Gb371_qt
author: Forèsti, Giacomo Filippo

*

N12511978423 021

IHIHENIIIIIIIIII

us Tübingen

onſeſſionale ſen In
terroga toꝛium

Reuerendi patris fraa
tris Jacobiphi⸗
lippi noui
ter edi-
imm.

2

Re⸗ Sn ) — . 1.75

Ne v Br1 Sr — ——⸗ .„... *, g. Se

— 46 ,,—— Ben * „ 6 . .9
. — Be 92 Se-E.
. . - 1- „ 5
„ vN E We 9 * 2 ₰
= - 6 r — A
D W W Ta⸗fe- ve A 5-

— 55„ 4
E ° Sar 1 e 24

rr 1 „ Werf 6* 0 S

Sl 86 con9) NrZ roe ,O.. . y,s .
IOet A . . . 1- 5—

e- EE
8

?àYù
2222

„

CErater Jacobuſphilippns Bergomenſis oꝛdinis

Eremitaꝝ:pꝛi ſuo Renerẽdo religiòe pietateqʒ ac ſan
ctimonia inſigni Joanni marie dñici veneto benemert
to generali canonicoꝝ Regulariuʒ Sancti Saluato/⸗
ris. S. M. in domino Jeſu. è
Ut ex libꝛis Chꝛonicoꝝ nr̃oꝝ mii xpo reuerẽde⁊

collẽdiſſime pf̃ elicer̃ ꝗſqʒ pᷣt. Ab exoꝛdio ſacroꝝ oꝛdi/

nũ mendicantiũ vſqʒ i piñs ſemp alig extitere eoꝝ oꝛdi
nũ viri:in oĩ ꝗdem diſciplinaꝝ genere:ſed pꝛeſertim in
theologia ? iure põtiſicio pꝛeſtatiſſmi.QAui ⁊ ſacravo/
lumina ſubtiliſſimis cõmentatiomibus interpꝛetarent᷑:
diuinas res oẽs multis:ac magnis voluminib expli

carent. Qm̃ ãt q̃ ad nr̃am ſalutẽ ptinebant longe lateqʒ;

pimmenſuʒ ac ꝓfundũ theologie pelagus diſpſa erãt:
extitere nõnulli ſummo ingenio:Ingẽtiqʒ doctrina pa
tres ꝗ res eognitu digniſſimas:⁊ ſaluti noſtre maxime

neceſfarias vndiqʒ colligẽtes:iĩ quodã epithoma:quas

nos ſũmas appellare ↄſneuimꝰ redigerent. Quo ꝗdes
in genere vt de antigoꝛibꝰ taceamꝰ:duo mihi etate nr̃a
viſi ſunt:⁊ vtilitate reꝝ collectaꝝ:⁊ ſcribẽdi oꝛdine.⁊ di
cendi bꝛeuitate ac diluciditate oẽs anteiſſe Antonius
vz Floꝛẽtinus Archiepᷣs ex oꝛdine pᷣdicatoꝝ ad eã me
rito dignitatẽ aſſcitus.? Ang.clauaſius oꝛdinis minoꝝ

vir appꝛime diligẽs.⁊ ꝙ ego exploꝛatũ habeo bonus.

Hij in ceteris rebus nobis tradendis accurati diligẽ/
teſqʒ fuere:tũ ĩ hijs potiſſimũ qͥ ad peccatoꝝ cognitõeʒ
atqʒ ↄfeſſionẽ ptinẽt. C Cũ.n.ſupioꝛes ꝗ ea de re ſcri-
pſerant oẽs plegiſſent:⁊ ſcripta ab ipſis in vnum quaſi
coꝛpus collegere: æ multa abſe inuẽta nõ inutilłr addi-
dere. Qne vo res cognitu ẽt minꝰ eruditis facilioꝛ eẽt

i quaſdã ſumulas ⁊ interrogationes ea que maxime ne

ceſſaria ſunt viſa ↄiecerũt.Ego t cũ ⁊ alios quãpluri
mos ꝗ de hac re ſcripſerãt.⁊ hos quos noiaui diu mul

uͤzheat.
tummliag
nieiupnmlt⸗
pcolegerat
uocie⸗
ſczetateate
üͤczicone⸗

Ffelncabn

grewik
ſeſtvel
Coacb'it
qpom/
Ciobſaift

Gßtolis ,

türoſuma
fomäſak.
ſttietobßr
§imhiipſ
Plrimist
Porimäd
qnoadpo
ces iyolr
ſtaditar
latenece
liderüt
niopnun⸗
ceſtariss
eden
s
disen
ſfſecch
iues
ülider

fisoraint
eq gc ſan
benemen
Jaluato⸗

uerigen

oxoꝛdi⸗

coxoꝛci
Ertimin
cravo⸗
etarent:
b'expli
elateq;
erat
mnapa
axime
I. quas
oggez
gtenfa
ne.1di
tonins
eime
minop
onus.
llge⸗
ntöez
ſcri⸗
gvaſi
di⸗
r
nene
hlori
mol

tũqʒ plegiſſez. 2 lõga multoꝝ alioꝝ voluminũ lectione

tum młtaꝝ reꝝ diuturneqʒ ꝓfefſionũ auditionis expe
riẽtia ꝑ młta adhuc adijci poſſe depᷣhẽdiſſẽ.⁊ ipſe quo

qʒ collegerã q̃ mihi neceſſaria viſa fuerãt.? Epithoma

quoddã ↄfecerã nõ tã me hercule:vt alijſ q; vt mihi ipᷣi

iaʒ etate ↄfecto minꝰ i dies minuſqʒ; ad legẽdũ laboꝛã

dũqʒ idoneo nr̃ hic laboꝛ iduſtriaq;ʒ ꝓdeſſzʒ. Neꝝ cũ H̊

nr̃e lucubꝛatiões ad aures pᷣ deĩide ẽt ad manꝰ nõ nul

loꝝ grauiſſimoꝝ hoĩuʒ noſtriq; omatiſſimoꝝ pueniſſẽt
viſe ſt neſcio quo pacto ẽt alijs q;płrimis pdeſſe poſſe.

LCoactꝰ itaqʒ ſuʒ illoꝝ nõ mõ pᷣcibꝰ ꝗbꝰ ſatiſfacer̃ quo
quomõ foꝛtaſſe poſſez. ſʒ ⁊ charitate q̃ nõ agit pperam

cui obſciſti nõ poterat ea q̃ mihi ipſi colligiſſeʒ ſᷣuaſſez

qʒ ẽt alijs ꝓ futura iptireʒ ederẽqʒ. Illud igit᷑ ſic edi⸗

tũ ⁊ ↄſumatũ tue heme.p. cũ ſis religioſoꝝ tuoꝝ nõ ſo-
lũ vniũ ſalł.p.ſʒ ⁊ decꝰ ac glia ad iditiũ mee i te beniuo
lẽtie ⁊ obpᷣuãtie iſcribẽdũ ⁊ dicãdũ eẽ putaui.vt vel ex

S mihi ipſi ĩ pꝑte ſatiſfeciſſe viderer:ꝗ tue bõitati tuiſqʒ

płrimis ⁊ maxis vᷣtutib vehemẽter afficioꝛ:ac me tibi
plurimũ ðbere ↄfiteoꝛ.Collegi igi᷑ memet ⁊ opuſculũ
quoad potui emẽdaui.ac dilucidũ r̃ddidi:vt paucoꝝ p
ces qᷓ;płrimis ſi fieri poſſet gratifſicarent᷑. Eſt aũt opꝰ
ſi aditaꝝ reꝝ copiã iſpicias ſane lõgũ.Sin vo eaꝝ vtili
tatẽ neceſſitatẽqʒ ꝓbꝛeue.Sũt.n.ad ea q̃ ſupioꝛes tra/
diderũt noua multa adiecta. Magna ðo illa teſtimo-
nioꝝ nubes ꝗbus illi iterdũ ĩ re nõ dubia minime ne/
ceſſarijs vtunt᷑ magna ex pte ðtracta.ea tantũ q̃ dubia
videbant᷑ eẽ poſſe.ſinguł ⁊ ꝗdẽ locupletiſſimiſ ac fide/
liſſmis teſtibꝰ ↄfirmata. Seruauimꝰ ẽt ĩ his explican
dis eundẽ quẽ oẽs ᷣuare ↄſueuere oꝛdinẽ:vt ⁊ pᷣcepta

tꝗ eccleſie qᷓ; decalogi ⁊ ſacramẽta ⁊ articulos ſidei ⁊

vtutes oẽs queqʒ his opponunt᷑ vitia. gbuſqʒ modis
tã ĩ deũ ꝙᷓ ĩ hoĩes delinqui põt.ſigillati ꝓſequeremur.

Sðõ

Os pᷣterea hſane vite ſtatus attingimꝰ pᷣter vnũ ſa/
cerdotalẽc ſiue eccleſiaſticũ.eius dignitati maieſtatiqʒ
parcẽtes. Nephas ⁊.n.iudicauimus eẽ vt ignominia
pulcherrimi ac ſacratiffimi oꝛdinis palã ab oibꝰ paſ/
ſimqʒ legeret᷑. MNevero aut a ceteris diſcrepar̃ viderer
ant a paꝝ multis itelligi poſſeʒ moꝛe ↄſueto hũilimo:
ac pene vulgari oꝛonis genere vſus ſum. C Addidi
deniqʒ t ꝓ ↄſitẽtibꝰ mulierculis ⁊ ſimplicioꝛibꝰ viris
foꝛmulã quaãdaã explicãde ↄfeſnõis iĩ oĩ pctõꝝ genere
diffuſa maxie neceſſariã cõi ⁊ vernacła ligua còpoſitã
vt ꝙ oĩuʒ ſaluti pfutuꝝ eẽt ab oĩbꝰ legi ⁊ itelligi poſſet.

Pnuto itaqʒ hac lucubꝛatiõeʒ noſtra q̃ oiuʒ copioſiſſ

ma ẽ nõ ſolũ imperitioꝛibꝰ ſed ⁊ eruditis quoqʒ viris
⁊ vtilẽ ⁊ iucundãa foꝛe cũ neqʒ oẽs oĩa legere neqʒ ea q̃ͥ
legerũt ad vnguẽ meminiſſe poſſint ⁊ qͥrendi laborem
pleriqʒ declinent. Huic aũt opnſculo titulus alius nõ

erit.qᷓ; interrogatoꝛiũ nouiſſimũ fratris Ja.phi.Ber

gomenſis. Poſtremo rogo te in pꝛimis collẽdiffime
pater:ac vnumquemqʒ qui exhoc Noſt laboꝛe ſe vel
frnctũ vel voluptatẽ aliquam percipiſſe intelliget me
ſuarum apud deum oꝛationum ſuffragijs impartire
non grauetur:vt igitur animunʒz meum erga.R.pater
nitatem tnã maximum foꝛe dignoſcas quantiqʒ faciã
dignitatem tuam: hunc interrogationis libellum tibi
dono mitto laboꝛis ⁊ ingenij ſane mei non foꝛtune mu
nuſculũ.Tui autem muneris offitium erit agere cum
ſipꝛeſſoꝛibꝰ vt ⁊ ceteri tue religionis ſilij ꝑticipes ſiant.

CTabula.
¶ Perſuaſio operis. car.ſ.
De ſententia exeommunicationis pꝛimo. car.i.

Be ſecundo cccleſie pꝛecepto. car.ij

nia
aſ⸗
rer
o:
li
1
fe
ni
ſ.
ſſſt

4
.
ſe

l
e

— —

.
4
.
4

1

—

De tertio eccleſie pꝛecepto.
De voto quarto eccleſie pꝛecepto.
De ieiunio quinto eccleſie pꝛecepto.

De auditione miſſe ſexto eccleſie pꝛecepto.
DBe decimis ſeptimo eccleſie pꝛecepto.

De ſeptem ſacramentis eccleſie.
De baptiſmo.

car.iiij.
car.iiij.
car. v.
car. v.
car. vV.

Be conſirmatione ſecundo eccleſie ſacramẽto.car.vi.

DBe matrimonio.
De extrema vnctione.
De decem legis pꝛeceptis.
De incantationibus alijſqʒ malis.
De ſecundo legis pꝛecepto.
De tertio legis pꝛecepto.
De quarto legis pꝛecepto.
De quinto legis pꝛecepto.
De ſexto legis pꝛecepto.
De foꝛnicatione.
De adulterio.
De ſtupꝛo.
De ſacrilegio.
Be ſodomia.
De beſtialitate.
De pollutione.
De turpiloquio.
Be malis cogitationibus.

De inceſtu.

Be luxurijs coniugatoꝛum.

De ſeptimo legis pꝛecepto.
Berapina.
BDe vſura.
Be ſocidis animalinm.
Be octauo legis pꝛecepto.
BDe ſuſurratione.

ar. vij.

car.vij.
car. viij.
car. ix.
cCar. xl.

Car.xiij.
cCar. xV.

ar. xv.

car. xv.
car.xve
car.xvi.
car.xvi.
car.xvi.
car.xvi.

car. xviij.
car.x viij.

((Ar. xx.
car.xx.
car. 22.
gr. 22.

car. 23.

BSe nono legis pꝛeceßto. cęar.23.
De decimo legis pꝛecepto. car. xxiiij.
De ſepteʒ peccatis capitalibꝰ ⁊ pᷣ de ſuꝑbia.car.xxiiij.
De pꝛeſumptione ſecunda ſuperbie ſilia. car.xxiiij.

De ambitione tertia ſuperbie fila. car. xxv.
De temerario iudicio quarta ſuperbie filia. car.xxv.
De deriſione quinta ſuperbie fiilia. car. xxv.
De curioſitate ſexta ſuperbie filia. car. xxvi.
De adulatione ſeptima ſuperbie fili. car.xxvi.
De byvpocriſi octaua ſuperbie ſilia. car. xxvi.
De pertinacia nona ſuperbie fſilia. car. xxvij.

De contentione decima ſuperbie filia. car. xxvij.
BDe diſcoꝛdia vndecima ſuperbie filia. car.xx vij.
De inobedientia duodecima ſuperbie ſilia. car.xx vij.
De iactantia decimatertia ſuperbie ſilia. car.xx viij.
De arrogantia decimaquarta ſuperbie ſilia. car. xxviij.

De vanagloꝛia decimaquinta ſuperbie ſilia. xxviij.

Be auaritia ſecundo capitali vicio. car. xxix.
De ſymonia pꝛima auaritie ſilia. car. xxix.
BSDe pꝛoditione ſecunda auaritie filia. cCcar. 30.
Se fraudulentia tertia auaritie fila. car. 30.
De fallacia quarta auaritie ſilia. Cvor. zi.
De turpilucro quinta auaritie filia. car. 32.
Be ludo ſexta auaritie filia. car. 33.

De acceptione perſonarum ſeptima auaritie fi. J33.
De impeditione alicuius boni octaua auaritie fi. 33.
De inquietudine mentis nona auaritie ſilia. xxxv.

De immiſericoꝛdia decima auaritie filia. xxxv.
De pꝛodigalitate. xxxxvi.
¶ BDe luxuria tertio capitali vicio. car. xxxvi.

De cecitate mentis pꝛima luxurie filia. car.xxxvi.
De pꝛecipitatione ſecunda luxurie ſilia. car.xxxvi.
De inconſtantia tertia luxurie ſilia. car.xxxvi.

—

— — — ———N—

— feeer — -——8

H—́N—SUGʒNGGRGNW —rrLTLr- f ꝝ ꝝNL ʒ—ʒ

1 .
rii.
küi.
xiii.
xy.
Nxy.
rrr.
xyi.
ryi.
rvi.
wi.
.
ryij.
pij.
biij.
iif.
72
wir.
150.
H50.
ſo
3
zz.
33
p.
y.
wi⸗
rni
nl.

.

l⸗

De inconſideratione quarta luxurie flli. xxxvi.
De amoꝛe ſui quinta luxurie ſilia. car. xxxvi.
De amoꝛe ſeculi que eſt ſexta luxurie filia. xxxvij.
De hoꝛꝛoꝛe future vite ſeptima luxurie ſilia. xxxvij.
Be odio dei octaua lucurie ſilia. car. xxx vij.
De ſtultiloquio ⁊ ſcurilittte. car.xxx vij.
CBe inuidia.iiij.capi.vicio ⁊ de eius pᷣma fi. xxxvij.
De detractione ſecunda inuidie ſilia. car.xxxvij.

De odio tertia inuidie ſilia. cCcar. xxx viij.
De murmuratiõe quarta inuidie filia. car.xxxviij.
De ſuſuratiõe quinta inuidie ſilii. car.xxxviij.
De partialitate ſexta inuidie filia. car.xxx viiij.
De exultatiõe in aduerſis vij.iuidie filia.car.xxx viiij.
¶ ¶Be Ira quinto capitali vitio. car.xxx viiij.
Be tumoꝛe ſecunda ire ſilia. car. xl.
Be contumelia tertia irc filia. car. xl.
De baſfemia quarta ire filia. car. xl.
De maiedictione quinta ire ſilia. car.xli.
De indignatione ſexta ire fili. car. xli.
De clamoꝛe ſeptima ire ſilia car. xlij.
De rixa octaua ire ſilia. Caggr. xlii.
CBe gula vi.capitali vitio ⁊ ð pᷣma eiꝰ filia. car.xlij.
Be ſcurilitate ſecunda gule filia. cCar. xliij.
De multiloqnio tertia gule filia. Ccar. xliij.
Be inepta letitia quarta gule ſilia. car. xliij.

Be hebetudine ſenſuum quinta gule filia. cxliiij.
CBSe accidia.vij.⁊ vltimo capitali vitio. car.xliiij.

De malicia pꝛima accidie ſilia. car. xliuij.
Be deſperatione ſecunda accidie filia. car. xlv.
Se puſillanimitate tertia accidie filia. car. xlv.
Be rancore quarta accidie ſila.. cor. xlv.
Be toꝛpoꝛe quinta accidie filiia. cgr. cxlv.

Be vagatione mentis ſexta accidie filia. car. xv.

De mala voluntate ſeptima accidie filia. car.xlvi.

De ignoꝛantia octana accidie fili. car.xlvi.
. BDe virtutib. vij.pec.capitalibꝰ oppoſitis. xlvi.
Be ſeptem donis ſpirituſſancti. car. xlvi.
Be quatuoꝛ virtutibus cardinalibus. car. xlvij.

Be quinqʒ coꝛpoꝛis ſenſibus. car. xl vij.
CBe quinqʒ ſenſibus ſpirituallbbus. car.xlviij.
Be. vij.opibꝰ miſericoꝛdie coꝛpoꝛalibꝰ. car.xlviij.
Be. vij.opibꝰ miſericoꝛdie ſpiritualibꝰ cax.xlviiij.
¶NDMarticulares interrogationes fiende: 2 pꝛimo a
dominis tempoꝛalibus ⁊ pꝛicipibus. car.xlvilij.

A iudice ſeculari. cCear. lij. .
Al notario ⁊ pꝛocuratoe. car. v. ſe
A magiſtris ſcolarunm. car. lvi. N
A ſcolare. l cCar. Ivij. .
A medico. car. vij. in
Ab aromatarro. ar. viij.
Ab officiali communitatis vł pꝛincipis. car. lviij.
ACiue. H car. viuij.
A mercatoe. car. lx. m
Abartiſice. CCr. Ixij. hen,
Alanifiiie.. cCcar. Ixij. he
Ab auriſice ⁊ ferario. LCLr. Ixiif. i
A tabernario ⁊ hoſpite. caakr. lxiiijj. ns
A ſutoꝛe. Cgr. xiiij. ſeſ
Ab agricol1is. cr. Hiiij. hal
A datiarijs. “ car. lxxv. kle
A iuuenibus tam feminis ꝙᷓ maſculis a puerovſqʒ ad
acgoleſcentiam. H car. xv. i
CPoſtremo quaſdã abſolntiõum foꝛmas car.lxv. b
tem foꝛma abſolutionis a pena ⁊ a cuſpa. lxvij. eien
tem modus abſoluendi excõicatuʒ maioꝛi excõicatio lum
ne ab habente auctoꝛitatẽ id faciendi. car. lxviij. ſn

Explicit Tabula. g⸗

Avi.
Uvi.

vi.

Alvi.
lpi.
lvij.
pii.
hlij.
Mui.
mo
hii.
zi.
rl.
.ri.
yij.
yij.
pii.

Niſ.
lſ.
i.

hi
tij.
i.
ii⸗

4
r.
.
tio
ij.

WWeorerſuaſo zj.
C Incipit nouiffimuʒ Herithoma ſen interrogatoꝛiũ
a venerãdo pꝛe fratre Jacobophilippo Bergomeſe

oꝛdinis heremitaꝝ nuprime ggeſtũ.

mnpumis quidez
tu pater gfeſſoꝛ cum oi charitate:vul
tuſqʒ hylaritate:ac moꝛuʒ grauitate i
terrogabis ↄſiteri volẽteʒ ſi vʒ fuerit
tibi incognituſ:de eius patria ſeuciui
ltate: 2 ſi abs tua iuriſdictõe cognoue
ris eũ alienũ:nullatenꝰ ð illo te itromitteſ:qꝛ nulla pꝛoꝛ
ſus ipſiꝰ foꝛet abſolutio:niſi aut tu:aut ille ſpecialeʒ vel
generalẽ ſuꝑ hoc haberetis auctoꝛitatẽ:vel foꝛet caſus
extreme neceſſitatis. Si vo ð tua fuerit iuriſdictõe:⁊ ti
bi ſimiliter incognitus extiterit:ſcðo iterrogabis ð ipni
us ſtatu:vʒ de ꝓfeſſiõe:De officio:de exercitio:Si vxo
ratus: Si paterfamilias: ⁊ qualeʒ quãtamqʒ habeat fa
miliaz vel ſi ſubditus ſit. Tertio interrogabis ſi ãno ſu
perioꝛe fuerit confeſſus:⁊ a quo ⁊ quã ob cãm ↄſuetuʒ
pꝛetermittit cõfeſſoꝛeʒ:atqʒ ſi eius monita vel peniten
tiã iniunctã i ſtatu ſalutis integre deuoteqʒ adimpleue
rit. Si etiã integre ⁊ cũ debita coꝛdis contritiõe ſua cõ
feſſus fuerit peccata:q; ſi ſecus vt infra dicemꝰ: nulla
pꝛoꝛſus fuiſſet ipſius cõfefſio.immo ſᷣm oẽs ↄfeſſfiõöem
iterare denuo tenetur. Quarto quoqʒ iterrogabiiſ:ſi qð
hʒ manifeſtum peccatũ: vt puta. Si cõcubinarius.Si
lenovel malas circõducat feminas. Si vſurariꝰ. Si lu
ſoꝛ ⁊ publicaʒ tenuerit baratariã vbi inſinita pemodũ
perpetraãtur mala ⁊ peccata. Si odium? publicas hẽat
inimicitias ⁊ iras. Si deniqʒ alienũ diu retinuerit ⁊ hu
iuſmodi: qꝛ ſi ſic illũ pꝛepeditũ depᷣhẽderis ad atrictio
uez ⁊ ſatiſfactiõem pꝛopoſſe ꝓꝑducere coneris. E ſi illla

peccata in ꝗbus infectũ euz depꝛebẽderis dimittere re
cuſaucrit ipʒ abs te tãqꝙᷓᷓ de ſua ſalute deſpatuʒ oino re
ice. Si aũt pꝛo virili ſua id ſe factuꝝ ſpoponderit ⁊ deo
creatoꝛi ſuo. ac ꝓximo tam in fama ꝙꝙ in rebus debite
ſatiſfacere:atqʒ ꝓximũ in moꝛibuſ malis offenſuz recõ
ciliar. Illicite quoqʒ acꝗſita itegre reſtituer:nec nõ ⁊ ir
rogatas ſibi iniurias ex coꝛde dimiiter̃ atqʒ demũ tuo
iudicio in oibus ſtare ⁊ parere decreuerit.dicas dñs ꝗ
in te bonuʒ incepit ipſe:qui oia põt:pſiciat cõfirmetq;.
deiñ ipʒ dulcit moueas vt genib flex. dicat. Cõſiteoꝛ
deo ⁊c̃.vſq; ad imneã maximã culpã:ꝓut.j.in vulgari cõ
feſ.hã. Quo dicto iterroga.ſi dnicaʒ ozont.i. NPater nr
ſiqʒ aue maria ⁊ apoſtoloꝝ ſymbolũ ſciat.qꝛ ſi ignoꝛat
tu magna cũ inſtantia impone illi vt vtrũqʒ oino ꝑdiſ-
cat:ac quottidie in mane ſeroqʒ denote cũ ſigno crucis
dicat. Hiſq; ex ſnia geſtis ad interrogationis oꝛdinẽ hͥ
mõ ꝓcede.ſed caue ne om̃s vno mõ:de oibus interro/
ges.ſed vnũquẽqʒ ſᷣm ſtatũ ⁊ adi.ſuã de pctis qͥ cõiter
hoies ſtatꝰ illiꝰ 2 adictiõis facere ↄſueuere.Et i pᷣmis
a. vij. eccleſie pꝛeceptis ſacramẽtiine incipies q quaſi
vnũ ⁊ ideʒ ſunt vt.ſ. CBSe ſenten. excõ. pmo.
CSi ab aliquo iud.ſit excõicatꝰvł i aliquã qͥ ð iure ſit
ceciderit excõ.papalẽ vł epᷣalẽ.ipᷣmqʒ de aligbꝰ ꝑticula
ribꝰexcõicatõibꝰ ſʒʒ ſtatũ ⁊ adi.ſuã ſic interrogãdo.vʒ.
Si quẽ aio irato ꝑcuſſerit clericũ vel religioſuʒ vł reli
gioſaʒ ẽt nouicioſ ant eiſdẽ aliquã intulerit iniuriã.qꝛ ſi
eęnoꝛmifuit pa.c.x vij.q.iiij.c.ſigs ſua.diabꝰ.veꝝ ſi ipᷣa

iniuria leuis fnit epiſ.ẽ ʒ io.an.⁊? alios i.c.cũ illoꝝꝑ ex.e.
Si quã cõiſit ſymo.qꝛ papał ẽ ꝑ ꝓceſſũ martini⁊ pan

Si ĩ aliquã cecidit hereſiʒ dãnatã.qꝛ pa.t. -li pape.
Si hereticoꝝ receptatoꝛ vł defenſoꝛ fuit.qꝛ papal eſt.

Si eccle.ł locũ religioſuʒ incẽdii qꝛ pa.ẽ ex.c.ↄqueſti.

Si pyrata fuit.qꝛ papalis eſt per pꝛoceſſum curic.

eefe
mnore
1deo
ebite
reco
ötir
imo
fsg
ch.
n
ganch
Neryi
Worot
pdiſ⸗
tucis
ineh
eno⸗
coter
ömis
janaſ
oͤmo.
fureſt
pticuls
do. v5.
reli
iaſ
ſiß
eſt⸗
Nlck⸗

aueſti⸗

Si dðtulit ł miſit arma ferꝑ ⁊ alia ꝓbibita fcis qꝛ pa.ẽ.
Si ſcyſmaticus fuit.qꝛ papalis ẽ per pꝛoceſſum curie.

Si ad ſtipendiuz ↄtra eccl.fuit.qꝛ papalis ẽ ꝑ ꝓceſ.cu.
Si ipediuit victualia ad roma. eccl. plata pa. p ꝓceſ.cu.

Sict romi petas romã accedentes vel inde redeũᷣtes
impedinit qꝛ papalis per pꝛoceſ.cn. ⸗ð elec. li. vi.

Si bona eccleſiaꝝ vacantiũ occupauit qꝛ papaliſ extra

Si dixit ro.eccl.nõ eẽ oiuʒ capᷣ nec ei tãq; capiti obediè᷑

dũ eẽ qꝛ ppᷣlis di.xix.c.nulli. extra ð cri.fal.c.dura

Si bullas ppᷣles falſauit ⁊ falſis vſus ẽ ſcient qꝛ ppᷣtis
Si i ſuis tris nouaſ gabelas ſeu pedagia ipoſuit.qꝛ pa

palis c. ⁊ ipſe ⁊ ꝗ ſcient᷑ illas exigit vt ĩ cle.in his qͥ ve
rum ſi recepiſſet a ſponte ſoluentibus non incidiſſet.

Si fecit aliꝗd ↄ libertatẽ eccleñie aut immunitateʒ ipſi
us.:quia epiſcopalis extra.e.c. Mouerit.
Si nõ obſuauit iterdictũ i locis ſuis quocũqʒ mõ poſi
tũ vl coegit diuia celebꝛare qꝛ pᷣᷣlis vt ex.c.c.grauis.
Si aliqð dedit auxiliuzʒ ↄſiliũ vel fauoꝛcẽ õ libertatẽ et
immnnitatẽ eccleſie.Eplis.vt ibideʒ.c.nouerit.
Si exigit gabellas vel pedagiũ a pſonis eccle.de rebꝰ
ſnis neceſſarijs.qꝛ epᷣalis ẽ extra ð cenſ.lib. vi.c.qᷓ;ꝙᷓ.
vex ſi cã negotiatõis id facerent.qꝛ tũc ſoluere tenẽt᷑.
Si itroduxit indeos i tras ſuasad fenꝰexercẽdũvł ad
B 2ſenſuʒ pdit ſeu domũ loca.epᷣalł vt ext.ð vſu.i cle.

Si ẽt ſuꝑ h̊ dictauit ſcripſit pcã ſiẽda ĩt ipᷣos qꝛ epᷣał
Si hfticos ⁊ eoꝝ defenſoꝛes eccleſiaſtice tradidit ſe/

pulture.qꝛ epiſcopalis eſt vt in cle.de ſepul.c.eos qui.

Si publicos vſurarios vł hereticos:aut excõicatos ſe

pulture conſociauit epiſcopalis eſt vt.S.

Si mf̃imoniũ in gradibꝰ a lege ꝓhibitis pᷣxit vʒ vſqʒ

i quartũ gradũ ↄſangui.vł affi.icluſiue qꝛ epᷣalis eſt:⁊
diſpẽſatio apłica indiget:qꝛ alłr non eſſet veꝝ matri-
moninz bec excõio habetur in dedeaſens Ca cos.

== Be ſenten.excõ. pmo.
Si etiam matrimonium clandeſtinuʒ cõtraxit:qꝛ mul
tis in locis per ſtatuta ſynodalia excommunicatio ẽᷣ.
Si monaſteria monialium ſine licẽtia eoꝛum ꝗbus da
re ſpectat intrauit in excommunicatõem papalem in
aliquibus monaſterijs in aliquibuſ auũt epiſcopalem.
Si nõ ſoluit legata pꝰ an.vbi nõ eſt appoſitꝰ iminus ſᷣs
ſtatuta excõicatꝰ. Idẽ ẽ de notarijſꝗ legata eccłijs vł
locis pijs facta malicioſe vel negligẽtia nõ mãaifeſtãt.

Si ſilios ex dãnato coitu ſuſceptoſ exverecũdiavł aua

ricia ad hoſpitale miſit:qꝛ niſi ſatiſfaciat ĩ excõicatiõʒ

incidit:nec põt abſolui:donec in integrum ſatiſfaciat,
Si participauit cũ excõicato ĩ crimine ꝑꝑ ꝗð excõicatꝰ
eſt i excõicationẽ eãdẽ incidit vt extra.e.Si ↄcubine.

Si ex ↄtemptu cũ excõicatis participauit vʒ i ioquẽdo
comedendo:oꝛando:⁊ ſalutãdo:in ſniam excõicatiõis
minoꝛem incidit vt.ij.q.iij.c.ſicut. verũtamen quilibʒ
confeſſoꝛ ſᷣm hoſtien.⁊ alios eum abſoluere põt.
De alijs quoqʒ cõplurimis excõicationibꝰ iterrogare

poteris:ꝓut pſõe neceſſitas regrit:ac tibi viſuʒ fuerit

A gbus ſi vales eũ in pᷣmis abſoluere debes. Sin ãt
ad ſuperioꝛẽ ꝓ abſolutiõe illũ trãſmitte:qꝛ ̃ᷣj canões

in pꝛimis ſemꝑ excõicatiõis abſolutio fienda eſt poſt

modũ peccato. CCBe ſcðo eccleſie pꝛecepto.

Si oĩ anno poſt anos diſcretõis ſempꝑ cũ debita pctõꝝ

ſuoꝝ pᷣmeditatiõe:ↄtritiõe:integritate:⁊ ſatiſfatiõe cõ

feſſus eſt.qꝛ ſi ſecus afeſſio ei iteranda eſt ſʒ omnes.

Si afeſſoꝛeʒ ydonenʒ nõ elegit vʒ doctum bone fame

⁊ cõſcie virũ ac habentẽ auctoꝛitates:qꝛ ſi aliqð pecca

tuʒ ſcient pᷣtermiſiſſz aut et ſi aliqð pᷣtermiſiſſet qð du

bitabat foë moꝛtale aut eoꝝ aliquas neceſſarias circũ
ſtãtias ex malicia quã maxie aut obliniõe iexcuſabili
ſeu ignoꝛãtia craſſa vł ſupina dimiſiſſz: vel nõ hnti au

mn
Si⸗

R
5
Si

di⸗

eml
catiot,
busda
lem in
glem.
nusßz
ansyr
iichit.
R
icani
ſfacot.
cöicat
cubine.
vqbicdo
ſcaris
gnlibz
öt.
moyre
s fent
Sundt
Moes
pott
epo.
cop
töech
ſefawe
opeccs
tgodu
lucd
gſabilt
hütior

—ß Be ſo pꝛecept. liſij
ctoꝛitates cofeſſus fuiſſet:vel penitentiã ſibi ininnctä
nõ peregiſſʒ:aut ſine ðbita abſtinẽdi diſpõne ꝓfeſſus
fuiſſet.vel deniqʒ diuiſaʒ ↄfeſſtõeʒ feciſſet ſʒoẽs theo
logos ac canoniſtas eius confeſfio iteranda eſt.

Si nõ credidit ofeffonẽ ⁊ penitẽtiã ad ſalutez hoĩs fo

re neceſſariaʒ nec per alind remediũ poſt baptiſmuz;
poſſe deo recõciliari:qꝛ moꝛtale ⁊ hereticũ eſſet.

Si ſuis afeſſoꝛibꝰ vnq;ᷓ aliẽa peccata ſine magna ⁊ eui
9

dẽti neceſſitate ꝓtulii qꝛ magnũ eſt petm̃.veꝝ ſi aligd
diceñ.foꝛet ſp pſona occultãda ẽ ſᷣʒ theo.i.iiij.di.xvi.
Si ꝓfeſſuſ aliq fuit potiꝰad euitãdã ĩfamie notã:qᷓ; vt
ᷣbito ſatiſfacerz ꝙ ał ñ feciſſ̊ʒ moꝛ.p.⁊ te.iteꝝ ↄſiteri.
Si ꝓfeſſus ſolũ a ſuis pᷣlatiſ coactꝰalłl ab amicis iductꝰ
aꝙ als ñ feciſſʒ meritũ ↄfeſſõiſamiſit ⁊ vẽialr ſaltẽ.p.

Si aliquas pᷣtermiſit ſciẽter circũſtãtias que ad aliud

peccati genus trahunt ſᷣm theologos reiterare tenet᷑.
Si verbis obſcuris ſua palliauit peccata:qꝛ graue.p.᷑

Sm theolo.i.iiij. di. xvij. talit᷑.p.ſʒ tho.i.iiij.di.xxi.
Si aliqð tacuit pcm̃ qð dubitabat foꝛ moꝛtale qꝛ moꝛ⸗
Si ſuo ꝓfeſ.in actu ꝓfeſſonis mẽdaciũ dixit qꝛ moꝛ.p.

Si ꝓpoſuerat aliqð pccm̃ nõ cõſiteri niſi interrogatus
moꝛ.p.eſt ᷣm canoniſtas.
Si ſuam penitentiam iniunctazʒ vnqᷓ;ᷓ in cõfeſſoꝛuʒ ſuo

ruuz3 vilipèdiũ ſecularibus ac alijs dixitqꝛ moꝛ.p.fuit.

Si ẽt ſua pcã ſeculari.iactãtie grf̃a dix.qꝛ mõtalia.m.p.
Si gauiſus młta moꝛtalia ⁊ enoꝛmia oiſiſſe pcã.m.p.

S i dolnit plura nõ comiſiſſe enoꝛmia: qꝛ moꝛtale fuit.

Sið pcis ſuis poti doluit reſpectu mũdi ⁊ pene qᷓ; di
creatoꝛis ſui amoꝛ vł tioꝛ:qꝛ nõ meritũ ſʒ potiꝰ.v.p.
Si in ſuiſafeffiõibus ſe excuſando inculpauit diabolũ
mũdum ⁊ carnis fragilitatem. .

Sicofeſſus ẽ aliqñ pp inanez gliaz aut aliñ mlg ines

moꝛ.p.qꝛ tũc ſacr̃ʒ nõ ſuſcepiſſʒ:ſʒ magis te.reiterare.
Si in aliquo ſe moꝛtis periculo expoſuit ſine ↄfeſſione
vt puta in periculo maris per longum tempus ⁊ peri
culoſum vel in bello ⁊ ſimilibus male fecit.
Si qñ puer erat cuʒ alijs pluribꝰſocijs pueriſvnqᷓ; ꝑfeſ
ſus fuit nõ bene fecit ⁊ ſacerdos ille ꝗ illũ ita audiuit
moꝛ.ſᷣm aliquos peccauit:qꝛ fecit illũ eccłie pᷣceptuʒ
pꝛeuaricari vt extra de peni.⁊ re.c.oĩs in ver.ſolus.
Si pluries in anno pꝛont ſtatum eius requirit:non fuit
confeſſus non ſine peccato fuit. —W

Si alieno ſacerdoti ꝙᷓ ſuo vnqᷓ confeſſus fuit: qꝛ non

licet ſᷣm tho.⁊ alios in.iiij.di.xviſ.
Si ſurdo aut doꝛmienti libenter confeſſus fuit moꝛta.

p. 7 illa talis confefſo debet iterari eo q; talis nõ fuit

verns iudex ex quo non andiebat.
Si abſolutionem per metum aut aliquo pꝛecio vnquẽ
extoꝛſit.qꝛ vltra moꝛ.nulla fuit ipſa abſolutio.

Si excõ icato vel ſy moniaco aut ↄcubinario ſcient᷑ cõ

feſſus fuit.qꝛ ẽt neceſfitate vꝛgente talibꝰ ↄſitendũ nõ

eſt nec talis ꝓfeſſio valida è ̃ʒ canoniſtas de pe.di.vi.
Si filios ⁊ filiaſ ac alioſ quoſcũqʒ ſibi ſpᷣditos ñ fec vł
pmiſit ↄfiteri.m.p.⁊ tot fuerũt moꝛtslia quot ꝑſone.

CBe.iij.eccleſie pꝛecepto.

CSi adminus ſemel in anno in paſchate reſurrectio
nis ſe commumcauit moꝛ.fuiſſet niſi id de cõſilio ſui

confeſſoꝛis aut eum legitima canuſa excuſaſſet.

Si poſt anos diſcretiõis nõ ſe cõicare incepit.qꝛ moꝛ.
fuit i.xi.vel duodecio eteiʒ ãno ſᷣm tho.incipe tenet᷑.

Si ſuos ſpᷣditos rõnis ⁊ etatis capaces vʒvxoꝛẽ:ſilios
ſoꝛoꝛes:ſᷣuos ⁊ ancillas non cõicare ꝑmiſit moꝛta.p.

Si cũ ↄſcia peccati moꝛtalis ad cõionezʒ acceſſit.in.p.

Si de vero coꝛpoꝛe chꝛiſti conſecrato dubitautt.
Si dixit vel dubitauit ſacrʒ illð oibus pꝰ an.diſcretõis

terne,
ſekone
81)eni

ni
1audiut
han,

tnit
:a

emort.
no fait

nqui

lenicd
nduno
..dl.pi⸗
ſſten
plone⸗

mecti⸗
ſlioſni

emor.
lenel⸗
fios
ouap.
ſmp⸗
4
etois

Be voto. luz

ad falut nõ foꝛeneceſſariũ.qꝛ moꝛ.⁊ hereticũ foꝛet.
Si non ieiunus ad illud vnquã accefſit: quia moꝛtale.
Si pollutus ea nocte ẽt aliqua illuſiõe ad ſacramentũ
accefſfit qꝛ non Iʒz niſi ex hoc ſcandalum oꝛiretur.
Si pꝰ cõionẽ eo die vxoꝛẽ cognouit.qꝛ ũ h nec exigere
nec reddi attñ moꝛ.nõ eſt niſi feciſſj in contemptum.
Si mulier mẽſtruata ad cõioneʒ acceſſit.qꝛ pꝑ reuerẽ
tiam ſacramẽti non debuit verũtñ moꝛ.non fuit.
Si ante partũ nõ ſe cõicauit ⁊ feſſa fuit.qꝛ male fecit.
Si poſt cõioneʒz ſtatim ſpuit vel comedit.qꝛ non licet.
Si ad ſanctã cõionem nõ ſe pꝛeparauit cũ ea reueren
tia ⁊ deuotione vt debuit qꝛ repꝛehẽſibile valde eſt.
Si etiam poſt communionem in eadem deuotione nõ
ſe continuit ſed ad vomitum mox redijt.
Si aliquẽ a ſctã cõione retraxit:⁊ quã ob cãm:qꝛ moꝛ.
potuiſſet eſſe ⁊ ẽt meritoꝛium aut nullum peccatum.
Si cõionem ab excõicatovel ſuſpenſo ſeu ꝓcubinario
recepit qꝛ nulla rõne aut neceſſitate ᷣm doctoꝛes per
mittitur. ¶ Be voto.iiij.eccle.pᷣcepto.
CSi aliqð emiſit votũ ⁊ de tꝑe emiſiõis illi:qꝛ poſt
graz adeptã differre gra. petm̃ c᷑.tenet᷑ eteiʒ ʒ oẽs ſta
tiz adiplere:niſi tᷣs pᷣſixifſʒ.⁊ ſ̃ʒ theo.i.iiij.di.xxxviij.
Si õ votũ ſuuʒ ẽt ſimplex abſqʒ mag.⁊ euidẽti necefſ
tate venit.qꝛ moꝛ.⁊ totiẽs quotiẽs.et ſᷣʒ antiquos cano
nes tribꝰ an.penitere deberet vt. xxvij.di.c.ſi vir.

Si qð abſtinẽtie ⁊ huiuſ.emiſit votum: qꝛ illð ex pꝛo/

pꝛia anẽte minime ifringere debuit etiã ſi dubitaſſet:
ꝙ illud adimplere potuiſſet. Mã tales cuʒ pñt m oẽs
pꝛo ↄſilio ad ſupioꝛes accedere tenent᷑ alias moꝛtale.
Si ante pubertateʒ religionis votũ emiſit.qꝛ quãtũ in
ſe eſt illud adimplere tenef.põt tamen a patre vela ſu
perioꝛibus reuocari vt.xx.q.ij.c.puella. b lif
ii

Be voto

Si poſt pubertatem ulud idẽ vonit.⸗ poſtes de facto

matrimonium contraxit.moꝛ.p.⁊ nũquã ſine peccato
moꝛtali:eã carnaliter cognoſcere poteſt:niſi a Ro.põ
tiſice diſpenſatonem obtinuerit: exactus tñ reddere
tenet᷑.huiuſmõi abſolutio:ſcilicet a peccato tranſgreſ
ſiõis voti epiſcopo reſᷣuat᷑:ñ tñ eidẽ diſpẽſatio ↄcedit᷑
Si ãte ãnos pubertatis aliqð votũ vouit:qð ad ſui pſo
nã ptiebat:⁊ nõ ipleuit moꝛ.p.ſʒ tho.ᷣa pᷣe.q.lxxxviij.
Si vir ⁊ vxoꝛ caſtitatis votũ emiſerũt:⁊ nõ obſeruaue
runt moꝛ.p. ⁊ tociens quotiẽs.vt.xxxiij.q.vi.c.ꝙ deo
Si vxoꝛ abſqʒ viri licẽtia vonit adimplere non tenet᷑.
ſi vir contradicit alias ſic. èM
Sie aliquod ſtultum emiſit votum. vt nõ lauare manus
aut caput ⁊ huiuſmodi peccauit nec adimplere debʒ.
Si aliqð malũ ſe factuꝝ vouit:grauit᷑.p.nec tenet᷑.obſᷣ.
Sivouit alicui bonum nunquam facere peccauit:⁊ illõ
ſine aliqua diſpenſatiõe infringere tenhe.
Si votũ fecit ð re bõa ꝑꝑ malũ ſinẽ:vʒ vt talẽ poſſʒ cõ
ſeg voluptatẽ:aut talis inimicꝰ ſuus moꝛeret᷑.moꝛ.p.
Si ſilius ꝓpꝛe moꝛiẽte ſua pmiſit vota adimplere:vel
ei ex teſtõ dimiſit: ⁊ nõ adipleuit moꝛ.p. extra.e.c.lzʒ.
Hic itaqʒ notãdũ ẽ ꝙ epᷣi i ſua dioceſi oĩavota pñt ⁊ cõ
mutare ⁊ diſpẽſare:preter quattuoꝛ:vʒ caſtitas pere⸗
grinatiõis terre ſctẽ:ſctiqʒ Jacobi.Et liminũ aplłoꝝ
pet.⁊ pau.veꝝ religioſi ꝓfeſſoꝛes ꝗcũqʒ ⁊ pꝛochiãi ſa
cerdoteſ de ipſoꝝ diſpẽſatõe aut pꝑmutatõe nullo mõ
ſe itromittere pñt ſine licentia ſpali epᷣi:: hoc ſᷣm oẽſ.
Se ꝗJeinnio quinto eccle.pꝛeceppto.
Si eccle. Jeiũia:vt pote quadrageſime tote.Quat
tuoꝛ tpᷣoꝝ ⁊ oiuʒ vigiliaꝝ ſine euidẽti neceſſitate fregit
qꝛ in quocũqʒ pꝛetermiſſo moꝛ.fuit. Sũt tamẽ quedã
vſonaꝝ geuera que de huiuſmodi Jeinnioꝛum obli

gͤt
Siinvi
lctien
Sijcit
miete

Giſeiun

guotien
Giade
tez co
Siala
gnuͤ
Sfriſp
Hibun
Hianrer
menpe
Gitemp
üomt
Sipyi
ſetvic
CSit
petot
etiam
Zifem
mnonp.
Diipeen
erite
Blanch
vape
veegr,
e
phus
Tnc

Si ipſe miſſaz nõ audiuitvł nõ itellexi

SSõ

Be ieiunio.
gatioibꝰ excipiuntur. vt in ſumis pluribus habetur.
Si in vigilijs ⁊ quattuoꝛ tpibus vbi cõſuetudo nõ erat
lacticinia comedit.peccauit verum ſi ſecus nõ.
Sipdictis diebꝰcarnes ſine magna neceſſitate cõedit
male fecit:nõ tñ peccatũ ẽ ſi id de ↄſilio medicoꝝ fec̃.

Si ieiunia voti vel penitentie fregit.qꝛ moꝛ.p.⁊ totiẽs

quotiens:niſi magna neceſſitas compuliſſʒ.
Si ad collatiões inſero panẽ vł magnã fructuũ qtita
teʒ comedit:⁊ id in fraudẽ ieiunij ieinniũ fregiſſe dẽ.

Si aliquos ad frãgẽdũ ieiũia eccle.ĩduxit.vʒvxoꝛes b5

gnates lactãtes qͥ maritos i ſocietatẽ cẽe iducũt.m.p.

Sivilipẽdit ⁊ blaſfemauit ieiũia.⁊ ꝗ aꝑſtituer̃t illa.m.p.
Si hoꝛam pꝛandij pꝛeuẽit tempoꝛe ieiunioꝝ peccanit

Si ante hoꝛam pꝛandij pluries bibit:quia nõ licet atta
men pꝛopter hoc ieiunium non fregit.

Sitempoꝛe ieiunioꝛum in domuz ſuam impaciens ni

mium fuit.vt multi facere cõſueuere.

Si pp ieiuniũ nimiũ in vno pꝛandio comedit:qꝛ nõ ca

ret vicio. C Be auditõe miſſe. vi. eccle.pꝛecepto.
CSi diebus feſtiuis miſſam integrã nõ audiuit moꝛ.
p.⁊ totiens quotiẽs ex negligentia commiſit. tenetur
etiam andire.vt de conſe.di.pꝛima.c.miſſaſ.

Si familiam ſuam omnem ad miſſam ire nõ permiſit

moꝛ. p.ſi id ſine legitima cauſa fecit.

3n5. llexit. z ſacerdotẽ vi
derit celebꝛãtẽ:pᷣcepto nõ ſatiffecit:cũ facer̃ potuiſſz.

Si audiẽdo miſſaʒ de pᷣcepto dixit oꝛoes quas ex voto

vel pnia ſeu rõe oꝛdinis dicere dẽbat ᷣʒ aliquoſ.m.p.
vt ar.e.Ex litteris ſecus ſi ex deuotiõe aligd dixiſſet.
Si audiẽdo miſſaʒ coꝛde ⁊ oculis adeo vagꝰ fuitvt ſui
ſipſius etiam aliquando nõ recoꝛdaretur malum eſt.
Si audiẽdo miſſaʒ alicui tẽptatiõeʒ dedit vᷣba.iſ.illicita

SSõ

De decimis.
⁊ inhoneſta dicendo ſeu aliquaʒ pꝛocaciter reſpiciẽdo.

Sipꝑ eccleſias placitauit.⁊ ibi aligd inhoneſte egit.qꝛ

ꝓbibitum ẽ.vt in cle.de cele.miſſ.ex grau.
Si in miſſis plurimũ riſit:⁊ alios ridere fecit.⁊ ſacer/
dotes celebꝛãates iriſit.⁊ ad id alios induxit grauit᷑.p.

Si diebus feſtiuis pꝛopꝛiã miſſam pꝛo peculiari dimi

ſit vt quidam facere cõſueuere.pꝛecepto contradixit.

„

7

poſſet audire male fecit ⁊ grauiter.p.

Si miſſam ſacerdotis concubinarij audiuit cum alias

Si ẽt miſſaʒ in ferialibꝰdiebꝰcũ poſſz ũñ audiuit pʒ doc.
grauit.p.maxime qñ ex negligẽtia:vł quadã auaritia
reꝑꝝ tꝑaliũ pᷣtermiſit.qꝛ magne igratitudinisſignuʒ ẽ

¶ /Se decimis.vij.eccle.pꝛecepto.
Si decimas pᷣdiales ſingulis annis ſuis eccleſijs atqʒ
ſacerdotibus non ſoluit quia tenetur.

Si ð ðtioꝛibꝰ fructibꝰmalicioſe ðdit qꝛ ſatiſfacer̃᷑ tenet᷑

Si nõ dedit decimas vʒ elemoſynas pꝛo decima reli-
Hinns paupibus ⁊ alijs miſerabilibus pſonis ð ommi
us lucris tam perſonalibus qᷓ; realibus.qꝛ tenetur.

De mltis ãt iterrogatõibꝰcirca hãc deciaꝝ materid ſᷣ

me extẽdo cũ mihi ſupnacua videãt᷑. Qꝛ circa mate
riã hãc doc.młta diſputant. C Be. vij. ſacr̃is.eccele.

De ſacf̃is aũt eccl.nũc ẽt formande ſunt interrogatio

nes.Et ipſa ẽt ſeptẽ ſt.vʒ Baptiſmꝰ ↄſirmatio peni

tẽtia.cõmunio.extremo. vnctio. matrimoniũ ⁊ oꝛdo.

Et qꝛ ð pnia ſeu afeſſtõe ⁊ cõmuniõe ſatis ẽ dem̃ etias

omittẽdo oꝛdinis ſacr̃m de quo alibi dicet. Ad reliꝰ
quoꝝ quatuoꝛ interrogatõeʒ ꝓcedẽtes ſic ĩterrogare

poteris vʒ bp. Be baptiſmo.

Si quẽq; ſuoꝝ filioꝝ aut nepotũvnqᷓ; ſine bapᷣ.pire

pmiſit.qꝛ ſi ex negligẽtia aut ex lõga dilatiõe moꝛ.p.

Si üllloꝛuʒ baptiſmuʒz ad pompaʒ diu diſtulit.quia nõ

ſcich.

egi. e

ſacer⸗
alit.
fidim
adiri.
melin⸗

zdor
orit
lj

tq;

tenet
eli⸗
onnn
ſetur.
kenii
maE
cccle.
giti⸗
peni
co.

enaz)

reli⸗

e.

it
nd

⸗ð

Be. vij. ſacramentis. vti.
licet ? grauiter.p.quia ſe periculo expoſuit.

„½

Si płes opatres ſin Inia epᷣi ſuſcepit qꝛ ñ lʒ niſivnũvł

tres ad płs ð erꝰ Inia pmittũt᷑ vt ð al.di.iiij.nõ płes.
Si a ſacerdote ↄꝓcubiario vł notoꝛio ſinñ magna neceſ.
filios baptiʒare fecit:quia nõ licet ſᷣm Tho. Pa pᷣe.q.c.
Si pꝛopꝛium ſilium in bapᷣ.tenuit qꝛ nõ licet amplius
ab vxoꝛe debitum exigere ſine moꝛtali vt hoſti. teſta
tur:ſecus ſi per erroꝛem feciſſet.
Si mulier pꝛeſente aliquo viro in caſu neceſſfitatis ali
quem baptiʒauit male fecit. quia non licuit ꝑꝑ digm-
tatem viri vt de conſe.di.iiij.c. Romanus.
Si aliquem vel aliquam ad compaternitatem lucri cã
vocauit.quia ſy monia mentalis fuit. R
Si aliquem ſinxit ad bap.tenere:vt ſine ſuſpitione poſ
ſet ad matrem ire vel econtrario mo2ꝛp.
Si dixit illũ vł ulã fore ſuã comatrẽ q̃ mime erat:vt ſe
ſiñ ſuſpictõe comiſcerẽt.qꝛ moꝛ.fuit ⁊ totiẽſ quotiẽs.
Si non credidit bap.fore ad ſalutem neceſſariam ⁊ ꝑ
ipſum remitti oĩia pẽ̃a.quo ad culpaʒ ⁊ ad penam ſᷣm
theologos in.iiij. di. iiij. moꝛ. p.⁊ vt hereticus habet᷑.
CBe conñirmatione.ij.eccle.ſacramento.
Si dixit vel non credidit ↄfirmatiõez ſeu chriſma
non eẽ ad ſalutẽ neceſſariaʒ:qꝛ lʒ non ſimpłr nihilomi
nus eius cõtẽptus dãnabilis eſt ſ̃ʒ theologos in.iiij.
Si ipſe non ↄſirmatus:aut ſuos conſiramari neglexit
ſi id fecit ex ↄtẽptu.moꝛ.p.ſecꝰſi ex quadã negligẽtia.
Siipſe non eſt ↄfirmatus alios ad conſirmationeʒ te
nuit. grauiter peccauit cuʒ non liceat.
Si ad id ſacramentũ non ieiunus acceſſit.qꝛ non licet
ſm tho.in.iij.parte.q.lxxij.verũtamẽ nũc tollerabile
videtur pꝛopter conſuetudineʒ iã diu introductã.vñ
potius dõm ẽ id ſieri debere ex aſilio ꝙᷓ ex pꝛecepte.

