autẽ hominũ nullꝰ poteſt do⸗ mare:incontinens malũ:plena veneni moꝛtife ri. Rogo te:vt mihi reſpõdeas ſi lingua incon tinẽs eſt malũ.⁊ plena veneni moꝛtiferi:⁊ nul⸗ lus poteſt domare linguã moꝛtaliũ:⁊ tanti cri⸗ minis reus es. Tibi in ꝓꝑpetuũ peccatoꝛũ fuga Vñ bella: ⁊ vnde rixe inter vos:Nõne ex vo⸗ luptatibus:que militãt ĩ membꝛis veſtrle Aut membꝛa nõ habetis humana: aut ſi homo non Meſe odenb C lurorio ixerot fenest ſeicon 1pconn ledein ſoe Npood olus reweid molnitn neos. dequo Seag 1ſoluat fogpen lachiynn Ate wewine .E Kerni luten cöturb lolem nei . 1ſpera! ſeſticijt Oaluse (ru afae 0direrat gemniſch ſontbt lesenipo bhlinc Wene Cuenadi Aulnenies Klunits Pnbloine htuſmes ceneta⸗ Dahore ſckee hen lodebenn ſflitg Cochit luocenen ſeonedtt hinecepih Y reſtau lecnesz Nior lecenen is ingevinn irgelatätgt in Aſagun vſqghocjehet lfuciun nn inhfſͤtnn nödimiſtteſ imnansſrgii miepenuͤſüp nan:t Pihmnügin mponmr.ſcsſrl Weulbeindin Eionume tpie dusdic;penan unlegetorp, fün Veigt nolutrawn gümm Jce tignch⸗ izins Aleh⸗ Se — — — — — E = — —☛☚ — — S S= —W — — — = — ☛☚ deC ☛r ꝑ = n —— S= — — = SS — — S=S. = = S= Tractatus II põt eſſe ſine mẽbꝛis:cõſitemini voluptatẽ atq; luxuriaʒ in veſtris artubus militare. DOauid qᷣ dixerat cõſidẽter: ꝓpba me :⁊ tẽpta me. vꝛe renes meos ⁊ coꝛ meũ:qꝛ ante ocłos meos mi⸗ ſericoꝛdia tua ẽ:et cõplacui in veritate tua. Et iteꝝ.Ego aũt in inocentia mea ingreſſus ſum: 7 pes meus ſtetit in directo.qq; iudicij verita te dei miſericoꝛdiaʒ mitigaret:tñ qꝛ hoc auſus eſt dicere:relinquit᷑ parũper fragilitati ſue.et vt vos dicitis arbitrij libertati :⁊ ꝑ adulteriuʒ lapſus in homicidiũ: poſtea loquit᷑. Miſere⸗ re mei deus: ſᷣm magnã miſciam tuaʒ. Et vm multitudinẽ miſerationũ tuarũ dele iniqᷣtates meas. Mec hoc dico quo virũ ſanctũ accuſem: de quo ſcriptũ eſt: ꝙ fecit oẽs voluntates dei. Seua multis alijs bonis hec vitia cõpẽſaritt ⁊ ſaluatus ſit miſcðia dei:cuius iudiciuʒ eſt in põderibus.et ad quẽ Aſaph loquit᷑. Cibabis nos pane lachꝛymaꝝ:⁊ potum dabis nobis in lachꝛymis in mẽſura.neq; eni iniuſtus eſt dñs vt t peccata cõdemnet: et bonoꝝ operũ non meminerit. Ande ⁊ in alio loco ideʒ Dauid ca nit. Ego dixi in abundâtia mea: nõ moueboꝛi eternũ. DOñe i volũtate tua pᷣͤſtitiſti decoꝛi meo vᷣtutem. Auertiſti faciẽ tuam a me:⁊ factus ſũ cõturbatus Hixi eni ꝓnunciabo ↄtra me inidq tatem meã dño:⁊ tu remiſiſti impietatẽ coꝛdis mei. Juſtoq; pᷣcipit᷑:reuela ad dũm viam tuã: ⁊ ſpera in eum:⁊ ipe faciet Et educet qſi lumẽ iuſticiã tuam: æ iudiciũ tuum tanq; meridiem. Salus eni iuſtoꝝ a dño:qꝛ nõ ẽ ſanatio i carne eoꝛũ a facie ire eiꝰ. Et quotidie iuxta apoſtolũ q dixerat. Mon eni habitat in carne mea bonũ ingemiſcũt ditẽtes. Renes mei impletiſunt il⸗ luſionibus: ⁊ nõ eſt ſanitas in carne mea. Hꝛe ues eni poſuit dies noſtros:⁊ ſubſtãtia nr̃a qſi nihil in cõſpeciu eius.vniuerſa vanitas omis hõ viuens:vel viuẽs in coꝛꝑe vel viuẽs in vir tutibus.⁊ tñ oia vanitas. Incerto eni ſtatu flu ctuat:⁊ dũ non timet in ſereno:patit᷑ tẽpeſtatẽ Cum eni eẽt in honoꝛe:nõ intellexit.cõparatꝰ eſt iumẽtis inſipientibꝰ: et ſitis factus eſt illis. ꝓnihilo inqͥt ſaluos faciet eos: haud dubium qn iuſtus.q̃ nõ ꝓpꝛio merito: ſed dei ſaluatur clementia. ⁊ delicta noſtra a te nõ ſunt abſcon⸗ dita.hoc ex ꝑſona xpᷣi ðꝛ.ſi ille:q̊ peccatũ non fecit:nec dolus inuentus eſt in oꝛe eius: ꝓ no⸗ bis doluit: ⁊ peccata nrᷣa poꝛtauit: quanto ma gis debemus nra vitia ↄfiteri: Renuit inquit coõſolari aia mea: cõſiderans delicta qᷓ feceram NRecoꝛdatus ſũ dei:⁊ letatus ſũ: cogitãs me il lius clementia ↄſeruanduʒ . Nocte cum coꝛde meo meditabar: ⁊ ſcopebã ſpiritũ meũ: ⁊ dixi: nunc cepi.hec eſt muratio dextere:excelſi.iuſti vox eſt: qui poſt meditationẽ ſomnij ⁊ ↄſcien⸗ tie cruces ad extremũ ait. Nunc cepi penitenis Epla XVIII agere vel ſcientie lumẽ intrare. ⁊ hec ipᷣa de bo nis ad melioꝛa mutatio nõ meaꝝ viriũ: ſed de. xtere ⁊ potentie dei eſt:ineternuʒ miſchᷣia ediſi cabit᷑. Nulluʒ eni tpᷣs eſt eaus nou ediſcet᷑ mi ſericoꝛdia in ſingulis qbuſq; ſanctoꝛũ. his de peccatis tranſeunt ad vtutes.A ſagitta vo lante p diem: a negocio pambulame i tenebꝛis qͥs noſtꝝ poterit liberari: Ecce eni peccatoꝛes intẽderũt arcũ: vt ſagittent in obſcuro rectos coꝛde. nolunt pꝛauos vulnerare: ſʒ rectos coꝛ⸗ de. Sagitta ꝑ diẽ volitat hereriton in lãcta ⁊2 nocte painbulabat ꝑ philoſophos:qᷣ per ob⸗ ſcuritatẽ ᷣmonũ inuoluere cupiũt veritatem: Plãtati ĩ domo dnii atrijs dei noſtri floꝛebũt plãtati in domo dñi iuſti ſũt: in eccłia ↄfirmari Sʒ hi nõ in pᷣſentiaꝝ: ſed i futuro in atrijs dni floꝛebũt: vbi eſt certa ⁊ ſecura poſſeſſio. Miſe ricoꝛs ⁊ miſeratoꝛ dñs:lõganimis multe mi⸗ ſerationis. Suauis dñ oibus: 2 miſericoꝛdia eius ſuꝑ oia opa illius. antas audis mileri⸗ ricoꝛdias:⁊ in tua audes vtute ↄfidere:Con teant᷑ tibi dñe oia oꝑa tua. Sed de cũctis oꝑi. bus dei hoĩes ſunt.ergo homies ſua peccata ofiteant᷑. Legimus in Samuele dictũ ð Salo mone. Ive edificabit domũ nomini meo:et ſir mabo regnũ eius vſq; in ſempiternũ.Ego ero ei in patrẽ: ⁊ ipe erit mihi in filium. Et iteꝝ. Si inique egerit:coꝛripiã eum in vᷣga hoiuʒ. miſe ricoꝛdiã autẽ meã non auferã ab eo.Cũ egiſſet Bauid gras deo: ad extremũ intulit: ⁊ hec eſt lex homis. Dñe deus ſemp reſpice ad clemẽti⸗ am tuã: infirmitateʒ carnis diuino auxilio ſu ſtentare. Quid mihi inqᷣt ? vobis filij Saruie aledicat Semei.Gñs pᷣcepit ei: vt maledi cat Dauid. Et qͥs reſpõdebit ei:q̃re hoc feciſti Aolũtas eni dei nõ diſcutièda:ſed cum gratſa — rũactione patiẽda eſt. Et in alio loco dñs man dauit: vt diſſiparet conſiliũ Achitophel bonſ vyt adduceret ſuꝑ Abſolõ malũ:cuius certecõ ſilium erat q̃ſi confiliũ dei.Et qua rõne ptãs li peri arbitrij maioꝛe ptate ſubuerſa ẽe Jeroboã q peccarefecit iſrael: arguit᷑ qre reliquerit pce domꝰ Hauid: 1 nõ fuiſti ſicut uus ineus Da uid: qui cuſtodiuit mãdata mea: 7 ambulabat poſt me in toto coꝛde ſuo: ⁊ fecit placitũ in con ſpectu meo. Ergo ⁊ poſſibilia ſunt dei manda ta:q̃ Sauid feciſſe cognoſcimus:et tn laſceſce re ſanctos ad ꝑpetuitatẽ iuſticie. In multis re gibus legim de ſtirpe Dauid: ꝙ non ſuo meri to: ſed Gauid patris vtutibus cõſeruati ſint: qͥ fecerit placitum in cõſpectu dei. Et venit ac Aijzʒa regem Juda: de quo ſcriptũ eſt. Fec̃ Aʒa rectum in cõſpectu domini: ſicut Bauid pater eius. Cuũq; i multis laudibꝰ eius cõmemoꝛata in DFdars eſſet hiſtoꝛia: ad extremũ intulit: excelſa non abſtulit. Attamẽ quia coꝛ eius ꝑfectuʒs erat cũ deo omnib' diebus vite ſue. Ecce ⁊ iunius di⸗ cit᷑.quippe cuiꝰ coꝛ ꝑfectum erat cum deo:⁊ ta⸗ men in eo erraui:ꝙ excelſa non abſtulit:q̃ Eʒe chiam: ⁊ Joſiã legimus abſtuliſſe.Helias i cu ius ſpũ ⁊ virtute venit Johes baptiſta:ad cu⸗ ius impcationem venit ignis de celo: Joꝛda nis fluenta diuiſa ſunt:timuit Jeʒabel ⁊ fugit: laſſuſq; in ſolitudie ſedit ſub arboꝛe: ⁊ pꝛeſfſus anguſtia moꝛtem rogauit dicẽs: Sufficit mihi dne:tolle aiam meam:neq; eni melioꝛ ſũ patri bus meis.Hũc iuſtuʒ negare qͥs põt: Et tamẽ non dicã mulierẽ: ſed homini feminã foꝛmida⸗ re:de animi ꝑturbatione deſcendit: que vitio carere non põt:dicẽte Hauid. Pñs auxiliatoꝛ meꝰ: nõ tim ebo qͥd faciat mihi homo. De Jo⸗ ſaphat rege Juda ſcriptũ eſt. Et fuit dñs cum Foſaphat ambulauit in viſs Bauid patris ui pꝛioꝛibꝰ. Ex quo itelligit᷑ pᷣmas eũ Bauid habuiſſe iuſticias: ⁊ nouiſſima non habere pec cata. Hõ ſperauit ait in Baalim: ſed in deo pa tris ſui:⁊ ambulauit in pᷣceptis illius:⁊ non iu xta peccata iſrł. Cofirmauitq; dñs regnum in manu eiꝰ: ⁊ dedit oĩs iuda munera Joſaphat. facte ſũt ei infſinite pecunie:atq; diuitie:⁊ mul ta gloꝛia.Cunq; ſũpſiſſet coꝛ eius audacia 3 p⸗ pter vias domini:etiã excelſa et lucos de iuda abſtulit. Hic Achab regi impijſſimo affinitate cõiunctus eſt. Cunq; poſt pᷣlium reuerteretur hieruſalẽ:occurrit ei Hieu filius Aman iudeꝰ ⁊ ait ad eũ:impio pᷣbes auxiliũ:⁊ is qͥ oderunt dominũ:amicitiã iũgeris. Et iccirco irã qͥdem domini merebaris:ſed bona opa inuenta ſunt in te:eo ꝙ abſtuleris lucos de terra iuda: et p̃ᷣ⸗ paraueris coꝛ tuum: vt reqͥreres dominuʒ. Ac ne putemus pᷣteritas iuſticias hoc peccato ⁊ i crepatione ꝓphetica fuiſſe deletas: poſtea de Ochoʒia ſtirpe eius ſcriptũ eſt:q inuenerit eũ Hieu latentẽ in ſ. amaria: adductũq; occiderit. ⁊ ſepelierũt inqͥt euʒ:eo ꝙ eẽt filius Joſaphat q queſierat dñm iĩ oto coꝛdeſi uo. De Eʒechia ſcriptũ eſt. Secit rectũ iĩ oculis dñi iuxta omia: que fecit Oauid pater eius. iſte abſtulit excel⸗ ſa: ⁊ cotriuit ſtatuas: ⁊ incẽdit lucum: cõtriuit q; ſerpentẽ eneũ:quem fecerat oyſes .a ite rũ in domino deo iſrael cõſiſus eſt. ei poſt ipſũ non fuit ſimilis ei in cũctis regibus iuda:a qui fuerũt ante eum. Adheſit dño: ⁊ nõ receſſit ab eo:⁊ cuſtodiuit mandata eius: q̃ pꝛecepit dñs MHoyſi. Et erat dñs cum eo.⁊ in oĩbus in qui bus in cedebat:ſapiẽter agebat.Cũq; rex aſſy⸗ rioꝛũ Sẽnacherib cepiſſet vniuerſas vꝛbes iu de: miſit ad eũ Eʒechias in Lachis dicẽs:pec caui. Recede a me: quodcunq; iuſſeris dabo. — Impoſuitq; rex aſſytioꝝ Eʒechie trecẽta talẽ ta argentei: ? triginta talẽta auri ? dedit Eze⸗ chias oẽm pecunis: que inuẽta ẽ in domo dũi ⁊ in theſauris domus regis. In tꝑe illo ↄcidit valuas templi dñi:⁊ clypeos q̊s deaurauerat oĩa dedit regi aſſyrioꝛũ. Cunq; de eo tanta di⸗ cant᷑:nõ timuit neceſſitate cogẽte: que dño cõ ſecrarat:regi offerre aſſyrio:diciturq; ad eu euz: Sa cuſtodiã ciuitatẽ hanc: ꝓpter meet Pppter Bauid ſeruũ meũ: non ꝓpter te: qꝛ ſupioꝛa fe ciſti:qñ centũ.lxxx v.milia exercitus aſſyrioꝛũ angelo cedente ꝓſtrata ſũt. Illud qͥʒ diligenti⸗ us attendendũ:ꝙ ſcriptura cõmemoꝛat. egro⸗ tauit Eʒechias vſq; ad moꝛtem:venit ad eum Elaias fili?ꝰ Amos dicẽs. Pꝛecipe domui tue: qꝛ moꝛieris tu. Qui auertit faciẽ ſuam ad pari etem: ⁊ oꝛauit ad dnm dicens. Obſecro domi ne: memẽto quõ ambulauerim in ↄſpectutuo in veritate ⁊ coꝛde ꝑfecto:⁊ bonũ ĩ oculis tuis fecerim. Fleuitq; eʒechias fletu magno.Certe iuſtus erat eʒechias: ⁊ coꝛde ꝑfecto iture erat ad dñm:ploꝛare non debuit.qris rõneʒ fletuũ Si cogitauerl hoiem:noõ miraberis cauſas do loꝛis. Nullus eni intrepidus vadat ad iudiciũ dññi: habẽs oſcientiã peccatoꝛũ.Cuũq; fleuiſſet factus eſt ᷣmo dñi ad Eſaiã ꝓphetaz dicens: reuertẽ: ⁊ die Eʒechie duci meo( Dux dei ap⸗ pellat᷑: cui moꝛs fuerat nũciata.qꝛ humiluate ꝓſtratus eſt) Hec inqt dicit dñs Dauid patr tui. Audiui oꝛationẽ tuã: vidi lachꝛymã tuam addit᷑ ei tẽpus vite:a ð aſſyrioꝛũ mãibꝰ libera tur. ⁊ tñ ſignũ poſtulat:vt credat verũ eſſe:qð deus repꝛomiſerat:qð ſaltẽ pꝛaue fidelitatis i dicium eſt. Miſit quoq; rex babylonis nunci os ⁊ legatos:qͥ ei cõgratularent᷑ ob reſtitutaʒ coꝛpoꝛis ſanitatẽ.Qui oſtẽdit eis oẽs theſau⸗ ros aromatoꝛũ: auri quoq; ⁊ argenii ⁊ vaſoꝛũ ſupellectilẽ: nõ fuit inqͥt res: quã nõ oſtẽderet eis Eʒzechias in domo ⁊ ĩ oĩ ptãte ſua.Ex quo intelligimus etiã vaſa tẽpli babylonijs mõſtra ta legatis. Unde ⁊ ira dñi concitatur: ⁊ poſtea Eſaie vaticinatioe cognoſcit.De filijs tuis eu nuchi erũt: ⁊ oia vaſa templi tranſferent᷑ baby lonẽ̃.ob quã culpam etiã in libꝛo dierũ ſcriptũ eſt. Cecidit Eʒechias elatione coꝛdis ſui.certe Eʒzechiã iuſtũ nemo niſi impiꝰ denegabit.Di⸗ cas peccauit in buſdã:⁊ iccirco iuſtus eſſe de ſinit.ſed hoc ſcriptura non loquit᷑.Non eni ex eo ꝙ pꝛaua peccauit:iuſticie nomen amilſit.ſed ex eo ꝙ multa bona fecit:iuſti vocabulũ poſſi⸗ det. Hoc totũ dico:vt ſcripturaꝝ ſãctaꝝ teſti⸗ monijs cõpꝛobet᷑.Non ex eo peccatoꝛes eẽ iu⸗ ſtos:ꝙ alij peccauerũt.ſed ex eo iuſtos ꝑmane re:ꝙ muli vtutibꝰfloꝛeant. De JYoſia ſcpᷣtuz ẽ Fecit rectũ ĩ cõſpectu dñi: et ambulauiti via Dauid pr̃is ſui: ñ receſſit neq; ad dextrã neq; ad ſiniſtrã.⁊ tñ cuʒ eſſet iuſtus tiꝑe neceſſitatis 1 ſhnn lverita Giner Joſia Nchern Won ſuor: Hapne Gcant esſup ſtnel., locyſe⸗ erchn Phert deeſ⸗ pecca Vue dsf doq lumff Decb petrein Placven nicho⸗ populit horit.10 ſomonntb ſchit d Cloſtar M perſa Lſeelo lariudie iarmiſe ognoſt lbo Den ns Ern⸗ Clicdens. legaaze (ueomnn 00vo de Qui⸗ lentiätu⸗ ceris. ,, Cälgabft oquiͤt ſechin =ãrͤ E = — S= =6 — £,⁰E— — — Necpedenli faeſoumain ns⸗ Obeenodn ninmſpan 1dcnüloele faumgult depfeontore 1 tsrinetei Umderllz us Vvdnalrdhi ucni Ligfan i hende cl disan iciarien Nooritet Hiprueſtrut rbebftonsw Eummt opſefiun Mas obfi gmmnltte ginictite ſigiru Ldt ionſinianif onatum ni ar Denhilicd mgirudtiin rlbunciſell Tractatus II 7 anguſtie:mittit ad Oldã pphetiſſam vxoꝛe Seliũ filij Tecue filij Aaras cuſtodes veſtium Et hͥ inqͥt habitabat hieruſaleʒ ĩ ſecũda.haud dubiũ qͥn vꝛbis pꝑtẽ ſigniſicet: que iterioꝛi mu⸗ ro vallabat᷑.Et illa reſpõdit:hec dicit dñs deꝰ iſrael:ite ⁊ dicite viro qͥ miſit vos ad me:i quo occulta ⁊ regis ⁊ ſacerdotũ ⁊ oiuʒ viroꝛumre- p̃henſio eſt:ꝙ nullus viroꝛũ ſanctus potuerit repiri:qui poſſet futura pᷣdicere. Deniq; inter fici᷑ Joſias a Pharone rege egypti: eo qno- luerit audire vba dñii ex oꝛe Hieremie ꝓphete Siue vt in Paralipomenon ſcriptuʒ ẽ:noluit Joſias reuerti:ſed parauit ↄtra euz bellũ: nec acqͥeuit monibꝰ Nechao ex oꝛe dei Et infert MWMoꝛtuuſq; eſt:⁊ ſepultus in mauſoleo patrũ ſuoꝝ.⁊ vniuerſus iuda ⁊ hieruſalẽ luxerũt eũ: pᷣcipueq; Hieremias:cuius oẽs cantatoꝛes at q; cantatrices vſq; in pᷣſentẽ diem lamentatio⸗ nes ſuꝑ Joſiã replicant.⁊ quaſi lex obtinuiti iſrael.Ecce ſcriptũ fert᷑ in lamentationibꝰ Pu to ꝙ ſermonibꝰ dei per quẽlibet non acqᷣeuiſſe peccatum ſit.De ipſo hieremias loquit᷑qᷓ;q; hB pleriſq; ᷣm anagogen itelligat de dño ſalua toꝛe) Spũs faciei noſtre xpᷣs dũs captus eſt ꝓ peccatis noſtrl.Cui diximus. Sub vmbꝛa tua viuemus in gentibus. Moyſes cui locutus ẽ dñs facie ad faciẽ:⁊ ſalua facta eſt anima eius ad aquas contradictionis offendit.nec meruit cum fratre Aaron terrã repꝛomiſſionis itrare. Be qͥbus ⁊ plalmiſta canit. Abſoꝛpti ſũt iücti petre iudices eoꝛũ.audiẽt verba mea: quoniã placuerũt.⁊ eſt ſenſus. Judices populi iudeo⸗ rũ Moyſes ⁊ Aaron deuoꝛati ſunt a peccato populi iuxta petrã:de qua aquarũ fluenta ma narũt.⁊ certe cum iſti iuſti fuerint: ⁊ obedierit ſermonibꝰdei:qᷣ per ſe ſuauiſſimi ſunt. Deniq; ſequit᷑.de cadaueribus in ſolitudine moꝛtuoꝝ quaſi craſſitudo terre dirupti ſunt ſuꝑ terram Diſperſa ſunt oſſa noſtra ſecus infernum. IJn Oſee loquit᷑ deus. DPeſpõſabo te mihi in iuſti cia ⁊ iudicio. Statimq; ſubiũgit. Et miſericoꝛ dia ⁊ miſeratiõibꝰ:⁊ in ſide:vt largioꝛis pᷣmio recognoſcat ꝙ ipᷣe ſit dñs. In eodẽ ſcriptum ẽ libꝛo.Heus ego ſum:⁊ nõ hõ:in medio tui ſan ctus.Et non ingrediar eiuitatẽ vitioꝝ:ſcʒ con ciliabulũ. IJpᷣe ſolus hancnon ingredit᷑ eiuita tẽ quaʒ ediſicauit Cayn in noie filij ſui Enoch que omnia ſacerdotũ quotidie oꝛa cõcelebꝛãt: Ou 6“VOοωααον¾πιπ Oαπ qo in lingua noſtra ðꝛ. Qui ſolus es ſine peccato:q̃ laus liuxta ſen⸗ tentiã tuam fruſtra deo reputat᷑:ſi eſt cõis cuʒ ceteris. Non eni iuxta Amos ↄuertimus iuſti ciã in abſinthiũ:⁊ fructꝰ iudicij i amaritudinẽzʒ Loquũtur naute atq; rectoꝛes in libꝛo Jone. Rogamus dñe ne ꝑdas nos ꝓpter hominẽ iu ſtũ:neq; inducas ſuꝑ nos ſanguinẽ innocentẽ Sicut eni placuit tibi ſic factũ eſt dñe.Melſciũt cauſas:qͥd mereat pnand Euine fugitiuus ꝛet tñ iuſtiſicãt deũ: ⁊ ſanguinẽ innocentẽ fatẽtur cuius opa non noꝛũt. Et ad extremũ: ſicut pla cuit tibi dñe:ſic factũ eſt. Non qrunt iuſticiam ſnie dei:ſed veritatẽ iuſti iudicis ↄfitent᷑. Mi cheas lachꝛymabili voceteſtat᷑. Perijt ſemen de terra:⁊ rectus in hoibus nõ eſt.oẽs ĩ ſãguie inſidiant᷑. vnulqᷣſq; fratrẽ ſuũ venat᷑ ad mo:tẽ Malũ manuũ ſuaꝝ dicuũr bonũ. Et iteꝝ Qui optimus coꝛde inter eos eſt:q̃ſi biurus eſt Et q rectꝰ quaſi ſpina de ſepe. Hoc hoiuʒ iuſticia eſt:vt iuxta verba eiuſdeʒ ꝓphete:nec amico: nec cõiugi:nec filijs ſit credendũ.qꝛ inimici ho minis domeſtici eius: quã ſniaʒ etiã mo dni⸗ cus cõpꝛobauit. Ande dat᷑ ↄſiiium ꝑ eundẽ ꝓ phetã. Indicabo tibio homo qᷣd ſit bonum: et qͥ̃d dñs q̃rat a te:vtiq; facere iudiciũ:⁊ dilige⸗ re miſericoꝛdiã: ⁊ ſollicituʒ ambuiare cum deo tuo. Hunqͥ dixit: habeto eälitatẽ dei: etnõ qð maximũ eſt: ſollicitũ ambulare cuʒ deo tuo vt nunq; ſecurꝰ ſis: vt oĩ obſeruantia cuſtodi⸗ as coꝛ tuũ:vt cõſideres qm in medio laqueoꝝ ambules:⁊ ſub muroꝛũ pinnis ingrediaris: vt illud quotidie mediteris Juxta ſemità ſcanda lü poſuerunt mihi.Supbis eni reſiſtit deꝰ:hu muüibus auũt dat gram. Qui cautus ? timidus eſt:p̃t ad tpᷣs vitare peccata:qͥ ſecurusẽ de iu⸗ ſticia ſua:repugnat ðo:illiuſq; auxilio deſtitu tus:inſidijs hoſtiũ patet. Computreſcãt dicit Abachuc oſſa mea: ⁊ ſubter me vermes ſcate⸗ ant: tm̃ vt reqᷣeſcã in die anguſtie: vt aſcenda⸗ꝭ ad populũ foꝛtẽ meũ.hic tribulatiões ⁊ angu ſtias:afflictionẽq; animi depᷣcar: vt in futuro viroꝝ iã cum xp̃o regnantiũ numero ſocietur. Ex quo ꝑſpicuũ eſt :hic pugnã atq; certamen ⁊ in futuro eſſe victoꝛiã. Jeſus filiꝰ Joſedech: qð interpᷣtat᷑ iuſtus dñi: acerdos magnus: in⸗ dutus deſcribit᷑ veſtibꝰ ſoꝛdidis:q peccatũ nò fecit: ⁊ mñ nr̃a peccata poꝛtauit.Ad cułꝰdexira ſtabat ſathanas: vt aduerſaret᷑. Dicit᷑q; ad eũ poſt pugnã atq; victoꝛiâ: auferte veſtem ſ oꝛdi dam ab eo: ⁊ ecce abſtuli a te iniqtatẽ tuã.⁊ he res Jouiniani loqtur. Sine oi oino peccato ſũ ſoꝛdida veſtimẽta nõ habeo: ꝓpꝛio regoꝛ arbi trioꝛmaioꝛ apoſtolo ſũ.ille facit qð non vult: qð vult nõ facit:ego facio qð volo: et qð nolo non facio.pᷣparata ſũt mihi regna celoꝛũ: imo ipe ea mihi meis vtutibꝰ pᷣparaui. In q Adâ tenet᷑ obnoxius. Et alij qͥ reos ſe putanti ſimi⸗ litudinẽ pᷣuaricationis Adã. Ego ſolꝰ cũ mea caterua non tencoꝛ. Alij clauſi cellulis: ⁊ femi⸗ nas nõ vidẽtes.qꝛ miſeri ſunt: ⁊ verba meano audiunt: toꝛquent᷑ deſiderijs. Ego etiã ſi muli erũ valloꝛ agminibꝰ:nullã habeo cõcupiſcẽtiã De me eni dictum eſt:lapides ſaneti voludhtur ſuper terram: 7 ideo nõ ſentio: quia liberi arbi trij poteſtate xpᷣi tropheũ circũfero.Audiamꝰ Eſaiam clamantẽ deum. NMopulus meus qͥ beatos vos dicunt: ſeducũt vos:⁊ ſemitaʒ pe⸗ dum veſtroꝝ ſuplantant. Quis magis ſupplã tat populũ dei:qui liberi arbitrij poteſtate ſub nixus:deſpicit auxiliũ cõditoꝛis:⁊ in ſua volũ tate ſecurus eſt. An qui ad ſingulas ſentẽtias pceptoꝛum domini iudiciũ ptimeſcit: Ad hu⸗ ſapientes eſtis apud vos: ⁊ intelligẽtes veſtro iudicio.Eſaias iuxta hebꝛaicũ ploꝛat: ⁊ dicit: ve mihi:qꝛ tacui.quia imunda habens labia: ⁊ in medio populi ĩmũda habẽtis labia: habi⸗ tans vidi dominum ſaboath oculis meis. IJlle virtutũ merito dei fruebat᷑ aſpectu: ⁊ ↄſciẽtia peccatoꝝ labia ſua fatebat᷑ imunda. NMon ꝙ lo cutus eſſet aliquid qð voluntati domini repu gnaret: vel ꝙ ſiluiſſet vel timoꝛe vel pudoꝛe p⸗ territꝰ: nec arguiſſet libertate ꝓphetica popu⸗ lum delinquentẽ. nos peccãtes aliquãdo coꝛri pimꝰqJ adulamur diuitibus: ⁊ perſonas accipi mus peccatoꝛũ turpis lucri gra. niſi foꝛte tota eis loquamur cõfidentia: quoꝛuʒ opibus indi⸗ gemus.vt talia non agamus: vt abſtineaaus nos ab omni ſpecie peccatoꝝ. Certe verum ta⸗ cuiſſe peccatũ eſt. qᷓ;q; apud. lxx.nõ ſit ſcriptũ quia tacui.ſed quia cõpunctus ſum cõſcientia ſcilicet peccatoꝝ: vt illud compleat᷑ ꝓpheiicũ Verlſatus ſum in miſeria:dũ infingit᷑ mihi ſpi⸗ na.ille peccati ſpina compungit᷑: tu vtutuʒ flo ribus vernas. Erubelſcet inqͥt luna:⁊ confũde tur ſol:quãdo viſitauerit dominꝰ ſuꝑ militiaʒ celi in excelſis.hoc eſt qð et in alio loco ſcriptũ eſt. Aſtra quoq; non ſunt munda in conſpectu eius.⁊ aduerſũ angelos ſuos ꝑuerſum qͥd rep perit:luna erubeſcit:⁊ ſol cõfundit᷑ ⁊ celũ ope ritur cilitio: ⁊ nos intrepidi atq; letantes:quia omni caremus vitio: occurremus iudicis ma⸗ ieſtati:quãdo tabeſcẽt montes:erecti videlicʒ in ſuꝑbiaʒ. ⁊ omnis militia celoꝛũ vel aſtra: vł angelice dignitates.⁊ cõplicabũt᷑ ſicut libꝛi ce li:⁊ omnis exercitus eoꝛũ inſtar folioꝝ defluet quoniã inebꝛiatus eſt inqͥt in celo gladius me⸗ ⁊ nunc ſuꝑ idumeam deſcẽdet gladius dei in⸗ ebꝛiat᷑ in celis.⁊ tuum ſolium erit in ſanctitate ſecurũ: In idumeã deſcendet:que interpꝛeta⸗ tur vel ſanguinaria vel terrena:vt pꝛophetica auctoꝛitate diſcamus omnẽ terraʒ mundi indi gere iudicio. VUnde ſequit᷑ Nictima domini in boſra:que interpᷣtatur caro.⁊ interfectio eius multa in terra Edon. id eſt. in ſãguine. Juxta qð ponit apoſtolus. Caro et ſãguis regnũ dei non poſſidebũt. Ve que cõtradicit victoꝛi ſuo ve qui dicit patri:vt quid me genuiſti:⁊ matri qre me peperiſti⸗ Hoc ad eos ꝑtinet: qͥ dicunt quare talis conſtitutus ſum:q̃non poſſim in petuum carere peccato: Quare tale vas fictuʒ vt non adamantinũ ꝑmanerem: ſed ad omne,z tactum fictile atq; fragile: Omes ſicut oues er rauimus.⁊ omniũ noſtrũ dominꝰpeccata poꝛ⸗ tauit. Intuitus eſt eni diligenter: inſpexit. nul lũq; reperit qui iudicarer iuſte:qui ſuamĩ om nibus faceret volũtatem. Et iccirco bꝛachium eius ſalutem p̃ᷣbuit: a iuſticia ſua ſaluauit oia: iuſcemodi homies loquit᷑ deus: ve vobis:qui vt omnis mundus ſubijciat᷑ deo:⁊ illiꝰ clemen tia conſeruet᷑. Fuimus eni imundi: non paucdi ſed oẽs. Quaſi pãnus mẽſtruate reputata ſũt omisa in lege opera noſtra. Ad hieruſalẽ i Eʒe chiel loquit᷑ deꝰ. Perfecta eras in decoꝛe moo ⁊ eſt ſenſus:non in tuis operibus:non i tua cõ ſcientia: coꝛdiſq; iactantia: ſed in meo decoꝛe: quo te clemẽtie mee libertate donauerã. Deni q; in cõſequẽtibus loquit᷑ ad eam: qñ ſaluatoꝛ non ſuo merito:ſed eiꝰ miſericoꝛdia. Recoꝛda boꝛ pacti mei tecũ in diebus adoleſcẽtie tue. et ſuſcitabo tibi pactũ ſempiternũ:a recoꝛdaber viarũ tuarũ:⁊ confunderis.Et iteꝝ:ſuſcitabo pactũ meũ tecum:⁊ ſcies quia ego dominꝰ: vt recoꝛderis ⁊ cõfundaris:⁊ nõ ſit tibi vltra ape rire os ꝓ cõfuſione tua.cum fuero placatus ti bi in omnibꝰque feciſti:ait dominꝰ deus. Ecce aperte diuino ᷣmone mõſtrat᷑: quid in alio lo⸗ co dixerit. Et mundãs te non faciet innocentẽ ꝓluſti quoq; ⁊ poſt peccatũ in ſtatũ pꝛiſtinuu,z reſtituti:os aperire non audeãt:ſed cũ apoſto lo dicant: qui nõ ſum dignus vocari apoſtol-· quia pꝑſecutus ſum eccłiaʒ dei. Deniq; ⁊ i alio loco per eundẽ ꝓphetam ad eos:qui illius mi ſericoꝛdiã cõſecuti ſunt loquit᷑ deus. Et recoꝛ⸗ dam ini viarũ veſtrarũ:⁊ omniũ ſceleꝝ veſtro. rum:qbus polluti eratis. ⁊ diſplicebit vobisi coõſpeciu veſtro in cunctis malitijs quas feciſti ⁊ ſcietis quia ego dñs:cum benefecero vobis pꝓpter nomen meũ:nõ ſ̃m vias veſtras malas neq; m ſcelera veſtra peſſima. Erubeſcamus atq; dicamus:qð loquunt᷑ hi qͥ iam pᷣmia con⸗ ſecuti ſunt. Loquamur peccatoꝛes ſuꝑ terram ⁊ in fragili moꝛtaliq; coꝛpoꝛe cõſtituti:qð ſan⸗ ctos videmus in celis dicere:⁊ iam incoꝛrupti one ⁊ imoꝛtalitate donatos.Et dicitis inquit. Non eſt recta via dñi:cũ veſtre vie pꝛaue ſint Phariſeoꝝ ẽ hoc ſuꝑcilium:vi peccata ꝓpꝛie voluntatis referãt ad cõditoꝛis iniuriã: et illiꝰ iuſticiã calumnient᷑. Sacerdotes templi myſti ci qð interpᷣtatur eccleſia: filij Sadoch cuʒz ve⸗ ſtimentis miniſterij nõ egrediunt᷑ ad populuʒ ne humana ↄuerſatione ſanctificati maculent Et tu in medio vulgi: vnuſq; de populo mun dũ eſſe te credis. Hieremiã ꝓphetam bꝛeuiter pcurrentes ſenſu magis qᷓ; ſermõe carpamus. Currite inquit in exitibus hieruſalẽ:⁊ queriie nphn guliun pplert ul futatp ſcenn buseo Nofſe poluta cnoſi⸗ eeelet gondhe pnigs ium. liunt⸗ guogg jepxri ffate fenata lngui ſician erd edon dpic⸗ ure: Mia ſibili fustt Salu flame mnin’ ſmlog uitpatn ſothonn 1s.Q⸗ fuiſetm ſonusſe fonpid turdiesn ſunsen pfearyit tanet' Dybetaz. l Quie Inreeh- launine bonünn eos:vlne Gltatione rſenſus quinaſcs Rbitriin Ditonem eriuce⸗ monibun eagliſunin Ccheobacn Uuſälunte Nehrilrden hundknonpa tencunnt nenit nolndacgene ſdus neninus ſdnnmeodr donguei De geam giſi lcondin Rern Aoltſätene mü:ztecdte Etnenſſt iaegodoninn öſttbinmng Nfuerophaemen S = — ☛ domin das be nni: gudi on foc inoni tüntkrigln vcit ſvaͤge us wenntepote. i Dangtini Ets gilisn — S== S== — hichunzeuch Tractatus II in plateis eius ſicubi reperire poteritis virum qui iuxta iuſticiã viuat ⁊ ſidem:⁊ ero ꝓpitius Pprer eum. uis eni dicant: viuit dominus T fraudulenter iurãt Et hocipᷣm in mendacio re futat peccatoꝛũ ſacrificia. Neſcẽdas tradit of⸗ ferentibus hoſtias:dicẽs ſe non mãdaſſe patri bus eoꝛũ:quãdo deduxit eos de terra egypti. vt offerrent huiuſcemodi ſacrificia. Non enim volũtate:ſed idoloꝝ cõparatiõe mãdauit:ma⸗ lens ſibi offerre victimas q́; demonibꝰ Om̃es receſſerunt ab eo:nullus ẽ qui loquat᷑ bona:⁊ agat penitentiã a peccatis ſuis. Sequunt᷑ pꝛo⸗ pꝛias volũtates.quaſi equus ꝓmptus ad pꝛe⸗ lium. Intendũt linguã ſuam quaſi arcũ. ẽ tiunt᷑ omia: ⁊ non eſt in eis veritas.Amicoꝛuʒ quoq; cauendas inſidias pᷣcipit: ⁊ nulli crede⸗ re ꝓximoꝛuʒ. Singulos eni inſidiari amicis ⁊ fratrẽ a fratre decipi.Et hoc facere:non natu⸗ re malo:ſed ꝓpꝛia voluntate: quia docuerunt linguã ſuam mendaciũ: ⁊ ꝓni fuerunt ad iniu⸗ ſticiam. Si ethiops ante mutauerit pellẽ ſuaʒ: ⁊ pardus varietatẽ ſuam: ⁊ vos poteritis face re bonũ:cũ didiceritis mala.Ergo pellis ethi⸗ opica ⁊ pardoꝛũ varietas:diſcipline eſt:nõ na ture:que docet᷑ ⁊ diſcit᷑:tamen auferri nõ põt: vitio mollita maligni:niſi ꝑ eum cui omia poſ⸗ ſibilia ſunt. Unde loquit᷑ ad euʒ: qui ſolus ve rus medicus eſt: ſana me domine et ſanaboꝛ. Saluũ me fac domine:⁊ ſaluus ero Tu es glo ria mea ⁊ ſpes mea. Si enim ad conditionẽ me am infelicitatẽq; reſpiciã: nihil aliud niſi h poſ ſum loqui.Maledictus homo qui annuncia⸗ uit patri meo dicens.Ecce natus eſt tibi puer: fiat homo ille ſimilis vꝛbibus ꝗᷓs ſubuertit de⸗ us. Quare enim in vulua non ſtatim perije· Et fuiſſet mihi ſepulcrũ mater mea: ⁊ vulua eiꝰ in fernus ſempiternꝰ Quare egreſſus ſum ex vte ro: vt viderem laboꝛes ⁊ miſerias:⁊ cõſumerẽ tur dies mei in erumnis. Tãtũ de ſua cõditiõe ſecurus eſt: ⁊ ſic ↄfidit in foꝛtitudine: vt moꝛtẽ pᷣferat vite. Nouerat eni vulnus ſuũ:⁊ poten⸗ tiam eiꝰ quem celare nihil põt: qui loquitur ꝑ ꝓphetaʒ. Deus appꝛopinquans ego:⁊ non ꝓ⸗ cul. Qui eni celum replet ⁊ terram: nullus pot viltare eiꝰ noticiã ⁊ coꝛdis occulta celare. Qui ſcrutat᷑ renes introſpicit:⁊ vt ſciamus dei eſſe bonũ omne qð gerimus. Ego inquit plãtabo eos:vt nequaq; eradicent᷑:⁊ ego dabo eis co⸗ gitationẽ ⁊ ſenſũ: vt intelligãt me.ſi cogitatio ⁊ ſenſus dant᷑ a deo:⁊ intellectus dñi ex illius qui naſcẽdus eſt:radice pullulat: vbi eſt liberi arbitrij tm ſuꝑbia iactitatio? Nolumꝰ ſcire cõ ditionem noſtrã: audiamꝰ hiſtoꝛiã. Joachim rex iuda:cunctiq; ſocij eius ⁊ pᷣncipes auditis ſmonibus Vrie:voluerũt occidere eũ.Quod cuʒ ille didiciſſet: timoꝛe ꝑterritus:fugit i egy ðẽẽ⁊ Epla XVIII ptum. Cur moꝛtẽ timebat:qui explicabat ſen⸗ tentiã dñi: ⁊ qui a ſe nũciari dñi nouerat volũ⸗ tatẽ:HGedignamur per ſingula auxiliuʒ dei:et ad illius nutũ cuncta gerere negligimꝰtcum le⸗ gamus fanctos viros etiam hominũ indiguilſ⸗ ſe pꝛeſidio. Periclitatur Hieremias ⁊ manikfe⸗ ſte dicitur: ꝙ au xilio ei fuerit manus Diſan fi⸗ lij Safan:ne traderet᷑ in poteſtatẽ vulgi:⁊ ob rueretur lapidibus. A bolitis leg cerimonijs ⁊ duro pondere veterũ pᷣceptoꝛum repꝛomitti tur euãgelij gratia:legẽq; dominꝰ pollicet᷑: vt omnes eum nouerint a minimo vſq; ad maxi⸗ mũ dicens: Dimittaʒ peccata eoꝛum: ⁊ iniqta tem illoꝛũ vltra memoꝛ non ero. Quã auiẽ ha buerint ſancti viri in lege veteri iuſticiã ſequẽ ti ſermone demonſtrat.ſi filij iſfrael:et filij iuda iniqᷣtatem facere ꝑpetuam in ↄſpectu meo: ab adoleſcẽtia ſua vſq; ad diem pᷣſentẽ:et ciuitas hieruſaleʒ ab initio conditiõis ſue vſq; ad diẽ euerſionis ſue:me ad iracundiam pꝛouocauit. Alttende quid dicat finem iunge pᷣncipio:ome medium tepus in vitio eſt. Hieremias ſanctiſi catus anteqᷓ; natus:virgo: ꝓpheta veteris te⸗ ſtamenti: ptimeſcit Sedechiam:a flebiliter ob ſecrat dicens. Nunc ergo domine mi rex audi depᷣcationẽ meam: ⁊ pᷣualeat apud reobſecra⸗ tio mea.ne remittas me in domum Jonathan ſcribe:ne ibi peream. O ꝓpheta:cur times im pium regem: Cur euʒ metuis:quem noſti iam iãq; periturũ:carcerẽ refoꝛmidaſ:cui paratur paradiſus: Reſpõdebit mihi:homo ſum moꝛ tali in carne ⁊ coꝛruptibili conſtitutus: doloꝛẽ ſentio:hoꝛreſcoq; cruciatꝰ: quos etiã dominꝰ meꝰ ꝓ mea ſalute ſenſurus eſt. Miſeretur hu mano generi deus: ⁊ non vult perire qõ fecit. Moli timere Jacob dicit dominꝰ Ego eni ſum tecũ:⁊ interficiãs omnes gentes in quas diſper ſi te:te vero ipᷣm perire nõ faciã: ſed caſtigabo te cum iuſticia: ⁊ ita miſereboꝛ tui:vt te inoxiũ non relinquã. Unde ⁊ nos dicimus eſſe iuſtos eſſe ſanctos viros:⁊ poſt peccata placẽtes deo non ſuo tm merito:ſed eius clemẽtia:cui omis creatura ſubiecta ẽ: ⁊ indiget miſericoꝛdia eiꝰ. Audiant heretici qui eleuant᷑ per ſuꝑbiam: et dicunt. Ecce ip̃ᷣi nobis fecimus coꝛnua. Audi⸗ ant illud quod audiuit Moab. Audiuimꝰ ſu⸗ perbiam ioab ſuperbus eſt valde. Altitudinẽ illius ⁊ elationẽ ⁊ gloꝛiationẽ:⁊ inflationẽ coꝛ⸗ dis ego cognoui dicẽ dominꝰ: quonia nequaq; iuxta inflationẽ eius ⁊ foꝛtitudo illius eſt. Di⸗ citurq; ad huiuſcemodi homies. Inimici aute eoꝛũ:haud dubiũ qͥn gregis domini: coõfirmãt dicentes.non peccauimꝰcuʒ peccauerinti pul⸗ chꝛitudine iuſticie:⁊ in expectatione patrum. Beinde vis ſcire quãdo omnia peccata finian tur. Audi eundẽ ꝓphetam: in tẽpoꝛe illo dicit m3 dominus.Queret᷑ iniqͥtas in iſrael:⁊ non erit. et peccatuʒ i iuda:et non inuenict᷑. Cur queſo ſequit᷑:quia ꝓpitius ero illis: Abi autem ꝓpi tiatio eſt:pᷣceſſerat ante peccatuʒ. Tolle igitur poſſe:⁊ concedo omnia donãte deo ſubſiſtere. Bonum eſt pᷣſtolari cum ſilẽtio ſalutare domi ni:bonum eſt ponere in puluere os ſuum:dare pcutienti ſe maxillã: ſaturari obpꝛobꝛijs:ſpem Habere in domio. Si eni abiecit ⁊ miſerebitur iuxta multitudinem miſericoꝛdiarũ ſuarũ. He q; enĩ humiliauit coꝛde ſuo ⁊ abiecit filios ho⸗ minũ.Fruſtra murmurat hõ ꝓ peccatis ſuis. Scrutemur vias noſtras: æ queramꝰ: ⁊ reuer tamur ad dominũ. Leuemus coꝛda cum mani bus ad dominũ in celum: dicamuſq; ei. Iniq; egimus:⁊ ad iracũdiaʒ ꝓuocauimus.Iccirco tu inexoꝛabilis es. Daniel ꝓpheta loquit᷑ ad Nꝛabuchodonoſoꝛ:ꝙ dominet᷑ excelſus regni hominũ:⁊ det illud cuicunq; voluerit:⁊ extre⸗ mũ atq; ꝓiectum conſtituat ſuper illud. Inter roga eum qua cauſa vltimũ atq; deſpeciuʒ cõo⸗ ſtituat ĩ regem:⁊ faciat quod voluerit.⁊ diſcu te vtrum ipᷣius voluntas iuſta ſit de quo ſcri ptum eſt. Qui ſuſcitat de terra humilem et de ſtercoꝛe eleuat pauperẽ. At collocet eum cum pncipibus:cũ pᷣncipibus populi ſui An foꝛſitã iuxta te abſq; iudicio atq; iuſticia głiaʒ querit aurẽq; popularem: vt humiles erigat i regnũ et potẽtes humilitate cõmutet: Audi ꝓphetã dicentẽ. Omnes habitatoꝛes terre quaſi nibi reputatiſſunt apud eum Fecit enim quodcũq; voluit ĩ celo ⁊ in terris ⁊ nemo eſt qui reſiſtat voluntati eius.aut poſſit dicere:quare hoc fe⸗ ciſti: cuius ſunt omnia opera in veritate:⁊ vie illius iuſticia:⁊ ſuꝑbientes poteſt ipᷣe humilia re. Anthiochus Epiphanes rex crudeliſſimꝰ ſubuertit altare.ipᷣam q; iuſticiam fecit concul cari:quia conceſſuʒ erat ei a domio. Cauſaſq; — pꝛecepit vt fieret. Illud autẽ in oꝛatione ſua lo quitur Peccauimꝰ:inique egimꝰ: iniuſte geſſi mus: ⁊ receſſimus a mãdatis tuis: ⁊ cetera hu iuſcemodi ſoletis dicere:quod ⁊ Gauid ⁊ Ba niel ⁊ omnes ꝓphete non ꝓſe:qui ſancti erant ſed ex ꝑſona populi ſunt locuti. Aduerſũ quã opinionẽ ipᷣe reſpondebit ⁊ dicet.Cum adhuc oꝛarem: ⁊ cõſiterer peccata mea:⁊ peccata po⸗ puli mei iſrael. Nides ergo ꝙ tam ꝓ peccatis tus: et effuderit depᷣcationes ſuas in cõſpectu domini dei ſui. Vis iteꝝ noſſe:quãdo peccatũ ⁊iniqͥtas finiatur⸗ tqᷓ; diuerſa ſit auctoꝛum interpᷣtatio. Audi eundem ꝓphetam.lxx.heb Kitoholus J reddit ꝓpt᷑ peccata plurima. ergo non fecit qd ipᷣe tm voluit:ſed quod dominꝰ ꝓpter peccata populi conceſſit. Deniq; ſequitur:ꝙ non ex p pꝛia fecerit foꝛtitudie:ſed ex eius imperio:qui 1 domade complete ſũt ſuper populũ tuuʒ: ⁊ſu per ciuitatem tuam ſanctã: vt compleant᷑ iniq; tates: ⁊ finem accipiat peccatum vt diſpereat iniqtas: ⁊ reuelet iuſticia ſempiterna. diu ergo ille finis adueniat: ⁊ coꝛruptiuũ hoc atq; moꝛtale incoꝛruptione ⁊ iĩmoꝛtalitate mutetur neceſſe eſt nos ſubiacere peccato:non naturea cõditionis: vt tu calũniaris vitio:ſed fragilita te et cõmutatione volũtatis humane: que per momenta variatur. quia deus ſolus eſt imuta bilis.Queris vbi Abel:vbi Enoch:vbi ieſus filius Naue: vbi Heliſeus ceteriq; ſãctoꝝ pec cauerint. Non eſt neceſſe nodũ in ſcirpo quere re.vtinã poſſem et manifeſta reticere peccata. ſi vis a me verũ audire:neſcio. Nihil inqͥt mi⸗ hi conſcius ſum: nec tamen in hoc iuſtificatus ſum.omo videt in facie:deus in coꝛde.Apð eius cõſcientiã atq; conſpectũ nullus iuſtifica tur. UVnde ⁊ Paulus loquit᷑ cõſfidenter. Oẽs peccauerũt: ⁊ indigent gloꝛia dei:⁊ ↄcluſit de⸗ us oĩa ſub peccato:vt omniũ miſereatur. ⁊ ce⸗ tera que ſepe replicauimugs. Tertius eiuſdem dialogi liber contra Pe⸗ Epiſtola.XIXxX. lectatus ſum tuoꝛũ multiplicatione ſermonũ:de qbus ſcriptũ ẽ. In mul tiloquio nõ effugies peccatũ.ſed quid adcau⸗ ſam? Certe hoc fateben eos qui xpᷣi baptiſma cõſecuti ſunt non habere peccatuʒ. Et ſi abſq; peccato ſunt:iuſtos eſſe. Cunq; ſemel iuſti fue rint:ſi egerint ſollicite:poſſe in ſempiternuʒ iu ſticiã cuſtodire.ac per hoc omne vitare pecca⸗ tum. Atti. Non erubeſcis exploſam atq; daãnatam Jouiniani ſentẽtiã ſeqͥ: Et ille enim his teſtimonijs tuiſq; nitit᷑ argumẽtis:imo tu illius inuenta ſectaris In oꝛiete docere deſide rans: que olim Rome: ⁊ dudũ in africa condẽ nata ſunt.CLege ergo qᷣd illi reſ ponſuz ſit ⁊ tibt reſponſũ dicito. In dogmatibus eni ⁊ q̃ſtioni bus diſſerẽdis non ꝑſona:ſed cauſa q̃renda ẽ. ⁊ tamẽ hoc ſcito baptiſmũ pᷣterita donare pec cata:non futurã ſeruare iuſticiaʒ. Que laboꝛe et induſtria:ac diligentia: ⁊ ſemper ſuꝑ omnia dei cleinẽtia cuſtoditur.vt noſtrũ ſit rogare:il⸗ lius tribuere quod rogatur.noſtrũ incipere:il lius ꝑficere.noſtrũ offerre qð poſſumꝰ:illiꝰ im plere qð non poſſumus.Niſi eni dommꝰ ediſi- cauerit domuʒz: inuanũ laboꝛauerũt: qui ediſi cant eam.niſi dominꝰcuſtodierit ciuitatẽ:iua⸗ ſuis qᷓ; ꝓ peccatis populi dominũ ſit depꝛeca:⸗- je ap ſtolus pcipit:ſic currite vt cõpꝛehẽdatis Oẽs nũ vigilabit qui cuſtodierit eam. VUnde ⁊ apo qdem currunt:ſed vnus accipiat coꝛonã.Et in pfſalmo ſcriptũ eſt. Dñe vt ſcuto bone volüta⸗ tis tue coꝛonaſtinos. Noſtra enim victoꝛia et Cr coktond aur: damus goꝛext caremne tenplu Giqu deus’ idiun⸗ clingu⸗ cario gullon habere phloea lefacie ſaytſ volttan ſüſſen hecpict letinoc⸗ hebꝛeoe hebreie dien⸗ Wmnan haber maten negbe Eamn Quud foehe den po ho inyen ſpeeuz ptiesind lgodico lnppheti corinuer⸗ ſtolcrrnn sapoſtea Ctoresere Plalmuse⸗ umpon hſoſfnon⸗ ichnen. int Fae ſohns cocedeen loantiin heoſnen ſalſugit. fcoꝛdiad likad do⸗ ued Cevod Enanti imnge mndhorn dnmübrng Ellrnuen onontannen tnſtfegte ane ceden lscfinun Neſdikens unigſindpde Ünianene dnenegeneen Nrn nborikfen dsincand N fümnllus utſte kcöſdene 1de:rolſtd⸗ ömierenun ,e ilbaconmpe toh. M. litiitunie egem bt Ong mi unihe ſenrlenguanof onhertntſen⸗ eias aplinmag Kiſei lran ngoninein ggatdollẽite dintfiumn Urepeiztn Mbialilhin 6 — — — =ꝛ S= = EEð = Sicinn honucit SE = — 7 = =– — — = SEE — — — — ☚☚nR — 2 — ☛6ꝑ — — = — = = — — = — — — Tractatus II coꝛona victoꝛie:illius ꝓtectione ⁊ clypeo pᷣpa ratur:⁊ hic currimus vt in futuro compꝛehen damus:vbi accipiet coꝛonam qͥ ĩ hoc ſeculo vi ctoꝛ extiterit:ecce ſanus factꝰ es:iam noli pec⸗ care:ne quid deterius tibi fiat.et neſcitis quia templum dei eſtis:⁊ ſpũs dei habitat in vobis Si quis templũ dei violauerit:diſperdet eum deus. Et in alio loco. Hominꝰ? vobiſcum eſt: qᷓ;diu vos eſtis cum eo.ſi reliqueritis eũ: ⁊ ille relinquet vos. In cuiꝰ putas delubꝛo:atq; ſa crario xpᷣi puritas ꝓmanet: templiq; ſerenitas nullo nubulo contriſtat᷑. Eundem ſemꝑ vultũ/ habere non poſſumus:quod de Socrate falſo philoſopho gloꝛiant᷑:quãto magꝗ animu⸗mul te facies hominũ:ſic ⁊ coꝛda diũᷣſa. ſi fieri poſ⸗ ſet vt ſemꝑ aque baptiſmatis merſos tenerem volitantia nos deſuper peccata non tangerẽt ſpũſſanctus tueretur. Si impugnat inimicus nec victus recedit:ſed ſꝑ i inſidujs eſt: vt ſagit⸗ tet in occulto rectos coꝛde. In euãgelio iuxta hebꝛeos:quod chaldaico ſyroq; ſermone: ſed hebꝛaicis lr—is ſcriptum eſt:quo vtunt᷑ vſq; ho die Naʒareni ſᷣm apoſtolos:ſiue vt pleriq; au tumant iuxta Mattheuʒz: quod in Ceſarienſi habetur bibliotheca: narrat hiſtoꝛia. Et ecce mater domini:⁊ fratres eius dicebãt ei. Johãẽ nes baptiſta baptiʒat in remiſſionẽ peccatoꝛũ. Eamus ⁊ baptiʒemur ab eo.Dixit autem eis. Quid peccaui:vt vadã ⁊ baptiʒer ab eo: Niſi foꝛte hoc ipᷣm quod dixi ignoꝛantia eſt.Et i eo dem volumine. Si peccauerit inquit frater tu us in verbo:⁊ ſatis tibi fecerit:ſepties in die ſu ſcipe euʒ. Dixit illi Simon diſcipulus eius:ſe pties in die: Reſpõdit dominꝰ:⁊ dixit ei.Etiaã ego dico tibi: vſq; ſeptuagies ſepties.Etenim in ꝓphetis quoq; poſtq; vncti ſunt ſpirituſan cto:inuẽtꝰeſt ſermo peccati. IJIgnatius vir abo ſtolicꝰ ⁊ martyr:ſcribit audacter: elegit domi⸗ nus apoſtolos:qui ſuper omnes homies pec⸗ catoꝛes erant. De quoꝛum celeri conuerſione pſalmus canit. Multiplicate ſũt infirmitates eoꝛum poſtea accelerauerunt: quibus teſtimo nijs ſi non vteris ad auctoꝛitatẽ: vtere ſaltẽ ad iniqͥtatem: quid omnes eccleſiaſtici viri ſenſe⸗ rint. Fac aliquẽ baptizatũ vel ſtatim: vel in ip ſis diebus moꝛte ſubtractũ: concedo tibiqð cõcedere non debeo:nec cogitaſſe aliquid:nec locutũ:in quo erroꝛe ⁊ ignoꝛãtia laberet᷑ Non ideo ſine peccato erit:qꝛ videbitur non ſuꝑaſſe ſed fugiſſe peccatũ.Ac non potius:qꝛ dei miſe ricoꝛdia de peccatoꝛũ carcere liberatus migra uit ad dominũ.Hec ⁊ nos dicimus poſſe deuʒ quicqͥd voluerit: ⁊ hominẽ ꝑ ſe ⁊ ꝓpꝛia volun tate:quod tu aſſeris ſine peccato eſſe non poſſe Einautẽ poteſt:fruſtra nunc iungis:⁊ gratiaʒ qua potens non indiget.Qð ſi non poteſt abſ⸗ Fo. LXXV Epla XIX q; gratia:ſtulte tu dixiſti poſſe: quod non põt Quicqͥd eni ex alteriꝰ pendet arbitrio:non ei⸗ eſt quem poſſe cõtendis: ſed illius ſine quo en non poſſe perſpicuũ eſt. Crito. Rogo: ꝗ̊ eſt iſta pꝛauitas:imo abſq; ratione ↄtentio:neę hoc qͥdem mihi das vt egreſſus aquas baptii / matis ſine peccato ſit? Atti. Aut ego ſen⸗ ſum meũ verbis explicare nõ valeo: aut me ex plicante: tu ad intelligendũ tardioꝛ es. Cri. Quo nam modo: Altti. Recoꝛdare quid ⁊tu dixeris: ⁊ ego quid loquar. MPoſuiſti ho⸗ minẽ ſine peccato eſſe ſi velit. Ego impoſſibile hoc in homine eſſe reſpõdeo:nõ quia ſtatim ᷣ baptiſmate homo peccato non careat: ſed illꝰ tps quãdo ſine peccato eſt: nequaqᷓ; poſſibili⸗ tati hũane b dei gre deputat᷑. Lolle igit᷑ poſ/ſe et ego eſſe cõcedã Quomodo eni poteſt: qui ꝑ ſenon poteſt: Aut que illa impeccãtia: que ſta . tim coꝛpoꝛis huius moꝛte finit᷑: Aut certe ſi vl tra vitam pꝓtraxerit: delicti ⁊ ignoꝛãtie periru lo ſubiacebit Crito. Bialectica me arte co dludis: ⁊ non xp̃ᷣiana loqueris ſimplicitate.no dos mihi quoſdaʒ inter eſſe: ⁊ eſſe poſſe cõcin⸗ nens. Atti. Ego ne verboꝛuz ſtrophis lu do:cũ hoc de tua ꝓceſſerit officina Tu eni di⸗ cis non eſſe hominẽ ſine peccato: ſed eſſe poſſe cuʒ ecõtrario ego tibi tribuã ꝙ negaſti:eſſebo minẽ ſine peccato per dei gratiã: ⁊ tamẽ per ſe non poſſe. Crito. Fruſtra ergo dant pꝛe⸗ cepta: ſi ea implere non poſſumus. Atti. Beus poſſibilia mandauit.hoc nulli dubii . Sed qꝛ homines poſſibilia non fecerunt:iccin co omis mundus ſubditꝰ eſt deo:⁊ indiget mi ſericoꝛdia eius Omne eni qðõ fieri poteſt: tribꝰ conſtat tẽpoꝛibus: aut pᷣterito:aut pᷣſenti:aut futuro.Hoc quod aſſeris:poſſe hominem ſine peccato eſſe ſi velit:monſtrat factũ eſſe de pᷣte⸗ rito:aut certe nunc fieri.de futuro poſtea vide bimus. Quod ſi nullũ potes oſtẽdere:qui ſine omi omnino peccato aut fuerit aut ſit reſtat vt de futuro tm̃ diſputatio ſit Interim in duobꝰ tẽpoꝛibus pᷣterito aut pᷣſenti victus tenerl. Si aliquis fuerit poſtea maioꝛ patriarchiſ:ꝓphe tis:apoſtolis:qui peccato careat: tũc futurus de futuro ſi potuer ꝑſuadeto. Crito. Lo quere vt vis:argumẽtare vt libet. Nũq; mibhi liberũ arbitriũ extoꝛquebis: quod ſemel cõceſ ſit deꝰ.nec valebis auferre: qð mihi tribuit de us poſſe ſi voluero Atti. Exempli gratia vno tm vtamur teſtimonio. Inueni Dauid ſi⸗ lium Jeſſe virũ ſᷣm coꝛ meũ:qui faciet omnes voluntates meas. Dauid ſanctum eſſe nõ du⸗ biũ eſt.⁊ tamẽ qui electus ẽ: vt omnes dei vo⸗ luntates faceret:aliqua feciſſe rehendit᷑.vti⸗ q; poſſibile erat ei facere: qui ad hoc elect? eſt: vt omnes dei voluntates faceret.nec Jets in culpa eſt.qui pꝛedixit eum cunctas ſuoꝛũ p̃ce⸗ ptoꝛum facere voluntates: ſed ille qui pᷣdicta non fecit.Neq; enim dixit inueniſſe ſe virum: qui cunctas in ꝑpetuũ ſue iuſſionis faceret vo luntates Hoc ⁊ nos dicimus poſſe hominẽ nõ peccare:ſi velit.ꝓ tẽpoꝛe: ꝓ loco: ꝓ imbeclilli⸗ tate coꝛpoꝛea:qᷓ;diu intẽtus eſt animus: qᷓ;diu choꝛda nullo vitio laxat᷑ in cithara.Qõð ſi pau lulũ remiſerit: quomodo qui aduerſus flumẽ lembũ trahit:ſi remiſerit manus: ſtatim retro⸗ labit᷑: ⁊ fluentibus aquis quo non vult ducit᷑. Sic humana cõditio:ſi paululum ſe remiſerit: Ddiſcit fragilitatẽ ſuã:⁊ multa ſe nõ poſſe cogno ſcit. Putas ne apoſtolũ Paulũ eo tẽpoꝛe quo ſcribebat lacernã ſiue penulã: quã reliqui tro⸗ ade apud Eutarpum veniẽs:afferre libꝛo s:et maxime mẽbꝛanas de celeſtibus cogitaſſe my ſterijs?⁊ non de his que in vſu commu nis vi⸗ te vel coꝛpoꝛis neceſſaria ſunt:Da mihi homi nem:qui non eſuriat:nõ ſitiat:neq; algeat.non Doleat:non febꝛicit et:nõ toꝛminibꝰ ⁊ vꝛine dif ficultatibus toꝛqueatur Et ego tibi cõcedam: poſſe hominẽ ⁊ nihil niſi ð vtutibus cogitare Ceditur apoſtolus a miniſterio: ⁊ contra pon tiſicem:qui cedere imperauerat: ſententiã diri git ꝑcutiet te deus.paries dealbate: vbi eſt il⸗ la patiẽtia ſaluatoꝛis:qui quaſi agnus ducius ad victimã non aperuit os ſuum: ſed clemẽter loquit᷑ verberãti.Si male locutus ſum:argue ð zelo ſeu de peccato. Si autẽ bene quid me ce dis:⸗Mon apoſtolo detrahimꝰ: ſed gloꝛiam do mini pᷣdicamus:qui in carne paſſus: carnis in iu riã ſeperat ⁊ fragilitatẽ:vt taceaʒ illð: quod cõmemoꝛat Alexander erariꝰ:multa mihi ma⸗ la oſtendit.reddet illi dominꝰ in illa die iuſtus iudex. Crito. Cogis me vt ioquar: qð iã dudũ geſtio.⁊ tamẽ erũpentia verba nõ ꝓmo Atti. Quis eni te phibet: qð ſentis dicere: Aut eni quod dicturus es bonuʒ eſt:⁊ nos bo no fraudare non debes. aut malũ: ⁊ iccirco nõ noſtri gra:ſed pudoꝛe ſiuiſti. Crito. Bi⸗ cam aliquãdo qð ſentio Omis diſputatio tua illuc delabit᷑:vt naturã accuſes.⁊ culpam refe ras ad deum: qui talem homineʒ condidit. Atti. Moe illud erat qð nolebas:⁊ volebas Dicere.dic q̃ſo: vt omes tua fruant᷑ pꝛudentia. Repꝛehẽdis deum:quare hominẽ fecerit:ho minẽ.repᷣhendãt ⁊ angeli:cur angeli ſint.Om nis creatura cauſet᷑: quare id ſit qð cõdita eſt: ⁊ non id qð cõdi potuit.Sculicet nũc mihi pu⸗ erilibus declamantiũculis ludendũ eſt.⁊ a cu⸗ lice atq; foꝛmica vſq; ad cherubin et ſeraphin yeniã. Cur nõ ſingula in melioꝛi ſtatu condira ſint.Cunq; ad excelſas venero poteſtates: cau ſaboꝛ:⁊ dicaʒ quare deus ſolus im deus ſit:et non om̃ia deos fecerit. Aut eni impoſſibilitat ſtentet. Crito. bis atq; laudat: quod ipᷣe oꝑatus eſt: Atti. AVoluntatẽ noſtrã que obtulit omne quod po⸗ tuit.⁊ laboꝛẽ quo cõtendit:vt faceret: ⁊ humi⸗ litatem que ſemꝑ reſpexit ad auxilium dei. I iuxta te:aut muidie reus erit. Repᷣhende eum cur ⁊ diabolũ in hoc mũdo tm eſſe concedat.⁊ aufer coꝛonã cuʒ certamẽ abſtuleris. Crito. Non ſũ tam vecoꝛs:vt q̃rar cur diabolꝰ ſu:cu ius inuidia moꝛs introiuit i oꝛbem terraꝝ. Sʒ hoc doleo:cur viri eccleſiaſtici:⁊ qͥ magiſtro:ũ ſibi vſurpant vocabulũ: tollãt liberũ arbitriũ quo ſublato Manicheoꝛũ ſecta cõſtruitur. Atti. Ego ne liberũ tollo arbitriũ:qui in to⸗ ta diſputatione mea nihil aliud egi:niſi vt om⸗ nipotentiã dei cum libero arbitrio cõſeruarẽ⸗ Crito. Quomodo fuas libeꝝ arbitriũ: qii dicis homineʒ nihil poſſe facere:niſi deꝰ ſemꝑ agdiuuerit: Atti. Si in culpa eſt qui libero ar bitrio iungit dei adiutoꝛiũ:ergo ille laudet᷑: qui dei tollit auxiliũ’. Crito. MHõ tollo dei au xiliũ. Quippe per cuius gr̃aʒz poſſumus:ſed vtrũq; ſuis finibus terminans.vt dei ſit gr̃e ꝙ deldit liberi arbitrij poteſtatẽ:⁊ noſtre volũta⸗ tis facere qͥd: vel non facere:quo et faciẽtibus pmiũ: ⁊ non facientibꝰpena ſeruet᷑. Atti. Vigderis mihi quaſi obliuioſus eſſe.⁊ quaſi ni hil ſupꝛa dictũ ſit:per eaſdẽ diſputationis line as reuerti. oc eni longa diſcretiõe concluſuʒ eſt: vt graʒ ſuam dominꝰ: qua nobis cõceſſit li berũ arbitriũ in ſingulis operibus iuuet: atq; Quid ergo coꝛonat ĩ no⸗ Crito. Ergo ſi nõ fecimꝰqð pꝛecipit:aut vo luit nos adiuuare deus:aut noluit. Si voluit: ⁊ audiuit:⁊ tamẽ non fecimus qð voluimꝰ:nõ nos:ſed ille ſuperatus ẽ.Sinautẽ noluit adiu⸗ uare: non eſt culpa eius qͥ voluit facere: ſed illi us qui potuit ⁊ noluit facẽ. Atti. NMon in telligis A αρα ναπ1Totu in grande blaſſemi arũ decidiſſe barathꝛũ: vt ex vtraq; parte:aut iualidus ſit deus:aut inuidus:⁊ non tm̃ ei lau dis ſit:ꝙ bonoꝝ auctoꝛ ſit ⁊ adiutoꝛ:quãtũ vi tuperationis ꝙ mala non coercuit. Detrahat᷑ ergo illi:cur dis boluz eſſe ꝑmiſerit:cur paſſus ſit: ⁊ hucuſq; patiat᷑ quotidie aliquid in mũdo male ſieri. Querit hoc Martion: ⁊ omnes he reticoꝛũ canes:qui vetus laniãt teſtamentũ:⁊ huiuſcemodi ſyllogiſmũ texere conſueuerunt. Aut ſciuit deus hominẽ in paradiſũ poſitus pᷣ uaricaturũ eſſe mãdatuʒ illius:aut neſciuit Si ſciuit:non eſt in culpa is qui pᷣſcientiã dei vita re non potuit:ſed ille qui taleʒ condidit: vt dei non poſſet ſcientiã deuitare.Si neſciuit:cui pᷣ⸗ ſcientiã tollis:aufers ⁊ diuinitatẽ.hoc eni ge⸗ nere in culpa erit:qͥ elegit Saul futurũ poſtea regẽ impijſſimũ: ⁊ ſaluatoꝛ aut ignoꝛantie aut iniuſticie tenebit᷑ reus:cur in euagelio ſit locu⸗ ls.l devot Ceger freel oßſe i hbice⸗ natee liten herſo ignoꝛ⸗ ducit tbelan ſoſtin⸗ eius. nouen volit jedi heſube Alün cend anege Verſas d gene ritme neip facer deo /u arguit veri. hituren nbitn ceteqſt l:ꝛege plusqha Unraäſt ſſelaten ſenonpe lenude ledinerſa ploolopt ſeneaute⸗ Uleinniu dodegia Veleup hoctii lbeniag auferas duzaſſen Achminia Hosau eriatb ſeetqd . (birriun apeſs pi hchleenn ntln 8. Pin. hbſtn am meſri gügtini fmui. Mglinte Cnldnen⸗ ͤſeuge⸗ eWmünnn nidoſen Sckaulben Plelend ,. Polode eſumsic Maſicfe neſerlitk Moainciibes ci. D. eſe1anlr ſutminslre ctöe neuig nobisciccftl busiuudg gocontit⸗ Unsckt N. tonneclne ſaeeen thonn auriiunde. prepirzuo un Swori: abolirs inclutadi,⸗ utiuneſdl Tractatus III tus. NMõne duodecim ego elegi apłos:et vnus de vobis diabolus ẽ⸗ Interroga eũ:cur Judã elegerit ꝓditoꝛẽ: Cur ei loculos cõmiſerit:quẽ furẽ eſſe nõ ignoꝛabat. Vis audire rõnem De us pᷣſentia iudicat nõ futura. Nec cõdẽnat ex piceat. Sed tãte bonitatis eſt: ⁊ ine fabilis cle mẽtie:vt eligat eum: quẽ interim ⁊ bonum cer nit: ⁊ ſcit malum futurũ: dans ei poreſtatẽ cõ⸗ uerſionis ⁊ penitẽtie:iuxta illũ ſenſũ apoſtoli: HW Bentia: qnanoucrottaleel ſibi poſtea di⸗ ignoꝛas qꝛ benignitas dei ad penuentiã te ad⸗ ducit: Scðʒ duritiẽ aũt tuã: ⁊ coꝛ impenitens theſauriʒas tibi iram in die ire: ⁊ reuelationis iuſti iudicij dei: qui reddat vnicuiq; m opera eius.Neq; eni ideo peccauit:qꝛ deꝰ hoc futuꝝ nouerat Sʒ pᷣſciuit deꝰãſi deꝰ:qð ille erat ꝓpᷣa volũtate futurus. Accuſa ergo deũ mendacij: qre dixerit per Jonã Aldhuc tres dies ⁊ Nint ue ſubuertet᷑ Sed reſpodebit tibi ꝑ Hieremiã Ald ſũmã loqnar cõtra gẽtẽ: ⁊ regnũ:vt eradi⸗ cem ? deſtruam: ⁊ diſperdã illud. Si penitẽti⸗ am egerit gens illa a malo ſuo: qð locutꝰ ſũ ad uerſus eam: agam ⁊ ego penitentiaʒ ſuꝑ malo qð cogitaui:vt facerẽ ei.Et ad ſi umã loquar ðᷣ gente ⁊ regno vtediſicẽ ⁊ plantem illud:ſi fece rit malũ in conſpectu meo: vt non audiat vocẽ — — meã penitentiã aga ſuꝑ bono ꝗð locutꝰ ſum vt facerẽ ei. Indignabat᷑ quondã ⁊ Jonas: cur ₰ deo fuerit iubente mẽtitus :ſed iniuſti meroꝛis arguit᷑:malẽs cum ꝑnicie inumerabilis popu⸗ li verũ dicere qᷓ; cum tantoꝝ ſalute mẽetiri. Po nitur eni exẽpluz. tu doles ſuꝑ hedera: ſiue cu curbitain qua nõ laboꝛaſti: neq; feciſti vt creſ ceret:q̃ ſub vna nocte nata eſt: ⁊ vna nocte pe⸗ rijt: ⁊ ego nõ parcam ciuitati magne: in ꝗᷓ ſunt plus qᷓ; centum vinginti milia hominũ:qͥ neſci unt qd ſit inter dextrã ⁊ ſiniſtrã ſuã: Si puulo rũ etate ⁊ ſimpliciũ: quos certe peccatoꝛes fu⸗ iſſe non poteris apꝛobare:tanta fuit hominuʒ multitudo:qͥd dicemus de vtriuſq; ſexus eta⸗ te diuerſa: que iuxta Philonẽ pꝛudentiſſimũ philoſophoꝝ:ab infantia vſq; ad decrepitam lenectutez ſeptenario oꝛdine deuoluit᷑: dum ſi bi ſic inuicẽ etatũ incrementa ſuccedũt: vt quã do de alia traſeamus ad aliam ſentire minime valeamus Crito. Tota argumẽtatio tua huc tẽdit. vt greci dicunt Ieοοο⅞οο ν nos liberũ appe llamꝰ arbitriũ vocabulo tribuas re auferas. Zu eni auctoꝛẽ peccatoꝛũ facis deũ: duz aſſ⸗ eris nihil hoiem per ſe poſſe facere: ſed adminiculo dei cui imputet᷑ omne qð facimus . ₰ Nos autẽ ſiue bonũ ſiue malũ homo fecerit ꝑ liberi arbitrij poteſtatẽ ei dicimus imputari d fecit qð voluit. Et nõ ei qͥ ſemel ↄceſſit liberuʒ . arbitrium. Atti. Auis tergiuerſeris Aa⸗ queis vitatis Inecteris Hoc eni modo etiaʒ ſi Fo. LXXVI ipe nõ adiuuat: iñ iuxta te auctoꝛ erit maloꝛũ: qalpotuit phibere ⁊ nõ ꝓhibuit. Nerꝰ eni ſnia ẽ homicid eſſe eũ:qͥ cuʒ poſſit holeʒ de moꝛte liberare: nõ liberet. Crito. Ja iã tollo ma nũ:cedo: viciſti. Si tñ vincere ẽ:veritatẽ velle ſubuertere.nõ rebꝰ:ſᷣ ᷣmonibꝰ.id ẽ.nõ verita⸗ te:ſed mẽdacio Poſſũ eeni illud tibi apłi rũde re: ⁊ ſiimperit ſᷣmone:nõ tñ ſciẽtia. AQñ enim loqris coactꝰ argumẽtationuʒ ſtrophis tibi vi Deoꝛ aſſentire Cũ aũt tacueri:ex aio rurſus ela bitur: vt liqͥdo apareat diſputation tuãnon ex fontibus witatis ⁊ xpᷣiana ſimplicitate:ſᷣ ex philoſophoꝛum minutijs arte deſcẽdere. Atti. Ais ergo me rurſũ vti teſtimonijs ſcri pturaꝝ:⁊ quõ iactãt diſcipuli tui :nulluʒ argu mẽtationi tue poſſe ⁊ ꝓblematibꝰ reſpõdere. Crito. Mõ ſolũ volo:ſᷣ ⁊ cupio.doce me ð ſert pturis ſanctis: vbi ſublata liberi arbitri ptate faciat hõtqð ꝑ ſe aut noluit: aut non potuit. Atti. Moõ ita: vt tu ꝓponis:ᷣ vt veritas ho ſcit ⁊ ratio ſcripturaꝝ:vocibꝰeſt vtẽdũ.Lodt᷑ Jacob ĩ oꝛatiõe ſua.Si fuerit dñs de me me⸗ cũ: ⁊ cuſtodierit me in via:ꝑ quã ego ꝑgo:⁊ de derit mihi panẽ ad mãducãdũ: ⁊ reduxerit me cũ ſalute in domũ pf̃is mei erit mihi dñs i deũ ⁊lapis iſte quẽ poſui in tituiũ:erit mihi dom?ꝰ tibi. Nũqͥd dixit ſibi libeꝝ arbitriũ ↄſeruauer ⁊ cibũ ⁊ veſtimẽtũ meo laboꝛe qſiero:et reuer⸗ tero in domũ pr̃is mei: Oia dat dñi volũtati: vt mereaf᷑ acciꝑe qð pᷣcat᷑. Reuertenti ð Me ſopotamia Jacob:ãgeloꝝ occurrit exercitꝰ: et vocãt᷑ caſtra dei. Noſtea pugnat eũ agelo ſub figura hois: ⁊ a dno ↄfoꝛtat᷑.ð ſupplãtatoꝛe ia⸗ cob rectiſſime ðᷣi nomẽ accepit.neq; eni ad fra⸗ trẽ crudeliſſimuz audebat reuti niſi dñi pᷣſidio roboꝛatꝰ. Scriptũ ẽ i ↄſequẽtibꝰ.Oꝛt ẽ ei lol. poſtqᷓ;ᷓ trãſiuit Ohanuel: qð itepᷣtat facies dei Añ loqᷣt᷑ ?⁊ Moyſes. Vidi dñm facie ad faciẽ ⁊ ſalua facta ẽ aia mea.nõ ꝓpꝛietate nature. ſʒ dignatiõe miſeratis. Oꝛit nobis ſol iuſticiet qñ vultu dei ↄfirmat᷑. Joſeph in egypio clau⸗ dit carcere Ibiq; infert ꝙ cuſtos carceris oĩia ptãti eiꝰ fideiq; cõmiſerit. Cauſaq; reddit᷑: qꝛ dñs erat cum eo:⁊ quecũq; faciebat ꝓſi perabã tur a dño in manibꝰ cius. Unde et Eunucis ſomnia ſuggerunt᷑. Pharao videt ſomnũ in⸗ extricabile: vt ꝑ hanc occaſionẽ liberaret᷑ Jo⸗ ſeph:pr paſceret᷑ ⁊ frarres: egypt ipe famis ſaluarek. Seqᷣt᷑. Dixit autẽ de ad ilrł i viſiõe dei. ⁊ oĩia qcũq; dederis mihi:decimas oleig noctis. Ego ſũ de patrũ tuoꝝ:noli timoꝛe de⸗ ſcẽdẽ in egyptũ.In gẽtẽ eni magn faciã te ibi ⁊ ego deſcẽdã tecũ i egyptũ.⁊ deducã te indeæ ponet Joſeph manꝰ ſuꝑ oclos tuos: vbi hẽ li⸗ beri arbitrij ptãs? Et nõ totũ: q irenõ audet ad huu. r geti ſe totũ cõmittẽ dnm neſciet: de FTars patris auxilium eſt. Liberat᷑ populus de egy⸗ pto ĩ manu foꝛti: ⁊ bꝛachio excelio.Nõ Moy ſi ⁊ Aaron:ſed eius qui ſignoꝛũ miraculis po⸗ pulum liberauit.⁊ ad extremuʒ percuſſit pᷣmo genita egypti: vt qui pꝛius retinebant pertina citer:ardenter exire cõpellerent. Salomon lo⸗ quit᷑ Eſto confidẽs in dominum in toto coꝛde ꝛuo. In tua autẽ ſapiẽtia ne exalteris. in omni bus vijs tuis cognoſce eum: vt rectas faciat vi as tuas. Intellige qͥd loquat᷑. Nec in ſapiẽtia noſtra:nec in vllis vtutibus cõſidendum: ſed in ſolo domino:a quo greſſus homis dirigun⸗ tur. Deniq; pcipit᷑.vt oſtendamꝰ ei vias nr̃as ⁊ notas eſſe faciamus: que non laboꝛe ꝓpꝛio. ſed illius adiutoꝛio atq; clementia recte fiunt. Vnde ſcriptũ eſt. Rectaʒ fac in cõſpectu meo viam tuã.ſiue vt alia exemplaria habent. Re⸗ ctam fac in cõſpectu tuo viã meã. vt qð tibi re⸗ ctum eſt: etiã mihi rectũ videatur. Idem Sa⸗ lomon loquit᷑. Deuolue ſuꝑ dominũ oꝑa tua ⁊ firmabunt᷑ cogitationes tue.Lũc enĩ noſtra cogitatio confirmat᷑:quãdo omne qð agimus q̃ſi ſuꝑ ſtabilẽ ⁊ ſolidiſſimã petrã domini adiu toꝛio deuoluimus:eiq; cuncta reputamꝰ.Apo ſtolus MPaulus cuʒ dei beneſicia celeri ᷣmone narraſſet:ad extremũ intulit. et ad hec qͥs ido⸗ neus: Vnde ⁊ in alio loco dixit. Fiduciã autẽ talem habemꝰper xpᷣm ad deũ. nõ ꝙ ſufficien⸗ tes ſimus cogitare aliqͥd a nobis:quaſi ex nob ſed ſufficientia noſtra ex deoẽ. qui et idoneos fecit nos noui teſtamẽti miniſtros:non littera: ſed ſpũ.Littera eni occidit.ſpũs autem viuiſi⸗ cat. Adhuc audemus per liberũ arbitriũ ſuꝑ⸗ bire: ⁊ abuti beneſficijs dei in ↄtumeliã largito ris: cum idem vas electiõis aꝑtiſſime ſcribat. Habemus autẽ theſaurũ iſtũ in vaſis fictilibꝰ vt abũdãtia foꝛtitudinis ſit ex deo:⁊ nõ ex vo⸗ bis. Unde ⁊ in alio loco retundẽs hereticoꝛuʒ impudẽtiã loqͥtur. Qui gloꝛiat᷑:in domio glo⸗ riet᷑. Neq; eni qui ſeipᷣm cõmendat:ipᷣe ꝓbatꝰ*? eſt:ſed quem deus cõmendat. Et iterũ. Nihil eni mihi defuit ab is: qui ſuꝑ moduʒ ſunt apo ſtoli ꝛlʒnihil ſim. NMetrꝰ loquit᷑ ad dñin ſigno⸗ rũ magnitudine cõturbatus. Recede ame: qꝛ homo peccatoꝛ ſum. Et dominꝰ ad diſcipulos Ego ſum vitis:⁊ vos rami:qui manet in me: ⁊ ego in eo.iſte affert fructũ multũ: quia ſine me nihil poteſtis facere.ſicut rami ⁊ flagella vitiũ ilico contabeſcũt cum fuerint a matrice p̃ciſa: ita omis hominũ foꝛtitudo marceſcit: et depe⸗ rit:ſia dei auxilio deſeratur Nemo inquit põt venire ad me:niſi pater qͥ miſit me traxer it euʒ quãdo dicit. Nemo inqͥt poteſt venire ad me: frangit ſuꝑbientem arbitrij libertatẽ: ꝙ etiam qui velit ad chꝛiſtũ pgere:niſi fiat illud qð ſeq̃ tur Miſi pater meus celeſtis traxerit eũ:ne qͥc⸗ I qᷓ; cupiat:et fruſtra nitat᷑. Simul et ̊ aiaduer tendũ:ꝙ qui trahit᷑ non ſpõte currit. Sed aut retractans ⁊ tardus.aut inuitus adducit᷑.qui non põt ſuis viribus ⁊ laboꝛe venire ad ieſum quomodo põt oĩa ſimul peccata vitare: Et vi tare in ꝑpetuũ:⁊ dei ſibi potẽtie nomẽ aſſumẽ Si enim ille apaq uapꝑ Iu ĩoë ego apoupIn⸗ Toc: que inter me ⁊ deũ erit diſtantia: AUnuʒ adhuc ponam teſtimoniũ: ne tibi ⁊ adiutoꝛibꝰ tuis faſtidiũ faciaʒ.Aſſuero quẽ.lxx.interpꝛe⸗ tes e efερ vocat: ſomnus aufert᷑ ab ocu lis: vt cõmentarios in ſe ſideliũ replicans mini ſtroꝛũ inueniat M. ardocheum: cuius indicio de inſidijs liberatus eſt:vt ⁊ Heſter cõmenda bilioꝛ fieret: ⁊ cũctis populis iudeoꝛũ iminẽtẽ vitaret necem. Certe rex potẽtiſſimus: qui ab india vſq; ad ſeptentrionẽ cunctuʒ poſſi idebat oꝛientem: poſt largiſſimas epulas:et cibos to⸗ to oꝛbe queſitos doꝛmire cupiebat:⁊ ſomno re quieſcere:ac liberum arbitriũ implere doꝛmiẽ di: niſi dominꝰ ꝓpuiſoꝛ bonoꝛum omniũ impe⸗ diſſet nature oꝛdinẽ: vt contra naturã tyranni crudelitas vinceretur. Longuʒz eſt: ſi voluero cuncta ſanctuarũ ſcripturarũ e xempla pferre Totus ſermo ſanctoꝛũ ad deum oꝛatio eſt to⸗ ta.⁊ depꝛecatio extoꝛquet clementiã creatoꝛis yt qui noſtris viribus ⁊ ſtudio ſaluari nõ poſ⸗ ſumus:illiꝰmiſericoꝛdia cõſeruemur. Abi au⸗ tem miſericoꝛdia ⁊ gratia eſt: liberum ex parte ceſſat arbitriũ:quod in eo tãtũ eſt: vt velimus atq; cupiamus ⁊ placitis tribuamus aſſenſuʒ. Zam in domini poteſtate eſt. vt id quod cupi⸗ mus laboꝛamus:an nitimur illius opere ⁊au⸗ xilio implere valeamus. Critobo. Ego ſimpliciter dixerã:non in ſingulis operibꝰ no⸗ ſtris:ſed in gratia cõditionis ⁊ legis ſentiri au xilium dei:ne liberũ frangeretur arbitriũ. Ce⸗ terum ſũt pleriq; noſtroꝛũ:qui omnia queagi mus:dicant fieri pꝛeſidio dei. Atti. Qui hoc dicit: veſter eſſe ceſſabit.Aut ergo ⁊ tu iſta dicito:vt noſter eſſe incipias: aut ſi non dicis: alienus eris:cum is qui noſtra non dicunt. Crito. Tuus ero:ſi mea dixeris:imo tu me us:ſi aduerſa non dixeris.Sana coꝛpoꝛa cõ ſi⸗ teris: ⁊ anime que foꝛtioꝛ eſt denegas ſanitatẽ Vt eni moꝛbus ⁊ vulnus in coꝛpoꝛe: ita pecca tum in anima. Qui ergo ſanũ aliquãdo hoĩem confiteris ex ea ꝑte:qua caro eſt.q̃re nõ ſanuʒ dicas ⁊ ex ea qua ſpũs eſt: Atti. Sequoꝛ ꝓpoſitionem tuam. ” Nũqᷓ; hodie effugies:veniã quocũq; vocaris Crito. Paratus ſum ad audiendũ. Atti. Et ego ad loquẽdum ſurdis auribus.reſpõde bo igit᷑ ad ꝓpoſitum. Ex anima compacti:coꝛ poꝛe vtriuſq; ſubſtãtie naturam conſequimur Quomodo coꝛpꝰ ſanũ dicitur: ſi nlło lãguoꝛe gffa vexet tonee glegt lerob busce wiltet turbe fagi⸗ ilt. lete eſtmo lepec pecc⸗ peint. chet corpu oꝛi anitnq ſes del ſorvit Merr (lim ſinon denn lela⸗ funtn liltur. t ſil gllls:b⸗ Lerte gentiam⸗ füfonmit budiz horreſcin niuovei Pooramu hagiſe Kkoryt! ppuertti Mrepote Miigommn lnscanu Uindren Rpetcan mnelüern ſed . liohonn eruori: deinimne poſtum: langre⸗y dere: doꝛ Glarein, ocam ideü y tadingto i pnt Wlmanin llsinlico eke cönet Menüinict lnns:giit auz poſccht hsetchost⸗ bareaſomnone nplere doni Vonniin⸗ muuriran chKtvoluen enpapſen norioet, nennii enn⸗ oſalumitine wenur Ran Whaunayr ickuwina umuseſcnig Nooagar, lus chaetu⸗ id k Gls cheice tlege ſun madnile 4 7 S⸗ Tractatus II vexetur:ita anima abſq; vitio: ſi nulla ꝑturba tione quatiatur.⁊ tamẽ qᷓ;uis coꝛpus ſanuʒ ſit integrũq;:⁊ vegetũ:⁊ cũctoꝝ ſenſuũ integrita te robuſtum: aut crebꝛis aut raris infirmitati⸗ bus cõdoleſcit ⁊ vt firmiſſimũ ſit: interdum pi tuite moleſtiã patit᷑:ita anima cogitationũ ⁊ ꝑ turbationũ impetus ſuſtinens:vt ſuperet nau fragia:nõ abſq; periculo nauigat.conſideranſ q fragilitatẽ ſuam ſemꝑ de moꝛte ſollicita eſt: pm illud qð ſcriptum eſt.Quis eſt homo qͥ vi⸗ uet:⁊ non videbit moꝛtem:? que cunctis intẽta eſt moꝛtalibꝰ: non nature diſſolutiõe: ſed moꝛ⸗ te peccati. iuxta illud ꝓpheticum. Anima que peccauerit: ip̃a moꝛietur. Alioqͥn hanc cõmu⸗ nem moꝛtẽ q̃ ⁊ bꝛuta ſoluunt᷑ animalia Enoch æ lheliã nondũ vidiſſe cognoſcimus Ba mihi coꝛpus qð nunqᷓ; languerit:aut quod poſt lan guoꝛẽ perpetua ſanitate ſecurũ ſit:⁊ dabo tibi animã:que nunqᷓ; peccauerit. Nec poſt virtu⸗ tes deinceps peccatura ſit.pᷣſertim cum vicina ſintvitia vᷣtutibus.Ei ſi paululũ declinaueris aut errandũ tibi ſit: aut in pceps cadẽdũ t eni inter ſe diſtant ꝑtinacia ⁊ ꝑſeuerantia?par ſimonia ⁊ frugalitas:liberaluaſ ⁊ ꝓfuſioꝛpꝛu dentia ⁊ calliditas:foꝛtitudo ⁊ temeritas:?cau tela ⁊ timiditas? quoꝛũ alia ad bona:alia refe runtur ad mala.qð qͥdeʒ ⁊ in coꝛpoꝛibus inue⸗ nitur. ſſi felli puideris tẽperãdo:pituita ſuccre ſcit.ſi humoꝛes ſiccare feſtines:inardeſcit ſan⸗ guis:bile vitiat᷑: ⁊ luteus coloꝛ oꝛa pꝛofundit. Certe vt cunctam medicoꝛũ adhibeamꝰdiligẽ gentiam: ⁊ caſtigatis viuamus cibis:⁊ moꝛbo rũ fomitibus careamus cruditate: occultis q buſdã ⁊ ſoli deo cognitis cauſis: vel frigoꝛe in hoꝛreſcimus: vel febꝛe exardeſcimꝰ:vel toꝛmi⸗ minibꝰ eiulamus.⁊ veri medici ſaluatoꝛis im⸗ ploꝛamus auxilium. Dicimuſq; cuʒ apoſtolis Qagiſter ſaluos nos fac:perimus. Crito. Eſto:vt nullus potuerit om̃e vitare peccatuʒ in pueritia: adoleſcentia: æ iuuẽtute:nunqd ne gare potes plurimos iuſtos ⁊ ſãctos viros pꝰ vitia omm ſe ad vᷣtutes animo cõtuliſſe:et per has caruiſſe peccato- Atti. Moc eſt qð ti⸗ bi in pᷣncipio dixerã:iĩ noſtra eẽ poſuũ poteſta⸗- te peccare vel non peccare.⁊ vł ad bonũ vł ad malũ extẽdere manõ:vt liberũ ſeruet᷑ ar bitriũ ſed hoc ꝓ modo ⁊ tẽpoꝛe ⁊ cõditione fragilita tis humane.ppetuitatẽ autẽ impeccãtſie ſoli re ſeruari deo.⁊ ei:qui verbuʒ caro factꝰ ꝛcarnis detrimẽta peccata nõ ꝑtulit Mec qꝛ ad bꝛeue poſſum: cogis me vt poſſim iugiter. poſſim ie⸗ iunare: vigilare:ambulare:legere:pſallere:ſe⸗ dere: doꝛmire:nũqͥd ĩ ꝓꝑpetuũ? Crito. Et quare in ſcripturis ſanctis od ꝑfectã iuſticiam ꝓuocamur⸗ vt ẽ illud. Beati mũdo coꝛde :qm ipi deũ vibebũt.⁊ Beati imaculati in vis:qm̃ Fo. LXXVII Epla XIX ambulant in lege dñi. ⁊ deiloquẽtis ad Abꝛaã Ego ſum deus tuꝰ.placeto in cõſpectu meo:et eſto ſine macula vel q̃rula.Et ponã teſtamẽtũ meũ inter me ⁊ te.⁊ multiplicabo te nimis. Si enĩ non ppteſt fieri qð ſcriptura teſtatur: fru⸗ ſtra pꝛecepit vt fieret Atti. Diuerſis teſti monijs ſcripturaꝝ eandẽ q̃ſtionẽ teris in thea thꝛales pᷣſtigias:qͥ vnuʒ eundẽq; hoieʒ ꝑſona rũ varietate mutata: in Marte Aenerẽq; ꝓ⸗ ducũt. vt qͥ pus rigidus ⁊ truculẽtus iceſſerat poſtea ſoluat᷑ in molliciẽ feminaꝝ.hoc qð nũc quaſi nouũ obijcis. Beati mũdo coꝛde:⁊ Be⸗ gti imaculati in via: ⁊ Eſto ſine macula:⁊ cete⸗ ra huiuſcemodi apło reſpõdente ↄuictum eſt. Ex ꝑte cognoſcimꝰ:] ex ꝑte ꝓphetamꝰ ⁊ nũc ꝑ ſpeculũ videmin enigmate. Cum aũt vene⸗ ri qð ꝑfectum ẽ:id qð ex ꝑte fuerat:deſtruet᷑: a mundũ igit᷑ coꝛ:qð poſtea ſit viſurũ deum:⁊ beatitudinẽ vite ĩmaculate:⁊ imaculatuʒ cum Abꝛaã viuere:in vmbꝛa poſſidemꝰ ⁊ imagine. qᷓ;uis aliqͥs patriarcha ſit:qᷓ;uiſ ꝓpheta:q;uis apoſtolꝰ ðꝛ eis a dño ſaluatoꝛe. Si vos cum ſi tis mali:ſcitis bona dare filijs vr̃is: q;to maꝗ pater veſter qͥ ĩ celis ẽ:dabit bona petentib ſe Beniq; ⁊ Abꝛaã:cui dictum ẽ.Eſto ſine qᷓrela ſine macula. ↄſciẽtia fragilitatis ſue cecidit ꝓ⸗ nus in terraʒ. Cunq; locutꝰ eſſet ei deꝰ. Sarai vxoꝛ tua non vocabit᷑ vltra Sarai: ſed Sara erit nomen eius:⁊ benedicã ei: ⁊ erit in gentes 7 reges gentiũ ex ipᷣa erunt. Statim infert.Ce cidit Abꝛaã in faciem ſuam. riſitq; ⁊ dixit i me te ſua. Si cẽtenario naſcet᷑ filius:⁊ ſi Sara.xc. annoꝝ pariet. Dixitq; Abꝛaã ad deũ. Iſmael viuat in cõſpectu tuo.Cui reſpondit deꝰ. Etiã Ecce Sara vxoꝛ tua pariet tibi filium: ⁊ voca⸗ bis nomen eius Iſaac. ⁊ reliqua. Certe audie rat a deo. Ego ſum deus tuus: placeto in con⸗ ſpectu meo:⁊ eſto ſine macula:quare nõ credi⸗ dit quod deus repꝛomiſiteſed riſit in coꝛde pu tans ſe celare deuʒ: ⁊ aperte ridere nõ audens Beniq; cauſas incredulitatis exponens:dicit in coꝛde ſuo. Quomodo poteſt fieri: vt cẽtena⸗ rius de nonagenaria vxoꝛe pariat filium? Vi⸗ uat inquit Iſmael in ↄſpeciu tuo:quem ſemel dediſti. difficilia non quero.cõtentus ſum be⸗ neficio qdð accepi. quem occulta reſponſiõe ar⸗ guens deus ait. Etiaʒz. 1 eſt ſenſus: fiet qð eſti⸗ mas non futurũ. Sara vxoꝛ tua pariet ribi fili um. Et anteqᷓ; iſta concipiat:pꝛiuſq; ille naſca⸗ tur:puero nomẽ impont᷑.Ex erroꝛe enim tuo: quo riſiſti tacitꝰ:ſlius tuus Iſaac riſus nomẽ accpiet. Sinautẽ ab his qui ſunt mũdo coꝛde in hoc ſe ulo puras videri deuʒ: quare Moy ſes:qui pᷣus dixerat. Nidi deum facie ad faciẽ 2 ſalua facta eſt anima mea: poſtea depcatur: vt eum videat cognoſcenter: quẽ qꝛ dixerat ſe Foars vidiſſe:audit a domino. Mõ potes videre faci em meam. Nemo eni videbit faciẽ meã ⁊ viuet Ande ⁊ apoſtolus ait. Inuiſibilẽ ſolũ deuʒz qͥ ⁊ lucem habitet imarceſſibileʒ: quẽ nullꝰ ho minum viderit:neq; videre poſſit: appellat.Et Johes euangeliſta ſacra voce teſtat᷑ dicẽs DBe um nemo vidit vnqᷓ;. vnigenitus filius qui eſt Iſinu patris:ipᷣe narrabit. Qui videt ⁊ narrat non quãtus eſt ille qͥ viſus eſt. nec quantuʒ no uit ille:qui narrat:ſed quantũ poteſt moꝛtaliũ ſenſus accipere. Quod autẽ putas beatũ eſſe: qui ſit imaculatus in via: ⁊ ambulat i lege eiꝰ: ex ſequenti ſenſu pꝛioꝛem intellige. ¶ult te⸗ ſtimonijs ſupꝛa didiciſti: legem nullum potuiſ ſe complere.Si autẽ apoſtolus ad cõparatio⸗ nem xp̃ᷣi gratie:que pᷣus lucra arbitrabat᷑ in le ge:reputauit quaſi ſtercoꝛa.vt xpᷣm lucriface⸗ ret:quãto magis nos ſcire debemus: ideo xp̃i ⁊ euangelij gram ſucceſſiſſe: quia in lege nemo iuſtiſicari potuit:Si ergo in lege nullus iuſtiſt catur:quõ ad ꝑfectionem imaculatus eſt i via q̃ adhuc ambulat: ⁊ ad calcem venire feſtinat⸗ Certe qui in curſu eſt:⁊ in via gradit᷑ minoꝛ ẽ eo qui ꝑuenit ad finem. Si ergo imaculatus ẽ ille atq; ꝑfectus qui adhuc ambulat in via: et gradit᷑ in lege: quid plus habebit ille qͥ ad ter⸗ minũ vie legiſq; ꝑuenit: AUnde apoſtolꝰ ð do⸗ mino loqtur: ꝙ in fine mundi ⁊ in ↄſumatione vᷣtutum:exhibeat ſibi ſanctã eccłkiam nõ habẽ tem maculã: neq; rugã:quaʒ vos putatis ĩ iſta carne moꝛtali ⁊ coꝛruptibili eſſe ꝑfectã: ⁊ audi re meremini cum Coꝛinthijs. Jam pfecti eſtis ſine nobis regnatis:atq; vtinaʒ regnaretis:vt ⁊ nos regnaremus vobiſcũ.cũ vera ⁊ abſq; oĩ ſoꝛde ꝑfectio in celeſtib reſeruet᷑:quãdo ſpon ſus loquitur ad ſpõſam. Tota pulchꝛa es ami ca mea: ⁊ macula nõ eſt in te. Juxta qð et illud intelligitur: vt ſitis irrepᷣhẽſibiles ⁊ ſimplices ſicut filij dei imaculati ꝙ nõ dixerat eſtis: ſz ſi⸗ tis in futurũ differẽs:nõ in pᷣſenti eſſe cõteſtãs vt hic laboꝛ ſit atq; cõtentio:ibi laboꝛis vtutiſ q; ᷣmia. Deniq; Johes ſcribit. Bilectiſſimi fi lij dei ſumus ⁊ nondũ apparuit qͥd erimꝰ. Sci⸗ mus qꝛ cum apparuerit: ſimiles ei erimꝰ: qñ eũ videbimus ſicuti eſt. qᷓ; ergo filij dei ſinus tamẽ ſimilitudo dei ⁊ vera cõtemplatio tũc no bis repꝛomittit᷑:quãdo apparuerit in claritate lua. de hoc ſuꝑbie tumoꝛe: ⁊ illa oꝛandi ꝓꝛum pit audacia.qꝛ ſcibẽs ad viduã: quomodo ſan cti debeant oꝛare ꝓnuncias. Ille enim merito ad deum extollit manus: ille pꝛeces bona ↄſci⸗ entia fũdit:qui poteſt dicere:tu enim noſti do⸗ mine:quã ſancte:quã inocentes:quã pure ſint ab oĩ fraude ⁊ iniuria et rapina:quas ad te ex. pãdo manus:qᷓ iuſta:qᷓ; imaculata labia: ⁊ ab omni mendacio libera: quibus tibi vt mihi mi I ſerearis pꝛeces fundo. Epiani eſt hec:an pha⸗ riſei ſuꝑbientis oꝛatio Qui etiam in euãgelio loquebat᷑.Oeus gratias ago tibi:quia non ſũ ſicut ceteri homies raptoꝛes:iniuſti: adulteri. et ſicut hic publicanus. ieiuno bis in ſabbato. decimas do oiuʒ que poſſideo. Ille agit gras deo:quia ipᷣius miſericoꝛdia non ſit:ſicut cete⸗ ri homies peccata deteſtans:non aſſumens iu ſticiam. Tu dicis domine tu noſti qᷓ; ſancte: qᷓ inocentes:qᷓ; pure ſint ab omni fraude iniuria ⁊ rapina:quas ad te expando manus Ille bis in ſabbato ſe ieiunare dicit: vt affligat carnem vitijs laſciuientẽ. Et omnis ſubſtantie ſue dat decimas. Redemptio eni anime viri ꝓpꝛie di uitie. Tu cum diabolo gloꝛiaris:ſuper ſydera aſcendam. Nonam in celo thꝛonũ meuʒ:⁊ ero ſimilis altiſſimo.Hauid loquit TLumbi mei i⸗ pleti ſunt illuſionibꝰ:et computruerũt cicatri⸗ ces mee a facie inſipiẽtie mee. Et ne intres i iu dicium cum ſeruo tuo.⁊ non iuſtificabit᷑ in cõ⸗ ſpectu tuo omis viuens.Tu ſanctum ⁊ innocẽ tem ⁊ purũ te eſſe iactas: ⁊ mundas ad deuʒ ex pandis manus:nec ſufficit tibi in cũctis oꝑib⸗ gloꝛiari: niſi ab omni ſermonis oꝛiſq; peccato mundũ eſſe te dicas inferẽs qua iuſtã:quã ima culata labia:et ab omni mendacio libera. Ille canit oĩs autẽ homo mendax. Et hoc ipᷣm con firmat apoſtolica auctoꝛitas:vt ſit deus verax oĩs aũt homo mendax. ⁊ tu ab omni mẽdacio imaculata ⁊ iuſta libera poſſides labia Eſaias plaãgit. heu mihi miſero: qm̃ cõpunctus ſũ:qꝛ cum ſim homo ⁊ imunda labia habeã:i medio quoq; populi imunda labia habẽtis ego habi⸗ to. poſtea ſeraphin ignitũ carbonem foꝛpice cõpꝛehẽſũ defert ad ꝓphete labia purganda: nõ vt tu loqᷓ̃ris arrogantis:ſed ſua vitia ↄfiten tis. Juxta illud qð in pſalmo ðꝛ. Quid det ti⸗ bi:aut qͥd aponat᷑ tibi ad linguã doloſaʒ:Sa⸗ gitte potẽtis acute cuʒ carbonibꝰ deſolatoꝛijs Et poſt tm tumoꝛẽ:oꝛãtiſq; iactantiã ⁊ ↄfiden tiã ſanctitatis quaſi ſtultꝰ:ſtultis ꝑſuadereco⸗ naris.vt in ertremo dicas:qͥbꝰtibi mihi vt mi⸗ ſerearis p̃ᷣces fundo. Si ſanctus es:ſi inocẽs: ſi ab omni ſoꝛde purgatus:ſi nec ſermone: nec opere peccaſti:dicẽte Jacobo.qͥ verbo nõ pec cat iſte iuſtus eſt vir:⁊ poteſt refrenare linguã ſuam: quomodo miſericoꝛdiã depꝛecar: vt vi delicet plãgas te ⁊ fundas pꝛeces. quia ſanctꝰ et purus es ⁊ innocens imaculatiſq; labijs:et ab omni liber mendacio dei ſimilis poteſtati. Sic xpᷣs oꝛauit i cruce.Deus deꝰ meꝰ vt quid dereliquiſti me.longe a ſalute mea verba deli⸗ ctoꝛũ meoꝛum. Et rurſum. Mater in manꝰ tu⸗ as cõmendo ſpiritum meum: et pater ignoſce eis:quod enim faciũt neſciunt.qui pꝛo nobis agens gratias dixerat. Confiteboꝛ tibi domie ntquot leogu ſncti herſel dicio: pure um feotyt, tuiniun polunt⸗ angelos gicomt Volber Anüͤſtu ſolide ſt. Et ciamoll Geuit hos din natisfe ſaunto⸗ Penn lecne nunie guell Ertu ſonu homin (tapel ſceleſt ſifonte, lenobis debitoib ttuinte feſuama⸗ mooindue logperis, ntuenp⸗ fenüigte Munrura. Upoteſt⸗ lulanaco derlbaraſt ſeeſelaeg noden ficordian Peccatis ommnfee Agtloer publicant fanvocu bautiebat l hecc⸗ fungte Rkatiane uſtd Nsinlah Dlerg e Nſtſncer naſunezt täſene; lfnnceſt — =* —. =£ = S= — =2 —,, E= Ulruerätcdan⸗ Etneimmei luſtiicaptr⸗ ſnctumtin undasaade iinciciseny iis oniſchpetn uaiuſigtife Gaciolben r. Eborßnon eptſadamr nwbommtiire ſdeslbukſin⸗ ſicchmmeſi budtaincdo bepagep⸗ rbonenfepeg ebbuprgnen dſuarnan oo Quiddin ani dolin Nibydeclu ſuunti n nsgſunch Pytbinnnn aust i. iatoncne,N geaurof Srhmmin — angelos humana fragilitas.⁊ voluntas domi ni compleat᷑ in terra LZu dicis: poteſt homo:ſi voluerit: omni carere peccato.panem quotidi Anũ ſiue ſuꝑ omnes ſubſtantias venturũ apo- ſtoli depcantur: vt digni ſint aſſumptiõe chꝛi⸗ ſti. Et vos per nimiã ſanctitateʒ ſecurãq; iuſti ciam audacter vobis celeſtia dona vindicatis Sequitur. dimitte nobis debita noſtra: ſicut?z nos dimittiinus debitoꝛibus noſtris. ð baptiſ matis fonte ſurgẽtes: ⁊ regenerati in dominũ ſaluatoꝛem:impleto illo quod de ſe ſcriptum ẽ HBeati quoꝛum remiſſe ſunt iniàtates:⁊ quoꝛũ tecta ſunt peccata. Statim in pᷣma coꝛpoꝛis cõ munione dicũt.⁊ dimitte nobis debita noſtra que ulis fuerant in chꝛiſti confeſſione dimiſſa. Ert tu arrogans ⁊ ſuperbus:ſanctarũ puritate manuũ mundicia eloquij gloꝛiaris: q;uis ſit hominis ꝑfecta cõuerſio: ⁊ poſt vitia atq; pec⸗ cata vtutum plena poſſeſſio.nunquid poſſunt ſic eſſe ſine vitio.quomodo illi qͥ ſtatim de chꝛi ſtii fonte ꝓcedũt. Et tamẽ iubent᷑ dicere.dimit te nobis debita noſtra: ſicut ⁊ nos dimittimuſ debitoꝛibꝰ noſtris. Non humilitatis mẽdacio vt tu interptaris: pauoꝛe fragilitatis huma⸗ ne ſuam cõſcientiã foꝛmidãtes. lli dicunt: ne nos inducas in tẽptationẽ. Tu cũ Jouiniano loqueris:eos qui plena fide baptiſma cõſecuti ſunt temptari vltra ⁊ peccare nõ poſſe.Ad ex⸗ tremũ inferunt. Sed libera nos a malo. Quid pcantur a domino:quod habent in liberi ar bi trij poteſtate?O homo nũc mundus factus es in tauacro. Se te dicit᷑: que eſt iſta:que aſcẽdit dealbata ſuper fratruelẽ ſuum: vt lota quideʒ — ſit: ſed cuſtodire non valeat puritatẽ:niſi a do miuo deo ſuſtentet᷑.Quomodo cupis dei miſe ricoꝛdia liberari:qui paulo ante liberatus es a peccatis:niſi hac ratione qua diximus: vt cuʒ omnia fecerimus: nos inutiles eſſe fateamur. Oꝛatio ergo tua pharilei vincit ſuperbiam. et publicani cõparatione damnat᷑: qui de longe ſtans oculos ad deum nõ audebat tollere: ſed pcutiebat pectus ſuum dicens:pꝛopitius eſto mihi peccatoꝛi. Vñ ꝓfertur domini ſententia Bico vobis:deſcẽdit hic iuſtificatus in domũ ſuam:plus qᷓ; ule.Omis eni qui ſe exaltat hu⸗ pater celi ⁊ łre. Sicut docuit apoſtolos ſuos: väyt quotidie in coꝛpoꝛis illius ſacrificio creden tes audeant loqui. MPater noſter qui es ĩ celis ſanctificẽ᷑ nomen tuuʒ. Illi nomen dei: quod per ſe ſanctum eſt: in ſe ſanctificari cupiũt.Cu Ddicis:noſti domine qᷓ; ſancte et qᷓ; innocẽtes et qᷓᷓ; pure manus mee. Illi inferunt: adueniat re gnum tuum: ſpem regni futuro tẽpoꝛe pᷣſtolan tes:vt regnante chꝛiſto nequaqᷓ; regnet pecca- tum in moꝛtali eoꝛuʒ coꝛpoꝛe. Jungũtq;. Fiat voluntas tua:ſicut in celo ⁊ in terra.vt imitet᷑ Fo. LXXVIII Epla XIX miliabit. qui ſe humiliat exaltabit᷑. Apoſto⸗ li humiliant᷑: vt exaltent᷑. Siſcipuli tui eleuã⸗ tur: vt coꝛruant. Eidem adulans vidue nõ eru beſcis dicere pietateʒ: que nuſq; reꝑiatur iter⸗ ra: ⁊ veritatem: que vbiq; peregrina ſit:in illa potiſſimũ cõmoꝛari:nec recoꝛdaris illius ſentẽ tie. Oopulus meus: qui beatũ te dicunt: ſedu cunt te:⁊ ſemitas pedum tuoꝛũ ſupplãtant.lau daſq; eam vocibus: ⁊ dicis. O te felicẽ nimiũ o beatã:ſi iuſticia q̃ eſſe iam non niſi in celo cre⸗ ditur: apud te ſolam inueniat᷑ in terris. Doce⸗ re eſt hoc:an occidere:? Leuare de terra ran p̃⸗ cipitare de celo:id muliercule tribuere: qð an⸗ geli non audeant vſurpare: Si autẽ pietas: ve ritas:atq; iuſticia:non inueniunt᷑ in tris:niſiĩ vna muliere vbi erũt iuſti tui:quos abſq; pec⸗ cato in terris eſſe iactabas: Que duo capitula oꝛationis ⁊ laudis ſoles cum tuis iurare diſci⸗ pulis: nõ eſſe tua:cũ ꝑſpicue in eis ſtili tui ſplẽ doꝛ eluceat.⁊ tanta ſit venuſtas eloquij Tulli ani: vt teſtudineo incedẽs gradu: que ſecreto doces mittiſq; venalia:publice non audeas ꝓ fiteri. O te felicem: cuius pꝛeter diſcipulos ne⸗ mo cõſcribit libꝛos.vt quicqͥd videris diſplice re:non tuum ſed alienum eſſe cõtendas.Et qͥs ille tanti erit ingenij: vt lepoꝛem tui ſermomis poſſit imitari? Crito. Mon poſſum vltra differre. omnis vincit᷑ patentia veſtroꝛũ iniqᷣ⸗ tate verboꝝ. Oꝛo te: quid infantuli peccauere nec cõſcientia eis delicti imputari põt.nõ igno rantia:qui iuxta Jonam ꝓphetam manum de xteram neſciunt ſiniſtrã: peccare nõ poſſunt: ⁊ poſſunt perire:genua labant: vagitus verba non explicat. balbutiens lingua ridet: eterne miſerie cruciatus miſeris pparantur. Atti. Ah nimiũ diſertus eſſe cepiſti: vt non dicã elo quẽs:poſtq; diſcipuli tui verſi ſũt ĩ magiſtros Antoniꝰ eni oꝛatoꝛ egregiꝰ:in cuius laudibus Xullius ꝑſonat: diſertos ſe ait vidiſſe multos eloquẽtẽ adhuc neminẽ. Noli mihi oꝛatoꝝ ⁊ nõ tuis floꝛibꝰ ludere:per qͥs ſolent imperitoꝝ atq; pueroꝝ aures decipi.ſᷣ ſimplicit᷑ dic mihi qͥd ſentias Crito. Hoc dico: ↄcedas mihi ſaltẽ eſſe ſine pctõ:qͥ peccare non pñt. Atti. Conceda:ſi in xpᷣo fuerint baptiʒati.nec me te nebis in aſſenſuʒ ſnie tue:qua dixiſti: poſſe ho minẽ ſine peccato eſſe:ſi velit. Iſti eni nec pñt nec volũt.ſed ſine vllo peccato ꝑ dei gram ſũt quã in baptiſmo ſuſceperũt. Trito. Cog me. vt ad inuidioſũ illud veniã: ⁊ dicã tibi.ᷣd eni peccauerũt: vt ſtatim in me populoꝝ lapi⸗ des conijcias: ⁊ quẽ viribus nõ potes: volũta te iterficias Atti. Ille hereticũ iterficit qͥ ſe eſſe hereticũ patit᷑.Ceteꝝ nrᷣa coꝛrectio:viui ficatio ẽ: vt hereſi moꝛiaris: viuas catholicefi⸗ dei. LCrito. Sinos ſcit hereticos: cur nõ l acculatis Atti. Quia apłs me doceet he⸗ reticũ poſt vnã ⁊ ſcdᷣam coꝛreptionẽ vitare:nõ accuſare.ſciẽs qꝛ ꝑuerſus ſit:⁊ ſuo iudicio dã⸗ natus.Alioqͥn ſtultiſſimũ eſt ſuꝑ fidẽ meaʒ ex alterius pendere iudicio.Quid eni ſi te aliꝰ ca⸗ tholicũ dixerit:ſtatim ne aſſenſũ tribus? Qui⸗ cunq; te defenderiu: ⁊ ꝑuerſa credenteʒ bñ ſen tire dixerit:nõ hoc agit:vt te infamia liberet:ſᷣ vt ſe infamet perfidie. Multitudo ſocioꝝ ne⸗ —— quaq; te catholicũ:ſed hereticum eſſe demon⸗ ſtrabit Aerũ hec eccleſiaſtico calcent᷑ pede:ne quaſi paruulis flentibus triſtioꝛ qdam imago monſtret᷑.hoc nobis pᷣſtet deittimoꝛ: vt omes alios cõtemnamus timoꝛes. ꝓinde aut defen⸗ de qð credis:aut relinque qð defendere nõ po tes.Quẽcũq; in defenſionẽ tui adduxeris:nõ patronum:ſed ſocium nominabis. Crito. Bic queſo:⁊ me omni libera queſtione: quare infantuli baptizant: Atti. At eis pecca⸗ ta in baptiſmate dimittanf. Crito. Quid eni cõmeruere peccati:qͥ ſq; ne ſoluit᷑:non liga tus: Atti. Me interrogas: Reſpõdebit tibi euãgelica tuba: doctoꝛ gentiũ: vas aureũ in toto oꝛbe reſplendens. Regnauit moꝛs ab Adam vſq; ad Moyſem:etiã in eos qͥ nõ pec cauerũtin ſimilitudinem puaricationis Adã: qui eſt foꝛma futuri. ꝙ ſi obieceris dici hoc: eẽ aliquos qͥ non peccauerunt:intellige eos iltud non peccaſſe peccatum: qð peccauit Adam:pᷣ uaricando in paradiſo pꝛeceptum dei. Ceterũ omnes homies:aut antiqui ꝓpagatoꝛis Adã aut ſuo nomine tenẽt᷑ obnoxij. QAui paruulus eſt:parentis in baptiſmo vinculo ſoluit᷑. Qui eius ẽ etatis:que poſſet ſapere: ⁊ alieno et ſuo xpi ſanguine liberatur. Ac ne me putes hereti co ſenſu hoc itelligere. Beatus martyr Cypꝛi anus:cuius te in ſcripturarum teſtimonijs di⸗ rigendis emulũ gloꝛiaris:in epiſtola quaʒ ſcri bit ad epiſcopũ Fidum de infantibus baptiʒã dis:hec memoꝛat. Noꝛro autem ſi etiã grauiſ⸗ ſimis delictoꝛibus: ⁊ in deũ ante peccantibus cum poſtea crediderint: remiſſa peccatoꝛuʒ da tur ⁊ a baptiſmo atq; gratia nemo pꝛohibetur quãto magis pꝛohiberi non debet infans: qui recens natus nihil peccauit:niſi qðᷣ pm Adam carnaliter natus contagiũ moꝛtis antique pꝛi⸗ ma natiuitate contraxit. Qui ad remiſſaʒ pec⸗ catoꝛum concipiendã:hoc ipᷣo facilius accedit ꝙ illi remittũt᷑ non pꝛopꝛia:ſed aliena.Et iccir co frater chariſſime hec fuit in concilio noſtro ſententia a baptiſi mo:atq; a gratia dei: qui om nibus miſericoꝛs ⁊ benignus ⁊ pius eſt:nemi⸗ nem per nos debere pꝛohiberi Quod cum cir- ca vniuerſos obſeruandũ ſit: atq; retinenduʒ: magis circa infantes ipſos:⁊ recens natos ob ſeruandum putat: qui hoc ipſo de ope noſtra õ 4 32 . . . . 5 1. . ad,diuinam miſericoꝛdiam plus merentur ꝓ in pꝛimo ſtatim natiuitatis ſue oꝛtu ploꝛantes ac flentes:nihil aliud faciunt:qᷓ; depꝛecantur. Scripſit dudum vir ſanctus ⁊ eloquẽs epiſco pus Auguſtinus ad Marcellinuʒ qui poſtea ſub inuidia tyrãnidis HHeracliane: ab heretid innocens ceſus eſt:duos libꝛos de infantibus baptiʒzandis contra hereſim veſtram: per quã vultis aſſerere:baptizati infantes nõ in remiſ⸗ ſionem peccatoꝝ:ſed in regnum celoꝛum Ju⸗ xta illud quod ſcriptum eſt in euãgelio:niſi qa renatus fuerit ex aqua ⁊ ſpirituſãcto:non põt intrare regnum celoꝛũ. Tertiũ quoq; ad eũdẽ Marcellinũ contra eos qui dicũt idem quod vos:poſſe hominẽ ſine peccato eſſe ſi velit:abi q; dei gratia Et quartũ nuper ad Hilariũ con tra doctrinam tuam multa puerſa fugientem. Alios quoq; ſpecialiter tuo nomine cudere di citur: qui necdum in noſtras venere manus. Vnde ſupſedendũ huic laboꝛi cenſeo:ne diea tur mihi illud Oꝛatij. In ſüuaʒ ne ligna feras Aut eni eadeʒ dicemus ex ſuꝑfluo:aut ſi noua voluerimus dicere:a clariſſimo ingenio occu⸗ pata ſunt melioꝛa.Hoc vnũ dicam:vt tandem finiatur oꝛatio: aut nouũ nos debere ſymbolũ tradere:vt poſt patrem ⁊ filium ⁊ ſpiritũſãctũ baptiʒetis infantes in regnum celoꝛum. Autſi vnum:⁊ in paruulis et in magnis habetis ba⸗ ptiſma:etiam infantes in remiſſionẽ peccatoꝝ baptiʒãdos in ſimilitudinẽ pᷣuaricatiõis Adaã Quod ſi iniuſta vobis videtur alienoꝛũ remii ſio peccatoꝛũ: qua non indiget qui peccarenõ potuit:tranſire ad amaſium veſtrum qui pꝛete rita in celis:⁊ antiqua delicta ſolui dicit in ba⸗ ptiſmo:vt cuiꝰ in ceteris auctoꝛitate ducimini etiã in hac ꝑte erroꝛe ſequemnii. Incipit tertius tractatus pꝛime partis ð er roꝛibus Oꝛigenis. Hactenus beati Hierony⸗ mi: de ſide ⁊ contra diuerſas hereſes ſcpᷣta con geſta ſunt. Deinceps de vnius Oꝛigenis per⸗ nicioſis erroꝛibus et plures epiſtole actracta⸗ tus ſubijciunt᷑. Abi etiam illius accuſationes contra ſectatoꝛes eius hereſeos ⁊ apologie cõ tra calũniantes eũ eiuſdẽ hereſis ↄtinent᷑. Zrintt argumentü excerptum ex libꝛo bea ti Auguſtini de hereſios. NRigeniani Dꝛigenis adamantij ſecta⸗ o toꝛes:qͥ ⁊ moꝛtuoꝛũ reſurrectionem re pellunt:xpᷣm autẽ creaturã ⁊ ſpiritũſã ctum introducẽtes:paradiſũ aũt ⁊ celos ⁊ oia alia allegoꝛizates. Hec qdem de Oꝛigene Epi phanius. Sed qͥ eum defendunt vnius eiuſdẽ q; eſſe ſubſtantie dicunt docuiſſe patrẽ ⁊ filiuʒ ⁊2 ſpiritũſanctum:neq; reſurrrectionẽ rewuliſ⸗ ſe moꝛtuoꝛũ.qᷓ;uis ⁊ in iſtis eum cõuincere ſtu deant:qui eius plura legerũt.Sed ſunt huius Cr iße oon lecpta (gton oab erſea doctus cam qu looh⸗ cllogie erunt⸗ gcose hld ſuspol nnus: yices bilioct Niſſima busiſta dligeni ſi Uter hoce atina ſu ben lerpꝛet fet:feci iſcter vulgus funeqt maglen kakäſu⸗ ſopotuit hbisne ans Glenerit lelrripn (legrige esnotart finince N. o9 fenpe⸗ enplrd alirei peie dalbiin Dillingter ſſtilud no hatüs kin Coihuiſi innd.A hofunng 6arre Wugonte deham, Coclisehfen hnnzqnidete Merchrei SReigfth mri lednölgnenie ncconn ) aligtlanſis liconnndi oczldit Nctbenaet weſeſſr rad hürticn eſufigenmn omine ären nenere muns Acanſeohedie Gzneligna ien fluoraueſinon noingeniooer Ncan.Ntndn dehereſinbel n 1ſprtͤid mmecoun A aonisbabetete miſione erme jumenieg Aodͦ eetnieneſe eckrungripee dridatode antanduantt n. Ppemepens ns ban hen Ehartſeſcn us inn Gcgiiceu us uitt s e. — — — — — — — — — — — — SS=a = — SE— S= ☛ * Tractatus III Oꝛigenis alia dogmata: q tatholica ecclłia oĩ: no non recipit. In qbus nec ipᷣm falſo arguit: nec pᷣt ab eius defenſoꝛibꝰ falli:maxime ð pur⸗ gatione ⁊ liberatione: ⁊ rurſus poſt longũ tem prus ab eodẽ malã reuolutionẽ rationalis vni⸗- geerſe creature. Quis eni catholicus xpᷣianꝰ v doctus vel indoctus nõ vehemẽter exhoꝛreat eam quam dicit purgationẽ maloꝛũ.id ẽ. etiaʒ eos qͥ hanc vitã in flagitis ⁊ facinoꝛibus ⁊ ſa⸗ crilegijs atq; impietatibꝰ maximis q;libet fini erunt: Jpᷣm etiam poſtremo diaboluʒ atq; an gelos eius q;uis poſt lõgiſſima tꝑa purgatos atq; liberatos regno dei luciq; reſtitui: Et rur ſus poſt lõgiſſima tempoꝛa omes qͥ liberati ſu⸗ mus:ad h mala denuo delabi: ⁊ reuertii⁊ has vices alternãtes beatitudinũ miſeriaꝑ rõna bilis creature ſemꝑ foꝛe:ſemꝑ fuiſſe.De q̃ va⸗ niſſima impietate aduerſus philoſophos aq́⸗ pus iſta didicit oꝛigenes:i libꝛis ð ciuitate dei diligẽtiſſime diſputaui. D a P Mte gnnos circi⸗ Epla. XX. ter decẽ ſactus vir Pãmachus ad me ãſdã ſcedulas miſit: que Sꝛigenis periarchõ interpꝛetata volumia cõtinerent: imo vitiata. oc magnope poſtulans: vt grecã veritatem latina ſeruaret tranſſlatio. Et ideo vtrãq; ꝑteʒ ſeu bene ſeu male dixiſſet ille:qͥ ſcripſu abſq; i⸗ terpꝛetis patrocinio romana lin gua cognoſce⸗ ret:feci:vt voluit.miſitq; ei libꝛos:quos cuʒ le giſſet exhoꝛruit.⁊ recludens ſcrinio: ne ꝓlatii vulgus multoꝛũ animos vulnerarẽt: a quodã fratre qͥ habebat ʒelum dei: ſed non m ſcienti am ad legendũ rogatus: vt traderet n ſtarin reddituro: ꝓpter anguſtiã tempoꝛis fraudem nõ potuit ſuſpicari. Qui acceꝑpat legendos ad hibitis notarijs opus ome deſcripſit: ⁊ multo celerius qᷓ; ꝓmiſerat: codicem reddidit. Eade q; temeritate:⁊ vt leuius dicaʒ ineptia: qð ma le ſurripuerat:peius alijs credidit. Et qꝛ diſffi⸗ cile grãdes libꝛos de rebus myſticis diſputan tes notarũ poſſunt uare cõpendia: pᷣſertim qᷣ furtim celeriterq; dictant᷑: ita in illis ofuſt aſuüt oĩa: vt ⁊ oꝛdine in pleriſq; ⁊ ſenſu careãt.Quã ob rem petis Auite chariſſime:vt ipᷣm ad te ex emplar dirigã: qd a me olim tranſlatũ: et nulli alij traditũ a ſupꝛadicto fratre ꝑuerſe editũ eſt Acoipe igit᷑ qð petiſti:ſed ita vt ſcias deteſtan da nibi in eis eſſe q;plurima: ⁊ iuxta ſermoneʒ dñi inter ſcoꝛpiones ⁊ colubꝛos incedendũ:vt eſt illud ſtatim in ᷣmo volumine:xpᷣm fuüiũ dei non natũ eſſe ſeq factum. deũ patrẽ ꝑ naturã i⸗ ſbien etiã a filio non videri.filium qͥ ſit ima go ihuiſibilis patris cõparatũ patri: nõ eſſe ve ritatẽé. Apud nos autẽ qui dei oipotentis non poſſumus recige veritatẽ: imaginaria verita⸗ Fo. LXXIX „ t videri. vt maieſtas ac magnitudo maioꝛi⸗ quodãmodo circũſcripta ſentiat᷑ in filio. Deũ patrẽ eſſe lumẽ incõpꝛehenſibile:xpᷣm collatio ne patris ſplendoꝛeʒz eſſe ꝓparuũ: qui apð nos ꝓ imbecillitate nr̃a magnus eſſe videat᷑. Dua rũ ſtatutaꝝ maioꝛis ⁊ ꝑuule: vnius q munduʒ impleat: æ magnitudine ſua quodãmodo iuiſi bilis ſit: ⁊ alterius q̃ ſub oculis cadat:ponit ex emplũ.pꝛioꝛi patrẽ: poſterioꝛi filiũ comparãs. Deũ patrẽ oipotentẽ appellat bonũ et perfecte bonitatis. Filiũ nõ eſſe bonũ:ſed aurã quãdaʒ ⁊ imaginẽ bonitatis: vt non dicat᷑ abſolute bo nus:ſed cũ additamẽto paſtoꝛ bonus ⁊c. Ter tium dignitate honoꝛe poſt patrem ⁊ filiũ aſ ſerit ſpiritũſanciũ. HBe quo cum ignoꝛare ſe di cat:vtrum factus ſit an infectꝰ: in poſterioꝛibꝰ qͥd ð eo ſentiret expꝛeſſit. Nihil abſqʒ ſolo deo patre infectum eſt confirmans Filiũ quoq; mi noꝛem a partre:eo ꝙ ſecũdus ab ülo ſu Et ſpiri tũſanctũ inferioꝛẽ a filio:in ſanctis buſq; ver ſari. Atq; hoc oꝛdine maioꝛez patris foꝛtitudi nem eſſe q; filij ſpũſſancti.⁊ rurſum maioꝛem fi elle ꝙ; lij foꝛtitudinẽ eſſe qᷓ; ſpũſſancti.et cõſequenter ipius ſpũſſancii maioꝛem eſſe vtutem ceteris: que ſancta dicũtur. Cunq; veniſſet ad rationa piles creaturas: ⁊ dixiſſet eas per negligẽtias ad terrena coꝛpoꝛa eſſe delapſas:etiaʒ hoc ad⸗ didit. Gꝛandis negligẽtie atq; deſidie eſt: intã tũ vnũquẽq; defluere atq; euacuari: vt ad vi⸗ tia veniens irrationabiliũ iumentoꝛum poſſit craſſo coꝛpoꝛe colligari. Et in cõſequentibus: qbus inquit moti diſputationibꝰ: arbitramur ſua ſponte alios eſſe in numero ſanctoꝝ ⁊ mini ſterio dei: alios ob culpam ꝓpꝛiam de ſãctimo nia coꝛruentes in tantã negiigẽtiã coꝛruiſſe: vt etiã in cõtrarias foꝛtitudines verterent᷑. Rur⸗ ſumq; naſci ex fine pᷣncipiũ:⁊ ex bᷣncipio finẽ et ita cuncta variari: vt ⁊ qͥ nunc homo ẽ:poſſiti alio mundo demon fieri.⁊ qͥ demon eſt: negli gentius egerit:i craſſioꝛa coꝛpoꝛa religet᷑.id ẽ. vt homo fiat. Sicq; ꝑmiſcet omnia:vt de arch angelo poſſit diabolus fieri. Et rurſus diabo⸗ lus in angelũ reuertat᷑. Qui vero fluctuauerit ⁊ motis pedibus nequaqᷓ; cuꝛruerint ſubiciẽt oĩino diſpenſandi ⁊ regẽdi: atq; ad melioꝛa gu bernandi:pᷣncipatibus: poteſtatibꝰ: thꝛonis: dominationib“. ⁊ foꝛſitan ex is hominũ cõſta⸗ bit genus in vno aliquo ex mũdis:a quo iuxta Eſaiam: celuʒ ⁊ terra noua fient.Qui vero nõ fuerint meriti: vt ꝑ genus hominũ reuertãtur ad pꝛiſtinum ſtatuʒ: fient diaboli ⁊ angeli eius ⁊ peſſimi demones:ac ꝓ varietate meritoꝛũ in ſingulis mundis diuerſa officia ſoꝛtientur. Ip ſoſq; demones ac rectoꝛes tenebꝛarũ in aliquo mundo:vel mũdis: ſi voluerint ad melioꝛa cõ uerti fieri homines: ei ſic ad antiquum redire 1 Sars 1 . 4 pꝛincipiuʒ. Ita dũtaxat vt ꝑ ſupplicia atq; toꝛ: ſumq; ceter os poſt ceteros.Et dubitat vtx fu decun mẽta q vel multo:vel bꝛeui tꝑe ſuſtinuerint:in turus ſit mundus alteri mundo:ita ex omni ꝑ⸗ amant hominũ eruditi coꝛpoꝛibꝰ rurſũ veniant ad an te cõſimilis: vt nullo inter ſe diſtare videantur ſan vi geloꝛũ faſtigia.Ex quo conſequenti rõne mon articulo An certe nunqᷓ; mũdus alteri mundo neni ſtrari omes rõnabiles creaturas ex oibꝰ poſſe ex toto indiſcretus ⁊ ſimilis ſit futurus. Rur⸗ ſauüft heri:non ſemel ⁊ ſubito:ſed frequẽnꝰ.noſq; et ſũq; poſt modicũ:ſi oia inqt vt ipᷣe diſputatio⸗ Giconi angelos futuros:⁊ demones:ſi egerimꝰ negli- nis oꝛdo cõpellit:ſine coꝛpoꝛe vixerint:ↄſume nidon gentius: ⁊ rurſũ demones ſi voluerint capere tur coꝛpoꝛalis vniuerſa natura: ⁊ rediget᷑ ĩ ni⸗ 6ir vtutes:pꝑuenire ad angelicã dignitatẽ.Coꝛpo hilum:que aliqñ eſt facta ð nihilo. Eritq; t/⸗ cutpott rales quoq; ſubſtantias penitus dilapſuras. quo vſus eius etiã neceſſarius ſit. Et in conſe⸗ gusi Aut certe in fine oiuʒ hoc eẽ futura coꝛꝑpa: qð quentibus. Sinautẽ vt rõne ⁊ ſcripturarũ au dolofe nüc eſt aer ⁊ celũ.Et ſi qd aliud coꝛpus ſinceri ctoꝛitate monſtratũ eſt: ⁊ coꝛruptiuũ hoc indu öamm us ⁊ purius itelligi põt.Qð cum ita ſit:qͥd de erit incoꝛruptionẽ: ⁊ moꝛtale h̊ induerit imoꝛ⸗ catäh⸗ reſurrectiõe ſentiat ꝑſpicuũ ẽ. Solẽ qͥʒ ⁊ lunã talitatem:abſoꝛbebit᷑ moꝛs in victoꝛiaʒ: ⁊ cꝛo: (ett ⁊ aſtra cetera eſſe animantia:imo quõ nos ho⸗ ruptio in incoꝛruptionẽ.⁊ foꝛſitã ois coꝛpoꝛea bus mines ob q̃dã peccata his ſumus circũdati coꝛ natura tollet᷑ e medio:i qua ſola põt moꝛs ope poſuun poꝛibꝰ:q̃ craſſa ſunt ⁊ pinguia:ſic ⁊ celi lumia⸗ rari.Et poſt paululũ.Si hec nõ ſunt cõtraria dereno ria talia: vel talia accepiſſe coꝛꝑa: vt vel płꝰvel ſqdei: foꝛſitã ſine coꝛpoꝛibꝰaliqñ viuemꝰ. Sin gultli minus luceant: ⁊ demones ob maioꝛa delicta: autẽ qͥ ꝑfecte ſubiectus eſt xpᷣo: abſq; coꝛpoꝛe sl gereo coꝛpꝑe eẽ veſtitos. Oẽʒ creaturã ſᷣm apo⸗ intelligi᷑ Omnes autẽ ſubijciẽdi ſunt chꝛiſto: Choret ſtolũ: vanitati eſſe ſubiectaʒ: ⁊ liberari in reue⸗ ⁊ nos erimus ſine coꝛpoꝛibꝰ:quando ei ad ꝑfe Asc lationẽ filioꝝ dei. Ac ne qͥs putet noſtrũ eẽ qd cctum ſubiecti fuerimus.Et in eodem loco. Sdi ſentan Dicimus: ipius verba ponamus. In fine at; ſubiecti fuerint omnes deo: omnes depoſituri elef ↄſumatione mũdi:qñ velut de qͥbuſdam repa ſũt coꝛpoꝛa.⁊ tunc coꝛpoꝛaliũ rerum vniuerſa ſnia gulis atq; carceribꝰ miſſe fuerint a dño anime natura ſoluet᷑ in nihilo. Que ſi ſecundo neceſſi lbee ⁊ ronabiles creature:alias eaꝝ tardius incede tas poſtularit:ob lapſũ rationabiliũ creatura⸗ hune⸗ re ob ſegnicic:als ꝑnici euolare curſu ꝓpter in rũ rurſus exiſtet. Deus eni in certamẽ ⁊ lucta⸗ nin Duſtria. Kunqꝙ oẽs liberũ habeãt arbitrium: ? men animas dereliqͥt: vt intelligãt plenam cõ⸗ upen ſponte ſua vel vtutes poſſint caꝑe:vel vitia:il ſumatamq; victoꝛiam: non ex ꝓpꝛia ſe foꝛttttun neno⸗ le multo in peioꝛi ↄditione erunt:qᷓ; nunc ſunt. dine:ſed ex dei gra conſecutas.Et iccirco arbid Ernen He ad melioꝛẽ ſtatũ ꝑuenient:qꝛ diuerſi motꝰ troꝛ ꝓ varitate cauſarũ diuerſos mũdos ſieri: Kr. 2 varie volũtates in vtrãq; partẽ diuerſũ acci ⁊elidi erroꝛes eoꝝ:qͥ ſimilis ſui mundos eẽ cõ freram S prient ſtatũ.id ẽ.vt ⁊ angeli hoies vel demöes tendũt.Et iterũ. Triplex ergo ſuſpitio nobis noo “ ⁊ rurſũ ex is homies vel angeli fiant. Cũq; oia de fine ſuggerit᷑ .e qᷣbus que vera ⁊ melioꝛ ſit· nennel vario ſᷣmone tractaſſet:aſſerẽs diabolũ non in lectoꝛ inqͥrat. Aut enim ſine coꝛpoꝛe viuemus SS capacẽ eſſe vtutis:⁊ tñ necdũ velle caꝑe virtu cum ſubiecti xpᷣo ſubijciemur deo.⁊ deus fue⸗ f ni⸗ tem:ad extremũ mõe latiſſimo diſputauit an rit omia in omnibꝰ.Aut quomodo chꝛiſto ſub di lüf gelum: ſiue aiam: aut certe demonẽ: quos vni iecta cum ipᷣo chꝛiſto ſubijcie᷑ deo:⁊ in vnum atenn uss aſſerit eſſe nature:ſed diuerſaꝝ voluntatuʒ fedus artabunt᷑:ita omnis ſubſtantia rediget᷑ ze de ꝓ magnitudine negligẽtie et ſtulticie iumentũ i optim qualitatẽ: a diſſoluet᷑ ineternũ:quod ſuſn poſſe ſieri.⁊ ꝓ doloꝛe penarum ⁊ ignis ardoꝛe purioꝛis ſimplicioꝛiſq; nature ẽ. Aut certe ſpe Ueki magis eligere:vt bꝛutũ animal ſit: ⁊ in aqs ha ra illa:quã ſupꝛa apellauimns NXpii et qc⸗ necde bitet ⁊ fluctibus:ac coꝛpus aſſumere huius v? quid illius circulo continet᷑:diſſoluet᷑ i nihilũ. Neaae illius pecoꝛis. vt nobis nõ ſolum qdrupedum ꝗlla vero qua avIn ꝗovn ipſa tenek: ⁊ cingit̃ Narn ſed ⁊ piſciũ coꝛpoꝛa ſint timenda. Et ad extre⸗ vocabit᷑ terra bona.necnon ⁊ altera ſphera:q — m: ne teneretur pythagoꝛici dogmai reus: q hanc ipᷣam terram circũambit vertigine: ⁊ dici salp alſerit ue Ieu †OXαιωροαπωU&.id 6. tra ſanimation? tur celum: in ſanctoꝝ habitaculo cõſeruabitur hubloe Noſt tam nefadaʒ diſputationẽ q̃ lecoꝛtis ani⸗ Cum hec dicat:nõne manifeſtiſſime gentiũ ſe⸗ gbbieſe mũ vulnerauit.hec inqᷣt iuxta noſtrã ſniam nõ quũtur erroꝛes:⁊ philoſophoꝛũ deliramenta lohery ſint dogmata:ſed q̃ſita tm atq; ꝓiecta: ne peni ſunplicitati ingerit xpᷣiane: Et in eodem libꝛo. nus:ge tus intractata viderent᷑. In ſcðo aũt libꝛo mũ Reſſtat vt inuiſibilis ſit deus. Si autẽ inuiſibi jeglind dos aſſerit inumerabiles: nec iuxta Epicuruzʒ lis ꝑ naturam eſt:neq; ſaluatoꝛi viſibilis erit. mnugag vno tꝑe plurimos ⁊ ſui ſimiles:ſed poſt alteri ⁊ in inferioꝛibus nulla alia aia: que ad coꝛpus ſbentiͤtn us mundi finẽ alterius eſſe ncipium. Et ante deſcẽdit humanũ:purã ⁊ germanã ſimilitudi⸗ toodiobe⸗ hunc noſtrũ mũdũ:alium fuiſſe mũduʒ. ⁊ poſt nem ſigni in ſe pꝛioꝛis expᷣſſit:niſi illa: de q̃ ſal⸗ hirnrete hunc aliũ fuiſſe futurũ.⁊ poſt illũ alium. Rur uatoꝛ loqͥtur. Nemo tollet animã meam a me: Eiſri hnhe iunm Meſſinn. Almn Pedſſpu⸗ MMamgin⸗ znwigkit⸗ n bif, t Einc. pemüderlt Pinuaninn Ndoniz ſtidisconee Napötnong tnöſuncinmn :abggcatt cidiſuerchtt gumndoeicle neodenloe omnesdeyſter fümmunmnmmuet eſiſeansonech onsblägte⸗ mcmnniticn thgipenn ner Pehn ne Kudtortt õ nüinnte s gndnnn e veſenmaſt e Cherſfu Tractatus III ſed ego ponam eãa meipᷣo.Et in alio loco.vn⸗ de cum infinita cautione tractãdũ eſt: ne foꝛte cum anime ſalutem fuerint cõſecute: ⁊ ad bea⸗ tam vitam pꝑuenerint: anime eſſe deſiſtant. Si cut eni venit dominꝰ atq; ſaluatoꝛ querere: et ſaluũ facere qð perierat:vt ꝑditũ eſſe deſiſtat. Sic anima que perierat:⁊ ob cuius ſalutẽ ve⸗ nit dominꝰ: cũ ſalua facta fuerit anima eſſe ceſ ſabit. Illud quoq; pariter rerendũ: vtrum ſi cut ꝑàͤitum aliquãdo nõ fuit ꝑditum: ⁊ erit tẽ⸗ pus quãdo ꝑditũ nõ erit. Sic ⁊ anima aliquã⸗ do nõ fuerit anima: ⁊ foꝛe tẽpꝰ:quãdo nequa⸗ qᷓ; anima ꝑſeueret. Et poſt multum de aia tra⸗ ctatũ hec intulit võO. id eſt. mens coꝛruẽs fa cta eſt anima. Et rurſũ.anima inſtructa vtuti⸗ bus mens fiet. Qð ⁊ de anima Eſau ſcrutãtes poſſumus iuenire: ꝓpter antĩ peccata euʒ in deterioꝛi vita eſſe danatum. Et de celeſtibꝰ re⸗ quirendũ eſt:ꝙ non eo tẽpoꝛe:quo faciꝰ Emũ⸗ dus: ſolis anima: vel quodcũq; eam appellari opoꝛtet:eſſe ceperit.ſed anteqᷓ; lucẽs illud ⁊ ar dens coꝛpus intraret. De luna ⁊ ſtellis ſimilit ſentiamus: ꝙ ex cauſis pᷣcedentibꝰ: lʒ inuite cõ pulſe ſint:ſubijci vanitati ob pꝛemia futuroꝝ: non ſuam facere:ſed creatoꝛis volũtatẽ:a quo in hec officia diſtribute ſunt. Ignis quoq; ge⸗ hẽne ⁊ toꝛmẽta:que ſcripta ſancta peccatoꝛibꝰ cõminat᷑:non ponit in ſupplicijs ſed in cõſcien⸗ tia peccatoꝛũ:quãdo dei vᷣtute ⁊ potẽtia omis memoꝛia delictoꝛũ ante oculos noſtros ponit Et veluti ex qᷣbuſdam ſeminibꝰ in anima dere lictis: vniuerſa vitioꝛuʒ ſeges exoꝛit᷑. Et qͥcqͥd feceramus in vita:vel rurpe vł impiũ ois eoꝝ in conſpectu noſtro pictura deſcribit᷑: ac pᷣteri tas voluptates mens intuens cõſcientie punit᷑ ardoꝛe:⁊ penitudinis ſtimulus ↄfodit᷑.Et ite⸗ rũ. Miſi foꝛte coꝛpus hoc pingue atq; terrenũ caligo ⁊ tenebꝛe nominãde ſũt:ꝑ qð cõſũmato h mũdo:cui neceſſe fuerit in alium trãſire mun du: rurſum naſcẽdi ſumet exoꝛdia. oc dicẽs ꝑſpicue eοιàοσπPythagoꝛe Pla toniſq; defendit. Et in fine ſecũdi volumis de pfectione noſtra diſputãs intulit: cuiq; intãtũ Frcatimuc v nequaqᷓ; carnes ⁊ coꝛpoꝛa:foꝛ 1 itan ne anime qͥdeʒ fuerimus. ſed mens ⁊ ſen⸗ ſus ad ꝑfectum veniens: nulloq; ꝑturbationũᷣ nubilo caligatus:intuebit᷑ rationabiles intelli gibileſq; ſubſtãtias facie ad faciẽ.In libꝛo ter tio hec vitia continent᷑. Sinauteʒ ſemel recipi mus:ꝙ ex pᷣcedentibꝰ cauſis aliud vas i hono re:aliud in cõtumelia ſit creatũ:cur nõ recurra mus ad anime archanũ: intelligamꝰ eaʒ egiſ ſe antiq̃tus: ꝓpter qð in altero dilecta:in alte⸗ ro odio habita ſit:anteqᷓ; in Jacob coꝛꝑe ſup⸗ plãtaret. Et in Eſau planta teneretur a fratre. Et iterũ.vt autẽ alie anime fierẽt in honoꝛem: ðè Fo. LXXX alie in cõtumeliã materiaruʒ cauſarũq; merita pceſſerũt. Et in eodẽ loco.iuxta nos aute ex p cedentibus meritis vas qð in honoꝛe fuerit fa bꝛicatũ:ſi non dignũ vocabulo ſuo opus fece⸗ rit: in alio ſeculo fiet vas cõtumelie.Et rurſuʒ. vas aliud qð ex anterioꝛi culpa cõtumelie no⸗ men acceperat:ſi ĩ pᷣſenti vita coꝛrigi voluerit in noua creatione fiet vas ſanctificatuʒ: ⁊ vtile domino: in omne opus bonũ paratũ.ſtatimq; ſubiungit. Ego arbitroꝛ poſſe quoſdã homies aparuis vitijs incipientes: ad tantã nequitiaʒ puenire: ſi tamen noluerint ad melioꝛa cõuerti 7 penitẽtia emẽdare peccata: vt ⁊ cõtrarie foꝛ titudines fiant Et rurſũ.ex inimicis contrarijſ q; vtutibus:intantũ quoſdã ꝑ multa tempoꝛa vulneribus ſuis adhibere medicinaʒ: fluẽtia pᷣus delicta conſtringere:vt ad locum trãſeant optimoꝝ. Sepius diximus in infinitis perpe⸗ tuiſq; ſeculis:in qͥbus anima ſubſiſtit et viuit. ſic nonullas earum ad peioꝛa coꝛruere: vt vlti mũ malitie locũ teneant: ⁊ ſic quaſdaʒ ꝓficere: vt de vltimo malicie gradu ad ꝑfectam veniãt cõſũmatãq; vtutem:quibus dictis conat᷑ oſtẽ dere:⁊ homies.id eſt.animas poſſe fieri demo nes. Et rurſum demones in angelicã redigi di gnitatem. atq; in eodẽ volumine. Sed ⁊ hicre quirendũ: quare humana anima: nunc ab his nüũc ab alijs vtutibus ad diuerſa moueat᷑. Et putat quoꝛundã anteqᷓ; venirẽt in coꝛpoꝛe:me rita pceſſiſſe: vt eſt illud Johis exultant i vte⸗ ro matris ſue:quãdo ad vocem ſalutatiõis ma rie indignam ſe cõfabulatione eius Eliſabeth confitet᷑. ſtatimq; ſubiungit. ⁊ ecõtrario ꝑuuli lʒ pene lactẽtes:malis replentur ſpiritibus: et 7 in diuinos atq; ariolos inſpirant᷑. Intantuʒ vt etiam demon phytonicus quoſdaʒ a tenera etate poſſideat: quos derelictos eſſe apud ꝓui dentiam dei:cũ nihil tale fecerint:vt iſtiuſmo⸗ di inſaniã ſuſtinerent:non eſt eius q nihil vult abſq; deo fieri: ⁊ omia illiꝰ iuſticia gubernari. Rurſũq; de mundo.Nobis aũt inquit placet ⁊ ante hunc mundũ:aliũ fuiſſe mundũ: ⁊ poſt ilium aliũ futurũ. Vis diſcere ꝙ poſt coꝛrupti onem huiꝰmundi: alius ſit futurꝰ: Audi Elſai⸗ am loquentẽ. Erit celum nouũ: et terra noua: que ego facio permanere in ↄſpectu meo. Vis noſſe ꝙ ante fabꝛicam iſtius mundi: alij mũdi i pᷣterito fuerit: Auſculta Eccleſiaſtẽ.Quid ẽ: qð fuit:ipᷣm quod erit. Et quid eſt:qð factum eſt: ip̃ᷣm qð futuruʒ eſt.Et non eſt omne nouu ſub ſole:quod ioquat᷑ ⁊ dicat. Ecce hoc nouũ eſt. Jam eni fuit i ſeculis pꝛiſtinis: que fuerũt ante nos. Qõ teſtimoniũ non ſolum fuiſſe: ſed et futuros mundos eſſe teſtatur. nõ quo ſimul æpariter omnes fiant: ſed alius poſt alium: ſta timq; ſubiungit.diuinitus habitaculũ ⁊ veraʒ n . Pars 8 requiem: apud ſuperos eſtimo intelligi. In qᷓ creature rationabiles cõmoꝛantes anteq; adi ferioꝛa deſcẽderent: ⁊ de inuiſibilibus ad viſi⸗ bilia cõmigrarent: ruenteſq; ad terram: craſſis coꝛpoꝛibꝰindigerẽt:antiqua beatitudine frue⸗ bant᷑. Ande conditoꝛ deus fecit eis ↄgrua hu milibus locis coꝛpoꝛa: ⁊ mundũ iſtui viſibilẽ fabꝛicatus eſt miniſtroſq; ad ſalutẽ ⁊ coꝛrepti onẽ eoꝝ qui ceciderunt: miſit in mundũ e qͥb⸗ alij certa obtinerẽt loca:⁊ mundi neceſſitatibꝰ obedirent. Alij iniuncta ſibi officia ſingulis q⸗ buſq; tempoꝛib?: que noui artifex deus: ſedu⸗ la mente tractarẽt. Et ex his ſublimioꝛa mudi loca: ſol ⁊ luna:⁊ ſtelle:que ab apoſtolo creatu ra dicũt acceperũt. Que creatura vanitati ſub iecta ẽ:eo ꝙ craſſis circũdata coꝛpoꝛibꝰ⁊ aſpe⸗ ctui pateat Et tamen non ſponte ſubiecta ẽ vo nitati: ſed ꝓpter voluntatem eius:q eam ſubie cit in ſpe.Et iterũ. Alij vero ĩ ſingulis locis at q; tẽpoꝛibus:que ſolus artifex nouit: in mũdi gubernaculis ſeruiũt: quos angelos eius eſſe credimus. Et poſt paululũ. Quẽ rerũ oꝛdinez totius mũdi regit ꝓuidentia:dum alie vtutes de ſublimioꝛibꝰ coꝛruũt: alie paulatim labunf in terras. Iſte volũtarie deſcẽdũt.Alie pᷣcipi⸗ tant᷑ inuite. He ſponte ſuſ. cipiüt miniſteria: vt ruentibus manũ poꝛrigãt. Illecogunt᷑ ingra⸗ te: ⁊ tanto tẽpoꝛe in ſuſcepto officio ꝑſeuerant Et iterũ.ex quo ſequit᷑:vt ob varios motꝰ: va rij creent᷑ ⁊ mundi.Et poſt hunc quem incoli- mus: alius multo diſſimilis mũdus fiat. Nul⸗ luſq; alius diuerſis caſibus ⁊ ꝓfectibꝰ:vel vir tutum pᷣmjs:vel vitioꝝ ſupplicijs.⁊ in pᷣſenti: ⁊ in futuro at in oibus ⁊ retro: ⁊ in peioꝛa tem⸗ poꝛibus põt merita diſpẽſar e: ⁊ ad vnũ rurſũ finem cuncta ꝑtrahere:vt ſolus conditoꝛ oiuʒz deus:qui ſcit cauſas: ꝓpter quas alios dimit⸗ tat ſua ꝑfrui voluntate.⁊ de maioꝛibus ad vl⸗ tima paulatim delabi: alios inciptat viſitare: 7 gradatim quaſi manu data ad pᷣſtinũ retrahe re ſtatum:⁊ in ſi ublimibꝰ collocare. Cunq; de ſi ne diſputare cepiſſet:hec intulit. Quia vt cre⸗ bꝛo iam diximus: bncipiũ rurſus ex fine gene⸗ ratur: qritur vtrum ⁊ tunc futura ſint coꝛpoꝛa an ſine coꝛpoꝛibꝰ aliquãdo viuẽduʒ ſit:cuʒ re⸗ dacta in nihilũ fuerint.⁊ incoꝛpoꝛaliũ vita in⸗ coꝛpoꝛalis eſſe credẽda ſi:qualẽ ⁊ dei nouimꝰ Nec dubium eſt: qͥn ſi omia coꝛpoꝛa ad mũdũ iſtum ſenſibilẽ ꝑtineant: que apellant᷑ ab apo⸗ ſtolo viſibilia:futura ſit vita incoꝛpoꝛaliũ ĩcoꝛ poꝛalis.Et paulo poſt. Illud quoq; gqð ab eo⸗ dem apoſtolo dicit᷑: omnis creatura liberabit᷑ a ſeruitute coꝛruptionis:in libertatẽ gloꝛie fili oꝛum dei:ſic intelligimus vt pꝛimã creaturaʒ rationabiliũ ⁊ incoꝛpoꝛabiliũ eſſe dicamꝰ: que non ſeruiatcoꝛruptioni: eo ꝙ nõ ſit veſtita coꝛ I poꝛibus. ⁊ vbicũq; coꝛpoꝛa fuerint: ſtatim co: ruptio ſubſequat᷑. Moſtea autẽ liberabit᷑ ð ſer uitute coꝛruptionis: quãdo receperint gloꝛiaz filij dei. æ deus fuerit omia in oiĩbus. Et i eodẽ loco. At autẽ incoꝛpoꝛeũ ſinem omniũ rerum eſſe credamus:illa nos ſaluatoꝛis oꝛatio ꝓ uo⸗ cat:in qua ait. At quomodo ego ⁊ tuvnum ſu mus: ſic ⁊ iſti in nobis vnũ ſint. Eteni ſcire de bemus qd ſit deus: ⁊ quid ſit futurꝰ in finẽ ſal⸗ uatoꝛ: ⁊ quomodo in ſãctis ſimilitudo patris ⁊ filij repꝛomiſſa ſit.vt quomodo in ſe illi vnũ ſunt.ſic ⁊ iſti in eis vnũ ſint.aut ſuſcipiendũ 6: vniuerſitatis deum veſtiri coꝛpoꝛe. quomo⸗ do nos carnibus:ſic illum q̃libet materia circũ dari. vt ſimilitudo vite dei ĩ fine ſanctis poſſit equari.aut ſi hoc indecẽs eſt:maxime apð eos qui ſaltem ex minima parte dei ſentire cupiũt maieſtatẽ: ⁊ ingenite atq; omia excedentis na⸗ S ture gloꝛis ſuſpicari.E duobus alteꝝ ſuſcipe⸗: re cogimur: vt aut deſperemus ſimilitudinen dei:ſi eadẽ ſemꝑ ſumus coꝛpoꝛa habituri. aut ſi beatitudo nobis eiuſdẽ cum deo vite pmitti tur:eadem qua viuit deus nobis cõditione vi. uendũ eſt. Ex qbus oibus appꝛobat᷑ quid ð re ſurrectione ſentiat: ⁊ omia coꝛpoꝛa interitu⸗ ra cõſirmet.vt ſimus abſq; coꝛpoꝛibꝰ:quomo.⸗ do bus fuimꝰ: anteqᷓ; craſſis coꝛpoꝛibus veſti⸗ remur. Rurſũq; de mundoꝝ varietate diſpu tans: ⁊ vel ex angelis demones:vł de demoni bus angelos:ſiue homines futuros eſſe conte ſtans.⁊ ecõtrario ex hominibꝰdemões:et om - nia ex omnibꝰ ſententiã ſuam tali fine cõfirmat Nec dubium eſt: qn poſt qdam interualla tem poꝛũ rurſus materia ſubſiſtat: ⁊ coꝛpoꝛa fiant ⁊ mundi diuerſitas conſtruit᷑ pꝛopter varias voluntates rationabiliũ creaturarũ: que poſt pfectam beatitudinẽ vſq; ad finẽ omniũ reruʒ paulatim ad inferioꝛa delapſa tantã malitiam receperũt:vt in contrariũ verterent᷑:dũ nolũt Huare pᷣncipium:⁊ incoꝛruptã beatitudinẽ poſ ſidere. Nec hoc ignoꝛandũ ꝙ multe rationabi les creature vſq; ad ſecundu:tertiũ:a quartuzʒ mundũ ſeruent pꝛincipiũ:nec mutationi i ſelo cum tribuãt. Alie vero tam parũ depᷣſtino ſta tu amiſſure ſunt: vt pene nihil ꝑdidiſſe videã⸗ tur. ⁊ nõnulle grãdi ruina in vltimũ pᷣcipitäde ſint barathꝛũ. Nouitq; diſpenſatoꝛ omniũ de⸗ us in cõditione mundoꝛũ ſingulis abuti iuxta meritũ ⁊ opoꝛtunitates ⁊ cauſas:quibus mũů⸗ di gubernacula ſuſtentant᷑: ⁊ initiant᷑.vt qͥ om nes vicerit nequitia:⁊ penitus ſe terre coequa uerii:in alio mundo:qui poſtea fabꝛicãdus eſt fiat diabolus:pᷣncipium plaſmationis domini vt illudat᷑ ei ab angelis:qͥ exoꝛdij amiſere vir⸗ tutem. Quibus dictis:quid aliud conat᷑ oſten dere:niſi huius mundi homies peccatoꝛes:in n ſon⸗ furſürn⸗ glgelos gationen poream nutade Munciſ lenda: poteſte⸗ omane ſedigaun loreſtin Jnusn museſt rfoꝛſit turſepat diferent ſcquide ſtranonen ſcendüͤte ſiopoſſid wusdeil Sabne bigcue pꝛuden poſſim. ytquor alimer O ſupen veldeme ſcꝛealoe nepolſia⸗ nphcien nunpſqd Nodtocaa cionnka Ndcöparat gramqu fosapelt flapiſubn famnseſt NRarus:dici ruſalerener nunnconra ſttenoc, cbeitmnn ſunniäf, fohe vrd meroꝛiieg nng dohs⸗ luangelä nmentaae gtteninſi rinnſ hie bun bjen nommi un ecand orupng 1Einiſir, unenſti Nonſellni uſllipecci Mdre dcon hatmnleucri meſmnggn narinepen daſanragi S = — SS =£ =2— 4 1 = =, — — 4 Se züenennns. dae iſcpe Uus ſnliucinen ubanbni t mdeontepniri, nodiscöncneri Prodeigidde cocunnetir (orpotdegnone SCoporbrere n Miat ONes: tNnnnt funmdschne Nenöntn mialſcmecopne uminowslreen r tanhrufnt i ner mns uummignenct Ainiomen aitntinilin mmi di i gikenmi Tractatus III alio mũdo poſſe diabolos ⁊ demones fieri:Et rurſũ:nunc demones:in alio mundo poſſe vel angelos vel homines ꝓcreari: Et poſt diſpu⸗ tationem longiſſimã: qua omnẽ creaturaʒ coꝛ⸗ poꝛeam in ſpiritalia coꝛpoꝛa ⁊ tenuia dicit eſſe mutadam: cunctamq; ſubſtantã in vnuʒ coꝛpꝰ mundiſſimũ ⁊ omni ſplendoꝛe purius conuer⸗ tendã:⁊ talẽ qualem nunc humana mens non poteſt cogitare.ad extremũ intulit:⁊ erit deus omia in omibus:vt vniuerſa natura coꝛpoꝛea redigatur in eandeʒ ſubſtantiã: que omibꝰme⸗ lioꝛ eſt.in diuinã ſcilicet: qua nulla eſt melioꝛ. In quarto quoq; libꝛo:qui operis eius extre⸗ mus eſt:hic ab eccleſia xpᷣi dãnanda exterſerit ⁊ foꝛſitan quomodo in iſto mũdo qui moꝛiun⸗ tur ſeparatione carnis ⁊ anime:iuxta operum differentiã diuerſa apud inferos obtinent loca ſic qui de celeſtis hieruſalẽ: vt ita dicã admini ſtratione moꝛiunt᷑:ad noſtri mundi inferna de ſcendũt: vt ꝓ qualitate meritoꝛũ diuerſa ĩ ter⸗ ris poſſideant loca. Et iterũ.⁊ quia cõparaui⸗ mus de iſto mundo ad inferna ꝑgẽtes animas is animabꝰ que de ſuperioꝛi celo ad noſtra ha⸗ bitacula perueniẽtes:quodãmodo moꝛtue ſũt pꝛudẽti inueſtigatiõe rimandũ eſt:an hocibᷣm poſſimus etiam in natiuitate dicere ſingularũ. vt quomodo que in iſta terra noſtra naſcunt anime:vel de inferno rurſũ melioꝛa cupiẽtes: ad ſuperioꝛa veniũt:⁊ humanũ coꝛpꝰ aſſumũt vel de melioꝛibus locis ad nos vſq; deſcẽdunt ſic ⁊ ea loca q̃ ſupꝛa ſunt in firmamẽto alie ani⸗ me poſſideãt:que de noſtris ſedibus ad melio ra ꝓficiant. Alie que de celeſtibꝰad firmamen tum vſq; delapſe ſint:nec tantũ fecere peccati: vt ad loca que incolimus truderent᷑. Quibꝰdi ctis nitit᷑ appꝛobare:⁊ firmamentũ. id eſt.celũ. ad cõparationẽ ſuꝑioꝛis celi eẽ inferos: ⁊ hãc terram quã incolimus collatione firmamẽti in feros appellari.⁊ rurſũ ad cõparationeʒ infero rũ qui ſub nobis ſunt nos celũ dici: vt qð alijs infernus eſt: alijs celũ ſit. Nec hac diſputatiõe ↄtẽtus:dicit in fine oĩiuʒ reꝝ:iqñ ad celeſtẽ hie⸗ ruſalẽ reuerſuri ſumus:aduerſariaꝝ foꝛtitudi num contra populũ dei bella cõſurgere: vt nõ ſit eoꝛũ ocioſa virtus:ſed exerceant᷑ ad pᷣlia:et habeãt materiã roboꝛis:quã cõſequi non poſ⸗ ſunt niſi foꝛtes bᷣmũ aduerſarijs reſtiterint: q̃̊s rõne ⁊ oꝛdine:⁊ ſolertia repugnãdi in libꝛo nu meroꝛũ legimus eſſe ſuꝑatos. Cum diriſſet iu xta Johᷣis apocalypſim euangelium ſempiter nũ.id ẽ.futurũ in celis:im pᷣcedere hoc noſtrũ euangeliũ:qᷓ;tum xpᷣi pdicatio legis vetera ſa⸗ cramenta ad extremũ intulit: qð ⁊ cogitaſſe ſa crilegium eſt.ꝓ ſalute demonũ chꝛiſtũ etiaʒ in aere:⁊ in ſuꝑnis locis eẽ paſſurũ. Et łʒ ille nõ dixerit:tamen ꝙ cõſequens ſic intelligit᷑:ſicut Fo. LXXXI ꝓ hominibꝰ homo factus eſt: vt homines libe raret.ſic ⁊ ꝓ ſalute demonũ deuʒ futurũ:ꝙ ſüt hi ad quos vẽturus ẽ liberãdos. Quod ne foꝛ ſitan ð noſtro ſenſu putemur aſſerere:ipᷣiꝰ ver⸗ ba ponẽda ſunt. Sicut enĩ ꝑ vmbꝛam euãgelj vmbꝛã legis impleuit:ſic qꝛ omis lex exemplũ ⁊ vmbꝛa eſt cerimoniarũ celeſtiũ diligẽtius re quirendũ: vtrum recte intelligamus legem qʒ celeſtem: cerimonias ſuꝑni cultus plenitudi nem non habere:ſed indigere euangelij verita te:qð in Jopᷣis apocalypſi euangeliũ legimus ſempiternũ:ad comparationẽ videlicet huius noſtri euangelij qð tẽpoꝛale eſt: ⁊ in tranſituro mũdo ac ſeculo p̃dicatum. Qð qͥdem etiam ſi vſq; ad paſſionẽ domini ſaluatoꝛis inqrere vo luerimꝰ: qqᷓ; audax ⁊ temerariuʒ ſit in celo eiꝰ q̃rere paſſionẽ:tamen ſi ſpecialia neqtie in cele ſtibus ſunt:et non erubeſcimꝰ crucem domin/ confiteri ꝓpter deſtructionẽ eoꝛũ:que ſua paſ⸗ ſione deſtruxit. cur timeamus etiam in ſupnis locis in cõſũmatione ſeculoꝛũ aliquid ſimile ſu ſpicari: vt omniũ locoꝛũ gentes üllius paſſione ſaluent᷑: Rurſũq; blaſſemans de filio ſic locu⸗ tus eſt. Si eni patrẽ cognoſcit filius: videt᷑ in eo ꝙ nouit patrẽ poſſe eum cõpꝛehendere. At ſi dicamus artificis animũ artis ſcire mẽſura,ʒ Nec dubium qn ſi pater in filio:⁊ cõpꝛehenda tur ab eo:in quo eſt. Si autẽ cõpꝛehenſionẽ eã dicimus: vt nõ ſolum ſenſu qͥs ⁊ ſapientia com pꝛehendat: ſed ⁊ vtute ⁊ potẽtia cuncta teneat qui cognouit:non poſſumus dicere ꝙ compꝛe hendat filius patrẽ: pater vero omia cõpꝛehẽ⸗ dit. Inter omia autẽ ⁊ filius eſt: ergo ⁊ filiũ cõ pꝛehẽdit: vt ſciremus cauſas qbus pater com⸗ pꝛehendat filiũ: ⁊ filius patrem nõ queat com⸗ pꝛehendere. hec verba ſubnectit. Curioſus le⸗ ctoꝛ inquirat vtrũ ita a ſemetipᷣo cognoſ. cat᷑ pa ter:quõ cognoſcit᷑ a filio:ſcienſq; illud qð ſcri⸗ ptum eſt. Oater qͥ me miſit maioꝛ eſt omibꝰ ve rũ eſſe ↄtendit vt dicat: ⁊ in cognitione filio pa trem eſſe maioꝛẽ: dũ ꝑfectius ⁊ purius a ſemet ipſo cognoſcit᷑: q; a ſlio Ae eWνινπ½αι ν ⁊ abolitionẽ coꝛpoꝛũ:per hoc rurſũ ſentire co⸗ uincitur. Si quis autè potuerit oſtendere icoꝛ poꝛalẽ: rationabilẽq; naturã.cuʒ expoliauerit . ſe coꝛpe viuẽ ꝑ ſemetipᷣam:⁊ in peioꝛi cõditiõe eſſe:quando coꝛpoꝛibꝰ veſtiebat᷑:in melioꝛi qñ illa deponit: nulli dubium eſt coꝛpoꝛa nõ pᷣnci⸗ paliter ſubſiſtere:ſed ꝑ interualla ⁊ ob variog motus rationabiliũ creaturaꝝ nunc fieri: vt qᷓ is indigent veſtiãt᷑. Et rurſũ eum illa depꝛaua tione lapſuũ ſe ad melioꝛa coꝛrexerit : diſſolui in nihilũ: 2⁊ hac ſemꝑ ſucceſſiõe variari. Et ne paruã putaremus impietatem eſſe eoꝛũ que p⸗ miſerat in eiuſdẽ voluminis fine cõiungit: om nes rationabiles creaturas.id eſt.pr̃em a fli. n DFTdars ⁊ ſpiritũſanctũ:angelos:poteſtates:domina⸗ tiones:ceteraſq; vtutes:ipᷣm quoq; hoieʒ ᷑ᷣm anime dignitatẽ: vnius eẽ ſubſtã tie. intellectu alem inquit rationabilẽq; naturã ſentit deus⁊ vnigenitus filius eius ⁊ ſpũſſanctus:ſentiunt angeli ⁊ poteſtates:cetereq; vᷣtutes:ſentit inte rioꝛ homo:qͥ ad imaginẽ ⁊ ſimilitudinẽ dei cõ⸗ Dditus eſt. Ex quo cõcludit᷑:deũ ⁊ B quodãmo do vnius eſſe ſubſtantie: vnũ add:dit verbum quodãmodo:vt tãti ſacrilegij crimẽ effugeret. ⁊ qᷣ in alio loco filiũ ⁊ ſpiritũſanctũ non vult ð dei patris eſſe ſubſtantia:ne diuinitatẽ in par⸗ tes ſecare videatur:naturã omipotẽtis dei an gelis hominibuſq; largit᷑ Cum hec ita ſe habe ant:que inſania eſt:paucis de ſilio ⁊ ſpirituſã⸗ cto cõmutatus:que apertã blaſfemiã pᷣferebãt cetera ita vt ſcripta ſunt: ꝓtuliſſe in medium: ⁊ impia voce laudaſſe:cum vtiq; ⁊ illa ⁊ iſta 95 vno umpietatis fonte ꝓceſſerint: Aduerſũ om nia ſcribere:nec huius eſt tẽpoꝛis:⁊ omes qui aduerſus Arriũ Eunomiũ Manicheüq;: 2 diuerſas ſcripſerunt hereſes:his quoq; impie taribus reſpõdiſſe credendi ſũt Qui ergo hos voluerit legere libꝛos:⁊ calciatis pedibꝰad ter ram repꝛomiſſionis pergere:nec vbi a ſerpẽti⸗ bus moꝛdeat᷑: ⁊ arcuato ſcoꝛpij vulnere verbe retur:legat pᷣus hũc libꝛũ:et anteqᷓ; ingrediatꝛt᷑ viã:que ſibi cauenda ſint nouerrt. Epiſtola beati Epiphanij ad Johem hiero ſolymitanũ ꝑ beatũ Hieronymũ e greco tranſ lata. In qua ſe excuſat ꝙ in monaſterio beati Hieronymi incõſulto eo pᷣſbyteruʒ oꝛdinauit: oſtẽdẽs ſe iure feciſſe.Oeinde illũ cõmonet ne Oꝛigenis erroꝛibꝰ implicetur: quos ex oꝛdine narrat ⁊ detegit. Ebpla. XXI. MDmino dilectiſſi mo fratri Johãni epiſcopo Epiphanꝰ Opoꝛtebat nos dilectiſſime clericatus hono⸗ re non abuti in ſuꝑbiam. ⁊ cuſtodia mandato rum dei et oſeruatiõe diligentiſſima hoc eẽ qð dicimur.Si eniĩ ſãcta ſcripiura loquit᷑:cleri eo rum non ꝓderunt eis:que arrogantia clerica⸗ tus cõducere nobis poterit:qᷓ; non ſolũ cogita tione ⁊ ſenſu: verũ etiam ᷣmone peccamꝰ:Au diui quippe ꝙ tumeas contra nos:⁊ iraſcaris: me nitaris ſcribere ĩ extremos fines terre: vt loca ꝓuinciaſq; non nominẽ.⁊ vbi ẽ dei timoꝛ q̊ nos debet illo tremoꝛe cõcutere:qͥ dictus eſt a domio.Si qͥs iraſcit᷑ fratri ſuo ſine cauſa:re⸗ us erit iudicio:Hon ꝙ magnopere curẽ:ſi ſcri bas qð placuerit. Scribebant᷑ enim ⁊ epiſtole bibline iuxta Eſaiã: ⁊ mittebant᷑ ſuꝑ aquas:q̃ cito cum ſec ulo trãſeant.nihil nocuimuꝰ:nihil iniurie fecimus:nec quicqᷓ; violẽter extoꝛſimꝰ In manaſterio fratrũ:⁊ fratrũ peregrinoꝛũ:q̃ puincie nihil tue debuere: ⁊ ppternr̃aʒ parui tatem et lr̃as quas ad eos crebꝛo dixerimꝰ:co⸗ munionis quoq; tue ceperũt habere diſcoꝛdiã ne viderent᷑ qdam duricia et cõſcientia noſtra antique fidei:ab eccłia ſeparari oꝛdinauimꝰ di aconum. ⁊ poſtqᷓ; miniſtrauit rurſũ pᷣbyteruʒ ſuꝑ quo debueras gratulari:intelligens ꝙ ob dei timoꝛẽ hoc ſumus facere cõpulſi.maxie cũ nuulla ſit diuerſitas in ſacerdotio dei:⁊ vbi vti⸗ ligtati eccłie ꝓuidetur. Nam ⁊ ſi ſingule eccleſie epᷣoꝝ habent ſub ſe eccleſias:qͥbus curaʒ vidẽ tur impẽdere: ⁊ nemo ſuꝑ alienã menſurã extẽ dit: tamen pᷣponet᷑ omibcharitas xpᷣi:in que nulla ſimulatio eſt. nec cõſiderandũ qͥd factuʒ 5* ſit: ſed quo tẽpoꝛe ⁊ quomodo:a in qͥbus: ⁊ q̃⸗ re factum ſit. Cum eniĩ vidiſſem: qꝛ multitudo ſanctoꝛũ fratrũ in monaſterio cõſiſteret:⁊ ſan⸗ cti pᷣſbyteri Hieronymꝰ⁊ Vineẽtius pꝓpter ve recũdiã ⁊ humilitatẽ nollẽt debita nomini ſuo e xercere ſacriſicia:⁊ laboꝛarẽ ĩ hac parte mini⸗ ſterij:que xpᷣianoꝛũ pᷣcipua ſalus eſt:inu enire autẽ ⁊ cõpꝛehendere ſeruũ deinon poſſes:qui te eo ꝙ graue onus ſacerdotij nollet ſuſcipere: ſepe fugiebat:ſed nec alius qͥs ep̃oꝝ facile euʒ reꝑiret. Unde ⁊ ſatl miratus ſũ:quomodo di⸗ ſpenſatione dei ad nos venerit cum diacomibꝰ monaſterij ⁊ ceteris fratribꝰ: vt mihi ſatiſſace⸗ ret: qꝛ neſcio qd aduerſũ eos habebã triſticie. Cuʒ igit᷑ celebꝛaret᷑ collecta in eccłia ville uue eſt iuxta monaſteriũ noſtrũ:ignoꝛatẽ eũ:⁊ nul lam penitus habentẽ ſuſpitionẽ:ꝑ multos di⸗ aconos appꝛehẽdi iuſſimus: et teneri os eiꝰ:ne foꝛte liberari ſe cupiens:adiuraret nos per no men xpᷣi.⁊ pꝛimuʒ diaconũ oꝛdinauimꝰ.ꝓpo⸗ nentes ci timoꝛẽ dei: ⁊ cõpellentes vt miniſtra ret.valdeq; obnitebat᷑ indignũ ſe eſſe ↄteſtãs. Vix ergo cõpulimus eũ.⁊ ꝑſuadere potuimꝰ teſtimonijs ſcripturarũ: ⁊ ꝓpoſitione manda⸗: toꝛum dei.Et cuʒ miniſtraret in ſanctis ſacriſi cijs:rurſus cum ingẽti difficultate tẽto oꝛe eiꝰ: oꝛdinauimus p̃ᷣſbyterũ: ⁊ ijſdem verbis qͥbus antea ſuaſeramus:impulimus vt ſederet in oꝛ dine pᷣſbyterij.Noſt hec ſcripſimus ad ſãctos p̃ſyteros monaſterij ⁊ ceteros fratres:⁊ incre⸗ pauimus eos:q̃re non ſcripſiſſent ſuꝑ eo:cum ante annũ multos eoꝛuʒ q̃ri audiſſem: cur non haberẽt qͥ ſibi dñi ſacramẽta cõſicerẽt: ⁊ illum oẽs ſuo poſcerẽt teſtimonio:⁊ grãdẽ vtilitateʒ in cõmune monaſterij teſtarent᷑. quare tunc re perta opoꝛtunitate nõ ſcripſiſſent nobis: neq; ſuꝑ oꝛdinatiõe eiꝰ aliqd popoſciſſent. Hec ita acta ſunt vt locutus ſũ in charitate xpᷣi:quã te erga paruitatẽ nr̃aʒ habere credebã:q;qᷓ; i mo naſterio oꝛdinauerim: ⁊æ nõ in parrochia q̃ tibi ſubiecta ſit. O vere bñdicta ep̃oꝝ Cypꝛi man ſuetudo ⁊ bonitas:⁊ nrĩa ruſticitas ſenſu tuo ⁊ C gtbitr⸗a iöcen otdina fenoe gcono⸗ honat pum: gueiu banke tepote ccleſee Diacon ciquic Vde frano udel vkhei derici balin gueje it diigik Mee N ac⸗ ſnct ſpytea flust aute guea Puta⸗ ſcopus len Ep di⸗ lupet ud dolen oemnint ins do wneum in ſonesin faluoſun merumt nineiig minthengn enmcti fen nannidiun em:umunind ocöͤſſterrtin ntätis pnn cbin onitin ibacpanenin Aseſtenuot einonpoſſeggi Unolaſioper zeon inen Slörgerocr itundeunp P:ntinlr Gohebtinſtee — Uinecchtece iignitdnn Noni vnhlred⸗ almnen cbtele urue woper, indneuin po⸗ cmsnninſn Ualſechechi⸗ 2giuunehtur tppeftortntn inſnaklol zalarinnt, iſcenwtſhi⸗ musniui ſorinetkin Pefmunl wiininenn iuiichthe inanriil etgiiſin nai n Pilnnmn 6 Tractatus III arbitratu digna miſericoꝛdia dei. Mam multi epi cõmunionis noſtre: et pᷣſbyteros in noſtra oꝛdinauerunt pꝓuincia: quos nos cõpꝛehende re noe potueramꝰ. Et miſerũt ad nos hypodi⸗ aconos:quos ſuſcepimꝰ cum gratia.Et ipᷣe co hoꝛtatus ſum beate memoꝛie philoneʒ epiſco⸗ pum: æ ſanctũ Theopꝛobũ: vt eccleſijs Cypꝛi que iuxta ſe erãt:ad mee autẽ parrochie vide⸗ bant᷑ eccłiaʒ pertinere:eo ꝙ grandis eſſet: ⁊ la te patens puincia oꝛdinarent pᷣbyteros:⁊ xb:i eccleſie puiderent. Nunqᷓ; auteʒ ego oꝛdinaui diaconiſſas:⁊ ad alienas miſi puicias: neq; fe ci quicqᷓ; vt eccłiam ſcinderem. Quid ergo tibi viſũ eſt:ſic grauiter intumeſcere: ⁊ iactari con tra nos ꝓ opere dei:quod in ediſicationẽ: ⁊ nõ in deſtructionẽ fratrũ factum eſt: Sed ⁊ illud vehementer admiratus ſum:ꝙ meis locutꝰ es deericis: aſſerens te ꝑ ſanctum p̃ſbyteruʒ: ab batẽ monachoꝛũ Sꝛegoꝛiũ mandaſſe mihi:ne quẽqᷓ; oꝛdinarẽ.Et ego hoc pollicitꝰ ſim dicẽs Nũqd iuuenis ſum: aut canones ignoꝛo⸗Au⸗ Diligit veritatẽ in ſermone dei: me hocnon au diſle: nec noſſe: nec iſtius monis penitꝰ recoꝛ dari. Suſpicatus aũt ſum: ne foꝛſitan int mul⸗ ta quaſi homo oblu⸗ eſſem. Et ob hanc cauſazʒ ſanctũ Gꝛegoꝛiũ ſciſcitatus ſum:⁊ ZTenonẽ pᷣ⸗ ſbyterum: àͥ cum eo eſt. E qͥbus abbas Hꝛego rius reſpondit ſe hoc penitus ignoꝛare.Zeno autẽ dixit:qꝛ cum ei pᷣſbyter Ruffinus:neſcio qWue alia tranſitoꝛie loqueret᷑: etiã hoc dixerit. Pbeagie aliquos oꝛdinaturus eſt ſanctꝰ epi⸗ ſcopus: Et hucuſq; ſenſiſſe õmonem. Ego au tem Epiphanius:nec audiui quicqᷓ;:nec reſpõ di. AUnde dilectiſſime: nõ te pᷣueniat furoꝛ: nec occupet indignat io:nec fruſtra mouearl. ali- ud dolens:te vertas ad alia: vt peccãdi occaſi onein inueniſſe videaris. Quod ꝓpheta deui tans dominũ pᷣcatur dicens. Mõ declines coꝛ meum in verba malicie ad excuſandas excuſa tiones in peccatis. Illud quoq; audiẽs admi⸗ ratus ſum:ꝙ qdaʒ qui ſolent vltro citroq; poꝛ tare rumuſculos: ⁊ is que audierunt ſemꝑ ad⸗ dere: vt triſticias ⁊ rixas inter fratres ↄcitent te quoq; turbauerũt ⁊ dixerũt: ꝙ i oꝛatiõe qñ offerimus ſacrificia deo: ſoleamus ꝓte dicere Bomine pꝛeſta Johãni: vt recte credat. Noli nos intantũ putare ruſticos: vt hoc tam aꝑte dicere potuerimus Aᷓ; eni hoc in coꝛde meo ſemgꝑ oꝛem: tamẽ vt ſimpliciter fatear nunq;B i alienas aures ꝓtuli: ne te viderer paruipende re dilectiſſime. Quãdo autẽ cõplemus oꝛatio⸗ nem vm ritum myſterioꝛũ: ⁊ ꝓ omibꝰ: ⁊ pꝛo te quoq; dicimus cuſtodi illũ:qͥ pᷣdicat veritateʒ vel certe ita. Tu pᷣſta domine ⁊ cuſtodi:vt ille Fo. LXXXII Epla XXI ꝓpter obſecro te dilettiſſime: T aduolutus pe⸗ dibus tuis pᷣcoꝛ:pᷣſta mihi: ⁊ tibi. vt ſalueris: ſicuti ſcriptuʒ eſt a generatioe puerſ a: recede ab hereſi Oꝛigenis: ⁊ a cũctis hereſibꝰ dilectil ſime. Video eni ꝙ ꝓpter hanc cauſam ois no⸗ ſtra indignatio concitata ſit: ꝙ dixerim vobis Arrij patrẽ:⁊ aliarũ hereſeon radicẽ: ⁊ paren⸗ tem laudare nõ debetis. Et cum vos rogarein ne ita erraretis 1 monerẽ: ↄtradixiſtis. triſti ciã atq; lachꝛymas nobᷣ adduxiſtis. Mõ ſoluʒ autem me non audiſtis: ſed alios plurimos ca tholicos qui intererãt. Inde vt ĩtelligo hec eſt omnis indignatio: ⁊ iſte furoꝛ Et iccirco cõmi illucq; mo veſter diſcurrat: ⁊ ꝓpter defenſio ₰ nem hereſeos: me odio ſuſcitãtes rũpitis cha⸗ ritatem: quã in vos habuimus intantũ vt fece ritis nos etiã penitẽtiã agere:quare vobis cõ⸗ municauerimus. Ita Oꝛigenis erroꝛes ? do⸗ gmata defenditis ſimpliciter loquoꝛ: nos vᷣm quod ſcriptuʒ eſt: nec oculo noſtro parcimꝰ:vt non effodiamꝰ eum: ſi nos ſcandalizauerit:nec manu: neq; pedi: ſi nob ſcandalũ fecerit.⁊ vos ergo ſiue oculi noſtri: ſiue manꝰ: ſiue pedes fu⸗ eritis:ſiniſtra ſuſtinebitis Quis eni catholico rũ poſſit equo animo ſuſtinere: er eoꝛum q ſidẽ ſuam bonis opibus exoꝛnant: vt audiant Oa genis doctrinã atq; cõſilium: credant pᷣclare illius pdicationi. nõ põt filiꝰ videre patrẽ: neq; ſpũſſãctꝰ videre filiũ: eci libꝛis opᷣ iopxOαι ſcribunt᷑ his wbis legimus: ⁊ ita locuiꝰeſt Oꝛi genes. Sicut eni incògruũ eſt dicere: ꝙ pot fili us videre patrẽ: ſic incõſequens eſt opinari:ꝙ ſpũſſãctꝰ poſſit vidẽ filiũ Jllud q̊ʒ qꝗs Oꝛigene dicente patiat᷑:ꝙ aie angeli fuerint in celis? et poſtqᷓ; peccauerint i ſuꝑnis deiectas eſſe i iſtũ mundũ: a quaſi in tumulos ⁊ ſepulcra:ſic ĩ coꝛ poꝛa iſta relegatas penas antiquoꝝ luere pec⸗ —☛ catoꝝ? ⁊ coꝛpoꝛa credẽtiũ non tẽpla xpᷣl eẽ.ſed carceres dãnatoꝝ: Exinde veritatẽ hiſtoꝛie al legoꝛiè depꝛauãs mẽdacio: infinita voba multi plicat. ⁊ ſimplices quoſq; varia pſuaſione ſup pläãtans nüc aſſerit aias:iux grecã etymologiã PXAA0100 †Xpi J66 6G01 2Sid ẽ ab angeleſcẽdo.iccirco vocitatas.quia de cele ſtibus ad inferioꝛa veniẽtes caloꝛẽ pᷣſtinũ ami ſerint. nunc coꝛpꝰ hoc. ob id iux grecos Acc id ẽ. vinculũ: ſiue iurta aliã ꝓpꝛietatẽ cadauer dicl: qꝛ aie de celo ruerint.a pleriſq; aũt ſm va riam greci monis ſupellectileʒ coꝛpus. id eſt. ι*°ραπhoc memoꝛiaz iterp̃tari: eo ꝙ ua aiaʒ in ſe clauſaʒ habeat: quõ ſepulcra ⁊ tumu li cadauera moꝛtuoꝝ.Et ſi hoc ven eſt: vbi eſt „ ☛ fides nr̃a: vbi pᷣconiũ reſurrectiõis: vbi aplica vbum pdicet veritatis:ſicut occaſio ſermonis Doctrina: ꝗᷓ i eccleſijs xpᷣi hucuſq; ꝑdurat: vbi ſe tulerit: ⁊ habuerit oꝛauo cõſequentiã. QAua illa bñdictio ad Adã: ad ſemẽ eiꝰ: ⁊ ad Noe: Tars 7 ad filios eius:creſcite:⁊ multiplicamini:⁊ re ctio iuxta Oꝛigenẽ:qͥ angelos vertit in aias. 7 ð ſublimi faſtigio dignitatis facit ad in ferioꝛa Plete terrã: Jã eni non erit bñdictio: ſ maledi⸗ deſcẽdere.ãſi deus generi humano non poſſit aias ꝑ benedictioneʒ dare:niſi angeli peccaue rint:⁊ totin celo ſũt ruine:quot in terra natiui tates.Dimittẽda nobis ẽ doctrina apłloꝝ ⁊ p⸗ phetaꝝ ⁊ legis:⁊ ipᷣius dñi ſaluatoꝛis in eun gelio ꝑtonantis.Ecõtrario Oꝛigenes p̃cipit: ⁊ legẽ dat: vt nõ dicã cõſtringit diſcipulos ſt u⸗ os:ne qͥs oꝛet in celũ aſcendere:ne peius iterũ peccãs qᷓ; i terris añ peccauerat:pᷣcipitet᷑ ĩ mũ⸗ dum. ꝙ;q; iſtiuſinodi nugas 2 deliramẽta ſole at ipᷣe ſcripturaꝝ interpᷣtatiõe ꝑuerſa: ⁊ aliud ſigniſicãte qᷓ; verũ eſt:affirmare. dicẽs: NPꝛiuſ qᷓ; a malicia humiliarer ego deliqͥ.⁊ illᷣ reuer⸗ tere aia mea ĩ requiẽ tuã.necnõ ⁊ aliud. Educ de carcere aiam meã. Et in alio loco Cõfiteboꝛ dño ĩ regione viuoꝛũ.cũ alius pculdubio ſen⸗ ſus ſcripture diuine ſit: qᷓ; ille in hereſim ſuuam maligna interpᷣtatiõe detoꝛquet. Qdð faciũt et manichei ⁊ gnoſtici: ⁊ hebionite: ⁊ Martiõis ſectatoꝛes:⁊ alie hereſes numero.lxxx.q̃ ð pu⸗ riſſimo ſcripturaꝝ fonte aſſumẽtes teſtimonia nõ ita interpᷣtant᷑: vt ſcripta ſunt. ſed ſim plici⸗ tatẽ ſmonis eccłiaſtici id volũt ſignificare: qð ipᷣi ſentiũt.Illud qͥʒ qð aſſerere nitit :doleã ne an rideam neſcio. Hoctoꝛ egregius audet do⸗ cere diabolũ id rurſum futurũ eſſe:qð fuerit:a celoꝛũ. Pꝛoh nefas.qͥs tam vecoꝛs ſtolidus hoc recipiat: vt ſanctus Johes baptiſta: æ De ad eandẽ rediturũ n Faltatle⸗ cõſcẽſuꝑ regna ant diaboli in regno celoꝛũ:? Nꝛetereo friuolã eiꝰ expoſitionẽ ſuꝑ tunicis pellicijs.quãto co⸗. natu quãtiſq; egerit argumẽi: vt tunicas pel⸗ licias humana eſſe coꝛpoꝛa crederemꝰ. Qui in ter multa ait.nunqͥd coꝛiarius aut coꝛticarius erat deus:vt cõficeret pelles animaliũ: ⁊ cõſu⸗ eret tunicas pellicias Adam æ Eue: Manife⸗ ſtum ẽ ergo inqᷣt:ꝙ de coꝛpoꝛibꝰ noſtris loqjt. Et ſi hoc ita eſt: quomodo legimus ante pelli⸗ cias tunicas ⁊ ante inobediẽtiã et de paradiſo ruinam Adam loquentẽ: nõ m allegoꝛiã: ſed vere hoc nũc os ex oſſibus meis:⁊ caro de car ne mea:Aut vnde aſſumptũ eſt illud:qð diui⸗ nus ᷣmo teſtat᷑. Et iniecit deus ſopoꝛẽ ĩñ Adã ⁊ doꝛmiuit:⁊ ſumpſit vnã de coſtis eiꝰ:⁊ adim pleuit ꝓ ea carnẽ: ⁊ edificauit coſtã: quam tule rat ex eo:illi in vxoꝛem: Aut que coꝛpoꝛa ↄte⸗ gebat Adã ⁊ Eua folijs ficus: poſtqᷓ; comede⸗ runt de arboꝛe vetita: Quis aũt patiẽter ferat Oꝛigenẽ lubꝛicis argumẽtatiõibus reſurrecti onẽ carnis huius negatẽ: ſicut declarat mani⸗ feſtiſſime in volumine explanationũ pmi pſal⸗ mi:⁊ ĩ alijs multis locis? Aut qͥs audiat in ter⸗ tio celo donantẽ nobis Oꝛigenẽ paradiſũ:⁊ il lum quem ſcbᷣtura cõmemoꝛat:de terra ad cele ſtia trãſferentẽ: ⁊ oẽs arboꝛes q̃ ſcribunt᷑ in ge⸗ neſi ſic allegoꝛice itelligentẽ:ſcʒ qꝙ arboꝛes an⸗ gelice foꝛtitudines ſint: cũ hoc vitas non reci piat: Neq; eni dixit ſcriptura diuina: depoſu⸗ it deus Adã ⁊ Eu in terrã: ſed eiecit eos ð pa radiſo:⁊ habitare fecit eos ↄtra paradiſum: ⁊ non adiecit eos ſub paradiſo.poſuit rõpheam flãmes: ⁊ cherubin cuſtodire itroitũ ligni vite ⁊ non aſcẽſũ.⁊ fluuius egredit᷑ ex Eden:nõ de ſcẽdit ex Eden. Iſte diuidit᷑ in qttuoꝛ pᷣncipia nomen vni Philon: ⁊ nomen ſcði Geon. Ego mine Euphꝛate aqs ſimplicit᷑ s manu potes tangere:oꝛe ſoꝛbere:nõ aquas ſpiritales. Abi aũt flumina ſũt ⁊ aque:⁊ vident᷑:⁊ bibunt᷑:ibi 2ſequens eſt: ⁊ ficus ⁊ alia ligna ſint.de qͥb⸗ dicit deus. Ex omni ligno qð ẽ in paradiſo co medes:ſimilia ſunt flummibꝰ ⁊ aqs. Si autez aqua ꝗ cernit᷑ vere aqua ẽ: neceſſe eſt vt ⁊ ficꝰ vera ſit: alia ligna.⁊ Adã verus ſtatim a pn cipio plaſmatus in coꝛpoꝛe: ſicut ⁊ Eua.⁊ non * oſtẽdit alibi eſſe celũ:⁊ alibi paradiſum. Illas ſtatis Et rurſũ aq̃̊s q̃ ſuꝑ terram ſũt.hoc ẽ ſub ſirmamento:eſſe vtutes ↄtrarias.i:demones. Et quõ legimus i diluuio aꝑtas cataractas ce li: ⁊ aqquas inundaſſe diluuij: AUñ apti ſũt fon tes abyſſi: ⁊ totus mundus oꝑtus eſt aqͥs. S furoꝛ hominũ eſt iũctꝰ ſtulticie:qͥ reliquerũt il - lud qð in ꝓuerbijs ðꝛ.Audi fili vmonẽ patris tui:⁊ ne abijcias legẽ matris tue.⁊ ↄuerſi ſunt ad erroꝛẽ:⁊ dicunt ſtulto:vt bᷣnceps ſui ſit:nec ↄtemnũt res fatuas q̃ dicunt᷑ a fatuo:ſicut ſcri ptura teſtat᷑. YFatuꝰ autẽ fatua loquit᷑:⁊ coꝛ eiꝰ vana intelligit. Vñ obſecro te dilectiſſime ⁊ qᷓ ſi mẽbꝛis meis parcẽs ꝓpter charitatẽ:quã in te habeo:pᷣcoꝛ:ſcribens ⁊ oꝛans:vt impleas il lud qð dicit᷑ Mõne odiẽtes te dñe odiui:⁊ ſup inimicos tuos tabeſcebam: Inimica et digna odio Oꝛigenis vᷣba ſũt:et dẽo repugnantia et ſanctis eius.⁊ non iſta ſola que dixi: ſed ⁊ alia inumerabilia. N.eq; eni nunc mihi ꝓpoſituʒẽ ego vidiaqs Geon. Aqs q́s his carneis ocu lis aſpexi. Iſta ẽ Geon quẽ ieremias demõ ſtrat dicens.qͥd vobis ⁊ vie egypti:vt bibatis aquaʒ Geon turbidã. bibi ⁊ de hoc magno flu in fantaſmate ⁊ poſt ruinã (vr vult Oꝛigenes) Ppter peccatũ:poſtea coꝛpus accepit. Sed di cis. legimus ꝙ ſanctꝰ Paulus raptus ſit vſq; ad tertiũ celũ ⁊ vſq; ad paradiſuʒ. bñ dicis q; ſta: ⁊ Pe ponit tertiũ celũ.⁊ poſtea addit: ⁊ in paradiſũ trus ⁊ Johes apoſtolus et euãgeliſta Eſaias ſſe ce⸗ lle q̃ʒ ⁊ Hieremias ⁊ reliqui ꝓphete coheredes fi vo pſtigias qͥs nõ ſtatim abijciat atq; ↄtẽnate didcẽte Oꝛigene. de aquis qᷓ ſup firmamentum ſũt:non eẽ aqs ſed foꝛtitudines angelice pote⸗ E ouerſiu Pehiln hergtie betedit ſed vſt vidisp onenh cetdoti deceptc eſediat lur G ee:00 giͤtftat libioe⸗ Pine abale Wun te here nter he ummal Tecclel Kiait deici Püͤgik Dofun flhorn dom geni bercnt ſmagin pturad⸗ nauerot. ſorſttonn midari ghendet ellocreat Urinpeer ſohebere tyirtt Nweſan imgindel lunginde lenos d Wiſuan⸗ Wwupe ſnete ſtunden imngned henergtis dDan lchetione decs 7 ſer Polno:e nlulni mogina N R iakinn ninammne nſcbnke Pdisantsee K. hierminde egrpretics dehor mhr⸗ kisnannde slpintales ni:rbebuni lonaſmne deiß ein paradtiſe 1488 Oian Neceſecſet ſenus ktannnc Keut Eundn Nyrl igre s ctpted Ausnrpnsſing Aiiz idlets Vn:norntli tordlin 4Au ct ng /n Cpammenm f — — engtienö mmnſahailcr rusi danon⸗ gnslngut 1Mi 7 yrſtin eliſent nieno ſuſi nogni che rdiaiſte 4 chntini enienii CTractatus III aduerſus omia Oꝛigenis dogmata diſputare Nihil mihi ſubꝛipuit Oꝛigenes:nec in mea ge neratione fuit:nec ꝓpter aliquas res mundi ? hereditatẽ odiũ aduerſũ illũ pugnaſq; ſuſcepi ſed vt ſimpliciter fatear doleo: ⁊ valde doleo: vidẽs plurimos fratrũ: ⁊ eoꝛũ pᷣcipue q̃ pfeſſi onem habẽt non minimã: ⁊ in gradũ quoq; ſa⸗ cerdotij maximũ puenerũt eius ꝑſuaſionibus deceptos.⁊ ꝑuerfiſſima doctria: cibos factos eſſe diaboli. In qͥbus cõpletũ eſt illud qð dici⸗ tur. Suꝑ oẽm munitionẽ ludit: ⁊ eſce eius ele⸗ cte:⁊ cõgregauit ſicut arenã captiuitatem. Te aut frater liberet deus:⁊ ſanctũ populũ xpᷣi: q tibi creditus eſt: ⁊ oẽs fratres qͥ tecũ ſũt:⁊ ma- xime Ruffinũ pᷣſbyterũ ab hereſi Oꝛigenis: · ab alijs hereſibꝰ⁊ ꝑditione earũ.Si eni ꝓpter vnum vbum aut duo qᷓ ↄtraria fidei ſunt:mul te hereſes abiecte ſunt ab eccłia:qᷓ;to magis h inter hereticos habebit᷑:qͥ tãtas ꝑuerſitates ꝰ tam mala dogmata ↄtra ſidem adinuenit dei: ⁊ eccłie hoſtis extitit? Inter multa enim mala etiam illud auſus eſt dicere:ꝑdidiſſe imagineʒ dei Adã:cũ hoc in nullo penitus loco ſcriptu⸗ ra ſigniſicet. Si aũt ita eẽt: nunq; oia que i mũ domant᷑:⁊ ſubiecta ſunt humane nature. Nũ⸗ qᷓ; eni vniueria ſubiecta eſſent hoibus:ſi nõ ha berent hoies. Juxta id qð vniuerſis imperent ptura diuina gram benedictiõis:quã Adã do nauerat:⁊ generationibꝰ que ex eo erant.neqͥ foꝛſitan maligna interpᷣtatiõe auderẽt dicere: vni datã gram dei:⁊ illũ ſolũ factuʒ eẽ ad ima ginem dei:qͥ plaſmatus ẽ ex humo.et vxoꝛem eius creaſſet de coſta viri: eos vero qͥ cõciperẽ tur in vtero:⁊ non ita naſcerent᷑ vt Adam:dei nõ habere imaginẽ:ſtatim ꝑ oꝛdinẽ iũgit ⁊ di⸗ cit.⁊ vixit Adã.ccxxx.annis:⁊ cognouit Euãs vxoꝛẽ ſuam:⁊ peꝑit filiũ iuxta ſpeciem ⁊ iuxta imagimẽ eius:⁊ vocauit nomẽ eiꝰ Seth. Rur ſumq; in decima gcneratiõe:poſt annos duos millenos ducẽtenos.lxij.vindicans deus ima ginẽ ſuam ⁊ oſtẽdens ꝙ gra quam dediſſet ho minuibꝰ pſeueraret in eis ait:ne comedetis car⸗ nem in ſanguine.ego eni vlciſcar ſanguinẽ ve⸗ ſtrum de manu oĩis hois eſfundẽtis ülũ: qꝛ ad imaginẽ dei feci hoiem. necnõ poſt alteras.x. generatiões vſq; ad Abꝛaã: et ad Abꝛaã vſq; ad Bauid:alias generationes.xiiij.ꝗ.xiiij. ge nerationes ſimul faciũt ãnos duo milia cẽium decẽ ⁊ ſeptẽ.Spũſſanctus in triceſimooctauo pſalmo:cuʒ q̃reret᷑ de oibꝰ hoibꝰ:ꝙ ĩ vanitate ambularẽt:⁊ peccat eẽnt obnoxij loqͥẽ verũtũ in imaginẽ dei pambulabat omis hõ. Mecnon poſt Dauid etiã ſub Salomone ſilio eius legi⸗ Fo. LXXXIII mus tale quiddã ſuꝑ dei imaginatum noiatuʒ Bicit eni in ſapiẽtia:q̃ titulo eiꝰ inſcrihit᷑: crea uit deꝰ incoꝛruptũ hoĩeʒ:⁊ imaginẽ ſue ꝓpꝛie⸗ tatis dedit ei.Et rurſũ:poſt ãnos millenos cc⸗ tenos vndenos plꝰminꝰ i vno legimꝰ teſtamẽ⸗ to:qꝙ nõ ꝑdiderũt hoies imaginẽ dei. Jacobꝰ eni apłs:⁊ frater dñi:cuiꝰ ſupꝛa meminimꝰ:in ſtruit nos ne Oꝛigenis laqueis capiamur: hre hoiem imaginẽ ⁊ ſilitudinẽ dei.Nã cũ de ð lin gua hoiuʒ latiꝰ diſputaſſet: adiecit. Inſtabile malũ.in ip̃a quippe bñdicimꝰ deũ ⁊ patrẽ: ⁊ in ĩa maledicimꝰ hoies:qͥ ad ſilitudinẽ dei con⸗ diti ſüt. Naulꝰ qʒ vas electiõis:⁊ qͥ doctrinaʒ euãgelica ſua pᷣdicatiõe cõpleuit: docet nos ꝓ hõ ad imaginẽ ⁊ ſilitudinẽ dei ↄditꝰ ſit.dicẽs: Vir nõ debet nutrire comam: cũ głia ⁊ imago dei ſit.imaginẽ ſimpliciter apellãs ſuo nomie: ſiłitudinez aũt glie appellatiõe ſignificãs. ::H tribꝰ igit᷑ teſtimonijs:q̃ tibi ſi de ſcriptura ſan- cta reperirẽ: dicebas poſſe ſufficere. Ecce.vi, teſtimonia dedimꝰ. Quis ergo ſuſtinebit Oꝛi genis imeptias: vt nõ grauiꝰaliqͥd loqr: ⁊ ſini lis efficiar vel ipᷣi vel diſcipulis eius:qͥ audẽti ta eẽt: nunq; oĩa que piculo aie ſue aſſerere: quodcũq; eis ibuccam do ſunt: vᷣuirent ſemini Adã.id ẽ.vniũſo gene ri hominũ: ſiẽ ⁊ Jacobꝰ apoſtolꝰ loqtur. Oia venerit. ⁊ magis iubere deo:⁊ nõ ab eo vł oꝛa- re vel diſcere veritatẽ.Quidã eni eoꝛũ dicunt ꝙimago dei: quã pᷣus accepit Adã:illo pecca⸗ ie perierit.Alij ſuſpicãt᷑:ꝙ filiꝰ dei coꝛpꝰ habi⸗ aginẽ dei. Co vniuerſis imperent turus eẽt ex Maria: a ipaʒ eẽ imaginem. Alij imaginẽ dei. Cõiungens aũt atq; ↄſociãs ſcri⸗ ſenſũ. alij vtutẽ. Iſti baptiſma. hi ꝙ homo ad imaginẽ dei dñet᷑ oĩbꝰ.hebꝛeoꝝ moꝛe hec vłil la ructãtes:qͥs opoꝛtebat tm effugere diſcrimẽ nec negare qᷓ loqtur deꝰ: ⁊ credentes ſimplicit᷑ ſaluos fieri:deoq; ↄcedere donatiõis ſue certa men:⁊ veram ſciẽtiã in q̃ potiſſimũ ꝑ te hoies cõdiderit ad imagine ⁊ ſimilitudinẽ ſuaʒ. Qui „ . hoc relinquẽtes mulii ſe qſtionibꝰ implicarũt ⁊ ꝑ has in cenũ demerſi ſũt peccatoꝝ. Nos au tem dilectiſſime credimus his que locutꝰẽ do⸗ minꝰ. et ſcimus ꝙ in cũctis hoibus imago dei pmaneat.ipſiq; cõcedimꝰ noſſe: in q̊ parte ho⸗ mo ad imaginẽ dei conditus ſit. Sed neq; illö qð qͥdam in epiſtola Johãnis legentes non in telligunt:quẽq; decipiat:vbi loquit᷑. Munc fi-⸗ lij dei ſumus:a neſcimus quales futuri ſumus Nouimus aũt qꝛ cuʒ ille reuelatus fuerit: ſimi les ei erimus.videbimus enĩ eum ſicut ẽ. Hoc eni ꝓpter głiam: que ibi reuelanda eſt ſanctis eius:dictum ẽ. ſicut ⁊ in alio loco legimus.A gkia in gliam. cuius gloꝛie iam in iſto ſeculo ſa⸗ cti arrabonẽ ⁊ poꝛtiunculaʒ ſuſceperunt. Mꝛi⸗ mus eoꝛũ Coyſes:cuius fulſit facies valde: ⁊ radiabat veluti fulgoꝛ ⁊ ſol.ſecundo Helias igneo curru raptus in celuʒ ⁊ ignis detrimeta nõ ſentiẽs. Stephanus lapidabat᷑:⁊ faciẽ ha⸗ bebat angeli:que ab oibus cernebat᷑ Hoc aut qð in paucis diximus: de oibus intelligenduʒ eſt.vt impleat᷑ illud qð ſcriptũ eſt. Ois qͥ ſãcti ficat ſemetipᷣm:inter beatos numerabit᷑. Bea ti eni mundo coꝛde:qm ipᷣi deũ videbũt.Cum hec ita ſe habeãt dilectiſſime: cuſtodi aiaʒ tu natico 2 phanio nõ rñderit: ⁊ ſynodo adeſſe noluerit. ⁊ deſine circa nos murmurare.Dicit enim ſcri ptura diuina.nolite murmurare adinuicẽ: ſiẽ q̃dam murmurauerũt: ⁊ a ſerpentib perierũt. magis acquieſce veritati: ⁊ diligẽtes te dilige ⁊ veritateʒ. Deus aũt pacis pᷣſtet nobis iuxta ſuam clementiaʒ:vt conterat᷑ ſathanas ſub pe dibus xpᷣianoꝝ: ⁊ abijciat᷑ ois occaſio puerſa ne ſcindat᷑ inobis vinculũ charitatis:⁊ pacis recte ſidei p̃dicatio. Pꝛeterea qꝛ audiui q̃ſdaʒ murmurare cõtra me.qꝛ quando ſimul pꝑgeba muus ad ſanctũ locũ qͥ vocat᷑ Bethel: vt illi col lectaʒ tecũ ex moꝛe eccleſiaſtico facerẽ: ⁊ veniſ ſem ad villa: que dicit᷑ Anablatha: vidiſſemq; ibi pᷣteriens lucernaʒ ardentẽ: ⁊ interrogaſſem quis locus eẽt:didiciſſemq; eſſe eccłiam:et in⸗ traſſem vt oꝛarem:inueni ibi velum pendẽs in foꝛibus eiuſdem eccłie tinctũ atq; depinctũ:et hjñs imaginẽ xp̃i:vel ſancti cuiuſdã. Non eni ſatl memini:cuiꝰ imago fuerit.Cũ g̊ hoc vidiſ⸗ ſem in ecclia xp̃i contra auctoꝛitatẽ ſcripturaꝝ homis pendere imaginẽ: ſcidi illud: magl de di conſiliũ cuſtodibus eiuſdẽ: vt pauperẽ moꝛ tuũ eo obuoluerẽt: ⁊ efferrẽt. Illiq; cõtra mur murantes dixerũt Si ſcindere voluerat:iuſtũ erat:vt aliud daret velũ:atq; mutaret. Quod cũ audiſſem:me daturũ eſſe pollicitus ſũ: ⁊ ili⸗ co eſſe miſſurũ Paululũ autẽ moꝛatũ fuit ĩ me Ddio: dum q̃ro optimũ velum ꝓ eo mittere. Ar bitrabar eni de Cypꝛo mihi eſſe mittẽdũ. Nũc ſbyteros eiuſdẽ loci ſuſcipere velũ a latoꝛe:qð Aa nobis miſſum eſt. ⁊ deinceps pᷣcipere in eccle ſia xp̃i iſtiuſmodi vela:que contra religionem noſtram veniũt:non apendi.Becet eni hone⸗ ſtatem tuam hinc magis habere ſollicitudineʒ yt ſcrupuloſitate remota: que digna eſt ecccie xxpi: ⁊ populis qui tibi crediti ſunt:intimetur. aladin vero Galatham:qui quõdaʒ nobis ch charus fuit: ⁊ nũc miſericoꝛdia dei indiget:ca⸗ ue.quia Oꝛigenis hereſim pᷣdicat et docet. ne foꝛte aliquos ð populo tibi credito ad peruer⸗ .„ ** ſitatem ſui inducat erroꝛis. Airgumentũ excerptum ex Gẽnadio de vi⸗ ris illuſtribus. ”V Dhäönes hieroſolymoꝛũ epiſcopꝰ ſcri⸗ pſit aduerſus obtrectatoꝛes ſui ſtudij liybꝛum: in quo oſtendit ſe Oꝛigenis in geniũ non fidem ſecutuʒ. Sed beato Hierony mo magis credẽdũ qui ʒelo fidei ſequenti ope⸗ re illum hereſis redargut. Incipit liber ſãcti hieronymi ad Rãmachiũ cõtra Johãnẽ hieroſolymitanũ ep̃ᷣm: ⁊ Ruffi num p̃ᷣſ byterũ aſſertoꝛẽ Oꝛigenis.in quo Jo⸗ hannẽ epᷣm taqᷓ; ſectatoꝛẽ erroꝛũ Oꝛigenis co⸗ arguit: contra quos diſputat ſe quoq; de oꝛdi natione ſuoꝝ excuſat. Johãnẽ incuſat: q Epi Epiſtola. XXI. apoſtolũ qð ſentimus oꝛare non poſſu mus:ac ꝓpꝛie mentis cogitationẽ ſᷣmo non ex plicat:quãto magis periculoſũ eſt de alterius animo iudicare:⁊ ſinguloꝛũ dictoꝛũ atq; vᷣbo⸗ rũ inueſtigare:atq; ꝓferre rationẽ:natura ho minũ ꝓna eſt ad clementiã: ⁊ in alieno peccato ſui quiſq; miſeret᷑. Si ergo reum in ᷣmonere⸗ pꝛehenderis:ſimplicitateʒ vocabit. Si callidi tatem argueris:imperitiã conſfitebit᷑ vt ſuſpiti onem vitet malitie.Atq; ita fiet:vt tu qͥ arguis calũniatoꝛ.ille qui repꝛehendit᷑ non hereticus ſegd ruſticus iudicet᷑. Noſti Pãmachiuʒ:noſti me ad hoc opus non inimicitijs:non gloꝛie cu pigdlitate defcẽdere:ſed ꝓuocatum litteris tuis ex ardoꝛe fidei:nec velle ſic fieri poſſet: omnes id ſapere: nec impatientie ac temeritatis poſſe repᷣhendi:qui poſt trienniũ loquoꝛ.Deniq; ni ſi ad apologiã ð qua nũc ſcribere inſtitui:mul⸗ toꝛum animos diceres ꝑpturbatos:⁊ in vtrãq; partem fluctuare ſententiã: decreuerã in ince⸗ pto ſilentio ꝑmanere. faceſſat itaq; Nouatus: errãtibus manus nõ poꝛrigens. Moõtanꝰ cũ i ſſanis feminis ꝓſternat᷑ iacẽtes in barathꝛum pcipitantes ne leuent᷑ Quotidie peccamꝰom⸗ nes: ⁊ in aliquo labimur. Qui ergo in nos cle⸗ mentes ſumus:rigoꝛem contra alios non tene mus:qͥnpotius oꝛamus:petimus:obſecramꝰ: vt aut ſimpliciter noſtra fateat᷑:aut aperte de⸗ fendat aliena. Nolo verboꝛuʒ ambiguitates. Nolo mihi dici: qð ⁊ aliter poſſit intelngi. Re uelata facie gloꝛiaʒ domini cõtẽplemur. Clau dicabat quondã a iſraeliticus populusi vtro⸗ qg/ pede Sed Helias qui interpᷣtatur foꝛtis do mini:vſq;quo ait claudicat in vtroq; veſtigio ſi eſt domin? deus meus: ambulate poſt eum. ſi autem Baal:ſeqmini eum. Et ip̃e dominus Judei filij alieni mentiti ſũt mihi.ſilij alieni in⸗ ueterauerũt:et claudicauerunt a ſemitis ſuis. Qerte ſi hereſeos nulla ſuſpitio eſt:vt cupio:et credo:cur non verbis meis meum ſenſum loq⸗ tur:quã ille ſimplicitatẽ vocat::ego malitiã in⸗ terpᷣtoꝛ:pſuadere mihi vult ꝙ pure credat:pu re ergo ⁊ loquatur.Et ſiqͥdem vnum verbum: vel vnus ſenſus eſſet ambiguus:ſi duo:ſi tres ingnoꝛantie ven iam tribuerem.nec ea que aut ohſcura:vel du bia ſunt:de certis ⁊ perſpicuis eſt imarem. Nunc vero que iſta ſimplicitas eſt 0uſtſ. guope gſuſp fguran ſteolin nosdi ciſpon nimid bulatca ſinere. aumterg ſente ſo.E fendar ppoſ⸗ calüni⸗ ſoitore koodig ſcientie ſentijq ſtasten anar⸗ Pohe feye⸗ trͤſe⸗ cedo clatna negocu omnicj iritam ſelllile ſlan ſaa gereris. Flyen Pfenu. ſtoentin odflo Codent cgoven Mofut umytep glarisrp ſoiape Luns 664cun lueden Kirpit Mouſon chchlini tanun okluos co foſiien. ſ lupat lehaſon eianon Popolian Pnerpoi N P. Oiniecn anog Nan niglugent enin l eſmpnft mifnonener ichelris amnagſd ncmemuumde ndiedſetn n Efner Nhhr Sll nnnirgi knn hernas Pincuzrot Ummgaten Gnnluenis derenſtnin dosii decnuginne ngum ns hiupi übacthun che gecumno⸗ lctonnoce⸗ rdlos ontene Umuscbſenun. aiammened⸗ moign⸗ ptnrlg cbigenn⸗ Au sepluind wfunnſmi mgrfoe tuur cten, Biedapn bihltient uiſentis . 1 . —2=ð 1 . 6 —,— — — S =— — = E = = ———, = =– — — — Tractatus III quaſi ſuꝑ oua ⁊ ariſtas :inter theatrales pᷣſti: gias pendẽti gradu incedere vbiq; dubiũ vbi q; ſuſpectũ.putes eum nõ expoſitionẽ fidei: ſʒ figuratã cõtrouerſiã ſcribere.qð iſte nũc appe⸗ tit:olim in ſcholis didicimus:noſtra aduerſuʒ nos dimicat armatura. Etiã ſi bñ credit: ⁊ cir⸗ cũſpecte ⁊ timide loqᷣtur:ſuſpitionẽ mihi facit nimia diligentia. Qui ambulat ſimplicit᷑: am⸗ bulat cõſidenter. Stultũ eſt fruſtra infamiã ſu ſtinere.obijcit᷑ ei crimẽ:cuius nõ habet ↄſciẽti am:ergo crimẽ qð totũ pẽdet in vᷣbo: neget cõ fidenter: ac libere faciat inuidiam aduerſario ſuo. Eadem audacia qua ille inſimulat:hic de fendat.Cunq; om̃ia dixerit que voluerit:que ꝓpoſuerit:que ſuſpitionibꝰ carent:ſi pſeuerat calũnia:cõſerta manu in ius trahat. Nolo ĩ ſu⸗ ſpitione hereſeos quẽqᷓ; eſſe patientẽ:ne apud eos qͥ ignaꝛant innocẽtiã eius diſſimulatio cõo⸗ ſcientia iudicet᷑:ſi taceat.lʒ ſuꝑfluum ſit eius pᷣ ſentiã q̃rere: ⁊ extoꝛquere ſilentiũ cuiꝰ apud te l̃as teneas.Scimus oẽs qͥd tibi ſcripſerit: qͥd in te arguerit.in quovt tu vis calumniatus ſit Reſponde ad ſingula.ꝑ epiſtole huius grade re veſtigia:nec punctũ qdem :et apicẽ calũnie trãſeas. Si eni egeris negligẽter:⁊ vt ego tibi credo iuranti: caſu aliqua trãſieris: ſtatim ille clamabit ⁊ dicet:hicte victuʒ ieneo.hic totius negocij cardo verſat᷑.non eque inimici audiũt amici. Qui inimicus eſt.etiã in ſcirpo noduz ꝗ̃rit:amicꝰ pꝛaua quoq; recta iudicat.ſcribunt ſeculi le:amantiũ ceca eſſe iudicia:que tu foꝛ⸗ ſitan ſacris voluminibꝰ occupata omnino ne⸗ glexeris.nunqᷓ; de amicoꝛuʒ iudicio gloꝛieris. Illud verum eſt teſtimoniũ:qð ab inuita voce ꝓfertur. Alioqͥn ſi amicus pꝛo te dixerit:nõ te ſtis aut iudex:ſʒ fautoꝛ putabitur.hec ⁊ huiuſ modi loquentur inimici tui: qui tibi foꝛte non credant ⁊ mouere cupiãt ſtomachum. Ceterũ ego quem nunqᷓ; volens leſiſti:cuius ſemꝑ epi ſtolis tuis nomen cogeris ventilare:do conſili um:vt aperie aut fidem eccleſie pᷣdices:aut lo⸗ quaris:vt credis.diſpenſatio etenim ac libꝛa⸗ tio iſta pꝛudens verboꝛũ indoctos decipere pᷣt Cautus auditoꝛ ⁊ lectoꝛ cito depᷣhendet inſidi as. ⁊ cuniculos qͥbus veritas ſubuertit᷑:apꝑtei luce demõſtrabit.Et arriani quos optime no⸗ ſti:multo tempoꝛe ꝓpter ſcandalũ nomis ho⸗ mouſiou ſe dãnare ſimulabãt: venena erroꝛis circũliniebãt melle verboꝛũ. Sed tandeʒ colu⸗ ber toꝛtuoſus aparuit.⁊ noxiũ caput:qð ſpir totius coꝛpoꝛis tegebat:ſpiritali mucrone con foſſũ eſt. Recipitvt ſcis eccłlia penitẽtes:⁊ i ve nia ſuꝑata peccãtiũ dũ deceptis gregibꝰ cõſu⸗ lit:paſtoꝛũ vulneribꝰ ignoſcit.Eadẽ nũc in ve teri ⁊ noua hereſi conſuetudo ſeruat᷑: vt aliud populi audiãt:aliud pᷣdicẽt ſacerdotes. Ac p⸗ Fo. LXxXVII . — Ep la 8 11 ð õ mũ anteq; epłam tuaʒ:quã ſcripſiſti ad epiſco⸗ pũ Theophilũ:interpᷣtatã huic volumini inſe ram. ⁊ oſtendã tibi:me intelligere nimis tantä pꝛudẽtiã tuã:expoſtulare tecũ libet QAue hecẽc tãta arrogãtia: nõ reſpõdere de fide ĩterrogan tibus? Tantã fratrũ multitudinẽ: ⁊ monacho rũ choꝛos:qui tibi paleſtina non cõmunicant: ãſi hoſtes publicos eſtimare: Dei filius ppter vnam moꝛbid am ouem. xcix. in mõtibus dere lictis:alapas:crucem:flagella ſuſtinuit.⁊ ſuis humeris poꝛtauit: ad celos baiulans 2 patiẽs delicatam peccatricẽ. Tu beatiſſimus papa et faſtigioſus antiſtes: ſolus diues: ſolus ſapis ſolus nobilis:ac diſcretus:ↄſeruos tuos: ⁊ re demptos ſãguine domini tui:rugata fronte et obliqs oculis deſpicis. Hoc eſt illð qð ab abpo ſtolo pᷣcipiente didiciſtie?parati ſemꝑ ad ſatiffa ctionem omi poſcẽdi vos rõnem: de ea quein vobis eſt ſpe.Finge nos occaſionẽ querere:et ſub pᷣtextu fidei lites ſerere:ſciſma cõficere: iur gia concitare. Tolle volentibus occaſionẽ: vt poſtqᷓ; de fide ſatiſfeceris: ⁊ omes nodos:qͥ c⸗ tra te nectunt᷑ abſolueris:tunc liqdo omnibus pateat non dogmatũ:ſed oꝛdinationis eſſe cer tamen.niſi foꝛte pꝛudenti cõſilio ideo de ſidei⸗ terrogatus taces:ne videaris hereticus fuiſſe cum ſatiſfeceris. Omia ergo crimina qbus ac⸗ cuſantur homies:refutare nõ debẽt: ne poſtq; negauerint criminoſi ſint. At cõtẽpnis laicos: diaconos:atq; pᷣſbyteros. RPotes enim vt glo riaris: 2 iactitas in vna hoꝛa mille clericos fa-⸗ cere.lʒabes papã Epiphaniuʒ:qͥ te axꝑte mul-⸗ tis litteris bereticũ vocat. Certe nec etate: nec ſcientia: nec vite merito:nec totius oꝛbis teſti⸗ monio:maioꝛ illo es. Si etatem querl:iuuenis ad ſenem ſcribis.ſi ſcientiam: non ſic eruditus ad doctum. lz te fautoꝛes tui diſertioꝛem. DBe⸗ moſthene: accutioꝛezs Chꝛyſippo: ſapientioꝛem Platone cõtendant.Et tibijpitoꝛte ꝑſuaſcrit De vita autem ſide nihil amplius dica ne te ledere videar. ⁊ tempoꝛe:quo totum oꝛientem excepto papa Athanaſio atq; Maulino: arria noꝛũ ⁊ eunomianoꝝ hereſis poſſideat:quãdo⸗ in occidẽtalibus et in iudee exilio ↄfeſſoꝛibus non cõmunicabas. Ille vł pꝛeſbyter monaſte rij ab Euritio audiebat᷑: vel poſtea epiſcopus Cypꝛi a Aalente non tangebat᷑. Lante eni ve nerationis ſemꝑ fuit: vt regnantes heretici ig nominiã ſuam putarẽt:ſi talẽ virũ ꝑſequeret᷑. Scribe igit᷑ ad hunc. Reſponde epiſtole eius ſentiãt ceteri fidẽ: eloquẽtiã: pꝛudẽtiã tuã. non tibi ſolus diſertus eſſe videarl. Cur ab alio ꝓ⸗ uocatus: alioꝛſũ arma ↄuertis? Caleſtinis in terrogaris:⁊ reſpõdes egypto Tuis lipiẽ tibꝰ/ vngis ocłos:nõ dolẽtũ.Si placitura nohis: al teri loq̃ris: ſatis ſuꝑbe.Si aliud q querimus .“ ars ſatis ſuꝑflue. Sʒ dicis epła mea pbauit me cõ tra arriũ:ↄtra NPhorinũ: ↄtra Manicheũ be ne locutũ.Quis eni te hoc tꝑe arguit arrianũ⸗ qͥs tibi nũc Photini Manicheiq; crimen im⸗ pingit:olim iſta emẽdata ſunt atq; ↄfeſſa.Nõ eras tam ſtultus:vt apte defenderes hereſim: quaʒ ſciebas ecclie dũplicere. Noueras te ſi h feciſſes:ſtatim loco mouendũ.⁊ ſoli tibi deliti⸗ as ſuſpirabas Sic ſniaʒ temperaſti:vt nec ſim plicibus diſpliceres:nec tuos offẽderes. bene ſcripſiſti.ſed nihil ad cauſam ꝑtinens. Uñ no. uerat alexãdrine eccleſie põtifex:in qͥbꝰ argue ris:quoꝛũ a te cõfeſſio poſtulare᷑. DOebueras tibi obiecta ꝓponere:⁊ ſic ad ſingła reſpödere Aetus narrat hiſtoꝛia:qͥdam cuʒ diſerte dice⸗ ret:ferreturq; impetu ac volubilitate verboꝛ cauſamq; oino nõ tãgeret:pꝛudens auditoꝛ et iudex:bene inqͥt: ⁊ bene.ſed quo iſtud tã bene Impꝑiti oculoꝝ medici ad oẽs oculoꝝ doloꝛes vno vtunt᷑ collyrio. Qui arguit᷑ in pluribꝰ :et in dilutiõe criminũ aliq̃ pᷣtermittit: quicq̃ͥd ta-⸗ cuerit:cõſitet᷑:an nõ reſpõdiſti ad epłklam Epi⸗ phanij:⁊ ꝓpoſuiſti q̃ iᷣe diſſolueres: Nimirũ hac fiducia reſpõdiſti. Nullus foꝛtiter a ſemet ipſo cedit᷑. Elige ex duobꝰ qð vis. Optio tibi dabitur. aut reſpondiſti ad eplam Epiphanij aut non.ſi reſpõdiſti:cur maxima ⁊ plurima ʒ his que tibi obiecta ſunt:reliqͥſti? Si nõ reſpõ diſti: vbi eſt illa apologia tua:in qua gloꝛiaris apud ſimplices: Et quã ignoꝛãtibꝰ cauſã huc illucq; diſſeminas? Octo nibivt ſtatim ꝓbabo de fidei ſpe xpᷣiane q̃ſtionuʒ capita obiecta ſũt Tria tm tangis ⁊ pᷣteris. In ceteris grande ſi lentiũ eſt. Si ad ſeptem abſolutiſſime reſpon- diſſes:hererẽ im in vno crimie: ⁊ qð tacueras hoc tenerẽ. Nunc vo q̃ſi auribus lupum awꝛe henderis:nec tenere potes:nec audes dimitte re.IJpᷣa quoq; tria q̃ſi negligens atq; ſecurus: quaſi aliud agens:⁊ in qͥbus aut nulla aut par ua ſit queſtio:pᷣteruolas atq; ꝑſtringis.Et ita opꝑtus ⁊ tectus incedis:vt plus ↄfitearis tacc⸗ do:q; renuas diſputãdo.Quis non ꝓtinꝰ tibi põt dicere:ſi lumẽ qð in te eſt:tenebꝛe ſũt:ipſe tenebꝛe quãte erũt: Si tres qſtiuncule de qͥbꝰ viſus es aliqd dicere:ſuſpuione ⁊ culpa nõ ca rent:⁊ fraudulẽter:ac lubꝛice ſcripte coarguũ⸗/ tur:qͥd faciemus de qͥnq; reliq̊s:in qͥbus quia nulla ambigui ᷣmonis dabat᷑ occaſio: nec illu Dere poteras audiẽtes:maluiſti oĩno reticere: qᷓ; aꝑte qð tectũ fecerat confiteri: Sicut enĩ in⸗ gruũ eſt dicere ꝙ poſſit filius videre patrẽ: ita inconueniens eſt opinari ꝙ ſpũſſanctus poſſit videre filium. Scᷣm ꝙ in hoc coꝛꝑe q̃ſi in car⸗ cere ſunt anime relegate: ⁊ anteqᷓ; homo fieret in paradiſo:inter rationabiles creaturas in ce leſtibus cõmoꝛate ſunt. Unde poſtea in ↄſola tionem ſuam anima loqᷣtur in pſalmis. Pꝛius qᷓ; humiliarer ego deliqui.Et reuertere anima mea in requiẽ tuã: ⁊ educ de carcereaiam meã ⁊ cetera his ſimilia. Tertiũ ꝙ dicat ⁊ diabolũ et demones acturos penitentiã aliqñ:⁊ cũ ſan ctis vltimo tẽpoꝛe regnaturos. Quartũ ꝙtu⸗ nicas pelliceas humana coꝛꝑa interpᷣtetur qui bus poſt offenſionẽ et eiectionem de paradiſo Adã ⁊ Eua induti ſunt.haud dubiũ: qͥn ante in paradiſo ſine carne:ſine neruis ⁊ oſſibus fu erint.Quintũ ꝙ carnis reſurrectionẽ:mẽbꝛo⸗ rũq; compagẽ:⁊ ſexũ:quo viri diuidimur a fe minis aꝑtiſſime neget:tam in explanatiõe pꝛi⸗ mi pſalmi:qᷓ; in alijs multis tractatibꝰ.Sextũ vt ſic paradiſũ allegoꝛizet: vt hiſtoꝛie auferat veritatẽ: ꝓ arboꝛibus angelos:ꝓ fluminibus vᷣtutes celeſtes itelligens.totãq; paradiſi cõti nentiã tropologica interpꝛetatione ſubuertat. Septimũ ꝙ aquas:que ſuꝑ celos in ſcriptur eſſe dicunt᷑:ſanctas ſuꝑnaſq; virtutes:que ſu⸗ per terram ⁊ infra terram cõtrarias ⁊ demoni acas eſſe arbitret᷑.Octauũ ꝙ extremuʒ obijcit imaginẽ ⁊ ſimilitudinẽ dei:ad quã homo con⸗ ditus fuerat:dicit ab eo ꝑditam :et in homine poſt paradiſum nõ fuiſſe.he ſunt ſagitte:qui⸗ bus cõfoderis:hec tela:quibus in tota epiſto⸗ la vulneraris:excepto eo: ꝙ tuis genibus ad⸗ uolutus:ſãctamq; caniciẽ ſe poſito parũperſa cerdotis honoꝛe:ſuſtinens depᷣcatur ſalutẽ tu am. Et his verbis loquit᷑: pꝛeſta mihi:et tibi: vt ſalueris:ſicut ſcriptũ eſt:a generatione per⸗ uerſa:⁊ recede ab hereſi Oꝛigenis:⁊ a cũci he reſibus dilectiſſime Et infra ꝓpter defenſionẽ hereſeos aduerſũ me odia ſuſcitantes rumpi- tis charitatẽ:quaʒ in vobis habui:intantũ vt faceretis nos etiam penitere: quare vobis cõ⸗ municauerimus: ira Oꝛigenis erroꝛem et do⸗ gmata defendẽtibꝰ.SDic mihi diſputatoꝛ egre gie:de octo capitulis: ad que reſpõderis pau⸗ liſper:de ceteris tacẽs. NPꝛima illa blaſſemias ꝙ nec filius patrem:nec ſilium põt videre ſpiri tuſſanctus:quibus a te telis confoſſa eſt:San ctam inquit ⁊ adoꝛandã rrinitatẽ eiuſdem ſub ſtantie: ⁊ coeternam: ⁊ eiuſdẽ gloꝛie ⁊ diuinita tis credimus. Anathematiʒãtes eos:qui grã⸗ de aut paruũ:aut inequale:aut uiſibile in dei tate trinitatis quicq; loquũtur.Sed ſicut icoꝛ poꝛalem inuiſibilẽ ⁊ eternũ dicimus patrẽ: ſic incoꝛpoꝛalem inuiſibilẽ ⁊ eternum dicimus fi- lium ⁊ ſpiritũſanctum.Niſi hoc diceres:ecclc⸗ ſiam non teneres:⁊ tamẽ non quero.ac ſi ante non dixeris:non vẽtilabo. Si vero amaueris eos qui talia pᷣdicauerint: qͥ iſta dicẽtes exilia ſuſtinebant.Quis ſit ille:qui Theone pꝛeſby⸗ tero ſpiritũſanctum domini in eccleſia pꝛedicaãa te:clauſerit aures:foꝛaſq; cum ſuis concitus Cr fgerit⸗ Göerii giſerat lſtmoꝛ tonſole Fhcite nusch lociniot ſtms:? autſlo⸗ Gooſc diapok celoeli mus:a eod raſinte oſamfe tim:rer themnae famoran ſicoct niniuno lhin dderan ſifnio diuiſi femit nus /n⸗ non no⸗ domini ſtum:no lertuue obnixe⸗d honvie blispote lnas: Phbnn loſintC. hligtpice fh pſcebo lugorien mexpatr lenikg ſtlepe luſinane Barſin hummen nenttatn descelen boingi ſg no idon Nnn nch umicapi üßnpi kerſio lniehens nmmnm Greninnei nnnhti än Anin nerptenr 4 ndehanl hügn iolſſtußfi minih⸗ dinännfe nnd Seni Ultwen 8epchnitbes ignaſtcäl Korlbuent. Ghenſannn Mnrpneſt nrus tdenon crnemchit guibonoon n ndonne ſuntſagrean⸗ usiannt⸗ uisgenket⸗ poſtoprit eödmdinin Aandhramd. Mernionehen ortacihe Nr deinſoni Cuntes un, Wurinnmin Aune chioc⸗ Senoenald Adipumge erehidned⸗ nuiubin nhöftrehit orfolchon icnnin gorien diui oeosligi uüſblenn Selſnin — = — , DD == ennopeni⸗ E ocdiccg ſta diects Lhee Haeclie nlis == — — = = = — = S =½ — — 1 Ser= ☛ — — = — SE Tractatus III fugerit:ne tantũ audiret piaculũ:ſtatimq; ſera cõuerſione fidelem me ſuſeipiatis inquit volo: miſerabilis pᷣtextatus: qui deſignatus conſul eſt moꝛtuus:homo ſacrilegus:⁊ idoloꝛum cul toꝛ:ſolebat ludẽs beato pape Bamaſo dicere. Facite me Romane vꝛbis epiſcopũ: ⁊ ero ꝓti nus chꝛiſtianus Quid mihi longo ſermone et lacinioſis periodis Arrianũ te nõ eſſe demon⸗ ſtras: Aut nega hoc dixiſſe eum:qui arguitur aut ſi locutus eſt talia eum damna qui dixerit. Vis ſcire quãtus ſit ardoꝛ bñ credentiũ? Au⸗ di apoſtolũ.Et ſi vel homo ait:vel angelus de celo aliter euangeliʒauerit vobis:q; annuncia mus:anathema ſit. Tu mihi vi crimẽ extenu es:⁊ diſſimulato nomine crimmoſi quaſi ſecu⸗ ra ſint omia:a nullus in blaſfemijs arguat᷑:oci oſam fidem artifici ſermone contexis. Dic ſta-⸗ tim: ⁊ epiſtola tua hoc habeat exoꝛdium: ana- thema ei qui talia auſus eſt ſcribere Fides pu ra moꝛam non patitur.vt apparuerit ſcoꝛpius: ilico cõterẽdus eſt.HDauid inuẽtus vᷣm coꝛ do mini:nõne inquit odientes te domine oderaʒ? ⁊ ſuꝑ inimicos tuos tabeſcebã. erfecto odio oderam illos. Ego ſi patrẽ:ſi matrẽ:ſi vxoꝛem ſi filios:ſi germanos aduerſum xpᷣm meum au Diuiſſem iſta dicẽtes:quaſi rabidus canis blaſ femãtia oꝛa laceraſſem: ⁊ fuiſſet in pꝛimis ma⸗ nus mea ſuꝑ eos.Qui patri ⁊ matri dixerunt. non nouimus vos:hi impleuerunt voluntate,z domini. Qui diligit patrẽ aut matrẽ ſuꝑ chꝛi:⸗ͤ/ ſtum:non eſt eo dignus. Obijcit᷑ tibi ꝙq magi⸗ ſter tuus:quẽ catholicuʒ vocas:quẽ defendis obnixe:dixerit:filius non videt patrẽ:⁊ fuium non videt ſpũſſanctus:⁊ tu mihi dicis. JInuiſi bilis pater:iĩuiſibilis filius:inuiſibilis ſpirituſ⸗ ſanctus:quaſi non ⁊ angeli ⁊ cherubin ⁊ ſera⸗ phin ſᷣm naturam ſuaʒ oculis noſtris inuiſibi-⸗ les ſint.Certe Dauid etiã de aſpectu celoꝝ du bitãs:videbo inquit celos:opera digitoꝝ tuo rũ.videbo nõ vid eo.videbo:quãdo facie reue lata gloꝛiam domini fuero cõtemplatus: nunce autẽ ex parte videmus:⁊ ex parte cognoſcimꝰ Querit᷑ an patrẽ videat filius:⁊ tu dicis:inui⸗ ſibilis pater eſt. Deliberat᷑ an filiũ videat ſpiri tuſſanctus ⁊ tu reſpondes:inuiſibilis eſt filius VYerſat᷑ in cauſa:an ſe inuicem trinitas videat humane aures tantam blaſfemiã ferre nõ ſuſti nent: ⁊ tu dicis:inuiſibilis trinitas eſt. In lau⸗ des ceteras euagaris:peroꝛas.in his quenul⸗ lus inqrit:auditoꝛem alioꝛſũ trahis.vt qð q̃ri mus.non loquaris.verũ hec ex ſuꝑfluo dicta ſint:donamꝰ tibi vt non ſis Arrianus.imo plꝰ vt nunqᷓ; fueris.Cõcedimus vt in expoſitione pꝛimi capituli aduerſum te nulla ſuſpitio ſit: ? totũ ſimpliciter ſis locutꝰ. Eadẽ ſimplicitate ⁊ nos tecũ loquimur.Nã papa Epiphaniꝰaccu Fo. LXXXV „ ſauit te: vt Arriandeſſes. Num Eunomij ero res ⁊ qͥſnã habeas huiꝰ hereſis ſocios: cuʒ ali ud interrogatus:reſpõdeas aliud: ⁊ q̃ſi cũ ſtul tis loquarl:diſſimulatis criminibꝰ:q̃ in lfis cõ tinent᷑: replicas qͥd in ecclia Epiphanio dixerl cõfeſſionẽ fidei poſtularis:⁊ diſertiſſimos tra⸗ ctatus tuos nolentibꝰ ingerl. Queſo lectoꝛ: vt memoꝛ tribunalis dñi ⁊ de iudicio tuo:te ĩtelli gens iudicandũ:nec mihi nec aduerſario faue as.he ve pſonas loquentiũ:ſed cauſam cõſide res. Dicamus ergo qð cepimus. Scribis enii epła tua: ꝙ anteq; Maulianus pᷣſbyter fieret:· nunqᷓ; te papa Epiphanius ſuꝑ Oꝛigenis er⸗ roꝛe cõòuenit. Mꝛimũ dubiũ eſt:⁊ de ꝑſonis di ſputo. ille obieciſſe ſe dicit:tu negas ille teſtes ꝓfert: tu non vis audire ꝓductos.ille etiKõ me⸗ moꝛat allũ eſſe ↄuentũ:tu ꝓvtroq; diſſimulas mittit tibi ꝑ clericũ epłam :reſpõſionẽ flagitat taces mutus:nec reſcribere audes.⁊ paleſtine ꝓuocatus:alexandrie loqueris :inter illũ ? teꝛ:· cui accõmodãda eſt fides:non eſt meuʒ dicerr puto ꝙ nec ipᷣa audeas aduerſuʒ talem ac täãti· virũ: tibi veritatẽ:illi mendaciũ reputare. ſed põt fieri:vt vnuſqͥſq; ꝓ ſe loquat᷑ie iᷣm con- tra teſtẽ vocabo. Si eni nulla de dogmatibꝰ q⸗ ſtio verſabat᷑:ſi ſtomachũ ſenis nõ moueras: ſiille tibi nihil rñũdeat:qͥd neceſſe erat: vti vño eccłie tractatu de cunctis dogmatibꝰhomo no. ſatis eloquẽs diſputares:de trinitate: de aſfſÜů· ptione dominici coꝛpoꝛis:de cruce:de inferiss de angeloꝛuʒ natura:de aiaꝝ ſtatu:de reſurre⸗ oblitus es ſcribere:vt pᷣſentibus populis ⁊ t⸗ li ⁊ tali ac tãto viro itrepidus diceres. ⁊ omia vna ſaliua continuares: vbi ſũt veteres eccie tractatoꝛes: qͥ vix ſingłas q̃ſtiones explicarei mult voluminibꝰpotuerũte vbi electiõis voas tuba euãgelij:rugitꝰ leonis nr̃itonitrꝰ gentiid flumina eioquẽtie chꝛiſtiane:qͥ myſteriũ retro generationibꝰ ignoꝛatũ: ⁊ ꝓfundũ diuitiaꝝꝑ ſa piẽtie ⁊ ſciẽtie dei magis mirat᷑:qᷓ; loquit᷑e vbi Eſaias vginis demõſtratoꝛ:qͥ i vna qſtiõe ſu-/ cũbẽs ait:generationẽ eius qͥs enarrabit. Re⸗ ptus eſt ſeculis noſtris haud grãdis homũcu⸗- lus:qui de cunctis eccleſie q̃ſtionibus vno lin œ¶- gue rotatu ſole clarius coꝛuſcaret.ſi nemo a te poſtulabat: ⁊ tranqͥlla erant omia:ſtulte tannna diſputandi voluiſti ſubire diſcrimia.ſi iam tũůõc in fidei ſanctificatiõe loquebaris: ergo non eſt oꝛdinatio pꝛeſbyteri cauſa diſcoꝛdie:quem cõo⸗ ſtat mło poſt tꝑe ↄſtitutuʒ. fefelliſti abſentes ⁊ littere tue peregrinis auribꝰ blandiũt᷑. Nos hic eramus:cuncta nouimus: quando contra Oꝛigenem in eccłiatua papa Epiphanius lo⸗ quepat᷑: quãdo ſub illius noie ĩ nos iacula toꝛ quebat᷑.Tu et choꝛꝰtuꝰ canino riſu naribuſ Iars contractis ſcalpentes capita delirũ ſenẽ loque bamini:nõne ante ſepulcꝝ domini miſſo archi diacono pꝛecepiſti:vt alia diſputans cõticeſce rem:Quis hec cuiqᷓ; p̃ᷣſbytero ſuo coꝛaʒ plebe imperauit epiſcopus: Nõnecum vna cum dei ſeruo Anaſtaſio pergere ad crucem. ⁊ ad euʒ omnis etatis et ſexus turba cõflueret offerens paruulos:pedes deoſculans.fimbꝛias euellẽs cunq; non poſſet ꝓmouere graduʒ:ſed in vno loco vix fluctus inundantis populi ſuſtineret: tu toꝛtus inuidia gloꝛioſũ ſemen clamitabas: nec erubuiſti in eius oꝛe dicere: ꝙ volens ⁊ de induſtria moꝛaret᷑: Reeoꝛdare queſo illiꝰ diei quãdolad hoꝛam ſeptimaʒ inuitatus populus ſpe ſola:quaſi poſtea auditurus Epiphaniuʒ eſſet detinebat᷑:quid tũc cõcionatus ſis.Nem pe cõtra Anthꝛopomoꝛphitas:qui ſimplicita te ruſtica deũ habere membꝛa: que in diuinis libꝛis ſcripta ſunt arbitrãt᷑. Furẽs ⁊ indignãs loquebarl:oculos ⁊ manus ⁊ totius coꝛpoꝛis truncũ in ſenem dirigebas:volens illum ſuſpe ctum facere ſtultiſſime hereſeoſ:poſtqᷓ; lapſus oꝛe arido:reſupinaq; ceruice:ac trementibꝰ la bijs conticuiſti:⁊ tandẽ totius populi vota cõ pleta ſũt. Quid tibi fecit delirus ⁊ fatuꝰ ſenex Surrexit:vt ſe indicaret pauca dicturum eſſe. Salutataq; ⁊ voce ⁊ manu eccłia:cuncta inqͥt que locutus eſt collegio frater:etate filius meꝰ contra Anthꝛopomoꝛphuarũ hereſim bene et ſideliter locutus ẽ: que mea quoq; damnatur voce:ſed equũ ẽ:vt liqͥdo explicemus quomo do hanc hereſim cõdemnemus:qui riſus oĩuʒ que acclamatio conſecuta eſt:puto ꝙ retineas hoc eſt illud quod in epiſtola tua: loquẽtẽ illũ ad populuʒ que vellet: ⁊ qualia vellet: vel lau das: vel repꝛobas Quid ⁊ hic dubius icedis: Si bona erãt que loquebat᷑:cur non apertepᷣ⸗ dicas:Si mala:cur non cõſtanter repꝛebẽdis At qui colũna veritatis ac fidei:qui de tãto vi ro audet dicere:loquente illo ad populuʒ:que vellet:⁊ qualia vellet:de ſe ipᷣo qᷓ; pꝛudenter ⁊ vYerecunde:qᷓ; humiliter referat cõſideremus. Cum inq̃ͥt nos quadam die ante eum locuti eſſemus:⁊ pᷣſens lectio ꝓuocaſſet audiente illo ⁊ vniuerſa eccleſia de fide ⁊ omnibꝰ eccleſiaſti⸗ cis dogmatibus hec locuti ſumus:que ⁊ ſemꝑ gratia dei indeſinẽter in eccleſia docemus:eti catheceſibus. Rogo que eſt iſta cõſidentia: q̃ tantus animi tumoꝛ: Goꝛgian leontinum cun⸗ cti philoſophi ⁊ oꝛatoꝛes lacerant: ꝙ auſus ſit publice ſella poſita polliceri reſponſurũ ſe:de qua quiſq; te interrogare voluiſſet.niſi me ho⸗ noꝛ ſacerdotij: ⁊ veneratio nomis reſeruaſſet. ⁊ ſcirem illud apoſtoli.neſciebaʒ fratres:quia pontifex eſt. Scriptum eſt eni. NPꝛincipein po puli tui non maledices.qua vociferatione in I dignatione verboꝝ: de tua narratione conque rer:Licet ipᷣe nominis tui extenues dignitatẽ cuʒz patrem pene omniũ epiſcopoꝛũ:⁊ antique reliquias ſanctitatis: ⁊ opere ⁊ ſermone deſpi cias.Dicis te quadam die cum pᷣſens lectio pꝓ uocaſſet audiente illo: ⁊ vniuerſa eccleſia:de ſi de ⁊ omnib“ eccleſiaſticis dogmatibus diſpu⸗ taſſe Nõ eſt moꝛari Demoſthenẽ:qui pulcher rimam oꝛationẽ cõtra Eſchinẽ dicitur recitaſ⸗ ſe.fruſtra ſuſcipimus Tulliũ. Refert eni Coꝛ⸗ nelius nepos ſe pᷣſente:ijſdeʒ verbis:qͥbus edi ta eſt:pꝛo Coꝛnelio ſeditioſo tribuno defenſio nem poꝛatam. En Lyſias noſter et Gꝛacchus ⁊ vr aliquid de neotericis inferaʒ.Qu.Ateri⸗ qui ingeniũ in numerato habebat: vt ſine mo⸗ nitoꝛe tacere non poſſet: de quo egregie ceſar Auguſtus.Qu.inquit noſter inflaãminãdus ẽ Quiſqᷓ; ne pꝛudentuʒ:⁊ ſani capitis:in vno ec clleſie tractatu ð fide ⁊ de omnibꝰ eccleſiaſticis dogmatibꝰ: ſe aſſerat diſputaſſe: Queſo te vt oſtendas mihi que ſit illa lectio:toto ſcriptura rum ſapoꝛe condita:cuius te occaſio ꝓuocaret vt repente ad periculum ingenij deſcenderes⸗ Et niſi tibi diſertitudinis tue fluuius inundaſ ſet poteras argui ꝙ non poteras ex tempoꝛa ð cunctis dogmatibus dicere. Nerum quid hoc eſt:aliud ꝓmittis:⁊ aliud exhibes. Conſuetu do autem apud nos iſtiuſmodi eſt:⁊ is qui ba⸗ ptiʒzandi ſũt:per qdraginta dies publice trada mus ſanctam ⁊ adoꝛandã trinitatem. Si te pꝛe ſens lectio ꝓuocauit:vt de cunctis dogmatibꝰ vna hoꝛa diceres: quid neceſſe fuit qᷓdraginta dierũ replicare doctrinam? Sinautẽ ea refere bas:que per totam quadrageſimã locutus es: quomodo te quadam die:vt de cũctis dogma tibus diceres:vna lectio ꝓuocauit:Sed ⁊ hic ambigue loquit. NPoteſt eni fieri vt que per q̃⸗ dꝛaginta dies trahere ſolebat in ecclia baptiʒza dis:hec ſub vnius lectionis occaſione perſtrin xerit.eiuſdẽ enĩ eloquẽtie eſt ⁊ pauca multis ⁊ multa paucis verbis poſſe dicere.oc quoq; intelligi dat᷑ ꝙ poſtqᷓ; illum vna lectio ꝓuoca⸗ uit:inflãmatꝰ ardoꝛe dicẽdi:ꝑ q̃draginta dies nunqᷓ; tacuerit. Sʒ ⁊ ocioſus ſenex eius oꝛe de pẽdẽs:dum res inaudita ſcire deſiderat:pene doꝛmiẽs occiderit: vtraq; tolerãda ſũt: foꝛſitã ⁊ h ſimplicit᷑ moꝛe ſuo ſit locu Ponamꝰreliqᷓ in qͥbꝰ poſt lacinioſe diſputatiõis labyrinthos nequ aqᷓ; dubiã:ſᷣ aptam ponit ſniam: ⁊ miros tractatus ſuos hoc fine cõcludit.Cum hec ipᷣo õp̃ſente locuti eſſemus:⁊ ipᷣe poſt nos cauſa ho noꝛis:quem ei ſuꝑ omnẽ mẽſura exhibuimus: ꝓuocatus eſſet:vi diceret: pᷣdicationẽ᷑ noſtraz laudauit: atq; miratus eſt: ⁊ catholicã fideʒ oĩ bus declarauit tũ ei ſuꝑ oẽm mẽſurã hono ris exhibuer declarat ſupꝛa mẽſurã ↄtumelia gſelſe⸗ go Penus. ſodelo corectoe ſotbotb osfl ſeneadff fisdenue ralgdict igeslan calisnun Uir⸗Floue elencat verer adstn Caleedic lede he feiſust fegdper lioquot fuelit Ctlenns ſce; ſecurus clatdor ſermon luũ /. eunge Vaul: üoꝛis. hoioen nplaina Mädonan Aiguaſue. ſppri uyßndinn tangelos ledeus ſatureſinte Angeloock elärütdon ſocenis ſunnerg denonions Pohoina fineggge emn glient mur. Que ſchaplaſn enintchean eintmor⸗ ſiodoctrin Kenpragi ſargfieni Utg loc icheen adn Münun, ann Fenan NV nglle Edaet Neikſ uhenderte Nabahn fe Agee⸗ Abegtgettt er nüntidie: tsinnoe nnid'acttkes taſeQAgen niortotgſnen roclaſophan ni deſcane eftuuinsnnt eraserlenpen⸗ Oemmngttn hibes Cn odiekrscit⸗ deesprbirnt Ntüuenen nmsdegn heiut ieege Orutiantne aniansti⸗ decöcs oi Nnrunt niſingeene, atincalabihſn ecetſcerin aeani 4 lar Heng mulonnan = EE = = - =E — = =☛ ☛n] — — — = = = =nn — —= S= — — =☛ — = S S —= = — S=Se — S= — — — — SE — — — Tractatus III qñ eũ ꝑ archidyaconũ tacere iuſſiſti:⁊ oꝛãtẽ in ꝓPlis laudis cupidũ ꝑtonabas.Docẽt pñtia pteritis. Ille ꝑ totũ exinde triẽniũ ſuas iniuri⸗ as deuoꝛat: puataq; ſimultate ↄtẽpta fide timn coꝛrectõeʒ poſtulat.Tu qͥ ſumptibꝰ abũdãs:⁊ totiꝰ oꝛbᷣ religio lucꝝ tuũ eſt:gquiſſimos illos le gatos tuos huc illucq; trãſmittis:⁊ doꝛmientẽ ſenẽ ad rũdẽdũ ſuſcitas.⁊ reuera cui tm̃ hono⸗ ris detuleras:iuſtũ erat:vt tua pᷣſertim extẽpo ralia dicta laudaret. Quia wo ſolẽt interdũ ho mines laudare q̊s nõ ꝓbãt: ⁊ alienã ſtulticiam caſſis nutrire pᷣconijs:nõ ſolũ tua dicta lauda⸗ uit: ̊ laudauit ⁊ miratꝰẽ.⁊ ne miraculũ q; ꝑuũ eſſet: catholice eſſe fidei oĩ pło declarauit.Hec qᷓ; vere dixeri:⁊ nos teſtes ſumꝰqͥ audiuimus ad qͥs tuis vocibꝰ venit ex animis temere ſe cõꝛ caſſe dicẽs. Rogatuſq; ab oĩ mõaſterio: vt ad te de Bethleẽ reüteret᷑ tãtoꝝ pᷣces nõ ferẽs:ſic reuſusẽ veſꝑe:vt medio noctis aufugeret: vt lr̃ead papã Syritiũ ꝓbãt.q̊s ſi legeris: puide bis quõ tua dicta miratꝰ ſit:⁊ catholica decla⸗ rauerit. Neꝝ nugas terimꝰ⁊ aniles ⁊ ſuꝑflues cãtilenas lõgo ſermone ↄuincimꝰ. Trãſeamus ad ſcðaʒ q̃ſtionẽ: in q̃ qſi nihil ſibi ꝓpoſitũ ſit: ſecurus ⁊ ructãs doꝛmire ſe ſiłat:vt legẽtes fa⸗ ciat doꝛmitare.Sʒ de reliqᷣs q̃ ad fidẽ ꝑtinent: ſermo nob erat.i.oĩm viſibiliũ ⁊ inuiſibiliũ ce⸗ leſtiũ foꝛtitudinũ:⁊ terreſtriũ creaturaꝑ:vnuʒ ⁊ eundẽ eſſe ↄditoꝛẽ deũ.i.ſcãʒ trinitateʒ iuxta Bauid dicentẽ. Verbo dñi celi firmatiſunt:⁊ ſpũ oꝛis eius oĩs vtus eoꝝ.qð ſimpłr oſtẽdit ⁊ hois creatio. Ipᷣe eſt em qͥ accepto limo de ter⸗ ra plaſmauit hoieʒ: ⁊ ꝑ graʒ ꝓpᷣe ſufflatõis ani mã donauit ronabilẽ.a liberi arbitrij nõ ꝑtem aliquã ſue nature iux qͥſdã:qͥ h̊ impie pᷣdicant: Fᷣ ꝓpꝛiã ↄditõeʒ:⁊ de ſanctis angelis eq̃ oꝛdiũ⸗ tur ſᷣm diuinã ſcripturã de dᷣo dicentẽ. Qui fa⸗ cit angelos ſuos ſpũs:⁊ miſtros ſuos ignẽ vꝛẽ tẽ: de qͥbus debemus credere:ꝙ immutabilis nature ſint:nõↄcedit nobᷣ diuina ſcpᷣtura dicẽs Angelos qͥʒ qͥ nõ cuſtodierunt ſuũ pᷣncipatũ:b reliqrũt domiciliũ in iudiciũ magni dei vincu⸗ lis eternis in tenebꝛis cuſtodiuit. qꝛ immutati ſunt: ⁊ ex ꝓpᷣa dignitate ⁊ glia magis qᷓ; dei in demonũ oꝛdinẽ abiſſe eos cognouimus. Aias vo hoim ⁊ angeloꝝ ruins aut ex ↄuerſione fie⸗ rineq; credidimus aliqñ:neq; docuimꝰ. Abſit em̃ ⁊ alienũ h̊ eſſe a pᷣdicatõne eccłiaſtica pↄfite⸗ mur. Querimus vtx aie añqᷓ; hõ in ꝑadiſo fie⸗ ret:a plaſmaret᷑ Adã de terra:int᷑ rõnabiles fu erint creaturas:vtꝝ ꝓpꝛiũ ſtatũ habuerit: vix erint:moꝛate ſint atq; ſubſtiterint: ⁊ an Oꝛige nis doctrina ſit vera:qͥ dicit cũctas rõnabiles creaturas incoꝛꝑales ⁊ inuiſibiles:ſi negligen⸗ tioꝛes fuerint paulatim ad inferioꝛa labi:⁊ iux qlitates locoꝝ:ad q̃ defluunt:aſſumere ſibi coꝛ — poꝛa. Verbi gra:pᷣmũ etherea:deinde aerea. Cũq; ad vicinia terre ꝑuenerint: craſſioꝛibus coꝛꝑibus circũdari.nouiſſime hũanis carnibꝰ illigari:ipᷣoſq; demones qͥ ꝓpo arbitrio cũ pun- cipe ſuo dyabolo de dei miſterio receſſerunt:ſi paululũ reſipiſcere ceꝑint:hũana carne veſtiri vt hac deinceps pnia poſt reſurrectõeʒ eodem circulo q̃ in carnẽ venerãt: reuertant᷑ ad viſio⸗- nẽ dei liberati etiã aeris ethereiſq; coꝛꝑtbus.⁊· lũc oia genua curuent᷑ deo:celeſtiũ:terreſtriũ: ⁊ infernoꝝ:⁊ ſit deus oĩa in oibus.Cũ giſta j⸗ rant᷑:cur tu omiſſis ſuꝑ qͥbus pugna ẽ:denũe⸗ ri tui oꝛdine ⁊ loco certamis egrediẽs lõge alie nis diſputatõibus immoꝛaris: Credis ꝙ cun⸗ ctas viſibiles ⁊ inuiſibiles creaturas vnus ðS fecerit: ⁊ Arrius ↄfitet᷑:qͥ dicit illũ inuiſibili⸗ um:hũcviſibiliũ aſſerit creatoꝛẽ. Recte mihi ð huius ſatiſfeceris q̃ſtione:credẽs ꝙ vniuerſita tis trinitas ſit creatrix. Iſtð Arriani ⁊ Hemer riani negãt:ſpmſanctũ nõ ↄditoꝛem:ſᷣ ↄ2dirum blaſphemãtes. Sʒ qͥs te ̊ tpe inſimulat Arria nũ:Dicis aias hoĩm nõ partẽ dei eſſe nature ꝗ ſi Manicheus nũc ab Epiphanio ſis vocatꝰ. Deteſtaris eos qui aias ex angelis aſſerũt fie⸗ ri:⁊ illoꝝ ruinam noſtrã dicũt eſſe ſubſtantiaʒ. NHoli diſſimulare qð noſti: nec ſimplicitate qð nõ habes fingere.nec Oꝛigenes vnqᷓ; dixit ex angelis aias fieri cũ ipᷣos ãgelos nomẽ eſſe offi cij doceat:nõ nature. In libꝛis em ꝑiarchon ? angelos:⁊ thꝛonos:⁊ dñatões:ptãtes ⁊ recto⸗ res mũdi ⁊ tenebꝛaꝝ: ⁊ oẽ nomẽ qð noiat᷑:nõ ſolũ in pñti ſeculo:ᷣ ⁊ in futuro:dic aias eẽ eo⸗ rũ coꝛpoꝝ:q̃ vel deſiderio vel miſterio ſuſcepe rint. Solẽq; ipᷣm ⁊ lunã ⁊ oim aſtroꝝ choꝝeſſe aias rõnabiliũ qͥndã ⁊ incoꝛꝑaliũ creaturaꝝ:qᷓ nũc vanitati ſubiecte:ignitis videlicet coꝛpoꝛi bus:q̃ nos imꝑiti ⁊ rudes lumiaria mũdi appel lamus:liberabunt᷑ a ſeruitute coꝛruptõis in li⸗ bertatẽ głe filioꝝ dei. VUñ ois creatura cõgemi⸗ ſeit:⁊ parturit:⁊ apłs deploꝛat dicẽs. In felix ego hõ:qͥs me liberabit de coꝛpe moꝛtis huius Nõ ẽ iſtius tꝑis ↄ dogma gẽtiliũ:⁊ ex ꝑte pla⸗ tonicũ ſcribere.Añ annos ferme.x.in ↄmenta⸗ rijs Eccłaſtes:⁊ in explanatõne epłe ad Ephe ſios. Arbitroꝛ ſenſum aie mee pꝛudentibus ex⸗ plicatũ:h̊ nũc rogo:qͥ tãta loq̃ris:qͥ de cunctis ſermonibus ſub vno tractatu ediſſeris verita⸗ tẽ:vt rñdeas ſciſcitãtibꝰbꝛeuẽ abſolutãq; ſniaʒ Qñ plaſmauit deus hoieʒ ex limo:⁊ ꝑ gratia,ʒ ꝓpᷣe inſufflatõis ei aiaʒ tribuit. AUtx illa aia fu⸗ erit añ ⁊ ſubſtiterit:⁊ vbicunq; vᷣſata ſit:q̃ dei poſtea inſufflatõne donata ẽ: ⁊ in ſexto die qn coꝛpus ex limo foꝛmatũ eſt:⁊ eſſe ⁊ viuere: dei ptãte ſuſceꝑit. Be hoc taces:⁊ qͥd q̃rit᷑ ſcire diſ ſimulãs in ſuꝑfiuis q̃ſtionibus occuparis Oꝛi genẽ relinqᷣs intactũ:⁊ 3H Martionẽ Apollina 0 DXSars rem:Eunomiii:Arriũ: Manicheũ ceteroxch hereticoꝝ ineptias debacharis:manũ peter ⁊ dilpliceas. Dicis ex gelis demones: potiꝰ q;; pedẽ poꝛrigis:⁊ tñ dogma qð retines:latent᷑i⸗ ſinuas:ſic nos ruſticos placas:vt tuis penitꝰñ gaias fieri:q̃ſi nõ ⁊ iſi demones iux Oꝛigenem: B ẽ piũ:aie ſint aerij coꝛꝑis.⁊ h̊ ẽ impiũ: ex de⸗ (. monibus poſtea ſi reſipiũt hũane aie ſint futu⸗ ri ãgelos ſcribis eſſe mutabiles.⁊ ſub eo quod piũ ẽ:illud qð impiũ ẽ introducis:vt muit ꝑio dis aie fiãt ex demonibus:nõ ex ãgelis:ſᷣ apa⸗ rttibus ex manifeſtiſieri. finge aliquẽ tribuni⸗ nõ ex tribunitio ſtati ſit tyro:ſᷣ añ pᷣmiceriꝰ:de⸗ tie ptãtis ſuo vitio degradatũ ꝑ ſingula militie eq̃ſtris officia ad tyronis vocabulũ deuolutũ: inde ſenatoꝛ:ducenarius:puer:tyro:ᷣ pᷣmiceri us factus ẽ. Docet Oꝛigenes ꝑ ſchalã Jacob: paulati rõnabiles creaturas ad vltimũ gdũ .i. ad carnẽ ⁊ ſanguinẽ deſcẽdere.nec fieri poſſe: vt de cẽtenario nũero ſubito qͥs ad vnũ nũerũ dus ad vltimũ vſq; ꝑpueniat:⁊ tot mutare coꝛ⸗ pᷣcipitet᷑:niſi ꝑ ſingulos nũeros:q̃ſi ꝑ ſchale q⸗ poꝛa:qͥt ð celo ad terrã mutauerit mãſiões.he ſunt ſtrophe vr̃e atq; pᷣſtigie:qͥbus nos piloſio res aiales hoies dicitis:qꝛ nõ recipiamus eaqᷓ ſpũs ſunt. Vos Hieroſolymite etiã ãgelos de rigdetis:ptrahunt᷑ in medio vr̃a myſteria:⁊ de gentiliũ fabulis dogma ↄtextũ:Zpianis auri⸗ bus publicat᷑.hoc qð vos imitamini olim in Platone ↄtẽpſimus. Cõtẽpſimus ãt:qꝛ Ripᷣ ſtulticia:qꝛ fatuũ dei ſapiẽtius ẽ hoibꝰ.nõ pu⸗ det xpᷣianos ⁊ ſacerdotes:q̃ſi ð rebꝰludicris a⸗ gat᷑ vbis dubijs herẽ. Et ãbiguas libꝛare ſen⸗ tẽtias:qͥbus loquẽs magis qᷓ; audiẽs decipit᷑: vnex choꝛo vr̃o cũ ame teneret᷑:vt diceret qͥd ſentiret ð aĩa:fuiſſet ne añ carnẽ: an nõ fuiſſet: fuiſſe rñdit ſił coꝛpꝰ ⁊ aiaʒ.ſciebã hoĩeʒ hereti⸗ cũ laqᷓos in mõe qrere.tãdẽ retexi eũ fateri:ex qᷣ coꝛpꝰaĩaſſet:extũc eã dicẽ aĩiaʒ nũcupatã:q̃pᷣ us vel demõ:vel ãgelus ſtathãe: vel ſpũs foꝛ⸗ nicatõis:aut in ꝑte gria dñatio:ptãs:admini⸗ ſtratoꝛ ſpũs:aut nuncius appellata ſit. Sic fuit aĩa añqᷓ; Adã in ꝑadiſo foꝛmaret᷑ in qlibet ſta⸗ tu ⁊ oꝛdine:⁊ vixit ⁊ erat aliqᷣd. Neq; em poſ⸗ ſumus incoꝛꝑalẽ ⁊ eternã immobilẽ toꝛpẽtẽq3ʒ ſentire. Neceſſe ẽ em̃ vt aliqᷓ cã pᷣceſſerit: cur q̃ pus ſine coꝛꝑe fuit: poſtea circumdata ſit coꝛ⸗ poꝛe:ſic ↄ naturam eſſe in coꝛpoꝛe. Ergo reſur rectio coꝛpoꝛis ↄ naturam erit: ſᷣ non fiet reſur rectio 3 naturam. Ergo iuxta ſniaʒ noſtrã coꝛ⸗ pus quod naturã ẽ:reſurgẽs aiam nõ hẽbit. Blcis aĩaʒ nõ eſſe de dei ſubſtãtia: pulchꝛe.dã nas em̃ impiiſſimũ Manicheũ: quẽ nomiare pollutio ẽ.Dicis ex ãgelis aias nõ ſieri:acquie ſco pauliſꝑ: lʒ nouerim qͥ ſenſu dixeris.qꝛ ꝗ̊ di dicimus qͥd neges: volumus ſcire qͥd credas. I Accepto inqs ð terra limo plaſmauit ðs hoieʒ ⁊p graʒ ꝓpꝛic inſufflatõis aiaʒ donauit röna⸗ bilẽ: ⁊ liberi arbitrij nõ ꝑtẽ aliquam ſue nature iuxta qͥſdã qͥ hoc impie pᷣdicãt: ſᷣ ꝓpꝛiã ↄditõʒ Aidete qᷓ;to circũitu qð nõ q̃rimus eloquatur ſcimus ꝙ de terra deus plaſmauit hominẽ.no uimus ꝙ inſufflauit in faciẽ eius.⁊ factus ẽ in giaʒ viuentẽ.nõ ignoꝛamus ꝙ aia rõnabilis ſit pꝓpꝛij arbitrij:⁊ ſcimus dei illa conditio ſit HNemo dubitat errare . anicheũ: qͥ dicit euʒ eſſe de dei ſubſtãtia.oc nũc introgo.Alia iſta dei ↄditio:liberi arbitrij:rõnabilis:neq; ð ſub ſtãtia creatoꝛis:qñ faca ſit: vtꝝ eo tꝑe qͥ de li⸗ mo factus ẽ hõ:⁊ iſufflatũ ẽ ſpiraculũ vite i fa⸗ ciẽ eius:an q̃ pᷣus fuerit:⁊ int᷑ rõnabiles creatu xas ⁊ incoꝛꝑeas erat atq; viuebat: dei poſtea ĩ ſufflatõe donata ſit. Hic taces:h̊ ſimplicẽ ⁊ ru⸗ ſticũ te ſimulas:⁊ ſub vbis ſcripture:ea q̊ ſcri⸗ ptura nõ ſentit:abſcõdis. In eo loco vbi dicis ꝓꝙ nullusqrit:nõ illã ptẽ aliquã eſſe diuine na⸗ ture:iuxta qͥſdã:q ſᷣ impie pᷣdicãt:illð mag de bueras dicere:qð oẽs ꝗqᷓrimus: nõ eam q pꝛius fuerat: nõ eã quã aũ ↄdiderat: q̃ int rönabiles atq; incoꝛpeas ⁊ inuiſibiles creaturas młto iã tpe vᷣſabant᷑:nihil hoꝝ loqueris. ꝓducis nobᷣ Manicheũ:⁊ abſcõdis Oꝛigenẽ ⁊ ſicut ꝑuu⸗ lis cibum poſcẽtibus: ludicra quedam offerũt gerule vt auocẽt mẽtes eoꝝ:ſic tu nos ruſticos auocas:⁊ alia rñdesvt dũ alterius ꝑſone noui tate tenemur:qð volumꝰ nõ q̃ramꝰ.eſto h̊ non loq̃ris: ⁊ ſimplicitas tua nihil in ſe habeat:qð callide taceas:qͥ & de aia ſemel dicere inceꝑas: ⁊ de tãta re añ exoꝛdiũ ↄditõis hũane repetere cur diſpẽſatõe pẽdẽte ad angelos ⁊ ad diſpẽſa tionẽ dñici coꝛpis repẽte tranſcẽdis: Et cauſa in medio pᷣtermiſſa:non ſoluis dubia noſtra:ſ in luto herere nos paterl:Si inſufflatio:qð nõ vis:⁊ quod nunc relinquis ambiguum:hũane aie ↄditio ẽ.Eua in cuius faciẽ non inſufflauit deus: vñ aĩaʒ habuit? Taceo de Eua: q̃ in ty⸗ po eccłe de coſta viri edificata nõ dʒ poſt tanta ſecula nepotum calumniam ſuſtinere.Cayn ⁊ Abel pmi ex pᷣmis hoibus vñ habuere animas Oẽ deiceps hũanũ genue qͥbus aiaꝝ cẽſet᷑ ex⸗ oꝛdijs: Atx ex radice iuẽ bꝛuta aialia: vt ouõ coꝛpus ex coꝛꝑe:ſic aĩa gñet᷑ ex aia:An rõnabi les cresture deſiderio coꝛpoꝝ paulati ad terrã delapſe:nouiſſime etiã hũanis illigate coꝛꝑibꝰ ſint: An certe qð eccłlaſticũ ẽ ſᷣm eloqͥa Salua⸗ toꝛis:pr meus vſq; mõ oꝑat᷑:⁊ ego oꝑoꝛ.Etil lud Eſaie. Qui foꝛmat ſom homis in ipᷣo:⁊ in pſalmis.Qui hſingit ꝑ ſingulos coꝛda eoꝝ:qͥti⸗ die ðs fabꝛicet᷑ aias:Cuiꝰ velle:feciſſe ẽ.⁊ ↄdi⸗ toꝛ eſſe nõ ceſſat. Scio que ↄtra hec ſoleatis di cere:⁊ ad vlterioꝛa nobᷣ atq; ifeſta ꝓponere: qᷓ lõgioꝛ pugna ẽ.nec huius tꝑis patit᷑ ẽguſtias. 6 Ede⸗ icin⸗ eld⸗ eriond gerat⸗s ſouetn glo⸗ GW ſemins. Fulluo poltet laglacri a⸗ hohitan uir Fi ginise ſanco foudie plousta liauen ayolut Siof ncds ichone udack dico reaut neeey poluen pis / ſho ſſtgei pneius nidere iterurſiun lcco de legent lioſcesn luſmni lotercal lecanioi letfutſe nliͤten ſonisrot klittienoea iganern Uitgereſn kemurrqun maſecopp pbextta ſunere⸗ famus ref niompt mminſgno ſileſurge dadacie Prteric oloorbida icſediuinen irilmag SNöamäne nimnninut S S= =. = =— = 2— — — — — S= — — = E – S- = = = S — — =ẽ — = — + ʒ — S = — — S== gebli⸗ Tractatus III Eadẽ ↄtrouerſia ⁊ in vos retoꝛq̃ri põt ⁊ quod cũq; in ↄditoꝛẽ pñtis tꝑis videt᷑ indignũ: hoc etiã ⁊ donãte eo nõ eſt indignũ.Naſci de adul⸗ terio nõ eius culpa eſt qui naſcit᷑:ſ᷑ illius qͥ ge⸗ nerat.Quõ em̃ in ſeminibus nõ peccat terraqᷓ fouet:nec ſemen qð in ſulcis iacit᷑:ꝛnec humoꝛ ⁊ catoꝛ qͥbus tꝑata frumẽta in germẽ pullulant. Sʒ vbi gr̃a fur ⁊ latro qͥ fraude exinde eripit ſemina.Sic in gñatiõe hominũ recipit terra.i. vulua quod ſuũ ẽ:⁊ receptũ ↄfouet:ↄfotũ coꝛ⸗ poꝛat:coꝛꝑatũ in mẽbꝛa diſtinguit.Et inter il⸗ las ſacri vẽtris anguſtias dei manus ſꝑ oꝑat᷑. Ba eſt coꝛpis ⁊ aie creatoꝛ. Noli deſpicere vponitatẽ figuli tui qͥ te plaſmauit: ⁊ fecit vt vo⸗ luit. Jpe eſt dei vᷣtus ⁊ dei ſapia:qͥ in vtero v⸗ ginis ediſicauit ſibi domuʒ. Jepto inter viros ſanctos apłi voce numerat᷑: meretricis ẽ filius ſ audi:ex Rebecca⁊ Jſaac Eſau genitus:hiſ⸗ pidus tam mẽte qᷓ; coꝛꝑe:q̃ſi bonũ triticũ in lo⸗ liũ auenaſq; degenerat.qꝛ nõ in ſeminibus ſed in volũtate naſcentiũ cauſa ẽ vitioꝝ atq; virtu tũ.Si offenſa ẽ naſci in coꝛpibus hũanis:quõ Iſaac: Sampſon: Joanes Baptiſta de repꝛo⸗ miſſione naſcunt᷑: Intelligis quid ſit vitã ſuaʒ audacter ⁊ libere ꝓñiteri:pone errare me: aꝑte dico qð ſentio.At tu ergo aut liberent᷑̃a ꝓfite⸗ re:aut ↄſtãter tua loqre:noli ſtatuere te in acie mea:vt ruſticitate ſimulata:in tuto abeas:cuʒ volueris pugnãtis terga ↄfodere. Nõ ẽ iſtius tpis ð Oꝛigenis dogmataaſcribere.alteri iſtð ſi ZpC̃s vitã dederit oꝑi dedicamus.Nũc que⸗ rit᷑ ad eã qͥbus arguit᷑ rñ̃dere:⁊ ſimplex ſit ⁊ a⸗ pta eius rñſio. Tranſeamus hinc ad famoſiſſi⸗ mã de reſurrectõe carnis ⁊ coꝛꝑis ãſtionem.in q̃te rurſum lectoꝛ admonitũ volo: vt timoꝛe ⁊ iudicio dei me ſcias loqui: ⁊ te audire debere. Neq; em tãte ſtulticie ſum:vt ſi in expoſitõeil⸗ lius fides mera eſt:⁊ ꝑfidie nulla ſuſpitio:q̃raʒ accuſandi rõnẽ.⁊ dũ volo aliũ notare culpe:ip ſe noter calũnie.Lege ergo de reſurrectõe dñi⸗ ce carnis:q̃ ſubdita ſunt: ⁊ cũ legeris ⁊ placa⸗ uerint(ſcio em̃ placitura ignoꝛãtibus)ſuſpẽde iudiciũ:expecta pauliſp:atq; vſq; ad finem rñ ſionis noſtre cohibe ſniazʒ:⁊ ſi tibi poſtea placu erit:tũc nos calũnie denotabis:paſſionẽ q; eiꝰ in cruce ⁊ moꝛtẽ ac ſepulturã:q̃ vniuerſa ſerua uit:ac reſurrectõeʒ veritate ⁊ non putatiue ↄſi temur: qui ⁊ pᷣmogenitus ex moꝛtuis pᷣmitias maſſe coꝛpoꝝ noſtroꝝ:q̃ſi in ſepulchꝛo poſitas puexit ad celũ:ſpem nobis reſurrectõnis in re⸗ ſurrectõe ꝓpꝛij coꝛꝑis tribuẽs.vñ ⁊ oẽs ſic ſpe ramus reſurgere.q̃ em iuxta apłlm ſeminantur in coꝛruptõe reſurgẽt in incoꝛruptõe.q̃ ſeminã tur in ignobilitate:ſurgẽt i glia.Seiat᷑ coꝛpus aiale:ſurget coꝛpus ſpiritale.ð qbus ⁊¶ Salua toꝛ docẽs locutus ẽ.Qui em̃ digni fuerint ſecu Fo. LXXxXVII lo illo:⁊ reſurrectõne ex moꝛtuis:neq; nubent: neq; nubent᷑:neq; vltra moꝛi poterũt:ſᷣ erũt ſi⸗ cut angeli dei:cũ ſint fili reſurrectõis. Rurſuʒ in alia ꝑte epłe: hoc ẽ in ſine ſuoꝝ tractatuũ ait auribus illudẽs naſcentiũ: ſtrepitũ reſurrecti⸗ onis ac pompã ac vᷣboꝝ ambiguitate liberauit ſ neq; a ſcdᷣo glłoſo aduẽtu dñi nr̃i Jeſu xpᷣiint᷑ miſimus:qͥ vẽturꝰ ẽ in głia ſua iudicare viuos ⁊ moꝛtuos.ipᷣe em ſuſcitabit omẽs moꝛtuos:⁊ añ ſuũ tribunal faciet eſſe:⁊ vnicuiq; reddet vᷣʒ ꝙ egit ꝑ coꝛpus ſiue bonũ ſiue malũ.ſ.vt coꝛo⸗ nãdus in coꝛꝑe ꝙ caſte egit ⁊ iuſte:aut ↄdẽnã⸗ dus ꝙ voluptanbus piter iniqͥtatibuſq; ſerui uit. Hoc qð in euãgelio legimus:in ↄſummati⸗ one mũdi ſi fieri põt: ſeduci etiã electos in hoe opat᷑ capło:cũ turba imꝑita: aut vulgus indo ctũ moꝛtuos⁊ ſepultos audit reſurrectõeʒ moꝛ tuoꝝ veritate:⁊ nõ putatiue ↄfiteri:ac pᷣmit as maſſe noſtroꝝ coꝛpoꝝ: ⁊ deũ coꝛꝑe ad celeſtia ꝑpueniſſe. auditq; reſurrecturos nõ in ꝑegrinis alieniſq; coꝛꝑibus:q̃ aſſumunt᷑ in fantaſmate: ſiẽ ſurrexit dñs in coꝛꝑe:qð apud nos in ſan⸗ cto ſepulchꝛo ↄditũ iacuit:ita ⁊ nos in ipᷣis coꝛ poꝛibus qͥbus nũc circũdamur ⁊ ſepelimur:in die iudicij reſurrecturos.⁊ ne hoc paꝝ qs eſti⸗ maret: addidit in extrẽo capło:⁊ vnicuiq; red⸗ det bᷣm egit in coꝛꝑe:ſiue bonũ:ſiue malũ.ſ. ad coꝛonãdũ in coꝛꝑe:qð caſte egit ⁊ iuſte:aut ↄdemnãdũ ꝙ voluptatibus ⁊ iniqͥtatibus ſer⸗ uiuit.lhec audiẽs indoctũ vulgus in tãto moꝛ tuoꝝ ſepulti coꝛꝑis reſurrectõis ſ- onitn ulte; ſtrophaʒ: nullas inſidias ſuſpicat᷑. Credit eſſe qð dꝛ. Sãctioꝛes em̃ ſunt aures ꝓpli qᷓ; ſacerdo tis animus. Iteꝝ atq; iteꝝ te lectoꝛ moneovt patiaʒ habeas: ⁊ diſcas qð ego q; ꝑ patiaʒ di⸗ dici. ⁊ tñ añqᷓ; vultũ dictõis euoluaʒ:⁊ dogina Oꝛigenis de reſurrectõe bꝛeuiter exponã:non poteris vim ſcire antidoti:niſi venena ꝑſpexe⸗ ris. Illð diligẽter obſerua:⁊ caute releges me⸗ moꝛa ꝙ nouies reſurrectiõeʒ nominãs coꝛꝑis: nec ſemel qͥdeʒ carnis inſeruit: ſuſpectũq; tibi ſit qð ð induſtria pᷣtermiſit. Dicit ergo Oꝛige⸗ nes in pluribus locis:⁊ maxime in libꝛo de re⸗ ſurreciõe q̃rto:⁊ in expoſitõe pᷣmi pſalmi:⁊ in ſtromatibus duplicẽ erroꝛẽ vᷣſari in eccla nr̃o⸗ rũ:⁊a hereticoꝝ:nos ſimplices ⁊ philoſarcas.i. amatoꝛes carniũ dicere: ꝙ eadẽ oſſa ⁊ ſanguis ⁊æ caro:idẽ vultus ⁊ mẽbꝛa totiuſq; coꝛꝑis ꝑti⸗ cule reſurgẽt in nouiſſima die.ſ.vt pedibꝰãbu⸗ lemus:opꝑpemur manibus: videamus oculł:au⸗ ribus audiamus: circũferamuſq; vẽtrẽ inſatia bilẽ: a cibos ſtomachũ ↄcoquẽtẽ.Cõſequẽs t eſſe qͥ iſta credamus: dicere nos ꝙ a nob ↄme⸗ dendũ ſit ⁊ bibendũ: digerẽda ſtercoꝛa:⁊ effũ⸗ dẽdus humoꝛ:ducẽde vxoꝛes:liberi ꝓcreãdi. q̃ em̃ mẽbꝛa genitalia:ſi nuptie nõ erũt q̊ dees 0 2 Tars ſi cibi nõ molẽdi ſunt: Quo vẽter ⁊ cibi:ſtiu?z aplim ⁊ ⁊ illi deſtruent᷑:. Jpᷣo iteꝝ clamãte:ca ro ⁊ ſanguis regnũ dei nõ poſſidebũt:neq; coꝛ ruptio incoꝛruptõʒ. ec nos innocẽtes ⁊ ruſti cos aſſerit dicẽ.hereticos vo in quoꝝ ꝑte ſunt Martiõ: Apelles: Valẽtinꝰ Manes: nomen inſanie penitꝰa carnis ⁊ coꝛpis reſurrectõʒ ne- gare:⁊ ſalutẽ tm̃ tribuere aĩe:fruſtraq; dicere: nos ad exẽplũ dñi reſurrecturos cũ ipe q; dñs in fãtaſmate reſurrexerit: ⁊ nõ ſolũ reſurrectio eiꝰ:ſ ip̃a natiuitas ſoAoρειαπσ 1 putatiue ma⸗ gis viſa ſit:qᷓ; fuerit. Sibi ãt vtrãq; diſplicere ſniaʒ:fugẽ ſe ⁊ nroꝝ carnes:⁊ hereticoꝝ fataſ⸗ mata:qꝛ vtraq; ꝑs in qriuʒ nimia ſit. Alijs id eſſe volẽtibus qð nõ erũt:alijs reſurrectionem coꝛpoꝝ oio denegãtibus. Quatuoꝛ inqͥt elemẽ ta ſunt:phiſq; nota ⁊ medicis:de qͥbus omnes res ⁊ vige hũana ↄpacta ſunt:terra:aq̃: aer: ⁊ ignis. C. miſerit:paulati oia redire ad materie ſue ſpᷣſtã nas carnes in terrã elabi:halitũ in aera miſceri humoꝛẽ reüti ad abyſſos: caloꝛẽ ad ethera ſub uolare. Et quõ ſi ſextariũ lactis ⁊ vini mittas in pelagus:ſi veliſq; rurſum ſeꝑare qð miſſum : vinũ qdẽ ⁊ lac qð miſeras:nõ ꝑire:tñ nõ poſ ſe qð fuſum ẽ ſeꝑari:ſic ſubſtãtia carnis ⁊ ſang uinis nõ pire qͥdẽ in oꝛiginalibꝰ materijs: non tñ in qtiquã ſpeʒ redire:nec poſſe ex toto eadeʒ eſſe:q fuerint.Eũ aũt iſta dicant᷑ ſoliditas car⸗ niũ:ſanguinũ: ius:craſſitudo neruoꝝ: venarũ⸗ q; ꝑplexio:⁊ oſſũ durities denegat᷑. Alia rõe reſurrectõeʒ coꝛpoꝑꝝ ↄfitemur eoꝝ: q̃ſepulchrj poſita ſunt:dilapſaq; in cinerem Cauli apłi: Petri apłi:⁊ ſinguloꝝ ſingula.neq; em fas eſt vt in alijs coꝛꝑibus aie peccauerit:in alijs toꝛ⸗ queant᷑.nec iuſti iudicis alia coꝛpa ꝓ xpᷣo ſan⸗ guinẽ fundẽ ⁊ alia coꝛonare.Quis hec audiẽs reſurrectnõeʒ carnis eũ negare putat: Eſt inq̃t ſingulis hoibus rõ q̃dã deo artifice inſita: q̃ fu turas materias i medulle pᷣncipijs tenet.⁊ quõ tata arboꝛis magnitudo:trũcus:rami: poma: folia nõ vident᷑ in ſeie: ſunt tñ in rõne ſeminis: quã greci qie Iupo uοο vocãt: 2 in grano frumẽti ẽ intrinſẽcus:vel medulla:vel venula q̃ cũ in terra fuerit diſſoluta:trahit ad ſe vicias materias: ⁊ in ſtipulas:folia:ariſtaſq; ↄſurgit. neq; em in gqno radices:culmꝰ:folia:ariſte:pa⸗ lee diſſoluta ſunt: ſic ⁊ in rõne hũanoꝝ coꝛpoꝝ manẽt qͥdã ſurgẽdi ãtiq̃ pncipia⁊ q̃ſi ap ſcẽpidv id eſt ſeiariũ moꝛtuoꝝ ſinu terre ↄfouet᷑.Cũ ãt iudicij dies aduenerit:a in voce archãgeli: ⁊ in nouiſſima tuba tremuerit terra:mouebunt᷑ ſta tim ſeia:⁊ in pũcto hoꝛe moꝛtuos germinabüt: nõ tñ eaſdẽ carnes:nec in his foꝛmis reſtituẽt: ignis. Terra in carnibus: aerẽ in hitu: aquã in humoꝛe:ignẽ in caloꝛe intelligi.Cũ ergo aia caducũ hoc fedũq; coꝛpuſculũ dei iuſſione di S q̊ fuerũt. Vis ſcire vex eſſe qð dicimus: auda apim. Sʒ dicit alis quõ reſurgẽt moꝛtui:qͥ ãät coꝛꝑe veniẽt:inſipiẽs tu.qð ſeias nõ coꝛpꝰ:qð futuꝝ ẽ ſeias.ᷣ nudũ gnũ:vtputa tritici:vitis: ⁊ arboꝛis.Et qꝛ ð ꝗno tritici ac ſemẽte vbo ꝑte iã diximꝰ:nũc ð acino viacij diſſeramꝰ.gnũ pꝑuũ ẽ:ita vt vix duobꝰdigituł teneri poſſi. bi ſunt radices: vbi radicũ:a trũci:⁊ ꝓpaginũ toꝛtuoſa ꝑplexio: Abi pãpinoꝝ vmbꝛacula⸗⁊ vuaꝝ pulchꝛitudo futura via ꝑturiẽs: Aridũ ẽqð tenet᷑:⁊ pene vix cernit᷑. in ſicco illo ẽno potẽtia dei:⁊ occulta rõe ſemẽt ſpumãtia mu⸗ ſta ſinuant᷑:h̊ ligno tribuis.hoi nõ tribuis.qð ꝑituꝝ ſic oꝛnat᷑:qð mãſuꝝ ñ ẽ:nec pᷣſtinã recibi et. vilitatẽ: ⁊ vis rurſus oſſa:ſãguinẽ:mẽbꝛa vt creſcẽtibꝰcapilł tõſoꝛe egeas naſus pituitas di gerat:icremẽta vnguiũ ſecãda ſint:ĩferioꝛes ꝑꝓ 8 tes vł ſtercoꝛa vł libidies effluãt.Si affers iſtai ieptias ruſticoꝝ ⁊ carnis:ĩ q̃ ðo placẽ nõ poſſu mꝰ:q̃ſi iimici obliuiſceris reſurrectõʒ moꝛtuoꝝ eiat᷑ ĩ coꝛruptõe:ſurget i icoꝛruptòe.Seiat᷑i ↄtũelia:ſurget in głla.Seiat᷑ i iſfirmitate:ſurger in vᷣtute. Seiat᷑ coꝛpꝰaĩale:ſurget coꝛpꝰſpirita le.Nüc ocuł videmꝰ:auribꝰaudimꝰ:manibꝰa⸗ gimꝰ:pedibꝰãbulamꝰ. In illo ãt coꝛꝑe ſpiritali toti videbimꝰtoti audiemꝰ:toti opabimur:toti abulabimꝰæ trãſſigurabimur.i.metaſtematice mẽbꝛoꝝ qͥbꝰ nũc vtimur: diuſitas denegabit. Alið nob ſpiritale ⁊ ethereũ pmittit᷑:qð necta ctui ſubiacet: nec ocułcernit᷑:nec põdẽ pᷣguat᷑: ⁊ ꝓ locoꝝ i bꝰ futuꝑ ẽ varietate mutabit᷑. Ali oq;n ſi eedẽ carnes erũt ⁊ coꝛꝑa q̃ fuer̃t:rurſum mares⁊ feie:rurſuʒ nuptie vinj hirſutũ ſuꝑciliũõ barba ꝓlixa:mulieribꝰgene lenes:⁊ ãguſta pe⸗ ctoꝛa:⁊ ↄcipiẽdo ⁊ ꝑturiẽdo fetꝰvẽter ⁊ femo⸗ ra dilatada ſũt. Reſurgẽt etiã ifãtuli:reſurgẽt ⁊ſenes. Illi nutriẽdi ſunt: hi bacuł ſuſtẽtãdi. Nec vos o ſimplices reſurrectio dñi deeipiat: ꝙ latꝰ manꝰ mõſtrauerit:i littoꝛe ſteterit:i iti- nere cũ cleopha ãbulauerit:⁊ carnes ⁊ oſſa hre ſe dixerit. Illð coꝛpꝰalijs pollet pᷣuilegijs.ð vi ri ſeie carnis voluptate ñ natũ ẽ.Comedit p⸗ reſurrectõʒ ſuã ⁊ bibit:⁊a veſtitꝰapparuit:tãgẽ⸗ dũ ſe pᷣbuit:vt dubitãtibꝰ aplłis ſidẽ faceret re⸗ ſurrectõis.ᷣ tñ nõ diſſiłat naturã aerei coꝛpis? ſpiritał.Clauſis igredit᷑ oſtijs:⁊ i fractõe pais ex ocuł euaneſcit. g ⁊ nob pꝰ reſurrectõeʒ bibẽ⸗ dũ ẽ ⁊ ↄmedẽdũ:⁊ pꝰ reſurrectiõeʒ ſtercoꝛa di⸗ gerẽda.⁊ vbi erit illa ꝓmiſſio:opʒ moꝛtale Bi⸗ duere imoꝛtalitatẽ:lHec ẽ oĩs cã: ꝙ i expoſitõe fidei tue ad decipiẽdas aures igrantiũ nouies coꝛpꝰ:⁊ nec ſeł carnes noias:dũ hoiĩes putãt te carnes ĩ coꝛpibꝰ ↄfiteri:⁊ idẽ carnes eẽ qð coꝛ⸗ pus.Si idẽẽ:nõ diᷣſuʒ ſigniſicat. Scio ei teh eẽ dictuꝝ:putaui idẽ coꝛpꝰ eẽ qð carnẽ:ſimpłr ſum locutꝰ.Quare nõ carnes potiꝰ nomias:vt onie cop ſrek, Aliaen foecoꝛ hine:ve 1Caroꝛ Cone leeatq; olsco leſte geris: clemeti 1 rch⸗ Llap megii, :190 flerege cliſuu. febezd Urenin (arneige al ſirun ſocor xpo. ncoi pla. ſichnl ſli ſig ſgintel ſeircar Juſynd tlegönea buliscoꝛe .mnitate⸗ horeſurne iſter coꝛp ſoſape ſoigscarn ne Gj⸗ Muceterqg 1ionisz meoegate deldonnä (oepniale nechunbe Plaaſfun putatine norinübl busmor ſctüger; neyſet timänn ſaleſein nalſczen enne na W huntoie ninſn amp gi neſi pri nn Nanicegrci inſoz) hminnn Anrtniscs eefflincgi ſgnneninen Nalnsininen hſntfinrn dohkißſf hnnnchung nhitbiti fümmaing urgaaphit dinnndn oitcgehiti NKogebinnt inautnd: üſtus Mg. inti knnnfliſ: utmudi gfunmin hrtüriſpti rstiguepe Ginr fnn finlereinet buat itiid giodiidrepen oreſceetit ntestcſtt llege, miüihd Vupnitiß mimiche⸗ tinnient nindieſt Tractatus III coꝛpus ſigniſices: ⁊ indifferẽter nũc carnẽ nũc coꝛpꝰvt ⁊ coꝛpꝰ in carne:⁊ caro in coꝛpe demõ ſtret᷑/ Sʒ mihi crede:nõ ẽ ſimplex ſilẽtiũ tuum Alia em carnis:alia coꝛꝑis diffinitio c.oĩs ca⸗ ro ẽ coꝛpꝰnõ oẽ coꝛpꝰẽ caro.Caro ẽ ꝓpᷣe q̃ ſang uine:venis:oſſibꝰneruiſq;ↄſtrigi᷑.Coꝛpꝰqᷓqᷓ; ⁊ caro dicat᷑:int᷑dũ t̃ ethereũ:vel aereũ noiat᷑ Qð tactui viſuiq; nõ ſubiacet: plerũq; viſibi le ẽ atq; tãgibile. Oaries coꝛpꝰẽ:ſ nõ caro.vñ Apts coꝛꝑa celeſtia appellat: ⁊ coꝛꝑa terreſtria celeſte coꝛpꝰ:ſoł:lũe:ſtellaꝝ. Terreſtre:ignis: aeris:aq:terre:⁊ reliqͥꝝ:q abſq; aia his ſentiũt᷑ elemẽtis. Aides nos itelligẽ ſubtilitates vras ⁊ archana:q̃ in cubicuł ⁊ int᷑ ꝑfectos loqmini. Et q̃ ꝓołs foꝛis ſtãs:nec meret᷑ audire ꝓfert in mediũ. Hoc ẽ illud qð reducta ad auriculã ma nu: ⁊ↄcrepãtibꝰdigitis:ridẽtes dicitis:oĩs gła filie regis intriſecꝰ: ⁊æ introduxit me rex in cubi⸗ culũ ſuũ. Matet re coꝛpis:⁊ nõ ſanguis reſur rectõeʒ dixerl.ſ.vt nos rudes carnẽ te dicẽ pu⸗ taremꝰ in coꝛpe: ⁊ ij qͥ pfecti ſunt:intelligerent carnẽ in coꝛꝑe denegari. Deniq; aplus in epła ſua ad Colocẽſes:volẽs coꝛpꝰxpᷣi carneũ ⁊ nõ ſpiritale: aereũ:tenue:demoõſtrare.ſignificãter locutꝰẽ dicẽs.Et vos cũ eſſetis aliqñ alienatia xpᷣo.⁊ iimici ſenſus eiꝰ i oꝑibꝰmał:recõciliauit in coꝛꝑe carnis ſue ꝑ moꝛtẽ. Rurſumq; i eadẽ epła. In qͥ circũciſi eſtis circũciſione nõ manu facta in expoliatõe coꝛꝑis carnis.ſi coꝛpꝰcarnẽ ſolũ ſignificat.⁊ nõ ẽ nomẽ ãbiguũ:nec ad diũ ſas intelligẽtias trahi põt: ſatis ſuꝑflue coꝛpo reũ ⁊ carneũ dic:q̃ſi caro nõ intelligat᷑ in coꝛꝑe In ſymbolo ſidei ⁊ ſpei nr̃e:qð ab aplis tradi⸗ tũ ẽ:qð nõ ſcribit᷑ in charta ⁊ attramẽto:ł i ta⸗ bulis coꝛdis carnalibꝰpoſt ↄfeſſionẽ trinitatis ⁊ vnitatẽ eccłe:oẽ xpᷣiani dogmatis ſacr̃m car⸗ nis reſurrectõe includit᷑. Et tu in tm̃ in coꝛpis 2 iteꝝ coꝛpis:⁊ tertio coꝛꝑis ⁊ vſq; nouies coꝛ poꝛis:vel ſermone:vel nũero imoꝛaris:nec ſeł noias carnẽ:qð illi ſeł noĩant carnẽ:coꝛpus vo tacẽt. Sʒ ⁊ illud qð argute ſubnectis ⁊ pᷣcaues pꝛudẽterq; diſſiłas ſcito nos intelligẽ. His em teſtionus witatẽ reſurrectõis ꝓbas:qͥbꝰOꝛige nes negat: ⁊ dubijs incerta ↄfirmãs certamſi dei domü ſubita tẽpeſtate ſubutis. Seiat inqt coꝛpꝰaĩale:ſurget coꝛpꝰ ſpiritale:neq; ei nubẽt 1 neq; nubẽt᷑: erũt ſiẽ ãgeli in ceł. Que alia exẽ⸗ pla aſſumeres: ſi reſurrectõeʒ carnis vitate vñ putatine:vt loqᷓris ↄfitereris: Moſt illa qͥb i noꝛãtiũ blãditꝰes auribꝰqꝙ in ipis coꝛpib in qᷓ bus moꝛtui ſumꝰ ſepulti reſurgemꝰ:Hᷣ potius adiũge ⁊ dic.Am̃ ſpũs carnẽ ⁊ oſſa non hʒ:ſic me videtis hr̃e:⁊ ꝓpe ad Thomã. Infer digi⸗ tũ tuũ in manꝰmeas:⁊ manũ tuã in latꝰ meũ:⁊ noli eſſe incredulꝰ: fideł. Sic ⁊ nos poſt reſur rectõeʒ eadẽ habebimꝰmẽbꝛa qͥbꝰ nũc vtimur. Fo. LXXXVII Ealſdẽ carnes ⁊ ſanguinẽ ⁊ oſſa:qͥꝝ in ſcpᷣturis ſanctis oꝑa:nõ natura dãnant᷑. Deniq; in Be⸗ neſi ſeptũ ẽ. Nõ ꝑmanebit ſpũs mein hoibus iſtis:qꝛ caro ſunt. Et Maulus apis de pᷣma do crina ⁊ oꝑibus iudeoꝝ. Mõ acqᷣeui ait carni ? ſanguini. Et ad ſcõs qᷣ vtiq; in carne erãt dicit. VDos aũt in carne nõ eſtis:v in ſpũ.ſitñ dei ſpi⸗ ritus habitat in vob. negas em eos in carne qͥs in carne eſſe ↄſtabat:nõ carnis ſubſtãtia: ſß pec cata dãnabat.ec ẽ vera reſurrectõis ↄfeſſio: q̃ ſic glaʒ carni tribuit: vt auferat vitatẽ.qð ve ro dicit apłs coꝛruptibile tᷣ ⁊ moꝛtale:h̊ ipſum coꝛpus.i. carnẽ: q̃ nũc videbat᷑ oſtẽdit. Quod aũt copulat induere incoꝛruptõeʒ ⁊ immoꝛtali tatẽ:illud indumentũ.i.veſtimentũ:nõ dic coꝛ pus abolere:qð oꝛnat in gła: ſᷣ qð añ in gloſuʒ fuit efficere gloſum: vt moꝛtalitatis ⁊ infirmita tis liuente veſte depoſita immoꝛtalitatis auro ⁊(vt ita dicã) firmitatis atq; vtutis induamur volẽtes nõ ſpoliari carne:ſᷣ ſuꝑueſtiri in gła:⁊ domiciliũ noſtrũ:qð de celo ẽ ſuꝑindui deſide rantes: vt deuoꝛet᷑ moꝛtale a vita. certe nẽo ſu⸗ pinduit᷑:niſi qͥ añ veſtitus ẽ:ſic ⁊ dñs noſter in mõte trãſfiguratus ẽ in gła.nõ vt manus acpe des ceteraq; mẽbꝛa ꝑderet: ⁊ ſubito in rotundi tate: vel ſoł: vel ſphere volueret᷑.ſᷣ eadẽ mẽbꝛa ſolis fulgoꝛe rutilãtia:aplłoꝝ oculos pſtrigerẽt Vñ ⁊ veſtimẽta eiꝰmutata ſunt in cãdoꝛẽ non in aerẽ: ne foꝛte ⁊ veſtes eiꝰaſſeras ſpiritales.⁊ facies inq̃t fulgebat: ſiẽ ſol. Abi aũt facies no⸗ minat᷑: eſtimo ꝙ ⁊ cetera mẽbꝛa ↄſpecta ſunt. Enoch trãſlatus ẽ in carne:Helyas carneꝰ ra⸗ ptus ẽ in celũ. Nec dũ moꝛtui:æ ꝑadiſi iã colo⸗ ni hñt q́; mẽbꝛa:cũ qͥbus rapti ſunt: atq; trani lati:qð imitat᷑ ieiunio:illi poſſidẽt ↄſoꝛtio dei: veſcunt᷑ celeſti pane:⁊ ſaturant᷑ oi vbo dei:eũ dẽ hñtes deũ:quẽ ⁊ cibũ. Audi Saluatoꝛẽ di⸗ centẽ. Et caro mea reqͥeſcet in ſpe. Et in alio lo co. Caro eius nõ videt coꝛruptõeʒ. Et rurſum Ois caro videbit ſalutare dei:⁊ ſꝑ ingeminãs pferat magis hec Eʒechiel:qᷓ oſſa iũgẽs oſſibꝰ educẽs ea de ſepulchꝛis ſuis:a ſuꝑ pedes ſta re faciẽs:carnibus neruiſq; ↄſtringit:⁊ cute de ſuꝑ tegit. tonet Job toꝛmẽtoꝝ victoꝛ:⁊ teſta ra dẽs putride carnis ſaniẽ miſerias ſuas reſurre ctionis ſpe ⁊ vitate ſolet᷑. Quis mihi det inat: vt ſcribant᷑ ſermones mei: qͥs mihi det vt exa⸗ rent᷑ in libꝛo ſtilo ferreo: ⁊ plũbilamia: vel cel⸗ te ſculpant᷑ in ſilice: Scio em ꝙ redẽptoꝛ me viuit: ⁊ in nouiſſimo die ð terra reſurrecturus ſum: ⁊ rurſuʒ circũdaboꝛ pelle mea: ⁊ in carne mea videbo deũ:quẽ viſurꝰ ſum egoipᷣe. ⁊ ocli meiaſpecturi ſunt: ⁊ nõ alius.repoſitaẽ hſpes mea in ſinu meo.qͥd hac ꝓphetia manifeſtius? NMullꝰ tã apte pꝰxpᷣm:qᷓ; iſte añ xpᷣm.vult vba ſua in ꝑpetuũ durare.vt ⁊ nlła poſſint vetuſta⸗ 0 3 Pars te deleri. exarari ea vult in plũbi lamia: ⁊ ſcul⸗ pi in ſilice.ſperat reſurrectõeʒ:imo nouit:⁊ vi⸗ dit: ꝙ viuit xpᷣs redẽptoꝛ eiꝰ⁊ in nouiſſimo die de terra reſurrecturſit.nec dũ moꝛtuꝰerat do⸗ minus ⁊ athleta eccłie:redẽptoꝛẽ ſuũ videbat ab inferis reſurgẽtẽ. Et rurſuʒ circũdaboꝛ pel lemea: ⁊ in carne mea videbo deũ.puto ꝙ non loquit᷑ qſi amatoꝛ carmiũ: q̃s putridas fetẽteſ⸗ ꝙ; cernebat.ᷣ ex fiducia reſurgẽdi ↄtẽnit pñtia ſolatio futuroꝝ. Rurſum ait circũdaboꝛ pelle mea.Et vbi ẽ coꝛpus ethereũ: vbi aereũ⸗⁊ ſpi ritui ⁊ aure ſilłe:certe vbi pellis ⁊ caro:vbiſoſſa ⁊ nerui ⁊ ſanguis ⁊ vene:vbi carnis ſtructura ibi ꝓpᷣetas.Et in carne inqt mea videbo deũ. qm ois caro videbit ſalutare dei:⁊ JZeſum deũ tũc ⁊ ego videbo redẽptoꝛẽ ⁊ ſaluatoꝛẽ ⁊ deuz meũ. Nidebo aũt in iſta carne:q̃ me nũc cruci⸗ at:q nũc pᷣ doloꝛe diſtillat.iccirco deũ in carne ſpiciã:qꝛ om̃s infirmitates meas ſua reſurre ctione ſanabit. Noõne tibi videt᷑ iãẽ tunc JYob ʒ Oꝛigenẽ ſcribere:⁊ ꝓ carnis vitate:in q̃ toꝛmẽ ta ſi uginunt:altens hereticos hr̃e certamẽ:Do m ſi tãta ſit fruſtra ꝑpeſſus:⁊ alia ſpiritalit reſurgẽte:iſta carnalit᷑ cruciata ſit. AUñ iculcat let em̃ ſi tãta ſit ⁊ exaggerat: ⁊ oĩa lubꝛice ↄfeſſionis archana manifeſta voce ↄcludit:dicẽs.Quẽ viſurꝰ ſi uz ego ipᷣe:⁊ oculi mei ↄſpecturi ſunt:⁊ nõ alius. Js ſi nõ in ſexu reſurrecturꝰẽ:ſi nõ ijſdẽ mẽbr⸗ qiacuere in ſtercoꝛe: ſi nõ eoſdẽ ocłos aꝑiat ad vidẽdũ deũ:qͥbus tũc videbat vmiculos:vbi gerit Job⸗tollis ea in qͥbꝰ ſubſtitit Job:⁊ do⸗ nas mihi inane vocabulũ reſurgẽtis.quõ ſi na uim poſt naufragiũ reſtitutã velis ac neges ſin gula de qbus nauis ↄſtruit᷑: ego libere dicã: ⁊ q;qᷓ; toꝛqatis oꝛa.trahatis capũlos: aplauda⸗ tis pedẽ: iudeoꝝ lapides inqͥratis:fidẽ eccłe ag tiſſime ↄfiteboꝛ.reſurrectõis vitas catholice ſi necarne ⁊ oſſibꝰ:ſine ſanguie ⁊ mẽbꝛis intelli⸗ gi nõ põt. vbi caro ⁊ oſſa ⁊ ſanguis ⁊ membꝛa ſunt: ibi neceſſe ẽ: vt ſexꝰ diuſitas ſit. Abi ſexꝰ diüſitas ẽ: ibi Joãnes Joãnes: Maria Ala ria. Noli timere eoꝝ nuptias. qͥ etiã añ moꝛteʒ in ſexu ſuo ſine ſexus ope vixerũt. Qñ ðꝛ. In illa die neq; nubẽt neq; nubent᷑.de ijs ðꝛ.q̃ͥ pñt nubere: ⁊ tñ nõ nubẽt. Mẽo em dicit de ãgelis nõ nubẽt:neq; nubent᷑.Ego nũqᷓ; audiui ſpiri⸗ — te ↄfeſſus es.⁊ dixiſti aut coꝛonãdus in coꝛꝑe: ꝙ caſte egit ⁊ iuſte.aut ↄdẽnãdus in coꝛꝑe:ꝙ voluptatibꝰiniqᷣtatiq; ſeruiuit. Tolle coꝛpꝰ:⁊ ponecarnẽ ⁊ viꝝ: ⁊ feiaʒ nõ negaſti. Quis em̃ viuit cũ gła pudicitie:qͥ nõ hʒ ſexũ:ꝑ quẽ com⸗ mitti potuit ipudicitia: Quis em̃ lapidẽ coꝛo⸗ nauit:qꝛ vgo ꝑmãſerit: Angeloꝝ nobᷣ ſiłitudo ꝓmittit᷑:⁊ btitudo illa:in qua ſine carne ⁊ ſexu taliũ vtutũ in celo nuptias celebꝛari.ſᷣ vbi ſexꝰ ẽ:ibi vir ⁊ feia. Uñ ⁊ tu inuitus iʒ vitate cogẽ ſunt angeli: nob in carne ⁊ ſexu nr̃o donabik. QNea ruſticitas ſic credit: ⁊ ſic intelligit ſexuʒ fiteri ſine ſexuũ oꝑibꝰ. Oẽs reſurgẽ:⁊ ſic eos ãgelis adeq̃ri.nec ſtati ſuꝑflua videbit᷑ mẽbꝛo rũ reſurrectio:q̃ caritura ſint officio ſuo:cũ ad⸗ huc in hac vita poſiti nitamur oꝑa nõ iplẽ mẽ⸗ bꝛoꝝ. Siłitudo aũt ad ãgelos nõ hoim in ãge⸗ los demutatio:ſᷣ ꝓfectio imoꝛtalitatis ⁊ gleẽ. Argumẽta vo illa Seor ⁊ infantiũ:⁊ ſenũ:⁊ u ciboꝝ:⁊ ſtercoꝝ:qͥbꝰadũſum eccłiaʒ vteris:nõ ſunt tua:q ð gẽtiliũ fõte manarũt.eadẽ em op⸗ ponũt nob ethnici.qͥ xp̃ianũ eſſe te dicis:genti liũ arma depone. dilcat illi magis a te reſurre⸗ ctiõeʒ carnis ↄfiteri:qᷓ; tu ab ilłnegare.aut ſiꝰ tu de nũero hoſtiũ es:oñde te libere adũſariũ: vt ethnicoꝝ ſuſcipias vulnera. dono tibi nutri culas tuas:dono decrepitos ſenes ne hyberno frigoꝛe Zᷣhant᷑.fruſtra etiã tõſoꝛes artiſicia di⸗ dicerũt:ſciẽtes iſraeliticũ łm ꝑ.lx.ãnos:nec vnguiũ:nec capilloꝝ icremẽta ſenſiſſe:⁊ quod his marꝰ ẽ nõ ſunt aitrita veſtimẽta eoꝝ:nec in ueterauerũt calciamẽta eoꝝ.Enoch ⁊ Helyas deqbus dudũ diximꝰtãto tꝑe in eadẽ ꝑmanẽt ctate q̃ rapti ſunt. Hñt dẽtes:vẽetrẽ:genitalia: ⁊ tñ nec cibis:nec vxoꝛibꝰvtunt᷑. Quid poten⸗ tiã dei calũniaris:qͥ põt ð medulla illa:⁊ de ſe⸗ minario vr̃o interioꝛi:nõ carnes tm̃ ð carnibꝰ: Fᷣ coꝛpus educẽ:⁊ aliud ex alio facere:⁊ ð aq̃.i. vilitate carniũ pᷣcioſa ⁊ aerij coꝛꝑis vina muta re põt:atq; eadẽ potẽtia.q̃ de nihilo cuncta fa⸗ bꝛicatꝰẽ reddẽ q̃ fuerint:qꝛ multo minꝰẽ reſtitu ere qð fuerit:qᷓ; creare ð nibilo.Miraris ſi de infatibꝰ⁊ ſenibꝰiꝑfecti viri etatẽ reſurrectio fa cit:cũ ð limo terre abſq; etatũ icremẽtisↄſuma tus hõ factꝰſit:coſta mutat᷑ ĩ feiaʒ.