Gb367_qt_2

N12511979165 021

0 B8 Tobingen

—
1
W

4

UIIIIMICIAIII

Ul

Manuale parꝛochialium
Bacerdotum.

Capitula contenta in boc libello

De ſancta ſinolo a Cpitulũ pꝛimuʒ.
De ſacramento baptiſmans Copi.ij.
De ſacramento confirmationis Capi. iij.
De lacxamẽto altaris = Caß. nij.
De ſacramento confeſſionis Capit. v.
De ſacramento oꝛdinis Cap̃. vi.
De lacramento matrimonij· Ca. vij.
De ſacramento extreme vnctionnis Ca. viij.
De negocijs ⁊ officijs clericoꝛum Capi.ix ·
De ĩimũitate ecciaꝑ ⁊ reꝑ ad eas ꝑtinẽnũ. Capit. x.
De obſeruatõne ieiunioꝛum Capi. xi.
De feſtiuitatbus Cap. xij.
De biſexto Caß5. xiij
De die paſce Ca. xnij.
De ieiunijs quatnoꝛ temppuum Ca. xp.

De ſententia excommunicationis *n Ceaß. xvi

— —

Incipit manuale pa
rochialium ſacexdotum.

Voniam ex quoꝛundã ſimpliciũ igno
rantia ſacerdotũ aliqũ quedã ſunt q̃ ver
gere pñt in ſuarum ⁊a alioꝝ periculũ aĩaꝑ
hoc eis ſub bꝛeuitate notauimꝰ.ñ vt ipᷣi
. occaſione iſtoꝝ ĩ aliq obligent᷑ de nouo
ſed vt his que agere dñt ſimplłt infoꝛmentur Cap.i⸗

Dee ſancta ſinodo

Acerdotes igit᷑ ad ſeãm ſinodũ ꝓfecturi dẽnt
aduertere vtꝝ aliqui in ipoꝝ ꝑꝛochijs ſint in⸗
firmi ⁊ eos anteq; iter arripiant viſitare et fa⸗
cere circa eos qð faciẽdũ eſt ꝓ ſalute aĩiaꝑ eoꝝ Veni
entes aũt ad ſinodũ tã honeſte ⁊ religioie in via ⁊ in ho
ſpitijs que nõ ſuſpecta ſed honeſta ſunt dñt in omibo ſe
bẽre vt de laudabili eoꝝ ↄuerſatõne ediſicari va leant
hoc vidẽtes⁊ deuʒ in ipſ gloꝛificare Si quis autem
illoꝝ qui dñt ſinodo intereſſe aliqua vrgẽte neceſſitate
pꝛepedit venire nõ potuerit nihilominꝰ ſit ſollicitꝰ et in
tentus ꝙ per aliquẽ diſcxetũ de his qui interfuerũt ſino
do acta ſibi ſinodi refſerant Ingreſſi aũt ſinodum tã
ſermonem q; alia que ibi dicuntur auſcultare debent
tranquille. paciſice.⁊ quiete.⁊ mandata ibidem facta
cum diligenu ſollicimdine memoꝛie recinere ⁊ tempo⸗
re ſuo executõi mãdare.⁊ quouſq; epᷣs exeat mſi vꝛgẽs
cogat neceſſitas de ſinodo non exire HM
Capitulum ſicom

De ſacramẽto baptiſmatiſ
Aptiſmus ⁊ oĩa alia ſacramẽta ſunt cum bono/
re maximo ⁊ reuerẽtia celebꝛãda ⁊ cum magna
cautela.maxime in ꝓlatiõe verboꝝ in quibo to⸗
ta vis ſacramẽti ↄſiſtit.ſ.vt cum aliquis baptiſat dicat.
Ego baptilo te in noĩe patris ⁊ filij ⁊ ſpũſſancti. Sebent
etiam laici a ſacerdotibo inſtrui a pater mater pueri ba
ptiſandi qualłt inneceſſitatis articulo debeant baptiſare.
7 q; caute integre ⁊ diſtincte verba iſta. Ego baptiſo te
in noĩe patris ⁊ fi.⁊.ſ.ſ.debeãt expꝛimere in romano Cõ
iuges aũt qui infantem ꝓpꝛiũ in tali caſu bona fide bap/
tiſauerint poterunt nihilominꝰ poſtea intrepide mtimo
nio ſuo vti Itẽ poſtqᷓ; infantis caput natũ fuerit ſi de
moꝛte nimẽs obſtetrix vel alia ꝑſona baptiſet euʒ fundẽ⸗
do ſuper caput eius aquã dicens. Ego baptiſo te in no
mine pa.⁊ fi.⁊.ſ.ſ.hunc credimꝰ eſſe bapniſatũ.Si autẽ
manus vel aliud mẽbꝛum pꝛius naſceret᷑ ⁊ baptiſaretur
non credimus in hboc caſu baptiſmum eſſe perfecum
Interrogãdus autem eſt laicꝰ a ſacerdote qui in neceſſi
tate ꝑpuulum baptiſauit.ſi baptiſando oĩa verba iſta ſcilʒ
Ego bappnſo te in noĩe pa.⁊ fi. ⁊.ſ.ſplene expꝛeſſerit in
lati no vel in vulgari. Si aũt paruulus ſit a laico mõ
debito baptiſatuſ.tunc ſuxer ſacꝝ fontem eſt a ſacerdote
criſmate in vertice inungẽdus ⁊ enã ſine immerſiõe ⁊ ꝓp⸗
latiõe pᷣdictoꝝ verboꝝ ſcʒ. Ego bapuſo te in noĩe patris
fi. ⁊.ſ.ſ.ſunt om̃ia alia q̃ ibi ſolẽt fieri diligẽrer explen
da. Si vero dubium fuerit vtꝝ paruulus ſit baptiſatns
tũc pꝛeſbiter immergẽdo pueꝝ dʒ dicere in hũc moduʒ
Si baptiſatus es nõ rebapniſo te.ſed ſi nondum bapti⸗
ſatus es. Ego baptiſo te in noĩe pa.a fi.a.ſ.ſ. Ad ele⸗
uandum aũt de ſacro fonte pueꝝ pauci patrini ſufficiũt.

vtpote duo vel tres.⁊ vnus in ↄfirmatõne ꝓpter impe
dimenta matrimonij. que extẽſionibo ad iſta duo ſacta
ↄtingũt que nimiꝝ adeo ſunt valida ꝙ ſᷣm canones ĩpe⸗
diunt matrimoniũ ↄtrabendum dirimunt iam ↄtractũ
Et qm̃ vſᷣm canonicas inſtitutõnes poſtqᷓ; diuges ſũt
vna caro effecti altero illoꝝ de baptiſmo puerum eleuan
te alter ſilłr licet eum non eleuet fit patrinus.ſufficit ſi al
ter illoꝝ infantẽ teneat in baptiſmo. Daruuli aũt q;
cito fieri põt deferẽdi ſunt ad ecciam baptiiſandi.nec p%
ter patrinos aliũde foꝛſitan ↄgregãdos vel alijs ð canꝰ
eſt eoꝝ baptiſmus differendus.ne abſq; baptiſmo caſu
aliquo moꝛiant Criſmalia vero infantium mũda ba⸗
benda ſunt ⁊ noua ⁊ tã magna vt in ipſ puer totaliter in
uoluatur.ne alij panni criſmate liniãtur.que mrẽs eoꝛũ
non retineãt ſed ad ecciam deferãt quãdo pꝛimo miſſaʒ
auditure ſunt puerperij tꝑe ↄſummato.que ſolummodo
in ecce vſibo dñt cedere ob baptiſmalis reuerentiam ſa
cram̃ti Sacros aũt fontes dñtſemper tenere pꝛeſbi⸗
teri coopertos ⁊ ſera firmatos.⁊ eoꝝ aquam freqnterin
nouare.vt ipᷣius aque coꝛruptio deuotiõem cuiuſpiã nõ
diminuat aut etiã ſcandaliſet Sacꝝ etiam criſina cuʒ
oleo bñdicto debet ſub diligenti cuſtodia clauis cuſtodi
ri.ſicut ſtatuit innocẽtius tercius in concilio generali
IVlli vero qui in die cene vel alias mittũtur ad eccleſiaʒ
cathedralem ſacrum oleum vel criſma petituri mundi et
boneſti debent eſſe. ne ſint indigni res tã ſacras deferre
aſecuri ne in aliquo ſacramentis huiuſmodi abutãtur.
J diſcreti vt ſciant diſcernere vbi criſma vbi oleum ſit
ponendum ⁊ q; caute in vis ⁊ in hboſpitijs ſint feruanda.
Capitulum tercium

De ſacramẽto conſixmati

Arcerdotes aduentum epiſcopi viſitantis pꝛe /
ſcientes. debent coꝛam ep̃o populuʒ ⁊illos ma
xime qui ip̃ᷣius conſilio indigent ad audienduʒ
verbum dei ⁊ confirmatõnem ſuſcipiendam in eccĩa cõ⸗
uocare Adulti vero qui confirmãdi ſunt debent pꝛuſ
cõſiteri ⁊ poꝛtare ſecum bendellos mundos longos ⁊ẽ =a
tos.a eos iam cõfirmati ad minus per triduuʒ die ac no
tce deferre.ne criſma poſſit alijs pannis tani Den
dellis autem ⁊ fronte lotis in tali loco mundoa honeſto
aqua fundenda eſt vbi nequeat conculcari Jeiuni au⸗/
tem ſi fieri põt omnes hoc lacramẽtum debent ſuſcipere.
anon ſuſcipere niſi ſemel.Qð paruulus merito nõ cõ/
firmatur donec habeat memoꝛiam competentem ne pꝛso
ceſſu tempoꝛis an ſint cõfirmati ignoꝛantes ſe faciãt de⸗
nuo firmari. Verumtamẽ quos epiſcopi baptiſant ſtatʒ
poſt baptiſmum cõfirmant.Quapꝛopter de his iã adul
tis quin ſint confirmati nõ conuenit dubitare In cõ⸗
firmatione autem poſſunt qui volunt ſibi nomina mu⸗
agrge Capitulum quartum