BDe matrimonio.

Be matrimonio.iij.eccleſie pꝛecepto.
CSizꝑtraxit matrimõiũ ꝑ pba de pñti nõ ꝓfeſſus vel
non cofeſſa:cum conſcientia peccati moꝛtalis.moe.p.
Si ſilios vł ſilias ſine bñdictiõe ſacerdotali ad copula
carnalẽ giũxit.vbi talis ↄſnetudo ſeruat᷑.moꝛ.p.
Si cõtraxit matrimoniũ nõ hñs itentionẽ Zhẽdi.ſj ſo

liũ copulã carnalt extoꝛquẽdi. moꝛtale.p.fuit.⁊ matri

moniũ illð nõ fuit.veꝝ illaʒ dotare tenet᷑ ᷣm omẽs.
Si contraxit exiſtẽs excõicatus.qꝛ moꝛtale fuit.
Si contraxit poſt dotum caſtitatis.moꝛ.p.⁊ caſus epi
ſcopalis eſt vt iam dictum ẽ ſupꝛa in votis.

Si cohabitauit cũ adultera vxoꝛe.qꝛ nõ licet.ſi pſene/

r⸗at ĩ adulterio:bᷣm theologos.in.iiij.di.xxxij,
Si õxit cũ copła carnali ĩ tꝛibꝰab eccłia ꝓhibitis vʒ
vxb aduẽtu vſqʒ ad epyphaniã:⁊ a ſeptuageſſima vſʒ
ad octauã paſce icluſiue.Et a tribꝰ diebꝰ ante aſcẽſio
nẽ dñi vſqʒ adoctauã pẽthecoſtes icluſine: moꝛtalit
peccauit. vt extra de fer. c. capellanꝰ:⁊ caſus epᷣalis ᷣ

P.

Sm Jo.an.in.c.ſi epiſcopus.de pe.⁊ re.li.vi.
ASi traduxit vxoꝛẽ ſine publicis nuptijs.grauiter pec
canit.xxx.q.v.c. Nullum.
Si xit i gradibꝰↄſanguinitatis ⁊ affinitatis ꝓhibitis

ſcienter.nõ ſolũ moꝛtaliter.p.veꝝ ⁊ ipſo facto ĩ ſentẽ⸗
tiam maioꝛis excõis incurrit.vt in.cle.c.eos.qui:De
ↄſã. Gradus aũt phibiti ſunt a pꝛimo gradu vſq; ad
quartũ.ſ.cõſangui.⁊ affi.Et nota ꝙ.xiij.ſunt caſus:g
noõ ſolũ impediunt matrimoniũ ᷣhẽdũ:verũẽt diri⸗
munt cõtractũ.qui ↄtinètur in his quatuoꝛ verſi.vʒ.
Error:condictio.votum:cognatio crimen.
Cultus:diſparitas:vis.oꝛdo.ligamen:honeſtas.
Si ſis affinis.ſi foꝛte cohire nequibis.
HBec ſocianda vetant.cõnubia iuncta retractant

ee e eee = S - = —=

ſis

h.
dßſ

zmari
mis.

pſere⸗

ſtis
mrßz
ſciho
ontait
ls

terper

hibits
ſent⸗
nide
ſcge
ſsg
di⸗
ſis

isee

De extrema vnctione. vij

Quoꝝ ðclaratõeʒ ppter eoꝝ ꝓlixitates nũc pᷣtermitto

verum in ſummis oia difuſius videre poteris.
Si etiã aliq cõſcius vel particeps fuit.ſen cõſiliũ vel
fauoꝛẽ interpoſuit. vt matrimoniũ ab aliquibꝰ in ſu/
pꝛadictis gradibꝰ ꝓhibitis cõtraheretur.qꝛ ĩ eandẽ
excõis ſententiaz incidit.vt ibidem notatur.
CBe extrema vnctiõe.iiij.eccle.pꝛecepto.

Si quem ex ſuis ꝑꝑ negligẽtiam ſine eodẽ ſacramẽto

decedere ꝑmiſit.quia male fecit.
Si ipſe aliqñ ĩ extremo ↄſtitutuſ.illud non petijt.

Si dixit vel credidit extremam vnctionem:nõ eẽ adul

tis in moꝛtis articulo cõſtitutis neceſſariam.male fe
cit. ᷣm theologos in.iiij.di.xxiij. “
Motãduʒ ẽ ꝙ tale ſacramentũ ſᷣʒ theologos in.ilij.di.

xxiij.arti.vij.nõ niſi grauiter iſirmantibꝰ dat᷑.excep-

tis puulis ⁊ viris de nouo occidendis.dʒ tñ dari ſeni

beſenio efectis.ẽt ſi nõ infrmarẽtcũ tales ex ipꝛoui/
ſo perſepe moꝛiãtur.poteſt ⁊ ſepius:cũ opꝰſit iterari.
CBe decẽ deide legis pꝛeceptis interrogabis vt in
fra. Et in pꝛimis a pꝛimo pꝛecepto incoãdo interoga
bis de tribus vᷣtutibꝰtheologicis. vʒ charitate: ſpe ⁊
Fide. Deiñ de Incãtatõibꝰ Augurijs atq; alijſ ꝑ mł
tis ſuperſtitionibus. Be pꝛimo legis pꝛecepto.
VAnñn cole deũ.ait Moyſes legiſſatoꝛ.Ideſtvni ſo
li deo g in celis regnat ſeruies:⁊ alios nõ adoꝛabis
neqʒ eis ſeruieſ. Et pᷣ de vᷣtute charitatis iterroga
Sinõ ſeruiuit deo creatoꝛi ſuo:eo amoꝛe eoqʒ feruo/
re atqʒ eiſdeʒ operibus vt debuit.

Si enʒ toto coꝛde:tota virtute:tota voluntate:tota ani

ma:ac omni mente ſua nõ dilexit. vt debuitt.
Si euʒ dile xit pꝛopter aliquod bonũ tẽpoꝛale.qꝛ eius
amoꝛ nõ ſilialis:ſed mercenarius dicendus erat.

5

De.x.pꝛeceptis.
Si extiuit pecc& ñ ꝑꝑ eũ.ſʒ pp gehẽnã.ppvecũdliaãvł
ꝓp penã tꝑaleʒ.qꝛ nullũ aut paruũ fuit eius meritnʒz.
Si non dilexit pꝛoximũ ſuum pꝛincipałr ppꝑ deũ.imo
pvrp aliqð eius tꝑale vel coꝛpoꝛale bonũ:pecccatũ fuit.
Si nõ dilexit amicum in deũ ⁊ inimicũ pp deuʒ vt de
buit male fecit.Et ſi adid faciendũ magis cõmodi-
tas ꝓpꝛia cõmouit eũ qᷓ; amoꝛ dei grauiter peccauit.
Si illa deuotiõez ꝙᷓ hie debuerat i his q̃ dei ſt nõ bũi
imo magis ad oꝛzn ad miſſaʒ. ⁊ ad alia bona magis
ex quadã aſuetudie ꝙ vᷣa charitate accefſit grauit᷑.p.
Be bac materia diffuſius habebis infra iĩ pcõ accidie.
¶ Be ſpe. ðD—ðWᷣͤ
Si ſpð ſuã ſ ĩ creatoꝛ ſuo.ſʒ i ᷣtutibꝰſuis i dinitijs ĩ ſi/
lijs i amicis vł dñis tpalibus poſuit.qꝛ aliqũ potuiſſʒ
eſſe moꝛ. CBemiice.
Si ſidẽ nõ habuit erga creatorẽ ſuũ qᷓ; hẽe debuit.
Si ꝓ deo aliq; creaturã adorauit.vʒ ſolẽ vłlunã cũ ap
parer̃ icipiũt faciẽdo eis aliqᷓ; oꝛonẽ vł ſalutatõeʒ mo
re gẽtiliũ vl ſi adoꝛa.dyabo.moꝛ.p.vt.xx vi.q.v.c.ñ łj.
Si adoꝛauit deum iudeoꝛum ritu.i.ᷣm veteres obſer⸗
uantias moꝛ.p. L .
Si duodecim articulis fidei ⁊ ſacramẽtis ſancte Ro.
eccle. non credidit. vel de eis aliquid obſtinate male
ſenſit hereticus habetur vy. õäsl
Si non credidit deum patrem.foꝛe creatoꝛem viſibi-
lium omnium ⁊ inuiſibilium. ——
Si non crechdit Jeſum Chriſtum dominum noſtruů
habuiſſe ſuſtannas. diuinam.ſ.?⁊ humanam.
Si non credidit ipſum Jeſum Chꝛiſtum paſſum ſup
plicio crucis a moꝛtuiſq; reſurrex-iſe.
Si non credidit ſeu dubitauit ipſum ad futuꝝ iudiciũ
venturum.⁊ moꝛtuos omnes iudicaturum.

aclit
nenirz,
ei ime
Ntüfun.
uz de
ömoch⸗
ccunt.
inöbi
umags
rauit⸗
cde⸗

ſoif⸗
otwiſhz
debuit.
lici
toezmo
cih⸗
ober⸗

ſee
emue

hiſbi⸗
Noſri
nſi⸗
ddici

W

r Be fide. SJJMW vitj
Si nõ eredidit moꝛtuoꝝ oiuz futurã reſurrectionem.

Si nõ credidit quicquid credit ſacro ſancta mater ec

cleſia. quia id ſimpliciter credere ſuſfſicit rudibus.
Si ſacrã ſcripturã vʒ Biblie hiſtoꝛias ⁊c̃.queqʒ i ea
ſ. nouo ⁊ veteri teſtamento contentas falſas aſſeuera
re pᷣſumpſit.qꝛ ſi ̊ ptinacit teneret heretic? diceret.
Si credidit aiazx cũ coꝛpe.pꝛſus moꝛitura here. fuiſſz.

Si dixit vł nõ credit foꝛe infernũ ł purga.ẽt here.eſſʒ.
Si cum inſidelibus aut iudeis ſine magna neceffitate

conuerſatus eſt:qꝛ non licet õm thomam. a.ſe.q.C.
Si comedit vł mercãtias cũ eiſdẽ exercuit.aut ab ipᷣs
medicias accepit. ſiue eoꝝ ſilijs lac ðdit.ant eoꝝ ob/
ſtetrices ad ſe vocauit.⁊ huiuſ.qꝛ nõ licet.pꝛout habe
tur in multis locis iuris canonici.
Aeyʒ ſi inueneris aſidentem adeo ignarum? rudẽè
de articulis ſidei nullã habeat noticiã. Tu illi ſym
bolũ expõere poteris ſᷣm ipſius capacitatẽ⁊ igemũ.
¶Se incantationibus alijſq; malis J
¶ Si ſidem pꝛeſtitit incantatiõibus artibus magicis
vel augurijs atqʒ alijs plurimis malis ⁊ maleficijs.

Si feẽ bꝛeuia vł ſieri fec.⁊ illa ſup doꝛſuʒ poꝛtauit ma

le fec. ⁊ maxie ſi inibi aligd ignotũ erat ad inuocatio

nẽ demonũ ptinẽs. qꝛ taleſ magna rephẽſiõe digni ſi
gtalia agũt vł credũt⁊ grauit. p. vt. xx.q.vij.c.nõ obß

uetis. Sim plices tamẽ ⁊ bone ſidei in hoc excuſant᷑.
Si ad ſanitatẽ ↄſequendã incantatiões de oleo fancto
yl aqua baptiſmali fecit vel fieri fecit aut contra ali⸗
quẽ pꝛocurauit.qꝛ moꝛtaliffimũ ſacrilegium fuit.
Si aliqna maleſicia contra aliquem vel aliquam fecit
vel fieri fecit.ſen ꝓcurauit aut ſcire optauit moꝛtaliſ⸗
ſimum fuit. vt. xx vi.q.v.c.nec mirum.nec talis abſol/
nendus ẽ donec id tale deſtruat vel deſtruere faciat.

De incantationibus.

Si aliquid turpe ↄtra aliquẽ fecit vł ſieri fecit. Ant ſi

mulier viro ſuo aligd ad comedendũ vel bibeduũ de
dit: vt pls eã ceteris amart. vł cũ aliquẽ vł aliq odio
bẽret etiã ea ipſa õ̊ eos fecit:vt ſe adiuicẽ odirẽt.vł ſe

zluũgi n poſſent. moꝛtaliſſime.p. nec ſurr talis abſoluẽ

Qus ẽ donec tale ꝗd deſtruat.vt extra de homici.
Si aliquos ps dixit.vel miſſã pꝛo moꝛtuis dicere fecit
vt inimicꝰ ſuꝰ moꝛeret᷑ moꝛ.p.vt.xxvi.q.v.c.qðcũqʒ.
Si ad aliꝗd ſciendũ vel ineniendũ aliquas diuinatio
nes ꝓcurauit.aut ĩ aliquo Aſtrolabio ꝓſpexitvł auos
pꝛoſpicere fecit.moꝛ.p.vt.xxvi.q.v.c. Nec mirum.
Sivſus fuit arte Nigromantie vł notoꝛia ad aligd oc
cultũ ſciendũ.moꝛ.fuit.Et ſi hẽt huiuſmõi libꝛos p-
cipe vt omnino comburat. aliter eũ nõ abſoluas.
Si vſus fuit aligbus ligaminibus vel caracteribꝰ pꝛo
ſanitate dãda vel adipiſcenda. qꝛ valde deteſtabile 2
grauifſmum.p.fnuit.vt.xxvi.q.v.c. Nimirum
Si ſoꝛtibus vł alijs ſuꝑſticiõibꝰ vſus fuit.qꝛ moꝛ.p.vt
xx vi.q.v.c. Soꝛtes. Secus ſi ex leuitate aligd feciſſʒ
vt a curioſis ꝑſepe ſit.qꝛ veniale vel nullũ ẽ vt pote ſt
ieciſſet taxillos ad aliquid expiendun.
Si vſus fuit litteris.puũctis:aperitie libꝛi:: hninſmõi
ad ſciendum futura. moꝛ. p. extra. de ſoꝛ. c. ex tuoꝛuz.
Siꝑ aſtra diu nare voluit que ad liberũ hois arbitriũ
pertinẽt. Aut ſi ex phinoſomia credidit hoieʒ ad bo
nũ vel malũ cogi.hereticũ fuiſſet.vt.xxvi.q.v.illos.
Si aligd ſupꝑſtitioſuʒ fecit.vt ſuũ vel alioꝝ ſcire poſſet
infoꝛtuminz. moꝛ. fuit. vt xx vi.q.iiij.c.ſciendum.,.
Si fato credidit ita ꝙ aliter facere nõ poſſet.moꝛ.p.
Exvi.q.vij. Mõ obſeruetis. ßÿMdU
Si dedit poculum vel quidpiam aliud alicni dedit vt
eum amenteʒ ⁊ inſanũ faceret moꝛ.p.⁊ ſi illa amẽtia
ſit perpetus

it Zurf
bicie
alicyocdo
rigle
s abſolnt
mici.
icerefec⸗
cgcig
diinntn.
Uirplalos
min.
laliggoe
bꝛos p⸗
us,
nb'po
ckabler
m
ſnoN
igdteatß
inpoteſ

hrinſnii
1 toꝛuz
Abimü
ſezadbo
Hallos.
nepoſſe
um.

Necht ſt
omen
cpenun

ſic perpetua. eidem de damnis datis ad arbitriuz bo
ni viri per omnia ſatiſfacere tenef.
Si ex effuſione vini:aque oley vel auiuʒ garituvel can
tu:vt puta coꝛui vpupe ⁊ huiuſ.aligd boni vel mali ꝓ
noſticauit repꝛehenſibile ⁊ vanũ oĩino ef.

Si dedit ſidem in ſomnijs ⁊ in eis obſtinate aliquid

boni vel mali pꝛonoſticare voluit moꝛtale fut.
Si ad aliꝗd ſcien.vł faciẽdũ demões inuocauit moꝛ.p.
Si incantauit ſᷣpentes canes ⁊ alia aialia male fecit: qꝛ
tales vt plurimũ repꝛobant᷑ eo qꝛ ſit cum quibuſdã
obſeruantijs ⁊ per demones ſoꝛtiuntur effectuʒ.

Si in colligendo herbas medicinales obſeruauit dies

egyptiacos male fecit.Idem eſt ſi in incohatione ali
cuius rei eoſdem obſeruauit.vt.xxvi.q. vij.
Si in kalendis ianuarij pꝛo bono augurio aliquid do⸗
nauit male fecit:qꝛ pꝛohibitum eſt vt. S.

Si co die aligd omnino inchoare voluit pꝑ nouum an

num hereticum fuit vt.xxvi.q.vij.c.ſi quis.
Si in natiuitate dñi vel alia die aliquas ſuperſtitiones
fecit pꝛopter grandinesvel aliud ſimile vt ſeruare de
ligno ipſo die ſuper ignẽ poſito vel ſuſpendere carbo
nes qꝛ dyabolicũ eſt atqʒ peſtifeꝝvt.xx vi.q.ij.c.illud.
Si credidit mulieres in gattas auerti aut in aliud aial
vel ire cũ dyana paganoꝝ dea vel cũ inumera mulieꝝ
multitudine de nocte ſuper fuſtes egtando:⁊ i momẽ
to multa terraꝝ ſpacia peragrare:qꝛ falſimimum eſt ⁊z
magnum peccatum talia credere vt.xxvi.q.v.c.epᷣi.
Si cum magicis incantationibus domũ ſuam luſtra/
re conſueuit qꝛ moꝛtaliffime.p.⁊ ſᷣm antiquos cano-
nes talibꝰ debet᷑ pnia gnqʒ ãnoꝝ vt.xx vi.q.v.c.ſi gs.
Nota hic ꝙ ſoꝛtilegij diuini ⁊ maleſici ſeculares ſʒ an
tiquos canones quadraginta dieꝝ penitẽtia eẽnt ple-

Be.ij.legis pꝛecepto.
ctendi:etiam ſi iloꝛum peccatuʒ eſſet occultum. ¶lo⸗
mnifeſti autez multo plus. vt extra de ſoꝛti.c.i. Et hoꝛũ Biltn
Abſolutio ʒ appꝛobataʒ oſuetudinẽ epis reſeruatur. boc
Sunt : alie quaſi innmerabiles hoium ⁊ ſuꝑſtitiões ⁊ Glin
tpõ̃ꝝ obſernatiões.quas de iĩduſtria iſtic omitto. verũ Giun
pꝛudẽs cõfeſſoꝛ poterit ſm nationes ⁊ perſonas puu tſin
dẽter perquirere. vt habet᷑ diffuſe ĩ canone.xxvi.q.i. iar
2 per totuz. Interrogare iterũ poteris confitentem ſi tond
ꝓp buiuſmòl maleſicia magis elegit ðo creatoꝛi ſuiuo ui
diſplicere iꝙᷓ ſuã ifrigere volũtatẽ.⁊ male citius crea Aiin
turis ꝙᷓ creatoꝛi ſuo placere qꝛ grauiſſimũ ſuit pctm̃. antt
¶Be ſecundo legis pꝛecepto. ”è
C Mon aſſumes nomen dei tui in vanum dixit mo- ſup
ſes legiſſatoꝛ. In quo pꝛecepto interrogandũ ẽ ma- Hau
rxime de falſis iuramentis. Et in pꝛimis. Hiun⸗
Si in cantilenis fabuliſqʒ ac alijs truphis etiã verbis lali
turpibus nomen dei noſtri vel ſanctoꝛũ ſcienter mi- Glrt
ſcuit quia moꝛ.videtur.⁊ totiens quotiens. Siis
Si diuina vᷣba in truphis ⁊ iocis nuſcuit grauiter.p. iſe
Si ex mala conſuetudine iurauit per deum per coꝛ- ine
pus xp̃i per coꝛpus virginis marie:per virgineʒ ma Olin
riam:per talem ſanctum:per ſancta chꝛiſti euangelia ſten
per animam meam:⁊ ſimiha.grauiter peceaet. min
Si leuitatis vel ioci cauſa etiã ſine aliqua ſui vtilitate ALie
qualitercumqʒ; iurauit ad ſancta dei enangelia per leſie
fidem dei bnñdictam: per ſidem meam dicendomen- gik
dacium moꝛ.p. Sii⸗
Si vituperoſe per membꝛa dei vel ſctõꝝ iurauit.quis Miic
blaſfemia ⁊ quidẽ grauiſſima fuit.⁊ deberet anathe⸗ Giin
matiʒari ſʒʒ canones.vt.xxij.q.i.c ſi quis ꝑ capiluz. baͤr
Si mrauit per crcaturam exhibendo ei diuinam reue Sy⸗
rentiaʒ moꝛ.p. pᷣm tho. ſecũda ſecunde.aq.lxxxix. E

2

n e „

Libid Si iurauit p celſ.pꝑ grãm deti.ꝑ ſetm̃ baptiſmũ.⁊ pꝑ ali
ſernaun. as creaturas.vel ꝑ alios iurãdi modos veniale fuit.
kmͤtst Si iurauit ad coꝛpus dyaboli.qꝛ vaniſſimũ reputatr᷑.
noo veri Si iurauit aligꝗd facer̃᷑ vlñ facer̃᷑ ꝙ poſtea ñ obᷣuauit
onas pin 7 ſi erat charitatẽ ði ⁊ ꝓxi.gra.p.nec obſᷣuar̃ tenet᷑.
wigi. Si iurauit ꝗd ex impetu.ſuꝑ quo ſi plene deliberaſſet
etenſi non vtiqʒ iuraſſet. Id ſi licitum erat.⁊ non obſerua/
non ſoo uit.moꝛ.p.⁊ periurio puniendus eſt. H
tinser Si iurauit aligꝗd licitũ. vt pote dabo tibi cras tale ꝗd
ſarpanf. aut ad te vemã. aut ſeruiam tibi. ſiue talem aloquar
pꝛo te. ⁊ ſi hoc ex lenitate fecit.vt ſepe ſit. veniale eſt
nitmoy⸗ ſm Ray. æ.xxv.di. S. criminis.
liema⸗ Si etiã ex lapſu lingue iaduertent᷑ iurauit.veniałr.p.
Si iurauit malũ aliqð ſe factuꝝ. vt puta aliquẽ pcuter
jieds vel aliquem occiſurum ⁊ huiuſ.moꝛ.p.nec tenet exe-
cter „Qui. vt. xxij. q. iiij.
Si i vẽditionibꝰ ſuis ſen emptionibꝰ iurauit ſe vẽdi/⸗
Nauterg. diſſe vł emiſſe tale ꝗd tali pcio.qꝛ qñ id mala ↄſuetu
rcn, dine fac:nõ ſine magno pctõ iurauit.vt ex.e.tua nos.
nez Si iurauit aliquod veniale peccatũ facere ſi ilud po/-
Cumgel ſtea fecit ſm vᷣb.moꝛ.p. Quia vt ait impia dicitur ꝓ
n. miſſio.que ſcelere adimpletr᷑.xxij.q.iiij.c.i malis.
M Si iadu ct᷑ ⁊ falſe i iudicio iurauit ac ct extra.ſiue ſpõ
liu er te ſiue coacte.ſemꝑ moꝛ. p.ʒ Archi.i.c.hẽmus.xxii.
– q.i.Et tali ʒ canones ðbet᷑ pnia.xl.dieꝝ i pãe ⁊ aqua

Si ẽt auquẽ ad piurãdũ iduxit.vł aſuluit.aut coegit ⁊
huic ꝓ moꝛtali ullo pctõ öbet᷑ pᷣdca pnia.vi.q.i.ꝗcũqʒ.

ung Si iurauit per verbum credo ꝙ in veritate nõ crede
n bat ſic eſſe.quo ad dni periurius eſt. ⁊ moꝛ.p.
ch ſt Si vi metuqʒ canſa aliquid iurauit.⁊ non obſeruanit.
unl periurius fuit. m Ray. extra. e.
Si vn iuranuit.nõ ſᷣm itentionẽ᷑ pᷣſtatis.ꝑiurins fuit

c ij

*
õ

niſ ille g pᷣſtitit inique ⁊ doloſe pꝛeſtitiſſet: ſicut viri
ꝗ ſuper adulterio vxoꝛibus iuramenta pꝛeſtant:⁊ qm̃
illud inique exiguũt.⁊ ipſe ſᷣʒ eaꝝ intentiões ſine pec
cato iurare pnt:⁊ ꝙ dico de vxoꝛibus intelligeñ.ẽ etiã
certeris ſimilibus m tho.
Si aliquid in iudicio pꝛo certo iurauit ꝙ dubiuz habe
bat moꝛ. p.vt.xxij.q.v.c.ille.
Si aligꝗd ſecretũ tenere iurauit:ẽt ꝙ nullũ nocumentũ
glicui attuliſſz:ſi illõ adũtent reuelauit.m.p.ac ẽt illi ꝗ
illũ ad h̊ iduxit ſciẽs illð foꝛ? ſecretũ:vt hẽ i.iiij.di.xxi.
Siẽt aliꝗd nudo pacto vel mala ꝓmiſfione aliuiꝓmi-

ſit:?⁊ nõ obſeruauit ſᷣm theo.in.iiij.di.xxxviij.moꝛ.pec
cauit ⁊ maxie qñ in illa ſua pꝛomiſſione ſe intendebat
obligare ad id faciendũ vel dandũ:ſecus ſi ꝑ erroreʒ

Si iurauit ſeruare ſtatũ aliqð ⁊ nõ obſeruauit moꝛ.p.

⁊ totiens quotiẽs illud nõ obſeruat. Niſi ſtatum fuii

ſet abrogatum per contrariam conſuetudinum.
Si exegit iuramentũ ab illo quẽ dubitabat deierarevł

non obſeruare ſᷣm patrem Aug.moꝛ.p.vt.xxij.q.ij.g.

Si litigando iurauit de calummia ⁊ poſtea cõtrauenit.

Si iurauit nũq pacẽ facer̃ cũ ꝓxio ſuo moꝛ.p.Et hbuic
m canones deber᷑ pnia vniꝰ anni.xxij.q.iiij. ꝗ ſactcqo.
Si iurauit non ſe aſiteri vł non facere elemoſynas.vel

aliud bonum:aut aliqua miſericoꝛdie opera non ſe fa
cturum moꝛ.p.⁊ periurus dʒ dici vt habetur ibi.ẽ.
Si vxoꝛis ſue iuram̃ta iritauit male fec:ſecus ſi cũ eiꝰ
ſcãdalo ⁊ dãno adipleta fuiſſẽt ᷣʒ tho.ſᷣa pᷣe.q.lxxxix.

Sia iuramentis factis ſine legitima cã ſe fecit abſolui
male fecit. nec tali beneſicio ̃m canoniſtas vti debet.

Si aliquẽ adiurauit ꝑ inuocatiõem diuini noĩs ⁊ huiꝰ
intendens illũ obligare ad aligꝗd faciendum moꝛ.p.
Si ſe adiurauit dicẽs niſi fecero tibi tale malũ vlł ſi ie

Meies

foit⸗

Gietia

coali
CVel

(Ceſft

COob

(oint

Dalon

woci

topt

chſen
ſpeuuti
gte⸗

slob

neceſf
Giemt
ſeupe
Siſine
vigan
Sici
clter
pedti
Gino⸗
iuscon
morp
Giadr
Me⸗
Diqn
Sippe
zmi
Jun

ſoathiri
anrrgi
sſinepen

geneei
inz babe

cumnenti.

pachlli
uipni
moꝛ per
tencebat
Pernrorez
numar.

mumfuid

mum.

etne.
mign

„7

ötrauent.

Etbuia
ghan,

ſmustel
nonſeſa

ibis.
ſich e

Gtobloe.

tiahe.
iͤthub
non.
zglüie

BBe.iij.legis pꝛecepto. xi

roi tali loco diabolꝰme expoꝛtʒ łtale quid male fecit
Sietiaʒ adiurauit demones pꝛo ſciendo vel obtinen
do aliquid ab eis moꝛ.p. ᷣm tho.

—

¶ Be blaſtemia at dei ⁊ ſctõꝝ diffuſius. j. videbis in

c. de inr. ¶ LCBe. ij. legis pꝛecepto.

¶ Sabbata ſanctiſices ingt Moyſes legiſiatoꝛ. In

quo interrogandũ ẽ de pᷣuaricatiõe obpᷣuatiõis feſti.
Adſunt tamẽ multe cauſe quibus legitime excnſantur
hoiĩies ſi diebus feſtiuis laboꝛauerint. vt pote laboꝛis
mogicitas. operis neceſſitas. coꝛdis pietas. ac euita⸗
tio publici piculi. Nõ tñ laboꝛãtes pᷣd ictis de cãis ex
cuſant᷑ a moꝛtali ſi diuina illis diebus pᷣtermittũt niſi
ineuitabilis foꝛet neceſſitas. Itaqʒ ſic interroga.
Si in feſtis ab eccleſia vł ab epᷣo aut ꝑꝝſuetudinẽ pᷣce
ptis laboꝛauit vel laboꝛare fecit ſine magna ⁊ euidẽti
neceſſitate moꝛ.p.⁊ totiens quotiens.

Si emit veſ vẽdidit aut aliquos contractus emptiõis

ſeuvenditionis illis diebus fecit contra pᷣceptũ fecit.
Si ſine magna necefſitate itinerauit: equitauit aut na
uigauit vel ſuos facere pꝛecepit.qꝛ magnum.p.fecit.
Si cũ ſuis laboꝛatoꝛibus vel debitoꝛibus computũ fe
cit ⁊ ratiocinia ac litteras ſcripſit vt in craſtinum ex-
peditioꝛ fuiſſet male fecit.
Si notarius ſine mag.neceſ.inſtru.afecit vel aduoca
tus conſilia edidit vt lucrum aliquod conſequeretur
moꝛ.p.⁊ illud lucrum erogare tenetur.
Si ad mercatum vł nüdinas ſine mag.neceſ.acceſſit
male fec: nõ tñ moꝛ.p.niſi ꝑꝑ hoc miſſam dimiſiſſet.
Si quottidie luſit vel ludentes aut coꝛizantes aſpexit
Si ipſe coꝛiʒanit vel venatũ aucupatũ aut piſcatũ iuit
7 miſſaʒ omiſit ⁊ alios perdere fecit moꝛ.p.
Si natauit ⁊ ꝑꝑ aliquã ſui oſtentatiõem ſe dienuſs ſub
c ii

QWDRM
Sõ

Be.iiij. legis pꝛecepto.

merſionis expoſuit. Idem eſt de egtaturis ? aſtũud e
is.vbi multa occurrunt moꝛtis pericula.quia ſemper 8
fuere moꝛtalia:⁊ totiens quotienss. kint
Si p plateas pꝑ poꝛtas ⁊ alia loca publica ſtetit vbi m Him
ta vba ðᷣtractoꝛia ⁊ ihõeſta dixit Laudiuit:⁊ alijs mul⸗ tena
tas peccãdi occaſiões pᷣſtitit.moꝛ.p.⁊ totiẽs quotiẽs. s
Si tabernas ⁊ alia inhoneſta loca frequẽtauit ⁊ ibi ali Sco⸗
quod moꝛtale comiſit duo moꝛtalia comiſiſſe dom ·· Sigin
2 HH ſ̃m oẽs theo. eo ꝙ moꝛtale comiſit ⁊ opns ſimile mhn
fecit.? veꝝ eſt ratione reatus:non autem rõne actus. Sn
Si ad miſ.ad pᷣdicatõʒ:⁊ ad alia diuia ire ↄtẽpſit.m.p. t
Si dieb'feſtiuis diuina bñſicia nõ ↄſiderauit atqʒ ſua fmn
pctã nõ excogitauit grauit p.qꝛ ex pcepto ꝑ al quÜ o 1M
rã ſaltẽ de peccatis nr̃is tenemur dolere ᷣm oẽs doc. ſi
Si pꝛo gratijs exoluendis debitas oꝛones nõ dixit. id
Si debitas oblationes in miſſa non fecit ad quas ð bo anes⸗
na aſuetudine tenet male fecit:non tñ moꝛ.p.etiam ſi p
pꝛetextu alicuius conſuetudinis non obtulit. Dir⸗
Si pꝛo benefactoꝛibus defunctiſq; ſuis diebus feſt, · MUlt
uis non oranit vt debuit. Jile
Si diebus feſtiuis in bonis opibus miſerricoꝛdie tẽ Si
poꝛalis ⁊ ſpũalis atqʒ alijs vᷣtutibus nõ ſe occupauit. ofe
Siaduocatꝰ vel pcuratoꝛ diebꝰ feſtuns pceſus ⁊ als Si
leges vidit pᷣncipalr röe lucri.m.p.⁊ erogare tenetur.
Sit fuit cythariſta ⁊ ſonatoꝛ ⁊ p totã diẽ pulſauit ⁊ cho i
reas duxit. pncipalr ꝑꝑ lucruʒ ñ excuſat᷑ a moꝛtali ſe Ban
cus ſifeciſſz pp aliquoꝝ. recreatöeʒ pncipalr Iʒ ßfario M
pꝛopter lurrum. C Be. iij-legis pꝛecepto. I
Habeas i honoꝛe parẽtes:ingt Moyſes legiſlatoꝛ Iz
quo in loco non ſolum patrem ⁊ matrem:ſed ⁊ auum ſ
auiamqʒ:ac omnes eccleſie pꝛelatos:⁊ ſuperioꝛes:se ite

maioꝛes omnes intelligendi ſunt. Ni
1-

Klut
ſemper

pbim
ſsmul⸗
botis,
1lbi ali
tdmi.
ns ſmmie
neoaws⸗
pürng⸗
atq; ſur
qvahe
bes doc.
dirt.
asddo
Ctum

.
busſet—

enchet⸗
ptut.
ſistals
etenenu⸗
nittcho

alſe

t ari⸗
necepie
lecuet
DtuK
ſons N

xij
C Et ĩpᷣmis ſi pꝛi vł mr̃i ðbitã ĩ licitis nõ pᷣſtitit reue
rentiã ⁊ obedientiã moꝛ.p.ſᷣm oẽs ⁊ totiẽs quotiens.
Si non dile xit coꝛdialiter vt tenetur vel eoꝛum moꝛ
tem optauit moꝛ.p. òẽ
Si eis non ſᷣuiuit vt ðbuit ĩ oibus eoꝝ neceſſitatibus.
Si cos faſtidiuit ⁊ exhoꝛuit qꝛ graue peccatum fuit.
Si alimenta eis denegauit qꝛ moꝛ. p.⁊ ſi cum murmu
ratione ⁊ turbido vnltu eiſdem ipſa contulit.
Sunt eteiʒz ſex generatiões ꝗb tenet᷑ quiſq; ſi potens
eſt facultatibus ſub pena moꝛtalis peccati alimẽta b
ſtare. Et pꝛimi ſunt filij parẽtibus ⁊ econuerſo.vᷣi vir
⁊ vxoꝛ.qꝛ ſi vxoꝛ ſit locuplex tenetur viro.Tertij fra⸗
tres adinuicem:ſi aliquis eoꝛuz egens ſit Quarti ſer
ni a dominis.Quintinurus a ſoceris ſuis. Sexti tu⸗/
toꝛes pupilloꝛum quia tenentur alere matres ⁊ ſoꝛo/
res ipſoꝛuʒ pupilloꝛum ⁊ hec ſᷣm canoniſtas. .
Si rebellis ⁊ contumax aut pꝛoteruus aduerſus illos
fuit moꝛtaliter.p.⁊ totiens quotiens.
Si illos deſpexit vł irriſit eis ꝓuicia irrogando.m.p.
Si cõicatus fuit eis.aut aliquod ſignum verberandi
oſtendit moꝛta.p. M
Si eos oberauit qꝛ moꝛtaliſſimũ ẽ ⁊ cãus c epᷣalis nec
dzʒ abſolui ſine mag.pnia cũ ſatiſfatiõe ſcandali dati.
Si ad iracũdiã ⁊ ad maledicendũ ſe eos pꝛouocauit.
Si cum eis pertinaciter contendit:nullam eis ſiliales
reuerentiaʒ aut timoꝛeʒ exhibendo moꝛ.p.

Sipatrem ſtultum fatuumqz ant ebꝛium vocauit.

Si mr̃emqʒ ſtultũ ſcoꝛtũ ⁊ huiuſ.vocauit qꝛ ſx moꝛ.p.
Si ſuã Nouerchã deſpexit vł vᷣberauit.aut de ea tur
piter obloquutꝰ fuit.ſiue cũ ea ↄcubuitvel ꝗd ſiłe co/
miſit.qꝛ grauiſſmũ fuit ⁊ moꝛte coꝛpoꝛali dignus.
De pꝛiuigno hoc idem interroganduʒ ẽ.qꝛ idem.p.ẽ᷑.
c iiij

Si hec ipſa circa aunum vel auiã ſuaʒ.⁊ alios maioꝛes
ſuos:vʒ patruos tutoꝛes gubernatoꝛes ⁊ magiſtros
fecit.qꝛ quaſi vnum ⁊ idem peccatum ef.
Si parentibus ⁊ maioꝛibus ſuis loquellꝗ retinuit:nec
bonum eis reſponſum vnqᷓ; dare volnit.
Si maioꝛibus ſuis ſenibus.vʒ auo ⁊ patribus atqʒ ali
is moꝛtem vel eis maledictiones impꝛecatus fuit at
; eos cum diabolo tranſmiſit:qꝛ aliq potuit eẽ moꝛ.
Si eoꝝ vltimas voluntates pp auaritiã ipediuit vł ad
eos cũ iſirmi⁊ ſenes erãt ſacerdotes acceder̃ nõ ꝑmi
ſit moꝛ.p. Et tales z leges hereditate puari poſſunt.
Si ipᷣoꝝ quorũcũqʒ maioꝝ ſuoꝝ legata nõ ĩpleuit. vel
multũ iplere diſtulit cũ potuiſſet.⁊ ꝑp hoc eoꝝ aias
maledixit moꝛ.p. Et ſᷣm canones rapinã ⁊ furtũ.atqʒ
ſcrilegium comiſiſſe videtur vt.xxij.q.ij.c.amico.
Si etis ipſis legatis non fatiſfecit minus legitime fcis
ꝓp ignoꝛãtiã notaꝛioꝝ mõ aſtet eis de voluntate te/
ſtantis qꝛ nõ potuit teſtamẽti foꝛmã obſeruare moꝛ.
⁊ ſatiſfacere tenetur in foꝛo conſcientie.ᷣm omnes.
i parentuʒ ſuoꝝ vota ſibi ex teſtamento relicta nõ ad
ipleuit.non ſolũ moꝛ.p.ſʒ ⁊ hereditate pᷣua ſi deberet.
Si poſt moꝛteʒ ipſoꝛuʒ animaruʒ immemoꝛ fuit.qꝛ in
gratitudinis magne ſignuʒ eſt.
Si vxoꝛi ſuepba cõtumelioſa dixit vocãdo eã ſcortũ ⁊
obijciẽdo ei ðfectꝰparẽtũ ſuoꝝ.i eiꝰ tumeliã grani.p.
Si eã ſine cauſa eaʒ verberauit magna cũ ira moꝛ.p.
Si nõ ꝓuidit vxoꝛi ſue ⁊ failie i necemtatibus ex auari

tia male fecit.quia eis malefaciendi occaſionẽ pᷣſtitit.

Sivxoꝛ non fuitviro obediens ⁊ ſubiecta in licitis: vt
debuit vel non delexit enz vt viruʒ ſuuʒ male fecit.
Si mulier contra viruʒ ſuũ rixoſa ⁊ irreuerens fuit ⁊
ad blaſſemanduʒ euzʒ pꝛouocauit:moꝛta.pec.⁊ maxie

ſioes
gitros

mitenec

aqzoli
fultat
temor.
itylad
fhöpn
poſtun.
vit. pel
op ains
nüatz
Moo,
nmmefcis
ntate te⸗
gre Nn.
nomnes
ctanöd
debere,
itgein

ſeort?
ump.
xauart
eͤſn⸗
ana
t.
fut
nurie

Si eos ſpꝛeuit ac de eis murmurauit.

Be.v. legis pꝛecepto. xiij
quando nonit naturam ſu.

Si mul ier ſoceros ⁊ cognatos ſuos ñ honoꝛauit ⁊ ma

le tractauit ſiue eos oſpexit ⁊ obiurgauit ac faſtidiuit
atq; eoꝝ moꝛtẽ ſũmope optauit.nec nõ ⁊ viro ſuo eoſ

Si eiſdẽ ũ ꝑmiſit obedire ⁊ ſeꝛuire filios ſuos ꝑꝑ odiũ
⁊ ranchoꝛeʒ moꝛ.fuit ⁊ totiens quotiens.
S mulier non honoꝛauit cognatoſ ſuos ⁊ maioꝛes ſe:
ſed diſcenſſones ⁊ lites ꝑ ſepe in domo ſuſcitauit gra
uiſſime peccauit nec eſt abſoluenda niſi deſiſtat.
Si ſcholaris diſcipulus famulus ⁊ ſubditꝰ nõ debitã
magfis rectoꝛibus ⁊ dñis ſuis obedientiã ⁊ reueren
tiã nõ detulit grauiter.p.eo qꝛ ⁊ ipᷣi oẽs pꝛes habiti ſt.
Si pr̃ibus ſpũalibus vʒ in pᷣmis pontiſici Ro.ceteriſ

Oʒ inferioꝛibus pꝛelatis ↄfeſſoꝛibꝰpꝛedicatoribus ac

alijs religioſis non debitã reuerentiã ⁊ obedientiã in
his que ad eos pertinent detulit grauiter.p.
Si ſacerdotẽ ꝗ ipCʒj aut alios bap.blaſfemat᷑ pᷣſumpſit.
Si pꝛinos qui eum ad bap.tenuerunt non honoꝛauit.
Si důos tẽpoꝛales ⁊ alios vrbium ⁊ locoruʒ rectoꝛes

non honoꝛauit:ſed eis turpiter murmurauit.

Si leges⁊ ſue terre vel cinitatis ſtatuta ex cõtemptu

non obſeruauit. moꝛ. pec.

Si etiam ſtatuta ſynodalia non obſeruauit ⁊ contem-

Vſit qnia idem peccatuʒ fuit.

De huiuſmõi pctis plłimis iterro taãdis plura videbis

in pctis ſuperbie ⁊ ire qͥ de induſtria hic omittuntur.

CBe quinto legis pꝛccepto.
CNãõ occiſoꝛ eris inquit Moyſes legiſlatoꝛ.i.nulluzʒ
homicidiũ facies qð quadrupłr ſieri aſuenit factovʒ
⁊ vbo volutate ac malo exẽplo.Et pᷣ interroga de fctõ.

exoſos redder̃ ſtuduit moꝛ.p.⁊ magna ẽ digna pnia

Be. v. legis pꝛecepto.

Si aliquẽ ex ꝓpoſito deliberato occidit. moꝛtalifame ((
p.⁊ abſolutio cõiter pape reſeruat᷑.⁊ ᷣm theologos in tio
iiij.di. xv. pꝛimo leſos placare tenet᷑: deinde pꝛo ſati- =è
factione culpe debet totã vitam ſuã coͤſumere in or̃o gi⸗
nibꝰ ⁊ ieiunijs ⁊ alijs bonis operibus iugiter inſiſte/ ge
re.verũtñ oĩa ſunt hodie in arbitrium confeſſoꝛis ha F
bentis auctoꝛitatẽ.ſʒ ſuper oia tenet᷑ leſis ſatiſfacere. Sie
Si aliquẽ adeo vulnerauit ꝙ eidẽ mẽbꝝ abſcidit atqʒ ſec
eũ intilẽ reddidit. ꝙ ꝗdpiã laboꝛare ñᷣ valuit.qꝛ nõ ſo da
lũ tenet᷑ de culpa moꝛtali.ſʒ ⁊ ad eius placationt᷑.⁊ ad Si
medicoꝝ ipẽſaſ.atqʒ ad lucrũ cẽſans ſatiſfacer tenck a
Si etiã aliquẽ adeo pcuſſit: ꝓ aliquot tpũs nõ valu n
it laborare m theologos in.iiij.di.xv.vltra moꝛtale vw
tenet᷑ ei de tpᷣre perdito in ipſa infirmitate. C5
Si mulier ex ꝓpoſito vel nimio laboꝛe.aut ſua ſcuria aſe
feẽ aboꝛſuʒ.ſi fetus foꝛmatũ erat homicidiũ comiſit Si
vt extra de his ꝗ filios occidunt.caſus aũt epᷣalis eſt. l
Si mulier ex woſito vel ex negligẽtia ſuũ ſuffocauit gi⸗
partũ.⁊ ſi illũ tenebat ſecũ i lecto.vltra homicidium a
excõicata ẽ. extra. de his ꝗ in.c.ↄſuluiſti.⁊ talis mere ni
tur penitentiã ſeptenẽ. vt.i.di.c.ſi qua. 6
Si occidit vxoꝛẽ ðbet᷑ ſibi aſpera pnia atqʒ ꝑpetua ᷣ⸗ 1
canones antiquos vt.xxxiij.q.ij.c. Admonere Sie
Si occidiſſet matrem vel patreʒ:debetur in pnia ſe⸗/ ſoſt
ptẽnis. vt ibidem ſupꝛa. c. latoem. Oia
Si quem ab iniuſta moꝛte cũ poſſet nõ liberauit.m.p. a
Si quẽ occidit inaduertent᷑ dando oꝑam rei illicite vt i
iaciendo baliſtam: ludendo ad ſaxa velad gladios: ?: gj
huiuſ.non excuſatur a peccato ⁊ pena homicidij. z.
Si etiã dabat opaʒ rei illicite:ſed debitã nõ adibuit di Sir
ligentiaʒ. vtpote phiciendo tegulas de tecto ⁊ huiuſ. 8

non excuſatur a moꝛtali vt extra. e. cap. Joannes.

ame
logden
oſani⸗

re inosio

infiſte⸗

ſonsha

fuere.
Cdrarg,
nanoͤ
loni.1
certenel
n palu
morꝛtae

ſcuri
comniſt
eßalset⸗
ſufocaui
miciciun

lsern

weruß
r.
pnis ſe⸗

ümo.
ictert
niur
icſ
gbor

es.

929

xiiij
VSecundo verbo ſfit.
Si mandauit vel conſuluit homicidiũ vel mutila
tionem ſieri aut factum appꝛobauit moꝛta.p. vt.l. di. ſi
quis viduam ⁊ tenetur de dammis datis.
Si alicui aſſamino pecuniam dedit vel pꝛomiſit cã ali-
queʒ occidẽdi:vlł ſi aſſaminos occultauit vel defendit
vltra moꝛ. excomunicatus eſt.
Si queʒ mandauit vulnerari vel mutilari pꝛo quibus
ſecuta eſt moꝛs homicidij reus eſt. vtextra de iniu.?
Dam. datis. c. nullus.⁊ leſo tenetur ſatiſfacere.
Si aliquẽ iniuſte ad moꝛtẽ accuſauit:moꝛ.p.⁊ ſi ex hoc
occiſus fuit debet᷑ ei pnia.xl.dieꝝ in pane ⁊ aqua.vti
c.accuſaſti.de acc.nec talis debet abſolui.ſed ad ſedẽ
gpoſtolicaʒ mitti. CAoluntate.iij.ſit.
CSi adbellũ occaſiõe aliqueʒ occidendi accem̃t.m.
p.ſiue illud fuerit iuſtuʒ ſiue iniuſtũ ſ̃ʒ Canoniſtas.
Si ſibimet moꝛtem optauit vel impꝛecatus eſt deſpe
rationis vel tedij cauſa:quia perſepe moꝛ.eſt.
Si alicui ammo deliberato moꝛtem optauit.⁊ quaʒ ob
cauſaʒ:quia potuiſſet eſſe ſine peccato veruʒ ſi ex ana
ritia vel odio ſemper moꝛ.eſt. 8
Si alicui quidpiam ad comedendum dedit vt aboꝛ⸗/
ſuʒ faceret aut ne acipe poſſʒ moꝛ. fuit vt ex.e.ſi aligs.
Si cauſa homicidij vendidit venenum vcl res vene⸗
noſas.moꝛ.p. ðMdẽ
Si aliquaʒ medicinaʒ vel aliud medicamentuʒ alicui
cauſa moꝛtis dedit etiã ſi aliquod nõ ſecutum fuit ma
lum vel moꝛs nibhilominus moꝛp.
Si medicus vel aromatarius aligd infirmo nõ ſʒ ca
no. medicine dedit. ꝓ quo ſbſecuta moꝛs hõicida ẽ.
Si vir pregnantẽ vxorem vel aliam adeo percuſſit q
aboꝛſum fecit homicidij reus fuit.

+
⸗

Si etia e nimiũ laboꝛare fecit ? buiuſ. moꝛ.p. ? caſus
Si muktr ẽt aligꝗd fecẽ̃ vel cõedit vt ſterił cẽ epᷣalis.

efficeret᷑ moꝛ.p.⁊ ablło huiuſmõi caſus epᷣo reſᷣuat᷑.
Si defendendo ſe exceſſit defendendi modũ ⁊ ꝓ mini
ma re ex leuiſſima iniuria aliquẽ letalit᷑ vulnerauit:qꝛ
a ꝓpoſito exceſſit moꝛ.p.⁊ de damno dato tenetur ſa-
tiſfacere vt Inno. in. c. Olim de reſti. ſpol.
Si ſe ad multa moꝛtis pericula expoſuit vel alios ad

hec induxit moꝛ. ſemꝑ fuit. Anterrogaqʒ circa hoc

de multis ꝑiculis ſᷣm adi.pſone vt i natando:lapides

iaciendo. Equos furioſos equitando: ⁊? ſimilia.

Si fecit vel fieri fecit toꝛneamẽta ⁊ aſtiudia ⁊ ſimilia

q; ſp moꝛtalia ſũt.Et ſi ſtetit ad ſpectãdũ ea qꝛ.g.p.ẽ.

Si aliquẽ iniuſte detincri fecit vł icarcerari fecitvltra

moꝛ.ad ſatiſfatõeʒ dãni dati tenet᷑ vt.xiiij.q.v.c.pẽale.

Si ifirmo vel indigẽti hoĩ elemoſynã petẽti nñᷣ ſᷣuenit

⁊ moꝛs ſᷣſecuta ẽ ini homicidas ↄputat᷑ ſʒ ambꝛo.
CMalo exemplo.iiij.ſit.

Si hõicidiũ ſpũ ale cõiſit ꝙ młtis modis comittit᷑.vʒ.

Si aliquẽ ad malefaciẽdũ induxit vel ei peccãdi occa
ſionẽ pᷣſtitit ſeu peccãti nõ ↄdixit hõicidiũ ſpũale fuit

Si ſuo malo exemplo aut ſua mala auerſatione alicui

ſcandalum dedit quia moꝛ.fnit. vt de pe.di.i.c. Moli.

Si ſuaſiõibꝰ ſuis aliquẽ ad malefaciẽdũ induxit vt pu
ta ad furãdũ:foꝛnicãdum periurãdũ ⁊ huiuſ.moꝛ.p.
Si aliquẽ libellũ famoſũ ↄ aliquẽ vł aliquã ſcripſit ho
micidiũ ſpũale cõiſit ⁊ maxio ſupplicio dignus ẽ᷑.nec
talis abſolnẽdus ẽ niſi famꝗ reſtituat:famãa p aliuʒ in
gZriũ cantãtẽ.⁊ vltra ad ſatiſfactionẽ ð dã.datis tenet᷑.

Si aliquẽ ł aliquã ſua murmuratiõe occidit anferẽdo

eis famã ⁊ honoꝛẽ dðo eũ furẽ vſurariũ pꝛoditoꝛẽ:ſo
domitã.Concubinariũ.deceptoꝛẽ ⁊ ſimilia ⁊ meretri

7 „*Rr
4

681
dim
Eſſen
hocl
feni
ntiq;
fliee
nir

Ct
lor
n
i
hUfer

Cde

bitet
Siip
dpe
ceſſ⸗
Sig
Dian
tiens
Ce
alune
Gipe
gaie
Diin
nü⸗
Giit
Wai
en

4caſs
iehas.
reßuni,
1pmint
rouia
eturſo⸗

Nios 1d
crcaboe
olopides
li.
ſmiiu
e,.
cktpltra
cha.
ſbbaenit
amdꝛo.

miti
cicioet
pütlefii
e alen
ic Noi
rttpr
morp.

ipſtboo

ns hee
dlipzin
istenei
eich
imnaſ⸗

De.vi.legis pꝛecepto. xv
eeʒ ebꝛiã fatuã:maleſicã ⁊c.qꝛ vltra moꝛtalia:tenet᷑ ð

oimoda ſatiſfatiõe vt.vi.q.i.c.detractoꝛes.