⁊ tertio hia ne ↄditiõis mõ vilia ⁊ pudẽda:iux natiuitatis eleimẽta mutãt᷑ in carnes:ligant᷑ in mẽbꝛis.diſ currũt in venis:i oſſa durãt᷑. Vis ⁊ rtũ genꝰ hũane gñatõis audire:Spᷣſſctũs ſuꝑueniet in te: ⁊ vᷣtꝰ altiſſimi obũbꝛabit tibi. Adr kea qad ſem vocab lit᷑ Adã: ali ter Eua:alit᷑ Abel:alit᷑ Ihs xpᷣs.Et in hoib⸗ diuſis exoꝛdijs:vna hois natura nõ differt: re⸗ ſurrectõeʒ carnis oimq; mẽbꝛoꝝ:ſi veli ppare Zad ſingula teſtimonia iũgere explanatõnes: multis libꝛis opus erit:ᷣ pns cã h̊ͥ nõ deſiderat Nropoſ ui em nõ Oꝛigeni in omibus rñdere:5ᷣ raudulẽte ſatiſfactõis aꝑire miſteria.Attũ qꝛ lõgꝰfui in aſſertõe oria ⁊ vereoꝛ ne dũ fraudes pãdere ſtudio:ſcãdalũ lectoꝛi relinquã:acerua tim teſtionia ponã curſimq; ꝑſtriga: vt toto 7 venenatã eiꝰ argumẽtatõʒ ſcpturaxꝝ põdere di naſcet᷑ ex te ſem̃ vocabit᷑ filiꝰdei. micemꝰ.qͥ veſtẽ nõ hʒ nuptialẽ:nec ſeruauit il⸗ lud maãdatũ: cãdida ſint veſtimẽta tua ſꝑ:ma⸗ nibꝰ pedibuſq; ↄſtringit᷑:ne recũbat in ↄuiuio ſedeat in ſolio:ſtet ad dexterã dei:mittit in ge⸗ ahjl hams Plica lledẽ letho Vocef de mol flie ooen pleb train räſen iich; chꝛis debite giscat fio:ꝛel aod/ mierütr⸗ bꝛi 79 gogta⸗ Erms. drn ute adſan nouite manift Neſum pan eneyt archtuli ſfomort loßmnge⸗ Addexter. ise (gorenin umnag ſeniercin fſutied it göceei blliſtgi 1gachar Gemiabea leinnerig delcoppt muitrne Oter Ei ſeſorno. nrerötk nibuinoe⸗ tenüden ge Eroͤſen edt 5 ſa⸗ en en rrechnd Nenenſt Wiri⸗ donotbint esnehfhen Loantiſcad⸗ plt. inoont ſlertquet mn ſoch bcre nedinni eergenil Qucdhern ulaſlatxt⸗ esidan ofariit. sMan enihann⸗ Upmirhtin Cerolde girimnng imiisjun kigimmn Arrimmun giinibil becige ſäsſcnmnan Pan ia n nnbſtmnt⸗ Nri hon Neſcen giuſ, nſten. nnedifu⸗ 2„ Hcinvia = ſngrie Mura; inernun pinm nitnt — = = — netnee Fo. LXXXIX Tractatus III Epiſtola XXII hennã: vbi fletus oculoꝝ ⁊ ſtridoꝛ dẽtiũ ẽ. Ca⸗ pilli capitis vri nũerati ſunt.ſi capilli:puto fa⸗ ciliꝰdẽtes. fruſtra at nũerati:ſi aliqñ ꝑituri:ve niet hoꝛa: q̃ oẽs qͥ in monumẽtis ſuni: audient chꝛis ſuis veluti hinnuli ð vincuł ſoluti.Gau⸗ Debit coꝛ eoꝝ:⁊ oſſa eoꝝ ſiẽ ſol oꝛient᷑. Aeniet ois caro in ↄſpectu dñi:⁊ mãdabit piſcibꝰma⸗ ris: ⁊ eructabũt oſſa q̃ ↄmederant:⁊ faciet ↄpa gẽ ad ↄpagẽ:⁊ os ad os.⁊ qͥ in terre puluẽ doꝛ mierũt reſurgẽt:alij in vitã er᷑nã: alij in obpꝛo⸗ bꝛiũ ⁊ ↄfuſionẽ et᷑nã.tũcvidebũt iuſti ipioꝝ pe satch cruciatꝰ:qm vmis eoꝝ non moꝛiet᷑:? ignis eoꝝ nõ extinguet᷑: æ erunt in ↄſpectu oĩs carnis.qᷣtqͥt igit᷑ hẽmus hãc ſpẽ:ſiẽ exhibuimꝰ mebꝛa nr̃a famulãtia immũditie ⁊ iniqͥtati ad iniqᷣtatẽ: ita adhibeamus ea famulãtia iuſticie ad ſanctificatõeʒ: vt reſurgentes ex moꝛtuis in Nouitate vite ãbulemus.Quõ ⁊ vita dñi Jeſu manifeſtat᷑ in nro moꝛtali coꝛꝑe: ⁊ qͥ ſuſcitauit Jeſum xp̃m a moꝛtuis: viuificabit ⁊ moꝛtalia coꝛꝑa nr̃a:ꝓpt᷑ inhabitãtẽ ſpm̃ eiꝰin nobᷣ.iſtud emẽ: vt in nobᷣ qͥ ſꝑ moꝛtiſicatõeʒ in coꝛpe nro circũtulimus vita q; Jeſu manifeſtet᷑ in coꝛpe nr̃o moꝛtali.i.in carne moꝛtali vᷣm naturã:eter⸗ na ᷣm graʒ. Vidit ⁊ Stephanus ſtãtẽ Jeſum ad dexterã pr̃is. ⁊ manꝰ oyſi mutata eſt in cadoꝛẽ niuis:⁊ deiceps coloꝛi pᷣſtino reſtituta. in vtraq; diuſitate manus fuit.Figulꝰ ille hie remie:cuius ꝑ duritiã lapidũ vas qð fecerat cõ fractũ ẽ:ð eadẽ maſſa ⁊ de eodẽ luto reditegra uit:qð ceciderat.Sʒ ⁊ ipᷣm reſurrectõis voca⸗ bulũ ſigniſicat nõ aliud ruere:aliud reſuſcitari ⁊ ꝙ adijcit᷑ moꝛtuoꝝ carnẽ ꝓph̊a demonſtrat. qð em̃ in hoie moꝛit᷑:h̊ ⁊ viuiſicat᷑.ͤ Nulneratꝰ ille itineris Hierico totus refert᷑ ad ſtabulũ: delictoꝝ plage imoꝛtalitate ſanant᷑. apta ſunt: ⁊ ſepulchꝛa in dñi paſſione.qñ ſol fugit:t᷑ra tre muit: ⁊ multa coꝛꝑa ſanctoꝝ ſurrexerũt:⁊ viſa ſunt in ſcã ciuitate.Quis ẽ inqͥt Eſaias qͥ aſcẽ=. dit ex Edõ:fuluida veſtimẽta eius ex Boſoꝛ: ſic foꝛmoſus in ſtola cãdida. Edõ aut terrenꝰ interp̃ᷣtat᷑ aut cruentus. Boſoꝛ aũt caro:aut in tribulatõe paucis vbis totũ reſurrectiõis my⸗ ſteriũ demõſtrat.i.⁊ vitatẽ carnis ⁊ augmẽtuʒ gle. Et ẽ ſenſus.Quis ẽ iſte qͥ aſcẽdit de terra: aſcẽdit ð ſanguie.Cuiꝰ veſtimẽta iũ pphetiã Jacob:qͥ alligauit pullũ ſuum ad vitẽ: ⁊ toꝛcu lar calcauit ſolꝰ muſto rubẽtia ſunt ð Boſoꝛ.i. de carne ſiue tribulatõe mũdi. IJpᷣe ei vicit mũ dũi: iõq; rubꝛa ⁊ fuluida ſunt veſtimẽta eiꝰ:qꝛ hoꝛa: q oẽe nonumẽtis a ſpecioſus foꝛma fuit p̃ filijs hoim ppt᷑ gloꝛiam vocẽ filij dei:⁊ ꝓcedẽt.audiẽt auribꝰ: pcedent pedibꝰ. Hoc ⁊ Laʒarꝰ añ iã fecerat. ꝓcedẽt ãt de monumẽtis.i.qͥ in monumẽtis illati fuerãt: veniẽt moꝛtui: ⁊ reſurgẽt de ſepulchꝛis ſuis.in eos em qa ðoẽ medulia ex oſſibus ip̃oꝝ.Tũc implebit᷑ qð dñs loquit᷑ ꝑ ppham. Ppłs meꝰ intra in cellaria tua aliquãtulũ: donec ira mean trãſeat. Cellaria ſepulchꝛa ſignificãt: ð qᷣbus Hᷣ vtiq; ꝓfert᷑ qð ↄditũ fuerit.Et exibũt ð ſepul⸗ triũphatis in ſtolã cadidã ↄmutata ſunt: ⁊ tũc yere ð xpᷣi carne ↄpletũ ẽ. Que ðẽ iſta q̃ aſcẽdit dealbata nitẽs ſuꝑ fratruelẽ ſuũ. Et qð i eodẽ libꝛo ſcribit᷑. Fratruelmeꝰrubicũdꝰſiue cãdidꝰ hic imitant᷑ qͥ veſtimẽta ſua nõ coinqͥnauer̃t cũ mulieribꝰ. vgies em ꝑmãſerũt:qͥ ſe caſtraue rũt ꝓpt᷑ regna celox.itaq; in alb erũt veſtibus Eo tꝑe ſnia dñi oꝑe pfecta mõſtrabit᷑. Oẽ qð dedit mihi pr nõ ꝑdãa ex eo qͥcqᷓ;: ſů reſuſcitabo illud in nouiſſimo die:totũ videls hoĩeʒ quem totũ naſcẽdo ſuſceꝑat. Tũc ouis qᷓ ꝑierat:⁊ in inferioꝛibꝰoberrabat: humeris Saluatoꝛis to ta poꝛtabit᷑.⁊ q̃ pctis lãguida fuerit:clementia iudicis ſuſtẽtabit᷑. Tũc videbũt illũ:qͥ ↄpũxe⸗ rũt:qͥ clamauer̃t. Cruciſige cruciſige talẽ.Tri⸗ bus ⁊ tribꝰcedẽt pectoꝛa ipᷣi ⁊ mulieres eoꝝ:il⸗ le mulieres qͥbꝰ dñs locutꝰẽ crucẽ poꝛtãs.Fi⸗ lie Hierim nolite flere ſuꝑ me:ſᷣ ſuꝑ vos flete ⁊ ſup filios vros. Tũc ãgeloꝝ vaticiniũ ↄplebit᷑ q̊ ſtupẽtibꝰapłis eũtẽ in celũ dixerũt.h̊ Ihs qͥ a vob aſſumptꝰ ẽ in celũ:ſic veniet:quẽadmo⸗ dũ vidiſtis eũ eũtẽ in celũ. Qualeẽ aũt iccirco dũm dicẽ poſt reſurrectiõeʒz.xl.diebꝰ ↄmediſſe cũ apłis:ne fãtaſma putaret᷑.⁊ hq̊ͥ ĩm qð ↄme⸗ dit in carne ⁊ in mẽbꝛis:viſus ẽ in fãtaſmate cõ firmare:aut veꝝ ẽ qð videbat᷑:aut falſum. Si veꝝ ẽ:g̊ vere ↄmedit.Si ãt falſuʒ:quõ res fal⸗ ſas oñdere voluit:vt reſurrectõis vitatẽ ꝓba⸗ ret: Hẽo em falſo veꝝ pbat. Ergo inqͥes ⁊ nos poſt reſurrectiõeʒ ↄmeſturi ſumꝰ.Neſcio. Nõ em̃ ſcpᷣtũ ẽ.⁊ tñ ſi credat᷑ nõ puto ſim ↄmeſturꝰ Legi em nõ eſſe regnũ dei cibũ ⁊ potuʒ:repꝛo⸗ mittẽs nobᷣ:q̃ oculꝰ nõ vidit:nec auris audiuit nec in coꝛ hoĩs aſcẽderũt. oyſes ⁊ Helyas q̃dragita diebꝰ ieiunauerũt ac noctibꝰ.H̊ͥ hoĩm natura nõ patit᷑.ſᷣ oð hoi impoſſibile ẽ:deo im poſſibile nõ ẽ.Sicut qͥ futura pᷣdicit:nõ inteſt: vtxꝝ poſt.x.anos an poſt cẽtũ vẽtura pnũciet: qꝛ vna ẽ ſnia futuroꝝ.Sic qͥ.xl.diebꝰ põt ieiu⸗ nare ⁊ viuere:imo nõ põt ieiunare:ſᷣ viuit vtu te dei:⁊ et᷑no tꝑe poterit abſq; eſca ⁊ potuviue re.Quare fauũ ↄmedit dñs vt reſurrectõeʒ ꝓ⸗ baret:nõ vt tuis faucibꝰmella pmitteret.piſcẽ in pꝛunis aſſum petijt: vt dubitãtes ↄfirmaret apłos:qͥ ad illũ accedẽ nõ audebãt:qð putarẽt ſe ſpm̃ vidẽ nõ coꝛpꝰ.Archiſynagogi filia ſuſci tat᷑: ⁊ cibũ appetit.Laʒarꝰ q̃triduanꝰ moꝛtuꝰre ſurgit:⁊ pꝛãdẽs inducit᷑:nõ qꝛ apð inferos eſu riebat:ſᷣ qꝛ difficktas opis ſcrupuloſitatẽ fidei inqrebat. Quõ veras manꝰ⁊ veꝝ oñdit latus: ita vere ↄmedit cũ diſcipuł: vere ãbulauit cuʒ Cleopha: vera lingua locutꝰ ẽ: cũ oibꝰ vo accu 0 4 bitu diſcubuit in cena:veris manibꝰaccepit pa nẽ:bñdixit:ac fregit:⁊ poꝛrigebat ilł.qꝛ aũt ab ocuł repẽte euanuit:vtus dei ẽ:nõ vmbꝛe ⁊ fã taſmatis. Alioqn ⁊ añ reſurrectõeʒ:cũ eduxiſ⸗ ſet eũ ð Naʒareth:vt pᷣcederet in ſuꝑcilio mon tis:trãſiuit ꝑ medios.i.lapſus ẽ ð manibꝰ eoꝝ Nũqͥd iux Martionẽ dicẽ poſſumꝰꝙ ideo na tiuitas eiꝰin fãtaſmate fuerii ꝙ naturã qͥ tene batr elapſus ẽ:qð magis lʒ:h̊ dno nõ lʒ: Apol⸗ loniꝰTheaneꝰ ſcribit:ꝙ cũ añ Domitianũ ſte⸗ terit in ↄſiſtoꝛio:repẽte nõ ↄꝑuit.Nolite potẽ⸗ tiã dñi Magoꝝ pᷣſtigijs adeq̃re:vt videat᷑ fu⸗ iſſe quod non fuit:⁊ putet᷑ ↄinediſſe ſine denti⸗ bus:ãbulaſſe ſine pedibꝰ: fregiſſe panẽ ſine ma nibꝰ:locutũ eſſe ſine lingua: ⁊ latꝰ mõſtraſſe ſi⸗ ne coſtis.Et quõ inqͥes nõ cognoſcebãt eum in itinere:ſi ipᷣm hẽbat coꝛpꝰqð habuit.Audi ſcpᷣ turã dicẽtẽ. Oculi eoꝝ tenebant᷑:ne eũ cogſce⸗ rẽt.Er rurſum. Aꝑti ſunt oculi eoꝝ:⁊ coguetr᷑t eũ. Nũqͥd aliꝰ fuit qñ nõ cogſcebat᷑: Et aliꝰqñ cognit ẽ:Certe vnꝰ atq; idẽ erat.Cogſcere ̊ ⁊ nõ cognoſcere oculoꝝ fuit:nõ eius qͥ videbat᷑: licʒ ⁊ ipᷣius fuerit.oculos em̃ tenebat eoꝝ:ne ſe cogſcerẽt.Deniq; vt ſcias erroꝛeʒ qͥ vᷣſabat᷑ in medio:nõ coꝛpis dñi:ſᷣ oculoꝝ fuiſſe clauſoꝛũ. Apꝑpti ſunt oculi eoꝝ inqͥt:⁊ coguerũt eũ. Añ⁊ Maria Magdalene qᷓ;diu non cognoſcebat Jeſum:⁊ viuũ q̃rebat int᷑ moꝛtuos:hoꝛtulanũ putabat:agnoſcit:⁊ dominum vocat.NPoſt re ſurrectiõeʒ Jeſus ſtabat in littoꝛe. diſcipuli in naui erãt.ceteris nõ cosgſcẽtibus eũ:dicit diſci⸗ pulus quẽ diligebat Jeſus Petro: dñs ẽ. NPꝛi oꝛ em̃ vᷣgitas vᷣginaſe coꝛpꝰagſcit.idẽ erat:añ idẽ oibus videbat᷑. Statiq; ſubiũgit᷑.⁊ nẽo au debat introgare eũ tu q̊ͥs es: ſciẽtes ꝙ dñs eſt. nẽo audebat:qꝛ deũ ſciebãt. Aeſcebãt᷑ cũ pꝛã⸗ dẽte:qꝛ hoĩeʒ ⁊ carnẽ videbãt.nõ ꝙ alit᷑ ðs ali ter hõ eſſet. Sʒ vnꝰatq; idẽ filiꝰ dei.cogſcebat᷑ vt hõ:adoꝛabat᷑ vt dñs. Scʒ nũc mihi philoſo phãdũ ẽ:incertos eſſe ſenſus nr̃os:⁊ maxie vi⸗ ſum. Carneades aliqͥs ab iferis excitãdus: vt ꝓferat remũ in aq̃ fractũ videri:poꝛticꝰlõgius anguſtioꝛes:rotũdos ꝓcul turriũ ãgulos:colũ baxꝝ colla ad ſinglas ↄuͦſiones coloꝛẽ mutãtia. Cũ Rhode Petꝝ nũciaret:⁊ aplis diceret:ob piculi magnitudinẽ euaſiſſe nõ credũt fãtaſma ſuſpicant᷑. Poꝛro ꝙ clauſis ingreſſus ẽ oſtijs eiuſdẽ vtutis fuit:cuiꝰ ⁊ ocułeuaneſcẽ.Lynce us (vt fabule ferũt) videbat trãs ꝑietẽ:dñs in greſſus clauſis oſtijs fataſma fuerit:intrare nõ potuerit. Aqͥle ⁊ vultures traſmarina cadaue⸗ ra ſentiũt Saluatoꝛ apłos ſuos niſi oſtiũ aꝑue rit nõ videbit. Dic mihi acutiſſime diſputatoꝛ qd ẽ maiꝰ:tãtã terre magnitudinẽ appendẽ ſuꝑ nihilũ: ⁊ ſuꝑ aqᷓꝝ incerta libꝛare:an deũ trãſire dauſam poꝛta: An creaturam cedẽ creatoꝛi⸗ Qð magtis ẽ tribuis.qð minꝰẽ iuniaris e trꝰ ſuꝑ aqᷓs ãbulat gradi ⁊ ſolido coꝛpe.Mol lis vnda nõ cedit:paululũ fides dubitat.⁊ ſta⸗ ti naturã ſuã coꝛpꝰ intelligit:vt ſciamꝰſuꝑ aqs nõ coꝛpꝰ ãbulaſſe:ſᷣ fidẽ. Oꝛo te qͥ tm õ reſurre ctionẽ ſentiẽs argumẽtaris vt nihil ſimpłr me⸗ cũ loq̃ris. Credis vere dñm reſurrexiſſe in eo⸗ dẽ qͥ moꝛtuus:qͥ ſepultus ẽ coꝛꝑe:an nõ credis gat᷑:Si nõ credis:qͥd ita imꝑitoꝝ aias ⁊ reſur rectõeʒ caſſo noie vẽtilas: Audi nuꝑ ð Mar⸗ tionis ſchola qͥdẽ vt inqt ei:qͥ in hac carne:⁊ in his oſſibus reſurrexerit: gaudẽs animus ſtati intulit. Cõſepulti em̃ ſumus:⁊ ↄſurreximꝰcuʒ xpᷣo ꝑ baptiſmũ aie an carnis reſurrectiõeʒ di⸗ cis: Rũñdit:nõ ſolius aie:ſᷣ carnis q̃ cũ aĩia rena ſcit᷑ in lauacro.Et quõ ꝑibit q̃ in xpᷣo renataẽ. Quia ſcpᷣtũ ẽ ait.Caro ⁊ ſanguis regnũ dei nõ poſſidebũt.Attẽde obſecro te qͥd dicat᷑:caro ⁊ ſanguis regnũ dei nõ poſſidebũt. Nunqͥd non reſurgẽt:Abſit:ᷣ nõ poſſidebũt.q̃re non poſſi⸗ debũt⸗ Quia ſequit᷑. Neq; coꝛruptio icoꝛrupti onẽ poſſidebit. Tãdiu g̊ regnũ deinõ poſſide⸗ bũt:qᷓ;din caro tĩ ſanguiſq; ꝑmãſerint.Cuũ ãt coꝛruptiuũ induerit incoꝛruptõeʒ.⁊ moꝛtale in duerit iĩmoꝛtalitatẽ ⁊ lutũ carnis in teſta fuerit excoctũ:qͥ pᷣus gqui põdere pᷣmebat᷑ in terrã: ac ceptis ſpũs pẽnis ⁊ immutatõis nõ abolitiõis noua gła volabit ad deũ.Et tũc iplebit᷑ illð qð ſcpᷣtũ eſt. Abſoꝛpta ẽ moꝛs in victoꝛia. Abi eſt moꝛs ↄtẽtio tua: Abi ẽ moꝛs aculeꝰ tuꝰ: Pꝛe⸗ poſtero oꝛdine ð aĩaꝝ ſtatu ⁊ carnis reſurrecti one rñdimus.omiſſiſq; pᷣncipijs epłe:tota nob 3 egregios tractatꝰ eisfuit diſputatio. Malui mus em ð dei rebus qᷓ; de nr̃is iniurijs dicere. Si peccauerit hõ in hominẽ rogabunt ꝓ eo ad dñm. Si aũt in deũ peccauerit:qͥs oꝛabit ꝓ eo Niüc e diuerſo ſunt omnia:noſtros aduerſari⸗ os ĩmoꝛtali odio ꝑſeqͥmur:blaſphemãtibꝰ deũ clementẽ poꝛrigimus manum.ſcribit ad The⸗ epn epᷣm Apologiã: cuius iſtud exoꝛdiũ ẽ. Tu qͥdẽ vt hõ dei:⁊ aplłica oꝛnatus gra: cu⸗ ram omniũ eccłaꝝ: maxime eius qᷓ in Hieroſo⸗ lymis ẽ ſuſtines:cũ ipᷣe pluribus iollicitudim⸗ bus eccleſie dei:que ſub te eſt:deſtringarl.lau⸗ dat faciẽ:ad ꝑſonã pᷣncipũ trahit: tu d regulas q̃ris eccłaſticas.⁊ Nyceni ↄcilij canonibꝰ vte⸗ ris:⁊ alienos clericos ⁊ cũ ſuis epᷣis ↄmoꝛãtes niteris vſurpare:rñde mihi: ad Alexandrinuʒ epᷣm paleſtia qͥd ꝑtinet: Niſi falloꝛ:hᷣ ibi decer nit᷑: vt paleſtine metropoł ceſarea ſit: ⁊ totius oꝛiẽt Antiochia.Aut igit᷑ ad ceſariẽſem epᷣm: referre debueras:cui ſpꝛeta cõione tua coicare nõ noueras. Aut ſi ꝓcul expetẽdũ iudiciũ erat agd Antiochiã potiꝰ lr̃e digerẽde.Sʒ noui cur Celſares:cur Antiochiã noluer miitẽ. ſciebas — Si credis cur iſta ꝓponis ꝑ reſurrectio dene atuse ſbenol ohon ſuſpi Aapuc debuer⸗ füpbin dignita gaione foohabe ttater⸗ ſiſſch⸗ Ile ſönin exqno ferant. legnt Uncen gbeoten Nlupor Ministen luluhein icoadi bisei 1ern diſid bitean legatu i:2) Dicere. leonti Iltaltor ſſtpnitis dſeinege ſoscurn np; Clenus:⸗ iſtadſins iſcissloe larco⸗ ſtenven fdeſoc pone B fhäͤſapi pologe (ollabo⸗ luoſſar bepia pbei fuitgli cegdegq nobislo lutreg iitd P Gnſc⸗ nizein Dlſinkre mepſſeinen Lannöcrds — drüiptnir inusch⸗ lbaarein Ssanmnsft Numnnen finin bicitiumn nchonnni iregnüdai Adciian ät DunSeon tämmrſ⸗ Nmnpeiongt füdani oi gnürn Di Noeanenien monthtimn neheinmi losnbitis ütpttſmtaad 1nnen giutewipe⸗ 1ans tinn geogeemnd atmwlhli ginunis er⸗ ughunpert irasonbiln htrosadueſt⸗ iheon Tractatus III Epuſtola XXII q̃d fugeres:qͥd vitares, maluiſti occupatis au ribꝰmoleſtiã facere:qᷓ; debitũ. MMetropolitão tuo honoꝛẽ reddẽ. Nec h̊ dico: ꝙ pᷣter aĩcitias q̃ ſuſpitõeʒ gnant:qͥcqᷓ; in gñatõe repᷣhẽdam.v qꝛ apud int᷑rogãtes magis ⁊ pñtes te purgare debueras. ¶iſiſti religioſiſſimũ hoieʒ IZſido rũ pbrjm: viꝝ potẽtẽ tã ex ipᷣa inceſſus ⁊ habitꝰ ℳ dignitate:qᷓ; diuĩe intelligetie:curare etiq eos: q̃ aio vehemẽter egrotãt: ſi tñ ſenſum ſuilãgo⸗ ris habeãt.õ dei mittit hoĩeʒ dei.nihil inter⸗ eſt inter pprᷣm ⁊ epᷣm. eadẽ dignitas mittẽtis ⁊ miſſi h̊ ſatis impꝑite:in poꝛtu vt ðꝛ naufragium Iſte Iſidoꝛus qͥ in celũ tuis laudibꝰ tollit:id⸗ ipᷣm infamat᷑ Allexãdrie: qð in Hieroſolyma. ex qͥ nõ legatꝰadueniſſe videt᷑:ſ ſociꝰAlioqͥn ꝓ ferant᷑ ⁊ lre manu eiꝰſcpᷣte.q̃ dẽ añ tres mẽſes legatõis ad nos directe erãt:poꝛtãtes erroꝛem AVincentio pᷣſbytero reddite ſunt.q̃ vſq; hodie ab eo tenent᷑: q̃bus cohoꝛtat᷑ ducẽ exercitꝰ ſui. vt ſuꝑ petraʒ fidei ſtabili ꝑſiſtat ᷓdu: necnr̃is minis terreat᷑. Nollicet᷑ ſe anqᷓ; legatõis eẽt vl la ſuſpitio: vẽtuꝝ Hieroſolymã:⁊ aduẽtũ ſuũ ilico aduſarioꝝ cuneos pterẽdos. Et int cera his etiã vbis vtit᷑ Quõ fumꝰ in aere diſſoluit᷑ 2 cera ad viciniã ignis.ita viſſipabit᷑ qͥ ſꝑ eccle ſiaſtice fidei reſiſtẽs: nũc ꝑ hoies ſimplices ean dẽ fidẽ inqetare conat᷑. Rogo te lectoꝛ:qͥ h̊ ſcri bit:anqᷓ; yeniat:qͥd tibi videt᷑: An adüſariꝰ vł legatus. Iſte ẽ quẽ nos pijſſimũ vel religioſiſſi mũ: ⁊ vbũ expᷣmamus e vbo deicola poſſum⸗ dicere. Iſte eſt homo diuine intelligẽtie tã po⸗ tẽs:⁊ tãta inceſſus ac hitus dignitate vt qſi ſpi ritał Hyppocrates lãgoꝛẽ aiaꝝ nraꝝ ſua potue⸗ rit pñtia mitigare. Si tñ nos voluerimſueme dicine acqͥeſcẽ: curet ſe tali medicamie:qͥ etiã a⸗ lios curare ↄſueuit. Nob diuina illa intelligen tia ꝓ EZ̈:po ſtulticia ẽ.Libẽter nr̃a ruſticitate lã guemus:ne collyrio veſtro impie videre diſca mus. Tue vo ſanctimonie ꝓ optima volũtate qſi ad finẽ vſq; ꝑducta ſit.depᷣcamur dominuʒ in ſctis locis nocte ⁊ die:vt reddat ꝑfectã mer⸗ 9⁹ cedẽ:⁊ coꝛonã vite largiat᷑. Recte gras agl.ni⸗ ſi em veniſſet Iſidoꝛus tu in tota paleſtina taʒ fidelẽ ſodalẽ nõ inueniſſes.niſi ille tibi ꝓmiſſuʒ appoꝛtaſſet auxiliũ: hereres apð turbã ruſtico⸗ rũ:q̃ ſapiaʒ tuã intelligẽ nõ poſſet. Nec ipᷣa A⸗ pologia:ð q̃ nũc ſermo ẽ: Iidoꝛo pñte ⁊ młtũ collaboꝛãte dictata ẽ.ipᷣe idẽ ẽ dictatoꝛ ⁊ baiu⸗ ₰ lus l̃aꝝ.Cũ q̊ huc veniſſet:⁊ acceſſiſſet ad nos tribꝰ vicibꝰ: ⁊ admonuiſſet tã diuine ſapie tue: qᷓ; ꝓpᷣe intelligẽtie hñtia vba medicinã:nec ꝓ⸗ fuit alicui:nec ꝓfuit ei qͥcqᷓ;.ideoq; ad tres vi⸗ ces ð ad nos acceſſiſſe.vt in veniẽdo myſticuʒ numey ↄleruaret q̊ Theophyli ep̃i mãdatum nobis loquebat᷑: litteras ad nos ab eo miſſas: noluit reddere.Cũq; diceremus:ſi legatus es: um comitem qui ſequeſter paci redde legatõis epłas.ſi epłaʒ nõ hẽs:quõ lega tum te ꝓbab: Rñdit ſe hr̃e quidem litteras ad nos.adiuratũ tñ ab Hieroſolymoꝝ epᷣo ne no bis eas redderet. En legati ↄſtãtia:qͥ vt paceʒ faceret:⁊ ſuſpitõeʒ in alterã ꝑtẽ fauoꝛis exclu⸗ deret: equũ ſe vtriſq; tribuit.⁊ qꝛ ſine ẽplaſtro venerat:⁊ medicoꝝ armamẽta nõ hẽbat:iccir⸗ co eiꝰmedicia nõ ꝓfuit.ieronymꝰ inqᷣt ⁊ qui cũ eo ſunt: ⁊ ſecreto ⁊ coꝛã oibus frequẽtiſſime ⁊ ſub iuriſiurãdi teſtificatiõe ſatis ei fecerũt:ꝙ nũqᷓ; ð nobᷣ ãbiguitatẽ aliquã habuerit fidei di cẽtes. Quõ qͥ tpe q cõicabamus ei:⁊ tũc ſitr eundẽ affectũ hẽbamus de rõne ſidei. Videte q̃d faciat ↄcoꝛdia dogmatũ. Iſidoꝛus qͥvt hec ſigniſicaret: ei ſociꝰ erat:hõ dei ⁊ pbr Theoſe⸗ beſtos:⁊ vir potẽs ⁊ ſacro ac venerabili iceſſu ⁊ diuine intelligẽtie ⁊ Hyppocrates xpᷣianoꝛũ vocat᷑.Ego miſellus dũ in ſe olitudine deliteſco a tãto põtifice repẽte trũcatus:pbĩinomẽ ami⸗ ſi. ⁊ ñ iſte Hieronymus cũ pãnoſa turba ⁊ ſoꝛ didat gregibus qͥd Iſidoꝛo illi fulmini auſus ẽrñdere:ait ne foꝛteille nõ crederet:⁊ opꝛime⸗ ret eos pñtia:⁊ mole coꝛꝑis ſui:nõ ſeł:vᷣ frequẽ tiſſime iurauerũt ſe eum: de quo queſtio erat: ſcire oꝛthodoxum: nec vnq; in ſuſpitõe habuiſ ſe hereſeos. Oaꝑptum impudenſq; mendaciũ. O teſtimonium ꝓ ſe nec Catoni creditum. In oꝛe em̃ duoꝛum vel trium teſtiũ ſtat omne ver⸗ bũ.alicui ne dictũ: aut tibi aliqũ mandatumẽ: ꝙ ſine ſatiffactõe fidei cõionẽ tuam ſubiremus QAñ ꝑ viꝝ diſertiſſimũ ⁊ xpᷣianiſſimũ Archela is erat ↄditus lo cus federis fuit. Nõne h̊ in pᷣmis poſtulatũ eſt vt future concoꝛdie fides iaceret fundamenta⸗ Pollicitus ẽ eſſe ſe ventuꝝ. Inſtabat dies pa⸗ che:frequens monachoꝛum turba venerat ex pectabaris in loco.qͥd faceres neſciebas.repẽ⸗ te mandaſti egrotare te.neſcio q̃̊ algoꝛis vi illa diete nõ poſſe venire. Ludio ne dũ epᷣs Hloqᷣr None ven eſſe qð dicis:ꝑfrigeſcas. Eccłe cãʒz negligis:? Tot viroꝝ ⁊ xpianoꝝ ⁊ mõachoꝛuzʒ patiaʒ tẽptas⸗ Noluimꝰtibi occaſionẽ dare. vi debamus em̃ ſtrophã dilatõis tue iniuriã pati entia vicinꝰ. qͥd ſcribit Archelaꝰ: Monet alte ro ⁊ tertio die manere:ſi velles venire:⁊ ille oc cupatꝰ (muliercula em venire nõ ceſſauit) duʒ nauſeã euaſiſſet:nr̃i penitꝰoblitꝰ ẽ.poſt duos g mẽſes tãdẽ expectatus veit Iſidoꝛus:qͥ nõ vt᷑ tu fingis ꝓte teſtimoniũ: cãz poſtulate ſatiſfa ctionis audiuit. Cũ em obijceret nob qre ei cõi caſtis ſi hereticus erat. Audiuit ab oibus:cõi⸗ cauimus nihil de hereſi ſuſpicantes. Moſtquã vo a beato papa Epiphanio ↄuentus tam ſer mone qᷓ; litteris reſpondere contempſit:cũciis monachis ab eodem Epiphanio ſ⸗ cripta vene⸗ rũt.vt abſq; ſatiſſactõne fidei:nullus eitemere 0 5 Dars cõicaret.pᷣſto ſunt l̃e: nec ſuꝑ hac re dubitari põt. Hec ſuntq̃ fratꝝ turba rñdit: nõ vt tu ar⸗ gumẽtarijs:ex eo tenõ eſſe hereticum:qꝛ aliqũ nõ dictus ſis. ac em roe egrotare nõ debebit dañ egrotatõeʒ ſanus fuit. Añ aüt ceptü ẽ de oꝛdinatõne Nauliniani: ⁊ alioꝝ qui cũ eo ſunt tunc videntes ſe repᷣhendi:cũ ppter ventilari charitatẽ atq; ↄcoꝛdiam ↄcederent᷑ eis omnia hoc aũt ſolum expeteret᷑: vt licet ab alijs j re⸗ gulas oꝛdinati eſſent:tñ ſi ubijcerent᷑ ecclie dei: yt nõ ſcinderẽt eam: neq; ꝓpꝛium ſibi facerent pncipatũ.In hoc oĩo acquieſcẽtes ceperũt p⸗ parẽt in nob. Sin aũt arguerent᷑ erroꝛis ⁊ cul⸗ pe.:cum penitus nõ queãt de iſtiuſmodi ꝗ̃ſtio⸗ nibus diſt putare:ſatiſfactõeʒ errati ꝓpꝛij nõ in ueniẽtes ad iſta ↄfugerit: nõ quo ſperarẽt nos poſſe ↄuinci:ſᷣ famam noſtram ledere niterent᷑ Quod ꝑplexa oꝛatio eſt: nemo vitium interpᷣ⸗ tatoꝛis putet.talis em ⁊ greca eſt. Interim ego gaudeo:ꝙ qui me decollatuʒ putabam:ſubuo mihi pᷣſbyterij caput video repoſitũ. dic¶ vos oio ↄuinci nõ poſſe:⁊ venire ad pᷣliũ phoꝛreſcd ſi cauſa diſcoꝛdie nõ ex diſſ. entiõe nidei eſt: ſ ex NMauliniani vt dicis oꝛdinatõe deſcẽdit:q̃ tan⸗ ia ſtulticia ẽ volẽtibus occaſionẽ dare:nollerf dere:? ↄfitere fidẽ: ſ tñ rñũde quod quereris: vt oĩbus luceat:non de fide:ſᷣ de oꝛdinatione eſſe certamen. qᷓdiu em interrogatus de fide tacue ris:põt tibi dicere aduerſarius:nõ ẽoꝛdinatio nis cã:ſᷣ fidei. Si oꝛdinatiõis cauſa ẽ ſtulte fad de fide introgatus tacere.ſiidei ſtulte p̃tẽdis: oꝛdinatõeʒ. Moꝛro qð dicis te petiſſe vt ſubij cerent᷑ eccle dei:⁊ nõ ſcinderẽt eã: neq; ꝓpꝛiuʒ ſibi facerent oncipatum: de qbus dicas nõ ſaſj intelligo. ſi de me ⁊ de pbr̃o Innocentio ſatis multo doꝛmiſti tꝑe qͥ poſt annos tredeci nunc excitatꝰhec loq̃ris.Ob id em ⁊ ego Antiochiã Z ille Cõſtãtinopolim vꝛbes celeberrimas de⸗ ſeruimus: nõ vt te in Pplis pᷣdicantẽ laudaremꝰ2 vt ina ris ⁊ in ſolitudine dureſcẽtia petã de⸗ flentes: pᷣi in nos miſericoꝛdiã deflecterem. Si aũt de Pauliniano tibi ſermo ẽ: vide eum ep̃o ſuo eſſe ſubiectũ: vſari Cypꝛi: ad viſitatio nẽ nr̃aʒ intdũ venire:nõ vt tuũ:ſ vt alienũ ei⸗ videlʒ aqͥ oꝛdinatus ẽ. ꝙ ſi hic etiam eſſe volu⸗ erit:⁊ in exilio nr̃o qͥetus in ſolitudie viuẽ: qͥd tibi dʒ: niſi honoꝛẽ quẽ oĩbꝰ debem?epis? Fac ꝗa teoꝛdinatũ:idẽ ab eo audies:qð a me miſello hoie ſcẽ mẽoꝛie epᷣs NHaulinus audiuit. Num rogaui te vt oꝛdiarer: Si ſic pbrjm tribuis: vt mõachũ noõᷣ non auferas:tu videris ð iudicio tuo. Sin aũt ſub noi g ſeculũ dereliqͥ:ego habeo qð ſp habui:nul⸗ lũ diſpẽdium in oꝛdinatione paſſus es.⁊ nõ in e pbr̃i tollis:⁊ mihi ꝓpter I quit ſcinderẽt eã: neq; ppũ; ſibi facerẽt pᷣncipa⸗ tũ. Quis ſcidit eccłaʒ: Nos qᷣꝝ ois domꝰ beth leẽ in eccła cõicat: An tu:qͥ aut bñ credis:⁊ ſu⸗ pbe de fide taces:aut male:⁊ vereſ. cidis eccłaʒ Nos ſcindimꝰ eccłaʒ:qͥ añ paucos mẽſes circa dies pẽthecoſtẽ cũ obſcurato ſole: ois mũdus — „ iã iãq; futuꝝ iudicẽ foꝛmidaret:q̃draginta diũ ſe etatis ⁊ ſexus pbris tuis obtulimus baptizã dos: Et certe qͥnq; pbr̃i erant in monaſterio:qͥ ſuo iure poterat baptiʒare:ſ noluerunt qcqᷓ; 3 ſtomachum tuũ facere: ne ⁊ hec tibi de fide re⸗ 1t ꝓ⸗ ticendi daret᷑ occaſio. An tu potius ſcindis ec⸗ Ponere de ſide:⁊ oibus notũ facere:ꝙ ſi nõ ar⸗ guerent ij qͥ cũ HHieronymo pbr̃o erãt: nil cul- cleſiã:qͥ pᷣcepiſti Gethleẽ pbr̃is tuis:ne ↄpetẽ tibus ñis in paſcha baptiſt mũ traderẽt: quos nos Dioſpolin ad afeſſoꝛẽ ⁊ eᷣm miſim Bio⸗ nyſiũ baptiʒãdos.Eccłaʒ ſcidere dicimur qͥ e cellulas nr̃as:locum eccłe nõ habemus: At tu ſcindis eccłaʒ:qui mãadas clericis tuis:vt ſiqͥs Naulinianũ ab Epiphanio epᷣo ↄſecratũ pᷣſby tex dixerit: ecckam phibeat᷑ intra re.Ex q; tẽpe vſq; in pñtẽ diẽ videmus tin ſpecũ dñi:⁊ here ticis intrantibus ſuſpiramus ꝓcul poſiti.nos ne ſumus qui eccłaʒ ſcindimus: An ille qui vi uis habitaculũ: moꝛtuis ſ. epulchy negat:qͥ fra trum exilia poſtulauit: Quis potiſſimum illaz ferã totius oꝛbᷣ ceruicibus imminẽtem 3 nras ceruices ſpecialiter icitauit: Quis oſſa ſancto⸗ uim ⁊ innoxios cineres ſcindens hucuſq; vbe rariab imbꝛibus ſinit: his nos blandimentis paſtoꝛ bonus inuitat ad pacẽ:⁊ ꝓpꝛiuʒz arguit facere pncipatu:qͥ oibus epᷣis rectã dũ taxat ſi⸗ dem tenẽtibus a cõione ⁊ charitate ſ. ociamur. An tu ſolus eccla es:⁊ qͥte offenderit a xpᷣo ex. cludit᷑.Siad ꝓpꝛium deuenimus oncipatum oñde nos in pochia tua habere epᷣm. ꝙ tibi nõ cõmunicamus:ſidei eſt:reſponde ⁊ oꝛdinatio⸗ nis erit.Occaſionẽ quoq; fingunt aliam l̃aꝝ: quas dicunt ſibi ſcripſiſſe Epi phanium. . dabit ille rõnem ꝓ oibus q̃ geſta ſunt añ tribu⸗ nal xpᷣi: vbi maioꝛ ⁊ minoꝛ abſq; vlla pſonarũ acceptione iudicabit᷑ tñ quõ poſſunt illius ni ti epiſtola: quã de oꝛdinatõe Mauliniani illici ta: ⁊ illoꝛum qui cum eo ſunta nob coargutus ſcpſit: ſicut ⁊ ipa epiſtola eius in exoꝛdio ſt uo ſi gmigente Rogo que tanta eſt cecitas cineritijs 1 cut aiunt tenebꝛis inuoluta⸗ Dicit nos occa⸗ ſionem fingere: 2 Epiphanij aduerſus ſe litte⸗ ras nõ habere. ſtatimq; ſubiungit:quõ pñt il⸗ lius niti epiſtola:quã de oꝛdinatõe NMaulinia⸗ ni illicita: ⁊ eoꝑ qui cum eo ſunt: a nobis coar⸗ gutus ſcpᷣſit: ſicut ⁊ ipᷣa epiſtola eius ĩexoꝛdio ſuo ſignificat: nõ habemus epiſtolam. Et que eſt illa epła que in exoꝛdio ſuo de Pauliniano loquit᷑:Eſt ne aliquid poſt exoꝛdium cuius tu times facere mentionem:A teẽ coargutus eta us:qua Naulinianus erat. Mꝛeſbyteꝝ oꝛdias glegetin ſtiſa nie Dracon Ueihn reut beſcson hii pvo⸗ ſunni⸗ phunio: dognantk Geoſtrn N derenan gr. Pee lömale hoͤtfce buoarpu litartstel Biihp Dericri ſisſher oſ wori inqus. udis ſoonoin Tlenitatis noſtatiſe ſbs hoͤful ſgig alua Aßdici. ldie⸗g negemnitis lensvolun gep varios Auen neſtici. lnns Epo hounͦ busfi dulcgpee llhe ptn c volit höteff imn nntii ii ſob dch kane K voceͤte n Drbennsn nsuis ſe o)ſenatiöͤ hmme Erai eci dirtte⸗ pallpoſtins us: Alegnt ulchrnrgnfn Sponilimni mnminarn'i, Qlisoſtlun⸗ Emsbralgfe Mosdhnndnnte cüt prizrg Peni)irrn nmiuteſcunu. atitßer mimmsinonnun artchn gehin Mdetalu⸗ ngntdimkr⸗ gohanimn Einſunirtr iig nuge öoſunliun SSE e autund inzond nglu SadtscMen⸗ Dionnse indnoſuſ . iungravoht nuiepul⸗ — Holncigii Gioinhit depelin Fo. XCI Tractatus III Epiſtola XXIII æ legatũ mittis ac ſociũ: tãtãq; hẽs ſiduciã: vt vbi Paulinianũ mẽtitꝰ es pueꝑ:illuc puerum mittas pbrm. Itẽq; Theoſobiũ Thyrie eccle dyaconũ facis pbrjm: ⁊ 3 nos armas:illiuſq; i nos abuteris eloquẽtia.tibi ſoli lʒ eccłe viã cal care.tu qͥcqd feceris:noꝛma doctrine ẽ.nõ eru⸗ beſcis an tribunal Ep̃i iudicãdũ tecũ Epipha niũ ꝓuocare: Que ſequunt᷑ poſt h̊ capłm:hec ſunt mẽſe ſue ⁊ domꝰ ↄtuberniũ imputat Epi⸗ phanio:ſcribitq; eũ nũqᷓ; eſſe ſecũ de Oꝛigenis dogmatibus locutũ:⁊ ſui iuriſiurãdi teſtiſicati one ↄfirmat dicẽs:ne ſuſpitõeʒ qͥdẽ(ſic ðs teſt eſt)ꝑuſe in nos fidei ſe hre mõſtrauit.nolo rñ⸗ dere ⁊ arguere acrit᷑:ne hiunn epᷣm ↄuicẽ vide⸗ ar. Pꝛeſto ſunt płes epłe Epiphanie.vna ad ipᷣm:alie ad epᷣos paleſtios: ⁊ nuꝑ ad romanũ põtificẽ.in qͥbꝰ dicẽ ſe eũ coꝛã multis ð dogmati bus arguẽtẽ:nõ meruiſſe rũſum:totũq; nr̃e ꝑ⸗ uitatis teſtis ẽ mõaſterfin. Bii Hieronymi pbr̃i ad Theophylũ papã Alexãdrinũ Apologia. In q̃ calũnias Joan⸗ nis Hieroſolymitani refellit:⁊ Oꝛigenis ſecta toꝛẽ onñdit. E XxIII ſoꝛẽ:qͥ ꝑgẽs ad preʒ aplis loqbat᷑ „ Pacé meã do vob: pacẽ mea reli qͥ vob: illius q; felicitatis ↄpotẽ te eſſe teſtata ⁊: in quã bti pacifici nüũcupant᷑. Glãdiris vt pr erudis vt mgr:inſtruis vt põtifex. VNeniſti ad nos nõ in maieſtate vge: ᷣ in ſpũ benignitatis ⁊ lenitatis ⁊ mãſuetudis:vt humilitate pipᷣ mo ſtati ſermone reſonares. Qui moꝛtaliũ ge⸗ nus.nõ fulminãs ⁊ tonãs:ſᷣ in pᷣſepe vagiẽs:⁊ iacẽs ſaluauit in cruce.Legimꝰem̃ in typo illiꝰ añ pᷣdictũ. Memẽto dñe dauid:⁊ ois maſue⸗ tudis eiꝰ.Et in ipᷣo poſtea pñtatũ eſt. Diſcite a me:qꝛ mitis ſum:⁊ humił coꝛde. Vñ ⁊ multa ð ſacris voluminibꝰ ſuꝑ pacis laude ꝑſtringens gch varios ſcᷣturaꝝ cãpos moꝛe apũ volans q̃cͥd dulce ⁊ aptũ ↄcoꝛdie fuit artifici eloquio 7 meſſuiſti. A te currẽtes igit᷑ ad pacẽ imitati ſu mus. Expoſita ad nauigadũ vela:crebꝛioꝛ ex⸗ hoꝛtatõ is tue aura ↄpleuit: vt nõ tã retractãti⸗ bus faſtidioſis:qᷓ; vt auidis ⁊ plenis faucibus dulcia pacis fluẽta biberemꝰ. Veꝝ qͥd faciemꝰ in qͥ ptate volũtas tm pacis ẽ:nõ effectus. E qᷓ;qᷓ; volũtas q; apud deũ ꝓpoſiti ſui mercedẽ hẽat:tñ imꝑfectũ opꝰ etiã volẽtes meroꝛe ↄtri ſtat. Qð ſciẽs ⁊ apłs ꝑfectiſſimã videlʒ pacem in vtriuſq; ꝑtis volũtate ↄſiſtere: qᷓ;tũ inqᷣt ex nob ẽ:cũ oibus hoibꝰ pacẽ hñtes.Et ꝓpheta: Max pax. Et vbiẽ pax:Hihil em grade ẽ: pa⸗ cẽ voce pᷣtẽdere: ⁊ opꝑe deſtruere. Aliud inniti: aliud demoſtrare. vbis ſonare )coꝛdiã: re exi⸗ munus tuũ a Diſtola tua he e feditatis dñice te indicãs poſſeſ- gere ſeruitutẽ. Nolumꝰ nos pacẽ. Et nõ ſolũ volumꝰ:ſ rogamꝰ.Sʒ pacẽ xpᷣi:pacẽ verã:pa cẽ ſine inimicitiis:pacẽ in q̃ nõ ſit bellũ inuolu⸗ tũ.Pacẽ q̃ nõ aduſarios ſubijcit: ̊ aicos iũgit Quid dñatõeʒ pacẽ vocamꝰ⸗⁊ nõ reddimꝰ v⸗ nicuiq; rei vocabulũ ſuũ: vbi odiũ ẽ:appellent inimicitie: vbi charitas: ibi tmmõ pax vocet᷑. Nos nec eccłiaʒ ſcidimus:neq; a patrũ cõione diuidimur. Sʒ ab ipᷣis (vt ita dicam) cunabul: catholico ſumus lacte nutriti. Nẽo nãq; magl eccłaſticus eſt:qᷓ; qui nunqᷓ; hereticꝰ fuit.Sed ignoꝛamus abſq; charitate pacẽ: ſine pace cõ⸗ munionẽ H q́; in euangelio.Si offers altare: ⁊ ibi recoꝛdatꝰ fueris:qꝛ frater tuus hʒ aliquid aduerſum te:dimitte ibi munus tuũ coꝛã altari: ⁊ vade pᷣus recõciliari fratri tuo. Et tũc veniẽs offer munꝰ tuum. Si müũera nr̃a abſq; pace offerre nõ poſſumꝰ: qᷓ;to magis ⁊ xpᷣi coꝛpꝰaccipe:Qua ↄſcia ad eucha riſtiã xpᷣi accedã:⁊ rũdebo amẽ: cũ ð charitate dubitẽ poꝛrigẽtis: Queſo te vt patiẽter me au dias:nec vitatẽ adulatõeʒ putes.Quiſqᷓ; ne ti bi inuitꝰcõicat: Quiſqᷓ; ne extẽta manu vtitfa⸗ ciẽe ⁊ int᷑ ſacras epulas Jude oſculũ poꝛrigit⸗ Ald aduẽtũ igit᷑ vt reoꝛtuũ nõ pauet mõachoꝝ turba:ſᷣ gaudet:certati tibi pcedũt obuiaʒ.Et de heremi latibuł exeũtes:ſua te cupiũt humi⸗ litate ſuꝑare.Quis eos ↄpellit exire: Nonnea moꝛ tui:qͥs ꝑ heremũ ſuꝑatos i vnũ cogit.Nõᷣ ne tua dilectio? Amari em parẽs dʒ.Amari pa rẽs ⁊ epᷣs dʒ:nõ timeri.ãtiq̃ ſnia ẽ:quẽ metuit: q̃s odit.quẽ odit ꝑijſſe cepit.vñ ⁊ i nris lris ciõ initia puuloꝝ in tioꝛe ↄſiſtãt:ꝑfecta dilectio fo ras mittit tioꝛẽ.HNõ q̃ras mõachos tibi eẽ ſub⸗ iectos: ideo magis ſubiectos hẽas. Tu offers oſculũ:illi colla ſubmittũt.Exhibes militem: ?2 ducẽ ipetras:q̃ſi vnꝰ in pluribꝰes:vt ſis vnus ex pluribꝰ. Cito idignat᷑ libertas: ſi oꝑꝛimit᷑. MNẽo pł impetrat a libero:qᷓ; qͥ vᷣuire nõ cogit. Nouimꝰ caones eccłaſticos. Nõ igramꝰ oꝛdi⸗ nes ſinguloꝝ: ⁊ lectõe ⁊ qͥtidianis exẽplis vſq; ad hãc etatẽ multa didicimꝰmulta exꝑti ſumꝰt qͥ in ſcoꝛpionibus cedit: ⁊ lũbis pris hreſe pu⸗ tat digitos groſſioꝛes:cito regnũ mãſueti Ha⸗ uid diſſipat. Certe Romanus ꝓyls ne in rege q̊ dẽ lupbis tulit. Dux ille iſraelitici exercitus:q̃ decẽ plagis afflixerat egyptũ:⁊ ad cuiꝰ iꝑiũ ce lũ ⁊ terra ⁊ maria ſeruiebãt :int᷑ cũctos hoĩes: q́ᷓs tũc terra gnauit: mãſuetiſſimꝰpᷣdicat᷑. Etiõ ꝑ.xl.ãnos obtinuit pᷣncipatũ:qꝛ ptãtis ſuꝑbia lenitate⁊ mãſuetudie temꝑabat. Lapidabat᷑ a ꝓpło:⁊ ꝓ lapidatibꝰrogabattꝗꝛ poti deleri iÄß5e vult de libꝛo dei:ne ↄmiſſus ſibi grex ꝑeat.Cu piebat illum imitari paſtoꝛẽ: quẽ ſciebat etiam errates oues ſuis humeris poꝛtatuꝝ. Maſtoꝛ i qt bon⸗ ponit aiaz ſus p ouib⸗ ſuis. BHoniape paſtoꝛis diſcipulus optat anathẽa eſſe p fratri bus ſuis atq; cognatis:qͥ ſunt ifraelite ᷑m car nẽ. Et ſi ille ꝑire cupit ne ꝑditi ꝑeãt: qᷓ;dto mag bonis paſtoꝛibus nimietate ꝓuidẽduʒ ẽ:ne ad iracũdiã ꝓuocẽt filios ſuos: ⁊ nimietate diui⸗ tie etiã leniſſimos aſpos eſſe ↄpellãt. Epła co⸗ git me bꝛeuiꝰ loqͥ. Doloꝛ lõgius: ſcribit in ſuis illis vt ille vult pacificis:vt ego ſentio moꝛda⸗ ciſſimis lr̃is: qð nũqᷓ; a me leſus ſit.nec dictus hereticus. Quonã igit᷑ mõ me ipᷣe ledit:egrotã tẽ moꝛbo peſſimo:⁊ rebellẽ eccle vẽtilãs:ab a⸗ lijs laceſſitus accurrit aduerſarijs ꝑcere:lede⸗ re nõ ledentẽ:Añqᷓ; oꝛdinaret᷑ frater meus nũ quã dixit fuiſſe inter ſe ⁊ ſanctum papam Epi⸗ phaniũ de dogmatibus q̃ſtionẽ.Et q̃ eũ rõ cõ⸗ pellebat:ſicut ipᷣe tñ ſcribit:ide int᷑ pplos diſpu tare vñ nẽo qᷓrebat: Scit em pꝛudẽtia tua ꝑicu loias eſſe hmõi q̃ſtiones:⁊ nihil eſſe tutiꝰ qᷓ; ta cere:niſi foꝛte neceſſe ẽ loqui de grãdibus.Cer te qð illud tm ingeniũ flumẽq; eloquentie fuit vt in vno eccleſie tractatu cuncta compᷣhẽdiſſe ſe dicit: ð qbus ſingulnouimus eruditiſſimos viros infinita verſuum milia cõſcripſiſſe.Sed hoc qᷣd ad nos: Nouerit ille qui audiuit: ſciat ip̃e qͥ ſcripſit:meq; ab accuſatõe ſui ipᷣe etiaʒ li⸗ beret. Ego nec interfui:nec audiui. Anuse po pulo ſum:immo nevnus quidem:quia multis clamantibus tacui. Cõferamus arguẽtis accu ſantiſq; ꝑpſonas.⁊ cuius vel meritũ vel vita vł doctrina pᷣceſſerit:illi magis accõmodemus fi⸗ dẽ. Vides ne ꝙ clauſis vt ðꝛ oculis:ſumma q̃⸗ qꝙ; ꝑſtringã:nõ ta eloquẽs qð mẽte ↄcepi: qᷓ; in dicans qͥd reticeã: Intellexi:te ⁊ ꝓbaui diſpu tatõeʒ tuã.qð em eccleſiaſtice paci ↄſuleres:q̃⸗ ſi ſirenos cantus obturata aurepᷣtranſis.Alio quin quia a ꝑua etate ſacris litteris eruditꝰes: noſti quo ſenſu vnũquodq; dicat᷑: quõ in ãbi⸗ guis ſentẽtijs tuus ſermo liberatus:⁊ aliena ñ dãnet: ⁊ nr̃a nõ deneget. Sʒ fides pura ⁊ aꝑta nõ q̃rit ſtrophas ⁊ argumenta vᷣboꝝ.Qð ſim⸗ pliciter credit᷑:ſimpłr ↄfitẽdum ẽ. Doteram qͥ dem libere ꝓclamare:⁊ int᷑ gladios q; igneſq; babylonios dicere:cur aliud rñdet᷑ q; querit᷑: cur non ſimplex nec aperta confeſſio: Totum timet:totum temꝑat: totũ relinquit ambiguũ: ⁊ quaſi ſuꝑ ariſtas graditur. Nerum ſtudio ⁊ appellatione pacis: feruente ſtomacho vᷣba nõ quomodo queruntur reſpondet: ac libere le⸗ dere leſus ipſe non audet. Ergo interim ſileo. Nunc ⁊ diſpẽſationem meam vel imꝑitiam ſi⸗ mulabo vł metũ.quid mihi accuſanti facturus eſt. qͥ vt ipᷣe teſtat᷑ laudãti detrahit:Tota eius epła nõ tam expoſitõe qᷓ; noſtris plena eſt ↄtu⸗ melijs:nomen meum abſq; vllis officijs:qͥbus nos inuicẽ palpare ſolemus homines frequen ter aſſumitur:carpit᷑:vẽtilat᷑: quaſi de libꝛo vi .ee 2= - . „ . 6 . . uẽtiũ deletus ſum Sʒ illũ mee le ſugillauerũt aut iſtiuſmõi nugas vnqᷓ; q̃ſieri:qͥ ab adoleſcẽ⸗ tia in mõaſterij clauſis cellulis magis eſſe volu erim aliqͥd:qᷓ; videri. Quoſdã ex nob ſic cũ ho noꝛe appellat: vt lacere:: q̃ſi ⁊ nos nõ poſſumꝰ ea dicẽ:q̃ nẽo tacet:e ſeruo clericũ factũ crimia tur:cũ ⁊ ipᷣe nõnullos eiuſcemõi clericos hẽat. 7 oneſiniũ legerit int᷑ Pauli renatũ vincula dyaconũ cepiſſe eẽ ̊ ſeruo. Sʒ ſycophã t iacti tat.⁊ ne ꝓbare cogat᷑ audiſſe ſe dicit.o ſi⁊ mihi liceret dicere:q̃ multi clamitat: ⁊ alioꝝ maledi⸗ ctis acqeſcere:iã ⁊ nos intelligeret ſcire:q̃ oms ſciũt.⁊ me q; audire:q̃ nullus ignoꝛat.Dicit ei ut Pmia - calũnia reſtituta. Quis tã argu⸗ tũ ⁊ callẽs nõ gnoireſtztingenig Aule tanto põt eloquẽtie nus ferẽdũ ð ſycophãta edilẽ fieri: an ↄſulem⸗ Scit ⁊ ip̃e qͥd taceã:qͥd loq̃r: qͥd ⁊ ego audieri qð ꝓ xpᷣi metu foꝛtaſſe non credã.Oꝛigenẽ ime feſſoꝛ Hhylariꝰ fecit. ⁊ tñ vterq; nrm noxia q̃q; detrũcãs vtilia trãſtulit.legat ipᷣe:ſi nouit.Ar bitroꝛ em eũ aſſidua ↄfabulatõe ⁊ q̃ttidiano la tinoꝝ ↄſoꝛtio Romanũ nõ ignoꝛare ſermonẽ. Aut ſicerte penitus non imbibit:int᷑pᷣtent᷑ eiq̃ ſolẽt.⁊ tũc ſciet ⁊ me in h̊ ipᷣo laudãduʒ eſſe:qð detrahit. Sicut em ꝑ interpᷣtatõeʒ ⁊ idiomata ſcpᷣturaꝝ Oꝛigeni ſp attributa tranſiui: ſic iĩpie tatẽ dogmatũ ↄſtatiſſime abſtuli:ſic vitatẽ ſer uaui. Nunqᷣd ego in turba mitto Oꝛigenem⸗ NHũqᷣd vt ceteros tractatoꝛes ſcio me: alit᷑ hr̃e ꝗpoſtolos:aliter relictos tractatoꝛes: Illos ſp. vera dicere:iſtos in qbuſdã vt homies errare. Nouũ defenſionis genꝰ:ſic Oꝛigenis vitia nõ negare:vt cũ illo ceteros crimis videlicet queʒ aꝑte defendere nõ audeas:multoꝛuʒ ſilierroꝛe tuearis. Sex milia Oꝛigenis tomos nõ potat q̃ſq; legere:qͥs ille nõ ſcpſit. faciliuſq; credo te⸗ ſtẽ huius ſermonis qᷓ; auctoꝛẽ eẽ mẽtitũ. Frẽʒ meũ caãʒ dicit eſſe diſcoꝛdie.hoieʒ qᷣ qͥeſcit imo⸗ naſterij cellula:⁊ clericatũ nõ honoꝛẽ interpᷣta tur:ſᷣ onus.Cũq; nos vſq; ad pñtẽ diẽ ficta pa cis oñſione lactauerit:occidẽtaliũ ſacerdotum ↄmouit aures:dicẽs eũ adoleſcẽtulũ ⁊ pene pu eꝝ in ochia ſua Bethleẽ pbrjm oſtitutũ.Sihᷣ veꝝ ẽ:cũcti Paleſtini epᷣi nõ igraãt. Monaſte⸗ riũ em̃ ſci pape Epiphanij noie vetus addictũ in q̃ frat᷑ meus oꝛdinatus ẽ pbr in Eleutropoli tano territoꝛio:⁊ nõ ĩ Heliẽſi ſitũ ẽ.poꝛro etas eius:⁊ beatitudini tue nota eſt.⁊ cũ.xxx.ãnoꝝ ſpatia iã ꝑuenerit:puto eã in hoc nõ eſſe rep̃hẽ dendam: que iuxta myſteriũ aſſumpti hois in REpo ꝑfecta ẽ. Recoꝛdet᷑ legis antique.⁊ poſt xxv.anos a leuitica tribu eligi in ſacerdotium 5t eloquẽtie fiumini rũdere: Quid ẽ plus ſu⸗ ſtinere calũnia: an facere: Accuſare quem po⸗ ſtea diligas:an pcti veniã tribuere: Quid mi⸗ ut giik i Nie dianon geonte luͤben hineh ſuonoie auttnin ſetiuse⸗ lanhab nuoͤi pererqh weie heateq⸗ klomat lleſiſe liis ſoce pocuthe auseC Nerts fünosb⸗ Poleim bnor mnus. Aſic Schite riin:qᷓ eanobe üut/E. ſox yb agtad, ſuonobn llehien Pitirng banidini haitſocie Mdcit Nücaſoa Kcophlat⸗ hehauter ſonllio Allin fmntihen Duͤnclas Uiunar leginns: Hemſuſtn fioxdog ihtich dentlegen diquiee n. O Ulfloone nſtg CnöAlam Autintn aſr elnpo⸗ ne Luen Miimnin Arapenei gedi Hignir ſobegſofec ͤnd Riheſtnnn luöetcden gomm nbibnntzeit olukitgt uig dn unnniveſeß fultirptniſt nind Cigeen Sſchone in aarors/e⸗ Nthonicscnn, Oigene un imis Mnce, mulwnzſtane ispmetiit iiuſfoint mteibili hoizicei . = = = 4 — — — —= — = = S=S — — =ẽ ES = —— — — — SSᷓ S = quit᷑ vitatẽ:nouerit.xxx.ãnoꝝ fieri ſacerdotẽ. cne foꝛſitã dicat:veta trãſierũt:⁊ facta ſunt oĩa noua.audiat cũ tymotheo:adoleſcẽtiã tua nẽo ↄtẽnat.Certe ipᷣe bñ epᷣs oꝛdinatꝰẽ:nõ mł tũ ab ea in q̃ nũc frat᷑ meꝰẽ:diſtabat etate.Alłſi B in ep̃is lʒ:in pbr̃is nõ licʒ:ne ꝑ antiphꝛaſina ſuo noie diſcrepare videant᷑: cur ipᷣe aut eius: aut minoꝛis etatis:⁊ qð his ãplius ẽ:miſtrũ al terius eccłe oꝛdinauit pbr̃m: Qõð ſi nõ põt pa⸗ cem habere cum fratre:niſi cum ſubito: ⁊ oꝛdi⸗ natõis ſue epᷣm renuẽte:oñdit ſe nõ tã pacẽ cu⸗ pere:qᷓ; ſub pacis occaſione vindictã. Nec alte riꝰ q̃etis ⁊ pacis ocio eſſe ↄtẽtũ:dũmõ integrũ hẽat:qð minat᷑:etiã ſi ipᷣe eũ oꝛdiaſſet:⁊ B ſecre ti amatoꝛ qͥeſcẽ vellet ne qͥ cqᷓ; exerceret.ꝙ ſiec⸗ cleſiã ſcideret:nihil ei deberet ꝓpt᷑ honoꝛẽ:cũ⸗ ctis ſacerdotibꝰdebitũ.uc vſq; ãfractꝰeiꝰim mo cathegoꝛia ⁊ laſcinioſus ↄ nos ſermo ꝓtra ctus ẽ.Cui ego qͥdẽ epła bꝛeuit᷑ pᷣteriens rñdi. At ex ijs q̃ dixi intelligat qͥd tacuerim:⁊ noue⸗ rit nos hoĩes eſſe rönale aĩal: ⁊ pꝛudẽtiã ſuam poſſe intelligẽ.Nec ita obtuſi coꝛdis:vt inſtar bꝛutoꝝ aialiũ:vboꝝ ti ſonũ:⁊ nõ ſnias audia mus.MNiũc q̃ſo te vt veniã tribuas doloꝛi meo. eã nobᷣ ab alijs ĩꝑari:Sit pacifici:⁊ ilico pax ſe quet᷑.Cur noie ſcitatis tue ↄ nos ꝓ terroꝛe ab⸗ vtũt᷑ Et cũ epła tua pacẽ ⁊ mãſuetudinẽ ſonet illoꝝ vba duritiẽ ↄminant᷑: Beniq; qᷓ; paciſi cas ⁊ ad ↄcoꝛdiã ꝑtinẽtes:ꝑ Beſideriũ pbrĩjm las nobᷣ miſeris: hinc ꝓbamꝰ ꝙ illis qͥ pacein velle hr̃e ſe falſo iactãt:eas reddẽ noluerũt.E⸗ ligãt itaq; ꝙ volũt: aut boni ſumꝰ aut mali.Si boni:dimittant qᷣeſcere.Si mali:qͥd maloꝝ ex petũt ſocietatẽ: q;tũ valeat humilitatis exem⸗ plũ didicit:qͥ nũc diſſimulat: qͥ ſuo ↄſilio olim diſiũcta ſociauit.ꝓbat ſe nũc ad alteriꝰ volũta⸗ tẽ copulata diſcerꝑpe. Nuꝑ nobᷣ poſtulauit ⁊ i- petrauit exiliũ:atq; vtinã implere potuiſſet:vt ſicut illi volũtas imputat᷑ ꝓoꝑe:ita ⁊ nos non ſolũ volũtate:vᷣ ⁊ effectu coꝛonã hẽremꝰ exilij: fundẽdo magis ſanguinẽ⁊ patiẽdo:qᷓ; faciẽdo ↄtumelias. Ep̃i fundata ẽ eccła:pſecutõibꝰcre uit:mariyrijs coꝛonata ẽ.Aut ſi iſti ſoli iuxr qͥs legimus:amãt rigoꝛẽ:⁊ nõ nouerunt ꝑſecutio⸗ nem ſuſtinere:ſᷣ facere:ſunt ⁊ hic iudei:ſunt va rioꝝ dogmatũ heretici:⁊ maxie ipuriſſime ma nichei:cur eoꝝ:ne verbo quidem quempiã au dent ledere:nos ſolos expellere cupiunt:Nos ſoli qui eccleſie cõicamus:eccleſiaʒ ſcindere di⸗ cimur. Oꝛo te non equa eſt iſta poſtulatio: Ar aut illos nobiſcũ expellãt:aut nos cũ illis tene ant:niſi ꝙ in eo magis honoꝛant quos ſaltẽ ab ꝓuidebit. Aut ſi in ̊ teſtionio ſolo hebꝛaycã ſe Et ſiſuꝑbũ ẽ rñdiſſe:multo ſit ſuꝑbiꝰaccuſaſſe qᷓ;qᷓ; ita rũderim.vt ſilẽtiũ meũ potiꝰ indicaue⸗ rim:qᷓ; ſermonẽ᷑.Quid ꝓcul pacẽ q̃rũt:⁊ volũt hereticis exilio ſepant. Moachus pꝛohdoloꝛ mMoachis:⁊ minat᷑ ⁊ ipoꝛtat exiliũ. Et q̊ mona chus apoſtolicã cathedrã hr̃e ſe iactãs.non no uit tyrocinatio iſta ſuccũbere: ⁊ impẽdenti gla dio magis ceruices qᷓ; manus ſubijcit.QAuis ei mõachoꝝx ñ exul patrie:nõ exul ẽ mũdi⸗Quid neceſſe ẽ auctoꝛitate publica:⁊ reſcripti impen dijs:⁊ toto oꝛbe diſcurſibus: tangat ſaltẽ digi tulo: vltro exhibemus. Oñi eſt terra: ⁊ pleni tudo eius. Epᷣs loco nõ tenet᷑ incluſus: pᷣterea q̃d ſcribis nos ꝑ te:⁊ ꝑ Romanã eccleſiã cõica re ei a quo iubemur coione ſeꝑari: Nõ neceſſe ẽ ire tã longe:⁊ hic in paleſtina eodẽ mõ ei iungi mur. Et ne hoc quod ꝓcul ſit:in viculo Beth leẽ ppr̃is eius:qᷓ;tum in nobis eſt cõione ſocia⸗ mur.ex quo ꝑſpicuum eſt doloꝛẽ ꝓpꝛiũ cauſaʒ eceleſie nõ putãdũ:nec ſtomachũ vnius hois: immo ꝑ illum alioꝝ gñali eccłe vocabulo nun⸗ cupandum. Quapꝛopter qð in pᷣncipio epłe di rxi: etiã nũc repeto:nos velle paceʒ REp̃i optare ↄcoꝛdiã.⁊ te rogare:vt illũ moneas: pacẽ non extoꝛq̃re:ſᷣ velle.Sit pᷣteritaꝝ nr̃aꝝ ↄtumelia⸗ rũ doloꝛe ↄtentus. Et vetera vulnera ſaltẽ no ua obliteret charitate.ſit talis q̃lis ante fuit qñũ nos ſuo arbitrio diligebat. Verba ei de alieno ſtomacho nõ fluãt. Faciat qð vult:⁊ nõ quod velle ↄpellit᷑. Aut q̃ſi põtifex cũctis elit᷑ ipet: aut quaſi imitatoꝛ apłi: vniuerſoꝝ ſaluti ex eq̊ ſeruiat. Si talẽ ſe pᷣbuerit: vltro pbemus ma⸗ nus:extẽdimus bꝛachia: amicos ⁊ parẽtes ha beat: ⁊ ſentiat in Epo: ſicut oibus ſanctis: itrz Tſibi nos eſſe ſubiectos. Charitas patiens eſt: charitas benigna eſt:charitas nõ emulat᷑:non inflat᷑:omia ſuſtinet:oia credit.Cũctaꝝ vᷣtutũ mr ẽ charitas:⁊ q̃ſi ſparſum triplex apłica ſen-⸗ tentia roboꝛat᷑. SGicente:ſides:ſpes:charitas. Credimꝰ:ſperamꝰ:atq; ita ꝑ fidẽ ⁊ ſpẽ dilectio nis vinculo copulamur. Iccirco em ⁊ nos pa⸗ trias nr̃as dimiſimꝰvt qͥeti abſq; vllis ſimulta⸗ tibus in agris ⁊ in ſolitudie viueremus vt põ⸗ tiſices Epᷣi:qͥ tñ rectã fidẽ pᷣdicãt:nõ dñoꝝ me tu:vſᷣ patꝝ honoꝛe veneremur vt deferamꝰ epᷣis vt epᷣis.⁊ nõ ſub noie alterius:alijs bus nolu mus:ſeruire cogamur. Nõ ſumꝰ tã inflati coꝛ⸗ dis: vt ignoꝛemus qͥd debeat᷑ ſacerdotibꝰpᷣi q̃ᷓj em eos recipit:nõ tã eos recipit:qᷓ; illũ:cuius epᷣiſunt. Sʒ ↄtẽti ſint honoꝛe ſuo.pr̃es ſe ſciãt eſſe:nõ dños:maxie apud eos:qͥ ſumptis ãbiti onibus ſecłi:nihil qͥeti ⁊ ocio pᷣferũt. Tribuat aũt oꝛõnibus tuis Rpᷣs deus opᷣs:vt pacis nõ ficto noĩe:ſᷣ vo ⁊ ſidei amoꝛe ſociemur:ne moꝛ⸗ dẽtes inuicẽ ↄſumamur ab inuicẽ. Beati hieronymi pbri ad Theophylũ epi ſcopũ. In q̃ de l̃is gratias agit:⁊ ʒ Oꝛigenia⸗ nos hereticos excitat. RR „ Elragtiſſimo pape b Theophilo Hieronymus Salutẽ. WMeminit beatitudo tua: ꝙ eo tꝑe: quo tacebas: nunqᷓ; ab officijs meis ſermo ceſ⸗ ſauerit. Nec ↄſideraui:quid tu ꝓ diſpenſatiõe tunc faceres:bᷣ qͥd me facere ↄueniret.Et nunc ſumptis dignatõis tue epiſtolis:fructũ aliquẽ cepiſſe me video euangelice lectõis. Si em du ri iudicis ſententiã crebꝛa mulieris inflexit peti tio:qᷓ;to magis paterna viſcera interpellatõne ſedula molliunt᷑:qð de canonicis ⁊ eccłiaſticis monitis gras agimus: Quẽ em̃ diligit dñs coꝛ ripit.⁊ flagellat omnẽ filiũ:queʒ recipit.Sʒ tñ ſcito nobis nihil eſſe antiqus:qͥ Ep̃i iura ſerua re.nec patꝝ tranſferre terminos: ſꝑq; memiſſe Romanã ſidẽ apłico oꝛe laudatã: cuius ſe eſſe ꝑticipem Alexandrina eccleſia gloꝛiat᷑. Super nefaria hereſi quod multã patientiam geris:⁊ putas eccleſie viribus incubãtes tua poſſe coꝛ⸗ rigi lenitate:młtis ſanctis diſplicet.ne dũ pau coꝛum penitentiam pᷣſtolaris:nutrias audacia perditoꝛum.⁊ vis facti robuſtioꝛ fiat. Aale in Enaäio. 2 Theophyli ep̃i ad hieronymũ victos Oꝛi genianos nuncians. Epla. XxxVv. Jlectiſſi noetg⸗ d mantiſſimo fratri ieronymo The öophhlus epiſcopus. Sanctus epᷣus Agatho cuʒ dilectiſſimo dyacono Athanaſio in eccleſiaſtica directus eſt cauſa.quam cũ di⸗ diceris:nõ ambigo quin noſtrum ſtudium p⸗ bes:⁊ in eccleſie victoꝛia gloꝛieris. Nanq; Oꝛi genis hereſim in monaſterüs Nytrie quidam furioſi homines ſerere ⁊ fundare cupientes:pꝓ phetica falce ſucciſi ſunt.Quia recoꝛdati ſumꝰ ↄmonentis apoſtoli.Argue eos ſeuere.feſtina igitur tu:⁊ ꝑtem huius pᷣmij recepturus:dece⸗ ptos quoſq; emẽdare ſermonibus. Optamus ſi fieri poteſt:in diebus noſtris catholicã fidẽ x eccle regulas cuʒ ſubiectis nobis pylis cuſtodi re: ⁊ ẽs nouas ſopire docrrinas. Hieronymi ad Theophylũ gtulatoꝛia p de tectis ⁊ victis hereticis. Epia. xxVI Eeatiſſimo pape b Theophylo lhhieronymus. Muper tiue beatitudinis ꝑcepi ſcöta: emen⸗ dantia vetus ſilentium. ⁊ me ad ſolitum offici⸗ um ꝓuocãtia. Unde licet ꝑ ſanctos frẽs Plu⸗ ſculum NPꝛiſcum ⁊ Subuium tuus ſermo ceſſa uerit:tñ quia vidimus illos ʒelo fidei ↄcitatos raptim Paleſtine luſtraſſe regiones:⁊ diſper⸗ ſos reglos vſq; ad ſuas latebꝛas ꝑſecutos:bꝛe uiter ſcribimus:ꝙ totus mundus exultet:⁊ in 9 5 Epiſtola XXVI tuis victoꝛijs gloꝛlek. Erectumq; Alexandrie vexillum:⁊ aduerſus hereſim trophea fulgen⸗ tia gaudens populoꝝ turba ꝓſpectet. Macte vtute:macte ʒelo fidei oſtẽdiſti quod hucuſq; taciturnitas diſpẽſatio fuit:nõ ↄſenſus.Libe⸗ re em̃ reuerentie tue loquoꝛ.Dolebamus te ni mium eſſe patientem:⁊ ignoꝛantes magjr̃i gu⸗ bernacula. geſtiebamus in interitum ꝑditox. Sed vt video exaltaſti manum diu:⁊ ſuſpẽdi⸗ ſti plagam vt ferires foꝛtiter. Suꝑ ſuſceptione cuiuſduam nõ debes ↄ vꝛbis huius dolere pon⸗ tiſicem: qui nihil tuis l̃is pᷣcepiſti.⁊ temerariũ fuit:de eo quod neſciebat ferre ſententiam:ta⸗ ° men reoꝛ illũ:nec audere:nec velle te in aliquo lederer. YVMD Beati hieronymi pᷣſbyteri reſpõſiua incre⸗ pationis hereticoꝝ ſuſcipientis officium: ⁊ illi⸗ us ſententiam Romani pontificis fidei ↄgrue re ↄgratulantis. Epla. XXVII Caeatiſſimo pape bd Theophylo hieronymus. Hupli ⸗ ceum mihi gratiã beatitudinis tuelr̃e p̃ſtiterunt:ꝙ ⁊ ſanctos ⁊ venerabiles Agatho nem epᷣm:⁊ dyaconum Athanaſium habuerit poꝛtitoꝛem: ⁊ aduerſum ſceleratiſſimã hereſim ʒelum fidei demõſtrarint. Aox btitudinis tue in toto oꝛbe ꝑſonuit:⁊ cũctis xpᷣi ecclijs letanti bus: dyaboli venena ſiluere. Neq̃qᷓ; plius a⸗ tiquus ſerpens ſibilat:ſᷣ ↄtoꝛtus ⁊ euiſceratus in cauernaꝝ tenebꝛis deliteſcẽs:ſolẽ claꝝ ferre nõ ſuſtinet. Qui q̃dẽ ſuꝑ hac re:⁊ añqᷓ; ſcribe⸗ res:ad occidentẽ eplłas miſerã:ex ꝑte heretico⸗ rũ ſtrophas: mee lingue hoĩbus indicãs:ex di⸗ ſpẽſatõe dei factum puto:vt eo in tꝑe:tu q; ad Anaſtaſium papam ſcriberes. Et noſtram dũ ignoꝛas:ſniaʒ roboꝛares. Neꝝ a te nũcadmo⸗ niti:magis ſtudium accõmodabimus: vt hic: ⁊ ꝓcul ſimplices ab erroꝛe reuocemus. Mecti⸗ meamus ſubire odia quoꝛundã. Nec em debe⸗ mus hoibus placere:ſ deo:qᷓ; ardẽtius ab il lis defendat᷑ hereſis:qᷓ; a nobis owpugnet᷑. Si⸗ mulq; obſecro: vt ſi q̃ ſynodica habes: ad me dirigas:qͥ poſſim tãti põtiſic auctoꝛitate firma tus liberiꝰ⁊ ↄfidẽtius ꝓ xpᷣo oꝛa reſerare. Nin cẽtius pbr añ biduũ:qᷓ; hãc epłaʒ darẽ de vꝛbe venit.⁊ ſupplicit᷑ te ſalutat:crebꝛoq; ſermõe cõ⸗ celebꝛat Romã ⁊ totã Italiaʒ tuis poſt Zpᷣm epłis liberatã.Annitere ergo papa amãatiſſime atq; beatiſſime.⁊ ꝑ omnẽ occaſionẽ ad occidẽ⸗ tales epᷣos ſcribere:⁊ mala germia acuta:vt ip ſe ſigniſicas:ſuccidere falce nõ ceſſeent Theophyli ep̃i ad Hieronymum pᷣſbyterũ quod fugati ſint Oꝛigenis ſectatoꝛes.⁊ quod lhypocritas eiuſdem fautoꝛes euitet. Epiſtola. XxxXVII geſn auſcß naniga cooft rramr eenn meno⸗ ſuetudi 1dlcn dep ſubrue nhis arit. nodihe. gferoc direntte ſlbere feum PWlis fſunne phig⸗ cpiſco⸗ lis. laqaa litetqze Oigenis ſnis r Hearof updlte chanſſime 1ſtmöten beñqus cbet Daphil zbigen kognodd funcieue e erd pin⸗ iadſreri tun nus. Ng leſtinon Cpisecia ltobaete gengtue Ne 53⁰. NA LTeiactatus III Epiſtola XXIX Nsſte WI. nopppe rocynis ddi Nunudinstuft neradiles Nttr maſunbert Kruiſſniein ne iiipii ornstauiten brretiöſete⸗ ſiaee ishiekeu busndſig nteoinſpeng 1s,Etnoſrnt Aeralenſich oAabinus euocomus n⸗ mdi Egin Pöönliut oihic⸗ iitanmmtfi vunmne Latnuſeli, nieht f nngi⸗ = = = = tis. Epiſtola. Nmino dilectiſ d ſimo: ⁊ amantiſſimo fratri Hierony mo pbr̃o Theophylus epᷣs. Didici ꝙ ⁊ ſanctitas tua nouerit Theodoꝝ mõachũ: eiuſq; ſtudiũ ↄpꝛobaui:quia cũ a nob Romã nauigaturꝰexiret:noluit añ ꝓficiſci:niſi te?⁊ ſan ctos frẽs.qͥ tecũ ſunt in mõaſterio q̃ſi ſua viſte ra:amplexaret᷑ ⁊ inuiſeret: queʒ cũ ſuſceꝑis ꝓ eccłe tranquillitate letare. Vidit em cũcta Ny trie mõaſteria: ⁊ referre põt ↄtinẽtiam ⁊ man⸗ ſuetudinem monachoꝝ. Quõ extinctis ⁊ fuga tis Oꝛigenis ſectatoꝛibus pax eccłe reddita ſit 7 diſciplina dñi ↄſeruet᷑. Atq; vtinã apud vos qᷓ; deponerẽt hypocriſim: qui occulte dicũtur ſubruere veritatem. De qͥbus nõ bñ ſentiẽtes in his regionibus fratres hoc me ſcribere puo carũt. Quam ob reʒ cauete:⁊a effugite huiuſce modi hoĩes.Et iuxta qð ſcbtum eſt.Siqs non gffert ad vos eccleſiaſticam fidem: huic ne aue Dixeritis. Quanqᷓ; ex ſuꝑfluo faciam:hec tibi ſcribere: qui errantes potes ab erroꝛe reuoca⸗ re:tamẽ nihil nocet pꝛudẽtes ⁊ eruditos viros pꝓfſollicitudine ſidei ↄmoneri. Oẽs frẽs qͥ tecũ ſunt noie meo ſalutari volo. Evpiphanij ep̃i ad Hieronymũ ̃ſbyterũ de ꝓfſligatõe Oꝛigeniane hereſeos ꝑ Theophilũ epiſcopum:cuius epiſtolam interſerit gratulã XKkKXIX HBHminoamãaͤtiſ d ſimo filio: ac fratri hhieronymo Epi prhaanius in dño Salutẽ. Generalis epka:ꝗᷓ ad oẽs catholicos ſcpta ẽ: ad te ppꝛieꝑ tinet:qͥ zelũ fidei aduerſus cũctas hereſes hũs Qꝛigenis ꝓpᷣe: ⁊ Apollinaris diſcipulos adi ſaris.qͥꝝ venenatas radices.⁊ in altũ defixam/ ipietatẽ opᷣs ðs ꝓtraxit in mediũ. At in Alexã dꝛia ꝓdite: in toto oꝛbe areſcerẽt. Scito em fili chariſſime Amalech vſq; ad ſtirpẽ eſſe deletũ: ⁊in mõte Raphadin erectũ tropheum crucis Etem̃ quõ poꝛrectis in altum Moyſi manibꝰ de clericis: li 8 de oalte⸗ rijs pr̃es mõachoꝝ cũ alijs ſanctis ⁊ ↄtinẽtiiſi vincebat Iſrael: ſic dñs ↄfoꝛtauit famulũ ſuũ Theophilum vt ſuꝑ altare eccłe Alexandrine 3 Oꝛigenẽ vexillum poneret. Et impleret᷑ in eo quod dicit᷑:ſcribe ſignum hoc: quia delebo funditus Oꝛigenis hereſim a facie terre cũ ip⸗ ſo Amalech. Et ne videar eadem rurſus itera⸗ re:⁊ ꝓlixioꝛem epiſtolã texere:ipᷣa ad vos ſcp⸗ ta direxi. vt ſcire poſſitis: que nobis ſcripſerit ⁊ q;tum boni vltime etati mee cõceſſerit domi⸗ nus. vt quod ſemꝑ clamabam. tanti pontificis teſtimonio pbaret᷑. Jam autẽ puto ⁊ te alid opis edidiſſe: ⁊ iuxta poꝛem epiſtolam qua te ſuꝑ hac re fueram cohoꝛtatus:elimaſſe libꝛum quem tue lingue hoies legant. Audio em ⁊ ad teriu in latinun. Epla. occidentẽ quoꝛundaz hominũ naufragia pue⸗ niſſe:qui nõ ↄtẽti ꝑditõe ſua volũt plures moꝛ tis hre ꝑticipes.qſi multitudo peccãtiũ ſcelus minuat: vt numeroſitate lignoꝝ maioꝛ gehẽne flamma ſuccreſcat. Sanctos frẽs q̊ tecum ſunt in monaſterio dño ſeruientes. ⁊ tecum ⁊ per te plurimũ ſalutamus. Bimino dilectiſſimo fratri coepo d Epiphanio Theophylus in domi⸗ no *ε–o Salutẽ. Oñs qͥ locutus eſt ad ꝓphetã. Ecce ↄſtitui te hodie ſu p gẽtes ⁊ regna eradicare ⁊ ſuffodere ⁊ diſpde re:⁊ rurſum edificare ac plãtare ſingulis tꝑibꝰ eandẽ: eccłe ſue largit᷑ graʒ:vt integꝝ coꝛpꝰ cõ ſeruet᷑: ⁊ in nullo hereticoꝝꝛ dogmatuũ venena p̃ualeãt. Qð qͥdẽ nũc videmus expletũ. NHam eccła EÆ&pi q nõ hʒ maculã neq; rugaʒ autaliqd iſtiuſmõi: egredientes de cauernis ſuis Oꝛige nis colubꝛos euãgelico enſe trũcauit:⁊ pᷣm Ni trie mõachoꝝ agmẽ ↄtagione peſtifera libera⸗ uit. Nauca g ex his qᷓ geſta ſunt:in gñali epła: quã ad oẽs in cõe direxi: ꝓut patiebat᷑ ãguſtia tpis ↄpᷣhẽdi. DHignatõis tue ẽ q̃ in huiuſcemõi certaminibus ſepe añ nos pugnauit: ⁊ poſitos i1in pelio ↄſolari:⁊ ↄgregare toiius inſule epos: ac ſynodicas litteras tam ad nos qᷓ; ad Cõſtan tinopolitane vꝛbis epᷣm. ⁊ ſi quos alios puta⸗ ueris mittere: vt ↄſenſu oium ⁊ iße Oꝛigenes noĩatim: ⁊ hereſis nefaria ↄdemnet᷑. Didici ei ꝙ calumniatoꝛes vere fidei Ammonius Euſe⸗ bius ⁊ Eutinius nouo ꝓ hereſi furoꝛe bacchã⸗ tes Cõſtãtinopolim nauigarint. vt ⁊ nouos ſi quos voluerint decipiant: ⁊ veteribus ſue im⸗ pietatis ſocijs ↄiũgant᷑.Cure igit᷑ tue ſit: vt cũ ctis epᷣis ꝑ Iſauria atq; Mamphiliã ⁊ ceteraꝝ pꝓuinciaꝝ ꝗᷓ in vicino ſunt: rei oꝛdinẽ pãdas: ⁊ næraʒ (fi dignũ putas )epłaʒ ſubijcias.vt ommẽs vno ſpũ ↄgregati cum vtute dñi nr̃i Jeſu xhi tradamus eos ſathane in interitum impietatis q̊ poſſidet eos.Et vt celeris nr̃a Cõſtãtinopo⸗ lim ſcbᷣta pueniãt: mitte induſtriũ viꝝ ⁊ aliquẽ de clericis: ſicut ⁊ nos de ipᷣis Nytrie mõaſte⸗ mis viris miſimus:qͥ poſſint cunctos in pᷣſenti docere que geſta ſunt.⁊ ſuꝑ oia qſumus:vt im pſas ad dñm fundas pᷣces:qͥ poſſimus etiã in 7 iſto certamine victoꝛiã ↄſequi.Nõ em ꝑua leti cia ⁊ in Alexandria ⁊ ꝑ totã egyptũ ꝓploꝝ coꝛ⸗ da pſuaſit. Ex quo pauci homines electi ſunt: vt pux coꝛpus eccłe ꝑmaneret. Saluto frẽs q tecum ſint. Te plebs que nobiſcum eſt in dño Epiſtola beati Hieronymi pᷣbyteriad The . ophilum epiſcopum. In qua libꝛuz illius ſum⸗ mis landibus effert:excuſans ꝙ celerius nõ vxᷣ Eatiſſimo pape b Theophylo Hieronymus Salutẽ. Ex eo tꝑe quo btitudinis tue accepi eplas:iũcto paſchali libꝛo vſ q; in pñtẽ diẽ: ita ⁊ meroꝛe luctꝰ⁊ ſollicitudie ac diũſis ſuꝑ ſtatu eccłe hincinde rumoꝛibꝰ exagitatꝰ ſum: vt vix volumẽ tuũ potuerim in latinũ ſe ermonẽ vtere Optie em noſti iux veterẽ ſniaʒ nõ eſſe triſtẽ e⸗ loquẽtiã: maxie ſi ad egritudinẽ ai accedat coꝛ poꝛis egritudo.Et hãc ipaʒ epłaʒ febꝛe eſtuãs ⁊ qntũ iã diẽ decũbẽs lectulo nimia feſtinatiõe dictaui:bꝛeuit᷑ indicãs btitudini tue:magnum me laboꝛẽ ſuſtinuiſſe in trãſlatõe eiꝰ:vt oẽs ſen teẽtias pari venuſtate traſferrẽ: ⁊ grece eloquẽ⸗ tie latinũ aliqᷓ ex ꝑte rñderet eloquiũ. In pnci⸗ pio philoſopharis: ⁊ gñalit᷑ agẽs dũ om̃s eru dis: vnü iugulas. In reliqͥs ãt qð vel difficilli⸗ mũ ẽ:rhetoꝛice eloquẽtie iũgis phᷣos:⁊ DSemo ſthenẽ atʒ Platonẽ nob ↄſocias. O qᷓ;ta dicũ⸗ tur in luxuriã: q;tis pconijs extollit ↄtinẽtia ?· de intimis ſapie diſciplinis diei ac noctis:lune curſus ac ſołrõe:mũdi iſtiꝰ natura deſcribit᷑. bãc ipᷣaʒ diſputatõeʒ ad ſcòturaꝝ refers aucto ritatẽ: ne in paſchali libꝛo videaris de ſeculari bus qᷣcqᷓ; fotibꝰmutuatꝰ. Quid plura: In his laudare te vereoꝛ ne aſſentãdi erimẽ incurram Vptimꝰ liber ẽ: a in phis: ⁊ agẽs ſuſceptã cãm abſq; inuidia ꝑſonaxꝝ. vñ obſecro te iaſcas tar ditati etis mee. Ita em̃ ſcẽ ⁊ venerabit Paule 2fectus ſum doꝛmitõe:vt abſq; trãſſatoe huiꝰ libꝛi:vſq; in pñ̃tiaꝝ nihil alið diuini opis ſcrip ſerim. ꝑdidimꝰ em vt ipᷣe noſti repẽte ſolatiuʒ. qð (vt ↄſcie nr̃e teſtis ẽ dñs)nõ vt ppas duci⸗ mus neceſſitates:ᷣ vt ſcõꝝ refrigeria qᷣbus illa ſollicite ſeruiebat. Sctã a venerabił te filia tua Euſtochiũ:q̃ nulla ꝓ mr̃is abñtia recepit ↄſo⸗ latõneʒ:te vniuſa frat᷑nitas ſugliciter ſalutat. Libꝛos qͥs dudũ ſcſiſſe te nũciaſti vłlegẽdos nob: vel vtẽdos traſmitte.Aale in xpᷣo. Pꝛefatio Ruffini pbr̃i Aqᷣlegiẽſis in libꝛos periarchõ Oꝛigenis: in qᷣ dicit ſe lhieronymũ ſmitatũ: qͥ eiuſdẽ Oꝛigenis aliq̃ traduxerat: ⁊ Pntek qa ſide diſcrepat detractatuꝝ. Nota 8 hic pᷣmũ int Hieronymũ ⁊ Ruffinũ exoꝛta eſt 2tetio: cũ callide in ea pfatõe Hieronymi men tio habita crederetur: ſicut mox ſubiecta teſta⸗ 8 mos fratp ſcie ampii uocatos:popoſeiſſe ab aliq;t erudi⸗ tis viris: ⁊ grecaꝝ lr̃aꝝ periti:vt Oꝛigenẽ Ro tur. Epiſtola. XXX manũ facerẽt: ⁊ latinis auribꝰ eũ donarẽt. In ð etiã cũ frat collega vr ab epᷣo Bamaſo de Hcatꝰ:homelias duas de Cãtico cãticoꝝ in la⸗ Epla XxXX tinũ tranſtuliſſet ex greco:ita in illo ope oꝛnate magnificeq; pᷣfatꝰc:vt cuiꝰlegẽdi Oꝛigenem ⁊ auidiſſime ꝑqrẽdi deſideriũ ↄmoueret dicens illiꝰ ale ↄuenire qð dictũ ẽ. Introduxit me rex in cubiculũ ſuũ aſferẽs eũ:qð cũ in ceteris libi⸗ oẽs vincat in Cãticis cãticoꝝ. Etiã ipe ſe vice rit. Pollicet ſane in ipᷣa pᷣfatõe ſe ⁊ ipos in Cã tieo cãticoꝝ libꝛos: ⁊ alios q;plurimos Oꝛige⸗ nis Romanis auribꝰlargituꝝ. Sʒ illevt video in ſtilo ꝓpo placẽs:rẽ maioꝛis gle ſequit᷑:vt pr vbi ſit poti?qᷓ; in᷑pꝛes. Nos rẽ ab illo qͥdẽ ce ptã ſeqmur ꝓbatã: ? nõ eqs eloquẽtie viribꝰ tãti viri oꝛnare poſſumꝰ? dicta. An vereoꝛ:ꝛne vitio meo id accidat: vt vir quẽ ille alteꝝ poſt apłos eccte doctoꝛẽ ſcie acſapie merito cõpꝛo⸗ bauit: inopia ſermonis nri longe ſe inferioꝛ v¶R. deat᷑. Qð ego ſepe ↄſiderãs reticebã:nec dep⸗ catibꝰme frequẽter in h̊ opus fratribꝰannuebã Sʒ tua vis fideliſſime frat᷑ achari:tãta eſt: cui obſiſtere ne impitia qͥdeʒ põt: ꝓpt᷑ qð nete Vltra tã grauẽ paterer exactoꝛẽ.etiã 3 ꝓpoſuũ meiũ ceſſi.ea tñ lege atq; oꝛdine:vt qᷓtũ fieri po teſt:interpᷣtãdo ſeq̃r regulã pᷣdeceſt. . Eteiꝰpᷣ cipue viri: euius ſuꝑius fecimus mẽtõeʒ:qͥ cuʒ vltra.Lxx.libellos Oꝛigenis:q̃ͥs homeliticos aſpellauit: aliq;tos etia de tomis in apłim ſcrip tis trãſtuliſſet in latinũ:in qͥbus cũ aliqᷓ;ta offe⸗ dicula inueniant᷑ in greco:ita elimauit oia int᷑⸗ p̃ᷣtãdo atq; purgauit: vt nihil in illis qð a fide nr̃ᷣa diſcrepet latinus lectoꝛ inueniat:hũc etiaʒ nos I nõ eloquẽtie viribus diſcipline tñ regu⸗ lis inq;tũ poſſumus: ſeqͥmur: obſeruãtes.ſ.ne ea qᷓ in libꝛis Oꝛigenisa ſeipᷣo diſcrepãtia inue niunt᷑ atq; g̃ria ꝓferamus: cuius diuerſitatis cãʒ plenius tibi in apologetico: quẽ Ramphy lus ꝓ libꝛis ipius Oꝛigenis ſcpᷣſit:edidimꝰ bꝛe uiſſimo libello ſuꝑaddito:in qͥ euidẽtibꝰ vt ar⸗ bitroꝛ ꝓbamẽtis coꝛruptos eſſe in q́;plimis ab hereticis ⁊ maliuolis: libꝛos eius oñdimus: æ iſtos pᷣcipue qͥs nũc exigis vt interpᷣter.i. .piar chõ:qð de pᷣncipijs vel de pᷣncipatibus dici po teſt:qͥ ſunt reuera alias ⁊ obſcuriſſimi ⁊ difficil limi. De rebus em ibi talibus diſputat: in bꝰ phi oi ſua etate ↄſumpta nihil inuenire potue⸗ rũt. Hic vo nr̃ q;tũ potuit egit: vt creatoꝛis ſi⸗ dẽ ⁊ creataꝝ reꝝ rõnẽ: quã illi ad ipietatẽ trax⸗ erũt:ad pietatẽ ipe ouerteret. Sicubi gnos in libꝛis eius aliqͥd ̊ id inuenimus:qð ab eo in ce teris locis fidelit᷑ de trinitate fuerat deſinitum: veluti adulteratũ h̊ ⁊ alienũ:aut pᷣtermiſimus aut ᷣm eã regulã ꝓtulimꝰquã ab ipᷣo frequent ſnuenimꝰ affirmarꝗ. Si qᷓ ſane velut ꝑitis iaʒ ſciẽtidꝰloquẽs:dũ bꝛeuit᷑ trãſire vult obſcuriꝰ ꝓtulit: vt maniſeſtioꝛ fieret locꝰ ea q̃ ð ipᷣa re in alijs eiꝰlibꝛis aꝑtiꝰ legeramꝰ adiecimꝰ explana tioni ſtudẽtes:nihil tn nrjm diximꝰ. Sʒ licet in ? Gr lisſec cinßf füſecin deritipt⸗ teritͤtu⸗ arcolu ötzt⸗ Npſee Jale velleaun ieſtoꝛata feaotsen boloa heredita 1 wbiige moꝛiekn fatnein ſoyln emidati ſenſuüdif ſoresobſa Pmee Mmngnn mdeam gA. 9 florchoſ. Etqmin. lhomouè nus:ſuſpi nulta ölib. lilſdenoſt Nöbälen Ntanpop⸗ Gigenisa dristuoſe fecpinepol henliee alciregn Nczonicas. wetdeztaci leſtltürete Ouincecnin den Aoologi paſtan hon dogmna duneprere n Alius ultuoſde mcnenvi Epil = =ꝛ,, — S= — . S= Sfantpeme Hachen int honpptin Me ii nerplchiüfen deeſſer ei = = -= — = nus niigi — ☛ ls:gsbonchi⸗ omisincinen buscinint⸗ acdinmuut⸗ hümnis t zmnumninn 6Dicphetfſec⸗ U: enintte Sodiawinrn . . iusierfünn⸗ gl ſchcrecdintn eſeinhpens einscicins ninninien napanud, bamfngl tsdipkrni linent en At Nentaſe — — — — —. = * jgeuidend 1 Fo. xenH Tractatus III Epiſtola XXXII alijs locis dicta ſua tñ reddimus. lhoc ãticcir⸗ co in pᷣfatõe ↄmonui:ne foꝛte calũniatoꝛes ite⸗ rũ ſe criminãdi putarẽt inueniſſe materiã:ſᷣ vi⸗ derit ipi qͥd ꝑuſi ⁊ ↄtẽtioſi hoies agãt. Nob in⸗ teri tãtus labo::ſi mñ oꝛãtibꝰ vobᷣ ðs iuuerit.ic⸗ circo ſuſceptꝰẽ.nõ vt calũnioſoꝝ oꝛa(qð fier ñm poöt: lʒ foꝛte etiã h̊ͥ ðs faciet clauderemus. Sʒ vt ꝓficẽ ad ſcia⸗ʒ reꝝ volẽtibꝰmateriã pᷣberemꝰ Illud ſane hoieʒ qͥ hos libꝛos vel deſcpᷣturꝰ eſt vel lecturꝰin ↄſpectu dei pr̃is ⁊ filij ⁊ ſpũſſci cõ teſtoꝛ atq; ↄuenio: ꝑ futuri regni ſidẽ.ꝑ reſur⸗ rectõis ex moꝛtuis ſacrm: p illũ pᷣpatꝰ ẽ dya- bolo ⁊ ãgeł ſuis et᷑nũ ignẽ:ſic nõ illũ locũ erna hereditate poſſideat:vbi ẽ fletꝰ ⁊ ſtridoꝛ dẽtiũ ⁊ vbi ignis eoꝝ ns eriinene vmis eoꝝ non moꝛiet᷑ ne qͥs addat aliqd emẽdatũ vel nõ diſtinctũ codicẽ nõ habeat:ne ſenſuũ difficultas:ſi diſtinctꝰ codex nõ ſit:ma⸗ ioꝛes obſcuritates legẽtibus generet. NPãmachij ⁊ Oceani ad bim hieronymuʒ pbrm ↄmonẽtiũ: vt de callida Ruffini interpᷣ⸗ tatõe ⁊ mentõe illius in pᷣfatõne habita ſe pur⸗ get. Lnetii Aite 8 eeier fribus ſchedulas N detulit:qᷓ Oꝛigenis volumẽ qð Pe riarchõ ſcribit᷑.in latinũ ſermonẽ vᷣſum tenerẽt Et qm̃ in his multa ſunt: q̃ tenuitatẽ nr̃i inge⸗ nij pmouẽt:q̃q; minꝰ catholice dicta exiſtima⸗ mus:ſuſpicamur etiã ad excuſatõneʒ auctoꝛis multa ð libꝛis eiꝰ eẽ ſubtracta:q̃ aꝑtã ipietateʒ eiuſdẽ mõſtrare potuiſſent:q̃ſumꝰ pᷣſtãtiã tuaʒ vt h̊ ſpãlit᷑ nõ tã nobᷣ qᷓ; vniũſis:qͥ in vꝛbe hitãt ꝓfectuꝝ opꝰdigneris ipẽdẽ vt ſupꝛadictũ libꝝ Oꝛigenis ad fidẽ: quẽadmodũ ab ipᷣo auctoꝛe editꝰ ẽ:tuo ſermone manifeſtes:⁊ q̃ a defenſo⸗ re eiꝰ in᷑pollata ſunt: ꝓdas. Et q̃ etiam in his ſchedulis:q̊s ad ſcitatẽ tuã direximꝰ:vel ↄ ca⸗ tholicã regulã:vel iꝑite edita ſunt: redarguas atq; ↄuicas.Sane ſubtilit᷑ in pᷣfatõne oꝑis ſui mentõeʒ tacito noie tue ſcitatis expᷣſſit: qð a te ꝓmiſſum opꝰ ipᷣe ↄplerit: illud obliq̃ agẽs etiã te ſiłi rõne ſentire. Purga ̊ ſuſpitões hoĩm:⁊ ↄuince criminãtẽ:ne ſi diſſilaueris:ↄſentire vi dearis. Apologia beati Hieronymi ad eoſdem re- ſponſiua. In qua docet ſe Oꝛigenis doctrinaʒ non dogma ſectatum. Docetq; illum ita legen dum: vt exceptis bonis contraria fidei reſpuã⸗ tur. Illius quoq; erroꝛes detegit:⁊ pᷣfationem tationem vitioſam damnat. Spiſtolla XxXII in libꝛos Periarchon carpit: illoꝛumq; interpᷣ js add huic ſchture:ne aufe rat:ne inſerat:ne imutet.ſᷣ ↄferat cũ exẽplarib¶ꝰ vñ ſcbᷣſerit:⁊ emẽdet ad lr̃aʒ:⁊ diſtiguat.⁊ non ule quas s miſiſtis:honoꝛiſica me affecẽ ↄtu mnmnmelia:ſic igeniũ pᷣdicãtes vt fidei tollerẽt vitatẽ. Et qꝛ eadẽ ĩ Alex andria æ Rome⁊ in toto pene oꝛbe boni hoies ſup meo noie iactare ↄſueuer̃t:⁊ tm̃ me diligũt vt ſine me heretici eẽ ñ poſſint:omittã ꝑſonas: rebꝰtm ⁊ crimibꝰrñdebo. Neq; em ꝓdeſt male dicẽtibꝰ remaledicẽ: ⁊ aduſarios taliõe moꝛde cui pcipit᷑ malũ ꝓ malo nõ reddẽ:ſᷣ vincẽ i bo⸗ no malũ:ſaturari obpꝛobꝛijs: ⁊ alterã vberãti 5pbẽ maxillã. Obijciut mihi äre Oꝛigenẽ aliqñ laudaueri. Mi falloꝛ: duo loca ſunt:in bus eũ laudaui. pᷣfatiũcula ad Damaſum in homelijs Cãticis cãticoꝝ: ⁊ ꝓhemiũ in libꝛo hebꝛaycoꝝ9 noĩm. Quid ibi ð dogmatibꝰ eccłe ðꝛ: Quid ð pr̃e ⁊ filio ⁊ ſpũſcõ: Quid ð carnis reſurrectõe qd ð aie ſtatu atq; ſubſtãtia: Siplex interpta⸗ tio atq; doctrina ſimplici voce laudata ẽ.nihbi U ibi ð ſide. nihil ð dogmatibꝰↄpᷣhẽſum ẽ. M0, 0 talis tm̃ tractat᷑ locꝰ⁊ allegoꝛie nubilũ ſerẽa ex poſitõe diſcutit᷑. Laudaui int᷑pᷣtatõeʒ:nõ dog⸗ matiſtẽ: igeniũ: ñ fidẽ. pᷣm nõ apłlin. Qð ſi vo lũt ſuꝑpx Oꝛigenẽ meüũ ſcire iudiciũ: legãt iĩ eccka ſten ↄmẽtarios. replicent in epła ad Epheſios tria volumia: ⁊ intelligẽt me ſꝑ eiꝰ dogmatibꝰ ƷZhiſſe. Que ei ſtulticia ẽ:ſic alicuiꝰ laudare do ctrinã: vt ſeajr ⁊ blaſphemiã: Et btũs Cypᷣanꝰ Tertulliano mgo vtit᷑ vt eiꝰſcbta ꝓbat.Cũq; eruditi ⁊ ardẽtis delectet᷑ ingenio: Mõtanuʒ cũ eo Maximillãq; nõ ſequit᷑. Foꝛtiſſimos li⸗ bꝛos ʒ̊ Poꝛphyriũ ſcribit Apollinaris. Eccła ſticã pulchꝛe Euſebiꝰ hyſtoꝛiã texuit. alt eoꝛuzʒ dimidiatã xpᷣi introducit economiã: alt ipieta⸗ tis Arrij apꝑtiſſimꝰ ꝓpugnatoꝛ ẽ. AUe inqᷣt Eſai as:qͥ dicũt bonũ malũ: ⁊ malũ bonũ:⁊ qͥ faciũt amaꝝ dulce:⁊ dulce amaꝝ:nec boĩs adũſario⸗ rũ ſi honeſtũ qd habuerit detrahẽdũ ẽ necami coꝝ laudãda ſunt vitia: ⁊ vnũqðq; ñ ꝑſonaꝝ: ſ reꝝ põdere iudicãdũ ẽ᷑. Moꝛdet᷑ ⁊ Lucilius ʒð incõpoſito currat pede ⁊ tñ ſales eiꝰlepoſq; laudant᷑.dũ eſſem iuueis miro diſcẽdi ferebar ardoꝛe.nec iux qͥrũdã pᷣſumptõʒ:ipᷣe me docui Apollinarẽ Laodicenũ audiui Antiochie fre⸗ quent᷑ ⁊ colui.Et cũ me in ſctis ſcᷣturis erudi⸗ ret nũqᷓ illiꝰ ↄtẽtioſum dogma ſuſcepi. Jã ca⸗ nis ſpargebar caput:⁊ mgrm potiꝰ qᷓ; diſcipu⸗ lũ decebat.ꝑrexi tñ Alexãdriã:audiui Didy⸗ mũ: in młtis ei gras ago.qð neſciui didici: qð ſciebã illo docẽte ñ ꝑdidi. Putabãt me hoĩes finẽ feciſſe diſcẽdi. veni rurſum Hieroſolymã⁊ Bethleẽ. qͥ laboꝛe:qͥ pᷣcio barabanũ nocturnũ habui pᷣceptoꝛẽ:Tiebat em iudeos:⁊ mihi al⸗ teꝝ exhibebat Nycodemũ:hoꝝ oim frequent in opuſcułmeis facio mẽtõeʒ.Certe Apollian ⁊ Bidymi int᷑ ſe dogma zriũ eſt. Rapiat me vtraq; turma diuſuʒ altriſecꝰ:qꝛ mgrm vtrũq; fiteoꝛ.ſi expedit odiſſe homies:⁊ gẽtes aliq̃s deteſtari:miro odio aùſoꝛ ↄciſionẽ. vſq; hodie em̃ ꝑſequunt᷑ dñm nr̃Um Ihm xpᷣm in ſynagogl ſathge. Obijciat mihi qſpiã:cur hoĩeʒ iudeuʒ habueri pᷣ̃ceptoꝛẽ. Et audet qͥdaʒ pferre lr̃as meas ad Opdimũ q̃ſi ad mgrjm. Srãde crimẽ dlſcipuli: ſi hoieʒ eruditũ ⁊ ſenẽ magrm dixeri Et tñ volo inſpicẽ ipᷣaʒ epłaʒ:q tãto tpe in calũ nis reſeruata ẽ. Nihil pᷣter honoꝛẽ ⁊ ſalutatio⸗ nẽ ↄtinet: iepta ſunt hec ⁊ friuola. Arguite po tius vbi hereſim defenderi: vbi pꝛauũ Oꝛige⸗ e Elſaie in qͥ duo ms dogma laudaueri in lectiõ ſeraphi clamãtia deſcribunt᷑:illo interpᷣtate fi⸗ liũ ⁊ ſomſcm̃.nõne ego deteſtãdã expoſitõʒ in duo teſtã mutaui: habet᷑ liber in manibus añ xxx. anos editꝰ.tot opuſcula mea: ⁊ maxie cõ⸗ mẽtarij iu opoꝛtunitatẽ locoꝝ: gẽtilẽſ. ectã la⸗ cerãt.qð aũt oponũt ↄgregaſſe me libꝛos. ſ. il⸗ lius ſuꝑ cũctos hoĩes:vtinã oim tractatoꝝ ha berẽ volumia:vt tarditatẽ igenij eruditõis di⸗ ligẽtia ↄpenſarẽ. Cõgregraui libꝛos eiꝰfateoꝛ. Et ideo erroꝛes nõ ſeqͥr:qꝛ ſcio vniũſa q̃ ſcbᷣſit. Credite exꝑto.q̃ſi xianꝰ:xpᷣianis loqr. vene⸗ nata ſunt illiꝰdogmata aliena a ſcpᷣturis ſcis vi ſchturl faciẽtia.legi inqᷓ; legi Oꝛigenẽ. Et ſi in legẽdo crimẽ ẽ:fateoꝛ.⁊ nr̃m marſupiũ Alexã⸗ dꝛine charte euacuauer̃t. Si mihi credit Oꝛi⸗ geniſta nũqᷓ; fui. Sinõ creditis nũc eſſe ceſſaui qð ſi nec ſic adducimi ad fideʒ: ↄpellitis me ad defenſionẽ mei.) Amaſiũ vrm ſcribẽ: vt ſi nõ creditis negãti: credatis ſaltẽ accuſanti. Sʒ li⸗ bẽtiꝰ mihi errati credit᷑ qᷓ; coꝛrecto. Nec mirũ. putant em me ſuũ eſſe μυ¼σuV: 27 ppter giales ⁊ luteos:nolle palam dogmata cõſiteri. JIpoꝝ em̃ decretũ ẽ:nõ facile margaritas ante poꝛcos mittẽdas:nec dãdũ ſcm̃ canibꝰ.Et cuʒ Bauid dicẽ. Abſcõdi in coꝛde eloqͥa tua:vtnõ peccẽ tibi.Et in alio loco ſuꝑ iuſto.q̃ loquit᷑ in ꝗt vitatẽ cũ ꝓxio ſuo.i.cũ ijs q domeſtici fidei ſunt. Ex qͥ volũt intelligi:nos qͥ necdũ inijciati ſum⸗ debẽ audire mẽdaciũ:ne ꝑuuli atq; lactẽ tes ſolidioꝛis cibi edulio ſuffocemur. Qõð ãt p⸗ iurioꝝ atq; mẽdacij int᷑ ſe oꝛgijs federent᷑ ſext ſtromatũ liber: i qͥ Platonis ſnia nrjm dogma ↄponit:pleniſſime docet.Quid igit᷑ faciã⸗ Ne gẽ me eiuſdẽ dogmatis eſſe. Nõ credunt:ride⸗ buũt ⁊ dicẽt.domi nob iſta dicunt᷑. Faciã qð ſo lũ cauẽt:vt ſacra eoꝝ atq; myſteria in pbᷣlicum ꝓferã:⁊ oĩis pꝛudentia eoꝝ:q̃ nos ſimplices lu⸗ düt in ꝓpatulo ſit.Et qͥ negati voci nõ credũt: credãt ſaltẽ arguẽti ſtilo.oc em vel maxie ca uẽt:ne qñ auctoꝛẽ ſuũ eoꝝ ſebta teneant᷑:faci le dicũt cũ iuramẽto: qð poſtea alio ſoluãt ꝑiu rio.A ſubſcptõe tergiuſant᷑: q̃runtq; ſuffragia aliꝰnõ poſſum inq̃t dãnare qð nẽo dãnauit:ali us nihil ſuꝑ h̊ a pribꝰ ſtatutũ cẽ.vt dũ totiꝰ oꝛb ꝓuocat᷑ auctoꝛitas ſubſcribẽdi neceſſitas diffe rat᷑.Quidã Cõſtatius.Quõ inqͥt dãnabimus qð ſynodus Nycena nõ tetigit:Aue em dãna uit Arriũ:dãnaſſet vtiq; ⁊ Oꝛigenẽ:ſi illiꝰ do⸗ genata repꝛobaſſet.ſ.vno medicamie oẽs ſimł moꝛbos debere curari.Et iccirco ſpũſſcti negã da maieſtas cẽ: qꝛ in illa ſynodo ſuꝑ ſubſtantiã eiꝰſilẽtiũ fuit. De Arrio tũc non ð Oꝛigene q̃⸗ ſtio fuit. De filio nõ de ſpũſcõ ↄfeſſi ſunt qð ne gabat᷑: tacuerũt de qͥ nemo q̃rebat.qᷓqᷓ; latẽter Oꝛigenẽ fontẽ Arrij ꝑcuſſerũt. Dhãnãates eniʒ eos ꝗᷣ filiũ de pr̃is negãt eſſe ſubſtãtia:illũ pari ter Arriũq; dãnauerũt. Alioqͥn h̊ͥ argumento nec Valẽtinus nec Martion nec Cathaphꝛy ges nec Manicheus dãnari debẽt: qꝛ ſynodꝰ Nycena eos nõ noĩat:qͥs certe añ ſynodũ fuiſ⸗ ſenõ dubiũ ẽ.Qõ ſi qñ vꝛgeri ceꝑint:⁊ aut ſub ſcribẽdũ eis fuerit: aut exeũdũ de eccła: miras ſtrophas videas. Sic vba tꝑant:ſic oꝛdinẽ v⸗ tũt: ⁊ ambigua q̃q; ↄcinũt.vr noſtrã ⁊ aduerſa rioꝝ ↄfeſſionẽ teneat:vt alit᷑ hereticus:alit᷑ ca⸗ tholicus audiat.q̃ſi nõ eodẽ ſpũ ⁊ Apollo del⸗ phicus atq; Loxias oꝛacula cecinerit Creſo æ NPyrrho diuerſis tꝑibus:ſᷣ pari illudẽtes ſtro pha.Exempli cã pauca ſubijciã. Credimus in quiũt reſurrectõeʒ futurã coꝛpoꝝ.lhoc ſi bene dicat᷑:pura ↄfeſſio ẽ. Sʒ qꝛ coꝛꝑa ſunt celeſtia ⁊ terreſtria:⁊ aer iſte ⁊ aura tenuis iuxta natu⸗ rã ſuã coꝛꝑa noĩant᷑:coꝛpus ponũt nõ carnem vt oꝛthodoxus coꝛpus audiẽs carnẽ putet. he reticus ſm̃ recognoſcat. ec ẽ eoꝑꝝ pᷣma deci⸗ pula.q̃ ſi depᷣhenſa fuerit inſtruũt alios dolos innocetiã ſimulat:⁊ malitioſos nos vocant ⁊ qſi ſimpir credẽtes aiũt. Credimus reſurrectio nẽ carnis.oc vo cũ dixerint: vulgus idoctũ putat ſibi ſufficere: maxie qꝛ idip̃m ⁊ in ſymbo lo credit᷑. Interroges vltra:circuli ſtrepitꝰ cõ⸗ mouent᷑:fautoꝛes clamitãt.Zludiſti reſurrecti⸗ onẽ carnis.QAuid q̃ris ãplius: Et in půſuʒ ſtu dijs ↄmutatis nos ſycophãte:illi ſimplices ap pellant᷑.Qð ſi obduraueris frontẽ:⁊ vꝛgere ce peris:carnẽ digitis tenẽs: an ipᷣaʒ dicãt reſur⸗ recturã:q̃ cernit᷑:q tãgit᷑:q incedit:⁊ loqᷣt. ꝛi mo ridẽt:deinde ãnuũt.dicẽtibuſq; nob: virũ capillos ⁊ dẽtes: pectus ⁊ vẽtrẽ: manus ⁊ pe⸗ des: ceteroſq; artus ex ĩtegro reſurrecti o exhi⸗ beat. Tüc vo riſu ſe tenere nõ pñt:cachinnoq; oꝛa ſoluẽtes:tõſoꝛes nobᷣ neceſſarios ⁊ placen⸗ tas ⁊ medicos ac ſutoꝛes ingerũt. Altroq; int⸗ rogãt: vtꝑ credamus ⁊ genitalia vtriuſq; ſexꝰ reſurgere. nr̃as genas hirtas:feiax leues foꝛe: ⁊ habitudinẽ coꝛꝑis ꝓ maris ac feie diſtinctio ne diuerſam. Qõ ſi dederimus:ſtatim expetũt vuluã ⁊ coitum.⁊ cetera q in ventre ſunt:⁊ ſub . paͤreſn eeſnebii 3ognn⸗ omi ſwion⸗ ſermone. zöborn leten n, Pbudei Elgs fngleco⸗ anioigel ſcach ſtapßs⸗ fii gern genataig ſao: qoin gelegeri feſecni., pietateno oloäſin nitcon es⸗ s. ſepee ptiorik tagu fuſrai fuitinit⸗ hegati. daſtiino⸗ pooei⸗ au ſetingeniũ Eloplo ee Laarit Denerian feſucgpcod 1gſfcadö öͤran QA iutonie⸗ ſnegefupio Noppmnie ſeylizfann enitvosin miifaci, dehpltcörzi lumenigen ſue hl ſfiungzil Paud Cejeret nſce eccke Mchäͤtio dOagene iticace —— W lnaß⸗ eſtudſe Otung etiin nſtcift .Dinitgseg äirlin Pörgnn iner Luhpen Nchingeſnod tüſpnocdiftlſ⸗ nntauſ⸗ ideecknmins nſconid⸗ notritadnan haeiasiten ür lodee ckcinei ch ailllosaesſr ci. Creiimsin Nhor hetſt Cpeinaiſ Speninanen öaniguabe Neiterznude⸗ tnü hd zeeN lmmsrtimeen ne ggeſcan Pöntuſnn mwiſtptai Zuſtinimnu⸗ Einhiizt⸗ ellſrolasep fenennete⸗ 1ijdrüi⸗ urtc itnicneb: ennns entontgbekt ſo eR, aelns aeithme, aumnil, fürl iot ſint otinen Imii Tractatus III E vẽtre: ſingula mẽbꝛa negãt. ⁊ copus qð ↄſtat ex mẽbꝛis:dicũt nõ reſurgere.Nõ ẽ huiꝰtẽꝑis 3 dogma ꝑpuͦſum rhetoꝛicũ iactare ſermonem. Nõ mihi diues Cyceronis lingua ſufficiet: nõ feruẽs Demoſthenis oꝛõ alĩe: vt poſſim iplere ſermonẽ.ſi veli hereticoꝝ fraudulẽtias ꝓdere. qͥ vbotenꝰreſurrectõeʒ fatẽtes:aĩo negat.So⸗ lẽt em muliercule eoꝝ mãmas tenẽ:ventri ap⸗ plaudẽ:lũbos ⁊ femoꝛa ⁊ puras attrectare ma xillas:⁊ dicere.Quid nobᷣ ꝓdeſt reſurrectio:ſi fragile coꝛpus reſurget: Tpe future reſurrecti onis ãgeloꝝ hẽbimus natura. dedignant᷑ vide licet cũ carne ⁊ oſſibus reſurgẽ:qbus reſurrex⸗ it ⁊ xpᷣs.Sʒ fac me erraſſe in adoleſcẽtia ⁊ phᷣo rũ.i.gẽtiliũ ſtudijs eruditũ:in pncipio fidei do gmata ignoꝛaſſe xpᷣiana:⁊ B; putaſſe in apoſto⸗ lis: qð in Pythagoꝛa ⁊ Platone ⁊ Empedo⸗ cle legerã. Cur ꝑpuuli in xp̃o atq; lactẽtes erro⸗ rẽ ſemi: Cur ab eo ipietatẽ diſcitis:qͥ necduʒ pietatẽ nouerat: Scdða poſt naufragiuʒ tabula ẽᷣ:culpã ſimpłr ↄſfiteri.Imitati eſtis erratẽ:imi tami ⁊ coꝛrectũ. Errauimꝰiuuenes:emẽdemur ⁊ ſenes. Jũgamꝰ gemitꝰ: ⁊ lachꝛymas copule⸗ mus. ploꝛemꝰ ⁊ ↄnᷣtamur ad dñm:qͥ fecit nos. nõ expectemꝰ pniaʒ dyaboli Vana ẽ illa pᷣſum ptio:⁊ in gehẽne trahẽs ꝓfundũ.h̊ aũt credit vita:aut amittit᷑. Si Oꝛigenẽ nũqᷓ; ſecutꝰ ſum fruſtra ifamare me cupitis.Si diſcipulus eius fui:imitami penitẽtẽ.Creditis ↄfitẽti:credite⁊ negãti. Si iſta vt ais inqͥt noueras: q̃re eũ lau⸗ daſti in opuſcuł tuis: Et hodie laudarem:niſi vos eiꝰlaudaretis erroꝛes.Non mihi diſplice⸗ ret ingeniũ:niſi buſdã etiã placeret impietas. Et apls pᷣcipit oĩa legẽtes:q̃ bõa ſunt retinen⸗ tes. Lactãtiꝰ in libꝛis ſuis ⁊ maxie in epłis ad Bemetrianũ ſpũſſcĩ oĩo negat ſubſtãtiã ⁊ erro re iudayco dicit eũ ad preʒ referrivel ad filium ⁊ ad ſciſcatõeʒ vtriuſq; pſone ſub eiꝰnomie de möſtrari. Quis mihi intdicere põt: ne legã in⸗ ſtitutionũ eiꝰ libꝛos:qͥbus ↄ gẽtes ſcpᷣſit foꝛtil⸗ ſime:qꝛ ſuꝑioꝛ ſnia deteſtãda ẽ: Apollinaris ᷣ Poꝛphyriũ egregia ſcpᷣſit volumia. ꝓbolabo rẽ viri:lʒ fatuũ in pleriiq; dogma ↄtemnõ.ↄfi⸗ temi ⁊ vos in qbuſdaʒ errare Oꝛigenẽ: ⁊ vim vltra ñ faciã. Dicite eũ male ſenſiſſe ð ſilio:peiꝰ de ſpũſcõ:aiaꝝ ð celo ruinas impie ꝓtuliſſe:re ſurrectõeʒ carnis vbo ↄfiteri:ceteꝝ aſſertõe de ſtruere.poſt multa ſecula atq; vnã de oibus re ſtitutiõeʒ:idipᷣm foꝛe Gabꝛielẽ:qð dyabolum Naulũ qð Cayphã:vgines qð ꝓſtibulas.Cũ hec reieceritis: ⁊ q̃ſi cẽſoꝛia vᷣgula ſeꝑaueritis afide eccłe: tuto legã cetera.nec venena iã me⸗ tuã:cũ ãtidotũ pᷣbibero:nõ mihi nocebit: ſi dix ero Oꝛigenes:cũ in ceteris libꝛis oms vicerit: in Cãtica canticoꝝ ipᷣe ſe vicit: nec foꝛmidabo ſniaʒ:qꝛ illũ doctoꝛẽ eccłaꝝ quõda adoleſcẽtu⸗ piſtola „ . Ius noiaui: niſi foꝛte accuſare debui: cuius ro⸗ gatus opuſcula trãſferebã: ⁊ dicere in ꝓlogo 5 cuius interp̃ᷣtoꝛ libꝛos hereticus ẽ.Caue lectoꝛ ne legas:fuge viperã. Aut ſi legẽ volueris:ſci= toa malis hoibus ⁊ hereticis coꝛrupta eẽ:que trãſtuli: qᷓqᷓ; timere non debeas. Ego em oĩaq vitiata fuerũt coꝛrexi:̊ ẽ alijs vbis dicẽ: ego q̊ interpᷣtoꝛ catholicus ſum.̊ quẽ interpᷣtoꝛ he reticus ẽ.Deniq; ⁊ vos ſatis ſimpłr ⁊ ingenue nõ malitioſe:pui.ſ.pẽdẽtes pᷣcepta rhetoꝛica aßſtigias oꝛatoꝝ:dũ libꝛos eius qc ρúορποον hereticos ↄfitemi: ⁊ in alios crimẽ traãſferrevul tis:inieciſtj legẽtibus ſcrupulũ: vt totã aucto⸗ ris vitã diſcuterẽt. Et ex ceteris libꝛis eiꝰ pie⸗ cturã pñtis facerẽt qſtionis. Ego callidus qui emẽdaui:ſilẽs qð volui: ⁊ diſſilans crimia:nõ feci inuidiã criminoſo. ZHiũt ⁊ medici grandes moꝛbos nõ eſſe curãdos: ᷣ dimittẽdos nature ne medela langoꝛẽ exaſꝑet.Cẽtũ qͥnãginta an⸗ ni ꝓpe ſunt:ex qͥ Oꝛigenes moꝛtuus eſt Tyri. QAuis latinoꝝ auſus ẽ vnqᷓ; traſferre libꝛos eiꝰ de reſurrectõne: Periarchõ: Stromatheas⸗ Quis ꝑ infame opus ſeipᷣm voluit infamari⸗ Nec diſertioꝛes ſumꝰ ylario: nec fidelioꝛes AVictoꝛino.qͥ eius tractatus nõ vt interpᷣtes:b vt auctoꝛes ꝓpꝛij opꝑis trãſtulerũt.Nuꝑ ſctũs Ambꝛoſius ſic Hexamerõ illiꝰↄpilauit: vt ma gis Hypoliti ſnias Baſilijq; leiref. Ego ipᷣe —☛ cuiꝰ emulatoꝛes eẽ vos dicitis: ⁊ ad ceros tal⸗ pe:capꝛeaꝝ in me oculos poſſidetl: ſi malo aio fuiſſem erga Oꝛigenẽ:intpᷣtatus eſſem hos ip⸗ ſos:qͥs ſupꝛa dixilibꝛos:vt mala eius etiã lati⸗ nis nota facerẽ: ſᷣ nũqᷓ; feci: ⁊ młtis rogãtibus acqͥeſcere nolui. Mõ ei ↄſueui eoꝝ inſultare er⸗ roꝛibus:q̃ꝝ miroꝛ ingenia. Jpe ſi adhuc viue⸗ ret Oꝛigenes:iraſceret᷑ vob fautoꝛibꝰ ſuis.Et cũ Jacob diceret:odioſuʒ me feciſtis in mũdo. Ault aliqͥs laudare Oꝛigenẽ: Laudet vt lau⸗ do. Magnꝰ vir ab infantia: ⁊ vere martyris fi lius Alexãdrie eccłaſticã ſcholã tenuit. Succe dẽs eruditiſſimo viro Clemẽti pbro:volupta⸗ tes in tm fugit vt zelo dei:vᷣ tñ nõ ſᷣm ſciam: vt ferro trũcaret genitalia. Calcauit auaritiã: ſcpᷣ turas mẽoꝛit᷑ tenuit.Et in ſtudio explanatiõis eax:diebus ſudauit ac noctibꝰ. Mille⁊ eo am plius tractatꝰqͥs in eccła locutus ẽ:edidit.inũe rabiles pᷣtea ↄmẽtarios qͥs ipᷣe apellat tomos Et qͥs nũc pᷣteo.ne videar opeꝝ eiꝰindicẽ texe⸗ re. Quis nr̃m tãta põt legere:qᷓta ille ↄſcripſit Quis ardẽtẽ in ſcpturis aium nõ mirer᷑:.Qõð ſi q̃̊s Judas ʒelotes apoſuerit nob erroꝛes eius audetliber. Interdũ magnus doꝛmitat Homerus Aeꝝ opi longo fas ẽ obreꝑe ſomnum. Et igſcere.nõ imitemur eiꝰ vitia:cuius vᷣtutes nõ poſſumꝰ ſeqͥ. Errauerũt in ſide alij:tã greci 2 ☚ Pars qᷓ; latini:qͥꝝ nõ neceſſe ẽ pferre noĩa:ne videa mur eũ nõ ſui merito: ſ alioꝝ erroꝛe defẽdere. Hocñ ẽ inqͥes excuſare Hꝛigenẽ:ſᷣ accuſare ce teros:pulchꝛe:ſi eũ erraſſe nõ dicerẽ:ſi in fidei pꝛauitate: ſaltẽ apyłm Paulũ vel ãgelũ de celo audiẽdũ crederẽ.Nũc vo cuʒ ſimpir erroꝛẽ eiꝰ fatear:ſic legã vt cełos:qꝛ ſic errauit vt ceteri. Sʒ dicas:ſi multoꝝ cõis ẽ erroꝛ:cur ſolũ ꝑſeq mini: Quia vos ſolũ laudatis vt apłm. tollite amoꝛis Oxe OXnV: 7 nos tollimꝰ odij mag- nitudinẽ. Ceteroꝝ vitia de libꝛis ſuis ad hͥ tm xcerpitis:vt huiꝰ defendatis erroꝛẽ.Oꝛigenẽ ic fert in celũ:vt nihil eũ erraſſe dicatis.qͥſqͥs es aſſertoꝛ nouoꝝ dogmatũ:q̃ſo tevt ꝑcas Ro mManis auribꝰ:pcas fidei:q̃ apli voce laudata ẽ Cur poſt qdringẽtos ãnos dock nos niter: qd añ neſciuimꝰ:Cur ꝓfers in mediũ:qð CPetrꝰ⁊ OTaulus edere noluerũt: Aſq; ad hũc diẽ ſine iſta doctria mũdus xpᷣianus fuit. Illã ſenex te nebo ſidẽ:in q̃ puer natꝰ ſum. eluſiotas nos aſpellãt:⁊ luteos aĩialeſq; ⁊ carneos:ꝙ nõ reci⸗ piamꝰea q̃ ſoũs ſunt:illi.ſ.Hieroſolymite:qͥrũ m'r in celo c.Hõ ↄtẽno carnẽ:in q̃ xpᷣsnatus ½ ⁊ reſurrexit.HNõ deſpicio lutũ qð excoctũ in te ſtam puriſſimã regnat in celo. Et tñ miroꝛ:cur carni detrahẽtes viuãt carnalit᷑:⁊ inimicã ſuã fõueãt:⁊ nutriant delicate: niſi foꝛte iplere vo lũt ſcpᷣturã dicẽtẽ. Amate inimicos vr̃os:⁊ bi facite his q̊ͥ pſequunt᷑ vos. Amo carnẽ caſtã: vginẽ:leiunatẽ.amo carnis nõ oꝑa:łᷣ ſubſtan⸗ tiã.amo carnẽ q̃ iudicãdã ſe eẽ nouit.amo illaʒ ꝓ xpᷣo in martyrio cedit᷑:laniat᷑:exurit᷑. Illð vo qðò aſſerũt:a qbuſdã hereticis ⁊ maliuolis hoibus libꝛos eiꝰ eẽ violatos:qᷓ; ineptũ ſit:hic pꝓpbari põt.Quis pꝛudẽtioꝛ:doctioꝛ:eloquẽti⸗ oꝛ Euſebio ⁊ Bidymo aſſertoꝛibꝰ Oꝛigenis in ueniri poteſt: Quoꝛum alter ſex voluminibus lTacααοπο υαπ. defenſiões ſcribẽs: ita cũ vt ſe ſenſiſſe ↄfirmat.Alt᷑ ſic eiꝰerroꝛes nitit᷑ ex culare:vt tñ illiꝰeſſe fateat᷑.nõ ſcpᷣtũ negans:vᷣ ſenſum ſcribẽtis ediſſerẽs. Alið ẽ:ſi q̃ ab here⸗ ticis addita ſunt: Didymꝰ⸗ q̃ſi bñ dicta defẽdit Solus inuẽtus ẽ Oꝛigenes: cuiꝰ ſcpᷣta in toto osꝛbe falſarent᷑.⁊ q̃ſi ad Mithridatis lr̃as oĩs vitas vno die de volumibus illiꝰtraderet᷑. Si vnꝰ violatus ẽ liber:nũ vniũſa eiꝰopa:q̃ diuer ſis locis ⁊ tꝑibus edidit:ſił coꝛrũpi potuerũt⸗ ZBhe Oꝛigenes in epła quã ſcribit ad Fabianũ Romane vꝛbis epᷣm:pniaʒ agit:cur talia ſcri ſerit.⁊ cauſas temeritatis in Ambꝛoſiũ refert: ꝙ ſecreto edita:in pvᷣlicũ ꝓtulerit.⁊ qͥdã nunc acατεονοσ aliena eé: ᷓ diſplicent. oꝛro qð NMãphylũ ꝓferũt laudatoꝛẽ eiꝰgr̃as ilłago meo noie:ꝙ dignũ me putauerũt:quẽ cũ mar⸗ tyre calũniarent᷑. Si em ab inimicis Oꝛigenis libꝛos eidicitis eſſe violatos:vt infamaret᷑:ᷓ re mihi nõ liceat dicere:ab amicis eiꝰ ⁊ ſectato ribus ↄpoſitũ eſſe ſub noie Cãaphyli volumẽ: ꝙ illũ teſtimonio martyris ab infamia vindica ret: Ecce vos emẽdatis in Oꝛigenis libꝛis:qð ille nõ ſcpᷣſit.⁊ mirami:ſi edat aliqͥs libꝝ:quem ille non edidit. Nos in edito ope poteſtis coar gui.ille qͥ nihil aliud edidit: facilius patet calũ⸗ nie. Date qð libet aliud opus Pãphyli. nuſqᷓ; repꝑpietis:h̊ vnũ ẽ. AVñ igit᷑ ſciã:q Pãphyli ſit. NVigelʒ ſtilus ⁊ ſaliua docẽ me poterit. Nunqᷓ; credã: ꝙ doctus vir pᷣmꝰ ingenij ſui fructq̃ſtio nibus ⁊ ifamie dedicaret.⁊ ipᷣm nomẽ Apolo⸗ getici oñdit excuſatiõeʒ. Nõ em̃ defendit᷑:niſi dq5 in crimine ẽ. Anũ nũc ꝓferã:cui ↄdicere vł ſtulti ſit: vel impꝛudentis. Sextꝰ liber Euſebij ſuꝑ Oꝛigenis defenſionẽ:bpᷣncipiũ vſq; ad mil⸗ le ferme vſus libꝛi iſtiꝰ:qͥ Rãphyli ðꝛ:cõtinet. Be reliqͥs ſcpᷣtoꝛ eiuſdẽ oꝑis ꝓfert teſtimonia qͥbus nitit᷑ apꝛobare Oꝛigenẽ fuiſſe catholicũ Euſebiꝰ⁊ Pãphylus tãta int᷑ ſe habuere ↄcoꝛ diã: vt vnius aie hoies putes:⁊ ab vno alt᷑ no⸗ mẽ accepit. Quõ igit᷑ inter ſe diſſentire potue⸗ rũt:vt Euſebius in toto oꝑe ſuo Oꝛigenẽ Ar⸗ riani ꝓbet dogmatis:⁊ Paͤphylus Nyceniſy nodi q fuit poſtea: defenſoꝛẽ: Ex qͥ oſtendit᷑ vł Bidymi vel cuiuſſibet alterius eẽ opuſculuʒ q̃ ſexti libꝛi capite detrũcatos: ceta mẽbꝛa ſociãt Si ↄcedamus ex ſuꝑfluo: vt Pamphyli ſit:v necdũ martyris (añ eũ ſcpſit q; martyriũ ppe⸗ traret) ⁊ quõ inqᷣes martyrio dignus fuit.ſ.vt martyrio deleret erroꝛẽ: vt vnã culpã ſanguis ſui effuſione purgaret. Quãti in toto oꝛbe mar tyres: añqᷓ; cederent᷑:varijs ſubiacuere pctis⸗ Defendamus ̊ pctã:qꝛ qͥ poſtea martyres:pᷣ⸗ us pctõꝛes fuerũt.lhec frẽs amãtiſſimi ad epi⸗ ſtola veſtrã celeri ſermone dictaui: vincens p⸗ poſitũ.vt ʒ eũ ſcriberẽ: cuius ingenium añ lau dauera:malẽs eſtimatõe ꝑiclitari qᷓ; ſide. Hoc mihi p̃ſtiterũt amici mei:vt ſi tacuero reꝰ:ſire⸗ ſpondero inimicus iudicer. dura vtraq; ↄditio Sʒ e duobus eligã qð leuius c. Simultas rein tegrari põt.blaſphemia veniã nõ meret᷑.Quid aũt laboꝛis in libꝛis traſferẽdis NPeriarchõ ſu⸗· ſtinueri: vro iudicio derelinqͥ.dũů ⁊ mutare qᷣp⸗ piã de greco nõ ẽ vtẽtis:łᷣ eütẽtis.⁊ eadẽ ad v bum expᷣmere:neq̃qᷓ; eiꝰ qͥ ſeruare velit eloquij venuſtatẽ. Argumentunm. Agioꝛi tractatu irritatus Ruffinꝰpᷣ⸗ s ſbvyter Aquilegienſis ↄ bim Hierony⸗ mum tanq; emulum ⁊ obtrectatoꝛẽ re⸗ toꝛſit ſtilum duobus voluminibus:illum argu ens que infra ſubdunt᷑. Sʒ cũ iam apud vꝛbeʒ ſe Oꝛigeniane hereſis incuſatũ audiret: Apo⸗ logiam Anaſtaſio eiuſdem vꝛbis epiſcopo ſcri bit:fidem ſuam exponens: de interpᷣtatione ſe purganſ: ⁊ ꝓteſtãs ð oꝛigine anime nihil velle En dſfinre ſoisfeel Pisincu ſuſtirura mgedeie auditü. mapuen feitos hani dereulſe lemerede erebti dagadi ͤſuſg wnefone meeize ſtapfe dunae foeinte tiytare⸗ ſaotgd ſehpnius loſatie ſus ll lſleſpu. Pnltasinn goniſtimnis hiſoc ſenirut no nezde lyllchzoeg oneaſci fadiudic Cfnionfere efutrdh Uuimnsnöy fechnidie nihoann Galu Cenuptie nyrcopli Mlonerrſe lte ſenine laſemine echobis ſbs ſnai ſſunng achtſ Pnnun fmnunnte erblniee Aisthponn Mehorſtston bulai, Ppihrte. hmt. Hnd Aiifnoſſth Dnnmne oo⸗ andenirſ ian Ant rblt Gſitin ennnimn niflici ahnin rleanng geindhtit pnirſeni Nekrichhlit aiuaigliki e:niufei npemnti mvdgeiii Niiinutrn ini nuun ng isiulimi gumnid , ianniſt vummaio 1 7 miinilil ioheutcſe inmun atiis lein⸗ — — = — . Tractatus III diffinire. Sʒ paꝑꝝ ea purgatõe ꝓficit.vt ſequẽs epiſtola indiaaoast. KRuffini pᷣſbyteri Aqᷣlegiẽſis ꝓſe Apologia 1 ad Anaſtaſium vꝛbis Romane epiſcopum Epiſtola. XXXHI MWaiuiquoſdã a cũ apud btitudinẽ tuã ↄtrouerſu⸗ ri ſiue de fide: ſiue ð alijs neſcio qͥ bus ãſtionibꝰ ↄuenirent: etiã mei nois feciſſe mẽtõeʒ. Et tua àdẽ ſctitas velut ab ip̃is incunabułꝑ eccłaſtice traditõnis regulas inſtituta:de abñte ſibiq; bñ ⁊ in fide ⁊ in chari⸗ tate dei cognito calũniãtibus nõ accõmodauit auditũ. QAm̃ a metñ appetite eſtimatõis mee fa ma ꝑuenit:equũ putaui vt qm ipᷣe poſt.xxx.fe re qnos parẽtibꝰredditus ſum: ⁊ dux ſatis atʒ inhũanũ erat: ſi tã cito deſererẽ illos qͥs tã tar⸗ de reuiſerã.Siłq; tã lõginqͥ itinerl laboꝛ fragi⸗ Iẽ me reddit ad iterãdos laboꝛes:lr̃is meis ſat facerẽ btitudi tue:ñ vt de ſcã mẽte tua:q̃ velut dei qͥddã ſacrariũ aliqͥd iniquũ non recipit:ma culã ſuſpitõis abſtergerẽ:ſᷣ ⁊ emulis aduerſuʒ me foꝛte oblatrãtibus:baculũ quẽdã ↄfeſſiõis mee qͥ abigerent᷑: offerrẽ. Quãuis igit᷑ ſides no ſtra ꝑſecutõis hereticoꝝ tꝑe: cũ in ſcã Alexan⸗ dꝛina eccła degeremꝰ: in carceribꝰ ⁊ exilijs q̃ ꝓ fide inferebant᷑: ꝓbata ſit:tñ ⁊ nũcſi qͥs ẽ:qͥ vel tẽptare ſidẽ noſtrã cupit: vel audire: vel dilcẽ: ſciat qð de trinitate ita credimus.qð vniꝰnatu re vnius ſit deitatis:vnius eiuſdẽq; vtutis atʒ ſubſtantie. nec inter patrẽ ⁊ fiium ⁊ ſpmſcm ſũ ꝓꝛſus vlla diuerſitas:niſi ꝙ ille p ẽ: ⁊ filius ⁊ ille ſpũſſcũs.trinitas in ſubſiſtẽtibus ꝑſonis vnitas in natura atq; ſubſtãtia. Filiũ q; dei in nouiſſimis diebus natũ eſſe ↄſitemur ex vgine ⁊ ſpũſcõ:carnẽ hũane nature atq; aĩaʒ ſuſcepiſ ſe:in q̃ ⁊ paſſus ẽ ⁊ ſepultus:⁊ reſurrexit a moꝛ tuis.in eadẽ ipᷣa reſurgẽs:q̃ depoſita fuerat in ſepulchꝛo:cum q̃ carne ſił atq; aia:poſt reſurre ctionẽ aſcẽdit in celos. Vñ ⁊ vẽturus expecta tur ad iudiciũ:iudex viuoꝝ ⁊ moꝛtuoꝝ.Sed ⁊ carnis nr̃e reſurrectõneʒ fatemur integre ⁊ ꝑfe cte futurã:huius ip̃ius carnis nr̃e:in q̃ nũc vi⸗ uimus:nõ vt qdã calũniãt ꝛalterã ꝓ hac reſur⸗ recturã dicimus. Sʒ ⁊ hãc ipᷣaʒ nullo oĩo eius mẽbꝛo amputato: vel aliq̃ coꝛpis ꝑte deſecta. Sʒ cui nihil oĩo ex oĩ natura ſua deſit:niſi ſola coꝛruptio. Hoc em ꝓmittit ſcũs apłs:q; ſemie⸗ tur coꝛpus in coꝛruptõe:⁊ reſurgat in incoꝛru⸗ ptione:⁊ ſeminet᷑ in infirmitate: ⁊ reſurgat in vᷣ tute.ſeminet᷑ in ignominia:ſurgat in gloꝛia.Et quia ſeminet᷑ coꝛpus aiale: reſurgat ſpiritale. lec nobis de reſurrectiõe tradita ſunt ab ijs a qbus ſanctũ baptiſma in Zlqͥlegiẽſi eccłaↄſecu ti ſumus:q̃ puto ipa eſſe:q̃ etiã aplłica ſedes tra — 6 . nibus er᷑nis mãcipandũ:nõ eſſe ꝑtẽ hereditati fidẽ quã ſupꝛa expoſui:⁊ quã eccłla R Fo. XCXVI Epiſtola XXXIIII dere ſoleat docere. Bicimus qs ⁊ iudiciũ fu⸗ tuꝝ: in qͥ iudicio vnuſquiſq; recipiat ꝓpᷣa coꝛ⸗ poꝛis ꝓut geſſit:ſiue bõa:ſiue mala.qð ſihomi nes recepturi ſunt ꝓ oꝑibus ſuis:qᷓ;to magis⁊ dyabolus:qͥ omibus exiſtit cã pctie De qͥ ſenti mus illud qð ſcptum ẽ in euãgelio.Quia ⁊ ipᷣe dyabolus⁊ oẽs angeli eius cũ ijs qͥ opa eius fa ciũt:⁊ criminant᷑ frẽs:cũ ipᷣo ꝑit᷑ erni ignis he⸗ reditatẽ patient᷑. Siqͥs aũt negat dyaboluʒ ig dei cũ ipᷣo:pᷣ eã in igne accipiat:vt ſentiat verũ eſſe qd negauit. Audio⁊ de aia eſſe qſtiones cõ motas. De qua re vtꝝ recipi debeat q̃rimonia aut abijci:vos ꝓbate. Si aũt de me qͥd ſentiaʒ rat᷑:fateoꝛ me de hac q̃ſtione apud q;płimos tractatoꝝ diuerſa legiſſe. Legi em qͥſda dicen⸗ tes:qꝙ ꝑiter cum coꝛꝑe ꝑ hũani ſemis traducẽ: etiã aĩa infundat᷑.⁊ hi q;tũ poterãt id ſermoni bus ↄfirmabãt.Qðò puto int᷑ latinos Tertulli⸗ anũ ſenſiſſe vel lactãtiũ:foꝛtaſſis ⁊ alios nõnul los.Alij aſſerũt ꝙ foꝛmatis in vtero coꝛpibus deus qͥttidie facit aias ⁊ infundat. Alij factas iam olim.i.tunc:cũ oia deus creauit ex nihilo: nũc eas iudicio ſuo diſpẽſet in coꝛꝑe.Et h̊ ſen⸗ tit Oꝛigenes:⁊ nõnulli alij grecoꝝ.Ego vo cũ hec ſingula legerim (deo teſte dico ) qꝛ vſq; ad pñs certi vel deſiniti aliqͥd de hac q̃ſtione non teneo:ſᷣ ðo relinqͥ ſcire:qͥd ſit in vero: ⁊ ſicui ip ſe reuelare dignabit᷑. Ego tñ hec ſingula: ⁊ le. giſſe me nõ nego:⁊ adhuc ignoꝛare ↄſiteoꝛ:pꝛe ter hoc qð manifeſte tradit eccła:deũ eſſe ⁊ ani maꝝ ⁊ coꝛpoꝝ ↄditoꝛẽ. Sane qꝛ audio etiã in⸗ de diſputatũ:ꝙ q̃dam Oꝛigenis a fribus roga tus de greco tranſtuli in latinũ:puto ꝙ oms in telligãt h̊ ꝓ ſolo liuoꝛe culpari. Si em̃ aliqᷣd ẽ: qð diſpliceat in auctoꝛe: q̃re id ad interpᷣtẽ de⸗ toꝛquet᷑:Sicut in grecis habet᷑:rogatus ſum: vt latinis oñderẽ.Grecis ſ nſibus vba dedila tina tmmõ:ſiue & in illis ſenſibus laus ineſt ali⸗ q̃ nõ ẽ mea:ſiue culpa ſiłr nõ ẽ mea. Quiimmo etiã illud adieci:ſicut in pᷣfatiuncula mea deſig naui:vt inq;tum poſſem aliqᷓ;ta deciderẽ.IJlla tñ q mihi in ſuſpitõneʒ veniebãt:ꝙ non ab ipᷣo Oꝛigene ita dicta: ſ̃ ab alijs viderent᷑ inſerta: ꝓpt᷑ hoc ꝙ de eiſdẽ rebus in alijs locis eiuſdeʒ auctoꝛis catholice dictũ legerã. Nẽo g̊ mihi ex hocq̃ſo te ſancte ac venerabilis pr̃ ⁊ biẽ ↄfleti uidia.nẽo factõnibus vtat᷑ ⁊ calũnijs:qð in ec cleſia dei fieri nõ lʒ. Abi em ſimplicitas ⁊ inno cẽtia tuta erit:ſi h̊ nõ erit:Oꝛigenis ei neq; de⸗ fenſoꝛ:neq; aſſertoꝛ ſum neq; binus interpꝛes. Alij añ me h̊ idẽ opus fecerant.Feci ⁊ ego po⸗ ſtremus rogatꝰ a fribus.ſi iubet᷑:ne fiat: iuſſio obſeruari dʒ in poſteꝝ.ſi culpant᷑ qͥ añ iuſſionẽ fecerũt:culpa a pᷣmis icipiat.Ego em pᷣter hãc omana 7 Pars Alexãdrina 7 Adlegiẽſis nf̃a tenet:q̊q; Hiero . ſolymis pᷣdicat᷑: alià nec habui vnq;: nechẽoĩ iſto hoĩe:nec hẽbo. Et ſi qͥs alit credit:qͥſquis ille ẽ:anathẽa ſit. Reddẽt ãt in die iudicij rõnẽ hi qͥ offendicula a diſſentões ⁊ ſcãdala fribꝰ ꝓ⸗ pꝓter inuidiã ſola gñant ⁊ liuoꝛẽ. Hieroſolymoꝝ epᷣm ↄſultatõi ipius ð Ruffi⸗ ni noie rñũdẽtia:⁊ accuſantis: ꝙ ipia Oꝛigenis . . . . doginata traſtulerit. Epkla. XXXV Fobate auidẽ p gffectõis ẽ G: vt laudabilit᷑ de ſa⸗ cerdote ſacerdos loqris. Mꝛo tã⸗ to igit᷑ pᷣconio: qð in merita mea effuſiſſime cõtuliſti: vt amoꝛi tuo gras ago:ita ſplẽdoꝛẽ tue ſcitatis:⁊ eas q̃s in dno hẽs vtu⸗ tes:ſubinde qͥdãmõ ꝑuitatis nr̃e fauoꝛabił ſer mo ꝓſequit᷑.iã eminẽter ñ oim pᷣſtãnſſime lau dũ tuaꝝ fulges nitoꝛe ↄſpicuꝰ:vt par eẽ merit ſermo nõ poſſit.poꝛro ãt tato tituloꝝ tuoꝝ ra- pioꝛ incitamẽto:vt etiã qð ipetrare neqo:aude renõ deſinã. Jã hͥ ð laudibus ẽ tuis:qð me tm de celeſtis ai iſtius ſerenitate laudaſti.ui em epᷣatus oꝛdo ꝑſpicuus ꝑ diuſum oꝛbẽ velut ra diãs:etiã ad nos ſplẽdoꝛis ſui detulit claritatẽ In me qͥe totũ amicitie tribuis exanimi nihi relinds.Aut ſi iure me laudas: tu q; ſiłr relau⸗ dãdus nõ es: Obſecro igit᷑ ob vtrunq;: vtme metipᷣm laudare iã deſinas. Duplex em cã me hB poſcẽ ↄſtringit: ne ↄſacerdotis tui ſenſibus: aut doloꝛẽ falſa laus ingerat:aut pudoꝛẽ vera ſuccẽdat. Sʒ ad cauſam reuertar. Ruffinus 8 qquo me ↄſulere dignatus es:ↄſcie tue hʒ arbi⸗ tra diuinam maieſtatẽ.apud quã ſe integro de re. Oꝛigenis aũt dicta cuius in noſtrã linguaʒ 2poſita deriuauit: añ qs fuerit:i que ꝓceſſerit vba:noſtrũ ꝓpoſitũ neſciuit.Qð vo ſit aĩ mei ſtudium: cum tua pauliſꝑ hoc ↄferã ſanctitate hHhoc igit᷑ mẽte ↄcepi:quod qͥ vꝛhᷣ nr̃e ꝓlis de trãſlata Oꝛigenis lectõe patefecit: quandã pu ris mẽtibus velut nebula excitans iniectã:ſidẽ qᷓ; apoſtoloꝝ maioꝝ traditõe firmatã:velut de uijs anfractibus illũ noluiſſe diſſoluere. Diſce re h loco libet:qͥd agat in Romanã linguã trãſ latio.Appꝛobo ſi accuſat auctoꝛẽ: ⁊ execrandũ factum ꝓpłis ꝓdit. vt iuſtis tãdem odijs tene⸗ at᷑: quẽ iã dudũ fama ↄſtrinxerat. Si vo inter pꝛes tãtoꝝ maloꝝ erroꝛibꝰↄſenſum pᷣſtat:a le⸗ gẽda ipia dogmata ꝓdit in płos:nihil alið ſui opa laboꝛis extruxit:niſi vt ꝓpᷣeveluti mentis arbitrio: hanc q̃ ſola ⁊ q ᷣma apud catholicos xpᷣianos vera fides ia ab aplis:exinde vſq; ad tps pñs tenet᷑: inopinate titulo aſſertõis eüte⸗ ret. Abſit hec ab eccleſia Romana nequaqᷓ; ca Bti Anaſtaſij Romane vꝛb epi:ad Joãnẽ uotõis officio ipe viderit qlit debeat apꝛoba⸗ tholica diſciplina. Nunqᷓ; ꝓfecto eueniet: vla liqua hoc admittamus ratione:quod iure me⸗ ritoq; dãnamꝰ.Quapꝛopter in toto oꝛbe Rp̃i deintri diffuſa ꝓuidentia ꝓbare dignabit᷑:acci pere nos oĩo nõ poſſe:q̃ eccłiam maculẽt: ꝓba⸗ tos moꝛes euertaãt:aures circũſtãtiũ vulnerẽt: iurgia:iras:diſſenſiõeſq; diſponãt.Quare no ſce q̃lẽ epłaʒ ad frẽʒz 7 coepᷣm noſtrũ Aeneriuʒ Diligẽtioꝛi cura ꝑſcpᷣtã ꝑuitas nr̃a trãſmiſerit. ſibiq; hãc ↄſciaʒ feceri: qð nõ ſupflua laboꝛuz foꝛmidine:neq; vano timoꝛe ſollicitet.mihi cer te cura ñ deerit:euagelij fidẽ circa meos cuſto⸗ dire pplos: ꝑteſq; pli mei ꝑ q̃q; ſpatia diuera terraxꝝ diffuſas q;tuʒ poſſim lr̃is ↄuenire:ne ꝗ ꝓffane interpᷣtatõis oꝛigo ſubrepat:q̃ deuotas mẽtes immiſſa ſui caligine labefactare conetur AIllud q; quod eueniſſe gaudeo:tacere non po⸗ tui:beatiſſimoꝝ pncipum manaſſe reſponſa:qͥ⸗ bus vnuſqͥſq; deo ſeruiẽs:ab Oꝛigenis lectõe reuocet᷑:damnandumq; ſentẽtia pᷣncipum qu?zvD lectio reũ ꝓfana ꝓdiderit. actenus ſnie mee foꝛma pꝓceſſerit. QAð te vo vulgi ð Ruffino q⸗ rela ſollicitat:vt qͥſdã malis ſuſpitõibus ꝑſeq̃⸗ ris:hãc etiã opinionẽ ↄſtringã diuine lectõnis exemplo.ſicut ſcpᷣtum ẽ.Nõ ſicut videt homo: ita ⁊ deus. Ma deus videt in coꝛde:hõ in facie Itaq; frater chariſſime omni ſuſpitõe ſepoſita Ruffinũ ſcito: ꝙ ꝓpᷣa mẽte Oꝛigenis dicta in latinum tranſtulit:ac ꝓbauit.nec diſſimilis ab eo eſt:qui alienis vitijs pᷣſtat aſſenſum.illud tñ ſcire cupio:ita haberi a nr̃is ꝑtibus alienuʒ:vt qͥd agat: vbi ſit:neſcire cupiamus. Jpe denic; viderit vbi poſſit abſolui. Argumentum in libꝛos inuectiuos Ruſfini Aquilegienſis. Uffinus ex Apologia ad Pãmachiũ: r vel (vt verius arbitroꝛ)ex accuſatione publica:quioꝛi ſtimulo agitatus inue⸗ hit in btm̃ Hieronymũ h̊ pmo libello:fidẽ ſuaʒ de carnis reſurrectõe ↄteſtãs:magis Hierony mũ in eo ipᷣo ſuisↄmẽtarijs erraſſe dicẽs:⁊ ſue interpᷣtationis cauſas iuſtiſſimas aſtruans: nõ gloꝛie cupidus:v dei timoꝛe eccleſie ꝓfutu⸗ ra traduxerit. bus. rendo de greco in latinũ elegãs igeniũ habuit: poſt aliꝗᷓ. Sʒ ⁊ obtrectatoꝛi opuſculo rũ ſuoꝝ rũdit duobus voluminibus:arguẽs ⁊ ↄuincẽs dei ſe intuitu ⁊ eccłe vtilitate auxilian te dño ĩigeniũ agitauiſſe. Illũ vo ſtimulo emu⸗ latõis incitatũ ad obliquũ ſtilũ vtiſſe. CLControuerſiaꝝ Ruffini pᷣſbyteri Aquilegi⸗ enſis aduerſus doctoꝛem illuſtriſſimum beatũ Argumentum ex Gennadio ðᷣ viris llluſtri⸗ Affinus Adqlegienſis eccleſie ppr:non r minima ꝑs doctoꝝ eccleſie: ⁊ de traſſe⸗ ſennon grna füadhe inesn e potent 8 Vin leret crat ys cdrxen. les.B⸗ neince vos nio nehn onm Eiäi (gocal pinge noiari ſithõ fu ꝛpaa lo ins Nexpee cog dicea ſuntniſi nefepp ineagn ſcodep Kbocinn Cli⸗ ege teoniſ lenrü ſbnalins⸗ Wmerßtelt ſuntan gahryo deblnns, dicamnen ſegtödin boſemne. lblipung ſ ſiran llo ho Pbſcictis Ulheg oeegenmn⸗ uſeſeſpolqh naönapungi Wenusſtien lgi Bufn e. Cpiröiorsec⸗ idiuineleins ſutvidghn lcordehöie iſuſptitint⸗ Oagensn n nerdiieh iminkui geblsaiegn ms Fenig uetinehti unimci Ertauaſui l gilliſn pltelmfdi,, tunge Bonehit finsthtleil — n givtwol S=e — - = = Tractatus III Epiſtola NXXXVI lieronymum ad Apꝛonianum liber pꝛimus. Epiſtola. XXXVI Erlegiſcripta tua Apꝛoniane chariſſime:q̃ ab p gmico ⁊ frẽ bono de oꝛiẽte ad vi rum nobiliſſimũ Pãmachiũ miſ ſſꝛꝛLa raſtuliſti ad me. recoꝛdatꝰſuʒ ſermonis ꝓphetici:qͥ ait.Filij hoim dẽtes eoꝝ arma ⁊ ſagitte:⁊ ligua eoꝝ machera acuta. Ae rũ ad hec vulnera q̃ infligunt᷑ ex lingua int᷑ ho mines medicpene nullus ẽ. Et ideo ↄuertime ad Jeſum celeſtẽ medicum:qui mihi antidotũ potentiſſimũ dedit de euãgelij ſui pixide ꝓlatũ 3 vim doloꝛis ſpe futuri apud ſe iuſti examis ſoleret᷑. Potio ergo ipᷣa quã tꝑauit Jeſus:ihec erãt vᷣba. Bti inqͥt eſtis cũ vos ꝑſecuti fuerint ⁊ dixerint aduerſum vos omne malũ mentien tes. Gaudete ⁊ exultate: qm merces vr̃a mul⸗ ta ẽ in celis.Sic ei ꝑſecuti ſunt ⁊ ꝓphas qͥ crãt añ vos.Et ego qdẽ qᷓ;dtum in meẽ hoc medica⸗ mẽto ↄtẽtus: dereliqͥ ſiẽ decreuerã:dicẽs apð meßm Ripan efamilias Weelzebub vocauer̃t q;to magis nos:l indignos domeſticos eius⸗ Et ſi illi dictũ ẽ᷑:qꝛ ſeductoꝛẽ ⁊ ſeducit turbas: ego cur indigner:ſi audiã me hereticũ dici:Et ꝓ ingenij tarditate:vel potius cecitate talpam noiari: Et cũ dñs meus imo oim ðs xpᷣs dictꝰ ſit hõ voꝛax:⁊ vini potatoꝛ:amicus pblicano⸗ rũ ⁊ pctõꝝ:ego cur indigner ſi audiã:hõ carna lis ⁊ in delitijs degẽs? VUeꝝ qm̃ rñdendimihi: vłex ꝑte iuſta q̃dã neceſſitas videt᷑ imponi:ex eo ꝙ dicat᷑ multos offendi de his q̃ ab eo ſcbta ſunt:niſi qͥd ſit in cauſa pandat᷑ ↄpelloꝛ ↄ votũ meũ ⁊ ꝓpoſitũ rñdere:ne foꝛte reticẽdo videar crimẽ agnoſcere.qᷓ;uis xpᷣiano cetera crimina ſilẽdo depellere: exemplo dñi głioſum ſit.ſᷣ mũñ in hoc in ſide ſi hat:maximuʒ ſcandalum gñat. Quia ergo in initijs huius inuectõis ſue pmit tit ſe omiſſuꝝ ꝑſonas:⁊ rebus tm̃ ⁊ crimibꝰrñ⸗ ſuꝝ:vtrũq; aũt falſum cẽ.nã cui rũdeat crimini: as interpᷣtẽ libꝛoꝝ toto inuectõis ſue textu indeſi⸗ nẽter incuſet:⁊ oblaceret: Nos omiſſa oi hyro nia ⁊ hypocriſeos tergiuerſatõe: q̃ deo execra⸗ bilis ẽ:lʒ incõptis vᷣbis:⁊ oꝛõne incõpoſita rñ⸗ debimus. Veniã impꝑitie nr̃e a legentibus ↄce dẽdam:non immerito pᷣſumentes:qꝛ nõ alios accuſamus:ſᷣ noſmetipᷣos a maledictis purga re ↄtẽdimus.Et ideo ſtud emus vt nõ tm̃ in no bis ſermo:qᷓ;tum veritas luceat. Sʒ pᷣus qᷓ; in⸗ cipiã purgare cetera:illud eũ añ oĩa vere dixiſ⸗ ſe ↄfiteoꝛ:qð ait ſe nõ reddere maledictũ ꝓ ma ledicto. hoc ſatis veꝝ ẽ: nõ em ꝓ maledictis:ſᷣ ꝓ bñdictis ⁊ laudibus ↄuitia ⁊ maledicta reſti tuit. HNeq; vt ait vberoii dexter maxillam: of⸗ nullus obtẽdit:Quõ aũt omittit ꝑſonas cũ fert alterã. Sʒ palpãti ⁊ leuigãti maxillã:moꝛ⸗ ſum ipꝛouiſi dentis infigit.cũ em nos in eo elo quẽtiã ac ſtudiũ laudauerimus:int᷑pᷣtando dũ taxat ex grecis: ⁊ fidei eius nuſqᷓ; derogaueri⸗ mus: ille vtruũq; in nob dãnat: ⁊ 10 veniã etis ip̃e nob ↄcedat:ſi foꝛte aliqͥd aut aſꝑius: autin cõptius dicimꝰ:qꝛ imꝑitũ hoies ad rũñdẽdũ la-⸗ ceſſiuit: quẽ ſciret nõ poſſe ꝑ multã dicẽdi artẽ ⁊ eloquẽtie copiã id agere:vt his quẽ leſuʒ vei let ac vulneratũ: nec vulneratus videat᷑ eẽ nec leſus.G̊ q̊ eloquẽtie genus ab ipo reqrat᷑: qdad culpãduũ ſeu vitupandũ leui rumuſculo ↄmotꝰ* velut qͥs cẽſoꝛ accurrit.Qui vero obiectas de⸗ pellere a ſe maculas cupit: neceſſitate ſibi rĩũſio nis ipoſita:nõ qᷓ; elegater ⁊ oꝛnate:ſᷣ vere ru⸗ deat cogitabit. ⁊ qm inter pꝛincipia ipᷣa ait:q̃ſi ſine me heretici eſie nõ poſſint:pᷣmo hoc nobis oñdendum ẽ:ꝙ nec cũ ipᷣo nec ſine ipᷣo heretici ſumus. vt cum de nobis ↄſtiterit qͥd ſumꝰ:tũc demum nec de alioꝝ qdè dictis ad nos retoꝛd ri poſſit infamia. Ego ſicut ⁊ ipe ⁊ oẽs noꝛunt? aß ãnos fere.xxx. in mõaſterio iã poſitus:per graʒ baptiſmi regñatus:ſignaculũ ſidei ↄſecu⸗ tus ſum ꝑ ſcõs viros Chromatiũ Jouinum ⁊ Euſebiũ opinatiſſimos ⁊ ꝓbatiſſimos in ecca dei ep̃os.qͥꝝ alt᷑ tũc pbr̃ btẽ mẽoꝛie AUaleriani alter archidyaconus: alius dyaconus: ſimł pr̃ mihi ⁊ doctoꝛſymboli ac fidei fuerit. Jlli g ſic mihi tradiderunt: ⁊ ſicteneo ꝙ pꝑr̃ ⁊ filius ? ſpũſſcũs vnius deitatis ſit: vnius ſubſtãtie: co eterna:inſeꝑabilis:incoꝛꝑea: inuiſibilis:inco⸗ p̃ᷣhenſibilis trinitas:⁊ ſibi ſoli:vt ẽ:ad ꝑfectuʒ nota. qꝛ nemo nouit filiũ niſi pr: neq; patrẽ d nouit niſi fiuus.Et ſpũſſcũs ẽ:qͥ ſcrutat᷑ etiã al⸗ ta dei. ⁊ ideo caret oĩ viſibilitate coꝛpea. Sʒ in tellectuali illo deitatis oculo ſic videt patrẽ flli us ⁊ ſpũſſcũs:ſicut pater videt filium ⁊ ſpirittũ⸗ ſanctũ.neceſt ꝓꝛſus vlla in trinitate diuerſitas niſi ꝙ ille pr ẽ:⁊ hic ſilius:⁊ ille ſpũſſcũs.Tri⸗ nitas in pſonaꝝ diſtinctõe: vnitas in vitate ſb⸗ ſtantie:⁊ ꝙ vnigenitus filius dei:pꝑ quẽ a pᷣnci pio oĩa ꝗᷓ ſunt:facta ſunt:ſiue viſibilia:ſiue inui ſibilia: in nouiſſimis diebus carne hũana ſuſce pta hõ factus ẽ:⁊ paſſus ẽ ꝓ ſalute nr̃a.Et ter tia die ſuſcitata illa ipᷣa carne q̃ poſita fuerat in ſepulchꝛo reſurrexit a moꝛtuis. Et cũ ipᷣa eadẽ carne glłiſicata aſcẽdit ad celos. AUñ expectat vẽtur ad iudiciũ viuoꝝ ⁊ moꝛtuoꝝ.ᷣ ⁊ ſii mõ nob q; ſpẽ reſurrectõis dedit:vt eodẽ oꝛdie ea dem ↄſequẽtia pari eademq; foꝛma ꝗᷓ ie dns reſurrexit: nos quoq; reſurrecturos eſſe creda⸗ mus:nõ nubes ⁊ auras tenues vt calumniant᷑ ß hec ipᷣa in quibus nũc vel viuimus vel moꝛi⸗ mur nrᷣa coꝛpoꝛa recepturi. Nam quõ veꝝ erit ꝙ reſurrectõeʒ carnis credimus: niſi in ea vere ⁊ integre carnis huiꝰ natura ᷣuet᷑:Abſq; vlłłg ? 4 Dars p̃ſtighs vere ⁊ integre carnis huiꝰnr̃e:in ã̃ nũc ſumꝰreſurrectõeʒ fatemur. Veꝝ ad maioꝛẽ reit fidẽ addo aliqͥd àpliꝰ. ⁊ calinioſoꝝ neceſſitate ↄpulſus:ſingłare ⁊ pᷣcipuũ eccłie nr̃e myſteriũ pãdo.Etem cũ oẽs eccłe ita ſacrᷣm ſymboli tra⸗ dãt: vt poſtq; dixerit pctõꝝ remiſſionẽ: addãt carnis reſurrectõeʒ: ſcã Aqͥlegienſis eccła:dei ſpũ futuras aduſum nos calũnias puidẽte:v⸗ bi tradit carnis reſurrectõeʒ:addit vniꝰ ꝓnois ſyllabã. ⁊ ꝓ eo ꝙ ceteri dicũt carnis reſurrecti onẽ:nos dicimꝰ:huius carnis reſurrectionẽ:qͥ ſeʒ frontẽ vt mos ẽ in fine ſymboli ſignacło ↄti gẽtes:⁊ oꝛe carnis huius videlʒ quã ↄtingim⸗ reſurrectionẽ fatẽtes: oẽʒ venenate aduerſum nos lingue calũniãdi aditũ pᷣſtruamꝰ.Eſt nea liqd hac ↄfeſſione plenius: Eſt aliqͥd iſta expo ſitõe ꝑfectiꝰ:Sʒ nihil vt video: pfuit nob tata hec cautela ſpũſſancti. JInueniũt adhuc male loq̃ces lingue calũniãdilocũ. Mẽbꝛa inqͥt ſin⸗ ula nominati niſi dixeris: ⁊ caput cũ capillis uis:manꝰ:pedes:vẽtrẽ:atq; ea q̃ ſub vẽtre ſũt niſi expᷣſſius deſignaueris: carnis reſurrectio⸗ nẽ negaſti.ec ſunt nouelli ſapientis inuẽta:q̃ btõs aplos tradẽtes fidẽ eccłe latuerũt.necvlli ſanctoꝝ niſi huic ſoli ꝑ carnis ſpm reuelata ſi ut Et nũc indecẽter qͥdẽ ꝓponit.ſᷣ̊ audiat ⁊ hone ẽ:qͥ ⁊ ᷣmogenitus ex moꝛtuis ðꝛ.ſic ⁊ Apłs de reſurgẽtibus dicit. Initiũ R̃us ẽ.BGeinde hi q ſunt xp̃i. Habẽtes ergo indubitatas reſurre⸗ ctionis noſtre pᷣmitias Epm: qͥd ð cereris du⸗ bitamus? Cũ certũ ſit ꝙ alibus mẽbꝛis ⁊ q̃libꝰ capillis:q̃ carne ⁊ qͥbus oſſibus Ep̃us reſurre xit:⁊ nos oẽs reſurgamus. Quia ⁊ ipᷣe pptea ſe poſt reſurrectõeʒ palpãdũ diſcipulis pᷣbuit: ne vlla ð reſurrectõe eius contatio remaneret. Cũ gita euidens: ⁊ vt ita dicq:palpabile ⁊ ma nu attrectãdũ nobis Rps dederit ſue reſurre⸗ ctionis exemplũ:ita aliquis inſanit:vt aliter ſe reſurrectuꝝ putet: qᷓ; reſurrexerit ille:qͥ bus re ſurrectõis aditũ patefecit. Añ etiã illð vitatcʒ huius ↄfeſſionis affirmat: ꝙ natura qͥdem car⸗ nis huiꝰẽ ipᷣa:nec vlla alia qᷓ reſurget: purgata tn a vitijs reſurget coꝛruptõe depoſita. vt ve⸗ rũ ſit illud qð dicit apłs:qꝛ ſeiat᷑ in coꝛruptõe: ſurget in incoꝛruptõne.Seiat᷑ in ignoꝛãtia:ſur get in gła. Selat᷑ coꝛpus aiale:ſurget coꝛpꝰ ſpi ritale. Tqqᷓ; Q ſpiritale ⁊ gloſum ⁊ incoꝛrupti⸗ bile coꝛpus:ſuis ꝓpꝛijs ⁊ nõ aliũde aſſumptis exoꝛnabit᷑ ⁊ illuſtrabit᷑ mẽbꝛis:ſᷣm eã głlam ꝓ⸗ poſitũ nobᷣ R̃i ſeruat exẽplũ:ſicut apłs dicit. Qui trãſfoꝛmabit coꝛpus humilitatis nr̃e:con foꝛme coꝛꝑi claritatis filij ſui.Cuʒ igit᷑ ꝑ oiĩa in reſurrectõis ſpe xpᷣs ꝓponat᷑ ad foꝛmã:⁊ pmo genitus ipᷣe ſit reſurgẽtiũ:atq; ois creature ip⸗ ſe ſit caput:ſicut ſcriptũ ẽ. Qui ẽ caput oium pᷣ ſtius ⁊ veriꝰqᷓ; ꝓponit.pmi ie doꝛmiẽtiũ REp̃s mogenitus ex moꝛtuis:vt ſit in oibus ipe pmi⸗ tiaꝝꝑ tenẽs: qͥd inaniter vboꝝ pugnas: ⁊ mala⸗ rũ ſuſpitionũ certamia ↄmouemꝰ:Cũ in ea cõ⸗ feſſiõe quã ſupꝛa expoſui eccłaſtica fidesaſtet. Et claꝝ ſit ꝙ ad incuſandũ nõ moueat aliqueʒ diüſitas fidei:Fᷣ ꝑùſitas animi. Ueꝝ qm in hoc loco cũ ð rſurrectõe carnis argueret:vt ei mos cẽ:miſcuit ſerijs ridicula ⁊ ludicra dicẽs: mulie res qſdã de nr̃is:mãmillas ſuas tenẽtes:vł le⸗ ues qctates genas:cũ plauſu femoꝛis⁊ vẽtris dicẽ ſolere.qͥd nob ꝓdeſt reſurrectio:ſi coꝛpus iteꝝ fragile reſurget: Future angeloꝝ ſiles ha bebimus ⁊ natura:q̃s h̊ mulierculas incuſet:?- ſi laceratõe digne ſint:ipᷣe viderit.Aut ſi euʒ ſe putat qͥ pᷣdicat:nõ eſſe ſuũ talione moꝛdere:vł certeſi eqᷓnimit fert ſuas mulierculas veris: n fictis:neq; cõmẽtitijs remoꝛderi:h inqᷓ; ipſe viderit. Nos interi qð ille ꝓmiſerit implemꝰñ reddimꝰ talioneʒ. Sʒ vt video iſti cui diſplicet mulier: ꝗqᷓ negat ſe ex reſurrectõne fragile coꝛpꝰ habiturã:ſine dubio plʒ ei fragilitatẽ coꝛpis ꝑ mãſurã.Et vbi ẽ qð dic apłs.Seiat᷑ in inſirmi tate:ſurget in vtute.Seiat᷑ coꝛpꝰ aĩale:ſurget — . ſpiritalii Et qð reſurgẽt in vtute:quõ iteꝝ gile erit⸗ In vtute qð fragile ẽ: quõ erit: Non ne melius dicũt muliercule qᷓ; tu:que negãt vl⸗ coꝛpꝰſpiritale:quã fragilitatẽ vis eſſe in corbe ra tra fragilitatẽ coꝛpis dñaturã:Quid illas irri des:q̃ ſequunt᷑ aplim dicentẽ.Quia coꝛruptibi le h̊ induet incoꝛruptõʒ: ⁊ moꝛtale h̊ induet im moꝛtalitatẽ: Aplłli nõ docuerũt fragile coꝛpus futuꝝ eſſe:qð reſurget a moꝛtuis:ſ econtrario in vtute ⁊ in gła reſurrectuꝝ dicũt.Tu hoc vñ nũc ꝓfers: Hiſi foꝛte a iudeis aliquibus noua nũc lege ꝓmulgat᷑ eccłe:vt etiã iſta diſcamus. Eſt em Judeox vere de reſurrectõne talis opi nio:ꝙ reſurgẽt qͥdẽ:ſ vt carnalibus delitijs:⁊⸗ luxurijs:ceteriſq; voluptatibus coꝛpis ꝑfruã⸗ tur. Que aũt alia ẽ fragilitas coꝛꝑis:niſi coꝛru ptela mẽbꝛoꝝ:irritatio gule:⁊ incitamẽta libi⸗ dinis: Sʒ patimi q̃ſo vos:ſi tñ REpᷣm amat :in incoꝛruptõe abſq; his eſſe coꝛpus:qð reſurgit a moꝛtuis. as ſit hec aliqñ ceſſare.Credamꝰ in reſurrectõe deſinere etia licitos coitus: ne ⁊ illiciti ſubrepãt qᷓ;diu hoꝝ nõ ſit obliuio.qͥd tã ſollicite:qͥd tã curioſe diſcutit᷑:⁊ ꝑtractat᷑ vent ⁊ ea q̃ ſub vẽtre ſunt:Et nos carnales ⁊ deliti⸗ oſos eẽ dicitis:cuʒ vos vt video ab his ceſſan dũ:nec in reſurrectõe credatis.neq; em naturã carnis huiꝰin q̃ nũc viuimꝰ:reſurgẽ denegemꝰ neq; rurſuʒ carnis vitia ꝑit᷑ luoluamꝰ.Sʒ caro qdẽ reſurget: a ñ alia ꝓ alia:ſ hecipᷣa.necnatu rã ꝑdet:ſᷣ fragilitatẽ ⁊ vitia deponet. Alioqui nec imoꝛtale erit: qð fragile pꝑmãſerit.Et ideo nos neq; vobiſcũ:neq; ſine vobᷣ heretici ſumꝰ. Eccle em ſides cuiꝰnos alũni ſumꝰ: media ince ð —„ U dibine pis: ſehl coꝛrruot Pitis:- Emust potninia talttatis trNur⸗ atoſnon erihuie heiteppl ſeonoſ. (Cimusfre digcimnh mrambe fuimush ſtegritar ol dein hlllincorrt Glimorta hhiritn Wedkr ſnikt (nnde AAduerui ſisnii Mihil ſupeltk. ſeotein zreſnut⸗ paoꝛes ab⸗ loſiq;d mnſoonnii idictcren clag: 1 lgeneoge Alreſ ſtar 1 ſuodfot lifeimnei⸗ ſehliſfpn rſerkinme Unnedeſeuiat mſethisi iscläne Getüfguid adinerzi elenſſleßt ch hopna narinenon Moobſolui⸗ Ngeſtadehi liltesoueni ndlign enons: int neioſens gcorſto⸗ muhusnit en Euſene tche noleref galgres oleibitpe nagtinpere Glaldipſ Winſetap gitiaen Säniunm oiüeſng ecu aue grönft tegöci Bgvenin riQuclen Quncamt notnebinun ufugra muftmmnh GNi ubem Kalinhe ülzdlans mtiteris mibsige, – ocholi Einnüle/ E — — — — — — ☛n w — = = =☛ — = = — EEB — 2 =— — S= —= — S= CTractatus III Epiſtola XXXVI doss int᷑ vtrũq; diſcrimẽ:neq; nature carnis v coꝛpis:qð reſurget a moꝛtuis denegat vitatẽ. neq; apłi ſniaʒ incoꝛruptõeʒ futuri regni diẽ acoꝛruptõe poſſidẽdã. Nõ g carnẽ neq; coꝛpꝰ pꝓlgitis: vt ais:aut ãputatis mẽbꝛis reſurgẽ di cimus:ſᷣ totũ ⁊ integꝝ coꝛpꝰcoꝛruptõe tmn ⁊ ig nominia ac fragilitate depoſita:atq; oibꝰ moꝛ⸗ talitatis vitijs pit᷑ ãputatis:ita vi nihil ꝓꝛius erx natura ſua deſit ſpiritali illi coꝛꝑi:qð reſur⸗ gert a moꝛtuis:niſi illa coꝛruptio.Latiꝰ qᷓ; ꝓꝑpo ſuerã huic vni titulo ð reſurrectõe rñdi: verẽs ne iteꝝ ꝑ bꝛeuitatẽ aliqbꝰcalũnis pateremus? ideo nõ ſolũ coꝛpꝑis in qͥ calũniat᷑:pᷣ ⁊ carnis fe cimus frequẽter mẽtõeʒ.⁊ nõ ſolũ carnis:ſᷣ ad⸗ didimꝰhuiꝰcarnis.⁊ nõ ſolũ huiꝰcarnis:ſᷣ⁊ na turam huius carnis ↄmẽoꝛauimus.nec ↄtenti fuimus B. Sʒ ne mẽbꝛoꝝ quidẽ reſurrectionis integritatẽ diximus defuturam. Ita tñ vt m apłi definitõeʒ:coꝛpus qð reſurget ex coꝛrupti bili incoꝛruptibile:ex ignobili głioſum:ex fra⸗ gili imoꝛtale:ex aiali ſpiritale credat᷑.ita vt de muũ ſpiritał coꝛꝑis mẽbꝛa abſq; vlł eſſe coꝛrup⸗ tele:vel fragilitatis ſuſpitõibus ſentiamꝰ. De⸗ ſignaui fidẽ meã de trinitate. Deſignaui de in- carnatõc:paſſione:ac reſurrectõe: ⁊ de ſecũdo Aaduẽtu in gła:⁊ ð iudicio futuro dñi Saluato. rris ni. Deſignaui ⁊ de reſurrectõe carnis nr̃e: ⁊ nihil(vt opinoꝛ)ãbiguũ dereliqͥ. Quid nunc ſuꝑeſt: Nihil arbitroꝛ q;tuʒ ad fidẽ ꝑtinet. S in eo te inqᷣt arguo qð Oꝛigenẽ interpᷣtatus es q̃ reſtitutõeʒ oẽʒz dic futura: in q̃ nõ ſolũ omẽs pctõꝛes abſoluẽdos:vᷣ ⁊ iᷣm dyabolũ⁊ ãgelos eius qñq; dicit relaxãdos eſſe ð penis:vt reſti tutio omniũ ↄſequẽter poſſit intelligi. Et aias añ dicit creatas eſſe qᷓ; coꝛpus:eaſq; de celo de Dductas: ⁊ coꝛꝑibus inſertas. Ego nũc nihil ꝓ Hꝛigene ago:nec Apologeticuʒ ꝓ ipᷣo ſcribo. Siue em ſtat apud deũ:ſiue lapſusẽ:ipᷣe vide rit.ſuo dño ſtat aut cadit.Sʒ cogoꝛ in aliqͥbus eiꝰ facẽ mẽtõeʒ:qꝛ dũ illũ arguit rhetoꝛ nr̃:non iã obliq̃:Fᷣ palaʒ mucrone diſtricto me petit: ? totꝰfert᷑ in me ⁊ qͥd dico me petit: Immo vovt in me deſeuiat:nec inſtitutoꝛi ſuo ꝑcit.duʒ pu⸗ tat ſe ex his q̃ interpᷣtatꝰſum libelł eiꝰpoſſe i me aliqͥd calũnie retoꝛq̃re.qꝛ int᷑ cera q̃ culpatino bis:etiã inuidioſus h̊ addidit dicẽs: ime hq̊ opꝰ ad interpᷣtãdũ elegiſſe:qð neq; ipe neq; aliꝰ qͥs veteꝝ interpᷣtũ delegiſiet.Huius g rei cãʒ pᷣmo cur B; opus potiſſimum adoꝛſus ſim. quia hinc maxime moꝛdeoꝛ qᷓ; poto pauciſſimis ⁊ veriſſi mis abſoluã.lʒ id apud te fili chariſſime:qͥ rem vt geſta ẽ:bñ noſti:ſuꝑfluũ videbit᷑iñ ⁊ igno⸗ rantes ↄuenit noſcẽ:ſimul etiã qꝛ ⁊ ̊ nõ ſolum ipe: ̊ ⁊ omnis ſchola eius iactat de nobis:qð ciu alit᷑ ꝓmiſerimus nos in pᷣfatõibus trãſlatu⸗ ros:aluier fecerimus in oꝑe.ideo nõ ſolũ ipis: XEVIHI ⁊ alijs rñdebimus:qͥbus vel ꝓpᷣus liuoꝛ men tẽ: vel crimiatio aliena ↄturbet. vir fide:erudi tione:nobilitate: vita clarꝰ Hachariꝰ cũ opu⸗ ſcula aduſus fatũ:vel ¶ Hatheſin hr̃et in mani busteaq; vtili ⁊ ꝑ neceſſario laboꝛe ↄponeret. in aliq; tis vo qꝛ erat pdifficił materia de diuie puidẽtie diſſerere diſpẽſatõibus heſitaret:per ſopoꝛẽ ſibi a dño tale aliqͥd dicebat oſtẽ ſum: nauis ei q̃dã demõſtraret᷑ eminꝰaduẽtare ꝑ pe lagus:q̃ cũ poꝛtũ fuiſſet igreſſa:nodos ſue heſi tatõis abſolueret. Exurgẽs vo cũ ðᷣ viſu ſolli⸗ citus cogitaret: nos ſupueniſſe aiebat in tꝑe.ẽ bus ↄtinuo ⁊ opuſcula ſua ⁊ ãbiguitatẽ indica uit ⁊ viſum. Quid poꝛro Oꝛigenes quẽ opina tiſſimũ apð grecos audierat:ſentiret ð talibꝰꝑ cõtat᷑: bꝛeuit᷑q; ſibi eius ð ſinguł qbuſq; ſnias oꝛat exponi.Ego rẽ pᷣmũ dicebã factũ eſſe diffi cilẽ. Sactũ tñ NPãphylũ martyrẽ dixi:q̃ſi ex p te tale aliqd oꝑis ↄſcpᷣſiſſe in Apologetico ſuo ↄtinuo id ſibi poſſit in latinũ vti.nullũ diceba,z me vſum hmõi opis habuiſſe: ⁊ ad latinũ pᷣmo nẽ tricẽnali iã pene incuria toꝛpuiſſe. ꝑſtitit tñ depcãs vt q̃licũq; ſermone ſibi noticiã tm eoꝝ q̃ cupiebat oñderẽ.Cũq; id q̊ͥ potui ſermone fe ciſſeʒ:maioꝛi deſiderio accẽſus ẽ ad illa ipᷣa ple nius cogſcẽda: ex qͥbus pauca illa qᷓ trãſtulera vigebant᷑ aſſumpta. excuſantẽ me vꝛgere vehe mẽtius cepit: ⁊ ſub dei teſtimonio ↄuenire: ne ſibi ad opus bonuʒ q̃ ſe iuuare poſſent:auxilia denegarẽ. Cuq; vehemẽter inſiſteret: ⁊ deſide riũ eiꝰ ſm deũ eſſe ꝑſpicerẽ:acqeui tãdẽ:⁊ inipᷣ tatus ſum qdẽ. In pᷣfatiũcułtn vtriuſq; oꝑis: 7 maxie in rã:expoſui pᷣmũ oẽʒ fidẽ meã: ⁊ ꝓteſtatꝰſuʒ me igdẽ ita credere:ſicut fides catholica ẽ. Siqͥd ãt vel legeret᷑ vel interpᷣtaret᷑ a me:id me ſalua fi⸗ aphyli libello quẽ pᷣmũ trãſtule⸗ dei mee facẽ rõne.In iſtis vo Periarchõ libel lis etiã illð admonui.qð cũ in ipᷣis libꝛis iueni⸗ rent᷑ qdã ð fide ita catholice ſcbta:vt eccłia pᷣdi cat:qdã at his qria: cũ ð vna re eadẽq; dicant᷑ ꝙ mihi viſum ſit ea m illã regulã ſp ꝓferẽda: quã ipᷣe catholice ſnie expoſitõe ꝓtulerat.⁊ ea q̃ a ſemetipo inuenirent᷑ eẽ gria:velut iſerta ab alijs (id em ipᷣe eplłe ſue q̃rimonia ↄteſtat᷑ abij cerẽ.vel certe vt nihil edificatiõis in fide hũtia prerirẽ.Nõ at ſuꝑfluũ puto videri:iſerere etii ippᷣa loca ð pᷣfatiunculis meis:vt nihil careattte ſte qð dicimus. Sane ne in legendo erroꝛ ſite- ijs ꝗᷓ huic ſcpture nũc aliũde inſerimꝰ:ſiquideʒ mea ſunt:ſimplices ad vſuũ capita hñtnotas. Si accuſatoꝛis mei duplices ex pᷣfatiũcula Pã phyli. poſt aliqᷓ;ta ita diximꝰ q̃lit᷑ &̊ ſentiat Oꝛi genes: tenoꝛ libelli huius edoceat. Se his aũt q̊ᷓ apud eum ↄtraria ſibi inueniunt᷑ qͥd cauſe ſit in vltio bꝛeui adiecta aſſertõe docebimꝰ.Nos au ſicut traditũ nob ẽ a ſanctis ꝓphetis:ita te Dars nemus ꝙ ſctã trinitas coet᷑na ſit ⁊ vniꝰ vᷣtutis atq; ſubſtãtie.⁊ ꝙ filiꝰ dei in nouiſſimo tꝑe hõ factꝰ: ⁊ ꝓ pctis nr̃is paſſus ẽ.⁊ in ea ipᷣa carne in q̃̊ paſſus ẽ:reſurrexit a moꝛtuis: ꝓpt᷑ qð ⁊ re ſurrectõis ſpẽ hũano gñi tribuit.Carnis vero reſurrectiõeʒ nõ ꝑ aliãs pᷣſtigias:ſicut nõnulli calũniant᷑:dicimus.ᷣ hãc ipᷣaʒ carnẽ in q̃ nunc viuimꝰ*:reſurrecturã credimꝰ.non aliã ꝓ alia: neq; coꝛpꝰaliud qᷓ; huiꝰcarnis dicimus.ſiue er go coꝛpus reſurrectuꝝ dicimus: m apłm dici mus.lhoc ei noie vſus ẽ ille.ſiue carnẽ dicimꝰ: m traditõeʒ ſymboli ↄfitemur. Stulta em ad inuẽtio calũnie ẽ coꝛpꝰhũanũ sliud putare eſſe h carnẽ. Si ergo carnẽ ſᷣm cõmunẽ fidem:ſiue coꝛpus m aplin dicimus qð reſurget:ita cre⸗ dendũ ẽ:ſicut apłus definiuit. Quia qð reſur⸗ get:in vtute reſurget.⁊ in gła ⁊ incoꝛruptibile ac ſpiritale coꝛpus.Saluis ergo pᷣrogatiuis fu turi coꝛpis vel carnis:reſurrectio carnis credẽ da ẽintegre atq; ꝑfecte: vt ⁊ natura carnis ea⸗ dẽ ſeruet᷑: ⁊ incoꝛrupti ac ſpiritał coꝛꝑis ſtatꝰ⁊ gla nõ infringat᷑.Gic em̃ ſcpᷣtũ eſt qꝛ coꝛruptio incoꝛruptõeʒ nõ poſſidebit. ec ſuntq̃ in Hie roſolymis in eccla dei:a ſcõ ſacerdote eiꝰ Joã⸗ ne pᷣdicant᷑.lhec nos cũ ipᷣo ⁊ didicimꝰ ⁊ tene⸗ mus. Siqᷣs pᷣter hec vel credit vel docet: vela nob alit᷑ credi qᷓ; expoſuimꝰ putat:anathẽa ſit. Noſtre ergo ſidei documẽtũ ſiqͥs hr̃e vult:ha⸗ beat ex his. Si qͥd ãt legimus:aut aſſerimaut interpᷣtamur. Salua huius ſidei nr̃e rõne faci⸗ mus:ſᷣm aplin ꝓbaãtes oia:qð bonũ ẽ obtinen⸗ tes:ab oĩi ſpẽ mala nos abſtinẽtes.Et ſiqͥ hanc regulã ſequunt᷑:pax ſuꝑ illos:⁊ ſuꝑ iſrael dei. Cũ igit᷑ hec ego anqᷓ; calaniatoꝝ aliqͥs exurge⸗ ret:de mea fide pᷣfatus ſim:ne qᷣs foꝛte diceret: ꝙ ab ipᷣis admonitus vel coactus h̊ mõ dicerẽ q añ nõ ſenſeram.cũq; me ſiqᷣd illa interpᷣtandi neceſſitas popoſciſſet: ĩtegro fidei mee ſtatu fa ctuxꝝ eſſe ꝓmiſeri.quõ adhuc locꝰcalũniantibꝰ dat: Cũ vtiq; pᷣma ↄfeſſiõis mee vox ab oiĩ ſuſ pitõe qrij dogmatis tutũ me faciat ac munitũ. NPꝛetea em vt ⁊ ſuꝑius pᷣdixi:dñi ſermõe didi ci:qꝛ ex ſuis vnuſqͥſq; vᷣbis ⁊ nõ ex alteriꝰ:vel tuſtiſicabit᷑ velↄdẽnabit᷑. Sʒ ⁊ mea nihilomi⸗ nus pᷣfatiũcula: quã in ipis Periarchõ libꝛis pmiſim? q̃lit᷑ interpᷣtatõis nr̃e fidẽ obſeruandã dixerimꝰex ip̃is eq̃ ſermonib- ↄpꝛobet᷑. Equũ nãq; etiã ex ipᷣa:q ad rẽnũc ꝑtinẽt: inſeri.Nã cũ honoꝛis gra mẽtõeʒ feciſſemꝰ huiꝰ viri:qui nũc hec adducit ad crimẽ ꝓ eo qð añ nos ipᷣe pᷣ oꝛ Oꝛigenis qᷓ;plima fuiſſet interpᷣtatus: ⁊ eiꝰ vel elo quẽtiã in explicãdo: vel in interpᷣtando diligẽtiã laudaſſemꝰ:eũq; nobᷣ ſequẽdũ in oꝑe ſiłi diceremus poſt aliq;ta etiã ͥ adiecimꝰ.hũc etiã aĩio nos lʒ nõ eloquẽtie viribus:diſcipli⸗ ne tñ regulis inq;tũ poſſumꝰ:ſeqmur:obſeruã tes h̊ ne ea q̃in libꝛis Oꝛigenis a ſemetipo di⸗ — 7 . ſcrepãtia inueniunt᷑ atq; oria ꝓferamus.lde mẽto qͥ legis:ne h̊ te bꝛeuit᷑ dictus ſermo pᷣteat quẽ dixi: qꝛ nõ ꝓferã eaqᷓ in libꝛis Oꝛigenis a ſemetipᷣo diſcrepãtia inueniunt᷑ atq; Zria. Nõ ei gñalit᷑ pmiſi me nõ ꝓlatuꝝ q̃ eẽnt ſidei o ria ſu q libꝛi ipᷣi ſibi dicerent gria: vel q̃a ſemetipᷣo dilcrepãt:non q̃ a me vel ab aliq̊ alio diſcrepa⸗ rent. Non ergo ex hoc ſermone ſurripiẽtes ini mici calumnias generent:vt dicãt me ꝓmiſiſſe Quia ſiquid ʒ auderẽ. Et ſi qdẽ factũ id in oꝑe meo inuenies ãplecti poteris.Si vo in aliqͥ tibi minus imple tũ videbit᷑:culpare non poteris. qꝛ ꝓfeſſionis mee tale vinculũ nõ tenes. Sʒ ↄiũgamus etiaʒ cetera:cuius aduerſitatis inqᷓ; cauſas pleniꝰti⸗ bi in apologetico:quẽ Pãphilꝰ in libꝛis ipᷣius Oiꝛigenis ſcpᷣſit:edidimꝰbꝛeuiſſimo libello ſuꝑ addito:in q̃ euidẽtibꝰ( vt arbitroꝛ) ꝓbamẽtis coꝛruptos eſſe in q;płimis ab hereticis ⁊ mali⸗ uołlibꝛos eiꝰ oñdimꝰ⁊ pᷣcipue iſtos qͥs nũc exi gitis: vt interpᷣtemur.i. NPeriarchõ:qð vłð pᷣn cipijs: vel de pᷣncipatibꝰ dici põt:qͥ ſunt reuera obſcuriſſimimi ⁊ difficillimi. De rebꝰ em̃ ibi talibꝰdiſputat:in qͥbꝰph̊i oĩ ſua etate ↄſumpta inuenire nihil potuerũt.ic vo nr q;tũ potuit egit: vt creatoꝛis fidẽ:⁊ creaturaꝝ ronẽ: quã il li ad impietatẽ traxerãt ad pietatẽ iſte ↄuteret. Etiã hᷣ̊ diligẽtius inſpice:⁊ nõ te pᷣtereat ꝙ cre⸗ atoꝛis qͥdẽ fidẽ diximꝰ:creaturaꝝ wo rõnẽè᷑:ſciẽ tes ꝙ ea qᷓ de celo dicunt᷑ ad ſidẽ ꝑtinẽt.Ea ve roqᷓ de creaturis diſputant᷑ ad ronẽ. Sʒ qð ſe quit᷑ adhuc addamꝰ. Sicubi & nos in libꝛis eiꝰ aliquid goriuʒ inuenimus: qð ab ipo in ceteris locis pie de trinitate fuerat definitũ: velut ad⸗ ulteratũ:h̊ ẽ alienũ:aut pᷣtermiſimꝰ:aut vᷣm eã regulã ꝓtulimus:quã ab ipᷣo frequẽter inueni mus affirmatã. Nundqd ⁊ ; incaute aliqd dixi mus: Mũqd dixi ꝙ m ſidei nr̃e regulã ꝓtuli: Qõð vtiq; erat iã penitus pᷣter modũ röneineh taãtis: ⁊ ex greco in latinuz vtẽtis excedere. Sʒ GFm hãc regulã ꝓtuliſſe me dixi: quã ab ipo fre quẽter inuenimus affirmatã. Itẽ his illud ad⸗ damus ſi q̃ ſane velit ꝑitis iã ⁊ ſciẽtibꝰloquẽs: du bꝛeuit traſire vult:obſcurius ptulit:nos vt manifeſtioꝛ fieret locꝰ ⁊ ea q̃ de ipᷣa re in alijs li)⸗ bꝛis aꝑte legeramꝰadiecimꝰ:explanatoi ſtudẽ tes. Nihil tñ nr̃jm diximus.vᷣ lʒ in alijs locis di cta:ſua tñ ſibi reddidimꝰ. Muto ꝙ etiã apð ini qſſſimos iudices:ſuſficẽ mihi poſſit ſola iſta cõ⸗ feſſio:q̃ dixi: nihil nrm diximꝰ. pᷣ lʒ in alijs loc dicta:ſua tñ ſibi reddidimꝰ.Nundᷣd me in aliqͥ obnoxiũ feci: Punqͥd ꝓmiſi me meũ aliqd di⸗ ctuꝝ: Abi ẽ qð accuſant:qð calũniat᷑i qð ↄfin güt me dixiſſe? Quia mala tuli: ⁊ bona dixi:⁊ —— uid orium eſt: vel diſcrepat a fide no⸗ ſtra ꝓferã.̊ etiã ſi facere potui:tñ ꝓmittereñũ Cr ſigbo⸗ ſllup nnidou hinglisl osablc modaſſen nn Po Pfinoe/ cinini filacte dleñ gushümni crrcoſten: toſihoie bus vob⸗ lünioſse chudanen nolerl fiheceleen lqueuibus hoslbꝛos ſpeandein ſoofow⸗ Wiaſaän ſcen coxnoe⸗ datali⸗ heimutea lerribili⸗ coerſpe ſurectoe⸗ deretgoe mieret. geneslaud Giopt⸗ blißedeeol olnneni ls dputo a Norger. Cllusreuerg buenatn teßötigog nluls oene N Aoinevoe mn nrii Ullig nenn⸗ fllkſnten ſumapun W ſlbaherer ligit Eie, le ueröte ſdeü copei Ebit i wbiha eni crurchiehtcie aipöriſunm imi Dein diſuncrſopn dic onicin aurtniig pianikfint nnörirngen caurumme adegtab ni Ai it Gbiintn cebifoh Atdeinti n Zemit uft⸗ S tbirurlin n = o. XCXNX Tractatus III Edpiſtola XXXVI q̃cũq; bõa ſunt trãſtuli:erubeſcãt aliqñ:⁊ deſi⸗ nãt falſa ꝓferre:⁊ dyabolicũ in ſe opꝰ frẽs cri⸗ minãdo ſuſciꝑe.Audiat qꝛ nihil nẽm diximꝰ Fᷣ lʒ in alis locis dicta:ſua ſibi reddidimꝰ. Et ne nos abſq; dei mia huic opi manꝰ exiſtimẽt cõ⸗ mogdaſſe: videãt nos hec ipᷣa añ pᷣdixiſſe:q̃ faci unt. Noſt hͥ ei addidimꝰ etiã iſta. h̊ at iccirco ĩ pᷣfatiõe ↄmonui:ne foꝛte calũniatoꝛes iterũ ſe criminãdi putẽt inueniſſe materiã.Qõð dixi ite rũ:illa cã ẽ:qꝛ ⁊ ſcti iã epᷣi Joãnis epłam ð fide ad ſcem Theophylũ ſcpᷣtã crimiati ſunt:qñ coꝛ⸗ pus hũanũ alið neſcio qͥd fingebãt:qᷓ; carnẽ.ic circo iteꝝ poſui.Sʒ videris inqᷓ; qͥd ꝑᷣͤſi ⁊ ↄtẽ tio ſi hoies agãt.nob iteri tãtꝰlaboꝛ:ſi tũ oꝛãti⸗ bus vob ðs iuuerit:iccirco ſuſceptꝰẽ.nõ vt ca⸗ lũnioſis os qð fieri ñ põt(ʒ foꝛte h̊ ðs faceret) clauderemꝰ:ſᷣ vt ꝓſicere ad ſciaʒ rex volentibꝰ materiã pᷣberemus.vt aũt ſcias:qꝛ ⁊ ꝙ falſatu ri hec eſſent:⁊ ꝓuidimꝰ:⁊ pᷣdiximꝰ:vide qͥd in ſequẽtibus iniũxerimus. Illud ſane omnemq̊ hos libꝛos vel de ſcᷣturus ẽ vel lecturus in cõ⸗ ſpectu dñi pr̃is ⁊ filij ⁊ ſpũſſci:ↄteſtoꝛ atq; ↄue nio ꝑ futuri regni ſidẽ:pꝑ reſurrectõnis ex moꝛ⸗ tuis ſacrm:ſic nõ illũ locũ et᷑na hereditate poſ⸗ ſideat: vbi ẽ fletus ⁊ ſtridoꝛ dẽtiũ: ⁊ vbi ignis eoꝝ nõ extinguet᷑:nec vmis eoꝝ moꝛiet᷑:ne ad dat aliqs huicſcripture: ne auferat:ne inſerat: ne imutet. ⁊ iñ poſt oĩia iſta tã honoꝛificata:taʒ terribilia adiurationum ſacramẽta falſare hec ⁊ coꝛrũꝑe nõ timuerũt illi:qͥ ſe dicũt credere re ſurrectõeʒ carnis futurã.Qui vel h̊ ipᷣm ſi cre⸗ derẽt:qð ẽ ðs:nũqᷓ; hec tã criminoſa⁊ nefanda ↄmitterẽt. Abi tñ in his q̃ pᷣfati ſumꝰ:aut Oꝛi genes laudibꝰ vſq; ad celũ:vt criminat᷑ elatus ẽ Abi apłs:aut ꝓpha:aut aliqͥd tale a nob q̃⸗ le ipe de eo ſcᷣſerat:dictũ ẽ: Aut in quo ꝓꝛſus alio inueniũt criminãdi locũ:Fidẽ nraʒ pmiſi⸗ mus:q puto ꝙ in oĩbus cum ↄfeſſione eccłaſti⸗ ca ↄcoꝛdet. Interpᷣtãdi obſeruãtiã diſtinximꝰ: cuius reuera nob in qᷓ;pluribus exemplum ip̃e p̃buerat: qͥ nũc accuſatoꝛ extitit.qͥd ꝓpoſiti in interpᷣtãdo geſſeri:deſignaui iã.ſi plene id aut minus plene adimplere valui: a legẽtibꝰ cõpꝛo bet᷑:a qbus vel laudari vel rideri ſolet:non tñ ad crimẽ vocari:cũ in alterã tinguã ꝓpᷣe vłmi⸗ nus ꝓbe aliena vba vtunt᷑. Veꝝ qm eoꝝ feci⸗ mus mentiõeʒ:qͥ qꝛ hec ipᷣa qͥqͥ mõ ſunt:tñ niſi falſi ſint:ea nullatenꝰcrimiari potuiſſent:in ip⸗ ſum caput manꝰfalſarias iniecerunt:ↄueniens Rird biulc apoloste nr̃e id iſerere.ne me ſtudio ſubtrahere putẽt h̊ qͥ illi addito falſa crimia ob tẽdũt. Etem cum in qͥdã ſupꝛadicti opis loco: quẽ interpᷣtati ſumꝰ:q̃ſtio haberet᷑ aduſuʒ eos q deũ coꝛꝑeũ dicãt.⁊ hũanis eũ mẽbꝛis hituq; delcribãt. qð aſſerere pᷣcipue Aalẽtinianoꝝ ⁊ Anthꝛopomoꝛphitax hereles ſolẽt: cui iſti ac⸗ cuſatoꝛes nr̃i nimis (vt video) dextras dedert ⁊Oꝛigenes ʒ eos eccleſiaſticã fidẽ defendens oĩ gñe incoꝛꝑeũ deũ eſſe:⁊ iccirco etiã inuiſibi⸗ lẽ ↄfirmaret: ꝓuocãte ſe oꝛdie q̃ſtionis rñdit ỹ hereticos in h̊ loco q̃dã:q̃ a nobᷣ in iſto mõ via ſunt in latinũ.Ex pᷣmo libꝛo Neriarchon:poſt aliqᷓ;ta.veꝝ iſte aſſertões minꝰfoꝛtaſſe auctoꝛi⸗ tatis hr̃e videant᷑ apð eos: qͥ ex ſcis ſcdᷣturis ð rebus diuis inſtitui volũt:⁊ inde ſibi apꝛoba⸗ ri q̃runt:qᷓ;to dei natura ſuꝑeminet coꝛpoꝝ na turã. Vide & ſi hoc apls etiã nõ ait:cũ de pᷣo loquit᷑ dicẽs:qͥ ẽ imago inuiſibilis dei pᷣmoge⸗ nitus oĩs creature.Nõ em̃ vt qͥdã putat:natu⸗ ra dei aliqbus viſibilis ẽ: ⁊ alijs iuiſibilis.qꝛñ dicit apłs imago viſibilis dei hoibus:aut inui ſibilis pctõꝛibus.Sʒ valde ↄſtãter ꝓnũciat ð ipᷣa natura dei dicẽs:imago iuiſibił dei.Sed⁊ Joãnes in euãgelio dicẽs. HDeũ nẽo vidit vnqᷓ; manifeſte declarat oĩbꝰqͥ intelligẽ pñt:qꝛ nulla natura ẽ:cui viſibilis ẽ ðs.HNõ q̃ſi qͥ viſibilis q̊ dẽ ſit ꝑ naturã ⁊ velut fragilioꝛis creature eua dat:atq; excedat aſpectũ.ſᷣ qm naturalit᷑ vide⸗ ri impoſſibile ẽ. Sʒ ſi reqͥras a me:qͥd etiã ð ip⸗ ſo vnigenito ſentiã: ſi ne ipᷣe qͥdẽ viſibilẽ dicazx natura dei:qͥ naturalit᷑ inuiſibilis ẽ:nõ tibi ſta⸗ tim vel impiũ videat᷑ eſſe vel abſurdũ.rõnẽ qͥp pe dabimꝰↄſequẽter.aliud qͥdẽ ẽ vidẽ:alið no⸗ ſcere.videri ⁊ videre coꝛpeũ ẽ.noſci ⁊ noſcere intellectual nature ẽ. Quicqͥd ẽ̊ ppᷣũ coꝛpoꝝ ẽ B nec de pf̃e nec ð filio ſentiẽdũ ẽ.qð ad naturã vo ꝑtinet deitatis:h̊ int᷑ preʒ ⁊ filiũ ↄſtat.De⸗ niq; etiã ipᷣe in euãgelio nõ dixit.Quia nẽo vi⸗ dit preʒ niſi filius:neq; filiuʒ niſi pr:ſᷣ᷑ ait. Nẽo nouit filiũ niſi p:neq; pr̃eʒ qͥs nouit niſi filius. ex quo manifeſte indicat᷑: ꝙ qͥcqͥd int᷑ coꝛpeas naturas videri ⁊ videre ðꝛ:hoc inter patrem ⁊ filium noſcere dicitur: ⁊ noſci ꝑ virtutem ſcien tie: nõ ꝑ viſibilitatis fragilitatem. Quia ergo de incoꝛpea natura ⁊ inuiſibili nec videre ꝓpᷣe ðꝛ nec videri: iccirco neq; pr a filio: neq; filius a pr̃e videri ðꝛ in euãgelio:bᷣ noſci.Qð ſi ꝓpo⸗ nat nobᷣ aliqᷣs:q̃re dictum ẽ. Bti mũdo coꝛde: qm̃ ipᷣi deũ videbũt.Multo magis ex hoc ( vt ego arbitroꝛ)aſſertio nr̃a affirmabit᷑. Nam qͥd aliud ẽ deũ coꝛde videre:niſi ᷣm ꝙ ſupꝛa expo ſuimus: mente eũ intelligere atq; cognoſcere⸗ Iſtud ẽ caput 5 iſti qᷓ ad inſidiãdum mihi de oꝛiẽte traſmiſſi ſunt:nõ ſolũ puerſa intelligẽtia veꝝ etiã vboꝝ adulterio conati ſunt infamare qð ego iccirco yt alia q; nõnulla eius qͥdẽ int᷑p tabar ſcpᷣtoꝛis ſuſpectũ hr̃e nõ potui:neq; pᷣter mittendũ indicaui:qꝛ nõ in eo aliqͥd ð ↄꝑatõne pris ac filij dicebat᷑:v de ipᷣa deitatis natura q̃⸗ rebat᷑:ſi ei aptũ vllo gñe viſibilitatis vocabulũ videret᷑.rñdi vt ſupꝛa diximijs hereticl qͥ iccir co deũ viſibilẽ eẽ aſſerũt: qꝛ ⁊ coꝛꝑeũ dicũt: ꝓ Pars eo ꝙ viſio ꝓpᷣe coꝛꝑis ẽ. Vñ ⁊ illi Nalẽtiniani ꝙ ſupꝛa diximꝰ heretici coꝛꝑalit᷑ ⁊ viſibilit ge⸗ neraſſe pr̃eʒ ⁊ gñatũ fiuũ dicũt. Refugiẽs ̊( vt opinoꝛ) Oꝛigenes viſiõis appellatõeʒ tãqᷓ; ſuſ⸗ pectã:aut meliꝰeſſe in natura deitatis ratꝰ.i.in pr̃eʒ ⁊ filiũ vti illo ſermõe: qð ipᷣe dñs diffini⸗ uerit dicẽs.Nẽo nouit filiũ niſi pr:neq; patreʒ qͥs nouit niſi filiꝰ.oẽʒ &̊ occaſionẽ ſupꝛadictl he reſibus credidit exciudẽdã:ſi notõeʒ in natura deitatis potiꝰdiceret qᷓ; viſionẽ:dũ viſio occa⸗ ſionẽ aliquã pᷣbere videat᷑ heretid. Notio vo vniꝰnature int᷑ pr̃eʒ ⁊ filiũ ſeruat indiſſociabilẽ Vitatẽ:pᷣcipue qꝛ euãgelij talis auctoꝛitas ẽ:ſił ⁊ cautele ꝑ h̊ plurimũ credidit foꝛelne Anthro pomoꝛphite qͥqͥ mõ audirẽt viſibilẽ deuz. ec rõ q̃ nõ fiebat aliqᷓ differẽtia trinitatis: viſa mi⸗ hi nõ ẽ debere penitꝰ abijci:etiaʒ ſi aliq̃ vba in greco incautius foꝛtaſſe poſita declinauimus. Sit ſane adhuc in iudicio legẽtiũ:vtꝝ ⁊ h̊ͥ adu ſus ſupꝛadictas hereſes vtile aut minus vtile videat᷑. Tñ ponamus ꝙ etiã ij q̊ noꝛũt de lĩris ⁊ huiuſcemodi ſenſibus iudicare:iqͥbus cũ pe⸗ ritia adeſt ⁊ dei timoꝛ:qͥ nihil ꝑ ↄtẽtõeʒ:neq; ꝑ inanẽ głaʒ gerũt:qͥꝝ animus ab inuidia ⁊ fauo re ⁊ odio vacat:dicãt nõ multũ ad inſtructiõeʒ vład impugnãdas ſupꝛadictas hereſes caput iſtud valere: nũqͥd nã id nõ lʒ pᷣterire: Et tãqᷓ; minus validũ ad depellẽdos adũſarios tranſ⸗ currere: None qꝛ ſit ocioſum: nũqͥd ⁊ crimino ſum:Quo mõ loco crimis ducet᷑:vbi inuiſibili tatis eq̃litas int᷑ pr̃eʒ ⁊ filiũ ⁊ ſpmſcm̃ ↄfirmat Nõ puto h̊ ita cuiqᷓ; videri:⁊ qͥd dico cuiqᷓ;⸗ pᷣ ne ⁊ iſtis qͥdẽ ipᷣis criminatoꝛibus meis aliqd in meis lr̃is viſum eſſe:qð poſſet offendere.De niq; em̃ ſi ̊ putaſſent:ipᷣa ſicut trãſtulerã mea vba poſuiſſent. Sʒ nũc auſculta qͥd faciuut:? flagitij eoꝝ reqͥre ſi vllũ pᷣceſſit exemplũ. In eo loco vbi ſcpᷣtũ erat:ſᷣ ſi req̃ͥras a me. qͥd etiã de ipᷣo vnigenito ſentiã:ſi ne ipᷣe qdẽ viſibilẽ dicã naturã dei qͥ naturalit᷑ inuiſibilis ẽ:nõ tibi ſta⸗ tim vel impiũ eſſe videat᷑ vel abſurdũ:rõnẽ qͥp pe dabimꝰↄſequẽter.illi ſcpᷣſerũt:nõ tibi ſtatiʒ abſurdum:vel impiũ videat᷑ eſſe:qꝛ ſic filiꝰpa⸗ trẽ nõ videt:ita nec ſpũſſctũs filiũ videt.j ſi in foꝛo poſitus:vel in negocijs ſecularibꝰ ↄmiſiſ⸗ ſet iſte qͥ de mõaſterio Romã qſi calũniãdi ꝑi⸗ tiſſimus miſſus ẽ:noꝛũt oẽs qͥd ↄſeq̃ret᷑ ex legi bus pbᷣlicis:cuiuſmõi crimis reus eſſet. Nunc vo qꝛ ſecularẽ vitã iã reliqᷣt:⁊ a tergiuerſatiõe illa actuũ publicoꝝ ad mõaſteriũ ↄuſus ẽ ⁊ ad heſit magro nobili: vt ab ipᷣo edoceret᷑ iterũ ꝓp modeſtia furoꝛe inſanire ꝓ quiete ſeditões mo uere:ꝓ pace bellum mouere:ꝓ ↄcoꝛdia moue⸗ re diſſidia:pfidus eſſe ꝓ fide: ꝓ veritate falſari us: crede mihiꝙ huius ſceleris nequitia etiaʒ verũ fuiſſet exemplar:niſi Jezabel tibi illa oc⸗ curreret. Illa em q̃ hoc crimẽ adùſus Nabu theũ iſraelitẽ vinee cã cõpoſuit.⁊ mãdauit pᷣſ⸗ byteris iniqtatis falſis eũ ↄſcpᷣtõibus purgere quaſi qͥ bñdixiſſet.i.blaſphemaſſet deũ ⁊ regẽ Sʒ quis in hoc felicioꝛ:illa q̃ mãdat:auihi qui mãdato iniqͥtatis obtẽpant: Grauia hec:⁊ vt opinoꝛ in eccłia pene hmõi facinus inauditum eſt. Sʒ addit᷑ adhuc aliquid. Requiris ꝑ illð⸗ At rei iudices fiant:⁊ inſidiatoꝛes ſnias ferãt. Hã erraſſe ſenbentẽ: aut lapſum eſſe inſermoe nouũ nõ ẽ.⁊ vt opinoꝛ venia dignũ eſt.quia ⁊ ſcpᷣtura dicit. In multis em offendimus onmd. q̃ãt in vᷣbo ñ offendit:h̊ ꝑfectus ẽ vir. Errati putat᷑ in vbo:Coꝛrigat᷑:emẽdet᷑:ſi id vtilitas poſtulat: ⁊ auferat᷑. Inſeri vo q̃ nõ ſunt ſcdta lʒis alienis:⁊ falſa interſeri ad hoc ſolũ: vt vi⸗ tã fris infames:temerare aliena ſcpᷣta: vt ſcrib toꝛi inferas notã: vt ſubrepas auribus ploꝛ:· vtↄturbes coꝛda ſimpliciũ:vt nihil aliud exeo nili apud hoies opinioni maculã ↄferas.vide⸗,.,-⸗ te ſi alterius ẽ opus:niſi illius qͥ ab initio men- dax fuit: ⁊ frẽs criminãdo dyabolus.i.crimia⸗-⸗ toꝛ nomẽ accepit. Nã cũ fallaʒ hmõi ſniaʒ apð Mediolanuʒ recitaret:⁊ a me q̃ legebat:falſa eẽ dicerent᷑.int᷑rogatus a qͥ accepiſſet exempla ria:rñdit mronã qᷓndã ſibi dediſſe.Oe q̃ ego q⸗ cũq; illa ẽ:nihil dico:vᷣ ſui eã ⁊ dei ↄſcie dereli⸗ quo.Mihi tñ in h̊ dei ⁊ vri ſufficit teſtioniũ.i. tuũ ⁊ ſancti viri ipᷣiꝰ: cui h̊ opus gerebã MCra⸗ charij:qͥ ſchedulas ipᷣas meas vel ab initio le. giſtis: vel etiã lʒ nõdũ ↄpleta ⁊ ad integꝝ emẽ data exẽplaria retinetis.i.qꝛ ſicut filius nõ vi⸗ det patrẽ:ita nec ſpũſſanctus filiũ videt.i.qð e go nõ ſolũ vnqᷓ; nõ ſcpᷣſi:bᷣ ecõtrario:qꝛ ille falæ ſauit: indico. Si qͥs negat ꝙ nõ ita videt filius patrẽ: ſicut pr filium. ⁊ nõ ita videt ſpũſſanctꝰ ⁊ filium ⁊ patrẽ:ſicut pr filum ⁊ ſvmſcm: ana thema ſit. Nidet em ⁊ veriſſime videt.Sed vt deus deum:lux lucẽ.⁊ non vt caro carnẽ:ſᷣ vt ſpũſſcũs nõ coꝛꝑeis ſenſibus:ſᷣ vᷣtutibus vita tis.Si qͥs hec negat:ſit anathema in eternruum. Qui aũt vos ↄturbat:ſicut dicit aplus:poꝛta⸗ bit iudiciũ qͥcunq; eſt ille. Memini ſane ꝙ ali⸗ q̃s eoꝝ cũ argueret᷑ falſaſſe hec:rñdit mihi:ita in greco hr̃e. Me aũt in latino imutare voluiſ ſe. In qͥ omuto illud exeqͥ:qꝛ nec qdẽ verum di cũt.ſᷣ tñ ponamus:qꝛ ſic ẽ in greco:⁊ ego in la⸗ tino h̊ nõ ſcpᷣſerã. ꝓmiſerã em me in pᷣfatiuncu lis tale aliqͥd factuꝝ:qð ſi facerẽ:vt qð tibi of⸗ fendebat in latino ↄmodiꝰſcriberẽ:qͥd abſq; ꝓ miſſo:vel qͥd abſq; rõne nr̃a facerẽ:Tu certe qͥ h in latinis meis exemplaribꝰ nõ inueneras: in tuis chartulis h̊ vñ ſcptũ legebas: Ego q intpᷣ tatus ſum:nõ ſcpᷣſi.tu qͥ me accuſas:⁊ meas ta⸗ les lr̃as ñ tenes:crimẽ mihi vñ ↄponis:Hhaud ingde ego accuſari debeo:vñ tu me falſuʒ feciſti Gn. fiplaiſ pnntus . ſopene ſyſchti Ptnenn licdem eſe plat dfiatnnt liedicke dbeoei loſequia ſibinltfis qudexip⸗ Pomepe Aißgag ſpoelli unicore chohis fuſſcetann⸗ hergkiel lndictini flautſitan lapbich, ſentilacen Giſi ſus erͤtl⸗ pdomos fratxe lu. Etbſe lederetne lotine Yt⸗ lutbareecch Homibus h⸗ berdſchpuli Nuntüſenb ſehigenis ſnücegotn aed ne v⸗ genscoſcit l Lugene: ſocongkagh eſiggne Khlininü 1nefidggi kerunſmne ,ni ienn ſod legen ſoaulpa en meſubrtle ſid no⸗ ee lgbtnno ehes Ker⸗ te⸗ nontpes allifrane⸗ unsqtee⸗ drebolpianir N;bnniis meäectnik zaccenicganm deciſe deiege rdi urn fiſuiſctrcfini. Bohsgticl⸗ nes ipiidf lawiuge Leeſonduenori⸗ müſalche cirmileit gnöntfin noabiſer 7 un tſpifſen inenda dI ncwanff 1 M uubufit ne s Tractatus III Epiſtola XX) rẽ planiſſimã dico.q̃tuoꝛ iſti libꝛi ſunt:qͥs inter tatus ſum.in qͥbꝰde trinitate ſparſim ꝑ ſingu as pene paginas diſputat᷑. Relegant᷑ vniũſa ſi vſq; tał aliqͥs ð trinitate inuẽtus fuerit in int᷑ pᷣtatòe nr̃a ſenſus:q̃lẽ in iſto capite calũniant᷑: tüc demũ credat᷑ etiã h̊ eo ſenſu qͥ iſti ↄfingunt eſſe ꝓlatũ. Si vo ꝑ oẽ libꝛoꝝ coꝛpꝰ nũqᷓ; ſit illa dria trinitatis:nõne veſanũ ꝑit᷑ ſtultũq; ↄmen tũ ẽ dicẽ: ꝙ vno ſolo capite hereſis ↄfirmata ẽ ab eo:qͥ eã mille capitibꝰ expugrit:Sʒ ⁊ rei ipᷣi us ↄſequẽtia pꝛudentẽ quẽq; ſatis edocet:ꝙ h ſi h in lris meis inueniſſet: ⁊ vere ſcrupuluʒ ali quẽ ex ipᷣa lectõe cepiſſet:cũ me ſicut ipᷣe noſti: NRome poſitũ hr̃et pñtẽ ↄtinuo vtiq; ꝑqᷣſiſſet: ipᷣa ad me ſcpᷣta detuliſſet.qͥe qͥ vſq; ad illð tpᷣs etiã videre me ⁊ ſalutare:⁊ in oꝛõnibus cõ municare ſolitus erat:ↄtuliſſet ſine dubio me⸗ cũ ð his qbus videbat᷑ offendi.inqᷣſiſſetq; quõ fuiſſet a me pꝓlatũ:quõ haberet᷑ in greco. certe H etiã głie ſibi ſufficere putaſſet:ſi viſus fuiſſet in dictis nr̃is vel ſcptis feciſſe ꝑ ſe aliqͥd emẽda ri. aut ſi furoꝛ ai nõ tã emẽdati erroꝛẽ qᷓ; ꝓferri in ppᷣlicũ ↄpuliſſet:ſine dubio nũqᷓ; elegiſſet ab ſentẽ lacerare:quẽ potuit gãuius ↄfutare pñtẽ. Sʒ iſtũ qꝛ falſi ↄſcia deterrebat:ad me qͥdẽ cu⸗ ius erãt ſcpta:qᷓ volebat criminari nõ detulit.ᷣ ꝑ domos:ꝑ mronas:ꝑ mõaſteria:ꝑ ſinglłos qͥſ q; fratꝝ circũfert:qͥs ſoloↄturbare poſſet audi tu.Et h̊ fecit ſub ipᷣo tꝑe:q̃ ↄfeſtim ex vꝛbe de⸗ cederet.ne vel ↄpᷣhẽſus facti ſui redderet cau⸗ ſas. Etiã inde vt intelligat᷑ ᷣm pᷣceptũ mgr̃iꝑ totã me Italiã criminari:inſtigare turbas:cõ⸗ turbare eccłias:aures q; polluere ſacerdotũ:⁊ in omibus his modeſtia nr̃a tanqᷓ;oſcia abuti. hec diſcipu li. IJIpᷣe vo oꝛiẽtalis magr:qͥ ad ANi gilantiũ ſcribẽs dixerat:ꝑ me latini cognoſcũt oia Oꝛigenis bõa:⁊ ignoꝛant mala:iſtos ipᷣos qͥs nũc ego trãſtuleram redinterpᷣtatus ẽ:⁊ ea oĩia q̃ ad me vel impꝛobabilia pᷣtermiſſa ſunt in ſeruit.qͥ.ſ.nũc ) ſniaʒ ſuũ Romani ꝑ ipᷣm Oꝛi⸗ genis cogſcãt mala:⁊ ignoꝛẽt bõa.hinc etiã nõ ſolũ Oꝛigenẽ:ſᷣ ⁊ me metipᷣm in ſuſpitõeʒ here ſis conat᷑ adducẽ.hinc emittit inceſſabiliter ca⸗ nes ſuos:qͥ me ꝑ vꝛbes:ꝑ vicos:ꝑ iter trãſeun tẽ calũniãtiũ latratibus inſectent᷑: ⁊ Landa oĩa ⁊ nefãda adůſum me ſectent᷑.Quid q̃ſo te ſcele ris admiſimus ſi fecimus qð feciſti: Si tñ nefa riũ ẽ vti exẽplis tuis:de teipᷣo qͥd iudicas: Ve runtñ dic mihi o mag (iã em̃ ad te ↄu⸗tẽda ẽ rñ ſio) Ad legentẽ aut interpᷣtantẽ: ſi qᷓ ẽ illa ſcbto ris culpa: recte reuocat᷑: Abſit inqᷣt: nequaq;. q̃d me ſubtilit᷑ circũuenis: Nũqᷣd nõ ⁊ ego legi HNũqͥd nõ ⁊ ego interpᷣtatus ſum: Sʒ lege ea qᷓ interpᷣtatus ſum:vide fiqͥd in is dogmaticũ in uenies. Certe ſi aliqd hoꝝ q̃ nũc ad danationẽ voco reꝑies. NPoſtremo ait ſi vis pleniꝰ noſſe VI (qm̃ apud me etiã ſuſpitio hmõi dogmatuʒ ſp execrabilis fuerit) lege ↄmẽtarios meos in epi ſtola Pauli ad Epheſios.Et ex his q̃ ſcbſi:no ſces qͥd de eo ſenſerim. Legẽs em eũ vel inter⸗ p̃ᷣtãs noſces: ⁊ hecẽ tua tãti mgri ꝗuitas:yt eſ quẽ in alijs laudas:ↄdẽnes i alijs? Et quẽ inpᷣ fatõibus tuis alteꝝ poſt aplłos eccłaꝝ magiſtꝝ dixiſti:nũc hereticũ dicas:Quis hereticus ec⸗ cleſiaꝝ mgr aliqñ dici potuit: Erraui inqᷣt in Hᷣ Sʒ qᷓ;diu pᷣfatiũculã ſubijcis: Cõmẽtarios le⸗ ge. Sʒ illos q̊s deſignaui: ⁊ cui h̊ iuſtuʒ videt᷑: vt ijs qͥ tot libꝛosↄſcpᷣſit:in àbus oĩibus penep conia eius vſq; ad celũ fert:qͥ tot iã annis:⁊ le⸗ cti ſunt ab oibus⁊ legunt᷑. Ex qͥbus qᷓ;plurimi ita edocti iaʒ de ̊ mũdo deceſſerũt:⁊ ꝑrexerũt ad dñm.ãac Oꝛigenis ſniaʒ tenẽtes:quã ex li bꝛoꝝ iſtius aſſertõe didicerãt: ⁊ abierũt ſperã⸗ tes iux huius teſtimoniũ inuẽturos ſe eum ᷣm apłos eccłaꝝ mgr̃m.⁊ nũc iteꝝ ſcribit. Inuene rũt eũ cũ impijs hereticis ⁊ gẽtilibus ↄdẽnatũ Quõ ſe ex ↄtentõe ↄmutet ⁊ dicat:qꝛ illũ queʒ xxx.fere ãnis ↄtinuis legẽs ⁊ ſcribẽs apłis exe qui:nũc hereticuʒ ꝓnũcio.Nũqᷣd aliqͥs nouos eius libꝛos mõ legit:qͥs añ non legerat: Sʒ ex ijs eiſdẽ dictis eũ:⁊ tũc apim:⁊ nũc hereticum dicit: ⁊ nullo mõ hoc ita fieri potuit.Aut ei tũc recte dixit: ⁊ mõ liuoꝛe quodã ↄtentõe puertit az audiẽdus nõ ẽ.Alut ſi tũe male dixit:⁊ mõ ſe⸗ ipᷣm ↄdẽnat. q̃le ꝗᷓ in ſe ceteroꝝ expectabit iudi ciũ is: qͥ ̃m apłi ſniaʒ a ſemetipo damnat᷑: Et quid inquit abſcindit᷑ pnia: Non errat᷑ ⁊ m v⸗ bo maxime:lʒ quidẽ de erroꝛe peniters. Sed ſi mul aliquis pniaʒ agit:ſimul accuſat:ſimul iu⸗ dicat:ſimulq; ↄdemnat. Quaſi vo ſiqua mere trix vna ſe nocte:aut duabus a ſcoꝛtando cõti⸗ neat:dʒ ↄtinuo leges ð pudicitia ſcribere:⁊ no ſolum leges ↄdere:verum⁊ ſepulchꝛa obruere omnium q̃ iam defuncte ſunt feminaruʒ:ꝙ eas ſuſpicet᷑ ſui ſimilẽ vitam duxiſſe:pniaʒ agẽs ꝙ hereticꝰ fueris bñ facis.Quid hocad me:q̃ nũ quã hereticus fui: Penitẽtiam agis ꝓ erroꝛe: recte facis. Si tamẽ ipᷣam pniam legittime ge⸗ ras non accuſando:ſᷣ depᷣcando:non ↄdẽnan⸗ do:ß flendo. Nam que pnie veritas eſt: vbi in⸗ dulgẽtie decretuz ipᷣe ſibi penitẽs dictat: Qui penitet pꝛo ijs que male locutus eſt: vulnus ſu um non iterum male loquẽdo curat:ſ ſilendo. Sic em̃ ſcdᷣtum ẽ. Neccaſti:quieſce.Sʒ nũc ip ſe te reum ſtatuis:⁊ iterũ reatu ipᷣe te abſoluis. Et ex reo ipᷣe te iudicẽ facis. Hec iam non tua: qui irrides in nos:ſᷣ noſtra qui ita nos irridert patimur ẽ miſeria. Aerumtamẽ veniamus ad hos duos cõmẽtarios: quos ceteris omnibus opuſculis ſuis ↄdẽnatis ac renũciatis ſolos ex cepit:⁊ qᷓ; caſte ſe in his ⁊ ↄtinẽter egerit: vide amus. Ex his em ſolis ⁊ fidẽ ſuam ꝓbari vult. HFHars Et qð Oꝛigeni in oibus aduerſet᷑. ꝓferant᷑ er⸗ go iſti qͥ ei ſoli ex omibus ſcpᷣtis ſuis placẽt.i.in epła NPauli ad Epheſios libꝛi tres:⁊ in Eccła⸗ ſten ( vt puto) vnus. Sʒ nũc interi qͥ pᷣmus oc⸗ currit in epiſtola ad Epheſios ↄmẽtarius rele gat᷑. Eti ibi ↄſociũ ⁊ ↄcoꝛdẽ Symmyſten: vt ipe ait:in ijs q arguit apꝛobo.Et pᷣmo omniuʒ de qbus irridet mulierculas:q̃ ſe dicũt poſt re ſurrectionẽ nõ habituras fragile coꝛpus.qpe ꝗqangeloꝝ future ſint ſiłes:qͥd ipᷣe ſentiat vide⸗ amus. In tertio ↄmẽtarioꝝ libꝛo in epła Pau li ad Epheſios ſub eo caplo vbi ſcriptũ ẽ. Qui vxoꝛẽ ſuã diligit:ſemetipᷣm diligit. Nemo em vnqᷓ; carnẽ ſuaʒ odio habuit.⁊ poſt aliqᷓ;ta ita ait. Foueamus igit᷑ ⁊ viri vxoꝛes:vt aie noſtre coꝛꝑa.⁊ vt vxoꝛes in viros:⁊ coꝛꝑa redigant᷑ in aias.⁊ neq̃qᷓ; ſit ſexuum vlla diuerſitas. Sʒ quõ apud angelos non ẽ vir neq; mulier: ita ⁊ nos qͥ angelis ſimiles futuri ſumus:iã nũc inci piamus eſſe:qð in celeſtibus repꝛomiſſum eſt. lhec ⁊ eccłijs in tuis ↄmẽtarijs ſcpᷣſiſſe ſciẽs:q̃⸗ mõ eas ad exẽplum ſidei tue ⁊ ea ꝗq arguis ↄfu⸗ tanda ꝓponis: Et quõ de tuis vbis mulieres arguis:Deinde q̃ mulier dixit aliqũ:q vxoꝛes ↄutant᷑ in viros:⁊ coꝛꝑa redigant᷑ in aias:qð tu ſcribis: Ergo m te nõ ſolũ reſurrectio non erit:ſᷣ nec coꝛpoꝝ:qð oſiteri etiã iſtos qͥs tu fe⸗ ciſti hereticos dicis. Abi nã vltra coꝛpus q̃ri⸗ mus:ſi ĩ aiaʒ redigit᷑: Erit ̊ iã totũ aia ⁊ nuſqᷓ; coꝛpus.Et iteꝝ ſi vxoꝛes in virosↄmutabunt᷑ ꝓ eo qð ſubiũ xiſti:vt neqqᷓ ſit ſexuũ diũſitas: q̃ſi hocvt oñderes:qꝛſexus femineus interibit ex eo qð rediget᷑ in viꝝ: ſolus aũt manebit vi⸗ rilis:neſcio qdẽ ſi hec tibi de ſe dicere feiaꝝ ſex us ipᷣe ꝑmittat. tñ a ſi abilis ↄcedat᷑:q̃ ↄſequẽ⸗ tia poteris oñdere ibi virilẽ ſexũ eſſe neceſſariũ vbi femineus neceſſarius nõ ꝓbat᷑: Quiana⸗ turali quodã vinculo in tin ſexus alt᷑ eget alte⸗ rius:vt ſi alter nõ ſit:alterius opus nõ ſit. Et⸗ cyñm ſi luteã foꝛmã ex reſurrectõe hõ hre putat᷑: quã in ꝑadiſo habuit vbi ſcpᷣtũ ẽ.Quia maſcu lũ ⁊ feminã fecit eos:⁊ bñdixit eos. Si vo⁊ tu ⁊ muliercule q̃s incuſas: dicitis neq; vir neq; mulier ẽ:quõ g̊ aut coꝛꝑa redigent᷑ in aias:aut mulieres ↄuertent᷑ in viros:Cũ vel pꝑadiſusv trũq; ſexũ patiat᷑:vel ſiłitudo ãgeloꝝ: vt tu q; fateris nullũ oio recipiat:Et miroꝛ quomõ ab glijs exigas ð ſexuũ diuſitate ſniam:ð q̃ tu vo⸗ lẽs diſſerere:tãtis te inuoluis nodis:vt euolue re te nullatenꝰ poſſis.qᷓ;to rectiꝰ faceres:ſinos q̃s culpas:imitareris in talibus:⁊ hec ſoli deo vt ſe vitas hʒ noſſe ꝑmitteres:⁊ te potius igra re fatereris:qᷓ ea ſcriberes:q̃ paulo poſt tu ipe damnares? Aelim mihi ↄſcia ſua teſte nũc di⸗ ceret:nõ dico:ſi in allauo ohu⸗ culo meo:ſᷣ ſiin amiliari meo negli⸗ epła ſaltẽ mea:quaʒ alicui lTouxo& οο. Eô idipm gẽtius ſcripſiſſem: inueniſſet ſcriptũ: qꝛ coꝛpa in aias redigent᷑: ⁊ vxoꝛes in viros: ſi nõ etiaʒ ereis lr̃is ſcribi ꝑ poꝛtas ciuitatum pᷣcepiſſet:ſi nõ in foꝛo:in curia:ꝓ roſtr etiã recitari.Quã⸗ tos ex hoc accuſationũ titulos:q̃ volumina cõ ſcpᷣſiſſet:Quã me totis armis ac telis fecũdiſſi mi ſui pectoꝛis ꝑurgeret dicẽs:Quia ſi mihiñn creditis dicẽti:qꝛ fallit cũ dicit coꝛpus reſurgẽ ⁊ carnẽ negat:vel cnʒ fateat᷑ qͥdẽ carnẽ:mẽbꝛa aũt negat ⁊ ſexũ. Nidete quõ ipᷣe ſcribit in epi⸗ ſtola ſua. Quia coꝛꝑa vᷣtant᷑ in aias:⁊ vxoꝛes in viros. Sʒ nos te qdẽ hec ſcribentẽ: nõ ſoluzʒ nõ arguimus hereticum: ſᷣ ⁊ ſatiſfſacimus tãq; magro. Mulieres tñ ille q̊s tã indignis ⁊ iho⸗ neſtis ↄtumelijs laceraſti:exhibebũt añ tribu⸗ nal Ep̃i: heck in his ↄmẽtarijs doces: ⁊ illa q̃ oblitus tui ruùrſum cũ ↄtumelius ſcribis.⁊ ibi vtraq; recitabunt᷑:vbi ceſſabit iã fauoꝛ hoium ⁊ redẽpti laudibus plauſus ſilebũt.⁊ tecum ꝓ his vel geſtis vel dictis tuis iudicabunt᷑ apud iuſtũ iudicẽ x-pᷣm. Veꝝ ꝑgamus diſcurrere d etia ð q̃ſtionibus ſcribat.hoc ei ad fidẽ ꝑtinet: in qbus de carnis reſurrectõe ſic variat cetera- vt qſtiones. Itẽ ex ↄmẽtarioꝝ libꝛo ð epiſtola NPauli ad Epheſios de eo capło vbi dicit apo ſtolus. Sicut elegit nos in ipᷣo añ mũdi ↄſtitu⸗ tionẽ:vt eſſemꝰ ſcti ⁊ imaculati coꝛã ipᷣo:ita ait ↄſtitutiõe mũdi ĩ greco ſcpᷣtũ hʒx IapoAn 00X ũtXα a;ßoXi: qo ↄſtitutio ſonat. Vñ nos ve ue ⁊ reꝝ nouitatẽ:⁊ ſicut qͥda ſermo latioꝛ ⁊ lingue felitioꝛ ſit:conabimur:nõ ita vbum ex vbo trãſferre:qð impoſſibile ẽ:qᷓ; vim vbi quodã explicare circũitu.x& IapoX em ꝓpᷣe ðꝛ:cũ qͥd deoꝛſum iacit᷑:⁊ ad inferioꝛeʒ locũ mittit᷑ a ſublimi.vel cũ aliq̃ res ſumit exoꝛ dium. Vñ ⁊ hi qui ediũ futuraꝝ pᷣma iaciũt fũ damẽtax IapcpXιͤ Vul̊—ãI.1. deoꝛſuz initia fü damentoꝝ ieciſſe dicũf. Volẽs itaq; Paulus oſtẽdere:aꝛ deꝰ vniũſa ſit machinatex nihilo: ñ creaturã:ñ ↄditõʒ:ñ facturã: ̊ x B6ß5 XAHV id eſt initiũ iacti fundamẽti ad eù retulit:vt nõ iuxta Manicheũ ⁊ ceteras hereſes:q factoꝛeʒ ⁊ materiam ponunt:aliud qͥd vñ creature facte ſint añceſſer it creaturas: ſᷣ oia ex nihilo extite⸗ rint.Qð aũt electos nos vt eſſemus ſancti⁊ im maculati coꝛam ipᷣo:hoc ẽ deo:añ fabꝛicã mun d teſtatus ẽ:ad pᷣſciaʒ dei ꝑtinet: cui oia futu⸗ ra iaʒ facta ſunt.Et anqᷓ; fiat: vniuerſa ſunt no ta. Sicut ⁊ Paulus ipᷣe pᷣdeſtinat᷑ in vtero ma tris ſue.Et Hieremias in vulua ſanctiſicat᷑: eli git᷑:roboꝛat᷑.⁊ in typo R̈pi ꝓpha in gentibus mittit. ucuſq; edidit vnãꝗ expoſitõeʒ. Sʒ ſub cuius ꝑpſona hmõi intelligẽtia accipiẽda ſit:nõ expᷣſſit.hoc tm̃ egit ꝙ exↄſequẽtibus repꝛobat boꝛa. Ait em in ↄſequẽnibus.alius vo qui deõẽ t pauꝑtatẽ ling⸗ m ait:ꝙ grecoꝝ ⁊ Coe koße ſaſti nmſti heſnedube Policiden hncſaaſe dner rninege Clüterrann ſeſnuiſie dicauſgoſe ivleiti Pimnöst ſcdepſtind nus mens, cedaremll co. ole mnortishut Eo. Etal cahooſti ſenkinms 6oefunrtd Pahtren Mmes hecdicu⸗ coꝛhede⸗ ſnpius ſtotud.q nnus qſa iu es n nrenk in hobitatric. t Pauli ſaculati.. ſlnteliq vi tBabplon ſoin Chald Eichiel: changomno ſenialolari udieosq⸗ mnſoseein cmnicextße wcorue ogeſhnonon koncbiage fenk: aßere müͤcusſere ſcoſuisde zoſoloser Nlinucose bis h blisſieret, ngeli...r ſoſoliöoe Cpbbus: CTractatus III Epiſtola XXXVI nüt conat᷑ oñdere. VUñ manifeſte oñdit:ꝙ ꝑi a ,IF. g& i - abi tat terrã ſ. nõ ex 3 noſieg réexpolitio e nifeſte oñdit: ꝙ ꝑ illa po culü:nũc hic habitãt terrã ſ.nõ eẽ cauſas alids unßſe in x0 5 nõ oſtẽdat iuſticia dei: qð vtich qs iße inibi viuẽdo ↄm ſerint: ais ꝙ ſcti q;: ärundi Eſin . Sʒ ꝑ iſtũ quẽ dicit aliũ: cuius aſſertio vt ẽ Paulus: ⁊ ceteri ſiles eiꝑ gñatõnes ſingu SMnig e neube Voles d oẽs indubitatã ⁊ ca⸗ las ad eruditiõeʒ eaꝝ a deo pdeſtinati ſunt: vt Sutclidg b onie dard trare: dedit tale teſtimonium: p cas dicatõe ſua ad illã habitatõeʒ: vñ collab QOluſnh 8, na altertios uſti eſſe deũ conet᷑ oſtendere ſe fuerãt reuocarẽt. Et h̊ copioſiſſimis ſcptura nanuring A. Pin ſondte dei: ex merito electoꝛũ rũ teſtimonijs firmas. Et qͥ ſunt alia q̃ſo dicta ilianenin d ee igat. icit ãt viſibiles creaturas: ꝓ qͥbus Oꝛigenẽ in ius vocas? Que alia ſunt eting⸗ ſeli e naetdaruns inns e⸗ ſunt alias fuiſ. in qbus eũ danari iubes: Aliũ ne in tuis dam⸗ fNang cautas ed notsod qᷣbus aias q ob Äm nas: Et ſi vt tu ſuades: huiuſcemõi dicta dam ſodai ig in leiſtär i deo notas deiecte ſunt deoꝛſum nãda ſunt:feres tu bpmus ſniaʒ. Et ꝓ dictis ta⸗ 1ſniknnadd ton Ilachꝛymay in locũ afflictõis ⁊ pere libus ipe poꝛ teipᷣm ↄdẽnabis.Neq; em tibi iã glüßgigrd dẽ ais leanrzi vi ↄſtitutus oꝛabat vt ad Vltra vllu remãſit effugiũ. Mulle ſtrophe ꝓ bonanme us meus ere dicẽs. HHeu mihi gꝛ incol⸗ qbus ceteros arguis habebũut locũ. In ipa ete andsh e meeſt zSanatnen. d habitãtib? nim pnia tua poſt zuerſionẽ iã emẽdatus co en denenn do hoͤ:omelibere Erin liolo⸗ rectus iſtis ibeis ductontate dedi eatt ſotüfunbin moꝛtis eeEt daigmee heii va ſeci ex is tua ſnia de ijs q dnanda dicis dogmati bſicictun XFpo. Et alibi. cg, e reüti ⁊ eſſe cc bus pbaret᷑. Et ideo q hicſchta ſunt tac; ſimo tsan, tera his ſikia. nq; humiliarer ego deliq ce hec pnũcies ⁊ definias audiẽda ſunt. Et Hta⸗ öldcnn ra His itia. Itaq; bPᷣus q; aie inquiũt pcipita⸗ lia definis: qlia dicis eſſe dãnãda. Sʒ nõ ſuʒ in mirong rent in mũdũ. Magr dicis inquiu: non di⸗ qtego qͥ definio. aliũ dico eſſe: qͥ hecita dicat. i. ctialfüne. cis qᷣ ſunt iſti qᷓ hec inquiũt: ꝙ aie eſſent öus q; iſtü ip̃m. vbi imutas exponẽtis pſonã⸗ At vi⸗ peſeucht pcipitarent in mũdũ.Mõne recte inqͥt dixi: q. deamus qͥẽ ille:quẽ talia dicis aſtruere. Ais g fozlidptgt talpa es: 7 nihil vides⸗ Dixt iam ſuꝑius qꝛ illi alius wo ẽ: qͥ deu iuſtũ conat᷑ oñdere:dicis qᷓ iã ioin becdicſi: deũ iuſtũ eſſe aſſerunt: quẽ vtiq; ſi ſupꝛa diximus. Sʒ iſte quẽ dicis aliã deum iu ßorinilſ⸗ coꝛ aberes me ip̃m eſſe intelligeres. neen ita ſtum aſſertõe hac ſua vt ais oſdit. ⁊ a te alius FKÄ ananiens unpie ſum: vt alium me diuſum eſſe ab his diüſus ẽ. De teipᷣo qͥd ſentis: Tu negas iuſtũ ſchitheſen aing: z oet iuſtũ defendũt: qð oẽs vtiq; faci eſſe deũ: agtr du tu multũ vides: ⁊ ſatis ar ninneenGH nn anü ſapimus⸗Dic 8 magẽ dic: qd iſtiꝗ guis captos oculis talpas: puto te incurriſſe sehenine es Eiumm Itaq; Pus q; aie inquiunt pᷣcibi Aνοο IÜα1ÜονQ&¼â: 11 e vtraq; pte ↄcludi.Aut em̃ eeen ablr tamund⸗ mdus ex aiabus fieret cũ iuſtũ deü negab: vt alius ſis Zrius illi bec efrunnm git Pauln Bge. mGn infimũ deiectus iße ele⸗ dicit. Aut ſi vt oĩs fitet eccka:etiã tu deum iu Winpoſttig 5 1 e te iles coꝛã ſe d erãt ſancti ⁊ i⸗ ſtũ eſſe ↄfitearis: tu es q̊ hec dicis: ⁊ tu es quib räim xalaS mant ati. Mẽo at eligit niſi de pluribus: vbi mus excipis ſniaʒ:quã in aliuz fers: ⁊tu q̊ tuo cknunfrin naoiecan ibi ꝑpetrat᷑ electio. Quõ ãt met ipᷣius mucrone ofoderl. Sufficere opino: Gdiäsſntnm w. n b leetuse qñ a Mabuchodono hbec apud iuſtiſſimos iudices 2 futuꝝ dei iudi⸗ umzßnuithi Ezechiel: Da ucng wismn ſunn ꝓPphe: ci p̃ſtolãtes. Mõ qꝛ ↄdẽnare debeãt eü qui fe ui deinini Vy hieig el: tres pueri: ggeus 7 Za⸗ ſtucãa videt in oculo fris ſui: ⁊ in ſuo trabẽ non Solistig OH fent in lan gcoz meruerint captiuitatẽ: vt eſ videt. Sʒ emedare ⁊ ad verã pniam reuocare htrottii ſent in lolgrlo aptiuoꝝ: ita v in illa directione Aex ne foꝛte latuerit eũ locus iſte onus ex his muũdi eos qͥ añq; mudus fieret electi erãt: a Zo libꝛis qs ad liqdũ ſe recẽſuiſſe putauerat: ꝶ½ cmifnnn⸗ milſos eſſe in eruditõeʒ ⁊ magiſteriũ aiaꝝ pe js ad liqdũ ſe receſule putauerat: qy udcdminid catricü: vt pdicatone 37 magiſteriuͦ aiaꝝ pec- exemplũ ceteris oĩbusↄdẽnatis ad ↄfeſſion fi n te siſl catricũ: vt pdicatone eoꝝ reuerterent᷑ ad eũ lo dei ꝓpoſuerat:reqramus du etiã in ceter ſen 1 ceunin cũ coꝛruerãt. Et hoc eſſe qð a QMMoyſe in oc tiat. Idẽ in eodẽ libꝛo de eo⸗ capko vbi ſchtũ eſt n ſt toge mohenonlalo ð. Dñe refugiũ factus m placitũ volũtatis ſue in laudẽ głe ſue:poſ ſhic ſerimd es r in gñatõne ⁊ ꝓgenie: anq; motes firma pauca ita ait. Inuadũt itaq; in h loco occaſio⸗ da in ð”ð” q afiete terra 7 oꝛbᷣ terraꝝ. Quo ſcʒ ancq; nẽ: à̊ añ ↄſtitutõeʒ mũdi aias putãt cũ angelis ihin müdus ſieret: vniüſa gnatio Ppncipiu ſumeret ⁊ ceteris vtutũ celeſtiũ noĩbus in celeſti Hieru agunctl 2 ſcis ſuis ðs refugiũ fuerit. Hec ſunt que in illis ſalẽ fuiſſe vſatas:qð nec ſm bñplacitũ dei:nec nuni Is ſolos ex omibus opuſculis tuis cligis; ad in laudẽ gle eius A gre poſſit intelligi: allos nu aefini ei genzdnetetan relegi iubes ↄmẽtarijs ſcri⸗ dos barbaros: ſeruos: debiles: alioſq; diuttes tſanen bin. R ſ ais fuiſſe inuiſibilẽ: anq; hic viſi⸗ Romanos nobiles liberos ſanos in diũſis ho ipkſieſh bilis fieret. In q mũdo cuʒ reliqs habitatoꝛibꝰ ris ⁊ diuſa pte gñari: mſi cãe pceſſerit:qbus ex iaapoſig angeli. ſ. aie erãt. Iſtas aias ais ob äſdã cau meritis hec aiaꝝ vnaq; ſoꝛtita ẽ. Et illud qð alhilic ſas. ſoli ðo cognitas in h viſibili mũdo naſciiin ad Romanos ſcbtũ ẽ: qdam putãt noſſe: ⁊ nec ſninn coꝛpibus: ⁊ d añ habitauerat celũ ap pus ſe: noꝛuũt. An nõ bz ptatẽ figulus lutið eadẽ mal⸗ NslM H q2 FJoars ſa facere allud vas in honoꝛẽ: aliud in ↄtume⸗ liã Sʒ ad eundẽ ſenſum referũt: vt quõ mala vita ſeu bõa: laboꝛioſa vel facilis: fruſtra in G mũdo agit᷑:niſi credamus dei eſſe iudiciuzʒ:ita ⁊ dinſitas in h̊ͥ mũdo naſcẽtiũ iuſticiã dei argu at: niſi aiaꝝ merita pceſſerint. Sʒ em inquiunt Hhoc nõ ita accipimus:nõ ſm bñplacitũ volun⸗ tatis dei erit. nec in laudẽ gle T gre eius alios e legiſſe an ↄſtitutõeʒ mũdi: vt eſſent ſcti ⁊ ima⸗ culati: ⁊ haberẽt adoptõeʒ ꝑ Jeſuʒ xpᷣm:alios Vltie ↄditõi ⁊ penis ꝑpetuis deſtin aſſe:amaſſe Jacob anqᷓ; exoꝛiret᷑ ex vtero:odiſſe Eſau pus q; digna odijs ꝑpetraret: niſi cãe pceſſerint: q̃ iuſticiã dei pbẽt. qͥd euidẽetius vel a Oꝛigene vel a qͥqᷓ; eoꝝ qͥs te arguere dicis: de his dogmatibus vel cogi⸗ tari vel dici potuit:Qð.ſ.diüſitas ⁊ inequali⸗ tas qᷓ ẽ hic in ̊ mũdo naſcentiũ ad dei iiuſticiã referat. Cãʒ dicis dediſſe ipᷣam ſibi vnãquãq; aiaʒ: ex his.ſ. motibus aĩoꝝ qs pꝛius in celeſti Hierulalẽ:q eſt mr omniũ viuẽdo geſſerüt.⁊ H inqᷣt nõ ex mea ꝑſona dictũ ẽ: alium dicere de ſcpſi. BDixi q̃ dixi:qꝛ inuadũt qͥᷣdã occaſionem. Nec ego nego:qꝙ de alio dicere videaris. Sed iſte alius queʒ hec dicere ais: ytx tibi ↄcoꝛs ? bñd ↄſonãs:an vo orius ſit ⁊ inimicus:nõ denega ſti. Cü em aliũ̃ iſtũ zriũ tibi aliquẽ nomias: ſo⸗ les ponere qdã dicta eius. ſtati ea deſtruere: impugnare:vt Młdartionis ⁊ Aalẽtini ⁊ Ar 1ij ⁊ ceteroꝝ.Cũ vo aliũ qͥdẽ noĩas:⁊ dicta eiꝰ ñ validiſſimio aſſertõnibus ſ crib:teſtimonijs q; cpᷣturaꝝ copioſiſſinis munis nõne etiã nos tardiſſimi ⁊ qͥs tu talpas dicis: videmus iſtum cuius dicta ponis: ⁊ nõ deſtruis: aliũ te eẽ⸗ Et ſieri hec rethoꝛica figura: cum ſub aliena pſona ſuq ſniaʒ ꝓferũt. Fiũt iſta ab oꝛatoꝛibꝰ:cũ aut offendere aliqͥs metuũt: aut inuidiã declinare cupiũt. Naã ſi tu te ex hoc defeni um putas: qdᷣ in his dictis aliũ noies: multo erit excuſabilioꝛ ille:quẽ inſimulas.NHãꝗ ille nõ ſolũ hoc in ↄſue⸗ tudine hʒ: vt dicat alios ita dicere:⁊ qbuſdam ita videri:ſᷣ multo cautius dicit ille de talibus ſe hoc non definire: opinari magis.Qðõ ſi alij melius viſum fuerit: vt his omiſfis lla tenean tur: vide qᷓ;ta ille cautõe vſus ẽ.⁊ tñ a tead daã⸗ natõeʒ vocat᷑. Tu qꝛ tmmõ aliũ noias effugiſ⸗ ſe te putas.Ex his em̃ eũ dãnas:in qbus eü ſe⸗ q̃ris imitaris. Sʒ ꝓgredigmur legendo com mẽtarios:ne immoꝛãdo pꝑ ſingt:. excludamur ab agnitõe plurimoꝝ. Itẽ ex eodẽ libꝛo de eo⸗ dẽ cahlo vbi ſcriptũ ẽ: vt ſimus in laudẽ gloꝛie eius:qͥ añ ſperauimus in xpᷣo.Si ſperauimus I tm̃ dixiſſet in xpᷣo:⁊ nõ pmiſiſſet añ ſperauimꝰ qð grece dðꝛ PORANINXW“1ι—12ſſet manifeſtioꝛ: ſenſus eos qͥ ſperauerũt in Eo ſoꝛte vocatos eſſe pdeſtinatos m ꝓpoſitũ eius: q̃ͥ yniuerſa Quid expᷣſſius hac aſſertõe⸗ opat᷑ iuxta ↄſiliũ volũtatis ſue. Nüc vo pꝓpo⸗ ſitõis adiectio ad illã nos intelligẽtiã trahit: ð q̃̊ ſuꝑius diſputauimus:exponẽetes hoc quod ſcpᷣtũ ẽ.Qui bñdixit nos in oĩ bñdictõe ſpirita li in celeſtibus in xᷣo. Siẽ elegit nos in ipo añ mũdi ↄſtitutõeʒ:vt eſſemus ſci ⁊ imaculati co⸗ rã ipᷣo:qð.ſ..ſicut iã nos bñdixerat in oĩ bñdi⸗ ctione ſpiritali in celeſtibus: ⁊ elegerat nos añ ↄſtitutõeʒ mũdi: ita etiã nũc ſperaſſe ante dica mur in xpᷣo:ex tpe qͥ electi ⁊ pᷣdeſtinati:⁊ bñdi⸗ cti ſumus in celeſtibus.hucuſ. interi:q̃ em ſe⸗ quunt᷑ maioꝛa ſunt. Nũc gras ago do:q me poõdere guiſſime ſuſpitõnis reuelauit. Foꝛtaſſe em videbar aliqbus de alio iſto ↄtẽtioſius vel calũnioſius agere:cũ km rhetoꝛicã figurã iſtuʒ quẽ dicit aliũ ip̃m ꝑhiberẽ eſſe. Sʒ ne q̃ vlliau ditoꝝ nũc ꝓꝛſus dubitatio remaneret: qs eſſet iſte alius ð qͥ ſupius dixerat declarauit. Taq; vere bonus mgr ⁊ qͥ nullas velit ex dictis ſuis abiguitates diſcipulis remanere:dignatus eſt inb loco illũ quẽ ſupꝛa aliũ dixerat euidẽtius — qs eſſet oñdere.Ait & Mũc vo ꝓpoſitõis adie cctio ad illã nos intelligentiã trahit: ð q̃ ſuꝑius diſputauimus. exponẽtes illud qð ſeptum E. ᷓ in xpᷣo. Et qð ibi ex ꝑſona alterius dictum: vt minus intelligẽtibus putabat᷑: ne qͥs erroꝛ his qs iuſſerat exiſtis libꝛis qͥd de Oꝛigene ſenti⸗ 4 2 ret ſniaʒ ſus noſcere remaneret:ad ſuã ꝑſonam nũc reuocãs:nec alium aliquẽ noians:dicit ea q ſupius legimus: ꝙ. I. ſicut iaʒ nos bñdixerat in oi bñdictõe ſpiritali in celeſtibus: elegerat añ ↄſtitutiõʒ mũdi:ita etiã ſperaſſe dicamur in xpᷣo:ex eo te q electi pdeſtinati: bñdicti ſu mus in celeſtibus. Abſoluit me (vt puto) iße ſuo teſtimonio oi ſuſpitiõe calũnie:qꝙ alius iſte noõ ſit alius qᷓ; ille ĩe. Sʒ ⁊ maioꝛa a dhuc ex cõ ſequẽtibus: ſicut ꝓmiſimus oſtẽdemus. Moſt hoc em qð dixerat nos añ ſperaſſe in xpᷣo:⁊ ex eo iã tꝑe.i.añ ↄſtitutõeʒ mũdi:⁊ añqᷓ; in coꝛꝑpi⸗ bus naſceremur:in celos eẽ bñdictos ⁊ electos iteꝝ illũ ſuũ aliuʒ introducit: dicit. Alius vo hoc dogma nõ ſuſtinẽs qð añ fuerimus:⁊ ſpe⸗ rauerimus in xp̃o: qᷓ; in iſto coꝛpe degeremus illo intelligẽtig traſfert. Hoc in loco oẽz ſuũ fe⸗ toꝛẽ:qͥſq; ille ẽ:iſte eius alius exhalauit. Dicat em nob pi quẽ vult aliũ eſſe qͥ h dogma nõ ſuffe rat:ꝙ añqᷓ; in h̊ͥ coꝛꝑe degeremus: 2 fuerimus ⁊ ſperauerimus in xpᷣo (Hoc eſt em ꝓ qͥ dãnari iubet Oꝛigenẽ) quẽ vult h aliũ intellexiſſe:ceu aliquẽ zriũ ſibi. Quid dicis magr: Bicoꝛni il⸗ o vꝛgeris: de qͥ exponere diſcipulis ſoles. Si em h̊ aliũ iſtũ qͥ añ fuiſſe aias: ꝙᷓ in coꝛpe dege rẽt nõ recepit:te eſſe dixeris pditũ eſt:qð in ſu perioꝛibus celaba᷑. Inuenies em tua ↄfeſſiõe glius ille tu eſſe: qͥ de nis oia dogmata: q dam⸗ ndixit nos in oi bñdictõe ſpiritali:in celeſtibꝰ C eriiubes etiblena giusqnot degeroni. glügliüc Galnus:an ſieAnben Catholiau lebatahi iktenio y bus olitu diuerſtati ilibetzd dogmnats⸗ cieſt Gi cideſont faſen th lllt nagr. Quociqt ſubtrahegi pouleläſte ſlic connn oN neiſug plinarvt! nires? Apes po tehguel Eaſſnibe dictor q/ ſet. Et ſiq⸗ ſhiomil Linos nõ ſoöheſum epoſſetiug ſplanobalt ſqopereti linet. Den iſneylohi ſudicnt zinte (oinilljine hiamnus:ern Minſupiond ecbentin nbidit cifuchaen⸗ ecptäinſu Drreriti ſo⸗ eleriſcib cge Oſtey Aühüͤceſe, Mafliſege ßo. Repe undiligeri apmano ſi mnsil T⸗ emeneencse — tüerdonz Weosck Nnn aläus Gppeſtiszle umtſiin lgini hrtlinehctr anrisdaun Mineiseneit Adehirte⸗ nan adininn icnigchtia Minnetülre eſtostan iſperſernre heſfinntüiti usne e izun aiornochucgd Pokinmnuhe erenea diraiiſtM iridiontdn antdat ef⸗ iinmurtt PoopeNerens ccnb it lethant epntiſ⸗ nustfuemn⸗ cckenenien = Tractatus III Epiſtola XXXV nari iubes. Si wo nõ es tu in ſuꝑioꝛibus alius neę tibi ea qᷓ impꝛobas aſſcribant.nec h̊ tu eris alius qͥ non ſuſtineas:añ fuiſſe aias qᷓ; in coꝛꝑe degeremꝰ. Elige vtrãlibet excuſatõis partem. Iſtũ aliũ quẽ frequẽter iuducis:te vis intelli⸗ gamus:an alteꝝ aliquẽ catholicũ eũ vis vide⸗ ri: An hereticũ:Dãnãdũ:an abſoluẽdum:Si catholicus ẽ iſte alius tuus qͥ in ſuꝑioꝛibus di cebat:añ hũc mũdũ viſibilẽ fuiſſe aias:cũ ãge ⁊ ceteris vtutibus:in ſuꝑioꝛi Hierłi in celeſti bus ↄſtituas: ⁊ ibi viuendo ↄxiſſe cauſas ſibi diuerſitatis vel naſcẽdi in hoc mũdo vel alias q̃ſtibet ↄditões tolerãdi. Erũt g̊ iſta catholica dogmata: ⁊ interim impiũ dãnare qð catholi⸗ cũ eſt. Si vo aliũ iſtũ hereticũ dixeris:hereti⸗ C(ũ deſignab eũ:qͥ fuiſſe aias non recepit:⁊ ſpe⸗ raſſe in xpᷣo añqᷓ; in coꝛpe naſcerent᷑.Qua hin exit᷑ magr:Quo erũpit᷑:Quo rurſum euadi᷑ NQuocũq; te ↄuerteris herebis.HNõ dicã null⸗ ſubtrahẽdi te aditus dat᷑: ne reſpirãdi qdem paululũ fit copia. Sic tibi Alexãdri tui Areſto telici commentarij pꝛofuere: Sic MPoꝛphyrij CciCαπο 1. Sic te tot tãtoꝝ phoꝝ grece ⁊ la tine:inſuꝑ ⁊ iudayce eruditõnis excoluit diſci plina: vt in iſtas ãguſtias tã intricabiles deue- nires: Et tã miſerabilit᷑ coartareris: vt nec ad alpes poſſes eẽ defenſus:Sʒ ꝑcamus:iã defe rendũ ẽ r̃is.⁊ vt ipᷣe ait oꝑimagno ſomnusnõ E aſſcribẽdus:qᷓ;q; ipᷣe ꝑcat nemini.Et tã rõne Dictoꝝ qᷓ; flagello lingue:qͥs libitũ fuerit verbe ret.Et ſi qͥs minus adulabit᷑:ↄtinuo hereticꝰ⁊ ſcptis ⁊ miſſis ꝑ diũſa cẽtũ codicibus deſignet᷑ AXui nos nõ ipᷣm:ſᷣ pr̃iarchã imitemur Gauid: d ↄp̃hẽſum in ſpeluncã inimicũ ſuũ Saul:cuz cũ poſſet iugulare:noluit: ſᷣ ei peꝑpcit.qð ⁊ iſte ſibi a nobᷣ aliquotiẽs factũ:nõ ſolũ vᷣbo:ſᷣ ⁊ re atq; oꝑe: etiã ſi fateri nõ vult: coꝛde tñ ⁊ ↄſcia retinet. Demus g veniã ei: qͥ dare veniã neſcit qͥ ſine vllo hũanitatis reſpectu de dictis alteri iudicat.⁊ interi educamus eũ de ſpelũca:vſq;⸗ quo in illã incidat:de q̃ᷓ etiã ſi omẽs conemur ? cupiamus: exire nõ poſſit. Dicat qͥ põt fieri: vt in ſuꝑioꝛibus illis: vbi iſtud dogma ↄfirma bat᷑ ab eo:qͥ iuſtũ deũ conabat᷑ oñdere:vbi ali⸗ unm quẽ dixit vere ne alterius ꝑſona fuerit tal: Ilẽ nũc ↄdẽnari vult:lhic vo vbi grius ẽ.⁊ nõ recipit q̃ in ſuꝑioꝛibus dicta ſunt:aliũ ſeipſum dDiyxerit: Poõt em fieri: vt ↄſcius ſibi ſit:ita ſen⸗ ſiſſe ſecũ ſcriberet:lʒ ſtilo id non potuerit expli⸗ care. Sit g venia:⁊ ponamus in hoc loco iſtuzʒ aliũ:hüc eſſe ipᷣm qͥ nõ recipit dogma: qð dicit gieas fuiſſe añqᷓ; in coꝛpe degerem in vpᷣo. Repetamus ipᷣm capłm: q̊ rurſus tẽ⸗ da diligẽtius pſeqmur. Ait itaq;. Alius vo B Ddogma nõ ſuſtinẽs:qꝙ añ fuerimus: . —— ſperaue⸗ rimus in R*†o: qᷓ; in iſto coꝛꝑe degeremus:illo N :2 ſperaſſe intelligentiã tranſfert: vt dicat in aduentũ dñi ſaluatoꝛis:qm in noie eius oẽ genu flectat᷑: ce⸗ leſtiũ ⁊ terreſtriũ ⁊ infernoꝝ: ⁊ oĩs lingua ↄſi⸗ teat᷑:qꝛ dñs Jeſus xpᷣs in glia ẽ dei pris.Cum em ei fuerint vniuerſa ſubiecta:alios volũtate alios neceſſitate ſubijciẽdo. ⁊ eos qͥ añ pũtiam maieſtatis eius ſperauerint in eũ: futuros eſſe igła laudũ eiꝰ:⁊ vocari σοπιſ½ποαο0ο vo qͥ reꝑti fuerint neceſſitate credẽtes eo tꝑe qͥ nec dyabolus ⁊ angeli eius poterũt negare re nantẽè eſſe ſperãtes:ſᷣ nõ in laudẽ gle eius:qð dem ⁊ nüũc ex ꝑte videmꝰexpleri:qꝛ alia ſit mer ces eius qͥ voluntate ſequat᷑ deũ:alia qͥ neceſſi⸗ tate. verũtñ ſiue ꝑ occaſionẽ:ſiue ꝑ veritatẽ tã tum vpᷣs annunciet᷑:dũmõ ſciãt ⁊ ſperantes pꝓ diuerſitate ſpei diuerſa ſint pᷣmia recepturi: oĩs in hoc loco admittitur cauillatõis occaſio. In ſuꝑioꝛibus dixiſti: ꝙ hi qͥ añ ſperauerũt in xpᷣo:illi ſunt qͥ anqᷓ; in hoe viſibili mũdo in coꝛ poꝛibus naſcerent᷑:ſpeʒ in xpᷣo habuerũt in ce⸗ leſtibus poſiti. Sʒ ne iſtud dogma tuũ videret᷑ gliã introduxiſti expoſitõeʒ:qᷓ dicis eo tpe quo omne genu flectet᷑ dño Jeſu: vniuerſa creatu⸗ ra celeſtiũ terreſtriũ ⁊ infernoꝝ:duobꝰ ei mõois erit ſubiecta. Quidã volũtate:qͥdã neceſſitate. ⁊ volũtate: an ſubiectos ſanctos oẽs ꝑ vba pᷣdicationis modo eis credunt:et iſtos vocari POHzι⁰ο ο1πιπ. 1. añ ſperauerũt in *bo. Meceſſitate aũt ſubiectos:qͥ nũc qͥdẽ ꝑ pᷣdicati onem vbi nõ crediderũt.Tũc aũt iã negare nõ poterũt:ſiẽ dyabolus ⁊ ãgeli eiꝰ:⁊ qͥ cũ ipᷣis ne ceſſitate crediderũt:q̃ͥq; oẽs cũ qͥbus ⁊ dyabo⸗ lus ⁊ ãgeli eius:qꝛ poſtea credẽt:nõ vocabunt᷑ añ ſperãtes: ꝓ eo.ſ.ꝙ illi añ crediderũt in xpᷣo Z ſperauerũt in eũ voluntate. Iſti vo poſtmo⸗ dũ ⁊ neceſſitate. Et ideo ais eos diuerſa pᷣmia recepturos. pᷣmia tñ ponis in his oibus:qͥ mõ nõ credũt:a dyabolo ⁊ ãgelis eius:lʒ inferioꝛa ⁊ eũ de cuius ſola penax aliqñ venia opinionẽ noõ ſniaʒ alterius arguis:tu in regno R*p̃i ad pᷣ⸗ mia ſecũda pducis.Et h̊ vis intelligi:qꝛ ſic ni hil intereſt vtꝝ vitate an neceſſitate xpᷣs annũ ciet᷑:ita nihil refert:neceſſitate an volũtate cre dat᷑ Hhec ſunt que nobis diſcere de commenta rijs tuis iubes. Iſtas non regulas confuſionis fidei doces:vt hoc damnetur in alijs:quod do mi diſcitur. Nam vtiq; ſi tu es nunc alius:qui pmum dogma illud non ſuſtines: quod aias in celeſtibus fuiſſe dicit ante q; in coꝛpoꝛibus na⸗ ſcerentur:tu es ſine dubio qui dyabolum ⁊ an⸗ gelos eius atq; omnes incredulos:non ſolum venia donas: verum etiam ſecundis numeran dos eſſe pᷣmijs polliceris. Si vero hoc ſecũdũ refugis: tu eris pᷣmi illius dogmatis pater. Et miroꝛ quomodo iſti pꝛudẽtes ⁊ erudui viri qui hec eius legunt ſcripta: ⁊ quibus nunc illa ab gq 3 ., ⅞ + =Z . . ð 5 lllo ſcribunt᷑:rideant de me: ꝙ metalpã noiet. ⁊nõ ſentiant ſe magis ipᷣos ab eo talpas iudi⸗ Cri:qͥs putat hec in ſuis libꝛis nõ vidẽ def. Si em putaret eos legẽtes intelligẽ poſſe nũqᷓ; ad ↄdẽnãda ea q ie mag docet: iſtoꝝ libꝛoꝝ hr̃e iuſſiſſet exemplum:in qͥbus ea ipᷣa plenius ⁊ manifeſtius ↄtinent᷑: q̃ ↄdẽnare nos ſuadet. Oſtẽdimus interim iſtũ ipᷣm aſſerere in iſti ele ctis ↄmẽtarijs ſuis ea q̃ damnar:in alterius li bꝛis iubet.i.ꝙ aĩe fuerint in celeſtibus añqᷓ; in hoc mũdo in coꝛpibus naſcerent᷑.⁊ im oms vel pctõꝛes vel increduli cũ dyabolo ⁊ angelis eiꝰ: eo tꝑe quo oẽ genu flectet᷑ Jeſu celeſtiuʒz terre⸗ ſtriũ ⁊ infernoꝝ:nõ ſolũ veniã accipiẽt: verum etiã ad ſcᷣa pᷣmia vocabunt᷑. Sʒ qm hec reino uitas nõ dubito ꝙ ſideʒ difficile mereat᷑: vt qͥs credat᷑ ea damnare q̃ aſtruit:ſcio qͥd deſideraij Vt ſi poſſumus talia ex eiſdẽ libꝛis ꝓferamus exẽpla: ⁊ tq euidẽtia: vt nullus oĩo alius ſuus noiet. ita facia. Itẽ ex eodẽ libꝛo: ꝙ in ſeculi fi⸗ ne xpᷣs ⁊ oẽs ſci ſui ſupꝛa demões hẽbũt ſedem Et vt ijdẽ ipi demõe m volũtatẽ ſedẽt ſupꝛa ſe xpᷣi:⁊ ſcõꝝ eiꝰagãt.Ex eo capło vbi diẽ apls vt oñderet ſecułſuꝑueniẽtibꝰabũdãtes diuiti⸗ gas gre ſue in bonitate ſuꝑ nos in Ihu xpᷣo poſt pauca:qð nos inah qui quondam lege teneba⸗ mur inferni:æ ꝓpt regnemus:ſedeamuſq; cũ eo. Sedeamus autẽ nõ in humili qcũq; loco:ſᷣ ſuꝑ oẽʒ pncipatum: ptãtẽ: æ dñatõeʒ. ⁊ oẽ nomẽ qð noiatũ ẽ:nõ ſo⸗ lü in hoc ſeculo: etiã in futuro. Si em xpᷣs re⸗ ſuſcitatus ẽ a moꝛtuis.⁊ ſedet ad dexterã dei ĩ celeſtibus ſuꝑ oẽʒ pncipatũ:⁊ ptãtẽ:⁊ vᷣtutem ⁊ nos ſedebimꝰreẽgnabimuſq; cũ xpᷣo.neceſſe ẽ vt ſuꝑ his ſuꝑ q̃ ſedet ille:ſedeamus.Sʒ 4 dili gẽs lectoꝛ eſt: ſtatim dicet ⁊ reqͥret.q̃d & maioꝛ homo angelis:⁊ cunctis in celo ptãtibus Qαuς⅝ quia ꝑiculum ẽ rũdẽ:bncipatus:ptãtes:ac vir tutes: ⁊ dominatiões: ⁊ omne nomẽ qð noĩiat᷑: nõ ſolum in hoc ſeculo:bᷣ etiã in futuro:maxie: ᷑ cia ſubiecta ſunt xp̃i pedibus:nõ ad bonã p tẽ:pᷣ ad ↄriam refert: vt dicat eſſe eos angelos refugas. Et pᷣn enins mũdi: ⁊ lucifeꝝn qui mane oꝛiebat᷑:ſuꝑ qbus ſcii ſeſſuri ſunt cũ xpᷣo Illis quoq; tribuetes bñficiũ:qͥ nũc ⁊ inferni⁊ male libertate ſua abutẽtes vagẽtur paſſim. ⁊ P pcipitia coꝛruant pctõꝝ.cCũ aũt tales habue rint ſeſſoꝛes:iuxta ſedẽtiũ volũtatẽ incipiẽt gu bernari. NMũqͥd ⁊ h abiguitas aliqᷓ derelicta eſt vt locus hic egeat aſſertoꝛe. Vbi euidentiſſime nulla illius alij ſibi intiecta ꝑſona:dicit agelos refugas:a pᷣncipẽ mũdi huius:a lucifeꝝ q̊ ma⸗ ne oꝛiebat᷑:in fine xpᷣo ſuꝑ ſe ſedẽte ⁊ regnante cũ ſanctis ſuis ↄſoꝛtes ac ſocios:nõ ſoluz regni eius: ⁊ voluntatis futuros. Scom voluntatẽ tes ⁊ pᷣncipatus a ctos habeãt:⁊ timẽtes ſe:⁊ ſeruiẽtes ſibi ⁊ eos ꝛent᷑. Que diſtributio nes officioꝝ:nõ ſolũ in p ꝛſ etiã in futuro ſeculo erũt. At ꝑ ſingulos pfectus ⁊ honoꝛes vitia atq; pctã vt oꝑibꝰ car nis:ita eramus ⁊ ſupplicijs deſtinati nũc in xpᷣo nãq; xpᷣi ⁊ oium ſcõꝝ eius agere:hoc ẽ ad ſum mã btitudinẽ ꝑueniſſe.Neq; em̃ ẽ alia ꝑfectio oꝛõnis qua ſupplicare nos docuit pr̃i:niſi vt fi⸗ at volũtas eius ſicut in celo ⁊ in terra.Sʒ q̃ſo: nbus in libꝛis eius ↄtinent᷑ reuoluẽtẽ.Tata ei ſunt:vt plura mihi ſi exeqͥ ea cupiã: volumina lis imitãda ꝓponit.ſ latiſſima ⁊ frequẽti aſſer⸗ patiẽter audite.Hõ qͥdẽ oia:q̃ de ipis dogna⸗ Aſcribẽda ſint: tãta qᷓta ſatiffacẽ legẽtibꝰ poſ ſint:ꝙ nõ iſte caſu in hec incidat:q̃ nũc diſcipu tione ↄfirmat.Sʒ videamꝰq̃ ſunt:q̃ nos ex his pꝓbatiſſimis edocet ↄmentarijs. Itẽ ex eodẽ li bꝛo.qð nõ ſolũ in pñti ſeculo: vexꝝ etiã in futu⸗ ro aſcẽſus ſit hoim ⁊ deſcẽſus.de eo caplo inq̃ ait.Suꝑ oẽʒ pᷣncipatũ:ptãtẽ:ac vtutẽ:⁊ omne nomẽ qð noĩat᷑:nõ ſolũ in h ſeculo: veꝑ etiãẽ in futuro poſt aliqᷓ;ta.ſi ãt ſunt inqͥt ptãtes virtu 7 dñatõcs:neceſſe ẽ vt ⁊ ſubie qui a ſua foꝛtitudie ro 2 aſcẽſiones etiã ⁊ deſcẽſiones: vel creſcat alus vel decreſcat.Et ſub alia atq; alia ptãte: vᷣtute pncipatu atq; dñatõe fiat. Cur męr̃ vt tuis te ⁊ ſimplices hec latinoꝝ mẽtes doces:Curno⸗ ꝓcas ſidei:ꝑcas voce q̃ ab aplłis laudata ẽ.Cur uas voces qᷓs ab apłis nẽo ſuſcepit inſuett au- ribꝰingeris:Queſo tevt ꝑcas romanis auribꝰ in medio ꝓfers qð Petrus ⁊ Paulus edẽ no. luerũt: VUſq; qͥ tu hec ſcriberes:non vſq;qͥ ego interpᷣtarer:vt doces:ſᷣ vſq;qͥ tu hec añ xv.fe⸗ re annos ſcriberes:ſine his mũdus xpᷣianꝰ*non fuit: Quid em tu mõ doces ꝙ in futuro ſeculo adhuc aſcenſiones ⁊ deſcẽſiones ſiant: Et ꝓſi⸗ ciãt aliqui:⁊ aliqui decreſcãt: Ergo illð qð di⸗ cis in h ſeculo vita acqͥrit᷑ vel amitti᷑:nõ ẽ ven an occultã hʒ aliquã interpᷣtatõʒe: Nõ ei pniazʒ agis ꝓ his q̃ in his ↄmẽtarijs ↄtinent᷑. Itẽ qd eccła vnũ coꝛpus:nõ ſolũ ⁊ hoibus:fᷣ ⁊ ãgelis ⁊ oibus vvtutibus celeſtibus intelligẽdũ ſit:ex eodẽ libꝛo de eo capło in qͥ ſcbtum ẽ: ⁊ ipᷣ̃m de⸗ dit caput ſuꝑ oẽʒ ecclaʒ poſt pauca:nõ ſolũ in- quit hoĩm: etiã ᷣ angeloꝝ cunctarũq; vtutum ⁊ rõnabilium creaturaꝝ intelligi põt. Item qð anime: quia in illa pᷣoꝛi vita nouerant᷑ deũtmõ eum nõ qſi ignotum cognoſceãt:ſᷣ q̃ſi poſt obli⸗ uionẽ denuoò cognoſcant ex eodẽ libꝛo ita dicir Qð vo in agnitõe eius.i. v quidaʒ ſic in⸗ telligũt: vt int᷑ givoiav ⁊ Vvœα: B int no⸗ 4 — — mur:poſtqᷓ; i coꝛꝑa iſta deiecti ⁊ obliti dei pris tonem ⁊ agnitionem illud interſit ꝙ notio illʒ ſit: qdð añ nõ ſciuimus: ⁊ ea poſtea ſcire cepimꝰ Agnitio vero eoꝛum que poſtea recoꝛdamur: ⁊ pᷣoꝛem quandam vitam in celeſtibus ſuſpica⸗ ſicei ſctie⸗⸗ terem hec dicht cocuiſe filſä narxiec ſectoepe Cachue tvelcet laicapoc iinineo ſetemeü ſubpedit tigobt. ſuntmüc gtoꝛisad interris bet Neg nortis ho eocapkoe lenſoc ſides cs. hoina mefact delbi⸗ ſnqtob atqyol⸗ pe oꝛſgi ſlitudin in ccteſin. ſonlcar nauerütn glaſnatio⸗ hult Dica Dferamus Melopmea ſnnigrinbe gliradae bodeeoc lſtpacehis degetibus aglditbee hediafun Tpo neno frehisäit gineodedi ſpihiſrnely lmnmöiſrze hactots ſteg:rgg ſnguietert Oſiebät. lcreuertis Gpierat Nigdn apfeeio Künſtſada. m Gziſn biodogn iTine polunin githy nöcdſpn anosethi⸗ Nermi Penäinfin etocaplon Ptute⸗oe lorepeliin pkätes virtu⸗ ti ꝛſubee leoſbi reos rdiſibuto äinfurnro 1s honores elcn dins apäterpue ngr Ntiste meinosens doces Ce Citnictan vonmsd⸗ uduti ur dulistliſe⸗ ſee nbein toie⸗ Ausrhaarenon nfumnoſe⸗ fun ei Eollbcd⸗ mininoe ſe⸗ , Möepnig mml i buafl iſels celpidiſck marrſonde⸗ ncrnoſoluin⸗ nrüqg Ninuun ,t hengt geranl deinn 1 ipeſc ibroſudit V gliczſen bhintſ, ſegtaol luſitecnn. aſehlnli⸗ Ctileſihien ſchuddeſte ſcpᷣtũ ẽ. Remiſcent᷑ ⁊ ↄunůtent᷑ ad dñm oẽs fines terre:a multa his ſilłia.Qð ãt ait iteꝝ:qꝛ ddam hec dicũt:puto me ſatl euidẽter in ſuꝑioꝛibus edocuiſſe.Qð ſi qñ ponit qꝛ qͥdã hec dicũt nec tñ iſta q̃ dicunt᷑ deſtruit:iſte ipᷣe ſit qdã vel aliꝰ maxie cũ iã ↄcoꝛdes his ſnĩas abſq; vlla inter⸗ iectõe ꝑſone ab eo dictas frequẽter oñderi.Sʒ q̃d adhucẽ:qð ei diſplicet in alio: Et aſtra in⸗ qt vel cetera qꝗᷓ in celo ſunt:rõnabilia dicit ⁊ de licti capacia. Uideamus &̊ qᷣd ipᷣe de talibꝰſen⸗ tiat in eodẽ libꝛo ex eo caplło:vbi ſcbtũ ẽ.opoꝛ⸗ tet em eũ regnare:donec ponat inimicos ſuos ſub pedibꝰ ſuis. NPoſt aliq;ta põt int ita rñũde ri: ꝙ abſq; petõ nullus ſit. Et ſydera ipᷣa non ſunt mũda coꝛã deo:oĩſq; creatura paueat cre⸗ atoꝛis aduẽtũ. Añ crux ialuatoꝛis nõ ſolũ ea qᷓ in terris ſunt:ᷣ etiã q̃ in celis erãt purgaſſe ꝑhi bet᷑. Itẽ ꝙ ꝓpter coꝛpus humilitatis ⁊ coꝛpus moꝛtis hoieʒ filij ire apellent᷑: ex eodẽ libꝛo de eo caplo ſcriptũ ẽ.⁊ eramꝰ natura filij ire ſiẽ ce⸗ teri. Poſt aliq;ta. Nos vo inqͥᷣt dicamus eẽ pᷣ⸗ mũ oẽs hoies natura filios ire ꝓpt᷑ coꝛpꝰhumi litatis ⁊ coꝛpꝰmoꝛtis.⁊ ꝙ ab adoleſcẽtia mens hoim appoſita ſit ad malitiã. Itẽ ꝙ pᷣma ſit ani⸗ me factura:⁊ deinceps coꝛꝑis plaſmatio ex eo dẽ libꝛo ſub eodẽ capło poſt muita: ⁊ diligẽter inqͥt obſerua: qꝛ nõ dixit ipᷣius figuratio ſumꝰ atq; plaſmatio:ſᷣ ipius factura.plaſmatio qͥp⸗ pe oꝛiginẽ ð terra e limo trahit.factura vo iux ſiłitudinẽ ⁊ imaginẽ oei ſumpſit exoꝛdiuʒ.Qð in cẽteſimo.x viij.pſalmo ſił poſitũ tãq; diuſa ſigniſicat. Manus tue dñje fecerũt me: ⁊ plaſ⸗ mauerũt me. Factura pᷣmũ locũ tenet. Deinde plaſmatio. Quid adhuc aliud ẽ᷑:qð ↄdemnari vult:Dicat vt id de eius libꝛis:ĩmo ð eiꝰcoꝛde ꝓferamus. Qõð em̃ inqᷣt vnã naturã ⁊ aĩarũ ⁊ angeloꝝ moleſtũ ẽ hoc. Sʒ videamꝰqᷣͥd ipᷣe ð H ſentiat in his libꝛis:qͥs nob ad ↄfeſſionis exem plũ ⁊ ad credẽdũ regulã ponit.tẽ ex eodeʒ li⸗ bꝛo de eo capło:vbi ſcpᷣtũ ẽ. Neniẽs euãgeliʒa uit pacẽ his qͥ lõge:⁊ his q̊ ꝓpe:qð cũ ð iudeis ⁊ de gẽtibus bᷣmũ dictũ expoſuiſſet:poſtnodũ addidit hec.⁊ hec qͥdẽ iux vulgatã interpᷣtatio nẽ dicta ſunt.Ceteꝝ qui illud apoſtoli legit. de FEpo memoꝛãtes pacẽ faciẽs ꝑ ſanguinẽ erud ſue his ꝗᷓ in terra erãt: ⁊ his q in celis: ⁊ cetera q̃ in eodẽ dicunt᷑ loco:non putabit nos qͥ iuxta ſpm̃ iſrael vocamur fuiſſe longe: ⁊ iudeos qui tmmmõ iſrael nuncupant᷑: in carne fuiſſe pꝛope. Et hãc totã intelligẽtiã ad ãgelos vtuteſq; ce⸗ leſtes: ⁊ ad aias tꝑauit hũanas qð in ſuo R*/p̃s ſanguie terrena ⁊ celeſtia copulauerit: q int᷑ ſe diſſidebã t. Et bonus paſtoꝛ moꝛbidã ad mon⸗ tes reuectãs ouẽ: fecerit eſſe cũ ceteris.dꝛagmã q; ̊ ꝑierat:vꝛagmis q̃ ſalue fuerinicopulaue⸗ nũc eũ ꝑ reuelatõeʒ coguimus:vm illud quod rit. Vides q;tã diuerſitatẽ nature facit int᷑ ani⸗ mas ⁊ ãgelos: Quãta ẽ inqͥt int᷑ ouẽ ⁊ oues:⁊ int᷑ dꝛagmã ⁊ dꝛagmas. Sʒ pauca addidit di⸗ cẽs: quod aũt ait vt duos ↄderet in ſemetipſo in vnũ nouũ hoiem:qð ⁊ magis videt᷑ ſuꝑioꝛi de iudeis ⁊ gẽtibus ſenſui ↄuenire:ſic ſue intel ligẽtie coaptauit:vt dicat hoĩeʒ iux imaginẽ ſititudinẽ dei factũ:eandẽ poſt recõciliatione,ʒ foꝛmã receptuꝝ:quã ⁊ nũc ãgeli hũñt:⁊ ipᷣe ꝑdi derit. Nouũ aũt hominẽ dicit eſſe:q qttidie re⸗ nouat᷑: ⁊ habitaturꝰẽ in nouo mundo:ſic oues ab oue:⁊ dꝛagma a dꝛagmis differũt:ita ⁊ ani⸗ mas cũ ãgelis eſſe dicit.⁊ eandẽ foꝛmam quam nũc hñt ãgeli bmꝰ hõ habuerit:⁊ ꝑdiderit ho⸗ minẽ habituꝝ dicit in futuro. Si natura:ſi ſpe cie: ſi foꝛma nõ differat quõ nullus pudoꝛẽ eru dito homini ſuas ſnias ſub alteriꝰ noie ↄdẽna⸗ re: Maxie cũ hoc ita nõ ſᷣm vulgatã expoliti⸗ onẽ: b ᷣm apłi ſenſuzʒ dici debere decernas. Sʒ videamꝰquid ad hec in eodẽ loco addit᷑ Poſt pauca ſic inqͥt.Et inſtaurationẽ noui hominis tunc plene pfecteq; ↄplẽdam: cũ celeſtia: terre ſtriaq; fuerũ copulata: ⁊ in vno ſpũ ⁊ ſenſu ea⸗ dẽq; fnia acceſſerimus ad patrẽ. Neſcio qd ta le ⁊ in alia epła:ſi quis tñ recipit pꝛudẽtibus buſq; lectoꝛibus Maulus ſubindicat dicẽs:hi omnes teſtimonium fidei accipiẽtes:nõ recepe rũt pꝓmiſſionẽ a deo ꝓ nob aliqͥd meliꝰ ꝓuidẽte vt nõ abſq; nob ↄſumarent᷑. Oꝛoptea vniÄOſa creatura ↄgemiſcit nobiſcuʒ: qͥ in tabernaculo iſto ↄgemiſcimꝰ: ⁊ ↄdolet qͥ a timoꝛe dei in vte ro ↄcepimꝰ:⁊ dolemꝰ: ⁊ pᷣſtolat᷑ reuelatiõeʒ fi⸗ lioꝝ dei: vt de vanitate ſeruitutis cui nũc ẽ ſub iecta liberet᷑. ⁊ fiat vnꝰpaſtoꝛ ⁊ vnꝰ grex:⁊ oꝛo dñi ↄpleat᷑ dicẽs. Fiat volũtas tua:ſicut in ce⸗ lo ⁊ in terra. Celeſtia ⁊ terreſtria.i.ãgelos⁊ ho mines:ſicut añ vnã foꝛmã geſſerũt:⁊ vnũ oui⸗ le habuerũt: ita ⁊ in futuro dicit eſſe repanda. Quia xpᷣs venit vtrũ q; facẽ vnũ gregẽ: ⁊ ̊ fu turos hoĩes eſſe dicis:vłꝙ nũc ſunt angeli:vł ꝙ añ ipi hoĩes.i.aie fuerũt. Et quõ q̃ſo te tam amice:ĩmo iã nec amice ſ̃ ſcurrili᷑ mulierculas irridebas:q̃ cũ plauſu ventris ⁊ femoꝛis nega⸗ rẽt ſe poſt reſurrectõeʒ:in coꝛꝑe iteꝝ fragili fu⸗ turas.ſᷣ ſiłes angelis:vel id ipᷣm futuras eẽ:qð angelos: Et hec cũ tãta irriſione dici a mulieri bus arguis qᷓ de tuis illis electis ↄmẽtarus ſcõ ta ꝓferunt᷑.Nũqͥd non h̊ tibi tale videt᷑: q̃le ſi qͥs furti aliũ incuſans: id ipᷣm vñ aliuʒ arguit: in ſuo ſinu iegat furtũ.Et poſtea qᷓ; late ꝑoꝛa uerit: ⁊ magniſice fuerit inuectꝰ in furẽ:poſtea qᷓ; teſtes ꝓduxerit: iuris q; iurandi dederit ſa⸗ cramẽta:poſt hec oia furtũ ipᷣm: ꝓ qͥ alium iaʒ ſe ↄuiciſſe putauerat:de ſinu eius extrahatur⸗ Tũ deinde arguis alios:ꝙ int᷑rogati de talibꝰ nõ ꝓmpte nec ſtati rñdeãt.Et h̊ ipe de apło di DFdars cis:qð neſcio qͥd tale in epła ſua pꝛudẽtibus qͥ buſq; lectoꝛibus Paulus ſubindicat.Et nõ qͥ⸗ buſq;:ſᷣ pꝛudẽtibus. Nos miſeros qͥd irrides: o nr penitẽs:Si qð apłus nõ manifeſte ꝓtulit aut neſcire:aut dubitare nos dicimus.Et tñ ñ intelligere: ſubintelligere: ⁊ ideo nõ tã indica mus ea:qᷓ; ſubindicamus tibi. Jam ſi reuelata ſunt illa:q̃ oculus nõ vidit: nec auris audiuit: 2Z in coꝛ hois nõ aſcẽderũt:ſᷣ tibi venit quod ꝑ⸗ fectũ ẽ:⁊ deſtructa tibi ſunt ea q̃ ex ꝑte ſunt:cla ma de his ⁊ p̃dica.Et q̃ apim ſubindicaſſe dicd tu pindica:qͥ nõ ſolum ea qᷓ ſubindicata: veꝝ ⁊ q̃ ↄꝓfirmata ab eo ſcribis eſie nũc damnas.hec em oia qᷓ nüc anathẽatiʒari iubes: dũ apoſtoli dicta exponis:aſtruxeras. Et tãqᷓ; illius ſenſi⸗ bus hec inſerta eſſe docueras. Quid adhuc ali ud ẽ:quod dãnare ceteros iubet: Qð coꝛpus hoc inqt carcerẽ:⁊ vincula eſſe aie dicũt ⁊ ipᷣazʒ aĩaʒ nõ ire aſſerũt:ſᷣ redire q̃ſi ad ea loca vbi iã aſi fuerat. Pꝛoferamus g̊ ⁊ dehᷣ quõ iße ſenſe fit teſtimonia. Et ipᷣis iſtis ↄmentario libꝛo ſe cundo:ex eo capło:vbi dicit.uius rei gratia ego MPaulus vinctus Jeſu xpᷣi poſt pauca:qꝛ in pluribus inqͥt locis ſcpᷣtũ ẽ. AVinculũ aĩe coꝛ pus hoc dici:ꝙ quaſi clauſa in carcere teneat᷑: dicamus ꝓpterea Paulũ coꝛpeis nexibus co⸗ erceri nec reuerti:⁊ eſſe cũ E–o:vt ꝑfecta in gẽ tes ꝑ eum pᷣdicatio ↄpleat᷑. Itẽ de eadeʒ re ex eiſdẽ ↄmentarijs libꝛo tertio caplło vbi dicit. p qͥ legatõe fungoꝛ in cathena:poſt aliqᷓ;ta ꝑ iliũ lteꝝ ſuũ aliũ:qͥ ᷣe eſt:ita dicit. Alius vo ꝓpt᷑ coꝛpus humilitatis:⁊ cathenã iſtã qua circum dak: ⁊ nec dum ſcimus ſm qð opoꝛtet nos ſci⸗ re:⁊ ꝑ ſpeculũ videmus in enygmate:iſta eum dixiſſe ↄtendit.Et tunc vere poſſe in ↄſidẽtia e uãgelij apire myſteria:cũ cathenã depoſuerit: ⁊ de carcere liber exierit. Niſi foꝛte ⁊ in vincuł abſq; vinculis ↄputãdus ẽ:qͥ ↄuerſatõeʒ hʒ in celis:⁊ de quo dici põt. Vos ãt in carcere non eſtis:nec in carne:ſᷣ in ſpũ:ſi tñ ſpũs dei habi⸗ tat in vobᷣ. Itẽ de eadẽ re ex ↄmẽtario epiſtole NPauli ad Nhilomenem ſub eo caplo: vbi ait. Salutat te Ephraſas ↄcaptiuꝰ meꝰ:poſt aliqᷓ; ta:niſi foꝛte reconditũ aliqͥd ⁊ ſacratũ (vt qͥdaʒ putant) in vᷣbo captiuitatis oñdit᷑:ꝙ capti ꝑit ⁊ vincti in vallẽ hanc deducti ſu ntlachꝛymaꝝ Dides quõ hec tanqᷓ; myſtica ⁊ ſacrata dic ha beri apud quoſdã:qͥꝝ tñ ⁊ ipᷣm vnũ eſſe:in mul tis ſepe docuimus.Sʒ vti figura ꝑ quã ſcie myp ſtice videat᷑ inuidiã declinare.hec inqͥt quõ ſe habeãt videris. Mũqͥd ⁊ oia reſtituẽda eſſe in vnũ ſtatũ:atq; in vnũ coꝛpus redintegrandos nõ ſolũ hoĩes:ſᷣ ⁊ demones ⁊ ãgelos refugas. Dictũ a me potes referre:vis mihi inqͥt nõ fiat ſᷣ qð ex alteriꝰ ꝑſona dixi alteriꝰ ſit. Siqͥd ſane exindedictij:ac nullius intiecta ꝑſona ſcpt ü le geris hoc mihi merito dʒ aſſcribi.Et qͥd omẽs iſtos effundimꝰ:qͥs ſuꝑiꝰdeſudauimꝰagones⸗ Tm valet frötis duritia.Sʒ age fiat:acqͥeſca⸗ mus etiã in h:nõ vt res:ſᷣ vt ipᷣe poſtulat ↄuin cat᷑:ex his ↄmẽtarijs libꝛo ſcðo de ea requã ꝓ poſui ſub eo caplło:vbi ſcpᷣtũ ẽ:ſolliciti ſeruare vnitatẽ ſpũs in vinculo pacis:vnũ coꝛpꝰ⁊vnꝰ ſpũs:ſicut vocati eſtis in vna ſpe vocatõis vr̃e poſt aliq;ta.Querit᷑ inqͥt quõ vna ſpes vocati onis ſit:cũ apud pr̃eʒ diũſe ſint manſiones:ad qð vnũ ſpẽ vocatõis regnũ celoꝝ:q̃ſi vnaʒ do⸗ mũ dei pr̃is eſſe dicimus. Et in vna domo plu rimas mãſiones. Alia em̃ gła ſolis:alia gła lu⸗ ne:alia ſtellaꝝ.Aut certe illud ſubtiliꝰ indicat qð in fine ⁊ in ↄſumatõne rexꝝ in bſtinũ ſtatũ re ſtituẽda ſint oia:qñ oẽs vnũ coꝛpus efficiemur ⁊ in vnũ ꝑfectũ refoꝛmabimur.⁊ oꝛõ ꝓ nobis Saluatoꝛis iĩplebit᷑. Rr da: vt quõ ego ⁊ tu v nũ ſumꝰ:ita ⁊ iſtiin nob vnũ ſint.Accepiſtis ⁊ haẽᷓc eiꝰ de reſurrectõe oĩm abſq; vlla ãbiguita⸗ te ſniaʒ:accipite ⁊ aliã:⁊ tũc ↄcludã Apologie nr̃e pᷣmũ volumẽ. Innũera ſunt em̃ eius dicta de talibus. Itẽ ex eodẽ libꝛo ſub eo capło: vbi ſcðtũ ẽ:ex q̃ totũ coꝛpus ↄpactũ⁊ ↄglutinatuʒ ꝑ omnẽ iuncturam adminiſtratõis ᷣm opatõʒ in mẽſurã vniuſcuiuſq; mẽbꝛi augmẽtũ coꝛpo ris facit in ediſicationẽ ſui in charitate. Sic ce⸗ pit in fine reꝝ cũ deuʒ videre ceꝑimus facie ad faciẽ:⁊ in mẽſurã ꝑuenerimus plenitudis xpᷣi. De cuius plenitudine nos oẽs accepimꝰita vt Rps nõ ex ꝑte ſu:ſᷣ totus in nob:⁊ relictis ini⸗ tüs paruuloꝝ creuerimus in eũ vixꝝ:ð qͥ ꝓpha dicit. Ecce vir oꝛiẽs nomẽ ẽ illi.⁊ Joannes ba ptiſta ↄmemoꝛat. Poſt me veniet vir:qͥ añ me factus ẽ:quoniam añ me erat.Tũc in occurſuʒ vnius ſidei ⁊ vnius agnitionis filij dei: quem nũc ꝓ varietate mẽtium: nõ vna nec cadẽ ſide agnitõis cognoſcimus: totum coꝛpus qð bus diſſipatũ fuerat:⁊ in diuerſa laceratũ:in ſuam ↄpaginẽ iũcturãq; rediget᷑:ita vt vna ſubmini ſtratio eadẽq; oꝑatio ⁊ vnius etatis ↄſumata ꝑfectio:totũ faciat creſcere coꝛpus eq̃lit᷑.⁊ om⸗ nia mẽbꝛa iuxta mẽſurã ſuã incremẽtũ etatl ac cipiãt.ec at tota edificatio ꝑ quã ecclłe ꝑ paer tes coꝛpus augebit᷑:⁊ mutua in le charttate cõ⸗ plebit totas rönabiles creaturas: ſub vniꝰ rõ⸗ nabił aialis intelligamꝰexẽplo.Et qdðcunq; de huiꝰmẽbꝛis dixerimus ⁊ ꝑtibus:h̊ ſciamus eẽ referẽdũ ad vnãquãq; rõnabilẽ creaturã. Pu temus h̊ aial ita ꝑ artus: venas:carneſq; lace⸗ ratũ:vt nec os oſſi hereat:nec neruꝰ iungat᷑ ad neruũ.ſeꝑatim oculi iaceãt:ſeoꝛſum nares:ma nus aliũ locũ teneãt:in aliũ piecti ſint pedes ⁊ reliq̃ mẽbꝛa in hũc modũ int᷑ ſe diſpſa ⁊ diuiſa. Fingamꝰaliquẽ venire tate ſcie medicũ:qͥ iux fabu las ethnicoꝝ El culopiuʒ poſſit imitari: Co⸗ mriͤfgun eeſeheb gen )ba iwbrreſticut uſieudo ſabinel Poruulu Cleſctaan deolanut hunendut hnpptest ſo ſzen utöeonnnin tglocera uruosn agnitione usnouen aloch:ri itaalu gislneng lurtameſu angaus dbonoe ande Nimici detſne Foico Hhleruſ⸗ lox. h nuctuq hes ron⸗ ſepande lrurſuon Motterep ndefmniso hoephiue onece kiiauns⸗ idumais bolus.zint Aſr thoie coſog aiſcearcd Relheni Uluſeeii lseriſimne ſopnlito⸗ ür lun atiijſti Paulo . cos ſechlo Mbofe lnediſpe⸗ lecpiat. Et tlle Ke ſtonesn ſinzdo⸗ donoplu Aagaln⸗ gübindicrf knüſtnäre seſſcienur o pnobis begortuy Nrcpiſis ibiguita⸗ Apologie ſeius dicta laptor wl Glutinarn, fm opar minücoo une Sre mmusficen enimcti ccpinfun 1ſelasn⸗ ir:biͤpp Yommnsh tnigaüne, nocaura; idenven etcaliſie npus is mnü:nfunn tynaſubeni, iis unnn geqieo⸗ niti aadn ecceppe charttatech⸗ ſub wmiei⸗ gbcunqde Hſoumbe⸗ amneſglet 1 *R 1 ſſgtletes ſotzt. gutnlit Mdu ſintrnt Tractatus III H nouã figura nouũq; hoĩem Virbiũ ſuſcitare.̊ neceſſe hẽbit vnũqð q; mẽbꝝ in ſuo loco reſtitu cre:⁊ ↄpagẽ copulare ↄpagi:⁊ qͥdã glutino ꝑ⸗ nibꝰreſtitutis vnũ coꝛpꝰefficẽ.Hucuſq; nob v⸗ na ſilitudo ꝓceſſerit. Nũc in eadẽ ſiłitudine ad id qð intelligi volumꝰaliud trahat᷑ exemplum Naruulus creſcit:⁊ occulto euo in gfectaʒ ad⸗ oleſcit etatẽ.ſuũ manus hñt argumẽtũ:ſua pe des ſentiũt incremẽta:vẽter dũ neſcimꝰimplet᷑ humeri dũ fallunt᷑ oculi dilatant᷑. Et oia mem bꝛa ꝑ ꝑtes iuxta mẽſurã ſuam ſic creſcũt: vt tñ nõ ſibi ſᷣ coꝛꝑi videant᷑ augeri. Ita g ⁊ in reſti⸗ tutõe omniũ:qñ coꝛpus totius eccleſie diſpſuʒ Qtq; laceratũ verus medicus Jeſus xpᷣus ſana turus aduenerit: vnuſq̃ͥſq; ᷣm menſurã ſidei ⁊ agnitionẽ filij dei:quẽ ideo agnoſcere ðꝛ: quia pus nouerat:⁊ poſtea noſſe deſinit:ſuũ recipi⸗ et locũ:⁊ incipiet id eſſe:qð fuerat.ita tñ vt nõ iuxta aliã hereſim oẽs in vna etate ſint poſiti.i. oẽs in angelos refoꝛment᷑: ᷣ vnũqðq; mẽbꝛuʒ iuxta mẽſurã ſuã⁊ officiũ ꝑfectũ ſit. Nerbi gr̃a vt angelus refuga id eſſe incipiet quod creatꝰ .37 homo qͥ de ꝑadiſo fuerat eiectus:ad cultu⸗ rã iteꝝ ꝑadiſi reſtituat᷑. Iſta aũt vniüſa ſic fiãt vt inuicẽ int᷑ ſe charitate iungant᷑.Et dũ ↄgau det mẽbꝝ mẽbꝛo:⁊ in alterius ꝓuectõe letatur REp̃i coꝛpus eccłia pᷣmitiuoꝝ habitet in celeſti lHieruſalẽ quã i alio loco apłs vocat matrẽ ſan ctoꝝ.ec tua dicta legunt omnes latine:q̃ etiã nũc tu quoq; iubes eos legere:vbi dicis ꝙ om nes rõnabiles creature que ſub vnius rõnabił animalis exẽplo intelligunt᷑:ita in ynũ coꝛpus reꝑpande ſint:tanqᷓ; ſi vnius hois mẽbꝛa diuul ſa rurſus in eiſdẽ coꝛpoꝛis ſoliditatem Eſcula⸗ pij arte reꝑent᷑:in quibus quideʒ diuerſa futu⸗ ra definis officia: vtpote mẽbꝛoꝝ:vᷣ coꝛpꝰ vnuz hocẽ vnius nature ⁊ hoc oim vnũ coꝛpus bmi tiuam eccleſiam vocas:⁊ coꝛpus eſſe nominas Rp̃i:cuius coꝛꝑis ſuum mẽbꝝ ſuo officio reſti tuẽdum ais eſſe angelũ refugam: qͥ ẽ vtiq; dya bolus.⁊ in hoc qð ab initio creatꝰ ẽ reꝑandum Silr ⁊ hoieʒ aliud mẽbꝝ ad cultũ ꝑadiſi tanqᷓ; colonũ oꝛiginariũ reuocãdum.⁊ hec nulla vt ſi eri ſolet:cũ de rebus talivus pedetẽti: cauteq; ðꝛ: alterius interiecta ꝑſona pſeq̃ris. Ut vł du bitaſſe te aliquis in rebus tã ſecretis ⁊ abſcõdi⸗ tis exiſtimaret:ſicut Oꝛigenes iſte cuite ⁊ di⸗ ſcipulũ nõ negas ⁊ ꝓditoꝛẽ fateris:ſꝑ facere in uenit᷑ in talibus. Sʒ abrupta ⁊ definita ſenten⸗ tia tãqᷓ; ſi õgelus q̃ret᷑ in Oaniele aut R:tpᷣus in Naulo moꝛtaliũ auribꝰ futuroꝝ archana enũ⸗ cias ſeculoꝝ. Et ais nulli veterũ electa a Epᷣo plebs fideliũ credas. Si Oꝛigenes aliqͥd ð di⸗ uine diſpẽſatiõis ſecretioꝛibus ſuſpicatꝰ ẽ:nẽo recipiat.Et ſi Clemẽs aut ille apłoꝝ diſcipułꝰ: aut ille Alexsdrine eccłe: ⁊ipius mag Oꝛige pnie ad Fo. CII Epiſtola XXXVI nis tale aliqd dixerũt.Etiã ſi Gregoꝛiꝰille pon ticus vir apłicaꝝ vtutũ. Etiã ſi iſte aliꝰ Naʒã⸗ ʒenꝰ⁊ Didymꝰvidẽs ꝓpha ãbo mgr̃i mei:qͥbꝰ ſapiẽtius in fide nihil hʒ mũdus. Omẽs iſti vt ODiigenes errauerũt: ſᷣ accipiat erroꝛis ſui ve⸗ niã.qꝛ ⁊ ego aliqñ erraui:⁊ nũc pniaʒ gero:ſed veniã acciꝑe debeo. Dꝛigenes vo cũ eadẽ ꝗe⸗ go dixerit:etiã ſi pniaʒ egit: veniã nõ accipiet: imo ꝓ his q̃ oẽs diximus:ſolus ipᷣe dãnet᷑. Ip ſeẽ qͥ oĩia mala fecit. Ipe em ꝓdidit. Uñẽ totũ dqcqͥd nos lomur: qͥcqͥd ſcribimꝰqͥcqͥd dicti pu tat᷑ eruditi: ⁊ qð de grecis bonis latina facimꝰ ñ bõa. Nẽo g̊ qñqᷓ; hoꝝ audiat.Sʒ hec ſola ſu ſcipite q̃ in meis ↄmẽtarijs inuenitis:⁊ maxiei epła ad Epheſios in qbus Oꝛigenis dicta ve⸗ hemẽtiſſime ↄfutaui.Ego ãt ſcrutaui:vt credẽ ⁊ tenẽ debeatis reſurrectõeʒ carnis ita futurã: vt coꝛꝑa ↄuertant᷑ in aias:⁊ vxoꝛes dirigatur in viros:⁊ qð añ mũdi ↄſtitutõeʒ: aie in celeſti bus fuerint. Et inde ob qſdam cauſas ſoli deo cognitas:in vallẽ hãc deducte ſint lachꝛymaꝝ qð coꝛpi moꝛtis inſerte ſint:⁊ qð in fine ſecu⸗ loꝝ oĩs natura rõnabilis in vnum coꝛpus reſti tuat᷑.ſicut ab initio fuit:ita⁊ hõ ad ꝑadiſum re uocet᷑: ⁊ ãgelus refuga ſupꝛa Petꝝ ⁊ Naulũ: cui ipᷣi ad ꝑadiſum:vtpote holes: ille añ id qð ex initio creatus ẽ reꝑet᷑:⁊ fiãt oẽs ſimul eccłia pᷣmitiuoꝝ in celeſtibus:⁊ ſint dũ in officis qui dẽ ſingulis qͥbuſq; ſunt mẽbꝛa xpᷣi. AUniũſuas vo cũctoꝝ ꝑfectũ xpᷣi ſit coꝛpus.hec tenẽtes o fideles: pꝛudẽteſq; diſcipuli ⁊ iſtas meas indu bitatas diffinitiões cuſtodiẽtes.Oꝛigenẽ tn ꝓ his ip̃is dictis ↄdẽnãtes bñ agetis: valete. AUi des qꝛ totũ cũ irriſione agis: Et penitere te iõ dicis: vt fallas eos qᷣbus ſcribis: Mã ⁊ ſi ve te peniteat: vt dʒ:qͥd facies ob oms illas aias:qs p tot ãnos hec tua tã venenata vt ipᷣe ais) do⸗ ctrina decepit: Deinde qͥs vnq; ꝑ tuã pniaʒ e⸗ mẽdabit᷑:cũ iſte ipᷣe libellus: in qͥ ⁊ penitens ⁊ accuſatoꝛ ⁊ iudex es:auditoꝛes tuos rurſum: ad hec ipᷣa ⁊ legẽda ⁊ tenẽda trãſmittat: Ad vl timũ etiã ſi hec ita nõ eſſent:ipᷣe tñ tibi etiã poſt pniaʒ ois aditus venie p̃cluſiſti. Ais em etiam ipᷣm Oꝛigenem penituiſſe ꝓ his dictis:libello Pabianli tũc vꝛb Romane epᷣm dato: ⁊ tñ poſt pniaʒ: poſt cẽtum ⁊ qͥnginta annos moꝛtis ſue in ius eũ trahis: ⁊ ad dãnatõeʒ vo⸗ cas. Quõ ̊d ꝓ his dictis tibi venia dabit᷑ peni tẽti:ſi ille qui añ te ꝓ his penituit veniã nõ me⸗ ret᷑: Similiter vt ſcpᷣſiſti:ſcpſit.vt penituiſti pe nituit. Aut ſimiliter ꝓ penitẽtia debetis abſol⸗ ui. Aut ſi negas veniam penitẽti: quod ego nõ opto: tu ꝑpurges nos ꝑit᷑ ↄdẽnari ᷣm quanda 44 euãgelij ꝑabolã. Oblata ẽ domino aiudeis ad ultera vt viderẽt qͥd ð ea ᷣm legẽ iudicaret. l le mipicoꝛs ⁊ miſeratoꝛ ait dñs:ſids vrm pcim q 5 ars haruelttat lpes vpide: rracomeainar di⸗ ſceſſerũt.Et iudei qͥdẽ lʒ impij ⁊ increduli iñ e⸗ rubuerũt ↄſcias ſuas:ne cũ ipᷣi eẽnt pctõꝛes in pctõꝛes viderent᷑ vlciſci Et latro ille ð cruce di cebat ad aliũ latronẽ:qͥ ſim pẽdebat in cruce ⁊ blaſphemabat:qꝛ nec deũ times: vel qð in eo⸗ dẽ nos ſumꝰiudicio. Nos cũ eadẽ q̃ in nobᷣ ſũt: ↄdẽnemus in alijs:nec cũ iudeis erubeſcimus nec cũ latrone miteſcimus. S Argumentum ſecundum libꝛi eiuſdem Ruf Oc ſcdðo libꝛo ſub Apologie ſpẽ Ruffi h nus in btm̃ hieronymũ maledicta cõ⸗ gerit dicẽs:cũ libellis ſuis eo maxime: qͥ de vginitate ſcpᷣtus ẽ:oẽʒ oꝛdinẽ eccłe lacera re:ſcm Ambꝛoſiũ carꝑe:oẽs ſcpᷣtoꝛes ineptie: aut imꝑitie accuſare:ꝑiuriũ q; deteſtabile com mittere:qͥ abiuratões:non ſolũ libꝛos ſecula res legat:pᷣ illis ſe iactet ⁊ efferat ipio Roꝛphy rio:⁊ Baraba pᷣceptoꝛe głet᷑: ⁊ in deũ blaſphe mus fuerit:quẽ ſociũ hr̃e dixerit Oꝛigenẽ quẽ impꝛobat decẽ pᷣfatiũculis in celuʒ extulerit:⁊ apkis coeq̃rit noua trãſlatõe ſubuerterit. Epiſtola. XxxXVII. bello dogmaticas eius obiectiones Ails alijs impigit immerito: in ſeipᷣm teſtẽ retoꝛſimus. Nunc vo iã explicitis:⁊ poſt tergũ reiectis his q̃ fidei vicine ſunt cauſationi bus:ↄfidentius ei de ceteris terminatõibus re ſpondebimus.Eſt em etiam illud accuſationis eius grauiſſimum capu t:quod ſilłr vt cera mẽ⸗ dacia veritatis falce reſecandũ ẽ. Ait em̃ conſe deratos eſſe quoſdam Oꝛigeni ad ꝑiuriuʒ. Et iſtud myſtice eius traditõis archanum abſcon ditum eſſe in ſexto ſtromatum libꝛo: nec ab vl⸗ lo alio inter tot ſecula:niſia ſe ſolo depᷣhẽſum. Nex ne riſum ei moueã:ſi iuſiurãdi ſacro alie⸗ nũ me eſſe ↄfirmem:a ↄfederatõe ꝑiurij planio re via ad manifeſtatõeʒ veritatis incedã. Et ei qð facillime ꝓbare poſſum:nec habuiſſe mevn q́; libꝛos iſtos: nec añ legiſſe a qͥq; pᷣſtitos. Et ſicut nõ poſſuʒ excuſare de eo: qð q̃le ſit neſcio ita nec accuſari qdẽ poſſum de eo: qð vel ſiſit: penitus igro. Iſte tñ q̊ͥ arguit vel ab illo tradi⸗ tũ:vel a diſcipulis eius dici:qð ſcptum ẽ.Qui loquif veritatẽ cũ ꝓxio ſuo:ꝓximus nõ ſit ni⸗ ſi ille qͥ ꝑfectus ſit ⁊ ſymmyſtes.⁊ iteꝝ qð apłs dicit. Auia ſapiaʒ loͥmur int ꝑfectos: ⁊ quod ſcptuʒ ẽ. Molite ſanctũ dare canibus:neq; mit tatis margaritas vr̃as añ poꝛcos:vt aſſerãt in qt ꝑ hec veritatẽ nõ oĩbus aꝑiendã. Uideam rit: vetus teſtm qð apli ↄmẽdarüt qͥd ip̃e in iſtis electis ↄmẽtarijs libꝛo ſcdᷣo ſub eo caplo vbi ſcpᷣtũ ẽ. Pꝛopter qð deponentes mendaciũ loòmi veritatẽ vnuſqͥſq; cum ꝓxio ſuo:qm̃ ſumꝰinuicẽ mẽbꝛa:poſt pauca: ꝓpter qð inqᷣt Maulus ipᷣe.pfectꝰ in alia epła loqbat Sapiaʒ aũt loqmur int᷑ ꝑfectos. Ergo hoc eſt quod iubet:vt vnuſquiſq; myſtica atq; ſecreta ⁊ ea q̃ veritate dei ſunt plena loquat᷑ cuʒ pxio ſuo.vt ⁊ dies diei eructet vbũ:⁊ nox noctiin⸗ dicet ſciaʒ:hoc eſt clara ec ⁊ lucẽtia his in⸗ dicet:qͥ merent᷑ audire. Hoꝛro tenebꝛoſa aut inuoluta ⁊ oium ſacroꝝ nocte velata alijs referat:qͥ ⁊ ipi nox tenebꝛevł caligo ſunt: de qbus ðꝛ. Et caligoſub pedibus eius. Moyſes ingredit᷑ in turbinẽ ⁊ caliginẽ: vbi erat deus. Et de ipᷣo deo ſcptuz ẽ. Poſuit tenebꝛas latibulũ ſuũ.Loquat᷑ itaq; veritate,z * atq; myſteria vnuſquiſq; cuʒ pxio ſuo:nec det ſcm̃ canibꝰ:neq; mittat margaritas añ poꝛcos Sʒ qcũq; oleũ habuerint veritatis.illas in tha lamũ ſpõſi ⁊ pen uregis inducãt Videte queſo vos:⁊ diligẽtius ꝑſpicite:ſi aliũ aliquẽ in oĩbꝰ his q̃ ſcribit:niſi ſe ⁊ ſua dicta ↄdẽnet.Si inimi R. ci ſui ⁊ lacerare eũ ⁊ arguere ꝓ ſcriptis ſuis vel Incipit ſcᷣs liber ↄtrouũſiaꝝ Ruffini ; do⸗ ctoꝛem pᷣclariſſimum beatum Hieronymi. lent:qͥ alio oꝛdine:qͥbus alijs aduũſus eũ ſenten tijs vterent᷑:niſi qbus ipᷣe aduſum ſe tãq; adü⸗ ſum alios vti᷑ Condemnatio adũſum eũ ſi ꝓ⸗ ferẽda ſit epła ſua:ſufficit ſi ſolĩ nomẽ ĩmutes. textus em̃ criminum nec in alium oĩo quẽpiaʒ: ſicut in ipᷣm ↄuenit ſolũ. Que ↄdemnari iubet hec iteꝝ obſeruari iubet.que agit: arguit.que deteſtatur: opatur. Heati diſcipuli eius:q euʒ audiunt vel imitant᷑. Neruntñ qm piurij dog ma ꝓponit᷑:nihil ad me:ſi iſte vel agat:vel ſcri bat:quia apud nõnullos fratrũ hanc etiam no bis inurere conatus eſt maculam. Et nũc iterũ iterare ꝑ lr̃as:ſᷣm ab ipᷣo datã regulam.q̃ͥd ego ipᷣe de piurio ſentiã ꝓfero.vt de ſe interim ipᷣi iudiciũ derelinquã.Etem cũ dñs ⁊ ſaluatoꝛ nẽ dicat in euãgelijs:dictũ ẽ antiqᷣs:nõ piurabis. Reddes em̃ dño iuramẽta tua. Ego aũt dico vobis:nolite iurare olĩo.Ois qͥ docet ex q̃cũq; cã ꝑpiuranduʒ eſſe:ego dico ꝙ alienus ſita ſide xpᷣi:⁊ ab eccłe vnitate catholice. Sʒ velim nũc poſtea q; de me vt iße ſtatuit anathemati ſatiſ⸗ feci:elaboꝛare paululũ ſi patiẽter accipitis:⁊ quod iſte ꝑ oꝛgia quedam ⁊ myſticas ↄfedera⸗ toꝛes ⁊ ſym vera illa dei ſnia q̃ dicit:qꝛ ex fructibus eoꝝ co gnoſcetᷣ eos.⁊ nos & ſicut dicit iſte:ꝑiurij dog ma ſuſcepimus:ſi ad hoc edocti ſumus:a talis in nob arboꝛ plãtata eſt:nõ põt ſieri:vt non ta⸗ les aliqui ex nob ſepius germinauerint fructꝰ. Neꝝ etiã myſtici dogmail auctoꝛitate coaleſce tiones mmnni ant dicit: quos habeat cul rẽt.Equidẽ qtum ad ꝑſonã mea ꝑtinet:quem os eſtis lux mundi. ſtas a ꝑire. Certa eſt em ⁊ ſatis U ſllerhis nhißßifen dicb tonel Cttetmmid⸗ poſunner anelnbiel cuius:äme itiſtrapn dognunet muiererſ. fenep inui eznosfe ſuneupel ßaſemei⸗ hͤca von bellüoes ſelltoꝛes: hincenati ſpaanoroꝛ letſaunahpt Muiteccke Fenepee⸗ anſie weihasik battnfi lihabitn goͤnatel fouces en cucullisf lant noctt bugauio ſpis:nulla noachoxo Gaſtißtu Noconis llcerretere Mexquof (petibusan lorishe chatüand. boanady ſoſolen H Digtdein Nohngr⸗ h es⸗ hotenc⸗ Uüyelmmie ſalutgoes gliaemt cit heto, eri: ppr güitn O ſituchſi lboſchih dehonennz cun pr Pauce: ppter lneplbiri Ergohoecl en Achſegeen rnor hoctin lcitinhein edsslurnund Arciunſacen inortenebre ligoſtpelbg diniralga Gnzi oſnt lag eriene,⸗ Nrolornecde naoqi pow⸗ uig Aasinthe Citaequeſ ialaniinoi dinet Giinin gipdsſuisl Aüluseüſenen ſunſeticaaGH Adüluneiſ⸗ ünoniinns iunoio erig⸗ e)Aennenitbau Wn gut gee ſihnicuse, tügnponndos eweagrli rübmnceinmne n. Etnickon egllan qdeg Deſeinteninzi. ſsr ſaluatort söpiurai . Egai die 8wocueräche⸗ Uiema ſteſfle Sünii muhenniſn . rerahſt: rſtensfen cnorhein rackeiti⸗ uchlert dtitepun un clonusttl⸗ tfatetnmid inanenfuc⸗ Contenice eigandhen H 1„ cv Tractatus III Epiſtola XXXVII ſolũ ex his oĩbus qᷓ ſcribit: lacerare ſe putat:nõ mihi ip̃i fera teſtioniũ:nec dicã:qð etiã ſit iurã dũ:cũ foꝛte neceſſitas exigit.⁊ ſi nõ cautꝰſim at certe timidꝰ eẽ cupio. Poſtrẽo ⁊ ſi obvᷣuare nõ poſſum:crraſſe me nouerit.̊ ꝗ nõ dicã:tñ ſiue errẽ in his:ſiue caueã:iſte interi cãʒ ↄmiſſi ali⸗ cuius:q̃ me in talibus arguat:non hẽbit. Ego aũt q̃lit᷑ apud iſtum ſacratiſſima ſit huius non dogmatis:b̊ fediſſimi ⁊ veriſſimi vitij obleruã tia:iteꝝ ex ſcpᷣtis eius ꝓpbabo.Nihil em ex liuo re ⁊ ex inuidia ↄſfictũ sduſum eum ꝓferam: vt ſip̃e ᷓ nos facit:łᷣ ipᷣm ſe teſtẽ ⁊ ſcᷣta ſua aduer⸗ ſum eũ ꝑducã. At ſciat ſe nõ ab inimicis argui ſ a ſe metipᷣo redargui.Libellũ quẽdã de ↄſer⸗ uãda vᷣginitate: Rome poſitus ſcpᷣſit.Quẽ li⸗ bellũ oẽs pagani ⁊ oẽs inimici dei apoſtate ꝑ⸗ ſecutoꝛes:⁊ qcũq; ſunt:qͥ xpᷣianũ nomen odio hñt:certati ſibi deſcribebãt: ꝓ eo ꝙ ibi omneʒ xpᷣianoꝝ oꝛdinẽ:oẽʒ gradũ:oẽʒ ꝓfeſſionẽ:vni uerſamq; pit᷑ fediſſimis expꝛobꝛatõnibus infa mauit eccłaʒ. Et ea crimia qᷓ gẽtiles falſo ĩ nos ↄferre putabant᷑:iſte vera eẽ:imo multo peio⸗ ra a nr̃is geri:qᷓ; illi crimiabant᷑ aſſeruit.Nã pᷣ⸗ mo illas ipᷣas vᷣgines:de q̃ꝝ vtute ſcribẽ vide bat᷑ infamat.Et diẽc de eis his vbis.Alie viri li habitu veſte mutata:erubeſcũt ſe femias eſſe qð nate ſunt.Crimẽ ãputãt ⁊ ipudẽter erigũt: fauces eunuchinas.Sunt q̃ cilitijs veſtiunt᷑:⁊ cucullis farbefactis:vt ad infantiã redeãt imi⸗ tant᷑ noctuas ⁊ bubões.Hiẽ ⁊ mille alia ð his ꝓbꝛa quioꝛa.vᷣ ne viduis qͥdẽ ꝑcit.Ait nãq; de ipᷣis: nulia illis niſi ventris cura:⁊ q̃ ꝓxia ſunt vẽtri. Alia q; ingerit obſcena q;plurima. Sʒ ⁊ mõachoꝝ oẽ genus qᷓ; fede:qᷓ furpit᷑ laceret:lõ gũ ẽ:ſi ipius vbis vel ſcbtis velim ꝓbare.De dyaconis vo ⁊ phr̃is q̃ dedecoꝛa deſcripſerit: pudet retexere. Initium tñ laceratõis ipᷣiꝰ po⸗ nã:ex quo facilius ↄijcere poſſitis q;tum in ſe⸗ quẽtibus augeſcat inuectio.Sunt alij inqt(de mei oꝛdis hoĩbus loqͥr) qͥ ideo pᷣſbyteriũ ⁊ dya conatũ ambiũt: vt mulieres licẽtiꝰ adeãt.Oẽs Hhis cura ð veſtibus ſi bñ oleãt:ſi pes laxa pelle nõ folleat. Crines calamiſtri veſtigio rotant᷑. digiti de anulis radiat: ne plantas humilioꝛ via ſpargat:vix ipᷣmũt ſumma veſtigia.Tales cũ videris:ſpõſos magis eſtimes qᷓ; clicos.Et poſtea qᷓ; ſpaciati nõ ta vitia qᷓ; crimia ſacerdo tũ vel miſtroꝝ expꝛobꝛãs: etiaã igreſſum eoꝝ:⁊ ſalutatões ⁊ mr̃onas:nõ ſolũ decoloꝛauit:veꝝ etiã execrabilẽ feẽ:quõ poſtea qᷓ; oẽ genꝰ xpᷣia⸗ noꝝ ↄcidit ⁊ infamauit:ſibi q; nõ ꝑcat audite. Redlibo em̃ poſt exceſſuʒ quẽdã ad h̊ qð ꝓpo⸗ ſuerã: ꝓpt᷑ qð ⁊ libelli huius res popolſcit flieri mẽtõeʒ: ⁊ oñdã apð iſtũ tã licito hr̃i ꝑiuria: vt ſcptis q; ſuis dephẽdi ea nõ erubeſcat. Igitur in h ipᷣo libello:cũ moneret ſeclares codices le⸗ gi non debere:⁊ diceret qd faceret cũ pſalterio Dꝛatiꝰ:Cũ euãgelijs aro?Cũ apłis Cyce⸗ ro: Nõne ſcãdaliʒzabit᷑ frat᷑:ſi te viderit inido lio recũbẽtẽ: Et ceta cũ dixiſſet eiuſmõi qbꝰ ali enã eſſe a Rpᷣo aſſereret libꝛoꝝ ſeculariũ lectio nũ:inſerit etiã reuelatõeʒ q;dã ad ſe diuinitꝰ fa ctã ſatis honoꝛiſicis refertã pᷣceptis. Refert ei — ꝙ poſtea qᷓ; ſeculo renũciaſſet: ⁊ ad deũ fuiſſet dũſus:fauoꝛe tñ ſeculariũ libꝛoꝝ valde tenere- tur:nec facile poſſʒ tali carẽ deſiderio: ⁊ ꝓ hoc ſubito inqͥt raptus in ſpũ ad tribunal iudicis ꝑ trahoꝛ. Abi tm̃ lumis:⁊ tm erat ex circũ ſtatiu claritate fulgoꝛis: vt ꝓpiectꝰ in terrã ſurſuʒ aſpi cere nõ auderẽ. Int᷑rogatus ↄditõeʒ:xpᷣianuʒ me eſſe rñdi. Et ille qͥ pſidebat:mẽtiris ait.Cy ceronianꝰes nõ xpᷣianꝰ. Abi theſaurꝰ tuꝰ ẽꝛibi ⁊coꝛ tuũ. Ilico obmutui: ⁊ int vbera iã em̃ co di me iuſſerat) ↄſcie magis igne toꝛqbar. clama re tñ cepi: ⁊ eiulãs dicere. Miſerere mei dñe: miſerere mei. Hec vox int᷑ flagella reſonabat. Tãdẽ ad pᷣſidẽtis genua ꝓuoluti qͥ aſtiterant: pcabant᷑: vt veniã tribueret adoleſcẽtie:⁊ erro ri locũ pnie ↄmodaret. Exacturꝰ deide crucia⸗ tũ:ſi getiliũ lraꝝ libꝛos aliqñ legiſſeʒ.Ego qtã to ↄſtrictus articulo vellẽ etiã maioꝛa ꝓmitte?: deierari cepi: ⁊ nomẽ eius obteſtãs dicẽ.DPne ſi vnqᷓ; habuero codices ſeculares:ſi legero:te negaui. In hec vba dimiſſus reùtoꝛ inquit ad ſuꝑos.Audiſti qᷓ; nouũ:qᷓ; honoꝛiſicũ iurame⸗ ti ſui expoſuerit genꝰ: Reſidẽte ĩ tribunalibus ſfpo xpo dño aſſiſtẽtibꝰ ãgeł a intcedẽtibꝰ ꝓ ſe int᷑ vbera ⁊ cruciatꝰiurat ſe ſeclares libꝛos nec habituꝝ vnqᷓ; neclectuꝑ. Relegant᷑ nuc qſo ſcribis:ſi vna eius oꝑis pagina ẽ:q̃ nõ euʒiteꝝ Cyceronianũ ꝓnunciet: vbi nõ dicat:ᷣ Tulliꝰ noſter:ᷣ Flaccus noſter: Maro. Jam vero CThꝛyſippũ ⁊ Ariſtidẽ: Empedoclẽ ⁊ cera gre⸗ coꝝ auctoꝝ noĩa:vt doctus videat᷑: ⁊ plurime lectõis tãq; fumos ⁊ nebulas lectoꝛibꝰ ſpargi Beniq; int᷑ cta etiã ythagoꝛe libꝛos legiſſe ſe iactat:qͥs ne extare quidẽ eruditi hoĩes aſſe⸗ rũt. Sʒ iſte ne aliq̃ ex ꝑte iuramentũ ſuũ de au ctoꝛibus gẽtilium pᷣteriret: etiam ea q̃ non ſunt ſcripta legiſſe ſe ſcribit. Sed in omnibus opu⸗ ſculis ſuis fere multo plura ⁊ pꝛolixioꝛa teſti⸗ monia de his ſuis qᷓ; de ꝓphetis nr̃is vel apo⸗ ſtolis ponit. Puellis quoq; ⁊ mulierculis ſcri⸗ bẽs q̃ non vtiq; niſi de noſtris ſeoturis ediſica⸗ ri cupiũt:⁊ debẽt exẽpla eis SFlacci ſui: ⁊ Tul⸗ lij vel Maronis intexit. Ja vo in illo libello: quẽ de optio gñe interpᷣtãdi intitulauit: vbiſᷣ⸗ ter tituli annotatõeʒ: nihil optimũ: totũ peſſi mũ ẽ. Ibi ei aſſeuerat hereticos illos qͥbus nũc coicat: icurrit in illã ſniaʒ apoſtoli nr̃i nõ ſui: (ille em ſuũ aut Flaccuʒ diẽ aut Tulliũ) ait. Qui ei nõ diſcernit:ſi mãducat:danatꝰẽ.Inil⸗ gqgꝛ de aia hois res a lo gllibello vt aſſerat ꝙ nullo gñe vbũ de vbo interptari rõ ſinat:quõ ei iteꝝ rõnabile viſuʒ ẽ capita itegra dictata ex codice Ciceronis ibuit HNõne ipᷣe dixerat:qͥd faciat cũ pſalterio Oꝛa⸗ tius:Cũ euãgelijs aro: Cũ apłis Cicero:⸗ NHõne ſcãdalizabit᷑ frat:ſi te viderit ĩ idolio re cũbẽtẽ: in qͥ vtiq; ipe ſe idolatrie reũ ſtatuit.ſi em̃ qͥ viderit legetẽ h: ſcãdaliʒat᷑:młto ãpliꝰ qͥ ſcribẽtẽ. Sʒ qm qͥ ad idolatri deuoluit᷑:ñ ple⸗ ne nec itegre ꝓphanꝰefficit᷑:niſi ᷣus negauerit xypm: ipᷣi xpo in faciẽ coꝛã ſedẽti in tribunalibꝰ glſiſtẽtibꝰq; clariſſimis miſtris ãgeloꝝ:dicit:ſi legero: vel habuero gẽtiliũ libꝛos:te negaui.⁊ nũc nõ ſolũ legit.