De ſacxamento altaris
Acerdos miniſtrans ꝙ hoſtia ſit integra abſ
qᷓ; macula.⁊ vinum purum ſnum et ſine feci
bprnus debet attendere diligener ⁊ ne aquam o
mitta. t Oe hac vero ſufficit infundere in calice vnã gut
tam. Quam infundens et quando euangelium legitur
debet petere benedictionem ab epiſcopo ſi ſit pꝛeſẽs · Si
autem aquam infundere quod abſit ſacerdos omiſerit.
debet q;cito aduerterit agponere Verumtamen ante cõ

ſecranonem non poſtea hanc infundat. Si vero peracta
conſecranõe hoſtie nec vinum necaquam inueneritĩ ca
lice debet ſtatim vtrum q; in undi.⁊a tuncincipiẽte ſacex⸗
do le a ſimili modo ſunt moꝛe ſolito cetera pꝛoſequẽda.
amiinas autem pꝛimam anteq; celebꝛet debet
ſacerdos audire Ante abſolutõnem autem ſacerdos
celebꝛare non debet ſi ſcienter exccommunicato commu
nicauerit non cõceſſo In numero autem collectaruʒ
in miſſa dicend ꝛrum ⁊pꝛefatõnum ⁊ modo ſe babendi
ad altare ⁊ buiuſmodi.cõgruit vt ſue cathedrali eccleſie
pꝛelbiter ſe confoꝛmet Decet etiam vt clericus in
miſſa:miniſtrans vel qui legit epiſtolaʒ cappa clauſa aut
ſupecpellitio ſit indumns Si quis vero pꝛel biter de
moniacus quod deus auertat. furioſis. lunaticus. vel
moꝛbum caducum patiens. aut lepꝛoſus efficiatur. cele
bꝛare non debet vlterius epiſcopo incõſulto. Hoꝛũ au⸗
tem demoniacus ante plenam libeeationem nunqᷓ; dẽt
ſ̃m quoſdam doctoꝛes miſſam celebꝛare. Scõm alios
veco in nullo tem ooꝛe etiam ſi plene fuerit hberams Fu
rioſus quoq; ⁊ lunaticus ⁊ qui moꝛbum caducum pati
tur ſi paſſiões iſte eis raro accidãt ⁊ abſq; ſpume eiectõe
ac wcis conſuſe emiſſione:pñt de ſui licẽtia ep̃i celebꝛa⸗
re. ita tñ ꝙ iuxta ſe hẽant aliũ ſacerdotẽ.qui cepta offi⸗
cia ſuppleat.ſi illi defecerint ⁊ ſi ad terrã collidant. Si
eis freqᷓnter accidãt vel etiã raꝛo.ſʒ cũ ſpuma ⁊ woce con
fuſa dñt oĩno ceſſare ab officio miſſe. Lepꝛoſus tñ qꝛ in
cutabilẽ moꝛbũ hʒ poſtqᷓ; de lepꝛa eiꝰ ↄſtiterit celebꝛare
nõ dʒ. Poꝛro ſi poſtq; ſacerdos ĩceꝑit.Te igit᷑.ſãguis
per nares eius irruperit vel alius huiuſinõi caſus ei acc
derit ponat ſignum de cera ſuper dictionem quam dice
bat qñ caſus ille ei accidit. Ceſſante vo ſangie manibꝰ
qʒ naribo in ſilẽno lotis ad ſignũ cere redeat et procedat

mutatis tamen pꝛius veſtimentis ſacerdotalibo et pan⸗
nis altaris ſi qui ſint ſuper quos ceciderit ſanguis eius
Si autem ꝓpter huiuſmodi ſanguinis eruptõem nimii
moꝛaret᷑ poſſet alius pꝛeſbiter explere quod iſte dimiſe
rat inerpletum ad ſignum in quo pꝛimus dimiſerat in⸗
chando. Cum autem dicit lacerdos.qui pꝛidie q; pate
retur pollicem ⁊ indicem vtriuſq; manus cum palla alta
ris tergat. Qui poſtq; hoſtiaz ſuper altare acceꝑit eaʒin
altum non eleuet donec dixerit. Hoc eſt enim coꝛpꝰme/
um. que verba ſunt diſtincte attente ⁊ deuote proferen
da. In fractõne vero boſtie cauendum eſt ſacerdotibus
ne digitis niſi pollice indice tangant eam. Poſt ſump
tionem vero domĩci coꝛpoꝛis bis vinum ſuper digitos
calicem eſt ſumendum.ne aliquid de ſacramento poſſit
in oꝛe pꝛeſ biteri vel in calice remanere. ⁊tũc ſi feri põt
ab expuendo eſt aliquãtulum abſtinendum. Alioqnin
in tali loco expuendum eſt qui ſit mundus et honeſtus
vbi ſpumm nequeat conculcari Sane ſi muſca vela⸗
ranea vel aliquod tale in calicẽ ceciderit. quod vix ſine
vomitu aut coꝛꝑis periculo poſſet ſumi ſanguis ſumat᷑.
a vino ſuperſuſo illud quod cecidit abluat᷑.et ablutioa
ſacerdote vel ab alio bonam ↄſciam habente ſumat᷑.po⸗
ſtea illud quod cecidit in ſacrario comburaf Verum
ſi quid de ſanguĩe oñ̃i ceciderit ſuꝑ coꝛpale vel pallã aut
ſuꝑ ſacꝑ aliquod ĩdumentũ. ſugenda eſt pars ſanguine
tincta ⁊ diligẽtiſſime abluẽda.⁊ ablutio pꝛima ſecunda
a ſacerdote ſumenda. alie vero in ſacrario ſunt fundẽde
pars aũt panni pꝛedicti que fuerat ſanguine xpᷣi tincta ẽ
ſm quoſdam ſcindenda.ſicut iam dictũ ẽ lota pꝛo reli
quijs reſeruãda.⁊ ſuper illam ſcripmura bmõi conſuẽda
Super pannum iſtum cecidit ſanguis xpᷣi. Si autem ſu

— — — — — —

per aliud indumentum vel pannum non benedictum ce⸗
cidit ſanguis xpᷣi. ſugaturpars tincta ⁊ abluatur v ablu
tio a pꝛei bitero ſumatur vt ſupꝛa. Et pars illa deciſaĩ ſa
crario comburatur. Si vero in terram vel lignum vel la

pidem ceciderit. lingendus radendus ⁊ extergendus ẽ
locus ille ⁊ pannus in aliquo ſacro loco abſcondito repo
nendus Calix antem poſt miſſam eſt panno inuoluen

dus. quem non tractent miniſtri altaris qui nõ ſunt ſub
diaconi nuda manun Ampulle vero in miniſterio alta
ris decentes ⁊ operculum habentes integre ſunt baben /
de mundiſſime reuande.quas eſſe ligneas non decet
aad vinum tenendum cupꝛeas non cõuenit.ne in ipis

aliquatenus coꝛrumpatur Altaribo autem magna de

bet reuerentia erpiberi. Maxime autem quando miſſazx
ſolennia celebꝛãturob reuerẽtiam ſaluatoꝛis ibi cũ ſpir
tibus angelicis indubitãter exiſtentis q̃tienſcunq; miſſa

rum ſolennia a pꝛeſ biteris celebꝛãtmir. Ceterumĩ al /
tari in quo ara eſt enoꝛmiter fracta celebꝛandum non eſt
epiſcopo inconſulto. Altaris vero portatilia debent
eſſe tam magna vt ſuper ea poſſint calix⁊ hoſtia totaliter
collocari.non ſuper lignum ſi in ipᷣo ſint altaria huiuſmo
di ſigillata Debent etiam altaria munda a telis ara

nearum a puluere ab alijs immundicijs confᷣuari.non

enim decet ſoꝛdes aut indecentias negligere que etiam
dedecent in non ſacris Decenter etiam altaria ſunt oꝛ
dinanda vᷣm eccłe facultatem.oꝛnamẽta quoq; ecciaruʒ
non niſi vſibus eccliaſticis ſunt aꝓplicanda.Sunt eniã
poſtq; nimis vetuſta fuerint comburenda Lintheami
na quoq; altaris et indumenta ſacerdotalia munda ⁊ in
tegra ſunt habenda.pꝛecipue coꝛpoꝛalia et palle. Hec

autem ſine appo ſinone pannoꝛum non tantum ſemel in

anno ſed quotiens conuenit in vaſe mundo. ad hoc ſi fi
eri poteſt ſpecialiter deputato lauanda ſunt ab aliq̃ virgi
ne boneſta. vidua. vel matrona. Coꝛpoꝛalia lauãda ſunt
a pꝛeſ biteris tantum.vel a clericis in vaſis ad hoc appꝛo
pꝛiatis. Quod ſi aliqua neceſſitate vꝛgenti impediente
ad plenum lauari non poſſunt lauent ſaltem aqua ſacra⸗
rio infundenda.deinde tradant ea lauãda alicui de muli
eribus ſupꝛadiceiis. Poꝛro in ramis palmarum ⁊a de
inde per ebdomadam affecmoſea attente populum am
moneant ſacerdotes ne in die paſce communicẽt in pꝑec