Eſſent pꝛeterea ⁊ alie multe iterrogatiões fiende circa
hoc ſpuũale homicidiũ quod in aiabus multis modis
ſieri cõſueuit.vt qñ pꝛelatus vel paterfamilias male
vtiqʒ viuunt ⁊ ex nimia eoꝛum auſteritate ſubditos ⁊
ſilios ac alios ad deſperationem inducunt ⁊ ſimilia q̃
infra vbi de ſtatibus dicemus reſeruantur.
C Be ſexto legis pꝛecepto.
CMõ mechaberis ingt Mop ſes legiſlatoꝛ.i.nulluzʒ
luxurie pctm̃ facies.in quo ſane pᷣcepto ꝓhibet᷑ oĩs il
licitus coitus ⁊ mẽbꝛoꝝ pudẽdoꝝ vſus.vt ẽt hꝛ.xxxij.
q.iiij.c.Meretrices.in quo illicito vſu colligunt᷑ octo
differẽtie que ſemꝑ i oĩ ſpecie ſunt moꝛtalia peccata.
CBe foꝛnicatione pꝛimo que eſt inoꝛdinatus concu
bitus quo ſolutus cognoſcit ſolntam.
Si ipſe ſolutus cognonit ſolutas ⁊ quantas ⁊ quotiẽs

id peccatũ ppetrauit:qꝛ numerus pꝑſonaꝝ ⁊ pctõꝝ ne

ceſſario eſt conſidendum.⁊ ſi in feſto id comiſit. .
Si ↄcubias publice tẽuit⁊ ſi ex ilł aliq̃ fuer̃t pediſeq̃.
Si ad mereices accefſit atqʒ alios ſecũ adduxit.⁊ quo
tiens ⁊ ſi ĩ feſto qꝛ duplex pctm̃ fuit rõe reatꝰ:ñ ãt⁊ꝛc.
CBe adulterio quod eſt alieni thoꝛi violatio.⁊ id ali
quando eſt duplex ⁊ aliquando ſimplex.
Si ipſe ↄiugatꝰ cognouit puellã vel meretriceʒ ſiue vi
duã ſimplex fuit adulteriũ.pete quoqʒ i Hͥ ð numero.
Si ipſe aiugatꝰcognonit ↄiugatã qꝛ duplex adulteriũ.
Si vx.pmiſit ſe cognoſci ab alio vł ſibi ſuppoſuit alie/
nũ partũ aut ex adulterio cõcepit:qꝛvltra pctm̃ tenet᷑.
Si ita ardent᷑ amanit vxoꝛẽ ꝙ ct ſi ñ fuiſſʒ vxoꝛ fuber
voluifſz cũ ea vel eð:vxoꝛ viꝝ adulteriũ comiſiſſe iter
pretatiue dicit. Nena aũt adulterantium eſt ꝙ olim

capite plectabant᷑ 2 hodie deberent carceribus man

cipari atqʒ ius petẽdi debitũ pdũt ſi notoꝛiũ als nõ.
CBDe ſtupꝛo eſt virginũ illicita defloꝛatio quere.
Si aliquã puellã ſuis pollicitatõibꝰ ſeduxit ⁊ ſtupꝛauit
qꝛ vltra moꝛtali tenet᷑ eã aut ſibi deſponſare aut ei do
teʒ ↄſtituere ſᷣm theo.in.iiij.di.xv.⁊ canomi.de aduite
rijs nec oino abſoluendus ẽ inſi cautionẽ faciat.
Si aliqua volenteʒ deſloꝛauit vltra moꝛ.tenetur eã re
dnucere ad penitentiam.peteqʒ quotiens id peccatum
comiſit ⁊ cum quantis ⁊ ſi in feſto.
Si aliquã violentiaʒ alicui mulieri cuiuſcũqʒ ſtatus in

tulit vʒz ſi aliauã violauit per viʒ vel ↄtra voluntatem

maioꝛũ ſuoꝝ e domo rapunt:qꝛ vltra moꝛtaliſſimum
capitis abſciſione ſᷣm leges plectendus eſt.
⸗ C¶Be ſacriegio.
Si cuz perſona deo dicata vtpote moniali vel reli-
gioſo cuiuſcunq; ſtatus vel gradus concubuit ſacrile
gium comiſit:⁊ quotiens id fecit.
Si al.ud luxurie genus in eccleſia vel loeo ſacro comi
ſit quia ſacruegium fuit.⁊ ſi cuʒ perſona religioſa du
plex ſacrilegiuz fuit. Et maxima penitentia dignus ẽ.
pete de die 2 numero.
¶ De inceſtu qui eſt ↄſanguineoꝝ vel affiniũ abuſus
Si cognouit auqnuã ↄſagumeũ ſuũ vt puta frẽʒ germa
nuʒ pꝛeʒ patruũ ⁊c̃.vſqʒ ad quartũ gradũ ↄſang.vel
affi. qꝛ caſus epᷣalis è ꝑ ſtatuta ſynodalia: ⁊ maxie qñ
hoc nefas a viris ꝓpetrat.tamẽ mulieres poſſunt ab-

ſolui niſi in ᷣmo gradu qꝛ tũc ad terroꝛcẽ mittunt᷑ epᷣo.

Si cognouit aliquã cognatã ſuã vel vxo.ↄſanguineaʒ.
Si duas ſoꝛoꝛes vl mrez filiã:aut duas ↄſanguineaſ.
qꝛ ſi id ſcient᷑ fecit pꝛiuat᷑ ᷣm canones ppetuo ↄiugio

2222

7 debet ſibꝛ penitentia.vij.annoʒ.vt.xxxiiij.q.vl.ſi gꝗs

Olo⸗
lins
Bico
nete
Gim⸗
Gia⸗
gloog
Giſae
bid
Him
neo

n
use
gim
guere
gech
Cunn
tecti
Sich
ſce
Giop
tſio

Aer

Rommn
Dimn
Kec⸗
hen
loco
C
aue

uc

ſibosn
ütalsni⸗
to goere
taſtunnt
Neauraſd
lde te
faan.
enemtire
Apetca

fanmsn
oluntaten
güſfmum
h.

ivarc⸗
lbuuſean
ſacocent

ſalgoſon
ndlgnus⸗

iüabuſs

ſiz germa

zingv

endriecſi

ſune⸗
hnuntte
pe,
nnen⸗
go⸗
nlig

Sl cognouit aliquaʒ quas p? aut frat aut ſanguineus

xvi

eius cognouerat ẽt ſi fuiſſet meretrix:inceſtũ comiſit
Si comatrem vel quã in baptiſmo vel in confirmatio
ne tenuerat aut vtramqʒ cognouit:inceſtuarius fuit.
Si matrinam ſuam veleius ſiliam cognouit.
Siadoptiuam ſiliam vei eius filiam cognoutt.
Si cognouit pater vxoꝛẽ adoptiui Rlii:iceſtũ comiſit.
Si ſcienter cognouit filiaſtrã ſuã vltra moꝛ.ampliꝰ de
bitũ abvxo.ſua nõ pᷣt petere extra ð aſa.ſi gꝗs filiaſtrã
Si mulier coniugata permiñi ſe cognoſci a conſangui
neo viri ſui inceſtum comiſit.
Be ſodomisa nunc dicendum eſt:que eſt turpitudo
in maſculuʒ ſeu feminam facta. Et iſtud eſt grauiſſi-
mus oium luxurie petõꝝ vt hr.xxxij.q.vij.capi.vſus.
Si maſculus cum maſcuio turpitudineʒ operatus ſit.
quere quoqʒ ab eo ſi cũ illo:in aliquo cõſanguinitatis
gradu conminctus erat.quia maius peccatum fuiſſet
cum fratre ⁊ conſanguineo qᷓ; cum alijs extraneis pe
te etiam ſi in tali actu fuit agens vel patiens.
Si cũ vxoꝛe ꝓpꝛia vel alia muliere id nephas exercuit:
idẽ pete a muliere ſi hoc a viro vł ab alio viro ꝑtulit.
Si optauit etiam illud ſceluſ comittere ⁊ cum quibus
2 ſi operam dedit illud perſiciendi.

Si ex hoc nephario opere aliquid lucratns eſt conſule

vt ommino eroget quiſquis ille vel ula ſit.
Si mulier cũ muliere hanc turpitudineʒ operata ſit in
Areqʒ qͥ fuerit ila mulier:ſi ſoꝛoꝛ:ſi cognata:ł ↄſangui
nea. Pꝛeterea quere cũ ꝗbus opꝑatsa ſit ſcelus ⁊ quo iĩ
loco ant qua die. ÆaHBe Belſtialitate.
Si cũ aliquo bꝛuto aliqð malũ operat ſit neqʒ opꝰ
ẽ querere cũ quo.ſʒ ſi in feſto ⁊ quotienti.⁊ ſi aliũ ad id
induxiu:cui debet᷑ penuẽctia.vij.an.ſᷣm antiquos cano.

5 —
. .
E. *

Si mulier ſuppoſuit ſe aliquo iumẽto:vel tenuit canes he
in lecto ratione alicnius voluptatis. Sin
— CBe pollutiorz. t
Si ſe coꝛrupitit pꝛopꝛijs mambus vel alio quouis mo Sir
do nõ ſeruato naturalis modo.z quotiès ⁊ ſi in feſtis. ic
Si aliquem ipſe coꝛrumpere fecitvel aliquod animal. Si
Sipermiſit? aliquo vel aliqua coxrumſ.
Sucmna coꝛrumpere fecit feminaʒ aut virum. Gin
Si ex aſpectu viroꝛuʒ vel mulieꝝ ſe coꝛrupit. . d
Si ex tactu viroꝝ ſe coꝛrupit:⁊ libent᷑ ꝑmiſit ſe tangi.
Si ex malis cogitationibus vigilando ſe polluit. ee
Si in ſomnijs aliquã habuit pollutionẽ ⁊ qua ex cauſa
vzʒ ſi ex crapula vel ebꝛietate aut turpi cogitatiõe me ſit
roſa:qꝛ poſſet eſſe ſine pctõ ẽt veniali:⁊ qiq;ʒ moꝛtali. cmn
Be turpi loquio. gi⸗
CSide luxuria libent locut eſt. ꝛ ſe ex boc ad alidd u
malũ ꝓuocauit:aut pꝑ boc alios pꝛouocare volutt. gin
Si inhõeſtas cãtilenas ad luxuriã ꝓuocãtes cantanit Din
Si libꝛos inhõeſtos frequent᷑ iegit. m. p. ⸗moꝛ.p. Arn
Si cantiones fecit vel legit:vel ſcripſit ſeu andiuit ec,
verbis laſciuijs cum multa delectatione ad ſe velac
luxuriam pꝛouocandum moꝛta.p. gen
¶ Be malis cogitationibus. u
CSi habuit malas ⁊ libidinoſas cogitationes eum gin
deſiderio peccandi ſemper moꝛtaliter. p.
Si carnales habuit cogitationis:⁊ in illis moꝛam tra⸗ Gif
xit:⁊ deinde ratione compꝛehendit id maluz eſſe:- ſed Di
delectatione attractus illam a ſe expellere non cura- il
nit:etiã ſi nollet opꝰ perſicere moꝛ.p. ⸗lectatus.᷑.
Si pp hoc habuit motꝰ carnales ⁊ in eis plurimũ de/ onn
Si ex &̊ nocturnas habuit pollutiones:qꝛ moꝛta.fuit. Dp
Si comedit electuaria ⁊ huiuſ.ad luxuriã pꝛouocãtia Nl
hac maxime NN

emnitemes

ogborispio
tfinſett,

WAinnd.

8
nmn.
i
niſtſemg.
pollait.

uacrcde

gitatiöem
; ortali

c 10d dis
ne volun
Ines cannaui
„Ng
n audiutd
AſN

giones an

woramtt,
lo; eſeſt
e non ar-
un
nmüde⸗
muf
noili
enmarune

õ

Be malis cogitationibus. xvij
hac maxime intentione.moꝛ.p.⁊ totiens quotiens.
Si mulier dedit ſilios ad lactãdũ vt liberiꝰ poſſʒ luxu
rie deſeruire.grauit.p.⁊ magna repᷣhenſiõe digna cẽ.
Si recepitvł ðdit mũera ⁊ dona gf̃a luxurie.m.p.⁊ co
gẽdus ẽ vt talia paupibꝰ eroget tñ nõ ẽ ð neceſſitate.
Si fuit leno vł mediatoꝛ huiuſmõi moꝛtaliſſime.p.vt

pe. di. i c. noli. ⁊ tenet᷑ talẽ ad ↄuerſionẽ r̃ducer᷑ ſi põt.

Si aſſociauit illũ quẽ nouerat ad ꝓcandũ vł aliud ꝗd

piã male faciẽdũ ire.ad faciẽdaſ matutiataſ moꝛ.p.

Si ſcripſit vł miſit ſeu poꝛtauit aut r̃cepit lr̃as amato
rias vł ad laſciuiã ꝓuocãteſ.ſi H̊ͥ aduertẽt fec̃.moꝛ.p.
Si diu philocaptꝰ amoꝛe alicuiꝰ mlieris.⁊ illã cũ ſuo
ſcãdalo quocũq; ibat inſequi voluit.moꝛ.p.Et ſi⸗
lebat tenet᷑ ei ſatiſfacere de iniuria infamie.
Si reddẽdo debitũ vxori ð alia cogitauit ⁊ ecõ.ſemꝑ
moꝛ.p.⁊ totiens quotiens.hec deliberate fecit.
Si dedit licẽtiã viro ad alias mlieres acceder̃.moꝛ.p.

Si nimium ʒelotipus fuit de vxoꝛe ſua ⁊ econnerſo
vxoꝛ de marito quia nullũ bonũ ex hoc ꝓuenire põt.
Si vir mimus remiſſus fuit in cura vxoꝛis ſue.⁊ eã iu

uenem quocũqʒ velit placitare permiſit maie fecit.

Si mlier oꝛnauit ſe fncis.capillaturis veſtim̃tis diſco

latis ad voluptatẽ hoĩʒ alicic̃dã.m.p.⁊ totiẽs quotiẽs.

Si atẽta fuit plures habuiſſe amatoꝛes ⁊ ex hoc expo
ſſun ſe ad loca grata vt videri ⁊ pꝛocari poſſet moꝛ.p.

Si ex hoc vᷣba inhoneſta libent᷑ andimit vł dixit.m.p.
Si alicui ad malefaciendũ domũ vel locũ ↄceſſt moꝛ
taliſſimum fuu. Et ſi attulit ambaſiatas vel dona. vł
litteras idem eifft.

Si picturas ihoneſtas in domo vel alibi fieri fecit vt

in eiſdeʒ oblectaretur pp turpitudinẽ ⁊ amoꝛẽ᷑ moꝛ.p.

Si ymagineʒz ſue amantis ob amoꝛem carnalem ſibi

De luxurijs coniungatoꝛum.

depiger fec.vt de turpitudie ſepiꝰrecoꝛdaret᷑ moꝛ.p⸗ gleel
BSeluxurijs coniugatoꝛum. gece
¶ Si cognouit vxoꝛẽc extra vas debitũ moꝛtaliſſimũ Xxdoh
fuit.nec tał abſoluẽdus ẽ niſi oſiſtat.⁊ vxoꝛ qͥ H ptulit Veriſe
pꝛopter cõplacentiaʒ viri magna pnia ẽ plectenda. Apote
Si cognouit in vaſe debito.ſʒ mõ inhoneſto.ſi hoc ad
voluptatẽ fec.grauit᷑.p.ſecus ſi aliqua rationabili cã. C
Si cognouit vxoꝛẽ vel als mulieres mẽſtruatas ſciẽt cLi
moꝛ.p. ac ct vxoꝛ que ̊ indicare recuſauit. ſecꝰ ſi hoc m
fuiſſet ↄtinuuʒ.vel ꝑꝑ ſimpliceʒ vxoꝛis verecundiaʒ. “””
Si cognouit vxoꝛẽ in puerꝑio nõdũ mũdã male fel. al
Si ea cognouit partui pꝛopinquaʒ peccatuʒ ẽ pꝛopter I
pericnluʒ ? honeſtateʒ:non tamen moꝛ. uvuii
Si cognoſcendo vxoꝛem queſiuit euitare generatioo agi
nem vel in tali modo ſtetit ꝙ fueri non poſſʒ moꝛ.p.⁊? RKkaie
totiens quotiens. idem quãmaxime iterrogandũ eſt. dali
Si cognouit eã ꝑꝑ ſanitatẽ coꝛpoꝛalẽ ñ excuſat᷑ a pcõ. Ainn
Si vxoꝛ petenti viro ſine rõnabili cã debitũ reddere ech
noluit ⁊ ei peccãdi materiã ðdit a moꝛtali nõ excuſat᷑. Sicon
Si vir vxoꝛi reddere noluit grauiter. EKEE
Si cognouit eã diebuſ feſtimis et maxie ſolenibꝰ? tͥe ui
ieiunij venialiter.p. vt.xxxiij.q.iiij.c.quotiens. nne
Si nimis impudicus circa tactus amplexus ⁊ oſcula Sial
atq; alia inhoneſta fuit aliqñ moꝛ.eſſe potuiſſet:qꝛ ea in
ſacro non conueniunt matrimonio. .⸗ r
Si vxoꝛ ignominiam ſuam viro diſcoperuitvel ſe diſ⸗ uan
coperiri permiſit:expꝛobꝛatione digna eſt. . Sin⸗
Si vxoꝛẽ cognouit nõ ꝑp pꝛoleʒ vel debituʒ reddendũ ni
ſz ſola ſua ineffrenata ⁊ iſaciabili voluptate.Et ſe ꝑp
huiuſmodi intempantiaʒ periculis expoſuit graui.p. Sin

Si ſe adinuiceʒz ex tactibus impudicis extra matrimo hnen
nium coꝛruperunt grauiter peccauerun. A

blici.
msſeit
Kſe
fecanin⸗
imaleſti.
Epꝛopeer

eneratio⸗
zmorp.?
müͤt⸗
laia poi
füredcet
nöͤcrauſi

lenib'rte
ens,
1s Toſaun

iſet: e
twelſedi⸗

ſeccenli
. Etle
tg⸗
Mumim

Be. vij.. pꝛecepto. xviij

Si fecerunt actus inhoneſtos pñtibns ſilijs filiabuſq;

ac ceteris de domo:vt oſculando:tangendo:⁊ verba

occioſa dicendo grauiter.p.pꝛopter malum exemplũ.

Be alijs etiam ad luxuriam pertinentibus interroga-
re poteris:pꝛout habebis.j.in.capitulo de luxuria.
¶ Be ſeptimo legis pꝛecepto.

¶Mõ furtũ facies:ingt Moy ſes legiſlatoꝛ.in quo ſa

ne pᷣcepto ꝓhibet᷑ ois atractatio rei aliene inuito dño
per furtũ aũt interpꝛetatiue accipiemꝰhoc in loco ois
rei aliene illicita poſſeffio:⁊ ideo ab ipſo furto incipiẽ

do ſᷣm gdictio.pſone ſic iterrogare poteris.Et pᷣmo.

Si pecuniã ſupꝛa dñi:ſupꝛa iuſtitiã:ſupꝛa pꝛoximũ ſu
pꝛa vᷣtutes dilexit.adeo ꝙ eius gr̃a ola illa ↄtẽpſiſſet
qꝛ qñ id aio deliberato feciſſet. ſemper moꝛ. fuiſſet.
Si aliꝗd furatus c.qꝛ moꝛ.p.⁊ ad reſtitutionẽ oĩo cõ
pellẽdꝰ ẽ.niſi res fuiſſet modici pᷣcij.vt.xiiij.q.vi.c.ſi.
Si rem paruam furtim sccepit cum intentione plus
accipiendi ſi potuiſſet.moꝛtaliter pec.
Si furatꝰ ẽ aliqua aialia.vt pote.pullos.anſeres.aues.
ſeu canes venales. Equos.vitulos.oues.capꝛas:aut
plãtas.arboꝛes.viridarios.⁊ huiuſ.qꝛvltra moꝛ.tene
tur ad reſtitutionem. ⁊ cogendus eſt ſatiſfacere.

Si aliꝗd inuenit cũ aio retinẽdi:⁊ retinuit furtũ fecit.

vt puta ſi iuenit aligꝗd ex naufragio.vel incendio.aut
ex Ruina.vel alio quocunq; modo.que non habe/
bantur pꝛo derelicta. moꝛ. p. ⁊ ad reſtituttonẽ tenef.
Si accepit lignamina vel alie quecunqʒ res a flumi-
nibus poꝛtate.ſiue in mari cauſa aleniande nauis ia
ctata reſtituere tenetur.aliter furti reus eſt.

Si innenit aialia ſilueſtria vel piſces aut aues ⁊ ſiłia

in rethibus alioꝛum.ſi non reſtituit.furti reus eſt.

Si ĩ alia naturaliter domeſtica deꝑdita iuenit.vtpote

d ij

. Be. vij. legis pꝛecep.
boues:capꝛas:oues:poꝛcos:equos:gallias:anſceres:
ggneras:pauones:accipitres:⁊ canes:⁊ illa cepit:⁊ ñ re
ſtituit. m. p. qꝛ ſm egtatẽ bone ↄſcie reſtituere tenetr᷑.
Si t᷑t aliquas res accepit illoꝝ ꝗ icẽdiũ paciebant᷑ ma
licioſe ad reſtitutionẽ tenet᷑.vt extra de iniur.c.ſigs do
mũi:ſecꝰ ſi ſe expoſuiſſʒ ꝑiculo k habebaãt᷑ ꝓꝑ derelicto.
Si optauit multa furari.qꝛ ſemper moꝛ.sp.
Sialiqua bona ſibi mala ſide pꝛeſcripſit furti reus eſt
7 illa cum fructibus reſtituere tenetur.

Si ad hoc vt furtũ fieret aſiliũ fauoꝛem vel aſcenſum

aut laudatione aliquid ſimile pꝛeſtitit: quia tenetur ſi
alias non feciſſet ſᷣm theologos in.iiij.di.xv.

Si ad furtum faciendũ aliquod ferramentũ vel ſcalas

aut ſcoꝛtam vel aliam quãcunqʒ opem ↄtulit moꝛ.p.?
ad reſtitutionem tenetur etiaz ſi mibil habuiſſet:⁊ ſua

cooperatione id ſolum fecit.
Si furtis faciendis fumi vel ignis ſignũ dedit aut ver
bis exhoꝛtatiuis animauit vltra moꝛ. ad ſatiſfactionẽ
tenetur ᷣm ino.
Si ignem in aliqua domo poſuit vt fnres in alia domo

facilius furta cõmittere poſſent vltra moꝛ.inſolidum

tenetur m inno. YZUVMU
Si cum aliquo fure ſocietatis non furandi cauſa acceſ

ſit: ſed defendendi vltra moꝛ. ſᷣm inno.tenetur ſi fur

alias non feciſſet niſi eius ſocietas affuiſſet.
Si mandauit furtũ ſieri ẽt ſi mhil vtilitatis habnit ad
reeſtitutionẽ tenetur de omni dãno vt.ij.q.iij.iulianus

Si ſcienter rem furataʒ recepit qꝛ tenetur reſtituere.

Si ratum habuit furtũ ſuo noie factũ mor.p.⁊ ad reſti
tutioneʒ inſolidũ tenet.ſi dammiſicatus ex ſua ratiha
bitione rem ſuam conſequi non potuit.ij.q.iij.qui.
Si fraudauit iuſtas gabellas ⁊ pedagia poꝛtãdo mer⸗

Mil

les
lbſo
mili
feg
Giſa
Nr⸗
Jiyr
conn
verd
gui
con
Sit
ſan
ſoͤte

gici
Jim
cult,
Sin
tum
Sinn
guan
necet

Limm
berec

ſpſe
Sim
foco
Cben
con

ſſcere
bitrüre

Tetenei.

bant m
tſigsdo
erelicto⸗

üneset

aſcenſun
teneturi

llals
tmor
ſeraſus

uanter

Kiſfactod de

aludore

inſoidunn

cnſane
jeturſ

1
habtat
ijiulanns
feſtimon,
uttl
iuſuin
iſc,
zaonme⸗

Be. vij. pꝛecep. xirx
ces hinc ⁊ inde furti reus ẽ ⁊ ſatiſfacere tenetur:nec
abſolui debet niſi ſatiſfaciat.ſecus ſi pꝛo vſu ſuo ⁊ fa-
milie aliquid attuliſſet de iſtis etiam tenetur ſatiſface
re.quãdo tales gabelle ꝓ vniuerſali bono poſite ſunt.
Si ſcient᷑ de furto comedit aut dubitabat fuiſſe furatũ
vltra.p. ꝓ tãto ſatiſfacere tenet᷑ ſᷣm theo.in.iiij.di.xv.
Si vxoꝛ viro ꝗd magnũ furto accepit vt in rem ꝓpꝛiã
conuerteret moꝛ.p.ſecus ſi in cmune cõmoduʒ con
uertere intendebat vt.xiiij.q.vi.c.ſi. Sð
Si filius patri vel auo aut alijs de domo maioꝛibus ?æ
quibuſcunqʒ ſuis aliquid furatꝰ fuit. vt ĩi malos vſus
conuerteret moꝛ.p.
Si ſilia pentibꝰſuis furata fuit qꝛ vltra.p.tſtituer̃ tenet᷑
Si cognata vel nurus ſoceris ſuis.vel frater fratri aut
diſcipulus magr̃o.ſen ſeruus vł ancilla dũis ſuis.nec
nõ ⁊ colonus patronis ac laboꝛatoꝛ conductoꝛi ſuo.?
huiuſmodi furati ſunt vltra moꝛ.ad reſtitutionem co
gẽdi ſunt nec omnino abſoluendi donec ſatiſfecerit.
Si mater vni ſilio de rebus alioꝛum ſilioꝛum aligd oc
culte dedit furtum comiſit.
Si vxoꝛ de rebus mariti occulte parentibus dedit fur
tum comiſit. ſecus ſi fuiſſet quid minimum.
Si vxoꝛ de rebus mariti ðdit ſilijs alterius mariti ꝗd
quam furtum fecit niſi in magna fuiſſent conſtituti
neceſſitate.qꝛ tunc licet cum honeſte tamen.

Si mater ſiliabus ſuis a patre dotatis cõtra volutatẽ

heredũ aliꝗd dedit furtũ cõmiſit niſi de rebus q ad
ipſaʒ ptinebant etiam ſi in ꝓꝛia domo adhuc foꝛent.

Si mulier alienũ partũ ſibi ſuppoſuit vel de alieno vi

ro concepit furtum commiſit ⁊ quantuʒ in ſe eſt here
dibus ſatiſfacere tenetur. l
St conſtat alicuius eſſe adultere ſilium niſi reſtnat
üifſſ

Be. vij. pꝛecepto.
hereditatem veris heredibus furti culps reus eſt ſi
id pꝛo certo ante pꝛeſcriptioneʒ ſciuit:alias non.
Si in numerando menſurandovel ponderando aligad
ſurripnit furtum comiſt. .
Si ſcienter in alieno agro vel ſolo inſcio domino agri
ediſicauit furtũ comiſit:æ dño agri ſatiſfacere tenet᷑.

Si terminos vel ↄſines alterius poſſeffonis remouit

vt ſua iura ampliare videretur furti reus fuit.
Si rem furatam perdidit vel deterioꝛauit:quia ad oł
damnum ſatiſfacere teneteur..
Si vſus fuit pignoꝛe ad ſui vtilitatem contra volunts
tem domini furtum comiſit ſᷣm tho.a pe.q.lxxviij.

Si rem accomodataʒ ſibi retinuit furtũ fecit ᷣm theo

logos in.iiij.di.xv. niſi tantumdeʒ de ſuo haberet qo
alio modo conſequi non valuiſſet.
Si aliqð depoſitũ fraudulenter ſibi retinnit:qꝛ nõ ſo/

lũ ad ipfius reſtitutionẽ:ſʒ ⁊ ad oẽ eius itereſſe tenet.

Si rẽ ſu apud aliquem depoſitatã:vt eũ accuſare poſ
ſet furti ſurripuit:nõ ſolum moꝛ.p. ſʒ ⁊ furti reus eſt.
Si ſcienter aligd emit de rebus furatis vel raptis.m.
p. ⁊ vſqʒ in inſinitũ:vero dñno reſtituere tenet etiam ſt
publice in mercato emiſſet. Ac etiam ſi illa alienaſſet
vel perdidiſſet:aut ei violenter ablata fuiſſet: ſemper
tenetur ſᷣm hoſti.xij.q.ij.ar.c.vulterane.

Si aliquid vſurario vel dño ſuo ſurripuit vt elemoſy

nas ꝓ eis faceret:male fecit.qꝛ non ſunt facienda ma
la. vt veniant bona. vt.xiiij.q.v.c.foꝛte aliquis.
Si aliquid de eccleſia furatus fuit.non ſoluʒ furtuʒz. ſʒ
7 ſacrilegium comiſit. VUM
Si etiã aliqð ſacrũ de non ſacro furtiue abſtulit.vltra
furtum. èt ſacrilegium cõmiſit vt.xvij.q.iiij.ſiquis.

Si pꝑp furtũ faciendũ effregit locũ ſacrũ vel religio/

.
nüt
Nten
Gin
don
tr
Gita

„ %

fiür
Gir
res
po⸗
S
Hin
fetin
Sian
Nl

ls

Sie
ſen
ſo

Dip
mnit
turo
diin
fur
ſic
ſid
ſan
etig
ie

oeſt
n.
ſoaigd

no agn

e tenet.
temonuit
.
aado

1 wolne
lrxvig
n bbe⸗
bererch

gend 6
eſſetenti.

cuſarepet

ineusck
napron
eiaunf

ſgienaſae

t:ſenpc

denoſß
udumi
furm

it mn
ſani.
ſeigo⸗

Be rapina. xx
ſuʒz.qꝛ vltra furtũ ⁊ ſacrilegiũ excõicatus .ſʒ añ de⸗
nũtiationẽ a dyoceſano poteſt abſolui.poſt vero nan.
vt extra de ſenten. excom.c.conqueſti. HM
Si fures ⁊ latrones raptoꝛes ac pyratas defendit ĩ ⁊
domos ſuas.ſeu poꝛtus ſuos recepit ſatiſfacere tene
tur.vt.ij.q.iij.c.qui conſentit.
Si tacuit furtũ cũ ex officio pꝛohibere potuiſſjʒ tenet᷑.
ſi ñ rſtitit furto cũ ei ex offõ ↄpetebat ſatiſfacer̃ tenet᷑.
Si rẽ furatã ĩ iudicio vocatꝰ non manifeſtauit ipſe ad
reſtitutioneʒ teneri vẽ.⁊ maxime vbi periculũ ſui coꝛ
poꝛis non imminebat.vt extra de fur.qui cum fure.
Si reſtitutiõeʒ furtoꝝ impediuit occultando vʒ rẽ fu
rataʒ. vel latrones vt dictuʒ eſt ipſe ſatiſfaccre tenet᷑.
Si indiſtributione elemoſynarum ſibi aliquid furtiʒ
retinuit vltra moꝛ. tenetur ſatiſfacere illis indigẽtibꝰ
Si a miſabilibꝰpſonis vł ab adoleſcẽtuł nubilibus p
dotibus vel elemoſynis ꝓcurãdis ſibi dona ⁊ ſpoꝛtu
las accepit furtum comiſiſſe vã.⁊ reſtituerc tenetur.
Si elemoſynas pauperũ indignis ⁊ ifamibus pſonis
ſeu parentibus erogauit.qꝛ ſi id mala intẽtione fecit.
moꝛ.p.⁊ in conſcientia ſatiffacere tenetur.
CBe rapina que conſiſtit in publica violentia.
Si p viʒ alicui aligd abſtulit maius peccatũ qᷓ; fur co
miſit.qꝛ ſᷣm oẽs doc.eſt maius furto ⁊ vltra moꝛ.tene
tur omnino ſatiſfacere nec abſolui poteſt niſi 76.
Si in rapina aliquã efficacẽ cãz pᷣſtitit.qꝛ idẽ eſt ſiẽ de
furto dictum ẽ.vʒ ſi illam ſieri mandauit ſi conſuluit.
ſi conſenſit.ſi laudauit.ſi receptauit.ſi participauit.
ſi defenſauit.ſi emit.ſi non obuiauit ⁊ ſi non manife-/

ſtauit. qꝛ inſoliduʒ de omni damniſicatione tenetur.
etiam ſi tacuiſſet cum ex officio tenebatur.
Si alicui aliquid per metũ aut ob aliquas reuerentiazʒ

Be vſura. ”UUMUĩ
ſeu impoꝛtunitatẽ extoꝛſit:rapina comiſit:⁊ reſtituer

tenetur ſᷣm hoſti.extra de his que vi me.ca.c.ſi.
Si aliꝗd recepit ꝓ ceſſando a vexatione alicuiꝰ indebi

ta rapinam fecit:⁊ ad reſtitutionem omnino tenetur.

Si fuit nũtius vel officialis alicuiꝰ palacij ſeu foꝛi aut
curie ⁊ aligd ex imoderata impꝛobitate a litigantibꝰ
extoꝛſit:rapinã comiſit:niſi fuiſſʒ ꝗd paruũ ⁊ ad reſti
tutionem tenetur ſᷣm canoniſtas ſi ſalariatus erat.
Si aliquid tur piter acꝗſiuit:vʒ dolo fraude deceptiõe
metu aut extoꝛſione ⁊ ſimilibus modis rapinaʒ comi

ſiſſe dicendũ eſt. Et quibus extoꝛſit reſtituere tenet.
Be vſura que ſemper eſt peccatum moꝛtale: nunc

interrogationes foꝛmande ſunt.

CSipeccumi vl alis ꝙvſu aſumnit ſub ſpe lucri taci

to vł expᷣſſo mutuauit vſurã cõiſit.xiiij.q.iij.ſi fenera.

Si mutuanit ſuꝑ pign rei mobił vel imobilis ⁊ interi

fructus percipit vſuraʒ fecit extra de pigno.illo.

Si accomodauit aliꝗd cũ ſpe alicuiꝰ ſeruitij ↄſequen-
di:vtputa ſubuentione perſone:bouũ:equi:adnocatio/
nis pꝛocurationis in palacio:⁊ ſimiliũ vſuram comi/
ſit:⁊ ad reſtitutionem talium beneſicioꝛũ perceptoꝛuz

222

tenetur:vt.xiiij.q.iij.c.pleriqdq.
Si accomodauit tabernario vt gratis
rarius dicendus eff.

Si accomodauit luſoꝛibus cum pacto vt de lucris ali

quid perciperet:vſuram comiſit.

Si pecuniã peneſnegociatoꝛẽ poſuit:cũ itentiõe aligd
vtilitatis pcipiẽdi ẽt ſine aliquo alio pacto:ſj vult oino
ioĩ euẽtu ſuũ capitale ſaluũ ecẽ:vʒ doc.in.iiij.di.xv.vſu
raʒ comiſit:ſecꝰ ſi voluit de dãno ⁊ lucro participare.

cõmederet: vſu

„

Si alicui H̊ pacto mutuauit vt ⁊ ipſe tantũdes ſibi vel

alteri noie ſuo remutuet:vſurã comiſit.qꝛ illa pecunia

fin
Sia
coc
ſinn
ſtus
Giol
luſu

Lide

luit
Gia
vel
ſ⸗
O⸗

luf
Siini
tyn
Ginn
inlo
Sim
Pltr
cii⸗
Sig
ſoiu⸗
ſer

Dien

ſcn
Bire
vene
Sinm
eten
ais

tinie

.
inohi
tenetu.
foriant
gunnib
ad rekt
sera.
deccprie
inez coni
eretenei
ge:pune

lucritach
fener.
Stiteri
o.
lecven
kocn
famcon⸗
erctpouu

Nderettit
pal
töecli

ukcin

nirnhi⸗
nncyn,
gſeiſl
el Cnin

Be vſura. FFrrf
ria ia obligatio pꝛecio extimari põt: vt ex graui: in Cle.
Si alicui hoc pacto mutuauit vt aligd ab eo emat vel
coquat i ſuo furno:aut in ſuo molendino molat:vł ꝗd
ſimile ad ſui vtilitatem faciat: vſura fuit ᷣm canoni-
ſtas ſed ad reſtitutionem non tenetur.
Si alicui mutuauit cũ hac conditione:ꝙ res pignoꝛa⸗
ta ſua fieret niſi tale tempoꝛe perſoluinſet: vſurã fecit.
Si debitoꝛibus ſuis pꝛoꝛogationẽ termini facere no/
luit niſi ahqua data pecunia vel ꝗd ſimile vſura fuir.
Si alicui rem accomodataã dimittit quãdiu ſibi ſeruit
vel ꝗdpiam ſinguliſ anis offert:⁊ ob hoc patieter poſ
ſidere permittit:alias non:vſurarius eſt.

Si pecuniã ꝓ ſimuli pecunia:aut aliã ꝓ ſimili alicui tra

didit:ſperans tempoꝛe reſtitutionis plus valere: vſu
ra fuit.ſi hac ſola intẽtiõe fec vt melioꝛationẽ lucraret᷑
Si ini eadeʒ vſurarũ alicui.x.bꝛachia panni ꝓ alijs. x.
iʒ vſura expꝛeſſe non fuerit:tamẽ facere nõ licuit.
Si mutuauit pecuniã recepturus alteriꝰ generis alio
in loco vł tpe vt ĩ extimatõe lucraret᷑ vſura fuit hoſti.
Si mutuauit mercatoꝛi ad negociationem eunti aligd
vltra ſoꝛteʒ recepturus eo ꝙ in ſe ⁊ pecuniarũ ⁊ mer-⸗
ciũ periculũ ſuſcepiſſz vſura cõiſit extra.e.c.nauigãti.
Si granũ vetꝰ dedit nouũ poſtes recepturus.⁊ ſi hoc
ſolum fecit reſpectu melioꝛationis vſuram fecit bm
Rav.in.ca.conſuluit extrate.
Siemit fructus agri ſeu arboꝛis młto vilioꝛi pᷣcio po
ſolutiõis pᷣmaturationẽ vſurã fec ſʒ cano.c.nauigãti.
Si res ſuas cuiuſcũq; generationis fuerit plus iuſto
vendit ratione dilationis termini vſuram fecit.
Si mutuauit cõitati vel alteri pſone cũ pacto ꝙ dura
te termino nõ teneat᷑ ſoluere collectas legitime iponẽ
das vſurã fecit m canoniſtas in.c.conſuluit extra.e.

Bevſuras.

Si exns tutoꝛ vel factoꝛ pupilloꝝ vł alioꝝ pecuniã de

dit advſurã ad pᷣdictoꝝ vtilitatẽ ad reſtitutionẽ ipſaꝝ
vſuraꝝ vltra moꝛ.ipſe ð ſuo tenet᷑ ʒ Inn.i c.michael
Si ſimiliter talis exigiſſet vſuras ex gtractibus vſura
rijs a pꝛe pupilloꝝ factis tenet᷑ ipſe reſti. ſi illi nolent.

Si exiſtens ſimiliter factoꝛ alicuiꝰ viri viuentis ?⁊ apo
eũ reſidebat tanquã pꝛincipalis auctoꝛitatis ſui dnij:
⁊ ſub vſuris aliquid mutuauit nomine ⁊ beneficio do
mini ſui ipſas vſuras reſtituere tenetur: ſi dominus
ſuus reſtituere nolet:eo ꝙ ad effcaceʒ cauſam pꝛeſti

tiſſe viſus ſit ar.in.c. epiſcopus de pꝛeben.lib.vi.
Si emit pignoꝛa a publicis vſurarijs iã pdita male feè
cũ nõ ſit in eis tranſlatum dnium.tamẽ moꝛ.non fuit.
Si gerẽs negocia ſtipẽdiarioꝝ mutuauit aligbꝰ ex eis
in neceſſitatibꝰ conſtitutis certũ quid vt inde recipet

certũ ſalariũ donec recipent pagas ſuas vſurã cõiſit.

Si exiſtens collectoꝛ ſue cõitatis vel dominij aliꝗd ac

cepit pꝛo expectatione alicuiꝰ ſpacij tempoꝛis ſi rõne

ſolũ expectatiõis fecit:vſurã comiſit ᷣm tho.ſa be.q.
lxxviij.ſecus ſi ratione laboꝝ ⁊ expenſaꝝ ſuaꝝ feciſſʒ.
Si buletas cõitatis ab aliquo multo minoꝛi pᷣcio emit
ꝙᷓ fuerit eaꝝ continẽtia vſurã fecit niſi ad ſuuz inter/

eſſe vel laboꝛem reſpectum habuiſſet ſᷣm tho.ibi.ↄʒ.

Si domũ vel pꝛedium multo minoꝛi pꝛecio emit cum
pacto de retronendendo quotiens voluerit venditoꝛ:

vſura videt᷑ extra de emp.⁊ vendi.c.ad noſtram:ſecꝰ

ſi iuſto emiſſet pꝛecio qꝛ tunc licitum fuiſſet.
Si alicui quidpiam ad certum tpᷣs dare debebat:⁊ ad
creditoꝛis pꝛeces ſtatim dimidiuʒ ſoluit pacto vta re
liquo liberatus eſſetvſuram comiſit pᷣm theologos in
iiij.di. xv. eo qꝛ tempus moꝛa fecit negocium illud i⸗
licitum.licet ſint qui aliter teneant. Sððð

Miipſ
micheel
us pſar⸗
linolen.
tist ad
sſuidii⸗
eficod⸗
ldominas
ſamperti
lbeypi.
maleel
non fui.
beres
encipen
naͤ coiſt
iaigde
ris ſroe
hokabe
np feſß
ichoent
ſunz ine⸗
eſmit
penaiton
mumſes

.
eber144
cortent
v
niil⸗

BDe vſura. xxij
Si aliqñ accepit vxoꝛẽ? p ſe vel ꝑ filiũ ſunz ? a ſocero vl
ab alijs cautonẽ accepit ð ſoluẽda dote ĩ certo imino
⁊ interi ex pacto a ſocero vł ab alijs ꝗnqꝗʒ ꝓ cctenario
recipit vſurã cõiſit ſᷣm cano.i.c.ſalubꝛit extra.e.aſſe-
rnnt tñ equiſſimũ eẽ debere maritũ a ſocero alimenta
pcipere pꝛo honeribꝰ mf̃imonij:nõvt pecunie fructũ
Et ĩ hoc caſu ſine ſcrupulo poſſet ð alimẽtis auenire.
Si mulier vidua vel eiꝰ hãdes aligd pignꝰ ab hꝛchbꝰ
mariti pꝛo dote reſtituenda recepit vt interiʒ fructus
ꝑꝓcipiat niſi fructus in ſoꝛteʒ cõputauitvſuraria cẽſet᷑.
Etiã ſi ſtatutũ fuiſſet ꝙ hẽdes tenerent᷑ ad alimta et
qꝛ tale ſtatutuʒ doctoꝛes nõ appꝛobant in.c.ex graui.
Si ſciẽter accepit dotem ab patre vxoꝛis ſue vſu rario
q; non licet ſi nil alind hẽbat niſi de vſuris alit᷑ vo ſic.
Si ſuo conſilio aut conſenſu aliquis pꝛiuatus vel com
mune pecuniaʒ ſub vſuris dedit? ipſe vſurarius ſuit
extra.e.c.conqueſtus.
Si aliquomõ vſuraꝝ mediatoꝛ fuit.qꝛ ſi magha abſaz
neceffitate ⁊ rationabili cã fec moꝛ.p.vł renitentẽ ad
hoc quaſi ſua ipoꝛtunitate iĩduxit magnu pcomiſit. H
Si accepit mutuo ſub vſuris vt luderet vel vt in ma⸗
los vſus expenderet moꝛ.p.
Si aliquid dono aut alio quocũqʒ modd ab vſt urario
accepit ſi nil niſi ex vſuris hẽbat.reſtituere id tenet᷑.
Si cambium non reale ſed ſictum fecit vſuram comi
ſit m omnes canoniſtas. Ipſa ⁊ enim cambia in
magnis ciuitatibus fieri conſueuerunt. de e gulbus
multi tractatus confecti ſuunnt.
CBe ſocidis animalium.
C Si aialia aliqua ad ſocidũ ðdit.⁊ cõductoꝛẽ nimiũ
grauanit.iniuſticiã moꝛtalè fecit.nõ tũ vſuram.
Si ſocidãdo aialia capitale voluit ſaluuʒ eẽ vſuras feẽ.

Be. viij legis pᷣcep.
Sitradidit aialia ad paſcendũ vel cuſtodiendũ alicui
2 in ſe periculũ nõ retinuit.ſᷣui ðð.ctus fuit illictus.

Si ſcienter emit animalia a ruſtico non extantia.⁊ iſßa

eidem ad ſocidum locauit.vſuram pꝛo certo comiſit
ſecus ſi id verum eſſe arbitrabatur.

Si dimiſit facere ↄctus illicitos potius ꝑpꝑ mundanũ

timoꝛem q; diuinum. moꝛ.p.⁊ totiens quotiens.

Si credidit vł dixit vſurã foꝛe licitã ⁊ nõ pctm̃ ſi bor

pertinaciter aſſeruiſſʒ hereticꝰ eẽt extra.e.Ex graui

¶ Be octauo legis pꝛeceptt.

₰

Non falſum teſtimonium dices inquit MMoyſes
legiſſatoꝛ. In quo pꝛecepto pꝛohibetur omne genns
ſiue pernicioſi:ſiue iocoſi:ſiue officion. Et

„½

mendatij
ideo ſic interrogabis.

Si in indicio falſum teſtimonium contra aliquem tu⸗
lit.quia tria moꝛtalia comiſit.pꝛimo quia piurauit.ij.

quia iudicem iniuſtã ſententiã ferre fecit.iij.quia ꝓ⸗

xrimum turpiter leſit. ⁊ iccirco de omni damno leſo ſa

tiſfacere tenetur.vt.xiiij.q.v.c.Non ſane.

Si pꝛo teſtimonio ferrendo etiaʒ iuſto aliquid habere

voluit.quia moꝛ.p.vt xiiij.q.v.eodem..

Si pꝛo ralſo teſtimonio ferrẽdo aliquid accepit. vltra “

moꝛ.reſtituere tenet᷑ ei iniuriã tulit.xiiij.q.v.

Si aligd recepit vt nõ accuſaret de peccato comiſſo-⸗
turpe lucrũ fecit:⁊ de bono cõſilio reſtituere tenetur·

Si aliquid recepit:vt nõ accuſaret de malo ꝑppetrãdo.

moꝛ.p.⁊ ad reſtitutionem cogendus eſt:non eidem

qui dedit ſed pauperibus.i.q.i.c. JYubemus.
Si calũnioſe aliquẽ accuſauit.vł alicuiꝰcrimẽ ñ ex ca
ritate ſʒ ex odio aut lucri gr̃a önũcianit vltra.moꝛ.ad
ſatiſtactõez dani dati tener᷑.ſʒʒ hoſti.iti.ð peni..qbꝰ.

Si fuit officialis publicus ad accuſandum damnik/

7

ien Be. viij legis pꝛecep. xxiij

ue cantes.? non fecit. vltra periurium moꝛ.⁊ de dam-
cuni nis etiam ipſe de ſuo ſatiſfacere tenetur.
m Siteſtificando rem dubiam. pꝛo certo aſſeruit. moꝛ.
lund p. ſi iurauit periurij reus fſiii.
ndani Si alicuius falſi inſtrumẽti ſciẽter teſtis fuit.moꝛ.p.
. Si alicui iſtrumẽti fenoꝛis ſcient teſtis fuit.male fec.
ſe Si pꝛo cã matrimoniali vel cõſimili teſtiñcãdo aliꝗd
Egui pꝛeter expẽſas habere voluit.ſʒ tho.ſymomiacꝰ fuit
Si in iudicio litigauit.ſciens non iuſtam fauere cau/
ofſe ſam. vltra periurium. moꝛ. tenetur de omni damno.
Negeims Si litigãdo a iudice iniuſtã hũit ſentẽtiã.qꝛ poſt cogni
. OH tionẽ illius iniuſticie:ſi nõ retractauit moꝛ.p.nec ſal-/
nari põt niſi ſatiſfaciat. ſᷣm pa. in.c.i.ð concel.pᷣben.
memt⸗ Si ĩ ꝓceſſu alicuiꝰ ſui litigij cognouit ſe iniuſtã fouer
urauſt⸗ caʒ.ſi nõ deſiſtit moꝛ.p.⁊ ð dãnis datiſ ꝑti aduerſe ſa
ana . tiſfacer̃ tenet.ʒ canoniſtas.ar.c.domꝰ.ð ſᷣis nuptijs.
noleot Si coꝛꝛupit alterius partis iudicem vel teſtes.ſeu ad
uocatum. vltra moꝛtale tenetur ſatiſfacere.
dbaber Si falſauit iſtrumẽta vł libꝛos alicuiꝰ.aut ðſtruxit vł
Abuſſit ſen occultauit.ñ ſolũ moꝛ.p.⁊ ad reſtitution
Hi totiꝰ itereẽ tenet᷑ ẽt ſʒ leges magna pena dignꝰ erat.
, Si a iudice interrogatus in iudicio mendaciũ dixit ẽt
oniſ non iuraſſet periurij reus fuit.vt ſupꝛa dictũ eſt.
eNenmr. Si negauit vł petijt aligd qð ipſe vł aliꝰdare ðbebat
d. vel hr̃e ñ ðbebat.vltra.moꝛ.ð iiuria ſatiſſacer̃ tenet᷑.
den Si extra iudiciũ negauit.id qð aligs ꝓxio dare ðbue
rat.cũ ſibi ð veritate ↄſtaret.vltra moꝛ.ð dãno tenetr᷑.
lica Si extrs iudiciũ aliquẽ iniuſte ifamauit ant accuſauit
gmral didcẽdo ip[ʒ latronc ⁊ ſilia.ſʒ hoſti.i.c.ſi culpa extra ð
iſch⸗ iniu. ad r̃ſtitutõez tenet.nec abſolmip̃t.dõec ſatiſfaciat
Gune Si aliqð ꝓnitioſuʒ dixit mẽdaciũ.qð ̊ honoꝛẽ ði vł ꝓ

ximi fuerit notabile.ſemꝑ moꝛ.fuit. vt dicendo foꝛ-

DBe.ix. legis pcep. 4

nicationem vſuram ⁊ ſimilia nõ eſſe peccatam.
Si mendacia dixit in emendo:vendendo:garulando
etiaʒ cauſa ſolatij.vel cauſa exaltationis veniale fuit
Fᷣm tho.niſi aliquod ſcienter addidiſſet iuramentum
quia tunc moꝛ.fuiſſet.? totiens quotiens.
Q¶ LBe ſuſuratier..
¶ Si fuit ſuſuro ⁊ biliguis diſſeminãdo iter amãtes
dDiſcoꝛdias. dicendo vni malũ de alio:⁊ econuerſo.qꝛ
mnoꝛ. 7 grauiſſimũ ſempc᷑.⁊ multo maiꝰ qꝙꝙ furtũ. nec

oĩno tal abſoluẽdꝰ niſi ſatiſfaciat.qꝛ filiꝰ diaboli hẽf

Si detrahẽdo alicui:ꝗd notabile ipoſuit.qꝛ vltra moꝛ.
oĩo ⁊ ipᷣe ſatiſfacer̃ tenet᷑.niſi ꝑiculũ coꝛpis ſui imief̃t
Si alterius peccatum narrando aliquid addidit quia
fame tenetur ſatiſfacere. ́”M
Si alterius peccatũ occultum cã diffamandi mani-
feſtauit.moꝛ.p.⁊ quantũ in ſe eſt tenetur ſatiſfacere.
Si etiam occultum alicuius peccatum ex quadam lo
uacitate maifeſtauit. veniale potius ꝙ; moꝛtale fuit.
Si peccata manifeſta iniuriãdi itentõe narrauit.m.p.
Si aliquoꝝ defunctoꝝ defectus ĩ obpꝛobꝛiũ ſuoꝛum
parentum recitauit. moꝛ. p. ? totiens quotiens.
Si alioꝝ bona facta dixit mala intentione geſta.vʒ ad
quandã hypocriſim ſeu ſuꝑbia oſtentandaʒ. moꝛ.p.
Si tacuit bonũ alteriꝰ cũ opus erat ad eũ exaltanduʒ
vel eñ liberandum.⁊ ſi ex malicia tacuit.grauiter.p.
Si alioꝝ diffamatiões ⁊ detractiones libẽter audiuit
moꝛ.p. ⁊ totiẽs quotiẽs.ſecus ſi ex quadam leuitate.
Si Rectoꝛ vł paterfamilias ſiniſtras relatiões audiẽ
do cũ poſſzʒ nõ coꝛꝛipuit.moꝛ.p.vt.xxv.di.S.alias aũt.
eo quia id ad eos potiſſimũ pertinere videtur.
. CBe nonolegis pꝛecept./.ꝛ
CNõ cupiſces vxoꝛ ẽ ꝓximi tui.nõ ancillã ⁊c̃.inat

(der

pnon

Alen
wor⸗
Zlten
fule
der
A
(A
k⸗
We
Gioao
lese
fepr
Zen
Uit
bus
mnal

Cn
ſesle

ſlius

Roh

Ktis

Dic
uſti
lotie

diorp

ſenp
Mee⸗

De. x.legis pcepto. xriiij

n. AMNMlſpoy ſes legiſlatoꝛ.vbi ſᷣm doctoꝛes ꝓhibetur ois
rulapd coõcupiſcentia inferioꝛ. pꝛout ẽ in cõſenſu rationis nõ
iele ſlt — pꝛont in ſuggeſtiõe.Et ideo ſic iterrogabis.
mmennn Si cõcupiuit qualitercũqʒ comitere pctm̃ carnale.cũ

aliena młiere:qꝛ ſi id ðliberate.⁊ cũ ↄſenſu rõnis fuit
moꝛ.p.⁊ totiẽs quotiẽs.talis ðliberatio ⁊ ↄſẽſus fuit.

nemts Interrogaqʒ qͥ fuenit ſpẽs ipſiꝰ ↄcupiſcẽtie.qꝛ qualis
uetoan. fuis tale 1 peccatũ. ? ſi mutauit cogitationẽ aliquado
dfurti de perſona ĩ alia. Et ita ſi pluries mulieres:vnã poſt
dabel ie·j aAlis vtdiſſet cũ concupiſcentia eaꝝ:totiens moꝛ. pec
ꝛphrim. caſſet.vt. xlix.di c.hanc. Et ideo valde periculoſum
sſlinie eſt huiuſmodi peccatum.quia vix quis poterit cogi/
achcrei tare quot ⁊ quantas moꝛtales habuerit cogitationes.

Si concupiuit habere amatrices vel amatoꝛes mul/
tos:quia vt ſupꝛa dictum eſt:etiam ſi noluiſſet pecca

güt re pꝛopter ipſius tamen delectationem. moꝛt. pecca.
gluln Interroga deniqʒ quatũ ĩ talibꝰcogitationibꝰ pſeuera
notirft it. 2 ſi i feſtis.ᷣſi i eccleſijs:ſi ĩ locis ſacris.ſi cũ affini
mmutn bus vel puellis. vel religioſis:vel coniugatis.vel cuʒ
A maſculis:qꝛ iſte circũſtantie neceſſario ſunt afitende.
ͤ n B CBe decimo legis pꝛecepto.
nhi CNon concupiſces rem pꝛoximi tui:inquit Moy⸗/
Nnad ſes legiſlatoꝛ:non bouem:non aſinum.nec cetera que
z nn illius ſunt. In quidem vltimo pꝛecepto parifoꝛmiter
icndtmn. pꝛohibetur omnis concupiſcentia ſubſtantie aliene.
tgu Et ideo ſic interrogabis. M
Ne um Si cöcupiuit res pximi ſui:qualitercũqʒ habere ſie
mnlunn tiiuſtitia aut cum iuſtitia ⁊ hocanimo deliberato:quia
ncpt totiens.p.moꝛ.ſicut dictum in pꝛecedenti pꝛecepto.
ſals ni⸗ Si optauit aliquem decipere quocunqʒ modo: quia
dAu ſemper moꝛta. p. Et hec vt plurimum contigit circa
D mercatoꝛes 2 artiſices. ́MU

Be Superbis.