⁊ hʒ:nõ ſolũ deſcribit:⁊ ↄpat yvep etis diuis eos vbis ⁊ ſermonibꝰeccliaſtice ediſicatiõis intſerit. Res quã dico:oĩbus qͥ le⸗ gut libellos eiꝰ:ſat nota ẽ:⁊ teſte ñ indigʒ. Sʒ ẽhois de ta ſacrilego ꝑiurij barathro ſe cupiẽ⸗ tis eripe:adhibere ſibi aliqð excuſatõis ↄmen tũu: ⁊ dicẽ. Nõ mõ lego:ßſ ea q̃ in adoleſcẽtia di⸗ Dicli:qꝛ ſum tenacis memoꝛie:ita vt poſſim plu ra ſimul de diuerſis capita ↄtinuare:ipᷣa nũc ꝓ die añqᷓ; ſol oꝛiret᷑: nox fuiſſet in terris:aut ſi v/ Gad ſolis occaſum dies illuſtrauerit munduzʒ dqd aliud dicerẽ: niſi magis ab illo:q̃ dubitaret de eo: ꝙ oẽs nouerãt cauſas dubitatõnis:qᷓ; a me ꝓbatõis opoꝛtere depoſci⸗ Sʒ in h̊ lʒ ams ſciat eſſe veꝝ qð icimus: ⁊ oẽs intelligant:tñ gatõis Ep̃i ſacrilegio:nõ põt facitł hri ↄdẽna⸗ ptes: ̊ moꝛtuos:nõ ſoluʒ moꝛtuos: ⁊ eos dis ſ a laudauerat: nõ ſolũ eos qͥs laudaue rat: rat: H a eos q́ͥs ſecutus fuerat: magros habu erat⸗Timeat᷑ dñi ſnia.pᷣmo illa q̃ dicit.Nolite iudicare vt nõ iudicemi.Et iteꝝ. Quamenſu⸗ ra mẽſi fueruis:eadem ⁊ remetiet᷑ vob. Quid ergo ex ſuꝑfluo: vnũ tñ pferã teſtẽ adũſum eũ ualidũ: ⁊ cui pᷣſcribere nõ põt. ipᷣm iterum ſe teſtent᷑: ⁊ ſupflua de hoc mea videat᷑ aſſertio: im vtendũ aliq ſpali teſtimonioẽ: ne minus ple nuũ his qͥ foꝛte ſcpᷣta eius nõ legerũt: videat᷑ ee= qð dicimus:cũ libellos eius q aduſus Joui⸗ niganü ſcpſit: rephendiſſem:cuidam Honnioni beate memoꝛie ſeni:qͥ ſibihoc ipᷣm iudicauerat ſſte reſcribẽs excuſat: ⁊ dicit.nullo gũe potuiſ- ſe ſieri ſe erraſſe:hoĩeʒ qͥ oim hr̃et ſciaʒ. Cum enuũ eraſſet vel ſyllogiſmoꝝ gña:vel dicendi ac ſcribẽdi artes:q̃s videlʒ ille qͥ reᷣhẽderet igra . ret: ↄtinuo ſubiũgit hoc. Stultus inqt ego qui me putauerim hoc abſq; philoſophis ſcire nõ poſſe:qui melioꝛem ſtili ꝑtem elegeram eã que deleret: q;ᷓ que ſcriberet.Fruſtra ergo Alexan tio. Müqdje illud imitabimur: qͥ reos nec intro⸗ ggꝗatos: nec rũdetes:ᷣ nec pñtes:⁊ nõ ſolum nõ I . dꝛi vti omẽtarios: ne quicq; me doctus magĩ epieicHοοοπι τππ oꝛphyrij itroduxit ad lo gicã. ⁊ vt hũana ↄtenã: ſine cã Gregoꝛiũ Na⸗ ʒaʒenũ ⁊ Didymũ in ſcripturis cicαοοντπααπ habui. Hic ẽ qͥ Epo dixit:te negaui:ſi vel ha⸗ buero gẽtiliũ codices vel legero. Si nihil alið vel de Poꝛphyrio ſilere debuerat: qͥ ſpecialis Hoſt xpᷣi ẽ:qͥ religionẽ xpᷣianã: qᷓ;tũ in ſe fuerit penitſbutẽ conatẽ ſcpᷣt ſuis quẽ iſte nũcitro⸗ ductoꝛẽ ⁊ iſtructoꝛẽ ad logicã hr̃e głat᷑. nec ar⸗ gumẽtari põt:ſe añ hec didiciſſe. Añ em̃ qᷓ; ↄuᷣ teret᷑:mecum ꝑiter ⁊ litteras grecas ⁊ linguaʒ penitus ignoꝛabat. Moſt iuramentum oĩa hec poſt ſacramenti dati ſponſionẽ. Sine cauſa ar⸗ gumẽtamur:ↄtinuo dicet᷑ nob. Erras homo: deus nõ irridet᷑:nec ſylogiſmi apud eũ ð Alex andriↄmẽtarijs intexunt᷑. At video frat᷑ male tibi auſpicatus es: ꝙ introductoꝛ tuꝰ ſit Ooꝛ⸗ phyrius. Quo te itroduxit ꝑfidus: Si ad illũ locũ vbi ipᷣe ẽ:ibi ⁊ fletus ⁊ ſtridoꝛ dẽtiũ ẽ. Ibi ei ⁊ apoſtate ⁊ inimici dei: foꝛtaſſis ⁊ ꝑiuri ibi habitãt. Mõ bonũ introductoꝛem tibi elegiſti. fero. Siqs a me mõ exigeret: vt ꝓbarem: ſiho Magis ſi accipis ↄſiliũ meũ:ad illũ nos intro ductoꝛẽ ꝑpiter ↄuertamus: qͥ introducit ad pa⸗ trẽ:qͥ dixit.Nẽo venit ad prem niſi ꝑ me. Ho⸗ leo frar ſi credis. ⁊ ſi nõ credis: doleo te ſuſpiti ones alieni ꝑiurij.in antiqs ⁊ veterulis chartu lis ꝑſcrutari: cũ in tuo oꝛe iugis ac ſine ſine ꝑiu rij inexplicabile ſacrilegiũ ꝑſeueret. Monne re git: de piurij crimie:de ne⸗ cte tibi ↄueniet illud dici:qð apis dicit.tu ãtqᷓ iudeus cognoiaris:⁊ reqͥelcis in lege:⁊ głiaris in deo: inſtructus ꝑ legẽ: ↄfidis te ipmn ducẽ eẽ cecoꝝ:lumẽ eoꝝ qͥ in tenebꝛis ſunt:eruditoꝛem inſipientium:magiſtrũ infantiũ:hñtẽ foꝛmam ſciĩe veritatis in lege.qͥ ̊ doces aliũ:teipᷣm non doces. Quid dicis nõ mechandum:mecharis Qui pᷣdicas nõ furãdum:furaris:Qui aboĩia⸗ ris idola:ſacrilegium piurij ↄmittis. Et qð eſt vltimũ ⁊ grauiſſimũ:nomen dei ꝑ te ⁊ phiaʒ tu am blaſphemat᷑ inter gẽtes. Sʒ trãſeamus iaʒ Pualau: ai plcribere nõ põt. teru hincad alterius obiecti purgatõeʒ. Si tñ ↄui⸗ ⁊ ſua ꝓferã ſchᷣta.Quãuis g oẽs libelli eiꝰ hoc ctum ſe ꝑiurij ⁊ pᷣuaricatõis ſimu:ꝑurgẽte eti am ↄſcia ſua fatet᷑.Alioqͥn ſi inficias eat:etiam teſtes q;plurimos fratꝝ hre poſſum: qͥ inmeis cellulis manẽtes in monte oliueti: qᷓ;plurimos ei Cyceronis dyalogos deſcpſerũt.qꝝ ⁊ ego qᷓ terniones cũ ſcriberent:frequ ẽter in manibus tenui ⁊ relegi.Er ꝙ mercedes multo largioꝛes qᷓ; ꝓ alijs ſchturis ſolent:ab iſto eis darent᷑ ag noui. Mihi q; ipi aliqñ cũ de Bethleẽ Hiero ſolymã veniſſet: ⁊ codicẽ ſecũ detuliſſet: in quo erat vnus dyalogus Cyceronis:⁊ idẽ ipᷣe gre⸗ cus Platonis:ꝙ dederit ipᷣm codicem:⁊ aliq; diu fuerit apð me nullo gñe negarepõt.Sʒ qᷣd imoꝛoꝛ tãdiu in re:q̃ luce ẽ clarioꝛ: Cũ ad ̊ͥ ola q ſupꝛa diximus:etiam illud addatur: vbi cel⸗ Co ſtomne gänölnhea oſtt⸗Et thrſtoꝛie deltinoꝛ? fekauctop ſenegatu⸗ luud allpe eiſliaſe iiheolon eſtnimieg ia volitat erkinen tertemer nareno⸗ tu velL. luſtiide yelcaſuc̃ ſuſticii den ſadiriſtis ligzüͤexan bunmotibr ſtisconen Uinneus⸗ oinrire⸗ pocklög deusno⸗ nlcuiq curitis 6 vendi mhultijmmit lsggliqg. dei uſtic holiteſaris eſubii medekene igenlie⸗ mnigtedicn herufecim Cttifnpun ſlidic dot Glotnus:a n dniin ſonaſun Geppllet Ppuellaad uppte däpltirez gagins die⸗ pellgt Ugakgiehi erpooe nnun nsnn, fodnritadſl egorir⸗ ayorſac Aul:ſtyabe⸗ ZBinhlats t: ſpeüns btüinleflen Eiſtenüͤcit⸗ egkat. iern⸗ Aienh, ens dlingrn nentuncnbe Oiheceſan .Ernsbonne Pudeid e Videfiaknee goruſſt or dus⸗ Bulli dorditii Mstpiund mubielegft dilänosinn Noduchade Ininome de⸗ ädoleoteſtpi Vetenliscdn ſueſtpi men Mee sdt näd nlgerctis snihndace ſontamdnonen tüchätefonman galüteßnto ndun, nechre ris Quiaboin nins. Etcde oterpinl niüenmnolt ſbez Siit/u⸗ nlegungren ſeuscanctam Kuninnes ei öplunnt Neric ehe iterinnandnn znulalugtt⸗ ſtoesdi Behiben⸗ Tractatus III Epiſtola ſet oẽ ↄmẽtũ: ꝙ in mõaſterio poſitꝰ in Bethleẽ añ nõ młto adhuc tꝑe:ꝑtes grãmaticas execu⸗ tus ſit. Et ¶ Maron ſuũ comicoſq; ac Lyricos ⁊ hyſtoꝛicos auctoꝛes tradiij ſibi ad diſcenduʒ dei timoꝛẽ pueruł exponebat.ſ.vt ⁊ pceptoꝛ ſie ret auctoꝝ gẽtiliũ.Quos ſi legiſſet tmmõ xpᷣm ſe negatuꝝ iurauerat.ᷣ videamus qͥd adhuca liud culpet:gẽtiliũ eſſe dicit hec dogmata.Ec⸗ ce q̃ ſnia ſe ipe ↄdẽnet.Gentiliũ dicit dogmata q̃ ipᷣe ↄſcribit:labit᷑:ſ poꝛrigẽda manus ẽ:non eſt nimie ꝑ urgendus. Oum em totus in eloãn tia volitat:⁊ vituꝑatõibus atq; inuectõnibus fert limemoꝛ ſuifit: ⁊ a rᷣe deuoluit᷑. Noli fra⸗ ter temetipᷣm:etiã in nõ neceſſarijs temere ↄdẽ nare:nõ ↄtinuo int᷑ gẽtiles deputãdus es: vel tu vel Oꝛigenes: ſi vt ipᷣe dixiſti: nolentes dei iuſticiã defendere:⁊ rñdere ʒ eos:qui vel fato vel caſu cũcta moueri dicũt: ⁊ volẽtes oñdere iuſticia dei eſſe ꝓuidentiã: q̃ moderat᷑ vniuer⸗ ſa dixiſtis inequalitatis cauſas: vnãquãq; ſibi giaʒ iã ex anterioꝛis vite quã in celeſtibus ha-⸗ bui: motibus ac ſenſibus ↄꝑaſſe:vł etiã ſi dixi⸗ ſtis:bone illi ⁊ incõmutabili ac ſimplici nature trinitatis ↄuenire:vt oẽʒ creaturã ſuam in fine omniũ reſtituat in hoc:qð ex initio creata eſt ⁊ poſt lõga: ⁊ ſpatijs ſeculoꝝ exeq̃ta ſupplicia: qᷓ deus nõ tã iraſcẽtis qᷓ; curatis affectu infert v- nicuiq; qᷣpe qͥ ↄmotòis caret vitio: ⁊ medẽtis: ⁊Z curãtis vice finẽ ſtatuat aliqñ penaꝝ.lhec S q; vera dixeritis deus viderit:tñ ipietatis non muliũ mihi ↄtinere vident᷑ in deũ: nec gẽtilita tis aliqd. axiĩe ſi hac mẽte dicitis q;uis rõe dei. l. iuſticiã defendere cupientes. Mꝛo his ̊ noli te ſatis ↄturbare: neq; teipᷣm ſuꝑfluo:aut pnie ſubijcias:aut ↄdẽnatõi.Sʒ illud ẽ reuerra vñ te defendere:aut excuſare nõ poſſum:q nõ ſolũ gẽtilite r: veꝝ ⁊ ſuꝑ oẽʒ gẽtilitatẽ:imo ipie tatẽ a te dictũ ꝓbat᷑:q in h̊ ipo libello:cuius ſu perius fecimus mẽtõeʒ:deũ ſocꝑꝝ hr̃e dixiſti.⁊ qͥd tã impuꝑꝝ vel ꝓphanũ : a qq́; gẽtiliũ poetaꝝ ſaltẽ dici potuit: Stultũ ẽ em ſi requiraʒ de te: vbi b̊ in ſcpᷣturis ſcis legero.Quero ſi vel Flac cus tuus:aut Mauro:ſi Plautus Comicus: aut Terẽtius.certe ſi vł Satyricus qͥs int oia ſpurca ſua ⁊ ipudica:iſtud nefas in deũ ex ſuo oꝛe ꝓtulerit. Fefellit te credo illa res ⁊ decepit ꝙꝙ puella ad quẽ ſermo ſiebat:ſpõſa xpᷣi dicùeba tur vt ꝓptea etiã mr̃eʒ carnalẽ:ſocꝝ dei appellã dã putares. Et neſciebas ꝙ hec nõ ſᷣm carnis oꝛdinẽ dicũt᷑:bᷣ ſᷣm ſpũs Fraz. Spoͤſa em ex eo aſppellat᷑ ꝙ ſermo dei:q̃ſi ſacrata q̃dam ↄnubio iũgat᷑ aie hũane.Si at tali ↄiũctõe etiã mr̃ pu⸗ elle xpᷣo ꝑ fidẽ ſacrat᷑:rectiꝰetiã ipᷣaʒ ſpõſaʒ xbi qᷓ; ſocꝝ dei appellare potuiſſes. Nã reſtat tibi: vt ⁊ pr̃eʒ puelle ſoceꝝ dei dicas:vt ſoꝛoꝛes etiã eiꝰcogtas:puellã nuꝝ dei ꝓnüucies. Sic dũ to⸗ Fo. evi XXXVII tus Mlautine ⁊ Tulliane cupis eloquentieſe⸗ ctatoꝛ videri:oblitꝰes:quõ apłs oẽʒ eccłam .i. parẽtes cũ liberis:mreʒ cũ filiabus:cũ ſoꝛoꝛibꝰ frẽs:oẽs ſil vnã noiet vginẽ vel ſpõſam dicẽs Statui aũt h̊ im:oẽs vos vni viro vᷣginẽ ca⸗ ſtã exhibere xpᷣo. Sʒ tu dũ non Paulũ bᷣ Noꝛ phyriũ introductoꝛem te hr̃e głaris:ipᷣm doꝛ phyriũ ſequẽdo:qͥ aduſum xpᷣm: ⁊ aduſuʒ de⸗ um libꝛos ipios ac ſacrilegos ſcripſit:⁊ ab iſo vt ais introduciꝰin iſtud blaſphemie barathꝝ decidiſti. Qð ſi ve ꝓ maledici tuis vis agere pniaʒ: ſi nõ irrides iſta dicẽdo:ſi nõ mẽte idhi lonicꝰ⁊ ↄtẽtioſus ꝓpt᷑ h̊ ſolũ etiã te ifamare nõ refugis: dũmoõ aliũ decoloꝛes: ſi nõ arte ſᷣ fide dictoꝝ tuoꝝ penitudinẽ egeris:ꝓ hac tã graui turpiq; blaſphemia age pniaʒ. hic em in deum blaſphemaſti. Mã ð creaturis aliqͥd dicẽ a er⸗ rare:maxie ſi nõ ↄtũelie voto:ſᷣ dũ iuſticiã dei yt dicis: cupit aſſerere:adqᷣs effluat:nõ ẽ nimis execrabile ↄmiſſum. In celũ tẽdere os:gue eſt Iniuſticia vel ↄtumelia in excelſum loqᷣ ꝑniti⸗ oſum ẽ.lhoc lugeat᷑:qð difficile curat᷑. Hã qͥs eſt qͥ cũ moꝛbo regio laboꝛet: ⁊ de ipᷣo ca pite ? yultu ac vita ꝑiclitet᷑: magnoꝑe clamet: qnõ leue ponychiũ pedis aut ꝑfacił vngule ſue of⸗ fenſa curet᷑: Jllð ãt minimũ qͥdem ẽ: ⁊ rũſione yix dignũ:qð enũerãs doctoꝛes ſuos:qͥs ſe de ſynagoga diẽ eſſe mercatũ:ſtimulãs nos ſubiũ git. neq; ei inqͥt ip̃e me docui ſiẽ qͥdam nos ſine dubio intuẽs:in qͥs oẽ laceratõnis ſue põdꝰin- uexit.Et miroꝛ h̊ eũ dicẽ voluiſſe:cũ maioꝛem in me ⁊ verioꝛẽ hr̃et obtrectã gis int᷑ multos ⁊ pᷣclaros mgros diu moꝛatus nihil dignũ eoꝝ vel magiſterio vel inſtitutöni⸗ bus habeã. Cetex iſte q in tota vita ſua non to tos.xxx.dies Alexãdrie vbi erat Bidymꝰ:cõ⸗ moꝛatẽ ꝑ totos pene libellos ſuos lõge lateq; ſe iactat. Oidymi videntis eſſe diſcipulum:? XGONNHIHV. i. p̃ceptoꝛẽ in ſcoturis ſcis habuil ſe Bidymũ.Et ois iſta iactatia in vno mẽſeãſi ta ẽ.Ego qͥ ſex ãnis dei cã ↄmoꝛatꝰ ſum:⁊ iteꝝ poſt intuallũ aliqt alijs diebꝰ vbi Gidymus ð qᷓ tu ſolo te iactas:⁊ vbi alij nihilominus illo ñ inferioꝛes: q̃s tu ne facietenus qdem noſti: Se rapiõ ⁊ Menites viri natura ⁊ moꝛibus⁊ eru ditõe germani: vbi Paulus ſenex Petri mar⸗ tyris diſcipulus: ⁊ vt ad heremi mgros veniã qͥbus ⁊ attẽtiꝰ ⁊ frequẽtiꝰ vacabamꝰ vbi Ma⸗ chariꝰ Antonij diſcipulus ⁊ al᷑ Machariꝰ ⁊ Ilidoꝛus ⁊ Hãabas oẽs aĩci dei:qͥ nos hec do⸗ cebãt:q̃ ĩia deo diſcebant:qᷓ;tã ego:ſi h ita de ceret:aut expediret de his oibus hr̃e iactantie materiã poſſem? Sʒ erubeſco:hecetiã retexẽs dũ volo tibi oñdere nõ vt tu dicis:nr̃o ingenio mgr̃os:ᷣ qð plꝰdoleo:mgf̃is defuiſſe mag in⸗ geniü nrm. veꝝ qͥd ſtultꝰego ſcõs enũero xpᷣia di materiã: q ma nos viros: Mõ ppr iſtos dicit: qꝛ ii nos do⸗ J gerit ſa⸗ 0 dicã clſcta: dixiſſe temerariũ ẽ: ſᷣ ꝑ multa ſim trãſlaturꝰ ea cuimꝰ:ſ qꝛ Barabã eiꝰ ð ſynagoga magrmnõ ſuſcepimꝰ: ⁊ ꝑ et αοσιohirij ad logi cã nõ ſumꝰ introducti. vaſce mihi ꝓ h:qð ma⸗ lui añ iꝑitus ⁊ indoctꝰvideri:q; Barabe diſci⸗ pulꝰdici. ꝓpoſito em xpᷣo ſik ⁊ Baraba: ego qſt impit Epm elegi. Ita tu vt video: cſ̃ illis cla⸗ mas: qͥ dicũt nõ hũc o BGarabã. Mã Poꝛphyri us tuus:dic q̃ſo:qͥd te docuit: qͥ adũſum Epia nos.æ aduſum religionẽ nr̃aʒ blaſphemie volu mina ↄſcpᷣſit: Quid te iſti in àbus tm te iactas. vnus ab idolis demonuʒ: alius de ſynagoga vt dicis ſathane:magiſtri docuerũt boni: Ni⸗ hil video niſi hoc:qð ⁊ ipᷣi nouerat. Naʒ Noꝛ phyrius te docuit de xpᷣianis male loqͥ: ↄcide⸗ revgines: ↄtinẽtes:dyaconos:pbr̃os:⁊ omnẽ pꝓꝛſuùs xpᷣianoꝝ gdũ ⁊ oꝛdinẽ libellis editis in⸗ aimare. Ille vo de ſynagoga Barabas tuꝰ ꝓ ERpo electus docuit te reſurrectiõeʒ carnis:nõ in vtute: in fragilitate ſperare:lr̃e occidentis amicũ fieri: ⁊ inimicum ſpũs viuificantis.Et a lia q̃dam ſecretioꝛa: que ſi res popoſcerit poſt⸗ modum pꝓferent᷑ in tꝑe. Sʒ qͥd in longũ ſermo pducit᷑e Cõuitijs eius ⁊ iniurijs nõ rndeamꝰ. Laceratõibus eius:ad qð opus qᷣttidie ſtilum eius Poꝛphyriꝰ exacuit: nõ obuiemus. Ad h em Jeſus nr̃: nõ Barabas magr: ſilere nos do cuit. Ad illud veniamus: vt oñdat᷑ qᷓ; vᷣa ſunt: q̃ͥ vel ꝓ ſua excuſatõe: vel ꝓnr̃a accuſatõe cõ⸗ ſcðſit. Ait ei eſſe ſolas pᷣfatiũculas ſuas:in qͥbꝰ laudare viſus ẽ Oꝛigenẽ. In eo tñ intpᷣtatois ope eũ laudauerit:in qͥ nihil oio dogmaticũ:ni hil de ſide dictũ ſit. ⁊ ꝙ penitus in his:q̃ eiꝰipᷣe interpᷣtatus ẽ:nihil tale inferat᷑:q̃le nunc ad ſy nagoge graʒ:nõ ad xpᷣianoꝝ edificatõeʒ rephẽ dit. qᷓuis ei ſufficere ad ſilentiũ agendum de beat:quod ea in alienis lr̃is culpat:qᷓ pferunt᷑ ex ſuis: tñ ⁊ in hoc q; veꝝ dixerit: videamus. Ex pᷣfatõe interpᷣtationũ i Ezʒechiele.xiiij.ho⸗ melijs: ſiue oꝛatiũculis Oꝛigenis:ſcribens cui dã Aincẽtio. Magnũ ẽ inqͥt mi amice qð po⸗ ſtulas:vt Oꝛigenẽ faciã latinũ: ⁊ hoiem rka Bigymi vidæetis ſniaʒ alten poſt apłos ecclaꝝ magrm: etiã Romanis auribꝰdonẽ.Et poſt a⸗ liqta: ⁊ illð inqͥt bꝛeuit᷑ admonẽs:vt ſcias Oꝛi genis opuſcula in oẽʒz ſcpturã eẽ triplicia. Mꝛi mũ eius opuſcula excepta ſunt:q grece ſcholia nũcupant᷑. In qbus ea q̃ ſibi videbant᷑ obſcu⸗ ra:aut q̃ hre aliqͥd difficultatis:ſummati bꝛeui terq; ꝑſtrinxit:m homeliticũ genꝰ de q̊ ⁊ pñs interpᷣtatio ẽ.Tertiũ quod ſcðſit iᷣe Tomos: nos volumia poſſumus nuücupare. In q̊ͥ oꝑe to ta ingenij ſui vela ſpiratibus vẽtis dedit: ⁊ re⸗ cedẽs a terra:in mediũ pelagus aufugit. Scio te cuꝑe vt oẽ genus traſferã dictõis. miſi cãʒ3: cur nõ facẽ poſiem:h̊ t̃ ſpondeo:qꝛ ſi oꝛante te bs reddiderit ſanitatẽ: nõ dicã cũcta: qꝛ hoc lege quã tibi ſepe ↄſtitui:vt ego voeẽ pᷣbeã: tu notariũ. Itẽ ð Caticis cãticoꝝ pᷣfatio btiſſimo pape Bamaſo. Oꝛigenes cum in ceteris libꝛis oẽs vicerit:in Catico cãticoꝝ ipe ſe vicit. Naʒ vndeci volumibus explicatis:q ad vigiti vſq; vᷣſuũ milia ꝑuenerũt:pᷣmũ.lxx. interpᷣtes: dei⸗ de Alqᷣlã. Syinmacũ: Theodotõeʒ: ⁊ ad extre- mu qntã editõeʒ: quã ĩ Actio littoꝛe iueniſſe ſe ſcribit: ita magnifice aꝑteq; diſſeruit: vt mibhi videat᷑ in eo ↄpletũ eſſe qdð ðꝛ. Introduxit me rex i cubiculũ ſuũ. Illo itaq; oꝑe pᷣtermiſſo:qiꝛ ingẽtis ẽ oci laboꝛis ⁊ ſumptuũ:tãtas res tam digne ĩ latinũ trãſferre ſermonẽ:hos duos tra⸗ ctatꝰqͥs ĩ moꝛẽ q̃ttidiani eloquij ꝑuis adhuc la tẽtibꝰↄpoſuit:fidelit᷑ mag qᷓ; oꝛnate intᷣtatus ſum. Guſtũ tibi ſenſuũ eiꝰnõ cibum offerẽs:vt — aiadũtas qᷓ;tũ ſint illa eſtimãda: q maꝗ ſint:ciI ſic poſſint placẽ:q ꝑua ſunt. Itẽ ex pfatõöeↄmẽ tarij in Micheã ſcpta ad Paulã ⁊ Euſtochiũ poſt aliqᷓta: nã ꝙ dicut Oꝛigenis me volumia ↄpilare ⁊ ↄtamiare:nõ dicẽ ſcpᷣta vetex: qðᷣ illi maledictũ vehemẽs eẽ exiſtimat: eã laudẽ ego duco maxiaʒ:cũ illos imitari volo: qͥ cũct pꝛu dẽtibꝰ ⁊ vob placẽt. Itẽ ex pᷣfatõe interpᷣtatio nis hebꝛaycoꝝ noium:poſt aliqᷓta ita ait ac ne foꝛte ↄſumato ediſicio: qſi ex ꝑte abeſſet manꝰ: noui teſtamẽti vᷣba ⁊ noia intptatus ſum:imi⸗ tari volẽs ex ꝑte Oꝛigenẽ:quẽ poſt apłlm eccle ſian magẽm nẽo niſi imꝑitꝰnegat. Int ceta em ingenij ſui pᷣclara monumenta etis in h̊ laboꝛa⸗ uit: vt qd hilo äſi iudeus omiſerat: h̊ vyt xpi anꝰ ipleret. Itẽ de epła ad Marcellã: Ambꝛo ſius qͥ chartas: ſumptus:notarios miſtrõte:tã innüerabiles libꝛos vere Adamãtius nr̃: ⁊ n Calcẽterus explicuit. In qdã epła quã ad eun dẽ de Athenis ſcblſerat:nũqᷓ; ſe cibos niſit Oꝛi Kene pñte in lectõe ſumpſiſſe: nun ꝙ; veniſſe ad omnũ: niſi vnus ð fribus ſacris lr̃is ꝑſonaret B diebus egiſſe vel noctibus: vt lectio oꝛõnem ſuſciꝑet:⁊oꝛõ lectõʒ.btũs Pãphylus martyr cuius vitã EuſebiꝰCeſariẽſis tribꝰferme volu minibus explicuit: cũ Demetriũ Phalereũ: ? Pryſiſtratũ:in ſacre bybliothece ſtudio vellet e qre:imagineſq; ingenioꝝ:q vera ſunt ⁊ eterna monumẽèta toto oꝛbe ꝑpqreret: tũ om̃s maxime Oꝛigenis libꝛos ipẽſiꝰ ꝓſecutꝰ Ceſariẽſi ecclie dedicauit: quã ex ꝑte coꝛruptã Achatiꝰ de hic Euconiꝰ:qͥ eiuſdẽ eccłe ſacerdotes fuerunt:in mẽbꝛanis inſtaurare conati ſunt. Hic cũ multa reppererit ⁊ inuẽtoꝝ nobᷣ indicẽ derelirit:cẽte ſimi viceſimi ⁊ ſexti pſalmi ↄmentariũ: ⁊ ſe lẽe tractatũ:ex eo ꝙ nõ ſcpᷣſit ↄfeſſus ẽ nõ reꝑtum nõ qͥ talis tãtuſq; vir (Adamãũtiũ dicimꝰ) aliqͥd pᷣtierit. ꝙ negligẽtia poſterioꝝ: ad nr̃aʒ vlſq; Vr⸗ iiiioͦ ſvpcliste eioiat Gdien Alaliey, ßepferti lignee hecetüp caßfatlicn fenlr nſ ludiseßi nimnus:rt husinteb⸗ necimpute nakedlen deener ger cyrog ſuaobſerun beabſcgp⸗ lao:ß vtiů eütuintert Ecoetüäſt degde Wasyv⸗ hrde GGtraxer feqſtine Ano⸗ ngreds fof ontiq bꝛos ſchſt dibus gt llenos ſi. fhcocloſun ſuclicetexe⸗ hoptintell ſonnu:rſt ahrülian ſti luno⸗ Uhonn Amnoſc̃ nio? Calce nich Uinſancrn Zlnmg geniftin onct Gch laplond eleerpur Periarch. gos duos. cfuifi bie⸗ latine htätal ſcor oepcept Gangen ninne voceßhei fatiodtilino ncetensslibis eſe vick Ny ad vſgiiſ Merplesdee eztaderne Uoreiueniee⸗ ſeruin uenhi Iuroduprne epterniſcg ütinstesnn echosdaosr ouisadbuck nnelntptuns bumoferis: .imeäſntec erpfaöenini i Eukochiü mevolunis ayenaddli reilandeege Rord cückpun öeinterßtuun⸗ öhtaitzateer⸗ lerdeſanm: Pansnmen⸗ iokepincde. et Natien ncuänbdor⸗ onienhntcht Pereli Iand osniſriel ſepligui⸗ nſti unßznlſen roſoonu tlecioonohen nfunn d ernevolt Eip ſene pbrerh uſüntlt e teinn iicfnint eCaiiiihe lii Zchn xhi pit᷑ ⁊ latinos vni Tractatus III Epiſtola XXXVII mẽoꝛiã nõ durauit. Sʒ foꝛtaſſis dicas mihi qᷣd ſuꝑfluis reples pagias: Mũqᷣd ⁊ ille dic crimi⸗ mnis eẽ noiari Oꝛigenẽ: Aut igenij eiꝰlaudẽ da-⸗ ri:Sʒ dicat᷑ talł ac tãtꝰ vir maglſi qᷓ ſunt in ůbꝰ aut apłicꝰ vir aut eccłemg ðꝛ. vt in ſuꝑioꝛibus ipᷣe pfert: vel ſiqͥd tale ẽ qð fidẽ eiꝰ:nõ ingeniũ ſolũ ↄmẽdare videat᷑.Hoc qͥdẽ faciã: tñ iccirco hec etiã ꝓtuli:vbi eũ talẽ ac tatũ viꝝ dic: qꝛ in ea pᷣfatiũcula: vbi eũ dicit apim vel ꝓphaz de fendi: ⁊ vſq; ad celũ ferri:hũc puto ſermonem laudis eiꝰinſeptũ: ⁊ ſicubi foꝛteſciazʒ eiꝰ lauda⸗ bus in te h̊ tm ignis accẽdit: q̃s de ſuis ſcptis: nec imputari ſibi dignü ducit. Vex qꝛ nõ dig⸗ nat᷑ eq̃lẽ nobiſcũ ꝑſonã hr̃e in iudicio:⁊ nos a⸗ ☛ . . dẽ etiã ex ſuſpitõibus ſolis ↄdẽnat:ipᷣe vo ne: ☚α. q; ex cyrogphis ſuis teneri vult: nec puta in cã ſua obſeruari ſcpᷣture ſancte debere ſniaʒ: qᷓ iu⸗ . bet abſq; ꝑſonaꝝ acceptõne iudicari: nõ vt eq⸗ tas: ̊ vt ipe vult:ita ſatiſfaciamus ꝓ nob.Ait ei tu interpᷣtatus es Oꝛigenẽ᷑: culpandus es. Ego etiã ſi eadẽ dixi: ꝓ bus ille culpat᷑: vñ fe ci:⁊ legi debẽt ⁊ teneri.Tu ſicubi laudaſti ige⸗ niũ eius vel ſciaʒ:reus es.ſᷣ ꝓfert inqᷣt: vbi euʒ „ ita laudaueri: vt fidẽ excuſare:nõ eq̃ dẽ:b qcũ qᷓ traxeris ſeqᷣr. libellũ quẽdã ſ. cribẽs: ↄpᷣhẽde re q̃ſi indiculo quodã voluit q;ta apud latinos Varro ↄſcbᷣſerit: ⁊ q;ta apud nr̃os Dꝛigenes in grecis. in qͥ ait. .. Terentiũ Varronẽ mi⸗ rat᷑ antiqtas: ꝙ apð latinos ta innũerabiles li⸗ bꝛos ſchᷣſit. Greci Calcenteꝝ miris efferũt lau⸗ dibus qꝙ tãtos libꝛos ↄpoſuerit:qᷓẽtos s nrjm alienos ſua manu deſcribere non poſſit. Et qꝛ nũc ocioſum ẽ apud latinos grecoꝝ voluminũ indicẽ texere:de eo qͥ latine ſ. cpᷣſit: aliqᷓ ↄmẽoꝛa „ 8 bo. vt intelligamus nos Epimenidis doꝛmire ſomnũ: ſtudiũ qð illi poſuerũt in eruditõe ſe culariü̃ ir̃aꝑ: in ↄgregãdis opibus ponẽ. Scp⸗ tiq̃tatũ: q̃ttuoꝛ ð vita ſit &̊ Varro.xlv.libꝛos a ꝓpri Romani. ⁊ cũ enũeraſſet p ſingła opa oia Varro ſcpſit:addit poſt hec ꝗq rurſuʒ Aarro nis ⁊ Calcẽteri mẽtio facta ſit: qritis videlʒ: vt ad Amãtiũ noſtrũq; Calcẽteꝝ veniamus:qͥ ta ta in ſanctaꝝ ſcpturaꝝ laboꝛe ſudauit: vriuſte Adamantij nomẽ acceꝑit. Aultis noſcere qta ingenij ſui reliqrit monumẽta. Sequẽs titulus oñdit. Scpᷣſit Geneſi libꝛos.xiij. Iſtaꝝ home liaꝝ libꝛi duo:in Exodo excerpta:in Leuitico excerpta:⁊ poſt multa. Itẽ inqͥt Monobibla Periarchõ libꝛi qttuoꝛ: de reſt urrectiõe dyalo⸗ gos duos. ⁊ cũ oĩa enũ eraſſet eiꝰ opuſcula m indiculi ſidẽ. addit ⁊ dic̃. Videtis ne ⁊ grecos „ uimus: tales ſunt oẽs mee in ill laudes:p d ir ⁊ latin us laboꝛe ſuꝑatos: Quis em̃ vnqᷓ; tãta legere põt:qᷓta ipᷣe ↄſcpᷣſit⸗Nꝛo hoc ſudoꝛe qͥd acceꝑit pᷣmij: Gamnat᷑ a Demetrio epo exceptis Waleſtine ⁊ Arabie 2 ſdhenicis CVII atq; Achaie ſacerdotibus. In danatõe eius cõ ſentit vꝛps Roma. ipa 5 huc ſenatũ cogit: non ꝓpt᷑ dogmatũ nouitatẽ:nõ ppt᷑ hereſiʒ:vtnůc * — aduſum eũ rabidi canes ſiłant:5ᷣ qꝛ głaʒ eloqᷣn tie eius ⁊ ſcie ferre nõ poterãt.⁊ illo dicẽte oẽ s muti putabant᷑. oc qre ſcbſerim: ⁊ ad paupe ris lucerne igniculũ cito:ſᷣ nõ cauto ſermõe Di⸗ ctauerim:poteſtis intelligẽ:ſi Epicuros 7 Ari ſtipos cogitet.ſiqᷣs tibi tũc qſo cũ iſta ad pau-⸗ peris vt ais lucerne igniculũ cito:ſᷣ ñ cauto ſer mone dictares aſtitiſſz ꝓphᷣa: a clamaſſet: ſcdö . ℳ— toꝛ cohibe hãc vocẽ:repme ſtilũ: erit em tpᷣs ⁊ 5 pꝓ ipᷣo ſciſma te coloꝛẽ aliquẽ excuſatõis inueni as:iſtos q̃s nũc mirabiles oibus facis libꝛos: i cipies infamare: ⁊ iſtũ quẽ mõ Calcẽteꝝ tuum vocas: ⁊ ꝓ merito laboꝛis laudabilis ais Ada mãtiũ noiatũ: dicturꝰ es nõ tq libꝛos ad vtiliia . tẽ aie:qᷓ; venenata dogmata ↄſcbſiſſe:hũc qu?z negas a Demetrio in cã ſidei eẽ danatu. ⁊ huůc quẽ negas ꝓ dogmatũ nouitate icuſatũ:tu exe crãdũ pꝓ dogmatũ nouitate dices. ⁊ ea ꝗᷓ dieis aduſum eũ nũc canes rabidos ſiłlare:hec tu ibe ſitabis. Romanũ q;: vt nũc ſcrib epłis tuis cõ monitoꝛijs:iuraimætis:ſatellitibus circũ uolan tibus: etiã tu 5 eü coges ſenatũ.⁊ talẽ vicem ꝓ omibus labo:ibus ſuis Calcetero tuo reddes. Et ideo caue hec nũc ſcribere: ne cũ illa ſcripſe —. ris: ⁊ illa egeris:multo verius t᷑u tuis ſentẽtũs ↄdẽneris:qᷓ; ille alienis. Putaſne habuiſſes ꝓ phete illi hec tibi dicẽti fidẽ: Et nõ mag illũ in ſanũ tũc:q̃ te in hec vẽtuꝝ putaſſes: Sʒ ↄtẽtio hec ẽ:q̃ nec aicis ꝑcit:dũmõ ledat iimicos.Tu q; etiã ſuꝑgreſſus: tibiji nõ pcis: dũmõ nõ inimicos ↄficias:ᷣ aicos. Itẽ ex pᷣfatione He⸗ ſileo: cuius nomẽ ſi ꝑua licʒ ↄponere magnis: meo noie inuidioſum ẽ.qͥ cum in homelijs ſuis quas ad vulgus loquit᷑: ↄmunẽ editõeʒ ſeqdua tur:in tomis hebꝛayca vitate ſuꝑatus: ⁊ ſuoꝝ circũdatus agmibus: intduz lingue ꝑegrine rat auxilia. Hoc vnuʒ dico: ꝙ vellẽ cũ inuidia noljs eius hre etiã ſciaʒ ſe cpiuraꝝ: floccipẽédens imagines: vmbꝛaſq; laruaꝝ:q̃̊ꝝ nature eſſe Zꝛ. terrere puulos: ⁊ ãguł garrire tenebꝛoſis Ae⸗ rũ ego iã nec imitari debeo nec ↄqꝗ̃ri ab his qᷓ in me agit:qͥ tãtis viris ⁊ talibus nõ pepecit. Naʒ 2 ſancte mẽoꝛie ſcm̃ Ambꝛoſiũ epᷣm ꝗlibꝰ ſigu⸗ ris laceret: q̃libus obtrectatiõibus ſecet in his ip̃is: in qbus nihilominus laudet Oꝛigenem. ſiłr ex his pᷣfationibus ſuis edocebo antepau⸗ cos dies quoꝛundã in Mattheũ ? Lucam cõ mẽtarios vos legiſſe dixiſtis:ex qbus alt᷑ ⁊ ſen ſibus hebes eſſet: alt in vbis luderet: in ſentẽ tijs doꝛmitaret. qᷓ ob rẽ periſt vt iſtiuſmoinu gis )tẽpt ſaltẽ.xxxix. Adamatiũ nr̃i in Luca nõ multo poſt:cũ tu ſciſma ab ecclła facies: ⁊ vt bꝛaycaꝝ qſtionum poſt multa: de Oꝛigene aut homelias:ſic in greco habent᷑ interpᷣter. Mo leſtã rẽa toꝛmento ſilẽ:alienoc vt ait Tullius) ſtõacho ⁊a ñ ſuo ſcribẽ. Qð t iccirco nũc faciã qꝛ ſublimioꝛa nõ poſcitl. Siqͥdẽ illð qð oli Ro me ſcã Bleſilla efflagitauerat vt.xx vj.tomos illiꝰ i Mattheũ: qͥnq; alios i Luca: ⁊.xxxiij— in Joanne nr̃e lingue traderẽ: nec viriũ meax: nec ocij:nec laboꝛis eſſe ꝑſi picit!:ᷣ q;tũ apð me ⁊ auctoꝛitas vr̃a:⁊ volũtas valet pᷣtermiſi pau lulũ hebꝛaycaꝝ q̃ſtionũ libꝛos:vi ad arbitriuʒ veſtrum lucratiuis oꝑis: hec qlicũq; ſunt: nò mea:ᷣ aliẽa dictarẽ. ꝛeſerti cũ a ſiniſtra oſci⸗ nẽ coꝛuũ audiã crocientẽ. Et miꝝ immoduʒ ð cũctaꝝ auiũ ridere coloꝛibus:cũ totus ipᷣe tene bꝛoſus ſit. Fateoꝛ itaq; añqᷓ; ille obijciat i his Oꝛigenẽ tractatibus:q̃ſi pueꝝ tabulis ludere. Alia ſunt virilia eiꝰ ⁊ ſenectuiis ſeria:q̃ ſi licue rit: ⁊ potuero.ſi dñs vt in latinũ ſermonẽ vtaʒ dederit:cũ inchoatũ ⁊ pᷣtermiſſum pᷣus opꝰex⸗ pleuero:tũc videre poteritis:imo ꝑ vos roma na ligua cogſcet:qᷓ;tũ boni:⁊ añ neſcierit:⁊ ſci⸗ re nüc ceꝑit.Ecceq̃ de Oꝛigene ⁊ ð Ambꝛoſio ſentiat.Qð ſi negare voluerit h̊ qð oẽs ſciunt: qꝛ ð ſcõ Ambꝛoſio dixerit:pᷣmo ex eo ↄuincet᷑: apð latinos ipᷣiꝰtm ⁊ nõ alteriꝰ.In Cucam ↄmẽtarius fert᷑:deinde ſcit me hr̃e epłam ſuã: in qᷓ h̊ ip̃m ⁊ alijs: ⁊ excuſans in illũ ſuſpitõʒ veꝝ qꝛ epla illa etiã ſecretioꝛa q̃dã ↄtinet q̃ ite rim mõ pbᷣlicare nolo añ tps:ex alijs adhuc ſili. bus appꝛobabimꝰ. Interi Oꝛigenis libꝛos:vt pᷣtet᷑ Romana ligua coſcet q;tũ boni:⁊ ante eſcierit: ⁊ ſcire nũc ceꝑit.i.in Hattheuz inqᷣt xxv. libꝛos:⁊ in Lucã qͥnq;:⁊ in Joãnẽ.xxxij. iſti ſunt qs magnificat. In qbeadẽ pꝛſus oĩa: ß latiꝰ⁊ copioſiꝰq̃ ⁊ in iſtis Reriarchõ lbeis p qbus mearguit cõtinent᷑.Qð ſi iſte pmittit ſe iſtos interpᷣtatuꝝ:me q̃re ꝓſiłibus icuſat: Sʒ3 qm polliciti ſumꝰꝓbaturos nos quõ laceret vi rũ:oi admiratõe dignũ Ambꝛoſiũ epᷣm: qͥ non ſolũ ediolanẽ.eccłie: verũetiã oium eccłax colũna q̃dã: a turris inexpugnabił fuit vnã ad huc pᷣfatõeʒ ponemꝰ:ex qᷓ videat᷑:vel tm vin: qᷓ; fede ⁊ indigne laceret. Ael iterũ quõ Bidy⸗ mũ vſq; ad celũ efferat laudibꝰ:quẽ rurſuʒ vſ⸗ q; ad inferna demergat. AUel quõ ð vꝛbe ðo fa uẽte xpᷣianoꝝ ea dicat:q̃ dicebant᷑ tũc:cũ gẽti⸗ les in ea ꝓpli ⁊ ꝑſecutoꝛes pᷣncipes moꝛabatur. Pꝛefatio de ſpũſcõ ad NMaulinianũ:dũ in Ba bplone vſarer: ⁊ purpurate meretricis eſſeʒ co lonus:⁊ iure qritũ viuerẽ: volui aliqͥd garrire de ſpũſcõ.⁊ ceptũ opuſculũ eiuſdẽ vꝛbᷣ põtiſici dedica re. Et ecce olla illa q in Hieremia pꝰ ba⸗ culũ cernit᷑:a facie cepit aqͥlonis ardẽ:⁊ phari⸗ ſeoꝝ ↄclamauit ſenatus: nullus ſcriba vel ſi⸗ aus:ſᷣ oẽs qſi indicto ſibi pᷣlio adũſum me iꝑi⸗ ſuꝑ oia admiratõe extollit⁊ dic. Qð ſi eos in?k I „ tie factio cõiurauit. Ilico & velut poſtliminio Hieroſolymã ſuʒ reuſus.Et poſt Romuli cau ſam:⁊ nudoꝝ luꝑcal:diſoꝛiũ Marie ⁊ ſpelã cam Saluatoꝛis aſpexi. Itaq; mi Waulinane L u amaſus: qͥ me ad Hͥ opus bᷣmus ipulerat:ia doꝛmiuit in dño:taʒ tuis qᷓ; venerabiliuʒ mihi ãcillaꝝ xpᷣi RPaule ⁊ Euſtochij:nũc adiutus oꝛõnibus cãticum:qð cantare nõ potui in terra aliena:h̊a vobᷣ in Ju frat᷑:qꝛ ſupꝛadictꝰ põtifex Hama dea ꝓuocatꝰ immurmuro:auguſtioꝛẽ młto lo⸗ cũ exiſtimas:qͥ ſaluatoꝛẽ mũdi:qᷓ qͥ fris genuit parricidã. Et vt auctoꝛẽ titulo fatear: maluia⸗ lieni oꝑis int᷑pꝛes exiſtere:qᷓ; vt qͥdã faciunt:in foꝛmis coꝛnicule moꝛe aliẽis me coloꝛibꝰ adoꝛ⸗ nare. Legi dudũ de ſpũſcõ qͥſdam libellos.Et iux Comici ſniaʒ:ex grecis bonis latina vidi ñ bõa.Nihil ibi dyalecticum:nihil virile atq; di ſtrictũ:qð lectoꝛẽ:vel in gtis in aſſenſuʒ trahat totũ flaccidũ:molle:nitidũ atq; foꝛmoſum.⁊ exqͥſitis hincinde odoꝛibus pigmẽtatũ. Didy⸗ mus vo meus oculos hũs ſpõſe:de Cãtico cã ticoꝑ:⁊ illa lumia q̃ in cãdentis iã ſegetes ſub⸗ limari Jeſus pᷣcepit: ꝓcul altius intuet᷑: ⁊ anti gquũ nobᷣ moꝛẽ reddit:vt vidẽs vocet᷑ ppheta Certe qͥ hũc legerit: latinoꝝ cogſcet furta.⁊ cõ tẽnet riuulos:cũ ceꝑit haurire de fontibꝰ. Im peritus ſermone c:ſᷣ nõ ſcia:apłicuʒ viꝑꝝ ex ipᷣo ſtilo expᷣmẽs:tã ſenſuuʒ noie:qᷓ ſimplicitate vx boꝝ. Audiſtis quõ quẽ antea coꝛuũ dixerat ⁊ totũ tenebꝛoſum:nũc interi coꝛniculã dicat ali⸗ enis ſe pẽnis vel coloꝛibus depingẽtẽ.⁊ qᷓ; tur pe laceret:ac nihil virile hr̃e dicat viꝝ:qͥad ec⸗ cleſiaꝑ Ei glaz electus a deo: ẽ qͥ in teſtioniũ locutus ẽ in ↄſpectu ꝑſecutoꝝ regũ:⁊ nõ ẽ con fuſus.Ambꝛoſius ſcũs de ſpũ ſcõ nõ ſolũ ver bis:ſᷣ ⁊ ſanguie ſuo ſcpᷣſit( Obtulit em̃ pſecu⸗ toꝛibus ſanguinẽ ſuũ)qð in ſe fudit.ſᷣ a deo ad alios adhuc reſeruabat᷑ laboꝛes.Qui etiã ſi ſe cutus ẽ grecos catholicos nr̃oꝝ ſcpᷣtoꝛes:⁊ ali qͥd de eoꝝ dictis pᷣſumpſit.Cõtinuo nõ hec de buit eſſe tua ſumma cura:h̊ laboꝛ:̊ ſtudiũ: vr ꝓ hac cã interpᷣtareris libꝝ Didymi ð ſpuſcõ: vt furta illius cognoſcerent᷑:qͥ foꝛtaſſis etiã ne ceſſitatẽ ſcribẽdi paſſus ẽ:vt inſaniẽtibꝰtũc he reticis reſpõderet.Hec ẽ xpᷣiani modeſtia.Sic monita ſeruamꝰ apti dicẽtis:nihil ꝑ ↄtẽtioneʒ neq; ꝑ inanẽ głaʒ⸗Deinde q̃ro:vt iteꝑ eadẽ re⸗ petã. tu qͥ pᷣdicas nõ furãdũ furarl. Paulo añ interpᷣtatõʒ Michee obiectã tibi dicebas: q̃ſi Oꝛigenis dicta furarerl. Tu furtũ qͥdẽ ñ nega ſti:ſ ais qͥd mihi: Illi maledictũ vehemẽs exi⸗ ſtimãt. At ego hãc laudẽ duco maxiaʒ:cũ illuʒ imitari volo:qͥ cũctis pꝛudẽtibus ⁊ vobᷣ placet Tua furta laudẽ tibi pᷣſtãt maxiaʒ:alios furta ſua apð te coꝛuos ⁊ coꝛniculas faciũt ſi tu Oꝛi⸗ genẽ:quem alterũ poſt apłos dicis:recte facis DD oolalegre iſer nocelona ſiinchiſo⸗ furſum90 irarſime⸗ daueras. ſop eynt ladeiusvan Uoutiamau qni Romnet nederaiae nemerm ſussſchſer acbſuos plice Co gregae nduab⸗ Ethnofe lelaudans limnis ſerm heceinqbus nagrm. Et lgter verabi ſluet oꝛo puerib'r gelerfat ingdeich beſhkotb mgliogſeriba Noeesdoao: hoynrſctet magrenet ſeclüſunten me nichego Penterßne leiſein enaſſeaeh ſctugegt negindie ſlchtaſit . Nlicas⸗ omeint edſtiel ſ hiurizfacti 4 nid nnlan Aeaſpelä miallgege aſigͤnen nunindiong Ptßiele: nsciamme bepönge Altioenſ⸗ hftizgenit inennalit tläfanmi ecdee. unlbelog nislinyidiſ Plieng iſnſtzrchn iczfomnoſun. Relitcd⸗ noͤſegarsſib⸗ iusinnim snoi hen ſcafun r redefnd/N Majaße öptenen aanitnu: mlidickii⸗ Gogiitröuorr Naftrinte⸗ wriuickinnd rirgirnöten Iosnoͤſolire beulteñen⸗ dt kadept Auaiſſe rltorsntgi nnono hetde ebtudii. erſtseline ſriiiche ninndcfu nblpon⸗ elezentit Urr. Penon bidicch fmnidelſniß gi ehct blstnunt nizuf tcniu Puieniind . M imitari:qͥd ↄcidis eũ.qͥ ſecutꝰẽ Oydimũ:queʒ nihilominꝰ⁊ ꝓphaʒ noias:⁊ aplicũ viꝝ delig⸗ nas:Si g̊ neq; tato ac tali viro Ambꝛoſio peꝑ ciſti:⁊ ei quẽ alteꝝ poſt apłos ſcrib:atq; oibus placẽ pꝛudẽtibꝰ:atq; mille alijs laudibꝰnõ du⸗ obꝰvt dicis:ſᷣ vniũſis ſcpᷣtis tuis vſq; ad celuʒ extuliſti: rurſum hereticũ:quẽ añ aplm facis ⁊ Bydimũ ipᷣm hũc quẽ nũc ꝓphaʒ vidẽtẽ ⁊ o⸗ culũ hñtẽ ſpõſe de Cãtico caticoꝝ:⁊ apłlicũ vi⸗ rũ ſenſuũ noie deſignas:iteꝝ eũ ꝑuſum docto⸗ rẽ crimiaris: ⁊ int᷑ hereticos vt ais:cẽſoꝛia tua vgula ſegregas:quã vgulã a qͥ acceꝑis neſcio. NHNã Petꝝ ſeł ſcimꝰ claues a xpo accepiſſe.iſto mõ ceſoꝛias vgulas qͥs ſpũs eroget:tu vider!: ſi inqᷓ; iſtos omẽs: qͥs tuo oꝛe laudaſti: tuo oꝛe rurſum ↄdẽnas.qͥd ego ad iſtos pulex ð me cõ — ꝗrar:ſi me nũc laceres:quẽ ⁊ epłis tuis añ lau⸗ daueras.⁊ in cronicis tuis YFloꝛẽtino ⁊ Bono ſo ꝓ vite vt ais nobilitate ↄiuxeras: Etiã ne il lud eius admirabile factũ ſilẽdũ ẽ:ne pudoꝛem incutiamꝰaudiẽtibꝰ:q Marcellini ↄſuł neptẽ quã Romane nobilitatis pᷣmã puulo filio Ro⸗ me derelicto Hieroſolymã petijſſe:⁊ ibi ob iſig ne meritũ vtutis Teclã noiatã in ipᷣis cronicis ſuis ſcpᷣſerat:poſt id ð exẽplaribꝰſuis eraſit:cũ actꝰſuos vidiſſet diſtrictioꝛis diſcipline feie diſ plicẽ: Cõpellimur qͥdẽ plura adhuc de ſcpᷣt eiꝰ ↄgregare:vt agſcat᷑ qᷓ; veꝝ ſit:⁊ h̊ qð ſcribit:qͥ in duabꝰtm pᷣfatiũculis Oꝛigenis meminerit. Et h̊ nõ fidẽ ̊ ingeniũ:nõ doginatiſtẽ:b̊ interpᷣ tẽ laudans. Adhibui iteꝝ decẽ.Sʒ ne dilatari nimis ſermonẽ:oneroſum ſit: ſufficiat interim hec:in qbus eũ ⁊ q̃ſi apłm laudat:⁊ qſi eccłiaꝝz magrm. Et qꝛ nõ ꝓ fide: nec ꝓ dogmatũ noui⸗ tate: vt rabidi nũc canes ſimulat: aduſus eum mouet᷑ oꝛdo romanꝰ. Et qꝛ ipᷣm ſequit᷑: qͥ oibꝰ pꝛudẽtibꝰ⁊ ipis placet.Et oia illa q inſerte ſu⸗ periꝰeiꝰpᷣfatiuncule ↄteſtant᷑. Ueꝝ hec qͥ mo ſint:qd cũq; hẽs tu cũ iſtis vel antiqs vł nouel lis ſeptoꝛibus:ſiue eos tu apłos:ſiue iteꝝ vene narios ſcribas:ſiue ꝓphas eos tu ſiue puerſos voces doctoꝛes:ad me iſta qͥd ſpectant: Tu ꝓ his varietatibꝰtuis: ꝓ ↄtumelijs⁊ laceratõib⸗ bonoꝝ recte pniam egeris. Mihi q̃re dicas:ſi ſecuti ſunt errãtẽ:ſequant᷑ ⁊ coꝛrectuʒ: Abſit a me nũqᷓ; ego vłte vel aliũ errãtẽ ſecutꝰ ſum:ł i vᷣtute xpᷣinec te nec aliũ quẽqᷓ; niſi eccłaʒ catho licã ſeäajr. Lu qͥ ſcbſiſti talia: ⁊ ſecutꝰ es eos:qͥs erraſſe credebas:qͥ ta indigne de deo ſe cpſiſſe cõ uictus es:tu age pniaʒ.ſi m̃ putas tibi blaſphe mie crimẽ ignoſci. Nũqͥd mea aliq ꝓferre pote ris ſcpᷣta ſiłia:in qbus me vel in iuuẽtute erraſ ſe ↄuicas: Siẽ tu nõ tã ↄſiteris:qᷓ; cõuinceris: Ego me interpᷣtãdi diſciplina tmmõ imitatum ie dixi vel ſecutũ.in nullo alio.in q etiã tibi oẽʒ iniuriã factã dicis.qꝛ ſecutꝰ ſum q te viderãi. CVII xVI homelijs m Luce euãgeliũ feciſſe. At vbi de filio dei nõ recte in greco iueneras pᷣterires: in illo loco vbi diẽ. Magnificat aia mea dnm: ⁊ exultauit ſpũs meus in deo ſalutari meo.noſti qꝛ de aia ſicubi illa qᷓ ſolẽt dici non pᷣterieris? F ea adhuc etiã exte qbuſdã aſſertõibꝰlucidiꝰſcdʒ ſeris:vt in illo loco.Ecce vt facta ẽ vox ſaluta tionis tue in auribꝰmeis:exultauit infãs i vte⸗ ro meo. Abi dicis ꝙ nõ erat h̊ pncipiũ ſubſtan tie eiꝰ. ⁊ de tuo addidiſti atz nature. Hec v1 mu le alia his ſiłia in interpᷣtatõibꝰ: ſiue in ipis bo melijs:ſiue in Hieremia: vel in Eſaia:maxime ãt in Eʒechieleſubtraxiſti. De fide ãt.i ð trini tate:cũ aliqᷓ;tis in locis alit᷑ inueniſſes:que tibi vila ſunt pᷣteriſti. Hoc gemꝰinterpᷣtandi vterqꝙ nẽm tenuit.Qðõ ſi aliꝰculparet:tu vtiq; rũdere deberes: q̊ͥ pᷣmus ̊ feceras. Muũc ipᷣe idem cul- pas ſine dubio: vñ ipᷣe culperis.vᷣbũ ð vᷣbo in⸗ terpᷣtari antea ⁊ ſtultũ eſſe ⁊ malitioſum ꝓnun ciaſti. in ̊ͥ ſecutꝰ ſum te. Mũqᷣͥd de h̊ vis vt pe⸗ niteat me:qꝛ tu mõ mutaſti ſniaʒ: Et ad vpum te interpᷣratũ dicis: Siã in ſide minꝰediſicabãt abſtuliſti: vt nõ oĩa:nec in oibꝰpenitãputarez Beniq; in homelijs Eſaie. viſio dei filiũ ⁊ ſpm ſanctũ retulit. Ita vt tranſtuliſti adijciẽs exte qð ſenſum auctoꝛis ad clemẽtioꝛẽ traheret itel lectũ. Ais em qꝛ iſta duo ſeraphi: dñs ſunt Je ſus xpᷣs ⁊ ſpũſſctũs:⁊ ex tuo addidiſti:necpu⸗ tes trinitati diſſidere naturã: ſi noium ſeruant᷑ officia. Hec ⁊ ego in q;plurimis feci talia ⁊ aut deſecaui: aut ad ſanioꝛẽ intelligẽtiã declinaui. Pꝛo his me iubes agẽ pniaʒ. õ puto teſen tire.ꝙ ſi ꝓ his:neq; tibi:neq; mihi penitẽdũ E:⸗ ꝓ qͥbus alijs inuitas ad pniaʒ? Scpᷣta mea nul la extãt:in qhꝰ erroꝛ meꝰ aliqᷣs coꝛrigẽdꝰ ẽ: tuas extãt multa:q̃ vt video nũc ᷣm ſniaʒtuã vniu⸗ ſa dãnãda ſũt. Excepas tibiↄmẽtarios in e=lzI ad Epheſios. In qb'te putaueras alid emen datiꝰ didiſſe. Etia ipe vidiſti.qᷓ; ſies ꝑ oĩa e Oꝛigenis ſenſibꝰinuẽti ſunt:imo ⁊ plꝰ aliqd q; B: qð dãnari expoſtulas ↄtinere. Et niſi ipe iã tibi ð his excluſiſſes pnie facultatẽ: dicẽs. Re⸗ uoluite ↄmẽtarios meos i epłaʒ ad Epheſios: ⁊ inde agſcetis auõ Oꝛigenis dogmatib aduͦ⸗ ſatus ſum: foꝛtaſſis velles iteꝝ ⁊ de his penit· Et in iſtis ↄdẽnare temetipᷣm:ſic ⁊ in ceterl. tn q́;tũ in me c:ↄcedo ego tibi ⁊ ꝓ his penitẽ. DZʒ ⁊ ꝓ oibꝰ nõ ſolũ q locutꝰes:F ⁊ ꝗᷓ locutur es. ſi agas pniaʒ bñ facies. Certũ ẽ em ꝙ penitenda ſunt cũcta ꝗᷓ ſcſeris. Qð ſi hic me aliqᷣs culpa⸗ dü putat:q̃re oio aliqͥd de Oꝛigene interpᷣtatꝰ ſum. ſi culpat᷑:ego in hͥ oꝑe poſtremus ſuʒ:⁊ ne ceſſe ẽ vt culpa a pᷣmis incipiat.Et tñ nẽo cõ miſſum punit qð ne admitteret᷑:an nõ vetuit li cuit: fecimꝰ. Siqͥd ꝓhibet lex obuari i poſteꝝ ſolet. Sʒ danari diẽ s debẽ cũ auctoꝛe ſuos li r. bꝛos. Sʒ qd facimꝰ de iſto auctoꝛe qͥ eadẽ ſcri⸗ bit: ſic ſuꝑiꝰpleniſſime oñdi.Sileʒ excipiet eã⸗ dẽq; ſniaʒ. Ego h̊ ne vꝛgeo nec opto:lʒ ille me⸗ — cũ hoſtili᷑ agat.vᷣ vt video ipᷣe ſibi exqͥrit:h te⸗ mere alios ↄdẽnãdo ↄqͥrit. Ueꝝ vt iteꝑꝝ tecuʒ ex luis vbis loq̃r:ipᷣe ſcriõᷣ in iſtis inuectiuis tu is:me interpᷣtatõe mea h̊ oñdiſſe:qð ego quidẽ elſſem catholicꝰ. Oꝛigenes ãt quẽ intpᷣtabar he reticꝰ. Ais em̃ h; ẽ dicẽ:qꝛ ego ſum q̃dẽ catholi cus: iſte àt quẽ interpᷣtoꝛ hereticꝰ. Ais em h̊ le⸗ gi: ſi vt dicis toto oꝑe meo h̊ oſtẽdi:qͥd adhuc aliud q̃rit᷑: Noõne h̊ totũ agit᷑: vt⁊ illũ hereticũ me catholicuʒ dicã: Si h̊ dixiſſe me:⁊ h̊ toto mMoeo ope ſatis egiſſe teſtaris:qꝗ tibi iã accuſatio nis cã ſuꝑfuit: Quo pꝓfecit tua iſta oĩs iuectio Si Oꝛigenẽ hereticũ oñdi:⁊ me catholicũ.re⸗ cte feci: an nõ recte: Si recte:cur ad culpã ⁊ ad accuſatõeʒ q̃ recte geſta ſunt:vocas:⸗ Si nõ eſt rectũ Oꝛigenẽ hereticuʒ dici:cur me h̊ noie in ius vocas: Quid opꝰ fuit te int᷑tari malitio⸗ ſius ea:q̃ m tuũ intpᷣtãdi moꝛẽ fuerãt traſiata ʒincultioꝛi ſermone⸗Quid certe opꝰ erat audi toꝛes tuos illudẽ:⁊ ilł alið opinãtibꝰte alið agẽ Illi em h exiſtimãt: ꝙ tu aduſum eos agas:qͥ Oꝛigenẽ catholicũ defendũt. u vo illos ar⸗ guis ⁊ accuſas qͥ eũ hereticuʒ deſignarũt. ppt H foꝛte me inuitabas ad pniam: nõ intellexerã. Aerutũ ſeito me ne de h̊ àdẽ penitudinẽ gerẽ: In dicã. nõ oia q in libꝛis eiꝰinueniunt᷑ tãq; ca⸗ tholica eſſe ſuſcipiẽda:q̃ vtꝝ ſua ſint vt did:an ab alijs inſerta:vt nos putamus ðs viderit.A noõ interi: vbi ad fidei faſtigiũ: ⁊ vitatẽ ventũ fuerit reſpuuunt᷑. Tu tñ dice: ch expoſcis a nob⸗ Hereticũ vis vt dicamꝰ Oꝛigeneʒ: Hoc feciſſe nos culpas.Sʒ ſi catholicũ: ꝓ h̊ nos accuſas: Beſigna manifeſtiꝰ qͥd veł. ſti ſunt oẽs ſales tui ð Alexãdri ⁊ Poꝛphyrij ⁊ ipiꝰ Ariſtotelis acumie ↄgregati. Hec ẽ ois illa iactãtia: q̃ te a pᷣma etate vſq; ad ſenectã:in grãmaticoꝝ vrhe toꝝ ⁊ phoꝝ ſcholis ac diſciplinis pᷣdicas eſſe v cũ.⁊ in ea ipᷣa oꝛõne q̃ in illũ ferebas ſniaʒ accu ſares eũ:quẽ aſſerebas ꝙ illũ hereticũ deſigna uerit. Nides qꝛ nuſq; cura vitatis:ac fidei:nuſ qᷓ; religionis ac iudicij ↄtẽplatio:ſᷣ ſola male lo quẽdi: ac lacerãdi frẽs: exercitata libido vſat in lingua: Sola hũana in coꝛde ↄtẽtio⸗Sola i⸗ uidia ⁊ liuoꝛ in mẽte: In tm̃ vt cũᷣ odioꝝ cã tibi adeſſet: cognoiatũ te a me:lʒ cũ pᷣconio:indig⸗ nanter acciperes. Igno ſce mihi:ꝙ neſciebam Xαοασ incöpellabilé noiari. i roꝛ tñ:ꝙ ea me ↄdẽnare depoſcas:q̃ a me nota ta ↄqreris. Ad illã ſane eiꝰ incuſatõis prtẽ ſi up⸗ fluũ videat᷑ vel rũdẽ aliqͥd: vbi pietatj ⁊ religi⸗ oſe dicta martyrl Mãphyli: aut falſa dici vult aut etiã ſi vera ſint:ſpernẽda decernit.Cui iam ſatũ:vt ꝓcederes Oꝛigenẽ pnũciaturꝰhereti⸗ iſte honoꝛẽ deferat:Cui ꝑcat: Oẽs apud iſtus greci ſcptoꝛes ãtiqͥ eccłaſtici errauer̃t. Latinis vo quõ deroget:quõ carpat ſingulos: vel ve⸗ teꝝ: vel nouoꝝ:diũſa eiꝰqͥ legit opuſcula reco⸗ gnoſcit.Sʒ nũc ne marrxyres qͥdẽ apud euʒ hr̃e pñt alid reuerẽtie. Mõ inqͥt credo:qꝛ marty⸗ ris ſit h̊ ſi velimꝰde oĩbus ſcpᷣturaꝝ dicẽ libelł: ꝗ̃ erit in ſinguł ꝓbatio: Si dicã nõ ẽ veꝝ:quia ſtromatũ libꝛi:qͥs dicis Oꝛigenis ſunt:vñ ipᷣi⸗ elſſe ꝓbabunt᷑: Ex eeteroꝝ inqͥt ſiłitudie. Sʒ ſi⸗ cut ille qͥ in ſcbtura alicuiꝰ falſum facẽ vult eiꝰ manꝰ imitat᷑:ita ⁊ qͥ ſua dicta ſub alterius noie vult aſſerere:ſtilũ ſine dubio imitabit᷑ eiꝰ:cuiꝰ ⁊nomẽ aſſeruit. Deinde vt oia q iuſtiſſime di⸗ ci pñt:bꝛeuitatis cã pᷣtereã:ſi in im volebas au dire. vt martyrẽ repᷣhẽderes dicta ipᷣa q tibi vi debant᷑ rep̃hẽſibilia:in medium pferre debue ras.Et tũc vnuſqᷣſq; legẽtiũ vidiſſet:qͥd ſibi eſ ſet in dicti abſurdũ:qͥd ↄſequẽs:vłqͥd iniquũ: qͥd certe apłicas regulas.Sʒ tm neſcio qᷣd in terp̃taris: ꝓq̃ vx dicis:expiãdo ſanguinẽ ſuuz fuderit martyr. Jpᷣa illa vba ſi legeret: iã non tua:ſ ſua ſnia:aut erraſſe martyrẽ:aut nomine martyris abſurdã ⁊ impiã ↄſcpᷣtõeʒ ab alio di⸗ ceret eſſe ↄpoſitã.Nũc vo ſciẽs qꝛ ſi legant ea q̃ repᷣhẽdis:nota retoꝛqbit᷑ in eũ: qͥ culpat iniu ſte. ea qdẽ q rehẽdis nõ ꝓfers. Tu ãt illa cen ſoꝛia vgula ⁊ arrogãti aucte decernis. Ille ar⸗ ceat᷑ a biblyothecis:ille recipiat᷑ Et iteꝝ. Iſte ipᷣe qͥ hodie receptꝰẽ: craſtino ſi eũ aliꝰ aliqᷣs pᷣ⸗ ter me laundauerit: eijciat᷑. Et cuz illo ipe qͥ lau⸗ dabit. H ãt catholicꝰhabeat᷑.etiã ſi in aliq;tl vi⸗ deat erraſſe. Illi erroꝛis venia nõ det᷑:etiam ſi ea dicat.q ego dixi ⁊ neq; interpᷣtet᷑ s eũ:ne; legat: ne ds mea furta coaſcat. ic hereticꝰ qͥ⸗ dẽ: ̊ mgr meꝰc.Et h̊ .ʒ iude ſit ⁊ de ſynagoga ſathãe ↄductꝰ vba vẽdat ad pᷣciũ:tñ mgr meꝰẽ ⁊ pᷣferat᷑ oibus:qꝛ apud ipos ſolos ſcpᷣturaruʒ vitas ꝑmanet. Si tibi iſtud auctoꝛitatis vniü/ ſa pit᷑ iniũxiſſet eccła:⁊ exigeret᷑ a te: vt de ſin⸗ gulis vel de oibꝰiudicares:nõne que ⁊ ꝑiculo⸗ ſum onus: ne tibi iponeret᷑ excuſare debueras Nüc vo in im qttidiana derogãdi meditatiõöe ꝓfecimꝰ vt i nec martyribꝰ ꝑcamꝰ. Sʒ pona⸗ mus ꝙ nõ ſit martyris libelłiſte:ſᷣ cuiuſcũq; v nius de eccłia:nũqd ſuis vᷣbis vſus ẽ:qͥſq; ille Eſchᷣtoꝛ:vt meritis cedẽdum videat᷑ auctoꝛis De ipᷣis Oꝛigenis volumibꝰ ponit exempla:⁊= qd ve ſinguł lentiat: nõ ſuis defenſoꝛijs vbis: ſ eiꝰipᷣiꝰq accuſabat᷑ oñdit.⁊ ſiẽ aduſum te mõ multo meis vᷣbis vehemẽtioꝛa ſunt tua ſcripta ita illũ nõ excuſantis auctoꝛitas:ſᷣ ſua dicta de fendũt. Et iõ ſuꝑflua ẽ ð auctoꝛe q̃ſtio:vbi de⸗ fenſio tałẽ:q̃ aſſertoꝛe nõ egeat.Sʒ ad illud iã nedſſimũ incuſatõis eiꝰ caput ⁊ iuidioſiſſimuʒ yeniẽdũ ẽ:imo nõ iuidioſum iuidũ.lit ei s Ct Udetiüv netß Manui ſekerou degelatin erhz Me nelinguen ashzgree hy Auten Prucgifte larblar) evclinarb ſcetis:mn finoepe traͤſtulſe luſcpbj egrecor Gdoutnik ſoͤfecerit: leſanemir Goancar⸗ erprari dsd Gbe tuleras: pleniſin füt:nor Mutaree vigeofi Nthois: ſdictaf Ptaris:r ſtelatraͤ anluch hũ ſttophoit hägapki⸗ diequöen lur⸗Giem düncblieg crözepei deCur ansen afttefueri Quszſun na voluni aaplo⸗ ingenscn pue hhie derqttete fuiſeſci hotiſtcat⸗ W keclistra Autnos, Rcorig, ſtitatis Nr A ye⸗ Cpuſlaeto⸗ prdcup, nam endä anbiengli nsſunt i ſlnce S nfinlte⸗ dalnleſe midſtean⸗ iuſtſinede mimpolchasen dußßeätbin un gfeneden nlſergaſdie ENtgdingrc: Gnlecogei nguneſng llgenünn Eafonine ſcigheiodi iiggſikenie nci zalhnti s Tuärluan edeemns en⸗ gubin olait hzi⸗ aloßese⸗ Kiſaacl, fanidakunſ 1. bohectt ſrrefnug zcüingrnee ſsſinn Gcoltanis i nter ndeſtn⸗ Neinetpele⸗ Cllnedehuetes Niäintdlnite e. Gyponn erſsetſchle Pintneſte ſeadinmen uſuntmuth MM Tractatus III pꝛudẽtiũ vel qͥs ſcõꝝ aggredi voluit in latinuʒ vYtere:qð tu auſus es: Ego ipᷣe inqͥt ſepe roga⸗ tus a multis nõ feci.Et qͥdẽ ſci qᷓre h̊ nõ fecerit facił excuſatio ẽ. Nõ em ↄtinuo qͥ ſctũs ⁊ pꝛu⸗ dẽs ẽ latinus:etiã lingue grece noticiã ſufficiẽ⸗ ter hʒ. Mec ſcitati eꝰ detrahit᷑:cui deeſt gegri⸗ ne lingue noticia. Aut iteꝝ nõ ↄtinuo:ſi ſciẽtiã qd̊s hʒ greci ſermonis:etiã volũtatẽ interpᷣtãdi hʒ. Aut etiã ſi hʒ nõ ſtati diſcutiẽdus ẽ ille:qui pauca interpᷣtatus ẽ:q̃re nõ plura: Aut cur nõ illa:ſ illa: Libertas ẽ em in huiuſcemõi oꝑe.⁊ ẽ vel in arbitrio ſcribẽtis vel in deſiderio depo ſcẽtis:⁊ tñ de ſcõ Hylario dicit:⁊ de ſcõ Victo rino.qͥꝝ alteꝝ intpᷣtis titulo nihil oio arbitroꝛ trãſtuliſſe de greco.alteꝝ ipᷣe dicẽ Heliodoꝛi cu iuſdã pbr̃i vſuʒ ſcia:vt q ille ſibi hauriret ex fõ te grecoꝝ:ipᷣe latino ea ſermone digereret ꝓ eo qð aut nihil:aut paꝝ grece noſſet. Illi g̊ cur h nõ fecerit: ⁊ facilis ⁊ manifeſta ẽ excuſatio.de te ſane mirãdum ẽ qre h̊ feceris.Quid em̃ ma⸗ gis audax:vel qͥd ãpliꝰ temerariuʒ libꝛos iſtos interpᷣtari Oꝛigenis: q̃ꝝ iã pene oẽʒ ↄtinentiã in alus libꝛis ſcpſeras:Quoꝝ oĩa iã dicta q̃ re pᷣhẽſibilia nũc dicis ſub ꝓpꝛij nois ſermone ꝓ tuleras: An vt diuinaꝝ ſcpᷣturaꝝ libꝛos qͥs ad pleniſſimũ fidei inſtrjm eccłijs xpi apli tradide⸗ rũt:noua nũc a iudeis mutuata interpᷣtatione mutares: Quid tibi ex his duabꝰ cauſis mag videat᷑ illicitũ:Nã Oꝛigemis dicta:ſiue placẽt vt hois dicta placẽt.ſiue diſplicẽt:vt hois fal⸗ ſa dicta facile ↄtẽnunt᷑. Iſta vo q nüc tu inter⸗ pᷣtaris:⁊ ꝑ ecclas ⁊ monaſteria:ꝑ omida ⁊ ca⸗ ſtella trãſmittis quõ ſuſcipiemꝰ:Tãaãq; diuina: an tãq; hũana:Et qͥd facimꝰꝙ ꝓphaꝝ vel leg⸗ latoꝝ hoibus titulant᷑: Qõð vioꝛa hecabs te qᷓ; illa q apłi ꝓbauerũt:affirmant᷑: Iſtudomiſſuʒ dic quõ emẽdabit᷑: Immo nefas quõ expiabi⸗ tur: Si em in explicãda lege aliqͥd alit᷑ ſenſiſſe: dãnabile apud te ducit᷑:ipᷣaʒ legẽ ꝑpũᷣtere in ali ud:qᷓ; apłi tradiderũt:qͥtiẽs dãnabile iudican⸗ dũ ẽ: Cur nõ magis ꝓ huiꝰ auſi temeritate di⸗ camꝰ:qͥs ex tot ⁊ tãtis pꝛudẽtibꝰ ⁊ ſcis viris:qͥ aſ te fuerũt ad iſtud opꝰ auſus ſit manũ mittẽe⸗ Quis pᷣſumpſerit ſacras ſci ſpũs voces:⁊ diui na volumia temerare:Quis pᷣter te diuio mũe ri ⁊ apłoꝝ hereditati manꝰ ĩitulerit: Et qͥdẽ cuʒ ingens copia fuiſſe ex initio in eccłijs dei:⁊ pᷣci pue lieroſolymis eoꝝ qͥ ex circũciſione credi⸗ Derãt referat᷑. In qͥbus vtiq; vtriuſq; pfectaʒ fuiſſe ſciaʒ:⁊ legis ꝑitiã ꝓbabilem:admiſtrati põtiſicatꝰteſtat᷑ officiũ.Quis &̊ in iſta erudito⸗ rũ viroꝝ copia auſus ẽ inſtr̃m diuinũ: qð apłi eccłijs tradiderũt:⁊ depoſitũ ſci ſpũs ↄpilare⸗: Aut nõ ẽ ↄpilare:cũ q̃dã qͥdẽ imutant᷑: ⁊ erroꝛ ðꝛ coꝛrigi: ã ois illa hyſtoꝛia de Suſanna: q̃ caſtitatis exẽplũ pᷣbebat eccłijs dei ab iſto ab⸗ Fo. EKE ſciſa ẽ ⁊ abiecta:atq; poſthabita.Triũ pueroꝝ bymnus qͥ maxie dieb ſolẽnibꝰ in eccla dei ca⸗ nit᷑:ab iſto e loco ſuo penitꝰeraſus eſt.Et qͥd . ſingula ↄmẽoꝛo:de his qͥꝝ ↄpᷣhẽdere numerũ neqo: Be qͥ vt omittã illud dicere: ꝙ ſeptuagi ta duox viroꝝ per cellulas interpᷣtatiũ: vnã ⁊ ↄſonã vocẽ:dubitãdũ nõ ẽ ſpũſſci inſpiratione pꝓbatã: ⁊ maioꝛis id debẽ eſſe auctoꝛitaſ: q; id qð ab vno hoĩe: ſibi Baraba aſ pirãte trãſſatũ c̃. At g̊ h̊ omittã vide qͥd dicimus.vbi cã. Ne trus Romane lecckłe ꝑ vigiti ⁊ qtuoꝛ ãnos pᷣfu⸗ it. Dubitãdũ nõ ẽ: qͥn ſiẽ cetera:q̃ ad inſtrucno nẽ ptinẽt:etiã libꝛoꝝ inſtra eccłe ipᷣe tradiderit q̃ vtiq; iã tũc ipᷣo ſedẽte ⁊ docẽte recitabantur. Quid g⸗ Becepit Petrꝰapłs xp̃ᷣi ecclłaʒ? Et li⸗ bꝛos ei falſos:⁊ nihil vitatis ↄtinẽtes tradidit Et cũ ſciret qð veꝑꝝ ẽ:hr̃i apud Judeos:apud xpᷣianos volebat hr̃i:qð falſum ẽ: Sʒ foꝛtaſſe diẽ: qꝛ ſine lr̃is erat Petrus.Et ſciebat qdẽ iu⸗ deox libꝛos magis eſſe veros: q iſtos qͥ erãt in eccła: interpᷣtari nõ potat ꝓpt᷑ ſermonis imꝑi tiã. Et qͥd: Mihil in iſto agebat lingua:ꝑ ſom⸗ ſanctũ celitꝰ data⸗ NMõ ̊ oibꝰ linguis lodbant᷑ apki.Sʒ ↄcedamꝰ:qꝛ nõ potuerit Petrꝰapłus facẽ:qð h̊ mõ fecit. Nũ ⁊ Paulꝰ ſine lis fuit: Webꝛe ex hebꝛeis: m legẽ phariſeus:edoct: ſecus pedes Gamalieł: qͥ etiã ⁊ ie Rome po⸗ ſitus. Siqd Metro defuiſſe putas ñ potuit ad⸗ implere: Quõ & iſti qͥpᷣcipiebãt diſcipulis: vt attẽderẽet lectõi:emẽdatas eis ⁊ veras non da⸗ bãt lectões: Et qͥ pcipiũt ne attẽdamꝰiudaicis fabulis ⁊ genealogijs:q̃ ãſtiones magis pᷣſtat: qᷓ; edificatõeʒ: Et iteꝝ cauẽ nos iubẽt ⁊ obpᷣua⸗ ₰ re:maxie eos:qͥ ex circũciſiõe ſunt quõ nõ pᷣui‚⸗ debãt ꝑ ſpm̃ qð futuꝝ eſſet tpᷣs:poſt q̃dringen tos fere ãnos: qñ eccłia cognito eo ꝙ ab apłis nõ ſibi eſſet tradita veritas inſtr̃i legatos mit⸗ teret ad iſtos:qͥs illi tũc circũciſionẽ vocabant obſecrãs ⁊ exoꝛãs: vt ſibi de vitate q̃ apud ip⸗ ſos ẽ aliqͥd largirent᷑: Per totos iſtos qdringẽ tos ãnos erraſſe ſe:⁊ igraſſe:qð veꝝ ẽ fateret᷑: Ad ſcitã qͥdẽ ſe eſſe ex gẽtibus ſpõſam Rpᷣoꝑ apłos:ſᷣ nõ ab eis veris monilibꝰexoꝛnata:pu⸗ taſſe ſe lapides eſſe pᷣcioſos.Nũc ãt dep̃ᷣhẽdilſ⸗ ſe:ꝙ nõ ſunt ve iſte gẽme qs ſibi apli xpᷣi ipoſu erãt. Erubeſcere ſe ad publicũ ꝓcedẽ:falſis:⁊ nõ veris lapidibꝰadoꝛnatã. Et ideo rogareſe: vt vel Barabã illũ quẽ aliqñ: vt Rpᷣo nuberet ſpꝛeuerãt: mittãt ad ſe:qͥ poſſit cũ vno electo ex ſuis viro oꝛnamẽta ſibi vera:q̃ apli non pſtite⸗ rãt repare. Quid miꝝ ẽ:ſi me minimũ ⁊ nul⸗ lius nũeri hoĩeʒ lacerei: ſi Ambꝛoſium ſecet:ſi lHylariũ: ſi Lactãtiũ:ſi Oydimũ repᷣhendat⸗ Nec multũ de iniuria mea dolẽ debeo ꝓ eo ꝙ opꝰmeũ ipᷣo denuo agreſſus ẽ:cũ me.lxx.intpᷣ tibus cq̃uerit ↄtumelia?Sʒ⁊ illud quõ accipiẽ r 2 Pars dum eſt: q;tum acceſſiſſe ad incredulitatem ex hoc facto gentilibus exiſtimatis: on em la- tent eos:que apud nos aguntur: Scientes em legem noſtram modo emendatam eſſe vel mu⸗ tatam: Monne dicunt apud ſemetipſos errant iſti: nec eſt apð eos aliquid veritatis: Ecce cuʒ ipi volunt: leges ſuas coꝛrigunt ⁊ emendant. Tertum eſt aut erroꝛem pceſſiſſe: vbi emenda⸗ tio ſubſecuta eſt. nec diuinum videri poſſe: qð ab homine mutat᷑. hoc nob pᷣſtitit immẽla ſa⸗ pientia:vt omnes inſipientes etiã a gẽtibus iu dicemur. Nolo ſapiam: quã Metrus ⁊ Paul⸗ nõ docuit. Nolo vitatẽ:quã apłinõ ꝓbauerũt Tua vba ſunt poſt qdringẽtos ãnos nõ debe re ſunplices latinoꝝ aures noue doctrine voce pulſari. Mõ tu dicis:omis qͥ putabat Suſan nã nuptis ⁊ innuptis exẽplũ pudicitie p̃ſtitiſſe errauit.Nõ ẽ veꝑ.⁊ oĩs qͥ putabat:q puer Ba niel ſpũ ſcõ fuerit repletꝰ:⁊ arguerit adulteros ſenes: errauit.nõ erat veꝝ. Et ois eccła ꝑ oꝛbẽ terraxꝝ ſiue eoꝝ qͥ in coꝛpe ſunt:ſiue eoꝝ qui ad dum prexerũt:ſiue illi ſci martyres fuerint:ſeu ⁊ ſci ↄfeſſoꝛes qͥcũq; hymnũ triũ pueroꝝ in ec —ę cleſia dñi cecinerũt: oẽs errauerũt: ⁊ falſa ceci⸗ nerut. õ gnob poſt. cccc. annos legis veri⸗ tas empta p̃cio de ſynagoga ꝓcedit.ꝑoſtqᷓ; ſe. nuit müdus:⁊ cũcta ꝑurgent᷑ ad finẽ:icribam⸗ in ſepulchꝛis veteꝝ: vt ſciãt ⁊ ipi qͥ ⁊ H aliter le hedere.Et iteꝝ cũ voluerit legiſſatoꝛ nec hede re: alterius vgulti. Sʒ ⁊ Oꝛigenes inqᷣt aſte⸗ gerãt: qꝛ Jonas nõ habuit vmbꝛã cucurbite ᷣ riſcos fecit ex tranſlatõe Theodotõis aſſumẽs vt ↄponeret volumia:q̃ apellant᷑ hexapla.Et qd Oꝛigenẽ iſtũ qñ tibi placet ↄdẽnãdum:qñ placet imitãdũ ꝓducis. Aeriſilłe ẽ: vt eũ defen ſoꝛẽ adhibeas:⁊ reũ.Auctoꝛẽ facti tui hr̃e po⸗ tes eũ:quẽ ⁊ ᷣmꝰↄdẽnas:⁊ ad ↄdẽnatõeʒ eius eplis tuis Romanũ cogis ſenatũ. Añ hoc pꝛo Hibere debueras. Hẽo ſuccidit arboꝛẽ cui inni ti parat.nẽo in ſua cauſa fidẽ eius exploꝛat:cu⸗ ius ipe repꝛobat ſidẽ. Siue h̊ fecit Oꝛigenes: ſiue nõ:qͥd ad te: Si ad illius exẽpluʒ iudicari vis: relege ſnias tuas: ⁊ vide qͥd dixeris.H̊ nõ Einqͥs ſe defendere:ſᷣ ſocios crimis q̃rere. No⸗ li g⁊ tu ſocios crimis qrere:p purgatõneʒ facti reqre. Veruntũñ videamus qͥq tale etiã reus: actoꝛ ſimul Oꝛigenes fecerit.Ego illius nec v⸗ nũ locũ ex ſcbturis diuinis de hebꝛeis inuenio trãſſatũ. A te oẽs ſcpturas video eſſe mutatas. Et quõ factũ tuũ ⁊ illius ſiłe videri põt Apo ſtate q̃dẽ ⁊ iudei interpᷣtati ſunt ea:qͥꝝ lectione iudei maxie vtunt᷑. Et qꝛ frequẽter: ſi diſputa⸗ tio accidiſſet: vel imutata eſſe aliqᷓ;ta:vel deeſ⸗ ſe vel abũdare in nr̃is ſchᷣturis mentiebant᷑ vo luit Oꝛigenes nr̃is oñdere:q̃lis apud Judeos ſcpᷣturax lectio teneret᷑: 2 in ꝓpꝛijs paginis vx colũnellis editões eoꝝ ſingulas q̃ſq; deſcpᷣfit ⁊ ea q̃ apud illos ſunt addita vel decerpta certis qbuſq; ſignis additis ad vſiculoꝝ capita deſi⸗ gnauit: ⁊ in alieno nõ ſuo oꝑe ſuas tmmõ no⸗ tas fixit.vt ſciremꝰnõ qͥd nob:ſᷣ qͥd iudeis adũ ſum nos erratibus:aut deeſſe: aut abũdare vi⸗ deret᷑. Qð tale eſſet:q̃le ſi qs accepto bꝛeuicu:,- lo in quo militũ noĩa ↄtinent᷑: nitat᷑ inſpicere: iti ex militivus ſupſint:qti in bello ceciderit. ⁊ reqrẽs qͥ inſpicere miſſus ẽ ꝓpꝛiã notã.verbi cauſa:vt dici ſolet òQ ad vnicuiuſq; defũcti no. mẽ aſſcribat: ⁊ ppᷣa rurſus nota ſuꝑſtitem ſig⸗ net. Munqᷓ; videbit᷑ is qͥ notaʒ ad defuncti no⸗ mẽ apponit: ⁊ ppᷣa rurſum nota ſuꝑſtitẽ ſignat egerit aliqᷣd:vt h̊ defuncti:vel ille viuẽti caʒZʒ accipet. Sʒ ꝙ eos qui ab alijs fuerint pꝑempti: iſte annotatòis deſignauit indicijs. Ita ů fecit Zille ea que ꝑ alios interpᷣtes:ſiue pempta fue raãt ſeu etiã abũdãtius plata: ppꝛijs qͥbuſdam ſignis.i. Aſteriſci ⁊ obeliſci notulis deſignarit Ceteꝝ nec vbũ aliqͥ de ſuo ſaltẽ vnum inſeruirt neq; noſtris exẽplaribus fidẽ fecit in aliqͥ vaci lare:ſᷣ ea que minus videbant᷑ ſᷣm curſum litte re plena ⁊ lucida ſpiritalis intelligẽtie oñdit re ferta myſterijs. Quid igit᷑ tibi Oꝛigenis factũ in hoe põtpᷣſtare ſolatij: Cuius neq; opus ſile aliqð oñdere potes: Et in quo tm̃ laboꝛas: vt littera occidat ↄſequentẽ:dũ ille ecõtrario ſpi⸗ ritus viuificãtis eſſe conet᷑ aſſertoꝛ. Lu igit᷑ fa ber (tuũ iſtud factũ) nec quẽq; te in ̊ comitem vel ſociũ habuiſſe de eccła certũ ẽ:niſi iſtũ ſoliũ quẽ frequẽter ↄmẽoꝛas Barabã.Quis em ali us auderet ab aplis tradita eccłe inſtra temera re:niſi iudaycus ſpũs: Illi te o mi frat᷑: añqᷓ;a iudeis caperis chariſſime:illi te in hec mala pᷣͤ⸗ cipitãt. Illi te libellis editis notas infligẽ xpia nis. Illi nec martyribus ꝑcere faciunt. ⁊ de oi xpᷣianoꝝ oꝛdie fanda atq; nefanda ↄſcribẽ: tur bare pacẽ nr̃aʒ:ſcãdala eccłe gñare. Ali etiã ad uerſum te ipᷣm:⁊ ſcbta tuaq quaſi xpᷣianus ali⸗ qß locut?ſis: cogũt ferre ſniaʒ.Et ideo tibi oẽs ſoꝛdemus:dũ illi ſuis peſſimis artibus nimiuʒ placẽt.Nã quõ tu(ſi Pauli lẽis acqͥeſceres di cẽtis.Siqͥs frat᷑ pᷣuentus fuerit in aliqͥ delicto: vos q̃ ſpiritales eſtis:inſtruite huiuſmõi in ſpi ritu mãſuetudis) ita efferbuiſti:vt in nullo pꝛ⸗ ſus ſpiritalis inſtitutionis oꝛdinẽ cuſtodires. None em aliqͥd me egiſſe ↄtumelioſum: pone ꝙ te viꝑ ſumme eloquẽtie: ⁊ frẽʒ ⁊ collega:mi⸗ hiq; imitandũ in diſciplina interpᷣtãdi dixi:in⸗ iuriã feceri:iñ poſt pacẽ illã:ſummo vix ſudo⸗ re reꝑatã.hec pᷣma adhuc ð meis iniurijs ad te qrela puenerat. Sʒ⁊ illã tuã ponaminiuriã:ꝙ interpᷣtãdo Oꝛigenẽ te imitatus aliq̃ pᷣterieri: q̃ minus mihi ediſicatõis in fide hr̃e videbant culpandus pꝛo hoc eram foꝛtaſſis ⁊ emendan⸗ Cn usGcpt caidcul nlage ſis Pbes⸗ orsun tötein ſeſpri Mign⸗ distebip Unn ufn’ nuauerat fühisͤa⸗ ſchllllen: interßtan⸗ derer N vininobil abſurdu: nerede⸗l ſica feren niſtubelo⸗ ggone dict nislegeren ttüeleteſf dpopeco admere pani wide ci denuo gen rect goͤnob ſie meos ibꝛe ſa vadilli Pſtnua:yt hlerea no Einultaii hfni ppe⸗ W tois xp̃ Crlit gfzre deibätnvel, heiſtetuein Nüinenbe Nllraine⸗n Etaie hüſſchien nueinoiſe desnupten Unnes:iſtn niqatöezti ſlieltce cerat diſf ſtgli forßlinor⸗ heeſe nſ ſcdeſchſt⸗ celpta cenis Pandeſe Uastimd ho⸗ Aiultsnti abiägey⸗ Ceptobeliat⸗ nnak ihſpiccr⸗ blocetden, Dänoti ei uligdefücino⸗ uſupſtunſcg⸗ Aüdefuncino⸗ aſuoſniſga dlllevinäich fuerinpengn: eis Jugzſett ſuepenofne pihsqouſcan mlsdeſigunt Vhunn inſeruit kinalwaol fmarrſumline ligeneonditne Oigenisfui 1snechopleſt. otiͤlaboren illeetnmoß⸗ ſenm Lugri Srpzanen miinihliſch bi Qusenai Acknſinrnenn roniirnt anch iteinbernaaß⸗ * votrosſnſigetaad e fadunt. 1de nl ben ire Aienind girölnmodl Eibeotbioes Abug inlli srieersdl tinaläeid ehiuſniiſi emnnulo dine Mocirer Unticoneae fizttallin, ießuͤlnnt, Nisftlit wnmn ii gonlineni e ſcal H Fo. CX Tractatus III Epiſtola XXXVII dus Scöta ad tecvt ais) fratn miſſa ſunt deyo ſcẽtiũ:culpas int᷑pᷣtis argui. Quid tu vir ſpiri tał ag:Quid foꝛme ⁊ exẽpli in rebꝰtalibꝰcete⸗ ris pᷣbes: Fris turpitudinẽ:ñ ſolũ nudatã his qͥ foꝛis ſunt nũcias:ſᷣ obtecta denudas. NPone ꝙ nõ te imitatꝰh feci:ſ ebꝛietas aliq̃ ſubrepẽs ſiẽ Priarche fecit nudauerit turpitudinẽ nr̃aʒ NMũqͥd maledictõeʒ ↄſecutꝰfoꝛes:ſi obſus ice dẽs:leui palliolo reſcpᷣti tui ↄtexiſſes obpꝛobꝛi um nr̃m:Et ſivelaſſes epłaʒ vigilãt:queʒ ſtilꝰ nudauerat doꝛmitãtis: Sʒ alið reſcribẽ potue rã his:qͥ ad me talẽ epłaʒ miſerãt. At niſi ita re ſcpᷣſiſſem: aut intpᷣtatꝰ eſſem ad vbũ ea q̃ tu es interpᷣtatꝰ ad ſenſum:etiã ego Oꝛigenẽ ſeqͥ vi⸗ derer. Nõdũ dico q̃ ſit illa:aut älis epła:tñ qm viri nobilis Cãmachij ↄtinet nomẽ:qͥd fuiſſet Abſurdũ: ſi ei tale aliqͥd rñũdiſſes. Frat᷑ non ẽ te⸗ mere de alterius oꝑe iudicãdũ.Nã ⁊ tu ipᷣe no ſti qͥd feceris: qñ aduſum Jouinianũ Romaʒ miſi libellos:cũ eos qͥdã aliter intelligerent:qᷓ; ego me dictaſſe meminerã. Nõne cũ iã a pluri⸗ mis legerent᷑:⁊ offenderent᷑ pene oẽs:cũ qͥbus etiã eſſe teipᷣe putabas:exẽplaria iã de foꝛo iaʒ ð̊ publico ſubtraxiſti:Et hec nõ ad aliũ aliquẽ ſ ad me remiſiſti:cãʒ ꝑit᷑:qꝛ multipłr ſcãdalum pati videbant᷑ inſinuas:Quõ ego Apologeti⸗ cũ denuo ſcpᷣſi:⁊ q̃ alit᷑ intelligebant᷑ ad intelli⸗ gẽtiã rectioꝛẽ ꝓut potui:reuocaui.equũ ẽ g:vt qð nobᷣ fieri volumꝰalijs nos faciamꝰ⸗Siẽc em meos libꝛos mihi remiſiſti:vt a me emẽdarent᷑ ita ⁊ ad illũ ſuos remitte:⁊ qð culpabile videt᷑ inſinua: vt ipe ſe ſi in aliq̊ errauit emẽdet. Tuʒ pᷣterea ⁊ nos iiin multis exercuimus ingeniũ. Et multa iã nobᷣ opuſcula deſudata ſunt. Ille B pᷣmũ ꝓpe opus adijt:⁊ foꝛtaſſe ↄpulſus:⁊ ni hil miꝝ ẽ ſi fluctuauit in ᷣmis. Nec occaſio de⸗ rogatõis xpᷣianis captãda ẽ:ſ emẽdatõis vtili tas inqͥrẽda.lhoc ſi ad eũ reſcpᷣſiſſes:nõne ma⸗ ioꝛẽ graʒ ⁊ edificatõneʒ vel ipᷣi initia in timoꝛe dei hñti: vel ceteris legẽtibꝰ pᷣbuiſſes? Quam nũc iſte tue inuectiue meroꝛis:⁊ↄfuſionis oĩbꝰ deũ timẽtibꝰpᷣſtãt:q̃ ⁊ in te fediſſimã obtrectã⸗ di libidinẽ: ⁊ in me rñdẽdi neceſſitatẽ miſerabi⸗ lẽ vidẽt.Si em̃ vt dixi ð tuis libꝛis ↄ Jouinia⸗ nũ ſcptis in qͥbus nũc eadẽ q̃ illũ arguebas ipᷣe inueniris aſſerẽ:nũc vᷣo in tm ꝓlaberis:vt ſoꝛ⸗ des nuptiaꝝ nec martyrij cruoꝛe dilui poſſe cõ firmes:⁊ iſtud qð ẽ anicheoꝝ dogmatis e⸗ mẽdatõeʒ tibi hr̃e facile viſum eſt in his libꝛis: qͥs iã edideras:⁊ deſcribẽdos płimis pᷣbueras qͥd erat difficultatis in me nõ meũ opus:łᷣᷓ inter pᷣtatõeʒ alieni oꝑis:ſiqͥd foꝛte in eo erratũ:non rõ:ſᷣ liuoꝛ ſuggeſſerat emẽdare: Maxie cũ ad huc eſſet in ſchedulł:q̃s nõdũ ad plenũ relegerã vel explicuerã:q̃s nõ editas inuenerũt: Nõne ꝑfacile emẽdari poterãt ea:q̃ adhuc emendata eri poterat:niſi ſeceſſum de ſeceſſu:niſi cloacaʒ de cloaca trãſtuleritis. Habere em domũ mag . nõ fuerãt: Veꝝ nõ hinc:vbi qð culparet:nihil habeat:ſᷣ totũ inde moꝛdet᷑:dũ ꝑ B̊ ꝓdi timuit vñ ẽ oẽ qð ipᷣe dicit:vñ doctꝰ:vñ ſcpturaꝝ vi⸗ det᷑ intpꝛes. Sʒ iccirco cãʒ q interpᷣtadũ addu ctus ſum expoſui:vt ſciat me nõ ↄtẽtiõe vt ipᷣe agẽ ſolet: vel emulatõe aliq̃ ꝓtuliſſe:b neceſſita te qᷓ ſupius edocui: ad boni ⁊ vtilis oꝑi inſtrm At aliqͥd ex h̊ vel odoꝛis vel coloꝛis acciꝑet il le:qͥ rudis ipᷣe opuſculũ ↄdebat antiquuʒ. Aut nõ videmus vetuſtas edes nouellis ediſicijs ꝓ fuiſſe: Et interdũ aſſumit᷑ lapis ð abditis ⁊ ab ſtruſis antiq̃ dom ptibꝰ:qͥ noue domus frõteʒ decoꝛet. ⁊ exoꝛnet ingreſſum: ⁊ interdũ totum nouelle ↄſtructiõis edificiũ vnius antiqꝗ trabis ſtabilitate munit᷑ Agamus ̊ nüc aduſum eos q̃ veteribus recte vtunt᷑ in nob.nõ nobᷣ lʒ dicẽ tes trãſferre materiã de veteri domo ad nouãa: niſi tignũ tigno: a lapidẽ lapidi iunxeritis:niſi poꝛticũ de poꝛticu:niſi mebᷣ de mẽbꝛo. Et h fi eceſſu:niſi cloacaʒ nã etiã h̊ neceſſe ẽ.oc nãq; eſt vbũ tranſferre de v̈bo. qð a te añ impꝛobabile:nũc vo lauda⸗ bile iudicatũ ẽ. Sʒ tu qͥdẽ tibi ⁊ q̃ non licẽt:lice re defendis.nobᷣ ãt q̃ licita ſunt:impigis ad cri mẽ.HNã cũ tu ſacras lr̃as ⁊ volumia diuina per mutas:laudari vis.nos etiam ſi te imitates de hoĩs ſermonibus aliqͥd qð minus edificare cre dimus:pᷣterimus: in his nob veniã nõ das:in qᷣbus exẽplũ dediſti. eꝝ agat h̊ iſte: vt ſibivt licere vel expedire putat.Ego interi vt recẽſea mus in fine ea qᷓ ſparſim ꝓ nr̃a purgatõe rñdi⸗ mus:cũ de me dixerit: q̃ſi ſine ſe hereticus eſſe nõ poſſem: oñdi fidẽ meã.⁊ de reſurrectõe car⸗ nis ipᷣm magis errare:qͥ coꝛpus qð reſurrectu⸗ rũ eſt:fragile eſſe ſchſerit:ↄpꝛobaui.Sexus q; diüſitatẽ quõ abraſerit:⁊ coꝛꝑa in aias ⁊ muli eres redigi in viros dixerit:docui. Mee c; in⸗ terpᷣtatõis cauſas vtputo iuſtiſſimas ꝓtuli: ꝙ nõ vel ↄtẽtõe excitatus vel głie cupidus:ſᷣ dei timoꝛe ꝓuocatus.antiq̃ materie trãſuexeri co⸗ pias: nouelle ↄſtructiõis edificijs ꝓfuturas: tela vetera rubigineã obducta deterſeri:nõ vt ciuile bellũ mouerẽ:vᷣ vt hoſtile depellerẽ.ipᷣm etiã caput cui manꝰfalſarias iniecerũt:inſerui: 7 adulteriũ blaſphemie in filium dei ⁊ ſpomſcmm alienũ a meo noie: ſ ipoꝝ ſcelere ⁊ ab ipis do- cui eſſe Zin, um. In ſingulis quoq;: de quib⸗ iccirco ſe Oꝛigenẽ arguere dicebat: vt nos pul ſare ſe crederet:⁊ infamare opus tranſlationisg noſtre: oñdi ex ip̃is ↄmentarijs ſuis.ex qbus ſi dem ſuã expectare debere dixerat: ⁊ ꝓbari: ꝙ; ⁊ de anime ſtatu ⁊ de reſtitutõe omniũ:de dya bolo atq; refugis angelis eius eadẽ q in illo cuil pat:ipᷣe etiam ſcpᷣſerit.Sʒ ⁊ ꝙ aie in coꝛꝑe ho iuncte velut in carcere tenerent᷑:ipᷣm D cõ uici. Anũ s eſſe coꝛpus totius nature rõnabi⸗ lis.i.ãgeloꝝ ⁊ aiaꝝ in ipᷣis eũ ſepᷣſiſſevmẽtarijs aſpꝛobaui. Oeriurij ctiã ↄfederatõeʒ apð nul⸗ liũ ita:vt apð ipᷣm oñdi.ſacratiſſimã witatẽ cõ⸗ ſeruari. Adeq; ⁊ ꝑfectioꝛẽ doctrinã nõ eẽ oibꝰ publicãdã in ipᷣis ↄmẽtarijs ipᷣm docereↄuici. Tü deinde ſeculares libꝛos: ꝓ bus ſedẽti atzʒ berãti ꝓ tribunalibus xpᷣo dixerat:ſi vnqᷓ; le gero:ſi habuero gẽtiliũ codices:te negaui:nũc nõ ſolũ legere ⁊ hre:veꝝ etiã oẽʒ ſue doctrie ia ccãtiã in his eũ gerẽ demõſtraui.in tm vt etiaʒ E eſſe gliet ad logicã. Et eũ getiliũ dogmata ee diceret:quõ ſentiret vel de aia vel de ceterl cre aturis:ipᷣm multo fediꝰgẽtilibꝰdixiſſe:ꝙ ðs ſo crũ haberet oñdi.Sʒ ⁊ cũ ſe dixiſſet in duabus tm̃ p̃fatiũculis Oꝛigenis meminiſſe: vt ingeni oſi magis qᷓ; apoſtolici viri:bꝛeuitatis cã.x.ſo⸗ las pᷣfatiũculas ꝓtuli.in qbus eũ nõ ſolum:vt gapoſtolicũ viꝝ:ſᷣ alterum poſt apoſtolos: ⁊ ꝙ eũ cũ oibus pꝛudentibus ſeqret᷑ aſſerui.pᷣterea euidẽter oñdimus:ex moꝛe huic eſſe: vt bonis oibus deroget. Et in hoc ſe putet aliqd eſſe:ſi opinatos q; viros:⁊ qͥ aliqͥd nois in lris habu erint repᷣhẽdat. Oñdi etiã qᷓ; indigne miſtros ⁊ ſacerdotes lacerauerit dei. Sʒ ne mõachis qᷣ dẽ ac vginibus ipᷣis quas laudabat:illis ↄvuen tibus peꝑcerit atq; omnẽ xpᷣianoꝝ oꝛdinẽ ⁊ g⸗ duü libellis fedis infamauerit. Sanctũ qs viruʒ Ambꝛoſiũ:cuius adhuc pᷣclare vite mẽoꝛia in animis oim viget.qᷓ; indigne ⁊ turpit᷑ laceraue rit.Didymũ etiã:quẽ dudũ iut᷑ vidẽtes ꝓphe tas ⁊ apłos poſuerat:nũc q; int᷑ eos:qͥ diuerſa ab ecclijs doceãt:collocarit.⁊ oẽs oio vel anti⸗ q̃ͥs vel nouellos ſcbtoꝛes:qð nũc imꝑitie:nunc ineptie notet ad vltimũ: ꝙ nec martyribꝰꝑcat. Et hec oia vt ſuꝑius dixi:non exneis alibus ſ ſuis lr̃is:⁊ ſeipᷣo teſte cõuici: ꝑ ſingula queq; ex his ipᷣis ꝓbatiſſimis ſibi libꝛis teſtimonia ꝓ ferens:quos libꝛos etiam cum de ceteris omni bus dictis: vel ſepᷣtis ſuis penitere ſe dicat:nõ q̊̃ vere peniteat: ſᷣ qͥ anguſtatus in hoc venerit vt aut pnia ſibi eſſet ſimulanda:aut non poſſet moꝛdere vel ledere:quẽ volebat.illos tamẽ vt dixi libꝛos ſibi excepit ſolos:tanqᷓ; minime pe⸗ nitẽdos. Et ideo nolui eius nũc cetera ſcpᷣta cõ tingere:vt ð iſtis pene ſolis ↄuinceret᷑: de qb ipe iã ſibi locũ clauſerat penitẽdi.Noſt oia vo oñdi ꝙ ſacros codices:qͥs apoſtoli eccłijs tam ſancti ſpũs fidele depoſitũ ↄmẽdauerãt:ꝑmu⸗ tauit.Et ꝙ his q̃ͥ audaciã vocet in hoium opu⸗- ſculis vtẽdis: ipᷣe maioꝛe ꝑiculo eloqͥa diuina ſubuerterit. Supeſt is:vt vnuſqᷣſqʒ qͥ q̊ cogno ſcit:tali iudicio fauoꝛẽ ſuũ alteri nrjm ↄferat:q̃⸗ li idicio a deo cupit ſe iudicari:ne ſuã ledat a⸗ nimã:dũ alteri fauoꝛẽ pᷣſtat iiuſtũ. Cognoſcat * . aut p te ſili chariſſime: 1 ſcũs vir ille: cuiꝰ epkaz aicus meus inuectõe vel accuſatiõe hac ſua ꝓ⸗ tulit in xpᷣi adiutoꝛio:nõ ſtudijs:bᷣ innocẽtie fa uendũ:nec in cã vitatis ſtudioſe agẽdũ eẽ ma⸗ gis qᷓ; religioſe. Pꝛeceptũ ẽ em dñi: vt nõ vᷣm faciẽ: ᷣ rectũ iudicemus iudiciũ. Quia ſicut in vnoquoc mniimos ſuoꝝ xpᷣs ẽ:qͥ eſurit ⁊ ſitit ⁊ nudus ẽ.⁊ ipᷣe ẽ qͥ reficit᷑ ⁊ induit᷑:ita in his qᷣ iudicant᷑ iniuſte:ipᷣe eſt qui inique iudicat᷑. Et ꝓ his qͥ odio habent᷑ gratis:ipᷣe dicturꝰ ẽ:odi⸗ ſtis me gtis.Quõ eſtimarit hanc cãʒ:⁊ G̊ factũ ſuum in tribunalibus xpᷣi iudicãdũ habeat euʒ ſua ↄſcia:ꝙ codices illius ↄ Jouinianum ſcpᷣ⸗ tos: qui iam publice legebant᷑: ſubtraxerit de manibus legentium:⁊ culpãtes ꝓhibuerit atʒ culpauerit. Remiſerit vo ad ipᷣm auctoꝛem li⸗ bꝛos ſuos:inſinuans ea que ad repᷣhẽſionẽ ve⸗ nirẽt: vt vel emẽdaret: vel rem quoquo modo poſſet curaret. Meos vero nõ codices:łᷣ ſche dulas impfectas inemẽdatas:furto cuiuſdam nebulonis ⁊ fraude ſubtractas:ſibiq; delatas cũ me inibi hret pñtẽ mihi qͥdẽ nõ offerret neq; 2ↄãreret᷑. Sʒ ne increpare qͥdẽ:aut etiã arguere dignaret᷑: vel ꝑ amicũ certe aliquẽ: aut etiaʒ ꝑ inimicum:ᷣ ad oꝛientẽ mitteret ⁊ diſtringeret: linguã eius hoĩs: qui eã temꝑare non nouerat Quid ↄ religionem faceret:ſi me pñteʒ potius 2ueniſſʒ: In tm ne colloquio eius videbamnr indigni: vt ab eo nec argui mereremur: Et pꝛo nob F*p̃s moꝛtuusẽ:⁊ ꝓ nr̃a redemptõe ſang uinẽ ſuũ fudit. NPeccatoꝛes qͥdẽ:vᷣ de ipᷣius gre ge ſumus:⁊ int eius ouiculas nüeramur. Veꝝ qꝛ ꝓpter deũ ↄtẽpſit nobilitatẽ ſuã: ⁊ totum ſe reit humilibus:optimũ qͥdẽ opus eius ifi- de XRpi:⁊ qð exẽplo eſſe ceteris debeat:conſite mur. Iccirco em eũ voluiſſemus humanis ſtu dijs ↄtẽtõibuſq; raptari:ne in aliqᷓ fidei ſue ſen tiret detrimentũ. Certe cũ legerit ꝙ ea ipᷣa:ð a⸗ bus ceteros arguit:magj ille in ipᷣius electis e⸗ tiã poſt pniaʒ ↄmẽtarijs docuerit:qᷓ; ſuñ nõ ſit. qᷓ; veꝑ iudiciũ ſeruet videbimus. putabit᷑ ei p⸗ oꝛ erroꝛ fuiſſe ignoꝛãtie:ſi eũ emẽdauerit argu⸗ tio. Nos aũt qᷓ;uis neceſſitate ↄpulſi:rñdere vi ſi ſumus ei q̊ͥ nos amariſſime pulſauerat. Attũ 1ꝓ hoc ipo veniã petimus:ſiqͥd foꝛte aſperius — to plura reticuimus qᷓ; ꝓtulimus. Silere autẽ 3 ↄſciaʒ criminãti:minime potuimus. Cũ ipᷣiꝰ pene fidei ſue nõnulle deberẽt iacturam duce⸗ re ſilentiũ nrjm. NPoſtea qᷓ; iſta dictaui frat ali⸗ quis:qui ex vꝛbe a vob ad nos venerat: cu re⸗ legẽti mihi aſſiſteret: ait pᷣtermiſſum eſſe vnuʒ adhuc excuſatõis locũ: quẽ ibi audiſſet ab ob⸗ trectatoꝛibꝰincuſari. Dicebat aũt de eo qð ſcbᷣ⸗ tũ ẽ in pᷣfatiũcula mea:qꝛ dixeri de iſto qui me nũc ꝑſequit᷑:⁊ accuſat qð in his q̃ de Oꝛigene plecuti ſumus:qꝛ deus ↄſcie nr̃e teſtis ẽ:ꝙ mł „ ſterötat Geco. lhiogd in. dauitin ſeofend aturſe⸗ bſof, leſanns pbiiſtül fe Ditie luaofene ſmerio: Nſen fliig aſp Heoeſt (noim ditoffen pelimm auctols tramnitere füntc Kiusabt dwece⸗ sace ient d umnqa cum⸗ ptinet. diridu ſnizqn dü yoſ ſtocali. Aerpla ſneae detinen eituran deiatisg hocnno habebut dchebz Pwhlisp lüſenei Wigcan demnüm Pbant. ſequnkl liaorinie Bänabr io dana kat ſuiztu ſnibll ibipde leaßepe üdrſg innien nn Rößin Quiasſcninn Zeiuntrſti ifininbis⸗ leindici E edicuni⸗ Ncigrhinni fdübebeten uinianunſc⸗ keſbnantn pbuentn, Pmauctorenl⸗ röhiſonixe loguo nod⸗ cocſcebrfſche unoauinſcem ſbiqgdelnns nöoferreneg, Metäargaene gne: autennz tadhingere Menohroven mepßitezpolis eius cunn garmun Lyn inlinniieiß isdeßhnogte gücmm Ver giſiiannmn. iisenuiſ⸗ iseben toſft sbunnnsn genidc⸗ ilustlechos⸗ nräinroſt s hhlaͤß⸗ iduuentath⸗ pllinßdeet Puluent.5 Fo. Cxl Tractatus III Epiſtola XXXVIII interpᷣtatus ?: cũ nõnulla offẽdicula eẽ videãt᷑ in greco:ita tñ ea intp̃tãdo purgauerit vt nihil in his qð a fide nr̃a diſcrepet latinꝰ lectoꝛ inue⸗ niat. Aiũt inqͥt de q̊ capło vides quõ ⁊ collau⸗ dauit interpᷣtatõʒ eiꝰ⁊ teſtioniũ dedit ipᷣe:ꝙ ſi⸗ ne offendiculo ſint ea qᷓ ille interpᷣtatꝰẽ ⁊ ipᷣm ſe cutuxꝝ ſe eſſe pmiſit. Cur ⁊ ea q ipᷣe tranſtulit abſq; offenſione nõ ſunt:ſic ⁊ illius ſcpᷣta eẽ ipᷣe teſtatus ẽ: Nõ miraris ꝙ ibi ſꝑ culpari mereoꝛ vbi iſtũ laudauero. ⁊ recte qͥdẽ:tñ veniamꝰ ad rẽ. Dixi eum purgaſſe in latina trãſlatõe:ſiquaes illa offendicula fidei videbant᷑ in greco. Etnõ imerito: ita tñ vt eadẽ ⁊ a me compꝛobẽ geſta. Nã ſiẽ ille in homelijs de Eſaia duo ſeraphin filiũ ⁊ ſpm̃ſcm̃ eſſe interpᷣtatus ẽ ⁊ addẽs ð ſuo Mẽo eſtimet in trinitate nature eſſe differentiã cũ noim diſcernunt᷑ officia: ꝑ hoc ſe curare cre dit offendicula potuiſſe. Ita nos vt ademptis vel immutatis quibuſdaʒ:vel additis:ſenſum auctoꝛis adducere conati ſumus ad intelligẽtie tramitẽ rectioꝛẽ. Quid hoc diũſum:aut qd õ⸗ riũ:aut qͥd nõ idẽ fecimus?Sʒ qꝛ ego deſcpᷣtis illius abſq; malitia ⁊ calünia iudicabã:non qð obtrectatõi pateret:bᷣ qͥ pfectus fuerit interpᷣtã tis aſpexi. Ille aũt qͥ occaſiones ad calumniã qᷓ rit:ea repᷣhẽdit in meis ſcpᷣtis:q̃ añ me pᷣoꝛ ipſe ſcpᷣſit.Et reuera ego culpãdus ſum:ſi ᷣm me am qͥdẽ ſniaʒ q̃ ſcbſit recta ſunt: ᷣm vo ſuũ iudi cium ↄtemnenda. Hoc q́;um ad trinitatis fidẽ ꝑptinet:vbi vtiq; blaſphemie crimẽ ducitur:ꝙ dixi duo ſeraphin filiũ eſſe ⁊ ſpmſcm:ſi ſᷣm ſuã ſniaʒ qua aduſum me agit:ipᷣe iudicet᷑. Secun⸗ dũ vo ſuũ iudiciũ qð in ſcpᷣtis eius abſq; ꝓpo ſito calũnie iudicaui abſoluit᷑: ꝓ his que ðᷣ ſuo ad explanandũ ſenſum auctoꝛis adiecit. De re ſurrectõe aũt carnis puto in tranſſatõe nr̃a ea⸗ dẽ nↄtineri.q̃ in eccłijs pᷣdicant᷑.Cetera vo q̃ de creaturaꝝ rõnibus dicia ſunt: ꝙ nihil ad fideʒ deitatis ptineãt: iã ſuꝑius diximus. Sʒ ſi iſte hoc mõ ad calũniã vocat:q̃ añ offendiculũ non habebãt nõ ꝓhibeo. ſi ei placeat reuocare ſen⸗ tẽtiã meã illã q̃ potuiſſet abſolui: ⁊ ꝓferre ſuaʒ ̃ᷓ debebat alligari.Nõ ergo mea de eo ſnia cul pabilis putãda ẽ:bᷣ ſua:q repᷣhẽdit in alijs: qð in ſemetipo pbat. Nouũ aũt h̊ iudic genusẽ vbi accuſatoꝛẽ meũ ego ipᷣe defendo:⁊ vbi tuʒ demũ me ille ſuꝑatum putat: ſi ſemetipᷣm reuʒ Auarir Merumd ponaenue epᷣoꝝ ſynodus ſequat᷑ ſnias tuas: ⁊ iubeat oẽs libꝛos: qͥ h ta⸗ lia ↄtinẽt:cũ auctoꝛibꝰſuis vt aiũt debẽ dãnari Banabunt iſti libꝛi pᷣus in grecis.⁊ qð in gre⸗ cis dãnat᷑:ſine dubio dãnatũ eſt in latinis. Ae niat᷑ ad tuos libꝛos: inuenient᷑ eadẽ ↄtinẽ.ſᷣm ſniaʒ tuã neceſſe ẽ:vt cũ ſuo auetoꝛe danẽt᷑.Et ſiẽ nihil ꝓfuit Oꝛigeni: ꝙ a telaudat c.ita nec tibi ꝓderit:q a me exculatꝰ es. Me em ſeq ne *„ ceſſe eſt eccłe catholice ſniaʒ ſiue aduerſus te:ſi ue aduerſus tuos daat. kEaatus lhieronymus Ruffini maledi⸗ b ctis laceſſitus duobus libellis ad Mã⸗ machiũ ⁊ Marcellã ſe tuet᷑. Tertia q; eptła rñſiua ad Ruffinũ ſinglła maledicta refel⸗ lit: cuiꝰ vt clariꝰ modeſtia ↄpꝛobet᷑:pᷣmittẽda ẽ epła ad eũ phũanit᷑ ſcpᷣta:q̃ de ſuſpitiõe ↄiecta in eum ex pᷣfatione libꝛi Periarchon conque⸗ giẽſem de callida laudatõne ↄqrẽtis epła: q in aliqͥbus volumibus falſo inſcribit᷑ ad Pama⸗ chiũ:ſᷣ̊ ad Ruffinũ magis ſcpᷣta videt᷑: ſic bea⸗ tus Hieronymus pᷣmo libꝛo contra eum ſcpᷣto teſtat. Epka. XXXVIII. Julteromemo⸗ d ratum ſermo ꝓpᷣus indicauit. Nec dubito ſpiritaliũ parẽtũ ad patriã reuocatũ deſiderio:quẽ mr̃is luctꝰ ire ꝓhibebat:ne magis coꝛã doleres:ꝙ vix ab ſens ferre poteras.ꝙ qreris ſtõacho ſuo vnuʒ⸗ quẽq; ſeruire: ⁊ no nõ acqᷣeſcere iudicio: ↄſcie noſtre teſtis eſt dominus:poſt reconciliatas a⸗ micitias nullum interceſſiſſe rancoꝛẽ: quo quẽ⸗ piam lederemus: quin potius cũ omni cautiõe puidimus:ne ſaltẽ caſus in maliuolẽtiã vtere⸗ tur. Sʒ qͥd poſſumꝰ facere:ſi vnuſqᷣſq; iuſte pu tat ſe facere: qð facit: Et videt᷑ ſibi remoꝛderi potiꝰ qᷓ; moꝛdẽ: Aera amicitia qð ſentit diſſila re nõ dʒ. Pꝛefatiũcula libꝛoꝝ oααοςααο ad me miſſa eſt. ouã ex ſtilo intellexi tuã eſſe. In qᷓ ℳ₰ℳ obliq̃ imo aꝑte ego pᷣtoꝛ. Qua mẽte ſit ſepta tu videris. qᷓ intelligat᷑: ⁊ ſtultis patet. Poterã ⁊ ego:qͥ ſepiſſime figuratas ↄtroũſias declama⸗ ui: aliqͥd de vetere artificio repetẽ:⁊ tuo te mo⸗ re laudare. Sʒ abſit a me:vt qð repᷣhẽdo in te: imiter. qͥn potius ita ſniaʒ tpaui: vt ⁊ obiectuʒ crimẽ effugerẽ:⁊ amicũ qᷓtũ in meẽ:ne leſus le derẽ. Sʒ obſecro te:vt ſi deinceps aliquẽ ſequi volueris:tuo tm iudicio ſis ↄtẽtus.Aut ei bo⸗ na ſunt q̃ apetimus:aut mala.Si bona:nõ in⸗ digẽt alteriꝰ auxilio.Si mala:peccãtiũ inlłtitu⸗ do nõ parit erroꝛi patrociniũ. Hec apõ te ami⸗ ce potius expoſtulare volui:qᷓ; laceſſi publice deſeuire:vt animadutas me recõciliatas amici tias pure colere:⁊ nõ iuxta Plautinã ſniam al tera mau lapidẽ tenẽ: panẽ offerre altera. Fra⸗ ter meꝰ aulinianus necdũ de patria reuſus ẽ ⁊ puto ꝙ eũ Aqͥlegie apud ſcm paꝑã EChꝛoma tiũ videris. Sanctũ q;; pbrjm Ruffinũ ob quã⸗ dam cãʒ ꝑ Romã mediolanũ miſimus: ⁊ oꝛa⸗ uimus: vi noſtro animo ⁊ obſequio vos vide⸗ ret. Ceteriſq; amicis eadẽ ſigniſicamꝰ:ne moꝛ⸗ dẽtes iuicẽ: ↄſumami ab iuicẽ. Jã tue modera tionis ẽ:⁊ tuoꝝ:nullã occaſionẽ impatiẽtibus dare:ne nõ oẽs ſiles mei inuenias: qͥ poſſint fi⸗ guratis laudibus delectari. . HMBP”6 libello callide ſe laudatũ a Ruffi⸗ no in pᷣfatõe hieronymꝰ docet Peri⸗ Archõ: oſidit cur eodẽ libꝛos ex itegro lpᷣe trãſtulerit.Arguit q Mãphylo martyri li bꝛũ defenſiõis Oꝛigenis inſcribat ab Euſebio dictatũ. oñdit ſe in epła ad Pãmachiũ illũ nõ leſiſſe:ſᷣ hereſis ſuſpitões repuliſſe.Cõmẽtari⸗ os ſane ſuos:⁊ expoſitões ⁊ ſniaʒ de baptiſmo quẽ ille dãnabat tuet᷑:⁊ de ꝑiurio ꝓ lectõe gen tilium ſe purgat. . Ald Pãmachiũ ⁊ Marcellã ꝓ ſe q̊ accuſa⸗ toꝛẽ ⁊ detractoꝛẽ Ruffinũ defenſionis ſci HHie⸗ ronymi doctoꝛis illuſtriſſimi liber pꝛimus inci CTvyfis et mul⸗ e toyx Ilr̃is didici obijci mihi i ſcho⸗ la:tyrãnica lingua canũ tuoꝝ ex r inimicl ab ipᷣo:cur ↄ=cριαρωααα libꝛos in latinũ vterẽ.Oimpudẽtiã ſingularẽ accuſant medicum ꝙ venena pꝛoderit: vt ſcilʒ apu ονραμ⁄11¾0⁄6%. 1¹ malũ virus: vene nũq; lethale ſuũ:nõ innocẽtie merito:ſᷣ᷑ crimis cõione tueant᷑:q̃ſi culpã nũerus peccãtiũ minu at. Et in ꝑſonis:nõ in rebus ſit accuſatio.Scri bunt᷑ Z me libꝛi. Ingerũt᷑ oibus audiẽdi: ⁊ tñ nõ edunt᷑:vt ſunpliciũ coꝛda ꝑcutiãt:⁊ mihi fa cultatẽ ꝓ me auferãt rñdẽdi: nouũ malitie ge⸗ nus accuſare:qð ꝓdi timeas.ſcribẽ:qð occul⸗ tes. Si ſunt vera qᷓ ſcſit:cur publicuzʒ timuit: Si falſa:cur ſcbᷣſit: Oli pueri legimus:intꝑan tis eſſe arbitroꝛ ſcribere qͥcqᷓ;: qð occultari veł. Rogo qᷣs ẽ iſte doloꝛ:Quid eſtuãt:Quid iſa⸗ niũt:Quid pᷣconẽ reppuli figuratũ:ꝙ nolui me ſubdolo oꝛe laudari.ꝙ ſub aici noĩe inimici in⸗ ſidias dep̃hẽdi:frat᷑ ⁊ collega in pᷣfatiũcula vo coꝛ.⁊ ſatis aꝑta exponunt᷑ crimia mea: qͥd ſcpᷣ⸗ ſeri:qbus in celũ Oꝛigenẽ laudibꝰ leuauerim. ono aiĩo feciſſe ſe dicit. Et quõ nũc eadẽ ini⸗ micus obijcit:q̃ tũc amicus laudauerat: Nolu erat me ab interpᷣtatiõe qſi pᷣmiũ ſeqͥ ⁊ auctoꝛi⸗ tatẽ opꝑpis ſui ex nr̃is opuſcułmutuari.Suffece rat ſel dixiſſe qð ſcpᷣſeram. Quid neceſſe fuit ea dẽ rurſus iterare:⁊ frequent᷑ igerẽ: Et q̃ſi nẽo mihi laudati crederet ipᷣa dicta replicare: NMõ tã ſollicita ð audientiũ fide:⁊ ſimplex ⁊ pura laudatio. Quid metuit ne illa ſine teſtionijs di ctoꝝ meoꝝ in meis laudibꝰ nõ credat᷑: AVidet nos intelligẽ:pꝛudẽtiã eiꝰ⁊ pᷣdicatõis dyaſirti ce ſtrophis in ſcholis ſepe luſiſſe: Simplicita⸗ tẽ obtedẽ nõ põt:in qͥ artifex depᷣhẽdit᷑ malitia Semel aut multũ bis erraſſe ſit caſus.Cur pꝛu Deter erat ⁊ crebꝛo:Et ſic ꝑ totum texit erroꝛẽ: 1 vt mihi nõ liceat negare quod laudat⸗ Nꝛudẽ tis fuerat ⁊ amici poſt recõciliatam ſimultatẽ: etiam leues ſuſpitões fugere:ne quod foꝛtuito feciſſet:ↄſulto facere putaretur. Unde ⁊ Tul⸗ lius in ↄmentarijs cauſaꝝ ꝓ. T. Annio. ego in quit cũ oẽs amicitias tuendas ſꝑ putaui:ſum⸗ ma religione ⁊ fide:tamẽ eas maxime q̃ eẽnt ex „ „ S„= inimicitijs reuocate in graʒ. NMPꝛopterea ꝙ inte gris amicitijs officiũ pᷣtermiſſum impꝛudentie vel vt guius interpᷣtemur negligẽtie excuſatõe defendit᷑. Poſt reditũ in graʒ:ſiqͥd ẽ ↄmiſſum id nõ neglectũ:ᷣ violatũ putat᷑.nec ipꝛudẽtie: ſ pfidie aſſignari ſolet. Flaccus q; epła quam ſcribit ad Floꝝ.Mala ait ſarta gra:ne quicqᷓ; coit ⁊ reſtrigi᷑. Quid mihi nunc ꝓdeſt:qꝙ ſim plicit᷑ erraſſe ſe iurat: Ecce obijciunt᷑ mihilau⸗ des eiꝰ⁊ crimini dat᷑ ſimpliciſſimi aici:non ſim plex nec pura laudatio:ſ auctoꝛitatẽ ſui oꝑiꝑ⸗ ſtruebat: volẽs qð ſeqret̃᷑ oñdere.habuit ĩ ꝓm ptu ylariũ ↄfeſſoꝛẽ:qͥ.xl.ferme milia verſuũ Oiꝛigenis in Job: pſalmos trãſtulit.Habuit Ambꝛoſiũ:cuius pene om̃s libꝛi hulꝰ ſermoni⸗ bus pleni ſunt.Et martyrẽ Aictoꝛinum:qͥ ſim plicitatẽ ſuã in eo ꝓbat:dũ nulli mollit᷑ iſidias Be his oibus tacet ⁊ q̃ſi colũnis eccłe pᷣtermiſ ſis: me ſolũ pulice: ⁊ nihil hoieʒ angelos ↄſe⸗ ctat᷑:niſi foꝛte eadẽ ſimplicitate:q̃ amicũ neſciꝰ accuſauit: illos iòraſſe ſe iuret.Et quis ei crede ret viro eruditiſſimo:⁊ qui tantam habeat ſciẽ tiã ſcbtoꝝ veteꝝ:maxime grecoꝝ: Vt dũ pere grina ſectat᷑ pene ſua amiſerit:vt recentis mẽo rie viros ⁊ latinos neſciat.Ex qͥ aparet nõ taʒ me ab eo laudatũ:qᷓ; illos nõ accuſatos:vt ſiue laus illa ẽ:vt ſtultis ꝑſuadere conat᷑:ſiue accu⸗ ſatio:vt ego ex vulneris mei doloꝛe ſentio:nec in laude haberẽ elium gloꝛiã:nec in vitupera tione ſolatiũ.eneo epłas veſtras:qͥbus accu ſatũ me ſcribitis eſſe. Et hoꝛtamini vt reſpon⸗ deã criminãti:ne ſi tacuerim videar crimen ag noſcẽ.Ad q̃s rñdi:fateoꝛ ⁊ qᷓ;uis leſus ſic ami⸗ citie iura ſeruaui:vt meſine accuſantis accuſa⸗ tione defenderẽ.⁊ qð vnus Rome aicus obie⸗ cerat:a młtis in toto oꝛbe inimicis diſcerẽ iacti tatũ.vt nõ viderer hoi:ſᷣ crimibus rñdẽ. Aliðö ẽſi ꝓ iure amicitie accuſatus tacere debui.Et dũ lutatã habeo faciẽ:atq; vt ita dicã:heretixo fetoꝛe ↄſꝑſam:ne ſimplici qͥdẽ aã diluerẽ:neil⸗ le mihi feciſſe putaret᷑ iniuriã. Hec vox nec ho minis ẽ:nec ad hoiĩeʒ apte aicũ ꝑtinet:crimia eiꝰ ſub ꝑſona laudatoꝛis exponẽ.Et illi ne hᷣ qͥ⸗ dẽ libeꝝ derelinqͥ:vt ſe catholicum ꝓbet.⁊ lau datõeʒ heretici:q̃ illi obijcit᷑ nõ de aſſenſu here ſeos:vᷣ ð ĩgẽti extitiſſe admiratõe rũdeat.Pla⸗ cuerat ei:ſiue vt ipᷣe vult videri:ↄpulſus erat ĩ latinã linguã vtẽ qð nolebat.Quid neceſſe fu⸗ it: me latẽtẽ ⁊ tãtis mar atʒ terraꝝ diuiſuʒ ſpa⸗ Co siſſere gnnhi Nlicca nenoee: gesne geculanse rrͤltalbe fiüulal deceſo: mustmelo shonelt nioinapt cüalichia⸗ mauitoi⸗ ilisqd⸗ niat h⸗ ſaplinet; tehecilli gitoalen losrölana iſiuitae genis mei amev N deſande koq̃ro: Nihila ius leot heqᷓ Ro nis volu Hholiciſii ſtulim⸗. luse. dij lci pbat. heſua nea Heideoaf gis Oze⸗ nberfurtin Eitaötene Ulſudiof imppenirea ſoncii⸗ eiernnst cläͤcini Cbiegare oeſtieft külegong grqepul cotch rabſchi, lacin. ſalfebice Wameiit net⸗ nlrulens oäfeni Mlerdi⸗ Aniepn DMerezgine inpulare egalnti⸗ hiyniin tinudare. celrgunn grrneglih eackgn⸗ duninihln laici⸗nonſn imeſuioi ehabuitige emila verſti ſulir haboi hubſermon⸗ trinumn: molik ſidi gecceßteni anges. namicied Eicuisdioete nuun brruſi r Wie n enionio iuprmmnng inpenine oni ſerect⸗ volneſenone. necin npen ncpegen miun/ Apor⸗ gerannengg sleiusſcam,⸗ ſantsatali winin dcreioc naridi. uwedenn E. udcicberene aidgenen Perpvrnun⸗ iptnerinn Ge, Eillnehl. lium gben⸗ ödenſtlte töe ſdanpe, ornluectul Uihlr. , o⸗ mrnuſihh Tractatus III tijs inſerere qſtioni:opponere inuidie pploꝝ?vt pl'mihi laudado noceret qᷓ; ſibi ꝓdeſſet exẽplo HNic c& qꝛ renui laudatoꝛem: ⁊ vſo ſtilo docui me nõ eẽ:qð meꝰadũſariꝰpᷣdicauit:ðꝛ furere:⁊ tres j̊ me libꝛos venuſtate atiica texuiſſe:eadẽ accuſans que añ laudauerat ⁊ obijciẽs mihi in trãſtatõe Oꝛigenis nefaria dogmata.de qͥ in pᷣ fatiũcula laudatõis ſue dixerat:ſeq̃r regulã pᷣ⸗ deceſſoꝝ:⁊ eius pᷣcipue viri:cuius ſuꝑius feci mus mẽtõeʒ.qͥ cũ vltra.lxx.libellos Hꝛigenis q̃s homeliticos appellauit: aliq;tos etiã de to⸗ mis in aplin ſcpᷣtis:trãſtuliſſet in latinũ:in qͥbꝰ cũ aliqᷓ;ta offẽdicula inueniant᷑ in greco:ita eli⸗ mauit oĩa interpᷣtãdo: atq; purgauit:vt nihili illis qð a fide nr̃a diſcrepet:latinus lectoꝛ inue niat.ũc g etiã nos:lʒ nõ eloquẽtie viribꝰ:di⸗ ſcipline tñ regulis:qᷓ;tũ poſſumꝰ:ſeqmur.Cer⸗ te hecilliꝰ vᷣba ſunt:negare nõ põt. Ipᷣa ſtili ele gãtia ⁊ ſermo ↄpoſiꝰ qðq; his maiꝰ ẽ:ſimplici tas xpᷣiana auctoꝛis ſui characterẽ ꝓbãt.Alið ẽ ſi ⁊ ita Euſebiꝰ depꝛauauit:⁊ accuſatoꝛ Oꝛi⸗ genis meiq; ſtudioſus in vno eodẽq; oꝑe:⁊il⸗ lũ ⁊ me vel erraſſe:vel bene ſenſiſſe teſtatus ẽ. Nõ põt me nũc inimicꝰ hereticũ dicẽ: quẽ a fi⸗ de ſua dudũ nõ diſcrepare pᷣfatꝰ ẽ.ſiłq; ⁊ B ab eo qᷓro:qͥd ſibi velit ſermo moderatꝰ ⁊ dubius. Nihilq; inDqt in illis qð a fide nr̃a diſcrepet lati nus lectoꝛ inueniet.Fidẽ ſuã quã vocãt: Eam ne qᷓ Romana pollet eccła⸗ An illã q̃ in Oꝛige nis volumibꝰↄtinet᷑:Si romanã rñderit.ꝗ ca tholici ſumus:qͥ nihil de Oꝛigenis erroꝛe tran ſtulimꝰ. Sin ãt Oꝛigenis:blaſphemia ſides il⸗ lius ẽ.dũ mihi incõſtãtie crimẽ impigit.ſe here ticũ ꝓbat.Siue bñ credit laudatoꝛ meꝰↄſeſſio ne ſua me aſſumit in ſociũ.Siue male:oſtendit me ideo añ laudatũ:qꝛ ꝑticipeʒ ſui putabat er⸗ roꝛis.Sʒ aduſus illos libꝛos qͥ ꝑ ãgulos garri unt:⁊ furtiua accuſatõe me moꝛdẽt:cũ editi fu erit:⁊ ð tenebꝛis ad lucẽ ꝓceſſerit:atq; ad nos vel ſtudio fratꝝ vel temeritate emuloꝝ potue⸗ rint ꝑpuenire:rñdẽ conaboꝛ. HNeq; ei magnope foꝛmidãdũ ẽ:qͥs metuit auctoꝛſuis pãdẽ: ⁊ tm ↄfederatis legẽdos eſſe decreuit.unc aut ag noſcã criniia:aut diluã: aut in accuſatoꝛẽ q̃ ſũt obiecta retoꝛqbo. Et oñdã:ꝙ hucuſq; ſilentiũ mogeſtie fuerit: nõ male ↄſcie. Interi apð taci tũ lectoꝛis iudiciũ purgatũ me eẽvolui:⁊ quiſ⸗ ſimũ int᷑ aicos crimẽ refellẽ:ne pᷣoꝛ leſiſſe vide⸗ ar:qͥ ⁊ vulneratꝰneq̃qᷓ; ͥ ꝑſecutoꝛẽ tela direxi. ſᷣ̊ meo tm̃ vulneri admoui manũ.Quẽ obſecro vt abſq; pᷣiudicio ꝑſonaꝝ culpã in eũ referat:q̃ laceſſiuit.nec leſiſſe ↄtẽtꝰ:q̃ſi adũſus elinguem ſpq; tacituꝝ tres elucubꝛauit libꝛos. Et 1 AAartõis ð meis opu⸗ ſcuł fabꝛicatꝰẽ. Geſtit aius ⁊ illꝰ repẽte doctri⸗ nã: ⁊ meꝗ inſperatã vecoꝛdiq cogſcẽ. Foꝛtaſſe Fo bꝛeuitꝑe didicit. qd docẽ nos debeat. ⁊ qð illũ ſcire nullꝰputabat:ſubitũ eloquẽtie flumẽ oſtẽ dere. Sic pr ille dñi faciat:ſic magnꝰ Ih;s icipi et ↄferre manũ.Quãuis libꝛauerit accuſatöis ſue haſtas:⁊ totis aduſum nos viribꝰintoꝛſerit credimus in deũ ſaluatoꝛẽ: ꝙ ſcuto circũdabit nos witas eiꝰ.Et cũ pſalmiſta catare poterimꝰ ſagitte ꝑuuloꝝ facte ſunt plage eoꝝ. Et ſi ↄſti⸗ß teritladuſum me caſtra:nõ timebit coꝛ meũ.Si ſteterit aduſum me pᷣliuʒ:in h̊ͥ ega ſpabo.Sʒ B alias. Nũc ad id reutamur qð cepamꝰ obij.iut mihi ſectatoꝛes eiꝰ:cerealiaq; arma expediunt feſſi reꝝ.q̃ſi Periarchõ libꝛos Oꝛigenis noxi⸗ os: ⁊ eccłaſtice fidei repugnãtes in latinũ ſmo⸗ nẽ vᷣteri ad q̊s bꝛeuis ⁊ ſuccicta rñſio eſt. CTCue me frat Rãmachij ⁊ tuoꝝ l̃e ↄpulerũt:dicen⸗ tes illos ab alio fradulent᷑ eẽ trãſſatos ⁊ in᷑pok lata nõnulla: vł addita vł' mutata. Ac ne parũ epłis haberẽ fidẽ: miſiſtj exẽplaria eiuſdẽ trãſ⸗ latõis cũ p̃fatiũcula laudatrice mea. Aue cu le giſſem: ↄtuliſſemq; cũ greco ilico aiadũti: qᷓ O rigenes ð pr̃e ⁊ filio ⁊ ſpũſcõ dixerat.Et q̃ᷓ Ro manec aures ferre nõ poterãt i melioꝛẽ ꝑtẽ ab in terpᷣteꝰmutata Cet᷑a ãt dogmata ð ãgeloꝝ rui na:ð aiaꝝ lapſu:ð reſurrectõis pᷣſtigis: ð mũů⸗ do vkint᷑ mũdis Epicuri: ð reſtitutõe oim ĩ edq lẽ ſtatũ.⁊ multo his deterioꝛaꝗᷓ lõgũ eẽt retexe re:vłita vtiſſe vt in greco iuenerat: vłð ↄmen tariolis Bidymi qͥ Oꝛigenis aꝑtiſſinꝰ ꝓpug⸗ natoꝛ ẽ:exaggerata ⁊ fir mioꝛa poſuiſſe: vt qin trinitate catholicũ legerat:in alijs hereticũno caueret. Alius foꝛſitan qͥ nõ eẽt aicus eius dice ret: aut totũ muta qð malũ ẽ: aut totũ ꝓde qð optimũ putas. Si ꝓpr᷑ ſimplices noxia q̃q; ab hereticis addita ſiłas:in pegrinũ nõ vis tranſ⸗ ferre ſermonẽ: cedo qͥcqͥd ẽ noxium. Sin autẽ veritatis fidẽ in tranſſatõeↄſeruas cur alia mu tas: ⁊ alia dimittis intacta? tqᷓ;ᷓ aꝑta ↄfeſſio ẽ in eodẽ pꝓlogo emẽdaſſe te pꝛaua ⁊ optima re liq̊ſſe. Ex qͥ nõ interpᷣtis libertate: ſᷣ ſcriptoꝛis auctoꝛitate retineberis. Siqd in his q vtiſti he reticũ ↄpꝛobet᷑: ⁊ manifeſti crimis arguere:ic⸗ circo te veneni calicẽ circũlinire meile voluiſſe vt ſiłata dulcedo virus peſſimũ tegeret.ec ⁊ multa his durioꝛa inimicus diceret: ⁊ te nõ int᷑ p̃ᷣtẽ mali oꝑis:ſᷣ vt ad ſtipulatoꝛẽ vniꝰeccłe tra heret. Ego ãt memet tãtũ defendiſſe ↄtẽtus:in libꝛis Meriarchõ ſimpłr: qdð in greco habebat᷑ expᷣſſi:nõ vt crederet lectoꝛ his q̃ interpᷣtabar: ne crederetillis: qᷓ tu añ trãſtuleras. Duplex in oꝑe meo vtilitas fuit:dũ ⁊ hereticus auctoꝛ ꝓdit᷑: ⁊ nõ verus int᷑pꝛes arguit᷑. Acne qͥs me putaret ijs ↄſentire:qᷓ vterã interpᷣtatõis neceſ ſitate pᷣfatõe monui ⁊ docui:qͥbus lectoꝛnõ de beret credere. Mꝛioꝛ tranſlatio laudẽ auctoꝛis ↄtinet: ſcða vituꝑatõʒ. Illa lectoꝛẽ ꝓuocat ad Paoars credẽdũ:iſta ad nõ credendũ monet. Ibi ⁊ ego mutꝰlaudatoꝛ aſſumoꝛ:h in tm ñ laudo qð trãſ fero:vt cogar accuſare laudãtẽ.Eadẽ res:ñ ea dẽ mẽte ꝑfecia ẽ: imo vnũ int᷑ diuſos exitꝰ ha⸗ buit. Abſtulit q̃ erãt dicẽs. Ab heretid depꝛa⸗ uata:⁊ addidit q̃ nõ erãt:aſſerẽs ab eodẽ in lo⸗ cis alijs diſputata:ꝙ niſi ip̃a loco mõſtrauerit vñ trãſtuliſſe ſe dic᷑: ꝓbarenõ potit. Mihi ſtu dij fuit nihil mutare de vo.Ad h̊ intpᷣtabar vt male intpᷣtata ↄuicerẽ. Putai me intpᷣtẽ: ꝓdi toꝛ fui ꝓdidi hereticũ vt eccłlaò ab hereſi vidica rẽ. Cur Oꝛigenẽ ĩ buiſda añ laudaueri:pᷣlatꝰ huic oꝑi oñdit liber. MNũc ſola intpᷣtatõis mee cã reddit᷑:q̃ cũ pietatis hʒ volũtatẽ:nõ debeo ĩ pietatis argui:ꝓdẽs iĩpiũ:qð q̃ſi piũ eccłijs tra debat. Septuagita libꝛos eiꝰvt meꝰneceſſariꝰ criminat᷑ in latinũ vterã.Et młta ð tomis.Nũ q; de oꝑe meo fuit q̃ſtio.nũqᷓ; Roma ↄmota ẽ. qd neceſſe erat latinis auribꝰtradẽ:qð deteſta⸗ tur⁊ Grecia:Qð oꝛbᷣ accuſat: Ego ꝑ tot ãnos I multa ↄuͦtẽs nõ ſcãdalũ fui.Tu ad pᷣmũ ⁊ ſo lũ opꝰ:ignotus pᷣus temeritate factꝰ es nobilis Docet ipᷣa pᷣfatio:⁊ Pãphyli martyris libꝝ ꝓ defenſione Oꝛigenis a te eſſe trãſſlatũ. Et hoc agis totis viribꝰ: vt cuiꝰ fidẽ martyr ꝓbat:ec⸗ eſia nõ refutet. Sex libꝛos:vt añ iã dixi.Eu⸗ ſebiꝰCeſariẽſis epᷣs:Arriane q̊ndã ſignifer fa⸗ ctionis:ꝓ Oꝛigene ſcpᷣſit latiſſimũ ⁊ elaboꝛatũ opꝰ⁊ multis teſtimonijs appꝛobauit Oꝛigeneʒ iux ſe catholicũ.i.iux nos Arrianũ eẽ.oꝝ tu pᷣmũ libꝝ vtis ſub noie martyris.Et miramur ſime homũculũ ꝑui pᷣcij: Oꝛigenis laudatoꝛeʒ velis: cũ martyri calũniã feceris:pauciſq; teſti monijs ð filio dei ⁊ ſpũſcõ ↄmutatis:q̃ ſciebas diſplicitura Romanis:ceta vſq; ad finẽ itegra dimiſiſti. Hoc idẽ faciẽs in Apologia:q̃ſi Rã⸗ phyli: qð ⁊ i Oꝛigemis Meriarchõ traſiatoe fe ciſti. Si iſte Nsphyli liber ẽ de ſex libꝛis:qͥs e⸗ rit pᷣmꝰ Euſebij: In ipᷣo volumie:qð tu Pam⸗ phyli ſilas. Sequẽtiũ libꝛoꝝ facta mẽtio ẽ. In ſcðo q́; ⁊ reliqͥs dic Euſebiꝰ:qͥd i pᷣmo libꝛo añ ia dixerit.Et ꝙ eadẽ repetẽ nõ debeat.Si totũ opꝰ NPãphyli e᷑: cur reliqͥs libꝛos nõ tranſfers: Si alteriꝰ cur nomẽ imutas:Taces ipᷣe res lo⸗ quent᷑:videlʒ vt crederẽt martyri:qͥ Arrianoꝝ pncipẽ deteſtaturi erant. Quid tibi aĩ fuiſſe di⸗ cꝗ aice ſimpliciſſime:te ne potuiſſe heretici ho⸗ minis libꝛis martyr nomẽ iponẽ: Et igras ſub aucte teſtis x-pᷣi Oꝛigenis facẽ defẽſoꝛes: Mꝛo eruditõe qᷓ polles:⁊ iclytꝰ a& Iaα tractatoꝛ in occidẽte laudarl:ita vt coꝛruptiuũ te oẽs tue partis nominent: nõ reoꝛ te ignoraſſe Euſebij ρ Tα: 2 Pãphylum martyrẽ nihil oĩo opꝑis ↄdidiſſe. Ipᷣe ei Euſebiꝰ amatoꝛ ⁊ pᷣco ⁊ ↄtubernał Pãphili tres libꝛos ſcpᷣſit elegãtiſſi mos:vitã Rãphyli ↄiinẽtes. In qͥbꝰcũ cetera teſtioniũ opponat᷑: 1I miris laudibꝰ pᷣdicaret:humilitatẽq; eiꝰ ferret in celũ:etiã h̊ in tertio libꝛo addidit. Quis ſtu⸗ dioſoꝝ aicus nõ fuit Pãphyli:Si qͥs videbat ad victũ neceſſarijs indigẽ: pᷣbebat large q̃ po⸗ terat. Scpᷣturas q; ſcãs nõ ad legẽdũ tm:ſᷣ ⁊ ad hñdũ tribuebat pmptiſſime.nec ſoluʒ virl:ſᷣ ⁊ feis q̊s vidiſſet lectõi deditas. VUñ ⁊ młtos co⸗ dices pᷣꝑpabat. vt cũ neceſſitas popoſciſſet:vo⸗ lẽtibꝰ largiret᷑.Et ipᷣe qdẽ ꝓpꝛij oꝑis nihil oĩo ſcpᷣſit:exceptl epłis q̃̊s ad aicos foꝛte mittebat: in tm ſe humilitate deiecerat. Veteꝝ ãt tracta⸗ tus ſcpᷣtoꝝ legebat ſtudioſiſſime:⁊ i eoꝝ medi⸗ tatõe vᷣſabat᷑.Defenſoꝛ Oꝛigenis ⁊ laudatoꝛ: Nãphyli dic Pãaphylũ nihil oino ſcpᷣſiſſe:nec pꝓpꝛij qcqᷓ; ↄdidiſſe mõis.Et h̊ dic iã RPãphy lo martyrio coꝛonato.Nec hẽas ſuffugiũ:poſt editos ab Euſebio libꝛos:h̊ Nãphylũ ſcpᷣſiſſe q̃d facieſ: Eo libꝛo quẽ ſb̊ noie martyr edidiſti vulnerate ſunt ↄſcie plimoꝝ.Non valet apud eos ſuꝑ Oꝛigenis dãnatõne epᷣoꝝ auctoꝛitas: quẽ putãt a martyre pᷣdicatũ.Quid faciẽt epłe Theophyli epᷣi:qͥd pape Anaſtaſij ĩ toto oꝛbe hereticũ pſequẽtes. Cuũ liber tuꝰſᷣ noĩe Main⸗ phyli editꝰ: pugnet elae eoxꝝ: ⁊ eplłaꝝ nomi MQõ feciſti in libꝛis Neriar⸗ chõ:h̊ facito ⁊ in iſto volumine Audi ↄſiliũ aici:nõ te peniteat artis tue:vł di⸗ cito tuũ nõ eſſe:vel ab Euſebio pbro depꝛaua⸗ tũ. Vñ ꝓbari tibi poterit:ꝙ a te trãſlatum eſt: Nõ manꝰtua tenet᷑:nõ tãte es eloquẽtie vt nul lus te poſſit imitari.Aut certe ſi res ad ꝓbatõʒ venerit:⁊ ipudẽtiã frõtis oppꝛeſſerint teſtimo⸗ nia płimoꝝ: Palinodiã Stheſicoꝛi moꝛe cãta⸗ to.Melius ẽ te penitẽ facti tui:qᷓ; ⁊ martyrẽ i calũnia:⁊ deceptos in erroꝛe ꝑſiſtẽ.nec erube⸗ cas de ↄmutatõe ſnie:nõ es tãte auctoꝛitatis ⁊ fame: vt erraſſe te pudeat. Imitare me:quem plurimũ amas: ſine qͥ nec viuere:nec moꝛi po⸗ tes.⁊ mecũ clama quã ego laudatꝰa te in defen ſione mei locutꝰſum. EuſebiꝰCeſariẽſis epᷣus: cuiꝰſupꝛa memi in ſexto liobos B3 idẽ obucit Methodio epᷣo ⁊ martyri:qð tu in meis laudibꝰ crimiar.⁊ dic̃:quõ auſus ẽ ¶ Pe thodiꝰnũc ð Oꝛigenẽ ſcribẽ:qͥ q̊ ⁊ B de Oꝛige nis locutꝰ ẽ dogmatibꝰ: Mõ ẽ huiꝰ loci ꝓ mar⸗ tyre loqͥ. Neq; em oĩia in locis oibus diſſerẽda ſunt:nũc tetigiſſe ſufficiat H̊ ab Arriano homie obijci clariſſimo ⁊ eloquentiſſimo martyri: qð tu in me ⁊ aicus laudas:⁊ offẽſus accuſas.a bes occaſionẽ:⁊ de pñti loco ſi velis:mihi calũ niã ſtruere:cur nüc ⁊ Eulſebio detrahã: quẽ in alio loco añ laudaui:Alteꝝ qdẽ nomẽ Euſebij ſᷣ eadẽ q̃ ſuꝑ Oꝛigenis vocabulo ẽ calũnia.lau daui Euſebium in eccleſiaſtica hyſtoꝛia: in di⸗ geſtione tempoꝝ:in deſcbtõe ſancte terre ⁊ hec opuſcula in latinũ vtens:mee ligue hoibus de Co di Nere hosdid feuc dice Geituen datuijexl hei gccllas: n pperi: b, ſi⸗ ißeno peccauiin neßeefße Eituſif luritl O ſtiuzas genislbe liomnea ſi fifaceM Men tifor laudb'c Aear Parcalok ſdiclcaner Arücdde (cchſeii me'gen fiero eduob'⸗ poͤt. Bl⸗ ltommihi hoiuſa ſoͤercnra chöͤgbſ⸗ mepoſten⸗ edpeg Auſatusſt Nuaroezi fonondg ſolchlens: ichegeſiu UMisdad müdebeo ſhnsiaceo nslanglien fnni h Meeſec Glengut Hefetſgig⸗ Uügecay luo ſitner lceſoril ome ſati, vodiigk, ſcvorrſlo uaſen liccfeng r Aleſtn⸗ Diischag gtingio Cedünnirs cont namosc opoſalerpe Mopnihlois Sieninen eninan wtitgenel nstlndun ineſchſfen tödiiſinn⸗ oſufngic Häpbrüäſchle emarncdai Ronwam Horauaal Auidfacinc ſtalizitotoen wſönoie en 4 eegianenn ialibisein ne Amnstwen⸗ viopbiodnu⸗ neriſunt Scaeri nimn ri; ſeinnctma⸗ eſtninaraitn uröönmmti epiſican eaudontus ntarennengnn cre:necmnole⸗ amtendit Ciniſigt umufui ciuinilhe ebdeig innobahten Ptnudfeie erd iſinonun e S di. Nõ ex eo Arrianꝰ ſum:qꝛ Euſebiꝰ qͥ hos li⸗ bꝛos ↄdidit: Arrianꝰ ẽ. Si auſus fueris mehe reticũ dicẽ:memẽto pᷣfatiũcule Periarchõ:ĩ qᷓ ſigei tue me eẽ teſtarl.ſiłq; obſecro:vt aicũ quõ da tuũ expoſtulãtẽ patiẽt᷑ audias. Cõtra alios digladiaris:aut facl calũniã: aut paterl.Quos accuſas:⁊ in qbꝰaccuſaris:oꝛdis tui ſunt.recte an pperã: vos videritis. Mihi etiã vera accu ſatio frẽʒ diſplicet.nec repᷣhẽdo alios:ſᷣ dico qd ipe nõ facerẽ. Tãtſpatijs terraꝝ ſeꝑatꝰ qͥd peccaui in te: Quidↄmerui: An qꝛ Oungeniſtẽ meñ eẽ rñdi: Nũqͥd defẽſio mea accuſatio tua Eẽ:Et tu ſi ñ es Oꝛigeniſtes: vł nõ fuiſti:credo iurati.Si fuiſti:ſuſcipio penitẽtẽ.Quid doles ſi id ſuʒ qð eſſe te dicis:An qꝛ NPeriarchõ Oꝛi genis libꝛos pꝰte trãſferre auſus ſum: ⁊ int᷑pᷣta tio mea ſuggillatio putat᷑ oꝑis tui:Quid pote rã facẽ: Miſſa mihi ẽ laudatio tua.i.accuſatio mea.tã foꝛtit᷑ me plixeq; laudaueras:vt ſi tuis laudibaacqeuiſſem: oẽs hereticũ me putarent. Dide qd Romãe ad me eptłe clauſura teneat. Purga ſuſpitões hoim: ⁊ ↄuice criminãtẽ.ne ſi diſſiaueris: ↄſenſiſſe videaris. aleoſtrict⸗ articulo:int᷑pᷣtaturꝰ eoſdeʒ libꝛos:auſculta qͥd ſcpᷣſeri. h̊ mihi pᷣſtiterũt aici mei:nõ dixi aicus meꝰ ne tibi viderer arguere:vt ſi tacuero reꝰ:ſi rñdero:inimicꝰiudicer. Dura vtraq; ↄditio:ſᷣ L duob'eligã: q leuiꝰ. Simultas reditegrari põt. Blaſphemia veniã nõ meret᷑. Niadutis i⸗ uito mihi ⁊ repugnãti h̊ onus ipoſitũ: Et futu rã huiuſcemõi oꝑe ſimultatẽ:neceſſitatis accu⸗ ſatõe curatã: Si interpᷣtatꝰ eẽs libꝛos Periar⸗ chõ abſq; meo noie rõe q̃reris in repᷣhẽſiõe tua a me poſtea eſſe traſi atos.Nüc ãt iiuſte doles: in eo oꝑe a me tibi eſſe rñſuʒ: in qͥ a te laudãdo accuſatus ſum. Quã em̃ tu laudẽ vocas:oms accuſatõeʒ intelligũt.ↄſtet apð te qð accuſaue ris:nõ indignaberis ꝙ rũderim. Eſto:tu bono gio ſcbſeris: ⁊ hõ inocẽs ⁊ aicꝰ fidiſſimꝰ:ð cuiꝰ nũqᷓ; egreſſum ẽ oꝛe mẽdaciũ:me neſciꝰ vulne⸗ raris:qͥd ad me qͥ ꝑcuſſus ſum: HNõ iccirco cu⸗ rari ñ debeo:ꝗꝛ tu me bono aio vulneraſti.Cõ foſſus iaceo:ſtridet᷑ vulnꝰin pectoꝛe:cãdida pᷣ⸗ us ſanguie mẽbꝛa turpant᷑: ⁊ tu mihi dicis.no li manũ adhibẽ vulneri: ne ego te videar vul⸗ neraſſe: q; ⁊ ipᷣa trãſlatio magis Oꝛigeneʒ: q; te arguit. Tu em emẽdaſſe q̃ addita ſunt ab heretic: arbitratꝰ es.Ego ꝓdidi qð ab illo ſepᷣ tũ grecia vniũſa ↄclamat.Quis rectiꝰ arbitra⸗ tus ſit:nec meũ:nec tuũ iudiciũ ẽ. Atriuſq; ſcd ta cẽſoꝛiã lectoꝛis vguls ſentiãt.Tota illa epla a & me ſatiſſactioð hereticos ⁊ accuſatoꝛes me os dirigit᷑. QAuid ad te:qͥ ⁊ Oꝛthodoxũ ⁊ lau⸗ datoꝛẽ meũ te eſſe dicis: Si aſpioꝛ ſum in here ticos:⁊ illoꝝ in pbᷣlicũ ſtrophas ꝓfero:letarei inuectiõe mea:ne ſi dolueris:hereticus eſſe vi⸗ Fo. Crxink Epiſtola XXXIX dearis. Qñ ſine nomie z vitia ſcribit᷑:q̃ iraſcit᷑ accuſatoꝛ ſui ẽ. Pꝛudẽtis hoiĩs ẽ:etiã ſi doleat: diſſikare oſciaʒ: ⁊ coꝛdis nubilũ frõtis ſerenita te diſcutere. Alioqn ſi qdð ↄ Oꝛigenẽ ⁊ ſectato⸗ res eiꝰ ðꝛ:in te dictũ putas. Ergo ⁊ epłe pape Theophyli ⁊ Epiphanij ⁊ alioꝝ epoꝝ:q̃̊s nu⸗ ipᷣis iubẽtihus tranſtuli:te petũt:te lacerant Impꝑpatoꝛis q; ſcpta:q̃ de Alexandria:⁊ Egyp to Oꝛigeniſtas pelli iubẽt: me ſuggerẽte dicta⸗ ta ſunt. At Romãe vꝛbᷣ põtifex miro eos odio deteſtet᷑:meũ ↄſiliũ fuit. At totus oꝛbᷣ pꝰ trãſ⸗ lationẽ tuã in odio Origenis exarſerit: quẽ an tea ſimpłr lectitabat:meus oꝑatus ẽ ſtilus.Si tm poſſum:miroꝛ cur me non metuas.Ego ille moderatus in epła ppᷣlica:qͥ diligenter caui:ꝛne quid in te dictum putares: ſcripſi ad te ſtatim bꝛeuẽ epłaʒ expoſtulãs ſuꝑ laudibꝰ tuis.Quã qꝛ Rome nõ eras.amici mei tibi mittere nolue runt: eo ꝙ te dolerẽt:cum ſodalibus tuis indi⸗ gna noie xp̃ᷣiano de mea ↄuᷣſione iactitare.Cu⸗ ius exemplũ huic volumi ſubdidi vt ſcias q;tũ doloꝛẽ:qᷓ;ta moderatõne neceſſitudinis tpaui. Audio pᷣterea te qdam de epła mea phe carꝑe. hoieʒ rugioſe frõtis adductiq; ſuꝑcilij Plau tino in me lale ludere:eo ꝙ Baraba iudeũ dix⸗ erim pᷣceptoꝛẽ meum. Nec miꝝ ſi Baranina: vbieſt aliqua vocabuloꝛũ ſimilitudo:ſepſeris Barabam:cum tantam habeas licẽtiam nomi num immutandoꝝ. vt de Euſebio ſãphyluü: de heretico martyrẽ feceris.Cauẽdus homo⁊ mihi maxie declinãdus:ne me repẽte:dum ne⸗ ſcio:de Hieronymo Sardanapulũ noies.Au di gR lapie columẽ: ⁊ noꝛma caton iane ſeuerita⸗ tis. Ego nõ illũ mgrm dixi: ſᷣ meuʒ in ſcturas ſcas ſtudiuʒ volui ↄpꝛobꝛari/vt oñderẽ me ſic tegiſſe Oꝛigenẽ:quõ ⁊ illũ audierã.Neq; ei he bꝛeas lr̃as a te ducẽ debui:aut iiuria tibi facta : ꝓte Apollinarẽ Oydimũq; ſectatꝰſũ.Nũ q̃ͥd i ila epłka Gregoꝛiũ viꝝ eloquẽtiſſimũ ñ po tui noiare:qs apð latios par ſui ᷑eq̊ ego mgr̃o gloꝛioꝛ ⁊ exulto:ſᷣ eos tm̃ poſui qͥ ĩ repᷣhẽſione erãt. At ſitr me Oꝛigenẽ:nmon ob fidei vitatẽ:ᷣ ob eruditõis meritũ legiſſe teſtarer. Ipõe Oꝛĩ⸗ genes ⁊ Clemẽs ⁊ Euſebiꝰ:atq; ali q;plures?: qñ oe ſcpᷣturis aliqᷓ diſputãt: ⁊ volũt apꝛobare dð dicũt:ſic ſolẽt ſcribẽ. referebat mihi hebꝛeꝰ æ audiui ab hebꝛeo:⁊ hebꝛeoꝝ iſta ſnia ẽ. Cer⸗ te etiã Oꝛigenes pr̃iarchẽ Huillũ:qͥ tpibꝰeius fuit noiat: ⁊ triceſimũ tomũ in Eſaiã: in cuiꝰ ſi⸗ ne ediſſerit.ve tibi citas Ariel:quaʒ expuguit Dauid:illius expoſitõe ↄcludit:vt cũ alit᷑ pᷣus ſenſiſſe ſe dicat: doctum ab illo:id qð ẽ veriꝰ eẽ ↄſitet᷑ Octogeſimum q; nonũ pſalmũ:qᷣ ſcribi tur oꝛõ oyſi homis dei:⁊ reliqͥs.xj.qui nõ habẽt titulos m Huilli expoſitõneʒ: eiuſdem UNoyſi putat.ne dedignat᷑ hebꝛeã ſepᷣturã int᷑ DSFars p̃tãs ꝑ ſingulaloca:qͥd hebꝛeis videat᷑:miſere re. Lectis nuꝑ pape Theophyli eptis:in qͥbꝰ Oꝛigenis exponit erroꝛes ðꝛ obturaſſe aures ſuas:⁊ auctoꝛẽ tãti mali clara cũ oĩibꝰ voce cla⸗ maſſe ⁊ dixiſſe vſq; ad illð tpᷣs ſe igraſſe:qꝙ taʒ — nefaria ſcpᷣſerit.nõ recuſo:nec dico ꝙ aliꝰ dice⸗ ret foꝛſitã nõ potuiſſe eũ igrare:qð interpᷣtatꝰẽ CuiꝰApologiã ſcptã ab heretico ſub noie mar tyris edidit:cuiꝰ defenſionẽ etiã ppᷣo volumie ꝓfeſſus ẽ.adũſuʒ qð in ſequẽtibꝰ ſi dictãdi ſpa ciũ fuerit diſputabo.h̊ loqͥr cui dicere nõ põt Si ſibilʒ nõ intellexiſſe qð tranſtulit:q̃re mihi nõ liceat igraſle libꝛos Periarchõ:q̊s añ nõ le gi: ⁊ eas tm̃ homelias legiſſe q̊s trãſtuli:in qui bus nihil eſſe mali ip̃ius teſtimoniũ ẽ.Sin aũt 3 mniaʒ ſuã nũc me in eis arguit:in qᷣbus añ lau Dauerat:vndiq; ſtrictꝰ?tenebit᷑.Aut em iccirco me hereticũ hoĩeʒ laudauit:qꝛ eiuſdẽ mecũ do ginatis erat.aut nũcfruſtra inimicus accuſat: quẽ pus vt oꝛthodoxũ pᷣdicauit.Sʒ foꝛſitã tũc erroꝛes meos:q̃ſi amicus tacuit:⁊ tũc iratꝰ ꝓ⸗ fert:qð bᷣus celauerat.Quãqᷓ; nõ mereat᷑ fide i ↄſtãtia:⁊ ꝓfeſſe inimicie ſuſpitõeʒ habeãt men dacij. Tñ audacter ↄferã gqdũ: volens ſcire qͥd hereticũ ſcpᷣſerim. vt aut cũ illo agã penitẽtiä: 2 Oꝛigenis mala igraſſe me iurẽ: ac nüc pᷣmuʒ a papa Teophylo didiciſſe impietates eiꝰ:aut cerie doceã me qͥdẽ bñ ſenſiſſe. illũ moꝛe ſuo ĩ telligere. eq; em ſieri põt: vt in eiſdẽ ad ephe ſios libꝛos:qͥs vt audio criminat᷑: ⁊ bñ ⁊ male dixeri. ⁊ de eodẽ fonte dulce amarumq; pꝓceſſe rit. vt qͥ toto oꝑe dãnauerĩ eos:qͥ credunt aias ex ãgelis ↄditas:ſubito mei oblitus id defẽde⸗ rẽ:qð añ danaui.Stulticiã mihi obijcẽ nõ põot quẽ diſertiſſimũ ⁊ eloquẽtiſſimũ in ſuis opuſcu lis pᷣdicauit. Alioqͥn ſtulta vboſitas ⁊ garruli fabule potiꝰhoĩs qᷓ; eloquẽtis putãda ẽ᷑. Quid in illis libꝛis pbe accuſet igro. Fama em̃ ad me criminũ eius:nõ ſepᷣta venerũt. ⁊ ſtultuʒ iuxta aplm pugnis aerẽ vberare.Tñ in incertuʒ rñ⸗ debo: donec ad certã ꝑueniã. dictionũ.⁊ ꝓ q̃litate materie nõ ſolũ ſnias:łᷣ ⁊ ſchturaꝝ vba variari. Chꝛyſippus ⁊ Antipat: meũ docebo ſenex qð puer didici: młta eẽ gña inft ſpineta vſant᷑. Demo thenes ⁊ Eſchinesỹ ſe inuicẽ fulminãt. Lyſias ⁊ Iſocrates dulcit fluũt. Mira in ſinguł diſitas.ſᷣ oẽs in ſuo ſen ſu ꝑfecti ſunt. Lege ad HHerèniũ Tullij libꝛos: lege rhetoꝛicos eius.aut qꝛ illa ſibi diẽ inchoa⸗ ta ⁊ rudia excidiſſe ð manibus:reuolue tria vo lumina de Oꝛatoꝛe:in qͥbus introducit eloquẽ tiſſimos illius tgis oꝛatoꝛes Craſſum ⁊ Anto⸗ niũ diſpuiãtes:⁊ q̃rtũ Oꝛatoꝛẽ:quẽ iam ſenex ſcribit ad bꝛutũ:tũc intelliges alit᷑ ↄponi hyſto rid:alit᷑ oꝛõnes:alit᷑ dyalogos:alit᷑ epłas aliter ↄpmẽtarios.Ego in ↄmẽtarijs ad Epheſios ſic Oꝛigenẽ ⁊ Oydimũ ⁊ Apollinarẽ ſecutꝰ ſum q certe qria int᷑ ſe hñt dogmata: vt ſidei mee ñ amitterẽ vitatẽ. Cõmẽtarij qͥ˖d oꝑis habeãt al⸗ teriꝰ dicta ediſſerũt.q̃ ohſcure ſcpta ſunt:plẽéeo ſermõe manifeſtãt: multoꝝ ſnias replicãt: ⁊ di cũt hũc locũ qdã ſic ediſſerũt:alij ſic inᷣtant᷑: alij ſenſum ſuũ ⁊ itelligẽtiã his teſtionijs ⁊ hac nitunt᷑ rõe firmare. vt pꝛudẽs lectoꝛ cũ diuſas explanatões legerit: ⁊ multoꝝ vel ꝓbãda vłi⸗ ꝓbãda didicerit:iudicet qͥd veriꝰſit:⁊ q̃ſi bonꝰ trapeʒzita adulterine monete pecumã repꝛobet nõ diüſe inpᷣtatõis ⁊ Zrioꝝ int᷑ ſe ſenſuũ tene⸗ bit᷑ reꝰqͥ in vno ope qð ediſſerit:expoſitões po ſuerit plimoꝝ. Puto ꝙ puer legeris Aſpꝛi in Virgiliũ ⁊ Saluſtiũ ↄmẽtarios: Aulcatij i oꝛõ nes Cyceronis. Nictoꝛini i dyalogos ei?⁊ Te rẽtij comedias pᷣceptoꝛis mei Bonati eq̃ i Uir giliũ: ⁊ alioꝝ in alios: Platũ videlʒ:Lucretiũ Flaccũ: Perſiũ:atq; Lucanũ.Argue int᷑pᷣies eoꝝ:q̃re nõ vnã explanatõeʒ ſecuti ſunt:⁊i ea⸗ dẽ re qͥd vel ſibi vel aliis videat᷑ enũerẽt. MPꝛet᷑ mitto grecos:qͥꝝ tu iactas ſciaʒ:⁊ dũ pegria ſe ctaris:pene tui ſermonis oblites.ne veteri puũᷣ bio:ſus ineruã docere videar:⁊ in ſiluã lig na poꝛtare. Jllð miroꝛ:ꝙ Ariſtarcꝰnr̃i tꝑis pu erilia iſta neſcieris. q; tu occupaxi ſenſibꝰ ad iſtruẽdã mihi calũniã cernulꝰ gramaticoꝝ?⁊ anfractꝰreddẽ:aſꝑitatẽ euitare ↄſonãtiũ: hiulcã fugere dictionẽ:ridiculum ẽ debilitati⁊ fracti totiꝰcoꝛpis vulnera pauca mõſtrare Nõʒᷓ eligo qð repᷣhendã:eligat ipᷣe qͥd qͥ vitio careat Ne illud qͥ dẽ Socraticum noſſe debuerat.ſcio qð neſcio.Nauẽ agẽ ignarus nauis timet. Ab rotanũ ̊ nõ audet:niſi qͥ didicit dare. Qð me⸗ dicoꝝ ẽ: ꝓmittũt medici.tractãt fabꝛilia fabꝛi. Scribimꝰindocti doctiq; poemata paſſim. Ni ſi foꝛte ſe l̃as ñ didiciſſe iurabit:qð illi ⁊ abſq; iuramẽto ꝑfacile credimꝰ.vel ad aplłm ↄfugiet ꝓfitentẽ:a ſiiꝑitus ſermone:ſᷣ non tñ ſcia.IJlle hebꝛeis lẽig eruditꝰ:⁊ ad pedes doctꝰ Gamali elis: quẽ nõ erubeſcit:iã apłice dignitatis ma⸗ giſtrũ dicẽ grecã facũdiã ↄtẽnebat:vlł certe qð erat humilitatis diſſiłlabat.vt pᷣdicatio eiꝰ non in ꝑſuaſione vboꝝ:ſᷣ in ſignoꝝ vᷣtute oſiſteret ſpernẽs alienas opes:q in ſuis diues erat.qᷓ;q; ad ipuũ ⁊ ꝑ ſingulas ſtatꝰſnias coꝛruẽtẽ:nũqᷓ; ꝓ tribunali Feſtꝰdiceret:iſanis Paule iſanis: multe te lr̃e ad iſaniã ↄutũt. At qͥ latinis muſſi tas:⁊ teſtudineo gdu moueris potiꝰ qᷓ; incedis vel grece debes ſcribẽ: vt apud hoies greci ſer monis ignaros aliẽa ſcire videaris. Vlſi latia tꝑaueris añ audire grãmaticã:ferule manũ ſo⸗ trahẽ ⁊ int puulos tẽ artẽ lo quẽdi ſcribł:qᷓ;uis Creſuʒ qs ſpiret 2 diarios:le marſupiũ nõ ſequun. Sudoꝛis deAon Perpta otegieis Puipedes poſt Cre⸗ vriresti Gns:Okin geich vin fiea: nhoͤcb enen goicfir⸗ nelcrepuo ſpinqui laiazuu ſubadntope dolürrree gileabe⸗ nütiloͤe triuns diſode oxinſcho ſorcahino lnugeik teisſc loſcoioe ſononl⸗ Cenckast i oian fnatüO pponis bꝛotvite loañ rec nogaciũ nnetoatz. c(dtiatnec da Gera⸗ ls hacea ppart, doneſct: Etvosigi luſcſchch, Phuome⸗ Noidecis⸗ leEtgne, imstiri. agnſͤbi 1tap pokenſien mine pfer dudilgen quooddim elne exce erne: heſteri tnecoren legmmobße al Er̃ maghün msͤſin tiſrnpſin Rfͤtanees ſeplcirad ſentimni, eſionisrhe orcidiüſs Apbicnre. Uürſ Marepeben Elenſtitens poſtdes gers Nnin 8 Dolennios AogoserT Bonteiſii iceh:⸗Lunni Arpeinis cutiſumrier kenücrat e rdüpegt s heyeeig eurinſtlite Karonfitpön ccupapiſanſy⸗ l'gämmnt idis ciane iniii Uunihlen Muniten. Peythenen Kecnet usina N dre Chne uupaſin Ptg ni iplte oriſcn ⸗ NGmmal Engtunonn onſtenne ßactoe te ine ſſn Gdlezenlii oCikl is Prueſne Ullime Adiuzie ziie gi Pie uthni ſoꝝ cahino mẽ 4 mine ꝓferat᷑.hõ ãt cui inci Tractatus III comites ſunt ⁊ laboꝛis:ſocie ieiunioꝝ nõ ſaturi tatis: ↄtinẽtie nõ luxurie. Demoſthenes plus olei qᷓ; vini expẽdiſſe ðꝛ.⁊ oẽs opifices noctur⸗ nis ſp vigilijs pᷣueniſſe.Qð ille ĩ vna l̃a fec ex pᷣmẽda:vt a cãcro diſceret:tu in me crimiar:q̃⸗ re hõ ab hoĩe hebꝛeas l̃as didiceri. Indeẽ ꝙ qdẽ ineruditi pꝛudẽter remanẽt dũ nolũt diſcẽ qð igrãt.Nec Oꝛatiũ audiũt ↄmonẽtem. Cur neſcire pudẽs pꝛaue: qᷓ; diſcẽ malo: Loquit᷑ ⁊ ſapia:quã ſub noie Salomõis dicimꝰ i maliuo lã aiaʒ nũqᷓ; intrabit ſapia. nec hitabit in coꝛꝑe ſubdito pctis. Spᷣs em ſcũs eruditõnis fugiet dolũ: ⁊ recedet a cogitatõibꝰſtulij.Alið ẽ ſivul gi lectõe ↄtẽti doctoꝝ aures deſpiciũt: ⁊ otem⸗ nũt illð eulogiũ qͥ pcax ipitia denotat᷑. Nõ tu in triuijs idocte ſolebas.Stridẽti miſeꝝ ſtipu⸗ la diſpdẽ carmẽ:q̃ſi nõ curatoꝝ turba MWileſi oꝝ in ſchoł figmẽta decãtẽt. Et teſtm̃ ſuis Beſ io mẽbꝛa ↄcutiat. Ats int᷑ ſcurraꝝ epu las nuge iſtiuſmõi frequẽtent᷑ Quotidie iĩ pla⸗ teis fictꝰ Ariolꝰ ſtultoꝝ nates vberat: ⁊ obtoꝛ⸗ to ſcoꝛpiõe dẽtes mordẽtiũ q̃tit.Et miramur ſi ipitoꝝ libꝛi lectoꝛẽ iueniãt. Indignãt᷑ q̃re Oꝛi⸗ geniſtas ſcpᷣſeri int᷑ ſe oꝛgis mẽdacioꝝ federa⸗ ti. Moia tu libꝝ:in qͥ ſcptũ legeri.i.ſextũ ſtro matũ Oꝛigenis:i q̊ OPlatonis ſnie ñm dogma ↄponẽs. Ita loqͥr᷑ Olato in tertio ð repblica li bꝛo: vitas q; ſectãda magnoꝑe ẽ.Si ei vt pau⸗ lo añ rectiſſime dicebamꝰ: vo indecẽs: inutile mẽdaciũ ẽ:hoibꝰ qñq; vtile:vt vtãt᷑ eo qſi ↄdi mẽto atʒ medicamie:nulli dubiũ ẽ:qͥn hmili⸗ cẽtia medid dãda ſit: ⁊ ab ipꝛudẽtibꝰ remouen da. Aera inqt aſſerl. pncipes vꝛbiũ ſi dbara⸗ lijs h̊ ↄcedit᷑: oꝑtet ali qñ mẽtiri: vel Z hoſtes: vel ꝓ patria ⁊ ciuibꝰ.Ab alijs vo qͥ vti mẽda⸗ cio neſciũt:auferẽdũ ẽ mẽdaciũ.hec Oꝛigenes Et vos igit᷑ illiꝰ pᷣcepti mẽoꝛes:loqᷣ mi vitatẽ v nuſqͥſq; cũ ꝓxio ſuo.HNõ debem⸗ dicẽ:qͥs ẽ ꝓxi mus meꝰ: Sʒ oſiderare quõ phs caute dixerit deo idecẽs ⁊ iutile eẽ mẽdaciũ:hoibꝰ intdũ vti le.Et ꝙ ne ꝓ diſpẽſatiõe qdẽ putãdꝰ ſit ðs ali⸗ qñ mẽtiri. Si ãt ↄmodũ audiẽt exegerit: vᷣbis loquit᷑ ãbiguis:⁊ ꝑ enygmata:q̃ vult ꝓfert.vt 2 vᷣitat apð eũ dignitas ↄᷣuet᷑.⁊ qð noxiũ eẽ porat:ſi nudũ ꝓferret᷑ in vulg qdã tectũ vela — e 5 ibit neceſſitas mẽtiẽ di: diligẽter attẽdat: vt ſic vtat᷑ intdũ mẽdacio quõ ↄdimẽto atq; medicamie: vt ſᷣuet mẽſurõ eiꝰne excedat termios qͥbꝰ vſa ẽ Judith Olo fernẽ: ⁊ vicit eũ pꝛudẽti ſilatõe vboꝝ. mitet Heſter:q̃ Artaxerſis ſniaʒ diu tacita gẽtis vi⸗ tate coꝛrexit.Et in pᷣmis pr̃iarchã Jacob: quẽ legimꝰbñdictõnes pr̃is artifici ipetraſſe mẽda⸗ cio. Ex qͥ ꝑſpicuũ ẽ ꝙ niſi ita mẽtiti fuerimꝰ vt magnũ nobᷣ ex h̊ aliqð qrat bonũ: iudicandi ſi mus qſi inimici eiꝰ:qͥ ait.Ego ſum vitas. Hec terptet᷑. Epiſtola XXAX Oiꝛigenes ſcebͤſit negare non poſſumus. Scbſit in his libꝛis:qͥs ad pfectos ⁊ ad diſcipulos lo⸗ q̃bat᷑. Docetq; magr̃is mẽtiẽdũ:diſcipulos ãt nõ debẽ mẽtiri.Qui ̊ bñ mẽtit᷑:⁊ abſq; vllave recũdia qͥcqͥd in buccaʒ venerit ↄfingit in frẽs: magm ſe optimuʒ ꝓbat. Illud q; carꝑe ðꝛ ꝙ ſm pſalmũ interpᷣtàs ꝓ eo:qð legimꝰ in latino aſpꝛehẽdite diſciplinã: ⁊ in hebꝛayco volumie dixerim in ſcriptũ ẽ: ”ð im in ↄmẽtariolis meis:adoꝛate filiũ. Et rurſum oẽ pfſalteriũ in Romanũ vtẽs ſonũ:q̃ſi immemoꝛ —w „ „ — expoſitõis antiq poſuerim adoꝛate pure:quod vtiq; eſſe Zriũ oibus patet. Et reuera ignoſcẽ⸗ du ẽ ei:ſi ignoꝛet lingue hebꝛayce vitatẽ: ink⸗ dũ ⁊ in latinis heſitat:neſcij vt vbũ de vᷣbo in . deoſchla⸗ mini ðꝛ. qð ego volẽs trãſſferre nõ putidum ſen ſum magis ſecutꝰſuʒ: vt dicerẽ: adoꝛate.QAuia em qͥ adoꝛãt ſolẽt deoſculari manũ: T capita ſbᷣ mittẽ: ꝙ ſe Job btũs elemẽt ⁊ idolis feciſſe ne⸗ gat dicẽs:ſi vidi ſolẽ cũ ſurgeret ⁊ lunã incedẽ tẽ clare:⁊ letatũ ẽ in abſcõdito coꝛ meũ:⁊ oſcu⸗ — latus ſum manũ meã oꝛe meo:q initas maxia S: negatio ↄ deũ altiſſimũ.Et hebꝛei iux ling⸗ ue ſue ppᷣetatẽ deoſculationẽ ꝓ veneratõe po⸗ nũt. Id trãſtuli:qð ipi intelligũt.q̃ꝝ vᷣbum eſt Bar. Bar aũt apud illos diuſa ſigniſicat. Di⸗ cit᷑ em ⁊ filius. At ẽ illud. Nariona filius colũ be: 2 Bartholomeus filius Tholomei: 7 Bar chineus Barchiſeus Barabas. Triticum ꝙ̃ᷓ ⁊ ſpinaꝝ faſciculus ⁊ electus ac pur⸗ Quid igit᷑ peccaui: ſi vbũ ãbiguũ diuſa interpᷣtatõne ↄuti: Et qͥ in ↄmẽtariolis: vbi libertas e diſſe⸗ rẽdi:dixerã.Adoꝛate filiũ in io coꝛꝑe:ne vio⸗ lẽtus viderer int᷑pꝛes: ⁊ iudayce calũnie locuʒ darẽ: dixeri adoꝛate pure ſiue electe: qð Aqla ch 2 Symmachus trãaſtulerit. Quid g eccklaſti⸗ ce fidei nocet:ſi doceat᷑ lectoꝛ: q̊t mõis apð he⸗ bꝛeos explanet᷑: Oꝛigeni lzʒ tertio tractare. innũcrabiles mũdos itro ducere:⁊ rõnabiles creaturas alijs atʒ alus ve — ſtire coꝛpibus:xpᷣmq; dicẽ ſepe paſſum:⁊ ſepi⸗ us paſſuꝝ: vt qð ſemel ꝓfuit:ſꝑ ꝓſit aſſumptũ Tibi q;; ipe tantã aſſumis auctoꝛitatẽ: vt ð he⸗ retico martyrẽ: de Oꝛigenis libꝛis hereticoꝛuʒ adulteria mẽtiaris: mihi nõ licebit diſputare vbis: Et in ↄmentarioꝝ oꝑe latinos docẽ: adð ab hebꝛeis didici: Niñ em ⁊ ꝓlixũ eẽt: ⁊ redo⸗ leret gloꝛiolã:iaʒ nũc tibi oñderẽ: qd vtilitatis habeat magroꝝ limina terere:⁊ artẽ ab artiſici bus diſcẽ: vt videres qᷓ̃ta ſilua ſit apud hebꝛe⸗ os ãbiguoꝝ noim atq; wboꝝ. Que res diuerſe interpᷣtatõi materiã pᷣbuit: dũ vnuſqͥſq; int᷑ du bia qð ſibi ↄſequẽtius videt᷑:hᷣ trãſſert. Quid ad pegrina te mitto: Reuolue: Ariſtorelem: 7 Alexandrũ Ariſtotelis volumina diſſerẽtẽ: ⁊ 8 q;ta ambiguoxꝝ ſit copia eoꝝ lectõe cognoſces. At tandẽ deſinas amicũ tuũ in eo rephẽdere: qð ne ꝑ ſomnium qdẽ aliqñ didiciſti. Sʒ quia NMaulinianus frat᷑ meus i ↄmẽtarijs ad Epphe ſeos:qdam ab eo repᷣhẽſa narrauit: ⁊ pauca ex his mẽoꝛie tradidit: mihiq; ip̃a demonſtrauit loca:non debeo ſubtfugere.qſoq; lectoꝛẽ:vtſi paululũ in ꝓponẽdis ⁊ diluẽdis crimibus lon aecuſo:ſᷣ me nitoꝛ defendere: ⁊ obiectã hereſe⸗ os calumniã rfutare. In epła Pauli ad Ephe ſeos tria Oꝛigenes ſcpᷣſit volumia. HLidymus go eiuſdẽ opis ſcbᷣſerim ſubijciam. Illud q; in pᷣfatõe ↄmoneo: vt ſciatis Oꝛigenẽ tria volu⸗ mina in hãc epiſtola ↄſcpᷣſiſſe:quẽ ⁊ nos ex ꝑte ſecuti ſumus. Apollinarẽ ⁊ Didymũ qͥſdaʒ cõo mẽtariolos edidiſſe.Ex qͥbus lʒ pauca decerp ſimus: ⁊ nõnulla q̃ nob videbant᷑ adiecimus: ſiue ſubtraximus: vt ſtudioſus ſtati in pncipio lectoꝛ agnoſcat h̊ vel alienũ eſſe vel nrjm. Quic qͥd ̊ in explanatõe huius epłe vitij potuerit de mõſtrare:ſi ego illud in grecis volumibus:vñn in latinũ votiſſe me dixi:oñdere nõ potuero:cri mẽ agnoſcã.⁊ meũ erit:qð alienũ ñ fuerit.Tñ ne rurſus videamur cauillari: ⁊ hac excuſatio nis ſtropha gradũ nõ audere ↄferre:ponã ipᷣa teſtimonia: ꝗ vocant᷑ in crimẽ. In bᷣmo ſtatim volumine teſtimoniũ Pauli:in qͥ loquit᷑:ſicut ſancti ⁊ imaculati coꝛã ipᷣo:ſic interpᷣtati ſumꝰ: vt electionẽ iuxta Oꝛigenẽ eoꝝ diceremus:nõö qͥ pus fuerãt:ᷣ ad dei pᷣſciaʒ referemꝰ. Deniq; diximus:ꝙ ait electos nos:vt eẽmus ſci ⁊ ima culati coꝛa ipᷣo:h̊ ẽ deo añ fabꝛicã mũdi teſtatꝰ ?:ad pᷣſciaʒ dei ꝑtinet:cui oia futura iam facta ſunt: ⁊ aſq; fiãt vniũſa ſunt nota. Siẽ ⁊ Pau⸗ lus ipᷣe pᷣdeſtinat᷑ in vtero mr̃is ſue.Et Hhiere mias in vulua ſanctificat᷑: eligit᷑: ⁊ roboꝛat᷑: ⁊ in typo R*i pphůa gẽtibus mittit᷑. Certe in ex poſitõe iſta nullũ crimẽ ẽ: ⁊ Oꝛigene dicẽte 3⸗ ria. Mos eccłaſticũ ſenſum ſecuti ſi umus. Et qꝛ ↄmẽtatoꝝ ẽ officiũ multoꝝ ſnias exponere.⁊ H me factuꝝ in pᷣfatõe ꝓmiſerã: etiam Oꝛigenis abſq; inuidia nois eius explanatiõeʒ poſui di⸗ cẽs.Alius wo qui deũ iuſtũ conat oſtẽdere:ꝙ nõ ex pᷣiudicio ſcie ſue:ſ ex merito lectoꝝ vnũ⸗ quẽq; eligat:dicit añ viſibiles creaturas:celũ: terrã:maria: ⁊ oia q̃ in eis ſunt fuiſſe alias inui ſibiles creaturas:in qͥbus ⁊ aias:q̃ ob q̃ſdã cau ſas ſoli deo notas deiecte ſint deoꝛſum: in val⸗ lẽ lachꝛymaꝝ:in locũ afflictõis ⁊ ꝑegrinatiõis nre:in qͥ ſctũs ↄſtitutus oꝛabat:vt ad ſedẽ pᷣſti⸗ nã reuteret᷑ dicẽs.Heu mihi:qꝛ incolatꝰ meꝰ p lõgatꝰẽ.hitaui cũ hitãtibꝰcedar:multũ ꝑegria Sa Apollinaris ꝓpꝛia opuſcula cõdiderunt. uos ego vł tranſferẽs vel imitãs:qͥd in ꝓlo⸗ taẽ aia mea. Et in alio loco. MMiſer ego hõ:qͥs me liberabit ð moꝛte coꝛꝑis huiꝰ: Et meliꝰẽ re uerti ⁊ eẽ cũ xpᷣo.Et alibi.Añnqᷓ; hũiliarer ego peccaui:⁊ ceta his ſiłia:q̃ lõgũ ẽ ſcribẽ.Aiaduũ te q̃d dixeri.Aliꝰvo qͥ deũ iuſtũ conet᷑ oñdẽ co „ — „ nat᷑ oñdẽ inqᷓ; nõ oñdit.Si ãt in eo ſcãdalũ pa⸗ teris:q̃re latiſſimã Oꝛigenis diſputatiõeʒ bꝛe⸗ ui ſermõe ↄpᷣhẽderi:⁊ lectoꝛi ſenſum eiꝰ apue⸗ gioꝛ fuero:neceſſitati det veniam. Nõ alterum ri:atq; ex eo tibi occultꝰilliꝰvideoꝛ eſſe ſectatoꝛ ꝗqꝛ nihil ab eo dictũ pᷣtermiſeri:vide ne h̊ iceir⸗ co feceri:vt vraʒ caluniã declinarẽ:ne me dice retis q̃ ab eo foꝛtit᷑ ſunt dicta tacuiſſe.⁊ illuʒ in greco robuſtiꝰdiſputare. NPoſui oia lʒ bꝛeuiꝰ q̃ in greco reperi:vt nihil haberẽt diſcipuli eiꝰ noui:qð latinoꝝ auribꝰingererẽt.Faciliꝰ ei no ta qᷓ; repẽtina ↄtẽnimus. Expoſita ãt interöõta tione eius qͥd in fine capłi dixerimus: auſculta NHõ em ait apłs. Elegit nos a ↄſtitutõe mũdi: vt eẽmus ſcti ⁊ imaculati:vᷣ elegit nos vt eẽmnꝰ ſci ⁊ imaculati.h̊ ẽ qͥdẽ ſci ⁊ imaculati añ nõ fui mus: vt poſtea eſſemus. Qõð ⁊ ð pctõꝛibus ad melioꝛa ↄuũᷣſis dici põt.Et ſtabit illa ſnia. Non iuſtificabit᷑ in ↄſpectu tuo oĩs viuens.i.in tota vita ſua:in oĩ qͥ in mũdo iſto vᷣſatus ẽ tpe.Qð Qq́ddẽ ita intellectũ ⁊ aduſum eũ facit:qͥ anqᷓ; mũ dus ſieret:aias diẽ eẽ electas ꝓpt᷑ ſcitatẽ ⁊ nul lũ vitiũ pctõꝝ.Nõ em (vt añ iã diximꝰ)eligüt̃ NPaulus:⁊ ꝗ ei ſiles ſunt qͥ erãt ſcti ⁊ imaculati ß eligunt᷑ ⁊ pᷣſciunt᷑: vt in ↄſequẽti vita ꝑ opa Atq; vtutes ſcti ⁊ imaculati fiat. Et audet qͥſq elegit in ipᷣo nos añ ↄſtitutionẽ mũdi: vt eẽemꝰ2 poſt hmõi ſniaʒ:nos Oꝛigenis hereſeos accu⸗ ſare:Hecẽ ⁊ octo ferme anni ſunt:ex qͥ iſtos di ctaui libꝛos: co tꝑe qͥ Oꝛigenis nomẽ floꝛebar in mũdo:qͥ Periarchõ illiꝰopꝰlatine aures igs noꝛabãt. Et tñ ꝓfeſſus ſum fidẽ meaʒ:⁊ qͥd mi⸗ hi diſpliceret onñdi. Ex qͥ etiã ſi in ceteris aliqͥd hereticũ mõſtrare potuiſſet inimicus:nõ tã do gmatũ pᷣſoꝝ:q̃ h ⁊ in alis ſepe dãnaui:quam Pfßiſcui tenerer macula erroꝛis. Scom locum quẽ mihi ab eo repᷣhẽſum frat᷑ oſtẽdit:qͥ valde friuolus ẽ: ⁊ apta ſui ꝓfert caluniã ponã bꝛeui ter. In eo teſtimonio vbi Paulus loquit᷑:ſedẽ eũ faciẽs ad dexterã ſuã in celeſtibus:ſuꝑ oẽm pᷣncipatũ:⁊ ptãtẽ:⁊ vᷣtutẽ:⁊ dñationẽ:⁊ oẽ no mẽ qð nominat᷑:non ſolũ in hoc ſeculo:ſᷣ etiaʒ in futuro poſt multiplicẽ expoſitionẽ:cũ ad mi niſtroꝝ dei officia pueniſſem: ⁊ de pᷣncipatibꝰ ac ptãtibus ⁊ vtutibus ⁊ dñationibus dicerẽ: etiã hoc addidi. Neceſſe ẽ vt ſubiectos habeãt ⁊ timẽtes ſe:⁊ ſeruiẽtes ſibi ⁊ eos qͥ a ſua foꝛti⸗ tudine roboꝛent᷑:q diſtributões officioꝝ:nõ ſo lũ in pñtiaꝝ: ſᷣ etiã in futuro ſe eculo erunt: vt ſingulos ꝓfectus ⁊ honoꝛes:aſcẽſiões ⁊ deſcẽ⸗ ſiones: vel creſcat aliqͥd vel decreſcat:⁊ ſᷣ alia atq; alia ptãte:vtute:pᷣncipatu:⁊ dñatiõe fiat. Et poſt exẽplũ terreni regis:totãq; palatij de⸗ Uo yhtione. aadenoſt dſontrege ſeytentu eungelo. pellank: ans. G gepfecnu⸗ ſestiucten oſuiſn ꝛcherubin Gfüirnatk⸗ ſaofficor nat. Aus Wrielate ſtcushi ſuutrſſce DMhelico gordeonea nheloosre ao:g dici fietbusat teſognos Repoſcien Aaige fisſunot ſonoſce ſyitaba ferebj. dicet. n. ſerinſecu lleadila dllgetisle aſl fateo⸗ bliſohen beiſtiut Uapiuſſen Nricelecto gleinceläl pniübreni eiſapnag locſpobi dilgatelect Doen⸗ 1 Uogamnod funeadiic mnitansn fesſuntfi ſunerſerde dnsſupte diͦſcotlib rpoſiim⸗ nobgetb⸗ hiponder dbi eſu j hneligg tünepnn⸗ Meleſenne Nitenebſeif⸗ Menenedice alle rüin Uscahee güdſcheles üfelei Nſiinnan. Umus: auſla Ntüuoenid. GünosNR eine galemtütifi. röpairduse. irillaſctn Non niuens iinton ſaus etpe faclranͤfi ppeſaäminnl dirin gi⸗ Utſcirimuig grijmnp Kudadſ Ebertcosator⸗ rrcrsſtosdi isnonekcndar OPbtveruntsſ— linentird⸗ Gincamnsi imicusnötid. pedänenl gen 6. Sönboomn otidieg d⸗ Mniiponibren laloaitſcc⸗ tbratſneen arore:teſß Ceſecllorfeli „ Gſad oſtoneli, . o. Cxv Tractatus III Epiſtola XXXIX ſcriptionẽ: ꝑ quã diuerſa miniſterioꝝ dei offi⸗ cia demõſtrabã: addidi:⁊ putamus deuʒ dñm dñioꝝ:regẽq; regnantiũ ſimplici tm miniſterio eſſe ↄtentũ. Quõ archangelus nõ ðꝛ.niſi qͥ poꝛ S angeloꝝ:ſic pᷣncipatus ⁊ ptãtes⁊ dñatões nõ aſpellant᷑:niſi ſbiectos alis habeãt inferioꝛes Sdus. Sin aũt putat iccirco me Oꝛigenẽ ſeqᷣ: qꝛ ꝓfectus ⁊ honoꝛes ⁊ aſcẽſiones ⁊ deſcenſio nes:incremẽta ⁊ munitiões in expoſitõne mea poſui:ſciat multũ inteſſe de angelis ⁊ ſeraphin cherubin dicere demones:⁊ hoies fieri quod affirmat Oꝛigenes: ⁊ ipᷣos int᷑ ſe angelos diü⸗ ſa officioꝝ gña eſſe ſoꝛtitos:qð eccłe nõ repug⸗ nat. Quõ int᷑ hoies oꝛdo dignitatũ ex laboꝛis varietate diuſus ẽ: ⁊ cũ epᷣs ⁊ pbr̃:⁊ oĩs eccła⸗ ſticus gdus habeat oꝛdinẽ ſuũ: ⁊ tñ oẽs hoĩes ſint:ſic ⁊ int᷑ ãẽgelos merita eſſe diuerſa: ⁊ tñ in Angelica oẽs ꝑſiſtere dignitate. Nec aduerte le croꝛ de angelis hoĩes fieri:nec rurſum homies gngelos refoꝛmari. Tertius ẽ repᷣhenſionis lo cus: ꝙ dicẽte aplło vt oñderet in ſeculis ſuꝑue niẽtibus abundãtes diuitias gr̃e ſue in bonita⸗ te ſuꝑ nos in xpᷣo Jeſu: nos triplicẽ expoſitio⸗ nẽ poſuimus. In pᷣma qd nob videret᷑: in ſcðᷣa q̃ͥd Oꝛigenes opponeret:in tertia qd Apollina ris ſimpłr explanaret. Quoꝝ ſi noia nõ poſui: ignoſce verecũdie mee:nõ debui eos carꝑe:qͥs imitabar ex ꝑte:⁊ qͥꝝ in latinã linguã ſnias trãſ ferebã.Sʒ dixi qͥ diligẽs lectoꝛ ẽ: ſtati reqᷣret ⁊ dicet.⁊ rurſus in fine:aliꝰ vo h̊ qð ait:vt oñde ret in ſecułſuꝑpueniẽtibꝰabũdates diuitias gre ſue: ad illã intelligẽtiã trãſferret:ecce inqͥes ſub diligẽtis lectoꝛis ꝓſona Oꝛigenis ſnias expli⸗ caſti.fateoꝛ erroꝛẽ.nõ debui diligentẽ dicere: h blaſphemũ.qð ſi feciſſem: ⁊ aliqᷣ ſciſſem vatici⸗ nio te iſtiuſmõi nenias ſectatuꝝ:etiã calũnie v ba vitaſſem. Srãde crimẽ ſi Oꝛigenẽ diligẽteʒ dixi eẽ lectoꝛẽ:cuiꝰ.lxx.libꝛos inpᷣtatus ſum: quẽ in celũ laudibꝰtuli: ꝓ q̃ͥ ↄpulſus ſum añ bi enniũ bꝛeui libello tuis ↄ me pᷣconijs rñdẽ. Ec cleſiaꝝꝑ magrm a me dictũ eſſe Oꝛigenẽ in tuis laudibꝰobijcis.⁊ putas:qꝙ ꝑtimeſcẽ debeam ſi Diligẽtẽ lectoꝛẽ me illũ dixiſſe inimicꝰ accuſes. HSolemꝰ ⁊ negociatoꝛes ꝑciſſimos:⁊ frugi ſer⸗ uos: ⁊ modeſtos pedagogos: ⁊ argutiſſimos fures diligẽtes vocare.Et in euangelio villic iniqᷣtatis pꝛudẽter qᷓdam feciſſe ðꝛ: ⁊ pꝛudẽtio⸗ res ſunt filij huius ſeculi filis lucis in gñatõne ſua.⁊ ſerpẽs ſapiẽtioꝛ omibus beſtijs: q̃s fecit dñs ſuꝑ terrã.Quartus repᷣhẽſionis locꝰ exoꝛ diũ ſcði libꝛi poſſidet:in qͥ NMauli teſtimonium expoſuimꝰ. Huiꝰrei gra ego vinctłe Jeſu xpᷣi ꝓ vob gẽtibꝰ. ⁊ qꝛ ꝑ ſe locꝰipᷣe manifeſtꝰẽ:eaʒ tm ptẽ ponã explanatõis:q̃ patet calũnie. Ninctũ xp̃ᷣi ieſu Paulũ eſſe ꝓ gẽtibꝰpõt ⁊ de martyrio intelligi: Rome in vicula ↄiectus hãc eplaʒ milſerit eo tpeq; ad Ohilemonẽ 2 ad Colocen⸗ ſes ⁊ Philippẽſes in alio loco ſcpᷣtas eſſe mon⸗ ſtrauimꝰ. Ael certe qꝛ in płimis locis lectũ eſt vinculuʒ aĩe coꝛpus:̊ dici q̃ͥ qſi cauſa teneat᷑ in carcere: dicimus ꝓpt᷑ea Maulũ coꝛꝑis nexi bus coerceri: nec reuerti ⁊ eſſe cũ xpᷣo: vt perfe cta in gẽtes ꝑ eũ pᷣdicatio impleat᷑:lʒ qdã aliuzʒ ſenſum in h̊ loco introducãt: ꝙ MPaulus pdeſti natus ⁊ ſctificatus ex vtero mr̃is ſue ad pꝛedi⸗ catõeʒ gentiũ añqᷓ; naſceret᷑:poſtea vincla car⸗ nis accepit.Et in ̊ loco triplicẽ:vt ſupꝛa expo ſitionẽ poſui. In pᷣma qd mihi videret: in ſecũ da ad Oꝛigenes aſſeret. in tertia qͥd Apollina ris qᷓ illius vadẽs dogmata ſentiret.Lege gre cos ↄmentarios vſq; huc:⁊ niſi ita reppereris: crimẽ fateboꝛ. Qð ẽ in iſto loco pctm meũ⸗Il⸗ lud nimiꝝ ꝓ qͥ ſupꝛa rñdi: q̃re nõ eos a qbꝰ di⸗ cta ſunt noiarim. Supꝑfluũ erat ꝑ ſingula apłi teſtimonia eoꝝ nomia ponere:qͥꝝ me opuſcula trãſſatuꝝ in pᷣfatõe ſignauerã. Et tñ vinctã di⸗ cit aiaʒ: donec ad xpᷣm redeat:⁊ in reſurrectio⸗ nis glaʒ coꝛruptiuũ ⁊ moꝛtale coꝛpꝰ incoꝛrupti one ⁊ ĩmoꝛtalitate ↄmutet.non abſurde intelli getie ẽ. Vñ ⁊ apłs. Miſer ego inqᷣt hõ:qͥs me liberabit de coꝛpe moꝛtis huiꝰ: Coꝛpꝰ moꝛtis appellãs:qð vitijs ⁊ moꝛbis ⁊ ꝑturbatõnibꝰac moꝛti ſubiaceat: donec cũ xpᷣo reſurgat in gla. fragile pᷣus lutũ excoquat᷑ feruoꝛe ſpũſſcti in teſtã ſolidiſſimã: demutãs głiaʒ non naturam. Quitus locꝰ validiſſimus ẽ:in qͥ exponẽtes il⸗ lud apłi teſtimoniũ:ex q̊ totũ coꝛpus ⁊ ↄpactũ ⁊æ 2glutinatũ ꝑ omnẽ iũcturã ſubminiſtratõis Fm opatõeʒ in mẽſurã vniuſcuiuſq; mẽbꝛi aug mentũ coꝛpis facit in edificatõeʒ ſui in charita⸗ te:latiſſimã Oꝛigenis expoſitõeʒ ⁊ eoſdeʒ ſen⸗ ſus ꝑ diſa vba voluẽtẽ bꝛeui ſermone ↄſtrin⸗ ximus: nihil exẽplis ⁊ aſſertiõibus illius aufe⸗ rẽtes. Cunq; ꝑueniſſemus ad finẽ:hec ſubieci⸗ mus. Igit᷑ ⁊ in reſtitutõe oim: qñ coꝛpus totiꝰ eccłe nũc diſpſum atq; laceratũ verus medicꝰ xps Jeſus ſanaturꝰ aduenerit: vnuſquiſq; ſᷣm menſurã fidei ⁊ agnitõis filij dei:quẽ iðᷣo agſcẽ dꝛ.qꝛ pᷣus nouerat: ⁊ poſtea noſſe deſijt:ſuũ re⸗ cipiet locũ.⁊ incipiet id eſſe qð fuerat.ita tñ vt ñ iuxta hereſim aliã oẽs in vna etate ſint.i.oẽs in angelos refoꝛment᷑.vᷣ vnũqðq; mẽbꝝ iuxta menſuram ⁊ officium ſuum ꝑfectum ſit. Verbi gra:vt angelus refuga id eſſe incipiat: qð crea tus eſt vt homo qͥ de ꝑadiſo fuerat eicctus: ad culturã iteꝝ ꝑadiſi reſtituat᷑:⁊ reliq. Miroꝛ te hoĩeʒ pꝛudẽtiſſimũ nõ intellexiſſe artem expo⸗ ſitionis mee.Qñ em̃ dico(ita tñ vt nõ iux aliã hereſim omnes in vna etate ſint poſiti.i.omẽs in angelos refoꝛment᷑)oſtẽdo:⁊ ea de qbus di⸗ ſputo eſſe heretica:⁊ ab alia hereſij diſcrepare. Que ſunt ergo due hereſes: Ana q dicit:om̃s 6 2 Pars rõnabiles creaturas in angelos refoꝛmari. Al⸗ tera q̃ aſſerit vnumquodq; in reſtitutiõe mũdi d foꝛe qð ↄditũ ẽ. VUerbi gra. qꝛ ex ãgeł demo nes ſunt: rurſum demones ãgelos fieri: ⁊ aias hoĩm ita vt ſunt ↄdite: nõ in agelos:ſᷣ in id qð a deo ſunt ndite refoꝛmari:vt ⁊ iuſti ⁊ pctõꝛes eq̃les fiãt. DOeniq; vt ſcias me nõ meã explicaſ⸗ ſe ſniaʒ: int᷑ ſe hereſes ↄpaſſe:q̃ꝝ vtrãq; i gre co legerã:diſputatõeʒ meã hoc fine ↄpleui. IJc circo (vt ſupꝛa diximꝰ)hec apð nos obſcurio⸗ raſunt: qꝛ AXιοραv3— -6dicunt in greco: * oẽs vie ſi de alia in aliã ling⸗ uã trãſferãt᷑ ad vbũ qͥbuſdã q̃ſi ſentibꝰ oꝛõnis ſenſus ⁊ germina ſuffocant᷑: niſi eadẽ in gre⸗ Core pereris:qcqᷣd dictũ ẽ meũ putabo. Sex⸗ tũ qð ⁊ extremũ mihi obijcẽ ðꝛ ſi ñ nihil in me⸗ dio frat oblitꝰẽ. Cur illũ locũ apłi interpᷣtãs v bi ait. Qui vxoꝛẽ ſuã diligit: ſeipᷣm diligit. Me mo em vnq; ſuã carnẽ odit:cũ moꝛbo regio la⸗ boꝛãtes pthiſi ⁊ cãcere ⁊ diſtillatiõibus moꝛtẽ yite pᷣferqt: ⁊ ſua oderit coꝛꝑa:⁊ ſtatim qͥd iſße ſentir adiũxi. magis itaq; ad tropica intelligẽ tiꝗ ſermo referat᷑. Qñ dico tropice:doceo veꝝ nõ eſſe qd dðꝛ: ᷣ allegoꝛie nubilo figuratũ. Po⸗ namus tñ illa vba qᷓ in Oꝛigenis libꝛo tertio cõ tinent᷑. Dicamul. q; illã carnẽ qᷓ viſura ſit ſalu⸗ tare dei aia diligat: ⁊ nutriat:⁊ foueat eã diſci⸗ plinis erudiẽs: ⁊ celeſti ſaginãs pãe: ⁊ xi ſang uine irrigãs vt refecta⁊ nitida poſſit libero cur ſu viro ſeqͥ:⁊ nulla debilitate ⁊ pondẽ pᷣãuari. Mulchꝛe etiã in ſiłitudinẽ xpi nutrientis ⁊ fo⸗ uetis ecclaʒ ⁊ dicẽtis ad lhierłm. Quotiẽs vo⸗ lui ↄgregare filios tuos: vt gallina congregat pullos ſuos ſub alas ſuas:⁊ noluiſti?Aie q;ᷓ fo uẽt coꝛꝑa ſua: vt coꝛruptiuũ hoc induat incoꝛ⸗ ruptõeʒ: ⁊ alax leuitate ſuſpẽſum in aerẽ facili us ſubleuet᷑. Foueamus igit᷑ viri vxoꝛes nr̃as vt aie nre coꝛpa: vt 2 Vxoꝛes i viros ⁊ coꝛꝑa re digant᷑ in aias:⁊ neq̃qᷓ; ſit ſexuũ vlla diuſitas. — Sʒ quõ apud ãgelos non E vir ⁊ mulier: ita ⁊ nosq ſiles angelis futuri ſumus:iã nüuc incipi⸗ amus eſſe qð nobſ̃ in celeſtibus repꝛomiſſum ẽ. Supꝛa ſimplicẽ expoſitõʒ q̃ nobᷣ in teſtimonio iſto eſſe videbat᷑ expᷣſſimus dicẽtes. Quantuʒ ad ſimplicẽ intelligentiã ptinet: ⁊ ſcãʒ int᷑ virũ ⁊ vxoꝛẽ charitatẽ:pᷣcepto h̊ nũc iubemur vt nu triamus ⁊ foueamus ↄiuges:vt.ſ.eis victuz veſtitũ: ⁊ ea q̃ ſunt neceſſaria pꝛebeamus.ihec nt̃a ſnia ẽ. Igit᷑ oẽ qdð ſequit᷑ dicentes: opponi nob põt: ondimus nõ ex nr̃a: ſ ex ↄdicẽtiũ ĩtel ligi debere ꝑſona. Que cũ ſit bꝛeuis ⁊ abſolu⸗ ta rnſio:⁊ iux id qð ſupꝛa diximus:etiã allego rie vmbꝛis de eo qð ẽ ad id qð nõ erat depꝛaua ta:tñ accedã ꝓpius: ⁊ ſciſcitaboꝛ qͥd tibi i hac diſputatõe diſpliceat. Mẽpe qꝛ dixeri aias: vt yiros fouere:q̃ſi vxoꝛes coꝛꝑa ſua vt coꝛrupti I uũ hoc induat incoꝛruptõeʒ nõ mutonaturam coꝛpoꝝ:ł augeo glaʒ:necnõ qð ſequitw᷑ aliaꝝ le uitate ſuſpẽſum in aerẽ facilius ſubleuet᷑:qꝛ a⸗ las aſſumit.i.immoꝛtalitatẽ:vt leuius ad celuʒ volet: nõ ꝑdit eſſe qð fuerat. Sʒ dices mouẽt me q ſequunt᷑. Foueamus igit᷑ ⁊ viri vxoꝛes ?z—⁊ aie nr̃e coꝛpa:vt ⁊ vxoꝛes in viros:⁊ coꝛpa re⸗ digant᷑ in aias:⁊ neq̃qᷓ; ſit ſexuũ vlla diuerſitas ſᷣ quõ apud angelos nõ ẽ vir neq; mulier:ita nos qͥ ſiles angelis futuri ſumus iã nüc incipi⸗ amus eſſe in terris:qð nobis in celeſtibus rep⸗ miſſum ẽ. Recte mouerent miſi poſt poꝛa dixiſ⸗ ſem: iã nũc incipiamus eẽ qð nob in celeſtibus re ꝓmiſſuʒ ẽ.qñ dico h̊ eẽ incipiamus in terris: naturã nõ tollo ſexuũ:ſᷣ libidinẽ ⁊ coitũ viri ⁊ vxoꝛis aufero dicẽte apoſtolo.Tps bꝛeue reli quũ ẽ:vt ⁊ qͥ hñt vxoꝛes ſic ſint ãſi nõ habeãt. Et dñs introgatus in euãgelio.Cuius de ſep⸗ tẽ fratribus in reſurrectõe eſſe deberet ait. Er⸗ ratis neſciẽtes ſcᷣturas: neq; vtutẽ dei. IJnre ſurrectõe em neq; nubẽt neq; nubent᷑: ſ erũt ſi cut ãgeli dei in celo.Et reuera vbi inter virũ mulierẽ caſtitas ẽ: nec vir incipit eſſe:nec feia: htz adhuc in coꝛꝑe poſiti mutant᷑ in angelos:in qbus ñ ẽ vir neq; mulier. Qõð ⁊ in alio loco ab eodem apoſtolo ðꝛ. Quicũq; in xp̃o baptiʒati eſtis: xpᷣm induiſtis:nõ eſt iudeus neq; grecus nõ ſeruus neq; liber: nõ ẽ maſculus neq; femia Om̃s em̃ vnũ vos eſtis in xpᷣo Jeſu.Sed qm de pfragoſis ⁊ aſꝑis locis enatauit oꝛõ: ⁊ here ſeos crimẽ impactũ tota frõtis libertate reſi pui inus:ad alias eius accuſatõis ꝑtes: qͥbus nos moꝛdere nitit᷑:trãſeamꝰ.E qͥbus pᷣma ẽ meho⸗ minẽ maledicũ oĩm detractoꝛẽ in pᷣceſſoꝛes me os genuinũ ſꝑ infigere.Det vnũ:cuius in opu ſculis meis nomẽ taxaueri:vel quẽ iux̃ artẽ illi us:figurata laude ꝑſtrinxeri. Sin ãtg inuidos loqr:⁊.L. lanuinũ vł Aſſiniũ Pollionẽ ð gñe Coꝛneliox ſtili mei mucro ↄuulnerat:ſi hyſtri⸗ cule ⁊ liuide mẽtis hoieʒ a me ſubmoueo:⁊ ad vnũ ſtipitẽ cũcta igcula dirigo:qͥd vulnera ſua patit᷑ in multos: Qui ex impaciẽtia rñdẽdi oñ dit ſe eſſe qͥ petit᷑. Obijcit mihi mixtũ piurium ſacrilegio: qð in libꝛo qͥ ad inſtituenda xpᷣi vgi nẽ loqr añ tribunal iudicis doꝛmiẽs pollicitus ſim: nũqᷓ; me lr̃is ſecularibus datuꝝ oꝑaʒ:⁊ ni hilominꝰ dãnate eruditõis intdũ memieri.Ni mix iſte ẽ SaluſtianꝰCalphurniꝰqͥ nob ꝑ mag nũ oꝛatoꝛẽ nõ magnã mouerat q̃ſtionẽ cui libel lo bꝛeui ſatiſſecimus. Nunc qðs inſtat ꝓ ſacrile gio atq; ꝑiurio ſomnij rñdẽdũ ẽ. Dixi me ſecu⸗ lares lras deinceps nõ lectuxꝝ.ð futuro ſpõſio non de pᷣterito facta ẽ mẽoꝛie abolitio.Et quõ —à inqes tenes:qð tãto tꝑe nõ releg: Rurſuʒ ſi a liqͥd ð veffibꝰlibrj rñdero.⁊ dixero:adeo ĩ tene risoſueſcẽ młtũ ẽ:dũ renuo crimẽ icurro.Et ꝓ Cooc vſ olo⸗ (orlop. Egocerte: geirvtimit dieriſiſe. cellilasſen adhornbil eſſecaptuu fecaluocap⸗ lulusrrſun (aunere Ci dipicuolt rinliin ingeniolin nulleaidi ſn logoitin ſeno lias nemgfodia yolectican/ Sſocis q bo⸗ pſeudomenit mrepoſtan ibert Sargtein didic. Et libilfat T vix dile doꝛe trufe lumè:trſe zmis lbeis ſgloꝛauttu ͤdilertxes: ſlvsint ecch ninegtienis. ns Leatis: ſeſs:ßing lgciſbive Enosinhact eloqzis ſor velt Denihaege igeligizi innodoleon legeopato feanſtcpiir ſpucetegen elebingle mediniggf⸗ eemnane diat ppba necagulten fonamart monuä:ri eſupterrae Nehnlerſn nteſthiere . inuchu Mumnsinnen nitctüyf Tsbai mäſinoͤhtbei, ,Cuiusdeir deheret ait nubenk: eriti wwiinter vii⸗ Ulteſſemerfit i in ngelorn rin doloon zin po beptz Mdeusneggus Naulzfni e gugi umcuthee lbeanterthui ges dpranos uezminehe winelnsne. tmi ansn I1e Nacritinili iniinths iͦ polenidſ⸗ Crnaarſͤbiſtt eſbnanennfl viͤtnnnnſu bininipenun ſtiumißifi vonmispclain nn i ntdünenien umntiöhn täftciu cönlu enn linine Tractatus II meteſtimoniũ pferẽs h ipo arguoꝛ:quo def=en oeſin lõgo ſermone texẽdũ ẽ᷑:qð ꝓbãt ↄſcie uloꝝ. Quis vrjm nõ meminit infantie ſue. Eg o certe: vt tibi hoim ſeueriſſimo riſum mo⸗ ueã:vt imiteris aliqñ Craſſum: quẽ ſełin vita ⁊ e eitt ans ſomni exigis ſpoſionẽ. Ego te verius ſtri⸗ diẽ riſiſſe Lucilius:memi me pueꝝ curſitaſſe ꝑ cellulas ſeruuloꝝ: diẽ feriatũ duxiſſe luſibus ?² ad hoꝛribiliũ ꝑſonas pauẽtẽ ð̊ auie ſinu tracctu eſſe captiuũ.Et qͥ magis ſtupeas: nunc cano ⁊ recaluo capite ſepe mihi videoꝛ ĩ ſomnis coma tulus:⁊ ſumpta toga añ rhetoꝛẽ ↄtroũuſiolã de clamare. Cũq; exꝑrectꝰfuero:qtuloꝛ me dicen vi ⸗ tã habes curioſitatẽ meoꝝ actuũ:vt qͥd doꝛmi di piculo liberatũ. Crede mihi multa ad puruʒ recoꝛdat᷑ infatia. Si lras didiciſſes oleretteſta ingenioli tui:qͥ ſer fuiſſet ibuta. lanaꝝ cõchilia nulle aq̃ diluũt. Etiã aſini ⁊ bꝛuta aiĩalia q;uis in lõgo itinẽ nouerũt ſcðᷣo diuticula. Miraris ſi ego l̃as latinas nõ ſum oblitꝰ:cũ tu grecas ſi ne mgro didiceris:Septẽ modos ↄcluſionum dyjalectica me elemẽta docuerunt:qͥd fignificet fiαεα: q nos pnunciatũ poſſumꝰdicẽ quõ abſq; vbo ⁊ noie nulla ſnia fit. Soꝛitax gdus: pſeudomeni argutias:ſophiſmatũ fraudes:iu rare poſſum me poſtqᷓ; egreſſus ð ſchola ſum h nũqᷓ; oĩo legiſſe.bibẽdũ mihi erat igit ð letheo gurgite iux fabulas poetaꝝ:ne arguar ſcire qð didici. Et tu q̊ me ꝑuã crimiaris ſciaʒ:⁊ viderl tibi l̃atꝰ atʒ rabi:rnde cur ſcribẽ aliq auſus ſis ⁊ viꝑꝝ diſeriiſſimũ Gregoꝛiũ pari eloquij ſplen doꝛe trãſferre. AUñ tibi tãta vboꝝ copia:ſniaꝝ lumẽ:trãſſationũ varietas:hoiĩ qͥ oꝛatoꝛiã vix pmis libꝛis in adoleſcẽtia deguſtaſti.Aut ego falloꝛ:aut tu Cyceronẽ occulte lectitas. Et iðo tã diſert' es:mihiq; lectõis eiꝰcrimẽ intẽdis vt ſolus int᷑ eccłiaſticos tractatoꝛes eloquẽtie flu⸗ mine głieris. lʒ magis phos ſeqͥ videaris: ſpi⸗ nas Eleãtis: ⁊ ↄtoꝛta Chꝛiſyppi nõ ex arte quã neſcis: ð ingenij magnitudie. Et qm Stoyci logicã ſibi vẽdicat:⁊ tu cuiꝰſcie deliramẽta cõ⸗ tẽmis:in hac pte epicureus es. MNec q̃ris quõ:ſ qd loq̃ris. Quid em̃ ad te ptinet: ſi aliꝰ nõ intel ligat:qͥd velis dicẽ:qꝛ nõ ad oẽs:łᷣ tuos loqr!⸗ Beniq; ⁊ ego ſcpᷣta tua relegẽs: qᷓqᷓ; int᷑dũ nõ intelligã qͥd loq̃ris: ⁊ lHeraclytũ me legẽ putẽ: tñ nõ doleo:nec me penitet tarditatis.Id ei in legẽdo patioꝛ:qð tu pateris in ſcribẽdo.ſ̊ dice res:ſi qᷣwiã vigilãs ꝓmiſiſſem. Nũc aũt nouũ celebꝛitas loci⁊ ſcõꝝ ð toto oꝛbeↄuẽtus ſineret me diuias ſcpᷣturas legẽ. In tm ſpacia nõ hẽo externa meditãdi. Sʒ tñ q ſomnũ criminat᷑:au diat pph̊ᷣaꝝ voces ſomnijs nõ eſſe credẽdũ.qꝛ nec adulteriũ ſomni ducit me ad tartaꝝ:nec co 67 D rona martyrij ĩ celũ leuat.Quotiẽs vidi me eẽ moꝛtuũ: ⁊ in ſepulchꝛo poſitũ: Quotiẽs vola⸗ re ſuꝑ terras: ⁊ montes ac maria natatu aeris ipudẽtie gen obijcit mibi ſomnũ meũ. Ntinaz Epiſtola IXXIAX trãſfretare⸗Cogat 7 menõ viuere: vel pennas habere ꝑ latera: qꝛ vagis imaginibus mens ſe pe deluſa ẽ. Quãti in ſomnis diuites:aꝑt ocu⸗ lis repete mẽdici ſunt: Sitiẽtes flumia bibunt ⁊ expꝑrecti ſiccis faucibꝰeſtuãt.Tu ãt a me eſtu ctiuſq;ↄueniz. Feciſti oĩa qᷓ in baptiſmate ꝓmi ſiſti: QAuicq̃d moachi vocabulũ flagitat:noſiꝝ vterq; ↄpleuit:Caue qᷓſo:ne ꝑ trabẽ tuã feſtu⸗ cã meã videas. Inuitus loqᷣr: ⁊ retractãtẽ ling uã doloꝛ in vᷣba ↄpellit. Nõ tibi ſufficiũt: q de vigilãte ↄfingis:niſi ⁊ ſomnia crimineris. Tã⸗ ens feceri: dixeri ve me diſcutias. Mꝛetmitto q̃ʒ me loquẽs ꝓpoſitũ tuũ deturbaſti:q in de pompatiõeʒ oium xp̃ianoꝝ ? vᷣbis ⁊ oꝑe fece⸗ ris. Hoc vnum denuncio:⁊ repetens iterum monebo. Coꝛnutã beſtiã petis: ⁊ niſi cauerẽ il⸗ lud apłi: maledici regnũ dei nõ poſſidebunt:⁊ — moꝛdẽtes inuicẽↄſumpti eſtis ab inuicẽ: iã nũc ſentires de ꝑuula: ſubdolaq; ↄcoꝛdia magnaʒ tibi in mũdo oꝛtã eſſe diſcoꝛdia. Quid tibi pꝛo⸗ deſt: apud notos ꝑit᷑ ⁊ ignotos in nos maledi⸗ cta ↄgerere⸗ An qꝛ Oꝛigeniſte nõ ſumꝰ ⁊ in ce⸗ lo nos peccaſſe neicimꝰ: in terris arguimur pec catoꝛes:Et ideo in ↄcoꝛdiã rediuimus: vt mi⸗ hiloqͥ ↄ hereticos nõ liceret. Abi illos deſcrip ſero tu te apetitũ me putes. Quãdiu nõ renue bam laudatõeʒ tuã:ſeqbaris vt mgrm:fratrem ⁊ collegã vocabas:⁊ catholicũ in oibus fateba ris. Poſtq; vo agnoui laudes tuas: v me indi gnũ tãti viri pᷣconio iudicaui:ilico Vtis ſtilum oĩa laudata pus vituꝑas: de eodẽ oꝛe ⁊ dul⸗ ce ꝓferẽs ⁊ amaꝝ. Sẽtis ne qͥd taceam⸗ Quot eſtuãti pectoꝛi vba nõ ↄmodẽ:Et cũ pſalmiſta loq̃r. Pone dñe cuſtodiã oꝛi meo: ⁊ oſtium cir cũſtãtie labis meis. HNõ declines coꝛmeũ in v ba malitie. Et alibi. Cũ ↄſiſteret aduerſum me peccatoꝛ:obmutui.⁊ humiliatꝰſum ⁊ ſului a bo nis. Et rurſus. Factus ſum q̃ſi hõ nõ audiens nec hũs in oꝛe ſuo redargutoes:ſᷣ ꝓ me Vltoꝛ ti bi dñs rñdebit:qͥ dicit ꝑ ꝓphetã.Da mihi vin dictã: ⁊ ego retribuã dicit dñs.Et in alio loco. Sedẽs aduſus frẽz loãbaris: ⁊ aduſus filium mris tue ponebas ſcãdalũ. Hec feciſti ⁊ tacui: exiſtimaſti iniq: ꝙ ero tui ſilis: arguamte: ⁊ ſta tuã qᷓ faciẽ tuã: vt in te videas ↄdẽnata: ꝗ falſo in alio criminaris. Audio pᷣterea obijci mihia Chꝛyſogono ſectatoꝛe eius: cur in baptiſmate dixeri: vniuſa pctã dimitti:⁊ moꝛtuo bimarito nouũ viꝑ in Epo reſurgẽ: atq; iſtiuſmõi ſacer⸗ dotes in ecckijs eſſe nõnullos. Cui bꝛeui ſermo⸗ ne rñdebo. hñt libellũ quẽ in crimẽ vocãat: ille rñdeat.hũc ſua diſputatõe ſubůtat: ⁊ ſcpᷣta ſch tis arguat. Qui auſteritate frõtis ⁊ Zctis ruga tiſq; naribꝰↄcaua vba trutinat᷑: ſctitatẽ apð K*“WE . . „* = . . . * . . . . * . . D * ”M yulgus ibileſilatorigoꝛe metik. Audiatnos itex ꝓclamãtes:veterẽ Adã in lauacro totum moꝛi: v nouũ cũ xpᷣo in baptiſmate ſuſcitari.ꝑi recoitũ.i.terrenũ ⁊ naſci ſuꝑceleſtẽ. hec dici-⸗ mus ñ qͥ po ꝓpitio xpᷣo hac qſtione teneamur inttrogatia fribꝰqͥd nobᷣ videret᷑:rñdimꝰ:nul “ li piudicãtes ſeqͥ qd velit: nec alteriꝰdecretum nr̃a ſnia ſubutẽtes.Neq; em ãbimꝰ ad ſacerdo riũ:qͥ latemꝰin celluł nec hũilitate danata:epa tũ auro redimẽ feſtinamꝰ:nec electũ põtiſicẽ a deo:rebelli cupimꝰmẽte iugulare:nec fauendo hereticis:hereticos nos docemꝰ.pecunias nec habemnec hr̃e voluimꝰ hũñtes victũ ⁊ veſtitũ his ↄtẽti ſumꝰ. Illud ð aſcẽſ. oꝛe mõtis dñici iu git᷑ decãtãtes.q̃ pecuniã ſuã nõ dedit ad vſurã ⁊ mũera ſuꝑ innocẽtẽ nõ accepit. Qui facit hᷣ: Argumẽtũ in ſcᷣm libꝑ 3 Ruffinn. OEclibello Hieronymꝰ Ruffini apolo⸗ h giã ad Anaſtaſiũ Romanũ epᷣm ſcötãa ⁊ libꝝ Oꝛigenis defenſiõis ab eo editũ vel trãſlatũ:arguit dicẽs:nõ ſniaꝝ tm: ſ etiã q̃ vboꝝ vitijs ſcatẽ ſebſit arguit falſitat ꝓ epła pnie:ſub eiꝰnoie ſchᷣta:⁊ calũniã ſigillatõis.lxx interpᷣtũ ↄfutat. oñdẽs ex inſertis pᷣfatiũculis eoꝝ ſtudio nuſq; detraxiſe. Sscti hieronimi pbr̃i doctoꝛis illuſtriſſimi defẽſionis ſue ↄ Ruffinũ:ad Mãmachiũ liber ſecüdus inciptitt. Epla. xXI. h mnminibus imo p crimibꝰmeis:q̃ in me qndã ſubdolus laudatoꝛ igeſ-⸗ ſit: ⁊ diſcipuli eiꝰ ↄſtãtius arguũt nõ vt debui:vᷣ vt potui: moderato laboꝛe rñdi NPꝛopoſitü e mihi ẽ:nõ tã alios accuſare qᷓ; me defendẽ. Veniã ad apologiã eiꝰ:q̃ ſc Ana ſtaſio Romane vꝛbᷣ epo ſatiſfacẽ nitit. Et ĩ de⸗ fenſionẽ ſui:mihi rurſum calüniã inſtruit:tan⸗ tüq; me diligit: vt raptꝰturbine:⁊ in pfũda de merſus: meũ potiſſimũ inuadat pedẽ: vt mecũ aut liberet᷑:aut ꝑeat.Diẽ ſe pᷣmũ rñdere rumo ribus:qͥbꝰilliꝰ Rome carpat᷑ fides homis ꝓba tiſſimi tã in fede qᷓ; in charitate dei. Et niſ poſt xxx.ãnos parẽtibus redditꝰ nollet eos deſere⸗ re:qͥs t tarde viderat: ne inhũanus putaret᷑: aut durus:⁊ tq lõgi itineris laboꝛe fragilioꝛ ad iterãdos laboꝛes eẽt inſirmus:ipᷣm venire vo⸗ luiſſe. Qð qꝛ nõ fecerit:̊ latratoꝛes ſuos miſi) ſe baculũ lr̃aꝝ:quẽ ille teneret in dextera:⁊ ſeui entes ) ſe abigeret canes. Si ꝓbatꝰ ẽ cũctis:⁊ maxie ipᷣi cui ſcribit epo in ſide ⁊ charitate dei ꝓbatiſſimo:quõ Rome moꝛdet᷑ ⁊ carpit᷑:⁊ ap petite eſtimatõis eiꝰ fama crebꝛeſcit: Geide cu ius ẽ hüilitatis ꝓbati ſe dicẽ in ſide ? charitate nõ mouebit᷑ in etnüũ.Ergo qͥnõ facit:iã coꝛruit — 4 — . .— * dei: cü apki petãt. Oñe auge nobᷣ fidẽ audiäst Si habueritis fides:vt gnũ ſynapis. vadim dicat᷑ Petꝝ. Modice ſidei:qre dubitaſti:qͥd loqr de charitate:q̃ ſide ⁊ ſpe maioꝛ ẽ: ⁊ quem NMaulus optat potiꝰ qᷓ; pᷣſumit:ſine q̃̊ ⁊ marty⸗ rio ſanguis effuſus:coꝛpuſq; flãmis traditũ co ronõ nõ hʒ pᷣmioꝝ.aꝝ vtrãq; iſte ſic ſibi ven Ddicat: vt tñ ʒ ſe habeat latratoꝛes:qͥ niſi inflicti põtificis baculo repellant᷑: latrare non ceſſent. Illud vo ridiculũ:qð poſt.xxx.ãnos ad parẽ⸗ tes ſe reũſum eſſe iactat:hõ qͥ nec pr̃em hz nec matrẽ.⁊ qͥs viuẽtes iuuenis dereliqͥt:moꝛtuos gariq; ſermone cognatos ⁊ affines noĩat.qͥs qꝛ nõ vult deſerẽ: ne inbũanus putaret᷑:aut durꝰ iccirco patria derelicta Aqͥlegie habitat. eri ditat᷑ Rome illa ꝓbatiſſima ſides eius: æ ſu⸗ pinus ⁊ laſſulꝰpoſt.xxx.ãnos ꝑ molliſſimũ fla⸗ minie iter venire nõ põt. Sicq; pᷣtẽdit lõgi iti⸗ neris laſſitudinẽ:q̃ſi.xxx.ãnis ſemꝑ cucurrerit aut biẽnio Aqlegie ſedẽs pᷣteriti itineris labo re ↄfectꝰ ſit.Carpamꝰ reliq̃:⁊ ipᷣa epłe eiꝰ vba pãdam. Quauis igif᷑ñ fides nr̃a: pſecutõis he⸗ reticoꝝ tꝑe cũ in ſcã Alexãdrina ecckia degere⸗ mus: in carceribꝰ ⁊ exilijs q̃ ꝓ fide inferebant᷑: Pbata ſit: miroꝛ ꝙ nõ adiecerit vinctꝰ IJhu xpᷣi ⁊liberatꝰ ſum ð oꝛe leonis.⁊ Alexãdrie ad be⸗ ſtias pugnaui:a curſum ↄſumaui:fidẽ ſeruaui ſuꝑeſt mihi coꝛona iuſticie.Que maluʒ exilia: q̃ͥs iſte carceres noĩat: Pudet me aptiſſimi mẽ dacij:q̃ſi carceres ⁊ exilia abſ q; iudicũ ſenten⸗ tijs irrogent᷑. Nolo tñ ipᷣos ſcire carceres:⁊ q̃⸗ rum ꝓuinciaxꝝ ſe dicat exilia ſuſtinuiſſe. ⁊ vtiq hjz3 copiã de multis carceribus ⁊ infinitl exilis vnũ aliqð nominãdi. ꝓdat nobᷣ ↄfeſſionis ſue acta:q̃ hucuſq; neſciuimꝰ:vt int᷑ alios AAlexan ꝛie martyres huiꝰq; geſta recitemus 73latra toꝛes ſuos poſſit dicẽ:de ceto nemo mihi mole ſtus ſit. Ego em̃ ſtigmata dñi nr̃i Jeſu Rp̃i in coꝛꝑe meo poꝛto.Tñ ⁊ ſiqᷣs ẽ qͥ veſ tẽptare ſidẽ nr̃aʒ cupit:vel audire:vel diſcẽ:ſ. ciat ꝙ de tri⸗ nitate ita credimꝰ ⁊ reliqᷓ. Supꝛa qᷓ canes tuos baculũ ep̃o poꝛrigis: qͥ ꝓ te munitus incedat. Nic q̃ſi bigẽs dicis.Siqͥs ẽ qͥ tẽptare fidẽ no ſtra cupit: denuo dubitas: cũ multoꝝ latratus ad te vſq; ꝑueniũt.Nõ diſcutio parũꝑ elocuti ones tuas: q̃̊s ⁊ tu ↄtẽnis ⁊ deſpicis: tm ſenſi⸗ bus rñdebo.Aliꝰ a te q̃rit᷑:⁊ ꝓ alio ſatiſfacis q 77 Arrij dogmata:iã Alexãdrie in carceribꝰ⁊ exvi lijs dimicaueras non voce ſ ſanguie. Nũc ſup- Oꝛigenis hereſi tibi calũniaↄmouet᷑. Nolo cu res ᷓ ſana ſunt: vulnera medicare.Trinitatem dicis vniꝰeẽ deitatis. Hoc toto credẽte iÄõ mun do: puto ꝙ ⁊ demones ↄſiteant᷑ filiũ dei natu,“3 de Maria vᷣgie:⁊ carnẽ atʒ aiaʒ ſuſcepiſie.Si arctiꝰqͥdẽ rogauero:ↄtẽtioſuʒ vocab.Si dicis ſenex deſiderat:niſi foꝛte parẽtes militari vul⸗ asſcitede Mariamn ppeerit Ptertrnd leßktabein nancktio⸗ minikefan hübonal abuteris: nisſtiot fectecan terpueg nereſunge ſecalͤpt⸗ ſunt. Gzq ſeeuqmon Maria⸗ ſeraaozt Wneurn nuny pinanez ſonguis mos tetig li:zad qᷓ elloq qſi rpuer imt bedelecta ſbos ſurge buoeunuch Poroder lauul Nt ppri coꝛ Aſbae, nagss rdp⸗ äilndſanm Dbolus:⸗ Glͤticin nisheredit eknisiguie gcctpianyt li Diin bvboxyi clus miran Gdixerat l dicerein fepetiſſeri hſnüputa iminonf holjenkein firad Dedn. ei N rſiſtn Weininttei menonaeſen. inngrlh⸗ Rliäkenons önnn⸗ finanttis Muarki nde dehebine eseisgh pridtlögiic npauanret n ünenslobo⸗ Pneglee n upſecnsbe⸗ geccludegere ſdeinfarchn: vinc' Zruri Veridendte maniſdiſenul Aeninal, netpeſinne uitn Granmati⸗ inſeenige Erlfniienli⸗ wöjconsſe ntiios Nun cnennstenn konenonkinge itn genchi ieſiheeſd⸗ hſcetcug dent prn n⸗ o⸗ iſihunflin An Cractatus III fſili dei hũane nature carnẽ atz aiaz ſuſcepiſſe: oꝛo te vt abſq; ſtõacho rñdeas:aia iſta quã ſu⸗ ſcepit Jeſus:erat ne añq; naſceret᷑ ex Maria⸗ An in oꝛigie vgiali:q̃ ð ſpũſcõ naſcebat᷑:cũ coꝛ poꝛe ſił creata ẽ. Nel iã in vtero coꝛꝑe ſigurato ſtati facta ⁊ miſſa ẽ ð celo:E tribꝰvnũ qͥd ſenti as ſcire deſidero. Si nõ fuit añqᷓ; naſceretur ex Maria:nec dũ ꝗᷣaĩa Jeſu: ⁊ agebat aliqᷣd: ac ꝓpt᷑ merita vtutũ poſtea facta ẽ aĩa eiꝰ. Si ce⸗ pit ex traduce: hũanaꝝ igit᷑ aiaꝝ:q̃s eknas fa⸗ tent᷑: ⁊ bꝛutoꝝ aĩantiũ:q̃ cũ coꝛꝑe diſſoluunt᷑ v na ↄditio ẽ. Sin ãt figurato coꝛꝑe:ſtati creat᷑ ⁊ mittit᷑: fatere ſimpłr:⁊ nos ſcrupulo libera.Ni hil bonũ loq̃ris ſᷣ occupatꝰin alijs:ſimplicitate abuteris:⁊ pᷣſtigijs põpaq; vboꝝ herere nõ ſi⸗ nis q̃ſtioni. Quid inqᷣes:Heõ qſtio erat ð reſur rectõe carnis:⁊ penis dyaboli: Fatere ̊ bꝛeui ter:pureq; rñde.Nõ q̃ro qð ſcribis eandẽ car⸗ nẽ reſurgẽ:in q̃ viuimus:nullo mẽbꝛo ãputato nec aliq̃ ꝑte coꝛꝑis deſecta. Hec em̃ tua verba ſunt. Sʒ q̃ro qͥd Oꝛigenes negat:vtꝝ in eodeʒ ſexu q̊ͥ moꝛtua ſunt coꝛꝑa ſuſcitẽt᷑. Et Maria MMaria: Joãnes reſurgat Joãnes:anↄmixto ſexu atq; turbato: nec vir nec feia ſit: ſᷣ vtrũq; vel neutꝝ. Et an ipᷣa coꝛꝑa incoꝛrupta ⁊ imoꝛ⸗ talia: ⁊ vt argute pᷣmones: iux apłm ſpiritalia ꝑmaneãt in er᷑nũ: ⁊ nõ ſolum coꝛꝑa:b carnes ⁊ ſanguis infuſus venis ⁊ oſſibꝰirrigatꝰ:q̃ Tho mas tetigit. An certe paulati reſoluant᷑ in nihi lũ:⁊ ad qᷓttuoꝛ vñ ↄpacta ſunt elementa retra⸗ hant᷑.Hoc aũt dicẽ debueras:aut negare:⁊ nõ ea loqͥ q̃ ſubdole Oꝛigenes fatet᷑: vt q̃ſi fatuus ⁊ puer impubes nullo mẽbꝛo necaliq̃ coꝛpoꝛis pte deſecta.ſ.hoc timuimus: ne ſine naſo ⁊ au⸗ ribus ſurgeremus:⁊ ãputatis ſectiſq; genitali⸗ bus eunuchon in celeſti Hierlm citas ↄderet᷑. Poꝛro de dyabolo ſic ſniaʒz temꝑat. Dicimus q; ⁊ iudiciũ futuꝝ:in qͥ iudicio vnuſqͥſq; recipi at ꝓpꝛij coꝛꝑis: ꝓut geſſit:ſiue bona:ſiue mala Qõ ſi hoĩes recepturi ſunt ꝓ oꝑibus ſuis qᷓ;to magis ⁊ dyabolus:qͥ oibus extitit ca pcti⸗ De q̃̊ illud ſcimus: qdð ſcpᷣtũ ẽ in euãgelio: qꝛ ⁊ ie dyabolus: ⁊ oẽs ãgeli eiꝰ:cũ his q̊ oꝑa eius fa⸗ ciũt.i.qͥ criminant᷑ fribus:cũ ipo ꝑit eterni ig⸗ nis hereditate potient᷑. Siqͥs g̊ negat dyabolũ er᷑nis ignibꝰmãacipari:ꝑtẽ cum ipᷣo eterni ignis accipiat: vt ſciat qͥd negauit. Repetamꝰ ſingu⸗ la. Hicimus inqͥt futuꝝ iudiciũ:in qͥ iudicio ſu⸗ ꝑ vbox vitijs tacere decreueraʒ.ſᷣ qꝛ dilcipuli eius mirant᷑ eloquentiã: pᷣceptoꝛis pauca ꝑſtri gã. dixerat iudiciũ futuꝝ:ſᷣ hõ caut timuit ſo⸗ lũ dicere in qͥ ⁊ poſuit:in qͥ iudicio ne ſi nõ ſeðõↄo repetiſſet iudiciũ: nos obliti ſuꝑioꝝ ꝓ iudicio alinũ putaremus. Illud q́; qð poſtea infert:q criminant᷑ frẽs cũ ipo ꝑit᷑ etni ignis hereditate potient᷑: eiuſdẽ eſt venuſtatis. Quis em vnq; Fo. CxvII audiuit potiri ignibus ⁊ frui ſupplicijs: Sʒ ho grecus videt᷑ mihi ſeipᷣim interptari voluiſſe. 2 ꝓ eo qð apud eos : ”MVMV ⁊ apud nos vno vbo dici põt hereditabũt:cõ⸗ poſitius ⁊ oꝛnatius dixiſſe hereditate potien Iſtiuſmõi nugis:⁊ acyrologujs ois eius ſcatet oꝛz5. Sʒ reutamur ad ſenſuʒ. Gradi dyabolus lãcea ꝑcutit᷑:qͥ oibꝰ extitit cã peccãdi.ſi ꝓ oꝑi⸗ bus ſuis q̃ſi hõ redditurus ẽ rõnẽ.⁊ cũ agelis ſuis exni ignis hereditate potiet᷑. Hoc em dee⸗ rat: vt hoibus toꝛmẽto ſubditis ille nõ potiret̃ ignibus et᷑nis: qͥs tãto tꝑe deſiderauerat. vi⸗ deris mihi calũniã in hoc loco facere dyabolo: ⁊ criminatoꝛẽ oĩm falſis crimibꝰ accuſare BDi⸗ cis em̃ qͥ oibus extitit cã pcti.⁊ dũ in illũ refers crimina: homies culpa liberas: tolliſq; arbitrii ptãtẽ: Saluatoꝛe dicẽte: ꝙ de coꝛde nr̃o exeũt cogitatões male:homicidia: adulteria: foꝛnica tiones: furta: falſa teſtimonia: blaſphemie. Et rurſum de Juda in euãgelio legimꝰ. Poſt buc i ſathanas:qͥ añ buccellã ſpõ cellã intrauit in eũ ſath ſpõ te peccauerat. Et nec humilitate: nec clemẽtia ſaluatoꝛis flexus ẽ ad pniam. Añ aplłs. Quos tradidi inqͥt ſathane: vt diſcãt non blaſphema re. Et in alio loco. Lradidi hmõi ſathane in in teritũ carnis:vt ſpiritus ſaluus fiat. Tradidit eos ſathane: q̃ſi toꝛtoꝛi ad puniendum: qͥ anq́ᷓ; traderent᷑: voluntate ꝓpᷣa blaſphemabant. Et Bauid.Ab occultis int meis mũda me dne: ⁊ab alienis ꝑce ſeruo tuo. Pꝛeuit᷑ ⁊ ſue volun tatis erroꝛẽ ⁊ vitioꝝ incẽtiua ſignificãs. In ec⸗ cleſiaſte q́; legimus.Si ſpũs ptatem habentis aſcẽderit ſuꝑ coꝛ tuũ locũ tuũ ne dimiſeris. Ex qͥ liq̃do apparet: ſi dederimus aſcẽdenti locum nos peccaſſe qͥ dederimus:⁊ aſcẽdentẽ muros hoſtẽ nõ pᷣcipitẽ deturbauerimus.Qð aũt im⸗ pcaris fribus: ẽ crimiatoꝛibus tuis: eternos. ignes cũ dyabolo:nõ tã frẽs mihi videris pᷣme re: qᷓ; dyabolũ ſubleuare: cũ eiſdẽ: àbus hoies xpᷣiani ignibꝰpuniẽdus ſit. Ignes aũt eternos qͥs intelligere ſolet Oꝛigenes: puto ꝙ te no fu⸗ giãt: ↄſciaʒ videlʒ pctõꝝ⁊ penitudinẽ:interna coꝛdis vꝛentẽ. De q̃ ⁊ Eſaias loquit᷑. Aermis eoꝝ nõ moꝛiet᷑:⁊ ignis eoꝝ non extinguet. Et ad Babylonẽ ſcriptũ ẽ.hẽs carbones ignis ſe debis ſupꝑ eos. Hi erũt tibi in adiutoꝛio. Et in pſalmo penitẽs audiat.qͥd det᷑ tibi: aut qd ap⸗ ponat᷑ tibi ad linguã doloſam. Sagitte poten⸗ tis acute cũ carbonibus deſolatoꝛijs:vt linguã doloſam: ſagitte Hceptoꝝ dei.De qͥbus in alio loco ꝓphᷣa diẽ. Verſatus in miſeria:dũ ofingi tur ſpina:vulnerẽt atq; ↄfodiãt: ⁊ pctõꝝ in ea ſolitudinẽ faciãt. Illud q; teſtimoniũ in qͥ dũs loquit᷑. Ignẽ veni mittere ſuꝑ terrã:⁊ quẽ vo⸗ lo ſꝑ vt ardeat:ſic interpᷣtat᷑.Oẽs cupio agere pniaʒ ⁊ excodre ſpũſcõ vitia atq; pcta Jbaedt 8 Sars ſum de quo ſcribit᷑:ðᷣs ignis ↄſumẽs.Nõ ergo grande eſt de dyabolo dicere: ꝙ ⁊ hominibus ppatum eſt. Magis debueras (vt ſuſpitionẽ alutis dyabolice declinares) dicere ꝑditio fa⸗ ctus es: ⁊ nõ eris in eternũ. Et ex ꝑſona dñi lo quẽtis ad Job de dyabolo. Ecce ſpes eius fru ſtrabit᷑ eũ: ⁊ vidẽtibus cũctis pᷣcipitabit᷑. Nõ qſi crudelis ſuſcitabo euʒ. Quis em reſiſtẽ põt vultui meo: Quis aũt dedit mihi vt reddã eie Dia q̃ ſub celo ſunt:mea ſunt. Nõ ꝑcã ei:⁊ v⸗ bis petẽtibus:⁊ ad depᷣcãdũ ↄpoſitis. Neruʒ hec pñt:q̃ſi ſimplicis hois excuſari.Et cũ eru⸗ Dditos nõ ſubterfugiat: apud indoctos pᷣferre i⸗ nocẽtie ſilitudinẽ:qð ſequit᷑ de aiaꝝ ſtatu excu ſari oĩno nõ põt. Dicit em audio ⁊ de aĩa q̃ſtio nes eſſe ↄmotas. de q̃ re vtꝝ recipi debeat q̃ri⸗ monia aut abijci:vos ꝓbate.Si aũt ⁊ ð me qͥd ſentiã q̃rit᷑:fateoꝛ me de hac q̃ſtione apð qᷓ;pli⸗ mos tractatoꝝ diũſa legiſſe.legi qͥſdã dicẽtes: ꝓꝙ pit᷑ cũ coꝛꝑe ꝑ hũani coꝛꝑis traducẽ etiã aĩe diffundant᷑.⁊ hec qͥbus poterãt aſſertionibus Alir mabãt qo puto inter latinos Tertull ianuzʒ ſenſiſſe: vel Cactãtiũ: foꝛtaſſis ⁊ nõnullos ali⸗ os. Alij aſſerũt: foꝛmatis in vtero coꝛꝑibus: Deus q̃ttidie faciat aias:⁊ ifundat. Alij factas ia olim.i.tũc cũ oia creauit deus ex nihilo: nuüc eas iudicio ſuo naſci diſpẽſet in coꝛpe.Hocſen tit ⁊ Oꝛigenes: ⁊ nõnulli alij grecoꝝ. Ego vo ciihec ſingula legeri: deo teſte dico: qꝛ vſq; ad ppns certi ⁊ deſfiniti aliqͥd de hac q̃ſtione non te⸗ neo. Sʒ deo relinqͥ ſcire qͥd ſit in vo:⁊ ſi cui ip⸗ ſe reuelare dignabit. Ego tñ hec ſingla ⁊ legiſ⸗ ſemenõ nego:⁊ adhuc ignoꝛare ↄfiteoꝛ.pᷣter gõð manifeſte tradit eccłia deũ eſſe ⁊ aiaꝝ ⁊ coꝛ⸗ poxꝝ ↄditoꝛẽ.Añqᷓ; ð ſenſibus diſputẽ. Theo⸗ phꝛaſti vᷣba miraboꝛ.Audio inqͥt de aia q̃ſtio⸗ nes ↄmotas eſſe:de q̃ re vtꝝ recipi debeat q̃ri⸗ monia aut abijci:vos ꝓbate.Si q̃ſtiones ð aĩe ſtatu in vꝛbe ↄmoti ſunt q̃ ẽ iſta q̃rimonia vel q̃ᷓ rela: Que vtꝝ recipi debeat: epoꝝ iudicio de⸗ relinqt. niſi foꝛte qſtionẽ ⁊ q̃rimoniã id ipᷣm ſig niſicare putat. Et in Capꝛi ↄmẽtarijs huiuſce⸗ mõi ſigurã reperit. Deinde ponit:legi qͥſdã di cẽtes:ꝙ ꝑit᷑ cũ coꝛꝑe ꝑ hũani ſemis traducem: etiã aie diſfundant᷑.⁊ ̊ qbus poterãt aſſertõi⸗ bus ↄfirmabãt. Rogo qẽ iſta licẽtia figuraꝝ. q̃ modoꝝ ⁊ tempoꝝ ꝑturbatio: Legi dicentes qbus poterãt aſſertoibus ↄfirmabant:⁊ in cõ⸗ ſequẽtibus alij aſſerũt: foꝛmat in vtero coꝛ⸗ poꝛibus: deus q̃ttidie faciat nouas aĩias: æ in⸗ fundat. Alij factas iã olim.i..tunc cũ oĩa deus creauit ex nihilo.nũc eas iudicio ſuo naſci diſ⸗ penſet in coꝛpe.Tã putide ⁊ cõfuſe loquit᷑: vt plus eo in rephẽdẽdo laboꝛẽ:qᷓ; ille in ſcriben⸗ do. Ad extremũ poſuit: ego vo cũ hec ſingula legeri:⁊ adhuc pẽdẽte ſnia q̃ſi nouũ aliqͥd ꝓtu⸗ I liſſet:adiecit:ego tñ hec ſingula ⁊ legiſſe me nõ nego:⁊ adhuc igrare ↄfiteoꝛ.O infelices aĩie:q̃ tãtis vitioꝝ lãceis vulnerant᷑.nõ eas puto iux Oꝛigenis erroꝛẽ tm̃ laboꝛaſſe: cũ ð celo in terri ruerẽt:⁊ craſſis coꝛꝑibꝰ veſtirent᷑:vt nũc ⁊ ver bis ⁊ ſentẽtijs hicinde colliſas: vt pᷣtermittam ꝙ de hũani leis traduce diffundi aia dꝛ. Sclo int᷑ xpᷣianos vᷣboꝝ nõ ſo lere vitia rep̃hẽdi.ſᷣ ex paucis oñdẽ volui cuiꝰ temeritatis ſit:docẽ qð neſcias:ſcribẽ qð igno res: vt ſiłeʒ pꝛudentiã ⁊ in ſenſibus reramus. Mittit epłaʒ.i.robuſtiſſimũ baculũ:qͥ romãe vsb amet᷑ ep̃s⁊ in ipᷣa q̃ſtione ꝓ q̃ canes latrãt dicit ſe neſcire:qð qrit᷑ ſiignoꝛat: ꝓ qͥ ſibi calũ⸗ nia ↄmouet᷑:qͥd neceſſe ẽ apologia mitteẽ: que nõ hʒ defẽſionẽ ſui:ſᷣ ignoꝛãtie ↄfeſſionẽ:hoc E ſuſpitões hoim nõ ſopire:ſ ſerere. Tres ſuꝑ animaꝝ ſtatu ponit ſententias:⁊ in fine conclu⸗ dẽs ſingula inquit me legiſſe nõ nego:⁊ adauc ignoꝛare ↄfiteoꝛ. Arceſilam aut Carneadẽ pu⸗ tes:qui oĩa incerte ꝓnunciant:lʒ ⁊ illos ſuꝑet cautõe. Illi em oim phoꝝ inuidiam nõ ferẽtes wyvyitame vita tollerẽt:veriſiłia rewererũt: vt ignoꝛantiã reꝝ ꝓbabili aſſertõe temꝑarent.iſte ſe dicit incertũ: ⁊ e tribus oĩo neſcire qͥd veruʒ ſit. Si h erat rñũſurus:q̃ eũ rõ impulit:vt tm̃ po tificẽ inſciẽtie ſue teſtẽ faceret: Nimiꝝ hec illa ⁊Z laſſitudo.ꝙ. xxx.annoꝝ itinere ↄfectus Ro⸗ mã venire nõ potuii. Quãta ⁊ alia neſcimus:?- tñ imꝑitie nr̃e teſtes nõ q̃rimus:Be pf̃e filio ⁊ ſpũſctõ:de natiuitate dñi Saluatoꝛis ſuꝑ qua Eſaias clamitat.gñatõeʒ eiꝰ qͥs enarrabit:Au dacter loquit᷑ ⁊ myſteriũ oĩbus retro ſeculis ig noꝛatũ ſcie ſue vẽdicat. Et h̊ ſoluʒ ignoꝛat:qð ignoꝛatũ cũctis ſcãdalũ facit.Scit quõ deũ vᷣ⸗ go generarit:⁊ neſcit quõ ipᷣe ſit natus.Aiaꝝ ⁊ coꝛpoꝝ ↄditoꝛẽ fatet᷑ dñũm. Siue aie añ coꝛpa fuerint:ſiue cuʒ coꝛpoꝝ naſcant᷑ exoꝛdijs: ſiue lã foꝛmatis in vtero:figuratiſq; coꝛꝑibus imit tant᷑. In oibus nouimus auctoꝛẽ dñm. Nec ðᷣ hoc nũc q̃ſtio ẽ vtꝝ ðs:an alius eas fecerit.Sʒ etribus qs poſuit: q̃ ſit illaꝝ ſententia vera ne⸗ ſciſſe ſe dicit. Nide ne ſtati tibi obijciat᷑:iccirco te trium ignoꝛantiam ↄfiteri:ne vnũ dãnare co garis. ⁊ Tertulliano ⁊ Lactantio ideo ꝑcere: ne Oꝛigenem cum illis iugules. Quantũ mẽo ria ſuggerit: niſi tamen falloꝛ neſcio me legiſſe Lactantiũ ex traduce factã aiaʒ dicere. Ceteꝝ qui legiſſe te ſcribis dic in quo libꝛo legeris:ne vt me doꝛmientẽ:ſic illũ moꝛtuũ calũniatus eẽ videaris.Sʒ in h̊ ↄtabũdus incedis ⁊ cautus BDicis em̃ puto int᷑ latinos Tertullianũ ſenſiſ⸗ ſe vel Lactãtiũ. foꝛtaſſe ⁊ alios nõnullos.Nõ ſolũ de aiaꝝ ſtatu dubitas:ſᷣð auctoꝝ ſentẽtijs putas.Et tñ aliqͥd inteſt.ð aiabꝰãt apte neſcis ⁊ inſciẽtiã ↄfiteris.De auctoꝛibꝰ ſic noſſe te di⸗ liorptß ent ſerroga Audt nuͤche: ſecede noſtin itwate reqi Pertan ſtionen foöͤaple 1expuh⸗ Düsin hoib'. Etmi neſeire poſitak gloͤrꝛe Uulatini udioet fogar' hoesin ogee lende ſumev dilati glin naͤtet ſotöez ſogotu. QAueſin belligcc lgithoe niete Hinüypne Ultatra lunnia. guctoꝛer⸗ gns ligrecis eein ſealo⸗ nnesme ginlis dabltus cöntr Mquöh feclſſes laeereg Eeſſtas latoe ſub ſbirgre timurn nglarn ali:iie anteslani änini heofeſtonühe ſerre Tesſh zinſhetonan ſonego:rach 1 Camendinl⸗ lzrilos iupen diamnöferetes Ktepertfün elemparenie nelare en, impmintn Nünbeela meregiens 1aalunfns nus Deſftflon luaisſtocl Gnmhd Vseroſealss ſozor OSat odei mnnns ZBin etie no migantieit ſgcpblein enſtnl mmnniti ſobtcklor⸗ Nenmidinnein mmioſeopeen 1e Qummen e neſtone ezdicge. ſttner müͦclinain nunrblin elees otee⸗ rſuſtnd cis:vt putes potiꝰ qᷓ;p̃ſumas. In ſolo Oꝛige⸗ nenõ abigis. Did qͥpe h̊ ſentit Hꝛigenes. In⸗ terrogabã te: bñ ſentit: an male: Neſcio inqᷣs. Quid meigit᷑ miſſis tabellarijs ⁊ creberrimis nũcijs docẽ conar:vt ſciã qͥd neſciã:Et ne foꝛ⸗ te credã iꝑitie tue ⁊ arbitrer te callide reticẽ qð noſti. iuras do teſte:ꝙ vſq; ad pñ̃s certi ⁊ deſt niti: aliqͥd ð hac q̃ſtione nõ teneas: ⁊ do reliqᷣs ſcire qͥd ſit in vo:⁊ ſicui ipᷣe reuelare dignabit᷑ Voer tãta ſecła tibi videt᷑ nullꝰ fuiſſe:cui ð hac Aqſtione dñs reuelarit: Nõ pr̃iarcha:nõ ꝓpha: nõ apłs:ñ martyr: Ne tibi qͥdẽ qñ in carceribꝰ ⁊ exilijs moꝛabaris:huiuſcemõi ſacr̃a patuer̃t BGs in euãgelio. Rr inq̃t reuelaui nomẽ tuuʒ hoibꝰ.Qui pr̃eʒ reuelauit:ð aiaꝝ ſtatu docuit Et miraris ſi j te fratꝝ ſcãdala ↄcitent᷑: cuʒ id neſcire te iures:qð xpᷣi eccła ſenoſſe fateat᷑: Ex poſita ſide ſua: imo inſciẽtie ↄfeſſione trãſit ad alið:⁊ excuſare ſe nitit᷑:cur libꝛos Periarchõ in latinũ vvterit.Et ̊ ſcribit ad vbũ ſane:quia audio etiã inde eẽ diſputatũ: ꝙ q̃dã Oꝛigenis rogatꝰa fribus de greco in latinũ trãſtuli:puto ꝙ oẽs intelligãt: H̊ ꝓ ſolo liuoꝛe culpari.Si ei aliqd ẽ ꝙ diſpliceat in auctoꝛe:q̃re id ad interpᷣ tem detoꝛquet᷑: Sicut in grecis habet᷑:rogalꝰ ſum:vt latinis oñderẽ. Grecis ſenſibꝰ vba de⸗ di latina tmmõ. Siue ꝗg̊in illis ſenſibꝰ laus ĩeſt aliq̊:nõ ẽ mea. ſiue culpa ſiir:nõ ẽ mea. Audio inqͥt etiã inde eſſe diſputatum:qᷓ;pꝛudẽter accu ſatõeʒ ſuã diſputatõeʒ vocat:ꝙ q̃dã Oꝛigenis rogatus a fribus:de greco in latinuʒ tranſtuli. Que ſunt illa qdã:Nomẽ nõ hñt:Taces: Li⸗ belli accuſatoꝝ loquunt᷑. Puto ait: ꝙ oẽs itel⸗ ligãt hoc ꝓ ſolo liuoꝛe culpari.ꝓ qͥ liuoꝛe: Nũ inuidẽt eloquẽtie tue:Aut feciſti qð nullus ho minũ vnqᷓ; facere potuit: Ecce⁊ ego Oꝛigenis mlta trãſtuli.Et pᷣter te nẽo nec inuidet:nec ca⸗ lumniat᷑. Si em̃ inqͥt aliqͥd eſt qð diſpliceat in auctoꝛe:q̃re id ad interpᷣtem detoꝛquet᷑: Sicut in grecis habet᷑:rogatus ſum: vt latinis oñde⸗ rẽ:grecis ſenſibus vba dedi latina tmmõ. Si⸗ „ „ ue g in illis ſenſibus laus ineſt aliq: nõ ẽ mea: ſiue culpa ſiłr nõ ẽ mea.Et miraris ſi de te ho⸗ mines male ſentiãt:cũ de te aꝑtis blaſphemijs dicas: Si ẽ aliqͥd qð diſpliceat in auctoꝛe:oibꝰ q in illis libꝛis dicta ſunt diſplicẽt.Et tu ſolus dubitas: ⁊ qreris cur ad interpᷣtẽ detoꝛqueat᷑: qð in trãſlatõis tue pᷣfatõe laudaſti. Rogatus vt quõ hẽbat᷑ in greco:in latinũ vᷣteres. Utinã feciſſes qð rogatũ te eẽ ſiłas:nulli nũc iuidie ſbſᷣ iaceres.ſi tu trãſlatiõis ſeruaſſes fidẽ: mihi ne⸗ ceſſitas nõ fuiſſet:int᷑pᷣtatõeʒ falſam vera int᷑pᷣ tatõe ſubũtere. Houit ↄſcia tua q̃ addideris:q̃ ſubtraxeris:q̃ in vtrãq; ꝑtẽ:vt tibi viſum fue⸗ rit imutaris. Et poſt hec audes dicẽ: ꝙ ⁊ bõa 7 mala:nõ ſeh tibi auctoꝛi debeant imputari⸗ Fo. J M CxVII Tractatus III Epiſtola XI. Et oſpꝛeſſus inuidia adhuc vba moderarEt Iſi ſuꝑ ariſtas pendẽti incedẽs gdu loãris⸗Sti ue in illis ſenſibus laus ẽ: ſiue culpa defendere nõ audes. ⁊ tu daãnare nõ vis.Elige e duobus qʒsðᷣ vis optio tibi dat᷑: ſi bõa ẽ int᷑pꝛetatio tua: lauda. Si mala: ↄdẽna: veꝝ excuſat ſe:⁊ ſubne ctit aliã ſtrophã. Dicit em.qͥnimo etiã alið ad⸗ ſeci ſicut in pᷣfatiũcula mea deſignaui vt inquã tũ poſſem:aliqᷓ;ta deciderẽ:illa in q̃ mihi ad ſu ſpitõeʒ veniebãt:qð nõ ab ipo Oꝛigene ita di⸗ cta:ſᷣ ab alijs viderent᷑ eẽ inſerta ꝓpter h̊ᷣ:ꝙ de eiſdẽ rebus in alijs auctoꝛis eiuſdẽ locis catho lice dictũ legerã. ira eloquẽtia: ⁊ attico flo⸗ re variata.qnimo etiã ⁊ q̃ mihi ad ſuſpitõeʒ ve niebãt:auſum illũ eſſe hec romã vᷣboꝝ poꝛtẽta trãſmittere. Cõpeditã putas linguã eius: ⁊ in⸗ extricabilibus nodis ligatã vix in hũanũ ſonũ erũꝑe. Sʒ ad cãʒ redeam. Quis tibi dedit hãc licẽtiã: vi multa de interpᷣtatõe decideres: Ro gatꝰ eras:vt greca in latinũ vteres:nõ vt emẽ dares: vt alteriꝰdicta ꝓferres:nõ vt tua cõde⸗ res. nõ feciſſe te:qð rogatꝰ es: recidẽdo płima ↄfiteris.Atq; vtinã pᷣcidiſſes mala:⁊ nõ in rõ⸗ nẽ maloꝝ tua multa poſuiſſes.E qbus vnũ ꝓ⸗ ferã: vt ex q̊ͥ rognoſcant᷑ ⁊ cera. Ju pᷣmo libꝛo Neriarchõ:vbi Oꝛigenes ligua ſacrilega blat᷑ phemauit:ꝙ ſiliꝰ prem ñ videat:tu etiã cauſas reddis:quaſi ex ꝑſona eiꝰ qͥ ſcòſit:⁊ Didymũ ĩ terpᷣtaris ũ Inq lille caſſo laboꝛe conat᷑ alienũ erroꝛẽ defẽdẽ.q Oꝛigenes bñ di xerit qdẽ.Sʒ nos ſimplices hoies ⁊ cicures M nec illiꝰ ſapiaʒ:nec tuã: q interptatꝰ es:ĩtelligẽ poſſumꝰ. Pꝛefatio tua quã noias: ⁊ in me mir oꝛnas laudibꝰ:te reũ peſſime trãſlatõis facit.Dicis em ꝙ de gre co mła decideris:lʒ taceas qð addiden. Que decidiſti mala erãt an bõa: Neq; em boa ſ᷑ ma⸗ la. Que reſeruaſti bona an mala: Atiq; dona. Neq; ei mala trãſferre poteras. Ergo mala ã⸗ putaſti:⁊ reliqᷣſti bõa.nulli dubiũ eſt.ꝛobat᷑ ãt: ꝙ trãſlata ſunt pene oĩa mala. Quicqͥd igit malũ in trãſlatiõe mõſtrauero:tibi iputabit᷑: q illud ꝓ bono tranſtuliſti. Aliud ẽ:ſi iniquus cẽ ſoꝛ eiuſdẽ crimis reus:alios ð ſenatu pellis:ali os in curia retines. Sʒ dicis:oia mutare nõ po terã.ſᷣ ea tm̃ q̃ addita ab hereticis eſtimabam. Ergo q̃ reliqͥſti eius ſunt:quẽ int᷑pᷣtabaris. Si eiꝰ ſunt: quẽ interpᷣtatus es:rñde vtꝝ bona an mala ſint. ala trãſferre nõ poteras. Semel em̃ q̃ ab hereticis addita fuerant:ãputaſti.niſi foꝛte hereticoꝝ ãputare debueris:⁊ Oꝛigenis erroꝛes in latinum integros vtere. Dic g:qre Oꝛigenis mala in latinũ vteris: vt auctoꝛẽ ma li ꝓderes:an vt laudares. Si ꝓdis:in pᷣfatiõe cur laudas: Reſtat: vt quaſi bona ꝓtuleris: ſed hec omnia ꝓpbantur mala. Noͤinit aus 6 „ 8 „„ * . . d . * 6 4 . —r „ S — „* .* . . 4 ☛— . . 2 . 2 . 2 77/7 . „ 7 auctoꝛ ⁊ int᷑pꝛes rei crimis erũt:⁊ implebit᷑ illa ſnia. Nidebas furẽ ⁊ currebas cũ eo.⁊ cũ adul teris poꝛtõeʒ tuã ponebas.HNõ ẽ neceſſe rẽ pla⸗ nã argumẽtatõe dubiã facere.qð ſequit᷑ rnde⸗ at:vñ illi ſit oꝛta ſuſpitio hec ab hereticis addi ta.Quia inqͥt de eijſdẽ rebus in alijs locis eiuſ dem auctoꝛis catholice dictũ legerã. Nideamꝰ qð pᷣmũ ẽ:vt oꝛdine venerit ad ſcõᷣm. NPꝛobo e⸗ go int᷑ multa Oꝛigenis mala:hec maxie hereti ca.Dei filiũ creaturã.ſpmſctm miniſtrũ:mun⸗ dos innũ erabiles eternis ſibi ſeculis ſucceden tes. angelos vᷣſos in aias hoim. aiaʒ Saluato⸗ ris fuiſſe añqᷓ; naſceret᷑ ex aria. ⁊ hãc eſſe qᷓ cũ in foꝛma dei eſſet:nõ rapinã arbitrata in eq̃⸗ lẽ ſe eſſe deo:ßſ ſe exinaniuit foꝛmã ſerui accipi⸗ ens. Reſurrectõeʒ nr̃oꝝ coꝛpoꝝ ſic futuraʒ: vt eadẽ mẽbꝛa nõ habeãt:qꝛ ceſſantibus mẽbꝛoꝝ officijs ſuꝑfluo mẽbꝛa reddant᷑. Ipaq; coꝛpa tenuia ⁊ ſpiritalia paulati euaneſcere:⁊ in aerẽ tenuẽ atq; in nihilũ diſſipari. In reſtitutõe om niũ qñ indulgẽtia pᷣncipalis venerit: cherubin ⁊ ſeraphin:thꝛonos:bᷣncipatus:dñatões:vtu tes: ptãtes: archangelos: dyabolũ: demones: aĩas oim hoĩm: tã xpᷣianoꝝ qᷓ; iudeoꝝ gẽtiliũ: vnius ↄditõis ⁊ mẽſure foꝛe.Cũq; ad foꝛmã ⁊ libeã eqtatis puenerint: ⁊ rénabiles creaturas oĩim coꝛpoꝝ fece depoſita:nouus de mũdi exi⸗ lio ppli reuertẽtis monſtrauerit exercitus:tunc rurſus ex alio pncipio fieri mũdũ aliũ⁊ alia coꝛ poꝛa:qbꝰlabẽtes ð celo aie veſtiant᷑.vt veren⸗ dũ nob ſit:ne qͥ nũc viri ſumꝰ poſtea naſcamur in femias.⁊ q̃ hodie vgo: poſtea ꝓſtibulũ ſit. lec in Oꝛigenis libꝛis ego heretica doceo.tu oñde:in qͥ eius opꝑe his oria legeris. Nolo di⸗ cas:q̃ de eiſdẽ rebus in alijs locis eiuſdẽ aueto ris catholice dicta legerã:nec me mittas ad ſex milia eius libꝛos:qͥs legiſſe bim papã Epipha nium criminaris. Sʒ ipᷣa loca noia.nec h̊ mihi ſuſſiciat:niſi eadẽ dicta ad vbũ ꝓtuleris. Non e fatuus Oꝛigenes.⁊ ego noui. ↄria ſibi loqui nõ põt. Igit᷑ ex hac ſuputatõe illa ſnia naſcit᷑: nõ hereticoꝝ eſſe q̃ ãputaſti ſᷣ Oꝛigenis.cuius ideo alia interpᷣtatus es:quia putaſti bõa⁊ tibi ta bõa qᷓ; mala illius ãputãda: cuius ſcripta in ꝓlogo ↄpꝛobaſti. Sequit᷑ in endem apologia Oꝛigenis:ego neq; defenſoꝛ ſum:nec aſſertoꝛ: nec pᷣmus inpꝛes. Alij aũt me h̊ idẽ opus fece rãt:feci ⁊ ego rogatus a fribus.ſi iubet᷑ ne fiat. iuſſio obſeruari ſolet in poſteꝝ.ſi culpant᷑ qͥañ iuſſionẽ fecerũt:culpa a pᷣmis incipiat.Landẽ euomuit qð volebat: ⁊ oĩs aĩ tumoꝛ in nr̃e accu ſatõis erupit inuidiã. Abi intpᷣtat᷑ libꝛos NRe⸗ riarchõ me ſeqᷣ ſe dic: vbi accuſat᷑: cur h̊ fecerit meũ ponit exẽplũ.⁊ ſecurus ꝑiclitans ſine me viuẽ nõ põt.Audiat igit᷑ qð neſcire ſe ſiłat. Ne mo tibi obijcit:qre Oꝛigenẽ intpᷣtatus es:Ali „ * . . oq̊n Hylarius ? Ambꝛoſius tů crimie tenebük Sʒ qꝛ intp̃ᷣtatus heretica pᷣfatõis tue laude fir maſti:ego ipᷣe quẽ in crimẽ vocas ideo.lxx.ho melias eiꝰtrãſtuli:⁊ nõnulla de tomis:vt ⁊ ma la in bonoꝝ interpᷣtatiõe ſubtraherẽ: ⁊ apꝑte in libꝛis Periarchõ ad coarguẽdã trãſlatõeʒ tuã qͥd lectoꝛ vitaret oñderẽ. Ais Oꝛigenẽ in lati⸗ nũ vtere:ihẽs multas homelias eius ⁊ tomos in qͥbus moꝛalis tractat᷑ locus:⁊ ſcpᷣturaꝝ pan dunt᷑ obſcura:hec int᷑pᷣtare.hec rogãtibus tri⸗ bue.q̃ͥd pᷣmus laboꝛ tuus icipit ab ifamia:Cur trãſlaturus heretica in defenſionẽ eoꝝ pᷣmittis q̃ſi martyris libꝝ: Et id Romanis auribꝰinge ris:qð trãſlſatũ totus oꝛbᷣ expauit: Aut certeſi ideo interp̃taris: vt e hereticuʒ arguas:nihil degreco mutes. Et h̊ ipᷣm pᷣfatõne teſtare:qð pꝛudentiſſime papa Anaſtaſiꝰin epła:quã õ te ſcribit ad eᷣm Joannẽ:ſuo ſermone ↄplexusẽ me liberãs qͥ id feci.⁊ te arguẽs qͥ facẽ noluiſti. Ac ne foꝛſitan hoc quoq; neges:ſubieci exem⸗ plũ eius:vt ſi nõ vis audire frẽʒ monẽtẽ:audi⸗ as epᷣm calũniantẽ. dicis te nõ eſſe defenſoꝛem nec aſſertoꝛẽ Oꝛigenis:iã nũc tibi ꝓferã libꝛuʒ tuũ de qͥ infamoſa illa pᷣfatiuncula pᷣclari oꝑis tui his vbis loãris.Cuius diũſitatis cãm:ple⸗ nius tibi in apologetico: quẽ Pãphylus in li⸗ bꝛis ſuis ſcpᷣſit:edidimus:bꝛeuiſſimo libello ſu paddito:in qͥ euidẽtibus(vt arbitroꝛ) ꝓpbamẽ⸗ tis depꝛauatos eẽ in q;płimis ab heretid ⁊ ma liuolis libꝛos eius oñdimꝰ.Et pᷣcipue iſtos qͥs nũc exigis vt interpᷣter.i. Periarchõ.Nõ tibi ſuffecerat Euſebij:vel certe:vt tu vis Pãphy li ꝓ Oꝛigene defenſio:niſi qð ab illis minus di ctũ putabas.tu q̃ſi ſapiẽtioꝛ ⁊ doctioꝛ adderes Lõgũ ?: ſi veli totũ libꝝ tuũ huic opi inſerẽ.⁊ ⁊ ꝓpoſitis capłis ad ſingula rñdere: qͥd in his vitioꝝ ſermo habeat:qͥd emendatioꝝ aſſertio: q̃d incõſequẽs textus ipᷣe vboꝝ. Vñ lacinioſe diſputatõis faſtidia fugiẽs: ⁊ in arctũ vba cõ⸗ pingẽs:tm̃ vᷣſibus rñdebo.Statim de poꝛtue grediẽs nauẽ ipetit.referẽs eĩ ð apologia NPã⸗ phyli martyr:quã nos Euſebij Arrianoꝝ bn⸗ cipis ꝓbauimꝰ:ð q̃ dixerat: ꝓut potuimus:vł res popoſcit latino ſermone digeſſimꝰ intulit: illud ẽ qð deſiderioꝝ vir Machari te admoni tũ volo:vt ſcias hãc qͥdẽ ſidei regulã:quã de li bꝛis eius ſupꝛa expoſuimus eẽ talẽ q̃ ⁊ ãplectẽ da ⁊ tenẽda ſit. In oibus em̃ his catholicũ in⸗ eſſe ſenſum euidẽter ꝓbat᷑:q;uis Euſebij libꝛo multa ſubtraxerit: ⁊ in bonam ptẽ ð filio ⁊ ſpũ ſcõ viſus ſit ↄmutare:tñ młta in illo ſcãdala re⸗ periunt᷑: ⁊ aꝑptiſſime blaſphemieq̃ iſte ſua nega re nõ potu catholica eẽ ꝓnũciãs.HDic Eulſebiꝰ imo vt tu vis: Paphylꝰ in iſto volumie filij ⁊ pr̃is:miſtꝝ ſpmſem:nõ ð eadẽ pr̃is filiq; ſuba aias hoium lapſas eſſe de celo: ⁊ in hoc quod Gr⸗ ſnpeot t ie ſatiipie Auidfi⸗ lGiibi⸗ gabbere nentAu ſeqzſtuit poltert, nuſoßſſe⸗ drit itndireri) ſusiguen eiuſdemt 9leauent Farytq ſchrura: cerekiot fueumel nreꝛſliür Marurde pitdlisait mdicce wawis hegeen diperar poſteg trisſen aſſeruen bereoia egotein. ſhledoe llomibi bllalis ſgeArri⸗ Eiboſti inicarce fllagoſt herenasa leſolusn fſceb pi lisi. li luguipi Gie Maigi lbrste negnen nosſing unk:ri ſagere⸗ etepin Eptiſſim, eferep Gdezmn gehls ab Popdſl mmieſencdie ehuttt duſd nisnim W nällnceni ügenintl Seiusttonos ichunen Croginbasni⸗ Mmöins Munſynn n Buane largnanir tönelckureg neplrgrize none)peeri facenoni beſubiecieren mnoneti:ul⸗ edefenſan bipferäling ßcanh⸗ ſKanscimg Piobrnse . inolbelin rbaro vn⸗ Aheneenn iihteln⸗ umi Mdd⸗ nunsbi, Dlunimed onrnts Mccginſei⸗ jdre cdons Amnoralon⸗ . Glanid. nmmi wic⸗ undeponnt wond Ammimozp, Gonunsen. chn⸗ nudt heirmno nglinͤn etniitihnn Tractatus III ſumde angelis ↄmutatis in reſtitutõe oim e⸗ q ab hereticis falſata ↄtigit qᷓta ſacrilegia ↄti⸗ nent᷑:Cuiꝰ opinionis cãʒ hanc ſuſpicat᷑:ꝙ vir neq; ſtultꝰ:neq; iſanꝰ dicẽ ſibi repugnãtia non potuerit. Et ne foꝛſitã putaremꝰ:diũᷣſis eũ va⸗ ria ſcdſiſſe tꝑibus: æ p etatibꝰ edidiſſe oria ad⸗ didit:qͥd facimꝰꝙ intdũ in eiſdẽ locis:atq; vt ita dixeri)in ↄſequẽti pene capite:ſnia orij ſen⸗ ſus inuenient᷑ inſerta: Nunquid in eodem oꝑe eiuſdem libꝛi:⁊ interdũ(vi diximus) ſtatim in ↄſequenti capło oblitus ſui eſſe potuit: Aerbi gra: vt qui ſuꝑius dixerat: nuſqᷓ; inueniri in oĩ ſcpᷣtura:vbi ſpũſſcũs:factus vel creatus eẽ di⸗ ceret᷑:ↄtinuo ſubijceret:ĩter ceteras creaturas factum eſſe ſpiritumſanctum: Aut iteꝝ:qui pa trẽ⁊ filiũ vniꝰ ſubſtãtie:qð grece ouOOU11ν dicitur deſignauit: in ↄſequentibus ſtatim ca⸗ pitulis alterius eſſe ſubſtantie: ⁊ creatum pote rat dicere eũ: quẽ paulo añ de ipᷣa creatura dei patris ꝓnũciauerat natũ.Hec ipᷣius vᷣba ſunt negare nõ põt. Nolo dicas vbi cã:vt q̊ ſuꝑius dixerat: im libꝝ nola: vbi pus bñ dixerat: poſtea male: vbi ſpmſanctũ ⁊ filium de dei po-⸗ tris ſcribẽs eſſe ſubſtãtia: ſtati in ↄſequẽtibus aſſeruerit creaturas:neſcis ne me Oꝛigenis ha bere oĩa:Legiſſe q;płima: Ad olm phaleras. ego te intus ⁊ in cute noui.vir doctiſſimus Eu ſcbiꝰ:doctiſſimũ dixi nõ catholicũ: ne moꝛe ſo⸗ lito mihi ⁊ in h̊ calũniã ſtruas.ꝑ ſex volumina nihil alið agit niſi vt Oꝛigeneʒ ſue oñdat fidei id ẽ Arriane ꝑfidie. Et multa ponit exempla. Et hq̊ ↄſtãter ꝓbat.Tibi g̊ in qͥ ſomnio Alexan ꝛini carceris reuelatũ eſt: vtꝗ̃ᷓ ille vera ꝓfſiter falſata ↄfingas: Sʒ foꝛſitã h̊ vt Arrianus: ab f tuus:a q̃ͥ rẽhendit᷑. Et dũ oĩia ad hereticos refert:q̃ͥd eccłaſticis tribues:qͥbus ꝓpꝛium ni⸗ hereticis addita:in occaſionẽ ſui traxit erroꝛis ne ſolus male ſenſiſſe ↄ eccłiaʒ putaret. Quid rũdebᷣ ꝓ Didymo: qͥ certe in trinitate catholi- cus ẽ.Cuius etis nos de ſpũſcõ libꝝ in latinaʒ linguã vtimus.Certe h̊ in ijs:q̃ ab hereticis in Oꝛigenis oꝑibus addita ſunt: ↄſentire nõ po⸗ tuit: ⁊ in ipis Periarchonqͥs tu interpᷣtatꝰ es libꝛis:bꝛeues dictauit ↄmẽtariolos bus non pta ſint. Nel certea llexãe pemoniũ meridianũ Arrius neſciret᷑: inocent᷑ „ negaret ab Oꝛigene ſcripta que ſcbᷣta ſunt.Sʒ nos ſimplices hoĩes:nõ poſſe intelligere:q̃ di⸗ cunt᷑:⁊ q̊ ſenſu in bonam ꝑiẽ accipi debeant ꝑ⸗ ſuadere conat᷑. Hoc dũtaxat de filio ⁊ ſpũſciõ. Ceteꝝ in alijs dogmatibꝰ⁊ Euſebiꝰ⁊ Didymꝰ aꝑtiſſimũ Oꝛigenis ſecta ↄcedũt.⁊ qð oms ec cleſie repꝛobãt:catholice dictũ eſſe defendunt. õne iſta ꝓferres. Nui pec que in Oꝛigenis libꝛis ſcripta reꝑiunt᷑:bo Videamus tñ qᷣbꝰargumẽtis ꝓbare nitit᷑ Oꝛi genis ab hereticis ſcpᷣta vitiata. Clemens inqᷣt aploꝝ diſcipulus:qͥ Romane eccłe poſt aplos 0. Fo. CXxX Epiſtolas XIL. dumde angelis ↄmu oĩm e⸗ epiſcopus ⁊ martyr fuit:libꝛos edidit:q̃ apel⸗ les: ⁊ ãgelos ⁊ demões ⁊ hoies foꝛe:⁊ multa a lank lia tã ipia ⁊ nefaria: q̃ etiã replicare ſit crimis. Quid faciet aſſertoꝛ crimis ⁊ intpꝛes MRãphy li:Sii his q̃ emẽdauit tãta blaſphemia ẽ:in il ii. recognitio. In qᷣbus cũ ex ꝑſona Metri apłi doctrina: di vere apłica in q;płimis exponat᷑: in aliquibus ita Eunomij dogma inſerit᷑: vt nihil alið q;idbe Eunomius diſputare credat᷑: filiũ dei creatuʒ de nullis extãtibus aſſeuerãs.Et poſt alia q̃ ꝓ lixũ ẽ ſcribere:qͥd qſo ait de his ſentiendum eſft ꝙ apkicus vir heretica ſcripſerit: An id potius credendum:qꝙ puerſi hoĩes ſub viroꝝ ſanctoꝝ aſſertionẽ dogmatũ ſuoꝝ noie tanqᷓ; faciliꝰcre⸗ dendã interſeruerint ea:q illi nec ſcpᷣſiſſe credẽ⸗ di ſunt. Clementẽ q; Alexandrine eccłepbrm: vixꝝ catholicũ ſcribit in libꝛis ſuis interduʒ dei filiũ dicere creatũ:⁊ Dionyſiũ Alexãdrine vꝛ⸗ bis epᷣm viꝝ eruditiſſimũ ʒ Sabellium qtuoꝛ volumibus diſputantẽ in Arrianũ dogma de⸗ labi.Et ſub his exemplis illud agit:vt non ec⸗ cleſiaſticos ⁊ catholicos viros male ſenſiſſe: ſᷣ ab hereticis eoꝝ ſcripta coꝛrupta eẽ teſtet᷑. Et ↄcludat ad extremũ dicẽs:de Oꝛigene q;:in q̃ ſiłr vt in his qͥs ſupꝛa diximus:quedã diuerſi⸗ tas inuenit᷑:iſt nos ſufficiat ſentire:qð de pᷣiu dicatis iam catholicis ſentit᷑ vel intelligit᷑ vir: ne ſili cãe nõ diſſiłis nõ ſufficiat excuſatio. S qᷓd ↄtendit᷑:vt qͥcqd in libꝛis oium reꝑit᷑:aba⸗ lijs coꝛruptũ ſit? Id ſi ita eſt:nihil eoꝝ erit:qͥꝛũ fert᷑ nominibus. Oe his deputabit᷑:a qbus ðꝛ eſſe vitiatũ. qᷓ; ⁊ illoꝝ non erit:qu oꝝ incer⸗ ta ſunt nomina.atq; ita fier:vt tibi oia omniuʒ ſint:nihil alienum ſit. ac defenſionis ꝑturba tione nec Martion nec anicheus nec Ar⸗ rius nec Eunomius accuſari poterũt. qꝛ qᷣcqͥd nos ab dis impie dictũ obiecerimꝰdiſcipuli rnj debüt:nõ a mgris ſuis ita dictũ: ab inimicl eẽ violatũ. Hoc gne ⁊ iſte ipe tuus liber tuus nõ erit:bᷣ foꝛſitã meꝰ.Et meꝰliber:qͥ tibi accuſatus rñdeo:ſi in illo aliqͥd repᷣhẽderis:nõ erit meꝰ-t hil relinqͥs: Et quõ inqͥes in libꝛis eoꝝ vitioſa nõnulla ſunt: Si me cauſas vitioꝝ neſcire ri⸗ dero:nõ ſtati illos hereticos iudicabo. Fieriei põt:vt vel ſimpłr errauerint: vel alio ſenſu ſc? ſerint: vel a libꝛarijs imꝑitis eoꝝ paulati ſcõta coꝛrupta ſint. Veil certe añqᷓ; in Alexãdria äſi q̃dã v minus caute locuti ſunt: ⁊ qñ poſſint eiůi ſoꝝ hoĩm calũniã declinare. Obüciunt᷑ Oꝛige ni crimia: tu nõ illũ defendis: alios accuſas ne crimẽ renuis:ſᷣ criminoſoꝝ turbã requiris. Sitibi diceretur quos hʒ Oꝛigenes in hereſi ſocios:rõne iſta ꝓferres. Nunc a te queritur: na ſint an mala. Caces ⁊ ꝓ his alia loqris. Cle mẽs hoc ait: Dionyſius in iſto erroꝛe repᷣhẽdiẽ Faars Anaſtaſi⸗ epᷣs ſic Byoniſij defendit erroꝛem. Alplox ſcpᷣta ſilr depꝛauata ſunt. Quõ ⁊ nun ab alijs tibi hereſeos crimẽ ipigit᷑: ⁊ tu ꝓ te ta⸗ ces: ⁊ ꝓ me ↄfiteris.Ego neminẽ accuſo:pme tm̃ rñdiſſe ↄtẽrꝰ. Nõ ſuʒ qð arguis.ſi tu es qð nec reatte:aut innocẽtẽ:aut obnoxiũ criminis appꝛobabũt. NMꝛemiſſa falſatõe ab hereticl apo ſtoloꝝ: ⁊ vtriuſq; Clemẽtis atʒ Dionyſij veit ad Oꝛigenẽ: ⁊ his vbis loquit᷑.ipᷣius Hh ↄãaãren tis ⁊ deploꝛãtis ſchᷣtis ac vocibus ꝓbauimus. Quid em̃ adhuc ipᷣe in carne viuẽs:ſentiẽs:vi dẽſq; ppeſſus ſit:de libꝛoꝝ ſuoꝝ vel ſermonuʒ coꝛruptõibus:vel adulterinis editõibus ex ip ſius epła:quã ſcribit ad qͥſdã caros ſuos alexã dꝛiã euidẽter docet᷑:ſtatiq; exẽplũ ſbiũgit epłe Et qͥ falſitatẽ ſcdᷣturaꝝ Oꝛigenis heretid ipu⸗ tat:ipᷣe incipit a falſitate:nõ ita int᷑pᷣtatꝰ vt ha⸗ bet᷑ in greco. Nec id latinis inſinuãs qð ipᷣe in ſuis litteris ꝓfitetur.cum illa epła tota Deme⸗ trium Alexandrine vꝛbᷣ pontificeʒ laceret:⁊ in totius oꝛbᷣ epiſcopos ⁊ clericos inuehat᷑:⁊ fru⸗ ſtra ab ecclijs excõicatuʒ eſſe ſe dicat:nec velle in maledictis referre vicẽ:ne ſcʒ maledicus vi⸗ deat eſſe hõ: qͥ in tm cautus ſit ad maledicẽdũ vt ne dyabolo qͥdẽ audeat maledicẽ. Añ ⁊ Cã dido Valẽtiniani dogmatis ſectatoꝛi calũniã⸗ di occaſionẽ dederit:ꝙ dyabolũ ſaluãde dixe⸗ rit eſſe nature.lic diſſiłato argumẽto epłe ſin⸗ git ꝓ Oꝛigene ille nõ loquit᷑. Añ epłe ipᷣius ꝑptem paululum ex ſupioꝛibus tranſtuli: ⁊ his iunxi:que ab ipᷣo comatice doloſeq; tranſſata ſunt.vt quo ↄſilio ſuꝑioꝛa tacuerit lectoꝛ agno ſcat. Contra ſacerdotes ergo eccleſie gñalit dil putãs: aqͥbus indignus coione eoꝝ fuerat iu⸗ Dicatus:hec intulit. Quid neceſſe ẽ ð ppharũ ſermonibus dicerę:qͥbus ſepiſſime paſtoꝛibꝰ ⁊ maioꝛibus natu: ⁊ ſacerdotibus ac pᷣncipibus ꝓpłi ↄminant᷑: ⁊ arguũt eos: Que abſq; nob ð ſanctis ſcpᷣturis eligere poteſtis: ⁊ liquido pui dere:qð foꝛſitan h̊ tpᷣs ſit:ð quo ðꝛ.Nolite cre dere amicis:nec ſperetꝭ in pᷣncipihꝰ. Et nüc im pleat᷑ vaticiniũ. Duces ppli mei me neſcierunt: filij ſtulti ſunt: ⁊ nõ ſunt ſapientes. Sapientes ſunt vt faciant mala.bñ aũt facere neſciũt:qͥꝛũ magis miſereri qᷓ; eos odiſſe debemus:⁊ oꝛare ꝓ illis qᷓ; eis maledicere. Ad bñdicẽdũ em añ ad maledicẽdũ creati ſumꝰ. AUñ ⁊ Michael cũ aduſus dyabolũ diſputaret de ¶Ooyſi coꝛꝑe. ne tãto qͥdẽ malo auſuſ ẽ iudiciũ iferre blaſphe mie.ſᷣ dixit:ĩcrepet tibi dñs. Cui qͥd ſije etiam in Zacharia legimꝰ. Increpet tibi dñs dyabo⸗ le:⁊ icrepet dñs ĩ te qͥ elegit hirtm. Itaq; ⁊ nos cupimꝰicrepari a dño eoſ qͥ nolũt cũ hũilitate a ꝓxis icrepari. Dicẽte ãt ichaele: icrepet ti bi dñs dyabole: ⁊ Zacharia ſilr: vtx increpet: ta q an nõ increpet ðs dyabolũ ſpᷣe viderit.Et ſi in crepat:quõ increpet ipᷣe cogſcat.Et poſtea mł Sirii ẽ ſcribẽ addit. Nos h̊ ſentimꝰ ꝙ eij⸗ cient᷑ ð regno celoꝝ:nõ qꝛ grãdia peccauerunt Gerbi gra. Foꝛnicatoꝛes ⁊ adulteri ⁊ maſculo accuſaris:ipᷣe videris:nec abſolutio mea me: rũ ↄcubitoꝛes ⁊ fures:ſᷣ ⁊ qͥ mioꝛa dereliq̃rũt: ex eo qð ſcpᷣtũ ẽ:neq; ebꝛioſi:neq; maledici reg nũ dei poſſidebũt: ⁊ tã in bonitate qᷓ; in ſeueri⸗ tate dei eẽ mẽſurã. AUñ cũcta nitimur agere ↄſi lio: in vini q; potu ⁊ in moderatõe ſermonis vt nulli audeamus maledicere. ergo cum pꝛopter dei timoꝛẽ caueamus in quẽpiâ maledicta con ferre recoꝛdãtes illius dicti nõ fuit auſus iudi⸗ cium inferre blaſphemie:qð ðꝛ de Michaele 3 dyabolum. Et in alio loco. DHñatiões quidẽ repꝛobant:gloꝛias aũt blaſphemat quidam eo rum: qui libẽter ↄtẽtiones reꝑiunt. aſſcribunt nobis ⁊ noſtre doctrine blaſphemiam ſuꝑ quã ipᷣi viderint quomodo illud audiant:neq; ebꝛi oſi:neq; maledici regnum dei poſſidebunt:licʒ patrem malitie ⁊ ꝑditionis eoꝛum qui de reg⸗ no dei eijcient᷑ dicant poſſe ſaluari:ꝙ ne quidẽ mente quis captus dicere põt.Cetera quidem ex eadẽ epla tranſtulit ꝓ hoc ꝙ fine in verboꝛꝝꝛ Oꝛigenis interp̃tati ſumus.ergo cum ppter ti moꝛem dei caueamus in quẽpiã maledicta con ferre:⁊ reliqua:iſte fradulẽter amputatis ſupe rioꝛibus:ex qͥbus inferioꝛa dependẽt: ſic cepit tranſferre epłaʒ:q̃ſi h̊ ſenſu ſuꝑius eſſet exoꝛdi um:⁊ ait.Quidã em̃ qͥ libẽter hñt crimiari ꝓxi mos ſuos:aſſcribunt nobᷣ ⁊ doctrine nr̃e crimẽ blaſphemie:qð a nobᷣ nuſqᷓ; audierũt.de qͥ ipſi viderint volẽtes obſeruare mandatũ illud qð dicit:qꝛ maledici regnũ deinõ poſſidebunt:di⸗ centes aſſerere me patrẽ malitie ⁊ pditõis coꝝ q̊ de regno dei eijciunt᷑.i.dyabolum eſſe ſaluan dum:ꝙ ne aliquis quidẽ mente motus ⁊ mani feſte inſaniẽs dicere põt.Cõferte Oꝛigenis v⸗ ba q̃ ſupꝛa ad verbũ tranſtuli:his q̃ ab iſto non vſa ſunt:ſᷣ euerſa:⁊ qᷓ;tã int᷑ ſe nõ ſolũ verboꝝ: H ⁊ ſenſuũ habeant diſſonantiã ꝑſpicietis.Ob ſecro ne moleſtia ſit vob ꝓlixioꝛ intptatio. Ic⸗ circo oĩa em vtimus: vt quo ↄſilio ſuꝑio:a ta⸗ cuerat:ꝓbaremus.habet᷑ dyalogus apð gre- cos Oꝛigenis ⁊ Cãdidi Aalẽtiniani hereſeos defenſoꝛis in qͥ duas andabatas digladiantes ſpectaſſe me fateoꝛ.Dicit Cãdidus filiũ de pa⸗ tris eſſe ſubſtãtia. Errãs:q; eud· ii. ꝓlatõeʒ aſſerit. E regione Oꝛigenes iuxta Ar⸗ riũ:⁊ Eunomiũ repugnat eũ vel ꝓlatũ eſſe:vł natũ: ne ðs pr diuidat᷑ in ꝑtes. Sʒ dicit ſubli⸗ mẽ ⁊ excellẽtiſſimã creaturã volũtate extitiſſe patris:ſicut ⁊ ceteras creaturas. Rurſus ad ſe cundã veniunt queſtionẽ. Aſſerit Cãdidꝰ dya bolũ peſſime eẽ nature: ⁊q̃ ſaluari numqᷓ pot. Cõtra h̊ recte Oꝛigenes rñdit nõ eũ ꝑiture eẽ . Doc bſtätieß⸗ lni Hicch Nrern dya dbietührt⸗/ goebLt⸗ ſerislloꝛis⸗ herettcaſu Oisit pp niſunt N nnus vocab Glüniarid ginaͤtatere nedi Ven ofeſoꝛeg fallatoab lioepoxe ſuo uſſitt tcusteneb feticus iud Nliedil. Ntfamtiart feſoneiſtal Onodus beivit ſcription geoano du iuſſe 1 ale Cregat⸗ tiſſinu: Oigenẽ lninaris.5 Tiſttad. lllionili boſttin Cblectitar llanilibe llsaſcribi Anedeno lſsfutan ſotopide naneythe ſohsdice Mrhetk ſchusd Unlituni⸗ gbillisf tegicech⸗ wbideye nimann cemodid llig fabn Ferie ſ aboſ⸗ lmiä rpin nigin Kſſent ſairgii apetuenn wdatſfi Gnaklan arönſan mrer,⸗ eſennen amponer lalcgon hhrte Dinßtsgli⸗ cmitquhmne⸗ Munt. Koen dmianſlocti iant neqzeri Gſicepunttig umquideneg⸗ nigneguice Caenquiden fnenveven Pam wiei fmdedccn umnpunnnsſe cendit ſceyt ginseagun rhäoming, Nonrnitam Wri Niſt nduäkulcdd öpoſenn⸗ ne püsc holuneſellin tenotstmn ne Oigeno⸗ hqebiſoon noͦſoi wbor: igtiens Ertheno N oſcgoat⸗ logsnlor amnbereie Tractatus III ſubſtãtie: volũtate ppᷣa ⁊ coꝛruiſſe ⁊ poſſe ſal M uari.Hic cãdidus vtit i calũniã:q̃ſi Oꝛigenes dixerit dyaboli naturã eẽ ſaluãdã.qð ille falſo obiectũ h̊ refutat.Et intelligimꝰ in h tm dyalo go ab Oꝛigene argui hereticã falſitatẽ ⁊ ñ in ce teris libꝛis:de qͥbꝰ nũqᷓ; qſtio fuit.alioqͥn oĩa qᷓ heretica ſunt non erũt Oꝛigenis:ſ hereticoꝝ. Oẽs ãt ꝓpe modũ illiꝰomi his erroꝛibꝰple⸗ ni ſunt.Nihil Oꝛigenis erit:vᷣ eoꝝ qͥꝝ ignoꝛa⸗ mus vocabula. HMõ em̃ ſuſſficit grecos ⁊ ãtiqs calũniari:de qͥbus ꝓ vetuſtate tempoꝝ ⁊ lon⸗ ginqᷣtate regionũ hʒ licentiã qᷣcqͥd voluerit mẽ tiẽdi. Aenit ad latinos:⁊ pᷣmũ ponit Hylariuʒ ↄfeſſoꝛẽ:ꝙ poſt Ariminẽſem ſynodũ liber illiꝰ Epiſtola Fo. CXX XIL ſełeffrenata temeritas? Moſt excõicatöõz loyla rij:poſt Cypᷣani pbereſeos libꝝ poſt Athanaſume dommiẽtelitur ſi v inſcriſ tionẽ erupit aliqñ ↄ papã Epiphaniũ ⁊ dolo⸗ rẽ pectoꝛis ſui:qͥ eũ in epła quã ad Josnẽ eðᷣm ſcpᷣſerat hereticũ arguit:in apologia ꝓ Oꝛige⸗ ne digerit: 2 his ſerinonibus ↄſolat᷑. Qui poti us aꝑienda ẽ in hoc loco vitas latẽs. Non em poſſibile in tam iniqͥ iudicio vti quẽquã hoim vt de cauſa equali nõ equaliter ſentiat. Sed ꝙꝙ falſatꝰab hereticis ſit.Et ob hãc cãʒ cũ in cõci⸗- — lio e ſua iuſſit: qui neſciente ſe in ſcrinijs ſuis here⸗ ticus tenebat᷑.Cũq; ꝓlatꝰ fuiſſet:⁊ ab oĩibꝰ he⸗ vt familiaris meus narrat dñs:vt nẽo ei ð con feſſoꝛẽ iſta ſimulãti:audeat ↄdicere. Rñde q̃ſo Synodus a q̊ Hylarius excõicatus ẽ:in q̃ vꝛ⸗ be fuit: Dic epᷣoꝝ vocabula:pꝛofer ſnias ſub⸗ ſcriptionũ:vel diuerſitatẽ vel ↄſonãtiã.Doce q̊ eo ãno ↄſules fuerint:qͥs imꝑatoꝛ hanc ſyno gn ei q̃ſtio moueret᷑: ꝓferri libꝝ ð domo uſſit reticus iudicatꝰ: auctoꝛ libꝛi excõicatꝰ de ↄcilij ↄuẽtõe diſceſſerit.⁊ tãte auctoꝛitatis ſe putat: dũ iuſſerit ↄgregari. Gallie ne tm epᷣi fuerit an ⁊ Italie ⁊ Hyſpanie certe:quã ob cãm ſynodꝰ ↄgregata ſit. Nihil hoꝝ nomias: ſᷣ viꝝ eloquẽ tiſſimũ: ⁊ 3 Arrianos latini ſermonis tubã: vt Oꝛigenẽ defenderes:excõicatum a ſynodo cri minaris.ſᷣ ↄfeſſoꝛis calũnia vtcũq; tolerãda ẽ. Trãſit ad inclytũ martyrẽ Cypanũ:⁊ diẽ Ter tulliani libʒ cui titulus ẽ de trinitate: ſub noie eiꝰ Cõſtãtinopoli a Macedoniane ꝑtis hereti cis lectitari. In qͥ crimine mentit᷑. Hã nec Ter tulliani liber ẽ:nec Cypᷣani ðꝛ:bſᷣ Nouatiani:cu ius ⁊ ſcribit᷑ tituio:⁊ auctoꝛis eloquiũ ſtili pꝓpᷣ⸗ etate demõſtrat. Et ſuꝑfluũ puto aꝑtas inep⸗ tias ↄfutare:cũ mihi mea ingerat᷑ fabella: a ſy nodo videlʒ:⁊ ſub noie eiuſdẽ aici Damaſi ro⸗ mane vꝛbᷣ epi ego petar:cui ille eccłaſticas epi⸗ ſtolas dictãdas tradidit ⁊ apollinarioꝝ vſutie deſcribant᷑. ꝙ Athanaſij libꝝ vbi dñicꝰhomo ſcpᷣtus ẽ:ad legẽdũ acceptũ:ita coꝛrupuerit:vt in litura id qð raſerũt:rurſus ſcriberẽt vt.ſ.nõ ab illis falſatũ:ſ̊ a me addituʒ putare᷑. Queſo te aice chariſſime:vt in eccłaſticis tractatibus: vbi de veritate dogmatũ querit᷑: ⁊ de ſalute a⸗ nimaꝝ nr̃aꝝ maioꝝ flagitat᷑ auctoꝛitas huiuſ⸗ auctoꝛes obtrectatoꝛum eius hi ſunt: qui in ee cleſia diſputare latius ſolẽt: vel etiã libꝛos ſerᷣ bere:qͥ totum de Oꝛigene vel loquunt᷑ velſcri bũt. Ne g plures ipᷣoꝝ furta cognoſcãt:q̃ vtri⸗ q; ſi ingrati in magr̃m nõ eſſent:neq̃q; crimino ſa viderent᷑:ſimplicioꝛes q; ab eius lectiõe de⸗ terrerẽt. Deniq; qͥdã ex ipᷣis:qͥ ſe velut euãge⸗ liʒãdi neceſſitatẽ ꝑ oẽs gẽtes ⁊ ꝑ oms linguus hr̃e putat: de Oꝛigene male loquẽdi ſex milia libꝛon eiꝰſe legiſſe:q;plurima multitudie audi⸗ ente ↄfeſſus ẽ. Qui ſi vtiq; (vt ipe dicẽ ſolet) ꝓ cognoſcẽdis eiꝰ malis legebat:ſufficẽ poterat: decẽ libꝛi ad cognoſcẽdum:aut.xx.certe vt ; :—. plurimũ.xxx. Sex milia ãt libꝛos legẽ nõ iã eſt erroꝛes: ac mala velle cognoſcere:ſ totaʒ pene vitã diſciplinis eius ac ſtudijs dedere.Quõg iſte merito audiẽdus ẽ: cũ eos culpat qͥ inſtru⸗ ctionis ſue cã ꝑ pauca eiſalua fidei gła atʒ inte gra pietate legerũt: Qui ſunt iſti qͥ in eccłia di⸗ ſputare latius ſolẽt:Qui libꝛos ſcribẽ: Qui to cemodi deliramẽ:a dimittas: ⁊ pꝛãdioꝝ cena⸗ rũq; fabulas ꝓ argumento nõ teneas vitatis. Fieri em̃ põt:vt enam ſi a me vexꝝ audiſti:ali⸗ us qͥ huiꝰrei ignarꝰẽ:dicat a te eẽ ↄpoſitũ:⁊ q̃⸗ ſi mimũ Philiſtionis vel Lẽtuli:ac Marilli: ſtrophã elegãti ſermõeↄfictã.Quo nõ ꝑueniat ttũ de Oꝛigene loquunt᷑ ⁊ ſcribũt: Qui dũ ſua nolũt furta cogſci:⁊ inãti ſunt in magrm: iccir co ſimplices ab illiꝰlectõe deterrẽt: Noiati de⸗ bes dicẽ: ⁊ ipᷣos hoĩes denotare. Ergo bti ebi Anaſtaſiꝰ ⁊ Theophylꝰ ⁊ Uenerius ⁊ Chꝛo⸗ matius: ⁊ oĩs tã oꝛiẽtis qᷓ; occidẽtis catholico⸗ rũ ſynodꝰqͥ pari ſnia:qꝛ pari ⁊ ſpũ illũ hereticũ denũciat lis:fures libꝛoꝝ illius iudicãdi ſũt⸗ Et qñ in eccłijs pᷣdicãt:nõ ſcpᷣturaꝝ myſteria: 6 Oꝛigenis furta ↄmẽoꝛãt: Mõ tibi ſuffic paſ-⸗ ſim ↄ oĩs detractio: niſi ſpãliter ↄ bim ⁊ inſig⸗ nẽ eccłe ſacerdotẽ ſtili tui lãceã dirigas: Quis ille q̃ vel neceſſitatẽ euangeliʒandi ꝑ oẽs gen⸗ tes: ⁊ ꝑ oẽs linguas hr̃e ſe putat: de Oꝛigene mala loquẽdi: qui ſex milia libꝛoꝝ eius ſe legiſ ſe: q;plurima fratꝝ multitudine audiente ↄfeſ⸗ ſus eſt: In q multitudine ⁊ caterua fratruʒ:tu q̃6; medius eras:q ille in ſua epła ãrit᷑:p Oꝛi/ genis hereſi nefaria a te dogmata eſſe pꝛolata. Criminãdus ne eſt:q̃re grecã ⁊ ſyricã ⁊ hebꝛeꝛ ⁊ egyptiacã linguã ex Ee latinã nouerit·: Er go ⁊ apoſtolus ⁊ apoſtolici viri qͥ linguis loq⸗ dankt᷑ in crimie ſunt ⁊ me trilingnem bilinguis ipe ridebis.De ſex milibus autem libꝛis quos ab eo lectos eſſe ↄfingis:qͥs credet:aut te verũ dicere:aut illũ potuiſſe mentirisSi em Oꝛige⸗ nes ſex milia ſcripſiſſet libꝛos:potuerat fieri vt vir eruditꝰ ⁊ ab ĩfãtia ſacri lr̃is iſtitutꝰ ꝓ curio⸗ ſitate ⁊ ſcia legiſſet aliẽ̃a.Qð vo ille noͤ ſcripſit quõ iſte legẽ potuit: Nũera ĩdicẽ libꝛoꝝ eius q in tertio volumie Euſebij:in qͥ ſcpᷣſit vitã NPã⸗ phyli ↄtinent᷑:⁊ nõ dico ſex milia:ſ tertiã ꝑteʒ nõ reꝑies. Hẽmus eptłaʒ ſupꝛadicti põtiſic :ꝛin q̃ huic calũnie tue: dũ adhuc eſſes in oꝛiẽte rñ⸗ dit: ⁊ aꝑtiſſimũ mẽdaciũ oñdit: qð libera vita tis frõte ↄfutat. MPoſt hec ⁊ tãta audes in apo logia tua dicẽ te non eſſ. e defenſoꝛẽ Oꝛigenis: atq; aſſertoꝛẽ illius ꝓ cuius defẽſione Rãphy lus ⁊ Euſebius tibi parũ dixiſſe ſunt viſi.Ad⸗ uerſum q̃ volumina:ſi dñs vite huius dederit ſpatiũ:alias rũdẽ conaboꝛ. Nũc tmtuis aſſer⸗ tionibꝰobuiaſſe ſufficiat. Et hoc bꝛeuit᷑ pꝛudẽ⸗ tẽ inſtruxiſſe lectoꝛẽ me iſtũ libꝝ:qͥ ſub nomine NPãphyli ferebat᷑:vidiſſe bᷣmũ ſcriptũ in codi⸗ ce tuo.⁊ qꝛ nõ erat mihi cure qͥd ꝓ heretico di⸗ ceret᷑: ſic ſy habuiſſe qſi diuſum eẽt opus Mã⸗ phyli ⁊ Euſebij. Poſtea vo qſtione mota ſcö⸗ tis eoꝝ rũdiſſe voluiſſe:⁊ ob hãc cauſam legiſ⸗ ſeqd ꝓ Oꝛigene vnuſquiſq; ſentiret: pſpicue⸗ ꝙJ dep̃hẽdiſſe ꝙ bmus liber.vj.voluminũ Eu . editus ẽ:tã grece qᷓ; latine ĩimutat dutaxat ſen⸗ ſebij ipᷣe eſſet:q vnus ſub nomie Nãphyli a te ſibus: de filio ⁊ ſpͥſcõ: qͥ aptã blaſphemiã pfe⸗ rebãt. Vñ etiã añ annos ferme.x.cũ dext᷑ ami⸗ cus meus: qͥ pfecturaʒ adminiſtrauit ptoꝛij me rogaſſet:vt auctoꝝ noſtre religionis ei indiceʒ texerẽ: int᷑ ceros tractatoꝛes poſui ⁊ hũc libꝛũ a Pãphylo editũ:ita putãs eſſe: vt a te ⁊ tuis Oiſcipulis fuerat diuulgatũ. Sʒ cum ipᷣe dicat Euſebiꝰ NPãphylũ nihil ſcpſiſſe exceptis bꝛeui bus eplis ad aicos:⁊ pᷣmus liber ſex voluminũ eadẽ ⁊ijſdẽ vᷣbis ↄtineat:q̃ ſub noĩie Raphyli ate ficta ſunt:ꝑſpicuũ ẽ te iccirco libꝝ hũc diſ⸗ ſeminare voluiſſe: vt ſub ꝑſona martyris here ſes introduceres: cũ ⁊ ð ipo libꝛo quẽ Paãphy li ſitas:multa pũᷣteris:⁊ alit᷑ in greco:alit᷑ in la⸗ tino ſit: fraudẽ tuã erroꝛi meo imputare nõ de⸗ bes.Credidi em eiꝰ eẽ libꝑ:quẽ titulꝰpᷣferebat ſicut Periarchõ: ⁊ multa alia Dꝛigenis opa: plurimoꝛũq; grecie tractatoꝝ:q̃ aut añ nõ legi aut nũc ↄpelloꝛ legẽ qſtione hereſeos ſuſcitata vt ſciã q̃ vitare debeã:q̃ ꝓbare. AVñ ⁊ in adole ſcẽtia homelias tm eius: quas loqᷓbat᷑ ad Pplm in qᷣbus nõ tanta ſcandala tenebant :ſimpłr ro gantibus tranſtuli: nullis pᷣiudicãs ex his que Pbant illa ſuſciꝑe:que manifeſte heretica ſunt Certe vt compẽdium longi ſermonis faciam: ſicut ego oñdo me ab his accepiſſe libꝝ:qui de tuo codice tranſſcepᷣſerũt:ſic tu doce a qͥ exẽplar accepis:vt qͥ auctoꝛẽ libꝛi dare aliũ non potue rit:ipᷣe falſitatis reus teneat᷑. Bonus homo ð bono coꝛdis theſauro ꝓfert illa:q̃ bõa ſunt.At q; ex pomoꝝ dulcedine gñoſi ſeis arboꝛ agno⸗ ſcit᷑.Scribit frat᷑ Euſebius ſe apð afros epᷣos q̊ͥ ꝓpt᷑ eccłaſticas cauſas ad comitatũ venerãt epłaʒ q̃ſi meo ſcriptã noie repperiſſe:in q̃ agerẽ pꝓniaʒ: me ab hebꝛeis in adoleſcẽtia inductuʒ elſſe teſtarer:vt hebꝛea volumina in latinũ vte⸗ rem: in qbus nulla ſit vitas. Qð audiẽs obſtu pui.Et qꝛ in oꝛe duoꝝ vel triũ ſtat omne vbũ: vniq; teſti neq; Catoni credẽdũ ẽ:id ipᷣm mul⸗ toꝝ me ex vꝛbe fratrum ſcripta docuerunt:ſci⸗ ſcitantium an ita ſe hret:⁊ a quo ipᷣa epła diſſe⸗ minata eſſet in vulgus lachꝛymabilit᷑ indican⸗ tiuʒ.qͥ auſus ẽ facẽ:qͥd aliud nõ audeat.: Bñ malitia non hʒ tantas vires qᷓ;tos conatus. Nerierat innocetia: ſi ſꝑ neqtie iũcta eẽt ſapia ⁊totum quicquid cupit calũnia pᷣualeret.Sti⸗ lũ meũ qualẽcũq; ẽ ipᷣas pᷣſtigias ⁊ alterius p⸗ ſonã:quã ſe fraudulẽter induerat:qͥs eſſet oſtẽ dit. Ergo ille qͥ epłaʒ ſub noĩie meo finxerat:q; male hebꝛea volumina tranſtuliſſem: obijcere ðꝛ.me in.lxx.ↄdemnatõeʒ ſcpᷣturas ſcãs inter⸗ p̃ᷣtatũ:vt ſiue falſa ſunt:ſiue vera q̃ tranſtuli:in crimine maneã: duʒ aũt in nouo oꝑe me fateoꝛ erraſſe:aut recẽs editio veteris ↄdemnatio ſit. Qiroꝛ quõ in eadẽ epła homicidã ⁊ adulterũ ⁊ ſacrilegũ ⁊ parricidã me eſſe nõ dixerit:⁊ q̃c⸗ dd põt tacita mẽtis cogitatio intra ſe turpitudi nis voluẽ. Gfas ei debeo agẽ:ꝙ cũ tanta ſilua ſit criminũ: vnũ mihi erroꝛis vel falſitatis cri⸗ mẽ obiecerit. Ego ne õꝗ. lxx.int᷑tes aliqͥd ſum locutus:qͥs añ ãnos płimos diligẽtiſſime emẽ⸗ datos: mee lingue ſtudioſis dedi:qͥs qͥttidie in Zuẽtu fratꝝ ediſſero:qͥꝝ pſalmos iugit᷑ canto⸗ Tã ſtultus eraʒ:vt qð in pueritia didici:ſenex obliuiſci vellẽ: Aniũſi tractatus mei hox teſti monijs teſtati ſunt. Cõmẽtarij in.xij⸗pph̊is:⁊ meã ⁊.lxx.editionẽ ediſſerũt.Olaboꝛes hoĩm ſꝑ incerti:o moꝛtaliũ ſtudia grios int᷑fduʒ fines hñtia. Vñ me putabã bñ mereri ð latis meis: ⁊ nr̃oꝝ ad diſcẽdũ aios ↄcitare:qð etiam greci vᷣſum de latino poſt tãtos interpᷣtes nõ faſtidi⸗ unt:inde in culpã vocoꝛ: ⁊ nauleãti ſtomacho cibos infero. Et qd in hoie tutũ ſit: ſi innocen⸗ tia criminoſa ſit:HGoꝛmiẽte pr̃efamilias inimi⸗ cus hõ ʒzyʒania ſuꝑſeiauit.Extermĩauit vineã aper ð ſilua ⁊ ſinglaris ferus depaſtꝰẽ eã.Ego taceo:⁊ lr̃e nõ mee loquunt᷑ ↄ me. Ignoꝛo cri⸗ mẽ:⁊ in toto oꝛbe ↄfiteoꝛ. Heu me mt᷑ mea: vt qͥd me genuiſti viꝝ: qͥ iudicer:⁊ diſcernar om⸗ ni terre: Oes pᷣfatiũcule veteris inſtrumẽti q̃⸗ rũ ex ꝑte exẽpla ſubieci:huic rei teſtes ſũt.⁊ ſu ꝑfluũ ẽ qð in illis dictũ ẽ:alit᷑ qᷓ; tibi dictũ ẽ ſcri bere. icpig igit᷑ a Geneſi:cuius ꝓlogus tał =. Deſiderij mei deſideratas accepi epłas:qͥ qͥ‚⸗ dam pᷣſagio futuroꝝ cũ Baniele ſoꝛtitus ẽ no⸗ mẽ: obſecratis: vt trãſſatũ in liguã latinã ð he⸗ Coe volermon gtn Mnisdͤne goua p ve ſelehol ſoneinicm⸗ gesilord fe Clgene tirianon obelſchilte utllueeſẽ zcziugelan Tupoſolo malnven Cdicbuon/ cauiflüne dehütiuui fitoniu⸗a Dbitcecine lgeiouse. deſttracn bibecſoit dausde in . Qurdi multiig 1Hiben ſaoerroꝛ cu dicit clltoꝛapt dephoen⸗ ltonis ſſcgſacrot ſiſcöaut Ntregiſat fer Eineſe e nidaci eptint Unepc mullopoſtn Mabaſtlica Chetage, A Chüspenre qimncligirn econormici gon De fſlurthen kexleritry on ſtudia Illintöt⸗ itdubis ſunection⸗ ſs. Alſe⸗ nueinelie Scesonns neüintiſo Uapunlen nnzseſcteſi meofhreng llſen:obicen nsſcisitter mötrultulin nocgemeinen sGennntoſt Hicchitmdllri enödirenntc⸗ inmalemntu, Eigeänmt lfaleuzen „ 4 . nijruniten digäinennd deckipenten Anosugtn ntuddaſen mmonihrti nin te Obborshoin mwintufns midluis nes: Nradamgt ehtarifti⸗ Gleäntonnch⸗ tüßrſinnoen — Fitfmlusni . Enemitll n —, — — —w—— £= =— ☛R — = — SN — ——, = — Tractatus III bꝛeo ſermone Pẽtateucũ nroꝝ auribꝰ traderẽ Periculoſuʒ opꝰ certe ⁊ obtrectatoꝝ latratibꝰ patẽs:qͥ me aſſerũt in.lxx.int᷑pᷣtũ ſuggillationẽ noua ꝓ vetibꝰ cudẽ.ita igeniũ q̃ſi vinũ ꝓban⸗ tes:cũ ego ſepiſſime teſtatꝰſim me ꝓ virili poꝛ⸗ tione in tabernaculo dei offerre q̃ poſſim:neco pes alioꝝ alteriꝰpauꝑtate fedari.Qð vt aude rẽ:Oꝛigenis me ſtudiũ ꝓuocauit:qͥ editio ĩ an tiq̃ trãſſationẽ Theodotõis miſcuit aſteriſco ⁊ obeliſco.i.ſtella ⁊ veru opꝰ oẽ diſtinguẽs:duʒ aut illuceſcẽ facit q̃ minꝰ añ fuerãt:aut ſuꝑflua q̃q; iugulat ⁊ ↄfodit: maxieq; q̃ euangeliſtarũ ⁊ apoſtoloꝝ auctoꝛitas ꝓmulgauit. In qᷣbus multa ð veteri teſtamẽto legimus:q̃ in noſtris codicibus nõ habent᷑:vt ẽillud.Ex egypto vo caui filiũ meũ.⁊ qm Naʒareus vocabit᷑ Et vi debũt in quẽ ↄpunxerũt.⁊ flumia de vẽtre eiꝰ fluẽt aqᷓ̃ viue.⁊ q̃ nec oculus vidit: nec aurl au⸗ diuit:nec in coꝛ hois aſcẽdit:q̃ pᷣꝑpauit deus di ligẽtibus ſe.⁊ multa alia:q̃ᷓ ꝓpꝛiũ ꝙ οα* id eſt tractatũ deſiderãt. Int᷑rogemus g eos v bi hec ſcripta ſunt.⁊ cum dicere non potuerint de libꝛis hebꝛeis ꝓferamus. Pꝛimũ teſtioniuʒ ẽ in Oſee. Scdm in Eſaia.Tertiũ i Zacharia Quartũ in ꝓũbijs. Quintũ eq; in Eſaia.Qð multi igrãtes apocryphoꝝ deliramẽta ſectant᷑ ⁊ iberas nenias libꝛis autẽticis pᷣferũt: cau⸗ ſas erroꝛis nõ ẽ meũ exponẽ. Judei pꝛudẽti fa ctũ dicũt eſſe ↄſilio: ne tolemeus vnius dei cultoꝛ apud hebꝛeos etiã duplicẽ diuinitatem depᷣhẽderet.Qð maxime iccirco faciebat:qꝛ in Nlatonis dogma cadẽ videbat᷑. Deniq; vbi⸗ cũq; ſacratũ aliqͥd ſcpᷣtura teſtat᷑ ð pr̃e ⁊ filio ⁊ ſpũſcõ:aut alit᷑ intpᷣtati ſunt:aut oĩo tacuerũt: vt ⁊ regi ſatiſfacerẽt: ⁊ archanũ fidei nõ vulga rẽt.Et neſcio qͥs pᷣmus auctoꝛ cellulas Alexan dꝛie mẽdacio ſuo extruſerit:qͥbus diuiſi eadeʒ ſcriptitarint.cum Ariſteas eiuſdem Ptolemei unSpaGOD₰R11οπ Iâιασ.i. ſatelles armiger: ⁊ non multo poſt tꝑe Joſep hꝰnihil tale retulerit ̊ in vna baſilica ↄgregatos ↄtuliſſe ſcribãt non ꝓ⸗ phetalle.Alið ẽ em vatẽ:alið int pᷣtem eẽ. Jbi ſpũs vẽtura pᷣdicit:h̊ eruditio ⁊ vboꝝ copia ea q intelligit trãſfert. niſi foꝛte putãdus ẽ Tulli economicũ ſ3enophõtis ⁊ Platonis Pytha⸗ goꝛã: ⁊ Demoſthenis ꝓ Creſiphõte oꝛõnẽ af⸗ flat'rhetoꝛico ſpũ traſtuliſſe vt alit᷑ ð ijſdẽ libr p.lxx.int᷑̃tes.alit᷑ ꝑ apłos ſpũſſctũs teſiionia texuerit: vt qð illi tacuerũt: hi ſcpᷣtũ eẽ mentiti ſint.qͥd igit᷑: dãnamꝰ veteres?: Mime:vᷣ poſt pᷣ oꝝ ſtudia in domo dñi qð poſſumꝰlaboꝛamus Illi intpᷣtati ſunt añ aduẽtũ R'̃i: ⁊ qð neſcie⸗ bãt dubijs ptulẽ ſentẽtijs. Nos pꝰpaſſionẽ⁊ re ſurrectionẽ eiꝰ nõ tã ꝓphetiã qᷓ; hyſtoꝛiã ſcribi mus. Alit᷑ em audita: alit᷑ viſa narrant᷑.qð me lius intelligimus:meliꝰ⸗ ꝓferimus. Audi igit᷑ Fo. CcxXI Epiſtola XL emule: obtrectatoꝛ auſculta:nõ dãno:ñ rephè do. lxx. vᷣ 2ↄſidẽter cũ ilł apłos pᷣfero.Ner iſtoꝝ os mihi xpᷣs ſonat:q̊ͥs añ ꝓphas int᷑ ſpiritalia chhariſmata poſitos lego:in qbꝰ vltimũ pene g duü intp̃tes tenẽt. Quid liuoꝛe toꝛq̃ris: Quid imꝑitoꝝ aios 5 me ↄcitas:Sicubi tibi in trãſ⸗ latõe videoꝛ errare.int᷑roga hebꝛeos:diüſaruʒ vꝛbiũ magros ↄſule:qð illi hñt de xpᷣo tui codi ces nõ hñt.Aliud ẽ ſi Z ſe poſtea ab apłis vſur pata teſtimonia ꝓbauerũt: ⁊ emẽdatioꝛa ſunt exẽplaria latina:qᷓ; greca: qᷓ; hebꝛea. In libꝛis qq¶; Samuel ⁊ alachim:q̊ͥs nos regnoꝝ qua ruoꝛ nominamus poſt catalogũ diuine ſcbture hec intuli:q̃ cũ ita ſe habeãt: obſecro te lectoꝛ: ne laboꝛẽ meũ repᷣhẽſionẽ eſtimes antiquoꝛũ. In tabernaculũ dei offert vnuſquiſq; qð põt. Alij auꝝ ⁊ argẽtũ ⁊ lapides pᷣcioſos. Alij byl⸗ ſum ⁊ purpurã ⁊ coccũ offerũt ⁊ hiacynthum. nobiſcũ bñ aget᷑ ſi obtulerimꝰ pelles ⁊ capꝛrꝛag pilos.⁊ tñ apłos ↄtẽptibilioꝛa nr̃a magl neceſ⸗ ſaria iudicat.vñ ⁊ tota illa tabernaculi pulchꝛi tudo:⁊ ꝑ ſingłas ſpẽs eccłe pñtis:futureq; di⸗ ſtinctio:pellibus tegit᷑ ⁊ cilitijs:ardoꝛẽq; ſolis æ iniuriã imbꝛiũ:ca q̃ vilioꝛa ſunt ꝓhibent. RNi de q;to Sᷓ. lxx.interpᷣtes tumeã ſuꝑcilio vt illos aupꝑ ⁊ pcioſos lapides:⁊ purpura:ine pelles 2 pilos capꝛaꝝ in tabernaculo Ep̃i obtuliſſe ꝓfᷣ tear. Oonã ⁊ aliud teſtimoniũ:ne nũc me rerũ neceſſitate ↄpulſum dicat mutaſſe ſnias. In li⸗ bꝛo tẽpoꝝ.i.Naralipomenõ:qͥ hebꝛayce ðꝛ da bꝛciani ad ſcm Chꝛomatiũ papa pfatiunculas vſus ſum. Si.lxx.int᷑pᷣtũ pura:⁊ vt ab eis ĩ gre cũ vᷣſa ẽ editio ꝑmaneret:ſupꝑflue me mi Chꝛo⸗ mati epᷣ oꝝ ſciſſime atq; doctiſſime ipelleres vt tibi hebꝛea volumia: latio mõe traſſferrẽ.QAdö em̃ ſemel aures hominũ occupauerat:⁊ naſcẽ⸗ tis eccłe roboꝛauerat ſidẽ:iuſtũ erat etiã nr̃o ſi⸗ lẽtio ↄpꝛobari. Nũc vᷣo cuʒ ꝓ varietate regio⸗ nũ diuſa ferant᷑ exẽplaria:⁊ germana illa anti⸗ q̃q; trãſlatio coꝛrupta ſit atq; violata: nr̃i arbi tri putas:aut ex pluribꝰiudicare qð vſum ſit: aut nouũ opꝰin veteri oꝑe ↄdere. Illudẽtibuſ q; iudeis coꝛnicũ: vt ðꝛ oculos ↄſigẽ. Alexan⸗ dꝛia ⁊ egyptꝰ in.lxx.ſuis Eſichiũ laudat aucto rẽ.Cõſtantinopoł vſq; ad Antiochiã Luciani martyr exẽplaria ꝓbat. Medie int᷑ has ꝓuin cie paleſtios codices legũt:qͥs ab Oꝛigene ela⸗ boꝛatos Euſebiꝰ⁊ Pãphylꝰvulgauer̃t:totul⸗ q; oꝛb hac int᷑ ſe trifaria varietateꝰpugnat.Et certe Oꝛigenes nõ ſolũ exẽpla ↄpoſuit.iiij.edi tionũ e regiõe ſingula vᷣba deſcribẽs: vt vnus diſſentiẽs ſtati ceteris int᷑ ſe ↄſentiẽtibꝰarguat᷑ Sʒ qð maioꝛis audacieẽ in editõe.lxx. Theo⸗ dotõis editionẽ miſcuit:aſteriſcis videlʒ deſig nãs:q̃ minus añ fuerãt: ⁊ vgulis q̃ ex ſuꝑfluo vigebant᷑ apoſita. Si igitur alijs licuit non te⸗ DZSDars nere qð ſełſuſceꝑãt:⁊ poſt.lxx.cellulas:q̃ vul⸗ go ſine auctoꝛe iactant᷑ ſingłas cellas aꝑuere: Hq; in ecclijs legit᷑: qð.lxx.neſcierũt:cur meñ ſuſcipiãt latini mei:qͥ iuiolata editõe veteri:ita nouã ↄdidi:vt laboꝛẽ meum hebꝛeis:⁊ qð his maiꝰẽ:apłis auctoꝛibꝰ ꝓbẽ: Scpᷣſi nuꝑ libꝝ de optio gñe interpᷣtandi: oñdẽs illa ð euangelio Ex egypto vocaui filiũ meũ.⁊ qm Naʒareꝰvo cabit᷑.⁊ videbũt in quẽ ↄpũxerũt.⁊ illud apłi. Que oculus nõ vidit:nec auris audiuit:nec in coꝛ hois aſcẽderũt:q̃ pᷣpauit ðs diligẽtibus ſe: ceteraq; his ſilia:in hebꝛeoꝝ libꝛis iueniri.Cer te apls ⁊ euãgeliſte.lxx.interpᷣtes nouerãt.Et vñ eis h̊ diceret:qð in.lxx.nõ habet᷑: Et Rpᷣs deus n vtriuſq; teſtamẽti ↄditoꝛ in euangelio Sm Joannẽ. Qui credit inqͥt in me ſiẽ dicit ſcpᷣ tura:flumia de vẽtre eius fluẽt aq̃ viue. Atiq; ſcpᷣtũ ẽ᷑:qð Saluatoꝛ ſcpᷣtũ eſſe teſtat᷑.vbi ſcrip tũ ẽ.Lxx.nõ hñt:Apocrypha neſcit eccła.d lhebꝛeos igit᷑ reutẽdũ eſt. Añ ⁊ dñs loquit᷑:⁊ diſcipuli exẽpla pᷣſumũt.hec pace veteꝝ loqr ⁊ obtrectatoꝛibus meis tm̃ rñdeo qͥ canino dẽ⸗ te me rodũt:in publico detrahẽtes:legẽtes in anguł.i.accuſatoꝛes ⁊ defenſoꝛes cũ in alijs ꝓ⸗ bẽt:qð in me repꝛobãt:q̃ſi vᷣtus ⁊ vitiũ nõ in re bus ſit:bſᷣ cũ auctoꝛe mutet᷑.Ceteꝝ memini edi⸗ tionẽ.lxx.trãſſatoꝛũ olim de greco emẽdatã tri buiſſe me nr̃is:nec inimicũ debere eſtimari eoꝝ qjs in ↄuẽtu fratꝝ ſemp ediſſero.Et qð nũc da⸗ bꝛeiani.i. vba dieꝝ interpᷣtatus ſum: iccirco fe ci:vt inextricabiles moꝛas ⁊ ſiluã noim q̃ ſcrip toꝝ ↄfuſa ſunt vitio:ſenſuũq; barbariẽ aꝑtius ⁊p vᷣſuũ cola.i.mẽbꝛa dirigerẽ:mihi metipᷣi ⁊ meis iux hiſmeniũ canẽs:ſi aures ſurde ſunt ceteroꝝ. In Eſdre q́; volumie ſiłia pᷣfatꝰ ſum: ⁊ poſt multa hec addidi:qð illaturus ſum:eqͥſ ſimũ ẽ.Edidi aliqͥd qð nõ habet᷑ in grecco.vła⸗ liter habet᷑ qᷓ; a me vᷣſum ẽ.Quid interpᷣtẽ lani ant: Interrogẽt hebꝛeos.⁊ ipᷣis auctoꝛibꝰtrãſ⸗ latõi mee vel abrogẽt vel derogẽt fidẽ. Roꝛro aliud ẽ:ſi dauſis qð ðꝛ oculis:mihi volũt male dicẽ:⁊ nõ imitant᷑ grecoꝝ ſtudiũ ⁊ beniuolẽtiã q; poſt.lxx.trãſlatoꝛes iã RS̃i euãgelio coꝛuſcã te: Judeos ⁊ Hebionitas legis veteris interpᷣ tes:Aqᷣlã videlʒ:Symmachũ:⁊ Theodotio⸗ nẽ ⁊ curioſe legũt: ⁊ ꝑ Oꝛigenis laboꝛẽ ecclijs Ddedicauerũt.q;to magis Latini mei gtis eẽ de berẽt:ꝙ exultãtẽ greciã cernerẽt aliq̃d a ſemu⸗ tuari:? Pꝛimũ em magnoꝝ ſumptuũ ẽ ⁊ infini⸗ te difficultatis exẽpla hr̃e oia. Heinde ⁊ qͥ ha⸗ buerit: ⁊ hebꝛei ſermonis ignari ſunt:magl er⸗ rabũt:ignoꝛãtes quis e multis verius dixerit. OQDõ etia ſapiẽtiſſimo cuidã nuꝑ apð grecos ac cidit:vt interdũ ſcpᷣture ſenſum relinquẽs:vni us cuiuſſibet interpᷣtis ſẽret᷑ erroꝛẽ. Nos aũt q̃ hebꝛee lingue ſaltẽ ꝑuã hẽmusſciaʒ:⁊ latinꝰ nob vtcũq; ſermo non deeſt: vt de alijs magis poſſimus iudicare:et ea q̃ ipᷣi intelkgimus:in nrᷣa lingua expᷣmere.Trãſibo ad libꝝ Job quẽ poſt. lxx.interpᷣtũ editõeʒ:quã Oꝛigenes obeł aſteriſciſq; diſtinxit añ annos płimos latio ſer mone datũ.cũ rurſum iux hebꝛaycuʒ vterẽ:ſic locutꝰ ſum.cogoꝛ ꝑ ſingulos ſcðture diuine li⸗ bꝛos adũſarioꝝ rñdẽ maledictis.qͥ interpᷣtati⸗ onẽ meã repᷣhẽſionẽ.lxx.interpᷣtũ criminant᷑. q̃ſi nõ ⁊ apð grecos qͥla Symmachꝰ ⁊ The⸗ odotiõ vel vbuʒ e vᷣbo: vel ſenſum e ſenſu: vel ex vtroq; ↄmixtũ ⁊ medie temꝑatũ genus trãſ latõis exp̃ſſerint.⁊ oĩa veteris inſtri volumia: Oꝛigenis obeł aſteriſciſq; diſtinxerint.qͥs vel additos vel de Theoditõe ſumptos tranſlatio ni antiq̃ inſeruit: ꝓbãs defuiſſe qð additum eſt Biſcãt igit᷑ obtrectatoꝛes mei recipe ĩ toto qð in ꝑtibꝰ ſuſceperũt.aut interpᷣtatiõeʒ meã cum aſteriſcis ſuis radere. Neq; em̃ fieri põt:vt qͥs plura intermiſiſſe ꝑſpexerint:non eoſdẽ etiã in qbuſdã erraſſe fateant᷑:pᷣcipue in Job:cuiſi ea q̃ ſub aſteriſel addita ſunt ſubtraxerl:ꝑs maxi⸗ ma detrũcabit᷑.⁊ q̊ dũtaxat apð grecos. Cete⸗ rũ ⁊ apud latinos añ eãꝗ trãſlatõeʒ quã ſub aſte riſcis ⁊ obelis nuꝑ edidimus: ſeptingẽti ferme aut octingẽti vᷣſus deſunt: vt decurtatus ⁊ di⸗ laceratus coꝛroſuſq; liber feditatẽq; ſui pbᷣlice legẽtibus pᷣbeat. Et poſt multa:q̃ ſtudio bꝛeui tatis pᷣtereo:h̊ in fine ſubiũxi. Audiãt qᷓpꝛopt᷑ canes mei iccirco me in h volumie laboꝛaſſe:nõ vt interpᷣtatõeʒ antiquam repᷣhẽderẽ:ſᷣ vt ea q̃ in illa aut obſcura ſunt:aut omiſſa:aut certe vi tio ſcᷣtoꝝ depꝛauata:manifeſtioꝛa nr̃a interpᷣ⸗ tatõe fierẽt.qͥ ⁊ hebꝛeum ſermonẽ ex ꝑte didici mus ⁊ in latino pene ab ipᷣis incunabulis inter grãmaticos ⁊ rhetoꝛes ⁊ phos detriti ſumus. MQõ ſi apud grecos poſt.lxx.editiõʒ iã xpᷣi euã gelio coꝛuſcãte Judeus Aqͥla ⁊ Symmachꝰ: ac Theodotiõ iudayʒãtes heretici ſunt recep⸗ ti:qͥ multa myſteria ſaluatoꝛis ſubdola interpᷣ⸗ tatiõe celarũt: ⁊ tñ in hexaplis habent᷑ apð ec⸗ cleſias:⁊ explanant᷑ in eccłaſticis virl:qᷓ;to ma gis ego xpᷣianus de pentibus xpᷣianis natus ⁊ ve xillũ crud in mea frõte poꝛtãs:cuius ſtudiũ fuit omiſſa repetẽ: depꝛauata coꝛrigẽ: ⁊ ſacr̃a eccłe puro ⁊ fideli aꝑire ſermone:vel a faſtidio ſis:vel a malignis lectoꝛibꝰnõ debeo re ꝓbari⸗ Plſalteriũ q; qð certe emẽdatiſſimũ iux.lxx.in terpᷣtes nr̃o laboꝛe dudũ roma ſuſcepit:rurſuʒ iux hebꝛaycũ vᷣtẽs pᷣfatõe muniui.⁊ ſic i ꝑte ꝓ logi ſuʒ locutꝰ.qꝛ igit᷑ nuꝑ cũ hebꝛeo diſputãs jdã ꝓ dño ſaluatoꝛe ð pſalmis teſtionia ꝓtuli⸗ ſti: volẽſq; ille te illudẽ ꝑ vᷣmões pene ſinglos gaſſerebat:nõ ita hr̃i ĩ hebꝛeo:vt tu ð.lxx.int᷑ᷣ⸗ tibꝰ opponebas ſtudioſiſſime poſtulaſti:vt poſt Aqlã Symmachũ ⁊ Theodotõʒ:nouã editõʒ Cra aroſenn oßu ⸗ riſati gteici7 ne obiree nrespotd Certeſi citaboꝛmel tatennota ſrepatint debmesbe zinerevide Licänon Vicina ma turan ver pdereloꝛ biterdein⸗ naloriol ſtin eallhs deisſingta etilibꝛos: flasinlan dedicisſc ſaßteüa⸗ ſhrerprär dala hee mus. lxx inter geliſtäc; Gmpſter luro vatic derek:eni pors. ixx. logede:n ſit Quici lelos bſco Phetggigte kedeinerp⸗ ocpat ſuicind⸗ 4pudesin bafſicol nanſian doiͤrzei ler nags⸗ Gitßnonp ludicioße anlieleii pher⸗qu ſisſum. iii niteren dociſſelee goic opſtin rdilaren deißannge elengn lbrzvan Olengete Ninwstie ghazpeife Inednil⸗ b ginrßn⸗ Mhlaininag, mnacp Tye mmneſalrrd mrügansril Sinäworin Künein ien unptosranleto Ecpnlinn uimupeito d tmnqmeiann enſeihienis Enonencicään nein Jodcuſte raren on⸗ pogecos ⸗ nezquiſoll Sſepnngelimn tdecunmst⸗ dditntczſufie rtuphul n. Buliin Dbmniehtolen häigifftei omiſautane iſtonnininß, mmiageddi 6pouudunsine Hos deniſnni rrcdriizuͦppieu besmnth ormaiit ſeih oſbatuneh⸗ guntainh rarniichn guerhenon gorisls onge nonertt * 4 = — — — — = = — SS ☚£d „ — = == S= =S= — — o dcheoſt 1 Aiſiniſe n ſin Gunin.1 cühehnmn nistetin noes Menn tuiſt . ofitk; Gorizwon = Se — — = ES — =☛— = — —. — — 4 — S = — 7 — — SSS— S= — , = = = = — =ẽ — —,w — — — = = — — S- SS — — Tractatus III latino ſermone trãſferrẽ. Aiebas em̃ te magis interpᷣtũ varietate turbari: ⁊ amoꝛe qͥ laberis: vel traſlatõe: vel iudicio eẽ ↄtẽtũ. Vn ipulſus a te:cui ⁊ q̃ nõ poſſum negare nõ debeo:rurſuʒ me obtrectatoꝝ latratibus tradidi maluiq; te vires potiꝰmeas q;volũtatẽ in amicitiã q̃rere. Certe ↄfidẽter dicã: ⁊ multos huiꝰ oꝑis teſtes citabo:me nihil dũtaxat ſciẽtẽ ð hebꝛayca veri tate mutaſſe.Sicubi g editio mea a veteribꝰ di ſcrepat:int᷑roga quẽlibet hebꝛeoꝝ:⁊ liqͥdo ꝑui deb me ab emulis fruſtra lacerari:qꝛ malũt cõ tẽnere videri pᷣclara:qᷓ; diſcere ꝑũſiſſimi hoĩes Nã cũ nouas ſꝑ expetãt voluptates⁊ gule eoꝝ vicina maria nõ ſufficiãt: cur in ſolo ſtudio ſcpᷣ turaꝝ veteri ſermõe ↄtẽti ſunt: Nec h̊ dico qð pᷣdeceſſoꝛes meos moꝛdeã:aut qͥ cqᷓ; de alijs ar⸗ biter detrahẽdũ:qͥꝝ trãſſatiões diligẽtiſſime e⸗ mẽdatã oli mee lingue hoibus dedi: ſᷣ ꝙ aliud ſit in eccłijs xpᷣo credẽtiũ pſalmos legẽ:alið iu⸗ deis ſingla vba calũniãtibꝰ rñũdẽ. Salomonis etiã libꝛos:qͥs oli iux.lxx.additis obelis ⁊ aſte riſcis in latinũ vᷣteraʒ:ex hebꝛayco trãſferẽs:⁊ dedicãs ſcis epᷣis Chꝛomatio ⁊ Helyodoꝛo:h in pᷣfatiũcule mee fine ſubieci. Sicui ſane.Lxx interpᷣtũ magis editio plʒ:hʒ eã a nob oli emen datã.ne q; em ſic noua cudimꝰvt veta deſtrua mus. Veniã ⁊ ad Eſaiã: ⁊ ptem ꝓlogi eiꝰ ſuꝑ lxx.interpᷣtatõe ſubiũgã.Quẽ cũ magis euan⸗ geliſtã qᷓ; ꝓphaʒ dicerẽ:eo ꝙ vniũſa xpᷣi:eccłe⸗ qᷓ; myſteria ſic ad liqdũ ꝑſecutꝰ eẽt:vt nõ de fu turo vaticinari:ſᷣ ð pᷣteritis hyſtoꝛiã texere cre deret᷑:etiã H̊ addidi. Vñ ↄijcio noluiſſe tunc tẽ poꝛis.lxx.int᷑ pᷣtes fidei ſue ſacr̃a ꝑſpicue ethni cis credẽ:ne ſem canibꝰ⁊ margaritas poꝛd da⸗ rẽt. Qui cũ hãc editõeʒ legeritis ab illis aiadũ tetis abſcõdita. Nec ignoꝛo qᷓ;ti laboꝛis ſit pꝛo phetas intelligẽ:nec facile quẽpiã poſſe iudica re de interpᷣtatiõe:niſi intellexerit añqᷓ; legerit. Nos q; patere moꝛſibꝰ plurimoꝝ:qͥ ſtimulãte inuidia:qð ↄſeq̃ nõ valẽt:deſpiciũt. Sciens ꝗ̊ ⁊ pꝛudẽs in flãmã mitto manũ.Et nihilominꝰ H̊ a faſtidioſis lectoꝛibꝰpᷣcoꝛ:vt quõ greci poſt lxx.tranſſatoꝛes Aqᷣlã ⁊ Symmachũ ⁊ Theo dotõez legũt: vel ob ſtudiũ doctrine ſue: vł vt lxx.magis ex collatõne eoꝝ intelligãt: ſic ⁊ iſti ſaltẽ vnũ poſt pᷣoꝛes hr̃e dignent᷑ interpᷣtem:le gãt pᷣus ⁊ poſtea deſpiciãt: ne videant᷑ non ex iudicio:ſᷣ ex odij pᷣſumptõe igrata dãnare.De Baniele ãt bꝛeuit᷑ rñũdebo:me nõ negaſſe eũ p⸗ phetã:quẽ ſtati in frõte ꝓlogi ꝓphaʒ eſſe ↄfel⸗ ſus ſum. Sʒ qͥd hebꝛei dicerẽt:⁊ bꝰ argumẽt ſuã niterent᷑ ꝓbare ſniag: voluiſſe mõſtrare:⁊ docuiſſe lectoꝛẽ eccłlas Rpᷣi hunc ꝓphaʒ iuxta Theodotõeʒ legere:⁊ nõ iux.lxx.irãſlatoꝛes. Quoꝝ ſi in iſto libꝛo editõeʒ dixi multũ a vita te diſtare:a recto eccłaꝝ xpᷣi iudicio repꝛobatã ta dixiſſe:vocaui teſtes Methodiũ Fo. CXXII Epiſtola XI. nõ ẽ mee culpe q̃ dixi:ſᷣ eoꝝ qͥ legunt. In ꝓmp tu ſunt.iiij. editões.Aqͥle S/mmachi.Lxx.