cato moꝛtali.nec in woluntate peccandi moꝛtaliter que ſi

quidem eſt moꝛtalis In die veco paſce etiam inſtan⸗
ter inducant ne cum impem ſed mature bumiliter ac de
uote accedant ad dominici coꝛpoꝛis percipiendum ſacra⸗
mentum. Congruũ eſt enam ⁊ ſecurum vt poſtq; cõ
municauerit populus vinum ei vbi cõmode bhaberi põt

aag parumper bibendum poꝛrigatur. ne aliquid de ſacra

mento in eius oꝛe valeat temanere Yopſum auteʒ coꝛ
pus dominicum in loco eminen decenn honeſto 1 mun/
do ꝗ ſub claue ſpeciali vel luqueto in pixide mũdiſſima
honeſta ⁊ ̃m eccleſie facultatem pꝛecioſa debet taliter
cuſtodirxi.ne ad illud manus temeraria extẽdi valeat ad
aliqua nepharia exercenda. In pꝛedicta vero pixide pã
nulus mundus a albus eſt habendus vt ſacramenti mi⸗
nuuie poſſint cautius adunarxi ⁊ loco ⁊ tempoꝛe ſumi
Debent pꝛeterea parrochiani a pꝛeſ biteris ãinoneri
vt vbicunq; deferri vident coꝛpusꝭ chꝛiſti ſtatim iun⸗
ctlis manibus a flexis genibus debitam deuotam eiex
bibeant reuerentiam ſuppliciter adoꝛãdo.quod cum ſa⸗
cerdos defert ad infirmum caute reuerenter mature et
uote debet ferre dicendo ſeptem pſalmos aut cãnicuʒ

2 S

—w

graduum vel huiuſmodi.⁊ lumine ⁊ aqua benedicta et
campanula pꝛecedentibus vbia quando poteſt cõmode
obſeruari Capitulum quintum

e ſacramento

ℳ

cõfeſſiõis

Iigenter debet attendere cerdos ꝙ parro⸗
chiani ſui omnes etatemb bentes ad minus
ſemel in anno cõfiteantur Ypſi autem audi⸗
endo confeſſiones humili vulm a oculis ad terram deſi

xis debent audire.⁊ pꝛecipue mulierum. ⁊ monere cõſi⸗

tentem confiteri integre atq; pure.Alioquin ei dicat cõ
feſſionem non valere ad ſalutem Integre autem iðo
dicimus.quoniam vnicum peccatum moꝛtale volunta
rie retentum ſufficit ad dampnationem eternam Ca⸗
uere autem debent ſacerdotes ne confeſſiones duoꝛum
ſimul audiant nec confeſſionẽ alicuius etiam metu moꝛ
tis reuelent Sciendum eſt ꝙ qui peccatum in peni⸗
tentiali iudicio detectum pꝛeſumpſerit reuelare.non ſo⸗
lum a ſacerdotali officio deponendus eſt.verum etiam
ad agendum perpetuam penitẽtiam in artum monaſteri/
um eſt detrudendus. Sacerdos autem a quo parro
chianus ſuus petit licentiaʒ confitendi alij ſacerdoti di⸗
ſcreto liberaliter debet concedere.ne licentia negata oc
caſio fiat ei remanedi in pctõ? Dñt etiã pbꝛi eſſe cau⸗
tine penitẽtiam iniungant mulieribo cõiugatis.pꝛopter
qua m viri eaꝝ ſuſpectas habeant de violatõe fidei ma
ritalis. In confeſſionibo eſt enã ſacerdotibus cauẽdum

ne aliquid exigant ꝙ ipſis audiendis.ne pauꝑes obla⸗
tionẽ nõ bñtes a confeſſione occaſiõe herei retrabantwur
Item miſſe celebꝛande non ſunt in penitẽtia niſi pᷣſ⸗
biteris iiñgende. vtĩ hac parte omnis ſpes auaricie de

iitetur ſed alio modo ſunt iniungende penitẽtie faciẽde

Cauendum eſt etiam ſacerdonbo nea peccatis abſol/
nant que rennent ſibi epi.niſi ſuper boc habeant licenti⸗
am ſpecialem ſed caſus tales reſeruẽt illiſ qui habent epi
pteſtatem. Quoniam autem mulci nimis rudes ſũt in
ſuis ↄfeſſiomibo faciendis inſtruendi ſunt publice ab eo

rum pꝛeſ biteris in pꝛincipio quadrageſime quomõ ſit

confeſſio facienda. videlicet vt cum bumilitate ⁊ reuerẽ
tia ad ſacerdotem accedant ⁊ flexis genibo iunctis mani

bus capite velato.ſi mulieres ſunt ↄfeſſionem in bũc

modum. Confiteoꝛ deo beate marie virgin ommbul
ſanciis a tibi patri. quia peccaui nimis in tali ⁊ tali pecca

*

to ataliter ⁊ totiens in tali loco necnon in tali tempoꝛe
⁊ per tot coadiutoꝛꝛes Mulieres quoq; inſtruẽde ſũt

ne ante faciem ſacerdotis ſed ad eius latus ſe collocent·

ne in facie videantur. Quas cum audiunt confeſſoꝛes.
tam hone ge tam religioſe ⁊ tam ſancte debent eas audi⸗
re ne pater celeſtis qui videt in abſcondito in aliquo of
fendatur Inquirentes autem pꝛeſ biteri de peccatis
curam diligentem debent habere æcautelam inquirẽdi
ſtudioſe a ſigillatim vicia vſitata.inuſitata vero non niſi

a longe ⁊ per aliquam circumſtãtiam.ſic vt exgertis viii

um illud de quo confitetur detur materia confitẽdi.inex.·
pertis vero non detur occaſio intelligendi quid ſit huiuſ
modi peccatum. Item ad audiendum confeſſiones

eligendus eſt in eccleſia locus tam communis ⁊ patens

vt ab omnibus poſſit videri confeſſoꝛ.ne de loco ſcili⸗
cet lul pecto ſcandalum aliquod aut ſuſpitio oꝛiatur.

3
1
1

e.

N
69

z

Dn
0
SK

ie
l

1

2

b,
f
1s

Cauendũ eſt autẽ ofeſſoꝛibo ne a ↄfitente querãt noĩa ꝑ.
ſonaꝝ cum quibo peccauerit ſed circumſtãtnas tm̃ que fa
ciunt ad grauationem peccati. ꝙ ſine his de peccati quã
titate bñ indicare non poſſt¶ Poterũt autẽ in peccato
rum inquiſitionibo ꝓcedere iſto mõ niſi habeãt pᷣ mãibo
melioꝛ? De ſuꝑbia ſic.feciſti aliquid vel dixiſtip lau
de ſeculi habẽda.vel honoꝛe ſeculari.placuit tibivanus
oꝛnatus in capite mo.aut in veſtibo.vel equitatura ſicut
ſunt coꝛonule de floꝛibo. aurifcigiuʒ calcaria.pectoꝛalia
deaurata.⁊ hmõi vanitatẽ hñtia. Impugnaſti ſciẽterve
ritatem. Obuiaſti ſciẽter auctoꝛitati maioꝛis tni Quod
alioꝝ erat aſcripſiſti tibi. uiſti inobediens eccĩe. Dixi⸗
ſti obpꝛobꝛium alicui ex ſuꝑbia. Hlaſphemaſti nom̃ dei

aut beate marie vel alioꝝ ſanctoꝝ. Feciſti aliquas ſuꝑflu⸗

as expenſas cã laudis hbumane. Communicaſti ſciẽter ex
cõmunicatis in caſu nõ conceſſo De inuidia ſic. Di⸗

ſplicuit tibi bonũ alterius vel placuit tibi eius malum cqᷓ

inuidie. Dixiſti malum de bonis vel de perſona alterius
Semiĩa ſti diſcoꝛdiã. Hamnaſti aliquẽ. Tacuiſti bona
alterius ex innidia De ira ſic. Habes iram Percuſſi
ſti aliquẽ periram. Dixiſti ↄtumeliaʒ patri vel matri vel
alij. Oõnificaſti aliquẽ per te vel per aliũ.ſiue accuſãdo
ad dñm ſuum.ſiue ſcindẽdo arboꝛeſ.ſiue ꝑ incendiũ vł
alio modo. Impediuiſti bonum alicrcã odij Feciſti rixã
diſcoꝛdiam.homicidium.vel vulnera Se accidia ſic
Fuiſti tepidus ad bñ agendũ cum poſſes. Dimilſiſti ſur
gere ad matutinas vel ire ad miſſam ꝓpter ſegniciẽ. Gui
ſti ocioſus. Oiſtuliſti ↄfiteri.eglexiſti agere pnĩam ti
bi iniũctam. Diſtuliſti ex negligẽtia iniuſte ablatũ reſti⸗
mere. Incidiſti in aliquam deſpatöem. De auericia
ſic.Fuiſti ſimoniacus in oꝛdine in bñficio aut in miſſa
ex cupiditate celebꝛãdo.aut ſactᷣa ecciaſtica miſtrando.