CC DBBe ſeptem peccatis capitalibus. Et pꝛimo de ſuꝑ

Si bona q hʒ credidit ſibi a deo data.ſʒ pp ſua merita.

bia que eſt im moderatus affectus pꝛopꝛie excèllẽtie

ſic interrogabis.

₰

Si dno deo ſuo ingratus extitit ei ingentia quottidia

naqʒ beneſicia non cognoſcendo.eiq; gratias condi-
gnas pꝛo poſſe non exoluendo.atqʒ eius ſanctiſſimo
nomini in omnibus laudes aſcribendo.necnon ⁊ pꝛo
his eum ſuper omnia diligendo.qꝛ hoc eſt continuuʒ

hominum moꝛtalium ſuperbie vicium.

Si ð bnficio ꝓximi ſuſcepto ingratꝰ fuit ñ retribuẽdo
ei viciſſitudinẽ i neceſſitate ↄſtitutꝰ:ingratiffim fuit.
Si de beneſicijs perceptis murmurauit atqʒ ea cum

ſuo benefactoꝛe contempſit.
Si ſuo benefactoꝛi mala pꝛo bonis retribuit: vel quid
in contemptum eius fecit qꝛ moꝛtaliſſimum fuit.

Si bonũ qocũq; habuit vel habet a ſe ipſo vel pꝛopꝛio

ingenio aut pꝛopꝛio ſtudio ſe habere exiſtimauit ⁊ nõ
a deo ſuo vtpote honores.dignitas.diuitias.ingeniũ.
ſcientiam. eloquentiaz. ſanctimoniã ⁊ ceteras quaſqʒ
virtutes aut gratias quãdoqʒ potuit eẽ moꝛtale.
Si ſe laudauit habere virtutes quas habebat dei alie
nas ſibi ſcripſit grauiter peccauit.

Si vt ſingularis appareret alios vł als deſpexit.qꝛ in

pꝛedictis quatuoꝛ caſibus magna ſupbia reputatur.

CBe pſumptione q̃ ſibi libẽter alioꝝ bonũ aſcribit

Si aliqð offm̃ exercuit qð neſciebat i ꝑpiculũ pximoꝝ

ſuox.vt ꝓfeſſõeſ audire:mederi iſirmos ↄſulet ꝙ ne
ſciebat moꝛ.p.vt colligitur in.iij.ſen di.xxvi.
Si poſuit etiaʒ ſe facere que erant.s.facultatem ſuam
vt facere officia ad que non eſt oꝛdinatus nec conſti-
tus moꝛ.p.ſᷣm theologos.

Si fuit )buata

Sit
ſyt
lent
ſict
hern
nist
ap
Sie
fui
fin
Sil
ſin
erit
Sht
üte
Die
o
Sid
cati
nise
Sitn
pohie
pecca
Cde⸗
sd
Lihn
poret
Diap
Nuon
wor

modeſt

eeelline

1ggottc
nias conc⸗
ſanctiſfen⸗
echonepe
ſtcondnon

retribric⸗
nſfim'fu⸗
q;es

t:velqeoit
mfut.
velopt

imnnten.
s ingeni.

erus gui⸗
hortgle.
ebatdeit

ſuman
eſpeman
Irepctn
ni Mbt

De ſuperbia. xxv

Siffuit conſeruatoꝛ alicuius pꝛouici vel ciuitatis ⁊ ſe
intromiſit de his que non debuit vʒ pꝛeter qꝙᷓ in vio-

lentijs ⁊ mamifeſtis iniurijs.moꝛ.p.⁊ fuit ex tunc ipſo
facto a tali officio ſuſpenſus. Et ipſe ⁊ qui pꝛocura/
uerunt huiuſmõi exceſſuʒ i ſententiã excõmunicatio
nis inciderunt.nec debent abſolui niſi ſatiſfaciant de
expenſis vt de officio dele.lib.vi. Hac cõſtitutione.
Si cũ em̊ ignoꝛãs aliquod accepit publicũ officiũ:vt
fuit notarie.iudiciarie.⁊ huiuſmõi:ex ꝗbus dãnatus
fuit ꝓximꝰ.moꝛ.p.⁊ ð dãnis ſatiſfacere tenetur.
Si fuit iudex a cõitate ſua ad aliquas cãs deputatus
ſi in his ex ignoꝛãtia aliquã dedit iniuſtã ſententiam
moꝛ.p.⁊ de damnis ſatiſfacere tenet᷑.ſecus ſi in his
peritos conſuluiſſet.quia tun c non teneretur.
Si pꝑ ignoꝛantiã iudex partẽ dã nificauit vel grauauit
ad reſtitutionẽ tenet᷑ cum ſciebat ſe ignoꝛantem foꝛꝛ.
Si expoſuit ſe periculis peccatoꝝ moꝛtaliuʒ pbabilit
moꝛ.p.⁊ maxime ſi de periculo aduertebat.
Si de miſericoꝛdia dei nimis pᷣſumpſit:⁊ ex hoc ĩ pec
catis perſeuerauit.moꝛ.in ſpiritum ſanctum fuit.
Si aliquod peccatum ſub pꝛetextu future confefſio-
nis comiſit quia etiam moꝛ.in ſpiritũ ſanctuʒ fuit.
Si talis ac tantꝰ ſe exiſtimauit:ꝙ deꝰ eũ ẽt peccãtẽ nõ
punietvł a ſua mipicoꝛdia ñ excludet moꝛtalit᷑ a deo
peccauit:ac ſi diuinã iuſtitiã in oibus paruipẽdiſſet.
CBe ambitiõe.iij.ſupbie.ſilia que ẽ apetitus ioꝛdina
tus dignitatis ⁊ potentie.Et ideo quere.
Si ꝑꝑ ambitionẽ appetiuit dignitates ſpũales vel tẽ⸗
poꝛales.⁊ hoc ſolũ ꝑꝑ honoꝛẽ ⁊ bonũ tꝑale moꝛ.p.
Si appetiuit qualemcumqʒ dignitatem ſciens ſe indi
gnum. ⁊ pꝛo es adipiſcenda.paratus erat quodcũqʒ
Nmoꝛtale comittere.moꝛ.p.
„

BSDe ſuperbis.
Si idignationẽ aliquã oſtendit.ꝙ ſibi nõ exhibebatur
honoꝛ ſicut volebat.⁊ ſi ex hoc a conſoꝛtio ſocietatis
recefſſit magne ſuperbie ſignu m fuit.
Si aligꝗd dedit pꝛo bñficio vel officio ſeu eccleſiaſtico
vel ſeculari habendo ſimoniacũ moꝛ.fuit.
Si aliquid ex pacto mutuauit pꝛo officio habendo vſu
ram fecit.ſecus ſi pactum non appoſuiſſet.
Si ita inoꝛdinate ĩ gbuſcũqʒ rebus honoꝛeʒ q̃ſiuit ꝙ
ibidẽ quaſi ſuũ conſtituerit finem moꝛ.p.
CBe temerario iuditio quarta ſuperbie ſilia. ſex
modis moꝛtalibus comittitur.quia contradicit pꝛe/
cepto xp̃ᷣi.qui ait. Molite iudicare.
Si iudicauit aliquem de moꝛtali ſola ſuſpitione aut le
uibus inditijs. moꝛ.p.
Si iudicauit aliquem non ſeruato oꝛdie iuris.vel etia
ſeruato.ſed iniqua voluntate.moꝛ.p.
Si iudicauit aliquẽ quãtũ ad euẽtũ futuroꝝ.vʒ ꝙ ma
lus erit vel male finiet.⁊ ſimilia.male vtiq; fecit.

Si iudicauit factũ occultuʒ alicuius.qꝛ de intentione

alterius non debet nec poteſt recte iudicare.

Si pᷣdicauit aliquẽ eẽ bonũ cũ exerceret oꝑpa mala qꝛ
pp ſcãdalũ graue peccatũ.vhe ꝗ dicitis mal bonũ.

Si bona opera pꝛoximi iudicauit mala intentione eſſe
facta.vt puta elemoſynas ieiunia ⁊ oꝛatiões atq; alia
benefacta iudicauit mala moꝛtale fuit.
Si iudicauit aliquẽ hypocritã vſurariũ falſariũ ebꝛio
ſuʒ luxurioſuʒ malũ ⁊ huiuſmodi moꝛ.p.nõ tñ ſemp.
CBe deriſione.v.ſupꝑbie filia qñ ꝗs ponit malũ vł de
fectũ alicuius in ludũ aut deriſum vt erubeſcat.
Si aliquẽ per ſe vel per aliũ iriſit aut vilipẽdit chachi
nando aliquibus verbis aliqñ potuiſſet eſſe moꝛtale.
Si deriſione fecit ð viris bonis ⁊ eos ea de cauſa a bo

gohe
ſolun
Sie
ſena
giael
taim
Giſud
derih
mhoe
ſunt.
Side
Nins
fiſ

(CLer

Gdinn
S
ſenn
od⸗
ba⸗
Giye
cepe
Giße
erſi
Sipo
diuin
Dlinn

ſten

linet
guip
C
han
bhbe

bibebent

ſociels

cleſtaſtie⸗
–
.
ifutg

flin ſg
icit e

none autie
ris el eti

x. Hom
Gfectt
e intenrin
ge.
opamuug
malübonie
tentonetſt
es tchl

ſortüchlo

nöͤti ſen⸗
tmali n
beſc
idr bt
ſennrtal e.
auaeb

Be ſuperbia. xxvt

no incepto retraxit vel ab ingreſſu religionis: qꝛ non
ſolum moꝛtale.p.ſed ⁊ religioni ſatiſfacere tenetur.
Si ex deriſione vel ſubſanatiõe aliquem turbare ⁊ bla

ſffremare fecitmoꝛ.p.ſi hoc vilipenden di cauſa fecit.

Siẽt aliquẽ vᷣbis ł alijs mõis ihõeſte vituꝑauit qꝛ vl-
tra moꝛ.tenetur eum reconciliare aliqua reuerentia.
Si ſubſanauitẽt alicui ihoneſtis oᷣbis ⁊ truphis:⁊ alijs
deriſorijs ſignis.qꝛ graue peccatũ eſt ᷣm theologos
⁊ hoc notãduʒ eſt ꝙ deriſio ⁊ illuſio ac ſubſanatio idẽ
ſunt.differunt tamen a conuicio ⁊ contumelia.
Si de deo vel ſanctis.aut rebns ſacris.⁊a pꝛeceptis di
uinis ⁊ eccleſie atqʒ ſcripture.ſeu parentuʒ ſuoꝛuʒ de
riſiõeʒ fecit moꝛtaliſſime.p.⁊ totiens quotiens.
CBDe curioſitate.vi.ſuperbie filia que eſt quedam in
oꝛdinatio velle cognoſcere ꝙ non conuenit.
Si volnit audire vł vider̃ aut adiſcer q̃ ſine pcõ moꝛ.
ſieri nõ pñt.vt puta foꝛnicatiões incantatiões ⁊ huiuſ
modi moꝛ.p.hi ſunt qui ad loca inhoneſta vadunt ex
quadam curioſitate:qꝛ non ſine moꝛtali ipſa ſiunt.

Si voluit adiſcere a demonibus vel alijs gabus ſub pᷣ⸗

cepto pꝛohibetur moꝛ.p.vt.xxix.q.i.c.illud.
Si ſtetit ad audienduʒ peccata que quis conſitebatur
ex ſua curioſitate moꝛ.p.ſᷣm theologos in.iiij.di.xxi.
Si voluit experiri que non licẽt.vʒ ſi incantationes vł
Diuinationes aliquez habebant effectum moꝛ.p.

Si intendens curioſis doctrinis ⁊ lectionibus dimi⸗

ſit ea adiſcere que ad ſalutem vel officium ſuum per
tinebãt moꝛ.p.vt habetur.xxxvij.di.c.vnio.⁊ hi ſunt

qui poetas ⁊ alia libenter audiunt ⁊ legunt.

CSiex curioſitate diebus feſtiuis voluit videre ſpe

tacula curioſa ⁊ pꝛohibita ⁊ dimiſit dinina moꝛ.p.vt

habetur. xx vi.qi.c.qui ſine. 1
Ha in

Be ſuperbia.
Si ex curioſitate vł auiditate iduxit aliquẽ ad detrabẽ
dũ ⁊ faciendũ toꝛneamẽta ⁊ his ſimilia ꝓhibita q̃ fieri
ñ pñt ſiñ moꝛtali.moꝛ.p.vt hxẽ. lxxx vi.di.ꝗ venatoꝛibꝰ.
CSe adulatione.vij.ſuꝑbie ſilia que eſt vana laus ali
cui exhibita cum intentione complacendi.
Si laudauit aliquem de malo comiſſo ſen vindicta aut
aliqua turpitudine vt curiales per ſepe faciũt moꝛ.p.

Si laudauit aliquẽ:vt fraudulẽt᷑ ei nocet̃᷑ poſſʒ moꝛ.p.
Si in laudando aliquem exceſſit modum laudandi:iõ

ꝙ vim in vanaʒ gloꝛiaz induxit:cõmuniter eſt venia
le:poſſet tamen eſſe moꝛtale.

Si defunctos in ſermomibus funeralibꝰ aut alijs mo-

dis ⁊ epłlis plus iuſto laudauit. vt dona vel beneſicia
ab eis percipere poſſet.grauiter.p.

Si aliquẽ mẽdaciter laudauit vt alios ad riſumvel ei

deriſionèẽ pꝛouocaret male vtiqʒ fecit.
Si adulãdi gra alterius peccatum tacuit male fecit.
Si laudauit maluʒ alicuius dicendo bonũ eſſe moꝛ.p.
Si adulatoꝛibus ſuis aliquid dedit grauiter.p.

Si ſuis adulationibus aliquez ad maluz induxit:qꝛ eũ

vltra moꝛtale ad pcnitentiam reduccre tenetur. ſᷣm

22

theologos in.iiij.di.xv.

CBe hypocriſi octaua ſuperbie ſilia que ſub virtutũ

ſimulatione conſueuit calide palliare occultuzʒ viciũ.
Si ſanctitatem ſimulauit vt dignitates adipiſci vł fal
ſam doctrinam ſciere poſſet moꝛ.p.
Si ſanctitatẽ ſimulauit:vt largas elemoſynas acquire
re poſſet moꝛ.p.⁊ ea qͥ hoc mõ acgſiuit reſtituer̃ tenet

Si fecit elcmoſynas vel longas humileſqʒ oꝛones vel

comparandam moꝛ.p.
Si renuit honoꝛes ⁊ dignitates aut ſe vilibus iduit ve

aliud quid de genere bonoꝛum ad vanaʒ gloꝛiaz ſibi

Siſe

ſime
Giſe⸗
lsdi
decie
Sibee
inſi⸗
vona
ſiad

Sin
lyit
lſei
ſſboe

Aiſa⸗

volit
fuitc⸗
A
rbey
batn
Lipe
mio
CS
ſieri
Sicon
tiecor
Gie⸗
Ged
jer⸗

ltori
Morn
Zu

Adendd

Mbiäfen
penatond,
Malgus d

Aütwor-.
poſz mor⸗
laudands
iter eſt peni

tolſs no⸗
pel benefich

rifomvele
malefect.
ͤeſſe morn

ner.
indoxirac

ſrmustolin

ſhcinfi
is ſb

lmnslautf⸗

Vindictaet

De ſuperbia. xx vij
ſtimentis pꝛopter hypocriſiz:male fecit ⁊ peccatuzʒ.
Si ſuas negauitvirtutes:quas in ſe nouit eſſevt humi
lis diceretur:moꝛtaliter peccaſſet.quando doloſe ⁊ cã
decipiendi aliquos feciſſet.
Si bediſicauit monaſteria ⁊ eccłias vł hoſpitalia cu,zʒ
inſignibus ſuis ⁊ alijs in ſcriptionibus ad pompaʒ ⁊

vanaʒ gloꝛiaz peccauit: ⁊ ſuã recepit mercedeʒ:ſecus

ſi ad ex.ſucceſſoꝛuzʒ ſnoꝛuʒ feciſſet vt ſieri deberet.
CBe pertinatia nona ſupbie filia.
Si nimis durus ⁊ ptinax fuit in ſua opinione ita ꝙ vo
lnit oĩo a cõi alioꝝ ſnĩa ⁊ ↄſilio diſcrepare moꝛ:potuit
eſſe in hoc maxima cautella eſt neceſſaria: qꝛ raro ꝗs
in hoc cognoſcit erroꝛem ſuum.
Si ſua male dicta aut male facta obſtinate defendere
voluit. = pertinaciter in ſuo pꝛopoſito permanſit: ſi id
fuit contra bonum commune moꝛ.p.
Si diſcoꝛdauit ab his que oꝛdinabantur ad dei hono
rẽ z ꝓximi vtilitatẽ:⁊ maxie ↄᷣ eos quibus mala afficie
batur vel vt ſe alijs ſapientioꝛem oſtenderet moꝛ.p.
Si pertinax ⁊ rebellis fuit diſcipline⁊ coꝛꝛectionibus

maioꝛum ſuoꝛum. qꝛ grane.p.ſemper fuit.

Be ↄtentione decima ſuperbie ſilia que veritati cõ
ſueuit impugnare:cuz ↄſidentia clamoꝛis ſui.
Si contra veritatẽ ſcienter in rebus alicuius ipoꝛtan-
tie contentioſus fuit moꝛ.p.niſi fuiſſent parue res.
Si cum maioꝛibus contendit:vt puta cũ patre matre
que domino ſuo.aut viro ſuo.quia ſi ex hoc blaſfema
re ⁊ alia mala eos dicere fecerunt moꝛ.fuit.

Siſecularis 2tendit pᷣ aliquos laudatoꝛes alicuiꝰ do/

ctoꝛis dñij familie. vel religionis ⁊ ſimilium ſi ex hoc
pꝛorupit in detractionibus ſimilium moꝛ.p.

Si aduocatus vel doctoꝛ ſeu diſputatoꝛ de quacunqʒ
e iiſj

Be ſuperbias.

re in impngnando falſitatem modũ exceſſt: 2 ex boe

aliquod ſcandalum fuit exoꝛtuʒ:grauiter.p.qꝛ ipſa ad
ſubuerſi onem audientium fiunt.
CBDe diſcoꝛdia vndecima ſuperbie ſilia.
Si diſcoꝛdauit ſe ab alijs in cõi cõſilio ſcienter a bono
dei vł ꝓximi ne illud ſequatur: aut ne alios ſequi vi/
deatur aut ſe plus alijs ſcire oſtentaret moꝛ.pec.

Si ex odio vel diſplicentia quã hẽbat aduerſus aliquẽ

impediuit ⁊ diſcrepauit alijs in conſilio:ne quod pete
bat obtineret.moꝛ.p.
Si odio amoꝛe timoꝛe vel pꝛemio in conſilio veritatez
tacuit ſiue falſitatez dixit.aut alio quocũqʒ modo ma
luzʒ conſiliuʒ dedit.ſi ex hoc aliquod damnuʒ alicui ꝑ
ſone vel rei pu.ſecutuʒ eſt ad reſtitutionẽ tenetur ſᷣm
theologos.in.iiij.di.xv.
CBDe inobediẽtia duodecima ſuꝑbie filia ſatis dictũ
eſt. S.in pꝛeceptis eccleſie ⁊ in.iij.legis pꝛecepto ac ẽt
ſ. vbi de ſtatibus tractabitur multa dicentur verum
tamen etiaʒ hec ipſa hic interrogare potes.
Si non obediuit maioꝛibus ſuis:ac legibus taʒ muni
cipalibus q; cõibus atqʒ canonicis in rebus ⁊ pꝛece/
ptis rationalibus moꝛ.p.⁊ id totiens quotiens.
Si ſuo confeſſori in rebns ad confefſioneʒ:⁊ ad ſalutẽ
pertinentibus non obediuit moꝛ.p.⁊ confeſſioneʒ illã
iterare tenetur.

Si deſpexit ſtatuta ſynodalia vel pꝛouincialia a pꝛela

tis ⁊ alijs inferioꝛibus oꝛdinata.

–q

Siẽt ſue ciuitas vel cõis ſtatuta deſpexit vtpote de nõ

poꝛtando arma vel non ire de nocte vel deponere ſu/⸗
perfluas vanitates ⁊ ſimilia. graue pcccatuʒ fuit.

Si non obediuit bone conſcientie ac etiaʒ erronee i re

bus ad ſalutem neceſſarijs.grauiter.p.

gilein

(
Siſei
n
ſmie
Sidee
Siſen⸗
laruri
duse
Giſer
tella
deſo
Gbo
ipuſe

Piclal
ſerhe⸗
medat
Siinct
Giiben
ctis⸗
Nme⸗
Nn

Bihy⸗

ſoso⸗
losimo
peſtte
dovbin

Siberi
Cbe⸗

inmnog
osine

Rofe

nabee
Gipſasd

ii.
era bono
ſeani vi⸗
et.
fſos aia⸗
echodpene

oeritat,
moco m
z alicui
eneturpn

ſatisdici
cepto d
ntur venun
6.
nsti;
hus? ec⸗
tiens.
ekadſe
feſfone⸗

inant⸗

tyot dei

iziit
honelte

4

= S

Cetbi⸗ reputatur ⁊ peccaiũ grande eſt.

Be ſuperbia. xxdiij
Be iĩactantia tertiadecima ſuperbie ſilia.
Si ſe iactauit ð aliquo malo a ſe geſto ꝙ corruperitvir
ginem ꝙ fecerit vindictaʒ. ꝙ fecerit iniuriam vel qð
ſimule moꝛ.p.⁊ totiens quotiens.
Si de aliquo veniali ſe iactauit venialiter.p.
Si ſe iactauit de malo non facto.vt puta foꝛnicationezʒ
luxuriaʒ ⁊ ſimilia fecerit moꝛtalifſime.p.nec abſoluen
dus eſt niſi redicat.
Si ſe iactauit de vxoꝛe filijs filiabus de nobili paren/
tella de honoꝛibus perceptis.de diuitijs.de ſcientia.
de foꝛtitudie:ð agilitate coꝛpis:ð pulchritudine alijſ
qʒ bonis nature gratie aut foꝛtũe veniale vt plurimũ
ẽ poſſet tñ moꝛ.eẽ ſi ſe ex quadã elata ſuꝑbia iactaſſʒ.
Si ſe iactauit pagraſſe mũdũ vidiſſeqʒ magna ⁊ młta
picula ſtrenue ſupaſſe.atqʒ ciuitateſ imuneras luſtraſ
ſe ⁊ his ſimilia nõ ſine peccato dici pñt. tum pꝛopter
medatia.tũ etiã ꝑp ſuperbiam ⁊ pꝛoximoꝝ ſcãdaluz.
Si iactant᷑ ſuũ aſiliũ dictũ vel factum alijs pꝛepoſuit.
Si iactauit ſe vel laudauit de multis operibus ⁊ exer
citijs factis.vt cõſueuerũt artiſices medici.atqʒ alij.
vt magna lucrarentur.⁊ ſi ex hoc pꝛoximuſleſus fuit
vltra moꝛ.tenetur damno ſatiſfacere.
Si pp iactantiaʒ ſuã noluit videre nec audire parẽtes
ſuos paupes ⁊ egenos atqʒ veſtibus laceratos ⁊ icul
tos ĩmo ex hoc pꝛeʒ ⁊ alios parẽtes qui ſibi beneſicia
pꝛeſtiterunt deſpexit ⁊ a ſe reiecit:qꝛ hec maxima ſu/

i hac ẽt de cã dixit ſuos parentes ad ſe non ptinere.
CBe arrogantia quartadecima ſuꝑbie ſilia.q̃ hoĩes
in magnã ſui extimatõezʒ adducit ⁊ eos ad deſpicien/
dos inferioꝛes ſe adducit.⁊ ideo ſic interrogabis.

Si i offcijs ſuis cũ ſit i arrogãs noluit aliquẽ paciſice
e üiij

H.

Be ſuperbia.

loꝗ nec audire:ſʒ quadã petulatia auctoꝛitatẽ oſtẽtaf. le
Si neſciuit aliꝗd pꝛecipe vel iubere niſi cũ quodã im-/ Gide
perio ⁊ vilipẽdio ſubditoꝝ ſuoꝝ ꝗbus pꝛecipe hẽbat ſi
Si pp ſuã arrogantiã oẽs deſpexit nulliq vxlogꝗ. Gide
honoꝛẽ nec vᷣbis nec ſignis exhibere didicit.⁊ ſi quez ebe
ipſi honoꝛẽ aut in ſalutãdo aut in ſedẽdo vł aſſurgẽdo
2 locũ eidem cedendo exhibitus fuit nullatenus ipſe 3
rependere curauit.hoc fuit graue peccatũ. .
Si in inceſſu ſtatu habitu ⁊ in oibus ſuis motibꝰ tanqᷓ 8
vento diſtentus arrogantiam demonſtrauit: voluitq; B
moꝛe phariſeoꝝ ab hoĩbus vocari dñs ⁊ magiſter. K*
Si ex h̊ titulos dignitatis ⁊ pereminẽtie ſibi aſcripſit. Se.
Si alios verbis clamoꝛoſis expꝛobꝛauit vilipẽdit⁊ de A
ſpexit ⁊ vituperatiões multas in eos euenit:qꝛ vt plu 9
rimum moꝛtale fuit. num
CBe vanagloꝛia ꝗntadecima ſupbie filia: q̃ ẽ huma Lien
ne laudis inoꝛdinatus appetitus que ſemper de ſuo ſe
gernere ẽ peccatũ moꝛ. licet ſint qui dicant id eẽ atra m
rium ideſt veniale. Et eſt pꝛedictarum filiaruzʒ caput iin
Si in oibus oꝑibus ⁊ verbis ſuis vanagloꝛioſus fuit. un
Si fam ⁊ gloꝛiam de re ſalſa deliberate optauit?⁊ que CS
contra gloꝛiam dei fuerit moꝛ.p. cun
Si młto płꝰgliã mũdi qᷓ;ᷓ dei ſui q̃ſiuit kamanit ⁊ ꝓ ea Liee
adipiſcẽda nõ extimuit pᷣceptis ᷣhire diuinis moꝛ.p. hn
Si de opere pecccati moꝛ. vanamgloꝛiam habuit qꝛ Linn
ſemper moꝛtale habetur ſᷣm theologos. wenne
Si de foꝛtitudie pulchꝛitudie:inuẽtute:ſanitate:agili- i
tate: 2 nobilitate: qᷓ ſi bõa coꝛpalia vanã głiaz habutt. Qu
Si de bono intellectu:memoꝛia ingenio ſubtili diſcre/ Dint
tione naturali:⁊ de diſpoſitiõe ad vᷣtutes que ſunt bo- ieſti
na naturalia ⁊ ſpiritualia vanazʒ gloꝛiaʒ habuit. Sil

Si de ſcientia ⁊ peritia ⁊ hniuſ.que ſunt bona ſpiritu n
Adicd

lioſtni,
noänn⸗
ſpe bobe
llo
taſi guc;
aſtorgic⸗

hnenns e

.
pou'tng
nitpolutg
nogſſte
bi aſcnpſt

lipictte

nir genth
Nrächen

nitrengi
luzbani
btlidict
Peſutty
ebt.
n hinmn

Be ſuperbia. xxix
lia acquiſita vanam gloꝛiaʒ habuit.
Si de gratijs virtutibus miſericoꝛdia obedientia pa/
tiẽtia que ſunt bona infuſa vanaʒ gloꝛiaʒ habuit.
Si de gratia oꝛandi pꝛedicandi legendi cantandi vꝛba
ne loquendi vel pulchꝛe allegandi ⁊ perite cõſulendi
q̃ ſunt bona ex oꝛe ꝓcedentia vanã gliaʒ habuit.
Si de elemoſynis ieiumijs oꝛationibus peregrinatio-
nibus vanam gloꝛiam habuit.
Si de dinitijs potentia honoꝛibꝰ dignitatibꝰ fanoꝛibꝰ:
amicitijs ⁊ laudibꝰ q̃ ſũt bona tꝑalia vanã glłiaʒ hũit.

Si elemoſynas ⁊ ieiunia atqʒ alia opera bona pꝛopter

vanam gloꝛiam tantum fecit moꝛ.p.ſed non ſemper.
Si laudes hominum ⁊ renerentias pꝛopter vanã glo
riam magnopere optauit ? queſiuit.
Si expẽſas ſuꝑfluas ĩ hediſicijs domoꝝ in picturis ⁊
alijs põpis. In cõuiuijs.famłis.Equis.canibꝰ veſti
mẽtis atqʒ alijs ſũptuoſis ipẽſis vltra ↄdecentiã ſui
ſtatus pᷣncipali᷑ ꝑp vanã gloꝛiã.moꝛ.p.ſi ibi ſuũ ſinẽ
conſtituit. CPꝛo mulieribus.
CSi fcmina oꝛnanit ſe ad vanam gloꝛiam moꝛtaleʒ
cum ſcandalo dei ⁊ pꝛoximi.moꝛ.p.
Si ſe oꝛnauit cã ꝓuocãdi hoĩes ad ſui carnalẽ cõcupi
ſcentiã ⁊ laſciuiam. moꝛ.p.Et totiens quotiens.
Si vxoꝛ ſe oꝛnauit etiaʒ ad induceudũ marituʒz extra
metas honeſti matrimonij vʒ ad laſciuiã.moꝛ.p.
Si vxoꝛ in poꝛtatura veſtimentoꝛum exceſſit ſtatum
⁊ facultatem mariti ſui grauiter peccauit.
Si vt ſe oꝛnaret vltra patrie conſuetudinem varias
veſtimentoꝛum adinuentiones fecit.moꝛ.p.
Si cum vana gloria quottidie tripudiauit.⁊ eam ob
cauſam multum tempus comſumpſit.grauiter.p.
Si ad pulchꝛitudinem ſuam hoſtentandam pꝛopter

Be augaritia.

vanaʒ gloꝛiaʒ aligbus figmentis ſe colloꝛauit moꝛ.p.
ſecus ſi ad celandam aliquaʒ ſuam turpitudinem.
Si voluit habere veſtes nimiuʒ caudatas:decollatas
affrapatas polymitas ⁊ pꝛecioſas vltra condictioneʒ
ſuã:magna increpatiõe eſt digna pꝑ pctm̃ ⁊ ſcãdalũ:
Si hʒ annullos plurimos perlas zonas ⁊ alia veſtimè
ta plurima qꝛ cõſtringenda eſt vt oĩino dimittat.
Si multum tempus in lauando pectinando oꝛnando
ſpeculando conſumpſit.
Si diſcoꝛpto capite ad eccleſiã accefſit ⁊ quaʒ ob cãm
fecit:qꝛ non licet ᷣm apłm niſi tempoꝛe nuptiarum.

Si pectus ⁊ faciem pꝛopter laſciuiam ⁊ vanam gloꝛiã

perſepe in ſpeculo reſpexit moꝛ.p.

Si planullas nimis altas detulit:⁊ capillos capitis ni-

miuʒ criſpatos cum cvncinis compoſitos.
Si capillos adulterinos ſeu moꝛtuos deffert graue.p.
c:’ſi ad id advanã gloꝛiã facit:ſecus ſi de ſuis nõ habe
ret vel ad inueniendũ virũ qñ nubilis eſt:vel ad com
placendum viro ſuo:tunc licet ſine peccato moꝛtali.
Si docuit puellas vanitates pᷣdictas facere:qꝛ a moꝛ/
tali non eſt immunis. =
CBe auaritia ſcðo capitali vitio que eſt imoderatus
reꝝ tpalium extrinſecaꝝ appetitus:que de ſuo gene-⸗
re ſempꝑ eſt moꝛtale peccatum. Et iſta multas ⁊ innu
meratas videt᷑ habere ſilias quarũ pms eſt ſymonia.
Be ſymonia que ſemper eſt moꝛtale.

Si pꝛo aliquibus ſacramentis vel beneſicijs habẽdis

aliqno tpale ꝓꝑ modum pꝛecij dedit vel aceepbit.
Si ꝓ religionis ingreſſu aut ſctõꝝ reliquijs:oleo ſctõ:

chꝛiſmate:ſepultura eccleſia: altari aqua baptiſmali:

? alijs rebus ſaeris pecunias appꝛeciatiue dedit vel
accepit moꝛtaliſſimum peccatuin fuit.

0
o⸗

Siep⸗
ptpot
moct
ſpyne⸗
Sipꝛo
tatem

Moril

Giac⸗
Aiud
netn
Sie
Gens
Mene
Galg
ſessinea
urſet
Sibeb
mnorg
ay⸗
perep
ore
Sinoj
fecepi
tutione
Fibon⸗
ma.
Diern
Peeptt
boeß

fnm

ma⸗
Minen.
decolltas
ncdictione;
ſciali.
uveſtime
mar.
and

weobcin

Uptamm

num goii

capitisi
.
ngu,
nnis nöbi⸗
welademn
tomortli

feqgewo⸗

noderims
Nſ
Ulvptinnn
fenoni⸗

Secundo capitali vitio xxx
Si appꝛeciatine pꝛo ſpũalibꝰ exercitijs pecuniaſ dedit
vtpote. ꝓmiſſis ↄfefſonibus pꝛedicatiõibus ⁊ huiuſ
modi ſymoniam comiſit:ſecus ſi per modum elemo
ſyne aut bona conſuetudine.
Si pꝛo ſe aut aliquẽ ex ſuis aliquod beneſiciũ vel digni
tatem eccleſiaſticam ſymoniace impetrauit: qꝛ vltra
moꝛ.illud reſignare tenet᷑ aliter nõ eſt abſoluendus.
Si ad ꝓcurandas ecclaſticas dignitates vel bñſicia vł
alind ꝗd ſpũale ex pᷣcio ↄuenit moꝛ.p.⁊ ſᷣm Inno.te/
net᷑ illã ꝓceptã pecuniã erogare alłr nõ eſt abſoluẽdꝰ.
Si ali qð beneſiciũ accepit ꝑ ſe vel per ſuos nõ inten
dens ꝓmoueri male vtiqʒ fecit:qꝛ iniquã v habuiſſe
intentionem ᷣm pa.in.c.ad audientiam de cle.non re.
Si aliqð beneſiciuʒ eccleſiaſticũ acꝗſiuit ſuis ↄſangui
neis indigniſ⁊ inhabilibus moꝛ.p.⁊ de tali dano tene
tur ſatiſfacere illi eccleſie talit᷑ leſe de ſuo intereſſe.
Si habuit plura beneſicia eccłaſtica ⁊ iniuſte poſſedit
moꝛ.p.Et ſi abſolutioniſ beneſiciũ debuerit optinere
opʒ ꝙ oia reſignet in manu illiꝰ qui reſignationẽ acci
pere põt.Etiã ſi i articulo moꝛtis foꝛet neceſſe eſt reſi
gnare:ac etiã fructus ꝑceptos reſtit. tenet ᷣm Inno.
Si nõ interſint ꝑſonaliter canonicis hoꝛis cuʒ poſſet⁊
recepit quotlidianas deſtributões male fec ⁊ ad reſti
tutionem tenetur vt de ele.non reſi.lib. vi.ca.vnico.

Si hoꝛas canonicas oẽs qnottidie nõ dixit non ſolum

moꝛ.pꝓ.ſed ⁊ fructꝰ pceptos ſᷣm Jo.cal.reſtitue.tenetr᷑.
Si exiſtens in notoꝛio pciõ moꝛtali ⁊ eccłe ſue fructus
cepu indubitãter tenet᷑ eos reſti.cũ ſit ſuſpenſus.Et
hoc ſᷣm Ant.de bu.in.c.vẽa de coha.cle.⁊ muli.
CBe pꝛoditione ſecunda auaritie filia.
Si pꝛodidit aliquem populum vel ciuitatem aut ca-⸗
ſtrum pꝛo pecunia in manus inimicoꝛum: quia vltra

Be auaritia.
moꝛtale tenetur de omni damno inde ſecuto. At
Si tradidit aliquez ĩ manus inimicoꝛum occidenduʒ ð
vel capiendum. aut a negotijs vel itineribus ſuis im Ja
pediendũ.quia ſimiliter vltra moꝛ. tenet᷑ fatiſfacerc. —
Si pꝛodidit res pꝛoximi ſui volentibus eas iniuſte mn
arufferre. quia vltra moꝛ. tenetur ſatiſſacere. mni
Si ſecreta dñi ſui vel comunitatis aut clientuli ſui ad Sile
uerſarijs reuelauit tenetur de damnis datis. og
Si bona vel pecunlas dñi vel amici ſui.ſua pꝛodictio ene
ne in manus inimicoꝛum ſuoꝝ deuenire fecit. hni
Si aſſociãdo aliquẽ perduxit ſpoliãdũ i manꝰ hoſtiũ Siy
Si aliquoꝝ litteras apperuit vt eas legeret.⁊tra volũ zu⸗
tatez illoꝝ quibus mittebantur moꝛ.p. ? pꝛo falſario pet⸗
mereretur puniri.ſᷣm docto.i.c.olim de reſcriptis. Aixe
Si notariꝰ vł ſcriba ĩ ĩſtrumẽtis ſuis malicioſe aliqua iie
abſentiũ noĩa appoſuit.vł ſigillũ aliqð furtiue ſurri- Giti
puit. moꝛ.p.⁊ falſariꝰ fuit.vt.c. Quanto de iureiur. WðWW
Si habita ſub ſecreto vł ſigillo confeffionis reuelauit Sin
moꝛ. p.? traditoꝛis officiũ fec.ſʒ teologoſi.iiij.di.xxi. i
Si habuit volũtatẽ deliberatã comittẽdi ſilia moꝛ.p. m
Si aliquẽ ad hec iduxit vł ſuaſit moꝛtaliter peccauit. it
Si ſciebat aliquẽ hec facturus.⁊ non reuelauit.⁊ qua/ ESi
maxime pꝛoditiones in quocunqʒ modo moꝛ.p. he⸗
Si ſecreta mercatoꝛum vbi agebatur de magno queæ Sien
ſtu mercatoribus alijs reuelauit.de dãno dato tenet. gft
Si oliquã ſeditionẽvł tumultũ ad pugnã excitãdã fec e
moꝛ.p. ad omne dãnũ iĩde ſecutũ tenet᷑ ſatiſfacere. d
idẽ ſi ſecut ẽ tales tumultus vł partialitates moꝛp. a
CBe fraudulentia.iij. Auaritie fillia. e
CSi fraudauit artẽ ſuaʒ quãcũqʒ.qꝛ ſemꝑ moꝛ.fuit. a
Si artifex exiſtẽs.alicuius boni artiſicis vel mercato en
ris ſuo in artiſiciovel mercatura appoſuit male vtiq; ſi

to.

sſuisin
tiſtocere.
8 iniuſte

Nlſcisl
s.
oeich⸗
fecit
any bofi
gtrapoi
nofillnd
eſcripcs
oſedlin
rtineim⸗
eiunein,
sfendlui
ſiündir
Uu mon
. peccuni
Gunttl
nor⸗
nagno
ototenen
ctidiſi
ſtiſtneen
tesmay

,
nmfii
Anmn
nie nih

cidendrg

Secũdo capi.vitio. xxxi

fecit pꝛopter mendatium ppłoꝝ deceptionẽ vnde ⁊
quicꝗd pluris de ea mercãtia accepit.erogare tenet᷑
Idẽ ẽ de accipiẽtibus inſignia alicuiꝰ pncipis vł po
tẽtatꝰ aut nobilis familie.vt huiuſmõi pᷣtextu aligd
malũ facilius ꝑpetrare potuiſet. aut aliquas expio/
ratiões feciſſ peſſime fecit.?ẽ magna dignus ẽ pnia.

Si egi fraudẽ fecit.vtputa vxoꝛ finxit ſe vẽdere mari

to ꝙ donare nõ poterat.vł tutoꝛ exiſtẽs cũ nõ poſſet
emere bons pupilli.aliã pſonã iterpoſuit qᷓ emeret.⁊
huiuſmõi grauit peccauit.qꝛ ĩ ↄſpectu ðᷣi nõ excuſat᷑.
Si vendidit vinũ liphatũ ꝓ puro.pãnũ vniꝰ generis
pꝛo alio.carnes ẽt vnius generis ꝓ alia ⁊ huiuſ.moꝛ.
p.? ſatiſfacere aui errogare tantumdeʒz tenetur.
Si vendidit equos boues aſinos ⁊ ſimilia malos vel
infectos pꝛo bonis moꝛ.p.⁊ ſatiſfacere tenetur.
Si falſas mõetas fec łemittit vt illas expẽderʒ.m.p.
⁊ de oĩ dano ꝗbnuſcũqʒ illato ſatiſfacer̃ tenet᷑ ᷣm oẽs.
Si monetam raſit vel tonſit aut alia malitia dimimuit
videlicet aliquã particulã auri vel argenti cum aqua
ex moneta detrabendovltra moꝛ.tenet᷑ erogare geꝗd
inde detraxit ſᷣm pa.in.c.quanto de iur. iura.
Si ſcienter falſas monetas expẽdit.quas ẽt ignoꝛãter
ipſe recepit moꝛ.p.ſecus ſi fuiſſet vſualis numus.
Si falſaʒ monetã ĩ domo ſᷣuauitvł i terrã fodit:qꝛ iniq
egit ⁊ grauit᷑.p.vt hẽ in.c.quanto de iureiur. ’
Si egit vel conſuluit pꝛincipem monetam aliquã frau
dare. vʒ valentem repꝛobare. æ minus valentem ac-
ceptare vt de repꝛobata bonum foꝛum haberet. illã
poſtea ex ſuo nomine cuderet moꝛ.p.Et de lucro pꝛe
cepto vel de damnis datis ipſe populis ſatiſfacere te

netur. ct ſi nihil percĩpiſſet vt i.d.c.quanto de iure. Et

falſarius etiam habetur.

”s

Be auaritia.
Si Alchimiã fecit.⁊ illã pꝛo vero Argento vendidit
mmale fecit.⁊ ſᷣm doctoꝛes reſtituere tenet᷑ geꝗd ex ea
babuit qꝛ exercitiuʒ illud a doctoꝛibꝰ repꝛobat.cũ ſit
ↄtra vtilitatẽ publicã ⁊ illoꝝ ꝗ hmuſmõi opꝰ exercẽt.
Si fraudauit dleſcũqʒ ocias eccłaſticas. ſatiſfacer̃ te.

Si aliquid vnq in fraudem creditoꝛum accepit.quia

male vtiqʒ fecit ⁊ reſtituere tenetnrr.
Si aliquid doloſe vel malitioſe emit vel vendidit in-
iuſto pꝛetio.quia vltra moꝛ. mercatum reſindere te/
netur. ac etiam de damnis datis ſatiſfacere obligat᷑.
Sirẽ pluris vẽdidit qᷓ; valebat:⁊ hoc reſpectu dilatio
nis tpis. ad reſtitutionẽ tenet᷑.niſi ad eius impenſas
⁊ damna reſpexiſet.quia tunc licuiſſet.
Si arma offenſibilia aut venena vẽdidit vel dedit his
quos ſciebat abuſuros moꝛ.p. Et peccata que inde
ſubſecuta fuerũt.eidẽ aſcribunt᷑.vt.v.q.iij.c.pᷣcipuo.
Si taxillos ⁊ cartas fecit ac vendidit grauiter.p.eo qꝛ
eoꝝ vſus frequenter cum moꝛtali exercetur.
Si in arte ſua nouas fecit adinuentiones:quia non li-
cet ſecundum theologos.
Si fraudulentũ conſilium vlli vnqᷓ; dedit.moꝛ.p. Et
ſi ꝑp ulõ aliqð ſubſecutũ ẽ malũ.qð aliaſũ pᷣſumpſiſ/
ſet niſi dediſſet.de damno ſatiſfacere ipſe tenetur.
Si in conſilio ſuo ciuitatis exiſtens aliquod malũ con
ſenſit vel tacuit cum loquẽdo obuiare potuiſſet.moꝛ.
p.⁊ ᷣm theologos:tenetur de damnis datis.
Si ipſe mercatoꝛ.cũ alijs mercatoꝛibus cõuenit vt ſo

lus pꝛo oibus venderet.illicitũ vtiqʒ fuit.ſᷣm hoſti.
Si idem a ſua ciuitate impetrauit.quia vltra graue.p.

ſ̃m leges multa pena eſſet plectendus.
CBe fallacia quarta anaritie ſilia.
¶ Si aliqᷓ dõationẽ extoꝛſit ab eo g donar᷑ ñ poterat

ſor
Siaie
ſce
Sideft
Pturas
ſiencl
Sipob
tione
ſelunt
Silf⸗
cauta
Biali⸗
Mcans
Gitalan
ſorisfe
Giſche
aren
Sipol
iͤe⸗
cöͤſen
Siloe
Glcon⸗
Ntoſe

Aiſiri

lne
ftitani
dioͤſß
feznec
Giren
cſtl

.

Pirem
ent

vendidt
gegderen
oncſt
exerci⸗
tiſfacerte.
Cepit qgi

endidir in⸗

eſindere⸗
ge obigt⸗
ectudlac⸗
inpenſe⸗

Adecitho
gue inc

l n

lter peog
.
ianon

tnenh
iſunpſe
etenenn,

Ddmniin
tniſttn .

tis
venter⸗
nbofi
cy⸗

1
fipoe

Secundo capitali vitio. xxxij
moꝛ.p.⁊ ſ̃ʒ doctoĩs ð neceſſitate ad r̃ſtitutionẽ tenet᷑.
Si aliqð iſtrumẽtũ.libꝛũ aut teſtamẽtũ falſauit vł fa
ſiſicationis auctoꝛ fuit.moꝛ.p.⁊ de oĩ damno tenet᷑.
Si deſtruxit vel celauit aliqua inſtrumenta vel ſeri-
pturas vltra moꝛ.multa ſecundũ leges pena eſſet pu
niendus.⁊ ad ſatiſfationem leſi tenetur.
Si publicas mẽſuras ⁊ pondera falſiſicauit.ad reſtitu
tionẽ dãnoꝝ tenet᷑. Et ꝓ penitẽtia falſi deberet᷑ ſibi
ieiuniũ.xxx.dieꝝ i pane ⁊ aquavt extra ð emp.⁊ vẽdi.
Silr̃as aplicasvł dnoꝝ tpaliũ aut aliqua ſigilla falſit
cauit.qꝛ vltra moꝛ. excõicatꝰ c.⁊ ad reſtitutioeʒ tenet᷑
Si aliquas litteras ſurreptitias ipetrauit.vbi in ſup/
plicatiõe reʒ falſaʒ expᷣ̃ſſit.grauit.p.⁊ ſatiſfacer̃ tene:
Si fallatiã aliquã gabellarijs in ponderibus vel men
ſuris fecit vt minus ſolueret.ſatiſfacere tenetur.
Si ſuper pꝛedictis faciendis conſilium vel fauoꝛem
aut auxuium dedit.moꝛ.p.
Si voluntatẽ habuit ipᷣa perpetrãda ⁊ feciſſet.niſi ma
gis extinuiſſet hõies ꝙ; deũ moꝛ.p.⁊ totiens quotiẽs
cõſenſum deliberatũ ſuꝑ huiuſmõi volũtate habuit.

Si locauit reʒ vitioſaʒ vt puta Equũ reſtiuũ vel clau

dicantẽ aut domuʒ ruinoſam ⁊ huiuſmõi.de damno
dato ſatiſfacere tenetur. vltra graue peccatum.
Si ſilłr locauit aliqð vas vitioſũ vł marcidũ cẽt ignoꝛi
ter.ꝓ quo vinũ ↄductoꝛis effuſuʒ ẽ vł emarcuit.ad
fſtitutionẽ vini tenet᷑ nec ignoꝛatia eũ excuſare põr.
Sið ſupᷣdictis ⁊ alijs rebꝰ lõcatis cũ videret cõducto
reʒ necefſitatũ nimiũ pꝛeciũ exegit ſatiſtacere tenejĩ.

Si rem locatã ante tẽpus ꝓductoꝛi ſine rationabili c⸗j

abſtulit grauit. p.?⁊ de damno dato ſʒ Ray. tenetur.
Si aram aliquaʒ pꝛo emptione vel venditione aliqn⸗
accepit.⁊ poſtea a cõuentione ⁊ pꝛomiſſione receſſ:

Be auaritia.

inſidelis fuit ad ſatiſfationem omnino tenetur.
Si iniuſte ſe appellauit animo.ſ.grauandi aduerſariũ
aut cauſe moꝛaz afferendi moꝛtaliter.p.?⁊ amnis
Datis ſatiſracere tenetur vt.ij.q.vi.c. Quicundq.
Si fuit arbitratoꝛ alicuius cauſe ſi ex dolo vel culpa la
ta terminũ pertranſire permiſit moꝛ. p. ⁊ de damno lc

ſis ſatiſfacere obligatur:niſi ſe obtuliſſet expediturů.

Et multo magis ſi iniuſtam dediſſet ſententiam.
Si operarios nimis vili pꝛecio conduxit.ac etiam eiſ⸗
dem non dedit mercedem ſuam.
Si ct ipſis oꝑarijs non pecunias conuentas ſed dera-
tas ðdit:quas eis oppoꝛtuit vẽdere vilioꝛi pᷣcio:q; ti

K ſatiſfacer tenet: nii a pncipio ſic int eoſ auẽtũ fuiſſãs.

Si oꝑariꝰ ſen magr̃ aductus nõ ſideliter ſed ignoꝛant

7 negligenter miniſterium ſuum exercuit pꝛopter qõ
magnũ aductoꝛi ſubſecutũ ẽ damnũ ſatiſfaceſ tenek.
Si reʒ ſibi locatã male tractauit:vʒ domũ agrũ equz„s

boues veſtes vtẽſilia:⁊ quecũq; alia ſ atiſfacere tenet.
Si doloſe induxit aliquẽ ad vendẽdũ qð nõ erat vendi

turus:⁊ id vilioꝛi pꝛecio vẽdere fecit ſatiſfacere tenek
Si ſinxit emere granum vel vinum carius cõſueto:vt

ſuo pꝛecium accreſceret maxima fallacia dicenda eſt
2 magna dignus eſt penitentia.
Si vt careſtiam introduceret ſinxit nouitates guera/
rum ⁊ ſimilium moꝛ.p. ðUMUõ
CBe turpi lucro quinta auaritie filia.
Si acquiſiuit aliquid per acultcrium.ſodomiam.leno
cinium. æ huiuſ.moꝛ.p.⁊ erogare tenetur.id tamẽè de
conſilio.nõ de neceſſitate.

Si aliquid accepit ab eccleſiaſticis perſonis vela con
iugata vel ab alijs qui donare non poſſunt reſtitnere

tenetur eccleſie ſeu ſuperioꝛibus ſuis.
Si acgſiuit

Slaeo
crr

Mdte

Aiccl

Siae
Giſen
n
Sdiel
cora
han

Gia
dicie
nubo
ore⸗
ſcile
nngaa
Didi
f
gn

Siocd
ſst⸗
mo⸗
dicq
funmd
Bipie
emd
us⸗
Siy
poli
Jiy⸗

Dn

De anaritia. xxxiij

. Si acquiſiuit ex turpi hiſtrionatu vel toꝛneamentis.
lduereori Si ꝓfecit iſtrumẽta i fraudẽ vſuraxꝝ turpe lucrũ fecit.
Wonns Si ſeruiendo vſurarijs in illo opere ⁊ aliquid lucratꝰ
nd. eſt turpe lucrum fuit.
velcalprh Si diebus feſtiuis emendo vel vendendo ant ſcribẽ
RN Dann do ⁊ alind quidpiam faciendo lucratus eſt ſine ma-
edi / gna neceſſitate turpe lucrum fuit.
tentun. Si acquiſiuit ex falſa accuſatione ac etiam iuſta turpe

Mund 4 lucrum fuit. damnis ſatiſfacere tenetur.
Si acꝗſiuit anꝗd ꝑ cõcuſſionẽ aliqueʒ vʒ cõminando

tas ſeda ⸗ dicẽs niſi tale vel tale ꝗd feceris vel dederis ↄdem⸗/
nicoi nabo te in talẽ pecumã vel ſententiã contra te feram
ſAucifi⸗ moꝛ. p. vt. xxiij. q i.c.militare. Et iſte talis acuſſoꝛ ſi of
ſdian fſcialis erat ifamis c effectus m leges. ſʒ canones
uen⸗ in quadruplũ pumri deberet. ⁊ ad reſtitutionẽ tener᷑.

Si aliꝗd recepu ex timoꝛe reuerẽtiali vel vt ſibi ſolue

. u
in ret q ðbebat.aut aliqð malũ euitaret reſtituere tenet᷑
ifaeaem qꝛ tal datio extoꝛſio ſecreta ẽ niſi ileliberalit dediſſʒ.
nöcrtnt . Be ludo ſexta. auaritie fila.
ſfrertt Si ad taxulos cartaſqʒ cũ deceptione luſit.aut cũ fal/

ſis taxiullis vel cartis atqʒ mendatijs plnris.qꝛ vltra
moꝛ.reſtituere pdentibus tenet᷑ m theologos.
Si cũ aliquo ð cota auenit ⁊ ſe vinci permiſit vt ſotio
nescn rum bona ſurripet moꝛ.p.⁊ traditoꝛis vices geſnt.
iuns Si vicit ab his qui alienare nõ pñt.vt ſunt ſilij famili
as mulieres ſerui religioſi ſeu clerici cu uſcunqʒ gra

ſuscoſenn
is diecnu

flin 4 dus.qꝛ vltia moꝛ.reſtituexe tenetur maioꝛibus ſuis.
enin Si vicit ei quem ſua impoꝛtunitate ad ludũ traxitvel
ilundt volẽtẽ a ludo recedere dennuit oio reſtituere tenef.
Nr Si vicit in locis vbi ex lege mumcipali pꝛohibebatur
nidun ludus z2 moꝛ pz reſtitucretenemur.
Uelefine Sialuquẽ ad ludẽdũ in ludis pꝛohibitis compalit. gꝛ

ginin H H

Be anaritia.
vltra pctm̃ graue.ẽt a iudice ſeculari öberet puniri.