⁊ Theodotõis.Eccle iux Theodotionẽ legunt Banielẽ. Ego qͥd peccaui:ſi eccłaꝝ iudiciũ ſe⸗ cutus ſum: Qð at refero qͥd adůſum Suſanne hyſtoꝛiã: ⁊ hymnũ triũ pueroꝝ: ⁊ Bel dꝛaco⸗ nis fabulas:q in volumie hebꝛayco nõ habent hebꝛei ſoleãt dicẽ. Qui id in me crimiat᷑:ſtuhũ ſe ſycophãtã ꝓbat.Nõ ei qͥd ipᷣe ſentirẽ ſᷣ qͥd ʒ nos dicẽ ſoleãt explicaui. Quoꝝ opinioni ſinõ rñdi in ꝓlogo bꝛeuitati ſtudẽs: ne nõ pᷣfatõeʒ: ſᷣ libꝝ viderer ſcribẽ: puto ꝙ ſtati ſubiecerim. Dixi em de q̃ nõ ẽ huiꝰ tꝑis diſſerere:alioqn ⁊ ex eo:qð aſſerui Noꝛphyriũ Z hũc Pp⸗ mil⸗ Euſebiu: ⁊ Apolinarẽ:qͥ multis vᷣſuũ milibus illiꝰ vela⸗ nie rñderũt.me accuſare poterit:q̃re nõ in pᷣfa⸗ tiũcula ↄ libꝛos Poꝛphyrij ſcpᷣſeri. Qui iſtiulſ⸗ mõòi nenias ↄſectat᷑:⁊ ſepᷣture hebꝛayce viratẽ nõ vult reciꝑe:audiat libere ꝓclamãtẽ.Nẽo eĩ cogit᷑ legẽ:qð nõ vult.Ego petẽtibus ſcbſinõ faſtidioſis:gtis:nõ inuidis:ſtudioſis:nõ ſciſci tãtibꝰ. Et t miroꝛ quõ Theodotõeʒ hereticũ ⁊iudayʒãtẽ legit: ⁊ qualiſcũq; pctõꝛis xpᷣiani trãſlatiòeʒ faſtidit. Queſo te aĩce dulciſſime:q tã curioſus es:vt etiã ſomnia mea noueris:oia q; q ꝑ tot ãnos abſq; metu future ſcpᷣſi calũnie. in accuſatõeʒ vocas:vt rñũdeas quõ eoꝝ qͥs ac cuſas pᷣfatões libꝛoꝝ accuſes:q̃ q̃dã vaticinio future calũnie rñderũt:iplẽtes puůbiũ:pᷣus an⸗ tidorũ qᷓ; venenũ. Quid nocet eccłijs nra trãſ⸗ latio: agnis vt ſcio ſumptibꝰredemiſti Adqᷣ le ⁊ Symmachi ⁊ Theodotõis q̃nteq; ⁊ ſexte editõis iudaycos trãſiatoꝛes. Oꝛigenes tuꝰ:⁊ ne foꝛte q̃raris figurata te laude ꝑcuſſum. Oꝛi⸗ genes nr (nrm voco ob eruditõneʒ ingenij:nõ ob dogmatũ vitatẽ) in oibꝰlibꝛis ſuis poſt.lxx interpᷣtes iudeoꝝ trãſlatões explanat ⁊ ediſſe⸗ rit. Euſebiꝰ q; ⁊ Didymꝰ idẽ faciũt.Pꝛetł᷑mit⸗ to Apollinarẽ:qͥ bono qͥdẽ aio:ſᷣ nõ ᷣm ſciaʒ ð oĩm trãſlatõibꝰ in vnũ veſtimẽtũ pãnos aſſue⸗ re conatꝰẽ.⁊ ↄſequẽtiã ſcpᷣture nõ ex regula ve ritatis:ſᷣ ex ſuo iudicio texere.Aplłici viri ſcrip turis vtunt᷑ hebꝛaycis.ipᷣos aplłos ⁊ euangeli⸗ ſtas hoc feciſſe ꝑſpicuũ eſt. Dñs atq; Salua⸗ toꝛ vbicũq; veteris ſcpᷣture memit:de hebꝛay⸗ cis voluminibus ponit exẽpla:vt ẽ illud.Qui credit in me ſicut ſcbtura dicit:flumina de ven⸗ tre eius fluent aqueviue.Et in ipᷣa cruce.lhely hely lamaʒabathani: qð interpᷣtat᷑: ðᷣs ðs meꝰ reſpice in me: qre me dereliqſti: ⁊ multa his ſi⸗ milia. Nec h̊ dicimus:qꝙ.lxx.interpᷣtes ſuggil⸗ lemus:ſᷣ qͥ apłoꝝ ⁊ R&;i ſit maioꝛ auctoꝛitas.⁊ vbicũq;.lxx.ab hebꝛeo nõ diſcoꝛdã t.vbi apo⸗ ſtolos eoꝝ exẽpla ſumpſiſſe.vbi vo diſcrepat: id poſuiſſe ĩ greco: qð apð bebꝛeos didicerãt. Pars Sicut ergo ego oñdo multa in nouo teſtõ poſt ta de veteribus libꝛis:q̃ in.lxx.nõ habent᷑: ⁊ liqd ſcpᷣtũ eſſe in nouo teſtõ ð.lxx.interpᷣtibus qð in hebꝛapco nõ habeat᷑:⁊ finita ↄtentio eſt. Ex qbus oiĩbus appꝛobat᷑ ⁊. lxx.intpᷣtũ editõeʒ ꝗ legetiũ vetuſtate firmata ẽ: vtilẽ eſſe eccłijs: Du añ gẽtes audiũt xpᷣm vẽtuꝝ eẽ: qᷓ; veniat.⁊ ceros interpᷣtes ↄpꝛobãdos:ſqꝛ nõ ſua:bᷣ diuia volumia traſtulerũt: ⁊ familiarẽ meũ id a xp̃ia no ⁊ aico debẽ ſuſciꝑe: qð magno ſumptu ſibi a iudeis deſcribẽ feſtiauit. Exceſſi eple modũ ⁊ q hereſim iã ſtilũ fixerã:ꝓ me rñdere ↄpul⸗ ſus ſum: expectãs tria aici volumia: ⁊ ad ↄge⸗ riẽ criminũ eius tota mẽte ſuſpẽſus:niſi ꝙ leui us ẽ ꝓfeſſum inimicũ cauere: qᷓ; hoſtẽ latẽtẽ ſõᷣ amici noĩe ſuſtirer. ¶Beati Hieronymi pbr̃i ad Ruffinuʒ pbrm rñſiua:in q̃ ſingula eius maledicta refellit:⁊ eũ Oꝛigeniane hereſis ſectatoꝛẽ maledicumq; de Eltcctis lr̃is pꝛu⸗ I destie tue: qbus in me inueheris: ⁊ laudatũ qͥndã tuũ quẽ veꝝ col⸗ legã loqbaris ⁊ frẽʒ:nũc libꝛis ad rñdẽdũ ꝓſe ꝓuocas:terreſq; crimibus.Intel lexiillud Salomonis in te eſſe ↄpletũ. In oꝛe ſtulti baculus ↄtũelie. Et nõ recipit fatuus v⸗ ba pꝛudẽtie:niſi ea dixeris:q̃ vſant᷑ in coꝛde eiꝰ Et Eſaias.Satuus inqͥt fatua loquit᷑.⁊ coꝛ er vYana intelligit: vt ↄpleat iniqͥtates: ⁊ loquat᷑ 3 deũ mẽdaciũ.Quid em neceſſe fuit accuſati⸗ onis volumia mittẽ.⁊ maledicta ꝓferre in me diũ: Sic in vltia ꝑte epłe denũciata moꝛte me Deterres:ne audea rñdere crimibus:imo laudi bus tuis. Eadẽ qͥpe ⁊ pᷣdicas ⁊ accuſas: ⁊ de vno fonte dulce amarũq; ꝓccdit. Vñ obſecro te:vt verecũdiã ⁊ pudoꝛẽ quã a me exigis:pᷣoꝛ exhibeas.⁊ qͥ mẽdacij alteꝝ crimiaris:deſinas toꝛlinteri tui ſum. Nõ em ↄſidero qͥd tu merea⸗ ris:ᷣ qͥd me deceat.⁊ Saluatoꝛis eloquiũ ꝑti⸗ meſco dicẽtis. Qui ſcãdaliʒauerit vnũ de puſil lis iſtis:qͥ in me credũt:expedit ei: vt ſuſpẽdat᷑ mola aſinaria in collo eius:⁊ demergat᷑ in pfũ du maris. Et ve mũdo a ſcãdalis. Neceſſeẽ ei vt veniãt ſcãdala:ſᷣ ve hoĩ ꝑ quẽ ſcãdalũ veit. Noterã ⁊ ego in te falſa ↄgerere:⁊ dicẽ me vel audiſſe: vł vidiſſe qᷓ nullus igrat. vt apud igrã tes impudẽtia vitas: ⁊ furoꝛ ↄſtãtia putaret᷑. Sʒ abſit vt imitatoꝛ tui ſim: ⁊ qð in te repᷣhen⸗ do:ipᷣe faciã. Ille loq̃t᷑ ſpurcitias qͥ põt ſpurca 2mittẽ. Malus hõ ð malo coꝛdis theſauro ꝓ fert ea q̃ mala ſunt.Ex abũdãtia coꝛdis os loqᷓ tur.· Hẽto interi lucꝝ:qð aicus qͥndã tuꝰnũc ac ſcpta in hebꝛayco doceo.ſic accuſatoꝛ onñdat a⸗ ipᷣe mẽtiri. Ego nulli ſcãdalũ facio:nec accuſa⸗ . cul⸗ atus turpia tua nõ vult obijcẽ: ⁊ dico:ꝛnõ q̃ͥ accuſatõis tue gladios ꝑtimeſcã: ſᷣ qͥ magl ac cuſari veli:qᷓ; accuſare:⁊ pati iniuriã qᷓ; facere: ſciẽs pᷣceptũ ab apło:nõ voſmetipᷣos vlciſcen⸗ tes chariſſimi ſᷣ date locũ ire. Scpᷣtũ ẽ em̃ mihi vidictã:⁊ ego retribuã:dic dñs.Sʒ ſi eſurierit inimicꝰ tuus:ciba illũ. Si ſitierit:potũ dailli. Hoc em̃ faciẽs carbones ignis ↄgeres ſuꝑ ca⸗ put eiꝰ. Qui em ſeipᷣm vidicat:vltõeʒ dñi non meret᷑.⁊ iñ añqᷓ; rideã eple tue:expoſtulare te cũ libet vetuſtiſſime mõachoꝝ:bõe pbr:imita- toꝛ xpᷣi frẽʒ tuũ potes occidẽ: quẽ ſi tm̃ oderis homicida es. Hoc a ſaluatoꝛe didiciſti:vt vᷣbe rãti maxillã pᷣberes alterã.Sic ipᷣe rũdit ꝑcuſ⸗ ſoꝛi ſuo. Si male locutꝰ ſum:teſtioniũ ꝑhibe ð malo.Si bñ:qͥd me cedis: Moꝛtem minaris: quã ⁊ ſerpẽtes inferre pñt.Moꝛs oĩium ẽ:ho⸗ micidiũ peſſimoꝝ. Quid em niſi tu me occide⸗ ris:ego iĩmoꝛtalis ero:Qui potiꝰhabeo gram: ꝙ facis de neceſſitate vtutẽ. Nonne ⁊ apłi ſal⸗ uis int᷑ ſe amicitijs diſſenſerũt: Cũ Paulus ⁊ Barnabas ꝓpt᷑ Joãnẽ cogmẽto arcũ ſto⸗ machati ſunt:⁊ ſeꝑauit eos nauigatio:qͥs Epi euãgeliũ copulabat. Nõ idẽ Paulus in facieʒ Cephe reſtitit: ꝙ nõ recto pede incedereti eua⸗ geliũ:Et tñ pᷣdeceſſoꝛẽ ſuũ colũnã eccłie vocat ⁊ exponit pᷣdicatõneʒ ne in vacuũ curreret:aut cucurriſſet. Nõne in religione etiã liberi a parẽ tibꝰ⁊ ↄiuges a maritis ſalua pietate diſſentiũt Vos ſiita hẽtis:vt hẽmus:cur nos odiſt:Si alit᷑ creditis:qͥd vult occidẽ:An qͥ a vob diſſẽ ſerit occidẽdꝰẽc:teſtẽ iuoco Ihᷣm ↄſcie mee: qͥ ⁊ has l̃as ⁊ tuã epłaʒ iudicaturꝰẽ ad ↄmonitõʒ ſeĩ pape Chꝛomatij voluiſſe reticẽ: ⁊ finẽ facẽſi multati:⁊ vicẽ in bono malũ.ſᷣ qꝛ miaris it᷑itũ niſi tacuero:rñdẽ ↄpelloꝛ:ne videar tacẽdo cri mẽ agſcẽ:⁊ lenitatẽ meã male ↄſcie ſignũ int᷑pᷣ⸗ teris:̊ ẽ veꝝ delematũ tuũ:ñ ex dyalectica ar te quã neſcis:ᷣ ex carninicũ officina ⁊ meditatio ne ꝓlatũ.Si tacuero crimioſus ero:ſi rũdero: maledicꝰ. Tu me ⁊ ꝓhibes ⁊ cogis ad rñũdẽ⸗ du. In qvtrũq; moderaboꝛ: vt r obiecta diluã ⁊ab iiuria tẽperẽ. Quis em eũ nõ timeat:qͥ eſt ꝑatꝰ occidẽ?Seq̃rq; veſtigia ꝓpoſitõis tue ſer uãs certa in ilł eruditiſſim is libꝛis:qͥs añqᷓ; le gerẽ ↄfutaui.SDicis te accuſatõneʒ meã ad eos tm miſiſſe:qͥ meis vbis leſi fuerãt:⁊ nõ ad plu res:qꝛ nõ ad oſtẽtatõeʒ:ſᷣ ad edificatiõeʒ xpia⸗ nis loquẽdũ ẽ̃.Et vñ oꝛo te:libꝛoꝝ tuoꝝ ad me fama ꝑuenit⸗ Quis eos rome:qͥs ĩ Italia: Üs Balmatie diſſeiauit: Si in ſcrinijs tuis ⁊ ami⸗ coꝝ tuoꝝ latebãt:ad me quõ mea crimina pque—⸗ nerũt: Et audes dicẽ: te nõ ad oſtẽtatõeʒ:ſᷣ ad edificatõeʒ:q̃ſi xpᷣianũ loqͥ:qͥ de ſene ſenex tãta 2fingl:qᷓ;ta nõ diceret ð latrone humicida: De ſcoꝛto mereirix:Scurra ð mimo:q ꝑturĩ mibi Cae ineitato rantvoſih Pudesmmen glos tl tarere hec foppun ſſdeoecci faueritiunt hoͤſchnotut opinionibe⸗ Arpeo ⸗ limolzosrn meis deri düadpup ſent:goan Batson nagnocux goarofed tuseyraue lis Vtlub ſat C ponsſyen ddeE Qusb eplazlen ſterhin pꝛuetig Vaerit tuijun⸗ lis innor Dyenee ſclati ppt myſfidan eniqatis:⸗ Etobicfac hfenauta dedeomech gſeeus:ne eßnereſee⸗ ſegetoann W fktidſist Wrärephe fonöſſp Kecapodun liann olgerghe⸗ luerisve, feat o lini if, cileata, thopgene dotzsſchea fllnenoͤſi 4 leiletin ewiine nninunecic⸗ octdawgin. onuumti- in Lipi naro Mrifn gthii – geincedaggia⸗ Rünücccene nüamme Mettülbenan nianegini Sar weele nini Pneft lugg Enti ſtinti⸗ rſiervcke le iiſgüinh i iestedn iofammntd nſi bes toe Fo. CXXIII Tractatus III Edpiſtola XII mõtes criminũ: ⁊ gladios qͥs deſigas in iugu- lũ meũ tãto añ tꝑe exacuis. Iccirco ne cereales 2X anabaſſij tui ꝑ diũſe s Hukeige cucurrerũt vt laudes meas legerent: gulos ⁊ plateas:ac mulierculaꝝ textrinas reci tpanagyricũ tuũ ꝑã tarẽt: ec ẽ tua illa ſcã verecũdia:hec ediſica⸗ tio xpᷣiana.ſic modeſtꝰ es:ſic pꝛudẽs vt catua⸗ ti de occidẽte veniẽtes mihi tua maledicta nar rauerit:ita mẽoꝛit᷑ ⁊ ↄſentanee:vt ego cogerer nõ ſcpᷣtis tuis:q̃ necdũ legerã:ᷣ ſcpᷣtoꝝ rñdere opinionibꝰ⁊ volãtia toto oꝛbe iacula falſitatis clyppeo vitatis excipe. Sequit᷑ in epła tua.no li multo auro redimẽ notariũ meũ:ſic̃ aici tui ð meis eriarchõ ſcheduł:nõdũ emẽdatis:nõ⸗ dũ ad puꝝ digeſt fecerũt:vt faciliꝰ falſare poſ ſent:qð aut nullus hr̃et:aut ad modum pauci. Gratis a me miſſum ſuſcipe codicẽ: quẽ cenſu magno cupes ↄpatũ.Nõ te pudet ꝓhemij: E⸗ go auro redimerẽ notariũ tuũ:Et qs tał ac tan tus ẽ:vt audeat cũ Creſo ⁊ Dario pugre diui⸗ tijs: At ſubitũ demaratũ:⁊ nõ craſſum ꝑtime⸗ ſcat: AUſq; adeo ne obduraſti frõtẽ vt medacio ponas ſpem tuã:Et eſtimes te ꝓptegi poſſe mẽ⸗ dacio: Et qͥcqͥd finxeris:tibi credẽdum putes⸗: Quis Bethleẽ ð cubiclo fris Euſebij furatꝰ ẽ epłaʒ laudatricẽ tuã:Cuiꝰartificio:⁊ a cuiꝰmi⸗ ſterijs in ſctẽ Fabiole hoſpitio:⁊ viri xpᷣiani ⁊ pꝛudẽtis Oceani inuẽtꝰẽ codex:quẽ illi nunqᷓ; viderãt: An iccirco te eſtimes inocẽtẽ:ſi qcqd tuũ ẽ:in alijs ↄferas: Quicũ q; te offẽderit qᷓ; uis innoxiꝰẽ:ilico crimioſus fiet.ẽs em ꝑ qð Byane ẽ victa pudicitia.qð Gieʒi mgr̃i pᷣtulit ſcitati.ꝓpt᷑ qð Judas tradidit dñm ſuũ.Aide amꝰtñ qͥd meus neceſſariꝰð ſchedułſuis necdũ emẽdatis:⁊ nondũ ad puꝝ digeſtis falſauerit. Et ob id faciliꝰei falſate fuerit:ꝙ aut nullꝰ eas hr̃et:aut admodũ pauci.Etañ ſcpᷣſi:⁊ nũc ea⸗ dẽ deo mediãte ꝓteſtoꝛ me nõ ꝓbaſſe accuſati⸗ onẽ eius: nec cuiuſqᷓ; xpᷣiani in xpᷣianũ. Quid em neceſſe ẽ in multoꝝ ſcãdalo ruinaq; ꝓferri: q̃ᷓſecreto aut coꝛriꝑe valeas: aut emẽdare:Sʒ qꝛ vnuſquiſq; viuit ſtomacho ſuo: ⁊ aicus nõ ſtati dñs ẽ alteriꝰvolũtatis:ſic accuſatõeʒ etiã verã repᷣhẽdo:ſic falſitatẽ ſchedulaꝝ in ſcõ vi⸗ ro nõ ſuſcipio. Quid em hõ latinꝰ ð inpᷣtatõe greca potuit imutare: Aut qͥd ſubtraheret vel adderet in libꝛis Periarchõ: vbi ſic ↄtexta ſũt oĩa:⁊ alteꝝ pẽdet ex altero:vt qͥcqͥd tollere vo lueris vel addẽ:q̃ſi pãnꝰin veſtimẽto ſtati apxpa reat: Qð me mones ipᷣe facito:paululũ ſaltẽ hũani: ſiñ xpᷣiani pudoꝛis aſſume.ne deſpecta calcata ↄſcia tua: vbis te purgatuʒ putes:qᷣ rebꝰvꝛgeris. Si Euſebiꝰauro redemit inemen datas ſchedulas:q̊s falſaret:tu ꝓfer tuas:que fallate nõ ſint.⁊ ſi ꝓbauer nihil i eis hereticũ: tüc ille crimietenebit᷑ falſitat.q;uis mutes:qᷓ⸗ uis coꝛrigas:catholica nõ ꝓbab.Si em̃ erroꝛẽ in vbis aut in paucis ſenſibꝰ:pñt detrũcari ma la:⁊ bõa ꝓ his reponi. Abi at tota diſputatio eq̃lis ẽ: vt vniũſe rõnabiles creature:q̃ ꝓpꝛia volũtate coꝛruerãt:i vnũ poſtea reütant᷑ ſtatũ vt rurſuʒ ex eodẽ pᷣncipio alie ſint ruine.qͥd ha bes emẽdare:niſi cũcta mutauer:Qõ ſi facere volueris:iã nõ libꝛos alienos int᷑pᷣtaber::ſᷣ cõ⸗ des tuos. Hoc ãt cuiuſmõi argumẽtũ ſit:nõ in telligo.qꝛ inqᷣt inemẽdate ⁊ nõdũ ad puꝝ dige ſte erãt ſchedule:iccirco faciliꝰab Euſebio fal⸗ ſate ſunt.Aut ego tardioꝛ ſum:aut mihi ſatl fa⸗ tuũ ⁊ obtuſum videt᷑: ſi nõdũ emẽdate:nec ad puꝝ digeſte erant ſchedule:ꝙ erroꝛ eaꝝ Euſe⸗- bio iputet᷑.ñ id iputabit᷑ Euſebio:ᷣ moꝛe ⁊ tar ditati tue: q emẽdare ceſſaſti. Et in eo ſolo erit ille culpabił: qꝛ ſcpᷣta tua cito diſſeiauit i vulgꝰ q̃ tu paulati emẽdare decreueras. Sin at vt tu vis:eas falſauit Euſebiꝰ:qͥd cauſaris atʒ pᷣten dis inemẽdatas ⁊ necdũ ad puꝝ digeſtas i pb⸗ licũ ꝓrupiſſee Et emẽdate ei ⁊ ñ emẽdate ſiłeʒ recipiũt falſitatẽ. Nullꝰ inqs eos hẽbat libꝛos aut admodũ pauci. In vno ſermone qta diüſi tas:Si nullꝰeos hẽbat:quõ apð paucos erat⸗ Si pauci hẽbãt:cur nullũ habuiſſe mẽtir:Cũ ãt dicas apð paucos fuiſſe:⁊ teipᷣo ↄfitẽte ſbũ⸗ ſum ſit: ꝙ nullꝰ habuerit: vbi ẽ illð:ꝙ qrerj au⸗ ro redẽptũ notariũ tuũ: Dic nomẽ notarij:q;⸗ tũ auꝝ datũ ſit vbi:ꝑ quẽ:aut cui datũ. Atiq; ꝓditoꝛẽ tuũ abieciſti an: ⁊ tãti facinoꝛis reuʒ a tuo ↄſoꝛtio ſeꝑaſti. Nide ne mag illð veꝝ ſit a pauc ilłaicis tuis ⁊ Euſebio ⁊ ceter data exẽ⸗ plaria: qᷓ ita int᷑ ſe ↄgruũt:atq; ↄſentiunt:vt ne pũcto qͥdẽ aliqͥd ab altero differãt. Deide cuiꝰ pꝛudẽtie ẽ: dare exẽplar ilł: qð nõdũ emẽdaue ras: Scpᷣte ad puꝝ nõ erãt ſchedule:⁊ emẽdã⸗ dos erroꝛes tuos iã alij poſſidebãt.Sẽtiſne nõ herere int᷑ ſe mẽdaciũ: Et qð tibii articło tꝑis deun vt epᷣoꝑ ſnias ſubt᷑fugeres patẽ diſcuſ⸗ uʒ:⁊ tuis te vᷣbis redargui: Ex qͥ aparet iux inclyti oꝛatoꝛis Elogiũ te volũtatẽ hre mẽtien di:artẽ fingẽdi nõ hre.Seq̃r oꝛdinẽ epłe.⁊ipᷣa vt locutꝰ es vba ſubnectã.Eloquẽtiã vt dicis tuã: ⁊ in pᷣfatõe mea laudaſſe me fateoꝛ.⁊ etiaʒ nũc laudarẽ:niſi tu eã 3 Tullij tui ſniaʒ multa ſactãtia faceres odioſam. Abi iactaui eloquen tiã meã:qͥ etiã a te laudatã ñ libẽter accepi: An c dic:qꝛ nõ vis ſubdola pᷣdicatõe palpari:aꝑ⸗ te accuſaber:vt qͥ laudãtẽ reſpuis:ſentias cri⸗ minãtẽ. Impꝑitiã ãt tuã nõ tã ſtultus erã:vt re⸗ — phẽderẽ: quã nẽo põt foꝛtiꝰaccuſare:niſi tuipᷣe du ſcrib. Sʒ volui oñdere ↄdiſcipułtuis:qͥ te⸗ cũ nõ didicerũt lr̃as:qᷣd ꝑ.xxx.ãnos in oꝛiente ꝓfeceris:qͥ pꝓcacitatẽ diſerti tudinẽ: ⁊ maledicẽ oĩbꝰ bõe ↄſcie ſignũ arbitra ris. Ne tibi vt dicl ferulas adhibeo:neq; athe⸗ t 2 nogerõta meũ ſcutica ⁊ plagis l̃as docẽotẽdo Sʒ qꝛ flumẽ eloquẽtie tue atq; doctrie oẽs tra⸗ „ do obtinueris pᷣncipatũ: ⁊ i eloquẽtie arce ſte⸗ teris:cũctis nobᷣ qͥ aliud ſcire volumꝰ:mutireñũ liceat. Ego ph̊s rhetoꝛ grãmaticꝰ:dyalecticus hebꝛeꝰ:grecꝰ:latinꝰ:triliguis:h mõ ⁊ tu biling uis er :qͥ tatã hẽs greci latiniq; ſermonis ſciaʒ yt ⁊ Greci te latinũ: ⁊ Latini te grecũ putent. Et papa EpiphaniꝰvevVIX IOG qe qn quelinguis ) te:⁊ Amaſiũ tuũ loquit᷑. Simul q; admiroꝛ q̃ temeritate ʒ̊ tantaꝝ artiũ viꝝ au Deas dicere. Tu qͥ tot diſciplinaꝝ oculis vigi⸗ las:quõ venia donãdus es:ſi erraueris?a non ꝑpetuo pudoꝛis ſilẽtio ↄtegẽdus. Qð cũ legiſ ſem: ⁊ me putarẽ alicubi in ſermone lapſum 4 em in vᷣbo nõ peccat:iſte ꝑfectus eſt) ⁊ ſuſpica rer eũ aliqd meoꝝ ꝓlatux eſſe vitioꝝ:ſubito in tulit añ biduũ mihi qᷓ; pficiſceret᷑ haꝝ baiulus in manꝰvenerũt:q̃ in me declamaſti. Abi eſt ꝗ qð miaris ⁊ dicis:quõ donãdus es venia:ſi er raueris:⁊ nõ ppetuo pudoꝛis ſilẽtio ↄtegẽdꝰ. niſi foꝛte pᷣ ãguſtia tꝑis nõ potuiſti ea i oꝛdineʒ digerere. Aut aliquẽ ð eruditis ↄducturꝰ eras q̊ in opuſcułmeis gẽmaꝝ eloquẽtie tue oꝛnam̃ ta pqreret. Supꝛa ſcpᷣſiſti ẽtis a me miſſum co⸗ dicẽ ſuſcipe:quẽ cenſu magno cuꝑpes ↄꝑpatũ:⁊ nunc humilitatis pᷣſtigijs loq̃ris:imitari te vo lui:ᷣ refeſtinãte eo qͥ ad te remeabat malui pau cis ad te qᷓ; ad alios ꝓ tuis maledictis latiꝰ ſcri bere.Et interi audact᷑ frueris imꝑitia tua. Seł᷑ em ↄfeſſus es dicẽs. Suꝑflua tibi rephẽſio fu it in paucis:q ꝓfeſſa nob habet᷑ in oibꝰ. Nec re phẽdã qð ↄꝑatũ codicẽ ꝓ ẽpto poſueris:cũ cõ paratio eq̃liũ ſit: ẽptio pᷣcij ãnũeratio:⁊ feſtinã te eo q ad te remeabat:ſoꝛdidiſſime elocutõnis 5 VSPIOασ„αNνσaſ ſenſibus ridebo: a te neqᷓ qᷓ; ſoleciſta ac barbaꝝ: ſᷣ mendacẽ ſubdolũ im⸗ pudicũ ↄuincã. Si ad me tm epłam ſcribis:vt me ↄmoneas ⁊ emẽdatũ velis:ne ceteris ſcãda lũ facias:⁊ alijs furẽtibꝰiugulẽt alij cur libꝛos gʒ me ſcribᷣ ad alios:⁊ legẽdos ꝑ ſatellites tuos toto oꝛbe diſpgis: Abiẽ ſyllogiſmus tuus:qͥ me irretire conaris ⁊ loq̃ris: Quẽ in h̊ mgr op time emẽdare cupiebas:ſi illos ad qͥs ſcrip:ni⸗ hil deliqrãt: Si me quẽ arguis:nõ ad me ſcoſe ras: ⁊ ego tuis rñũdebo tibi ſermonibus quem emẽdare cupiebas mgr̃ indocte: Eos neqͥ non peccauerãt:? An me ad quẽ non ſcöſeras: Bru tos putas eſſe lectoꝛes:⁊ oẽs nõ intelligere pꝛu dẽtiã tuã: Immo malitiã:q̃ ⁊ ſerpẽs pꝛudẽtioꝛ fuit cũctis beſtijs in ꝑpadiſo:vt a me ſecretã ad monitionẽ flagites: quẽ pbᷣlica accuſatõe ꝑſeõ ris:⁊ nõ te pudet accuſationẽ tuã apologia vo ctatoꝛes ferre nõ poſſumꝰ⁊ igenij acumie ꝑſtri gis oculos nr̃os:in tm vt oẽs tuos iuidos pu⸗ tes:certati opꝛimẽ te cupimꝰ Neñ ſełin ſcribẽ . — , 2* . 14 E . . care Quereriſq; cur oponam clypeũ pugionia tuo: ⁊ tibi qſi religioſus ⁊ ſanctulꝰ ꝑſonã hülli tatis iponis ⁊ dicis.ſi errauerã:q̃re ſcrib aliss ⁊ non meipᷣm redarguis:h̊ ipᷣm in te retoꝛqᷣbo. q̃cqͥd em me nõ feciſſe cauſaris:q̃re nõ ipᷣe feci⸗ ſti⸗ Nelut ſiqͥs pugnis aliquẽ: calcibuſq; colli⸗ dẽs:ſi reſiſtẽ voluerit dicat ei. MNõne tibi pᷣcep tũ ẽ:qͥ te ꝑcuſſerit iĩmaxillã: pᷣbe illi ⁊ alteram⸗ qd em boe vir tibi pceptũ ẽ: vt me vberesocu lii mihi effodias:⁊ ſi paululũ meomouero:euz gelij mihi pᷣcepta cãtab. Vis ſcire totas arguti aꝑꝝ tuaꝝ ſtrophas ⁊ vulpeculaꝝ inſidias:q̃ ha bitãt in ꝑietinis:ð qͥbꝰ Eʒechiel loqͥ᷑.q̃ſi vul⸗ pes in deſerto ꝓphe tui iſrł.Auſculta qͥd fecer: Ita me ĩ tua pᷣfatõe laudaſti:vt obijcerent᷑ mi⸗ hi laudes tue: ⁊ niſi me alienũ tanto laudatoꝛe dixiſſem:hereticꝰiudicarer.pꝰqᷓ; reuli crimia i.laudes tuas: ⁊ abſq; iuidia tui noĩs:rñdi cri⸗ minibꝰ:nõ crimiatoꝛi:atʒ vt me catholicũ ate i famatꝰ ꝓbarẽ:iuectꝰſuʒ ĩ hereticos.iraſcer:fu ris:⁊ luculẽtiſſimos libꝛos ↄ me cudis.qͥs cũ le gẽdos ⁊ cãtãdos oibꝰtradidiſſes:certati ad me ð Italia ⁊ vꝛbe Roma atq; Dalmatia ſcripta vener̃t:qͥbꝰme laudatoꝛ pſtinꝰoꝛnaſſet pᷣconijs Fateoꝛ ilico ad obiecta rñdi: ⁊ me nõ eẽ heretti cũ totis viribꝰ ꝓbare conatꝰ ſum. iſiq; hbos ipᷣos apologie mee libꝛos ad eos qͥs tu vulnerag ulUeras:vt venena tua nr ſeã̃ret᷑ ãtidotꝰOb hãc culpã mittis mihi ⁊ pᷣoꝛes libꝛos ⁊ recẽtẽ eplłaʒ plenã iiuriaꝝ ⁊ criminũ.qͥd me vis facẽ bõe ai⸗ ce:Taceã: Nideboꝛ crimẽ asſcẽ. Loq̃r:Ter⸗ res me gladijs tuis:⁊ accuſatõeʒ nõ iã eccłaſti⸗ Ca: ̊ tribunaliũ ↄminaris.qͥd fecisqͥd ↄmerui⸗ In qͥ teleſi:qꝛ me negaui hereticũ: qꝛ te laudi⸗ bus duxi idignũ: qꝛ hereticoꝝ fraudulẽtias ⁊ piuria aꝑto ſermõe deſcðöſi. Quid ad te:qͥ ⁊ ca tholicũ ⁊ vacẽ te eẽ iactas:qͥ libẽtiꝰme accuſas qᷓ; te defẽdis.Nũ mea defẽſio accuſatio tua eſt Aut alit᷑ oꝛthodoxus eſſe nõ poterl:niſi me he reticũ ↄpꝛobarl. Quid tibi ꝓdeſt ſocietas mea Aut qẽ iſta pꝛudẽtia: Accuſatus ab alijs:accu ſas aliũ.Ab alio appeteris:⁊ illi tergũ obũtens qeſcẽtẽ te puocas. Teſtoꝛ mediatoꝛẽ Jeſuʒ inuitũ me ⁊ repugnãtẽ ad hec vᷣba rũdere. Et niſi tu ꝓuocares ſꝑ tacituꝝ fuiſſe.DOeniq; noli me accuſare:⁊ ego ceſſabo defendẽ. Que emẽ audiẽtiũ ediſicatio:duos ſenes int᷑ ſe ꝓpt᷑ here ticos digladiari:pᷣſerti cũ ãbo catholicos ſe vi deri velit· Omittamꝰhereticoꝝ pr̃ociniũ:⁊ nl la erit int᷑ nos ↄtẽtio.Eodẽ feruoꝛeqͥ Oꝛigenẽ añ laudauimꝰ:nũc laudatũ eũ toto oꝛbe dãne. mus. Jũgamꝰdextras:aios copulemꝰ ⁊ dues oꝛiẽtis atq; occidẽéetis· alacri ſeqmur iceſſu. Errauimus iuuenes:emẽ demur ſenes. Si frẽs: me gaude coꝛrectũ. Sia mic⸗ ſum:de ↄuͦſione tua debeo gtulari.Quã⸗ 4 7 7 . 4 (nbig tineſiheil tluit güllbope⸗ anosehtnj nuas veniſee cüeocon tulcdiriſe Etosubicu oꝛetalume ſehibatnt diitmacje Ntgeepta⸗ ſtoptrieniü:⸗ itlnzitun ſter dcoris Wugni ernd lanopotd pluribus alt gligente: fuenis, Al ſuliſſe ge ſuleri.noſ⸗ keadbucon/ nthlltibt puderijꝛnec aſtits Noe nlop ſnias herencrqjca 1ctplanatiü nearispſe Keediſernt. fapeßſecular Hlelnguerd ſonobteder⸗a latuninäe fetis blabond queträſfers relcopenne Mola der dcocicen S=r — S S — =S3 — — SES = —— — — — +☛ =ꝛ . =ESE— —— 2 Sr *= £ — 0A — = — E = = S== funchenit⸗ nünnlnn. rchnelian twecathlät cencoslif zwecudishi liſes:cemite Dalmatuctn imomaſaien⸗ dir dmensdel Pſum (bite Meosisanin rei inderlh Blbrostuiig, Anent it⸗ nindi ide⸗ alngtittit G⸗ Niuidenen’: itmnittuin os Tudlinu Hiduuͤrirn sͤbbinemis Säbumaupluc kuiweininet Tractatus III diu int᷑ nos lurgiu fuerit: videbimur rectã fidẽ neceſſitate dicẽ:nõ volũtate. Inimicitie nr̃e iui cẽ noðdᷣ tollũt teſtimoniũ we pnie.Si vnũ credi mus:ſi idẽ ⁊volumꝰa nolumꝰex qͥ firmas naſci aicitias etiã Catilia teſtat᷑: ſi hereticos pit᷑ odi mus:⁊ veterẽ eq; daãnamꝰerroꝛẽ:qͥd ð nos ten dimꝰ. cũ eadẽ opugnemꝰ eadẽ defedam. Jg⸗ ſcemihi:q Oꝛigenis eruditõeʒ ⁊ ſtudiũ ſcpᷣtu⸗ raꝑ anqᷓ; eiꝰ hereſim pleniꝰ noſſem: in iuuenili etate laudaui. ⁊ ego tibi dabo veniã: ꝙ apolo⸗ giã libꝛoꝝ eiꝰ cano ſcpᷣſerl capite. Añ biduũ qᷓ; ad nos epłaʒ ſcriberes:libellos meos in manꝰ tuas veniſſe teſtaris. Et iccirco ñ habuiſſe ſpa ciũ ex ocio rñdẽdi.alion ſimeditatꝰin nos ꝑa tuſq; dixiſſes:fulmia iacẽ nõ crimia videreris. Et qs tibi credet hoi vᷣaciſſimo:vt negociatoꝛ oꝛiẽtaliũ merciũ qͥ ⁊ hic depoꝛtata vẽdere neceſ ſe hẽbat:⁊ ibi emẽ:q̃ huc rurſus adueheret:bi⸗ duũ tm̃ aqᷣlegie fuerit:vt rapti ⁊ ex tẽpeõ nos dictare epłaʒ cogereris: Libꝛi em tui q̊s lima⸗ ſti ꝑ triẽniũ: diſertioꝛes ſunt. niſi foꝛte nõ fuiti pñtiaꝝ qᷓ tuas emendaret nenias.Et iccirco oẽ iter dictönis tue abſq; palladis arte ſalebꝛis ? voꝛaginibꝰ vuioꝝ icidit᷑. Tã aꝑtũ tꝑis mẽda⸗ ciũ ẽ:vt nõ dicã rndere:ſᷣ legẽ biduo mea ſcrip ta nõ potueris. Ex qͥ aparet te illam epłaʒ aut pluribus diebus ſcpſiſſe: vt ſtili ipi elegãtia ꝓ bat. aut ſi tumultuaria dictatio ẽ: nimiũ te ne⸗ gligentẽ: qͥ cũ extꝑalis tał ſit meditat deterioꝛ fueris. IJllud ãt qð tergiuſaris:⁊ dicis te ea trã ſtuliſſe ð greco:qᷓ ego pᷣus latino ſermone tran⸗ ſtuleri. nõ ſatis intelligo qd velis dicẽ: niſi foꝛ⸗ te adhuc ↄmẽtarios ad epheſios criminaris.⁊ q̃ſi nihil tibi ſuꝑ h̊ rñſum ſit: obduras frõtis in pudẽtiã: nec auribꝰobturaris voces recipis in cãtãtis. Nos in ↄmẽtarijs ⁊ illis ⁊ alis vnr̃as ⁊ alioꝝ ſnias explicauimꝰ:aꝑte ↄfitẽtes q̃ ſunt — heretica:q̃ catholica. ic ẽ ei ↄmẽtarioꝝ mos ⁊ explanãtiũ regula:vt opiniones in expoſitio ne varias ꝑſequat᷑.⸗ qͥd vel ſibi vel alijs vide at᷑:ediſſerat. Et h̊ nõ ſolũ ſcãꝝ interpᷣtes ſcpᷣtu raꝝ: ſeculariũ q; lraꝝ explanatoꝛes faciũ t: tã latie lingue:qᷓ; grece.Tu ĩ libꝛis NPeriarchõ id ipᷣm obtẽdere nõ potes. arguet em te pᷣfatiũcu la tua:in bollicere⸗ detrũcatis mal:⁊ q̃ ab he addita fuerãt: optia remãſiſſe. vt ꝗᷣcqd ibi vel bonũ vel malũ dixeris:iã nõ ei imputer quẽ trãſfers.ſᷣ tibi:qͥ iterpᷣtatꝰ es. niſi foꝛte he⸗ reticoꝝ erroꝛes emẽdare debueras:⁊ Dꝛigeis mala pferre in mediũ. Sʒ ð :qꝛ nos remittis reticis ad ad codicẽ: añ tibi rñdimꝰ qᷓ; tua ſepᷣta legeremꝰ Be Pãphyli libꝛo: nõ ridiculoſa vt tu ſcrib: bij aſſerueri eſſe ñ Raphyli: ad extremuʒ huc dixeri: etiã me ennos płimos h̊ putaſſe ꝙ Dã⸗ phyli fuerit: ⁊ a te exeplar huiꝰ volumis mutu Fo. CXxXIII Epiſtola XLI atũ. Vide q;tũ timeã cachinos tuos: vt etiam nũc eadẽ igerã. De tuo codice qſi s phyli ex emplar accepimus. Credidi xpiano:a credidi mõacho.nõ putaui tm ſcelerj ate poſſe ↄfingi. Noſtea vo ꝑ intp̃tatõeʒ tuã: qſtione ↄ Oꝛige nẽ toto oꝛbe ↄmotã in qrẽdis exẽplaribꝰ dilige tioꝛ fui. ĩ ceſlarieſi bybliotheca Euſebij volu⸗ mina reperi q hXοωιπιπ οπωπ1 ο νο.— cũ legiſſeʒ:pmũ eũ libꝝ depᷣhẽdi:quẽ tu ſolu ſb noĩe martyris edidiſti ð filio ⁊ ſpũſcõ:in bonaʒ ptẽ pleriſq; blaſphemijs ↄmutaij.Et h vl Di⸗ vymũ vel te vel aliũ feciſſe neſcio quẽ qð tuaꝑ tiſſime ĩ libꝛis Reriarchõ feciſſeↄuicerł:maxie cũ idẽ Euſebiꝰ(vt iã in duobꝰlibꝛis docui) ſcri bat: Rãphylũ nihil ꝓpꝛij opis edidiſſe.Dic 8 7tu:aqͥ exèplar accepis nec mihi ad ſubtfugiẽ dũ crimẽ moꝛtuos aliq̃s noies:vt cũ auctoꝛem oñdẽ nõ potueri:aliũ ꝓferas qͥ nõ poſſit rñũdẽ. Sin ãt riuulaille in tuis ſcrinijs fõtẽ hʒ:qͥd ſeqᷣ tur etiã me tacẽte nõ dubitas. Veꝝ fac ab allo q̃libet amatoꝛe Oꝛigeis libꝛis huiꝰ titulũ:⁊ au ctoꝛis vocabulũ ↄmutatũ: cur hͥ in latinã ling⸗ uã vᷣtis: Videlʒ vt teſtionio martyr oẽs Oꝛi⸗ genis ſcpᷣtis cogerẽt:pᷣmiſſa munitõe tãti aucto ris ⁊ teſtis:nec tibi ſuffic doctiſſimi viri apolo gia: niſi ſcribas ⁊ ppᷣũ volumẽ p defẽſiõe eiꝰ ꝗ bus p multos diſſeiatis:tuto iã libꝛos piarchõ vtis e greco:⁊ hos ipᷣos p̃fatõeↄmẽdas dicẽs nõnulla ĩ his ab hereticis depꝛauata:q tu ð ali oꝝ libꝛoꝝ Oꝛigenis lectõe coꝛrexeris. Mech; laudas:ne tibi aicoꝝ meoꝝ qᷣſpiã gdicat. Oꝛi⸗ geinis ppleticaphrſica Haͤene⸗ loãntiã mea ers i celũ: vt ĩ finẽ in cenũ depᷣmas:frẽʒ colle gã vocas: v imitatoꝛẽ te mei oꝑis ↄfiterl. Cũq; a me trãſlatas Oꝛigeis. lxx. homelias:⁊ nõnul los tomos in apłm iactes:iĩ qͥbꝰſic cũcta limaue ri: vt nihil i ilł qð a fide catholica diſcrepet: la⸗ tinꝰlectoꝛ inueniat: nũc eoſdẽ libꝛos hereticos crimĩar:⁊ vᷣſo ſtiio quẽ pᷣdicaueras:qꝛ ↄſoꝛtẽ putabas accuſas:qm mõ pfidie tue cernis ini⸗ micũ.qͥs e duobꝰcalũniatoꝛẽ martir Egoqil lũ dico hereticũ nõ fuiſſe:nec ſcpᷣſiſſe libꝝ:qͥ ab oĩbꝰrephẽdit᷑:an tu qͥ volumẽ hois Arriani ti/ tulo ↄmutato ſub noie martyr edidiſti: Nõ ti⸗ bi ſuffiẽ ſcãdalũ grecie:niſi illð ⁊ in latinoꝝ au⸗ ribꝰigeras: ⁊ iclytũ martyrẽ: tua qtũ i te ẽtrãſ latõe defoꝛmes: Tu qͥdẽ alia mẽte feciſti:nõ vt martyrẽ argueres:ñ vt me accuſares:bᷣ vt Oꝛi genis ꝑ nos ſcpᷣta defẽderes.lttñ cito Roma nã fidẽ apłica voce laudatã: iſtiuſmõi pᷣſtigias nõ reciꝑe: etiã ſi ãgelꝰ alit᷑ ãnũciet qᷓ ſeł pᷣdica⸗ tũ ẽ pauli auẽte munitã nõ poſſe mutari.S frar ſiue a te falſatꝰẽ liber (vt multi putat)ſiue ab al tero: vt tu foꝛſitã ꝑſuadẽ conaberl: ⁊ temecre⸗ didiſti heretici hoĩis oναωνα martyris muta titulũ: ⁊ romanã ſimplicitatẽ tato Pneund Z t 3 g libera. nõ tibt expedit: vt p te clariſſimꝰmartyr Hereticꝰiudicet᷑. Nt qͥ effudit ꝓ xpᷣo ſenguinẽ: Srisfidei xpi apꝛobet᷑. Dic potiꝰ lueni libꝑʒ pu taui illũ martyr:ne timeas pniaʒ. Jã tenõ vꝛ⸗ gebo:nõ q̃rã a qͥ acceꝑis.vł moꝛtuoꝝ aliquem oiqto: vel ĩ platea ab ignoto hoie te emiſſe di⸗ ☛ cito. HNõ em dãnatõeʒ tuã q̃rimꝰ:ſᷣ ↄuůſionem. AUBDellꝰ ẽ vt tu erraueris qᷓ; vt martyr hereticꝰ erit. Interi ð pñti ↄpede.vtcũq; erue pedẽ. In futuro iudicio tu videris:qͥd ad martyrl g te rũdeas qrimonias. Mꝛoponis etiam tibi qð nẽo ohijc:⁊ diluis qdð niłs accuſat. Ais ei ꝙ in Meis Ĩis legeris. Dic qͥs tibi ꝑmiſit vt int᷑ptãs idũ auferres: qdã mutares:qᷓdã adderes: Sta iq; tibi ipe rñũdes:⁊ me lodrl. En tibi dico.ᷓ vo qs gmiſerit: vt iĩ inẽtarijs tuis:q̃d ð oꝛige neiqdã ð apolliare qdã ð teip̃o ſcriberes: Etñ oꝛigene totũ:aut ex te:aut ex alio. Interi ĩ te Duü aliud agis crimẽ foꝛtiſſimũ ꝓdidiſti:⁊ obli⸗ vus es veteris ꝓpubij. mẽdaces mẽoꝛes eſſe de⸗ bere. Dicis ei mei ↄmẽtarijs meis:q̃dã ð Oꝛi ene:q̃dã Apollinare qda ex me ipᷣo poſuiſſe Sig Apollinaris ſi unt ⁊ Oꝛigenis q̃ ſub alioꝝ noie poſui:quõ in libꝛis tuis mihi crimẽ inpin⸗ gisꝙ qũñ ſcribo alius h̊ dic: qͥdã ſic ſuſpicat᷑:a lius ille ⁊ qdã ego ſim. Int᷑ Apollinarẽ ⁊ Bi⸗ Dymũ ⁊ explanatõis ſtilus⁊ dogmatü magna Niüc q̃ro a te:qͥs tibi obiecerit:q̃re ð Oꝛigene: vel abſtuleris qda: vel addideris: vel mutaue⸗ ris: ⁊ te q̃ſi in eculeo appẽſuʒ int᷑rogauerit:bõa — ſunt:an mala qᷓ tra tiq: vt interrogatõe ſtulta verã ꝑcõtatõeʒ exte nues. Ego nõ accuſaui q̃re Oꝛigenẽ ꝓ volũta te traſtuleris.Hoc eĩ ⁊ ipe feci:⁊ añ me Victo⸗. rinꝰloylariꝰ Ambꝛoſiuſq; fecerũt. Sʒ q̃re trãſ⸗ lationẽ hereticã p̃fatõis tue teſtionio roboꝛaſti ogis me eadẽ rurſus iterare ⁊ p meas linauas incedẽ. Dicis em in eodẽ ꝓlogo te ea q̃ ab here ticis qddita fuerãt ãputaſſe:⁊ ꝓ his repoſuiſſe bõa. Si hereticoꝝ mala abſtuliſti: q̃ dimiſiſti vel addidiſti:aut Oꝛigenis erũt:aut tua:q̃ vti q; qſi bõa poſuiſti. Sʒ multa in his mala nega renõ poteris.Quid inqͥes ad me:Oꝛigeni ipu ta. Ego em ea tm q̃ ab hereticis addita fuerũt. ↄmutaui.Expone cauſas: q̃re hereticoꝝ mala tuleris: ⁊ Oꝛigenis integra dereliq̃ris. Nõne ꝑſpicuũ ẽ:ꝙ mala Oꝛigenis ex ꝑte ſub hereii⸗ coꝝ nücupatoõne danaueris:⁊ ex ꝑte ſuſcepis⸗ nõ mala H bõa:⁊ tue eẽ ſidei iudicabas: hec ſunt de qᷣbꝰ q̃ſiui vtꝝ bõa eſſent an mala. Que in pfatõe laudaſti:q ẽputatis peſſimis:q̃ſi opti ma mãſiſſe ↄfeſſus es:⁊ te in vere argumẽtatio nis awẽdi eculeo.vt ſi bõa dixeris hereticꝰ ↄpᷣ hedaris. ſimala: ſtoti audeas: cur g mala fut ſtuliſti: ruſtra ſilas innocẽ — 5 . — — — „ — ſtuliſti: ala ei onñdẽ inttdũ nõ docẽtis ẽ:ß vi ttis: vt caueat lectoꝛ nõ vt ſeqt᷑ erroꝛes. vtno ta ↄtẽnat:q̃ nõnũqᷓ; igta miraculo ſunt. Et au des pꝰ hec dicẽ.ꝙ ego auctoꝛ taliũ ſcptoꝝ ſim. tu ãt vt int᷑pꝛes:in qͥbꝰemẽdare aliqͥd potuer: pl“ꝰ egeris qᷓ; inpꝛes.in qbꝰñ potuerl.ſolũ int⸗ pꝓpꝛes fueris. Roõne iſta diceres:ſi libꝛi tui pRKiar: chõ pᷣfatiũculã nõ hr̃ent.Qð ⁊ HHylariꝰ in trãſ ferẽdis eiꝰhomelijs feẽ vt ⁊ bõa ⁊ mala nõ int⸗ pti:5 ſuo iputarent᷑ auctoꝛi. Si nõ dixiſſes am putaſſe te peſſima: ⁊ optia reliqᷣſſe:vtcũq; ð lu⸗ to euaderes. hocẽ qõ deſtruit ſtrophas inge⸗ nioli tui. ⁊ te hicide ↄſtrictũ euadẽ nõ ſinit. nec in tm abutare ſimplicitate lectoꝛis: ⁊ ſic oms q̊ tusã ſcpturã lecturi ſunt: bꝛutos putes. vt cum yulnera putreſcẽ ſinas ſano coꝛꝑi te ĩponẽ em plaſtra nõ rideãt De carnis reſurrectõe qͥd ſen tias: iã ĩ apologia tua didicimꝰ:nullo mẽbꝛo i⸗ putato nec aliq ꝑte coꝛꝑis deſecta. ec eſt tue ſimplicitatis pura ⁊ apꝑptaafeſſio:quã ab oibus italie ep̃is aſſeris eſſe ſuſceptã. Crederẽ dicẽti niſi me dubitare de te iſte liber: nõ Pãphyli fa ceret.Et tñ miroꝛ quõ ꝓbauerit italia: qd Ro ma ↄtẽpſit.Ep̃i ſuſceꝑũt:qð fides aplica ↄdẽ⸗ eexHianato nauit⸗ Scrib melile ialcaſſec papa heo Diuüſitas ẽ. cũ in vno caplo diuſas ponoſuias: 4 niũ grios ſenſus ſeqͥ credẽdus ſum: Sʒ h alis phylus expoſitõeʒ fidei nuꝑ ediderit:q̃ ad nos necdũ ꝑueit:⁊ pollicer:ꝙ qᷣcqᷣd ille ſcpᷣſerit:tu ſeãris.Ego me h̊ ſcpᷣſiſſe nõ noui:nec iſtiuſmõi vnqᷓ; lras direxiſſe.Sʒ tu iccirco ad ĩcertaↄſen tis: ⁊ his q̃ qlia futura ſint neſcis vt certa decli nes: ⁊ ad eoꝝ nõ tenearis aſſenſuʒ. Duas ſyno dicã ⁊ paſchalẽ eiꝰepłas 7 Oꝛigenẽ illiuſq; di⸗ ſcipulos: ⁊ alias aduſum Apollinarẽ ⁊ eůũdem Oꝛigenẽ ꝑ h̊ ferme biẽniũ int᷑pᷣtatꝰſum:⁊ i edi ficatõeʒ eccłe legẽdas nr̃eligue hoibꝰ dedi. Als ud opexꝝ eiꝰneſcio me trãſtuliſſe.Et iñ tu q pa⸗ pe Teophyli dic te in oibꝰ ſniaʒ ſeqͥ: cauene h̊ mgr̃i ⁊ ↄdiſcipuli tui audiãt.⁊ offẽdas qᷓ;pluri mos:qͥ me latronẽ:te martyrẽ vocãt.ne iraſcat᷑ is tibi:qͥ ↄ papam Epiphaniũ ad te eplas diri gẽs:hoꝛtabat᷑ vt ꝑmaneres in fidei vitate.vt ſi mutares vllo terroꝛe ſniaʒ. ꝗqᷓ epla holoõpha tenet᷑ ab his:ad qͥs ꝑlata eſt.Et poſt hec moꝛe tuo loq̃ris:vt de qͥ ſupꝛa dixeras:ego tibi etiaz furẽti ſatiſſaciã. Nunc dicis qͥd tibi videt᷑:hẽs ne vltra aliqd:qͥ neruos tue loq̃citatis itẽdas⸗ Et idignar::ſi putide te loqͥ argus:cũ comedia rũ turpitudies ⁊ ſcoꝛtoꝝ amnatoꝛũq; ludicra ec cleſiaſticꝰ ſcpᷣtoꝛ aſſumas. Noꝛro qð introgas qũ pape Theophyli ſniaʒ leqͥ ceꝑim: eiq; fidei cõione ſociatꝰ ſiʒ:⁊ ipᷣe tibi rñdes:tüc credo qñ aulũ quẽ ille danauerat ſummo yiſu: in oib⸗ tudijs defẽdebas: qñ eũ ꝑ ĩpiale ſcpᷣtũ reciꝑe ſocerdotiũ qð epali iudicio amniſerat: iſtigabas in p̃fatõe laudaſti:Et nõ illð adiũxi:qð tu call. lide ſiłas:cur q̃ mala erãt:ad latioꝝ noticiã trr Cie Ppone Lubehu füiter Genete bulürepe hulariope nirpaig ſeicpn gli phoe nci feo⸗ Nön⸗ ndebere Phiniiach 1Woccel phpiiſen li decrel litiqdö⸗ ri vack: ſurii i cöorſent/ ſid⸗sg zißenoue Nobim Vos en Voem nüͤtind ſpeser fecpin penob lere. Re Hogella⸗ crilijme ſeüteeſt ſecalice poerigim lodſſep ggladegy liteabu len pnaſe ſneutabi ecclubella ſenopfih n poare⸗ lonpo ſeneni luinobſ minepe philt . leſumnſt ppenoͤig diemiſtig niliorici⸗ ſeiömner Uurie dole lelapi Alödieſeen Aemtäigdl⸗ dnn landiföſtitn uonsrtſroej Woopuns Nan piteiponeen Pneſuregbedtin = Wnullomähre. ecti eren ſſorgnäcbehs ii. Qederidei no Pipbyt Nentialinat fdes apkagt ſelnnn edidenttnn leliintnu touinu kuhi chnnmiann sandei ſaiz duoffn Cigniling⸗ Syelnmirchen nnörimtih ehoib lg hile Eiiuin ſiizſejtnen 1ofecs iroeit elndſel fündnecphodi nſeine. icgupo Eipatdeeni, tensrco nſli, ebäntoit ngititet nunigbin Poroclti⸗ jang auuing innnn nſene . S „ —*£ — S= Tractatus III HNõ pᷣus ꝓ me rũdebo:qᷓ; de alioꝝ iiurijs loq̃r. Cuiꝰ ẽ hũanitatl:cuiꝰve clemẽtie:iſultare alio⸗ rũ miſerijs: ⁊ vulnera cunctis aliẽa mõſtrare⸗ Sic ne te docuit ille ſamarites ſeminecẽ ad ſta bulũ repoꝛtare:oleũ plagl infũdẽ:mercedẽ ſta bulario polliceri: Sic reuectã ouẽ:reꝑtã dꝛag⸗ mã:ꝓdigũ filiũ leg eẽ ſuſceptũ: Eſto ego tele⸗ ſeri:⁊ qͥbuſdã vt dicl ſtimuł ad maledictoꝝ iſa⸗ niã ꝓuocari:qͥd meruit hõ latẽs:vt nudares ci catricẽ eiꝰ⁊ obductã cutẽ iſꝑato doloꝛe reſcide res: Mone etis ſi ille dignꝰ eẽt ↄtũelijs:tu facẽ nõ deberes: Aut ego falloꝛ: aut illud ẽ veꝝ qð płimi iactitãt te Oꝛigeniſtaꝝ hoſtes i illo ꝑſeãᷣ ⁊ ſ occaſiõe vniꝰi vtrũq; ſeuire.Si pape Teo phyli ſentẽtijs delectaris:⁊ nefas putas põtiſi cũ decreta ↄuelli:qͥd ð ceterl dicis:qͥs ipᷣe dãna uit:qͥd ð papa Anaſtaſio:de q̊ nulli( vt ais) ve rũ videt᷑:vt tãte vꝛbᷣ ſacerdos:vłinocẽti tibi i⸗ iuriã facẽ potuerit:vel abñti. Nec h̊ dico ꝙ de epᷣoꝝ ſentẽtijs iudicẽ:aut eoꝝ cupiã ſtatuta re⸗ ſcidi:vᷣ ꝙ vnꝰqͥſq; ſuo ꝑicło faciat qð ſibividet᷑ ⁊ ipe nouerit quõ ð ſuõ iudicio iudicãdum ſit. Nob i mõaſterio hoſpitalitas coꝛdi ẽ:oẽſq; ad nos veniẽtes leta hũanitatis frõte ſuſcipimus Veremur eiĩ ne Maria cũ Joſeph locũ nõ iue niãt in diuũſoꝛio:ne nob Ihs dicat excluſus:ho ſpes erã.⁊ nõ ſuſcepiſtis me.ſolos hereticos ñ recipimꝰqͥs vos ſolos recipitis. Pꝛopoſitũ qͥᷣp pe nobᷣ ẽ pedes lauare veniẽtiũ nõ merita diſcu tere. Recoꝛdare frat᷑ ↄfeſſiõis eiꝰ⁊ pectoꝛis qð flagella ſecuerũt..emẽto carceris:tenebꝛaꝝ exilij metalloꝝ: ⁊ nõ idignaberis hoſpitiotra⸗ ſeütẽ eẽ ſuſceptũ.An iõ tibi rebelles videmur: qꝛ calicẽ aq̃ frigide i noie diſeipuli xpᷣiſitiẽtibꝰ poꝛrigimꝰ: Nis ſcire vñ illũ:⁊ nos plꝰamare ⁊ tu odiſſe plus debeas:hereticoꝝ factio nuꝑ fu gata ð egypto ⁊ Alexãdria:ſe hieroſolymã cõ tulit:⁊ huic voluit copulari:vt qͥꝝ vnꝰ eẽt do⸗ loꝛ: vna fieret ⁊ accuſatio. Quos ille reppulit: ſpꝛeuit abiecit.dicẽs ſe nõ eẽ iimicũ fidei:nec õ eccłaʒ bella ſuſciꝑe:qð pᷣus tẽptauit doloꝛis fu iſſe:nõ ꝑfidie:nec alteriꝰappetiſſe inocẽtiã:vᷣ ſu⸗ am ꝓbare voluiſſe. Impiũ putas pꝰ ſnias ſa⸗ cerdotũ poſt iĩꝑale reſcbtũ:qð q̃le ſit nouerit ip ſe qͥ meruit.Quid tibi videt᷑ ð his:qͥ dãnati pa latia obſidẽt: Et facto cuneo fidẽ xpᷣi i vno ho⸗ mine ꝑſequunt᷑. Mee ãt cõionis:⁊ pape Teo phili:nullũ aliũ teſtẽ vocabo niſi iſßm quẽ a me leſum ſiłas:cuius epłas ad me ſp datas etiã eo tꝑe nõ igras:qͥ mihi eas reddi ꝓhibeas:⁊ qtti⸗ die miſſis tabellarijs iimicũ eiꝰ:aicũ nr̃m:⁊ fa⸗ miliariſſimũ iactitabas: ⁊ ea q̃ nũc impudẽter ſerib:mẽtiebaris:vt illiꝰ nos odia ↄcitares ?⁊ iiurie doloꝛ fieret opꝛeſſio. Sʒ vir pꝛudens ⁊ aplice ſapiĩe tꝑe ac rebꝰ ꝓbauit:⁊ nr̃m in ſe aim ⁊ vrĩas ʒ nos inſidias.Si diſcipuli mei (vt ſeri Fo. CxxXV Epiſtola XLI bis)tibi rome inſidias ↄcitarũt: ⁊ inemẽdatas ſchedulas te doꝛmiẽte furati ſunt. Quis papã Teophylü adùſus ꝑduelles in egypto ſuſcita⸗ uit:Quis regũ ſcita? Quis oꝛᷣ in hac ꝑte ↄſen ſum:Et głaris te ab adoleſcẽtia Theophyli fu iſſe auditoꝛẽ ⁊ diſcipulũ:cũ ⁊ ille anqᷓ; eᷣus fie ret ꝓ humilitate ſibi inſita nunqᷓ; docuerit: Et tu poſtqᷓ; eps factus es Alcxãdrie nõ fueris⸗ Et audes dicẽ in ſuggillatõeʒ me mgros meos nec accuſo:nec muto⸗Qõð ſi veꝑ ẽ:ſuſpectã mi hi facis ↄſionẽ tuã.nec em dãno vt crimiaris inſtitutoꝛes meos. Sʒ metuo illud Eſaie. Ue q̃ dicũt malũ bonũ:⁊ bonũ malũ.qͥ ponũt tene bꝛas lucẽ: ⁊ lucẽtenebꝛas.qͥ dicũt amaꝝ dulce 2 dulce amaꝝ. Tu ãt dũ int mulſum mgroꝝ ?æ venena pit bib:a mgo aplo receſſiſti: qͥ docet etiã angelũ:⁊ ſe ſi in fide errauerint nõ ſequen⸗ dos. In Aigilatij noie qͥd ſomnies neſcio. A⸗ bi em eũ ſcpᷣſi heretica apud Alexãdriã cõione maculatũ: Da libꝝ: ꝓfer epłaʒ:nuſqᷓ; oĩio repe ☛ *% ☛ „ 2 ries ⁊ eadẽ licẽtia imo impudẽtia mẽtiẽdi q̃ pu tabas oẽs tuis ſermonibus credituros addis: qñ teſtimoniũ de ſepᷣturis in eum tam iniurioſe poſuiſti:vt ego id repetere meo oꝛe nõ audeam Non audes repetere:qui tacendo amplius cri minaris: Et quia nõ habes qð obijcias:ſimu⸗ las verecundiam:vt lectoꝛ te putet mihi ꝑcere⸗ qui mentiẽs nec tue aie peꝑciſti. Qð ẽ illud te⸗ ſtimonium de ſcbturis:qð de tuo illo pudẽtiſſi mo oꝛe nõ exeat: Aut qᷣd in ſcis libꝛis põt tur- pe mẽoꝛari: Si erubeſcis loqᷣ:ſcribe ſaltem: vt nos ꝓcacitatis ꝓpᷣus ſermo ↄuicat:vt cetera ſi leã: ex ̊ vno caplło ↄpꝛobabo ferreã te frõtem poſſidẽ fallacie. Uide qᷓ;tũ timeã crimination tuã. Si ꝓtuleris qð minaris: mea erũt vniüſa q̃ tua ſunt.Ego in Vigilãtia tibi rũdi.eadẽ ern accuſabat:q̃ tu poſtea ⁊ aicus laudas:⁊ inimi⸗ cus accuſas.Scio a qͥ illius Zͥ me rabies ↄ cita⸗ ta ſi::noui cuniculos tuos. Simplicitatẽ qua,z oẽs pᷣdicãt ñ igro:ꝙ ꝑ illiꝰſtulticiã tua iĩ mema litia debachata ſit:quẽ ego ſi epla mea repuli: ne ſolus hr̃e videaris baculũ lr̃aꝝ: non debes turpitudine ſimulare vᷣboꝝ quã nuſqᷓ; oĩio legi ſti:v intelligere ⁊ lient illius vecoꝛdiã tuis calũnijs fuiſſe rñũſum. In epła ſci pape Anaſta ſij lubꝛicus extitiſti: ⁊ turbatus in qͥ figas ꝗdũ nõ reperis.Mõ em̃ dicis a me eſſe ↄpoſitam: nũc ab eo ad te debuiſſe trãſmitti:cui miſſa eſt. Rurſum iniuſticiã ſcribẽtis arguis:etiã ſi ſchᷣ⸗ ta ſit ab illo:ſiue nõ ſcpᷣta ad te nihil ꝑtinere te⸗ ſtaris:qͥ pᷣceſſoꝛis eius hẽas teſtioniũ.⁊ rogan tẽ Romã vt eã illuſtrares pñtia tua: oppiduli a moꝛe ↄtẽpſeris. Si a me fictã eplłaʒ ſuſpicaris: cur eã in romane eccłie carthario nõ reꝗris: vt cũ dep̃hẽder ab epo ñ datã:manifeſtiſſime cri miniſ reü teneas ⁊ neqq; araneaꝝ mihi wois eaſſicłos: foꝛtiſſimo me ſolidiſſimo ↄſtrigas reti. Si ãt Romani ep̃i ẽ: ſtulte facd: ab eo exẽ⸗ plar epłe petẽ:cui miſſa nõ ẽ.⁊ nõ ab illo q miſe rit.⁊ ð oꝛiẽte expectare teſtioniũ:cuiꝰauctoꝛẽ ⁊ teſtẽ hẽas in vicio. Nade potiꝰ Roma: ⁊ pñs apud eũ expoſtula cur tibi ⁊ abſenti ⁊ innocẽti fecerit ↄtumeliã. Pꝛimũ vt nõ reciꝑet expoſiti onẽ ſidei tue:quã ois vt ſcribis Italia ↄpꝛoba uit:⁊ baculo tuaꝝ vti noluerit lr̃aꝝ ↄ canes tu⸗ os. Deinde vt epłas z te ad oꝛientẽ mitteret:⁊ cauteriũ tibi hereſeos dũ neſcis inureret.dice⸗ retq; libꝛos Oꝛigenis Periarchõ a te eẽ trãſſa tos:⁊ ſumplici romani eccłe plebi traditos vt ſi dei vᷣitatẽ quã ab apło didicerãt:ꝑ te Kaeret 7 quõ tibi maioꝛẽ faceret iuidiã:auſus ſu crimĩa rihos ip̃os pᷣfatõis tue teſtimonio roboꝛatos. Nõ ẽ leue qð tibi ipigit tãte vꝛbᷣ põtifex. vł ab alio obiectũ temẽ ſuſcepit. Vociferare ⁊ clami ta ꝑ cõpita:ꝑ plateas:nõ ẽ:nõ eſt meꝰliber.⁊ ſi meꝰẽ:ſchedulas inemẽdatas Euſebiꝰfurto ab ſtulit.alit᷑ ego edidi:imo nec edidi. AUni eas de di: aut certe paucis.⁊ tã ſceleratꝰ inimicꝰtã ne⸗ gligẽtes aici fuerũt: vt oium codices ab eo ꝑit fallarent᷑.Hoc frat᷑ chariſſime facẽ debueras⁊ nõ illi tergũ obũtẽs in me trãſmarinas maledi⸗ ctoꝝ tuoꝝ ſagittas dirigẽ. Quid em vulneribꝰ tuis ꝓdeſt:ſi ego fuero vulneratꝰ:An ſolatiuʒ cuſſi ẽ:amicũ ſecũ videre moꝛiẽtẽ: Syritij iã dñño moꝛientis ꝓfers epiſtolã: ⁊ viuẽtis Ana⸗ ſtaſij dicta ↄtẽnis. Quid em tibivt ais:officere põt:ꝙ te igrãte aut ſcpᷣſit aut foꝛte nõ ſebſit: Et ſi ſcripſit:ſufficit tibi totius oꝛbᷣ teſtimoniũ:qð nulli veꝝ videt᷑: vt tãte vꝛbᷣ ſacerdos vel inno⸗ cẽti iniuriã facẽ potuerit:vel abñti. Innocẽteʒ te vocas:Ad cuius interpᷣtatõeʒ Roma ↄtre⸗ muit: Abſentẽ: qͥ accuſatus rñũdere non audes Et im Romane vꝛbᷣ iudiciũ fugis:vt magl ob ſidionẽ barbaricã qᷓ; pacate vꝛbis velis ſniam ſuſtinere. Eſto ꝙ pᷣteriti ãni ego epłaʒ finxeri. Recẽtia ad oꝛiẽtẽ ſcpᷣta q̃s miſit: In qͥbꝰ papa Anaſtaſiꝰtãtis te oꝛnat floꝛibꝰ vt cũ ea legeris magis te velle defendẽ:qᷓ; nos accuſare.Siłq; ↄſidera illã iimicabilẽ pꝛudẽtiã tuã: ⁊ ſales atti cos:⁊ ſci eloquij venuſtatẽ. Ab alijs apeteris alioꝝ crimiatõe ↄfoderis: ⁊ 3 me furibundus lactaris:⁊ loq̃ris.Nũqͥd ⁊ ego nõ poſſum enar rare:tu quõ de vꝛbe diſceſſeris: qͥd ð te in pñti iudicatũ ſit: qͥd poſtea ſcpᷣtũ:qͥd iurauer? vbi nauẽ ↄſcẽderis:Quã ſcẽ ꝑiuriũ vitaueris:po terã pãdẽ:ſᷣ plura ᷣuare ſtatui:qᷓ; referre.ec ſunt tuoꝝ oꝛnamẽta vboꝝ.Et poſt iſta:ſiqͥd in teaſpeꝝ dixero:ſtati mihi inſcptiõeʒ ⁊ gladios ↄminarl.Et interi hõ eloquẽtiſſimꝰ arte ludis rhetoꝛica. ſilas te pᷣterire:q̃ dicis.vt qͥ obiecta ꝓbare nõ poteras:q̃ſi pᷣtermiſſa facias crimio ſa.ec ẽ tua tota ſimplicitas:ſic aico ꝑcis:⁊ re — —— ſeruas te ad tribunalia iudicũ:vt aceruũ crimi nũ mihi dũ ꝑcis obieceris. Vis noſſe ꝓfectõis mee de vꝛbe oꝛdinẽ:⸗ Narrabo bꝛeuit᷑. Menſe auguſto flãtibꝰeteſijs cũ ſctõ Vincẽtio pbr̃o ⁊ Adoleſcẽte fratre ⁊ alijs mõachis qͥ nüc hiero ſolyme ↄmoꝛant᷑.naui in Romano poꝛtu ſecu rus aſcẽdi:maxia me ſcõꝝ frequẽtia ꝓſequẽte Neni Rhegiũ: in ſcylleo lre paululũ ſteti:vbi veteres dydici fabulas:⁊ pᷣcipitẽ fallacis Aly xis curſuʒ ⁊ ſyrenaꝝ cãtica:⁊ iſatiabilẽ charyb dis voꝛaginẽ. Cũq; mihi accolle illiꝰ loci młta narrarẽt: darẽtq; ↄſiliũ: vt nõ ad Pꝛothei co⸗ lũnas:ſᷣ Jone poꝛtũ nauigarẽ:illũ em fugiẽtiũ ⁊ turbatoꝝ:hũc ſecuri hois eẽ curſum:maluiꝑ maleas ⁊ cicladas Cypꝛũ ꝑgẽ. Abi ſuſceptꝰ a venerabili epᷣo Epiphanio:cuiꝰ tu teſtimonio głaris: veni Antiochiã:vbi fruitꝰ ſum cõione pontificl ↄfeſſoꝛiſq; aulint. deductꝰmedia hyeme ⁊ frigoꝛe ãuiſſimo ĩtraui hieroſolymã. vidi młta miracula.⁊ q̃ pᷣus ad me fama ꝑtule⸗ rat:oculoꝝ iudicio ↄpꝛobaui. Inde ↄtẽdi egy ptũ:luſtraui mõaſteria Nitrie:⁊ int᷑ ſcõꝝ cho⸗ ros aſpides latẽ ꝑſpexi:ꝓtinꝰↄcito gᷓdu Beth leẽ meã reuũſus ſuʒ: vbi adoꝛaui pᷣſepe ⁊ icuna⸗ bula ſaluatoꝛis. Nidi q; famoſiſſimũ lacũ:nec me ĩerti tradidi ocio:ſᷣ multa didici:q̃ añ neſcie bã. Quid ãt de me Rome iudicatũ ſi:⁊ qͥd po ſtea ſcbtũ nolo taceas: pᷣſerti cũ hẽas teſtioniũ ſcpᷣturaꝝ: ⁊ ego nõ vbis tuis:q̃ ſilare potes:⁊ impunito iactare mẽdacio:pᷣ ſepᷣtis eccłiaſticis arguẽdus ſum. Vide qᷓ;tũ te timeam:ſivel par uã ſchedulã ↄ̊ me Romani epᷣi:aut alterius ec cleſie ꝓtuleris oĩa q̃ in te ſcpta ſunt:mea crimi⸗ na ↄfiteboꝛ. Nũqͥd ⁊ ego nõ poſſem ꝓfectionẽ tuam diſcutere:cuius etatis fueris: vñ:qͥ tẽꝑe nauigaris: vbi vixeris:qͥbus interfueris:Sʒ abſit:vt quod in te repᷣhendo faciam ⁊ in eccle ſiaſtica diſputatiõe anilium iurgioꝛum delira⸗ menta compingam. Hoc ſolum pꝛudentie tue dixiſſe ſufficiat: vt caueas in alterum dicere qe quid in te ſtatim retoꝛqueri poteſt. In ſci Epi⸗ phanij nomine mirat᷑ tua tergiuerſatio:vt poſt opuſculum:poſt oꝛõnem:neges eum g te potu iſſe ſcribere:quomodo ſi ↄtendas non potuiſſe euʒ moꝛi qui paulo ante vixerat: aut certioꝛ ſit tui repᷣ̃henſio: qᷓ; poſt pacem excommunicatio Ex nob inquit exierunt: ᷣ non fuerunt ex noꝰ Si em̃ fuiſſent ex nob:mãſiſſent vtiq; nobiſcũ. IHereticũ poſt vnam ⁊ alterã ↄmonitões vitã⸗ dũ apls pᷣcipit:q vtiq; añqᷓ; vitet᷑ atq; dãnet᷑. eccłaſtici gregis poꝛtio fuit.Simulq; riſum te⸗ nere nõ poſſum:ꝙ a qͥdã pꝛudẽte ↄmonitus in laudes Epiphanij ꝑſonas.hic ẽ ſle delirus ſe nex: hic eſt hqͥ ſex milia Oꝛigenis libꝛos te pñte cãtauit:qͥ oĩm gẽtiũ linguis pᷣdicatõeʒ ſibi ↄ Oꝛigenẽ in Ge funcpr fitage ſols:e⸗ eritol beretös fisten reſ Giem mulehe hictpehe tamnnela deſeho ſtifiaatio deris⸗J bijnurn pteytt honoꝛt lenpan noincet ſtaſtus 5 epletecla anſtatin Pinen lenabn beenn lopac naſſe⸗ fenſion alcl: liincim neges: Epipha lüſeruan Mueriti: duceryt; daſffügen ſiareleb beccthiop aſe⸗Taie Gnin muett. Ve Edcor olar. ſicſeden ponsind ſcholſe (brs⸗ anaiec tionedi ſeſtmlal cltiſum leia. ſpoſtte Ponlini timommult nusEn Tractatus III Epiſtola iamigin noſeniri deuit Rete incinopie süchien mopemten nain igin liien iflue⸗ lnhlichnd Aelithunt upahee⸗ üeifuntin Saſmmndin Winer Wmtefinann fur imiine tdenng wel⸗ mibenhni⸗ Aneimgg⸗ ..Nyinch Eenittiz⸗ vyaiwinben uißſcheicnr oſtſinüline diic iniſt⸗ dicaiſetep⸗ ichintfini siſnnn ſcntutifin tümenttyr 6taunenes unrmeen, goſen gtumn Uns ita intorfueris⸗ framm tet⸗ urgouunden m pudentne dummndur nt lilh⸗ umnonne amnill bamponle Gtorſt aummmia nirmn D ☛R —— — r =–R— N— = E — = — — — — £ = — S== S =☛ g = — = lunctã putat:qͥ ideo eũ legi phibet:ne alij eius furta ↄaſcãt:lege ſcpᷣta tua:⁊ epłaʒ eiꝰ:imo epi ſtolas:e qͥbꝰvnũ pferã tue fidei teſtioniũ:vt nõ imerito nũc a telaudateẽ videat᷑.Te ãt frat᷑ li beret ðs:⁊ ſcem łm xpᷣi:qᷣ tibi creditꝰẽ:⁊ oms frẽs qͥ tecũ ſunt:⁊ maxie Ruffinũ pbĩrm ab he⸗ reſi Oꝛigenis ⁊ alijs hereſibus:⁊ ꝑditõe earũ. Si em̃ ꝓpt᷑ vnũ vbũ aut duo q qria ſidei ſunt: multe hereſes abiecte ſunt ab eccła:qᷓ;tomagis hic int hereticos habebit᷑:qͥ tantas ꝑuůſitates v?ẽ tam mala dogmata ↄ fidem adinuenit: ⁊ dei ec cleſie hoſtis extitit: Hec eſt viri ſancti de te te⸗ ſtiſficatio.ſic ab eo oꝛnatus:ſic laudatus ingre⸗ deris. Iſta eſt epła quã de cubiculo fris Euſe bij nummis aureis ꝓduxiſti: vt calũnieris int pᷣtẽ:vt me aꝑtiſſime teneres crimis reũ: q̃re ꝓ honoꝛabili chariſſimũ tranſtuliſſem. Sʒ qd ad te:qͥ pꝛudẽti ↄſilio cũcta moderaris:⁊ ſic medi us incedis:vt ſi inuener qͥ tibi credãt:nec Ana ſtaſius te:nec Epiphanius ſcpᷣſerint:niſi ipᷣe eple reclamauerit:⁊ fregerit tue frõtis audaci⸗ am: ſtatim iudiciũ vtriuſq; 2tẽnas: ⁊ nõ ad te ptineat: ſiue ſcpᷣſerit:ſiue nõ ſcpſerit:qꝛ ð inocẽ te ⁊ abñte ſcribẽ nõ potuerũt. Nec in ſctm viꝝ hec malaaferẽda ſunt: vt oñdat᷑ oꝛe qͥdẽ⁊ oſcu lo pacẽ dediſſe:mala ãt ⁊ dolü in ſuo coꝛde ſer⸗ uaſſe. Sic em̃ argumẽtaris:⁊ hec ſunt vba de⸗ fenſionis tue. IJpᷣius eẽ aduſum te epłaʒ ⁊ o? agſcit:⁊ auctenticã in manus tuas veniſſe con uincimus: ⁊ miroꝛ qͥ pudoꝛe: imo q̃ ipudentia neges:qð veꝝ eẽ nõ ãbigis Ergo pollutus erit Epiphaniꝰ qͥ tibi pacẽ dedit:⁊ in ſuo coꝛde do lũ ſeruauit.Cur nõ illð veriꝰſit:qð te pᷣmũ mo⸗ nuerit:qð voluerit emẽdare:⁊ ad rectũ iter re⸗ ducẽ: vt Jude oſculũ nõ refutaret: vt ꝓditoꝛẽ dei frãgeret patia: Et poſtqᷓ; ſe intellexit caſſo ſudarelaboꝛe:nec pardum mutare varietates nec ethiopẽ pellẽ ſuã:qð mẽte ↄceꝑat lr̃is indi caſſe. Tale qͥd ⁊ ð papã Anaſtaſiũ diſputas vt qꝛ Syritij ep̃ᷣi hẽs epłazʒ:iſte ↄ te ſcribẽ non po tuerit. Vereoꝛ ne tibi factã iniuriã ſuſpiceris. Neſcio quõ hõ acutꝰ ⁊ pꝛudẽs ad has ĩieptias deuoluarl:vt dũ ſtultos lectoꝛes putas:te ſtul tũ eſſe demõſtres.poſt egregiã argumẽtatõem ponis in clauſula. Abſit h̊ a viris ſctis:de vr̃a ſchola ſolẽt iſta pcedere: Nos nobᷣ pacẽ ꝓfici⸗ ſcẽtibus dediſtis: ⁊ a tergo iacula venenis ar⸗ . mata ieciſt: ⁊ in B eadẽ pꝛudẽtia imo declama⸗ tione diſertꝰeẽ voluiſti:pacẽ dedimus:non he reſim ſuſcepimꝰ. Jũximꝰdextras:abeũtes ꝓſe cuti ſumꝰvt vos eẽtis catholici:nõ vt eſſet he retici. Volo tñ ſcire q̃ ſunt iſta iacula venenata q̃ poſt tergũ vrm nos ieciſſe ↄ̃reris. Nincẽtiꝰ Paulinianꝰ Euſebiꝰ Ruffinꝰpbr̃i:qͥꝝ Vincen tius multo tꝑe añ nos Romã venit.Naulinia nus ⁊ Euſebius poſt annũ vre nauigatonis ꝓ Fo CXXVI fecti ſunt. Ruffinus in cauſa Claudi poſt bien nium miſſus: omnes vel ꝓ re familiari: vel po piculo alieni capitis miſſi ſunt.Nuũqᷣd noſſe po tuimꝰꝙ ingrediẽte te Romã vir nobiłſomnia⸗ ret naui plenã merciũ inflatis intrare velis: ꝙ oẽs adũſum fatũ q̃ſtiones nõ fatua ſolueret inr p̃ᷣtatiosꝙ libꝝ Euſebij ꝓ NPaphylo vteres:ꝙ tuũ q̃ſi oꝑculũ venenate patelle ip onereo⸗ fa moſiſſimũ opꝰ Ceriarchõ eloquij tuimaiet trãſferres: Monũ calũnie genꝰ añ accuſatoꝛes miſimꝰ:qᷓ; tu accuſanda ↄmitteres.Nõ fuit nõö fuit inqᷓ; nr̃i ↄſilij:ᷣ dei pꝛudẽtie:vt miſſi ad ali ud: naſcetẽ hereſim dimicarẽt. ⁊ in moꝛẽ Jo ate ſeph famẽ futurã fidei ardoꝛe ſubleuarẽt Aàο nõ erũpat ſeł effrenata audacia: Alienũ crimẽę ſibi obiecit: vt nos finxiſſe videamur. Qð abſ⸗ noie dictü e:in ſe refert. ⁊purgas ertna pec cata tm: de ſua ſecurus ẽ innocẽtia. Jurat ei ſe cplłaʒ nõ ſcbſiſſe ad afros ſub noie meo:in q̊ cõ⸗ fitear inductũ me a iudeis mendacia trãſtuliſſe X mittit libꝛos eadem omnia ↄtinẽtes:q̃ neſciſ⸗ ſe ſeiurat. Et miroꝛ quõ pꝛudẽtia eius cũ alte⸗ rius neqͥtia ↄuenerit.vt qð alius in Africa mẽYæ titus ẽ:h̊ ↄcoꝛdit᷑ veꝝ diceret:ſtiliq; eius elegã tiã neſcio qͥs imꝑitus poſſit imitari.Tibi ſoli li cet hereticoꝝ venena tranſferre: ⁊ de calice ba⸗ bylonis cũctis gẽtibus ꝓpiare.Tu latias ſcp⸗ turas de greco emẽdab: ⁊ aliud eccłijs trades legendũ:qᷓ; qð ſemel ab apłis ſuſceperũt.Mi hi nõ licebit poſt. lxx.editõeʒ quã diligẽtiſſime emẽdatã añ annos płimos mee ligue hoibꝰde⸗ di:ad ↄfutandos iudeos etiã ipᷣa exẽplaria v⸗ tere:q̃ ip̃i veriſſima ↄfitent. vt ſi qũ aduerſum eos xpᷣianis diſputatio ẽ: nõ habeãt ſubt fugiẽ di diuerticula: ſuo met potiſſimũ mucrone fe riant᷑. Plenius ſuꝑ hoc ⁊ in multis alijs locis: in fine ſecũdi libꝛi: vbi accuſatõi tue rũdi:ſcp⸗ ſiſſe me memini.⁊ popularitatẽ tuã ꝗ̊ mihi inui diã apud ſimplices ⁊ iꝑitos niteris ↄcitare:ꝑ⸗ ſpicua rõne ↄpeſcui.illucq; lectoꝛẽ trãſmitten⸗ dũ puto.Hoc intactũ pᷣterire nõ patiar:ne do⸗ leas falſatoꝛẽ ſchedulaꝝ tuaꝝ ↄfeſſoꝛis apud me głaʒ poſſidere cũ tu eiuſdẽ crimis reus poſt Alexãdrinũ exiliũ ⁊ tenebꝛoſas carceres a cun ctis Oꝛigenis ſectatoꝛibus martyr ⁊ apls noĩe ris. Suꝑ excuſatõe imꝑitie tue iã tibi rñdi.Sʒ qꝛ eadẽ repetis:⁊ q̃ſi ſuꝑioꝛis tue defenſionis: oblitus rurſum admones: vt ſciamus te ꝑ.xx annos grecis voluminibꝰ deuoꝛatis latina ne. ſcire:pauliſꝑ attẽde: me nõ pauca in te vᷣba re p̃hẽdere.alioqͥn oĩs tibi ſcpᷣtura delẽda ẽ.ſᷣ vo luiſſe oñdere diſcipulis tuis q̊s magno ſtudio nihil ſcire docuiſti:vt intelligerent cuius vere⸗ cundie ſit: docere qð neſcias ſcribẽ qð igres:? eandẽ męgf̃i ſapiaʒ etiã in ſenſib qrerẽt. Qoq addis pcis putere nõ vba:mẽdaciũ:calumniã detractõeʒ:falſum teſtimoniũ: ⁊ vniuerſa ↄui tia:⁊ os qð mẽtit᷑:occidit aiaʒ.moneſq; vt ille fetoꝛ nares meas penetret:crederẽ oicenti:niſi facta vria depᷣhẽderẽ.q̃ſi fullo ⁊ coꝛiarius mo neãt pigmẽtariũ: vt naribus obturatis taber⸗ nas ſuas pᷣtereat. Faciã ;̊ qðᷣ pᷣcipis:claudam nares meas:ne vitatis ⁊ bñdict ionũ tuaꝝ ſua⸗ uiſſimo odoꝛe crucient᷑. In laude ⁊ detractiöe mea:qꝛ varius extitiſti:miro acumie argumen tatus es:ſic tibi licere de me ⁊ bñ ⁊ male dicere quõ ⁊ mihi licuerit Oꝛigenẽ ⁊ Bidymũ repꝛe tij:hoĩeʒ vnũ laudare in alijs: ⁊ in alijs accuſa⸗ re:b̊ eandẽ rẽ apꝛobare ⁊ impꝛobare. Ponam exemplũ:vt qð nõ intelligis:pꝛudẽs tecum le⸗ ctoꝛ intelligat. In Tertulliano laudamus ige⸗ niũ:ſᷣ dãnamus hereſiʒ. In Oꝛigene miramur ſciaʒ ſcᷣturaꝝ:⁊ tñ dogmatũ nõ recipimus fal ſitatẽ. In Didymo vo ⁊ mẽoꝛiã pᷣdicamus:⁊ ſuꝑ trinitate fidei puritatẽ:ßſ in cereris q Oꝛige ni male credidit:nos ab eo retrahimus. Ma⸗ giſtroꝝ ei nõ vitia imitãda ſunt:sᷣ vtutes. Grã maticũ qͥdã Afrũ habuit Rome viꝝ eruditiſſi mũ.⁊ in eo ſe emulũ pᷣceptoꝛis putabat. ſi ſtri⸗ doꝛẽ lingue eius ⁊ vitia tm̃ oꝛis expᷣmeret. In pᷣfatiücula Meriarchõ frẽm me noĩas:⁊ colle⸗ ga:me dicis eloquẽtiſſimũ:fidei mee pᷣdicas ve ritatẽ. His tribꝰdetrahere nõ poteris.cet᷑a car pe vt libet:ne videar tuo de me teſtimonio re⸗ pugnare.Cũ frẽʒ ⁊ collegã dicis:amicitia dig nũ fateris. Cũ eloquentẽ pᷣdicas:impitie vltra nõ argues. Cũ catbolicũ in oĩbus ꝓfiteris:he⸗ reſeos mihi:nõ poteris crimẽ inpigere.Extra hec tria ſiqͥd in me rep̃hẽderis:nõ tibi videbe⸗ ris eſſe oᷣrius. Ex q̃ ſuputatiõe illa ſumma na⸗ ſcit᷑:⁊ te errare ea in me repᷣhẽdentẽ:q̃ pᷣus lau⸗ daueras:⁊ me nõ eſſe in vitio:ſi in eiſdẽ hoibꝰ ⁊ laudaãda pᷣdicẽ:⁊ vituꝑanda repᷣhẽdã.Trã⸗ ſis ad aĩaꝑ ſtatũ: ꝓlixius fumos meos incre⸗ pas.atq; vt tibi liceat igrare:qð ↄſulto te ſcire Diſſiłas.q̃ris a me pᷣmũ de celeſtibus: quõ ãge⸗ li:quõ archãgeli ſint.q̃ eis vel q̃lis habitatio:q̃ ve int᷑ ip̃os dria. aut ſi nulla oĩno:q̃ ſolis ſit röõ. vñ augmenta lune:vñ defectus: qͥs vel q̃lis ſit ſydeꝝ curſus. Miroꝛ quõ oblitus ſis illos vſi culos ponere. L S Vñ tremoꝛ terris: q̊ vi maria alta tumeſant Obijcibꝰ ruptis:rurſuſq; in ſe ipᷣa reſidãt. Befectus ſolis varios:luneq; laboꝛes. Vñ hoim genꝰ⁊ pecudũ: vñ imber ⁊ ignes Arctuxꝝ pliadaſq; hyadas:geioſq; triones Quid im oceano ꝓperẽt ſe tingere ſoles Hyberni:vel q̃ tardis moꝛa noctibus obſtet BZeingde celeſtia deſerẽs:⁊ ad terrena deſcẽ⸗ dens in mioꝛibus philoſopharis. Interrogas hẽdere: qs an laudauerim. Audi & vir ſapien⸗ tiſſime ⁊ Romane dyalectice caput:nõ eſſe vi⸗ em̃ me.Dic nobis que fontium ratio: Que vẽ? toꝛum?: Quid grãdo: Quid pluuie: QAuid ma reſalſum: Quid flumina dulcia? Quid nubes aut imbꝛes:fulgura:aut tonitrua:aut fulmina Vt poſtqᷓ; me hec neſcire reſpondero:totum ti bi liceat de aĩiabus ignoꝛare:⁊ vnius reiſcien⸗ tiã tantaꝝ reꝝ ignoꝛatione ↄpenſes.Tu qui ꝑ ſingulas paginas fumos meos ventilas: non intelligis videre nos caligines tuas ⁊ turbies Nã vt tibi ſciolus eſſe videar:⁊ apud calphur nianos diſcipulos doctrine gloꝛiam teneas:to tã mihi phyſicã opponis: vt fruſtra Socrates ad ethicã trãſiens dixerit:q̃ ſupꝛa nos:nihil ad nos?: Ergo niſi tibi rõnẽ reddidero:q̃re foꝛmi⸗ ca puũ aial:⁊ pũctũ ( vtita dicã Ncoꝛpis ſex pe⸗ des habeat:cũ elephãtis tãta moles q̃ttuoꝛ pe dibe incedat:cur ſerpẽtes ⁊ colubꝛi vẽtre labã⸗ tur ⁊ pectoꝛe:cur vᷣmiculꝰ:quẽ vulgꝰ millepe⸗ dã vocat: tãto pedũ agmie ſcateat:de aĩaxꝝ ſta tu ſcire nõ potero. Queris ame qͥd ip̃e ð aiabꝰ ſentiã:vt cũ ꝓceſſus fuero ſtati inuadas. Et ſi dixero illud eccłaſticũ: qͥttide ðs oꝑat᷑ aias: ⁊ in coꝛꝑe eas mittit naſcẽtiũ: ilico magr̃i tẽdicu las ꝓferas.⁊ vbi ẽ iuſticia dei:vt ð adulterio ĩ ceſtuq; naſeẽtibꝰ aias largiat: Ergo coopato⸗ rẽ maloꝝ hoĩm:⁊ adulteris ſeminantib⸗ coꝛpa ipᷣe fabꝛicat᷑ aias:q̃ſi vitiũ ſemẽtis in tritico ſit qð furto ð: eſſe ſublatũ: ⁊ nõ in eo qͥ frumenta furatꝰ ẽ. Iccircoq; terra nõ debeat gremio ſuo ſeia ↄ fouere: oꝛ ſatoꝛ imũdi ea pieceritmanu. Hic ẽ ⁊ illa tua archana int᷑rogatio: q̃re moeiã tur infates cũ ꝓpt᷑ pctã coꝛꝑa acceꝑint.Extat liber Didymi ad te:qͥ ſciſcitãti tibi rũdit:ñ eos multa peccaſſe: ⁊ ideo coꝛpoꝝ carceres tm eis tetigiſſe ſufficẽ. Magr meꝰ⁊ tuꝰ eo tꝑe qͥ tu ab eo iſta qrebas:tres explanationũ in Oſee pꝛo⸗ pheta libꝛos ad me:me rogante dictauit.Ex qͥ apparet qͥd te:qͥd me docuerit.vꝛges vt rñdeaʒ de natura reꝝ.Si eſſet locꝰpoſſem tibi vel Lu⸗ cretij opiniones iux?æ Epicuꝝ:vł Ariſtoteł:iux ꝑipateticos vł Platonis atzʒ Zenonis pʒ Aca demicos ⁊ Stoycos dicẽ. Et vt ad eccłaʒ tran ſeã vbi noꝛma ẽ vitat:młta ⁊ Geneſis ⁊ ꝓpha rũ libꝛi ⁊ Eccłaſtes:nobᷣ ð huiuſcemõi q̃ſtioni⸗ bus ſuggerũt. Aut ſi hec igramus:quõ ð aĩiaꝝ ſtatu debueras in apologia tua oiĩm reꝝ igran⸗ tiã ↄfiteri: Et caliniatoꝛibꝰ qrere:cur a te vnũ ipudẽter expeterẽt:cũ ipᷣi tãta neſcirẽt Otrire mẽ locupletiſſimã:q̃ oꝛiẽtalibꝰ ⁊ egyptijs mer⸗ cibꝰ Romane vꝛb ditare venerat pauꝑtatem. Tu maximꝰille es. Unus qͥ nobᷣ ſcribedo reſti tuis rẽ. Ergo niſi ð oꝛiẽte veniſſes eruditiſſimꝰ vir hereret adhuc int᷑ mathematicos: ⁊ hoies xpᷣiani qdo fatũ dicerẽt igrarẽt. QMerito a me ris ð Aſtrologia ⁊ celi ac ſydeꝝ curſu:qͥtãtaꝝ merciũ plenã nauẽ detuliſti:fateoꝛ pauꝑtatem G⸗ nͤſunit⸗ niodoluit Ntuar cnne jſequl agin lertäua teligirvat Eipoſthee leppulasne Ltinmbue eleqd ver ulesguſto fisde di eliäduot ci veris? ſtteci voln hecaligine meukere imercin upbcepe bibes Leo ſüüodeme füdanit cſereinc Dehbſa maotece pult O craſſis a loꝛpetes bes fagit Fumnosq neſlrerg. vulgusin Neus:qink lagteneref orſect ſheliu ver ſtaatunob⸗ ſhas.rne ligtigis ſumi ppbe dooglopn por Leciin dicemnine phuniog; xigeade⸗ Lagnia dixiſecalg monitü Vobtreuei⸗ ct. Gatt ſluttſs . dügticiat Ulsintor Mhetſtt uie⸗ Quäe auflnin ndenmmn Winsneſen Sanlleenn Eingenltſe etplsalhhrr oantnen ngrans Pundsenbhll n ren 1Mhhsſerpe nos inn innenli. rr eiinſt nlördtit⸗ bitmi ⸗ dehenlin Uicomuchihn enptöruneni l⸗Ergoenpre⸗ ſaninanivap minsntniünt ineoefunn debengmut⸗ ienummn. ogenirmni gunmuken tiüthininnen ranmemnt oegut nmnin rnn rhntli rmsnid enthrml gitoii mußſen Ennadinn nbotbr⸗ Hilcndiſtct rmntiibii macinteſtr irarann aneinin Hyegſlen Tractatus III Epiſtola XII nõ ſum ita vt tu in oꝛiẽte ditatꝰte młto tꝑepha rus docuit qð roma neſciret. Inſtruxit egyptꝰ qð Italia hucuſq; nõ habuit.Scribᷣ apð eccla ſticos tractatoꝛes tres ð aiabus eẽ ſnias. Nnã quã ſequit᷑ Oꝛigenes: alterã quã Tertullianꝰ ⁊ Lactãtiꝰ:lʒ de Lactãtio aꝑtiſſime mẽtiaris. tertiã quã nos ſimplices ⁊ fatui hoĩes qͥ nõ in⸗ telligimꝰqð ſiita ſit:iniuſtꝰ a nob arguat᷑ deus Et poſt hec iuras te neſcire qͥd ſit veꝑ.Dic oꝛo te:putas ne ex hec tria eſſe aliqͥd in qͥ vitas ſit- Et in tribus iſtis mẽdaciũ:An ð tribus vnum eſſe qð veꝝ ſit: Si ẽ aliud:cur diſputãtiũ liber tatẽ ãguſto fine ↄcludis: Et cũ mẽdacia ꝓtule ris:de vitate taces.Sin ãt e tribꝰ vnũ veꝝ ẽ:⁊ reliq̃ duo falſaſunt:cur ſili igrantia igras falſa cũ veris:An idcirco veꝝ diſſiłas:vt tibi tutuʒ ſit:cũ volueris falſa defendere: hi ſunt fumit: he caligines:qͥbus ex oculis hoium conaris lu mẽ auferre.Ariſtippus nr̃i tꝑis: qͥ plenã cũcta⸗ rũ merciũ nauẽ Romano inuchis poꝛtu:⁊ ſel⸗ la pbᷣlice poſita hermagoꝛã nob ⁊ Goꝛgiã ex⸗ hibes Leõtinũ.Dũ nauigare feſtinas:vniꝰ q̃⸗ ſtiũcule mercimoniũ in oꝛiẽte oblitꝰ es. Et ite⸗ rũ clamitas. Et Aqͥlegie atq; Alexãdrie didi⸗ ciſſe te iactas:ꝙ ſit ðs ⁊ aiaꝝ ⁊ coꝛpoꝝ creatoꝛ. DBe h.l. qſtio vẽtilat: vtꝝ ðs an dyabolus ani⸗ mas fecerit:an nõ: Vtꝝ aie añ coꝛꝑa fuerit qð vult Oꝛigenes: ⁊ egerint aliqͥd ꝓpt᷑ quod ſint craſſis coꝛꝑibus illigate:An in moꝛẽ glirium: toꝛpẽtes ↄſopiteq; doꝛmierint.ec taces:que oẽs flagitãt.⁊ ad illa rũdes:q̃ nullus inquirit. Fumos q; meos frequẽter irrides eo ꝙ ſimulẽ me ſcire:qð neſciã: ⁊ enumeratõe doctoꝝꝑ rude vulgus inducã. Tu videlʒ flãmeus imo fulmi⸗ neus:qͥ in loquẽdo fulmias:⁊ flãmas oꝛe ↄcep tas tenere ñ potes. Atq; vt ille Barcochabas auctoꝛ ſeditõis iudayce ſtipulã in oꝛe ſuccẽſam ãahelitu vẽtilabat: vt flãmas euomere putaret ita ⁊ tu nob al Salmoneus oĩia ꝑ q̃ incedis il⸗ luſtras. ⁊ nos fumoſos arguis:de qᷣbꝰfoꝛte di⸗ cat᷑:qͥ tãgis mõtes: ⁊ fumigãt.nec intellig qᷣd fumꝰ i ppha ſignificet locuſtaꝝ:⁊ ꝙ pulchꝛitu⸗ do oculoꝝ tuoꝝ amaritudinẽ fumi nr̃i ferre nõ põt.Be crimie aũt ꝑiurij:qꝛ me remittis ad co dicẽ tuũ:⁊ ex magna pte in alijs libꝛis tibi Cal phurnioq; rñdi:nunc bꝛeuit᷑ dixiſſe ſufficiet te exigẽ a doꝛmiẽte quod nũqᷓ; vigilans pᷣſtitiſti. AERagni crimis reꝰſum:ſi puelł ⁊ vginibꝰEpᷣi dixi ſeculares libꝛos nõ legẽdos ⁊ mei ſomnis ↄmonitũ ꝓmiſiſſe ne legerẽ.Tua nauis romãe vꝛbi reuelatõe ꝓmiſſa:alið pollicert: ⁊ alið effi⸗ cit. Mathematicoꝝ venerat ſoluẽ qſtioneʒ:⁊ ſoluit fidẽ xpᷣianoꝝ.Que ꝑ Joniũ ⁊ egeum ha dꝛiaticũ atq; tyrrhenũ mare plenis cucurrerat velis in romano poꝛtu naufragiũ fec. Nõnete pudet iſtiuſmõi deliramẽta ↄdqrere:⁊ mihi ſilia Fo. CXXVII obijciẽdi imponere neceſſitatẽ Eſto aliꝰ de te ſomniũ viderat gloſum: verecũdie tue fueratæ pꝛudẽtie diſſilare qð audieras ⁊ nõ q̃ſi magno teſtionio alteriꝰ ſomnio głari. Nide qd int᷑ tuũ ⁊ meũ ſit ſomniũ.ego me huilit᷑ rephẽſum refe⸗ ro:tu iactãter laudatũ eẽ ↄgemias.Nec dicere potes:nihil mea refert qͥd aliꝰ viderit:cũ in lu⸗ culẽtiſſimis libꝛis tuis hac te ad interpᷣtãdũ di cas rõne ↄmotũ:ne vir illuſtris ad te ſomniũ ꝑ deret. ic ẽ ois conatꝰ. Si me piurũ docueris tu hereticnõ erj. Aenio ad gquiſſimũ crimẽ: in q poſt recõciliatas aicitias me infidelitatl accu⸗ ſat. Fateoꝛ int᷑ cũcta maledicta:q̃ vel obijẽ: vel minat᷑:nihil a me ita repellẽdũ ẽ:qᷓ; fraus:dolꝰ infidelitas. Meccare em hois cẽ. Inſidias tẽde⸗ re dyaboli ẽ. Ergo ideo ĩ Anaſtaſij imolatoag no dexteras iũximꝰ vt tuas rome ſchedulas fu raremur: Vt imiſſi canes inemẽdatas chartu⸗ las te doꝛmiẽte coꝛroderẽt: ⁊ h̊ credibile ẽ: añ nos accuſatoꝛes paſſe:qᷓ; tu crimẽ admitteres? Scʒ noueramꝰ qͥd in aio volueres:qͥd aliꝰ ð te ſomniaturꝰ eẽt: At ipleret᷑ in te grecũ pubiũ: Et ſus doceret Mineruã.Si Euſebiũ egoad latrãdũ miſerã.qͥs Aterbij ᷓ te ⁊ ceteroꝝ rabiẽ ↄcitauit: Mõne ille ẽ qͥ ⁊ me hereticũ ex tuis ini micitijs iudicabat: Cui cũ ſatiſfeciſſeʒ danatio ne dogmatuʒz Oꝛigenis:tu clauſus domi nũqᷓ; eũ vidẽ auſus es.ne aut dãnares qð nolebas: aut apte reſiſtẽs hereſeos iuidiã ſuſtieres. An iccirco teſtis ) te eẽ nõ porit:qꝛ accuſatoꝛ tui ẽ añnqᷓ; ſcũs Epiphaniꝰ veiſſʒ hieroſolymã: ⁊ oꝛe qͥdẽ ⁊ oſculo tibi pacẽ dare: mala at i ſuo coꝛde ſeruaret añqᷓ; nos eiꝰ in ſuggillatiõeʒ tui eplas dictaremꝰ vt hereticũ ſcriberet quẽ oſcul oꝛtho doxũ ↄpꝛobauit.Aterbiꝰ te latrat Hieroſoly mis. niſi cito abiſſet: ſenſiſſet baculũ nõ łlr'aꝝ: ß dextere tue:qͥ tu canes abigẽ ↄſueuiſti. Curi qͥꝛt falſatas meas ſchedulas ſuſcepiſti: Quare poſt intpᷣtatõeʒ meã auſus es in libꝛis Periar chõ ſtilũ ſigẽ? An ſi erraueram vt hõ: debuiſti me puatis lris ↄuenire.⁊ ſic mihi blãdiri:quõ ego tibi nũc in epłis meis blandioꝛ.HHec tota mea culpa ẽ:q̃re ſubdolis laudibꝰaccuſatꝰ pur gare me volui. Et h̊ ſine inuidia nomis tui: vt qð tu ſolus accuſaueras:ad multos referrẽ:nõö tibi hereſim obijciẽs ̊ a me repellẽs.Nũqᷣd ſci ui ꝙ iraſcereris:ſi ↄ hereticos ſcriberẽ? Dixe⸗ „— ras ð te Oꝛigenis libꝛis heretica ſuſtuliſſe: fau toꝛẽ te hereticoꝝ iã nõ eẽ credebã.Et iðᷣo nõ in te:ſᷣ in hereticos inuectꝰ ſuʒ:in qͥ ſi vehemẽtioꝛ fui:igſce mihi. NDutaui ꝙ ⁊ tibi placerẽ. Furto 2 inſidijs miſtroꝝ meoꝝ dicis ſchedulas tuus in pbᷣlieũ platas fuiſſe: que latebãt in cubiculo tuo:vłapð eũ ſolũ erãt:qͥ rẽ ſibi geri iniũxerat 7 quõ ſupꝛa ↄſiteris:qꝙ aut nullꝰeas habuerit: 2 2 aut admodũ pauci:Si i cubiculo tuo latebt q̃ rõne apud eũ erãt qͥ ſibi rẽ geri iniũxerat: Sin ãt vnꝰcui ſcðte fuerãt occultãdas ſuſceꝑat:g̊ ñ latebãt im in cubiculo tuo: nec habuerunt eas pauci qͥs habuiſſe teſtatꝰes.Furto ſi ublatas ar guis:⁊ rurſuʒ emptas magna pecunia: ⁊ inſini tis mercibꝰ crimiaris. In vna re:⁊ in ꝑua epła qᷓ;ta varietas ⁊ diſſonãtia mẽtiẽdi: Tibi lʒ ac⸗ cuſare.mihi defendẽ nõ licebit.Qñ crimiaris: amicũ nõ cogitas.qñ rñdeo:tüc mihi vis ami⸗ citie in mẽtẽ veniãt.Sic oꝛo te:celãdas ſchedu las ſcpſeras:an ꝓdẽdas: Si vt celares:cur ſcd ſiſti: Si vt ꝓderes:cur celabas: Si in eo repꝛe hẽdẽdus ſum:q̃re accuſatoꝛes tuos aicos me⸗ osñ coercueri.vis tibi ꝓferã lr̃as eoꝝ in qͥbus me hypocreſeos arguũt:ꝙ te ſciẽs hereticũ ta⸗ cuerim: dũ pacẽ incauius pᷣbeo inteſtina ec⸗ cleſie bella ſuſcepi:Tu diſcipulos vocas:qͥ me tuũ ↄdiſcipulũ ſuſpicant᷑. Et qꝛ ꝑcioꝛ fui in re⸗ fellẽdis laudibꝰtuis:putãs me tuũ eſſe ſymmy ſtẽ. oc mihi pᷣſtitit plogus tuus: vt plus me annicꝰlederes qᷓ; inimicꝰ.Sełſibi ꝑſuaſerũt:re cte an ꝑperã:ipᷣi viderint te eſſe hereticũ.ſi de⸗ fendere voluero:hᷣ ſolũ ꝓſñiciã: vt me tecũ accu ſent. Deniq; mihi obijciũt laudatõneʒ tuã:⁊ te ſp an laudabas vehemẽter iſimulãt. Quid me vis facẽ:vt diſcipulos accuſatoꝛes ꝓ te habeã Yt ↄtoꝛta in amicũ iacula:meo ſuſcipiã pectoꝛe De libꝛis aũt eριαραοιπν debes mihi gras agẽ. Tu em̃ vt dicis noxia q̃q; detrũcãs melio ra poſuiſti. Ego ita vt habebant᷑:expᷣſſi. Ex q̊ ⁊ tua apparet ſides:⁊ eiꝰ quẽ interpᷣtatꝰes:here ſis.Scribebat᷑ mihi de vꝛbe a viris in xpᷣo pᷣci puis:rñde criminãti:ne ſi tacueris ↄſenſiſſe vi dearis. Cõſona oẽs voce poſcebant:vt Oꝛige nis vſutias ꝓderẽ: vt venena hereticoꝝ roma nis auribus cauẽda demõſtrarẽ. Quid h̊ ad in iuriã tuã ptiet: NMũ ſolus interpᷣtatus es iſtos libꝛos: Et alios huius oꝑis nõ hẽs ꝑticipes: Nuũqᷣd ⁊ tu de.lxx interpᷣtibus es:vt poſt edi⸗ tionẽ tuã alijs traãſferre non liceat: Ecce ⁊ ego multos vt dicis libellos de greco in latinũ trã⸗ ſtuli. Habes ptãtẽ ⁊ tu rurſuʒ eos vtẽdi:vt vo lueris.Et bõa em̃ ⁊ mala ſuo iputant᷑ auctoꝛi. Qð ⁊ in te fieret:niſi dixiſſes te qputaſſe hereti ca:⁊ optia trãſtuliſſe. Hicẽ em nodus tuꝰ:qui ſolui nõ põt:aut ſi erraſti vt hõö:poꝛẽ dãna ſen⸗ tentiã. Sʒ qͥq facies ð apologetico tuo:queʒ ꝓ DOꝛigenis ſcpᷣſiſti oꝑibꝰ.Quid de volumie Eu „ ſebij:in qͥ cũ multa mutaueris:⁊ ſub noĩe mar⸗ tyris heretici crimis ſcpᷣta trãſtu leris:tñ plura poſuiſti:q̃ ecclaſtice fidei nõ ↄueniũt:Tu etiazʒ latinos libꝛos in grecũ vtis:nobᷣ darenr̃is ext na ꝓhibeb. Si in alio oꝑe rñdiſſem:in qͥ me nõ leſeras: videri poterã ĩ iniuriã tuã traſſferre qð Fteras vt te vel iꝑitũ:vel ſubdolũ demõſtrarẽ nõ putãt inſidioſe ſcpᷣſiſſe:ſ vere.⁊ qð tu in me I Niũc vo nouũ qrimonie genus: doles tibi i eo eẽ rũſum:in qͥ a te accuſatꝰ ſuʒ. DOicebat᷑ ad int᷑ — . õäü 8 . pᷣtatõeʒ tuã Roma ſubũſa:poſtulabãt omẽs a me huiꝰ rei remediũ.õ qͥ ego alicuiꝰ momẽti eſſem:ſ q petebãt: me eẽ aliqd arbitrabat᷑. Tu amicꝰeras:qͥ illa trãſtuleras.qͥd me vis facere: Obedire ðᷣo magis opoꝛtet:an hoibꝰ:DOñi cu⸗ ſtodire ſubſtãtiã: an furtuʒ celare ↄſerui:Alit᷑ te nõ placabo:niſi ⁊ ego tecũ accuſanda ↄmiſe ro: Si nulla feciſſes mei nois mẽtiõeʒ:ſi menõ oꝛnaſſes egregijs laudibꝰ potueram aliqð hr̃e ſuffragiũ:⁊ diũſa obtẽdẽ:ne rurſus interpᷣtata trãſferrẽ. Tu me aice tu ↄpuliſti: vt aliqͥt dies in h̊ oꝑe ꝑderẽ vt ꝓferrẽ in mediũ qð Charyb dis debui deuoꝛare ⁊ tñ leſus aicitie in te iura ſeruaui.⁊ qᷓ;tũ in me fuit:ſic me defendi:vt teñ accuſarẽ.Tu nimiũ ſuſpitioſus ⁊ q̃rulus:q̃ͥ di⸗ cta in hereticos ad tuã ꝓfers ↄtumeliã. Qð ſi alit᷑ aicus tuꝰ eſſe nõ poſſem:niſi ⁊ hereticoꝛuʒ amicus fuero:leuiꝰ tuas inimicias qᷓ; iloꝝ ami citias ſuſtiebo. Nouũ q; me putas finxiſſe mẽ⸗ Daciũ:vt epłaʒ ad te meo noie ↄponerẽ:q̃ſi oli ſeptã:qͥ bonus eſſe videar ⁊ modeſtus:tu nũqᷓ; oĩo ſuſceꝑis.lhec res ꝑfacile ꝓbari põt.Mul ti Rome eiꝰexẽplaria hñt:añ h̊ circit᷑ trienniũ: qͥ tibi eã mittere noluerũt:ſciẽtes q̃ de meo no⸗ mine iactitares:⁊ qᷓ; indigna ꝓpoſito xpᷣiano: ac nefanda ↄfingeres. Ego ſcpſi neſciẽs q̃ſi ad aĩcũ. Illi nõ reddiderunt ei:quẽ inimicũ noue⸗ rãt:ꝑcentes ⁊ meo erroꝛi:a tue ↄſcie.Et ſił ar⸗ gumẽtaris:ꝙ ſi talẽ tibi epłaʒ ſcbſerã: nõ debu erã ↄ te in alio libello multa mala ſcribẽ. ic ẽ totus erroꝛ tuꝰ: ⁊ hec iuſta qᷓrimonia: ꝙqᷓ nos in hereticos dicimtu in te dicta ↄfingis. Et ni ſi illis peꝑcerimꝰ:te putas eẽ violatũ.Aniõ pa α di:quã ſi ſuſpicaris ipᷣiꝰnõ eẽ:hẽsvbi apð nos arguas falſitatis.Sin aũt eiꝰ ẽ:vt huiꝰqᷓ; anni 3 te epłe ꝓbãt:fruſtra:⁊ falſo falſaʒ arguere ni teris:cũ ex illiꝰ vera epła nr̃aʒ verã eſſe docea⸗ mus. In excuſando mẽdaciũ tuũ:qᷓ; elegãs eẽ voluiſti.⁊ ne ſex milia Oꝛigenis libꝛos ꝓferas NPythagoꝛe a me exigis monumẽta. vbi ẽ illa fiducia:q̃ inflatis buccis creberrime ꝑſonabas te:q in alijs libꝛis Oꝛigenis legeras: emẽdaſſe in libꝛis oει—hhα ρωοπιWε⁷1lnõ aliena: ſua reddi⸗ diſſe ſuis. De tãta libꝛoꝝ ſilua vnũ fruticem ac ſurculũ ꝓferre nõ potes. i ſunt veri fumi:he nebule:q̃s dũ in me criminaris:in te extinctas: diſſipataſq; in me coãſcis.nec tractã ceruicem deijcis:ſᷣ maioꝛi ĩpudẽtia qᷓ; ipitia dicis me ne⸗ gare:q̃ in ꝓmptu ſunt.vt cũ mõtes aureos pol licitus fueris: ne ſcoꝛteũ qͥdẽ nũmũ de theſau⸗ ris tuis ꝓferas.iuſta ) me odia recognoſco:⁊ nẽ tibi nõ damꝰ:qꝛ hereticoꝝ cerebꝛo lapidẽ il⸗ lidimꝰ⸗ Et vt nr̃aʒ epłaʒ nõ ꝓbes pape q; Ana ſtaſij:ſiłi dicis fraude ſubnixã. de q̃ tibi añ rñ⸗ Co erainno gönobian ſohes. eñtibidi⸗ nenguie erraſein⸗ fuditüip Etbputa ſonet En nödellbel utogc? clliaale dynlogos dämogns dognati ennluntil thagore⸗ inqloti ſnitot; er⸗ 1Archip Quox Ar ſcholnshe rngen ſee G1N ao ſpo⸗ oayA TpayA mnus vte⸗ dalagoꝛ⸗ lreng aitat Achtis re Eeptaſunt. eſleglten. d anerr yel ſeinus:po deo priost ſine Aiſto leträͤſtligs Aioeto honaled ecilege Dil nero lisliiene ſceresy rüſegisen Piendiig lectonoh Depohiti husaugn clidos. nedirer⸗ hnusinuen ſocoppibet nenon⸗ 4 Wthi Dkit ltii Ddlannenz Ardürhif n ne ſen d unlncni Mögfnei unmdch ewuintiee tline nelüicß äienennin medeendnti Msrinlgi Wumtii A nnſithnetnn mmabeleni ezmamnidi dieertiſcd noceſteni⸗ epbanigirchi drcenmi nänun Ppoſtoröin hiniſ⸗ ginnniinr⸗ e ir hr⸗ Bltrini ntuti hei nünmmirgiſes eRafsbri, tiſdni in Nztulhliſ papmrhe mni Niſtbintt õ Cenbuecann ilyegaen cünuzghki nshye nonuni rcbannegal sleggts in alannflu un nͤflun iſuntin nioinee⸗ 1 neel gluin mnten 7 == . — — — — — — = — 6 — = ☛ͤE= 7 ☛G = S=S — S - — = — 9 . =⸗ S=— Fo. CxXVII Cractatus III Epiſtola XLI vera in nos debaccharis inſania. Niſi em̃ ego qð nõ ẽ:audact᷑ exigereʒ:tu videbaris hr̃e:qð nõ hẽs. Pythagoꝛee a me libꝛos flagitas. 48 em̃ tibi dixit ilłextare volumia? Noõne in epla mea:quã criminaris:hec vba ſunt:Sʒ fac me erraſſe in adoleſcẽtia:⁊ ph̊n.i.gẽtiliũ ſtudijs e ruditũ ĩ pᷣncipio fidei igraſſe dogmata xpᷣiana. Et h̊ putaſſe in epłis:qð in Pythagoꝛa⁊ Pla tone ⁊ Empedocle legerã. De dogmatibꝰ eoꝝ nõ de libꝛis locutus ſum:q̃ potui in Cycerone PBꝛuto ac Seneca diſcẽ:lege ꝓ AVatinio oꝛatiũ culã: ⁊ alias: vbi ſodalicioꝝ mẽtio fit:reuolue dyalogos Tullij. Reſpice oẽʒ oꝛã Italie:q̃ qᷣn dã magna grecia dicebat᷑.⁊ Pythagoꝛicoꝛum dogmatũ inciſa pbᷣlicis lris era cogſces. Cuiꝰ em̃ ſunt illa Chꝛyſatia parrheamẽta:nõne Py thagoꝛe: In qͥbꝰoia eiꝰbꝛeuit᷑ dogmata ↄtinẽt᷑ ⁊ in q̃ latiſſimo oꝑe p̊s ↄmẽtatus ẽ Jãblichꝰ imitatꝰ ex ꝑte. oderatũ viꝝ eloquẽtiſſimũ ⁊ Archipũ:ac Lyſidẽ NPythagoꝛe auditoꝛes Quoꝝ Archipꝰ:ac Lyſides grecie.i. Theb: ſcholas habuẽ:qͥ mẽoꝛit᷑ tenẽtes pᷣcepta docto ris:ingenio ꝓ libꝛis vtebant᷑: a dbus illud aſt gορο εαονναπααπυ N οD 60 &αιeDéi ςνTOG1π¾α1.α Wταπναοεπο G&11 Aρ IHGPOXW Xανοhαπαονν παςπ Iαπιν &σ☛1PpOασTσπε1iααοι ½1οα oi&AρπHιαιαοιπα ααο„παοπ 1οπ pαααÜουKkαπι1ρâ qò in latinum poſſu mus vtere:fugãda ſunt oibꝰ mõis ⁊ abſciden⸗ da lãgoꝛ a coꝛꝑe: imꝑpitia ab aio:luxuria a ven tre:a citate ſeditio:a domo diſcoꝛdia.Et in cõe a cũctis rebus intꝑantia. Pythagoꝛica⁊ illa p cepta ſunt.Ai coꝝ oĩa eẽ cõia.Et amicũ ſeipᷣm eſſe alteꝝ.duoꝛũq; tẽpoꝝ qᷓ; maxie hñdã curã: mane:⁊ veſpi.eoꝝ q̃ acturi ſumus:⁊ eoꝝ q̃ geſ ſerimus:poſt deũ vitatẽ colẽdam:q̃ ſola hoĩes deo ꝓxios faciat. IJllaq; enygmata q diligẽtiſ⸗ ſime Ariſtoteles in ſuis libꝛis ꝓſequit᷑: ſtaterã ne trãſilias.i.ne pᷣtergrediare iuſticiã. Ignem gladio ne fodias. Iratũ videlʒ ⁊ tumidũ aium vꝓbis maledicis ne laceſſas:coꝛonã minime car pẽdã.i.leges vꝛbiũ ↄſeruãdas.coꝛ nõ ↄmeden du. i. meroꝛẽ de aio pijciendũ. Cũ ꝓfectus fue ris inqͥt:ne redeas.i.poſt moꝛtẽ vitã iſtã ne de ſideres. ꝑ viã publica ne ambules.i.ne multo⸗ rũ ſeq̃ris erroꝛes.Hyrundinẽ in domo nõ ſuſci piendã.i. garrulos ⁊ vboſos hoĩes ſub eodem tecto nõ hñdos.Oneratis ſuꝑponendũ onus. Beponẽtibus nõ cõicãdũ.i.ad vtutẽ incedẽti bus augmẽtãda pᷣcepta.tradẽtes ſe ocio relin⸗ quẽdos. Et qꝛ Oythagoꝛica dogmata legiſſe me dixerã:audi qͥd apud grecos Rythagoꝛas pᷣmus inuenerit. Immoꝛtales eẽ aias. Et de a⸗ lijs coꝛꝑibꝰtrãſire in alia.Qð qͥdẽ ⁊ Virgilius in ſexto Eneidos volumie ſequẽs loquit. lhas oẽs vbi mille rotã voluere ꝑ annos Letheũ ad fluuiũ ðs euocat agnine magno Scʒ immẽoꝛes ſupera vt ↄnexa reuiſant Rurſus:⁊ incipiãt in coꝛpa velle reuerti. Sepᷣmũ fuiſſe Euphoꝛbũ:ſcðo Calliclẽ:tertio lermotinũ:qrto Pyrrhũ.ad extremum Py thagoꝛã.⁊ pꝰ cetos tpᷣoꝝ circulos ea ã fuerãt: rurſum fieri:nihilq; in mundo videri nouum. Pyhiaʒ meditatõeʒ eẽ moꝛtis: qͥttidie ð coꝛꝑis carcẽ nitẽtẽ aie educẽ libertatt .i. diſcẽtias remiſcẽtias eẽ æ multa alia: qᷓ Olato in libꝛis ſuis.⁊ maxie ĩ Phedro⸗ ne Timeoq; ꝓſequit᷑. Nã poſt Academiã ⁊ in nũerabiles diſcipłos:ſentiẽs multũ ſue deeſſe doctrie venit ad magnã greciã.ibiq; ab Archyp ta Tarẽtino ⁊ Timeo locrẽſi Pythoꝛe doctri⸗ na eruditꝰelegãtia ⁊ lepoꝛẽ Socratis cũ huius miſcuit diſciplinis:q̃ oia noiĩie ↄmutato Oꝛige⸗ nes in libꝛos ſuos oειπρααπ träſtuliſſe ↄui cit᷑. In qͥ igit᷑ erraui:ſi adoleſcẽs dixi me ea pu taſſe in aplis:q̃ i Pythagoꝛa ⁊ Olatone ⁊ Em pedocle legerã: Nõ vt calũniaris ⁊ fing ĩ Py⸗ thagoꝛe ⁊ Olatonis ? Empedoclis libꝛis: F S in ilkfuiſſe legerã: ⁊ alioꝝ me ſcpᷣta eos habuil⸗ ſe docuerũt.Et h̊ genꝰelocutõis frequẽtiſſimũ E: vt ſi dicã q̃ in Socrate legi dogmata: putaui va. Mõ qͥ Socrates libꝛos vllos ſcpᷣſerit: b q le gi apð Olatonẽ: ⁊ alios Socraticos illũ habu iſſe. rurſum: imitari volui geſta qᷓ in Alexan⸗ dꝛo 2 Scipiõe legerã. HMõ qͥ ipi ſua geſta deſcõ ſerãt:bᷣ qð apð alios legeri:q illos legiſſe mira⸗ bar. Igit᷑ ſi docẽ nõ poſſez:ipi Pythagoꝛe ex tare monumẽta: nec a filio eiꝰ ac filia: aliſq; di⸗ ſcipuł ꝓbata ↄuicerẽ:me nõ teneres mendacij: qꝛ nõ libꝛos:bᷣ dogmata legiſſe me dixi:⁊ te fru ſtra errare:me tuũ ꝓtegẽ mẽdaciũ voluiſſe: vt niſi ego vnuz libꝝ Oythagoꝛe ptulero: tu ſex milia Oꝛigenis libꝛos ꝑdideris. Neniã ad epi logos.i.maledicta tua in bus me ad pniaʒ co hoꝛtaris:⁊ niſi ↄuſus fuero.i.niſi te accuſante ſiluero:mihi miaris int᷑itũ.Et hͥ ſcãdalũ redũ⸗ datux in caput meũ denũcias.q̃ te hoĩeʒ leniſſi mũ: a moſayce mãſuetudis rñſione mea ad in⸗ ſcriptõis inſaniã ꝓuocaueri. Scire ei te iactas crimia:q̃ tibi ſoli aiciſſimo ſim ↄfeſſus.⁊ hec in mediũ ꝓlatuꝝ:meiſq; me coloꝛibus eſſe pingẽ dũi: ⁊ debere meminiſſe ꝙ iacueri ad pedes tu⸗ os:ne gladio oꝛis tui amputares caput meuʒ. Et poſt multa in bus furibundus exultas re⸗ uocas te:⁊ dicis:optare pacẽ:cũ denunciatioe dutaxat: vt deinceps taceã.i.vtnõ ſcribã õ he reticos: nec audeã rũdere accuſatõni tue. Si hᷣ fecero frat᷑ ero ⁊ collega: ⁊ vir eloquẽtiſſimus ⁊ aicus ac ſodalis:⁊ qð his maius ẽ:omiad de Oꝛigene trãſtuli: catholica iudicab. Sin autẽ mutiero ⁊ me ↄmouero: ilico ⁊ impurus R — hereticus⁊ tua indignꝰneceſſitudine.lhec ſunt pᷣconia mea.ſic me hoꝛtaris ad pacẽ:⁊ ne gemi tũ qdé:aclachꝛymas doloꝛi liberas eſſeↄcedis NPoſſem ⁊ ego tuis te coloꝛibꝰpingere:⁊ inſani re ʒ inſaniẽtẽ:⁊ dicere qͥcqͥd vel ſcio vel neſcio ⁊ eadẽ licẽtia imo furoꝛe ⁊ amẽtia vel falſa: vel vera ↄgerere. ANt ⁊ me loqͥ ⁊ te puderet audire ⁊obijcere tibi:q aut accuſantẽ dãnarẽt:aut ac⸗ cuſatũ.vt ex frõtis duritia fidẽ lectoꝛi facerem. vt qð impudẽter ſcriberẽ: vere reſcriberẽ iudi cares:bᷣ ꝓcul ſit a moꝛibus xpᷣianis: vt duʒ alij eoꝝ petũt ſanguinẽ ſuũ offerãt ⁊ ſine gladio vo lũtate homicide ſint. Tue h̊ bonitati:tueq; mã ſuetudini ⁊ ſimplicitati ↄuenit:q̃ͥ de vno pctõ⸗ ris ſterqlinio: ⁊ odoꝛẽ roſaꝝ ⁊ fetoꝛẽ ꝓfers ca⸗ dauexꝝ. 2 3 ſniaʒz ꝓphalẽ amaxꝝ dicis eſſe qð q̃⸗ ſi dulce laudaueras:nec neceſſe ẽ vt in eccłaſti⸗ cis tractatibus rẽ tribunalẽ vẽtilemus. Nihil⸗ qꝙ; ſuꝑ h̊ amplius audies:niſi illud ẽ triuio:cuʒ dixeris qð vis: audies ⁊ qð nõ vis.Aut ſi tibi vile videt᷑ vulgare ꝓuerbiũ⁊ hõ ſapiẽtiſſimus magis phoꝝ:ac poetaꝝ ſentẽtijs delectaris le⸗ giſſe illud Homericũ hHhaꝛauooc ſolũ reqͥro ab eximia ſcitate ⁊ cẽſura tua: cuius tãta ẽ puritas: vt ad ſudaria ⁊ ſemicitia tua demones rugiãt:cuius exẽpluʒ in ſcribẽdo ſeq̃ris.Quis vnqᷓ; catholicoꝝ in di ſputatõe ſectaꝝ turpitudinẽ ei: aduſum quem 2putat:obiecerit: Sicte docuerũt magri tui⸗ Talibus inſtitutus es diſciplinis. At cui rũde re potueris caput auferas:Et linguaʒ ꝗᷓ tacere nõ põr:ſeces: Nec magnope głieris:ſi facias: qð ſcoꝛpiones pñt facere ⁊ cãtharides.Fecer̃t hec ⁊ Fuluia in Cyceronẽ:⁊ Herodias in Joã nNe:qꝛ vitatẽ nõ poterãt audire.⁊ linguã verilo quã diſcriminali acu ↄfodiebãt. Canes latrãt P dnis ſuis:⁊ tu nõ vis me latrare ꝓ xpᷣo.Scpᷣ ſerũt multi ʒ̊ Martionẽ: Valentinũ: Arriũ: ⁊2 Eunomiũ:a qͥ eis obiecta ẽ turpitudo. Non⸗ ne toti in ↄumcẽda hereſi incubuerũt: Iſte ma chine hereticoꝝ.i.magroꝝ tuoꝝ ſunt:vt ↄuicti de pſfidia ad maledicta ſe ↄferãt. Sic Euſtachi us Antiochenus eps filium:duʒz neſcit inuenit Sic Athanaſius Alexãdrĩe vꝛbᷣ pontifex:ter⸗ tiam Arſenij amputauit manum. Guas em 4 moꝛtuus pᷣus fingebatur:viuens poſtea habe⸗ re monſtratus eſt. Talia ⁊ ↄdiſcipuli tui ma⸗ giſtri nũc de eiuſdem eccleſie ſacerdote conſin⸗ Fanrir auro.i.tuis tuoꝛũq; viribus owpugnãt dei veritatem. Quid loquar de hereticis:qͥ lʒ foꝛis ſint:tñ ſe noĩiant xpianos:Aduerſum im⸗ pijſſimos Celſum atq; NMoꝛphyrium qᷓti ſcrip ſere nr̃oꝝ:Quis omiſſa cã in ſuꝑflua criminuʒ obiectõe vᷣſatus ẽ: Que nõ charte eccłaſtice:vᷣ libelli debẽt iudicium ↄtinere. Aut qͥd refert:ſi & cadas:⁊ crimie ſuꝑes:Nõ neceſſe ẽ:vt cum * I piculo tui capitig accuſes vno ꝑcuſſoꝛe condu cto:ſatis potes facere deſiderio. Et ſcandaluʒ timere te ſilas:qͥ dudũ frẽs:nũc accuſatũ.ſꝑ in imicuʒ es ꝑatus occidere. Et tñ miroꝛ quò hõ pꝛudẽs furoꝛe pᷣuẽtus velis mihi bñficium tri⸗ buere: vt educas de carcere aiam meã. Et non patiaris tecuʒ in tenebꝛis huiꝰ ſeculi ↄmoꝛari⸗ Vis g me tacere ne accuſem: Bepone gladiũ ⁊ ego ſcutũ abijciã. In vno tibi ↄſentire nõ pote ro:vt ꝑcã hereticis.vt me catholicũ nõ ꝓbem. Si iſta ẽ cã diſcoꝛdie:moꝛi poſſum:tacere non poſſuʒ. Debuerã qͥdẽ de oi ſctura tue infamie rñdere:⁊ diuis vocibꝰ in modũ Bauid cytha⸗ riʒãtis lenire furoꝛẽ pectoꝛis ſui. Sʒ ↄtẽtus e⸗ ro vniꝰlibꝛi paucis teſtionijs:⁊ opponã ſapien⸗ tiã ſtulticie:vt ſi hũana ↄtẽnis:ſaltẽ diuina nõ negligas. Audi igit᷑ qͥd de te:⁊ de oibus inui⸗ dis: ac maledicis ⁊ ↄtũelioſis loquat᷑ ſapiens Salomõ:inſipiẽtes dũ iniurijs cupidiſunt:im pij facti oderũt ſenſum. NMe fabꝛiceris in aicuʒ tuũ mala.Et ne inimiceris aduſum hoĩem ſine cã. Impij exaltãtↄtũeliã. Circũcide a te os pꝛa uũ:⁊ iniq̃ labia lõge repelle abs te:oculos ↄtu melioſi: linguã iniqͥ:manus effundẽtes ſangui⸗ nẽ iuſti:coꝛ fabꝛicãs cogitatões malas⁊ pedes feſtinãtes ad malefaciẽdũ. Qui nitit᷑ mẽdacio: paſcit vẽtos:⁊ ſequit᷑ aues volãtes. Bereliqͥt em̃ vias vinee ſue:⁊ axes culture ſue fecit erra re.pabulat aridũ ac deſertũ: ⁊ colligit manibꝰ ſuis ſterilitatẽ. Os ꝓcacis appꝛopat ↄtritiõi:? q̃ͥ ꝓfert maledicta ſtultiſſimus ẽ᷑. Aia bñdicta oĩs ſimplex vir. aioſus inhoneſtus ẽ.ꝑ delicta labioꝝ incidit in laqueũ peccatoꝛ. Itinera ſtul toꝝ recta in ↄſpectu ſuo.Stultus eadẽ die oſtẽ dit irã ſuã. Abomiatio ẽ dño labia mendacia. Qui cuſtodit os ſuũ: ſeruat aiaʒ. Et qͥtemera⸗ rius ẽ labijs:terrebit ſeipᷣm. Malus cũↄtume lia agit mala: ⁊ inſipiẽs expãdit malitiã ſuam. Queres apud malos ſapiaʒ ⁊ nõ iuenies Suis itineribꝰſaturabit᷑ temerariꝰ. Sapiẽs timendo declinat malũ.Stultꝰ ↄfidẽs miſcet᷑ ei.lõgani⸗ mus vir multus in pꝛudẽtia ẽ: puſillanimꝰ val⸗ de impꝛudẽs ẽ. Qui calũniat᷑ pauꝑem:laceſſit factoꝛẽ eius.lingua ſapiẽtũ bõa nouit:⁊ os ſtul toꝝ ꝓnũciat malũ. Vir aioſus ꝑat rixas:⁊ im mũdus ẽ apud deũ:ois qͥ exaltat coꝛ ſuũ.a nui manus inferẽs iniuſte: nõ erit impunitus. Qui diligit vitã:ꝑcit oꝛi ſuo.Añ ↄtruõeʒ pᷣce⸗ dit ↄtumelia.Et añ ruinã mala cogitatio.iQui affirmat oculos ſuos: cogitat ꝑſa: ⁊ ꝓuocat labijs ſuis oĩa mala.labia ſtulta dicũt eũ in ma la.Et os audax moꝛtẽ inuocat.Malignus vir multa detrimẽta patiet᷑. Melioꝛ ẽ pauꝑ iuſtꝰ: qᷓ; mẽdax diues.Gla ẽ viro qͥ auᷣtit ſe a maledi ctis. Qui aũt ſtultus ẽ: talibꝰ ſe obligat. Noli amare detrahere:ne eradiceris. Suauis ẽ hoi E enienie gepnt col ven cliäcch forestu ſunt Gie ſtinonii. ſedictüv⸗ pꝛudetie fideſtult nident. dicreelu ignie vir Gveritin luseiſe pioa i nroq C imnpaties dirincora ſä plerti lomalus Aunarinf hisdoc ecien⸗ nefon pegonn ludDe nibus/ fauefta ſtitudi⸗ tio auree enter. D l eoni hoq deal nis⸗tnoy ipigerit ſunguiepe luſoxtiq nnepkaſc Aasbeen depone. B Puirugte hüühe deimauct Clſatcrenn nat. . . dule vote nodaſtife enplarin ſiopnigzi nſtoein Nümnen mn Aduitgin ſi ninn nsſclipun lendeobsin⸗ ſsloquik ſen mnsapidſunn wricenoſtin Müſumhoin⸗ rcüadeateten sleoclleen efmdätesſg desmmalggtnen Quinuifniirn 3Wlines Deri Clleſeſnm fi:taligennt, Apec Nnct ingi Atidea hocheigdic un Pmenfl Snsenlide diowanedng. gii; imen Mehudi,ue Hiiulin gninniels 7Siannent enikdlgete nigilumd iii lgntiuci pörnnlntntl bopattin tlncorſi öeritinpnne panis mẽdacij. poſtea implebit᷑ os eius calcu⸗ lo:qͥ opat᷑ theſauros:lingua mẽdacis vana ſe⸗ ctat᷑.⁊ veniet in laqueos moꝛtis In aure ſtulti noli qͥcqᷓ; dicere: ne foꝛte irrideãt ſapiẽtes ſer⸗ mones tuos.Claua ⁊ gladiꝰ⁊ ſagitta ꝑnicioſa ſunt.Sic ⁊ vir qui ↄ amicũ ſuũ falſum dicit te⸗ ſtimoniũ. Sicut aues auolãt ⁊ paſſeres:ita ma ledictũ vanũ nõ ſuꝑueniet illi. Noli rñdere im pꝛudẽti ad impꝛudẽtiã eius:ne ſiłis ei fias. Sʒ rñde ſtulto ad ſtulticiã eius: ne ſibi ſapiẽs eſſe videat᷑.Qui inſidiat᷑ aicis ſuis:cũ viſus fuerit dicit · qꝛ ludẽs feci.craticula carbonibꝰ:⁊ ligna igni:⁊ vir maledicus ad tumultũ rixe.Si te ro gauerit inimicus tuꝰꝑcẽs voce magna ne ↄſen tias ei:ſeptẽ neqͥtie ſunt in aĩia eiꝰ. Grauis ẽ la⸗ pis: ⁊ vix poꝛtabilis arena: ira ſtulti guioꝛ v⸗ troq;. Crudelis ẽ indignatio acuta ira ⁊ zel⸗ impatiẽs ẽ. Impius caluniat᷑ pauꝑes.⁊ qͥ ↄfi⸗ dit in coꝛdis auaritia ſtultiſſimus ẽ. Totã iraʒ ſuã ꝓfert inſipiẽs.ſapiẽs diſpẽſat in ꝑtes.Fili us malus gladios dẽtes hʒ ⁊ cultros molas vt ↄſumat infirmos ex terra:⁊ pauꝑes ex hoibus Hhis ̊ doctus exẽplis nolui moꝛdere moꝛdẽtẽ nec vicẽ talionis iplodere: maluiq; inſaniã ex⸗ cãtare furibũdi: ⁊ vniꝰlibꝛi antidotũ venenato peetoꝛi infodere. Sʒ vereoꝛ ne nihil ꝓficiẽs:il⸗ lud Bauiticũ cãtare ↄpellar: ⁊ his me ſermo⸗ nibus ↄſolari.Alienati ſunt pctõꝛes a vulua er rauer̃t ab vtero:locuti ſunt falſa:furoꝛ illis vᷣm ſiłitudinẽ ſerpẽtis:ſic aſpidis ſurde ⁊ obturan tis aures ſuas:q̃ nõ audiat vocẽ incãtãtis ſapi enter. Deus ↄteret dẽtes eoꝝ:in oꝛe ipoꝝ mo⸗ las leonũ ↄfriget ðs.Ad nihilũ deueni etiã tã⸗ q́ᷓ; aq̃ decurrẽs. Intendit arcũ ſuũ donec infir⸗ ment᷑.Siẽ cera qᷓ fluit auferent᷑. ſuꝑcecidit ig⸗ nis:⁊ nõ viderũt ſolẽ.Et iteꝝ.Letabit᷑ iuſtus cũ viderit vindictã ipioꝝ:manꝰſuas lauabit in ſanguie pectoꝛis. Et dicet hõ: ſi vtiq; ẽ fructꝰ iuſto: vtiq; ẽ ðs iudicãs eos in terra.In extre⸗ ma epła ſcrib manu tua: opto te pacẽ diligere: ad q̊s bꝛeuit᷑ rñdebo.Si pacẽ deſideras:arma depone. Blãdiẽti poſſum acqͥeſcẽ:nõ timeo cõ minantẽ.ſit int᷑ vna fides: ilico pax ſequefß Biti hhieronymi pbr̃i ð Vigilãtiũ eplła:in q̃ de traductõe libꝛoꝝ Oꝛigenis ſe purgat: ⁊ ac⸗ cuſatoꝛem ſuum imperitie perſidieq; condem⸗ i rat neqqᷓ; tibi lris ſatiſfacere: qͥ tuis auuribus nõ credidiſti neq; em̃ ſche⸗ dule potes acqͥeſcere:qͥ viuo ſermoni nõ accõ⸗ modaſti fidẽ:ſᷣ qꝛ xpᷣs ꝑfecte nob humilitatj ex emplar in ſe tribuit: das oſculũ ꝓditoꝛi:⁊ latro nis pniaʒ in patibulo ſuſcipiẽs:eadẽ abñti ſig⸗ niſico:q̃ in pñti q; locurꝰ ſum:me ita Oꝛigeneʒ Fo. CxXxXIX Tractatus III Epiſtola XIII legiſſe:vel legere vt Apollinarẽ: vel ceros tra ctatoꝛes:qͥs in q buſdã libꝛis nõ recepit eccłlatn qͥ oia dicã eẽ dãnãda: q in illoꝝ volumibꝰ ↄti⸗ nẽt᷑:b ꝙ q̃dã repᷣhẽdẽda ↄfitear. Veꝝ qꝛ oꝑis meiẽ: ⁊ ſtudij młtos legẽ: vt ex płimis diuſos floꝛes carpã:ñ tã ꝓbaturꝰ oia:qᷓ; bõa ſunt ele cturꝰ:aſſumo młtos i manu mea: vt a mł mul ta cogſcã:ſᷣm illð qð ſcpᷣtũ ẽ.oia legẽtes: q̃ bõa ſunt retinẽtes. vñ ſat miroꝛte voluiſſe Oꝛige⸗ nis mihi obijcẽ dogmata: cuiꝰin pleriſq; erroꝛẽ vſq; ad hãc etatẽ penitꝰigras.Ego ne hereticꝰ ⁊ cur me qſo heretici nõ amãt:tu Oꝛthodoxꝰ⸗ q̊ͥ etiã ſciaʒ tuã:a linguã alia pᷣdicãtẽ:aut iui⸗ tus ſubſcpᷣſiſti: ⁊ pᷣuaricatoꝛ es:aut volẽtes:⁊ hereticꝰ. Simiſiſti egyptũ: ⁊ ꝓpᷣas ꝓuicias re liqſti: in qᷣbꝰ ſectã tuã libera pleriq; frõte defen düt Et elegiſti me ad iſectãdũ qͥ oiaõ eccłaʒ do gmata rep̃hẽdo:⁊ pbᷣlica voce ↄdẽno. Oꝛige⸗ nes hereticꝰqͥd ad me qͥ illũ in pleriſq; hereticũ ñ nego⸗ Errauit ð reſurrectõe coꝛꝑis.errauit ð aiaꝝ ſtatu:ð dyaboli pnia.Et qð his maiꝰ ẽ fi⸗ liũ dei ⁊ ſomſcm̃ in ↄmẽtarijs Eſaie ſeraphi eẽ teſtatꝰẽ. Si erraſſe ñ dicerẽ eũ:⁊ h qͥtidie n ana thẽatiʒarẽ eſſeʒ erroꝛis illiꝰſociꝰ.Neq; eiita de bemꝰbõa eiꝰreciꝑevt mala q; ſuſeiꝑe cogamur At idẽ ⁊ ſcpturas ĩ młtl bñ intpᷣtatꝰẽ:⁊ ꝓpphᷣaꝝ obſcura diſſeruit:⁊ tã noui qᷓ; veteris teſti reue lauit maxia ſacr̃a.Si igit᷑ q̃ bõa ſunt:trãſtuli ⁊ mala vłãputaui:vł coꝛrexi: vłtacui arguẽdus ſuʒ. Cur ꝑ me lati bõa eiꝰ hñt ⁊ mala igrat: Si ̊ crimẽ è: arguat᷑ ↄfeſſoꝛ hylariꝰ:qͥ pſalmoꝝ i⸗ terpᷣtatõeʒ: ⁊ homelias ĩ libꝛo Job ex libꝛis ei⸗ id eſt ex greco ĩ latinũ trãſtulit. Sit ĩ culpa eiuſ dẽ ↄfeſſionis Vercellẽſis Euſebiꝰ:qͥ oim pfal⸗ moꝝ ↄmẽtarios heretici hoĩs vtit in ntm elodᷣ um. ꝗqʒ heretica pᷣtermittẽs optia qq; traſtulerit Taceo ð Victoꝛio pictabionẽſi:⁊ ceteris qͥ oꝛi genẽ in explanatõe dumtaxat ſcpturaꝝ ſecuti ſunt: ⁊ expᷣſſerũt.ne nõ tã me defẽdẽ:qᷓ; ſocios crimis videar q̃rere. Ad te ipᷣm veniã. Cur tra ctatꝰ eiꝰ in Job deſcbtos hẽs: In qbꝰ) dyabo lũ:⁊ ð ſtellis celoq; diſputãs:q̃dã locutꝰ ẽ:q̃ ec cleſia non recipit: Tibi ſoli licet τοασι+οα ToxpqVE1.uii. ſapiẽtiſſimo ⁊ caluarie ð cũctl: ⁊ grecis ⁊ latis tractatoꝛibꝰ ferre ſniaʒ: Et qſi cẽſoꝛia vgula alios eijcere ð bibliotheca:alios recipe: Et cũ tibi placuerit:me vel catholicũ vł hereticũ pnũciare: Nob nõ lʒ ꝑũſa reſpuere⸗ 27 dãnare: qᷓ ſepe daãnamꝰ: Lege ad Epheſios libꝛos:lege cetera opuſcula mea ⁊ maxie in Ec cleſiaſtẽ ↄmẽtarios: ⁊ liqdo ꝑuideb me adole⸗ ſcẽtia nunq; alicuius auẽte deterritũ acqeuiſſe heretice pꝛauitati. Nõ paꝝ ẽſcire qð neſcias. pꝛudẽtis hoĩs ẽ noſſe mẽſurã ſuã:nec zelo dya boli incitatũ imꝑitie ſue cunctũ oꝛbẽ teſtẽ face⸗ re.Scʒ głari cupis:vi in patria tua iactites me V 2 Iars nõ potuiſſe rũdere eloquẽtie tue:⁊ acumẽ in te CTheyſiſpi foꝛmidaſſe. Epiana verecũdia tene⸗ 0oꝛz cellule mee latebꝛas nolo moꝛdaci ſermõe relerare. Alioqͥn pferrẽé . i. oĩa plia tua ⁊ topheũ ꝑuuloꝝ q; humero poꝛtatũ ⁊ eoꝝ voce cantatũ. Sʒ hec alijs aut loquẽda: = aut rnidenda dimitto. Ego xp̃ianus cũ xpᷣiano loquẽs obſecro te frat᷑:ne plus velis ſape:qᷓ; ſa pis:ne vel innocẽtiã vel ſimplicitatẽ tuã vł cer te ea qᷓ taceo: ⁊ te nõ intelligẽte ceteri intelligũt ſtilo ꝓferas.⁊ ineptiaꝝ tuaꝝ cũctis cachinũ pᷣ beas. Aliud a pua etate didiciſti: alijs aſſuet- es diſciplinis. Hõ ẽ eiuſdẽ hois ⁊ aureos num mMos ⁊ ſcpᷣturas ꝓbare:deguſtare vina:⁊ pꝛo⸗ phetas vel aplos intelligẽ. e laceras. ſctm̃ frẽʒ Oceanũ in culpã hereſeos vocas: pbroꝛũ tibi Nincẽtij ⁊ Mauliniani ⁊ fris Euſebij iudi ciũ diſplicet. Solus es Cato romani gñis diß tiſſimꝰ:q teſtimonio tuo ⁊ pꝛudẽtie velis credi —— Recoꝛdare q̃ſo illiꝰ diei:qñ me ð reſurrectõe ⁊ Veritate coꝛꝑis pᷣdicãte: ex latere ſuſſi ultabas: applaudebas manu:⁊ oꝛthodoxũ clamabas. poſtqᷓ; nauigare cepiſti:⁊ ad intimũ cerebꝝ tu⸗ un ſentine putredo puenit: tũc nos hereticos recoꝛdatꝰes. Quid tibi faciã: Credidiſ. ci pbri MWaulini epłis: ⁊ illius ſuꝑ noĩe tuo nõ putaui errare iudiciũ. Et Iʒ ſtati accepta epła ei. in cõditũ ſermonẽ tuũ intelligerẽ:tñ ru ſticitatẽ ⁊ ſimplicitatẽ magis in te arbitrabar: ̃ vecoꝛdiã.nec repᷣhẽdo ſ- cm vix. Maluit em̃ apud me diſſiłare qð nouerat:qᷓ; poꝛtitoꝛẽ cliẽ⸗ tulũ ſuis lr̃is accuſare. Sʒ me metipᷣm arguo: alteri potiꝰacqᷣeui: qᷓ meo iudicio.⁊ ocuł ali⸗ ud cernẽtibus: aliud ſchedule credidi: q; vide bã. Quã ob rẽ deſine me laceſſere: ⁊ volumib⸗ tuis obruere. Marce ſaltẽ nümis tuis:qͥbꝰ no⸗ larios libꝛarioſq; ↄducẽs:eiſdẽ ⁊ ſchᷣtoꝛibꝰ vte ris ⁊ fautoꝛibꝰ.q te ideo foꝛſitã laudãt:vt lucxꝑ in ſcribẽdo faciãt. Si libet exercere igeniũ:tra⸗ de te gramaticis atq; rhetoꝛibꝰ:diſce dyalecti⸗ Caã: ſectis inſtruere phᷣoꝝ. vt cũ omia didiceris lltẽ tuc tacere incipias. q; ſtultu faciã: ma⸗ giſtro cũctoꝝ mgr̃os qᷓrere.⁊ ei modũ iponere q loqᷣ neſcit:⁊ tacere nõ põt. NVex ẽ illud apud grecos ꝓuᷣbiũ ll.i. aſinus ad lyrã. Ego reoꝛ ⁊ nomẽ griũ tibhi i. p riã expoſitiõeʒ poſitũ. Nam tota mMete doꝛmitas: ⁊ pfundiſſimo nõ tam ſomno ſtertis qᷓ; lethargo. Int᷑ cetas qͥe blaſi phemi⸗ As: qᷓs oꝛe lacrilego ptuliſti: aultns es dicẽ. mõ tẽ de qͥ abſciſus ẽ in Baniele lapis: ſine mani⸗ bus eſſe dyabolum: ⁊ lapidem xp̃m. Qui qꝛ aſ ſumpſit coꝛpꝰ Adã:qͥ dyabolo añ ꝑ vitia cohe ſerat:natũ eſſe de vgine:vt a moꝛte hẽ dyabo⸗ lo hominẽ ſeꝑaret. Op̃cidendã linguã ꝛacꝑꝑ tes ⁊ fruſtra lacerandã.qͥſqᷓ; ne xpᷣianus deum patrẽ omnipotentẽ in ꝑſona dyaboli interpᷣta⸗ tur? Et tãto piaculo totius oꝛb aures maculat Sin interpᷣtatõeʒ tuã qſq;:nõ dicã catholicoꝝ ͤ hereticoꝝ ſiue gentiliũ vnq; recepit:piuin ſit ꝗð locutus es. Sin aũt tm̃ nefas nũqᷓ; audiuit p̃i eccłla:⁊ ꝑ tuũ pᷣmũ os ipᷣe ſe montẽ interp tatus ẽ qͥ dixerat.Ero ſiłis altiſſimo: age peni⸗ tentiã: in ſacco vſare ⁊ cinere.⁊ tm ſcelus iu⸗ gibus abſterge lachꝛymis. Si tñ tibi dimittat᷑ hec ipietas. Et iux erroꝛẽ Oꝛigenis tũc veniã ↄſeq̃ris qñ ↄſecuturus ẽ ⁊ dyabolus:qͥ nunqᷓ; plꝰ'qᷓ; ꝑ os tuũ dep̃hẽdit᷑ blaſphemaſſe.eã iniuria patiẽter tuli. YInpietatẽ g̊ deü ferre nõ potui. Vñ ⁊ viſus ſum moꝛdacius in extrema eplła ſcribere:qᷓ; ꝓmiſerã.Cqᷓ poſt pᷣoꝛẽ peni⸗ tentiã: qᷓ a me veniã depcatus es itex ↄmiſiſſe vñ agas pniam ſtolidiſſimum ſit. Tribuat tibi xp̃s:vt audias:⁊ taceas:vt intelligas:⁊ ſic lo⸗ quaris. ”l Bii ieronymi pbr̃iad Trãq̃llinũ quomõ Oꝛigenẽ legere debeat:in q̃ docet ꝓprt illiꝰ eru ditõeʒ:nõ oĩno eius ↄmẽtarios reſpuendos: ita legendos: vt bona eligantur: vitenturq; cõ traria. Epla. XII m cula oza Pue ãbigebas: MVMV nũc ꝓbauimus:dũ ⁊ mihi ſanctitas tua heret aio: ⁊ ego tibi RFp̃i amoꝛe cõiungoꝛ. Aere em ⁊ ſimplr cãdidiſſimo pectoꝛi tuo loqͥꝛ Jba ſchedula ⁊ muti apices lraꝝ inſpirant in nos tue mẽtis affectũ.Qð dicis Oꝛigeis mul⸗ tos erroꝛe deceptos:⁊ ſcm̃ filiüi meũ Oceanuʒ illoꝝ inſanie repugre:⁊ doleo ſil gaudeo:dũ aut ſupplãtati ſunt ſimplices:aut ab erudito vi ro erratibꝰ ſubuenit᷑.⁊ qꝛ mee pꝛauitatis q̃ris ſniaʒ: vtꝝ m frẽʒ Sauſtinũ penitus reſpuẽdꝰ ſit: an m qͥſdã legẽdus. ex ꝑte ego Oꝛigenem ꝓpt eruditõʒ:ſicinterdũ legẽdũ arbitroꝛ.quõ Certullianũ ⁊ Nouatũ: Arnobiũ ⁊ Apollina rẽ: ⁊ nõnullos eccłaſticos ſcpᷣtoꝛes grecos:ꝑit᷑ ⁊ latinos vt bõa eoꝝ eligamus:vitemuſq;oria iux aplim dicẽtẽ. Oia pꝓbate:q̃ bõa ſunt retine⸗ te. Cetex qͥ vel in amoꝛẽ eius nimiũ: vel in odi⸗ um ſtõachi ſui pꝛauitate dicunt᷑: vident᷑ mibi illi maledicto ꝓphetico ſubiacere. Ve his aͤ di cũt bonũ malũ: ⁊ malũ bonũ.qͥ faciũt amarum dulce: ⁊ dulce amaꝝ. Nec ei ꝓpt᷑ doctrinã pꝛa⸗ ℳ₰ ua ſuſcipiẽda ſunt dogmata. nec ꝓpt᷑ dogma⸗ tũ pꝛauitatẽ:ſi qs ↄmẽtarios in ſcpᷣturas ſctãs vtiles edidit: penitus reſpuẽdi ſunt. Qð ſi ↄtcẽ tioſum int᷑ ſe amatoꝛes eiꝰ ⁊ obtreciatoꝛes ſinẽ duxerint: vt nihil mediũ apetãt:nec ſeruẽt mo du:b totũ:aut ꝓbẽt:aut impꝛobẽt: libẽtius piã ruſticitatẽ:qᷓ doctã blaſphemiã eligã. Sactus C fater La . niihp poſtulat ulethüil Eco vot noͤgpiens ens Sz afeecus: ötbbitci äpatikl Etpnoe leciloq· gorcama Logen Permietit Halaci QAueicc hehacin Pereican Dabele verasitr le puun hodox deſterut lehereti Menit. ant⸗ ſons. P musoedẽ ſetiiferin Gusaius⸗ adenatis dCuren lsſannrqe lecoquer lclggafen hlalcn⸗ nichen⸗ ſchtiei, nerabtkec ſchſeinec rdis Quotde Coſteor⸗ dat.pnän Uuperütp eediſcede deeetes:in cgoiöe:ni heretaſp nscse iſe nſt Tiunt nuliautſt dürubinmis jianerting⸗ mopeunwoh linr Mhne Ns Nlgebni⸗ Nüinei Ocngn vikrgaudeondl tedo — enimsſeſma— gecgoiumn ilüirbenc⸗ nwhi m orsgeco. Pennicin ipörinnfun⸗ gtmifeind⸗ ni Na ſene Vehe Itrünm ſt Nndi = = = =S — ☛D S —= — — — — =— — — = - = S = = —— —☚ –= — — — — — 2— 2 = = =S S — — — — — E Cractatus III Epiſtola XIIII frater Tatianus dyaconus impendio te ſalu⸗ tat. Biti ieronymi pbr̃i ad Marcũ pbrjm ſup poſtulata fide:vbi de ꝓſecutõnibus hereticoꝝ 2queri. Epla. XLI „ Ecreuerã quidẽ d vtendũ mihi pſalmiſte voce dicẽtis Cuü ↄſiſteret aduſuʒ me pctõꝛ obmu tui:⁊ hũiliatus ſum:⁊ ſilui a bonis. Et iterum Ego vo tãqᷓ; ſurdus nõ audiebaʒ: ⁊ taqᷓ; mut⸗ nõ apiens os ſuũ.⁊ factus ſum vt hõ nõ audi⸗ ens. Sʒ qꝛ charitas oia ſuꝑat.⁊ ꝓpoſitũ vicit affectus:nõ tã iniuriã facietibus reddo vicem qᷓ; tibi rãũdeo poſtulãti.Apud xpᷣianos em:nõ q patit᷑ vt ait qͥdã)ſ qͥ facit ↄtumeliã miſer eſt Et pᷣmo qͥdẽ:anqᷓ; de fide mea:quã optie noſti tecũ loq̃r:aduerſus barbariẽ iſtius loci:vſu co goꝛ clamare vulgaat. — Qõð genꝰh̊ hoim:q ve hũc ta barbara moꝛẽ NPermittit patria: hoſpitio ꝓhibemur arene. Bella ciẽt:pmaq; vetãt oſiſtere terra.⁊c. Aue iccirco de gentili poeta ſumpſimꝰ:vt q́ xpᷣi pacẽ nõ ſeruat:pacẽ ſaltẽ diſcat ab ethnico Hereticus vocoꝛ homouſiã pᷣdicãs trinitateʒ. Sabelliane ipietatis arguoꝛ: tres ſubſiſtentes veras integras pfectaſq; ꝑſonas:in defeſſa vo ce ꝓnunciãs.Si ab Arrianis merito.ſi ab Oꝛ thodoxis:qᷓ hmõi arguũt fidẽ Oꝛthodoxi eſſe deſierũt. Aut ſi eis plʒ:hereticũ me cũ occiden te hereticũ cũ egypto h̊ ẽ cũ Damaſo Petroq ↄdẽnẽt.Quid vnũ hoĩeʒ exceptis ſocijs crimi⸗ nant᷑: Si riuus tenuit᷑ fluit: nõ ẽ aluei culpa:b fötis. NPudet dicẽ de cauernis cellulaꝝ:dãna⸗ mus oꝛbẽ in ſacco ⁊ cinere volutati:de epᷣi ſen⸗ tẽtiã ferimꝰ.Quid fac̃ ſub tunica penitentis re gius aius:Cathene:ſoꝛdes:⁊ come:nõ lunt di adematis ſigna:ᷣ fletꝰ.ꝑmittãt me q̃ſo nihil lo q̃. Cur em lacerãt qͥ nõ merent᷑ inuidiã:hereti⸗ cus ſum: qd ad te:qeſce iã dictũ ẽ. Mlãe times ne eloquẽtiſſimꝰ hõ in Syro ſermõe:vel greco eccłas circũeã: ppłos ſeducã:ſciſma ↄficiã. Ni⸗ hil alicui pᷣcipui:nihil ocioſus accipio. Manu q̃tidie ⁊ ppo ſudoꝛe q̃rimꝰcibũ:ſciẽtes ab apło ſcpᷣtũ eẽ. Qui ãt nõ oꝑat᷑:nõ mãducet.hhec ve nerabibł ⁊ ſcẽ pr:cũ q̃n gemitu:cũ q̃li doloꝛe cõ⸗ ſcpᷣſeri:teſtis ẽ Jeſus.Tacui:nũqᷣd ſꝑ tacebo⸗ Diẽ dñs. Nõ mihi cedit᷑ vn? agelus heremi. Quotidie expoſcoꝛñdẽ:q̃ſi ſine fide renatꝰſum Cõſiteoꝛ:vt volũt.nõ plʒ. Subſcribo:non cre⸗ düt. vnũ tm plʒ:vt hinc recedã. Jã iã cedo.ab ruperũt ꝑtẽ a me aie mee chariſſimos frẽs.Ec⸗ ce diſcedẽ cupiũt:imo penitꝰ diſcedũt:meliꝰ eẽ dicẽtes:int᷑ feras hitare:qᷓ; cũ talibꝰ xpᷣianis.⁊ egoipᷣe:niſi me ⁊ coꝛꝑis ibecillitas⁊ hyemis re tineret aſꝑitas iã mò fugerẽ. Neꝝtñ du vernũ Fo. Cxxk tps adueniat: obſecro: vt paud mihi mẽſibbe remi ↄcedat᷑ hoſpitiũ.Autſi h tardũ videt᷑ ab ſcedo. Dñi ẽ terra ⁊ plenitudo eiꝰ. Aſcẽdãt ſo⸗ licelũ: ppt illos tiñ xp̃s moꝛtuſit:habeãt: ol ſideãt:glient᷑. Mihi ãt abſit glari: niſiĩ cruce dñi nri Jeſu xpᷣi:ꝑ quẽ mihi mũdꝰcrucifixus ẽ ⁊ ego mᷣo.De fide at quã dignatꝰes ſcribẽ ſcõ Cyrillo dedi ↄſcpᷣtã fidẽ.Qui ſic nõ credit:alie nus a xpᷣo ẽ.Ceteꝝ ego ſidei mee teſtes hẽo au res tuas:⁊ bti fris Cenobij:quẽ tecũ oes qᷣ hie ſumus: plurimũ ſalutaammuasY Bti Hhieronymi ad Pãmachiiũ 2 Marcel⸗ lã ð ſtudio Teophyli epi Alexãdrini ꝰ Oꝛige nianos ↄãtulãdo. In qᷓ epłaʒ ſuã ð paſcate ⁊ ipᷣaz hereſim traductã ſe dicẽ emittẽ vt oꝛientis fidẽ cathedra Metri 2 firmet. Epła. XLV/ Wrſumoꝛiẽtali cbus vos locupleto mercibꝰ ⁊ Alexã H dꝛinas opes mo Romã ve traſmit to. Deꝰ ab auſtro veniet. ⁊ ſcũs ð mõte Pha⸗ rã: vmbꝛa ↄdẽſa. vñ ⁊ ſpõſa letat᷑ in Cãtico cã ticoꝝ dicẽs. In vmbꝛa eiꝰcupiui ⁊ ſedi: fru cr els dulcis in faucibꝰ meis. Vere nũc ↄplet᷑ Elſaie vaticiniũ pᷣdicãtis: in die illa erit al tare dñi in medio terre egypti. Abi abũdauit petm ſuꝑabũdauit ⁊ gra.Qui ꝑuuliũ Xp̃m fouerãät adultũ fidei caloꝛe defendũt. At q̃ ꝑ ülos effu⸗ gerat Herodis manꝰeffugiat hereticũ blaſphe mãtẽ. Auẽ Demetriꝰ Alexãdria vibe reppulit toto oꝛbe fugat Theophyl“: ad quem Lucas ſcpᷣſit actus apłoꝝ:qͥ ex amoꝛe dei nome inueiĩt Abinũc ẽ coluber toꝛtuoſus: Abi venenatiſſi ma vipera⸗ ðè Pꝛima hois facies:vtero ↄmiſſa luponꝛ Abi hereſis q ſibilabat in mundo⸗ Etme ? papã Theophylũ ſui iactabat erroꝛis: latratũ q; impudẽtiſſimoꝝ canũ ad inducẽdos ſimpli⸗ ces nẽm mẽtiebat᷑ aſſenſum? Oppꝛeſſa ẽ eiꝰ au⸗ ctoꝛitas ⁊ eloquẽtia:⁊ in moꝛẽ demonicoꝝ ſpi⸗ rituũ:de terra loquit᷑. Neſcit em eũ:qͥ ð ſurſuʒ veniẽs ea loquit᷑: q̃ ſurſum ſunt. Atq; vtinam ſerpẽtina gñatio aut ſimpłr nr̃a fateat᷑:aut con ſtzter defedat ſua: vt ſcire valeamꝰ:qͥ nob ama di ſunt: qͥ cauẽdi. Nũc ãt nouũ pnie gen? ode⸗ rũt nos q̃ſi hoſtes:qͥꝝ fidẽ ppᷣlice negare no au dẽt. Rogo qᷣs ẽ iſte doloꝛ:qͥ nec tꝑe nec roe cu⸗ rat᷑: Int᷑ micãtes gladios:iacẽtia coꝛpa:riuos ſanguis ꝓfluẽtes iũgunt᷑ ſepe hoſtiles dextre: ⁊ belli rabiẽ pax repentina ↄmutat. Soli ſunt huishereſeos ſectatoꝛes: qͥ cũ eccłaſticis nõ va lẽt federari.qꝛ qð ſermone cogunt᷑ dicẽ:mente ↄdẽnãt. Et ſi qñ aꝑta blaſphemia pblicis auri bus fuerit reuelata: ⁊ viderint o ſe audientiuʒ turbã circũfremere: tunc ſilata ſimplicitate di⸗ cũt audiſſe ſe ᷣmũ q mgr̃m dicere an neſcierint vV 5 Cũq; eoꝝ ſcpᷣta teneant᷑: voce negãt:qdð in lris ↄfitent᷑.qͥd neceſſe ẽ obſidere Oꝛopõtidẽ:mu⸗ tare loca: diuerſas luſtrare regiones: ⁊ clariſſi mũ pontiſicẽ xpᷣi eiuſq; diſcipulos rabido oꝛe diſcerꝑe: Si vera loqͥmini pᷣſtinũ erroꝛis ardo rẽ ardoꝛe fidei ↄmutate. qͥd maledicoꝝ pãnos hincinde ↄſuitis:⁊ eoꝝ capitis vitam:qͥꝝ fidei reſiſtere nõ valetis: Nũ iccirco nõ eſtj vos he⸗ retici:ſi nos qͥdã aſſertöenr̃a crediderint pctõ⸗ res: Et os iĩpietate fetidũ nõ habebitis:ſi cica⸗ tricẽ potueritis in nr̃a aure mõſtrare:Quid iu uat vraʒ pfidia: vel ꝓdeſt pellis ethyopica.Et ꝑdi varietas ſi in nro coꝛꝑe neuus apparuerit: En papa Theophyl'tota Oꝛigenẽ arguit li⸗ bertate hereticũ eſſe.Nec dicta defendũt:łᷣ fin gut ab hereticis imutata. Multoꝛũq; dicũt li⸗ bꝛos ſiłr depꝛauatos: vt illũ nõ ſua ſide:ſ alio⸗ rũ tueant᷑ erroꝛibꝰ.veꝝ hec aduſum hereticos dicta ſint:qͥ iniuſto ↄ nos odio ſeuiẽtes:mente fatent᷑ archanũ: ⁊ venena pectoꝛis irremedia⸗ bili doloꝛe teſtant᷑. Vos xpᷣiani ſenatꝰlumina accipite:⁊ grecã ⁊ latinam etiã ̊ ãno epłaʒ:ne rurſum heretici mentiant᷑:a nobᷣ pleraq; vład Dita vel mutata. In q laboꝛaſſe me fateoꝛ:vt vᷣ boꝝ elegãtiã pari interpᷣtatõis venuſtate ſerua rc̃. Et intra definitas lineas currẽs:nec in qqᷓ; excedẽs loco:eloquẽtie eiꝰ fluẽta nõ ꝑderẽ:eaſ Pres eodẽ ſermõe trãſferrẽ. Qð vtxꝝ nec ne cõ ecutus ſim: vĩo iudicio derelinqͥ: quã ſciat in q̃ttuoꝛ ꝑtes eſſe diuiſaʒ. In pmo credẽtes hoꝛ⸗ tat᷑ ad dñicũ paſcha celebꝛandũ. In ſcdᷣo ⁊ ter tio loco Apollinarẽ ⁊ Oꝛigenẽ iugulat. In q̃r to.i.extrẽo:hereticos ad pniam cohoꝛtat᷑.Si⸗ qd at h̊ minus aduſus Oꝛigenẽ dictũ ẽ: ⁊ in ⸗ teriti qni epła ↄtinet᷑: ⁊ hec quã nõ vtimꝰ bꝛe⸗ uitati ſtudẽs:dicẽ plura non dabuit Porro 3 eſſio non caret ſubtilitate dyalectica:q̃ aduſariũ ſuuʒ ex⸗ Apollinarẽ ſuccincta fides ⁊ pura ꝓ toꝛto de manibus eius pugione ↄfodit.Oꝛate igit dñm: vt qð in greco piq: in latino nõ diſpli ceat:⁊ qð totus oꝛiẽs mirat᷑ ⁊ pᷣdicat:leto ſinu Roma ſuſcipiat:pᷣdicatõeʒ q; cathedre ¶ Oar ci euãgeliſte cathedra Metri aplłi ſua pᷣdicatõe Zſirmet..qᷓ; celebꝛi ſermone vulgatũ ſit:btm̃ ꝙ; papã Anaſtaſiũ eodẽ feruoꝛe:qꝛ eodẽ ſpũ ẽ latitãtes in foueis ſuis hereticos ꝑſecutũ:eiuſ q; r̃e doceãt danatũ in occidẽte: qð in oꝛiente dãnatũ ẽ.Cui multos impᷣcamur anos: vt he⸗ reſeos rediuiua plãtaria ꝑ illius ſtudiũ longo ipe arefacta moꝛianz Biti ieronumi pbri ad Oamachiſ de ob⸗ trectatoꝛibus ſuis:qͥ libꝑ ſuu aduſus Jouinia nũ carpebãt: q̃ſi nimius fuiſſet in laude vginũ ⁊ interpᷣtatõe nuptiaꝝ: ↄ qͥs dicit ſe Apologe⸗ ticon mittere:qui ſtatim infra ſubij citur. Epdiſtola. XrLVII. I Hiiſtiani inter cc du pudoꝛis ?᷑: etiã apð aicos tacẽ ⁊ hũilitatẽ ſuã magis ſilẽtio ↄſo⸗ . lari:qᷓ; retractãdo veres aicitias ãbitõis crimẽ incurrẽ.qᷓ;diu tacuiſti:tacui.nec vnqᷓ; expoſtulare ſuꝑ hac re volui:ne nõ aicuzʒ q̃rẽ:ſᷣ poꝛtõeʒ viderer expetẽ.Nũc ãt ꝓuocat⸗ officio lraꝝ:pᷣmas ꝑtes ſꝑp hr̃e tẽptabo:⁊ nõ tã reſcribẽ qᷓ; ſcribẽ. Vt ⁊ verecũde hucuſq; tacu iſſe: ⁊ verecundiꝰ loqͥ cepiſſe cogſcar.De opu⸗ ſcuł meis 3 Jouinianũ:qꝙ⁊ pꝛudẽter ⁊ amãter feceris:exẽplaria ſᷣtrahedo optie noui.Sʒ ni⸗ hil ꝓfuit iſta diligẽtia.cũ aliqᷓ;ti ex vꝛbe veniẽ⸗ tes mihi eadẽ lectitarẽt: q̃ ſero me excepiſſe re ferebãt. In hac q; puicia iã libꝛi fuerãt diuul⸗ gati: ⁊ vt ipᷣe legiſti:neſcit vox miſſa reuti.Nõ ſunt tãte felicitat:qᷓ;te pleriſq; huiꝰtꝑis tracta toꝛes:vt nugas meas qñ volueri emẽdare poſ ſim. Stati vt aliqͥd ſebſero:aut amatoꝛes mei: aut iuidi diuſo qͥdẽ ſtudio: ſᷣ pari certamine in vulg“ nr̃a diſſeminãt:⁊ vł i laude:vłin vitupa tione nimij ſunt:ñ meritũ ſtili:ſ ſuũ ſtõachũ ſe⸗ quẽtes. Itaq; qð ſolũ facẽ potui:apologeticũ ipᷣiꝰ oꝑis tibi miſi:quẽ æροα ραι αορνποα111ρα poſcẽte edidi.Quẽ cũ legeris:aut ipᷣe pꝓ nob ce ter ſatiſfacies:aut ſi tu q; narẽ ↄxeris:illã apłi KePiXOIIHV.i. ꝗputatõʒ: in qᷓ de vgitate ⁊ nu ptijs diſputat:alit᷑ diſſerẽ ↄpellerl.nec h̊ dico: ꝙ te ad ſcribẽdũ ꝓuocẽ:cuiꝰin ſaci l̃is ſtudiũ mihi ꝓfero.Sʒ vt alios qͥ nos lacerãt h̊ facere ↄpellas.noꝛũt lr̃as:vident᷑ ſibi ſcioli:pñt meñ repᷣhẽdẽ ᷣ docẽ.Si aliqͥd ſcpᷣſerit magi ex oꝑis eoꝝ ↄpatõe:mea intpᷣtatio negliget᷑. Lege qſo te:⁊ diligẽter apłi vbaoſidera:⁊ tũc videb me ꝓpt calũniã declinãdã multo plꝰ qᷓ; ille voluit in maritos fuiſſe clemẽtẽ. Oꝛigenes. Dionyſi⸗ NPieriꝰ. Euſebiꝰ.Ceſariẽſis.Didymꝰ.Apolli⸗ naris latiſſime hãc epłaʒ int᷑pᷣtati ſunt.qͥꝝ ie rius cũ ſenſum apli vẽtilaret atq; diſſereret: ꝓpoſuiſſet illð exponere. Aolo at om̃s eſſe ſicẽ me ipᷣm: adiecit tataletõ paulo tãti crifatan naʒ cetiſei:qð h̊ q̃ſo petm meuʒ ẽ:q̃ duritia: Aniũ⸗ ſa q̃ ſcpſi huic ſnie ↄꝑata leuiſſima ſunt. Reuol ue oim:qͥs ſupꝛa mẽoꝛaui ↄmẽtarios:⁊ ecclax bibliothecis fruere: ⁊ magis ↄcito gdu ad op⸗ tata ceptaq; ꝑuenies.Audio totiꝰ in te vꝛbᷣ ſtu dia ↄcitata.Audio põtificis ⁊ płi volũtatẽ pa ri mẽte ↄgruere. Minus ẽ tenẽ ſacerdotiũ:qᷓ; mereri libꝛos.xvj. ꝓphaꝝ:qͥs in latinũ de He⸗ bꝛeo ſermone vti. ſi legerl:⁊ delectari te h̊ oꝑe ↄꝑpero:ꝓuocab nos etiã ceta clauſa armario ñ tenẽ. Trãſtuli nuꝑ Job in linguã nr̃aʒ.Cuius exẽplar a ſcãẽ Marcella ↄſobꝛina tu poteris mutuari:lege eũdẽ grecũ ⁊ latinũ:⁊ veterẽ edi tionẽ nre traſtatõi ↄꝑa: ⁊ liqdo ꝑuideb q;tum Co dſtetine ſoV Bönion ſbros l iisſtediu zinkerpt coͤielt lloquetie Gulisneß hzeloqui ytnoͤoco vniäloloe Pber! mMchiuin docetſen ulſe gſeqjtea 4 ſümema ocns lens⸗n iſcho manid⸗ parori moſio ſtrxen vſoloy ltoꝛle: Rebh⸗ uinianü yelinſug aginoel Vtnullap derelinq⸗ iniani hltatinup⸗ hllnosmn tepoſtdi mepgitan Goputak⸗ mne ige noyiray- megſtügt dorgnun OparS eyneiot dionanf der ſcog göfgait uupin acö ſweni⸗ ackbſte K. line⸗ dünt dgtti lſtnen Ouinerd * „. Pkine liptabarnni ite hraſgten wiſar zenn nucäremie ponetteegler. lbäfueidi prmiſaraunr, Gbueper berienedngt utamdtorene vericenanirn derptinti ßſuüͤ ſtögit oniapolegti gibgort s:zutſöepche ni renlip⸗ nädeſgrmn elen bn inlag futui welrihſn Geinn acs igi eeie lerttürmchne Nprälerndat Dugene Donſt zeninizbe ugolonn itofeſſeſt Piüiantnuſe, ſounnt Vn, ſninn Nau innvszth r rißf nehn Tractatus III diſtet inter vitatẽ ⁊ mendacium. Miſerã q̃dã lToœvVUIIOVnA lœVin ꝓphas. xij. ſctõ pr̃i Bõnioni.Samuelẽ q; ⁊ & alachi.i.iiij.regũ libꝛos.ꝗᷓ ſi legẽ volueris: ꝓbab q;te difficulta⸗ tis ſit:diuina ſcpᷣturã ⁊ maxie ꝓphas intelligẽ. ⁊ interpᷣtũ vitio que apð ſuos puriſſimo curſu oꝛsõnis labunt᷑:apud nos ſcatere vitijs.Poꝛro eloquẽtia quã ꝓ xpᷣo in Cycerone ↄtẽnis.in ꝑ uulis ne reqͥras. Eccłiaſtica interpᷣtatio etiã ſi hʒ eloquij venuſtatẽ: diſſiłare eã dʒ: ⁊ fugere. vt nõ ocioſis phoꝝ ſcholł:pauciſq; diſcipulis ſ vyniũſo loquat᷑ hoim generi. Liber Apologeticus bti hheronymi ad ã machiũ in defenſionẽ libꝛoꝝ ↄ Jouinianũ.in qͥ docet ſe nõ dãnaſſe nuptias:ᷣ illis vᷣginitatẽ ꝓ tuliſſe.Et apłi capim benignus etiã ꝓ nuptijs aſe q; a ceteris Bce ctebue q uſq; nõ ſcöſi:cã fuit ſilẽtiũ tuü. Ae⸗ rrebar em ne ſi tacenti ſcriberẽ: mole⸗ ſtüme magis qᷓ; officioſum putares. Nũc ãt ꝓ uocatus dulciſſimis lr̃is tuis ⁊ huiuſcemõi lit⸗ teris:q̃ me ad phiaʒ nr̃i dogmatis ꝓuocarẽt:⁊ ↄdiſcipulũ q̃ͥndã ⁊ ſodalẽ ⁊ aicũ obuijs vt aiũt manibꝰ excipio: defenſoꝛẽq; meoꝝ opuſculoꝝ paro:ita tñ:ſi añ te placatũ iudicẽ habuero:im mo ſi oꝛatoꝛẽ meũ ſuꝑ oibꝰq̃ in me arguunt᷑ in⸗ ſtruxero.lhoc em ⁊ Zulliꝰtuꝰ⁊ añ illũ in bꝛeui ⁊ ſolo volumie ſcpſit Antoniꝰ pᷣmã cãʒ eſſe vi⸗ ctoꝛie:⁊ diligẽter cãʒ: ꝓ q̃ dicturus es:diſcere Rep̃hẽdũt me qͥdã ꝙ in libꝛis:qͥs aduůſum Jo uinianũ ſcpᷣſi:nimiꝰfueri:vel in laude vᷣginuʒ: vel in ſuggillatõe nuptiaꝝ.⁊ aiũt ↄdẽnationeʒ q̃dãmõ eſſe mr̃imonij.in tm pudicitiã pᷣdicare. vt nulla poſſe videat᷑ int᷑ vxoꝛẽ ⁊ vginẽↄpꝑatio derelindq.Ego ſi bñ ꝓblematis memini: int Jo uinianũ ⁊ nos iſta ↄtẽtio ẽ:ꝙ ille exequet vᷣjgi⸗ nitati nuptias:nos ſubijciamꝰ. Ille paꝝ vł ni⸗ hil:nos multuʒ inteſſe dicamꝰ.Deniq; iccirco te:poſt dñm faciẽte.dãnaiꝰ ẽ:ꝙ auſus ſit ꝑpe⸗ tue vgitati mr̃imoniũ ↄꝑare.Aut ſi idipᷣm v⸗ go putat᷑ ⁊ nupta:cur piaculuʒ vocis huiꝰ Ro me Victoꝛinꝰaudire nõ potuit: Airgo a viro: nõ vir a vᷣgie gñat᷑. Mediũ eſſe nihil põt:aut mea ſnia ſequẽda ẽ: aut Jouiniani. Si repᷣhen doꝛ ꝙ nuptias vgitati ſubijcio:laudet᷑ ipᷣe qui ↄpꝑat.Si ãt dãnatꝰ ẽ qͥ eqles putabat:dãnatio eiꝰmei oꝑis teſtimoniũ ſit.Si ſeculi homies in dignant᷑ in minoꝛi gdu ſe eſſe:qᷓ; vᷣgines:miroꝛ clericos ⁊ mõachos ⁊ ↄtinẽtes id non laudare qð faciũt.Caſtrãt ſe ab vxoꝛibꝰ ſuis:vt imiten tur vᷣginũ caſtitatẽ. Et id ipᷣm volũt eſſe mari⸗ tas qð vᷣgines.aut iũgant᷑ itaq; vxoꝛibꝰ ſuis: q̃bꝰrenũciauerãt:aut ſi ſe abſtinuerint: etiã ta⸗ cẽtes ↄfitebunt᷑ melius eſſe:qð nuptiaꝝ oꝑip⸗ quit᷑ dãnat nuptias: FfFo. CxxXXI Epiſtola XLVII tulerũt. An ego rudis in ſcpᷣturis:⁊ nũcpᷣmum ſacra volumia legens:lineã ⁊ vt ita dica tenue dicẽdi filũ int vginitatẽ ⁊ nuptias ſeruare non potui: Videlʒ neſciebã dictum:noli eſſe iuſtus multũ: ⁊ dũ vnũ latꝰ ꝓtego:in altero vulnera⸗ tus ſum. Atq; vt manifeſtiꝰ loq̃r: dũ Z Jouini ganũ pᷣſſo ꝗdu pugno:a Manicheo terga mea pfoſſa ſunt. Mõne q̃ſo ſtati in pᷣncipio oꝑis mei iſta pᷣfat' ſum: Neq; em nos Martõis ? Ma nichei dogma ſectãtes:nuptijs detrahimꝰ.nec Taciani pꝛincipis Encraticaꝝ erroꝛe decepti: oẽʒ coitũ ſpurcũ putamꝰ.qͥ nõ ſoluʒ nuptias:b ⁊cibos q; qͥs ðs creauit ad vtẽdũ:dãnat:⁊ re⸗ pꝛobat. Scimus in domo magna:nõ ſolũ vaſa aurea ⁊ argentea eſſe:ſᷣ ⁊ lignea ⁊ fictilia.⁊ ſuꝑ fundamẽtũ xpᷣi:qð Naulus architect poſuit: alius ſuꝑedificauit auꝝ:argentũ:lapides pᷣcio ſos:alius ecõtrario fenũ:ligna:ſtipulã.Mõ ig noꝛamus honoꝛabiles nuptias ⁊ cubile imacu latũ. Legimus pᷣmã dei ſniaʒ.Creſcite ⁊ multi plicamĩ: ⁊ replete terrã.ſᷣ ita nuptias recepimꝰ vt vᷣginitatẽ q̃ de nuptijs naſcit᷑ pferamꝰ.Nũ q̃d argẽtũ nõ erit argẽtum:ſi auꝝ pcioſius eſt⸗ Aut arboꝛis ⁊ ſegetis ↄtũelia eſt.ſi radici ⁊ fo lijs culmo ⁊ ariſtis poma pᷣferant᷑ ⁊ fructꝰ. At poma ex arboꝛe:frumẽtũ ex ſtipula:ita vᷣgini⸗ tas ex nuptijs. Cẽteſimꝰ⁊ ſexagemꝰ⁊ triceſimꝰ fructus:qᷓ;qᷓ; de vna terra:⁊ de vna ſemẽte na⸗ ſcat᷑:tñ multũ differt in nũero.Triginta referũ tur ad nuptias: qꝛ ⁊ ipᷣa digitoꝝ ↄiũctio quaſi molli oſculo ſe ↄplexans ⁊ federãs:maritũ pin git ⁊ ↄiugẽ. Sexaginta vo ad viduas:eo ꝙ in anguſtia ⁊ tribulatõne ſint poſite.vñ ⁊ ſuꝑioꝛi digito depmunt᷑.qᷓ;toq; maioꝛẽ difficultas ex pte qndã voluptatis illecebꝛis abſtinere:tanto maius ⁊ pᷣmiũ. Doꝛro nũerus centeſimus:qſo diligẽter lectoꝛ attẽde:ð ſiniſtra trãſfert᷑ ad de⸗ xtrã: ⁊ ijſdẽ qͥdẽ digitis:ſᷣ nõ eadẽ manu:qbus in leua nupte ſigniſicant᷑: ⁊ vidue circuluʒ faci⸗ ens expᷣmit vᷣginitatis coꝛonã. Oꝛo te:qͥ hec lo vginitatẽ: argentũ diximus mr̃imoniũ. Cẽteſimũ ⁊ ſexageſimũ ⁊ triceſimũ fructũ de vna terra expoſuimus:⁊ ð vna ſemẽte gñari:lʒ multũ differat in numero. Et qͥs vnqᷓ; tã iniquus lectoꝛ erit:vt nõ ex meis dictis:ſᷣ ex ſuo me ſenſu iudicet: Et certe mul⸗ to clemẽtioꝛes erga ↄiugia fuimus oibus pene latinis ⁊ grecis tractatoꝛibus:qͥ cẽteſimũ nuüeꝝ ad martyres referũt:ſexageſimum ad vgines: triceſimũ ad viduas. atq; ita fit iux illoꝝ ſniam . vt de bõa terra:⁊ de pr̃iſſamilias ſeie excludan tur mariti. AUeꝝ ne i pncipio cautus: in reliqs foꝛſitã impꝛouidus fuerim:nõne poſt partitio nem opuſculi:cum ad queſtiones venirẽ ſtatiʒ intuli: Vos queſo vtriuſq; ſexus vᷣgines ⁊ cõ⸗ tinentes:mariti q; ⁊ bigami:vt conatus meos v 4 Faars oꝛõnibus adiuuetis: cunctoꝝ in cõe Jouinia⸗ nus h̊ hoſtis eſt:quoꝛ:um ego oꝛationibus indi geo: ⁊ quos adiutoꝛes mei oꝑis pᷣcoꝛ: eos poſ⸗ ſum Manichei erroꝛe damnare? Curramꝰ ad reliqᷓ. Neq; em̃ eple bꝛeuitas patit᷑ diutius in ſingulis immoꝛari. Interptãtes illð apłi teſti⸗ moniũ. Axoꝛ ꝓpꝛij coꝛꝑis ſui nõ hʒ ptaãtem:ß5 vir. Silr ⁊ vir coꝛpis ſui nõ hʒ ptãtẽ:ſᷣ vxoꝛ.̊ ſubiunximus. Ois hec queſtio de his eſt: qͥ in mrimonio ſunt:an eis liceat vxoꝛes dimittere: quod ⁊ dñs in euangelio phibuit. AUñ ⁊ apłs. HBonũ eſt ait hoiĩ vxoꝛẽ vel mulierẽ nõ tãgere: qſi in tactu eius ꝑiculũ ſit: q̃ſi qͥ eã tetigerit nõ euadat. Vñ ⁊ Joſeph:qꝛ illũ tangere volebat egyptia:fugiẽs de manibus eiꝰ:palliũ abiecit. Sʒ qꝛ q ſeł duxit vxoꝛẽ:niſi ex ↄſenſu ſeñ valet abſtinere:nec dare repudiũ nõ peccãti: reddat ↄiugi debitũ:qꝛ ſpõte ſe alligauit vt re ddẽ co⸗ geret᷑. Qui dñi dicit eſſe pᷣceptũ:ne dimittant᷑ yxoꝛes ⁊ abſq; ↄſenſu:qð ðsↄiũxit hõ nõ ſepa ret:h̊ põt dici nuptias ↄdẽnare: Rurſum in ſe guẽtibus:5ſᷣ vnuſqͥſq; ait hʒ ꝓpꝛiũ donũ ex ðo. Alius qͥdẽ ſic:alius ãt ſic.quã ſniaz nos expo⸗ nẽtes hec intulimus. Quid inqᷓ; veli ꝑſpicuuʒ E.Sʒ qm in eccła diuſa ſunt dona: ↄcedo ⁊ nu ptias:ne videar dãnare naturã. Silq; ↄſidera wꝓaliud donũ vginitatis ſit:aliud nuptiaꝝ.Si em eadẽ eẽt merces nuptiaꝝꝑ ⁊ vginũ:neqqᷓ; di xiſſet poſt pᷣceptũ ↄtinẽtie: ð vnuſqͥſq; hʒ ppᷣũ donũ ex deo:alius qͥdẽ ſic:alius ãt ſic. Abi p⸗ piꝛꝛietas ſinguloꝝ ẽ: ibt altrinſecus diuſitas. 16 cedo ⁊ nuptias eſſe donũ dei:ſ int᷑ donũ ⁊ do⸗ nũ magna diüſitas ẽ. Deniq; ⁊ aplłs de qͥdam poſt inceſtũ pnie:ecõtrario inqͥt:donate ei ⁊ cõ ſolamini: ⁊ ſicui quid donaſtl:⁊ ego.Ac ne pu⸗ taremus donũ hois ↄtemnẽdũ addidit. Hã ⁊ ęgo qð donaui:ſiqͥd don aui ꝓpt᷑ vos coꝛã xpᷣo diüſa ſunt dona Rpi. Vñ Joſeph in typo ei⸗ varis habebat tunicã.Et in pſalmo.xliiij.legi⸗ mus.Aſtitit regina a dextris tuis in veſtitu de aurato circũdata varietate.Et Petrus aptus Sicut coheredes ait multiplices gre dei:qð ſi⸗ gniſicãtius gre τοο πι.1 1¹. varie. Rogo qẽ iſta ↄtẽtio:claudẽ oculos:nec aptiſſimũ lu⸗ mẽ aſpicere: In eccla diximus eſſe dona diuer ſa:⁊ aliud donũ vinitaris: aliud nuptiarũ. Et poſt paululũ.Cõcedo ⁊ nuptias eſie donũ dei. Sʒ int donũ ⁊ donü magna diüſitas eſt: ⁊ gõ dei donũ voce aꝑtiſſima ꝓpnüciamꝰ dãnare dicimur⸗ Poꝛro ſi Joſeph in typo dñi accipif tunica eiꝰ varia atʒ diſtincta in vgibus viduis ↄtinẽtibꝰac maritis ẽ:⁊ põt videri q̃ſi alienus: q de tunica xpᷣiẽ:cũ ⁊ ipᷣaʒ reginã:h̊ ẽ eccłiam ſaluatoꝛis in veſtitu deaurato: eadẽ varietate circũdatã dixerimꝰ. Sʒ ⁊ in ↄſequẽtibus ð cõ iugio diſputaãtes:eũdẽ ſenſum ſecuti ſumus.hᷣ — locus ad pnñtẽ ↄtrouerſiã nõ ꝑtinet.Docet em iux ſniaʒ dñi: vxoꝛẽ excepta cã foꝛnicatiõis nõ repudiãdã: ⁊ repudiatã viuo marito:alteri nõ nubere:aut certe viro ſuo debẽ recõciliari. Et in alio loco. ulier inqᷣt alligataẽ q;to emꝑe vir eiꝰ viuit.Qð ſi doꝛmierit vir eiꝰ:liberata ẽ a lege viri: cui vult nubat tm in dño.i.xpᷣiano. Qui ſcðas nuptias:tertiaſq; ↄcedit in domio. Pꝛimas cuʒ ethnico ꝓhibet.Aꝑiãt q̃ſo aures obtrectatoꝛes mei:⁊ videãt me ſcdas ⁊ tertias nuptias ↄceſſiſſe in dño:qͥ ſcdᷣas ⁊ tertias non donaui:pᷣmũ potui dãnare mr̃imonius: In eo q; loco. vbi interpᷣtamur capłm apli. Circũci⸗ ſus aliqs vocatꝰeſt:nõ adducat pᷣputiũ. Inpᷣ· putio vocatꝰ ẽ:nõ circũcidat᷑:lʒ qͥdẽ pꝛudẽtiſſi mi interp̃tes ſcpᷣturaꝝ: h̊ de circũciſione:⁊ ſer⸗ uitute dictũ eſſe ↄtẽdãt. Nõne aptiſſime fede⸗ ra ſeruauimꝰnuptiaꝝ:HDiximꝰ em.Si in pᷣpu⸗ tio qͥs vocatꝰẽ:nõ circũcidat᷑.ẽbas inqͥtvxo rẽ:cũ credidiſti.Noli fidẽ xpᷣi cãm putare diſſi⸗ dij:qꝛ in pace nos vocauit ðs.Circũciſio nihil ei⁊ pᷣputiũ nihil ẽ: ſᷣ᷑ obſeruatio mãdatox dei. Nihil em ꝓdeſt abſq; oꝑibꝰ celibatꝰ ⁊ nuptie: cũ etiã fides qᷓ ꝓpe xpᷣianoꝝ ẽ:ſi oꝑa nõ habue rit:moꝛtua eſſe dicat᷑. Et hac lege vᷣgies q; ve⸗ ſte ⁊ Junonis vniuire:in ſcãꝝ queãt oꝛdie nũe rari.Et poſt paululũ. Seruus vocatus es:nõ ſit tibi cure.ſᷣ ⁊ ſi potes fieri liber:magis vtere. Etiã ſi hẽ s inqͥt vxoꝛẽ:⁊ illi alligatus es: ⁊ ſol uis debitũ:⁊ nõ habes tui coꝛꝑis ptãtẽ:atʒ vt manifeſtius loq̃r:ſeruus vxoꝛis es:noli ꝓpter Hi hfe triſtitiã: nec de amiſſa vᷣginitate ſuſpires Sʒ etiã ſi potes cauſas aliq̃s muenire diſſidij: vt libertate pudicitie ꝑfruaris:noli ſalutẽ tuaʒ eñ alterius interitu q̃rere.abeto pauliſꝑ vx⸗ oꝛẽ:nec pᷣcurras moꝛãtẽ expecta dũ ſequit᷑. Si egeris patiẽter:ↄiũx mutabit᷑ in ſoꝛoꝛẽ. In eo qᷓ; loco vbi tractauim cur dixiſſet Paub. De vgibus ãt dñi pᷣceptũ nõ hẽo: oↄſili ãt oo:tan qᷓ; miſericoꝛdia ↄſecutꝰa dño:vt ſim fidelis:ita vginitatẽ pᷣtulimus: vt nuptiaꝝ oꝛdinẽ ſerua⸗ remus.Si vᷣginitatẽ dñs iꝑaſſet:videbat᷑ nup tias ↄdẽnare: ⁊ hoim auferre ſeminariuʒ: vñ ⁊ ip̃a vgitas naſcit᷑ Si pᷣcidiſſet radicẽ.quõ fru ges q̃reret: Niſi añ fundamẽta ieciſſet:q̃ rõne edificiũ extrueret: æ oꝑtuꝝ cũcta deſuꝑ culmẽę imponeret: Si radicẽ nuptias:ſi vᷣginitatẽ di⸗ ximus fructꝰ:ſi fundamẽtũ mr̃imoniũ.⁊ edifi⸗ ciũ vel culmẽ ꝑpetuã caſtitatẽ:qͥs vel tã inuidꝰ vel tã cecꝰobtrectatoꝛ mei erit:vt in eadem do⸗ mo ediſiciũ vel culmẽ videat:⁊ fundamẽtũ qðᷣ ediſiciũ ⁊ culmẽ poꝛtat:igret: NPoꝛro ⁊ in alio loco ꝓponẽtes aplłi teſtimoniũ: in qͥ ait alliga⸗ tus es vxoꝛi:noli q̃rere ſolutõeʒ. Solutꝰ es ab vxoꝛe:noli q̃rẽ vxoꝛẽ. Ilico h ſubiecimꝰ.hʒ v nuſqſq; nĩm termios ſuos.redde mibi meuʒ:⁊ lenetu Oegon noͤliges oiete? (crak.E. eſegöna Alllae⸗ peclareg ſſtrenun ume. ſin Eccl turigen. diſpuat vonien eſtpmi diuerſa. itiinte dicitchti ibus cid 1init Pceptor. lerasv ſotſt pn.5 Dgan mus: 1qſe ſiniſtre ett fum ſeq pudlciti ttaapetea lereaqst⸗ Ntöͤmam ſchsdixi Pkiastßy⸗ nelururi⸗ nmtöneze Gemnultea tepbeatio ſbiügtt Porone ſek:adtc Vbiagon Miovſa deinönoi ligreleri ergotelt Ptias. ſta cloͤs pi göpſene Vduis ſe Nertiüy⸗ weynih hina De nal Dane ſoniani⸗ aroam, Ntuͤine ignn rchiten endſoltie Nectndete 1iihen neltpiig tmun enndcnusge aſgtig 1 echcicltoenie nragiſtik n ter i hihuaen S=S= Hicingart⸗ ds Ctdht tonitan bcllor mr ꝛeſichrüh Alege in muns engzei Pilbenmge. Mieligzut icoheriiht orsesi N npguurins ☛n = — s bengi önoiſhu, ehehſle ectdi nn nſowt g inſetſe A ior öitden eſinfhinn gtiar chinn⸗ guſerntginn eſcnummzn! Uſantiif Vin taleiie ödadn nuſigtii, Theäira n Tractatus III tu tene tuũ.Si alligatꝰes vxoꝛi tue:ne illi des repudiũ.Si ſolutꝰlum ab vxoꝛe:nõ q̃rã vxoꝛẽ At ego nõ ſoluo ↄiugia:ſi ſełligata ſunt:ita tu nõ liges qð ſolutũ ẽ.Sʒ⁊ in alio teſtionio qͥd ðᷣ vgitate ⁊ nuptijs ſenſerimꝰ manifeſtiſſime de⸗ Cclarat᷑. MNõ iponit nob apłus laqueũ:nec cogit eſſe qdᷣ nolumꝰ:ſᷣ ſuadet qð honeſtũ ẽ ⁊ decoꝝ ⁊ intẽte facit ſeruire dño:⁊ ſꝑ eſſe ſolicitũ:⁊ ex⸗ pectare ꝑatã dñi volũtatẽ.vt cũ qͥd iꝑauerit:q ſi ſrrenuus ⁊ armatꝰmiles ſtati ipleat qð pᷣcep⸗ tum ẽ.⁊ h̊ faciat ſine vlla diſtentõne:q̃ data eſt Fm Eccłaſten hoibus huius mũdi:vt diſtẽdãa⸗ tur in ea. In fine q́; ↄꝑatõis nuptiaꝝ ⁊ vginũ diſputatõeʒ noſtram h̊ ſermoneↄcluſimꝰ. Abi bonũ ⁊ melius ẽ:ibi bonũ ⁊ melioꝛis nõ vnum eſt pᷣmiũ.⁊ vbi nõ vnũ ẽ pᷣmiuʒ:ibi vriq; dona diuerſa. Tm eſt igit᷑ inter nuptias ⁊ vᷣginitatẽ qᷓ;tũ inter nõ peccare ⁊ bñfacere.ĩmo vt leuius dicã:qᷓ;tũ int᷑ bonũ ⁊ melius. Poꝛro in ↄſequẽ tibus cũ dicimus.Finita diſputatiõe ↄiugioꝝ 2 vginitatis: vt inter vtrũq; tãto moderamie pᷣceptoꝝ:nec ad ſiniſtram: nec ad dextram diũ teret:ſᷣ via regia graderet᷑: ⁊ illud impleret:ne ſis młtũ iuſtus. Rurſus monogamiã digamie ppat. Et quõ nuptias ſubdiderat vgitati. ita digamiã nuptijs ſubijcit. Nõne ꝑſpicue oñdi⸗ mus:q ſit in ſcpturis ſanctis ſiniſtra:qᷓ dextra⸗ ⁊ qͥd ſignificet:ne ſis multũ iuſtus:Qð videlʒ ſiniſtra ſit:ſi iudeoꝝ ⁊ gẽtiliũ ſeqmur libidinẽ: ⁊ ſꝑ eſtuemus ad coitũ.Dextra:ſi Manicheo rum ſeãmur erroꝛem: ⁊ ſimulata pudicitia im⸗ pudicitie rhetibus iplicemur. Nia at regia ſit: ita appetere vᷣginitatẽ:ne nuptie ↄdẽnẽ t᷑. Pꝛe⸗ terea qͥs ta iniquus meoꝝ opuſcloꝝ iudex erit: vt pᷣma mr̃imonia dãnare me dicat:cũ etiam ð ſcðᷣis dixiſſe me legerit:Cõcedit apłs ſcðᷣas nu ptias:ſᷣ volẽtibus.Sʒq his q̃ ſe ↄtinere nõ pñt: ne luxuriate in RRpp̃o nubere velint:hñtes dam natõneʒ: ꝙ pᷣmã fidẽ irritã fecerint.⁊ B̊ ↄcedit: qꝛ multe abierũt retroꝛſum poſt ſathanam. Ce teꝝ beatioꝛes erũt:ſi ſic ꝑmãſerint.Cõtinuoq; ſubiũgit apoſtolicã auctoꝛitatẽ:ſᷣm ↄſiliũ meũ NPoꝛro ne auctoꝛitas apli q̃ſi hoĩs leuioꝛ vide⸗ ret᷑:addidit. Puto ãt ꝙ ⁊ ego ſpm dei habeã. Abi adotinẽtiã puocat:ibi nõ hois.ſᷣ ſpũs dei ↄſilio vſus ẽ. Abi ãt nubẽdi ↄcedit veniã:ſpm dei nõ noiat:ſᷣ pꝛudẽtie liberat ↄſiliũ:ita ſingu lis relaxãs:vt vnuſqͥſq; ferre põt. Pꝛopoſitis ergo teſtimonijs:in qͥbus apłs ſcdðᷣasↄcedit nu ptias:ſtati ſubiecimus: quõ vᷣgibus:ob foꝛni⸗ catõis ꝑiculũ ↄcedit nuptias: ⁊ excuſabile faẽ qð ꝑ ſe nõ appetit᷑:ita ꝓ eadẽ foꝛnicatõe ↄcedit viduis ſcdᷣa mr̃imonia. MMelius ẽ em̃ lʒ alterũ ⁊ tertiũ vnũ viꝝ noſſe qᷓ; plurimos.i.tolerabili us ẽ vni hoi ꝓſtitutã eſſe qᷓ; multis.faceſſat ca⸗ luũnia. De ſcdo h̊ ⁊ de tertio ⁊ q̃rto:ſi libet mri⸗ l ZB Fo. CXANXII Epiſtola XLVII monio diſputauimus:mõ de pᷣmo.Sʒ ne qᷣs in eo ꝙ diximꝰ tolerabiliꝰ ẽ vni hoi ꝓſtitutã eẽ q; multis ad pᷣmũ mr̃imoniũ referat.cũ ois nob ã ſtio ð digamia ⁊ trigamia fuerit.Deniq; diga⸗ mie ⁊ trigamie diſputatõeʒ h̊ calce ſignauimꝰ. Oia licẽt:ſᷣ nõ oĩa expediũt.Nõ damno diga⸗ mos:immo nec trigamos:⁊ ſi dici põt octoga⸗ mos. lꝰaliqͥd iferã:etiã ſcoꝛtatoꝛẽ recipio pe nitẽtẽ.Quicqͥd eq̃lit᷑ lʒ:eq̃li lãce pẽſandũ ẽ.E⸗ rubeſcat calũniatoꝛ meꝰ dicẽs me pᷣma danare mtimonia: qñ legit nõ dãno digamos ⁊ triga⸗ mos.⁊ ſi dici põt octogamos.Alið ẽ nõ dãna⸗ re:alið pᷣdicare.Alið ẽ veniã ↄcedẽ:aliud lau⸗ dare vtutẽ. Si ãt durꝰin eo videoꝛ:qꝛ dixi qᷣc⸗ dq̃d eqlit᷑ liʒ:eq̃li lãce pẽſandũ ẽ.puto nõ me cru delẽé iudicabit ⁊ rigidum:qꝛ alia loca vgitati ⁊ nuptijs: alia trigamis ⁊ octogamis:⁊ penitẽti⸗ bus legerit pᷣpata. Epᷣm in carne vᷣginẽ:in ſpũ monogamũ: ꝙ vnã hʒ eccłaʒ:nr in reliqͥs ᷣmo teſtatꝰ? ⁊ crediti ſumꝰnuptias ↄdẽnare.Dãna re dicoꝛ nuptias:cuiꝰh̊ ſermo ẽ.Nulliq; dubiũ ſacerdotes ð Aarõ ⁊ Eleaʒar: ⁊ Finees gña⸗ tos:qͥ cũ ⁊ ipᷣi vxoꝛes habuerit:recte nob oppo nerent᷑.ſi erroꝛe Encraticaꝝↄtẽderemꝰmr̃ᷣimo ma repꝛobãda. Tatianũ Encraticaꝝ pᷣncipẽ qᷓ abijcit mr̃imonia:repᷣhẽdimꝰa ipᷣi nuptias cõ⸗ dẽnamus. Rurſumq; vbi vᷣgines ⁊ viduas cõ paro:qͥd ð nuptijs ſenſeri:⁊ quõ tres gdꝰ vgi⸗ nitatis:viduitatiſq; vel ↄtinẽtie ⁊ ↄiugij feceri declarãt ipᷣa q̃ ſepta ſunt. NMõ nego biãs eẽ vi⸗ duas:q ita poſt baptiſmũ mãſerint nec illax de traho merito:q̃ cum viris in caſtitate ꝑdurãt. Sʒ ſiẽ̃ he maioꝛis pᷣmij apud deũ ſunt q;nup⸗ te ↄiugali officio ſeruiẽtes:ita⁊ ipᷣe eq̊ͥ patiant aio vᷣginitatẽ ſibi pᷣferre. Tld qallathas q; te⸗ ſtimoniũ apoſtoli ꝓponẽtes.Ex oꝑibus legis nõ iuſtiſicabit᷑ ois caro:huiuſcemõi ſenſum in⸗ tulimus. oꝑa legis ⁊ nuptie ſunt. Uñ maledi cunt᷑ in ea:q̃ nõ hũt fllios:q̃ ſi ↄcedunt᷑ etiaʒ in euãgelio: alið ẽ indulgẽtiã infirmitati tribuere alið ẽ vtutibꝰpᷣmia polliceri.Ecce ꝑſpicue nu⸗ ptias dicimꝰ ↄcedi in euãgelio: ſᷣ tñ eaſdẽ i ſuo officio ꝑmanẽtes:pᷣmia caſtitatis cape nõ poſ⸗ ſe. Qð ſi indigne accipiũt:mariti ñ mihi iraſcã tur:ᷣ ſcpᷣturis ſcis:imo epᷣis ⁊ pbr̃is⁊ dyaconi bus:⁊ vniũſo choꝛo ſacerdotali leuitico: quiſe nouerũt hoſtias offerre nõ poſſe:ſi oꝑi ſeruiãt ↄiugali.Sʒ eo loco vbi de Apocalypſi teſtimo niũ poſuimus: nõne manifeſtũ ẽ: qͥd de vgibꝰ 7 viduis ⁊ ↄiugibus ſenſerimus:Hi ſunt q cã⸗ tãt cãticũ nouũ:qð nẽo põt cãtare:niſi qͥ vᷣgo ẽ li ſunt pᷣmitie dei ⁊ agni ⁊ ſine macula.Si vir gines pᷣmitie dei ſunt:g vidue⁊ in matrimonio ↄtinẽtes erunt poſt pᷣmitias:hoc eſtinſecundo ⁊ tertio gradu. In ſcdᷣo ⁊ tertio gradu viduas ponimus ⁊ maritas:⁊ heretico furoꝛe dicimur dänare nuptias: Multa ſunt q ꝑ oẽʒ libꝝ cau to moderamie:de vgitate:ð viduis:ð nuptijs diximꝰ. Sʒ bꝛeuitatſ ſtudio vnũ adhuc ponaz teſtioniũ:cui nõ reoꝛ ↄdictuꝝ niſi eũ qͥ aut ſe in imicũ ꝓbare voluerit:aut vecoꝛdẽ.nã cũ ꝓpo ſuiſſeʒ ꝙ dñs iſſet ad nuptias in chana galylee poſt qda etiã hͥ addidi.Qui em ſeł iuit ad nup tias:ſel docuit eſſe nubẽdũ: ⁊ tũc vᷣgitati poſſʒ officere:ſi nuptias poſt vᷣginitatẽ ⁊ viduitatis caſtimoniã nõ in gdu tertio poneremꝰ.Nũc ãt cũ hereticoꝝ ſit danare ↄiugia:⁊ dei ſꝑnẽ ↄdi⸗ tionẽ:qͥcqͥd de laude dixeriĩt nuptiaxꝝ libent᷑ au dimꝰ. Eccla em̃ nõ dãnat mr̃imonia:ſᷣ ſubijcit: nec abijcit:ᷣ diſpẽſat.ſciẽs ſic ſupꝛa diximꝰ in domo magna: nõ ſolũ eẽ vaſa aurea ⁊ argẽtea F ⁊ lignea ⁊ fictilia: ⁊ alia eſſe in honoꝛẽ:alia in ↄtũeliã.Et qͥcũq; ſe mundauerit:eũ futuꝝ eſſe vas honoꝛabile:⁊ neceſſariũ in oẽ opꝰbonũ pᷣ⸗ patũ. Quicqͥd inquã de laude dixerit nuptiaʒ libẽter audimꝰ. Laudari nuptias libẽter audi AKR R mus ⁊ nuptias ↄdẽnamꝰ: Eccła mr̃imonia nõ dãnat:ß ſubijcit. Nelitis nolitis.maritꝰ ſbijcit vginitati:⁊ viduitati eccła nuptias.Sʒ nupti as in ſuo oꝑe ꝑmanẽtes ſubijcit: nõ dãnat.nec abijcit:ß diſpẽſat. In ptãte vr̃a ẽ.ðſi velitis vᷣm pudicitie gꝗdũ ſcãdẽ?. Quid indignami:ſi in ter⸗ tio ſtãtes nolitis ad ſuꝑioꝛa ꝓpare: Igit᷑ cum totiẽs ⁊ tã crebꝛo lectoꝛẽ admonueri:⁊ ꝑ ſingu la pene tractatuũ milia cautus viatoꝛ inceſſerĩ me ita recigpe nuptias: vt eis ↄtinẽtes viduas vgineſq; pferrẽ:debuerat pꝛudẽs⁊ benignus lectoꝛ etiã ea q̃ vident᷑ dura: eſtimare ð ceteris 2 nõ in vno atzʒ in eodẽ libꝛo crimiari me diuer ſas ſnias ꝓtuliſſe. Quis ei tã hebes ⁊ ſic in ſcri bẽdo rudis ẽ:vt idẽ laudet ⁊ dãnet: Edificata deſtruat: ⁊ deſtructa edificet:⁊ cũ aduſariũ vi⸗ cerit: ſuo nouiſfime mucrõe feriat᷑: Si ruſtica⸗ ni hoĩes ⁊ vłrhetoꝛice vł dyalectice arii ignari detraherẽt mihi tribuerẽ veniã ĩꝑitie:nec accu ſatõeʒ repᷣhẽderẽ:vbi nõ volũtatẽ in culpa cer nerẽ:ᷣ igrãtiã.Nũc vo cũ diſerti hoĩes:⁊ libe ralibꝰſtudijs eruditi:magis velit ledẽ qᷓ; intelli gere:bꝛeuit᷑ a me rñſum habeãt coꝛrigẽ eos de⸗ bere pctã:nõ repᷣhẽdẽ. Matet cãpꝰ:ſtat eõ aci⸗ es:aduüſarij dogma manifeſtũ ẽ: ⁊ vt vgilianũ aliqͥd iferã: illũ aſpice ↄ. Qui vocat.rñdeãt ad uerſario.Alit᷑ teneãt modũ i diſt putado: alit᷑ x gã in docẽdo:⁊ me in libꝛis ſuis:qͥd vłpᷣtermi⸗ ſeri vładdideri doceãt. Repᷣhẽſoꝛes nõ audio ſeqͥr mgros. Belicata doctria ẽ:pugnãti ictus dictare ð muro.Et cũ ipᷣe vnguẽtis delibutus ſis cruẽtũ militẽ accuſare foꝛmidis Ne h̊ dicẽs ſtati iactãtie re ſum:qꝙ ceteris doꝛmiẽtibꝰ ſolꝰ certaueri. Sʒ h dico cautius eos poſſe pugna⸗ re:qͥ me viderint vulneratũ. Nolo tale certamẽ adeas.in qͥ im te ꝓtegas:⁊ toꝛpẽte dextra ſini I ſtra clypeũ circũferas. aut feriẽdũ tibi ẽ aut ca dẽdũ. Mõ poſſum te eſtimare victoꝛẽ:niſi adũ ſariũ videro trucidatũ. Legimꝰo eruditiſſimi viri:in ſchoł ꝑit᷑ ⁊ Ariſtotelica illa de Goꝛgie fõtibus manatia:ſił didicimus plura eſſe vide licet gña dictãdi. Et int᷑ cetera aliud eſſe gym⸗ naſticos ſcribere: alið dogmaticos. In boꝛiva gã eſſe diſputatõeʒ:⁊ adũſario rñdẽtẽ:nũc hec nũc illa ꝓponere.Argumẽtari vt libet:alið lo⸗ ꝗꝛ: aliud agere panẽ vt ðꝛ oñdere:lapidẽ tenẽ. In ſequẽti aũt apta frõs: ⁊ vt ita dicã ingenui tas neceſſaria ẽ. Aliud ẽ q̃rere:aliud definire. in altero pugnãdũ: in altero docẽdũ ẽ. Tu me ſtãtẽ in pᷣlio: ⁊ de vita ꝑiclitãtẽ ſtudioſus mgĩ doceas. Noli ex obliqͥ ⁊ vñ nõ putaris:vulnꝰ inferre:directo ꝑcute gladio. Turpe tibi ẽ ho⸗ ſtẽ dolis ferire nõ viribus:q̃ſi nõ ⁊ hec ars ſum ma pugnãtiũ ſit:alibi minari: alibi ꝑcutẽ. Le⸗ gite obſecro vos Bemoſthenẽ:legite Tulliũ. ac ne foꝛſitã rhetoꝛes vobᷣ diſpliceãt: qͥꝝ artis ẽ viſilia magis qᷓ; vera dicẽ.legite latonem Theophꝛaſtũ. RZenophõ teʒ. Ariſtotelẽ:⁊ reli q̃s qͥ ð Socratis fõte manãtes: diũſis cucurrẽ flumibꝰ. qͥd in ilł aptũ:qͥd ſimplex ẽ: Quevba nõ ſenſuũ:Qui ſenſus nõ victoꝛie:Oꝛigenes: Methodiꝰ:Euſebiꝰ:Apolliar :młtis vᷣſuum milibꝰſcribũtaduſus Celſum ⁊ Poꝛphyrium Cõſiderate qbꝰ argumẽt ⁊ qᷓ; lubꝛid ꝓblema⸗ tibꝰdyaboli ſpũ ↄtexta ſbuᷣtãt.Et qꝛ inttdũ co⸗ gunt᷑ loqͥ:qð nõ ſentiũt:ſᷣ qð neceſſe ẽ:dicũt ad uerſus eos qͥ dicunt᷑ eẽ gẽtiles. Taceo de latis ſcotoꝛibꝰTertullião.Cypᷣano.inutio. Vi⸗ ctoꝛino. Lactãtio:lhylario.ne nõ me tã defen⸗ diſſe:qᷓ; alios videar accuſaſſe. Paulũ aplmn ꝓ ferã:quẽ q̃tiẽſcũq; lego:videoꝛ mihi nõ verba audire:ſᷣ tonitrua. Legite epłas eiꝰ⁊ maxie ad Romãos.ad Gallatas.ad Epheſios:in qbus totꝰin certamie poſitꝰẽ:⁊ videbitis eũ in teſtio nijs:q̃ ſumit de vet᷑i teſtõ:qᷓ; artifex:qᷓ; pꝛudẽs qᷓ; diſſiłatoꝛ ſit eiꝰ qð agit. Aident᷑ qdam vba ſimplicia:⁊ qſi innocẽtis hoĩs ac ruſticani:⁊ q nec ſacere nec declinare nouerit inſidias.Sʒ qͥ cũq; reſpexeris:fulmia ſunt.Heret in cã.capit oẽ qð tetigerit.tergũ vtit:vt ſuꝑet.fugã ſilat: vt occidat.Calumniemur g illũ:atq; dicamus ei. Teſtimonia qͥbus ↄ Judeos vel ceteras he reſes vſus es: aliter in ſuis locis: aliter in tuis epłis ſonãt. Nidemus exẽpla captiua.ſeruier=t libi ad victoꝛiã:q̃ in ſuis volumibus non dimi cãt. Mõne nobᷣ loquit᷑ cũ ſaluatoꝛe:alit᷑ foꝛis:a liter domi loqmur: Turbe ꝑabolas:diſcipuli audiũt veritatẽ. Dꝛoponit phariſeis dñs qſti⸗ ones:⁊ nõ ediſſerit. Aliud ẽ doccre diſcipuluz alið aduſarium vincere.Myſteriũ inqͥt meuʒ mihi: myſteriũ meuʒ mihi ⁊ meis. Indignami mihi ꝙ Jouinianũ ñ docueri:b viceri: Jmmo Cro cigen ditqolun (ie isin in diſtuio⸗ ſentit mioredin ferichde oficceede etpoluin ller dixit ſglerötat ſchturis . enril giſimals. nemmelos nealterin Direrat.l pterfomit bent.A pbawene negodu nptedic⸗ Aieoron fuse Gereete liin Nödir ſnqtmu riji de lug ſutare: augelice⸗ gere Aar Ceſtaſtes. eoite. lnomniq⸗ igetreg bonocez Manltasan dioopatoe llcktſteli Trutlat. ſumingr fionöſub tnemah certeeraͤt po Anh letſupei ceſoche gcibe noeee Nrinm netorgel efuſns SS 2 == — =☛ — = ==+☛ E— — S=ẽ fiſticſung nöpmmgnll ⸗Drethi ſinötbetini nrabipanil me:ege i ſpliceincen legite Plune Ariſtotelent s: diüſisua nplexi⸗Olet Corie⸗Oigen lian:mlisinn =S miPorn ölunie pn⸗ uit. Etgenniin Pnenleidiätt nies upari Cbinn vruͤtrüidik Kepulinr- Penpiiröwh tscninit Eriezuc uttmintti zmiriſlti Garſſtelini untiicin hautiͤch ning tilr üagde daenlamt locsaind gleagtuſn lunitleſe unorii D belesſ, =n² „ =ꝛ ☛ — S = dciliiUan 4 indignant᷑· ij illũ anathẽatizatũ dolẽt:⁊ cũ lau dstt qð ſunt: accuſant qð eẽ ſe ſiłlant.q̃ſi vo ro⸗ gadꝰfuerit vt mihi crederet: ⁊ nõ iuit ac repu⸗ gãs in witatl vicla ducẽdꝰ. Et h dicerẽ:ſi vicẽ⸗ di ſtudio ↄ regulã ſcpᷣturaꝝ qͥpiã locutꝰfuiſſeʒ ⁊ ſiẽ viri foꝛtes in ↄtroũſijs ſolẽt facẽ: culpã p⸗. mio redimerẽ. Nũc vo cuʒ int᷑pꝛes magis apli fueri q; dogmatiſtes: ⁊ ↄmentatoꝛijs ſimvſus officio:qͥcqͥd duꝝ videt᷑ ei magis iputet᷑ quem expoſuimꝰqᷓ; nobᷣ qͥ expoſuimꝰ:niſi foꝛte ille a⸗ lirer dixit: ⁊ nos ſimplicitatẽ vboꝝ eiꝰmaligna interpᷣtatõe detoꝛſimus. Qui h̊ arguit de ipᷣis ſepᷣturis ꝓbet.Diximus ſi bonũ ẽ mulierẽ non tãgere: malũ gẽ tãgere. Nihil em bono ↄriũ ẽ niſi malũ.Si ãt malũ cẽ:⁊ igſcit᷑:ideo ↄceditur: ne malo qͥd deterius ſiat ⁊c. Aſq; ad ꝓpoſitio nẽ alterius capli. Hoc ideo ſubiecimꝰ: qꝛ apłs dixerat. Bonũ ẽ homini mulierẽ nõ tãgẽ. MPꝛo pter foꝛnicatõeʒ aũt vnuſquiſq; vxoꝛẽ ſua ha⸗ beat:⁊ vnaqq; ſuũ viꝝ habeat. In qͥ differunt vba mea a ſenſu apłi:niſi foꝛte in eo ꝙ ille ꝓnũ ciat ego dubito. Ille deſinit: ego ſciſcitoꝛ. Ille apte diẽ. Bonũ ẽ hoi mulierẽ nõ tãgere.ego q̃⸗ tidie qᷓro:ſi bonũ ẽ mulierẽ nõ tãgere.Si dubi⸗ tãtis ẽ:nõ ↄfirmãtis. Ille dic. Honũ ẽ nõ tan⸗ gere:ego qͥd bono griũ eẽ poſſit:adiũgo.Sta⸗ tiq; in ↄſequẽtibus aiadutẽda apłi pꝛudentia. Nõ dixit. Bonũ ẽ hoi vxoꝛẽ nõ hre:vſᷣ bonũ eſt inq̃t mulierẽ nõ tãgere:qſi ⁊ in tactu eiꝰ ꝑiculũ ſit:q̃ſi qͥ illã tetigerit nõ euadat. Uides igit᷑ nõ de ↄiugibꝰ nos exponere:bᷣ de coitu ſimpłr di⸗ ſputare: g ad ↄpatõeʒ pudicitie ⁊ vginitat.⁊? ſititudinis: bvonũ ẽ hoi mulierẽ nõ tan gere. Nanitas vanitatũ: oia vanitas dicit Ec⸗ cleſiaſtes. Si oẽs creature bõe:vt a bono crea⸗ angelice toꝛe ↄdite:quõ vniuũſa vanitas:Si terra vani⸗ tas: nũqͥd ⁊ celi ⁊ angeli thꝛoni dñatões pta⸗ tes cetereq; virtutes.Sʒ q ꝑ ſe bona ſunt: vta bono creatoꝛe ↄdita:ad ↄꝑationem melioꝛum vanitas appellant᷑. Nerbi gra. Lucernalãpa⸗ dis ↄpatõe ꝓ nihilo ẽ:lãpas ſtelle ↄpatõe non lucet:ſtellã lune ↄfer:⁊ ceca ẽ.Lunã ſoli iunge ⁊rutilat. Solẽ Rpo ↄfer.⁊ tenebꝛe ſunt.Ego ſum inqͥt qͥ ſum. Oẽʒ igit᷑ creaturã ſi deo ↄtule⸗ ris nõ ſubſiſtit. HNe iradas inqͥt heſter heredi⸗ tatẽ tuã his qͥ nõ ſunt:idolis.ſ.⁊ demonibus ⁊ certe erãt idola⁊ demones:qͥbus ne traderent᷑ oꝛabat. In Job q; legimꝰ:a baldab dictũ dei pio. Auellat᷑ ð tabernaculo ſuo fiducia eiꝰ⁊ cal cet ſuꝑ eũ:q̃ſi rex interitꝰ:hitẽt in tabernaculo eiꝰ ſocij eiꝰqͥ nõ ẽ.aud dubiñ ẽ:qͥn dyabolus q cũ hẽat ſocios:nõ at hret niſi eẽt iñ qꝛ ðo ꝑijt nõ eẽ ðꝛ.Ergo ſᷣm hũc ↄꝑpatõis ſenſum:maluʒ diximꝰ mulierẽ tãgere:lʒ vxoꝛis nulla facta ſit mẽtio:qꝛ bonũ ẽ nõ tãgere.Et ſubiecimꝰ vygini tatẽ frumẽtũ nuptias oꝛdeũ foꝛnicatiõeʒ ſtercꝰ Tractatus II ICXXXIII o. bubulũ nuncupãtes. Atiq; frumẽtũ ⁊ oꝛdeum creatura dei ẽ. Ueꝝ in euãgelio.ſaioꝛ turba oꝛdeaceis panibus:minoꝛ frumẽtaceis paſcit᷑. Hoies inqͥt ⁊ iumẽta ſaluos facies dñe. Alijs vbis ad ipᷣm locuti ſumꝰ.Qñ auꝝ vᷣginitateʒ: argẽtũ nuptias diximꝰ:⁊ cẽtũq̃dragintaq̃tuoꝛ milia vginũ ſignatoꝝ:qͥ cũ mulieribus nõ ſunt coinqᷣnati. In qͥ onñdi volumus:oẽs qͥ vᷣgines nõ ꝑmãſerũt:ad ↄꝑatoeʒ puriſſime ⁊ angelice caſtitatis:⁊ ipᷣius dni nri qJeſu xp̃i eẽ pollutos A ſi cui aſpeꝝ ⁊ repᷣhẽſione dignũ videt᷑ tan tã nos inter vᷣginitatẽ ⁊ nuptias feciſſe diſtan⸗ tiã: q;ta inter frumẽtũ ⁊ oꝛdeuʒ ẽ:legat ſci Am bꝛoſij de viduis libꝝ:a inueniet illũ inter cefa: q̃ de vginitate ⁊ nuptijs diſput auit: etia h̊ di⸗ xiſſe. Neq; ita ↄiugiũ pᷣtulit apłs vt ſtudia vir ginitatis extingueret:bᷣ a ↄtinẽtie ꝑfectõe inci⸗ piẽs:ad incõtinẽtie remedia deſcedit. Et cum bꝛauiũ ſupꝑne vocatõis foꝛtibus demõſtraſſet: deficere tñ in via neminẽ paſſus ẽ:ita plaudẽs bᷣoꝛibꝰ: vt nõ deſpiceret ⁊ ſequẽtes. Didicerat em̃ ⁊ ipe qꝛ dñs Ihs:alijs panẽ oꝛdeaceũ ne in via deficerẽt:alijs coꝛpꝰ ſuũ:vt ad regnũ tẽde⸗ rei demõſtrauit:⁊ in ↄſequẽtibꝰ. Nõ ̊ copula nuptialis q̃ſi culpa vitãda:ſᷣ qſi neceſſitat lar⸗ cina declinãda ẽ. Lex em aſtringitvxoꝛẽ:vt in laboꝛibꝰ ⁊ triſticia filios gñet:ↄũᷣſio ei ad vnuʒ vix ſit:vt ei ipᷣi dñet᷑. Ergo laboꝛibus ⁊ dolo⸗ ribus in gñatõe filioꝝ aducit᷑ nupta: nõ vidua ⁊ dñatui viri ſubdit᷑ copulata:nõ vᷣgo.Etina lio loco. ꝛecio inqt empti eſtis:nolite fieri ſer ui hoim. Aidetis qᷓ; euidẽs ↄiugalis ſit deſini⸗ tio ſeruitutis.Et poſt puſillũ.Si igit᷑ bonũ cõ iugiũ:ſeruitus malũ:qͥd ẽ qũ nequeãt ſe inuicẽ ſctiſicare:ſᷣ ꝑdere: Aniũſa qᷓ̃ nos de vᷣginitate ac nuptijs lato ſermone diffudimꝰ ille bꝛeui or tauit ↄpẽdio:in paucis multaopᷣhẽdẽs.vgini tas ab eo ꝑſuaſio ↄtinẽtie:nuptie remedia incõ tinẽtie p̃dicant᷑. Et ſigniſicãter a maioꝛibꝰ ad mioꝛa deſcẽdẽs: vᷣgibꝰ bꝛauiũ ſupꝑne vocatõis oñdit: nuptas ne in via deſiciãt: ↄſolat᷑. Alios laudat:alios nõ deſpic. Cõiugiũ oꝛdeo:vgini tatẽ coꝛꝑi xpᷣi ↄꝑat. Et puto młto mioꝛẽ diſtã⸗ tiam int᷑ frumẽtũ eſſe ⁊ oꝛdeũ: qᷓ; inter oꝛdeũ ? coꝛpus xpᷣi. Deniq; nuptias dicit:⁊ q̃ſi neceſſi⸗ tatis ſarcinã declinãdã: ⁊ definitõeʒ eſſe euidẽ⸗ tiſſime ſeruitutis. Et multa alia:q̃ in tribus li⸗ bellis de vgibus latiſſime pſecutꝰ ẽ. Ex q bus vniũſis ꝑſpicuũ ẽ:me nihil noui de vᷣgibꝰ nup tiſq; dixiſſe:s maioꝝ in oibus ſecutũ eſſe ſniaʒ. tã huius videlʒ qᷓ; reliqͥꝝ: qͥ de eccłaſticis dog⸗ matibus diſputarũt.qͥꝝ emulari exopto negli⸗ gẽtiam:potius qᷓ; alioꝝ obſcurã diligẽtiã. Cu meãt ↄ me mariti:quare dixerim. Dꝛo te quau⸗ le illud bonũ ẽ qd oꝛare phibet: qð coꝛpꝰ cp̃i acciꝑe nõ ꝑmittit: Qñ impleo mariti officium ₰ Pars nõ ipleo ↄtinẽt. Jubet idẽ apłs in alio loco:vt Roren ſi ſꝑ oꝛãdũ ẽ:nũqᷓ; ̊ ↄiugio ſeruiẽdũ m qtiẽſcũq; vxoꝛi debitũ reddo:oꝛare ñ poſ ſum. Hoc q̃re dixeri:pſpicuũ ẽ:qꝛ int᷑pᷣtabar il lud apli dictũ. Nolite fraudare inuicẽ: miſi foꝛ⸗ te ex ↄſenſu ad tpᷣs:vt vacetis oꝛõni. Paulus apłs dicit:qñ coimus cũ vxoꝛibꝰ:nos oꝛare nõ poſſe.Si ꝑ coitũ qð minꝰẽ ipedit᷑.i.oꝛare:qᷓto plus qð maius c᷑.i.coꝛpus Rppᷣi ꝓhibet᷑ acciꝑe Netrus ad ↄtinẽtiã cohoꝛtat᷑:ne ipediant᷑ oꝛõ nes nr̃e.Qð hic q̃ſo peccatũ meũ ẽ⸗:Quidome rui:Quid deliqͥ Si turbide ⁊ nebuloſe aq flu⸗ unt:nõ ẽ aluei culpa:ᷣ fontis. An iccirco argu oꝛ ꝙ de meo auſus ſum adijcere:q̃le illud bonũ ẽ:qð coꝛpus R-̃i acciꝑe nõ ꝑmittit: Ad h̊ bꝛe uit rĩũdebo. Quid ẽ maiꝰ:oꝛare:an xpᷣi coꝛpus accipe: AUtiq; acciꝑe coꝛpus xpᷣi. Si ꝑ coitum qð minꝰ ẽ ipedit᷑: multo magis qð maiꝰ ẽ.Di⸗ ximus in eodẽ volumie panes ꝓpoſitõis ex le⸗ ge nõ potuiſſe ↄmedẽ Bauid ⁊ ſocios eius:ni⸗ ſi ſe triduo mũdos a mulieribꝰrñdiſſent nõ vti⸗ q; a meretricibus:qð dãnabat᷑ a lege:ſᷣ̊ ab vx⸗ oꝛibꝰqbus licite iigebant᷑. Ppłm q; qñ accep⸗ turus erat legẽ in mõte Syna:tribus diebꝰiuſ⸗ ſum eſſe ab vxoꝛibꝰabſtineri. Scio Rome hãc eſſe ↄſuetudinẽ:vt fideles ſꝑ xpᷣi coꝛpus accipi ant: qð nec repᷣhẽdo:nec ꝓpo. Vnuſqͥſq; ei in ſuo ſenſu abũdat. Sʒ ipᷣoꝝ ↄſciaʒ ↄuenio:qui eodẽ die poſt coitũ cõicãt:a iux Nerſiũ nocteʒ flumie purgãt. Quare ad martyres ire nõ au⸗ dẽt:Quare nõ ingrediunt᷑ eccłas:An alius in pbᷣlico:aliꝰ in domo Rp̃s ẽ:QQð in eccka nõlʒ: nec domi lʒ. Mihil deo clauſum ẽ:⁊ tenebꝛe q; lucẽt apð deũ. Pꝛobet ſe vnuſqᷣſq; ⁊ ſic ad coꝛ pus xpᷣi accedat:nõ ꝙ dilate cõionis vnꝰ dies aut biduũ ſanctioꝛẽ efficiat Eianũ:vt qð ho⸗ die nõ merui:cras vł ꝑendie merear.Sʒ ꝙ dũ doleo me ñ cõicaſſe coꝛpi xpᷣi: abſtineã me pau liſꝑ ab vxoꝛis aplexu:vt amoꝛi ↄiugis amoꝛeʒ xpᷣi pᷣferã:duꝝ ẽ:⁊ nõ ferẽdũ.Quis h̊ ſeculari um ſuſtinere põt:Qui põt ſuſtĩere:ſuſtineat qͥ nõ põt:ipᷣe viderit nobᷣ cura ẽ nõ qͥd vnuſqͥſq; poſſit:aut velit: ſᷣ qͥd ſepᷣture pᷣcipiãt dicẽ. Il⸗ lud q; in ↄmẽtariolis meis eiuſdẽ apłi carpit᷑: in dbus dixi:veꝝ ne qs putet ex eo qð ſequit᷑: vt vacetis oꝛõni. Et iteꝝ ad id ipᷣm reuertimi: aplin velle H: ⁊ nõ ꝓpter maioꝛem ruinam ↄce dere:ſtatim infert:ne temptet vos ſathanas: ꝓ pter incõtinẽtiã vr̃azʒ. RKoulchꝛ:e nimiꝝ indulgẽ tia:⁊ iteꝝ reutimi ad id ipᷣum:qð erubeſcit ſuo vocare noie:qð tẽptatiõi pᷣfert ſathãe:qð cãm hʒ incõtinẽtiã. Laboꝛamꝰ q̃ſi obſcuꝝ diſſerere cũ expoſuerit ſe ipᷣe qͥ ſcpᷣſit.Hoc ãt dico iux in dulgẽtiã:nõ vᷣm imꝑiũ.Et muſſitamus adhuc nuptias nõ vocãare indulgẽtiã: bᷣ pᷣceptũ: q̃ſiñ eodẽ mõ ſcdᷣa ⁊ tertia mrimonia ↄcedant᷑:⁊ re⸗ dü fecero:me I liq̃. Quid h̊ locutus ſum:qð apłus nõ dixerit: Nimix illud qð erubeſcit ſuo vocare nomine. Ego arbitroꝛ qñ dic ad idipᷣm:⁊ rẽ ipᷣaʒ tacet: nõ eũ noĩare palã coitũ:ſᷣ verecũde oñdẽ. An qð ſequit᷑:qð tẽptatõi pᷣfert ſathãe:qð hʒ cãm incõtinẽtiã: Nõne alio vboꝝ oꝛdie idipᷣm eſt: ne tẽptet vos ſathanas pꝓpt᷑ incõtinẽtiã vr̃aʒ: An qꝛ dixi:⁊ muſſitamꝰ adhuc nuptias nõ vo care indulgẽtiã:ſᷣ pᷣceptũ: Qð ſi duꝝ ẽ:impu⸗ tet᷑ apło qͥ ait.Hoc aũt dico ᷣm indulgẽtiã:nõ vm imꝑiũ:⁊ nõ mihi qͥ excepto pᷣpoſtero oꝛdie nec ſenſum nec vba mutaui.Trãſeamus ad re liqᷓ.epłari em̃ bꝛeuitate feſtinat oꝛõ. Dicit inqͥt aplis nuptis ⁊ viduis:bonũ ẽ eis ſi ſic ꝑmanſe⸗ rint: vt ego. Si aũt ſe nõ ↄtinẽt:nubãt.NMeliꝰ eſt em nubere qᷓ; vꝛi.Qð capłm nos ſic interpᷣ⸗ tati ſumus: poſtqᷓ; nuptis ↄceſſerat vſum ↄiu⸗ gij:⁊ oñderat ipᷣe qͥd vellet:qͥd vt ↄcederet:trã ſit ad nuptas ⁊ viduas:⁊ ſui ꝓponit exemplũ: ⁊ felices vocat:ſi ſic ꝑmãſerint.ſi aũt ſe nõ ↄti.⸗-G nẽt nubãt. Id ipᷣm dicens qð ſupꝛa.ꝓpt᷑ foꝛni catõeʒ ãt: ⁊ ne tẽptet vos ſathanas ꝓpt᷑ incõti nẽtiã vr̃aʒ. Redditq; cãʒz cur dixerit:ſi ſeñ ↄti⸗ nẽt nubãt.Neliꝰ ẽ em nubẽ qᷓ; vꝛi. Jõ meliꝰẽ nubẽ:qꝛ peiꝰẽ vꝛi.Tolle ardoꝛẽ libidis:⁊ ñ di⸗ cet:qꝛ melius ẽ nubẽ.Meliꝰſꝑ ad ↄpatõeʒ de terioꝛis reſpicit:nõ ad ſimplicitatem incõpabi⸗ lis ꝑ ſe boni: velut ſi diceret.Meliꝰẽ vnũ ocu⸗ lũ hre qᷓ; nullũ.Et poſt paululum.cũ apoſtro⸗ phã feciſſem: ad apłm intuli. Si ꝑ ſe bonenup-⸗ tie ſunt:noli eas incẽdio ↄꝑpare:vᷣ dic ſimplłr bo nũ ẽ nubere. Suſpecta ẽ mihi bonitas eius rei quã magnitudo alterius mali: malũ eẽ inferiꝰ cogit. Ego aũt nõ leuius maluʒ.ſᷣ ſimplex ꝑ ſe bonũ volo. Ault apłs innuptas ⁊ viduas abſ⸗ q; coitu ꝑmanere:⁊ ad exemplum ſui puocat: ⁊ felicioꝛes vocat:ſi ſic ꝑmãſerint. Si aũt ſe cõ tinere nõ pñt:⁊ ardoꝛẽ libidis:nõ tã ↄtinentia volũt qᷓ; foꝛnicatõe reſtinguere:meliꝰẽ nubere qᷓ́ᷓ; vꝛi. Ad qð nos intulimus. Ideo meliꝰẽnu⸗ bere:qꝛ peius ẽ vꝛi:nõ nr̃aʒ ſniaʒ ꝓferẽtes:bi⸗ terpᷣtates illud apłi.Meliꝰẽ nubẽ qᷓ; vꝛi.i.me⸗ lius ẽ meritũ ducẽ qᷓ; foꝛnicari. Si vꝛi vł foꝛni⸗ cari bonũ eſſe docueris:tunc bono meliꝰpᷣfert᷑. Siãt vꝛi malũ ẽ:qð malo pᷣfert᷑:nõ ẽ germane ⁊ pure integritatis:nec eius btitudinis:q̃ ãge⸗ lis cõpat᷑.Si dixero melius eſt vᷣginem eſſe qᷓ; nuptam:bono melius pᷣtuli. Si aũt alteꝝ gra⸗ us ẽ nubere q; foꝛnicari:ibi non bono meliꝰ:ſᷣ malo bonũ pᷣtuli.Multa diuerſi tas ẽ int᷑ id melius qð nuptijs:⁊ int᷑ id qð foꝛni catõi añponit᷑. Obſecro te:qd in hac diſſertiõe peccaui: Pꝛopoſitũ mihi erat:non ad meã vo lunratẽ ſcripturas trahere:ſ id dicere qð ſcpᷣtu ras velle intelligebã. Cõmẽtatoꝛis officiũ ẽ:nõ qð ipᷣe velit ᷣ qð ſentiat ille quẽ int᷑pᷣtat᷑ expõe⸗ C⸗ fe Aoaͤn gaclariee ſchturasn gurnei foͤeppen nöͤlcploꝛe lud vofe erponisl⸗ lntoceun nüpunban giaitnub ſn nuebel lerqöpuba ibtlariooft Giintünv. donmuortce nar Diad lbr hel taſchnue liobeatitud letisdicen tudieusin docorslie Woggoo uhrisd Amnaton ntentae ge yi⸗ yelacou milteꝛſ. doctoso⸗ in wnaa Mrunq;. heceleſit Poroyb⸗ Arinus: ſechplino ſſerchplun iaſenüin toſtyren dänartin, inliereͤn WE Mannk ſcl Wiinal cadiknhe eſenono Hödine botoe iog deſinates glorqfed bmoes lsͤdtri Ndememin mntißn Nacidemſi.e ſuhkethhei Ponlelint⸗ Meoknatif uennhinzin Pienzeinn dfnnndlezinf Dußninie äemmale nud Dinn W miuh. D i ontterani neHaütlerie Pſupnn. ppefe hanas ppkini rdirentſiſei, deih i. Fönt orelibicistin adrig Nicratentnctn . Mainin Wulun ciol⸗ NrefNin biNtvclen zminrliiſfen nprstünsd mpunſupuen gin Ruit lkui nin vaiobe Einntir i itifi Fimhiöln miSinigien Aßfei zeinzignen binlnii,, enn Sinindnu 4 4 4 —,e — — Tractatus III re. Alioqͥn ſi Sria dixerit:nõ tã int᷑pꝛes erit:qᷓ aduſariꝰeiꝰquẽ nitit᷑ explanare.Certe vbicũq; ſcpturas ñ intptoꝛ:⁊ libẽ ð meo ſenſu loqͥr:ar⸗ guar me qᷣlibet duꝝ qᷣd dixiſſe ↄ nuptias.qð ſi nõ repperit:qͥcqd vł auſteꝝ eẽ videt᷑ vł duꝝ id nõ ſcptoꝛis aucti:vᷣ intpᷣtãtis offõ deputet. Il⸗ lud vo ferre qͥs palets in me rep̃ᷣhẽdit᷑: qre exponẽs capłm apli:in qͥ ð ↄiugibꝰſcpᷣſit:tribu latõeʒ carnis hẽbũt hmõi dixeri:nos ignari re rũ:putabamus nuptias ſaltẽ carnis hr̃e letitiã Si aũt nubentibus ⁊ in carne tribulatio ẽ:in q̃ ſola videbant᷑ hr̃e delitias:qͥd erit reliquũ ꝓp ter qð nubãt: cũ ⁊ in ſpũ ⁊ in aĩa ⁊ in ipᷣa carne tribulatio ſit? Que hec ↄdẽnatio mr̃imonij eſt Si infatũ vagitꝰ:filioꝝ moꝛtes:diuoꝛtia:dãna domus:⁊ cetera hmõi tribulatõeʒ diximꝰ nup tiaꝝ?:Dũ adhuc viueret ſcẽ mẽoꝛie DHamaſus: libꝝ 3 Heluidiũ de beate marie vᷣginitate ppe tua ſcſimus:in qͥ neceſſe fuit nobis ad vginita tis beatitudinem pᷣdicandam. Multa de mo⸗ leſtijs dicere nuptiarum. Num vir egregius ⁊ eruditus in ſcripturis: ⁊ virgo eccleſie vginis doctoꝛ aliquid in illo ſermone repꝛehẽdit: In libꝛo quoq; ad Euſtochium: multo durioꝛa ̊ nuptijs diximus:⁊ nemo ſuper hac re leſus eſt Amatoꝛ quippe caſtitatis: pꝛeconiuʒ pudicitie intenta aure captabat. Lege Tertullianum:le⸗ ge Cypanum:lege Ambꝛoſium:⁊ cum illis me vel accuſa:vel libera. Inuẽte ſunt plautine fa⸗ milie ⁊ ſciole tm̃ ad detrahendum: qui in eo ſe doctos oſtentare velint.ſi omniũ dicta lacerẽt ⁊ in vna atq; eadem cauſa: ⁊ me ⁊ adũſariuʒ.i. vtrunq; rep̃hendant: ⁊ cum e duobus alteruʒ neceſſe ſit vincere:ambos victos eſſe ↄtendãt. NPoꝛro vbi de bigamis ⁊ trigamis diſſerentes diximus: melius ẽ lʒ alteꝝ ⁊ tertiũ vnũ viꝑ noſ ſe:qᷓ; plimos.i.tolerabilius ẽ vni hoĩ pſtitutaʒ eſſe:qᷓ; plurimis. Nõne ſtati cur hec dixerimꝰ ſubiecimus: Siqͥdẽ ⁊ illa in euãgelio ſamarita na ſextũ maritũ hr̃e ſe dicens:arguit᷑ a dño:q nõ ſit vir eiꝰ.Ego etiã nũc libera voce ꝓclamo nõ dãnari in eccła digamiã imo nec trigamiã ⁊ ita licere qnto ⁊ ſexto ⁊ vltra:quõ ⁊ ſcðo mari⸗ to nubẽ.ſᷣ quõ nõ dãnant᷑ iſte nuptie:ita nec pᷣ⸗ dicant᷑.ſolatia miſerie ſunt:nõ laudes ↄtinẽtie Vñ ⁊ in alio loco dixi. Abi vnus maritus ex⸗ cedit᷑: nihil refert ſcdᷣs an tertius ſit: qꝛ deſinit eſſe monogamꝰ.Oia licẽt:ſᷣ nõ oia expediunt. Nõ dãno bigamos:imo nec trigamos ⁊ ſi dicdi põt octogamos:hẽat q̃libet octauũ marituʒ:⁊ deſinat eẽ ꝓſtituta.veniã ⁊ ad illũ locũ:in qͥ ar guoꝛ q̃re dixeri dũtaxat iu hebꝛaycã vitatẽ i die ſcðᷣo nõ additũ ſiẽ in pᷣmo ⁊ tertio ⁊ reliqͥs: vidit ðs qꝛ bonũ ẽ:ſtatiq; ſubieceri nobᷣ intelli gęẽtiã derelinqͥ. HMõ eſſe bonuʒ duplicẽ nũeꝝ:qͥ ab vnione diuidat:⁊ pᷣfiguret federa nuptiaꝝ. Fo. CXXXIIII Epiſtola XLVII Vñ ⁊ in archa Noe oia aialia q̃cũq; bina igre⸗ diunt᷑ immunda ſunt. Impar nũerus ẽ mũdꝰ. In h̊ neſcio qͥd repᷣhendat᷑ interim de ſcdᷣa die vtꝝ qꝛ ſcptũ eſt:⁊ ſcptũ eſſe nõ diximus.An qꝛ etiã ſi ſcptũ ẽ: nos alit᷑ intelleximus: qᷓ; ſcture ſimplicitas patit᷑. Scpᷣtũ nõ eſſe in ſcdo die: vi⸗ dit ðs qꝛ bonũ ẽ:nõ meũ accipiãt: teſtimoniũ:ſᷣ cunctoꝝ hebꝛeoꝝ:⁊ alioꝝ interpᷣtũ:Aqͥle vide licet ?⁊ Symmachi ⁊ Theodotõnis.Si aũt ſc tũ nõ ẽ cũ in ceteris diebus ſcbtũ ſit aut reddãt aliã ꝓbabilioꝛẽ cauſam:q̃re non ſcptũ ſit:aut ſi reppererint: ingti ſuſcipiãt qð a nob dictum eſt NPoꝛro ſi in archa Noe oĩia aialia q̃ bina ingre⸗ diunt᷑ immũda ſunt:⁊ ipar nũerus mũdusẽ:⁊ B; ſcptü eſſe nẽo dubitat:q̃re ſcptũ ſit ediſſerant ſi aũt nõ ediſſerũt qð a me expoſitũ ẽ: velit no⸗ lint ſuſcipient.Aut ꝓfer melioꝛes epulas ⁊ me ↄuiua vtere.Aut q̃liacũq; nr̃a cenula ↄtentus eſto.ſ.nũc enũerandũ mihi ẽ:qͥ eccłiaſticoꝝ de ipari nũero diſputarũt.Clemens.ywolitus Oꝛigenes.Bionyſius.Euſebius.Didymus. nr̃oꝝq; Tertullianus: Cypᷣanus: Aictoꝛinus Lactãtius:Hylarius:Quoꝝ lhylariꝰð ſeptẽa rio.i.de ipari nũero diſſerens:q̃ ⁊ qᷓ;ta dixerit ad Foꝛtunatũ liber illius teſtionio ẽ.An foꝛſi⸗ tã NPythagoꝛã ⁊ Architã tarentinũ: ⁊ Scipio nẽ in ſexto ð repbᷣlica de ipari nũero ꝓferã diſ⸗ putãtes: Et ſi hos audire noluerint obtrecta⸗ toꝛes mei:grãmaticoꝝ ſcholas eis faciam ↄcla mare:nũero ðs ipare gaudet.GOrãde piaculũ: ecuſe ſunt eccłe: oꝛb audire nõ põt:ſi mũdioꝛẽ ginitatẽ diximꝰeẽ qᷓ; nuptias:ſi parẽ nũeꝝ ipa⸗ ri ſubiecimꝰ ⁊ veteris teſti typos euãgelice vi⸗ tate ꝓfeciſſe mõſtrauimꝰ. Cetera q̃ in libꝛo nr̃o repᷣhẽſa ſunt:vel leuioꝛa puto: vel ad eũdẽ ſen ſum ꝑtinẽtia. Vñ ad ea rñdẽ nolui:ne ⁊ libelli excederẽ magnitudinẽ: ⁊ tuo viderer ingenio diffidere:quẽ patronũ cãe mee añ habui:qᷓ; ro garẽ. Igit᷑ h̊ extrema voce ꝓteſtoꝛ:me nec di-⸗ naſſe nuptias nec dãnare: rndiſſe aduſario:nõ meoꝝ inſidias foꝛmidaſſe. Nirginitatẽ autẽ in celũ fero:non quia habeo:vᷣ quia magis miroꝛ qð nõ habeo. Ingenua ⁊ verecunda ↄfeſſio eſt qͥ ip̃e careas:id in alijs pᷣdicare. Nũqᷣd qꝛ gra⸗ ui coꝛꝑe terre hereo:auiũ nõ miroꝛ volatꝰ Nec columbã pᷣdicop··· ð Radit iter liqdũ:celeres neq; ↄmouet alas Nullus ſe decipiat:nẽo blãdo adulatoꝛe ſe pᷣci pitet. Nꝛima ẽ vginitas a natiuitate:ſcdᷣa vᷣgi⸗ nitas a ſcᷣa natiuitate:nõ ẽ meus ſermo. Anti⸗ q̃ ſnia ẽ. Mẽo põt duobus dñis ſeruire:carni ⁊ ſpiritui. Caro cõcupiſcit aduerſus ſpm:Spũs aũt aduſus carnẽ. Hec ad inuicẽ ſibi aduſant᷑: vt nõ q̃ volumus:faciamus.Quãdo aliqͥd tibi aſpeꝝ videt᷑ in nro opuſculo:nõ ad mea vba re ſpicias:vᷣ ad ſcripturã vñ mea tracta ſunt vba 5 .. xpᷣs vᷣgo:mr̃ vᷣgis nr̃i vᷣgo ppetua mr ⁊ vgo. Ihs ei clauſis igreſſus ẽ oſtijs: ⁊ in ſepulchꝛo eiꝰqð nouũ ⁊i petra duriſſima fuerat exciſum: nec ãtea qͥs:nec poſtea poſitꝰ ẽ.Oꝛtꝰ ↄcluſus ẽ fõs ſignatꝰ ð qͥ fte ille fluuiꝰmanat iux Johel q irrigat toꝛrẽtẽ:vł funiũ:vlſpiaꝝ pctõꝝ.funi um qᷣbꝰañ alligabant᷑:ſpiaꝝ q̃ ſuffocabãt ſemẽ⸗ tẽ priſfamilias.hec ẽ poꝛta oꝛiẽtał( vt ait Eʒe chiel) ſꝑ clauſa ⁊ lucida:⁊ oꝑiens in ſe:vłex ſe ꝓferẽs ſcã ſctõꝝ:ꝑ quã ſol iuſticie ⁊ põtifex nr Gm oꝛdinẽ Melchiſedech ingredit᷑ ⁊ egredit᷑ Rñdeãt mihi:quõ Jeſus ingreſſus eſt clauſis oſtijs:cũ palpãdas manꝰ⁊ latꝰↄſiderãdũ ⁊ oſ ſa carnẽq; mõſtrauerit: ne vitas coꝛꝑis fantaſ ma putaret᷑.⁊ ego rũdebo quõ ſcã Maria ſit: ⁊ m ⁊ vgo. Virgo poſt partũ.mr᷑ añqᷓ; nupta Igit᷑ vt dicẽ cepamꝰxpᷣs vgo:vgo Caria:v triuſq; ſexus vᷣgitatis dedicauẽ pᷣncipia. Apłi vel vgines:vel poſt nuptias ↄtinẽtes.Epᷣi:pᷣſ byteri:dyaconi:aut vgines eligunt᷑:aut vidui aut certe poſt ſacerdotiũ in e᷑nũ pudici.Quid nobiſipᷣis illudimꝰ ⁊ iraſcimur:ſi ſudãtibꝰ nob ſꝓ ad coitũ pᷣmia pudicitia denegẽt᷑:· Nolumꝰ opipare ↄmedere: vxoꝝ adherere cõplexibus in nũero vᷣginũ ⁊ viduaxꝝ regnare cũ xpᷣo. Idẽ ̊ hẽbit fames pᷣmiũ ⁊ ingluuies:ſoꝛdes ⁊ mũ⸗ Ditie:ſaccꝰ⁊ ſericũ.Laʒarꝰrecepit mala in vita ſua:⁊ diues ille purpuratꝰ: craſſus ⁊ nitidus: fruitꝰẽ carnis bonis dũ aduiueret.Sʒ diuerſa poſt moꝛtẽ tenẽt loca.miſerie delitijs:⁊ delitie miſerijs ↄmutant᷑. In nro arbitrioẽ:vel Laʒa rü ſequi:vel diuitc. = Bii Hieronymi pbr̃i ad Dõnioneʒ epła in⸗ uectiua ʒð Garrulũ mõachũ detractoꝛẽ ſuuʒ:q̃ 3 Jouinianũ ſcripta carpebat:queʒ monet vt ſcriptis agat:ſi audeat detractare:non maledi⸗ Ittere tue a⸗ morẽ pit ſonãt ? q̃relã. moꝛem tttuũ qͥ ſedulo monẽs: etiam ꝗᷓ tuta ü,luunt:in nobᷣ ꝑtimeſcis.q̃rela eoꝛũ qnõ amãt: ⁊ qrẽtes occaſionẽ in pctis: garriũt aduerſus fratrẽ ſuũ: ⁊ q filiũ mr̃is ſue ponunt ſcandalũ. Scribis eos:imo neſcio quem de tri uio:de compitis:de plateis circumfoꝛanũ mo⸗ nachũ:rumigerulũ:rabulũ:vafrũ tm ad detra hendum: qui ꝑ trabem oculi ſui feſtucã alteriꝰ nitatur eruere:ↄcionari aduerſuʒ me:⁊ libꝛos quos contra Jouinianum ſcripſi: canino den⸗ te rodere:lacerare:ↄuellere.hũc dyalecticum vrðᷣ vr̃e ⁊ plautine familie columẽ nõ legiſſe qͥ⸗ dem xIuiopuαW☛½.i. p̃dicamẽta Ariſtotelis: nõ ꝙepiepunVEid&W☛ 1. de interp̃tatione: non Toν„ρ..z. locales ſedes argumentoꝝ: nõ ſal⸗ tẽ Cyceronis Io oα:i. ꝑtitiões: ? ꝑ iꝑitoꝝ .— 1 „. . . D . . *. circulos:muliercularũq; ꝙντιασα. 1¹. cõut⸗ uia ſyllogiſimos texẽ:⁊ q̃ſiſophiſmata nr̃a calli da argumtatõe diſſoluẽ. Stultꝰego qͥ me puta uerĩ h̊ abſq; phis ſcire ñ poſſe:qͥ melioꝛẽ ſtili ꝑ⸗ tẽ eã legerim q̃ deleret qᷓ; ſcriberet.Fruſtra & Alexãdri vᷣtiomẽtarios:ne qᷣcqᷓ; me doctmg ciα Ü Vitroduxit ad logicã: ? vt hũana ↄtẽna ſine cã gregoꝛiũ naʒiãʒenũ ⁊ Didymũ in ſcpᷣturl ſcis cathetiſias.i.purgatoꝛes hũi.nihil mihi ꝓfuit hebꝛeoꝝ eruditio ⁊ ab adoleſcentia vſq; ad hãc etatẽ q̃tidiana ĩ lege:ꝓph̊is:euãge lijs:apłiſq; meditatio Inuẽtꝰ ẽ hõ abſq; pᷣcep⸗ toꝛe ꝑfectꝰ gUνι½ ¾11ÜOOροορω0οαͤaροροονοοσα.a6 1 ſpiritifer cathedrał qͥ eloquẽtia Tulliũ:argum tis Ariſtotelẽ:pꝛudẽtia Platoneʒ:eruditione Ariſtarchũ:multitudine libꝛoꝝ Calcẽteꝝ: Di dimũ ſcia ſcpturaꝑ:oẽſq; ſui tꝑis vicat tracta⸗ toꝛes. deniq; ðꝛ materiã poſcẽ:⁊ ad carnẽ:⁊ ad deuũ aliqd referẽs i vtrãq; ptẽ:h E2p iuſticig: 23 iuſticiã diſputare.liberatꝰ ẽ mũdꝰa ꝑiculo: ⁊ hereditarie vel cẽtũuirales cãe de barath:o erute:ꝙ h̊ foꝝ negligens ſe ad eccłaʒ tranſtulit Quis h̊ volẽte fuiſſet innoxius:Quẽ crimino ſum nõ hubꝰ uaſſet oꝛõ: Cũ cepiſſet in digitis ptiri cãʒ:⁊ ſyllogiſmoꝝ ſuoꝝ retia tẽdere.Naʒ ſi awloſiſſet pedẽ:intẽdiſſet ocłos:rugaſſet frõ tẽ:iactaſſet manũ:vba toꝛnaſſet:tenebꝛas ilico añ ockos effudiſſʒ iudicibꝰ.nec miꝝ ſi me ⁊ abñ⸗ tẽ etiã iã diu abſq; vſu latine ligue ſemigreculũ barbarũq; hõ latiniſſimꝰ⁊ facũdiſſimus ſuꝑet cũ pñtẽ Jouinianũ Jeſu bõe qᷣlẽ ⁊ q;tũ viruʒ: cuius nẽo ſcpᷣta intelligeret qͥ ſibi caneretim:⁊ muſis eloquẽtie ſue mole oppᷣſſerit. Queſo igi tur pr chariſſime vt moneas eũ:ne loquat᷑ con tra ꝓpoſitũ ſuũ:ne caſtitatẽ habitu pollicẽs vᷣ bis deſtruat: ne vgo vel ↄtinens (ipᷣe em vide rit qͥd eẽ ſe iactet ) maritos vᷣginibꝰↄpꝑet:⁊ fru⸗ ſtra aduſus hoieʒ diſertiſſimũ tãto tꝑe digladi atꝰ ſit. Audio pᷣtea eũ libẽter vginũ ⁊ viduaꝝ cellulas circũire:⁊ adducto ſuꝑcilio de ſacti in ter eas lr̃is phari qͥd in ſecreto: qͥd in cubiculo mulierculas docet.vt h̊ ſciat eſſe vrigines:qð maritas.vt floꝛẽ etatis nõ negligant:vt come⸗ dãt ⁊ bibãt:⁊ balneas adeãt:mũditias appetãt vnguẽta nõ ſpernãt.An mag lieiunia ⁊ pudici tiã ⁊ illuuiẽ coꝛpis. Ntiq; illa pᷣcipit q plẽa vᷣtu tis ſunt. Fateat᷑ ̊ publice qð domi loquitur. Aut ſi ⁊ domi eadẽ docet q̃ ⁊ publice:a puella⸗ rũ ↄſoꝛtio ſeꝑandꝰ ẽ. MMiroꝛ aũt nõ erubeſce⸗ re iuuenẽ ⁊ monachũ:vt ſibi videt᷑ diſertũ:cu⸗ ius de oꝛe veneres fluũt.qͥ tãte in ſermocinan⸗ do elegãtie eſt:vt comico ſale ae lepoꝛe ↄſoſus ſit:luſtrare nobiliũ domos:herere ſalutatõibꝰ mr̃onaꝝ:religionẽ nr̃aʒ pugnã facẽ?:⁊ ſidẽ xpᷣi ⁊tẽtõe toꝛqre vᷣboꝝ:atʒ int᷑ hec fri ſuo detrahẽ Vtiq; ſi errare me arbitratus eſt (in mulus em G ofendin evir)de pirerud ſunde q vecui banler poſeesy Pportid ede⸗ oirpin curſando fentädie dbadcte lulupſe fiiacee Jouni⸗ nnellobel Aitalo i ſuſtiſl⸗ foſpiran neauce Satbar ech nori qturd domo getc hos ſn fobur: leneid beſcltn⸗ yenitop. or eſ. ſomoche ens aſpui ſuntah hhoo po⸗ dälonun bußpoie wwegͤe Noptnd eilem ſtelore lushiud triuisſt ſannpi Gatſtlii: dernobe ſummſ. gere. Et fuleſubn 3 — = = Nhnit fgugeeziiic dtabegtn, = = fanlin; utonezenlne borlin iiszirn etuoni Neerpuhn Wwimühtga⸗ lescie Nhntt adeccuntit rius⸗QAuinnn ücepiſandan Nretntütn nockosnugef nuſertatrni necmneinettt neligeſengei 1iddſmusſot bieſthin Ciſticnerti Gscinigrten Ehebin lin enenslhechi nbr)pertn gätüotgenen 4 Tractatus III offendimꝰ oẽs: a ſiqͥs in vbo nõ peccat̊ pfect Eẽ vir) debuit vł arguere vł in trogare ꝑ lras qð vir eruditꝰ ⁊ nobił feẽ Pãmachiꝰ: cui ego rñ⸗ ſum dedi: vt potui.⁊ epła lõgioꝛe diſſerui: q̃ v nũqðq; ſenſu dixeri. Imitatꝰ ſaltẽ fuiſſet tueʒ vecũdiã:qͥ ea loca:q̃ ſcãdalũ qͥbuſdã facẽ vide⸗ poſcẽsvt vl emẽdarẽ vł exponerẽ ⁊ nõ tãte me putaſti demẽtie:vi in vno atq; eodeʒ libꝛo ⁊ ꝓ nnuptijs: 13 nuptias ſcriberem. ꝓcat ſibi: ꝑcat noĩ xpᷣiano. Mõachũ ſe eſie nõ loquẽdo ⁊ diſ curſando:ſᷣ tacẽdo ⁊ ſedẽdo nouerit.legat hie⸗ remiã dicẽtẽ. Bonũ ẽ viro:cũ poꝛtauerit iugũ ab adoleſcẽtia ſua. Sedebit ſolꝰ⁊ tacebit:qꝛ tu lit ſuꝑ ſe iugũ.Aut ſi certe in oẽs ſcpᷣtoꝛes cẽſo⸗ riã accepit vᷣgulã:⁊ iccirco ſe eruditũ putat:qꝛ Jouinianũ ſolꝰ ĩtelligit.ẽ qpe ꝓuũbiũ. Balbũꝓn meliꝰbalbi vba cogſcẽ: oẽs ↄſcpᷣtoꝛes pellamꝰ Attalo iudice. Ipe q́; Jouinianus ↄuiua lr̃e iuſtiſſime ꝓclamabit: qð me dãnãt ep̃ᷣi nõ ẽ rõ. ſᷣi ↄſpiratio. Nolo mihi ille vel ille rñdeat.qͥꝛũ me auctoꝛitas oppꝛimere põt.docere nõ poteſt Scribat ↄ me vir: cuius ⁊ ego linguã intelligo quẽ cũ vicero:oẽs hoĩes ſił viceri.ego eum bñ noui. Expꝑto credite:qᷓ;tus in clypeũ aſſurgat: q̃ turbine toꝛqat haſtã.Foꝛtis ẽ:⁊ in diſputan⸗ do modoſus ⁊ tenax:⁊ qͥ obliqͥ ⁊ acumiato pu⸗ gnet capite. Sepe de nocte vſq; ad veſperaʒ 3 nos in plateis clamauit. hʒ lateris ⁊ athletarũ robur:⁊ valde coꝛpulẽtus c. videt᷑ mihi occul te mei dogmatis eẽ ſectatoꝛ. Pꝛetea nũqᷓ; eru⸗ beſcit:nec ↄſiderat qᷣd:bᷣ qᷓ;tũ dicat: ⁊ in tantaʒ venit opinionẽ eloquẽtie vt ſoleãt dicta eiꝰ cu⸗ ratoꝝ eſſe dictata. Quotiẽs me iſte in circulis: ſtomachari fecit: æ adduxit ad colerã: Quoti⸗ ens ↄſpuit ⁊ ↄſputꝰ abſceſſit: Sʒ hec vulgaria ſunt: ⁊ a qlibet ð ſectatoꝛibꝰmeis pñt fieri: ad li bꝛos ꝓuoco.ad mẽoꝛiã in poſteros trãſmitten⸗ dã loqmur ſcötis: vt de nob tacitꝰ lectoꝛ iudi⸗ cet. vt quõ ego diſcipuloꝝ gregem duco: ſic ex huiꝰnoie Gnatonici vel hoꝛmionici vocent᷑ nõ ẽ grãde in Bõnione garrire ꝑ ãgulos:⁊ me dicoꝝ tabernas:ac ð mũdo ferre ſniazʒ.h̊ bñ di xit:ille male. Iſte ſcripturas nouit:ille delirat. ſiſte loq̃x:ille infatiſſimꝰ ẽ. At ð oibꝰ iudicet:cu ius h̊ iudicio meruit: Cõtra quẽlibet paſſim in triuijs ſtreꝑpe: ⁊ ↄgerere maledicta:nõ crimina ſcuraꝝ ẽ.⁊ patoꝝ ſꝑ ad lites moueat manuʒ:fi⸗ gat ſtilũ:ↄmoueat ſe:⁊ qͥcqͥd põt: ſcpᷣtis oñdat det nob occaſionẽ rñdẽdi diſertitudini ſue.poſ ſum rñdẽ ſi veli:poſſum genuinũ dẽtẽ leſus iſi⸗ gere. Et nos didicimꝰ lr̃as:⁊ nos ſepe manũ fe rule ſubtraximꝰ. De nobᷣ q; dici põt. Fenũ hʒ in coꝛnu:lõge fuge.Sʒ magl volumꝰeẽ diſcipu li ei qͥ ait doꝛſum meũ poſui ad flagella:⁊ faciẽ meã nõ auᷣti aↄfuſione ſputoꝝ.qͥ cũ maledicere — bant᷑:excerpta ð volumine ꝑ oꝛdinẽ digeſſiſti: CXXXV Epiſtola XLVIII B tur:nõ remaledixit. poſt alapas crucẽ:flagel⸗ la:blaſphemias nouiſſime ꝓ cruciſigẽtibꝰ deß catꝰẽ dicẽs. Pr igſce eis.qð ei faciũt: neſciunt ego igſco erroꝛi fris.itelligo: qꝛ dyaboli arte deceptꝰ ẽ. Int᷑ mulierculas ſciolꝰ ſibi ⁊ eloqns videbat᷑:poſtqᷓ; romã mea opuſcula ꝑuenerũt q̃ſi emulũ exhoꝛruit: ⁊ ð me q; captauit głlam. At nlls eẽt in terris:qͥ nõ eiꝰ eloquẽtie diſplice ret:exceptis his qͥꝝ potẽtie nõ ꝑcit:ſ cedit imo q́s nõ honoꝛat:ſᷣ metuit:voluit.ſ.hõ pitiſſimꝰ vt veteranus miles vno rogatu gladij ꝑcutere vtrunq;.⁊ oñdere ppłis:ꝙ qcqd ipᷣe vellet:hoc ſcpᷣtura ſentiret.Dignet᷑ igit᷑ nob ſermonẽ ſuũ mittere:⁊ nõ repᷣhẽdẽdo:vᷣ docẽdo garrulitatẽ nr̃aʒ coꝛrigere.Tũc intelliget aliã vim foꝛi eſſe aliã triclinij: nõ eq̃ int᷑ fuſa ⁊ calathos puellaꝝ ⁊ int᷑ eruditos viros de diuie legis dogmatibꝰ diſputari. Nũc libere ⁊ ipudẽter iactat in vul⸗ gus ⁊ pſtrepit. dãnauit nuptias: ⁊ int᷑ vteros tumẽtes infãtiũ vagitꝰ ⁊ lectulos maritoꝝ:qᷣd apłs dixerit:tacet.vt me ſolũ in inuidiã vocet. Cũ ãt ad libꝛos venerit:⁊ pedẽ pedi ↄtulerit:⁊ vel ꝓpoſuerit aliqͥd ð ſcpᷣturis:vel audierit ꝓ⸗ ponẽtẽ:tũc ſudabit:tũc herebit: ꝓcul Epicurꝰ lõge Ariſtippus.ſubulci non aderunt:feta ſcro pha nõ grumnier. ð2=ðèð Et nos tela pr ferrũq; haud debile dextra. Spargimus:⁊ nr̃o ſequit᷑ de vulnere ſanguis NPoꝛro ſi nõ vult ſcribẽ:⁊ tm̃ maledictis agen⸗ dũ putat:audiat tot int᷑iacẽtibꝰ terris:fluctibꝰ ꝓpłis:ſaltẽ ⁊ ̊ clamoꝛis mei.nõ dãno nuptias: nõ dãno ↄiugiũ.Et vt certiꝰ ſniaʒ meã teneat: —— volo oẽs qͥ ꝓpt᷑ nocturnos foꝛſitã metꝰ ſoli cu⸗ bitare nõ pnt vxoꝛes ducẽ. Argumentũ. Jeronymi ad Marcellã ʒ Montani y heretici iſaniã: qͥ ꝓmiſſionẽ ſci ſpũs in ſee dicebat eẽ ↄpletã:oñdẽs nõ in eo tmn ſ in alijs eiꝰ dogma a catholica eccła diſcrepa⸗ re. Quis aũt fuerit ip̃e mõtanꝰ:⁊ qͥ tꝑe hereſis ſuſcitata ſit: hẽs qͥnto hyſtoꝛie eccłaſtice libꝛo. Biti lieronymi ad Marcellã de fidenr̃a ? dogmate heretico. Elſtimonia de io tannis euãgelio ↄgregata tibi qdam NWNMPMMHoötani ſectatoꝛ igeſſit:ĩ bꝰ ſalua toꝛ noſter ſe ad patrem iturum: miſſurumq; ꝑa clytum pollicet᷑. Que in quod ꝓmiſſa ſint tpᷣs: I quo completa ſint tempoꝛe apoſtoloꝛũ acta teſtantur:decima die dixi poſt aſcenſum domi ni:hoc eſt quinquageſima poſt reſurrectionem ſpiritumſanctum deſcendiſſe:linguaſq; credẽ⸗ tium eſſe diuiſas:ita vt vnuſquiſq; omniũ gen tium ſermone loqueret᷑: qñ qdam adhuc parũ credẽtiũ eos muſto ebꝛios eẽ aſſerebãt.⁊ petrꝰ ſtãs in medio apłoꝝ:oiſq; ↄuẽtus au. Niriiu⸗ dei: ⁊ oẽs qͥ hitatis in hierlm:h̊ vob notũ ſit⁊ auribꝰ pcipite vba mea. Mõ ei ſic vos eſtiatis hi ebꝛij ſunt:nã ẽ hoꝛa diei tertia. Sʒ h̊ ẽ qð di⸗ ctũ ẽ ꝑ pphaʒ Joel. In nouiſſimis diebus diẽ dñs:effundã ð ſpũ meo in oẽʒ carnẽ:⁊ ꝓpheta bũt filij ⁊ filie eoꝝ:⁊ iuuenes viſiones videbũt ⁊ ſenioꝛes ſomnia ſomniabũt: ⁊ q dẽ ĩ uos me os: ⁊ ãcillas effundã de ſpũ meo. Si igit᷑ apls NPetrus:ſuꝑ quẽ fundauit dñs eccłaʒ ⁊ ꝓmiſ⸗ ſionẽ dñi illo tẽꝑpe ↄpletã mẽoꝛauit.quõ poſſu mus nobᷣ tpᷣs aliud vẽdicare: Qõ ſi voluerint rñdere: ⁊ Ohilippi deĩceps q̃ttuoꝛ filias pꝓphe taſſe:⁊ ꝓphaʒ Agabũ reꝑiri ⁊ in diuiſionibus ſpũs int᷑ apłos ⁊ doctoꝛes ꝓphas q; aplo ſcri⸗ bẽte foꝛmatos:ipᷣmq; Maulũ ð futuris hereſi bus multa ⁊ ð fine ſeculi ꝓphaſſe:ſciãt a nob ñ tm̃ ꝓphetiã repelli:q dñi paſſione ẽ ſignata:qꝙᷓ eos nõ recipi:qͥ cũ ſcpᷣtureveteris ⁊ noue auẽte nõ ↄgruãt. Pꝛimũ in fidei regula diſcrepamꝰ. Nos preʒ ⁊ filiũ ⁊ ſmſcm̃ in ſua vnũquẽq; ꝑ⸗ ſona ponimꝰ:lʒ ſa copulemꝰ. Illi Sabellij oo gima ſectãtes trinitatẽ in vniꝰpſone ãguſtijs co gũt. Nos ſcðas nuptias nõ tã appetimꝰ qᷓ; ↄce⸗ Dimꝰ Maulo iubẽte vt vidue adoleſcentule nu bãt. Illi in tm ſcelerata iteꝝ ↄiugia: vt qͥcunq; B fecerit adult᷑ hẽat᷑. Nos vnã q̃drageſimã vᷣʒ traditõeʒ aror toto ãno nob ↄgruo ieiunamꝰ illi in ãno tres fa ſi ſint ſaluatoꝛes.Hõ qͥ ⁊ ꝑ totũ ãnum excepto pẽthecoſte ieiunare nõ liceat:vᷣ qð alið ſit necei ſitate: alið volũtate munꝰ offerri apð nos apłlo rũ locũ epᷣi tenẽt apud eos epᷣs tertiꝰẽ.hñt em pᷣmos de pepuſa phꝛygie priarchas:ſcos q̃s appellãt zenonos:atq; ita in tertiũ.i.pene vlti⸗ mũ locũ ep̃i deuoluunt᷑:q̃ſi exide ãbitioſioꝛ re⸗ ligio fiat:ſi qdð apð nos pᷣmũ ẽ:apð illos nouiſ⸗ ſimũ fit. Illi ad oẽ pene delictũ eccłe obſerãt fo res:nos qttidie legimꝰ. Malo pnĩiaʒ pctõr qᷓ; moꝛtẽ:⁊ nũqᷣd qͥ cadit non reſurget: dic dñs:⁊ ↄutimi ad me ſilij ↄutẽtes:⁊ ego curaboðtritio nes vr̃as. Rigidi at ſunt nõ qͥ ⁊ ipi peioꝛa non peccẽt:vᷣ qð h̊ inter nos ⁊ illos ſit:qð illi erube⸗ ſcãt ↄfiteri pctã qſi iiuſti:nos dũ pniam agim⸗ faciliꝰ veniã ꝓmeremur. Pꝛetmitto ſcelerata myſteria q dicunt᷑ de lactente puero ⁊ victuro martyre ↄfarrata malo iniꝗᷓ nõ credẽ.ſit falſuʒ oẽ qð ſanguis ẽ. Aꝑta ẽ ↄuicẽda blaſphemia: dicẽtiũ deũ pᷣmũ voluiſſe in veteri teſtõ ꝑ moy ſen ⁊ ꝓphas ſaluare mũdũ.Sʒ qꝛ nõ potuit ex plere:coꝛpꝰſumpſiſſe ð vgie:⁊ in xpᷣo ſub ſpẽ ſi lij pᷣdicãtẽ moꝛtẽ obiſſe ꝓ nob:⁊ qꝛ ꝑ duos gra dus mũdũ ſaluare neqͥueri:ad extremũ ꝑ ſpm ſcm in Mõtanũ Pꝛiſcã ⁊ Maximillã iſanas feias deſcẽdiſſe:⁊ plenitudinẽ quã Paulꝰnon hũerat dicẽs ex ꝑte cogſcimꝰ:⁊ ex ꝑte ꝓpheta mus:⁊ nũc videmꝰ ꝑ ſpeculũ in enygmate ab⸗ ciũt q̃drageſimas:q̃ſi tres paſ ſciſum: ⁊ ſemiuix habuiſſe õtanũ. Hecſunt q̃ coargutõe nõ indigent:ꝑfſidiã eoꝝ expoſuiſſe ſuꝑaſſe ẽ.neceſſe ẽ vt ſingula deliramẽta q̃ ꝓpfe rũt: bꝛeuioꝛ epłe ſermo ſubuertat: cũ ⁊ tu i5as ſcpᷣturas appꝛime tenẽs:nõ tã ad eoꝝ mota ſis q̃ſtiones:qᷓ; quid ſentirẽ a me volueris ſciſcita⸗ ri. Argumentum Eati lhieronymi ad Oceanũ deteſtãt b tãqᷓ; hereticos eos:qͥ putãt poſt baptiſ mũ pᷣoꝛa obſtare ↄiugia: ⁊ ꝓptea biga miã taliũ oꝛdinatõi obſtare Abi expoit caplm illud apłi. VUniꝰvxoꝛis viꝝ.Deinde laudẽ effi caciãq; baptiſmi exẽplis effert atq; ſentẽtijs.⁊ poſtrẽo reliq̃ q; capła q̃ in epᷣo reqrit ꝓſequit᷑. Adũute tñ qð poꝛi ſnie de bigamia refragat᷑ Au guſtinꝰ⁊ Ambꝛoſiꝰ:qͥꝝ ſnia ↄpꝛobat᷑ in decre⸗ tis.xx vj.di.c.Acutius.cũ ſequẽtibus Bii hieronymi ad Oceanũ de vnius vxo⸗ Bnaus fili oce⸗ ris viro. n ane foꝛe putabã:vt indulgẽtia pᷣnci⸗ pris calũniã ſuſtineret reoꝝ:⁊ de car ceribus exeũtes:poſt ſoꝛdes ac veſtigia cathe⸗ naꝝ:dolerẽt alios relaxatos. In euangelio au Ddit iuidus ſalutis aliene:aĩce:ſi ego bonꝰ ſum: q̃re oculꝰtuꝰ nequã ẽ:Coõcluſit ðs oĩa ſub pctõ vt oĩibus miſereat᷑. Abi abundauit pctm̃ ſupa bũdauit ⁊ gra. Ceſa ſunt egypti pᷣmogenita:⁊ ne iumẽtũ qͥdẽ iſraeliticũ in egypto derelictũ ẽ Et ↄſurgit mihi chaina hereſis.Atʒ oli emoꝛ⸗ tua vipꝛa ↄtritũ caput leuat.q̃ nõ ex ꝑte vt añ ↄſueuerat:ſᷣ totũ xpᷣi ſubruit ſaccrm. Dicẽ em̃ eẽ aliqᷓ pctã:q̃ xpᷣs nõ poſſit purgare ſaguie ſuo:⁊ tã ꝓfũdas ſceleꝝ pᷣſtinoꝝ inherẽ coꝛꝑibus atq; ais cicatrices:vt medicina illiꝰ attenuari nõ q̃⸗ ant. Quid aliud agit: niſi vt Ep̃s fruſtra moꝛ⸗ tuꝰſit: Fruſtra ãt moꝛtuꝰẽ:ſi aliq̃s viuiſicare ñ põt.Mẽtit᷑ Joãnes baptiſta:⁊ digito xbᷣm:⁊ voce demõſtrãs:ecce agnꝰdei ecce qͥ tollit pctã mũdi:ſi ſunt adhuc in ſeculo:qͥꝝ xpᷣus pctã nõ tulerit.Aut em̃ oñdẽdi ſunt nõ eſſe ð mũdo q̊s xbpᷣiigret indulgẽtia.Aut ſi de mundo ſunt:eli gẽdũ e duobꝰalteꝝ.liberati a pctis:xpᷣi poten⸗ tiã ꝓbãt.nõ liberati:q̃ſi adhuc rei ibecillitatem demõſtrãt.ſᷣ abſit ̊ de omnipotẽte credere:q; in aliqͥ impotẽs ſit.oĩa q̃ pr facit:⁊ filiꝰ fac ſiłr. Infirmitas filij redũdat ad pr̃eʒ.Cuũcta ouicu⸗ le mẽbꝛa poꝛtata ſunt.tote apłi epłe xpᷣigr̃aʒ in ſonãt.Et ne paꝝ videret᷑ ſimplex gre nücupa⸗ tio:gr̃a inqͥt vob ⁊ pax multiplicet᷑.multiplica tio ꝓmittit᷑ ⁊ a nob paucitas affirmat᷑.qͥꝝ ſunt iſta noſti ꝓblemata. Carterius hyſpanie epᷣus hõ ⁊ etate vetꝰ⁊ ſacerdotio:vnã anqᷓ; baptiʒa⸗ ret᷑:alterã poſt lauacꝝ:pᷣoꝛe moꝛtua duxit vxo rẽ:⁊ arbitrarl eũ ʒ apli feciſſe ſniaʒ qͥ in catalo⸗ Coe ſovtntüe nnai.A ahoio much diodepb'⸗ mnerus/gre litudoſupe pluresaca ſocenepee Mocloqu yraͤcüqgme nat ducere inlidias vit ſumeliud; mmitnunkar ſadecomue dilatari. Si liſn auto lat. Ficom Clen: anoe⸗ recordar vendicsm ſari ppon 66,Prwek deditgn Uüͤfacit:⸗ jerrogaun jeſeruaf. baptiſenue alnihilg Houolmpu ſpinoſalus, nopltoci feinifföspa glatſglinaſte lylktalf.! Naſunin geneſpllogi⸗ feaſzaatnt lchiacebi Gpanl. ncath iſlnnng. 0. Hoobäput Momead (esgdüͤſaniä Ofaclius ſe Biaptgni deleg ſͤls minino inp ſchlar⸗ Pb di Oſcitibe nauleig eli nuut uf heirelterg ge Gldeſicen müherin eopeppoſiſſe rmmni Ac ſßas Weon nenſs Alersſſkan nenun Meni derfii nitpoſtvap, Vitedn Netpoſtcaplin dendeludecff ugzlentidis⸗1 Dnrcrn genut, murefnageis bakindent gunbus idemnem. UIN. fllioce⸗ indulgenaßre Areorerdean cveſtigacathe Zeuangelon ſegoborvn ſnosonlppen ndaitpaniy⸗ Diömgne egr Mini⸗ eis Mnicno⸗ nic genn =— ſain Dieſee. tgreigieſn ilaptong Neanenumi to⸗ Psfnſun Apnufref P1ootpn ariulipc⸗ rtöopcliſ nicoi enmndoſunt cisnp oin⸗ creiipecllkuen laegelcen i tfl'fiſt. 1; Qicnoue epletiffi ler gfeniay lck ifin fimiſin bſſoneihl⸗ iigtolhn Tractatus III cũ ois mũdus his oꝛdinatiõibꝰ plenus ſit.Nõ dico de pbr̃is:nõ de inferioꝛi gradu.Ad epᷣos venio qͥs ſi ſingillati voluero noĩare:tãtus nu⸗ merus ↄgregabit᷑: vt Aryminẽſis ſynodi mul⸗ titudo ſuꝑet᷑. Sʒ indecens eſt ſic vnũ tueri: vt plures accuſare videaris ⁊ quẽ rõne nõ poſſis ſocietate peccãtiũ defendas. Suſtinui Rome a viro eloquẽtiſſimo coꝛnutũ:vt ðꝛ ſyllogiſmũ vt qͥ cũq; me vterẽ ſtrictius retinerer. Vxoꝛeʒ inqͥt ducere pctm̃ eſt:an nõ: Ego ſimplex: ⁊ qͥ inſidias vitare neſcirẽ:dixi nõ eſſe pctm. Rur ſum aliud ꝓpoſuit in baptiſmate bona opa di⸗ mittunt᷑:an mala: Et in h̊ idẽ ſimpłr rũdi pctã dimitti. Cũ me ſecutũ putarẽ ceperũt mihi hic inde coꝛnua increſcere:⁊ abſcondite pᷣus acies dilatari. Si inqͥt vxoꝛẽ ducere nõ ẽ pctm:bap⸗ tiſmũ aũt pctã dimittit:qͥcqͥd nõ dimittit᷑:reſer uat᷑.Ilico mihi q̃ſi a foꝛtiſſimo pugili pꝑcuſſus eſſem: añ oculos caligo obũſari cepit. Statiq; recoꝛdatꝰChꝛyſippi ſophiſmatis ſi mẽtiris:⁊ q̃ veꝝ dicis mẽtiris:⁊ in me reuſus ũti in aduer ſariũ ꝓponis ſtrophã. Queſo inqᷓ; te: vt rñ le⸗ as. Baptiſmus hoiem facit nouũ:an nõ: Vix dedit ꝙ nouũ faceret:qdatiʒ intuli:ex toto no⸗ uũ facit:an ex ꝑte: Rñdit ex toto.Deincepsi⸗ terrogaui: Nihil &̊ veteris hois in baptiſmate reſeruat᷑. Mouit caput.cepi ꝓtinus texẽ. Si baptiſmus nouũ hoĩeʒ facit:⁊ ex toto nouũ cre at:nihilq; in eo veteris hoĩs reſeruat᷑:non põt nouo imputari:qð in veteri qndã fuit. ꝛimũ ſpinoſulus nr̃ obmutuit: poſtea vo Pyſonia⸗ no vitio cũ loqͥ neſciret:tacẽ nõ potuit. Suda⸗ re tñ frõs:pallere gene:tremere labia:herẽ lin⸗ gua:ſaliua ſiccari:⁊ plus timoꝛe qᷓ; etate ↄhi.e rupit aliqñ. Nõne legiſti ab apło vnius vxor viꝝ aſſumi in ſacerdotiũ:⁊ reʒ nõ tꝑa definiri⸗ qꝛ me ſyllogiſmis ꝓuocauerat:⁊ videbã tẽde⸗ re hoieʒ ad int᷑rogatiũculas toꝛtuoſas: ſua õᷓ il lũ tela iaciebã. DPaptiʒatos inqᷓ; apłs elegit in epatũ:an cathecuminos:? Rñdẽ nolebat.Ego tũ id ipᷣm ingerere:⁊ ſcðo ac tertio ſciſcitari ce⸗ pi. NEiobã putares: q̃ nimio fletu in lapidẽ vᷣſa ẽ. vto me ad auditoꝛes:nihil inteſt o boni iudi ces aduſariũ vigilantẽ: an doꝛmientẽ ligẽ:niſi ꝙ facilius ẽ qͥeſcẽti qᷓ; reluctãti vincula innecte re.Si apłs nõ cathecuminos in cleꝝ elegit.ſ̃ fi⸗ deles.fidelis ãt ẽ qͥ epᷣis oꝛdinat᷑:vitia cathecu mini nõ imputabunt᷑ fideli. Toꝛqᷣbã iſtiuſmõi ſpicula:⁊ vibꝛãtes haſtas in lethargicũ dirige bã.Oſcitabat tm̃:⁊ q̃ſi ꝑ mẽtis crapulã ructãs ⁊nauſeãs euomebat. Apłs dixit Paulus hec docuit. Pꝛoferunt᷑ g̊ apłi epłe vna ad T theũ:altera ad Tytũ. In pᷣma ſcpᷣtũ erat.Siqᷣs epᷣatũ deſiderat:bonũ opꝰ deſiderat. Oꝑtet g Tymo⸗ Fo. CxxxXxVI Epiſtola XLIX go vtutũ: epᷣm vnius vxoꝛis viꝑ pᷣceꝑit oꝛdi⸗ nandũ. Otdiroꝛ aũt te vnũ ꝓtraxiſſe in mediũ: epᷣm irrep̃ᷣhẽſibilẽ eſſe: vniꝰ vxoꝛis viꝝ ſobꝛiũ pꝛudẽtẽ oꝛna tũ hoſpitalẽ doctoꝛẽ:ñ vinolẽtũ: nõ ꝑcuſſoꝛẽ:ſᷣ modeſtũ:nõ litigioſuʒ:nõ auaꝝ: domũ ſuã bñ regẽtẽ:filios hñtẽ ſubditos cũ oĩ caſtitate.Siqͥs aũt domui ſue peſſe neſcit:quõ eccke dei diligẽtiã adhibebit:Nõ Neophituʒ: ne in ſuꝑbiã elatus in iudiciũ incidat dyaboli. Optet aũt eũ ⁊ teſtimoniũ hr̃e bonũ:ab his qͥ foꝛis ſunt:vt nõ in obpꝛobꝛiũ incidat ⁊ laqueũ dyaboli. Ad Tytũ ſtati in pncipio hec manda ta ponunt᷑. uius rei gra reliqͥ te crete:vt ea qᷓ deerãt coꝛrigas: ⁊ ↄſtituas ꝑ citates pbr̃os ſit ego tibi diſpoſui. Siqͥs ẽ ſine crimie vniꝰ vxo⸗ ris vir:filios hñs fideles:nõ in accuſatõe luxu- rie:aut nõ ſubditos. Optet ̊ epᷣm eſſe ſine cri⸗ mine tãqᷓ; dei diſpẽſatoꝛẽ:nõ ꝓteruũ:nõ iracũ dũ:nõ vinolẽtũ:nõ ꝑcuſſoꝛem:nõ turpis lucri cupidũ:ſᷣ hoſpitalẽ beniuolũ: pꝛudẽtẽ:iuſtum ſcm: ↄtinẽtẽ: obtinẽtẽ eũ:qͥpᷣm doctrinã ẽ:fide⸗ lẽ ſermonẽ: vt poſſit exhoꝛtari in doctria ſana: ⁊ Zdicẽtes reuincere. In vtraq; epla:ſiue ei: ſiue pbri(qᷓq; apud veteres ijdẽ epᷣi ⁊ pbr̃i fue rint:qꝛ illud nomẽ dignitatis ẽ: h̊ etatis) iuben tur monogami in cleꝝ eligi. Certe de baptiʒat apli ſermonẽ eſſe nẽo dubitat. Si g oĩa q in oꝛ⸗ dinatõe q̃runt᷑ ẽi:nõ pᷣiudicãt oꝛdinãdo:lʒ ea aß baptiſma nõ habuerit. Querit᷑ em qd ſit: nõ qͥd fuerit.q̃re ſolũ nomen vxoꝛis impediat. Qõð ſolũ pctm nõ fuit.Bicis qꝛ pcim non fuit: iccirco nõ ẽ dimiſſum in baptiſmate.rem noua audio.qꝛ pctm̃ nõ fuit in pctm repurabit᷑.Oia ſcoꝛta ⁊ pvᷣlice colluuionis ſoꝛdes:impietas in deũ:parricidiũ ⁊ inceſtus in parẽtes:atq; in ex oꝛdinarias voluptates vtriuſq; ſexus mutata natura xpᷣi fonte purgaut᷑. Axoꝛis inherebũt macule. ⁊ lupanaria thalamis pᷣferẽt᷑. Ego nõ tibi imputo meretricũ exercitus:exoletoꝝ gre⸗ ges:effuſionẽ ſanguis: ⁊ inſtar ſuis: in oĩ ceno libidinũ volutabꝛa:⁊ tu mihi olim emoꝛtua de ſepulchꝛo vxoꝛculã ꝓtrahis: quã ideo accepi: ne facerem qð feciſti. Audiãt ethnici meſſes ec cleſie: de qbus qͥtidie hoꝛrea nr̃a ↄplent᷑. Audi ant cathecumi:qͥ ſunt fidei cãdidati: ne vxoꝛes ducãt añ baptiſma:ne honeſta iungãt mr̃imo⸗ nia:ſᷣ ſcottoꝝ ⁊ atticoꝝ ritu: ac de repbᷣlica pla tonis ꝓmiſcuas vxoꝛes: cões libꝛos habeãt.i⸗ mo caueãt q̃lecũ q; vocabulũ ↄiugis:ne poſt; in xpᷣo crediderint:noceat eis:ꝙ aliqn nõ ↄcu⸗ binas nec meretrices:ſᷣ vxoꝛes habuerint. Re colat vnuſqͥſq; ↄſciaʒ ſuã: ⁊ totius vulnera plã gat etatis. Cũq; veꝝ iudicẽ pᷣoꝝ ſe exhibuerit delictoꝝ:audiat increpãtẽ Jeſum. Hypocrita eijce pᷣmũ trabẽ de oculo tuo:⁊ tũc videb eijce⸗ re feſtucã de oculo fratris tui. Aere Scribaꝝ Phariſeoꝝ ſiles:culicẽ liquãtes:⁊ camelũ glu tiẽtes.Decimamus mẽtã ⁊ anethũ:a dei iudi⸗ HM x ciũ pᷣtermittimus.Quid ſiłe vxoꝛ ⁊ ſcoꝛtũ⸗IJm putat᷑ infelicitas cõiugis moꝛtue:libido mere⸗ tritia coꝛonat᷑. Ille ſi poꝛ vxoꝛ viueret:aliã cõ⸗ iugẽ nõ hr̃et tu vt paſſim caninas nuptias iun geres qͥd potes excuſare: Foꝛſitã timuiſſe te di cas:niſi mrimoniũ copulaſſes:nõ poſſes aliqñ clericus oꝛdiari. Ille in vxoꝛe optauit liberos: tu in meretrice ſobolẽ ꝑdidiſti illũ nature ⁊ bũ dictioni dñi ſeruiẽtẽ. Creſcite ⁊ multiplicami: ⁊T replete terrã: cubiculoꝝ ſecreta texerũt:te ſu dDatẽ ad coituʒ ppᷣlica facies execrata ẽ. Ille qð licebat verecũdo pudoꝛe celauit:tu qð nõ lice⸗ bat ipudẽter oĩm oculis ingeſſiſti. Illi ſcptũ ẽ: honoꝛabiles nuptie:⁊ cubile imaculatũ: tibi le git᷑. YFoꝛnicatoꝛes ãt ⁊ adulteros ꝑdet ðs:⁊ qͥ coꝛrũpit tẽpluʒ dei:coꝛrũpet illũ ðds. Oia inqͥt noſᷣ in baptiſmate ↄdonata ſunt crimia:nec pꝰ indulgẽtiã iudicis ẽ metuẽda ſeueritas: dicẽte aplo.Et h̊ qͥdẽ fuiſtis.ſᷣ abluti eſtis:ſᷣ ſctiſicati eſtis in noie dñi Jeſu Epi: ⁊ in ſpũ dei nr̃i:oia peta donata ſunt.bñ ⁊ fidelit᷑ ↄdonata. Sʒ q̃ro quõ tue ſoꝛdes lote ſint:⁊ mee mũditie ſoꝛdida te.Hõ dico ais tuas ſoꝛdidatas:ᷣ in eodeʒ ſta⸗ tu mãſiſſe qͥ fuerãt.ſi em ſoꝛdes fuiſſent:lote v⸗ tiq; fuiſſent vt mee. Rogo q̃ẽ iſta tergiuſatio⸗ Et acumẽ oĩ piſtillo retũſius: Quia nõ ẽ pctm̃ petmẽ:qꝛ nõ ẽ ſoꝛdidũ:ſoꝛdiduʒ ẽ.Nõ dimiſit Duns qꝛ nõ habuit:qͥd dimitteret.⁊ qꝛ nõ dimi⸗ ſit:iccirco manet:qdð dimiſſum nõ fuit. Quãtꝗ vi hẽat baptiſma: ⁊ aq̃ in xpo ſciſicate gra pau lulũ poſt docebo. Interi iux vulgare puͦbium male arboꝛis nodo malus cuneus reqͥrẽdus ẽ. Hhoc qð diẽ vniꝰ vxoꝛis vix põt alit᷑ diſſeri. Ex iudeis erat apłs. Nꝛima xp̃ᷣi eccła de Iſrael re liquijs ↄgregabat᷑. Sciebat lege ↄceſſum:⁊ ex emplo priarchaꝝ ac Moyſi familiare ꝓpło no uerat in młtis vxoꝛibꝰ liberos ſpargẽ. Ipᷣis q; ſacerdotibꝰhuiꝰ licẽtie patebit arbitriũ.ꝛece pit & ne eãdem licẽtiã eccłe ſibi vẽdicẽt ſacerdo tes:ne bina ꝑit᷑ ⁊ trina ↄiugia ſoꝛtiant᷑:ſᷣ ſingu las vno tꝑe vxoꝛes habeãt: ne ↄtentioſum cla⸗ mes eſſe qð dixim⸗. Accipe ⁊ aliã explanatõeʒ ne tibi ſoli liceat: nõ volũtatẽ legi:bᷣ legẽ iũgere volũtati. Quidã coacte interpᷣtant᷑ vxoꝛes ꝓ ecclijs: viros ꝓ epᷣis debẽ accipi. Et h̊ in Ny⸗ cena q́; ſynodo a pr̃ibus eſſe decretũ:ne ð alia ad aliꝗ eccłaʒ epᷣs trãſferat᷑:ne vᷣginali pau pcu le ſocietate ↄtẽpta:ditioꝛis adultere q̃rat ãple⸗ xus: vt quõ culpa ⁊ filioꝝ vitiũ in logiſmis.i.i cogitatõibus accipiat᷑:domuſq; diſpẽſatio ad aĩaʒ referat᷑ ⁊ coꝛpꝰ:ita ⁊ vxoꝛes põtiſicũ dici eccłas. De qͥbꝰ in Eſaia ſcptũ ẽ. ¶ Oulieres ꝓ⸗ perãtes ð ſpectaculo venite nõ ẽ em ꝓpłs hñs i⸗ telligẽtiã. Et rurſum mulieres diuites ſurgite: ⁊ audite vocẽ meã. Et in ꝓuͦbijs mulierẽ foꝛtẽ q̃s inueniet:Honoꝛabilioꝛ ẽ p̃cioſis lapidibus q̃ talis ẽ. Cõſidit in ea coꝛ viri ſui. Et in eodem volumie. Sapiẽtes mulieres ediſicauerũt do⸗ mũ:inſipiẽs ãt deſtruxit manibꝰ. Nec h inqũt ep̃is videat᷑ indignũ cũ de do q; ſcbtũ ſit. Siẽ deſpicit vxoꝛ viꝝ ſuũ:ſic deſpexit me domꝰiſrł Et in aplło.Deſpõdi em̃ vos vni viro:vgineʒ caſtã exhibẽ xpᷣo. Mulierẽ ãt.i.iVSx: iux greci ſermonis ãbiguitatẽ: in his oibus teſtio⸗ nijs vxoꝛẽ potius intelligi. Niolẽta ẽ inqͥes:⁊ ſatis dura etiã hec int᷑pᷣtatio. Redde igit᷑ ſcrip ture ſimplicitatẽ ſuã:ne tuis ↄ te legibus dimi cemus.Querã ⁊ aliud. Siqͥs ⁊ añ baptiſmum habuerit ↄcubinã:⁊ illa moꝛtua baptiʒatꝰ vxo rẽ duxerit: vtꝝ clericus fieri debeat an nõe Rñ deb poſſe fieri:qꝛ ↄcubinã habuerit:nõ vxoꝛẽ. Cõiugales g tabule ⁊ iura dotalia nõ coitꝰ ab apło ↄdẽnat᷑. Multos videmꝰ ob nimiã pau⸗ ꝑtatẽ: vxoꝝ ſarcina declinare: ⁊ ancillas ſuas hr̃e ꝓ vxoꝛibꝰ:ſuſceptoſq; ex his liberos colẽ vt ꝓpᷣos.Si foꝛte ditati ab iꝑatoꝛe ſtolã illi me ruerit:ↄfeſti apło colla ſubmittẽt:⁊ inuiti int vxoꝛes eas reciꝑe cogent᷑. Sin ãt pᷣncipale re⸗ ſcpᷣtũ eadẽ tenuitas ipetrare nõ qͥeuerit:cũ Ro manis legibꝰſcita eccłie mutabunt᷑. Nide ne qð ðꝛ vniꝰvxoꝛis viꝑꝝ:vnius mulieris poſſit in telligi: vt ad coitũ miagl referant᷑ qᷓ; ad dotales tabulas.lhec vniũſa ꝓferimꝰ:nõ qͥ vere ⁊ ſim⸗ plici intelligẽtie reſiſtamꝰ:ſᷣ vt doceamꝰ te ſcpᷣ⸗ turas ſcãs ſic intelligẽ:vt ſcepᷣte ſunt.nec euacu⸗ are baptiſmũ ſaluatoꝛis.⁊ totũ patibuli ſacrẽᷣm irritũ facẽ. Reddamꝰ paulo añ pmiſimꝰ:⁊ de ſchola rhetoꝝ:aq̃ꝝ laudes ⁊ baptiſmuʒ pᷣdice⸗ mus. Rudis mũdꝰ nec dũ ſole rutilãte:nec pal lẽte luna:nec aſtris micãtibꝰincõpoſitã ⁊ inuiſi bilẽ materiẽ abyſſoꝝ magnitudie:⁊ defoꝛmibꝰ tenebꝛis oppꝛimebat.Solus ſpũs dei in aurige modũ ſuꝑ as ferebat᷑ ⁊ naſcẽtẽ mũdũ i figura baptiſmi ꝑturiebat. Int᷑ celũ ⁊ terrã mediũ ex truit᷑ firmamentum.Et iux. hebꝛayci ſermonis &r TOuοωXονποον cel. i. ſamai ex aqs ſoꝛtĩ᷑ vo cabulũ.⁊ aq̃ qͥ ſuꝑ celos ſunt in laudes dei ſeꝑã tur. Nñ ⁊ in Eʒechiele cryſtallũ ſuꝑ cherubin videt᷑ extẽſuʒ.i.opacte ⁊ dẽſioꝛes aq̊.ꝛimuz de aqͥs ꝙ viuat:egredit᷑.⁊ pẽnatos ſideles de terra ad celũ leuat. Fabꝛicat᷑ hõ ð limo. ⁊ itra manꝰdei aq̃̊ꝝ ſacr̃a vᷣſant᷑. NPlãtat᷑ padiſus in Edẽ:⁊ vnꝰ fõs in q̃tuoꝛ pᷣncipia diu idit᷑qͥ po⸗ ſtea egrediẽs ð tẽplo:⁊ j ſołoꝛtũ vadẽs: ama⸗ ras aq̊s moꝛtuaſq; viuiſicat.peccat mũdꝰ:⁊ ſi⸗ ne aqꝝ diluuio non purgat̃.Statiq; columba ſpũſſcti expulſo alite teterrimo:ita ad Noe q̃ſi xpᷣm in ioꝛdane deuolat:⁊ ramo refectõis aclu minis pacẽ oꝛbi ãnũciat. Pharao cũ exercitu ſuo nolẽs pplm dei exire ð egypto in typo bap⸗ tiſmatis ſuffocat᷑. Et in pſalmis de int᷑fectõe il lius ſcribit᷑. Tu cõſirmaſti in vtute tua mare: in gfregiſt ahindne gesorelia flthyaro nunak lacke faisslegiog geputeose nigene Oaonons gentfadput fsolckoſalu dlügoropan nasfonti fecio Epo mna. dſeiſ⸗ nüceloxin fact. Oan lakad potix atus fueri nacelox: q: Fßipcutit Ggiafundn d gaes: Urinirans. Peroe Gro:an⸗ ceſterel nittit c bapniſmea heelhyot parat: mu dus vane Ptiſnargel Necsputan ſoͤgdſalutea nwſupaq deleselyſie cooisgen lgeis. Sino len eiqsite lenn iſigiaan denergerini mmarisoiape ſuninäͤn cunnöimnpn mnus 1nos nommputat Sechielen lte pnung fumi vo nſidi:mi dopohe Müdao vo ehaltiide Nrreie dchſchiſt Mipnngen iſſen gerhedi laiſnceon nalkigtinp zlekegbuoin ninnim mmdhepäger idchen nrded habuminönai, dotalantort⸗ n Chniniipen Ter1analp erbis lberagl atoreſtolilin Nitin rinni Smnätönapder enöeuentel undunt. Ban snndiensoi netj iſoemürnanl Peweipgtiti Nudetinnd hisdeintun äinitiiſen⸗ m ali ibchunaſemons igitin Gtiudsdeichi ii gia riſorani Png pi⸗ icemn dertnedonſ Cractatus III tu ↄfregiſti capita dꝛaconũ in aqͥs: tu ↄfregiſti capita dꝛaconis magni. Uñ ⁊ reguli ⁊ ſcoꝛpio⸗ nes arẽtia q̃q; ſectant᷑. Et poſtqᷓ; ad aqs vene⸗ rint:hydropas⁊ lymphaticos faciũt.Myrra mutat᷑ ſacr̃o crucis:⁊.lxx.palme apłoꝝ dulco⸗ ratis legis gurgitibus irrigãt᷑. Abꝛahã ⁊ Ila⸗ ac puteos fodiũt.⁊ repugnãt allophyli.i.alie⸗ nigene.Et Berſabee citas iuramẽti regnumq; Salomonis nomẽ ſumit a fötibus. Rebecca i⸗ uenit᷑ ad puteum. Rachel ꝓpt᷑ aãs ſuxplãtato ris oſcło ſalutat᷑. ¶ oyſes ſfilias ſacerdot ma⸗ diã apto puteo ab iniuria vidicat.pᷣcurſoꝛ dñi in aqs fontiũ iu Sali:oð interpᷣtat᷑ pax ſiue ꝑ fectio Ep̃o łm ꝑat. Ipᷣe ſaluatoꝛ poſt bapti ma.⁊ ſciſicatas ſuo lauacro Joꝛdanis aãs reg- nũ celoꝝ incipit pᷣdicare. Pꝛimũ ſignũ ex ads facit. Samaritana vocat᷑ ad puteũ:ſitiẽs inui⸗ tat᷑ ad potũ.Nycodemo diẽ occulte.niſi qs re⸗ natus fuerit ex aqᷓ ⁊ ſpũſcõ:nõ intrare eũ in reg na celoꝝ: qꝛ ab aqs ceꝑat:finiuit in aqs. Latꝰ REßi peutit᷑ lãcea: ⁊ baptiſmi atq; martyri pit ſacr̃a fundunt᷑. Poſt reſurrectõeʒ mittit aplos ad gẽtes:pᷣcipit eis vt baptiʒẽt eas in myſterio trinitatis. Nenitet facti ꝓm iudeoꝝ: ⁊ ſtati a Petro ad baptiſma mittit᷑. Añqᷓ; ꝑturiat ꝑpit Syõ:⁊ naſcit᷑ gẽs ſimul. NPaulus ꝑſecutoꝛ ec⸗ cleſie:⁊ lupus rapax Beniami Ananie:oui ſo⸗ mittit caput:nec añ recuꝑat aſpectum qᷓ; curet baptiſmo cecitatẽ. Eunuchus Caãdacis Regi⸗ ne ethyopũ lectõe ꝓphetica Ep̃i baptiſmati pᷣ parat᷑:mutat ↄ naturã ethyops pellẽſuã ⁊ par dus varietates ſuas.Qui Joãnis acceꝑãt ba⸗ ptiſma:qꝛ ſpmſcm̃ neſciebat: iteꝝ baptiʒantur ne qͥs putaret ex gẽtibꝰac iudeis:aqs ſine ſpũ⸗ ſcõ ad ſalutẽ poſſe ſufficẽ. Aox dñi ſuꝑ as.do minꝰſuꝑ aqs multas:dñs diluuiũ inhitare faẽëc dẽtes ei ſiẽ grex detõſaꝝ:q̃ aſcẽderũt de laua⸗ cro:oẽs gemellos hñtes fetus:⁊ infecũda nõ ẽ in eis. Si nõ ẽ infecũda nec ſterilis:oms hñt v bera lacte roꝛãtia:ꝗ̃ cũ apło pñt dicere. ilioli mei qs iteꝝ ꝑturio:donec xpᷣs foꝛmet᷑ in vob: ⁊ lac vob potũ dedi nõ eſca.Micheas de bab tiſmi gra vaticinet᷑. Jpᷣe aũtet:⁊ miſerebit᷑ nr̃i. demerget iniq̃tates nras: ⁊ pijciet in ꝓfundũ maris oia pctã nr̃a.Quõ in lauacro omia pctã mergunt᷑: ſi vna vox ſuꝑnatat: Bii q̃ʒ remiſſe ſunt iniqͥtates: ⁊ qͥꝝ tecta ſunt petẽ. cui nõ imputabit dñs pctm̃.Arbitroꝛ ꝙ poſſu⸗ mus ⁊ nos huic aliqͥd cãtico iũgere. Ntũs cui nõ inputabit dominus vxoꝛem. Audiamus ⁊ Exzʒechielem filium hominis quomõ de eius vᷣ⸗ tute pnunciet: qui hominis futurus eſt filius. ℳ Aſſumã vos de gẽtibꝰ: ⁊ aſꝑgã ſuꝑ vos aquã mũdã:⁊ mũdabimi ab oibus imũdicijs vr̃is:⁊ dabo vob coꝛ nouũ:⁊ ſom̃ nouũ.ab omibꝰinqᷣt mũdabo vos ſoꝛdibꝰ. In oibꝰ nihil pᷣtermittit Epiſtola tũs vir Fo. CXxXXVI XLIX Si ſoꝛdes emũdant᷑:qᷓ;to magis mũditie nõ co inqͥnãt: Oabo vobᷣ coꝛ nouũ:⁊ ſpm̃ nouũ.In xpᷣo ei Jeſu neq; circũciſio aliͥd valet:neq; p⸗ putiũ:pᷣ noua natura. Vñ cãtamꝰcãticũ nouũ. ⁊ vete hoĩe depoſito:nõ ãbulamꝰ in vetuſtate lr̃e:ſ inouitate ſpũs.lhic ẽ calculꝰnouꝰ cui no⸗ uũ nomẽ ſcribet᷑: qð nẽo ſcit legẽ niſi qͥ illð acce perit. Quotq̃t em baptiʒati ſumꝰ in xpo Jeſu: in moꝛte illiꝰbaptiʒati ſumꝰCõſepulti em ſumꝰ ꝓ baptiſmum in moꝛte.vt quõ ſurrexit pᷣs a moꝛtuis ꝑ głam pris:ita ⁊ nos in nouitate vie ãbulemus. Totiẽs nouitatẽ legimꝰ: ⁊ ta macu⸗ loſum nomẽ vxoꝛis nõ põt vlla nouitate deleri Cõſepulti ſumꝰ xpᷣo in baptiſmate.⁊ reſurrexi mus ꝑ fidẽ oꝑatõis dei:qͥ ſuſcitauit eũ a moꝛtu is.Cunq; eſſemꝰmoꝛtui in delictis.⁊ in pᷣputio carnis nr̃e: ↄuiuificauit nos cũ illo: donãs oia delicta: delẽs qð adũſum nos erat cyrogphuʒ decreti:qð erat ↄ riũ nob: ⁊ ipᷣm tulit e medio: affigẽs illud cruci. Omia nr̃a cũ R*–o moꝛtua ſunt vniũſa cyrogphi veteris pctã deleta ſunt: ſolũ nomẽ viuit vxoꝛis.Dies mihi deficient: ſi cũcta q̃ ad potẽtiã baptiſmi ꝑtinẽt:de ſcpturis ſcis voluero digerẽ: ⁊ natiuitatis ſcdᷣe:imo in xp̃o bma ponẽ ſacr̃a.Añqᷓ; dictãdi finẽ faciam Jã em̃ intelligo mẽſurã mee excedẽ eplłe) vo⸗ lo ſuꝑioꝛa capła:in qbꝰfuturi epᷣi vita deſcribi tur:curſim exponẽ.vt apłm nõ in vniꝰ vxoꝛis elogio:ſᷣ in oibus q pᷣcipit: doctoꝛẽ getiũ ſuſci⸗ piamus. Sił obſecro:ne qͥs mei ſuggillationeʒ iſtius tꝑis ſacerdotiũ ſcpſiſſe qᷓ ſcpᷣſi exiſtimet: ß in eccłe vtilitaté. At em oꝛatoꝛes ⁊ phi deſcri bẽtes qlẽ velit eſſe ꝑfectũ oꝛatoꝛẽ ⁊ pᷣm: nõ fa ciũt iiuriã Bemoſtheni ⁊ Platoni: ſ res ipas abſq; ꝑſonis deſiniũt. Sic in deſcptõe epi ⁊ in eoꝝ expoſitõe q̃ ſcpta ſunt:ãſi ſpeculũ ſacerdo⸗ tij pponit᷑. Jã in ptãte ⁊ in ↄſcia ſinguloꝝ ẽ q⸗ les ſe ibi aſpiciãt.vt vel dolere ad defoꝛmitatẽ vel gaudẽ ad pulchꝛitudinẽ poſſi int. Siqͥs epᷣa tũ deſiderat:bonũ opus deſiderat.Opus:non dignitatẽ:ñ delitias. opus ꝑ qð humilitate de creſcat:non intumeſcat faſtigio. Oꝑtet gepᷣm irrepᷣhẽſibilẽ eſſe. id iõm ; ad Tytũ. Sids eſt ſine crimie: oẽs vtutes in vno ſermone ↄpᷣhen dit: ⁊ pene rem naturam exigit. Si em omne peccatum etiam in ocioſo verbo repᷣhẽſione di gnum ett Quis eſt ille qui abſq; peccato.i.ſine rephenſione verſetur in mundo?: Sʒ futurus paſtoꝛ eccleſie talis eligitur: ad cuius com pati⸗ onem recte grex ceteri nominent᷑: D efiniũt rhe toꝛes oꝛatoꝛem qui ſit vir bonus dicendi peri⸗ tus. Ante vita:ſic lingua irrepᷣhenſibilis que⸗ ritur. vt doctus merito ſuſcipiatur. MPer dit ei auctoꝛitatem dicendi: cuius ſermo oꝑe deſtrui tur. Anius vxoꝛis viꝝ. de h ſupꝛa diximꝰ Nuũc. gũt admonemus: vt ſi vnius vxoꝛis vir etia an x 2 baptiſmũ q̃rit᷑:cetera qᷣʒ q̃ pcepta ſunt:añ bap⸗ tiſmũ reqramus. Neq; em ↄpetit vniüſa poſt baptiſmũ:⁊ vnũ h̊ mandatũ intelligere añ bap uiſmũ. Sobꝛiũ ſiue vigilantẽ viqcaιο e vtrũq; ſigniſicat:pꝛudẽtẽ:oꝛnatũ:hoſpitalem: doctoꝛẽ. Sacerdotes qͥ miniſtrãt in tẽplo dei: pꝓbhibent᷑ vinuʒ ⁊ ſicerã bibere:ne in crapula ? ebꝛietate aggrauent᷑ coꝛda eoꝝ:⁊ vt ſenſus of⸗ 2 ficiũ exhibẽs deo vigeat ſꝑ:⁊ tenuis ſit.Qð ãt infert pꝛudẽtẽ:excludit eos qͥ ſub noĩe ſimplici tatis excuſant ſtulticiã ſacerdotũ. Niſi em cere bꝛũ ſanũ fuerit: oia membꝛa in vitio erunt. Oꝛ natũ q; eni ſ q&σπ.i. intẽſio poꝛis vbi.i. irre⸗ pᷣhenſibilis qui vitia nõ hʒ irrepᷣhenſibilis ap pellat᷑.qͥ vtutibus pollet:oꝛnatus oſun⸗ ⁊ aliud intelligere ex h̊ vbo iux illð ullij. Ca put ẽ artis docere qð facias.Sũt em̃ q̃dam ig⸗ noꝛãtes mẽſuram ſuã:⁊ tãte ſtoliditatis ac ve⸗ coꝛdie:vt ⁊ in moru ⁊ in inceſſu ⁊ in habitu ⁊ in ſermone cõi riſum ſe expectãtibus tribuãt. ⁊ qᷓ i intelligẽtes qͥd ſit oꝛnatus:comũt ſe veſtibus ⁊ mũditijs coꝛꝑis:⁊ lautioꝛis mẽeſe epulas pa⸗ rat: cũ oĩs iſtiuſmõi oꝛnatus ⁊ cultus ſoꝛdibus fedioꝛ ſit. Qð ãt doctrina a ſacerdotibus expe — tat᷑: ⁊ veteris pᷣcepta ſunt legis:⁊ ad Tytũ ple nius ſcribit᷑. Innocẽs em̃ ⁊ abſq; ſermone con uer ſatio:qᷓ;tũ exemplo ꝓdeſt:tm ſilẽtio nocet. Nã ⁊ latratu canũ baculoq; paſtoꝛis lupoꝝ ra bies deterrẽda ẽ.nõ vinolentũ:nõ pcuſſoꝛẽ.iᷣ tutibus vitia oppoſuit. Didicimus q̃les eſfe de beamus:diſcamus q̃les eſſe nõ debeãt ſacerdo tes. vinolẽta ſcurronũ ẽ ⁊ ↄmeſſatoꝝ:venterq; mero eſtuãs:cito deſpumat in libidines. In vi no luxuria:in luxuria voluptas:in voluptate ĩ pudicitia ẽ. Qui luxuriat᷑ viuẽs moꝛtuus E. q inebꝛiat᷑ ⁊ moꝛtuus ⁊ ſepultus ẽ. Noe ad vni us hoꝛe ebꝛietateʒ nudat femoꝛa ſua:q̃ ꝑ ſexcẽ⸗ —— . tum ãnos ſobꝛiefate pↄtexerat. Loth ꝑ temulẽ⸗ tiã neſciẽs libidini miſcet inceſtũ: ⁊ quẽ Sodo ma nõ vicerat: vina vicerũt. ercuſſoꝛem aũt ep̃m ille ↄdẽnat:q̃ͥ doꝛſum poſuit ad flagella. 2 maledictus nõ remaledixit ßᷣͦ modeſtũ. Huobꝰ malis vnũ opoſuit bonum: vt temulẽtia ⁊ ira mogdeſtia refrenent᷑.nõ litigioſum:nõ auax.ni Hil em impudẽtius arrogantia ruſticoꝝ: qͥ gar rulitatẽ auctoꝛitatẽ putat: ⁊ pati ſp ad lites in ſubiectũ ſibi gregẽ tumidis ſermonibus tonãt. Auaritiam in ſacerdote vitãdã ⁊ Samuel do⸗ cet:nihil coꝛam populo eripuiſſe ſe cuiqᷓ; ꝓbãs ⁊ apoſtoloꝝ pauꝑtas qui refrigeria ſi umptuuz a fratribus accipiebant:⁊ pᷣter victum atq; ve ſtitum nihil ſe aliud nec habere:nec velle gloꝛi⸗ abant᷑.Qu ad Cymotheũ auaritiã: ad Tytũ turpis lucri cupiditatẽ aꝑtiſſime notat Homũ ſuã bñ regẽtẽ: nõ vt opes augeat: nõ vtregias paret epulas:non vt celatas patinas ſtruat:⁊ I phaſides aues ltis vapoꝛibus coquat: qui ad oſſa ꝑueniãt: ⁊ ſuꝑficiẽ carnis nõ diſſoluãt arti fici tẽperamẽto. Sʒ vt qð plo pᷣcepturus ẽ:pᷣ⸗ us a domeſticis exigat:filios hñtẽ ſubditos cũ oĩ caſtitate.ne.ſ.imitent᷑ filios eli qͥ in veſti⸗ bulo tẽpli cũ mulieribus doꝛmiebãt:⁊ religio⸗ nẽ pᷣdã putãtes:qͥcqͥd optimũ in hoſtijs erat in ſuas delitias ↄuͦtebat. Nõ Neophytũ:ne in ſu ꝑbiã elatus in iudiciũ incidat dyaboli.ira⸗ ri ſatis nõ queo:q hoim tãta ſit cecitas:de vxo ribus añ baptiſmũ diſputare: ⁊ rẽ in baptiſma te moꝛtuã:imo cũ xpᷣo viuiſicatã in calũniã tra here: cũ ta aptũ:euidẽſq; pᷣceptũ nẽo cuſtodiat heri cathecuminꝰ:hodie põtifex.heri in ãphi⸗ teatro:hodie in eccła. veſpꝑe in circo:mãe in al⸗ tari.dudũ fautoꝛ hyſtrionũ:nũc vᷣginũ ↄſecra toꝛ.HNũ igrabat aplłs tergiüſatõnes nr̃as:⁊ ar⸗ gumẽtoꝝ ineptias neſciebat:q dixit vniꝰ vxo⸗ ris viꝝ:ipᷣe mãdauit irrepᷣhẽſibilẽ:ſobꝛiũ:pꝛu dẽetẽ: oꝛnatũ:hoſpitalẽ:doctoꝛẽ:modeſtũ:non yinolẽtũ:nõ ꝑcuſſoꝛẽ:nõ auaꝝ:nõ neophitum Ad hec oia claudimus oculos:ſolas videmus yxoꝛes. Qð aſit ait ne in ſuꝑbiã elatus incidat in iudiciũ dyaboli.qͥs nõ exẽplo veꝝ ꝓbet: IJIg noꝛat momẽtaneus ſacerdos humilitatẽ ⁊ ma⸗ ſuetudinẽ ruſticoꝝ. Jarat blãditias xpᷣianas: neſcit ſe ĩm ↄtẽnere. De dignitate traſfert᷑ ad dignitatẽ.nõ ieiunauit: nõ fleuit: ⁊ non moꝛes ſuos ſepe repᷣhẽdit:⁊ aſſidua meditatõe coꝛre⸗ xit:nõ ſubſtãtiã paupibus erogauit.De cathe dꝛa qdmõ ducit᷑ ad cathedrã.i.de ſuꝑbia ad ſuꝑbiã. Judiciũ aũt ⁊ ruina dyaboli: nulli du biũ qͥn arrogãtia ſit. Incidũt in eã qͥ in puncto hoꝛe:nec dũ diſcipuli iã mgr̃i ſunt. Optet ãt eũ ⁊ teſtimoniũ hr̃e bonũ ab his qͥ foꝛis ſunt. qle pᷣncipiũ:talis ⁊ clauſula. Qui irrepᷣhẽſibilis ẽ nõ ſolũ a domeſticis:ſᷣ ab alienisↄſono oꝛe lau dat. Alieni a ex eccłaʒ ſunt iudei:heretici:atq; gẽtiles. Talis & ſit pontifex xpᷣi:vt q religioni detrahüt: vite eius detrahẽ nõ audeat.At nũc pleroſq; cernimꝰ vel fauoꝛẽ ppli in aurigaꝝ mo du pᷣcio redimẽ: vel tãto oim hoim odio viuẽ: vt nõ extoꝛqueãt pecunia:qð mime ipetrãt ge⸗ ſtibus. Hic fili Oceane ſollicito timoꝛe ꝑqᷣre.h mgfi eccłe cuſtodire debebãt.hos in ſacerdoti bus eligẽdis cãaones obpᷣuare:ñ iux ꝓpᷣa odia ⁊ pᷣuatas ſimultates:carpẽtẽq; ſꝑ auctoꝛẽ ſuũ inuidiã legẽ xpᷣi interpᷣtari. Aide q;tũ ſit teſtio niũ huius:quẽ arguũt mariti:cui pᷣter vinculü ↄiugale: ⁊ h añ baptiſmũ: nihil alið ab emulis obijci põt. Qui p̃eipit nõ mechãdũ:ipᷣe dixit ⁊ nõ occides.Si nõ mechamur:ſᷣ occidimꝰ:trãſ⸗ greſſoꝛes legis ſumus.qͥ totã legẽ ſeruauerit:⁊ offenderit in vno fit oim reus. Itaq; cũ opoſi in erint nob vxoꝛẽ añ baptiſmũ: nos ab eis oĩia q̃ᷓ poſt baptiſmũ pᷣcepta ſunt reqͥramus.pᷣtereũt Ca göoh:r Hieron urcha⸗ Sulinis. dodyaco nynusin: r abu zfrecchin lipiazſc gitgehen Mhienm Vfereuere fiaſſumpt plicarer. nnariegꝛco ſoceleſtina lorevtchlt ſvenenan ſuntnosod doemede fiis vun pſeudod ſclturvt⸗ miniſtret miſosa foſuſcepi de vel ing/ ger venen liſe: vt p Neodeme lolisatqgen ltumegtt dereconatun ſusomnibu nſenbiliſ gnin hope mionenijsre Uanlrlouerit paucslucub lincamushe, chblaſphe fuienus in necomnpellan Süiflich uniaplut deſci Beh di Pferend ſieröcgtn. ſlutnt, In ſtxpiinen ſige vene Luſdeb gigheinich⸗ nchennient⸗ Meponni ſen rönesnilge badirtmen⸗ ſblleſobtü e:moeſtine U:nöneophin s:ſolas videne wiäelatusintu lover be sbumiltaemi dläcdtinstöinn ignügeriſit feui: nonnus uamecditritgne ogani Daae dit degoa unrvvol,ulon inciqinpuna⸗ int Chtaitc! ifensſun e Minehniſble⸗ lnsonperin ldeihenda aſfentirlgen iuli n oliuuigure gn Conſe Phinthnig aivenorpir hgeinlinl reß ui eh igſoouchii 1 Aeqztiſiit qð nõ !ʒ: obijciũt qð ↄceſſum eſft. CTractatus IIII Epiſtola ieronymi ad Allipium ⁊ Auguſtinũ epos eoꝝ oꝑa atq; auxilio hereſim celeſtinã extinctã Stulãtis:⁊ excuſanti q̃re ð libꝛos Aniani pſeu⸗ do dyaconi reſcribẽ diſtuliſſent. Epla. LH Vmis pvere ſan d cctis atq; oi affectõe ac iure veneran dieie, Rilipio ⁊ Auguſtino epᷣis hiero nymus in Rpo ſalutẽ.Sãctus Innocẽtius pᷣ⸗ ſbyter qͥ huius ſermõis ẽ poꝛtitoꝛ:ãno pᷣterito q̃ſi neq̃q; in Africã reuſurus:mea ad dignatio nẽ vr̃aʒ ſcᷣta nõ ſumpſit.Tũ deo gr̃as agimꝰ: ꝙ ita euenit vt nrm ſilẽtiũ vr̃is epłis vincerei. Mihi em̃ oĩis occaſio gtiſſima ẽ ꝑ quã ſcribo vre reuerẽtie.teſtẽ inuocãs deũ: qꝙ; ſi poſſet fie⸗ ri aſſumptis alis colũbe vr̃is amplexibus im⸗ plicarer. Sꝑ qͥdẽ ꝓ merito vᷣtutẽ vr̃aꝝ:ſᷣ nunc maxie qꝛ cooꝑatoꝛibus ⁊ auctoꝛibus vob here ſis celeſtina iugulata ẽ:q̃ ita infecit coꝛda mul⸗ toꝝ:vt cũ ſuꝑpatos damnatoſq; eſſe ſe ſentiant tñ venena mẽtium nõ omittãt.⁊ qð ſolum poſ⸗ ſunt nos oderint: ꝑ quos putant ſe libertatem docende hereſeos ꝑdidiſſe. Quod autem que⸗ ritis vtrum reſcripſerim contra libꝛos Aniani pſeudo dyaconi celedẽſis:qui copioſiſſime pa- ſcitur:vt aliene blaſphemie verba friuola ſub⸗ miniſt ret: ſciatis me ipſos libꝛos in ſchedulis miſſos a ſancto fratre noſtro Euſebio pᷣſbyte⸗ ro ſuſcepiſſe:non añ multum tempoꝛis.⁊ exin⸗ de vel ingruentibus moꝛbis vel doꝛmitõe ſan⸗ cte ⁊ venerabilis filie veſtre Euſtochij ita do⸗ luiſſe: vt ꝓpe modum ↄtemnendos putarem. In eodem em̃ luto heſitat:⁊ exceptis vbis tin nulis atq; emendicatis nihil aliud loquit᷑.Tñ multum egimus: vt dum epiſtole mee reſpon⸗ dere conatur: apꝑtius ſe ꝓderet ⁊ blaſphemias ſuas omnibus patefaceret. Quicqͥd em̃ in illa miſerabili ſynodo diſpolitana dixiſſe ſe dene⸗ gat: in hͥ oꝑe 2fitetur. nec grande eſt ineptiſſi mis nenijs reſpondere. Si autem dominus vi tam tribuerit: ⁊ notarioꝝ habuerimus copiaʒ: paucis lucubꝛatiũculis rĩũdebimus:nõ vt con⸗ uincamus hereſim emoꝛtuam: b vt imperitiam atq; blaſphemiam eius noſtris tempoꝛibus cõ futemus. Meliuſq; hoc faceret ſanctitas vr̃a ne compellamur o hereticum noſtra laudare. Sãcti fili cõmunes Albina iniamus ⁊ 0 lania plurimum vos ſalutant. Has litterulas de ſcã Bethleem ſcõ pᷣſbytero Innocentio de⸗ di p̃ferendas. Neptis veſtra Caula miſerabi liter pᷣcatnr:vt memoꝛes eius ſiil:⁊ multũ vos ſalutat. Incolumes vos ⁊ mẽoꝛes mei dñinfi ieſu xpᷣi tueat᷑ clemẽtia dñi vere ſancti atʒ omi affectõe venerabiles pres. Eiuſdẽ ab Auguſtino de zelo fidei ↄ hereti⸗ cos gtulatoꝛia ⁊ de odiob ꝛde pſecutiõe eoꝛun⸗ HDHmino ſacto ac mus. Oiqͥdẽ tꝑe btitudinẽ tuã eo qͥ decet honoꝛe veneratꝰ ſuʒ: ⁊ hitatẽ in te dilexi dñm ſaluatoꝛẽ: ⁊ nũc ſi fieri põt cumulo aliqᷣd addimus ⁊ plẽa ↄplemꝰ vt abſq; tui noĩs men⸗ tione ne vnã qͥdẽ hoꝛã pᷣterire patiamur qͥ õ fliã tes vẽtos ardoꝛe fidei ꝑſtitiſti: maluiſtiq; q;tũ in te fuit ſolus liberari ð ſodomis:qᷓ; cũ ꝑeunti bus ↄmoꝛari. Scit qͥd dicã pꝛudẽtia tua.a cte vtute in oꝛbe celebꝛaris.catholici te ↄdito⸗ rẽ antiq̃ rurſum fidei venerant᷑: atq; ſuſpiciũt. 2⁊ qð ſignũ maioꝛis głe ẽ:oẽs heretici deteſtãt᷑. ⁊ me pari ꝑſequunt᷑ odio:vt qs gladijs neqãt: voto int᷑ſiciãt. Incolumẽ ⁊ mei memoꝛẽte xpᷣi. dñi clemẽtia tueat᷑ dñe venerãde ⁊ beatiſſime pap. Ad eũdẽ de eiuſdẽ hereticoꝝ pfſidia. vto⸗ pinoꝛ de Oꝛigenianis loquit᷑:q̃ꝝ hieroſolyma ꝑ Joannẽ ep̃in impium dogma decderat. . „ Ebpiſtola. Blti ptroque m daudicãt pede: ⁊ ne fractis deʒ ceruicibꝰ inclinant᷑ hñtes effectũ erroꝛis pᷣſtini:cũ pᷣdicãdi eãdẽ nõ habeãt libertatẽ. Sacti frẽs q̊ͥ cũ nra ſunt pui⸗ tate pᷣcipue ſcẽ ac venerabiles filie tue ſimplr te ſalutãt. Frẽs tuos dñm meũ.Alipiũ ⁊ dominũ meũ Euodiũ vt meo noie ſalutes:pᷣcoꝛ coꝛonã tuã. Capta hierim tenet᷑ a Nabuchodonoſoꝛ: nec Hieremie vult audire ↄſilia.qͥn potiꝰ egyp tum deſiderat vt moꝛiat᷑ in taphnes.⁊ ibi ſerui tute pereat ſempiterna. . Alctenꝰð hereticis eoꝛũq; dogmatibꝰ⁊ h apologiaꝝ eoꝝ calũnias ſcripta ſunt Niüc incipit rtus tractatus pᷣme ꝑtis pᷣnci⸗ palis:⁊ pᷣmo de Oꝛigine aieqſtio pᷣtermittit᷑ q̃ ad fidẽ ꝑtinet:⁊ ex Oꝛigenis erroꝛe deſcendit. Bii hieronymi ad Marcellinũ ⁊ Anapſy chiã de oꝛigine aie catholicoꝝ atq; hereticoꝛuʒ ſnias referentts. Epla. LII Hminispere ufanctis atq; omni officioꝝ cha⸗ d tritate venerandis filius Mar cCcellino ⁊ Anapſychie Hierony mus in xpᷣo ſalutem. Tandem ex Africa vr̃e l̃as vnanimitatis accepi:⁊ non me penitet impudentie: tacẽtibus vobis epi ſtolas meas frequẽter ingeſſi:vt reſcriptũ me⸗ rerer: ⁊ vos eſſe ſoſpites nõ alijs nũciantibus: x 3 ſed veſtro potiſſimũ ſermonẽ cognoſcerẽ. Su⸗ Paie ſtatu memini vr̃e q̃ſtiũcule:imo maxie ec⸗ cleſiaſtice qſtionis. Atxꝝ lapſa ð celo ſit vt Ny thagoꝛas phus:oẽſq; latonici:⁊ Oꝛigenes putaãt aia.An a ꝓpᷣa dei ſubſtantia: vt Stoyci Manicheus ⁊ Hyſpanie bſcilliani hereſes ſu ſpicant᷑. An in theſauro habeant᷑ dei oli ↄdite vt qdã eccłaſtici ſtulta ꝑſuaſione ↄfidũt.Anqͥ tidie a deo fist: mittant᷑ in coꝛꝑa:ſᷣm illud qð in euãgelio ſcpᷣtũ ẽ᷑. Pr᷑ meus vſq; mõopat᷑:⁊ ego oꝑoꝛ.An certe ex traduce:vt Tertullianꝰ: Apollinaris ⁊ maxia ꝑs occidẽtaliũ autumãt: vt quõ coꝛpus ex coꝛꝑe: ſic aĩa naſcat᷑ ex aia:? ſiłti cum bꝛutis animatibus ↄditiõe ſubſiſtant. Suꝑ qͥ qͥ d mihi videat᷑ ĩi opuſculis 3 Ruffinũ ſcripſiſſe me noui adüſus eũ libellũ:quẽ ſancte memoꝛie Anaſtaſio ep̃ᷣo Romane eccleſie edi⸗ dit:in quo lubꝛica ⁊ ſubdola:imo ſtulta ↄfeſſio ne:dum auditoꝝ ſimplicitati illudere nitit᷑ ſue ſidei:immo ꝑfidie illuſit quos libꝛos reoꝛſctm parentẽ vrjm hr̃e Oceanũ.oli em editi ſunt mł⸗ tis Ruffini libꝛis aduerſus calumnias rñden⸗ tes. Certe hẽs ibi viꝝ ſcem̃ ⁊ erudiiũ Auguſti⸗ nũ epᷣm:qͥ viua vt aiũt voce docere te poterit: ⁊ ſuã:imo ꝑ ſe nr̃aʒ explicare ſniaʒ: ⁊ Eʒechie⸗ lis volumẽ oli aggredi volui:a ſpõſionem cre⸗ berrimã ſtudioſis lectoꝛibꝰ reddere:ſ in ipo di ctãdi exoꝛdio:ita aius meꝰ occidẽtaliũ puicia⸗ rũ: ⁊ maxie vꝛb Romane vaſtatõe ↄfuſus eſt: vt iux vulgare ꝓuerbium: ꝓpꝛiũ q; ignoꝛareʒ vocabulũ:diuq; tacui ſciẽs tpᷣs eſſe lachꝛyma⸗ rũ.oc at ãno cũ tres explicaſſem libꝛos:ſubi⸗ tus ipetus barbaroꝝ:de qͥbus tuꝰdiẽ Virgiliꝰ Lateq; vagãtes Barchei:⁊ ſcã ſcpᷣtura de Iſ⸗ mahel ꝗ faciẽ oim fratꝝ ſuoꝝ hitabit:ſic egyp⸗ ti limitẽ:paleſtine:phenicis: Syrie pcurrit in⸗ ſtar toꝛrẽtis cũcta ſecũ trahẽs:vt vix manꝰ eo⸗ rũ miſericoꝛdia Ei potuerimus euadẽ. Qð ſi lux inclytũ oꝛatoꝛẽ ſilẽt int᷑ arma leges: quãto magis ſtudia ſcpᷣturaꝝ:q̃ ⁊ libꝛoꝝ multitudine ⁊ ſilẽtio:ac libꝛarioꝝ ſedulitate qðq; ꝓpꝛiũ eſt ſecuritate ⁊ ocio dictãtiũ indigẽt: Buos itaq; libꝛos miſi ſcẽ filie mee Fabiole:qͥꝝ exempla ſi volueris:ab ipᷣa poteris mutuari. Pꝛo angu⸗ ſtia qpe tꝑis alios deſcribere nõ potui:qͥs cuz legeris ⁊ veſtibula vider:facilis ↄiectura erit: qlis ipᷣa ſit futura domꝰ.Sʒ credo in dei miſe⸗ ricoꝛdia qͥ nos audiuit i difficillimo pncipio ſu⸗ pꝛadicti oꝑis:q ipᷣe adiuuet ⁊ in penultimis P phete ꝑtibꝰ in àbꝰ Gog ⁊ Magog bella narrã tur: ⁊ in extremis in qͥbꝰſacratiſſimi ⁊ iexplica⸗ bilis tẽpli ediſicatio: varietas mẽſuraq; deſcri⸗ bit᷑. Scũs frat᷑ nẽ Oceanꝰcui vos cupitisomẽ dari:tãtus ⁊ talis ẽ: ⁊ ſic eruditꝰ in lege dñi:vt abſq; nro rogatu inſtruere vos poſſit. ⁊ nrſam ſuꝑ cũctis qſtionibꝰſcpturaxꝝ ꝓ modulo cõis i⸗ genij explicare ſniaʒ. Incolumes vos ⁊ ꝓl xa etate floꝛẽtes:xpᷣs ðs nr tueat᷑ opᷣs dñi ve ſcti. Biti Auguſtini hiponiẽſis epᷣi ad Hierony mũ ð oꝛigie aĩe vbi ſciſcitat᷑ ab illo:ſi illa ſnia ſe quẽda ſit:qð naſcẽtibꝰſingułaie ð nouo create infundant᷑: quũ ſit ſatiſfaciẽdũ qᷓrenti:vbi pxe⸗ rit aia reatũ:qͥ trahat᷑ i ↄdẽnatiõʒ:niſi ꝑ ſacẽ̃ᷣm baptiſmi illi gra xpᷣiſbuenerit. Epła.LIiiI d mnos vocaulit in ſuũ regnũ ? gliam: rogaui: ⁊ rogo:vt h̊ qð ad te ſcribo: ſcẽ frat᷑ lieronyme: cõſules te de his q̃ neſcio fructuoſum eſſe nob velit.Quãqᷓ; em te multo qᷓ; ego ſum etate maioꝛẽ:tñ etiã ipᷣe iã ſenexvyſu lo. Sʒ ad diſcẽdũ qð opus ẽ:nulla mihi etasſe ra videri põt.qꝛ ⁊ ſi ſenes magis decet docẽ qᷓ diſcere:magis tñ diſcẽ qᷓ; qͥd doceãt igrare.E᷑i hil eqͥdẽ moleſtiꝰ fero in oibꝰ ãguſtis meis:q s patioꝛ ĩ difficilimis qᷓſtionibꝰqᷓ; in tã lõginqͥ tue charitatis abñtiã.vt vix poſſim meas dare vł reciꝑe lr̃as tuas ꝑ intualla nõ dieꝝ:nõ menſiũ F aliqͥt annoꝝ:cũ ſi fieri poſſet.qͥtidie te pñtem hr̃e vellẽ:cũ qͥ loq̃rer qͥcqͥd velleʒ. Nec ideo tũñ nõ debui facẽ quod potui:ſi nõ potui totuʒ qd volui. Ecce venit ad me iuuenis religioſus:ca tholica pace frater:etate filius:honoꝛe ↄpᷣſbyt noſter Oꝛoſius vigil ingenio: ꝑatus eloquio: flagrans ſtudio: vtile vas in domo domini eſſe deſiderãs: ad refellẽdas falſas ꝑnitioſaſq; do⸗ 7 ctrinas:q̃ aĩios Hyſpanoꝝ multo infelicius:qᷓ; coꝛꝑa barbaricis gladijs trucidarũt. Nam in⸗ de ad nos vſq; ad oceani littoꝛe ꝓpauit.fama excitus: ꝙ a me poſſet de his q̃ ſcire vellet qᷣc⸗ Qd vellet audire. NMeq; nullũ cepit aduẽtus ſui fructũ.bᷣmo ne de me multũ fame crederet.deĩ de docui hoieʒ qð potui.qð aũt non potui:vñ diſcere poſſet admonui:atq; vt ad te iret hoꝛta tus ſum. Qua in re ↄſilium vel pᷣceptũ meũ cũ libẽter ⁊ obedienter accipet:rogaui eũ: vt abs te veniẽs ꝑ nos ad ꝓpᷣa remearet.Quã eiꝰpol⸗ licitationẽ tenẽs occaſionẽ mihi credidi a dñʒo eẽoceſſam:qᷓ; tibi ſcriberẽ de his q̃ ꝑ te ſcire cu⸗ pio: Querebã em quẽ ad te mitterem:nec mihi facile occurrebat idoneꝰ ⁊ fide agẽdi ⁊ alacrita teobediẽdi ⁊ exercitatiõe ꝑegrinãdi. vbi ̊ iſtũ iuuenẽ exꝑtꝰ ſum: eũ ipᷣm eſſe qlẽ a dño petebæz dubitare nõ potui.Accipe igit᷑ q̃ mihi peto agpi ri:ac diſſerẽ nõ gueris.Queſtio de aia multos mouet:in qbꝰ⁊ me eſſe ↄfiteoꝛ. Nã qͥd ð aia fir miſſime teneã:nõ tacebo:deinde ſubiungã:qͥd mihi adhuc expediri veliʒ. Aia hoĩs imoꝛtalẽ ſm quẽdã modũ ſuũ.Nõ em oimõ ſic ðs:de q̊ dictũ ẽ:qꝛ ſolus hẽat imoꝛtalitatẽ. Nam de aie moꝛtibꝰſcã ſepᷣtura multa ↄmẽoꝛat. VUñ ẽ illul Sine moꝛtuos ſepelire moꝛtos ſuos. Sʒ qð ita Cra nerend⸗ leulkwte en poden gtazincoꝛ lndelerb⸗ mnetiße ye fahfec net Qus ſtimonio⸗ zuabess: begcturpt hoibus. quälenen ßer coꝛpe mutabi: Nigov nuhlinsn Aioqnn gtoeſett diſet. nöraliaſci ſaseni, Neigi Diclet Pvalun ſupfuo ſtaeno ſubſtit gadal lam ole Iſumme ecia:mn Noeniſt⸗ dine Tali ſiptema ſe,minuſ Pertotun glidifu ur. Na aeſtcnec ior balt Oibustota Gincoph cherigno biglooile (otpe vid M fitniſig: leiefa de hiltalef⸗ ſinul ptr huoſimul taſimulel rnin irgürgin⸗ cdadteſgt dehidnto Mhentennld⸗ tüßrüſegſt Enlanhienee⸗ Wgsdenn Mig Niirnen Niaſtonneti⸗ Reintilignine Annensdeyt mödentönen ſa iadergꝗen yele; Nuſaß⸗ nöponenzed uenisſelgolere ius:bone Hon nio:Panscogte nndonodanntt AsntoiinO . „ nulo nftlanc mudri unn⸗ Nur peli. Ei rerlad, ichlaininofii imegetann zuünmnpenn —=2. . Ndteinhen INußenninid Ungulei th⸗ Ent Qlicſd Uhiaecſcindo ebsirſoret⸗ giuaennern enitir, nidi ſeſidſon igkinhin eſtioden r. Nide einde ſhn L Auboei ßoiniſti⸗ — — 1 = S= = „ = — — = 1 = — = — =SS SSE 4 — = Ser * ⸗ SS =— — S= ⏑ — = — — — — — — =r — = Se⸗ — =Sℳ. — — ☛ = =— Tractatus IIII moꝛit᷑ alienata a vita dei:vt tñ ĩ natura ſua vi⸗ uere nõ oĩo deſiſtat. Ita moꝛtalis ex aliq̃ cã in⸗ uenit᷑:vt etià imoꝛtalis nõ ſine rõe dicat᷑. Mõ ẽ em ꝑs dei aia. Si em̃ h̊ eſſet: oimõ icõmutabił atq; incoꝛruptibił eſſet.Qð ſi eſſet:nec deſicerʒ in deteriꝰ:nec ꝓficeret in meli: nec aliqͥd in ſe⸗ metipᷣa vel inciꝑet hr̃e qð nõ hẽbat:vel deſine ₰. ret hr̃e qð hẽbat:qᷓ;tũ ad eiꝰipᷣiꝰaffectõnes ꝑti⸗ net.Quã vo alit᷑ ſe hẽat:nõ opꝰ ẽ extrinſecꝰ te ſtimonio:qͥſqs ſeipᷣm adũtit:agſcit.ruſtra ãät ðꝛ ab eis:qͥ aiaʒ dei ꝑtẽ eſſe volunt.hãc eius la bẽ ac turpitudinẽ:quaʒ videmus in neſſimis hoibus.hãc deniq; infirmitatẽ ⁊ egritudinem quã ſentimus in oibus hoibus:nõ ex ipᷣa illi eẽe ſ ex coꝛꝑe:qͥd inteſt vñ egrotet.q̃ ſi eſſet incom mutabił:aliqͥ mõ vñ libet egrotare non poſſet. Nã qð vere incõmutabile ⁊ icoꝛruptibile eſt: nullius rei acceſſu ↄmutari vel coꝛrumpi põt. Alioqͥn nõ achillea tm:ſic̃ fabule ferunt:vᷣ oĩs caro eſſet inuulnerabilis:ſi nullus ei caſus acci diſſet. Nõ ẽ itaq; natura incõmutabilis:q̃ aliq̊ mõ:aliq̃ cã:aliq̃ ꝑte mutabilis eſt.HDeũ aũt ne⸗ fas ẽ niſi vere ſummeq; incõmutabilẽ credere. Hõ ẽ igit᷑ aia ꝑs dei. Incoꝛꝑeã q; eſſe aiaʒ ⁊ ſi difficile tardioꝛibus ꝑpſuaderi põt:mihi tamen pſuaſum eſſe fateoꝛ.Sʒ ne vbi ↄtrouerſiam vł ſuꝑfluo faciã vel merito patiar: qm̃ cũ de re cõ ſtat:nõ ẽ opus certare de noiĩe:ſi coꝛpus ẽ:oĩs ſubſtãtia vel eſſentia:vel ſi qd aꝑtius nũcupat id qð aliqͥ mõ ẽ in ſeipᷣo coꝛpus eſt aia. Item ſi eam ſolam incoꝛpeam placet apellare naturä: q̃ ſumme incõmutabilis:⁊ vbiq; tota ẽ:coꝛpus rẽ:minuſq; ſit in ꝑte qᷓ; in toto:nõ ẽ coꝛpus aia Per totum quippe coꝛpus auod animat:nõ lo⸗ cali diffuſione:vᷣ quadam vitali intentõe poꝛri gitur. Nam ꝑ omnes eius ꝑticulas tota ſimul adeſt:nec minoꝛ in minoꝛibus ẽ: in maioꝛibus maioꝛ. alicui intenſius:alicubi remiſſius.