Fuiſti vſurarius.fur. xaptoꝛ. periurus. aut mẽtiths cau/

ſa lucri. Herbibuiſti ex auaricia falſum teſtimoniũ Gre
giſti excupiditate feſta celebꝛãda.Cõmiſiſti ſacrilegiuʒ
aliquid furtiue ab eccia extrabendo. aut res ad eccleſiã
periinẽtes.vt crux.calix.⁊ oꝛnamenta eius.pꝛimitie.de

cimeoblatõnes.a hmõi.Extra ecciam per furtum aut

violẽtia vſurpando. Mouiſti metam in agro alterius.
Habuiſti aliquid de ꝛverra vel ludo. Habuiſti wolun/

tatem rapiẽdi furandi vel aliter male acquirẽdi licz non

perduxeris ad effectũ. De gula ſic. uiſti ebꝛius.ſre
giſti ieiunia ↄſuetudinaria niſi in neceſſitate. Comedi⸗

ſti cauſa guloſitaus pꝛeppere.laute.nimis.ardẽter.ſtu

dioſe. ꝓ Pere.i.ãte hoꝛã · Laute.i. exſita cibaria. Sm
dioſe.i.cum ſuperfluis ⁊ exquiſitis agaratibo.frequẽta
ſti tabernã. De peccato lururie ſic debent inquirere

ſacerdotes circũſtãtias.que in hoc verſu ↄnnẽmr Qui

quid.vbi.qñ.quotiẽs.cux:quò.ꝑ quos.Quis.i.ſi cle
ricus aut diugats.velↄſanguineus velopater aut com
mater vel frater aut ſoꝛoꝛ ſpũalis. Quid.i.ſi eſt foꝛnica

tio vel adulteriũ aut maius peccatũ quod ↄmiſiſti vel oc

cultũ aut maniſeſtum. Abi.i.in quo loco ſacro vel non

aut in religioſo. Der quos.ſ.auxiliatoꝛes vel nũmos
pctm̃ ↄmiſiſti.Nam ſᷣ̃m apłm ad Roma.llon ſolum q

pctm̃ moꝛtale faciũt ſed qui faciẽtibo ↄſentiũt digni ſũt
moꝛte eterna. Auxiliatoꝝ tñ noĩa non querat a ↄfitente
niſi per modũ ſupꝛa eodem capimlo poſitũ.QAuotiens.
id eſt quot vicibo ⁊ cum quot ꝑſonis. Cur.i.qua tẽpta⸗

tione.vtꝝ pᷣuẽms ab ipᷣa.an m ſollicitaris te ad ꝑeccan⸗

dum. Quõ.i.vtꝝ ſᷣm naturã vel ↄtra.Qñ.i.vtrum in
ſolẽnitate aut quadrageſima vel alio tꝑe ieiunij. In pᷣ/
dicto aũt pctõ qð eſt ↄtra namrã dñt ſacerdotes interx⸗
rogare cautiſſime.ſ.hoc mõ. niſi foꝛte dũs inſpirauerit

fie
N
eid

melioꝛẽ. Accidit vnq;ᷓ tibi pollutio.Si dicat ꝙ nõ. ni⸗
bil qrat vlteriꝰ de ̊ pctõ. Si dicat ꝙ acciderit ſibi. q̃rat
ↄfeſſoꝛ. doꝛmiẽdo aut vigilãdo Si dicat vigilãdo ſub
iungat ſacerdos dicẽs. Cũ muliere vel abſq; ea. Si di
cat ꝙ abſq;.q̃rat quõ vt ex oꝛe ipᷣius extrabat.Si vero
Dicat ꝙ nõ acciderit ſibi abſq; mliere niſi doꝛmiẽdo foꝛ
ſitan. nihil qᷓrat vlterꝰ de hoc pctõ ne ium̃ts apiat pu⸗
teum cooꝑtũ. Querẽdũ eſt enã a penitẽte. Vtꝝ choꝛe
as duxerit vel ip ſpectacuł ad carnis laſciuiã incitãubo
libẽter iuterfuerit. vel ſiappetens videri ad ↄcupiſcenti
as carnis ſe oꝛnauerit.ↄtra quod dicit btũs ZRlugu.Ne
q; em̃ cum ꝓceditis feĩas videre ꝓhibemini ſʒ appeteꝛe
vel ab ipsᷣ appen crimĩoſum eſt · Querẽdũ etã eſt an fe⸗
cerit aliqua ſoꝛnlegia aliqua ð cã. ⁊ ſi dicat ſic.q̃rat᷑ que
quibo de cauß. Et ſciẽdũ ꝙ in oib⸗ peccats quoꝝ aciꝰ
ſunt moꝛtales poſſumꝰ ſola wolũtate Peccare. Si em̃ ve
lit aliquis foꝛnicari aut furari ⁊ ſic de alijs pctĩs moꝛtali
bus a non põt. non eſt dubiũ quin peccet moꝛtalr in tli
wlũtate.Vñ dñs ĩ euã. QOui viderit mulierẽ ad ↄcupi
ſcẽdã eã iã mechatꝰẽ eã in coꝛde ſuo.Cõſentiẽtes eẽ ᷣ
lẽti peccãt moꝛtlłr.⁊ĩ eadẽ dãnatõe ſunt ᷣm vᷣbũ aplicũ
paulo ſuꝑiꝰ interſert Sciẽdũ ecẽ ꝙ pctã de qbo cer
ni ſumꝰ ꝙ ea ñ fecimꝰ nõ dẽmꝰↄfiteri. Si aũt dubitemꝰ
vtꝝ ea fecerimꝰ an ñ poſſumꝰea tix ↄfiteri. Tieo me tale
peim̃ feciſſe qð mihi viðꝛ ꝓpt tle vłtale qd Cũ autẽ
pnie ſint axbitrarie q;ta de ſingulł pẽtis pnia iniũgenda
iſcrenõi relinquit᷑ ꝓpuidi ↄfeſſoꝛis.qui cautus dẽt eſſe
vt talẽ iniungat pnĩam ne penitẽtie magnitudine redeat
vt canis ad vomitũ de penitenna ꝑficiẽda deſperando.
Di eniʒ in pꝛeſenti non ſatiſfecerit plene.in purgatoꝛio
ſi tamen penitens obierit ꝓreſiduo puniet᷑. Si aũt ĩpe
nitens migrauerit eternaliter cruciabitur in inferno.

Me vero ꝓpter leuitatem pnĩe peccatoꝛ nimis ſecuruz ſe

putet dʒ eidem ĩnoteſcere ad quam pniam teneret᷑ ſieõ

tenere foſſet vel vellet In dubijs aũt dñt ſemp epᷣm
olſulere ↄfeſſoꝛes.vel eius penitẽtiariũ aut etiaʒ alios ſa

pientes. Cauẽtes attentius ne perſonã ꝓ qua requirũt
conſiliũ nominẽt nec aliquam circumſtãtiã expꝛimãt.ꝑ
quam poſſit ↄfitẽs reuelari. Eis etiã attentiſſime ẽ ca
uẽdum ne ꝓ reſtitutõne rei aliene faciẽda iniũgant elẽo⸗

ſinas faciẽdas. Non em̃ dimitut᷑ peccatũ niſi ablatũ re/
ſtimatur ſi reſtiui põt. Quod etiã de ſimoniacis in bĩfi
cio ðꝛ.niſi abꝛenũciauerit bñficio ſimoniace impetrato.

Mes autẽ aliena vero dño reſtimẽda eſt ſiinueniri põt.

alioquin beredi eius vel ei qui de iure ſuccedit ab ĩteſta⸗

to eſt reſtitutio faciẽda.niſi peroꝛAinatõnem teſta menii

ſit aliud faciẽdum. Si vero aliquis illoꝝ nequeat iueni
ri. nec ſpes eſt aliqua ꝙ vlterius inueniat᷑.vtpote qꝛ cer
tiſſime ↄſtat eum ab hoc ſeculo iam migraſſe.⁊ de re bu
iuſmodi nihil aliud oꝛdinaſſe. tũc ðᷣ cõſilio ꝓuidi ↄfeſlſo
ris ſi res ille parui valoꝛis ſint in eccias ſunt expẽdende

Si autem magni valoꝛis ſint epᷣs vel eius hñs ptãtem
conſulat᷑. Quod ſi cõfeſſoꝛ cõſulit eᷣm vel eius vicariũ

in hac parte non nomĩet perſonam que ad reſtimtioneʒ
tenet᷑. Si autem ſpes babeað᷑ ꝙille cui eſt reſtitutio faci

enda valeat aliquo tꝑe reꝑiri.tũc nõ ſunt diſtrahende
xes ſed eidẽ reſtinẽde. Sed deponant᷑ in aliquo tuto
loco vbi fideliter cuſtodiãmr.a ipᷣi cum inuentus fuerit

vel eius certo nũcio in integyꝝ reſtimant᷑ . Cauere tamẽ

dñt tam epᷣs qᷓ cõfeſſoꝛ ne de reſtimtionibo faciẽdis reti

neant aliquid ſibiip.ne ex boc penitẽtes a reſtitunõibo
retrabant᷑. ne ipi penitentiarij ecciĩaſtici conſiliarij frau

oulenti videãmr. Cauendum eſt pꝛeterea diligẽtiſſime
ſac edonbus ne pnĩas iniũ gant bis qui pctã ſua nolunt