Si conceſſt domum luſoꝛibus.quia vlira moꝛ. domꝰ

illa ᷣm leges deberet publicari.

Si pecumas vel taxilos aut lumẽ vł bãchũ ꝓ aliquo

lucro gceſſit moꝛ.p.⁊ tales pecunias errogare tenet᷑.

Si publicam tenuit baratariam.⁊ ſi ibidem vitra lu⸗

dum alia comiſſa fuerunt mala. Ʒ”M
QBe ecceptione perſonaꝝ ſeptima auaritie ſilia.

Si in iudicio vel comiſſo fuit pſonaꝝ acceptoꝛ vni ma

gis perione qᷓ; alteri ratione amicine aut auaruie fa-
uendo.qꝛ moꝛtale potuiſſet eſſe ᷣm exceſum.
Sii diſtribuẽdis officijs cõibꝰ ꝑp amoꝛẽ vel auaritiã
ſe iiuſte habuit idignos.ſ.ꝓmouẽdo ⁊ ꝓbos r̃futãdo
dgut ptialitate aut alia de cã moꝛ.p.? tenet᷑ ð damno.
Si ſe reperijit a ſcrutiniũ ſue ciuitatis ⁊ pp auaritiã vł
odiũ.aut ptialitatẽ ieptos admiſit.⁊ maxie quos cre
debat ad talia ofſicia foꝛe noxios.Et hoc etiã pp ali-
dqõ odiũ vlvidictã. moꝛtalimmime.p. vt.lx. di.miramur.

Si ſciẽter comiſit aliquã adminiit rationem indignis

qꝛ tenetur de mala eoꝛum adminiſtratione. ᷣm In⸗
no. in.c.ex ratione.de eta.⁊ quati.
Si in imponendis oneribus⁊ collectis conibus ſcien
ter vnũ grauauit magis ꝙꝙ alterũ ⁊ hoc rõne amicitie

par entele ſeu pꝛemij vltra moꝛtale ð omni damno de

to tenetur ſi ſolus in hoc malo fuit.
Si indiſtribuendis elemoſynis alicuius hoſpitalis vł
miſericoꝛdie aut loci pij vł teſti pꝑp aliquã ſui comodi
tatem nõ recte ⁊ ſideliter vt debuit ſe habuit.qꝛ vltra
periuriũ moꝛtalis peccati ſatiſtacere obligatur.
CBe impeditione alicuius boni octaua auaritie ſilie.
Si aliquẽ a ↄſecutione alicnius hereditatis.officij.be⸗

nencij.lucri.vł alteriꝰ boni aio deliberato ex auaritis

Ilipedin

litehutct

ſoedlet
grbifriü
Siſeni⸗
ſerifeon
libautan

aucupes
ſuis mp
bonvir
wsven⸗
GSitenuit
rijpoca
1 icomn

butdepo
ſinltere
ſcunsad
Oibnne
ſenum
reſecity
koelgen
Gifuttan
ſpoben
enate
Gimilter
Gidſubn
cakocia
Siofien
tablledu
Nedam
Meeptn⸗
lg

Lponig.
mordony

i aiqo

Me tenel.

nra l⸗

rie fii.
epin w

Nauareſ-y

eſſum.

pelanarteii

bosfiliͤch
tödamn,
Pauannitl
xie gvos e
cenid⸗
di.mirumen
emm mnctens
vnetfn

onibus ſcien

öve auniane

damdod

Nhiriisyl
ſuicomocl
hunt n
pann.

goffeibe⸗

raueriu⸗

. Besnaritia. xxxiiij
ipecdiuit. m. p.? m theo. in.iiij.di.xv. tenet᷑ ſatiſfa.ad
arbitriũ boni viri:ſecꝰ ſi feciſſʒ cã aſulẽdi ꝓpꝛie ſaluti.
Si ſe mia alicuiꝰ agri effodit vł arboꝛes pᷣcidit aut are

—– a —

ſfieri fec̃.m.p.⁊ tenet᷑ ̃ᷣm theo.ad tm̃ q;'tũ fructus agri

illiꝰ aut arboꝛis in illo dubio potuiſſent reddere.
Si ipediuit ruſticũ iniuſte ne opas ſuas exequeret᷑ vł
ancupes:ſeu piſcatoꝛes.aut venatoꝛes a captionibus
ſuis.m.p.⁊ ad recumpenſationẽ aliquam ad arbitriũ
boni viri tenetur.Qui conſiderabat ſi taliter impedi
tus veriſimiliter talem habuiſſet vtilitatem.
Si tenuit poꝛcos equos boues ones capꝛas ⁊ ſimiles
⁊ in paſcuis ſine cuſtode emiſit cum multoꝛum dãno
72 incommodo ſatiſfacere tenetur.
Si tenuit columbas:⁊ eas non debite pauit vel non ha
buit de poſſeffionibus ſuis circumcircha:tm̃ ꝙ veri
ſimiliter eas paſſere potuit ſatiſfacere tenetur damni
ficatis.ad arbitrium boni viri ſᷣm theologos in.iiij.
Si blanditijs vel pollicitationibus alicuius ſilium vei
ſeruum aut ancillã ſeducens a maioꝛibus ſuis fuge
re fecit vltra moꝛ.tenet᷑ nõ ſolũ ſbᷣtractos reſtituere:ſʒ
⁊ oẽ lucrũ qð ex ipſis ꝑcipiſſent ᷣm theologos in.iiij.

Si fuit cuſtos carceris vł animalium aut alterirei.⁊

ſi pꝛo huiuſmodi cuſtodia habebat mercedẽ ſi aligd
perdidit etiã ex leuifſima culpa ſatiſfacere tenetur.
Similiter ſi fuit nanta vel caupo aut ſtabularius.⁊ ali
quid ſub mercede cuſtodiendum accepit ſi ſua mala
cuſtodia aliquid perdidii reſtituere tenetur.
Siofficialis in aliquo pnblico officio fuit.ſi aliquod no
tabiule damnũ alicui ex ſua negligentia pꝛouenit moꝛ.
p.⁊ damno ſatiſfacere tenetur ſi ea de iure diuino ſibi

pꝛecepta aut ex ofr cio cõmiſſa erant.

Si aliqua mutuo accepit ⁊ ꝑp reſtitutionis mazill
4 ij

Be anaritis

perijt. tenetur in conſcientia ſatiſt facere illi qualiter cſᷣ

q perierit. M
Si ſideiuſſoꝛi ſuo ex culpa ſua aliquod damnum eue/
mit ipſe ſatiſfacere tenetur vt de fo. compe.c. fi.
Si aliquem ex debito in carcere detentum fugere fecit

moꝛ.p.⁊ de damno creditoꝝ ſatiſfacere obligat ſi de⸗

tentus ſoluere poterat alias non.
Si etiam aliquem pꝛo delicto in carcere detentum fu
gere fecit:ſi id fecit ad nutriendũ cũ in peccato moꝛ.
p.⁊ ad ſatiſſacienduʒ cuſtodi carceris tenetur: ſecus
ſi ex compaſſione feciſſet:qꝛ tunc non teneretur.
Si ncendit aliquam domũ agrũ vel ſyluã alicuius ex
cäulpa ſua moꝛ.p. ⁊ non ſolum tenetur de damno incen
dij.ſed ⁊ de rebus perditis pꝛo eodem incendio ſᷣm

canoniſtas extra de iu.iur.c.ſi.Eſt tam̃ hic aduerten-

dũ ꝙ hec pena locum non hʒ.miſi in voluntarijs ⁊ ſci-
entibꝰ vel qui ad hoc latam dediſſent culpam.
Si tpe incendij alicuius domũ deſtruxit.ne ſua vreret

ſ eius metus fuit iuſtus.vʒ qꝛ ignis iam peruenerat

pꝛope domum ſuã.⁊ pꝛobabiluer dubitabatur de in⸗
cendio non tenetur.ſcd ſi ignis a longe erat nec ven-
tus vllus erat.ſᷣm hoſt. ſatiſfacere tenetur.

Si cum damno vicini aliquid animo iniuriandivel no
cendi ediſicauit male vtiqʒ fecit ⁊ in conſcientia illud

tale quid echſicauit ſuis expenſis demoliri tenetur.
Si aliquid per repꝛeſalias illicitas ab alio q; a ſuo de-
bitoꝛe exegit male fecit.⁊ ſi cupit ſaluari ſatiſfacere te
netur ſᷣm canoniſtas in.c.⁊ ſi pignoꝛationes.

Si habuit aliqua bona mobilia. vei immobilia aliquo

rũ dãnatoꝝ. ⁊ poſtea a pᷣncipe reſtitutoꝝ ſatiſfacer̃ te
netur.vtputa aliquis pꝛinceps aliquẽ ꝑꝑ crimen dã-
nauit ⁊ poſtea ex gratia eum reſtituit.quicunqʒ ex eiꝰ

Salenſde

Iimnprtin

Hiiniuss,

lesinin

bonishak
tutiopꝛein
Piſtusinee

ſuiscrec

fochetur
Sialhchnan

cesin alie
ſamorp
lis vosi
hocidem
ompves ne

ſudicemſen
pomctcin
umsͤcne

Pinens:
ccegaln

MmMor

Sialigvo⸗
ſittene,
ſolvenes

Sienum

1Mreſtin
ſlegesi

(xtls eſt

Diyolit⸗
ldenſ⸗
Weehuſe

unt

num ene⸗
..ſ.

Ugerefect
ugaiſide⸗

Ctentvmnm
eccR e.

netur:ſeas
eretur.
jacuns
Amnoibcen
cencdio in

cacene
Nrarisrſ

Apan.
geſuumerti
pervenenn
baurden
rar vec ſey⸗
I.
indinavo
ſcnuuld
lcnenr.
z ſode⸗
Uſfaecrete
65.

lu Alo.

ſicate
incn 3,
ncgzeyel

cgtus eſt vt extra de ſen.ex.c.nouerit.

Be auarittiis. rxrv
bonis habutt oſo reſtituere tenetur. ſecus ſi illa reſtti
tutio pꝛeiudicaſſz alteri q; ipſi pꝛincipi ſolo ᷣm cano/
niſtas in.c. Quãuis de reſcriptis.lib.vi.
St alcui dedit vel impetrauit litteras emunitoꝛias. ne
a ſnis creditoꝛibus poſſet ad ſoluendum cogi de dã/
no tenetur.ſi debitoꝛ illa ſatiſfacere poterat.
Si ahqu ando impediuit ne frumentũ vel alias mer-
ces in aliqua terra venirent. vt ipſe carius vẽdere poſ
ſet moꝛ. p. ? illud plus ꝙ vendidit reſtituere tenetur i
lis quos impediuit.ſi damnum aliquod paſſi ſunt.Et
hoc idem ſentiendum eſt de illis qui emunt merces
omnes vt poſtea carius ad libituʒ vendant.
Si impediuit malicioſe quemqᷓ; ne poſſet ad quemqʒ
iudicem ſeu foꝛum pꝛo cauſis ſuis. velad nundinas
pꝛo mercãtijs ſuis accedere.ſiveriſimiliter ex hoc dã
num aliquod pertulit ſatiſfacere tenetur. H

Siin ſuis venationibus conculcauit agros:⁊ ſegetes

ac vineas ⁊ ſepes deuaſtauit.aut cuʒ canibus ſuis oc
cidit gallinas:anſeres:poꝛcos.vel agnos pauperum
moꝛ. p. niſi damno ſatiſfecerit. aut fuerit ꝗqd parum.
Si aliquod ſtatutũ fieri fceit.aut ad hoc conſenſuʒ pᷣ/
ſtitit ne.ſ. vſure ſolute exigi poſſint.ſeu ꝙ homineſ ad
ſoluendas vſuras cogi poſſent.qꝛ vlttra excõicatiõis

moꝛ.ẽt ſatiſfacere leſis ipᷣe tenct᷑.vt.ij.q.iij.c.g ↄſentit.

Si etiam aliquando conſcius fuit.vt mala ſtatutavel
leges inique conderentur non ſolũ moꝛ.peccauit.ſed
⁊ ad reſtitutionem damniſicatis ex hoc obligatus c᷑.⁊
ſi leges ulle finſſent contra libertatem eccleſie excõi⸗
Si volũtarie tales iniquas leges obſeruauit ẽt moꝛ.p.
Si deniqʒ ambaſiatoꝛ fuit.⁊ in ipſa ſua ambaſaria do
loſe pluſquã expediret ſtetit illas expenſas coͤt i he
1

Be auaritia.
reſtitnere tenetur pᷣm omnes doctoꝛes.
¶ HBe inquietudine mentis nona auaritie ſtlia.
Si nimiaʒ ſolicitudinẽ habnit in diuitijs ↄgregandis
ꝓ qua ct neceſſaria ad ſalutẽ pᷣtermiſit.vt pote miſſas
ofrones ↄfefſones pꝛedicationes parentumqʒ ſuoꝛuzʒ
Dderfunctoꝝ memoꝛias ? huiuſ.moꝛ. videtur. ſi o non
onmiſit neceſſaria ad ſalutem. veniale fuit.
Si etiam tantam in ipſis habnit ſolicitudinẽ ꝙ mẽtẽ ⁊
ſpm̃ ſibi adeo ſuffocauit.vt ettam ſui ipſius curã hẽe
neſciuit atqʒ diuinaꝝ rerum conſiderationem poſtpo
ſuerit.moꝛ.p.vt.xxviij.q.i. IJdolatriXä.
Si er ipſa ſua effrenata acquirendi inquietudine vni-
uerſam domũ ſuis clamoꝛibꝰ pturbauit. vʒ vltra mo
dum die noctuqʒ laboꝛare cogendo graue.p.fuit.
Si ex parua dei conſdentia illam nimiaʒ ſolicitudinẽ᷑
ſuſcepit.graue.p.fuit. l
¶ ¶ De inmiſericoꝛdia decima auaritie ſilia.
Si nimium tenax?⁊ crudelis fuit in elemoſynis erogã
dis moꝛ.potuiſſet eſeq.
Si circa familiam ſuam inhumanus nimium fuit.nõ
pꝛeuidens eis ſᷣm ſtatum ſuũ in cibo ⁊ veſtitu eoꝝ ac

Alijs neceſſarijs.grauiterp.
Si infirmis domus ſue ꝑp ſuaʒ tenacitateʒ non pꝛoui
dit de medicis ⁊ alijs neceſſarijs ꝑꝑ ꝙ ĩ moꝛteʒ ⁊ gra
ueʒ langoꝛeʒ inciderunt. grauimtmuʒ fuuit.
Si ꝑp ſuã inhũanitatẽ ⁊ tenacitatem ſilias ⁊ ſoꝛoꝛes ⁊

ancillas matrimonio coniungere noluit.ſed eas i do

mo ſeneſcere permiſit grauiter. p.⁊ rapinã comiſiſſe
dicẽdũ cẽ. Sed pauci de huiuſmõi peccato ↄſciam fa⸗
cere ſibi volunt.vnde ⁊ in pꝑditioneʒ omnino labũtur.
Si de arte ⁊ induſtria ſua miſerabilibus cũ potuit:nõ
ſlſubuenitvt ſunt medici pꝛocuratoꝛes aduocati ⁊ ſimi

Liectuam

gilſaas
uancs

nE
AIliſonſ

ſesnon

Sipanp

tuttron
Gimeopt
pefet

mpatr

Patot

CDep
ptuee

st floo

Mis ie⸗
hiſus

itage

(bns

ſserpen
Siado
fueep

Gylna
eqosb
terpecc⸗

gei
Peno⸗
gos dee
Copꝛec
Alqnatt
logere

eft.
egandis
emiſſes
Pſuoꝛuz

ſfonon

ie

Sräbie
enpoſto.

line rn⸗

Plera mo
futt.
ictdine

fu.
niscci

n ſet ſd
nmape

honpori

tz1G

ſoest
desido
comniſfe
ſeumt⸗
tuitno o
Hi

De auaritis. rxxvt
les moꝛ.videtur. H
Si pauperibus in magna neceſſtate conſtitutis cũ po
tuit non ſubuenit moꝛ. videtur.
Si pꝛopter ſuam inbumanitatem ⁊ tenacitatem pau⸗/
peres exoꝛut ⁊? exacerbauit.

Si etiam pauperes delicate nimiuʒ pauit veniale fuit

ſm patrem Kuguſtinum.
Si ſuas diuuias in tanium amauit. ꝙ pꝛo eis conſer⸗
uandis paratus fuit facere contra pꝛecepta dei moꝛ.
p.⁊ totiens quotiens fuit in pꝛopoſto.
CBe pꝛodigalitate que medium liberalitatis coꝛꝛũ⸗
pit. que etiam peccatum inducit:ſed minus eſt ꝙᷓ aua
ritia.Et ideo ſic interroga.
Si ſuam ſubſtantiam in veſtimentis tam ſuis q; vxo⸗
ris ⁊ ſilioꝛum.ſumptuoſiſqʒ ediſcijs picturis ⁊ alijs 4
ſignibus.atqʒ ludis pompis coͤuiuijs ? 7 feminis ma⸗
lis expendit moꝛ.p.
Si ad concurrentiam amicoꝝ ſen emulo⸗ ſuor ſuper
flue expendit ſuperbia potius dicenda eſt q pꝛodiga
litas.?⁊ magnum.p. eſf.
Si vltrs ſtatum gradiumqʒ ſunm tennit canes. aues.
equos barchas ſeruos ⁊ ancillas ad pompam graui
ter peccauit.qꝛ ſapiunt notabilem exceſſum.

¶Q¶ Be luxuria terno capitali vitio que eſt quedam coꝛ

poꝛis incontinentia naſcens ex pꝛuritu libidinis qͥ ⁊ ĩ
omni ſua ſpecie ſemper eſt peccatum moꝛ. ſed aliqua
eſt grauioꝛ altera ⁊ non ſolum opus.ſed ẽt deliberata
intentio.atqʒ conſenſus cum delectatione ſᷣm theolo
gos. de quibus omnibus ſpeciebus ſatis. . in ſexto le
gis pꝛecepto dictum eſt. Nunc autem de eins filiabꝰ
aliqualiter dicemus.licet opus non ſit multum inter⸗
rogare.qꝛ difficiles ſunt.
f üij

“ Be luxuria.
BDe cecitate mentis que eſt pꝛima luxurie filia.

Si circa carnalia adeo mente obcecatus fuit ꝙ de des

alquid cogitare voluitvel neſciuit ⁊ maxime que ad
ſalutem neceſſaria erant moꝛ.ſemper fuit.
Si ẽ᷑t ĩ tꝑalibꝰ ſe ita occnpauit ꝙ occupatiõeʒ qᷓ deo ex
hibere tenebat᷑ pᷣtermiſit grauiter.p. vtpote:qꝛ in die
bus feſtiuis i ꝗgbus aliqua hoꝛa per oꝛones vel gtem

platiões vacare debebat⁊ nõ fecit grauiter peccauit.

CC BDe pꝛecipitatione ſecunda luxurie filia.

Si ex luxuria ſua ita rõe abſoꝛtꝰfnit ꝙ ⁊ ĩ agẽdiſ nullũ
Zſilium vel exaiationez hẽe volueru:ſed quaſi ſine in

tellectu ſubductus ſtetit.p. grauiſſimuʒ fuit.
Si .ꝓp luxuriã ſuazʒ ſe vel alios mille moꝛtis ꝑiculis ex
poſuit.eundo per loca ꝑiculoſa ⁊ pᷣcipitoſa in ꝗbus ſi
reptus fuiſſet de facili potuiſſet occidi moꝛ.p.

Si eam obꝛem nocturnis vel diurnis tempoꝛibus cũ

armis vel ſine contra pꝛohibitionem rectoꝛum ſuoꝝ

inceſſit ſerenatas vel matinatas mulieribus fecit cuʒ

magno earum ſcandalo moꝛ.p. ”
Be inconſtatia tertia luxurie filia: que hominis ra
tionem perſepe extinguit.

Si pꝛopter luxuriam ſuam valde mutabilis fuit?⁊ bo

num quid agere conſtituit ſepius ex amoꝛe concupi-
ſcentie pꝛetermiſit grauiter.s..
¶ LBe inconſideratione quarta luxurie ſilia. que eſt ꝗ-
dam defectus circa actum iudicij.

Si vbi im minebat aliquod periculuʒ incautus fnit: vł
vbi etiam timendũ erat de leui ſeu leuiſſima culpa: 2

ſi aliquãdo excuſari poſſit de moꝛtali nõ tamẽ excuſa
tur quin nõ obligetur ſatiſfacere fame ⁊ honoꝛuillius
mulieris cni famam ⁊ honoꝛem tahter abſtulit.
Be amoꝛe ſui quinta luxurie ſilia.

Lidolun

Imu

ipote
Oitnodi
dendob⸗
oibusnn
liprüde
1 C

itvitn
Kmon
Siaüte
ret vin
¶Ve

deeanul
bus noe
Fidei
Naupſſ
D

Cde
Sipſie
Adpe⸗
dircty
niceg
emnena.
CDey
tenoge
Tnri
Cögre
gieſe
loꝛali
gußn
Upoo

De luxuria. xxxvij

ſin Sipꝛopter luxuriã ſuã ſeipſum nimiũ dilexit querẽdo
Ededeo oimocdã ſui coꝛporis quieteʒ ⁊ delectationeʒ in come
hequead dendo. bibendo. doꝛmiẽdo.delicateqʒ coꝛpus ſuuʒ i
. oĩbus nutriẽdo talis amoꝛ ſui quãdo ↄduxiſſet ipʒ acd
cdeoey ⁊ↄtẽptũ dei moꝛ. fuiſſet tñ ðnatura ſui ſꝑ veniale cẽſe.
aindie Be amoꝛe ſeculi qui eſt ſexta luxurie filia.
l en Si ppꝑ luxuriam ⁊ voluptates huius ſeculi nimiũ ama
Tecaſt. uit vitam iſtam trãſitoꝛiã.ita ꝙ nullo mõ ſi poſſet no
uun let moꝛi:qꝛ ſi id tanqᷓ; delicatus appetiuit venialii.p. .
Giciſnani Si aũt cũ deliberatione voluntatis vellet perpetuo ſta
nuſiſpenn re ⁊ viuere iſte amoꝛ fuiſſ̊ moꝛ.ſᷣm theo.in.iuj.di.xxi.
CBe hoꝛroꝛe future vite ſeptima luxurie filia.
piculiseet Si pꝛopter luxuriam ſuam futuram echoꝛuit vitam ⁊
n gbusſ de ea nullo modo audire voluit ſen reminiſci atqʒ oĩ-
. bus modis deſcipiuit ⁊ deſpexit.
Mribns i CBe odlio dei octaua luxurie filia.
Nun ſes Si deũ ⁊ eiꝰ legẽ odiuit eo qꝛ voluptates? luxurias ac
s feclch ↄcupiſcentias ꝓhibet.hoc eſt maximuʒ oĩum pctõꝝ.
¶ CBDe ſtultiloquio ⁊ ſcurilitate ⁊ ipſe luxurie ſiliie.
bomninon Si vſus eſt verbis libidinoſis⁊ inhõeſtis ſiue geſtibꝰ
ad. ꝓuocandũ alios ad luxuriã.qꝛ totiẽs quotiens ipᷣs
sfurttbo⸗ Dixit vel fecit moꝛ.p. De huiuſmodi vitijs peccatuz
Yancnp⸗ valde piculoſum c᷑.qꝛ nulla aut parna ſit coꝛrectio ſeu
emendatio:⁊ magna ſcandala pſepe ex his oꝛiuntur.
gect⸗ CBe Inuidia.iiij.capitali vitio:nunc foꝛmãde ſũt in
terrogatões:que ꝗdẽ de ſuo genere moꝛtale.p..eo qꝛ
fik Zrariat᷑ diuine charitati que de bono ꝓximi ſemper
gauln cõgaudet. Et id qñ eſt cumvolũtate deliberata.ſecus
mig qũ eſſet in pꝛimo motu⁊ ex ſurreptione mẽtis.dĩ do.
woutlus loꝛ alieni cõmodi ? infoꝛtunij gaudiũ.habet igitur iii
SãW dia. ſᷣm diuuʒ Grcgoꝛiuz ꝗnqʒ filias. quaꝝ pꝛima eſt

in pꝛoſperis pꝛoximi afflictio.ð qua ſic interrogabis.

„

Be innidia.
Si de pꝛoſperitate vel honoꝛe pꝛoximi deliberato alo
Ddoluit repnutans illud foꝛe pꝛopꝛie excellentie ⁊ gloꝛie
diminutionem grauiſſimũ fuit peccatum ⁊ ſᷣm docto
res eſt peccatum in ſpiritum ſanctum.

Si etiam nimiũ do uit de alteriuſ pꝛelatione dignitate

officio:beneſicio:ſapientia ſcientia:eloquentia:opnlẽ⸗

tia filijs victu veſtitu:⁊ his ſimilibus graue peccatuʒ

fuit ⁊ totiens quotiens.
St in pꝛedictis eum ſe equari vidit maxime ab illis ꝗ
bus pꝛeſſe cupiebat.ſi inde multam triſtitiaʒ ſuſcepit
cum deliberatione moꝛ.s.p.
Sierx inuidia alicuiꝰ ꝓfectũ vel lucrũ impediuit:qꝛ vt
Dictũ eſt in peccato aunaritie ? moꝛ.p. ⁊ ſatiſface.tenef.
Si mercatoꝛ vel artifex de ↄcurſu vel ꝓſpitate salteriꝰ

doluit moꝛ.p.ſi fuit cũ deliberatione:ſecus ſi ſine deli

beratõe q ẽt in viris pfectis hac pſepe euenire ſolet.

BDe detracnõe ſecunda inin die ſilia: que eſt quãdo

alterius famam p verba ſecreta denigramus.

Si ex inuidia alicuiꝰ famaʒ vel nomẽ aut cõmodũ ſuis

detractionibꝰ minuere vel extinguere qneſiuit. m. p.

Si ex inuidia aliqðò malũ qð ðᷣ.ꝓximo ſciuit vł audiuit

dixit aut aliqd adiunxit vt malus haberet᷑ vel reputa
retur acvt illius famã ꝑderet moꝛ.p.⁊ totiẽs quotiẽs.
Si malicioſe bonũ quod de aliqno dicebat᷑ negauit aſ
ſerens pp iuidiam illud no eſſe verum moꝛ.p.
Si etiam malicioſe bonum quod de aliquo pꝛopalare
comendare debuerat tacuit moꝛp.
Si alterius bona facta ex inuidia dixit mala intentiõe
facta ſi hoc dixit:vt tolleret eius bonũ nom̃ m.p.
Si alicuius viciũ occultũ ex quada garrulatione dixit
his gꝗ illð neſciebãt:ſi ex H̊ ifamia ſubſecuta fuit.m.p.

Si alicuius bonũ pᷣmo dixit ⁊ poſtea detrabẽdo malũ

Aitoc⸗
tracone
clans iu
morohn
tutionem
Liohigun
(Auntlen⸗
titec
Lidechte
(liius n
Pocbern
Ab inch
cͦs
MAlperech
goobkaod
Mpacti
dmme
Digicr
tsctuſa
tpein
tiensinh
Rienum:
bomflior
ſenope
lecgetia
Sierin
ſem ine
Dieinmn
Giinine⸗
tnon

rao di⸗
nen gone
Emdocto

dignitate
nnopoli⸗
Neccarnz

necb usg
npzſuſept

uir ent
Hetenet.
me Aerd
ſifiedeli
ennre ſoer.
eck pic
nus.

önocſis

neſutn⸗
tyradt
relnyn⸗
sotis,
Necent
ep.
popture

inmnmd
amp
Toſeort
tifuum.
bich nui

4

Ve inniclia. trvu
aliquod addidit moꝛ. p. C Atqʒ ita pꝛedicte ſeptẽ de
tracriones quocũqʒ modo fuerũt pꝛolate ſiue verbis
claris ſiue obſcuris aut nutibus vel litteris ſemꝑ fuit
moꝛ.p.ſᷣm theologos oẽs in.iiij.di.xv.⁊ ad fame reſti
tutionem de necemſitate tenetur.
Si ꝑp inuidiã de aliquibus defectu fecit vel fieri fecit
cantilenas ſonetos aut cedulas ⁊ in eius infamiã can
cuit ⁊ cantari fecit moꝛ.p.⁊ totiens quotiens.
Si dedita opera ſtetit ad audiendum detractiones ali
cuius notabiles.⁊ ſi ule deliberate ꝑꝑ inuidiam ſibi
placuerunt moꝛ.p.ſᷣm tho.vᷣa ße.q. liij.
Sl ẽt incdirecte alicuiꝰ detractiõeʒ audiuit nõ ꝓ eũ de
tractiõis pctm̃ placeret.ſʒ ꝑꝑ quẽdã humanũ timoꝛẽ
vel verecũdiã ſen negligẽtiã tacuit veniałr.p.verũ ſi

ex officio detrahenteʒ compeſcere debebat ⁊ nõ fecit
moꝛ.p.ac ct ſi ex hoc magnũ ſcandalũ ſubſecutũ fuit

etiam moꝛ.p.licet ex officio illũ cõpeſcere nõ tenerer᷑.

Si aliqð notabile malũ de ſeipſo dixit: ct ſi bumilita⸗

tis cauſa dixiſſet moꝛtaliter.p.ſᷣm tho.
CBe odio tertia inuidie filia que eſt moꝛta. peccatũ.

Si aliquod notabile malũ ꝓximo ſuo optanit? quauto

tpe in illo pſeuerauit.q; ſemꝑ moꝛ.fuit ⁊ totiens quo/
tiens in huiuſmodi deſiderio mentem occupauit.
Si etiam deſiderauit modo malũ pſone modoqʒ ma/
lum filioꝛum parentum ⁊ pꝛopinquoꝝ aut reꝝ totieni
ſe moꝛ.peccaſſe cõſiteatur naʒ ſicut ſunt diuerſa ſub⸗
iecta etiam diuerſa moꝛtalia fuiſſe dicas.
Si ex inuidia contra aliquem odiuʒ habuit aut ranco

rem in coꝛde retinnit.

Si etiam ex inuidia alicuius moꝛtem optauit. moꝛ. p.

Si inimico neceſſitatem pacienti ex odio nõ ſubuenit.

aut non ſubueniendi aliquando ꝓpoſitũ babuit.m.p.

Be innidis.

Si inimico veniam bumiliter poſtulanti er coꝛde nõ
pepercit: æ rancoꝛis ſigna non dimonit. male vtique

fecit quia ſᷣm theologos in.iij.tenet᷑.

Adnuerte ĩ hoc piculoũſſimo peccato ac p̃põdera dili .

gẽter oĩa circa H̊ pctm̃.qꝛ matura põderatiõe ſũmo⸗
pe diſcutiendũ c.qꝛ quotiès ad illud rationis ↄſenſuzʒ

aſqʒ addicit.totiẽs ſe moꝛ.peccaſſe exiſtiet ⁊ 2ſitea᷑ꝗ.
Be murmuratiõe.iiij.iuidia ſilia.q̃ ẽ q̃dã qrella qᷓ

2ſueuit fieri contra dñi vł pꝛelatos p impatientiã.

Si murmurauit ↄtra deũ.ꝙ nõ ↄtribuat hõibus pꝛo
ſperitatẽ vel aduerſitatẽ. ̃m eoꝝ merita vł ömerita.

.

Si murmurauit de tẽpoꝛe contra deum.vʒ calido. fri
goꝛe.ſiccitate.pluuia.niue.grandine.pꝛuuina.moꝛbo
2 homnium beſtiarum. ac terre ſteruitate. H
Si murmurauit de amiſſione filioꝝ.parentũ ⁊ caroꝝ.

Si murmu.vꝓp ſilioſ ꝓ ſui bñplacito generar̃ ñ potuerit
Si murmurauit de põtiſice magno.cardinalibꝰ epᷣis

pᷣſbyteris.monachis.fratribus ⁊ ſanctimonialibus.

Si de pꝛincipibus tempoꝛalibus rectoꝛibus iudicibꝰ

2 alijs magnatibus murmurautt.

Si de parentibus ſoceribus cognatis fratribus auri

bus ac alijs familiaribus ⁊ domeſticis ſnuus.
Si de puellis nubilibꝰ pꝛo qua pſepe ſolet ipediri eaꝝx
maritalis ſucceſſus.qꝛ graue peccatũ fuiſſet ⁊ hono
ri eaꝝ ſatiſfacere tenet᷑. Hec itaqʒ ſunt moꝛtalia pctã
qñ. dixit vel credidit ex p̃dictis dñi foꝛe iniuſtum.

¶ Be ſuſuratiõe ꝗnta inuidie ſilia.que ẽ oblocutio qᷓ

dã S ꝓximũ occulte facta ad diuidẽdaſeaꝝ amicitiaſ
Si diſcoꝛdiã iter vicinos ⁊ ↄciues ſuos ponet᷑̃ q̃ſiuit.
S' inter fratres ⁊ conſanguineos inter virum t vxoꝛt
inter cognatas.? inter nurum ⁊ ſocrum ſtudioſe retu
lit mala moꝛ.p. ? totiens quotiens.

LEifait

ð

.

CSl

uuuiſſeti

Nborit

ſenonnt

Pttaceti
ſromhie
furest
mindad
C

autolb
ſominn
Oialiai
ernalie
giglcuß
Gliucicn
deeopi
Sialin
ſtegimg
nitenet

Aſeait

Sicnp
monecl
ſoabott
ommniäfe
CDee
Sipoyt
Gan
vie n

(beg
laerie

dade ö

wine

eſümo⸗

89ſenſeß

19iteat .
iica.

tienn.

Abus O

kömeria

lido.=rn.
motꝛbo

rer..

ſhonert

alip eßis

onialbos.

sindce

buszon

3
edinici;
t bono

fmm.

cnnhc

amictu

ntfrotl
etens

nlispctrti

De Inuidia. xxxix
CSecd ſi icõſiderate aliꝗd dixiſſet veniale fuiſſet po
tuiſſet tũ moꝛtale eſſe ratione maloꝝ ⁊ ſcandali.

In hoc ẽt aduertere ðbes ꝙ diſcoꝛdie vitiũ ſen petm̃
ſempꝑ maius ẽ detractiõe.que:vt dictũ eſt: famaʒ eri

pit ac eti cõtumelia.q̃ bonoꝛẽ ledit.Et pᷣdicti ſuſuro
nes młto magis obligati ſunt ad reſtitutionẽ fame qᷓ;
fures ⁊ raptoꝛes ad reſtitutionem rerũ.Et ideo ne/
minẽ abſoluas niſi amicitias ablatas r ſarcir̃ ſtudeat.
¶ Be partialitate ſexta inuidie ſilia.

Si fuit partialis vʒ guelphus aut gibellinꝰ. ſeu niger

aut albus ⁊ huiuſmodi.qꝛ grauiſſimũ eſt.p.etiam vł
nominare.pꝛopter ſcandalum.

Si alicui parti nocuit vel nocere fecit.⁊ ratione ipſius

partialitatis.moꝛ.p.⁊ ſatiſfacere tenetur.

Si alicuiꝰ ptis deſtructionẽ q̃ſiuit vł optauit.moꝛ.p.

Si iudicauit vel dixit aliquẽ foꝛe partialeʒ ⁊ eã ob rem
de eo plurimum murmurauit.
Si aliquẽ iniuſte bãniuit vel bãnire fecit vt eiꝰ bõa po
ſtea impetraret moꝛ.p.⁊ de dãnis datis ad reſtitutio
nẽ tenet᷑.ᷣm inno.extra de his q̃ vi.me.cã ſiunt.c.fi.
Si ſeditiões ⁊ ſcandala vbiqʒ queſinit ⁊ optanit.
Si etiã ptialitatis diuiſias poꝛtauit vel poꝛtaripcura.
moꝛ.p.cũ ſupᷣdictis ſex capituus.Hec quẽpiã omni/
no abſoluas.niſi iſta dyabolica penitus dimittat.qꝛ
omniũ fere maloꝛum materiam ſubminiſtrant.
CBe exultatione in aduerſis.vij.inuidie ſilia.
Si pꝛopter inuidiam de damno maloqʒ ꝓximi nota/
bili gauiſus eſt moꝛ.p.⁊ tociens qnotiens.
Si ex inuidia etiam libenter detractiones andiuit 2

gratum habuit.

Be Ira quinto capitaii vicio.qne eſt quedaʒ immo

derata animi indignatio. atra quodcũq; ſibi oppu/

—

Be Js.
gnãs:? hec ſʒ theologoꝝ de ſuo gener̃ moꝛtale pctũ (qafſetkre
eſt ſʒ pꝑ ipfectioneʒ actus ꝑſepe venialis effcit. EꝑEt· rto
hec ipſa ẽt inłtas habet ſilias. Quax pma ẽ vidica.

Si ex aliquo ſuo ðfectu ſiue ſpuali ſiue coꝛpoꝛali adeoo f
ſibi iratus aliquando fuit.ꝙ deliberate cõcupiuit vel Cöintn
queſiuit ſibi aliquod malum inferri moꝛp. ((cib
Si ppꝑ aliquod malũ ſibi aut ſuis amicis illatũ optauit tto
vindictã notabilẽ quocũaʒ modo ſieri moꝛ.p. d 4
Si aliquem hoꝛtatnus eſt vindictam facere.⁊ ſi ad hoc 8 din
auxilium. vel conſilium aut fauoꝛem pꝛeſtuit moꝛ.p. täne
ſed multo grauins pꝛedictoo. un
Si quocũqʒ mõ aut vbo aut facto vindictã fecit attgs *
de huiuſmodivindicta gloꝛiatus eſt. moꝛtaliſſime.. Aiil

Si ad quandam ſui oſtentationem gloꝛiatus eſt fecdioa Hnutf

ſe vindictam ꝙꝙᷓ non fecit moꝛ.s.p. gleii
Si filijs ?⁊ qbuicũq; anibꝰ ſuis ſub quadã iterming gleſn
tiõe vt facerẽt vidictã pᷣcipiẽdo mãdauit vł eiſdẽ in n
ſcriptis legauit. aut ſe factuꝝ iurauit moꝛtaliſſime. pb.. Anekn
Si ad vindictã alicuiꝰ blada vel domns ſuceẽdit. voei Olcuntmn
eius interfecit aut vulnerauit aialia. vʒ Equos bo 6Puire
ues poꝛcos canes oues galinas ⁊ anſereſſiue deſtra Aodn
xit ipſins ſepes muros Aqueductus.aut pꝛecidit ar (Dezn
boꝛes ⁊ ſimilia que ſolent homines ex vindicta pꝛs tz ib
ximo inferri moꝛtaliſime peccaiit. lerhen⸗
Si ob vindictã inferendam inimici ſui matrimonis Dimmne
impediuit vʒ filioꝝ filiarũqʒ ac ſuoꝛum agnatoluum. Slcconer
Si eam ob canſaʒ violauit vel vituperauit inimici ſui Menf
ſiias ſoꝛores ⁊ ancillas ſeu vxoem. Munn
Sii vindictꝗ aliquod ĩboneſtũ vel defoꝛme fecit vo lnmni
ſfieri pꝛocuranit ſup domos ſuper oſtia. aut ſuꝑ ſepi iclini
crũ immici ſui:qꝛ in oibus ſemper moꝛ. fuut. nob
Si młtos vidicãdi ſe excogitauit modos.qꝛ moꝛ.po⸗ ne⸗

ici, E
bidlcta.

Aliadeo

plunt vel
joptand

9.
ſiadhoe
ltmorg

cit attz
limey.
eſt fegi

nermina
leicein
lichmey⸗
kchve
gos bo⸗
edeſru
Necidktar
ſun

nimonis
tolum,

ictſni.

fickfr
iylen

.
orpe“

leperd

Be yra xI

tuiſſe eè velveniale ſᷣʒ exceſſuʒ.⁊ hoc t petm̃ admo-⸗
duʒz piculoſum c ⁊ bẽt inſe diuerſa moꝛtalia vʒ qn trã
ſiuit de vno malo i aliud cũ deſiderio ſe vendicadi.
CBe tumoꝛe ſecunda ire fia.
CSi noluit log cũ ꝓxio ſuo.nec cum recõciliari ſibi
imo cũ obuiauit eũ i via ðclinauit ab eo aut eũ toꝛuo

aſpexit vultu ⁊ ſimilia grauit.p.qꝛ talia ſigna ſunt in

dicia maxume inimicitie. vt no.lxuj. di. c. cum ludi.
Si ẽt alia ſigna inimicitie inimico ondit.vt vʒ qꝛ nolu
it cũ eo amicablir auerſari nec eidẽ ſᷣuitiũ facere aut
ab eo poſtulare recuſauit.neqʒ cũ eo ex moꝛe guerſa
tus eſt grauiter.p.ſecus ſi fecit vt getius viueret.
Si mims ⁊ imoderatis clamoꝛibꝰ ꝓtulic ſue ire ſigna
ex ꝗbus aliquod ſcandalum oꝛtũ fuit grauiter.p.

Si ex ira ſua illi cui iraſcebatur aliquod notabile ma⸗

lum appetiuit moꝛ.potuit eſſe licet ex ſuo genere nul
lam peccati moꝛtalis habeat rationem.
Si cum immoderata tutella ⁊ clamoꝛoſis vocibꝰ vbi
qʒ fine reſpectu vociferando exceſſiue ſe defendit ꝓp
pter odium ⁊ vindictã ⁊ obſtinato aio grauiter.p.
CBe ↄtumelia tercia Ire ſiia q̃.ſ.culpe ſolũ ipoꝛtat

Si ſuis ſubditis contumelioſa verba dixit.quia gra⸗/

uiter. p. etiã ſi coꝛꝛectionis cauſa dixiſſet.
Si atumehas ihoneſto mõ aligbꝰ dixu venialiter.p.

Si ex contumelia aliquem vocauit pꝛoditoꝛem fene-

ratoꝛem furem ebꝛioſum ſodomitam lenonem ac li-
toꝛem moꝛ.p.⁊ totiens quotiens.
Si iniuriaãdi cã de parẽtibꝰ alicuiꝰ aliqð malũ dixit.
Si aliquẽ vocauit furciferum ⁊ huiuſmodi.

Si expꝛobꝛando aliquem vocanit ignoꝛantem ſurdũ

cecum claudum gibum ſpurium ſeu baſtarduz.

Si ex Irs dixit alcui młieri vᷣba obpꝛobꝛioſavocãdo

De Jra.
eam meretricem. Pꝛiaz. maleficam. lehonã: 2 ſimilia.

Si expꝛobꝛauit vel vituperauit vxoꝛis ſue matrẽ ſoꝛo

reſqʒ atqʒ alios ſue agnationis parentes.

Si etiam coꝛrigendo ſuos aut alios verba dixit infa-

matoꝛia vocando cos traditoꝛes nebulones lenones
ſodomitas ? hmuſ. non ſolum moꝛ.p. ſʒ ⁊ ad fame leſe
reſtitutionem tenetur ſᷣm tho.⁊ alios.

Si aliqueʒz iniuſte vituperanit.qꝛ ſᷣm theologos ad fa

mc ſue reſtitntionem tenet᷑. Attamen in atumelie pec
cato ſemper reſpiciendum eſt ad intentionem pꝛofe-
rentis.qꝛ contumelia ⁊ conuitium ſi non animo deho

noꝛandi ſed cauſa coꝛrigendi dicta ſunt:non moꝛtalia

ſed venialia peccata dicenda ſunt.

C¶ CBe Bleſfamia quarta Ire ſilia. ꝑ quã deo attribui

mus vel remouemus ꝓꝙ ei de dirrecto conuemt. vel
creature attribuimus quod ſoli deo conuemt.

Si denm ⁊ eius ſanctam genet eʒ ac ſanctos oèsad

uertenter blaſfemauit. qꝛ ſi id enoꝛmiter 2 publice fe
cit moꝛtaliſſime peccauit ⁊ eius ꝛabſolutio epiſcopo re
ſernatur ᷣm Pau. extra de male.c.ſtatuimus.

Si in blaſtemijs ſuis ſexum femineum deo attribnuit.

dicendo verba enoꝛmia ⁊ contu melioſa moꝛta.pec.?
totiens quotiens.
Si blaſfe mando beatam virginem de ea dixit verba

inhoneſta vocando eam meretricem aut eius ſexum

cum obpꝛobꝛio nominauit.
Si dixit non poſſet facere hoc vel illud.
Si dixit ad deſpectum dei⁊ Luctorumei eius faciã hoc
vel non faciam negando eius potentiam.
Si maledixit cunctos paradiſi ſanctos.
Si maledixit vel blaſfemamt ſanctũ petrũ ſcm̃ paulũ
ſcm̃ Marcũ ſcm̃ Ant. ſanctũ Enricũ ⁊ alios ſanctos
Si blaſfemauit

D

4

Biale
bi

Libl

Atu

cast
Sidiri
unpen
fehtpr
nader
nia
lentis

tablt
On
lei

r

iu

din

aie⸗
Giign

cogi
Sedp
homne
Gila
ns
tco
Gigle
Din⸗
tanri

G

mari ſoo

dixit inia⸗
eslenones
famelete

Mgos daſ
Mumelepee

Mem peoſ⸗
Amimmo den

on mortals

Neoattrbui

muenn vel
nn.
etos osd
2 poble
veplſcopon
Wimos,
Neo utnboit

mouspec⸗

dintrirbe

ausſerunn

1sfaciiber

.

jſäüpznti

vos ſnct

Kenom

4

Be Ja. rxrli
Si blaſfemauit ſctãz catherinã.ſctãʒ agatã ⁊ alias ſan

ctas.⁊ in eaꝝ impꝛoperiuʒ noĩauit ipſoꝝ ſexvum.
Si dixit dñi partialẽ.dñi pꝛoditoꝛẽ foꝛe ⁊ alia aſimilia

tfurpitudinis vᷣba:qꝛ tales ſine vlla miſericoꝛdia me-/

rent᷑ puniri grauiſſima pnia vt hzẽ in.c. ſtatuimus ex-
tra de male.In quo ꝗdeʒ.c.aſſignatur blaſfemis pꝛo
pnia.vij.dies ieiunij in pane ⁊ aqua:atqʒ; alie etiã peni
tentie:eo ꝙ moꝛtaliſſime peccauerunt.
Si aliquẽ aĩo deliberato blaſfemauit optando eius no
tabile maluʒ moꝛ.p.ſecus ſi ex ſubito ire motu.
Si parentes etiã ex ſubito ire motu blaſfemarunt ſi
lios ſicut quottidie fit non moꝛtale ſed veniale videt᷑.
Si blaſfemauit animas parentũ ſuoꝝ defunctoꝝ aut
alioꝝ vel ẽt ſeipᷣm ꝑ impacientiã blaſfemauit moꝛ.p.

Si blaſfemauit ſacerdotẽ.ꝗ eũ vł alios baptiʒauit.m.p.

Si blaſfemauit irrationabiles creaturas quaſcũqʒ in

alicuius damnum moꝛtale videtur.
Si blaſfemauit celuʒ.terrã.frigus.eſtus.pluuias.grã
dines ⁊ niues in vilipendium dei moꝛ.fnit.
Si ignẽ quoqʒ aquã.ſolem ⁊ lunaʒ ⁊ alia blaſfemauit.

Si deniqʒ dyabolũ blaſfemauit qꝛverbũ occioſuʒ eſt.
C¶ Be maledictione gnta ire ſilia q̃ blaſfemie ſoꝛoꝛ hẽ

eo ꝙ idem ſit cũ blaſfemia.vt colligit᷑ in.c.ſtatuimus.

Sedq ꝓpꝛie maledictio eſt impꝛecatio ⁊ quedam opta⸗

tio mali aduerſus ꝓpximum.⁊ ideo ſic interrogabis.
Si aliquẽ maledixit deliberato aĩo dicẽdo tibi eueniat
moꝛsvel aliõ malũ.aut dyabolus aſpoꝛtet te ĩi anima
7 coꝛpore.⁊ hoc intendens maluʒ ſunʒ mor.p.
Si alicui in pꝛecatus fuit rabiem vel aliud ſimile.
Si ſanguinis egeſtionem vel apoſtema impꝛecatus fu
it aut ignem ſancti antoni ⁊ malũ ſancti Lazari.
Si febrẽ tertianã vel quartanam vel quottidianaʒ aut
g

ſiſtulas ſen cancaꝝ ⁊ vermẽcanis ⁊ ſimilia.qꝛ ſemper
moꝛ. videt᷑ niſi ex quodam impetu ire dixiſſet:qꝛ tũc
veniale diceret᷑ vt habet᷑ in canone.xxiiij.q.iij.ſi igit᷑.
QOZi maledixit diei natiuitatis ſue aut quando venit vł
iuit in tali loco aut talem domum.

Si maledixit diei in quo ſe nupſitvel quibus fecerunt

eum vxoꝛem aut maritum habere. aut pꝛimum ꝗ vn
quã de huiuſmodi re verbum fecit.
Si ſeipſum in anima ⁊ coꝛpoꝛe maledixit.
Si maledixit patrem ⁊ matrem qui euʒ genuerunt:v
patrinos ? agnatos ac dños ſuos tempoꝛales.
Si maledixit ſilios ⁊ filiaſ ⁊ qũ eos vnqᷓ; genuit vrenn
triuit.qꝛ moꝛ. videtur:niſi ex impetu ire aut coꝛrectio

nis cauſa dixiſſet poſſet tũ moꝛ.eſſe quando in ↄſue

tudinem deduceretur ſᷣm theologos.
C¶BDe indignatiõe ſexta Ire ſilia qͥ cõiter veniale.p.ẽ
niſi ꝑ accidens rõne ſcãdali.⁊ idcirco ſic iterrogabis.
Si nimiũ indignabũdus fuit.⁊ ꝓ minimo recuſauit lo
Aqui vxł rñdere aut audire vłvidere aliquẽ veniale cõi
ter reputat᷑:niſi deſtitiſſʒ in caſibꝰ i gbus ð pᷣcepto te/
Si in iniurijs ſibi a ꝓximo illatis impatiẽs ⸗nebaĩr̃.
fuit:vel aliqua viciſcitudinem rependere queſiuit.
Si pꝛo aduerſitatibus aliquam indignationeʒz atra de
unm ſuſcepit dicendo quid ego contra deum feci plus
qᷓ; ille ⁊ ille atqʒ ita de deo murmurauit.
Si ꝑ ipatiẽtiã inocauit dyabolũ vt eũ aſpoꝛtaret.

Si ex impatientia optauit ſibi aliquando moꝛtem.

Si ex idignatõe pᷣtermiſit aliqð bonũ qðcũqʒ ichoatũ
Si idig nationẽ ſuſcepit.qñ loquẽdo ñ fuit admiſſa eiꝰ
ꝓpoſitio ꝓ vt volebat.⁊ eãobꝛem indignabundus ex
conſilio ⁊ ſocietate receſſit cũ malo exemplo alioꝛum.
Si erx indignatione noluit comedere.nec in domum
amici introire ſeu ab illo ſᷣuitiũ expetere.⁊ huinſmõi

Plpnye

glcoivn
ſxctum fu

CLeche

tniſpe

Kiporer
dociſcen

dinckg
Sichm
velconct

Siddchin

ſnomag

(Sena

Puiuatusg
Kierkafe

czch

Gdfenci
Sirinsr
bolcäos
Gibanee
czolſs
Sopboe
clenqum
Sinenin
tuseſt pel
tamma
Nadrir
ſiſteſat
lumelä⸗
Aporixe
Uweyron
lciobre

agſenpe
ilſertatie
ſqijſigt.

clo pen N.

bus fecefunt
Dumumgnn

n.
genuennef
Wales.
enuit ken
ur coreci
ncoinglhe⸗

eniiei
ienogdbe⸗
wecuſavth
nepenitech
sößetpole⸗
is hĩ
regeſuit.
tzannde
un ſtaſplus

ontaret.
mortem.
icgichot
Aamifu⸗
3bonenut⸗
—
ndomu
boininit

Slt pꝛopter indignationem aliquod diſplicentie ſignũ

aucui vnqꝙᷓ oſtendit.quia ſi cum ſcandalo pꝛoximi id
factum fuit graue peccatum extitit.

¶ vee clamoꝰ ſeptia Ire ſilia q cõiter ẽt vẽiale pctm̃

eſt niſi ꝑ accidẽs.ſ.ratiõe ſcãdali. Et ideo ſic q̃res.
Si pꝛo re minima in domo nimiũ clamoꝛoſus fuit aut
pcifſice nil log didicit.pp ꝙ vniuerſaʒ domuz ſuam
ad indignationem ⁊ blaſfemias pꝛouocauit.
Si clamando contra aliquem nimium inoꝛdinatus
vel confuſus aut inoꝛdinatus extitit.
Si cũ clamaret noluit acquieſcere monitoꝛi vt taceret
imo magis ac magis clamare cepit grauiter. p.
CBe nixa octaua ire ſilia q ẽ puatũ bellũ int᷑ pſonas
pꝛiuatas geſtũ.⁊ eſt ſemper moꝛ.⁊ maxie i incipiẽte.
Si ex ira fecit rixam cũ aliquo pcutiẽdo ſe adiuicẽvin

dlicãdi vlł iniuriãdi cã ſi adultus eſt moꝛ.p.ſecꝰ ſi fec

cò ðfendẽdi ſe vł ſuos.⁊ vltra moꝛ.tenet᷑ veniã pete
Si rixas vbiqʒ ſuſcitauit ⁊ ad hec alios ↄcitauit dya/-
bolicũ offm̃ exercuit ⁊ ꝑꝑp ea moꝛtaliſſimũ.p.comiſit
Si hanc obrem aiuratione s ⁊ ſeditiones i cinitatibꝰ
atqʒ alijs in locis excitauit.
Si pp hoc arma ⁊ alia offẽſibilia poꝛtauit ⁊ ad hoc fa
ciendum alios concitauit. =
Si vt rixam ſuſcitaret aliquẽ ꝑ gulã vel ꝑ caput mẽti⸗
tus eſt vel alia verba in eius ↄtumeliam dixitvocãdo
eum ruſticum furciferum ? huiuſmodi moꝛ.p.
Si ad rixã ꝓcitãdãa lapides poſt tergũ alieniꝰiecit. vł
iriſit.⁊ ſubſanauit.aut imũdicias de domo in eius cõ
tumeliã vel danum proiecit ? huiuſ.ſemꝑ moꝛ.p.