⁊ in oibus tota:⁊ in ſingulis tota ẽ. Neq; em̃ aliter qð in coꝛꝑe etiã nõ toto ſentit:tñ tota ſentit.nã cũ exiguo pũcto in carne viua aliqᷣd tangit᷑:q;⸗ uis locꝰille nõ ſolũ totius coꝛꝑis nõ ſit:bſᷣ vix in coꝛpe videat᷑:aiaʒ tñ totã nõ latet. Neq; id qð ſentit᷑:ꝑ coꝛꝑis cũcta diſcurrit. ß ibi tm ſentit᷑: vbi fit. Vñ g ad totã mox ꝑuenit:qð nõ in toto fit: niſi qꝛ ⁊ ibi tota ẽ vbi fit. Mec vt tota ibi ſit: cetera deſerit. Viuũt em̃ ⁊ illa ea pñte:vbi ni⸗ hil tale factũ ẽ. Qõð ſi fieret:⁊ vtrũq; ſimłfieret ſimul vtrũq; totã pit᷑ nõ lateret: ꝓ inde ⁊ in oi⸗ bus ſimul: ⁊ in ſingulis ꝑticulis coꝛꝑpis ſui to⸗ ta ſimul eſſe nõ poſtet: ſi ꝑ illas ita difunderet vt videmus coꝛꝑa diffuſa ꝑ ſpatia locoꝝ mino Fo. CXXXIX Epiſtola LIIII ribus ſuis ꝑtibus minoꝛa occupare: ⁊ amplio- ribus ãplioꝛa.Quapꝛopter ſi coꝛpus aĩia eẽ di⸗ cenda ẽ:nõ ẽ certe coꝛpus: q̃le terrenũ ẽ: nec q̃⸗ le humidum:aut aereũ:aut ethereũ.Oia quio pe talia maioꝛa ſunt in maioꝛibus locis:⁊ mio⸗ ra in mioꝛibus:⁊ nihil eoꝝ in aliq̃ ſui ꝑte totuʒ adeſt ſ̊ vt ſunt partes locoꝝ:ita occupant᷑ par⸗ tibus coꝛpoꝝ. Vñ intelligitur anima:ſiue coꝛ⸗ pus:ſiue incoꝛpoꝛea dicenda ſit ꝓpꝛiã q;dã ha bere naturã:oiĩbus his mũdane molis elemen- tis excellẽtioꝛe ſubſtantie creatã:q̃ veracit᷑ non poſſit in aliqᷓ fantaſia coꝛꝑaliũ imaginuʒ:s ꝑ carnis ſenſus pcipiimus cogitari: mẽte inrxelli gi: vitaq; lſentiri. Neq; h̊ ꝑinde loqr:vt te q̃ ti⸗ bi nota ſunt doceã:̊ vt aꝑiã qͥd firmiſſime tene am:ne me q ſqᷓ; cũ ad ea venero qᷓ reͥro: nihil ðꝰ aĩa vel ſcia vel fide tenere arbitret᷑ Certus etiã⸗ ſum aĩam nulla dei culpa: nulla dei neceſſitate vel ſua:ſᷣ ꝓpa voluntate in pctm̃ eſſe collapſa, nec liberari poſſe de coꝛꝑe moꝛtis huiꝰ ſue vo⸗ luntatis vᷣtute tãqᷓ; ſibi ad h̊ᷣ ſufficiente: vel ibpi us coꝛꝑpis moꝛte.vᷣ gra dei ꝑ Jeſum xpᷣm dim nr̃ᷣm. Mec oio eſſe animã vllãa in gne huano cuiꝛ nõ ſit neceſſarius ad liberatõeʒ dei ⁊ hoim mez diatoꝛ hõ Jeſus xpᷣs. Quecũq; ãt ſine gra me diatoꝛis ⁊ ſacro eius in q̃libet coꝛpoꝛis etate de coꝛpꝑe exierit:⁊ in penam futuram.⁊ vltimo iu dicio recepturam coꝛpus ad penam. Si autem poſt gñatõʒ hũanã:que facta ẽ ex Adam:rege neret᷑ in xpo ad eius ꝑtinẽs ſocietatẽ: ⁊ requiẽ poſt moꝛtẽ coꝛꝑis habiturã: ⁊ coꝛpꝰad gloꝛia, recepturã. Hec ſunt qᷓ de aia firmiſſime teneo. ẽ aĩa:qm tale aliqͥd ipᷣa nõ eſt. Moꝛro ſi copus nõ ẽ:niſi qð ꝑ loci ſpatiũ aliã lõgitudine latitu dine ⁊ alitudine ita ſiſti᷑ vel mouet᷑:vt maioꝛe ſui ꝑte maioꝛẽ locũ occupet:⁊ bꝛeuioꝛe bꝛeuio⸗ nüc accipe obſecro qͥd reqͥrã: ⁊ noli me ſꝑynere: ſite nõ ſꝑnat qͥ ꝓ nob dignatus ẽ ſꝑni.QAuero vbi aia zxerit reatum: quo retrahat᷑ in ↄdẽna⸗ tionẽ:etiam infantibus moꝛte pᷣuẽtis:ſi ei per fac rm:qͥ etiã ꝑuuli baptizant᷑:xpᷣi gra ñ ſubue nerit. Nõ em̃ es ex illis quimõ noua qdam gar rire ceperũt: dicẽtes nullũ reatũ ex Adam eſſe ſape ſi ſcirẽ imo niſi te id nõ ſaꝑe ſcirẽ: neãq; h abs te qrerẽ:aut qrẽdũ putarẽ᷑.ſᷣ qꝛ tenemus — hac re ſniaʒ tuã ↄcinnentẽ catholice fundatiſſi⸗ me ſidei.qꝛ ⁊ Jouiniani vaniloqa redarguens agdhibuiſti teſtimoniũ ex libꝛo Job. Nẽo mun⸗ dus in ↄſpectu tuo:nec infans cuius ẽ diei vni us vita ſupꝑ terrã: deide adiunxiſti: tenemurq; rei in ſiłitudinẽ pᷣuaricatõis Ade: ⁊ liber tuus in Jonã ꝓphᷣaʒ ſat hec inſignit᷑: dilucideq; de clarat: vbi ieiunare ꝑuulos ꝓpt ipᷣm oꝛiginale pctm: merito coactos eſſe dixiſti nõ incõuenie k —s ter abs te qᷓro:hũc reatũ aĩa vbi õxit vñ oꝑteat eã etiã in illa etate ꝑ ſacrᷣm xpᷣiane gr̃e hberari. Ego quidem añ aliquot annos:cũ libꝛos qſda ſcriberẽ de libero arbitrio:qͥ in multoꝝ manus exierũt:⁊ habent᷑ a plurimis quattuoꝛ c Sars nes de aie incarnatõne. Atꝝ exilla vna q̃ mo hoi data eſt cetere ppagent᷑.An ſinguł qͥbuſq; noue etiã mõ fiãt. An alicubi iã exñtes: vłmit⸗ tant᷑ diuinitꝰ:vł ſpõte labant᷑ in coꝛꝑpa:ita pu⸗ taui eſſe tractãdas: vt q̃libet eaꝝ vera eſſet nõ impediret intentõeʒ meã: qꝛ tũc adſus eos qᷓ; tis poterã viribus agebã: qͥ nauram mali ſuo pᷣncipio pᷣditã aduſus deũ conant᷑ inducere.i. 3 Manicheos. E de pᷣſcillianiſtis adhuc ni⸗ hil audieram: qͥ nõ multũ ab iſtis diſſilłes blaſ⸗ phemias fabulant᷑. Ideo qͥntã opinionẽ nõ ad didi: quaʒ in tua epła inter ceteras ↄmẽoꝛaſti: ne aliquã pᷣterires: vbi de hac q̃ſtione interro⸗ gãti reſcpᷣſiſti religioſe mẽoꝛie viro:nobiſq; in xp̃i charitate ꝗtiſſimo Marcellino:ꝙ aia non ſit ꝑs dei. Pꝛimo qꝛ nõ de incarnatõe eius ſᷣ ð natura qrit᷑:cũ h̊ q̃rit᷑.DOeinde qꝛ h̊ h̊ ſentiũt il⸗ li 7 q̊s agebã:⁊ id maxie agebã:vt creatoꝛis in culpabilẽ inuiolabilẽq; naturam a creature vi tijs ⁊ labe ſecernerẽ: cũ illi a ſubſtãtia mali: cui ꝓpꝛiũ pᷣncipiũ:pᷣucipeſq; tribuũt ipᷣm boni dei ſubſtãtiã ex ꝑte q̃ capta eſt coꝛruptam ⁊ oppꝛeſ ſam ad peccãdi neceſſitatẽ ꝑductã eſſe ↄtẽdũt. Hoc itaq; excepto heretice opinioniſerroꝛe ex qttuoꝛ reliq̃s opinionibus:q̃nã ſit eligenda ſci re deſidero.Quecũq; em eligẽda ẽ:abſit vt im pugnet hãc ſidẽ:de q̃ certi ſumus: oi aie etiã ꝑ⸗ uuli infantis neceſſariã eſſe liveratiõeʒ ex obli⸗ gatõe pcti: eãq; nullã eſſe niſi ꝑ Jeſum xpᷣm:⁊ hũc crucinxũ. NPꝛoinde ne lõgũ faciamus:hoc certe ſentis:ꝙ ſingulas aias ſingulis naſcẽtibꝰ etiã mõ ðs faciat.Cui ſnie ne obijciat᷑ q omẽs creaturas ſexto die ↄfirmauerit ðᷣs:⁊ ſeptio re⸗ qeuerit adhibes teſtioniũ ex euãgelio. Pr̃ me us vſq; nũc oꝑat᷑:⁊ ego opoꝛ.Sic ei ad ar cellinũ ſcpᷣſiſti:in qᷓ epła etiãà mei ↄmẽoꝛationeʒ beniuolęẽtiſſime facere dignatꝰ es:qð h̊ me ha⸗ beret in Africa:qͥ ei iſaʒ facilius explicare poſ ſem ſniaʒ.qð ſi potuiſſem:ñ ille hͥ abs te tã lõge poſito inquireret:ſi tñ id tibi ex Africa ſ- cripſit Naã qñ ſcpᷣſerit neſcio:ti ſcio ꝙ de h̊ bñ cogno uerit cũctatõeʒ meã.vñ me incõſulto facere vo luit.Quanqᷓ; ſi ↄſulerer etiã magis hoꝛtarer:⁊ gras agerẽ:ꝙ nobis ↄferre omidus poſſet:niſi tu bꝛeuiter reſcribere qᷓ; rñdere maluiſſes. Cre do ne ſuꝑfluo laboꝛares vbi ego eſſem:quẽ pu ꝛabas id optie ſcire qð ille q̃ſierat.ecce volo vt illa ſnia etiã mea ſit:ſᷣ nõdũ eſſe ↄfirmo. Miſi⸗ ſti ad me diſcipulos: vt ea doceà:q̃ nõdum ipᷣe didici. Doce g̊ qð doceam.nã vt doceã multi a me flagitãt:eiſq; me ſicut aliamulta ⁊ q̊ ignoꝛa re ↄfiteoꝛ. Et foꝛtaſſe q;uis in os meũ verecun dent᷑: tñ apud ſe dicũt.Tu es mgr in Iſrael:⁊ hec ignoꝛas:Oð qͥdẽ dñs ei dixit:qͥ erat vnus illoꝝ:qͥs delectabat vocari rabbi. vñ etiam ad veꝝ mgr̃m nocte venerat:qꝛ foꝛtaſſis erubeſce bat diſcere:qͥ docere ↄſueuerat.me aũt potius mgrm audire:qᷓ; velut magiſtrum delectat au⸗ diri. Recolo em qͥd dixerit eis:qͥs pᷣ ceteris ele git. Nos aũt inqͥt nolite vocari ab hoibus rab bi. AUnus em eſt męr veſter xpᷣs Jeſus. Neca⸗ lius docuit Moyſen ꝑ Jethꝛo:nec alius Coꝛ⸗ neliũ etiã ꝑ pᷣoꝛẽ Netꝝ: nec alius Petꝝ etiã ꝑ poſterioꝛẽ NPaulũ.A qͥcũq; veꝝ ðꝛ.illo donan te ðꝛ. Qui eſt ipᷣa veritas. Quid ſi ideo adhuc iſta neſcimus? ⁊ ea neq; oꝛando:neq; legendo: neq; cogitando ⁊ ratiocinando inuenire potui mus:vt ꝓbemus nõ ſolũ indoctos qᷓ;ta chari⸗ tate doceamus: veꝝ a doctis etiã qᷓ;ia humili⸗ tate diſcamus: Soce g̊ qſo quod doceaʒ:doce qð teneã:⁊ dic mihi:ſi aĩie ſigillatim in ſingulis naſcentibus fiunt vbi in ꝑuulis peccẽt: vt indi geant in ſacr̃o xpᷣi remiſſione peccati peccãtes in Adam:ex quo caro ẽ ꝓpagata petcati.Aut ſi nõ peccãt:ꝗᷓ iuſticia creatoꝛis ita pctõ obligã⸗ tur alieno: cũ exinde ꝓpagatis mẽbꝛis moꝛta⸗ libus inſerunt᷑:vt eas niſi ꝑ eccłaʒ ſubuẽtũ fue rit:dãnatio ↄſequat᷑.cũ in eaꝝ ptãte non ſit:vt eis poſſit baptiſmi gra ſubueniri.Tot igit᷑ aia⸗ rũ milia:q̃ in moꝛtibus ꝑpuuloꝝ ſine indulgẽtia xbiani ſacramenti de coꝛꝑibus exeunt:q̃ equi⸗ tate damnant᷑:ſi ndue create nullo ſuo pᷣceden⸗ te peccato:ſᷣ voluntate creatoꝛis ſingule ſingu lis naſcentibus adheſerunt.qͥbus eas animan dis ille creauit ⁊ dedit:qui vtiq; nouerat:ꝙ v⸗ naqueq; eaꝝ nulla ſua culpa ſine baptiſmo xpᷣi de coꝛꝑe fuerat exitura? Qm igit᷑ neq; de deo poſſumus dicere:ꝙ vel cogat aias peccatrices fieri vel puniat innocẽtes:neq; negare fas nobᷣ ẽ eas q̃ ſine xpᷣi ſacro de coꝛpʒibus exierint etiã puuloꝝ nõ niſi in damnatõneʒ trahi.Obſecro te quõ hec opiniodefendit᷑:q̃ credunt᷑ aie non ex illa vna pᷣmi hoiĩs fieri oẽs:ſᷣ ſicut illa vna v⸗ ni:ita ſingulis ſingłe.Ea vero que dicunt᷑ alia 3 hãc opinionem facile me puto poſſe refellere ſicuti eſt illud qͥ eã ſibi qͥdã vident᷑ vꝛgere:quõ ↄſumauerit deus oĩia opa ſua ſexto die:⁊ ſepti⸗ mo redeuerit:ſi nouas adhuc aias creat. Qui⸗ bus ſi dixerimus: ꝙ ex euãgelio in ſupꝛadicta epła poſuiſti. Rr̃ meus vſq; mõ oꝑat᷑. Rñdẽt oꝑat᷑.oictũ eſt inſtitutas adminiſtrãdo:nõ no⸗ uas inſtituẽdo naturas.ne ſcbᷣture geneſeos ʒ dicat᷑: vbi aꝑtiſſime legitur ↄſumaſſe deuʒ oia opa ſua. Na ꝙ cũ ſcriptum eſt reqᷣeuiſſe:vtiq; a creãdis nouis creaturis intelligendũ eſt:non a gubernandis:quia tunc ea que nõ erat fecit: a quibus faciendis requieuit.quia cõſumaue⸗ rat oĩa:que anqᷓ; eſſent vidit eſſe faciẽda:vt de inceps nõ ea que nõ erant: ſᷣ ex his ꝗᷓ iam erant crearet:⁊ faceret qͥcqͥd faceret. Ita vtrũq; veꝝ eẽ mõſtrat᷑:⁊ qð dictũ ẽ reqͥeuit ab oꝑibꝰ ſuis: qð dictum ẽ vſq; nũc oꝑat᷑:qm Geneſi non Cr otenig gedaknn faleßer jeoliäſit lerefacil umncreal gasolie gioliake Hullen nulloaiu liſeqn qoerit fonteiarn ſugspar litertrat arneis glas in leredꝛ fecerathe gniinamr feitmott cuodere Weratin Vgoder duchas obeoq ſuis:ne nitnas iqo⸗ moꝛitun (agta:yel feckelliu bustpali lüortus: inatiſtin ſſentfren Henffn laladidicea Chli.xſinn Aadmont nesbii hoͤfgcid syocbo tibusgeſt Matriſe quäfeche lainnatnn cg:qjtiq; usptine velbꝛeuin Mita öſin Mtatpalio Aboßtor Fo. CcLxl Tractatus IIII Epiſtola IIIII neihn Nenn põt euãgeliũ eſſe ↄriũ. Aeꝝ his q̊ᷣh iõ dicũt ne ni ↄſonare: Id etiã qð aiũt:oẽ qð in tẽꝑe cepit ihienh credat᷑ mõ ðs:ſic illã vnã: nouas aias q̃ñ erãt: eſſe:imoꝛtale eſſe nõ poſſe:qꝛ oia oꝛta occidunt 8 a facẽ: ex illa vna qi erat: eas creare:vel ex fö. ⁊ aucta ſeneſcũt:vt eo mõ credi cogãt aim hũa wirizt te aliqͥ ſiue theſauro qdã quẽ tũc fecit:eas mit⸗ nũ:ideo eſſe imoꝛtale:qð añ oĩa tꝑa ſit creatus le⸗ . tere facile rñdet᷑:etiã illis ſex diebus multa de⸗ nõ mouet ſidẽ nr̃aʒ. VUt em alia taceã cepit eſſe lendd um creaſſe ex his naturis q̃s iã creauerat.ſiẽ ex in tꝑeĩmoꝛtalitatis carnis xpᷣi:q m̃ iã nõ moꝛi⸗ wüſik aqs alites ⁊ piſces.ex terra ãt arboꝛes:fenum: tur:⁊ moꝛs ei vltra nõ dñabit᷑. Illud vo qð in one du aialia. qð ea q̃ nõ erãt tũc fecerit manifeſtũ ẽᷣ. libꝛo aduſus Ruffinũ poſuiſti qſdam huic ſnie “ Valn Mulla em̃ erat auis:nullus piſcis:nulla arboꝛ: calũniari. qð deũ dare aias adulterinis ↄcepti e Atpol nullũ aial. ⁊ bñ intelligit᷑ ab his creatis requie bus videat᷑ indignũ. Vñ conant᷑ aſtruere meri eguch⸗ uiſſe q̃ nõ erãt: ⁊ creata ſunt.i.ceſſaſſe ne vltra tis geſte añ carnẽ vite aĩias qſi ad ergaſcula hu alauhmn⸗ q̃ nõ erãt crearent᷑. Sʒ nũc qð ðꝛ aias neſcio:q iuſcemõi iux poſſe ꝑduci.Nõ me mouet multa W fonte iam exiſtentes mittere:nec de ſe ipᷣo tãq cogitãtẽ qͥbꝰhec poſſit calũnia refutari.⁊ ꝙ ipe Armnſpnls ſuas particulas irroꝛare:nec de vna illa oꝛigia rũdiſti nõ eſſe vitiũ ſemẽtis in tritico: qð furto ispetinſin liter trahere:nec ꝓ delictis añ carnem ↄmiſſis: ðꝛ eſſe ſublatũ.Sʒ in eo qͥ frumẽta furatꝰẽ:nec eherrnipatits carneis vinculis compedire:ſᷣ nouas creare ſin iccirco terrã nõ debuiſſe gremio ſuo ſeia ↄfoue SaupeteniA gulas ſingulis ſuam cuiq; naſcenti:nõ aliqͥd fa re:qꝛ ſatoꝛ imũda ꝓijceret ea manu:elegantiſſi ſtapaddtei cere ðꝛ:quod añ non fecerit. Jam em̃ ſexto die ma ſititudo ẽ.Quã ⁊ añqᷓ; legerem nulla mihi tonnihtöfttn fecerat hoĩeʒ ad imaginem ſuam: qð vtiq; ᷣm obiectio iſta de adulterinis fetibus in hac q̃ſti⸗ clyzſubniiif⸗ animam rõnalem feciſſe intelligit᷑. Hoc ⁊ nunc one faciebat ãguſtias gñalit᷑ intuẽti multa bõa pritenonſtn facit: nõ inſtituẽdo qð nõ erat: ſᷣ multiplicäado deum facere.etiã de nr̃is malis nr̃iſq; peccatis ni Totßgi⸗ quod erat. Vñ ⁊ illud verum eſt: ꝙ a rebus q Aialis ãt cniuſcũq; creatio habeat piũ pꝛuden ſinemnallein nõ erãt inſtituẽdis redeuit:⁊ ̊ͥ veꝝ ẽ᷑: ꝙ nõ ſo⸗ tẽq; ↄſideratoꝛẽ ineffahilẽ laudẽ creatoꝛi exci- ns exeunkei lũ gubernãdo qᷓ fecit:veꝝ etiã aliud:nõ qð nõ⸗ tat:qᷓ;to magis creatio nõ cuiuſlibet aialis: ſed nuloſvozett⸗ dũ: 5 qð iã creauerat numeroſus creando vſ hois?: Si ãt cq creãdi qrit᷑ nulla citius melius isſngleſte nũc oꝑat᷑. ANel ſic igit᷑ vel alio mõ qͥlibet exim rũñdet᷑: niſi qꝛ ois creatura dei ẽ bona:⁊ qͥd dig cprsenninn ab eo qð nob obijcit᷑ de requie dei ab operibus nius:qᷓ; vt bõa faciat bonus ðᷣs:q̃ nẽo põt facẽ nquen,⸗ ſuis: ne ꝓpterea nõ credamus nũc vſq; fi eri a⸗ miſi s: lec ⁊ alia q̃ poſſum ſiẽ poſſuʒ:dico ad ſnebtinn nimas nouas: non exilla vna: ſicut illã vnam uerſus eos qͥ hãc opinionẽ:q credunt᷑ aie: ſicil ſigtn in Nã qð ðꝛ quare facit animas eis qͥs nouit cito la vna ſingularis fieri labefactare conant. Sʒ aisgeunie, moꝛituros: poſſumus rñdere parẽtum hic pec cũ ad penas vẽtũ ẽ ꝑuuloꝝ magnis mihi crede Ntmiatd cata:vel ↄuinci:vel flagellari:poſſumus etiim coartoꝛ ãguſths:nec qͥd rñdeã ꝓꝛſus inuenio⸗ . dnc recte illius moderatõi relinq̃re:quẽ ſcimus oi⸗ MHõ ſolũ eas penas dico qs hʒ poſt hãc vitã il⸗ i Men bus tꝑalit᷑ trãſeũtibus rebus:vbi ſunt etiã aia la damnatio & neceſſe eſt trahant᷑:ſi de coꝛpoꝛe va htn liũ oꝛtus:⁊ obitus curſum oꝛnatiſſimũ atq; oꝛ: exierint ſine xpᷣiane gre ſacro:ſᷣ eas ipas que in ſainſün dinatiſſimuʒ dare: nos iſta ſentire nõ poſſe:ã hac vita dolentibus nobis verſantur ante ocu fſarlunni ſi ſentiremus delectatõe ineffabili mulceremur los:quas enũerare ſi velim pᷣus tempus q; exẽ cenlin MHõ em fruſtra ꝑ ꝓphaʒ: qͥ hec diuinitus inſpi pla deficient. Langueſcunt egritudinibus:toꝛ noeſeriir rata didicerat:dictũ ẽ de ðo qͥ ꝓfert nũeroſe ſe quent᷑ doloꝛibus:fame ⁊ ſiti cruciant᷑:debilita Ual unn culũ. vñ muſica.i.ſcia ſenſus ve bñ modulandi tur mẽbꝛis:puant᷑ ſenſibus:vexant᷑ ab immũ⸗ lnone ſp ad admonitiõez magne rei etiã moꝛtalibus röõ⸗ dis ſpiritibus. Demõſtrãdũ ẽ itaq; quõ iſta ſi⸗ iugi dl⸗ nales hñtibus aias dei largitateↄceſſa ẽ. Uñ ſi ne vlla ſua mala cã iuſte patiant᷑.Non em dici Gothutie hõ faciẽdi artifex carminis:nouit qᷓs bus mo fasẽ: aut iſta ignoꝛante deo fieri:aut eũ nõ poſ icgt ras vocibus tribuat:vt illud qð canit᷑ decedẽ⸗ ſe refiſtere facietibus:aut iniuſte iſta vel facere ninifridgtoe tibus ac ſuccedentibus ſonis pulcherrime cur vel ꝑmittere. Nũquid nam ſicut illa aialia irro ſur euſhi, rat ⁊ trãſeat: q;to magis deus cuius ſapia per nabllia recte dicimus in vſus dari naturis ex⸗ inuſeden quã fecit oĩa lõge oibus artibꝰ p̃ᷣferenda ẽ:nul⸗ cellẽtioꝛibus:⁊ ſi vitioſis ſiẽ aꝑtiſſime in euan⸗ tjeienſeng la in naturis naſcẽtibus ⁊ occidẽtibus tꝑm ſpa gelio videmus:poꝛcos ad vſum deſideratũ c0 tiignlichin cia:q̃ tãqᷓ; ſyllabe ac vba ad ꝑticulas ſeculi hu ceſſos eẽ demoni :hec ⁊ ð hoie recte poſſum⸗ neſöfi ius ꝑtinẽt in h labẽtiũ reꝝ taq; mirabili cãtico dicẽ: Aial ẽ em:ſ rõnale:⁊ ſi moꝛtale. Aia ẽ rõ luiinn⸗ vel bꝛeuius:vel ꝓductius qᷓ; modulatio pᷣcog⸗ nalis in illis mẽbꝛis:q tatis afflictõibus penas cſeſnilen⸗ nita ⁊ pᷣfinita depoſcit pᷣterire ꝑmittit? Hoc cũ luit. Deus bonus eſt: deus iuſtus ẽ: deus ops hisi inn etiã de arboꝛis ſolio dixeri:⁊ de nroꝝ nũero ca eſt. hoc dubitare oĩo dementis eſt. Tantoꝛ er⸗ Zumin. pilloꝝ:qᷓ;to magis de hois oꝛtua occaſu:cuius go maloꝛum que fiunt in paruulis: cauſa iuſta itper vita tpalis bꝛeuius ꝓductius ve nõ tẽdit᷑:qᷓ; ds dicat᷑. Nempe cum maioꝛes iſta patiant᷑: ſole⸗ gitohi diſpoſitoꝛ tẽpoꝝ nouit vnũſitatis moderami⸗ mus dicere. Aut ſicut in Job merita examina⸗ Pars ri:aut ſiẽ in herode pctã puniri.⁊ de qͥbuſdaʒ exẽplis q̃ ðs maniteſta eſſe voluit:alia q̃ obſcu⸗ ra ſunt: hoĩeʒ niectare ↄcedit᷑. ᷣ pi̊ in maioꝛlbꝰ. De ꝑuulł ãt qͥd rñdeã ediſſere:ſi penis tãt nila in eis ſunt puniẽda pctã. Nã vtiq; nulla ẽ in il lis etatibꝰ examinãda iuſticia.De igenioꝝ vo diüſitate qͥd dicam: Que qͥdẽ in ꝑuulis latet:ſᷣ ab ipᷣis exoꝛdijs naturalibus ductũ aparet in grãdibus.q̃ꝝ nõnulli tã tardi ⁊ obliuioſi ſunt: vt ne pᷣma qᷣdẽ diſcere lr̃aꝝ elemẽta potuerint. Quidã vo tãte ſunt fatuitatis:vt nõ multuʒ a pctõꝛibꝰ differãt.qͥs M Zvnes vulgo vocãt. Rñdet᷑ foꝛtaſſe coꝛꝑa h̊ faciũt.ſᷣ nũqͥd ſᷣm hãc ſniaʒ:quã defendi voluimus:aia ſibi coꝛpꝰ ele git: ⁊ in eligẽdo cũ falleret᷑:errauit:Aut cuʒ in coꝛpus cogeret᷑ intrare neceſſitate naſcẽdi alia coꝛꝑa pᷣoccupãtibus aiaꝝ turbis npᷣa aliud nõ inuenit: Et ſiẽ in ſpectaculo aliqͥ locũ ita carnẽ nõ quã voluit:ſᷣ quã maluit occupauite Nun⸗ q̃d h̊ ⁊ talia poſſumus dicere:vel ſentire debe⸗ mus:Goce igit᷑ qͥd ſentire:qͥd dicere debeamꝰ vt ↄſtet nobis rõ nouaruʒ animarum ſingulis coꝛꝑibus ſigillatimq; factaꝝ.Ego qͥdẽ nõ ð in genijs: ᷣ ſaltem de penis paruuloꝛum quas in hac vita patiunt᷑: dixi aliquid in libꝛis illis de libero arbitrio:ꝙ q̃le ſit: ⁊ cur mihi in iſta quã habemus in manibus qſtione nõ ſufficiat:inti⸗ mabo:⁊a eum ipᷣm de tertio libꝛo locum excerp⸗ tũ his lr̃is inſeram. Nam ita ſe hʒ. De cruciati bus aũt coꝛpis qbus affligunt᷑ paruuli:quoꝝxꝝ ꝑ etatem nulla peccata ſunt:ſi anime qbus ani imnant᷑ nõ pᷣus qᷓ; ipi homines eſſe ceperũt:ma⸗ ioꝛ qᷓrela ⁊ quaſi miſericoꝛs depꝛomi ſolet cum ðꝛ qͥd mali fecerũt:vt iſta paterent᷑:Quaſi poſ ſit eſſe iunocẽtie meritum añqᷓ; qᷣſqᷓ; nocere ali⸗ q̃d poſſit. Cum aũt boni aliqᷣd oꝑpat᷑ ðs:in emẽ datõe maioꝝ cũ paruuloꝝ ſuoꝝ:qᷣ eis cari ſunt doloꝛibus ac moꝛtibus flagellant᷑:cur iſta non fiant:qñ cum tranſierint ꝓ nõ factis erũt:in qͥ bus facta ſunt: NPꝛopter quos autẽ facta ſunt: aut melioꝛes erũt:qͥ tpalibus incõmodis emẽ⸗ dati rectius eligerit viuere.aut excuſatõneʒ in futuri iudicij ſuplicio nõ habebũt:ſi vite huiꝰ ãgoꝛibus ad et᷑nã vitã deſideriũ ↄuᷣtere nolue⸗ rint:Quis aũt nouit:qͥd ꝑuulus:de qͥꝝ crucia tibus duritia maioꝝ ↄtundit᷑:aut exercetur fi⸗ des: aut miſericoꝛdia ꝓbat᷑: qͥs inquã g̊ nouit qͥd ipᷣis in ſecreto iudicioꝝ ſuoꝝ bõe ↄpẽſatio⸗ nis reſeraet deus: Qm̃ qᷓqᷓ; nihil recte fecerit: tñ nec peccantes aliqͥd iſta ꝑpeſſi ſunt.Nõ em fruſtra etiã infãtes illos:qͥ cũ dñs nr̃ I=uhs xpᷣs necãdus ab Herode q̃reret᷑: occiſi ſunt: in ho⸗ noꝛe martyꝝ receptos ↄmẽdat eccła.Hec tunc dixi:cum hãc ipᷣaʒ de q̃ nũc agit᷑ vellẽↄmunire ſniaʒꝝ. Sicut em paulo añ ↄmẽoꝛaui:q̃cũq; illa rũ de aie incarnatõe q̃tuoꝛ opinionũ vera eſſet 1 inculpataʒ ſubſtãtiã creatoꝛis: ⁊ a nr̃oꝝ pctõx ſocietate remotiſſimaʒ nitebar oñdere. Et ideo q̃cũq; illaꝝ vitate poſſet ↄuinci ⁊ repudiari ad curã intẽtiõis mee: quã tůc habebã:nõ ꝑtiebat Qñqͥdẽ cũctis diligẽtioꝛi diſputatõe diſcuſſis q̃cũq; illaꝝ recte viceret cetas:me ſecuriſſimo fieret.qñ etiã ſᷣm om̃s id qð agebã:inuictũ pꝑſi⸗ ſtere demõſtrabã. Nũc vo vnã volo ſi poſſum rõe recta eligere ex oibus.⁊ ꝓpterea huius ip ſius de q̃ nũc agimus defenſionẽ:in hisq̃ öjome moꝛaui de illo libꝛo vᷣbis meis attẽtius intuẽs validam firmãq; nõ video.Nã velut firmamẽ tũ eiꝰillud ẽ vt qð ibi dixi. Quis ãt nouit ꝙ ꝑ⸗ uulus de q̃ꝝ cruciatibus duritia maioꝝ ↄtũdi tur: aut exercet᷑ fides: aut miſericoꝛdia pbat᷑. Quis inqᷓ; ̊ nouit qͥd ipᷣis ꝑuulis in ſecreto iu dicioꝝ ſuoꝝ boe ↄpẽſatiõis rebuet deus:Am̃ qᷓ;qᷓ; nihil recte fecerint:tñ ne peccãtes aliquid iſta ꝑꝓpeſſi ſunt. Sʒ h̊ nõ immerito dici video ꝭ his:qͥ vel ꝓ Rp̃i nomie ac vera religione:tale aliqͥd etiã neſciẽtes patiunt᷑:vel ſacto RZp̃i iam imbuti ſunt:qꝛ ſine ſocietate iã vnius mediato ris liberari a damn atõe nõ pñt:vt poſſit eis e⸗ tiã ꝓ illis malis q̃ hͥ in diũjſis afflictiõibus ptu⸗ lerũt ↄpẽſatio illa pᷣſtari. Nũc aũt cũ iſta qſtio nõ poſſit abſolui niſi etiã de his rñdeat᷑.q̃ poſt Suiſſimos cruciatus ſine ſacramẽto xpᷣiane ſo⸗ cietatis expirãt:q̃ circa eos ↄpẽſatio cogitãda eſt:qᷣbus inſuꝑ ⁊ dãnatio pᷣꝑata eſte Naʒ ⁊ de baptiſmo ꝑuuloꝝ in eodẽ libꝛo nõ qͥdẽ ſufficiẽ⸗ ter: ſᷣ qᷓ;tũ illi oꝑi ſatis eſſe videbat᷑ vtrũq; rũñ̃⸗ di: ꝙ etiã neſciẽtibus ⁊ fidẽ ſuaʒ nõdũ hñtibus ꝓdeſt:nõ tñ de dãnatõe eoꝝ ꝑuuloꝝx qͥ ſine illo ex hac vita emigrãt:tũc aliqͥd dicẽduʒ putaui: qꝛ nõ qð nũc agit᷑ agebat᷑:ſᷣ vt omittamus⁊ cõ temnamus ea que bꝛeui tꝑe patiunt᷑: nec tranſ acta reuocant᷑.Nũqͥd ſiłr ↄtemnere poſſumus ꝑ vnum hoĩeʒ moꝛs:⁊ ꝑ vnum hoiem reſur rectio moꝛtuoꝝ: Sic̃ em̃ in Adã oms moꝛiunt ſic ⁊ in Ep̃o oẽs viuificabunt᷑. NPer hãc ei apłi cã doctrinã diuinã clarãq; ſniaʒ ſatis euidẽter elucet:neminẽ ire in moꝛtẽ:niſi ꝑ Adã:neminẽ ire in vitã eternã:niſiꝑ Rpᷣm.oc eſt qͥpe om nes ⁊ oẽs:qꝛ ſicut om̃s homies ꝑ pᷣmam:h̊ eſt ꝑ carnalem gñationẽ ꝑtinẽt ad Adam:ſicom29 homies ad ſcdam.i.ſpiritalẽ regñatõeʒ veniũt qcũq; ad Rp̃m pueniũt. Ideo ̊ dictumẽ:⁊ oẽs:⁊ ibi oẽs.qꝛ ſicut oẽs qͥ moꝛiunt᷑:nõ niſi in Adã moꝛiunt᷑:ita oms qͥ viuiſicabunt᷑: nõ niſi in Rp̃o viuiſicabunt᷑.Ac ꝑ h̊ quiſqͥs no bᷣ dixe rit quẽqᷓ; i reſurrectõe moꝛtuoꝝ viuificari poſ⸗ ſe:niſi m Rpᷣo tãqᷓ; peſtis cõis fidei deteſtãdus ẽ. Itẽ qͥſquis dixerit ꝙ in xp̃o viuiſicabunt᷑ eti am ꝑuuli:q ſine ſacramẽti eius participatiõe ðᷣ vita exeũt:h̊ ꝓfecto ⁊ apoſtolicã pᷣdicatõneʒ venit:⁊ totam ↄdemnat eccleſiam:vbi pꝛopte⸗ Ga⸗ fencbap ſedupot dinatoen noeshoi hopuuioe Jouinian ſeparlos niſi e⸗ yalnoles lurdanatea ſinouefiüt lgetatepe goi vide inpuvlo⸗ ſenäßn dei: vipe ruptioni⸗ animano⸗ ſſtſacann fük:qili ſolacio⸗ nerinn Meusr lemühin nunl locutu Monun bonafe joe. E eqin fütinteſ fautibus ggere vel lſſunt. N weopide füitnnectne labaptiſen Uhhälbäye ltereoste etvose. naleegerd nuocorge Gneyſteſi ſuschree Gofant Poulisan Cltrerei. Getiod; gaco dienativi aammenß doptizri G didunfin 1anicpos Vnchudingg chirohin Maldedſante emeſeoncſnd irmnin, WWE Merhlitsh nenheine pmiutlli Uyfmme Wünoltne amigrei ſanrndaze⸗ uulisinſegari ckuerdens Peccätegnigt modicſit, mreligionen Alſacko Fiin Amiusneiir nleytpoſtcht lfficnöbbosgn doi liifii⸗ ncehi nigii ſunznitübitdes punlopiſte. Coicituzpln Nomitramust. iunknertt enncrepoſiun unmboientein i inm muin ſo Minennt — — ——— — ð — —. — = = = — — Tractatus IIII rea cũ baptiʒãdis ꝑuulis feſtinat᷑ ⁊ currit᷑:qꝛſi ne dubio credit᷑ alit᷑ eos in xpᷣo viuiſicari oĩio ñ poſſe.qͥ ãt nõ viuiſicat᷑ in xpᷣo:reſtat vt in eadẽ dãnatõe maneat:de q dic apłus:ꝑ vniꝰdelictũ in oẽs hoĩes ad ↄdẽnatõeʒ:cui delicto obnoxi os ꝑuulos naſci:⁊ oĩs credit eccła: ⁊ ie iam Jouinianũ diſputãs:⁊ exponẽs Jonã ꝓphaʒ ſiẽ paulo añ ↄmoꝛaui:fide veraciſſima defini⸗ uiſti. Credo ⁊ in alijs locis opuſculoꝝ tuoꝝ: q̃ vel nõ legi:vel in pñtia nõ recoꝛdoꝛ.Huius igi tur dãnatõis in puulos cãz reòro:qꝛ neq; aiaꝝ ſi noue fiũt ſingulis ſingule:vide eſſe vllũ in il⸗ la etate pctm:neca deo danari aliquam credo: quã videt nullũ hr̃e pctm̃. An foꝛte dicẽdũ eſt in puulo carnẽ ſolã eſſe pcti: Nouã vo illi aiaʒ fieri:q̃ ᷣm dei pᷣcepta viuente:in adiutoꝛio gr̃e dei:⁊ ipᷣe carni edomite ac ſubiecte poſſit incoꝛ ruptionis meritum ↄꝑari.Sʒ quia in paruulo anima nõdum id agere poteſt: niſi Rp̃i acceſſe rit ſacramẽtum:ꝑ hãc gratiam carni eius acqͥ⸗ rit᷑: qð illius moꝛibus nõdũ potuit. Si ãt ſine illo ſacro aia ꝑuuli exierit:ipᷣa qͥdem in erna vi ta erit: vñ eã nullum pctm potuit ſeꝑare.Caro vo eius nõ reſurget in xpᷣo:nõ ꝑcepto añ moꝛ⸗ tem illius ſacro. Hãc opinionem nũqᷓ; audiui: nunqᷓ; legi:ſᷣ plane audiui ⁊ credidi: ꝓpter qð locutus ſum: ⁊ quia veniet hoꝛa qñ oẽs qui in monumẽtis ſunt:audiẽt vocẽ eius:⁊ pcedẽt q̃̊ bona fecerũt in reſurrectionem vite. IJpa eſt ð q̃ ðꝛ.Et ꝑ vnũ hoĩeʒ reſurrectio moꝛtuoꝝ:ipᷣa ẽq̃ in Epo oẽs viuiſicabunt᷑. Quiãt male ege⸗ rũt in reſurrectõeʒ iudicij. Quid h q deillis in⸗ fantibus intelligẽdum eſt:qui pꝛius qᷓ; poſſent agere vel bñ vel male ſine baptiſmo coꝛꝑe exu⸗ ti ſunt. Nihil h̊ de talibus dictum eſt. Sʒ ſi ca⸗ ro eoꝝ ideo nõ reſurget:qꝛ nec boni aliqd fece⸗ rũt:nec mali:nec illoꝝ reſurrectura eſt:qͥ ꝑcep⸗ ta baptiſmi gr̃a in illa etate defuncti ſunt: in qᷓ nihil bñ vel male agere potuerunt. Si autẽ illi inter eos reſurgent.i.inter eos qui bñ egerunt int᷑ quos ⁊ illi reſurrecturi ſunt:niſi int᷑ eos qui male egerũt:ne aliquas humanas aias creda⸗ mus coꝛꝑa ſua nõ recepturas:ſiue in reſurrecti onẽ vite:ſiue in reſurrectiõeʒ iudicij. Que ſnia pus qᷓ; refellat᷑ ipᷣa nouitate iã diſplicet.Deide qs ferat:ſi credãt ſe illi qͥ ad baptiſmũ cum ſuis puulis currũt: ppt᷑ carnem eoꝝ:non ꝓpt᷑ aias currere: Beatus qͥdem Cypᷣanus nõ aliqð de⸗ cretũ ↄdẽs nouum:ſᷣ eccłe fidem firmiſſimã ſer⸗ uãs ad coꝛrigẽduzʒ eos qui putabãt aut octauũ diẽ natiuitatis nõ eſſe puulum baptiʒãduʒ:nõ carnem fſ aiaʒ dixit eſſe ꝑdẽdã. ⁊ mox natũ rite baptizari poſſe:cum ſuis qͥbuſdam epᷣis cẽſuit Sʒ 3 Cypᷣani aliquam opinionem: vbi qð vi⸗ dẽdum fuit:foꝛtaſſe nõ vidit.ſentiat quiſq; qð libet tm ↄ apoſtolicam manifeſtiſſimam fidem Epiſtola LIIII nẽo ſentiat:qui ex vnius delicto omnes hoies in ↄdemnatõeʒ duci pᷣdicat.ex quaↄdemnatio ne nõ liberat niſi gra dei ꝑ Ihm vxpᷣm dũm no⸗ ſtrum. In qͥ vno oẽs viuificant᷑:quicũ q; viui⸗ ficant᷑. ꝗ eccłe ſue fundatiſſimũ moꝛẽ:nẽo ſenti at vbi ad baptiſmũ ſi ꝓpter ſola ꝑuuloꝝ coꝛꝑa curretur:baptizãdi afferent᷑ ⁊ moꝛtui. Que cũ ita ſint.querẽda cauſa eſt atq; reddẽda: quare damnentur anime:que noue creantur ſingulis q̃buſq; naſcẽtibus:ſi pᷣter Ep̃i ſacrᷣin paruuli moꝛiantur. Oamnari em eas ſi ſic de coꝛꝑe exi erint:⁊ ſancta ſcptura ⁊ ſancta teſtis eſt eccłia. vñ ⁊ illa de aiaꝝ nouaꝝ creatõe ſnia ſi hãcfidẽ fũdatiſſimã nõ opugnat ſit ⁊ mea:ſi opugnat nõ ſit ⁊ tua. Nolo mihi dicat᷑ ppter hac ſniam debere accipi qð ſcbtũ ẽ.Qui finxit ſm hois: in ipo ⁊ qͥ finxit ſigillatim coꝛda eoꝝ. Aliquid foꝛtiſſimum atq; inuictiſſimum requirendũ eſt quod nos nõ cogat deum credere vllaꝝ aiaꝝ ſt ne culpa aliq̃ dãanatoꝛẽ.Nã vel tãtumdem va⸗ let:vel plus ẽ foꝛſitã creare qᷓ; fingere.⁊ tñ ſcb⸗ tũ ẽ. Coꝛ mũdũ crea in me ðs.Necideo putari põt aia h̊ loco optare ſe fieri bᷣus qᷓ; alid eſſet. Siẽ &̊ iã exiſtẽs creat᷑ in nouatõe iuſticie: ſiciã exiſtẽs fingit᷑ ↄfoꝛmatõe doctrine.nec illud qd in Ecckaſte ſcptũ ẽ.⁊ tũc ↄuertet᷑ in terram pul uis ſicut fuit:⁊ ſpũs reuertetur ad dñm:qui de dit illũ: iſtã ↄfirmat ſniaʒ:quã volumus eẽ no⸗ ſtrã. Olus em h̊ ſuffragat᷑ eis:qͥ ex vna putat oẽs eſſe aias.Mã ſicẽ ↄuertit᷑ inquiũt puluis in terrã ſicut fuit:⁊ tñ caro ð q̃h dictũ ẽ: ad hoĩeʒ nõ reuertit᷑:ex qͥ ꝓpagata eſt:ſᷣ ad terrã. Uñ pᷣ⸗ mus hõ factus ẽ. Sic ⁊ ſpũs ex illius vniꝰ ſpũ ꝓpagatus:nõ tñ ad eum reuertitur: ſᷣ ad dvñim ꝗq quo illi datus eſt. Ueꝝ qꝛ hoc teſtimoniũ ita ꝓiſtis ſonat: vt nõ omni modo huic opinioni quam defendi volo videat᷑ eſſe vrium: admo⸗ nẽdam tm credidi pꝛudẽtiam tuam:ne talibus teſtimonijs ex his anguſtijs me coneris eruere Nã lʒ nẽo faciat optaàdo: vt veꝝ ſit qd veꝝnõo ẽ: tñ ſi fieri poſſet optarẽ: vt hec ſnia vera ellet: ſiẽ opto.vt ſi vera eſt:abs te liquidiſſime atʒ in uictiſſime defendat᷑. Hec ãt difficultas etiaʒ il⸗ los ſequit᷑:q iam exiſtẽtes alibi aias⁊ ab initio diuinoꝝ opeꝝ pᷣꝑatas: a deo mitti opinant᷑ in coꝛꝑa. Nam ⁊ ab his hoc idem querit᷑:ſi aie in culpate obediẽter veniunt quo mittunt᷑:cur in puulis ſi nõ baptiʒaii vitã iſtã finierint puniũ tur. Eadẽ pꝛſus in vtraq; ſnia difficultas eſt. Illi ſibi vident᷑ de hac facilius exire qſtione:qᷓ aias aſſeuerãt ꝓ meritis vite pᷣoꝛis ſinglas ſin⸗ gulis coꝛpibus iplicari. Hoc em putant eſſe in Adã: moꝛi in carne.ſ.qᷓ ꝓpagata ẽ ex Adã ſup plicia pẽdere:a qͥ̊ reatu inquiũt gra xp̃ᷣi liberat puſillos cũ magnis. Hoc qadẽ recte:veracit᷑:op timeq;:qð gra Rl̃i liberat a reatu peccatoꝛum — 4 Pars puſillos cũ magnis.Sʒ ĩ alia ſuꝑioꝛe vita pec care aias: ⁊ inde pᷣcipitari in carceres carneos nõ credo:nõ acqͥ eſco:nõ ↄſentio. Pꝛio qm ne⸗ ſcio ꝑ qͥs circũitꝰ fieri id aiũt iſti vt poſt neſcio: q;ta volumia ſeculoꝝ iteꝝ ad iſtã ſarcinã coꝛru ptibilẽ carnis ⁊ ſuplicia pẽdẽda redeũdũ ſit q̃ opinione qͥd hoꝛribiliꝰcogitari poſſit igtro.De inde qͥs tãdẽ iuſtꝰdefunctꝰ ẽ:de qͥ nõ ſi iſti vera dicũt:ſolliciti eſſe debeamꝰ:ne in ſinu Abꝛahe peccãs in flãmas illiꝰ diuitis deijciat᷑:Cur em nõ ⁊ poſt h̊ coꝛpꝰ peccari poſſit:ſi ⁊ añ potuit⸗ Noſtrẽo lõge alið ẽ in Adaʒ peccaſſe. AVñ diẽ apls. In qͥ om̃s peccauerũt:⁊ aliud ẽ e Adaʒ neſcio vbi peccaſſe: ideo in Adã.i.in carnẽ:qͥ ex Adã ꝓpagata ẽ: tãqᷓ; in carcerẽ trudi. Illaʒ vo opinionẽ ꝙ ex vna fiãt oẽs aie:nec diſcute⸗ re volo niſi neceſſe ſii.Atq; vtinã iſta de q̃ nũc agimus:ſi vera ẽ:ſic abs te defendat᷑: vi h̊ ne⸗ ceſſe iã nõ ſit. Quãuis ãt deſiderẽ:rogẽ:votis ardẽtibus exoptẽ: ⁊ expectẽ: vt ꝑ te mihi dñs huiꝰrei auferat igrãtiã: tñ ſi qð abſit mime me ruero: patiẽtiã mihi petã a dño ðo nr̃o:in quz ſic credimꝰ: vt aliq̃ nobᷣ nõ aꝑiri etiã a pulſ anti bus nullo mõ adüſus eũ murmurare debeam⸗ ¶Q Weminerimus ipᷣis aplis dictũ Multa hẽo vob dicẽ:ſᷣ nõ poteſtis illa poꝛtare mõ. In his me indigner indignũ:ne h̊ ipᷣo etiã ↄuicar indi gnioꝛ. Pulta em alia ſiłr neſcio:q̃ cõmẽoꝛare vel nũerare nõ poſſum ⁊ ̊ tolerabiliter igrarẽ niſi metuere: ne aliqᷓ iſtaꝝ opinionũ 2 illud qð firmiſſima fide retinem incautis obreꝑet mẽti bus:ſᷣ anqᷓ; ſciã q̃ nã eaꝝ potiꝰ eligẽ da ſit:h̊ me nõ temere ſentire ꝓſiteoꝛ eã:q̃ vera ẽ nõ adũſa⸗ ri robuſtiſſime ac fundatiſſime fidei:q̃ xpᷣi eccle ſia:nec ꝑpuulos hoies recẽtiſſime natos a dãna tione credit: niſi ꝑ graʒ nomis xp̃i:quã in ſuis ſacr̃isↄmẽdauit poſſe liberaeait. Byalogus ab incerto auctoꝛe: ex varijs ſcbᷣ tis ⁊ epłis ſcõꝝꝑ Auguſtini atq; Hieronymi ex⸗ cerptus atq; collectꝰ. In qͥ de oꝛigine aie:⁊ vñ culpã zxerit diſputat᷑ In cuius pᷣ fatõne diüſe catholicoꝝ atq; hereticoꝝ de ea q̃ſtione ſentẽ⸗ tie referun. Epla. WMWñm apud vos . celeſtis eloquẽtia puriſſimi fontis . lr̃aꝝ oĩim fluẽta redũdent:ac ſoli⸗ da m vticẽ ſanitas vra cũcta firmo ſtatu mẽ⸗ bꝛa ↄtineat:miroꝛ ſtupoꝛe mẽtis attonitꝰ.Cur ſtillicidiũ inſulani riuuli dignemi haurire nito res coꝛꝑis infirma medẽtes. Magis ꝗ̊ que de grecoꝝ mutuaui fontibꝰ ſitiẽtibus ꝓferã: atq; latinoꝝ latices limpidiſſimos ad vri coꝛdis ſe⸗ eereta ꝑducã. Oꝛigenes igit᷑ qͥ nullũ ppᷣe ð aĩa edidit libꝝ:in cathalogo eccłaſtice pᷣdicatõnis q;tũ ad me attinet etiã h̊ͥ deputẽ. Nec qͥ p̊ ſciaʒ aie faciẽs mentiõeʒ: hec dicit. de aia vᷣo vtx ex ſeis traduce ducat᷑:ua vt rõ ipᷣius vel ſubſtan tia inſerta ip̃ius coꝛꝑis ſeminibus habeaf᷑.an vo aliud habeat inuiũ:ſi genita ẽ:aut nõ geni⸗ ta:vel certe ſi extriſecus coꝛꝑi indit᷑: nec ne nõ ſatis manifeſta pᷣdicatõe diſtinguit᷑. Iteʒ in li⸗ bꝛo quẽ de epła apłi ad Tytũ ſcpᷣſit. Si q̊s ait rõnẽ hũane aie reqͥrat: cũ de ea neq; ex ſeĩs tra duce ducat᷑:neq; qð honoꝛabilioꝛ ⁊ antiquioꝛ coꝛpoꝝ ↄpage ſit tradiderit ecclłiaſtica regula: ꝓpt᷑ qð multi nec ↄpᷣhẽdere potuerũt ali ſen⸗ tiri oꝑtere de aĩe rõne:ſᷣ ⁊ qͥ alit᷑ ſentire vel diſ⸗ ſerere viſi ſunt:a nõnullis in ſuſpitõne habent᷑ velut noui aliqͥd introducẽtes. Fatet᷑ aũt ideʒ ipe Oꝛigenes in pᷣfatis opuſculis.łᷣ ⁊ Euſebiꝰ Ceſariẽſis:⁊ QRãaphylus martyr: Baſilius qᷣ ⁊ Gregoꝛius: Dichanuſq; ⁊ Ruffinus: ſilr in ſuis vnius ſubſtãtie oẽs eſſe aias: ⁊ imoꝛtales ⁊ rõnabiles ilberi arbitrij ac volũtatis:iudicã das ch eſſe ꝓ his q in hac vita geſſerunt.eſſe tñ eas factas a ðᷣo qͥ vniũſa creauit ⁊ ↄdidit. Qñ ãt facte ſint oli ſil: aut tũc ꝑ ſingulos naſcẽtiuʒ qͥd ꝑiculi eſſe aiũt:alteꝝ e duobꝰ opiari⸗Atha naſius Hylarius ⁊ Ambꝛoſius pᷣꝑatis iam in vẽtre mulieꝝ:defoꝛmatiſq; coꝛꝑibus:tunc ad pns creari aias:⁊ inſeri defoꝛmato iõ coꝛꝑi cri⸗ minant᷑. Jã vo illi qͥ ex traduce aias venire cõ firmãt: ⁊ ſił coꝛpali eas ſeie ſeiari:ſiq̃ͥdẽ vt qͥdã ipᷣoꝝ aff irmare ſolẽt:nõ aliud dicũt eſſe aiaʒ q;ᷓ inſufflatõneʒ ſpũs dei:illã.ſ.quã initio facture mundi deus inſufflaſſe dꝛ in Adã: de ipᷣa dei eſ ſe eã ſubſtãtia ꝓfitẽtes. Quõ nõ iſti videbunt q̃dã mõ hec pᷣter ſcbture regulã ⁊ rõnẽ pietat aſſerere:ꝙ ſubſtãtia dei ẽ q̃ peccat:Si aia q̃ de ſubſtãtia dei ẽ peccat:inſuꝑ etiã ꝙ ⁊ penis ſub dẽda ſit ꝓ pctõ.Sʒ ⁊ illud ſe qð ꝑ abſurdũ eſt incurrere nõ vidẽt:qꝛ neceſſe eſt eã ſił cũ coꝛꝑe moꝛi: ⁊ eſſe moꝛtalẽ:ſi ſimul cũ coꝛꝑe:vel ſemi⸗ nata vel foꝛmata vł nata cẽ.Tũ deide illi.i.Ap pollonius: Tertullianus: Põpeius: Arnobiꝰ Lactãtiꝰ:atq; Apollinaris: qͥ vnã qͥdẽ ex nulł ſubſtãtijs a deo factã eſſe dicũt aiaʒ.i.illam q̃ p ma factaẽ in Adã:⁊ ex Adã oĩim hoim aias ex iſtere: ⁊ m coꝛꝑalem ſine dubio ſucceſſionem traducem quoq; fieri animaꝝ:etiam ipᷣi qui ali ud oſtendunt: niſi animas eſſe moꝛtales. Si ei ſicut animalia cetera ex ſolo ſemine oꝛiunt᷑: ita etiam de hominibus ſentimus: vt cum coꝛpo⸗ re ſimul in eodem ſemine etiã anima defendat᷑ quid dicimus de his qui impfecti adhuc ⁊ de ventre abſoꝛpſi ſunt: Et qui nonnunqᷓ; etiã añ qᷓ; maſculoꝝ naturalium receptaculi ſemia ſint ſuſcepta depereunt:? In quibus ſine dubio in⸗ uenitur ꝙ ſimul etiam ille que naturali ratione ſeminibus inſerte erant anime: extincte ſint pa riter ⁊ coꝛrupte:Siue g̊ᷓ ex inſufſlatõe dñi ſunt Cro⸗ eab vn nſple leſumnütk gblluatzt hucivenre frmnatteit autſtt ſeeſeaios chruteden foshabu 1diniris f morkeles:n bi.Qötal Plerons⸗ homicida pitauitmin feſtareiud eo alabpe gdogeo plites: vns ſetilaudab uatinepb ſolecoinn iwonansn manupee oßiere nnacaden liorß cele Hhierony roſq;cath ficias: n/ ſnenqttidie gictusq nodi vola Gnaleparm tenorlunt: terpaoin lsrchſchtur ſentcl ugriplectſe udioſuse nellenft guüfanſin fleudenſ ſcls Arbrn meomnin⸗ busgienip Ppelinaur Lexißiscen crecbilepi ſgis cegen fbrytnoͤſol lt Phonn Nügfaſek, Kiſeſhe⸗ Nuszah bns tantie gncinane⸗ ſt unegerſiön lloꝛ⸗ migtn ſclaſtanege Mtuerütaltte Ukſennneg lptönehtei Fucitii lalsst ſc⸗ mmr Blin Rßnaſtn eng tinonl⸗ XMüntgudci nerlenmnchti tmnnyidt i dnnanoendte, NoirDt nsögnisnn Cobust ſamaüͤcpien ducezissenti ſeiniſctinti vaddicitcſeiß, crinntotere ädeßn Mööſfineti lit iniig ern iuloe aigtheligſh nas, pinclck eckeäſtaicpe dangereſen⸗ Limctelti. Pipeied icceci itizzil joinhoine bio eclin nnaniilli ſenonales ſcnineotun Sr- Nn = —☛ n S= = S=S = ☛ A— = SES — — = = — — — = — = 2 — — — ☛n — 2 S S== = = — NNe. Tractatus IIII Epiſtola ſiue ab vna qᷓpᷣma facta ẽ:neceſſariũ ẽ ſił: vt cũ coꝛꝑibꝰcoꝛrũpant᷑:ſic eãdẽ coꝛꝑpalibꝰetiã oꝛigi nẽ ſumũt vᷣm ipᷣoꝝ rõnẽ.Aut ei nihil oĩio ex rõ⸗ nabili:atʒ immoꝛtali aia ꝑticipauit illð qð ad⸗ huc i vẽtre coꝛreptũ ẽ.Et repulſa ẽ illa rõ:q̃ af⸗ firmat:eã in ſeis traduce ſił cũ coꝛpibus ſeĩiatã. aut ſi ꝑticipat:neceſſitas ĩminet ↄfiteri moꝛta⸗ lẽ eſſe aiasʒ:qð fides nr̃a vtiq; nõ recipit dño de clarãte defunctoꝝ aias ⁊ colloquiũ apud infe⸗ ros habuiſſe:⁊ Laʒari.ſ.in btõꝝ ſedibꝰ ouãtẽ: ⁊ diuitis flagrãtẽ in incẽdijs. Eſſe nãq; aias i⸗ moꝛtales:non tm̃ diuini ſᷣ ⁊ phᷣoꝝ pleni ſunt li⸗ ꝛi. Qð talit᷑ eſſe Theobꝛotꝰ Ambꝛatiotha in Platonis libꝛo Socrate diſputãte didicerat qͥ homicida ſibi eſſe nõ timuit.ac ſe altiſſimo pᷣci⸗ pitauit muro:dũ ⁊ nullũ poſt moꝛtez autumat reſtare iudiciũ:⁊ ſine diſcrimine aliqͥ meritoꝝ. oss aias poſt coꝛꝑa eq̃lit᷑ ferri arbitrat᷑ ad celũ qð adeo ꝓ vo tenuerũt. ⁊ ſic illos oẽs ſeculi ſa piẽtes:vna nebula huiꝰ erroꝛis iuoluit:vt ⁊ ip ſe tã laudabił vt putãt doctoꝛ homicide ipᷣm ſe puati:ne pbſᷣlice occideret᷑ occiderit. Sic qᷓ; Ca to lecto in nocte ad lucernas Platonis libꝛo q̊ imoꝛtalitatẽ aie docet:ſtricto gladio reuelatuzʒ manu pectꝰ ſeł iterũq; pcuſſit. Redeamꝰ ad il⸗ las pᷣterea ſctõꝝ nobiliſſimas diſputatiões:nõ in academie nẽoꝛoſe obſcuris tectas vmbꝛacu lis:ſᷣ celeſti illuſtratas ex lumie. Beatus itaq; lhieronymꝰ tã ſcem AVictoꝛinũ martyrẽ: qᷓ; ple- roſq; catholicos ſecutꝰ:ſe potiꝰfieri:q; ꝓpaga⸗ ri aias:vᷣm illud qð in euãgelio ſcpᷣtũ ẽ. NPater meꝰq̃ttidie oꝑat᷑:⁊ ego oꝑoꝛ credẽ ſigniſicauit Sãctus qᷓ; Auguſtinꝰ hãc opinionẽ in octo ad modũ voluminibꝰ vbis tueri cernit᷑. Sʒ cũ oꝛi ginale pctm̃ penaſq; ꝑpuuloꝝ: qͥ ſine baptiſma⸗ te moꝛiunt᷑:declarare nitit᷑:a deo factã in Adã ⁊ ex ipᷣa oim hoim aĩias exiſtẽ:tã ſuis argumen tis:qᷓ; ſcdᷣturaxꝝ teſtionijs:vt ẽ illud:aĩe q̃ igreſ ſe ſunt cũ Jacob egyptũ:⁊ egreſſe ð femoꝛe illi us:ãplecti ꝑpẽſiꝰ ↄꝑit᷑.uiꝰ aſſertõnibꝰ btũs Gaudioſus epᷣus aĩiaꝝ ⁊ coꝛpoꝝ ꝓmptiſſimus medicꝰ:nr̃is tꝑibꝰvnꝰmartyr:cũ nobiſcũ collo quiũ familiarit᷑ habuiſſet ꝑ totã oꝛõnis ſue ſe⸗ riẽ euidẽtiſſimis apꝛobatõibꝰ vſus ẽ.At vero ſcũs Ambꝛoſiꝰquẽ iã ſuꝑius int᷑ viros apłicos mẽoꝛauimꝰ inhoneſtũ inqͥt puto aias cũ coꝛꝑi⸗ bus gñari:vt aia naſcat᷑ ex aima.qð nec aĩe ipi ↄpetit:aut ſi certe ſingule celeſti ptãte facte ſũt ⁊ ex ipᷣis cetere nate ſunt:põt ex vna Ade aia: credibile videri cetas naſci.ſᷣ nõ ↄuenit.qꝛ ſo⸗ li ðᷣo h̊ poſſibile fuit:vt ſimplex gnaret:nec ce⸗ teris ↄcederet᷑: qð tã myſticũ ẽ in cãẽ Saluato⸗ ris:vt nõ ſolũ a ſolis gẽulibꝰ vel iudeis:veruʒ etiã ab ipᷣis qͥ xp̃ianos ſe dicũt incredibile pu⸗ tet᷑. hotiniani em hãc fidẽ ſpernũt nõ credũnut deũ gñaſſe.Nã ſi eo tꝑe igit᷑ qͥ ſeiat᷑ coꝛpꝰ ⁊ aia gis tñ diſcere qᷓ; qd doceãt igrare. Fo. coſtã ſublatã legimus: nõ tñ aiazʒ natã ex aia.s ſi coſta ſecũ habuit aiaʒ:iam nõ nata ẽ:ſi detra cta in ꝑtẽ.Sʒ nec h̊ ſcriptũ ẽ. ꝛoph̊a em Za⸗ charias int᷑ cera:qͥ plaſmas inqᷣt aiaʒ homis in eũ.Nec Eſaias ab his diſſentiẽs ait.Sic dicit dñs ðs qͥ feẽ te:⁊ finxit te in vtero.Sic g in vte ro fingit᷑:iã foꝛmato coꝛpꝑi tribuit᷑. Cuʒ em oĩa mẽbꝛa iplet coꝛpis:figurata ðꝛi coꝛꝑe: vt ſicut aq̃ cũ ſit ſine effigie:miſſa tñ in vas figurata vi⸗ det᷑: ita ⁊ aia cũ ſit natura incoꝛꝑea ⁊ ſimplex: foꝛmat᷑ in coꝛꝑe ſingula mẽbꝛa viuificãs.qð q; dẽ Moyſes manifeſtiꝰtradidit dicẽs.Siqs ꝑ cuſſerit mulierẽ in vtero hñtemæ aboꝛtiuerit:ſi foꝛmatũ fuerit:det aiaʒ ꝓ aĩa.Si ãt infoꝛmatũ fuerit mulctet᷑ pecunia. vt ꝓbaret nõ ineſſe ani mã añqᷓ; foꝛmã. Itaq; ſi iã foꝛma coꝛꝑi dak : nõ in ↄceptu coꝛꝑis naſcit᷑ cũ ſeie deriuata.nam ſi cũ ſeie:⁊ aia exiſtit ex aia:multe ãt qͥttidie ꝑeũt cũ ſemẽ fluxu qͥdã nõ ꝓfecit natiuitati.Sʒ ſip⸗ us reſpiciamꝰ: videbimꝰqͥd ſeqͥ debeamꝰ.Con tẽplemur facturã Ade. In Adã em exẽplũ da⸗ tü ẽ vt ex eo intelligat᷑:qꝛ iã foꝛmatũ coꝛpꝰacce pit aĩaʒ. Nã potuerat ðs aĩaʒ limo terre admi⸗ ſcere:⁊ ſic foꝛmare coꝛpꝰ.Sʒ rõ infirmat᷑:qꝛ pᷣ⸗ mũ optebat domũ ↄpaginari:⁊ ſic hitatoꝛẽ in⸗ duci. Aia certe qꝛ ſpũs ẽ:in ſicco hĩtare nõ pot deo in ſanguine fert᷑.Cũ &̊ coꝛꝑis liniamẽta cõ pacta nõ fuerint: vbi erit aia: An foꝛas vagat᷑ qᷓ;diu imitat᷑:Cũ rõ tradat ſic dari eã: vt aia in coꝛpus nõ ocioſa vaget᷑.Sʒ ex qͥ det᷑: dicant 4 aliud putãt ex mare an ex feia⸗ Non ↄuenit:q⁊ aliud in exẽplo ẽ.pꝓponunt em̃ ex viro cũ coſta datã ⁊ aiaʒ:qð multis rõnibus infirmari docui mus. Vñ foꝛte videat᷑ dari ex feia:maxie ppt Saluatoꝛẽ:quẽ ſcimꝰ ſine ↄplexu carnis ð ſpũ ſcõ natũ ex feia:qð ſi arbitrant᷑ plus dãt femis Aluctoꝛitatẽ em̃ viri mutãt in feiaʒ. Cũ em taʒ coꝛꝑis qᷓ; aie oꝛiginẽ ex viro dicãt:ↄuertunt ſe vt id qð potiꝰ ẽ ex muliere dicãt.i.aiaʒ:qð vo minꝰex maſculo.i.coꝛpus.Cũ manifeſtũ ſit oꝛ⸗ dinẽ exẽpli a deo traditũ immutarinõ poſſe.d Saias ex vna ꝓpagari aſſerũt: ⁊ nõ in coꝛpoꝛa iuxẽ exẽplũ pᷣmi hois a deo qͥttidie fieri: anathe ma ſint. Auguſti. Sãcte frat᷑ Hieronyme cõ ſulẽs te de his qᷓ neſcio oꝛo deũ vt frnctuoſum eſſe nobᷣ velit. Quãqᷓ; em̃ te multo qᷓ; ego ſim e⸗ tate maioꝛẽ. tñ etiã ipᷣe iã ſenex ↄſulo.Sʒ ad dit ſcendũ qð opus eſt: nulla mihi etas ſera videri põt:qꝛ ⁊ ſi ſenes magis decet docè Gdil cẽ:ma eron: Beate papa Auguſtie in ſcpturaꝝ ſi placet ca. po ſine nr̃o inuicẽ doloꝛe laudamus. Noli igit qnoꝝ exiſtimare nos numero:mec ſapiaʒ canis reputes:ſ canos ſapia ſcpᷣtura teſtãte:cani ho⸗ minis pꝛudẽtia eiꝰ. Noli inqᷓ; fidẽ pẽſare tꝑibꝰ ne me iccirco melioꝛẽ putes: ꝙ pᷣoꝛin D exer⸗ Tars citu cepim militare. Augu. Accipeigit: ⁊ mihi peto aꝑire:atq; diſſerere nõ queris.Que ſtio de gia multos mouet:in qbus ⁊ me eſſe ↄfi teoꝛ.n qͥd de aia firmiſſime teneã non tacebo. liero. Metiris nos vtutibus tuis:⁊ puos magnꝰextollis:vltimãq; ptem ↄuiuij occupas vt priſſamilie iudicio pueharis. Sʒ velle fate⸗ petẽti dat᷑:pulſanti aꝑit᷑: q̃rẽs iuenit: diſcam⸗ in terra:qꝝ nobᷣ ſcia ꝑſeueret in celo. Augu. Certus etiã ſum aiaʒ nulla dei culpa:nulla dei neceſſitate vel ſua:s ꝓpᷣa volũtate in petm̃ eſſe collapſam ius:vel ſue volũtatis vtute tãqᷓ; ſibi ad h̊ ſuffi- ciẽte:vel ipᷣius coꝛpis moꝛte:ſᷣ gra dei ꝑ Jeſuʒ xpᷣm dñm nr̃m. Hiero. Aia immoꝛtalis:in⸗ uiſibilis ⁊ incoꝛꝑalis ẽ:ſᷣm gratioꝛẽ dico coꝛpo ris nr̃i ſubſtãtiã:dico vel eo certe tꝑe puniet᷑:⁊ ſuppliciũ ſentiet: qñ pᷣſtinuʒ coꝛpus receꝑit: vt cũ qͥ peccauit:cuʒ ipᷣo puniat᷑. Augu. Dicit᷑ ceptio hũana ſic ꝓcedere:bᷣmis ſex diebus q̃⸗ ſi lactis hẽat ſiłitudinẽ:ſequẽtibus nouẽ diebꝰ Qjuer tat᷑ in ſanguinẽ. Deinde.xij.diebus ſoli⸗ det: reliqͥs. xv. foꝛmet᷑ vſq; ad ꝑfecta liniamẽ⸗ ta oim mẽbꝛoꝝꝑ. ⁊ hinc iã reliqͥ tpe vſq; ad tpᷣs tus magnitudine augeaf. Hiero. Sicut ne ſcis viꝗ ſpũs ⁊ aie ingrediẽtis in puulũ:⁊ igno ras oſſiũ ⁊ venaxꝝ varietates in mẽte pᷣgnãtis: gu ex vili elemẽto coꝛpus hois in diuerſas ef figies artuſq; variet᷑: ⁊ de eodẽ ſe eie aliud mol⸗ leſcat in carnibꝰ:aliud duret᷑ in oſſibꝰ: aliud in yVenis palpitet:alið liget᷑ in neruis:ita dei oꝑa fſcire nõ poteris qͥ factoꝛ ẽ oim. Auguſti. Se gie incarnatiõe vtꝝ ex illa vna q̃ pᷣno hoĩ data E:ſic certe ꝓpagent᷑. An ſingulis qᷣbuſq; noue etia mõ ſiat. An alicubi iã exnñtes: vel mitrãtur diuinitus:vel ſpõte labant᷑ in coꝛ a. Que naʒ ſit eligẽda opinio ſcire deſidero. Hiero. Su h aie ſtatu memini vre qſtiücule:imo maxie ec cleſiaſtice qᷓ̃ſtionis. Atꝝ lapſa ð celo ſit: vt NPy thagoꝛas phs oẽſq; Nlatonici⁊ Oꝛigenes pu lat: an ꝓpa dei ſubſtantia: vt Stoyci ¶ani⸗ cheus ⁊ inſana pᷣſcilliani hereſis ſuſpicant᷑:an in theſauro habeant᷑ dei oli dite:vt qͥdam ec⸗ cleſiaſtici ſtulta ꝑſuaſione ↄfidunt:an qttidiea deo fiãt: ⁊ mittant᷑ in coꝛpa ᷣm illud qð in euã⸗ gelio ſcbtũ ẽ. Rr meus vſq; modo oꝑatr᷑:⁊ ego opꝑoꝛ:an certe ex traduce:vt TertullianꝰApol linaris: ⁊ maxia ꝑs occidẽtalium autumãt: vt quõ coꝛpus ex coꝛpe:ſic aĩa naſcat᷑ ex aĩa:⁊a ſili cũ bꝛutis aiantibus ↄditõe ſubſiſtat. Augu. oc certe ſentis ꝙ ſingulas aias ſinglis naſcẽ⸗ tibus etiaʒ mõ ðs faciat:cui ſniene obijciat᷑:ꝙ oss creaturas ſexto die ↄſumauerit ðs: ⁊ ſepti mo reqᷣeuerit:adhibes teſtimoniũ ex euãgelio prmeus vſq; nüc oꝑat᷑. Hiero Quid em am :mec liberari poſſe de coꝛpe moꝛi hu biguitatis in dicto ẽ: vt diuerſe intelligẽtie tri⸗ buat᷑ occaſio? Cõſtat:⁊ ſuꝑ i̊ nulla ↄtentio eſt Augu. Doce gqſo: q̃ doceã: doce qð teneã. Et dic mihi ſi aie ſigillatiʒ in ſingulis: hodieq; naſcẽtibus fiũt: vbi in ꝑuulis peccẽt:vt indige ant in ſacẽo R=ei remiſſione peccati peccãtes in 3 velle! Aldã: ex qͥ caro ẽ ꝓpagata peccati. aut ſi nõ pec oꝛ:hᷣ eniti pᷣfero:mgrm renuẽs:comitẽ ſpOdeo. cant:qꝗ iuſticia creatoꝛis ita pctõ obligant᷑ alie⸗ no⸗Cũ exinde ꝓpagatis mẽbꝛis moꝛtalibeinſe runt᷑: vt eas niſi ꝑ eccłaʒ ſubuẽtũ fuerit:dãna⸗ tio ↄſequat᷑.cũ in eaꝝ ptãte nõ ſit: vt eis poſſit gra baptiſmatis ſubuenire. iero. Alienati ſunt pctõꝛes a vulua:errauerũt ab vtero: locu ti ſunt falſa.ſtati vt nati ſunt ſubiacuere petõ: in ſiłitudinẽ pᷣuaricatõis Ade. q̃ ẽ foꝛma futu⸗ ri. Illud q; qd in volumie Job ſcpᷣtũ ẽ:nunqͥd mũdus erit hõ coꝛã deo aut in oꝑibus ſuis irre pᷣhẽſibilis vir:Si aduũſus famulos ſuos nõ cre dit: ⁊ ãgelos ſuos pꝛauũ qͥd repperit:quanto magis in his qͥ habitãt domos luteas: e qͥbus ⁊ nos eodẽ luto ſumꝰ: Nullus em abſq; pctö: nec ſi vnius qͥdẽ diei fuerit vita eius.Si ei ſtel lenõ ſunt mũde in ↄſpectu dei: qᷓto magis ver mis ⁊ putredo:⁊ hi qͥ pctõ offendentis Adã te nent᷑ obnoxij? Augu. Obſecro te quõ heco pinio defendit᷑: q̃ credunt᷑ aie nõ ex illa vnapᷣ⸗ mi hois fieri oẽs:ſᷣ ſicut illa vna vni: ita ſingu⸗ lis ſingule.Ea vo q̃ dicunt᷑ alia ↄ hanc opinio nẽ facile me puto poſſe refellere.ſicuti eſt illud: qgð qͥdã ſibi eã vident᷑ vꝛgere:quõ ↄſi ummaue⸗ rit ðs oĩa oꝑa ſua ſexto die:⁊ ſeptio die requie uit:ſi nouas adhuc aias creat. Quibus ſi dixe rimus qð ex euãgelio ſupꝛa poſuiſti. Pr me⸗ vſq; nũc oꝑat᷑:rñdet᷑ oꝑat᷑:dictũ eſt inſtitutas adminiſtrãdo:nõ nouas inſtituẽdo. Hiero. Hic locus apud imꝑitos ⁊ ſepᷣturaꝝ ſcãx medi tatõeʒ vſumq; ⁊ ſciaʒ nõ hñtes: videt᷑ opinio⸗ ni tue pᷣma frõte blãdiri. Ceteꝝ diſcuſſus facile ſoluit᷑.⁊ cũ teſtimonia ſcpturaꝝ alijs ↄpaueris teſtimonijs: ne ſibi ſpũſſctũs ꝓ q̃litate locoꝝ ⁊ tempoꝝ videat᷑ eſſe ↄrius:Fᷣm illud qð ſcriptũ eſt. Abyſſus abyſſum inuocat in voce cathara ctaꝝ ſuaꝝ.Cerno qͥ tua tẽdat aſſertio.ſᷣ de hoc in poſterioꝛibus diſſerendũ ẽ:ne dũ miſcemus q̃ſtionibus qᷓſtiones: obſcurã audiẽtibus intel⸗ ligentiã relinqmus. Auguſti. Nexꝑ ẽ gare⸗ bus qᷓ̃ nõ erãt inſtituẽdis reqͥeuit.⁊ h̊ veꝝ ẽ:q nõ ſolũ gubernãdo q̃ fecit veꝝ etiã aliqͥd nõ qð nõdũ eſt:ſᷣ qð iã creauerat nũeroſius creando: vſq; nũc oꝑat᷑. Ael ſic&̊ vel alio qͥlibet mõ exi⸗ mus ab eo qð nob obijcit᷑ de requie dei ab oꝑi bus: ne ꝓpterea nõ credamus nũc vſq; ſieri a⸗ nimas nouas: nõ ex illa vna: ſicut illã vnam. Nã qð ðꝛ.q̃re facit aĩas eis qͥs nouit cito moꝛi⸗ turos: poſſumus rñdere parẽtũ hinc pctãvłcõ uinci vel flagellari. Hiero. Suꝑ qͥ qd mihi Crot ncerckrin chonind ſoeßo! ſ geſu atmniluae ugu. ſelerel lerinis ⸗ aſtrereme engnaulab. nultacogit .Etadipe toadfurt furatuse. ſuaſeiggfe gu.elegaͤti nullas mih hacqſtione nultaboad gpeis pugentepi Pudeerot gilishol 1mdäsr ddigein wopotfa cutpoſſun icedun factareca geglus. ſenos ſen lns. Nol. ldereipq cplſimot henas petij iͤguſtis: lienspenas aioqnere herpianeger dolinbusno Wledust⸗ ncinibnotte cank deblit bünmädis ſtaſhnepla Milkzgeant lereſſeref, Penitere. Din in n nüehdeg tmcalötusi⸗ fin. Aug veniz dep raudinsn aci irimu ühaanehai⸗ Azifanmn Pbſchiinne mopbsſuene mulosſucstöe Arepenrtnn os lulengtce usen abigpei neius Gift ei: Gtomager bftendenns Din dſeckoteqtalan zienöerium lazhugt chaeſonciik nen Ounsſd. nugi Pind i didtthu Uſtninn hen, 1lömnz iznl hines: nuf chni⸗ u: Muſishde Ps 5pitueſc niudclrn Ctiroetenban ulenokded Ienedinſenn rincitmnenie Gn Vaign D yerai gücoftegt Aaloiſt de regniede us ttfen urfſiin isnou, ritikien Dpiconn — = = =— = — =— = S=ẽꝛ 1 97 9 = = = = — r — = — — —,ß/ S= = = == = = = = = — — =☛ — — — * — SE S. = = Tractatus IIII vigderet᷑: in opuſculis S Ruffinũ olim ſcripſiſ⸗ ſe noui:aduſum eũ libellũ quẽ ſcẽ mẽoꝛie Ana⸗ ſtaſio eo Romane eccłe dedit. In qͥ lubꝛica ⁊ ſtulta ac ſubdola ↄfeſſione dũ auditoꝝ ſimpli citati illudere nitit᷑: ſine fine imo ꝑfidie illuſit. Augu. Qð in libꝛo aduſum Ruffinũ poſuiſti qᷓſdã huic ſnie calũniari: ꝙ deũ dare aias adul terinis ↄceptibus videat᷑ indignũ.vñ conan aſtruere meritis geſte añ carnẽ vite aias qſiad ergaſcula hmõi iuſte poſſe ꝑduci:nõ me mouet multa cogitantẽ: qbus hec põt calũnia refuta⸗ ri.Et qð ipᷣe rñdiſti:nõ eſſe vitiũ ſemẽtis in tri⸗ tico qð furto ðꝛ eſſe ſublatũ:ᷣ in eo qͥ frumenta furatus ẽ. ec iccirco terrã ñ debuiſſe gremio ſua ſeia ↄfouere:qꝛ ſatoꝛ imũda ea piecerit ma nu:elegãtiſſima ſititudo ẽ.quã ⁊ anqᷓ; legerem nullas mihi obiectio iſta de adulterinis fetibꝰ i hac q̃ſtione faciebat ãguſtias gñaliter intuenti multa bõa deũ facere etiã de nr̃is malis pꝛauiſ qꝙᷓ; pctis.Aialis aũt cuiuſcũq; creatio ſi habeat pꝛudentẽ piũq; ↄſideratoꝛẽ:ineffabilẽ creatoꝛi laudẽ excitat: qᷓ;to magis creatio nõ cuiuſſibet aialis:ſᷣ hoĩs: Si aũt cã creãdi q̃rit.nulla citiꝰ ⁊ melius rũdet᷑: niſi qꝛ creatura dei bona eſt.⁊ qͥd dignius qᷓ; vt bõa faciat deus bonus:q ne⸗ mo pòt facere niſi ðös: Hec ⁊ alia q̃ poſſum: ⁊ ſi cut poſſum dico aduſum eos qͥ opinionẽ hanc: q̃ credunt᷑ aie ſicut illa vna ſingulis fieri: labe⸗ factare conant᷑. iero. Antonius em̃ oꝛatoꝛ egregius:in cuius laudibꝰ Tullius ꝑſonat di⸗ ſertos ſe ait vidiſſe multos:eloquẽtẽ adhuc ne minẽ. Moli igit᷑ mihi oꝛatoꝝ ⁊ nõ tuis floꝛibus ludere:ꝑ qͥs ſolẽt ĩꝑitoꝝ atq; pueroꝝ aures de cipi.ſᷣ ſimpłr dic qͥd ſentias. Auguſt. Cũ ad penas vẽtũ ẽ ꝑuuloꝝ:magnis mihi crede coar toꝛ ãguſtüs:nec q̊d rñdeã ꝓꝛſus inuenio.nõ ſo lũ eas penas dico:q̊s hʒ poſt hãc vitã illa dam natio:qͥ neceſſe ẽ trahant᷑:ſi de coꝛꝑe exierint ſi nexpᷣiane gre ſacr̃o. Sʒ eas ipᷣas q in hac vita dolẽtibus nob vᷣſant᷑ an oculos:q̃s enũerare ſi veli:pᷣus tpᷣs q; exẽpla deficiẽt langueſcũt egri tudinibus:toꝛquent᷑ doloꝛibus:fame ⁊ ſiti cru ciant᷑:debilitant᷑ mẽbꝛis:puant᷑ ſenſibꝰ:vexãt ab immũdis ſpiritibꝰ Oemõſtrãdũ ẽ vtiq; quõ iſta ſine vlla ſua mala cã iuſte patiant᷑. Nõ em̃ dici fas ẽ: aut iſta igrãte deo fieri:aut eũ nõ poſ ſe reſiſtere faciẽtibꝰ:aut iniuſte iſta vel facẽ vel ꝑmittere. Hiero. Diüſis teſtionijs ſcbturaꝝ eadẽ in qſtione vteris in theatrales pᷣſtigias:qͥ vnũ eũdẽq; hoĩeʒ ꝑſonaꝝ varietate mutata in Martẽ Aenerẽq; ꝑducũt:vt qͥ pᷣus rigidus ⁊ truculẽtus inceſſerat:poſtea ſoluat᷑ in molliciẽ feiaꝝ. Augu. Sũ te iratũ ſenſero: nihil alið qᷓ; veniã depᷣcaboꝛ. Hiero. Queſo vt patien ter audias.nõ em de aduſario victoꝛiã: ̊ mẽ daciũ q̃rimus vitatẽ. Augu. Nũdqᷣd nã ſicut Fo. Epiſtola aialia irrõnabilia recte dicimꝰ in vſus dari na⸗ turis excellẽtioꝛibus: ⁊ ſi vitioſis:ſiẽ apꝑtiſſime in euãgelio videmus: poꝛcos ad vſum deſide⸗ ratũ ↄceſſos eſſe demonibus. Hoc etiã ð hoĩe recte poſſumus dicere: Aiĩal ẽ em̃ ſ rõnale.⁊ ſi moꝛtale.aia ẽ rõnalis in illis mẽbꝛis qꝗᷓ tatis af⸗ flictõibus pẽas luit: ðs bonꝰ:ðs iuſtꝰ: ðᷣs opᷣs ẽ: dubitare oio demẽtis ẽ. Tãtoꝝ g̊ maloꝝ qᷓ fiũt in ꝑuulis cã iuſta dicat᷑. Nẽpe cũ maioꝛes iſta potiant᷑: ſolemus dicere:aut ſiẽ in Yob me rita cxaĩari: aut ſiẽ in Herode pctã puniri:⁊ qͥ buſdã exẽplis q̃ ðs manifeſta eſſe voluit:alia q̃ obſcura ſunt hoium ↄiecture ↄcedit᷑.ᷣ h̊ inma ioꝛibus. De ꝑuulis aũt qͥd rñndeamꝰ ediſſere:ſi tãtis penis nulla in eis ſunt puniẽda pctã.Nã vtiq; nulla ẽ in illis etatibus exaianda iuſticia. Hiero. Bedit Eccłaſtes pᷣmo oim mẽtẽ ſuam ad ſapiaʒ reqͥrendã.⁊ vltra licitũ ſe extẽdẽs vo luit cauſas rõneſq; coãſcẽ: q̃re ꝑuuli coꝛriperẽ tur a demone. Cur naufragia ⁊ iuſtos ⁊ ipios ꝑit᷑ abſoꝛberẽt. Atꝝ ⁊ hec ⁊ his ſilia caſu eue⸗ nirẽt:a iudicio dei. Et ſi caſu: vbi ꝓuidentia. Si iudicio:vbi iuſticia dei. Augu. Soce igi tur qͥd dicere:qͥd ſentire debeamus:vt conſtet nobᷣ rõ nouaꝝ aĩaꝝ ſingulis coꝛꝑibus ſigillati⸗ q factaꝝ. Hiero. Videris mihi obliuioſus eſſe: ⁊ q̃ſi nihil ſupꝛa dictũ ſit ꝑ eaſdẽ diſputati onis reüti lineas. h̊ em lõga diſſertõe ↄcuſſum ẽ. Augu. Dãnatõis in ꝑuulos cãz reqᷣro: qꝛ neq; aiaꝝ ſi noue fiũt ſingulis ſingule video eẽ vllũ in hac etate pctm nec a deo dãnari aliquã credo:quã videt nulluʒ hr̃e pctm.An foꝛte di⸗ cẽdũ ẽ in ꝑuulo carnẽ ſolã eſſe pcti: nouã voil⸗ li aĩaʒ fieri:q̃ ᷣm dei pᷣcepta viuẽte in adiutoꝛio gẽe xpᷣi.⁊ ipi carni edomite ac ſubiugate poſſit in coꝛruptòis meritũ ↄꝑari. Hiero. Demus opꝑaʒ vt pnicioſiſſima hereſis de eccła auferat q̃ſꝑ ſimulat pniaʒ:vt docẽdi in eccłijs hẽat fa⸗ cultatẽ:ne ſi apꝑta ſe luce ꝓdiderit: foꝛas expul ſa moꝛiat᷑. Augu. Querẽda cã atq; reddẽda e: q̃re dãnent᷑ aie:q̃ noue creant᷑ ſingulis qbuſ⸗ q; naſcẽtibus:ſi pᷣter xpᷣi ſacrm ꝑuuli moꝛiant Bãnari em̃ eas ſi ſic de coꝛꝑe exierint:⁊ ſcã ſcpᷣ tura ⁊ ſcã ẽ teſtis eccłia. Vn illa de aiaꝝꝑ nouaꝝ creatõe ſnia:ſi hãc fidẽ fundatiſſimã nõ oppug⸗ nat:ſit ⁊ mea:ſi oppugnat nõ ſit ⁊ tua. Nolo mi hi dicat ꝓ hac ſnia debere accipi qð ſepᷣtũ eſt. Qui finxit ſpm hoĩs in ipo:⁊ q fingit ſigillatiʒ coꝛda eoꝝ.aliqͥd foꝛtiſſimũ atq; inuictiſſimũ re q̃rẽdũ ẽ: qð nos nõ cogat deuʒ credere vllaꝝꝑ a nimaꝝ ſine culpa aliq̃ dãnatoꝛẽ.Nã vel tantü⸗ dẽ valet: vel plus ẽ foꝛſitan creare qᷓ; fingere:⁊ tñ ſcriptũ ẽ. Coꝛ mũdũ crea in me ðs. Nec iðo putari põt aia hoc loco optare ſe fieri pus q ali qͥq eſſet. ſiẽ giã exñs creat᷑ innouatiõe iuſticie: ſic iã exñs fingit᷑ ↄfirmatõe doctrine. Mecillud „ 2 —ee qð in Eccłaſte ſcbtũ ẽ.tũc ↄuertet᷑ in terrã pul⸗ uis: ſicut fuit. ⁊ reuertet᷑ ſpũs ad dñm:qͥ dedit illũ iſtã ↄfirmat ſniaʒ: quã volumus eſſe nr̃aʒ. Plus em h̊ ſuffragat᷑ eis qͥ ex vna putãt oẽs eſ eaias. Nã ſicut ↄuertit᷑ inquiũt puluis in ter⸗ rã ſicut fuit: ⁊ tñ caro de q̃ hoc dictũ eſt ad ho⸗ minẽ nõ reuertit᷑:ex q̊ͥ ꝓpagara ẽ:bᷣ ad terrã vñ pᷣmus hõ factus ẽ. Sic ⁊ ſpũs ex ipᷣius vniꝰſpi ritu ꝓpagatus:nõ tñ ad eũ reuertit᷑:ſᷣ ad dñm a q illi datus ẽ. Aeꝝ qꝛ hͥ teſtimoniũ ita ꝓiſtis ſonat: vt nõ oĩo huic opinioni quã defendi vo lo videat᷑ eſſe ↄriũ:admonẽdã tm̃ credidi pꝛu⸗ dentiã tuã:ne talibus teſtimonijs ex his angu⸗ ſtijs me coneris eruere. HNã lʒ nẽo faciat optan do vt veꝝ ſit:qð veꝝ nõ eſt: iñ ſi fieri poſſet op ₰ℳ tarẽ vt hec ſnia vera eſſet.Et ſic opto:vt ſi ve⸗ rac᷑:abs te liqͥdiſſime atq; inuectiſſime defẽda tur. HHiero. MPꝛopoſuiſti teſtimonia: q̃ nõ de alterius ſcpture loco: ſᷣ de ꝓpꝛijs libꝛis abſe olu ta ſunt. Reuertat᷑ puluis in terrã ſuã vñ ſump tus ẽ: ⁊ ſpũs reuertat᷑ ad dñm qͥ dedit illũ. Ex quo ſatis ſunt ridendi: qui putãt aias cũ coꝛꝑi bus ſieri:⁊ nõ a deo ᷣ a coꝛpoꝝ parente gñari. Cũ em̃ caro reuertat᷑ in terrã:⁊ ſi pũs redeat ad deũ qui dedit illũ:manifeſtũ ẽ: deũ parentẽ eſ⸗ ſeaiaꝝ: nõ hojĩes. Augu. Illã vo opinionẽz Ter vna fiãt oẽs nec diſcutere volo niſi neceſ⸗ eſit.atq; vtinã iſta de q̃ nũc agimus:ſi veraẽ: ſic abs te defendat᷑:vt h̊ neceſſe iã nõ ſit: q;uis aut deſiderẽ:rogẽ:votis ardentibus exoptẽ:⁊ expecte: vt ꝑ te mihi dñs huius rei auferat ig⸗ noꝛantia:tñ ſi qd abſit: mime meruero pacien⸗ tiã mihi petã a dño nr̃o. Hiero. Juxta bim apłin. Anuſquiſq; in ſuo ſenſu abũdat.alius q́ dẽ ſic:alius aũt ſic.Certe qͥcqͥd dici potuit: ⁊ ſb limi ingenio de ſcpturaꝝ ſanctaꝝ hauriri fonti bus:a te poſitũ atq; diſertũ ẽ. Sʒ q̃ſo reueren⸗ tiã tuã parũper patiaris ne me tuuʒ laudare in⸗ geniũ.Nos em int nos eruditõis cã diſſerimꝰ. Ceteꝝ emuli ⁊ maxie hererici:cuʒ diuerſas int nos ſnias viderint:de animi calũniabunt᷑ rãco re deſcẽdere. Mihi aũt decretũ ẽ te amare:ſi. u⸗ ſciꝑe:colere:mirari:tuaq; dicta qſi mea defen⸗ dere. Augu. Qui aias ex vna ꝓpagari aſſe⸗ rũt: quam s homini pᷣmo dederit: atq; ita eas ex parentibus trahi dicunt:ſi Tertulliani opi⸗ nionem ſequunt᷑: ꝓfecto eas nõ ſpũs: ſᷣ coꝛpo⸗ ra eſſe ↄtendũt:⁊ coꝛpulentis ſeminibus exoꝛi⸗ ri.qͥ ꝑuerſius qͥd põt dicis Hiero. Qui dicũt pᷣus aias fuiſſe qᷓ; nate ſunt: ⁊ nõ coꝛꝑi ̊m exẽ⸗ plũ omi hois a deo q;ttidie ſieri:anathẽa ſint. Augu. Quis negat nõ vnius tm:ſᷣ ois aie cre atoꝛẽ: factoꝛẽq; deũ:niſi qͥ eius eloquijs aptiſ⸗ ſime refragat᷑:Sine vlla abiguitate ꝑ ꝓpham dixit:oẽʒ flatũ ego feci aias.ſ.intelligi volens. Hiero. Dñs in euogelio videte inat ne ↄtem⸗ II natis vnũ ex his puſillis. DOico em̃ vob:qꝛan⸗ geli eoꝝ ſꝑ vidẽt faciem pr̃is mei q in celis eſt. M agna dignitas aiaꝝ: vt vnaq̃q; habeat ab oꝛtu natiuitatis in cuſtodiã ſui angelũ deſigna tũ.Suſficiat nob mẽoꝛata credulitas:⁊ nr̃a tã⸗ dẽ finiat᷑ oꝛõ.Ecce deo fauẽte feci qð flagitaſti immo qð potui. Rõnẽ aie iux exemplũ pᷣmiho minis:⁊ vᷣbũ Saluatoꝛis a dño deo qͥttidie ſie ri:iãq; foꝛmato coꝛꝑi dari:totũq; curſum eius bꝛeuit᷑ lʒ ſaltibus potius ſi dici fas ẽ:qᷓ; paſſibꝰ ꝓ feſtinatõe ad finẽ vſq; ꝑduxi.atq; ꝓ tenuita te ingenioli mei ꝑ cũctos eccłe magros:pᷣſertiʒ p duos pinguedinis libꝛos. Augu. videlʒ ? ieronymũ aſſiſtẽtes aureo dextra leuaq; can delabꝛo inſtar duoꝝ celi lumina riũ:cognitioni ad liquidũ tradidi.de q;plurimis eoꝝ opuſcu⸗ lis:ſua eis ſollerti vigilatia.⁊ ſagaci pqͥſitione inueſtigata reſtituẽs dicta.loqͥ veluti pũtes al terius vicibus feci. Quid tã rectũ.qͥd tã verũ: q̃d tã catholicũ.qͥd ſole clarius ad inſtructõeʒ: oim magis vtile:vel hereticos certe: qͥ inimt ca aduerſum nos mẽte deſeuiũt:qͥd tã irrepᷣhẽ ſibile: Aos & catholicoꝝ viroꝝ pᷣcepta tenacit᷑ aſſequẽdo:iuſte heredes i ⁊ neceſſarij inuenie⸗ mini:qͥ latiali eloquio pollẽtes ſapiẽtioꝛibus pᷣ feramini: ⁊ non magis ſtillantis liquoꝛis:ſicut p̃ᷣfatione compᷣhendi: qᷓ; inundantium fluuio⸗ rum vbertate rigati redũdetis fluentis ſancto⸗ Incipiunt epiſtole beati aieronymi de que ſtionibus veteris ⁊ noui teſtamenti in vnũ con Secunda ꝑs pᷣncipalis totius voluminis:qᷓ de ſcripturis ſacris xpᷣianũ hoĩeʒ erudit. Ebpiſtola beati Hamaſi vꝛbis Romane ep̃i ad beatum Hieronymum de quinq; queſtioni bus ꝓpoſitis ad ſcribendum excitantis:monẽ tis fructum ſtudioꝛum in ſcribendo conſiſtere: quarum queſtionum tituli in epiſtola inferun⸗ VI .⸗ Jlecto in &Rpo filio Hierony⸗ mo pꝛeſbytero DBa⸗ maſus in domino ſa d lutem. Doꝛmiẽtem te longo iam tempo re legentẽ potius qᷓ; ſcribentem.queſtiũ⸗ culis ad te miſſis ex⸗ citare diſpoſui:non q̃ ⁊ legere nõ debeas(lhec em̃ veluti qͥttidiano cibo alit᷑ pingueſcit oꝛõ) H q lectiõis ſit fructus iſte ſi ſcribas. Itaq; qm ⁊ heri tabellario ad me remiſſo:nullas iã te epi ſtolas hre dixiſti: exceptis his qs aliqñ in here mo dictaueras: q̃ſq; tota auiditate legi atq; de C ſnſſir ooibus⸗ we f Fuin Wule . intn Vienihl bulooia gutunin clicarcol ſiodiſen usetin goeſicclu m polltaleo Prni dederasl neeptein lurtarato legufaſti ſunrlchol is reg dawh Cmnſe boöa lbbusp ſiteEr fatoñ dijnun ditgo: deus loe feleſſen ſeoſcrtbit deterraee eſe ii. ſoneluſe lus:nͤllt woebiin Hühie ätionus adiſcretoe Tertullan te⸗ . Vttaliql Auifth derit C fielasogre hefta dgenefe cui volgit . Nexeeti Mepn Cenaeftmiſe Ann s odemtaug mmmri nto lnmnisenehit 11ſigac ſtr lod valni i =- — — = SESS Utecä dd e nusadinſtncig encoscerle zt Müt:dtiͦſnir orcepnlar 1neceſſanjiumn duesſapiitutr luntisligvoiztn undantunfu eisfuaneln⸗ ulheovnmore 1 chmmpni Gbnunnizi ſiwws hannez NNelngdlif Nmnanmmann tachenſſee lncituuiteun Trvi doclohiee Paifmiͤ glunnirl — — — Tractatus I ↄfabulationeʒ foꝛe qᷓ; ſi de ſcdᷣturis ſermocine⸗ mur int᷑ nos.i.vt ego introgẽ:tu rũdeas.QAua vita nihil puto in hac luce iocundius:qͥ aie pa⸗ bulo oia mella ſuꝑant᷑. Quã dulcia inqt ꝓphᷣa gutturi meo eloquia tua:ſuꝑ mel oꝛi meo. Nã cũ iccirco(vt ait pᷣcipuus oꝛatoꝛ)homies a be⸗ ſtijs differamus ꝙ loqͥ poſſumus:q̃ laude dig⸗ nus :qͥ in ea re ceteros ſuꝑat:in q̊ hoies beſti⸗ as añcellunt:Accingere igit᷑ ⁊ mihi q̃ ſubiecta ſunt diſſere:ſeruãs vtrũq; modoꝛamen:vt nec ꝓpoſita ſolutõeʒ deſiderẽt:nec epła bꝛeuitatẽ. Fateoꝛ qͥpe tibi eos q̊s mihi iã pᷣdẽ Lactantij dederas libꝛos:ideo nõ libẽter lego:qꝛ ⁊ pluri⸗ me eple in eis vſq; ad mille ſpatia vᷣſuũ tẽdun⸗ tur: ⁊ rato de nr̃o dogmate diſputãt: qͥ fit:⁊ vt legẽti faſtidiũ generet lõgitudo:⁊ ſiqua bꝛeuia ſunt:ſcholaſticis magſint apta qᷓ; nob: de me⸗ tris ⁊ regionũ ſitu ⁊ ph̊is diſputantia.Quid ſi bi vult qð in Geneſi ſcriptũ ẽ:Ois qͥ occiderit Cayn:ſeptẽ vindictas exoluet:Si oĩia ðs fecit bõa valde:q̃re Noe de mũdis ⁊ immũdis aia⸗ libus pᷣcepit: cũ immundũ nihil eſſe bonũ poſ⸗ ſit: Et in nouo teſtõ poſt viſionẽ:q̃ NPetro fue⸗ rat oñſa dicẽti.Abſit dñe a me:qm cõe ⁊ immũ dũ nunqᷓ; introiuit in os meũ. Vox de celo rñ⸗ dit qdðᷣ deus mundauit: uu ne cõe dixeris: Cur deus loquit᷑ ad Abꝛahã: ꝙ arta ꝓgenie filij iſ⸗ rael eſſent de egypto reuerſuri:⁊ poſtea Q:y ſes ſcribit. Quinta ãt ꝓgenie exierũt filij iſrael de terra egypti. Qð vtiq; niſi exponat᷑ videt᷑ eſſe Zriũ.Cur Abꝛahã ſidei ſue ſignũ in circũci. ſione ſuſcepit: Cur Iſaac vir iuſtus ⁊ deo cha rus: nõ illi cui voluit:ſᷣ cui noluit deceptus er⸗ roꝛe bñdixit⸗ . Biti ieronymi rñſiua epła tres tm ex qnq; q̃ſtionibus ꝓpoſitis diſſerẽs:⁊ de circũciſione ac diſcretõe mũdoꝝ atq; immũdoꝝ aĩalium ad Tertullianũ:Nouatianũ: Oꝛigenemq; remit Lituli q̃ſtionũ q̃ in hac epła diſſerunt rietas egreſſionis filioꝝ Iſrł diſſoluit᷑:qᷓ Abꝛa he qrta ꝓgenie repꝛomittit᷑: ⁊ a Moyſe qͥnta ꝓgenie facta ꝑhibet᷑.Cur iſaac vir iuſt⁊ rectꝰ cui voluit deceptꝰ erroꝛe bñdixit.Epła.LVII. Eatiſſimo pape b Bamaſo Hhieronymꝰ Poſtqᷓ; epłaʒ tue ſcitaij accepiꝰfeſti accito notario vt exciꝑet iꝑaui.Quo ad officiũ pᷣꝑpato qð erãa voce ꝓmpturꝰañ mihi cogitatõe pingeba. In⸗ Fo. CXLIIII Epiſtola LVII ſcripſi:⁊ vltro te pollicitus es furtiuis noctiuʒ oꝑibus aliq̃ ſi vellẽ poſſe dictare. Libẽter acci pio ab offerẽte qð rogare voluerã:ſi negaſſes. Mecq; vo vllã puto dignioꝛẽ diſputatõnis nr̃e terim tñ ⁊ ego linguã: ⁊ ille articulum moueba mus:cũ ſubito hebꝛeus interuenit deferẽs non pauca volumina:q̃ de ſynagoga qſi lecturꝰ ac⸗ ceꝑat. Et ilico hẽs inqͥt qð poſtulaueras:meq; dubiũ: ⁊ qͥd facerẽ neſcientẽ: ita feſtinus exter⸗ ruit: vt oibus pᷣtermiſſis ad ſcribendũ trãſuola rẽ: qð qͥdẽ vſq; ad pñs facio. Ueꝝ qꝛ heria dy acono ad me miſſo vt tu putas epiſtolã:vt ego ſentio: ↄmẽtariũ te expectare dixiſti:bꝛeuẽ rn⸗ ſionẽ ad ea deſiderãs:q̃ ſingula magnoꝝ volu⸗ minũ ꝓlixitate idigẽt ſꝗτποποπ π π“οςυddA tibi ↄfeſti diſcuſſi: duabus tm q̃ſtiũculis hᷣler⸗ miſſis nõ qͥ nõ potueri: ⁊ ad illas aliqd reſpon dere. Sʒ qð ab eloquẽtiſſimis viris Tertullia no nro.l.⁊ Nouatiano latino ſermone ſint edi⸗ te:⁊ ſinoua voluerimus afferre ſit latius diſpu tandũ. Certe expecto qͥd placeat. Utꝝ ne epła ri bꝛeuitate ſnias tibi velis digeri:aut ſingulo rũ libꝛos ↄfici. Nã Oꝛigenes in qto Mauli ad Romanos hõ de circũciſione magnifice diſpu tauit.⁊ de mũdis atq; immũdis aialibus in le⸗ uitico plura diſſeruit: vt ſi ipᷣe iuenire nihil poſ ſem: de eius tñ fontibus mutuarer.Et vt veriꝰ loq̃r:Oidymi de ſpũſcõ libꝝ in manibus hẽo: quẽ trãſlatum tibi cupio dedicare:ne me exiſti — —. * mes tmmõ doꝛmitare:qͥ lectionẽ ſine ſtilo ſom⸗ nũ putas. Añ latis itaq; ꝓblematibus qᷓ epiſto le tue ſubieceras:qͥd mihi videret᷑ annexui.ve⸗ niã poſtulãs:⁊ feſtinatiõis ꝑiter ⁊ moꝛaꝝ.Fe⸗ ſtinatõis:qꝛ ad vnã lucubꝛatiũculã dictare vo luerim multoꝝ opus dieruʒ. Tarditatis:quia alio opere detentus non ſtatim ad interrogata reſcripſi. ꝛima Queſtio. AQidg ſibi vult quod in Geneſi ſcriptuʒ q eſt. Omnis qui occiderit Cayn: ſepteʒ vyvindictas exoluet: Anteq; de queſtio⸗ ne aliquid dicamus: rectum videt᷑: vt editões interpᷣtum ſinguloꝝ cum ipᷣo hebꝛayco ↄferen tes ſermone digeramus:quo facilius ſcripture ſenſus poſſit intelligi. Nagomerlo adonai la⸗ chen chol ohoꝛg cayn ciuabadaym iuchã. Aqᷓ la.⁊ dixit ei dñs. Mꝛopterea oĩs qui occiderit Cayn:ſeptẽplicit᷑ vlciſcet᷑. Symmachus:⁊ di⸗ xit ei dñs. Hõ ſic.ſᷣ ois qͥ occiderit Cayn:heb⸗ Quid ſibi vult qð in geneſi ſebtũ ẽ. Ois qͥ occi domada ſiue ſeptimꝰ vindicabit᷑. LCxx.⁊ The⸗ derit Cayn:ſeptẽ vindictas exoluet:Quõ va⸗ odotiõ:⁊ dixit ei dñs. Mõ ſic.ſᷣ oĩs qͥ occiderit Cayn: ſeptẽ vindictas exoluet. Poſtq; Cayn occiderat frẽʒ interrogatus a dño: vbi ẽ Abel frater tuus:ↄtumelioſe rñdit.neſcio: nũdqd cu⸗ ſtos fratris mei ſum: Quã ob rẽ maledictõe dã natus:vt gemẽs ⁊ tremẽs viueret ſuꝑ terram: noluit veniã dep̃cari:ſᷣ pctis pctã ↄgeminans: tm̃ putauit nefas:cui a dño nõ poſſet igſci.De ℳ₰ — niq; rñdit dño. Maioꝛ ẽ iniqᷣtas mea:q; vt di⸗ mittar. i.plꝰ peccaui:qᷓ; vt merear abſ. olui. Ec⸗ ce eijcis me hodie a facie terre:⁊ a facie tua ab⸗ V 3 Hars fſcõdar: ⁊ ero gemẽs ⁊ tremens ſuꝑ terrã:⁊ erit omis qͥ inuenerit me occidet me.Eijcioꝛ inqᷣt a cõſpectu tuo:æ ↄſcia ſceleris tremebũdus:lu⸗ cẽ ipᷣaʒ ferre nõ ſuſtinẽs: abſcõdar:vt latitem. Eritq; ois qͥ inuenerit me occidet me.Dum ex tremoꝛe coꝛꝑis ⁊ furiate mẽtis agitatu euʒ eſſe intelligit:qͥ mereat᷑ interfici. Ueꝝ ðs nolẽs eũ ↄpẽdio moꝛtis finire cruciatus:nec tradẽs pe⸗ ne:q̃ ſe ie dãnauerat:ait:nõ ſic.i.nõ vt exiſti⸗ mas moꝛieris:⁊ moꝛtẽ ꝓ remedio accipies:ve rũ viues vſq; ad ſeptimã gñatõneʒ:⁊ ↄſcie tue igne toꝛqᷣberis.ita vt qͥcũq; te occiderit:vᷣm du plicẽ intelligentiã:aut in ſeptia gnatõe:aut ſep timo te liberet cruciatu. Nõ ꝙ ipſe qͥ occiderit Cayn ſeptẽ vltionibus ſubijciẽdus ſit:bᷣ ꝙ ſep tẽ vindictas:q̃ in Cayn tãto tꝑe cucurrerũt ſol uat in interfecto occidẽs eũ qͥ vite fuerat dereli ctus ad penã. Vt aũt qð dicimus manifeſtius fiat:q̃tidiane ↄſuetudinis ponamus exemplũ. Loquat᷑ inter vbera ſeruus ad dñm:qꝛ incen⸗ di domũ tuã: ⁊ vniuerſaʒ ſubſtãtiã tuã diſſipa ui:interfice me.Oñſq; rñdeat. Nõ vt vis:mo⸗ rieris: ⁊ ſinies moꝛte ſupplicia: veꝝ lõgo tꝑe cu ſtodieris ad vitã. ⁊ tã infelicit᷑ in hac luce vᷣſa⸗ beris:vt qᷣcũq; te occiderit:bñficiũ pᷣſtet occiſo dü te de tã młtis liberet cruciatibus: ⁊ ᷣm.lxx ̃dẽ editõeʒ hic ſenſus nob videt᷑.DOe eo aũt ꝙᷓ Eqͥla poſuit ſeptẽplicit᷑:⁊ Symmachꝰ hebdo⸗ mada ſiue ſeptimus vlciſcet᷑: maioꝝ nr̃oꝝ iſta ſnia ẽ:ꝙ putãt in ſeptia gñatõe a Lamech int⸗ fectũ Cayn. Adã qͥpe genuit Cayn. Cayn ge⸗ nuit Enoch. Enoch genuit Cainã. Cainan ge nuit Malalehel.Malalehel genuit Mathu ſalẽ.Mathuſalẽ genuit Lamech: qͥ ſeptimus ab Adã nõ ſpõte vt in qͥda hebꝛeo volumie ſcri bit᷑:int᷑fecit Cayn:vt ipᷣe poſtea ↄfitet᷑:qꝛ viꝝ occidiin vulnere meo: ⁊ iuuenẽ in liuoꝛe meo. m ſepties vidicabit᷑ de Cayn. De Lamech at ſeptuagies ſepties.Hoc qdẽ de Cayn: ꝙ in ſeptia gnatõe a Lamech intfectus ſit.⁊ iux ali am editõeʒ penã ſuis ſceleribꝰdederit:qꝙ tot ge neratõibꝰgemẽs ⁊ tremẽs viueret ſuꝑ terram: nihil obſcuri arbitroꝛ remanſiſſe.Nũc illud qð nõ infrogaueras:dũ aliud agimꝰirrepſit:q̃ ſint lxxvij.vindicte:q̃ in Lamech exoluendeſunt. Ziũt ab Adã vſq; ad R—tpᷣm gnatões.lxxvij le⸗ ge Lucã euangeliſta: ⁊ inuenies ita eſſe vt dici mus. Siẽ g̊ ſeptia gñatõe Cayn pctm ẽ diſſolu tũ: nõ ei vindicabit ðs bis in idipᷣm: ⁊ qͥ ſełrece pit mala in vita ſua:nõ eoſdẽ cruciatꝰ patiet᷑ in moꝛte:qͥs ẽ paſſus in vita:ita ⁊ Lamech pctm i.totiꝰmũdi atq; ſanguis qͥ effuſus ẽ:xpᷣi ſoluet ad uẽtu. qͥ tollit mũdi pctã: qͥ lauit amictũ ſuuʒ in ſanguie vue:⁊ toꝛcular calcauit ſolꝰ qͥ de eo⸗ dẽ ad celũ rubicũdus aſcẽdẽs:⁊ clamãtibusã⸗ ge lis miraculũ pᷣbuit.Eleuate poꝛtas pᷣncipes vr̃as:⁊ introibit rex głe æc. Referebat mihi qᷓ dã hebꝛeus in apocryphis eoꝝ libꝛis.lxxc vij. a⸗ nimas ex Lamech ꝓgenie repꝑiri: diluuio de lete ſint: ⁊ in ̊ nüero ð Lamech factã eſſe vidi ctã:ꝙ genꝰipᷣius vſq; ad cathaclyſmũ ꝑſeuera uerit᷑. Alij de ſeptẽ vindictis Cayn varia ſuſpi cant᷑. Pꝛimũ eius aſſerũt fuiſſe pctm:qð nõ re cte diuiſerit. Scõm ꝙ inuiderit fri ſuo.Tertiũ ꝙ doloſe egerit dicẽs:trãſeamꝰ in cãpũ.Quar tũ ꝙ int᷑fecerit. Quintũ ꝙ ꝓcacit᷑ negauerit ne ſcio.nũqͥd cuſtos fris mei ſum: Serxtꝰ ꝙ ſeibßᷣm danauerit dicẽs. maioꝛ culpa mea ẽ qᷓ; vt dimit tar. Septimũ qꝛ nec dãnatus egerit pniaʒ ᷣm Niniuitas:⁊ Eʒechiã regẽ Juda: qͥ imminẽte moꝛte veniã lachꝛymis meruerũt: vt qͥ dãnati fuerãt nõ ꝑiret: agẽtes pniaʒ ipetrarẽt mileri coꝛdiã dei. Nã tradũt illũ a clementiſſimo deo ideo vſq; ad ſeptẽ gñatões fuiſſe datũ: vt ſaltẽ malis ipᷣis:⁊ lõge vite meroꝛe ↄpulſus pniaʒ a geret: vt mereret᷑ abſolui. Mõnulli ſeptenariũ nũeꝝ plenũ ⁊ ꝑfectũ interpᷣtant᷑: de multis ſep turaꝝ locis teſtimonia göhẽtes:⁊ hũc eſſe ſenſũ quẽ ſupꝛa ꝑſtrinximus.Qð qͥ infecerit Cayn ab ingẽti eũ afflictõe:⁊ oĩa ſupplicia trãſeũte li⸗ berarit pẽa. Sũt aũt qͥ ⁊ de euãgelio int᷑rogati onẽ Petri replicẽt. Dñe q̃tiẽs peccabit in me frat᷑ meus:⁊ dimittã ei vſq; ſepties:Diẽ ei Je ſus.Hõ dico tibi ſepties:bᷣ vſq; ſeptuagies ſep ties.Et putãt moꝛtẽ atq; petm in ſeptima ꝓge genie ſabbatiʒaſſe qñ Enoch raptus ẽ:⁊ nõ in⸗ ueniebat᷑:qꝛ trãſtulit illũ ðs. De ſeptuagita ãt ⁊ ſeptẽ illã expoſitõeʒ ſequunt᷑ in aduẽtũ Rp̃i: moꝛtis atq; pcti aculeũ eſſe ↄfractũ. onam ⁊? aliã opinionẽ:ne qͥd videar pᷣtergreſſus. Qui⸗ dã ſeptimũ annũ remiſſionis:⁊ qͥnãgeſimũ Ju bilei:⁊ q̃dringẽteſimũnonageſimũ: qð volunt intelligi ſeptuagies ſepties:multis mõis inter⸗ p̃ᷣtant᷑:aſſerẽtes ob hãc cãʒ qnq̃geſimi ⁊ ngen teſimi nũ eri ſacrate in euangelio poſitũ debito rẽ.⁊ qͥnq̃geſimũ pſalmũ pnie:qͥ ſeptẽ ↄſcit ſep timanis: ⁊ in pᷣncipium ogdoadis erũpit. Aeꝝ ne longius ſermo ꝓcedat:hucuſq; ſuꝑ h̊ locu⸗ tũ eſſe ſuſficiat. Quia ⁊ ex his q̃ reſperſimus in gentẽ tibi diſputatõis ſiluã poteris ipᷣe ↄficere Sciẽs Oꝛigenẽ.xij.⁊.xiij.in Geneſim libꝝ de hac tm q̃ſtione dictaſfſe. Secunda Queſto. Ar deus loquitur ad Abꝛaham:ꝙ är⸗ cC ta ꝓgenie filij iſrael eſſent de egypto re⸗ uerſuri: ⁊ poſtea moyſes ſcribit. Quin ta autem ꝓgenie aſcenderunt filij iſrael de ter⸗ ra egypti. Quod vtiq; niſi exponatur videtur eſſe contrariũ. Hoc vero ꝓblema cum legiſſem cepi mecum tacitus eſtuare:⁊ e veſtigio Gene⸗ ſim Exodum ꝑcurrens: reperi loca in quibus ſcripta ſunt:que videntur facere queſtionẽ.Ac Co nuſan othuſ⸗ beenecln ſocupyſto citlemet coo Loffi P henng giiote ſenexpore piak anor. gedilſecer l ead iu ihierima gnareinc generaret ciſollit⸗ Ne Bauid. ſ meito⸗ ſfemeemo Wraawe veniaue Eenic grete kionefi Leui fi. Amr Eleozor uiingren roeg/ Elezʒare elintab rüfecim nerüoſte erationee bustbi/ harel An. dis uit Maaſo fescipfeſn Pnceps tribe Galnontte 9Pheresy ntgen T din efr⸗ Ppenist. cel:gd cöe efig ſucſoſp Pluagitay rfthict au ſoc ſin ſeſliict⸗ Nrinotn —— = = == S= — =— S = S. = . . =. E —, — —–— — — . — 2 E . = ⸗ — =ꝛ — EEEE =, —,— —, Bipenränlet demeniſinede iſedatien eppulſuspin önulliſepturi nk: demulerſ⸗ rhüͤceſelü gintfecenbn licianiſ⸗ Wigeloitnet iespeceth ſepties bic oglnmgri⸗ ann onn rpnsöiöe min Mii i⸗ Nrünt röungtibn Eerinigtni inie nunisnuzfin citin iſen opoſtideti⸗ iini aſe tocigt 1o eireeſcnun CTractatus I Sino exiſtimabã ſpiritalibꝰ ſpiritalia cõparan⸗ do idiſſolubilia eẽ:ſicuti ⁊ młta ſũt alia. Nã et Mathuſalẽ.xiiij.ãnis pꝰ diluuiũ vixiſſe ſcri⸗ bit᷑ nec tñ arcã ĩigreſſus ẽ cũ Noe Et cũ ipᷣe deꝰ locutꝰ ſit ad Abꝛaã. Sciẽdo ſcies:qꝛ ꝑegrinuʒ erit ſemẽ tuũ i fra nõ ſua.⁊ i vᷣuituteʒ redigent eos ⁊ affligẽt: ⁊ hũiliabit eos ãnis q̃dringẽtis VPoſtea oyſes ſcribit i Exodo:⁊ factuʒ eſt pꝰq̃dringẽtoſ ⁊ trigita ãnos exiuit oĩis potẽtia teneꝝ poꝛtat i humer cũ.xviij.ferme ⁊ apliꝰre pꝑiat᷑ ãnoꝝ.⁊ ridiculũ ſit tã grãdẽ iuuenẽ mr̃pis crediſſe ceruicibꝰ. Roboã vo filiꝰ Salomonis xlj. etatl ſue ãno regni ſũpſit exoꝛdiũ: ⁊ reguit i hierim ãnis.xvj.cũ vtiq; pr eius.xij.ãno re⸗ gnare incipiẽs:ãnis.xl.regnauerit:⁊.xj.filiuʒ generare neqͥuerit Dũ h ⁊ młta iſtiuſmodi me cũ ſollicitꝰ voluerẽ:aperuit mihi oſtiũ qͥ hʒ cla uẽ Bauid:⁊ itroduxit me ĩ cubiculũ ſuũ: poſu itq; me ĩ foꝛamie petre:vt poſt ſpm̃ ſeuiẽtẽ:pꝰ tremee motũ:poſt icẽdiũ ignoꝛantie qͥ vꝛebar vox ad me aure lenioꝛis accederet:dicerẽq; :ĩ⸗ ueni quẽ q̃ſiuit aia mea:tenebo eũ ⁊ ñ dimittã. Eteni cũ videat᷑ ſcpᷣtura int᷑ ſe eẽ ↄtraria vtrũ⸗ q veꝝ ẽ cũ diuerſũ ſit. Egreſſi ſũt qrta genera⸗ tione fili iſrł de tra egypti.replica genealogiã Leui. Leui genuit Caath. Caath genuit Am rã.Amrã genuit Aarõ.Aarõ genuit Eleaʒar. Eleaʒar genuit Finees. Caath cũ pr̃e ſuo Te ui ingreſſus ẽ egyptũ. Rurſuʒ Eleaʒar cũ pr̃e Aarõ egreſſus eſt ð egypto.¶ Caath vſq; ad Eleaʒar cõputãt᷑ generatiões q̃ttuoꝛ.lʒ qͥdam velint ab Amrã vſq; ad Finees:vt nos i Elea ʒarũ fecim puenire.Si vo voluer diſparẽ nu merũ oſtẽdẽ:quomodo ſᷣm Exodum qnta ge neratione egreſſi ſũt filij iſrł de rra egypti.Tri bus tibi Jude et oꝛdo numeret᷑. Juda genuit Ehanen LPhares genuit Eſ. rom. Eſrõ genuit Aram.Arã genuit Aminadab. Aminadab ge nuit Maaſon. Maaſon genuit Salmon⸗ Pha res cũ pr̃e ſuo Juda igreſſus ẽ egyptũ.Naaſõ vnceps tribꝰ Juda ĩ deto deſcribit᷑: cuiꝰ fili⸗ Salmon tᷣraʒ repꝛomiſſiõis itrauit.cõputata a Pharesvſq; ad Naaſõ:⁊ iuenies generatio nes qͥnq;. Tametſi nõnullivt ĩ tribu Leui oſtẽ dimꝰ.i Eſrom initiũ faciãt:⁊ ad Salmon vſq; ꝑpueniãt. NMuto ꝓblema diſſolutũ Qõ ſi diſpli cet:ad cõpẽdiũ veniã: ⁊ dicã ĩ hebꝛeo nõ eẽ di⸗ uerſũ.Aqͥla nãq; qͥ nõ ↄtẽtioſiꝰ vt qdã putãt:ſ ſtudioſi vbũ iterpᷣtatꝰ ad vbũ i eo loco vbi ſe⸗ ptuagita poſuerũt:qͥnta aũt generatõe aſcẽde rũt fiiij iſrł ð tra egypti: ita tranſtulitxqebo⸗ IXi νο GVSBRÿEαN&π⅞1⅞10οσαπσριπααα Toc Ii i& τιυWπ οô/àd 6. armati aſcẽde üt filij iſri de tra egypti: lʒ ꝓ eo ꝙ nos armati diximꝰ: m greci monis ambiguitatẽ iſtructi Epla ſiue muniti: ꝓpt᷑ ſupellectilẽ q egyptios ſpolia uerũt poſſit itelligi.exiſtimati curioſitatẽ eẽ nitã:maioꝛ qrẽdi ardoꝛ exoꝛit᷑: ⁊ ad ſilitudine⸗ lhieremie diſſoluoꝛ vndiq;: ⁊ ferre nõ poſſuʒ. Quare ſeptuageſimãqͥntã generatiõez: ⁊ Aq⸗ la trãſtulit armatos volumen hebꝛeũ replico: gqð MPaulapenolẽ iux qſdaʒ vocat: ⁊ ios cha racteres ſollicitiꝰattẽdẽs:ſcpᷣtũ reperio: vaha⸗ muci. ahlu. bene. Ilrl. meeres. mizarim. In re liq̃ ꝑte iterpᷣtatiões nõ diſcoꝛdãt.oĩs pugnað vbo eſt vahamuci.qð eiſdẽ ir̃is ſcribit. Heth mem ſin iod mem vtꝝ nã q̊nq;: an munitos ſlo- nete Et q̃deʒ qͥnq; h̊ ᷣmone dici plurali nume⸗ ro negarenon poſſumꝰ. ANerũ qͥnq; plurali nu mero:nõ qnta vt illi iterpᷣtati ſũt: ſinglari. S3 nec generatio iuenit᷑ adiũcta: q lingua hebꝛea doꝛ ðꝛ. vt ſi eẽt qnta generatiõe: vᷣmone legẽt illoꝝ ameſa doꝛ. Nũc autẽ ameſin.i.qnq;. imo q̃nti tm ſcripti ſũt: a fit qſi ſenſus:qnti aũt aſcẽ derũt filij irłð tra egypti:qð qꝛ minꝰ videbat᷑ itelligi:adiũcta generatio ẽᷣ.Aqͥlã vᷣo ⁊ i. ceterl ⁊aĩh̊ maxie loco pꝓpꝛie trãſtuliſſe:ois Judea ⁊ ſynagogaꝝ ↄclamant vniuerſa ſubſellia.ꝙ vi⸗ delicet idẽ mo: ⁊ eiſdẽ lr̃is ſcript᷑ diuſas apð eos voces ⁊ ĩtelligẽtias habeat.Ex qᷣbꝰexẽpli cauſa vnũ ponimus vt qð dicimꝰpſpicuũ ſiat. paſtoꝛes ⁊ amatoꝛes eiſdẽ lr̃is ſcribũt᷑: res ain „ iod mem. Sʒ paſtoꝛes roim: amatoꝛes legunt reim. Añ euenit vt vbi hierim i ꝓphᷣis cũ ama toꝛibꝰ ſuis foꝛnicatiõis ſcelere arguit᷑:ibii no⸗ ſtris codicibꝰ p amatoꝛibꝰpaſtoꝝ nomẽ ſitim⸗- mutatũ. Scio h̊ moleſta eẽ lectoꝛi.vſᷣ ð hebꝛeis diſputãtẽ nõ decet Ariſtotelis argumẽta cõq⸗ rere. nec ex flumie Tulliano eloquẽtie ducẽdꝰ ẽ riuulꝰ.Nec aures Quitiliani floſcuł: ⁊ ſcho⸗ lari declamatiõe mulcẽde. pedeſtris: ⁊ qtidia⸗ ne ſiłis:⁊ nilła lucubꝛatiõe redolens:oꝛatio ne⸗ ceſſaria ẽ: q̃ rem explicet: ſenſũ ediſſerat:obſcu ra manifeſtet:nõ q̃ vboꝝ cõpoſitiõe frõdeſcat Sint alij diſerti.laudent᷑:vt volunt.⁊ inflatis buccis ſpumãtia vba trutinẽt. mihi ſufficit ſic loqͥ: vt intelligar ⁊ vt de ſcripturis loquens et diſputãs ſcripturaꝝ imiter ſimplicitatem. Tertio Queſtio. v Ir Iſaac vir iuſtꝰ ⁊ deo charꝰ non illi cui voluit: ̊ cui noluit: deceptꝰ erroꝛe bñdixit:Differo pauliſꝑ typos:⁊ ea d a maio ribꝰnr̃is ſuꝑ h̊ loco ſũt iterpᷣtata:pᷣtereo: nõ qᷣ opinioni eoꝝ nõ aquieſcã:ſʒ q̊ͥ tu q̊ tm queras Quare vir iuſtꝰ aliud ignoꝛauerit: ⁊ ↄtra ſuaʒ fecerit volũtatẽ. ad qð diſtricta reſpõſio E. nul lũ hoĩeʒ excepto eo qͥ ob nr̃aʒ ſaluteʒ tarneme dignat?induere:plenã havuiſſe ſciẽtiã.⁊ certiſ ſimã veritatẽ. Heniq; Oaulꝰ ex ꝑte cognoſcit ex ꝑte pphetat:⁊ nũc ꝑ ſpeculũ videt in eny gmate: ⁊ m ꝗ opoꝛtet oꝛare: neſcire nos dicit 17 Dars AQuia cũ venerit qð pfectuz E:tũc qð ex tte eſt D deſtruet. Samuel ꝓpha cõnumeratꝰ oyſi iſacerdotibꝰ dei:ad vngẽdũ regẽ miſſus:cum maximũ ſilioꝝ Jeſſe vidiſſet Heliab:ait. Ecce coꝛã dño xpᷣs eeỹ. Et dixit dñs ad Samuel no li reſpicere faciẽ eiꝰneq; ſtaturã:qm̃ repꝛobaui eũ:qꝛ nõ quõ videt deꝰ:hõ videt.Homo enim viget i facic. deꝰaũt inſpicit coꝛ.Et ꝑ ſingulos filios ſeptẽ ignoꝛãs vſq; ad Bauid neſciſſe de ſcribit. Heliſeꝰ qʒ qͥ duplici gloꝛificatꝰ eſt ſt pu: cuiꝰoſſa vitã exanimo cadaueri reddiderũt:cũ Sunammitis ad eũ veniſſet in mõtẽ:⁊ ad pedes eiꝰ flebiliter coꝛruiſſet: Gieʒi phibente ne face ret: ait dimitte eã:qꝛ aia eiꝰ ĩ amaritudine ẽ. et dñns abſcõdit a me:⁊ non nũciauit mihi. plura ſüt qᷓ; vt exẽplis debeamꝰdocereſ ãctos viros deo caros ea mmodo ſciſſe:q̃ eis a dño reue lata ſũt. Ignoꝛata vo q̃ eis reuelata nõ fuerit: ⁊ ad ſingulas viſiones Zachariã atq; Danie⸗ lẽ iterrogare angelũ:⁊ ſupplicit᷑ depᷣcari:vt ex⸗ ponat ſibi q̃ ſint illa q̃ videãt. Añ nõ mixꝝ eſt et AIſaac in ſuã maxie vtilitatẽ neſ. ciſſe qͥd faceret Cũ magis eo tꝑe erraret:qͥ filiũ ſ ãguinarie de⸗ ditũ voluptati:⁊ eũ qͥ poſtea fratrẽ ſi poſſet oc cideret:pᷣtermiſſo illo qͥ inocẽter habitaret do⸗ mi: vellet afferre:⁊ ſuã magis volũtatẽ facẽ qS dei. Ego puto diuie diſpẽlatõis fuiſſe: vt ocuł cecaret᷑: ⁊ cũ ipᷣe diceret:vox qdeʒ vox Jacob :man:aũt mana Eſau: tñ nõ itelligereti mino⸗ rem eẽ filiſ: ꝗq ad bñdictionẽ fratris pꝛeceptoꝛ aſtiterat Qm aũt polliciti ſumꝰ:⁊ de eo in figu ra qd ſignificaret adiungere:lhippolyti marty ris vba ponamꝰ.a qͥ æ Aictoꝛinꝰ nr non pluri⸗ mũ diſcrepat.nõ ꝙ oĩa pleniꝰexecutꝰ ſit: ſed qͥ poſſit occaſionẽ pᷣbere lectoꝛi ad ĩtelligentiã la tioꝛẽ. Iſaac poꝛtat imaginẽ dei pris Rebecca ſpũſſancti. Eſau populi pꝛioꝛis ⁊ diabolt. Ja⸗ cob ecclie ſiue xpᷣi. Senuiſſe Ilaac: ↄſumatio⸗ nẽ oꝛbis oſtẽdit.oculis caligaſſe:ſidẽ periſſe ðᷣ mũdo:⁊ religionis lumẽ añ eũ neglectũ eſſe ſi- gnificat. Qð ſiliꝰmaioꝛ vocat ꝛacceptio legis ẽ iudeoꝝ. Quod eſcas eius atq; capturã diligit pater:homies ſunt ab erroꝛe ſaluati:quos per doctrinãꝗ iuſtꝰ quiſq; venat᷑. Sermo dei bñdi⸗ ctionis c repꝛomiſſio:et ſpes regni futuri: in q cũ xpᷣo ſãcti ſũt regnaturi:⁊ veꝝ ſabbatuz cele bꝛaturi. Rebecca plena ſpũſãcio ⁊ ſciẽs qͥd au diſſet: añ qᷓ; pareret:qꝛ maioꝛ ᷣuiet minoꝛi.ma gis autẽ foꝛma ſpũſſancti:q̃ futura nouerat in xhᷣo:in Jacob añ meditat᷑:loqᷣt ad filiũ mioꝛẽ Dade ad gregem: ⁊ accipe mibi inde duos he dos: p̃figurat carneũ ſaluatoꝛis aduentũ: in q́ ceos vel maxie liberaret qͥ peccatis tenebãt ob noxij:ſiqdẽ in oiĩbꝰ ſcripturis hedi ꝓ peccato⸗ ribꝰ accipiunt᷑. Qð duos iubet afferre:duoꝛũ ſploꝝ ſigniſicat aſſumptio.ꝙ teneros ⁊ bonos dociles ⁊ inocentes aĩe.ſtola vel veſtimentum Eſau:fides hebꝛeoꝝ ⁊ ſcripture:qͥbꝰgẽtiliũ in dutus ẽ plłs.pelles q̃ eiꝰbꝛachijs circũdate ſũt peccata vtriuſq; ſũt plebis: q̃ xp̃ᷣs in extẽſione manuũ cruci ſecũ pariter affixit. Qð IJſaac q̃⸗ rit ab Jacob cur tam cito venerit:admirat᷑ ce⸗ lerẽ credẽtiũ fidẽ. Qð cibi delectabiles offerũ⸗ tur:hoſtia placẽs deo:ſalus ẽ peccatoꝝ Poſt eſum ſeqᷣt᷑ bñdictio:⁊ eiꝰodoꝛe ꝑfruit᷑: vtutem reſurrectionis ⁊ regni aꝑta voce ꝓnũciat:quõ eliã adoꝛẽt eũ fratres ſui: ⁊ ᷣuiant ei credẽtes ex iſrael Quia igit᷑ iniquitas ẽ inimica iuſticie Eſau ĩ diſcoꝛdiã cõcitat᷑: ⁊ necem fraudulẽter excogicat dicens ĩ coꝛde ſuo.Aꝓpꝛopinq̃t dies paſſionis pr̃is mei: vt interficiã Jacob fratreʒ meũ.Biabolus fratricidas iudeos ĩ Cayn añ p̃ᷣmeditans:in Eſau manifeſtiſſime 2fitet:tem pus quoq; interfectionis oſtẽdens.Appꝛopin quent inqͥt dies paſſionis patris mei: vt inter ficiã Jacob fratrẽ meuʒ. Quapꝛopter Rebec ca.id ẽ.patiẽtia nũciauit viro fratris inſidias q̃ vocato Jacob pᷣcepit ei:vt Meſopotamiaʒ pergeret:⁊ inde arriperet vxoꝛẽ de genere La ban ſyri fratris matris ſue. Quõ itaq; fratris dolos fugiens Meſopotamiã tendit Jacob. Ita ⁊ xpᷣs iudeoꝛũ incredulitate cõpulſus ꝓſi ciſcit᷑ in galileã:inde ſibi ex gentibꝰ ſponſaʒ ſũ pturus eccłiam.Hec ſupꝛadictus vir. Nos au tem dicimꝰnõ veniſſe dñm niſi ad oues ꝑditas dð omus iſrael:necvoluiſſe accipere panẽ filioꝝ ⁊ dare canibus:⁊ benedictionẽ pᷣmam iudeoꝝ populo detuliſſe: qbus ſũt credita eloquia dei ⁊ repꝛomiſſio ⁊ legis latio ⁊ ↄfectio teſtamẽti Verũ qꝛilli credere noluerũt:ad Jacob mino rem populũ benedictionẽ eſſe tranſlatã. Neq;ʒ tñ maioꝛẽ filiũ penitus fuiſſe deſpectũ. aꝛ cum ſubintrauerit plenitudo gentiũ:tunc omis iſrł aluus fier. Beati ieronymi pᷣſbyteri ad Hamaſũ pa pam: vbi explanat viſionẽ Eſaie:qͥ vidit dũm ſedentẽ ſuꝑ ſoliũ excelſũ: eandẽ nõ vt veteres de deo patre ſed de filij vnigeniti glia interpꝛe Epkła. LVII. .Cfactũ ẽ anno quo moꝛtuus ẽ Oʒias rex:vidi do⸗ minũ ſedẽtẽ ſuꝑ thꝛonũ excelſum et eleuatuʒz ꝛc. Anteqᷓ; de viſione dicamus ptra⸗ ctandũ videt᷑:qs ſit Oʒias:qͥt annis regnauit q ei in ceteris gentibꝰ ſunt coeui. Et de ꝑſona qdem ſicut in regnoꝛũ ⁊ pᷣteritoꝝ libꝛis legim fuit vir iuſtus:⁊ fecit rectũ in ↄſpectu domini: ediſicãs templũ: ⁊ aque ductũ fabꝛicans:offe⸗ rẽs vaſa:⁊ ꝓ hoc merito aduerſarios ſuperãs quodq; maximũ pietatl iudiciũ ẽ: habẽs mul⸗ tos ĩ ſuo imperio ꝓphas.ihic qᷓ;diu vixit Za⸗ C cheris cit de ſusẽ. oferre öad cerdot ſacerd⸗ lnffont domine ptenſi Bechi fiden pernos lo Uitaut lepoꝛe ſeo vg iuomo⸗ explane ulust manitet tenpon (oſern zwoct dene ſahit hiſto ui diſio qdiu onlei noͤgpe terſan⸗ luus eſt ſrrauitr⸗ dam vin populus fepeeſue auſten⸗ 1acob. Neruntfil ditdamo⸗ ſoniͤtun ſpirarede Pphelate 1hoſtpen denmes. mmihihen facgsreli Pharao trariasfo busnulln lentiq coꝛ lnmortali Phgeptrt ſläbs: neſpeflie Pisniine rbtminn nt.⸗Wi Cnenkalntfie Nerubietin, W eoſtiiin Pher öcergi ſmici ilmmienutce Nonfnulniäe nennide ftcäzrnnng s udeweibeni „ fſtiſineyfri Ntädens An. Gneni Anpropterr roffutnis iſd eſona; ordegennl Quöitaafe miä tenargrn blitae cöplſueß Xgenuipſogl Miaus n nniſalcusir eAaperpmeſier iniinnidot itorducgnude nolknit git A Ahf itſeniil eehtni gan münncnf muibmnſin Gietͤtdin linönſelnd icnuiguneſe U. Tractatus I charias ſacerdos:cognomẽto intelligens: pla cuit deo.⁊ cũ oĩ veneratiõe delubꝛũ eiꝰ ingreſ⸗ ſus ẽ. Poſtqᷓ; vo Zacharias obijt: volẽs ꝑ ſe offerre donaria:ſacerdotalẽ oꝛdinẽ non tã pie qᷓ; audacter inuaſit:⁊ reclamãtibꝰ leuitis et ſa⸗ cerdotibus ceteris:nõne tu es Oʒias rex ⁊ nõ ſacerdos:audire noluit ſtatimq; lepꝛa ꝑfuſus in fronte eſt.iuxta ꝓphete vocẽ dicẽtis:imple domine facies eoꝛũ ignominia. Quã coꝛpoꝛis ꝑtem ſacerdos auri lamina ptegebat. quaʒ in Eʒechiel dñs iubet Thau lre impꝛeſſiõe ſigna ri.de qua Dauid exultauit dicẽs:ſignatũ ẽ ſu⸗ per nos lumẽ vultꝰ tui dñe. In qua Allophy⸗ lus:pꝛocax funde lapidis ictu interijt. Regna uit autẽ Oʒias annis qͥnquaginta duobꝰ:quo tẽpoꝛe apud latinos Amulius:apud Atheniẽ ſes Agameſtoꝛ vndecimꝰimperabãt. Poſt cu ius moꝛtẽ Eſaias ꝓpheta hanc viſionẽ: quaʒ explanare nitimur: vidit.id eſt.eo anno qͥ Ro mulus romani imperij cõditoꝛ natus eſt: ſicut manifeſtũ eſſe poterit ijs:qui voluerint legere tempoꝛũ libꝛũ:quẽ nos in latinã linguã ex gre co ſermone tranſtulimꝰ.Sequit᷑ ⁊ factum eſti ãno quo moꝛtuus eſt Oʒias rex. Nidi dñm ſe dentẽ ſuꝑ thꝛonũ excelſum ⁊ eleuatũ. Pꝛemil ſa hiſtoꝛia ſpiritalis ſequit᷑ intellectꝰcuiꝰcauſa hiſtoꝛia ipᷣa replicata eſt. Aiuẽte lepꝛoſo rege ⁊ quãtũ dat᷑ intelligi: quãtũ i ſe eſt ſacerdotiũ diſſipante:Eſaias viſionẽ videre non potuit: qᷓ;diu ille regnuʒ tenuit in Judea:ꝓphha ocłos non leuauit ad celũ. Hõ ei ſũt reſerata celeſtia nõ aparuit dñs Sabaoth: nec i myſterio fidei ter ſanctũ nomẽ auditũ ẽ.Quãdo vo ille moꝛ⸗ tuus eſt:vniuerſa que ſubſequens ſermo mon ſtrauit:aperto ſeſe lumine ꝓdiderũt Tale qͥd⸗ dam ⁊ in Exodo ſcriptũ eſt dũ harao vixit populus iſrael ex luti ⁊ lateris palearũq; ope⸗ re pꝛeſſus non ſuſpirauit ad dũm: dum ille re⸗ gnauit: nemo qſiuit deum patrẽ Abꝛaã Jſaac ⁊ Jacob. Quãdo vero ille moꝛtuus ẽ: ſuſpira uerunt filij iſrael:⁊ vt ſcriptura dicit:et aſcen⸗ dit clamoꝛ eoꝛũ ad dominũ.cum vtiq; iuxta hi ſtoꝛiã:tunc magis gaudere debuerunt:⁊ añ ſu ſpirare duʒ viueret harao. Eʒzechiel quoq; ꝓphetãte Mhaltias filius Banaie occubuit: 7 poſt peſſimi ducis interitũ cecidi inqt ſuꝑ fa ciem meã:⁊ clamaui voce magna et dixi. Heu mihi.heu mihi adonai dñe:in cõſumationẽ tu facis reliqas iſrł:Si ergo intelligas in Oʒia ⁊ NPharaone ⁊ Phaltia ⁊ ceteris iſtiuſmodi cõ trarias foꝛtitudines:videbis quõ illis viuenti bus nullus noſtrũ videat aut ſuſpiret:⁊ ĩ peni tentiã coꝛruat. Nõ regnet ait apoſtolꝰ peccatũ in moꝛtali vro coꝛpoꝛe. Regnãte peccato egy⸗ ptijs extruimꝰ ciuitates:in cinere verſamur: ⁊ ſoꝛdibus:ꝓ frumẽto paleas:ꝓ ſolida petra lu Fo. CxXLVI Epla LVIII ti opera ſectamur. Sequit᷑ vidi dominũ ſeden tem ſuꝑ thꝛonũ excelſũ ⁊ eleuatũ. Nidit ⁊ GHa niel ſedentẽ dñm:ſed non ſuꝑ thꝛonũ excellſu,z ⁊ eleuatũ. Pollicet᷑ ⁊ alibi vox diuina dicens veniã: ⁊ ſedebo.⁊ iudicabo populũ i valle ſaphat:qð interpᷣtat᷑ domini iudiciũ. Qui pʒec catoꝛ eſt ⁊ mei ſimilis: videt dominũ ſedentem in valle Joſaphat: nõ in colle:non in mõte. ſed in valle ⁊ i valle iudicij. Qui vero iuſtꝰ Eſaie ſimilis: videt illi ſedentẽ ſup thꝛonũ excelſum ⁊ eleuatũ. At aũt ⁊ aliud inferã: quãdo eũ mẽ te ꝑtracto regnare thꝛonis dñationibꝰangelis ceteriſq; vtutibus:video excelſũ thꝛonũ eius Quãdo autẽ cõſidero quomodo genus diſpi⸗ ſet humanũ:⁊ ꝓ noſtra ſalute ſepe deſcendere dicat᷑ ad terras:video humileʒ ⁊ pximũ terre thꝛonũ eius. Sequit᷑: vidi dominũ ſedẽtẽ ſu- thꝛonũ excelſum ⁊ eleuatũ: ⁊ plena erat domꝰ a maieſtate eius:⁊ ſeraphin ſtabãt in circũitu eius.Quidam ante me tam greci qᷓ; latini hũc locum exponẽtes dominũ ſuper thꝛonũ ſeden tem: deuʒ patrem ⁊ duo ſeraphin: qui ex eadẽ ſubſtantia pᷣdicantur dominũ noſtrũ ieſũ chꝛi ſtum ⁊ ſpiritũſanctum interpꝛetati ſunt. Quo rum ego auctoꝛitati q;uis ſint erudiſſimi: non aſſentio. Multo ſiqᷣdem melius eſt: vera ruſti ce qᷓ; falſa diſerte ꝓferre. maxime cum Joßes euãgeliſta in hac eadẽ viſione non deuʒ prem: ſecd chꝛiſtum ſcribat eſſe cõſpectum. Nam cum de icredulitate diceret iudeoꝛũ:ſtatim cauſas incredulitatis expoſuit dicens. Et ideo nõ po terant credere in eum qꝛ dixit Eſaias: aure au dietis ⁊ non intelligetis: ⁊ cernẽtes aſpicietis: ⁊ non videbitis.Hoc auteʒ dixit:quãdo vidit gloꝛiam vnigeniti: ⁊ teſtificatus eſt ð eo. In pᷣ ſenti volumie Eſaie ab eo qui ſedet in thꝛs ono iubet᷑:vt dicat.Aure audietis:⁊ non intellige tis. Qui autẽ hec iubet:vt euãgeliſta ĩtelligit: chꝛiſtus eſt. vnde nunc colligit᷑ non poſſe Se⸗ raphin chꝛiſtum intelligi:cum chꝛiſtus ſit ipſe qui ſedeat.Et licʒ in actibus apoſtoloꝝ aduer ſus iudeos inter ſe diſſidentes Paulus dicat: bene ſpũſſanctus locutus eſt per Eſaiam pꝛo⸗ phetam ad patres noſtros dicẽs. Nade ad po pulũ iſtũ:⁊ dic.Aure audietis:⁊ nõ intelligen 2 vidẽtes videbitis: ⁊ non ꝑſpicietis. Incralſ⸗ ſatum eſt eni coꝛ populi huius:⁊ auribus ſuis grauiter audierũt:⁊ oculos ſuos clauſerũt: ne quãdo videant oculis:⁊ auribus audiãt:⁊ coꝛ de intelligãt:⁊ ↄuertantur ad me:⁊ ſanẽ illos. mihi tamẽ ꝑſone diuerſitas non facitjãſtioneʒ cum ſciam ⁊ chꝛiſtuʒ ⁊ ſpiritũſanctũ vnius eẽ ſubſtantie:nec alia ſpiritꝰ verba eſſe qᷓ; filij:nec galiud fllium iuſſiſſe q; ſpiritũſanctuʒ. Sequit᷑ 2 plena erat domus a maieſtate eius. Homus dei que ſurſum eſt: gloꝛia plena conſpici᷑. hec 75 vo qᷓ deoꝛſũ eſt:neſcio an plena ſit glłia:niſi foꝛ te ᷣm ſenſum pſalmiſte dicentis.Dñi ẽ terra ⁊ plenitudo eiꝰ:nos qͥʒ dicamꝰ: eos eſſe ĩ tra ple nos głia qͥ poſſint dicere:nos oẽs ex plenitudi ne eiꝰ accipimꝰ. Iſtã domũ ſapiẽtes mulieres edificãt: ⁊ inſipiẽtes diſſipãt manibꝰ. De iſta ⁊ Elaias loqͥ ᷑: ⁊ erit i nouiſſimis diebꝰ pᷣparatꝰ mons domꝰ dñi in ſũmis mõtibꝰ:⁊ eleuabitur ſupꝑ colles.lhec ẽ domꝰ:de q̃ ⁊ alibi ſupꝛadictꝰ Paulꝰ ſacrata voce teſtat᷑: ⁊ oyſes qdeʒ fi delis ĩ tota domo eiꝰ:q̃ſi famulꝰ ĩ teſtimonium eoꝝ q̃ dicẽda erãt. Chꝛiſtꝰ aũt vt filius ſuꝑ do⸗ mũ erꝰ:cuiꝰdomꝰ ſumꝰ nos:ſi t̃ pᷣncipium ſub ſtãtie eiꝰ vſq; ad finẽ firmit᷑ teneamꝰ. De hac ct ad Timotheũ loqͥt᷑.hec autem ſcribo: vt ſcias quẽadmodũ opoꝛteat te ↄuerſari ĩ domo deiq̃ᷓ eccłia Seqt᷑: ⁊ Seraphin ſtabãt ĩ circũitu eiꝰ ſex ale vni:⁊ ſex ale alteri.⁊ duabꝰ qͥdem vela bãt faciẽ:⁊ duabꝰ velabãt pedes:⁊ duabꝰ vo⸗ labãt.⁊ clamabãt alter ad alteꝝ:⁊ dicebãt.Sã ctus:ſanctꝰ:ſancłꝰ:dñs deꝰ ſabaoth:plena eſt vniuerſa terra głia eiꝰ. Nolumꝰ ſcire q̃ ſint ſe⸗ raphin ſtãtia in circũitu dei:q̃ ſex ale vniꝰ:⁊ ſi⸗ mul adiũcte.xij.quõ duabꝰ velent faciẽ:⁊ dua bus pedes:⁊ duabꝰ volẽt: cũ ſuꝑius iĩ circũitu dei ſtare dicant᷑:aut quõ ſtent in circũitu:cum duo ſint:et alibi volẽt.qͥd ſit illud:qð alterad alteꝝ clamitẽt:⁊ ter ſãcti nomẽ ingemmẽt. vel quõ ſuꝑius domꝰ plena głia:⁊ nũc terra eẽ di⸗ cat᷑.q̃ cũ nõ minimũ puluerẽ moueãt.et pꝛima ſtatim frõte difficultatẽ interpᷣtatiõis obijciãt: i cõmune dñm depᷣcemur. vt mihi qͥʒ de alteri carbo mittat᷑: vt oĩ pctõꝝ ſoꝛde deterſa: pᷣmuʒ poſſim dei ſacr̃a conſpicere.dehinc enarrare q̃ᷓ videro.Seraphin ſicut ĩ iterpᷣtatiõe noĩuʒ he⸗ bꝛeoꝝ inuenimꝰ:ardoꝛ aut icẽdiũ aut bᷣncipiuʒ oꝛis eoꝝ interpᷣtant᷑. Querimꝰqͥd ſit h̊ icendiũ Saluatoꝛ ait:ignẽ veni mittere in terrã:⁊ quẽ volo vt ardeat:duobꝰ diſcipulis qͥbꝰin itinere dĩs ſcpturas aperuerat:⁊ a Moyſe ⁊ oibꝰ ꝓ⸗ phetis incipiẽs:poſtqᷓ; reſerati ſũt oculi eoꝛuʒ cognoſcẽtes eũ dixerũt ad alterutꝝ:nonne coꝛ nrm ardẽs erat in nob:dũ loqret᷑ i via:⁊ aperi ret nob ſcᷣturas:Et ĩ Beuteronomio deꝰ ipſe ignis ſcribit᷑ eſſe ↄſumens.Et i Eʒechiele qͥʒ a renibꝰvſq; ad pedes videt᷑ eſſe igneꝰ: et eloqͥa dñi eloqa caſta:argentũ igne examinatũ: ꝓba tũ terre:purgatuʒz ſeptuplũ.Et multa alia:q̃ ſi de oiĩbꝰ ſcriptis voluero replicare:ꝑlõgũ ẽ.er⸗ go q̃rimꝰ vbi ſit h̊ incẽdiũ ſalutare.nulli dubiũ q n ĩ ſacris voluminibꝰ:ex qͥꝝ lectiõe vniuerſa hoiuʒ vitia purgãt᷑.De eo vo qð ſeqtur:pᷣnci⸗ pium oꝛis eoꝝ:quõ poſſit ad ſcpᷣturas referri: vereoꝛ ne ſi dicere ceperimꝰ: nõ tã ĩterpᷣtari qᷓ; vim ſcpᷣturis inferre videamur. Initiũ oꝛis et cõmunis eloquij ⁊ B ome vᷣbũ qð loqmur:he⸗ II bꝛeã linguã ex q̊ ver teſtamentũ ſcriptũ ẽ: vni uerſa antiq̃tas tradidit. Poſtqᷓ; wo i fabꝛicati one turris ꝑ offenſã dei linguarũ diuſuas vel varietas attributa ẽ:tunc ſᷣmonis varietas in oẽs diſperſa ẽ natiões. Igit᷑ ⁊ icẽdiũ ⁊ initiuʒ oꝛis ĩ duobꝰaĩaduertit᷑ teſtamẽtis:q̃ circa deũ ſtare nõ mirũ ẽ:cũ ꝑ ea dñs ipᷣe diſcat᷑ Sex ale vVvni:⁊ ſex ale alteri Nictoꝛinꝰnr in.xij.apłos i⸗ rerp̃tatꝰ ẽ. Nos poſſumꝰ x. xij. lapides altaris q́s ferrũ nõ tetigit:⁊.xij. gẽmas ex qͥbus ſacer Ddotis inſigne diadema ↄſtructũ ẽ acciꝑe:qͥs et Eʒʒechiel memoꝛat:⁊ Apocalypſis non tacet: q̃ͥꝝ qͥd verũ ſit:deꝰ viderit.qͥd veriſimile in ſe⸗ quẽtibꝰexponemꝰ.Seqͥtur ⁊ duabꝰ qͥdẽ vela⸗ bãt faciẽ:⁊ duabꝰ velabãt pedes.⁊ duabꝰ vo⸗ labãt. Nelabãt faciẽ nõ ſuam:b dei. Quis eni eiꝰ põt ſcire pᷣncipiũ:qͥ añqᷓ; iſtũ cõderet mũdũ ĩ reꝝ fuerit eternitate: Qñ thꝛonos: dñatiões ptãtes angelos totũq; myſteriũ celeſte ↄdide⸗ rat? Seqͥr᷑ ⁊ duabꝰ velabãt pedes:non ſuos:sbö dei. extremũ qͥpe eiꝰ ſcire qͥs pᷣt:Quid poſt cõ ſumationẽ ſeculi ſit futurũ: Quid poſtqᷓ; gen⸗ hoiuʒ fuerit iudicatũ:q̃ ſequat᷑ vita:An rurſũ alia ſit futura terra:⁊ poſt trãſitionẽ alia rurſũ elemẽta:vł aliꝰ mũdus ſolq; ↄdẽdus ſit: Pꝛi⸗ oꝛa annũciate mihi:⁊ ĩ nouiſſimo q̃ futura ſũt: 7 dicã:qꝛ dij eſtis:vt ait Eſaias:ſigniſicãs ne⸗ minẽ poſſe qͥd añ mũdũ fuerit:⁊ qͥd poſt mun⸗ dü futuꝝ ſit:enarrare.Et duabꝰ volabãt e dia tm cognoſcimꝰ:q̃ ex ſcripturaꝝ nob lectio⸗ ne pandũt᷑.Qñ mundus facx ſit:qñ plaſmatꝰ hõ:qñ diluuiũ:qñ lex data ſit.vt ex vno homi ne vniuerſa terrarũ ſpatia completa ſint. et in extremo tẽpoꝛe dei filius ꝓ noſtra ſalute ſũpſe rit carnẽ. Cetera vero que diximꝰ:iſta duo ſe⸗ raphin in facie pedibuſq; texerũt: ⁊ clamabãt alter ad alterũ.pulchꝛe poſitũ ẽ alter ad alterũ Quicqͥd eni ĩ veteri legimꝰ teſtamẽto:h̊ idẽ in euangelio reperimꝰ. ⁊ quod in euangelio fue⸗ rit lectitatũ:hoc ex veteris teſtamenti auctoꝛi⸗ tate deducit᷑.nihil in eis diſſonum:nihil diuer ſum eſt. Et dicebãt ſanctus ſãctus ſanctus do minus deus ſabaoth. in ambobus teſtamẽtis trinitas pᷣdicatur. Quod auteʒ ſabaoth et ſal⸗ uatoꝛ noſter eſſe dicat᷑:accipe exempluʒ i vige ſimotertio pſalmo. Nirtutes que domio mini ſtrabãt:ad celeſtes alias foꝛtitudies clamabãt vt pandant ianuã domino reuertenti.Tollite poꝛtas pᷣncipes veſtras:ſiue vt aqla interpᷣtat Attollite poꝛte capita vr̃a: et itroibit rex glłie. Rurſũ ille quẽ indutũ carne conſpiciũt:nouo myſterio ſtupefacte ĩterrogãt. Quis ẽ iſte rex gloꝛie:Accipiũtq; reſpõſum:dominꝰ vᷣtutum ipſe eſt rex gloꝛie.Quod in hebꝛeo ſcribit᷑:do⸗ minus ſabaoth. Sciendũq; qꝛ vbicunq;. xx.i terpᷣtes dominũ vᷣtutũ ⁊ dominũ oipotẽtẽ ex. Cra ſerſninl igil gbus 7dl gtolund reius. miniſalus Aliuspo henude yocequ⸗ ſdis il⸗ lſſitlocunt ſanctaſan introu biculüſu terrasſun lum:pa tebat/ ſub mnoimote natumleg Pbianbi euater Nakfun bchind gduenti plenns gitmo lia cap tiüdit: gikttq;n ex pte lineny cop iu ſc̃ tutes qſ deierfttee lür marie ſtinapar Abauͤtſu plenettfi OArrincen ücdeſten tiennes:in keſwbeä Eerznine g ge Ptutäce hisſecht ſemege Veritey⸗ lögeglia Elaia i leqdeg tionis donoſoꝛ iͤpeſube ſſchike, Moifni, ü düälter nispuntuf cidünntn disicſade edlaigei inmicln lpcstln Eeihoſen hkarcheise Mpſennnr Ayeftniente es 1dutn ußde Alee tücödaanidl os dini tles nonef i⸗Quidpota uidpoſtchge fvin Bnned ſtionealann Midusſtpe ſmocfuin ias ſiftin⸗ unadoknn Nabeoti he. = cſrei uine⸗ ramohon Gngtaſnn en loſrunrſe rim iſeo⸗ min alhmchi iiaeadalni ninhbin auungitr ananmndan⸗ ſmunmmidue ſicnsfllen bobusteſnit⸗ gſenpbeſ⸗ ectenhlliti abedonſte tucirs l Geneni ℳ 7 Tractatus I pᷣtat Aqla dñs militiaꝝ. Oñs q; ipᷣe h̊ q̃ttuoꝛ lr̃aꝝ ẽ:qð ꝓbe in deo ponit᷑ nod he iod he.i.du abus ⁊ duab“. ia. qᷓ duplicata ineffabileillud 2 gkioſum dei nomẽ efficiũt.plena ẽ vniũſa terra gła eius. Hoc adhuc ſeraphin ðꝛ de aduẽtu do mini ſaluatoꝛis.quõ in omnem terraʒ pᷣdicatio illius poꝛrigat᷑:⁊ apłoꝝ ſonus mũdi limites pe netret. Sequit᷑. Et eleuatum eſt ſuꝑlumiare a voce qua clamabaãt.Legimus in veteri teſtõ ꝙ — — 2=ð 7 1 . Fo. CXLVII Epiſtola LVIII p̃ſſerĩt: in hebꝛeo ſit poſitũ dñs ſaaboth qð in q̃ extremus regnauit ⁊ q cecus in Babylonem ductus ẽ: fuiſſe reges.xj.⁊.xij. Gedolis: queimn „ ↄſtituerat rex Babylonis ſuꝑ terra quẽ infe⸗ cit Aſmael fili Nathanael int medias epulas: reliqᷣaꝝ pfie ricida ⁊ has eſſe.xij. alas:ebus ſp dñs Moyſi ⁊ Aaron ad oſtium tabernacu li ſit locutus.q̃ſi añn euangelium necdum eos in ſancta ſanctoꝝ induxerit. ſicut dei eccłla poſtea introducta eſt dicẽs. Introduxit me rex in cu⸗ biculũ ſuum. Qñ ergo dñs noſter deſcendit ad terras ſuꝑliminare illud.i.q̃ſi qddam obſtacu lum:ꝑ qð intrare cupiẽtibus gẽtibus nõ ꝑmit tebat᷑: ſublatũ eſt.⁊ vniuerſus hic mundus fu⸗ uatum legimus:in greco ſublatum ponit᷑.ſ qꝛ vbi ambiguitas vtroq; mõ interpᷣtari põt:nxi eleuatũ ẽ interpᷣtati ſunt: ꝓ ablato.⁊ dñs iple⸗ ta eſt fumo. deus vt ſupꝛa diximus ignis eſt.⁊ H cũ in Syna mõte deſcèdiſſet ad Ooyſen ad qduentũ eius videbant᷑ lãapades diſcurrẽtes ⁊ plenus oĩs mõs fumo. AUn in pſalmis dꝛ.q tan git mõtes ⁊ fumigãt. Ex igne ̊ qm tot ſubſtã tiã caꝑe nõ poſſumus: leuioꝛ ddam in vniuſum mũduũ: ⁊ vt ita dicam rarioꝛ fumi natura diſp⸗ git᷑: qᷓ; nos capiẽtes dicamus:ex pte cogſcimꝰ: ex ꝑte ꝓphetamus: ⁊ nũc videmus p ſpecu⸗ „ tu eius.ſex ale vni:⁊ ſex ale alteri. Quidã gre⸗ coꝝ in ſcpᷣturis appꝛime eruditus. Seraphin v tutes q̃ſdã in celis eſſe expoſuit: qᷓ añ tribunal dei exñtes laudẽt eũ:⁊ in diuſa miſteria mittã⸗ tur. maxieq; ad eos qͥ purgatõe indigẽt.⁊ ob pᷣ ſtina pctã aliq̃ ex ꝑte ſuplicijs purgari merent᷑ Qõ auũt ſublatũ è inqͥt ſuꝑliminare: ⁊ domus ĩ pleta eſt fumo.ſignũ eſt teinpli iudayci deſtruẽ di: æ incendẽde vniuerſe Hirem:quã videmus nũüc deſtructã. Mõnulli vo in ſuꝑioꝛibus ↄſen tientes: in extrẽa ꝑte diſſentiũt. Nhã ſuꝑlimina re ſublatũ illo tꝑe pᷣdicãt: qñ velũ tẽpli ſciſſum c5: 2 vniuerſa domus iſrael erroꝛis nube ꝓfulſa. gqñ Joſephus refert ſacerdotes ex aditis tẽpli vturũ celeſtiũ audiſſe vocem. Tranſeamus ex his ſedibus. Eſt vir qdã a qͥ ego plura didiciſ⸗ ſe me gaudeo: ⁊ qᷣ hebꝛeũ ſermonem ita elima⸗ uerit: vt int ſcribas eoꝝ Chaldeus eſtimet᷑.ig lõge alia via igreſſus ẽ.Ait ei nullũ pphaꝝ ex Elſaiã vixiſſe Seraphin circa deũ ſtãtia. ⁊ ipᷣa ne qͥdẽ Seraphin alibi lectitari. Dehic ↄſuma tionis ⁊ captiuitatis Hierłm:q̃ ſub Nabucho⸗ Donoſoꝛ facta ẽ: ſignuʒ eſſe pᷣmiſſum. Ab Oʒia qte ſub qᷓ ꝓphetare oꝛſus ẽ vſq; ad Sedechia mo impletus eſt.i.gła dei. Abi aũt in latino ele 4 qttuoꝛ faciẽ ſuã velẽt.ſiẽ in nonnullis exẽplari bus inuenit᷑:q̃ttuoꝛ volẽt:q̃ttuoꝛ pedesↄtegat Ex his qpe. xij. regibus q̃ttuoꝛ tm iuſtos fuiſ⸗ ſe: Oziã: Joathã: Eʒechiã ⁊ Joſiã q̊ͥ ſublimes p ſingulas captiuitates audet glificare deum dicẽtes. Scũs ſcũs ſctũs dũs ðs ſabaoth. reli⸗ qͥs vo ppt᷑ pctã ſua velare faciẽ⁊ alios qi capti uitatẽ ducti ſunt:pedũ velare veſtigia. Supli minare vo ſublatũ:⁊ domũ implets fumo ſicut ſupꝛa diximꝰeuerſionẽ Hierem ⁊ incendiũ tem pli expoſuit.Et qꝛ ſemel eius cepi referre ſniaʒ etiã ea qᷓ necdũ a me ſunt tacta ↄtigamus. Foꝛ⸗ cipẽ de q altaris carbo comphenſus eſt labia purgata: ꝓpꝛiã Elſaie aſſeruit paſſioneʒ: q ſub MWanaſſe int᷑fectus ẽ rege.⁊ tũc vo purgatus labüs dixit ad dñm. Ecce ego: mitte me.⁊ dixit o miſer ego:qm ↄpũctus ſum:donec Ozias vi uit. nõ intelligis o Eſaia eſſe te miſeꝝ: nõ ↄpu⸗ geris:nõ moueris.vᷣ qñ ille moꝛtuus E tũc aiad uertis nõ mũda hr̃e te labia: tũc indignũ te eſſe cognoſcis viſione dei. Vtinã aũt ⁊ ego pun⸗ gar: ⁊ poſt ↄpunctõeʒ dei pᷣdicatõe dignus effi ciar. qꝛ cũ ſim hõ: ⁊ nõ mũda labia habea: T in medio q; ꝓli immunda labia habentis habitẽ. Eſaias vt iuſtus tm in ſermone peccaueratiio ſola labia hẽbat immũda:nõ ↄſciaz. Ego vero qꝛ ⁊ oculis video ad ↄcupiſcendũ: ⁊ manu ſcã⸗ daliʒoꝛ ⁊ pede: ⁊ omnium membꝛoꝝ ꝑte delin⸗ quo: habeo oĩa immunda. ⁊ qꝛ ſemel ſpũ bapti ʒatus rurſum tunicam pollui: ſcði baptiſmatis Eßpi purgatione.i.ignis indigeo.nõ ſunt vt q⸗ dã putãt in ſcripturis vba ſimplicia:plurimuʒ in his abſconditum eſt. Aliud lr̃a :ꝛaliud myſti⸗ cus ſermo ſignificat. Ecce dñs in euãgelio cin⸗ gif̃ lintheo:peluẽ ad lauãdũ pedes diſcipuloꝝ pᷣpat:ſerui fungit miniſterio.eſto vt doceat hu militatẽ: vt nob inuicẽ miniſtremus:nõ abnuo nõ recuſo. Quid ẽ qð Metro recuſanti diẽ: niſi lauero pedes tuos:nõ hẽbis ꝑtẽ mecũ⸗ Et ille rñdit. Dñe nõ ſolũ pedes:bᷣ ⁊ manus ⁊ caput⸗ Aſcẽſurus ergo dũs ad celuʒ: qꝛ apli vt hoies terre inſiſtentes adhuc habebant peccatoꝝ ſoꝛ dibus pedes pollutos: velut eosa delictis pe⸗ nitus liberare vt eis poſſit ꝓphetalis ſermo cõ gruere: qᷓ; pecioſi pedes eus —— gelizantiũ pacem imitari valeãt eccłe vba dicentis:laui pedes meos: quõ inquinabo illos: At etiã ſi qᷣs poſt reſurrectiõeʒ dñi:poſtea his adheſerit puluis: in impiã eũ excutiant ciuitatẽ: in teſtimoniũ la boꝛis ꝙ eo vſq; ꝓ oium ſalute ↄtenderint:facti iudeis ⁊ iudei: gentibus vt gentiles: vt etiam X . . 772 . . 4 3. . . . 3 . 4* S. 9 . . „* 4 . 1 ꝓpᷣa veſtigia aliq ex ꝑte polluerit. Igit᷑ vt ad ꝓpoſitũ reütamur ſiẽ apłi purgatõẽ indigebãt pedũ:ſic qꝛ Eſaias tm in ſermoe peccauerat la bia hẽbat immũda.⁊ qᷓ;tũ ego arbitroꝛ:qꝛ Oʒi am in tẽplũ irruẽtẽ nõ coꝛripuerat: nec iux he lye exẽplũ libera voce impiũ deſignarat:labia hẽbat immũda. In medio q; ppli immunda la= bia hñtis habitẽ.Eſaias qͥ ↄpuũctus ẽ:⁊ ſe miſe rum ↄteſtat᷑:purgatiõe dignus efficit᷑.xpłs vo nõ ſolũ nõ agẽs pniaʒ:ſᷣ neſciens qͥdẽ: qꝛ labia habebat immunda: purgationis remediũ non meretur. Pꝛouidendum igitur ſub hoc exem⸗ plo:nõ ſolum vt ipᷣi ſimus iuſti:ſᷣ nec cum pec. catoꝛibus moꝛemur: quia ⁊ ̊ in peccati ac mi⸗ ſerie ꝑte ducit pꝓphᷣa.Sequit᷑:⁊ regem dñm ſa baoth ego vidi. AKiunt iudei Eſaiã a maioꝛibꝰ ſuis iccirco intemptũ:qꝛ cũ Moyſes poſterio ra dei viderit:h̊ dũm ſabaoth oculis carnalibꝰ vidiſſe ſe ſcribat.ſuꝑ h̊ deo dicẽte.Nẽo faciem meã videbit:⁊ viuet. Quos int᷑rogemus quõ ſe ðs in lege alijs pph̊is in viſione ⁊ ſomno di⸗ cat oñdi. Moyſi vo facie ad facieʒ colloqui.⁊ quõ ſtet illa ſnia:nẽo faciẽ meã videbit ⁊ viuet cũ facie ad faciẽ ſe ad ¶oyſen locutũ eſſe fate atur. Rñdebũt vtiq; iux poſſibilitatẽ hũanam deũ viſum: nõ vt eſt:ſᷣ vt voluit ſe videri.Qui bus ⁊ nos dicimꝰ eodẽ mõ ab Eſaia eſſe viſum reſtãte ſumma: vt ¶oyſes deum aut viderit aut nõ viderit. Si vidit: vidit ̊ ⁊ Eſaias:qui vidiſſe ſe dicẽs ĩpie ẽ int᷑fect a vobᷣ.qꝛ ðs vide ri põt.Si nõ vidit:interficite ⁊ oyſen cum Eſaia:qꝛ eiuſdẽ mẽdacij reꝰ c.dicens ſe vidiſſe eiũi qͥ videri nõ põt. Quecũq; in expoſitiõeʒ eiꝰ loci ſi uꝑ Mopyſen habuerit intellectũ:etiã nos ad Eſaie tꝑabimꝰ viſionẽ. Seqͥ ⁊ miſſuʒ ẽ ad me vnũ ð ſeraphi:⁊ manu ſua hẽbat carbonẽ: quẽ foꝛcipe ſumpſerat ð altari ⁊ tetigit os meũ ⁊ dixit. Ecce tetigit ̊ labia tua:⁊. aſtulit iniqᷣta tes tuas:⁊ pctã tua purgauit.ſm oẽs editiões qᷓs ſupꝛa expoſuimus: ſiue duo teſtã intellige⸗ re volueris: ſiue aliq̃s aparitrices in celeſtib⸗ vtutes:ſiue in ſignuʒ captiuitatis future:vm⸗ bꝛã quãdã veritatis future pᷣſiguratã:nũc acci pe ſeraphin. Nos qꝛ bmã ſnĩaʒ ſeqmur:euãge licũ teſtm miſſum aſſerimꝰad ꝓphaʒ: ꝙ hñs in ſe vtraq; mãdata.i.⁊ ſua ⁊ veteris teſtamẽti ig nitũ ſermonẽ dei duplici pᷣceptoꝝ acie ↄpᷣhen⸗ dit: ⁊ tactis labijs qͥcqͥd fuerit igratie.h ſiqͥdeʒ nos labia interpᷣtamur immunda purgationis ſue pepulit vitate. hãc foꝛcipẽ Jacob in ſcha la 2ſpicit.̊ ẽ gladiꝰ bis acutus.hec duo minu⸗ ta q̃ mulier mittit in dona dei.h̊ ſtater duos de narios hñs qͥ in oꝛe piſcis reꝑtus. ꝓ domino ⁊ Netro reddit᷑.hac qͥ duplici vnionis retinef v tute:carbo ↄpᷣhẽſus mittit᷑ ad ꝓphᷣůᷣaʒ:quem ⁊ in.cxix.pſalmo cum ꝓpheta deum rogaret di⸗ cens. Dfe libera aiaʒ meã a labijs iniqͥs ⁊ a lin gua doloſa:⁊ poſt interrogatõeʒ ſpũſſancti qͥd det tibi:aut qͥd apponat᷑ tibi ad linguã doloſaʒ Dictũ ẽ.Sagitte potẽtis acute cũ carbonibus deſolatoꝛijs:ſcimus ꝓphe eſſe cõceſſum. Aere qpe deſolatoꝛius carbo:qͥ linguã purã faciat a petõ:ſermo diuinus cẽ.Ge qͥ ⁊ in Eſaia ðꝛ.lha bes carbones ignis:ſedebᷣ ſuꝑ eos. hi erũt tibi in adiutoꝛiũ. Sequit᷑. Et audiui vocẽ dñi dicẽ tis: quẽ mittã. Et qs ibit ad ꝓłm iſtũ: Et dixi: ecce ego.mitte me. Et ait: vade ⁊ dic plo huic Aure audietis ⁊ nõ intelligetis. Interrogãtis ſunt vba dñi:nõ iubẽtis quẽ debeat mittere:⁊ q̃s iturus ſit ad ꝓłm. Cui facilis pphᷣa rüdit: ecce ego.mitte me.Et poſt pollicitatõeʒ iubet vt dicat:vade ⁊ dic ꝓplło huic: aure audietis:⁊ nõ itelligetis. ⁊ cernẽtes aſpicietis ⁊ nõ videbi tis.⁊ ceta q̃ iius ꝓphetie ſermo ↄtexuit.Au⸗ diui ego in hͥ loco nõ ꝑuã hebꝛei mei diſputati⸗ onẽ.cuiꝰpauca ponã vt ſenſum homis adutas Aiebat ð Moylſe ⁊ Eſaia:qͥs meliꝰ fecerit reqͥ ramꝰ. Vtꝝ ne oyſes: qͥ cũ a ðᷣo mitteret᷑ ad Plin ait pᷣcoꝛ dñenõ ſum dignꝰ⁊ rurſuʒ puide aliũ quẽ mittas.An Eſaias:qͥ cũ ñ fuiſſʒ elect⸗ vltro ſe obtulit dicẽs:ecce ego mitte me.necig ro dicebat ꝑpiculoſuʒ eẽ ð ſcõꝝ merit diſputare ⁊ aliqd vel minꝰ vel plus diſſerere velle de eo: quẽ dns coꝛonauit.pᷣ qꝛ ipᷣe dixit.q̃rite ⁊ inue⸗ nietis:pulſate ⁊ apiet᷑ vob:etiã nos nõ vt dea liͥ detrahamus:ᷣ vt ſcpᷣture ſenſuʒ ſciẽtes:ad eiꝰnos dirigamꝰ exẽpla: debemus inqͥrere:qð põt facere qſtionẽ. Qui Moyſi inqͥt aſſertoꝛ ẽ humilitatẽ eius pᷣdicat ac mãſuetudinẽ.qꝙ ſe in dignũ iudicãs miniſterio dei maioꝛ effectus ſit Eſaias vo qꝛ vltro ſe obtulit:incipiẽs pꝓpheta re a maledictis cepit:aure audietis:⁊ nõ intelli getis ⁊c. Ob qð inde młta mala ꝑpeſſus.⁊ ab oĩi ppbo ꝓ inſano habitus:cum iteꝝ ei vox diui⸗ na dixiſſet clama: ſciẽs qͥd ſuꝑioꝛi facilitate ſe⸗ ipᷣm offerẽs ꝑtuliſſet:nõ ait ecce ego.mitte me. ſ interrogauit qͥd illud eſſet: qdðᷣ clamare debe⸗ ret.Et dixi.Quid clamabo: Cui ſile ẽ illud in Hieremia.Accipe calicẽ vini meri huiꝰ de ma⸗ nu mea: ⁊ potionab oẽs gẽtes ad q̃̊s ego te mit ta: ⁊ bibent: ⁊ voment: ⁊ inſanient:⁊ cadẽt a fa cie gladij:quem mittam in medio eoꝝ.Qð cuʒ audiſſet ꝓpha:non renuit: non m exemplum Moypſi dixit:pᷣcoꝛ dñe nõ ſum dignus:⁊ ꝓui⸗ de aliũ quẽ mittas.ſᷣ amatoꝛ płi ſui ⁊ putãs qꝛ ex potu calicis inimice gẽtis interficerentur: 7 ruerent:calicem meri libenter accepit:nõ intel- ligens in omnibus gentibus etiam Hierim cõ⸗ pᷣhendi.Deniq; inter ceteras nationes:⁊ acce⸗ pi ait calicẽ de manu domini:⁊ potionauiom/ nes gentes ad quas miſit me dommus.⁊ Hie⸗ ruſalẽ a ciuitates Juda: ⁊ reges eius ⁊ pꝛinci⸗ gtgebtn 1 tbilato odoſitt Gecuri poſuiſt.. ſubſanne batilla⸗ ficoꝛdias Eaetei gorapct pltrointt tuliſefid fuerardi jerptel ſit dices pecb'rt ſbbiaduü fege futi dſeno ſn labialrci de vboer ſigiLai⸗ icemi Wien lis nd bit idptin 1ſigne q;ae ꝛexco⸗ ſeſuffci cſplein ſii plixit guribotm Eiuſge phin cal dilſos int nenüde Ros meq̃ 9 mittſk ſerg Onlen cuapcis dauͤtce inlui ltij lpe Zigſen ſleuphine naſeulio. alißeſpa mnineo gne allanienn hührk Winiluſt lnnis necladet ſköüginih ngl⸗ Miſaag unanh W aiidi griihn muenepone as zumgis edenninarn fuls wait Polciniiit igaueal Dicensö ſernoyenitdn ebreinedhhn ſun honismdin isnelfemn ciadommit n'arurſ Gracäüßfuihee cgomineneat örment dlun dilſererendlexen ediri inetin⸗ beetiinwnin ureſatitiügd chennzerh⸗ Horſinzuan nilucndinigtn eimaiorefenu S — mnapies pot Pdieis: noil maappeſus unnerei wro⸗ ivaltulut⸗ eartcynnene. tiglnnd Liſeile ineiduden rsnlipehhit ſaniene nodoenn 1 — 4 7 1 = = 1 S== — +——— — — SS — EEE S Tractatus I pes eiꝰad ponẽdas eas in deſolatõeʒ ⁊ in inuiũ 2 ſibilatõeʒ. ꝓ q̃ ꝓphetia lʒ in pleriſq; codicibꝰ oꝛdo ſit puerſus:qͥd in alio loco dicat auſculta Seduxiſti me dñe ⁊ ſeductꝰ ſum.tenuiſti me:⁊ poſuiſti.factus ſum in deriſuʒz. tota die exiui in ſubſannatõeʒ. Et eõ rio qͥ aſſertoꝛ ẽ Eſaie dice⸗ bat:illa ꝓpfert:ꝓphhaʒ nõ tã ſuo merito qᷓ; miſe⸗ ricoꝛdia dei ↄfiſum: poſtqᷓ; a ſeraphin audierit Ecce tetigit h̊ labia tua:⁊ abſtulit iniqͥtates tu as:⁊ pctã tua purgauit:ocio noluiſſe toꝛpere ⁊ vltro in miſteriũ dei q̃ſi a pctis libeꝝ:ʒelo ſe ob tuliſſe fidei. & yſes vo qꝛ ſecularibꝰ eruditꝰ fuerat diſciplis:⁊ int᷑fecto egyptio ↄſcia eiꝰ ali q̃ ex ꝑte ſoꝛduerat:vñ⁊ vox ad eũ ð rubo facta ſit dicẽs:ne acceſſeris huc: ſolue calciamẽta de pedibꝰtuis.locꝰ ei in qͥ ſtas:terra ſcã ẽ:⁊ ſcierit ſibi aduſus magos adũſus pharaonẽ peſſimũ regẽ futuꝝ eẽ certamẽ:ſe excuſaſſe dicẽtẽ:pᷣcoꝛ dñe nõ ſum dignꝰ: ꝓ q̃ in hebꝛeo legit᷑:nõ hẽo labia circũciſa.lxx.int᷑pᷣtibꝰ potiꝰ qð dixi vᷣbũ de vbo expᷣmẽtibꝰ.Ex qͥ manifeſte poſſit intel⸗ ligi Eſaiã recte poſt circũciſa labia in oei ſe ob⸗ tuliſſe miſteriũ:⁊ oyſen adhuc incircũciſis labijs tã grãde miſteriũ recuſaſſe. Aure audie⸗ tis ⁊ nõ itelliget:⁊ cernẽtes aſpicitl ⁊ nõ vide⸗ bit.totꝰ h̊ locꝰ ſiẽ Saluatoꝛ dic in euãgelio:ad id ꝑtinet tpᷣs:qͥ ipᷣe ẽ dignatꝰ deſcẽdẽ ad terras ⁊ ſigna iudeis nõ iĩtelligẽtibꝰppetrauit.Et qm̃ vſq; ad finẽ capli explanatio multiplex ſequit ⁊ excipiẽtis iã explicuimꝰceras:hucuſq; dictaſ ſe ſufficiat.qꝛ ⁊ oꝛõ q̃ nõ ꝓpe manlſtilo expolit cũ ꝑ ſe inculta ẽ:tũ multo moleſtioꝛ fit:ſi tediũ ſui ꝓlixitate ↄgemiet:⁊ oculoꝝ doloꝛe cruciati auribꝰ tm̃ ſtudeamꝰ ⁊ lingua. H Eiuſdẽ ad eũdeʒ Hamaſum papã de Sera⸗ phin ⁊ calculo: vbi exponit qð ſequit᷑ in eodeʒ diuſos interpᷣtes Eſaie.vj.c.Et miſſum eſt ad me vnũ de ſeraphin.⁊ in manu eiꝰ calculꝰ⁊ teti git os meũ:⁊ reliq̃ de eodẽ. Epła. LIXxX Eptuaginta et 85 miſſum ẽ ad me vnũ de ſeraphin Aqͥla ⁊ Theodotiõ:⁊ volauit ad me vnũ de ſeraphi.q̃tidie ad nos mittit᷑ ſeraphi:qͥttidie ĩgemiſcẽtiũ atʒ dicẽtiũ. O miſer ego qm̃ ↄpũctus ſum:oꝛa purgant᷑:⁊ cũ a pciis fuerit liberati:pᷣpant ſe miſterio dei. Qð aũt ceteri interpᷣtes qð ꝓmiſſum eſſe vola re dixerit:intellige velocẽ diuini ſermonis ad⸗ uẽtũ ſuꝑ eos:qͥ digni ſocietate ulius iudicant᷑ In gñne q; diüſitas ẽ.Lxx.Aqͥla⁊ Theodotiõ ſeraphi neutro gñe trãſtulerũt. Symmachus maſculio. Nec putãdũ ſexũ eẽ in vᷣtutibꝰdei cũ etiã ipᷣe ſpũſſcũs ſᷣm ꝓpᷣetates ligue hebꝛee fe⸗ mineo gñe ꝓferat᷑ ruha:grece neutro ToovE Aa:latie maſculio gñe ſpũs.Ex qᷣ ĩtelligẽdũ ẽ: Epiſtola IX Fo. CxLVII qñ ð ſupioꝛibꝰdiſputat᷑:⁊ maſculinũ aliqd ſeu femininũ ponit᷑:ñ tã ſexũ ſigniſficari:qᷓ; idioma ſonare lingue.Siqͥdẽ ipᷣe ðs iuiſibił ⁊ icoꝛrup⸗ tibił oĩibꝰpene liguis ꝓfert᷑ gũe maſculio:cũ in eũ nõ cadat ſexꝰ. Illoꝝ q; piꝰ lʒ attñ coarguen dus erroꝛẽ:qͥ in oꝛõnibꝰ⁊ oblatõibꝰſuis audẽt dicẽ:qͥ ſedes ſuꝑ cherubĩ ⁊ ſeraphin.Nã ⁊ ſup cherubin ſedere deũ ſcpᷣtũ ẽ:vt ibi:qͥ ſedes ſuꝑ cherubin oſtendere. Suꝑ ſeraphin vero ſede⸗ re deum: nulla ſcriptura ↄmẽoꝛat.⁊ nec ipᷣa qᷣ⸗ dem ſeraphin circa deum ſtantia excepto pñti loco in ſcpᷣturis ſcis oibus inuenimus. Lxx.⁊ in manu hẽbat carbonẽ: quẽ foꝛcipe acceꝑat 8 altari:⁊ tetigit os meũ.Theodotiõ:⁊ in manu eiꝰcalculus in foꝛcipe:quẽ acceꝑat de altari:⁊ tetigit os meũ. Symmachus:⁊ in manu eiꝰ cal culus in foꝛcipibꝰ:quẽ tulerat de altari: ⁊ detu lit ad os meũ.Quãtũ ad hyſtoꝛis ꝑtinet videt deus ſedere in tẽplo HHierłm: ⁊ añ eũ de altari m.lxx.ad Eſaiã carbo deferri.de altari vo ſi ue incẽſi ſiue holocauſtoꝝ.Quãtũ ãt ad myſti⸗ cos intellectꝰ ille ei ignis mittit᷑: quẽ Hieremi⸗ as ferre nõ poterat. Qui cũ aie nr̃e archana pe netrarit:ita nos diſſoluit: ita a veteri homie in nouũ excoqᷣt:vt in illã vocẽ poſſumꝰ erũꝑe:vi⸗ uo ãt iã nõ ego ſᷣ gra dei q̃ in me ẽ᷑.Foꝛcipes q; pm interpᷣtes ceteros:lʒ in ſacerdotali ſꝑ ſupel lectile fuerint:diuerſas gr̃as debemus acciꝑe: q́bus multifarie ⁊ multis mõis olim deus pri⸗ bus nr̃is locutus ẽ ĩ ꝓphᷣis.qꝛ in hebꝛeo ꝓ car bone calculus legit᷑.ceteris q; ſuꝑ h̊ ↄſonanti⸗ bus videt᷑ mihi ſermo diuinus calculi apella⸗ tione ſignari.Sicut em̃ calculus genus eſt lapi dis duriſſimi ⁊ rotundi ⁊ oĩ puritate leuiſſimi: ita ſermo dei:qͥ neq; hereticoꝝ: neq; oim adũ⸗ ſarioꝝ põt gdictionibus cedere calculus dicit De h̊ calculo Sephoꝛa ſuũ filiũ circumcidit.⁊ Jeſus ꝓplin purgata vitijs.⁊ ĩ Apocalypſi do⸗ minus pollicet᷑ vincẽtibus:vt accipiãt calculũ ⁊ ſcribat᷑ ſuꝑ eũ nomẽ nouũ. Nident᷑ ãt mihi ⁊ lxx.in eo ꝙ antea trãſtulerũt:idẽ ſenſiſſe qð ce⸗ teri ꝗv Op& q we quẽ nos carbũculũ interpᷣta⸗ mur:genus lapidis fulgidi atq; nitẽtis:quem etiã i.xij.lapidibꝰiuenimꝰ.Siue igit᷑ calculũ ſi ue carbũculũ lapidẽ accipimꝰi calculo dini ſer monis vitas ⁊ rigoꝛ:iĩ carbũculo lucẽs doctria ⁊ manifeſta mõſtrat᷑. Eloqͥa ei dñi eloqͥa caſta argentũ igne ꝓbatũ terre:purgatũ ſeptuplum Et alibi. mãdatũ dñi lucidũ illuminãs oculos Qõ aũt ait in manu hẽbat carbonẽ:manũ itel⸗ ligamus oꝑatiõeʒ. vt ibi in manu lingue moꝛs ⁊ vita.⁊ in pſalmo.cadẽt in manu gladu. Aut certe vere manꝰapparuit:vt ꝑ ſiłlitudinẽ hůane foꝛme dũ manꝰcernit᷑ poꝛrigẽtis:ꝓphᷣa non ti⸗ meat:iuxr qð ⁊ im deũ⁊ angelos ſe in hůanas vidimus mutaſſe foꝛmas: vt metus videnti⸗ bus demerek. Lxx. ⁊ dixit ecce tetigit h̊ labia tua: ⁊ aufert iniqͥtates tuas:⁊ pctã tua purgat Aqᷣla:ecce tetigit h̊ labia tua:⁊ recedet iniqtas tua:⁊ pctm̃ tuũ ꝓpitiabit᷑. Ceteri interpᷣtes in Adqle vᷣba ↄſentiũt.Pꝛimũ neceſſe eſt vt labia nr̃a tãgant᷑:deide cũ tacta fuerit fuget᷑ iniqᷣtas ⁊ cũ iniqtas fuerit effugata ꝓpitiet᷑ dñs.quia apud ipᷣm ẽ ꝓpiciatio ⁊ ᷣm apłm. Jpᷣe ẽ ppici atio ꝓ pctis nr̃is. Purgatis ãt pctis nr̃is audi emꝰvocẽ dñi dicẽtis:quẽ mittã: Et rñũdebumꝰ. ecce ego:mitte me. Lxx.⁊ audiui vocẽ dñi di⸗ centis:quẽ mittã: ⁊ qͥs ibit ad ꝓpłin iſtũ:Aqla Theodotiõ ⁊ Symmachus: ⁊ audiui vocẽ di cẽtis:quẽ mittã: Et qͥs ibit nob? De ↄꝑatõne Elſaie ⁊ Moyſi quõ alius miniſteriũ recuſarit glius vltro ſe offerens dura ꝑpeſſus ſit in alio loco diſputauimus:ſᷣ ne videremur aliquid pᷣ⸗ teriſſe eoꝛum:ouaſi iudei deutrõ vocãt vł deu troſis:⁊ in quibus vniuerſam ſcientiam ponũt nunc bꝛeuiter illud attingamus: quare in he⸗ bꝛeo ſit poſitum.⁊ quis ibit nobis: Sicut eniʒ in Geneſi ðꝛ: faciamus hominem ad imagineʒ ⁊ ſiłitudinẽ noſtram: ita ⁊ H̊ puto dictũ ⁊ quis ibit nob⸗MNob aũt qͥbus alijs exiſtimandũ eſt: niſi pr̃i ⁊ filio ⁊ ſpũi ſcõ:Quibꝰ vadit qͥ cũq; eo rũ obſequit᷑ volũtati. Et in eo qͥdẽ ꝙ vnius lo quẽtis ꝑſona ꝓponit᷑ diuinitatis ẽ vnitas. In eo vo ꝙ ðꝛ nob:pſonaꝝ diuerſitas indicat᷑.Le gimus in Cãticis cãticoꝝ vocẽ ſpõſi dicẽtis ad ſpõſam. Surge veni ꝓxia mea:ſponſa mea:co lũba mea:qꝛ ecce hyems trãſijt:pluuia abijt ſi⸗ bi. Añ em̃ aia in cogitatõe traqᷣllitatẽ ſentit qũ ſupꝛa petrã fundata ẽ:⁊ fides eiꝰ alta radice fi⸗ xa ẽ:vniuerſi tẽptationũ fluctus ſibi ꝑtrãſeũt: ⁊ ei nõ ꝑtrãſeũt:q̃ tẽptat᷑. Notãdũ aũt quõ ad id qð dñns dixerat:quẽ mittaʒ:⁊ qͥs ibit nobis⸗ Pꝛooßa ex ꝑte rñderit.ecce ego:mitte me.⁊ ð equẽti tacuerit. intelligẽs nullũ hoieʒ dignuʒ eſſe qͥ deo ꝑgeret.⁊ oẽ iter ſuũ eiꝰ faceret eſſe qͥ mitteret:quã humilitatẽ dñs aduertẽs:q ſe ſe⸗ quẽdi putaret indignũ: imꝑauit ſequentia di⸗ cẽs. Nade.Lxx.⁊ dixit ego ſuʒ:mitte me.Aqͥ la ⁊ Theodotiõ:ecce adſuʒ:mitte me.Symma chus ecce mitte me. deus qͥ vocat eaq̃ nõ ſunt: q̃ſi ſint:⁊ qͥ dixit.ego ſum:qͥ ſum. Et alibi:qͥ eſt miſit me:qͥſcũq; vocauerit:ſtati facit ſubſiſtere qð ſatiſ claret exẽplis in viuẽte Mattheo euã geliſta: ⁊ in Laʒaro q̃triduano iã moꝛtuo:qͥ ſta tim vt ſunt vocati a dño:⁊ ille ſepulchꝝ auari⸗ tie reliqͥt: ⁊ ille ſuete moꝛtis.Qm̃ oiĩa q̃ abſq; eo ſunt:nõ ſunt. Vñ ꝓpha purgatus a vitijs au. ſus ẽ dicere:ecce ego ſum:lʒ in latinis codicibꝰ ꝓpter interpᷣtũ varietatẽ ſum nõ ſit apoſitum Quidã obſeruandũ putãt:ad q̊s ꝓphas mittẽ tis aut miſſi ſermo dicat᷑:qð ẽ grece apłus. Et hanc eſſe differentiam volũt:vt qᷣcũq; mittant nõ legamus. fugeret diſputã II ⁊ ꝓphᷣe ſint:ꝑiter ⁊ apoſtoli.ad quos vo mittẽ tis ſermo non ponitur:tm̃ ꝓphete ſint.qð ego ſuꝑfluum puto. Et qꝛ ſemel ad tractatum iſtiꝰ vocabuli venimus.ſciẽdum: Syleam collegã NPauli lingua hebꝛea apłm dici:qͥ cũ eo nõnul⸗ las eplas ſcribit. Et vitioſe Siluanus legit᷑ p Sylea: cum Siluanum in apoſtoloꝝ actibus lHhieronymus ad Euagriuʒz pbr̃jm de lel⸗ chiſedech repᷣhendens eos qui putabant illuʒ vel angelũ fuiſſe vel ſpm.ſ.docẽs illum ſᷣm ve teres interpᷣtes hominem ⁊ regem fuiſſe: qͥ ty⸗ pum ſacerdotij geſſerit ſaluatoꝛis:⁊ ſᷣm hebꝛe⸗ os Sem fuiſſe pᷣmogenitus Noe:expones etiã qð eo ſcribit᷑ geneſis decimoſexto: apud apłmn ad hebꝛeos. vij. c. Epla. LX AIſiſti volumen m mihi: ουονοα ν„⁸„οα Iονü6 id ẽ ſine titulo: ⁊ neſcio vtꝝ tu ð titu lo nomẽ ſubtraxeris:an ille qͥ ſcpſit: vt ꝑiculuʒ — ugere di: auctoꝛẽ noluerit ↄfiteri.qð cũ legiſſem:intellexi famoſiſſimam qſtionẽ ſuꝑ poötifice Melchiſedech:illuc plurimis argum tis eſſe ꝑductam:vt docere conar ſit: eũ qᷣ bñ⸗ dixerit tãto pr̃iarche diuinioꝛis nature fuiſſe. nec de hominibus eſtimãdum. Et ad extremũ guſus eſt dicere ſpmſanctum occurriſſe Abꝛa⸗ he: ⁊ ipᷣm eſſe qui ſub homis figura viſus ſit. Quõ aũt ſpũſſcũs panẽ vinũq; ꝓtulerit:⁊ de⸗ cimas pᷣde q̊s Abꝛahã victis q̃ttuoꝛ regibꝰ re⸗ poꝛtaret: acceꝑit:oĩo tãgere noluit.petiſq; vt qͥd mihi vel de ſcpᷣtoꝛe vel de q̃ſtione videatur rñndeã.ateoꝛ volui diſſimulare ſniam: nec me piculoſo miſcẽ tractatui.in qͥ qðᷣcũq; dixiſſem repᷣhẽſoꝛes hĩturus foꝛẽ.Sʒ rurſum cũ epłam legerẽ:⁊ inueniſſeʒ extrẽa pagella miris me ob teſtationibus adiuratũ ne ſpernereʒ pctõꝛẽ:re uolui veteꝝ libꝛos vt viderẽ qͥd ſinguli dicerẽt ⁊ tibi q̃ſi de multoꝝ ↄſilio rñderẽ:ſtatiq; in frõ te geneſeos pᷣmam homeliaꝝ Oꝛigenis repperi ſcpᷣtã ð Melchiſedech: in q̊ multiplici ſermõe diſputãs illuc deuolutus ẽ:vt eũ ãgelũ diceret Jiſdẽq; pene argumtiẽs bus ſcpᷣtoꝛ tuus de ſpũſcõ:ille de ſi npruis vtutibꝰ ẽ locutus.iranſi⸗ ui ad Didymũ ſectatoꝛẽ eiꝰ:⁊ vidi hoĩeʒ pedi⸗ bus in mgri eſſe ſniaʒ vti me ad Hypolitũ he reneũ Euſebiũ Ceſarieñ.⁊ Emiſenũ Apollia⸗ rẽ qᷓ; ⁊ nſjm Euſtachiũ: qͥ pᷣmꝰ Antiochene ec⸗ cleſie ep̃s ʒ Arriũ clariſſima tuba bellicũ canti cũ cecinit.⁊ depᷣhendi hoꝝ oĩm opiniones diũ ſis argumentationibus ac diũticulis ad vnuʒ ↄpitũ pueniſſe: vt dicerẽt Melchiſedech ho⸗ minẽ fuiſſe ac chananeũ:regẽ vꝛh̊ hieroſolyme q̃ pᷣmũ ſalẽ:poſtea hiebus:ad extremũ HHierłm appellata ſit. Nec mirum eſſe ſi ſacerdos dei al⸗ Gn⸗ inigeſe ſinonhs Hoeplacu wlumiele erdos: zaüütipmne heElouh ebꝛiatiſd iidionofli ſis Balle lusoccigen peneſc ferintſal chanane celſiſeſaa nonoplalt ine ⸗ msintpt añcrchcl criudeis: ;vc Mitohrße (Crtis giclien vinoſim ritſacrm Pꝛetea guã oes MWelchi jexpacis genguſit: lealogicoe mnatrefuen habuerit. leſioccurri ecaſinec Aßrmatai ſdeop: dechgͤt ir klernüͤ ſingn oſacerdo Agräclla yo egre 1diſtcultar⸗ pultusnob⸗ lsidno gelibus ernſn idiſoutn ichlip, Orerieran dererytdie (bopate Btionnd glospor . arſage tnunfe 5flemntceg bäcäenzin Auanutgi Ntoleg Windeh lpucherlin Caslunfnn rcgenfule. n⸗ aiffhen⸗ Hhranatt Meun mn 1. I lon NNi eſcoudn ewa luerizten imamäſtioni 7 Cplunmiseran nab ſiiei nis atureſk. um. Euademmi m ocniſe he is ſgun niut nücs ent ns drunng Palnen iiſnonfi Cimnuſhen muagialance ajicdüdi üiglid ionsl , beigat 7 PEnianb, tiſſimi deſcribat᷑ abſq; circũciſiõe legalibece⸗ rimonijs ⁊ gũe Aarõ:cum Abel q́; ⁊ Enoch ⁊ Noe placuerit ðᷣo:⁊ victias obtulerit.⁊ i Job volumie legim ꝙ ipᷣe ⁊ oblatoꝛ mũeꝝ fuerit:⁊ ſacerdos:⁊ q̃tidie ꝓ filijs ſuis hoſtias imolarit ailũt ipᷣm q; Job nõ fuiſſe ð gñe Leui:b ð ſtir pe Eſau:lʒ aliud hebꝛei autumẽt. Quõ ãt noe inebꝛiatꝰi domo ſua ⁊ nudatꝰatq; deriſus a me ridiano filio typũ ſaluatoꝛis pᷣbuit: ⁊ Chã ppli iudeoꝝ.Sãpſon q; amatoꝛ meretric ⁊ paupe⸗ ris Balile multo plures hoſtiũ moꝛtuus qᷓ; vi⸗ uus occiderit:vt xpᷣi exᷣmeret paſſioneʒ:oẽſq; pene ſci ⁊ pr̃iarche ⁊ ꝓphe in aliq̃ re figurã ex⸗ pᷣſſerint ſaluatoꝛis.Sic ⁊ Melchiſedech eo ꝙ chananefuerit: ⁊ nõ de gñe iudeoꝝ in typũ pᷣ⸗ ceſſiſſe ſacerdotis filij dei:de qͥ ðꝛ in centeſimo⸗ nono pſalmo. Tu es ſacerdos in eternuʒ ſcðᷣm oꝛdinẽ Melchiſedech. Oꝛdinẽ at eius multis mõis intp̃ᷣtant᷑:ꝙ ſolus ⁊ rex fuerit ⁊ ſacerdos añ circũciſionẽ functꝰſacerdotio.vt nõ gẽtes ex iudeis:ſᷣ iudei a gẽtibꝰ ſacerdotiũ acceperit necq; vnct oleo ſacerdotali vt Moyſi pᷣcepta oſtituũt:ſᷣ oleo exultatõis⁊ fidei puritate.neq; carnis ⁊ ſanguis victias imolauerit:⁊ bꝛutoꝝ aĩaliũ exta.i.qᷣcqͥd ſuꝑ eſcã ẽ ſuſceꝑit: ſᷣ pane ⁊ vino ſimplici puroq; ſacriſicio Epᷣs dedicaue⸗ rit ſacr̃m: ⁊ młta alia q̃ epłe bꝛeuitas nõ recipit Pꝛetł᷑ea pleniꝰ eſſe tractatũ in epła ad hebꝛeos quã oẽs greci recipiũt: ⁊ nõnulli latioꝝ: ꝙ iſte MMelchilſedech.i.rex iuſtus rex fuerit Salẽ.i. rex pacis ſine pr̃e:ſine mr̃e.Et quõ hoc intelli⸗ gendũ ſit:vno ſtati vbo explicare poſſumꝰa ge nealogicos.i.ſine genealogia.nõ ꝙ abſq; pte ⁊ matre fucrit:cũ xpᷣs q;ᷓ ſᷣm vtrãq; naturã preʒ habuerit ⁊ mr̃eʒ.ſe ꝙ ſubito introducat᷑ in Ge nelſi occurriſſe Abꝛahã a cede hoſtiũ reuertẽti: nec añ nec poſtea eiꝰnomẽ ferat᷑ ad adſcriptũ Alfffirmat aũt apłus ꝙ Aaron ſacerdotiũ.i.ꝓpłi iudeox: ⁊ pncipiũ habuerit ⁊ finẽ. Melchile⸗ dech aüt.i. xpᷣi ⁊ eccłe ⁊ in pᷣteritum ⁊ in futuꝝ eternũ ſit:nullũq; habuerit auctoꝛẽ: ⁊ ꝙ tranſ lato ſacerdotio legis q́; mutatio fiat.⁊ neq̃q; 8 Algar ãcilla ⁊ mẽte Syna:ſᷣ ð Sara libera ⁊ ar ce Syõ egrediat᷑ vᷣbũ dñi:⁊ lex dei de hierim. ⁊ difficultatẽ rei pemio exaggerat dicẽs:ſuꝑ q̊ mulius nob ſermo ẽ ⁊ interpᷣtabilis. Nõ quia apfs id nõ potuerit interp̃ᷣtari:ᷣ qꝛ illius tẽꝑis nõ fuit. hebꝛeis em.i.iudeis ꝑſuadebat nõ iã fidelibus quibus paſſim ꝓderet ſacramentum Veꝝ tñ ſi vas electiõis ſtupet ad myſteriũ:⁊ ð q̊ diſputat ineffabile ↄfitet᷑: q;to magis nos vᷣ⸗ miculi ⁊ pulices ſolã debemus ſciaʒ inſcientie oↄfiteri? ampliſſimã domũ ꝑuo ãqſi foꝛamie on dere:vt dicamꝰ duo ſacerdotia inter ſe ab apo- ſtolo ↄꝑpata poꝛis populi⁊ poſterioꝛis: Et hoc agit tota diſputatione:vt ante Leui ⁊ Aarõſa gFo§.. CxILX Epiſtola LX cerdos fuerit Melchiſedech ex gentibus. cu⸗ ius tm pꝛecedat meritum: vt futuris ſacerdoti bus iudeoꝝ in lübis bñdixerit Abꝛahã: totũq qð ſequit in laude Melchiſedech ad E*&5ity⸗ pũ referri:cuius ꝓfectus eccłe ſacr̃a ſunt.Hec legi in grecoꝝ voluminibꝰ: ⁊ qſi latiſſimos ter⸗ raꝝ ſitus:in bꝛeui tabella volui demõſtrare nõ extẽdẽs ſpatia ſenſuũ atq; tractatuũ.ſ buſdaãa pũctis atq; ↄpẽdijs infinita ſigniſicãs:vt in ꝑg⸗ ua epła multoꝝ ſimul diſceres volũtates. Ve⸗ rum quia amantẽ interrogas: ⁊ vniuerſa qᷓ̃ di⸗ dici fidis auribus inſtillãda ſunt:ponã ⁊ hebꝛe op opinionẽ: ⁊ nequid deſit curioſitati iba be⸗ bꝛayca vba ſubnectã. AUmalchi ʒedech melech ſalẽ ohʒi leehm vaiain veuh choehn leel ehliõ vaiuarecheuh vaio ular baruch abꝛaham leel ehliõ chone ſamai vaarʒubaruch el ehliõ acer migẽ zarecha beiadecha vaitẽ lo maahſer mi⸗ chol.Qð int᷑pᷣtat᷑ in latinũ h̊ͥ mõ.Et Melchi⸗ ſedech rex Salẽ ꝓtulit panẽ ⁊ vinũ.erat ãt ſa⸗ cerdos dei excelſi.bñdixitq; illi ⁊ ait. GHndictꝰ Abꝛahã do excelſo.qͥ creauit celũ ⁊ terrã.⁊ bñn dictꝰ ðs altiſſimꝰqͥ tradidit inimicos tuosima nu tua: dedit ei decias ex oibꝰ Tradũtq; hũc eſſe Sẽ bmũ ſiliũ Noe.⁊ eo tꝑe qͥ oꝛtus ẽ Abꝛa hã habuiſſe etatis ãnos trecẽtoſnonagita qͥ ita ſupputent᷑. Sem poſt diluuiũ ãno ſcdᷣo:cũ cẽtũ eſſet ãnoꝝ genuit Arphaxat. poſt huius oꝛtuʒ vixit annos qͥngentos:hoc eſt ſimul ſex centos Arphaxat ãnos natus.xxx.⁊ qͥnq; genuit Sa leʒ.qͥ ⁊ ipᷣe tricenarius ꝓcreauit Heber:quem xxxiiij.ãnoꝝ legimꝰ genuiſſe Phaleg. Rurſuzʒ NPhaleg expletis ãnis.xxx.genuit Reu. Qui ⁊ ipᷣe poſt triceſimũ ⁊ ſcðᷣm natiuitatis ſi ne ãdnũ edidit Serucg.de qͥ cũ ad.xxx.ꝑueniſſet ãnos oꝛtus ẽ Nachoꝛ.qͥ.xxix. annoꝝ genuit CThare quẽ legimꝰ ꝙ ſeptuagenarius genuerit Abꝛa⸗ hã ⁊ Nachoꝛ ⁊ Arã. Supputa ꝑ ſingulas eta⸗ tes annoꝝ numexꝝ:⁊ inuenies ab oꝛtu Sẽ vſq; ad gñatõeʒ Abꝛahã trecẽtos nonaginta qnos. moꝛtuus ẽ aũt Abꝛahã cẽteſimo ſeptuageſimo etatis ſue ãno. Rõne deducta inuenit᷑ Seʒ ab nepoti ſuo decimi gdus Abꝛahã ſuꝑuixiſſe an nos. xxxv. Silq; ⁊ B tradũt ꝙ vſq; ad ſacerdo tiũ Aarõ:oẽs pᷣmogeniti ex ſtirpe Noe cuiꝰ ſe⸗ ries ⁊ oꝛdo deſcribit᷑ fuerit ſacerdotes:⁊ ðᷣo vi ctimas imolarint ⁊ hec eſſe pᷣmogenita ꝗᷓ Eſau fratri ſuo vẽdiderit iacob. NRec eẽ miꝝ ſi el chiſedech victoꝛi Abꝛahã obuiã ꝓceſſerit.⁊ in refectõe tã ipᷣius qᷓ; pugnatoꝝ eius panẽ vinũ⸗ q; ꝓtulerit: ⁊ bñdixerit ei:cũ abnepoti ſuo h̊ fa cere iure debuerit:⁊ decimas pᷣde atq; victoꝛie acceꝑit ab eo. Siue ꝙ habet᷑ abigud ipe dede⸗ rit ei ſubſtãtie ſue decias: ⁊ abaui largitatẽ on derit in nepotẽ. Vtrũq; em intelligi põt: ⁊ iux hebꝛaycũ ⁊ iux.Lxx.interpᷣtes ꝙ ⁊ ipᷣe acceꝑit ars decimas ſpolioꝝ.⁊ Abꝛahe dederit decias ſb⸗ ſtãtie ſue:qq; apłus in epła ſua ad hebꝛeos ap tiſſime deſiniat non Abꝛahã ſi uſcepiſſe a Mel chiſedech decias diuitiaxꝝ eiꝰ.ᷣ ð ſpolijs hoſti⸗ um ꝑtẽ accepiſſe põtiſicẽ.Salẽ aũt nõ vt Joſe phus ⁊ nr̃i oẽs arbitrant᷑ eſſe hierimn nomẽ ex greco hebꝛaycoq; ↄpoſitũ qð abſurdũ eſſe pe⸗ grine lingue mixtura demonſtrat:vᷣ oppidũ iux ſcytopoli qð vſq; hodie appellat᷑ Sale:⁊ oſten dit᷑ ibi palatiũ QMMelchiſedech ex magnitudie ruinaꝝ veteris opis.oñdẽs magnificetiã: de qᷣ in poſterioꝛe q; ꝑte geneſeos ſcpᷣtũ ẽ. Aeit Ja⸗ cob in ſocod.i.in tabernacula:⁊ feẽ ſibi ibi do⸗ mos atʒ tẽtoꝛia: ⁊ trãſiuit in Salẽ citatẽ regio⸗ nis Sichẽ:q̃ẽ i terra chanaã.Cõſiderãdũ q; ẽ Abꝛahe a cede hoſtiũ reuertẽti:q̊ͥs pſecutꝰ ẽ vſq; Dã:q̃ hodie paneas appellat᷑ nõ ð via hie ruſalẽ: ſᷣ ðͥ opido metropoleos Sichẽ in itinẽ fuerit:de qͥ in euãgelio q; legimꝰ. Erat ãt Joã nes baptiʒãs in Ennõ iuxr Salẽ qꝛ aq̃ erãtmul te ibi.nec refert vtꝝ Salẽ an Sali noiet᷑:cũ vo calibꝰin medio lr̃is ꝑrarovtant᷑ hebꝛei:⁊ ꝓ vo lũtate lectoꝝ atq; varietate regionũ eadẽ vba diüſis ſonis atq; accẽtibus pferant᷑. hec ab e⸗ ruditiſſimis gẽtis illiꝰdidicimꝰ qͥ in tm nõ acci⸗ piũt ſpmſcm vel angelũ fuiſſe MWelchiſedech vt etiq certiſſimũ nomẽ aſcribãt.Et reuera ſtul tũ ẽ id qð in typo ðꝛ.eo ꝙ xpᷣi ſacerdotiũ finẽ ñ hẽat: ⁊ ipᷣe rex ⁊ ſacerdos vtrũq; nob dõauerit vt ſimꝰ genꝰ regale ⁊ ſacerdotale: ⁊ q̃ſi ãgular lapis pietẽ vtruq; ↄiũxerit: vt ð duobꝰ gregi⸗ bus bon paſtoꝛ vnũ efficeret gregẽ. ſcio q̃ſdaʒ referre ad ꝗv 1πτ: vthyſtoꝛie auferat vi⸗ tatẽ: ⁊ dicãt nõ fuiſſe regẽ:ſᷣ in imagie hois an⸗ gelũ demõſtratũ:cũ in tm nitant᷑ hebꝛei eel⸗ chiſedech regẽ Salẽ:ſiliũ Noe Sem oñdẽ:vt an h ſcpᷣtũ ſic referãt.Egreſſus ẽ ãt rex Sodo⸗ moꝝ in occurſuʒ ei: haud dubiũ qͥn Abꝛaham l poſtqᷓ; reuſus ẽ a cede Chodoꝛlaomoꝛ⁊ regũ qͥ (u eo erat in valle Salẽ: Bᷣ ẽ vallis regis de qua ſtati ſequit᷑: ⁊ Melchiſedech rex Salẽ ꝓptulit panẽ ⁊ vinũ ⁊ reliq̊.Si ẽ h citas regis ẽ ⁊ valł regis:ſiue vt.lxx.trãſtulerũt cãpus:quẽ hodie aulonẽ paleſtini vocãt:manifeſtũ ẽ hoieʒ fuiſſe q terrena ⁊ valle ⁊ vꝛbe regnauit. Hẽes q̃ᷓ audi⸗ eri ⁊ ꝗ legeri de elchiſedech. meũ fuit reci⸗ tare teſtes:tuũ ſit de fide teſtiũ iudicare. Qõð ſi oes repuleris:tuũ certe ſpiritalẽ illũ in terp̃ᷣteʒ nõ recipies:qͥ imꝑitus ſermone ⁊ ſcia tãto ſit up⸗ cilio ⁊ auctoꝛitate elchiſedech ſpmſ. ctm ꝓ⸗ nũciauit:⁊ illud veriſſimũ ↄpꝛobarit:qð apud grecos ponit᷑ imꝑitia ↄſidẽtiã:eruditio ⁊ timo rẽ creat.Ego poſt lõgã egrotatõeʒ vix in qdra geſime diebus hec fabꝛicare potui.⁊ cuʒ alteri mei oꝑi pᷣꝑarẽ:paucos dies qͥ ſuꝑant in at thei expoſitõe ↄſumpſi.tãtaq; auiditate ſtudia tes loquunt?᷑ foꝛtuitis:nihil deniq; foꝛtune in il II omiſſa repetiui: vt qd exercitate lingue pfuit nocuerit coꝛꝑis valitudini. Argumentũ. Alrrnalẽ circũciſionẽ ad ſpalẽ intelligẽ . c tisã referẽs:bᷣmũ edocet i abdita coꝛpis pte eẽ pᷣceptã:ad ſignificãdũ ſpũale cir cũciſionẽ vitioꝝ ⁊ bonã oꝑatõeʒ hoib⸗ exẽplo Saluatoꝛis eẽ celãda:qͥ ⁊ cũctis actibꝰglaʒ re⸗ fugit:⁊ hũanã carnẽ obũbꝛata maieſtate ſuſce⸗ pit: quã ipie Maniche Arriuſq; blaſphemãt Deide oñdit myſtice inſtitutõ in carne pᷣputij: ⁊ qð ꝓceſſit in ſigno ſeu figura eiꝰ qdð gerẽdũ e⸗ rat in mẽte nõ illa fuiſſe ſalute:ꝙ exẽplũ Jobi⸗ circũciſi demõſtrat: ꝑcurrẽs ꝑ veteris ac noui teſtamẽti ꝑtes:qͥ nõ tã carnẽ qᷓ; carnis te vitio⸗ rũ ↄcupiſcẽtias circũciderint. Hiti Hieronymi pbr̃i ad Tarentiaʒ de vera circũciſione. Epla. Bpioꝛe epiſto⸗ s la quã ex meza ſultatio vr̃a ðpꝛõpſit GÜꝗß ad tuũ ⁊ ſoꝛoꝛis tue nomẽ mi⸗ ſi rõnẽ circũciſiõis rapide tranſcurri: qm̃ ꝓcin ctus itineris mei in qͥ ↄfecta ẽ:nõ ſolũ ei limã ni toꝛis veꝝ etiã ꝑfectiõeʒ oꝑis iuidit:lʒ me ⁊ illa terreãt:q̃ limant᷑.Qð ſi nõ placẽt impolita:foꝛ midat aius cogitare qͥd iudicij mereant᷑ infoꝛ⸗ mia. qᷓqᷓ; ego illã nõ ad iudicũ ſubſellia:ſᷣ ad fa uẽtiũ mihi coꝛonã trãſmiſi. DHeniq; mea ſniañ ꝓgliſſet:niſi fuiſſet ꝑ vos ð ſecreto verecundie velut manu qdã charitatis educta. qm iã illã melioꝛẽ facẽ nõ poſſuʒ:placuit mihi:vt ſelemiſ ſum repetẽs apð te vbũ retractarẽ:cuiꝰↄuerſa tio circũciſiõis ẽ inpᷣtatio:⁊ vita totiꝰleg enar ratio. Ex eo ſiqͥdẽ lex videt᷑ obſcura: qm raro ☛ℳ in qͥ ↄſpiciat᷑ exiſtat.dei em vᷣbũ vitaẽ:⁊ nos a liud viuẽdo qᷓ; vita ẽ: vbũ dei facimꝰ obſcurũ. Qõ ſi ea vita q̃ ſolũ vita ẽ viueremꝰ:narratiõe Nob ꝗ̊ ex abũdãti lʒ apud te diſſerctare: qð di di cimin te tibi ꝓdere:qð nobᷣ vita tua pᷣſtitit: ne eſſet obſcuꝝ.Sʒ qͥd nouuʒ loqͥmur:ſi aut tu qð locuturi ſumꝰ:h̊ viuis: aut ſi apud te qð in te didicimꝰ B̊ loqᷓmur:cũ ⁊ mẽoꝛ eoꝝ q̃ memit: monita nõ q̃rat: ⁊ doctꝰnõ ea q̃ iã callet inqͥrat. Tu qͥdẽ filia dilectiſſima circũciſiõe viuis.mi⸗ hi tñ ꝓpoſitũ ẽ illud tecũ loqͥ:q̃re nõ in digito: nõ in aure: aliaue coꝛpis pte ſiat circũciſio iude oꝝ .qᷓ vtiq; ſine rõe eẽ diceret᷑:ſi a vᷣo inuẽta nõ eẽt.Nihil ei ſine rõe fit ꝑ deũ:nihil caſibꝰ vt gẽ lo temeritati lʒ. Apᷣi ei ceci ſunt:q illã putãt ha bere aliqd ptatis. Deus at qͥ ipᷣero e᷑: vt nihilñ plena roe foꝛmauit:ita nihil ab homie fieri ſine rõe madauit. Rõe digeſſit:vt terra hec eẽtſuꝑ quaʒ reliqᷓ mouerent᷑ immobilis.vt aqꝝ vene LXI S= egis eiꝰopꝰnõ erat:quã faciliꝰ erat vidẽ qᷓ; od qũñqͥdẽ nõ in ſermone ẽ regnũ dei: ſ in virtute. Cra Atoblisn gina düyl umpoeʒ ſivtlpm Eytveluty yelfonnib⸗ heſinecurn pelotenn Pitudnell busradlare fen Glgh fiſtvrtſicl eſegedanm ta excogts leviuerept ſtamnetü: abusetia l. Amnẽ, Al voluitoꝛin: inti euids eſeronis nt Geliſutnn Occllroꝛe Wraadore glüvo⸗ ſerlicpo⸗ aboibus⸗ inſignoo ylraq he ghã dĩlo⸗ la in vita lladrcici⸗/ Plecoppis: hlocopoſt fricoꝛi hof oraiſoli oribono Gaſionopia Fenegt nüͤc ſlenidiev laeet hemnere hieniceredd lltmercedelt Möryelig Nbore veſtin fentesrimnann gedebinci⸗ datzplarrei lonisoccult Nienobinn Noſumnci, debit in lleieſede Chonmiong Poprivoh bwnennni Nechanisreni n. — 1 eepit Ulatoffrhhig Noris tuenonine e nnſaumtgin enöͤſolialni siuidichnek Pcitinpcn duci nereniti⸗ icäüſubſclaft .Denignali 1 ölecaowend Bedan giili utnbinken rarian et ormuprigon Niogr fnbünin ldatn ani imarmnnn in iht gianfü an. Elnur öntumzött:. Temigden Tractatus I Epiſtola altioꝛibus montibus ↄderent᷑:a q̃bus oꝛta flu⸗ mina dũ ꝑ multa ſpatia decurrũt late:potandi vſum ꝑ oẽʒ tractũ curſus ſui aiantibus exhibe rẽt.vt ipᷣm mare aqs influẽtibus nõ excreſcat: ſᷣ vt velut vẽter qͥdã laticũ aqs ſitire videat᷑ ne vel fontibꝰin eternũ manãtibꝰ vel flumibus ſi⸗ ne fine currẽtibꝰ:vel pluuijs aſſidue ruẽtibus: ppertuo terra diluuio tegeret᷑. vt celũ pᷣter ple⸗ nitudinẽ illã lucis in ſole nocturnis etiã ſyderi⸗ bus radiaret:ne qð coꝛpꝰegneũ lumibus habe remꝰ. Si ghe tranſitoꝛia vt ipe ait celũ ⁊ terra trãſibũt:ſic ſapia deſcbᷣſit:vt alit᷑ ea nõ potuiſſe eſſe credamꝰ:qͥd hoies ipᷣos ꝓ qͥbus hec:nunc ita excogitauit:oꝛdinauit:inſtituit:ſine rõe foꝛ te viuere ꝑmiſit:qͥꝝ adoptio ẽ filioꝝ ⁊ glła ⁊ te⸗ ſtamẽtũ: ⁊ legiſſlatio ⁊ obſequiũ ⁊ ꝓmiſſa: Ex QqAòbus etiã ẽ xpᷣs ᷣm carnẽ:qͥ ẽ bñũdictus in ſecu⸗ la. Amẽ.AAbſit ̊ vt a qͥbus etiã filiũ ſᷣm hoĩem voluit oꝛiri:eis nõ plena rõe ↄderet᷑ teſtm. Sʒ qm̃ tã euidẽter ↄſtat oia oꝛdinata ꝑ deũ plena eſſe rõnis vt aſſertoꝛe nõ egeãt: videamꝰ vñ di greſſi ſumꝰ:q̃ cã ẽ vt eã ꝑtẽ coꝛꝑis q̃ ſecretioꝛ ⁊ occultioꝛ ẽ aut eã q̃ a grec O&α nob ð na tura ad circũcidẽdũ dñs elegerit:qͥ vtiq; ob ſi⸗ gnũ qͥ volebat famulos ſuos in Abꝛahe ſeie cẽ ſeri:id potuiſſet eligere:qð in ꝓpatulo poſituʒ ab oibus cerneret᷑: ⁊ alio noie vocaret᷑.vbi nec in ſigno obſcuritas:nec ↄfuſio eſſet in nomie.v vtraq; hec imago rõnẽ habuit gemie vitatis. quã dũ loq̃r:impẽde patiẽtiã.vt q̃ circũciſionẽ illã in vita tua nõ eſſe credebas:nũc vitã tuã in illa circũciſione ↄſpicias. Ac pᷣmũ de ſecretioꝛi ꝑte coꝛꝑis:qͥd figurabat adute. Illud ſine du⸗ bio qð poſtmodũ dñs mõſtrauit:ne iuſticiã no ſtrã coꝛã hoĩbus faceremꝰ:ᷣ in occulto coꝛã eo ſolo:cui ſoli nihil occultũ ẽ:⁊ quẽ ſolũ remune⸗ ratoꝛẽ bonoꝝ nouimꝰeſſe factoꝝ.Nã h̊ nr̃a cir cũciſio nõ videt᷑:qm ſtulticie velamie velut ve ſte tegit᷑ mũdiali/Mec ſane a nob magnoꝑe de ſiderãdũ ẽ vt ↄtẽplatõi oiĩm circũciſio aꝑte ſub iacet.ne merces opis penes eos ſit:qͥs volumꝰ hãc videre:dicẽte dño.Amẽ dieo vob:recepe rüt mercedẽ ſuã. ſᷣ ita modeſte: ita verecũde bñ da ẽ: ⁊ velãda iux eã imaginẽ quaʒ abũdãtioꝛi honoꝛe veſtimus: vt nõ vidẽtes eã videãt:vᷣ q̃ rentes rimanteſq; intus nos iuz̃ apłm qͥs ſedu ctoꝛes putãt: veraces eſſe fateant᷑.qͥs nihil hr̃e credebãt:oĩa poſſidẽ cozòſcant.qͥs moꝛi iudica⸗ bãt: viuere in eternũ teſtent᷑.Hec ẽ gła circũci⸗ ſionis occulte:hec ꝑtis verecũde illis ad viuẽ⸗ dũ:nob in nr̃o coꝛꝑe nõ verẽde.h̊ teſtimoniuʒ głoſum: cũ ↄuerſi amare cupiũt: qͥs odiſſe gau debãt. VUñ nõ in carne palã ᷣ in occulto coꝛdis iudei eſſe debemus:nõ lr̃a łᷣ ſpũ:pꝓpłe ex deo nõ ex homibus acqͥri: vt vereamur audirea dño. Populus h̊ labijs me honoꝛat:coꝛ aũt eoꝝ lõ⸗ Fo. CL. ge ẽ a me.iuxta illũ qͥ q ꝑtinebat ad labia:ma giſtrũ bonuʒ de bono qſiturus appellat cui ve⸗ tus lex.i.carnalis circũciſio velut poſita recita tur.quã ſe ↄpleſſe teſtatus:vbi qð ad circũciſi⸗ onẽ coꝛdis ꝑtinebat audiuit: vẽde oĩa:⁊ ſeque re me. Triſtis abſceſſit: miſer ꝓꝛſus: q ſeno⸗ luit:quẽ bonũ igrare nõ potui. Interius Sil⸗ lud ẽ ſignaculũ pᷣfiguratũ:qð in inuiſibili men⸗ te nr̃a ab illo inuiſibili nr̃o deo videt᷑: vt nõ eu a qͥ inuocet᷑ audiret: eũ a qͥ crederet᷑ attende⸗ ret. Oculi em dñi ſuꝑ iuſtos:ſi ad iuſticiã coꝛ⸗ de credat᷑. Aeꝝ ãt nos credere toto coꝛde mẽti mur: ſi ab homibus accipimus honoꝛẽ. Accipi mus em ab homibus:ſi elemoſynas nr̃as tuba ꝓpło p̃dicatura pᷣcedat:q̃s nec ꝑ officiũ miſtrãa⸗ di dexterã cũ ſiniſtra cõicare ↄceſſum eſt.Acci pimus ab hoĩibus honoꝛẽ: ſi ieiunia nr̃a ⁊ abſti nentiã ciboꝝ pli oculis fractioꝛ mẽtite inſirmi⸗ tatis ↄmẽdet inceſſus: ⁊ fauoꝛẽ vulgi triſti vul tu aduocatus palloꝛ acqͥrat: ſi nõ caput ad ima ginẽ feſtiuitatis iniungit᷑.Sʒ ſi ſoli deo ieiunia ↄmẽdãtes poſſumus dicere: voluntarie ſacriſi camus tibi dñe. VNides fſilia nẽpe ꝙ viuis:⁊ cõ uerſationẽ tuã ſecrete illius circũciſionis agno ſcis:ppłi oculis iudicanda in cõuiuio vocatoꝝn: ſenſu aũt euãgeliſte ſociãda Mattheo. Sʒ ad verã ipᷣaʒ vitã aliqñ veniamus.i.ad dñm nrjm Zen um xp̃m. videamus an tale aliqd docuit ? ecit: qm qð factũ ẽ in illo vita erat.ſi ⁊ ipᷣe cir⸗ cũciſionẽ veluti in occulta ꝑte coꝛꝑis opꝑatus: noluit ab hoĩbus ⁊ ea qᷓ faciebat: ⁊ ipᷣe âs eſſet agſci. Ac pᷣmũ poſt celeſtẽ illã doctrinã de mon te deſcendẽs:pꝓpłoꝝ ſe admirantiũ ſtipatus ag⸗ minibus: lepꝛoſi hois ſoꝛdes emaculãs: ꝓ ſalu tis tãte bñficio nõ laudẽ:nõ celebꝛitatẽ cõi ho⸗ minũ oꝛe deſiderat.ſ ſibi ſoli qð ẽ eſſe ↄſcius ꝙ maioꝛe nõ indiget teſtimonio. Jubet illũ nemi narrare ſuã vtutẽ.ſecretũ q; diuine maieſtatis qð myſteriũ incarnatõnis occubuit:ab eo qᷣſa⸗ natus fuerat vult ſileri:ne głaʒ qſi hõ q̃rere vi⸗ deret᷑:quaʒ alio moꝛe ⁊ myſtica rõne ſuſcepit. NH5 vt ſe onñdat ſacerdoti ⁊ munus deo offerat imperauit.⁊ hoc munus quod pᷣcepit Moy⸗ ſes in teſtimonium illis: vt dum tacet quod qſi filius hominis imꝑauit: legis potius mãdata: quã Moyſi deus ipᷣe dedit efficiat:⁊ dum ho⸗ minem quem in carne viderat laudare phibet deum ſe verum videtur innuere: dum no qua⸗ ſi homo pᷣdicandus eſt:cui vt deo ſunt curatio num vota ſoluenda.nec in plateaꝝ vilibus car naliter celebꝛandus:qui ſpecialiter ſit adoꝛan⸗ dus in teinplo. ac ſi dum m hominem nil reů / rit: m deum addit huic ſimilia: vt vertas lo⸗ cupletioꝛi teſtionio fulcireẽ᷑. Querit a diſcibu ſuis qͥs habeat᷑ in ꝓło egregius: illinominant ꝓphᷣas. Quid ipᷣi ſentiant ſollicitus exculpit. 3 Dars Cui btũs CPetrus. Tu es inqt xp̃s filius dei vi ui:exclamat dñs btm:cui nõ caro iſtud reuelaſ ſet ⁊ ſanguis: ſ pr eius qͥ eſſet in celis. Tunc ⁊ HDetrus vocat᷑ a petra:poſtqᷓ; angularẽ illã pe tra pᷣmus agnouit. Jubet tñ poſt multas dona tas Petro bñdictões potentiaſq; vtutis:neqͥs dDiſcipuloꝝ diceret ꝙ ipeeſſet Eps. ira rõ: nõ vult pᷣdicari:qð gaudet itelligi:agſci amat: ⁊odit oſtẽdi:ſic myſteriũ obtecte circũciſionis exercẽs. HNaã mauult ſe inuentũ eſſe qᷓ; ꝓditũ vt vVtus ſua illũ nõ fauoꝛ manifeſtaret alienꝰ q; ; in h; pᷣcepto ⁊ aliud intelligentie genus occur⸗ rat. Vetat dñs h̊ͥ vñ CPeixꝝ laudauerat pᷣdica⸗ re:offendendus vtiq;:ſi voluntatem eius qð NPetrus ſenſerat faterent᷑:qm ſi facultatem lo⸗ quendi ſe tribuere voluiſſet: excuſatio ꝓditoꝛi pdeſtinata videbat᷑. Poteratq; dicere:ꝑmiſi⸗ ſti nob diſcipulis tuis: vt te oibus pãderemus nec imputãdũ mihi eſt: ſi alio ad te aliquis aĩo Yenit:q; ego te tuus laudatoꝛ oñdi.Sʒ qm qͥc q̃d ꝓhibet᷑ illicitũ ẽ: a nullo ſe voluit digne ce⸗ lebꝛari:dum a Juda ꝓderet᷑ indigne. Jubet ꝗ̊ diſcipulis:ne cui dicant ꝙ ipᷣe eſt xpᷣs. Tendit ſnia interdictalis in Juda:⁊ pᷣuiſum iugulat ꝓ ditoꝛem:ipᷣo vᷣbo pᷣcepti maieſtatẽ ſignans:q̃ e rat deſignanda pᷣcepto. Refert euãgeliſta his vbis. Tunc imꝑauit diſcipulis ſuis:vt nemi⸗ ni dicerẽt ꝙ ipe eſſet Ep̃us.Et Judas ꝓditoꝛ his qͥ cum ipᷣo venerant:ait. Ipe ẽ tenete eum. In vbum pꝓhibitionis declinatio obſecũdatio nis incurrit: ne obtẽtu ad excuſatõeʒ eſſe poſ⸗ ſet obliuio:infelix memoꝛia in ſacrilegũ voluẽ⸗ da ſuggeſſit: dum ipᷣe ꝓditur de ſermone q̃ͥ ca⸗ uet: ſic vtriq; ratio nõ equanda ſubſiſtit. Ham ⁊ dñs oñdit ſic ſe pdẽdum eſfe:dum ꝓdit:bᷣ ig⸗ noſce ꝙ in alium tramitem diſputatòis cenſus dei vbo copioſioꝛ exceſſit:lʒ te amplius oↄſiſte⸗ rent ſuppꝛeſſa qᷓ; ꝓdita:a magis de his rebus ſi lere tibi qᷓ; dici copioſius iraſceris: qͥ dñi iudi⸗ cia ꝓ auro ⁊ pcioſis lapidibus ↄcupiſcis:in q̃⸗ bus mel tibi fauumq; ↄpenſas:⁊ deſiderioꝛuʒ nõ cares etiam plenitudine ⁊ ſi ſatureris. Ac ꝓ inde factũ adhuc exempluʒ ab ipo dño repeta⸗ mus: vt iuxta legẽ in oꝛe duoꝝ vel triũ teſtium omne verbũ ↄſiſtat:⁊ queʒ ꝓdiſe diximus no luiſſe: etiã ſi videri voluiſſe doceamus: vt non ab alijs ſe mõ honoꝛari pateret᷑: veꝝ etiã ipᷣe ſi bi inq́;tum fieri poterat: debitã detraheret dig nitatẽ. Laʒari amici ſui moꝛtẽ nõ audit:⁊ nun⸗ ciat.faciebat h ð deitate:q̃d miꝝ: At cũ locali⸗ ter pſpiceret᷑ in hoie ex dininitate nuſqᷓ; abeſſe crederet᷑ Feſtinat in Bethania:ſubmiſſitanti⸗ bus pene diſcipulis pietas factura miraculum de fũcti ſoꝛoꝛes occurrerũt tetro habitu: oꝛe la⸗- ch ꝛymoſo:crine cõciſſo: q̃s bono aio iubet eſſe ſi credãt Laʒaꝝ viuere.ſi ille nõ ſunt dubitatu re ↄfirmat. videt etiã multitudinẽ arthe Hẽ-ı Marie:qᷓ ad ſolatiũ comes ↄuenerat. Infre muit inqᷣt euãgeliſta ſpũ: ⁊ turbatꝰ ẽ ⁊ ait. Abi em̃ eũ poſuiſtis:qͥd ẽ hq̃ ↄfuſionis cã:q̃ foꝛmi dinis: Quid aũt erubeſcit: cũ ⁊ vtus ſit habi- tura miraculũ: ⁊ deitas nõ ſit ſubiecta terroꝛie QAue ſepulchꝛi tã incõſulta reqͥſitio. At oĩo cre das de turbato ↄfuſoq; ꝓfectã. Ille ðs nr qͥ di ſcipulis ↄſtãter dixerat de abñte:Laʒarꝰ moꝛ tuus ẽ:qͥ ſoꝛoꝛibus eius ↄfidẽter ꝓmiſerat:de moꝛtuo reſurrecturus ẽ:ſub noua neſcio q̃ oↄſu ſione ſepulchæꝝ q̃rit:q̃ſi ̊ͥ ſoluʒ qͥ oia ⁊ noſſet:⁊ pſttare poterat:igraret.nõ planũ h̊ ẽ.nã aliui tellectu occulit᷑: in dictis ꝓmiſſiſq; ſuꝑioꝛibus ſatis te diuinitas pbᷣlicarat.Aderat turba Ju⸗ deoꝝꝑ:tãtis ſꝑ nõ amica miraculis. In planum Ss:iſi nõ aliqd vᷣm hoieʒ videret᷑ igrare ꝓceſſe⸗ rat.Turbatus ẽ inqͥt.i.fetulẽta carnis diuiitts iudeox oculis nõ ꝓdẽda miſcet᷑: ⁊ ad igrãtia,z hũana deitas velanda reuocat᷑. Sic turbat᷑:? fons cũ excitatus q̃ſi a liqᷣre limus:puritatẽ li⸗ qIggi denſat elemẽti:⁊ duaꝝ reꝝ vna ↄfuſio diſ⸗ crimine ꝓpᷣetatũ dũ ſepat᷑ excludit᷑ Ait nanq; ybi eũ poſuiſtis: Et h̊ turbatus iudeis deitatẽ celat in hoie: ⁊ ſplẽdoꝛi diuinitatis in tãte opaꝛ tionis coꝛuſcatiõe igrantiã moꝛtalitatis obduẽ yvt cũ poſſit in ſuſcitãdo Laʒaro deus adoꝛari: hõ in ſepulchꝛi eius ignoꝛatõe vileſcat. Sic dũ a cecis videt᷑: ⁊ a vidẽtibus nõ videt᷑: ſic dum de lapidibus ſuſcitat filios Abꝛahe:ſillios ꝑdi⸗ tionis in lapidẽ offẽſionis ipingit:illud myſte⸗ rio occulto oꝑatõis exequit᷑: vt eũ ifirmi ac de biles ad poſcẽdã opẽ ſalutis nullo mõſtrãte co gnoſcãt:⁊ ꝑſecutoꝛes vel inimici queʒ tenẽ de⸗ beãt:niſi ꝑdat᷑ igrẽt. ic ẽ ille liber itus ⁊ fori ſcpᷣtus:h̊ ſecretus ⁊ pbᷣlicꝰ:h̊ aptus ⁊ oꝑtus:h paginis ſupꝑioꝛibꝰ vidẽdus:interioꝛibꝰnõ vidẽ dus:qꝛ incõpᷣhẽſibilis. Intus ſiqͥdẽ ſctus eſt cũ ꝓpha dicat.Gñatõeʒ eiꝰ qͥs enarrabit⸗Fo⸗ ris ſcpᷣtus ẽ cũ euãgeliſta ait. Liber gñationis Jeſu xpᷣifilij Sauid:ſilij Abꝛahã. Int ſcribit cũ ðs dic̃. Eructauit coꝛ meũ vᷣbũ bonũ.Foꝛis ſcribit᷑ cũ vaticinat᷑. Ecce vᷣgo ↄcipiet ⁊ ꝑiet ſi liũ:⁊ vocab nomen eius Emanuel.Intus ſcri bit᷑ ꝑ Joannem. In pᷣncipio erat verbum:⁊ v⸗ bum erat apud deum:⁊ deus erat verbuʒ. Fo⸗ ratio ſic erat. Cum eſſet deſponſata mater eius Maria Joſeph. Intus ſcribitur. Inuenta eſt in vtero habens de ſpũſancto. Quid vtiq; ha⸗ bens vᷣbum dñi:vbũ carnẽ factũ ſub lege.Fo⸗ ris ſcribit᷑:cũ apłi interrogati:qͥs eſſet dñs: alij dicerẽt Helyã: alij Hieremiã:alij aũt vnũ ex ꝓ phetis rũderũt. Intus ſcribit᷑ cum Petrus ex ris ſcribitur ꝑ Mattheum. Rp̃i autem gene⸗ clamat. Tu es xpᷣs filius dei viui. TVñ ⁊ iße do minus: nõ reuelauit tibi Petreinàt iſtud caro ſact cuige, pfico! Eitdeifllas ſpieenhob nineverin ntciopenin Hidoricor cubn A neeſedeifli gebceci 1iscoghoce⸗ dicannesenn vnuͤer pye ucarnisot nncelsek. Punun nceloehhe⸗ zſoeſnit uhoinntul konucI aginan Pmronepd npaſie cutik. Fo chtertiad in luce F vulnerib⸗ bit: vtint nusnofi oeſchtural nnaſes turbe Merinop; ſoeno cerni gehites:i Joönesinu gſicheracen lbininofres teroripte.⸗ nanusntep boerteriore 1nceniete nsiratvid gedicrei isiſabbe dermnepite⸗ Ptunbirer l deh 0eatia yer Ni ſuntq̃ eoſtitntr, ſolſeunt⸗ ideus Mmtncame ſorzcüun panüenit Puſtigintt löimennnet enm,i Neimuli Sinng Wde: seeitt duntmsntc ntänontiurtt Luodaurte noatöenicatn nbesninutin nisitnlift Ngui:tüini) usnherir clnindugnid un — = = — —☛ — — — 8 =— . —£ — = = — — = =—= —— S= = = = — — — SE — ☛ =: — — — =Saoa — — — + — — — S = —= — = — SgSo — = — — Tractatus I Epiſtola LXI — Fo. CLI ⁊ ſanguis: pr meus qͥ in celisẽ. Cuius caro ⁊ lein carne poſitus :ſuã ſeruare nõ poſſit: Nide ſanguis. Nũqᷣd nã NMetri ipius caroa ſanguis licet vt ſp ðs ſit: ne coꝛruptele admixtus incipi obſtabãt:qͥn filius dei diſceret᷑: Nõ inq;:ſᷣ iſpi⸗ at eſſe coꝛruptus:Mira diſputatio:deum de⸗ us dñi caro ⁊ ſanguis: in bus dum cernit᷑:dð ¶ ſruit cũ honoꝛat. Maioꝛis em vtutis Sobtie erat deil filias nõ credebat᷑ eſſe qð erat. Impoſ re in terrena ſubſtãtia deitatẽ: qᷓ; deũ ſpiritalit᷑ ſibile em hoibus videbat᷑ deũ credere: vum ho in deitate durare. Quid ꝗ́ miraboꝛ in deo: niſi minẽ viderẽt: ⁊ tantã illã maieſtatẽ in q inhabi cũ hõ eſſe dignatus ſit:in hoĩe ꝙ ðs eſſet ape tat ois plenitudo diuinitatis: quãipᷣe nõ capit ruit: Mõ ꝙ ipe deſtitit eſſe:qð fuerat:ſᷣ ꝙ car⸗ müdus: in coꝛpuſculo deſpecte etiaʒ imaginis nẽ fecit eſſe:qð ðs ẽ:ꝙ in excuſatõeʒ materie vi incluſam. Ait g̊: nõ hec caro mea tibi ſanguis tioſe:aia ſit ipᷣe ſine excuſatõe.ꝙ dũ ꝓ nob pec me eſſe dei filiũ ꝓdiderũt.Nã iſta non patiunt catũ factũ eſſet: peccatoꝛ eſſe nõ potuit. Sed h me h̊ credi. Deniq; ⁊ ꝓpha dixerat. Et hõ eſt: WManicheus. Arrianus iteꝝ ſuꝑioꝛẽ ꝑtẽ libꝛi ⁊qͥs cognoſcet eũ: Euidẽter ergoilli ᷣm oculũ ptraq; circũplexus manu:illa interioꝛẽ paginã ludicantes:me aut elyõ ꝓphaʒ:aut aliquem ſic reſerare foꝛmidat:q̃ſi ſacrilegiũ facturus ſit vnũ ex ꝓphetis loquunt᷑:qm hoiem eſſe habi⸗ ſi deus in carne veniẽs nõ amilſerit deitatẽ. Vi tu carnis agnoſcũt.ſᷣ tibi reuelauit pr meus: ꝗ dẽſq; dñm in nauicula doꝛmientẽ: nõ videt vẽö in celis eſt. QAñ reuelauit: Quo tꝑe deus cum tis⁊ fluctibus imꝑantẽ: cui deitatẽ ſe tribuere Petro locutus ẽ. Reuelauit inqᷣt pr meus qui ſine ſilitudine pr̃na mẽtit᷑. Beus em̃ eſſe niſi pa in celis ẽ:h ẽ dicere:oꝑibus credidiſti:q̃ loquũ tri.i.deo ſiłis ſit:nõ põt. ſileʒ aũt eſſe nec illuʒ qᷓ tur ſiliũ dei. Sʒ em foꝛis ſchtus eſt liber iſte cõ foꝛis ſcpᷣtus eſt: de interioꝛibus aliqd pdidiſſe dñs eſurijt. Intus ſcribit᷑:cũ qᷣnq; panidꝰ mul Allos qtidianus ſermo inſtruere debuiſſet:q̊ fi ta hoim milia ſaturauit. Foꝛis ſie cribit᷑: cuʒ affi⸗ ſuus pr̃ibus ſuis ſiles: ita cupimus axpꝛobare: git᷑ cruci. Intus ſcribit᷑: cũ padiſum latroni p⸗ vt dicamus: de oꝛe eius exijt.& oĩs filius:q;li⸗ mittit in cruce. Foꝛis ſcribit. Cũ ſom moꝛiens bet m carnalem gñatõeʒ alter gñet᷑: tmñ ſi foꝛte m rõnẽ hũane carnis emittit. Intus ſcribitur patri ꝑ omnia ſimilis ſit: dicet᷑ ab oꝛe eius ꝓfe⸗ cũ in paſſione ſol fugit:dies ablcõdit᷑:terra co⸗ ctus. Quis inuidet domini vbum ð coꝛde pa⸗ cutit᷑. Foꝛis ſcribit᷑:cũ ſepelit᷑. Intus ſ cribik: tris eructatum: nec aliunde in ſpũ qᷓ; oꝛe platũ cũ tertia die ſepulchꝛi liminibus emotis erũpit etiam iuxta ↄmunẽ omniũ ſenſuũ patri ſimileʒ in lucẽ. Foꝛis ſcribit᷑.Cuũ aplis clauoꝝ lancee iudicare? Qõ vbi fideliter ſenſerimus te: ⁊ ead vulneribꝰ oñſis.eſcã etiã poſtulat. Intus ſcri-⸗ foꝛis ſcripta ſunt:⁊ ea q̃ intus diuinitus anno⸗ bit᷑: vt int᷑ eoſdeʒ apłos clauſis oſts qͥ intrare tant᷑ credere vnum libꝝ dicere poterimus.in d viſus nõ fuiſſet apparet. Sʒ miro mõ cũ interi⸗ legem totam ſcriptam videntes:nõ phᷣoꝝ argu oꝛ ſcpᷣtura libꝛi magis obſcura ſit:ãplius hoim menta ſectemur: vt veritatem opinatõis colli⸗ mẽtes turbat exterioꝛ: ⁊ vidẽtes illa ꝑ hoieʒ gamus:ſᷣ foꝛmã vite ante oculos ↄſtituamus: videri nõ pñt: iſta q̊ pñt ꝑ hoĩem videri:noua ⁊ eã ipᷣaʒ tractabilem miremur. in qua cquid roe nõ cernut. Nã Mauichei qs videriñ pot obſcuꝝ eſſe poterit:effundet᷑. Quq WManichei credẽtes: id qð põt videri nõ credũt. Cũ btũs non videntes in carne. Arriani nõ intelligẽtes Joãnes inuiſibilẽ ⁊ viſibilẽ deũ ⁊ hoieʒ bꝛeui in ſpũ: vnius libꝛi paginan ſece rars diſſecue ãſi charactere ſignauerit. Sic em ait. Qð fuit reiuncturã.æ mediatoꝛem duoꝝ Aetsmant⸗ ab initio frẽs qð audiuimus:ecce libꝛi illius in bus hereticoꝝ furoꝛe ruperunt. Sed quid mi⸗ terioꝛẽ ptẽ. Qd ſequit᷑: æ vidimꝰ oculis nris: ? rum:ſi hos nimuũ ſibiin ſingulis paginis ſapiẽ manus ñe palpauerũt de vbo vite. Ecce libꝛi tes: ac de mundiali phia venientes:tanta ope⸗ pꝑs exterioꝛ:q̃ oculis ac manibꝰ ſubiecta hoiĩm: ri aꝑtiq; libꝛi ↄcathenatõis ſubtilitas pᷣteriuit vieri vtractari pt. Hac ptẽ liꝛi Oſdaniche Cum en neciudei q ipius erat:cũ in ſua veniſ⸗ us igrat: vidẽs oꝑa ꝗᷓ ft⁊ vidẽs faciẽtẽ. Põt ſet aguerũt⸗ Qui cũ ð celo ſignũ poſtulãt qſi ce qdẽ dicere iſte: tu es nliꝰdei viui:b nõ põt dicẽ leſtia nõ eẽnt q̃ in ſalute vł debiliũ vłmoꝛtuo?g dñs ẽ ſabbati filiꝰ hois: ⁊ mira ꝑuũᷣſitate qð vi- celeſti vᷣtute faciebat: obcecati ifidelitate ſua vi dẽt: negãtes qð nõ vidẽt ↄfitent. Inuiſibilẽ in dẽda eti ñ vidẽ meruer̃t. Iratuſq; ẽ dñs: curi vtutib recognoſcũt:viſibilẽ in hoie qð facilli ipᷣo deitat ↄtẽneret᷑ oꝑatio. Illud de iudicijs mü eſſe debuit: nõ agnolcunt. Ocecitas. Oig⸗ ſapie ſue ꝓcurauit: vt a foꝛma ſerui arpicavit noꝛãtia veritatis: ⁊ oĩ rõne dãnãda pᷣſumptio. hr̃et᷑.⁊ qͥbꝰñ ꝑ vtutẽ ſuã diuitas radiaſſet. his Iſti ſunt qᷣ deo ipi ſe pferũt: ſic credẽdo in car⸗ oimodis poſii ↄtẽptui:irrueda inipo ij ſeen⸗ ne ↄſtituti: ſpiritalit ſe viuere ꝓfitent: qd deuzʒ lũ videret᷑ hũanitas:⁊ cũ dñm ſuũ i ſpũ iirłnõ nõ credunt potuiſſe. inoꝛ em ſine dubio ab recepit: cur vel frez ſuũ in carne iuda reciget iſtis deus ẽ: ſi ꝗð iſti pñt: le nõ potuit. Haa iſti 2gſceret⸗NHeq ci equd edn ämaloraſbeue pñt in carne ↄſtituti alienã caꝑe naturã.Cur il rẽt: ⁊ qͥſacrilegiũſvt volebã eſtimari dmüget acape. —I 2 Pars igrtes nõ homicidiũ facerẽt ſciẽtes. Deniq;æ Zone ſignũ ꝓmittit iſidis.⁊ miſer qͥdẽ płs ĩ v⸗ no eodẽq; hoie dei ↄtẽptoꝛ ſui occideret.⁊ quẽ iux legẽ ſuã nõ aguiſſet vt deũ: hüc ex legẽ ſuã gẽtilit᷑ dãnaret vt reũ.ec itaq; igbilia paſſio⸗ nis velut velata ſiẽ loq̃bant᷑:paſſiõe ꝓmeruit: cũ deitatis naturã moꝛtalitatis veſte circũdat — Buũ apð erubeſcẽtes agnitõe eiꝰipᷣe ↄfũdit᷑:dũ ꝙ hõ ð ðo ſit nõ credũt:dũ ipᷣm deniq; in ſe ho minẽ ideſpicabilioꝛẽ ceterl foꝛmã vt patiat᷑ icli nat:dũ apð diſcipulos dei vbũ nõ hñs:iuenit Vñ ſiẽ dñs celi ⁊ terre:cuiꝰ nomẽ ſuꝑ oẽ nomẽ ẽ: foꝛmã ſerui accipiẽs:nõ rapinã ſe dei arbitra tus eq̃lẽ:in hoĩeʒ ſe deſpectũ velata ſtudioſe di uinitate ꝓiecit. neq; videri in ſe voluit:qð non poterat nõ agnoſci qͥd hoies obſeruare ſub ſpẽ ſecrete circũciſionis expediet: qͥs pᷣter naturaʒ exẽplo humiliauit ⁊ pᷣcepto dicẽs. Cõſultius v tiq; faciẽt:ſi etiã cũ oĩa fecerint dicãt. Serui in utiles facti ſumus:qð imꝑatũ ẽ fecimus qm̃ ſi ducia pᷣſumptõis elatis:vt vn⸗ a dextris: ⁊ a ſi niſtris aliꝰin regno eiꝰſedeãt poſtulãtibus:ipᷣe dñs illis rñderit:qͥ illos amare ãplius credebã tur:hmeſcitis qͥd petatis.qͥbꝰ⁊ ſtati foꝛmido paſ ſionis ab eo oponit᷑: qͥ iux carnẽ humiliat ela⸗ tos. Quã vbi itrepide popoſcerũt:recte qͥdem dliẽ illis: ſedere ad dexterã: aut ad ſiniſtrã nõ 6 meũ dare vob. Nũqͥd nã h̊ ſe potetie ĩd ignum eſſe ꝓfeſſus ẽ: Aut aliqͥd ſibi licere nõ teſtat rqᷣ ait:pr neminẽ iudicat:ſᷣ oẽ iudiciũ dedit ſilio⸗ Nõ ẽ ait meũ dare vob.i. ſic petẽtibus ſupbe: inſoleter: elate: ð carnis tumoꝛe:nõ ſi pus lenita te. Nã ego q reſiſto nũc vob: humilibus dare graʒ ↄſueui. Ita dñs dũ hũilitatẽ ⁊ vbo ⁊ actu Yere audientes docet:cur in ſecreta ꝑte coꝛꝑis pᷣſiguratõeʒ vere circũciſionis hr̃e voluerit oñ dit. Ditxi ð occulto circũciſionis:q̃ putaui eſſe dicẽda. Suꝑeſt vt de ipa circunciſione tracte⸗ mus:q̃ ſi manu: dicẽte dño. Nam ſi oculus tuus ſcãdali ZZat te: erue eũ: ⁊ ſi manꝰ tua ſcãdaliʒat te abſ cin de eã ait.q̃ tãta ibi pᷣſiguratio ẽ:vbi ꝑ vnã pteʒ coꝛpis totus oĩo hõ circunciſus eẽ credat᷑: ⁊ cũ △ h nos poſt xpᷣm circũcidamur in coꝛde: Aenia mus ad regnatõis nf̃e ſacr̃a celeſtia:vt circũ cl⸗ ſionẽ ſpiritalẽ in ſpiritali natiuitate qᷓramus:⁊ in ipᷣis fidei nr̃e cunabulis:qͥ tꝑe circunciſio ce⸗ lebꝛat᷑:pᷣmos vagitus ſacrate repetamꝰ ifa ntie ⁊ abrenunciatõneʒ illã q̃ pᷣputijs denudamur: añ oculos collocemus.qm ſicut qͥ carnalit᷑ na⸗ ſcebant᷑ in mũdo:carnalit᷑ circũcidebant in le⸗ ge. Ita qͥ nücad celoꝝ regnare gñant᷑ ex vbo: E vbũ circũcidunt᷑ QN mũdo. Sic nãq; dicimus abrenũciare nos mũdo ⁊ põpis eius.qm qͥcq̃ᷣd ⁊ in mũdo ↄcupiſcẽtia carnis ẽ: ⁊ ↄcupiſcentia oculoꝝ ẽ:⁊ abnutio ſeculi q̃nõ ẽ a pre.illa ẽ̊ ꝓ⸗ gura ſit. Cur nõ oculo circũcidamur ? miſſio ⁊ circũciſio eſt: quã nõ patimur vtſerui: ſᷣ exhibemus vt liberi.Nec poſtquã nati fueri mus celebꝛamus.ᷣ vt renaſcant᷑ offerimꝰ oĩq; in pᷣcinctu baptiſmatis indumento nudati: ſo⸗ la ſcõꝝ oculis ↄtritõe veſtimur:nec ad ſpẽʒ na turã nraʒ:arſura filioꝝ veſte velamus:qꝛ i euã gelio arboꝛ folijs exuberãs:cũ in ea fructus nõ eſſet reꝑtus exaruit.ſᷣ cuncta carnis repudiata natura:ſexus immẽoꝛes:nil veremur: nec cũ pᷣ mo illo terreno hoie:Adã vbi es:deũ fugiẽtes audimus. MPꝛeputia itaq; Adã tranſgreſſoꝛis acqrere:ꝑ ſubiectõeʒ celeſtis obediẽtie reſpuẽ⸗ tes naturã circũcidimꝰ vitioꝝ: ⁊ ꝑ vnã coꝛꝑał mẽbꝛi foꝛmã oẽs exercẽtes in pᷣputiũ ſenſus p⸗ ſeqmur:ac trũcamꝰ.nõ em̃ naturã:ſ nature ſu⸗ loẽ̃.ſic dñi dignatõe ↄſeqͥmur:vt nos qͥ ̃ᷣm car nẽ pᷣputiũ dicimur.i.velut igrantia q̃dã natu⸗ ralit᷑ obtecti:tñ reuelata facie głaʒ dñi ſpecule⸗ mur cũ illi qͥ ̃m carnẽ circunciſio dicunt᷑:tñ ne in legẽ introſpiciãt: obtẽtis pᷣ facie obcecentur auleis. Euacuata ẽ itaq; circunciſionis figura coꝛge:⁊ in vi nois eiꝰ rota traſcẽdit.qñ etiã ſic pᷣputiũ circũciſio reputat᷑.qð tũc euenit.ſi aut poſt vbũ dñi nature huiꝰcoꝛrupte acqͥeſcimus blãdimẽtis:⁊ denuo incentiua ſeqͥmur vitioꝝ. Aut etiã nõ incircũciſi in carne cã ipaʒ naturaʒ cũ ſuis pſequẽtes: vbũ dñi dũ nõ cuſtodimus obterimꝰ. NMoꝛro han ita ſe habeãt: ⁊ ſidei pa⸗ trẽ:⁊ circũciſionis int᷑rogemꝰauctoꝛem.qm ab ipᷣo vtraq; h: ⁊ q̃ ad mẽtẽ:⁊ q̃ ad coꝛpꝰ ꝑtinent Pceſſerũt ipᷣe nob rũdebit ex geſtis:vtꝝ ne illũ de iudayca circũciſione: an vo de nr̃a hac quã dicimꝰↄmẽdarit ac pᷣmũ audit a dño.Exið ter ra tua:⁊ de cognatiõe tua.ſub h̊ vbo iux carnẽ in pᷣputio ↄſtirutus:a parẽtibus ſe circuncidit ⁊ patriã naturãq; oẽm q̃ ꝑ affectũ tenebat᷑:ab⸗ rüpẽs vbũ dñi ſequit᷑ ꝑegrinus. Hinc deinde ex ↄiuge ſterili ⁊ ãnoſa.i.⁊ 3 vitiũ nature:⁊ ⸗ ↄditõieʒ defſiciẽtis etatis poſteritatis ꝓmittit multitudo: nõ ↄſiderat coꝛpus ſuũ emoꝛtuum cũ iã fere cẽtũ eſſet ãnoꝝ: ⁊ emoꝛtuã vuluã Sa re ↄiugis:cui deſinẽs iuſtiſicatiõeʒ credẽdo pꝓ⸗ meret᷑. Pꝛius g qᷓ; in carne circuncidat᷑:eligit Pꝛius ei ſcpᷣtũ ẽ. Credidit Abꝛahã ðᷣo:⁊ repu tatũ ẽ illi ad iuſticiã Jubet igit᷑ ðs.Circũcidet oẽ maſculinũ vrjm: ⁊ circũcidemi carne pᷣputij vri.Addidit ⁊ ſigniſicãtiã huiꝰrei ne eẽt obſcu ra. Ait ei. Et erit i ſignũ teſti int᷑ me ⁊ vos:ſig⸗ nũ ad oculos ꝑtiet.videlʒ vt eoꝝ eſſet agnitio: q nõ putarẽt eũ mũdialẽ natura ꝑ vbũ dñi re⸗ ſpuiſſe. ac ſiqͥ eſſent illi.qͥ Abꝛahe fidẽ vtutem oꝑatõis igrarẽt: ꝑ ſignũ velut ꝑ imaginẽ aliq ↄpatõe depictam qͥd veꝝ eſſetagſcerẽt. Deide ⁊ ꝓphᷣa infideli pło:qui deũ ex eo ꝙ videri nõ põt nollet credere: ſignũ viſibile ꝓinittit dicen Cro ſroyelpi nmnuel. ſarr ſdee decelo: n ſpe ci glsigrec volutele feſpuiſet aeyelutp za ppbis pconaban ſosiſtkell nabak. cer pokatint pulos: yulgeno⸗ raura cog hucploan Abighide ſeapnone (ligirmno d deniq des hiſeren dütepta ctionis ſignu iud yexneq chagiſet ad pſeim ſsſpietat lbltaredie Gkinterris ſocamnali ſloollof. keon. Gieſ Nilrelgion deoſaanciu fnſppuidere⸗ Praciü voi Mliutefoꝛma heenoſserat yoluitde Iceretaut⸗ mnineretgb lepepuere Paoobitagl ulluseiſi ullusple gl domo h. noyeſteſue lltmamite y Neſtigiad denöſtren⸗ noßficechtatr drcuncneien anraſecgici . göticanir corpenzdin mtinaſoinnti amecigur Niidinöafrn nſehtein il⸗ Vem:ugenngin ri tagtemli Aodenithue uinwo iide⸗ ieeincn ritnsſanut fri ntit⸗ 1ijüſnin5 girm — —S 2 — Sᷓ — –☛ — — —— —— =S - = ——— = = — — E- D — SA — ☛ H Fo. Cr Tractatus Epiſtola LXI do. Dabit vob ðᷣs vr ipᷣe ſignũ. Ecce vᷣgo in v tero ↄcipiet:⁊ ꝑiet filiũ:⁊ vocabit᷑ nomẽ eiꝰ E⸗ manuel.Et ipᷣi iudei cũ dñm iã in carne ↄſpice rẽt:⁊ fidẽ eiꝰ vᷣtutibꝰ denegarẽt:ſignũ poſtulãt de celo: nẽpe vt crederẽt:ſi viderẽt.Deus ̊ ꝓ tꝑe.cũ Abꝛahe poſteritas paribꝰſi poſſet veſti gijs ĩgredi in fidẽ electõnis ſue:notã in ſigno h voluit eſſe:nõ iuſticiã.vt qͥ mũdialẽ naturã aie reſpuiſſet:ei circũciſio carnał apꝑeret in coꝛꝑe atc velut ꝑ h̊ qð videt᷑:poſſet itelligi. Sic młta q̃ a ꝓphis ꝓplo denũciabant᷑ ab ipᷣis pᷣus a qᷣbꝰ pᷣconabant᷑:effecta ſunt.Nudos in captitatẽ ſi lios iſrł eſſe ducẽdos:ꝑ ꝓphaʒ iratus dñs mi⸗ nabat᷑.certe dictũ iã ad ꝑtiũ oĩm intelligentiã: potat intrare. Aadit tñ nudus ipᷣe ꝓphᷣa ꝑ po pulos:⁊ in ſe qdð alijs vaticiabat᷑ ondit. Nidet vulgꝰ:nõ audit.Et in Eſaie coꝛꝑe:q̃ ſibi erant vẽtura cogſcũt. Fit ſignũ ð vate:⁊ in libꝛo ad⸗ huc plo amaritudinẽ ſentit ꝓpha captiui. Sic Abꝛahã deſignat in carne:qð exercebat in mẽ te:⁊ ꝑ nomẽ mẽbꝛi velut vtutẽ circũciſionis in telligit:nõ ꝑ h̊ ſignũ expmẽs carnis:ſᷣ ſignũ fi⸗ dei. deniq; poſt illã carnis circũciſionẽ ſue:ſie⸗ rat pleitu do iuſticie:q̃re maioꝛa adhuc ĩ Abꝛa hã fidei exꝑimẽta q̃rebat:Cur i patrio poſtmo dũ tẽptat᷑ affectu: ſi iã in illa circũciſione bñdi⸗ ctionis ſumma tenebat᷑:Sʒ qm̃ nõ illa vᷣtus:vᷣ ſignũ iubebat᷑ eſſe vtutis:q̃rit᷑ a ſingulariviro vtꝝ ne qͥ iã ⁊ pr̃ie ⁊ cognatõi renũciaſſet: ⁊ cir⸗ cũcidi ſe paſſus eſſet:nũ ꝑceret ⁊ filio.Quẽ vbi ad victimã nõ triſtis exhibuit: ꝓ digna pigno⸗ ris ipietate fit carnali pietate ſbᷣlimioꝛ. Lucrat᷑ oꝛbitatẽ:dũ ꝑricidiũ meditat᷑.⁊ cũ vnico nõ ꝑ⸗ cit in terris:ſtellas ꝓ filijs ãnũerare iubet᷑ in ce lis.carnaliſq; deſpectoꝛ nature in natura ſyde⸗ rũ collocat᷑.⁊ hũaniↄtẽptoꝛ ſemis:pr̃ vocat᷑ a⸗ ſtroꝝ. Sic fideł nõ filio:bᷣ pᷣcepto: dũ mãdatuʒ dñi religionẽ duẽ eſſe nõ crimẽ: dũ offerre filiũ deo ſacriſiciũ iudicat eſſe nõ pricidiũ:pene me⸗ riuit pᷣuidere:ꝙ ðs ad tẽptatòneʒ ꝓbãde mẽtis pricidiũ voluit offerri:vᷣ noluit iplere. Ab hach vitate foꝛma iudayce circũciſionis amiſſa eſt: hec nois erat figura nõ mẽbꝛi.ſic naturã nr̃am ðᷣs voluit denudari: vt nõ ĩ nob aut cupiditas arderet:aut ãbitio ſudaret:aut affectꝰcarneꝰ pᷣ mineret:ſᷣ ab oibꝰpᷣputijs dei amoꝛ ⁊ pntiũ cõ⸗ tẽptꝰ exueret.Sixit qͥdã ſatyrus gẽtiũ poeta. Pꝛobitas laudat᷑ ⁊ alget.Leſtioniũ h̊ veꝝ eſt nullus eã ſtipat ꝓpłs:nulla multitudo ãbit:hõ nullus aplectit᷑: ⁊ in mũdo iſto velut in nouer⸗ cali domo hoꝛret etiã neceſſarijs deoꝑta q;diu nõ veſtẽ ſue habuit dignitatis.Age ſi videt᷑ to 2 — „ . tũ tramitẽ vitat ꝑ priarchaꝝ geſta velut ꝑ vi⸗ ua veſtigia decurramꝰ vt circũciſionẽ ã ſciſicat demõſtremꝰ. Traãſeo Iſaac ꝑegrinãtẽ:qð ipᷣm in circũciſionis foꝛma cõſiſit. Rebeccãq; ꝓpt᷑ phyliſtinoꝝ inſidias ſoꝛoꝛẽ de vxoꝛe dicentem Qð eq; qᷓ; magni ſacxt᷑i ſit: tibi exiſtimãdũ relin q̃̊. Taceo Jacob ꝑ duas annoꝝ hebdomadas mres.xij.tribuũ ſeruitute mercãtẽ.Omitio ei⸗ filios:qͥs ꝑ patriã bñdictõeʒ ⁊ ſcitatẽ naturałã dã neceſſitas ↄtinebat.Ad Job veniã.in aliaʒ gñatiõis lineã ð IJſaac germia iã ꝓlapſum:nec int᷑.xij. Jacob filios hereditatũ:ꝑ Eſau genitũ pᷣmitiue bñdictõis extoꝛrẽ pᷣmogeniti dignita⸗ tibꝰexpoliatũ:int Edõ pᷣncipes qͥ deo placerẽt inuẽtũ. Hic tñ añ circũciſionẽ naturalẽ eqnimi ter poſſit ferre tẽptat᷑. Fit pauꝑ ex diuite.Sʒ B etiã ſeculi hoĩes ↄtẽnere nouerunt.Tot oꝛbi tatibꝰ vulnerat᷑:qͥt ſucceſſionibꝰgłabat᷑.Excla met foꝛti voce:nudus cẽſu:nudꝰ ⁊ filijs: nudũ ſe exiſſe de vtero mr̃is ſue: nudũ etiaʒ ituꝝ ſub terras:dñm dediſſe:dñm abſtuliſſe. O viꝝ na turã ſeculi reſpuentẽ.nõ ſe lachꝛymis:nõ ſe ge⸗ mitibus:nõ ſe etiã tenebꝛis tradidiſſe.ſᷣ potius detrimẽto meritoꝝ doloꝛ victoꝛ.⁊ ſi gen affe⸗ ctu fit foꝛtioꝛ cũ infirmat᷑:⁊ in valle lachꝛymaꝝ turrim occupat głaꝝ. Abi es inſolẽs nimiũ car nis iudea: Cõfer cũ h̊ viro pedẽ:ↄtende:⁊ gla attollere maioꝝ ſuꝑba vtutibꝰ.latuſq; tuũ bñ⸗ dictis nobiliũ pr̃iarchaꝝ circũcinge noĩbꝰvt te iuſtificationũ vetus illa vtus ⁊ auoꝝ ſplendoꝛ appareat. Job te aduũſum ꝓcedit in mediũ:ſan⸗ guinis auctoꝛ es nõ erubeſcẽs:nec ꝑ Eſauicõ⸗ ceſſam bñdictõis ſoꝛtẽ trãſfuſione mẽtitus.naʒ illa nec ꝓdeſſe nouimus: nec obeſſe dicẽte dño. Aia pr̃is ⁊ aia filij mea ẽ.Aia q̃ peccauerit:ipᷣa moꝛiet᷑. Ac pinde ei ſpes ẽ: ꝙ in his vincat te oĩbꝰ⁊ ꝓcedit plus ſibi de vtute vẽdicãs ꝓpᷣa: qͥ min ex gła ꝓmittit aliena. Deniq; expoliatꝰ bonis oibꝰnil reqᷣrit. Tu egyptũ i heremo poſt mãna delitioſa ſuſpiras. Illũ ab ſpe in deo po ſita tot maloꝝ tẽptamẽta nõ auocãt.te ad eam ſpem bonoꝝ oĩm blãdimẽta nõ ꝓuocant. Ille manũ dñi ſentiẽs bñdiẽ in vulnere. Tu vᷣtuti⸗ bus de Pharaonis iugo exuta:non ſubiaces. Huic illi ⁊ ꝓ circũciſis veniã poſtulare ↄcedit tibi velut incircũciſe.Amoꝛreꝰ pr̃ ⁊ m ingeri eſſe Ethea:vt manifeſte liqat: ⁊ illuʒ ꝑ vᷣtutes opeꝝ:nõ ꝑ obſeruãtiã circũciſionis bnñdictõeʒ ſibi reſtauraſſe: quã ꝓauꝰamiſit: ⁊ te ꝑ iactatia circũciſionis vtutes negligentẽ eaʒ bndictiõeʒ quã Jacob ſola ſubtilitate acqͥſierat: ꝑdidiſſe. Quid em̃ ſibi iudeoꝝ arrogantia nõ vſurpet⸗ Job iſta q deo placuit:quõ gẽtis nõ ẽ mee: Et circũciſus foꝛte:qm ð Eſau circũciſio hucuſq; gñat᷑.Nec manꝰ leues in h̊ nõ circũciſio fuerat pᷣdicata. ̊ vtus.nec an ſine pᷣputio vixerit: ſit q̃rẽdũ:ſᷣ ꝙ nihil labijs ſuis peccauerit ſit tenẽ⸗ dũ. Ad alienigenas ad qͥs puocãt:veniamus⸗ qm̃ nullã nobᷣ arboꝛẽ exẽploꝝ ager diuinoꝝ oĩ ligno feraciũ plãtarioꝝ:nec in eo germina VI z3 3† mine:b de fruge cenſent. Oñdamus in iſrłglo ria ꝑegrinã: ⁊ bñdictõis germẽ in ligno fluxiſ⸗ ſe nõ ſuo dicimus Ruth: qͥ magis ↄfudant᷑ in feia. Nꝛomittit᷑ ꝑ pphetas de radice Jeſſe - ga ꝓ nr̃a ſalute ꝓditura. nũqᷓ; flos ↄdeſcende⸗ ret: 4 vel ſolus vtiq; pleni agri odoꝛe flagraret . pᷣ ↄſoꝛtibus:niſi eũ odoꝛe vnguentoꝝ ſuꝑ om⸗- nia aromata leticie oleo pr̃ vnxiſſet. Hic tamẽ Jeſſe auiã nõ iſraeliticam habuit:b ¶ Goabitã Cui tm̃ ꝑegrine ↄceditur:qᷓ;tuʒ nulla de priar⸗ chax germine ꝓmeretur:vt ſuo vtero deſtina⸗ te bñdictionis ſemen accipiat: ⁊ iſraeli nõ iſrae lita ꝑturiat dignitatem: coꝛnuq; populi ſui:in alterius populi bñdictionibus aliena ſuſtollat Vñ iſtud oꝛo ꝓmeruit: Credo:qꝛ dicit ſocrui ſue.ꝓpłs tuus ꝓꝑlłs meus eſt:⁊ deus tuus:deus meus eſt. O vtutẽ viris etiã pᷣferendã. Abꝛa⸗ he ſidẽ incircũciſe gentis mulier imitat᷑.quã vi rilis circunciſio dereliquit: ⁊ ꝑ aliena veſtigia meritũ iuſtificatõis ingredit᷑.a qͥbus maioꝛ ce⸗ ca hereditas deuiauit. Oños ſuos oabita ⁊ↄtẽnit:cũ iſrł ↄtẽnis alienos. Illà in vnũ deuz ſuoꝝ iã oblitaↄiurat: ⁊ tu poſt multitudinẽ foꝛ nicaris idoloꝝ.hic eligit᷑ a dño.hic ſfit iſraelita mẽte nõ gne:ſide nõ ſaguĩe:vtute nõ tribu.hic vſq; adeo bñdicit᷑:vt ꝓphaꝝ tuoꝝ mr vocet᷑⁊ regũ. lʒ ꝓꝛſus dicere clarius regnũ celoꝝ vi pa ti:⁊a vi faciẽtibꝰinuadi:diripi:poſſideri. Nec iuſtificatiõeʒ gẽtis eſſe:ᷣ vite.q nõ circũciſi ꝑ frugẽ ꝓbitatis aulã ſciſicatõis introeũt.⁊ circũ ciſi in eadẽ RSSNSTę————— ſceptꝝ lut.xij.tribuũ ſanguinẽ:redeamꝰ. vt in eo iam tũc pᷣcedẽs eccłaſtici myſterij vitatis vmbꝛa ꝓ bet᷑. Lõgũ ẽ ſinguloꝝ foꝛmas enũerare ſctõꝝ: ſciſicatõis amittũt. Sʒ rurſum a eoꝛũq; geſta tuis filia dilectiſſima enarrare vir tutibꝰqᷣd ſit ꝙ Joſeph de domo egypti regis: veſte ꝓiecta nudus aufugerit.Quid ſit:q hic Ppls mare trãſierit: ⁊ Pharaonis nõ trãſijt ex⸗ ercitus: ⁊ ſpẽs labẽtis nature ſub hoim pſona mutat᷑.Quid ẽ:ꝙ ipᷣm mare euadẽtibꝰegyptũ ZJacob filiꝰ occurrat.Tibi hec cũcta examinan da: ⁊ iux tuã vitã ⁊ iux eccle myſteria derelinqͥ vt in his vitate circũciſionis archana:quaʒ in Aarõ aſpicies vacuatã foꝛmã ſigni iudayco nõ mireris. Igit᷑ qm ſtrictim vniuſa dicẽda ſunt: ne in lõgũ ſermo ꝓcedat:ſeges mihi ois ifraeli te gẽtis ẽ inuadẽda:⁊ in ea ipᷣius circũciſionis vẽtilãdus effectus. Jeſus naue ꝓpłos heredita turus in terris: pᷣus illa oia velut diuine plebis circũcidẽ iubet᷑ ex aia:q̃ſi vo nõ tota heremus ꝑ varias peccaminũ plagas circũciſe gẽtis oſſi bus albicaret. Quid &̊ iubebat h̊ fieri: qð pcti meritũ nõ ſanabat:Dic dñs:fac tibi cultellos: petrinos nimis acutos. Quidẽ:ꝙ tantoꝑe ca⸗ uet:ne habeãt᷑ obtuſi? Nimis ait acutos:vt vi te vidiſſent:gigãtes ibi eſſe foꝛtiſſu 6 cuũ qͥbus manus ↄſerere foꝛmidarẽt. Circunci⸗ dit oculos:ne alienigenaꝝ ↄiugia ↄ licitũ co⸗ cupiſcãt:aliudq; in illis regionibus velint poſ. 2 8 K. . . delicet nõ qͥ ꝑticulã aliquã coꝛpuſculi ſui ſenſu doloꝛis abſcindãt:vᷣ multa lima atq; vſu cotis aſſiduo tenui acie moꝛtiferos:ſenſus mẽtis ſub tilit᷑ diſcriminẽt. Circuncidit &̊ ni falloꝛ in illis egypti deſideriũ:murmuratõeʒ: ↄtumatiã: ido loꝝ foꝛnicatõeʒ:ↄſuetudinẽ peccãdi:ꝓ qᷣbꝰ irã dñi eoꝝ ſenſere maioꝛes.Et illis etiam ſine du bio circũcidit metũ poſitoꝝ añ faciẽ pᷣlioꝝ.Nã iã anqᷓ; terras ꝓmilſſas ſibi Zei u illas ſpeculã⸗ „ — 7 ſidere q; terras. Mõ em̃ ſi nõ circũcidant᷑:bᷣ ſi b negligat:pꝑ irã dñi moꝛiunt᷑.qm̃ illud ſignũ efft bñdicti:nõ meritũ bñdicẽdi.ſᷣ pleni ſunt oẽs li bꝛi: plẽa exẽploꝝ vetuſtas:ꝙ nõ pᷣſectõe neſcio cuiꝰ mẽbꝛi:ſᷣ nature nr̃e circũciſione dñs dele⸗ ccat᷑:in q̃ ſecũ etiã ille maioꝛ oim ꝓphaꝝ Joan nes circũcidat. nõ veſtit᷑ mollibus nõ exqͥſittis ad gulã dapibus ſaginat᷑.ſᷣ in ̊ mũdo pene ſi ne mũdo ẽ:cũcta deſiderioꝝ deſerẽs curã mun dialẽ. ſetoſa duꝝ viꝝ hoꝛridãt tegmia nõ deco. rãt.humifero eſu:melleo tenuit᷑ ſudoꝛe ſaturafß q̃ alia circũciſio pᷣſtãtioꝛ debebit inqͥri: Deniq hB nõ agnũ illi:quẽ in vmbꝛa veritatis ſoliti e⸗ rãt iudei hr̃e ꝓ paſcha:ꝑ quẽ mundi pctã non poterãt aboleri:pᷣ illũ veꝝ agnũ:cuius ois eſſet moꝛtalitas cr uoꝛe ſaluãda:relictis.xc.⁊ noue,z ouibus geſtari paſtoꝛis veri hũeris mus ag⸗ nouit:dicẽdo:ecce agnus dei:ecceqͥ tollit pctẽä mũdi. Illud etiã in eo mirãdũ ẽ:heremũ elegit dñi pᷣdicaturus aduẽtũ.nõ in tẽplis nõ loquit᷑ in plateis multitudinẽ ꝓfecturꝰhoꝛreſcit: ⁊ cur vox ẽ clamãtis:ſi declinat᷑ auditoꝛ:Opꝰ ẽ vti⸗ q; multitudo doctoꝛi. Et q̃ erit in heremo mul⸗ titudo? Sine dubio nulla. Et qͥd faciet ꝓphᷣa:⸗ Qui vox ẽ ⁊ vox clamãtis. Elegit ni falloꝛ lo⸗ cũ:vbi eũ nullus audiat:vᷣ ad quẽ plos ð natu re coꝛrupte ↄuᷣſatiõe reducat.vt in ꝓpha nouã vitã vidẽtes diuinã mirari diſcãt:ſeq; oibꝰ vi⸗ tijs circũciſos eẽ patiant᷑. Locus g ipᷣe foꝛꝛna doctrine ẽ:⁊ ipᷣa pᷣdicatio ſolitudo ẽ vᷣtutũ. O⸗ perat᷑ habitatio: dũ vꝛbiũ frequẽtia ſollicitus relinqᷣt auditoꝛ: heremũ a ↄtagione mũdi ve lut a theatro h̊ voluptatum auulſus ingredit᷑. Pꝛohibet deniq; ne Abꝛahã pr̃e glient᷑:vide⸗ licet ꝙ eiꝰ veſtigia nõ ſequant᷑.Certe ſi ad circũ ciſionẽ illã iudaycã veniamꝰ:circũcidamur:vt Abꝛahã fuit circũciſus.Si ad ſanguinẽ:cur ſi- lij Abꝛahe nõ dicant᷑ eẽ qͥ filij ſuut.vᷣ ſidei pr nõ põt eſſe niſi credẽtiũ ⁊ fili nõ ð ſigno circũciſio nis:ſᷣ de oꝑis ſiłlitudine recogſcant᷑. His cuʒ inhibebant᷑:ne ſe Abꝛahã parẽte iactitarent:i lud oñdebat᷑:nõ qꝛ ſignũ fidei illiꝰ:tᷣ qꝛ ſignum patrii non hrent. Tuͦc at ritefil Aibꝛahe lunt ꝛtiſſimos qjreba ſctsadl tgretiäinlu gvs Abah oſderatrci ſwbiviuen adoꝛatodi copeleff⸗ cicderech tekartis: al noꝛbospe aut dolem dealtarefeo ſnthureide ſeclamorts (eacapür Cupiaas monate de Vab bit alli magox⸗ linorin du recoa deat poſ. mare:ſxi feiſimprr lottriü ale lirinfame Ptiopiclite jerbonoxe füchſecula filtnortuo feyeſtigia: Malibi⸗a uletua:e ſgreſſuseni 2dinitüen fnuchnite nöpokatv nainicori⸗ mnopdiis cognatane boꝛecogſc matteſtion no de gete⸗ ones ſuntn niesſtlia: Wegfonm⸗ Piſelfffi ndets ſenſnsni enusniſeſh ngniflonls deNunnign heienipi elgennſnn züfacißien — — Zeillußſoli oeiſimnosiſti ine Kin Mughletici —, ¹ Wcitäcänigf Conirusſeinoe⸗ k giiluäſgic d Ehenſnne gnöpſerieneer Tcüchonedisde⸗ Nrdin ppbar nolliousnöcgſi Finb mücoperk⸗ r deſerisalinn idättegnianäde⸗ mmuit ſucgetrti ebebitinc⸗ Den ba ennneſ⸗ Ouimmndigine gi in in darrclas t nbinizznnst, 1oettnreipes itiihemnices ininenſii Nerpancntn ni ndenOi iennbonnon i Eglinn s Kimt uſ⸗ rincigtedan n Nläriczar iigugnen un aunlſloſii 6 mhigiebkat uni Lunt Sind ſnlun⸗ “ jiſunni ⸗ E APfr noſ ig H Tractatus I Epiſtola dicẽdi: ſi ad foꝛmã parentis nõ facie:ſ vita rñ⸗ deãt. Si ad vbũ dñi nec patria diligat᷑: ⁊ filius poſſit occidi cũ ipᷣe etiã totꝰhõ illa qͥ ꝓ nob moꝛ tuus ẽ:pari iubeat charitate cõmoꝛi.ſi Symeõ ſenex. Nũc dimittis ait dñe ſeruũ tuũ in pace. Quia viderũt oculi mei ſalutare tuũ. Foꝛma ẽ vtiqʒ:ꝙ q vpᷣm videt:iã ſit ſeculo moꝛiturus.? hec ẽ circũciſio nõ adhuc ſub tabernacło ſigni⸗ ficatõis adũbꝛata:ᷣ pᷣfiguratiõe witatis occul-⸗ ta:etiã in lucẽ facis imagie expoliata ꝓcedens quã Abꝛahaã pᷣoꝛ myſterioꝝ pene oiĩm initiatoꝛ oñderat:cũ poſt vᷣbũ dñi locũ ſibi a filjs heth: ñ vbi viueret:ſᷣ vbi moꝛeret᷑ acqͥrit. łꝰ agi qS adoꝛato dño:ne cui gẽti vt docuimus: pᷣputiũ coꝛꝑale fraudi eſſet ad głaʒ: ſuis ſe affectibꝰcir⸗ cũcidere cũ theſauris ſuis.i.ſecretis mẽtiũ pa⸗ tefactis:aioꝝ motꝰ mactauere ꝓ mũere.eoſc moꝛbos ꝑ qͥs aliqᷣd aut cupimus:aut metuimꝰ aut dolemus: velut añ pietatis arã ⁊ miſericoꝛ die altare foderunt.vt vel in auro auaritia: v in thure idolatria: vel in myrrha fieret dño ſub iecta moꝛtalitas:a q̃ eius vtiq; erat captiua du cẽda captiuitas: ⁊ in hãc petrã ⁊ ſacre pecunie cupiditas: ⁊ ꝓfana erroꝛuʒ ſuꝑſtitio: ⁊ amara moꝛtalitatis ↄditio velut illiſe moꝛerent᷑. Jã p dẽ Babyloni pſalmiſta pᷣcinnẽte: btũs q̊ tene— bit ⁊ allidet ꝑpuulos ſuos ad petraʒ. Sub his S magoꝝ ⁊ noibus ⁊ oblatõibus oiĩmode ille di⸗ uinoꝝ int pollatoꝛ exuit᷑ qm ðs erat in xpᷣo mũ dũ recõciliãs ſibi. Quis em iã aut auꝝ ſibi au- deat poſſidere:ſi dñi ẽ:aut idolis thura concre mare:ſi xpᷣi ſint:aut moꝛtuũ niſi mõtuos ſepeli re:ſi myrrha:iã viui ẽ᷑: Deniq; ⁊ a dyabolo ve lut triũ aleateſſeraꝝ dñs ipᷣe teſtat᷑. Na ⁊oↄtinẽ tia in fame: ⁊ religio in adoꝛãdo: ⁊ vita in pᷣci⸗ pitio ꝑiclitat᷑. Sʒ facile cuncta ſuꝑauit.qꝛ pĩ ⁊ rex bonoꝝ oĩm theſauroꝝ:a ſacerdos repoſito rũ añ ſecula myſterioꝝ: ⁊ reſurrectio deſtinatꝰ fuit moꝛtuoꝝ.Magi tñ ex illo veta vite reliq⸗ re veſtigia:nouũ iter ingreſſi vacui ſarcinis nõ vacui bñdictõe cãtauerũt. Reũtẽ aia meai re⸗ quiẽ tuã:qꝛ dñs bñfeẽ tibi.nec ille ad quẽ dñs igreſſus ẽ: nõ oĩ ðꝛ pᷣputio circũciſus vitioꝝ.nã 2 dimidiũ ex ſubſtatia ſua dat egeis.⁊ ſicui qᷣd fraudauit:reddit in ãdruplũ.Ille vtiq; q̊ͥ dĩm nõ potat vidẽ: dũ diues eſſet:niſi poſtq;ᷓ de ter ra in q coꝛ ip̃ius videbat᷑ eſſe: cũ theſauro ſyco moꝝ ã dñs eſſet trãſiturꝰaſcẽdit.Lũc velut de cognata neceſſitate a cruciſigẽdo ↄſpectꝰ in ar-⸗ boꝛe cogͤſcit᷑: ⁊ filius ðꝛ Abꝛahe. Cur ðꝛ? Sie⸗ rat:teſtionio nõ egebat. Sʒ qm̃ nõ oẽs erãt filij Abꝛahe:qͥ eſſe credebant᷑:pᷣ de oꝑe aãſcit᷑ filii-· nõ de gẽte: ⁊ vtute:nõ de ſanguie. He circũciſi ones ſunt note de circũciſionis effectu. Jaz ne rietate depictã: in vn Fo. CLII ta deductã: ⁊ ꝑ actuũ diuerſitatẽ qſi coloꝝ va⸗ 4 mantẽ: mo qͥ in putredine coꝛꝑis ſui ð petõ po tius ↄiugis q; ſuo vulnere ſuſpirantẽ.Illa po⸗ pulos ſuos deoſq; deſerentẽ: nec in alienã gen-⸗ tẽ inopẽ virilis auxilij metuẽtẽ.Hũc repꝛomiſ⸗ ſionis ingreſſuʒ terras:cultelloſq; aioꝝ nõ ien ſe ponẽtẽ:ſ̊ᷣ de caute faciẽtẽ. vt ex ſe hẽat petri⸗ nus: qð ferreꝰ acqrit aliũde.Aliũ in ſe olitudine viã dñi pᷣpantẽ: ⁊ rectas ſemitas in heremo fa⸗ ℳ— „ cientẽ. Aliũ poꝛro dimitti ð ſeculo depcantẽ:⁊ pacẽ dñi malle qᷓ; mũdi.hos vo ſuis affectibus ſpoliatos in auro thure ⁊ myrrha ↄuᷣſationum itinere mutato:qͥ ꝑ Herodẽ venerãt: p ãgelum redeũtes. Iſtũ eti nũc aceruos fraudũ cur fe — noꝛis remouẽtẽ: ⁊ Abꝛahe ſfiliũ: nõ nature bñfi cio: geſtoꝝ ſuffragio nücupatũ vt euident᷑ a pareret oẽz mũdi naturã ꝑ ſinguloꝝ oꝑatõnes fuiſſe dimiſſaʒ. Sʒ qm nuptial ↄuiuij fine pene vinũ: qð ꝑ priarchas miſtrabat᷑: expẽdimus ?· nouũ cepimꝰ aq̊ꝝ ↄuerſiõe libare: de nouis G vtribus aliq̃ ꝓpferamus.vt q̃le ſit q receperüt· de eo qð ip̃i redolẽt:eſtimemus. Feruet qdem vnifoꝛmit ꝑ oĩum aplłoꝝ mẽtes: plenis muſto pectoꝛibus: ⁊ mẽſurã coꝛpoꝛeã mũdatio ſpiri⸗ talis excedẽs:ebꝛietatẽ nõ celat glioſam. NMob ₰—. tm ab illo ẽ incipiẽdũ a qͥ hauriẽdi ſitis ẽ incho⸗ ata: vt ex deſideri magnitudine:ſacre infuſio⸗ nis plenitudinẽ doceamꝰ ex vino ſitim ꝑilẽ ſo⸗ cioꝝ:nõ auara diuine ſobꝛietatis ppinatõe p⸗ pinatã. Ecce iclytã ſodalitatẽ. Auguſtũ caput Petrus extulit:noui ſignifer teſti:⁊ in creatoe pmitiuus.Alius qðᷣ ſine dubitatõe loqᷣr: Abꝛa hã. neſcio an maioꝛ. Certe qſ. entio: nõ ſcðus. Illi gnatio larga ꝓmittit.huic gnatio paſcen⸗ da ↄmittit᷑. Ab illo iuſtiſicãda ꝓcedũt. in H iu⸗ ſtiſicata fundat᷑ ita qð ille ſperat:hᷣ accipit. Il⸗ li ðꝛ. Faciã te in gẽtẽ magnã.huic ðꝛ. Facis te piſcatoꝛẽ hoĩm. Illi ðꝛ. In ſeie tuo bñdicẽt pa rtrie gẽtiũ. huic ðꝛ. Judicabᷣ duodeci tribꝰiſrael Illi ðꝛ. In ſtellis erit nomẽ tuũ.huic ðꝛ. Tibi dabo claues regni celoꝝ. Ac ꝑ B. ille fecũditate ſeis bñdicti iplet. ̊ añ ſemẽ ipᷣm euãgeliʒaturꝰ aſſiſti. Abꝛahe ꝓ filijs claritas mõſtrat᷑ aſtro rũ.ſᷣ Petro tradunt᷑ regna celoꝝ. videlʒ vt in eo ſine Petro nec filij Abꝛahe poſſint intrare. — Hic ergo: nõ qͥ circunciſus ſit iuxta gentẽ ſuaz apud dñm gloꝛiat᷑: dicit. Ecce nos relidmus oia: a ſecuti ſumꝰ te:qͥd erit nob: Que ſuntiſta oiĩa apud eum: qͥ pᷣter inſtrm artis piſcatoꝛie ni phil hẽbat: Oia indt: vtiq; ã ad ↄcupiſcentias vides filia: iã ne ↄſi deras totã circũciſionẽ per mũdus ingerit:q̃ pputia pñt dici: ſi vgregant᷑ opeꝝ foꝛmam:velut ꝑ ũdam mẽbꝛox liniamen ad lenocinia pcti. que vehementius pꝛeciden⸗ vnum tñ iuſtiſicatiõis apicẽc vtutũ qdibus impletã: Cernis aliũ patriaã reli quẽtẽ:nec de ꝑricidio dubitãtẽ:aliũ tati cẽ ſus naufragiũ nõ curantẽ:nec i oꝛbitatibus lachꝰ da ſuccreſcũt:ſi qͥ cũ puẽtu mẽtite felicitat ad⸗ ulant᷑:iterioꝛẽq; illã mẽtis nr̃e naturã circũue⸗ ſtire nitunt᷑.vt maioꝛibꝰ tenebꝛis ipᷣm etiaʒ qð nob ꝓlumie datũ ẽ:tenebꝛeſcat. Oia inqͥt apls reliqmus: ⁊ ſecuti ſumus te. In fidẽ veter exẽ pli nepotũ vvᷣtus tã ſera:qᷓ; mira:ꝑ diſcipulũ pᷣ⸗ mogenitũ noue iuſtificatiõis aſpirat:⁊ obſole⸗ ſcẽtibus iã pene imaginibꝰ veritatis Abꝛahaʒ refoꝛmat᷑ in NPetro.oĩa reliqᷣſſe teſtat᷑.nõ in al⸗ to fluctuat: artis cura nõ gerit᷑:nec ſocrꝰegra ſi ne dño viſitat᷑.Ois ſingłaris viri affectꝰ ĩ xpᷣo ẽ.hũc ſequit᷑ ſubſtãtie ↄtẽptoꝛ:ſtudij negligẽs affinitatis oblitꝰ⁊ id qð Abꝛahe vt faeererſ⸗ tũ ẽ.hᷣ iã feciſſe nõ celat.videlʒ vt ſili circũciſio⸗ ne:ſic vᷣtutis heres ẽ:fiat heres ⁊ gre. Oia inqͥt reliqmus: ⁊ ſecuti ſumus te. qͥd erit nob: Hoc E dicere.totis vite poꝛis vitijs deſecatis: in foꝛ ma vtris in pꝛuina iacẽtis:dũ te ſeqͥr exarui.ni hilq; in h̊ mũdo pᷣ̃ter te:qͥ impleri cuperẽ:elegi cuius non fruſtra hmõi ſiccitas ſancti ſpiritus vbertate penſat᷑.ꝑ quã ebꝛietatẽ noue gre in ſe apłs ipᷣe:dum linguis inſideliũ infamat᷑: agno uit. Sʒ ⁊ ceteri apłi eiuſdem muſti ſpumauere feruoꝛe: ⁊ vnius botrionis ſuꝑfluẽti maduere vindemia:qͥ tñ in odoꝛẽ eius nectaris ad beati NMetri ſilitudinẽ cucurrerũt.Aſpice illos gemi nũ ſydus in terris: nec incaſſum tonitrui filios nucupatos:cymbã:linũ:pr̃emq; deſerẽtes nec victus ſollicitudine dubitãtes:nec officiũ vſi⸗ bus inherẽtes:nec ptãtẽ pr̃nã reuerẽtes:ſi ump tu:negocio:affectõe caſtratos.Quid alið vtiq; qᷓ; natura ſeculi circunciſos veſte: fluctu arida manu ere ſicca: coꝛde pietate nõmolli:nudo e⸗ tis de nauali ꝑata veſtigio. Credo ad eã foꝛmã iã tũc ⁊ ¶oyſi vt pedũ ſolueret vincula:pᷣce⸗ ptũ ẽ᷑:qᷓ; ſpecioſi pedes euãgeliʒantiũ pacẽ:Et iõ nõ ſunt velãda q̃ pulchꝛa ſunt i ↄſpectu dñi. nec moꝛtuis veſtiẽda q̃ vita diligit.hũc rurſus reſpiẽ ð theloneo pbᷣlicanũ q̃ſtũ dãnãtẽ ↄſuetu dinẽ reſpuẽtẽ:⁊ nomẽ actꝰſidei noĩe vt ab oibꝰ oĩo nõ ꝑs coꝛpis:ſᷣ natura ꝓꝛſus iniq̃ↄſuetudi nis circũciſa mõſtret᷑. Totũ dicerẽ noue voca⸗ tionis examẽ:niſi in ſiłibꝰↄuenirẽt:⁊ eõ dẽ vtu iẽ hr̃et diuſitas ꝑſonaꝝ.naturãq; mũdialẽ mł⸗ titudo lʒ hoim: vno tñ ↄtẽptu reꝝ velut falce ſuccideret. Et qm ſatis abũdeq; exẽpla ⁊ vete rũ ꝓtulimꝰ:⁊ nouoꝝ: mẽtiſq; curſum ne velut ceca nocte ad igrãtie ſcopulos deueniret:ſctõꝝ imaginibꝰ:q̃ſi ꝑ ſermonẽ celi notãdis ſyderibꝰ inſtruximꝰ.nũcex obſcuro noctis egreſſi nõ ſo liũ diẽ ⁊ ſolẽ: ſ iius ſolis ⁊ lumis lumẽ:ſub qͥ er rari nõ põt:ↄtẽplemur. Illoꝝ em q̃rit iſa mul⸗ titudo ſudiciſ: ⁊ in copia foꝛmaꝝ neceſſe ẽ vt e ueniat. Subide ſiłitudo flãmaꝝ ⁊ ſepe nautis ↄfuſe attonitis ꝑ pauoꝛeʒ:vt lucifer veſpeꝝ: veſp lucifeꝑ mentiat᷑:ſolis ſine ſocietate pari⸗ li ſola ẽ daritudo mirda: cũ dubia etiã ſub nu bilo a ſilitudineſit vendicata ſi paruit. Acꝑh̊ etiã nõ dñs qm̃ carnẽ ſumpſit:⁊ hõ eſſe digna⸗ tus ẽ:aliqͥd tale fecerit req̃ramꝰ vt velut ſolẽ ſõ nubilo ita ſub ſpẽ coꝛꝑali etiã id qð radiauerit admiremur aliũq; potiꝰoponamꝰ:qᷓ; ipᷣm aliũ de ſumpſiſſe credamꝰ.Quẽ aũt aliũ ꝓ ſide hu⸗ mana diuinaq; in h̊ ſeculi pelago nũq; ſine me⸗ tu naufragij nauigantes:ad dirigendũ vitatis ſeqmur: q; illũ qͥ diſcluſa penitus ꝑilitate ſui ſo lus etiq cũ ꝓ nobᷣ in nra carne obſcurat᷑:immẽ⸗ ſus ẽ⸗Qui nec in hoie põt celari:dũ moꝛtalita⸗ tis naturã ſubſtãtia diuinitatis exuꝑat. qͥ non elementuʒ:vᷣ vtus elementoꝝ eſt:in qͥ tenemus initiũ ⁊ ↄſumatõeʒ ⁊ medietatẽ Pinmni quẽ ſo lũ ſolis ⁊ anni curſus ſunt:⁊ ſtellaꝑ di voſitio⸗ nes: menſiũ q; mutatões:qm in ipᷣo vetera trã ſierũt: ⁊ facta ſunt oia noua. Et cũ magox iter eius ſtella duxerit:qͥd miꝝ erit:ſi nos q; geſto⸗ rũ eius claritas velut ipo theſauro vniüſo ful⸗ goꝛis inſtruxerit: Acq; vtinã ad certã dationẽ tãti ſplendoꝛis ⁊ luminis nroꝝ oculoꝝ auerta⸗ tur infirmitas. vt ille ſe ſubtrahere : 7 negaret inqs. nõ:̊ palã oibus celeſtis ſplẽdoꝛ appare⸗ ret. Mõ ad eũ ſequar mẽs aica volũtate ↄuer tat᷑:in ſolo inueniet plenitudinẽ:quã guttatim ꝑ ſingulos colligebat. Octauo die circũcidit᷑ Yoſeph hereditate:⁊ mr̃e vtiq; qſi hõ qui ꝓ miſſus fuerat ipi Abꝛahe:cũ ð circũciſione do⸗ ceret᷑: dicẽte dno. Et erit teſtm meum in carne yra in teſtõ etno. Dei teſtm̃ ĩ nr̃a carne eẽ:dño in nr̃a carne dignãte:qͥs dubitat: Illðq; teſtm̃ et᷑nũ videri qð cytharis ⁊ pſalterijs pſalleret᷑. cuiꝰrei qᷓ; ꝓlixa ẽ diſputatio ⁊ neceſſaria videt᷑ eſſe trãſcurſio:ne ꝑ ramoꝝ copiã robur ipᷣm p⸗ poſite materie dereliquẽs icaſtigata erret effu⸗ ſio:pᷣſerti cũ mihi difficiliꝰſit naturã eiꝰ iplere: q;; qrere. ⁊ ſatj ſuꝑfluũ incurrẽtibꝰbꝛactheis la boꝛare: qᷓqᷓ; iaʒ materiã gracile nõ ſuſtẽtet in geniũ.⁊ neceſſariũ pene ſit:vt⁊ diſi putatõibus aliqᷣbus circũcidamur dũ de circũciſiõe tracta⸗ mus:qñ nobᷣ ad excuſandã etiã ipitiã nr̃aʒ op⸗ poꝛtunitatẽ materie ip̃iꝰpᷣſtet auctoꝛitas. Igi⸗ tur ad ꝓpoſitũ redeũtes inrrogemꝰ ipᷣm hoiĩeʒ ſuũ.nã de dño loqbamur. Ipᷣe qͥ erat in homie circũciſio:cũ iã ſʒʒ legẽ circũciſus hr̃et᷑:clamat yt euãgeliſta teſtat. Aulpes foueas hñt:⁊ vo lucres celi nidos vbi reqͥeſcãt.filiꝰ ãt hoĩs ñhʒ vbi caput ſuũ recliet. Rogo h̊ vbi ſub Cyrino cẽſus iueſtigatio: vbi edictũ ceſaris: vbi neceſ ſitas ꝓfitẽdi: vbi ioſeph ipᷣa ꝓfeſſio⸗ Noua rõ illic hʒ nihil: qð deſcbtoꝛ iueniat:⁊ vere. Nul⸗ la em dñm ſeculo mãcipata delectãt.nec ſibi v⸗ ſurpat qͥcqͥd vł Ceſari vł mũdo voluit eẽ capti uũ:docẽes nullũ duobꝰ dñis poſſe ſeruire. Cir⸗ cũcidit᷑ ̊ hereditate Joſeph ⁊ maria:nihilq; ſi Cr⸗ demüͤci ihntiplo goinmal pus. näpf. aoteplot. Mgriop eut oꝛss ſulc ſetti ne ſuis palt caebatdot onmeino ſölfzc: men:rqͤſu füſthidne ſtituta:eo bo: vipn aptius pol leteeſt dice lurgcheün ytreg vg eineictüt letinarern herüroc amoneſ Nünnnoſt gakaflie mag ay bateſey ileuiten⸗ liamn dol ẽs caplii x:quegt paroretap lidioenis (eo. Reliau es ſinterqe Munt h mii us:broͤs onutonu: Gdnmeyta lismüciag darediſcſpun Pausinene udicaa vige Nachhibvif hieveriſeſe do:exqiui äſtei ſczde nehudirſo mur. Cätzt feläruntmn horen denn 4 nani gkoſi nenaſci= car ſolo Etſi aus *Wõ mciunpgti⸗ tienhi mnßoſinn ,. . cümuprie enrſſnogee heſauroniit nideniin o⸗ oeuor en⸗ Naherer:ngn ſtis ſplelnigr⸗ ica volinfr aunodettial irnigiſfit cübaricſen ufödennin mininanrtidi uun igtßf, ſileisſſiint, Nnnaeſnnnniic ürcburihn ahgnenucf, ſummmicr r mäbheutrel geckniſlitn Emndionnibs Necrticliennen aiipninno⸗ fataudpind N ingen,ſßnhre Hechemn inan⸗ ieſusbiehint gfſolensſtil) i ilyüriif S 4 Carier tlnnl 1pſeſiorMun tNe — — Tractatus I Epiſtola bi de mũdialibꝰvẽdicat ſub tributo. q vtiq; eis dixerat.Neſcitis:qꝛ oꝑtet me in pr̃nis meis eẽ ſcʒ in tẽplo nõ in ſeculo: in ſacrificioꝝ myſterio nõ in malignãtiũ ↄcilio:in pt᷑nis vtiq; ſpiritali bus.nã pr̃eʒ in carnalibꝰ nõ hẽbat. Seniq; de eo tẽplo ⁊ oues abegit ⁊ boues:⁊ mẽſes nũmu larioꝝ eũtit:ſic templũ etiã ipᷣm qð figura ẽ coꝛ poꝛis ſui:carnali ↄcupiſcẽtia circũcidit:vt itel ligeret hõ h ſibi in ſua mẽte eſſe faciẽda:nec ſa⸗ ne ſuis ꝑcit effectibꝰnã eũ gladiũ qͥ alios circũ⸗ cidebat docẽdo:ſi qͥs amauerit pr̃eʒ ⁊ mr̃eʒ ſu⸗ pꝛa me:nõ ẽ me dignꝰ ſua ↄuũᷣtit i viſcera:⁊ ſibi⸗ ipᷣi fac:ꝙ credẽtibꝰ ẽ facturꝰ:cũ dicẽ. Que ẽ mr mea: ⁊ qͥ ſunt frẽs mei:O myſteriũ: mr̃eʒ Ma riã ſibi dñs abiurat:cũ ex̃ vᷣbi eſſet audiẽtiã cõ ſtituta:eo potiſſimũ tꝑe:qͥ vbũ pᷣdicaret᷑ a ver bo: ⁊ ipᷣm ſe miſtrãdũ diſcipulis miſtraret.qð aptius poſtmodũ in illa vnguẽti effuſione pa⸗ tefecit:dicẽdo.Me ãt nõ ſꝑ habebitis. Jraſci tur &̊ cũ eũ magrm vite docẽda nõ eligat.qͥ eaʒ matrẽ ꝑ vginẽ ꝑturiẽdi elegit.⁊ cur ad eũ quẽ exvnei etiã tã facile interpellare poſſent mr nol⸗ let itrare:nã frẽs necdũ credebãt in ipᷣo.Quis h erit rogo:qͥ excuſationem pᷣ ferat:aut gre:aut amoꝛieſi ⁊ Mariã merito nulla vincit:⁊ xpᷣm dñm noſtꝝ nemo ſuꝑat pietate: Illa em mr ne gat᷑ a filio: vt vera illa circunciſio doceat᷑. qm magj ⁊ parens vite debuit viuere: quod doce bat eſſe viuendum. Hic ẽ ille gladius femoꝛal: q̃ leuite ſuos ꝓpinqͥs ⁊ ꝓximos occiderunt: qͥ etiam dominus ipᷣe a pr̃e iubet᷑ accingi: quem oẽs capiũt:qͥ ſeipᷣos caſtrauerũt ꝓpt᷑ regnũ ce⸗ loꝝ:quẽ gladiũ dñs mittit in terras.vt filiũ ſe⸗ pararet a pr̃e filiã a mre ſua: nuꝝ a ſocru ſua., gladio etiã btũs Maulus eccłiaʒ circũcidit di⸗ cẽs. Reliquũ ẽ:vt qͥ hñt vxoꝛes:tãqᷓ; nõ habẽ⸗ les ſint:⁊ qͥ emũt:taq; nõ poſſidẽtes ſint: ⁊ qui vtunt᷑ ̊ mũdo: tãqᷓ; nõ vtant᷑.h̊ totus iuſticie vtus:h̊ rõ ẽ circũciſa oi carne.i.parẽtũ:fratꝝ cognationũ: affinitatũ: nulluʒ amplius amare qᷓᷓ dñm:vt ad crucis imaginẽ dei vᷣbo:nõ ada liqs mũdi actus:moneamur affixi mr̃eʒ ↄmen⸗ dare diſcipulo. Res loquit᷑ iᷣa:cur ꝑs coꝛꝑis p quã iudeus ſe autumat iuſtificari deſectõi ad ludicata videat᷑.adeo vt difficilius fuerit mo⸗ dũ adhibuiſſe ſermoni: qᷓ; argumẽta reqſiſſe:⁊ hãc verã eſſe circũciſionẽ:ſi abrenũciãtes mun Do:ex qͥ iu carnẽ nr̃aʒ natura ẽ:⁊ parẽtibus ⁊ q̃ fidei ſcãdalũ faciũt circũciſis:oculo etiã ⁊ ma nu:nudi⁊ ſoli debiles etiã ſi fieri põt dñm ſecte mur. Cãtãtes vere:qm pr̃ meus ⁊ m mea de⸗ reliq̃runt me:vt a dño mereamur aſſumi:⁊ coꝛ poꝛea denudati natura: ſpiritaliũ indumentis actuũ głioſius veſtiamur ſcientes qm qð ð car ne naſcit᷑ caroẽ:⁊ qð de ſpũ:ſpũs ẽ:dicẽte apo ſtolo. Et ſi couimus xpᷣm ᷣm carnẽ. veꝝ iam Fo. CIIIII LXI nũc nõ nouimus. in qͥ no muũdus cruciſixus ẽ ⁊ nos mũdo.vt pᷣputijs q̃ ſunt in ſuꝑficie ↄuer ſatõis abſciſſis:nudũ illud ⁊ ſolũ nr̃e gñatõnis ſecretũ qð ſupfluis tegebat᷑ apareat.Si em̃ fe nũ qð hodie eſt ⁊ cras in clybanũ mittit᷑:ðs ſic yeſtit: q;dto magis nos:ſi fide modicos nõ eſſe pᷣuiderit:Cultello itaq; petrino coꝛꝑis nr̃i cir⸗ cuncidẽda ẽ natura. etra ãt Rp̃s ẽ.cuius cul tellus amoꝛ eſt:quo creſcẽte in nobis:ſeculi de ſigderia decreſcent. Quẽ qͥ amauerit: dicit pri: nõ noui te: naturãq; circũcidens ſuã: nec vt pa trẽ ſepeliat moꝛtuũ ſeꝑabit᷑ a xpᷣo.expoliatꝰ ve terẽ hoĩeʒ cũ actibꝰ ſuis:qð pᷣputiũ ẽ:alius na⸗ turã ſuã videbit eſſe ſubſtãtie.i. vt ſicut ᷣmus hõ terrenus a terra:ita ſcðs celeſtis incipiat eſ ſe ex celo. Nec dicet iã cuius circũciſa ẽ natura pr̃eʒ pᷣter eũ qͥ in celis ẽ:ſe hre.ſe pᷣcepto dñilu cido illuminatis oculis ſedere ad dextrã vtutl filiũ hoiĩs agſcat. Obterẽde ſunt oẽs ai volup⸗ tates:relinquẽda ſtudia delectationũ. qm hic circũciſionis ẽ vitas:nõ figura.Nitẽdũ in ſum ma:vt cũctis naturalibus ãputatis:ↄuerſatio nt̃a tẽdat ad celũ.vbi Eps ẽ ad dexteram dei. Qõð ita veꝝ erit:ſi ludi:ſi iocus:ſi ↄuiuiũ:ſi ſer mo pene familiariũ deſerat᷑: ⁊ tñ qͥ circũcidunt᷑ greſcũt: vt nõ nos mũdo:qͥ vite imagies ſumꝰ fßß mũdus nob moꝛtuus eſſe credat᷑:nec glurina ri eoꝝ aliq̃ qᷓ̊ circũciſa ſunt:inimici arte ſinant᷑: ſ clamemus: ſedit ſanguis circũciſionis: vt cũ in nob vite calculus ceꝑit oꝑari:in qͥ noie nouũ ſolus nouit ille qͥ accepit:nõ timeamꝰ in loco re uelatõis occidi.qnimoa iputãtes aliq̃ nro dño p amoꝛẽ. Nã ⁊ oꝑarius ibi benignus admittit᷑ vt ſuꝑius in btõ Metro noue gre ſuſceptoꝛe di dicimus:tota crudelitatis nr̃e harmonia:intoꝛ tis vehemẽtius ꝑ artẽ fidibus:reſultemus.ꝓ⸗ pter vba labioꝝ tuoꝝ dñe ego cuſtodiui vias tuas.An ne ẽ aliqͥd tã duꝝ:ta ferreũ:qᷓ; repug⸗ nare natura: Et cũ oia in mũdo ꝑ deũ nob ſint facta:ipᷣos nos velut nõ nr̃a circũſtẽt repellere nõ videre:mundũq; ipᷣm nobᷣ ſe cũ oibus diui⸗ tijs ⁊ pulchꝛitudinibꝰ ſuis ingerentẽ: manu q̊⸗ dã repudiare vtutis:Obſeratiſq; oibus ſenſi⸗ bus:qbus ad aiaʒ ſubſtãtia vital accedit:pene ad imaginẽ obrigeſcẽ moꝛtuoꝝ:? Nõ viſu:ñ au ditu:nõ odoꝛe:nõ tactu:nõ ſapoꝛe capi:Etina tura coꝛꝑis naturã coꝛpeã ñ hr̃e:lhoieʒq; ſe ꝓ hõ ſit:obliuiſci: Eũ tñ h̊ ipᷣo ꝙ ãbiat:ñ tenerni: qꝛ we ꝙ hõ ſit teneat: ⁊ eo magis aâuerit. Tuz qᷓ; duꝝ ẽ pñtia ſibi abdicare:dũ viuit: Et futu⸗ ra ſpare poſt vitã: Et natura coꝛꝑis h̊ vt dixi⸗ mus:niſi circũciſa:nõ patit᷑ facileq; ſe geſtit ia⸗ ctare ĩ ſuis:ſibi cernẽs terras:ſibi maria:ſibivi dẽs ſolẽ ⁊ vniũᷣſa aſtra uire ⁊ qñ ſe fraudari a rreſtribꝰpatiet᷑:cũ dñet᷑ ⁊ celo:tãtoꝝ ꝗ elemto⸗ rũ tã ipoꝛtuno circũuẽta famłatu:vſq; ad obli⸗ Pars 1 uionẽ ſue ↄditõis inducit᷑:⁊ in deſpectu totius ſpᷣlimata mũdi vicẽ ipᷣa:ex eo ꝙ ſibi obſequũt᷑ pᷣſumit elemẽta:hic mõtes ſcrobibus fodiẽdo hic valles ſpᷣſtructõibꝰ opplẽdo:hic maria mol libꝰarãdo:nũc arrida irriguis fecũdãdo:nunc ſtagna paludeſq; ſiccãdo:vł cãpos ↄſitis nẽoꝛi bus veſtiẽdo:ac ſiluoſoꝝ mõtiũ iuga vetuſtis nẽoꝛibꝰdenudãdo: vt pene dñaʒ ſe nature eẽ ñ credat:ſi fecerit ali᷑. Cuiꝰnature ↄcuſſiõe natu ra nr̃a his ↄditõibꝰ agitata ducit᷑. hʒ vias dñi cuſtodire:in qbꝰnõ exꝑimẽtis ᷣ detrimẽtis po tẽtie deſudat᷑.nec q̃rit᷑: vi ſupꝛa nos aueat vni uerſa moꝛtalitas:ſᷣ vt ᷣm nos vita ducat᷑:ne ã plius nos eſtimãdo qᷓ; ſumꝰincipiamꝰnecid ob tinere qð ſumꝰ:cũ ꝑ h̊ ipᷣm: ſi velimꝰ deſpicere qð ſumꝰ:mereamur in meliꝰeſſe qᷓ; ſumꝰ:dicẽte dño:⁊ nr̃e iputatõi:quã pᷣſumimꝰ ſubſcribẽte. Amẽ dico vob:nẽoẽ qͥ reliquat domũ:aut pa⸗ rẽtes:aut frẽs:aut vxoꝛẽ: aut filios ꝓpt᷑ regnũ dei:q̃ͥ nõ recipiat centuplũ in tꝑe h̊:⁊ in ſeculo vẽturo vitã etnã hereditabit.Et talibꝰ ꝓmiſſi onibꝰ vie ille dure qs ob vbũ dñi neceſſe ẽ᷑:mol liunt᷑. In q̃ꝝ cuſtodia vtiq; multa retributio ẽ His mercedibꝰinuitamur.qͥs ⁊ cogit:dũ velle nos ãbit:qð potat ⁊ iubẽ. SDeniq; cũ vᷣbũ vite dux dicerẽt eẽ ſermonẽ: ⁊ ob h̊ turbatões q̊ eiũ ſeq̃bant᷑:abſcederẽt:reſpiciẽs diſcipulos ſuos nũqᷣd nã ⁊ ipᷣi abire vellẽt inqͥrit iratꝰ.adeo eli⸗ git potiꝰſenobᷣ bõa oia debẽ ſi volumꝰqᷓ; iputa re ſi cogimur:dicẽte dño.ſi ei volẽs h̊ ago mer cedẽ accipio.ſi ãt inuitus:diſpenſatio mihi cre dita ẽ. Hec volũtas femoꝛalis illiꝰvagina cul⸗ telli ẽ.q̃ vbi in ſe amoꝛẽ dei quẽ cultellũ eſſe di ximus receꝑit: merebit᷑ intelligẽ dũm vera p⸗ dicaſſe. Jugũ em meũ ſuaue ẽ:⁊ ſarcina mea le uis ẽ.qm ſuꝑfluis oibꝰ ãputatis:⁊ cũctis one. ribꝰcircũciſis belue qdã ſarcinalis imagine te⸗ nuata: vere etiã nos cũ pſalmiſta dicimꝰqͥ vłꝑ glaciẽ vel ꝑ liqͥdã etiã mollẽq; ſubſtantiã ãgu⸗ ſtũ illud acus foꝛamẽ trãſire poſſumꝰ:qð intra re qͥ in eqͥs ſꝑant ⁊ curribus nõ valebũt.qm ta les etiã via illa q̃ lata eſt ⁊ ſpatioſa: vix capiet. Labox itaq; arduos mõtes⁊ difficultatũ ꝓpe modũ muros qͥbus celeſtia ab hũanis velut ꝓ⸗ uincie cuiuſdã limitibus ſeꝑant᷑:diuia dimica⸗ trix munificentia liberaltaſq; deplanat.Et ſiẽ turbᷣ ſacerdotalibus muros illius Hierico:ita ꝓphůᷣaꝝ vocibꝰturri nr̃i interitus elidit:ſimõ ʒ ſpem in ſpe credẽtes ⁊ qͥdã ↄcitatoꝝ luminum vidẽdi ſalienti trãſpectu in fraudem pñtium ca ducoꝝ ꝓmiſſa tãq; manibus iã appꝛehẽſa mira mur ⁊ hac circũciſi natura in aliãq; naturã traſ poſiti mente illa ⁊ aio teneamꝰ q̃ nec oculus vi dit:nec auris audiuit:nec in coꝛ hois aſcẽdert: q᷑ᷣpᷣpauit dñs his qͥ diligũt eũ.de qͥꝝ nũero nõ ẽniſi q ꝑ demõſtratã ſuꝑiꝰ circunciſionẽ: velut II cũ dño ↄfixus in cruce ſꝑ peccatis ſuis paſſiöe eſt dignus. Illũ vo dñm nrm dignũ tali paſſi⸗ one nõ credẽs dixerit:dñe mẽoꝛ eſto mei cũ ve⸗ neris in regnũ tuũ. Quẽ dũ adhuc loquit᷑:ipᷣe dñs ꝓmptus interpellãtis auditoꝛ ↄſolari( vt ↄſueuit) ꝓ ſua pietate dignabit᷑:dicendo:foꝛti animo eſto.Amen dico tibi:hodie mecum eris in paradi/ſo. Bti ieronymi ad Ruffinũ ppĩᷣm Romeð iudicio Salomonis in ſectiõe ꝑuuli pᷣm tropo⸗. logiã ꝑ duas meretrices eccłaʒ ⁊ ſynagogã exx· ponẽtis:q̃ꝝ ſynagoga ſiliũ ꝑ cerimonias legis extinxerit. Ep la. LxI MWltü in ptraqʒ m ptẽ crebꝛo fama mẽtit᷑: ⁊ tã de bois mala: qᷓ; ðͥ mał bõa falſoꝝ oꝛa ↄcele⸗ bꝛãt. Vñ ⁊ ego gaudeo qͥdẽ ſuꝑ teſtionio erga meſctitatis tue:⁊ amoꝛe ſci pbri Euſebij. Nec — dubito qͥn me pudice Boctio:l tacitũ vr̃e pꝛu .Itaq; obſecro: vt ma gis memineritis mei: ⁊ dignũ vr̃a laude facia⸗ tis.Qð bᷣmus ad officiũ ꝓuocaſti:⁊ tibi ſecun- de in reſcribẽdo ꝑtes date ſunt:nõ venit de in⸗ curia in amicos:vᷣ de ignoꝛãtia.Si em ſciſſem: pᷣoccupaſſem ſermonẽ tuuʒ. Inttatio iudicij Salomonis ſupꝑ iurgio duaꝝ mulieꝝ meretri cũ qᷓ;tũ ad ſimplicẽ hyſtoꝛiã ꝑtinet:pꝑſpicua eſt dentie iudiciũ ꝑtimeſc ꝙ puer ãnoꝝ.xij. etatis ſue mẽſurã ð intimo hũane nature iudicarit affectu. vñ ⁊ admiratꝰ* ẽ:⁊ ꝑtimuit illũ oĩs iſrł:qð.ſ.eũ manifeſta ñ fu⸗ gerẽt:qͥ tã pꝛudent᷑ abſcõdita dep̃hẽdiſſʒ:q;tũ ad typicos pꝑtiet itellectꝰ dicẽte aplo:h̊ oĩa in ſi gura ↄtingebãt ilł(ſcpᷣta ſunt at ð nob:in qͥs fi nes ſeculoꝝ decurrerũt)qͥdaʒ grecoꝝ autumãt ſuꝑ ſynagoga ⁊ eccła ſentiẽdũ:⁊ ad illð tpᷣs cũ cta referẽda qñ pꝰcrucẽ ⁊ reſurrectõeʒ tã in iſrł qᷓ; i gẽtiũ ꝓło verꝰ Salomõ.i.pacificꝰ regnare cepꝑit. Qð ãt adultere ⁊ meretrices ſynagoga ⁊ eccłia in ſcpᷣturis dicant᷑:nulla dubitatio ẽ:⁊ H in pᷣma frõte videt᷑ eẽ blaſphemuʒ. Ceteꝝ ſi re⸗ curramꝰad ꝓphas: Oſee videlʒ:qͥ accepit vx. oꝛẽ foꝛnicariã:⁊ gñat ſilios foꝛnicatõis ⁊ dein⸗ de adulterã ⁊ Eʒechiel qͥ Hierlm qſi meretricẽ arguit:ꝙ ſecuta ſit amatoꝛes ſuos: ⁊ diuarica⸗ uerit oĩ trãſeunti pedes: lupanarq; in loco cele bꝛi extruxerit:aiadutemus xpᷣm iccirco veniſſe vt meretrices dõaret mr̃imonio:⁊ ð duobꝰgre gibꝰ vnũ ouile faceret.medioq; ꝑiete deſtructo in eaſdẽ caulas oues pᷣus moꝛbidas ↄgregaret lhe ſunt due vge:q iſgunt᷑ in Eʒechiel: de q busꝑ Zachariã dñs refert. Et aſſumpſi mibi duas vgas:vnã vocaui decoꝛẽ:⁊ alterã voca⸗ ui funiculos:⁊ paui gregẽ. Mulier q; illa me⸗ retrix i euãgelio:q̃ pedes ihu lachꝛymis lauat: crine detergit ⁊ cui pctã oĩa dimutũt᷑.maifeſte Crach Intecci nafröeel nererices d flipoleſt meretrix ſte dicin'eecha inormone ineſeouiia hibothoßpi rat. Mathe or hoqon⸗ nitate⸗ ep⸗ gbundauirp zidera eEgoam poſtreiure Hoq; ploe penlinqtap lbus qnõ noſynagog ſa ñdicit ſexincubicu Alumnds in Cubiculiein Gegopep Vuaremen ſongviei nfete p Philig zmã epi pdiisß ſciüt. Ana nq;milia. cn credetid lusin dom ſpheman entii. Mo⸗ Düemlege⸗ ljuuga he gnorecoopt lopoterat ceſedoꝛmis Ktotiaptia gͤfſiosece Etdienapl psformet octie oſo: aſuir eckeſupof ilexitecck in uce co⸗ Nueiurgt leſflustun ſente⸗ wifirplif ſdigiünlaſ⸗ Arhon dduclogiͤf ddtn ſafn dk dicninfe, doclemune müſtfnhen vepuulfnnne zrſengig Oeenmonipie . I anink:rlidetet orftlor aat⸗ lotetienoeg r kitti h⸗ maßtagtü fegn Pgchenoenne wümlnceſte⸗ uoalkrbibeor⸗ Eeſunrnöenrdei⸗ orinn Benſchn 1z. Pzeiui Wapnuia non rüigeneroſſund 81veniimiditnn ſrn it unng Pleinutftif⸗ Nurrlobun müßdtwhinien 7 = 1 „ ggsalmnd Keinldtd S,Sũ — — cinmmigiin oi uufe n nzſltghi⸗ ul⸗ Nbienoe Geenizltuſe nazilchlir ientdit — —– — 1 Nin Incent acäde Tractatus I pingit ecclaʒ 8 gẽtibꝰ ↄgregatã. Hoc iccirco in pᷣma frõte replicaui:ne cui videat᷑ incõgruũ ſi meretrices dicant᷑: q̃̊ꝝ vna Salomõis iudicio filij poſſeſſiõe dõata ẽ.pꝛudẽs q̃rit adiutoꝛ qu?à meretrix ſit eccła q̃ nõ hʒ maculã neq; rugã.nõ dicimeccłaʒ pmãũãſiſſe meretricẽ: ſᷣ fuiſſe.Hã ⁊ in Symonis lepꝛoſi domo Saluatoꝛis ſcribit ineſſe ↄuiuiũ:vtiq; nõ qꝛ lepꝛoſus erat eo tꝑe q̊ hẽbat hoſpitẽ Saluatoꝛẽ:ſᷣ qꝛ lepꝛoſus añ fue rat. Matheus q; in catalogo aplłoꝝ pbᷣlicanꝰ ðꝛ.nõ qͥ ꝑmanſerit publicanus poſt apłicã dig nitatẽ:ſᷣ qꝛ pᷣus fuerat publicanus.vt ibi ſuper abundauit peccatũ ſuꝑabundaret ⁊ gra.Silq; ↄſidera qͥd dicat eccłia ↄ ſynagogã calũniatri⸗ cẽ. Ego ⁊ mulier hec habitamus in domo vna poſt reſurrectões em dñi Saluatoꝛis vna de v troq; ppło eccla ↄgregata ẽ.⁊ quã eleganter pe peri inqͥt apud eã in cubiculo. Eccła em̃ de gẽ⸗ tibus q̃ nõ hẽbat pᷣus legẽ:⁊ ꝓphas pepit i do mo ſynagoge:nec egreſſa ẽ de cubiculo:łᷣ igreſ ſa. Vñ dicit in Cãtico cãticoꝝ. Introduxit me rex in cubiculũ ſuũ.⁊ iteꝝ qͥdem non ſpernã te. Aſſumẽs introducã te in domũ mr̃is mee:⁊ in cubiculũ eius q̃ ↄcepit me. Tertia ait die poſt⸗ qᷓ; ego peꝑi:peꝑit ⁊ hec. Si ↄſideres NPylatũ lauãtẽ manus:atq; dicẽtẽ: mundus ego ſum a ſanguie iuſti huiꝰ.ſi Cẽturionẽ an patibulum ↄfitẽtẽ Vere h̊ erat filiꝰdei.ſi eos qͥ añ paſſionẽ ꝑ Nhilippũ dñm vidẽ deſiderãt:haud ãbiges pmã peꝑiſſe eccłaʒ. ⁊ poſtea natũ płm iudeoꝝ ꝓqͥ dñs pᷣcabat᷑.r igſce eis:qͥd em̃ faciũt:ne ſciüt. Anaq; die credidere tria milia: ⁊ alia die q̃nq; milia. Quia eramus ſimulcmultitudinis em̃ credẽtiũ erat coꝛ vnũ ⁊ aia vna) nulluſq; a⸗ lius in domo nobiſcũ exceptis nob duabꝰ.non blaſphemantiũ iudeoꝝ:nõ gẽtiliũ idolis ſerui⸗ entiũ. Moꝛtuus ẽ ãt filiꝰmulieris huiꝰ nocte. Dũ em legis ſequit᷑ obſeruantiã:⁊ gre euange lij iugũ Moſayce doctrine copulat tenebꝛaꝝ erroꝛe cooꝑta ẽ: opꝛeſſitq; eũ mr ſua doꝛmiẽs: ᷓ nõ poterat dicere ego doꝛmio:⁊ coꝛ meũ vigi lat. Media nocte ſurgẽs tulit filiũ de latere ec cdleſie doꝛmiẽtis:⁊ in ſuũ collocauit ſinũ.Rele⸗ ge totã apłi ad Gallathas eplaʒ: ⁊ aiaduertes quõ filios eccłie ſuos facere ſynagoga feſtinet. Et dicat apłs Filioli mei qͥs iteꝝ ꝑturio donec xpᷣs foꝛmet᷑ in vob: viuũ tulit nõ vt poſſideret ß vt occideret. Nõ em̃ amoꝛe feẽ̃ h̊ filij:ſᷣ emule odio: ⁊ ſuũ moꝛtuũ ꝑ legis cerimonias:in ſinũ eccłe ſuppoſuit.Lõgũ ẽ ſi veliʒ ꝑ ſingula curre⸗ re:quõ ꝑ apłm MPaulũ: ⁊ ecclaſticos viros:in⸗ tellexit eccła: nõ eſſe ſuũ filiũ qͥ tenebat᷑ in lege: in luce cognouerit quẽ i tenebꝛis nõ videbat. Ingde iurgium oꝛtum eſt pñte rege:altera dicẽ⸗ e:filius tuus moꝛtuus eſt:meus aũt viuit:alte ra rñdente mentiris. Filius qͥpe meus viuit: ⁊ Fo. CLV Epiſtola LXIII filius tuus moꝛtuus ẽ: atq; in hũc modũ ↄtẽde bãt coꝛã rege.Tunc rex Salamon qͥ manitfeſte Saluatoꝛ accipit᷑ ᷣm pſalmũ.lxxj.qͥ titulo Sa lomonis inſcribit᷑:vbi nulla dubitatio ẽ:qͥn cũ cta q̃ dicant᷑ nõ Salomoni moꝛtuo:ſᷣ Rpiꝰue niõt maieſtati:ſiłat igrãtiã:⁊ hũanos ꝓ diſuen ſatõe carnis mẽtit᷑ affectus: ſicut ⁊ in alio loco vbi poſuiſtis Laʒaꝝ:Et ad mulierẽ fluẽtẽ ſan guinẽ:qͥs me tetigit:Gladium poſtulat.Ded dixer at:nolite putare ꝙ veneri pacẽ mittẽ ſup- terrã.nõ veni pacẽ mittere:ſᷣ gladiũ.veni ei di uidere hoĩeʒ ↄ pr̃eʒ ſuũ:⁊ filiã Zↄ mreʒ ſuã:⁊ nu rũõ ſocꝝ ſuũ: ⁊ inimici hois domeſtici eius:⁊ tẽptat natura nature dñs: vultq; ſᷣm vtriuſq; volũtatẽ viuentẽ filiũ:in legẽ gram q; diuidere ſi ꝙ h pbet: ꝙ ad arguẽdũ caluniã ſynagoge H velle ſe dicat. Illa q̃ nolebat eccłe ſiliũ in gra viuere:nec ꝑ baptiſmum liberari: libenter ha⸗ bet diuidi pueꝝ:nõ vt poſſideat:ſᷣ vt interfici⸗ at eccłia quem ſcit ſuum eſſe:libenter concedit emule:dũ viuat ſaltẽ apud aduerſariã.ne inter legẽ diuiſus ⁊ graʒ: ſaluatoꝛis mucrone feriaẽ ñ dicit apłs. Ecce ego Maulus dico vobip- ſi legẽ obſeruatis: Epᷣus vob nihil ꝓdeſt. hec ſub allegoꝛie nubilo dicta ſunt. Ceteꝝ optie no uit pꝛudẽtia tua.nõ eaſdẽ regulas eſſe in tropo logie vmbꝛis:q̃ in hyſtoꝛie veritate.Qð ſicubi pedẽ offẽdimus: ſapiẽti lectoꝛi friuolũ videa tur eſſe:qð ſcpſimꝰ:culpã auctoꝛi referat.Nos em̃ ⁊ hec ipᷣa in lectulo decũbẽtes:lõgaq; egro tatõe ↄfecti vix notario celerit᷑ ſcribẽda dicta⸗ uimus:nõ vt impleremꝰmateriã:5ſ ne tibi in pᷣn cipio amicitiaꝝ aliqd imꝑanti videremur nega re.Oꝛa nobᷣ a dño ſoſpitatẽ:vt poſt.xij.mẽſes q̃bus iugi lãgoꝛe ↄfectꝰ ſum:poſſim aliqd dig⸗ nũ vre ſcribẽ volũtati.⁊ igſce: ſi ſcatẽs oꝛõ ſoli to curſu nõ fluat.Nõ em̃ eodẽ lepoꝛe dictamꝰ: q̊ ſcribimꝰ.qꝛ in altero ſepe ſtilũ vtimꝰ:iteꝝ qᷣ digna legi ſint: ſcpᷣturi. In altero qcqd in bue—- cã venerit:celeri ſermone ↄuoluimus. Caninũ libẽter vidi.q narrare poterit qᷓ; difficile ⁊ peri culoſum manꝰ dextere vſq; in pntẽ diẽ: q̊ iſta di ctaui vulnus ſuſtinueim. Bii lhieronymi pbr̃i ad Vitalẽ pbrjÄmn ð Sa lomone ⁊ Achaʒ ex dinũeratõne tꝑm: docẽtis eos adhuc ipuberes genuiſſe. Epla.XLIII. Ervnon Maucle⸗ 3 rus pꝑ quẽ mihi dic tue ſcitat̃ lr̃as esëẽ traſmiſſaſ vnã tm ⁊ bꝛeuẽ epłaʒ bti pape amabił reddidit: ſolita munuſcula ↄti nẽtẽ. Satiſq; miroꝛ qͥd cãe fuerit: vt cũ in bñdi ctionibus ⁊ tuis ⁊ illiꝰpferẽdis fidel extiterit:iĩ retẽta epła negligẽs appꝛobet᷑. Neq; em te fal⸗ * li arbitroꝛ diſciputum veritatis: niſi foꝛte gre⸗ co hoi latinus ᷣmo int᷑ chartulas oberrauerit. 2 1— — & . „ —— . — — Itaq; ad ſcdᷣaʒ reſcribo epłas:quã mihi ſcũs fi liꝰ meꝰiher.cli dyaconꝰ reddidit.in q̊ int᷑ ceta depᷣcaris: vt exponã tibi cauſas:q̃re Salomõ ⁊ Achaz. xj. ãnoꝝ filios genuiſſe dicãt᷑. Si em duodecio àno Salomõ ſuꝑ iſrł accepit imꝑiũ: ⁊.xl.ãnis regquit in hierłm:filiuſq; eiꝰ Roboaʒ cũ q̃drageſimũ ãnũ ageret etatis:pr̃i ſucceſſit ĩ regnũ:ꝑſpicuũ ẽ.xj.anoꝝ fuiſſe Salomonẽ?:ſi⸗ ue.x.qꝛ decẽ mẽſes a ↄceptu vſq; ad ꝑtum ſibi mr̃ vẽdicat. Rurſuʒ Achaʒ filiꝰ Joathã cũ.xx eſſet ãnoꝝ:rex ↄſtitutꝰ ẽ ſuꝑ duas tribꝰ.i.iudã ⁊ Beniamin. regnauitq; annis.xvj. qͥ moꝛtuo Eʒec. as cũ viceſimũ ⁊ qͥntũ ãnũ ageret etat: pri ſucceſit in regnũ.Ex qͥ intelligit᷑ Achaʒ qᷣʒ xj.ſiue.xij. anno Egechiã ſiliũ pcreaſſe.Et ſiqͥ dẽ in hyſtoꝛijs alit᷑ hrent.lxx.interpᷣtes:aliter hebꝛayca vitas:ↄfugere poteramꝰad ſolita pᷣ⸗ ſidia:⁊ arcẽ lingue tenẽ vnacule.nũc vᷣo cuʒ ipᷣm auctẽticũ ⁊ ceteri interpᷣtes pari auẽte con ſentiãt:nõ in ſcptara:vᷣ in ſenſu ẽ difficultas.qͥs em crederet moꝛtaliũ:vt.xj.