relinquere. ne inuanum ↄfidant de venia ſi eis non peni
4 tentibo penitẽtia iniũgatur. erumtamẽ talibo eſt cõſu⸗/
en lendum vt interim faciãt quidquid boni poſſint.vt deuſ
l eos ad veram penitẽtiã illuſtrare dignetur Sane ſuꝑ
nt cõfitentes pia geſtare debẽt viſcera m quod dũs dede
rit ↄfeſſoꝛes exemplo beati Ambꝛoſij de quo legiur. ꝙ
ed x quotienſcunq; illi aliquis ob percipiẽdam penitẽnã lap
lin ſus ſuos ↄfeſſus eẽt ita flebat vt ⁊ illum flere compelle/
n ret Quoniam aũt ſoꝛdes alienas diluere ⁊ pꝛopꝛias
if negligere. aut languoꝛes alioꝛum curare aſe abſq; cura
10. relinquere non expedit neq; decet.omẽs debent ſacetdo⸗
tes ad minus ſemel in anno ſuo epo aut eius penitenta
rio aſſignato.aut etiam alijs auctoꝛntatẽ ipſius ep̃i habẽ
Be tibo in hac parte integre ↄfiteri cum alij ſacerdotes curã
d animaꝝ ipᷣoꝛum non habẽtes abſoluẽdi eos non habe⸗
4 ant niſi in vꝛgentis neceſſitatis axticulo poteſtatẽ. Licet
n enim omnes ſacerdotes cum in pꝛeſ biteros oꝛdinãtur
claues ligandi ſuſcipiant ⁊ ſoluẽdi.habẽt tamẽ eas liga
de tas donec epᷣs ſuus ſoluat eas aut animaꝝ curam cõmit
en tendo aut aliter licẽtiam indulgẽdo Item non debẽt
G credere ſacerdotes ꝙ niſi de licẽtia ep̃i poſſint ꝓ wlũ:a/
ong te ſua ſibi eligere ↄfeſſoꝛem qui curã non habet aĩarum
dſ eoꝝ.hoc ſolum ep̃ᷣis quibuſdam alijs pꝛelats exemptiſ
ℳ ius ↄcedit.ꝓpter hoc ſi volunt ꝙ abſolutio facta ab alijſ
n valeat debẽt petere licentiam a ſuis ep̃is vt poſſint alijs
in plenarie confiteri Sane qui petũt ab epis penitentia
wM Aè rios ſibi dari pꝑetãt ꝓuidos ⁊ honeſtos. Noui autem
i pꝛeſbiteri incurati anteq; parrochianoꝝ ſuoꝝ confeſſio
hö nes audiant rogẽt alium ſacerdotem ꝓuidũ ⁊ diſcxemnʒ
Gn. 7 exercitatũ in cõfeſſionibo audiendis qui eos in eis diè⸗
ſſne . ligenter inſtruant ⁊ infoꝛmẽt Caueant aũt ſacerdoteſ
tt neinↄfeſſione quã faciunt ante altare nominẽt aliquod

*

graue vel turpe peccatuz in ſpecie. ſicut eſt foꝛnicatio. ol

lutio. participatio cum ercõmunicatis c.ſed ſolumĩ ge⸗

nere nominẽt peccata dicendo ſic vel ſimilia Confite

oꝛ deo ⁊ beate marie ſemper virgini ⁊ omnibo ſanctis et

tibi patri vel fcatri quia peccaui nimis. cogitatõe. locu 15

ne. opere. omiſſione mea culpa. ideo pꝛecoꝛ te oꝛare
me. Et reſpõdens Dicat. Miſereatur ꝛc. Non debent
enam ↄfidere ꝙ hmõi confeſſio liberet eos ab aliq̊ moꝛ
tali niſi in pꝛiuata confeſſione ↄfiteat᷑ iſtud
Coapitnlum ſextum

Do ſacramento
oꝛdinis

Zerici anteqᷓᷓ oꝛdines recipiant epo vel e pe

nitentiario in foꝛo penitentiali plene cõfiteãtur
diſcrete ne ſoꝛte indigne accedãt ad oꝛdines

er ſimplicitate aut ignoꝛantia irregulariter oꝛdinentur.
Scire debẽt om̃es ꝙ nullus oꝛdinari dʒ nili a pꝛopꝛio

epᷣo vel de licentia eius ab alio · Quod ſi contra factũ fu

erit ab aliquo non debet exequi officiũ oꝛdinie ſic ſuſce⸗
pii quouſq; fuerit cum eo diſpenſatũ. Caueãt autem

clerici ne ad oꝛdines indigni accedant. Sciẽtes ꝙ ð vi

ta a honeſtate oꝛdinandoꝛum ⁊ ſciẽna diligens inqſitio

debet premitii. ne ſi cecus cecũ ducat tam ductoꝛ qᷓ; du

cis in foueam moꝛtis cadat. Pꝛeuideãt igimxroꝛdi
nandi ne impedimẽtum aliquod patiãmr. quo min? poſ/

ſint canonice oꝛdinari. ſicut eſt excõmunicatio non ſoluz

maioꝛ ſed etiã minoꝛ. vel defectus natalium aut libertas

vel moꝛbo caducus vel lepꝛa hmõi. vt ſimonia in oꝛdi⸗

ne. homicidiũ bigamia. Quãdo autem diaconi in
pbros oꝛdinandi.ſuntin pꝛeſbitero oꝛdinãdi ſint iulu

4

H4coꝛam epiſcopo induto oꝛdines celebꝛaturo conſtitu
ti. capellanus eius vel alius cui ipᷣe pꝛeſul iuſſerit manu
eoꝛum diligẽter intus ⁊ exterius debet reſpicere.ne in
ipſis notabile aut indecens habeant aut enoꝛme quod
iplſis celebꝛãtibus poſſet oſtmodum ſcandaliſare popu
lum intuentem.quod ſi babuerint oꝛdinari non debent.
Coapitulum Septimum.

De ſaccamento
matrimon
Lamgdeſtina matrimonia.id eſt ſine pꝛeſentia
puluriũ ydoneoꝛum teſtiũ ⁊ denunciatõne debi
ta cõtracta ſub pena excommunicatõnis penitꝰ
inbibẽtur Bub pena etiam excommunicatõnis ⁊ ſu
ſpenſionis etiam ſacerdonibo inhibetur· ne mulierem cu⸗
ius vir abſens eſt pꝛeſumãt alij matrimonialiter copula
re donec certiſſime de moꝛteviri per teſtes ydoneos con
ſtet.⁊ idem ſeruãdum eſt circa virum cuius mulier ab⸗
ſens eſt. Duicetiam pene ille ſubijciendus eſt qui
vxoꝛem lepꝛoſi alicuius ipᷣo viuẽte alij viro ⁊ illum enã
qui aliquos ante annos etatis legittime. id eſt anteqm
virx decimũquartum ⁊ mulier duodecimum babeat abſ⸗
q; licentia epiſcopi ſpeciali pꝛeſumpſerit copulare.
Sacerdotibus enam inhibetur ne aliquos niſi trina
ammonitõne pꝛemiſſa in tribns diebus dominicis vel
feſtiuis matrimonialiter iungere pꝛeſumant nec in gra⸗
u quẽ ius canonicum non concedit. hoc autem vltim
eſt diſtrictius obſeruĩẽdum Gradus autem conſan
guinitatis doceant parrochianos ſuos ſacerdotes talit
ↄputare. Fratres ſunt in pꝛio gradu.filij duoꝝ fem qui
a licubi dicũmr cognati germani ſunt in ſecundo gradu

ſilij duoꝑ cognatoꝛum ſunt in tercio gradu. hbop autem
filij quos vulgus tercios cognatos appellat ſunt ĩ quar
to gradu. Inter iſtos non eſt matrimoniũ legittimũ ni⸗
ſi cum eis per ſedem apheain viſtzſer AVbi notanduʒ
ꝙ in quotto gradu ↄlar
in eodem affinitatis gradu attinet mihi vxoꝛ eius velq̃
libet alia quam ipᷣe carnaliter cognouit Item notãdũ
ꝙ inter compatrẽ ⁊ commatrẽ ipᷣius.et inter patrinum
7 filiolam. vel inter filios carnales patrini ⁊ ilam quam
iſe de ſacto fonte leuauit.vel enam inter filios carnales
alicuius ⁊ illam quam ipᷣemet baptiſauit non eſt legitti⸗
mum ↄnubium niſi ſummus ponfex diſpẽſauerit cuʒ eil
dem. Porꝛro ſi in cõputatione graduum dubitatio
aliqua emerſerit ↄſulere debent ſuꝑ boc ſacerdotes epᷣm
gnteq; in matrimonio ↄtrabendo vlterius pꝛocedatur.
IYItem ſub pena excõmunicationis ꝓhibere dñt ſacer⸗
dotes ne alter ↄiugum ad religionẽ tranſeat niſi de licen
tia alterius ↄiugis ⁊ auctoꝛitate ꝓpꝛij eßi In cõcilio
duüt lateranẽſi ꝓbibetur ſub pena ſuſpeſionis ne aliquis
ꝓꝙ benedictõne nubentium vel exequijs moꝛtuoꝛum vel
ꝓ alijs ſacramẽtis pecuniã extoꝛquere pꝛeſumat vel fide
iuſſoꝛes exigat vel ꝓpter hoc ficticia impedimenta oppo⸗
nat.iuxta illud quod dicit dñs in euãgelio. Gratis acce
piſtis gratis date· Oebent tñ a parrochianis quibo im⸗
penſa ſunt ſacramenta pie conſuetudines obſeruari. et
ſunt per epᷣum compeſcẽdi qui malicioſe nitũtur laudabi
lem ↄſuemdinem imnutare Mon debet auteʒ lacerdos
aliquis in hmõi caſibo ius dicere.ſed apud ſuperioꝛem
deponere Anerclä libere ⁊ abſq; difficultate cõferre ec
cleſiaſtica ſacca Ytẽ mulieri ſcdᷣo nubenti nulluſ ſacer
dos bñjdictõem impendere dʒ.quia cum in pꝛimo matri
monio fuerit benedicta non eſt benedictio iteranda. nili