Si ꝑpꝑ rixam ſuſcitandam alicuius filium vel ſiliã aut
iumentum percuſffit moꝛp.

Si eã obrez partialitates enutriuit⸗ eas contraaliquã
s ij

—“ De Gula. e.ene.
ptẽ ↄcitanit.qꝛ vt pᷣdictũ ẽ.vltra moꝛ.tenet᷑ ð oĩ daͤno.
Si etiam eas ob res paratas fuit cuʒ ſuo exterminio ꝓ
ſequi voluntateʒ ⁊ partez ſuaʒ moꝛtaliſſimuʒ eſt.
Si deniq; excogitauit varios ſuſcitandi rixis modos
ꝗqꝛ ſemper moꝛtale fuit.⁊ totiens quotiens·
¶ De gula ſexto capitali vicio.q ẽ irratiõabilis cibi⁊
potꝰaffectõ.qð ⁊ ſi nũereĩ int᷑ ſeptẽ moꝛtalia pccã.tñ
ex ſuo genere ẽ vẽiale.⁊ płes hʒ filias ſʒ diuü Greg.
Si ex gula pᷣuenit ts ⁊ hoꝛã comedẽdi.vñ ⁊ qpꝛimũ

—⏑

exijt lectũ voluit comedere aut bibere graue.p.eſt.

Si nimium comedit ⁊ vltra qᷓ eius neceſſitas vel in-

firmitas.ſeu conditio.vel complexio.vel tempus.ve
locus.vel ſocietas requirebet.
Si pꝑpꝑ gulam ſuã nimis delicate pꝛeparauit ſibi cibos
vz in ſapoꝛe.in condimento ⁊ nouitate ciboꝝ inuſitato
rum vel ſi nimiã adhibuit curã in pᷣparando.aut ſi ꝓ
ppter gulã comedit fructuſ imaturos ⁊ ſibi obnoxios.
Si nimium auide appetiuit.vel ſumpſit cibuzʒ ⁊ ĩ ipſis
cibis ⁊ potibus plurimum delectatus fuit.

Si cum nimio ſtudio pꝛeparauit vel acquiſiuit ſibi ci-

bos aut cum nimio labore? ſolicitudine id fecit.
Si ex gula ſua non extinuit nimium care emere come
ſtibilia cum magno domus ſue detrimento.

—

Si ex gula ſcienter comedit cibaria ſibi nocina grauit
p. ? potuit eſſe moꝛtale. ac in oibus pꝛedictis potuit eẽ
moꝛ.ſi in eis ſuum conſtituit ſinẽ ſm theologos i.iiij.
Si ob delectationẽ cibi ⁊ potus nimis moroſe ⁊ diu ſte
tit in menſa.⁊ pꝑea nimiũ comedit cũ ſuo nocumẽto.
Si dubit auit ꝙ ula nimia comeſtio ipᷣm in luxuriam
aut vomitum inducere deberet moꝛ. fuit.
Si pp gule delectationẽ tm̃ bibitp inebꝛiat' ẽ moꝛp.
Si alicui tm̃ bibere dedit.ꝙ ad ebrietatẽ perduxit.vel

4

.

7

fipotuen
Gipropter
ſcos
cungbe

Liergolnt

Siincamnt
lis t clios
CMonadt

uoruine
ſanctum

Sinoninea
poſetagt
Gitenpore
Gipotenn
ſchingu
Ocynei
Achnec
(Gemiein
Sicben
ergviſin

Cdeſ

kafecte
Giernin
loͤfeare
ſchoveſta
fnenfeo
Sictani
Diſcore
düniin
latesmea
Siſunſte

igtalan⸗

doidino.
tenminop
zeſt.

tas mocns

lis cbie
mpecit
dinüBreg⸗
üriprini
rauepeſ.
ſuns pelin⸗
rempns/pe

tſibicibos
vinnſttao
ndoantſip
biobnoric.
abeztiſpſs
nt.
iſintfbici⸗
ricſect.
emerecone
no. „
eingautt
toonntei
ſogoslih⸗
ſerdünſte
onocnmin.
lumnmn

pinng

De Gul. frliiſ
ſi ĩ potu eius aliquid inductiuum immiſcnit moꝛ.p.
Si pꝛopter gulam paratus fuit eccleſie vel voti aut re
ligiõis ⁊ penitentie ieiunia infringere.vel aliud quod
cunq; pꝛeceptum moꝛp. .
Si ex gula frequentauit tabernas ł añ miſſaʒ comedit
Si in carniſpꝛiuio ꝑꝑ gulam poſt cenam comedit car/
nis ⁊ alios comedere ſuaſit moꝛ.p. ”MYYU
CNota hic ſᷣm canones.qꝙ abſtinẽtia carnis ⁊ lactiei⸗
nioꝛũ incipere dʒ a cens carniſpꝛiuij vſqʒ ad ſabbatũ
ſanctum incluſiue. vt habet᷑ de conſe. di. iij. c. de eſu.
Si non induxit ſilios ⁊ filias ⁊ alios ſuos ſubditos cũ
poſſet ad ieiunium.
Si tempoꝛe inſirmitatis ex gula nõ obediuit medicis.
Si pꝛo tempore vſus fuit illicitis vʒ carne ⁊ ouis ac ca
ſeo in guadrageſima ⁊ quattuoꝛ tempoꝛibus.
Si comedit in eccleſia vł bibit.qꝛ pccm̃ ẽ ꝑꝑ ſcandalũ
Si comedit pluries in die ieiunioꝛum vel bibit iĩ frau
dem ieiunij. qꝛ moꝛ.fuit.
Sicibaria pꝛetioſa ⁊ inuſitata ꝑꝑ honoꝛẽ ⁊ ambitionẽ᷑
exquiſiuit ?⁊ pꝛeparauit peccatũ.graue eſt m Aug.
CSe ſcurilitate ſecunda gule ſilia que ẽt ad luxuriaʒ
⁊ affectionis laſciuiam refertur.ſic interrogabis.
Si ex nimietate cibi ⁊ potus actus ⁊ geſtus adeo ſcuri

lers fecit ⁊ immundos.ꝙ vidẽtes ad luxuriã ⁊ ad alia

inhoneſta induxerũt moꝛ.p.⁊ multo magis ſi adhũc
ſinem feciſſet ⁊ totiens quotiens ipſos fecit.
Si etiam in ipſis ſcurilitatibus fecit alias ĩimundas
diſſolutiones. vt pote ventum eructationes ad excitã

dü riſuʒ ? chachinationes atqʒ alias inhoneſtas leui

tates moꝛ.eſſe potuiſſet pꝛopter ſcandalum.

Siſuaſit alicuivt talia in eius ſolatiũ faceret grauit᷑.p.

2 9 talia audiunt ⁊ patienter ſuſtinẽt multo magis.p.

Si inhoneſta ? fabulas vel frotulas ac allaverbavana

riſu digna in menſa dixit: que maxie indigna ſunt bo
nis moꝛibus grauiter peccauit:qꝛ ſcur ilitas. 2 turpi·
tudo:ac ſtultiloquiũ hoi chꝛiſtiano non ſunt noĩanda.

Be multilogo.iij.gule filiavbi nũqᷓ; deeſſe pᷣt pem̃.

Si incomeſtione leuia ⁊ ocioſa dixit verba veniale fuit
niſi ea in deriſioneʒ alicuius dixiſſet:qꝛ tunc moꝛtale.

Si ex vᷣbis ipᷣs itẽdebat aligbꝰnotabiłr diſplicer̃.m.p.

Si etiam non intendebat niſi ad ſolatium ea proferre:

ſed dubitabat alicuius diſplicentiam moꝛ.p.

Si ex verbis ſuis deriſoꝛijs aliquem retraxit woſito

benefaciendi.ſi etiam ad id non intendebat moꝛ.p.

Si ex multiplicatione verboꝛum:ea que habebat inte

creto tenenda reuelauit moꝛ.p.
¶Be inepta leticia quarta Gule filia.

Si ex gnla ſua ineptam oſtendit leticiã. vʒ demonſtrã
do ſuam mentis laſciuiam ⁊ leuitatem in inoꝛdinatis .

coꝛpoꝛis geſtibus ⁊ motibus.
Si ectiã in inſtrumentis muſicis. choꝛeis. ludis. ſacula

tiõibꝰ ⁊ actibꝰ ⁊ geſtibꝰ nimiũ laſciuꝰ ⁊ diſſolutꝰ fnit.

Si in riſu ⁊ chachinationibus ẽt extitit diſſolutus ⁊ ali

os ad huiuſmõi diſſolutiones ⁊ laſcinias pꝛouocauit.

Si in ipſis choꝛeis ſtrixit manꝰ vł vba ihoneſta dixit.

Si tripudiauit in quadrageſima aut alijs pnie rpibus

ſeu in eccleſia.qꝛ vltra moꝛ.ſacrilegium comiſit.
Si cũ religioſis pſo.tripudiauit qꝛ.m.rõe ſcãdali fuit.
Si tripudlauit cũ aliquo eccłaſt.aut relig.hitu.moꝛ.p.

⁊ magna ẽ dignꝰpnia.vt extra ð vi.⁊ ho.cle.c.cũ ðcoꝛt.
Si ſe fecit laruam ſeu maſcaraʒ ⁊ ad laſciuiam ſifemi

neo habitu induit moꝛ.p.
Si mulier acefſit veſtimenta ſua pꝛo huiuſmogi laſci

nia vel cõpoſuit iuuenes in habitu muliebꝛi graui.p.

Si ſieri fecit a feminis turpes iaculationes cantus.⁊

Sibasob

atun
ſttan

CBeeb

latureſe

iexnim

fepneref
töeneſh

SBierſup

1 Re
CDes
circabe
eſtor.
ſpenm
lerlse
Gid dino
chorumg
nezcone
optauito
Sierſus
percuſſt
emniſitm

Gittäm
taniödeſ⸗
Gibonuſi
Gieraccie
ſeciſeris
Diauin
Aliggam
Siexoce

Uullapen

Bicztede

wm
untbo
mrpi-
tpen.

lefuit⸗

onale.
fmo.

wferre⸗

poſt⸗

t.
A inſe

ſri
inis

iacni⸗
, ſoi⸗
nstal
octut
1diri.
Pbos
1
ſiſnit
norp.⸗

zcoi.

ſfeni

ui
it.

ns

DBe aecidis. xliiij
geſtus inhoneſtos plerũqʒ moꝛ.è non modo in iſto
ſed ⁊ quaſi in pꝛedictis omnibus ſᷣm theologoſi.iiij.
CBe ebitudine ſenſuum quinta gule ſilia ? langore
nature ſexta gule filia.
Si ex nimia comiſtiõe defecit in diſcretiõe ⁊ cognitõe
reꝝ neceſſarioꝝ qꝛ tanquã graauatus ciboꝝ crapula/
tiõe neſciuit aliquid boni operare vel cogitare.
Si ex ſuperfluitate cibi ⁊ potusfuit pſepe ſomnolẽtus
⁊ coꝛde pregrauatus graue.p.eſt. .
CBe accidia ſeptio ⁊ vltimo capitali vicio.q̃ tediũ
circa bona ſpũalia.⁊ corpoꝛali quc ꝗdẽ de genere ſuo
eſt moꝛtale peccatum.eo qꝛ oriat᷑ charitati et qmaxie
ſi pertingat ad rõneʒ ⁊ hʒ cõplures ſilias que vt ex di

uerſis colligere poſſumus due ⁊ viginti ſunt.

Si ð dãno reꝝ tꝑaliũ vł alia quacũqʒ; tribulatiõe.ſcu
caroꝛum veil ſilioꝛum amiſione tantaʒ animi afflictio
neʒz concepit ꝙ in maximam deuenit triſtitiã adeo
optauit omnino non eſſe aut moꝛtuũ fuiſſe mor.p.
Si ex ſuis ifoꝛtũijs iĩ tãtã deſpatiõeʒ deuenit ꝙ le ipʒ
percuſſit ac capilloſ euulſitac implacabiles clamoꝛes
emiſit.mor.p. cuſauit.
Si has ob res ecclłiaʒ quaſi in deſpectũ dei intrare re/
Si tãtã triſtitiã ex aduerſitatibꝰ ↄcepit ꝙ multa pccã
tanꝙᷓ deſpatꝰ ⁊ nõ poſſe oio bñ oꝑari diſiſus cõmiſit.
Si bona ſibi adeo colata ex accidia vilipẽdit ↄſiderãs
Si ex accidia doluit aliqñ ſe bonũ aliqd alioꝝ bõa.
feciſſe ⁊ iam ob rem pꝛetermiſit bonum inchoatuam
aliquam diuenit infirmitatem.
Si ex occurrentibus ſibi aduerſis ſomnum cibuʒ ⁊ ſi
milia perdidit grauiter.p. cum ſe potuiſſet adiuuare.
Si ex tedio ⁊ accidia neceſſarios pᷣimiſit laboꝛes opa

Si ex infoꝛtunijs ſuis tantam concepit triſtitiã quodi

Bek accidia.
tiones:lectiones:ſtudia:cõtemplationes:oꝛationes:=
cetera pietatis oꝑa.m.p.tã in hoc qᷓ i pᷣdictis ſᷣm tho.
Si magis voluit miſer eſſe q;ᷓ aligd boni opari grauit
p.qꝛ tenet᷑ homo ſe occupare ſemꝑ in bonis cogitatio
nibꝰ locationibꝰ ⁊ opationibꝰ aliter culpabilis dos ẽ.
Si pꝛopter pigritiam niminz doꝛminit aut in lecto ſte
tit cum magno ſui ſcandalo. =ðJðUVMWẽdL6
Si iniuncta ſibi offf cia negligenter exercuit.
Si cum multo tedio audiuit miſſas:officium:pꝛedica
tiones ⁊ ſacias lectiones. “?J́JMM
Si cũ negligẽtia ⁊ tedio ſuaſ dixit oꝛoneſ⁊ offm̃:⁊ illaſ
dixit tarde iterrupte:coꝛꝛupte:idiſticte:inatente:iſipi
de:inaffectuoſe:atqʒ; alia intentiõe qᷓ;ᷓ dicere debebat.
Si negligẽs fuit circa ꝓuiſionẽ neceſſarioꝝ domꝰ ſue.

Si multum tempus perdidit in vanis ⁊ noxijs vᷣbis

2 in his perſepe operam dedit. YJUM
Si vniuerſam familiam ſibi creditam in exercitijs ⁊
operibus bonis exerceri non fecit.
Si etiam negligens fuit in erudiendo eaʒ in operibus
tempoꝛauübus ac ſpiritualibus.
Si deniqʒ pꝛopter negligentiam ſuam bona ſusa tem/
poꝛalia deperire permiſit qꝛ graue peccatum eſft.
¶Be Malicia ſcða accidie ſilia: que dẽ pctm̃ in ſpũs
ſcm̃:⁊ hʒ hec ſilia ſex ſpẽs:quaꝝ pᷣma dẽ pᷣſumptio de
ði miſericoꝛdia ſine vllis ſuis meritis.ſcõa deſpatio.
Si vni de dei miſericoꝛdia deſpatus fuit. =poſſet.
Si aliqñ cognitã veritatẽ ipugnauit vt liberiꝰ peccare
Si optanit nullũ in mundo eſſe bonũ:imo oẽs eſſe ma
los: ne eius mala vita ſibi confuſionẽ induceret:hec
etenim inuidentia fraterne gratie appellatur.
Si ĩ pctis obſtinatꝰfuit:lʒ a bona ↄſcia ſeu diuio timoꝛ

viũgeret a pctis ðſiſtere ⁊ noluit quoquomõ aſſentire.

Sipon
ſar
petop⸗
ſu
erte
laqe⸗
Giexin

(Cde

tioder
Siſaie
ſuteuti
fehere

fuiſzin

tüer
C

Liden

Bidan
Siacl

Mzin

Siobt

catſe
ſarren
erp
hut
ire
m
D⸗
ſlte

Idef

nese
nſbo.
unit
Natio
dose,
loſte

eic

fi

nteiſdſi

ebebet,
nyſye.

sobis

ctiss
deribs

inten⸗
t.
jinſ⸗
ſptode
hero.
ſe.
lcce
eme
atehe⸗
mi
e

Be eccidia. xlv

Si woſuit aliqũ de pctis non penitere nec afiteri:ĩmo
oẽs eũ exhoꝛtãteſ cũ ꝓbꝛoa ſe reiecit.ac ſic pᷣdicte ſex
pctõꝝ ſpẽs:vʒ pᷣſumptio deſpatio ⁊ ipugnatio agnite
Sitatis inuidẽtia fraterne gre obſtinatio ⁊ ipenitẽtia
Dyñr.p.in ſpm̃ ſcm̃ qð irremiſibile dẽ:nõ qꝛ nõ poſñit re
mitti. ſed qꝛ Zrie diſponit hoĩeʒ ad remifſonẽ ↄñdaz.
Si ex acci.ẽ᷑t fuit malicioſꝰ iniquꝰ ⁊ doloſus vñ ⁊ ſpũᷣa
lia q̃ͥqʒ ac vtutes moꝛales ↄtẽpſerit ⁊ abhoĩatꝰ fuerit

Si ex imodrata m̃tiſtriſtitia młta machiatꝰ fuit mala.

CBe deſpatione ſcða accidie ſilia que ẽ falſa extima
tio de ði miſicoꝛdia ex petis cõiſſs vł bonis omims.
Si ſcient᷑ ⁊ aduertẽt᷑ crediditvł tenuit ꝙ ðs nõvelit pe
nitentibꝰ parcere aut ad pniam redeuntibꝰ graʒ afer
re hereticũ ⁊ grauiſſmũ.p.eẽt.ſecus ſi talis deſpatio

fuiſſʒ in ſubito animi motu aut ex ↄꝓplexione nãe hoĩs

qꝛ tũc veniale fuiſſet vel nullum. p.vt tho. ̃a ſe.q.xx.
¶᷑ De puſillanimitate tertia accidie ſilia.

Si damna reꝝ tempoꝛaliũ vel amicoꝝ minus timuit.
Si damna tꝑalia ſpiritualibus ⁊ eternis pꝛopoſuit.
Si aduerſitates mũdi nimiuʒ refugit ⁊ linguas homi
nuz in virtuoſis nimis foꝛmidauit.

Si ob timoꝛeʒ deſiciendi ab illis operibuſꝗbus aptus

erat ſe ſubtraxit.vtpote ab officio gubernandi domũ

vel rempu.ſuaʒ vel ſtudendi vela ieiunijs.

Si ex puſillanimitate deſijt facere bona ad ᷓ tenebat᷑
vtputa pp aliquod tꝑale vel coꝛpale bonũ omiſit coꝛ

—2—20—-

rigere delinquentem amicũ vel frèʒ qꝛ pᷣm theo.i.iiij.
moꝛ.peccaſſʒ.qꝛ oꝛdinẽ charitatis peruertit bona illa
plus amando q; aiaʒ pꝛoximi.veꝝ ſi nõ neceſſaria ad
ſalutẽ coꝛrigere dimiſiſſet veniale aut nullum fuiſſet.
W¶ BDe ranchoꝛe quodaʒ alio quarta accidie filia.
Si deſiderauituel qſiuit alicui aliqð malũ:eo qꝛ indu⸗

Be Accidis.
cere eũ volebat ad bñ opandũ:vł ad aligꝗd adiſcdũ.

Si ẽt optauit alicui aliqð malũ:q; eiꝰ increpabat pigri

tiã ⁊ ad bñ opandũ vł ad pniaʒ illũ iducere ſtudebat.

Be coꝛpore quinta accidie ſilia:⁊ iſta in ſe hʒ ocioſi

tateʒ pigritiam ⁊ tepiditatem.g

Si tepidus ⁊ ocioſus fuit nil pꝛoꝛſus boni opans: qꝛ ſi
pp hoc neceſſaria dimiſiſſet. vt regimen bonum do⸗

mus ſue ⁊ reipu ac alia ſpũalia moꝛta.peccaſſet.

Si in coꝛrigendo nimiũ rigidus ⁊ ſeuerus fuit.p.fuit.
Si potius ex vindicta coꝛrexit qᷓ; zelo iuſtitie moꝛ.pec.

vt.xx v.di.c.Qualis.
Si tepidus ⁊ ſomnolentus fuit in bonis peragendis ſi
ue tempoꝛalibus ſiue ſpiritualibus.
Si multa incepit opera bona ⁊ ad ꝑfectionem nullam
perducere didicit.
Si negligent᷑ fecit oꝛationẽ ſuã pſalmodiam lectiones
2 ꝓfemſonem ſuam ſine vlla deuotione ⁊ reuerentia.
Si ex negligentia inſero pᷣtermiſit dicere ane maria ⁊
⁊ in mane benedicere menſaʒ ⁊ poſt gratias exoluere

iſeroq; ⁊ mane dicere ſymbolũ ac ſigno crucis ſe ſi-

Be Euagatiõe mẽtis ſexta accidie filia. -gnare.
Si ad euitandũ tedium qð hẽbat in opere bono mul/
ta cogitauit impoſſibilia.vt p oꝛbeʒ mẽte diſcurrere:

⁊ caſtra ĩ aere fabꝛicare.optãdo dicẽſ ſi iuenirẽ peccu
niam vel theſaurum.vel aſcenderem ad talem velta

lem potentiam ⁊ dignitatem graue.p.eſt.

Si oꝛonibꝰ ⁊ alijs rebꝰ diuis habuit euagation ⁊ mẽ
tis diſtractiõem itavt nõ recoꝛdaret᷑.aliqñ nec ð miſ-
ſa nec de orone neqʒ etiam de ſeipſo. Ex quo dicebat

aliquando pater noſter intrauit in aue marria.
Si in diuino offi.ad qð ex debito obligat᷑ nõ attẽdit vł

ſe aligb⸗ negocijs occupauit.ita ꝙ ab eodẽ aim diſtra

fcpct

mo

Siexſ

nnti
nesa
Siſimt
ſzcio
gögeſf
Gideni

(gitat

maleg

Sipamn

meciun
Rdeip
C
Giphe
maär
Cecus
CRe
cide
clſere
ant
lppe
Sintſe
feezge
fugt
lieman
ecuſa
faulte
gnori

Cnee

uumne

idi.

din

ebat.

Noeſſe

geſ
1do⸗

fri

Rcet .

lof
un

.
nit
dere
ſeſ⸗
mud⸗
mme
vecrn
lus

me
ni⸗
ebet

n

Be Accida. lvi
xit moꝛ. p.vt colligitur i.c.dolentes extra de celc.miſ.
Si ex ſua mala mentis euagatiõe ſinxit ſibi młiaſima
ginationis peccatoꝛum.⁊ mn eiſdeʒ queſiuit delectatio
nes ac ipſis delectationibus conſenſit.
Si ſimiliter vagatus fuit circa doloſas delectationes
vʒ qũo alicui noceret.aut qũo alteri imputaret maluz
qð geffit.ſen qũo cooperiret malũ quod agebat.
Si deniq; vagatus ẽ circa cogitatiões malicioſas vʒ ſi
cogitauit qũo bono reſiſteret aut maluz faceret ſeu in
male pſiſtere poſſj. Et hec vt plurimũ moꝛtalia ſt.p.
Si paruifecit peccata venialia ⁊ nullum adhibuit re-
medium ad illa pꝛecauenda.
Si de ipſis peccatis venialibus nõ doluit vt debuit.
CBe mala voluntate ſeptima accidie filia.
Si ꝑp tediũ ⁊ inſipiditatem boni ⁊ delectationeʒ mali
malã habuitvoluntatẽ vʒ malũ qðcũq; faciẽdi ad de
decus ði ⁊ damnũ ꝓximi ſeu ſui ipſiꝰ dãnniſicatiõeʒ.

¶Be ignoꝛãtia craſſa ⁊ ſupina ac affectata octaua ac

cidie ſilia quã vt plurimũ ſequi ↄſueuerunt.iſta vʒ in
diſcretio.incautela.impꝛouidentia. ruditas. incõpo
ſitio. ⁊ ideo ſic interrgabis. 7 bat.
Si ꝓ poſſe nõ laboꝛauitvt ſciret q̃ debebai.ꝛ ſiẽ debe⸗/
Si vt ſe poſſet excuſare de ignoꝛantia queſiuit ignoꝛa
re ea ad que tenebat᷑ ſcire vel ſi adiſcendi laboꝛeʒ te-
fugit. CEt nota ꝙ ex his tribus generibus ignoꝛãẽõ
tie maius peccatũ eſt affectata qᷓ; craſſa ⁊ ſupina nec
excuſat᷑ a moꝛtali.p.tał ſi ex affectata ignoꝛatia iano
rauit ea que erant ſibineceſſaria ad ſaluteʒ vt hz in.c.
ignoꝛãtia di.xxxviij.ſed ſi nõ erãt neceſſaria ad ſalut?
tũc pctm̃ non fuit vt.xxij.qꝗ.ij.c.in quibus rebus.
CNecſſaria aũt ad faluteʒ que quis ſcire dʒ ſunt im⸗
pꝛimis vniuerſalia ſidei ⁊ iuris pꝛecepta ac ſo ea que

Virtutes.vij.pecca.capi.oppoſite.
ſinguli ad eoꝝ ſtatũ ⁊ officiũ ſpectant.Et H̊ ̃m tho.
¶Eirtutes ſeptẽ peccatis capitalibus oppoſue.que
ſunt. HDumilitas: largitas: caſtitas: amicitia:manſue
tudo:abſtinentia:⁊ ſolicitudo.Et pꝛimo.
Si veram humiliratẽ contra ſuperbi am oppoſitam
non amauitvt queſiuit ⁊ debuit quia ſine ula placere
deo quis nequaqᷓ poteſt.

— . 4 ℳ₰

Silargitatẽ cõtra auaritiã ſuã nõ inſe oppoſuit ſed cir
ca pauperes miſeraſqʒ pſonas nimiũ parcus fuit.
Si veraã caſtitatẽ cõtra luxuriã ſuam non amanit ſed
omnẽ carnis delectationẽ tanqᷓ ſpurcus queſiuit.
Si verã amicitiã ð inuidiã hẽe recuſauit.imo ſolũ bo
nũ ſuũ ꝓpꝛiũqʒ comodũ optanit.⁊ nullũ aicuʒ qſiuit.
Si manſuetudinem contra iracundiam ſuam habere
non curauit.imo perſepe nimiuʒ auſterus extitit.aut
ſe taniqᷓ leonem ferrocem habere voluit.

— ₰ – „ —

Si nõ cũ mãſuetudie ⁊ animi trãglitate ſuos coꝛrexit

ſʒz ipioſus ⁊ auſterꝰ nimiũ fuit. Qꝛ mãſuetudo pctõ
re lſab erroꝛibꝰeruit nec quẽqʒ ĩ ꝑditiõiſ foueã ꝓpelit

Si abſtinẽt iã ↄ gulã ſuã ꝑp dñi nõ amauit imo potiꝰ

voluit ad explẽdã ſuã voluptatẽ eſſe ciboꝝ voꝛator.
Si ſolicitudinẽ atra accidiã ĩ his q dei ſunt nõ q̃ſinit.
Si ẽt foꝛtaſis ex nimia ſolicitudie reꝝ tpaliũ.quãdaʒ
inſe diffidentiã ⁊ dubietatẽ diuine bonitatis ⁊ ꝓnidẽ

tie oſtendit. ne ſibi oino neceſſaria ſpminiſtraret. ve

niale pctm̃ fuit qñ ex hoc nõ itellexit facere iuſticiã
Si etiam tantum circa ſpiritualia ſolicitus fuiſſet ;p
niſiones domus neceſſarias pꝛetermiſiſſet peccatuʒ
eſſet qꝛ ⁊ quedam temptatio dei fuiſſe.
Be ſeptẽ donis ſpũs ſcti q̃ ⁊ ipᷣa ſeptẽ pctis capita
libꝰ opponunt᷑ nüc dicendũ c.vʒ dono timoꝛis.done

pietatis. dono ſciẽtie. dono foꝛtitudinis,. dono cõſilij

Slſcie

oi
Gitim⸗
clitqe
facere
Gipiet
plane
heide

nitq⸗

ſiyſu

gifor
te

ſibea

Sicdſ
no
and
Olde
itc⸗
Side
cog
go
en
ſetin
CC
tine
Fine
N
Lie
c(j
die
ſeo

Be.vij. donis ſpũs ſancti. xlvĩ

ae Dono itellectꝰ.⁊ dono ſapiẽtie.de gbe ſic interogabis
nie Si timoꝛis dñi donũ atra ſupbiã ſuaʒ opponer̃ nõ ſtu
duit qð ꝗdem in timoꝛe pene? culpe cõ ſtit qꝛ ſi hoc
ſtan facere voluiſſet tot ⁊ taãta ſupbie mala nõ comiſiſſet
Ner Si pietatis donũ ↄ iuidiã ſuã ſibi ipſi nõ oppoſuit qð
plane donũ aſiſtit ĩ colẽdo deũ pura⁊ ſincera mẽte ſi
ſtdan ipe id ex aſuetudie qdã ꝙ vlla duotõe fec.q; male fec
i Si ſcientie donum contra luxuriam ſuam non queſi
lre uit. quod conſiſtit in recto vſu rerum tempoꝛalium.
i ſi vſus eſt ipſis potius ad pompã ꝙᷓ ad neceſſitatezʒ.
ibe Si foꝛtitndinis donũ ᷣ accidiã nõ q̃ſiuit qð ↄſiſtit in
ſii⸗ va Aſtãtia diuinoꝝ madatoꝛñ obſe eruandox.ſi ipſe in
bge S. becillis ? fragil fuit. aut modica tẽptatõe coꝛꝛuit.
ant Si cõſilij donũ cõtra iraʒ ſuam nõ oppoſuit.qð 2ſiſtit
in obſeruatiõe ↄſilioꝝ chꝛiſti. ſi nec cõſilia neq; man
nert dei ad minimũ quidem obſeruare curaut.
ri Si donũ intellectus contra anaritiam habere nõ cura
vet . rien non cognonit ſuam interioꝛem miſeriam.
op ideniq; ſapiẽtie donũ ð gulã nõ q̃ſiuit.qð cõſiſtit in
E cognoſcẽdis ſuꝑioꝛibꝰ.i.ſepe pᷣm editari illã ſupnam
gloꝛiã qᷓ deus daturus amantib ⁊ diligẽtib euz ſi
i, pax aut nihil de illa cogitauit.qꝛ ſi de illa cogitaſ
ſet in tot tantiſqʒ malis comiſſis minime cecidiſſet.
e CCirca quatnoꝛ vᷣtutes cardiales qͥ ſunt iuſticia foꝛ
ti Sinda eher ci⸗ ⁊ pꝛudẽtia.ſic itrogatiõeſ foꝛmabis
. inon reddiditvnicuiqʒ quod ſuuʒ erat.iĩmo aliquid
per vim alicui abſtulitt.
Si ꝑꝑ bonũ ſuũ particulare alijs iniurias intulit.
i Si etiã deo nõ reddidit qð ei debebat vʒ eũ ſolicite?
curioſe collendo.amſindo.ꝛ ſeruiendo eidem.
Si cum diſplicentia pꝛoximi ſui vixit.aut non curauit

hi ſeomnibus exhibere beniuolum.

“ Be.iiij.vᷣtutes cardinales.
Si pꝛopter delitias coꝛpoꝛis ſui paruipendit agere pe
mitentiam de ſuis maximis peccatis. aut penitentia
ſibi iniuncta apparuit nimis longa.
C¶ Be foꝛtitudine.
Si modicam aut nullam in tollerãdo aduerſa habuit
patientiam:ſed potius ex ipſis perſepe fractus fuit.
Si i ſeruiẽdo deo ac bonũ oꝑando paꝝ ſtrenuus fuit.

Si de oꝛonibꝰ ſuis nõ ſtati a deo exauditus fuit quaſi

3 ipᷣm? ſctõs eius quãdã idignationẽ ſuſcepit.
Si de ꝓſperitatibꝰ mim ã ſuſcepit letitiã ⁊ vice verſa
in aduerſitatibus iĩmode ratã cõcepit meſticiã.
BSDee Temperantia.
Si in cibo potuqʒ modicã aut nullã didicit habere ſo
bꝛietatem. ⁊ maxime circa damnoſa ⁊ nociua.
Si circa actus venereos ⁊ vxoꝛis maritiqʒ complexꝰ
mogdicam habuit temperantiim.
Si in ira ſua modicam ẽt habuit temperantiam aut ſi
bi ipſi nullum ſciuit ponere frenum.
Si de his que ſibi ex diuina pmiſſione euenerunt in
patientiam habuit ?⁊ murmurauit.
BDe Pꝛudeniiiaaa.
Si in regimine ſui ipᷣius ⁊ aie ſue impꝛudẽs fuit.

Si in regimine domus ſue vel aliarũ nõ pꝛudenter ſe

habuit.⁊ eiſdẽ malum exemplum dedit
Si i bõis pagendis paꝝ ſolicitꝰ fnit.ſʒ pociꝰ ĩ malis.
Si nõ pcauit picula aĩe ⁊ coꝛpoꝛis ac huius ſeculi vel
in locutione.opꝑatione alijſq; rebus iconſideratꝰ fuit.
Be quinque coꝛpoꝛis ſenſibus.qui ſunt.viſus.au⸗
dlitus guſtus adoratus ⁊ tactus.
CSiocnls vagabũdꝰ⁊ icõpoſitus vbiqʒ tã ĩ eccłijs
ꝙÿ; alijs i lociſ ſtado ⁊ ꝑ vias eũdo.mõ hic mõ illic cir
cũſpiciẽdo ⁊ ꝓcãdo cũ malo ꝓximi ſui exẽplo gra.p.

ſet

gin

ccon
Side
20n
Hiöe
ipp
moſt
ISim
Patn
ds
Side

ſrasy
admo
Ccin
Glan
les
Siac
e
Galc
Sien
nuln
Biro⸗
pobe

GVinne

Sien

mo
Dioc
ſer
in

gerehe
nütent

babtt

ns fuit

1sfuit.
it ned

it.
eſen
1

bere ſ⸗
mep
mantg

mntn

i.
wer’⸗

gls.
lire
funt
4,
uths
ſec
b⸗

Be. v. coꝛ. ſenſbus· xlviij

Si delectatꝰ eſt ſe videre foꝛmoſitatem mulierum ⸗

econuerſo pꝛocariri ad vicem.

Si delectatus ẽ ſe nudo coꝛpoꝛe reſpicere ꝑpp luxuria

⁊ carnis petulantiã.idẽ eſt de mulieribus.
Si ðlectatꝰ ẽ vider̃᷑ picturas ⁊ imagĩes ac alias res in
Si pꝓp delectationẽ carnalem ulas in do ⸗honeſtas.
mo ſua depingere fecit cum malo multoꝝ exemplo.

Si mlier poꝛtauit pactꝰ ⁊ alia ſui coꝛpis mẽbꝛa ĩ pꝛo

patulo.pꝑ eiꝰ płcritudinẽ.⁊ hoinũ ðlectationẽ. idex
dic ð viriſꝗ eã obrẽ nõ honeſte icedũt cũ bꝛeue hitu.

Si delectata ẽ mulier videre inpudice alioꝛũ carnem.
Si ſe expoſuit amatoꝛibꝰ ſiue vidẽdã.vt pote ad fene

ſtras vł ĩ eccłijſ.aut i limie domꝰ.vbi hoĩeſ diſcurrũt
ad pꝛocãdũ ſemꝑ moꝛ.fuit.ẽt ſi nolet malũ facere.qꝛ
occaſionè ruine talibꝰ pᷣſtanuit. C Be Augitu.
Si aures ſnas ad murmuratiões detractiões nouta
tes ⁊ alia inhoneſta audienda aperuit grauiter. p.
Si ad licita obturauit nõ audiẽdo paciẽter vtiles ad-
mõitiões.icrepatiões ↄſilia bona maioꝝ:doctrias ſa

rxcraſq; lectiões ⁊ pᷣdicatiões.⁊ ad iterioꝛeſiſpiratõeſ

i audiẽdo diuina:verba ab eis vacuus recefſitcum

nullum in eis ſapoꝛem habere curarſrert.

Si vocãti ðᷣo ꝓ iternã aſciẽtie vocationẽ nõ reſpondi

pꝓ obediẽtiã ad bene opandũ ⁊ malum euitandum.
CBe Buſtu. S=
Si inoꝛdinate guſtauit res delectabilles
. CBeodoꝛadat.

Si cum mimio ardoꝛe bonos odoꝛes odoꝛauit. atqʒ
muſchium ⁊ alia odoꝛifera ſuper ſe poꝛtaut.

Si odoꝛauit inhoneſta ad voluptatem carnis cõmn/

niter veniale eet. [Be Tactu.

*

Sipo libidinẽ delectatꝰ ẽ tãgere młlieꝝ ſecreta.m.p.

.
. . re .. . „N

Be.v. ſenſibus ſpũalibus.
Si mulier delectata ẽ tangere ſecreta viroꝛſi alienoꝝ
vel ſe fecit aut ꝑmiſit a pluribus taniigg
Si ſe ipſaʒ voluptuoſe tetigit i quocũqʒ coꝛpoꝛis ſuilo
co gra.p. Idẽ ẽ ð hoĩe.qñ ſe ex H̊ͥ ad malũ ꝓuocanit.
Si ſe homoa mulieribꝰ vel ab alijs ꝑſonis ꝑꝑ ðlecta
tionẽ tãgi fecit aut libenter aſenſit.qꝛ moꝛ.p.
Si inhoneſta bꝛutoꝝ tetigit pꝛopter libidinem.
Si filium vel ſiliam libidinis cauſa tetigit vel ample
xata aut exoſculata fuit grauiterp.?
Si aliquem oſculata fuit aut exoſculari permiſit.⁊ que
in loco vel quam ob canam.

CBDe quinqʒ ſenſibus ſpiritualibus vʒ cogitatiõe at

.

fectiõe.intentiõe.rxememoratione ⁊ locutione.
Si potins cogitauit mala q́; boon.
Si malis cogitationibꝰ ꝓpoſſe repulſaʒ non dedit.
Si ſuã aftectionẽ poeiꝰ ĩ rebꝰ mũdialibus qᷓ;ᷓ diuinis
Si eius tota itentio fuit.vt bene paſerek. ⸗polnit
beneqʒ indueretur ac bene ei eſſet tempoꝛaliter ⁊ ſu
um ventrem ſibi conſtituit deum.
Si ſua bõa oꝑa poti reſpectu hoiuʒ qᷓᷓ dei ſui fecit.
Si multa mala pꝛetermiſit magis timoꝛe hoium.aut
terrore gehẽne qᷓᷓ dei creatoꝛis ſiu.
Si ſua preterita peccata cum delectatioue ad memo
riam aliquando reduxit in eiſdem diupermanſit.
Si verba ſupflua ⁊ vana plurima atqʒ inconſiderata
perſepe in medium ꝓtulit: Quia quandoq; moꝛtalia
ſunt.ſedvt plurimum venialia exiſtimantrr.
CLirca ſepteʒ opa miſericoꝛdie coꝛporalia que ſunt
viſito.poto/cibo.redimo.tego.colligo.⁊ condo.
Siinſirmos non viſitauit amicis ⁊ facultatibus deſſi
tutos.⁊ quã maxieſuos ꝓxi
Si negauit cibũ vł potũ poſcentib in neceſ.aſtitutis.
Si religioſis

Binon

Con

lglio
iuo

os.⁊ ñ ᷣniuit.aut pᷣnit᷑ fec.

Firel
hoſßt
coxc
Giero

GBirecl

Ginör⸗
cranta

losſe
Giad
peres
Giaſſo
tzaut
ginonv
efnig⸗
Gietan
wabe
ſuaon
noͤoi
tmog

coͤſule

Snie
W
Giaffl
ſedin
Giñy
Siini
vele
Kau

ner
ſuito

canit.
deca

lampe

ſteaee

nnöes

kiit.
diinis
pſbt
tertſu

ſt.

un. A

en⸗
nite
denis
oalia

Peſit
,

if ſ

kintis
ons

Be.vij.opa miſeri.coꝛpalia. xl viiij
Si religioſis pauꝑibꝰ elẽoſynas ñ eroganit vł dari ciũa
poſſz fecit ad eoꝝ ſuſtentationẽ: qꝛ ex debito tenet ꝑꝑ
eoꝝ cõe bonum ſᷣm patreʒ Augin lib. de vita xpiana.

Si ex odio aut indignatione recuſauit eis benefacere.

Si recuſauit bñfacer illis ꝗ nequeũt ſuis mãibꝰ labo/
Si nõ redemit captiuos gꝗ in moꝛtiſ articulo rare.
erant conſtituti ⁊ non poterant ſe redimere.
Si non ſepelliuit moꝛtuoſ vel ſepellire fecit quos nul/
lus ſepelliebat:qꝛ tenebatur.
Si ad ſepulturã nõ aſſociauit ꝑꝑ odiuz vel ſuꝑbiã pan
peres erant ⁊ aſſociare erubeſcebat ad ſepulchꝛum.
Si aſſociauit ad ſepłturã iterdictũ vł publicũ excõica
tuz aut vſurariũ vł hereticũ qꝛ nõ lʒ vt.ẽ. dictum eſt.
Si non veſtiuit nudum q; ſi ſua inbumanitate moꝛtuꝰ
ex frigoꝛe fuiſſet homicida diceretur.
Si etiam nõ collegit miſerũ ⁊ peregrinũ receptatoꝛeʒ
non hntem:qꝛ in hoc ⁊ in ceteris pꝛedictis oñ quis ex
ſua omiſſione notabiliter leſus fuiſſet: ⁊ potuit bono

mõ oia adimplere ⁊ non fecit moꝛ.p.ſi vʒ habebat v

tra ↄdecentiam ſui ſtatus aliter veniale babetur.
CECirca etiã ſepteʒ oꝑa miſericoꝛdie ſpũalia que ſunt
cõſule:caſtiga:doce:ſolare:remitte:fer:oꝛa.Etpꝛimo.
Si alicui bonum conſilium negauit pꝛopter quod in
aliquod detrimentum anime ⁊ coꝛpoꝛis inciderit.
Si nõ caſtigauit familiã ⁊ ſubditos ſuos delinquẽtes.
S ignoꝛan tes cum potniſſet comode non docuit.
Si afflicto conſolationem quam poterat non pꝛeſtitit
ſed in perditioneʒ eum deuenire permiſit.
Si ñ viſitauit meſtos ⁊ triſtes ⁊ eis ſalutis mõita ñ p
Si iniuriatꝰ iiuriatoꝛi veniã petẽti.⁊ ꝓ poſſe ſtitit.
velle ſatiſfacer̃ ſe offerẽti rãcoꝛẽ ex coꝛde nõ dimiſit
grauit᷑ peccauit qꝛ nõ lʒ xpᷣiano aliqueʒ odio Habefe.

„

S A dominis tempoꝛalibus.
nec põt abſolui niſi remittat vt.23.q.iiij.c. cum in lege.
Si impatienter honeroſos ⁊ defectuoſos ſuppoꝛtauit
Si iimicũ ppꝑ deũ ñn amauit aut eũ a cõi oꝛone excluſit.
CExpeditis generalibꝰ interrogatöibus pᷣceptoꝝ.ſ.

ecclie decalogi:ac ſeptẽ pctõꝝ capitaliũ nec nõ ⁊ qnuqʒ

ſenſuũ coꝛpalium ⁊ ſpũaliuʒ atqʒ opum miſericoꝛdie
coꝛpaliuʒ ſpũaliuʒ ⁊ alioꝝ pcõtꝛuʒ. Nunc aliqua par
ticularia ſunt ponenda in ꝗbus ſpecialiter hoĩes ſunt
interrogandi ſᷣm ſtatum ⁊ condictiões ac officia quo
rumcunqʒ cõſitentium. Et pꝛimo.
A Dñis igit᷑ tpalibꝰ ⁊ pncipibꝰpᷣmũ incipienduʒ c.
Si ſuuʒ dominiũ vel dignitateʒ iniuſto ſibi acꝗſiuit ti
tulo:qꝛ moꝛ.p.⁊ ſemꝑ in moꝛtali obuerſatur quouſqʒ
ſibi iſtum acgſiuit titulum ar. de pe. di. v. Falſas.

Si neglexit facere iuſtitiam vt ſibi acquireret amicos

vt ex hoc in dominio vel dignitate ſecurius manere
poſſet moꝛ.p.⁊? leſis ſatiſfacere tenetur.
Sialiquam fecit iniuſtitiam multo magis tenetur ad
reſtitutionem ⁊ ad reſarciendum damnum leſo.
Si pontiſici romano ⁊ alijs eccleſie pꝛelatis vel domi
nis tempoꝛalibus ipſe inobediens fuit:⁊ eoꝛuʒ admo
nitiones paruipendit ⁊ contempſit moꝛ.p.
Si circa honoꝛes nimiũ ambitioſus fuit.⁊ ꝓ ↄſequẽ⸗
do potẽtiã ⁊ honoꝛiſicẽtiã paratꝰ fuit facere quodcũ/
q; malũ moꝛ.p.⁊ totiens quotiens ĩ tali fuit opinione.
Si ſuos ſubditos iĩ talijs ⁊ exactionibus mimiũ graua
nit.qꝛ vltra moꝛ. ſatiſfacere tenet.vt.xiiij.q.vi. ſi res.
Si contra iuſtitiam collectas impoſuit.qꝛ vltra moꝛ.
ſatiſfacere tenetur.vt.xviij.di.ðe enlogijs.
Si publica vendidit officia cum ſub ſubditoꝝ ſuoꝛus
grauamine. moꝛ. p. dãna ſibi imputantur ſ̃ᷣm tho.
Si ſubditos volentes domicilium tranſtferre ſpoliauit

ldenee
Gibonad
ſtaitale
ſuisuib
Hiſenda

Uicium

Giiplev⸗
Siipſee
feuur⸗

Sifſllias

cedere
Giobit
Ginimin
Jlbomnia
arocie
Diſegen
Gitome
ſenpen
Siluo
Giturp
c(lofe
Sinim
valdiſ
Bietian
fuitcon
Dnnn
Mpecn
Diie
f
lpob
Liopl
litgn

vonauit⸗
excaſt.
teptor
rgnc

Ncordie

ignapar
Oies ſunt
fichn goo

Menchze⸗

egſfintei

guouſq;
ſ.
amicos
manere

neturad
leſo.
el domi,
tzedmo

ſean’⸗
Nocci⸗
inione.
igens
nimo:.

ſr;
bo.
olauit

A dominis tempoꝛalibus. 1
qꝛ de neceffitate m canoniſtas ſatiſfacere tenetur.
Si bona decedentium ſine ſilijs ipſe vſurpauit. vel te
ſtari tales pꝛohibuit.tenetur reſtituere:talem in locis
ſuis qui habuiſſet iuriſdictionem.
Si feuda vaſallis ſuis iniuſte denegauit vel etiam ſer

uitium illis debitum denegauit.

Si ipſe vaſallus exiſt ens domino ſuo infidelis fuit.
Si ipſe etiam domino ſuo aliquam intulit iniuria. v

feudum alienando ⁊ ſimilia

Si ſilias ſubditoꝝ ſuoꝝ cogit nubere alteri vt eis ſuc⸗

cegere.qꝛ moꝛ.potuiſſet eſſe pᷣm qualitatem rei.

Si ab ſubditis ſuis ſeruitia indebita extoꝛſi t.
Si nimium vindicatius fuit.
Si homicidia vel mutilationes aut incarceratiões e
ira ⁊ odio fecit aut ſieri permiſit.
Si ſegetũ vaſtationes ⁊ incẽdia fecit vel permiſit.
S toꝛneamenta ⁊ duella in ſuis terris permiſit. quia
ſemper moꝛ. fuit. vt.ij.q.v.c. Monarchia.
Si ludos ⁊ ſpectacula vana ⁊ pericnloſa ſieri fecit.
Si turpes repꝛeſentationes cũ magno populoꝝ ſcan
dalo fieri permiſit vel non pꝛohibuit moꝛ.p.
Si nim s8 durus ⁊ inexoꝛabilis fuit.vʒ ad parcenduz

vel diſpenſandum in quibus debuit? potuit.

Si etiam ad parcendum delinquẽtibus nimis facilis

fnmit contra iuſtitie oꝛdinem.

Si penas ⁊ emẽdas delinquentium pꝛopter auariti

in pec uniam conuertit.

Si ẽt penas moꝛtis coꝛpoꝛales ꝑp eandẽ cupiclitates
⁊ auaritiã pecuniarias fecit.qꝛ vltra moꝛ.tenet᷑ leſis
ſi ꝑp hoc aliqua ſcelera facilius ſunt perpetrata.
Si xꝑ lucrũ publicos vſurarios in terris ſuis tollera
nt. qꝛ vltra moꝛ. tenet leſis ſatiſ⸗ lacere.

A dominis tempoꝛalibus.

Si ſuis officialibus ⁊ ſtipendiarijs ſua ſtipendia non
ſoluit.qꝛ ad eoꝛum damna teneteur.
Si blaſfematoꝛes ⁊ ſodomitas ⁊ conſimiles non puni

uit vel puniri permiſit.moꝛ.p.ↄ.

Si pꝛouinciam ſuam malis ⁊ ſceleratis viris non pur

gauit moꝛ.p.⁊ ſᷣm leges magna dignus eſt pena.
Si vias publicas cũ poſſet non tenuit ſecuras:tenetur
de damnis illatis. ᷣm pa.de reſti.ſpo.c.non licet.
Si pupillos ⁊ miſeras pſo.noluit audire dãdo eis ali

q̃s pub. audiẽtias qꝛ vltra.m.tenet᷑ ð dãno ꝙ eis ifert
Si pꝛedictoꝝ curam non habuit ⁊ legata ad eos ſpe/

ctantia non dedit:aut dari non permiſit.

Si eccleſias ⁊ eaꝝ bona ⁊ iura vt ðcuit non defenſauit

grauiter peccauit.vt.xxiij.q.v.c.pꝛinceps.

* 22

Si acubias ⁊ malas femi.cũ ſcãdalo pploꝝ tẽ

Si ſuas ancillas ⁊ pediſequas defloꝛauit.

Si fuos ⁊ ancillas volẽtes honeſte viuere non pꝑmiſit.
Si malam familiam tenuit ⁊ de eoꝛum malavita nul⸗/
lam curã hꝛe voluit.qꝛ ei totũ imꝑnitiem aſcribitur.

Si augurijs ⁊ ſoꝛtibus ac maleſicijs vſus fuit.

Si incantatoꝛes ⁊ diuinos i curia ſua tenuit.ac illis fa

uit.qꝛ moꝛ.p.vt habetur.xxvi.q.v.c.augurijs.

Sileges iniquas edidit. vt vʒ de iniurijs vnuſquiſq;
ſe vindicare poſſit ⁊ ſimilia moꝛ.p.nec poteſt abſolui

niſi tales leges abrogentur.

Si leges bonas ⁊ iuſtas non obſeruauit aut obſerua/
re fecit ⁊ malefactoꝛes.luſoꝛes.blaſfematoꝛes.fures.
latrõ es.⁊ alios iniuriatoꝛes nõ puniuit grauifſime.p.
Si leges conſtituit.vtvſure ſolute repeti non poſſint.qꝛ

vltra moꝛ.excõicatus eſt extra eo.in cle.ex graui.

Si malefactoꝛibꝰ⁊ homicidis aut ðbitoꝛibus ꝓ ðbito
aut alia quacũqʒ re litteras ⁊ boletios emunitatis de

uit pub.

dtcont
cesteisde
ſytacrec
ciciüpock
piſſimepe
Giconupt
elexdra⸗
Gictaias
Giſecicti
Giparti
tos ſose

Ligimion

Girolvet⸗
Giinveſtin
borchisan
Gdonair
Bimdos
ſuitgerin
gvencis
obeispe
Sialiane
teminſte
Sialios
Gioligc
Siickſri
hmutmnm
Diinaeh
Fropſt
Slnndie
indie
Amnon
Iiyenen

A dominis tempoꝛalibus. l

unm dit contra bonum rei pup. vel puatoꝝ pᷣſonau. vʒ c li
ceat eis de nocte ire.armaqʒ poꝛtare. vel quod nõ poſ
npont ſint a creditoꝛibus ad ſoluendum cogi.vel ꝑꝑ homi
cidiũ poſſint ivune in loco pmanere ⁊ huiuſmodi gra
onpor uiſſime peccauit.vt.viij.di.c. que contra moꝛes.
n. Si coꝛꝛuptus pecunia aliques indebite condemnauit
renetur vyel extra dictionem ſuã expullit ⁊ banniuit. -uit·
. Siẽt alia aliqua irratiõabili cã aliquos exilio damna/
deis d S i ſedictiones ⁊ ſcandala libenter queſinit.
eoſſee Si partialitates ? ſectas atqʒ diſcenſione inter ſubdi-
os ſ⸗ tos ſuos enutriutt. ẽ
Sinimium ſuperbus ⁊ arrogans fuit.
ſnſauit Si volutt a ſubditis ſuis in oĩbus ẽ᷑t ĩ illicitis obediri.
Silin veſtimẽtis iocalibꝰfamulis.equis.canibꝰ.auibꝰ.
tpub. barchis apparatibꝰplurimis nimiũ põpoſus fuit.ſua
qʒʒ bona inutiliter expoſuit q̃ indigẽtibꝰ dari deberẽt.
ni. Simalos rectoꝛes ipioſqʒ ac crudeles ĩ officijs pu.po
Gitarek ſuit. ꝗ iniuſte ĩ oibus ſe hñt ⁊ nimis ſubditos in extor

fbbiur. quendis pecunijs grauabant.⁊ hoc ꝓpter lucrum qð
ab eis percipiebant. aut pꝛopter auaritiam.
esſ⸗ Si aliquam iniuſtitiam vel violentiam. aut iniquita-
RL tem in ſubditos ſuos exercuit.
ſnts Si alios malos conſiliarios ⁊ pꝛaue conſcie tenuit.
bti Si aliꝗd ꝑ vi aut metũ a ſditis ſuis extoꝛſit reſtituẽ/
Si idiſtribuẽdo officia pu.officialibꝰab eis -tenet᷑.
mutuum aliquod accepit vſuram comiſu ſᷣm tdeolo.