ãnoꝝ puer gñaret filiũ⸗ ¶ Hulta ⁊ alia dicunt᷑ in ſcpturis:q̃ vidẽ⸗ tur incredibilia: ⁊ tñ vera ſunt.Neq; em valet natura nature dñm. aut põt vas figulo dice⸗ re:q̃re me ita feciſti: Aut nõ ei lʒ:qð ꝓ miracu⸗ li figno atq; poꝛtẽto fit vt lege nature facere nõ poſſe.quõ iux legẽ fieri nature nõ poſſit: Num qꝛ nr̃a etate duplex lydde natus ẽ hõ duoꝝ ca⸗ pitũ:q̃ttuoꝛ manuũ:vno vẽtre:⁊ duobus pedi bus:oẽs hoies ita naſci neceſſe ẽẽ Legamꝰ ve⸗ teres hyſtoꝛias:⁊ maxie grecas ⁊ latinas:⁊ in⸗ neniemus luſtralibus hoſtis m erroꝛ:ẽ poꝛiẽ toſas ſoboles: ta in hoibus qᷓ; in armẽtis ac pe cudibus expiatas.Audiui:dñoo teſte ñ mẽtioꝛ. qᷓ̃dã muliercula cũ expoſitũ nutriret infantẽ: ⁊ ſtillaret cibos:⁊ nutricis officio fũgeret᷑:cuba⸗ retq; cũ ea ꝑuulꝰ qͥ vſq; ad decimũ iã puenerat ãnũ:accidit:vt plꝰqᷓ; pudicitia patit᷑:ſe mero ĩ⸗ gurgitaret.accẽſaq; libidie obſcenis motibꝰad coitũ duceret infãtẽ.bma ebꝛietas alteriꝰ noct ⁊ ceteraꝝ deiceps fecẽ ↄſuetudinẽ.nec duʒ duo mẽſes fuerãt euoluti:⁊ ecce feĩie vterꝰ itumuit. Quid plura diſpẽſatõe dei factũ ẽ:vt q ʒ3 natu rã ſimplicitate ꝑuuli in ↄtẽptũ dei abutebat᷑:a nature dño ꝓderet᷑. Impleto ſermone qͥ ðꝛ.ni hil occultũ qð nõ reuelet᷑. Siłq; ↄſideremꝰ:q occulte ſcbtura ⁊ Salomonẽ ⁊ Achaʒ volup⸗ tatis ⁊ impietatis accuſet. Aterq; em̃ cũ eẽt de ſtirpe Dauid:receſſit a dño. ⁊ alter in tm̃ ſecu⸗ tus ẽ libidineʒ: vt.lxx. habuerit vxoꝛes:⁊.ccc. ↄcubinas:⁊ adoleſcẽtulas: ⁊ ſcoꝛta paſſiua:qͥ rũ nõ erat nũerus.neglectoq; deo patꝝ:extru⸗ xerit idola gẽtiũ plurimaꝝ: ⁊ fuerit nõ vt pᷣus idida.i. amabilis dñi:᷑ amatoꝛ mulieꝑ. Aliter miſerit ad regẽ Aſſyrioꝝ auxiliũ poſtulãs:⁊ in tꝑe ãguſtie ſue anxerit ↄtemptũ in dũm:imo⸗ laueritq; dijs Damalſci victias ꝑcuſſoꝛibꝰſuis ⁊ in oibus vꝛbibꝰ Juda extruxerit aras ad cre mãdũ thus:atq; ad iracũdiã ꝓuocauerit dñm deũ patxꝝ ſuoꝝ.in ti vt direptis vaſis dei atzʒ ↄfractis:clauſerit ianuas tẽpli:⁊ fecerit ſibi al⸗ taria in vniũſis aguł Hierłm. Ambulaueritq; in vijs regũ iſrł ⁊ ſtatuas fuderit Baali:⁊ ado leuerit incẽſum in valle filioꝝ Ennõ:⁊ luſtraue rit filios ſuos in igne iux ritũ gẽtiũ.q̃s interfeẽ dñs in aduẽtũ filioꝝ iſrł.Ex qͥ pſpicuũ ẽ hoies a ꝑua etate lididini debitos in imatura eoꝝ ſo⸗ bole demõſtrari.ꝙ eniã eo tꝑe peccare ceꝑint q̊ natura nõ patit᷑.Ad ſummã illð dici põt:qð in regno Dauid Salomõ cũ.xij.eẽt ãnoꝝ:ſolium pr̃is obtinuerit: ⁊ poſtea qꝛ ſcpᷣtura reliqͥt icer⸗ tũ:vtꝝ vixerit Dauid regnãte iã ſilio aliqͥt an⸗ nos:qͥ ſibi ⁊ nõ Salomoni iputent᷑: moꝛtuo ãt pr̃e poſt filius regnauit ãnis.xl.qͥs ſine parẽte regnauit: atq; ita ⁊ initiũ regni Salomonis:⁊ tp̃s qͥ ſolus ipᷣe regnauit:ab hyſtoꝛia demõſtra tũ. Nec tñ oẽs ãnos vite illius qͥnq̃ginta tm:⁊ duoꝝ ãnoꝝ circulus ↄtineri.Sin aũt dubitas: ꝙ regnãtibus filijs:pr̃ibuſq; viuẽtibꝰ.nõ filijs tpᷣs regni eoꝝ:ſᷣ parẽtibus ipu:et᷑.lege ipᷣm re⸗ gnoꝝ volumẽ:⁊ iuenies:q; Oʒias rex iuda po ſtqᷓ; lepꝛa ꝑcuſſus ẽ: hitauit in domo ſeꝑata:⁊ fuꝰeiꝰ Joathã iꝑiũ rexerit:iudicaueritq; płm terre:vſq; ad diẽ moꝛtis pr̃is ſui. Et tñ pꝰ moꝛ tẽ illiꝰcũ viginti ⁊ nq; eſſet annoꝝ:ſexdeci an⸗ nis regnaſſe dicat᷑: qͥs ſolus ipᷣe reãuerit.QAð̊ de Salomone intelleximꝰ:⁊ de Achaʒ ſilritel⸗ ligendũ ẽ:qͥ Joathe filiꝰ:Eʒechie pr fuerit.Au diui quẽdã hebꝛeũ huiuſcemõi narrare fabulã iux? ꝓphetiã Eſaie:quã int᷑ decẽ viſiones nuꝑ interpᷣtatus ſum:ꝙ moꝛtuo Achaʒ NPhyliſtea letata ſit: ⁊ ſcptura poſtea cõminet᷑ ac dicat:ne leteris hyliſtea oĩs tu:qm ↄminuta ẽ vga ꝑ cuſſoꝛis ſui. Be radice em colubꝛi egrediet᷑ re⸗ gulꝰ:⁊ ſemẽ eiꝰ abſoꝛbẽs volucrẽ.h̊ ẽ ð Achaʒ ↄſtituet᷑ rex Eʒechias.Ex qͥ intelligi nõ voluit ſtati poſt moꝛtẽ pr̃is filiũ iĩꝑio ſubꝛogatũ:ſᷣ vel ſeditõibus ꝓpłi vel qbuſda inter regnis:aut cer te pᷣmẽtibus malis: ⁊ hicide ↄſurgẽtibus belł regnũ er fuiſſe dilatũ. In rebus obſcuris diü⸗ ſas ponimꝰ opiniones: vt nõ tã ſcribere qᷓ; loqᷣ tibi coꝛã videar. Ceteꝝ apls intermiabiles ge⸗ nealogias: ⁊ iudaycas fabulas ꝓhibẽs:de iſti uſmodi mihi videt᷑ intdicẽ q̃ſtionibꝰ. Quid ei ꝓdeſt herere in lr̃a:⁊ vel ſcpᷣtoꝛis erroꝛẽ vł an⸗ noꝝ ſeriẽ calũniari:cũ manifeſtiſſime ſcribat᷑: lHa em occidit:ſpũs ãt viuifcat: Relege oẽs ⁊ veteris ⁊ noui teſti libꝛos:⁊ tãtaʒ qnoꝝ reꝑies diſſonãtiã: ⁊ nũeꝝ int᷑ iudã ⁊ iſirł.i.int᷑ regnũ v⸗ trũq; ↄfuſum: vt huiuſcemõi herere q̃ſtionibꝰ n tã ſtudioſi qᷓ; odioſi hois videaf̃ Munuſcu la mñ a me miſſa libẽter ſuſcepi ⁊ ipẽdio pᷣcoꝛ vt nictnerän Cra⸗ ganorech Pdures t Moſtre Peanik errärep'e orenterr⸗ iudeißmo ſehbente. 4 „ xp fecuntes buseoni ſit pniſſa calceeple tirergopl ſonis ter⸗ gulturinp⸗ ſa yiuenuuc anißipoſt dohoccann Crat.don arincit orrentee phrateſ unnes nigenele goiam y tibus iud lerraquat monſtrot: mviuentin nserarino Ncr 7 ſſtonedici Verüterra⸗ Ezechielegi mortuitaucd hedicinus lumnsdſol dico vobisi⸗ wus:galrel Miemuseos gsloquik QAuodc dominiad gentiaz Q ndigebar, umopibu oebeterrar lerra viuet lo victen enderür. QAoden gonigzißů S *= — S= = — = i.A dfugn negniSrne obrtorudent . 3 liusqnägtnnae t ni Sinninhir ſq; witd iii iputei grßnr 9Ozunute uuindorohe A:udcuengn Pfisſun Aüyn ſaamnorchtis sißenind Pnde Nyfri Ertrepifet niumnttui riniſonrnug = =ę wbonb Mcönminden i mionniſ cuhnegrlit⸗ choibez tiſnulgn holhrhli meegho⸗ Penngende rehsohane oͤilchee zimonig it un h⸗ = — — S== S — — =— S. ☛ — 4 , S / = = — =ꝛ ☛ — — = 2 S= S== =2à = == — — — E — — S=— = = E — — — — — - S= = .„ — = — = . = — = = = – — = en = —— =ꝛ— S— = er; = — Tractatus I in amoꝛe quo nos appetere cepiſti: ad finẽ vſq; pdures.non eni cepiſſe ſed ꝑmanſiſſe virtutis eſt. Noſtra viciſſim ꝑ deſideriũ miſſa ſuſeipe. Beati Hieronymi ad Bardanũ exponeni terrã repꝛomiſſionis ᷣm anagogẽ ſenſũ ſuperi oꝛem terram eſſe viuentiũ:⁊ terre illius quam iudei ſᷣm occidẽtẽ lr̃am itelligũt anguſtias de⸗ ſcribentig. Epla. LXIIII. Weris dardane rxrianoꝝ nobiliſſime: ⁊ nobilium xpᷣia niſſime:q̃ ſit terra repꝛomiſſionis:quam iudei redeuntes ex egypto poſſederunt:cũ a maioꝛi⸗ bus eoꝛũ iam fuerit ante poſſeſſa:ac ꝓ inde nõ ſit ꝓmiſſa:ſed reddita.His eni vbis vteris in calce epłe tue:quod iterrogans viden illð ſene tire:qð plurimis nroꝝ placet:aliam repꝛomiſ⸗ ſionis terram eſſe q̃rẽdam:de qua ⁊ Dauid lo quitur in pſalmo:credo videre bona dñi in ter ra viuentiũ.Et dñs in euangelio. Beati mites qm ipᷣi poſſidebunt terrã. Atiq; Sauid quan do hoc cantabat in ſpũ: in terra repꝛomiſſiõis erat.⁊ non ſolũ in iudee finibꝰ moꝛabat᷑ :ſ mul tarũ in circũitu nationũ victoꝛ extiterat:que a toꝛrente egypti:qui eſt Rhinicoꝛꝰ vſq; ad Eu phꝛatẽ fluuiũ tendebant᷑:dicens in alio loco:i Idumeã extendã calciamentũ meũ.mihi alie⸗ nigene ſeruiẽt.Quõ ergo ſe credebat accipere qð iam victoꝛia poſſidebat: Et ne foꝛſitã legẽ⸗ tibus iudeis ambiguũ derelinquat:que ſit illa terra quam videre cupiebat: ipſo ſermone de⸗ monſtrat dicens: credo videre bona dñi in ter raviuentium.ergo terra iudee que illius ditio nis erat:non eſt terra viuentium.id eſt Abꝛaã Iſaac ⁊ Jacob: de qbus dñs in reſurrectiõls qſtione dicit:non eſt deꝰ moꝛtuoꝝ:ſed viuẽtiũ verũ terra ⁊ regio moꝛtuoꝛũ: ð qbus loquitur Ezʒechiel:aia que peccauerit ipᷣa moꝛiet᷑:et nõ moꝛtui laudabũt te dñe.ſed nos q viuimus be nedicimus dño:qui in reſurrectione occurſuri ſumus dño ſaluatoꝛi: dicẽte apoſtolo.hoc eni dico vobis in mone dñi:quoniaʒ nos q viui⸗ mus:qui relinqmur in aduentu dni: non Ppue⸗ niemus eos qͥ doꝛmierũt.de qͥbus ⁊ Hieremi⸗ as loquit᷑:derelinquẽtes te ſuꝑ terrã ſcribant᷑ Quodq; Dauid ꝓmittit: credo videre bona domini: ad ſpiritalẽ non ꝑſpicue trahit intelli⸗ gentiaʒ. Que eni bona res alia reqͥrebat: aut q̃ indigebat:qͥ tante potẽtie fuit:vt partis per il⸗ lum opibus Salomõ filius eius: quo nullusi oꝛbe terrarũ ditioꝛ fuit:cõteptus eſſet: Sed in terra viuẽtiũ bona illa querebat:quec nec ocu lus vidit:nec auris audiuit: nec in coꝛ homis aſcenderũt que pᷣparauit dominus dlligẽtibꝰ ſe. Quod auteʒ in euangelio dicit᷑:beati mites quoniaʒ ipᷣi poſſidebũt terramn:iuxta l'am ſibi Feo. ClII Epla LXIIII videt᷑ eſſe sontrarium. Non eni terre poſſeſſio manſuetoꝛũ eſt ⁊ mitiũ: qui ſepe etiã a parentt bus derelicta ꝑdunt ꝓpter manſuetudinẽ. ſed viroꝛum foꝛti ⁊ violentoꝛũ: qui ſunt ad bella ꝓmptiſſimi Deniq; ⁊ in pſalmo. xliij.qui ſub nomine Salomonis ad xpᷣi ecdeſieq; er ſacra mentũ refert᷑: ſcribit᷑. Accingere gladio tuo ſu per femur tuum potẽtiſſime. Specie tua ⁊ pul chꝛitudine tua intẽde pſperare ⁊ regna. ꝛo⸗ pter manſuetudinẽ ⁊ iuſticiã ⁊ veritatem: ⁊ de ducet te mirabiliter dextera tua. Hic eſt qui in alio pſalmo loquebat᷑. Memẽto dñe Bauid ⁊ omis mãſuetudinis eius Et iterũ.aſſumens ſcite a me: qꝛ humilis ſum ⁊ manſuetus coꝛde. n cuiꝰtypũ ⁊ Moyſes omniũ hoiuʒ q̊ͥ erant uꝑ terram mãſuetiſſimꝰ ſcribit. Hec eſtvt di⸗ ximus terra viuentiũ:in q̃ ſãctis viris atq; ma ſuetis bona dñi pparantur: que ante aduẽtuʒ in carne dñi ſaluatoꝛis: nec Abꝛaã nec Jſaac nec Jacob nec pphete ⁊ alij iuſti viri cõſequi potuerũt. Deniq; ⁊ Abꝛaã lʒ diuerſis locis cũ Laʒ aro videt᷑ apud inferos.⁊ Jacob vir iuſt⸗ dicit: lugens gemens deſcenda ad infernum Sanguis xp̃i clauis paradiſi eſt:dicẽtis ad la⸗-⸗ tronẽ: hodie mecũ eris in paradiſo. Iſta eſt vt diximus terra viuẽtiũ: terra diuitiarũ ⁊ bono rü dei: quã pᷣmus Aldã ꝑdidit :ſecũdus Adaʒ inuenit. imo ab illo ꝑditam iſte reſtituit: dicen te apoſtolo: regnauit moꝛs ab Adam vſq; ad Moyſẽ:ſub cuius ꝑſona lex intelligit᷑ in ſimi⸗ litudinẽ puaricationis Adaʒ: qui eſt foꝛmaf u turi. Volumꝰ ſcire que ſit hec terra manifeſti Legamus MMalachiã. Weatos vos dicẽt om nes dicit dñs: quoniã eritis vos in terra volu⸗ ptuaria: que ſignificãtius grece appellat᷑ tpe. quaʒ vel ſancti deſiderãt: vel deoque placeat. Eſaias quoq; in hec vba cõſentit dicẽs: ⁊ erit vir abſcondens mones ſuos:⁊ aparebiti ter ra ſyon ſicut fluuius gloꝛioſus in terra ſitienti. que eſt terra ſyon in qua aparebit fluuius glo⸗ rioſus:illa videlicet de qua idẽ Oauid in alio pſalmo canit: gloꝛioſa de te dicta ſunt ciuitas dei. Et iterũ.duligit dominꝰpoꝛtas ſvon ſuper omia tabernacula Jacob Iſtas poꝛtas diligit deus: quas videmus i cineres ⁊ fauillas ee cò uerſas? Hõ dico pꝛudentibꝰ ſed ne ſtultis dde hoc pſuaderi poteſt. Ego arbitroꝛ ⁊ illud: gc i. xiiij. pſalmo legimus AViſitaſti terraʒ: ine⸗ bꝛiaſti eam: multiplicaſti locupletare eaʒ Flu uius dei repletus eſt aquis: paraſti cibũ illoꝛũ qm ſiceſt pꝛeparatio eius.ſulcos eius inebꝛia. multiplica genimina illius:in ſtillicidujs eiꝰ le⸗ . tabit᷑ germinãs: huic ſenſui cõuenire. Illa eni terra quotidie viſitat᷑ a deo: ⁊ jebꝛiat᷑:cũciiſq; plena diuitijs.de hac fluuius egredit᷑ der de quo ſcriptũ eſt.fluminis impetus letificat ciui tatem dei.Qui ⁊ in deſcriptione tẽpli Eʒzechi⸗ el myſtico ſermone narrat᷑:in cuius ripis ardo res lunt ex vtraq; parte ꝑ ſingulos mẽſes fru⸗ gibus abundantes. de qua terra ⁊ i puerbijs vir ſcripſit ſapiẽtiſſimus.Qui oꝑatur terrã ſu am:implebit᷑ panibus.QAõð ſi de hac terra quã cernimus:⁊ que magis a peccatoꝛibꝰ poſſidet de qua ſcriptuʒ eſt: maledicta terra in oꝑibus tuis aliqs intelligendũ putat:quomodo h̊ poſ ſit ſtare ſentẽtia:qui ogꝑatur terram ſuã imple⸗ bit᷑ panibꝰ. Quãti eni oꝑantur terrã exercent vomere:⁊ tamen multis impediẽtibus cauſis egeſtate cõficiunt᷑ ⁊ penuria:? Sed cõſiderãdũ ſcriptura qͥd dicat. Qui oꝑatur terrã ſuã: que Pðe iuris ſui eſt. ð qua nunq; eijci põt.vᷣm quẽ ſenſu ⁊ illud ſcriptũ eſt. Redemptio anime vi⸗ ri ꝓbꝛie diuitie.⁊ hoc m lr̃am ſentiri non põt Quanti eni alienis amicoꝛũq; redimunt᷑ pecu nijs: huius terre cultoꝛes: ⁊ agricole apli ſunt: qbus dicit᷑: vos eſtis ſal terre. Et in alio loco: in patiẽtia veſtra poſſidebitis aias veſtras.q̃⸗ rum vnus vas electionis cõſidentiſſime loque bat᷑.dei enĩ cooꝑatoꝛes ſumus:dei agricultu⸗ ra:dei edificatio eſtis: ⁊ multa alia que iccirco non replico:ne ſenſũ videar legẽtis obtũdere: ⁊memoꝛie illius diffidere. Illud quoq; ſollici ta mente tractemꝰ:⁊ ſcripturaꝝ nos doceat au ctoꝛitas.ſãctos huius terre quãꝗ iudei terrã re⸗ pꝛomiſſiõis autumãt:nõ habitatoꝛes eſſe: ſed accolas atq; pegrinos. Ex iuſti viri legimꝰ ꝑ⸗ ſona.aduena ſu ego ⁊ ꝑpegrinus: ſicut oẽs pa⸗ tres mei.Qui cum diu in terre huius tenebꝛis verlſaret᷑ flebiliter ingemilſcit: et dicit:heu me: qꝛ ꝑegrinatio mea pꝓlongata eſt. habitaui cum habitãtibꝰcedar.multũ incola fuit anima mea Abicũq; aũt habitatoꝛ terre legit᷑: ⁊ pꝛioꝛa:et media: ⁊ extrema tractemuſ: ⁊ liqᷣdo ſcriptura rũ poterit regła cõpꝛobari: ſemꝑ habitatoꝛes terre peccatoꝛes appellari de qbus in apocaly⸗ pſi Johᷣis illud exemplũ eſt: ve habitatoꝛibus terre. Abꝛaã ad quẽ pꝛimuʒ facta eſt repꝛomiſ ſio:dicente dño:tibi dabo terrã hanc ⁊ lemini tuo:iuxta Stephani pꝛimi in xpᷣo martyris cõ cionẽ nec veſtigiũ qͥdem pedis huius terre di⸗ cit̃ accepiſſe. Ita eni ſcriptü eſt. Tũc egreſſus de terra Chaldeoꝝ habitauit in carrã.⁊ inde: poſtqᷓ; moꝛtuꝰ eſt pater eius: migrauit in terrã in qua nüũc vos habitatis: ⁊ nõ dedit ei poſſeſ ſionem: nec veſtigiũ qͥdem pedis quã repꝛomi ſit dare ei in poſſeſſionẽ.⁊ ſemini eiꝰ poſt eum. Ac ne foꝛſitan lectoꝛis tacita cogitatio trahat eũ ad illã intelligentiã: vt qð nõẽ datũ parẽti: reddat᷑ poſteris.vas electionis loquit᷑ ad he⸗ bꝛeos. Fide qͥ vocat᷑ Abꝛaã:obediuit egredi i ¹ ocũ quẽ accepturꝰ erat in poſſeſſioneʒ:⁊ egreſ ſus : neſciẽs quo iret. Fide ꝑegrinatꝰ eſt ĩ ter⸗ ra ꝓmiſſionis q̃ſi in aliena. in tabernaculis ha bitas cũ Jſaac ⁊ Jacob coheredibꝰ eiuſdẽ ꝓ⸗ miſſionis:expectabat eni fundamẽtũ habentẽ ciuitatẽ. cuiꝰartifex ⁊ creatoꝛ deus eſt.Et iteꝝ cũ de Abel ? Enoch Noe Saraq; dixiſſet: in⸗ tulit.iuxta fidẽ moꝛtui ſũt hi oẽs: nõ aecepi re pꝛomiſſionibꝰ.ſed ꝓcul eas vidẽtes:⁊ ſalutan tes ⁊ ↄfitentes:qꝛ ꝑegrini ⁊ aduene erant ſuꝑ terrã.Qui eni hoc loquũt᷑:oſtendũt ꝙ querat patriã. Et ſiddem illiꝰrecoꝛdabãt᷑:de q egreſſi erãt habebãt tpᷣs vt reuerterẽt᷑. nunc vo meli⸗ oꝛẽ deſiderãt.id eſt celeſtẽ. Multiſq; i medio ſanctis cõmemoꝛatis. ad extremuʒ intulit hi oẽs teſtimoniũ habẽtes in fide: nõ acceperunt repꝛomiſſiouẽ deo de nobᷣ meli qͥd puidente. ne ſine nobis ꝑfecti fierẽt. Acceſſimꝰeni ad mõ tem Syon: ⁊ ciuitatẽ dei viuentis hierłin cele ſtem ⁊ multoꝛũ miliũ angeloꝝ frequentiã ⁊ ec cleſiam pꝛimitiuoꝝ qͥ ſcripti ſunt in celis. Nec me fugit ꝙ pſñidia iudeoꝝ hec teſtimonia nõ ſu — ſcipiat:q̃ vtiq; veter teſtamẽti auctoꝛitate fir⸗ mata ſunt. Illud nr̃is dicenduʒ ẽ:hanc epłam que inſcribit᷑ ad ebꝛeos nõ ſoluʒ ab eccleſijs oꝛiẽtis:ſed ab oibus retro eccłie greci ᷣmonis ſcriptoꝛibꝰ:quaſi Mauli apłi ſuſcipi licet pleri q; eam: vel Barnabe ad Clemẽtis arbitrenf: ⁊ nihil intereſſe cuiꝰ ſit.cuʒ eccleſiaſtici viri ſit quotidie eccleſiaꝝ lectiõe celebꝛet᷑.Qð ſi eaʒ latinoꝛũ cõſuetudo nõ recipit int᷑ ſcripturas ca nonicas:nec grecoꝝ qͥdem ecclie apocalypſi m Johis eadeʒ libertate ſuſcipiũt: ⁊ tñ nos vtrã q; ſuſcepimus:nequaq; huius tꝑis cõſuetudi nem ſed veteꝝ ſcriptoꝛũ auctoꝛitatẽ ſequẽtes. qͥ plerũq; vtriuſq; vtunt᷑ teſtimonijs.nõ vt in⸗ terdũ de apocryphis facere ſolẽt. Quippe qui gentiliũ lr̃aꝝ raro vtant᷑ exemplis:ſed q̃ſi ca nonicis: ⁊ eccleſiaſticis. Roſpondeant mihi q; hac terrã:q̃ nunc nobis xpᷣi paſſione ⁊ reſurre⸗ ctione terra repꝛomiſſionis effecta ẽ: poſſeſſaʒ putant a lo iudeoꝛũ poſtqᷓ; reuerſus ẽ ex egy pto q́;tum poſſederit.vtiq; a Han vſq; Berla bee:que vix.clx.miliũ i longũ ſpatio tenditur. Neq; eni Hauid ⁊ Salomõ potentiſſimos re⸗ ges exceptis is qͥs poſt victoꝛiã in amicitiã re⸗ ceperũt:plꝰtenuiſſe ſcriptura teſtat᷑.Et h̊ dico vt taceã qͥnq; Paleſtine ciuitates gaʒa:aſcha⸗ lonẽ:geth:⁊ accarõ:⁊ aʒotũ. Idumeos quoq; a meridiana plaga: vix.xxv. ab Hieroſolyma milibus ſeparatos: Arabas: ⁊ Agarenos:qͥs nunc Sarracenos vocant.in vicinia vꝛbis hie ruſalẽ:pudet dicere latitudinẽ terre repꝛomilſ⸗ ſionis:ne ethnicis occaſionẽ blaſfemãdi dedilſ⸗ ſe videamur. Ab Jope vſq; ad viculũ noſtrũ Bethleem.xl vj.milia ſũt:cui ſuccedit vaſtiſſi⸗ ma ſolitudo:plena ferociũ barbaroꝝ:de qbns Ce dickrcont, teayve nſolitudit neAiri Aitaribus ftaniap⸗ Phenice⸗ locnläotq ludeetua⸗ gorarisiſ fantiousi⸗ futus aind protniſtion linetur:an des Bann ſicoꝛuratn ſoſiun mot Cliticqt Lphyrüy nia Gyne⸗ Cchereth: nenamart Wäliondan ndeab⸗ fnedorbe laſesma ſes: ſino goꝛꝛ bah lſideo:o mihiineu. ſrumentu ſoquepcex lente:ſed in Gbieniopt huisfruſtra⸗ Zoluer guc ſioſiscoart hmelienig deopnonqun lls:cumiß e Ialgerti uſcozerpel eisinſciali tenpläwäc ſitnipntin lium vegani Cberüpmmul ſotürabehn luggtlanion lafnentikan damentüin ſioahliuziuc untucinißͦf lfanane nchoniſton 1 Aagtſinei AVuennshannc Georfegumnin Pifunnnccle Pbecteſimmi tametiaucont Cendzehungtn snöſolez bet werchegenfne laplilulcgiae 4Oeminsubnei cuz eedeſthumni möeclhri iſe ſecümrbrra bunsgeii tiannit niletinns fneſoli miaenge. 4 = — S E =☛☛ . 4 = S= E — =—= — — S — — ſ⸗ e⸗ = — = — ZE. — = == =e Sce — = — — = — — — S — = = — = α S=S = E — — — pun in cuniatsge;⸗ Tractatus I dicit᷑:contra faciẽ oiĩuʒ fratrũ tuoꝝ habitabis ⁊ quoꝝ facit poeta eloquentiſſimꝰ mẽtionem- Lateq; vagãtes Barcei.A Barca oppido:qð in ſolitudine ſitũ eſt:quos nunc coꝛrupto vᷣmo ne Afri Baricianos vocant.lhi ſũt qͥ ꝓ locoꝝ q̃litatibus diuerſis noibꝰappellant᷑: ⁊ a &ο⅓ ritania ꝑ Africã a Egyptum Paleſtinamq; 2 Phenicẽ Celeſyriã ⁊ Oſrhoheneʒz Meſopo tamiã atq; Merſidẽ tendũt ad Indiã.lec eſt iudee tuaꝝ lõgitudo ⁊ latitudo terrarũ:in his gloꝛiaris:ſuꝑ his te ꝑ diuerſas ꝓuincias isno rantibus iactitas ad ꝓpopulũ phaleras Ego te intus ⁊ in cute noui.Qð ſi obieceris terram re pꝛomiſſionis dici:que inumeroꝝ volumie cõ⸗ tinetur: a meridie maris ſalinaꝝ ꝑ Syna ⁊ Ca des Barne vſq; ad toꝛrenteʒ egypti:qͥ iu rhi nicoꝛuram mari magno influit: ⁊ ab occidente ipſum mare Paleſtine Phenicis Syrieceles Cilitieq; ꝑtendit᷑.ab aqlone Taurũ monteʒ et Zephyrũ vſq; Emath:que appellat̃᷑ Epipha⸗ nia Syrie.ad oꝛientẽ vero ꝑ Antiochiã ⁊ lacũ Cenereth:que nunc tyberias appellat᷑:⁊ ioꝛda nem qͥ mari influit ſalinaruʒ:qð nũc moꝛtũ ðꝛ. trãſ ioꝛdanẽ aũt duaꝝ ſemis tribuũ poſſeſſio ẽ rubẽ ⁊ Gad:⁊ dimidie tribus anaſſe Ego fateboꝛ hec tibi repꝛomiſſa:nõ tradita.ſi obſer uaſſes mãdata dei: ⁊ in pceptis illius ambulal ſes: ſi non ꝓ oĩpotente deo coluiſſes beelphe⸗ goꝛ ⁊ bahali beelʒebub ⁊ chamos:qͥs qꝛ pꝛetu liſti deo:oĩia q̃ tibi ꝓmiſſa fuerant ꝑdidiſti.Et mihi in euãgelio ꝓmittunt᷑ regna celoꝝ:que i⸗ ſtrumentũ vetus oĩno nõ noĩat.ſed ſi non fece ro que pᷣcepta ſunt:nequaqᷓ; erit culpa ĩi ꝓmit⸗ tente:ſed in me:qͥ ꝓmiſſum acciꝑe non merui. Abi eni optio ꝓponit᷑ ad eligendũ:qͥ oꝑari re nuis fruſtra cupias qð ꝓmiſſum ẽ.Lege libꝛũ Joſue ⁊ Judicum:⁊ quatis poſſeſſionũ angu ſtijs ſis coartatus itelliges. Quid diuerſaz v- bium alienigenas cõmemoꝛẽ?quos popułꝰ iu⸗ deoꝝ non quiuit expellere de vꝛbibꝰ ſedibus ſuis:cum ipᷣa Metropolis tua pus Jebꝰpoſt ea Salẽ:tertio hieroſolyma:⁊ nunc Helia Je buſeos expellere nõ valuerit: ſed maſerit cum eis in ſcãdalũ exẽplũq; vicinoꝝ intãtũ: vt vbi templũ tuũ cõditum ẽ:aree Oꝛne fuerint iebu ſei:⁊ ipᷣm tẽplũ.lxx.miliũ latomoꝝ ⁊.lxxx.mi⸗ lium vectoꝛũ:hoc ẽ.cl.miliũ exceptis pᷣpoſitis operũ ꝓ multitudine habitãtiũ tecũ incircũci⸗ ſoꝛũ:ab ethnicis extructũ ſit. Nec hoc dico in ſuggillationẽ terre iudee vt hereticꝰ ſycophã⸗ ta mentit᷑: aut qͥ auferã hiſtoꝛie veritatẽ.q̃ fun damentũ ẽ intelligẽtie ſpiritalis:ſᷣ vt decutiaʒ ſuꝑciliuʒ iudeoꝝ:qͥ ſynagoge anguſtias ecclłie latitudini pᷣferunti.Si eni occidentẽ tm ſequũ tur lram ⁊ nõ ſpiritũ viuificãtẽ.oſtẽdãt terraʒ repꝛomiſſionis lacte ⁊ melle manãtẽ.Sinautẽ Fo. CLVII Epla LXIIII p tropologiã dictũ putãt ꝓ rerũ oiuʒ abundã⸗ iia: ⁊ nos terrã ↄfeſſionis terrãq; viuentiũ ter· re vepꝛiũ pᷣferemus:dicẽte dño ad 0οπ n de abiectione Iſraelis:⁊ aſſumptiõe gẽtiũ:di mitte me vt deleam populũ iſtũ: aæ faciã teiĩ g tem magnã. Et eodẽ patrẽ ad ſilium poſtula a me ⁊ dabo tibi gẽtes:hereditatẽ tuã ⁊ poſſeſſi⸗ onẽ tuã terminos terre.Et aꝑtius ꝑ Eſaiã.pa rüi tibi eſt:vt ſis puer meꝰ ad luſcitandas tribꝰ Jacob:⁊ feces vel reliqas iſrł congregandas. dedi te in lucem cunctis gentibꝰ vt ſis ſaluatoꝛ vniuerſe terre. Ex quo ꝑſpicue demonſtratur oĩa illius populi in vymbꝛa ⁊ tyo ⁊ imagine pꝛe cepiſſe ſcripta aũt eẽ ꝓ nobis in qͥs fines ſeculi decurrerũt. Multa iudee ſcelera cõmiſiſti: cũ ctis circa te ſeruiſti nationibꝰ. Ob qð factum⸗ AVtiq; ꝓpter idolatriaʒ. Cunq; buires: erebꝛo miſertus tui eſtdeꝰ. Miſit iudices et ſaluato⸗ res:qͥ te de famulatu Moabitaꝝ ⁊ Ammani taꝝ hiliſtijm q́ͥʒ ⁊ diuerſaꝝ gentiũ liberarůt NMouiſſime ſub regibus offendiſti deũ: ⁊ omis tua ꝓuincia babylonia vaſtante deleta eſt per lxx.anos templi ſolitudo ꝑmaſit: a Cyro rege perſaꝝ eſt laxata captiuitas.Eʒzras quoq; ; ? Neemias pleniſſime referũt.Extructũ eſt tem plũ ſub Hario rege ꝑſaꝑ atq; Medoꝝ a Zo⸗ robabel filio Salathiel ⁊ ihu filio Joſedech ſa cerdote magno. Que paſſi ſitis a edis:egy ptijs: macedonibꝰnõ enumero. Nec tibi addu cam in memoꝛiaʒ Alntiochũ Epiphanẽ crude liſſimũ oĩuʒ tyrãnoꝝ.nec Põpeiũ:Gabinum: Scaurũ:Aarruʒz:Caſſiũ:Soſiũq; replicabo: q̃ tuis vꝛbibꝰ ⁊ pꝛecipue inſultauere hieroſoly me.Ad extremũ ſub Neſpaſiano ⁊ Tito vꝛbs capta:tẽplũq; ſubuerſuʒ eſt. Deinde ciuitatis vſq; ad Adrianũ pᷣncipẽ ꝑ nquaginta annos mãſere reliquie. Poſt euerſionẽ templi paulo minus ꝑ qdringetos ãnos ⁊ vꝛbis ⁊ templi ru ine pmanent. Ob qð tantũ facinꝰ⸗ Certe non colis idola:ſed etiam ᷣuiẽs perſes atq; Roma nis ⁊ captiuitatis pᷣſſus iugo:ignoꝛas alienos deos. Quõ clemẽtiſſimꝰ quondã deus:qͥ nũq; tui oblitus ẽ:nũc ꝑ tata ſpatia tẽpoꝛũ miſeris tuis nõ adducit᷑:vt ſoluat captiuitatẽ ſʒ vt ve⸗. rius dicã:expectatuʒ tibi mittat antixpᷣm. Ob qð inquã facinus:⁊ tam execrabile ſcelꝰauer⸗ tit a te oculos ſuos. Ignoꝛas: Memẽto voc parentũ tuoꝝ:ſanguis eius ſuꝑ nos:⁊ ſuꝑ ſili⸗ os nr̃os:⁊ venite occidamꝰeum:et nr̃a erit he⸗- reduas:⁊ non habemꝰregem niſi ceſarem. HMa bes qð eligiſti: vſq; ad fineʒ mũdi ᷣuiturus es ceſari donec gẽtiũ introeat plenitudo:⁊ ſic ois iſrłſaluus fiet: vt qͥ quondã erat in capite: ver⸗ tatur in caudã.ec tibi vir eloquẽtiſſimei du⸗ plicis pᷣfecture honoꝛe trãſacto:nũci xpᷣo ho⸗ noꝛatioꝛ:tumultuaria ⁊ bꝛeui lucubꝛatione di aa . 7 — 4 . ctaui.ne viderer oĩno reticere. eodem eni tẽpo re:imo eodem mihi die:⁊ l̃e tue reddite ſũt: ⁊ mee expetite:vt aut tacẽdũ fuerit:aut incõpto eloqᷣo reſpondendũ:quoꝛũ alterũ pudoꝛis:al⸗ terũ charitaus eſt. Argumentũ. E ůũveſtib ſacerdotalibꝰtractaturꝰ: pꝛi d moð cibis ⁊ pᷣmitijs ſacerdotũ:⁊ ð ob⸗ fſfſfeeruatione põtificis ac de tabernaculo ⁊ vaſis ſacriſicij pᷣferat᷑. Deinde de veſtimẽtis ſacerdotũ atq; põtificũ veteris teſtamenti tra⸗ ctat illa hiſtoꝛice myſticeq; deſcribens. HBeati Hieronymi ad abiolam de veſte ſa cerdotali. Epiſtola. LXV. „ Bqʒz hodie ĩlecti AIVne veteris teſtamẽti:ſuꝑ faciẽ oy ſi velamẽ potũ eſt:loquit᷑ gloꝛiſicato vultu:et populꝰ loquẽtis gliam ferre non ſuſtinet. Cũ aũt ↄuerſi fuerimus ad dñm: aufert᷑ velamen occidẽs lr̃a moꝛit᷑ viuiſicãs ſpũs ſuſcitat᷑. dñs eni ſpũs ẽ:⁊ lex ſpiritalis. AUñ Bauid oꝛabat in pſalmo:reuela oclos meos:⁊ ↄſiderabo mi⸗ rabilia de lege tua. Nunqͥd de bobus cura eſt deo? Atiq; nõ multo magis: de iecoꝛe bouis: arietis ⁊ hircoꝝ:⁊ armo dextro:pectoꝛe:⁊ vẽ⸗ tre quo ſtercoꝛa digerunt᷑:quoꝝ duo in eſũ ac⸗ cipiunt ſacerdotes:tertiũ Finees meret᷑ in pꝛe miũ:de victimis ſalutaribꝰ adeps quo pectus obuoluit᷑:⁊ pẽnula iecoꝛis offerunt᷑ ſuꝑ altari ipᷣm vo pectus ⁊ bꝛachiũ dextrũ dant᷑ IZlaron 2 filijs eius legitimũ ſempiternũ a filijs iſrł.ſen ſus in coꝛde ẽ: habitaculũ coꝛdis in pectoꝛe in pectoꝛe. Querit᷑ vbi ſit aie pᷣncipale plato ĩ ce. rebꝛo:xpᷣs monſtrat in coꝛde. Beati mũdo coꝛ de: qm ipᷣi deum videbũt.⁊ decoꝛde ꝓcedunt cogitatiões male. Et qͥd cogitatis nequã ĩ coꝛ⸗ dibus veſtris?⸗ Voluptas ⁊ ↄcupiſcẽtia iuxta eos q̃ de phyſicis diſputãt:cõſiſtit ĩ iecoꝛe.hu ius pennulã in diuerſa volitantẽ:⁊ ꝑ oculoꝛuʒ feneſtra erũpẽteʒ foꝛas offerũt ſacerdotes deo vt poſtqᷓ; oꝑe dixerint deo: holocauſtũ tuum pingue ſiat ⁊ ↄcupiſcentiã libidinis ſeminariũ igne ſpũſſancti cõcremauerint:mereãt᷑ accipe⸗ re pᷣmium pectus ⁊ bꝛachiũ. In pectoꝛe mun⸗ das cogitationes:legis noticiã:dogmatũ veri tatẽ. In bꝛachio bona oꝑa ⁊ pugnã cõtra dia⸗ bolum: ⁊ armatã manũ:vt qð mente concepe⸗ rint:exẽplo ꝓbent. Ihs eni cepit facere ⁊ doce re:ipᷣm quoq; pectuſculũ appellaf: riòc id ẽ.ad ditamẽtum:ſiue pᷣncipiũ:⁊ egregiũ:te⸗ nufa qe hoc magis ſonat:ex quo intelligim iuxta illud Malachie labia ſacerdotis cuſto⸗ diunt ſcientiã: ⁊ legẽ reqͥrunt ex oꝛe eius Ex qͥ itelligimus pᷣcipuã debere eſſe i ſacerdotibus legis doctrineq; noticiã: additamẽtio greſi pi ritalis talem virũ inſtitui: qͥ poſſit cõtradicẽti⸗ vus reſiſtere: ⁊ nihil in ſeſiniſtri hre operis qd ducat ad tartaꝑꝝ:ſed dextrũ bꝛachiũ eẽ ſepara tũ.vt oꝑa ſacerdotis cõꝑatione vᷣtutuʒ eius a cunctis hoibus ſeparata ſint Hec de victimis ⁊is qᷓ offerunt᷑ in altari:⁊ q̃ ſacerdotibꝰ dant᷑ a dño.Ceteꝝ ⁊ alia tria exceptis pᷣmitijs hoſtia⸗ rũ:⁊ de pᷣuato ⁊ de macello publico:vbi nõ rne. ligio ſed victus neceſſitas ẽ: ſacerdotibꝰmẽbꝛa tribuunt᷑:bꝛachiũ maxilla ⁊ vẽter. de bꝛachio iam diximus. maxilla eloquentẽ eruditũq; ſi gnificat: vt qð pectoꝛe cõcipimus:oꝛe pꝛoma⸗ mus. vẽter receptaculũ ciboꝛũ:in ſcoꝛto madi Antide ſacerdotali pugione afixus: vniuerſos hoĩuʒ laboꝛes:⁊ momẽtanea blãdimẽta gule: ſtercoꝛis fine ↄdemnat:⁊ oſtẽdit mẽtibus coſe cratis deo:totũ qð curamꝰ:qð voꝛamus:ſeceſ ſum ꝓijci. Unde apoſtolꝰ eſca inquit ventri:? venter eſcis.deus aũt ⁊ hũc ⁊ illas deſtruet. X ecõtrario de luxurioſis quoꝝ deus vẽter eſt: · głia ĩ ↄfuſione eoꝝ:vituli puluerẽ:quẽ adoꝛa⸗ uerat iſrael:in ↄtemptu ſuꝑſtitionis in potum accepit populꝰ: vt diſcat ↄtemnere:qð in ſeceſl ſum ꝓijci videat:pᷣcipit᷑ ſacerdotibus:ne mini ſtraturi in tẽplo vinũ ⁊ ſicerã bibãt: ne ebꝛieta te ⁊ crapula:⁊ curis huius vite pᷣgrauent᷑ coꝛ⸗ da eoꝛũ.nec partẽ habeãt in terra:niſi ſolũ de⸗ um vt nulla debilitate inſignes ſint: nec trũcis auribꝰ:leſo oculo:ſimis naribus: claudo pede cutis coloꝛe mutato: q̃ omia referũt᷑ ad aie vi⸗ tia. olũtas enĩ in hoĩe:nõ natura dãnat᷑. Si qͥs e ſacerdotibꝰ ſemine fluxerit: ad ſacerdota⸗ lem mẽſaʒ ꝓhibet᷑ accedere:⁊ ecõtrario vidua cuiꝰ cũ Sara defecerint muliebꝛia ꝓpter cõti⸗ nentiã ⁊ caſtitatẽ recipit᷑ in domũ patris:⁊ de tẽpli erario alit᷑.qð ſi filios habuerit: redditur ſoboli ſue:vt iuxta apoſtoluʒ his miniſtref: q̃ vere vidue ſũt :et q̃ de ſacerdotalibꝰ ſuſtentat cibis:nullius alteriꝰ amoꝛe teneant᷑.vicinus? mercẽnarius excludunt᷑ a cõuiuio ſacerdotuʒ. ſeruis ciboꝝ reliqᷣe cõcedunt᷑.iam tunc pijcie⸗ bantk᷑ Phigelb ⁊ Hermogenes: et recipiebat Oneſimus.Nꝛimitie ciboꝝ ⁊ oiuʒ frugũ atq; pomoꝛũ offerunt᷑ antiſtiti:vt habẽs victum at veſtitũ abſq; vllo impedimẽto ſecurus ⁊ liber Fuiat dño.pᷣmogenita mundoꝝ animaliũ acci piunt ſacerdotes:⁊ imundoꝝ pᷣcia.hoiuʒ quo q; ᷣmi partus redimunt᷑:⁊ qꝛ conditio hũana naſcẽdi eſt cõmunis:pᷣciũ eq̃liter offert᷑: ſicmo deratũ ⁊ leue:vt nec diues intumeſcat:nec te⸗ nuis pᷣgrauet᷑.Editui ⁊ ianitoꝛes accipiũt de⸗ cimas:⁊ rurſũ decimas decimaꝝ offerũt ſacer dotibus: tãto illis mioꝛes: quãto ipᷣi maioꝛes Po. xl viij. ciuitates ad habitandũ leuitis ⁊ ſa cerdotibꝰ ſeparãt᷑.ſex vꝛbes fugitiuaxꝝ trãſioꝛ danem ⁊ itra ioꝛdanẽ eliguntur: ⁊ finis exilij ⁊ moꝛs põtiſicis ⁊ vniũſa q̃ feſtinꝰpᷣmo pſtrinxit Cro 1qponp. ptnerſace Pollegis: Copiethh ie diaden hitelaten. laſuanon agnuſequ⸗ Thanore phoepdu taſupoen ichpecm gcegel ai lleſirdiue cimap:ſt riGet Qs dit deſept trabitadel feſurgetep. ſnqnabit. 4 ppinqta gieoffendim ön mod wisirede⸗ quaumon giaspdä noͤlicetqn bꝛinis:fan dolalenoe norit: aut moeturyt. ben?deeg, gnoſcerert Indoneop Uurincurriſt ſguitiü derl ſparetuſüͤt. lioßfeftiſi thöpollvert. izworone, Ctoucetes: ſeezoſdive deſſchiegre nibiblicior⸗ opetelſeſine morek inſat Ploſäſterh 9ſeligtatſi⸗ egredick den at Quai duin⸗ Gern clſtociam⸗ henkndeſ echnudat⸗ amniſcdiati⸗ fencigti E . = S = S — = S=E — SSSEE E= = = E = = Se = S hinngeen alain WMeeu Mmenbüdrrien noſdrdac reasan wdangun thüctildent cor dakfintt Wpalrigite ſcgiuninn nemritte kſacnieheni ſeidäntta rius rigatitt eitinemniſtir mnignesſnmnne Snunbus:lle oinnftütin ienoundii; Xforaie Aurter elerertciönemtn Nunulerie gn indoni riſt Usbabunt oKolzbennft , eſecdti in orleri ins: S. = ☛ — S= E B E =2 = = SS— S- — — — 1 7 — — — £ — — E — — S= - S= — „ — S= = — = = — = ☛ =☛ = — — — — — — == — =☛ — = — S — =— Gesilluntin unumt, decmuzd es: un = = — — S= E =—☛ n r,, — == = = = - =S= Tractatus I quoꝝ pulſaui tm:nec aꝑui ſacr̃a:ad cunctos ꝑtinẽt ſacerdotes. Nõtifex aũt quãtis polleat pᷣuilegijs:dicã bꝛeuiter.cuput inqͥt ſuũ nõ dilſ⸗ cooꝑiet:habet cidari: ⁊ nomẽ dei poꝛtat ĩ fron te. diademate oꝛnatꝰ ẽ regio:ad ꝑfectã xpᷣi ve⸗ nit etatẽ:ſemꝑ eiꝰgłia ptegẽdus ẽ:⁊ veſtimen ta ſua nõ ſcindet:qꝛ cãdida ſũt:qꝛ ipolluta:qꝛ agnũ ſequẽtia:⁊ de atõſe ouis ↄfecta velleribꝰ Thamar amiſſa pudicitia ſcidit tunicam. Cay phas ꝑdito ſacerdotio rupit publice veſtimẽ⸗ ta ſuꝑ oẽm aiaʒ q̃ moꝛtuaẽ non ingredit᷑. Abi cũq; pctm ẽ:⁊ in pctm̃ moꝛs. illuc põtifex non accedet.aĩa q̃ peccauerit:ipᷣa moꝛietur.uis ille ſit diues:ille potẽs:⁊ młtitudinẽ offerat vi ctimaꝝ: ſi moꝛtuꝰ eſt:nõ tangit᷑ a põtiſice: non videt᷑ Qõ ſi reſurgit ⁊ ad vocẽ ſaluatoꝛis egre dit᷑ de ſepulcro:⁊ faſcijs pctõꝝ ſolutꝰincedit:ĩ trabit ad eũ põtifex:⁊ ibi faciet mãſionẽ:⁊ cuʒ reſurgẽte pꝛãdebit:ſuꝑ pr̃e ſuo ⁊ mr̃e ſua non inqnabit᷑. Multa nos facere cogit affectus.⁊ cũ ꝓpinqᷣtatẽ reſpiciamꝰ coꝛpoꝝ:⁊ coꝛpoꝛis ⁊ aie offendimꝰ creatoꝛẽ. Qui amat prem ſuper xpᷣm:nõ ẽ deo dignꝰ diſcipulꝰ ad ſepulturam pris ire deſiderãs. Saluatoꝛis ꝓhibet᷑ iperio quãti monachoꝝ dũ pr̃is mr̃iſq; miſerẽt᷑ ſuas aĩias pdiderunt: Suꝑ pr̃e ⁊ mr̃e pollui vobis nõ licet:quãto magis ſupꝑ fratre:ſoꝛoꝛibꝰ: cõſo bꝛinis:famiha:ſeruulis?: Genus regale ⁊ ſacer dotale nos ſumꝰ. Illü attẽdam⸗ prem qnuq; moꝛit᷑:aut qͥ ꝓ nobis moꝛit᷑.⁊ qͥ ideo viuẽs eſt moꝛtuꝰ: vt nos moꝛtuos viuificaret. Si dd ha bemꝰ de egypto:ꝙ pᷣnceps mundi ſuum poſſit agnoſcere:tenẽti egyptie cũ pallio relinqmus Sindone oꝑtus adoleſcẽs:vinctũ dñm ſeqba tur.incurriſſet ladᷓos:niſi expeditꝰ ⁊ nudus ꝑ⸗ ſequẽtiũ declinaſſet ipetũ. Reddamparẽtibꝰ q̃ parẽtũ ſũt:ſi iñ viuũt.Seruiẽtes dño:filios ſuos pᷣferri ſibi gloꝛiãt᷑.⁊ ð ſãctis nõ egrediet᷑ ⁊nõ polluet ſanctificationem dei ſui.ꝓ ocioſo q̃ʒ vbo rõneʒ reddituri ſumꝰ. ⁊ oẽ qð nõ edifi⸗ cat audiẽtes:in ꝑiculũ vertit᷑ loquẽtiũ.Ego ſi fecero:ſi dixero qᷣpiã:qð repᷣhenſioe dignũ ẽ: de ſactis egredioꝛ:⁊ polluo vocabulũ xpᷣi:in 4 mihi blãdioꝛ.Quãto mag põtifex ⁊ eᷣs: quẽ optet eſſe ſine crimine:tãtarumq; vᷣtutũ: vt ſp moꝛet᷑ in ſãctis:⁊ paratꝰ ſit victimas offerre ꝓ Plo.ſeq̃ſter hoiuʒ ⁊ dei:carnes agni ſacro oꝛe ↄficiẽs:qꝛ ſãctũ oleũ xpᷣi dei ſui ſuꝑ eũ ẽ᷑⸗ Non egrediet᷑ de ſãcto:ne veſtimẽtũ qð indutꝰẽ pol luat.Quotqͥt eni i xpᷣo baptiʒati ſumꝰ:xpᷣm in duimꝰ Seruemꝰtunicã: quã accepimꝰ ſãctam cuſtodiamꝰ ĩ ſãcto. Ille mõtanꝰ habitatoꝛ qͥ ð hierłm deſcẽdebat ĩ hierico: nõ pᷣus vulneratꝰ ẽ qᷓ; nudatꝰ infundit᷑ ei oleũ:medicamẽtũ lene et miſcdᷣia tẽperatũ.⁊ qꝛ debuit negligẽtia ſen⸗ tire cruciatũ: vini auſteritate moꝛdet᷑ vt ꝑ ole⸗ Fo. CLVIII Epla LXV um ad pniaʒ puocet᷑:ꝑ vinũ ſentiat ſeueritatẽ iudicãtis.vxoꝛẽ vᷣginẽ accipiet:viduam aũt eiectã ⁊ meretricẽ nõ accipiet:bᷣ vᷣginẽ de gene· ſuo: ⁊ nõ ↄtinuabit ſemẽ ſuũ i pło. Ego dñs q ſãctiſico eñ. Scio põtificẽ cui pᷣcepta nũc dar᷑ a pleriſq; xpᷣm itelligi Et id qð dictũ ẽ:ſuꝑ preʒ ⁊ mr̃eʒ:nõ inqͥnabit᷑ de vginali marie ꝑtuitel⸗ ligi. Multoq; facilioꝛ ⁊ ſuꝑ dño interpᷣtatio: q audit in pſalmo: tu es ſacerdos ineternũ ſm oꝛdinẽ melchiſedech: ⁊ in Zacharia:audi ißu ſacerdos maxie:⁊ cui ſoꝛdida pctõꝝ nroꝝ ve⸗ ſtimẽta tollũt᷑: vt recipiat głiaʒ: quam habuit apð pr̃em: puſqᷓ; mũdus ect. Sʒ ne s me vin facẽ ſcᷣture putet:⁊ ſic amare xpᷣm:vt hiſtoꝛie anferã veritatẽ: iterpᷣtaboꝛ ĩ mẽbꝛis:qð refera tur ad caput.itelligã de vᷣuis:qð ipleat᷑ ĩ dno. Eqᷓ; glia dñi:głia famuloꝝ ſit. Et vbicũq; opꝑp poꝛtunitas ſe loci tulerit:ſic de vero lumine di ſputabo.vt deriuet᷑ ad eos qᷣbꝰ xpᷣs donauit: vt lumẽ ſint. Põtifex iſte:quẽ oſaic vᷣmo deſcribit: viduã: eiectã: ⁊ meretricem nõ ducit vxoꝛẽ. Aidua ẽ cuiꝰmaritꝰ ẽ moꝛtuꝰ.Eiecta dq a marito viuẽte ꝓijcit᷑.meretrix multoꝝ libi dini ptz. Sʒ accipiet vᷣginẽ ⁊ de genẽ ſuo.non alienigenã ne ĩ mala tra nobiliũ ſeminũ frumę ta degenerent.nõ meretricẽ:q̃ multl expoſita ẽ amatoꝛibꝰ Mõ eiectã ꝗᷓ etiã poꝛi ↄiugio ĩidigna fuit. Nõ viduã: ne pᷣſtinaꝝꝑ meminerit volupta tũ:ſᷣ aiaʒ illã q̃ nõ hʒ maculã neq; ruga.q cum xpᷣo renouat᷑ de die in diẽ. de apłs loqt, De ſpõdi eniĩ vos vni viro vginẽ caſtam exhibere xpᷣo. Nolo diſcipulã cõiugẽ põtiſicis qᷣcq; he de vetere hoie. Si ↄſurrexerimꝰ cum xpoea q ſurſũ ſũt ſapiamꝰ. pᷣteritoꝝ obliti: futuroꝑ aui di. Infelix ſimõ qꝛ poſt baptiſmũ de antiq́ͥ ma trimonio cogitabat: necad vginalem venerat puritatẽ. Oetri ↄſoꝛtio indignꝰ fuit Cõpuliſti me Fabiola lr̃is tuis:vt de Aarõ tibi ſcriberẽ veſtimẽt. Ego plꝰ obtuli: vt ð cibis ⁊ pᷣnitjs ſacerdotũ:⁊ de obvᷣuatiõe põtificis pᷣfatiuncu lã ſtruerẽ. Egreſſa de Sodomis:⁊ ad motana feſtinãs:nõ vis habitare i parua vꝛbe Segoꝛ. Trãſcẽdẽs Mꝛoſelitos pᷣter Iſraelitas:dimit tẽs Leuitic qdũ ⁊ pᷣpete pẽna trãſuolans ſa⸗ cerdotes ad põtiſicẽ venis. Sʒ dũ veſtes eiꝰet rõneʒ diligẽter inqᷣris:nt̃a tibi diſplicuere con ſoꝛtia.Et tu q̃dẽ optato fueris ocio iux Da bylonẽ Bethleemirica foꝛſitan rura ſuſpiras. Mos ineffrenata tãdẽ pace reddita: vagiẽtẽ ̊ p̃ſepi audimꝰ infanteʒ:⁊ qᷓrimonias eiꝰ:ac vo culã. ad tuas aures cupimꝰ ꝑuenire. Legim l. Exodo tabernaculũ:mẽſaʒ:cãdelabꝛũ ꝛaltare colũnas:tẽtoꝛia:coccũ:byſſũ:hyacinthũ: pur⸗ purã:ex auro:argẽto:ere:vaſa diuerſa: taver⸗ naculũ diuiſũ i atria.xij. panes ꝑ ſingłas heb⸗ domadas mẽſe impoſitos:ĩ cãdelabꝛo ſentem lucernas altare hoſtij 5 holocauſtiſq; expoſitũ cathedras:ſcyphos:thuribula:phialas:moꝛ tariola:paxillos:pelles rubꝛas:pilos capꝛarũ ⁊ ligna imputribilia.Lãta ⁊ talia offerunt᷑ ĩi ta bernaculo dei:vt nullꝰdeſperet ſalutẽ.Aliꝰau rũ:ſenſũ.alius argentũ:eloquiũ.alius vocem: geris exhibeat.totꝰ mũdus in tabernaculi de⸗ ſcribit᷑ ſacco.pᷣmũ ⁊ ſcdᷣm veſtibulũ oibus ptʒ Aq̃ eni ⁊ terra cũctis moꝛtalibus data ſũt. In ſanctis vo ſanctoꝝ q̃ſi ad ethera:⁊ in celum: ⁊ paucoꝝ introitꝰ ⁊ volatc.xij.panes.mẽſium ſigniſicat circulũ. Septẽ lucerne ſeptẽ errãtia aſtra demõſtrãt. Et ne longũ faciã (neq; enim ꝓpoſitũ mihi nunc ẽ de tabernaculo ſcribere) veniam ad ſacerdotalia veſtimẽta. Et anteqᷓ; myſticã ſcruter itelligentiã: moꝛe iudaico que ſcripta ſũt ſimpliciter exponã:vt poſtqᷓ; veſti⸗ tũ videris ſacerdoteʒ:⁊ oculis tuis oẽ eius pa tuerit oꝛnamentũ:tunc ſinguloꝝ cauſas parit᷑ reqͥramus. Diſcamus pᷣmũ cõmunes ſacerdo tũ veſtes:atq; pontiſicũ lineis feminalibꝰ que vſq; ad genua ⁊ poblites veniũt verecũda ce⸗ lãt᷑:⁊ ſuꝑioꝛ ꝑs ſub vmbilico vehemẽt aſtrin⸗ gitur: vt ſi q expediti mactant victimas:tau⸗ ros ⁊ arietes trahunt:poꝛtantq; onera:⁊ i offi cio miniſtrandi ſũt:etiã ſi lapſi fuerint: ⁊ femo ra reuelauerint: non pateat qð oꝑtũ ẽ. Inde ⁊ gradus altaria phibẽt᷑ fieri: ne inferioꝛ popu⸗ lus aſcendẽtiũ verecũda cõſpiciat: vocaturq; ligua hebꝛea hoc genꝰ veſtimẽti: maſchinaſſe. grece ενιπςπ„ —18q,7 femialia: vl bꝛache vſq; ad genua ꝑtingentes. Refert enim Joſe⸗ pꝓhus (nã etate eiꝰadhuc tẽplũ ſtabat: ⁊ necdũ Veſpaſianꝰ⁊ Titus hieroſolymam ſubuerte⸗ rant: ⁊ erat ipᷣe de genere ſacerdotali:multoq plus intelligit᷑:qð oculis videt᷑: qᷓ; qd aure pᷣ⸗ cipit᷑)hec femĩalia de byſſo retoꝛta:oh foꝛtitu⸗ dinẽ ſolere cõtexti:⁊ poſtqᷓ; inciſa fuerint:acu cõſui. Nõ eniĩ poſſent i tela huiuſcemodi fieri. Scda ex lino tunica ẽ poderis.i.talaris:dupli ci ſindone:quã ⁊ ißam Joſephus byſſinã vo⸗ cat:aꝓellaf q; cotonapih.id ẽ. xrlov qð he⸗ bꝛeo ᷣmone in lineã vertit᷑.hec adheret coꝛpo ri:et ita arcta ẽ:et ſtrictis manicis:vt nulla oi⸗ no in veſte ſit ruga: ⁊ vſq; ad crura deſcẽdat. yolo ꝓ legẽtis facilitate abuti pmone vulgato ſolẽt militãtes hre lineas:q̃s camiſias vocant ſic aptas mẽbꝛis ⁊ aſtrictas coꝛpoꝛibꝰ:vt expe diti ſint vel ad curſũ vel ad pᷣlia dirigẽdo iacu la:tenẽdo clypeum:enſem libꝛãdo:⁊ qͥcũq; ne ceſſitas traxerit. Ergo et ſacerdotes parati in miſteriũ dei vtunt᷑ hac tunica: vt habẽtes pul chꝛitudinẽ veſtimẽtoꝛũ nudoꝛũ celeritate diſ⸗ currãt.Tertiũ genus ẽ veſtimẽti: qð illi appel⸗ lant abanech:nos cingulũ ⁊ baltheũ ʒonã poſ ſumus dicere. Babylonij nouo vocabulo hẽ⸗ — nam vocãt Diuerſ. a vocabulaponimꝰ: ne qs erret i noĩce.hoc cingulũ in ſiłitudine pellis co⸗ lubꝛi q̃ exuit ſenectutẽ:ſicin rotũdũ textũ ẽ:vt marſupiũ longiꝰputes.Textũ ẽ aũt ſub tegmi ne cocci:purpure:hyacinthi: ⁊ ſtamie byſſino ob decoꝛẽ ⁊ foꝛtitudinẽ:atq; ita polymita arte diſtinctũ: vt diuerſos floꝛes ac gẽmas artifſic manu nõ textas:ſed additas arbitreris.lineaʒ tunicã de qᷓ ſupꝛa diximꝰ:int᷑ vmbilicũ ⁊ pectꝰ hoc ſtringũt baltheo: qͥ q̃ttuoꝛ digitoꝝ habẽs latitudinẽ ⁊ ex vna ꝑte ad crura dependẽs:cũ QAd ſacriſicia curſu ⁊ expeditione opus ẽ:ĩ leuũ humeꝝ retoꝛquet᷑. Quartũ genus ẽ veſtimẽti rotũduʒ pilleolũ:q̃le pictum in vlyxeo ↄſpici⸗ mus:q̃ſi ſphera media ſit diuiſa.⁊ ꝑs vna po⸗ nat᷑ in capite.h̊ greci ⁊ nr̃i thiarã:nõnulli gale rũ vocant.non habet acumẽ in ſũmo:nec totũ vſq; ad comas caput tegit:ſᷣ tertiã ꝑtem a frõ⸗ te inopertã relinqͥt.atq; ita ĩ occipitio vitta cõ ſtrictus ẽ: vt nõ facile labat᷑ ex capite. Eſt aũt byſſinum: ⁊ ſic fabꝛe oꝑatuʒ lintheolo: vt niła acus veſtigia foꝛinſecus pareant. His q̃ttuoꝛ veſtimẽtis.id ẽ. femialibꝰ:tunica linea:cingu⸗ lo qdðᷣ purpura:cocco:byſſo:hyacinthoq; cõte xitur: ⁊ pileo:de qͥ nũc diximꝰ:tam ſacerdotes qᷓ; pontifices vtunt᷑. Reliq̃ aũt qttuoꝛ ꝓpᷣe põ tiſicũ ſunt.quoꝝ pꝛimũ ẽ mail.i.tunica talaris tota hyacinthina: ex talaribus eiuſdem colo⸗ ris aſſutas hñs manicas ⁊ i ſuperioꝛi ꝑte qua collo induit᷑: gꝑta.quod vulgo capitiũ vocãt ꝛis firmiſſimis ex ſe textis:ne facile rumpant᷑ In extrema vo parte.i.ad pedes.lxxij.ſũt tin tinabula:⁊ totidẽ mala punica eiſdẽ ↄtexta co loꝛibꝰ: ſuꝑ cingula int᷑ duo tintinabula vnum malũ eſt.int᷑ duo mala vnũ tintinabuluʒ:vt al terutrũ ſibi media ſint. cauſaq; reddit᷑. Iccir⸗ co tintinabula veſti apoſita ſuntvt cũ ingredi tur pontifex in ſãcta ſanctoꝝ:totus vocalis in cedat:moꝛiturꝰ ſtatim:ſi hoc nõ fecerit Sextũ eſt veſtimẽtum: qð hebꝛaica lingua ðꝛ ephod Ixx. πι%17⁵‚id é. ſughumerale appellãt. Aqͥ⸗ la ẽpeu id . ſupueſtimentuʒ: nos ephod ſuo ponimꝰnoĩe.Et vbicũq; in Exodo ſiue in Leuitico ſuꝑhumerale legit᷑:ſciamꝰ apud he⸗ bꝛeos ephod apellari. oc aũt eẽ põtiſicis ve ſtimentũ ⁊ in q̃dã epła ſcripſiſſe me memini:et oĩs ſcriptura teſtat᷑ ſacrũ qͥd eſſe:⁊ ſolis conue niens põtiſicibꝰ. Nec ſtatim illud occurrat: g. Samuel qleuita fuit:ſcribit᷑ in regnoꝛuʒ libꝛo habuiſſe etatis adhuc ꝑuule ephodbad 1. ſup humerale lineum. cuʒ Sauid q́ʒ añ arcam dni idẽ poꝛtaſſe referat᷑.Aliud ẽ enim ex q̃ttuoꝛ ſu pꝛadictis coloꝛibꝰ.i.hyacintho:byſſo:cocco: purpura: ⁊ ex auro hr̃e ↄtextũ: aliud iſititudi nẽ ſacerdotũ ſimplex ⁊ lineũ.Auri lamie.id ẽ. bꝛactee mira tenuitate tũdũt᷑: ex qbꝰ facta fila Cae nntentcl Coccirpuſp paliolumi ocos imoe cusnihl⸗ ne desclauſo ſoon b⸗ onychinla. ſardonicas ytyelcolo ſraret Eti fünciaſut⸗ deptrohun noresſcrip ctoꝛinois humneris ſcucis ſup idicunt int ehit xoyi Vlinipoſtat puͤnuseben hoceiſden dinepai⸗ Ieräſcn bisachß ſtculster ſardtuste chus diſt. feris. Jn. Vltertio locheyſoli Mlrorcur⸗ fonoponat lpeller ſenn lunsatq ge ſnonliglapi ſitnnin hos mriapocal⸗ Ceſtishiert ilydloroy tföhalisan⸗ balegzſeinſt poſtüfueri Dirimoderelt 1nutuoſſbi hononemeg ſtaminarun hecſuftieith ro ferer ol gerent. habe ſesannuloe neclerenk⸗ glatereerin inerioꝛdb nninn fuäſtgag, rolicünniin luüſhten Plupohninn, gänig nf, Eudihetglien enbliiten dneani anndqhaligti inechloeſſali ügensipehini, mmnd⸗ diuſa ieunn hiri:önlligi Minſünoneenti hfienäptennf⸗ Plocdopinonmm kexcaple. Ekii gllnrbeolo:vut Nreant. isäͤne unicalnenane⸗ oebraambogei im danmſacnder aüͤtimor gen Wail i, uricnalns mibus euden aiſyananegn vulgrantiid ta uenmni Aocahniſum puniatſti ud go kntinawwn Hinninsbungt Ulag it. Aen ſanenaiſigtil ntos walſb eröftaen Gen calnngr⸗ nphet mümilis L menmm:noseh arknait ſcan plthe Metitähhöifiin pilenenentit cſenobann iniludocunn edü =Spb —. S= = = –— = — = = — — = — — — = = = = = S Tractatus I toꝛquent᷑ cũ ſub tegmie triũ coloꝛũ hyacinthi cocci:purpure:⁊ cũ ſtamie byſſino: et effici tur palliolũ mire pulchꝛitudis ꝑſtringẽs fulgoꝛe ocłos i modũ caracallaꝝ:ſᷣ abſq; cucullis ) pe ctus nihil ↄtextũ ẽ:⁊ locꝰfuturo rõnali dereli⸗ ctus. Sed in vtroq; humero hʒ ſingulos lapi⸗ des clauſos ⁊ aſtrictos auro:qͥ hebꝛaice dicũt ſoom. Ab Aqͥla ⁊ Symmacho ⁊ Theodotiõe onychini.a.lxx.ſmaragdi trãſferũt᷑. Joſephꝰ ſardonicas vocat:cũ hebꝛeo Aqͥlaq; ↄſentiẽs vt vel coloꝛẽ lapidũ:vel priam de pr̃ia demõ⸗ ſtraret.Et i ſingulis lapidibꝰ biſſena priarcha rũ noĩa ſũt:qͥbus iſraeliticus płs diuidit᷑. In dextro humero maioꝛes filij Jacob:i leuo mi⸗ noꝛes ſcripti ſũt.vt põtifex ingrediẽs ſãcta ſã⸗ ctoꝛũ noĩa ꝓłi:ꝓ qͥ rogaturꝰ eſt dñm:poꝛtet in humeris. Septimũ veſtimẽtũ ẽ menſura ꝑuũ ſ cũctis ſupꝛadictis ſacratiꝰ.intẽde q̃ſo aio:vt q̃ dicunt᷑ intelligas hebꝛaice vocat᷑ oſnin. gre⸗ ce aũt Xovio v. nos rõnale poſſumꝰappellare. vt in ipᷣo ſtatim noie ſcias myſticũ eẽ qð dicit᷑. pãnus ẽ bꝛeuis ex auro:⁊ q̃ttuoꝛ textꝰcoloꝛibꝰ hoc ẽ ijſdem qbꝰ⁊ ſuꝑhumerale:hñs magnitu dinẽ palmi ꝑ qdrũ.⁊ duplex: ne facile rũpat᷑. Intexti ſũt eni ei.xij.lapides mire magnitudi nis atq; pᷣcij qttuoꝛ oꝛdies:ita vt i ſingulis ver ſiculis terni lapides collocent᷑. In pᷣmo oꝛdie ſardius topacius ſmaragdus ponit᷑.Symma chus diſſentit ĩi ſmaragdo:cerauniũ ꝓ eo trãſ⸗ ferẽs. In ſcdᷣo carbũculus:ſaphyrus:iaſpis. In tertio liguriꝰ:achates:ametiſthus. In q̃r⸗ to chꝛyſolitus:onychinus: beryllus.Satiſq; miroꝛ:cur hyacinthus pᷣcioſiſſimꝰ ihoꝝ nume ro nõ ponat᷑:niſi foꝛte ipᷣe alieno noie ligurius appellet̃᷑ ſcrutans eos:qͥ de lapidũ ſcripſere na turis atq; gẽmaꝝ:liguriũ iuenire nõ potui.in ſingulis lapidibꝰ ſm etates.xij.tribuũ ſculꝑta ſũt noĩa.hos lapides i diademate pᷣncipis Ty ri: ⁊ i apocalypſi Johis legimꝰ.de qͥbꝰ extruit᷑ celeſtis hierm a ſuꝑ hoꝛuʒ noibꝰ: ⁊ ſpecie vᷣtu tũ:vel oꝛdo vel diuerſitas indicat᷑. Per q̃ttu⸗ oꝛ rõnalis angulos q̃ttuoꝛ ãnuli ſunt aurei:ha bẽtes ↄ ſe in ſuꝑhumerale alios ãttuoꝛ:vt cuʒ appoſitũ fuerit A0πο ο in loco quem i ephod diximꝰ derelictũ:annulꝰ veniat cõtra annulũ: 2 mutuo ſibi vittis copulentur hyacinthinis. poꝛro ne magnitudo ⁊ pondus lapidũ ↄtexta ſtamina rum perẽt:auro ligati ſũt atq; ↄcluſi. nec ſufficit h̊ ad firmitatẽ: niſi et cathene ex au ro fierẽt:q̃ ob pulchꝛitudinẽ fiſtulis aureis te⸗ gerent᷑.haberẽtq; ⁊ i rõnali ſupꝛa duos maio res annulos qui vicinis ſuꝑhumeralis aureis necterent᷑: ⁊ deoꝛſũ alios duos. Nam poſt ter gũ i ſuꝑhumerali ̊ pectꝰ ⁊ ſtomachũ:ex vtro⸗ q; latere erãt annuli aurei:qͥ cathenis cũ rõna lis inferioꝛibꝰ annulis iũgebãt᷑: atq; ita fiebat Fo. cLX Epla LXV vt aſtringereðᷣ ⁊ rõnale ſuꝑhumerali:⁊ ſuphu merale rõnali: vt vna textura ̊ vidẽtibꝰ puta ret᷑. Octaua ẽ lamia aurea.i.ſiſʒaaba:in q ſcri⸗ ptũ ẽ nomẽ dñi hebꝛaicis q̃ttuoꝛ lr̃is:iothꝛihbe? vau:he:qð apð illos ĩeffa bile nũcupat᷑.G̊ ſup pilleolũ lineũ:⁊ cõe oiuʒ ſacerdotum i põtifſice plꝰaddit᷑:vt i frõtevitta hyacithyna ↄſtrigat totãq; põtiſid pulchꝛitud inẽ:dei vocabulũ co ronet: ⁊ ꝓtegat. Dixiꝰ q̃ vel cõia cũ ſacdotib?ꝰ vłq̃ ſpecialia põtific veſtimẽta ſint:⁊ ſitãta dif ficultas fuit ĩ vaſis fictilibꝰ: q;ta maieſtas erit in theſauro q̃ intrinſecꝰ latet? Dicamꝰ igit᷑ pꝛi us qð ab hebꝛeis accepimꝰ: ⁊ iuxta moꝛ? ntᷣm ſpiritalis poſtea itelligẽtie vela pandamꝰ q̃ttu oꝛ coloꝛes ad q̃ttuoꝛ el emẽta referunt᷑.ex qͥbꝰ vniuerſa ſubſiſtunt Byſſus terre deputat᷑:qꝛ ex tra gignit᷑. Purpura mari:qꝛ ex eiꝰ cocleo⸗ lis tingit᷑.yacinthus aeri ꝓpter coloꝛis ſili⸗ tudineʒ. Coccus igni ⁊ etherei:qͥ hebꝛaice ſan appellat᷑.qð Aqᷣla Aα νο ν Symmachus Ana vop interpᷣtatꝰẽ: ꝓ cocco iuxta latinuʒ eloquiũ apud hebꝛeos tolach.i.vermiculꝰſcri bit᷑: ⁊ iuſtũ eẽ cõmemoꝛãt vt põtifex creatoꝛis nõ ſolũ ꝓ iſrł:ſed et ꝓvniuerſo mundo roget. ſiqͥdẽ ex terra ⁊ aq̃ ⁊ aere ⁊ igne mũdus iſte cõ ſiſtit:⁊ hec elemẽta ſũt oiuʒ. Uñ pᷣmũ veſtimẽ tũ lineũ terrã ſigniſicat:ᷣm hyacinthinũ aerẽ in coloꝛe demõſtrãs: qꝛ de terrenis paulatim ad excelſa ſuſtollimur: ⁊ ipᷣa veſtis hyacinthi⸗ na a capite vſq; ad talos veniẽs indicat aerẽ ð celis vſq; ad terrã fuſum. Mala aũt punica ⁊ tintinabula i inferioꝛibus poſita:fulgura toni truaq; demõſtrãt.ſiue terraʒ ⁊ aquã ⁊ oĩuʒ ele mẽtoꝝ int᷑ ſe ↄſonãtiã:⁊ ſic ſibi vniuſa ꝑplexa vt i ſingulis oĩia reꝑiantur. Qð aũt ſupꝛadicti coloꝛes auro intexti ſũt: id ſigniſicari volunt: qð vitalis coloꝛ ⁊ diuini ſenſus ꝓuidẽtia vni⸗ uerſa penetret Suꝑhumerale ⁊ duos lapideſ vel ſmaragdinos vel onychinos: qͥ deſuꝑ ſũt ⁊ vtrũq; humeꝝ tegãt:duo hemiſperia interpᷣ tant᷑.qͥꝝ aliud ſuꝑ terraʒ aliud ſub tra ſit.ſiue ſolẽ ⁊ lunã:q̃ deſuꝑ rutilãt ʒonã illã: q̃ ſacerdo tis pectus arctat᷑: ⁊ linea tenia.i.t᷑ra ↄſtringit᷑ interpᷣtant᷑ oceanũ.rõnale in medio poſitũ ter rã ediſſerũt:q̃ inſtar puncti lʒ oĩa in ſe habeat: tñ a cũctis vallat᷑ elemẽtis.xij.lapides vel zo⸗ diacũ interpᷣtant᷑ circulũ vel.xij.menſes:⁊ ſin gulis verſiculis ſingula aſſignãt tpa: ⁊ his ter⸗ nos deputãt mẽſes:nec alicui gẽtilis videatur expoſitio.nõ eni ſi celeſtia ⁊ dei diſpoſitionem idoloꝝ noibꝰinfamarũt: iccirco dei negandaẽ ꝓuidẽtia:q̃ certa lege currit:⁊ fert᷑: ⁊ regit oĩia Et arctuꝝ:et oꝛionẽ:⁊ maʒuroth:h̊ ẽ ʒodiacũ circulũ:⁊ cetera aſtroꝝ noia legimꝰ:nõ qͥ eadẽ apð hebꝛeos vocabula ſint: qͥ nos non poſſu mus dicũt᷑:niſi ↄſuetis vocibus intelligere. a 4 Dars Pulchꝛe aũt hoc ipᷣm:qð in medio eſt appella⸗ ⏑ tur rõnale. Rõnale enĩ cũcta ſũt plena:⁊ terre⸗ na herẽt celeſtibꝰ.imo ratio terrenoꝝ tẽpoꝝ: coloꝛis et frigoꝛis et duplex int᷑ vtraq; tẽperi⸗ es:de celi curſu ⁊ rõne deſcendit. Añ ⁊ rõnale ciũ ephod foꝛtius ſtringit᷑ poꝛro quod dicit᷑ in ſpᷣo rõnali AXιονωιρα.ſſe et XNα Ci.i.manife ſtatio atq; doctrina vel veritas: hoc ipᷣm ſigni ſicat:qð nunqᷓ; in dei rõne mendaciũ ſit. ſed et ipᷣa veritas multis ſignis ⁊ argumẽtis mõſtre tur hoibꝰ: ⁊ vſq; ad moꝛtales veniat.vnde fa⸗ ctum eſt: vt rõnem ſolis ⁊ lune ⁊ anni et mẽſiũ ⁊ tempoꝝ ⁊ hoꝛaꝝ:tempeſtatũ quoq; ſerenita tis atq; ventoꝛũ:⁊ rerũ omniũ noſceremꝰ:acci pientes inſcitã a deo ſapientiã: ⁊ ipo habitato re atq; doctoꝛe domicilij ſui nobis ⁊ fabꝛice ſci entiam demõſtrante. Suꝑ omia cidaris ⁊ vit⸗ ta hyacinthina celũ monſtrat ⁊ auri lamia:cui in fronte pontificis inſcriptũ eſt nomẽ dei: vui uerſa que ſubtus ſunt: dei arbitrio gubernari Igdipᷣm ego puto ſub alijs noibꝰ ⁊ in cheru bin et qttuoꝛ animalibꝰ figuratũ:q̃ ita ſibi ꝑmixta ſunt:⁊ herent:vt in vno inueniant᷑:⁊ reliqua: ꝙ inſtanter ⁊ ante ſe vadãt: ⁊ non reuertant᷑ labunt᷑ eni tẽpoꝛa: ⁊ pᷣterita relinquẽtia:ad fu tura feſtinant.Quod aũt ſ. empꝑ in motu ſũt:id ſigniſicant: qdð ⁊ philoſophi ſuſpicant᷑: currere S mundũ ſuo oꝛdine:⁊ inceſſabiliter velut rotaz in ſuo axe toꝛqueri. vnde ⁊ rota in rota.id . tẽ pus in tepoꝛe:et annus in ſemetipᷣm reuoluit᷑: ctrina: vt demon ſtret que inferioꝛa ſũt: igne ⁊ purgatione indigere.q̃ ſurſũ:in cõditionis ſue puritate ꝑſiſtere. Et quomodo h̊ in habitu ſa- cerdotis auri lamia eſt deſuꝑ: ita in Ezechiel electrũ in pectoꝛe et in vertice collocat᷑ Juſtũ ergo erat ſicut ſupꝛa ex parte diximus: vt pon tifex dei creaturarũ omniũ typũ poꝛtãs: in ve ſtibus ſuis indicaret: cũcta indigere miſericoꝛ dia dei: ⁊ cum ſacrificaret ei: expiaret᷑ vniuer⸗ ſalis cõditio: vt nõ ꝓ liberis ac parentibꝰ 2 ꝓ⸗ pinquis: ſed ꝓ cuncta creatura ⁊ voce ⁊ habi⸗ tu pᷣcaretur. Tegimus expoſitioneʒ hebꝛaicã: ⁊ infinitã ſenſuũ ſiluã alteri tẽpoꝛi reſeruãtes: quedaʒ future domꝰ ſtrauimꝰ fundamẽta HBe femialibꝰ lineis hoc ſolẽt dicere: ratio ſeminũ ⁊ generationũ ad carnẽ pertinẽs terre p eã de⸗ putat᷑. VUnde ⁊ Adã loquit᷑ deus:terra es et i terram ibis.Cauſaq; huius rei: quõ de puulo ſemine et de fediſſimis initijs tanta vel hoĩuʒ vel diuerſarũ reruʒpulchꝛitudo naſcat᷑: eẽ ob volũtas:⁊ humanis oculis non patere Legi⸗ mus in Leuitico iuxta pᷣceptũ dei: opſẽ la uiſſe Aarõ:⁊ fllios eiꝰtam tũc purgatiõe mũdi ſpe rote eleuant᷑ ad celũ:⁊ ſuꝑ cryſtallũ thꝛo nus ex ſaphyro eſt: ⁊ ſuꝑ thꝛonũ ſimilitudo ſe dentis: cuius inferioꝛa ignea ſunt:ſupꝑioꝛa ele⸗ ⁊ rerũ oiĩuz ſanctitatẽ baptiſmi ſacra ſignabat nõ accipiũt veſtes:niſi lotis pᷣus ſoꝛdibus.nec oꝛnãt᷑ ad ſacra:niſi in xpᷣo noui hoies renaſcãt vinũ eni nouũ in nouis vtribꝰ mittit᷑. Qð aũt mopſes lauat:legis iudiciũ eſt.hñt moyſem et pꝓphetas ip̃os audiat. Et ab adã vſq; ad moy ſen oẽs peccauerũt.pᷣceptis dei lauãdi ſumꝰ. ⁊ cõparati ad indumentũ xpᷣi:tunicas pellice⸗ as depoſuerimꝰ:tũc ĩiduemur veſte linea nihil i ſe moꝛtis habẽte:ſᷣ tota candida.vt de baptiſ mocõſurgẽtes cingamꝰ lũ bos in vitate ⁊ tota pᷣſtinoꝝ turpitudo celet᷑. Añ ⁊ Bauid. Beati qꝝ remiſſe fut iniqtatel: a q tectaſt peccata NMoſt feminalia ⁊ lineã tunicã induimur hya⸗ cinthino veſtimẽto: incipim? de terrenis ad alta ↄſcendere.lHec ipᷣa hyacinthina tunica a lxx. Oο 1úοο πα˖ id 6. ſubucula noiaf :2 ppꝛie põtiſicis ẽ:ſignificatq; rõneʒ ſublimiũ nõ patẽ oĩibus:bᷣ maioꝛibꝰ atq; ꝑfeciis. Hãc habuerũt moyſes ⁊ aaron ⁊ ꝓphe oẽs: qͥbus ðꝛ in mõtẽ excelſũ aſcẽde tu:qͥ euãgeliʒas ſyon. Nec ſuffi * cit nobis poꝝ ablutio pctõꝝ (baptiſmi gr̃a do ctrina ſecretioꝛ)niſi habuerimꝰ ⁊ oꝑa.vñ iũgi tur ⁊ ephod.i.ſu ꝑhumerale:qð rõnali copuia tur.vt nõ ſit laxũ neq; diſſolutũ:ſᷣ hereant ſibi inuicẽ ⁊ i auxilio ſint. Ratio eteni oꝑibꝰ ⁊ opa rõne indigent: vt qð mẽte ꝑciꝑimus ope ppe tremꝰ. duoq; lapides i ſuꝑhumerali vel xpm ſignificãt ⁊ eccłiaʒ. xij. aploꝝ qͥ ad pᷣdicationeʒ miſſi ſũt: noia ↄtinẽtes:vel lram ⁊ ſpiruiũ:in bus ↄtinẽt᷑ leg vniuerſa myſteria. In dextra ſpũs:i leua lra ẽ.er l̃as ad vba deſcẽdimꝰ: ꝑ vba venimꝰ ad ſenſũ. pulcher oꝛdo:⁊ ex ipo habitu ſacr̃a demõſtrãs In humeris opa ſũt:in pectoꝛe rõ.vñ pectuſculũ comedũt ſa⸗ cerdotes.oc autẽ rõnale duplex ẽ: aptum ⁊ abſcõditũ:ſimplex ⁊ myſticũ.xij.in ſe lapides hñs:⁊ q̃ttuoꝛ oꝛdies:qͥs q̃ttuoꝛ puto eſſe vᷣtu⸗ tes: pꝛudẽti: ⁊ foꝛtitudinẽ:iuſticiã:⁊ tẽperan ttã: q ſibi herẽt inuicẽ: ⁊ dũ mutuo miſcẽt᷑ duo denariũ efficiũt numeꝝ: vel q̃ttuoꝛ euãgelia:qᷓ in apocalypſi deſcribũt᷑ plena oculis ⁊ dñi lu⸗ ce radiãtia mũdũ illuminãt:in vno q̃ttuoꝛ: etĩ᷑ q̃ttuoꝛ ſingła.vñ ⁊ ArXxOWσα etαXιε ιροαορα.d é manifeſtatio vel doctrina ⁊ vitas i pectoꝛe ſa⸗ cerdot ẽ Cũ eni indutꝰqͥs fuerit veſte multipli ci:ↄſequẽs ẽ vitatẽ quã coꝛde retinet: ᷣmone ꝓferre:⁊ ob id ĩ rõnali vᷣitas ẽ.i.ſcia ꝛvt noue⸗ rit q̃ docẽda ſint.⁊ manifeſtatio atq; doctrina vt poſſit inſtruẽ alios qð mẽte ↄcepit. Abi ſũt qͥ inocẽtiã ſacerdoti dicũt poſſe ſufficẽ: Vetus lex noue cõgruit.idipᷣm moyſes qð ⁊ apls. Il le ſacerdotis ſciam oꝛnat ĩ veſtihꝰ. Iſte Timo theũ ⁊ Titũ inſtruit ĩ diſciplinis. Sʒ ⁊ ipᷣe ve⸗ ſtimentoꝝ oꝛdo pᷣcipuꝰ.legamꝰ Leuiticũ:non pus rõnale: ⁊ ſic ſuꝑhumerale:ſ añ ſuꝑhume⸗ Cra (le,tſicn zusfocian p laſt⸗ fuc yite ninateiin feclioeſi⸗ ſbißnit cennexuſi gt.dhis pee Quattuoꝛ. lpdesye ſnas h tenſingeo gö vuſ purck plen clus papa cdioſt goſ Nſeqis Ege lerciplel ce lͤſeo:ntti⸗ fröte nihae ſideiſcien morbfach urnobop Vitate pf veflaiſine 1Mupcre⸗ Oſtegi? oru ſoꝛi Luel luo ſgebaf ſgnotlieſt ſt Erodolegin caerooo ve dſeptet de fnreſuii g⸗ Nhil hac igaverecie fontänr nus.d ſcigr feblae deee itudineinct llatepita ſein thäan diniexpoſti Peepti dſin nelibregone 1i Quipult nne: 1 eyoneſtadt icecoro Pinfa veree a ateg — — E = Zr =1 . = = S= . . „ 4 = S. 2 — — R =— — — Er – =ẽ 2 S:. = — — — = E — ☛E& = = — . +r☛6. =☛=☛ =–£ — — =— =— — — — denti indal he zein na näimn muden Gn'delmnaetl unthin wnen lentifn 7 s hichthri dis:ibueduii lhusſfn krif r daptlai nim 1 gni lergörömi olutürsbam noctenicgt'nc apinvschege bumerizazin ſoriaddenn Alnmepinärt = Nrton. Porm ihdelitir. Euchgalenen Pbmasod nicnenie⸗ ENperign . Kei ri nebt unfurcheſn diunr ſifidi dämmntügu ennals ii iinwoiture a Nei 1ns hant emimfenun gereina fnt se ſchnlin — = — .— 4— tgidimii e Tractatus I rale: ⁊ ſic rõnale:a mãdatis tuis inqᷣt intellexi: pᷣus faciamꝰ. Et ſic doceamꝰ:ne doctrie aucto ritas caſſis oꝑibꝰ deſtruat᷑.h̊ ẽ qð i ꝓpha legi⸗ mus. Semiate vob in iuſticia: ⁊ metite vobis fructꝰ vite. illumiate vobᷣ lumẽ ſcie. Pꝛimũ ſe. minate i iuſticia: ⁊ fructũ vite e᷑ne metite.poſt ea vobᷣ ſciam iudicate. Nec ſtatim abſoluta ꝓ fectio ẽ:ſi qͥs ſuꝑhumerale ⁊ rõnale habeat:ni ſi h ipᷣa int᷑ ſe foꝛti cõpagine ſolident᷑: ⁊ ſibi iui cem nexa ſint:vt ⁊ oꝑatio rõni:⁊ rõ oꝑibꝰhere at. ⁊ his pᷣcedẽtibꝰ doctria ſequatur ⁊ veritas Quattuoꝛ elemẽta ð qͥbꝰ ſupꝛa diximꝰ⁊ duos lapides vel onychinos vel ſmaragdinos. ⁊ gẽ mas.xij.q̃ ponũt᷑ ĩ rõnali:ſi eẽt tpᷣs: vt diſcute rem ſingloꝝ natas: ⁊ cauſas tibi exponerẽ: et dðò vnuſqᷣſq; valeat: ⁊ quõ vtutibꝰ ſinglis cõ⸗ paret᷑.pleniꝰ q̃ſita memoꝛaſſe ſufficiat.qð ⁊ ſã ctus papa Epiphaniꝰegregiũ ſuꝑ h̊ volumen edidit qð ſi legere volueris:pleniſſimaʒ ſciam ↄſeq̃ris Ego iã mẽſurã epłe excedẽ me itelligo ⁊ excipiẽtil ceras video eẽ cõpletas. vñ et reliqᷓ trãſeo:vt tãdẽ finiat᷑ oro.lamia aurea rutilati frõte.nihil eni nob ꝓdeſt oiuʒ reꝝ eruditio: ni ſi dei ſciẽtia coꝛonemur lineis induimur:oꝛna mur hyacithinis:ſacrato baltheo cigimur. dã tur nobᷣ oꝑa.rõnale i pectoꝛe ponit᷑. accipimꝰ vitatẽ: pfert mo doctrinã. Impꝑfecta fũt vni uerſa:ſi nõ tã decoꝛo currui dignꝰ q̃rat᷑ auriga ⁊ ſuꝑ creaturas creatoꝛ inſiſtẽs: regat ipe q̃ cõ didit. Qõð oli in lamia mõſtrabat᷑:nunc i ſigno oſtẽdi?᷑ crucis.auro legl.ſãguis euãgelij pᷣcio⸗ ſioꝛ ẽ.Tuc ſignũ iu Eʒechielis vocẽ: gemẽti⸗ bus ſigebat᷑ i frõte.nũc poꝛtãtes crucẽ dicimꝰ: ſignatũ eſt ſuꝑ nos lumẽ vuitꝰtui dñe. HBis in Exodo legimꝰ pᷣcipicte dño ⁊ oyſe iuſſa fa ciẽte:octo veſtiũ genera põtifid. In Leuitico ð ſeptẽ tm deſcriptũ ẽ: ⁊ referf quò Moyſes fratrẽ ſuũ Aarõ illis induerit: ⁊ de femialibus nihil ðꝛ.hac vt arbitroꝛ cauſa: ꝙ ad genitalia nr̃a ⁊ verecũ da lex nõ mittit manũ:v ipi ſecre⸗ tioꝛa nr̃a:⁊ ↄfuſione digna:tegẽ ⁊ velare debe mus.⁊ ↄſciam puritatis ac ſeminuʒ deo iudici rebuare.de ceteris vᷣtutibꝰ:vbi gra:ſapia:foꝛ titudine:iuſticia hũilitate mãſuetudine:libera luate:pñt ⁊ alij iudicare.pudicitiã ſolaʒ nouit ↄſcia.⁊ hũani oculi huiꝰ rei certi iudices eẽ nõ pñi:abſq; is qͥ paſſim ĩi moꝛẽ bꝛutoꝝ aĩaliũ libi dini expoſiti ſũt. vnde ⁊ apłs de vginibinqt· pceptũ dñi nõ habeo:q̃ſi Moyſes loqf᷑: femi nalibꝰego nõ veſtio:nec ipono alicui neceſſita tẽ. Qui vult ſacerdos eẽ:ipᷣeſe veſtiat. O cq;te Vgines: ⁊ q;toꝝ ſperata pudicitia ĩ die indich deh oneſtabit᷑. q;ioꝝ infamata pudicuia a deo iudice coꝛonabit᷑. Ipᷣi igit᷑ aſſumamꝰ femiĩalia ipᷣi nr a verecũda oꝑiamꝰ.nõ queramꝰalienos aclos. ſta tegãt᷑ genitalia:vt nulloꝝ ocłis pate S re fa Fo. CLX LXVI ant. ne qũ ĩtramꝰ ſãcta ſctõꝝ:ſi qua aparuerit turpitudo:moꝛte moꝛiamur. Jã ſermo finit᷑:⁊ ad ſuꝑioꝛa trahoꝛ.anta dʒ eẽ ſcia ⁊ eruditio põtiſic dei:vt greſſus eiꝰ⁊ motꝰ⁊ vniũſa voca lia ſint. vitatẽ mente ↄcipiat:⁊ toto eã habitu reſonet ⁊ oꝛnatu.⁊ qcqd agit:qcqͥd loqt᷑ſit do ctrina ploꝝ.abſq; tintinabulis eni ⁊ diũſis co loꝛibꝰ⁊ gẽmis:pluribuſq; oꝛnamẽil vtutũ nec ſãcta igredi pᷣt.nec nomẽ antiſtii poſſid?. Hec ad vnã lucubꝛatiũculã cuʒ iã funis ſoluẽt᷑ a lit toꝛe:⁊ naute crebꝛiꝰ iclamarẽt: ꝓpero vᷣmõe di ctaui:q̃ memoꝛie tenèe poterã.⁊ ꝗᷓ diuturna rõ-⸗ nali pectoꝛis mei lectiõe ↄceſſerã.ſat itelliges mag me loquẽdi ipetu q; iudicio ſcribẽtis ſu ere. et moꝛe toꝛrẽtis turbidũ ꝓferre hmonem. fert᷑ i indice ſeptimꝰ Tertulliani liber ̊ Narõ veſtibꝰ:qͥ iterim vſq; ad hãc diẽ a me non ẽ re pertus. Si a vob ꝓpter celebꝛitatẽ vꝛbs fuerit inuentꝰ:q̃ſo ne me ſtillã illiꝰ flumini cõparetis. nõ enim magnoꝝ viroꝛũ ingenijs:ſed meis ſũ viribus eſtimädguu2..— HBeati Hieronymi ad Marcellã de iterpᷣtati⸗ one ephod:q̃ docet in ſepturis ephod duplicit᷑ poni ꝓ ſuꝑhumerali põtific multiplici varieta te diſtincto ⁊ lapidibꝰoꝛnato ⁊ ꝓ lineo ſimpli⸗ ci ⁊ cãdido qð erat oĩibus cõmune ſacerdotibꝰ Eopiſtola. ExVI1. ſcribẽ:⁊ qͥdãmodo abſentes int᷑ ſe pũtes fieri: duũ mutuo qͥd aut velit aut geſtũ ſit nũciãt ꝛiʒi⸗ terdũ ↄfabulatiõis tłe ↄuiuiũ doctrine òqᷣʒ ſale ↄdiat᷑. Veꝝ tu totaĩ tractatibꝰoccuparl :mibil mihi ſcribis niſi qð me toꝛqat: ⁊ ſcripturas le⸗ gere cõpellis. Beniq; heri famoſiſſima qᷣſtiõe ꝓpoſita poſtulaſti: vt qͥd ſentirẽ ſtatim reſcri⸗ berẽ. Quaſi vo phariſeoꝝ teneã cathedrã: vt quotiẽſcũq; de vbis hebꝛaicis iurgiumẽ:ego arbiter ⁊ litis ſeqſter expoſcar. No ſũt ſuaues epłe:que nõ placentã redolẽt:ꝗs nõ ↄdit Api tius:in q bus nihil de magiſtroꝝ huiꝰtꝑis iure ſuffumat. Sʒ qꝛ vectoꝛ ⁊v internũcius Pᷣmonis nr᷑̃i redire feſtinat:rem grãdem celeriꝰ dicto q; debeo:lʒ de ſcripturis ſãctis diſputãti nõ tam neceſſaria ſint vba :qᷓ; ſenſus.ꝙ ſi eloquẽtiam q̃rimus: Demoſchenes eligẽdus aut Tullius E.ſi ſacr̃a diuina:nr̃i codices:qͥ de hebꝛeo i lati nũ nõ bñ reſonat ꝓuidẽdi. In fronte eple tue poſuerav:qͥd ſibi velit ꝙ in regnoꝝ libꝛo mo ſcriptũ eſt. Et Samuel ſemꝑ vᷣuiebat añ coſſue ctũ dii cincꝰ ephodbad:et diploidẽ habebat puſiſã quaʒ fecerat ei mater ſua.⁊ afferebat ei de diebus in dies: cum alcẽderet cum viro ſuo ſacriſicare ſacriſiciũ dieꝝ. Itaq; queris qd ſit ephodbad:qͥ futurꝰ ꝓpheta pꝛecingit᷑.vtꝝ ne aa 5 a ↄuſatione aliqd ʒona:an vt qͥdã putãt turibulũ vel genꝰ aliqð veſtimẽti ſit. Et ſi veſtis:quõ ea cingit᷑⁊ poſt ipᷣm ephod q̃re adiũgit᷑ eibad. In ſeq̃ntibꝰ qͥʒ legiſſe te ſcribis:vbi venit homo dei ad Heli: et dicit ei h dicit dñſ: Manifeſte oſtẽdi me ad domũ pr̃is tui ex oĩbꝰtribubꝰ iſrł:cũ eẽnt ĩ ter⸗ ra egypti puiẽtes ĩ domo haraonis.⁊ elegi domũ pr̃is tui ex oibus tribubꝰ iſrłmihi in ſa⸗ cerdotiũ: vt aſcẽderẽt ad altare meũ: æ incẽde rent incẽſũ:⁊ poꝛtarẽt ephod. Totũq; libꝛi oꝛ⸗ dinẽ ꝓſecuta etiã de illo loco exẽplar ſũpſiſti: in q Doech Idume“ iuſſu regis ĩterfecit ſacer dotes. Et conuerſus inquit ſcriptura Boech. Syrus moꝛtiſicauit ipᷣe ſacerdotes domini. et occidit in illa die treenctos quinq; viros: ſiue vt in hebꝛeo legit᷑. lxxxv. omnes qͥ poꝛtabant ephod ⁊ nobath ciuitatẽ ſacerdotuʒ occidit in oꝛe gladij a viro vſq; ad mulierẽ: ab infãte vſ⸗ qꝙ; ad nutriẽtẽ:⁊ vitulũ:⁊ aſinũ:⁊ ouẽ i oꝛe gla dij: ⁊ ſaluatꝰ ẽ vnus filiꝰ Abimelech filij Achi tob ⁊ nomẽ ei abiathar:⁊ fugit poſt dauid : nõ me teneo:qͥn ꝓblematis oꝛdinẽ reſpõſiõe pᷣue niã. Ubi nuc legimꝰ oẽs poꝛtãtes ephodbad Hoc qre ita dixerim:in ſequẽtibꝰ diſces JIllo ꝗʒ qð ſeqtur addidiſti. Et factum ẽ cũ fugeret Abiathar filiꝰ Abimelech ad Bauid: ipe cũ Dauid deſcẽdit ĩ Sicelech:hñs ephod in ma nu ſua:⁊ renũciatũ ẽ Saul:qꝛ venit Hauid in SDicelech: vbi cũ regis aduẽtꝰ⁊ ciuitatis time⸗ ret᷑ obſidio: dixit Oauid ad Abiathar: defer ephod dñi lhec ſũt q̃ de regnoꝝ libꝛo excerpta ꝓponẽs:volumẽ iudicũ traſcẽdiſti: in q Mi⸗ cha de mõte Effrai ſcribit᷑ mille cẽtũ argẽti ſi⸗ clos mr̃i qͥs illa vouerat:reddidiſſe:itaq; ſcul⸗ ptile inde feciſſe ⁊ ↄflatile. Addidit hᷣ poſtmo⸗ dum ephod ⁊ theraphym: cũ vtiq; ſi ʒona ſit: aut veſtimẽti genꝰ ſculptile atq; cõflatile veſti mẽti genꝰ eẽ nõ poſſit. Agnoſco erroꝛem pene oĩuʒ latinoꝝ putãtium ephod 2 theraphym qᷓ poſtea noianf᷑.de h̊ argẽto qð Micha matri dederat fuiſſe cõflatũ:cũ ſcpᷣtura ſic referat:et accepit mr̃ eiꝰ haud dubiũ qͥn fuit vir icha et domꝰeiꝰ dei:⁊ fecit ephod ⁊ theraphym :et impleuit manũ vniꝰ de filijs ſuis: factꝰ ẽ ei in ſacerdotẽ. Si aũt putas ea q̃ ſuꝑius appellata ſũt ſculptile atq; ↄflatile:ephod⸗ theraphym deinceps noĩari: diſce eẽnõ eadẽ. Siqͥdẽ poſt mr᷑̃is idolum qð ðꝛ ſculptile atq; ↄflatile: fecit micha ephod ⁊ theraphym.ſſicut erx ↄſeq̃ntibꝰ appꝛobat᷑.⁊ reſpõderũt qnq; viri qͥ abierat cõ⸗ ſiderare terrã: ⁊ dixerunt ad fratres ſuos: ecce noſtis qͥdẽ ĩ domibꝰ iſtis ephod ⁊ theraphym ⁊ ſculptile atq; cõflatile. Et poſt multa que in medio pᷣtermiſiſti: ⁊ aſcẽderunt inqᷣt quinq; vi ri:⁊ illuc irruerũt:⁊ ſũpſerũt ſculptile atq; cõ⸗ flatile: ephod ⁊ theraphym. Et ſexcenti viri 4 cincti erant vaſis bellicis ingreſſi ſunt domuʒ Micha: ⁊ ſumpſerunt ſculptile atq; cõflatile ephod ⁊ theraphym.Coarguunt᷑ eoꝝ opinio nes qͥ vt indiſſolubilẽ facerẽt ãſtionem:ephod argentũ putauerũt. Illud bꝛeuiter attende:qꝙ nunqᷓ; niſi in ſacerdotio nominet᷑. Nam ⁊ Sa muel qͥ illo cinctus refert᷑:leuites fuit.⁊ ſacer⸗ dotes Mobat hoc dignitatis ſue inſigne poꝛta bant. Et qð in latinis codicibꝰ non habet᷑: qũ dauid fugit a Saul venit ad Abimelech: æ gla diũ poſtulauit dicens:vide ſi eſt ad manũ tuã lancea ⁊ gladius: quoniã gladiũ meum ⁊ vaſa mea nõ ſuſtuli in manu mea. Reſpõdenſq; ſa⸗ cerdos dixit:ecce gladius Goliath alienigene quẽ ꝑcuſſiſti in valle Terebinthi: ⁊ hic inuolu tus eſt veſtimẽto poſt ephod in ſacrario:vtiq; ephod cõditũ ſᷣuabat᷑.hoc qͥʒ qd nũc poſuimꝰ vbi ſculptile ⁊ cõflatile legit᷑:lʒ idolũ ſit: tamẽ qꝛ ꝑ erroꝛem religio putabat᷑:ad venerationẽ eius ſiẽ ad dei miniſteriũ ephod ⁊ theraphym inſigne conficit᷑. Theraphym qͥd ſit ſi ſpatiuʒ dictandi fuerit: ꝓſequemur. Nunc interim de ephod vt cepimus explicandũ eſt. In Exodo vbi Moyſi pᷣcipit᷑ vt ſacerdotalia iubeat fieri veſtimẽta. MPoſt ceta legit᷑ ⁊ he ſtole q̃s faciãt pectoꝛale ſuphumerale ⁊ tunicas xOπ ⁊ cidarim: ⁊ cinctoꝛiũ. Abi aũt nos poſuimus ſuꝑ humerale in greco habet᷑ ro uiV ⁊.lxxx.iĩ᷑ terp̃ᷣtes tranſtulerunt qð ſcilicet ſuꝑ humeros iſtiuſmodi veniat veſtimentũ. Beinde iungit ⁊ hi accipiẽt auꝝ ⁊ hyacinthũ ⁊ coccinũ ⁊ pur puram ⁊ byſſum:⁊ facient ſuꝑhumerale ð byſ ſo opus textile variũ.Quid plura: Totꝰ Ex⸗ odi liber ac veſtium plenus eſt ſpecie. Nam et in fine eiuſdeʒ voluminis ſcribirut:a fecit om⸗ nis ſapiens in operibus ſtolas ſanctoꝛum que ſunt Aaron ſacerdotis: ſicut dominꝰ pꝛecepit MMoyſi. Et fecerunt ſuꝑhumerale de auro et hyacintho purpura ⁊ coccino ⁊ byſſo retoꝛta. Sed qꝛ in Exodo hoc genus veſtimẽti pᷣcipit Im̃ vt fiat: ⁊ poſtea actum refertur:nõ tamẽ eo Aaron veſtit᷑. In Leuitico quõ ſacerdotalibꝰ veſtimẽtis indutus fuerit explicat᷑.⁊ applicuit Moyſes Aarõ ⁊ filios eiꝰ ⁊ lauit eos aqua: 2 veſtiuit eũ tunica:⁊ cinxit euʒ zona: ⁊ veſtiuit euʒ UIIS Tiv quod nos ſubtunicalẽ ſiuetu⸗ nicã quã ſubtus veſtitꝰ ẽ poſſumꝰinterpᷣtari:⁊ impoſuit ſuꝑhumerale inqͥt:⁊ cinxit eũ ſᷣm fa⸗ cturã ſuꝑhumeralis:⁊ ↄſtrinxit es in ipᷣo. AUi⸗ des ſtaq; hũc ſuꝑhumerali cingi: quõ ſamuel ephodbad illo neſcio q cingebatſ nete lõgiꝰ trahã hãc habe ſniaʒ AUbicũq; i.lxx.iterpᷣtibꝰ hoc eſt in codicibus noſtris c &ναπαid é. ſu humerale legit᷑:in hebꝛeo ſcriptum eſt epho Qð quare alibi interpᷣtari voluerint:⁊ alibi in interpᷣtatũ reliqrint:nõ eſt mei iudicij:cuʒ boc Co iplun ſeſſ laſatiipe o llive metü aſu hebꝛeoft, SaA nurppod ſocerotal ephodſaee Mak bar⸗ Hicepu lerßtesſie barſcriba bricalini mak. deni lelineü:xt biopſqod ponitQu Iur:indutne eccevir wnn ſoveſteslin arrdN ſereferdk⸗ centäeph racönen nobyſooc llovarie tu:qin ſimnplex: pꝛea ꝓmiſe ruphiqʒb lerpellatoꝛ woꝛphome ratiöes Gaul miſit funt vexari (öreilljile luntnunci. Pbisibebe ſtalitano⸗ puluilodee Wmunen nnulapen Qleecönin ablaturäd ſneregeet ſineſaeetg R Urta.lex. irſung pbyin vo. ſtpeſaphy eteriſch loe teotepte fagüͤele, — — —, S — EEE S B 2 2 — lEtin leltegfite nsſuein ſr 2— = — = S= — S- Se — —=exe= „☛ = =— ́. — hinbethenit iſomun andideoh⸗ kerdotnuuie i 1heſeizfrin nunicas Dbiaütnosgettune Abek enun e Dſchicaiohnee nenni Daceing Gunbi taunit mtſugnmmſc uidpr msckitte An slaibrurtiecton⸗ fobsauagungt ſan oncoreyl phuncte eul mwoo, Gusnefini rurnone nniirinl, ethiet tiplai Ptllensegl Len wnn Nern Tractatus ipm iĩ pluribꝰ fecerint: vtiq; alibi aliter atq; ali ter expᷣſſerint nouiſſime trãſlationis varierate laſſati ipᷣa hebꝛea vᷣba poſuerint. Aqͥla aũt id qð illiiuοοσ dixerunt? 7voν½Wρο αο. veſti mẽtũ ⁊ ſuꝑ veſtimẽtũ dixit:qð ſcʒ tunica ⁊ qð hebꝛeo ᷣmone vocat᷑ mail ſuperioꝛem tunicaz ep . X vero. id é. οοωο qö hebꝛaice dici tur ephod cum ſuperiꝰ palliũ ſignificet: qͥ tota ſacerdotalis ptegat᷑ ambitio Queris foꝛſan ſi ephod ſacerdotale ſit palliũ: q̃re ĩ buſdã loc addat᷑ bar: Nudiẽs bar:riſũ tenere non poſſũñ Nã cũ apud hebꝛeos dicat᷑ bad:ipᷣos qʒ.lxx.i terpᷣtes ſic tranſtuliſſe manifeſtum ſit: ꝓbat vt bar ſcribat᷑:erroꝛ obtinuit.bad autẽ lingua he bꝛaica linũ ðꝛ.lʒ linũ effert in ſignificãtiꝰ expꝛi⸗ mat᷑.deniq; vbi nos legimus:⁊ facies femoꝛa le lineũ:vt oꝑiant᷑ carnis turpitudines alum⸗ bis vſq; ad crura eoꝝ. In hebꝛeo ꝓ lineo bad ponit᷑. Qua ſpecie vir qͥʒ ille qͥ danieli mõſtra iur:indutus ẽ. Et extuli oculos meos ⁊ vidiſ⁊ ecce vir vnus veſtitꝰ ẽ bardin.qͥ plurali nume ro veſtes linee nũcupãt᷑.ꝓpterea aũt Samuel ⁊. lxxx v. viri ſacerdotes ephod lineum poꝛtaſ ſe referũt᷑:qm ſacerdos magnꝰ ſolꝰ habebat li centiã ephod nõ lineo veſtiẽdi.veꝝ vt ſcriptu⸗ ra cõmemoꝛat:auro hyacintho purpura cocci no byſſoq; cõtexto. Ceteri habebãt ephod nõ illa varietate diſtinctũ: ⁊ ex.xij.lapidibꝰ oꝛna⸗ natũ:qͥ in humero vtroq; reſidebant.ᷣ lineũ ⁊ ſimplex: ⁊ toto candoꝛe puriſſimũ. Neꝝ qꝛ ſu⸗ pꝛa ꝓmiſerã:me ſi ſpatiũ dictãdi fuiſſet:ð the⸗ raphi qͥʒ bꝛeuiter diſſerturũ:nec qͥſqᷓ; iterim in terpellatoꝛ aduenit:ſcito theraphym ab Aqᷣla moꝛphomata iterpꝛetari:qᷓs nõ figuras ſiue fi⸗ guratiões poſſumꝰ dicere. Nã iĩ eodeʒ loco qñ Saul miſit nũcios vt acciperẽt DHauid:⁊ rũde runt vexari illũ guiter: ⁊ miſit rurſũ dicens:af ferte illũ ĩ lecto ad me:vt occidam illũ:vt vene runt nuncij.⁊ ecce cenotaphia i lecto ꝓ cenota phijs.i hebꝛeo theraphym.i.moꝛphomota po ſita ſũt.⁊ nõ decoꝛ capꝛaꝝ vt nr̃i codices hñt:b puluillꝰ de capꝛaꝝ pelleſutꝰ:qͥ intonſis pilis caput iuoluti ĩ lectulo hoĩs mẽtiret᷑. vt autem vtriuſq; vᷣmonis veritatẽ pariter explicem.in Oſee cõminat᷑ dea ſe ꝓpło foꝛnicãte oẽʒ gram ablaturũ dicẽs:ꝙ diebꝰ mult ſedebũt filij iſr ſine rege et pᷣncipe:ſine ſacrificio:ſine altari:et ſine ſacerdotio: ⁊ manifeſtationibꝰ. ꝓ ſacerdo tio ⁊ manifeſtationibꝰ:in hebꝛeo ẽ ſine ephod luxta.lxx.qͥʒ qͥ ſenſũ magis qᷓ; vba iterpꝛetati ſũt:ſacerdotiũ iterpᷣtari theraphym.Thera⸗ phym wo.i.figuratiõibꝰ vel figuris varia oꝑa q̃ theraphym vocant᷑ itellige.Hã ⁊ in Exodo ceteriſq; locis vbi deſcribũt᷑ veſtes plumaria arte ↄtexte opꝰ cherubin.i.variũ atq; depictũ factũ eſſe deſcribit᷑:iia tñ vt vau ir̃aʒ cherubin I Epla ſpẽs diuina oſtẽdere ſacr̃a. Fo. CLXI XVII nõ babeat. qꝛ vbicüa; cũ hac lr̃a ſcribũt᷑ aĩalia magis qᷓ; oꝑa ſigniũcãt. Jux igit᷑ hũc ſenſuʒ ⁊ micha cum veſte ſacerdotali: cetera qͥʒ qᷓ ad ſa cerdotale ꝑtinẽt oꝛnamẽtũ ꝑ theraphym feciſ ſe monſtrat᷑.Quã vellem nunc tibi omnem ha bitũ ſacerdotis exponere: ⁊ ꝑ ſingłas veſtium eꝝ qꝛip̊ ipo bꝛe uitatem epłeexceſſimꝰ:⁊ Joſephus ac Philo viri doctiſſimi iudeoꝝ: multiq; ð nr̃is id latiſ⸗ ſime ꝓſecuti ſũt:qͥꝝ vt aiũt voce audies me:q̃ de cetero velis pñs pᷣcũtato pᷣſentẽ:vt ſi qð foꝛ te neſcimꝰ:ſine teſte:ſine iudice infida aure mo liamur. Nos vt ſis:hebꝛeoꝝ lectiõe detenti ĩi la tina lingua rubiginẽ obduximus :intãtũ vt lo quẽtibꝰ qͥʒ nob:ſtridoꝛ qͥdã ñ latinꝰ iterſtrepat vñ ignoſce ariditati.⁊ ſi imperitꝰ ſũ inqᷣt vino⸗ ne apłs:ᷣ nõ ſciẽtia. Illi vtrũq; non deerat: et vnum humiliter renuebat. Nob vtrũq; deeſt: qꝛ ⁊ qð pueri plauſibile habueramꝰamiſimus nec ſcientiã quã volebamꝰ:cõſecuti ſumus:iu xta Eſopianã fabulã dũ magna ſectamur:etiã minoꝛa pdente. Beati HHieronymi pᷣſbyteri ad Fabiolam ð xlij. mãſionibꝰ filioꝝ iirł ꝑ heremũ:illas hiſto⸗ rice myſticeq; deſcribẽs. Epła. LXVII ſeptimo pſalmo quẽ iuxta euangeliſtã H Mattheũ ex ꝑſona dñi dictũ credimꝰ: decem plagaꝝ ĩ egypto et egreſſiõis iſrł in ſolitudine narrat᷑ hiſtoꝛia. Cũq; nulli dubiũ ſit facta eẽ qᷓ ſcripta ſunt:q̃ſi aliud l̃a ſonet: aliud clauſum ſpũs teneat.Al periã inquit in parabola os me um:loquar ꝓpoſitiones ab initio. Quanta au diuimus: ⁊ vidimus:⁊ patres noſtri narraue⸗ runt nobis Unde apoſtolus ijſdẽ verbis quia ⁊ eodem ſpũ:hec autem ait omia in figura con tingebant illis.ſcripta ſunt autẽ ad cõmonitio nẽ noſtraʒ:in qͥs fines ſeculoꝛũ deuenerũt.Et nolo vos ignoꝛare fratres: quoniã patres no⸗ ſtri omnes ſub nube fuerũt:⁊ omnes per mare trãſierũt et oẽs ꝑ M oyſèẽ baptiʒati ſũt ĩ nube ⁊ in mari:⁊ oẽs eãdẽ eſcã ſpiritalẽ manducaue rũt:a⁊ oẽs eũdẽ potũ ſpiritalẽ biberũt. bibebãt auũt de ſpiritali ↄſeãnte eos petra:petra at erat xp̃ᷣs. Si ergo pars hiſtoꝛie itineris ex egypto ſpiritaliter accipit᷑: et cetera qᷓ ab apoſtolo pꝛo anguſtia tẽpoꝛis pᷣtermiſſa ſũt teiuſdem eſſe in telligentie ↄuincent᷑. Nam idem ꝓpheta qui 1 alio loco dixerat: habitaui cum habitantibꝰ ce oar multũ incola fuit aia mea:abſentiam terre ſancte non ferre ſuſtinẽs:iachꝛymabiliter inge miſcit ⁊ dic̃. Hec recoꝛdatꝰ ſum: ⁊ effudi in me aĩaʒ meã:donec trãſeã i locũ tabernaculi admi rabilis vſq; ad domũ dei in voce exultatiõis ⁊ ↄfeſſionis ſonus epulantis. Et in alio pſalmo Reuela oculos meos: ⁊ cõſiderabo mirabilia delege tua. NPaulus quoq; lex ſpiritalis ẽᷣ.Et iᷣe dominus ſi crederetis Moyſi:⁊ mihi cre deretis. de me enim ille ſcripſit. Et euangeliux,ʒ Im Lucã:tunc incipiẽs a Moyſe ⁊ omnibus ꝓphetis interpᷣtabat᷑ illis in cũctis ſcripturis que ab ipᷣo dicta erãt. Igit᷑ iudei paruuli:et q ſolidum cibũ glutire nequeũt: ſed adhuc lacte nutriunt᷑ infantie:legant &haraonẽ carneum mare rubꝛum ꝑ quod ad Indiam nauigat: Tmaãna coꝛiãdro ſimile:⁊ omia que ſcripta ſũt audiaãt coꝛpoꝛaliter. Lepꝛã domoꝝ: ⁊ lepꝛam pellis: ⁊ ſtaminis:taurũ homicidã:⁊ iumentũ adulterij reũ.⁊ hebꝛei ꝓpter vxoꝛẽ ac liberos ſeruire cupiẽtes aure ſibilẽt ꝑfoꝛata. Nos aũt derelinquẽtes Capharnaũ agrũ quõdam pul cherrimũ:⁊ cũ ieſu egrediẽtes ĩ deſertũ:paſca⸗ mur panibus eiꝰ.Si inſipiẽtes ſumꝰ: ⁊ iumen toꝛum:⁊ ſimiles oꝛdeaceis.ſi rõnale aĩal:triti⸗ ceis ⁊ ex grano frumẽti cõmolitis: qð in terrã cadẽs ⁊ moꝛtuũ multos fructus attulit RNouẽz plagis ꝑcuſſa eſt egyptus: fractꝰ NPharao vt dimitteret populũ dei.ad extremũ pmogenita aͤic vt pᷣmogenita iſraelis dño ſacrarẽtur. pus tenere cupiebãt:inſtanter expellunt.Ex terminatoꝛ trãſit ⁊ terrã Geſſen paſtoꝛalem et pluuijs irrigataʒ nõ audet attingere. erant eni poſtes eoꝝ agni cruoꝛe ſignati:⁊ ope loq̃bant̃ ſignatũ eſt ſuꝑ nos lumẽ vultus tui dñe Añ ⁊ appellat ia ſolẽnitas phaſe: quã nos trãſituʒ appellare poſſumꝰ:eo ꝙ de peioꝛibꝰad melioꝛa ꝑgentes tenebꝛoſaʒ egyptũ relinãmus. Sʒ iã tps eſt:vt ꝓmiſſa cõplentes:mãſionũ iſrael oꝛ dinẽ ꝓſequamur. Scriptũ eſt in vltima parre voluminis numeroꝝ:qð apud hebꝛeos appel⸗ lat᷑ naidabar. Hec ſũt caſtra filioꝛũ iſrael: qui egreſſi ſũt deterra egypti ꝑ turmas ſuas i ma⸗ nu Moyſi ⁊ Aaron: q̊s greci apꝛeis vocant. nos ꝓpter lingue ꝓpꝛietatẽ ſignificãtius mãſi ones:ſiue qꝛ de exercitu ðꝛ caſtra trãſtulimus Fit autẽ catalogus mãſionũ a pᷣma vſi q; ad vl⸗ timã:⁊ numerant᷑ ſimul qdragintaduce.de qbꝰ Mattheus loqͥtur ab Abꝛaã vſq; ad Gauid generationes.xiiij.⁊ a Dauid vſq; ad tranſmi grationẽ Babylonis generatiõelſ.xiiij. ⁊ a trãſ migratiõe Babylonis vſq; ad xpᷣm generatio nes.xiiij.id ẽ.ſimul generationes.xlij.per has currit verꝰ hebꝛeꝰ qͥ de tra tranſire feſtinat ad celũ: ⁊ egypto ſeculi derelicta: terrã repꝛomiſſi onis ingredit᷑. Nec mirũ ſi in illo numeri ſacra mẽto ꝑueniamꝰad regna celoꝝ:ſub qͥ dñs atq; ſaluatoꝛ a pᷣmo pr̃iarcha puenit ad vginez q̃ſi ad ioꝛdanẽ:q̃ pleno gurgite fluẽs ſpũſſancti ge neris redũdabat. Quod aũt i manu Moyſi ⁊ Aaron ingreſſus ſcribit᷑itellige legem ⁊ ſacer dotiũ:oꝑa ⁊ cultũ dei:qꝝ alteꝝ altero indiget cultura quatiat᷑. Nihil eni ꝓdeſt exercere vᷣtutes: niſinoueris creatoꝛẽ.nec dei veneratio ꝓficit ad ſalutẽ:ni⸗ ſi pᷣcepta ↄditoꝛis ipleueris.his duabꝰmani- bus q̃ſi duob ſeraphin in ↄfeſſionẽ ſãcte trini tatis erũpimꝰ dicẽtes.Sanctꝰ:ſanctꝰ:ſanctus dyis deꝰ ſabaatch. . ODuerüt itaq; caſtra de Rameſſe mẽſe m p̃mo. xv. die mẽſis pᷣmi. Altera die pꝰ paſca egreſſi ſũt filij iſrłtin mãu excelſa I. Manſio. in ↄſpectu oĩiuʒ egyptioꝝ: ⁊ egyptij ſepeliebãt qs pcuſſerat dñs ex eis oẽm pᷣmogenitũ iterra egypti:⁊i dijs eoꝝ fecit dñs iudicia. Rameſſe a qbuſdã iterpᷣtat᷑ cõmotio turbulẽta aut ama ritudo cõmotioq; tinee. Nos aũt veriꝰeſtima⸗ mus expᷣmi tonitruũ gaudij. Ad hãc vꝛbem qᷓ i extremis egypti finibꝰerat:plłs ↄgregatꝰẽ:qͥ in deſertũ exire cupiebat:eo ꝙ tumultuʒ ſeculi derelinquens mouebat᷑ a vitijs pᷣſtinis: ⁊ a co medeẽte pus tinea pctõꝝ: æ oẽm amaritudinem vertẽs i dulcedinẽ.vt dei vocẽ ĩ Syna monte deſuꝑ tonãtis audiret.Qð autẽ vᷣba diuina ⁊ eloqᷣa ſcripturaꝝ i ip̃ius ſeculi ⁊ mũdi rota:to nitruꝰ appellẽt᷑:pſalmiſta declarat dicẽs: vox tonitrui tui deꝰ ĩ rota:⁊ dei pr̃is vocẽ ĩ baptiſ⸗ mo ſaluatoꝛis:audiẽtes: tonitruũ putauerũt. Cũq; cõmoti fuerimꝰad euangelicã tubã:⁊ ex citati tonitrui gaudio eximus i menſe pᷣmo:qn hyems pᷣterijt ⁊ abijt ſibi: qñ veris exoꝛdiũ eſt qñ terra parturit:qñ cũcta renouãt᷑.⁊ eximus xv. die mẽſis pᷣmi in caſtinũ paſce pleno mẽſis lumie:poſt eſũ agni imaculati. et calciatos pe⸗ des habẽtes de aplo:⁊ accinctos pudicitia lũ⸗ bos:⁊ baculos in manibꝰ pᷣparatos.qᷓuis eni i egypto.xiiij.mẽſis paſca facientes comederi mus agnum: tamẽ tunc nobis lux plena cõple tur:quãdo in manu excelſa Rameſſẽ dimitti⸗ mus:que excelſa dicit᷑:vel ꝙ egyptum pcuſſe admirant᷑ nos exire de ſeculo: ⁊ toꝛquentur in rit:vel ꝓ ꝓtexerit iſrael videntibꝰ egyptijs: qͥ unidia:⁊ poſtea nos tenere cupiẽtes in ꝑſecutio nibus ſuffocant᷑.quãdo ⁊ egyptij ſepeliunt pꝛi mogenitos ſuos:⁊ patres moꝛtui terrenis oꝑi bus oppꝛimunt moꝛtuos filios ſuos. Mihi vi detur egyptioꝛũ pᷣmogenita dogmata eſſe phi loſophoꝛum:qͥbus deceptos homies atq; irre titos tenebãt.Que cum iſrael viuus effugerit circũdant moꝛtuis ſuis: ne exeuntiũ imitentur exemplũ.poꝛro qð ſequit᷑. In dijs eoꝛum fecit iudicia:ſiue vt.lxx.traſtulerũt vltiones. illud hebꝛei autumãt:qꝙ nocte qua egreſſus ẽ popu⸗ lus omia in egypto templa deſtructa ſint:ſiue motu terre ſiue ictu fluminũ. Spiritaliter autẽ dicimꝰ:ꝙ egredientibꝰ nobis de egypto:erro⸗ rũ idola coꝛruant:⁊ oĩs peruerſaꝝ doctrin am II. Manſio. dennu. Cro⸗ g luttoben it Socol nacolaſtve aͤnadeun⸗ egoerieii ginuoni hoconcdan veſcamurz ccpohe⸗ſt ſeor Jubac ſtonis exeg riſt ipp⸗ ctap pudd; L9 e ink Tent ſäömnä vis deeiacoläna ſinenskhan. Gecio⸗ wingehhs ptüdimitr Exqieli ptifuiſſen Mibꝰ ſolit egppti. ⸗ nus pfectu fuſtonenoa lfhabent anpuenire Fof P ẽ⸗ ſüten obiahire EGperlfazhe Uterroꝛqzmn Kinſianlegi disadſon archanapon Aonigf eelephon magnikedri ehieſtaben ſpoͤſusreti lffigiciſin il ſüffigide ſtinſiniſkr⸗ T e hec unt Cſhametat in. Arn ey⸗ giininn egprſlii Pudcn ſeneſ wundlin um tütrrcin, 1.Anieſtri ugeri wgumlgte isſnstng Toenemrtulgen ivoiiunen Wamifin ſeculi nüänae decludnc Neipfis Miint⸗ tonirwigtnei. cuangelimrin imusinenkznee, i gi vabanti marenorii tam nüpeſegeei⸗ Culati Acluree Aunosini⸗ vöancizefi atudnutntn bisutpenii da Remſinmn anognnii os holnics ad vinlafi Lereunnüſnnn Tractatus I T pficiſcentes filij iſr de Rameſſe ca⸗ e ſtrametati ſũt ĩ Sococh. Scðᷣa mõſio. In hac coquũt panes aʒimos:et pᷣmũ tẽdũt tabernacula. vnde ⁊ ex re locꝰ nomẽ acce pit. Sococh qͥpe ĩterpᷣtat᷑ in lingua nr̃a tober⸗ nacula ſiue tentoꝛia.Et ob hoc ſeptimo menſe q̃ntadecima die ſolẽnitas tabernaculoꝝ ẽ.Cũ ergo exierimus ex egypto bmũ tabernacula ſi gimus:ſciẽtes nobis ad vlterioꝛa ꝑgendũ.tũc nõ comedamꝰ de fermẽto malitie ⁊ neqᷣtie: ſed veſcamur aʒimis ſinceritatis ⁊ vitatis:dñi pᷣ⸗ cepta oꝑe ↄſumãtes:cauete a fermẽto Phari ſeoꝝ. In hac nob pᷣcipit᷑ mãſione: vt ſp egreſ⸗ ſionis ex egypto memoꝛes ſimꝰ: vt celebꝛemꝰ trãſitũ.i.phaſe dñi:vt pᷣmogenita nr̃i vteri cũ ctaꝝ vᷣtutũ ꝓ pᷣmogeniii qᷓ ꝑcuſſa ſũt dño ↄſe- cremus. M III. Obaſſſo T pfecti de Sococh:caſtrametati ſũt e in Ethã: que eſt i extremo ſolitudinis Tertia mãſio offert᷑ poſt tabernacula in q̃ ᷣmũ videt᷑ dñs nocte.i colũna nubis: et ꝑ dis in colũna ignis:vt pᷣcedat populum ⁊ dux itineris fiat. Ethan nobiſcũ ſonat foꝛtitudo at q; pfectio:ð q̃ ⁊ Bauid canit.Tu dirupiſti flu mina ethã. id ẽ. foꝛtes. Gꝛãdis ẽ foꝛtitudo egy ptũ dimittere: ⁊ in extrema ſolitudie cõmoꝛari Ex qͥ itelligimꝰ locũ Sococh adhuc iuxta egy pti fuiſſe regiões. In eo qð ðꝛ:q̃ ẽ in extremis Annibꝰ ſolitudinis:oſtẽdit᷑ ↄfinia eſſe heremi ⁊ egypti.ꝛeparemꝰnob foꝛtitudinem: aſſuma mus pfectũ robur:vt int᷑ erroꝝ tenebꝛas ⁊ cõ⸗ fuſionẽ noctis:ſcie xpᷣi lumẽ apareat.Dies q̊ʒ nr habeat ꝓtegentẽ:vt his ducibꝰ ad ſactã ter ram puenire valeamꝰ. IIII. MOι Gρι.. Rofectiq; de Ethan ad Phiahiroth p qð ẽ ↄtra Beelſephon: ⁊ caſtrametati ſũüt e regione Magdal Quarta mãſio eſt Phiahiroth ꝗᷓ iterpᷣtat᷑ os nobiliũ: ſcribit q; per laʒ heth. Quid male hiroth villas pu⸗ tãt:erroꝛq; manifeſtꝰ:ꝙ ꝓ ſupꝛadicto elemẽto ain lr̃am legãt. Beelſepipõ i linguã noſtrã ver⸗ titr᷑ dñs aqͥlonis:aut aſcenſus ſpecule:aut hns archana.poꝛro agdal magnitudo vł turr! Aſſupta igit᷑ foꝛiitudie nobilitamur in dno: ⁊ Beelſephon idoli archana ↄtẽnimus: illiuſq; magnificẽtiã ⁊ turritã ſuꝑbiã declinamꝰ Non eni eſt ab auſtro vñ dñs venit et a meridie in qꝗᷓ ſpõſus recũbit i floꝛibꝰ:ſᷣ poſſeſſoꝛ aqlonis vẽ ti frigidiſſimi: ex exardeſcũt mala ſuꝑ t᷑raʒ qꝗͥ cũ ſit frigidiſſimꝰ:noie dexter vocat᷑:falſũ ſibi aſſumẽs vocabulũ vᷣtutis ac dextre: cũ totus ſit in ſiniſtra. V. Oſio. T pfecti ð Phiahiroth: trãſierunt ꝑ e medium mare in deſerto: ambulaue rrunt viã triũ dierũ in ſolitudine Ethã caſtrametati ſunt in Marath. Quinta mãaſio Epla uenies. Fo. CLXII XVII eſt in Marath:q̃ interpᷣtat᷑ amaritudo. Non poterãt ad rubꝛi maris gurgites peruenire: eet NPharaonẽ cũ ſuo exercitu videre ꝑeunteʒ: ni ſi poſtqᷓ; habuerũt in oꝛe nobilitates.id ẽ. ĩ do mini cõfeſſione vᷣtutes.quãdo crediderũt deo 2 Moyſi famulo eius:⁊ audierũt ab eo domi nus pugnabit pꝛo nobis:⁊ vos tacebitis:⁊ vi ctoꝛes maria pᷣcinente ĩ tympanis ⁊ choꝛis re⸗ ſonare ceperũt carmina triüũphantium Cante mus domino.gloꝛioſe eni honoꝛiſicatꝰ ẽ:equũ aſcẽſoꝛem piecit in mare. Moſt pᷣdicanonem euangelij:poſt tabernacula trãſmigrãtiũ:poſt aſſumptam foꝛtitudinẽ: poſt cõfeſſionis nobi⸗ litatem. Egyptij ⁊ Ppharao rurſus occurrũt vnde diſcimus cnuẽdas ſemꝑ inſidias: nuo cãdam miſericoꝛdiã dei:vt in ſequenteʒ hha⸗-⸗ raonem poſſimus effugere:⁊ nobis in ſpiritali baptiſmo ſuffocet᷑. Egreſſis de mari rubꝛo o⸗ currit heremus ſyn:que eſt ſolitudo:⁊ han di⸗ cit᷑:in qua tribus diebus ingrediẽtes non ha- buerũt aquã: ⁊ ꝑuenerunt ad mara:q ex ama⸗ ritudine nomen accepit. habebat fons aquam et dulcedinẽ nõ habebat: murmurat populus videns aquas:⁊ potare nõ ſuſtinẽs. ;aras intellige aquas occidentis l̃e: bus ſi imittat cõfeſſio crucis ⁊ paſſionis dñice ſacramẽta ũů⸗ gant᷑: omne ꝙ impoꝛtabile ⁊ triſte videbat᷑ ac rigidum: vertitur in dulcedinẽ. VUnde ⁊ ſcᷣtũ eſt. cõſtituit deus populo legem ⁊ iudicia:⁊ tẽ ptauit euʒ. Abi eni magnitudo gre:ibi magni tudo diſcriminis. Nec terrearis:ſi poſt victo⸗ riã venias ad amaritudinẽ.qꝛ verũ paſca faci⸗ entes azima cũ amaritudinibꝰ comedãt.⁊ tem ptatio ꝓbationẽ. ꝓbatio ſpẽ.ſpes parit ſalutẽ Apud medicos quoq; ãdam antidota noxios humoꝛes tẽperãtia ex amaritudine terminãt᷑: Dicente ſcriptura que ad tempus pingue facit fauces tuas: nouiſſime vero amarius felle in⸗ . VI. Ranſio. T pfecti de Marath: venerunt i He e lym. vbi erãt. xij. fõtes aæ ⁊.lxx. pal⸗ mme:ibiq; caſtrametati ſũt. Sextaman ſio ĩ arietes fonteſq; vertitur.qᷓ; pulcher oꝛdo vtutum: poſt victoꝛiaʒ tẽptatio:poſt tẽptatio⸗ nem refectio de amaritudie venimꝰ ad arietes ⁊ robuſtos bᷣncipes gregis:qð apð Ezechielẽ dſis iudicaturũ eẽ ſe dicit: ꝙ alij eoꝛũ conculca uerint aqs: ⁊ cõpꝛeſſerint oues:alij lenes ⁊ pla cabiles fuerint. De his ⁊ viceſimuſoctauꝰ pſal mus loquit᷑. Afferte dũo filij dei: afferte dño ſi lios arietũ. Sexte mãſionis tenemꝰ hoſpitium nunq; pus occurrerũt fontes clariſſum puriſ ſimi: niſi vbi magiſtroꝝ doctrina ꝓꝛũpit. Nec dubium aͤn de. xij. apoſtolis lermo ſit: de quo⸗ rũ fontibus derluate aquas totius mũdi ſicci⸗ tatẽ rigant. Jux has aqs.lxx. creuerũt palme quos ⁊ ipos ſcdi oꝛdinis itelligim⸗ ceptoꝛes Luca euangeliſta teſtãte duodecim feciſſe apo ſtolos ⁊ ſeptuaginta diſcipulos mioꝛis gdus: q̃s ⁊ binos añ ſe dñs pᷣmittebat. De quibus ? Paulꝰrefert:ꝙ axparuerit dñs pᷣmũ.xij.dein⸗ de aplis oĩbꝰ:alios volẽs intelligi ᷣmos: ⁊ ali os ſcdᷣos xpᷣi diſcipulos. Bibamꝰ de hmoi fo⸗ tibꝰ: ⁊ dulces fructꝰ victoꝛie deuoꝛãtes ad mã⸗ ſiones reliqᷓs pᷣparemur. VII. Manſio NRofectiq de helym caſtrametati ſũt p ad mare rubꝛũ: quod hebꝛaice ðꝛ Jã⸗ ſuph. Septima mãſio eſt. Et q̃rit᷑ quö?5 poſt trãſitionem maris rubꝛi:⁊ fontis mare:et elym:rurſũ ad mare rubꝛũ venerint niſi foꝛ⸗ te in itinere ꝑgentibꝰ ſinus qͥdã maris occurre rit: iuxta quẽ caſtrametati ſũt.aliud ẽ eni trãſi⸗ re mare:aliud i ꝓximo figere tabernacula. Ex qbus monemur etiã poſt euãgelicã doctrinaz: ⁊ cibos dulciſſimos triũphoꝛũ aparere nobis interdũ mare:⁊ pᷣterita diſcrimia poni añ ocu⸗ los:qᷓ;qᷓ; multe differẽtie ſit trãſire mare:⁊ ma⸗-⸗ re ꝓcul aſpicere. erbũ Jãſuph apud hebꝛe⸗ os ex mari ⁊ rubꝛo cõpoſitui ẽ:Suph autẽ et rubꝛiũ ⁊ ſcirpus vocat᷑. Añ poſſumꝰſuſpicari: ꝙ venerint ad paludẽ qᷓ;ddam ⁊ lacũ: qͥ ⁊ coꝛre cto ⁊ iuncis plenꝰ fuerit.Qð aũt oẽs cõgrega⸗ tiones aquaꝝ ſcriptura ſancta mare vocet: nul la dubitatio c.HHec mãſio ĩ Exodo nõ habetur ſ ſcriptum ẽ ꝓ ea ꝙ de mari rubꝛo venerũt ad deſertuz Syn: q̃ eſt inter hhelym ⁊ Synai.xv. die menſis ſcði egreſſionis eiꝰ ex egypto.id eſt xxxj.poſtqᷓ; egreſſi ſũt ð Rameſſe.vVIII. ο hnw Tpꝓfecti de ma mari rubꝛo caſtrame. e tati ſũt i ſolitudine Syn Octaua man ſiio licʒ iuxta oꝛdinẽ Exodi ſeptima ſit. Sed ſciendũ ꝙ ois vſq; ad montẽ Synai here mus ſyn vocet᷑:⁊ ex tota puincia etiã locꝰ no⸗ men vnius manſionis accepit: ſicut ⁊ oab tã vꝛbis qᷓ; ꝓuincie nomẽ eſt. In hac ſolitudie qnq; mãſiones ſunt. Jãſuph de quaſſupꝛa di⸗ ximus ⁊ heremus ſyn:⁊ Bephca:⁊ Halus:et Baphidim de qbus loqmur in cõſequentibꝰ. Syn autẽ interpᷣtat᷑ rubus vel odiũ: quoꝛum vtrũq; facit ad ruſticos intellectꝰ.ꝙ poſtqᷓ; ve nerimus ad eum locũ:de quo ſit nobis dñs lo⸗ cuturus:grãde odiũ mereamur inimici cauſa: loquente in illa domino nõ perire. Et nota hi octaua mãſione in qua toꝛcularia nr̃a ſunt: vn de ⁊ octauus pſalmꝰ hoc titulo pᷣnotat᷑.deſer⸗ tũ capimus rubꝛi:ſqꝛ plures filij deſerte: mag qᷓ; eius q̊ habet virꝗũj. . Manſio. Tepfecti de deſerto Syn caſtrametati e ſit in DBephca. Nona mãſio. Hoc no⸗ mmen apud hebꝛeos criſma.id eſt.pulſa tio dicit᷑. Juxta quod ⁊ dominꝰ ait: pulſate et aꝑietur vobis. In libꝛo autẽ hebꝛaicoꝝ noiuʒ I adheſionẽ remiſſionẽq; trãſtulimus:qð lecto. rem turbare nõ debet:nec putet nos diſſonan⸗ tia ſcribere. Ibi eni iuxta hoc qð vulgo habet᷑ edidimꝰ:ſi mediũ verbũ ſcribat᷑ ꝑ eth lĩrf̃am. H autẽ in hebꝛaico volumie ſcriptũ reperi phen qð elementũ magis pulſationẽ qᷓ; glutinum ſo nat:ſenſuſq; eſt manifeſtus.poſt reſponſa do⸗ mini poſt octauũ numerũ reſurrectionis xp̃ᷣii⸗ cipimus ſacramẽta pulſare. Pꝛudentẽ ſtudio ſumq;ᷓ; lectoꝛẽ rogatuzʒ velim: vt ſciat me verte re nomina iuxta hebꝛaicã veritateʒ.Alioqn in grecis ⁊ latinis codicibus:pᷣter pauca oia coꝛ⸗ rupta reꝑimꝰ: ⁊ miroꝛ quoldam eruditos ⁊ ec cleſiaſticos viros eos voluiſſe trãſterre que in hebꝛaico non habẽtur: ⁊ ð male interpꝛetatis fictas explanationes qᷓrere: vt in pꝛeſenti.De⸗ phea legant ꝓ rephcã:lr̃aʒ ponentes ꝓlra: eo ꝙ res ⁊ dalech paruo apice diſtinguant᷑: ⁊ int pꝛetant᷑ curationẽ:atq; exinde tropologiam ſi milẽ ꝓſequunf. . KRofecti de Bephea caſtrametati ſunt p in lhalus. Decima manſio in Exodo nõ habet᷑:crediturq; in ſyn heremo cõ tineri:eodẽ narrãte libꝛo.ꝓfecta eſt omis mul tuudo filioꝛũ iſrael ð heremo ſyn: ꝑ mãſiones ſuas iuxta os domini:et venerũt Raphidim. ex quo ꝑſpicuũ eſt plures manſiones eiuſdem regionis vocabulo demonſtrari. Interpᷣtaltur q; Halus fermentuʒ: quod tollens mulier mi⸗ ſcuit farine ſatis tribus donec fermentaret᷑ to⸗ tum. In hac ſolitudine murmurat populꝰpꝛo pter famẽ:⁊ cõuerſus reſpicit pculi nube glo⸗ riam dei:accepitq; veſpere coturnicem: ⁊ ma⸗ ne alterius diei mãna. Et nota in manſione de cima fermentũ poni:⁊ poſt eſum carniũ mãna tribui impleriq; ſcripturã: panẽ angeloꝝ man ducauit homo. XI. Manſio. p Rofecti de Halus caſtrametati ſunti Raphidim: ⁊ nõ erat ibi aq ppo. In⸗ decima mãſio eſt qᷓ; violẽter interpᷣtatã i libꝛso hebꝛaicoꝝ noiuʒ repperi: vidit os ſufficiẽs eig aut certe viſio oꝛis foꝛtiũ: ſiue iuxta ꝓpꝛietatẽ lingue ſyre remiſſio manuũ. Hec ⁊ i Exodo le git᷑: poſt pfectionẽ de heremo ſyn:q̃rit᷑ iea po pulꝰ ob ardoꝛẽ ſatis:fons de petra Oꝛeb erũ⸗ pit ⁊ ꝓfluit:⁊ qꝛ tẽptauerũt deũ locus Raphi dim:tẽptatiõis quoq;.i.meſſe ſoꝛtitꝰ ẽ nomen Moyſes aſcẽdit in mõtẽ. Ihßs ↄtra Amalech militat. ad cruc ſignũ ſuꝑat᷑ inimicꝰ.remiſſis oꝛãtis manibꝰhoſſj victoꝛ inſeqͥt᷑. Sʒ ⁊ Moy ſes ſuꝑ lapidẽ dictũ a Zacharia qͥ ſeptẽ habe⸗/ bat oculos.⁊ in Samuelis volumie appellatur abeneſer.i.lapis adiutoꝛij: et vtrãq; manũ eiꝰ Aarõ ⁊ Ar:id montanus luciduſq; ſuſtentat. Beuicto aduerſario ſi uperuenit Jethꝛo: addu cit Sephoꝛã ⁊ vtrũq; filium. dat ↄſilium. lxx. Cto (ciotüt ſgeoinint ulchꝛe iäidic lerln nuuiurſ oßfenſang feteiſuA pollusthe legpolte animmulcip aacölurgen 1„ u mn cgpoſtolon omnib⸗no lo Adhu dicete ahon die pfecic de Oymi:c ſtaderege deummevo⸗ wurſürya die tckas liindien uginm. laligine: Moyſee leenas „ ſeegren. is Synai lebnf ſolin luſpuſtancn olpopuloe foonnoremn gentisdenan dangent Iu⸗ inckx noſen hnktſiſn Ulusenange ſtlonga pumneſtqu⸗ netashoſtig dunnenta po Cetimoniezg meratusſiti Ttotus Len Hon mnoclic bunio:robl ſeipteſint⸗ iclocovi Shai fubr plur egeyt l humeras reninpcend, Bnane)irg nde oocenf XChet haafrmanſ mnnbabren urquen o. piecrchmisnn henofmn grüos tyenmired tsnnaninzanin Mimn zi Podolenvin⸗ dorerimuntt⸗ ð hinninnr Nercamn i Eewauniintt ta cõſurgere. XII. ſenioꝛũ: ⁊ in typũ ecclie degentibus cõgregate legis iminutio euangelio ſuggerente cõpletur Pulchꝛe autẽ diſſolutio ac ſanitas foaiuʒ ra⸗ phidi dicit᷑: vel ꝓpter diſſipatũ Amalech: vel Pꝓpter ſanatũ iſrael. Sinautem remiſſionẽ ma nuũ iux ſyros raphidim ſonat: dicemꝰ ꝓpter offenſam populi: qꝛ contra dominũ murmura ret:iſtud loco nomen impoſituz. ec tagimus potius qᷓ; exponimus:bꝛeuiter indicaſſe contẽ ti:ꝙ poſt fermentũ halus ⁊ inaſſam ecckie ſole⸗ ant multiplicia demonũ aduerſũ nos tẽptamẽ MManſio. XT pfecti de Raphidim: caſtra poſue⸗ runt in ſolitudine Synai DOuodecima manſio eſt. Statim tibi veniat in mẽtẽ apoſtoloꝛũ numerꝰ.vna de pluribus:ſʒ maioꝛ omnibꝰnon ſeparat᷑ in oꝛdine:⁊ pᷣcellit in meri to.Ad hunc locũ.xlvij. die ꝑueniũt ſcriptura dicẽte. enſe tertio egreſſionis filioꝛũ iſrł de egpro in die hac trãſierũt in ſolitudinẽ Synai ꝓfectiq; de Raphidim: venerunt in deſertuʒ Synai:⁊ caſtrametati ſũt iheremo:ſeditq; ibi iſrael e regione montis.⁊ Moyſes aſcẽdit ad deum: vocauitq; eum dũs dicẽs ⁊ reliqua.Et rurſũ: vade inqͥt ad populuʒz ⁊ ſãctiſica eos ho die ⁊ cras:⁊ lauent veſtimẽta ſua:ſintq; para⸗ ti in diem tertiũ.quia tertia die deſcẽdit domi⸗ nus in montẽ quo fumãte ⁊ fulgoꝛe ⁊ tonitruo caligine:voce:tuba:moꝛtaliũ coꝛda terrẽtibꝰ. MMoyſes loquebat᷑ ⁊ dũs reſpõdebat ei:ſup⸗ utemus numerũ. vlinueniemꝰ qnquageſimo ie egreſſionis iſrael ex egypto in vertice mon tis Synai legem datã: vnde ⁊ pentecoſtes ce⸗ lebꝛat᷑ ſolẽnitas: ⁊ poſtea euangelij ſacramẽta in ſpũſſancti deſcẽſione complent᷑.vt ſicut pꝛi⸗ oꝛi populo qnquageſimo die vo iubileo ⁊ ve⸗ ro anno remiſſionis ⁊ veris nquaginta ⁊ qu⸗ gentis denarijs: qͥ debitoꝛibus dimittunt lex data eſt. In apoſtolos quoq; ⁊ qui cũ eis erãt in.cxx.moſaice etatis numero cõoſtitutis deſcẽ derit ſpũſſanctus:⁊ diuiſis linguis credẽtium totus euangelica pᷣdicatione mudus expletus ſit. Longũ eſt ſi replicare velim:qd in lege pce ptum eſt: quõ fabꝛicatum tabernaculũ: que va rietas hoſtiaꝝ: que vaſoꝛũ diuerſitas:que in⸗ dumenta pontificis: que ſacerdotũ ⁊ leuitarũ cerimonie: qͥd egerint: quomodo populus nu⸗ meratus ſit:hoc tin dicaʒ: ꝙ media ꝑs Exodi ⁊totus Leuiticus liber:⁊ numeroꝛum pᷣcepta non modica: ⁊ ꝑ ſingulas tribus populi diſtri⸗ butio: ⁊ oblationes pncipum in hac mãſiõe de ſcripte ſint:multoꝛumq; voluminũ diſputatio huic loco vix ſufficere poſſit. Interpᷣtat᷑ auteʒ Synai rubꝛi:nõ vnꝰ vt ſupꝛa ĩ ſolitudie Syn: ſᷣ plures: vt ibi pᷣncipũ ſit:hᷣ ꝑfectio.ibi ſolitari us numeras. BB multiplex. aliud eni vnaʒ. ali⸗ A 5 . H ℳ — * NR . S RA 4 . 8 1 6 “ Z ad oẽs gr̃as poſſidere. XIII. Manſio. Tpfecti de ſolitudine Synai: caſtra⸗ e metati ſũt i ſepulcris ↄcupiſcẽtie. Ler tiadecima mãſio:cuius nomẽ ex inter⸗ pꝛetatiõe editũ eſt apõ hebꝛeos appellat= Eſt autẽ ſenſus ille de euãgelio ꝙ ihs baptiza tus ſtatim a ſpũ ductus eſt in deſertũ:⁊ tẽpta⸗ batur a diabolo. Itaq; ⁊ iſirael poſt familiarẽ cum dño ᷣmonem poſtq; montẽ Synai cõmo ratus anno vno ⁊ diebus q̃ttuoꝛ: mira diſpẽ ſatione caſtroꝛũ:egreſſus ẽ in ſolitudinẽ ha aram: que interpᷣtat̃᷑ onager aut feritas.iviq; ſuccũbiti male beſtie faſtidiẽs celeſtẽ panem:et egyptioꝛũ carnes deſiderãs:qũ multos ſubuũ voꝛauit incendiũ.⁊ intercedente oyſe hu⸗ mũ voꝛax flãma ↄſumplſit.Tüc accipiũt cotur nices: ⁊ vſq; ad nauſeã ac vomitũ deuoꝛãt. eli gunt᷑.lxx.pᷣſbyteri:vadũt ad oſtiũ tabernacu⸗ li.Duo remanẽt Heldad ⁊ medad:nõ imperij negligentes:b̊ humilitate ſubmiſſi:dũ ſe hono re arbitrant᷑ indignos. vnde ⁊ abſentes ꝓphe tant. Saturatoq; populo dũ adhuceſce eſſent in oꝛe eoꝝ:ira dei aſcendit ſuper eos:⁊ occidit pingues eoꝝ:⁊ electos iſrł pᷣpediuit: ne ad ma lum velociter currerẽt. vnde ⁊ apellatus ẽ lo⸗ cus ſepulchꝛa cõcupiſcẽtie:ſiue vt in.lxx.legi⸗ mus:memoꝛia deſideri.Ex q̃ nos omies doce mur qͥ ſapientiã dimiſimꝰ ſẽcularẽ: ⁊ egyptias ollas ↄtempſimus:non debere murmurare co tra celeſtẽ ſcripturaꝝ panẽ:nec virulẽtias egy ptioꝛũ q̃rere que ſunt poetaꝝ carmina: ſed ſim plicem mãne cibum qrere.alioqͥn ſi rurſus eas voluerimus appetere: voꝛabimus vſq; ad nau ſeam: ⁊ ſtatim dñi igne toꝛquebimur. deſideri umq; noſtrũ vertetur in tumulos:vt ſimus ſe⸗ pulcra dealbata ꝗᷓ foꝛis aparẽt hoibꝰ ſpecioſa intus aũt plena ſũt oſſibꝰmoꝛtuoꝝ ⁊ ol ſpurci⸗ cia. XIIII. ODOanDo. e pfecti ð ſepulcri ↄcupiſcẽtie caſtra⸗ metati ſũt in Aſeroth. Quartadecima mãſio ẽ in ſolitudine harã: q̃ i atria vtit᷑ In hac Aarõ et maria ꝓpter ethiopiſſam: contra Eoyſẽ murmurat:⁊ in typũ ʒeli aduerſus ec cleſiã de gẽtibꝰↄgregatã ꝓpłs iudeoꝝ lepꝛe ſoꝛ de ꝑfundit᷑:nec redit ad tabernaculũ ⁊ pᷣſtinaʒ recipit ſanitatẽ: donec ſtatutũ plenitudinis gẽ tiũ tpᷣs impleat.Et h̊ pꝛudẽs lectoꝛ attende:ꝙ poſt ↄſumatã ĩ duodecimo numero vtutẽ ilrł q̃ ſuꝑbiuit: ⁊ in ſepulcris ↄcupiſcentie carnes egyptias deſiderauit. Rurſũ iacir aliud fũda⸗ mẽetũ: ⁊ atria.id ẽ.veſtibulũ ingredit᷑:oſtẽdẽs noõᷣ eos qͥ ſtant: poſſe cadere:⁊ qͥ ceciderũt poſ ſe reſurgere.poſitus eſt eni ihs in ruinam ⁊ re⸗ ſurrectionẽ moꝛtuoꝛũ multoꝛũ. Et ipᷣe loquit ꝑ ꝓphetam:nunqͥd qͥ cadi:non reſurget: XyV. Manſio. Tꝓfecti de Aſeroth: caſtrametati ſůt e in Rethyna: ꝓ qua ſupꝛa in hoc eodẽ libꝛo legimus. Moſtq; ꝓfectꝰ eſt ppłs de Aſeroth:caſtrametati ſũt i ſolitudine ha rã. Hoc eſt aũt q̊ntadecima manſio. Et notan⸗ dum ꝙꝙ relique mãſiones.x viij.quarũ nũc bꝛe uiter catalogus deſcribit᷑ a Rethyna vſq; ad Syõgaber.id ẽ.vſq; ad.xxxij.manſioneʒ:ſub NPharã ſolitudinis nomie contineãt᷑:in qͥbus vniuerſa que ſcripta ſunt diuerſis tẽpoꝛibꝰ ge ſta ſentimus:que qꝛ non ſũt ꝑmanſiões ſingu⸗ las diſtributa:a nobis quoq; in cõmune dicẽ⸗ tur: vt poſtea veniamꝰ ad reliq̊. Rethyna trãſ fert᷑ ſonitꝰ:autiuniperus.qᷓ;qᷓ; pleriq; Archẽ⸗ ton apudgrecos: aliud genꝰ arboꝛis ſignifſica⸗ re contendant. Junipeꝝ autẽ ⁊ ᷣmus graduũ pſalmꝰ iuxta veritatẽ hebꝛaicã ſonat.vbi ſcri⸗ ptum eſt. Quid det᷑ tibi aut quid apponat᷑̃ tibi ad linguaʒ doloſam: Et ꝓpheta rñdet:ſagitte potentis acute cum carbonibꝰdeſolatoꝛijs.Fe runt autẽ lignũ hoc ignẽ multo tꝑe cõſeruare: ita vt ſi pꝛune ex eius cinere fuerint oꝑte vſq; ad annũ ꝑueniant Ex quo dicimus poſt ſepul cra cõcupiſcentie ⁊ veſtibula trãſire nos ad li gnũ:qð multo tꝑe caloꝛem tenet:vt ſimus fer⸗ uentes ſpũ:⁊ claro ſonuu atq; in altũ exaltata voce euangeliuʒ dñi pᷣdicemus. Ab hac itaq; mãſione vſq; ad.xxxij.iſtiuſmodi cõtinent᷑ hi⸗ ſtoꝛie. Ouodecim exploꝛatoꝛes mittũt᷑ ad ter⸗ ram ſanctaʒ. Botrus refert᷑ in ligno: ⁊ xp̃i bꝛe uiter paſſio demonſtrat̃. urmurat popul⸗ iudeoꝝ:gigantũ ipetũ refoꝛmidans. ugnat cõtra Amalech Cananeũ volẽte deo: ⁊ victus eigi q̃ debebat in terra ſãcta exercere ſacri ficia. Hathã ⁊ Abirõ ⁊ filij Choꝛe conſurgunt Qoyſẽ ⁊ Aarõ: ⁊ terre voꝛagine glutiuntur Inter moꝛtuos ⁊ viuentes põtifex medius:tu ribulo armatꝰ ingredit᷑: ⁊ currens ira dei ſacer dotis voce ꝓphibet᷑. Nirga Aaron ⁊ floꝛem ꝓ fert ⁊ folia:: ⁊ i eternã memoꝛiã virens ſiccitas cõſecrat᷑.Nec dũ templuʒ vᷣuabant editui:nec dũ ſacerdotes ⁊ leuite obtulẽ ſacriſicia: ⁊ par⸗ tes eoꝛũ myſticus ſermo deſcribit. Nitula ruf⸗ fa in holocauſto cõcremat᷑: ⁊ cinis eiꝰ piacula⸗ ris aſperſio ẽ.quoꝝ oiuʒ figure ppꝛios libꝛos flagitãt: ſet melius reoꝛ tacere qᷓ; pauca dicere. XVI. M O anſio. ð e Tpꝛofectide Rethyna:caſtrametati ſüt i Rẽmophares. Sextadecima mã ſio ẽ:que interpᷣtat᷑ greco mone la⸗ tine malipunici diuiſio.qð alij malũgranatuʒ vocant.Cuius arboꝛis fructus in ſcripturl du pliciter accipit᷑:aut in eccłie gremio:que omnẽ turhã credentiũ ſuo coꝛtice tegit:aut ĩ varieta⸗ te ⁊ cõſonantia vtutũ.iuxta illud qð ſcriptum eſt. ¶Oultitudinis aũt credentiũ coꝛ erat vnũ II ala vna:ſicq; diuiſi ſũt ſinguli gradꝰ: vt oẽs eadẽ cõpage tenean. XVII.Manſio Tꝓfecti de Rẽmõphares:caſtrame⸗ e tati ſũt i Lebna. Septimadecima mã⸗ ſio eſt:quã in laterẽ poſſumus vertere lʒ qdam Lebbona trãſferentes male cãdoꝛem interpꝛetati ſũt. Legimus egyptios lateres in Exodo:quos populus faciẽs ingemuit.Legi mus iĩ Malachia latere ꝓ quibus idumea de ſtructis politos lapides reponerenitit᷑. Et la.⸗ terem in Eʒechiel:in quo obſeſſe hieruſaleʒ pi ctura deſcribit᷑. Ex qͥbus diximus ĩ itinere iſti us vite:⁊ de alio ĩ aliud trãſitu:nũc nos creſcẽ? nunc decreſcẽ.⁊ poſt oꝛdineʒ eccleſiaſticũ ſepe ad laterũoꝑa traſmigrare. XVIII. Mãſio. Tꝓfecti de Lebna: caſtrametati ſũti e Rella. Becimaoctaua mãſio ĩ frenos vertitur:ſi eni poſt ꝓfectum rurſuʒ ad luti oꝑa deſcẽdimus:infrenandi ſumus ⁊ rur ſus vagi atq; pᷣcipites ſcripturarũ retinaculis dirigendi. Hoc verbũ qᷓ;tum memoꝛia ſugge⸗ rit:nuſqᷓ; alibi in ſcpᷣturis ſanctis apð hebꝛeos iueniſſe me noui:abſq; libꝛo apocrypho qui a grecis migrogeneſis.id ẽ.parua geneſis appel latur. Ibi in edificatione turris ꝓ ſtadio poni⸗ tur:in quo exercent᷑ pugiles ⁊ athlete:⁊ curſo rum velocitas repꝛobat᷑. Sicit ⁊ pſalmiſta: in freno ⁊ chamo maxillas eoꝛũ conſtringe:qͥ noõ appꝛoximant ad te.Et apoſtolus.neſcitis quii ſtadio curritis:omnes qͥdem currunt:ſʒ vnus accipit palmã: ſic currite vt compꝛehendatis. XIX. Manſio. e ?T pfectið Reſſa: caſtrametatiſüt in Caaltha Monadecim mãſio interpꝛe ſat ecclia vagi currẽtiũ greſſus frenis ad eccle ſiam retrahunt᷑:⁊ foꝛes q̃s ante reliq̃rat:ſurſũ intrare feſtinant. XX. Manſio. Tpꝓfecti de Caaltha:caſtrametati ſür e in monte Sapher. Riceſima mãſio in teerpᷣtatur pulchꝛitudo: ⁊ in monte de⸗ coꝛis eſt ↄſtituta.de qua et quartidecimi pſal⸗ mi bncipium ſonat. Domine qͥs habitabit ĩ ta tabernaculo tuo:aut qͥs reqᷣeſcet in monte ſan⸗ cto tuo. Vide qͥd ꝓſint frena.a vitijs retrahũt introducunt ad vtutum choꝛos:⁊ in xpᷣo mõ⸗ te pulcherrimo habitare faciunt. Iſte iux Da nielem lapis exciſus de monte creuit in mõte,zʒ magnum:et impleuit omnẽ terram Iſte iuxta Eʒechielem vulnerauit pᷣncipẽ Tyri.Ad iſtũ in Eſaia ⁊ Michea populi confluũt dicentes venite aſcendamꝰ in montẽ dñi: ⁊ ad domum dei Jacob. ⁊ docebit nos vias ſuas:⁊ ambula bimus in ſemitis eius. XxXI. Manſio. TXTLT pfecti de monte Sapher :caſtrame e tati ſũt ĩ harada. Viceſimapꝛima mã ſio vertit᷑ i miraculũ.&αι pulcher oꝛdo dern. Coe gſetuutch opuslatert ſamintro chriſtümmon mnus atqynn mo lupertk ditinecau 11 e ind ince tiudo ced onpnii coſo fe. Ecceq̃ tresin wu monsindo 1/ e ſiitl loteminter dikiadnon ſorpimagen os wos e.Düseni Kan. Erd iespoteen chſtoseſt: guoga pſa glemeetni llocauit. dlnss erinf. necoſolota nicorfuani nönul netenretſtt locunalira efrongcauſa breſcilfig nlupnciao⸗ arnscotuis Morsyeldep ſogimnttemur Vuunſetünin bemhiͤ⸗ lorhoſteni busnöſnitd ntcornöc ſasducteth Nlakßoſ Pooliee ſbiiehen voꝛan Th. neulgepe Afene Detinnlenne n — dnng nkälen Segp⸗ lne Nisunl babbusinen ehenartig, wohſclbet⸗ Nrmnufieſ Tülmninegti Anzeric ig e. Whin ch:ahmati Wmdüſeft nsſancunſtn libonnen dèpangc Genums,ticne Gles tahertat 1t Dectehank sconi cltint apeſolrsn enanmnf rentconpene eſreatrmutd mdeanmnipryt . igtluinzi iganitii WN. e Niin ini indrninoned- l tin icennunen Amtürmni I ꝓfectuũ:qᷓ; egregia textura credentiuʒe Poſt opus lateris infrenamur: poſt frenos in eccle ſiam introducimur: poſt habitationẽ eccłie ad chꝛiſtũ montẽ aſcendimus.in quo poſiti ſtupe mus atq; miramur:vt noſter in laudibꝰeiꝰ ſer⸗ mo ſuperet᷑ inuenientiũ in eo:que nec oculꝰ vi dit: nec auris audiuit:nec in coꝛ ho XXII. Manſio. NX pfecti de harada: caſtrametati ſũt ninis alcẽ⸗ e in Maceloth. Niceſimaſecãũda mãſio in cetus vertit᷑. In hac eni ↄſiſtit mul titudo credentiũ. Eccleſia pᷣmitiuoꝛũ vtutum omniũ cõſonantia. Tunc vere poſſumus dice fecerat rigtienton: un imertit in oꝛe moꝛtui. e T pꝛofecti de Metheca: caſtrametati fſiuDäütin Aſinonal. Diceſimaſexta mãſio ilingua noſtra feſtinationẽ ſonat. Juxta illud dõð in pſalmo ſcribit᷑. Neniẽt legati ex egypto. Pꝛo legatis in hebꝛeo feſtinantes legimus.vt poſtqᷓ; dulces fructus laboꝛis meſſuerimꝰ:nõ re.Ecce qᷓ; bonum ⁊ qᷓ; iocunduʒ habitare fra tres in vnum. Et dominꝰ habitare facit vnius moꝛis in domo. XXIII. Manſio. T ꝓfecti de Maceloth: caſtrametati e ſt in Thaath. Viceſimatertia mãſio Poteſt ⁊ ſubter itelligi:ſed melius pa uoꝛem interpᷣtabimur. veniſti ad eccłiam: aſcẽ diſti ad montẽ pulcherrimũ.ſtupoꝛe ⁊ miracu lo xpᷣi magnitudinẽ confiteris. Nides ibi mul-⸗ ſim coöt ed rurſũ ad vli oꝛa ꝓperantes obliuiſcamur pᷣteritoꝝ: ⁊ in fu tura nos extẽdamus. tos vtutis tue ſocios. Noli altum ſage:ſed ti⸗ me. dñs eni ſuꝑbis reſiſtis: humilibꝰautẽ dat gr̃am.Et q̃ ſe exaltat:videat ne cadat. Poten tes potẽter toꝛmenta patient᷑. Timoꝛ vtutum cuſtos eſt:ſecuritas ad lapſũ facilis. Unde etĩ quodã pſalmo poſtqᷓ; ſaluatus dixerat:dñs re git me et nihil mihi deerit:i loco paſcue ibime collocauit. Jungit timoꝛẽ qͥ cuſtos eſt beatitu⸗ dinis:et infert:virga tua ⁊ baculus tuus ipſa me cõſolata ſunt.⁊ eſt ſenſus.dũ toꝛmenta foꝛ mido:vᷣuaui graʒ quã acceperã.xXIII. Ma. XTpꝓfecti de Thaath:caſtrametati ſũt e in Thare. Viceſimaqrta mãſio. quaʒ nãũnulli vertunt in maliciã vel paſturã nec errarẽt:ſi per ain lram ſcriberet᷑. Nunc ve ro cum aſpiratio duplex in extrema ſit ſyllaba erroꝛis cauſa manifeſta eſt.hoc eodeʒ vocabu lo ⁊ eiſdẽ lr̃is ſcriptuʒ inuenio patrẽ Abꝛaã: qͥ in ſupꝛadicto apocrypho geneſeos volumine: abactis coꝛuis qͥ hoĩiuʒ frumẽta vaſtabãt: ab⸗ actoꝛis vel depulſoꝛis ſoꝛtitus ẽ nomen. Ita ⁊ nos imitemur Thare :et volucres celi q̃ iuxta viam ſatũ triticũ deuoꝛare feſtinãt:ſolliciti ꝓ⸗ hibeamꝰ Nã ⁊ Abꝛaã patriarcha ĩ tppo iſrae lis ⁊ hoſtiarũ diuiſa mẽbꝛa ſacrificij a volucri bus nõ ſinit deuoꝛari.⁊ ↄtempto oculũ effodi unt coꝛui ð cõuallibꝰ: veruſq; Moyſes ⁊ he lias ducit ethiopiſſaʒ.⁊ a coꝛuis paſcit᷑.Si ha bueris pauoꝛẽ:ſollicitꝰ eris.ſi ſollicitꝰ fueris: leo in caulas ouiũ tuaꝝ introire nõ poterit.qð vel ad pᷣpoſitos eccleſiarũ vel ad cuſtodiaʒ re fert aĩie tue:ad quã leo diabolꝰ ꝑ diũſa vitioꝛũ voꝛamia ingredi niti XXV. Mã. e Tpfecti de Thare: caſtrametati ſũt i in Methca. Viceſimaquinnta mãſio vertitur tur in dulcedinẽ. Alſcẽdiſti in excelſũ: admira⸗ tus es vtutum choꝛos:timuiſti ruinã:abegiſti inſidiatoꝛes. Dulc te ptinus fructus laboꝛis inſeqͥtur: ⁊ in moꝛem lraꝝ radicũ amaritudinẽ pomoꝛũ ſuauitas cõpẽſabit.⁊ dices: qᷓ; dulcia faucibus meis eloquia tua ſuper mel oꝛimeo. Spoõſũq; tibi audias concinentẽ: mel diſtillãt labia tua ſoꝛoꝛ mea ſponſa. Quid eni ſuauius diſciplina: Quid eruditione melius: Guſtate ⁊ videte:qm ſuauis eſt dominꝰ. AUñ ⁊ Sãſon qui abegerat a fructibus ſuis aues: ⁊ vulpes qͥ exterminant vineas colligauerat:leonẽq; iter ſimus quiete cõtenti ⁊ ocio:ſed rurſũ ad vlteri T pfecti de Aſinona: caſtrametati ſũt eęe in MMaſeroth. Niceſimaſeptima ma⸗ ſiio vincula ſiue diſciplinas ſonat: vt fe ſtino gradu pergamad magiſtros:⁊ eoꝝ tera mus limina ⁊ pᷣcepta vtutum:ac myſteria ſcri pturarũ vincula putemꝰ eterna. Juxta illð qð in Elſaia dicit᷑: et Sabayn viri ſublimes ad te trãſibunt:⁊ tui erũt.poſt te ambulabũt vincti manicis. Et Paulꝰ vinctus ihu xpᷣi: duplicia ſunt in ſcripturis vincula:q̃ qdiu rupit Sam⸗ ſon vicit inimicos. Et de meretrice legimꝰ vin culũ in manibꝰeius.Et ex pſona dñi dicentis. Birũpamus vincula eoꝝ: ⁊ ꝓijciamus a nob iugũ ipoꝝ.⁊ alibi laqueus ↄtritus eſt:⁊ nos li berati ſumus. Ep̃i autẽ vincula volũtaria ſũt ⁊ vertũt᷑ in amplexus.Quiq; is fuerit colliga tas:dicet ſiniſtra eiꝰ ſub capite meo: ⁊ dextera eius cõplectetGẽ me. VIII. . X pfecti de Maſeroth: caſtrametati e ſit in Boneicã. Niceſimaoctaua man ſio trãffert᷑ in filios neceſſitatis ſeu ſtri doꝛis.ſi ab vno incipias numero: et paulatim addens ad ſeptimum vſq; ꝑuenias: viceſimui . octauꝰ efficit᷑ numerus.qᷣ ſint iſti filij neceſſita⸗ tis pſalmus ipᷣe nos doceat. Afferte domino ſi lij dei:afferte domino filios arietũ. Queẽ tan⸗ ta neceſſitas que nolentibꝰ imponat᷑:Cum di⸗ uinis ſcripturis fuerl eruditus: ⁊ leges eaꝝ ac teſtimonia vincula ſcieris veritatis ↄtendens cum aduerſarijs:ligabis eos:⁊ vinctos duces in captiuitatem: ⁊ de hoſtibus quondã atq; ca ptiuis liberos dei facies: virepeine dica E; Syon. ego ſterilis non pariens trãſmigrata ⁊ captiua:⁊ iſtos qͥs enutriuit: Ego deſtituta ⁊ ſola:⁊ iſti vbi erantemiraris Eſaiã.Eiuſdeʒ pſalmi ſacramẽta cognoſce. Vox dñiin virtu te:vox domini in magnificẽtia:⁊ vox dñi con⸗ fringẽtis cedros:vt poſtqᷓ; aduerſarios frege rit ⁊ cõcuſſerit deſertos bus gẽtiũ populos:p- parent᷑ cerui in montibus:⁊ ſit dilectꝰ ſicut fili us vnicoꝛniũ.in temploq; eius oẽs dicẽ᷑t gloꝛi am. Poꝛro ꝙ vertimus ſilios ſtridoꝛis:ad illũ ſenſum refert:ꝙ timoꝛe ſupplicij ⁊ eius loci vbi eſt ſet⸗ ⁊ ſtridoꝛ dentiu: oeſerẽtes diaboli vin cula xpᷣo dño credentiũ turba colla ſubmittat XXIX. Manſio. e T ꝓfecti ð Boneicã: caſtrametati ſũt in mõte Gagad. Viceſimanona mãſio int erpᷣtatur nũcius ſiue expeditio:⁊ accinctio vel certe qð nos melius arbitramur catacope. id ẽ.cõciſio.haud aliter poſſumus magiſtri di⸗ ſc ipuloꝝ atq; credentiũ eos facere filios neceſ⸗ ſitatis:niſi pᷣceptoꝛes eoꝝ interfecerimꝰ. Cru⸗ deles ſumus in occaſione eoꝛũ:non parcatma nus noſtra armũ aut extremũ auricule ð oꝛe le onis extrahere. Maledictus q facit opus do⸗ mini negligenter:⁊ qui ꝓhibet gladiũ ſuum a ſangnine. Vnde ⁊ Dauid in matutino inquit interſiciebã omnes peccatoꝛes terre De nũcio autẽ ⁊ accinctione hec bꝛeuiter poſſumꝰ dicere A filijs neceſſitatis grandes ad vtutes ſtimu⸗ los ſuggeramus:cũ eis nũciauerimus pꝛemia futuroꝛũ ⁊ accinctos inire bella nulia docueri mus.Hoꝛuʒ triũ quicquid magiſter fecerit:in mõte cõſiſtit. XxXX. Manſio T ꝓfecti ð monte Gadgad:caſtrame⸗ e tati ſũt in Jethabatha.Criceſima mã ſio bonitas interpᷣtatur: vt cum puene rimus ad ꝑfectum virũ in ſacerdotalẽ graqn ⁊ in etatem plenitudinis xpᷣi:i qua ⁊ Eʒechiel erat iuxta fluuiũ cobar:poſſimus cum Hauid in.xxx.pſalmo canere. In te domine ſperaui: non ↄfundar ineternũ. NPaſtoꝛ e ni bon ponit aiam ꝓ ouibus ſnuis. XXXI. Mãſio. XT pfecti de Jethabatha: caſtrameta⸗ e tii ſũt in Hebꝛona.Triceſimapᷣma mã⸗ ſio interpᷣtatur id eſt trãſitus ſiue trãſitio ad hãc venit verus he bꝛeus. id eſt nepateta ſiue trãſitoꝛ:qͥ dicere pt: tranſiẽs videbo viſionẽ hanc magnã. De qua ⁊ pſalmiſta canit:⁊ non dixerũt qui pᷣteribant bñdictio dñi ſuꝑ vos. Pꝛeterit eni figura hu⸗ ius mundi:⁊ ꝓpterea ancti cupiunt ad melio ra tranſire.nec pᷣſenti ſtatu cõtenti ingemiſcũt quotidie.ec recoꝛdatus ſũ:⁊ effudiĩ me ani⸗ mã meam.ſquoniaʒ tranſibo in locum taberna culi admirabilis vſq; in domũ dei. Multuz ẽ ſi de omnib us ſcripturis ſuꝑ vba tranſitionis velim exempla ↄiungere. XXXII. Mãſio T pfecti ð Hebꝛona:caſtrametati ſüt e in Aſiongaber. Triceſimaſecũda ma⸗ ſio tranſfert᷑ in lingua viri ſiue dolatio nes homis:qð ſigniſicãtius grece :·x ſcribit᷑ qᷓ ꝑ ain lram:non vt greci ⁊ latini errãt rum:niſi ꝙ ſeduli ⁊ diligẽtis magiſtri diſcſpli⸗ na monſtratur cedentis ligna infoꝛmia: doläã tis:facientiſq; vaſa diuerſa:que in domo ma⸗ gna neceſſaria ſunt:poſſunt lignatiões viri ſal tuum ⁊ omniũ arboꝛũ genera ac per hoc crelcẽc tium multitudinẽ figurare:dicẽte Dauid. In⸗ uenimus eam in campis ſilue. Hucuſq; ſoluu⸗ do Pharã decem et octo continet mãſiones qᷓ deſcripte ĩ catalogo i ſuꝑioꝛi uinere nõ ponũt dte X pfecti de Aſiongaber: caſtrameta⸗ titiſüt in deſerto Syn: h eſt eades Que ritur cur octaua manſio nũc triceſimatertia eẽ Dicatur. Sed ſciendũ ꝙ pꝛioꝛ per ſameth lfam ſcribit᷑:interpᷣtaturq; rubꝰ ſiue odium.hec au tem per ſade:⁊ vertit᷑ in mandatũ. Illudq; qð iungit᷑ cades:non vt pleriq; exiſtimant ſancta dicit᷑: ſed mutata ſiue trãflata. Legimus i Ge⸗ neſi iuxta hebꝛaicã veritateʒ: vbi iudas mere tricẽ putans Thamar dona trãſmiſit: ⁊ ſelaue ſter numerũ interrogabat:vbi eſt cades: hocẽc ſcoꝛtũ: cuiꝰ habitus a ceteris feminis imutatꝰ eſt. In multis quoq; locis B idẽ repimꝰ. Syn auũt lancta interpᷣtatur: zx ααπ1 bρα0ο eſt intelligendũ: quomodo parce dicunt᷑ ab eo qꝙqᷓün minime parcant:⁊ hellũq; ꝙ nequaqᷓ; bellũ ſit:et lucus ꝙ minime lucet. In hac manſione moꝛit᷑ maria ⁊ ſepeli᷑: ⁊ ꝓpter aquas cõtradi⸗ ctionis oyſes ? Aaron offendũt dominuʒ ⁊ ꝓhibent᷑ tranſire ioꝛdanem: miſſiſq; nuncijs ad Edom tranſitus petit᷑ nec impetrat᷑. Quis timeret poſt tantos ꝓfectus murmur populi: ⁊ offenſam magiſtroꝛũ:⁊ vie trãſitus denega-⸗ tos: idetur mihi in maria ꝓphetia moꝛtua: in Moyſe ⁊ Aaron legi ⁊ ſacerdotio iudeoꝛũ finis impoſitus.qꝙ nec ipᷣi ad terram repꝛomilſ⸗ ſionis tranſcendere valeant: nec credenteʒ po pulum ad ſolitudineʒ huius mũdi educere. Et nota ꝙ poſt moꝛtem ꝓphetie ⁊ aquas contra⸗ dictionis idumeũ carneũ atq; terrenũ tranſinre non poſſint: ⁊ cum multis pᷣcibus ⁊ conatu vi am non impetrent: ſed egrediat᷑ Edom aduer ſus eos in populo multo ⁊i manu foꝛti. Inter pꝛetatio quoq; nomis moꝛti ⁊ offenſe ⁊ nega⸗ to tranſitui cõuenit. Abi eni mandatum: ibi ꝰ peccatũ: vbi peccatum:ibi offenſa. vbi offenſa ibi moꝛs.Hec ẽ manſio de qua pſalmiſta canit Cõmouebit dominus deſertum Cades. 4 Crac P du ſraßceyn algſi peineeet centörightn ler Etau Pitabetogan lſins ſicireſpte ſnciſcib ſtelleannpo⸗ chictehpbe hemegosn dit Aoroni Etcuoaiea cterſedinn disnuslocut urautco ſonisterrän lerreigume Bengarofl Weuerin Witasnon Misterre pulus x⸗ plangit. lood pee haneus pbi quod. Hlium: rc denn locop⸗ perantrape chemo. Ead libus neceſt luoſerulivi⸗ ſncipisglin Platerſedie ſice Cunan ugſertduren enrſſte erirpnnan loeounpe M. oy i xxry n ſed ſni⸗ ber pjämar erquooſten espoſitas. wonte Orc Uſphinon: Ueltagern Wl ahmgfi gucintti⸗ nusgeteſ⸗ had rur Näthlh ſüne hunſgſ Cocnmna iſer ſeäneri nſe⸗ Aiongeberaſtne oSnöckensdt onücmieinumi priorpalnehfn rub'ſiucodunken inmandri Ftg, Nlencqgerifinmt Niftun Lneiſfüd citatezeſbinten r donatriſnittin Abarſbickott Accenoſtanind basb ite r: ANNEGN nodoperednitt teligggenniiin lee Jhanmin N rmnokmdit n Tractatus I X pfecti de cades: caſtrametati ſũt in eę monte in extremo terre Edom. Aſcen dit q; ANaron ſacerdos in montem Oꝛ: ſuxta pᷣceptum domini: ⁊ moꝛtuus ẽ ibi anno qjuadrageſimo egreſſionis iſrael de terra egy⸗ pti mẽſe qͥnto pᷣma die mẽſis. Eratq; ibi Aarõ centũuiginti annoꝝ quãdo moꝛtuus eſtiĩmon te Oꝛ. Et audiuit Cananeuſ rex Arad:qui ha bitabat ad auſtrũ in terra Canaã:ꝙ veniſſent filij iſrael. Triccſimaquarta mãſio eſt: quã ple riq; interpᷣtant᷑ lumen: nec errarẽt ſi per aleop litterã ſcriberet᷑.Alij pellẽ:⁊ ipi veruʒ dicerẽt ſi eſſet ain poſitũ.nõnulli foꝛamẽ:qð poſſet ac⸗ cipi:ſi eih haberet elemẽtũ.Cuʒ aũt legatur ꝑ he:magis mons intelligit᷑:⁊ legi poteſt:aſcen dit Aaron in montis montẽ.id eſt.verticẽ eiꝰ. Erxquo aiaduerteremus non in monte ſimpli⸗ citer:ſed in monte mõtis pontiſicẽ moꝛtuũ.vt dignus locus meritis illius mõſtraret᷑. MMoꝛi tur autẽ eo anno:quo nouus populꝰ repꝛomiſ ſionis terrã intraturus erat in extremis finibꝰ terre idumeoꝛũ. Et qᷓ;qᷓ; in monte ſacerdotiuʒ Eleaʒzaro filio dereliquerit.lexq; eos qui eam impleuerint ꝑducat ad ſũmuʒ: tamẽ ipᷣa ſubli⸗ mitas non eſt trãſfluẽta ioꝛdanis:ſed in extre⸗ mis terrenoꝛũ operũ finibus.⁊ plangit euʒ po pulus. xxx. diebus. Karon plangit᷑: Ihs non plangit. In lege deſcẽſus ad inferos:in euãge lio ad ꝑadiſuʒ trãſmigratio.Audit quoq; Ca⸗ naneus ꝙ veniſſet iſrael: ⁊ in loco exploꝛatoꝛũ vbi quodaʒ offendiſſe populũ nouerant ineũt pᷣlium: ⁊ captiuũ ducunt iſrael. Rurſũq; in eo dem loco pugnat᷑: ⁊ tũc victoꝛ vincit᷑:victi ſu⸗ perant:axpellaturq; nomen hoꝛma id eſt. ana⸗ thema. Eadem dicere mihi non eſt pigrũ:legẽ tibus neceſſariũ:ꝙ ſemꝑ humanꝰ ſtatus in hu ius ſeculi viam fluctuet: ⁊ alius in valle: alius in cãpis:alius moꝛiat᷑ in mõte:nec in mõte ſim pliciter: ſed in montis mõte. id t. in excelſo ver tice. Cunq; nos dei auxilio deſtitutos hoſtis ĩ uaſerit duxeritq; captiuos:nõ deſperemus ſa lutem: ſed iterum armemur ad pᷣlium. poteſt fi eri vt vincamus:vbi victi fuimus.⁊ in eodem loco triumphemus: vbi fuimus ante captiui. XxXxXV. Manſio. et. XXXVI. Tpfecti de mõte Oꝛ:caſtrametati ſũt e in Selmona. pfectiq; de Selmona ve nerunt in Phinõ. e due manſiones xxxv.a.xxx vj in oꝛdine hiſtoꝛie nõ inueniunt ſed ſcriptũ eſt ꝓ eis:egreſſi ſunt de monte Oꝛ: per viã maris rubꝛi: ⁊ circũiuerunt terrã Edõ ex quo oſtendit᷑ in finibꝰ atq; circũitu tre Edũ eas poſitas:nec vᷣm moꝛem legit.Et ꝓfecti de wonte Oꝛ: caſtrametati ſũt in Selmona: ſiue in Phinon: ſed poſt ambitũ terre idumeoꝛum venit ad extremũ: ⁊ ait ꝓfecti filij iſrael caſtra⸗ titur in Magos ſiue Fo. CLXV Epla LXVII metati ſũt in Oboth. Mec dixit pfecti ſunt de illo ⁊ illo loco:quia duas mãſiones ſilẽtio pꝛe⸗ „ termiſerat. quas cum in ſupputatiõe tacuerit: reddit in ſũma. ꝛima mãſio Selmona inter⸗ pꝛetat᷑ imaguncula. Secũda Mbhinõ.· diminu⸗ tiue os ab oꝛe:ergo nõ ab oſſe intellige In hbis Aaron moꝛtuo:⁊ murmurant contra deum et QUoyſen: mãna faſtidiũt: a ſerpẽnbus vulne rant᷑: ⁊ in typum ſaluatoꝛis qui verũ antiquũ qᷓ; ſerpentẽ in patibulo triũphauit: diaboli ve nena ſupantur. vnde inagũcula vere expꝛeſ ſeq; imaginis filij dei paſſionẽ eius intuens cõ ſeruatr᷑: ⁊ qð coꝛde credit: oꝛe pnunciat.legẽs illud apoſtoli:coꝛde credit᷑ ad iuſticiaʒ: oꝛe au⸗ tem cõfeſſio fit ad ſalutẽ. Simulq; nota ꝙvtra qʒʒ manſio hypoꝛopiticos appellatur: quia ex parte videmus: ⁊ ex parte ꝓphetamus.⁊ nũc ꝓ ſpeculum videmus in enigmate. XXXVII. Manſiio. e T pfecti de Ohinõ caſtrametati ſunt in Eboth. triceſimaſeptima mãſio ver hytones: vel m ver⸗ ba lhelui lagenas grãdes que cum muſto ple⸗ ne fuerint: abſq; ſpiramie ſlico dirũpunt᷑. Pu gnauerunt magi contra Moyſẽ ⁊ Aaron: æa muliere que erat in Endoꝛ: ⁊ babebat iuxta ſe ptuaginta interpᷣtes ſpirituʒ hytonẽ. iuxta hebꝛeos Magũ regis iſraelis illudit᷑ OOulte ſũt pᷣſtigie ⁊ inumerabiles laquei qbus anime capiunt᷑ humane:ſed nos dicamus in domino coõſfidentes laqueus cõtritus eſt: æ nos liberati ſumus:⁊ ſi ambulauero in medio vmbꝛe moꝛ⸗ tis: nõ timebo mala quoniã tu mecũ es. Cadẽt alatere noſtro mille: et decem milia a dextris noſtris: non timebimꝰ ab incurſu et demonio meridiano.ſᷣ obturabimꝰ aures noſtras:ne au diamus voces incantantiũ: ⁊ Sirenarũ carmi na negligamus. Moſt imaginem dei que i coꝛ⸗ dis roͤne monſtrat᷑: ⁊ cõfeſſionem fidei que oꝛe ꝓfertur:conſurgunt ſerpẽtes:⁊ artes malefice ad bella nos puocant Sed nos qui habemus pcioſiſſimũ theſaurũ in vaſis fictilibus que frã gi poſſunt: ita vt quedam vix teſta remanſerit in qua hauriri poſſit aque puſillũ: omni cuſto⸗ dia circũdemꝰ coꝛ noſtrũ. XXXVIII. Mã. T pꝓfecti de Eboth: caſtrametati ſunt e in JYeabari in finibus Moab: triceſi⸗ maoctaua mãſio aceruos lapidũ trãſe untiũ ſonat. Sunt ſancti lapides qui voluunt᷑ ſuꝑ terram leues:politi: ⁊ rotũditate ſua rota rum curſibꝰ ſimiles. Sunt ⁊ alij quos ꝓpheta iubet tolli de via:ne ambulantiũ in ea offendãt pedes. Qui ſũt iſti ambulãtes: vtiq; viatoꝛes 2 pᷣtereuntes qui iſtud ſeculũ ad alias manſio nes trãſire feſtinant. Qð autẽ dicit᷑ in finibus Moab: ⁊ ſupꝛa ſcriptũ eſt iſolindine onere⸗ ſpicit Moab: cõtra ſolis oꝛtum: oſtẽdit iuxta lam:ꝙ hucuſq; in fim bus terre idumeoꝛũ fue rint:⁊ nũc veniãt ad terminos Moab: ð alia ꝓuincia ad aliam trãſeuntes. Non eni ſemper yni virtun danda eſt oꝑa.ſed ſicut ſcriptum ẽ ibunt de vᷣtute in vtutem: de alia tranſeundũ eſt ad aliaʒ. qꝛ herẽt ſibi ⁊ inter ſe nexe ſunt:vt qui vna caruerit: omnibꝰ careat:⁊ tamẽ tranſi re de alia ad aliam: eoꝛũ eſt ꝓpꝛie: qui ſolis iu⸗ ſticie oꝛtũ cõſiderät. XXXIX. Mãſio. XT pfecti Jeabarim: ſiue vt in fecũdo e loco apud hebꝛeos habes ybim:ca⸗ ſtrametati ſũt in Dibõgad Triceſima nona mãſio interpᷣtat᷑ foꝛtiter intellecta tẽpta⸗ tio. Mꝛo hac in oꝛdine hiſtoꝛie aliter ſcriptum reperi. NPoſtq; eni caſtrametati ſũt in Jebariĩ in finibus ¶ Ooab cõtra oꝛtuʒ ſolis:legit᷑ inde ꝓfecti ſunt ⁊ diuerterũt ad toꝛrentẽ Zared Et de hoc loco ꝓficiſcẽs:caſtrametati ſunt trans Arnõ:que eſt in ſolitudine ſniuʒ Amoꝛrei:eo ꝙ arnõ in termis Moabitarũ ⁊ Amoꝛre oꝛuʒ ⁊ poſt hec venerũt ad puteũ: vbi cecmit iſrael carmẽ hoc. Aſcẽde putee quem foderunt pᷣnci pes:⁊ aperuerũt duces ꝓpłoꝝ in datoꝛe legum et in baculo eius:⁊ de ſolitudine in M artha⸗ na:⁊ de Marthana ad toꝛrentes dei:⁊ de toꝛ rentibus dei ad excelſa:⁊ de excelſis ad valleʒ que eſt in regione oab in vertice phaſga:q̃ pꝛoſpicit contra deſertum. Hec loca in finibus Amoꝛreoꝛũ quidã interpᷣtantes:putãt nõ mã⸗ ſiones eſſe ſed tranſitus:nec pᷣiudicari debere catalogo manſionũ extraoꝛdinaria expoſitiõe Alij autẽ ſpiritalibꝰ ſpiritalia comparãtes:no lũt regiones ſigniſicare:ſed per locoꝝ nomina vᷣtutum ꝓfectus eſſe:ꝙ poſt magos ⁊ congre⸗ gationẽ lapidũ frequẽter veniamus ad toꝛren tem Zared:qð interpᷣtatur aliena deſcẽſio:et i deſcẽſione poſiti trãſeamus ad arnon :qð ma⸗ ledictionẽ ſonat.que eſt poſtea in finibꝰ amoꝛ⸗ reoꝛũ: qui vel amari hoſtes ſunt:vel multa lo⸗ quunt᷑ inflati. Sinauteʒ trãſiremus terminos Moab:qui ð inceſſu generatus eſt:et receſſit a vero patre:ſtatim nobis occurrit puteꝰ:quẽ nemo de plebe fodit:nullus ignobilis: ſed on⸗ cipes ⁊ duces:qui iura dant populis .⁊ canen tes carmẽ in aqua putei:a in dei muneribꝰgra tulaãtes ꝓphetãt: tranſituri ſint: ad que ꝑ⸗ uenturi loca:ꝙ ſcilicʒ ð deſerto veniãt ĩ Rar thana:qð interpᷣtatur donũ.et ð arthana ad Nahaniel:qð dicit᷑ ad toꝛr entes dei. et de nahaniel ad Bamoth: que iterpᷣtat᷑ excelſa ſi⸗ ue adueniẽs moꝛs:quãdo cõfoꝛmes efficimur moꝛtis xpᷣi.⁊ de Bamoth occurrit nobis val⸗ lis humili montis phaſga:qui interpᷣtatur dolatus:ꝙ ni hil habeat infoꝛme ⁊ rude:ſed artificis ſit poli tatis: que tamẽ poſtea eſt in vertice tus manu:qui mons reſpiciat ſolitudineʒ:que hebꝛaice dicit᷑ iſinũ. Quãdo eni fuerimꝰ in vir tutum culmie conſtituti:tunc totius mũdi rui⸗ nas ⁊ omniũ peccatoꝝ reſpicimus vaſtitatem: pene obliti ſumus currẽte oꝛatiõe dicere:qua⸗ re Dibõgad interpꝛet᷑ foꝛtiter intellecta tpta tio. Poſt Dibõgad geritur bellũ contra Seõ regem amoꝛreoꝛũ ⁊ Og regem Baſan. diſci mus ꝓꝙ cum venerimus ad ſũmum: ⁊ de fonte pᷣncipum regũq; biberimus: aſcẽdẽtes ad mõ tem phaſga:non debeamus eleuari in ſupbiã ſed ꝓpoſitam nobis ecõtrario ſolitudinem no uerimus. Zinte conuritionẽ eni eleuatur coꝛ vi ri: ⁊ ante gliam humiliat᷑. XL. Manſio. ꝓfecti de DPibongad: caſtrametati e ſunt in Almõ de Balthami.Quadra⸗ geſima manſſo vertit᷑ in cõtemptũ pla garũ ſiue obpꝛobꝛiũ.Et per hanc diſcimꝰ om⸗ nia dulcia ⁊ illecebꝛas voluptatũ in ſeculo ↄtẽ nendas:nec inebꝛiari nos debere vino mundi in quo eſt luxuria. mel non offert᷑ in ſacriſicijs dei. ⁊ cera q̃ dulcia cõtinet:nõ lucet in taberna culo:ſed oleum puriſſimũ:qð de oliue ꝓfertur amaritudine. Mel eni diſtillat de labijs mult eris meretricis.de quo puto iuxta myſticos in tellectus guſtaſſe Jonathã: ⁊ ſoꝛte depᷣhenſuʒ vix populi pᷣcibus liberatnm.quod autem ob pꝛobꝛia cõtẽnenda ſint:⁊ ſi falſa obijciant᷑:be⸗ atitudinẽ pariunt.ſaluatoꝛ pleniſſime docet. Tpꝓfecti de Almõ:caſtrametati ſuntiĩ montibꝰ bari contra faciem Nabo. Quadrageſimapᷣiua manſio vertit᷑ in montes tranſeuntiũ: ⁊ eſt contra faciẽ montis Nabo: vbi moꝛit᷑ ⁊ ſepelit᷑ oyſes:terra repꝛomiſſi onis ante cõſpecta. Nabo interpᷣtat᷑ cõcluſio: in qua finit᷑ lex: et non inuenit᷑ eius memoꝛia. NMoꝛro gẽa euangelij abſq; vllo ſine tẽdit᷑. In oinnẽ terrã exiuit ſonus eius: et in fines oꝛbis terre verba ipᷣins. Simulq; conſidera:q habi tatio tranſeuntiũ in montibꝰ ſita ſit:⁊ adhucꝓ fectu indigeat. Poſt montes eni plurimos ad cãpeſtria Moab ⁊ ioꝛdanis fluenta deſcendi⸗ mus:qui interpꝛetat᷑ deſcẽſio. Nihil enim vt crebꝛo diximus:tam periculoſum eſt:qᷓ; gloꝛie cupiditas ⁊ iactantia:⁊ animus conſciẽtia vir tutum tumens. XLII. Manſio. T pꝓfecti de montibꝰ Abari:caſtrame e tati ſunt in campeſtribꝰ Moab ſuper ioꝛdanem iuxta Jericho: ibiq; ſixerũt tẽtoꝛia ab humo ſolitudinis vſqʒ ad helſati in planicie Moab. In qdrageſſmaſecũda mãaſi⸗ one que ⁊ extrema mãſio ẽ: curſim que ſint ge ſta narremus. Reſidens in ea popułꝰ a diuino HBalaã:que mercede cõduxerat Balach filius Sephoꝛ:dei iuſſione benedicit᷑:et maledictio Co futakin glecoſont honodil hitcüctoe eius:foꝛn fſlius Eie dianitide mnlüinete unn opulus Sihhul Uutiaterf onedeiſe tfemſucce⸗ fedebee deingech 4 leiu phegia qn (limenſis. trüa viror chitas:⸗ 1cdatioe benebe jordonet maenih⸗ ytpoſer Printer onihobit Uincia:7. tur. Num debeantit ſubutbani Leuite⸗ Mäſtones. 4 les. resitra ſigiiuopſt nortepotf letonomiiſe Ebreuiterd abing lnfaſcſtino⸗ homisGe poptlogtlo quogpiiſin copulak. tue:rrecd Ugtoꝛisſii. eruchtiß eoqnonen busuiret cötfagens fliſtael Unduserc lborinv. = S — =– 6 — S —. — S= g - S= = = S= — = . Se Se r RKZ Wmäinäͤmin Ehahn En Vgtnigiae ſosdeherung Nonofei inits mnernöletnden mü:gödeinzen oiſtiülundetnel pputoſonunten Abä:ſarihen eraumm golun, Lrſfallchrtite uatorpieniintte . Anöͦſntt ticnma tunk Euſowigens tfinonnht Loſſcatmnienn Nbontnzel th numnfcluſenn hipii Gans Alindd ilte upyſuſtt esaniwn Umisfucnade üo. Eblen itgiunek = = =☛ =S= 1 =— = uE E — — — SS=,r —. 1 4 — S== . ☛ — = = — S= — — S =S= —— = =— Tractatus I mutat᷑ in laudes:audit vocem dñi ex ꝓphano oꝛe cõſonãtẽ.Oꝛiet᷑ ſtella ex Jacob:⁊ ↄſurget homo ð iſił ⁊ ꝑcutiet pncipes ο ab: ⁊ vaſta bit cũctos filios Seth:⁊ erit Edom hereditas eius:foꝛnicat᷑ cũ filiabus Madian:et Finees filius Eleaʒar zelatus eſt ʒelũ dñi ⁊ ſcoꝛtũ ma dianitidẽ pugione trãſſigit.vnde ⁊ accepit pꝛe miũ ineternã memoꝛis armũ victime Num era tur rurſũ populꝰ: vt interfectis peſſimis nouꝰ populus dei cenſeat᷑. Interpellãt quinq; filie Sephaad:⁊ ex iudicio dñi hereditateʒz accipi⸗ unt inter fratres ſuos:nec femineus a poſſeſſi⸗ one dei ſexus excludit᷑. Jeſus oyſi in mon tem ſuccedit ⁊ diſcit a lege que ſpiritaliter fer⸗ re debeat in eccłia. Pꝛimũ qͥd ꝑ ſingłos dies deinde qᷣd ſabbato:qd in caleñ.quid in paſca: quid in pentecoſte:qͥd iu neomenia meſis.vij. dd in ieiunio eiuſdẽ mẽſis die.x.quid in ſceno phegia qñ figunt᷑ tabernacula.x v.die ſupꝛadi cti menſis. Uxoꝝ ⁊ filiaꝝ vota abſq; auẽte pa⸗ trũ ⁊ viroꝛũ caſſa memoꝛant᷑.Bellũ cõtra ma⸗ dianitas: ⁊ moꝛs diuini Dalaã: ⁊ pᷣde diuiſio: 7 oblatio ex ea in tabernaculo dei. Nꝛimꝰ Ru ben ⁊ Gad:a dimidia tribus anaſſe vltra ioꝛdanẽ in heremo poſſeſſioneʒ accipiũt.pluri ma eni habebãt iumẽta:⁊ necdũ ad id venerãt vt poſſent habitare cũ templo. Docet᷑ populꝰ vt in terra ſancta idola deſtruat: ⁊ nullꝰ de pꝛi oꝛi habitatoꝛe Pᷣuet᷑. Deſcribit᷑ olim cupita ꝓ⸗ uincia:⁊ duaꝝ ſemis tribuũ hereditas ſepara⸗ tur. Numerant᷑ tribuũ pᷣncipes:qͥ terrã cũctaʒ debeant itroire. Quadragintaduas vꝛbes cũ ſuburbanis ſuis vſq; ad mille paſſus ꝑ circũi⸗ tũ Leuite accipiũt.tot numero quot et iſte ſũt mãſiones. Et addunt᷑ fugitiuoꝝ ſex alie ciuita tes.tres itra ioꝛdanẽ vt ſint ſimul.xlviij.Qui fugitiuoꝝ ſu ſcipi:qͥ interfici debeãt:et vſq; ad moꝛtẽ põtificis maximi reuari:ſuccedit Deu teronomij ſecũda lex:meditatoꝛũ cuãgelij.ibi q; bꝛeuiter dicimus: que int᷑ Pharã et tophel Labã ⁊ Aſeroth:⁊ loca aurea abiecto Juda infeliciſſimo.xj.diebus via dec hoꝛeb: p viam montis Seon vſq; ad cades Barne oyſes populo ſit locutꝰ:⁊ extremũ canat canticuʒ.in quo aꝑtiſſime ſynagoga ꝓijcit᷑:⁊ eccłia domio copulat᷑. Impinguatꝰ ẽ ⁊ icralſſatus ac dilata⸗ tus:⁊ recalcitrauit dilectꝰ: ⁊ oblitus eſt dei ſal uatoꝛis ſui.Et iterũ generatio peſſima. filij in⸗ eruditi:ipᷣi ad emulationẽ me ꝓuocauerunt in eo qͥ non erat deus. Irritauerunt me i ſculptili bus ſuis:et ego zelare eos faciam nationes:et cõtra gentẽ ſtultam irritabo eos. Benedicunt fili iſrael. Et rurſus in Symeone Judas miſe randus excludit᷑. Aſcẽdit Moyſes ad montẽ Nabo:in verticẽ Phalga q eſt contra iericho 2 oſtẽdir dominꝰomnẽ terrã Galaad vſq; Dã Fo. CLXVI Epla LXVIII ⁊Z neptali ⁊ Effraim ⁊ Manaſſẽ: ⁊ vniuerſam terraʒ iude vſq; ad mare magnũ contra auſtrũ ⁊ regionem cãpeſtrẽ Jerichontis ciuitatis pal marũ vſq; Segoꝛ. Quis põt tãta noſſe myſte⸗ ria?:Quis in extremis legis ⁊ huiꝰ vite finibus cõſtitutus itelligit: ſemꝑ ſibi eſſe pugnãdum⸗ Et tunc plenã victoꝛiã dari ſi fuerit in cãpeſtri bus: ſi in Abelſattym:qð interpᷣtatur luct ſpi narũ:fleuerit antiqua peccata: ⁊ ſpinas ꝗᷓ ſuffo cauerunt ſemẽta verbi dei. Et de àbus ꝓphe ta dicit: verſatus ſum in miſeria: dum mihi cõ figitur ſpina Et tunc pᷣparatus deſiciẽte mãna ſub duce ihu ioꝛdanẽ tranſeat: circũciſus cul tra euangelij:pꝛimum comedat de celeſti pane ⁊ occu rrãt ei pᷣncipes exercitus dei: vt veꝝ pa ſca nequaqᷓ; in egypto:ſed in finibꝰterre ſancte comedat. O ꝓfundũ diuitiaꝝ ſapie ⁊ ſcie dei: qᷓ inſcrutabilia ſũt iudicia eius:⁊ inueſtigabi⸗ les vie illius:Quis ſapiens ⁊ itelligit hec⸗ In telligens ⁊ cognoſcat ea? Quia recte vie dni:⁊ iuſti ambulabunt in eis. Pꝛeuaricatoꝛes autẽ coꝛruent in illis. Beati hieronymi pᷣſbyteri ð diuerſis gene neribus lepꝛarũ oſtendens illaꝝ ſubtilẽ deſcri ptionem ad peccatum magis aie qᷓ; moꝛbũ coꝛ poꝛis ꝑtinere. Epiſtola. LXVII. Dmirabile dinie diſpoſitionis examẽ Que exhiberi ſi⸗ bi deus ac deferri voluit magno conſilio ⁊ ſol⸗ lerti ſciẽtia ſacratioꝛe mãdauit. DOiuerſa enim hoĩuzʒ moꝛibus genera naturarũ: diuerſis ſta⸗ tuit pceptoꝛũ ſentẽtijs gubernari.Alius enim ſmaginariũ legis opus qſi ſub veritatis coloꝛe depinxit. Alius coꝛpus ip̃iꝰ veritatis declara uit. Quos eni obuolutos adhuc mũdi caligie ad cõpꝛehendenda ea ꝗᷓ germana erant:ac ſoli da ppendit:eis obſeruãtie oꝛdinẽ ſuſpẽſo ſub⸗ tili quodãmodo examie ſuſurrauit. quos autẽ dep̃hendere poſſe abſolutũ pᷣdicatiõis carme agnouit:eis deus ꝑfectã harmoniã ſolide vo⸗ cis intonuit. Inde ẽ ꝙ figuris ⁊ enygmatibus lex bſca depigit᷑: qm dũ infirma iudeoꝝ acies hebetat᷑: ⁊ cãdidũ ſcie claritatis vigoꝛẽ inſpici ende lumẽ non habẽt: neceſſe eſt: vt in varijs fi guri figuraꝝ coloꝛ adhibeat᷑: Mã illis ⁊ vtutũ pᷣmia ſuppolita ſpecie ꝓmittũt᷑: ⁊ pctõꝝ notei⸗ urunt᷑ in coꝛꝑe: Js eni ↄfirmot᷑ alij: quibꝰ alij trãſferunt᷑ in coꝛpe. Oreſẽs lectio exigit hinõi ferre ſᷣmonẽ:ꝗᷓ diuſa lepꝛaꝝ genera dephẽdẽ⸗ da i diüſis materus deſignauit. Alia eni lepꝛa ĩ parietibꝰ demõſtrat᷑. Alia hũano notat᷑ i coꝛ poꝛe. alia ĩ vaſculis: alia ĩ veſte: alia deſignat i ſtamie Beinde qᷓi hmõi vulneris loco crebꝛa barba pellicula deputãt᷑.qͥd enĩ dicã: Tot ſũt genera qͥt coloꝛes.Alia pallida:alia ten Dl Sars rubicũda. DBeinde ſi hoĩes lepꝛa qð ẽ inſitũ na ture vitio polluãt᷑:qͥd hi faciũt:qͥ guioꝛibꝰmoꝛ bis coꝛpoꝝ pᷣgrauant᷑e Sʒ age iã videmꝰ gene ra lepꝛaꝝ: vt medelaꝝ cauſas cognoſcẽ alq; ꝓ bare poſſimꝰ.ſi fuerit inqͥt lepꝛa alba vel rubi⸗ cũda :ſiue tetra vel pallida: vel ſi floꝛẽs ait h̊ ẽ toto coꝛpe decurrẽs. Naʒ ẽ deteſtabilis lepꝛa q̃ oino mũdari nõ poſſit: ẽ ⁊ que facilẽ habeat mũdationẽ.alia qͥʒ aduẽtit ia:alia inata depꝛe hẽdit᷑. Que oia niſi ſpiritalit᷑ ſentiant᷑:rõneʒ i⸗ telligẽtie ſimplid nõ admittũt.Nã diuia ſapia legis ſue ꝓfundũ i huiꝰextrema ſeculi regione q̃ſi tẽplũ iuo noĩe ↄſecratũ:itra ciuitatj alteriꝰ menia collocauit Cuiꝰↄſtructio atq; opꝰqᷓ;uis magnificũ videat᷑ iterioꝛis tñ hois aditmirãt oꝛnamẽta vitioꝝ:ᷣ iterioꝛis ſcie aditus reſera⸗ re non pñt. Quare oꝛãda ẽ diuia dignatio: vt puiſantibꝰnob ĩtelligẽtie pateſcat ĩigreſſus Ju bet igit᷑ diüuſa lepꝛaꝝ genera ſacerdos tẽpli di ligẽter inſpicẽ:atq; eaꝝ habitꝰvel coloꝛes ple nioꝛi ↄſideratiõe depᷣhẽdere.A coloꝛibꝰ eni le pꝛa refert᷑ poſſe agnoſci:qͥs t̃ ad petm magis aĩe q; ad moꝛbũ coꝛꝑis manifeſtũ ẽ ꝑtinẽ. Di⸗ uerſi eni coloꝛes diuſas ai indicãt macłas.Cũ igit᷑ pallida lepꝛa ↄſpicit᷑:lãguẽs et egra fides aĩe denotat᷑.Cũ aũt rubicũda depᷣhẽdit᷑: mẽs furoꝛe atq; iracũdia inflãmata⁊ homicidij cru oꝛe reſperſa cognoſcit᷑. Cũ vᷣo alba:tũc hereti coꝝ fuſcata ⁊ male mũda ↄſcia ↄdemnat᷑.Sʒ alia lepꝛa ĩ capite:alia oꝛiri pꝑhibetur in barbba Sũt eni heretici qͥ deũ pr̃em vident᷑ tmmodo blaſfemare: vt Manicheꝰ: qͥ nõ ſolũ eũ facto⸗ rẽ denegat mũdi:veꝝ maloꝝ ꝓfitet᷑ eẽ auctoꝛẽ lhi ſũt qͥ lepꝛã ĩ capite poꝛtare vidẽt.caput eni inqͥt apls viri xpᷣs ẽ.Que vo lepꝛa ĩ barba poꝛ tat᷑:hi ſũt qͥ blaſfemare vidẽt᷑ ĩ filiuʒ. Epᷣm eni ꝑfectũ i aduẽtu pᷣſtino ꝑfecti viri euũ agẽtẽ:q̃⸗ ſi tricenarie etatis vtilitas decoꝛauit. Sed ⁊ſi tetra inqͥt ⁊ liuida fuerit:qͥd eſt aliud qᷓ; liuoꝛis maculis execrãda: Si aũt ait nigra fuit lepꝛa: fumo vtiq; idolatrie ⁊ ſacrificioꝝ nidoꝛibꝰ no tata.Si aũt inqͥt floꝛẽs lepꝛa fuerit: ⁊ coopue⸗ rit oẽm floꝛẽ maculationis a capite vſq; ad pe⸗ des: viſu ſacerdot dijudicabit᷑.videbit eni ſa⸗ cerdos: ⁊ ecce lepꝛa cooꝑuit oẽm ꝑtẽ coꝛꝑis et mũdabit illũ ſacerdos a maculatiõe: qm albuʒ mutabit᷑. In hac lepꝛa quã q̃ſi albã ⁊ floꝛẽtem deſignat: diüſa crimia varie dep̃hẽdit.qꝛ cum mũdialis vite voluptas q̃ſi cãdida ⁊ floꝛẽs ex iſtimat᷑: tũ graue vitioꝝ oↄtagiũ graſſat᷑ ĩ coꝛꝑe Hã aut auaritie aut libidis maclłe ppateſcunt Sʒ hãc lepꝛã cito dicẽ poſſe mũdari. Auaritie enĩ crimie facile carere pᷣt:qͥ ↄüſus ad dñm ea q̃ poſſederit idigẽtiũ alimonie miſtrauerit: ita vt dñs iĩ euãgelio ait. Veꝝ date elemoſynaʒ:⁊ ecce oĩia vob mũda ſũt.Libidinẽ qͥʒ celerit᷑ mũ dare poterit:ſi ieiunijs frequẽtiſſimis ⁊ abſti⸗ nẽtia coꝛpꝰretinuerit.ſᷣ his obłmedelam ꝑ ſa⸗ cerdotẽ pᷣcepit dñs adhiberi. Diẽ eni eẽ lepꝛã q̃ ſacrifcioꝝ oblatiõibꝰemũdet᷑.Aliã vo quaʒ qqᷓ faciliꝰabluãt:necnõ ⁊ q̃ ex caſtra poſita muũ det᷑ Eſſe q̃ʒ lepꝛã aſſerit:q̃ mũdari oĩno nõ poſ ſe or igii Fm figurã cᷓuioꝝ pctõꝝ crimia cõ gregant᷑.Alia ſũt q̃ añ baptiſmũ vidẽt᷑ eſſe cõ⸗ miſſa:q̃ tñ ꝑ graʒ baptiſmi diluunt᷑.Alia vo q̃ᷓ poſt lauationẽ baptiſmat ꝑpetrãt᷑:q̃ ſiue ꝗui⸗ oꝛa ſiue mĩ oꝛa pctã ſint viſus tñ ſacerdotl emũ dat.Quodcũq; eni modicũ delicti fuerit pᷣt a ſacerdote oĩno relaxari.Que aũt guioꝛa ſunt: diſciplina debẽt eccliaſtice regule ⁊ orone pur gari Que vo ĩſanabilia ſũt: deo iudici revuãt Et inde ẽ ꝙ iĩ hoc loco ait.vnũquẽq; ſᷣm ꝙ hʒ ꝓpt᷑ curationẽ ſacriſiciũ offerre debere.i.vnuſ qͥſq; ſᷣm ꝙ ſe deliqͥſſe cognoſcit: ſiue ꝑ carnalẽ ↄcupiſcẽtiã:ſeu ꝑ idolatriã:ſeu ꝑiurio:ſeu mẽę dacio:q̃ſi lepꝛe ſe vitijs itelligit maculatũ put potuerit deo ſacriſicare nõ deſiſtat.ſᷣ diẽ genꝰ eẽ lepꝛe:qð oino mũdari nõ poſſit.⁊ iðᷣo hmõi hõ ex caſtra iubetur expelli. Hoc ẽ ſane crimẽ qð admittit᷑ i ſpmſãctũ blaſfemie ſcʒ ſicut ipſe dñs ĩ euãgelio ait:qͥ peccauerit i ſpũſãcto:non remittet᷑ ei:neq; h:neq; i futuro. Adiecit aut ſctura diuina lepꝛã eẽ ĩ vaſculis:lepꝛã ĩ parie tibꝰ:lepꝛã in veſtibꝰ:lepꝛã in ſtamine.ſᷣ quõ in his rebꝰ lepꝛã eẽ poſſit:penitꝰignoꝛo.q̃ qꝛ vita carẽt:etiã ſenſu carere neceſſe ẽ.ſᷣ ego arbitroꝛ cũ iĩ parietibꝰ domꝰ lepꝛa eẽ referat᷑:hereticoꝝ ꝑfidiã notari. Quid enĩ nõ polluit᷑ vbi adulte re doctrine blaſſemia pᷣdicat᷑i ꝗdo hanclepꝛã ſacerdos iubet᷑ a parietibꝰemũdare:vt catho⸗ lice vᷣitatis doctrina maculoſa hereticoꝝ vᷣba depellat.Cũ aũt lepꝛa ĩ vaſculis ðꝛ eſſe: ꝓpꝛia coꝛꝑis delicta mõſtrat᷑. Vaſa aũt hoĩuʒ coꝛꝑi bus cõparat apłs.habẽtes inqͥᷣt theſauꝝ hũci vaſis ſictilibꝰ. In ſtamie aũt lepꝛã hñs paratũ ſe ĩ oibꝰ deo pᷣbeat:vt mercedẽ ab ipᷣo cõſequi mereat᷑: ⁊ in die iudicij ſecurꝰinueniet᷑:ſi nulla dei offenſa in eo reperiekt. Scõs tractatꝰſcde partis pᷣncipalis. õ epłe atq; tractatꝰ beati Hreronymi ꝑ q̃ſtionibus noui teſtamẽti. u HBeati hieronymi ad Damaſũ papũ ð filio ꝓ digo ꝑ illũ ᷣm l̃aʒ peccatoꝛẽ penitẽtẽ:ſᷣm my ſticũ ſenſũ gẽtilẽ abdicanii illecebꝛis erroꝛibuſ qᷓ; ad dei cultũ ↄuerſũ.ꝑ maioꝛẽ aũt filiuʒ inui dẽtẽ vel iudeos vel reliqͥ̊s ſãctos interpᷣtantis in qbꝰ licet iuſtis oſtẽdit eſſe poſſe liuoꝛem. Epiſtola. LXIXX Eatitudis tue b inkrogatio diſputatio fuit: et ſic q̃ſiſſe:viã ẽ dediſſe qſitis. Sapiẽ Croa ripeiten ſtiali Dit⸗Auldu Auo minoꝛ ſſhac⸗ tur poꝛcis: Aecipitaui ginn⸗Qri veniis uſcta cuugelio bte os dillain lnaei;mino guo udeie giuiura dictimihit Etilo l Siaitais zaboli ul. leriꝰꝛffutt diobolimoꝛ eiiquterx nis uidiape dementicim goꝛecraciar Gſanicen dllerte gvd ſtaaihact vba pꝛup no ſilitucd labãt dice yeſcit aum Eritautaea toꝛes vol diarcurqs eatcgouit Catep ſoa donno. Ecce lſetesrecube aicetes (lpeccatorib Veker Qut edicun. ſes ültuiz Wanreiuſto izieniz geiſtonn ain nöhabe fruudator hebar:ta poculo:d Olvere. O. faelierit. ad pni. 6 gfa. Et deſtructo Aſtentate — — jokenedche,, Woſarſepen müſaupinrtn tellign maari no deſſter ir inopoſſit iufr, elli. oriian blalemieſgag cauerttizülin ifumro N =— 1 , 1 —, = = = ivaaislgiig äinſunte ,a rpeniſpenien pectſei frtte puciſlti tenit⸗ rinöolii tle nt,rNi tpmüdaeneh- boeideſe nalsdreſein Vrleünboining gesninthltei = „ 2 M. i ſiſir Gmifmiiin nl Nalticn g nuicitiſii, oſiaraſi icſe oſen tucfent vdißin ini, alſti⸗s — — — — =E 9 S= ter qpe iterroganti:ſapia reputabit᷑. Ais qs ẽ iſte i euãgelio pr:qͥ duobꝰ filijs ſubſtantiã diui dit: Qui duo ſilij: Qui maioꝛ:Qui ve minoꝛ: Quõ minoꝛ acceptã ſubſtãtiã cũ meretricibus diſſipat? Fame facta a pncipe regionis pᷣponi⸗ tur poꝛcis:Siliqs comedit᷑: Ad patrem redit Aecipit annulũ ⁊ ſtolã.Et iĩmolat᷑ ei vitulꝰ ſa⸗ ginatꝰ:Quis ſit maioꝛ frater: Et quõ de agro veniẽs ſuſceptionẽ fratr inuideat: ⁊ cetera q i euãgelio pleniꝰexplicãt .Addis iſuꝑ:ſcio mul tos diuſa in hac lectiõe dixiſſe: fratrẽ maioꝛẽ iudeũ:minoꝛẽ eſtimaſſe gẽtilẽ populuũ. Sʒ q̃ro quõ iudaico oło poſſit aptari. ecce tot anis ſer uiui tibi:⁊ nũqᷓ; mãdatũ tuũ pᷣteriui:⁊ nũqᷓ; de diſti mihi hedũ:vt cum amicis meis epularer. Et illð Fili tu ſemꝑ mecũ es:⁊ oĩa mea tua ſüt Si aũt ais ð iuſto ⁊ peccatoꝛe voluerimꝰeẽ pa rabolã: iuſte nõ poterit ↄuenire:vt de ſalute al teriꝰ ⁊ fratris maxime ↄtriſtet᷑. Si eni inuidia diaboli moꝛs ĩtroiuit ĩ oꝛbẽ terrarũ.⁊ imitant eũ:qͥ ſũt ex ꝑte eius:nũqᷓ; ꝑſone iuſti:tam ima⸗ nis iuidia poterit coaptari: vt foꝛis ſteterit: et dementiſſimo pr̃i rigidus obſtiterit. ſoluſq; li uoꝛe cruciatꝰ leticie domꝰitereſſe noluerit IJta q; ſicut ĩceteris ꝑabolis: non ſũt a ſaluatoꝛe diſerte quã ob cauſaz dicte ſint: ſolemꝰindrere ita ⁊ ĩ hac facere debemꝰ. q̃re dñs i iſtiuſmodi vba pꝛuꝑit: ⁊ ob quã iterrogationẽ reſponſio ms ſilitudo ꝓlata ſit. Scribe ⁊ phariſei muſſi⸗ tabãt dicentes. Quare h̊ peccatoꝛes recipit:⁊ veſcit᷑ cum eis: Suꝑioꝛ quippe ᷣmo pᷣmiſerat Erãt aũt accedẽtes ad eſ oẽs publicani ⁊ pec⸗ catoꝛes volẽtes audire eũ. Itaq; hinc ois inui dia: cur qs leg pᷣcepta dãnarẽt: eoꝝ ofabulati onẽ atq; ↄuiuiũ dñs non vitaret. Et h Lucas Ceteꝝ Mattheꝰ ita loqᷣt᷑:cũ aũt diſcũberet in domo. Ecce multi peccatoꝛes publicani ve⸗ niẽtes recũbebãt cũ ihu: et cũ diſcipulis eius. qð vidẽtes phariſei dicebãt diſcipulis eiꝰ: qre cũ peccatoꝛibꝰ⁊ publicanis mãducat masiſter veſter: Qui audiẽs dixit:non neceſſe hñt ſani medicum. ſed male hñtes. Eüũtes auteʒz diſcite qͥd ſit: miſcòiazs volo: et nõ ſacrificiũ.!25 veni vocare iuſtos:ᷣ peccatoꝛes ad pniaʒ.Marcꝰ q̃ͥʒ i eadẽ vba ↄſentit. Igit᷑ vt diximꝰ: ois ex le ge q̃ſtio naſcebat᷑:lex qͥʒ iuſticie tenax clemẽti⸗ am nõ habebat.Sᷣ quicũq; adulter: homicida: fraudatoꝛ: ⁊ vt bꝛeuiter dicã moꝛtali crimie te nebat᷑: nlła venia pnie laxabat᷑ a crimie.oculũ ꝓ oculo:dentẽ ꝓ dẽte.aiaʒ ꝓ aia iubebant ex⸗ oluere. Oẽs itaq; declinauerũt ſimul inutles facti erãt:nõ erat q̊ͥ faceret bonũ:nõ erat vſq; ad vnũ. Abi aũt abũdauit pctm. ſuꝑabunda⸗ uit gra. Et miſit de filiũ ſuũ faciũ ex muliere: q̃ deſtructo medio pariete:fecit vtrũq; vnuʒ et auſteritatẽ leg euãgelij gra temperauit. AUñ 7 Fo. CLXVII LXIX NMaulus ad ecclias ſcribẽs:gra vob inquit:⁊ pax a deo pr̃entr̃o:⁊ dño ihu xpᷣo:gr̃a q̃ nõ ex merito retributa:ᷣ ex donãte conceſſa ẽᷣ. Pax vo q̃ reconciliati deo ſumꝰ hñtes ꝓpitiatoꝛem dñm nrm ihᷣm xpᷣm:qͥ donauit nob delicta nt̃a 7 deleuit qð erat cyrographũ moꝛt! gens illo cruci: 7 pᷣncipatꝰ:⁊ ptãtes ſ triũphãs eas ĩ ligno:q̃ aũt maioꝛ pᷣt eẽ clemen- 5nos affi eẽ oſtẽtui tia q;; vt filiꝰdei hois ſiliꝰnaſceret᷑: decẽ mẽſiuʒ faſtidia ſuſtineret: partꝰ expectaret aduentuʒ luolueret᷑ pãnis:ſubiiceret parentibꝰ: ꝑ ſingu las adoleret etates: ⁊ poſt cõtumelias vocum alapas ⁊ flagella: crucis q; ꝓ nobᷣ fieret male⸗ dictũ: vt nos a maledicto legis abſoluerit a tri factꝰobediẽs vſq; ad moꝛtẽ: ⁊ id oꝑe cõple⸗ ret:qð añ ex ꝑſona mediatoꝛis fuerat depcatꝰ dicẽs: pr̃ volo vt quõ ego ⁊ tu vnũ ſumus. ita iſti inos vnũ ſint. Ergo qꝛ ad h̊ venerat:vt qðᷣ erat ipoſſibile legi:qꝛ nemo ex ea iuſtiſicabat᷑:i effabili miſcdᷣia vincere:publicanos ⁊ pctõꝛes ad pniaʒ ꝓpuocabat. Cõuiuiũ qͥ; eoꝛũ expetẽs vt ĩ ↄuiuio docerẽt᷑:ſicut manifeſtũ eẽ porerit ei:qͥ euãgelia ſollicita mẽte ꝑlegerit.Auõ ⁊ ci⸗ bus eiꝰ⁊ potꝰ⁊ deambulatio vniũſa q geſſit in coꝛpe:ſalutem hoiuʒ ꝓcurarint. Hoc vidẽtes ſcribe ⁊ phariſei aduerſus legẽ eũ facẽ dicebãt ecce hõ voꝛax:⁊ vini potatoꝛ:amicus publica noꝝ ⁊ peccatoꝝ.Nã añ repᷣhẽderãt:q̃re cura⸗ ret i ſabbatis. Dñs ergo vt hãceoꝝ accuſatio nẽ clementi rõne ſuꝑaret:tres parabolas ppo ſuit. ex bus vna ẽ. xcix.ouiũ ĩ mõtibꝰ relictaꝝ HM et vnius ꝑdite:q̃ paſtoꝛis humeris eſt relicta. Alia dꝛagme:quã mulier accẽſo lumine requi ſiuit: ⁊ inuẽta ea vicinas ad leticiã conuocauit dicẽs:cõgratulamini mihi:qꝛ iueni dꝛagmam quam ꝑdideram. Tertia vo duoꝛũ filioꝛuz. de qua vt diſputarẽ pauca iuſſiſti. Et de oue qui dem ac dꝛagma lʒz ad vnum ptineãũt itellectuʒs: nõ ẽ iſtius tꝑis diſputatio.hoc tm dixiſſe ſuffi⸗ ciat:ob hoc has parabolas eſſe pꝛopoſitas vt quõ ibi inuentiõe pecoꝛis et dꝛagme leticie eſt angeloꝝ: a circa manẽtiũ vicinaꝝ: ſic in publi⸗ canoꝛũ peccatoꝛũq; pnia dehere eſſe leticiam: qbus non ſit neceſſaria pnia. vnde vehemẽter admiroꝛ Tertullianũ i eo libꝛo quẽ de pudici⸗ tia aduerſum penitentiã ſcripſit: ⁊ ſentẽtiaʒ ve terem noua opiniõe diſſoluit: hoc voluiſſe ſen tire:ꝙ publicani ⁊ peccatoꝛes qᷣ cuʒ dño velce bant᷑ ꝛethnici fuerint dicẽte ſcptura:nõ erit ve ctigal pendens ex iſrł. Quaſi vero Aldatthe us non ex circũciſione fuerit publicanꝰ: ⁊ ille cum phariſeo in tẽplo oꝛans oculos ad cclum non audebat erigere: non ex iſrael fuerit publi canus. An nõ Lucas memoꝛat oĩs populus audiẽs ⁊ publicani iuſtiſicauerũt deũ baptiʒa ti baptiſmno Johis. Aut cuiq; geqſpiſet At „☛☚ †* ideri ethnicũ tẽplum ingreſſũ: aut dĩũm cum ethnicis habuiſſe ↄuiuiũ: cuʒ id maxime caue ret:ne legẽ ſoluere videret᷑:⁊ pᷣmuʒ venerit ad oues ꝑditas domus iſirł. Chananee quoq; de⸗ pcanti ꝓ filie ſalute reſpõderit:nõ opoꝛtet tol⸗ lere panẽ filioꝝ: ⁊ dare eũ canibus. Et alibi di ſcipulis pᷣceꝑit. In viã gentiũ ne abieritis:⁊ ĩ ciuitates ſamarianoꝝ ne intraueritis Ex qͥb⸗ oĩbus edocemur iĩ publicanis nõ tã gentiliũ IBS generaliter oiuʒ pctõꝝ.i.qͥ erãt ⁊ de gentibꝰ et de iudeis accipi poſſe ꝑſonas. Ille aũt qͥ iuxta inſanas blaſfemias ſuas id dogmatis defende bat:qð xpᷣianos nollet recipere penitẽtes:fru⸗ ſtra argumẽtatꝰ eſt publicanos iudeos nõ fuiſ ſe:vt in ꝑſona eoꝝ gentiliũ tm populꝰ poſſit i⸗ telligi. Itaq; ne longũ faciã: ipᷣa euangelij ver ba ꝓponã:⁊ i modũ cõmentarij q̊d mihi vide⸗ atur: ad ſingula queq; ſubnectã. Homo qͥdam habebat duos filios.hoĩem deũ dici multis te ſtimonijs apꝛobat᷑: vt ibi duoꝝ hoĩuʒ teſtimo niũ vex eſt. Ego de me teſtimoniũ dico: ⁊ qui miſit me pater. In alia parabola paſtoꝛ:ĩ alia paterfamilias nũcupat᷑. In alia vines locat: ĩ alia inuitat ad nuptias:⁊ diuerſis ſilitudinibꝰ rem ſigniſicat eandeʒ: vt iudeoꝝ repꝛobet ſi up⸗ biam: a in cõmune oĩuʒ pctõꝝ ſiue gẽtiliũ ſiue iſraelitaꝝ pniam ꝓbet.Qõð aũt ait duos filios oẽs pene ſcripture de duoꝝ vocatiõe populo⸗ rũ plene ſunt ſacr̃is Et dixit illi adoleſcentioꝛ. NHater da mihi poꝛtionẽ ſubſtãtie q̃ mihi ↄtin git. Subſtãtia dei eſt oẽ qdð viuimus:ſa pimꝰ: cogitamꝰ:in vba ꝓꝛumpimꝰ.Hoc deꝰequali⸗ ter vniuerſis ⁊ in cõmune largit?eſt:euangeli⸗ ſta dicente. Erat lux vera que illuminat omnẽę hominẽ venientẽ in hũ cmundũ. Iſte ẽ dexter oculus:qͥ a ſcãdalis obſeruãdus eſt. hec lucer⸗ na coꝛpoꝛis.hoc talẽtũ:qð nõ eſt ĩſi udario col⸗ ligandã.i.delicate ocioſeq; tractãdũ:nec in ter ra defodiendũ terrenis ſcʒ cogitatiõibꝰobſcu⸗ randũ. Qui diuiſi eis ſubſtantiã:ſignificanti⸗ i greco legit᷑τ„uτÜ ρτ ραονυο1ο 610 id eſt. dedit eis liberũ arbitriũ:dedit mẽtis ꝓ⸗ pꝛie libertatẽ: ⁊ vt viueret vnuſqᷣſ q; nõ ex ipe⸗ rio dei: obſequio ſuo.i.nõ ex neceſſitate: ſ ex volũtate.vt vtus hr̃et locũ:vt a ceteris aĩanti bus diſtaremus:dũ ad exemplũ dei ꝓmiſſum ẽ nobis facere qð velimꝰ.vnde ⁊ i peccatoꝛes equũ iudiciũ ⁊ i ſãctos aut iuſtos iuſtũ p̃ᷣmiuz retribuit᷑: et nõ poſt multos dies collecii oĩbꝰ adoleſcẽtioꝛ filiꝰ pegre ꝓfectus ẽ in regionem lõginquã. Si decelũ tenet palmo: ⁊ terrã pu⸗ gillo. Et Hieremias dicit deꝰ apꝛopinquãs: ⁊ nõ de de longinquo: ꝑ Bauid qͥʒ: qꝛnullus abſq; eo locꝰ ſit:pᷣdicat᷑:quõ filius Pegre ꝓfici ſcit᷑: ⁊ a pr̃e diſcedit.Sciẽdũ igit᷑: nõ locoꝛum ſpatijs:ᷣ affectu: aut eẽ nos cuʒ deo: aut ab eo diſcedere. Quõ eni ad diſcipulos loqᷣtur. ecce ego vobiſcũ ſũ oibꝰ diebꝰ vſq; ad ↄſumatiõeʒ ſeculi:ita ad eos qͥ ſui iactãtiã pᷣferũt:⁊ eẽ cum dño nõ merent᷑: dicit diſcedite a me: non noui vos qͥ oꝑamini iniqͥtatẽ. Receſſit ̊ iunioꝛ fili cũ vniuerſa ſubſtãtia a pr̃e:⁊ ꝑegre pfectus ẽ. Et Cayn egreſſus a facie dñi habitauit ĩ ᷑ram Naith qð iterpᷣtat᷑ fluctuatio.Quicũq; a deo recedit:ſtatim ſeculi fluctibꝰ q̃tit᷑:⁊ mouẽt᷑ pe⸗ des eiꝰ. Nã poſtqᷓ; moti ſũt hoĩes ab oꝛiẽte ⁊ vo lumine receſſerũt:tũc aduerſus deũ impie⸗ tatis ſue edificauere turri: tũc dogmatũ ſuꝑbi⸗ as ↄſixerũt: volẽtes curioſitate nõ licita ĩ ipi⸗ celi alta penetrare:⁊ vocatꝰẽ locꝰille Babel.i. ↄfuſio:⁊ ibi diſſipauit ſubſtantiã ſuã viuẽs lu xurioſe:luxuria inimica deo: inimica vtutibꝰ ꝑdit oẽm ſubſtãtiam pr̃is:⁊ ad pñs voluptate deliniẽs futurã nõ deſinit cogitare pauꝑtateʒ Cunq; cõſũpſiſſet oĩa: facta ẽ fames valida ꝑ regionẽ illã.Accepit a pr̃e facultates:vt inuiſi bilia ei ea q̃ erant viſibilia cognoſceret: ⁊ ex pulchꝛitudine creaturaꝝ cõſeqᷣnter itelligeret creatoꝛẽ Qui veritatẽ ĩ iniuſticia detinẽs:⁊ ꝓ deo idola colẽs:nature bona vniuerſa conſum pſit:⁊ cõſumptis omnibꝰ cepit egere vtutibꝰ: derelicto ſonte vtutum: facta eſt fames valida regionẽ illam. Omis locus quẽ patre incoli mus abſente:famis penurie ⁊ egeſtas eſt. Fa⸗ mis autẽ uμα ορDſιοιραα X1νιαιον1ονρ id ẽ.valide.lhec ẽ regio de qua ðꝛ ꝑ ꝓphetam Qui habitatĩ regiõe vmbꝛe moꝛtis. Lux ful⸗ gebit ſuꝑ vos.At ↄtra ẽ alia regio quã poſſeſ⸗ ſuri ſumꝰmũdo coꝛde atq; puro viuẽtes:quaʒ ſãctꝰ deſiderat dicẽs: credo videre bona dñni fra viuẽtiũ.Et ipᷣe cepit egere:⁊ abijt:⁊ cõiun xit ſe vni de bncipibꝰregiõis illiꝰ.deßto nutri⸗ tio qͥd ad pᷣmã vocẽ bõa ei fuerat cũcta largit ſũxit ſe pncipi huiꝰ mundi.i.diabolo rectoꝛi te nebꝛaꝝ.Quẽ nũc inimicũ hoĩeʒ:nũc iudicẽ ini qtatis:nũc dꝛaconẽ:nũc ſathan:nunc malleũ: nũc ꝑdicè:nũc belial:nũc rugiẽtẽ leonẽ nũc le uiathan:nũc theninim beemoch: ⁊ młitis alijs vocabulis ſcptura cõmemoꝛat. Qðõ aut ait vni de ðncipibꝰplures eſſe ĩtelligendũ ẽ:qͥ ꝑ iſtum volitẽt aerẽ:⁊ diuerſoꝝ fraude vitioꝝ gen?ho minũ ſue ſubijciãt ſᷣuituti Qui miſit illũ i agro ſuo vt paſceret poꝛcos. Poꝛcꝰaial ĩimundũ eſt qð ceno ⁊ ſoꝛdibꝰ d electat᷑ Talis ẽ demonum multitudo: que ꝑ idola manufacta cruoꝛe pe⸗ cudũ:⁊ victimis paſcit᷑. Et nouiſſime ſaginati oꝛe qᷓdam hoſtia ipᷣius homis moꝛte laturatur Miſit ergo eũ in poſſeſſionẽ ſuã.i.ſuuʒ effecit eſſe famuluʒ: vt paſceret poꝛcos:immolans ei aiam ſuã: ⁊ cupiebat implere ventrẽ ſuũ de ſi⸗ liqs poꝛcoꝝ:⁊ nemo illi dabat Jd qð iĩ Eʒechi ele cũ interpᷣtatiõe ðꝛ ad iſraelẽ:⁊ factum ẽ ĩ te Cac 4hoſt leno des:me uflliomine gonene⸗ millusat chuoecht ſavita hee ptatedeint ſuipocit ſopoterat ſuibabet⸗ Mouefas ſngürvür ſceseel dem pat ncous, ſſblis don oibus amme Polumus nonüchus fhetoꝛcoy ledelectiit⸗ fonecarre (orsinte diofnerdt ſonüalen nullaibiſt cliorepitu penuriapt leronotmio bit deqjdi⸗ hjenolueri Pſer:pil autictrͤſe famintelig hyosfaeere Ginmenri ſegineis Ueninusſ deautaſecule Ultülinducin iſſmnodeſeen ſolioösrec tayeſaofe hiiar eumn onen⸗ bika i rmusitn tuuseſt⸗ nelegag oh ſn leciö⸗ leig Cuumm de dunlegin⸗ ſtinen⸗ imems l ſchlhoen Wnüäßfei, Meact Nenpe gede — — 4 = E 2 == — EE = =-. EE MWW 1 S= S=—ι — S. 4 Se=- — — — –W 3 dab 1 E = =ẽ =. = = = — —=ẽ aditimi iſüdtti cruneſizzi 6 . 2 ☛tE =e = — - — SS= —,j—e — mitücege mnoſtniii, warihoeſebe fſubſtmtüſii adeb:ine fortnhisn nc imiinenit ipfefenn ſſbiinagtire nurcöſcride jininſtadeti ebonenurnoee ibeeptegefrt⸗ nfacuckinent slocNs ninei cnune egctet — S ⸗ — = = EE E EE = Se S 8 4 = SE == = =☛ S zodemndoyen hrnanilt niiargint 4 7 = = rmmu frlinhiit efrlennlc Ui Cunitl 1 Nrilſcn ni LiiN nunufud Etnouci⸗ vonisnot ſoni ſi 4 tpono , glaeyen dabat 4 —,V EE 4 N = ☛ 1 — S= = 4 ——, Se— = 4 == =S== == S = —— — S 4 ☛— ☛ S = — — ——— 1, 6 S= = S☛. — E = S= = 7 7 SEE= — — = 1 =ꝛſ — — = — = — ☛ = = SS — =S == Tractatus I peruerſũ vltra mulieres ante foꝛnicationẽ tuã poſt te nõ ſunt foꝛnicate in eo ꝙ dediſti mer⸗ cedes:⁊ mercedes tibi nõ ſunt date: videmus in filio minoꝛe completũ. Subſtanttiã ſuã in re⸗ gione pᷣncipis ꝑdidit:⁊ poſt ꝑditas facultates miſſus ad poꝛcos egeſtate ↄtabuit. Demonuʒ cibus ẽ ebꝛietas luxuria:foꝛnicatio: ⁊ vniuer⸗ ſa vitia. hec blãda ſũt ⁊ laſciua:⁊ ſenſus volu ptate demulcẽt.ſtatimq; vt aparuerit ad vſũ ſui/puocãt. Quibꝰ ideo luxurioſus adoleſcẽs nõ poterat ſaturari:qꝛ ſemꝑ voluptas famem ſui habet:⁊ trãſacta nõ ſatiat: ⁊ ſathanas cum aliquẽ ſua arte deceꝑit: ⁊ ꝓpꝛiũ ei impoſuerit iugũ:vltra ad vitioꝛũ abũdantiã non ꝓcurat: ſeiẽs eſſe iã moꝛtuũ.ſicuti multos idolatras vi demꝰ panis miſeria ⁊ egeſtate ↄfectos.Hi ſũt in qbus ꝓpheticꝰ Sᷣmo cõplet᷑.oibus meretri⸗ cibus dant᷑ mercedes Tu aũt dediſti mercedẽ oibus amatoꝛibꝰtuis:⁊ nõ accepiſti mercedes Poſſumus aũt ⁊ aliter ſiliquas interpᷣtari.de monũ cibus ẽ carmina poetaꝝ:ſecularis ſapia rhetoꝛicoꝝ pompa vᷣboꝝ. hec ſua oẽs ſua vita te delectãt:⁊ dum aures verſibꝰ dulci modula tione currẽtibꝰcapiunt:aiam qͥʒ penetrãt ⁊ pe ctoꝛis interna deuincũt Aerũ vbi cũ ſũmo ſtu dio fuerit ac laboꝛe ꝑlecta:nihil aluid niſi ianẽ ſonũ ⁊ ſermonũ ſtrepitũ ſuis lectoꝛibꝰ tribuũt nulla ibi ſaturitas veritatis:nulla iuſticie refe ctio reꝑitur. Studioſi eaꝝ i fame veri ⁊ vᷣtutũ penuria ꝑpſeuerãt. uius ſapie typus ⁊ ĩ Deu teronomio ſub mulieris captiue ſigura deſcri⸗ bit᷑:de q̃ diuina vox pᷣcipit:vt ſi ifraelites eam hr̃e noluerit: vxoꝛẽ Caluitiũ ei faciat: vngues pᷣſecet:⁊ pilos auferat.⁊ cuʒ munda fuerit effe cta:tũc trãſeat ĩ pictoꝛis amplexus.Hec ſi ᷣm lFam intelligimꝰ:nonne ridicula ſunt: Itaq; ⁊ H; nos facere ſolemꝰqñ philoſophos legimus: qñ in manꝰ nr̃as libꝛi veniunt ſapie ſecularis. ſi qͥd in eis vtile reꝑimus:ad nrjm dogma con⸗ uertimus:ſi qͥd vo ſuꝑfluũ de idolis: ð amoꝛe decura ſeculariũ rerũ hec radimus. His Cal⸗ uitiũ inducimꝰ.hec in vnguiũ moꝛe ferro acu⸗ tiſſimo deſecamus AUnde ⁊ apls ꝓhibet:ne in idolio qͥs recũbat dicẽs: videte aũt ne hec licẽ tia veſtra offendiculũ fiat inſirmis Si eni quis viderit eum qͥ habet ſcientiã in idolio recũben tem:nõne ↄſcientia eius cũ ſit infirma: ediſica⸗ bit᷑ ad manducandũ idolotheta:⁊ peribit qͥ in firmus ẽ ĩ tua ſcia frater: ꝓpter quem xpᷣs moꝛ tuus eſt: HNõne tibividet᷑ ſub alijs verbis dicẽ ne legas philoſophos:oꝛatoꝛes:poetas:necĩ eoꝛuʒ lectiõe req eſcas: Nec nobis blãdiamur ſi in eis que ſunt ſcripta non credimus: cũ ali⸗ oꝛum cõſcientia vulneret᷑: ⁊ putemur ꝓbaredq dum legimꝰnõ repꝛobamꝰ.Alioqͥn qle erit: vt exiſtimemꝰ aplłim eius qͥ veſcebat᷑ in idiolo cõ⸗ Fo. CLXVIII Epla LXIX ſcientiã repꝛobaſſe: ⁊ eũ dixiſſe ꝑfectũ:quẽ ſci⸗ ret de idolothetis manducare:Abſit vt de oꝛe xpᷣiano ſonet Jupiter omnipotẽs:⁊ me hercu le:⁊ me caſtoꝛ:⁊ cetera magis poꝛtẽta q́; numi na.At nunc etiã ſacerdotes dei omiſſis euãẽge lis ⁊ ꝓphetis videmus comedias legere:ama toꝛia buccolicoꝛũ verſuũ verba canere: tenere Virgiliũ:⁊ id qð in pueris nedeſſitatis eſt:cri⸗ men in ſe facere volũtatis.Cauẽdũ igit᷑:ne ca⸗ ptiuam velimus hre vxoꝛem:ne in idolio recũ bamus: aut ſi certe fuerimꝰ eiꝰ amoꝛe deceptis mundemꝰ eam: ⁊ purgemus oẽm ſoꝛdiũ erro⸗ rem. nec ſcandalũ patiat᷑ frater: ꝓquo chuſtꝰ moꝛtuus eſt: cum in oꝛe xpiani carmina in ido loꝛũ laude cõpoſita audierit ꝑſonare. In ſe au tem ↄuerſus dixit: q;ti mercẽnarij in domo pa tris mei abũdãt pauibꝰ: ego aũt h̊ fame pereo Mercẽnario ᷣm aliũ intellectũ eos aiaduerti mus ex iudeis qͥ ob pᷣſentia tm: legis pꝛecepta cuſtodiũt. Hi iuſti ſunt ⁊ miſericoꝛdes:nõ ob ipᷣaʒ iuſticiã ⁊ ob ipᷣm miſcðie bonũ:ſᷣvt a deo terrene felicitatis ⁊ longe vite pᷣmiũ ↄſeãnt᷑iꝗᷣ aũt iſta deſiderat:merito cõpellit᷑ ad obſequi⸗ um pᷣceptoꝝ:ne eoꝝ pᷣuaricatiõe iuſſa ſũt: ca reat cõcupitis:poꝛro vbi metus ẽ nõ ẽ dilectio pfecta qppe dilectio foꝛas mittit tim oꝛẽ. Nam G diligit: non ideo imperata cuſtodit: qꝛ aut ti moꝛe penaꝝ aut pᷣmij auiditate compellit᷑: ſed qꝛ hoc ipᷣm qð a deo iubet᷑ eſt optimũ Senſus itaq; iſte eſt. Quãti ex iudeis ob pᷣlentia tm bo na a dei obſeqᷣo nõ recedũt: ⁊ ego egeſtate cõfi⸗ cioꝛ: Surgens ibo ad pr̃em meũ. Pulchꝛe ait ſurgẽs.pre qͥ pe abſente non ſteterat.pctõꝝ ia cere:iuſtoꝝ ſtare ẽ. Ad ο6.ë d: vo§ Bſta mecũ.⁊ i. cxxxiij.palmo: ecce nũc bñdicite do minũ oẽs pᷣui dñi:qͥ ſtatis i domo dñi.Ad bñ⸗ dictionẽ dñi ſtares ꝓpheta i domo dñi cohoꝛ⸗ tat᷑.⁊ dicã illi:pr̃ peccaui i celũ ⁊ coꝛaʒ te:iã no ſũ dignꝰ vocari filiꝰ tuꝰ. peccauerat in celum ꝗᷣ hierlim celeſtẽ reliqrat mr̃eʒ. Peccauerat coꝛa pr̃e:qͥ conditoꝛe deſerto fuerat ligna veneratꝰ nõ erat dignus vocari fllius dei: qͥ ſeruus eſſe maluerat idoloꝝ.Ois eni qͥ facit pctm:vᷣuus ẽ peccati:⁊ ex diabolo pr̃e natꝰ eſt.Fac me ficut vnũ de mercẽnarijs:fac me inquit ſicut vnum ex iudeis:qͥ te ob pᷣſentiũ tm reꝝ ꝓmiſſa vene⸗ rant᷑. Recpe finũ penitẽtem: qui mercẽnarijs iuis peccãtibꝰ ſepiſſime peꝑciſti: ei venit vſq; ad prem ſuum-Nenimꝰad pr̃em:qñ a poꝛcoꝝ recedimus paſtione:vᷣm illud. ſtatim vt cõuer ſus ingemueris:ſaluꝰ eris. Cũq; adhuc longe eẽt: vidit eũ pater eius: ⁊ miſericoꝛdia motꝰẽ. Anteq; dignis oꝑibus ⁊ vera pnia ad patrem rediret antiquum: deus apð quem cũcta futu ra iã facta ſũt: ⁊ qͥ ẽ oiuʒ pᷣſcꝰfuturoꝝ:ad eiuiu⸗ dẽ pᷣcurrit aduẽtũ.⁊ ꝑ vbum ſuuʒ qð canrein ſumpſit ex virgine:reditũ filij ſui iunioꝛis anti cipat.et pᷣcurrẽs incubuit ſuꝑ collũ ipᷣius. Añ Yenit ad terraʒ:qᷓ; ille domũ ↄfeſſionis itraret Incubuit ſupꝑ collũ ipius.id eſt. coꝛpus ſũpſit humanũ.⁊ ſicuti Johes ſuꝑ pectus recubuit q̃ ſecretoꝛũ eius effectꝰ eſt particeps:ita ⁊ iugũ ſuum lene. id eſt. mandatoꝛum ſuoꝛum facilia pᷣcepta ex gratia magis qᷓ; ex merito ſuꝑ iuni⸗ oꝛem filiũ collocauit Et oſculatus eſt eũ:iuxta ill quod iĩ cantico canticoꝝ eccłia de ſponſi p̃ᷣ⸗ ſtolatu: aduentu depꝛecans:oſculet᷑ me oſculo oꝛis lui. Nolo mihi dicẽs ꝑ Moyſẽ nolo ꝑ ꝓ phetas loquat᷑:ipᷣe meuʒ coꝛpus aſſumat.ipſe me oſculet᷑ in carne:vt ⁊ illð quoq; qð i Eſaia ſcriptum eſt huic ſnie coaptemus. Si q̃ris qre ⁊ ad me habita in ſaltu.Et ibi qͥe flens eccłia clamare iubetur ex ſeyr:qꝛ ſeyr piloſus ⁊ hiſpi dus interpᷣtat᷑:vt ⁊ antiquũ gentiliũ ſigniſicet hoꝛroꝛẽ. Illa pari ſimilitudine reſpõdente ni⸗ gra ſum ſed foꝛmoſa filia hierlim. Dixit aũt illi lius:pater peccaui in celũ ⁊ coꝛam te: iam nõ ſum dignus vocari filius tuus.dicit ſe non eſſe dignũ filiũ nũcupari: ⁊ tñ ex nature voce ex il⸗ la fubſtantia qu illi pater fuerat aliqũ largit⸗ in nomẽ trepidus vitatis erũpit, pater inqens peccaui in celũ. fruſtra igit᷑ ddaʒ argumẽtant᷑ nomẽ patris in ſanctis mmodo cõuenire: cuʒ etiã deum patrẽ vocet:q ſe filij nomie conſitet indignũ:niſi foꝛte ides patrẽ audet vocare:qꝛ plena mente cõuerſus eſt. Dixit autẽ pater ad pueros ſuos.celerius ꝓferte ſtolam pꝛioꝛem. ⁊ induite eum ſtolã quã Adaʒ peccãdo ꝑdide⸗ rat. Stola que in alia parabola indumentũ ðꝛ nuptiale.id ẽ. veſtem ſpũſſancti: quã qͥ non ha buerit:non põt regis intereſſe ↄuiuio.Et date annulũ in manu illius ſignaculũ ſimilitudinis xp̃i:Fm illud:in quẽ credẽtes ſignati eſtis:ſpũ repꝛomiſſionis ſãcto.Et ad pᷣncipem ðꝛ Tyri: ãdſimilitudinẽ cõditoꝛis amiſerat. Tu es ſigna culũ ſimilitudinis ⁊ coꝛona decoꝛis:in delitjs paradiſi dei natus es Eſaias quoq; de hoc ſi⸗ gnaculo loquit᷑.tunc maniteſti erunt qͥ ſignãt᷑. hhoc ſignaculũ in manu dat᷑: quãdo oꝑa iuſti⸗ cie ſcriptura ſignificat: vt ibi factum eſt vbum domini in manu Achei ꝓphete. ⁊ ad hieruſa⸗ lem:oꝛnauiſte inqͥt oꝛnamẽto: ⁊ impoſui tibi ar millas circa manus tuas. Rurſũ ad eũ qͥ indu tus ẽ podere:alius locus ſignaculi demõſtra⸗ tur.ptrãſi ꝑ mediã hirłm:⁊ da ſignaculũ i fr⸗ tibꝰviroꝛũ gemẽtiũ ⁊ dolentiũ in oĩbus iniqͥta tibus q fiũt ĩ medio eoꝝ. Quare vt poſtea poſ ſent dicere:ſignatũ ẽ ſuꝑ nos lumẽ vultus tui dñe: ⁊ calciamẽtũ in pedibꝰ eiꝰ. Sponſi qͥpe ꝑ Diderat dignitatem: ⁊ nudis pedibꝰ paſca cele bꝛare nõ poterat.Hec ſũt calciamẽta:de qͥbus dñs ait:⁊ calciaui te iacintho: et calciamẽta in pedib“ eiꝰ:n ecubi coluber inſidiãs plãtã ingre dientis iuaderet:⁊ ſuꝑ ſcoꝛpiones ⁊ ſerpentes ſecuriꝰambularet:vt pᷣparet᷑ ad euãgeliũ pad ijã ũ gdiẽs ᷣm carnẽ ſᷣ ſᷣm ſpm:⁊ dictũ ei ꝓphe ticũ ↄueniret.qᷓ; ſpecioſi pedeſ euãgeliʒãtiũ pa cẽ euãgeliʒãtiũ bõa Et afferte vitulũ ſaginatũ voccidire: ⁊ mãducemꝰ:⁊ epulemur:qm̃ h̊ fili me-ꝰ moꝛtuꝰ fuerat:⁊ reuixit:ꝑierat:⁊ iuentꝰ ẽ AVitulꝰ ſaginatꝰ:qͥ ad pnie imolat᷑ ſaluteʒ:ipſe ſaluatoꝛ ẽ:cuiꝰ quotidie carne paſcimur:cruo⸗ re potamur. Fidelis metum lectoꝛ itelligis: qꝛ eiꝰ pinguedine ſaturati in ructũ laudis eiꝰerũ⸗ pimꝰdicẽtes. Eructauit coꝛ meũ verbũ bonuʒ dico ego opa mea regi.lʒ qdam ſuꝑſtitioſe ma gis qᷓ; vere:nõ ↄſiderãtes textũ pſalmi:ex pa- tris ꝑſona arbitrent᷑ hͥ itelligi. Qð aũt ait epu lemur:qm̃ h̊ filiꝰmeꝰ moꝛtuꝰ fuerat: ⁊ reuixit: pierat: ⁊ inuentusẽ: ad eundẽ parabole ſuꝑio ris pꝑtinet ſenſũ:in q̃ ðꝛ:ſic dico vob:qꝛ gaudi⸗ um coꝛã angelis dei ſuꝑ vno peccatoꝛe pniam agẽte.Et ceperũt epulari.h̊ ↄuiuiũ qᷣtidie cele bxct᷑. quotidie pr filiũ recipit. Semper xp̃s cre dentibꝰ imolat᷑. Erat aũt filiꝰ illiꝰ ſenioꝛ ĩ agro Hucuſq; de pſona filij iunioꝛis diſputatũ eſt: quẽ ſm pᷣſentẽ parabolã:ĩ publicanis ⁊ pecca⸗ toꝛibꝰ qͥ a dño ad pniaʒ ꝓuocabãt᷑:debemꝰac⸗ cipere.ſm myſticos autẽ itellectꝰ de futura qͥʒ vocatiõe gẽtiũ ꝓphetari. Nũc ad ſenioꝛẽ filiũ Fꝑno trãſgredit᷑:quẽ multi ſimplicit᷑ ad omniũ ſãctoꝝ ꝑſonã:multi ꝓpꝛie ad iudeos referunt 7 de ſãctis qdẽ nõ difficilis interpᷣtatio ẽ: in eo dð ðꝛ:nunqᷓ; mãdatũ tuũ pᷣteriui:lʒ illud vide atur obſiſtere: qð reuerſioni fratris inuideat. In iudeos aũt cũ liuoꝛi fratris ſalute ↄueniat H repugnat:qꝙ nunqᷓ; ſe dicat eiꝰpᷣteriſſe mãda tũ.de qbus qͥd nobis videat᷑: ſuis ĩ locis cona bimur explanare. Erat aũt filiꝰ illius ſenioꝛ in agro:in terrenis oꝑibꝰ laboꝛe deſudãs:lõge a gra ſpũſſancti:⁊ a ↄſilio patris extoꝛris.hic ẽ q ait:agrũ emi:⁊ neceſſe habeo exire et videre illũ:rogo te habe me excuſatũ.hic qͥ iuga boũ emit qͥnq;:⁊ legis onere depᷣſſus:terrenoꝝ ſen ſuuʒ voluptate ꝑfruit᷑:h̊ qͥ vxoꝛe ducta iread nuptias nõ põt:⁊ effectꝰcaro nequaq; vnũ põt eẽ cũ ſpũ. In huiꝰ ꝑpſona etiaʒ illiꝰpabole oꝑa⸗ rij cõgruũt:in qᷓ pᷣma tertia ſexta nona hoꝛa.i. vocatiõibꝰvarijs mittunt᷑ ad vineã:⁊ indignã tur ſibi vndecime hoꝛe oꝑarios coequari. ⁊ cũ veniret ⁊ apꝛopinquaret domui:audiuit ſym phoniã ⁊ choꝝ. Illud quod in quodã pſalmo ſuꝑſcribit᷑ p melech:huic ſenſui cõuenit.Siqͥ dem melech choꝛus in vnũ ↄcinnẽs ðꝛ. Male autẽ qͥdam de latimnis ſymphoniã putãt eſſe ge nus oꝛgani:cũ ↄcoꝛs ĩ dei laudibꝰ ↄcẽtus ex h vocabulo ſigniſicet᷑. Symphonia quippe con⸗ ſonantia expꝛimit᷑ in latino. Et vocauit vnũ ð Cnae ieiorin teroget aeuur: 1en poeſtvon Ult:vocciti columellu loudestoto ſabeetcin gturaplenti lvitürarenn inſateu vn⸗ foisſtatin ſtaauctentt irenese. gare clich ſeticedomm aploo:rogs Pauluseit Eralbiexot hun deitßg ataſtisen les Jeadt ſerano dd.- or Aeiwck noͤſubho⸗ ſcerepen lotannis iſhoci lerius inux nno coꝛam ſtin ſehñt lidconftei liococepit mnen antich ihleöteniſſe Diuſtetiby nunchmädat bſoguke Cubant iuſti aſiezfgeel adlegeiutie deſel ſere honadictq ſerlegeetfi enk nag read epengl liasaggorſbi Ploreb:iniug Motenonn dixeratdicen gennſubſtan Kabrdeit fnonoög Dreratflle⸗ flluſen ſaſtici n tuin — — — * Se = = = dena Weranafeunt lepmnbaeie copobengi⸗ percatorehin uiuli qtidee Zenerpfen ſeniorir is diſhutniͤ Ablicmnis he⸗ Nbit Deene Alen defunne Nücabſninihli ſnplortuonni Vudevſinun mnaßnoatneo intzludide iümmputar, röbeie,ucn Yaßtnſenit lueſloobln llueſcnorin eeſncdiz logen enuns Ne⸗ ewecleatier i bezwcrdon ntenene,/ nunrdut ſer onegutijnnn gilepphece ttatanmtui Iieitlin Tractatus II pueris: interrogauit q̃dnaʒ eſſent hec.⁊ nũc interrogat iſrael: qᷓre deus in gẽtiũ aſſũptione letetur:⁊ emulatiõe cruciatus paternã ſcire nõ poteſt voluntatẽ.Qui ait illi qm frater tuꝰ ve nit: ⁊ occidit pater tuus vitulũ ſaginatũ:qmĩ⸗ columẽ illũ recepit.cauſa leticie: ꝙ pari in dei laudes toto oꝛbe voce cõcĩnit᷑.ſalus ẽ gẽtium: ſalꝰ ẽ peccatoꝝ.letãt᷑ angeli:ois in gaudiũ cre⸗ atura ↄſentit:⁊ de ſolo ðꝛ iſrael. Iratꝰ aũt no⸗ luit itrare:iraſcit᷑ ſe abſente fratrẽ eẽ ſuſceptuzʒ iraſcit᷑ eũ viuere:quẽ putabat extinctũ.et nüc foꝛis ſtat iſirł:⁊ nunc diſcipulis euãgelia ĩ eccle ſia audientibꝰ:mater eius ⁊ fratres foꝛis ſtant q̃rentes eũ.Egreſſus aũt pater illius cepit ro⸗ gare eũ:qᷓ; benignꝰa clemens pr rogat filiſ: vt leticie domus ꝑticeps fiat. Rogat aũt pater ꝑ apłos:rogat per euãgelij pᷣdicatoꝛes.E qbus Paulus ait.pᷣcamur ꝓ xpᷣo recõciliamini deo Et allbi: vobis opoꝛtebat pᷣmũ annũciare ver bum dei:ß qꝛ repuliſtis illud ⁊ indignos vos iudicaſtis eterne vite:ecce cõuertimur ad gen⸗ tes. Ipᷣe aũt rũdens ait pr̃i ſuo: ecce tot annis ſeruio tibi. ater ſupplex ad ↄcoꝛdiã depꝛeca⸗ tur:ille iuſticiã q̃ in lege ẽ cõſequẽs dei iuſticie nõ ſubijcit᷑ Poꝛro qᷓ maioꝛ inſticia dei: qᷓ; igno ſcere penitentibꝰ:filiũ ſuſciꝑe redeũtem? Ecce tot annis vᷣuio tibi:⁊ nũqᷓ; mãdatũ tuũ pᷣteriui ꝗ̃ſi hoc ipᷣm non ſit pᷣterire mandatũ:ſaluti al⸗ terius inuidere:añ deũ ſe iactare iuſticie:cũ ne mo coꝛam eo mundus ſit Quis eni letabit᷑ ca⸗ ſtum ſe hr̃e coꝛ:ne ſi vnius qͥdẽ diei fuerit:Da uid confitet᷑ in iniqᷣtatibꝰ cõceptus ſũ: ⁊ in deli ctis cõcepit me mr̃ mea.Et in alio loco:ſi iniqͥ⸗ tatem attẽdis dñe:qͥs ſuſtinebit: Et h̊ dicit nũ qᷓ; ſe pᷣteriſſe mandatũ totiẽs ob idolatriam ca ptiuitatibꝰ traditꝰ. Ecce tot annis ᷣuio tibi: er nunq; mãdatũ tuũ pᷣteriui.Hoc eſt qdð Paul⸗ apks loquit᷑:qͥd ergo dicemꝰ:qꝛ gentes qᷣ nõ ſe ctabant᷑ iuſticia: cõpꝛehenderũt iuſticiã : iuſti⸗ ciã qꝗᷓ ex kide eſt. Iſrael vo ſectãdo legẽ iuſticie ad legẽ iuſticie nõ ꝑuenit. Quare:qꝛ non ex ſi⸗ de:ſed q̃ſi ex oꝑibus legis.põt ergo et ex eius pſona dici:qͥ iuxta eundeʒ apoſtolũ in iuſticia q ex lege ẽ: ſine rephẽſiõe verſatꝰ ſit. licʒ mihi videat᷑ magis ſe iactare iudeus: q; vera dice⸗ re ad exemplũ illius phariſei dicetis: de? gra⸗ tias ago tibi:qꝛ non ſũ ſicut ceteri hominuʒ ra ptoꝛes:iniuſti: adulteri: ſicut ⁊ hic publicanꝰ. Oꝛo te nonne tibi videt᷑ ea qᷓ ille de publicano dixerat dicere iſte de fratre: Hic eſt qͥ comedit oẽm ſubſtantiã ſuã: viuẽs cuʒ meretricibꝰ.Ad — — id aũt qdð ait:mandatũ tuu nunqᷓ; pᷣteriui:pris mo nõ cõgruit.nõ eni cõfirmauerat vera ee᷑ dixerat filiꝰ:ſed iraſcẽtem alia rõne cõpeſcuit. fili tu ſemꝑ mecũ es.Nundàd ait:bñ qͥdẽ dicis: feciſti cũcta q iuſſerã: Sʒ mecũ es ſemꝑ: me⸗ Fo. CLXN eũ es lege qua ſtringeris mecũ es dum mihiet captiuitatibus erudiris.mecum es nõ q: pᷣce-· pta mea cõpleueris:ſed ꝙ te in lõgã religionez gbire nõ paſſus ſũ.mecũ es ad extremuʒ: m il lud qð locut⸗ſũ ad Dauid. Si dereliqrint filij eius legẽ meã: ⁊ in iudicijs meis nõ ambulaue rint:ſi iuſticias meas ꝓphanauerint: ⁊ manda ta mea nõ cuſtodierint: viſitabo in virga iniqͥ⸗ tates eoꝑ:⁊ in flagellis iniuſticias eo . miſeri coꝛdiã aũt meã non auferã ab eis. quo teſtime nio ⁊ id in qͥ filiꝰſenioꝛ gloꝛiat᷑:falſũ eẽ ↄuincit᷑ dũ in dei iudicijs nõ ambulat: et eius mãdata nõ facit.Et quõ iſta nõ faciens cũ patre ſemꝑ ℳ₰ — fuiſſe docet᷑:dũ peccãs viſitat᷑ in vga: viſiis⸗ to miſcdia non negat᷑. Nec mirãdũ pr̃i euʒ; au ſum fuiſſe mẽtiri:ͥ fratri potuit iuidere: maxi me cũ in die iudicij qͥdã impudẽtius mẽtiat᷑ di centes. Mõne in noĩe tuo comedimꝰ ⁊ bibimꝰ: ⁊ vtutes multas fecimus:demonia eiecimus: Quid vo ſit:⁊ oia mea tua ſunt:ſuo loco ↄgru entius explicabit᷑.Et nũqᷓ; dediſti mihi hedũ: vt cũ amicis meis epularer. ãatus inqͥt iſrael ſanguis effuſus ẽ:tot hoiuʒ ceſa ſunt milia:et nullꝰ eoꝝ nr̃e extitit ſalutis redẽptoꝛ. Jpᷣe Jo ſias qͥ placuit in cõſpectu tuo: ⁊ nuꝑ M acha bei: qͥ ꝓ tua hereditate pugnabãt: ↄtra fas ſan ctitatis hoſtiũ gladijs iterempti ſũt: ⁊ nullius cruoꝛ nobis reddidit libertatẽ. Ecce adhuc ro mano impcrio ſubiacemus. nõ ꝓpheta :nõ ſa⸗ cerdos:nõ iuſtus quiſqᷓ; imolatus ẽ nobis.Et pꝓluxurioſo filio.i.ꝓ gentibꝰ: ꝓ peccatoꝛibꝰ to tius creature creatoꝛis głioſus ſãguis effuſus eſt. Cũq; merẽtibꝰ mioꝛa nõ dederis: imeritis maioꝛa tribuiſti. Nunqᷓ; dediſti mihi hedũ: vt cũ amicis meis epularer. Erras iſrł dic potius vt tecũ epularer: aut põt eẽ tibi aliᷓ iocũditas nili pr̃e tecũ celebꝛãte ↄuiuiũe Saltẽ exemplo docere pᷣſenti. Reuerlſo filio iunioꝛe ⁊ pater le tat᷑:⁊ pueri.QDãducemꝰ ait:⁊ epulemur:non mãducate et epulamini.At tu ea mente qᷓ inui⸗ des fratri: qua a patr recedis aſpectu: ⁊ ſemꝑ in agro es:nũc qͥʒ vis eo abſente inire ↄuiuiũ. Nunqᷓ; dediſti mihi hedũ:nunqᷓ; pĩ deterioꝛa dat munera. habes vitulũ ſaginatũ imolatũ:i gredere: mãduca cum fratre. Quid hedũ qris cui agnus ẽ miſſus: Et ne ſimules te neſcire ᷓ miſſus ẽ. Johʒes tibi eũ iheremol demõſtrauit Ecce agnodeitecce qͥ tollit pctã mũdi.Et pater qͥdẽ qſi cemẽs ⁊ pniaʒ tribuẽs te hoꝛtat᷑ ad vi tulũ: nõ imolãs hedũ quẽ ſtare ſcit ad ſiniſtrã. Tu vo i fine ſecli ipe tibi es hedũ imolaturus Antichꝛiſtũ: ⁊ cũ amicis tuis ſpiritibus imun dis eius carne ſaturandus: expleto vaticinio. Tu confregiſti caput dꝛaconis magni: dediſti eũ eſcã ppłis ethiopũ. Cũ aũt filius tuꝰ hic qui deuoꝛauit oẽm ſubſtantiã ſuaʒ viuẽs cum me⸗ Dars retricibus venit:occidiſti ei vitulum ſaginatũ Lonfitet᷑ ⁊ nunc iſrael ſaginatũ vitulũ fuiſſe ceſus eſt.intelligunt veniſſe xpᷣm.ſed toꝛquẽt᷑ inuidia: ⁊ nolũt fratre nõ ꝑeunte ſaluari. Ipſe autẽ dixit illi.fili tu ſemꝑ mecũ es: ⁊ mea omia tua ſũt:filiũ vocat:lʒ intrare nolentẽ. Quomo do autẽ dei omia iudeoꝝ ſunt: nunqͥd angeli: thꝛoni:dñationes:ceteraq; vtutes. Oia ergo intelligamꝰ legẽ ꝓphetas eloquia diuma HHec ei dedit: vt in lege eius meditaret᷑ die ac nocte Hm illuʒ canonẽ quem ſepe expoſuimꝰ ſcriptu rarũ. Omia non ad totuʒ referẽda eſſe: ſed ad partem maximã:vt ibi:omes declinauerunt ſi mul inutiles facti ſũt:⁊ alibi:oẽs qͥ venerũt añ me fures fuerũt ⁊ latrones. Et aulad Co⸗ rinthios.oibꝰ inqͥt omia factus ſum: vt oẽs lſu crifacerẽ.Et ad Philippẽſes:omnes eni q̃ ſuae ari: re ⁊ dare anima lua re⸗ demptionẽ ꝓ mulil. Nulli periculoſũ:nulli vi ſunt:q̃runt.non ea que ſũt ieſu xpᷣi. qᷓ; nihil vnqᷓ; illi negaſſe credendũ ſit: quẽ ad ſuũ vitu lũ hoꝛtat᷑ edendũ. Epulari nos opoꝛtet ⁊ gau dere:quoniã hic frater tuꝰ moꝛtuus fuerat: et reuixit.ꝑierat:⁊ inuentus eſt. Cõfſidamus igi ⁊ nos viuere poſſe per penitẽtiaʒ:qͥ fueramus moꝛtui ꝑ delicta.Et h qͥdem ipᷣe fuius reuerti⸗ tur. In ſuꝑioꝛibus vero in oue ſcilicet ⁊ in dꝛa gma:qð errauerat:affert᷑.⁊ qð pierat:inuenit ⁊ ſimili tres parabole ſine cla nchant: düu in iſta ponit᷑ perierat:⁊ inuentus ?: vt intelligamꝰ di uerſis ſimilitudinibꝰ de eadẽ peccatoꝛuʒ ſuſce ptione ſignatũ.Et qͥdeʒ in ethnici ꝑſonadicta ſint ⁊ iudei. Aideamus autẽ quomodo ſuꝑ ſã cto generalit᷑ et peccatoꝛe parabola iſta poſſit intelligi: ⁊ de ceteris qͥn iuſto cõueniat: nõ am bigit᷑. Illud eſt in quo legẽti ſcrupulus cõmo⸗ uetur: cur iuſtus ſaluti peccatoꝛis inuideat: ⁊ tantũ iracundia repleat᷑: vt nec fratris miſeri⸗ coꝛdia:nec patris pᷣcibus:nec totius domꝰ io⸗ cũditatis ſuꝑetur.Ald qð bꝛeuiter reſpondebi mus.Omnẽ mundi iſtius iuſticiã ad dei cõpa rationẽ non eſſe iuſticiã. Quomodo eni ex pec catis hieruſalẽ Sodoma iuſtificat᷑: nõ quoip⸗ ſa ſit iuſta:ſed quo maioꝛibꝰdelictis fiãt mino⸗ ra delicta:ita ⁊ hoiem vniuerſa iuſticia non eſt deo collata iuſticia. Oeniq; Paul⸗ qͥ dixerat: quotqt ergo ꝑfecti hoc ſapiamus: in alio loco confitet̃ ⁊ clamitat. O ꝓfundũ diuitiarũ ſapiẽ tie ⁊ ſciẽtie dei:qᷓ; inſcrutabilia ſunt iudicia ei ⁊ inueſtigabiles vie eius: Et alibi ex parte co⸗ gnoſcimus:⁊ ex parte ꝓphetamus: ⁊ nũc per ſpeculũ videmus i enygmate.Et ad romanos miſer ego homo:qᷣs me liberabit de coꝛꝑe moꝛ tis huius: Ex qbus omnibꝰ edocemur:dei ſo⸗ lius pfectaʒ eſſe iuſticiã: qͥ ſolem ſuũ oꝛiri facit ſuper iuſtos ⁊ iniuſtos.dat pluuiã ſerotinã .et matutina merentib pariter ⁊ non merentibꝰ q̃ de vicis angulis ⁊ plateis inuitat ad nuptias: ⁊ deintus quoſdaʒ iam qſi ſecuros expellit fo⸗ ras. Et ouem q̃ ad exemplũ fſilij penitẽtis ipſa redire non poterat:vel nolebat:q̃rit.⁊ inuenit ⁊ inuentam ſuis humeris repoꝛtat.multuʒ eni errando laboꝛauerat. Vt autẽ doceamur:in ſã ctos quoq; cadere poſſe inuidiã: ⁊ ſoli deo pu⸗ ram clementiã derelinqui:filioꝝ Zebedei cõſi⸗ deremus exemplũ ꝓ qbus cũ mater mota pie⸗ tatu affectu nimis grãdia poſtulaſſet: reliq de⸗ cem diſcipuli indignati ſũt. Et ihs aduocans eos dixit. Scitis quia pᷣncipes gentiũ dominã tur eoꝛũ.⁊ qͥ maioꝛes ſunt:poteſtatẽ exercẽt in elis. Mon ita erit inter vos: ſed quicũq; volue rit inter vos maioꝛ eſſe:ſit veſter miniſter.⁊qͥ⸗ cunq; veſtrũ voluerit int᷑ vos eſſe pᷣmus:ſit ve ſter uus. Quomodo ſilius homis non venit miniſtrari:ſed miniſtrare ⁊ dare animã ſuã re⸗ deat Aebiallenum⸗ pr in apoſtolos inuidie malũ diximus potuiſſe ſubꝛeꝑpe:cum etiam de angelis hoc dictũ putemꝰ. Sydera qͥwe nõ ſũt munda in cõſpectu eius: ⁊ cõtra angelos ſuos puerſum qᷣd intellexit.Et in pſalmis ðꝛ:nõ iu⸗ ſtificabitur in coſpectu eius ois viuens. Non ailt: non iuſtiſicabit᷑ omis homo: ſed oĩs viuẽs id ẽ.non euãgeliſta:nõ apoſtolꝰ: non ꝓpheta. Ad maioꝛa cõſcẽdo:non angeli:nõ thꝛoni:nõ dñationes:nõ poteſtates:cetereq; vᷣtutes So lus deus eſt in quo peccatũ nõ cadit Cetera cũ cum ſint liberi arbitrij:iuxta qð ⁊ hõ ad imagi nem ⁊ ſimilitudinẽ dei factus ẽ:in vtrãq; par⸗ tem poſſunt ſuã flectere voluntateʒ.Qð ſi hac ſententia nõ adduceris: ſalrem illiauctoꝛitate parabole cõmouere:in q̃ ꝑ totũ diẽ oꝑarij mit tũt᷑ ad vineã:⁊ i ᷣma hoꝛa vocant᷑ A dã:Abel Seth. In tertia Moe. in ſexta Albꝛaã. in nona Moyſes.in vndecima gentiuʒ populꝰ:cui di citur. Quid hic ſtatis tota die ocioſi: Et illi re⸗ ſpõderunt: nemo nos cõduxit Qð auteʒ extre ma hoꝛa noſtri ſit ſaluatoꝛis aduentꝰ:teſtis eſt Johãnes apoſtolꝰ dicens Fratres nouiſſima HhHoꝛa eſt.Et eni ſicut audiſtis qꝛ antix-pᷣs venit nunc antixp̃ᷣi multi facti ſunt: ꝓpter qð cogno ſcimus:qꝛ nouiſſima hoꝛa eſt. Si hec diſplicet iterpᷣtatio:ſeqᷓmur quocũq; duxeris.ita tamẽ vt eos qͥ vocati ſũt pᷣmi :iuſtos eẽ fatearis.qð cũ obtinuero:illud inferã. ⁊ quõ iuſti murmu⸗ rauerũt aduerſũ patrẽfamilias dicẽtes:hi no⸗ uiſſimi venerũt: ⁊ vna hoꝛa fecerũt:et eq̃les il⸗ los nobis feciſti:qͥ poꝛtauimus pondus diei ⁊ eſtus. Vident᷑ qͥdem iuſte dicere: nõ equalem debere eẽ mercedem eius:qͥ a pᷣma hoꝛa ad no ctem vſq; ſudauerat:a eius qͥ vna hoꝛa ſiti la⸗ boꝛe verſatus.Sed ipᷣa iuſticia habet ĩi ſe liuo⸗ rem: cũ alteriꝰinuideat felicitati.Beniq; ⁊ do⸗ minus oculum in eis arguit inuidẽteʒ dicens: Cra amnleeon ndene⸗ nlono ßeltimo fuſticialnt porgbolet lguscoln rnyuue miſuseſta ſotlehoreo hore vinct lidenteres donpot feſtmiſn nisdiuert in diuerſo b̃tlieſubie nouiſimoi ſeguak ſalu glanended ſibiaus xe Ctiorisſo⸗ ſit.Jane cod⸗ peradods incultati cauſarſ ppꝛiame ochlis.i. feb! oq/ ſuſtan. Veati hie eplicis . 1,, ( de Crurelanita Canüͤſtne neigpocen ſyoröhe ſlegedeig gohoſtiqh Phiequeche Caionest Auranteche lalterne nteg ttoct ſiſpemn gene daneſs eh ul lit dei: intahnn imſevenſen nckaniun⸗ sepilt Ubertgue bchitennen Matun docennmnir lttii Armonpie hle i Eithen Beenüdonini eknignti uigr⸗ Kernitiet, geſeßtnuſtt bonisnonnen Nreaniniſtir malloſä:mllie poſtolosiniac pe: cumetunn deraqpeiin aangelosts plalmisenie dis viens, Ken mo:ſedcis i ol: non ppen Geli:nothenni gereg datas Nöactlaunci 1cothöcgtingg inmig⸗ munz Qöſbee ndanacN aüdiecorinin nt Aci A Abrui, inpcn zpopul'tdld⸗ Ueklir Abautez eunt Guentarkise mnesroliſtn murps rn pr clgn Gibecdihc urens Aumn, sci nenbn öͦiuſinunn dlitiii inn o jten eelot ten 4 Nro Tractatus II amice an oculus tuꝰ nequãẽ᷑: qꝛ ego bonus ſũ AVnde ⁊ ab apoſtolo ſolꝰ iuſtus ſolus ðꝛ imoꝛ⸗ talis: nõ qͥ angeli iniuſti ſint ⁊ moꝛtales: ſᷣ quo ipᷣe ſit imoꝛtalis et iuſtus:cui collata vniuerſa iuſticia iniqtas inuenit᷑. At aũt in hac eadem parabola quã nũc ꝓpoſuimus:iniuſticiã intel ligas cõductoꝛũ:attẽde pauliſper:qͥ pꝛuna ho ra ↄductus eſt:plus meret᷑ ab eo qͥ hoꝛa tertia miſſus eſt ad vineã.rurſũ hoꝛe tertie oꝑparius ſexte hoꝛe oꝑariũ antecedit. ⁊ ſexte hoꝛe none hoꝛe vincit oꝑariũ.Quõ igit᷑ nouiſſimo oẽs i⸗: uident: ⁊ eandẽ in ſe iuſticis nõ rerunteTu qͥ hoꝛa noua ↄductus es:cur inuides ei q̊.xj. ho „ ra eſt miſſus in vineã:Quodcũq; rũderis: q; uis diuerſũ aſſerueris laboꝛẽ: vt ⁊ pᷣmiũ mai⸗ in diuerſo laboꝛe merearis:eidẽ apð ſextũ ſen ctie ſubiacebis.Et tu qͥ hoꝛa ſexta cõductꝰ es nouiſſimo iuides:cur tecũ denariũ.i.eq̃lem cõ ſequat᷑ ſalutem:lʒ ſalutis ꝓ laboꝛe diuerſa ſit głia:eadẽ de te põt tertiꝰ dicere:⁊ de tertio rur ſũ pᷣmus.veꝝ ipᷣi int᷑ ſe ob nõ eq̃lẽ laboꝛẽ ⁊ vo lcias men tia relpodille ter . monis: ſed eius ſide: qui pollicitꝰeſt. Aperi s tuum: v ego impleboillFluddd. cationis ſpatia diuerſa eq̃leʒ pᷣmiũ libẽter acci piut. In nouiſſimo tm opario.i. in gentiũ ſalu te diſcoꝛdãt: ⁊ dño iniuriã faciſt: ⁊ ſub olbus parabolis arguunt᷑ inuidie.Nõ ambigo quin inculta tibi nr̃e pꝛauitatis videat᷑ oro.ſed ſepe ſuſtẽtanda non ſilis. dei mihi ardoꝛe notiſſima es: 2ex trremis BGallie finibus i bethleemiti co rure latitantẽ ad reſpõdendũ ꝓuocas de ſã ctarũ q̃ſtiunculis ſcripturaꝝ:ꝑ hoiem dei filii meũ Apodemiũ cõmentariolũ dirigens: qua⸗ ſi vero nõ habeas iĩ tua ꝓuicia diſertos viros ⁊ in lege dei ꝑfectos:niſi foꝛte experimẽtũ ma⸗-⸗ gis noſtri qᷓ; doctrinã flagitas:⁊ vis ſcire quid his que ab alijs audiſti:nos quoq; ſentiamꝰ Maioꝛes tui NPateriꝰ atq; Delphiriꝰ:quoꝛũ alter anteqᷓ; ego naſcerer:rhetoꝛicam rome do cuit.alter me iam adoleſcẽtulo om̃es Hallias ꝓſa verſuq; ſuo illuſtrauit ingenio:iam doꝛmi entes ⁊ taciti me iure repᷣhendũt ꝙ audeaʒ ad ſtirpem generis ſui quippiam miſſitare:lʒz cõce. dam eis eloquẽtie magnitudinẽ: æ doctriuam ſeculariũ litterarũ:merito ſubtrahã ſcientiam legis dei:quã nemo acciꝑe poteſt:niſi ei data beris derelicta. cauſatꝰ ſũ expoliari non poſſe ßᷣmonẽ:niſiqu–u6 —„α ꝓpꝛia manꝰlimauerit. Itaq; ignoſce dolẽtibꝰ oculis.i.ignoſce dictãti maxime cũ iĩ eccłiaſtic rebꝰnõ qᷓran vba ſed ſenſus.i.panibꝰ ſit vita 2 ſequere ſaluatoꝛẽ. Hon dixit dal fra tribus:da ꝓpinquis.quos etiã ſi haberes:iu⸗ re is dominꝰpᷣferetur:ſed da pauperibus.imo da xpᷣo:qui in pauperibꝰ paſcitur. Qui cuʒ di ues eſſet ꝓnobis paupꝑ factus eſt. qui loquiti xxxix.pſalmo. Ego autẽ mendicꝰ ſim 1 paup: 7 domin“ ſollicitꝰ? ẽ ꝓ me.Statimq;.xl.palmi de eo exoꝛdiũ eſt. Beatus qui intelligit ſuper fuerit a patre luminũ:qui illuminat omnẽ ho- egenũ ⁊ pauperem. Intelligentia opus eſt. v minẽ venientẽ in hunc munduʒ: ⁊ ſtat medius poſtintelligẽtie beatitudinẽ ſciat᷑ quid ſit ege· credentium:qui in nomie eius fuerint congre⸗ Fo. CLXX gati. Ande libere ꝓfiteoꝛ:nec dictum ſuperbe ꝓtimeſco:me ſcribere tibi non in doctis hbuma⸗ ne ſapientie verbis quã deus deſtructuruseft ſed in verbis fidei ſpiritalibꝰ: ſpiritalia compa rantem. vt abyſſus veteris teſtamenti inuocet· abyſſum euãgelicã: in voce caractarũ.id eſt. phetarum ⁊ apoſtoloꝛũ ſuoꝛum: ⁊ veritas o 8 mini perueniat vſq; ad nubes. quibus mandaa tum ẽ:ne ſuꝑ incredulũ iſrael imbꝛem plueret ſed vt rigarẽt arua gentiliũ: toꝛrentẽ ſpinaz ac mare moꝛtuũ dulcoꝛarẽt. Oꝛa igitur vt voe⸗. rus Heliſeus ſteriles in me et moꝛtuas ques yluificet: ⁊ apoſtoloꝝ ſale quibus dixerat vos eſtis ſal terre. meum munuſculũ condiat: quiug oimne ſacrificiũ: quod abſq; ſale eſt: domio nnõ offertur. Nec fulgoꝛe ſecularis eloquẽtie dele cteris:quem vidit iſs quaſi fulgur cadenten decoꝛem:nec faciẽ:homo in plagis poſitus: et ſciẽs ferre infirmitatẽ: et quicquid ad ꝓpoſiia reſpõdero:ſcias me nõ ↄſidentia reſpõdiſſe ſer „ 7 . pfectꝰ:⁊ quomodo viuere debeat vidua ſine modo pfectus eſſe ad Wectbl eplia teokter diag engnsingztteemn Weari hieronpini pſperi ad. Heqſdia erl„ Mides. Epla. 1X. roo. Gnota vultufi⸗ rogat. Magiſter quid faciens:vitaʒ eternam poſſidebo⸗Cui reſpondit dominꝰ.maãdata no ſti. Dicit ille. Que: Jeſus autẽ dixit nõ homi⸗ cidiũ facies:non adulteriũ:non furtũ: non fal· ſum dices teſtimoniũ. Honoꝛa patrẽ 7 matrez 7 diliges ꝓpximum tuũ ſicut teip̃ᷣm.⁊ illo dicc⸗· te:hec oia feci:dominꝰ intulit. Anũ tibi dee. Si vis eſſe ꝑfectus:vade ⁊ vende omnia q ha bes:⁊ da paupibus:⁊ veni ſequere me. Ivtaa ⁊ ego tibi domini noſtri reſpõdebo ſermonibꝰ Si vis eſſe ꝑfectus ⁊ tollere crucem tuã: ⁊ ſeq domini ſaluatoꝛs:a imitari verrũ dicentem· eccenos dimiſimꝰ omia et ſecuti ſumus te:va⸗ de ⁊ vende omia que habes: et da aupwis filis: da fnra nus ⁊ pauper. Non vtiq; ille qui mẽdicitate ꝛima qſtiõis ſolutio: quomodo q́s poſſite? Epta-LXx1. s poſſit: quomo ſqualloꝛe coopertus eſt: æ tamẽ nõ recedita vi tijs:ſed de qͥbus apoſtolus loquit᷑ Tm̃ vt pau perũ memoꝛes eſſemus.ob quoꝝ refrigeria la boꝛabant Paulꝰ ⁊æ Barnabas in eccleſis gen tium. vt collecte fierẽt ꝑ pꝛimã ſabbati: ⁊ hanc ipᷣam oblationẽ non ꝑ alios:ſed ꝑ ſe deferre fe ſtinant is aſuee prp̈o amiſere ſubſtantias: qᷓ ꝑſecutiones paſſi ſunt:qͥ dixerunt patri ſuo:et matri:vxoꝛibus:⁊ liberis nõ nouimꝰ vos. Hi impleuerũt voluntatẽ patris:æ audierũt dicẽ⸗ tem dominũ ſaluatoꝛẽ. Mater mea et fratres mei hi ſũt:qͥ faciũt volũtatẽ patrl mei. Et hoc dicimus:non quo in pauꝑes iudeos:ſiue gen⸗ tiles:⁊ omnino cuiuſſibet gẽtis ſint pauꝑes:p hibeamus faciendã elemoſynam.ſed quo chꝛi ſtianes a eredẽtes pauꝑes icredulis pᷣferamꝰN. Et int᷑ ios xpᷣianos ſit multa diuerſitas:vrxꝝ peccatoꝛ in ſãctis ſit. Ande ⁊ apoſtolꝰ paſſiuã in omnes miſericoꝛdiã pbans infert. Maxie in domeſticos ſidei. Domeſticus ſidei eſt: qui eadem tibi religione cõiungit᷑.quem a conſoꝛ⸗ tio fraternitatis peccata nõ ſeparant.Quod ſi de iuimicis quoq; nobis pᷣcipitur.vt ſi eſurie⸗ rint demus eis cibuʒ.ſi ſitierint demus eis po⸗ tum: ꝙ hec faciẽtes cõgerimus carbones ſuꝑ caput eoꝛũ:quãto magis de his qui nõ ſũt ini mici:⁊ qui xpᷣiani ſunt:atq; ſancti: Neq; vero hoc qð dicit᷑:hoc eni faciẽs carbones ignis cõ gregabis ſuꝑ caput eius:nõ in malã ꝑtẽ accipi endum ẽ:ſed in bonã.Quãdo eni inimicis no⸗ ſtris pᷣbemus bñſicia:malitiã eoꝛũ noſtra boni tate ſupamus:a mollimus duritiã:iratũq; ani mũ ad mollitiẽ ⁊ beniuolentiaʒ flectimus.atq; ita cõgregamus carbones ſuꝑ capita eoꝛũ:de qbus ſcriptũ eſt. Sagitte potentis acute:cum carbonibꝰ deſolatoꝛijs. AUt quõ de altari a ſe⸗ raphin carbo ſublatꝰ ꝓphete labia purgauit: ita ⁊ inimicoꝛũ noſtroꝝ peccata purgẽt᷑: ⁊ vin dicamus in bono malũ. ⁊ bñdicamus maledi⸗ centibus.⁊ imitemur patrẽ:qui ſolẽ ſuum oꝛi⸗ ri facit ſuꝑ bonos ⁊ malos: et pluit ſuꝑ iuſtos iniuſtos. Igit᷑ ⁊ tu qui paucos habes filios: plurimos fac tibi amicos: de iniquo mãmona qui te recipiqt in eterna tabernacula Pulchꝛe dixit de iniquo. Om̃es eni diuitie de iniqͥ tate deſcendũt ⁊ niſi alter ꝑdiderit:alter nõ poteſt inuenire. Unde ⁊ illa vulgata ſentẽtia mihi vi detur eſſe veriſſima. Diues autẽ iniquus: aut iniqͥ heres. Quod cuʒ legis doctoꝛ audiſſet:et ferre nõ poſſet:qꝛ habebat diuitias młtas:cõ⸗ uerſus dominꝰ ad diſcipulos ſuos ait. & dir⸗ ficile qui diuites ſũt itrare poſſunt in regna ce⸗ loꝛũ.nõ dixit impoſſibile:ſed difficile.lʒʒ exem⸗ plum poſuerit impoſſibilitatis:faciliꝰeſt came lum ꝑ foꝛamẽ ocus trãſire: qᷓ; diuitẽ intrare in regnũ dei oc autẽ non tam difficile eſt:qᷓ; im II poſſibile. Nunqᷓ; eni fieri põt vt camelus trãſe at ꝑ foꝛamen acus.Nũqᷓ igit᷑ diues itrare po⸗ terit regna celoꝛuʒ. Sed camelus toꝛtuoſus et curuus eſt: ⁊ graui ſarcina pᷣgrauat᷑ Et nos er go quãdo pꝛauas ingredimur ſemitas: ⁊ rectcäãä viam dimittimꝰ: ⁊ oneramur mũdi diuitijs:ſi ue pondere delictoꝝ regnũ dei ingredi nõ va⸗ lemus.Quod ſi deponamꝰ grauiſſimã ſarcinã ⁊aſſumamꝰ nobis pẽnas columbe: volabim⸗ X requieſcemus:⁊ dicet᷑ de nobis.Si doꝛmia⸗ tis inter medios cleros pẽne colũbe deargẽta⸗ t:⁊ poſterioꝛa doꝛſi eius in palloꝛe auri. Hoꝛ ſum noſtrũ quod pꝛimũ infoꝛme erat:et graui ſarcina pᷣmebatur: habeat nitoꝛẽ auri:qð iter⸗ pꝛetat᷑ in ſenſu:⁊ alas deargentatas:que intel ligunt᷑ eloquia ſcripturarũ:regnuʒ dei intrare poterimꝰ. Dicunt apoſtoli ſe omia que ſua fu erant dimiſiſſe:⁊ mercedẽ ꝓ hac virtute auda cter expoſcunt. Quibꝰ reſpõdit dominꝰ. Ois qui reliquit domũ aut fratres aut ſoꝛoꝛes aut patrẽ aut matrẽ aut vxoꝛẽ aut filios aut agros ꝓpter nomen meũ:centuplũ accipiet:⁊ vitam eternã poſſidebit. Oquãta beatitudo pꝛo par uis magna recipe:eterna ꝓ bꝛeuibus: ꝓ moꝛi⸗ turis ſemꝑ viuentia:⁊ habere dominũ debno rem Si qua autẽ vidua habet liberos: maxi me ſi nobilis familie eſt: egentes filios non di⸗ mittat.ſed ex equalitate: vt meminerit pꝛimuʒ anime ſue:⁊ ipᷣam putet eſſe de filijs:⁊ partiat potius cum liberis q; oia ſilijs derelinqt. Imo xpm liberoꝛũ ſuoꝛũ faciat coheredẽ.Reſpõde bis: difficile eſt: duꝝ eſt: ⁊ contra naturã. Sed dñm audies tibi reſpondẽteʒ. Qui põt capere capiat.Et ſi vis eſſe ꝑfecta:nõ tibi iugũ neceſ⸗ ſitatis imponit.ſed poteſtati tue liberũ ↄcedit arbitriũ. Vis eſſe ꝑfecta:⁊ in pꝛimo ſtare faſti gio dignitatis:fac qð fecerunt apoſtoli vende om̃ia que habes:⁊ da pauꝑibus:a ſequere ſal uatoꝛẽ.⁊ nudã ſolãq; crucem nuda ſequaris ⁊ ſola. Mon vis eſſe ꝑfecta:ſed ⁊ ſcðᷣʒ vis gradũ tenere virtutis: dimitte oia quecunq; habes. da filijs:da ꝓpinquis.nemo te repᷣhendit:ſii⸗ ferioꝛa ſecteris:dũmodo illã ſcias tibi iure pᷣla tam:que elegerit pꝛima. Dicis:hoc apoſtoloꝝ eſt ⁊ viroꝛũ.mulierẽ autẽ nobuẽ non poſſeoia vendere:que multis adiumẽtis vite eius indi geat. Audi igitur apoſtolũ cõmonentẽ.Nõ vt alijs refrigerium: vobis autẽ tribulatio.ſed ex equalitate:veſtra abundãtia illoꝝ ſuſtentetin opiam.vt: illoꝛum abundantia veſtre inopie ſit ſupplementũ. Vnde inquit dominꝰ Qui ha bet duas tunicas:det alterã non habẽti Quid ſi ſcythie frigoꝛa ſint:et alpine niues: que non duabus ⁊ tribus tunicis:ſed vix pecudũ pelli- bpus repellunt᷑: Quicquid ergo coꝛpoꝛi noſtro ſuſficere põt: ⁊ hũane ſuccurrere imbecillitati C glog ud daeſttun loneceſ ur. Vnd nothoce bentesine ſimnus. Ggneeeſa eſletenone meruetele Erbonein derte fumaſpiri c(duiſuo: gliamſea re velnon Pſenspaul niſermone, duaquein iduobus ſctionus Qone ode gmodod⸗ quobiv⸗ mei. e— folitereſſe. llotempo: bbbertt. Ho l dommin⸗. miniſaluate conedite./⸗ dequoiteru Peetenine Pmnulgeffun tllrdeg lotniarep albi Calrt nnaude Vinügöd irſmnen lori Jude Wus aumn d Gtmundad cennonite les inebzien ſtregnüde es mimnu mflaunt Müaeerfun Abeanmteeor. pberubrsnet erennido bellbaennn Sentsſligſoid mennmn oenn ſedeiiutmnul en ſ erii eit⸗ emmnmmi nCuitahe tmöthilink ine lri upin iuriſ mteſniſee ue tecngeſt mmlulzſchumne ic gutong) nnchall ſausibinle goschocopo boi onyon eus vie aul ͦnonenti iinbelato⸗ llo⸗ iun muni⸗ dont⸗ i nonbenn nond epon 7 E πn = Tractatus II quos nudos natura ꝓfudit: hec vna appellan da eſttunica.⁊ quicquid in pᷣſentibus alimen⸗ tis neceſſariũ eſt:hocvnius diei victus appella tur. Ande pᷣceptum eſt. Ne coguetis de craſti no:hocẽ de futuro tempoꝛe.Et apoſtolus ha bentes inquit victum a veſtitum: his contenti ſimus. Si plus habes:qᷓ; tibi ad victũ veſtitũ q; neceſſariũ eſt:illud erogs:⁊ in illo debitricẽ eſſe te noueris. Ananias ⁊ Saphyra apoſtoli meruere ſententiã: quia ſua timide reſeruarũt Ergo ne inqᷣes puniendus eſt:qui ſua non de⸗ derit: Minime puniti ſũt quia mentiri volue runt ſpirituiſãcto: ⁊ reſeruantes neceſſaria vi⸗ ctui ſuo:quaſi ꝑfecte ſeculo renũciãtes:vanaʒ głiam ſectabantur. Alioqn licet libere vel da⸗ re vel non dare. q; ei qui cupiat eſſe ꝑfectꝰ pᷣſens paupertas futurijs diuitijſ cõpenſanda ſit. Quomodo autẽ vidua viuere debeat :bꝛe⸗ ui ſermone apoſtolus cõpꝛehendit dicens. UHi dua que in delitijs ẽ viuens:moꝛtua eſt.⁊ nos in duobus libellis: quos ad Furiã ⁊ Saluinãs ſcripſimus:pleniꝰ dictũ putamus. H Quomodo accipienduʒ ſit illud ſaluatoꝛis apud Mattheũ. Dicã autem vobis non bibã amodo de hoc genimine vitis vſq; in diẽ illuʒ quo bibam illð nouũ vobiſcũ in regno patris X hoc loco qui⸗ Daam mille annoꝛũ fabulam ſtruunt in quibus chꝛiſtũ regnaturũ coꝛpo⸗ raliter eſſe contendũt: ⁊ bibituꝝ vinũ quod ex illo tempoꝛe vſq; ad cõſumationẽ mundi non biberit. Nos autem audiamus panem quẽ fre git dominꝰ:deditq; diſcipulis: eſſe coꝛpus do mini ſaluatoꝛis ipᷣo dicente ad eos. Accipite ⁊ comedite. Hoc ẽ coꝛpus meũ: ⁊ calicẽ illum eẽ de quo iterum locutus eſt. Bibite ex hoc oẽs. Hic eſt eni ſanguis meus noui teſtamenti:qui pꝓ muli effundet᷑ in remiſſionẽ peccatoꝝ.Iſte eſt calix de quo in ꝓpheta legimus:.Calicẽ ſa⸗ lutaris accipiã: et nomẽ domini inuocabo.Et alibi. Calix tuꝰ inebꝛiãs qᷓ; pclarus eſt. Si eni panis qui de celo deſcẽdit: coꝛpus eſt domini ⁊ vinũ qð diſcipulis dedit:ſanguis illius ẽ no ui teſtamẽti:qui effuſus eſt in remiſſionẽ pecca toꝛũ. Judaicas fabulas repellamus: ⁊ aſcẽda⸗ mus cum domino cenaculũ magnuʒ:ſtratũ at q; munda datũ:⁊ accipiamus ab eo ſurſũ cali⸗ cem nouiteſtamẽti. Ibiq; cũ eo paſca celebꝛã⸗ tes inebꝛiemur ab eo vino ſobꝛietatis. HNõ eni eſt regnũ dei cibus ⁊ potus: ſed iuſticia ⁊ gau⸗ dium: ⁊ par in ſpirituſãcto.Nec Moyſes de⸗ dit nobis panem verũ:ſed dominꝰ ihs ipe con uiuia ⁊ cõuiuiũ:ipᷣe comedens ⁊ qui comedit᷑: illius bibimus ſanguinẽ: ⁊ ſine ipſo potarenõ Epla LXXIII poſſumus: ⁊ quotidie in ſacrificijs eius ð geni mine vitis vere:⁊ vinee Soꝛeth:que interpᷣta tur electa: rubentia muſta calamus: ænouũ ex is vinũ bibimus in regno patris:nequaq; i ve tuſtate littere:ſ in nouitate ſpũs cantantes ca⸗ ticum nouũ: quod nemo poteſt cantare niſi in regno eccleſie:quod regnũ patris eſt.Hũc pa⸗ nẽ ⁊ Jacob patriarcha comedere cupiebat di⸗ cens. Si fuerit dominꝰ deus mecum 2 degerit mihi panem ad veſcendũ: ⁊ veſtimẽtũ ad ope⸗ riẽdũ.Quotquot eni in xpᷣo baptiʒamur:chꝛi⸗ ſtum induimus: ⁊ panem comedimus angelo rũ:a audimus dominũ pᷣdicantẽ.¶ eus cibꝰ eſt vr faciã voluntateʒ eius qui me miſit: im⸗ pleam opus eius. Faciamus igit᷑ voluntatem eius:qui miſit nos: ⁊ impleamus opus eius:⁊ xps nobiſcũ bibet in regno eccłie ſaguinẽ ſuũ. Que cauſa ſit:vt in reſurrectione dominiet apparitione euangeliſte diuerſa narrauerint. Epiſtola. EXXIII. queris:cur Mattheus dixerit: ve⸗ ſpere ſabbati illuſcẽte in vna ſabba ti dominũ ſurrexiſſe: et Marcus mane reſur⸗ rectionẽ eius factã eſſe cõmemoꝛet: ita ſcribẽs Cum autẽ reſurrexiſſet vna ſabbati:mane ab⸗ paruit marie Magdalene:de qua eiecerat le⸗ ptem demonia: ⁊ illa abiens nũciauit is qͥ cum eo fuerant:lugẽtibus ⁊ flentibꝰ. Illie audien tes ꝙ viueret: ⁊ im vidiſſet eum crediderũt Hu ius qſtionis duplex ſolutio eſt Aut eniĩ nõ reci pimus Marci teſtimoniuʒ: qð in raris fertur euãgelijs. Omnibꝰ grecie libꝛis pene hoc capi tulũ in fine non habẽtibus:pᷣſertim cum diuer ſa atq; cõtraria euãgeliſtis ceterl narrare vide atur:aut hoc reſt pondendũ: qð vterq; verũ di⸗ xerit. Mattheus quãdo dominꝰſurrexerit ve ſpere ſabbati. Marcus autẽ quãdo eum vide rit maria aàςαgdulene. id ẽ. mane pma ſabba⸗ ☛W ti. Ita eni diſtinguendu ẽ. Cuʒ autẽ relurrexil ſet:⁊ parũper ſpiritu coa rtato:inferendũ:pꝛꝝ⸗ ma ſabbati mane apparuit marie QMagdalene id eſt. vt qͥ veſpere labbati:iuxta atiheum reſurrexerat: mane pᷣma ſabbati: iuxta Mar⸗ cũ aſparuerit marie Magdalene: qð qdem et Jobes euãgeliſta ſigniſicat mane: eum alteriꝰ diei viſũ eſſe demonſtrans. AQuõ iuxta MMattheũ veſpere ſabbati ma⸗ ria agdalene vidit dñm reſurgentẽ: et o hãnes euangeliſta refert eã mane vna ſabbati iuxta ſepulcrũ flere. Epła. LXXIIII „ NPa ſabbati dies dominica intelligẽda eſt: qꝛ omis heb domada in ſabbatũ in pꝛims aſcvaz Tterſia quartã ⁊ qͥntam ⁊ ſextaʒ ſabbati diuidit᷑: quã ethnici idoloꝛũ:⁊ elementoꝛũ nominibꝰ appel⸗ lãt.Deniq; ⁊ apoſtolus collectã pecunie: que indigẽtibꝰ pᷣparabat᷑:in vna ſabbati pᷣcepit cõ gregandã. Nec putandũ eſt Mattheũ ⁊ Jo⸗ hannẽ diuerſa ſenſiſſe:ſed vnũ atq; idẽ tẽpus media noctis ſcilicet ⁊ galloꝝ cantus diuerſis appellaſſe nominibꝰ. Mattheus eni ſcribit ve ſpere ſabbati.id eſt.ſero nõ incipiẽte nocte:ſʒ lam ꝓfunda ⁊ magna ex parte trãſacta awaru iſſe dominuʒ marie Magdalene: ⁊ apparuiſſe veſpere ſabbati illuceſcẽte in pᷣma ſabbati:ſeip ſum interpᷣtans:qͥd dixiſſet veſpere ſabbati.id eſt.apppꝛopinquãate iam luce ſequẽtis diei. Et Joheʒz non abſolute dixiſſe Una autẽ ſabbati venit maria Magdalene mane ad ſepulcꝝ:ſʒ addidiſſe:cũ adhuc eſſent tenebꝛe.Eiuſdẽ igi⸗ tur atq; vnius tẽpoꝛis.id eſt.medie noctl atq; galloꝛũ cãtus alterũ finẽ:alteꝝ dixiſſe bncipiũ Mihiq; videt euangeliſtã Mattheũ q euan geliũ hebꝛaico ᷣmone cõſcripſit:nõ tam veſpe re dixiſſe qᷓ; ſero.⁊ eum qui interpᷣtatus eſt am biguitate deceptũ:nõ ſero interpᷣtatum eſſe:ſʒ veſpere.qᷓ;qᷓ; cõſuetudo humani vᷣmonis tene at ſero non veſperũ ſigniſicare:ſed tarde.So⸗ lemus eni dicere ſero veniſti.i.tarde.⁊ que fa⸗ cere ante debueras:⁊ fac ſaltem ſero.id eſt.tar de. Singutẽ illud obijcit᷑:quomodo eadeʒ ma ria que pᷣus viderat dominũ reſurgẽtẽ:poſtea ad ſepulcrũ eius flere referat᷑: hoc dicendũ eſt ꝙ ⁊ ſola ⁊ altera ſiue cum alijs mulieribus me moꝛ beneficioꝛũ q̃ in ſe dominꝰ cõtulerat:ad ſe pulcrũ eius frequẽter cucurrerit.⁊ nũc adoꝛa⸗- nerit quem videbat:nũc fleuerit quem qᷓrebat abſentẽ. Licet q̃dam duas marias agdale nas de eodẽ vico agdalo fuiſſe ↄtendãt.et alterã eſſe que in attheo eũ viderit reſurgẽ tem: alterã que in Johãne eum qrebat abſentẽ Quattuoꝛ autẽ fuiſſe marias in euãgelijs legi- mus.vnaʒ matrẽ dñi ſaluatoꝛis.alterã mater⸗ terã eius:que appellata eſt maria Cleophe. ter tiã mariã ar Wacohi Joſeph. q̃rtã mariã MWHagdalenâ. Licʒ alij mr̃eʒ Jacobi ⁊ ioſeph materterã fuiſſe cõtendãt.nõnulli vt ſe liberẽt qᷓ̃ſtione in Marco volũt vnã eſſe de marijs:ſ non addituʒ cognomẽ Magdalene: ⁊ ex ſuꝑ⸗ fluo ſcriptoꝛũ inoleuiſſe vitio:qð pꝛimũ euan⸗ geliſta non ſcripſerit. Mobis auteʒ ſimplex vi⸗ det ⁊ aꝑta reſpõſio:ſãctas feminas xpᷣi abſen tiã non ferentes ꝑ totam noctẽ non ſemel:non bis:ſed crebꝛo ad ſepulcrũ domini cucurriſſe: pᷣſertim cuʒ terremotꝰ:⁊a ſaxu dirupta:⁊ ſol fu giens: ⁊ reruʒ natura turbata:a qð his maius eſt deſideriũ ſaluatoꝛis ſomnũ ruꝑit feminaꝝ. Quomodo iu? Mattheũ maria Geagea lene veſpere ſabbati aduoluta ſit pedibus ſal⸗ II uetoꝛis: cum m Johannẽ audierit a domino Noli me tangere: necdũ eni aſcẽdi ad patrem meum. Ebpiſtola. LXXV. Be pꝛius pide⸗ rat dominũ reſurgẽtẽ cũ altera ma⸗ rlila: ⁊ eius pedibus fuerit aduoluta poſtea reuerſa ꝑ noctẽ (domi eni ob deſideriũ eius manere nõ poterat) venit ad ſepulcrũ:cũ qꝙ; lapidem cum quo monumẽtũ fuerat clauſũ vidiſſet ablatũ:cucurrit ad Simonẽ Netrũ et ad alterũ diſcipulũ: quẽ ihs amabat plurimũ ⁊ dixit eis. Lulerũt dominũ de monumẽto:et neſcio vbi poſuerũt eum. Erroꝛ mulieris cum pietate ſociatus eſt. Pietas in eo erat: qð deſi rabat eum:cuius nouerat maieſtatẽ. Erroꝛ in eo qð dicebat.Tulerũt dñm de monumẽto ⁊c Deniq; cũ Petrus ⁊ Johes introeũtes ſepul crum vidiſſent lintheamia ſeparata: ⁊ ſudariũ quo caput domini fuerat inuolutũ ſeoꝛſũ poſi tum ⁊ reſurrexiſſe crederẽt.cuius coꝛpus non iuenerãt in ſepulcro. Maria ſtabat ad monu mentũ foꝛis ploꝛans.Cũq; ſe inclinaſſet vidit duos angelosi albis ſedẽtes in loco monumẽ ti ad caput ⁊ pedes: vbi poſuũ fuerat coꝛpus ihᷣu: vt ſub tanta cuſtodie dignitate non crede ret ab hominibꝰ potuiſſe furari:qͥ a miſtris an gelis Puabatur. Sicunt ei angeli quos cerne⸗ bat. Mulier dd ploꝛasScdʒ illð qð domin⸗ loquebat᷑ ad matrẽ.Quid mihi ⁊ tibi ẽ mulier Nondũ venit hoꝛa mea.vt ex eo qdð awellaue runt mulierẽ:arguerent fruſtra ploꝛantẽ:⁊ di cerent. Quid ploꝛas: Intãtũ aũt maria Ma⸗ gdalene obſtupefacta toꝛpuerat: ⁊ ſidẽ macu-⸗ lis territa qſi ĩ caligine poſſidebat: vt ne ange⸗ loꝛũ qͥdem pᷣſentiũ ſentiret aſpectũ: ſed mulie⸗ bꝛiter reſpõderet: ⁊ diceret. Ideo ploꝛo:qꝛ tu⸗ lerunt dñm meũ:⁊ neſcio vbi poſuerũt euʒ.O maria ſi dominũ credis dñʒ tuũ:quomodo ar⸗ bitraris ab hominibꝰſublatũ: Neſcio inqͥtvbi poſuerũt eũ:quomodo neſcis quẽ paulo ante adoꝛaſti:Cũq; videret angelos:⁊ quos cerne bat ignoꝛaret:ſtupoꝛe perterrita huc atq; illuc faciem circũferebat:nihil aliud videre deſide⸗ rans. Cõuerſaq; retro vidit ihm ſtantem: ⁊ ne ſciebat quia ih̊s erat.non ꝙ iuxta manicheuʒ ⁊ alios hereticos foꝛmam dominꝰ vultũq; mu taſſet:vt ꝓ voluntate diuerſus ac varius vide retur.ſed ꝙ maria ſtupefacta miraculo hoꝛtu⸗ lanũ putaret:quẽ tanto ſtudio reqͥrebat Ita ⁊ dominꝰ ijſdẽ verbis q̃bꝰ ⁊ angeli loquitur ad eam.mulier quid ploꝛas: addiditq; ð ſuo quẽ queris: At illa reſpondens.domine ſi tu ſuſtu liſti eum:dicito mihi vbi poſuiſti eũ:⁊ ego euʒ tollam. Hic dominũ non de ↄfeſſiõe vera ſidei ſaluatoꝛẽ vocat:ſᷣ humilitate et timoꝛe hoꝛiu⸗ Cro htoerbit ſenfanin, Rcon jerataces iſtimaret n. Cung firtgpe geretlul ſa eo falurbate anzuerit l Juch monuis:. lichibuc oecſtaut mminus: alcediad tuij queri ſecgupur fmudeſub ſen dicebe ſa vdi⸗ anisar oraier uer ed 1cpon füviſn vaps derütel mumnel Moriam. Nolutül cumapon Mumentü⸗ tdomnino⸗ ſlodſepul onitäer⸗ lnürrten erandieri pedeve ipfererun dntomun teftattie dchunt. Quomo ndocän Pibene⸗ Kealener: Eetefremo domini: lbhicereſe ſunile lattnen iciimnn fuen Won ipnſfiei nalhrlrici w ſen Rnonmin famdheisan neoentcöd Kiibn denonmnini intdeiteſ NAraadſlri olati ſeoniht nins coepten ſtabat adeen indinaſeta. inloco nanri nüfuencann Gnitne nonce iganikren ngeligtosee zilögoar mhirtctenin awwcdepelue ngben1 . iunnnchn an aſinnan ca:mneng⸗ Gei ſelnule Pogovh eenal Nicnonolon⸗ raoneo gnigaldſe olaelt niabnengli 1d nder det Gnnſtanen Urtammntt nin mlügt sarvnlefi nnnt 4 0 ſeife S = Tractatus II lano arbitrat᷑ ablatum: ⁊ ignoꝛans imbecillita tem femineã: tantaꝝ ſe viriũ repꝛomittit: ⁊ cre dit vt coꝛpus viri ⁊ perfecte etatis:quod vt ce tera taceam centũ libꝛis myrrhe circũlitũ erat eſtimaret ab vna ⁊ pauida muliere poſſe poꝛta ri. Cunq; ihs appellaſſet eam: atq; dixiſſet: ma ria:vt qnem facie non agnoſcebat:voce intelli geret: illa in erroꝛe ꝑpſiſtens: nequaq; dominũ exterruerat: vidẽtes lapidẽ reuolutu erterte⸗ motũ factum: nõ ex moꝛe ſolito: ſed tã magnũ ſed Rabbi. id eſt. magiſtrũ vocat: a vide quã⸗ ta turbatio quẽ hoꝛtulanũ putans dominũ nuũ cupauerit: dei flium reſurgenteʒ magiſtrũ vo cat. Itaq; ad eam que querebat viuentẽ cum mortuis: que erroꝛe femieo ⁊ imbecillitate mu occiſi: cuius pedes viuẽtj tenuerat:loqᷣtur do⸗ minus: ⁊ dicit. Nolite me tangere:nõdum eni aſcẽdi ad patrẽ meum: ⁊ eſt ſenſus: quem moꝛ tuũ queris:viuẽtẽ tangere nõ mereris. Si me necdũ putas aſcendiſſe ad patrẽ: ſed hominuʒ fraude ſublatũ:meo tactu indigna es. Hoc au tem dicebat:non vt ſtudiũ q̃rentis obtunderet ſed vt diſpenſationẽ carnis aſſumpte in diuini tatis glłiam ſciret eſſe mutatã.Et nequaqᷓ; coꝛ⸗ poꝛaliter vellet eſſe cum domino:quem ſpirita liter credere deberet regnare cuʒ patre. Ande ⁊ apoſt oli maioꝛis fidei ſunt:qui abſq; angelo rũ viſu abſq; ip̃ᷣius ſaluatoꝛis aſpectu: poſtq; coꝛpus eius in monumẽto nõ reppererãt:credi derũt eum ab inferis ſurrexiſſe. Alij putãt pꝛi⸗ mum eſſe quod a Johãane narratuʒ eſt: veniſſe uolutũ lapideʒ a monumẽto:⁊ poſtea regeſſaʒ cum apoſtolis etro ⁊ Johãne:ſolam ad mo numentũ remãſiſſe: ⁊ iccirco adhuc incredulã a domino fuiſſe coꝛreptã reuerſãq; domũ: rur ſũ ad ſepulcrũ veniſſe cum maria: ⁊ ab angelo monitã:exeuntẽq; de monumẽto adoꝛaſſe do⸗ minũ:⁊ tenuiſſe pedes eius: quãdo ab eo pari ter audierũt:auete.⁊ ille acceſſerunt: et tenue⸗ rũt pedes eius:⁊ adoꝛauerũt eum. Que intan tũ ꝓfecerunt:vt mittantur ad apoſtolos:⁊ au diant bmum:nolite timere. Secũdo ite nũcia⸗ te fratribus meis.vt eant in galileaʒ:ibi me vi Oebuunntt. AQuomodo cuſtodiẽte milituʒ turba Petrꝰ obanen liee ingreſſi ſunt ſepulcrũ nullo ꝓhibente cuſtodum. Epka. LXxXVI bAc videlicʒ cau iſſlſ2aa: quia veſpere ſabbati que luceſce hboat in pᷣma ſabbati: venit maria ma gdalene ⁊ altera maria videre ſepulcrũ.Et ec⸗ ce terremot factus ẽ magnus. Angelus quo⸗ q; domini deſcẽdit de celo:⁊ accedẽs reuoluit lapidẽ:⁊ ſedebat ſuꝑ eum:eratq; aſpectus eiꝰ ficut fulgur. ⁊ veſtimentũ illius ſicut nix. Mꝛe re ꝑt ſepu minaret᷑ Angelũ quoq; de ſcãtibus apoſtolis in littoꝛe ſteterit: Fo. CLXXII Epla LXXVII timoꝛe autẽ eius pterriti ſunt cuſtodes: facti ſunt velut moꝛtui. Igitur qͥ fuerant tato timo⸗ erriti: vt putarẽtur moꝛtui: aut dimiſiſſe lcrũ:⁊ fugiſſe credẽdi ſunt:aut ita ⁊ coꝛpo re anima obtoꝛpuiſſe:vt nõ dicaʒ viros: ſed ne mulierculas qdem ſepulcrũ intrare cupien tes auderẽt ꝓphibere. Magnus eni timoꝛ eos 7 exterruers t: vidẽtes lapidẽ reuolutũ: et terre⸗ qui cũcta cõcuteret: ⁊ euerſioneʒ terre funditꝰ deſcẽdiſſe de celo tam claro vultu:non vt lampadẽ humano lumine arte ſuccẽſam :ſed fulgur imitaret᷑ celi: quo il⸗ tuerunt. Itaq; libere introeunt: viderat enim maria Magdalene :q̃ eis nuciauerat lapide,z reuolutũ: ⁊ coꝛpus domini de monumẽto eſſe ſublatũ. Angelũ autẽ nõ putemꝰ iccirco veniſ ſe: vt aperiret ſepulcrũ domino regẽti: ⁊ reuol ueret lapidẽ:ſed poſtq;; dominꝰ reſurrexit ho⸗ ra qua ipe voluit: ⁊ nulli moꝛtaliũ cognita ẽ indicaſſe qð factũ ẽ. Et ſepulerũ vacuuũ reuo- lutione lapidis:⁊ ſui oſtẽdiſſe pᷣſentia:q̃ oĩia vi debãt ſplẽdoꝛe faciei ipᷣius ⁊ hoꝛroꝛẽ tenebꝛa⸗ rum fulgoꝛis claritate vincte. Auomodo attheus ?1 Marc' ſcribant apoſtolis mandatũ per mulieres: vt irent i ga lileam dominu reuiſuri: cum Lucas ⁊ Joban nes hieroſolymis ab illis viſũ eſſe phibeant. Epiſtola LXXVII. cim ſe offerre diſcipulis: qui ꝓpter metũ iudcoꝛũ abſcõditi erant quan do ad eos clauſis ingreſſus ẽ ianuis. Et putã⸗ tibus ꝙ videret᷑ in ſpiritu:manus ⁊ latus ob⸗ tulit clauis ⁊ lancea vulneratũ.Aliud quãdo pm Lucã pꝛebuit ſe eis in multis argumẽtis ꝑ dies. xl. apparens eis:⁊ loquẽs de regno dei. Et conueſcens pᷣcepit eis ab hieroſolymis ne diſcederẽt In altero enĩ ꝓ cõſolatiõe mẽtiũ vi debat: ⁊ videbat᷑ bꝛeuit᷑:rurſũq; ex oclis tolle batur. In altero aũt tanta familiaritas erat et pſeuerantia: vt cum eis pariter veſceret. An⸗ de Maulꝰ⸗ apls refert euʒ ngentis ſimul ap paruiſſe diſcipulis: Et in Johe legimus: ꝙ pi aſſi piſd fauũ q; comederit: quevere reſurrecti onis indicia ſũt. In hieruſalem aute nihil ho⸗ rum feciſſe narefkimff.. AQuid clamoꝛ ⁊ veli petrarũq; diſciſſio ⁊ re ſurrectio moꝛtuoꝛũ ſigniſicẽt: que facta ſunt in emiſſiõe 75 ſ. ifi miricet A in euo geliſta Mattheo lcriptu “q“”l cccz et partem eñſt: Jeſus autez clamãs voce magna emiſit ſpi ritum: ⁊ velum templi ſciſſum eſt in duas par⸗ tes a ſũmo vſq; deoꝛſuʒ:a terra mota eſt: ⁊ pe tre ſciſſe ſunt:⁊ monumẽta aperta ſũt:⁊ multa coꝛpoꝛa ſanctoꝛũ qui doꝛmierant ſurrexerunt Et exeũtes de monumẽtis poſt reſurrectionẽ eius venerũt in fanctã ciuitatẽ: aparuerunt inultis.Et ð hoc loco in ijſdẽ Matthei cõomẽ tarijs diſſeruimus. Mꝛimũq; dicendũ ꝙ diui⸗ ne potentie iudiciũ ſit:ponẽ animã quãdo vo.ↄ luerit: ⁊ rurſum acciꝑe eam. DBeniq; Cẽturio videns eum dixiſſe ad patreʒ. In manus tuas cõmendo ſpiritũ meum:⁊ ſtatim ſpiritũ dimi ſiſſe:cõmotus ſigni magnitudine ait. Aere dei ſfliius erat iſte. Helum quoq; templi ſciſſũ eſti duas partes:vt com pleret᷑ illud qð refert Jo⸗ ſephus:p̃ᷣſidens templi dixiſſe vrutes.tranſe⸗ amns ex his ſedibꝰ. In euangelio auteʒ quod hebꝛaicis litteris ſcriptũ eſt:legimus non velũ templi ſciſſum:ſed ſuꝑliminare tẽpli mire ma gnitudinis coꝛruiſſe. Terra inqͥt mota eſt: pen dentẽ dñm ſuuz ferre non ſuſtinẽs: ⁊ petre ſciſ ſe ſunt: vt indicarent duritiã iudeoꝝ:qͥ pᷣſentẽ dei filiũ itelligere noluerũt:⁊ monumẽta apta ſunt in ſignũ future reſurrectiõis:multaq; ſan ctoꝛũ coꝛpoꝛa exeuntia de ſepulcris venerunt in ſanctã ciuitatẽ:⁊ apparuerunt multis.San⸗ ctam ciuitateʒ hiero olyms debemꝰ acciꝑe ad diſtinctionẽ omniũ ciuitatũ:q̃ tũc idolis vᷣuie⸗ bant. In hac eni ſola fuit templũ: et vnius dei cultus ⁊ vera religio.