4

anguinitatis attinet michi aliquis

4

— rrEEEEEEfbE44 — — —

— — — — — — — — — — EE —

4

loci conſuetudo aliter obſernaret. Item quãdo ali

qquis de cõtrabendo matrimonio fidem dedit alicui mu⸗

lieri.nullatenus comũgat eum ſacerdos matrimõialiter
alij mulieri.etiam ſi pꝛimam nõ cognouerit carnaliter ni
ſi aliquod aliud eſſet euidens impedimẽtum canonicuʒ

inter pꝛimos pꝛopter quod nõ poſſent legittime copula

ri. Si autem de impedimẽto an ſit legitimum dubitet

epuũs conſulatur Verum quoniam ꝓpter teſtiuʒ fal⸗

ſitatem contigit interdum vera legittima connubia ille
gittime ſepararxi.cauendum eſt omnio ne cauſa diuoꝛtij

coꝛam aliquo ventilletur niſi coꝛam epiſcopo vel coꝛam

alio de mandato eius ſpeciali Item pꝛel biteri pluri⸗
es in anno mulieres cõiugatas monere debẽt in eccleſia

ne vota faciãt abſq; viroꝛum ſuoꝛum cõſenſu.et niſi de
ſuoꝛum cõſilio ſacerdotum. ab illis votis maxime pꝛeca⸗
uentes que poſſent inter ipᷣas ⁊ viros ſuos diſcoꝛdiam
ſeminre Coapitulum octauum

☛⁵rr

De ſacramento extreme

vnctõnis

NDſacramẽtum extreme vnctionis moneãt o
pulum ſacerdotes vt omnes tã diuiteſqᷓ; pau
peres ipſum quãdo graui laboꝛant infirmitate

Petant denote ſuſcipiant. quia ſicut dicit beams VYaco⸗
bus apoſtolus. Der illud peccata venialia dimittunt᷑⸗
J quandoq; alleuiatur infirmus.quandoq; enam ad ve

ram coꝛdis contritõnem ⁊ ad eterni gaudij conſideratio
nem per eam incitamr. Doceant autem populum ſa

cerdotes hoc ſacramentum poſſe licite iterari in quecun

; infirmitate de qua moꝛtis periculum timeamr. ⁊ poſi

=ð

ſuſceptum licite ad opus coniugale redire eum qui con/
naluerit ab infirmitate Illud autem diſtricte pꝛel bi
tetis eſt cauẽdum ne diacones ad audiendas infirmoꝝ
confeſſiones mittant cum ipᷣi abſoluendi eos non habe⸗
ant poteſtatem. tamen abſente ſacerdote infirmum di⸗
aconus viſitare poteſt ⁊ ad veram coꝛdis contritiõem in
ducere.a ſi in eo viderit vera penitentie ſigna ⁊ magnaʒ

cõfitendi volũtatem ⁊ communicãdi ſi copiam ſacerdo⸗

tis haberet. poteſt debet eum confoꝛtare ⁊ ſpem ſalutis

firmam dare non obſtãte abſentia ſacerdotis Quam
citoautem ſacerdos venerit feſtinet infirmũ huiuſmodi
viſitare eius confeſſionẽ auditurus ⁊ ei ſacramẽtum do
minici coꝛpoꝛis delaturus Infirmum autem in extre⸗
mis laboꝛãtem ⁊ digne penitẽtem ab omnibo peccatis
excommunicationibo abſoluat ſacerdos. ei nullam pe⸗
nitentiam iniũgat. ſed dicat eidẽ ꝙ ſi de infirmitate con
ualuerit ad ſacerdotem feſtinet. ⁊ tunc ei penitẽtia cõpe/
tens iniũgatur.⁊ ſi excommunicatus erat ad eum qͥ eum
excommunicauerat dirigatur.qui ſe illi vt iuri pareat re
pꝛeſentet. Qð vt faciat debet ab eo ſacerdos qui euʒ in
extremis abſoluit ſufficiẽtem recigere cautõnem. Qõ ſi

infirmus obierit excoĩcatns carebit ecciaſtica ſepultura.

licet penitẽs ſit donec per excommunicatoꝛẽ ſuum abſol⸗
uamr. a tunc de mãdato ipᷣius niſi aliud obſiſtat impꝑedi⸗
mẽtum legittimum poterit in cimiterio ſepeliri. Cum
autem anima multo pꝛecioſioꝛ ſit coꝛpoꝛe ꝓuideat ſacer
dos ne aliquis medicoꝛum vel aliqua mulier ſoꝛtilega
ꝓ coꝛpoꝛali ſanitate aliquid parrochiano ſuo egroto cõ
ſulat quod in eins amme periculum conuertatrr Sa
cerdos vero audita moꝛte parrochianoꝛum ſuoꝛuʒ eos
ſtatim abſoluere debet dicendo pſalmum. De pꝛoſun.

44

cum collecta. Inclina.ſi vir fuerit.vel cum collcã. Que
ſumus do mine ſi mulier fuerit. ulieres quoq; in ꝑ
to moꝛtue ſcindanmr. ſi tamen infans viuere credatur
CLapimlum nonum

De negocijs et officijs cle
vicoꝛzum

Ciant autem omnes ſacerdotes ꝙ innocentiꝰ
tercius in concilio generali de vita ⁊ boneſta⸗
te clericoꝛum oꝛdinauit in buncmodum.
Clerici officia vel negocia ſecularia non exerceant inbo
neſta. Mimis ioculatoꝛibus a biſtcionibus non inten⸗
dant ⁊ tabernas pꝛoꝛſus euitent.niſi foꝛte cauſa neceſſi⸗
tatis in itin ere cõſtituni.Ad aleas nõ ludant vel taxillos
nechuiuſmodi ludis interſint. Coꝛonam a tonſuraʒ ha
beant congruentem.a ſe in officijs eccleſiaſticis et alijs
bonis ſtudijs exerceant diligẽter. Qui ſi beneficiati ſũt
aut in ſacris oꝛdinibus conſtituti clauſa deferant deſuꝑ
indumenta.nimia bꝛeuitate vel longimdine non notã⸗
da. Pannis rubeis aut viridibus necnon manicis
aut ſotularibus conſuucijs.aut roſtratis. frenis. ſellis.
pectoꝛalibus.calcaribus deauratis. vel aliam ſuperflui⸗
tatem vel vanitatem babentibus non vtantur. neq; ca
pis manicatis infra eccleſiam. ſed nec extra qui ſunt ĩ ſa
cerdotio aut in perſonatibus conſtituti. Cultellum cum
cuſpide non deferant. nec comam nutriant niſi iuſti cã
timoꝛis.fibulas vel coꝛtigias.auri vel argenti oꝛnatum
habentes non ferant.ſed nec anulos niſi quibus com⸗
petit ex officio dignitatis.nec cuphias liness

Poꝛro negocia ſecularia ſicut dicit concilium magũ

tinum ſunt munera iniuſta accipere vel dare. Contenno

nes.lites.xixas amare.in placinis ſecularibus dilputare

excepta defenſione oꝛphanoꝛum vel viduarum. Lurpif

facti vel verbi eſſe ioculatoꝛem.vel iocum ſeculareʒ dili⸗
gere. In delicijs velle viuere.gulam ⁊ ebꝛietatem ſequi

pondera iniuſta vel menſuras habere.canes vel aues ſe⸗

qui ad venãdum.a omnibus quibuſiibet cauſis ſuperflu
is intereſſe. Quod ⁊ his ſimilia miniſtris altaris inter⸗

dicimus. De quibus ad Chimotheum ait apoſtolus.
Nemo militans deo implicat ſe negocijs ſecularibus vt

ei ſeruiat cui ſe pꝛobauit Sub pena ſuſpenſionis offi
cij ⁊ beneficij omnibus ſacerdotibo ⁊ clericis ĩ ſacris oꝛ⸗
dinibus cõſtitutis inhibetur. ne aliqua occaſione vel ne
ceſſitate in domo ſua vel alibi teneant vel habeant muli⸗
erem.aut frequentẽt locum in quo ipſa manet de qᷓ poſ⸗
ſit ſiniſtra ſuſpitio ſuboꝛiri vnde populus ſcandaliſetur

Incumbit autem archidiaconis ⁊ archipꝛeſ biteris
decanis ruralibus vt tales epᷣis denuncient vel accuſẽt
vt animarum ſtrages quam ipᷣi faciunt ⁊ facto et ſcãda
lo per eoꝛum ꝓuidẽtiam euitetur Item indicit ſupꝛa

dicius innocentius tercius in ccilio generali. Caſte vi
uere ſtudeãt vniuerſi pꝛeſ biteri in ſacris oꝛdinibus con

ſtimti.⁊ ab omni libidinis vicio pꝛecauentes maximeil
lo pꝛopter quod venit ira dei in filios diffidentie.qua⸗

tenus in conſpectu omnipotẽtis dei puro coꝛde ⁊ mun⸗

do coꝛde valeant miniſtrare. Siquis tamen hac de

cã ſuſpenſus pbt celebꝛare diuina pᷣſumpit non ſolũ ec

cleſiaſticis beneficijs ſpolietur. verum etiam pꝛo duplici
culpa perpemo deponatur. Si quis vero concubine
ſue publice que pꝛopter ſoꝛnicationem quam cum ipio