4
nu Si indebitas operss a ſuis ſubditis extoꝛſit.vt pote
nen agrox ſuoruʒ culturas ⁊ victuras bouum ⁊ equoꝛuʒ.
ſſnrai Silin diebus feſtinis ea ipſa ſieri pꝛecepit.
Si in diebus feſtiuis venatum iuit. pꝛopter hoc miſ
itt ſam non audiuit. nec alios audire per miſit. .
ode Si venando ſegetes ⁊ alia agroꝛuʒ ſemina rigeauit,

A dominis tempoꝛalibus.
Sipp venationes contra eius pꝛeceptum a ſubditis

ſuis factas aliquem condemnauit vel mutilauit:qꝛ ſi
id liuoꝛe vindicte vellibidine venandi fecit.moꝛ. p.?⁊

ſatiſfacere tenetur.
Si permiſit vel mandauit ſuis famulis furari.

Si bõsa cõitatũ cõia ſibi appꝛopꝛiauit ſatiſfacer̃ tenet᷑.
Si ipſe iuſticiã non fecit vel miniſtrari non permiſit.
Si iniuſtam cãʒ vel bellũ iniuſtum ſcienter defendit.
Si delicta populorũ ſuoꝝ impunita pmiſu:aut malas

conſuetudines ſuſtentauit grauiter.p.

Si damnatos vltimo ſupplicio ſacramenta eccleſie de
negauit ea:qꝛ eoꝛũ anime de manibus eius regrentf᷑.
Si in ſuis terris iniqua põdera:malaſqʒ mẽſuras: aut
iniuſta reꝝ venalium pꝛecia permiſit. ſiue falſas mo

netas expẽdere vł cudere fec:qꝛ de oibꝰdanis tenet᷑
Si iudeos iĩ terris ſuis officia pu.babere ꝓmiſit:qꝛ nõ

licet omnino vt.xvij.q.iiij.c.ſi conſtitit.

Si nouas ſynagogas eos erigere pmiſit:q; non licet.
Si in diebus lamentationis in publicum eos pꝛodire
voluit aut hoſtia clauſa tener

cit.vt extra eo.c.in nonnuliis.

Si eos nõ coegit ſignũ poꝛtare vt ab alijs diſcernerẽt
male fecit.qꝛ tenent᷑ poꝛtare vt extra eo.in nonnullis.
Si eos chriſtnz blaſfemantes non puniuit.qꝛ m Ho

ſtienſem? alios merentur ⁊ debent decapitari.

Si de defectibus eccleſiaſticarum perſonarum ad eũ

non partinentibus ſe intromiſit.qꝛ graue.p.eſt.

Si traxit eccleſiaſticas pſonas ad foꝝ ſuũqꝛ nõ ſoluʒ .

moꝛ.p.ſed ⁊ deponendus ec᷑t.vt.ij.q.i.c. Nullus.

Si z libertatẽ eccle ab eccłaſticis pſonis extoꝛſit.qꝛ vl
tra moꝛ. magna ect pena puniendꝰ.vt.xxv.q.ꝛ.ꝗcũqʒ
Si eccleſiaſticas pſonas cepit vel capere fecit aut icar

e non fecit:male vtiqʒ fe

ceranit.
Sideel
velletp⸗
pelloci.
gipobo⸗
ceſſarian
ciannue
Giiuſpn
ſiaſtica
Si cliqn
aliquob
Sipſus
emobi
Glipoſuit
eenpa
Diresece
tesinſan
ſen
Di dlen
niumco
Giinecc

Lieccle

Gaen
Sibone
tenpore
ctort
Glinbl
nonh
Sineea
ciggeb
Siei

nmpoe

dai⸗
iaeſ
n.

tenei,
miſtt.
ſench.

Rmas

deſiede

egreni.
16,aut
ſsmo

enek,
ran

n licet
Nochire

tiqze

Mertt

nulle⸗
nbo

deh

zſorz
“
ſan
gcicy
Nice

A dominis te mpoꝛalibus. liz
cerauit:qꝛ ſi non habebat licentiam. excõicatus eſt.
Si de ellectione cuiuſcũqʒ pᷣlati ſe ĩtromiſit.vt.ſ.quem
vellet pꝛelatũ eligerẽt. Et ſi ꝑꝑ hoc eoꝝ monaſteria
vel loca grauauit.qꝛ aſſentire noluerũt excõicatꝰ eſt.
Si ꝑp hoc ſuis ſpditis vetuit ne eiſdẽ eccleſiaſticis ne
ceſſaria rẽderẽt:aut eis in neceſſarijs ſeruirent.quia
ei annuere in electione noluerunt excõmunicatus c.
Si inuſpatronatus alicuius eccle ſie.vel alia bona eccle
ſiaſtica ſibi vſurpauit excõmunicatus eeefft.
Si aliquod munus recepit vt ſupplicaret pꝛelatis pro
aliquo beneſficio conferendo.
Si ꝓ ſuis ↄꝓſanguieis aicis idignis pᷣſonis ꝓcurauit
ↄferri bññicia eccłaſti.ſymoniã comiſitvt.i.q.ʒ.ꝑ totũ
Si ĩpoſuit taleas vł collectas ſuis ꝑſo.eccłaſti.ſine li/
cẽtia pa.qꝛ ſi admonitꝰñn deſiſtit i excõicatiõeʒ ĩcidit.
Si res ecdleſiaſticas vt pote paramenta coꝛtinas tape
tes in ſuos nuptiarum vſus accepit male fecit.qꝛ non
licet vt de conſe.di.pꝛima ad nuptiarum. H
Si aliquam pꝛeſumpſit vendere eccleſiam.qꝛ ſymo-
niam commiſit ⁊ venditio illa locum habet.
Si in eccleſijs poſuit ſtipendiarios vel equos.
Si eccleſias in bello etiam iuſto iucendit vel vaſtauit
qꝛ ad emendã ſ̃m hoſtien. tenetur.
Si bona eccleſiaſtica vel perſonarum eccleſiaſticarũů
tempoꝛe belli abſtulit.qꝛ ad reſtitutionem tenetur ni
ſi auctoꝛitate pape vel pꝛelati feciſſet. S=UWðMB᷑
Si in bello ad eccleſiã confugientes per vim extraxit:
qꝛ non lʒz niſi eccleſia fuiſſet caſtellata.
Si in eccła placita ſieri fecẽ̃:⁊ qmaxie vbi ð ſanguinis
cã agebat.qꝛ oio non lʒ.vt extra eo.c.Eccleſia.
Si etiã ibidem ſtrepitus iudicioꝝ ſecularium vel eo

rum pꝛoceſſus ſieri voluit:quia ipſo iure nibil value

h üüij

A duis tpalibus.

rmnunt extra eo.lib. vi.c. decet domm.
Si malefactoꝛes in eccleſia vel domo ep̃ᷣi ſen mõaſte

rio aut pᷣdictis lociſ aderenti capere fec qꝛ nõ debuit.
¶ L Be eoꝛum cxcõicationibus
Si ſentẽtias excõis vel interdicti nõ curauit aut excõi
catus in diuinis participauit: qꝛ moꝛtaliſſimum fuit.
Si pp eius defectus ipſius ciuitas vel dominium in/
terdicti aliquãdo fuerunt qꝛ ẽtgrauiſſimum eſt.
Si pp excõicationẽ in ſe vł ſuoꝝ lataʒ aliquẽ grauauit
ſacerdotem vel ſacerdoti attinentem in nouam iteruʒ
incidit excõicationem extra eo.c.Quicunqʒ.

Si nouaſaſtituit gabellas vł pedagia nõ hñs ſup hoc

ꝗ maioꝛibꝰ ſuis auẽtatem excõicatꝰ cẽ:vt ĩ cle.de imu.

Si ẽt antiqua augmẽtauit ſine licẽtia ſiłr excõicatus ẽ.

vt extra de treu.⁊ pactis.c.innouamuſ⁊ ſatiſfa.tenet᷑.

Si a ꝑpſonis eccliaſticis ꝓ ſuis neceſſarijs gabellas ex

toꝛqre fecit excõicatus eſt:tã ipſe qᷓ gabellarij li.vi.c.

Si nauigãtes depꝛedari fecit vł factũ ra⸗ Quãqᷓy.

tum habuit qꝛ in papalem incidit excommunicatõeʒs.
Si res naufragantium ad poꝛtus ſuos delatas ſibi re

tinuit qꝛ vltra rapine peccatum in excõis ſententiam

incidit niſi ablata reſtitnuit.

Si Emunitatẽ eccłaſticã aliquẽ ꝑ viʒ 8 ecckijs extra

here feẽ̃ qꝛ vltra ſacrilegij notã excõicationi: ſubiacet.
Si pᷣuilegia ecclaſticaꝝ pſonaꝝ violauit excõicatus ẽ.
Si repᷣſalias ↄ eccłiaſticas pᷣſonas ↄceſſit excõicatꝰ ẽ.

Si ꝓcurauit aliquẽ occidi facere per aſſaſſinos etiã in
excõicationis ⁊ depoſitionis ſententiam ipſo facto in

currit:vt extra de homi.li.vi.c.pꝛo humani.
Si ſe ſubtraxit ab obediẽtia Ro.pontiſi.excõ
W Be⸗Bello⸗

Si tra aliquos ſine legitima cã belluz monit moꝛ.p.

Fibomi

icat?eſt.

ꝛdede

Sietii

ecclaſti
Gioligie

yeſeyſ
Lipotine

untgran

Hiinbel

Ginoua

Gi hofte
Sipled
abſtulita
Hinbele
nnipens:
Ofnmünon

QSipmik

infdͤe
Lietiin
heturt
habitis

ſaſfide
Zillbe

busint

ſtagran
Didone
Giinimn
hemde
multas

Kimt
inee

zcſte
uit.

excoi
ſfut.
min⸗
.
Wauit
llenz

pboe
eimr.
nsé,
denet,
luser
lii.
Aui.
(Notz.
ſibire
tom

n
eet.
nst.
ti.
mäin
ſcoin

ck.

⸗

Be Bells. liij
2 de damnis datis ſatiſfacere tenetur.

₰

Si etiã bellũ iuſtuʒ mouit ſine pᷣncipis ſui licentia ſeu

eccłaſtici ſeu ſecularis grauiter.p.vt.ꝛ2.q.i.ꝗd culpat᷑.

Si aliquo malo fine bellũ mouit qꝛ ñ lʒ niſi ꝓ repetitio
ner reꝝ ſuax vel ſue patrie defenſione:vt.ꝛ3.q. ij.
Si potius vindicte cauſa q; ad ꝓpulſandam iuriã mo

uit grauiter. p. vt extra de homi.c.ſigniſicaſti.

Si in bello guaſtũ inſontibꝰ dedit qꝛ ſatiffacere tenet᷑
Si noua pꝛopugnacula in alterius iniuriam erexit.

Si diebus feſtiuis ſine magna neceſſitate bellũ gemſt.
Si hoſtem vltra ſuuz dãnuz damnificauit qꝛ no licet.

Siltiple danificatus ſna auctoꝛitate rem damniſicãtis
abſtulit quã damniſicans ei accõmodauit qꝛ nõ licct.
Si in bello ſpoliauit clericos religioſos peregrinos ro

mipetas:mercatoꝛes:agroꝝ laboꝛatoꝛes:⁊ ſimiles qꝛ

omnino nõ licet:vt extra de treg.c. Innouamus.

Si ꝓmiſſões quas in bello ſpopõderat nõ obſeruauit
2 inſidelis extitit.m.p.⁊ reſtituere tenet᷑ ablata.ꝛʒ.q.i.

Si etiã mouit bellũ iniuſtũ qꝛ nõ ſoluʒ aduerſarijs te/

netur: ſʒ etiaʒ ſubditis ſuis ð vaſtationibꝰ ⁊ de daãnis
habitis tenetur ſatiſfacere. Et hoc ſi ipſi ſubditi bo/

na ſide vel coacti fecerer.

Si in bello iuſto aio craſſandi vaſtatiões ⁊ dãna hoſti
bhprus intulit cũ alłr ſibi ꝓſulere potuiſſi ſatiſface.tenet᷑.

Si homines in bello captos crudeliter affligere fecit:

yt grandes taleas facerent moꝛ.p.
Si domos incẽdit vel deſtruxit gratia habendi ferrũ.

Si inimicoꝝ bona militibus ſuis in pꝛedaʒ ⁊ direptio
nem dedit:æ atra eoſdeʒ crudelitates ⁊ inhoneſtates
multas fieri pꝛecepit vel permiſit.
Si młlieres ⁊ adoleſcẽtulas violauit vł violari pmiſit.

Siliin eccleſijs vel monaſterijs effudit ſanguinem vel

A iudicibus ſecularibus.

ſuis expenſis reconciliari facere tenetur.

pollutionem vltra moꝛtale ſacrilegium illam eccleſiiã

Si per vizʒ vel ꝑ furtum aligꝗd de eccleſia auferri fecit
atqʒ ibidezʒ moꝛtuoꝝ ſepulchꝛa apiri fecit: qꝛ vltra ſa
crilegiũ eẽt excõicatus:vt extra eo.c.conqueſtus.

CAliudicibus ſecularibuus
Si aliquam iudicandi iuriſdictionem ſibi vſurpauit:

qaꝛ ſemper offcium illud excercendo moꝛtaliter. pec.

Si ſue poteſtatis ſines ſcienter vel ex ignoꝛantia craſ
ſa exceſſit moꝛtaliter.p. v e

Si dolo aut ſna ignoꝛantia iniquaʒ tulit ſententiam:qꝛ
vltra moꝛtale ad totum leſi intereſſe tenetur: vt extra
de iniurijs ⁊ dam. da. c. ſi culpa:ac etiaz 'm leges mul

tas penas ſuſtinere deberet.

Si accepit peccuniã vt male iudicaret qꝛ vltra moꝛ. ſa
larium reddere tenetur:non tamen illi qui dedu:ſecd

Aeſo vt. a iubemus.

Si accepit aliquidd vt indicaret vel vt non male iudi
caret tenetur reſtituere illi ꝗ dedit.2.q.. c. Qui recte.

Si recuſauit oĩno iudicare cũ deberet:⁊ ꝑꝑ hoc aligꝗs
ſuum amiſit ius leſo ſatiſfacere tenet᷑:vt.23.q.2.dñs.

Si ignarus ⁊ impitus de iudicijs ſe intromiſit moꝛ.p.
Si per negligentiam ſtudendi quis ſusz perdidit cã,

qꝛ ᷣm canoniſtas ſatiſfacere tenetur.

Si ſuã hñs ꝓuiſionẽ aligꝗd pꝛo cauſis exegit: Iniuſte
accepit:⁊ ideo reſtituere tenet vt. ꝛʒ.q.i.c. Militare.
Si etiam oblsata ſponte recepit:qꝛ nõ debuit ꝑꝑ ſuſpi

tionem verũtamẽ reſtituere non tenetur.

Si delegatus a partibus aliꝗd accepit:qꝛ nõ niſi mo⸗

deratas expẽſas in cã ſibi cõiſſa accipe põt m Rayv.

Si ſine accuſatione ali
debuit vt extra de accu.c.ſi legitimus.

quẽ iudicauit grauiter. p. cſ nõ

Sidelie
ſcioten
Gifuita
potuitd
Sicontr.
non ſermn
Sigtigaan
Giappe⸗
Sialiqn

Sibpoft

auſan
Siole⸗
giteato
ſoncere
Cidebit⸗
Sifman
pocert
ſuntdo⸗
cemer
Siomit
gtirefien
Sinnda⸗
Siſinen
Plbgeh
ipero⸗
lumint
Sincig
mäce
biasca
Gietin
Nopzi.
Sipoo

teceſi

mi fecit
Ultraſt
us,

urpanit
rpet.
mi g

ntuma
emm
ges nul

wor ſ
echſec

gleindi
luifece.
Ne dls
rdis.

tnng.
ntch

Muft

e.

ſuſp⸗

ie⸗
Re.

Aliliudicibus ſecularibus. lin⸗
Si delicta reliquid impunita male vtiqʒ fecit:cuʒ ex of
ſicio teneretur vnicuiq; ius ſuum reddere.
Si fuit aduocatus in cauſa in qua erat iudex:quia non
potuit duo ſimnl officio exercere.

Si contra ius dilationes fecit:⁊ ſi oꝛdinem iudiciariũ

non ſeruauit moꝛtaliter.p.
Si aliquam partem contra iuſtitiam grauauit.
Si appellationes legitimaſ non admiũt.
Si aliquibus locum appellandi doloſe dedit. J
Si poſt legitimam appellationem:nihilominus in eaʒ
cauſam pꝛoceſſit.
Si allegationes friuolas admiſit qꝛ non licet.
Si fecit oppoſitiones ⁊ inquiſitiones ad quas reus re
ſpondere non tenebatur:⁊ quazʒ ob cauſam fecit.
Si debitas penas auxit vel minuit cum non poſſet.
Si vᷣm allegata ⁊ ꝓbata lʒ atra veritatẽ iudicauit ſciẽs
pꝛo certo innocentem foꝛe condemnatuʒ varie in hoc
ſunt doctoꝝ opiniones:ſed in hoc tho.potiſſimũ iudi
cem excuſatum hʒ.licet alij multi aliter ſentiant.
Si omiſit facere condẽnationes expenſaꝝ:ipſe de ſuo
ꝓti refundere tenet᷑:⁊ maxie ſi a pncipio petite fuerũt.
Si in dubijs magnis peritos conſulere neglextt.
Si ſine magna indigentia ⁊ cũ fraude aſſeſſoꝛem acce
pit:qꝛ nec debuit nec potuit:niſi de ſuo ſoluat.
Si perſonas eccleſiaſticas iudicauit grauiter.p.cũ nul
lam in ipſas habeat iuriſdictionen.
Si religioſum pꝛo aduocato admiſit:non licet niſi de
mãadato ſuperioꝛis.⁊ ſolum in rebus monaſterij ⁊ ad
pias cauſas vt.xvi.q.i.c.Vonachi.
Si etiam clericum admiſit cuʒ nõ debuit.qꝛ niſi in cã
pꝛopꝛia ⁊ pꝛo miſerabilibus perſonis aduocare põt.
Si pſonas eccłiaſticas aut pupillos ⁊ viduas ñ defen

SSSñõñů

A iudicibus ſecula.
dit ⁊? eiſdẽ de iuſtitia ⁊ aduocatis nõ ſubuenit gra.p.
7 de ſuo ipſe eoꝛum damnis ſatiſfacere tenet᷑ ſᷣm ca-/
nones. vt. xxij..v.c.adminiſtratoꝛes.ac ẽt m leges.
Si ſymoniace aut alio quocũqʒ modo iudicandi ba-
buit iuriſdictiones. moꝛ.p.vt extra Me pꝛelato.
Si etiam de aliqua quotta pꝛouentus vel lucri conue
nit ſymoniã comiſiſſe videtur ſᷣm hoſtien.
Si miniſter iudicis exiſtens ſcienter iniquam ſenten
tiam mandauit executioni grauiter.p.
Si frandulentet pꝛo teſtimonio ferrendo aliquã ad ſe
vocauit mulierẽ.nõ ſolũ moꝛ.p.ſed ⁊ ipſo facto exõi/-
catus eſt. vt in. c. mulieres de Ju. lib. vi.

Siln domo ſua baratariam tenuit. qꝛ vltra moꝛtale

etiã ſecundũ leges grauiter venit puniendus.
Si ſine pꝛecedentibus inditijs alicui toꝛturam fecit
moꝛ. p. ⁊ ad reſarciendum damnum leſo tenet.
St ẽt toꝛſit quẽ ð iure toꝛq̃re nõ debuit.ſic ulũ ꝗ erat
minoꝛ. xxiiij.ãnoꝝ.vel ſi toꝛſit modis idirectis vʒ dã
do eidẽ ſalſa ad comedẽdũ.vt ſiti cruciaret᷑ moꝛta.p.
Si pp lucrũ vĩaliquo pᷣctu młieris vel pupilli ĩ eoꝝ dã
mn ſuã ĩterpoſuit auctatẽ qꝛ vltra moꝛ.tenet᷑ ð danis
Si vt pecuniã extoꝛqueret aliqnẽ areſtauit.aut eiꝰ bo

ra per officiales ſuos deſcribere fecit.aut aliqð aliud

frandulentum modum extoꝛquendi adinuenit.gra/-
uiſſime.p. omnino ad reſtitutionem tenetur.
Si ⁊ ipſe pꝛouinciaʒ malis hominibuſ nõ purganit qꝛ
ſibi omne malum imputatur. S
Si ꝑplucrũ ſnias ĩ l¶gũ ꝓtraxit.qꝛ nõ ſolũ moꝛ.p.ſʒ ⁊
omnẽ pecuniã r̃ſtituere tenet.ac ẽt pti leſe ſatiſfacer

Sii ſentẽtijs aligbꝰ vnqᷓ;ᷓ aliquas clauſulas. tenet᷑.

obſcuras appoſuit. vt ille ð què dabat᷑ ſnia.nõ poſſet
ſe defendere.qꝛ vltra moꝛ.tenet᷑ ſatiſfacer parti leſe.

SGitcen

worleſc
Giinud
teſteson
Ginndip
fus qſin
potriaan
Sietiam
abſtulit
gedolol
Ginſie
ſmcovon
Giſuis dot
ſisſpedin
Neeias d⸗
Giaduert
Giadlo⸗
Sipoſe⸗
entul'ſa
Sicim
fii⸗rrl
Sich ſoo
malepei
Giicrit
ſostetes
Lialeg
nocacite
ſtßma
Cidiebr
Achpann
Diicimn
heintä

N1h.
mer⸗
leges,
lͤba⸗
.

conne
ſenen

ade
oepoi⸗

oetale

fecit
.
igenet
di
unp.
loxd
dans
teybo
zaſud
o

nird

ohßt
ſicer

Nnet.

oſet
leſe

Abaduocato. 1

Si ſclenter inſuſtã aut ſuſpectã defendit cãm. qꝛvltra

moꝛ.leſo ſatiſfacere tenet᷑ ᷣm theologos in.iiiſ.
Si inaduocando ꝓduxit falſa inſtrumenta vel falſos
teſtes aut falſas allegationes allegauit moꝛ.p.
Si in diſpendiũ : grauamèẽ alterius partis nõ neceſſa
rias q̃ſiuit dilatiões ⁊ tminos.vt vʒ petẽdo teſtes a
patria alienos ⁊ ſilłia.qꝛ male fec.vt.iij.q.iij.c.ſpatiu.
Si etiam alio aliquo modo aduerſario bonam cauſaʒ
abſt ulit. vʒ faciẽdo oppoſitiões duplices cauilloſaſqʒ
ac doloſaſ.vltra moꝛ.tenetur de omni damno.
Si nõ ſideliter cauſas ſᷣm inſticiã defenſauit⁊ fauit qꝛ
ſᷣm cauones.ʒ.q.vij.c.ſigs aũt tenet᷑.⁊ ẽt ſᷣm leges.
Si ſuis dolis ⁊ fraudibꝰ adminiſtrationẽ alicuiꝰ tuto
ris ipediuit facis eũ accuſari pꝛo ſuſpecto ⁊ ſiłia.qꝛ
de eius dãno tenet᷑ ᷣm Monaldum in ſua ſumma.
Si aduerſario ſecreta ſui clientuli pꝛodidit moꝛ.p.
Si ẽt alio mõ ſuo eliẽtulo cauſaʒ pdere fecẽ vltra moꝛ.
Si ꝑp ſuã ipꝛudẽtiã vł negligẽtiã ſtudẽdi cli tenet᷑.
entulꝰ ſuꝰ cãz pdidit.vltra moꝛ.ad ſatiſfationẽ tenet.
Si cũ multo littigãtiũ dãno imoderatũ queſiuit ſala-
riũ.qꝛ vltra moꝛ.ad reſtitutionẽ tenetur.ſᷣm tho.
Si cũ ſuo cliẽtulo de quotta aliqᷓ vllũ vnqᷓ fecit pactũ
male vtiqʒ fecit. pp malũ exẽplũ.vt.iij.q.vij..arcẽt.
Si iduxit cliẽtulũ ſuũ ad negãdã oĩo vitatẽ aut vt fal
ſos teſtes iduceret. p̃m hoſtien.ð oĩ inteſſe aduſario
Si in allegationibus ⁊ aduoeationibus ſuis tenet᷑.
pꝛocaciter nimiũ ſe hũit.qꝛ vltra graue.p.eius ꝓceſ
ſus ſᷣm canones efficitur nullus.v.vt.q.iiij.c.in loco.
Si diebus feſtiuis pꝛopter lucrum multum in his ſe
occupauit grauiter.p.⁊ illud erogare tenetur.
Sii cã miſabiliũ ⁊ pauperũ ꝑſonaꝝ ꝑꝑ cupiditatẽ pa
trociniũ pᷣſtare recuſauit.male fecit.qꝛ tenet᷑ ad hͥ po

. Anota. ? pꝛocu.
tiffimum. ſicut etiam in alijs operibus miſericoꝛdie.
vt lxxxvi. di. c. Non ſais.
Si in cauſis feneratricibus aduocanit vel ↄaſuluit.
Si dictauit inſtrumẽta ſub vſuriſ qꝛ ẽt ſᷣm leges effi-
citur infamis ⁊ in vtroqʒ moꝛtaliter peccautt.
Si aduocãdo ſolũ ad oꝛdinẽ iudiciariũ ⁊ ũ ad merita
cẽãe attẽdit:nõ excuſat a moꝛtali ⁊ ab obligatiõe reſti
Si defendit cãʒ iniuſtã quo ad me- tutiõis dani.
rita quãtücunq; ad modũ ꝓcedẽdi ſit ioꝛdinata.qꝛ
oꝛdo nõ eſt inuctus niſi ꝑꝑ vitãdas deceptiones.
Si inhibitꝰ a iure aduocauit moꝛ.p.quibꝰ aũt ihibeat᷑
Qaduocare habent᷑ i canone.iij.q.i.c.ĩfames.nõ tñ oẽs
morꝛ.p. ſz ſolũ excõicati ⁊ heretici atqʒ iſideles qꝛ nul
lo mòõ aduocare obẽt nec pñᷣt.vt.xi.q.iij.c.excõicatos.
“ CA notario ⁊ pꝛocuratoꝛe.
Si imperitus exercuit tabellionatus officiũ. vʒ male
dictando vniuerſa inſtrumenta.pꝛetermittẽdo debi
tas clauſulas pꝛopter eius ignoꝛantiã moꝛ.p.⁊ de o
Dainno leſis ſatiſfacere tenetur etiã m leges.
Si aliqua falſauit inſtr̃a aligd addẽdo vel diminnẽdo
moꝛ.p. ⁊? ſʒ leges de oĩ dãno ſatiſfacere tenet᷑ ⁊ ʒ eaſ
dẽ moꝛtis pena vł amputatiõe manuũ vẽit puniẽdꝰ
Si aliqð afeeit teſtm̃ vł aliudqðcũqʒ inſtrumẽtũ eius
vz ꝗ erat mẽtecaptus ꝗ rationis vſuʒ nõ hẽbat moꝛ.
p. 7 de dãnis ⁊ litibꝰ inde ſecutis ſatiſfacere tenetur.
Si fecit ð iuramenta notarioꝝ aut nõ obſeruauit qͥ in
creatiõe ſui tabellionatꝰ facere iurauit.qꝛ ꝑiuri fuit.
Si in fraudem vſuraꝝ aliqua dictauit inſtrumenta vł
etiam contra libertatẽ eccleſiaſticam vltra moꝛ.i ex-
cõmunicationẽ incurrrit vt ĩ cle.ex graui.c.ð vſuris.
Si ẽt ſcienter afecit inſtr̃jm aliqð vſurariũ ꝑiurius eſt
3 hoſtien. nec ampliꝰ inſtra 2ſicere põt vt ex. ð teſti.

Jimelie
velipCſe
gidieb

trumetea
iitech
ultaſyne
Hipinſt
feſtine

Sinong
gentu
amnifoon

OIlipon ſ.
ſriopon

lteneke

Siapang
guod die

Segen

iner
Siennt
hotninit
lusere
Bittert

Kloſf⸗

Biinpot
Unalicu
Rianlee
Rpotze

C2
Piincoe

gefeefe
Dinödd
Gineny

nalte⸗
i.
geffi⸗
nerita
ereſti
8dani.
nes.
bibent
Stnots
Seul
calos⸗

wae
codebi
ꝛdeol
Hinutco
1ßzen
puniic⸗
tücus
emnor⸗
cheur⸗
nirqin
ſpfut
ennnl
rig⸗
pſns.

ſsct
ilet

Anotario ⁊ ꝓcuratoꝛe. wi
Si malicioſe publica inſtrumẽtaoccultauit vł ðſtruxit
vel ipſa alteri parti dedit.vltra moꝛ.de oĩ dãno tenet᷑.
Si dieb? feſtiuis ſine magna neceſſitate ſʒ lucri cã in-

ſtrumẽta gfecitvel extẽdit moꝛ. vã. vt extra ð feri.c.i.
Sii ecclijs ea dictauit ⁊ publicauit male fecit.⁊ ſʒʒ ſta
tuta ſynodalia in ſentẽtiã excõmunicatinois incurit.
Si ꝓ inſtrumẽtis ſuis immoderatũ ſalariũ accepit qꝛ
reſtituere tenet᷑.vt notatur in ſpe.de ſala..ij. H
Si non poſuit inſtrumenta ſua in poꝛtocoliis ex negli⸗
gentia moꝛ. videtur pꝛopter pꝛeceptum ⁊ periculum

amiſionis eõrũdem vnde lederetur pꝛoximus.

Si non ſe bene infoꝛmauit in renuntiatione alicuius
iuris ponẽda in inſtrumento partem que erat ignara
qꝛ tenet᷑ ei de dãno eo qꝛ fuit cã deceptiõis pꝛoximi.
Sia panꝑibus rogatus facere recuſauit.qꝛ tenet᷑ ᷣm

quod dictum eſt ſupꝛa de aduocato ⁊ iudice.

Silegata ad pias cas facta non manifeſtauit ex mali

tia in excõieationẽ incidit ſᷣm ſtatuta ſynodalia.

Si extitit notarius epᷣi ⁊ pꝛo ſcribendis oꝛdinandoꝛnuʒ

nominibus aliꝗd exegit ſy moniam comiſit.ſi ſalaria
tus erat.vt extra eo.c.pꝛimo.

Si et extitit ꝓcuratoꝛ ? iniuſtã cãs defendit moꝛ. p.

Si i officio ſuo inſidelit ⁊ negligẽter ſe hũit grauit.p.

Si in poſitionibꝰ ponèdis vel reſpõſionibꝰ periurauit
aut alicuius periurij cauſa fuit moꝛ.p. 2S=ð
Si cauſas ſuas nõ defendit ꝑ media iuſta ſʒ indebita
vt puta cũ mẽdacijs ⁊ piurijs ⁊ huiuſmõi.moꝛ.p.
CA magiſtris ſcolariũ ſeu pꝛeceptoꝛibus.

Si indoctus ⁊ ignorãs pᷣſumpſit doctrine cathedram
exercere ꝗa vltra moꝛtale ſalariũ reſtituere tenetur.

Si nõ ðbitã ſolicitudinẽ i diſcipuloꝝ ꝓfectũ adhibuit.

Si non vtilia ?2 neceſſaria docuit.

*

A magiſtris ſcolarum.

Si ſe alijs negocijs occupauit ⁊ implicautt.
Si alijs pᷣceptoꝛibꝰ ex iuidia oᷣtraxit aſſerẽdo eũ isns
rãtiſſimũ ⁊ vicioſuz.vt ei diſcipulos aufferret moꝛ.PD.
Si lucri cã notabilẽ comiſit negligẽtiã.qꝛ ſatiſfa.tene k½
Si malũ exẽp.ſcholaribꝰ ðdit docẽdo ⁊ legẽdo turpia

2 ihoneſta ⁊ ad turpitudies ꝓuocãtia cũ noſcet.m.p.

Si diebus feſtiuis illos ad pꝛedicationes miſſas ⁊ ad

veſperos perduxit.

Si de eorum bonis moꝛibus ⁊ diſciplina nõ curauit.
Si aliquam collectam ſcholaribus impoſuit male fe
cit. qꝛ potius pᷣm Hoſtienſez debere de ſuo ꝓnidere.
Si ſcolares ob hanc cauſaʒ de ſcolis expulit aut eis li
bꝛos abſtulit pꝛo eo ꝙ ei dare nolebat. quod petebat

grauiter.p.ſᷣm canoniſtas.

Si ꝓ feſto celebꝛando quod a ſcoalribus feſtãdũ erat
aliquid exegit vltra moꝛ. ſy moniaz comiſit m Rav.
Si etiam noluit legere infeſto ꝙ de ſe celebꝛandũ nõ
erat niſi data pecunia ſimile ſy moniã cõiſit Im Rav.
Si in coꝛꝛigẽdis ſcholaribus mimiũ furibundus fuit:
ecos attrocit᷑ pberãdo.grauit᷑ p.qꝛ talia eis ñ ꝑmittůt.
Si clericum in minoꝛibus conſtitutuʒ grauiter verbe
rauit excõmunicatus eſt. vt extra eo. cum voluntate.
Si ſcolares in ſuis exercitijs occupauit.⁊ eos adiſce

re non permiſit male fecit.

Si ſe de multis iactanit. vt tales iactabũdi facere cö⸗
ſueuerũt vel bi alioꝝ ſcripta ⁊ vtutes aſcripſit: ali/

quãdo moꝛ.eſſe potuiſſee.

Si in veſtitu nimium pompoſus fnit.

Si ſciẽtias ꝓhibitas legit vel docnit.vt nigrom ſtiã
notoꝛiaʒ artem ⁊ ſilłia. moꝛ.p.ſᷣm canones.vt.xxxvij.
di. c. ideo.⁊ ſi hẽt huiuſmõi libꝛos.oĩo nõ abſoluatur

niſi eos cõburat. CAſcolare.
Si ſuo
»* .

Giſuol
Giſect
utt el
giglio
guchre
Slrixa
Silec
tus!
Siid
Sioſt
Giad
Gioci
Glierp
honeſt
Guce
We⸗
Gipe
ction
Siin

Siie⸗

Siſn
mor
Sici.
Uith.
me
Oin
ſtana

Liſi

larn
Sin⸗
ſhr

ſio

morp.

tenei.
turpia

amp.

crautt.
tmale te

pnidefe.
nteisl⸗
petebet

äcat.

ncher.
ndi 5

nR.

Gus fit⸗

15: f d

Pmirii .

er ſabe .
adl

cntch .

ſra

nitq id

uun

35 ſi⸗

Be ſcolre. lvij

Si ſuo mgto vx? doctoꝛi i his ad q̃ tenebat᷑ ñ obediẽs
Si ſectas ⁊ ꝑtialitates i vniuerſitate ſuſcita-⸗ ⸗fuit

uit ⁊ enutriuit.moꝛtaliſſime peccauit.

Si alios ſcolares a ſuis doctoꝛibus ſubtraxit. vt ſuuz
audirent.quia vltra moꝛtale ſatiſfacere tenetur.
Si rixas ⁊ contentiones cum alijs fecit.
Si lectiones ⁊ ſtudiũ nõ ſolicitauit:⁊ nimiũ ſomnolen
tus ? negligens ac vagabundus fuit.
Sii diſputationibꝰ ↄtra vᷣitatẽ pꝛocaciter contendit.

SDi ð ſuo igenio ⁊ ſcia nimiũ ſuꝑiuit alios vilipẽdẽdo.

Si ad mailũ ſinẽ ſtuduit.vʒ luc aãbitiõis vł honoꝛis cã.
Si actus ſuos i eccłijs exercuit.qꝛ nõ lʒ.vt ex.ð imu.c.
Si i expendẽdo nimiũ pꝛodigus fuit.⁊ in- decet
honeſtas mulieres in domo tenuit.
Si luſit ⁊ veſtes ac libros perdidit ⁊ miſſas ac ieiu⸗
nia eccleſie non ſeruauit.
Si poetas ⁊ alios libꝛos ardenter legit ⁊ parum de le
ctionibus ſuis curauit.
Si iuramenta ſue vniuerſitatis non ſeruauit.
Si aliquã excõicationẽ ſiue a iure ſiue ab hole lcidit.
CA medico.
Si ſine ſufficienti ſcientia ſe ad pꝛaticanduz expoſuit
moꝛ.p. cum multa damna infirmis tales conferant.

Si cũ eſſet peritus circa iſirmos negligẽtiꝰſe hũit gra

uit.p.qꝛ negligẽtia cũ ignoꝛãtia eiuſdè culpe exiſtimã
tur. vt. lxvuj. di. c. i. vey ſi negłia fuit parua non ita.p.

Si circa inſirmũ nõ debitã adhibuit diligentia vz vi⸗

ſitando eũ coꝛpałr ⁊ eius ſigna inſpiciẽdo grauiter.p.
Si ſuſpectas medicinas infirmis dedit dubitans de
earum pꝛofectu moꝛ.p.
Si nõ admonuit iſirmos a pᷣncipio Aſiteret moꝛ.p.
ꝑpx trãſgreſſiont᷑ pᷣcepti canonũ vt extra ð pe.⁊ re.cũ
i

infirmitas. excuſaret᷑ tũ amoꝛtali in caſu repentino.
Si infirmis ſuaſit foꝛnicatiões ⁊ ſimilia ꝓ ſanitate cõ.
ſequenda moꝛ. p. NHam in. c. cum infirmitas eaconſi-
lia medicis interdicunt᷑ ſub excõmunicationis pena.
Si quã ðdit mediciaʒ.q̃ i ei? arte ñ reꝑpit᷑.m.p.vʒ hoſt.
Si medicinas conſicere permiſit ⁊ rebus vetuſtibꝰ q̃̊
virtute carebant grauite.
Sia paupibus regſitus viſitare renuit grauit᷑.p.qꝛ ex
ðᷣbito q̃ſi tenet pauꝑibꝰauxiliũ pᷣſtar᷑.vt.lxxxiij.di.c.i.
Si medicinas nimis violentas tribuit ſi ex his inſir/
mo nocumentum aliquod tribuit grauiter peccauit.

Si multos ſub cura ſuſcepit inſirmos ita ꝙ omnibuſ

vt decebat ſubuenire ⁊ viſitare non pottit.
Si in medendo ſocium habuit iudeum.quia non licet.
Siab egrotis imoderatũ recepit ſalarium.

Si lucri gratia ꝓlũgauit curã moꝛ.p.⁊ ſatiſfacer tenet.

Si in dãdiſ medicis nõ ſtuduit.ſʒ ſua pᷣtica aut faãtaſia

nimiuʒz ſiſus fuit moꝛ.p.ſᷣm canoniſt. in.c.de homi.
Si nimis facilis fuit ad inducenduʒ debiles ad tran-

. 4.

gendum eccleſie ieiunia.

.

Si etiam qnaq; ſanis deſuaſit obpᷣuafr̃ ieiũia eccłe gte⸗
ſtans ea ſibi foꝛe nociua.moꝛ.p.vt de pe.di.i.c. Noli.
Si pꝛegnanti medicinas dedit occidẽdi puerperij cau
ſa homicidium comiſit.
Si pᷣgnãti mulieri aſilinʒ dedit vt aboꝛſuʒ faceret aut
illã ea de cã flobotomauit.m.p.vt in.c.cũ infirmitas.
Si ſuo iuram̃to iudici r̃tulit falſũ ð qlitate vulneꝝ ſi id
ob lucrũ fec̃ vltra.m.leſo ſatiſſ.tenet᷑ vt ex.ð homi.c.ſi
Si nõ anũciauit iſirmo moꝛtẽ ꝓpinquã gniſicaſti
pp parẽtũ cõplacentiã:ita ꝙ nõ oꝛdinauit facta ſua vʒ
aie reꝝ tpaliuʒ moꝛ.p.pp ndirectum ꝓximi danum.
Si alijs medicis emulationis cauſa detraxit vel aliud
eis dãnuʒ intulit qꝛ vltra moꝛ.in vtroq; ſatiſfa.tenet᷑.

Siſtotn
feiuran
Giſecca
uit g.
Sifobo
Gibabe
gltiea
firmis
Giviſt
genco

OGirrsne
pporn’
Giitſcie
Giicöpe
anedi
ö
Dierp
Gdebi
ue
Jicon
toſs p
Dipae
deſtlota
ven
Mrame
Diit
Diinn⸗
Diclen
ecam
Simone
hicen

nino.
tatec
Nonſi⸗
pena.
zhoft,
ſib' q

WE
iditi⸗
disinir⸗
eccahit,
mnibuf

onlicet.

ftenek,
tfinaſia
ehomi.
Adfrun⸗

ceon⸗
Hol⸗

„

Cian

retant
mias.
onicſ
ifciti
1ſu;
Dinum.
Aunod

DZDehAromatario. tviij

Si ſtatuta medicoꝝ nõ obſernauit ⁊ que maxie obpua

re iurauerat moꝛ.p.⁊ totiens quotiens. ðGðð
Si ſeccãdo aliquẽ ex ignoꝛatia diſpoſitionẽ nõ obpᷣua
uit.g.p.qꝛ tutiꝰ fuiſſʒ dimittere quã ſecare ⁊ moꝛ.p.ſᷣʒ
Si flobotomãdo debitã diligẽtiã nõ adhibuit. -hoſt.
Si habens apothecã aromatariã ſuos inſirmos coe-
git ĩ ea ſuas emere mediciuas:qꝛ ſi ex hoc aliquod in

iIrmis illatum ẽ damnum de oi dano illato tenetur.
Si viſitando muliereſinſirmas non ſe honeſte in tan

gendo habuit moꝛtaliter peccauit.
. Ab Aromastario. ð=)
Si res vetuſtas ꝓ nouis ⁊ malã ꝓ bona vł cera mixtã
ꝓ pura.aut res viles ꝓ pᷣtioſiſ vẽdidit.qꝛ vlt.m.tenet᷑
Si ẽt ſciẽter vẽdidit rẽ marcidãvel ðfectuoſaʒ ꝓ bona.
Si ĩ cõponẽdis medicinis vel ↄꝓfectiõibꝰ ea nõ poſnit

q̃ medicꝰ oꝛdiauerat.cũ nõ haberet gra.p.⁊ tã medi

cus qꝙᷓ; ipſe.ꝗ ad hoc ðbitã adhibere ðbebat diligẽtiã.
Si ĩexꝑtꝰ pᷣſũptuoſe ad cõponẽdaſ mediciaſ ſe poſuit.
Si debitã memoꝛiã nõ adhibuit ne erraret dãdo vni
qð aueniebat alteri.qꝛ id graue pctm̃ ⁊ piculoſum eſt.
Si aromata ſophiſticauit comiſcendo res viles ꝓ pꝛe
tioſis vt frequenter tales facere conſueuerunt.
Si vẽdidit piperuʒ ꝓ cynamomo.vel aquã fontis pꝛo
deſtilata ⁊ ſimilia.qꝛ vltra moꝛ.de dãnis tenetur.
Si in vendendo excefſit pꝛecium vt ſieri cõſuetuʒ eſt
vltra moꝛ.ſatiſfacere tenetur. MMG
Si ĩ vẽdẽdo nõ dedit ementibꝰ põdus ſuũ. fuit.
Si piurijs ⁊ mẽdatijs ac alijs fraudibꝰĩ arte ſuavſus/

.

Si alicui pꝛĩcipaliter pecuniã mutuauit vt ad ſuã apo

checam ire teneretur vſuram comiſit
Si imonetã falſaʒ inaduertenter receptã pꝛo b

bona ex⸗
pẽdit male vtiqʒ fecit.qꝛ nullo modo lcet. H
.

Si aliqd ðdit ł vẽdidit aut docuit vt aboꝛſuʒ iduceft.
Si vẽdidit venena eis quos abuſuros credebat.m.p.
Si diebus feſtiuis indifferenter vendidit aut vende-⸗
re fecit.qꝛ non licet niſi in caſu neceſſitatis magne.
Ab officiali communitatis vel pꝛincibis.
Si ex diſpoſitõe ſui maioꝛis aligd a ſpditis exigẽs plꝰ
dbito extoꝛſit vltra moꝛ. reſtituer̃ tenet᷑.vt.2ʒ.q.i.c.mi
Si officiũ ſuũ nõ iuſte ⁊ ſidehter exercuit. Iitare.
Si acuſſlonis crimen comiſit. vʒ ſi noluit iuſticiaʒ mi
niſtrare niſi data ſibi pecunia.vel ſi p metum aliquid
extoꝛſit. qꝛ vltra moꝛ. tenetur ſatiſfacere.
Si etiam ppꝑ pecuniam pꝛetermiſit aliquaʒ iuſtitiaʒ fa
cere:qꝛ illam reſtituere tenetur.
Si inquantum potuit:nõ obuiauit mał ⁊ dãnis ꝓximi
cũ potuiſſʒ ſiñ ſui magno piculo.m.p.⁊ tenet᷑ iſolidũ.

Si in oſilijs cõibus mala ⁊ fraudulẽta dedit aſilia xↄp

q̃ alicui dãnũ aliqð ſubſecutũ ẽ leſis ſatiſfacer̃ tenet᷑.
Si ipᷣe exiſtẽs ĩ ꝓſilio cõitatis vł pᷣncipis.vbi aliqð ma
lũ oliberatũ fuit. qð cedebat i dãnũ alicui ꝑſo.pub.ł
puate. vʒ de iponẽdis collectis ⁊ ſilia ſi in hoc aſenſit
tenet᷑ ſatiſfacere leſo ſi obuiar̃ poterat ⁊ ñ fec̃ tñ.m.p.
Siẽt ſuo pᷣncipi aliqd iniuſte agẽti ei ꝓ poſſe i ſno of
cio non odixit vltra moꝛ.ipſe ð ſuoleſis ſatiſfcere te⸗
ner᷑.vt panoꝛ.in.c.cum nos.de his que ſi.a pꝛelatis.
Si alicui iura ſua vel bona ex ceffione litterarum pᷣn

cipis impedinit vel vſurpauit. vtputa ne creditoꝛes

poſſent ſuos ↄuenire debitoꝛes vel ſuas pꝛoſequi cau
ſas ⁊ huinſmodi vltra moꝛ.ſatiſfacere tenetur.
Si bona alicuius a pꝛincipe inique ↄſiſcata:ſibi dari fe
cit ea retinere non poteſt:vt extra de reſcrip.li.vi.
Si ex cupiditate lucrandi apud pꝛincipeʒz interceſſitvt
aligꝗs iuſte dẽnatꝰliberaret᷑ moꝛ.p.ipediẽdo iuſtitiã.
Si poſſeſſiones locoꝝ pioꝝ aligbus ſuis circumuen-/

foriben
Cicguit
Sidali
ſuenien
gpone
Sierad
godin
Sietian
laroria
Sißnei
extoꝛan
Sicinta
cichtten
Finoobet
Giemtos
niasglian
Siheben
ſeexton
ceptüre
Diqnos
pteraua
Slnonae
fammento

roſe

ſeere
ſtexolort
Siſliosf⸗
kxercitio⸗
Zitr
Tiizeal

eeft.
mmo.
encke⸗
ne.

is
lcmi
i
dngvid

titiczſi

primi
ſldu.
finpy
mnei.
ligöm
ſopob
Nt
time⸗
ſooßf
ere⸗
chts⸗
min
ſtoꝛes
vi a

.
ſjdae
ini
affn
tii.
muen⸗

De offi.cõi.vel pꝛin. lix
tionibus paruo pꝛecio in detrimentũ eccleſie ſibi vẽ/
dicauit reſtituere vel de reſiduo ſatiſfacere tenetur.
Siẽt aliquas ſibi ↄuicinas ea poſſeſſõesvſurpauit ad
iueniendo aliquas occaſiões.vʒ calũniãdoviroſdñoſ
apð pᷣncipẽ.vt ſibi eas vẽder̃ cogcrẽt᷑ ð danis tenet᷑.
Si ex adulatione laudauit pꝛincipem de bono aliquo:
quod in eo non erart.
Si etiam laudauit eũ de malis ſuis.vtpote de rapina
luxuria vindicta ⁊ huiuſmodi ĩ vtroqʒ moꝛtaliter.p.
Si pᷣncipi aliqua pſuaſit vt a ſuis ſubditis indebitas
extoꝛqueret pecunias moꝛ.p.ẽ᷑t b pᷣnceps nõ exegiſſz.
Si ciuitates ł loca ſue fſideicomiſſa alicui ꝓditoꝛie tra
didit tenet ð oĩ dãno vo dño vt extra ð iniu.⁊ dã.c.⸗
Si nõ obſuauit q̃ obſᷣuare iurauit.moꝛ.p. ſi culpa
Si emit officium aliqð.aut ſuꝑ illud mutnauit pecu⸗
nias aliquas:aut ꝓ alijs in hoc mediatoꝛ fuit.
Si habens ſoluere de pecunia domini aliquid ꝓ hac
re extoꝛſit.vʒ tm̃ pꝛo ducato ſi ſalariatus erat illð ac-
ceptũ reſtituere tenetur alias non.
Si quos innenit de nocte contra ſtatuta non puniuit
pter auaritiam moꝛ.p.
Si non accuſauit quos tenebatur ex officio:qꝛ ſi ex iu⸗
ramento tenebatur.moꝛ.p.alias non.
CAcine vero ſic queres.
Si ocioſe ſine vllo ꝓꝛſus bono exercitio vixit male vti
qʒ fec.qꝛ ocioſitas ẽ viui hoĩs ſepultura.qvndiqʒ feto
rẽ exalat teterrimũ. Et iõ tales pꝛohiciẽt᷑ ĩ tenebꝛas.
Si filios familiamqʒ totam ſimiliter ſine aliquo bono
exercitio viuere ⁊ ſtare permiſit.qꝛ graue.p.eft.
Siẽ᷑t eoꝝ mala opa ⁊ vicia non caſtigauit grauiter.p.
Si ipᷣe ad taxillos cartaſq; ſeu ſchacos quonſan nchk

Si per plateas apothecaſqʒ tempus ſuuz conſumpſit
⁊ ibidem verba detractoꝛta ⁊ luxurioſa atqʒ mẽdatia
innumerabilia euomit. ibidem ſedendotibias como
uit. ⁊ ſilia mali exẽpli opa accerrime repᷣhẽdẽdus c.
Si i domo quottidie degẽs familiã ſuã clamoꝛibꝰ⁊ v/
bis faſtidioſis pturbauit.vt multi facere conſuenere.

Si i ꝗmeſſatõibꝰ⁊ ebꝛietatibꝰ⁊ doꝛmitõibꝰſupfluis ſe

infecit atqʒ in talibꝰ bona ſua inanit᷑ ↄſumit grauit.p.

Si turpes luxurias ⁊ ↄcnbitus abvxoꝛe exegit moꝛ.p.

2 totiens quotiens.vt dictum eſt.S.

Si vᷣba ꝓtulit i domo ihoneſta cũ ſcãdalo familie ſue.
Si legit potiꝰ vana ⁊ inhoneſta qᷓ; diuina ⁊ moꝛigera.
Si alijs voluit pᷣdicare ⁊ docere q̃ ipſe ager̃᷑ recuſauit.
Si ſe ð płibꝰiactauit:q̃ in eo minime ſi aut vnqᷓ fuer̃.

Si ex auaritia vxoꝛẽ ducere recuſauit:ſed magis alio
rum vxoꝛes tenuit ⁊ ſuas pediſequas violauit.

Si ſuis colonis ⁊ alijs pecunias cum aliquo beneficio
ſuo tacito vel expreſſo mutuauit vſurã comiſit:ſecus

ſi auxulij gratia non lucri id feciſſet.

Si ruſticis bladũ qñ vile erat mutuauit accepturꝰ tan

tũdẽ qñ erat cariꝰ vſurã comiſit.ſi id ſoiũ lucri cã fec.
Si ruſtico pecunias accõmodauit ꝓ Gualdo vel aliõ
ſimile ſeminando in agro ꝓpꝛio accepturus immode
ratos pꝛouentus ſatiſfacere tenet᷑ de iniuſticia.ſed in

hoc pꝛudent intellige bene gↄuentiões inter eos fcãs.

Si ſuos collonos iudebite agrauauitvecturis.ſ.⁊ alijs
ſeruitijs. vt multi perſepe faciunt qꝛ ſatiffacere tenet᷑.

Si eoꝝ filias vel ſoꝛoꝛes ant vxoꝛes multis ꝓmiſnõi⸗

bus decepit vel alij
ſublata tenetur ſatiſfacere.

Si equoſ ſuoſ⁊ alia aialia ſuꝑ cõi puẽtu depaſcer renu
triri voluit ſiñ alia recũpẽſatõe ſui colõi ſatiſfa.tenet᷑.

Si ẽt poꝛcos.pulloſ:ãſeres:⁊ pauões aut anas expẽſis

s modis ſeduxit:qꝛ eis de puditia

ſulcolo
Siaucn
egse

Slcoon

böemn
Gidecin
Hiemt
ſcebat
ſſocidu
Bietian
ters
Sigialia
Sipeaun
ölycon
Giptrac
Plopnd⸗
Sipecon
inſuam
(dtam
Liexigs
tinait r
Sialig
pelalter

n adod
itfiueſ⸗
ſeheturg

Siccüͤbe⸗

ZDicanes
agos

Siexiſt

gelopb

umpſi
nichn⸗
scomo
idus .
b'ry/
venere.

finisſe

Nami⸗.
umap.,

müieſue.
norigers.
ccyſavr.
nij er⸗
gis alio
i.
deneſcio

ſirſtens

Hr tn

iciſei⸗

peland
inmnoce,
in hain
is.
ſealiss
etene,⸗
nicho⸗

epodits

erlan
ſutenet⸗

veptis

ſui coloni enutriri voluit.magnã iniuſtitiã comiſit.
Si aucupãdo vł venãda quottidie ꝑ alioꝝ blada cum
egꝗs ꝑtrãſiuit ⁊ eoꝛum ſemia aꝓculchanit.grauiter.p.
Si colonos ⁊ famulos ſuos diebus feſtiuis ſine audi⸗/
tõe miſſe hicide traſmiſit.m.p.ſi ſiñ mag.neceſ.id fecẽ
Si decimas vt tenetur non ſoluit integre moꝛ.p.
Si emit boues:vł oues:aut poꝛcos.a pauꝑibus quos
ſciebat h dubitabat nõ hẽe atqʒ ita eos ñ extãtes eiſdẽ
iſocidũ:aut ꝓ annua penſiõe locauit vſuram fecit.
Si etiam ſcienter fructus terre emit ab illis maxie qui
terras minime habebant vſuraz comiſit.
Si aialia ad ſocidũ ðdit capitali oĩio ſaluovſuram fec̃.
Si pecuniã apð cãpſoꝛẽ ł artiſicẽ poſuit nõ itẽdẽs niſi
ð lucro tm̃ pticipar̃ vſurã comiſit ſᷣm oẽs i.iiij.di.xv.
Si ptractãdo alioꝝ bõa.vtpote cõitatis hoſpitaliũ.pu
pilloꝝ nõ iuſte ⁊ fidelit᷑ egit.mor.p.ẽt q̃ſi ð leui culpa.
Si pecunias ſibi ꝓ aliquo bono vel vtili rei pu.datas
in ſuam vtilitatem expẽdit aut ſibi retinuit vltra pec
catum in duplo reſtituere tenetur. H
Si exigẽdo aliquas ſue cõitatis collectas aligꝗd ſibi re
tinuit vltra moꝛ.ſᷣm leges in duplũ ſatiſfacere tenet᷑.
Si aliqð pignus accepit ⁊ illo in ſni vtilitatẽ vſus fuit.
vel alteri accomodauit ſin volũtate dñi furtũ comiſit
Si aliqð extruxit ediſiciũ ĩ dãnũ ⁊ iacturãvicini ſuivʒ
pᷣuãdo domũ alteriꝰlumiĩe.aut alteriꝰ venaſaq̃ ãputa
nit ſiue ſupᷣ alteriꝰmuꝝ ediſicauit⁊ ſimilia ſatiſfacere
tenetur aliter moꝛ.p. vle fecit vt dictum c. ð.
Si colũbaria ſine paſtura in dãnum alioꝝ tenuit ma-
Si canes vel alia aialia educauit ꝗ anſeres.⁊ poꝛcos:
⁊ agnos paupeꝝ occidũt ad dãni extimationẽ tenet᷑.
Si exiſtẽs admiſtratoꝛ ł rectoꝛ alicuiꝰ loci pij ñ ꝓui⸗
de eoꝝ bõa ⁊ iura gubernauit ⁊ rexit aut ꝓuẽt illius.