⁊ non omnibus apparue runt:ſed multis:q reſurgentẽ dñm ſuſceperũt Deinde iuxta anagogẽ dicẽdũ eſt:ꝙ inclinãäte leſu: ⁊ emittẽte ſpiritũ ſuũ velum ſciſſum ſit in duas partes a ſũmo vſq; deoꝛſũ:⁊ omia legis ſint reuelata myſteria.vt que pᷣus recondita te nebant᷑: vniuerſis gẽtibus ꝓpderent᷑. In duas gutem partes in vetus ⁊ nouũ teſtamẽtuʒ:et a ſũmo vſq; deoꝛſũ ab initio mundi quando ho mo cõditus ẽ:⁊ reliq̃ q̃ facta ĩ medio ſacra nar rat hiſtoꝛia vſq; ad cõſũmationẽ mundi. Et q̃ rendũ quõ velum tẽpli ſciſſũ ſit exterius an in⸗ terius.mihiq; videt᷑ in paſſione dñi illud velũ eſſe cõſciſſum:qð in tabernaculo ⁊i templo fo ris poſitũ fuerat:a appellabat᷑ exterius. qꝛ nũc erx parte videmus: ⁊ ex porte cognoſcimꝰ. Ci autẽ venerit qð ꝑfectum eſt:tunc ⁊ velũ interi uss dirumpendũ: vt oia que nunc nobis abſcõ dita ſunt.domus dei ſacramẽta videamꝰ ꝗᷣd ſigniſicẽt duo cherubin:qͥd oꝛaculum:qͥd vas ſpeculũ videmus in enygmate. et cum hiſtoꝛie nobis velum ſciſſum ſit:vt in grediamur atriũ dei: tñ ſecreta eius ⁊ vniuerſa myſteria qͥ in ce leſti hieruſalẽ clauſa retinent᷑: ſcire non poſſu⸗ mus.Igit᷑ in paſſione domini terra cõm ota ẽ. aureũ:in quo mãna recõditum fuit. Nũc eni ꝑ 7 . 3 4 . 5 . — 4 . . . . 4 tuxta illud qt ſcriptu eſti Aggeo. Adhucego ſemel mouebo celũ ⁊ terrꝗ. ⁊ veniet deſiderat⸗ cunctis gentibꝰ.vt ab oꝛiẽte ⁊ occidẽte veniãt ⁊ recũbant cuʒ Abꝛaã Iſaac ⁊ Jacob:⁊ petre ſciſſe ſunt dura coꝛda gentiliũ:ſiue petre vniũ ſa vaticinia ꝓphetaꝝ:ꝗqͥ et ipi a petra xpi cum apoſtolis petre vocabulũ ſuſceperũt.vt qͥcq̃d in eis duro legis velamine claudebat᷑:ſeiſſum ℳ pateret gentibꝰ. onumẽta quoq; deq̊bus ſcriptum eſt:vos eſtis ſepulcra extrinſecus de albata:que intus plena ſũt oſſibus moꝛtuoꝛũ: ideo ſũt aꝑta:vt egrederent᷑ de his qͥpᷣus infi⸗ delitate moꝛtui erant:⁊ cum reſurgẽte xpᷣo at⸗ q viuẽte viuerẽt: ingrederent celeſtẽ hieru⸗ ſalem: ⁊ haberẽt municipatũ nequaqᷓ; in terra ſed in celo. Moꝛiẽteſq; cum terreno Adaʒ:re ſurgerẽt cum Adã ſupceleſti. Moꝛro vm litte ram nulli violentum eſſe videatur moꝛtuo ſal⸗ natoꝛe appellari hieruſalẽ ſanctã ciuitatẽ: cum vſq; ad deſtructionẽ eius ſemꝑ apoſtoli tẽplũ ingreſſi ſint:⁊ ob ſcandalũ eoꝝ qͥ de iudeis cre diderant:legis exercuerint cerimonias. Intã tũ autẽ hieruſaleʒ amauit dñs:vt fleret eam et plãgeret:⁊ pẽdẽs in cruce loq̃ret Pater igno ſce illis:qð eni faciunt neſ. ciũt. Itaq; impetra⸗ uit qð petierat. multaq; ſtatim de iudeis milia crediderunt: ⁊ vſq; ad q̃drageſimũſecũdũ an⸗ num datü eſt ei tẽpus penitẽtie. Poſt quos p⸗ ſeuerantibꝰ üllis in blaſfemiaʒ:egreſſi ſunt duo xꝛſi de ſluis gentiũ romanoꝝ Aeſpaſianus ? Titus: 7 blaſfemãtes pueros aſcendente vero Heliſeo in domũ dei ᷣ eni interpᷣtat̃ Bethel) voce ↄſona illudẽtes interfecerũt:atq; lacera: uerũt:⁊ ex eo tẽpoꝛe hieruſalẽ nõ appellat᷑ ciui tas ſãcta:ſed ⁊ ſanctitatẽ ⁊ oſtinũ nomen amit tẽs ſpiritaliter vocat᷑ Sodoma:⁊⸗ egyptus:vt edificet᷑ ꝓ ea ciuiias noua: quã flumis im petꝰ letificat: ⁊ de cuius medio egredit᷑ fons :q toti us oꝛbis amaritudineʒ mitigauit:vt miſerabi⸗ lis iſrael ruinas templi nudatis plãgat lacert — ⁊ in xpᷣo turba credentiũ noua quotidie vide⸗ at eccłie tecta ↄſurgereꝛ⁊ dicat:Spyon anguſt⸗ mihi locus.impleaturq; illud qð in Eſaia ſcri ptũ ẽ:⁊ erit ſepulcrũ eius inclytum. Quõ ſaluatoꝛſm Yohez iuſufflault ſplritui ſactũ in ſãctos apłos:⁊ ᷣm Lucã poſt aſcẽſio⸗ nẽ ſe miſſuxũ repꝛomittit. Epła. LXxXIxX „ Wins queſtiois Pfacilis ſolutio eſt: ſi docẽte apoſtolo Paulo ſpũſſancti diuerfas gras nouerimus. 7„ Scribit᷑ eni in pᷣma ad Coꝛinthios:diuiſiones donoꝛũ ſunt:idem vero ſpũs: a diuiſiones mi niſterioꝛũ ſunt:idem autem dominꝰ:⁊ diuiſio⸗ nes oꝑationũ ſunt: idem autẽ deus: qͥ opatux oia in oibꝰ. Anicuiq; autẽ datur manifeſtatio Cra Hlood fiti:. evden ali diſcre ſteßtats atchiceſe goeſoq eunhelii pfioneit dulchine napoſtel hieroſoly fmicione! e Yohe ptizobin es. Run qreſurre⸗ ld apoſto chdopex ſerꝛegon faviterdi kemileritie Buveriws recliodis ladimirn 1ſpirird ſaluatoꝛ miütente Bleout eſtrytbo⸗ lute exalt Pdicarent hnus. Dfis ſlultarythr mintür generalinge hoßtoloꝛune ſiczopoſtok⸗ Ancüi hekekiutt⸗ Mrolingnn mnücigturn gfanQuen oſtaſcenſio faeneifn Coſteserite krepened itus vehen raͤtſecaes inhignis: ſuntofſes ſngiis put penjeſtil ſinisdie, oinca Fo. CLXXII Epla LXXIX vfe T iuuenes vri viſiones videbũt. Aerbum aũt effuſionis ſignificat gre largitatẽ. Et id ip⸗ ſum ſonat:qð dñs repꝛomiſit. Nos aũt bapti Tractatus II ſpũs ad id quod expedit. Alij qͥdem dat᷑ ꝑ ſpi⸗ ritum vᷣmo ſapiẽtie:alij ſᷣmo ſcientie ᷣm eũdeʒ ſpiritũ:alij gratia ſanitatũ i vno ſpũ: alij fides in eodeʒ ſpũ:alij oꝑatio vtutum:alij ꝓphetia: alij diſcretio ſpirituũ:alij genera linguarũ:alij iterpᷣtatio hmonũ. ec autẽ oĩa oꝑatur vnus atq; idẽ ſpũs:diuidens ſingulis ꝓut vult. Er ſſin go dðñs qͥ poſt reſurrectioneʒ ſuam iuxta Luce euangeliũ dixerat. Ecce ego mittã ꝓiniſſionez pt̃is mei in vos. Vos aũt ſedete i ciuitate quo a1 1DiI aduſq; induamini vᷣtute ex alto.⁊ iuxta eüũdeʒ pli ð: fuiſſe cõmotũ: ⁊ repleta ẽ ois domus fu⸗ in apoſtoloꝛuʒ actibus eſt locutꝰ:pᷣcepit eis ab mo.i.erroꝛe ⁊ tenebꝛis:veriq; ignoꝛantia In H hieroſolymis ne diſcederẽt: ſed expectarẽt pio pncipio auũt euangelij replet᷑ ſpſãcto eccleſia: miſſionẽ patris:quã audiſtis inqͥt ꝑ os meum vt gr̃a eius atq; feruoꝛe oĩa credentiũ peccata qꝛ Johes qͥdem baptizauit aqua. Hos aũtba purgent᷑. Et igne ſpũſſancti quẽ dũs miſſurũ ptizabimini ſpirituſãcto nõ poſtmłtos hos di eſſe ſe dixerat:pᷣdicatura xpᷣm lingua ſanetur. es. Rurſũ ĩ fine euãgelij m Johanneʒz. eo die Moõ ergo Johes Lucaſq; diſcoꝛdant: vt qd iI ʒabimini ſpũſãcto non poſt multos hos dies. Intãtũ eni ſpũſãcto baptiʒati ſunt:vt replere tur tota domus vbi erãt ſedentes:a ignis ſpũſ ſancti ſtationẽ i eis iueniret optatã: linguaſ diuideret: et m Eſaiã: qͥ imũda labia habera 8 a ſe dixerat: purgaret labia eoꝝ vt euãgeliũ xpjI purius pᷣdicarẽt.⁊ ĩ Eſaia qͥdẽ ſuꝑliminaretẽ ſduenng, hneſngirihn nmnicccſihen ncguänm Nleneno nn t.ponfni teaunnont Cctäciuitän npapoſtalii rc deiteen erinogies i grptftergent Grek.Pari ii. Fogzinpen undeinceen itin ene. Pokcuep⸗ egreſſna⸗ n Viſtleet Oosaſenuneren nnaziri bete fecenrigeen lenöpeidi ſrüncnaent o:tegpe ifunisinoe⸗ geurſns ot ue nieche p itln ondenit⸗ 1Sſonmnal, agn nuſe on. q̃ reſurrexerat.id eſt.die dñica:clauſis ianuis ad apoſtolos introiſſe narrar:et dixiſſe eis ſe⸗ cũdo pax vobis:⁊ intuliſſe.Sicut miſit me pa ter:⁊ ego mitio vos:⁊ cum hoc dixiſſet:inſuf, 2 tinueritis:retent a erunt. Pꝛima igit᷑ die reſur fla uit 17 dixit eis: accip ite ſt piritũſa nct i . que ox . . remiſeritis peccata:remittunt᷑ eis: ⁊ quoꝛũ re rectionis acceperũt ſpũſſancti gram: q̃ pecca⸗ pᷣdicarent.iuxta illud qð in.lxvij.pſalmo legi mus. Dñs dabit vᷣbum euãgelizantibꝰ vᷣtute multa:vt haberẽt oꝑationem vᷣtutum ⁊ gram ſanitatũ:⁊ pᷣdicaturi multis gentibꝰ:acciperẽt genera linguaꝝ:vt iam tũc cognoſcerent᷑: qui apoſtoloꝛũ qbus deberẽt gentibꝰnũciare. De niq; apoſtolꝰ NPaulus qͥ de hieruſaleʒ vſq; ad Illiricũ pᷣdicauit:⁊ inde ꝑ romã ad hiſpaniaʒ ire feſtinat: gras ago deo: ꝙ cũctis apoſtolis varijs linguis loquat᷑.Qui eni cũctis gentibꝰ annũciaturus erat:multaꝝ linguaruʒ acceꝑat gram. Que repꝛomiſſio ſpũſſancti die decima poſt aſcenſionẽ ſaluatoꝛis expleta eſt Luca re ferente qͥ ſcripſit.Dũq; cõplerent᷑ dies pente⸗ coſtes:erãt omes pariter in eodẽ loco: et factꝰ eſt repente de celo ſonus tanq; adueniẽtis ſpi ritus vehemẽtis:⁊ repleuit totam domuʒ vbi erãt ſedẽtes ⁊ aparuerũt illis diſpartite ligue tanqᷓ; ignis:ſeditq; ſuꝑ ſingulos eoꝛũ:⁊ reple⸗ ti ſunt om̃es ſpũſancto ⁊ ceperũt loqui varjs 9²:moꝛtuos lulcite aget linguis ꝓut ſpũſſanctꝰ dabat eloqui illis TLuc laletant᷑:fundũt ſãguinem ꝓxpᷣo:⁊ ſupplicjiss cõpletũ eſt illud qð legit᷑ in Johel. Et erit ino ſuis coꝛonant᷑. Nõdũ ergo erar ſpũs in aplHis· uiſſimis dieb? dicit dñs. Effundaʒ de ſpũ meo ſuꝑ oẽm carnem. Et ꝓphetabũt filij vri:⁊ filie memoꝛauimus: ? d magis neceſſariũ erat: di ciaturi rp̃m nullo indigeret iterpᷣte. Undeeti ta dimitterẽt: ⁊ baptiʒarẽt: 2⁊ filios dei facerẽt Lycaonia cũ audiſſẽt aulũ ⁊ Barnabã lod ⁊ ſpiritũ adoptionis credẽtibꝰ largirent᷑:ipſo ſaluatoꝛe dicẽte. Quoꝝ remiſeritis peccatare mititent᷑ eis:⁊ quoꝛũ retinueritis:retẽta erunt. BDie aũt pentecoſtes eis amplius repꝛomiſſu, eſt:vt baptiʒzarent᷑ ſpũſancto:⁊ induerent᷑ vir tute ex alto:qua xpᷣi euangeliũ cũctis gentibꝰ linguis ſuis: deos in hoics zuerſos eſe credeſ bãt Et re vera indumẽetũ vvtutis ſpũſſãcti gra „ e pus qᷓ; pateret᷑: ? dixerat. Cü aũt tradent vos le bmũ reſurrectiõis die datũ eẽ ſigniſicat: hic. qnjgeſima die veniſſe deſcribat Sʒ Sʒ pfectus; apls e:vt qͥ ᷣmno remittẽdoꝝ peccatoꝝ graʒ 2 0 — ceperãt: poſtea accipent opationes vtutum: cuncta donationũ genera:q ab apło ſcripta cõ 4 uerſitatẽ linguaꝝ vniuerſarũq; gẽtiũ: vt annũ eſt: quã poſſidetes iudiciũ tribunalia reguz purpuras non timebant. Pꝛomilſerat eni dns nolite cogitare quõ aut qͥd loãmini Dabit᷑ eni vobis in illa hoꝛa qͥd loqmini. Mõ eni vos eſfſti qJᷓ loqmini: ſed ſpũs pr̃is vri:qͥ loqtur in vobis Ego aũt audacter ⁊ tota libertate ꝓpnũcio: ex eo tꝑe quo apłi dno crediderũt:ſp eos habuil ſe ſpiritũſãctuzʒ: nec potuiſſe ſigna facere abſ ſpũſſancti gra:ſʒ ꝓ modulo arq; mẽſura. An.· ſaluatoꝛ clamabat in tẽplo dicẽs: qᷓ ſitit veniart ad me: ⁊ bibat: ⁊ qͥ credit ĩ me ſicut dicit ſcöõtu⸗ ra:flumina de ventre eius fluent aã viue. Hoc aut dixit de ſpũ quẽ accepturi erãt credẽtesin eũ.⁊ in eodẽ loco infert.Nõdum eni eratſpůs datus:qꝛ iſᷣs nondũ fuerat gloꝛificatus.nõ nõ eẽt ſpũſſanct: dicente dño ſaluatoꝛe. Si aau tem ego ĩ ſpũſancto eijcio demonia. ꝗ eratin dño:necduʒ totus in aptis moꝛabat᷑. rẽ deterrẽt ad paſſionẽ eius: ⁊ negat:⁊ xpᷣm ſe quunf ad pncipes iudeoꝝ neſcire iurãt. Poſtq; aũt baptizant᷑ ĩ ſpũſãcio r effundit in eos ſpuᷓſſancti gra: tuncliberelo⸗ bedire mag deo opoꝛtet q;ᷓ hoib: moꝛtuos ſuſcitat: inter flagel nec de vẽtre eoꝝ fluebãt gre ſpiritales:qꝛ dis 7 necdũ fuerat gloꝛiſicatꝰ Que ſit aũt glłia iöõein cc 4 SWars Eeuangelio loquit Pater gloꝛifica me głia quõ apud tehabui pᷣus qᷓ; mũdus eẽt.głia ſaluato⸗ ris patibulũ triũphantis eſt. Crucifigit᷑ vt hõ gloꝛiſicat᷑ vt deꝰ. Deniq; ſol fugit:luna mutat᷑ in ſanguinẽ:terra motu ſolito cõtremiſcit:ape riunt᷑ inferi:moꝛtui ambulãt:ſaxa rumpũt᷑: h eſt głia:de q̃ loꝗbat᷑ in pſalmo. Exurge gloꝛia mea:exurge pſalterium ⁊ cithara. Jpaq; de ſe reſpõdit:glia ⁊ diſpẽſatio carnis aſſũpte. Ex⸗ urgam diluculo. vt impleat᷑ vigeſimibmipſal mi titulꝰ ꝓ aſſũptione matutina. ec dicimꝰ: nõ ꝙ aliũ deũ alium hoiem eẽ credamus:⁊ du as pſonas faciamus ĩ vno filio dei:ſicut noua hereſis calũniat᷑. Sʒ vnus atq; ideʒ filiꝰ dei ⁊ filius hoĩs ẽ:⁊ qͥcqͥd loquit᷑:aliud referimꝰ ad diuinã eius głiaʒ:aliud ad nr̃am ſaluteʒ. Pꝛo qbus non rapinã arbitratus ẽ: eſſe ſe equalem deo:ſed ſemetipᷣm exinaniuit foꝛmã ſᷣui accipi ens:factus obediẽs patri vſq; ad moꝛteʒ:moꝛ tem autẽ crucis.Et vᷣbum caro factum ẽ:⁊ ha nas feminas eius aboꝛtiuos eẽ ꝓphetas:dño ꝓmittẽte atq; dicẽte. Nado: ⁊ alium paracly⸗ tum mittam vobis. ⁊ poſtea Luca euãgeliſta narrãte:ꝙ apłi acceperũt qð ꝓmiſſũ ẽnid mul⸗ to poſt iꝑe in ſe dicẽte fuiſſe cõpletuʒ. Apoſto lis eni ꝓmiſſum ẽ Ego mittã ſponſionẽ patris mei ĩ vos:⁊ vos ſedebitis in ciuitate quoaduſ qꝙ; induamini vᷣtutẽ ex alto: ⁊ exurgẽs in apo⸗ ſtolis inſufflauit:⁊ nõ in Mõtanũ Pꝛiſcillaʒ ⁊ Maximillã.⁊ illis.i.apłis ait.QAuoꝝ dimi⸗ ſeritis peccata:dimitrunt᷑ eis.⁊ quoꝝ retinue- ritis:retẽta ſunt.Aplis inquã pᷣcepit:ne diſce⸗ derent ab hieroſolymis:ſed expectarẽt ꝓmiſſi onẽ patris.Et poſtea qð ꝓmiſſum ẽ:expletum legimꝰ. Repleti ſunt oẽs ſpũſãcto: ⁊ ceperunt loqͥ alijs linguis ꝓut ſpũſſactꝰ dabat eloqui il⸗ lis.Spũſſanctus eni vbi vult ſpirat: ⁊ quãdo dicit dñs alium paraclytũ mittam vobis: ⁊ ſe oſtẽdit eſſe paraclytũ:qui appellatur ↄſolatoꝛ. Vñ ⁊ deus pr̃ hoc cẽſet᷑ nomie.deus miſerati onũ ⁊ totius ↄſolationis. Si auteʒ ⁊ pr ↄſola toꝛ ⁊ filius ↄſolatoꝛ:⁊ ſpũſſanctus ↄſolatoꝛ ẽ:ĩ nomie pf̃is ⁊ filij ⁊ ſpũſſancti qð itelligit᷑ deus baptiʒant᷑ credẽtes:quoꝝ vnum diuinitatis ⁊ cõſolatoꝛis ẽ nomẽ :ergo et vna natura ẽ. Hic ſpũſſanctꝰ nõ ſolum in apłis:ſed etiã in ꝓphe⸗ tis fuit:de quo Dauid oꝛabat dicẽs:ſpiritũſãä⸗ ctum tuum ne auferas a me. ⁊æ Baniel ſpm̃ dei habuiſſe narrat᷑.⁊ Dauid in ſpũ loquit᷑ dixiſ⸗ ſe dñm dño ſuo ſede a dextris meis: donec po nam inimicos tuos ſcabelluʒ pedũ tuoꝝ. Nec ſpũſancto ꝓphetauerũt ꝓphe: ⁊ vbo dñ celi firmati ſũt:⁊ ſpũ oꝛis eius ois vᷣtus eoꝝ:⁊ qͥc⸗ quid patris ⁊ filij eſt:hoc idẽ ⁊ ſpũſſãcii eſt: et ipᷣe ſpũſſanctus cũ mittat᷑ a pre et filio veniat: II et i alio atq; alio loco ſpũs dei pfris ⁊ xpᷣi ſppũs appellat᷑. Vñ ⁊ in actibꝰ apłoꝝ:qui Johis ba⸗ ptiſmate fuerãt baptizati: ⁊ credebat in deum — — patrẽ ⁊ xpᷣm:qꝛ ſpiritũſãctũ neſciebãt :iteꝝ ba ꝓtiʒant᷑:imo tũc verũ accipiũt baptiſma.Abſ q; eni ſpũſãcto imꝑfectũ ẽ myſteriũ trinitatis. Eti codẽ volumie Petrus Ananie ⁊ Saphy re dixiſſe narrat᷑: ꝙ mẽtientes ſpũiſancto non ſint hoibus mentiri:ſed deo. Quid ſigniſicet illud qð apłs Paul⸗ diſpu tat ad nomanos ſcribẽs.Quid ergo dicimꝰ nũ quid iniqͥtas apud deũ: Abſit vſq; ad eum lo cum vbi ait. Niſi dñs ſabaoth reliquiſſet nobᷣ ſemen:ſicut Sodoma facti fuiſſemꝰ:⁊ ſiẽ GO. moꝛra ſiles fuiſſemus. Epla. LXXX. Rnis quideʒ ad romanos epiſtola interpᷣtatione indi⸗ get:⁊ tantis obſcuritatibꝰ inuoluta eſt:vti in⸗ telligẽda ea ſpũſſancti indigeamus auxilio: q́ per apoſtolũ hec ipſa dictauit. Sed pᷣcipue lo⸗ cus hic i quo quidã volentes dei ᷣuare iuſtici am:ex pᷣcedemibus cauſis:dicũt electum ĩ vte ro Rebecce Jacob: ⁊ abiectum Eſau: ſicut et lHieremias ⁊ baptiſta Johes eligũt᷑ in vtero ⁊ ip̃eapoſtolus Maulus pᷣdeſtinat᷑ in euange lium anteqᷓ; naſcat᷑. Nobis aũt nihil placet:ni ſi qð eccleſiaſticũ eſt: ⁊ publica in ecclia dicere nNon timemꝰ: ne iuxta Pythagoꝛã ⁊? Platon- diſcipulos eoꝝ:qͥ ſub nomie xpᷣiano introdu cũt dogma gẽtiliũ:dicamus aias lapſas de ce lo eſſe:⁊ ꝓ diuerſitate meritoꝝ i his vel in illis coꝛpoꝛibꝰ penas antiquoꝝ luere peccatoꝛum. Muitoq; melius ẽ ſimplicit᷑ imperitiã cõfite⸗ ri:⁊ inter cetera q̃ neſcimus:etiã huius loci ob ſcuritatẽ effugere:q; dũ volumꝰ dei ꝓbare iu⸗ ſticis: Bafilidis ? Manichei hereſum defẽde⸗ re:⁊ hiberas nenias: Egyptiaq; poꝛtẽta ſecta⸗ ri.NHicamus igit᷑:vt poſſumꝰ:⁊ apoſtolice vo⸗ lũtatis ſequẽtes veſtigia:ne pũcto qͥdẽ vt dici tur:alq; vngue trãſuerſo:ab illius ſentẽtijs re cedamus:fleuerat ſupꝛa:⁊ doloꝛi ſuo ⁊ oſcien cie teſtẽ inuocauerat ſpiritũſãctũ.ꝙ frẽs ſui et cognati ᷣm carnẽ.i.iſraelite:dei filiũ non rece⸗ piſſent.quoꝝ fuit adoptio: ⁊ głia:⁊ teſtamẽtũ ⁊ legis latio:⁊ cultura:⁊ ꝓmiſſio.Ex qͥbꝰ etiã ſpᷣe xpᷣs m carnẽ de maria generaiꝰeſt vgine. Et tam cõtinuo coꝛdis doloꝛe toꝛquet᷑:vt ipſe optet anathema eẽ a xpᷣo.i.ſolus ꝑire:ne ome iſraeliticũ genus pereat.Et qꝛ hoc dixerat:ſta tim venientẽ e regione pᷣuidit q̃ſtionez. Quid ergo dicis? Omes quiex iſrłſunt:perierunt:⁊ quõ tuipᷣe ⁊ ceteri apli:⁊ infinita iudaici popu li multitudo xpᷣm filium dei recepiſtise &Æ ita ſoluit iſrael i ſcripturis ſãctis dupliciter appel⸗ tur. Et duos diuidit᷑ filios. In vnum q iuxta Cran ii.Abꝛ mnclt cepl. Imeſen ſagc voea deiſes ſuſenierr ſevinan Eleu Je ſ Ethoct nin gſmue iſeſlonifce⸗ uca J ſeridetsl lis apꝛob fügenmino⸗ aioꝛß nus Jacob ſepregele ferhaclol diſputate net Nöeg⸗ N Nof nömeruaf gocius eſt deus: Mhopſe coꝛdioam cpimus: abſq; men denel. En/ ſerentis de de; deus! crcitauite: ceknomem pvolütatet ſcnerergof mnpofeaſce oluntare Cerealique Uushünne üäſione diſlolndied cens Obo ſctipuuris luſticiz vo⸗ eſenrbirt Sieniſtin utr rageva ten lade naſſa Auneliz. 1dedlitarb fforßſ rehchüinann eſachii Kbapin ſterünt Ananeeng D 9 hüſenenn =1. — — = = luolrnckenre 6 geannsmie: n Getcnet⸗ des daftmruci dicitdamnite Aun Su ſans un iceza nnerpigtcheie beschcüigen. deſtuninane Saütnihlgate blicgſneuiudie tbagoirpori nietöiawunt einobpee. wridonnls lee enem Er npcniferr. geni buushodh um a pbetetu iaolndeice agpelinſa⸗ eaceſgle⸗ Niiralnd usſeninst olrild hi iigfiſ deiflli gkia: vlckmen ſo 6 1 7 = = ☛ — — = ☛ = == 6 – Tractatus carnẽ eſt:⁊ in alteꝝ qͥ iuxta remiſſioneʒ ⁊ ſpiri⸗ tũ. Abꝛaã duos habuit filios. Iſmael ⁊ Iaac Iſmel qͥ ᷣm carnẽ natus: hereditatẽ pr̃is non accepit. IJſaac qᷣ de repꝛomiſſione generatꝰ ex Sara ẽ:lemẽ dei apellat᷑.Scriptũ eſt eni. In ſaac vocabit᷑ tibi ſemẽ.i.non qͥ filij carnis hi lij dei:ſed qͥ ſũt filij repꝛomiſſiõis iſti eſtimaft in ſemie: hqᷣ nõ ſolũ in Iſinael ⁊ Iſaac accidiſ ſe ↄuincimꝰ:ſed etiam in duobꝰ Rebecce filjs Elſau ⁊ Jacob.quoꝝ alter abiectꝰ:alter electꝰ eſt. Et hoc totũ dicit vt in duobꝰ pꝛioꝛibꝰ fra⸗ tribꝰ Iſmael ⁊ Eſau populũ iudeoꝝ abiectuʒ eſſe ſigniſicet. In poſterioꝛibus aũt: hoc eſt in IJſaac ⁊ Jacob:electũ populũ gentiũ.vel eos qᷓ ex iudeis in xp̃m credituri erant: ⁊ qm h̊ vo⸗ lens appꝛobare ꝓpoſuerat teſtimonium naſcẽ tiũ geminoꝛũ Elau ⁊ Jacob:de qbus ſcriptuʒ ẽ. Maioꝛ ᷣuiet minoꝛi. Et in Malachia legi mus. Jacob dilexi. Eſau autẽ odio habui: ve⸗ nientẽq; e latere qſtionẽ oꝛe ſuo ꝓponit ⁊ diſſe rit: ⁊ hac ſoluta reuertit᷑ ad id: de quo ceperat diſputare. Si Eſau ⁊ Jacob necdũ nati erant nec aliqᷣd egerat boni aut mali: vt vel ꝓmerẽt deu: vel offenderẽt.⁊ electio eoꝝ atq; abiectio nõ merita ſinguloꝝ vel voluntatẽ eligentis:et abijciẽtis oſtẽdit. Quid ergo dicemꝰ? Iniquꝰ eſt deus? Scom illud exemplũ qð loquiiur ad Moyſẽ:miſereboꝛ cui milertꝰ fuero:⁊ miſeri⸗ coꝛdiam pᷣſtabo:cui miſereboꝛ. Si hoc inqᷣt re cipimus:vt faciat deus quodcũq; voluerit:et abſq; merito ⁊ oꝑibus vel eligat aliquẽ vel cõ dẽnet. Ergo nõ eſt volẽtis:neq; currẽtis.ſʒ mi ſerentis dei:maxime cum eadẽ ſcriptura h̊ eſt idez deus loquat᷑ ad haraonẽ. In hoc ip̃m excitaui te: vt oſtendà in te vtutẽ me: ⁊ annũ ciet᷑ nomẽ meuz in vniuerſa terra.Si h̊ ita ẽ:et ꝓ volũtate ſua miſeret᷑ ifraeli:⁊ indurat Pha ronẽ:ergo fruſtra q̃rit᷑ atq; cauſat᷑:nos vł bo⸗ na nõ feciſſe: vel feciſſe mala:cũ in ptãte ipᷣiꝰ ſit æ voluntate abſq; bonis ⁊ malis oꝑibus vłeli gere aliquẽ vel abijcere.pᷣſertim cuʒ voluntati illius hũana fragilitas reſiſtere nedat Quã va lidã qᷓſtionẽ ſcripturaꝝ rõne ↄtextaʒ ⁊ pene in diſſolubilẽ bꝛeui apoſtolus mone diſt. oluit di cens. Ohõ tu qͥs es:qͥ reſpõdeas deo⸗:⁊ ẽ ſen⸗ ſus ex eo ꝙ reſpõdes deo:⁊ calũniã facis:⁊ de ſcripturis tãta ꝑquiris:vt loq̃ris ↄtra deuz. et iuſticiã volũtatis eius indras:oſtẽdis te liberi II Epla Fo. CLXXIII qð vult ſiue bonũ ſiue maluʒ. Intãtũ dedit oĩi. bus ptãteʒ: vt vox impia diſputet q creatoꝛeʒ ſuũ:⁊ caulas volũtatis illipſcrutet᷑.Sinautẽ dee volẽs oftẽdere irã: ⁊ nota facere potẽtiã ſu am: ſuſtinuit i multa patiẽtia vaſa ire apta ad interitũ: vt oſtenderet diuitias głie ſue in vaſa miſcdᷣie p̃parauit in glłia: qͥs ⁊ vocauitnõ ſo⸗ lũ nos ex iudeis:ſᷣ etiã ex gẽtibꝰ:ſiẽ in Oſee di cit. Hocabo nõ plebẽ mea plebẽ meã: ⁊ non di lectam dilectã. ⁊ erit ĩ loco vbi diciũ eſt ei:non plebs mea vos:ibi vocabũt᷑ ſilij dei viui: ⁊ ce⸗ tera que ſequũt᷑.ſi inqͥt patiẽtia dei indurauit Tharonẽ:⁊ multo tꝑe penas diſtulit iſraelis: vt luſtꝰↄdẽnaret:qͥs tãto tꝑe ſuſtinuerat: non dei accuſãde eſt patiẽtia ⁊ ieſinira cle netid ſ eoꝝ duritia qͥ bonitate dei ĩ ꝑditionẽ ſuã abuſi ſũt.Allioqͥn vnus ẽ ſolis caloꝛ: et ſᷣm eſſentias ſubiacẽtel alia liqfacit: alia indurat: alia ſoluit alia oſtringit. Liqf eni cera: indurat᷑ lutũ: ? iñ caloꝛis nõ eſt diuſa natura.Sic ⁊ bonitas ⁊ clemẽtia dei vaſa ire q̃ apta ſũt in iteritũ.i.po⸗ pulũu iſrłindurat. vaſa aũt miſcdie qᷓ pparauit in głiam qᷓ vocauit: ̊ ẽ nos q nõ ſolũ ex iudeis ſumꝰ:ſʒ etia ex gentibꝰnõ ſaluat irrationabilit᷑ ⁊ abſq; iudicij veritate:ſʒ cauſis pᷣcedẽtibꝰ .q: alij nõ ſuſceperũt filiũ dei: alij aũt recipere ſua ſpõte noluerũt. Hec aũt vaſa miſcdie nõ ſoluʒ populus gẽtiũ ẽ: ſed etiaʒ hi q ex iudeis crede re voluerut: ⁊ vnus credetiũ effectꝰẽ populus ex qͥ oſtẽdit᷑ nõ gẽtes eligi: ſʒ hoiuʒ volſitates atq; ua factũ ẽ: vt impelleret᷑ illð qð dictũ ẽ in Oſee. Vocabo nõ plebẽ meã plebẽ mes: B eſt populũ gentiũ.⁊ qbus pᷣus dicebat᷑:nõ ꝑlebs mea vos: nũc vocãt᷑ filij dei viui.Qð ne ſolum de gentibꝰ dicere videret᷑:etiã eos qͥ ex iſraeli⸗ ca multitudine crediderunt vaſa miſericoꝛdie 7 electionis apellat. Clamat enim Eſaias pꝛo iſrael:ſi fuerit numerus filioꝛũ iſrael quaſi ha⸗ rena maris reliquie ſalue ſient: hoc eſt etiam ſi multitudo non crediderit: tamè pauci credẽt. Verbum eni cõſumatũ atq; bꝛeuiatũ in ſua de us eqͥtate libꝛauit: vt humilitate ⁊ incarnatio ne xp̃i eos ſaluos faceret:qͥ in eum credere vo luiſſent. Hocipſuzʒ ⁊ in alio loco dixit Eſaias. Niſi dũs ſabaoth reliqſſet nobis ſemen: ſic ſo doma facti fuiſſemꝰ: et ſiẽ gomoꝛra ſiłes fuiſſe mus. KCüq; teſtimonia ppoſuiſſet: bꝰ duplex vocatio pᷣdicit᷑:⁊ gentium ⁊ populi iudeoꝛum eſſe arbitrij: æ facere qd vis: vel tacere vel lod. Si eni ſiłitudinẽ vaſis fictilis te a deo creatuzʒ putas: ⁊ illiꝰnõ poſſe reſiſtere volũtati: H̊ cõſi⸗ dera qꝛ vas fictile nõ dicit figulo: q̃re me ſic fe⸗ ciſti: Figulꝰenĩ habet ptateʒ de eodeʒ luto aut eadẽ maſſa aliud vas ĩ honoꝛẽ facere:aliud in vↄtumeliã. Deꝰ aũt cqli cũctos ſoꝛte generauit 7 dedit arbitrij libertatẽ: vt faciat vnuſquiſq; trãſit ad coherentẽ diſputationeʒ:⁊ iccirco di⸗ cit: gentes que nõ ſectabant᷑ iuſticiã: appꝛehen diſſe iuſticiã: q; non ſuꝑbierint.ſed in xpᷣm cre diderint. Iſraelis autè magnã partẽ ideo coꝛ⸗ ruiſſe:qꝛ offenderit ĩ lapidẽ offenſiõis: ⁊ ꝑetrã ſcãdali: ⁊ ignoꝛauerit iuſticiã dei: ⁊ rẽs ſuam ſtatuẽ iuſticiã: iuſticie dei qᷓ xpᷣs ẽ ſubijci nolue . rit. Legi ĩ cuiuſdã cõmentarijs ſic reſpondiſſe cc S Doars apłm:vt magl implicauerit qᷓ; ſoluerit ãſtionẽ Ait enim ad id qd ppoſuerat Quid ergo dice mus⸗MNunqd iniqᷣtas apò deũ⸗ Etnõẽ volen tis neq; currẽtis miſerẽtis dei.⁊ cuiꝰvult mi ſeret᷑: ⁊ quẽ vult indurat deꝰ:⁊ voluntati eius ds põt reſiſtere:Sic apim reſpõdiſſe. O hõ qͥ terra ⁊ cinis es:audes facere queſtionẽ deo:et vas fragile atq; teſtaceũ:rebellas ↄtra figuluʒ tuſe Munqͥd figmẽtũ põt dicere ei: qͥ ſe finxit: Qre me ſic feciſti: Aut nõ habet ptateʒ ſigulus luti ex eadẽ maſſe a facere aliud qdd vas i ho⸗ noꝛt:aliud in ↄtumeliã.Eterno igit᷑ ſilẽtio cõ⸗ ticeſce: ⁊ ſcito fragilitatẽ tuã: ⁊ deo nõ moueai qſtionẽ:qui fecit qð voluit.vt ĩ alios clemẽs:ĩ alios ſeuerus exiſteret. 1* priltulũ ꝓpponam: vt ex pcedẽtibꝰ er ſe quẽtibꝰ poſſint intelligi media q ex vtroq; con texta ſũt. Cũ veniſſem ait Troadẽ ꝓpt᷑ euãge liũ xp̃i:⁊ oſtiũ mihiaꝑtũ eẽt in dño: nõ habui reqᷣem ſpũi meo:eo ꝙ non inuenerim Titũ fra trẽ meũ:ſed valefaciẽs eis: ꝓfectus ſũ in &a cedoniãꝗ. Geo aũt gras qͥ ſemꝑ nos triũphati — xpᷣo ieſu: ⁊ odoꝛem noticie ſue per nos manife ſtat in oĩ loco:qꝛ xp̃ᷣi bonus odoꝛ ſumus deo:i 1s qᷓ ſalui facti fiunt: æ in is qͥ pereũt. alijs qdeʒ odoꝛ moꝛtis in moꝛtẽ:alijs odoꝛ vite ĩ vitaʒ:et ad hec qͥs tam idoneus:Hõ eni ſumꝰ ſicut plu rimi adulterãtes verbũ dei: ſed ex ſinceritate: ſed ſicut ex deo coꝛã deo in xpᷣo loq̃mur. Mar⸗ rat Coꝛinthijs q̃ fecerit:q̃ paſſus ſit: quõ ĩ cũ . . 5 ctis deo agat gr̃as:vt ſub exemplo ſui ülos p⸗ uocet ad certanduʒ. Veni inqͥt Troadẽ q̃ pꝛiꝰ Troia appellabat᷑: vt eusgelius xpᷣi in aſia pdi carẽ.Cũ q; mihi oſtiũ aꝑtuʒ eẽt in dño:hoc eſt plurimi credidiſſent:ſiue ꝑ ſingula atq; virtu⸗ tes qᷓ ime oꝑabat᷑ deus:ſpes eẽt naſcẽtis eccle ſie ſidei: ⁊ in dno ſuccreſcẽtis: nõ habui reqem ſpũi meo:hᷣ eſt ſperatã ↄſolationẽ iuenire non potui: eo ꝙ Titũ fratrẽ meũ nõ iuenerim: ſiue quẽibi reperiẽdũ putabã:ſiue quẽ ibi audierã degere: vel q venturũ eẽ ſe dixerat. Que autẽ fuit tanta cõſolatio:⁊ qᷓ req̃es ſpũi in pñtia Ti tiquẽ qꝛ nõ inuenit: valefaciẽs eis pfectus ẽ in Macedoniã: Alliquotiẽs diximꝰ apoſtolũ Naulũ viꝝ fuiſſe doctiſſimũ:⁊ erudituʒ ad pe des Gamalielis qͥ in apłoꝝ actibꝰↄcionatur · dicit. Et nũc qͥd habetis cũ hoibꝰ iſtis: Si eni a deo ẽ ſtabit:ſi ex hoib deſtruet. Cuq; Pau⸗ lus hret ſcietiã ſactaꝝ ſcripturaꝝ ⁊ mõis:di⸗ uerſarũq; liguaꝝ gram poſſideret: vñ ipᷣe glo⸗ riat᷑ in dno ⁊ dicit:gr̃as ago deo ꝙ oĩuʒ eoꝛuʒ Quid ſit qð apis ſcribit ad Coꝛinthios ĩ ſe⸗ pła. Alijs odoꝛ moꝛtis ĩ motẽ: aliꝰodoꝛ 2 ad h qᷣs tã idoneꝰ⸗ Epła. LXXXI . à . , 4 . linguis mag! loquoꝛ:diuinoꝝ ſenſuũ maieſta⸗ tẽ:non poterat grece eloòᷣ: vł digno explicare Hmone.labebat ergo Titũ ĩterpᷣtẽ.ſicut bea⸗ tus Petrꝰ Marcũ.Cuiꝰeuãgeliũ Petro nar rãte:⁊ illo fcribẽte:cõpoſitũ eſt.Deniq; ⁊ due epłe qͥ ferunt᷑ NMetri ſtilo inter ſe ⁊ charactere diſcrepat ſtructuraq; vboꝝ. Ex qͥ itelligimus ꝓ neceſſitate reꝝ:diuerſis eũ vſũ interpᷣtibus Ergo ⁊ NPaulus apls ↄtriſtat᷑:qꝛ pᷣdicationis ſue i pᷣſentiaxꝝ fiſtulã oꝛganũq;:ꝑ qð xpᷣo cane ret nõ iuenerat. Perrexitq; in macedoniam a Napho.axaruerat eni ei vir Macedo dicẽs trãſiens adiuua nos:vt ibi iueniret Titũ: ⁊ vi ſitaret frẽs:vel pſecutionibꝰ ꝓbaret᷑: h̊ eſt eni qð dicit. Deo aũt gras qͥ ſemꝑ triũphat nosi xpᷣo ieſu:ꝓ eo qð ẽ triũphat de nobis ſiue triũ Spectaculũ facti ſumꝰ mũdo:⁊ angelis ⁊ hoi⸗ niſſemꝰ Macedoniã:nullaʒ reqem habuit ca⸗ ro nr̃a:ſᷣ oẽm tribulationẽ paſſi ſumꝰ:foꝛis pu gne:intus timoꝛis.Sʒ qͥ ↄſolat᷑ humiles:ↄſo⸗ latus ẽ nos deꝰ:i aduẽtu Titi. NMõ ſoluʒ aůtin aduẽtu eiꝰ ſ̊ etiaʒ ĩ ſolatio. Ergo ꝓpterea vale faciẽs Troianis:ſiue Troadẽſibꝰ ꝓfectꝰ ẽ ma cedoniã:vt iueniret ibi Titũ:⁊ hr̃et interpᷣtati onis euãgelijq; ſolatiũ.quẽ intelligimꝰ non ibi reꝑtũ:ᷣ poſt tribulatiões ⁊ ꝑſecutiões apłi ſu perueniſſe. Pꝛiꝰ qᷓ; veniſſet Tiꝰ:multa ꝑpeſ ſus agit gr̃as oĩpotẽti deo ĩ xpᷣo ihu:quẽ gẽti⸗ bus pᷣdicabat ꝙ dignum ſe elegerit in qͥ ageret triũphũ ſilij ſui. Triũphus dei ẽ paſſio marty⸗ rũi:⁊ ꝓ xpᷣi noie cruoꝛis effuſio: et int᷑ toꝛmẽta leticia. Cũ eniĩ qͥs viderit tãta ꝑſeuerãtia ſtare martyres:atq; toꝛqri:⁊ ĩ ſuis cruciatibꝰgłiari: odoꝛ noticie dei diſſemiat᷑ ĩ gẽtes:et ſibi tacita cogitatio loqt⁹ta niſi veꝝ eẽt euãgeliũ:nũqᷓ; ſã guine defenderet᷑. Neq; eni delicata ⁊ diuitijs ſtudẽs ac ſecura ↄfeſſio ẽ: ſʒ ĩ carceribꝰ: ĩplagl in pſecutionibꝰ:in fame:iĩ nuditate :et ſiti.lhic triũphus ẽ dei:apoſtoloꝛũq; victoꝛia:ſed pote rat audiẽs reſpõdere.Quõ ergo nõ oẽs credi⸗ derũt: Pꝛius ergo qᷓ; iterroges ſoluit antipo. phoꝛã: ⁊ iuxta moꝛẽ ſuũ qͥcqͥd alius abijcere pᷣt anteq; obijciat ediſſerit. Et ẽ ſenſus:nois xpᷣi in oi loco bonus odoꝛ ſumꝰ deo: et pᷣdicatiõis nęære lõge lateq; ſpirat fragrãtia.Sʒ qꝛ homies ſuo arbitrio derelicti ſũt(neq; eni bonũ neceſſi tate faciũt:ſed volũtate) vt credẽtes coꝛonã ac cipiãt:increduli ſupplicijs mãcipent᷑:iðo odoꝛ nfęf qui ꝑ ſe bon?eſt:vtute eoꝝ ⁊ vitio qͥ ſuſcipi unt ſiue nõ ſuſcipiũt:in vitã traſit aut moꝛtem vt q crediderint ſalui fiant:qͥ vero non credide rint pereãt.Nec hoc mirandũ de apoſtolo: cũ etlã de dño legerimus. Ecce hic poſuus eſtin ruinã:⁊ i reſurrectiõeʒ multoꝝ:⁊ i ſignum cui phũ ſuum agit ꝑ nos.Qui in alio loco dixerat bus. Beniq; narrat in ↄſequẽtibꝰ.Naʒ cũ ve. Ur ͤradtce Mcim ggt⸗Nect nusodo: amnitlere Motsa mlrt fun caueriteip cobecqjſp Currimus: tebona dn noͤnont .deo. Cu noschlla oCoint veritateg viuatea y ſouteſen ls vltiſe⸗ fblinvenir Alocfatg egndoes rded Mente. Kdome niftüa Pißo ſtxpiei ltotis lniiſpü (pꝛoba nii deor ptriſtſiet. ſocte Pa⸗ ſuns !dej (Aoniia ßuinus p eanſetno Luidſi ſozmmg; tegerſoie Maundßigfin *G 18 e⸗ elilielenn gig corpo⸗ Quigen P. a deſinite ſtinezte oEſoi erepoten Locbaloce li⸗ Diuſcl Miſones, 4 drngththi gnitie Egai hrdgendeute⸗ Paliſortitp Nolitmnin Din. Manzun Ergoponwe iſb'perin⸗ 1 — kü:tbiginad ſaTumunpn iroba gigiß ecgntnignet ae Monen⸗ iorantnmen inganinfe Snciatbigin tenili nic delcaia tMuis catenteipes Arteraſtn be wiacinſedpat ggoröiscth crsſolun atpn Aaluschin iſetus:ſoef debtccni n G nn Genibclinti Gcdärsctmn , S 1 ſaen intlolopdie 1ioi 7 Tractatus cõtradicet᷑: ſoliſq; radios tã mũda loca excipi⸗ ant qᷓ; imũda.⁊ ſic ĩ floꝛibꝰquõ in ſtercoꝛe luce⸗ ant. Mec tm ſolis radijs polluũt᷑. Sic ⁊ xpᷣi bo nus odoꝛ qͥ nunqᷓ; mutari põt: nec ſuã naturaʒ amittere:credẽtibus vita eſt: incredulis moꝛs uẽtu dñi nr̃i ihu xpᷣi ſeruet᷑. Mdoꝛs aũt non iſta cõis quã cum beſtijs moꝛi mur ⁊ iumẽtis: illa de q̃ ſcriptũ eſt. Aia q̃ pec cauerit:ipᷣa moꝛiet᷑. Ergo ⁊ vita arbitrãda eſt nõ hec q̊ ſpiramus ⁊ icedimꝰ:⁊ huc illucq; diſ⸗ currimus:ſ illa de q̃ Dauid loqᷣt᷑. Credo vide re bona dñi in terra viuẽtiũ.Deꝰ eni viuoꝝ ẽ: ⁊ nõ moꝛtuoꝝ.⁊ vita nr̃a abſcõdita eſt cũ xpᷣo in deo. Cũ aũt xpᷣs apparuerit vita nr̃a: tunc ? nos cũ illo aparebimꝰ in glia. Nec vobis indt o Coꝛinthij paꝝ eẽ videat᷑: ſi nobis pᷣdicãtibꝰ veritatẽ alij credãt.alij vero moꝛte moꝛiãt᷑.alij viuãt ea vita q̃ dicit. Ego ſum vita.Niſi enim locuti eſſemus:nec icredulos moꝛs:nec creden tes vita ſeq̃ret᷑:qꝛ difficile dignus pᷣco vtutum xp̃ᷣi inueniri põt:qͥ ĩ annũciãdis illis:nõ ſuaʒ ßF eius q̃rat głiam:quẽ pᷣdicat. In eo auteʒ qð ſe negat nõ eẽ: ſicut multos qͥ nõ vẽditent vbum Ddei:oſtẽdit eẽ q;plurimos:qͥ queſtũ putẽt eſſe pietatẽ:⁊ turpis lucri gra oia faciũt: qui deuo rãt domos viduaꝝ. ſe aũt ex ſinceritate quaſi mniſſũ a deo: ⁊ pᷣſente eo qͥ ſe miſerit oĩa i xpᷣo et ꝓ xpᷣo loqui:vt cauſa pᷣdicatõis dei triũphus ſit xp̃i eiuſq; ſit glia.Et notãdũ ꝙ myſteriũ tri nitatis in huiꝰ capituli fine mõſtretur. Ex deo eni i ſpuſãcto coꝛã deo pr̃e in xpᷣo loàmur.ld cõpꝛobãdũ aũt ꝙ ð Troade ꝑꝛexit οa cedo niã: de apłoꝝ actibꝰ ponã teſtimoniũ.Cuũ autẽ ptrãſiſſet i Aſiã:deſcẽderũt Troadẽ:⁊ viſio ꝑ noctẽ aulo oſtẽſa ẽ: vir Macedo qdaʒ erat ſtans ⁊ depᷣcãs euʒ:ac dicẽs.Trãſiens ĩi Ma⸗ cedoniã adiuua nos. Quod cũ vidiſſet:ſtatim 4 vocaſſet nos dereuãgeliʒare eis. AQuid ſit qð ĩ epla ſcribit ad Theſ. alonicen ſes pᷣma: Jpᷣe aũt deꝰ pad ſactiſicet vos ꝑ oĩa: ⁊ iteger ſpũs veſter ⁊ aia ⁊ coꝛpꝰſine qrela iad ß bꝛeui ᷣmone tractãda. Supꝛa di⸗ rreerat ſpm nolite exiiguere. qo ſi fu⸗ erit itellectũ:ſtatim ſciemꝰ qͥs iſte ſit ſpũs:qͥ ci dgia ⁊ coꝛpoꝛe in die aduentꝰ dñi cõſeruãdus ẽ. Quis eni poſſet credere ꝙ inſtar flame ꝗ extin cta deſinit eſſe qð fuerat:extinguat᷑ ſpũſſanctꝰ ſuſtineat abolitionẽ ſui:qͥ fuit quondã i iſrł: dð Eſaiã ⁊ Hieremiaʒ ⁊ ſinguios ꝓphetas dicere poterat. hec dicit dñs: ⁊ nunc i ecclia ꝑ Agabũ loqͥt᷑. Hec dicit ſpũſſanctꝰ.⁊ ipᷣe NPau lus. Diuſſiones aũt donoꝝ ſũt:idẽ vo ſpũs.⁊ diuiſiones miniſterioꝝ ſunt: idẽ autẽ dominꝰ. q̃ſiuimus ꝓſiciſci i acedoniã: certi facti ꝙ Epła. LXXXII queſtio Fo. CLxxV XXXII et diuiſiones opationũ ſunt: idẽ aſt deus: qu opꝑatur omia in omibus. VUnicuiq; autem da minifeſtatio ſpũs ad id qð expedit. Alij ꝑ ſpi⸗ ritũ dat᷑ mo ſapiẽtie:alij ſᷣmo ſciẽtie hᷣm eun⸗ dem ſpirituz: alij fides in eodẽ ſpũ: alij opatio yvtutum: alij gra ſanitatũ in vno ſpũ:alij ꝓphe tia:alij diſcretio ſpirituũ.Oia auteʒ hec oꝑaẽ᷑ vnus atq; idẽ ſpũs:diuidẽs ſingulis ꝓut vult BSe hoc ſpũ: neaſe auferret᷑ rogabat Dauid dicens:ſpiritũſanctũ tuum ne auferas a me.q quãdo aufer᷑:non in ſubſtãtia ſui:ſed ei a quo aufert᷑ extinguitur. Ego puto vnũ atq; ideʒ ſi⸗ gniſicare:ſpiritũ nolite extinguere: et quod in alio loco ſcribit: ſpũ feruẽtes. In quo enim fer uoꝛ ſpũs multiplicata iniqᷣtate ⁊ charitatis fri goꝛe nõ tepeſcit:in hoc ſpũs nequaq; extingui tur. Deus igitur pacis ſãctiſicet nos per omia vel i oibus:ſiue plenos atq; ꝑfectos.hoc eni magis ſonat o AοIε„ οι. Deus eni awpellaf pacis:qꝛ ꝑ xpᷣm ei recõciliati ſumus:qͥ eſt pax nr̃a:qͥ fecit vtraq; vnũ:qͥ ⁊ in alio loco pax dei Ddicik. ſuperans oẽm ſenſũ: cuſtodit coꝛda co gitationeſq; ſanctoꝝ. Qui aũt ſanctificat᷑ ſiue pfectus in oibus ẽ:in hoc ſpũs ⁊ aĩia.⁊ coꝛpus in die dñi ↄſeruat᷑.Coꝛpꝰ ſi ſinguloꝝ mẽbꝛoꝛũ vtant᷑ officijs:vbi gra.ſi oꝑet᷑ manus:pes am bulet.oculꝰ videat:auris audiat:dentes cibos molat:ſtomachus coquat:aluus digerat: aut ſi nulla mẽbꝛoꝝ ꝑte truncatũ eſt:et hoc quiſq; poteſt credere apoſtolũ ꝓ credentibꝰ depᷣcari: vt in die iudicij integrũ omniũ xpᷣs coꝛpus in⸗ ucniat:cum om̃ia coꝛpoꝛa moꝛte diſſoluta ſint Alut ſi: vt qdaʒ nolunt: reperta fuerint adhuc ſpirãtia:habeãt debilitates ſuas ⁊ maxie mar⸗ tyrũ: ⁊ eoꝝ qͥ ꝓ xpᷣo nomie vel oculos offoſſos vel amputatas nares: vel abſciſſas manus ha bent:ergo integrũ coꝛpus eſt:de quo diximus in alia qſtione tenẽs caput:ex quo oẽ coꝛpꝰcõ⸗ nexũ atq; conpactũ accipit augmentũ in admi niſtrationẽ coꝛpoꝛis xpᷣi. Hoc coꝛpꝰeccleſie eſt Et qͥcũq; huius coꝛpoꝛis tenuerit caput:et ce⸗ tera mẽbꝛa vᷣuauerit: habebit integrũ coꝛpus qᷓ;tũ accipe põt hũana natura. Juxta hũcmo⸗ du ⁊ aie itegritas obſeruãdaẽ:q dicere pᷣt.Be nedic aia mea dñʒ:qͥ ſanat oẽs infirmitates tu⸗ as.⁊ ð qᷓ ſcriptũ ẽ:miſit vbũ ſuũ:⁊ ſanauit eos Spuͤs 3. i nobis iteger ↄſeruat᷑:qũ nõ erramꝰ in ſpiritalibꝰ:b viuimin ſi piracddeſ cimꝰ ſpui:? oꝑa carnis moꝛtificamꝰ ĩ ſpũ: afferimuſq; oẽs frucius eius:charitatẽ:gaudiuʒ:pacẽ ⁊c.Ali⸗ ter pᷣcipit nobis Salomone dicẽte. Tu autem deſcribe ea tripliciter in cõſilio ⁊ cõſcientia: vt rñũdeas verba veritatis is qͥ ꝓponũt tibi.Tri⸗ plex i coꝛde nro deſcriptio:⁊ regla ſcripturarũ . Pꝛima vt intelligamꝰ eam iuxta hiſtoꝛiam. Scda iuxta tropologis. Tertia iux itelligetia / Foars ſpiritalẽ In hiſtoꝛia eoꝝ qᷓ ſcripta ſũt oꝛdo ſer uat᷑. In tropologia de lr̃a ad maioꝛa conſurgi mus.Et quicquid ĩ poꝛi populo carnaliter fa⸗ ctum ẽ:iuxta moꝛalẽ interpᷣtamur locum:⁊ ad anime nr̃e emolumẽta conuertimꝰ. In ſpirita⸗ li eοππ ad ſublimioꝛa trãſimus: terrena di mittimus: de futuroꝝ beatitudine et celeſtib⸗ diſputamus:vt pᷣſentis vite meditatio vmbꝛa future beatitudinis ſit: quos ſi xpᷣs tales inue nerit: vt ⁊ coꝛpe ⁊ aia ⁊ ſpũ itegri cõſeruent᷑:⁊ ꝑfectã habeãũt triplicis in ſe ſciẽtie veritatem: hos ſua pace ſãciiſicabit: ⁊ faciet eſſe pfectos. Multi ſimpliciter hũc locũ de reſurrectiõe in telligũt:vi ſpũs⁊ aia ⁊ coꝛpus in aduentu dñi cõſeruent᷑. Alij ex hoc loco triplicẽ in hoie vo ia ꝗᷓ viuimꝰ. Coꝛpus q̃ͥ incedimus. Sunt qͥ x aia tm et coꝛpoꝛe ſubſiſtere hoiem diſſeren⸗ tes:ſpiritũ in eo tertiũ:nõ ſubſtantiã velint in telligi:ſᷣ efficiẽtiã ꝑ quã ⁊ mens ĩ nobis: ⁊ ſen⸗ ſus:⁊ cogitatio:æ animꝰ appellant᷑: ⁊ vtiq; nõ ſunt tot ſubſtãtie quot nomia.Cunq; illud eis oppoſitũ fuerit:bñdicite ſpũs ⁊ aĩe iuſtoꝝ dño ſcripturã nõ recipiũt:dicẽtes eum in hebꝛaico ximus ſpiritũ qͥ cũ aia ⁊ coꝛpoꝛe integer cõſer⸗ uat᷑:non ſubſtantiã ſpũſſancti:que non põt in⸗ terire:ſed gr̃as eius donatiõeſq; accipimus:q̃ nrᷣa vel vtute vel vitio ⁊ accẽdunt᷑ ⁊ extinguũ⸗ tur in nobltbis. arologeie beati hierony mi in libꝛũ ad Al gaſium de qſtionibus.xj.noui teſtamenti.· Epiſtola LXXXII. I. & g dDdeoemius: qͥ interpᷣtatione nomis ſui longa ad nos nauigatiõe ſignauit: de oceani littoꝛe atq; vltimis Gallie finibus roma pᷣterita qſiuit Bethleẽ: vt inueniret ĩ ea celeſtẽ panem ⁊ ſaturatus eructaret in deũ: ac diceret. Eructauit coꝛ meũ verbũ bonuʒ:dico ego opa mea regi. Betulit mihi in parua ſche⸗ dula maxias q̃ſtiões quas a te datas: mihiq; tradẽdas diceret: ad quarũ lectioneʒ intellexi ſtudiũ regine Saba in te eſſe cõpletum: que ð finibus terre venit audire ſapientiã Salomo⸗ nis. Non qͥdem ego Salomõ: qͥ ante ſe: ⁊ poſt ſe: cũctis hoĩbus pᷣfert᷑ in ſapiẽtia:ſed tu regi⸗ na appellqda es ſaba:in cuius moꝛtali coꝛpoꝛe non regnat peccatũ: æ que ad dñm tota mente „2„ Eteni Sabai lingua nr̃a ↄuerſionem ſo nat:ſi⸗ mulq; aiaduerti ꝙ qſtiuncule tue de euãgelio m ⁊ de aplo poſite:indicãt te veterem ſcriptu rã aut nõ ſatis legere:aut nõ ſatis itelligere:qᷓ tantis obſcuritatibus ⁊ futuroꝛũ typis iuolu⸗ ſt affirmare ſubſtantiã. Spũs quoſentimus 2uſa audies ab eo. Cõũuᷣtere ↄutẽ Sunamitis . * N . ta eſt: vt ois interpᷣtatiõe egeat:⁊ poꝛta oꝛiẽta⸗ lis de qua verũ lumẽ exoꝛit᷑: ⁊ ꝑ quã põtifex i gredit᷑ ⁊ regredit᷑ ſemꝑ clauſa ſit: ⁊ ſoli pateat xpᷣo.qͥ habet clauem DBDauid: qͥ aperit ⁊ nemo cladit:claudit ⁊ nemo aꝑit: vt illo reſerante in „ troeas cubiculũ eius:⁊ dicas. Introduxit me rex i cubiculũ ſuũ. Pꝛopterea ſatis mirat ſũ: cur puriſſimo fonte vicino neglecto: nr̃i tã p- cul riuuli fluẽta qſieris:⁊ omiſſis aqͥs Syloeq̃ vadũt cũ ſilẽtio:deſideres aquas ſyoꝛ: q turbi dis ſeculi huius vitijs ſoꝛdidãt᷑. Habes ibi ſã⸗ ctum virũ Alechium pᷣbyteꝝ:qͥ viua vt aiunt voce ⁊ pꝛudẽti diſertoq; vᷣmone poſſit ſoluere q̃ reqᷣris:niſi foꝛte ꝑpꝑegrinas merces deſideras ⁊ ꝓvarietate guſtus nroꝝ qͥʒ cõdimentoꝛuʒ te alimẽta delectant. Alijs dulcia placent:nõnul los amara delectant.Hoꝝ ſtomachũ acida re nouãt: illoꝝ falſa ſuſtentat. Vidi ego nauſeaʒ 2 capitis vertigineʒ antidoto quod apellatur ιπο id eſt. amara ſepe ſanari: iuxta Hipo crate dulcia amaris curari:⁊ ↄtrarioꝝ otraria eſſe remedia. Itaq; nr̃am amaritudinẽ illiꝰne⸗ ctareo melle curato Et mitte ĩ myrrhã lignum crucis:ſenilẽq; pituitã iuuenili auctoꝛitate cõ⸗ peſce:vt poſſis leta cãtare. dulcia gutturi meo eloquia tua domie ſuꝑ mel oꝛi mo. Cur Johes diſcipulos mittit ad dñʒ:vt int rogẽt eũ.Tu es qͥ vẽturꝰ es:an alium expecta mus?:cũ pᷣus ipᷣe ð eodẽ dixerit.Ecce agnꝰdei: ecce qͥ tollit pctã mũdi. Epła. LXxXXIIII cõmẽtarijs Matthei pleniꝰdiximus. Añ apparet qꝛ h iterrogas:ipᷣa te volumia nõ hre.Tñ ſtringendũ eſt bꝛeuiter: ne omnino ta cuiſſe videamur. Johannes mittebat diſcipu⸗ los ſuos in vinculis cõſtitutus: vt ſibi querẽs illos doceret: ⁊ capite trũcãdus illum doceret eſſe ſectãdũ.quem interrogatiõe ſua magiſtrũ omniũ fatebat᷑.neq; eni poterat ignoꝛare:qu? ignoꝛantibꝰ illum demõſtrauerat: ⁊ de quo di xerat.qui habet ſponſaʒ:ſponſus eſt:et cuius non ſum dignus calciamenta parare. et illum opoꝛtet creſcere:me autẽ minui.Deũq; patreʒ intonantẽ audierat: hic eſt filius meus dilectꝰ in quo mihi bene cõplacui.Quod auteʒ dicit: tu es qͥ venturus es:an alium expectamꝰe hũc tollere veniſti peccata mũdi: ſed qꝛ ad inferos deſcẽſurus ſũ.etiã hoc interrogo: vtrũ et illue ipᷣe deſcẽdas.An impiũ ſit:hoc de dei ſilio cre dere:aliũq; miſſurus ſis.oc auteʒ ſcire deſi⸗ dero: vt qͥ in terris hominibꝰnũciaui:etiam in inferis nũciẽ:ſi foꝛte venturus es.Tu eni es q veniſti dimittere captiuitatẽ:⁊ veniſti ſoluere eos qͥ in vinculis tenebant᷑.Cuius ſciſcitatõeʒ Cro Motnl (6delE anbularen (cfenn cres ele eadiute ſtiaſtſa izinn i chen unſniu ſciſeunan ſiuntE ſücimon euobapth goluarif iſuidien Ninel orabeunt Phamo c berſ Nontatey (tantes. Püöcmwey Re Were diaubicea mü:wvi flatuinp Verat:de ceagnus ſtqvely atio falſa lpgliam Yeſitüpile glocaſtisy iufiidaq ijsqunt dindomib⸗ ſheti: qlo Man. ihedenoͤt lolitpeccu Dpbagede Alertegn zauertene tiadiſcpe mmulern kenſeggi comenon⸗ MMuseſtiin ehlinange ſcat zain Heruffci iiciobay Pennetii⸗ ckne Minnpe nn . aPatifer ſurſlin gaenine⸗ llortennet Iunnean Lſuisninnf gern fii, loapge D eſrännt hhub Söfunin Weltſlee: netes d Gcöünenn⸗ Angnumttin tonochiint Wepeni Nogolegclen mm tinnho⸗ Hen. mmiudneliete Heimnbiſgn Neniimnarinecn Cdcsgre Pncl oine⸗ nüntusdiznii Snslunegpeen Nen Curegedead ShlI ſihein beſgainne iatewwonu nite:neonmiſet mineba dithl sr Nſbiglene s lun dott nöeſia nugſi nntſcnornegt Genn 1declon Gſnscſiclin nan n inn Deinn iusnueſit Tractatus drfs intelligens: operibus magis q; Smonere ſpõdet.Et Johi pcipit nũciari: videre cecos: ambulare claudos: lepꝛoſos mũdari:ſurdos audire:moꝛtuos ſurgere.⁊ qð his maiꝰ ẽ:pau peres euãgeliʒare. Pauꝑes aũt vel hũilitate vel diuitijs:vt nulla inter pauperẽ diuitẽq; di ſtãtia ſit ſalutis:ſed oẽs vocent᷑ eq̃liter. Tunc q̃ͥʒ infert. Beatꝰ qͥ non fuerit ſcãdaliʒatꝰ in me Nõ Johem ſed diſcipulos eius ꝑcutit:qͥ bus acceſſerãt ad eũ dicentes.Quare nos ⁊ phari⸗ ſei ieiunamus frequẽter: diſcipuli aũt tui non ieiunãt: Et ad Johannẽ. agiſter cui pᷣbui⸗ ſti teſtimoniũ iuxta ioꝛdanem: Ecce diſcipuli eeius baptizãt: ⁊ plures veniũt ad euʒ. Quo di cto liuoꝛẽ ſignificant de ſignoꝛũ magnitudine 2 inuidie moꝛdacitate venientẽ: cur baptiʒatꝰ a Johãne ipᷣe audeat baptiʒare:⁊ intto ampli⸗ oꝛ ad eum turba cõcurrat:qᷓ; pꝛius venerat ad Johannẽ.Et ne foꝛſitan plebs neſciẽs hoc di⸗ Cto Johez ſigillari arbitraret᷑: in illius laudes poꝛat: ⁊ cepii de Johãne ad turbas dicere cir⸗ cũſtantes. Quid exiſtis ad deſertum videre:⸗ Alrũdinẽ vẽto agitatã: Et qͥd exiſtis ĩ ſolitudi nẽ videre:hoiem mollibꝰ veſtitũ: ⁊ reliqᷓ.cuiꝰ dicti hic ſenſus ẽ.Nũdqd ad hocexiſtis in here mũ:vt videretis hoĩem inſtar arũdinis vẽtoꝝ flatu in ꝑtes varias inclinari: vt quẽ añ lauda uerat:de eo nũc dubitet:⁊ de qͥ bus dixerat:ec ce agnus dei:nunc ĩterroget: vtꝝ ipᷣe an alius ſit.q̊ vel venerit:vel venturꝰ ſit. Et qꝛ oĩis pᷣdi catio falſa ſectat᷑ lucra: ⁊ glłiam q̃rit humanaʒ vt ꝑ głiam naſcãt᷑ cõpẽdia:aſſerit eũ cameloꝛũ veſtitũ pilis:nulli poſſe adulationi ſuccũbere: q̃ locuſtis veſcit᷑ ac melle ſilueſtri:opes no dre re:rigidãq; ⁊ auſterã vitaʒ:aulas vitare pala tij: qs q̃runt qͥ byſſo⁊ ſerico ⁊ mollibꝰ veſtiun q̃̊ in domibꝰ regũ ſũt.Dicitq; eum non ſolũ ꝓ phetã: qͥ ſoleat vẽtura pᷣdicere: ſ plus eſſe ᷓ riptũ eſt. Jace anm eum. Iſrael electus meus ſuſcepit eum aia ꝓphetam.qꝛ quẽ illi vẽtuꝝ eſſe dixerũt: h̊ ve⸗ niſſe demõſtrauit dicẽs. Ecce agnꝰ dei :ecce qͥ tollit peccata mũdi. Pꝛeſertim cũ ad faſtigiuʒ ꝓphetale baptiſte acceſſerit bᷣuilegium: vt cui dixerat egoa te debeo baptizari:ipᷣe euʒ bapti ʒauerit:non pᷣſumptione inaioꝛis:ſed obedien tia diſcipuli:ac timoꝛe ᷣuili. Cũq; inter natos mulieꝝ nullũ aſſerat Johãne ſurrexiſſe moio⸗ rem:ſe qui ð virgine ꝓcreatus eſt: maioꝛẽ eſſe cõmemoꝛat:ſiue omnẽ angeluʒ qͥ in celis mini⸗ mus eſt:in terris cunctos homies anteire.Mõ enĩ in angelos ꝓficimus: ⁊ non angeli in nos: ſicut qͥdã ſtertẽtes ſopoꝛe grauiſſimo ſomniãt. Nerc ſufficit hoci Johams laudibus: niſi ipſe p̃dicãs baptiſmũ penitẽtie pᷣus dixiſſe referat᷑ Penitẽtiã agite appꝛopinquabit eni regnuʒ ce loꝛũ. Vnde ⁊ diebus pᷣdicatiõis eius regnũ ce loꝛũ vim patit᷑:vt qͥ hõ natus ẽ:angelꝰeẽ debe Fo. CLXXVI II Epla LXXXV ret: ⁊ terrenũ aial celeſte q̃rat habitaculũ Lex eni ⁊ ꝓphete: vſq; ad Johãneʒ ꝓphetauerüt nõ ꝙ Johãnes ꝓphetaꝝ ſit finis: ⁊ legis:ſed ille qui Johanis teſtimonio p̃ᷣdicatus eſt. Jo⸗ hanes autẽ ᷣm myſteriũ qð in ¶alachia ſcri ptum eſt:ipᷣe eſt Helias: qui venturus eſt: nõ ꝙ eadẽ aia:vt heretici ſuſpicant᷑:⁊ in Helia:⁊ in Johãne fuerit: ſed ꝙ eandẽ habuerit ſancti ſpus gram: Zona cinctꝰ vt Helias: viuens in heremo vt Helias. erſecutionem paſſus ab lerodiade: vt ille ſuſtinuit ab Jeʒabel. vt qͥ⸗ modo lHelias ſecũdilpᷣcurſoꝛ aduentus eſt: ita Zenaes venturũ in carne dñm ſaluatoꝛẽ nõ olũ in heremo:ᷣ etiã in matris vtero ſalutarit ⁊2 exultatiõe coꝛpoꝛis nũciauerit. Quid ſignificet qð i Mattheo ſcriptũ ẽ arũ⸗ dinẽ quaſſatã nõ cõfringet: ⁊ linũ fumigãs nõ extinguet. Epla. LXXXV. .Dcuius expoſi⸗ tonẽé loci:totum qð Oattheus de Eſaia ꝓpha aſſumit teſtimoniũ po⸗ nendũ ẽ: ⁊ ipᷣius vᷣba Eſaie iuxta ſeptuaginta iterp̃ᷣtes:ipſumq; hebꝛaicuʒ:cui Theodotion Aqͥla Symmachuſq; ↄſentiũt.Sic g de ättu⸗ oꝛ euãgeliſtis ſolꝰ Matthe poſuit Jeſus aũt ſciẽs receſſit inde:⁊ ſecuti ſũt eũ multi: et cura⸗ uit oẽs:⁊ pᷣcepit eis ne manifeſtũ eũ facerent: vt impleret᷑ qð dicũ ẽ ꝑ Eſaiã ꝓpham dicẽtẽ. Ecce puer meus quẽ elegi. Oilectꝰmeus:in q̃ bñ cõplacuit aia mea. Monaʒ ſpiritum meum ſuꝑ eum:⁊ iudiciũ gentibꝰnũciabit.Nõ cõten det: neq; clamabit: neq; audiet qͥſq;ᷓ in plateis vocẽ eius. Arundinẽ quaſſatã nõ cõfringet:et linũ fumigas nõ extinguet: donec eijciat ad vi⸗ ctoꝛiam iudiciũ:⁊ in nomie eius gentes ſpera⸗ bunt. Pꝛo quo in Eſaia iuxta ſeptuaginta in⸗ terpᷣtes ſic ſcriptũ eſt. Jacob puer meꝰ ſuſcipi⸗ mea.Dedi ſpiritũ meũ ſuꝑ eum :iudiciũ genti bus ꝓfert. Nõ clamabit:neq; dimittet: necau diek foꝛis vox eius:arũdinẽ fractã nõ cõteret ⁊ linũ fumigãs nõ extinguet: ſed in veritate ꝓ fert iudiciũ.ſplẽdebit:⁊ non quaſſabit᷑:donec ponat ſup terrã iudiciũ:⁊ in nomie eius gẽtes ſperabunt. Nos autẽ ex hebꝛeo ita vertimus. Ecce puer meus:ſuſcipiã eũ: electus meus cõ⸗ placuit ſibi in illo anima mea. SDedi ſpiritũ me um ſuꝑ eum iudiciũ gentibꝰ ꝓfert. Nõ clama⸗ bit neq; accipiet ꝑſonaʒ:neq; audiet᷑ foꝛis vox eius. Calamũ quaſſatũ non conteret: et linum fumigãs nõ extinguet. In veritate docebit iu dicium. Mon erit triſtis neq; turbulẽtꝰ: donec ponat in terra iudicium: ⁊ legem eius inſule ex pectabũt.Ex quo apparet ¶attheü euange⸗ liſtã non veteris interpᷣtationis auẽcte ↄſtrictũ Tars dimiſſe hebꝛaicã veritatẽ: ſed ãſi hebꝛeũ ex he bꝛeis:⁊ in lege dñi doctiſſimũ: ea gentibꝰ pᷣdi⸗ caſſe que in hebꝛeo legerat. Si enĩ ſic accipien du eſt:vt ſeptuaginta iterpᷣtes ediderunt. Ja cob puer meꝰ ſuſcipiã eã.ꝗ ſrael electmeus ſu ſcepit eũ aia mea:quõ in hu intelligimꝰ eſſe cõ pletũ:qð de Jacob ⁊ de iſrael ſcriptũ eſt: Qð beatũ attheũ nõ ſoluʒ in h̊ teſtimonio: ſed etiã i alio loco feciſſe legimꝰ. Ex egypto voca⸗ ui filiũ meum.ꝓ quo.lxx.trãſtulerũt. Ex egy⸗ pto vocaui filios eius:qð vtiq; niſi ſeqjmur he bꝛaicã veritatẽ ad dñm ſaluatoꝛem nõ ꝑtinere manifeſtũ ẽ.ſequit᷑ eni. Jpᷣi aũt imolabãt Ba⸗ alim. Qð aũt de aſſũpto teſtimonio i euãgelio minus ẽ:ſplẽdebit ⁊ non quaſſabit᷑: donec po nat in terra iudiciũ:videt᷑ mihi accidiſſe pꝛimi ſcriptoꝛis erroꝛe:qͥ legens ſuꝑioꝛẽ ſniaʒ in ver bo iudicij eſſe ſinitã:putauit inferioꝛis ſnie vl⸗ timũ vᷣbum eſſe iudiciũ: ⁊ pauca vba q̃ in me⸗ dio:hoc ẽ int᷑ iudiciũ ⁊ iudiciũ fuerant pᷣtermi ſit. Rurſũq; qð apud hebꝛeos legit᷑: et in lege M eius ſperabũt inſule: attheꝰ ſenſũ potiꝰ qᷓ; vᷣba interpᷣtans:ꝓ lege ⁊ inſulis nomẽ poſuit: ⁊ gẽtes.Et hoc nõ ſolũ in pᷣſenti loco:ſᷣ vbicũ⸗ qᷓde veteri ieſtamẽto euãgeliſte ⁊ apoſtoli te⸗ ginis inuoluebat᷑ erroꝛibus. Quem non ſoluʒ non reſtrinxit ⁊ redegit in cinerẽ:ſed ecõtrario ð parua ſcintilla ⁊ pene moꝛiẽte maxima ſuſci⸗ ſtimonia ꝓtulerũt:diligẽtius obſeruãdũ ẽ:nõ eos verba ſecutos eſſe:ſed ſenſũ.⁊ vbi.lxx.ab hebꝛaico diſcrepãt:hebꝛeũ ſenſũ ſuis expᷣſſiſſe ſmonibus. Puer igit᷑ dei oĩpotẽtis iux diſpẽ⸗ ſationeʒ carnis aſſũpte:qͥ ad nos mittit᷑:ſalua⸗ ⸗ 7 22„ toꝛẽ apellatus.Ad quẽ ⁊ in alio loco dicit prᷣ. MMagnũ tibi eſt vocari puerũ meũ:vt congre ges tribus Jacob. Hec ẽ vinea ſoꝛeth:que in⸗ terpꝛetat᷑ electa.hicẽ filius amãtiſſimus:i quo ſibi cõplacuit aia mea.nõ ꝙ deus aiam hebeat ſed ꝙ in aia oĩs dei monſtret᷑ affectꝰ. Et nõ mi rum ſi in deo aia noiet᷑:cum vniuerſa humani coꝛpoꝛis mẽbꝛa ſm leges tropologie: ⁊ diuer⸗ ſas itelllgẽtias hr̃e dicat. Poſuit quoq; ſpiri⸗ tũ ſuũ ſuꝑ eum:ſpiritũ ſapie ⁊ intelligẽtie:ſpi⸗ 2 n —— 6 E ritũ cõſilij ⁊ foꝛtitudinis:ſpiritũ ſciẽtie ⁊ pieta tatis ⁊ timoꝛis dñi:qꝗͥ in ſpecie colũbe deſcẽdit ſuꝑ eum.de quo ⁊ Johes baptiſta a deo patre audiſſe ſe narrat. Suꝑ quẽ videris ſpiritũſan ctum veniẽtẽ ⁊ manẽtẽ in eo:ipᷣe eſt: ⁊ iudiciũ gentibꝰ nũciabit.De quo ⁊ ĩ pſalmis legimus Deus iudiciũ tuũ regi da:⁊ iuſticiã tuam filio regis.Qð ⁊ ipe loquit᷑ in euãgelio.non eni pr iudicat quẽqᷓ;: ſed oẽ iudiciũ dedit filio. Nõ cõ tendit ſicut agnus ductus ẽ ad victimã:nõ cõ⸗ tendit in ſubuerſione audiẽtiuʒ: neq; clamauit iuxta ulud qð Maulus apłs ſcribit. Omis cla moꝛ ⁊ ira ⁊ amaritudo auferat᷑ a vobis. Non clamauit qꝛ iſrael nõ fecit iudiciũ: ſed clamoꝛẽ NMecq; audiet quiſqᷓ; in plateis ſiue foꝛis voceʒ eius. ODis eni głia filie regis abintus.⁊ arta ⁊ anguſta via ẽ:que ducit ad vitã. Vñ i plateis vox illius nõ audit᷑:in qbus ↄfidenter agit ſa⸗ pientia: latã ſpatioſãq; viam nõ ingrediẽs:ſed arguens atq; ↄdẽnans. Vñ ⁊ is q̃ foꝛis erant: nõ ſua voce ſed ꝑ parabolas lobat᷑.arũdinẽ inqͥt quaſſatã nõ ↄfringet:ſiue vt.lxx.trãſtule runt.calamũ fractũ nõ ↄteret. Calamus fractꝰ qͥ fuit antea vocalis:⁊ in laudes dñi cõcinebat appellãdus eſt iſrł:qͥ quondã impegit in angu⸗ larem lapidẽ: ⁊ cecidit ſuꝑ eũ:fractuſq; i illo ẽ Pꝛopterea ðꝛ ð eo. Increpa dñe beſtias cala⸗ mi. ⁊ in hu volumine toꝛrẽs appellat᷑ caãne.id c.calami qͥ aquas habet turbidas:quas elegit iſrł:puriſſima ↄtemnens fluenta ioꝛdanis Re uerſuſq;ʒ mẽte in egyptũ:⁊ deſiderãs cenoſam ac paluſtrẽ regioneʒ: peponeſq; ⁊ cepe et allia ⁊ cucumeres ollaſq; egyptiaꝝ carniũ :rectiſſi⸗ meꝑ Eſaiã appellat᷑ calamus fractꝰ.cui qͥ initi voluerit:ptundet᷑ manus eiꝰ.Qui eni poſt ad uentũ dñi ſaluatoꝛis euangelice interpᷣtatiõis ſpiritũ dereliquẽs:in iudaice littere moꝛte reqͥ eſcit:iſtius cuncta oꝑa vulnerant᷑. Linũ quo⸗ q; fumigãs nõ extinguet populũ de gentibꝰcõ gregatũ:qͥ extincto leg naturalis ardoꝛe fumi amariſſimi:⁊ qͥ noxiꝰ oculis ẽ tenebꝛoſeq; cali⸗ tauit incendia: ita vt totus oꝛbis arderet igne domini ſaluatoꝛis:quẽ venit mittere ſuꝑ terrã ⁊ in omibꝰ ardere deſiderat. Scðʒ tropologiã quicqͥd nobis videt᷑ de hoc loco:in cõmẽtarijs MMatthei bꝛeuiter annotamꝰ. Iſte autẽ qͥ arũ dinem quaſſata non cõfregit:⁊ linũ fumigans non extinxit:iudiciũ quoq; ꝑduxit ad victoꝛiã cuius iudicia vera ſũt:iuſtiſicata in ſemetipᷣis vt iuſtificer̃ in ßmonibus ſuis.⁊ vincat duʒ iu dicat᷑:tãdiu lumen pᷣdicationis eius in mun do reſplendeat:nulluſq; conterat᷑ ⁊ vincat᷑ in⸗ ſidijs:donec ponat in terra iudiciũ:⁊ impleat illud quod ſcriptũ eſt. Fiat voluntas tua ſicut in celo ⁊ in terra.⁊ in nomine eius gentes ſpe⸗ rabunt:ſiue in lege eius ſperabũt inſule.Quo modo enim inſule turbine flatuq; ventoꝛum ? crebꝛis tẽpeſtatibus feriunt᷑ quidam: ſed non ſubuertunt᷑ in exemplum euangelice domus: que ſuper petraʒ robuſta mole fundata eſt:ita et eccleſie que ſperant in lege ⁊ in nomie domi⸗ ni ſaluatoꝛis loquunt᷑ per Eſaiã.Ego ciuitas firma:ciuitas que nõ oppugnaf. Auem ſenſum habeat quod in euangeliſta Mattheo ſcriptũ ẽ.Si quis vult venire poſt me:abneget ſemetipᷣm.Que eſt ſui abnegatio aut quomodo qui ſequitur ſaluatoꝛem ſeipſuʒ abnegat? Epiſtola. LXXXVI. Cra 6 heuterl Goperib lemiann crnceſuan duo Cubme dtolccpe llapelt ſcercotu: ſcrepare oc ſcchenet ſugredg ſerterpe dliotrott⸗ io dient npoſton dellopti⸗ diſaouos lſcis:N dichnes negaſen e Loir licata in dideber derttani fo. Quo⸗ thegat ſ (oſtitott doloſus:: loipꝛioꝛẽ ſieii:nege dei vtutem ſcctesnonn enunri: monerſer Aleftinnue Mülanus. Napescn Ppoſins fruofun ledomninit tngeſtne luseſool fhetezgil hanneiſh W. potarue Audy eeſch hliodicd iii. Miern Wingrn Nisfen N nekheni 1Cam lesdii umpegting efnangi mee waliie R—R Vennicür deſcetien neg ien inmünel⸗ ufan aiſi 4/ Quinote r imeßtni miumengere lü degan Wmlsndwrion Hsinaehnnlgcd 16. Quntatonk = = = = 1 — SS=S — = = E S S== 1 » B⸗ — en — — = — SS . — S Se nereſen n wüitemurmtl otbisutgthr nüniugtnen 1,Sckzgkei cloco:ncniß . Pemitri l:itnüfmngn Ammuſan naunmhe is manin aionecinin bluntnel 6 = = = mentarioꝛũ eiuſdẽ Matthei libꝛo ita bꝛeuiter locutus ſũ.Qui depõit veterẽ hoĩiem cũ operibꝰeius:negat ſeipᷣm dicens. Niuo au tem iam non ego:viuit vero in me xpᷣs:tollitq; erncẽ ſuam:⁊ mũdo cruciſigit᷑.Cui autẽ inun⸗ dus crucifixus eſt: ſequit᷑ dominũ cruciſirvum Quibꝰnũc hec addere poſſumus poſtqᷓ; oſten dit diſcipulis ſuis: ꝙ opoꝛtet eum in hieruſalẽ muleta pati a ſacerdotibꝰ ⁊ ſcribis:⁊ pᷣncipibus ſacerdotũ: ⁊ occidi aſſumẽs euʒ Petrus cepit increpare ⁊ dicere:abſit a te domine:nõ erit ti⸗ pi hoc.qͥ cõuerſus dicit Petro: vade poſt me ſathana: ſcandaluʒ es mihi:qꝛ non ſapis q dei ſunt:ſed que hominũ.lhumano qppe timoꝛe ꝑ territꝰ paſſionẽ domini foꝛmidabat: ⁊ quõ au diẽs multa pati:⁊ occidi timebat. Sic audiẽs tertia die relurget: gaudere debuerat:⁊ triſtici am paſſionis:reſurrectiõis glia mitigare. An de illo ꝓ timoꝛe coꝛrepto:loquebat᷑ ad omnes diſcipulos:ſiue cõuocauit turbã cum diſcipu⸗ lis ſuis: vt Marcus poſuit:aut iuxta Lucam dicebat ad cũctos:ſi qͥs vult poſt me venire ab negat ſemetipᷣm: ⁊ tollat crucẽ ſuã: ⁊ ſequatur me.Cuius exhoꝛtatiõs hic ſenſus ẽ. Nõ eſt de licata in deũ:ſed ſecura cofeſſio.Qui in me cre dit debet ſuũ ſanguineʒ fundere.Qui eni ꝑdi- derit animã ſuã in pᷣſenti:lucrifaciet eaʒ i futu⸗ ro.Quotidie credẽs in chꝛiſtũ tollit crucẽ ſus: ⁊ negat ſeipᷣm.Qui impudicus fuit verſus ad caſtitatẽ tẽperantia luxuriã negat. Qui foꝛmi doloſus:⁊ timidus aſſumpto roboꝛe foꝛtitudi nis:pꝛioꝛẽ ſe eſſe neſcit. Juiquus ſi ſequat᷑ iu⸗ ſticiã: negat iniqͥtatẽ. Stultus ſi xpᷣm cõſiteat᷑ dei vtutem: dei ſapientiã: negat ſtulticiã. Qð̊ ſciẽtes non ſolũ ꝑſecutiõis tẽpoꝛe: ⁊ neceſſita⸗ te martyrij:ſed in omi cõuerſatiõe:opere: cogi tatione:ſermone:negemus noſmetipos:quod ante fuimus: ⁊ confiteamur eos qͥ in chꝛiſto re nati ſumus. Iccirco eniĩ dominꝰcruciſixus eſt: vt ⁊ nos qui credimus in eũ:⁊ peccato moꝛtui fuimus crucifſigamur cum ipᷣo.SDicamuſq; qð apoſtolus Paulus docuit. Cum chꝛiſto cruci fixus ſum. Et mihi autẽ abſit gloꝛiari:niſi i cru ce domini ieſu xpᷣi:ꝑ quẽ mihi mũdus cruciſi⸗ xus eſt:⁊ ego mundo.Qui cum chꝛiſto crucifſi xus ẽ: ſpoliet oncipatus ⁊ poteſtares ⁊ trium⸗ phet eas i ligno. Unde ⁊ in euangelio ᷣm Jo⸗ hannẽ:ĩ typum eoꝛũ: qui in domino credituri erãt.⁊ ſe cuʒ illo cruciſixuri: Simõ Cyreneus poꝛtat crucẽ eius:quã uxta alios euageliſtas pꝛioꝛ ipe poꝛtaut. Auid vult ſignificare quod in eodeʒ Q at theo ſcriptum eſt: ve pᷣgnantibꝰ a nutrientibꝰ in illis diebus: oꝛate ne niat fuga veſtra hye⸗ Fo. CLXXVII Tractatus II Epla LXXXVI „ Equo ĩitertio cõ⸗ me vel ſabbato. qð ex ſupioꝛibus pen derema nikeſtum eſt. Im eni euange Epkła. LXXXVII. e . liuium chꝛiſti cũctis gentibꝰfuerit pᷣdica tum:⁊ venerit cõſumatio:videritq; abomina-⸗ tionem deſolatiõis que dicta eſt a Oaniele ꝓ· pheta:ſtante in loco ſãcto. Tunc pᷣcipit᷑ is quu in iudea ſunt:vt fugiant ad mõtes:⁊ qui in te⸗ ctco non deſcẽdant tollere aliquid ð domo ſuu: ⁊ qui in agro ne reuertãtur auferre tunicaʒ ſu am. de qbus in cõmentarijs eiuſdẽ Qatthei plenius diximus. Statimq; coniungitur. HRe p̃gnantibus ⁊ nutrientibꝰ in illis diebꝰ. In ql⸗ bus diebus: Quãdo abominatio deſolatiõis ſteterit in loco ſancto. Quod qdem iuxta litte⸗ ram de aduentu antichꝛiſti pᷣdicari nulli dubi um eſt. Quãdo ꝑſecutionis magnitudo cõpel lit fugere:a graues vteri:ꝑuuliq; lactẽtes: fu⸗ gam retardant. Licʒ qͥdam Titi Neſpaſiani aduerſus iudeos:⁊ pᷣcipue hieruſaleʒ obſidxi nem pugnaq; ſigniſicari velint: hyemẽ quoq; ⁊ ſabbatum ſic interpᷣtãtur:ne eo tẽpoꝛe fuge⸗ re cõpellãtur: quãdo duritia frigoꝛis in agris H ⁊ in deſertis locis fugiẽtes latere non patiturr: ⁊ obſeruatio ſabbati:aut pᷣuaricatoꝛes facit:ſi fugiant: aut hoſtium gladijs ſubiacere: ſiſab bati ocium ⁊ pᷣcepta ſeruauerit. Nos auteʒ au dientes dominũ ſaluatoꝛeʒ:vt qui in iudea ſür ad montana confugiant. Jpᷣi quoq; oculosle uamus ad montes: de qbus ſcriptum eſt. Le⸗ uaui oculos meos ad montes: vnde veniet au xilium mihi. ⁊ in alio loco. Fundamenta eiin montibus ſanctis:⁊ montes in circũitu eius:⁊? Domin“ in circũitu populi ſui: æ non poteſt ab ſcõdi ciuitas ſupꝛa montem poſita: ⁊ diſcalci⸗ amus nos pelle littere: nudiſq; pedibus cum Moyſe aſcẽdẽtes mõtem ſyna dicimꝰ Trãaſi⸗ ens videbo viſionem hanc magnã:vt poſſim intelligere pᷣgnantes animas:que de ſemie do crinarum: ⁊ ſermonis dei initia fidei concepe⸗ runt:a dicunt cum Eſaia.A timoꝛe tuo domi⸗ ne ↄcepimus:a parturiuimꝰ:⁊ peperimus ſpi ritů ſalutis tue:quem feciſti ſuꝑ terrã. Sicuti eni ſemina paulatim foꝛmant᷑ in vteris:et tam diu non reputat᷑ homo: donec elementa ↄfuſa ſuas imagines mẽbꝛaq; ſuſcipiãt:ita ſenſus ra tione cõceptus niſi in oꝑa pꝛuperi: adhuc vẽ tre retinetur: ⁊ cito aboxio perit cũ viderit ab ominationẽ deſolatiõis ſtantẽ in cccleſia. ⁊ ſa⸗- thanã trãſfigurari in angelũ lucis.Et de iſtiuſ modi CPaulus apoſtolus loqᷣtur dicẽs Silio⸗ li mei quos iterum parturio: donec chꝛiſtꝰ foꝛ⸗ meitur in vobis. Has ego reoꝛ iuxta myſticos intellectus eẽ mulieres:de qbus ide apoſtol⸗ ſcribit. Mulier ſeducta in traãſgreſſione facta eſt: ſaluabit᷑ autẽ ꝑ filioꝛũ generanonẽ:ſi ꝑmã tia. Que ſi de mone diuino aliquãdo genera rit: necceſſe que generata ſũt creſcere: ⁊ mũ accipere lac infantie:donec ꝑueniãt ad ſolidũ cibum ⁊ ad naturã etatem plenitudinis chꝛiſti Omnis eni qui lac te alit᷑:imperitus eſt in rati one iuſticie. Caruulꝰeni eſt. HHec igit᷑ anime necdũ pepererũt:ſiue q̃ᷓnecdum potuerũt que generata ſunt alere: cũ viderint ſeruũ eẽ here⸗ ticum ſtantẽ in eccleſia: cito ſcandaliʒant᷑ ⁊ pe⸗ reunt: ⁊ in tempeſtate atq; ꝑſecutiõibus ꝑma⸗ nere non poſſũ:pᷣſertim ſi ocium habuerint bo –„ * q; doctrine dicebat apoſtolꝰ:ꝙ homo iniqͥta⸗ tis ⁊ aduerſarius eleuet ſe cõtra omne qð dici⸗ tur deus ⁊ religio: ita vt audeat ſtare i templo dei: ⁊ oſtẽdere ſe ꝙ ipᷣe ſit deus.cuius aduent⸗ m oꝑationem ſathane ⁊ ea que cõcepta ſunt: facit perire aboꝛtio.⁊ que ſunt nata ad pueriti oꝛandus eſt dominus:ne in exoꝛdio fidei ⁊ cre ſcentis etatis oꝛiatur hyems:de qua ſcriptum eſt. Hyems trãſijt:abijt ſibi :ne ocio toꝛ peamꝰ ſed iminẽte naufragio ſuſcitemus doꝛmienteʒ re vobiſcũ:⁊ bibere calicẽ: de quo ait. Calice,ʒ quẽ dedit mihi pater: non vis vt bibam illuʒ⸗ Omnẽq; doctrinaʒ ſuam patibulo roboꝛaret: iuxta illud qð ſcriptũ eſt. Cum exaltatꝰ fuero a terra: omia trahã ad me. Offirmauit faciem ſuam: vt iret in hieruſalẽ. Offirmatione eni et foetitudine opus eſt ad paſſionẽ ſponte pꝓperã ti. Unde ⁊ Eʒechieli cui dixerat deus. Fili ho minis ĩ medio ſcoꝛpionũ tu habitas: ne time as eos:offirmaui inqͥt faciẽ tuã: ⁊ dedi faciem ruam ereꝗ: ⁊ frontẽ tuaʒ ferreã: vt ſi foꝛſitã ſur rexiſſet cõtra eum malleus vniuerſe terre: qua ſi incude duriſſima reſiſteret: malleũq; cõtere⸗ ret:de quo ſcriptum ẽ. Quom odo cõfractus S ⁊ cõtritus ẽ malleus vniuerſe terre⸗ miſit nũ cios.id eſt. angelos ante faciẽ ſuam. Juſtũ eni erat: vt dei filio angeli miniſtrarẽt. Siue ange los apoſtolos vocat: qꝛ ⁊ Johãnes pꝛecurſoꝛ domini angel? apellat? eſt. Cu q; ingreſſi eent vicũ Samar: vt pᷣpararẽt ei:nõ ſuſceperunt pergere in hieruſalẽ: vt cõplerẽt᷑ dies aſſumptionis eius:⁊ paſca celebꝛaret:de qͥ di· xerat Deſiderio deſideraui hoc paſca comede II a1 mã llum: qꝛ facies eius erat vadens in hieruſalẽ. ſerit in fide ⁊ charuate ⁊ ſanctitate cum pudici Hoſtili inter ſe Samaritani atq; Judei diſcoꝛ dant odio:⁊ cum omes oderint gentes: ppꝛio cõtra ſe furoꝛe bacchant᷑. DOum vtiq; de legts ⸗ poſſeſſione cõtendũt: ⁊ intantũ ſe mutuo per/re quunt᷑: vt poſtqᷓ; iudei de Babylonia ſuntre- uerſi:edificationẽ tẽpii ſamaritani ſemꝑ impe⸗ dierint. Cüq; vellent ⁊ ipi cum eis edificare tẽ plum:reſpõderũt iudei.HNõ licet nobis ⁊ vob edificare domuʒ domini. Deniq; ꝓ ſũma inin ria phariſei expꝛobꝛãt domio.Nõne demoniũ “ Hhabes:⁊ ſamaritanus es:⁊ in parabola ð hie⸗ in! 0% ruſalẽ deſcendẽtis hiericũ ſamaritanus ponik noꝛũ operũ:⁊ non ambulauerint in via:q̃ chꝛi Enc 1 via ꝓ ſigno atq; miraculo:qꝙ malus benefecerit. ? ſtus eſt De hac abominatione heretice puerſe ad puteũ ſamaritane ſcriptũ eſt. Nõ eni coutũ tur ſomaritani iudeis. Vidẽtes autẽ ſamarita ni dominũ hieruſalẽ ꝑgere. id eſt. ad hoſtes ſu os:qð audierãt a diſcipulis eius:qͥ ad parãädui hoſpitiũ venerãt:iudeũ eſſe cognoſcũt:⁊ qua⸗ ſi iudeũ atq; alienũ ⁊ eum qui ad inimicos perr gereet ſuſeipe noluerũt.qᷓqᷓ; alia nob ſubijfias am ⁊ pfectã etatem puenire non poſſe obꝛẽ tur intelligetia: ꝙ volũtatis dñi fuerit: non ſua ſcipi a ſamaritanis:qꝛ feſtinabat hieruſalẽ.ibi q; pati:⁊ ſanguinẽ fundere:ne occupatꝰ ſuſce. ptione ſamaritica: ⁊ doctrina gẽt illius: paſſi⸗ Onis differre diẽ: ad quã venerat ſuſtinendam dominũ: atq; dicamus. Maeceptoꝛ ſalua no: Vnge dicit in alio loco. Nõ veni niſi ad oues ſeoittas bomus iſr. apoſtolus pcepit. Ciuita Quid ſibi velit qð ſcriptũ ẽ ĩ euãgelio ᷣm Lu⸗ cam:⁊ nõ receperunt eum:qm facies eius erat tes ſamaritanoꝛũ nõ intraueritis: volẽs tolle⸗ us erat re omnẽ occaſionẽ pſecutiõis iudaice:ne poſt⸗ vadẽs in hierkn. Epła. LXXXVIII. ea dicerẽt:cruciſiximꝰ eum.qꝛ ſe inimicis nſrſris „ ⁊ hoſtibus iunxerat.Facies igit eius erat per Eętis in hieruſulẽ. Et iccirco iuxta aliã intelli⸗ W gentiã nõ receperũt eum Samarite. qꝛ feſtina bat ingredi hieruſalẽ. At autẽ eum nõ recie- rent fuit dñice volũtatis.Deniq; apoſtoli ĩlee⸗ ge verſati:in qua tm iuſticiã nouerãt: oculum Poculo:dentẽ ꝓ dente vlciſci nitunt᷑ iniuriã. ⁊ imitari Helia: ad cuius vocẽ duas pẽtecõta⸗ das multũ ignis abſumpſerat. Dicũtq; ad do minũ: vis dicimꝰ vt ignis deſcendat de celo: 2ſumat eos. Pulchꝛe vis inqunt dicimꝰ. NAꝗè⸗ T lelias dixerat. Si hõ dei ſ:ignis deſcẽdat habeat: volũtatis eſt dñi. Miſi eni ille iuſſerit:· fruſtra dicunt apli vt ignis deſcẽdat ſup eos. quodã modo vdis alijs H loquũt᷑. Si ad ſer ut =I Helie iniuriã ignis deſcẽdit de celo:⁊ non SHaS⸗ maritas:ſed iudeos ↄſũpſit incendiũ:q́toma gis ad ↄtemptũ filij dei in impios Samaritas debet flama ſeuire? E regione dñs qͥ non ad uu dicãdũ venerat:ſed ad ſaluãdũ :nõ in poteſta⸗ te ſed in hũilitate:non in pr̃is glia: ſed in hois vilitate: increpat eos: ꝙ nõ meminerit doctri ne ſue:⁊ bonitatis euãgelice:in q̃ dixerat :te Pcuſſerit ĩ maxilla:pᷣbe ei ⁊ alteram: ⁊ diligite Cra inicos , Cuisſi celudatu celeci 1degvof gelicl:rin busſaluatea direteumm ſes Qvare (eis Al 7 Wiusp ponalael Dico vot torepe onouemi qloc por⸗ lenreptere lit Sicdice deiſup vno oocspare sflios: mminoꝛfaca dereſtliis ſceptusat palr! voce dere gefre itus: rin laphariſee bepeniten Diebataut Abiiqnpan orauapar hotarek⸗al nlitek vobis l Dinite Inlninde⸗ bolgaddene necdonera ſpenſatcdr Bllicanssi 1 ilapil Auttampecn det diſpeſan phonuspri oenyiler llliointen Norgecuſa nriazeiue dodeten Unammes be ſo Qif⸗ D peſatioons Sruiniitii Hömnindesce ſoluszehi itn ueniis Mne jöis dneereſet⸗ n gleümioſis iesſglinseihen coiunn iünl⸗ Samerte gtm auianno pe Denig ykiſe⸗ ciuni lun Daänal Cmdudecho pimnden eCiigtoni ſenileic Tractatus II inimicos veſtros. AQuis ſit villicus iniquitatl qui domini vo⸗ ce laudatugẽ. Eplła. LXXXIX NLteraʒ de euan gelio Luce q̃ſtiunculã pꝛopoſuiſti. Quis ſit villicus iniqͥtatis: qui dñi voce laudatus eſt. Cuius cũ vellẽ ſcire rõne,ʒ ⁊ de gquo fonte ꝓceſſerit: reuolui volumẽ euã⸗ gelicũ:⁊ inter ceters reperi: ꝙ appꝛopinquãti⸗ bus ſaluatoꝛi publicanis: ⁊ peccatoꝛibꝰ vt au⸗ dirẽt eum:murmurabãt phariſei ⁊ ſcribe dicẽ⸗ tes. Quare iſte peccatoꝛes ſuſcipit:et comedit cũ eis:Qui locutus ẽ eis parabolã centũ ouiũ ⁊ vnius pꝑdite:que inuẽta paſtoꝛis humer re⸗ poꝛtata eſt.Et cur eſſet ꝓpoſita:ſtatim intulit Bico vobis ſic erit gaudiũ in celo ſuꝑ vno pec catoꝛe penitentiã agente:magis qᷓ; ſuꝑ nonagi tanouem iuſtis:qͥ non indigẽt penitẽtiã. Aliã quoq; parabolã decẽ dꝛagmarũ:vniuſq; ꝑdi⸗ te:⁊ reꝑpte: cum ꝓpoſuiſſet ſimili eã fine coõple⸗ uit. Sic dico vobis:gaudiũ erit coꝛaʒ angelis dei ſuꝑ vno peccatoꝛe penitẽtiã agẽte. Lertiã quoq; parabolã ꝓpoſuit:homis habentis du os filios: ⁊ diuidetis int᷑ eos ſubſtantiã. Cũq; minoꝛ facultatibꝰ ꝑditis egere cepiſſet: ⁊ come dere ſiliq̃s poꝛcoꝛũ cibũ:reuerſus ad patrẽ ſu⸗ ſceptus ab eo ẽ.Frater quoq; inuidens ſenioꝛ patr voce coꝛreptꝰẽ:qꝙ letari debuerit:⁊ gau⸗ dere.qꝛ frater eius moꝛtuus fuerat: ⁊ reuixit: ꝑditus:a inuẽtus eſt.Has tres parabolas cõ⸗ tra phariſeos ⁊ ſcribas locutus ẽ: qͥ nolebãar re cipe penitentiã peccatoꝝ:⁊ publicanoꝝſ alutẽ? Bicebat autẽ inqͥt ⁊ ad diſcipulos ſuos:haud dubiũ qͥn parabolã ſic pᷣus ad ſcribas: ⁊ phari ſeos:qua parabola ad clementiam diſcipulos hoꝛtaret᷑: ⁊ alijs diceret vᷣbis. Dimittite et di⸗ mittet᷑ vobis.⁊ in orone dñica libera frõte po⸗ ſcatl. Dimitte nobis debita noſtra:ſicut ⁊ nos dimittimꝰ debitoꝛibꝰ nr̃is. Que eſt ergo para⸗ bola ad clementiã diſcipulos cohoꝛtãtis: Nõ⸗ ne qͥdem erat diues:qͥ habebat villicuʒ ſiue di ſpenſatoꝛẽ: Hoc eni Oπàονν,ο ſignificat. NDillicus aũt ꝓpꝛie ville gubernatoꝛ eſt: vnde aa villa villicus nomen accepit o οονς h οιο. duüt tam pecunie qᷓ; frugum:⁊ oĩuʒ q̃ dñs poſſi det diſpẽſatoꝛ ẽ. vñ⁊ O ixO Vo X ορ αFeno phontis pulcherrimꝰ liber eſt:qͥ nõ gubernati onem ville:ſed diſpenſationẽ vniuerſe domus Xullio interpᷣtante ſignificat. Iſte igit᷑ diſpen ſatoꝛ accuſatus ẽ ad dñm ſuũ:ꝙ diſſiparet ſub ſtantiaʒ eius. Quo vocato dixir: quid hoc au⸗ dio de te⸗· Redde rõnem diſpẽſatiõis:neq; enĩ vltra mea poteris diſpenſare.qͥ dixit in ſemet ipo. Quid faciaʒ qꝛ dominꝰ meus aufert a me diſpẽſationẽ: Fodere nõ valeo:mẽdicare eru⸗ Epla L. beſco. Scio qd faciam: vt quãdo ſublata mihi latur: ⁊ quaſi vmbꝛa pᷣuiũ veritatis eſt. Si er⸗ go diſpẽſatoꝛ iniqui mãmomea dni voce lau⸗ dat᷑: ꝙ ð re iniq̃ ſibi iuſticiã pᷣpararit:⁊ paſſus * Fo. CLXXVIII XXXIX fuerit diſpẽſatio:ſuſcipiant mei domos ſuas. Vocauit itaq; ſingulos debitoꝛes dñi ſui: ⁊ di xit pᷣmo.quãtuzʒ debes dño meo:? Qui dixit ei: centũ cados olei: ait illi: tolle cautionẽ tuam:⁊ ſedẽs cito:ſcribe qnquaginta. Deinde alio lo cutus eſt. Tu aũt quaãtũ debes: At ille reſpon dit: centũ choꝛos tritici:dixitq;ʒ illi:tolle cauti⸗ onẽ tuam: a ſcribe octaginta. Et laudauit dñs villicũ ſiue diſpẽſatoꝛẽ inidtatis ꝙ pꝛudenter fecerit: qꝛ filij ſecłei huius pꝛudẽtioꝛes ſũt filis lucis in generatione ſua Et ego dico vobis: fa cite vobis amicos de iniquo mãmona: vt qua do defeceritis:recipiãt vos in eterna taberna⸗ cula. Quis fidelis eſt i paruo: in multis fide⸗ lis eſt. Qui in mimo iniquꝰ ẽ:⁊ in multl iniqu eſt. Si ergo in iniquo mãmona ſideles non fui ſtis:qð veſtrum ẽ: quis credat vobis: Et ſi in alieno ſideles nõ fuiſtis:qð veſtrũ eſt: quis da bit vobis⸗ Nemo ſeruus duobus dominis ſer uiet.aut eni vnum habebit odio: ⁊ alteruz dili get: aut vnũ audiet: ⁊ alterũ contẽnet. Nõ po teſtis deo ſeruire ⁊ mãmone.Audiebant hom nia phariſei qͥ erant auari: ⁊ ſubſſ annabãt illu. otum parabole huiꝰ textum poſui: vt nõ no bis intelligentiaʒ aliũde qᷓramus: ⁊i parabola certas nitamur iuenire ꝑſonas: intertamur eæã qſi parabolã: hoc ẽ ſimilitudineʒ: que ab eo vocat᷑:qð alteri vραπιαιπXος π οα Eaſſimi diſpendiũ dñs laudat diſpenſatoꝛis pꝛudẽtiã ꝙaduerſus dñm qͥdem fraudulenter: ſed ꝓ ſe 24 pꝛudeẽter egerit: qto magis xps qnullũ danũ ſuſtinere põt: ⁊ ꝓnus eſt ad clementiaʒ: lauda bit diſcipulos ſuos: ſi in eos qͥ crediti ſibi ſunt miſericoꝛdes fuerint: Deniq; poſt parabolaʒ intulit. ⁊ ego vobis dico:facite vobis amicos de iniquo mãmona. Iniquũ autẽ masmona no „ bebꝛeoꝝ ſyroꝝ lingua diuitie nũcupãt᷑: q ð iniqtate collectꝰ ẽ. Si ergo iniqᷣtas bñ diſpẽſa⸗ ta vertit᷑ in iuſticiaʒ:quato magis vmo diuin⸗ in q̊ nulla ẽ iniqtas:qͥ apłis creditꝰ ẽ:ſibñ fue⸗ rit diſpẽſatꝰ:diſpẽſatoꝛes ſuos leuabit in celũ. Quã ob rẽ ſequit᷑:qͥ idelis ẽ in mimo : Hẽ i car nalibꝰ: ⁊ i multis fidelis erit:h eſt iſt piritalib?. Qui aũt in ꝑuo iniquꝰ ẽ: vt nõ det fratribꝰ ad vtẽdũ qð a deo ꝓ oibꝰ ẽ creatũ:iſte ⁊ in ſpirita li vecunia diuidẽda iniquꝰerit:vt nõ ꝓ neceſſi tate: ſed ꝓ ꝑſonis doctrinã dñi diuidat. Si au tẽ carnales diuitias qᷓ labunt᷑:nõ bñ diſpẽſat: veras eternaſq; diuitias doctrie dei s dabit vobis⸗ Et ſi in his q aliena ſũt altenũ aüreſta nobis oẽ qð ſeculi ẽ) infideles fuiſtis:ea q vra ſũt: ⁊ ꝓpꝛie deputata hoĩ quis vobid crodett 0 5 poterit: Unde coꝛripit auaritiã: et dicit:euzʒ q̃ amat pecuniã:deũ amare nõ poſſe Igit᷑ ⁊ apo ſtolis ſi velint amare deũ:eſſe pecunias ↄtẽnẽ⸗ das. VUnde et ſcribe et phariſei qͥ erant auari: aduerſum ſe dictã intelligẽtes parabolaʒ:ſub ſannabãt eum:carnalia ⁊ cetera ⁊ pᷣſentia ſpiri talibꝰ ac futuris ⁊ q̃ſi incertis pᷣponẽtes.The ophilus antiochene eccleſie ſeptimꝰ poſt Pe⸗ trũ apoſtolũ ep̃s:qui quattuoꝛ euãgeliſtaꝝ in vnum opus dicta cõpingẽs:ingenij ſui nobis monumenta dimiſit. ec ſuꝑ hac parabola in ſuis cõmentarijs ẽ locutus. Giues qͥ habebat villicũ ſiue diſenſatoꝛẽ:deus omnipotẽs eſt:qͥ nihil ditius Huius diſpenſatoꝛ aulꝰ qui ad pedes Gamalielis ſacras l̃as didicit:legẽ dei ſuſceꝑat diſpenſandã.qui cum cepiſſet credẽ⸗ tes in xpᷣo ꝑſequi:ligare:occidere: ⁊ oẽz domi ni ſui diſſipare ſubſtãtiã: coꝛreptus ẽ a domio Saule Saule qͥd me ꝑſeq̃ris:durũ eſt tibi con tra ſtimulũ calcitrare Dixitq; in coꝛde ſi uo:qͥd faciã:qꝛ magiſter fui ⁊ villicus:⁊ cogoꝛ eſſe di ſcipulus ⁊ oꝑarius: Foderenõ valeo ( Om̃ia eni mãdata legis q̃ terre incubabant:cerno de ſtructa: ⁊ legem ⁊ ꝓphetas vſq; ad Johem ba ptiſtam eſſe finitos) Mο dicare erubeſco: vt qͥ doctoꝛ fuerã iudeoꝛũ: cogar a gẽtibꝰ ⁊ diſcipu lo Anania ſalutis ac fidei mẽdicare doctrinaʒ Faciaʒ igit᷑ qdð mihtvtile eſſe intelligo:vt poſt qᷓ; ꝓiectꝰ fuero de villicatiõe mea: recipiãt me xbiani in domos ſuas. Cepitq; eis qͥ pᷣus ver⸗ ſabankt in lege: ⁊ ſic in xp̃o crediderant vt arbi trarent᷑ ſe in lege iuſtiſicãdos: dicere legem ab olitã: ꝓphetas ꝓteriſſe:⁊ q̃ antea ꝓ lucro fue⸗ rant:reputari in ſtercoꝛa. Nocauit itaq; duos de plurimis debitoꝛibꝰ. Rꝛimũ qͥ debebat cen tum cados olei:eos videlicet qͥ fuerãt ex genti bus cõgregati:⁊ magna indigebant miſericoꝛ dia dei: 2 ð cẽtenario numero qͥ plenus ESatq; pfectus:fecit eos ſcribere qͥnquagenariũ : qui ꝓpꝛie penitentiũ eſt:iuxta iubileũ ⁊ illã in euã gelio parabolã: in qᷓ alteri qͥngenti: alteri qͥnq̃⸗ ginta denarij dimittunt᷑. Scdm autẽ vocauit populũ iudeoꝛuʒz:qͥ̃ tritico mandatoꝛũ deinu⸗ tritus erat:⁊ debebat ei cẽtenariũ numeruʒ:et Ccoegit vt de centũ octoginta faceret.id ẽ. crede re in dñi reſurrectiõe:que octaue diei numero cõtinet᷑: ⁊ ð octo complet᷑ decadibus: vt ð ſab bato trãſiret ad pᷣmã ſabbati. Ob hãc cauſaʒ a dño pᷣdicat᷑:ꝙ bñ fecerit:⁊ ꝓ ſalute ſua ĩ euan gelij clemẽtia de legis auſteritate mutatus ſit. Qõð ſi q̃ſieris q̃re vocet᷑ villicus iniqͥtatis:in le ge que dei eſt iniquus erat villicus:qͥ bñ qͥdeʒ offerebat: ſed non bñ diuidebat. Credẽs in pa trẽꝛſed filiũ ꝑſequens.habẽs deũ oĩpotentẽ:ᷣ ſpiritũſãctũ negãs. ꝛudẽtioꝛ itaq; fuit Pau lus apls in trãſgreſſiõe legis filijs quõdã lucis ce ſeminat:parce metet. AQuo ſenſu accipienduʒ ſit quod in epiſtola legimus ad Romanos: vix eni ꝓiuſto qͥs mo ritur Nam pꝛo bono foꝛſitan qͥs audeat moꝛi. „ ..ẽ . . * . . * . . –. **. . 72* qui in legis obſeruatiõe verſati:xpᷣm qͥ dei pa tris verũ lumẽ eſt ꝓꝑdiderũt. Ambꝛoſius qͥdeʒ mcediolanẽſis epᷣs qͥd ð hoc loco ſenſerit:min cõ⸗ mentarijs eiꝰ legere poterl.Oꝛigenis ⁊ Bidy⸗ mi in hac parabola explanationeʒ iuenire non potui:⁊ vtrũ abolita ſit tẽpoꝛuʒ vetuſtate: an ipᷣi nõ ſcripſerint: incertũ habeo. Mihi iuxta poꝛẽ interpᷣtationẽ hoc videt᷑:ꝙ de iniquo mã mona debeamꝰamicos facere nonn qͥſtibet pau peres:ſᷣ eos qͥ nos poſſint reciꝑe in domos ſu⸗ as: 2 in eterna tabernacula. vt cũ eis parua pᷣ⸗ buerimus:recipiamus ab eis magna: ⁊ dãtes aliena:nr̃a ſuſcipiamus.⁊ ſeminemꝰin benedi ctione:vt metamꝰ benedictionẽ.Qui eni par⸗ Epiſtola „XC. d We hereſes ex occaſione huiꝰteſtimonij:qdð nõ ĩtel ligunt:diuerſo qͥdẽ erroꝛe: ſed pari impietate blaſfemãt.MMartiõ eni qͥ iuſtũ deuʒ creatoꝛẽ᷑ legis facit:⁊ ꝓphetaꝑꝝ:bonũ aüt euã⸗ gelioꝛũ ⁊ apłoꝝ: cuius vult eẽ ſiliũ xpᷣm duos introducit deos.Alterũ iuſtũ. ⁊ alterũ bonuʒ. ⁊ ꝓiuſto aſſerit vel nullos vel paucos apetil⸗ ſe moꝛtẽ. Nꝛo bono autẽ.id eſt.xpᷣo inumera⸗ biles martyres extitiſſe. Poꝛro Arrius iuſtuʒ ad xpᷣm refert: de qͥ dict ẽ Deus iudiciũ tuuʒ regi da:⁊ iuſticiã tuaʒ ſilio regis.⁊ ipᷣe de ſe in euãgelio. Non eni pater iudicat quẽq;: oẽ in dicium dedit filio:⁊ ego ſicut audio:ſic iudico HBonũ aũt deũ patrẽ:de quo ipᷣe flliꝰ ↄfitetur. Quid me dicitis bonũ⸗: Nemo ẽ bonꝰ niſi ſolꝰ deꝰ pr. Cũq; hucuſq; blaſfemie ſue deuios cal les potuerit iuenire: in ↄſequẽtibꝰ impingit:et coꝛruit. Quõ eni ꝓ pr̃e qͥs audet moꝛi:⁊ pꝛo fi lio vix moꝛit᷑:cũ ꝓpter nomẽ xp̃i tantꝰ marty⸗ rũ ſãguis effuſus ſit: Qui igit᷑ ſimpliciter hũc exponit locuʒ hoc põt dicere:qð in veteri lege in qᷓ iuſticia eſt: vix pauci iuẽti ſũt: qͥ ſuum fu⸗ derint ſãguinẽ. In nouo aũt inſtrumẽto i quo bonitas ẽ:atq; clementia:inumerabiles extite rũt martyres.ſᷣ ex eo qð poſuit foꝛſitã qͥs etiaʒ gaudeat moꝛi: ⁊ pẽdulo gradu ſniaʒ tẽperauit: iueniri poſſe nõnullos:qͥ audeãt moꝛi ꝓ euan⸗ gelio:oſtẽdit nõ ſic accipiẽdũ:ſᷣ ex ſuꝑioꝛibꝰ et inferioꝛibꝰ ſenſũ loci huiꝰ debere tractari. Di⸗ cens eni MPaulꝰ ſe gloꝛiari ĩ tribulationibꝰ: qꝛ tribulatio patiẽtiã oꝑat᷑: patiẽtia pbationes: ꝓbatio vo ſpem: ſpes aũt nõ cõfundit q̊ ex eo ceriã habeat ꝓmiſſionẽ:qꝛ charitas dei diffu⸗ ſa ẽ in coꝛdibꝰnr̃is ꝑ ſpiritũſãctũ qͥ datꝰ ẽ nob: SHm illud qð dedixerat ꝑ ꝓphets Effundam C deſpum uej rpn nor vo ſppſedict dielalut nüctepue doomne⸗ ponfut Jordib iaemoript aueſuuz⸗ ſocuncta pteiuſte deicnäh⸗ tungche bismoꝛtn 1pini⸗ 1portolit gmina nli⸗ pioo:rif tiuſoska wobisimot gonosed fpodehen Pmtenvs carepſor qus diſtt ſuü ſang QLui' ocloſton heocn⸗ 9 KRR”ð”RUHp+ lerludicemm ſirelige Plcites Aſt Ged Mncöcupr honchaupit Upernance ſeitn Gin Epoitvir tmandari ſüannetie hoceſſenan Papmde cglexqden boni s antperer opetuſemo⸗ tüpmane ſtſpalt ecdenio hozodti ktiflüind luſtü aiboe s Apeutosei ichtiviunmn PerwwSrnsnir diBasacün longs 1ßenen indlatciichfciſt anmliaſencie gnoſpefl en, Hmpibon liſt ſonieſtedairl guanbenpnnott Audetnor1po⸗ nitöitunr nart kinglctant õ ninſärtſuure ztnſmnnenig etunent oln poſiufoſtihe⸗ Auſtin ihen geitnoei n Guer “ Tractatus II Epla cio:cõſentio legi:qꝛ bona ẽ. Nunc autẽ iam nõ de ſpũ meo ſuꝑ omneʒ carnẽ. Mirabat᷑ boni⸗ tateʒ xp̃i:q ꝓ impijs ⁊ infirmis peccatoꝛibus moꝛi voluerit: ⁊ non oppoꝛtuno tẽpoꝛe: ð quo ipſe dicit. Tẽpoꝛe oppoꝛtuno exaudiui te: ⁊ in die ſalutis auxiliatus ſum tui:⁊ rurſum. Ecce nũc tẽpus acceptabile:ecce dies ſalutis.Quã⸗ do omnes peccauerũt ſimul inutiles facti ſunt non fuit qͥ faceret bonũ:nõ fuit vſq; ad vnum. Incredibilis ergo bonitas ⁊ clementia inaudi ta:moꝛi ꝓ impijs. Vix enĩ pꝛo iuſto ⁊ bono ali quẽ ſuuʒ ſanguinẽ fundere cõtingit metu moꝛ tis cuncta terrẽte. Naã inuenit᷑ iterdũ:vt aliqᷣs ꝓ re iuſta ⁊ bona audeat moꝛi. Charitas autẽ dei quã habuit i nobis hinc maxime cõpꝛobs⸗ tur:ꝙ cũ adhuc peccatoꝛes eſſemus:xpᷣs ꝓno bis moꝛtuus ẽ: et ſublata ẽ de terra vita eius: ⁊ꝓ iniqtatibus populi ductus eſt ad moꝛtem ⁊ poꝛtauit peccata noſtra: ⁊ tradita ẽ in moꝛte onima illiꝰ: ⁊ cum iniqͥs reputatus ẽ: vt nos ĩ⸗ pios: ⁊ iſirmos:⁊ peccatoꝛes:pios ⁊ robuſtos ⁊ iuſtos faceret.HNõnulli interpᷣtant᷑ Si ille ꝓ nobis impijs moꝛtuus ẽpeccatoꝛibꝰ: qᷓ;to ma⸗ gis nos abſq; dubitatione vlla ꝓ iuſto ⁊ bono xpᷣo debemus occũbere: Juſtũ aũt ⁊ bonũ nõ putemus eſſe diuerſũ:nec aliquã ꝓpꝛie ſigniſi⸗ care ꝑſonam:ſed abſolurte iuſtã rem ⁊ bonã.ꝓ qua difficulter interdũ aliqͥs inueniri põt:qui ſuũ ſanguinẽ fundat. Quid ſibi vult qð ad Romanos ſcribit apłs occaſione accepta pctm ꝑ mãdatuʒ opatũ eſti me oẽm ↄci Onamustotuʒz ipiſcentii. Epla. XCI. teſtimoniũ:⁊ ſingla xp̃i auxilio diſ⸗ ſerẽtes:qͥd nobis videatur ſimplici ter indicemꝰ.non p̃iudicãtes tuo ſenſui:qͥd ve lis intelligere:ſed nr̃am ſententiaʒ bꝛeuiter ex⸗ plicãtes. Quid ergo dicimꝰ: Lex peccatũ eſt⸗ Abſit. Sed peccatũ non cognoui niſi ꝑ legem Nam cõcupiſcentiaʒ neſciebã:niſi lex diceret: non cõcupiſces. Occaſione aũt accepta:pecca tũ per mandatũ operatũ eſt in me oẽm cõcupi⸗ ſcẽtiam. Sine lege eni peccatũ moꝛtuum erat. Ego aũt viuebã aliquãdo ſine lege:ſed vbi ve nit mandatũ:peccatũ reuixit.Ego aũt moꝛtuꝰ ſũ:⁊ muẽtũ eſt mihi mãdatũ:qð erat ad vitam hoc eſſe ad moꝛtẽ. NPeccatũ eni occaſione acce⸗ pta ꝑ mãdarũ ſeduxit me:⁊ ꝑ illud occidit.ita q; lex qdem ſancta: ⁊ mandatũ ſãctũ ⁊ iuſtum ⁊ bonũ.Qð ergo bonũ ẽ mihi moꝛs eſt: abſit. ſed vt peccatũ apareat peccatũ ꝑ bonuʒ mibhi oꝑatũ ẽ moꝛtẽ:vt fiat ſupꝛa modũ peccãs pec⸗ catũ ꝑ mandatũ. Scimus aũt qꝛ lex ſpiritalis eſt:ego aũt carnalis ſum venũdatus ſub pecca to.qð enĩ operoꝛ ignoꝛo. Non eni qð volo hoc ago:ſʒ odi illud facio. Si autẽ qð volo hoc fa⸗ So. CLXXN ego operoꝛ illud:ſed qð habitat in me peccatũ Scio enim ꝙ non habitat i me:hoc eſtiĩ carne mea bonũ.velle eni adiacet mihi:ꝑficere autẽ bonum nequaqᷓ;. Non eni quod volo facio bo nũ:ſed qð nolo malũ hoc ago. Si auteʒ qð no lo ego hoc facio:iã nõ ego operoꝛ illud: ſᷣ qði habitat in me peccatũ. Inuenio igit᷑ legẽ volẽ ti mihi facere bonũ: qꝛ mihi malu adiacet. Cõ delectoꝛ eni legi dei ᷣm interioꝛẽ hominẽ. Vi⸗ deo autẽ aliã legẽ in mẽbꝛis meis repugnateʒ legi mẽtis mee: ⁊ captiuũ me ducentem in lege peccati:queẽ in mẽbꝛis meis. Infelix ego ho⸗ mo qs me liberabit de coꝛpoꝛe moꝛtis huius⸗ BGr̃a dei ꝑ ih̊hm xpᷣm dñm noſtrũ.Quõ medici na non ẽ cauſa moꝛtis:ſi oſtẽdat venena moꝛti fera:lʒ his mali homies abutant᷑ ad moꝛtẽ:et vel ſe interficiãt: vłinſidient᷑ inimicis.Sic lex data eſt: vt peccatoꝝ venena monſtraret:⁊ ho minẽ male libertate ſua abutẽtẽ:qͥ pᷣus fereba⸗ tur impꝛouidus:⁊ ꝑ pcipitia labebat᷑:freno le gis retineat:a cõpoſitis doceat incedere greſſi bus:ita vt uiamus i nouitate ſpũs: et non in verfuſtate Fe.id eſt.viuamus ſub pᷣcepto:qͥ pꝛi us in modũ bꝛutoꝛũ animaliũ dicebamꝰ:man⸗ ducemus ⁊ bibamus:cras eni moꝛiemur.qð ſi ſubintrãte lege:que docet qͥd facere: ⁊ phibet q̃d non facere debeamus: vitio nro ⁊ incõtinẽ tia feramur contra ſcita legalia: videt᷑ lex cau ſa eſſe peccati.que dũ ꝓhibet cõcupiſcentiam: quodamodo eam inflamare cognoſcit᷑. Secu⸗ laris apð grecos ſentẽtia eſt. Quicqͥd licet mi nus deſiderat᷑.ergo ecõtrario qcquid nõ licet fomentũ accepit deſiderij. AUnde ⁊ Tullius ð parricidarũ ſuplicijs apud atheniẽſes: Solo nem ſcripſiſſe negat:ne nõ tam ꝓhibere q; cõ⸗ mouere videret᷑. Igit᷑ lex apud cõtẽptoꝛes:et legum pᷣcepta calcates videt᷑ eſſe occaſio deli⸗ ctoꝛũ:dũ ꝓhibendo qð nõ vult fieri:ligat eos vinculis mãdatoꝛũ.qͥ pᷣus a bſq; lege peccates nõ tenebant᷑ criminibꝰ. ec diximꝰ: legẽ que ꝑ Moyſẽ data ẽ intelligẽtes. Veꝝ qꝛ in cõſe quẽtibꝰ ſcriptũ eſt:lex dei ⁊ lex carnis atq; mẽ bꝛoꝝ:q̃ pugnat adũſus legẽ mẽtis nre:⁊ ca pti uos nos ducit ĩ legẽ peccati:ſimulq; ãttuoꝛ le⸗ ges ↄtra ſe dimicãtes in vno loco ſcriptas eẽ cognoſco. Nõ abſq; re arbitroꝛ:ſi reqraʒ quot genera legis ſcripturis ſãctis eẽ cõmemoꝛent᷑. dicit᷑ lex que ꝑ οyſẽ data ẽ: m illð qð ſcri prtũ eſt ad Galathas. Quotqᷣt eni ex oꝑibus le gis ſũt: ſub maledicto ſũt. Scriptũ ẽ eni. a ledicr ois qͥ non ꝑmanet ĩ oibus q̃ ſcripta ſunt in libꝛo legis: vt faciat ea.⁊ rurſũ in eadẽ epłla. Lex ꝓpter pᷣuaricatiões poſita ẽ:donec veni⸗ ret ſemẽ cui repꝛomiſſũ ẽ diſpoſita ꝑ angelos i manu mediatoꝛis.⁊ iteꝝ. Itaq; lex pedagos Tars noſter fuit ĩ x̃o: vt ex fide iuſtiſicemur. Woſt⸗ qᷓ; venit fides:nequaqᷓ; vltra ſub pedagogo ſu mus.Oẽs eni filij dei eſtis ꝑ fidẽ:q̃ ẽ in xpᷣo ie⸗ ſu.hiſtoꝛia quoq; qͥ pcepta nõ cõtinet:ſʒ qcqᷣd factũ ſit refert:ab apło lex apellat᷑. DOicite mi⸗ hi q̊ͥ ſub lege vultis eſſe:nõ audiſtis legẽ?Scri ptũ eſt eni qꝛ Abꝛaã duos filios habuit: vnum ðʒ ancilla:⁊ alterũ de libera.Sʒ qͥ ex ancilla ᷣm carnẽ natus ẽ·qͥ aut de libera:ꝑ repꝛomiſſionẽ Sʒ3 ⁊ pſalmi lex apellant᷑:vt cõpleret᷑ ſmo qͥi lege eoꝝ ſcriptus ẽ:qꝛ odio habuerũt me gratl Elſaie qͥʒ ꝓphetiã legem aplłus vocat. In lege ſcriptũ eſt:qm̃ in alijs linguis ⁊ alijs labijs lo⸗ quar populo huic:⁊ nec ſic me exaudient dicit dñs.qð iuxta hebꝛaicũ ⁊ Aqͥlam in Elaia ſcri ptũ reperi. Apellat᷑ etiam lex myſtica ſcriptu rarũ ſciẽtia.Scimus qꝛ lex ſpiritalis ẽ᷑.⁊ extra hec oĩa naturalẽ legẽ ſcriptã in coꝛdibꝰnoſtris idẽ apoſtolꝰ docet.Cũ eni gentes q̃ legem non habẽt:naturaliter ea q̃ legis ſunt faciũt: iſti le⸗ gem nõ habẽtes i¶pᷣi ſibi ſunt lex.qͥ indicãt opꝰ legis ſcriptũ in coꝛdibꝰ ſuis:teſtimoniũ ꝑhibę te illis cõſciẽtia.Iſta lex q̃ in coꝛde ſcribi᷑ :ꝛom nes cõtinet nationes: ⁊ nullus hoĩuʒ ẽ qͥ hanc legem neſciat. Vñ ois mundus ſub peccato: ? vniuerſi hoies pᷣuaricatoꝛes leg ſũt: ⁊ iccirco iuſtũ iudiciũ dei eſt:ſcribẽtis in coꝛde humani generis. Qõ tibi fieri nolueris:alteri ne fecer. Quis eni ignoꝛet homicidiũ:adulteriũ:furtũ ⁊ oẽm ↄcupiſcentiã eſſe malum. ex eo q ſibi ea nolit fieri: Si eni mala eẽ neſciret:nequaq; do leret ſibi eſſe illata. er hãc naturalẽ legem et Cayn cognouit peccatũ ſuũ dicens. aioꝛ ẽ cauſa mea:qᷓ; vt dimittar.⁊ Adam ⁊ Eua cog nouerunt peccatũ ſuũ:⁊ ꝓpterea abſcõditi ſũt ſub ligno vite. Pharao qͥʒ; anteqᷓ; lex daretur Moyſẽ: ſtimulatꝰ lege nature ſua crimia cõ tetur: 2 dicit. Oñs iuſtus:ego autẽ ⁊ populꝰ meꝰ impij.ãc legẽ neſcit pueritia:ignoꝛat in fantia: ⁊ peccãs abſq; mãdato nõ tenetur lege peccati. Maledicit patri ⁊ mr̃i:⁊ parẽtes ver b erat:⁊ qꝛ necdũ accepit legẽ ſapiẽtie moꝛtuũ eſt in ea peccatũ. Cũ aũt mãdatuʒ venerit:hoc tempꝰintelligẽtie apetentis bona: ⁊ vitãtis mala: tũc incipit peccatũ reuiuiſcere: a ille mo ri: reuſq; eſſe peccati. Atq; ita ſit vt tps intelli⸗ gentie quo dei mãdata cognoſcimꝰ:vt puenia mus ad vitã oꝑetur iĩ nobis moꝛtẽ: ſi agamus negligentiꝰ:⁊ occaſio ſapiẽtie ſeducat nos:at⸗ q; ſupplãtet:⁊ ducat ad moꝛtẽ. Non quõ intel⸗ ligentia peccatũ ſit (Lex eni intelligentie ſãcta ⁊ iuſta:⁊ bona eſt) Sʒ ꝑ intelligẽtiã peccatoꝛũ atq; vtutũ mihi peccatũ naſci᷑:qð pᷣus qᷓ; itel⸗ ligerẽ peccatũ eſſe nõ nouerã. Atq; ita factum eſt: vt qð mihi ꝓ bono datũ ẽ: meo vitio mute tur in malũ:⁊ vt hyꝑbolice dicã: nouoq; vbo — II vtar ad explicandũ ſenſũ meũ. Meccatũ quod pus qᷓ; haberẽ itelligentiã: abſq; peccato erat: ꝑ pᷣuaricationẽ mãdati incipiat mihi eẽ pecca⸗ tius peccatũ. Querimꝰ q̃ ſit iſta ↄcupiſcẽtia:ð q̃ lex dicit:non ↄcupiſces:Alij putãt illud eſſe mãdatũ: qð i decalogo ſcriptũ ẽ.nõ ↄcupiſces rem ꝓximi tui. Nos aũt ↄcupiſcentiã oẽs per⸗ turbationes aie ſignificatas putamꝰ. q̃bus me remus:⁊ gaudemꝰ:timemus:⁊ cõcupiſcimus hoc apoſtolꝰ vas electiõis:cuius coꝛpꝰtẽplũ erat ſpũ ſſancti:⁊ qͥ dicebat. An exꝑimentũ jrt tis eiꝰ qͥ in me loquit᷑ xpᷣs:Et in alio loco:xpᷣs nos redemu.Et iteꝝ: viuo aũt iam nõ ego.vi⸗ uit vero in me xpᷣs:non de ſe loquit᷑:ſed de eo q̃ vnlt poſt peccata agere penitentiã:⁊ ſub per ſona ſua fragilitatẽ deſcribit cõditionis huma ne:que duoꝝ hoiuʒ interioꝛis ⁊ exterioꝛis pu⸗ gnãtiũ:intra ſe bella ꝑpetit᷑. Interioꝛ hõ ↄſen tit ⁊ ſcripte ⁊ naturali legi:ꝙ bona ſit ⁊ ſãcta ꝰ iuſta: et ſpiritalis. Exterioꝛ ego inqͥ t carnalis ſũ:venũdatꝰ ſub peccato.qð eni operoꝛ neſcio nõ qð volo:hoc ago:ſᷣ qð odi. Si aũt exteri oꝛ facit qð nõ vult:⁊ oꝑat᷑ qdð odit: oſtẽdit bo⸗ nũ eſſe mandatũ: ⁊ nõ ſe oꝑari qð eſt maluz: 5 Habitãs in ſua carne peccatũ hoc ẽ vitia coꝛpo ris: ⁊ deſideria voluptatis:q̃ᷓ ꝓpter poſteros: ⁊ ſobolẽ inſita ẽ humanis coꝛpoꝛibꝰ: et ſi ines fuerit egreſſa vertit᷑ in peccatuʒ. Se vnuſqͥſq; cõſideret: ⁊ accuſatoꝛ ſui tractet incẽtiua vittio rũ Quõ ⁊ in ᷣmone ⁊ in cogitatioõe:⁊ in caloꝛe coꝛpoꝛis ſepeloquat᷑ ⁊ cogitet: ⁊ patiat᷑ qd nõ vult. Molo dicere faciat:ne ſãctos viros vide ar accuſare:de qͥbus ſcriptũ ẽ.Erat ille hõ ve⸗ rus ⁊ imaculatꝰ: iuſtus dei cultoꝛ: recedẽs ab oi oꝑe malo:⁊ ð Zacharia ⁊ Heliſabeth. erãt iuſti ambo in cõſpectu dei: ambulãtes ĩ oĩibus mãdatis ⁊ iuſtificationibꝰ dñi abſq; q̃rela. Et pᷣceptũ ẽ apłis.Eſtote ꝑfecti ſicut pater veſter celeſtis ꝑfectꝰ ẽ. Nũqᷓ; aũt h apłis iperaret:ni fi ſciret hoĩem poſſe eſſe ꝑfectũ. Niſi foꝛte h̊ di camus: ꝙ recedẽs ab oĩ malo:emendationẽ ſi gniſicet de erroꝛibꝰ pueritie ⁊ de vitijs laſciuiẽ tis etatis:tranſitũ ad coꝛrectionẽ atq; vᷣtutes. ZJuſticiã qͥʒ q in Zacharia ⁊ Heliſabeth pᷣdica tfur foꝛis eẽ. Cõcupiſcẽtiã nõ qᷓ nũc habitare in młẽbꝛis nr̃is ðꝛ vᷣlari itrinſecꝰ:ſᷣ̊ apłis nõ puen Scipit᷑ verũ iam etatis robuſte. vt aſſumant ꝑ fectionẽ quã nos ↄſitemur ĩ etate eſſe perfecta. Nec hec dicẽtes adulamur vitijs:ſᷣ auctoꝛita- tem ſeqͥmur ſcripturarũ:ꝙ nullꝰ hõ abſq; pec⸗ cato ſit.ſed ↄcluſit deꝰoẽs ſub peccato:vt oibꝰ miſereat᷑:abſqʒ eo ſolo qͥ peccatũ nõ fecit:neci uentꝰ ẽ dolus i oꝛe eius. Añ ⁊ ꝑ Salomonem ꝛ:ꝙ ſerpẽtis veſtigia non inueniant᷑ in petra Et ſpe de ſe dñs.Ecce inqͥt venit pnceps mun di huiꝰ: ⁊ nihil ĩ me iuenit.id ẽ.ſui oꝑis: ſuiq; Cr. etigi. hoiteue cgpotu * 1ecap gbinme tremad dütboli ſnohoͤt gfasſel, ſotgesin ſhpſeri ſhono ſbendi ſarpn Pſogſ. gvode latcl nnuorint gdecli aukuin ſonen Acon ed it. lenm mein taten ſanct jorr Norrut pſona guclire. hocqu⸗ neos,9 liuleeſt berpece⸗ erepen oſibusmn liͤtates Cogee etponve nee Af Tohe cͤſee Poonimn, luerocnn ſalnugn Aume muſti Popft⸗ Neſcri tegislan ltes:rer idicnn A Endlane unnicz, V loniſhen Cnltentitſhe⸗ töͤinnen szeyenign f Inteintii gbonaſteſten Nregoindtn. Senioperantt Hodi. Siaütm göodinotir Nrigöckn nühociirar G pyepein corporheuf⸗ Ccauz. Kn Hacan midumni innoenud Gin:rpaiih reſicos niwt i Euieho = — alltoꝛrfecee! mrlirslohe Niitkigien Ciſonpun i Eaphserren. 6ti Eifnbͦn lommluif tetdeſieſſlP ccicni c n — inumn ren Tractatus veſtigij. Ob hãc iubet᷑ nobis:ne expꝛobemus hoi reuertẽti a peccatj ſuis.et ne abominemur egyptũ:qꝛ ip̃i quondã in egypto fuimꝰ:⁊ ð lu⸗ to ac lateribꝰ haraoni extruximꝰ ciuitates: 2 qꝛ captiui ducti ſumꝰ i babylonẽ lege peccati qð in mẽbꝛis nr̃is moꝛabat᷑.Cũq; videret᷑ ex⸗ trema diſpẽſatio imo aꝑta ↄfeſſio oẽm hoiem II diaboli laq̃is irretiri:couerſus in ſe apoſtolus imo hõ ſub cuiꝰ ꝑſona apoſtolus loqbat᷑: agit gẽas ſaluatoꝛi:ꝙ redẽptus ſit ſãguine eius: et ſoꝛdes in baptiſmo depoſuerit: ⁊ nouũ xp̃i aſ⸗ ſüpſerit veſtimẽtuʒ: ⁊ moꝛtuo veteri hoĩe natꝰ ſit homo nouꝰ:qͥ dicat. Miſer ego hõ: qs me liberabit de coꝛꝑe moꝛtis huius: Gf̃a dei per ipᷣm xpᷣm dũm noſtrũ.Qõð ſicui non videt᷑ ſub ꝑſona ſua h̊ apoſtolũ de alijs dicere:exponat: quõ Daniel quẽ iuſtũ fuiſſe nouimꝰ:q̃ſi ð ſe di cat cũ ꝓ alijs depᷣcat᷑. Reccauimꝰ:inique feci⸗ mus:iniuſte geſſimꝰ:impie egimꝰ: et receſſimꝰ ac declinauimaa mãdatis ⁊ iudicijs tuis:⁊ nõ audiuimꝰ ſᷣuos tuos ꝓphetas:qͥ locuti ſunt in nomie tuo ad reges nros ⁊ pᷣncipes et patres: ad oẽm populũ terre.Tibi dñe iuſticia.nobis autẽ cõfuſio. Illud quoq; qð in. xxxj.pſalmo dicit. Peccatũ meũ cognitũ tibi feci:⁊ iniqᷣta⸗ tem meã non abſcõdi. Dixi ↄfiteboꝛ aduerſuʒ me iniuſticiã meã domino:⁊ tu remiſiſti impie tatem peccati mei. ꝛo hac oꝛabit ad te omis ſanctus in tꝑe opoꝛtuno:nõ Dauid ⁊ iuſto vi ro:⁊ vt ſimpliciter loquar: ꝓphete:cuius vba narrãt᷑:ſed peccatoꝛi cõgruit.Cũq; iuſtus ſub ꝑpſona penitẽtis talia ꝓfudiſſet:a deo meretur audire. Intelligere te faciã: ⁊ docebote in via hac qua ambulabis: cõfirmabo ſuꝑ te oculos meos. In triceſimo qͥʒ ſeptimo pſalmo: cuius titulꝰeſt in cõmemoꝛationẽ: vt doceat nos ſem per peccatoꝝ noſtroꝝ memoꝛes eſſe debere:⁊ agere penitentiã: tale qd legimus. Non ẽ pax oſſibus meis a facie peccatoꝝ meoꝝ. Quoniã iniqᷣtates mee eleuate ſũt ſuꝑ caput meum: qſi onus graue grauate ſũt ſuꝑ me. Coꝛrupte ſũt et putruerũt cicatrices mee: a facie inſipientie mee. Afflicus ſũ ⁊ incuruatꝰ ſũ vſq; ad finem. Totꝰ hic apoſtoli locus: et in ſupioꝛibus et in cõſequẽtibꝰ:imo omis epiſtola eius ad roma nos nimijs obſcuritatibꝰ inuoluta eſt: vt ſi vo luero cuncta diſſerere: nequaqᷓ; mihi vnꝰ liber ſed magna ⁊ multa erũt ſcribẽda volumia. AQAuare apoſtolꝰ Daulꝰ in eadeʒ ad Roma nos ſcribit epła. Optabã egoipᷣe anathema eè — a xpᷣo ꝓ fratribꝰmeis ac ꝓpins meis iux car⸗ nẽ:qͥ ſt iſrł.quoꝝ adoptio ⁊ głia ⁊ teſtamẽtũ ⁊ legis latio ⁊ cultus ⁊ repꝛomiſſiones: qꝝ pa tres:⁊ ex qͥbꝰ ẽ xpᷣs iuxta carnẽ: qͥ ſuꝑ oĩa dei bñdictin ſecula amẽ. Epła.X CII. Euera palida ſtio:quomodo apls qͥ ſupꝛa dixerat H dq̃s nos ſeꝑabit a charitate xpᷣi? tri⸗ bulatio an anguſtia:an perſecutio:an fames: an nuditas: an periculũ:an gladius: Et rurſi fido aũt qꝛ neq; moꝛs:neq; vita:neꝙ angeh: neq; pᷣncipatꝰ:neq; pᷣſentia: neq; futura: nedq; foꝛtitudo:neq; excelſa:neq; ꝓfundũ: neq; alis creatura poterit nos ſeparare a charitate dei: quã habemus ĩ xpᷣo iſᷣu dño nr̃o:nũc ſub iure⸗ iurãdo confirmet ⁊ dicat. veritatẽ dico in xpᷣo ihu:nõ mẽtioꝛ:teſtimoniũ mihi ꝓhibẽte ↄſeicẽ tia mea in ſpũſancto.quoniaʒ triſticia eſt mih magna: ⁊ ↄtinuus doloꝛ coꝛdi meo. Optabaʒ eni anathema eſſe a xpᷣo ꝓ fratribꝰ meis ⁊ pꝛo pinquis iuxta carnẽ.⁊ reliqua.Si eni in deuz tãte eſt charitatis:vt nec metu moꝛtis:nec ſpe vite nec ꝑſecutione nec fame nec nuditate nec periculo nec gladio poſſit ſeparari a charitate eius:⁊ ſi anguli qͥʒ ⁊ ptãtes ⁊ vel pᷣſentia vł fu tura ⁊ oẽs celoꝝ foꝛtitudies et excelſa pariter ac ꝓfunda ⁊ vniuerſa ſimul creatura ei ingru⸗ at:qð nequaqᷓ; põt fieri:tñ non ſeparet᷑ a chari te dei:quaʒ habet in xpᷣo ihu.Queẽ iſta tanta mutatio:imo inaudita pꝛudẽtia:vt ꝓ chariia⸗ te xpᷣi nolit hr̃e xpᷣm: Et ne foꝛſitan non creda mus:iurat ⁊ↄfirmat in xpᷣo:⁊ ↄſciẽtie ſue teſtẽ inuocat ſpiritũſãctũ:ſe hr̃e triſticiaʒ:⁊ nõ leuẽ ac foꝛtuitã:ſed magnã ⁊ incredibiuẽ: et habere asegte gto q̊ͥ ad hoꝛã puũgat ⁊ trãſeat: ſed qᷓ iugiter in coꝛde ꝑpmaneat. Quo tedit iſta triſticia? Ad qͥd ꝓficit inceſſabilis doloꝛ: Op⸗ tat anathema eſſe a xpo: ⁊ perire: vt alij ſalui ſi ant. Sed ſi ↄſideremus Olꝰoyſi vocẽ:rogatis deum ꝓ populo iudeoꝝ atq; dicẽtis Si dimit tis eis:pctm ſuũ dimitte.Si aũt non vis: dele með libꝛo tuo: quẽ ſcripſiſti: ꝑſpiciemus eũdẽ ⁊ Moyſi ⁊ Pauli apud creditũ ſibi grege af⸗ fectũ. aſtoꝛ eni bonꝰ ponit aiam ſuã ꝓ ouib?ꝰ MWMercẽnarius aũt cũ viderit lupũ veniẽtem: fugit.qꝛ nõ ſũt eius oues.Et hoc ipᷣm ẽ dicere Optabã anathema eẽ a xpᷣo: ⁊ dele me ð libꝛõ quẽ ſcripſiſti.Qui eni delent᷑ de libꝛo viuẽtiũ ⁊ cũ iuſtis nõ ſcribunt᷑:anathema fiunt a dño. Simulq; cerne apłm quãte charitatis ĩ xpᷣo ſit vt ꝓillo cupiat moꝛi:⁊ ſolus perire: dümodo oẽ in illũ credat hoiuʒ genus: perire aũt nõ in ꝑpetuũ:ſed impᷣſentiaꝝ.Qui eni ꝑdiderit ani mã ſuã ꝓ xpᷣo:laluã eã facit. Vñ ⁊ de qdrage⸗ ſimo ⁊ tertio pſalmo aſſumit exemplũ.QAuoni am ꝓpter te moꝛtificamur tota die:reputati ſu mus vt oues occiſiõis. vult ergo apłs perirei carne:vt alij ſaluent᷑ in ſpũ.ſi uũ ſanguinẽ füde S re:vt multoꝝ aie ↄſeruent᷑. Qð aũt anathema iterdũ occiſionẽ ſonet: mult veter inſteum Eti Fars teſtimonijs ꝓbari pᷣt. Et ne leuẽ putemus eſſe Triſticiã ⁊ modicã cauſaʒ doloꝛis:iũgit ⁊ dicit. Pꝛo fratribꝰ meis ⁊ ꝓpinquis iuxta carnem. uãdo ꝓpinquos appellat⁊ fratres iuxta car nem: in ſpi a ſe oſtendit alienos. Quoꝛũ eſt in quit adoptio que ſignificantius grece dicitur VOG&ασ☛ de qbus quondã dñs loquebat᷑. Fi lius pᷣmogenitus meus iſrael: ⁊ filios genui et exultaui. Munc dicit filij alieni mẽtiti ſũt mihi ⁊ quoꝛũ gloꝛia vt de cũctis gentibus eligeret in peculiarẽ populũ dei:et quoꝛũ teſtamenta: vnum in l̃a alterum in ſpũ: vtqͥ pᷣus in carne ſeruierũt cerimonijs legis abolite: poſtea Pᷣui⸗ rent in ſpiritu mãdatis euãgelij ſempiterni Et legis latio ad vtrũq; reſpõdet: æ noui ⁊ veter tem in greca lingua hoc ei accidit quaʒ nutritꝰ teſtamẽti:⁊ cultus.id ẽ.vera religio ⁊ ꝓmiſſio nes:vt quicqͥd repꝛomiſſum ẽ patribꝰ cõplere tur in filijs. Et qð oibus maius eſt:ex oibus qͥ bus de maria genitus vᷣgine: vt ſciremus:qͥs iſte ſit xpᷣs:cauſas doloꝛis ſui vno ſermone cõ pꝛehendit.qui eſt ſuꝑ oia deus benedictus ĩ ſe cula amẽ. At iſte tãtus ac talis ab eis non reci peret᷑:de quoꝝ ſtirpe generatꝰ ẽ.Et nihilomi⸗ nus laudat iudicij veritatẽ:ne ſentẽtia dei ĩ p⸗ pinquos ⁊ fratres ſuos diſplicere videat᷑: ⁊ vł auſtera eſſe vel nimia. In qᷣbus igit᷑ tanta fue⸗ rũt bona:dolet cur nũc tanta mala ſint. Auid velit intelligi qð idem apoſtolus ſeri⸗ bit ad Colocẽſes. Nemo vos ſeperet volens ĩ humilitate mentis ⁊ religione angeloꝝ que nõ vidit ambulãs fruſtra inflatꝰ ſenſu carnis ſue: ⁊ nõ tenens caput:ex qͥ totũ coꝛpꝰ ꝑ annexũ ⁊ 2ↄiũctionis ſũminiſtratũ: ⁊ ↄuinctum creſcit in augmẽtũ dei ⁊ reliiꝗ. Epla.xXCIII. :AX.lud quod cre⸗ bꝛo diximꝰ*: 1 ſi imperitꝰ pᷣmone: non tñ ſciẽtia nequaq; NPaulũ ð hu militate:ſᷣ de cõſcientie veritate dixiſſe: etiam nunc apꝛobamꝰ. Pꝛofundos enĩ ⁊ recõditos ſenſus lingua nõ explicat. Et cũ ipᷣe ſentiat qð loquat᷑:in alienas aures puro nõ põt trãſferre ſermone. Quẽ cum ĩ vernacula lingua habeat diſertiſſimuʒ:qe vt hebꝛeũ ex hebꝛeis: ⁊ eru ditus ad pedes Hamalielis viri in lege doctiſ⸗ ſimi:ſeipᷣm interpᷣtari cupiẽs:inuoluit᷑.Si au in Tharſo Cilicie a ꝑua etate imbiberat :qͥd ð latinis dicendũ eſt: luti herbis creſcẽtibus frugũ ſtrangulãt vber tatem. Conabimur itaq; ρπααππιαα1⁰οαια ſenſus eiꝰeuoluere:⁊ tritã ſimplicitatẽ eloquij ſuo oꝛdini reddere atq; iũcture: vt ſimplici ſta mine vbox fila decurrãt: puroq; ſub tegmine apłi ᷣmonis textura ſubcreſcat Nemo vos ſu —T lalinis dicendũu eſt: q verbũ de vbo expꝛimere conãtes:obſcurioꝛes faciũt eiꝰ ſentẽtias: ⁊ ve⸗ peret:nemo aduerſũ vos bꝛauiũ accipiat: hoe eni grece diciturxc aspap cναν ο. Quando q̃s in certamine poſitꝰ iniqͥtate agonithete: vł inſidijs magiſtroꝝ ; Sdov palmã ſibi debi tam ꝑdit.Multaq; ſũt vba q̃bus iuxta moꝛẽ vꝛbis ⁊ ꝓuincie ſue familiariꝰ apłs vtit᷑.Ex qͥ bus exempli gratia pauca ponẽda ſũt. Mihi aũt parum eſt iudicari ab humana die:hoc eſt ⅓ο hνορπSDιαhαπιαρςHεαα anü dico BhρHIIVVXVω' UX1SVαXτιρ łHW hoc eſt nõ grauaui vos: vt nunc dicit̃ Eιàεπιπι νουαπνςm6ιρN Ü ε11ι ⁰.ꝑid 6. nullus bꝛauiũ accipiat aduerſuʒ vos. Quibus ⁊ alijs multis vᷣbis vſq; hodie vtunt᷑ Cilices.Nec h̊ miremur in apło:ſi vtat᷑ eiꝰ lingue ↄſuetudine in ᷓ natꝰẽ:⁊ nutritꝰ:cũ Virgilius alter Home rus apð nos patrie ſue ſequẽs ↄſuetudinẽ ſce⸗ leratũ frigus apellet. Nemo & vos ſuperet ac deuincat:volẽs ĩ hũilitate lr̃e ſeqͥ ⁊ angeloꝛuʒ religionẽ atq; culturã:vt nõ ᷣuiatis ſpiritali i⸗ telligẽtie:ſᷣ exẽplaribꝰ futuroꝝ q̃ nec ipᷣe videt qͥ vos ſuꝑare deſiderat ſiue vidit:vtrũ q; enim habet᷑ ĩ greco. Pꝛeſertim cuʒ tumẽs ambulet: ⁊ icedat inflatꝰ:mẽtiſq; ſuꝑbis geſtu coꝛpis pᷣ⸗ ferat Hoc eni ſigniſicat ? a I c vovV0 BeS& Fruſtra eunt inflatur ⁊ tumet ſenſu carnis ſue carnaliter cuncta itelligẽs:a traditionũ iudai⸗ caꝝ deliramẽta ꝑquirẽs:⁊ nõ tenẽs caput om niũ ſcripturaꝝ:illũ de qͥ ſcriptuʒ ẽ. Caput viri xpᷣs eſt. Caput aũt ac pᷣncipiuʒ totiꝰcoꝛꝑis eo⸗ rũq; qͥ credũt ⁊ oĩs itelligentie ſpiriralis :ex ca pite coꝛpꝰeccłie ꝑ ſuas cõpages atq; iũcturas vitalẽ doctrine celeſtis accipit ſucũ. vt omnia paulatim mẽbꝛa vegetẽt᷑: ꝑoccultos venaꝝ meatꝰ fundat᷑ defecatꝰ ſanguis ciboꝝ:a mini⸗ ſtret᷑ atq; ſuccreſcat:imo teneat᷑ tẽperãtia coꝛ⸗ poꝛis:vt de fonte capitis rigati artus creſcati ꝑfectionẽ dei:⁊ ipleat᷑ ſaluatoꝛis oro. NPater volo vt ſicut ego ⁊ tu vnũ ſumꝰ: ſic ⁊ iſti ĩ novᷣ vnuʒz ſint.vt poſtqᷓ; nos xpᷣs tradiderit patri: ſit deus oia ĩoibus. Tale qͥd ⁊ in vbis ⁊ i ſenſi bus ⁊ i genere locutõis obſcuriſſime ſcribit ad Epheſios. Aeritatẽ aũt loquẽtes i charitate: creſcamus iillo ꝑ oia:q ẽ caput xpᷣs: ex qͥ totũ coꝛpꝰcõpactũ ⁊ cõnexũ ꝑ oẽm iuncturã ſubmi niſtratiois: Sm opationẽ i mẽſurã vniuſcuiuſ⸗ ꝙᷓ; mẽbꝛi augmẽtũ coꝛꝑis facit i ediſicationem ſuii charitate:ſuꝑ qͥ i cõmẽtarijs eiuſdem eple plenłꝰ diximꝰ. Loqͥmur aũt vniůſa ↄtra eos q̊ credẽtes ex iudeis in dñm ſaluatoꝛẽ :iudaicas cerimonias ᷣuare cupiebãt. ſuꝑ q̃ et ĩ actibus abploꝝ non ꝑpua qſtio cõcinata eſt. Vñ et ſupꝛa Haulꝰait ð his qͥ magiſtros legis eſſe ſe iactãt Nemo vos iudicet ĩ cibo ⁊ potu:ꝙ alia mũda ſit: alia imũda:aut in ꝑte diei feſti: vt alios di⸗ es feſtos putẽt:alios nõ feſtos. Nob enim qui C Beti ſienont butegi ſanpſol ſoboato poꝛtent onerape oi w- Clatis: hent Pömai, pusyvind mädus⸗ perpetu QAuerim ligionea dns locxi hincere locuslnc⸗ pocakale lulturade wsnon fiuus Ditach adeos. mihir ſtitat gurose ncocio euolu lulifece ſolo:rl herſus ai nilitizceie laoürce fotilätias cug goil⸗ utiſuee canlegim⸗ ſſtucomil Bleineli yeyoläta mniſtrog pereosco derenk offe Ezechiel oles pe mmeutn niſpüsci norebrre fannou fümlitiece giiateite eignikir npalriſtd Pusin onig Nen ſl. dehe Gahunrizn Gaſge e.Nee ſeſo iane uc, mi lni; lnge imin Pluannahen disoſuenttiſ⸗ oswoeipen S== = S — — — — — —⸗* l.: = eſeiragn öfuitsbn noniſaße enidreptize mztunismin wiigehroce⸗ leoſezo = = — S= SSu Dctſenitane. Iraditoniuds nötnisnn ſpezi Crum guzwtboptt⸗ nielormizas ages ig enn⸗ Pirluci Noa poculoonmn msbox. n⸗ aii ieritcn ians r nons di0 ℳ. n:ſeiind Pdntben at iedftnen⸗ mn nun — ſupiͦciu Tractatus II Epla xpᷣm credimꝰreſurgentẽ iugis ⁊ eterna feſtiui⸗ tas eſt. Aut i ꝑte neomenie h̊ ẽ calẽdaꝝ ⁊ men⸗ ſis noni:qñ decreſcens luna finit᷑:⁊ noctis vm bꝛa tegit᷑. Chꝛiſtianoꝝ eni lumẽ eternum eſt:⁊ ſemꝑ ſolis iuſticie radijs illuſtrat. Aut in ꝑte ſabbatoꝝ vt nõ faciãt ᷣuile opus:⁊ onera non poꝛtent:qꝛ nos ſumus xpᷣi libertate donati: et onera peccatoꝛũ poꝛtare deſinimꝰ.Hec inquit oĩa vmbꝛa ſũt futuroꝝ ⁊ imagines vẽture feli⸗ citatis:vt in qͥbus iudei heſitãt iuxta lraʒ: ⁊ te nent᷑ in terra:nos iuxta ſpirituʒ traſeamus ad xpᷣm:qͥ ad diſtinctionẽ vmbꝛarũ nũc coꝛpꝰap⸗ pellat᷑.Quõ eni in coꝛpoꝛe veritas eſt: ⁊ in coꝛ pus vmbꝛa mẽdaciũ:ſic in ſpiritali intelligẽtia mũdus ois ⁊ cibus ⁊ potus ⁊ tota feſtiuitas ⁊ perpetue calẽde ⁊ eterna reqͥes expectãda eſt AQuerimus qͥd dicere voluerit ĩ hũilitate ⁊ re ligione angeloꝝ:aut quẽ ſenſuʒ habeat. Ex q̊ dñs locutꝰeſt ad diſcipulos:ſurgite:abeamus hinc:⁊ relinquet᷑ vobis domus vr̃a deſerta:⁊ locus in qͥ dñs ſpiritaliter crucifixus ẽ:egyptꝰ vocat᷑ ⁊ ſodoma:oĩs iudaicaꝝ obſeruationuʒ cultura deſtructa eſt.⁊ quaſcũ q; offerunt victi mas non deo offerũt:ſed angelis refugis ⁊ ſpi ritibus imũdis.Nec mirũ ſi hoc poſt paſſionẽ dñi faciãt: cum ꝑ Amos qͥʒ ꝓphetam dicatur ad eos. Nunqͥd hoſtias ⁊ victimas obtuliſtis mihi.xl.ãnis in deſerto domꝰ iſrael:⁊ aſſũpſi⸗ ſtis tabernaculuʒ moloc:⁊ ſydus dei rẽpha :ſi guras q́s feciſtis vt adoꝛetis eas.Qð plenius in cõcione iudaica Stephanꝰmartyr exponẽs reuoluẽs hiſtoꝛiã veterẽ ſic locutus eſt:⁊ vi⸗ tulũ fecerũt in diebꝰillis:⁊ obtulerunt hoſtias idolo:⁊ letabant᷑ in oꝑibus manuũ ſuarũ.Co uerſus aũt deus eſt: ⁊ tradidit eos vt colerent militiã celi:ſicut ſcriptũ eſt i libꝛo ꝓphaꝝ Mi litia aũt celi non tm ſol appellat᷑ er luna et aſtra rutilãtia:ſᷣ ois angelica multitudo eoꝛũq; exer citus:qui hebꝛaice appellant᷑ ſabaoth.id ẽ.vir tutũ ſiue exercituũ. AVñ ⁊ i euãgelio iuxta Cu⸗ cam legimꝰ.Et ſubito facta eſt cũ angelo mul⸗ titudo militie celeſtis laudãtiũ deũ ⁊ dicẽtiuʒ. Glia in altiſſimis deo:⁊ in terra pax hoibꝰ bo⸗ ne volũtatis. Facit eni deꝰangelos.ſuos ſpũs a miniſtro s ſuos ignẽ vꝛentẽ:⁊ vt ſciamꝰ ſem⸗ per eos qͥ colebãt idola lʒ in tẽpoꝛe hoſtias vi derent᷑ offerre:nõ deo eas obtuliſſe: ſʒ angelis ꝑ Eʒzechiel pleniꝰ diſcimꝰ. Sedi eis iuſtiſficati ones ⁊ pᷣcepta nõ bona.HNõ eni ſaguinẽ hirco⸗ rum aut tauroꝛũ q̃rit deus:ſed ſacrificiũ domi ni ſpũs cõtribulatus:coꝛ cõtritũ ⁊ humiliatuʒ deus non ſpꝛeuit.⁊ ꝓpterea quivitulũ fecerũt in oꝛeb: ⁊ coluerũt ſydus rempha:de quom ꝓ pheta Amos pleniꝰ diſſeruimus :adoꝛauerũt figuras quas ipᷣi fecerũt:a tradidit eos:vt Fᷣui rẽt militie celi:que nũc ab aplo ðꝛ religio ange Fo. CLXXXI XCI loꝛum Pꝛo humilitate ĩ greco veeivoꝙso⸗ V legit. id eſt. humilitas mẽtis ſiue ſenſus Vere eni humilis ſenſus et miſerãda ſuſpitio deum credere hircoꝛũ atq; tauroꝛũ ſanguie de lectari ⁊ nidoꝛe thymiamat:quẽ ſepe homies declinamus. Qð autẽ ſequit᷑. Si moꝛtui eſtis cum vxpᷣo ab elemẽtis mundi: quid adhuc tãq; viuẽtes in mũdo decernitis:ne tetigerit: neq; guſtaueritis: neq; ↄtrectaueritis que ſũt omia i interitum ipᷣo vſu ſᷣm pᷣcepta ⁊ doctrinas ho minũ:que ſunt rõnem qͥdem habentia ſapien⸗ tie:in ſuꝑſtitione ⁊ humilitate:⁊ non ad parcẽ dum coꝛpoꝛi:nõ in honoꝛe aliquo ad ſaturita: tem carnis.hunc nobis habere ſenſũ videtur. Curramus ꝑ ſingula: ⁊ obſcuritateʒ ſenſuum atq; verboꝝ xpᷣo reſerãte pandamꝰ. Si bapti⸗ zati eſtis in chꝛiſto:⁊ cum chꝛiſto in baptiſma⸗ te cõſepulti:moꝛtui aũt ab elemẽtis mundi: ꝓ eo qð eſt elementis:cur mecum nõ dicitl.O⸗ hi aũt abſit gloꝛiari niſi mn cruce domini noſtri ihu chꝛiſti:p quẽ mihi mũdus crucifixus eſt:⁊ ego mũdo?: Nec audiſtis dominũ dicẽtem ad patrem de mũdo nõ ſunt:ſicut ⁊ ego non ſũ de mũdo:⁊ mundus odit eos: quoniã nõ ſunt de mundo:ſicut ⁊ ego non ſum de mũdo:ſed ecõo⸗ trario q̃ſi viuẽtes in mũdo decernitis. Ne teti geritis coꝛpus hoĩs moꝛtui.nec veſtimentũ:⁊ ſcabellũ:in quo ſederit mulier mẽſtruata.Ne⸗ q; guſtaueritis carnẽ ſuillã:⁊ lepoꝝ: ⁊ ſepiaꝝ ⁊ loliliginũ murene:⁊ anguille:⁊ vniuerſoꝝ pi ſciũ:qͥ ſquãmas ⁊ pẽnulas nõ habent:q̃ oĩa in coꝛruptiõe ⁊ iteritu ſũt ipᷣo vſu ⁊ ſtercoꝛe dige runt᷑.eſca eni vẽtri:⁊ vẽter eſcis:⁊ ome qð in⸗ trat ꝑ os:nõ coinqͥnat hoĩeʒ:ſed ea q̃ de nobis exeunt. Scᷣm pᷣcepta inq̃t:⁊ doctrinas hoĩuʒ m illud qð Elaias loquit᷑. NPopulꝰ hic labijs ine honoꝛat:coꝛ vero eiꝰ longe ẽ a me.Fruſtra aũt colunt me docẽtes doctrinas hoĩuʒ:⁊ pꝛe⸗ cepta. Unde ⁊ dñs coꝛripit phariſeos dicens. Irritũ feciſtis mandatũ dei:vt traditiones ve ſtras ſtatueretis. Deus eni dixit honoꝛa preʒ ⁊ matrem:⁊ qͥ maledixerit patri vel mr̃i moꝛte moꝛiet᷑. Vos aũt dicit:qͥcunq; dixerit pr̃i vel mr̃i:munꝰ quodcũq; ẽ ex me:ubi ꝓderit:⁊ nõ honoꝛificauit patrẽ ſuũ:aut mr̃eʒ:⁊ reliq̃ Qui bus infert.Et irritũ feciſtis mãdatuʒ dei:ꝓpt traditionem veſtrã. Quãte traditiones phari⸗ ſeoꝛũ ſint: quas hodie AtIEHh oο vocat et quam aniles fabule: reuoluere neqᷓo. Neq; eni libꝛi patit᷑ magnitudo.Et pleraq; tam tur⸗ pia ſũt: vt erubeſcã dicere.Dicam tñ vnam in ignominiaʒ gẽtis inimice. Pꝛepoſitos habent ſynagogis ſapiẽtiſſimos quoſq; fedo oꝑl dele gatos:vt ſãguinẽ vᷣginis ſiue mẽſtruate: mun dũu vel imũdũ:ſi oculis diſcernere nõ potuerit guſtatu ꝓpbent. Pꝛopterea quibus iugum eſt d 4 vt diebꝰ ſabbatoꝛũ ſedeat vnuſquiſq; i domo fua:⁊ non egrediat᷑:neq; ambulet de loco in q̊ habitat:ſi qnãdo eos iuxta litterã ceperimꝰ ar tare:vt non iaceãt:non ambulẽt:non ſtent:ſed tm ſedeãt:ſi velint pᷣcepta ſeruare:ſolẽt reſpõ⸗ dere ⁊ dicere. Barrachibas: ⁊ Symeõ: ⁊ lHel les:magiſtri noſtri tradiderunt nobis.vt duo milia pedes ambulemus ĩ ſabbato ⁊ ceta. Iſti uſmodi doctrinas hoĩuʒ pᷣferẽtes doctrie dei. Mon quo dicamus ſedendũ ſemꝑ eſſe i ſabba⸗ to:⁊ de loco in quo qͥs fuerit occupatus:peni⸗ tus non recedendũ:ſed id qð impoſſibile legis eſt:in quo infirmat᷑ ꝑ carnẽ:ſpiritali obſeruati one cõplẽdũ ſit.Sequit᷑:que ſunt qͥdem rõneʒ habẽtia ſapiẽtie:hoc loco qͥdem cõiunctio ſuꝑ flua eſt qð in pleriſq; locis ꝓpter imperitiã ar⸗ tis grãmatice apoſtolũ feciſſe reperimus.Ne⸗ q; eni ſequit᷑ vel alia cõiunctio:que ſolet ei pꝛe poſitioni:vbi qͥdem poſitum fueru reſpõdere. Vident᷑ igit᷑ obſeruationes iudaice apð impe ritos:et vilẽ plebiculã imaginẽ habere rõnis: hũaneq; ſapiẽtie. Vñ ⁊ doctoꝛes eoꝛuʒ &οαι1 hoc eſt ſapiẽtes vocant᷑.Etſi quãdo certis die bus traditiões ſuas exponunt:diſcipulis ſuis ſolẽt dicere Oi ρορX⅞ιαα οονπι id eſt ſa piẽtes docent traditiones. Mꝛo ſuꝑſtitione in greco cXο1 ρ1τππ1 poſitũ e. B ẽ falſa re ligio:et ꝓ humilitate Ialivoρρωςον que magis vir tutem ſolet ſonare qᷓ; vitium:ſed hic Ioſeimpòρρονv3a.αιο£¼ ſiceſt intelligẽdũ ꝙ humi lia ſentiat:atq; terrena.¶SρπXεο a3ρπιια Toc cuiꝰ nomen latinꝰ Smo nõ explicat:apud nos dicit᷑:ad non parcendũ coꝛpoꝛi. Non par cunt iudei coꝛpoꝛibꝰ ſuis in aſſumptiõe ciboꝝ cõtẽnentes interdũ que habẽt:⁊ querẽtes que non habẽt.Ex qua neceſſitate:debilitates iter dum ⁊ moꝛbos cõtrahunt:nec honoꝛãt ſemet⸗ ipᷣos cum omnia mũda ſint.nihiloq; poſſit eſſe pollutum: quod cum gratiarũactione percipi tur: ⁊ iccirco a domino ſit creatũ: vt ſaturitate adimpletione carnis:humanos arcus vege⸗ tet:aiq; ſuſtẽtet. Elemẽta aũt a qͥbus conſepul ti: imo moꝛtui ſumꝰ:lex oyſi: ⁊ ome vetus teſtamentũ intelligendũ eſt: qbus quaſi ab ele⸗ mẽtis ⁊ religionis exoꝛdijs deũ diſcimꝰ. Quo modo eni elemẽta appellant᷑ littere: ꝑ quas ſyl labas ac verba cõiungimus: ⁊ ad texendã oꝛa tionẽ longa meditatione ꝓcedimus. Ars quo q; muſaica habet elementa ſua.Et geometrica ab elemẽti incipit linearũ:⁊ dialectica atq; me. dicina habent tαιανοι σααNſuas: ſic elemẽtis veteris teſtamẽti: vt ad euãgelicam plenitudi nem veniat:ſancti viri erudit᷑ infantia. Unde cxviij.pſalmus ⁊ omes alij qui litteris pᷣnotã⸗ tur:ꝑ ethicã nos ducũt ad theologicã: ⁊ ab ele mẽtis occidentis littere:que deſtruit᷑: tranſire *2 .* „ 4 . 5 faciũt ad ſpiritũ viuificãtẽ. Qui ergo mũdo et elementis eius moꝛtui ſumus: non debemꝰ ea ſeruare que mundi ſunt.quia in altero initiũ:i altero ꝑfectio ettdt. Quid ſit qð idem apłs ad Theſſalonicẽſes ſcribit. Niſi diſceſſio venerit pᷣmuʒ: ⁊ reuelat⸗ fuerit hõ peccati: ? reliqua. Epła. XCIIII. ;,N pꝛimaadthel⸗ ſaalonicẽſes dixerat. De tẽpoꝛibꝰauteʒ ⁊ momentis fratres nõ neceſſe habetis vt ſcri⸗ bam vobis. IJp̃i eni diligẽter ſcitis:qꝛ dies do inini ſicut fur in nocte:ita veniet.Cuʒ eni dixe rint pax ⁊ ſecuritas:tũc repentinus illis ſtabit interitus ſicut doloꝛ in vtero habẽtis:et nõ ef⸗ figiẽt. Supꝛa enĩ ad eos ſcripſerat: hoc vobis dicimus in vbo domini:quia nos qui viuimꝰ qui reſidui ſumus:in aduentu domini non pꝛe ueniemus eos:qui doꝛmierũt:quoniã ipſe do minus in iuſſu et in voce archangeli et in tuba dei deſcẽdet de celo:⁊ moꝛtui qui in chꝛiſto ſũt reſurgent pꝛimi. deinde nos qui viuimus:qui reſidui ſumus ſimul rapiemur cum ilus i nubi bus obuiam domio in aera:⁊ ſic ſemꝑ cum do mino erimus. Itaq; conſolamini inuicẽ in ver bis iſtis. Quod audiẽtes macedones nõ intel⸗ lexerũt:quos ſecum viuẽtes apoſtolus vocet: ⁊ qui dicant᷑ reſidui:qui cum illo rapiant᷑ i nu bibus obuiam domino.ſed arbitrati ſũt: dum adhuc eſſent in coꝛpoꝛe ⁊ anteq; guſtarẽt moꝛ⸗ tem:chꝛiſtum in ſua maieſtate futuruʒ.Auod apoſtolus audiens:rogat eos:⁊ adiurat ꝑ ad uentum domini noſtri ihu chꝛiſti:⁊ nõ cito mo ueantur:neq; per ſermonẽ neq; per epiſtolam tanqᷓ; ab eo ſcriptam:quaſi inſtet dies domini BDuos auteʒ eſſe aduentus domini ſaluatoꝛis ⁊ omia ꝓphetarum docent volumina: ⁊ euan gelioꝛũ fides:ꝙ pꝛimuʒ in humilitate yenerit: ⁊ poſtea ſit venturus in gloꝛia:ipo domino ꝓ⸗ teſtante que ante cõſumationẽ mundiventura ſint.⁊ quomodo venturus antixpᷣs: quãdo lo quitur ad apoſtolos. Cum videritis abomina tionem deſolatiõis:que dicta eſt a Daniele ꝓ⸗ pheta ſtante in loco ſancto:qui legit intelligat tunc qui in iudea ſunt fugiant ad montes: etqͥ in tecto non deſcẽdant tollere aliquid ð domo ſua.Et iterũ tunc ſi quis vobis dixerit.Eccehᷣ chꝛiſtus aut illic:nolite credere. Surgẽt enim pſeudo chꝛiſti ⁊ pſeudo ꝓphe:⁊ dabunt ſigna magna ⁊ ꝓdigia:ita vt in erroꝛem inducantur ſi fieri poteſt:etiam electi.Ecce pꝛedixi vobis. Si ergo dixerint vobis. Ecce ĩ deſerto eſt:no⸗ lite exire. Ecce in penetralibus:nolite credere Sicut enim fulgur exit ab oꝛiente:et paret vſl⸗ q; in occidentem: ita erit aduentus filij homis Ac deinde:tunc apparebit ſignüũ filij homis in C⸗ o:avi cilici vt loſuos llectos ei dtermmin adudeo⸗ edidiſ uuſalpieti aſononi ioſomn ſcurn gnticpop noverat: lücxpm! dek apls Pſtolont. rönid lerſak ꝛ ltur etqt ilinqte dcn00 fioſahiace hopecaan Wahr⸗ (norc⸗ eſtywin vocke Mchne fomnrel hieroſe Verit ipleſ. fonanũ leſeeriter Montix quenücſe fntißen oeyent detineat, (auecar Veniatzop komnanäi beranreete Johanis eſtegomen eptegude Uiſtprius Cſecuton Vicehan operat in ſec deme hunchab quibus ,⸗ inantir nigeſt igoni de nondehern narptii Dctni hnig nai⸗ Ehxcn Athe Deinpun Kebrdeisntſcn rſtiged, gia Cneide mimnslisſit. ſodeiisan⸗ ihſendoeſee Manos quipin hundommninangt it:guonüäͤpen thangeliannte niqulinchiti un vinimrsta urcumilngins niſcſenpannn miniinutinrt edonesninnt apoſtonser umilonpiantin dadbinrlit Mei; runon mnefun; Aul eos:tidmpal Achitrntono irgfeiſſimn Kinfa desdanin 6Dommiſinuon⸗ wönm tan bumtae mnen. töodoniio ninundienu ntin liti ndenistponme Gchemnt, gieginle inalniglell ere chlſin ceidin ſ⸗ bbusw Ceientel/, R ſri⸗ — =s Tractatus II celo: ⁊ videbunt filium hoĩs veniẽtẽ in nubib⸗ celi cũ vtute multa ⁊ maieſtate: ⁊ mittet ange-⸗ los ſuos cuʒ tuba ⁊ voce magna: ⁊ ↄgregabit electos eiꝰ a ttuoꝛ vẽtis:a ſũmo celoꝛum vſq; ad terminos eoꝝ. Rurſũq; de antixpᷣo loqui ad iudeos. Ego veni in nomie pr̃is mei: et nõ credidiſtis mihi. ſi alius veniet ĩ noie ſuo:illuxx ſuſcipietis. IJgit᷑ Theſſalonicẽſiũ aĩos: vel oc caſio non itellecte epiſtole: vel ficta reuelatio: q̃ ꝑ ſomniũ deceꝑat doꝛmiẽtes: vł aliquoꝝ cõ iectura Eſaie ⁊ Ganielis euãgelioꝛũq; vba ð uantixp̃o pᷣnũciata: in illud tpᷣs interpᷣtantium mouerat:atq; turbauerat: vt in maieſtate ſuas tũc xpᷣm ſperarẽt eſſe venturũ. Cui erroꝛi me⸗ det apłs: ⁊ exponit q̃ ante aduẽtũ xpᷣidebeãt p̃ᷣſtolari: vt cũ illa facta viderint:tũc ſciãt anti ꝓba pᷣnũciãt:homo peccati:in qͥ fons oĩuʒ pec catoꝛũ eſt: ⁊ filius ꝑditionis.id ẽ.diaboli JIpe eſt vniuerſoꝛũ ꝑdutio:q aduerſat᷑ xpᷣo: et ideo vocat᷑ antixpᷣs:⁊ extollit᷑ ſuꝑ omne qð ðꝛ deꝰ: vt cunctaꝝ gentiũ deos ſiue ꝓbatã omnẽ etve ram religionẽ ſuo calcet pede:⁊ in tẽplo dei vł hieroſolymis vt qdaʒ putãt:aut certe in eccłia v́yt verius arbitramur: ſederit oſtẽdẽs ſe eẽ tã⸗ qᷓ; ipſe ſit chꝛiſtus ⁊ filius dei. Miſi inqͥt fuerit romanũ imperiũ ante deſolatũ: ⁊ antixpᷣs pꝛe vt antixpᷣm deſtruat. Meminiſtis ait ꝙ h ip̃a que nũc ſcribo per epłam: cuʒ apud vos eſſem vp̃ſenti ᷣmone narrabã: ⁊ dicebam vobis xðm nõ eẽ ventuꝝ:niſi pceſſiſſet antixps Etnũcqͥd detineat:ſciutis.vt reueletur in ſuo tempoꝛe.h eſt que cauſa ſit:vt antichꝛiſtꝰ in pᷣſentiarũ nõ veniat:optime noſtis. Nec vult aperte dicere romanũ imperiũ deſtruendũ: quod ip̃ᷣi qui im perant:eternũ putãt VUnde ᷣm Apocalypſim Yohäãnis in frõte purpurate meretricis ſcõtuzʒ eſt:nomen blaſfemie. id eſt. rome eterne Si eein apte audacterq; dixiſſet. Non veniet antixpvs niſi pꝛius romanũ deleat᷑ imperiũ: iuſta cauſa pſecutionis in oꝛienteʒ tũc eccłiam conſurgere videbatur. Quodq; ſequit᷑ Jam eni myſteriũ operat᷑ iniqͥtatis tm:vt qͥ tenet nüc teneat: do nec de medio fiat: ⁊ tunc reuelabit᷑ ille iniquus hunc habet ſenſũ. Multis malis atq; peccatl quibus Nero impuriſſimꝰceſarũ:mundũ pꝛe⸗ mit:antixpᷣi parturit᷑ aduẽtus:⁊ qð ille opera turus eſt: poſtea mnitaerpertecoplent K u: quod nũcvniuerſas gẽ tũ vt romanũ imperi Fo. CLXXXII Epla XCV tes tenet:recedat:⁊ de medio ſiat:et tunc anti⸗ xpᷣs veniet fons iniqͥtatis:quem dominꝰieſus interficit ſpiritu oꝛis ſui: diuina videlicet pote ſtate:⁊ ſue maieſtatis imperio.Cuius iuſſiſſe: feciſſe eſt:nõ i exercitus multitudine:nõ in ro⸗ boꝛe militũ:non in angeloꝛũ auxilio. ſʒ ſtatim vt ille aduenerit interficiet antixpᷣs.Et quõ te nebꝛe ſolis fugant᷑ aduentũ: ſic illuſtratiõe ad⸗ uentus ſui:eum dominꝰ deſtruet atq; delebit. CLuius opera Sathane ſunt opera. Et ſicut in chꝛiſto plenitudo diuinitatis fuit coꝛpoꝛaliter ita ⁊ in antixpᷣo omes erũt foꝛmidines:⁊ ſigna ꝓdigia:ſed vniuerſa mendacia. Quomodo eni ſignis dei: que operabat᷑ per Moyſez ma⸗ gi ſuis reſtitere mendacijs:⁊ virga O doyſi de — uUoꝛauit virgas eoꝛũ:ita mendaciũ antixpᷣi xpᷣi xp̃m. id ẽ hoieʒ peccati ⁊ filiũ ꝑditiõis: quiad uerſat᷑ ⁊ extollit᷑ ſupꝛa oẽ qð ðꝛ deꝰ:aut qð co.- litur :et qͥ in templo dei ſedeat eſſe venturum. Niſi inqᷣt aduenerit diſceſſio pꝛimuʒ:qð grece ðꝛ q OG I&1â7ρ& oës gentes ᷓ romano impe rio ſubiacẽt: recedãt ab eis:et reuelatus fuerit hõ peccati.id ẽ.oſtenſus:quẽ oĩia ꝓphetarum veritas deuoꝛabit. Seducunt᷑ autẽ elus men⸗ dacio:qui ꝑditioni ſunt pᷣparati.Et quia taci: ta q̃ſtio poterat cõmoueri:cur eni ↄceſſit deus omnẽ eum habere vᷣtutem: ſigna atq; ꝓdigia: per que ſeducant᷑: ſi fieri poteſt:etiã electi dei⸗ Solutio pᷣuenit ãſtioneʒ: ⁊ qð opponi poterat anteqᷓ; oꝓponat᷑: abſoluit Faciet inquit omnia non ſua vtute:ſed cõfeſſiõe dei: ꝓpter iudeos ait:vt qͥ noluerunt charitatẽ reciꝑe veritatis: hoc eſt xpᷣm:quia charitas dei diffuſa eſt i coꝛ⸗ da credentiũ.Et ipᷣe dicit. Ego ſum veritas.ð quo in pſalmis ſcriptũ eſt. Neritas de terra oꝛ ta eſt. Qui ergo charitatẽ ⁊ veritatẽ non rece⸗ perũt: vt ſaluatoꝛe ſuſcepto ſalui fierẽt: mittet illis deus non operatoꝛẽ:ſed ip̃am opationeʒ. id eſt.fontẽ erroꝛis:vt credãt mendacio:qꝛ mẽ nu unpern latu: dax ẽ ipᷣe:⁊ pater eius. Et ſiqdem antichꝛiſtꝰ ceſſerit:xpᷣs nõ inueniet:qͥ ideo ita venturꝰeſt: de vgine natus eſſet:⁊ pꝛimus veniſſet in mun dum: poterãt iudei habere exculationẽ: ⁊ dice re:q; putauerint veritatẽ: ⁊ iccirco mendaciũ ꝓ veritate ſuſceperũt. Nunc autẽ ideo iudicã⸗ di ſunt:imo ꝓculdubio cõdemnãdi.quia chꝛi ſti veritate ↄtẽpta poſtea mẽdaciũ.i.antixpᷣm ſuſcepturiſun. Bii Hamaſi pape ad iero. de iterptatiõe oſanna ſeiſcitantss. Epka. XCV. IJlectiſſimo filio Hieronymo amaſus epᷣs i dño ſalu tẽ.Cõmẽtaria cũ legerẽ greco latinoq; Sᷣmone i euãgelioꝝ iterpᷣtatiõe a nr̃is.i.Oꝛthodoxis vir! olim ac nuꝑ ſcpᷣta q de eo q legi᷑ Oſãana filio DHDauid: nõ ſolũ diuerſa:ᷣ eti ↄtraria ſibi met ꝓferũt᷑. Studiũ ̊ dilectionis tue depᷣcoꝛ vt ardẽti illo ſtrenuitatis ingenio: abſciſis opi nionibus ambiguitatibuſq; ſcrupuloſis qᷣd ſe habeat apud hebꝛeos: viuo ſenſu ſcribas: vt de hoc ſicut de multis tibi cure noſtre i chꝛiſto ieſu gratias referan. Fars Beati lhieronymi ad Pamaſũ reſponſius Oſãna vᷣm hebꝛaicꝗ veritatem interpᷣtantis. Epiſtola. XCVI. Mlti ſuꝑ ſermo ne diuerſa fin xerũt:e qͥbus nr̃ ila⸗ rius in cõmẽtarijs ¶ Hatthei ita po ſuit. Oſãna hebꝛaico ſᷣmone ſigniſicat redem⸗ ptio domus Bauid. Pꝛimuʒ redẽptio lingua hebꝛea ephod interpᷣtatur. Dinde domꝰ beth Dauid vero in hoc loco non eſſe nomẽ inſertũ omnibꝰ patet. Alij opinati ſunt Oſãna głiam dici. Poꝛro gloꝛia caboth appellatur Nõnulli gram:cum gratia thoda:ſiue anna nuncupet᷑. Reſtat ergo vt omiſſis opinionum riuulis:ad ipᷣm fontem: vnde ab euangeliſtis ſũptum eſt recurramus Nam quõ illud neq; in gred neq; in latinis codicibus poſſumꝰ iuenire: vt cõpie ret᷑ id qð dictũ eſt ꝑ ꝓphetas.Quoniã Naʒab reus vocabit᷑.Et illud.Ex egypto vocaui fili⸗ um meũ:ita ⁊ nüc ex hebꝛeis codicibꝰ veritas expᷣmeda eſt. Unde i hanc vocẽ vulgꝰ⁊ maxi⸗ me cõſona iter ſe paruuloꝝ turba ꝓꝛupit:dicẽ te Mattheo.Turbe aũt q̃ pᷣcedebant:⁊ q̃ ſeq̃⸗ bant᷑ clamabãt dicentes. Oſãna filio Bauid. Benedictꝰ qͥ venit ĩ nomie dñi. Marcus vo ita poſuit:clamabãt dicẽtes oſãna benedictus q̃ venit in nomie dñi:benedictũ qð venit in no mine dñi regnũ pr̃is nri Bauid oſãna in excel⸗ ſis. Johes q́ʒ pari voce cõſentit.Et clamabãt Dſana benedictus qͥ venit in noie dñi rex iſrł. Solus Lucas verbũ oſãna nõ poſuit: in reliqᷓ interpᷣtationis parte ↄſentiens Benedictus d venit rex i nomie dñi:pax in terra:⁊ glłia in ex. celſis. Igit᷑ vt diximus ipſa hebꝛea verba po⸗ nenda ſunt:⁊ oĩuʒ interpᷣtum opinio dirigẽda quo facilius qͥd ſuꝑ hoc ſentiendũ ſit:ex retra ctione cunctoꝛũ ipᷣe ſibi lectoꝛ qͥd ſequat᷑ iueni at. In. cx vij. pſalmo vbi nos legimus. Odo⸗ mine ſaluũ me fac:o domie bñ ꝓſperare.bñdi⸗ ctus qͥ venit ĩ nomie dñi. In hebꝛeo legit᷑ An⸗ na adonai oſianna:Anna adonai aſſienna ba⸗ ruch abbadaſen adonai. Qð Aqͥla Symma⸗ chus Theodotion⁊ qͥn ta editio:ne qͥd I latino mutare videamur: ita expmũt o νρπ dñe οσ°5π laluũ fac oUpi& ο ñnie &νιαοωο Ai id eſt bñ ꝓſperare æνXαοτπναν οbenedi ctus: O& ς seVWà venit ?VoVOUα11 piod in noie domini.Sola ſexta editio cum in terpᷣt ibus.lxx.ita cõgruit vt vbi ceteri poſue⸗ runt oAn: illi ſcripſerũt o. Et quia oſiana qð nos coꝛrupte ꝓpr᷑ ignoꝛãtiã dicimꝰ oſãna: ſal⸗ uificaui ſiue ſaluũ fac exbmat᷑:oiuʒ ĩterpᷣtatio⸗ ne ſignatũ cẽ. Nũc illud ĩ cura ẽ᷑:q ſine adiectio ne ſaluãdi ſolꝰanna ſmo ſigniſicet. Sciendũ q; qꝛ in ̊ loco ter dicat᷑ anna:⁊ vpᷣmũ qdẽ ac ſcõᷣm II eiſdẽ lris ſeribik᷑ aleph nõ be: tertium vo heth nõ he. Symmachus igit᷑ q̃ i.cx vij.pſalmo cuʒ oiuʒ iterpᷣtatiõe ↄſenſerat:vt nobis manifeſti⸗ oꝛẽ tribueret intellectum. In.cxv.pſalmo vbi ðꝛ. O dñe libera aiam meã:ita iterpᷣtatꝰ eſt:ob ſecro dñe libera aiam meã. Abi aũt.lxx. ⁊ il le obſecro trãſtulerũt.Aqᷣla ⁊ ceteris editioni⸗ bus oAu interpᷣtantibꝰ in hebꝛeo ſcribit᷑ anna verũ ita vt in pᷣncipio aleph habeat non heth. Ex q̃ͥ aiaduertimus ſi ex aleph ſcribat᷑ anna ſi gniſicari obſecro. Si aũt ex heth eẽ ↄiũctionẽ ſiue interiectionẽ:q̃ apud grecos poni . Cuiainterpᷣta⸗ tionẽ latinꝰ ſermo nõ expᷣmit. Sʒ qm̃ he minu tie ⁊ iſtiuſmodi diſputatiõis archanum ꝓpter barbariẽ lingue pariter ac lr̃aꝝ legẽti moleſtiã tribuũt:ad explanãdi cõpendiũ venio:vt dicã ea q̃ de.cx vij.pſalmo:qͥ manifeſte de xpᷣo pꝛo⸗ phetat:⁊ i ſynagogis iudeoꝝ creberrime lege⸗ bat᷑. VUñ ⁊ ꝓplłs notioꝛ erat:hos verſus eſſe aſ⸗ ſumptos: qð ille qͥ repꝛomittebat᷑ de genẽ Da uid: venerit ſaluaturus iſrael: dicente Dauid LCapidẽ quẽ repꝛobauerũt edificãtes:hic factꝰ eſt in caput anguli.A domio factũ eſt iſtud :et eſt mirabile in oculis noſtris. Hec eſt dies quã fecit dñs:exultemus ⁊ letemur in ea. O domi ne ſaluũ me fac:o domie bñ ꝓſperare.Benedi ctus qui venit in nomie dñi. Benediximꝰ vobᷣ de domo dñi: deus dñs ⁊ illuxit nobis. Uñ et in euangeliſtaꝝ ſcriptura cõmemoꝛat᷑:phariſe os ⁊ ſcribas ſuꝑ hoc indignatiõe cõmotos:q viderẽt populũ pſalmi ꝓphetiã ſuꝑ xpᷣo intel ligere cõpletaʒ: ⁊ clamãtes pueros oſiãna ſfilio Bauid:⁊ dixiſſe ei:audis qͥd iſti loquunf: Et ihm reſpõdiſſe eis. Nunqᷓ; legiſtis:qꝛ ex oꝛe in fantiũ ⁊ lactẽtiũ ꝑfeciſti laudeʒ:cẽteſimũ ſepti mũ decimũ octaui pſalmi aſſertiõe firmãtẽ. Et de eo qdẽ qð facile exbmi poterat. Benedict* q̃ venit in nomie dñi:omniũ euangeliſtaꝝ ſcri⸗ ptura ↄſentit. De verbo vero oſianna qꝛi gre⸗ cuʒ non poterant trãſferre ſermonẽ:ſicut in al⸗ leluia ⁊ in amen:⁊ in pleriſq; factum videmus ipᷣm hebꝛeũ poſuerũt:dicẽtes oſianna.Lucas igit᷑ qͥ inter omnes euangeliſtas greci ſermõis eruditiſſimus fuit: quippe vt medicus: et qui euangelium grecis ſcripſerit:quia ſe vidit pꝛo pꝛietatem ſermonis tranſferre non poſſe:meli⸗ us arbitratus eſt tacere:qᷓ; id ponere:quod le⸗ genti faceret qſtionẽ.Ad ſũmã ſicuti nos ilin⸗ guam latinã habemꝰinteriectiones quaſdam: vt inſultãdo dicamus vah:a in admirãdo pa⸗ pe:⁊ in dolẽdo hei:⁊ qñ ſilentiũ volumꝰimpe⸗ rare:ſtrictis dentibꝰ ſpiritum coartamus ⁊ co⸗ gimus:tm̃ ſibilum in ſouando ſcilicet ʒ. Ita et hebꝛei int᷑ reliquas pꝛopꝛietates lingue ſue ha bet interiectionem:vt quãdo volunt dominuʒ r depꝛeca cant An gevoſten ectio de poſtum nosloc ſaiſicut dohe nincetpe tisertren ſ. Quen lamur: ſalnäme quiven legerep ſecode homied diamus damn. ſermone. na.deſt leiſalusin neritpac Niamd dinswe meſen leraſch lioni⸗ feqyuie gery ſoo fe veritatea femacc fa fal Hiero öſtionibu elangelic decgaſtin Lpiſto „ eyebis geneſtlo 7 ialte 1Gad: ſſuele a ifaireſpe mnoflhot funid⸗ Serchrunger Enr lgii wti Müyeniong miteſedetßenn rachenintie os verſus n nedar degih el dicente da Giſcätesthieee ofaclüeſtituit eceſ eri murines O iperme Ban Benedunt Uuritnobssie önenorizbri töe ciog üſti,ni. Nmscſinfio onmnie lsfetgorn dezeinfniſnt ſmniefnii n, Nnni cungilſce weſenngige rmmniſnint⸗ faunmn ſene GAmmn Au us Yriſemi⸗ Nnedlas:ch guin e 4 nenonpoſen Sponereg . mni ſcunten cionesg inadn nüwn Nco loſiic Teli yobn =☛☛n 4 7 — S: =S☛E S== S= =ꝗ2 S= == 4/ . — S S=ꝛ — = 4 = — = 7 — — — — — S=S — — S S S Tractatus II depꝛecari:ponant vᷣbum petentis affectu:⁊ di cant. Anna domine:q.lxx.dixerunt:o domi⸗„⸗ ne:oſi.ergo ſaluifica interpᷣtatur. Anna inter⸗ iectio depᷣcantis eſt:ſi ex duobus his velis cõ⸗ poſitum verbum facere: dices oſianna:ſiue vt nos loquimur oſana media vocali litteras eli⸗ ſa:ſicuti facere ſolemꝰin vᷣſibus Virgilij:quã do Me ne incepto deſiſtere victã: Scandimꝰ nince: ꝓde.Aleph nãq; littera pᷣma vbi ſequẽ tis extremã verbi pꝛioꝛis:ioth:inueniẽs exclu ſit. Quapꝛopter vt ad q̃ſtionis oꝛigineʒ reuer⸗ tamur: vbi nos legimus in latino. O domine ſaluũ me fac.o domie bene cõplace: benedict qui venit in nomie domini:iuxta hebꝛeũ ſenſũ legere poſſumus:obſecro domie:ſaluũ fac:ob ſecro domine: ꝓſperare. Benedictus qͥ venit iĩ nomie domini. Saluũ autẽ fac dicit᷑:vt ſubau diamus populũ tuum iſrael:ſiue generalit᷑ mũ dum. Beniq; Mattheus qͥ euangeliũ hebꝛeo ſermone cõſcripſit. Ita poſuit oſãna barrana ma.id eſt.oſãna in excelſis:ꝙ ſaluatoꝛe naſcẽ⸗ te:ſalus in celũ vſq;.id eſt.etiã ad excelſa ꝑue⸗ nerit: pace facta non ſolũ in terra: ſed ⁊ in celo vt iam dici aliquãdo ceſſaret:inebꝛiatus ẽ gla- dius meus in celo hec interim iuxta mediocri tatẽ ſenſus mei:bꝛeuiter ſtrictimq; dictaui Ce terũ ſciat beatitudo tua in iſtiuſmodi diſputa⸗ tionibus moleſtiã in legẽdo nõ debere ſurripe re quia facile ⁊ nos potuimus aliqͥd ementiri: ꝙex vna voce ſolueret queſtionẽ: ſicut ⁊ cete⸗ ros feciſſe monſtrauimꝰ:ſed magis cõdecet ob veritateʒ laboꝛare pauliſper.Et peregrino au rem accõmodare ſermoni: qᷓ; de aliena lingua fictã falſã ve referre ſniaʒ. H Hieronymꝰ Amando pᷣſbytero de diuerſis iſtionibus quarũ pᷣma eſt quid ſignificet illud euangelicũ hᷣm Mattheũ. Molite ſolliciti eſſe de craſtino:ſufficit enim diei malitia ſua. Epiſtola. XCVII. SReuis epiſtola lõgas non valet explanare qſtiones ⁊ in arctũ multa cõcludensſſtringe⸗ re verbis:qð ſenſibus dilatatũ ẽ. Interrogas quid ſigniſicet illud in euangelio iuxta Mat⸗ cheũ. MNolite ſolliciti eſſe de craſtino. Sufficit eni diei malitia ſua. Craſtinũ in ſcripturis ſan⸗ ctis futurũ tempus ſignificat. ſicut ⁊ Jacob in geneſi loquit᷑. Exaudiet me cras iuſticia mea. 7 vbi altare extruitur a duabꝰ tribubꝰ Rubẽ: 2Gad: ⁊ dimidia tribu Manaſſe: et a cuncto ilraele.ad eas legatio mittit᷑: cuʒ Phinees põ tifici reſpondiſſent. Iccirco ſe altare feciſſe: ne cras filijs ſuis:colẽdi deuʒ poſſeſſio denegare⸗ tur. Et multa iſtiuſmodi in veteri reperies in⸗ ſtrumẽto. Qui ergo de futuris nos cogitare ꝓ Fo. CLXXXIII Epla XCVII hibuit:cõceſſit de pſentibus ꝓpter humane vi te fragilitatẽ. Qð aũt adijcit:ſufficit diei mali⸗ tia ſua:hoc modo intellige.ſufficit nobis de pᷣ⸗ ſentibꝰ huiꝰ ſecłi cogitare anguſtijs. QAuid ne⸗ ceſſe eſt ſenſũ ad incerta ⁊ futura extẽdere:que aut cõſequi non poſſumꝰ:aut foꝛſitan cito iuẽ⸗ ti perdamꝰ:xdpideni quã latinus vertit ĩ ma⸗ litiam: apud grecos duo ſigniſicat: ⁊ malitiã 7 afflictionẽ: quã cαſ οοασ1 greci dicut: 2 B ma gis ꝓ malitia trãſferri debuit. Quod ſi conten tione qͥs ducitur nolens xοιR& afflictionem ſonare: æ anguſtias:ſed malitiam: illo ſenſu ex planãdũ eſt:quo mundus in maligno: hoc eſt in malo poſitus ſit. Et in dominica oꝛatiõe di⸗ camus.Libera nos a malo vt ſufficit nobis cõ tra malitiã huius ſeculi pᷣſens habere certamẽ n ſecũdo q̃ſiſti loco: de beati apoſtoli Mauli pma ad Coꝛinthios epiſtola:i q̃ loqui᷑. Ome peccatuʒ quod fecerit homo:extra coꝛpus eſt. Qui aũt foꝛnicat᷑:in coꝛpus ſuũ peccat Lega⸗ mus ergo paululũ ſuꝑius: et ſic ad hec verba veniamus:ne de extremis ptibus:et vt ita di⸗ cam cauda capituli totam ſentẽtiã noſſe capia- mus.Coꝛpus inqͥt nõ foꝛnicationi ſed dño: e: dñs coꝛpoꝛi.Deꝰ autẽ ⁊ dñm ſuſcitauit:⁊ nos cum illo ſuſcitabit ꝑ vtutem ſuaʒ. Neſcitis qꝛ coꝛpoꝛa vr̃a mẽbꝛa xpᷣi ſunt.tollẽs ergo mem⸗ bꝛa xpᷣi:faciã mẽbꝛa meretric:Abſit:an neſci⸗ tis:qꝛ qui cõiungit ſe meretrici:vnũ coꝛpus?. Erunt eni inqͥt duo in carne vna.Qui aũt ↄiũ git ſe dño:vnus ſpũs ẽ.Fugite foꝛnicationeʒ: omne pctm quodcũq; fecerit homo: extra coꝛ⸗ pus eſt:qͥ aũt foꝛnicat᷑:in coꝛpꝰ ſuũ peccat.Et reliqua. ſanctꝰ apłs cõtra luxuriã diſputãs: et in ſuꝑioꝛibus dicens.eſca vẽtri:⁊ venter eſcis Deus aũt ⁊ hunc ⁊illã deſtruet:ↄſequẽter ve nit ad foꝛnicationẽ. Eteni luxuria mater libidi nis eſt:ventrẽq; diſtentũ cibo:⁊ vini potatiõi⸗ bus irrigatuʒ: voluptas genitaliũ ſetur.atq; vt alibi dictũ eſt: ꝓ membꝛoꝝ oꝛdine:oꝛdo vi⸗ tioꝛũ eſt. Omne itaq; peccatũ:vbi gra:furtũ: homicidiũ:rapina:ꝑiuriũ:a cetera his ſimilia poſt factũ penitudinẽ habẽt: ⁊ lʒ inuitet lucrũ iñ moꝛdet ↄſciẽtia.voluptas ſola ac libido eti anm in ipᷣo tꝑe penitẽdi:pᷣteritos ſtimulos pati tur: ⁊ titillationẽ carnis et incẽtiua peccati.vt ꝑ hec que coꝛrigit cupimus cogitantes: rurſũ ſit materia delinquẽdi:aliter cetera peccata fo rinſecus ſunt.Quicqͥd eni egerimꝰ:iĩ alios agi mus: foꝛnicatio nõ ſolũ ↄſciẽtiã ſoꝛnicãtis:bᷣ ⁊ coꝛpꝰ maculat. Ac ſm ſniaʒ domini:in qua au Pꝛopter hoc relinquet homo preʒ ⁊ inrĩqem: ⁊ adherebit vxoꝛi ſue: ⁊ erunt duo ĩ carne vna: etiã ipᷣe cũ meretrice vnũ coꝛpꝰefficit᷑: ⁊ peccat in coꝛpus ſuũ:dũ templũ xp̃i facit coꝛpus eſſe meretricis. Dicamus ⁊ aliter: ne vllã grecoꝛũ Pars lſententiã pᷣterire videamur. Aliud ẽ peccareꝑ coꝛpus:aliud in coꝛpoꝛe.furtũ homicidũ ⁊ ce⸗ tera abſq; foꝛnicatione peccara per manus ad⸗ miniſtramus extrinſecus foꝛnicatio ſola in coꝛ poꝛe noſtro exercet᷑ a nobis:non ꝑ coꝛpusi ali os:⁊ per pᷣpoſitio miniſteriũ habet ĩ ſe aut paſ ſionẽ.ſunt qͥ ita ediſſerãt ꝙ ſm ſcripturã vxoꝛ viri coꝛpus ſit:⁊ quicũq; fuerit foꝛnicatus pec cet in coꝛpus ſuum:hoc eſt in vxoꝛẽ:dum eam ſua foꝛnicatione cõmaculat ⁊ facit eã non pec⸗ cantẽ ſua cõmixtione peccare Tertia id ẽ extre ma ꝓpoſitio tua fuit de eadẽ apoſtoli epiſtola vbi de reſurrectione diſputãs:venit ad eundẽ locũ:in quo ſcriptum ẽ. Opoꝛtet eni eũ regna re:donec ponat om̃es inimicos ſuos ſub pedi bus ſuis.Omia eni ſubiecta ſunt ſub pedibus eius: nouiſſima autẽ ⁊ inimica deſtruet᷑ moꝛs. cum autẽ dixerit qꝛ omia ſubiecta ſũt ei:haud „ dubi qn pᷣter eum qui ſubiecit e in omibus.⁊ miroꝛ te hoc a me qrere voluiſſe: cum ſãctus Hilarius pictaneñ.epiſcopꝰ vnde cimũ libꝛũ cõtra Arrianos hac qſtione ⁊ ſolu tione cõpleuerit. Tamẽ pauca ſaltẽ dicamus. DODimne in hoc ſcandalũ eſt:quare Rlius pr̃i ſub iectus eſſe dicat᷑:quid eſt turpius:ſiue inferiꝰ patri ſubijci:quod ſepe pietatis ẽ᷑: ⁊ in pſalmo ſcribit᷑. Mõne deo ſubiecta erit anima meas an crucifigi ⁊ maledictũ crud fieri: Maledictus eni omnis qͥ pendet in ligno.qui ergo ꝓ nobis maledictus factus ẽ vt nos de maledictione li beraret:miraris ſi ꝓ nobis ſubiectꝰ ſit: vtnos pgtri faciat eſſe ſubiectos:Dicẽs in euangelio Nemo vadit ad patrẽ niſi ꝑ me.⁊ cum exalta⸗ tus fuero a terra: omia trahã ad me. Chꝛiſtus in his qui fideles ſunt ſubiectus ẽ patri: qꝛ om nes credẽtes imo omne hominũ genus coꝛpo⸗ ris ippius mẽbꝛa reputant᷑. In his autẽ qui in⸗ creduli ſũt.id eſt. iudeis ⁊ ethnicis ⁊ hereticis iInſubiectus eſſe dicit᷑: quia pars mẽbꝛoꝝ eius non eſt ſubiecta fidei. In fine autẽ mundi cum omnia mẽbꝛa regnantẽ viderint chꝛiſtũ:.id eſt. coꝛpus ſuũ:etiam ipᷣa ſubijcient chꝛiſto. id eſt coꝛpoꝛi ſuo:vt omne xpᷣi coꝛpus ſubijciat᷑ deo ⁊ patri: ⁊ vt ſit deus omia in oĩbꝰ.nõ ait vt ſit cimus non mãſuetudinẽ ⁊ clementiã:quã gre⸗ Ci/OWσXαρνερπιπεααν vocat. ſed omne hominũ genus. Poꝛro qð ait: vt ſit omia in omibus:H̊ ſenſu accipienduʒ eſt: dominꝰ atq; ſaluatoꝛ no ſter nũc omia non eſt in omnibꝰ:ſed pars in ſin gulis. verbi gra. in Salomone ſapiẽtia:in Da bil⸗ er eum qui! i omia. cuʒ ve ro ſubiecta ei fuerint omia: tunc ipᷣe ſilius ſub⸗ iciet᷑ ei:qui ſibi ſubiecit omia:vt ſit deꝛomnia . * — . —R— . . . . 5 . 2 *—. * * uid bonitas:in Job patiẽtia: ĩ Daniele cogni tio futuroꝛũ:ĩ Metro fides:i Phinees ⁊ Pau lo zelus:in Johãne virginitas:in ceteris cete ra.Cum autẽ rerũ omniũ finis aduenerit:tunc omia in omnibꝰ erit:vt ſinguli ſanctoꝝ omnes vᷣtutes habeãt:vt ſit xpᷣs totus in cũctis Rep peri iunctã epiſtole et cõmentariolo tuo bꝛeuẽ chariulã: in qua hec indita ferebant᷑.Queren⸗ duz ab eo. id eſt. a me: vtrũ mulier relicto viro agdultero ⁊ ſodomita:⁊ alio ꝑ vim accepto poſ ſit abſq; penitẽtia cõmunicare eccleſie: viuẽte adhuc eo:quẽ pᷣus reliqrat.Qõð legens illiꝰ vſi culi recoꝛdatus ſũ:adexcuſandas iuſtiſicatio nes in peccatis. Omes eni hoies vitijs noſtr! fauemus: q ꝓpꝛia facimus volũtate: ad na ture referimus neceſſitatẽ. Quomodo ſi dicat gadoleſcens. Vim patioꝛ:coꝛpoꝛis mead libidi nẽ ardoꝛ impellit:ipſa oꝛgana membꝛoꝝ geni⸗ taliũ:⁊ cõpoſitio coꝛpoꝛis femieos querit am⸗ plexus: Et rurſũ homicida in egeſtate inquit eram:indigebã cibo:tegmẽ coꝛpoꝛis nõ habe⸗ bam:ideo alienũ ſanguinẽ fudi:ne ipᷣe fame et frigoꝛe moꝛerer. reſpõdeo itaq; ſoꝛoꝛi quea no bis ſuꝑ ſuo ſtatu q̃rit: nõ noſtras ſed apoſtolt ſententias:an ignoꝛatis fratres.ſcittibus eni legem loquoꝛ:quoniã lex dominat᷑ hoi qᷓ;to tẽ poꝛe viuit.Mulier eni que ſub viro eſt:viuẽ⸗ te viro aſtricta ẽ legi. Quod ſi moꝛtuus fuerit vir eius:liberata eſt a lege viri.ergo viuẽte vi ro adultera erit:ſi duxerit alteꝝ virũ.Et i alio loco Oldulier ligata eſt:qᷓ;to tpᷣe viuit vir eius Si autẽ doꝛmierit vir eius liberata ẽ:cui vult nubat:tm̃ in domino. Omnes igit᷑ cautiones apoſtolꝰamputãs:apꝑtiſſime diffiniuit viuente viro adulterã eſſe mulierem :ſi alteri nupſerit. Nolo mihi ꝓferas raptoꝛis violẽtiã:matris ſuaſionẽ:patris auctoꝛitatẽ:ꝓpinquoꝝ cater⸗ uam:ſeruoꝝ inſidias:atq; cõtemptũ parentuʒ damna rei familiaris qᷓ;diu viuit vir lʒ adulter lʒ ſodomita:lʒ flagitijs omnibꝰ cooꝑtus:et ab vxoꝛe ꝓpter hec ſcelera derelictꝰ: maritus eiꝰ reputat᷑:cui alteruʒ virũ acciꝑe non licet. Nec apoſtolus hec ꝓpꝛia auctoꝛitate decernit: ſed xpᷣo in ſe loquẽte:verba ſecutus ẽ:qui ait ĩ euã gelio.Qui dimittit vxoꝛem ſuã accepta cauſa 2 patri: 7 vt foꝛnicationis: facit eam mechari:et qͥ dimilſaʒ pPater omia in oibus:ſed vt ſit deus:qð ꝓpꝛiũ nonmẽ eſt trinitatis tam ad pattẽ qᷓ; ad filium 2 ſpiritũſanctũ referri põt. vi humanitas ſub⸗ iciatur diuinitati.humanitateʒ in hoc loco di acceꝑit adulter eſt. Niaduerte qd dicat:qui di miſſaʒ acceꝑit adulter eſt:ſiue ipᷣa dimiſerit vi rũ:ſiue a viro dimiſſa ſit:adulter eſt:qͥ eã acce⸗ perit. Unde ⁊ apłi grauẽ cõiugij ſarcinã intel⸗ ligentes.ſi ita eſt inqunt:nõ expedit hoĩ vxoꝛẽ acciꝑe.ad quos dñs: qͥ põt inqᷣt capere capiat ſtatimq; ſub exẽ̃plo eunuchoꝝ triũ virginitar infert beatitudinẽ:q̃ nulla carnis lege retinet᷑. neq; ſail aiaduertere potui:qͥd ſit qð voluit di ce re:alio viro ꝑ vim accepto:quid eſt per vim C⸗ geepto⸗ mMeap eſiti (lamn vl Muerit neſt blsſ unpel fßigcit ſadütar Vrrſſede (ſied cclinore cſolic beren c(cnun oQue ſanſust. ohovs (oritate (llani vol Bellteron buerites: ppterali 1bitir Lieg gooceri niſerit: Monpote (epollu Necpecea tuciditn (ſolerise (nmes fen Cyeculpa. hentiſ fonibenor ſtluine iccrboisa usſe. as undumin ffonaſ Miuinpe tdeusie ſdenepel deuspſy lgejedeb guebꝛenie neeincor doſenipo — — = — == =. E E= E S=. rchmni, mulierne drine Aecccceen Qolen lncuiiin iboiesiisc hus pwöten Oroncerſnn dporssenliti feniteoscumin anehttrtet Ecorpors nide fudleneßpefn nagg ſowigten hoſtras ſetmtt Ares. ſCitkue dominak baizoi neſud mocknid odſtnormnsfen evit agonuien taler ni i⸗ tolperuniis lbemnidifl nes gkanios vedifnuntuont SE — R r — — — = S=S= — =ꝛ = = e = E= = — — — = = n Ktumine. zonotanämen 1i innerain nurnr uille nc uun SSZ chenmhlal it ginnun tus iatgic ſui gant — e —3 CbarictiN == ridng, neißadint. tit iugiſnn, — = S=ẽ — — — 4 4 = = — = — Tractatus II lentẽ rapuit: ⁊ ̃re poſtea non raptoꝛẽ rapta di milit: Legat libꝛos Moyſi et inueniet deſpõ⸗ luatam viro:ſi iĩ ciuitate fuerit oppꝛeſſa: ⁊ nõ cla⸗ mauerit: puniri quaſi adulterã. Si autẽ i agro oppꝛeſſa ſit: innoxiã eſſe a ſcelere ⁊ violentuʒ le gibus ſubiacere. Ergo ⁊ iſta ſoꝛoꝛ que vt dicit vim paſſa eſt: vt altero iungeret᷑: ſi vult coꝛpꝰ xp̃i acciꝑe: ⁊ nõ adultera reputari agat pniaʒ ita dũtaxat vt ſecido viro qui non appellatur deus ꝑ ſpiritũ ſuũ:⁊ ſi reuelatũ apoſtolo intel que bꝛeuis reſpõſio ẽ nõ debere nos ãrere:qͥd ſit illð:qð nec oculus vidit:nec auris audiuit: nec in coꝛ hois aſcẽdit.Si eni ignoꝛat᷑ quomo do ſciri põt:Qð ꝓmittit᷑ in futuro:nõ cernit᷑ i accepto:Cõgregata videlicet multitudine:no Fo. CLXXXIII tapoſſeſſio:quõ ſi velit qͥſpiam dicere:oſtende mihi: qð inuiſibile eſt. lore qð audiri nõ põt. expone qð cogitatio nõ cõpꝛehẽdit hũana Er go hoc ſenſu apoſtolus dixiſſe credẽdus ẽ: q carnalibus oculis: ⁊ aure carnali: ⁊ cogitatio⸗ ne moꝛtali nõ poſſunt ſpiritalia cõpꝛehẽdi. Er ſieni noueramus quõdã ihjm m carnẽ: ̊ nüc vir: ſed adulter a tẽpoꝛe penitẽtie nõ copule᷑: qð ſi ei durũ videt᷑:⁊ ſemel dilectuʒ nõ põt di⸗ relinqre:nec pᷣferre dñʒ voluptati:audiat apo ſtolũ cõclamantem. Non poteris calicẽ dñi bi bere:⁊ calicẽ demonioꝝ.nõ poteris menſe dñi cõmunicare: ⁊ menſe demonioꝛũ. Et in alio lo co Que cõmunicatio luci ad tenebꝛas Qui cõ ſenſus xp̃i ad belial: Rem nouaʒ loquoꝛ:imo nõ nous ſed veterẽ:que veteris teſtamenti au ctoꝛitate firmat᷑.Si reliq̃rit ſcdᷣm virũ:⁊ recon ciliari voluerit pꝛioꝛi:non põt.ſcriptũ eſt eni i Beuteronomio.Si acceꝑit homo vxoꝛẽ:⁊ ha buerit eã: ⁊ non iuenerit gr̃am in ↄſpectu eius ꝓpter aliquã feditatem:ſcribit libellũ repudij dabit in manu eiꝰ: et dimittet eã ð domo ſua CCiq; egreſſa alteꝝ maritũ duxerit: ⁊ ille quo⸗ q; oderit eã:dederitq; ei libellum repudij:⁊ di miſerit de domo ſua:vel certe moꝛtuus fuerit: non poterit boꝛ maritus reciꝑe eam in vroꝛem gꝗqꝗ polluta eſt:æ abominabilis facta ẽ coꝛã důñso Nec peccare facias trã tuã: quã dñs deꝰètuus tradidit tibi poſſidendaʒ. Unde obſecro te: vt cCcoöſoleris eam: imo puoces ad ſaluteʒ: putride carnes ferro indigent: a c auterio.nec eſt medi cine culpa:ſed vulneris:cũ crudelitate clemẽti nõ parcit medicꝰ:vt parcat.ſeuit.vt miſereat᷑ HBeati hieronymi ad Marcellã de nq; ãũ ſtionibꝰ noui teſtamenti: quarũ pᷣma eſt. Que ſũt illa qᷓ nec oculꝰ vidit:nec auris audiuit:nec icoꝛ hois aſcẽderũt:q̃ pᷣparauit deus diligẽti⸗ Epita. X CVIIII. n Wagnis nos ꝓpuo⸗ aCcas qſtionibus.⁊ toꝛpens ocio ingeni⸗ un dum interrogas: doces: pꝛima tua ſciſcita to fuit:q̃ ſint illa q̃ nec oculus vidit:necauris augdiuit: nec in coꝛ hois aſcenderunt:q̃ pᷣpara⸗ uit deus is: qͥ diligũt eũ. Et quomodo rurſus idem apoſtolus inferat:nobis auteʒ reuelauitt ligere debeamꝰ: qð ⁊ ille alijs reuelauerit. Ad plenti. Spes enĩ videt᷑: nõ eſt ſpes: ſed iã cer . iam non nouimus eũ.⁊ in Johis epiſtola ſcri⸗ bit᷑. Chariſſimi nũc filij dei ſumꝰ: ⁊ necduꝶ ma nitfeſtũ ẽ:qð futuri fumus. Scimus eni am cin apparuerit ſimiles ei erimus: quia videbimꝰeũ ſicuti eſt. quodq; reuelatũ ſibi ⁊ ſanctis ꝑ ſpiri tũ eſſe teſtat᷑ nõ ſtatim ſeqͥtur: vt ipᷣe alis reue lauerit. Alioqͥn audiuit ? in paradiſo verba in effabilia: que alijs narrare non poterat: aut ſi narrauit:nequaq; ineffabilia ſũt. Secũda qᷓ ſtio fuit in qua dicis legiſſe te per tranſitum in opuſculis meis: ꝙ agni qui ſtant a dextrl: ⁊ he diq ſtant a ſiniſtris: xpᷣiani ſint: atq; gentiles: ⁊ non potius boni: ⁊ mali:non memini me hoc aliqñ dixiſſe: ⁊ ſi dixiſſem nõ eſſem in erroꝛe ꝑ⸗ tinax. Quantũ autẽ dictanti ſubito occurrit: 1 ſecũdo volumie cõtra Jouinianũ ſuꝑ hoc ca⸗ pitulo diſpuraſſe me noui.⁊ nõ ſolũ ſuꝑ boc 5 ⁊ de eo qð in eadeʒ queſtione cadit: vbipiſces malia bonis piſcibꝰ ſeparabunt᷑. Qõð ergo ibi plene dictũ eſt: nũc omittẽdũ videt᷑. Tertio iterrogaueras qð dicit apoſtolus in aduentu ſaluatoꝛis:rapi quoſdã viuẽtes obuiã in nubi bus:ita vt nõ pᷣueniant᷑ ab his q in xpᷣo doꝛmi erunt: viſq;noſſe: vtrũ ſic occurrant in coꝛpoꝛi bus: æ non ante moꝛiant᷑:cũ ⁊ dñs noſter moꝛ⸗ tuꝰ ſit: ⁊ Enoch atq; Helias ᷣm Apocalyſim Johis moꝛituri eſſe dicant᷑:ne ſcʒ vllus ſit qui non guſtauerit moꝛtẽ. Hoc ex ipius loci conti nentia ſciri põt: ꝙ ſãcti qᷓ in aduẽtu ſaluatoꝛis fuerint dephenſi in coꝛpe:in eiſdem coꝛpoꝛib⸗ ℳ occurrãt ei: ita tamẽ vt ingloꝛiũ et coꝛruptiuũ ⁊ moꝛtale gloꝛia ⁊ incoꝛruptione ⁊ imoꝛtalita⸗ te mutetr᷑. vt qualia coꝛpoꝛa ſurrectura ſint ita lem ſubſtantiã etiã viuoꝝ coꝛpoꝛa tranſfoꝛmẽ⸗ tur. AUnde dicit i alio loco apoſtolꝰ: ꝓpter qð nolumus expoliari ſed ſuꝑueſtiri. vt abſoꝛbea tur moꝛtale hoc a vita:ne ſcʒ coꝛpus ab aia de ſerat᷑: ſed aia habitante in coꝛpoꝛe fiat inelytü gqð ante ingloꝛiũ fuit. De Enoch autẽ ⁊ Helia quos vẽturos apocalypſis refert ⁊ eſſe moꝛitu ros non eſt iſtius tꝑis diſputatio: cũ omis ille liber aut ſpiritaliter itelligẽdus ſit:vt nos eſti⸗ mamꝰ: aut ſi carnalẽ interpᷣtationẽ ſeqmur: iu daicis fabulis acqeſcendũ ſit :vt rurſũ edifice⸗ tur hierłm: ⁊ hoſtie offerant᷑ in tẽplo:a ſpirita li cultu iminuto carnales obtineãt cerimonias AQuartũ eſt qð qſiſti:quõ in Johis euange⸗ lio poſt reſurrectõeʒ dicat᷑ ad mariã Magda lenã. Moli me tangere nondum eni aſcendi ad 22 pattẽ meſ. ærurſũ in Mattheo ſcriptuz ſit: ad veſtigia ſaluatoꝛis mulieres coꝛruerint: cũ vtiq; non ſit idipᷣm tangere poſt reſurrectiõeʒ pedes eius:⁊ non tãgere. Maria magdalena ipſa eſt:a qua ſeptem demonia expulit: vt vbi abundauerat peccatũ:ſuꝑabundaret gratia. qᷓ . — q; dnm hoꝛtulanũ putabat: ⁊ quaſi cũ hoĩelo quebat᷑: ⁊ q̃rebat viuentẽ cũ moꝛtuis: recte au diuit. Moli me tãgere.⁊ eſt ſenſus:nõ mereris meis herere veſtigis:nec adoꝛare quaſi dñm: nec eiꝰtenere pedes:quẽ nõ eſtimas ſurrexiſſe. Tibi eni necdũ aſcẽdiad patrẽ meũ.cCetere ve ro mulieres q pedes tãgũt:dñm ↄſitent᷑:⁊ me⸗ rent᷑ eius herere veſtigijs: quẽ ad patrẽ aſcen⸗ diſſe ↄnidũt: q;qᷓᷓ etiã ſi eadẽ mulier in diuerſis euaãgelijs ⁊ tenuiſſe pedes ⁊ non tenuiſſe refer tur:facilis ſolutio ſit:cũ potuerit coꝛigi hmum q̃ſi incredula: ⁊ poſtea non repelli: quaſi eaʒ q̃ erroꝛẽ ↄfeſſione mutauerat. Qð ⁊ð latronibꝰ intelligi põt: cũ alius euãgeliſta vtrũ q; blaſfe⸗ maſſe: alius narret alteꝝ eẽ ↄfeſſum. Extrema ſchedula cõtinebat vtrũ poſt reſurrectionẽ. xl. diebus cũ diſcipulis cõuerſatꝰ ſit: ⁊ nunqᷓ ali⸗ bi fuerit: ab latẽter ad celũ aſcenderit: atq; de⸗ ſcẽderit: ⁊ nihilominus apoſtolꝰ ſuã pniaʒ nõ negarit. Si dñm dei filiũ 2ↄſideres:ð quo vᷣmo eſt: ⁊ illũ eſſe qͥ loquit᷑. Nõne celũ ⁊ terraʒ ego repleo dicit dñs.et de quo alius ꝓpha teſtat᷑. Celũ mihi thꝛonus eſt:terra autẽ ſcabelluʒ pe dum meoꝛũ. Et rurſũ alibi:qͥ tenet celũ palmo ⁊ terrã pugillo.de quo Bauid canit.Quo ibo a ſoũ tuo: ⁊ a facie tua quo fugiam: Si aſcen⸗ dero in celum tu ibi es: ſi deſcendero ad infer⸗ nũ ades: ⁊ ſi habitauero ĩ extremis maris:ete nim ibi manus tua deducet me:⁊ cõtinebit me dextera tua: ꝓfecto nõ ambiges etiam ante re ſurrectionẽ ſic in dñico c ꝛpoꝛe habitaſſe deuʒ vbum: vt in patre eſſet:⁊ celi circulum claude rettatq; in oibus infuſus eſſet: ⁊ circũfuſus.id eſt. vt cuncta penetraret interioꝛ: ⁊ contineret exterioꝛ.Stultũ eſt igit᷑ illius potentiaʒ vnius oꝛpuſculi paruitate finiri:quẽ non capit celũů: tamẽ qui vbiq; erat: etiaʒ in filio hoĩis totus erat. Diuina qͥpe natura ⁊ dei mo in partes ſecari non põt:nec locis diuidi: ſed cum vbiq; ſit:totus vbiq; eſt. erat igi᷑ vno eodẽq; tẽpo⸗ re ⁊ cum apoſtolis.xl.diebus ⁊ cũ angelis: ⁊ i ſante⸗ in extremis maris finibꝰ erat. In oibꝰ ocis verſabat᷑:cũ Thoma in india:cum Ne⸗ tro rome: cum Paulo in illiyrico:cũ Tito ĩ cre ta: cuʒ Andrea in achia: cum ſingulis aplis et apoſtolicis viris in ſingulis cũctiſ. q; regionibꝰ Quod aũt dicit᷑ quoſdaʒ deſerere vel nõ deſe⸗ rere:non nature illius termin ponit᷑:ſ eoꝝ me rita deſcribunt᷑:apð qͥs eẽ vel nõ eẽ dignatur. Argumentü ſequentis eße. Miſtola beati Hieronymi ad Marcel e lanm de blaſfemia in ſpiritũſanctũ ð eo quod in euaãgelio ſcribit᷑. Quicũq; di⸗ xerit verbũ ↄtra filium remittetur ei. Qui aũt dixerit cõtra ſpiritũſanctuʒ non remittet᷑ eine q in hoc ſeculo neq; in futuro.vbi dãnat No⸗ uatiani ſententiaʒ qui ea vba referebat ad eos qui xpᷣm in toꝛmẽtis negauiſſent:quoꝝ inexpi abile cenſebat eſſe peccatuuz. Ad Marcellã deblaſfemia in ſpirituſact Peuisẽ queſtiuũ⸗ clula quã miſiſti:⁊ aꝑta reſpõſio eſt Si eni de eo qð in euãgelio ſcribi᷑. Quicunq; eni dixerit vbum cõtra filium hoĩs: remittetur ei. Qui autẽ dixerit cõtra ſpiritũſãctũ:non remit tetur ei:neq; in hoc ſeculo:neq; in futuro.No uatianus affirmat:non poſſe peccare in ſpiritũ ſanctũ:niſi euʒ qͥ xpᷣianus ſit:⁊ poſtea negaue⸗- rit.manifeſtũ eſt iudeos qͥ eo blaſfſemabãt: pec cato blaſfemie non teneri:quippe qͥ impij colo⸗ ni:interfectis ꝓphetis:de nece dñi cogitabãt: ⁊ intantũ erãt ꝑditi:vt ad ſaluãdos eos:ſe dei filius veniſſe reĩponderit. Ande de toto ipᷣius ſcripture oꝛdine cõuincẽdi ſũt:nõ is irremiſibi lem eſſe dictã blaffemis: qᷣ toꝛmentis cõpulſi:⁊ varijs euiſcerati cruciatibꝰ dñm denegaſſent. Sed is qͥ cum in vtutibus videãt opera dei ca lumnient᷑ ⁊ clamitẽt demonis eẽ vᷣtuteʒ: ⁊ oĩa ſigna que facta ſunt:non ad diuinã magnificẽ⸗ riam ſed ad diaboluʒ ꝑtinere. vnde ⁊ ſaluatoꝛ noſter toto reſpõſionis ſue hoc agit argumẽto vt doceat:non poſſe ſathanã eijci a ſathana:et regnũ eius inter ſe nõ eſſe diuiſũ. Cum eni dia boli ſtudiũ ſit:dei ledere creaturã:quõ eiuſdeʒ poterit eſſe volũtatis ſanare lãguentes: Et ſe ipᷣm de obſeſſis fugare coꝛpoꝛibꝰ⸗ Pꝛobet ita⸗ q; Nouatianus aliquẽ de is qui ſacriſicare cõ⸗ pulſi ſunt:ante tribunal iudicis reſpõdiſſe oia que in euangelio ſcripta ſũt:non a filio dei:ſed a belʒebub bᷣncipe demonioꝝ eẽ ꝑfecta:⁊ tunc poterit appꝛobare irremiſſibilẽ in ſpiritũſãctuz eſſe blaſfemiã. At aũt ⁊ acutius aliquid iterro gemus:reſpondeat qͥd ſit cõtra filiũ homis di cere verbuʒ:⁊ in ſpiritũſãctũ blaſfemare.Eg q̃pe aſſero iuxta ſenſũ illius:eos qͥ xõm in ꝑſe cutione negauerint:cõtra filiuʒ homis dixiſſe: ⁊ nõ in ſpiritũſanetũ blaſfemaſſe.Qui eni iter⸗ rogat᷑:an xpᷣianus ſit: ⁊ xpᷣianũ ſe nõ eẽ reſpõ⸗ derit: vtiq; negãdo xpᷣm: hocẽ filiũ hois:ſpiri tuiſãcto nõ feẽ iniuriã. Si aũt xpᷣm negãdo:ne gauit ⁊ ſpiritũ:ediſſerat hereticꝰ:quõ non pec cet in ſpiritũ:qui filiuz hoĩs denegauerit. ARKut ſi ſpiritũſãctum hoc loco intelligendũ patrem U nutpfi Hegarerh⸗ ſolepter nlpiniül iitneſco fpmeune lii Lihtne frins neg⸗ anieſtü ſoſedini doin vut Vocentie ſethmn ſeveni⸗/ Minogt diovolüd leruuolec rat qee ꝓt dadnimh grenopo dnodiv bruißmnon (dmennart Lypiao aü ſhier abeston tröſtene 5 um morie tiam diin ſbꝛis inht tesſcliotan taſoney noboſiger⸗ Urlus: Wanbeien hviciinuen loisnnfanti enplönd mndn Entülad oc ibenen Clrinamme lenſuoner nem vitem egopuxiſc erauciaer fi ico⸗ noroꝛ Eeteſpöſtua egnan ſeheni coblintene gipeiimicch eneteiicgi ſtnidsatn Vrdedepoßr iſürzsnmi tomenschutt Pin rg. Nüendelt nistifn iin Ediuningt⸗ r,mMaenſtug ozgtrnn ſeigalathnt uiil Cumait Auri:glothi eicvene, nb⸗Plin Pguiniinh es ioſetn migfenmn üinhnie Gusicidinn nſli oni gegifin⸗ Tractatus II putat:pr̃is nulla eſt a negatoꝛe mẽtio facta:cũ negaret Petrus apls eo tꝑe qͥ ancille iterroga tione pterritus dñm negauit ⁊ i flliũ hois: aut in ſpiritũſãctũ videt᷑ cõmiſiſſe pctm.Si id qð ait neſcio hoieʒ: ridicule voluerit iterpᷣtari: nõ xrym eũ negaſſe ſed hoieʒ:mendacem faciet ſal uatoꝛẽ: qͥ ſe hᷣ eſt filiũ dei negãdũ eſſe pᷣdixerat BSi aũt negauit filiũ dei: vnde a amare fleuit ? trinã negationẽ:trina poſtea ↄfeſſione deleuit manifeſtũ eſt peccatũ in ſptritũſãctũ:ideo non poſſe dimitti: ꝙ habeat blaſfemiã:vt cum vide as in vtutibꝰ deũ:belʒebub calũnieris ĩ factis Boceat igit᷑ aliquẽ negatoꝛẽ belʒebub vocaſ⸗ ſe xpᷣm:⁊ vltro referã gradũ:negatoꝛẽ nõ poſ⸗ ſe veniã ↄſequi poſt ruinã. Quia aliud eſt toꝛ⸗ mẽtis credere ⁊ ſe xp̃ianũ negare.Aliud xpᷣm diabolũ dicere.ſicut tibi ipᷣa ſcriptura: atq; cõ textus lecta attẽtiꝰpoterũt demonſtrare.Jue⸗ rat qͥdẽ ꝓlixus diſſerendũ. Sed qm amicis et d ad nẽm hoſpitiũ ↄuenerũt:pᷣſentiã nr̃am ne⸗ gare nõ poſſumꝰ: ⁊ vt tibi ſtatim nõ reſpõderẽ admodũ viſũ eſt arrogãtis: latã diſputationẽ bxui ſᷣmone cõpꝛehẽdimꝰ: vt nõ tã epłam:qᷓ; cõmentariolũ dictaremus. Epiſtola Cromatij ⁊ Heliodoꝛi ep̃oꝝ ad be atũ Hieronymũ libꝛũ de oꝛtu vᷣginis marie:qͥ a beato Mattheo euãgeliſta editꝰ dicebatur: trãſferre poſtulãtiXꝗ6. d Epła. O0D.. tri hieronymo pᷣſbytero Cromati⸗ lHeliodoꝛꝰ ep̃i ſaluteʒ in dño. Oꝛ⸗ tum marie vginis ſimul ⁊ natiuitatẽ atq; infã tiam dñi nr̃i ihu xpᷣi iapocryphis inuenimus libꝛis.in qbus multa cõtraria nr̃e ſidei ↄſiderã tes ſcripta recuſanda credimꝰ vniuerſa:ne per occaſionẽ xpᷣi leticiaʒ antixpᷣo traderemꝰ. Iſta nobᷣ ↄſiderantibꝰ extiterũt viri dei Armeniꝰ⁊ Virinus: qͥ dicerẽt ſanctitatẽ tuam beatiſſimi Matthei euãgeliſte manu ſcriptũ volumẽ he bꝛaicũ inueniſſe. In q̊ͥ ⁊ vginis matris ⁊ ſalua toꝛis infantia eẽt ſcripta:⁊ iccirco tuã charita⸗ tem ꝑ ipᷣm dñʒ nrjm ihᷣm xpᷣm expetimꝰ: quate nus ⁊ illud ex hebꝛeo latinis auribꝰ tradas nõ tantũ ad ꝑcipiendũ que ſũt xpᷣi inſignia: qᷓ;tuʒ ad hereticoꝛũ aſtutiam excludendã: qui vt do ctrinam malã inſtituerẽt: bonam xp̃i natiuita⸗ tem ſuo mendacio miſcuerũt: vt poſt dulcedi⸗ nem vite:moꝛtis amaritudinẽ occultarẽt Erit ergo puriſſime pietatis:velvt rogãtes fratres exaudias:vel epiſcopos exigẽtes charitat de bitũ qð idoneũ credideris reciꝑe facias. Vale in dño ⁊ oꝛa ꝓꝑ nobis. M HBeati Hieronymi ad pdictos ep̃os ð eadẽ re reſpõſiug. Epla. l. „ Dminis ſactis et Fo. CLXxxXXV Epla ClI beatiſſimis Cromatio ⁊ heliodoꝛo epi ſcopis hieronymꝰexiguus xp̃i Fuus in domt no ſalutẽ. Qui terrã auri cõſciã fodis: nõ ilco arripit quicqͥd foſſa ꝓfuderit lacerata: ſed pꝛi⸗ us q; fulgens pondus vibꝛãtis iactus ferri ſu⸗ ſpendat:interim vertendis ſuſpẽdẽdiſq; ceſpi tibus imoꝛatur: ⁊ ſpecialiter qͥ nõdũ lucris au getur arduũ opus iniungit᷑:cuʒ hoc fuerit mi⸗ hia veſtra beatitudie imperatũ:qð necipᷣeſã⸗ cius attheus apoſtolꝰ et euãgeliſta voluit in aꝑto cõſcribi. Si enĩ hoc ſecretũ nõ eẽt: euã gelio vtiq; iius quod edidit addidiſſet: fe huũc libellum hebꝛaicis l̃is obſignatũ:quẽ vſ⸗ qʒ; adeo edidit: vt ⁊ manu ipᷣius liber ſcriptus hebꝛaicis lis a viris religioſiſſimis habeatur q̊ etiam a ſuis pꝛioꝛibꝰ per ſucceſſus tẽpoꝛũ ſu e ſceperũt. Hunc aũt ipᷣm libꝛũ nunq; alicui trÄꝗſ ferẽdũ tradiderũt: textũ eius aliter atq; aliter narrauerũt. Sed factũ eſt: vt a anichei di⸗ ſcipulo noĩe Seleuco:q̃ etiaʒ apoſtoloꝝ geſta falſo ᷣmone cõſcripſit:hic liber editus nõ edi⸗ ſcationi:ſed deſtructioni materiã exhibuerit: et ꝙ talis ꝓbaret᷑ in ſynodo: cui merito aures ecclie nõ paterẽt. Ceſſet nũc oblatrantiuʒ moꝛ ſus.nõ iſtum libellũ canonicis nos ſuperaddi dim“ ſcripturis:ſed ad detegẽdũ hereſeos fal⸗ laciã apoſtoli atq; euãgeliſte ſcripta trãſferim⸗ In quo ope non tam pijs iubẽtibus epis obtẽ peramus:qᷓ; impijs hereticis obuiamꝰ.Amoꝛ igit᷑ xp̃i: cui ſatiſfacimus credẽtes ꝙ nos ſuis oꝛationibꝰ adiuuẽt:qui ad ſaluatoꝛis nr̃i infã tiam ſanctam ꝑ noſtram potuerint obedientiã puenier.. ““äl Expoſitio ſeu trãſlatio hiſtoꝛie Anne ⁊ Jo achim de conceptu vginis marie put a beato Mattheo ſcriptũ ferebaẽ̃. Epla. CII. » Etitiſ ame Ptvo peies,s reſcribam quid mihi de quodaʒ li⸗ bello qui ð natiuitate ſancte mariea nõnullis habetur.a ideo ſcire vos volo multa in eo fal⸗ ſa inueniri. QAuidam nanq; Seleucus qͥ paſſio nes apoſtoloꝛũ cõſcripſit:hũc libellũ cõpoſuit Sed ſicut de vᷣtutibus eoꝛum ⁊ miraculis per eos factis vera dixit: de doctrina vero eoꝛum plura mentitus eit. Ita ⁊ hic multa nõ vera ð coꝛde ſuo cõfinxit. ꝓinde vt in hebꝛeo habetur verbum ex vᷣbo traſferre curabo.ſiquideʒ ſan⸗ ctum euãgeliſtam Mattheũ eundeʒ livellum liquet cõpoſuiſſe:et in capite euangelij ſui he⸗ bꝛaicis litteris obſignatũ opoſt uiſſe: qað an ve⸗ rum ſit auctoꝛi pᷣfationis ⁊ ſidei ſcriptoꝛis cõ⸗ mitto. Ipᷣe eni vt hec dubia eẽ ꝓnuncio :ita li⸗ quido falſa non affirmo. Illud aũt uberedied q fideliuʒ neminẽ negaturũ puto: ſiue hec ve ra ſint ſiue ab aliquo cõſicta: ſacroſãcta ſancte marie magne miracula pceſſiſſe: maxima cõſe⸗ cuta fuiſſe:⁊ iccirco ſalua fide ab his qui deuz iſta facẽ poſſe credunt ſine periculo anime ſue credi ⁊ legi poſſe. deniq; inquantuʒ recoꝛdari poſſum:ſenſum non vᷣba ſcriptoꝛis ſequẽs: et nunc eadẽ ſemita nõ ijſdem veſtigijs incedens nnunc qbuſdam diuerticulis ad eandẽ viam re currens:ſic narratiõis ſtilũ tẽptabo: ⁊ nõ alia dicam qᷓ; que aut ſcripta ſunt ibi: aut cõſequẽ⸗ ter ſcribi potuerũt Igit᷑ beata ⁊ gloꝛioſa ſemꝑ virgo maria de regia ⁊ familia Hauid oꝛiũda in ciuitate Naʒzareth nata hieroſolymis in tẽ⸗ plo domini nutrita fuit. Pater eius Joachim mater vero Anna dicebat᷑. domꝰ paterna ẽ ex galilea ⁊ ciuitate naʒareth. Maternũ autẽ ge nus ex Bethleẽ erat. Vita eoꝛum ſimplex ⁊ re cta apud dñʒ: apud homines irrephenſibilis erat ⁊ pia. Nam omnẽ ſubſtantiã ſuaʒ trifariã diuiſerũt. AUnã ptem templo et templi ſeruito⸗ ribus impendebat: aliam peregrinis ⁊ paupe⸗ ribus erogabãat:tertiã ſue familievſibus ⁊ ſibi reſeruabant. Ita iſti deo chari:hominibꝰ pij: per annos circiter. xx. caſtũ domi cõiugium ſi⸗ ne liberoꝛũ ꝓcreatione exercebant Nouerunt tamẽ ſi foꝛte deus donaret eis ſobolem:eam ſe domini ᷣuitio mancipaturos:cuius rei gratia ⁊ tẽplũ domini ſingulis ꝑ annũ feſtis frequen tare ſolebant. Factũ eſt autẽ vt encenioꝝ feſti⸗ uitas appꝛopinquaret. Unde cum nõnullis cõ tribulibus ſuis hieroſolymã ⁊ Joachim aſcen dit. Ea vero tempeſtate Iſachar ibi pontifex erat:cũq; inter ceteros cõciues ſuos etiam Jo achim cum oblatione ſua videret:deſpexit eũ ⁊ munera eius ſpꝛeuit:interrogans cur iter fe⸗ cũdos infecundus ipᷣe ſtare pᷣſumeret: dicens munera nequaqᷓ; deo digna poſſe videri:queʒ ipᷣe ꝓle indignũ iudicaſſet:ſcriptura dicẽte ma ledictum omnẽ eſſe qui nõ genuiſſet maſculum in iſrael. Dicebat ergo pᷣus euʒ ab hacmaledi ctione ſobolis generation e ſoluenduʒ: ⁊ ſic de mũ in cõſpeciu domini cũ oblationibꝰ eſſe ven turũ. Cuius obpꝛobꝛij obiectu pudoꝛe magno ſuffuſus Joachim ad paſtoꝛes qui cuʒ pecudi bus erant:in paſcuis ſuis ſeceſſit.neq; eni do⸗ mü repetere voluit: ne foꝛte a cõtribulibꝰ ſuis q ui ſimul aderant: ⁊ hoc a ſacerdote audierãt: eodem obpꝛobꝛij elogio notaret᷑. Nerũ cuʒ ibi aliq;diu eſſet: quadã die cum eẽt ſolus:angel⸗ ei domini cum imenſo lumie aſtitit.qui cuʒ ad eius viſionẽ turbaret᷑:angelus qͥ ei aparuerat timoꝛẽ eius cõpeſcuit:dicẽs. Noli temere Jo⸗ achim:neq; in viſione mea turberis.ego eni ſũ gngelus dñi miſſus ab ipᷣo ad te:vt annũciem tibi pꝛeces tuas eſſe exauditas: et elemoſynas tuas al cẽdiſſe in ↄſpectu eius. Videns quippe vidit pudoꝛẽ tuũ:⁊ audiuit ſterilitatis obpꝛo⸗ biꝛiũ non recte tibi obiectũ Peccati nanq; non nature vltoꝛ eſt deus:⁊ ideo cum alicuius vte rũ daudit:ad hoc facit vt mirabiliꝰdenuo ape riat:⁊ non libidinis eſſe quod naſcit᷑: ſʒ diuini muneris cognoſcat᷑. Pꝛima eni gentis veſtre BSara mater nõne vſq; ad octogeſimũ annũ in fecũda fuit:et tamẽ in vltima ſenectutis etate genuit Iſaac: cui repꝛomiſſa erat benedictio omniũ gentiũ. Rachel quoq; im domino gra⸗ ta:tantũ q; a ſcto Jacob adamata diu ſterilis fuit:⁊ tamẽ Joſeph genuit nõ ſolum dũm egy pti:ſed plurunarũ gentiũ fame periturarum li beratoꝛẽ. Quis in ducibꝰ vel foꝛtioꝛ Samſo⸗ nevvel ſanctioꝛ Samuele:⁊ tamẽ hi ambo ſteri les matres habuere. Si ergo ratio vbis meis tibi nõ ꝑſuadet credere dilatos diu ↄceptus ⁊ ſteriles partus mirabilioꝛes eſſe ſolere: ꝓinde Alnna vxoꝛ tua pariet tibi filiaʒ: ⁊ vocabis no men eius mariã. hec erit vt vouiſtis ab infãtia ſua domino cõſecrata: et ſpirituſãcio replebit adhuc ex vtero matris. Omne imunduʒ neq; mãducabit neq; bibet.neq; iter populares fo⸗ rinſecus turbas:ſed in tẽplo domini conuerſa tio eius erit:ne quid de ea ſiniſtrũ vel ſuſpica- ri ſaltem poſſit vel dici. Itaq; etate ꝓcedente ſicut ipᷣa mirabiliter ex ſterili naſcet᷑:ita incom parabiliter virgo generabit altiſſimi filiuʒ.qui ihs vocar᷑ m nominis eiymologiam ſaluatoꝛ omniũ gentiũ erit.Et hoc tibi eoꝛũ que annun cio ſignũ erit. Cum ꝑueneris ad aureã i hiero⸗ ſolymis poꝛtã:habebis ibi Annã vxoꝛẽ tuam que de tue regreſſionis tardatione modo ſolli cita:tunc in aſpectu tuo gaudebit lhis dicil an gelꝰ'diſceſſit ab eo Deinde apparuit Anne vxo ri eiꝰ:dicẽs. Ne timeas Anna:neq; fantaſma putes eſſe qð vides.Ego eni ſum angelus ille qui pꝛeces ⁊ elemoſynas veſtras obtuli in con ſpectu dei:⁊ nunc miſſus ſum ad vos:vt annũ ciem vobis naſciturã filiam: que maria vocata ſuꝑ oẽs mulieres erit bñdicta. ec a nariuita te ſua ſtatim dñi gratia plena tribꝰ ablactatio⸗ nis ſue annis i domo paterna ꝑmanebit: poſt⸗ ea ſeruitio domini mãcipata a tẽplo vſq; ad in telligibiles annos non diſcedet. Ibi deniq; ie⸗ iunijs ⁊ oꝛationibꝰ nocte ac die deo ſeruiẽs ab omni imundo ſe abſtinebit.virũ nunqᷓ; cogno ſcet:ſed ſola ſine exemplo:ſine macula:ſine coꝛ ruptione:ſine virili cõmixtione virgo ſiliũ:an cilla dñm ⁊ gra ⁊ nomie ⁊ ope ſaluatoꝛẽ mũdi generabit. Itaqʒ ſurge:aſcẽde hierłm:⁊ cuʒ ꝑ ueneris ad poꝛtã que aurea ꝓ eo ꝙ deaurata ẽ vocat᷑:ibi ꝓ ſigno virũ tuũ ꝓ cuius incolumi⸗ tatis ſtatu ſollicita es:obuiũ habebis.Cũ hec igit᷑ ita euenerint:ſcito ꝙ q annũcio ſine dubio Cr. cöplend⸗ oinq ſalenn vaticinie Luncde certiudi eraluto podonmd reserpea fommeriu hunthofn (lusvo eſeradt dusad rta.xy. Mamq⸗ holocaut hoͤ poleb maripa ſtimeaq ſbusexn ſentſgo neducel tühe FJange unc MHalli coſuere Vlgine demnech greſſiſi ulbo l exdereli Quoridte ſcediuin buocuſtoe cebat gt⸗ onſolün, cöfngerep letannevite Oiganius (ibanyty Ahocetate ehkzanup liopen Paruient: poſereſps 1dfiſenin Poinkaten irtionis ſer verofn (htraſcri ſonüinffin ſnerüinn eqe inn rnüſni lfamemnumm, Pydlonenn nnmidimnot Cgoraligſhenes SS Nötſeſchrn biſli enren N Wriſbkif = ſpirinſintat. Omneinintg ie ure⸗ Dodonntcne 1 ſnihridihe Jngene Min ennianſeitis Pitaſwiſizt Gnolgnun Nlibieucgemnn Nens dmmiibien biAmimitrmg Yelnnentdrſl cetheN Neapmnien Iruiri tni vailnangtle ntruschlliſtcn nadrs nhl gbenmaet n. beranuni mnrtblaut mnugnuntttit muige ſinn ſcla dalgl Aededennnin it.tünund 9 = ☛ = S=,s Tractatus II cõplenda erunt. Igit iuxta pᷣceptum vterq; ð loco in quo erant: ꝓmouentes aſcẽderunt hie ruſalem:et cum ad locum pueniſſent angelico vaticinio deſignatũ:ibi ſe inuicẽ obuiauerunt Tunc de mutua ſua viſione leti:⁊ pmiſſe ꝓlis certitudine ſecuri: debitas domino humilium exaliatoꝛi gras egerunt. Itaq; adoꝛato domi⸗ no domü regreſſi: diuinũ ꝓmiſſum certi ⁊ hila res expectabãt. Cõcepit ergo Anna: ⁊ peꝑit ſi liam:⁊ iuxta mandatũ angelicũ parẽtes voca⸗ bant nomẽ eius mariã. Cunq; triũ annoꝛũ cir⸗ culus volueret᷑ ⁊ ablactationis tẽpꝰ cõpletum eſſet:ad templũ domini vᷣginem cum oblatiõi⸗ bus adduxerũt. Erant autẽ circa templum iu xta.xv.graduũ pſalmos.x v. aſcẽſiõis gradus Nam qꝛ templũ erat in mõte cõſtitutuʒ: altare holocauſti qð foꝛinſecus erat: adiri gradibus nõ valebat. In hoꝛũ itaq; vno beatã virgineʒ maris paruulã parẽtes cõſtituerũt.cũq; ipive ſtimẽta q̃ in itinere habuerãt exuerẽt:⁊ cultio⸗ ribus ex moꝛe veſtibus ſe ⁊ mundioꝛibꝰ indue rent:vgo domini cuncros ſigillatim gradus ſi ne ducẽtis ⁊ leuàtl manu ita aſcẽdit: vt ꝑfecte etatiĩ hac dũtaxat cauſa nihil deeſſe putares. Jam quippe dominꝰ in vᷣginis ſue infatia ma⸗ gInum qò oꝑabat᷑: ⁊ quãta futura eſſet huiꝰmi raculi indicio pᷣmonſtrabat Igit᷑ ſacriſicio hm cCcoõſuetudinẽ legis celebꝛato: ⁊ voto ſuo ꝑfecto virginẽ inter ſepta tẽpli cum alijs virginibꝰibi dDdenm educãdis dimiſerũt. IJpᷣi vero domuʒz re⸗ greſſi ſũt. Virgo aũt dñi cũ etat ꝓceſſu ⁊ vir⸗ tutibꝰ ꝓficiebat:⁊ iuxta pſalmiſtã pater ⁊ ma⸗ ter dereliquerũt eam: dñs autẽ aſſumpſit eam Quotidie nanq; ab angelis frequẽtabat᷑: quo tigdie diuina viſione fruebat᷑:que eã a malis oi bus cuſtodiebat:⁊ bonis omnibꝰ redũdare fa ciebat. Itaq; ad xiiij.annuʒ vſq; peruenit: vt non ſolũ nihil de ea mali rep̃henſione dignum cõfingere poſſent:ſed ⁊ boni omnes qͥ eam no⸗ uerant:vitam ⁊ cõuerſationẽ eius admiratiõe dignam iudicarẽt.Tũc põtifex publice denũ⸗ ciabat:vt virgines que in templo cõſtituebãt et hoc etatis tẽpus impleſſent: domũ reuerte⸗ rent᷑:⁊ nuptijs ᷣm moꝛẽ gentis ⁊ etatis matu⸗ ritatẽ operã darẽt. Cui mãdato cũ cetere pne paruiſſent: ſola vᷣgo dñi maria h̊ ſe facere non poſſe reſpõdit dicẽs. Se qͥdem ⁊ parẽtes ſuos dñi ſeruicio mãcipaſſe: et inſuꝑ ſeiam dño vginitatem vouiſſe:quã nũqᷓ; viro aliquo cõ⸗ mixtionis moꝛe cognito violare vellet. onti fex vero in anguſtia cõſtitutus animi: cũ neq; contra ſcripturam que dicit vouete ⁊ reddite: nouũ infringendũ putaret:neq; moꝛem geniti inſuetũ introducere auderet: pᷣcepit ad feſtiui⸗ tatẽ que iminebat:oẽs ex hieroſolymis ⁊ vici⸗ nis locis pꝛimoꝛes adeſſent. quoꝝ cõſilio ſcire Epla Fo CLXxXv CII poſſet: quid de tam dubia re faciendũ ekt. Qs cum fieret:omnibꝰ in cõmune placuit:dñm ſu⸗ per hac re eſſe cõſulendũ.Et cũctis qͥdem oꝛa⸗ tioni incumbẽtibus: põtifex ad ↄſulendũ deũ ex moꝛe acceſſit. Nec moꝛa: cunctis audiẽtibꝰ de oꝛaculo ⁊ de ꝓpiciatoꝛij loco vox facta eſt: ſm Eſaie vaticiniũ reqͥrendũ eſſe cui virgo illa cõdẽnari ⁊ deſpõſari deberet.liquet eni Eſaiã dicere. Egrediet᷑ virga de radice ieſſe:⁊ flos ð radice eius aſcẽdet: ⁊ reqᷣeſcet ſuꝑ eum ſpiritꝰ dñi:ſpũs ſapie ⁊ intellectus:ſpũs cõſilij et foꝛ⸗ titudinis:ſpũs ſciẽtie ⁊ pietatis: ⁊ repleuit eũ ſpũs timoꝛis dñi. Scðm hanc ergo ꝓphetiaz cunctos de domo ⁊ familia DHauid nuptui ha biles non cõiugatos virgas ſuas allaturos ad altare pᷣdixit:⁊ cuiuſcũq; poſt allationẽ virgu la floꝛem germinaſſet:⁊a in eius cacumine ſpũs dñi in ſpecie colũbe cõſediſſet:ipᷣm eſſe cui vir⸗ go cõdẽnari ⁊ deſponſari deberet. Erat aũt in ter ceteros Joſeph homo de domo et familia BSauid grãdeuus:cunctis vero vᷣgas ſuas iu xta oꝛdinẽ deferentibꝰ ſolus ipſe ſuam ſubtra⸗ xit. Vnde cum nihil diuine voci cõſonuʒ appa ruiſſet:pontiſex iterato deũ cõſulẽdũ putauit: qui reſpõdit ſolũ illũ ex his qui deſignati erãt: virgam ſuam nõ attuliſſe:qͥ vginem deſpõſa⸗ re deberet. CPꝛoditus eſt itaq; Joſeph.Cũ enĩ vgam ſuam attuliſſet: ⁊ in acumie eius colum ba de celo veniens cõſediſſet:liqͥdo oĩbꝰpatuit ei vᷣginem deſponſandã foꝛe. Igit᷑ nuptiaruʒ iure de moꝛe celebꝛato: ipſe qͥdem in bethleem recedit ciuitatem: domum ſuam diſpoſiturus. et nuptijs neceſſaria pꝛocuraturus. Virgo au tem dñi maria cum alijs ſeptẽ vginibꝰ coeuis et collactaneis quas a ſacerdote acceperat: ad domüũ parentum ſuoꝛũ in galileam reuerſa eſt. ais vero diebus bᷣmo ſcilicet aduentus ſui in galileã tempoꝛe miſſus eſt ad eam angelꝰ Ga⸗ bꝛiel a deo:qui ei cõceptuʒ dominicũ narraret ⁊cõceptionis vel modũ vel oꝛdinẽ exponeret Deniq; ingreſſus ad eam:cubiculũ qͥdem vbi manebat ingẽti lumine ꝑfudit: ipᷣam vero gra tiſſime ſalutans dixit.Aue maria vᷣgo dni gra tiſſima: vgo gr̃a plena:dominꝰtecum:benedi⸗ cta tu p omnibꝰmulieribꝰ. benedicta pᷣ omib⸗ hactenus natis hominibꝰ. Virgo auteʒ que iã angelicos bene nouerat vultus: ⁊ lumẽ celeſte inſuetũ non habebat:neq; angelica viſione ter rita: neq; luminis magnitudine ſtupefacta: ſʒ i ſolo eiꝰpᷣmone turbata ẽ.⁊ cogitare cepit ãlis iſta ſalutatio tam inſolita eſſe poſſet:qͥd ve pꝛo tẽderet:vel quẽ finẽ eſſet habitura. Huic cogi tationi angelus diuinitꝰ inſpiratus occurres: ne timeas inqͥt maria:quaſi aliquid contrariũ tue caſtitati hac ſalutatiõe pᷣtexam. Inueniſti eni graʒ apud dñm: quia caſtitatẽ elegiſti. ivᷣo ce 3 4 ,”s α e . E . . — 4 S 4 erit magnus: qꝛ dominabit᷑ a mari vſq; ad ma re. ⁊ a flumine vſq; ad terminos oꝛbis terre.et filius altiſſimi vocabit᷑.quia qui in terris naſci tur humilis: in celo regnat ſublimis.⁊ dabit il li dominꝰ deus ſedem Dauid patris eius:⁊ re gnabit in domo JYacob ineternũ:et regni eius non erit finis. Ipe quipe rex regũ ⁊ dominus dominãtiũ eſt. thꝛonus eius in ſeculũ ſeculi. lhis angeli verbis virgo non incredula:p mo⸗ dum ſcire volens reſpondit. Quomodo iſtud fieri poteſt: Ham cum ipᷣa virum iuxta votuʒ meũ nunqᷓ; cognoſcã:quomodo ſine virilis ſe⸗ minis incremento parere poſſũ:Ad hoc ange⸗ lus. Ne exiſtimes inquit maria ꝙ hũano mo⸗ re cõcipias. Nam ſine virili cõmixtione virgo cõcipies:vᷣgo paries:virgo nutries Spiritus eni ſanctus ſuꝑueniet in te:⁊ virtꝰ altiſſimi ob umbꝛabit tibi cõtra omnes ardoꝛes libidinis. Ideoq; qð naſcet᷑ ex te ſoluʒ erit ſanctũ: quia olum ſine peccato cõceptum:⁊ natum vocabi tur filius dei. Tũc maria manibus expanſis et oculis ad celum leuatis dixit. Ecce ancilla dñi (neq; eni domine nomie digna ſum) fiat mihi vm vᷣbum tuum. Longũ foꝛte ⁊ qbuſdã tedio⸗ ſum erit:ſi cuncta huic opuſculo inſerere volu erimus:que natiuitateʒ dominicã vel pᷣceſſiſſe vel ſubſecuta fuiſſe legimꝰ. Vnde his omiſſis que in euangelio pleniꝰ ſcripta ſunt:ad ea que minus habent᷑ narrada accedamꝰ. Joſeph igi tur a iudea in galileã veniens: deſponſatam ſi bi vᷣginem vxoꝛem ducere intẽdebat. Jã nãq; tres fluxerant mẽſes:⁊ quartus inſtabat ex eo ẽpoꝛe quo ſibi deſponſata fuerat.interea pau latim vtero puerpere intumeſcẽte:puerperã ſe manifeſtare cepit.neq; h̊ latere potuit Joſepꝑh nam ſponſi moꝛe liberiꝰ ad vᷣginem introiens: ⁊ familiarius cũ ea loquẽs:grauidã eſſe depꝛe hendit. Eſtuare itaq; animo ⁊ fluctuare cepit: qꝛ ignoꝛabat quid ſibi potiſſimũ eſſet faciendũ neq; eni eam traducere voluit:quia iuſtꝰ erat. neq; foꝛnicatiõis ſuſpitiõe infamare:qꝛ pius. Itaq; cogitabat clam diſſoluere cõiugiũ: ⁊ oc culte dimittere eam. Hec autẽ eo cogitãte:ecce angelꝰ dñi ei aparuit i ſomnis dicẽs: Joſeph fili Dauid noli timere: hoc ẽ ne velis foꝛnicati onis ſuſpitionẽ in vᷣgine habere:vel aliquid ſi niſtrũ cogitare:neq; timeas eam in vxoꝛeʒ du cere.Qð eni in ea natũ eſt:⁊ nũc animũ tuũ an git:non homis ſed ſpũſſancti eſt opus Pariet enĩ omniũ vᷣgo ſola dei filiũ ⁊ vocabis nomen eius ihm.id eſt.ſaluatoꝛẽ. Ipſe eni ſaluũ faci⸗ et populũ ſuũ a peccatis eoꝛum. Igit᷑ Joſepyhp m angeli pᷣceptuʒ vginem vxoꝛem duxit:nec tñ cognouit eam:ſed caſte ꝓcurãs cuſtodiuit. Jãq; nonus a ↄceptione inſtabat menſis cum Joſeph vxoꝛe cũ̃ alijs que neceſſaria erãt alſũ pᷣta bethleẽ ciuitatẽ vnde ipᷣe erat tetendit.a ctum ẽ aũt cũ eſſent ibi:impleti ſũt dies vt pa⸗ reret:⁊ peperit filiũ ſuũ pᷣmogenitũ :ſicut ſacti euãgeliſte docuerũt dñm nr̃m ihm xpᷣm:qͥ cuʒ patre ⁊ filio ⁊ ſpũſancto viuit ⁊ regnat deus ꝑ. oia ſecula ſecuioo. —ð Beati hieronymi ad Mineriũ ⁊ Alexan⸗ dꝛũ monachos dereſt⸗ urrectione carnis:vbi ex ponit illð apoſtoli ad Coꝛinthios. Om̃es qui dem reſurgemus:ſed non omnes imutabimur Em hereticoꝛũ catholicoꝛũq; ſentẽtias: in fine ſe excuſans ꝙ tomo ĩ aliquibꝰ cõmẽtarijs Oꝛi genis vtatur. Epła. ChI. Niblolam pke. ctionis articulo ſancti fratriſ noſtri Syſinni:qui veſtra mihi ſcripta de tulerat:hec qualiacũq; ſũt dictare compelloꝛ. nec poſſũ vr̃am celare pꝛudentiã: ⁊ obſecrone B dic tum referatis ad głiam: qͥnpotius ad ple nam neceſſitudintẽ:dũ ita vobis quaſi mihi lo⸗ quoꝛ.Multas ſanctoꝝ fratꝝ ac ſocioꝝ de ve⸗ ſtra puincia ad me detulit qſtiones: ad q̊s vſ⸗ q; ad diẽ epiphanioꝝ largiſſimo ſpatio me re ſponſurũ putabã.Cunq; furtiuis noctiũ lucu⸗ bꝛatiũculis ad pleraſq; dictarẽ: ⁊ expletl aliis me ad vr̃am qſi ad difficillimã reſeruarẽ:ſubi⸗ to ſuꝑuenit ſe afferens ilico ꝓfecturuʒ.Cunq; eũ rogar:vt differret iter:libere mihi cepit fa⸗ mem obtẽdere monaſterioꝛũ:egypti neceſſita⸗ tes:nili non plenas aquas:multoꝛũ inediã: vt ꝓpe offenſaʒ eſſet in dominũ ullũ vltra velle re tinere. Itaq; ſubtegmina ⁊ ſtamina: liciaq; et telas que mihi ad vr̃am tunicã paraueram vo bis icõfecta trãſmiſi.vt quicqd mihi deeſt: ve⸗ ſtro texat᷑ eloquio. Pꝛudẽtes eſtis ⁊ eruditi:⁊ de Canina vt ait Apius facũdia ad xpᷣi diſer⸗ titudinẽ trãſmigraſtis. Nec magno mihi apð vos laboꝛe opus eſt:ꝙ philoſophũ quẽdaʒ in ſuadẽdo ruſticũ eſſe ꝑpeſſuʒ narrãt fabule vix dum dimidiũ inquit dixerã: iam intellexerat. Itaq; ⁊ ego tꝑe coartatꝰ ſinguloꝝ vobis quii ſacrã ſcripturã cõmentariolos reliqrunt ſnias ptuli: ⁊ ad vbũ pleraq; interpᷣtatus ſum. vt ? me liberẽ q̃ſtione: ⁊ vobis veterum tractatoꝝ mittat᷑ auctoꝛitas:qͥ in legẽdis ſingulis ac pio bãdis nõ mee voluntati:ſed vr̃o acqᷣeſcatis ar bltrio Queritis qͥ ſenſu dictũ ſit:⁊ quõ in pᷣma ad Coꝛinthios epła Pauli apłi ſit legendum. Oẽs qͥdẽ doꝛmiemꝰ:nõ aũt oẽs ĩmutabimur: An iuxta q̃dam exẽplaria non oẽs doꝛmiemus oẽs aũt imutabimur.vtrũq; eni in grecis codi cibus iuenit᷑ Suꝑ q̊ Theodoꝛꝰ heracleotes:q̃ ꝛbs olim perinthus vocabat᷑:i cõmẽtariolis apłi ſic locutꝰ ẽ:oẽs qͥdẽ nõ doꝛmiemꝰ:oẽs aũt R . * , . 4„ C nnutavi leſiruellh ſberſ⸗ Onaſon corpoꝛb⸗ listein ßoner dfogtic ltoptorot Gbinur.4 nubiy c(orruptlon Gutadont naomo pebndel ſenifeta licsinco Neritemort ſoͤpleit. Lmnetenit tnositu ſtodmae duereime penisve⸗ doms quennid 1moꝛrn mor. G dubium fuitdlce⸗ ſtclligt g porieium morrolita halho yb ſbeſlemo: fuuräͤrytn rpo A⸗ Nyneno ſtincötre loconoes lobinur a ſoreanoint hlomich locurröiarn ledormie lſanetin dusſatpti lemimuet licſtoigin mornulreſi Menioegj loſüfiui briſtaleg Alinurad nanedorm Iur Dormn = = = 2 = SS naiffunlutr hamihiſohue Nare conpdle Ntiä: vobſeen. rnpotiuenie bisquaſimh⸗ aſociodeee ſiones: adiß ſimolpaioten minisnoiin mi: terpet 4 mintiauri it⸗ Peeunz ng lbaembicoti⸗ irgnutneſi⸗ muuriͤneli: Uüravelere ſtuminn loc ncignanean ignbideſt ſe chotallii iinadniic⸗ roao bian⸗ ogbiqnütizt nurrüftolenn „oaninelenen glo⸗ hien ſoorlärmn ſin götn in deun naun oſnone Tractatus II immutabimur. Enoch eni ⁊ elias moꝛtis ne ceſſitare ſuꝑata:iia vt erãt in coꝛpoꝛibꝰ ð terre na ↄuerſatione ad celeſtia regna tranſſ ati ſunt Vnñ ⁊ ſancti qͥ die cõſũmationis atq; iudicij in coꝛpoꝛibꝰreperiẽdi ſũt cũ alijs ſãctis:qͥ ex moꝛ tuis reſurrecturi ſunt:rapient᷑ in nubibꝰobuiã xpᷣo in aera: ⁊ nõ guſtabũt moꝛtẽ erũt ſemꝑ cũ dño guiſſima moꝛtis neceſſitate calcata Vnde ait apłs:oẽs qͥdẽ non doꝛmiemꝰ:oẽs autẽ imu tabimur.Qui eni ex moꝛtuis reſurrexerint:et in nubibꝰ viuẽtes rapti fuerint:trãſibunt ad in coꝛruptionẽ:et a moꝛtalitate in imoꝛtalitatem mutabunt᷑:nõ in tꝑe:nõ ſaltẽ in bꝛeui ſpacio:vᷣ in atomo ⁊ in pũcto tꝑis atq; momento:qͥ pal⸗ pebꝛa oculi moueri põt in nouiſſima tuba Tã ta eni fiet celeritate reſurrectio moꝛtuoꝝ: vt vi⸗ ui qͥs in coꝛpoꝛibꝰ ſuis ↄſumationis tpᷣs inue⸗ nerit:moꝛtuos de inferis reſurgentes pᷣuenire nõ valeãt. Qð manifeſtiꝰ NPaulꝰ diſſerẽs ait. Canet eni tuba:⁊ moꝛtui reſurgẽt incoꝛrupti: et nos imutabimur. O poꝛtet eni coꝛruptibile iſtud induere incoꝛruptionẽ: ⁊ moꝛtale iſtud i⸗ duere imoꝛalitatẽ:vt poſſit i vtrãq; ꝑteʒ vel i penis vel iĩ celoꝛũ regno manere ꝑpetuo.Dio⸗ doꝛus tharſenſis epᷣs pᷣterito h̊ capitulo in ↄſe quentibꝰ bꝛeuiter annotauit:in eo ꝙ ſcriptuʒ ẽ ⁊ moꝛtui reſurgent incoꝛrupti:⁊ nos imutabi⸗ mur. Si inqᷣt icoꝛrupti reſurgẽt moꝛtui: haud dubium qͥn ⁊ ip̃i ad melioꝛa mutati:qͥd neceſſe fuit dicere ⁊ nos imutabimur: An in h̊ voluit itelligi ꝙ icoꝛruptio cõis ſit oiuʒ:imutatio aũt ꝓpꝛie iuſtoꝝ:dũ non ſolũ incoꝛruptioneʒ:eti⸗ moꝛtalitatẽ:ſᷣ ⁊ gliam ↄſequunt᷑:Apollinaris lʒ alijs vbis eadem q̃ Theodoꝛꝰ aſſeruit qͥſdã nõ eſſe moꝛituros:⁊ de pᷣſenti vita rapiẽdos in futurã:vt mutatis gloꝛificatiſq; coꝛpoꝛibꝰ ſint cũ xpᷣo.Qð nũc de Enoch ⁊ Helia credimus. Bidymꝰnõ pedibꝰ ſᷣ vbis i Oꝛigenis trãſiens ſniaʒ:cõtraria via gradit᷑. Ecce myſteriũ vobᷣ loquoꝛ:oẽs qdem doꝛmiemꝰ:nõ oẽs autẽ imu tabimur.qð ita diſſeruit.Si non indigeret re⸗ ſurrectio interpᷣte:nec obſcuritatẽ hr̃et in ſenſi bus:nũqᷓ; NPaulꝰ poſt multa q̃ de reſurrectiõe locutꝰ ẽ intuliſſet Ecce myſteriũ vobᷣ dico.oẽs q̃dẽ doꝛmiemꝰ.id ẽ.moꝛiemur.nõ oẽs aũt ſᷣ᷑ ſo li ſancti imutabũt᷑. Scio ꝙ in nõnullis codici bus ſcripiũ ſit.non qͥdẽ oẽs doꝛmiemꝰ: oẽs au tem imutabimur Sʒ ↄſiderãdũ:an ei qð pᷣmiſ ſũ eſt:oẽs imutabimur:poſſit ↄuenire qð ſeqͥt moꝛtui reſurgẽt icoꝛrupti:⁊ nos ĩmutabimur. Si eni oẽs imutabunt᷑:⁊ hoc cõe cũ ceteris eſt ſuꝑfluũ fuit dicere:⁊ nos imutabimur Quam ob rẽ ita legẽdũ ẽ:oẽs qͥdẽ doꝛmiemꝰ: non oẽs aũt imutabimur.Si eni i Adã oẽs moꝛiũt᷑:⁊ i moꝛte doꝛmitio ẽ:oẽs ̊ doꝛmiemꝰ ſiue moꝛie⸗ mur Doꝛmit ãt iur idioma ſcpᷣturaꝝ:q̃ͥ moꝛtu Fo. CLXXXVI Epla ClIII us eſt ſpe reſurrectiõis future. Diſq; ̊ doꝛmit exꝑgiſcit᷑:ſi ̃ nõ ſubita vis moꝛtis eũ oppꝛeſſe rit: ⁊ moꝛs ſomno fuerit copulata. Cunq; oẽs ita doꝛmierint lege nature:ſoli ſãcti in coꝛꝑe et aia in meliꝰmutabunt᷑:ita vt incoꝛruptio oiuʒ reſurgẽtiũ ſit. Gloꝛia aũt atq; mutatio ꝓpᷣe ſã⸗ ctoꝝ Quodq; ſeqͥr iu grecos ? Inpriiii ſiue PO1π1¼⁄π ⅓½αXατιÜον. Utrüch eni legit: nriin terp̃tati ſũt i momẽto ⁊ ĩ ictu ſiue ĩ motu oculi idẽ p̃ᷣfatꝰ Didymꝰita explanauit. Jũcta ſimul oĩuʒ reſurrectiõe rapient᷑ obuiã xpo. Sʒ hiqᷣs moꝛs diſſoluerit q̃ pᷣſens ſermo ſigniſicat.QAnñ eni dicit in pũcto tꝑis ⁊ in motu oculi atq; mo mẽto:futurã oĩuʒ reſurrectionẽ cũctã pᷣme ⁊ ſe cũde reſurrectiõis fabulã excludit: vt alij pᷣmi: alij nouiſſimi reſurrecturi eſſe credãt᷑. Atomꝰ aũt pũctũ tꝑis ẽ.qð ſecari ⁊ diuidi põt. Vñ et Epicurꝰex ſuis atomis mundũ ſtruit ⁊ vniuer ſa cõfoꝛmat. Ictuſq; oculi ſiue motꝰq̃ grece di cit᷑ po cu tãta velocitate trãſcurrit: vt pene ſẽ ſum vidẽtis effugiat. Veꝝ qꝛ in pleriſq; codici bus ꝓ poin id ẽ.ictu vł motu piin legit᷑:hoc ſentire debemꝰ vt quõ leuis pluma vel ſtipula aut tenue ſiccũq; foliũ vento flatuq; raptaf: et H de terra ad ſublime trãſfert᷑.ſic ad ictũ oculi:⁊ ad nutũ dei:oiuʒ moꝛtuoꝝ coꝛpoꝛa mouebũt᷑: HZ parata ad aduentuʒ iudicis. Quodq; iungit? dicit In nouiſſima tuba:canet eni tuba:⁊ moꝛ tui reſurgẽt incoꝛrupti: et nos immutabimur. Opoꝛtet enim coꝛruptibile h̊ induere incoꝛru ptionẽ:⁊ moꝛtale h̊ induere ĩimoꝛtalitatem:du plicẽ habet intelligẽtiã: vt clãgoꝛ tube aut vo⸗ cis indicet magnitudinẽ:iuxta illð qð ſcriptuʒ eſt:ſicut tuba exalta vocẽ tuã.Aut aꝑtam oiuʒ reſurrectionẽ iuxta illud qð i euãgelio legimꝰ: tu aũt cũ facis elemoſynã: noli tuba canere an te. hoc ẽ abſcõdite fac miſcdᷣiaʒ:⁊ in ſecreto :ne videaris de alteriꝰ mi ſeria gloꝛiari. Querimꝰ aũt cur ad nouiſſimaʒ tubã moꝛtuos ſcripſerit reſurrecturos Qñ eni ĩ nouiſſima ðꝛ vtiq; alie p̃ceſſerũt. In apocalypſi Johis.vij. delcribũ⸗ tur angeli cũ tubis:⁊ vnoquoq; clangente:pꝛi mo videlicet ſcðᷣo ⁊ tertio q̃rto ⁊ qnto ⁊ ſexto: q̃d ꝑ ſingulos actũ ſit:indieat᷑:. Nouiſſimo au tem · id ẽ.ſeptimo claro tube ſtrepitu ꝑſonãte: moꝛtui ſuſcitant᷑:coꝛꝑa q̃ bᷣus habuerat coꝛru ptibilia: incoꝛrupta recipiẽtes. Añ poſt nouiſ ſimã tubã exponit apłus qͥd ſequat᷑ Canet eni tuba:⁊ moꝛtui reſurgẽt incoꝛrupti:nos autem imutabimur: qñ dicit nos:aliũ ſe:⁊ eos:qͥ ſecũ ſunt:pᷣter moꝛtuos eẽ ſigniſicat.Ad qꝗð intelli⸗ gendũ:ſũt qͥ dicãt moꝛtuos qͥ reſurgãt incoꝛru pti: eẽ coꝛpoꝛa moꝛtuoꝝ: eos aũt qͥ dicant᷑ eſſe mutãdi: aias debere accipi: qñ in maioꝛẽ gliaʒ fuerint cõmutate:⁊ Zueneritt i virũ ꝑfectũ:et mẽſurã etail plenitudinis xpᷣi. Alij vo Merit Tars moꝛtuos debere itelligi peccatoꝛes:qui reſur⸗ gent incoꝛrupti vt poſſint erna ſuſtinere ſuppli cia. Eos aũt qͥ cõmutant᷑:eſſe ſãctos:qͥ de vtu te in vᷣtutẽ:⁊ de głia tranſferunt᷑ in gliam. Vñ ad incoꝛruptionẽ moꝛtuoꝛuʒ intulit. Opoꝛtet eni coꝛruptiuũ hoc induere incoꝛruptionẽ ld id aũt qð dixerat:nos imutabimur :illud adiũ xit.⁊ moꝛtale hoc induet ĩmoꝛtalitateʒ aliudẽe eni imoꝛtalitas:aliud incoꝛruptio. ſicut aliud moꝛtale: ⁊ aliud coꝛruptiuũ.Quicqd aũt moꝛ tale eſt:⁊ coꝛruptiuũ eſt:ſʒ non qð coꝛruptiuũ ſtatim ⁊ moꝛtale. Coꝛruptiua q e ſunt coꝛpo⸗ ra que carẽt anima:⁊ tamẽ non ſunt moꝛtalia. qꝛ nũqᷓ; habuere vitã.qð ꝓpꝛie aĩantiũ eſt.vñ ſignanter aplłs:coꝛruptioni incoꝛruptioneʒ:et moꝛtalitati imoꝛtalitatẽ: reſurrectiõis futurã tꝑe copulauit.Achatiꝰ:Ceſarea:q̃ pᷣus Turr Stratonis vocabat᷑:poſt Euſebiũ NPamphili epᷣs in q̃rto &νXρ TνWHρι TIHια½ 11ν idé6. collectarum queſtionũ libꝛo: ꝓponẽs ſibi hãc eandem q̃ſtionẽ latius diſputauit:⁊ vtrũq; ſu ſcipiens qð inter ſe videt᷑ eſſe ↄtrariũ:poſt pᷣn pᷣmum de eo:qð magis in plurimis codicibꝰin uenit᷑.Ecce myſteriũ dico vobis:omes qͥdem doꝛmiemus:non om̃es aũt imutabimur y ſteriũ dixit: vt attẽtioꝛes faceret auditoꝛes de reſurrectiõe plenius diſſerturꝰ. Doꝛmitio au⸗ tem moꝛtẽ iſtã q̃ cõmunis eſt omniũ ſignificat: vnde rectiſſime poſuit ꝙ om̃es doꝛmiamꝰ.id ẽ moꝛiamur:ſicut ſupꝛa dixit. Quomodo i Adãa om̃es moꝛiunt᷑:ſic ⁊ in xpᷣo omes viuiſicabũt᷑. Cum ergo oẽs moꝛituri ſint:audite ſacramẽta que dico:om̃es qͥdem doꝛmiemus: ſed nõ oẽs imutabimur. Canet eni tuba:haud dubiuʒ qͥn angelus ſeptimus:⁊ moꝛtui reſurgent incoꝛru neq; ꝑp ſom:neq; ꝑ vbum:neq; ꝑ epłam tanq; per nos miſſam: qſi inſtet dies dñi:ne qs vos ſeducat vllo modo.quoniã niſi diſceſſio vene⸗ pti. Si autẽ incoꝛrupti erũt moꝛtui:quõ noni⸗ mutabunt᷑:cũ incoꝛruptio ipᷣa mutatio ſit: Sʒ hec cõmutatio qᷓ Paulus mutãdus:⁊ ſãcti ſũt gloꝛificatio intelligit᷑. Incoꝛruptio aũt iccirco cõmunis eſt oiuʒ:qꝛ in eo miſerabilioꝛes erunt peccatoꝛes:vt ad toꝛmẽta perpetui fint:⁊ non moꝛtali ⁊ coꝛruptibili coꝛpoꝛe diſſoluant᷑. Le⸗ gimus in eadẽ epiſtola apoſtolo diſſerẽte ſecre tam diuerſitateʒs reſurrectionis:non in natura coꝛpoꝛũ:ſed in varietate głic duʒ alij reſi urgũt ad penas ꝑpetuas:alij ad gliam ſempiternam Alia eni caro volatiliũ:alia piſciũ:alia iumen⸗ toꝛũ: ⁊ coꝛpoꝛa celeſtia:a coꝛpoꝛa terrena.Sic inqᷣt erit ⁊ reſurrectio moꝛtuoꝛuʒ:cui ſententie magis acqᷣeſcit eccłia. vt oẽs cõi moꝛte moꝛia⸗ mur: et nõ oẽs mutemur in gliam. Juxta illud qð SDaniel ſcribit:multi doꝛmiẽtes ĩ terre pul uere reſurgẽt:alij in gliam eternã: alij in ↄfuſi⸗ onẽ ⁊ obꝑꝛobꝛiũ ſempiternũ Qui eni reſurgẽt in obpꝛobꝛiũ ⁊ ↄfuſionẽ ſempiternaʒ:nõ reſur II gent in eternã głiam. in quã Qaulus: ⁊ qui cq eo ſunt mutabunt᷑ Que cũ ita ſe habeãt:⁊ ſici tellecta ſint a nobis:eoꝝ tm cõmutationẽ ſuſci pere:qui reſurgẽt in gliam. NPeccatoꝝ autẽ et qͥ moꝛtui infideliũ apellant᷑: ⁊ reſurgent inccoꝛ rupti:nequaqᷓ; cõmutationẽ: ſed penas perpe iuas eſſe dicẽdas. Trãſeamus ad ſcðam lecti⸗ onem: que ita fert᷑ in pleriſq; codicibꝰ.nõ qͥdeʒ omnes doꝛmiemꝰ.omes aũt imutabimur. Ex qua nõnuli aſſerũt multos viuos in coꝛpoꝛibꝰ reperiẽdos.⁊ ſi nõ doꝛmiãt oẽs:nõ omnes eſ/ſe moꝛituros.ſi autẽ non moꝛiant᷑ oẽs:nõ oẽs re ſurrecturos. Reſurgere eni ꝓpꝛie dicit᷑:q̃ pꝛi moꝛiendo cecidit. Vñ ⁊ Naulũ volunt ſcribe re in pᷣma ad Theſſaloniceſes epiſtola. Nos viuimus:qui reſidui ſumus:in aduẽtu dñi nõ pᷣ̃ueniemus eos qͥ doꝛmierunt.qm ipſe dñs in iuſſu:in voce archangeli: in tuba dei deſcẽdet de celo:⁊ moꝛtui in xpᷣo reſurgent pᷣmi. deinde nos qᷣ viuimus: q reſidui ſumus ſimul cũ illis rapiemur in nubibus obuiã xpᷣo in agera: et ſic :pe ſemꝑ cuʒ dño erimus. Et ex his dictis pbare cipium qð omiſimus:ſic locutus eſt. ODicamꝰ2 conant᷑ apoſtolũ Paulũ et qͥ cũ eo ſcribebant epiſtolã:putaſſe ſe nõ eſſe moꝛituros:ſed repe⸗ riẽdos die cõſumationis in coꝛpe.Qð ſi ver eſt:errauit Paulꝰ: ⁊ humana eſtimatiõe dece⸗. pius eſt:vt arbitraret᷑ ſe iueniendũ in coꝛpoꝛe dð falſũ eſſe reꝝ exitus appꝛobauit.Hoc itelle⸗ xerant ⁊ illi Theſſalonicẽſes ſacramẽta ſermo nis myſtici neſciẽtes:⁊ niecturis varijs fluctu abant. dicebãtq; ſi Pauilꝰ inueniẽdus ĩ coꝛpo reeſt: ꝓximus ẽ dies iudicij. Uñ coꝛrigit eos: ſcdam epłaʒ ſcribens. Rogamus vos fratres ꝑ aduẽtũ dñi nr̃i ihu xpᷣi: nr̃am ↄgregatiõeʒ i ipᷣm vt non cito mẽte moueami:nec terreami rit pᷣmuʒ:⁊ reuelatus fuerit homo peccati:filiꝰ pꝓgitiõis qͥ aduerſat᷑ ⁊ extolli᷑ ſuꝑ oẽ qð dicit᷑ deus: ⁊ qd colit᷑:ita vt i templo dei ſedeat:oſtẽ dens ſe tanq; ſit deus. Non meminiſtis ꝙ cuʒ apud vos eſſem:hec dicebã vobis: Quibꝰ di⸗ ctis h̊ agit:vt eos reuocet ab erroꝛe:ne putent diem appꝛopinquare iudicij:⁊ id qð ſcripſerat nos qui viuimus:qui reſidui ſumus:in aduẽ⸗ tI dñi non pᷣueniemus eosq̊ doꝛmierũt:aliter intelli ant: qᷓ; intelligi voluit ipe qͥ ſcripſit Re qᷓ; eni nieri põt:vt qui ad Timotheũ ſcripſerat Ego eni iam deliboꝛ:⁊a tpᷣs reſolutiõis mee in⸗ ſtat:putaret ſe in carne ꝑpetuũ:⁊ nunqᷓ; eẽ mo riturum: ⁊ de vita terrena ſtatim ad regna cele ſtia trãſituꝝ:pᷣſertim cũ ad Romanos ſcribẽs eadẽ dixerit.Quis me liberabit de coꝛpe moꝛ⸗ tis huiꝰ: Et ad Coꝛinthios. habitãtes i coꝛꝑe pegrinamur a dno.magis aũt volumus exire C decoppe poveri Crien Pſemil ſeheral mitione locbef. dorniit nietiti ppetan entih Viureau none. 1eſteni Luien (eniy td caveriti Nabus monet cisq Vde⸗ Noh⸗ dorn aürf dicet Etie polpe ſtcp. l do⸗ lonpi oes: Hutatia lione:qj yapene doꝛnnen dormieri domiten lurſen lerapiet uſnodid Lern dad ftety ſickinen ttiͤſiy ſuavin cedoͤ parire Alijexen grepö ſtmoꝛtn none:en ſco⸗ nnröon Etvite ennhrdei füreenn ilmuzfritii ii emn erbesrge ti clden enoämprſnn incoe Ctkri namseſfinatee ivcnicnei ncht rbaunhrit saamnintn = ſecuns mieſ Pimmiizio las Rongen gemanefinn tinn ed opeaninettenen rns almmg Nrzon Mrcs Sitſcſorer 4bonopecennd i upoecbd odaſchen anenmnite inchieen andr ſi⸗ :rbciſche n⸗ Ga dormh rſheiti ⸗ ottilce⸗ jcſeloiten c:emnii ſtuinlin N in 1 7 —☛ ☛= = 7 — —— =☛rn — — == SS = ——=—r— =— ——— Rennn , S s hepiiu r Fo. CLXXXVIII Tractatus II Epla CIII de corpe: pᷣſentes eſſe cuʒ deo. qͥ hec dicebat: nouerat vtiq; ſe eẽ moꝛiturũ. Meliꝰ eſt igitur ſpiritaliter ſentire qð ſcriptũ ẽ: ⁊ doꝛmitionẽ i pᷣſenti loco nõ moꝛtẽ acciꝑe: ꝑ quã aĩia a coꝛꝑe ſeparat᷑:ſed pctm poſt fidẽ ⁊ offenſam dei.doꝛ mitionẽq; poſt baptiſmũ: de qᷓ ⁊ ad Coꝛithios loq̃bat᷑.Et iðᷣo inter vos multi infirmi ſunt: et doꝛmiũt plurimi. Et ĩ alio loco. Ergo ⁊ qͥ doꝛ⸗ mierũt in xp̃o perierũt:qͥ cũ moꝛtui ſint:nõ ſũt ꝑpetua moꝛte ꝑituri:qꝛ nõ ĩ moꝛtali crimie cõ⸗ tinent᷑:ſʒ leui modicoq; pctõ.Qð ⁊ aliꝰ ſanctꝰ vitare cupiẽs loquebat᷑: ne foꝛte obdoꝛmiã in moꝛte.Eſt igit᷑ ſomnꝰpeccati qͥ ducit ad moꝛtẽ ⁊ eſt alia delicti doꝛmitio q̃ moꝛte non ſtringit Qui ergo vixerit ea vita ã dicit.Ego ſum vita (etenĩ vita nr̃a abſcõdita eſt cũ xpᷣoĩ deo) ⁊ nũ qit BRi cẽſes epła ſcribit᷑. Hoc eni vob dicimꝰ in vvoo q; ab ea fuerit ſeparatꝰ: nec ad moꝛtẽ vſq; pec cauerit:iſte de viuentibꝰ ⁊ ſemꝑ viuẽtibꝰ eẽ ðꝛ daqͥbus ⁊ ſaluatoꝛ in euãgelio Johis myſtico ᷣmone teſtat᷑. Qui credit in me:nõ moꝛiet᷑. Et oĩs qͥ viuit: ⁊ credit in me:nõ moꝛiet᷑ ineternũ. Ande ⁊ apłs dñi ſui calcãs veſtigia:ea docuit diſcipulos:q̃ didicit a magiſtro:oẽs itaq; non doꝛmiemꝰ.Qui eni oĩ cuſtodia ſᷣuat coꝛ ſuũ:⁊ ad xpᷣi pcepta vigilat: madatiq; eius memoꝛ dicẽtis:vigilate:qꝛ neſcitis q̊ hoꝛa fur veniat. Et ĩ alio loco.ne dederis ſomnũ oculis tuis:⁊ palpebꝛis tuis doꝛmitationẽ: vt ſaluus fias: q̃ ſi capꝛea de vinculis:⁊ q̃ſi auis ð laqueis: iſte nõ doꝛiniet. Cũq; igit᷑ dam nõ doꝛmiat:qui ſemꝑ in xpᷣo viuũt ⁊ vigilant:ſequit᷑ vt nequa qᷓ; oẽs doꝛmiãt:⁊ ecõtrario oẽs imutẽt᷑ nõ im⸗ mutatiõe głie:q̃ ꝓpꝛie debet᷑ ſãctis:ſᷣ ea imuta tione:q̃ coꝛruptiuũ h̊ incoꝛruptiuuʒ efficit: vt vel penas vel pᷣmia recipiãt ſempiterna Qð ſi doꝛmierit aliqͥs in xpo: ⁊ negligẽtie ſomno ob doꝛmierit: debet audire qð ſcriptũ ẽ. Nuũqd dq doꝛmit nõ reſurget:Qui vo nõ doꝛmit ß vigi⸗ lat: ⁊ ſemꝑ viuit in xpᷣo ð vita ad vitã trãſiet:ſi ue rapiet᷑ in nubibꝰ: vt ſemꝑ cũ dño ſit. Be iſti uſmodi doꝛmiẽtibꝰ Laʒarꝰ erat: de qͥ dñũs ait. Laʒarꝰamicꝰ nr̃ doꝛmit.⁊ de h̊ doꝛmiẽte dice⸗ bat ad Marthaʒ: credit ime: etia ſi moꝛtuꝰ fuerit viuet.⁊ oĩs qͥ viuit:⁊ credit i me:nõ mo⸗ riet᷑ ineternũ. Qui enĩ tota mẽte in xpᷣo cõfidit etiã ſi vt hõ lapſus moꝛtuus fuerit ĩ pctõ: fide 1 viuos ?7 agdhuc in coꝛpoꝛibꝰreperiẽdos.Seqtur ĩ iuſſt u i voce archangeli: ⁊ moꝛtui reſurgẽt pᷣmi Et B; ſua viuit in ꝑpetuũ.Alioqͥn moꝛs iſta cõis eſt: credẽtibꝰ ⁊ nõ credẽtibꝰ debet᷑ eq̃liter ⁊ omes parit᷑ reſurrecturi ſũt.Alij i ↄfuſionẽ eternaʒ: alij ex eo:ꝙ credunt:in ſempiternã vitã.Et ſic ſtare põt:vt qͥ credit in xpᷣo nõ moꝛiat᷑: ⁊ etiaʒ ſi moꝛtuꝰ fuerit viuat ineternũ.qð iux coꝛpalẽ? moꝛtẽ:excepto Enoch⁊ Helia:nulli ↄtigiſſe ꝑ ſpicuũ ẽ. Qui aũt ſidei magnitudine ſꝑviuunt in xpᷣo:nõ doꝛmiẽt neq; moꝛient᷑: imitatoꝛes erũt vite apłice: qͥ abſq; vlla culpa vixerũt ile ge iuſticie: ⁊ ad finẽ dñi trãſeũtes: credenteſ; leũ:q̃ vita vocat᷑ ⁊ reſurrectio: nũqᷓ; doꝛmiere nunq; moꝛtui ſũt. Aia eni que peccauerit:ipſa moꝛiet᷑. Sicut igit᷑ aia q̃ peccat: viuente coꝛꝑe moꝛtua ẽ:⁊ eadẽ die qua peccauerit:doꝛmit in moꝛtẽ: dicente eccłiaſte: qͥ peccauerit: moꝛtuꝰ ẽ ex tũc: ſic aĩa qᷣ xpᷣi pcepta Puauerit: etiam ſi coꝛpꝰ moꝛtuũ fuerit:viuet ineternũ.oc aute ⁊ ꝓpꝛiũ apłoꝝ:⁊ nos imutabimur: Qñ auteʒ dicit nos:ſanctos quoſq; ſigniſicat. Queritis quõ intelligẽdũ ſit ilið: qð in ᷣma Theſſaloni dñi:qꝛ nos qͥ viuimꝰ:qͥ reſidui ſumꝰ in aduẽtu dñi nõ pᷣueniemꝰeos:qͥ doꝛmierũt.qm̃ ipe do- minꝰin iuſſu:⁊ ĩ voce archangeli:⁊ in tuba dei delſcẽdet ð celo: ⁊ moꝛtui qͥ ĩ xpᷣo ſũt: reſurgent bmi. deinde nos qͥ viuimꝰ:qͥ reſidui ſumus:ſi- mul cũ ilłrapiemur i nubibꝰobuiã xpᷣo in aera ⁊ ſic ſemꝑ cũ dño erimꝰ. Suꝑ qͥ quis ſuperioꝛ Achatij diſputatio plenꝰ diſputarit:tñ dicen⸗ du ẽ: qͥd videat᷑ alijs: Theodoꝛo videlʒ apol⸗ linari ⁊ diodoꝛo:qͥ vnã ſequũt᷑ ſniaʒ.qͥꝝ Dio⸗ doꝛ hec ſcripſit reſiduos. Atq; viuẽtes Pau lus apłs vocat nõ qͥᷣ velit intelligi: et ſe ⁊ alios reſurrectiõis tꝑe ĩ coꝛꝑe reꝑiendos:ſʒ nos di⸗ xit ꝓ eo quod eſt iuſtos:de qͥꝝ ego ſũ numero. Ibi eni rapient᷑ obuiam xpᷣo ⁊ nõ peccatoꝛes. AViuẽtes autẽ non iuxta tropologiã ſãctos ac⸗ cipimus: qui peccato nõ moꝛtui ſi ut: ſed ommes quos in coꝛpoꝛe adueniẽs xpᷣs inuenerit.Qð ſequit᷑ non pueniemus eos qꝗ; doꝛmierunt: ne⸗- quaqᷓ; ad peccatoꝛes referre debemꝰ Neq; eni peccatoꝛes cum iuſtis rapient᷑ obuiam chꝛiſto ſed eos quos mos diſſoluerit. Nerũ quid iſta perquiro: ⁊ apoſtolicis dictis calumnia facio⸗ cuz ipe maniteſtiſſime ſcribat qͥ reſidui ſumus in aduẽtu dñis Qui aũt ſũt reſidui: vbis diſci⸗ mus ſaluatoꝛis. ſicut in diebus Moe ducebãt vxoꝛes ⁊ nubebãt:⁊ repente venit diluuiuů: et tulit oẽs ſic erit aduentꝰ filij hoĩis. Quibꝰ mo nibus apꝛobat᷑ in fine mundi multos viuos ?⁊ rurſũ ſaluatoꝛ ioquit᷑ in euãgelio dia aũr nocte ſpõſus veniet:qͥ vtiq; viuẽtes i coꝛꝑe de p̃hendet.qñ duo erũt ĩlectulo vno: vnus aſſu met᷑: alius relinquer᷑: ⁊ due molẽtes: vna aſ⸗ ſumetur: ⁊ alia relinquetur. Quibus dicr oſtẽ ditur: medio noctis:ſecuris omnibus cõſuma tionem mungdi eſſe venturã. DHꝛigenes i tertio Xy volumine ? πνοτιο& à d Eε poſitionuz ſciẽdũ:ꝙ magis ↄueniat vitati: ita legere: oẽs q̃dẽ doꝛmiemꝰ:nõ oẽs aũt imutabimur:maxi⸗ me qꝛ ſeqt: moꝛtui reſurgẽt incoꝛrupti: ⁊ nos i mutabimur. Si eni oẽs ſũt imutãdi iux alterã lectionẽ:quõ poſtea ðꝛ: qſi pᷣcipuũ atq; buatiũ ars epłe Pauliad Theſſalonicẽſes pᷣme:poſt mul ta:q vario pꝛudẽtiq; ſᷣmone diſſeruit: hec itu⸗ lit:de qͥbꝰnulli dubiũ eſt:⁊ Achatiũ pleraq; li baſſe. Quid ẽ ergo qð dicũt Theſſalonicẽſes ĩ vbo dei Paulus ⁊ Siluanus:⁊ Timotheus. Nos qͥ viuim“:qͥ reſidui ſumus in aduẽtu dñi non pᷣueniemꝰeos:qͥ doꝛmierũt.Qui ſũt iſtivi uentes qͥ loquunt᷑ talia:⸗ Atiq; NMaulus nõ ab hoĩbꝰ:nec ꝑ hoĩes apls: ⁊ chariſſimꝰ eius fili in fide Timotheꝰ ⁊ Günanuse illis erat in af fectione ⁊ vtutibus copulatꝰ. Et h̊ nõ ſolũ illi ſed qcunq; Pauli ⁊ ſciẽtia ⁊ ↄuerſatiõe ſilis ẽ dicere põt: nos qͥ viuimus:quoꝛuʒ coꝛpa moꝛ tuũ eſt ꝓpter pctm:ſpũs aũt viuit: ꝓpter iuſti cio: ⁊ quoꝝ moꝛtificata ſũt mẽbꝛa ſuꝑ terrã ita vt nequaq; ↄcupiſcat caro ↄtra ſpiruũ.Si enĩ adhuc deſiderat caro: viuit: ⁊ qꝛ viuit: deſide rat: ⁊ nõ ſolũ moꝛtiſicata mẽbꝛa illiꝰ ſuꝑ terrã. Qõ ſi moꝛtiſicata ſũt:nequaqᷓ; ↄtra ſpiritũ co⸗ cupiſcũt:q̃ moꝛtiſicatiõe ſui huiuſcemodi deſi⸗ deriũ ꝑdiderũt.Sicut igit᷑ qͥvita caruere pᷣſen ti: ⁊ ad melioꝛa trãſſati ſũt:magis viuũt: depo ſito moꝛtis coꝛꝑe:⁊ vitioꝝ oĩuʒ incẽtiuis. Sic q moꝛtificatione ihm in coꝛpe ſuo circũferũt:⁊ nequaq; viuũt iuxta carnẽ:vᷣ iuxta ſom:viuũt in eo ꝗᷣ vita ẽ.⁊ viuit in eis xpᷣs.de quo ſcptuʒ eſt. Niuus ẽ ſermo dei ⁊ efficax:qͥ eſt dei vtus deiq; ſapientia. Aiuũt eni in qbus viuit vtus dei: oĩ humana fragilitate depoſita:⁊ in quib⸗ yviuit ſapiẽtia q̃ abſcõdita eſt in deo: ⁊ in q bus viuit ⁊ oꝑat᷑ iuſticia Chꝛiſtꝰ enĩ factꝰeſt nobis noniſolũ iuſticia ex deo: ſed ⁊ ſapiẽtia ⁊ oẽ qð vtus eſt. Et ſiqᷣdẽ in pᷣſenti loco ſea doꝛmienti bus ⁊ in xpᷣo moꝛtuis:qͥ hancſ cribũt epłaʒ:ſe⸗ pararẽt: videret᷑ ſuꝑflua annotatio: et ex vno loco aſſumptũ teſtimoniũ nõ valeret. Nũc vo eodẽ ſenſu:qꝛ ⁊ eodẽ ſpũ:in pᷣma ad Coꝛinthi⸗ os loquit᷑:oẽs nõ doꝛmiemꝰ: oẽs aũt imurabi⸗ mur:i momẽto:in motu oculi:in nouiſſima tu⸗ ba. Canet eni tuba: moꝛtui reſurgẽt incoꝛru⸗ pti:⁊ nos immutabimur.oc qð in pñti loco ſcriptũ ẽ: in tuba dei deſcẽderet ð celo ꝛcompa⸗ ra illi:qð ad Coꝛinthios ðꝛ:in nouiſſima tuba Canet eni tuba ⁊ cetera. Illi autẽ qð ad Theſ ſalonicẽſes dicit᷑:⁊ moꝛtui in xpᷣo reſi urgẽt pꝛi⸗ mi:hoc quod ad Coꝛinthios ſcriptũ eſt:⁊ moꝛ tui reſurgẽt incoꝛrupti. Poꝛro qð ſequit᷑ Be⸗ inde nos qͥ viuimꝰ:qͥ reſidui ſumꝰ:illi reſpõdet Tnos imutabimur:qͥꝝ vtrũ q; ſic itelligi poteſt Nos qͥ viuimus:qͥ reſidui ſumꝰ in aduẽtu dñi ⁊ nos q imutabimur:⁊ nõ ſumus ex his:qͥ ap⸗ pellant᷑ moꝛtui:ſed viuimus:iccirco pᷣſentiam domini non in moꝛte:ſed in vita pᷣſtolamur:qꝛ de iſraelitico genere ſumus.⁊ electe ſunt ð no⸗ bis reliquie:de qbus dominꝰ olim loquebat᷑. Dereliqui mihi ſeptẽ milia viros: quinõ cur- uauerũt genu añ Baal. In Johis quoq; euã⸗ gelio viuoꝝ ⁊ non viuoꝝ duplex oꝛdo deſcri⸗ bit᷑ Ois qui credit in me etiã ſi moꝛtuus fuerit viuet:⁊ oĩs qui viuit ⁊ credit in me:nõ moꝛiet ineternũ.Si viuos ita intelligimꝰ: vt iama no bis dietũ eſt: doꝛmiẽtes ⁊ i chꝛiſto moꝛtuos il⸗ los eſſe credamus:qͥ cum velint in xpᷣo viuere tamẽ peccato moꝛtui ſũt. Sinautem reliquie ⁊ electio m graʒ apellant᷑ viuẽtes: qui non ita credũt:nec ð iſraelitica nobilitate generati ſũt doꝛmiẽtes ⁊ moꝛtui appellabunt᷑ in xpᷣo Sunt q̃ hunclocuz ita ediſſerãt. Niui appellant᷑:qui nunqᷓ; peccato moꝛtui ſunt. Qui autẽ peccaue⸗ rũt:iĩ eo ꝙ peccauerũt moꝛtui ſunt:a poſtea cõ uerſi ad penitentiaʒ: pugnant antiqua delicta. moꝛtui appellant᷑:qꝛ peccauerũt. In xpᷣo autẽ moꝛtui: qꝛ plena ad deum mente cõuerſi ſunt. Noꝛro qᷣ viuũt:⁊ habẽt teſtimoniũ ſidei:⁊ nec du receperũt ꝓmiſſionẽ dei: qͥ ⁊ ð alijs melius quiddã cogitauit:vt nõ abſq; his qͥ iuſti ſũt co ronent᷑:in eo habẽt beatitudinẽ:ꝙ fruunt᷑ bo⸗ no ↄſcientie:⁊ viuũt:⁊ relicti ſũt in aduẽtu do mini ſaluatoꝛis. Sed qꝛ clemẽs eſt deꝰ:et vult ſaluare etiã eos qͥ doꝛmierũt: et in xpᷣo moꝛtui ſunt:nõ pᷣueniẽt illos neq; ſoli rapient᷑ in nubi bus: ſed iuxta exẽplũ euàgelice parabole vnũ denariũ vnãq; mercedẽ: ⁊ vndecime hoꝛe ope rarij ⁊ ᷣme qui in vineã miſſi ſunt: ſalutis pꝛe⸗ cium accipiẽt. Nec hoc alicui videat᷑ iniuſtum vt diſpar laboꝛ vnũ pꝛemiũ conſequatf᷑. a gna quippe diuerſitas eſt eoꝛuʒ qui poſt vulne raſunt ſanati: ⁊ eoꝛũ qui nunq; viderut moꝛij erroꝛem. De his puto dictũ: quis ẽ homo qui uiuit: ⁊ non videbit moꝛteʒ: redimet de moꝛte aiam ſuaʒ. Neq; eni vt qͥdam putant:qͥs ꝓeo qð eſt nullus accipit᷑:ſed quaſi dixerit quiſpu tas:iuxta illud qð ſcriptum eſt.Quis ſapiens rirelliget hec: Et in alio loco. Dñe qͥs habita bit in tabernaculo tuo⸗ Et iterũ. Quis cogno⸗ uit ſenſũ dñi: Reſidui ergo erũt de credentibꝰ pauci:qͥ aduentũ dñi videant:ſᷣm illud qð de⸗ us vbũ factũ eſt: nequaqᷓᷓ in vilitate carnis: ſʒ in gloꝛia triũphantis:⁊ cõſideranduʒ quõ pꝛi mũ appellauerit doꝛmientes. deinde in chꝛiſto moꝛtuos:quos viuentes pᷣuenire nõ poterunt ui eni nõ cuſtodierit hi qð ſchtũ ẽ. ne dederj ſõnũ oclis tuis:neq; palpebꝛis tuis doꝛmitati onẽ:vt ſaluꝰ fias.ſic capꝛea ð vinculis: ⁊ ſicut auis ð laqueis doꝛmiet.⁊ culpabił᷑ ſopoꝛe toꝛ⸗ peſcet.Cũq; doꝛmierit:trãſibit i moꝛtẽ. ſiẽ eni mouet᷑ qͥ vigilat:ſic qͥ doꝛmit iacet imotus:et moꝛti toꝛpet ſimilitudine. Qð aũt doꝛmitionẽ ſequatur moꝛs: ⁊ pᷣma ad Coꝛinthios epiſtola docere non poterit.in qua ſcriptum eſt. Nunc aũt xpᷣs ſurrexit ex moꝛtuis:pᷣmitie doꝛmiẽtiũ qꝛꝑ hominẽ moꝛs:⁊ per hominem reſurrectio Cra ner. ſini, liſfinan gentinco⸗ becdeder wnusinap uieeriln ſaconntst ſoiſi gauliomnen donecinut gialuatar aernaſcd 1tchöD lje ptutis gdeos:d lqgiuſti defecere cankin gügelg nonnop dosed lenehad ſublüner Npſ tuos vl gha yiu egrelſa afchang geiusof feömiad gieſtde. nodtreri Hodddan Oiirectas emerced Clobäliu nnnvisp danii ho⸗ hinultinne phaeinden lsviamno iquleſtap egrecſebann honisßn Agitaanne lanucran laminecan teuims, nvocegre denedee cecentii: liſerin pt eratas de nantsmn Glctomn hentecönntin Wonäftin aralern hisqhin ſit inadtia iseſtdeen ꝛtinxöonmern lirapieninda d ice parebceni Ncainebarn ſunt: ſtutsſ iiniceainiinn luat, O man e mhe röeünet guisidcli lalinddenote ſouumt:cs) ſoent auin Auisſenen Die obii ii. Quucho⸗ ir deotland; hfnilii⸗ itmtan⸗ rmduz 4on Nnentchtt irrnöpoteli Htüi. eden gtus danmin mauls⸗ dblſhnnn inoni ſ netintlin ütdenin – ung Gnteden vennen⸗ Fo. CLXXXN moꝛtuoꝝ. Et poſt paululũ: nõ oẽs doꝛmiemꝰ: ß oẽs imutabimur:iĩ momẽto:in ictu oculi:ĩ no uiſſima tuba. Canet enim tuba: ⁊ moꝛtui reſur gent incoꝛrupti:⁊ nos imutabimur. Cuz ergo hec de doꝛmitiõe dicant᷑ ⁊ moꝛte: ⁊ illud lega⸗ mus in apło. Surge q̊ doꝛmis: ⁊ exurge ð moꝛ tuis:⁊ illuminabit te xpᷣs:inremꝰ dño: ⁊ votũ faciamus deo Jacob: vnuſqᷣſq; dicẽs in coꝛde ſuo:ſi aſcẽdã ſuꝑ ſtratũ meũ: ſi dedero ſomnũ oculis meis: ⁊ palpebꝛis meis doꝛmitationeʒ donec inueniã locuʒ dño:haud dubiũ:quin in aia ſua tabernaculuʒ deo Jacob: vt de in illo eterna ſede reqͥeſcat: ſeq̃tur qꝛ ipe dñs in iuſſu 2 reliqᷓ̊. Deſcẽdet eni miſſus a pre nõ diuerſita re vᷣtutis:ſed diſpeſatiõe iudicis:et deſcendet ad eos:qͥ deoꝛſũ ſũt vbũ dei ⁊ ſapia et veritas atq; iuſticia ⁊ qq; moꝛtui ſint ad qͥs dignatur defcẽdere:nõ in ſunt ab eo alieni. MMoꝛtui eni vocant᷑ in xpo:qͥ aũt viuunt hoc habent pᷣuile giũ ꝙ eligunt᷑ e pluribꝰ: atiñ vtrũq; agmen et moꝛuoꝝ in xpᷣo ⁊ viuẽtiũ pariter rapiẽt in nu bibus obuiã xpo:vt nõ eũ expectẽt: donec ad terrena deſcẽdãt:ᷣ pᷣſentia illiꝰ ⁊ ↄtubernio in ſublimi bus ꝑfruant᷑. Quãtaq; clementia xpi: vt ꝓ ſalute nr̃a:nõ ſolũ caro factꝰ ſit: ad moꝛ tuos vſq; deſcẽderit:⁊ in ipᷣa moꝛte habeat ſi⸗ gna viuẽtiũ.Aqua eni ⁊ ſaguis de latere eius egreſſa ſunt. Deſcendit igit᷑ ſermo diuin/ voce archangeli pᷣcedente:⁊ pᷣparante ſibi viã:in is à eius pñt ferre pᷣſentiã. qð vt queamꝰ itellige re pᷣmi aduẽtus myſteria cognoſcamus.Scri⸗ ptũ eſt de Johe:qͥ pcurſoꝛ eiꝰ fuerat:ꝙ ihere⸗ mo dixerũ. Ego vox clamãtis in deſerto. ⁊ re⸗ liq̃. q̃d clamauit vox in deſerto: Parate viam dñi: rectas facite ſemitas eꝰ: ob qð pᷣmiũ:quã ve mercedẽ:Ois vallis iplebit᷑: ⁊ ois mons et collis hũiliabit᷑: ⁊ erũt pꝛaua indirecta ⁊ aſpe. ra in vias planas:et videbit oĩs caro ſalutare dei nri. Hoc aũt idðo:qꝛ vbũ caro factũẽ: ⁊ ha bitauit in nobis. Nunc autẽ nequaqᷓ; vox pꝛo⸗ phete in deſerto erit:ſed vox archangeli parã⸗ tis viam. non in carnis humilitate veniẽti:ſed ei qui eſt apud patrem vbum deus:⁊ tũc qdeʒ egrediebant᷑ in deſertuʒ: vt audirent aſſumpti homis pᷣcurſoꝛem: ⁊ viderent arundinẽ vento agitatam: de qua facte ſunt tibie: ⁊ vocalis ca⸗ lamus:qui in oꝛe pueroꝛuʒ dulci ſonat modu⸗ lamine canentiũ in plateis atq; dicentium. Cã tauimus vobis: ⁊ non ſaltaſtis. Nunc autem in voce archangeli pcedentis dominũ deſcen⸗ dentẽ de celis: T in clariſſima tuba vnuſquiſq; credentiũ: vel ad pᷣlium vel ad ſacerdotalia mi niſteria ꝓpuocat᷑. Legimus in numeroꝛũ libꝛo ſacratas deo tubas que ante hoſtias pſonent. Sinautẽ magnaẽ vox angeli ⁊ tube ⁊ archan Geli: qᷓ;to maloꝛ erit tube dei qᷓ parat vias pꝛi⸗ mũ doꝛmiẽtiũ: ⁊ moꝛtuoꝛũ in x-po⸗ Deinde eo rum qui viuũt ⁊ reſidui ſunt:⁊ ſermonis deip ſtolant᷑ aduentuʒ:foꝛſitan ſimplicis tube clan goꝛ doꝛmientibꝰ ⁊ moꝛtuis in xpᷣo neceſſarius eſt. Vox antẽ archangeli: ⁊ tube dei is qui vi⸗ uunt: in pᷣſentiã domini reſeruant᷑: videamꝰ qd poſſit intelligi: ⁊ id qð ſequit᷑: ſimul cũ illis rapiemur. Quo vbo oſtendi puto ſubitum ad melioꝛa trãſcenſũ: ⁊ iccirco raptum ſe voluiſſe dicere: vt velocitas trãſeuntis: ſenſũ cogitãti excederet. Quod ⁊ in alio loco eiuſdẽ verbi ꝓ pꝛietate ſignauit. Scio hominẽ in xpᷣo ante an nos.xiiij.ſiue ĩ coꝛpoꝛe:ſiue extra coꝛpꝰ:neſcio deus ſcit: raptũ iſtiuſmõi vſq; in terciũ celü: ? ſcio hmõi hoĩeʒ ſiue ĩ coꝛꝑe ſiue ex coꝛpꝰneſcio deus ſcit: qꝛ raptus eſt in paradiſũ: et audiuit verba ineffabilia: que nõ licet homini loq̊ Alij eni pficientes: ⁊ vt ita dicam gradiẽtes ad ma ioꝛa creſcebãt:donec fierẽt iuxta id qð ſcriptũ eſt:magni valde nimis: ⁊ quoſdã in celuʒ aſſũ ptos legimus. Paulus autẽ vas electionis in tertium celuʒ raptus aſcẽdit ⁊ iccirco audiuit verba ineffabilia. Quõ autẽ hi qͥ rapiunt᷑ inu bibus rapiãtur obuiam xpᷣo diligentiꝰcontem plandũ eſt: ſcimus nubes ꝓphetas: dbus böce pit deus ne pluerẽt ſuꝑ iſt rłimbꝛem: quãdo im pleuerũt menſurã patrũ ſi uoꝛuʒ:u facta eſt lex: ⁊2 ꝓphete vſq; ad Joheʒ baptiſtã. Et qꝛ deus poſuit in eccleſia pꝛimũ apoſtolos.ſecundo p⸗ phetas: nõ folum pphete:ſʒ ⁊ apoſtoli nubes aſcendit ſuper nubes legis ⁊ euangelij:ſuꝑ ꝓ⸗ phetas: ⁊ apoſtolos:⁊ aſſumpt alis columbe: eoꝛũ q; doctrina ad excelſa ſubleuat occurrit: non deoꝛſum. ſed in aere: ⁊ ſpiritali intelligen⸗ tia ſcripturarũ. Occurrẽs autem in ſpiritalibꝰ 2 terrena dimittens: ſiue ille ſit doꝛmiens: ſiue in xpᷣo moꝛtuus ſiue viuens:⁊ in illius pꝛelen⸗ tiam reſeruatus:ſemꝑ cum illo erit: et ꝑfruet᷑ verbo dei: et ſapientia: veritate atq; iuſticia. Hec celeri ſermone dictaui: qͥd eruditi viri de vtroq; ſentirẽt loco:⁊ qbꝰ argumẽtis ſuas vel lent ꝓbare ſententias: vre pꝛudẽtie exponens Mech; eni tania eſt mee puſillanimitatis aucto⸗ ritas: qui nihil ſum: ⁊ inuidoꝛũ tantũ moꝛſibꝰ pateo: quãta eoꝛũ qͥ nos in dño pᷣceſſerũt. Nec iuxta Oythagoꝛe diſcipulos: pꝛeiudicata do⸗ ctoꝛis opinio. Sʒ de doctrine ratio põderãda eſt. Si qͥs aũt cõtrarie fractionis imurmurat: q̃re eoꝝ explanationes legã: quoꝝ dogmatibꝰ nõ acqͥeſco:ſciat me illud apłi libenter audire: oĩa ꝓbate: quod bonũ eſt retinete. Et ſaluato ris vba dicentis: eſtote pbati nümularij: vt ſi q́ͥs nümus adulter eſt: ⁊ figurã Ceſarl non ha- bet:nec ſignatus ẽ moneta publica: repꝛobek Qui aũt xpᷣi faciẽ claro pᷣfert lumie: in coꝛdis Poars nrimarſupiũ recõdatur. Eteni ſi dialecticã ſci re voluero:aut philoſophoꝛũ dogmata: et vt ad noſtrã redeã: ſcientia ſcripturarũ: nequaqᷓ ſimplices eccleſie viros interrogare debeo: q⸗ rum alia gra eſt:⁊ vnuſquiſq; in ſuo ſenſu abũ dat:pᷣſertim cũ in domo magna patris familie vaſoꝛũ diuerſitas mults dicat᷑:ſed eos qui ar⸗ tem didicere ab artifice:⁊ in lege dñi meditan⸗ tur die ac nocte.Ego ⁊ in adoleſcẽtia ⁊ ĩ extre ma etate ꝓfiteoꝛ:⁊ oꝛigenẽ ⁊ Euſebiü Celariẽ ſem viros eſſe doctiſſimos: ſʒ erraſſe i dogma⸗ lum varietate.Qð econtrario de Theodoꝛo: Achatio: Apollinare poſſi umꝰ dicere: ⁊ tamen omes in explanationibꝰ ſcripturaruʒ: ſudoꝛis ſuui nodis memoꝛiã reliquerũt:in terra aurũ q̃⸗ ritur: ⁊ de fluuioꝛũ alueis ſplendẽs ꝓfert᷑ glo⸗ ria ſdactoluſq; ditioꝛ eſt ceno: qᷓ; fluento. Cur moe lacert amici mei:⁊ aduerſũ me ſilẽtẽ craſſe ſuues grũniunt:Quaꝝ omne ſtudiũ eſt:imo ſci entie ſuꝑciliũ aliena capere:⁊ ſic veteꝝ defẽde re ꝑſidiam: vt ꝑdtã fidem ſuã. Meũ ꝓpoſuũ eſt antiquos legere: ꝓbare ſingula: retinere qᷓ bona ſũt:et a fide ec yeolẽs ad alias queſtiſculas reſpondere: ⁊ vel mDeg vel aliena dictare: extẽplo a fratre Syſin nio admonitus ſum: vt ⁊ ad vos:⁊ ad ceteros ſactos fratres:qͥ nos amare dignant᷑: lr̃as ſcri derẽ. Cohibebo igit᷑ñ gradum: ⁊ ſi vita comes fuerit: futuro me oꝑi reſeruabo: vt ⁊ vobis ꝑ ptes pareã:⁊ fructũ ac ſenile coꝛpuſculũ onus poſſit ferre moderatũ.IJllud aüt bꝛeuiter in fi⸗ ne coõmonebo:hoc qð in latinis codicibꝰ legit᷑ oẽs qͥdẽ reſurgemus: non omes autẽ imutabi⸗ mMur:in grecis voluminibꝰnõ haberi.