—

Sãäz
—

commiſit excommunicata eſt. auſus fuerit carnaliter cõ

miſceri.ipo iure eſt excommunicatõnis vinculo ixrxetituſ
Vnde gregoꝛius papa nonus.Si cõcubine publice cle
ricoꝛum ecdaſtice cenſure diſtrictõne notẽtur.eoſdẽ cõ⸗
cubinarios non eſt dubium ſentẽtia maioꝛis excommu
nicationis inuolui qui poſt latam ſnĩiam communicãt in

eodem crimine criminoſis. Et ſciendum eſt ꝙ ſi in

iſta vel qualibet alia maioꝛis excommunicatõnis ſenten
tia clerici oꝛdines ſuſceperit.vel in ſuſceptis ſacxis oꝛdi⸗
nibus miniſtrauerint irregularitatem incurrerunt ſupꝛa
quam non niſi per ſedem apoſtolicam poterit diſpenſari.
ALaboꝛare debent etiam ꝓ viribo ſacerdotes ne clerici
aliqui vel laici publice habeãt in ſuis parrochijs concu
binas.⁊ ſi poſt trinam ammonitõem habuerint tam ipᷣe
qᷓ; ipſa ab ingreſſu eccleſie donec dimiſexint axceantur.
ANullus clerxicus debet dictare vel ſcribere aut ꝓnũ⸗

ciare ſententiã ſanguĩs vel l'as ꝓ vindicta ſangiis vſti
nandas. Exercere nec vbi exerceantur intereſſie nec do

mum ſuſpectã niſi cum grauibo perſonis ⁊ famoſis intra
re Item nullus ſacerdos habere debet curam duaruʒ
eccdarum quarum vtraq; ſufficit competẽter. niſi vna de
pendeat ab altera.⁊ niſi de diſpenſatõne ſedis apoſtolice
ſpeciali.Nullus etiam ſacerdos habens curam animarũ
debet eſſe vicarius in parrochia aliena Item ſacerdo
tes vicarijs alterius dioceſis indigentes anteqᷓ; eos ad
officium ſacerdotale admittant licentiam ab epᷣo obũe⸗

re debent.qui niſi literas teſtimoniales epiſcopi ſui exhi

beant non debent admitti Officium diurnum pari⸗

ter ⁊ nocurnum dicere debent ſacerdotes diſtincte apex

te in quãtum dominus dederit ⁊ deuote ſcõᷣm vſum ee

eſie cathedralis, ⁊ enam clerici in ſꝛcris oꝛdinibus con

ſtituti quod etiam ad illos extẽditur qui ſunt in minoꝛi⸗
bus oꝛdinibus conſtituti ſi ſint initulati. Item dicit
innocentius tercius in cõcilio generali. Eccleſiarũ que⸗
ſtoꝛes quoꝛum quidam abuſiones nonnullas in ſua pꝛe
dicatione ꝓponunt.⁊ interdum erroꝛeſ.admitii niſi per
apoſtolicas.vel dioceſani non pꝛeteriti ſed pꝛeſennes lite
ras veras exbibeant ꝓbibemus.a tunc pꝛeter id quod in
ipſ continebitur litteris nichil pppulo pꝛoponere ꝑmit⸗

tantur.ſed indulgentiam ſi quam foꝛte habent abſq; pꝛe

Dicatione aliqua bꝛeuiter erponere vel per illius loci pꝛe
ſbiterum ſi queſtoꝛ ad alias eccleſias ire voluerit pote/⸗

rit indulgentia vera ⁊ elemoſina colligi. Quam ſi foꝛte

ſacerdos collegerit abſq; diminutõne queſtoꝛi reſtim⸗
at.ne a ſummo iudice furti iudicio condemnetur. nec pe
tat aliquid pꝛo laboꝛe.ſed ſit dominus merces eius.
Item queſtoꝛeſ non ſunt permittẽdi miſſas ſuper

erchas celebꝛare quoꝛum etiam litteras inſpicere debẽt

ſacerdotes ſtudioſe ne in ipſis autĩ ſigillo aliqua ſit fal⸗

ſitas ſuboꝛnata.et ſi inuenta fuerit non eſt recipiendus

queſtoꝛ ſed falſitas huiuſmodi epiſcopo eſt inimanda.
vel potius ei falſa littera deſtinanda Item ſacerdotel
niſi velint queſtoꝛibo neceſſaria non tenẽtur miniſtrare-
niſi epiſcopus expꝛeſſe in litteris ſuis hoc mãdaret. At/
tendere debent inſuper attentiſſime ſacerdotes ne pꝛedi⸗
cationes clamdeſtine fiant in parrochijs eoꝛũdem. hoc
enim repꝛobat dominus in euangelio dicens. Ego pa⸗

lam locutus ſum mundo a in occulto locums ſum nibil

quas ſi foꝛte qð derauertat in ꝑrochia ſua ĩuen erit labo
rare debet pꝛo viribus quantotins extirpare et nichilo⸗
minus epilſcopo nunciare. facti tamẽ deo auctore foꝛma
gregis pec ſanctam conuerſatõnem ipᷣi prel biteci incura

— —

*

ti ſancte pꝛedicatõni in eccleſijs ſuis inſiſtant ꝓ viribus
vt ſic ⁊ verbo pꝛedicent ⁊ exemplo.Alioquin vltionem
dDiuinam debent admodum foꝛmidare. Ait enim domi/
nus ad eʒechielem pꝛopbetã.Fili bominis ſpeculatoꝛeʒ
dedi te domui iſrabel.Audiens ergo ex oꝛe meo ſermoę-
nem annunciabis ex me. Si me dicente ad unpiũ moꝛ⸗
te moꝛieris ⁊ non fueris locutus vt ſe cuſtodiat impius
a via ſua·ipſe impius in iniquitate ſua moꝛiemr. ſangui
nem autem eius de manu ma requiram. Si autem anũ
ciante me ad impium vt a vijs ſuis conuertatur non fue
rit conuerſus a malicia ſua ipſe in iniquitate ſua moꝛie
tmur. poꝛro tu animam tuam liberaſti
Capitulum decimum

De immunitate eccleſiarũ
Trewuz 9d egs pertinetiuʒ

Vpellecuilia ſacerdotum a etiam alioꝛum. aut
dolia vel carnes aut hoꝛrea vel arche niſi ad te
nendos libꝛos vel pannos aut veſtes eccie mi/

nime in ecdleſijs admitti debent niſi ꝓpter bhoſtiles incur

ſus aut incẽdia repentina ſeu ꝓpter alias neceſſitates vꝛ
gentes.quibus ceſſantibo res in loco pꝛiſtino reppnẽde
ſunt Item non ſnnt habendi in eccleſijs matricularij
ita ꝙ poſſint iure bereditario officium hmõi poſtulare.
Item nullus in cimiterio debet ediſicare nec domoſ
dirutas edificari iterum eſt permittẽdum teʒz labo/
rare debent ſacerdotes pꝛo viribus ne in cimiterijs vel
eccleſijs choꝛee ducantur.quia ſicut dicit beatus augu⸗/
ſtinus. Melius eſt in diebus dominicis arare a fodere

mñ choꝛeas oucere Illud autem tanqᷓ; venenum ſimo

niace pꝛauitatis eſt omnino cauendũ. ne illi quibo eccie
conferũtur eas cum noui cenſus impoſitione aut veteris
augmentatõne vel qualibet diminutõe iuris capellanie

ſuicipiant ſed in pꝛiſtina libertate. Sacerdotes quo

q; omnes ecciĩe ſue redditus in miſſalibo ſuis ſcribere de
bent. Ntem nullus res eccleſie ſibi commiſſe mobi
les aut immobiles alienare debet.ſed ſi ſunt aliqua alie

nata in quãtum fieri poterit debet vocare Nullus etiã
reſignare debet eccleſie ſue niſi in manu epiſcopi Mẽ

curare debent eccleſiarum rectoꝛes ne modum nouuʒ re
petendi decimas.pꝛiminas. oblationes.pꝛocurationes.
vel alia eccleſie iura inueniãt.vel laiciſ imponant abſq; li
centia epiſcopi vel mandato.ſed modus in parrochiap
bams ⁊ vſitatus a ſingulis in ſuis parrochijs obleruan⸗
dus eſt Ytem ſinguli ſacerdotes ſigillum habere de⸗

bent cum quo ſigillent. vt de citationibus ⁊ ammonitio

bus ⁊ alijs per eos factis nequeat dubitari
Capitulum vndecimum-

*

Acerdotes populũ inducere debent vt om

nes etatem habentes legituma obſeruẽt ie/
muäililunia poo ſuis viribus ab eccleſia inſtimta.
Sicut eſt ieiunium quadrageſime ⁊ quamoꝛ tempoꝛuʒ

avigilia natalis domini.ſancni iohannis baptiſte.ſancui
laurẽtij.aſſumptõnis beate marie.oĩm ſanctoꝝ ⁊ aploꝝ
maxime illoꝛum qui in his verſ bo ↄtinẽtur. Pett? et an

vꝛeas iacobo cum ſimone iudas. Vt ieiunemꝰnos imo
net atq; matbeus. AYb boc ieiunio excipitur vigilia bea⸗
iiobãnis euangeliſte. qui infra natale dñi eſt.⁊ philip⸗/

pin iacobi qui infia ſolennitatem paſchalem accidit.

Deobſeruatone ieiunioꝝ.