2

.i üiij

gquibus debuit nõ diſpenſauit moꝛ. p.? dictũ eft. ö.
Si de bonis eoꝝ locoꝝ pioꝝ inuentariũ nõ fecit:⁊ ma/
rime ſi ſuper hoc iuramẽtũ ſibi pᷣſtituʒ fuit grauit.p.
Si ꝓnentus ipſoꝝ locoꝝ pioꝝ in ꝓpꝛios vſus cõuertit
male vtiqʒ fec̃:qꝛ nullatenus lʒ:⁊ de damnis tenetur.
Si ꝑp negligẽtiã ſuã bona ⁊ iura ipſoꝝ locoꝝ deꝑdita
ſunt.magnum.p.comiffit vt.xij.q.iiij.c.Quicunaʒ.
Si ex ſui negligentia collapſe ſunt domus ⁊ ipſoꝛum
hediſicia vltra peccatuʒ tenetur ſatiſfacere.
Si ex tali admiſtratiõe aliqua vnqᷓ; a panꝑibꝰ accepit
munera male fec:⁊ in aligbꝰlocis ẽ excõicatio õ tales.

Si extitit extiatoꝛ pꝛimonioꝝ ciuiũ ſuoꝝ vł diſtrictua

liũ odio vł iuidia:aut dolo plꝰ minuſue extimãdo ꝓxi
mũ vłl rẽpu.dãniſicauit moꝛ.p.⁊ ð dãno ſatiſfa.tenet᷑.
Si in ponẽdis collectis vel oneribus ciuitatis aliques
plus iuſto grauauit vltra moꝛ. ſatiſfacere tenetur.
Si exiſtẽs electoꝛ gubernatoꝝ ciuitatis:aliquẽ ex odlio
noĩauit ſciẽs eũ legitimã hẽe excuſatõeʒ.⁊ ſi hoc fecit
vt hr̃et cãʒz eũ vexãdi vltra moꝛ.tenet᷑ ad oẽs ſumptꝰ

litis quos fec in cã illiꝰ appellatiõis.⁊ hoc ẽt ſʒ leges.

Si exiſtens in ſilijs cõitatis aſenſit alicui malo:vł de
dit fraudulentũ aſiliũ grauit.p.⁊ leſis ſatiſface.tenet.
Si bona cõitatis ſue delapidari pmiſit aut in inutilibꝰ
comiſſionibus expendi male fecit.
Si partialis fuit ⁊ cuʒ partialibus ſe comiſcuit ant de
partialitatibus libent᷑ audiuit:qꝛ grauiſſimuʒ.p.fecit.
Si nouitates gueraꝝ ⁊ alia noua libenter audiuit.⁊ in
his confabulationibus tempus contriuit.

Si accepit in vxoꝛẽvſurarij vel raptoꝛis ſiliã quos ſcie
bat nihil pꝛeter vſuras hr̃e:qꝛ ipſaʒ dotẽ ſic acceptam

reſtituere tenetur: nõ aũt vſurario: ſed creditoꝛibus.
Si ipſe vxoꝛẽ ſuã in fraudẽ creditoꝝ dotauit ſatiſſace-/

fetenetn
Gidecept
bonspe⸗
fepoten

Giclge⸗
vpeſmtſ
ſndä-an
Giprincn
negocia
Tlucran
Siciali
cls min⸗
rſoͤciiz

Ginncrces

eteogei
Wuruauit
Giadten
munime
Sicanos
Siobig
bant ſi
Sipecun
tentione
locipan
Sicii
Retiaait
orpmt
Diſocios
crumme
lorum
Giired⸗

8
imr
ii⸗.
perut
vemr.
Pcita
.
um

ecit
zigles.
fmicm
dopr
tenet.
liqnez
w.
godio
oefecit
ſomp
3leges
onlde
etenei
utu

ar de
bſel.
n. ꝛm

osſcſe
ceptum
ubus,
iſace⸗

Be mercatoꝛe. lxi
re tenetur:alias tam vxoꝛ ꝙꝙ ipſe fur eſt ⁊ latro.
Si decepitvel fraudami fratres aut nepotes ſuos de
bonis paternis. C Et de multis alijs ciues interroga

re poteris:pꝛout habes duffuſe.ð.
((¶Amercatoꝛe auũt inquire ſic.
Si aliquas mercantias mauris ſiue turcis ſine licẽtia
pape miſit excõicatus eſt. vt extra de iudeis.c.ad libe
randã:alique tñ cõitates ſuper his licentiam habent.
Si pꝛincipaliter ꝑp auaritiaʒ ⁊ diuitiaꝝ ↄgregationeʒ
negociatus eſt moꝛ.p.⁊ maxie ſi in lucro ſinem poſuit
⁊ luerari intendit per fas ⁊ nefas.
Si cũ alus mercatoꝛibus auenit ne tales res vel mer
ces minoꝛi venundentur pᷣcio qᷓ; inter eos ↄuentũ ſit
2 ſi pᷣciuʒz illud ſit excefſiuuʒ:ꝓhibitũ eſt ẽt 'm leges.
Si merces maioꝛi pꝛecio vendidit ꝙᷓ valebant non tm̃
ex eo ꝓ ei terminũ fecit:ſʒ qꝛ eidem aliam pecuniam
mutuauit moꝛ. p. ? vſuram comiſit occultam.
Si ad terminũ vendidit ⁊ exceſſiuuʒ pꝛeciũ excerpſit:
maxime ꝑp dilationis terminũ vſuram comiſit.
Si carius i eodẽ loco ⁊ die vendidit qᷓ; emit male fecit.
Si ab ignoꝛante res emit multo minoꝛi pᷣcio ꝙᷓ vale⸗
bant.ſi ſcienter hoc fecit moꝛ.p.⁊ ſatiſfacere tenetur.
Si pecuniã artiſici ad exercenduʒ dedit hoc pacto ⁊ in
tentione vt in oi euentu capitale ſit ſaluum vt aliquaʒ
lucri partẽ haberetvſurã cõiſit vt ĩ.c.pleriqʒ.xiiij.q.3.
Si cũ aliquo a iqð fecit baratũ:⁊ ſua multo magis ap/
pꝛetiauit qᷓ erant alterius:iniuſtitie crimen comiſit:⁊
moꝛ.p.mſi ⁊ alter eãdem ſibi iniuſtitiam feciſſet.
Si ſocios in cõi ſocietate decepit:retinens ſibi aliqð lu
crum moꝛ. p. 2 ſatiſfacere tenetur niſi certus fuiſſet ð
uloꝛum deceptione.
Si i reb ſocietatis nõ ita diligẽs fuit ſi᷑ debebat.g.p.

.
*

“ Be mercatot.
Si exercuit mercaturaʒ que de ſui natura illicita erat⸗ Giol
nõ excuſatur a moꝛtali:qꝛ quecunqʒ peccata que earũ Ilpecl

occaſione facta fuere eideʒ aſcribunt᷑.ij.q.i.Nouum.
Si fraudauit vel fraudari fecit iuſtas briige e peda ⸗ 8
gia dicens vnam rez aliam eſſe: vel aliud eſſe pondus nlls⸗
7 ſimilia qꝛ vltra moꝛtale tenetur ſatiſfacre. uni
Si falſas expendidit monetas moꝛtaliter.. Siepſte
Siiullas totundit quia vltra moꝛtale in max imam in- locin
currit pnaaeem. lanns:
Si aliquã fraudulentã fecit ſccuritateʒ peccatum eſt: meree
aſſecurando aũt merces per marevel per terrã ſi ali- nſef
gd inde recipit non eſt malum qꝛ ſe periculo exponit. Ilte
Si traudem in ponderibus ⁊ menſuris fecit moꝛ.p.? Giſten
ſatiſfacere tenetur aut amoꝛe dei erogre. vehe
Si pꝛo rebus acceptis ſuis creditoꝛibus in termino ? Sinnale⸗
loco non ſoluit ad ſuum intereſſe teneter. nsa
Si ſuis mercenarijs mercedem laboꝛum ſuoꝛum red dwün
dere diſtulit vltra terminũ ſuuʒ aut eis aligd de p̃ᷣcio Slam
qguento ſubtraxit:vel eiſ aliqd falſuʒ dedit ſatiſt.tenet᷑. ai
Si eis nõ dedit pecunias vt pꝛomiſerat.ſed pannũ ſy Sſen
ricum vinũ bladũ ⁊ ſimilia.illicite egit maxie ſi con nrori
tra eoꝛum voluntateʒ ⁊ damnuʒ id fececeit. priuati
Si mercaturꝗ exercuit diebus feſtiuis moꝛ.p.niſi fuii
ſent nundine:qꝛ illo tunc audita miſſa liceet. Siſee
Si a diebus feſtiuis ratiocinia fecit vel ſieri madauit. fonp
aut litteras multas ſcripſit ⁊ nũcios citro vltroqʒ ma niinlen
dauit.m. p.niſi magna fuiſſʒ debitoꝝ necefntas. iannf⸗
Si in loco ſacro emit vł vẽdidit male vtiqʒ fecit cũ oio unel
ſit phibitum:vt.xlij.di.c.Non opp. ceas
Si negociando vſus fuit mendacijs piurijs iuramen entert
tis ⁊ deceptionibus q; in vltimo ſemꝑ eſt moꝛtale.in Biinar
alijs vero aliquãdo eſt moꝛtale ⁊ aliquando veniale. ürt

.
eari
num.
peckh

ns

min⸗

umeſt

jſial⸗

tpont.
ne

iinoe

nnd
ehei⸗

müß
ſmn

Henet.

Be mercatoꝛe. lxij
Sipꝑplucrũ ſcienter ſe moꝛtis ꝑiculo ſe expoſuit.m.p.
Si pecumã aliqũ ſub noĩe depoſiti accepit reſpõſu.de
poſitario ſex ꝓ cẽtenario ⁊ inde ipſe ex illis lucratꝰẽ in
malis ↄᷣctibꝰ.x.⁊ plꝰ ꝓ cẽtenario duo comiſit moꝛtalia
vnum in mutuando ⁊ aliud in vſuram accipiendo.
St exiſtens in aliqua ciuitate oĩs inarrauit vel emit i⸗/
lius ciuitatis mercaturas.vtputa aromata.cotonum.
lanas:ſyricũ:ceram ⁊ ſimilia ex eo ꝙ audiuit ſimues
merces illuc venientes foꝛe demerſas grauiter pecca
uit ⁊ ᷣm leges exilij pena mulctandus eſſet.
Si res raptas ꝑ mare vel ꝑ terraʒ emit reſtitue.tenet᷑.
Si ſcienter maloꝛum contractuuʒ mediatoꝛ fuit moꝛ.
p.⁊ ipſe de ſuo leſis ſatiſfacere tenetur.
Si in alijs ↄtractibus mediatoꝛ fuit.puta vendẽdi do
mos.agros.pannos.aĩalia ⁊ ſimilia.⁊ emptoꝛi ac ven
ditoꝛi male cõſuluit tenetur ſatiſfacere.
Si ẽt matrimonioꝝ mediatoꝛ fuit.⁊ multa ibidem mẽ
dacia i pꝛeiudiciũ alterius partis dixit. moꝛ.ſemp.p.
Si ſe ad partes longinquas ꝑ malta ißs abſentauit ?
vxoꝛẽ iuuenẽ dimiſit.non videt᷑ excuſari a moꝛtali ꝑp
pꝛiuationem pꝛolis ac qꝛ vxoꝛi oecaſionẽ mali pᷣſtitit.
Ab Artiſice 2 echanico.
Si fec artẽ oĩno illicitã vt thaxillos facere ſᷣuire vſura
rio vł pyratis ĩ arte ſua.aut militi i iiuſto bellovł leno
ni in lenocio.m.p.nec abſoluẽdus ẽ niſi oĩno dimittat.
Si artiſicium aliquod fecit qð ⁊ ad bonum ⁊ ad malũ
vſum eſt indifferens.vt facere balliſtas ſagittas lanꝰ
ceas.gladios.venena.⁊ ſimilia ſi ea ad maluʒ ſineʒ ſci
enter fecit moꝛtaliter.p.vt.ij.q.i.c. Notum.,.
Si in arte ſua mendacia ſcienter dixit aſſerendo ſe ĩta
li arte foꝛe peritiſſimum ſi ex tali ignoꝛantia aliquem
leſit moꝛtaliter.p.⁊ oino leſis ſatiſtacere tenetur.

Be LZaniſice.
Si et arte ſua medatia dixit.ſi ex hoc nõ ttendebat ne⸗

minẽ nocere.ſ ſe indemnẽ cuſtodire veniale fuiſſet ſʒ
qñ talia ĩ ꝓſuetudinẽ ðduxit moꝛ.ſemp ẽ ſᷣʒ hoſtien.

Si adinuenit modum falſandi menſuras vel põdera.
? illis vſus fuit moꝛ.p.⁊ ſemp⁊ ſatiſfacere tenetur.
Si huũectauit mercesvt põderoſioẽs eẽnt.m.p.⁊ tenet᷑
Si alioꝝ exercitia vel opa aut merces diffamauit. vt
ſua meliꝰ vẽderet ⁊ ad ſuã apothecaʒ traberet.
Si nouitatum inuentoꝛ fuit ⁊ alijs peccandi occaſio⸗
nem dedit. ſᷣm tho.

Si aliquem in arte ſua decepit.quivʒ ſue ſidei ſideliter

ſe comiſit moꝛ.p.⁊ ſatiſfacere tenetur.

Si ſignum alterius artiſicis noiati ſibi aſſumpſit cum
ipſe non fuiſſet ita bonus grauiter peccauit pꝛopter
deceptionem vt dictum eſt ſupꝛa in ramis auaritie.

¶ A lanifice aüt quere.

Si dolũ Iĩ arte ſua aliañ fecit nõ faciẽdo panos iĩ ſua bo

nitate.⁊ eos tanqᷓ pᷣcioſos vendẽdo ſatiſfacere tenet᷑.

Si eos debito mõ tingere nõ fecit.aut eoꝝ tincturas

ſophiſticauit. qꝛ vltra moꝛ. ? leſis ſatiſfacere tenet᷑.

Si pãnos vltra mẽſurã artis trahere fecit.⁊ eos ꝓ bo

na mẽſura vendidit. leſo ſatiſfacere tenetur.

Si caligas vel alias veſtes vendidit de pano nõ bal/

dneato cũ magno ementium incomodo graniſſime.p.
tuʒ pp dãnũt tuʒ etiã pꝑ ementiuʒ perturbationem.

Si vendidit pãnos ad tyratoꝛium laceratos aut male

textos ⁊ huiuſmõi pꝛo boms occultans eoꝝ defectus
quia vltra moꝛ.tenetur ſatiſfacere.
Si tradendo lanã ad ſilandũ dedit.xiij.oncias pꝛo li-
bꝛa male fecit:⁊ ſatiſfacere tenet᷑ mſi talis ſit mos.
Si dedit laboꝛatoꝛibꝰ ſolutionè ſᷣʒ cõuentiones inter
ipſos pactas vel diminutas aut dedit panẽ ⁊ vinum

ſeen
Sinnt
Siopẽ
Giife
ſnem
lit.
Sive⸗
mor.

Sien
ſticos
Giemi
Slafin
Gilven
che
wone
Sien
fobe
Gi⸗
Siin⸗
cos
Gice
Simo
aßn

iöle

Sie⸗
iizo
Diglio
ethere
Didic
Nin⸗

ne⸗
ſerß
jen.
dera.
wr.
enet
t

aſio⸗
delte

c
ppter
lte,
nabo
enet.

turas
et

bi⸗

ne

olͦ
6,
nter
um

BDe Auriſice ⁊ ferra. lxiij
ſen pannum ⁊ ſimilia.aut aliquid decerpſit de ponde
re eoꝛum laboꝛis iniuſte egit ⁊ ſatiſfacere tenetur.
Si in textura pannoꝝ aliam ſpeciem lane miſcuit.
Si oparijs ⁊ creditoꝛibꝰ ſuis debita ⁊ mercedẽ ſolue
St i feſtis lanã lauare ⁊ ad ſolẽ extẽdere re diſtulit.
ſine magna neceſſitate fec̃.⁊ iuſtas gabellas frauda/
unit. Ab auriſice ⁊ ferrario.
Si vẽdidit aurũ vł argẽtũ alchimicũ ꝓ vero:qꝛ vltra
moꝛ.tenet᷑ dãniſicatis ſatiſfacer̃ ſʒ tho.veꝝ ſᷣʒ quoſdã

doctoĩs:ſi poſſʒ expẽdi ſine aliqᷓ falſitate foꝛme ñ pec

Si emit calices ſacroſ ñ ꝗflatos ⁊ alios ecclia caret
ſticos theſauroſqꝛ ñ lʒ cũ ꝓhibitũ ſit vt.io.q.ꝛ.c.ᷣ ius.
Si emit aliꝗd furatũ.vt annulos zonas cyfos ⁊ ſilia.

Si ↄflauit vel totõdit monetas.qꝛ graue peccatuʒ eſt.

Si vendidit lapides annuloꝝ vel iocaliũ falſos pꝛo p
cioſis ⁊ bonis:vel aliud in operibꝰ ſuis occultauit.vt
ponderoſioꝛes eẽnt:qꝛ vltra moꝛ. ſatiſfacere tenetur.
Si emit lapides pꝛecioſos pꝛo vilibus ab his g igno
rabant ſatiſfacere tenetur.
Si ipᷣe cãpſoꝛis officiũ exercuit.qꝛ oino non licet.
Si in vendendo ⁊ emendo dedit vnicuiqʒ; ſuum pon

dus vel non ſeruauit iuſtitiam

Si cudit monetã ſine licentia pꝛincipis moꝛ.p.
Si monetam eneam inaurauit vel inargentauit moꝛ.

p. ?7 m leges multipliciter deberet puniri.

Si ð laboꝛibꝰ ſuis exceffiuũ extoꝛſit pᷣti ſatiſfa.tenet᷑.
Si ad deceptiones ⁊ fraudes multum inſudauitt.

Si i zonis ⁊ alijs rebꝰ ihoneſta ſculpſit.qꝛ graue.p.eſt.

Si alioꝝ artiſicũ oꝑa vel inſigna vituꝑauit.⁊ ſua ſuper
ethera extulit male fecit.⁊ ſatiſfacere tenetur.
Si diſcipulos ſuos pꝛout pꝛomiſit non ſideliter inſtru
xit in ipſa arte ac eos inhoneſte tractauit.

Si gabellas fraudauit dei fraudari fecit moꝛ.p.⁊ ſatii
facere oĩno tenet᷑. HMã ſiles ꝑꝑ comoditatẽ entaͤct
rres ptioſas. de facili i hũc erroꝛẽ ſepe cadũt.
SDi ferrũ ꝓ calibe vididit.cũ ſit ferrarius tenetur.
Si fecit claues a ſciẽter volẽtibꝰ furari.moꝛ...
Si ẽt alia iſtrumẽta fecit ad aperiẽduzʒ hoſtia vel cap
ſas moꝛ. b. cũ ſcieret aut dubitaret de malo.
A Tabernario ⁊ hoſpite.

Si vẽdiditvnã ſpeciẽ vini p alia.⁊ ill cũ aqua miſcuit

aut nouũ ꝓ veterivẽdiditvlł iĩ eo aligd miſcuit nociuũ
Si ðbitas nõ ðdit mẽſuras.qꝛ ⁊.m.p.⁊ tenet᷑ ſatiſfacet
Sitotũ vinũ nõ aſignauit gabelle.⁊ ſi ſuo iuramẽto di
xit vas nõ eſſe maioꝛis capacitatis. vltra moꝛ. ſatiſfa

Sicarnes vni ſpeciei dixit eẽ alterius. ⸗cere tenet᷑.

Et comeſtibilia iaʒ vẽdita furti hoſpitibꝰ ſubtraxit.
Si fenũ ⁊ bladũ de nocte equis ſubtraxit.vel quid ali
ud hoſpitibus ſubtraxit vel furatus eſt.
Si culpa ſua pdidit ſibi ĩ cuſtodia tradita.qꝛ ſi res vt
Dcũz c. z. iauaritia regrebãt diligẽtẽ cuſtodiaã ſatiſ.ten.
Si dieb' ſeſtiuis pꝛincipaliter ꝑp lucrũ vedidit no
rans de miſſa nec de alijs diuinis.mnoꝛ.p.

Si vẽdidit ſciẽter vinũ ſe iebꝛiare voletib'. moꝛ. p.

Si pp lucruʒ pᷣncipalit᷑ tenuit malas feminas Dies
aleaꝝ latrones bãnitos ⁊ ribaldos ac barros.atq; eis
malefaciendi occaſionẽ pꝛeſtitit oium pctõꝝ ſuoꝛuʒz
particeps efficitur. vt.ij.q.i.c. Notum.
Si carius peregrinis ⁊ ignotis vẽdidit.quia piecipue

eis pꝛohibitũ eſt. vt extra de Emp.⁊ vendi.c.eii.

Si hoſpitium ſuum non ſernauit mundum. .
Si aliqñ fuit in ſuſpitione moꝛbi pꝛopter cupicitatem
hoſpicium viatoꝛibus apperuit.moꝛtaliſſime.p.
Si viatoꝛes ab hoſpitijs alioꝝ deuianit vel ſubtraxit
diſfamando vel vllipendendo eoꝝ hoſpitia moꝛp.

giole

Biecuo

Etſip
cuctort
Siequn
nicidͤit

Biequo

ganec
Gieqo
lisad

Apan

biccren
Gihini
aſet
(Gar
Lide
lbor
ſtas
Giive
Gilan
iop⸗
danike
didic⸗
Nuit
Siglie
(ali
Sper

iya

ie
dpve
honet

kſat
ltäct

f.

p

genn
hociun

iſcer

niodi
Nniſſn
cne.
rit,
da

N
ten.

SNüu

9.
ſuts
gas
N;

ine
un

,

nert

19

Si collocauiti lateter malas feias Ilectis hoſpitu. m.
Si equos vicioſoſtrãſeũtibꝰ fraudulẽt locauit.m.p.
Et ſi pp hoc aliquod notabile damnũ ſubſecutũ ẽ cõ
ductoꝛi reſicere tenet᷑.vltra moꝛtale.p.cõmiſſum.
Si equuʒ vicioſuʒ vel defectuoſuʒ ignoꝛãte emptoꝛe
vẽdidit mercatũ reſſcidere tenet᷑ ?⁊ damnũ reſarcire.
Si equos locauit carius qᷓ debebat viatoꝛibꝰ in ma⸗
gna neceſſitate conſtitutis grauiter.p.
Si equos ſibi ſidelit᷑ comiſſos male tractauit.aut eos
alijs ad naulum locauit ſatiſfacere tenetur.
A ſutoꝛe quere.

Si pp cupiditatẽ młta ꝓmiſit facere que oino ſciebat

pficere nõ poſſe.male facit ⁊ grauiſſime peccat.

Si pãnũ ſyricuʒ telã bombicèẽ ⁊ ſimilia furatꝰ fuit.m.
Pi. 7 ſatiſfacere tenet. niſi ad minimuz fuiſſz. vel niſi fe

ciſſet pꝛo ſatiſſacione ſue mercedis.

Si dieb“ feſtiuis ⁊ eoꝝ vigilijs vſqʒ ad media noctez

laboꝛauit vel laboꝛare fecit niſi fuerit maxima neceſ
ſitas a moꝛtali non excuſatur.
Si iueſtiendo mulieres inhoneſte ſe habuit moꝛ. p.
Si ĩ arte ſua nouaſ poꝛtaturas ⁊ minꝰ hõeſtaſadiuẽit
Si pꝑp ignoꝛãtiã veſtes ðſt ruxit.qꝛ de dano ? itereſſe
dãniſicatis ſatiſfaeere tenet᷑.vt i.c. 2ſuluiſti. ij. q. v.
Si diſciplos aut famlłos mercede gductos nõ ſidelit᷑
docuit aut male tractauit ł ñ ſoluit qꝛ vltra.p.ſatiſ.te.
Si alioꝝ veſtes pignoꝛauit aut alicui accomodauit..
cũ aliquo ſuo bñſicio ſatiſf. luc.pceptũ r̃ſtituer̃ ten.

Si p erroꝛẽ alicuiꝰ veſtẽ alteri ðdit ñ excuſat᷑ ſʒ tenet᷑.
Si valde impaciens circa opus ſuũ fuit.⁊ pp hoc ſe/

Lin deuz ⁊ ſanctos ac magiſtruʒ ſuuʒ blaſftemauit.
i pueros quos conduxit grauiter pcuſſit.atqʒ eis in
honeſta dixit. 7 maledixii.ac blaſtemauit.

Ab agricollis 1⁊ ruraliuus.
Si pꝛopter damna alijs illata aliquomodo fnit exct⸗
catus.aut cum excõmunicatis ſcienter participauit.
Si oĩ anno ꝓfeſſus eſt cõionem ſanctam recepit.ac pe
nitentias ſibi iniunctas a cõfeſſoꝛibus integre ꝑfecit
Si dieb feſtius miſſaʒ pᷣtermiſit ⁊ laboꝛauit? labo-
Si afi matꝰc ⁊ ſuos ↄfirmari fec.qꝛ tenet. ⸗rar fec.
Si decias obitas nõ ſoluit ⁊ ð bõis nõ ðdit qꝛ moꝛ.p.
Si parrochiano ſuo inobediẽs fuit i his que dei ſunt
vel ei detraxit aut maledixit:aut cõmunicatus eſt.

Si ð agris vicinoꝝ ſuoꝝ aliꝗd furatꝰẽ ⁊ maioꝛa furã⸗

di intẽtionẽ habuit.m. p.⁊ totiẽs quotiẽs ⁊ tene᷑ reſti.
Si ſua aialia in alienis pꝛatis ⁊ agris ad paſcenduʒ mi
ſit:aut ea ſine cuſtodia emiſit: cuʒ multo dãno ꝓximi
ſni:qꝛ vltra peccatum ſatiſfacere tenetunr.
Si alioꝝ aialia ſibi dãnũ inferẽtia interfec vkł intoxica
nit:aut grauit᷑ vulnerauit:qꝛ vltra.p.damm extimatio
nez reſarcire tenet᷑: vt ex. de iniurijs ⁊ dã.da.c.ſi lepit.
Si nocuit vicino ſuo per ſe vel per familiam ſuaʒ fran

gẽdo ſepes ⁊ ſuccidendo arboꝛes ⁊ nemoꝛa:aut aquã

furtiue de nocte aufferendo. ð)
Si terminoſagroꝝ mutauit:vł aligꝗd ð agro vicini ſui
ademit ⁊ ſuo addidit:qꝛ i oibꝰ ſatiſfa.tenet᷑ alr abſol-⸗
Si poſſeſſões dñoꝝ ſuoꝝ nõ bene tra⸗ /uẽdus nõẽ.
ctauit: ? eis fructꝰ ſuos itegre ñ reddidit ſatiſfa.tenet᷑.
Si boues dnoꝝ ſuoꝛũ nõ bene tractauit nimis fatigan
do:⁊ de eis curam non habendo ſatiſfacere tenetur.
Siarboꝛes dni ſui ex poſſeffione ſua ſine lnia ſuccidit.
Si aialia tenẽs ad ſocidũ:nõ rñdit itegre de lana caſeo
ſetibꝰ ⁊ huiuſ.dñis ſuiſ:qꝛ vltra furtũ moꝛ.ſatiſf.tenet
Si ð tẽpeſtatibꝰalijſqʒ flagelliſ nimiũ ipaciẽs fuit ⁊ ꝑpꝑp
hoc de deo turpia dixit: qꝛ ſi deliberate ea dixit.m.p.
Si in laboꝛibus ⁊ cũ iumeutis ſuis ipatiens ſuit ſemꝑ

/

rcöt⸗
Gu.
ee
ſectt
lbo⸗
ſec,
dp.
ſm
t.
furi⸗
reſti
mi
imi

ice
mnio
leßt.
n
1
iiii
ot.
cnet.
tigan
en.
cacit
1cni⸗
nnc⸗
n
ee

Ab agricolis. lxv

maledicẽdo:iurãdo:ac blaſfemãdo.⁊ turpia dicẽdo.
Si teſtimonium falſum quoquomodo pꝛotulit.qꝛ non
eſt abſoluendus cũ ſit caſus epᷣ̃ał niſi oĩo ſatiſfaciat.

Si nimiũ iuidioſus fuit ⁊ ppea vicios iiuſte accuſar̃ ñ

erubuit.vʒ apð officiales ſuos vltra.m.ſatiſta.tenet᷑.
Si ñ gubernauit bñ failiã ſuã ſʒ pᷣcepta ði ⁊ ſan.ec.ro.
Si ſuo ſacerdoti apꝛeciatiue aligd ðdit p mifſis pnia.
bñdictõe nuptiaꝝ baptiſ.⁊ extre.vnc.ſymõiã comiſit
Si aliquas falſas hũit ſuꝑſtitões ñ ẽ abſoluẽdꝰniſi oĩo
dimittat. ess ⁊.n.ſupſtitões nũeratas hẽs.S.i.i.leg.pᷣ.
Siadactꝰad diurnos laboꝛes nõ ſidelit᷑ ⁊ ſolicite labo
rauit.ſʒ ſepiꝰpauſauit ⁊ cõeſtões lõgas fec̃ ſatiſfa.te-/
net᷑.lʒ pauciffimi ð HG̊ vnqᷓ ſibi ↄſciaʒ vllã facer̃ velit.

Si ſeruiens alicui magiſtro aliꝗd ſibi occulte ſubtra-

xit ſatiſfacere tenetur.
Si potius voluit eẽ mendicus ⁊ miſer qᷓ; laborare.
Sed ⁊ ð eox rixis ↄtẽtiõibꝰ maledictionibus ebꝛieta/
tibus luxurijs choꝛeis ꝑpiurijs iuramentis imune/
rabilibuſqʒ mendatijs ac inhoneſtiſſimis verbis cũ
oĩ diligentia inquirere debes:qꝛ ruſticoꝝ vt plurimũ
vita i talibus ifectaẽ᷑. Atqʒ de eoꝝ arrogãtijs.qꝛ i his
impudentiffimi vt plurimuʒz ſunt vt ẽt h diſt. xli. F. i.
Si facta ſue cõitatis ꝑtractauit ⁊ in his iſidelit᷑ ſe hũit
quottidie comedẽdo ⁊ litigãdi occaſiões ſempꝑ q̃rẽdo
vbi ſi expẽdit vnũ dixit ſe quatuoꝛ expẽdiſſe.Et ſi pp
hoc ſibi bona cõitatis vſurpauit ſatiſfacere tenerur.
Si ex culpa ſua.ipſa ſua cõitas in generali vel ſpeciali
damniſicata fuit vltra.p.ſatiſfacere tenetur.
Si ſine aliqua neceſ.ſʒ pꝛo factis ſuis ſup expenſis ſue
cõitatis abſens ſtetit vltra.p.tenet᷑ ipᷣi cõitati ſatiſfa.
, A datiarijs vero.
Si icãtanit gabellas ſeu datia illicita male vtiqʒ fec eo
KR

qꝛ ð iur diuſo canõicoqʒ ac ciuili ſi fpꝛobata niſi ex lõ

ga aſuetudie aut ab ĩpatoꝛ fuiſſẽt ꝓbata qꝛ ſi tales ga

bellas exegit vltra moꝛ.ẽ excõicatꝰ? ẽt reſtituer̃ tenet᷑

Si ab eccłaſticis ꝑſonis ꝗbuſcũqʒ ð rebꝰ ad vſuʒ ſũuũun

ptinentib gabellas exegit excõicatꝰ eſt ipſo facto vt
dictũ ẽ.S. nec põt abſolui niſi facta reſtitutione.
Si ẽt exegit gabellã a laycis ð rebꝰ quas poꝛtãt ꝓ vſu

ſuo male feẽ niſi ſit appꝛobata ↄſuetudo ad bonũ cõe

Si extoꝛſit gabellã de rebus quibuſ ſolui non tenet vł
exegit pluſqᷓ; debuit moꝛ.p.⁊ ſatiſfacere tenetur.
Si ̊ aliquẽ falſas ⁊ cauilloſas adinuentiões adiuenit
ſ. ꝙ datium frandauerit.qꝛ vltra moꝛ.tenet᷑ ð oĩ dãno
Si tñ accepit penam a fraudantibus gabellã nõ male
fecit.mõ non acceperit vltra id qð ius ſibi concedit.
Si ſocios ſuos aliquo mõ decepit ſurripiendo furtine

pecunias gabelle vł cũ mercatoꝛibus ð aliqua quota
aueniendo pinrius ⁊ falſarius eſt ⁊ ſatiſfacere tenet᷑.

Si exiſtens depoſitarius pecuniarũ gabelle nõ ſideli
ter in omnibus ſe habuit vltra.p. ſatiſfacere tenetur.
Si malos ſtratarios poſuit ꝗ ipedimẽta tranſeuntibꝰ
inferrant grauiter.p. cum talia ſi bi nota erant.

CAl iuuenibꝰtã feminis ꝙ maſ.vſqʒ ad adoleſcẽtiẽã.

Si ſcit ↄfiteoꝛ ðo oĩpotè᷑ti ⁊c. Si pꝛ nĩ ⁊ Aue maria.ſi
ſymbolũ aplłoꝝ.ſ.Credo.Et ſi credit ꝑfecte ea q i eo
ↄtinẽt ſi ct ſcit decẽ pᷣce.leg. Et ſi neſcit iniũge vt oĩo

—

adiſcat arqʒ mãe oqʒ cũ ſigno ſã.cru. qnotidie dicat.

Si ſingulis annis feſſus fuit ſi penitentiam iniũcta,

fecit ⁊ communionem ſanctam recebbit.
Si miſſam ⁊ pꝛedicationes ⁊ alia diuina offi cia diebꝰ
feſtinis cum potuit non libenter audiuit.

Si diehus feſtiuis tẽpus in iocis laſciuijs alijſqʒ mul

tis peccatis ⁊ laſciuij s omnis generis ↄatriuit.

Si ĩ ecc.ſacriſq; locis placitauit aut aliqd ihõeſte egit

ſier
lesga
tenet
Hſui

lxvi
Si aliquẽ ꝑcuſit clericũ ⁊ in minoꝛibꝰ aſtitutũ excõi⸗
catus ẽ.⁊ ſi ꝑcuſio fuit leuiſ abſolui pot ð licentia ep̃ᷣi.
vel niſi ipſe ab clerico pᷣmũ ꝑcuſſus.ad ſe ſuaqʒ de/
fendẽdo repcuſiſſ.qꝛ tũc non fuiſſet excõicatus.ſᷣm
abbatẽ in.c.oliʒ.de ſente.excõi.li.vi.Et eodẽ mõ pꝛo/
uocatus nõ ẽ excõicatus.ſed nec peccauit ꝓcutiẽdo.
Si aliquod monaſteriũ momialiũ ſciens eẽ ꝓhibitum
aliquando ingreſſus eſt in excõcationem incidit.
Si ex mala coꝛruptela ſcienter iurauit vel periurauit
2 mentitus eſt aliquem. ſemper.moꝛ.p.
Si nullam veritatem in os ſuum permittit ſibi inue/
niri ⁊ innumera cum iuramento dixit mendacia.
Si blaſfemauit deum vel ſanctos aliaſq; inferioꝛes
creaturas ac etiã ſeipſum.⁊ magiſtrũ ⁊ parẽtes ſuos
quoſcũqʒ:qꝛ iſta etiam in paruulis ſunt moꝛtalia.
Si nõ honoꝛauit parẽtes ſuos Auos patruos ⁊ magi
ſtros ſuos ⁊ alios antiquos ⁊ honoꝛabiles pſonas.
Si rebellis ⁊ iobediẽs ac ꝓtumax ↄ oẽs fuit ⁊ maxie
matrẽ auiam materterã ⁊c̃.moꝛ pſepe eſt.

Si ſupbe nimis ↄtẽpſit pᷣdictoſ⁊ noluit obedire.moꝛ.

Si in ſcholis alijſqʒ locis inſolens ⁊ rixos. fuit.
fuit ⁊ erga ſocios contumelioſus fuit.
Si maloꝝ repoꝛtatoꝛ fuit.illũ dure repᷣhendere ðbes.
Si alijs detraxit vel detractoꝛes libenter audiuit.
Si innidus vel goloſus ⁊ in victu inoꝛ dinatus fuit
Si cũ lapidibꝰ łniue ł alijs rebꝰ aliquem moleſtauit.
Si legit libẽt vł audiuit libꝛos ihõeſtos ⁊ ꝓhibitos.
Si luſit ad cartas ł taxillos aut ad pugnos ł lapides ⁊
huiꝰ.⁊ ĩ hiſ aliquẽ vłnerauit ł ꝑcumſit.m.p.⁊ totiẽſ.quo.
Si ſemetipᷣʒʒ płries ĩ mltis picuł.m.expoſuit.vʒ natã
do i lociſ ꝑicłoſis.⁊ equoſ furioſos egtãdo⁊ ſilia.m.p.

Si venãdo poꝛcos vel alias feras ad quãdas ſui oſtẽ

k ij

tation ẽt ſe ĩ moꝛtiſ ꝑiculo expoſuit.⁊ ĩ his venationi
bꝰ alioꝝ ſata ↄculcauit vel vaſtauit ⁊ agroꝝ ſepes de⸗
Si aliqð carnale pctm̃ ꝑ ſe.vel cũ pueris -ſtruxit.
aut puellis comiſit.aut ipſe i eodẽ paciens fuit.
Si alicuiꝰ puelle vel ð pluribus philocaptꝰ fuit ⁊ qto
tpe.idẽ dic de puella ⁊ ſi eã cũ ſcãdalo ꝓcando vbiq;
pſecutus fuit.⁊ eã ipudice concupiuit.
Si eam verbis litteriſqʒ ac nuntijs vel munnſculis
ſo licitauit ⁊ nocturnis tempoꝛibus ad eam cum pe-
riculo vite ſue acceſſit.⁊ ſerenatas eidem fecit.
Si ð ea ʒelotipꝰ fuit.ac eã ob rẽ alios odiuit ⁊ ðᷣtraxit.
Si cũ ea loquendo verba impudica ſepius dixit:vt eã
dg peccandum inducere poſſi ſemp moꝛ.p.
Si eam exoſculatus fuit ac alios tactus inhoneſtos
circha illam exercuit.quia ſemper moꝛ.p.
Si donaria multa coꝛꝛupta intentione obtulit.

Si ob amorem uüllius veſtem mutauit virilem vt eam

facilius aloqui poſſet moꝛ.p.

☛

Si his ð cãis tpũs pdidit multũ ꝑ plateas aliaqʒ loca

gironagãdo ꝓcãdo ⁊ multa ihõeſta ⁊ ðteſtabilia faci
noꝛa quotidie dicẽdo ⁊ faciẽdo ac tãqᷓ iſenſat vbiqʒ
clamãdo ⁊ multa dãna ⁊ ipedimẽta alijs iferendo.
Si ꝓmiſit alicui adoleſcẽtule eã neſciẽtibꝰ parentibꝰ
accipere ĩ vxoꝛt᷑ ⁊ ſi clandeſtine ꝑ vᷣba ð pnti ↄxit.
Si multa vota emiſit que non impleuit.
Si ſe fecit laruam ſen maſcharam cuʒ moleſtia ⁊ ma
lo exemplo multoꝛum.⁊ ſi induit ſe in habitu religio
ſo.⁊ pꝛedicando vilipendit ſacram ſcripturam.
Si multas fecit incantantiones ⁊ auguria.
Si ipꝛeſſit in terra vel i lapide humi poſito ſignũ cru
cis qꝛ male fecit ⁊ grauiſſima pena veniret punicdus

Si noluit aligd adiſcere vel o ꝑari ⁊ nimium fuit ne

gliges ad oꝛãdũ i mane⁊ ſero⁊ ſi nimiũ i lecto ſtetit

Siin
Am
Gico
prob

coicad
gucto
ach
fraa
ſeng
paler
lution
triape
oi
facnr
camt
Cano
hiſin
ytne
turg
he de
tercih
bosß

lalse
miſe
gentn
tniben

kapt
Cann

S lxvij
Si impꝛecatus fuit moꝛtem vel aliquod malum patri
⁊ matri aut ſoꝛoꝛibus ⁊ fratribus.
Si cominatus fuit percutere patrẽ ⁊ matrẽ ⁊ eis vᷣba
pꝛobꝛoſa petulanter reſpondit.
Q¶ Ac ſic tandem hic finis erit
CPoſtremo hic quaſdã abſolutionũ foꝛmas taʒ ex
cõicationũ maioꝝ ⁊ minoꝝ qᷓ; alioꝝ pctõꝝ habentium
auctoꝛitatẽ eligẽdi ſibi ↄfeſſoꝛeʒ ꝗ eos abſoluãt a pena
⁊ a culpa ſemel i vita ⁊ i articulo moꝛtis diſtinctas in/
fra apponemus.Et nota pꝛimo ꝓ abſolutio a peccatis
ſempꝑ dʒ eſſe abſoluta ⁊ noncõditionalis qꝛ aliter non
valeret vt habet᷑ extra ð re.iur.li.vi.c.actus. In abſo⸗
lutione vero ab excõicatiõe debes quaʒ maxie ſᷣuare
tria pꝛo vt canonũ iura exigũt:pᷣmo vt exigas ab excõi
cato iura mẽtũ ꝙ parer̃ ðbeat mãdatiſtuis.ſᷣo vt iuxta
facultateſ ſuas ſuficiẽtẽ leſis pᷣſtet emẽdẽ.iij.vt facias
eum iurare ſeu pꝛomittere ne de cetero contra illum
canonẽ veniat j quẽ faciendo icurrit in cenſuram illã
niſi in caſibus a iure cuiqʒ conceſſis. Sic.n.iura volũt
vt nemini aufferratur iuris beneſiciũ.Quartus addi
tur ꝙ ðbes abſoluer̃᷑ excõicatũ cũ aliquo pſalmo ⁊ oꝛo
ne dñica ⁊ alijs foꝛmis ↄſuetis.vʒ verberando eũ leui
ter cũ vᷣga aut cũ coꝛꝛigia.ſed id tantũ modo i homini
bus vᷣuat᷑ in feminis vero minime ᷣuandum eſt.
CFoꝛma itaqʒ abſolutionis que cõiter ab oibus ſᷣuat
talis eſſe dʒ:in pᷣmis dicas miſereat᷑ tui oiĩpotẽs ðs ⁊ di
miſſis oĩbus pctis tuis ꝓducat te invitã eternã.Indul
gentiaʒ ⁊ abſolutionẽ ⁊ remiſſionẽ oĩuʒ peccatoꝝ tuoꝝ
tribuat tibi omnipotens⁊ miſericoꝛs dñs. Amen.
¶Abſoluo te aviculo excõicatiõis maioꝛis ⁊ mioꝛis
⁊ a ꝑticipatiõe excõicatoꝝ.⁊ reſtituo te vnitati ⁊ ſcis ſa
cramẽtis eccleſie. In noie pꝛis ⁊ filij ⁊ ſpuᷣs ſcti amen.

Iten dominus Jeſus xp̃s p ſuã ſanctiffmã paſſiones

te abſoluat:⁊ ego auctoꝛitate qua fungoꝛ te abſoluo ab

oibus pctis tuis mihi vere ↄfeſfiſ ↄtritiſ⁊ oblitis ⁊ oĩa
bona que feciſti ⁊ facturꝰ es.⁊? oĩa mala pateris ⁊ patie

ris ſint ad laudem ⁊ dei ⁊ in remiffione peccatoꝝ tuoꝝ.
Aade in pace ⁊ noli amplius peccare: In nomine pa-
tris ⁊ filij ⁊ ſpiritus ſancti amen.
CEt tüc poſt increpationẽ de peccatis ſuis cõdignaʒ
ſeu exhoꝛtationẽ pijentiſſimã pꝛout neceſſitas expoſtu
labit penitẽtiã leueʒ.vt puta pater ⁊ aue maria ſiue alið
quidpiam leue qᷓᷓ poſſit gfeſtiʒ ante recidiuationẽ exple

re pꝛo ſacramentali pnia impones. NPoſtmodũ aliam

eidẽ impone qᷓ;ᷓ veriſimiliter etiaʒ euz implere credas.

Aerũ eideʒ bonũ eſſet notiſicare penitentiaʒ quas ᷣm

iura canonũ mereret᷑. vt animaduertat grauitateʒ pec
catoꝛum ſuoꝛum periculumqʒ anime nne.
CFoꝛma abſolutionis a pena ⁊ a culpa.ſ.pꝛo his qii
habent bullas domini pape:ꝙ poſſint abſolui ſemel in

vita ⁊ in articulo moꝛtis a quolibet cõfeſſoꝛe ab oĩbus
peccatis quãtũcunqʒ enoꝛmibus. Et pꝛimo dicat:mi-
ſereatur tui ⁊c. Indulgentiam ⁊ abſolutionem ⁊c̃.

CEgo auctoꝛitate dei oĩpotentis ⁊ apoſtoloꝝ eins pe

tri?⁊ pauli ac ſanctiſſimi dni noſtri pape.M.in hac par/

te tibi conceſſa ⁊ mihbi comiſſa:⁊ inquãtuʒ claues eccle
ſie ſe extendunt. abſoluo te ab oĩ vinculo Excõmunica
tõis maioꝛiſ⁊ minoꝛis ſi quã incurriſti ⁊ reſtitno tevni
tati fideliuz ac ſctis ſacramẽtis eccleſie vel ſnia ſuſpen

ſionis ⁊ interdicti ⁊ reſtituo te vnioni ⁊ participationi

ſideliũ. In noĩe patris ⁊ ſilij ⁊ ſpũs ſancti.Iterũ eades
auctoꝛitate tibi hac vice conceſſa ? mihi comiſſa te ab-
ſoluo ab omnibꝰpeccatis tuis yfeſſis ↄtritis ⁊ oblitis ⁊
a tranſgreſſione ſtatutoꝝ tuoꝝ ꝑ te ꝑpetratis quoquo/
modoa die natiuitatis tue vſq; in pꝛeſentẽ hoꝛã.Et vl

—

lx viij
tra eadẽ quoqʒ auctoꝛitate ⁊ ptãte abſoluo te cũ plena/
ria indulgentia ⁊ remiſſiõe ab oibus penis in purgato
rio tibi debitis ꝑꝑp culpas ãs deũ creatoꝛẽ tuũ tuãqʒ
aĩiam ac ꝓximũ tuũ comiſiſti:⁊ reſtituo te illi innocẽtie
in qua eras quãdo baptizatus fuiſti. In nomine patris
2 filij ⁊ ſpũs ſancti:amẽ.Si vo hatx vice nõ moꝛieris re
ſeruo tibi plenariã indulgentiã ꝓceſſaʒ tibi a dño papa
ꝓ vltimo tue moꝛtis arti.vt ĩ ea indulgẽtia ↄtinet᷑.
CMogdus abſoluẽdi excõicatum maioꝛi excõicatiõe
ab hñte auctoꝛitatẽ id faciẽdi.pᷣ ↄfeſſoꝛ exigat ab eo ea
q̃ paulo dicta ſunt.vt iuret ſtare ⁊c̃.deinde modũ iſtuʒ
ↄſuetũ ſᷣnet.pᷣ ðnudatis eiꝰ humeris ſi ẽ vir ꝑcuciat eũ
virga vł coꝛrigia dicẽdo pſalmũ miſerere totũ cũ glłia
pꝛi.vł aliuʒ pſalmũ ex penitẽtialibꝰ dando ad quẽlibet

vᷣſuz. Poſtea kiriel.xpᷣeł.kirieł.pꝛ nr̃ ⁊ aue:Saluũ fac

ſeruuʒ tuuz. R. deꝰ meus ſpanteʒ in te.v.Eſto ei turris
foꝛtitudinis. G. A facie inimici.v. Nihil pꝛoſiciat ini-
micus in eo.H. Et ſiliꝰ inigtatis nõ apponat nocere ei.
v. DBomine exaudi oꝛationez. E. Et clamoꝛ meus ad
te veniat.ðv.dñs vobiſcũ.R.Et cum ſpiritu tuo. or̃o.
CBeꝰ cni ꝓpꝛiũ ẽ mipᷣeri ſemꝑ ⁊ pcere ſuſcipe depᷣca
tionè m:eã:vt hũc famulũ tuũ quẽ excõicatiõiſ cathena
ↄſtringit:miſᷣatio tue pietatis abſoluat:ꝑ xpᷣʒ dñʒ nr̃m.
CBßs nr ieſus xpᷣs ꝑ ſuã ſctiſſmaʒ paſſionẽ te abſol
uat:⁊ ego auẽtate mihi in hac parte aceſſa te abſoluo a
vinculo excõicationiſ qᷓ; incuriſti ꝑ taleʒ defectũ:⁊ reſti
tuo te ſacram̃tis eccleſie:in noĩe pꝛis ⁊ filij ſpiritus ſan
cti.amen. CAel ita dices.
CAbſoluo te a vinculo huiꝰexcõicatiõis q;ᷓ mihi nũc
ↄfeſſus es:ac alia ſi teneriſ inqtuʒ ðbeo ⁊ poſſuʒ ⁊ reſti
tuo te eccłiaſticis ſacr̃is:in noie pꝛis ⁊ filij ⁊ ſpᷣs ſcti.
CImpꝛeſſum AVenetijs ꝑ Bernardinuʒ Benaliũ.

.
4
4
*

—— S

Nrelvt.
Nvi.

ar. xAlvi.
r xlvi
relyij.
.xlvih.
rlvii.
vuii.
Mumos
r. piti.
car li.
Corly.
ar. pi.
I.vj.
rlvij.
rlviij.
nlwii.
rlvüi.
aarly.
rr ej.
aa i.
i⸗
lri,
rlxiui.
.liij⸗
rlxv.
ſſha
clxy.
nni.
raſati
rlevii.

WVerſuaſio. 5.
CIncipit nouiffimuʒ Herithoma ſeu interrogatoꝛiũ
a venerãdo pꝛe fratre Jacobophilippo Bergomeſe
doꝛdinis heremitaꝝ nuprime ggeſtũ.

tu pater ꝓfeſſoꝛ cum oĩ charitate:vul
tuſqʒ bylaritate:ac moꝛuʒ grauitate i
terrogabis ↄfiteri volẽteʒ ſi vʒ fuerit
WWtibi incognituſ.de eius patria ſeuciui
tItate:⁊ ſi abs tua iuriſdictõe cognoue
ris eũ alienũ:nullatenꝰ ð illo te itromitteſ:qꝛ nulla pꝛoꝛ
ſus ipſiꝰ foꝛet abſolutio:niſi aut tu:aut ille ſpecialeʒ vel
generalẽ ſuꝑ hoc haberetis auctoꝛitatẽ:vel foꝛet caſus
extreme neceſſitatis. Si vo ð tua fuerit iuriſdictõe:⁊ ti
bi ſimiliter incognitus extiterit:ſcõo ĩterrogabis ð ipſi
us ſtatu:vʒ de ꝓfeſſõe:Be officio:de exercitio:Si vxo

ratus: Si paterfamilias:⁊ qualeʒ quãtamqʒ habeat fa

miliaʒ vel ſi ſubditus ſit Tertio interrogabis ſi ãno ſu
perioꝛe fuerit confeſſus:⁊ a quo ⁊ quã ob cãm ↄſuetuʒ
pꝛetermittit cõfeſſoꝛeʒ:atqʒ ſi eius monita vel peniten
tiã iniunctã i ſtatu ſalutis integre deuoteqʒ adimpleue
rit.Si etiã integre ⁊ cũ debita coꝛdis contritiõe ſua cõ
feſſus fuerit peccata:qꝛ ſi ſecus vt infra dicemꝰ:nulla
pꝛoꝛſus fuiſſet ipſius cõfeſſio. immo ſᷣm oẽs ↄfeffiõem
iterare denuo tenetur. Quarto quoqʒ iterrogabiſ:ſi qð
hʒ manifeſtum peccatũ: vt puta. Si cõcubinarius.Si
lenovel malas circõducat feminas.Si vſurariꝰ.Si lu
ſoꝛ ⁊ publicaʒ tenuerit baratariã vbi infinita ꝓpemodũ

perpetrãtur mala ⁊ peccata. Si odium ? publicas hẽat

inimicitias ⁊ iras. Si deniqʒ alienũ diu retinuerit ⁊ hu
iuſmodi: qꝛ ſi ſic illũ pꝛepeditũ depᷣhẽderis ad atrictio
ueʒz ⁊ ſatiſfactiõem pꝛopoſſe ꝑducere coneris. ſi illla

u pamns quide;

—

Focus O Salance Q

N

Copyright 4/1999 VxVMaster GmbH wwwW.yXyVMaster. com

VierfarbSelector Standard*-Euroskala Offset