ſᷣ vel om nes domiemus:nõ oẽs autẽ imutabimur: vel nõ oẽs do:miemꝰ:oẽs autẽ imutabimur: quo⸗ rũ qs ſenſus ſit:ſupꝛa diximugs. Alirgumentũ ſequẽtis eke. Omie africane eccłie grecos tractato⸗ d res in latinum verti pᷣcatur:in quo ſtu Dio dicit illum vtilius verſaturũ:qᷓ; in traducẽdis canonicis ſcripturis a. lxx.iterpᷣti⸗ bus traãſſat:quoꝛũ concoꝛs editio maioꝛem qB vnius homis auctoꝛitateʒ haberet. Arguit qʒ Haieronymũ ĩ expoſitõe epiſtole ad Salathas wyapoſtolũ NPaulũ in repheſione Petri ſimu late locutũ ⁊ ad leniẽdos tumultuãtiũ animos dixerit eſſe mentitũ.quoniã ſi aliqd mendaciũ in ſcripturis admittit᷑: omnis earuʒ vacillabit auctoꝛtags. Bean Augl.ad Hieronymũ de ĩterpᷣtatiõöe Fecox ſcriptoꝝ puocãtis. æ ſupflua po. ixx interpᷣtes editiõe ac de expoſitiõe epłe ad gala thas carpẽtis. Epla. CIIII. Bmino dilectiſſi cłie catholice nõ recedere: ———Vẽñ ...n mo ⁊ cultu ſinceriſſimo charitat obſequendo atq; amplectẽdo fratri ⁊ cõpᷣſbytero Hierony mo Auguſtimꝰ. Nunqᷓ; eque qͥſq; tã facile cuili bet inotuit:qᷓ; mihi tuoꝝ ĩ dño ſtudioꝝ qͥ eta le ticia: ⁊ vere exercitatio liberalis.qᷓqᷓ; ergo pcu piam oĩno te noſſe:m̃ exiguũ qͥddã tui munus habeo:pᷣſentiã videlicʒ coꝛpis quã ipᷣaʒ etiam poſtea qᷓ; te beatiſſimꝰnũc epᷣs tũc vo iã epᷣatu dignꝰ frat᷑ Alipiꝰ vidit:remeãſq; a me viſus ẽ (negare nõ poſſũ)magna ex ꝑte mihi eẽ relatu eiꝰimpꝛeſſaʒ: ⁊ añ reditũ cũ te ille ibi videbat: ego videbã:pᷣ oculis eiꝰ.Nõ eni aĩo me atq; il⸗ lũ ſᷣ coꝛꝑe duos qͥ nouerit dDixerit: ↄcoꝛdia dũ taxat ⁊ familiaritate fidiſſima: nõ merit qᷣbus ille antecellit Quia & me pᷣmitꝰcõmuniõe ſpũs q in vnũ nitimur: deinde illiꝰ ex oꝛeiã diligis: nequaq; ipudẽter q̃ſi aliqͥs ignot?cõmẽdo ger manitati tue fratrẽ ꝓfutuꝝ:quẽ nr̃is conatib⸗ deinde adiutoꝛio tuo vere ꝓfutuꝑꝝ ſperamus. Niſi foꝛte qð talis ẽ: vt ipe tibi ꝑ eũ ſi cõmen⸗ datioꝛ: q; ille ꝑ me. Hactenus foꝛtaſſe ſcribere debuerã:ſi eẽ vellẽ eplaꝝ ſolẽniũ moꝛe contẽt ſ ſcatet animꝰ in loq̃las cõicandas tecũ deſtu⸗ dijs nr̃is qᷓ habemꝰ in xpᷣ̃o ihu dño nr̃o:qͥ nob multas vtilitates ⁊ viatica q̃dã demonſtrati a ſc itineris etiã ꝑ tuã charitatẽ nõ mediocriter miſtrare dignat᷑. etimꝰ ̊ ⁊ nobiſcũ petit oĩs africanaꝝ ecctiaꝝ ſtudioſa ſocietas: vt i inter⸗ p̃ᷣtandis eoꝝ libꝛis qͥ grece ſcripturas nr̃as qᷓ; optie tractauer̃t curã atq; oꝑaʒ ipẽdereũ que⸗ ris. Potes eni efficẽ: vt nos qͥʒ habeamꝰ ſllos tales viros:⁊ vnũ potiſſimũ: quẽ tu libẽtius ĩ tuis Eis ſonas. De vertẽdis aut iliguã latinã ſãctis lr̃is canonicis laboꝛare te nollem: niſi eo mõ q̊ Job interpᷣtatꝰ es: vt ſignis adhibit qͥd int᷑ hac tuam: ⁊.lxx.quoꝝ eſt guiſſima auctoꝛi tas: interpᷣtationẽ diſtet: appareat. Satis autẽ nequeo mirari: ſi aliqͥd adhuc i hebꝛaicis lr̃is exemplaribꝰ inuenit᷑: qð tot interpᷣtes illius lingue ꝑitiſſimos fugerit. Omitto eni. lxx. ð q rũ vel ↄſilij: vel maioꝛis ſpũs ↄcoꝛdia:q̃ſi vn⸗ hõ eẽt: nõ audeo in aliqu ꝑtẽ certã ferre ſniaʒ niſi qð eis pᷣeminẽtẽ auctoꝛitatẽ i ̊ munere ſi⸗ ne controuerſia tribuendam exiſtimo. Illi me plus mouent:qui cum poſterioꝛes interpꝛeta⸗ rentur:⁊ verboꝛum locutionũq; hebꝛearuʒ vi an atq; regulas moꝛdacius vt fertur:tenerẽt: non ſolum inter ſe non cõſenſerunt:ſed etiam li querunt multa:que tanto poſt eruenda ⁊ pꝛo⸗ dengda remanerẽt. Si eni obſcura ſunt:te quo q; in illis falli poſſe creditur. Si manifeſta: illos in eis falli potuiſſe non creditur. uius igitur rei pꝛo tua charitate expoſit cauſis:cer tum me facias obſecrauerim. Legi etiam q̃dã ſcripta que tua dicerent᷑: in epiſtolas apoſtoli NPauli: quarũ ad galathas cum enodare vel⸗ Ca srrentit colaſtmue ſulceptu iiusſu ctetli nemouent Cecikave n cken gtummni his ustu ſtnelqui tprtüſen Ghotmerit ſoan ſigeno lboppe debiurre Vclbilsr ſtio oudto⸗ ntiebat Perüobin (nliter gogees iuusieoci DiN reſpode nes phil (iauit oden. pterhom Arjlpotenn ſeriteſed v opuseltem feetiamn de laykapud deſegttar; ſteperita M apoſto edicer aocti⸗a Pyueninur Hüdirinue yennnölu hornedoce ktiäſtkaä huiusde ſigukcan apirache leſcelerei tuperarie⸗ upſcriote lbiis tamn bliäſeoy 4 fiuſqgid ⸗ Pillivert ſlierpei n ggiſirt, eme lpenhipaäinn Nennsſot⸗ zinümen öicnanrith bobbadiofnte ncaididenate Etminönien g tnbici oa dnsni e ſamgir 7 Gopnhini⸗ mnosqhle ſini ginbinu 1uiigiemii Grurlenain iin Nigirl t imt pit Sell Wibtcolte Girneßtuli haipeinn, Gisgendaſn Tractatus II Epla (ClIII les:venit in manꝰ locꝰille: qͥ apłs Petrꝰa ꝑni⸗ cioſa ſimulatõe reuocat᷑ Ibi patrociniũ mẽda cij ſuſceptũ eẽ vel a te tali viro: vel a quopiam ſialius illa ſcripſit. Fateoꝛ nõ mediocriter: do nec refellant᷑:doleo.ſi foꝛte refelli poſſunt ea q̃ me mouent. Mihi enim videtur exitioſiſſime credi aliquod in ſanctis libꝛis haberi mendaci um. id eſt. eos homies per quos nobis illa ſcri ptura miniſtrata eſt:atq; cõſcripta aliquid ili bꝛis ſuis fuiſſe mẽtitos.Alia quippe queſtio ẽ: ſit ne aliquãdo mẽtiri viri boni. et alia queſtio eeſt: vtrũ ſcripioꝛẽ ſanctaꝝ ſcripturaꝝ mentiri opoꝛtuerit: imo vero nõ alia: ſed nulla eſt que⸗ ſtio.Admiſſo eni ſemel intantũ auctoꝛitatis fa ſtigium officioſo aliquo mẽdacio: nulla illoꝛũ libꝛoꝝ particula remanebit:q̃ non vt cuiq; vi⸗ debitur vel ad moꝛes difficilis: vel ad fidem in credibilis: eadeʒ ꝑnicioſiſſima regula ad mẽti⸗ entis auctoꝛis conſiliũ officiũq; referat᷑ Si eni mentiebat᷑ apoſtolus MPaulus cum apoſtoluz NPetrũ obiurgãs diceret:ſi tu cum ſis iudeus: gentiliter ⁊ non iudaice viuis:quẽadmodũ co gis gentes iudaiʒare: et recte illi videbat᷑ Pe⸗ trus feciſſe: quem nõ recte feciſſe ⁊ dixit: ⁊ ſcri pſit vt quaſi animos tumulantiũ deliniret.q̃d reſpõdebimus:cum exurrexerint ꝑuerſi homi nes ꝓhibẽtes nuptias quos futuros ipe ꝓnũ ciauit: ⁊ dixerint totũ illud quod idem apoſto lus de matrimonioꝝ iure firmãdo locutꝰ eſt ꝓ⸗ pter homies qui dilectione cõiugum tumultu⸗ Ari poterãt:fuiſſe mẽtitum: ſcʒ non qð hoc ſen⸗ ſeerit: ſed vt illoꝛũ placaret᷑ aduerſitas: Nõ eni opus eſt:multa cõmemoꝛare.poſſunt eni vide ri etiam de laudibus dei eſſe officioſa menda⸗ cia vt apud homies pigrioꝛes dilectio eius ar⸗ deſcat:atq; ita nuſqᷓ; certa erit in ſãctis litteris caſte veritatis auctoꝛitas. Nõne attẽdimꝰ eũ⸗ dem apoſtolũu cum ingẽti cura veritatis cõmẽ⸗ dande dicere. Si auteʒ xpᷣs non reſurrexit: in⸗ anis eſt pᷣdicatio noſtra:inanis eſt ⁊ fides vr̃a Inuenimmur auteʒ ⁊ falſi teſtes dei:qꝛ teſtimo⸗ niũ diximus aduerſus deũ qð ſuſcitauit xm: caput ia 1 gatoꝛ ſanãs: qᷓ; adulatoꝛ vngẽs caput.Ego ãt quem nõ ſuſcitauit.Si qͥs huic diceret: quid iĩ hoc mẽdacio ꝑhoꝛreſ. cis: cuʒ id dixeris : quod etiã ſi falſũ ſit:ad laudẽ dei maxie ꝑtinet:Nõ⸗ ne huius deteſtatus inſaniã qbus poſſet vᷣbis 2 ſigniſicationibꝰ in lucẽ penetralia ſui coꝛdis apiret:clamãs nõ mioꝛe aut foꝛtaſſe etiã maio re ſcelere in deo laudari falſitatẽ qᷓ; veritatẽ vi tuperari: Agendũ ẽ igit᷑ vt ad cognitionẽ diui naꝝ ſcripturaꝝ talis homo accedat: ͥ ð ſactis libꝛis tam ſãcte et veraciter exiſtimet: vt nolit aliq̃ eoꝝ ꝑte delectari ꝑ officioſa mẽdacia: po⸗ tiuſq; id qð nõ itelligit trãſeat: qᷓ; coꝛ ſuũ pꝛefe rat illi veritati. ꝛofecto eni cuʒ hᷣ dicit: credi ſibi expetit: ⁊ id agit:vt diuinaꝝ ſcripturaruʒ Fo. Cxc auctoꝛitatibꝰnõ credamꝰ. Et ego qͥdez qibuſ⸗ cunq; viribꝰ qs dñs ſuggerit: oia illa teſtimo⸗ nia q adhibita ſũt aſtruende vtilitati mendacij aliter opoꝛtere itelligi oſtẽderẽ: vt vbiq; eoꝛuʒ firma veritas doceret᷑. Quã eni teſtimonia mẽ dacia eẽ nõ debẽt:tã non debẽt fauere menda⸗ cio. Sed h̊ intelligentie tue relinquo. Admota enĩ lectiõi diligẽtioꝛi ↄſideratiõe: multo id foꝛ taſſe facilius videbis q; ego.Ad hãc aũt ↄſide rationẽ coget te pietas:qᷓ; cognoſcis fluctuare auctoꝛitatẽ ſcripturaꝝ diuinaꝝ: vt i eis quod vult:quiſq; credat:qð nõ vult:nõ credat:ſi ſe- mel fuerit ꝑſuaſũ aliqua illos viros per quos nob hec miſtrata ſũt in ſcripturis ſuis officio⸗ ſe potuiſſe mẽtiri. niſi foꝛte regulas ſdã datu⸗ rus es: qbus nouerimns vbi opoꝛteat mẽtiri: ⁊ vbi nõ opoꝛteat.Qõ ſi fieri põt:nullo modo dacibꝰ dubijſq; rõnibus id explices queſo: nec me oneroſũ aut impudẽetem iudices: p hu⸗ manitatẽ veraciſſimã dñi nr̃i. Navt nõ dicam nulla:certe nõ magna culpa me erroꝛ veritati 2 fauet:ſi recte ĩ te veritas põt fauere mendacio Multa alia cuʒ ſinceriſſimo coꝛde tuo loqͥ cu-⸗ perẽ:⁊ de xpᷣiano ſtudio ↄferre:vᷣ huic deſide⸗ riomeo nulla epła ſatis ẽ. Aberius id poſſum ꝑ fratrẽ quẽ miſcẽdũ ⁊ alendũ dulcibꝰ atq; vti⸗ libus ſermocinationibꝰtuis miſiſſe me gaudeo ⁊ tñ quãtũ vellẽ nec ipᷣe qð eius pace dixerim: foꝛſitan capit:qᷓqᷓ; in nihilo me illi pꝛetulerim Ego eni me fateoꝛ tui capacioꝛẽ: ſʒ ipᷣm video fieri plenioꝛẽ:qͥ me ſine dubitatione antecedit: ⁊ poſtea qᷓ; redierit: qð dño adiuuante ꝓſpera to fiat curſu:cuʒ eius pectoꝛis abs te cumulati particeps fuero: nõ erit impleturꝰ qð ime ad huc vacuũ erit: atq; auidũ ſenſuũ tuoꝝ. Ita ſi et: vt ego etiã tũc egẽtioꝛ ſim:ille copioſioꝛ Sa neidẽ frater aliq ſcripta nr̃a fert ſecũ:qᷣbꝰ legẽ dis ſi dignationẽ adhibueris: etiã ſinceraʒ fra ternã q; leueritatẽ adhibeas q̃ſo.Hõ eni aliter itelligo qð ſcriptũ ẽ. Emẽdabit me iuſt in mi⸗ ſericoꝛdia ⁊ arguet me.oleũ aũt peccatoꝛis no ipinguet caput meũ:niſi qꝛ magis amat obiur difficillime bonꝰ iudex lego qð ſepſerim: aut timidioꝛ recto aut cupidioꝛ. Video etiã inter⸗ dũ vitia mea:ſ ea malo audire ⁊ melioꝛibꝰ: ne cuz me recte foꝛtaſſe repꝛehẽdero:rurſus mihi blãdiar: ⁊ meticuloſaʒ mihi videar in me potiꝰ⸗ qᷓ; iuſtã tuliſſe ſniaz Eiuſdẽ ad eundẽ de reſcriptione libꝛi viro⸗ rũ illuſtrum: ⁊ de eodem capitulo apłi ad gala thas:cuius miſerebit᷑ argumẽtũ. Ibvbꝛũ viroꝝ illuſtrũ cõmendat:ſed in⸗ cõgrue putat epitaphiũ appellari: cum etia viuetiũ inſcribant᷑ opuſcula Mo net quoq; Hieronymũ: vt expoſitionẽ ſuaʒ in apoſtolũ ad Galathas ingenua ſeueritate emẽ det: ne omittẽdo officioſa mẽdacia:ſcpᷣturaruʒ obꝛoger᷑ auctoꝛitas.ſuam de ea re ſentẽtiã ape rit: putãs inſtituta legalia ſicut cõuerſis exgẽ⸗ tibus ꝑnitioſa: ſic natura iudeis fuiſſe ꝑmiſſa dumodo in illis non ponerẽt ſpem ſalutis. In fine vo erroꝛes Oꝛigenis oſtẽdit: cataloguzʒ hereticoꝝ rogat deſcribi. Epla Augi. ad Hieronymuʒ. lectif Bmino dilectiſ⸗ „ ſimo ⁊ cultu ſinceriſſimo charitatis obbuando: atq; amplectẽdo fratri ⁊ cõpꝛeſbytero ieronymo Auguſtinꝰin dño ſalutẽ.habeo gr̃am ꝙ ꝓ ſubſcripta ſaluatiõe mihi plenã epłam reddidiſti: ſed bꝛeuioꝛẽ mul tu: ꝙ; ex te vellẽ ſumere.tali viro:a quo tẽpoꝛa quãatalibet occupet:nullꝰ ſᷣmo ꝓlixus ẽ. Eqᷓ itaq; nos negoci oꝝ alienoꝝ eoꝛũq; ſeculariuʒ curis circũſtemur ingentibꝰ:tñ eple tue bꝛeui⸗ tati facile nõ ignoſcerẽ: niſi cogitarẽ qᷓ; paucio ribꝰ verbis meis reddere᷑. Quare aggredere q̃ſo iſtã nobiſcũ lẽariã collocutiont᷑:nec multũ ad nos diſiũgẽdos liceat abſente coꝛpali.qᷓ;qᷓ; ſimus ĩ dño ſpũs vnitate ↄiuncti:etiã ſi ab ſti⸗ lo quieſcamꝰ:⁊ taceamꝰ. Et libꝛi qͥdẽ qͥs ð hoꝛ reo dñico elaboꝛaſti:pene totuʒ nobis te exhi⸗ ent. Si eni ꝓpterea te nõ nouimꝰ:qꝛ faciẽ coꝛ poꝛis tui non vidimꝰ:h̊ mõ:nec ipe te noſti.nã tu q; nõ vides eã. Si aũt tibi nõ ob aliud not⸗ es:niſi qꝛ noſti animũ tuũ: ⁊ nos eũ nõ medio⸗ criter nouimꝰ in l̃is tuis: in qbus bñdicimus dñnʒ: tibi ⁊ nobis oĩbuſq; fratribꝰ:qui tua le gunt:te talẽ dedit. Liber qdeʒ tuus int᷑ cetera nõ diu eſt: ꝙ venit in manus nr̃as: ⁊ q̃ ſit eius inſcriptio:neſcimꝰadhuc Nõ eni H codex ipſe yt aſſolet i limiari pagina pᷣtẽdebat epitaphiũ tn appellari dicebat frat᷑:apð quẽ iuẽtꝰẽ:qð ei nomẽ tibi placuiſſe videret᷑: crederemus:ſi eo⸗ rũ tm̃ hoiuʒ:vel vitas:vel ſcripta legiſſemus: q iam defuncti eſſent. Cũ yvero multoꝝ: ⁊ eo tẽ poꝛe:qͥ ſcribebat᷑:⁊ nũc vſq; viuẽtiũ ibi cõme⸗ lũ:vel impoſueris:vel impoſuiſſe credarl.Tñ vtiliter a te ↄſcriptũ:eundẽ libꝛũ ſatis appꝛoba mus. In expoſitiõe quoq; eple pauli apoſtoli ad galathas inuenimꝰ aliqͥd: qð nos multum moueat. Si eni ad ſcripturas ſanctas admiſſa fuerint:velut officioſa mẽdacia:qͥd ĩ eis rema⸗ nebit auetoꝛitatis: Que tandẽ de ſcripturis il moꝛarent᷑ opuſcula: miramur cur hunc ei titu lis ſnia ꝓferet᷑: cuiꝰpõdere ↄtentioſe falſitatis ſubꝛuat᷑ impꝛobitas: Statim eni vt ꝓtuleris: ſi aliter fapit:q̃ cõtra nitit᷑:dicet:illud qð ꝓla⸗ tũ erit:honeſto aliquo officio ſcriptoꝛẽ eẽ men titũ: Abi eni h̊ nõ poterit:ſi poterit ĩ ea narra⸗ tiõe:quã exoꝛſus aplłs ait. Que aũt ſcribo vob . „ 7 ecce coꝛã deo:qꝛ non mẽtioꝛ:credi affirmariq; mentitꝰ:eo loco:vbi dixit de Petro ⁊ Barna⸗ ba:cũ viderẽ qꝛ nõ recte ingrediebãt᷑ ad verita tem euãgelij: Si eni recte ingrediebãt᷑ illi: iſte mẽtitꝰ ẽ. Si aũt ibi mẽtitus eſt: vbi veꝝ dixit. An ibi verũ dixiſſe videbit᷑: vbi h̊ dixerit: qd lectoe ſapit:Cũ vo ↄtra ſenſũ lectoꝛis aliqͥd oc currerit: officioſo mẽdacio deputabit᷑: NMõ eni deeſſe poterũt cauſe cur exiſtimet᷑:nõ ſolũ po⸗ tuiſſe: veꝝ etiã debuiſſe mẽtiri:ſi huic regłe cõ cedit᷑ locꝰ. Nõ opus ẽ hanc cauſã multis vbis agere:pᷣſertim apud te:cui ſapiẽter puidẽti di ctum ſatis ẽ.nequaqᷓ; vo mihi arrogauerim vt ingeniũ tuuʒ diuino dono aureũ:meis obolis ditare cõtendã.nec eis quiſqᷓ; magis te idone⸗ qͥ opus illud emẽdet:neq; enim a me docẽdus es:quõ intelligat᷑:qð idẽ dicit: factꝰ ſũ iudeis tanq; iude: vt iudeos lucrifacerem: ⁊ cerera qᷓ ibi dicũt᷑:cõpaſſione miſcðᷣie nõ ſimulatiõe fal lacie. Fit eni tanq; egrotus q miniſtrat egroto nõ cũ ſe febꝛes hr̃e mẽtit᷑:ſed cuʒ aio cõdolens cogitat: quẽadmoduʒ ſibi ſeruiri vellet: ſi ipſe egrotaret: nã vtiq; iudeus erat:xpᷣianus autẽ factꝰ:non iudeoꝝ ſacr̃a reliquerat:que ↄueniẽ ter ille populus:⁊ legitimo tempoꝛe quo opoꝛ tebat:acceꝑat. Jðoq; ſuſceꝑat ea celebꝛanda: cũ iam xp̃i eſſet apoſtolus: vt doceret non eſſe ꝑ nitioſa is: qͥ ea vellẽt ſicut a parentibꝰ ꝑ legẽ acceꝑant cuſtodire:etiam cum in xpo credidiſ ſent: non tñ in eis etiã ↄſtituerẽt ſpem ſalutis: qm ꝑ dñm ihm ſalus ipa:que ipᷣis ſacr̃is ſigni ficabat᷑:aduenerat. Ideoq; gẽtibꝰ ꝙ inſuetos a fide reuocarent onere graui nonneceſſario nullo mõ imponẽda eſſe cẽſebat. Quapꝛopter nõ idðo Petrũ emẽdauit:qꝙ paternas traditio⸗ nes:obv̈uaret:qð ſi facere vellet:nec mẽdacit᷑ nec incõgrue faceret.qᷓuis eni iam ſuꝑflua:tñ ſolita nõ nocerẽt. Sʒ qm̃ gẽtes cogebat iudai zare:qð nilło mõ poſſet:niſi ea ſic ageret: tanq adhuc etiã poſt dñi aduentuʒ neceſſaria ſaluti foꝛent: qdðᷣ vehementer per apoſtolatũ Pauli yveritas diſſuaſit. Nec apoſtolus Petrus hoc ignoꝛabat: ſed id faciebat: timens eos qui ex circumciſione erant. Ita et ipᷣe vere coꝛrectus eſt. Et Paulus vera narrauit: ne ſancta ſcri⸗ ptura:que ad fideʒ poſteris edita eſt: admiſſa auctoꝛitate mẽdacij tota dubia nutet:et fluctet Non enim poteſt: aut opoꝛtet litteris explica⸗ ri:quãta ⁊ qᷓ; inexplicabilia mala cõſequantur minuſq; ꝑiculoſe demõſtrari: ſi coꝛã inter nos colloqueremur. Hoc ergo iudeoꝛum Paulus dimiſerat: qð maluʒ habebant. Et in pꝛimis il lud:qð ignoꝛãtes dei iuſticiã: ⁊ ſuã iuſticiã vo lentes ↄſtituere:iuſticie dei:non ſunt ſubiecti. Beinde ꝙ poſt paſſionẽ ⁊ reſurrectioneʒ xpi: Coe Otcoenunn pechiſctel niicte eſalnsel eeeſanuff chwaimenn (Koresgken peſſeguehen dicrledine oifaceret. noccebtar gerlalanr Mdaspan goreß naun ſheerenau lsrqſnen oo ntudens lefngerace⸗ lolta iubve crorelabor paliendsen lwdnrfaab facere iſe lucrifacer Ginfirmit Non eni⸗ fyrmoꝛinh doluiſſe ve coleingen leitateggt Nz nc bültenipune lougrecoꝛi. Atefſushan ieſio Troii Roaloscon ſeuſeites envere Mälersgn Nonfen MMemdſuin udohſt enonplan mliia ſlandians debuievtſig won meolit wüq uſe polytnöde lgenor ver Not faere m ſberedign eſtoffis n weobe ſeichtig lenmnnſſe 1 Gatpeneud Cicrenenn nolenpargon ſcgetacdere 6: Ndoccunnd ragaench namapant inei endin abeizslabſni ſccib uint T mmnin –— V — Gaiinifui sclent i alignn n mttetſnuſcuf poſold pui os penot öeraeconudn ſpane Tractatus II dato ac manifeſtato ſacr̃o gratie m oꝛdinem melchiſedech adhuc putabãt vetera ſacramẽ⸗ ta:nõ ex cõſuetudine ſolẽnitatis: ſed ex neceſſi tate ſalutis eſſe celebꝛãda:q̃ ſi nunqᷓ; fuiſſent neceſſaria: ĩfructuoſe atq; inaniter ꝓ eis οπ a chabei martyres fierẽt. Poſtremo illð qð pᷣdi catores gr̃e xpᷣianos: Judei tãq; hoſtes legis perſequebant᷑: hos atq; hmoi erroꝛes ⁊ vitia dicit ſe dãnare:⁊ vt ſtercoꝛa arbitratũ:vt xpᷣm lucrifaceret:non obſeruatões legis:ſi moꝛe pa trio celebꝛarent᷑:ſicut ⁊ ab ipᷣo celebꝛata ſũt:ſi⸗ ne vlla ſalutis neceſſitate. non ſicut iudei cele⸗ bꝛãdas putabãt:aut fallaci ſimulatiõe: quod ĩ NPetro repᷣhẽderat. Nam ſi ꝓpterea illa ſacr̃a celebꝛauit:qꝛ ſimulauit ſe iudeũ:vt illos lucri⸗ faceret:cur etiã non ſacriſicauit cũ gẽtibus:qꝛ ⁊ is:qͥ ſine lege erãt:tanqᷓ; ſine lege factus ẽ: vt eos quoq; lucrifaceret:niſi qꝛ ⁊ illð fecit: vt na tura iudeus:⁊ hoc totũ dixit:non vt fallaciter ſe ſingeret eẽ qð nõ erat: ſed vt miſericoꝛditer eis ita ſubueniendũ eẽ ſentiret:ac ſe ipᷣe i eodẽ erroꝛe laboꝛet: nõ ſcʒ mẽtientis aſtutia: ſed cõ⸗ patientis affectu:Sed eoipſo loco generaliter itulit: factꝰſũ infirmis infirmꝰ: vt ifirmos lucri facerẽ vt ſeqᷓns ↄcluſio:oibꝰoia factꝰ ſũ vt oẽs lucrifacerẽ:ad hec referẽda itelligat᷑: vt cuiuſ⸗ q; infirmitatẽ tanq; in ſeio miſeratꝰappareat. Non eni ⁊ cũ diceret:qͥs infirmat᷑:⁊ ego nõ in⸗ firmoꝛ:infirmitatẽ alteriꝰ ſimulaſſe potiꝰ qᷓ; cõo⸗ doluiſſe volebat intelligi. Quare arripe obſe⸗ cro te ingenuã ⁊ vere xpᷣianã cum charitate ſe⸗ ueritatẽ ad illud opus coꝛrigendũ atq; emẽdã duʒz ⁊ X11οαα⁄ο vt dicit cane. Incõpara bilit᷑ eni pulchꝛioꝛ eſt veritas xpᷣianoꝝ:qᷓ; hHe⸗ lena grecoꝛũ. NPꝛo iſta eni foꝛtiꝰ nr̃i martyres aduerſus hanc Sodomã:qᷓ; ꝓ illa Heroes ad uerſus Troiã dimicauerũt. Neq; ego hoc idðo vt oculos coꝛdis recipias:quos abſit:vt ami⸗ ſeris:ſed vt aduertas quos cũ habeas ſanos ? vigiles: neſcio qᷓ diſſimulatiõe auertiſti: vt nõ intẽderes:que cõſequant᷑ aduerſa: ſi ſemel cre ditum fuerit poſſe honeſte atq; pie accipi:ſcri⸗ ptoꝛem diuinoꝝ libꝛoꝝ in aliq̃ ſui oꝑis ꝑte mẽ tiri. Scripſerã iam hinc àliquãdo ad te epykam que non ꝑlata eſt qꝛ nec is ꝑꝛexit:cui ꝑferẽdaʒ tradidera.ex qua illud mihi ſuggeſtũ eſt: cum iſtam dictarẽ:qð in hac quoq; pᷣtermittere nõ debui:vt ſi alia eſt ſnia tua:eademq; melioꝛ: ti moꝛi meo libẽter ignoſcas.Si eni aliter ſentis verũ q; tu ſentis:nã niſi veꝝ ſit: melius eſſe nõ ℳ₰ℳ põt:vt nõ dicã nulla certe nõ magna culpa:me us erroꝛ veritati fauet: ſi recte ĩ quoq; veritas põt fauere mẽdacio. De Oꝛigene aũt quod re ſcribere dignatus es:iam ſciebã:nõ tm i eccle⸗⸗- ſiaſticis lris:ſed in oibus recta ⁊ vera q̃ inuene rimꝰ appꝛobare atq; laudare.falſa vᷣo ⁊ pꝛaua Fo. CxXxCI impꝛobare atq; rehẽdere. Sʒ illud depeudẽ tia doctrinaq; tua deſiderabã: ⁊ adhuc deſide ro:vt nõ nob facias ea ipᷣa eiꝰerrata:qͥbꝰ a ſide vitatis ille vir tãtus receſſiſſe cognoſcit᷑ In li- bꝛo etiã qͥ cunctos qͥꝝ meminiſſe potuiſti ſcõto res eccliaſticos ⁊ eoꝝ ſcripta cõmemoꝛaſti:cõ⸗ modius fieret: vt arbitroꝛ: ſi noĩatis eis q́s he⸗ reſiarchas eẽ noſti:qũ ne ipos qͥdẽ pᷣtermitte⸗ re volueris:ſubiũgeres etiã in qᷣbꝰcauẽdi eẽnt qᷓ;qᷓ; nönullos etiaʒ pᷣtermiſeris: qð ſcire cupe rem:q̃ ↄfilio factũ ſit.Aut ſi illud volumẽ foꝛ⸗ te onerare noluiſti: vt cõmemoꝛatis hereticis non adderes:in qͥbꝰ eos catholica dãnarit au⸗ ctoꝛitas:q̃ſo ne uge ſit lario laboꝛi tuo: q̊ͥ non mediocrit ꝑ dñi nr̃i grẽaʒ i latinã liguã ſaãctoꝛꝝ ſtudia ⁊ accẽdiſti ⁊ adiuuiſti: id qð ibiꝑ humi litatẽ meã fraternã charitas indicit:vt ſi occu⸗ patiões tue ſinunt oiuʒ hereticoꝛũ diuerſa do⸗ gmata:qͥ rectitudinẽ fidei xpᷣiane vſq; ad h̊ tẽ⸗ pus vel impudẽtia vel ꝑtinacia depꝛauare co nati ſũt:vno libello bꝛeuit᷑ digeſta edas i noti⸗ tiã eoꝝ.qͥbꝰ aũt non vacat ꝓpter negocia: aut nõ valẽt ꝓpt᷑ alienã linguã ta młta legẽ atq; co gnoſcere. Diu te rogarẽ: niſi hͥ ſoleret eſſe iudi ciũ minꝰde charitate pᷣſumẽtis. Nũc ĩterea fra trẽ nr̃m ĩ xpᷣo Paulũ multũ cõmendo benigni tati tue: cuius in nr̃is regionibꝰ exiſtimationi bonum coꝛam deo teſtimoniũ ꝑhibemus. Argumẽtum. O ”U D duas poꝛes epkas reſcöta poſtulat: a mirat᷑ ꝙ noua eiꝰeditio libꝛi Job ex he beiꝛeo a veteri m. lxx. iterpᷣtes diſſona⸗ ret:hoꝛtat᷑ vt potiꝰ veterẽ editionẽ grecam hm lxx.latine vitati reddat ꝓpt᷑ iloꝝ auctoꝛitatẽ etiã ab apłis apꝛobatã:qᷓ; nouam texat ex he⸗- bꝛeo:quã eccłia haud facile ſit receptura. Beati Auguſtini epᷣi ad beatũ Hieronymũ p̃ᷣſbyterum ad reſcribendũ puocantis ⁊ ad in⸗ terpᷣtationẽ ſcripturaꝝ ex greco ſᷣm.lxx. inter pꝛetes exhoꝛtantis. Epla. CVI. d Dnuno venerga⸗ beili ⁊ deſiderabili ſãcto fratri ⁊ cõpꝛe⸗ ſbytero Hieronymo Auguſtinꝰ in dño ſalutẽ. Ex qͥ cepi ad te ſcribere: aut tua ſcripta deſide rare:nunqᷓ; mihi occurrit occaſio: qᷓ; vt per dei ſeruũ ac miniſtrũ fideliſſimũ mihiq; ꝑchariſſi⸗ müu mea tibi afferretur epiſtola: qualis filiꝰno⸗ ſter Cypꝛianus diaconus. Per hunc certe ita ſpero litteras tuas:vt certius in hoc rerum ge nere quicqᷓ; ſperare non poſſim Nã nec ſtudiũ in petẽdis reſcriptis memoꝛato filio nr̃o deerit nec gra in pmerẽdis: nec diligẽtia in cuſtodiẽ⸗ dis: nec alacritas ĩ ꝑferẽdis:nec fides in reddẽ . — dis:tantũ ſi aliquo mõ merear. Adiuuet dñs: 1 adſit coꝛdi tuo ⁊ deſiderio meo: vt fraternaʒ tei: ſi foꝛte reſeruata ſunt. Sin minus rur ars voluntatẽ nulla maioꝛ volũtas ipediat. QAuia ergo duas iam epiſtolas miſi: nullã autẽ tuam poſtea recepi:eaſdem ipᷣas rurſũ mittere volui credẽs eas non pueniſie. Que ſi ⁊ puenerunt: as foꝛtaſſe tue porius ad me minime peruenire protuerũt:ea ipᷣa ſcripta queiã miſiſti :ite Smi te rel rurſus di cta qð legã: dum tamẽ his reſi põdere ne graue ris:qð iam diu eſt vt expecto:pᷣmas etiã q̊s ad ge adhuc p̃ſhyter lras pparauerã mittendas ꝑ quenda ratrẽé noſtrũ ꝓfuturũ: qui poſtea no⸗ biers collega factus iã ex hac vita migrauit:nec eęa.ꝓas tunc ipᷣe ꝑferre potuit: qꝛ cõtinuo dũ ꝓfici ſci diſpoſuit: epᷣatus ſarcina detẽtꝰ: ac deinde in bꝛeui defunctus ẽ: etiaʒ nunc mittere volui: vt ſcias in tua colloqͥa qᷓ; olim inardeſcã: quaʒ vin patiar:ꝙ a me tam longe abſũt ſenſus coꝛ pPoꝛis tui:ꝑ quos adire poſſit ad animũ tuum animꝰmeꝰmi frater dulciſſime ⁊ in dñi mẽbꝛis ho“oonoꝛãde. In hac autẽ epiſtola hoc addo: qöI poſtea didicimus ex hebꝛeo Job a te interpᷣta tum: cũ iam quandã haberemꝰ interpᷣtationeʒ tuam eiuſdẽ ꝓphete ex greco eloqͥo verſam i la tinũ:vbi tamẽ aſteriſcis notaſti: que in hebꝛeo ſlunt: ⁊ in greco deſũt. obelis autẽ que in greco iinueniunf ⁊ in hebꝛeo nõ ſunt tam mirabili di⸗ ligentia: vt buſdã in locis ad verba ſingulas ſtellas ſignificãtes videamus eadẽ verba eẽ in hebꝛeo:in greco autẽ non eẽ. Poꝛro in hac po ſterſoꝛe interpᷣtatione:que verſa eſt ex hebꝛeo: non eadeʒ verboꝝ fides occurrit: nec paꝝ tur⸗- bat cogitantẽ: vel cur in illa pꝛima tanta diligẽ tia figant᷑ aſteriſci: vt minimas etiã particulas oꝛationis indicẽt deeſſe codicibꝰ grecis q̃ ſunt in hebꝛeis: vel cur in hac altera que ex hebꝛeis iicule locis ſuis iuenirent᷑: aliqd inde exempli Iratia volui ponere. Sed mihi ad hoꝛã codex Defuit:qui ex hebꝛeo eſt. Aerũtamẽ qꝛ pᷣuales ingenio: non ſolũ qͥd dixerim: verũ eti qͥd di⸗ cere voluerim: ſatis vt opinoꝛ ĩtelligis: vt cau ſa reddita quod mouet: ediſſeras. Ego ſane te mallẽ grecas potius canonicas nobis iterpᷣta⸗ hibẽ᷑. Perdurũ eni erit ſi tua interpᷣtatio per multas eccleſias frequentius ceperit lectitari: dʒðò a grecis eccleſijs latine eccłie diſſonabunt: maxie qꝛ facile cõtradictoꝛ cõuicit᷑:greco pla⸗ to libꝛo. id eſt. lingue notiſſime. Quiſqͥs aũt in o: qðò ex hebꝛeo tranſlatuʒ eſt: aliquo inſoliro motus fuerit:⁊ falſi crimẽ intẽderit: vix aut nunq; ad hebꝛea teſtimomia ꝑuenit᷑: qbus de⸗ fendat᷑ obiectuʒ. Qõo ſi etiam puentum fuerit: tot latinas ⁊ grecas auctoꝛitates dãnari:qͥs fe rat:Huc accedit:qꝛ etiam ↄſulti hebꝛei poſſũt aliqᷣd reſpõdere: vt tu ſolus neceſſarius videa eſt:negligentiꝰ hoc curatũ ſit: vt non eedẽ par ri ſcripturas.que.lxx.iniarpᷣtuʒ auctoꝛitate ꝑ-⸗ tiam tuam. . 4 3 “ 4 * .⸗ “ . 4 4 . . ris:qui etiã ipſos poſſis cõuincere.ſed tamẽqͥ iudicet:mirũ ſi potueris inuenire. Na qͥdã fra ter noſter epᷣs cum lectitare cõſtituiſſet in ecdle ſia:cui peſt:interpᷣtationẽ tuam: mouit qͥddaʒ longe aliter abs te poſitũ apud Jonã ꝓphetã qhᷓh9erat oiuʒ ſenſibus memoꝛieq; inueteratũ:et tot ecatũ ſucceſſionibꝰ decantatũ. Factũ ẽ aũt tantus tumultus iĩ plebe: maxime grecis argu entibus a inclamantibꝰcalumniaʒ falſitat: vt cogerefr ep̃s ciuitatis iudeoꝝ teſtimoniũ flagi tare. Atrũ aũt illi imperitia an malitia: hoc eẽ in hebꝛeis codicibus reſpõderũt:qð ⁊ greci et latini habebãt:atq; dicebant. Quid plura:co actus eſt homo velut mẽdoſitatẽ coꝛrigere vo lẽs poſt magnũ periculũ nõ remanere ſine ple⸗ be.vnde etiã nobis videt᷑ aliquãdo te quoq; i nõnullis falli potuiſſe: ⁊ vide hoc q̃le ſit in eis litteris:que non poſſunt collatis vſitatarũ lin⸗ guarũ teſtimonijs emẽdari Pꝛoinde nõ puas deo gras agimus de ope tuo: ꝙ euangeliuz ex greco interpᷣtatus es:qꝛ pene ĩ oĩbus nulla of⸗ fenſio eſt: cum ſcripturã grecã cõtulerimꝰ. An de ſi qſqᷓ; veteri falſitati cõtentioſus fauerit:ꝓ latis collatiſq; codicibus: vel docet᷑ facillime vel refellit᷑. Etſi qdazʒ rariſſima merito mouẽt q̃s tam durus eſt:qͥ laboꝛi tam vtili non facile ignoſcat:cui vicem laudis referre non ſufficit: Quid tibi auteʒ videat᷑:cur in multis aliter ſe habeat hebꝛeoꝝ codicuz auctoꝛitas : aliter gre coꝛũ:que dicit᷑.lxx.vellem dignareris aperire HNMeq; eni paruũ pondus habet illa:que ſic me ruit diffamari.Et qꝛ vſos apoſtolos:non ſolũ res ipſa indicat:ſed etiꝗ te atteſtatũ eſſe memi⸗ ni: acꝑ hoc plurimũ ꝓfueris: ſi eam ſcripturã grecã:quã.lxx.oꝑati ſũt:latine veritati reddi⸗ deris.que in diuerſis codicibꝰ ita varia eſt:vt tolerari vix poſſit:⁊ ita ſuſpecta:ne i greco ali⸗ ud inueniatur: vt inde aliquid pꝛoferre: aut pꝛobare dubitetur. Bꝛeuem putabam futurã hãc epiſtolã:ſed neſcio quomodo ita mihi dul ce factuʒ eſt in ea ꝓgredi acſitecum loquerer. Seld obſeccro te ꝑ dñm: ne te pigeat ad oia re⸗ ſpõdere:⁊ pᷣſtare mihi quantũ potueris: pᷣſen AAVccenſet Hhieronymus tribus epiſto⸗ ſ lis ſub titulo qſtionũ ſua opuſcula eſſe rrebbhenſa: ⁊ ad ſingula queq; reſpõdet Libꝛũ de eccleſiaſticis ſcriptoꝛibus non epita phiũ vt ille opinabat᷑: ſed de illuſtribus viris aſſerit pᷣnotatũ. Suam expoſitionem epiſtole de rephenſione Petri ĩ epiſtola ad GOalathas 7 auctoꝛitate veteꝝ ⁊ ex apoſtolicis actibꝰ con firmat. Contra vero Auguſtini ſententiã inter eos qͥ ex gentibus vel ex circũciſione credide⸗ rant impꝛobat:dicens illam cheriti ⁊ Ebionis hereſi cõuenire. In fine wo ſuaʒ interpᷣtationẽ Gor tt hebꝛeo garekelle Beati! orofei⸗ poſtioet ſctiptura 1 fonpnnus fpobree dinatöt onesete ſonicötin lumag facerepe uigrfe riduũqᷓ llt:tpen fecopellan nömaturt tecvepie manJf (Rorda⸗ macon apoſtol os. Aſt molo. ote: ppor⸗ Uae atmallgn. alumire.⸗ gondztel lon.r alos:nihi lturbinen bensdetorr bilinü⸗ glitpaute lelopgisy dohil nhodlcis: Uidonine lorparatäce neg Eynrge Clloeptinn Legoſmpie gelzannbe fenödubite ſper Hon Uuyleris: ſokecönen Parentibſe ralpomne uncüpe — E S= — = — 2ð = = = 4— 2= E = E SE= = ES Er 5 ddei gen em Oln Pdoſtninen nömmnte gtitee 1ebarili AiPobdi Nedgee zpereichun igericilen cötennciufe 1s: Aldatiin Miſinmanahtn = S=SS= nitan tltgid Gisfeiemrentr rumunst Baen n lendigenaun sheahin aPotent rautttiliun Mms:cnbhl utine vauntd ivinpnit Ahearteigtt Anni ninni enpuetn fn nthinbi uſrunbant rgen unien — — — — — — = 2* — — — = SSe Se — S= — =— S = — — — — — — = — = —. — 2=— =Z–;g =S = = — —= — = — = = = = =ꝛ S=S— ☛ —— — = = = Cltniſe ccheiin 4 — = un li — == noſunzil Tractatus II ex hebꝛeo tanqᷓ; eccleſie fructuoſam tuet᷑ obie⸗ cta refellens. Beati ieronymi ad Auguſtinum ad tres poꝛes reſpõſiua de titulo viroꝝ illuſtriũ:de ex poſitiõe epłe ad Galathas: et ð ſua ex hebꝛeo ſcripturaꝝ traductione. „ Bmino vereſan cto ⁊ beatiſfſimo pape Auguſtino hie ronymus ſalutẽ in xpᷣo.Tres ſimul epiſtolas imo bꝛeues libellos per diaconũ cypꝛianũ tue Epła. CVI. dignatiõis accepi:diuerſas vt tu nomias qſti⸗ ones:vt ego ſentio repᷣhẽſiones meoꝝ opuſcu loꝛũ cõtinentes.ad quas ſi reſpõdere voluero libꝛi magnitudie opus erit.tamẽ conaboꝛ qᷓ;tũ facere poſſum:modũ non egredi epiſtole lõgi⸗ oꝛis:⁊ feſtinanti fratri moꝛaʒ non facere:qꝛ an triduũ qᷓ; ꝓfectus erat:a me epiſtolas flagita⸗ uit:vt pene in ꝓcinctu hec äliacũq; ſunt effice re cõpellar:⁊ tumultuario reſpondere ᷣmone nõ maturitate ſcribẽtis:ſed dictãtis temerita⸗ te.que plerũq; non in doctrinã:ſed in caſũ ver titur: vt foꝛtiſſimos quoq; milites ſubita bella cõturbant:⁊ ante cogunt᷑ fugere: qᷓ; poſſint ar ma coꝛriꝑpe.Ceteꝝ noſtra armatura xpᷣs eſt: et apoſtoli Pauli inſtitutio: qͥ ſcribit ad Epheſi os.Aſſumite arma dei:vt poſſijᷣ reſiſtere ĩ die malo.⁊ rurſum. State ſuccincti lũůbos vros in vitate:⁊ induti loꝛica iuſticie:⁊ calciati pedes in pᷣparationem euãgelij pacis.ſuꝑ omia acci⸗ ientes ſcutũ fidei:in quo poſſitis vniuerſa te⸗ a maligni ignita extinguere: ⁊ galeam ſalutis aſſumite.⁊ gladium ſpus:qð eſt vbũ dei. His quondã telis rex Bauid armatꝰ ꝓcedebat ad pᷣlium. ⁊ qͥnq; lapides de toꝛrẽte accipiẽs leui. gatos:nihil aſperitatis ⁊ ſoꝛdiũ inter huius ſe culi turbines in ſenſibꝰ ſuis eẽ monſtrabat:bi⸗ bens de toꝛrẽte i via.⁊ iccirco exaltatus caput ſuꝑbiſſimũ Goliã ſuo potiſſimũ mucrone trũ⸗ cauit.pcutiens in fronte blaſfemũ:⁊ in ea par⸗ te coꝛpoꝛis vulnerãs in qua ⁊ pᷣſumptoꝛ ſacer⸗ dotij Oʒias lepꝛa pcutitur: ⁊ ſanctus gloꝛiat in dño dicẽs:ſignatũ eſt ſuper nos lumẽ vultꝰ tui domine. Dicamꝰ ⁊ nos:paratũ coꝛ meũ de us:paratũ coꝛ meũ.cantabo ⁊ pſallam i gloꝛia mea. Exurge pſalteriũ ⁊ cithara:exurgã dilu⸗ culo:vt in nobis poſſit impleri. Aperi os tuuʒ ⁊ ego implebo illud:⁊ dominꝰ dabit vᷣbũ euã⸗ gelizantibus vtute multa. Te quoq; ipᷣm oꝛa⸗ re nõ dubito:vt inter nos ↄtendentes veritas ſuꝑet. Non eni tuam q̃ris gliam ſed xpᷣi.cũq; iu viceris:⁊ ego vincã:ſi meũ erroꝛẽ intellexe⸗ ro.⁊ ecõuerſo me vincẽte tu ſuꝑas:qꝛ non ſilij parentibꝰ ſed parẽtes liberis theſauriʒãt. Et iĩ paralipomenõ libꝛo legimꝰ: ꝙ filij irrael ad pu gnandũ ꝓceſſerint mente pacifica: inter ipſos Fo. CXCI Epia CVII quoq; gladios ⁊ effuſiones ſãguinis ⁊ cadaue ra ꝓſtratoꝝ:nõ ſuaʒ ſed pacis victoꝛia cogita⸗ tes. Reſpondeamꝰ igit᷑ ad omnia: acmultipli ces q̃ſtiones bꝛeui ſi deus iuſſerit ᷣmõe ſolua⸗ mus. Pꝛetermitto ſalutatiõis officia:qᷣbꝰmeũ demulces caput. Taceo de blãditijs: qbus re⸗ p̃henſionẽ mei niteris conſolari.Ad ipᷣas cau⸗ ſas veniã. Dicis accepiſſe te libꝛũ meũ a daʒ fratre:qͥ titulũ nõ haberet:i quo ſcriptoꝛes ec⸗ cleſiaſticos tam grecos qᷓ; latinos enumeraue⸗ rim. Cũq; ab eo qreres.vt tuis vᷣbis vtar ꝛ cur liminaris pagina nõ eſſet inſcripta: vel quo cẽ ſeretur noie:reſpondiſſe apellari epitaphiũ:⁊ argumẽtaris ꝙ recte vocaret᷑:ſi eoꝝ tm vel vi tas vel ſcripta ibi legiſſes:qͥ iam defũcti eſſent Cum vo multoꝝ in eo tẽpoꝛe quo ſcribebat᷑:⁊ nunc vſq; viuentiũ:ibi comemoꝛarent᷑ opuſcu la:mirari te dicis:cur ei hunc tituluʒ impolue⸗ rim. MPuto intelligere pꝛudẽtiã tuaʒ: ꝙ ex oꝑe ipᷣo titulũ potueris itelligere.Legiſti eni ⁊ gre cos: ⁊ latinos qͥ vitas viroꝝ illuſtriũ deſcripſe runt:qð nũq; epitaphiũ huic opi inſcripſerint ſed de illuſtribus viris: vbi gra ducibus: phi⸗ loſophis: oꝛatoꝛibꝰ:hiſtoꝛicis: poetis: epicis: tragicis: comicis. Epitaphiũ auũt ꝓpꝛie ſcribi⸗ tur moꝛtuoꝛũ. Qðdð qͥdem in doꝛmitione ſancte memoꝛie Nepotiani pᷣſbyteri oli feciſſe meno⸗ ui. Ergo hic liber de illuſtribus viris vel ꝓpᷣe de ſcriptoꝛibꝰ eccleſiaſticis apellãdus eſt: lʒ a pleriſq; emẽdatoꝛibus imperitis de auctoꝛibꝰ dicat inſcriptus. Secũdo loco qris dixerim in cõmentarüs epiſtole ad Galathas Cauluz id i Peiro nõ potuiſſe repᷣhẽdere:qð ipᷣe fecerat nec in alio arguere ſunulationẽ:cuius ipᷣe tene bat᷑ reus.⁊ aſſeris repᷣhenſioneʒ apłicam non fuiſſe diſpenſatoꝛiã ſed veram: ⁊ me non debe⸗ re docere mendaciũ:ſed vniuerſa q̃ ſcripta ſüt ita ſonare: vt ſcripta ſint. Ad q̃ ᷣmũ reſpõdeo debuiſſe pꝛudentiã pᷣfatiũcule cõmentarioꝛuʒ meoꝝ meminiſſe dicẽtis ex ꝑſona mea. Auid igit᷑ ego ſtultus aut temerariꝰ: qͥ pollicear qo ille nõ potuiteꝛminime.qͥnpotiꝰin eo mihi vide oꝛ cautioꝛ:atq; timidioꝛ: ꝙ imbecillitatẽ viriu meaꝝ ſentiẽs: Oꝛigenis cõmẽtarios ſũ ſecutꝰ. Scripſit eni ille vir ĩ epła Oauli ad Galathaſ qn q; ꝓpꝛie volumia: 2 decimu ſtromatü ſi uoꝝ libꝛoꝝ comatico ſuꝑ expletionẽ eius ᷣmõe cõ⸗ pleuit. Tractatus q́ʒ varios ⁊ excerptaiq̃ vel ſola poſſent ſufficere compoſuit. Mꝛetermitto Didymũ vidẽtẽ meũ ⁊ Apollinarẽ loadicenũ de ecckia nuꝑ egreſſũ:⁊ Alexãdrũ vetere bhere ticũ. Euſebiũ qͥ; emiſenũ ⁊ Theodoꝝ heradle otẽ:qͥ ⁊ ipi nõnullos ſuꝑ hac re cõmẽtarios re liquerunt.E qͥbꝰ ſi pauca decerperẽ fierẽt alih qð nõ penitus ↄtẽnerent᷑. Itaq; vt ſimpliciter ☛ fatear:legi hec omnia: et in mẽte mea vlurins 1DPDars coaceruans:accito notario:vel mea vel aliena dictaui:nec oꝛdinis nec verboꝛũ interduʒ: nec ſenſuũ memoꝛ. Jam dñi miſericoꝛdie eſt: ne ꝑ imperitiã noſtraʒ ab alijs benedicta diſpareat et non placeãt inter extraneos: q̃ placent inter ſuos. Si qͥd igit᷑ rẽᷣbẽſione dignũ putaueras in explanatione noſtra: eruditionis tue fuerat q̃rere:vtrũ ea que ſcripſimus haberent᷑ in gre cis vt ſi illi non dixiſſent:tunc meã ꝓpꝛie ſentẽ tiam cõdemnares:pᷣſertim cum libere pᷣfatioe cõfeſſus ſim Oꝛigenis cõmentarios me eſſe ſe cutũ:⁊ vel a mea vel aliena dictaſſe. Et in fine eiuſdem capituli: qð repᷣhẽdis ſcripſerim. Si⸗ cui nõ placet iſte ſenſus:quo nec Petrꝰpeccaſ ſe:nec Maulus ꝓcaciter oſtendit᷑ arguiſſe ma⸗ ioꝛem: debet exponere:qᷓ; cõſequẽtia aulus in altero repᷣhendat:qð ipᷣe cõmiſit.Ex qͥ oſtẽ⸗ di me non definite id defendere qð in grecis le geram:ſed ex ea expᷣſſiſſe q̃ legeraʒ: vt lectoꝛis arbitrio derelinquerẽ: vtrũ ꝓbanda eſſent an impꝛobãda. Tu igit᷑ ne qð ego petierã:non fa ceres nouũ argumentũ repperiſti: vt aſſereres gẽtiles:qui in xpᷣm credidiſſent: legis onere li⸗ beros. eos autem qͥ ex iudeis crede ſubiectos: vt ꝑ vtroꝛũq; ꝑſonã: ⁊ Paulorecte repᷣhenderet eos:qui legẽ ſeruarẽt: q̃ſi doctoꝛ gentiuz. Et Metrus iure repᷣhenderet᷑ qui pᷣn⸗ ceps circũciſionis:id imꝑauerit gentibꝰ qð ſo liqͥ ex iudeis erãt debuerũt obſeruare. Hoc ſi placet.imo qꝛ placet:vt qͥ cunq; credunt ex iu⸗ deis: debitoꝛes ſint legis faciende: tu ⁊ vt epᷣs in toto oꝛbe nouiſſimus:debes hanc ꝓmulga⸗ re ſententiã: ⁊ in aſſenſum tuũ omnes coepiſco pos tradere. Ego in paruo tuguriũ culo: cum monachis.id ẽ.cum cõpeccatoꝛibꝰmeis ð ma⸗ gnis ſtatuere nõ audeo:niſi hoc ingenue conſi teri:me maioꝛũ ſcripta legere: ⁊ in cõmẽtarijs ſm omniũ cõſuetudineʒ varias ponere expla- nationes vr e multi ſequat᷑ vnuſquiſ q;: qð ve⸗ lit. Qð quidem te puto in ſeculari litteratura: ⁊in diuinis libꝛis legiſſe et pbaſſe. Hanc autẽ expoſitionẽ quam pᷣmus Oꝛigenes in decimo Stromatũ libꝛo: vbi epiſtolã Mauli ad Gala thas interp̃ᷣtatur:et ceteri deinceps inter pᷣtes ſunt ſecuti: illa vel maxime cauſa ſubintrodu⸗ cunt:vt Poꝛphyrio reſpõdeant blaſfemanti: q̊ Mauli arguit ꝓcacitatẽ:ꝙ pᷣncipem apoſto⸗ loꝛũ Metrũ auſus ẽ rep̃hẽdere:⁊ arguere in fa ciem:ac rõne ↄſtringere: ꝙ male fecerit.id ẽ.ĩ eo erroꝛe fuerit:in qͥ fuit ipe:q̃ aliu m arguit de linquẽtẽ. Quid dicã de Johe:qͥ dudũ ĩ ponti⸗ ficali gradu ↄſtantinopolitanã rexit eccliazʒ: et Ppꝛie ſuꝑ h̊ capitulo latiſſimũ exarauit libꝛũ: in quo Oꝛigenis ⁊ veteꝝ ſentẽtiã eſt ſecutus. Si igit᷑ me repᷣ̃hẽdis errantẽ:patere me q̃ſo er rare cũ talibus: ⁊ cuʒ erroꝛis mei multos ſoci⸗ ed erẽt legi eſſe os habere ꝑſpexeris:tu vitatis tue ſaltẽ vnuz ad ſtipulatoꝛeʒ ꝓferre debebis. Hoc de expia natione vnius capli epłe ad Galathas. Sʒ ne videar aduerſus rõnem tuam niti teſtiũ nume ro ⁊ occaſione viroꝝ illuſtriũ ſubterfugere ve ritatẽ: nec manũ audere ↄſerere:bꝛeuiter ð ſcri pturis exeinpla ꝓponã: in actibus apoſtoloꝝ vorx facta eſt ad Petrũ dicẽs:ſurge Petre oc⸗ cide: ⁊ mãduca.id ẽ.oĩa aĩalia q̃drupedũ ⁊ ſer pentiũ terre:⁊ vol atiliũ celi. Quo dicto oſten⸗ dit nullũ hoĩem vᷣm naturam eſſe pollutũ: ſed equaliter omes ad chꝛiſti euangeliũ puocari. Ad qð Metrus reſpõdit abſit. Quia nũqᷓ; mã ducaui cõmune ⁊ imundũ Et vox ad eũ ð celo facta eſt dicẽs:que deus mũdauit:tu ne cõmu ne dixeris. Juit itaq; ceſaream: ⁊ ingreſſus ad Cosꝛneliũ aperiẽs os ſuũ dixit in veritate cõpe ri: qꝛ nõ eſt ꝑſonaꝝ acceptoꝛ deus:ſʒ in oĩ gẽte qͥ timet eũ: ⁊ oꝑat᷑ iuſticiã: acceptus ẽ illi. De⸗ niq; cecidit ſpũſſanctꝰ ſuꝑ eos et obſtupuerũt ex circũciſione fideles q̃ venerãt cũ Petro: ꝙ ⁊i natiões gr̃a ſpũſſancti fuiſſet effuſa. Tũcre ſpõdit Petrꝰ:nũqͥd aquaʒ qͥs phibere põt:vt nõ baptiʒent᷑ hi qͥ ſpiritũſãctum acceperunt:ſi cut ⁊ nos: Et iuſſit eos baptiʒari in nomie ihu xp̃i. Audierũt autẽ apłi ⁊ frẽs qͥ erãt in iudea: qꝛ ⁊ getes acceperũt verbũ dei. Cũ autẽ aſcen diſſet Petrꝰ hieroſolymaʒ: diſceptabãt aduer ſum illum:qͥ erãt ex circũciſione dicẽtes:q̃rei⸗ troiſti ad viros p̃putiũ habẽtes ⁊ manducaſti cuũ illisQuibꝰ oĩ rõne expoſita nouiſſime oꝛa tionẽ ſuã hoc ᷣmone cõcdluſit:ſi ergo eãdẽ gra⸗ tiã dedit illis deus:ſicut et nobis qͥ credidimꝰ in dñm ihm xpᷣm:ego qͥs erã:qͥ poſſem ꝓhibe⸗ re deũ:his auditis tacuerũt: ⁊ gloꝛiſicauerũt deñũ dicẽtes. Ergo ⁊ gentibꝰ penitentiã deꝰ ad vitã dedit. Rurſũ cũ multo poſt tꝑe Paulus ⁊ Barnabas veniſſent Antiochiã: ⁊ ↄgregata eccłia retuliſſent. quãta feciſſet deus cũ illis:⁊ aꝛ aꝑuiſſet deus gẽtibus oſtiũ ſidei:qͥdã deſcẽ dentes de iudea docebãt frẽs:atq; dicebãt:ni ſi circũcidamini m moꝛẽ Moyſi: nõ poteſtj/ ſalui fieri. Cõmota igit᷑ ſeditiõe nõ minima ad uerſus MPaulũ ⁊ Barnabã:ſtatuerũt aſcẽdere et ipi qͥ accuſabant᷑: ⁊ hi qͥ accuſabãt ad apłos 2 pCſbyteros hieroſolymã ſuꝑ hac q̃ſtione. Cũ q; hieroſolymã ꝑꝛexiſſ. ent exurrexerũt ꝛqdam de hereſi phariſeoꝝ qͥ crediderãt in xpᷣm dicẽ tes. Opoꝛtet circũcidi eos:⁊ pciꝑe illis: vt ſer uent legẽ Moyſi. Et cũ magna ſuꝑ h̊ vᷣbo oꝛi ret᷑ qſtio: Netrꝰ ſolita libertate. Niri inqͥt frẽs vos ſcitis qm ab antiqͥs diebꝰ in nobis elegit de os meũ audire vbũ euaãgelij:⁊ credere:⁊ qͥ nouit coꝛda de teſtimoniũ phibuit:dans il⸗ 2„ ‚„ — —☛ lis ſpiritũſãctũ:ſicut ⁊ nobis.et nihil diſcreuit int nos ⁊ illos fide puriſicãs coꝛda illoꝝ. Nüc Co⸗ ateza nſcn ſos poꝛl netihi illi Cu liam eius. lelitrüſe goite! ſoli Peu huiuseſe⸗ ſeuandi. fie e depoſtan Perrd⸗ (Cſeuen foſolyma diautem gelium:t buiſteſeau tqauneo linclequ glidelen fiſen. Ql lecid⸗ eſeßaan fidelſcn rus ve nonlſcn ſhhinfa fepheni ob gaco iuiſetrſul gerarcu fiiudei:it lanſimul feceingre Peroco: lller eno dalzarerr twwsapoſt (Ntorargu lnßanie ſatpurn. tireig lchegeb Dunenai uchn Ualopaſte. Bauttgi ſedegbol Mobſer Mipe e nnite nidueranin nuangigih NArnapenarin nmrdenggie 1ahhtnsilid⸗ Lesd ihri Veneaaper inin espbene ſicun he! Apnßzminnmck 1ffisqainier bäüda imiin 4 dicgtbüt aſtnedeinch Mhärs tinnart brnuſnen Muſapeitin anps ictlin riiolen ⸗ Girgofnni „ yenmide npkepun — — Gietü altmsclie ſi eittiden fis ncgdieti Moſtelit ſcriptura. Tractatus II auteʒ qͥd tẽptatis deũ imponere iugum ſuper ceruicem diſcipuloꝛũ:qð neq; patres nr̃i neq; nos poꝛtare potuimꝰ: Sed per gram domini noſtri ihu xpᷣi credimus ſaluari:quẽadmoduʒ ⁊illi. Tacuit autẽ omis multitudo:⁊ in ſenten tiam eius Jacobꝰ apoſtolꝰ ⁊ om̃es ſimul pᷣſby teri trãſierunt. ec non debent moleſta eſſe le⸗ ctoꝛi:ſed ⁊ mihi ⁊ illi vtilia: vt ꝓbemꝰ añ apo⸗ ſtolũ Paulũ non ignoꝛaſſe Petrũ imo pᷣncipẽ huius eſſe decreti:legẽ poſt euangeliuʒ nõ eſſe ſeruandã. Deniq; tante auctoꝛitatis Petrus fuit:vt Daulꝰ in epiſtola ſua ſcripſerit. Dein⸗ de poſt annos tres veni hieroſolymaʒ videre Petrũ:⁊ mãſi apud eũ diebus.xv. Rurſũq;iĩ cõſequentibꝰ poſt annos.xiiij.aſcẽdi iteꝝ hie⸗ roſolymã cuʒ Barnaba aſſũpto ⁊ Tito.Aſcẽ⸗ di autem m reuelationẽ: ⁊ expoſui eis euan⸗ gelium:qð pᷣdico in gentibꝰ oſtendens non ha buiſſe ſecuritatẽ pᷣdicandi euãgelij:niſi Petri: ⁊d̃ cum eo erant fuiſſet ſentẽtia roboꝛatũ Sta timq; ſequit᷑. Separatim aũt his qͥ videbãtur aliqͥd eſſe:ne foꝛte in vacuũ currerẽ aut cucur⸗ riſſem. Quare ſeparatim ⁊ nõ publice: Ne foꝛ te fidelibꝰ ex numero iudeoꝝ qͥ legem putabãt eſſe Fuandã. ⁊ ſic credendũ in dñm ſaluatoꝛeʒ fidei ſcandalũ naſceret᷑. Ergo eo tꝑe cum Pe⸗ trus veniſſet antiochiã (lʒ hoc apoſtoloꝝ acta non ſcribãt:ſed affirmanti Paulo credendum ſit) in faciẽ illi Paulus reſtitiſſe ſe ſcribit:quia repᷣhenſibilis erat. ꝛius eni qᷓ; venirent qͥdã ab Jacobo:cũ gentibꝰedebat.Cum autem ve niſſẽt:ſubtrahebat ſe: ⁊ ſegregabat timẽs eos qͥ ex circũciſione erãt.⁊ cõſenſerũt cuʒ illo cete ri iudei:ita vt barnabas adduceret᷑ ab his ĩ il⸗ lam ſimulationẽ. Sed cũ vidiſſem:inqᷣt ꝙ non recte ingrediebant᷑ ad veritatẽ euangeli: dixi Petro coꝛam omibus.Si tu cũ ſis iudeus gẽ⸗ tiliter ⁊ nõ iudaice viuis:quõ cogis gentes iu⸗ daizare: ⁊ ceterea. Nulli ergo dubiũ ẽ:ꝙ Pe⸗ trus apoſtolus ſentẽtie huiꝰ:cuius nũc pᷣuari⸗ 4 „ catoꝛ arguit᷑:pᷣmus auctoꝛ extiterit. Cauſa au tem pᷣuaricationis timoꝛ eſt iudeoꝝ. Dicit eni ra. ꝙ pꝛimũ edebat cum gentibꝰ. Cum autẽ veniſſent qͥdaʒ a Jacobo: ſubtrahebat ſe ⁊ ſegregabat:timens eos:qͥ ex circũciſiõe erãt Timent aũt iudeos:quoꝛũ erat apoſtolus: ne p occaſionẽ gentiliũ a ſide xp̃ᷣi recederẽt: ⁊ imi atoꝛ paſtoꝛis boni ꝑderet gregẽ ſibi creditum Sicut igit᷑ oſtendimꝰ Petrũ bene qdeʒ ſenſiſ⸗ ſe de abolitione legis moſayce:ſed ad ſimulati onẽ obſeruãde eius timoꝛe cõpulſũ. Aideamꝰ an ipe Paulus:qͥ alium arguit: tale quid fece rit. Legimus qdeʒ in eodẽ libꝛo: pambulabat autẽ ODaulus ſyriã ⁊ ciliciã: cõfirmans eccłias Zuennckneſiene ⁊ Liſtriã: ⁊ ecce diſcipulus dam erat ibi:nomie Timothe filius mulier . Fo. CGXCII Epla CVII vidue fidelis: patre autẽ gentili. Huic teſtimo⸗ nium reddebant: qui in liſtris erant ⁊ Iconio fratres. hũc voluit Paulus ſecũ ꝓficiſci: ⁊ aſ⸗ ſumens circũcidit eum ꝓpter iudeos:qͥ erant i illis locis. Sciebat eni omes ꝙ pater eius gen tilis eẽt.O beate apoſtole NPaule :q̃ͥ in Petro rep̃hẽderas ſimulationẽ:quare ſe ſubtraxiſſet a gentibus pꝓpter metuʒ iudeoꝛũ:q̃ͥ a Jacobo venerant: cur Timotheũ filiũ homis gentilis vtiq; ⁊ ipᷣm gentileʒ (neq; eni iudeus erat nõ fuerat circũciſus (ↄtra ſententiã tuã circũcide re cogeris: Reſpõdebis mihi: ꝓpter iudeos: qᷣ erant in illis locis Qui igit᷑ tibi ignoſcis i cir cũciſione diſcipuli veniẽtis ex gentibꝰ:ignoſce ⁊ Petro pᷣdeceſſoꝛi tuo: aliqua fecerit metu fideliũ iudeoꝝ. Rurſus ſcriptũ eoau vero cũ adhuc ſuſtinuiſſet dies młtos:fratribꝰ vale dicẽs:nauigauit ſyriã ⁊ cuʒ eo Pꝛiſcilla ⁊ Aqᷣ la:⁊ totõdit ſibiin Cẽcris caput.votuzʒ eni ha buerat.Eſto vt ibi timoꝛe iudeoꝛũ timoꝛe com pulſus ſit facere qd volebat: re comam nutri uit ex voto:⁊ poſtea eam in cẽcris totondit ex lege:ꝙ Naʒarei qͥ ſe deuoꝛauerint iuxta pꝛece ptum Mopſi facere ↄſueuerũt: Nerũ hec ad cõparationẽ eius rei q̊ ſequit᷑: parua ſunt. Re fert Lucas ſacre ſcriptoꝛ hiſtoꝛie: cum veniſſe mus hieroſolymã: libẽter ſuſceperũt nos frẽs 2z ſequenti die Jacobus ⁊ oẽs ſenioꝛes qui cũ eo erant:euangelio illius cõpꝛobato dixerũt ei Vides frater quot milia ſunt in iudea:qui cre diderũt in chꝛiſtũ: ⁊ hi oẽs emulatoꝛes ſunt le gis. Audierũt autẽ a te ꝙ diſceſſionẽ doceas a NMoyſe eoꝛũ:qui pergẽtes ſũt iudeoꝛũ:dicẽs nõ debere eos circũcidere filios ſuos:neq; ſᷣm conſuetudineʒ ingredi. Quid ergo eſt: Vtiq; opoꝛtet cõuenire multitudinẽ. Audierunt eni te ſuꝑueniſſe.lhoc ergo fac quod tibi dicimus Sunt nobis viri quattuoꝛ votũ habentes ſuꝑ ſe:this aſſumptis ſanctiſica te cuʒ ipᷣis:⁊ impẽ⸗ de in eos:vt redeant capita:⁊ ſciẽt om̃es quia que ad te audierunt:falſa ſunt:ſed ambulas ⁊ ipᷣe cuſtodiens legem. Tũc Paulus aſſumpt viris poſtera die purificatus:intrauit cuʒlillis in templum annũcians expletionẽ dierũ puri⸗ ficationis: donec offereẽ᷑ ꝓ vnoquoq; eoꝝ ob⸗ latio. O Maule ⁊ ĩ hoc te rurſus iterrogo: cur caput raſeris:cur nudipedalia exueris:de ceri monijs iudeoꝛũ: cur obtuleris ſacrificia: æ m legeʒ ꝓ te hodie hoſtie fuerint imolate: Atiq; reſpõdebis:ne ſcãdaliʒarent᷑ qͥ ex iudeis credi derant. Simulaſti ergo iudeũ: vt iudeos lucri faceres: ⁊ hãcipᷣam ſimulationẽ Jacobꝰa cete ri te docuere pᷣſbyteri: ſed mñ euadere nõ potui ſti. Oꝛta eni ſeditiõe:cũ occidẽs eſſes:raptus es a tribuno: ⁊ ab eo miſſus Ceſareã:ſub cuſto dia militũ diligẽti: ne te iudei ãſi ſmmulatoatac. 2 deſtructoꝛeʒ legis occiderẽt: atq; inde Romã pueniens:in hoſpitio qð tibi cõduxeras:xpᷣm ⁊ iudeis ⁊ gẽtibus pᷣdicaſti: ⁊ ſentẽtia tua Ne ronis gladio cõſirmata eſt. Didicimꝰ ꝙ ꝓpter metum iudeoꝛũ ⁊ Petrus⁊ Paulus equalit᷑ ſinxerunt ſe legis pᷣcepta ᷣuare Qua igit᷑ fron te:qua audacia Paulus in altero rep̃ᷣhendat qð ipᷣe cõmiſit: Ego imo alij ante me expoſue⸗ runt cauſam:quã putauerũt:non officioſũ mẽ dacium defendentes ſicut tu ſcribis:ſed dicen tes honeſtam diſpenſationẽ: vt ⁊ apoſtoloꝛuʒ pꝛudentiã demõſtrarẽt: ⁊ blaſſemãtis poꝛphy rij impꝛudentiã coercerẽt:qͥ Paulũ ⁊ Petruʒ puerili dicit inter ſe certaſſe certamine: imo ex arſiſſe Paulũ in inuidiã virtutum Metri:a ea ſcripſiſſe iactanter:vel que non fecerit:vel ſi fe cerit: ꝓcaciter fecerit:id in alio rep̃hendẽs:qð ip̃e cõmiſerit. Intepᷣtati ſunt illi vt potuerunt Tu quõ iſtũ locum ediſſeras: vtiq; melioꝛa di cturus:qͥ veterẽ ſciẽtiã repꝛobaſti.Scribis ad me in epiſtola tuacneq; eni a me docendus es) quõ intelligat᷑ qð ideʒ dicit:factus ſum iudeis tanqᷓ; iudeus ⁊ cetera:que ibi dicunt᷑ cõpaſſio ne miſericoꝛdie:non ſimulatione fallacie. Fit eni tanqᷓ; eger qͥ miniſtrat egroto:non cuʒ ſe fe bꝛes habere mentit᷑: ſed cũ animo cõdolẽtis co gitat:quẽadmodũ ſibi ſeruiri vellet:ſi ipᷣe egro taret.nam vtiq; iudeus erat:xpᷣianus autẽ fa⸗ ctus non iudeoꝛũ ſacramenta reliq̃rat:que cõ⸗ uenienter ille populꝰ ⁊ legitime: tẽpoꝛe qͥ opoꝛ tebat: accepat. Ideoq; ſuſcepit ea celebꝛanda cum iam vpᷣi eſſet apoſtolus:ut doceret nõ eſſe ꝓnitioſa is qͥ ea vellent:ſicut a parentibꝰper le gem acceperãt cuſtodire:etiaʒ cum in xpᷣo cre⸗ didiſſent. non tamẽ in eis iam cõſtituerẽt ſpem ſalutis quoniaʒ ꝑ dominũ ihm ſalus ipſa:que ip̃ᷣis ſacramẽtis ſignificabat᷑:aduenerat.Toti us ſermonis tui:quẽ diſputatione longiſſima ꝓtraxiſti:hic ſenſus eſt:vt NPetrus nõ erraue⸗ rit in eo:ꝙ is qͥ ex iudeis crediderãt: putauerit legem eſſe Fuandã:ſed in eo a recta linea deuia rit:ꝙ gentes cogeret iudaiʒare.Cogeret auteʒ non docẽtis imperio:ſed cõuerſationis exeplo Et Paulus nõ cõtraria ſit locutus is:que ipe geſſerat: ſed quare CPetrus eos qͥ ex gentibus erãt: iudaiʒare cõpelleret.hec ergo ſũma eſt qᷓ m ſtionis:imo ſentẽtie tue:poſt euãgeliũ xpᷣi: bñ legis gr̃a q̃ pꝛeterijt gram euãgelij accepimus pmanentem:⁊ ꝓ vmbꝛis ⁊ imaginibꝰ: veteris faciant credentes iudei:ſi legis mãdata cuſto⸗ diant: hocẽc:ſi ſacriſicia offerãt.q̃ obtulit au lus:ſi filios circũcidant ſi ſabbatum vᷣuent: vt Naulꝰ in Timotheo:⁊ obſeruauere iudei om nes. Si hoc verũ ẽ ĩ Cherinti:⁊ hebionis he⸗ reſim dilabimur:qͥ credẽtes ĩ xpᷣm: ꝓpter hoc ſolũ a patribꝰ anathematiʒzati ſũt: legis ceri monias xpᷣi euãgelio miſcuerũt: ⁊ ſic noua cõ⸗ feſſi ſũt: vt vetera nõ amitterẽt. Qui dicã de Hebionitis: qͥ xpianos ſe eẽ ſimulãt: Uſcq; ho die per totas oꝛiẽtis ſynagogas: inter iudeos hereſis ẽ:q̃ ðꝛ M ineoꝝ:⁊ a phariſeis nũc vſ⸗ q; dãnat᷑:qͥs vulgo Naʒareos nũcupãt: qͥ cre düt in xpᷣm filiũ dei:natũ ex maria vᷣgine:⁊ eũ dicũt eſſe qͥ ſub põtio Pilato paſſus ẽ:⁊ reſur⸗ rexit. In quẽ ⁊ nos credimus.Sed dũ ⁊ iudei eſſe:⁊ xpᷣiani:nec iudei ſũt necxpᷣiani Oꝛo igit te:vt qͥ nr̃o vulnuſculo medendũ putas:quod acu foꝛatũ:imo punctũ ðꝛ:huius ſententie me dearis vulneri: qð lãcea:⁊ vt ita dicã phalari⸗ ce mole ꝑcuſſũ ẽ. Neq; eni eiuſdẽ eẽ criminis: ⁊ in explanatione ſcripturaꝝ:diuerſas maioꝝ ſentẽtias ponere:⁊ hereſim ſceleratiſſimã rur⸗ ſus in eccłiaʒ ducere.Sinautẽ hec nobᷣ incũbit neceſſitas:vt iud eos cũ legitimis ſuis ſuſcipia mus:⁊ licebit eos obſ uare in eccleſijs xpᷣi:qð exercuerũt i ſynagogis ſathane: dicam qð ſen tio:nõ illi xpᷣiani ſient:ſed nos iudeos facient. Quis eni hoc xpᷣianoꝝ patienter audiat: qð iĩ tua epła cõtinet᷑. Judeus erat Paulꝰ: xpᷣian aũt factꝰnõ iudeoꝝ ſacramẽta reliquerat:q̃ cõ uenienter ille populꝰ:⁊ legitimo tꝑe quo opoꝛ tebat acceꝑat. Ideoq; ſuſcepit ea celebꝛanda: cũ iã xp̃i eſſet apoſtolus:vt doceret non eẽ ꝑni tioſa his qͥ ea vellẽt:ſicut a parentibꝰ ꝑ legẽ ac ceperãt cuſtodire: Rurſus obſecro te:vt pace tua mecũ doloꝛẽ audias iudeoꝝ. Naulus ceri monias obſeruabat: cum iam xpᷣ̃i eſſet apoſto⸗ lus:⁊ dicis eas non eſſe ꝑnitioſas his:qͥ eas ve lint ſicut a parẽtibꝰ acceperint cuſtodire. Ego ecõtrario loquar:a reclamãte mecũ mundo li⸗ bera voce ꝓnunciẽ:cerimonias iudeoꝛũ ⁊ per nitioſas eſie ⁊ moꝛtiferas chꝛiſtianis.et qͥcũq; eas obſᷣuauerit:ſiue ex iudeis ſiue ex gentibꝰ: eum in barathꝛũ diaboli deuolutuʒ. Finis eni legis chꝛiſtus ẽ ad iuſticiã omi credenti:iudeo ſcʒ atq; gentili. Neq; eni omi credẽti erit finis ad iuſticiã: ſi iudeus excipitur. In euãgelio le gimus. lex ⁊ ꝓphete vſq; ad Johem baptiſtã Et in alio loco.ꝓpterea querebãt iudei eũ ma gis interficere:qꝛ non ſolum ſoluebat ſabbatũ ſed ⁊ patrẽ ſuũ dicebat eſſe deũ:eq̃leʒ ſe faciẽs deo. Et iteꝝ. de plenitudine eius nos omes ac cepimus gram ꝓ gra:quia lex ꝑ Moyſem da ta eſt. gra aũt ⁊ veritas ꝑ ihſᷣm xpᷣm facta eſt. p inſtrumenti veritas per ihᷣm xpᷣm facta ẽ. Hie remias quoq; ex pſona dei vaticinat᷑.ecce di⸗ es veniunt dicit dñs:⁊ confirmo domui iſrael ⁊ non domui iuda teſtamẽtũ nouũ:non ſᷣm te: ſtamentũ qð diſpoſui patribus eoꝝ i die q̃ ap⸗ pꝛehẽdi manũ eoꝝ:vt educerẽ eos de fra egy- pti.Obſerua qͥd dicat:ꝙ nõ populo gẽtiliuʒ q añ nõ receꝑat teſtamentũ: ſed populo iudeoꝝ Co cilerden uongeli luſtetelre ſpercun bns buiu Litatoſtn lusdicoy ſtus wobi⸗ .ſiochil erccitis. eſtis uble ſed verey⸗ haberergn centediſ bomei⸗ lhecdicin 1ſharti ſeniuxta Venitfide⸗ fumfuun cosäſuo florüree ſobadon Wrinep Gpaer vellet rüdico yt pbe ludeoꝛi lidotiq⸗ quos der acoe:t etad pe lenis Sa ſaaurü)y biortune llahalie Cederenn Ereuer nligent Dk)inonl losdinnie lunnioden ludcͤe Volentes Dante⸗ ſtidato⸗ nem Ae (hammenta heceſſinr nlq fuicg mhep⸗ noillö⸗ ſhoſtes ſesryl niug ini hmſizi⸗ sfühuien nnaſen ellsknn nSeldinn lerpen mlien Deiuſante Rtiduͤpin aſtiüamne — — — * . 4 7 4 =. Eeirſen Mheencönͤ umisfusſutt ringccſszi tdae:dunge SS umng uind en Pap ninmmiami Pinoegone ſpracdh Ndocnanma Apnenpen oblolee⸗ Aleor Petnuen untcent⸗ uiclsboͤhen amnaurhe ,e nirmmi unhl õ Cens dlig Carſeggenp⸗ eguß fieci oijrdantiin iicrineifns n Naugto Aghen inf rhiriuceſcin 1 ducn llt Ni ehnſe eiusos Oftcs — Tractatus II cui lex data eſt per Moyſẽ:teſtamentũ nouũ euangelij repꝛomittat: vt nequaqᷓ; viuãt in ve tuſtate lre:ſed in nouitate ſpũs. NPaulus autẽ ſuper cuius nũc nomine queſtio ventilat᷑: cre⸗ bꝛas huiuſmodi ponit ſententias:e qͥbus bꝛe⸗ uitatis ſtudio pauca ſubnectã. Ecce ego Pau lus dico vobis:quoniaʒ ſi circũcidamini chꝛi⸗ ſtus vobis nihil ꝓpdeſt. Et iterum. Euacuati eſt a chꝛiſto.qui ex lege iuſtificamini: a gratia excidiſtis.Et infra.ſi ſpiritu ducimini:iam nõ eſtis ſub lege. Ex quo aparet: qui ſub lege eſt non diſpenſatione vt noſtri voluere maioꝛes: ſed vere vt tu intelligis eum ſpiritũſãctuʒ non habere:qualia autẽ ſint pᷣcepta legalia deo do cente diſcamus. Ego inqͥ t dedi eis pᷣcepta nõ bona: ⁊ iuſtiſicationes in qbus non viuãt ĩ eis lhec dicimus nõ quo legem iuxta Manicheũ ⁊ Martionẽ deſtruamꝰ:qᷓ; ⁊ ſanctã ⁊ ſpirita⸗ lem iuxta apoſtolum nouimus.Sed qꝛ poſtqᷓ; venit fides ⁊ tempoꝛũ plenitudo:miſit deus fi lium ſuum natũ ex muliere factum ſub lege:vt eos qͥ̊ ſub lege erant redimeret: vt adoptioneʒ filioꝛũ recipemus:⁊ nequaq; ſub pedagogo:vᷣ ſub adulto ⁊ domio herede viuamus. Sequi⸗ tur in epiſtola tua. Non ideo Petrũ emẽdauit ꝙ paternas traditiones obſᷣuaret.qð ſi facere vellet:nec mẽdaciter nec incõgrue faceret. Ite rũ dico epiſcopus es:eccleſiarũ xpᷣi magiſter: vt ꝓbes veruʒ eſſe qð aſſeris:ſuſcipe aliquem iud eoꝛũ:qͥ factus xpᷣianus natũ ſibi filiũ circũ⸗ cidat:qͥ obſeruet ſabbatũ:qui abſtineat a cibis quos deus creauit ad vtendum cum gratiarũ actiõe:qui q̃rtadecima menſis pᷣmi agnuʒ ma⸗ ctet ad veſperã: ⁊ cum hoc feceris:imo non fe⸗ ceris (Scio enĩ te xpᷣianũ:⁊ rem ſacrilegã non facturũ) velis:nolis:tuam ſententiaʒ repꝛoba bis:⁊ tunc ſciens opꝑe difficilius eſſe cõfirmare ſua:qᷓ; aliena repᷣpendere.Ac ne foꝛſitã tibi nõ crederemus:imo nõ itelligeremus qð diceres (Frequẽter enĩ in longũ ſermo ꝓtractus caret intelligentia:⁊ dum non ſentit᷑:minus repᷣhen diẽ̃) inculcas ⁊ replicas:h̊ ergo iudeoꝝ Pau⸗ lus dimiſerat:qð malũ non habebat Qð ẽ ma lum iudeoꝛũ:qð MPaulus dimiſerat: Vtiq; il⸗ lud qð ſequit᷑:q ignoꝛantes dei iuſticiã:⁊ ſuã volentes ↄſtituere:iuſticie dei non ſũt ſubiecti Beinde ꝙ poſt paſſionẽ ⁊ reſurrectioneʒ chꝛi⸗ ſti:dato ac manifeſtato ſacramẽto gr̃e ᷣm oꝛdi nem Melchiſedech:adhuc putabãt vetera ſa cramenta:non ex ↄſuetudine ſolẽnitatis:ſʒ ex neceſſitate ſalutis eſſe celebꝛãda.que tamen ſi nũqᷓ; fuiſſent neceſſaria:infructuoſe atq; inani ter ꝓ eis machabei martyres fierent. Poſtre⸗ mo illð qð pᷣdicatoꝛes gratie xpᷣianos iudei tã qᷓ; hoſtes ꝑſequerent᷑. Hos atq; huiſmodi er⸗ roꝛes ⁊ vitia dicit ſe danare: ⁊ vt ſtercoꝛa arbi — ””MW Fo. CXCIIII Epla CVII trat᷑ vt xpᷣm lucrifaceret.Didicimus ꝑ te: que apoſtolus Maulus mala reliquerit iudeoꝛum Rurſũ te docente diſcamus qᷓ bona eoꝝ tenue rit. Obſeruationes inqes legis:quas moꝛe pa trio celebꝛãt: ſicut ab ipſo Maulo celebꝛate ſũt ſine vlla ſalutis neceſſitate. Id qð velis dicere ſine vlla ſalutis neceſſitate: non ſatis intelligo. Si eni ſaluteʒ nõ afferunt:cur obſeruãtur⸗ Si autem obſeruãda ſunt: vtiq; ſalutẽ afferũt ma xime que ſᷣuata martyres faciunt. Non eni ob ſeruarẽtur:niſi afferrẽt ſaluteʒ. Neq; eni indif ferẽtia ſũt inter bonũ ⁊ malũ:ſicut philoſophi diſputant. Bonum ẽ cõtinentia: malũ eſtluxu ria.inter vtrũq; indifferens:ambulare:digere re:alui ſtercoꝛa: capitis naribus purgamenta pꝓicere:ſputis rehumata iacere:hoc nec bonũ nec maluʒ eſt.ſiue enĩ feceris:ſine non feceris: nec iuſticiã habebis nec iniuſticiã.Obſeruare autẽ legis cerimonias nõ poteſt eſſe indifferẽs ſed aut bonũ eſt aut malũ eſt:tu dicis bonum. ego aſſero malũ:⁊ malũ non ſoluʒ is qͥ ex genti bus:ſed⁊ is qui ex iudaico populo crediderũt In hoc ni falloꝛ loco: dum aliud vitas: ad ali⸗ ud deuolueris. OSum eni metuis Poꝛphyriu blaſfemantẽ:in Hebionis incurris laqueoss qui credunt ex iudeis:obſeruãdã legẽ eſſe de⸗ cernẽs. Et quia periculoſuʒ intelligis eſſe: qð dicis:rurſũ illud ſuꝑfluis vbis temperare co⸗ naris:ſine vlla ſalutiĩ neceſſitate: ſicut iudei ce lebꝛanda putabãt:aut fallaci ſimulatõe :quod NPaulus in Metro repᷣhẽderat. NPetrus igit᷑ ſi mulauit legis cuſtodiã. Ille autem rephenſoꝛ Petri audacter obſeruauit legitima Sedqt᷑ eni in epiſtola tua:nam ſi ꝓpterea illa ſacramenta celebꝛauit:qͥ ſe ſimulauit iudeuʒ: vt iudeos lu⸗ crifaceret:cur etiã non ſacrificauit cuʒ gentibꝰ qꝛ ⁊ is qui ſine lege erant: tanqᷓ ſine lege fact⸗ eſt: vt eos quoq; lucrifaceret: niſi quia et illud fecit:vt natura iudeus:⁊ hoc totũ dixit:nõ vt Paulus ſe fingeret eſſe qð non erat:ſed vt mi⸗ ſericoꝛditer ita ſubuenienduʒ eſſe ſentiret:ac ſi ipe in eo erroꝛe laboꝛaret: non ſcʒ mẽtieni᷑ aſtu ſed cõpatientis affectu: Hene defendis Pau⸗ lum:qꝙ non ſimulauerit erroꝛẽ iudeoꝛũ:ſed ve⸗ refuerit in erroꝛe. Neq; imitari MPetrũ volue⸗ rit mentientẽ: vt qð erat metuiudeoꝝ diſſimu laret:ſʒ tota libertate iudeũ eſſe ſe diceret.No ua clemẽtia apoſtoli:cuʒ iudeos xpᷣianos vult facere:ipᷣe iudeus factus eſt. NMon eni poterat luxurioſos ad frugalitatem reducere: niſi ſelu rxrurioſũ pꝓbaſſet: ⁊ miſericoꝛditer vt ipᷣe dicis. ſubuenire miſeris: niſi ſe miſerum ipſe ſentiret Vere enĩ miſcri illi:⁊ miſericoꝛditer deploꝛan di: qͥ cõtenrione ſua ⁊ amoꝛe legis abolite apo⸗ ſtolũ xp̃i facere iudeũ. Nec multũ intereſt iter meã ⁊ tuã ſententiã:qꝛ ego dico: ? Petreet Naulũ timoꝛe fideliũ iudeoꝛũ legis exercuiſſe imo ſimulaſſe mãdata. Tu auteʒ aſſeris:h̊ eos feciſſe clemẽter: non mẽtientis aſtu:ſed cõpati entis affectu.dũmodo illud cõſtet vel metu vł miſericoꝛdia: eos ſimulaſſe ſe eſſe:qð non erãt. Illud autẽ argumẽtuʒ quo aduerſum nos vte ris:ꝙ ⁊ gentilibus debuerit gentilis fieri: ſi iu deis iudeus factꝰ eſt: magis ꝓ nobis facit. ſiẽ eni nõ fuit vere iudeꝰ:ſic nec vere gẽtilis erat. Et ſicut non fuit vere gẽtilis:ſic nec vere iude erat. In eo autẽ imitatoꝛ gentiũ eſt: qꝛ pᷣputiũ recipit ĩ fide xpᷣi: ⁊ idifferẽr ꝑmittit veſci cibis qð danant iudei:nõ cultũ: vt tu putas idoloꝝ In xpo eni ihu nec circũciſio eſt aliqͥd:nec pꝛe putiũ. Sed obſeruatio mãdatoꝛũ dei. QAueſo igit᷑ te:⁊ iterũ atq; iteruʒ obſecro: vt ignoſcas diſputatiũcule mee: ⁊ ꝙ moduʒz meũ egreſſus ſum:tibi imputes:qͥ coegiſti:vi ſcriberẽ: ⁊ mi⸗ hicuz Stheſichoꝛo oculos abſtuliſti. Nec me putes magiſtrũ eſſe mẽdacij:qͥ ſequoꝛ xpᷣm di⸗ centẽ:ego ſum via veritas: et vita:nec põt fie⸗ ri vt veritatis cultoꝛ mẽdacio colla ſubmittaʒ Neq; mihi imperitoꝝ plebeculaʒ. cõcites:q̃ te venerat᷑ vt epᷣm: ⁊ in eccłla declamanteʒ:ſacer⸗ dotij honoꝛe ſuſcipiũt: me autẽ etatis vltime: ⁊pene decrepitũ:ac monaſterij ⁊ ruris ſecreta ſectantẽ:paruipẽdũt.Et q̃ras tibi quos doce⸗ as: ſiue rẽhendas.Ald nos eni tãtis maris at q; terrarũ ſpatijs a te diuiſos: vix vocis tue ſo nus ꝑuenit. Et ſi foꝛſitan lr̃as ſcripſeris: ante eas italia ac roma ſuſcipiẽt:qᷓ; ad me cui mittẽ⸗ de ſunt deferant᷑.Quod autẽ in alijs q̃ris epi⸗ ſtolis:cur pꝛioꝛ mea in libꝛis canoniq interpᷣta tio aſtericos habeat:⁊ virgulas pꝛenotatas:⁊ poſtea aliã tranſſationẽ abſq; his ſignis edide rim. Pace tua dixerim: videris mihi nõ intel⸗ ligere:qð q̃ſiſti.illa eni interpᷣtatio.lxx. interp̃ tum ẽ Et vbicũq; virgule.id ẽ.obeli ſũt:ſigni ſicatur ꝙ. lxx.plus dixerint:qᷓ; habet i hebꝛeo Abi aũt aſteriſci.id ẽ.ſtelle pᷣlucẽtes:ex The⸗ odotionis editione ab Oꝛigene additũ eſt.Et ibi greca tranſtulimꝰ. Hic de ipᷣo hebꝛaico qðᷣ intelligebamus:expꝛeſſimꝰ:ſenſuũ potius ve⸗ ritatem:qᷓ; vboꝛum oꝛdinem interdũ conſeruã tes. Et miroꝛ quomodo.lxx.interpᷣtum libꝛos legas:nõ puros:vt ab eis editi ſũt:ſed ab Oꝛi gene emendatos:ſiue coꝛruptos per obelos:⁊ aſteriſcos:⁊ xpᷣiani homis interpᷣtatiũculã nõ ſequaris:pᷣſertim cum ea q̃ addita ſũt: ex hois iudeis atq; blaſfemi poſt paſſionẽ xpᷣi: editiõe trãſtulerit. Uis amatoꝛeſſe verꝰ.lxx.intepᷣtũ⸗ nõ legas ea q̃ ſub aſteriſcis ſunt imo rade ð vo⸗ luminibꝰ:vt veterũ te fautoꝛẽ ꝓbes:qð ſi fece ris omes eccleſiarũ bibliothecas dãnare coge ris. Vix eni vnus aut alter inueniet᷑ liber: qui iſta nõ habeat Poꝛro qð dicis nõ debuiſſe me II inteptari poſt veteres: ⁊ nouo veterisſi yllogiſ mo:aut obſcura fuerunt q interpᷣtati ſunt.lxx. aut manifeſta. Si obſcura te quoq; in illis fal⸗ li potuiſſe credendũ eſt. Si manifeſta: illos in eis non falli potuiſſe ꝑſpicuũ eſt.tuo tibi pᷣmo ne reſpõdeo Omes veteres tractatoꝛes q̃ͥ nos in dño pᷣceſſerunt:⁊ qͥ ſcripturas ſãctas iterpᷣ⸗ tati ſũt:aut obſcura interpᷣtati ſũt: aut manife ſta. Si obſcura tu quõ auſus es poſt eos diſſe⸗ rere:qð illi explanare nõ potuerũt: Si manife ſta:ſuꝑfluũ ẽ te voluiſſe diſſerere: qð illos latẽ non potuit:maxime in explanatiõe pſalmoꝛũ: quos apud grecos interpᷣtati ſũt multis volu⸗ minibꝰ. Pꝛimꝰ Oꝛigenes:ſecũdus Euſebius ceſarienſis: tertius Theodoꝛus heracleotes: qrtus Auſterius ſcythopolitanꝰ:q̃ͥntus Apol linaris laodicenus:ſextus Didymꝰ alexandri nus.Ferunt᷑ ⁊ diuerſoꝛuʒ in paucos pſalmos opuſcula: ſed nũc ð integro pſalmoꝝ coꝛꝑe di⸗ cimus.Apud latinos autẽ Hilarius piciauiẽ⸗ ſis: ⁊ Euſebius vercellẽſisepᷣs Oꝛigenẽ ⁊ Eu ſebiũ tranſtulerunt: quoꝝ pꝛioꝛẽ ⁊ noſter Am bꝛoſius in qͥbuſdã ſecutus ẽ. Reſpõdeat mihi pꝛudẽtia tua:quare tu poſt tantos ⁊ tales iter pꝛetes in explanatiõe pſalmoꝝ diuerſa ſenſerl Si eni obſcuriſunt pſalmi:te qͥʒ in eis falli po tuiſſe credẽdũ ẽ. Si manifeſti: illos in eis falli potuiſſe nõ credit᷑.ac ꝑ hoc vtroq; mõ ſuꝑflua erit interpᷣtatio tua:⁊ hac lege poſt pꝛioꝛes nul lus loqui audebit.⁊ quodcunq; aliꝰ occupaue rit:alius de eo licentiã ſcribendi non habebit. qnpotius humanitatis tue eſt:in quo veniã ti⸗ bi tribuis:indulgere ⁊ ceteris.Ego eni nõ tam vetera abolere conatus ſũ:que lingue mee hoi bus emẽdata de greco in latinũ tranſtuli:qᷓ; ea teſtimonia: que a iudeis pᷣtermiſſa ſũt vel coꝛ⸗ rupta: ꝓferre ĩ mediũ:vt ſcirẽt noſtri quid he⸗ bꝛaica veritas cõtineret.ſicui legẽ non placet: nemo cõpellit initiũ.bibat vinũ vetus cuʒ ſua uitate:⁊ nr̃a muſta cõtemnat: q̃ in explanatio ne pꝛioꝛũ edita ſũt:vt ſicubi illa nõ intelligun⸗ tur: ex noſtris manifeſtioꝛa fiant. Qð aulẽ ge⸗ nus interpᷣtationis iu ſcripturis ſãctis ſequen du ſit: liber quẽ ſcripſi de optimo genere inter ptandi ⁊ oẽs pᷣfatiũcule diuinoꝛũ voluminuʒ: quas editioni nr̃e pᷣpoſuimꝰ: explicãt. ad illaſ qꝙᷓ pꝛudentẽ lectoꝛẽ mittẽdũ puto. Et ſime vt dicis in noui teſtamẽti emendatiõe ſuſeipis ex poniſq; cauſã:cur ſuſcipias:qꝛ plurimilingue grece habentes ſciam:de meo poſſint oꝑeiudi care eãdẽ integritatẽ debueras etiãi veteri cre dere teſtamẽto:ꝙ nõ nr̃a ↄfinximꝰ:ſᷣ vt apud hebꝛeos iuenimus:diuina trãſtulimꝰ. Sicubi dubitas: hebꝛeos ĩterroga: dices qᷣd ſi hebꝛei aut reſpõdere noluerint:aut mẽtiri voluerint: Tota frequẽtia indeoꝛũ in mea inerpᷣtatione IU⸗ icit gehrbe ſudeos enzcal eplſtolgt eporun lerpta glepoſtt ſbuoꝛme eſſonio⸗ moinpie nanubu⸗ Uitatsin Vrrüod breisco iinihab acehe negnüt nobispi⸗ iſe Pteröta usv. Rice rahs meenne ſifone in io M ſea feſpöa⸗/ ybi.x. hederit heclciot vocant. ſannos Gurgirt⸗ hactia iigeterſin bundept liſſendri Erdn eiisinter, iiin phlunin nocodicib isſogign ſosyolun eſcenteſen Gos:rur Ainponi, log:rho gler. erculoin in⸗ 4 Rhalcteeſin pſalnopet Hlanns Ps Oiigil nore 11oſen Reſpötant mntos mar vor divenſic⸗ nechnnenfün ſtl: losnardl Vrocnüſgin egepoſpimn cunqAanr⸗ tckinguni⸗ ns. gainin gvelngenehl Gini nuſuß Nenmideſinn Grünottgut⸗ nlginngiu i einchin lunönmcl⸗ meſalsl vim grtin reticebit Nullus inueniri poterit: ͥhebꝛee lin gue habeat notioneʒ. aut oẽs imitabũtur illos iudeos quos dicis in africe reꝑtos oppiduloꝛ ᷑ meazʒ calũniam ↄſpiraſſe. Huiuſcemodi eni in epiſtola tua texis fabulã. Quidã frater noſter epᷣs:cum lectitare inſtituiſſet in eccłia cui pᷣeſt interpᷣtationẽ tuam: mouit quiddã lõge aliter ate poſitũ apð Jonã ꝓphetã:qᷓ; erat oiuʒ ſen⸗- ſibus:memoꝛieq; inueteratũ: ⁊ tot etatum ſuc ceſſionibꝰdecantatũ. FZactuſq; ẽ tantus tumul tus in plebe:maxime grecis arguentibꝰa icla⸗ mantibus calũniã falſitatis: vt cogeret᷑ epᷣs ci⸗ uitatis iudeoꝛuʒ: ab ipᷣis teſtim oniũ flagitare. Vtrũ aũt illi imꝑitia an malitia:hoc eſſe in he⸗ bꝛeis codicibꝰ grecis reſpõderũt:qð greci ⁊ la tini habebãt:atq; dicebant. Quid plura: Co⸗ aciꝰ ẽ hõ velut mẽdaciũ coꝛrigere volens poſt magnũ piculũ nõ remanere ſine plebe. vñ etiã nobis videt᷑ aliqñ in nõnullis te quoq; falli po tuiſſe. Dicis me in Jona ꝓpheta male qddam interpᷣtatuʒ:⁊ ſeditione łi cõclamante ꝓpter vnius verbi diſſonantis epᷣm pene ſacerdotiũ pdidiſſe.⁊ q̃d ſit illð qð male interpᷣtatꝰ ſũ ſub trahis: auferens mihi occaſioneʒ defenſionis Etis hoc ad me ſane platum vtrũ qdem crede mee:ne qͥcqͥd dixeris:me reſpõdẽte ſoluat᷑:ni⸗ ſi foꝛte vt ante ãnos plurimos cucurbita venit in mediũ:aſſerẽte illis tpibus Coꝛnelio ⁊ Aſi⸗ ſe. Suꝑ q̃re in cõmẽtario Jone ꝓphete pleni⸗ reſpõdimꝰ:h tm nũc dixiſſe ↄtẽti: in eo loco nio MPollione me hedera ꝓ cucurbita trãſtuliſ vbi.lxx.interpᷣtes:cucurbitã: ⁊ aqla cũ relids hederã trãſtulerit.i.cariacõ:in hebꝛeo volumi ne ciceion.ſcriptũ eſt:quã vulgo Syri ciceram vocant. Eſt autẽ genus vᷣgulti lata habens fo lia in modũ pãpini.cunq; plantatũ fuerit: cito cõſurgit in arbuſculã abſq; vllis calamoꝛuʒ et haſtiliũ adminiculiſ:qbꝰ⁊ cucurbite ⁊ hedere idigẽter ſuo trũcoſe ſuſuſtinẽs.oc ergo ver⸗ bum de vbo ediſſerẽs:ſi ciceion tranſferre vo⸗ luiſſem nullꝰ intelligeret:ſi cucurbitã id dicerẽ qð in hebꝛaico nõ habet᷑: hederã poſui:vt ce⸗ teris interpᷣtibꝰ ↄſentirẽ. Si autẽ iudei vri vt ſipſe aſſeris malitia: vel imꝑitia hoc dixerũt eẽ in voluminibꝰ hebꝛeoꝛũ:qð in grecis ⁊ in lati⸗ nis codicibꝰↄtinet᷑:manifeſtũ ẽ᷑:eos aut hebꝛe as las ignoꝛare: aut ad irridẽdos Cucurbita rios voluiſſe mentiri. Peto in fine eple vt qui eſcentẽ ſenẽ:olimq; veteranũ: militare non co gas:⁊ rurſũ de vita ꝑiclitari: tu qͥ iuuenis es: ⁊ in pontiſicali culmie cõſtitutꝰ:doceto popu⸗ los:⁊ nouis africe frugibꝰ romana tecta locu⸗ pleta.ihi ſufficit cũ auditoꝛe ⁊ lectoꝛe pau⸗ Argumentum. perculo in angulomonaſterij ſuſurrare. e Piſtola Auguſtini qua Hieronymuʒ in expoſitiõe epłe ad Galathas redar⸗ Epaa CVIII guerat pꝛiuſqᷓ ad e pueniret: Rome p itali am diſſeminata fuerat: qð Hieronymus calli⸗ de factũ ſuſpicabat᷑ ad ſui emulationẽ et ghiaaz populi reqͥrendã. de q̃ re Auguſtinꝰ ſe ſequen ti epiſtola purgat non ↄtendendi ſtudio: ſed in quirẽde veritatis gra diſſenſiſſe ſcribẽs:et pe⸗ tens ſimiliter ſuaſcripta coꝛrigi.Hieronymus vero magis tẽptari ac ꝓuocari ſe credẽs:dua⸗ bus epłis acrius duriuſq; reſpondet:donec al tera epła Augꝰ veniã petens pleniꝰſatiſfaciat. Beati Auguſtini ad hhieronymũ ſe purgãa⸗ tis de libꝛo quem aſſerebat᷑ ↄtra eũ ramam mi ſiſſe. Epla. CVIII. Dminochariſſi mo ⁊ͤ deſideratiſſimo et honoꝛãädoi rroo fratri ⁊ ↄpᷣſbytero Hieronymo Auguſtinꝰ i dño ſalutẽ. Audiui ꝑueniſſe ima nus tuas l̃as meas:ſed ꝙ adhuc reſcripta nõ merui:nequaq; iputaueri dilectiõi tue. Aliqᷣd ꝓculdubio impedimẽti fuit. Vñ agnoſco dñnʒ a me potius depꝛecandũ: vt tue voluntati det facultatẽ mittẽdi qð reſcripſeris. Nã reſcribẽ⸗ di iam dedit:qꝛ cum volueris facillime poterl rem dubitaui:ſed hinc quoq; tibi aliqd vrrum ſcriberẽ dubitare non debui.Hoc autẽ bꝛeue ẽ· fuggeſtũ eẽ charitati tue:a neſcio qbus fratri- vus mihi dictũ eſt: ꝙ libꝛũ aduerſus te ſcripſe-· rim:romãq; miſerim. Hoc falſum eſſe noueris dominũ deũ meũ ihm teſtoꝛ hoc me non feciſſe ſed ſi foꝛte aliqᷓ in aliqbus ſcriptis meis inueni untur in qbus aliter aliqͥd q; tu ſenſiſſereꝑioꝛ non ↄtra te dictũ:ſed qͥd mihi videbat᷑ me ſcri ptum eſſe:puto te debere cognoſcere:aut ſico⸗ gnoſci nõ põt credere debere. Ita ſane hoc di xerim: vt ego non tm paratus ſim ſi quid tein meis ſcripiĩ mouerit fraterne acciꝑe:qð cõtra ſentias aut ð coꝛrectiõe mea aut de ipᷣa tua be niuolẽtia gauiſus: veꝝ etiã hoc a te poſtulẽ et flagitẽ. O ſi licuiſſet ⁊ ſ non cohabitante ſaltẽ vicino te in dño ꝑfrui ad crebꝛũ ⁊a dulce collo⸗ quium. Sed qꝛid non eſt datum peto vt hoc ipſum qua in domino poſſumus ſimul ſumus conſeruari ſtudeas:a augere ac perfici ⁊ reſcri pta q́;uis rara non ſpernere. ſaluta obſequio meoſãctũ fratrẽ Caulinũ ⁊ oẽs fratres qͥ tecũ ac de te in dño gloꝛiant᷑ Oemoꝛ nr̃i exaudia ris a dño in oĩ ſãcto deſiderio tuo dñe chariſſi me ⁊ deſideratiſſime: ⁊ honoꝛãde ĩ xpᷣo frater. HBeati ieronymi ad Auguſtinũ cõtentio⸗ nem ſuꝑ epiſtola ad Galathas repᷣhenſionẽ libꝛoꝛũ ipᷣius detractantis ad vanam cõtentio nem ⁊ puerilem iactantiã declinandaʒ:in que meminit de Ruffino: dicens libelli ↄtra euʒ eẽ exemplar mittere. Epla. CIKX. . = . . — 2 — 1 Dmino vere ſã nnpymus in dño ſalutẽ. In ipo ꝓfecti onis ſancti filij noſtri Aſterij Hipodiaconi ne⸗ ceſſarij mei beatitudinis tue Fe ad me peruene runt: qbus ſatiſfaciat te ↄtra paruitatẽ meaʒ li bꝛũ Romã nõ miliſſe. Hoc nec ego factũ audi era: ſed eplłe cuiuſdã qſi ad me ſcripte ꝑ fratrẽ nrm Syſinniũ diaconuʒ huc exẽplaria ꝑuene rũt. In qᷓ hoꝛtaris me vt oατ υο Xαραο uper quodã apli capitulo canã: ⁊ imiter Steſicoꝛuʒ iter vituꝑationes ⁊ laudes elene fluctuste,z vt ꝗ detrahẽdo oculos ꝑdiderat:laudando re ciperet.Ego ſimplicit᷑ fateoꝛ dignationi tuelʒ ſtilus et eiX=—ρωπναα mihi viderentur tñ nõ temere exemplaribꝰ l̃aꝝ credẽduʒ puta ui:ne foꝛte me rñdẽte leſus iuſte expoſtulares qð ꝓbare ante debuiſſem tuum eſſe mon᷑:q ſic reſcribere. Acceſſit ad moꝛã ſãcte ⁊ venera⸗ bilis Maule lõga infirmiras. Dũ enĩ lãguenti multo tꝑe aſſedimꝰ: pene epłetue vel eius qui ſub tuo noie ſcripſerat: obliti ſumꝰ: memoꝛes illiꝰ verſiculi. Muſica in luctu impoꝛtuna nar ratio. Itaq; ſi tua eſt epła aꝑte ſcribe: vel mit⸗ te exemplaria verioꝛa: vt abſq; vllo rãcoꝛe ſto machi in ſcripturaꝝ diſputatiõe verſemur: vt vel noſtrũ emẽdemꝰ erroꝛẽ:vel aliũ fruſtra re⸗ p̃ᷣhendiſſe doceamꝰ Abſit aũt a me:vt qͥcqᷓ; de libꝛis beatitudis tue attingere audeaʒ. ſufficit eni mihi ꝓbare mea:⁊ aliena nõ carꝑe. Ceteꝝ optime nouit pꝛudẽtia tua: vnũquẽq; i ſuo ſen ſu abũdare:⁊ puerilis eſſe iactãtie: qð olim fa⸗ cere ↄſueuerãt adoleſcẽtuli:accuſãdo illuſtres viros:ſuo noi famã q̃rere.Nec tã ſtultꝰ ſum vt diuerſitate explanationũ tuaꝝ me ledi putem: qꝛ nec tu lederis:ſi nos ↄtraria ſenſerimꝰ Sed illa ẽ vera inter amicos repᷣhẽſio: ſinr̃a opera nõ vidẽtes:alios iuxta NPerſiũ manticã ↄſide remus. Sugpeſtvt diligas diligẽtẽ: ⁊ i ſcriptu⸗ r arũ capo iuuenis ſenẽ non ꝓuoces. Nos nr̃a habuimꝰ tẽpoꝛa: ⁊ cucurrimꝰ qᷓ;tũ potuimus. Nũc te currẽte:et lõga ſpatia trãſmittẽte:nobᷣ debet ociũ ſimulq; vt cuʒ honoꝛe tuo et venia dixerim:ne ſolus mihi de poetis aliqͥd ꝓpoſu iſſe videaris:memẽto DOaretis ⁊ Entelli:⁊ vul garis ꝓuerbij:ꝙ bos laſſus foꝛtius figat pedẽ Triſtes hec dictauimꝰ. Vtinã mereremur cõ⸗ plexus tuos:⁊ collatiõe mutua vł doceremus aliqᷓ: vel diſceremꝰ. Miſit mihi temeritate ſo⸗ lita ſua maledicta Calphurnius:cognomento Lanarius:q̃ ad Africã quoq; ſtudio eiꝰdidici pueniſſe.Ad q̃ bꝛeuiter ex ꝑte reſpõdi:⁊ libel⸗ li eius vobis miſi exemplaria:latius opꝰcũ op poꝛtunũ fuerit pmo miſſurus tꝑe: in quo illud caui:ne in quoq; eſtimationẽ lederẽ xpianam cco ⁊ beatiſſimo pape Augl. Hiero⸗ — . . . ſed tm̃ vt delirãtis imperitiq; mẽdaciũ acvere cundiã cõfutarẽ. Memẽto mei ſãcte ⁊ venera bilis papa.vide quantũ te diligã: vt ne ꝓuoca tus qdem voluerim reſpõdere: ne crederẽ tuũ eſſe qð in altero foꝛte reᷣhẽderẽ.Frater cõmu nis ſimpliciter te ſaluaat. H Eiuiſdẽ ad eũdẽ de epla Romã in repᷣhenſi onem expoſitionis ſue in epy łlam ad Galathas ſciſcitãtis:atq; cõmonentis:vt iuuenibꝰↄgre⸗ diẽs ſe ſene ⁊ veteranũ nõ ꝓuocet ad certamẽ. „ Wmino vere ſa cto ⁊ btiſſimo pape auguſtino Hie⸗ ronym' in xpo ſaluteʒ. Crebꝛas ad ine eplas dirigis: ⁊ ſepe cõpellis:vt reſpõdeã cuiuſdaʒ eplłe tue:cuiꝰ ad me vt añ iã ſcripſi:p fratrẽ Syſinniũ diaconũ exẽplaria ꝑuenerũt abſq; ſubſcriptione tua.Et q̃ pꝛimũ ꝑ fratrem Pꝛofuturũ:ſcdᷣo ꝑ quẽdã aliũ te miſiſſe ſigni⸗ ſicas:⁊ iterim Pꝛofutuꝝ retractũ de itinere:⁊ epᷣm ↄſtituiũ veloci moꝛte ſubtractuʒ illũ cui⸗ nomẽ retices:maris timuiſſe diſcrimia: ⁊ naui gationis mutaſſe cõſiliũ. Que cũ ita ſint:ſatis mirari nequeo:quõ epla tua ⁊ rome ⁊ in italia haberi a pleriſq; dicat᷑: ⁊ ad me ſolüu nõ puene rit: cui ſoli miſſa eſt: pᷣſertim cũ idẽ frater Sy⸗ ſinnius iter ceteros tractatꝰ tuos dixerit: eam ſe nõ in Africa:nõ apud te:ſᷣ i inſula Adrie añ H ferme qͥnquenniũ repperiſſe De amicitia ois tollẽda ſuſpitio eſt: ⁊ ſic cũ amico qſi cũ altero ſe eſt loquendũ. Nõnulli familiares mei ⁊ va⸗ ſa xp̃i:q̃̊ꝝ hieroſolymis ⁊ i ſactis locis perma⸗ gna copia ẽ: iuggerebã: nõ ſimplici aio a te fa⸗ ctum: ᷣ laudeʒ atq; rumuſculos ⁊ gloꝛiolã ppli reqͥrente: vt de nobis creſceres: vt młii cogno ſcerẽt ie ꝓuocare:me timere: te ſcribere vt do⸗ caum: me tacere vt imperitũ:⁊ tandẽ repperiſſe q garrulitati mee modũ imponeret. Ego autẽ vt ſimplicit᷑ fatear:dignatiõi tue pᷣmuʒ iccirco reſpõdere nolui:qꝛ iuã liqᷣdo epłam non crede bam. nec vt vulgi de qbuſdã ꝓuerbiũ ẽ:litum melle gladiũ.deinde illud cauebã:ne epiſcopo cõionis mee viderer pcaciter reſpõdere:⁊ ali⸗ qua ĩ repᷣhẽdẽtis epła repᷣhẽdere: pᷣſertim cuʒ qdã in illa heretica iudicarẽ.Ad extremuʒ :ne tu iure expoſtulares:⁊ diceres: quid eni eplaʒ meã videras ⁊ note tibi manꝰ i ſuſcriptione ſi⸗ gna dep̃hẽderas:vt tã facile amicũ lederes: ? alteriꝰmaliciã i meã vteres ↄtumeliã. Jgit vt añ iã ſcripſi:aut mitte eãdẽ epłaʒ tua ſubſcptã manu:aut ſenẽ latitãtẽ in cellula laceſſere deſi⸗ ne. Sinautẽ tuã vis vel exercere vel oſtendere doctrinã: qre iuuenes ⁊ diſertos et nobiles:q⸗ rum Mome dicunt᷑ eſſe qᷓ;plurimi: qᷣ poſfint et au deãt tecũ ↄgredi:⁊ ĩ diſputatiõe ſactaxꝝ ſcri⸗ Cro nupſu uecveta icoꝛigs. geneſt ſetgliu literern ſuaffegen Hlatene Lantund. Picoblu Anfugt Einmag Aliſle Ggdaltis leinhece fe Ade⸗ Pſiſlene⸗ ſtorteal weolent mrumnes haleer iire⸗ aſn Coar plilen gerſa mminu expein ad. do: fo viol futoꝛt lemmate Ppiones lnere.⸗ ggolelcĩ lſenai nneßne eoenique noadam inſaipru ſaan Näſerpe mnete lepanetü⸗ fingutco ſonſolän ſpmfaci Peouocg fedoctrin Ghigelijs⸗ ſnkre nmeigſcr Nowin n i Miuenp, WNdden vod enlgltnrhe Aunz e Palis ſcſcl venttiüſi Neherugeant S= täpenigfun Aü keniſie maciideiner ſuraanzir ſe Moiniztei Auecäiaſtee na Uonerutin Ameſiin mnaäſifmr⸗ osdurt efinſiublui niedeman iimwiſcitn fmümonit⸗ ſas brahang imgiainlt lstgrwi e: MniicN eline inmtunt nnc kyl Tractatus II pturaꝝ iugũ cũ ep̃o ducere. Ego quõdã miles nunc veteranus ⁊ tuas alioꝝ debeo laudare victoꝛias:non ipᷣe rurſus effeto coꝛpoꝛe dimi⸗ care.ne ſi me frequenter ad reſcribendũ impu leris:illius recoꝛder hiſtoꝛie ꝙ annibalezʒ iuue niliter exultantem. AQu. Maximus patientia ſua fregeer. Oia fert etas:animũ qͥʒ.ſepe ego longos Cantando pueꝝ memini me ↄderc ſoles. Nũc oblita mihi tot carmina:vox qͥʒ Gerim Jam fugit ipᷣa. Et vt magis de ſcripturisſ ſctis loquar: Ber⸗ zZellai ille Galadites reg Oauid beneficia: oẽſ q; delitias iuueni delegãs filio:oſtẽdit ſenectu tem bec appetere nõ debere: nec oblata ſuſcipe re. Qð autẽ iuras te aduerſũ me libꝛũ non ſcri pſiſſe:neq; Romã miſiſſe: quẽ nõ ſcripſeris:ſʒ ſi foꝛte aliqua in tuis ſcriptis reperiant᷑: que a meo ſenſu diſcrepẽt:nõ mea te leſũ:ſʒa te ſcri⸗ ptium: qð tibi rectuʒ videbatur. Queſo: vt me patiẽter audeas. Non ſcripſiſtilibꝛũ: Et quõ mihi repᷣhenſionis a te mee ꝑ alios ſcripta de⸗ lata ſũt:Cur habet italia: qð tu non ſcripſiſti- Qua rõne poſcis:vt reſcribam ad ea: que ſcri pſiſſe te denegas: Nec tam hebes ſum: vt ſi di uerſa ſenſeris:me a te leſũ putẽ.Sed ſi mea co minus dicta rep̃hendas: ⁊ rõnem ſcriptoꝛum expetas: ⁊ qᷓ ſcripſerim: emẽdare compellas:⁊ ad XπXααπιο Xαπνι puoces: 7 oculos mihi red- das:in hoc ledif amicitia:in h̊ neceſſitudis iu⸗ ra violant᷑.ne videamur certare pueriliter: et fautoꝛibus inuicẽ:vel detractoꝛibꝰnr̃is tribue re materiã ↄtendendi. Hec ſcribo:qꝛ te pure ⁊ xp̃ᷣiane diligere cupio.nec qcqᷓ; in mea mẽte re tinere. qð diſtet a labjs. Mõ eni cõuenit: vt ab adoleſcẽtia vſq; aò hanc etateʒ in monaſterio cũ ſanctis fratribꝰ laboꝛare deſudãs:aliqd cõ tra epᷣm cõmunionis mee ſcribere audeã.⁊ eũ ep̃m: quem ante cepi amare:qᷓ; noſſe:qͥ me pꝛi⸗ us ad amicitiã ꝓuocauit: quẽ poſt me oꝛienteʒ in ſcripturarũ eruditione letatꝰ ſum. Igit᷑ aut tuiũ negato libꝛũ:ſi foꝛte non tuus eſt.et deſine flagitare reſcriptũ: ad ea que nõ ſcripſiſti. Aut ſi tuꝰẽ:ingenue ↄfitere:vt ſi in defen ſionẽ mei aliqᷓ ſcripſero in te culpa ſit: qui ꝓuocaſti.non ime: qͥ reſpondere cõpulſus ſũ.Addis pterea te paratũ eſſe: vt ſi qd me in tuis ſcriptis moue rit:aut coꝛrigere voluero:fraterne accipias.et non ſolũ mea in te beniuolẽtia gauiſuꝝ: v H ipᷣm faciã: depcaris. Rurſũ dico:quod ſentio Pꝛouocas ſenẽ: tacẽtẽ ſtimulas: videris iacta re doctrinã HNõ eſt aut etatis mee: putari ma⸗ liuolũ erga eũ: cui magis fauoꝛẽ debeo. Et ſii euãgelijs ⁊ ꝓphetis ꝑpuerſi hoĩes lueniunt᷑ qð nitant᷑ rep̃hẽdere: miraris ſi i tuis libꝛis ma⸗ xime in ſcripturarũ expoſitiõe:qᷓ vel obſcuriſſi ſic re ſcribere:aut mittere exẽplaria verioꝛa: vt abſ⸗ q; vllo rãcoꝛe ſtomachi ĩ ſcripturaꝝ diſputati one vſemur. Quo pacto eni poſſumꝰin hac di ſputatiõe:ſine rãcoꝛe vᷣſari:ſi me ledere paras aut ſi nõ ledẽ paras:quõ tenõ ledẽte iuſte ex me ſũt:q̃dã a recta linea diſe crepare videãt Et B; dico: nõ ꝙ ĩ oꝑibus tuis dã rephendẽda iã cenſeam. neq; eni lectiõi eoꝝ vnqᷓ; operam de- di:nec hoꝝ exemplarioꝝ apud nos copia eſt: pter ſoliloqoꝝ tuoꝝ libꝛos: 2 q̃ſdã cõmentari⸗ os ĩ pſalmis:qͥs ſi vellẽ diſcutere nõ dicã a me q̃nihit ſum: ſed a veterũ grecoꝝ docerẽ interp tationibꝰdiſcrepare. Uale mihi amice chariſſi me:etate fili dignitate parẽs. Et hᷣa merogatꝰ obßua: vt qcqᷣd mihi ſcripſeris ad mepmuʒ fa cias puenrnrnre. HBeati Auguſtini ep̃i ad beatũ Hieronymu p‚ſbyteꝝ de pᷣdicta eplła ſe accurate purgantis 7 ſi leſerit: veniã dep cãtis. In q̃ etiaʒ deploꝛat int lhieronymũ ⁊ Ruffinũ quondaʒ amiciſſi⸗ mos tantã exoꝛtaʒ eſſe diſcoꝛdiã: qs ad pſtinã charitatẽ nitit᷑ reuocare. Epła. CXlI. „ Bmino venera-⸗ do ? deſideratiſſimo fratri: et cõpſby⸗ tero Hieroymo Zugꝰ in dño ſalutem. Auis exiſtimẽ añqᷓ; iſtas ſumeres: veniſſe ĩ man tu⸗ as ̃as meas: qs ꝑ dei ſeruũ filium noſtrũ Cy pꝛianũ diaconum miſi: qbe certiſſime agnoſce⸗ res:meã eſſe epłaʒ:cuiꝰ exẽplaria illuc veniſſe cömemoꝛaſti: vnde iam me arbitroꝛ reſcriptis tuis velut Entellinis grãdibꝰatq; acrib ceſti⸗ bus: tãqᷓ; audacem dareta cepiſſe pulſari:at; vᷣſari. Nũc tñ eis ipᷣis rñdeo lr̃is tuis: qᷓs mihi ꝑ ſãctũ filiũ nrjÄm Aſteriũ iã mittẽ dignatus es In qᷣbꝰmłta i me comperi : tue beniuolẽtiſſime charitatl: æ rurſus nõnulliꝰ a me tue offéſiõisi dicia. Itaq; vbi mulcebar legẽs: ibi ↄtinuo fe riebar:B ſane vłmaxie amirãs: ꝙ cuʒ te dicas exẽplaribꝰ lr̃aꝝ meaꝝ iðᷣo temere nõ putauiſſe credẽdũ: ne foꝛte te rnũdẽte leſus iuſte expoſtu⸗ lare: ꝓbare añ debuiſſes meũ eſſe Fmonẽ: ⁊ cribere: poſtea iubeas ſi mea ẽ epla:apte ☛ poſtularẽ: qd ꝓbare añ debuiſſes meũ eẽ mo nẽ: ⁊ ſic reſcribe:h̊ ẽ ⁊ ſic ledẽ. Niſi eni relc ibẽ do leliſſes ego iuſte expoſtulare nõ poſſẽ Pꝛo inde cũ ita reſcribis ⁊ ledas:qͥs locP nob reliqᷣt ĩ diſputatiõe ſcpturaꝝ ſine vllo rãcoꝛe vᷣſandi Ego qͥdẽ abſit vt ledar:ſi mihi certa rõne volu qͥd aliud ſcpturaꝝ ſctaꝝ te veriꝰ intellexiſſe: q; me.imo vo abſit: vt nõ cũ graꝝ actione lueris ris ? poruer demoõſtrare illud ex epła apli: vel meis deputẽ: ſi fuero te docẽte inſtructus: aut emendate coꝛrectus. Aerutamen tu mihifra⸗ ter chariſſime: niſi te purares leſũ ſcripti meię non meputares ledi poſſeſcriptis tuis.· aullo eni modo id de te opinatus fuero: q tenon ar- bitraris leſum: ſi ſictamen reſcribis: vt ledas. Aut ſi te non ſic reſcribẽte: ego ꝓpter nimiam ſtulticiã meã ledi poſſe putatꝰ ſũ:hoc ipſo leſi⸗ ſti plane ꝙ de me ita ſenſiſti. Sed nullo mõ tu me:quẽ nunqᷓ; talẽ expertꝰ es:temere taleʒ cre deres:qͥ lĩlaꝝ mearum exemplaribꝰ:etiaʒ cum ſtilum meũ noſſes:temere credere noluiſti. Si eni nõ imerito vidiſti me:iuſte expoſtulaturuz fuiſſe:ſi temere crederes eſſe lĩ̃as meas:q̃ non eẽnt mee:quãto iuſtius expoſtularẽ meipᷣm te mere putatũ talẽ:qualẽ me nõ noſſet:qui puta uiſſet: Nequaqᷓ; ergo ita plabereris: vt te non reſcribẽte quo lederet:me tamẽ exiſtimares ni mis inſipientẽ etiã tali tuo reſcripto ledi potu⸗ iſſe. Reſtat igit᷑: vt ledere me ſcribendo diſpo⸗ neres:ſi certo documento meas eſſe illas lras noſceres Atq; ita qꝛ non credo ꝙ iniuſte mele dendũ putares: ſuꝑeſtvt agnoſcã pctmm meum ꝙ pꝛioꝛ te illis lis leſerim: qs meas eẽ negare nõ poſſum. Cur itaq; conoꝛ ↄtra fluminis tra⸗ ctum:ac non potiꝰ veniaʒ peto⸗ Obſerro ergoa te per mãſuetudinem xpᷣi: vt ſi te leſi:dimittas mihi: nec me viciſſim iedẽdo malũ ꝓp malorcd das. Ledes autẽ me:ſi mihi tacueris erroꝛem meũ: quem foꝛte inueneris in factis vel dictis meis. Nam ſi ea in me rep̃ᷣhendis: que non re pᷣhendenda ſũt:te potius ledis qᷓ; me:qð abſit a moꝛibus et a ſancto ꝓpoſito tuo:vt hoc faci⸗ as volũtate ledendi: culpãs in me aliqͥd dente maledico:ꝙ mente veridica ſis non eſſe culpio⸗ dũ. Ac ꝑ hoc aut beniuolo coꝛde arguas etiaz ſi caret delicto:qð arguendũ putas:aut pater⸗ no affeciu mulceas: quẽ abijcere neqas. Põt eni ſieri:vt tibi videat᷑ aliud qᷓ; veritas habet. duz tñ aliud abs te non ſiat qᷓ; charitas habet. Nam ⁊ ego amiciſſimã repᷣhenſtonẽ tuã gratiſ ſime accipia etiã ſi reᷣhendi non meruit:qð re cte defendi põt: vt agnoſcã ſimul ⁊ beniuolẽti am tuã ⁊ culpã meam.⁊ quantũ dñs donat:in alio gratus:in alio emẽdatus inueniar. Quid — . . pero:nõ dolebo.Si vo infirmitas vł humani tas mea etiã cũ veracitñ arguoꝛ: nõ põt niſi ali⸗ quãtulũ ↄtriſtari.meliꝰtumoꝛ capitis dolet cũ curat᷑: q; dũ ei parcit᷑ nõ ſanat᷑. Hoc eſt eni qð acute vidit:qͥ dixit vtilioꝛes eſſe plerũq; inimi cos iurgãtes: qᷓ; amicos obiurgare metuẽtes. Illi eni dũ rixant᷑:dicunt aliqn vera q̃ coꝛriga mus.Iſti aũt minoꝛẽ qᷓ; opoꝛtet:exhibẽt iuſti⸗ cie liberta:ẽ:dũ amicitie timẽt exaſperare dul⸗ cedinẽ. Quapꝛopter ſi ⁊ bos vt tibi viden:laſ⸗ ſus ſenectute coꝛꝑis:nõ vigoꝛe animi:tamẽ in foꝛtaſſe dura: ſ certe ſalubꝛia vᷣba tua tanq; ceſtus Entelli ꝑtimeſcã:Cedebat᷑ ille:non cu⸗ rabat᷑: ⁊ ideo vincebat᷑:non ſanabat᷑.Ego aũt ſi medicinalẽ coꝛrreptionẽ tuã tranqᷣllus acce⸗ garea dñica fructuoſo laboꝛe deſudãs: ecce ſůũü: ſi qͥd peperã dixi: foꝛtiꝰ fige pedẽ. Nõ mihi eẽ= debet moleſtũ põdus etatis tue:dũmodo cõte rat᷑ palea culpe mee. Pꝛoinde illð qð in extre⸗ mo epiſtole tue poſuiſti:cũ magni deſiderij ſu⸗ ſpirio vel lego vel recolo: vtinã inqͥs merere⸗ mur cõplexus tuos:⁊ collatione mutua vel do ceremꝰaliqᷓ: vł diſceremꝰ.Ego aũt dico: vtinã ſaltẽ ꝓpinquis lr̃aꝝ locis habitaremꝰ:vt ſinõ poſſent miſceri nr̃a eloqa.lr̃e poſſent eẽ crebꝛi⸗ oꝛes. Nũc vvo tanta locoꝛũ iteruallo abſumꝰa ſenſibꝰnr̃is: vt de illis vbis apłi ad Galathas iuuenẽ me ſcripſiſſe meminerim: ⁊ ecce iam ſe- nex necdũ reſcripta meruerim: faciliuſq; ad te exẽplaria epłe mee puenerint:neſcio q̃ occaſio ne ꝓueniẽtes:qᷓ; ipa epła me curante hHõ eni eã tůc accepat nec ad te ꝑtulit nec ad me retulit Taäte ãt mihi i l̃is tuis:q̃ i manꝰ nr̃as puenire potuerũt:apparent res:vt mihi ſtudio meoꝝ mallẽ ſi poſſem:qᷓ; inherere lateri tuo.Qð ego qꝛ nõ poſſum:aliquẽ nr̃oꝝ in dño filioꝝ erudi⸗ endũ nob ad te mittere cogito:ſi etiã de hac re tua reſcripta meruero. Eã neq; in me tm ſcien tie diuinaꝝ ſcripturaꝝ eſt:aut eſſe iam poterit guãtũ ineſſe tibi video.⁊ ſi qͥd in hac re habeo facultatis: vtcũq; impendo ꝓplis dei. Nacare aũt ſtudioſis diligẽtiꝰ qᷓ; ̃ płi audiunt inſtruᷣ dis ꝓpter eccleſiaſticas occupatiões oino non poſſũ. Neſcio q̃ ſcripta maledica ſuꝑ tuo noie ad Africã pueniſſe audiuimꝰ. Accepimꝰ tñ: dignatꝰes mittere: illis reſpõdẽs maledictis: q̃ ꝑlecto fateoꝛ multũ dolui:int᷑ tam charas ſa miliareſq; ꝑſonas:cũctis pene eccleſijs notiſſi mo amicitie vinculo copulatas: tm̃ malũ exti⸗ iniſſe diſcoꝛdie.Et tu qdẽ quãtũ tibi modereris qᷓ;tũcũq; teneas aculeos indignationis tue:ne reddas maledictum ꝓ maledicto: ſatis in tuis lris eminet. Verũtñ eas ipᷣos cũ legiſſem: ↄta⸗ bui doloꝛe:⁊ obꝛigui timoꝛe:qͥd ð me illa face⸗ rẽt:q̃ in te ille ſcripſit:ſi in manꝰ meas foꝛte ve niſſent. Ve mũdo ab ſcãdalis:ecce fit ecce pꝛ⸗ ſus iplet᷑:qð vitas ait:qm̃ abũdabit iniqͥtas: refrigeſcit charitas młtoꝝ. Que ſibi eni ia fida veloraturoretundar⸗ Je cuilsſenſu tinoſe ijciat ſecura dilectio: Quis deniq; amicꝰ nõ oꝛmidet᷑:q̃ſi futurꝰ inimicꝰ:ſi potuit int᷑ Hie/ ronymũ ⁊ Ruffinũ h:qð nos plãgimꝰexoꝛiri: O miſera ⁊ miſerãda ↄditio. O inſida in volũ tatibꝰ amicoꝝ ſcitia pᷣſentiũ:vbi nulla ẽ pᷣſciẽ tia futuroꝝ.Sʒ qͥd ad h̊ alteri de altero gemẽo⸗ dũ putem: qñ nec ipᷣe quideʒ ſibi hõ eſt notus in poſteꝝ: Nouit eni vtcũq; vix foꝛte nũc q̃lis ſit.q̃lis autẽ poſtea ſit futurꝰ ignoꝛat.ec poꝛ ro non tm̃ ſcientia qualis quiſq; ſit: verũ etiaʒ p̃ᷣſciẽtia qualis futurus ſit ſi eſt i ſanctis ⁊ bea⸗ tis angelis:quõ fuerit beatus diabolus aliqñ C cunodh inahate lonon ſt yeleen ſerregen ſtbecept diceres besegli cpioe ctofein leritiͤl Mepittol Nlling gurcöt ceremus lomodo verbiosn/ cone re genteiyn partecon nllisfoa hocihm: cce ate amean wblne tperq pediti bansſ ambul. Meamt. cloquio potuit? leni. h⸗ fenonpo neo peih⸗ eriog Neſrü ptd Aomarin Unsette agnoſui ſahähte deleepon glltagecd Ghocen epiſtolan ineeuinenn nanpnisnenn nibſſränn. eumini in ioflinnt⸗ to:ſaitin neqginmeite zuteſeingert ran oPisde n Püaudonri, upatöcsgintn Aediaſwun . Ncupt i Hitisneic titbnch rucdeſß ſo Nus intlien Müthinodans gnncnisen aotupi Gllgſin /3 abpeltſte⸗ Nensfile lseeftetgeh Gülmntiie Qurſdeeiün ausſclutn iodengn oliane gideninl —— = ☛ nn— 1 = — — — = = 1 ==— S=S= — — = — — — — — — — — çgzd — S = = — — = S — – — = = S— = ☛ — S= A — Tractatus II cum adhuc angelus bonus eſſet: ſciens futurã ininqtatem ſuam:⁊ ſempiternũ ſupplicium:oiĩ⸗ no non video. de qua re ſi tamẽ ea noſſe opus eſt vellem audire qd ſentias. Vide qͥd faciant terre ac maria: que nos coꝛpoꝛaliter dirimunt ſi hec epiſtola mea quã legl:ego eſſem:iã mihi diceres quod queſiui. Nũc vero quãdo reſcri bes:quãdo mittes:quãdo ꝑueniet:quãdo ac⸗ cipiã:Et tamẽ vtinã quãdocunq; fiat:qð tam cito fieri nõ poſſe:qᷓ; volumus:quãta poſſumꝰ tolerãtia ſuſtinemꝰ. AUnde recurro ad illa ver⸗ mur cõplexus tuos:⁊ collatione mutua vł do ceremus aliqua:vel diſceremus:ſi tamẽ eẽ vl⸗ lo modo poſſet:ꝙ ego te docerẽ. In his auteʒ verbis nõ iam tuis tm:ſed etiaʒ meis vbi dele ctoꝛ:⁊ reficioꝛ ⁊ ipᷣo q;uis pendente: ⁊ nõ attin gente: vtriuſq; noſtrũ deſiderio:non parua ex parte conſoloꝛ:ibi rurſus acerrimis doloꝝ ſti⸗ mulis fodioꝛ:dũ cogito inter nos:qͥbus deus hoc ipᷣm:qð vterq; noſtꝝ optauit largũ ꝓlixũ qᷓ; cõceſſerat:vt cõiunctiſſimi et familiariſſimi mella ſcripturaꝝ ſanctaꝝ pariter lãberetis: ſic tante amaritudinis irrepſiſſe perniciẽ:qñ non vbi:non cui:non homini foꝛmidandã: cum eo tꝑe:quo abiectis iam ſarcinis ſecularibꝰiã ex. pediti:dominũ ſequebamini:aiĩ ea terra viuue—- batis ſimul:in qua dominꝰ humanis pedibus ambulãs:pacem inqͥt meam do vobis:pacem meam relinquo vobis: viris etate maturis:⁊ i eloquio domini habitantibus:vobis accidere potuit: Vere tẽptatio eſt vita humana ſuper meo ꝓcidereʒ ad pedes veſtros:flerem quãtũ valerẽ:rogarẽ quãtũ amarẽ.Nunc vnũquẽq; veſtrũ ꝓſeipᷣo nunc vtroq; ꝓ alterutro:⁊ pꝛio alijs maxime infirmis: ꝓquibus chꝛiſtꝰ moꝛ⸗ tuus eſt:qui vos tanqᷓ; in theatro vite huiꝰ cã magno ſui periculi ſpectant:ne de vobis ea cõ ſcribẽdo ſpargatis:que quãdoq; concoꝛdãtes delere non poteritis: qui nũc cõcoꝛdare nolit aut que cõcoꝛdes legere timeatis :ne iteruʒ liti getis. Veꝝ dico charitati tue: nihil me magis qᷓ; hoc exemplũ tremuiſſe:cum quedaʒ ad mei epiſtola tua legerẽ tue indignatõis indicia:nõ tam illa de Entello ⁊ boue laſſo: vbi mihi tam hilariter iocari:qᷓ; iracũde minari viſus eſt:q;ᷓ illð qð ſerio te ſcripſiſſe ſatis aparet:vñ ſupꝛa elocutꝰ ſũ:plus foꝛtaſſe qᷓ; debui:vᷣ nõ plꝰ qᷓ; ti mui: vbi aiſti:ne foꝛte leſus iuſte expoſtulares Rogo te ſi fieri põt:vtinter nos q̃ramus.⁊ diſ ſeramus aliqͥd:quo ſine amaritudie diſcoꝛdie coꝛda nr̃a paſcant᷑: ſiat:ſi aũt non poſſũ dicere qͥd mihi emẽdandũ videat᷑ in ſcriptis tuis:nee :‚Fo. CXVII Epla CxXIII tu in meis: niſi cu ſuſpitiöe inuidie: aut leſione amicitie:qeſcamus ab his: et nre vite ſalutiq; parcamus.minus certe aſſequat᷑ illa: ꝗqᷓ inflat: dũ nõ offendat᷑ illa:q̃ ediſicat Ego me lõge eſſe ſentio ab illa ꝑfectione de q̃ ſcriptũ eſt: ſi qs in Vbo nõ offendit:h̊ pfectꝰ ẽ vir. Sʒ plane i dei miſcðia puto me poſſe facile abs te petere ve⸗- niã: ſi d offendi:qð mihi aꝑire debes: vt cum te audiero lucreris frẽm tuuʒ Neq; eni qꝛ hoc ꝓpt᷑ longinqͥtatẽ terraꝝ nõ potes faceẽ int᷑t me m?. Unde rect 1 te: ꝓpterea debes ſinere errare me:ꝓꝛſus qð ba epiſtole tue dulciſſima:ſãctiq; deſiderij ple-⸗ niſſima: ⁊ ea facio viciſſim mea: vrinã merere⸗ ad ipas res:q̃s noſſe volumꝰ attinet: ſi qͥd ve⸗. ri me tenere vel ſcio vel puto vel credo:in quo tu aliter ſentis:qᷓ;tum dat dñs ſine tua iniuria conaboꝛ aſſerere.Qõð aũt ꝑtinet ad offenſionẽ tuã:cũ te indignatũ ſenſero:nihil aliud qᷓ; veni am depᷣcaboꝛ Eec oino arbitoꝛ te ſuccẽſere po tuiſſe:niſi aut ̊ dicerẽ qð dicere non debui.qꝛ nec miroꝛ nos minus ſcire inuiceʒ: qᷓ; ſcimur a ↄiũctiſſimis ⁊ familiariſſimis nr̃is. In quoꝛũ ego charitatẽ fateoꝛ:facile me totũ pijcio:pꝛe⸗ ſertim fatigatũ ſcãdalis ſeculi: ⁊ in ea ſine vlla ſollicitudine reqeſco. Deũ qͥppe illic eſſe ſentio in quẽ me ſecurũ pijcio:⁊ i quo ſecurꝰ reqᷣeſco Hec in hac mea ſecuritate craſtinũ illð huma ne fragilitatis incertuʒ: de quo ſuꝑius genui: oino foꝛmido. Cũ enĩ hoĩem xpᷣiana charitate flagrantẽ: atq; mihi in h̊ fidelẽ amicũ factũ eẽ ſentio:qͥcquid ei cõſilioꝝ meoꝝ cogitationũq; cõmitto:nõ hoĩ cõmitto:ſᷣ illi in q̊ manet: vtta lis ſit. Deus eni charitas eſt. ⁊ qͥ manet incha ritate:i deo manet.quã ſi deſeruerit: tm faciat neceſſe eſt doloꝛẽ: quantũ manens fecerat gau terrã. Heu mihi:quia vos ſimul alicui inueni re non poſſum.foꝛte vt moueoꝛ:vt doleo vt ti diuũ. Nerũtamẽ ex amico intimo factꝰ inimic querat ſibi potius qð fingat aſtutus: nõ inue⸗ niat qð ꝓdat iratus. oc aut vnuſqſq; facile aſſequit᷑:nõ occultãdo qð fecerit:ſed nõ facien do qð occultare velis. Quod ſi miſcdᷣia dei bo nis pijſq; cõcedit: vt inter inimicos quoſſiber futuros liberi ſecuriq; verſent᷑: aliena peccata ſibi cõmiſſa nõ ꝓdant: q̃ pdi timeãt:ipᷣi nulla cõmittãt.Cũ eni falſũ qͥd a maledico fingitur: aut oino nõ ledit᷑: aut certe integra ſalute ſola fama vexat᷑.Cũ aũt malum ꝑpetrat᷑:hoſtis ẽ imunis:etiã ſi nullius intimi loquacitate aut li te vulget᷑.Quapꝛopter qͥs pꝛudẽtiã non vide⸗ at: etiã tu qᷓ; tolerabiliter feras amiciſſimi qu? dam ⁊ familiariſſimi incredibiles nunc inimici tias ↄſolante ↄſciẽtia:⁊ quẽadmodũ vel qð ia ctitat vel qð a qͥbuſdã foꝛſitã credit᷑: iſiniſtris armis deputes:qͥbꝰnõ minus qᷓ; dextris cõtra diabolũ dimicatur: Nerũtamẽ illũ maluerim aliquo modo mitioꝛem:qᷓ; te iſto modo armati oꝛem.oc magnũ ⁊ triſte miraculũ eſt ex ami citijs talibus ad has inimicitias perueniſſe:le⸗ tum eru: ⁊ młto maius ex inimicitijs talibꝰ ad pꝛiſtinã concoꝛdiã reuertiſſe. . Beati Auguſtini epiſcopi ad Mꝛeſidiuʒ ro Santis: vt pᷣdictã eplam beato hieronymo cõ tra ſe cõmoto trãſmittat. Epkła. CxII. ,d. tuã:nunc quoq; cõmoneo: vt lr̃as meas ſãcto fratri ⁊ cõpᷣſbytero noſtro ieronymo mitte⸗ re non graueris. Vt autẽ nouerit charitas tua gquẽadmodũ etiam tu illi ꝓ mea caulſa ſcribere debeas:miſi exemplaria lraꝝ ⁊ mearũ ad ipᷣm ⁊ ad me ipᷣins.Quibus lectis ꝓ tua ſancta pꝛu dentia facile videbis ⁊ modũ meũ:quẽ ſeruan dum putaui:⁊ motum eius:quem non fruſtra * timui.Aut ſi ego qð non debui aliquid ſcripſi non ad illum de me: ſed ad meipᷣm potiꝰ frater na dilectione mitte ſermonẽ:quo coꝛ rectus pe tam: vt ignoſcat:ſi meã culpã ipᷣe cognouero. Beati hieronymi poſt acceptam ſatiſfacti⸗ onem mitius ſãcto Auguſtino epiſcopo reſcri bentis de acrioꝛe ſiue expoſitõis in Galathas ſe excuſantis:⁊ deinceps ad mutuã charitateʒ exhoꝛtantis. Epla. CXIII. .„ BDmino vereſa cCcto ⁊ beatiſſimo pape Augl. iero nymus in xpᷣ̃o ſalutem Cuma ſãcto fratre noſtro.Firmo ſollicite qᷓrerem quid age res:ſoſpitẽ te letus audiui. Rurſũ cuʒ tuag ſir teras non dico ſperarẽ ſed exigerẽ:neſciente te ex africa ꝓfectũ eſſeſe dixit. Itaq; reddo tibi Heuʒ ſaluatiõis officia:qͥ te vnico amoꝛe com⸗ z5* plectitur: ſimulq; obſecro: vt ignoſcas pudoꝛi meo:ꝙ diu vt reſeriberẽ pᷣcipienti:negare non potui.nec ego tibi:ſ cauſa cauſe rñdit Et ſi cul pa eſt reſpondiſſe:q̃ſo vt patiẽter audias:mul to maioꝛ eſt puocaſſe. Sʒ ceſſent iſtiuſmodi q̃⸗ rimonie.ſit internos pura germanitas:⁊ dein ceps nõ q̃ſtionuʒ ſed charitatis ad nos ſcripta mittamus Sãcti fratres qͥ nobiſcũ dño vᷣuiũt: affatim te ſalutãt. Sanctos qͥ tecũ xp̃ᷣi leue tra hunt iugũ:pᷣcipue ſanctũ ⁊ ſuſcipiendũ papaʒ pa:ſi legiſti libꝛũ explanationũ in Jonã: puto ꝙ ridiculam cucurbite non recipias q̃ſtionem. Sinautẽ amicus qui me pꝛimus gladio petijt: ſtilo repulſus eſt:ſit humanitatis tue atq; iuſti cie aceuſantem repᷣhendere: non reſpondenteʒ In ſcripturaꝝ ſi placet campo ſine noſtro inui * L. ℳ DOmino beatiſſi mo ⁊ merito venerando fratri ⁊ cõ⸗ aſcerdoti Pꝛeſidio Auguſtinꝰ i do⸗ mino ſalutẽ. Sicut pᷣſens rogaui ſinceritatem Alipiũ: vt meo obſequio ſalutes: p̃coꝛ. Inco⸗ lumẽ te et memoꝛẽ mei xpᷣs deus noſter tueaf oipotens. DHomine vere ſãcte ⁊ beatiſſime pa⸗ II Argumentum. . Rieioꝛibus cõtra ſe pꝛo expoſitiõe apo⸗ p ſtolice repᷣhenſionis a beato Hierony mo ſcriptis epiſtolis ⁊ illius cõmenta⸗ rio reſpõdet:cõfirmans verã fuiſſe repᷣhenſio⸗ nem Petri non diſpenſatoꝛiã ⁊ ſimulataʒ:in q̃ dicit cõtra Moꝛphyriũ iuſtã libertatẽ in defen ſione euangelij in Raulo: ⁊ ſanctã humilitatẽ ĩ NMetro cõmẽdari. In vno tamẽ hhieronymo conſentiẽs atq; confirmãs:ſicut ab initio pᷣmi⸗ tijs iudeoꝛũ legalia fuiſſe ꝑmiſſa ſine ſpe ſaluij ſic tꝑis ꝓgreſſu et reuelata fidei gr̃a tã iudeis qᷓ; gentibus ↄuerſis effecta moꝛtifeer. Auguſtini ad beatum Hieronymũ epiſtola pꝛioꝛũ omniũ reſpõſiua:in qua ſuaʒ ſententiã tuet᷑ oſtendens non diſpenſatoꝛiã aut ſimula⸗ tam:ſed dignam ⁊ veram fuiſſe Petri repᷣhen ſionem a aulo. Epla. CXIIII. „ Dmio dilectiſſi mo ⁊ in xpᷣo viſceribus honoꝛando ſancto fratri ⁊ ↄpᷣſbytero hierony . mo Auguſtinus in dño ſalutẽ. Jam pꝛidẽcha ritati tue ꝓlixam epiſtolam miſi: reſpondẽs il- li tue:quã per ſanctũ filiũ tuũ Aſteriũ:nũciam non ſolum fratrẽ: verũ etiam non collegã meũ miſiſſe te recolis:que vtrũ in manus tuas ꝑue nire meruerit: adhuc neſcio.niſi ꝙ ꝑ fratrẽ ſin⸗ ceriſſmũ firmũ ſcribis. Si ille qui me pᷣmuʒ gla dio petiüt:ſtilo repulſus eſt vt ſit humanitatis mee atq; iuſticie accuſantẽ repᷣhendere:nonre ſpondentẽ.lhoc ſolo tenuiſſimo indicio: vtcũ⸗ q; cõijcio:legiſſe te illam epiſtolã meaʒ. In ea quippe deploꝛaui tantã int᷑ vos extitiſſe diſcoꝛ diam:de quoꝛũ tanta amicitia quaq; verſũ eã fama diffuderat: chartias fraterna gaudebat. Qõ non feci:repᷣhendendo in aliquo germani tatem tuam:cuius in ea te aliquã culpã me co⸗ ghouiſſe non auſus ſum dicere:ſed dolẽdo hu manã miſeriam:cuius in amicitijs mutua cha ritate retinẽdis:quãtalibet illa ſit: incerta per⸗ maſio eſt. Nerũ illud maluerã tuis noſſe reſcri ptis:vtrũ mihi veniã quõ popoſcerã:dederis qð aꝑtius mihi intimari cupio:qᷓ;uis hilarioꝛ q̃dem vultus lr̃aꝝ tuaꝝ etiã hoc me impetraſ⸗ ſe:ſigniſicare videat᷑:ſi tñ poſt lectã illaʒ miſſe ſũt:qð in eis minime apparet.petis:vel potius ſiducia charitatis iubes:vt in ſcripturaꝝ cam po:ſine nr̃o inuicẽ doloꝛe ludamus.Et quidẽ q;tuʒ ad me attinet: ſerio nos iſta.qᷓ; ludo:age re mallẽ. Quod ſi hoc vbum tibi ꝓpter facili⸗ tatẽ ponere placuit ego fateoꝛ maius aliqd ex⸗ peto a benignitate tuarũ viriũ:pꝛudentiaq; tã docta:⁊ ocioſa:annoſa:ſtudioſa ingenioſa: di ligentia.hec tibi nõ tm donante:verũ etiam di ctante ſi pũſancto ĩ magnis ⁊ laboꝛioſis q̃ſtioni Crat gnenonti Emontibt Ploritate nannn⸗ aptuz fn nodonſet quid noue ſousrcerte t Eiddn feſthecoli ſonincide Auaſinoht ſandoörar ſendinece fablleftat: mellegla eilemock ſulpitionee Dlputanmu bore, necor Wud ic:gond aſk. E ſcriptar dicihun toꝛüſcri credã. A aturotra ſumeſea io dictüe bigom. Al lntedoctri ißiitaſen coescano hoabhorre⸗ fmerſentin nigitoͤte⸗ nchpphen Paienee⸗ herinubnn Moreqan Münnerere uuavelde ns.QAöſit tvop ſonſi quitoneag lumnögir ro: Barn lurayerit tuo Ginn⸗ llg:auöget atſagn iberapk dnein ej ecin eig niiſir dic⸗ biamigt –W ninmiſn fulſeperni HaCnI . Diai nbushant öſbrlenhen uti Jangn nmiſtrehhen S =— nü Aſtenüiian „ amnoncl iinmann weniigyf ilecgimezug ſinſbunnn Eröpandnen iſinoindd N glninen mwentiſedlin n uqg eſli fmumnugandnt irdigogenmn Mani alhitee⸗ Hineſeliltn S=A = — = 74 = SS 1 1 — — =6☛ — — = S = S== == — — — E = SR — — EEEEE = = ☛ — = — — = S= — — ☛ ez2 =— — — — — T⸗ — — S= = — — — S= = 2 =. SSAS — = SS – — = E — — E= W☛E S = . . ☛ . bus:non tanqᷓ; ludẽtẽ in cãpo ſcripturarũ:ſed in montibus anhelantẽ adiuues. Si aũt ꝓpt hilaritatẽ: quã eſſe ĩter chariſſimos diſſerẽtes decet:putaſti dicẽduʒ eſſe ludamus:ſiue illud aptuʒ ⁊ planũ ſit:vnde colloqmur:ſiue arduũ atq; difficile:hoc ipſe edoce:obſecro te: quonã modo aſſequi valeamus:vt cum foꝛte nos ali quid mouet:ꝙ nobis:⁊ ſi non cautius attẽden tibus:certe tardius intelligentibꝰ:nõ ꝓbatum eſt. Et qͥd nobis videat᷑:cõtra conamur aſſere re:ſi hec aliquãdo ſecurioꝛe libertate dicamus non incidamus in ſuſpitiões puerilis iactãtie: quaſi noſtro nomini famã viros illuſtres accu ſando qramus.Si autẽ aliàd aſperũ qð refel⸗ lendi neceſſitate:depꝛomptuʒ fuerit:quo tole⸗ rabile fiat:lenioꝛe circũcidamus eloquio lituʒ melle gladiũ ſtringere nõ iudicemur. Niſi foꝛ⸗ te ille modus eſt:quo vtrũq; hoc vtiũ vel vitij ſuſpitionẽ caueamus: ſi cuʒ doctioꝛe amico ſic diſputamus: vt qᷣcqͥd dixerit:neceſſe ſit apꝛꝛo⸗ bare.nec q̃rendi ſalteʒ cauſa: liceat aliquãtulũ reluctari. Tum vero ſine vllo timoꝛe offenſio⸗ nis:quaſi in cãpo ludit᷑:ſed mirũ ſi nobis nõ il ludit᷑. Ego enim fateoꝛ charitati tue: ſolis eis ſcripturarũ libꝛis:que iã canonice appellãt᷑ di · dici hunc timoꝛẽ:honoꝛẽq; deferre: vt nulluʒ eoꝛũ ſcribẽdo erraſſe auctoꝛẽ aliqͥd: firmiſſime credã. Ac ſi aliqͥd in eis offendero lr̃is:qð vide atur ↄtrariũ veritati:nihil aliud qᷓ; vel mendo ſum eſſe codicẽ: vel interpᷣtem: nõ aſſecutũ eſſe qð dictũ eſt:vel me minime intellexiſſe:nõ am⸗ bigam.Alios autẽ ita lego:vt quãtalibet ſãcti tate doctrina pᷣpꝛopolleãt nõ ideo veꝝꝑ putem: qꝛ ip̃i ita ſenſerũt.Sed qꝛ mihi:vel ꝑ illos au⸗ cioꝛes canonicos:vel ꝓbabili ratiõe:q a vero nõ abhoꝛreat ꝑſuadere potuerunt. Nec te mi frater ſentire aliquid aliter exiſtimo. Pꝛoꝛſus inquã nõ te arbitroꝛ:ſic legi tuos libꝛos velle: tanqᷓ; ꝓphetaꝝ ⁊ apoſtoloꝝ.de quoꝝ ſcriptis ꝙ oi erroꝛe careãt:dubitare nefariũ eſt. Abſit hoc a pia humilitate ⁊ veraci de temetippᷣo cogi tatione. qua niſi eſſes pᷣditus:nõ vtiq; diceres vtinã mereremur cõplexus tuos:et collatione mutua vel doceremus aliqua: vel aliqᷓ diſcere mus. Qõ ſi teipᷣm conſideratiõe vite ac moꝛũ tuoꝝ non ſimulate nõ fallaciter dixiſſe credo: quãto magl equũ ẽ me credere apoſtolũ NPau⸗ lum nõ aliud ſenſiſſe qᷓ; ſcripſit:vbi ait de Pe⸗ tro ⁊ Barnaba cũ viderẽ qꝛ nõ recte ingrediũ tur ad veritatẽ euangelij:dixi NPetro coꝛam oiĩ bus. Si tu cũ ſis iudeꝰgẽtiliter ⁊ nõ iudaice vi uis:quõ gẽtes cogis iudaiʒare: De quo enim certꝰ ſũ:ꝙ me ſcribẽdo vel loqndo nõ fallat: ſi fallebat apłs filios ſuos: qͥs iteꝝ parturiebai: donec in eis xpᷣs.i.veritas foꝛmaret᷑:qͥbꝰ cũ pᷣ mi ſiſſet dicẽs.Que aũt ſcribo vob ecce coꝛam Fo. ccCVIITI XIIII deo qꝛ nõ mẽtioꝛ:nõ tñ veraciter ſcribebat: ſʒ neſcio qᷓ diſpẽſatoꝛia ſimulatiõe fallebat vidiſl-⸗ ſe ſe Cetrũ ⁊ Barnabã nõ recte ingredientes ad veritatẽ euãgelij:ac Petro i faciẽ reſtitiſſe nõ ob aliud niſi ꝙ gẽtes cogeret iudaizare.At enĩ ſatius eſt credere apłm Paulũ aliqͥd nõ ve re ſcpᷣſiſſe:qᷓ; apn Metꝝ aliqd nõ recte egiſſe. Hoc ſi ita eſt:dicamꝰ ꝙ abſit ſatius eẽ ccxedere mẽtiri euãgeliũ:qᷓ; negatũ eẽ a Petro xpᷣm.et mẽtiri regnoꝝ libꝛũ: qᷓ; im ꝓphetaʒ a dnño deo tã execeliẽter electũ in ↄcupiſcenda atq; abdu cẽda vxoꝛe aliena cõmiſiſſe adulteriũ: ⁊ in ma⸗ rito eius necãdo tã hoꝛrendũ homicidiũ Imo vo ſanctã ſcripturã in ſũmo ⁊ celeſti auctoꝛita tis culmine collocatã de vvitate eius certius ac ſecurius legã: ⁊ in ea homines vel apꝛobatos vel emẽdatos vel dãnatos veraciter diſcã po⸗ tius qᷓ; humana facta:dum in qbuſdam lauda bilis excellẽtie ꝑſonis aliqñ credere timeo reß hendenda:ipſa diuina eloquia mihi ſũt vbiq; ſuſpecta. Manichei plurima diuinaꝝ ſcriptu rarũ: bus eoꝝ nefarius erroꝛ clariſſima ſentẽ tiaꝝ pſpicuitate cõuincit᷑:qꝛ in aliũ ſenſum de toꝛre nõ poſſunt: falſa eſſe ↄtendũt:ita tamen vt eandẽ falſitatẽ non ſie cribentibꝰapoſtolis tri buant:ſed neſcio qbus codicũ coꝛruptoꝛibus. Qð auteʒ qꝛ nec pluribus nec antidoꝛibus ex emplaribus nec pᷣcedentis lingue auctoꝛitate: vnge latini libꝛi interpᷣtati ſũt: ꝓbare aliqñ po tuerunt notiſſima omibus veriiate ſupati: co⸗ fuſiq; diſcedunt. Ita ne nõ intelligit ſãcta pꝛu dentia tua quãta malitie eoꝛũ pateſcat occaſio ſi nõ ab alijs apoſtolicas litteras eſſe falſatas ſed ipᷣos apoſtolos falſa ſcripſiſſe dicamꝰ⸗Nõ inqͥs credibile eſt hocin Petro Paulũ qð iße aulus fecerat arguiſſe. Nõ nũc quero quid fecerit:ſed qͥd ſcripſerit qᷓro. Hoc ad q̃ſtionem quã ſuſcepi maxime ꝑtinet: vt veritas diuina rum ſcripturarũ ad noſtrũ fidem ediſicandam memoꝛie cõmendata: nõ a qͥbuſlibet:ſed ab ip ſis apoſtolis:ac per hoc in canonicũ auctoꝛita tis culmẽ recepta ex omni parte verax atq; in⸗ dubitanda pſiſtat.HNaʒ ſi hoc fecit Petrꝰ: qðᷣ facere debuit:mẽtitus eſt Paulus:ꝙ eũ vide⸗ rit non recte ingredientẽ ad veritatẽ euangelij Quiſqͥs eni hoc facit:quod facere debet:recte vtiq; facit: ⁊ ideo falſũ de eo dicit:qͥ dicit eum non recte feciſſe:qð eum facere debuiſſe.Si au tem verũ ſcripſit MPaulus verũ eſt ꝙ Petrus tunc nõ recte ingrediebat᷑ ad veritatẽ euãgeli Id ergo faciebat:qð facere nõ debebat:⁊ ſi ta ſeqd aulus ipᷣe iam fecerat:coꝛreptuʒ potiꝰ etiam ipᷣm credã coapoſtoli ſui coꝛreptionẽ nõ potuiſſe negligere:qᷓ; mendaciter aliquid ĩ ſua epiſtola poſuiſſe:⁊ epiſtola qualibet:q;to ma⸗ gis in illa: in qua pꝛelocutus ait. Que ſcribo FIdars vobis:ecce coꝛaʒ deo:qꝛ non mentioꝛ:Et qui⸗ dem illud NPetrũ ſic egiſſe credo: vt gentes co geret iudaiʒare hoc eni lego ſcripſiſſe Paulũ quẽ mentitũ eſſe nõ credo.⁊ ideo nõ recte age⸗ bat hic Petrus. Erat enĩ ↄtra euãgelij verita⸗ tem: vt putarẽt qͥ credebant in chꝛiſtum ſineil⸗ lis veteribꝰ ſacramẽtis: ſaluos ſe eſſe nõ poſſe lec eni ↄtendebãt Antiochie:qͥ ex circũciſio⸗ ne crediderãt. ↄtra quos Paulus pſeuerãter acriterq; ↄfligit. Ipm vero NMaulũ nõ ad hoc id egiſſe: vel Timotheuʒ circũcidit: vel cen- chꝛis votũ ꝑſoluit: vł hieroſolymis a Jacobo admonitꝰ cum eis qͥ nouerant legitima illa cele bꝛãda ſuſcepit: vt putari videret᷑ ꝑ ea ſacramẽ ta etiã xpᷣianã ſalutem dari:ſed ne illa que pꝛi⸗ oꝛibus vt cõgruebat tꝑibus:in vmbꝛis rerum futuraꝝ deus fieri iuſſerat:tanqᷓ; idolatriã gẽ⸗ tiliũ danare crederet᷑.Hoc eſt eni qð illi Jaco⸗ bus ait auditũ ð illo eſſe: ꝙ diſciſſionẽ doceat a Moyſe.qð vtiq; nefas eſſet: vt credẽtes in xpᷣm diſcindant᷑ a ꝓpheta xp̃i:tanqᷓ; eiꝰdoctri nã deteſtantes atq; dãnãtes. Be quo ipᷣe xpᷣs Dicit. Si crederitis oyſi crederetis ⁊ mihi. De me eni ille ſcripſit.Attẽde eni obſecro ipſa vᷣba Jacobi. Nides inqͥt frater quot milia ſũt in iudea:qͥ crediderũt in xpᷣm. ⁊ hi oẽs emula⸗ toꝛes ſunt legis.Audierũt aũt de te qꝛ diſciſſi⸗ onẽ doces a Moyſe eoꝝ:qui per gẽtes ſũt iu⸗ deoꝛũ:dicẽs non debere eos circũcidere filios ſuos:neq; ſᷣm ↄſuetudinẽ ingredi.Quid ergo eſt: Vtiq; opoꝛtet cõuenire multitudineʒ. Au dierunt eni te ſuꝑueniſſe Hoc ergo fac: qð tibi dicimus. Sũt nobis viri quattuoꝛ votũ habẽ tes ſuꝑ ſe:is aſſũptis ſanctiſica te cum ip̃is: et impende in eos:vt radãt capita ſua:⁊ ſciẽt om nes:quia que de te audierint falſa ſint:ſed ſeq̃ ris ⁊ ipᷣe cuſtodiens legem. De gentibus autẽ qͥ crediderũt: nos mandauimꝰ:iudicãtes nihil huiuſmodi ſeruare illos:niſi vt ſe obſeruarent ab idolis imolando: ⁊ a ſanguine ⁊ a foꝛnicati one. Non vt opinoꝛ obſcurũ ẽ: ⁊ Jacobũ hoc non monuiſſe:vt ſcirent falſa eſſe:que ð illo au dierat hi:qui cũ in xpᷣm ex iudeis credidiſſent tamẽ emulatoꝛes erat legis:ne per doctrinam xpi:velut ſacrilega nec deo mãdante ↄſcripta anari putarent᷑:que ꝑ Moyſem patribꝰ fue rat miniſtrata. oc eni de Maulo iactauerãt: nõ illi qͥ intelligebãt quo aio a iudeis fidelibus obbuari tuc iſta deberẽt: ꝓpter cõmendandaʒ ſcʒ auctoꝛitatẽ diuinaʒ: ⁊ ſacroꝝ illoꝝ ꝓpheti cam ſanctitatẽ: nõ ꝓpter adipiſcendã ſalutem q̃ iam xpᷣo reuelabat᷑: ⁊ ꝑ baptiſmi ſe acramẽtuʒ miſtrabat᷑.ᷣ illi B de Naulo ſparſerãt: qui ſic ea volebãt obſᷣuari:tanqᷓ; ſine is ĩ euãgelio ſa⸗ lus credentibꝰ eſſe nõ poſſet. Jpᷣm enĩ ſenſerãt vehementiſſimũ gratie pᷣdicatoꝛem: ⁊ intenti⸗ N . . oni eoꝝ maxime aduerſũ docentem :non ꝑ illã hoĩem iuſtiſicari:ſed per gr̃aʒ ihu xpᷣi:cuius pᷣ nunciãde cauſa:ille vmbꝛe in lege mãdate ſũt: ⁊ ideo illi inuidiam ⁊ pſecutionẽ cõcitare moli entes:tanqᷓ; inimicuʒ legis mandatoꝛũq; diui noꝛũ criminabant᷑. Cuius falſe criminationis inuidiã ↄgruentius deuitare non poſſet:qᷓ; vt ea ipᷣa celebꝛaret que dãnare tãqᷓ; ſacrilega pu tabat᷑:atq; ita oſtẽderet:nec iudeos tũc ab eis tanqᷓ; a nefarijs phibendos: nec gẽtiles ad ea tanq; ad neceſſaria cõpellẽdos. nam ſi re vera ſicea repꝛobaret:quẽadmodũ de illo auditum erat:⁊ ideo celebꝛãda ſuſciꝑet:vt actione ſimu lata:ſuam poſſet occultare ſententiã:nõ ei dice ret Jacobus.Et ſcient omes:ſed diceret:⁊ pu tabunt omes:quoniã que de te audierũt:falſa ſũt:pᷣſertim quia in ipᷣis hieroſolymis apoſto li iã decreuerãt:ne quiſqᷓ; gẽtes cogeret iudai⸗ ʒare.non autẽ decreuerãt ne qͥſqᷓ; tunc iudeos iudaiʒare ꝓhiberet:qᷓ;uis etiaʒ ipᷣos iã doctri⸗ na xpᷣiana non cogeret. Pꝛoindeſi poſt h̊ apo ſtoloꝛũ decretũ: Netrus habuit illã in Antio⸗ chia ſimulationẽ:que cogeret iudaiʒare:qð iã nec ipᷣe cogebat᷑:qᷓ;uis ꝓpter cõmẽdanda elo⸗ quis dei:que iudeis ſunt credita:nõ phibeba⸗ tur. Quid mirũ.ſi cõſtringebat eum Caulꝰli⸗ bere aſſerere:qð cuʒ ceteris apoſtolis ſe hiero ſolymis decreuiſſe meminerat: Si aũt hoc qð magis arbitroꝛ ante hieroſolymitanũ cõciliuzʒ NPetrus fecit:nec ſic miruʒ eſt:q eum volebat NPaulus:nõ timide obtegere:ſed ſidẽter aſſerẽ qð eum pariter ſentire iam nouerat: ſiue qð cũ eo obtulerat euãgeliũ:ſiue qð in Coꝛnelij cẽtu rionis vocatione etiã diuinitus eum de hac re admonitum acceꝑat:ſiue ꝙ anteqᷓ illi qs timu erat: veniſſent antiochiã: cũ gentibꝰ eũ cõueſci viderat. Neq; eni negamus:hac ſnia fuiſſe iã NPetrũ:in qua ⁊ Paulus fuit.MNõ itaq; tũc eũ d in ea re veꝝ eſſet:docebat.ſed eius ſimula⸗ tionẽ:qua gẽtes iudaiʒare cogebãt᷑ arguebat: nõ ob aliud:niſi qꝛ ſic oĩa illa ſimulatoꝛia gere bant᷑:tanqᷓ; veꝝ eẽt:qð dicebãt illi:qͥ ſine circũ ciſione pᷣputij atq; alijs obſeruationibꝰ vmbꝛe futuroꝝ putabant:credẽtes ſaluos eſſe nõ poſ ſe. Ergo ⁊ Timotheum ꝓpterea circũcidit:ne iudeis et maxime cognationi eius materne ſic viderent᷑:qui ex gentibꝰin chꝛiſtũ crediderant deteſtari circũciſionẽ:ſicut idolatria deteſtan⸗ da eſt: cum illam deus fieri pᷣceperit. Hanc ſa⸗ thanas ꝑſuaſerit:⁊ Titum ꝓpterea nõ circũci dit:ne occaſionẽ daret eis:qui ſine circumciſi⸗ one dicebant credentes ſaluos eſſe non poſſe. Et ad deceptionẽ gentiũ:hoc etiã NPaulũ ſen⸗ tire iactarẽt:qð ipᷣe ſatis ſigniſicat:vbi ait.Sʒ neq; Titus:qui mecũ erat:cuʒ eſſet grecus cõ pꝓulſus eſt circũcidi.pꝛopter ſubintroductos Enn tezfrlos nllbenu gren Qul cioniext e Hicaparet göfocere lbertreti⸗ mnetanectat cauencſ alppioſep cuthsivrer gefoctisr Ganureog horkeſen Gbiſtbond harecogan nrecbopol noepoko fiineotge Aictdicunt aclenarä.a ſnrdon. hsade Peo lenmezr Vaniſan ſiopleri fera xpi Quraut ooꝛin tur vinb ſifcamun plaſuntti luuetetian Uipopulo pplerea de ſontalig v tuuvtrüſien foni vener blalsrig ſonſtliron Gtoralars ltentmnek⸗ betonalunm nsammhor heritgtecri diumcdde hſeeſtere (ſetnteatqg deſeginns fünis la ugeo:qd d Mrenon be ſſeägenti ſcO ſgo h S — „ E£ — — Geuiue Pler iniinde⸗ tgelurrpr ngenan part ns ehoſhece ohyniii n rlcſtirii nnunn ſuge Eein Contiih iuins u egmtzligtn emit ns:hacſitii fut. Nöngtia ð luſinuluton chitllicſnen gi — = eruront'æn esſalotſtil 4 =☛ Tractatus II auteʒ falſos fratres:qui ſi ubintroierãt perſcru tari libertatem noſtrã vt nos in ſeruituteʒ redi gerent. Quibus nec ad hoꝛam ceſſimus ſubie⸗ ctioni:vt veritas euangelij perueniat ad vos. lHic aparet: quid eos captare intellexerit: vt nõ faceret:quod in Timotheo fecerat:et ꝙ ea libertate facere poterat:q̃ oſtenderet illa ſacra mẽta:nectanqᷓ; neceſſaria debere damnari Sʒ cauendũ eſt videlicet in hac diſputatione:ne ſi cut philoſophi qᷓ̃dam facta hominũ media di⸗ camus:inter recte factũ:⁊ peccatuʒ:que neq; i recte factis:neq; in peccatis numerent᷑.Et vꝛ⸗ geamur eo ꝙ obſeruare legis cerimonias:non poteſt eſſe indifferens:ſed vt bonũ: aut malũ. Abi ſi bonũ dixerimus:eas nos quoq; obſer⸗ uare cogamur. Si autẽ malũ:nõ vere:ſʒſimu⸗ late ab apoſtolis eſſe ſeruatas creÄdamus Ego vero apoſtolis non tam exemplũ philoſopho rũ timeo:quãdo ⁊ illi in ſua diſputatione veri aliqͥd dicunt:qᷓ; foꝛenſiũ aduocatoꝛũ: quando in alienarũ cauſarũ actione mentiunt᷑.Quoꝛũ ſimilitudo ſi in ipᷣa expoſitione epiſtole ad Ga lathas ad cõfirmandam ſimulationẽ Petri et Mauli putata ẽ decẽter induci: quid ego apð te timeã nomẽ philoſophoꝝ: qui non ꝓpterea vani ſunt:qꝛ omia falſa dicunt:ſed quia et fal⸗ ſis pleriſq; cõſidunt. ⁊ vbi vera iueniunt᷑ dice⸗ re:a xpᷣiana gratia ẽ q̃ ipſa veritas alieni ſunt. Cur autẽ non dicam pᷣcepta illa veteruʒ ſacra⸗ mẽtoꝛũ nec bona eẽ:qꝛ nõ eis homies iuſtificã tur( vmbꝛe ſunt eni pᷣnunciãtes gr̃am:qua iu⸗- ſtificamur) nec tamẽ mala: quia diuinitus pᷣce pta ſunt tẽpoꝛi ꝑſoniſq; cõgruentia:cuʒ me ad iuuet etiam ꝓphetica ſentẽtia:qua dicit deꝰ ſe illi populo dediſſe pᷣcepta non bona Foꝛte eni ꝓpterea dixit non mala:ſed tm non bona:id ẽ non talia vt illis hoĩes boni fiant:aut ſine illis boni fiãt Vellẽ me doceret benigna ſinceritas tua vtrũ ſimulate quiſqᷓ; ſanctus oꝛiẽtalis cum romã venerit ieiunet ſabbato:excepto illo die paſcalis vigilie. Quod ſi malũ eſſe dixerimus non ſolũ romanã eccliam: ſed etiaʒ multa ei vi cina ⁊ aliquãto remotioꝛa dãnabimꝰ:vbi mos idem tenet᷑ ⁊ manet.Si autẽ non ieiunare ſab- bato malum putauerimus: tot eccleſias oꝛien⸗ tis ⁊ multo maioꝛẽ oꝛbis xpᷣiani parteʒ qua te⸗ meritate criminabimur: Placet ne tibi:vt ine dium qddam eſſe dicamus:qð tamen accepta bile ſit ei:qui hoc nõ ſimulate:ſed cõgruenti ſo cletate atq; obſeruãtia fecerit: ⁊ tamẽ nihil in⸗ de legimus in canonicis libꝛis pᷣceptuʒ eẽ chꝛi ſtianis: Quãto magis illud maluʒ dicere non audeo:qð dominũ pᷣcepiſſe ipᷣa xpᷣiana fide ne gare non poſſũ:qua didici non eo meiuſtifica⸗ ri: ſed gratia dei per ihm chꝛiſtũ dominũ nr̃m. Dico ergo circũciſioneʒ pᷣputij ⁊ cetera huiuſ Fo. CxCINX Epla CXIIII modi pꝛioꝛi populo p teſtamenti quod vetus dicit̃ diuinitus data ad ſigniſicationẽ futuro⸗ rum: que per xpᷣm opoꝛtebat impleri: ůbus ad ueniẽtibus remanſiſſe illis xpᷣianis legẽda tiᷣ ad intelligentiã pᷣmiſſe ꝓphetie:non aũt neceſ ſario faciẽda:quaſi adhuc expectandũ eſſet vt veniret fidei reuelario: que his ſigniſicabat᷑ eẽ ventura.ſed qᷓuis gẽtibus imponẽda nõ eẽnt non tamẽ ſic debuiſſe auferri a cõſuetudine iu decoꝛũ tanqᷓ; deteſtanda atq; dãnanda. ſenſim ꝓinde atq; paulatim feruente pᷣdicatione gra xp̃i:qua ſola eẽnt credẽtes ſe iuſtificari: ſaluoſ q; fieri:nõ illis vmbꝛis rerũ ante futurarũ tũc iam venientiũ atq; pᷣſentiũ vt in illoꝝ iudeoꝝ vocatione quos pᷣſentia carnis xpᷣi ⁊ apoſtoli⸗ ret᷑ vmbꝛarũ.hoc eis ſuffeciſſe ad cõmendatio nẽ:vt non tanq; deteſtanda ⁊ ſimilis idolatrie vitaretur. vltra vero non haberet ꝓgreſſũ: ne putaret᷑ neceſſaria: tanqᷓ vel ab illa ſalus eſſet: vel ſine illa eſſe nõ poſſet. Qð putauerũt here tici.qui dũ volunt ⁊ iudei eſſe ⁊ xpᷣiani:nec iu⸗ dei nec xp̃iani eſſe potuerũt.quoꝝ ſentẽtiã mi⸗ hi cauendã: q;uis in ea nunq; fuerim: iñ beni⸗ uolentiſſime admonere dignatus es In cuius ſnie non cõſenſionẽ ſʒ ſimulationẽ timoꝛe Pe⸗ trus inciderat: vt de illo Oaulꝰ veriſſime ſcri⸗ beret: ꝙ eũ vidiſſet nõ recte ingredientẽ ad ve ritatẽ euãgelij:eiq; veriſſime diceret:ꝙ gentes iudaiʒare cogebat.qð aulꝰ vtiq; nõ cogebat ob h̊ illa vetera veracit᷑ vbi opꝰ eẽt obſeruãs. vt dãnõda nõ eſſe mõſtraret: p̃dicãs tñ inſtat᷑ non eis: 5 reuelata ſidei gra ſaluos fieri fideles ne ad ea quenq; velut neceſſaria ſuſcipiẽda cõ pelleret. Sic aũt apm Maulũ credo veraciter cuũcta illa geſſiſſe.nec tñ nũc quenqᷓ; factũ ex iu deo xpᷣianũ vel cogo vel ſino talia veraciter ce lebꝛare:ſicut nectu:cui videt᷑ Paulꝰ ſimulaſſe ea cogis iſtũ vel ſinis talia ſimulare.An vis v etiã ego dicã:hanc eſſe ſũmã q̃ſtionis imo ſnie tue:vt poſt euangeliũ xpᷣi bñfaciãt credẽtes iu dei:ſi ſacrificia offerãt q obtulit aulus: ſi flli os circũcidant:ſi ſabbatũ obſeruẽt:vt Paulꝰ in Timotheo: oẽs obſeruare iudei:dũmodo hec ſimulate ac fallaciter agant: Hoc ſi ita eſt: non iam i hereſim Hebionis: vel eoꝛum quos vulgo Naʒareos vocãt:vel quãlibet aliaʒ ve terem:ſed in neſcio quã nouã delabimur: que ſit eo ꝑnitioſioꝛ: quo nõ erroꝛe ſed ꝓpoſito eſt ac volũtate fallaci. Qõð ſi rũdes:vt te purges ab hac ſnia:tũc apoſtolos laudabilit᷑ iſta ſimu laſſe: ne ſcãdaliʒarẽt᷑ infirmi: q ex iudeis multi crediderant: ea reſpuenda nondũ itelligebãt Nũüc vero ↄfirmata per tot gentes doctria gre xpᷣiane:ↄfirmata etiã ꝑ oẽs xpᷣi eccłias lectiõe legis ⁊ ꝓpphetarũ: quomodo hec intelligenda non obſeruãda retinent᷑: Quiſquis ea ſimulã⸗ do agere volueriti videatur inſanire. cur mihi non licet dicere apoſtolũ aulũ et alios recte ſidei chꝛiſtianos tuncilla vetera ſacr̃a Naulũ obſeruando veraciter cõmendare debuiſſe:ne putarent᷑ ille ꝓphetice ſigniñcatiõis obſeruati onesa pijſſimis patribꝰcuſtodite tanqᷓ; ſacrile gia diabolica a poſteris deteſtate. Jam enim cum veniſſet fides:que pᷣus illis obſeruationi⸗ bus pᷣnunciata poſt moꝛtem ⁊ reſurrectionem domini reuelata eſt:amiſerũt tanqᷓ; vitam offi⸗ cij ſui. Nerütamẽ ſicut defuncta coꝛpoꝛa neceſ ſario deducẽda erant quodãmodo ad ſepultu ram:nec ſimulate:ſed religioſe:non autẽ deſe⸗ renda continuo: vel inimicoꝝ obtrectationib⸗ tanq; canum moꝛſibꝰ pijcienda. Pꝛoinde nũc quiſqͥs chꝛiſtianoꝛũ: q;uis ſit ex iudeis ſimilit ea celebꝛare voluerit: tãqᷓ; ſopitos cineres ſer⸗ Uans:non erit pius deductoꝛ vel baiulꝰcoꝛpo⸗ ris:ſʒ impius ſepulture violatoꝛ. Fateoꝛ ſane in eo ꝙ epiſtola mea continet: ꝙ ideo ſacramẽ⸗ ta iudeoꝛũ MPaulus celebꝛãda ſuſceꝑat cum iã xpᷣi eſſet apoſtolus:vt doceret:non eſſe perni⸗ tioſum is:qui ea vellẽt:ſicut a parentibꝰper le⸗ gem acceperãt cuſtodire:minus me poſuiſſe il lo dũtaxat tẽpoꝛe:quo pꝛimũ fidei gr̃a reuela ta eſt. Tunc eni hoc non erat ꝑnitioſum. Pꝛo greſſu vero tẽpoꝛis erat pnitioſum:niſi ille ob ſeruationes ab omnibꝰxpᷣianis deſerentur:ne ſi tunc fierent:non diſcerneret᷑ quod deus per Moyſẽ populo ſuo pᷣcepit:ab eo qð in tẽplis demonioꝛũ ſpũs imundus inſtituit. ꝛoinde potius culpanda eſt negligentia mea:qꝛ h̊ͥ non addidi quã obiurgatio tua: verũtamẽ lõge an teqᷓ; as tuas accepiſſem: ſcribẽs contra Fau⸗ ſtum manicheũ quomodo eundẽ locum qᷓuis bꝛeuiter explicauerim: ⁊ hocillic non pᷣtermiſe rim: ⁊ legere poterit:et non dedignet᷑ benigni- tas tua ⁊ achariſſimis noſtris:ꝑ quos hec ſcri pta nunc miſi:quomodo volueris:tibi fides ſi at:illud me ante dictaſſet mihiq; ð animo meo crede:quod coꝛã deo loquẽs: iure charitat ex poſco nunq; mihi viſum fuiſſe etiam nüc xp̃ia nos ex indeis factos ſacramẽta illa vetera quo libet affectu: quolibet animo celebꝛare debere: aut eis vllo modo licere: cum illud de Maulo ſempꝑ ita ſcripſerim:ex quo illius lr̃e mihi ino⸗ tuerunt:ſicut nec tibi videt᷑ hoc tempoꝛe cuiqᷓ iſta eſſe ſimulãda:cũ hoc fecilſſe apoſtolos cre⸗ das. Mꝛoinde ſicut te ecõtrario loqueris: et lʒ reclamãte:ſicut tu ſcribis mundo:libera voce ꝓnuncias:cerimonias iudeoꝝ ꝑnitioſas eẽ et moꝛtiferas xpᷣianis:et qͥcunq; eas obſeruaue⸗ rit:ſiue ex iudeis:ſiue ex gentibꝰ: eum in bara⸗ thꝛũ diaboli deuolutũ:ita ego hanc vocẽ tuaʒ oino conſirmo: et addo: quicũq; obſeruauerit II eas:nõ ſolũ veraciter: verum etiã ſimulate: eiſ in barathꝛũ diaboli deuolutũ.Quid quer am plius?: Sed ſicut tu ſimulationẽ apoſtoloꝛũ ab huius tempoꝛis rõne ſecernis:ita ego apoſtoli Nauli veracem tũc in his omnibꝰ cõuerſatio⸗ nem ab huius tẽpoꝛis:qᷓ;uis minime ſimulata cer imoniarũ iudaicarũ obſeruatione ſecerno: quoniã tunc fuit apꝛobãda:nunc deteſtanda. Ita qᷓ;uis legerimus:lex ⁊ ꝓphete vſq; ad Jo hannẽ baptiſtaʒ:quia ꝓpterea querebãt iudei xpᷣm interficere:quia non ſolũ ſoluebat ſabba⸗ tum: ſed etiam patrẽ ſuuʒ dicebat deum:equa lem ſe faciẽs deo:⁊ quia gr̃am ꝓ gratia accepi mus:aquoniaʒ lex per oyſẽ data ẽ:gratia veritas per ihm facta eſt:⁊ per lhieremiã ꝓ⸗ miſſum eſt:daturũ deum teſtamentũ nouũ do mui iuda:non m teſtamentũ:quod diſpoſuit patribus eoꝛum non tamẽ arbitroꝛ ipᷣm domi⸗ nũ fallaciter a parentibꝰ circũciſum.aut ſi hoc ꝓpter etatẽ minime ꝓ hibeat:neceuʒ arbitroꝛ illud dixiſſe fallaciter lepꝛoſo:quẽ certe nõ illa per Moyſẽ pᷣcepta obſeruatio:ſed ipᷣe mũda⸗ uerat:vade ⁊ offer ꝓ te ſacriſiciũ:quod pᷣcepit Moyſes in teſtimoniuʒ illius. Nec fallaciter aſcendit ad diem feſtum: vſq; adeo non cauſa oſtentationis coꝛã hominibꝰ: vt non euidẽter aſcenderit:ſed latenter. At eni dixit idem apo ſtolus:ecce ego Paulꝰ dico vobis: qꝛ ſi circũ⸗ cidamini:xpᷣs vobis nihil ꝓdeſt. Decepit er⸗ go Timotheũ:⁊ fecit ei nihil ꝓdeſſe xpᷣm. An quia fallacit factũ eſt: iðo non obfuit: At ipſe hoc non poſuit:nec ait:ſi circũcidamini veraci ter:ſicut nec fallaciter: ſed ſine vlla expoſitiõe dixit. Si circũdamini:xpᷣs vobis nihil pderit Sicut ergo tu vis hic locũ dare ſententie tue: vyt velis ſubinteliligi niſi fallacit er:ita nõ impu dẽter flagito: vt nos etiã illic intelligere ſinas eis dictũ:ſi circũcidamini: qͥ ꝓpterea volebãt circũcidi:ꝙ aliter ſe putabãt in chꝛiſto ſaluos eſſe non poſſe Hoc ergo animo: hacvol untate ſiſta intentione qͥſquis tunc circũcidebat᷑:chꝛi⸗ ſtus ei nihil omnino ꝓderat:ſicut alibi aꝑte di cit. Nazʒ ſi ꝑ legem iuſticia:ergo xpᷣs moꝛtuus eſt gratis.hoc declarabat:⁊ qð ipᷣe cõmemoꝛa ſti. Euacuati eſtis a xpᷣo.qui ĩ lege iuſtiſicami⸗ ni: a gratia excidiſtis Illos itaq; arguit:quiſe iuſtificari in lege credebãt: non qui legitima il⸗ la in eius honoꝛem a quo mandata ſunt: obſer uabant intelligentes:⁊ qua pᷣnunciande veri⸗ tatis ratione mandata ſunt: ⁊ quouſq; debeãt perdurare. Ande illð qð ait ſi ſpiritu ducemi⸗ ni:non adhuc eſtis ſub lege. AUnde velut colli⸗ gis apparere qui ſub lege eſt non diſpenſatiue vt noſtros putas voluiſſe maioꝛes:ſed vere vt ego intelligo eum ſpiritũſanctũ non hr̃e.da gna mihi videtur ãſtio:quid ſit eſſe ſub lege ſic Coct unodn⸗ innar Caſanfce ßlanisno hocſpnmas Purecertexp gelcamerin P cteſeſanaa un. Dena ntſfian wareatpec gtifn ansar.AQ Mliferiſur tabüde daicum:ſu gerus dedi lſtfcer vel nchhuccint aricanonis enonpmn cteſetudie legens dfadend perbadtn chantas dibusnea ſancki:q ſaiseſte volumini leroit. Hoa galiodeie Puaricatoꝛ glitomagt eptaſunt:c lrionelatiu, lulifcarene⸗ ganttanq: Metioncunn gbeynbest nltedapant baudataſi honceſeul fdblterdefe ſpenſamitey Mlonote coſum ne dlumn velutb ſtoinonon Oipenſario dacium kevonenten lcleſagig eoſterne — rn rurg Weſſemtgn D enni:ucsh Miabirmfr ckcäclunai ben etar oſergviggrit ſanmoſeßtnir ſag fügie glus Exihun Nrpſqernt inib ncncutt Anidertiap dacovobis:gian = == — bi eek. Dade. nihl ciue ononchfed ſancicdmirt Aſnenlucpt öswholbi Nä welmnnen faluctcrunole iciuliet in idmem li üuchioſlus unophualut ccchtni Z utolhon eigoee⸗ gpiigei — — = =— — = —— — S=S Sec Se= —j.˙ = S —,— — = = = =e =— SSSE = — e — —2 2* — — S — = — = — S= = = F= S = == S Tractatus II quẽadmoduʒz apoſtolus culpat. Neq; hoceni eũ ꝓpter circũciſionẽ arbitroꝛ dicere:aut ꝓpt᷑ illa ſacrificia: que tunc facta a patribus: nüca xp̃ᷣianis non fiũt:⁊ cetera huiuſmodi. ſed etiaʒ hoc ipᷣm:qð lex dicit:non cõcupiſces.qð fate⸗ mur:certe xpᷣianos obſeruare debere:atq; euũ gelica maxime illuſtratione pᷣdicari. Cegeʒ di cit eſſe ſanctam: ⁊ mãdatũ ſanctũ ⁊ iuſtũ ⁊ bo- num. Beinde ſubiungit: quod ergo bonuʒ eſt mihi factum eſt moꝛs: Abſit:ſed peccatum:vt axpareat peccatũ:per bonũ mihi operatum eſt moꝛtẽ: vt fiat ſupꝛa modũ peccãs peccatũ per mandatũ. Qð autem hic dicit: peccatũ per mã datũ fieri ſupꝛa modũ:hoc alibi.Lex ſubintra uit vt abũdaret delictum. Abi aũt abundauit delictum:ſuꝑpabundauit ⁊ gra.Et alibi:cũ ſu⸗ perius de diſpẽſatione gratie loqueret᷑ qð ipᷣa iuſtificet: velut iterrogatus ait.Quid ergo lex atq; huic interrogationi continuo rñũdit.Mꝛe⸗ uaricationis gratia poſita eſt: donec veniet ſe⸗ men cui pmiſſum eſt. Hos ergo dãnabiliter di cit eſſe ſub lege:quos reos facit lex: non implẽ tes legem: du non intelligendo gratie bñſiciuz ad facienda dei pᷣcepta quaſi de ſuis viribꝰ ſu perba elatione pᷣſumunt. Plenitudo eni legis charitas. Charitas vero dei diffuſa eſt in coꝛ⸗ dibus noſtris:non ꝑ nos ipᷣos: ſed per ſpiritũ ſanctũ:qui datꝰ eſt nobis. Sed huie rei quãtũ ſatis eſt explicãde ꝓlixius foꝛtaſſe et ſui ppꝛij voluminis ᷣmo debetur. Si ergoiſtud quod lex ait. Non cõcupiſces:ſi humana infirmitas gratia dei adiuta non fuerit: ſub ſe reũ tenet: ?- pᷣuaricatoꝛẽ potius dãnat qᷓ; liberat peccatoꝛẽ quãto magis illa que ſignificationis cauſa pꝛe cepta ſunt:circũciſio ⁊ cetera:que gratie reue⸗ latione latius inoteſcẽte neceſſe fuerit aboleri: iuſtificare neminẽ poterãt: Non tamen iðo fu erant tanqᷓ; diabolica gentiũ ſacrilegia dĩnan da:etian cum ipſa gratia iam inciꝑet reuelari: que vmbꝛis talibus fuerat pᷣnunciata:ſed pꝛe⸗ mittẽda paululũ eis maxime qui ex illo popu⸗ lo cui data ſunt venerãt poſtea vero tanq; cuʒ honoꝛe ſepulta ſunt:a xpᷣianis omnibꝰ irrepa⸗ rabiliter deferẽda.oc autẽ quod dicis nõ di ſpenſatiue vt maioꝛes noſtri voluere:quid ſibi vult oꝛto te: Aut eni hoc eſt að ego appello of⸗ ficioſum mendaciũ:vt hec diſpenſatio ſit offi⸗ cium velut honeſte mentiendi. aut quid aliud ſit oino non intelligo:niſi foꝛte addito nomine diſpenſarionis fit: vt mendacium non ſit men dacium Qõ ſi abſurdum eſt:cur ergo nõ aper te dicis officioſũ mẽdaciũ defendẽdũ: Niſi foꝛ te nomen te mouet:quia non tam vſitatũ eſtin eccleſiaſtic libꝛis vocabulũ officij: qd Ambꝛo ſius noſter non timuit: qui ſuos quoſd libꝛos vtilium pᷣceptoꝛũ plenos de officijs voluit ap⸗ Fo. Epla CAXIIII pellare. An ſi officioſe mentiat eulpandus eſt quiſq;: ſi diſpenſatiue apꝛobandus: Rogote maentiat᷑ vbi legerit: qui hoc putat: quia ⁊ in ? magna queſtio ?: ſi ne aliquado boni viri imo viri xp̃ᷣiani:qualibus dictum eſt:ſit in oꝛe vro eſt eſt: non nõ: vt non ſub iudicio decidatis :et qui fide audiunt:perdes omes qui loquuntur mendaciũ. Sʒ hec vt dixi ⁊ alia ⁊ magna que⸗/ ſtio eſt. Eligat quod voluerit: qui hoc exiſti⸗ mat vt mentiatur: duz tamen ab ſcribentibus auctoꝛibus ſanctarũ ſcripturarum et maxime canonicarũ incõcuſſe credat᷑: ⁊ defendatur ab eſſe oino mendaciũ:ne diſpenſatoꝛes chꝛiſti: ð qͥbus dictum eſt:hic iam q̃ritur inter diſpenſa⸗ toꝛes:vt fidelis quis inueniat᷑: tanq; magnuʒ aliquid ſibi fideliter didiciſſe videãt᷑ ꝓ verita⸗ tis diſpenſatione mentiri: cum ipᷣa fides in la⸗ tino ſermone ab eo dicat᷑ apellata: quia fit qð dicit. Abi autẽ fit quod dicit.mentiendivtiq non eſt locus. Fidelis igit᷑ diſpenſatoꝛ apoſto lus NMaulus ꝓcukdubio nobis exhibet in ſcri⸗ bendo fidem: qꝛ veritat diſpẽſatoꝛ erat nõ fal⸗ ſitatis. ac per hoc veruʒ ſcripſit vidiſſe ſe e⸗ trum non recte ingredientẽ ad veritate euage⸗ lij:eiq; in faciẽ reſtitiſſe:ꝙ gẽtes iudaiʒare co⸗ geret. Ie vero Metrus quod a Maulo fiebat vtiliter libertate charitatis: ſancta ac beniguna pietate hũilitatis accepit: atq; ita rarius ⁊ ſan ctius exempluʒz p̃ᷣbuit poſteris: quo non dedi⸗ gnarent᷑ ſicubi foꝛte recti tramitẽ reliquiſſent: etiaʒ a poſterioꝛibꝰcoꝛrigi:qᷓ; Paulus:quo co fidenter auderẽt etiam minoꝛes maioꝛibꝰ ꝓ de fendẽda euãgelica veritate ſalua fraterna ch⸗ ritate reſiſtere. Ham cum ſatius multo ſit a te. nendo itinere in nullo qᷓ; in aliqͥ declinare: mul to eſt tamẽ mirabilius ⁊ laudabilius libẽter ac cipere coꝛrigentẽ: q; audacter coꝛrigere deuiã tem. Laus itaq; iuſte libertatis in aulo ⁊ ſã cte humilitatis in Oetro quãtũ mibi ꝓmodu lo meo videt᷑:magis fuerat aduerſus calũniãs⸗ tem Poꝛphyriũ defendenda: qᷓ vt ei daretur obtrectãdi maioꝛ occaſio:qua multo inoꝛdina tius criminaret᷑ xp̃ianos fallaciter vel ſuas lit teras ſcribere:vel dei ſui ſacramenta tractare. Flagitas a me:vt aliquẽ ſaltẽ vnũ oſtendam: cuius in hac re ſentẽtiã ſim ſecutus: cũ tutam plures nominatim cõmemoꝛaueris: qui re ĩ eo H quod aſtruis pceſſerũt petẽs: vt ſi te reᷣhẽdo errantẽ: patiar te errare ch talibus quoꝛuʒ ego fateoꝛ neminẽ legi. Sed cũ ſint ferme ſex aut ſe ptem: hoꝛũ q̃ttuoꝛ auctoꝛitatẽ tu quoq; infrin⸗ gis. Mam Laodicenũ: cuiꝰnomen taces: dic;. nup de eccłia egreſſũ.Alexandrũ aũt veteem hereticũ: Oꝛigenẽ vero ac Didymũr ep̃hẽſos abs te lego in recẽtioꝛbꝰ opuſ. culis tuis: non mediocriter: nec ð mediocribꝰ altionid Gols Diꝛigenẽ mirabiliter ante laudaueris. Cum is ergo errare puto:qꝛ nec te ipᷣe patierl: qᷓ;uis B 5 perinde dicat᷑:ac ſi in hac ſentẽtia nõ errauerit Naꝛam qͥs ẽ: qui ſe velit cũ q̃libet errare?: Tres igit᷑ reſtãt. Euſebiꝰ Emiſenꝰ:Theodoꝛꝰ:lHe⸗ racleotes: quẽ paulopoſt cõmemoꝛas Johã nes:qui dudum in põtificali gradu cõſtantino politanã rexit eccłiam. Poꝛro ſi q̃ras:vel reco las quid hinc ſenſerit noſter Ambꝛoſiꝰ:qͥd no ſter itidẽ Cypꝛianus: inuenies foꝛtaſſe nec no⸗ bis defuiſſe:quos in eo: qð aſſerimus ſequere mur:q;qᷓ;ᷓ ſicut paulo ante dixi: tmmodo ſcpᷣtu ris canonicis:hanc ingenuã debeã ſeruitutem qua eas ſolas ita ſequar:vt ſeptoꝛes eaꝝ:nihil oino in eis erraſſe:nihil fallaciter poſuiſſe: nõ dubitẽ. Pꝛoinde cum q̃ro tertiũ: vt tres etiaz ego tribus owponã. aſſem qͥdem vt arbitroꝛ facile reperire:ſi multa legiſſem. Aerũtamẽ ip ſe mihi ꝓ his omnibꝰ: imo ſupꝑ hos omes apo ſtolus Maulus occurrit. Ad ipᷣm cõfugio: ad ipm ab oibꝰ qui aliud ſentiũt lr̃aꝝ eius tracta toꝛibus ꝓuoco:ipᷣm interrogans appello:⁊ re⸗ Iro in eo quod ſcripſit ad Galathas: vidiſſe ſe NPerrũ:non recte ingredientẽ ad veritatẽ euã⸗ gelij: eiq; ppterea in faciẽ reſtitiſſe: illa ſimu latione gentes iudaizare cogebat. Atrũ verũ ſeripſerit: an foꝛteneſcio qua diſpẽſatiua falſi tate mẽtitꝰ ſit:⁊ audio eũ paulo ſuꝑius in eiuſ Ddem narrationis exoꝛdio religioſa mihi voce clamantẽ. Queautẽ ſcribo vobis:ecce coꝛam deo.qꝛ non mentioꝛ.Dent veniaʒ qͥlibet aliud opinantes. Ego magis credo tãto apoſtolo in mia 1 Pfuis glienis litter NMaulũ defendere:ꝙ nõ ſimularit erroꝛẽ iude oꝛũ:ſed vere fuerit in erroꝛe: qm neq; ſimula⸗ bat erroꝛẽ:qui libertate apoſtolica:ſicut illi tł⸗ poꝛi cõgruebat: vetera illa ſacramẽta vbi op⸗ erat agẽdo cõmendabat ea:non ſathane verſu tia decipiendis hoibus:ſed dei ꝓuidẽtia pnũ ciandis rebus futuris ꝓphetice cõſtituta. nec vere fuerat in erroꝛe iudeoꝛũ:qui non ſolũ no uerat:ſed etiã inſtanter ⁊ acriter pᷣdicabat eos errare:qui putabãt gẽtibꝰ imponẽda:vel iuſti fſicationi quoꝛũq; fideliũ neceſſaria. Ad auteʒ dixi:eum factum iudeis:tanqᷓ; iudeuʒ:⁊ tanqᷓ; gentilẽ gentilibꝰ. non mẽtientis aſtu:ſed cõpa⸗ tientis affectu:quẽadmodũ dixerim:parũ mi⸗ hiviſus es attẽdiſſe:imo ego foꝛtaſſe non ſatis hoc explanare potuerim. Meq; eni hoc ido di xi:ꝙ miſericoꝛditer illa ſimulauerit: ſed qꝛ nõ ea ſic ſimulauit:q̃ faciebat ſimilia iudeis: quẽ⸗ admodũ nec illa que faciebat ſimilia gentibus q tu quoq; cõmemoꝛaſti.atꝙ in eome:qð non ingrate fateoꝛ adiuuiſti. Cũ eni abs te qſiſem in epiſtola mea:quomodo putaret᷑:idᷣo factus lr̃is iurã ti:qᷓ; cuiq; doctiſſimo de is diſputanti. Nec dicit timeo ſic ſudeis tãqᷓ; iudeus:qꝛ fallaciter ſuſcepit ſacra⸗ mẽta iudeoꝛũ:⁊ cum gentibꝰtanoᷓ; gentilis fa⸗ ctus ſit:nec tamẽ ſuſcepit fallacit᷑ ſacriſicia gen tium.Tu reſpõdiſti in eo factũ gentibꝰtãqᷓ; gẽ tilem: ꝙ pᷣputium recepit:ꝙ indifferenter ꝑmi ſerit veſci cibis quos dãnant iudei: vbi quero vtrũ ⁊ h; ſimulate fecerit. Qð ſi abſurdiſſimuʒ atq; falſiſſimũ eſt:ſic ergo ⁊ illa:in qͥbus iudeo rum cõſuetudini cõgruebat: libertate pꝛudẽti non neceſſitate ſeruili:aut qð eſt indignius:di ſpenſatione fallaci:potiꝰ qᷓ; ideli.Fidelibꝰ eni ⁊ is qui cognouerũt veritatẽ:ſicut ipᷣe teſtatur niſi foꝛte ⁊ hic fallit:omis creatura dei bonaẽ Tv nihil abijciendũ quod cũ gratiarũactione ac cipit᷑. Ergo ⁊ ipᷣi Paulo nõ ſolũ vero: verum etiã diſpenſatoꝛi:maxime fideli:nõ ſolũ cogni⸗ toꝛi:verũ etiã doctoꝛi veritatis:om̃is vtiq; i ci bis creatura dei:nõ ſimulate ſʒ vere bona erat Lur ergo nihil ſimulate accipiẽdo ſacroꝝ ceri moniarũq; gentiliũ:ſed de cibis:⁊ pᷣputio: ve. rũ ſentiẽdo:ac docẽdo:tamẽ tanqᷓ; gentilis fa⸗ ctus eſt gentibꝰ: ⁊ non potuit ſieri iudeis tãq; iudeus:niſi fallaciter ſuſcipiẽdo ſacramẽta iu⸗ deoꝛũ? Cur oleaſtro inſerto obſeruauit diſpen ſationis veracẽ fidem ⁊ naturalibꝰ ramis:non extra ſed in arboꝛe cõſtitutis:neſcio qð diſpen ſatoꝛie velamen ſimulationis obtẽdit: Cur fa⸗ ctus tanqᷓ; gentilis gentibꝰ:qð ſentit docet:qð agit ſentit.factus aũt tanqᷓ; iudeus iudeis:ali⸗ ud claudit in pectoꝛe:aliud ꝓmit in vbis:in fa ctis:in ſcriptis.Sʒ abſu h̊ ſapere. Atriſq; eni debebat charitatẽ de coꝛde puro ⁊ ↄſciẽtia bo na ⁊ ſide nõ ſicta. ac per hoc oibus omnia facꝰ eſt: vt omes lucrifaceret non mẽtientis aſtu:ſʒ cõpatientis affectu.id eſt. non oĩa mala hoiuʒ fallaciter agẽdo:ſed alioꝝ oiuʒ malis omibus tãqᷓ; ſi ſua eſſent miſericoꝛdes medicine diligẽ⸗ tia ꝓcurodo. Cuʒ it urg illa teſtamenti veteris ſacĩa etiã ſibi agẽda mi hoc modo a dño deo illa vſq; ad certi tẽpoꝛis viipenſationeʒ iuſta eſſe cõmẽdãs:a ſacrilegis ſacris gentiũ diſtinguebat. Tüc autẽ nõ mẽti⸗ entis aſtu:ſed cõpatientis affectu: iudeis tãqᷓ; iudeus ſiebat:qũ eos ab illo erroꝛe: quo velin xpᷣm credere nolebant:vłꝑ vetera ſacerdotia ſua cerimoniaꝝ obſernationes ſe a peccatj poſ ſe mũdari fieriq; ſaluos exiſtimabãat:ſic libera re cupiebat:tanqᷓ; ipſe illo erroꝛe teneret᷑: dili⸗ gens vtiq; ꝓximũ tanqᷓ; ſeipᷣm:⁊ hec alijs faci ens que ſibi ab alijs fieri vellet:ſi hoc opꝰeſiet. Qõð cum dominꝰmonuiſſet:adiunxit. hHec eſt autẽ lex ⁊ ꝓphete.hũc cõpatientis affectum in eadẽ epiſtola ad Galathas pᷣcipit dicẽs. Si pᷣ occupatus fuerit homo in aliquo delicto: vos q ſpiritales eſtis inſtruite puiunnodii ſpiritu lacra etie nime recuſabat:nõ mi⸗ ſericoꝛditer failebat: ſed oĩno non fallens atq; Cra enratisin deſinond P:non t gutleidh. ſiaoqden Gitaglen er ſubuan palienti⸗ ibbethom ociſi patiendo logtearet ferer T. wereteif habes c quo mih pꝛionübe⸗ Gplenocd (omniliſee⸗ hocledika Cantney fwosinui emaeri uneran gioed ſinone tepure Menter. cennihi de olleã lemihie oopoto ſuisnoͤ yn ꝛoſſibus genuerat: laepoſter Ppker quoe lennbln lobis Cert lienioaſtel festammen mephopſien dophoſse Cuenſen: ernmotu; wonnnicoot Suani nn plionnerchen ſcitapuck fuseriſtin⸗ ninolar, , WWN clteſaſicnn Mlinriofa Fo. CCI Tractatus II Epla (CxlIII lnrads intendens teipᷣm ne ⁊ tu tẽpteris. Ai nr᷑os qͥ nr̃is laboꝛibus ſinceriſſime fauerit hoc inſe, de lnon dirit fieri tanq; ille: vt nullũ lucrifacai potius q;ta poſſumus inſtantia doceamꝰiquo faienii⸗ As.:hon vtiq; vt ipᷣm delictũ fallaciter ageret: ſciant fieri poſſe:vt inter chariſſimos aliqd al⸗ Ondin, ur ſe id habere ſimularet: ſed vt in alterius de terutro ᷣmone cõtradicat᷑:nec tamen ipſa cha t ulne licto qd etiam ſibi accidere poſſet attẽderet:at⸗ ritas minuat᷑:nec veritas odiũ pariat: que de Qbſet ita alteri tanq; ſibi altero vellet miſericoꝛdi⸗ bet᷑ amicitie:ſiue illud verũ ſit qð cõtra dicit᷑: rlnke ter ſubueniret. hoc eſt non mẽtientis aſtu:ſʒ cõ ſiue coꝛde veraci qualecũq; dicit᷑ mõ retinẽdo uilhenn otieneid alfecti. Bie iudeo:ſic gentili:ſic cui: in mente qð a labijs diſtet.Credãt igit᷑ fratres asctunn libet omini Paulus in erroꝛe vel peccato ali noſtri familiares tui:qͥbus teſtimoniũ ꝑhibes iäfie, guo coſtnuroenon ſimulãdo qð non erat: ̊ c ꝗ ſint vaſa xpᷣi:me inuito factũ: nec mediocrẽ niſuifeg patiendo:quia eſſe potuiſſet: tanqᷓ; ſe hoaiem de hac re doloꝛẽ ineſſe coꝛdi meo:ꝙ le mee pꝛi eN cogitaret:oibꝰomnia factꝰ eſt:vt omnes lucri⸗ u ultoꝝ manus venerint: qᷓ; ad te 6 crnnn oe. Leißmi niaert obſero e aniſpeni eirennen manus venerint: qᷓ ad te ad quẽ ügtiin aacretecei u placet obſecrote pauliſper ĩ ſcripte ſunt puenire poterũt. Quo autẽ modo wſimn nute: e ißm mnauaerge meipᷣm⁊ recole:vel ſi id acciderit: ⁊ longũ eſt narrare:⁊ niſi falloꝛ ſu Z habes cõſcripta telege wba tua in iia epiſtola perſiuũ:cum ſuſiciat ſidd mihi in hoc credat R Deiang oe iearte noſnl iam collegã meũ Cy non eo factuz animo quo putat᷑: necoino mee neine Bpleno efen dien m iq; veraci q; germano fuiſſe voluntatis aut diſpoſitionis aut cõſenſi euchihſtn cömiliſſe e rn nara ſ ectu: cum qᷓdam me in te onis aut ſalteʒ cognitionis: vt fieret. Hec ſinõ S nineernoſulaſes graute ubntitiyn Grduntasteſte zoloduotgmid Aunpineſf. n rleck mlentarrocneceſſtnainſe iuavi. Kiamenonkabe Satamaet tedaicas Putfntti Aant ne Maeamii cerrare pueriluer ꝛrfauto boctueſanctitan malinola mteſuggere c ad . * 1 s inuicẽ vel detractatoꝛibꝰnoſtris tribue⸗ excitandas inter nos inimicitias: quas miſeri hiihſent materiã cõtendendi Hec abs te verba nõ ſo coꝛdia domini dei nr̃i auertat a nobis ſed ſine nochem um ex animo dicta ſentio:verũ etiaʒ benigno vllo nocẽdi animo facile de homie humana vi minipn aio ad ↄſulendũ mihi. Deniq; addis qð etiam tia ſuſpicari.oc eni me ð illis equũ eſt crede⸗ intigntin ſi non adderes appareret: ⁊ dicis hoc ſcribo q: re:ſivaſa ſũt xp̃i:nõ in cõtumelia: ſed in hono ninischirl te pure ⁊ xpᷣiane diligere cupio:nec qcqᷓ;; mea rem facta:⁊ diſpoſita i domo magna:a deo ad abGbſanen mente retinere quod diſtet a labijs. O vir ſan omne opus bonuʒ. Qõ ſi poſt hanc atteſtatio⸗ mödü cie mihiq; vt de videt animã mesã veraci coꝛ: nem meã:ſi in noticiã eoꝝ venerit:facere volu⸗ lind Mmüizet de dilecte: hocipᷣm qð poſuiſti in is tuis: qdð erint:qᷓ; nõ recte faciãt:⁊ tu vides.qð ſane ſcri bſeper Ani te mihi exhibuiſſe non dubito: hocipᷣm omni⸗ pſeram: nullũ me libꝛũ aduerſus te romã miſiſ le orvtin no apoſtoium Naulũ credo exhibuiſſe in lĩtſis ſe:ideo ſcripſerã:quia ⁊ libꝛi no nẽ: ab ipᷣa epi⸗ etsfnüit uis nõ vni cuilibet homini: ſed iudeis et grecd ſtola diſcernebã. Unde omnino neſcio qd ali⸗ Nnonnünnat ⁊omibus gentibꝰ filijs ſuis: quos in euãgelio ud te audiſſe exiſtimauerã: ⁊ romam nec ip̃am 6. Maüsu ti genuerat: ⁊ quos pariẽdos parturiebat: ⁊ de: epiſtolã: ſed tibi miſerã: aduerſus te non eſſe n ainniciin inde poſteroꝛũ tot milibus fidelium xpᷣianoꝝ: arbitrabar: qd ſinceritate amicitie ſiue ad ad⸗ n ine⸗ ꝓpter quos illa memoꝛie cõmendabat᷑ epiſto⸗ onendũ: ſiue ad te vel me coꝛrigendũ – ſrer guoaiſa memorietömendabat cpiſto. monenäg:Rueadte elmekatecarfigen aln tttauuttt labüjs. Eerte . ia mente retineret: qð diſtareta fedqſſeme nouerain. exceptis aũt familiaribus irnitnin pys. Kerte ſacius es eta mtanchego no ne tuis:teipᷣm obſecro per gratiã:qua redẽpti ſu⸗ ine As tientis aſtu: ſed cõpatientis affectu:cuʒ cogita mus:vt quecũq; tua bona que domini pietate linin i res tam me non relinquendũ in ea culpa i qus tibi conceſſe ſunt:in litteris meis poſui: nõ me oti me ꝓlapſ ũ exiſtimaſti: q; nec te velles ſieo mo exiſtimes inſidioſo blãdiloqᷣo poſuiſſe. Si qͥd n do ꝓlapſus eſſes. Ande agẽs gras beniuole⸗ autem in te peccaui: dimittas mibi. Nec illud i menti erga me tue ſimul poſco: vt etiã mihi nõ qð de te neſcio cuius poete factũ:ineptius foꝛ⸗ giͤle ſuccenſeas: ꝙ cu in opuſculis tuis aliq̃ me mo⸗ taſſe:qᷓ; litteratius a me cõmemoꝛatuʒ eſt: am⸗ onnrg 8 ueret: motuz meum intimaui: tibi hoc erga me plius qᷓ; dixi:ad te trahas.cum cõtinuo ſubie⸗ ſowend⸗ 4 ab omnib obſeruari volens: quod erga te iße cerim:nõ hoc iðo me dixiſſe. vt oculos coꝛdis naſc, Fuaui. vt quiquid impꝛobandũ putant in ſcri-⸗ reciperes:quos abſit vnq; vt amiſeris: ſed vt ginntiz, ptis: nec claudant ſubdolo pectoꝛe: nec ita reß aduerteres: quos ſanos ⁊ vigiles haberes:ꝓ⸗ nnm hẽdãt apud alios: vt taceãt apud me:hinc po pter ſolam ergo palinodiaʒ ſi ſcripſerimus ali ſapnnl, tius exiſtimans ledi amicitiã: æ neceſſitudis iu quid:quod ſcripto poſterioꝛe deſtruere debe⸗ alnitine ra violari. ⸗ eſcio enĩ vtrũ amicitie xpiane pu amus imitandam: nõ ꝓpter Steſichoꝛi cecita ſatdun, tande ſint:in qbus magis valet vulgare puer tem: quã coꝛdi tuo nectribui:nec timui:attin⸗ S . biu bſequiũ amicos veritas odiũ parit: q; gencdũ illud exiſtimaui: atq; idẽtidem rogo:vt vochinin⸗ ccdaſticum Gicclio. ſũt vulnera amici: q; me fidẽter coꝛrigas: vbi mihi hoc opus eſſe ꝓp⸗ ammi vo ũtaria oſcula ümici. Pꝛoinde chariſſimos ſpexeris.q́;ᷓ enim ᷣm honoꝛum vocabula: . que iam eccleſie vſus obtinuit: epiſcopatꝰ pꝛe⸗ ſbyrterio maioꝛ ſit: tamẽ ĩ multis rebus Rugu⸗ ſtinus Hieronymo minoꝛeſt. Licet etiaʒ a mi noꝛe quolibet non ſit fugienda vel dedignãda coꝛreptio. De interpꝛetatione tua iam mihi ꝑ⸗ ſuaſiſti: ꝗᷓ vtilitate ſcripturas volueris traſſer⸗ re de hebꝛeis: vt ſcilicet ea:que a iudeis pꝛeter miſſa vel coꝛrupta ſunt:pꝛoferres in medium: ſed peto inſinuare digneris: a quibus iundeis vtrum ab ipᷣis:qui ante aduentũ domini inter pꝛetati ſunt: Et ſi ua eſt: quibus vel quonã eo rum: An ab iſtis poſterius:qui pꝛopterea pu⸗ tari poſſunt aliqua de codicibus grecis vł ſub traxiſſe:vel in eis coꝛrupiſſe:ne ilł teſtimonijs de chꝛiſtiana fide vincerẽtur: Illi autem ante⸗ rioꝛes:cur hoc facere voluerint: non inuenio. Geinde nobis mittas obſecro iterpꝛetationeʒ tuam de.ixx.quam te edidiſſe neſciebam.libꝛũ quoq; tuuʒ:cuius mentionẽ feciſti:de optimo genere interpᷣtandi:cupio legere:⁊ adhuc noſ⸗2⸗ ſe: quomodo coequãaãda ſit in iterpꝛete peritia linguarũ cõiecturis eoꝛũ:qui ſcripturas ediſſe rendo pertractant:quos neceſſe eſt etiam ſi re⸗ cte atq; vnius fidei fuerint varias parere i mul toꝛũ locoꝛũ obſcuritate ſentẽtias:qᷓ;uis nequa qᷓ; ĩa varietas:ab eiuſdeʒ fidei vnitate diſcoꝛ det. ſicut etiam vnius tractatoꝛ:ſᷣm eandem ſi⸗ dem aliter atq; aluer eundẽ locuʒ poteſt expo⸗ nere.quia hoc eius obſcuritas patit᷑. Ideo au tem deſidero interpᷣtationem tuam de. lxx. vt tanta latinoꝛũ interpᷣtum qui qualeſcũq; hoc auſi ſunt:quãtũ poſſumus:imperitia careamꝰ ⁊ hi qui me inuidere putant vtilibus laboꝛibꝰ tuis: tandem aliquãdo ſi fieri poteſt: intelligãt pꝛopterea me nolle tuam ex hebꝛeo interpᷣtati⸗ onem in eccleſijs legi.ne contra.lxx. auctoꝛita tem tanqᷓ; nouũ aliquid ꝓferentes: magno ſcã dalo ꝑturbemus plebes chꝛiſti: quaruʒ aures coꝛda illam interpᷣtationem audire cõſueue⸗ runt que etiam ab apoſtolis apꝛobata eſt Añ illud apud Jonam virgultum ſi in hebꝛeo:nec hedera ẽ:nec cucurbita: ſed neſcio quid aliud quod trũco ſuo nixum nullis ſuſtentanduʒ ad niniculis erigatur: mallem iam in omnibus la tinis cucurbitam legi. Non eni fruſtra hoc pu to ſeptuaginta poſuiſſe:niſi quia et huic ſimi⸗- le ſciebant.Satis me imo foꝛtaſſe plus qᷓ; ſatis tribus epiſtolis tuis reſpondiſſe arbitroꝛ:qua rum duas per Cypꝛianum accepi: vnam per firmum. Reſcribe quod viſũ fuerit ad nos vel alios inſtruendos. Dabo autem operam dili- gentioꝛem: quantũ me adiuuat dominꝰ:vt lit⸗ tere: quas ad te ſcribo: pꝛius ad te perueniant qᷓ; ad quenqᷓ;:a quo latius diſpergant᷑ Fateoꝛ enim nec mihi hoc fieri velle detuis ad me:qð de meis ad te factũ:iuſtiſſime expoſtulas. Cñn placet nobis inuicẽ non tm charitas:verũ etiã libertas amicitie.ne apð me taceas vłego apð te:quod in noſtris litteris viciſſum nos mouet eo ſcilicet animo qui oculis dei in fraterna dile ctione nõ diſplicet. Quod ſi inter nos fieri poſ ſe ſine ip̃ius dilectionis ꝑnitioſa offenſione nõ putas:non fiat. Illa enim charitas: quã tecuʒ habere velle ꝓfiteoꝛ:maioꝛ eſt. ſed melioꝛ h mi noꝛ qꝙᷓ; nulla eefff. Sancti Auguſtini epiſcopi ad beatuzʒ hie⸗ ronymũ pᷣſ byterum expoſitionẽ petentis ð eo quod ſcribitur i canonica Jacobi. Si quis to⸗ tam legem ſeruauerit: offendat autẽ in vno: fa ctus eſt omniũ reus: vbi plurima tractat ð cõ⸗ nexione vᷣtutum ac vitioꝝ ᷣm philoſophoꝛũ catholicoꝛũ q; ſentẽtias. Epla. CxV. Hog ad te ſcri⸗ pſi honoꝛãde mihi in chꝛiſto frater hieronyme querens de anima hu⸗ mana:ſi naſcẽtibus ſingulis noue ſingule nũc vſq; fiunt:vt peccati vinculuʒ contrahunt:qð per ſacramentuʒ gratie chꝛiſti etiam in infanti bus recenter natis ſoluendũ eſſe nõ dubitamꝰ cum in non paruũ volumen pꝛocederet: nolui nulla alia onerare queſtione.ſed qð vꝛget acri⸗ us: multo minus eſt negligenduʒ. Pꝛoinde q̃⸗ ro:⁊ per deuʒ oblecro:vt exponas mihi quod multis exiſtimo pꝛofuturuʒ.aut ſi iam vel abs te vel ab aliquo expoſituʒ habes:dirigas nob quomodo accipiendũ ſit: quod in epiſtola Ja cobi apoſtoli ſcriptum eſt. Quicũq; enĩ totam legem ſeruauerit:offendat autẽ in vno:factus eſt omniũ reus.que res talis ac tãta eſt: vt qð hinc tibi nõ iam olim ſcripſi:multũ me penite⸗ at. De agenda nanq; pᷣſenti vita quomodo ad vitam pueniamus eternam:non pᷣterita ꝑſcru tanda:quam penitus demerſit obliuio:ſicut ẽ illud quod de anima querẽdũ putaui:hec ver⸗ titur queſtio. Eleganter autẽ dictuʒ eſſe narra tur:qð huic rei ſatis apte conuenit.Cum qui⸗ dam ruiſſet in puteuʒ:vbi aqua tanta erat: vt eum magis exciperet ne moꝛeretur:qᷓ; ſuffoca⸗ ret ne loqueretur: acceſſit alius: ⁊ eo viſo admi rans ait. Quomodo huc cecidiſti: At ille Ob⸗ ſecro inquit cogita quomodo hinc meliberes nõ quomodo huc ceciderim queras. Ita quo⸗ niam fatemur: a fide catholica tenemus ð rea⸗ tu peccati tanq; de puteo etiam paruuli infan⸗ tis animã chꝛiſti gratia liberãdam: ſatis eſt ei: modum quomodo ſalua fiat nouimus: etiã ĩ nũqᷓ; quomodo in malum illud deuenerit no uerimus. Sed ideo putaui eſſe querenduzʒ: ne foꝛte ex illis opinionibus incarnatiõis anime aliquà teneamus incautiꝰ: que liberandaʒ ꝓꝛ⸗ ſus animã parnuli cõtradicat: negans eaʒ eſſe Crack ſomolo!. (onoolb fu domninu nelicauſane dißuunundn ainſcſfi ltertnieriep⸗ ndiehette ſtincenurl. lunnaghant ennns lind⸗ ludnodſc aed vitama orsverogt ehitorinbhan ſunus deo⸗ rCuomode glicuncgtotan cniwotfacnn Cicernimo ſeiaueztuſe ſaglegerens gliocken udqoddid perüinenano jeus⸗Gede liger gvell⸗ conexadepe plonarumac ſieſuchꝛiſ lentunoſtro ſecandidorin Nohabiturin kehellrmrr elctdicanss. pecunncori ſoonficieſte in Audteffn locegtpeupen Leafotltseg lenrſe dlos Mpurlunſcin eniemnl faisre len umſtentta th ſronzte nalgecliſt nntralſren mammipth tltggrdericti eus egoepd in noonolen infmenndle ernos fnlo Koffenſonen, ſdlnelioeh dbemz hhie⸗ epeentisdeo i Gianisto⸗ inwosft mamaand. D pcſopbo Epha. Steſe inchꝛiſtofe ns deanimdhe joue ſingueii⸗ Scontrabun. ſetam ininfn ſeno dubienm Mockderettgat ſedgögen Mnz. Proncei⸗ ponnshicel autfſan g Nabes igſeh. Nolnehru QAuiiqzeitoan ein ndefuns gaclinek:c mmuluͦ nepentn Viaigvonocotl non – Cobliulo:ſcuti lpunnichecre⸗ dicuzeſemun Huenin Cunlſ Nnanntnerni geurihiin Us:eorini aͤſft Alell Cobinenelbet ngvenns g lalnenn i, anpmnuiſin gdnnit ſan ouintz jlluddanchen Aecoli⸗ Ncurna Un „ngene Al: epnen — — 7 — — — = = — —☛— —. = — Se ☛rẽb- — S=S— =S Tractatus II in iſto malo Hoc igit firmiſſime retento: ꝙ ani ma paruuli de reatu peccati liberanda eſt:nec alio modo liberãda niſi gratia dei per ihm chꝛi ſtum dominũ noſtrum ſi poſſumus etiaʒ ipᷣius mali cauſam et oꝛiginem noſſe: vaniloquis nõ diſputatoꝛibus:ſed litigatoꝛibꝰ paratiꝰ inſtru⸗ ctinſq; reſiſtimus. Si autẽ non poſſumꝰ:nõ qꝛ latet miſerie pꝛincipiuʒ:ideo pigreſcere miſeri coꝛdie debet officium. Aduerſus eos autẽ qui ſibi videntur ſcire quod neſciunt:hoc tutioꝛes ſumus:ꝙ hanc ignoꝛantiaʒ noſtram non igno ramus Alliud eſt enim quod neſcire maluʒ eſt: aliud quod ſciri vel non poteſt: vel non opꝰeſt yel ad vitam quam querimus indifferens eſt. Hoc ẽ vero qð de litteris apoſtoli Jacobi nũc requiro: in hac ipᷣa qua viuimus et vt ſemper viuamus deo placere ſtudemus actione verſa tur Quomodo igit᷑ intelligendũ eſt obſecro te quicunq; totam legem ſeruauerit: offendat au tem iĩ vno:factus eſt oĩuʒ reus: Ita ne qui fur tũ fecerit: imo vo qͥ dixerit diuiti:ſede h̊:pau⸗ peri auteʒ tu ſta illic:⁊ homicidij ⁊ adulterij et ſacrilegij reus eſt:Quod ſi non eſt: quomodo qui vno offendit factus eſt omniũ reus:An il⸗ lud quod dixit ð diuite et paupere ad iſta non pertinet:quoꝛũ ſi quis offenderit: fiet omniuʒ reus:Sed recolendũ eſt vnde venerit illa ſen⸗ tia:⁊ que illam ſuperioꝛa pepererint:quibuſq; cõnexa dependeat. Fratres mei nolite inquit i pſonarum acceptione habere ſideʒ domini no ſtri ieſu chꝛiſti gloꝛie.Eteni ſi introierit in con⸗ uentu noſtro vir annulũ aureum habens i ve⸗ ſte candida:introierit autem ⁊ pauper in ſoꝛdi do habitu: ⁊ intendatis in euʒ qui indutus ve ſte pꝛeclara: ⁊ dicatis ei:tu ſede hic bene:pau⸗ peri aũt dicatis:tu ſta illic:aut ſede ſub ſcabel⸗ lo pedum meoꝛũ:nõne iudicatis apud voſmet ipᷣos:⁊ facti eſtis iudices cogitationũ iniqua⸗ rum:Audite fratres mei dilectiſſimi:nõne de⸗ us elegit pauperes in hoc mundo:diuites in ſi De:et heredes regni:quod repꝛomiſit deus di⸗ ligentibꝰſe: Aos auteʒz exhonoꝛaſtis pauperẽ pꝛopter illum ſcilicet cui dictuʒ eſt :ſta illic: cũ habenti annuluʒ aureum dictum eſſet: tu ſede hic bene.Ac deinde ſeqtur eandem ipᷣaʒ ſnia⸗ʒ latius verſans ⁊ explicans:nõne inqͥt diuites per potentiam oppꝛimunt vos:⁊ trahunt ad iu dicia? Nõne ipᷣi blaſſemant bonum nomẽ: qð inuocatum eſt ſuper vos: Siquidem legem ꝑ ficitis regalem ᷣm ſcripturam: diliges pximũſ 8 iano niſi ſit pꝛudens: foꝛtis: temperans: ita vbi eſt tuum ſicut teipſum: benefacitis. Si autem ꝑ ſonas accipitis:peccatuʒ operamini: redargu ti a lege quaſi tranſgreſſoꝛes. Nide quẽadmo⸗ dum tranſgreſſoꝛes legis apellat:qui dicũt di⸗ uiti ſede hic:⁊ pauperi ſta illic. Ande ne puta⸗ rent contẽptibile eſſe peccatũ:in hac vna re le Epla Fo. CCII gem tranſgredi:ſecutus adiunxit. Quicũq; to tam legem ſeruauerit: offendat autẽ in vno:fa ctus eſt omniũ reus. Qui eni dixit non mecha beris:dixit:et non occides. Quod ſi non occi⸗ dis: mecharis autem: factus es tranſgreſſoꝛ le gis pꝛopter id quod dixerat redarguii a lege: qquaſi trãſgreſſoꝛes. Que cum ita ſint ↄſequẽs videtur:niſi alio modo intelligendũ oſtendat᷑ vt qui dixerit diuiti:ſede hic:et pauperi ſta il⸗ lic:huic non honoꝛẽ:quem illi deferens: ⁊ ido latra ⁊ blaſfſemꝰ ⁊ adulter ⁊ homicida: ⁊ ne qð longum eſt: cuncta cõmemoꝛem: reus omniuʒ criminũ iudicandus eſt. Offendens qpe ĩvno factus eſt omniũ reus. At enĩ qui vnam virtu⸗ tem habet: omes habet: ⁊ qui vnam nõ habet nullam habet Hoc ſi verum eſt:confirmat᷑ iſta ſentennia:ſed ego eam exponi volo:non conſir mari:que per ſeipam apud nos omnib“ philo⸗ ſophoꝛũ auctoꝛitatibꝰ firmioꝛ eſt. Et illud qui dem de vtutibus ⁊ vitijs:ſi veraciter dicitur: non eſt cõſequens:vt ꝓpter hoc omnia pecca⸗ ta ſint paria. Mam illð de inſeparabilitate vir tutum:niſi foꝛſitan falloꝛ:tamẽ ſi verũ memini quod vix memini:omibꝰ philoſophis placuit qui eaſdeʒ vtutes agende vite neceſſarias eſſe dixerunt. Hoc autẽ de parilitate peccatoꝛũ ſo li Stoici auſi ſunt diſputare: contra omnẽ ſen⸗ ſum generis humani. quã eoꝛum vanitateʒ in Jouiniano illo: quii hac ſentẽtia Stoicꝰ erat in aucupãdis autẽ ⁊ defenſandis volupꝑtatibꝰ Epicureus de ſcripturis ſanctis dilucidiſſime cõuiciſti. In qua tua ſuauiſſima et pᷣclariſſima diſputatione ſatis euidenter aparuit:non pla cuiſſe auctoꝛibus noſtris:vł ipᷣi potius:queꝑ eos locuta eſt veritati:omnia paria eſſe pecca⸗ ta. Quomodo auteʒ fieri poſſit: vt etiam ſi hoc de vᷣtutibus verum eſt:non tamen ideo coga⸗ mur fateri equalitatẽ omniũ peccatoꝛũ q;tum poſſum adiuuãte domio aperire conaboꝛ. Qd ſi effecero apꝛobabis. vbi vero cauſe defuero tu ſupplebis.certe hinc ꝑſuadent:qui vnaʒ vir tutem habuerit:habere omnes:⁊ omes deeſſe cui vna defuerit. ꝙ pꝛudẽtia nec ignaua nec in iuſta nec intẽperans poteſt eſſe.nam ſi aliquid hoꝛum fuerit:pꝛudẽtia non erit. Poꝛro ſi pꝛu dentia tunc erit ſi ⁊ foꝛtis ⁊ iuſta:⁊ temperans ſit. ꝓfecto vbi fuerit:ſecũ habet ceteras. Sic ⁊ foꝛtitudo impꝛudẽs eſſe non poteſt: vel intem⸗- perans:vel iniuſta: ſic temperantia neceſſe eſt: vt pꝛudẽs foꝛtis: ⁊ iuſta ſit. Sic iuſticia nõ eſt vna vera aliqua earum: te alie ſimiliter ſunt. —. Abi autẽ alie deſunt: vera vna illa non ẽ :etiã ſi aliquo modo ſimilis eſſe videatur. Sũt eni vt ſcis quedam vitia vtutibus aperta diſcreti one ↄtraria:vt impꝛudẽtia pꝛudẽtie.Sũt aũt 993 Idars quedã que tm vitia ſunt: ideo ↄtraria: quadaʒ tñ ſpecie fallaci ſimilia: vt eidẽ pꝛudẽtie:nõ im pꝛudentia:ſed aſtutia. Nunc eni eaʒ dico aſtu tiam:que vſitatius in malitioſis intelligi:⁊ vo cari ſolet:non ſicut noſtra loqui ſcriptura con ſueuit:que ſepe aſtutiã ĩ bono ponit. Vñ eſto⸗ te aſtuti:vt ſerpentes.⁊ illud: vt et innocẽtibꝰ det aſtutiaʒ: q;qᷓ; ⁊ apud illos:romane lingue diſertiſſimꝰdixerit:neq; illi tamẽ ad cauenduʒ dolus:aut aſtutia deerant:aſtutiã ponẽs i bo⸗ no:ſᷣ apud illos rariſſimũ:apud nr̃os frequen tiſſimũ eſt. Itẽq; in partibus tẽperantie aꝑtiſ⸗ ſime contraria eſt effuſio parſimonie.ea vero q̃ᷓ tenacitas dici vulgo ſolet:vitium qͥdem eſt:ta men parſimonie ſimile:nõ natura: ſed fallaciſ⸗ ſima ſpecie. Item diſſimilitudine manifeſta cõ traria ẽ iniuſticia iuſticie. Solet autem qᷓſi imi tari iuſticiã vindicãdi ſe libido.ſed vitiũ ẽ. Ig⸗ nauia foꝛtitudini ꝑſpicue cõtraria eſt: duritia vero diſtat natura:fallit ſimilitudine. Cöſtan tia pars q̃dam vtutis eſt. Ab hac incõſtantia longe abhoꝛret:⁊ indubie contra ſiſtit. Derti⸗ natia vero cõſtantia dici affectat: nõ eſt: qꝛ il laeſt vtus:hoc vitiũ. At ergo nõ iterũ hec ea⸗ eſt:ac ꝑ hoc ⁊ ſibi ⁊ ſuis magna pᷣditus foꝛtitu dine videbatur:ſed hec foꝛtitudo pꝛudẽs non erat:mala eni ꝓ nobis eligebat. LZẽperãs non erat:coꝛruptelis eni turpiſſimis fedebat᷑. Ju⸗ ſtus nõ erat:nam ↄtra patriã cõiurauerat.Et ideo nec foꝛtitudo erat:ſed duritia ſibi: vt ſtul tos falleret:nomẽ foꝛtitudinis iponebat. Naʒ ſi foꝛtitudo eſſet:non vitiũ:ſed virtus eſſet. Si autẽ virtus eſſet:a ceteris vᷣtutibus tanqᷓ; inſe parabilibꝰcomitibus nunqᷓ; relinqueret᷑ QAua pꝛopter dum q̃ritur etiã ð vitijs:vtrũ ipᷣa ſimi liter omia ſint: vbivnũ erit:aut nulla ſint: vbi vnũ non erit:laboꝛioſũ ẽ id oſtẽdere: ꝓpterea quia vni vtuti duo vitia opponi ſolent. Et qð aperte coõtrarium eſt:⁊ qð ſpecie ſimilitudinis adumbꝛat᷑. Vñ illa Catiline qꝛ foꝛtitudo non erat:que eſſet cum ſecũ vtutes alias non habe bat: facilius videbat᷑. Quod vo ignauia fue⸗ rit: vbi excitatio qᷓſtibet grauiſſimas moleſtiaſ Ppetiendi atq; tollendi:ſupꝛa qᷓ; cuiqᷓ; credibi⸗ le eſt fuit egre ꝑſuadere poteſt. Sed foꝛte acu⸗ tius intuentibus:ignauia apparet ipᷣa duritia: tur foꝛiitudo neglexerat. Aerũtamẽ quia ſunt audaces qͥ timidi non ſunt:⁊ rurſus timidi ꝗ ́ bus abeſt audacia:cum ſit vtrũq; vitiũ: qm qͥ vera virtute foꝛtis eſt:nec temere audet:nec in cõſulte timet:cogimur fateri vitia plura eẽ vir tutibus. Vñ aliquando vitiũ vitio tollitur: vt amoꝛe laudis: amoꝛ pecunie.aliquãdo vnũ ce dit: vt plura ſuccedãt:velut q̃ͥ ebꝛioſus fuerit ſi modicũ biberit:⁊ tenacitatẽ ⁊ ambitionẽ di⸗ dicerit. Poſſunt itaq; vitia etiaʒ cedere vitiiss ſuccedentibꝰ non vᷣtutibus:⁊ ideo plura ſunt. Virtus vero quo vna ingreſſa fuerit:qm̃ ſecũ ceteras ducit: ꝓfecto vitia cedent omia q̃cũqqʒ inerant. Non eni omia inerãt:ſed aliqñ totidẽ aliqñ plura paucioꝛibꝰ vel paucioꝛa pluribus ſuccedebãt.Hec vtrũ ita ſe habeãt:diligẽtius inqrendũ eſt Non eni ⁊ iſta diuina ſentẽtia eſt qua dicit᷑:qͥ vnam vᷣtutem habuerit:omes ha bet. eiq; nulla ineſt: cui vna defuerit.ſed hoibꝰ hoc viſum eſt:multũ qͥdem ingenioſis:ſtudio⸗ ſis:ſed tamen hominibꝰ.Ego vero neſcio quẽ admodũ dicam:non dico virũ a quo denomia ta dicit᷑ vtus:ſed etiam mulierẽ: que viro ſuo ſeruat thoꝛi fidẽ ſi hoc faciat pꝓpter pᷣceptum ⁊ ꝓmiſſum dei:⁊ que pᷣmitus ſit fidelis nõ habe⸗ re pudicitiã:aut pudicitiã nullã vel paruã eſſe Vtutem. Sic ⁊ maritũ qui hoc idem ᷣuat vxvo⸗ ri:⁊ tamẽ ſunt plurimi tales:quoꝝ ſine aliquo dem cõmemoꝛare neceſſe ſit: exẽpli gratia po⸗ namus aliqͥd: vnde poſſint cetera intelligi Ca tilina vt de illo ſcripſerũt:qui noſſe potuerunt frigꝰ:ſitim:famẽ:ferre poterat:eratq; patiens inedie:algoꝛis:vigilie:ſupꝛa qᷓ; cuiqᷓ; credibile peccato eſſe neminẽ dixerim. ⁊ vtiq; illud qua lecũq; peccatũ ex aliquo vitio venit. Ande puu dicitia cõiugalis i viris feminiſq; religioſis cũ ꝓculdubio vᷣtus ſit:non eni aut nihil aut vitiũ eſt.non tamẽ ſecũ habet omes vtutes. Nam ſi oẽs ibi eſſent:nullũ eẽt vitiũ :nullũ oino pecca tum. Quis autẽ ſine aliquo peccato: Quis er⸗ go ſine aliquo vitio.id ẽ.fomite quodã vel q̃ſi radice peccati: cum clamet qui ſupꝛa pectł do⸗ mini recũbebat:ſi dixerimꝰ quia peccatuʒ non habemus:noſipᷣos ſeducimus:⁊ veritas i no⸗ bis non eſt. NMeq; hoc apud te diutius agẽduz eſt:ſed ꝓpter alios qui foꝛte hoc legerint dico Naim tu qdem in eodẽ ipᷣo opere ſplẽdido con tra Jouinianũ etiam hoc de ſcripturisſanctis diligẽter ꝓbaſti. Abi etiam ex hac ipᷣa epiſto⸗ la cuius verba ſunt:quoꝛũ nunc intellectũ reqͥ rimus poſuiſti:qð ſcriptuʒ ẽ:in multi eni offen dimꝰoẽs.nõ eni ait offenditis:ſed offendimus oẽs:cũ xpᷣi loq̃ret᷑ apoſtolꝰ:⁊ cũ hoc loco dicat Quicũq; aũt totã legẽ ſeruauerit: offendat au tem i vno:factus ẽ oĩiuʒ reus. Ibi nõ in vno ſʒ in multis: nec quoſdaʒ ſed oẽs dicit offendere. Abſit aũt vt qͥſqᷓ; fidelis exiſtimet tot milia ſer uoꝛũ xpᷣi:qͥ veraciter dicũt ſe habere peccatuʒ ne ſeipᷣos decipiãti:⁊ veritas ĩ eis nõ ſit: nullã 5 5 Sra habere vtutẽ.cũ vtus magna ſit ſapiẽtia.Di⸗ quia laboꝛẽ bonoꝛũ ſtudioꝛũ qbus vera acqͥri xit aũt ipᷣa ſapiẽtia hoĩ. Ecce pietas eſt ſapien tia. Abſit ergo vt dicamꝰ tot ac tantos ſideles ⁊ pios hoĩes dei nõ habere pietatẽ quaʒ greci vel euſebian vel expᷣſſius ⁊ plenius theoſebiã vocãt.Quid aũt pietas ẽ:niſi dei cultꝰ:⁊ vnde Cran lecolt ni rot olt Uerg ves odicneſ Uinotſicu noneekn nihuch onat pan ineit pſeitocn Atvlsna ccoinpeen leneti ürbicud inuoſubii CLurergone bejeoigea uitoag⸗ diug QAui ſßeefni nianseſtpi eitenbbler delkſtoof⸗ nolomcine Ginodiec⸗ ſiep pfon⸗ turinsur ſopiente. Pfocandi bearaltd: gteydunt cabinol Nyjſtulia luremene necelelapu boetota; ne noylupee dorpbiſtultie Uerponiteyte Epergensine Mekſatsae AootlunG Galeyebeigl Mihtuniſtn Cbſladuaäo ſlgensetie ſſfcrinipr tchenspell dantpniſ, de öbciſin truntit⸗ eſus.pei liquo ifati, ſerſier plunesie totolllune Moſugfiet mbitione Oe cgrertis opluraſune eninqnſeei tomigicleg aiqfͦtonc oupluribus 1 dDlginns nſenetae giroſteshe enn ldhoid⸗ Mioſtsrſudio. no neſcoqri godenonin gepſroſno röecunt alsröhee⸗ pamiͤeſe . enfuao⸗ Gonſnenicgo Vnqgudcen veni Vcepi ſc wigeſrc Uuniblurrei Vtmes Kan’ Wullieinopteg eatoe Qs⸗ e voiiſ pnn gecbdo⸗ 1petcatuznn 1Veritas ino iunus agecl, delegermtoſe⸗ eſidcha, tpuuigenais nhr coſte⸗ rintelegärec⸗ Glli eiofen Adofeninns ihoclocodn irofencun binön s Ricteftniee Petuinie bgeetan miti ſtlopeenu lung emnnfn aniii ſil ni obii alnnie ia i⸗ Tractatus II Epla CxXxXV ille colit̃ niſi charitate:Charitas igit᷑ de coꝛde puro ⁊ cõſcientia bona ⁊ fide nõ ficta magna ⁊ vera vtus eſt: qꝛ ipᷣa eſt ⁊ finis pᷣcepti.eri⸗ to dicta eſt foꝛtis ſicut moꝛs:qꝛ ſiue nemo eam vincit ſicut moꝛtem:ſiue qꝛ in hac vita vſq; ad moꝛtẽ eſt mẽſura charitat:ſicut dñs ait.a⸗ ioꝛẽ hac charitatẽ nemo hʒ:qᷓ; vt aiam ſuaʒ ́s ponat ꝓ amicis ſuis:ſiue potiꝰ:qꝛ ſicut moꝛs giam euellit a ſenſibꝰcarnis:ſiccharitas a ↄcu piſcẽtijs carnalibus.Huic ſubſeruit ſciẽtia cũ eſt vtilis.naʒ ſine illa inflat.Qð vero illa edifi cãdo impleuerit:nihil ibi iſta inane qð inflet i⸗ ueniet Vtilẽ poꝛro ſcientiã definiẽdo monſtra uit: vbi cũ dixiſſet. Ecce pietas eſt ſapiẽtia:cõ⸗ tinuo ſubiũ xit. Abſtinere vo a malis: ſciẽtia ẽ Cur ergo non dicimꝰ qͥ hanc vtuteʒ habet ha⸗ bere oẽs:cuʒ plenitudo legis ſit charitas?⸗ An quãto magis eſt i hoie:tanto magis ẽ vtute pᷣ⸗ ditus?Quãto autẽ minus:tãto minꝰeſt vᷣtus: qꝛ ipᷣa eſt virtus.⁊ quãto minus ẽ vtus:ranto minus eſt vitiũ. Abi ergo illa plena a perfecta erit:mihil ex vitio remanebit. ꝛoinde mihi vi dent᷑ ſtoici falli:qꝛ pficientẽ hoiĩem in ſapiẽtia nolunt oĩno hr̃e ſapientiã: ſed tũc hr̃e cum ĩ ea oĩno pfecx fuerit.nõ qꝛ illũ ꝓfectũ negãt.ſᷣ ni⸗ ſiex ꝓfundo quodãaã emergendo repente emice tur in auras ſapientie liberas:nulla ex ꝑte eſſe ſapientẽ. Sicut eni nihil intereſt ad hominem pfocandũ vtꝑ aquam ſtadijs multis ſuꝑ ſe ha beat altã:aut vnũ palmũ aut digitum:ſic illos tendunt ad ſapientiã ꝓficere qͥdem dicũt: täa⸗ q9 ab imo ſurgentis iurgites in aerẽ.ſed niſi to tam ſtulticiã velut opꝛimentẽ aquã ꝓficiendo yelut emergendo euaſerint: nõ habere vtutezʒ nec eſſe ſapientes. Ubi autẽ euaſerint mox ha bere totaʒ.nec quicq; ſtulticie remanere:vnde oiĩno vllũ peccatũ poſſit exiſtere. Hec ſimilitu Do.: vbi ſtulticia: velut aqua ⁊ ſapientia: velut ger ponit᷑:vt animus a pᷣfocatiõe ſtulticie tãq; emergens in ſapiẽtia repente reſpiret:nõ mihi videt᷑ ſatis accõmodata noſtraꝝ ſcripturaruʒ gucroꝛitati. Sed illa potius:vt vitiũ vel ſtulti cia tenebꝛis:luci autẽ vᷣtus ⁊ ſapientia cõpare tur:qᷓ;tum iſta ſimilia de coꝛpoꝛalibꝰad intelli⸗ gibilia duci pñt: non itaq; ſicut de aòs in aerẽ ſurgens:vbi earũ ſũmũ trãſierit repẽte q;tum ſufficit inſpirat᷑:ſed ſicut de tenebꝛis in lucẽ p⸗ cedens paulatim ꝓgrediendo: illuminat᷑. Qd donec pleniſſime fiat: iam eum tñ dicimꝰ tanqᷓ; de abditiſſima ſpelũca egredientẽ: vicinia lud afſlatum tãto magis: quãto magis ꝓpinquat egreſſus.vt illð qð in eo lucet:ſit vtiq; ex lumi ne:quo ꝓgredit᷑.Illud autẽ qð adhuc obſcu⸗ rum eſt: ſit ex tenebꝛis vñ egredit᷑. Itaq; ⁊ nõ iuſtificabit᷑ in conſpectu dei omnis viuẽs: ⁊ tñ iuſtus ex fide viuit. Et induti ſunt ſancti iuſti⸗ alio actu magis:ina ſic põt dici hre aliã: ⁊ aliã non habere:aliã ma gls: aliã minus hr̃e vtutem. Ma ⁊ maioꝛ eſt in iſto charitas:qᷓ; in illo.recte poſſumꝰ dicere:et aliqua ĩ iſto:nulla ĩ illo:quãtũ ꝑtinet ad chari⸗ cia: alijs maius:alijs minus. Et nemo bᷣ viuit ſine peccato:⁊ hoc alius maius: alius minus. Optimus autẽ eſt qͥ minimũ. Sʒ qͥd ego tanq; oblitus cui loquoꝛ: doctoꝛi ſimilis factꝰ ſũ: cũ pꝓpoſuerim qͥd abs te diſcere velim: Sed qꝛ ð peccatoꝝ parilitate: vnde ad id qð aiebã inci⸗ re ſtatuera: iam eq eandẽ aliqñ cõcludã. Quia ⁊ ſi verũ eſt:eũ qͥ habet vnam oẽs habere vtu tes:eũ qͥ vnam nõ habet:nullaʒ habere:nec ſic peccata ſũt paria:qꝛ vbi virtus nulla eſt: nihil q̃dem rectũ eſt:nec tñ ideo nõ paruo pꝛauius ẽ diſtoꝛtoq; diſtoꝛtius.Si autẽ qð puto eſſe ve⸗ rius:ſacriſq; lris cõgruentiꝰ:ita ſunt aie inten⸗ tiones:vt coꝛpoꝛis mẽbꝛa:non ꝙ videanf lod ſed ꝙ ſentiant᷑ affecnibꝰ:⁊ aliud ſlluminat᷑ am⸗ plius:aliud minus:aliud oino caret lumine:et tenebꝛoſo inumbꝛat᷑ obſtaculo:pꝛofecto ita vt quiſq; nuu r alige pie charitatis affectus eſt:i io minus: in aliquo nihil tatẽ:que pietatis ẽ:⁊ in ipᷣo vno hoie ꝙ maio⸗ rem habuit pudicitiã: q; patiẽtiã: ⁊ maioꝛẽ ho die qᷓ; heri:ſi ꝓficit:⁊ adhuc nõ habeat ↄtinen tiam: ⁊ habeat nõ paruã miſericoꝛdiã.⁊ vt ge⸗ beam notionẽ:qð ad recte viuẽdũ attinet: vir⸗ tus eſt charitas:qᷓ; id qð diligendũ eſt:diligit᷑ ec in alijs maioꝛ: i alijs minoꝛ: ĩ alijs nullaẽ. Pleniſſima vero ꝗᷓ iam nõ poſſit augeri:q;diu hic homo viuet eſt i nemine. diu aũt auge⸗ ri poteſt: pfecto illud:qð minus ẽ: qᷓ; debet ex vitio eſt. Ex quo vitio non ẽ iuſtus ĩ terra q̊ fa ciat bonũ ⁊ nõ peccet.Ex qͥ vitio non iuſtifica⸗ bit᷑ in ↄſpectu dei oĩis viuens. Nꝛopter qð vi⸗ tiũ:ſi dixerimus:qꝛ peccatum nõ habemꝰ:noſ metip̃os ſeducimus: ⁊ veritas i nobis non eſt: ꝓpter qð etiã quãtũlibet ꝓfecerimus:neceſſa⸗ riũ eſt nobis dicere:dimitte nobis debita nr̃a: cum iam oiĩia in baptiſmo dicta:facta: cogitata dimiſſa ſint. Quid itaq; qͥ recte videt: vnde et quãdo ⁊ vbi ſperada ſit illa ꝓfectio cui non ſit qð adijci poſſit: Si auteʒ pᷣcepta nõ eſſent non vtiq; eſſet:vbi ſe homo certiꝰ inſpiceret ⁊ vide ret. vnde auerreret᷑:quo conaret᷑.q̃re gratula ret᷑ qͥd pᷣcaret᷑. Magna eſt ergo vtilitas pꝛece ptoꝝ:ſi libero arbitrio tm detur:vt gra dei am plius honoꝛet᷑.Que ſi ita ſe habẽt:vñ fiet oiuʒ reus:ſi i vno offendat:q̃ totã legem vᷣuauerit: An foꝛte qꝛ plenitudo legis charitas eſt:q̃ deꝰ ꝓximuſq; diligit᷑:in qͥbꝰ pᷣceptis charitatis to ta lex pẽdet ⁊ ꝓphete:merito ſit reus oiuʒ qui ↄtra illã facit:iĩ pẽdet oĩia: Nemo aũt peccat bis:non homicidiũ facies:non furaberis:non ↄcupiſces:a ſi qd eſt aliud mãdatũ:in hoc ſer⸗ mone recapitulat᷑:in eo ꝙ diligis pximũtuuʒ tanqᷓ; teipᷣm. Dilectio pximi malũ nõ operat᷑. Plenitudo autẽ legis charitas. Nemo autem diligit ꝓximũ:niſi diligens deũ: et hoc q;tum põt:ꝓximo impendat:quẽ diligit tanqᷓ; ſeiᷣm ⁊ vt ille diligat deuz: quẽ ſi ipᷣe non diligit:uec ſe nec ꝓximũ diligit. Ac ꝑ hoc qͥ totã legeʒ ſer⸗ uauerit:ſi in vno offenderit fit oiuʒ reus:qꝛ cõ tra charitatẽ facit: vnde tota lex pẽdet. Reus itaq; fit oiuʒ:faciendo ↄtra eam: in pendent omia Cur ergo non dicant᷑ paria peccata⸗ An foꝛte qꝛ magis faẽ̃ cõtra charitateʒ:qͥ grauius * peccat:minus qͥ leuius: Et hoc ipᷣo qð admit tit: fit qdem omniũ reus.ſed grauius peccans vel in pluribus peccãs magis reus. Leuiꝰ au⸗ tem vel in paucioꝛibꝰpeccãs minus reus: tan⸗ to maioꝛe ſcilicʒ reatu quãto amplius:tãto mi noꝛe quãto minus peccauerit:tamẽ etiam ſi in vno offenderit reꝰ eſt.qꝛ ↄ eã facit:ĩ q̃ pendent oia. Que ſi vera ſũt: eo mõ ⁊ illud abſoluit᷑ qð ait hõ etiã apłice gre. In mulil eni offendimꝰ: omnes. Omnes enim offendimus: ſed aliꝰ gra uius:alius leuius. Quãto quiſq; grauius leui uſq; peccauerit: tãto in peccato cõmittẽdo ma ioꝛ:quãto in diligendo deo ⁊ pꝛoximo minoꝛ. Et rurſus tanto minoꝛ in peccati ꝑpetratione quãto maioꝛ in dei ⁊ ꝓximi dilectõ e.Tãto ita q; plenioꝛ iniqᷣtatis:quãto inanioꝛ charitatis. Et tũc ꝑfecti ſumꝰ in charitate:quãdo nihil re ſtat ex infirmitate. Nec ſane quãtũ arbitroꝛ pu tandũ eſt leue eſſe peccatũ in pſonaꝝ acceptio ne habere ſidẽ dñi ihu xpᷣi:ſiilã diſtantiã ſedẽ di ac ſtãdi ad honoꝛes eccleſiaſticos referamꝰ Quis eni ferat eligi diuiteʒ ad ſedem honoꝛis eccleſie cõtempto paupere inſtructioꝛe atq; ſꝗä· ctioꝛe:? Si autẽ de quotidianis cõſeſſibꝰ loqui⸗ tur:qͥs non hic peccat:ſi tamẽ peccat: niſi cum apud ſeipᷣm intus ita iudicat: vt ei tãto melioꝛ quãto ditioꝛ illo videat᷑. oc eni videt᷑ ſigniſi caſſe cũ dicit.Nõne iudicatis apud voſmetip⸗ ſos:⁊ facti eſtis iudices iniquaꝝ cogitationuʒ Cex itaq; libertatis lex charitatis ẽ:de qua di cit:ſi tamẽ legẽ ꝑficitis regales ſᷣm ſcripturas. Diliges ꝓximũ tuũ ſicut teipᷣm:bñfacitis. Si aũt ꝑſonas accipitis:peccatũ oꝑamini:redar⸗ guti a lege tanqᷓ; trãſgreſſoꝛes.Et poſt illã ſen⸗ tentiã ad intelligendũ difficillimã de q ſatis di xi:qð eſt dicendũ putaui eandẽ legẽ libertatis cõmemoꝛans:ſic loquamini inqͥt: ⁊ ſie facite:ſi cut ꝑ legem libertatis incipientes iudicari.Et quoni qͥd paulo ante dixerit nouit: quoniam in multis offendimus oẽs:ſuggerit dominicꝗ tanq; quotidianã quotidianis: ⁊ ſi leuioꝛibus niſi aduerſus illam faciendo. qꝛ non adultera- tamen vulneribus medicinã. Judiciũ enĩ indt· ſine miſericoꝛdia illi: q̃ non facit miſericoꝛdiaz Hhinc eni ⁊ dominꝰ dimittite inquit ⁊ dimittek vobis.date:⁊ dabitur vobis. Supexaltat au tem miſericoꝛdia iudiciuʒ. non eni eſt aduer o iudicio:ſʒ ſuꝑexaltat:qꝛ plures per miſericoꝛ⸗ diam colligunt᷑. Sed qͥ miſericoꝛdiã pᷣſtiterũt Beati eni miſericoꝛdes:qꝛ ipᷣis miſerebit᷑ de⸗ us) ⁊ hoc vtiq; iuſtũ eſt:vt dimittat᷑ eis: quia dimiſerunt. ⁊ detur eis:quia dimiſerũt.⁊ der eis:qꝛ dederũt. Ineſt quippe deo et miſericoꝛ⸗ dia iudicanti:⁊ iudiciuʒ miſerãti: ꝓpter quod ei dicit᷑. Miſericoꝛdiaʒ ⁊ iudiciũ cantabo nbi domine. Nam qſquis velut nimium iuſtus iu Diciũ ſine miſericoꝛdia quaſi ſecurus expectat iram iuſtiſſimã ꝓuocat:quaʒ timens ille dicit. Ne intres in iudiciũ cum ſeruo tuo. Unde di⸗ citur populo cõtumaci.Quid:vultis mecũ iu⸗ dicio cõtendere:Cum eni rex iuſtus ſederit in thꝛono: qͥs gloꝛiat᷑ caſtum ſe habere coꝛ: Aut ds gloꝛiabit᷑ mundũ ſe eſſe a peccato: Que igi tur ſpes eſt:niſi ſuꝑexaltet miſericoꝛdia iudici um:Sed erga illos qͥ miſericoꝛdiã fecerũt:ve raciter dicendo. Dimitte nobis:ſicut ⁊ nos di mittimus: ⁊ ſine murmuratiõe dãdo.hilarem eni datoꝛẽ diligit deus. DBeniq; ſanctꝰ Jacobꝰ iam ex iſto loco ð miſericoꝛdie operibus loqui tur: vt quos vehemẽter illa ſentẽtia terruerat conſolet᷑ cuʒ admonet: quomodo etiã quotidi ana peccata ſine qbus hic non viuit᷑: quotidia nis remedijs expient᷑:ne homo qui cum i vno offenderit:ſit oiuʒ reus:in multis offendendo qꝛ in multis offendimus:ꝓpter magnuʒagge⸗ rem reatus ſui minutatim collectũ ad tribunal tanti iudicis ꝑueniat. ⁊ eam quã nõ fecit miſe⸗ ricoꝛdiã nõ inueniat:ſed potius dimittẽdo at⸗ q; dãdo mereat᷑ ſibi dimitti peccata:reddiq; ꝓ miſſa. Multa dixi:qͥbus tibi tediũ foꝛtiſſis in ferrẽ:qͥ hec que tamẽ apꝛobas: non expectas diſcere:ꝙ ea docere cõſueuiſti. Si qͥd autẽ eſf· ieis:quãtũ ad rem ipᷣam ꝑtinet:nam quali elo quio explicata ſint:nõ nimis curo.ſi d ergoĩ eis eſt qð eruditionẽ offendat tuã:q̃ſo vt reſcri bẽdo admoneas:⁊ me coꝛrigere non graueris Inkfelix eſt eni qͥ non tantos etiã ſãctos tuoꝛuʒ ſtudioꝝ laboꝛes:⁊ digne honoꝛat:⁊ de his do mino deo nrᷣo:cuiꝰ munere talis es: gras agit Angde cũ libẽtius debeã a quolibet diſcere qʒ inutiliter ignoꝛo:qᷓ; pmptius quoſlibet doco re qð ſcio:quãto iuſtius abs te hoc charitatis debitũ flagito:cuius doctrina in noie ⁊ adiuto rio dñi tãtũ in latina lingua eccleſiaſtice lr̃ead iute ſũt: quãtuʒ vnqᷓ; antea potuerũt? Maxie tñ iſtã ſniaʒ:q̃cunq; totã legẽ ſeruauerit:offen dat autẽ ĩ vno:factus ẽ oĩuʒ reꝰ ſi qͥ alio mõ ex · poni meliꝰ poſſe nouit tua dilectio:ꝑ dũm obſe G corttd Aron ſacatio ſolen ideice ſin oblop nerrofe feuodey ſſionen foreut nontge Glti lotonen ſoneſe cpore: deratoli ecerent. Olemete Ouonod ſohchn wegg dorg nulist donen degue toſß⸗ hoſtri Vext Epit 4 „ uI bereccit lidentigrr eyicanon intelei (hopter lleneene Coeſenne Plularisr⸗ ddebltane habehan⸗ ſaur. e ſeplent Vie pmor chatabo Umnerarept guinisſui⸗ Dinyſterii dotſdiana rcipte hbihioſ uieifgr lirnad nadenni Nerlkatn Ndäſten nſrhide tmicsei mieit.tde manieton Pergted Ganori minicesin mnthenn mmeneſledic onno Vrted eNlisneciie luſtusſeetn babeeta eten⸗ Arß ſencorin ud Ndiä fanien i ſanttnon eddo hirn gſunc gr ecperbosla ſeninslaner loctü gnt 1nuitiguoita vani nsofendand⸗ rmig;a minnkun iiſſectnie⸗ 1sRminidon⸗ Ccennneldig irlii fiſon :nonepptun fSilnis ernunuuiet ſien . niſont Tractatus I cro:vt id nobiſcum cõmunicare digneris. Argumentũ excerptum ex ſecundo libꝛore tractationũ beati Auguſtini ð duabus epiſto⸗ lis ſiue tractatibꝰ directis beato hieronymo: videlicet de ꝓximo pᷣcedẽti: ⁊ alio qͥ habet᷑ int „. q̃ſtiones de oꝛigine aie. ri ſi enã duos libꝛos ad pſbyterum ſ Maieronymũ ſedentẽ in Bethlet᷑. AUnũ de oꝛigine aie hoĩs. Alterũ de ſnia Ja cobi apti:vbi ait:Quicũq; totam legem ſerua⸗ uerit:offendat autem in vno:factus eſt omniũ reus de vtroq; cõſulens eum: ſed in illo pꝛioꝛe q̃ſtionem quam ꝓpoſui ipᷣe nõ ſolui. In poſte rioꝛe auteʒ qͥd mihi de illa ſoluenda videretur non tacui:ſed vtrum hoc appꝛobaret enam ille cõſului.reſcripſit autem laudans eandeʒ cõſu lationẽ meam: ſibi tamẽ ad reſpondendũ ociũ non eſſe reſpondit. Ego vero quouſq; eſſet in coꝛpoꝛe: hos libꝛos edere volui:ne foꝛte reſpõ deret aliquãdo:⁊ cũ ipᷣa reſpõſione eius potiꝰ ederent᷑. Illo autẽ defuncto ad hoc edidi pꝛi⸗ oꝛem:vt qͥ legit admoneat᷑ aut non q̃rere oino quomodo det᷑ aia naſcentibꝰ: aut certe ð re ob ſcuriſſima eam ſolutionẽ ãſtionis huiꝰ admit⸗ tere:que cõtraria non ſit aꝑtiſſimis rebꝰ quas ð oꝛiginali peccato fides catholica nouit i par⸗ nulis niſi regenerent᷑ in xpᷣo ſine dubitatione dãnandis. Moſterioꝛeʒ vo ad hoc vt q̃ſtionis de qua vbi agit᷑:etiam que nobis vila eſt ſolu⸗ — tio ipᷣa noſcat᷑.hoc opus ſic incipit: dominuʒ noſtrũ qͥ vos vocauit. Beati Hieron Epiſtola. CXVI. „ Ignitudo celeſti um bẽneficioꝛũ anguſtias humane mẽ tis excedit.Et ꝓpterea oꝛdinauit ita diuina ꝓ uidentia:vt qð capere in nobis ratio rerũ mo⸗ le victa non poterat:fides deuota cõciperet:et in intellectũ credulitatis robuſta nutriret.Cũ ergo ꝓpter tranſgreſſionẽ Ade oꝛigini:⁊ moꝛ⸗ ti teneremur obnoxij: pſpiciens ex alto deꝰ ex quo eſſemus graui debitoꝛes iuxta q̃litateʒ ca ptiuitatis:reparauit munus redẽptionis.id ẽ debita moꝛte offerret indebitam.qꝛ nec nos abebamꝰ vnde viueremꝰ:nec iſte vnde moꝛe retur. ateriã ergo de noſtra moꝛtalitate ſu ſcepit:vt ð ſua ĩmoꝛtalitate collata moꝛi poſſit vita ꝓ moꝛtuis.Et qꝛ coꝛpꝰaſſũptuʒ ablaturꝰ erat ab oculis nr̃is:⁊ ſyderibꝰillaturꝰneceſſari unm erat:vt nobᷣ in hac die ſacr̃m coꝛꝑis ⁊ ſan- guinis ſui ↄſecraret:vt coleret᷑:vł iugiter iure ꝑ myſteriũ qð ſemel offerebat᷑ in pᷣciũ:vt quia quotidiana ⁊ indeffeſa currebat ꝓ hõĩuʒ ſalu⸗ te redẽptio ꝑpetua eẽt etiã redẽptiõis oblatio ⁊ ꝑhẽnis illa victima viueret ĩ memoꝛia: ⁊ pꝛe Fo. CCIII ſens ſemp eſſet i gra. Nera tunica ⁊ pfecta hbo- ſtia fide eſtimãdi non ſpecie:nec exterioꝛis cen ſenda viſu hois ſ iterioꝛis affectu. Uñ merito celeſtis ↄfirmat auctoꝛitas:qꝛ caro mea vere ẽ cibꝰ:⁊ ſaguis meus vere ẽ potꝰ. Recedat g o=z inſfidelitat ambiguũ: quandoqͥdẽ ꝗᷓ auctoꝛ eſt muneris ipe ẽ etiã teſtis veritatis. Maz viſibi⸗ lis ſacerdos viſibiles creaturas i ſubſtãtiã coꝛ: poꝛis ⁊ ſanguis ſui:vbo ſuo ſecreta ptate con uertit: ita dicẽs. Accipite ⁊ comedite h̊ eſt coꝛ⸗ pus meũ. Et ſãctificatiõe repetita Accipite in⸗ qt: ⁊ bibite hicẽ ſãguis meꝰ.Ergo vt ad nutuʒ pcipiẽtis dñi repẽte ex nihilo ſubſtiterũt excel „ ſa celoꝛuʒ: ꝓfunda fluctuũ: vaſta terraꝝ:pare potentiã i ſpiritalibꝰ ſacramẽtis vᷣbi pᷣbet vi⸗ tus: ⁊ rei ſeruit effectus. Quãta itaq; ⁊ qᷓ; cele- bꝛãda vis diuine benedictiõis operet᷑: ⁊ quòti bi nouũ ⁊ impoſſibile videri non debeat: ꝙ in xypi ſubſtantiã terrena ⁊ moꝛtalia cõmutantur teip̃m qͥiam in xpᷣo es regeneratꝰ iterroga du⸗ dum alienus a vita:peregrinus a miſericoꝛdia aſalutis via itrinſecus moꝛtuꝰ exulabas:ſubi⸗ to initiatus xp̃i legibus ⁊ ſalutaribꝰ myſterijs inouatus in coꝛpoꝛe eccłie non vidẽdo ſed cre dendo trãſiuiſti. Et de filio ꝑditiõis adoptiuꝰ dei fieri occulta puritate meruiſti ĩ mẽſura viſi bili pmanens maioꝛ factus es teipo viſibiliter ſine qtitatis augmento:cum ipᷣe atq; idẽ eſſes multo aliter fidei pceſſibius extitiſti. in exteri⸗ oꝛe nihil additum ẽ: ⁊ totum in interioꝛe muta tum eſt: ac ſi homo xp̃i filius effectus: ⁊ chꝛiſtꝰ in homis mẽte foꝛmatus eſt.ſicut ego ſine coꝛ⸗ poꝛali ſenſu pꝛeterita vilitate depoſita ſubito noua indutus es dignitate: ⁊ ſicut hec que ĩte deus leſa curauit: infecta diluit: maculata de⸗ terſit: non ſunt oculis nec ſenſibus tuis credi⸗ ta:ita cum reuerendo altari celeſtibus cibis ſa ciandis accedis ſacrum dei cui coꝛpus ⁊ ſãgui uinem reſpice:honoꝛa:mirare:mente cõtinge: erat quod ſumebat᷑: aliud qð videbat᷑: inuiſi⸗ literq; ſapoꝛ ille in ſinguloꝝ ſenſibꝰ foꝛmaba᷑. Si ergo illud veteris legis mãna celitꝰelapſuʒ ꝑ multimodas ſuauitates nature ſue meritũ ⁊ imbꝛis obſequiũ.q̃ cũ ita ſint:quod illic auidi⸗ tas faciebat: hic fides faciat: et ſicut in coꝛpꝛe gs 5 coꝛdis manu ſuſcipe: ⁊ maxime hauſtu interio i aſſumeQ ſi illius veteris legis manna:de ov⸗ eg An sefe fre quo legit᷑ pluit eis mãna: vt ederẽt:h̊ vnicui anta ſapicbat quod deſiderijs cõcupierat. Aliudq; generis ſui excedebat intuitum: ⁊ ſicreaturaʒ ſuam diſpenſatio largitoꝛis multiplici diuerſi⸗ tate cõdiderat:vt pᷣberet guſtus: quod ignoꝛa bat aſpectus:quia iuxta recipientis deſideriũ eſce iluus nouitas ⁊ dignitas naſcebat᷑. Anüũu⸗ quẽq; enim varijs ⁊ alienis ſapoꝛibꝰreficiebat mellifluũ pluuie illius donũ:et multiplex ſicci 4 = „O R Pars cibus ſapiebat:in pectoꝛe deus credulitate ꝓ⸗ ficiat:ſicut legimus. Accedat hõ ad coꝛ altum ⁊ exaltabit᷑ deus. Ideo qð ibi delectatio obti⸗ nebar in faucibꝰ: ̊ bñdictio operet᷑ in ſenſibꝰ. Ad cognoſcẽdũ ⁊ ꝑpeipiendũ ſacriſiciũ veri do minici coꝛpoꝛis:ipᷣa te roboꝛet potẽtia cõſecra toꝛis.⁊ qͥ tũc latuit pᷣfiguratꝰ in manna:ſit tibi nũc manifeſtatꝰ ĩ gra. Jpᷣm aũt fuiſſe ĩimãne il liꝰ ſpecie pᷣfiguratũ:etiã ꝓpheta euidẽter oſtẽ⸗ dit dicẽs:panẽ celi dedit eis:panẽ angeloꝛum mãducauit hõ Et qͥs panis ẽ angeloꝝ niſi xpᷣs q̃ cibo ſue charitatis ⁊ lumie claritatis nos ſa⸗ tiat:Et hũc dat panẽ:dicente ꝓpheta.Sexta die duplũ colliges.dũ eni pᷣmo a dnica dieĩle⸗ ge tribuit᷑:et in ſolo ſabbato denegat᷑: iã tunc xps ab eccłia cui dñicũ reſurrectionis diẽ cõſe crauit:recipiẽdus oſtẽdit᷑: ⁊ ſynogoge ad quã cultus ſabbati ꝑtinebat: negãdus eſſe ꝑcipit᷑: dũ dies qͥ eſt dies ſeptimꝰ celeſtis panis frau⸗ de mulctatur:de quo pane vetus narrat hiſto ria:nec q plus collegerat habuit amplius: nec q̃ minus parauerat reperit minꝰ:eo ꝙ eucha⸗ riſtie ꝑceptio nõ ĩ quãtitate:ſed in vᷣtute conſi ſtat ꝙ coꝛpus domini ſacerdote diſpẽſante tã⸗ tũ eſt ĩ exiguo:quãtũ eſſe oſtat in toto.qð cum 1 eccłia fideliũ ſumit:ſicut plenũ in vniũſis:ita iĩ tegrũ eſſe ꝓbat᷑ in ſingulis.ð quo ſenſu apłlica ſentẽtia deriuata ẽ dicens:qͥ multa habet non abũdabit:⁊ qͥ modicum habet non minoꝛabit. Non eni oe cõmuni pane accipi dictũ põt:quẽ ſi foꝛte eſurientibꝰ aponeremus:nõ ex toto ꝑ⸗ ueniret ad ſingulos:qꝛ particulatim et minua⸗ tim ꝓpoꝛtione ſua vnuſqͥſq; pᷣſumeret.de hoc vero pane cũ aſſumit᷑ nihil minus habẽt ſingu li:qᷓ; vniuerſi.totũ vnus:totum duo:totũ plu⸗ res ſine diminutiõe accipiũt.qꝛ bñdictio huiꝰ ſacramẽti ſcit diſtribui:nec ſcit diſtributiõe cõ ſumi Sacramẽti itaq; huiꝰ foꝛmã etiã in iude oꝛũ paginis videmꝰexpꝛeſſaʒ. Nã de Melchi ſedech in Geneſi legimus. Et Melchiſedech rex Salẽ obtulit panẽ ⁊ vinũ ⁊ bñdixit Abꝛae Fuit aũt ſacerdos dei altiſſimi: dũq; a pᷣputio id c.a gẽtili circũciſio futura bñdicitur: eccłie głia pᷣdicat᷑:et ſynagoge infideli pꝑłs ex gẽtib⸗ acqᷣſitus pᷣponit᷑. uius ergo elchiſedech genealogia vel oꝛigo noticiã illiꝰ tꝑis latuit: et oblatiõe panis ⁊ vini h̊ xpᷣi ſacrificiuʒ pᷣfigura eternum vᷣm oꝛdineʒ Melchiſedech/NMam et uit:de q̃ ꝓpheta ꝓnunciat Tu es ſacerdos in ſolũ głia careat:ſᷣ ⁊ vita nis vinũ aqᷓ eſſe miſcẽdũn ipᷣo genẽ paſſiõis oſtẽdit:ex cuiꝰ ſacro latẽ ſan guis ⁊ aq̊ lãcee illiſiõe ꝓfluxit ſicut et ꝓpheta multo añ pᷣcinit dicẽs. Nercuſſit petrã: ⁊ efflu xerũt aqᷓ̊.Et apłs. Bibebãt inqͥt de ↄſequente eos petra. Nides Moyſes de eo myſterio loquens:vinũ ⁊ ſan⸗ guinẽ ſub vna appellatiõe ſignificat: ⁊ i bñũdicti one pr̃iarche dñicã paſſionẽ mito amplius de⸗ mõſtrat:ita inqens. Lauabit i vino ſtolã ſuoaʒ ⁊i ſãguine vue palliũ ſuũ.Aduerte qᷓ; euident ↄſtat vini creaturã xpᷣi ſãguine occupatã:⁊ qͥd adhuc ð hac duplici ſpecie inqͥrẽ debeas:ipſo mentũ qð ſola purgantis ſollici dño atteſtãte cognoſce. Niſi inqͥt mãducaueri tis carnẽ filij hoĩs:⁊ biberitis eiꝰ ſãguinẽ: non habebitis vitã i vobis. oteſtmaniu De imũ lagij blaſſemias euidẽtiſſimũ atq; validiſſimũ ẽ:qͥ aſſerere arrepta iĩpietate pᷣſumit:nõ ꝓpt᷑ vi tam:5ᷣ ppt᷑ regnũ celoꝝ baptiſmũ paruuiis cõ ferẽdũ.Sub his eni dei vᷣbis:qͥbꝰ euangeliſta ꝓnũciat nõ habebitis vitã in vobᷣ :apte intelli gẽdũ ẽ:ꝙ ois aia munere baptiſmi vacua non nõ ſolũ traditiõe:ſed q biberit de xpᷣi gra: ſeqͥt dictũ legimus:ſapientia inqͥt ediſicauit ſibi do mũ.id eſt.coꝛpꝰ hoĩs aſſũpſit: in qͥ habitat ple nitudo diuinitatis. Excidit colũnas ſepteʒ: qꝛ illuʒ bñdictio gre ſeptifoꝛmis impleuit.macta uit hoſtias ſuas:miſcuit i cratere vinũ ſuuʒ:et parauit mẽſaʒ ſuã. Et in ſeãnti. Venite:⁊ edi⸗ te de meis panibꝰ:⁊ bibite vinũ qð miſcui vo⸗ bis.Admixtũ ergo aq̃ vinũ legimꝰ/Nunc cau ſam q̃re vtrũq; dñs miſceri voluerit inqramꝰ. Quãdo in iudeoꝝ ↄuiuio nuptiali vinũ. id eſt fides ĩ eis deficiebat: vinum inqͥt deficiebat:qꝛ vinea fructuʒ negabat:de q̃ ðꝛ. Expectabã vt faceret vuas:fecit autẽ ſpinas: vnde ⁊ ſertum ſpineũ capiti redẽptoꝛis impoſuit:quãdo dñs nuptiali tẽpoꝛe.id eſt.quãdo ſpõſus ſe eccleſie ſue paſcali exultatiõe iungẽdo aquas in vinuʒ cõuertit: manifeſte pᷣfigurans multitudies gẽ⸗ tium de ſanguis ſui gratia eſſe venturas. er aquas eni populos ſignificari ſatis aperit᷑ ela⸗ quijs:ſicut legit᷑. Aque iſte quas vidiſti popu li ſunt ⁊ gentes lingue. Ande ⁊ aduertimus in aquis figuram gentiũ demonſtrari:in vino au tem ſanguinẽ dominice paſſionis oſtendi. Ac ſi cum in ſacramentis vino aqua miſcetur chꝛi ſto fidelis populus incoꝛpoꝛatur: et iungitur: quadaʒ ei copula perfecte charitatis vnitur: vt poſſit dicere cum apoſtolo. Quis nos ſepa rabit a charitate chꝛiſtiꝰ Tribulatio:an angu⸗ ſtia: an ꝑſecutio: ⁊ reliqua:?Deus auteʒ homi⸗ ni ſuſcepta ſãctiſicatione miſcet᷑: quaʒ ſides in ipᷣo peccatoꝛe:affectus iuſticie:miſericoꝛdia pi etatis infundunt.Etiaʒ in hoc ipᷣo:ꝙ in nume roſis tritici granis panem ↄſici nouimꝰ:vnita⸗ tem conſtat aſſignare populoꝛũ.Sicut eni fru nadine ad cãdi dam ſpeciẽ molarũ laboꝛe perſicit᷑:ac ꝑ aquaʒ ⁊ ignem in vnius panis ſubſtãtiã ↄgregat᷑:ſic varie gentes diuerſeq; natiões:in vnam ſideʒ cõuenientes:vnum de ſe xpᷣi coꝛpus efficiũt:⁊ Galouts FRde (N On. & aM— ₰- - X ſues doc itaq; dñici ſãgui alomone de ipᷣo deo p en Panushe lnlegt bnadiſe riſeiteco ohervelut Uſtelch& cidorentn ſpuſanane cutergoſh⸗ gisocunu gtantesit oſunnſee⸗ detvoſeti adehact ſachſern ni Nabee ginorilan ſupoſt, Nariulen linenat eenaturirau ſtiomieri⸗ Gliciczadi puci in Wonüsmn bnaicide busimpo cront ſut aitcoꝛpi laq pbop lere gno. godenihil luoyoleta dficlercui fuſgurare: keauiponp foreſttuere Riemincel GCpphuman ſcterrf lnene⸗ wwoſcappi Gelcſier⸗ hrigmni nahe haun, . glirererrig⸗ honererbe fiüdini aumnishoie ctgreeid bUeres npn Le Fo. CCV inam linanen xpᷣanus populus qſi tritici grana inumerabi⸗tret᷑:⁊ cõmunicationẽ panis extoꝛqat impoꝛtu lia in ſacrilegis nationibꝰ fide purgata atq; cri nitas:quã nõ impetrat humanitas. Ait enim. Quis veſtrũ habebit amicũ: ⁊ ibit ad illuʒ me CKrd bꝛata diſcernit᷑: Et in vnũ:q̃ſi infideliũ lolio ꝑ⸗ nöer trãſeũte colligit᷑:⁊ duoꝝ teſtamẽtoꝝ inſtructi⸗ dia nocte ⁊c. Videt᷑ ergo ſᷣm l̃am aliqͥd ꝑſuas Hanls one:velut frumẽtũ gemino molaꝝ oꝑe curatũ dere:vt media nocte quieſcẽti amico: ⁊ cuaſo Cnngſe niteſcit.Et ĩ illã pᷣme oꝛiginis dignitatẽ natiuo) cubiculo doꝛmiẽii moleſti eſſe minime deſina⸗ ereinet cãdoꝛe mutat᷑:acꝑ aquã baptiſmi vel ꝑ igney mus. Sʒ ſi ad ſpiritalẽ nos itelligentiãẽ reuoce immang pon ſpũſſancti:eterni iliꝰpanis coꝛpꝰ efficitur. Si⸗: mus:iueniemꝰnõ dure dñm:ſʒ vtiliter pᷣcepiſ⸗ diclſͤgr cut ergo ſeparari grana ab illius ↄfectione pa-⸗ ſe. Nã vtiq; poſtqᷓ; diſcipulos oꝛationẽ dñicaʒ nune ſe nis adunatione nõ poſſunt: ⁊ ſicut aque ad ꝓ⸗ docuit:hãc ſubiecit parabolã: vt itelligeremꝰ oblliſn pꝛiam redire ſubſtantiã in vinũ ꝑmixte iã nonꝰ impoꝛtunos nos amicos eſſe debere::nõ expo⸗. maphn poſſunt: ſic ⁊ fideles quiq; atq; ſapiẽtes:qui re ſtulãdo aliqd: ſed potiꝰpᷣcãdo.id ẽ.xpm nõ car einäkf dẽptos ſe xpᷣi ſanguine ⁊ paſſione cognoſcunt nali manu ꝑcutiẽdo:ſed ſpiritali oꝛatiõe pulſã eſahene ita debẽt quaſi inſeparabili mẽbꝛa: capiti ſuo: do. Jpe eniſi recte viuimꝰ amicus nr̃ eſt. Naʒ eöginſch fidei obſeruatione: ⁊ ardẽtiſſima religione ſoci qs amicitioꝛ nobis ẽ: q; ille qͥ pcio ſuiſãguinis redeſhod ari: vt ab eo nõ volũtate: non neceſſitate ſeiun nos redemit. Ipſe inquã amicitioꝛ oibus eſt: fentſtor gi:nonlilla terrene ſpei ambitione: non deniq; q cũ ſit dñs: amicus eẽ dicat᷑: dicens ad aplos nibaime ipᷣa poſſint moꝛte diuelli. Nec dubitet qᷣſq; pi Ja non dicã vos vuos:ſed amicos. Huius er nsſhn marias creaturas:nutu diuine potẽtie pꝛeſen⸗ go amici oſtiũ inceſſabiliter pulſare debemꝰ:⁊ npleunn tia ſũme maieſtatis ĩ dnici coꝛpoꝛis traſire poſ hoꝛis eũ inqetare nocturnis:⁊ vſq; adeo mole eiin ſe naturã:cum ipᷣm hoiem videat artificio cele ſti eſſe: vt impoꝛtuni etiã iudicemur. Sed non Umri ſtis miſericoꝛdie xp̃i coꝛpus effectũ. Sicut aut huiimpoꝛtunitatis vereamur offenſã: qꝛ hec ügönlaun⸗ quicũq; ad fidẽ xpᷣi veniẽs ante vba baptiſmi apud dñm impoꝛtunitas oppoꝛtuna ẽ.Accepti mnßhma adhuciĩ vinculo eſt veteris debiti:his vere me oꝛ eni eſt illi impudens depᷣcatio: qᷓ; ſecura pᷣſũ luntöhn, moꝛatis mox exuitur omne fece peccati:ita qñ̃ ptio:hoc ẽ plus meret᷑ q ſollicitꝰ oꝛat inſtãter: ili rti bñdicẽde vbis celeſtibꝰ creature ſacris altari· qᷓ; qͥ ↄfidens diſſimulat negligẽter. Ait eni ⁊ il idefütn bus imponũt᷑:anteqᷓ; inuocatiõe ſui nois cõſe⸗ le ſi ꝑſeuerauerit pulſãs.ꝑſeuerans igit᷑ mere⸗ Eati crant᷑:ſubſtãtia illic eſt panis ⁊ vini.poſt vꝰpa tur accipere.qð alibi euidẽtius dicit. Qui pſe metenn aũt coꝛpus ⁊ ſaguis eſt xpᷣi.qð aũt mirũ eſt: ſi uerauerit vſq; in finẽ:hic ſaluꝰerit. Nõ multi ſitginne ea q̃ vbo potuit creare: vᷣba poſſit creata ↄuer ergo iuuat freqnter oꝛare: cui contigerit aliqũ istetc⸗ tere: Imo iã minoꝛis videt᷑ eſſe miraculi:ſi id ceſſare. Sempꝑ igitur ⁊ ſine intermilſiõe peten f gqð de nihilo agnoſcit᷑ cõdidiſſe:iã cõditũ ĩi me duʒ eſt: ⁊ pulſanduz: ne pᷣcatio ante acta nihil lnimſinſl difficile: cui facile fuit hominem de limi mate⸗ nerit. Dico inqͥt vobis ⁊ ſi nõ dabit illi ſurgẽs mmmng ria figurare: imaginẽ etiã ſue diuinitatl indue⸗ eo ꝙ amicus eiꝰ ſit: ꝓpter impoꝛtunitatẽ eius tumrli re:cui pꝛomptum eſt eũ rurſũ reuocare de infſe ſurget ⁊ dabit. magna pſeuerantia eſt: q̃ q;uis 6aſfipn ris:reſtituere de ꝑditiõe:reparare de puluere impoꝛtuna ẽ:qᷓ;; moleſta ſit deo: tñ plus ami Mumimlon dẽ terra in celũ leuare:de hoĩe angeluʒ facere: ca eſt qᷓ; amicus.Ecce enĩ qdð amico negat᷑:pſe minfſoi coꝛpꝰ humanuʒ cõfoꝛme coꝛpoꝛi ſue claritatis uerantia ꝓmeret᷑. Alli recuſat de fiducia:huic Soſdi. reddere:⁊ figmẽtũ ſuũ in regni ſui ↄſoꝛtio ſubl⸗⸗ de ↄtentiõe cõpatit᷑. Illi non largit᷑ familiari⸗ unleanc limare:vt qͥ coꝛpus nr̃e fragilitatis aſſũpſerat ter pulſanti: huic pertinaciter miſeret᷑ oꝛanti. miaſengiu⸗ nos in coꝛpꝰ ſue imoꝛtalitatis aſſumat:ad qus OMulſemus igit᷑ oſtiũ dñi non ſoluʒ ꝑ fidẽ: ſed iatonniui. gloꝛioſã reſurrectionẽ pijs nos oꝑibꝰpᷣparare etiã ꝑſeuerantia:vt aperiat᷑ nobis.⁊ media no Auis oeſcn dignet᷑: qͥ viuit ⁊ regnat i ſecula ſeculoꝝ amẽ. cte pulſemus:ne grauis nos ad vigilandũ pec latoanunn Incerta homelia ſuꝑ euãgelio 'm Mat⸗ catoꝛũ ſomnus inuadat. Qõ ſcriptum eſt: bea D theum. Epla. CXVIII. “ 1 bui: guo cuz venerl vomig mnuene i vigi quezicesn A 3 2 ,g ⁹¾ laäates. Hoc autẽ oſtiũ aperiri ſibi apoſtolus ex iin ſ Anctus chage 1 poſcit:nõ ſolum ſuis:ſed etiã ꝓpꝛijs oꝛatiõibꝰ obinn ſſta docet nos neceſſitatẽ inopie tole obſecrãs ſe iuuari: dicens. At aperiatur mihi mwumnene. rrtes ſubſidij cauſa amicũ debere ꝑ oſtiũ ad loquẽduʒ myſteriũ xp̃i:ſcʒ apꝑto oſtio i quirere: ⁊ id quod deeſt ad refectioneʒ alteriꝰ?: illos ſacramenti panes acciꝑe deſideras: de 4 indirail opoꝛtere ab alitero mutuari. Intãtũ aũt ad po bus eſuriẽtis gentilis populi ad cognoſcẽduʒ dn ſtulãdũ ꝑuicacẽ eſſe voluit petitoꝛẽ:vt nec no⸗. dñm inedia ſaturet᷑. Et nos ergo pulſemꝰ hoc tige, cturnis hoꝛis pulſare amici ianuã deſinat: nec oſtium: ⁊ ꝑſeueranter oꝛemus: vt ex ipᷣo ſapiẽ innni excitare eũ dubitet quieſcẽtẽ:ita etiã vt tediuʒ tie ⁊ ſciẽtie panẽ accipere mereamur .Maz niſi rniunt inferẽs impudẽtia mercat᷑: qð amicitia nõ me lubſtãtiam exinde ſumpſerimus:fraternitatis Tennr ſc f.. 3) r X*α AE? ℳ. V iſtius deſideriũ ꝓpꝛio ᷣmone reſicere nõ vale⸗ mus. vel hõ iſte qͥlibet xpᷣianꝰ intelligit᷑:qͥ ſdẽ trinitatis tãtũmodo itelligit: ⁊ qð neceſſariũ ẽ niſi alter eũ doceat ignoꝛat.Amicꝰ vo eiꝰ vt di ximus xpᷣs ẽ.Qð dicit vadit ad illũ media no cte.id ẽ.i nouiſſimo tꝑe:⁊ dicit illi cõmoda mi hi tres panes. ac ſi dicat aĩa illa ad xpᷣm. Com⸗ moda mihi ſidẽ trinitat:a fac me itelligẽ quẽ⸗ admodũ opari me opoꝛtet. Amicꝰmeꝰ venit ð via:ac ſi dicat ſenſus meꝰ ambulauit ꝑ diũſas regiones:⁊ redigẽs ad me vacuus ẽ:nõ habeo glimẽta ſpiritalia que añ illũ ponã:niſii me do ceas fidẽ trinitatis:ſpem charitateʒ: ⁊ ome qð ei tribuã:nec vnde eũ doceã habeo.Ad quẽ il⸗ le reſpõdẽs deintus dicat. Noli mihi moleſt⸗ eſſe ⁊c. Diſtulit qͥdẽ deſideriũ: ſᷣ non abſtulit: vt plus nos q̃ramꝰ:⁊ inuẽtꝰ ſtrictiꝰteneat᷑.qð yero dicit: Pueri mei mecũ ſũt:ac ſi dicat dũs xyps oipotens:ſãcti mei qͥs volui iam mecũ ſũt Nõ poſſũ ſurgere:⁊ dare tibi.ideo negat peti⸗ tionẽ:vt ꝓbet cuiuſſibet ꝑſeuerantiã Et qð di Ccit ſi nõ dabit illi ſurgẽs: eo q amicꝰ ẽ: ꝓpt᷑ im pꝛobitatẽ tñ eius ſurget: ⁊ dabit illi qᷣtquot hʒ neceſſarios: ſic et dñs ihs amicꝰ⁊ frat᷑ nr xpᷣia⸗ noꝛũ oi impoꝛtue fideliterq; petẽti: ꝓ iugi peti tione qͥcquid ĩ noie eius petierit:ſine difficulta te tribuet. Sicut ⁊ ſeqͥtur:ego vobis dico. Ee tite ⁊ dabit᷑ vobis:qrite et inuenietis: pulſate ⁊ aperiet᷑ vobis.id ẽ.petite patrẽ:q̃rite filium: pullate ſpiritũſanctũ. vel petite cogitationibꝰ qrite vᷣbis:pulſate operibꝰ.ſiue petite ſide:q̃ri te opere:⁊ pulſate ſciẽtia: ⁊ ecce oĩa aperiẽtur vobis. Quis autẽ ex vobis patrẽ petit paneʒ: nũquid lapideʒ dabit illi: Ac ſi dicat:qͥ petit a dno charitatẽ ⁊ dilectionẽ:nõ illi dat duritiaʒ coꝛdis. Aut piſcẽ:nũquid ꝓ piſce ſerpẽtem da bit illisꝑ piſcẽ fides intelligit᷑:pꝑ ſerpẽtẽ inſide⸗ litas. ac ſi dicat:ſi petis a dño fidẽ: non tribuit tibi infidelitatẽ. Aut ſi petit ouũ: nunqͥd poꝛri get illi ſcoꝛpionẽ: ac ſi dicat: ſi habes ĩ deuz ſpẽ verã:ſiue cogitationẽ ſanctã in coꝛde tuo cogi taueris:nõ ↄtrarietatẽ nec inſidiaꝝ calũniaʒ a dño ptimeſcas. Si ergo vos cũ ſitis mali:no⸗ ſtis bona dare filijs vris:quanto magis pater veſter de celo dabit vobis ſpiritũ bonũ timẽti bus ſe: Ac ſi diceret:ſi homĩies carnales int᷑ bo num ⁊ malũ diſcernitis:⁊ non vultis vt quiſqq veſtrum de manu vr̃a maluʒ ꝓ bono recipiat: quãto magis de qͥ cũcta condidit: hoĩ:quẽ ad imaginem ſuam fecit: ſideliter ſibi petenti tri- buet bona: Ignem veni mittere ĩterram: ⁊ qͥd volo niſi vt accendatur: quid hoc loco ignẽ ni ſi ſpiritũſanctũ intelligimus:quem dominusi terraʒ miſit: vt vꝛat vitia ⁊ peccata:⁊ accẽdat Echaritatem atq; illuminet NVetri NMauli vergerij Juſtinopolitani ſer⸗ mo de laudibus ſancti hieronymi pꝛeſbyteri habitꝰ i aniuſario natalis eiꝰ. Epła. CxyVIII Anctiſſimuʒ do ctoꝛẽ fidei noſtre Hieronymuʒ:cui⸗ dies ſolẽnis adeſt:ita mihi dari cu⸗ pio recte laudare: vt in eo laudãdo laudẽ ipſe meam non queram. Sed ſit ei quẽéadmodũ ſer mo:ita ⁊ mens ꝓpꝛia intentiõe dedicata: qᷓ;qᷓ; quid ſperandũ ſit laudis locuturo non video: vvbi magnitudine reruʒ eloquẽtie vis om̃is ob ruitur:⁊ excellentie meritoꝛũ omnis impar eſt pmo.Me vero minime omniũ ſperare id con uenit:ac ſi quid talium mẽteʒ ſubeat: plane de ſipio:qui cum obire quotannis munꝰ hoclau⸗ dum ſoleo:ſemper tamen poſtea qᷓ; id cepi:ita deinceps ꝑ annos affectus ſum:vt augeri mi⸗ hi deſideriũ ſentiã:minui facultatẽ.Euenit au tem hoc foꝛtaſſe:ſiue ꝙ nonduʒ ſatis ſint mihi vires ingenij mei ꝑpenſe:qui ſubire tanti one⸗ ris cauſam nõ verear.qð quãtũ ſit:⁊ intellexi: tãtiſper duduʒ:⁊ indies ꝑſpicio magis:ſiue ꝙ illius merita apud plurimos qͥdem diligenter parũ anima diuerſa:a me vero etiam ſũmo ſtu dio cõſiderata: quo magis eluceſcũt:eo magis affectum mentis alliciũt: ⁊ a cõſequendi ſpe in genij acumẽ magis magiſq; deterrẽt. Siue ꝙ pꝛe deſiderio meo ſtudioq; religionis in illum tantomihi retardari facultas videtur ingenij: quãto pᷣcurrit ſtudiũ voluntatis. Quaruʒ eq⸗ dem rerum vt ſubeſſe vtrãq; pꝛimarũ nõ nego ita adeſſe poſtremã magnoꝑe mihi cupio.Nã officio qͥdem ille meo aut cuiuſqᷓ; alterius ired dendis deſe laudibus nihil indiget:acnon de lectari opinoꝛ niſi boni ꝓfectuſq; noſtri gratia cum ꝑ ſe ipſe infinito ꝓpꝛio bono in beata illa eternaq; vita fruat᷑:deuotione vero cultu reli⸗ gione pietate ac fide:cum in hunc: tũ in reliq̃s celites nos ipᷣi noſtra cauſa indigemus.Atq; i pꝛimis ego qui meritis huius ſãcti głioſi:mul⸗ ta magnaq; ſepenumero beneficia apud deum imoꝛtalem cõſecutum manifeſta fide me depꝛe hendi: ⁊ difficillimis tẽpoꝛibus fuiſſe ð grauiſ ſimis periculis eius ope atq; interceſſione libe ratum. Quod ſi ante hac deuotionis vlluʒ ſtu dium a ine debebat᷑: multo certe nũc amplius adhibendũ eſt mihi:vt parẽtis nuperrime diẽ functi:q̃ erat deuotiſſimꝰ tibi ſancte pater Hhie ronyme vicem hic referam: cuius apud te pꝛe⸗ ces mea cauſa plurimũ valuiſſe ſum crebꝛo ex⸗ pertus:vt quẽadmodũ pᷣclari huius inſtituti familiariſq; deuotiõis diſcipulus viuẽtis fui: ita ⁊ ei q; defuncto ſim heres:⁊ qð mihi patro ciniũ iĩ illo erat:nũc oẽ ſit in meipᷣo:qᷓqᷓ; eũ ↄſi⸗ do tuis meritis atq; pᷣcibus: pᷣterea ꝙ rectus homo erat:⁊ timens deũ:excedẽtẽ ex hac luce Cra nea ſoes clocoſee atinet’qt daetaug reagenck⸗ ſnquon graocpe gbitrong dicrns. ganeril fendiuine dedignun ſtamte nonoſe ſabodit ſaudarel achiben uahuin uene⸗ debo⸗g nanoorel felnodun inege odade mide diuerſn diamere grümen lumq theol guid ma ninibxpe clvnt:ſed. ſonitudin ſen pari⸗ feeognonen ftelzona finigenrlie deblegen ninlxpiano Cunncha 1cinonian frurdne hered Ppianusen Ghioron inetarigee Monnedkoe odo:ege hfiuſeciſe munevieri, Ulgopoc⸗ dfnspn⸗ hlluſnocie Nteongua, Werii⸗zn mipc⸗ Sch nnde unnin Kiblnkie Madrodiſ⸗ Nlaun donan in ſtoſtich oinorreg henſten tdangnd. Enu ddn näſtcn mR Miri⸗ imni Enin latsſant, udireinen tüſrind: donegeſu Gen gor vaunſümtt ctſcärtunn⸗ ſeguenihen deenit S, igmnsnlin SMlentuen u Aunnjei⸗ Panrinüted⸗ emnihicho1n ſöalmmuitd digetacnond Gnoltrigun nonbenul eeoalut minn Ncms. gtend Gnapoedenn nſenedent Fo. CCVII Tractatus II Epla CXVIII in ea loca deductum: vbia te ⁊ per te multo fa ciliꝰ cõſequi:qͥduis poſſit.Quod igitur ad me attinet: quẽadmodum deuotio animi ⁊ ſeruã⸗ da et augmenianda eſt:ita munus hoc annuũ reddendarũ laudum nullatenus negligenduʒ in quo qualiſcũq; ſit ſermo: dum mens ſit inte gra:ac penitus illi deuota: non magnifaciẽdũ arbitroꝛ:ꝙ in eum magis eſſe gratus cupio q; diſertus. NMec me fallit: eum qui laudare quẽ⸗ piam ex illuſtribꝰ accedat: maxime vero ꝙ ad rem diuinaʒ attineat: debere ⁊ ipᷣm quoq; lau⸗ de dignum elle: labeq; omni carere: ne dicent vitam repꝛehendat oꝛatio. Uerbiſq moꝛes ſoꝛdidi fidem abꝛogent.Qð vti me non ſit:boni tamẽ pijq; ingenũ ſolet eſſe argumẽtũ laudare ſtudioſe vᷣtutem: ⁊ rebus ſacris cultũ adhibere pᷣcipuũ.Qõ ſi ex me q ſpiam querat quã huius ſancti gloꝛioſi pꝛimam potiſſimãq; laudem exiſtimẽ:hanc ſcilicet incõtãter reſpõ⸗ debo:ꝙ meo qͥdem iudicio nõ poſſit digne hu mano oꝛe laudari.deinde ꝙ i vnoquoq; gene⸗ re laudum earũ:que ad doctum rectumq; ho⸗ minẽ:ac plane religioſiſſimũ chꝛiſtianũ ꝑtinẽt laudari eximie de ſingulis poteſt.ꝙ ſi iam ĩ eo laudãdo cepero litterarũ peritiã cõmemoꝛare diuerſarũ experienriã linguaꝝ:oꝛationis facũ diam:rectos fabularũ ſenſus:multam hiſtoꝛi⸗ arũ memoꝛiã: naturaliũ rerũ cognitionẽ:moꝛa liumq; vᷣmonũ:tum vero ſcripture ſacre vere q; theologie ꝑceptionẽ:non videboꝛ foꝛſitã ali quid magnũ dicere.Qõð hec ipᷣa malis etiã ho minibꝰ poſſũt aduenire.neq; eni iſta bonos fa ciunt:ſed eruditos.Aut ſi pterea cõtinentiaʒ: fo:titudinẽ:pꝛudentiã:conſtantiã :mãſuetudi nem:patiẽtiaʒ:benignitatẽq; in illis laudibus recognouero:nec ſic qdem foꝛſitan magnope⸗ re euʒ oꝛnare iudicaboꝛ:ꝙ ⁊ his vᷣtutibus plu rimi gentiliuʒ pᷣditi fuere:ſuntq; he laudes:vt debite qdem viro bono:ita plane nõ ꝓpꝛie ho mini xpᷣiano.poſtremo ſi ſideʒ conſtantẽ:ſpem certam:charitatẽ intẽſam: omnẽq; ſàctimoniãs ⁊ cerimoniarũ cultũ:religioniſq; ſtudiũ demõ ſtrauero.nec ſic qͥʒ foꝛaſſis laus erit eximia:ꝙ hec ipa debet vnuſquiſq; de ſe rectus ſideliſq; xpᷣianus exhibere.At vero ſi hec omnia ⁊ q̃cũ q; his nominbꝰaut omnino vvtutis nomine cõ tinetur in eo fuiſſe vniuerſa conteſter: eaq; ipᷣa non mediocriter aut vulgari quodã ſũmotenꝰ modo:ſed excellentiſſime atq; incõparabiliter affuiſſe cõſtet:nõne hoc diuinũ quiddaʒ in ho⸗ mine videri neceſſe eſt: Ego ſane cuʒ trita iſta vulgo vocabula eruditionẽ:eloquentiã: foꝛti: tudinẽ:pꝛudentiã:fidem:ac charitatẽ ⁊ cetera huiuſmodi cõmemoꝛo:talia q̃daʒ dicere mihi vid eoꝛ:qualia ſolent in cõmuni hominuʒ vita rep eriri:⁊ nõ eminẽtiſſimas illas vᷣtutes quas lecioſis in excellẽtiſſimis viris paucis illis quidẽ om⸗ ni etate fuiſſe cõſtat. Quam ob rem egre ferre ſoleo: ⁊ latine oꝛatiõi indignari: ꝙ ꝓpꝛijs atq; exqͥſiiꝭ noibus exqͥſitiſſimas laudes efferre nõ licet: q̃ tm pene a cõmunibꝰ diſtant vᷣtutibus: quãtũ ferme vtus a vitio. Nerũ qð oꝛatiõi de eſt:oꝛo ſuppleat audiẽtis intellectus: ⁊ non qdð dicã:ſʒ quod dicere velim accipiat Qð ⁊ hinc quoq; licebit intelligere. nam ſolent pauca ho⸗ rum aut ſingula quedã: dũ intẽſo gradu cupiã adſũt:magnũ virũ oſtituere.admirabiliſq; ex cellentie eum videri:qͥ plura ex his ſit aſſecut⸗ Quid ergo his debet exiſtimari:qͥ oiuʒ vᷣtutũ cunctarũq; bonaꝝ artiũ cumulũ non ꝑfuncto rie:ſed ad ſũmuz in ſe collegiſſet:cuius vita to⸗ tius ſanctitatis exemplum:eloquentia:ſtupoꝛ doctrina: miraculum:? Itaq; non tam ſanctuʒ nomen habuit: qð quidem ipᷣm denotat Hie⸗ ronymi vocabulum:qᷓ; ip̃am in ſe habuit ſacti tatem. Maʒz cum duabus rebus fundata eſt in initio ſacra religio:pᷣdicatiõe ſcilicet apoſtolo⸗ rum: ⁊ ſanguine martyrũ.cunq; illi vmone do cebãt:hi ꝑ carceres ⁊ toꝛmenta ac deniq; moꝛ⸗ tem ipᷣam aſtruerent:in vtroꝛũq; locũ ſuo gra⸗ du ſubierunt ſancti doctoꝛes:qui qð illi cõpen dioſe docuerãt:latius explicarẽt.quodq; mar tyres ſanguine ſuo teſtati ſũt:hoc iſti ſãctimo⸗ nia vite cõfirmarent: atq; aduerſus omnẽ bere ſim omnẽq; vitioꝛũ labem ꝓ fide iuſticiaq; cõ⸗ ſiſterent:jdem ⁊ militũ vires gererent ⁊ ducto rum. ulta auteʒ variaq; Hieronymus vti foꝛtis miles in hac vita bella ſuſtinuit:cũ mun do quipe bellum geſſit: ⁊ vicit: quando ſacer⸗ dos iam factus ⁊ ſũmo ſacerdotio dignꝰ habi tus ab vꝛbe ceſſit: pompiſq; ſeculi et omni am⸗ bitione mundanoꝛũ honoꝛũ renunciauit.cum carne ac demonibus:cuʒ in illa trans mare va ſta ſolitudine: que vt ipſe ait exuſta ſolis ardo ribus:hoꝛridum monachis habitaculum pꝛe⸗ ſtabat:carnem quidem ieiunijs frãgeret:ſpiri⸗ tales autem hoſtes oꝛationibꝰ effugaret. cum impꝛobis atq; emulis:ĩ quos ſepe per ꝓlogos ſepe per epiſtolas ſcribẽdo inuectus eſt.cũ he⸗ reticis: quos libꝛis tractatibuſq; ſcribendis ſe penumero de diuerſis conuicit erroꝛibus: di⸗ ſputandoq; vi rationũ ſuperauit.Doctoꝛis er go nomen vt habet:ita ⁊ officiuʒ ſtudioſiſſime viuens geſſit: pᷣſentes voce et exemplis erudi⸗ ens: abſentes lcriptis. Atroq; vo tam ſue eta⸗ tis qᷓ; poſteros voluminibꝰdiüſi idiomatis va⸗ ria interp̃tatiõe linguaꝝ viuoꝝ doctoꝝ erudi/ tionẽ adiuuans: rudioꝛes hiſtoꝛia delectans: acntioꝛes iſtruẽs archanis ſacre ſcpture ſenſi⸗ bus explicãdis. Eloquentiã certe iã eiꝰ iauda re temptarem: que tanqᷓ; riuus limpidiſſimus leniter defluens ⁊ aſpectu ⁊ ſono delectat: niſi ſpᷣe ſe multo melius qᷓ; a me fieri poſſit:elegan⸗ tia ſua legentibus cõmendaret:ad quaʒ digne Sddicandam eius ip̃ᷣius eloquentia opus eſſet. Nec me deterret: ꝙ dãnatus fuerit eiꝰ ſtudio aliquãdo Hieronymus:cũ extatica viſiõe tra⸗ ctus ad iudicis eterni tribunal: ⁊ qͥnam eſſet in terrogatus:pꝛo chꝛiſtiani nomine qð int᷑ metũ trepi dationẽq; pꝛofitebat᷑ Ciceroniani ſibi no men obiſci audiuit. neq; eni res ip̃a damnata ẽ ſed foꝛtaſſis eius ſtudiũ vehemẽtius:ſine qua ꝓfecto vix ſacre littere: certe non tanta cuʒ vo luptate legerentur. lHec igitur vt cetere quoq; dDotes quas ſtrictim cõmemoꝛaui: młtos acer⸗ biſſimoſq; illi emulos cõparuere.quoꝛũ vt im pꝛobitati cederet: Roma migrauit.⁊ qͥ doctoꝛ late clariſſimus habebat᷑: Oꝛegoꝛio Naʒiã ʒe⸗ no in diſciplinam ſe tradidit. Moſtqᷓ; ſtudia cũ de frequẽtiſſima vꝛbe ceſſiſſet: ad heremum ſe tranſtulit.⁊ qui in vꝛbe omniũ vꝛbaniſſima hbo mines perpeſſus erat beſtiales:in deſertiſſima her emo beſtias eſt expertus humanas. Ibiq; leo natura ſeuiſſimus imperium eius pertulit: cum hic homo natura mitis i ſe ſeuiret. Roma igitur Bethleem permutauit:diuitiq; ex vꝛbe non tam pulſus qᷓ; cedens:elegit ibi pauper vi uere:vbi pauper chꝛiſtus eſt natus: et inde ſa⸗ lutem petere:vnde oꝛtꝰeſt auctoꝛ ſalutl.Quid enim aduerſus malignitatem tutum vſpiã eſſe poterit:quãdo tanta virtus perſecutoꝛe nõ ca ruit?quod ſi quid nobis tale accidat:ex eiꝰ ca⸗ ſu conſolari nos ipᷣos debemus. Interea vero maledicos benefaciẽdo vincere:⁊ eoꝛumi nos odium virtute patientie manſuetudiniſq; ſupe rare:illo pꝛeſtante qui viuit ⁊ regat in ſecula ſe culoꝛum. Amen. Diui Hieronymi epiſtolarũ par is pꝛime volumen feliciter ſinit. hudenin n ueenlie lne hon Nungarh W eulsaſttei tuſaln Cus unnſͤtt ſlorni lnerepe, urmuyen kengguninos inguniala curin — 3 „ , 4 * . . . . — — R D . . * . 8 . 2 . . „ 7 — —— 188IO eleyisolng -„P-epuels T1oloelesqe-lel A uiOo TelsSeIANKANMMM HUIO JelSeEMAXA 666 / UBLAdOO 61 81 ZI 91 91 I 1 *I 1I 01 6 8 4 9 8 8 O 9oueſeg Snoo- ℳ tola i ronimi. Ep Hie rs i p gt ma be — 9 4 PI rum