4

Eſt etiam commendabile ⁊ ſalubꝛe in aduentu domini.
ieiunare illis quibus dominus dederit volũtatem et fa
cultatem. Sanctoꝛum quoq; vigilie quoꝛũ feſtiuitates
in feria ſecunda accidũt.ſunt non in die dominico ſed in
pꝛecedenti ſabbato ieiunäde onere debent etiã ſa⸗
cerdotes parrochianos ſuos non tamen compellere vt
laudabilem cõſuetudinem quarũdam dioceſum imitan

tes in quarta feria ⁊ ſabbato niſi in neceſſitate vꝛgẽti vł
in ſolennitatibo pꝛecipuis ab eſu carnium abſtineant et
etiam in aduẽtu. Illiquoq; qui nec woto nec regula
ri abſtinẽtia ſunt aſtricti in oc Leri ſi in ea natalis do⸗

mini euenerit carnibo veſci poſſũt Si quis autem do
minica pꝛima quadrageſime carnes oua vel lacticinia co
medere pꝛeſumpſerit qð quidam ſoꝛnilegi in anune ſue
periculum facere referunmr durius corriganturr
Capitulum duodecimum

De feſtiuitatibus
Olennitates obſeruande ſunt iſte videlicB nas
talis domĩ cum tota ebdomada.circumciſiõis
epiphania ipᷣius. Item feſtiuitas annuncia
tionis beate marie ſemper virginis. Item feſtum inuen
tionis ⁊ exaltatõnis ſancte crucis.⁊ ſanctum paſca cum
Duobus ſequẽnbus diebus.Aſcẽſio domini. D.ies pẽe
thecoſtes ⁊ duo dies ſequẽtes. Feſtum ſancti iobpanni,/
bapuſte.⁊ omm ium apoſtoloꝛũ. Sancen laurentij. San
liii michaelis. Ommium ſanctoꝛũ. Sancii martini. gFe⸗/
ſtum patroni eccie dedicatõnis ipᷣius. Et omnes dies
domĩci. De aduẽm autem domini ſciendum.ꝙ ſem
per pꝛima eiuſ dñica eſt illa que ꝓxima eſt feſto ſancti aan·
dꝛee aplłi· ſiue ante ſiue poſt ſiue in ipſo eiuſdeʒ apoſtoli

feſto dominica euenerit. VUnde veeſus.Andree feſto vi
cinioꝛ oꝛdine quouis Aduentum dñi pꝛima colit feria.
Sicadit in lucem dñi celebꝛatur ibidem. Cap̃. xiij
De biſexio
Ciendum eniam eſt ꝙ in anno biſeruli compu
tantur ſuper. vi. kaleñ.marcij vbi eſt littera. ſ⸗
duo dies.in vlumo celebꝛamr feſtum ſancti
mathie apoſtoli. VUnde verſus. Diſextum ſexte martis
eenuere kalende. Poſterioꝛi die celebꝛantur feſta ma/
bie (CLCapitlum vecimüquartuz
Dee die paſce
ECE die paſce ſciendum eſt ꝙ ſemper celebꝛatur
in domica tercia lunationis illius que pꝛio oc⸗
curcit noua poſt nonas marcij. Unde verſus.

Poſt martis nonas lune pꝛimoꝛdia queras. Eius lux

terna domini pꝛebet nibi paſca. pꝛebet inquaʒ ſiue ſit an
nus biſexuilis ſiue non. Lercia vero lux domini dicitur
bpic tercia dies do minica pꝛedicte lunationis que ſellicʒ
occurrit de nouo poſt pꝛedictas marcij nongs Siaut
vis ſcire vtrum p̃ſens annus ſit biſexulis an nõ.diuide
annos ab incarnatione domĩ per quaternarios.quibꝰ oi
uiſis ſi nichil temanet indiuiſum noueris annum pñteʒ
eſſe bilerulem Alioquin totis eſt annus poſt biſerum
quot anni remanẽt ſiue ſit vnus ſiue plures. VUnde ver/
ſus. Si per bis binos domini oiuiſeris ãnos.Qui ſue
rxint ſupꝛa biſexii ſint ibi ſumma. Quem nibil inuento
plus nec minus eſſe memẽto Etnota ꝙ de mille du⸗
entis ſexaginta annis diuiſis per quamoꝛ nibil remam
diuidẽdum. Vnde anni qui extũc ſunt vſq; ad annunʒ

— -— — —

— — — —— —NR

pꝛeſentem ſupſunt.ſolummodo dinidantur clarelcet
vtrum pñ̃s annus ſit biſextilis Capᷣm decimũquintũ

De leiunijs quatuoꝛ tem
Poꝛuum

E ieiunijs quatnoꝛ tempoptenendum eſt ca
nonice celebꝛãtur in quarta feria. que occurrit

DPrima poſt exaltationem ſancte crucis.poſt fe⸗
ſtum ſancte lucie. ⁊ poſt dies cinerum. ⁊ poſt diem pen⸗

thecoſtes. VInde verſus. Ault crux lucia cineres cariſ⸗
mata dya. Vt det wota pia quarta ſequens feria. Ex bĩ
perpendit᷑ ꝙ ſi duo feſta mẽoꝛata.ſ.ſcẽ crucis ⁊ ſcẽ lucie

feria quarta euenerint non in ipᷣa ſed in ſeq̃nti quarta fe⸗
De ſentẽtia excoicationis
REBEſcq;literis non d bent credere ſacerdotes ſu
per excommunicatõnibo ferendis vel abſoluno
nibus faciẽdis. Sentẽtias vero ab epᷣo vel ab
officiali ſuo vel a iudicibus a ſede apoſtolica tranſmiſſas
audaciter ferre debent ⁊ latas diſtricte ſeruare.non par⸗
centes nimoꝛe alicui vel amoꝛe.cum compaſſione tamen
eas denuncient.nõ tanq;ᷓ malicioſi ⁊ emuli ſed vt prẽs.
Illi aũt qͥ excoĩcatõiſfett ſnĩaʒ diligẽter attẽdãt illð qð
dicit inno.terciꝰ in ↄci.generali. Sacro appꝛobãte ↄci.
ꝓbibemꝰne qᷣs in aliquẽ excoĩcatõnis ſniaʒ niſi competẽ
ni ammo niuone pꝛemiſſa ⁊ pſonis ydoneis pñnboꝑ as
ſi neceſſe fuerit poſſit ꝓbari monitõ ꝓmulgare pᷣſumat.
qð ſi ↄtra pᷣſumpfit enam ſi iuſta fuerit excõmunicatõis
cauſa ingreſſum eccleſie per menſem vnum ſibi nouerit

ria ſunt ieiunia celebꝛãda. Caßm ſedecimum.

interdictum. De boc etiam dicit innocentius quartus.
Auiſquis excommunicat in ſcriptis ꝓferat ⁊ cauſam ex
peeſſe cõſcribat ꝓpter quam excommunicatõ ꝓferatur
Exemplum vero huius ſcripture tenet̃᷑ excõmunicatoꝛ
tradere infra mẽſem excommunicato ſi fuerit requiſiuus
ſuper qua requiſitõne fieri wolumus publica inſtrum̃ta
vel litteras teſtimoniales cõfici ſigillo auctentico ſigilla
tas. Si quis autem iudicium huius cõſtimtõnis teme⸗
rarius vio latoꝛ exiſtat.per mẽſem vnum ab ingreſſu ec/
cleſie ac diuinis nouerit le ſuſpẽſum.et bec eadem in ſu
ſpenſionis ⁊ interdicti ſentẽtijs volumus obſeruari
Caueãt autem eccleſiarum pꝛelati ⁊ iudices vniuerſi ne
peꝛecdictam ſuſpẽſionis ſentẽtiam incurrãt.quomam ſicõ
nigerit eos ſic ſuſpẽſos diuina officia exequi vt pꝛius ir⸗
regularitatem non effugiẽt. ſuper qua cum eis non niſi
per ſummum pontificem non poterit diſpẽſari. Elt
autem penam pꝛedictã parrochiales ſacerdotes poſſint
euadere a ne pꝛopter ſuſpenſionem ⁊ irregularitatem ſu
perius memoꝛatas quaſ incaute excõmunicãdo poſſent
incurrere oiuine laudis oꝛgana ſuſpendantur. Cauere
debent ſollicite ne aliquam ſentẽtiam ꝓferant generaleʒ
vel ſpecialem. niſi cum magna deliberatõne.a in caſu in
quo liceat ᷣm foꝛmam debitam Semum vniuerſos
ſingulos pꝛeſ biteros in domino depꝛecamur quate⸗
nus elemolinas et iura pauperum. et lepꝛoſoꝛum.vidu
arum. et oꝛphanoꝛum. et aliarum miſerabilium perſo⸗
narum conẽtur pietatis intnim in parrochijs ſuis pꝛo
viribus pꝛomouere. Exemplo beati Silueſtri pape.de
quo in vita ſua legitur in bec verba. Nulla inops vidus

tnullus oꝛphanus indigens in totavꝛbe romana poterat

lueniri cu? nomẽ in ſua matricu a ñ heret conſcriptum.

Secerdotes autem A clerici curam animaꝝ bẽntes

tanto dẽnt o mnia ſeruare ſupꝛadicta diſtrictius quan⸗

to ex omiſſione alicuius non ſolum dei offenſam.ſed eti⸗
am ꝓpter hoc penam grauem infligẽdam a ſuis pꝛelatis

poſſint non immerito foꝛmidare Explicit manuale

parrochialium ſacerdotum actũ Anno dñi. O.cclv

Begquiur de allocutioe
ſacerdotis ⁊ mun in inductione adoſitendum. Debet
enim ſacerdos ꝓponere de dilectõne dei patris quomõ
miſit filium ſuum ꝓpter pctõꝛes in mundum.a charita⸗
te xpᷣi qualiter pꝛo peccatoꝛibo redimendis moꝛtuus eſt
Spinis coꝛonatus.lancea pfoꝛatus.manibus ⁊ pedibo
clauis affixrus. Cum omnibo diues eſſet ꝓ nobis pauꝑ
factus eſt vt nos inde ditaremur. Confiteatur vt moꝛs
xpᷣi ſibi pꝛoſit Item vpᷣs non venit ꝓpter iuſtos ſed ꝓ

pter peccatoꝛes. Item nolo moꝛtem peccatoꝛis ſʒ vt ma

gis ↄuerxtatux ⁊ viuat. Atem ſi confiteatur g au ium fa⸗
cit angelis dei. Item cõfoꝛtet eum negatio petri.perſecu

tio pauli.peccatũ magdalene.cõfeſſio latronis.adulteri⸗

um dauid. Qui tamen omẽs q;uis grauiter peccauerĩt
ven iam per penitẽtiam obtinuerunt.facta confeſſione ſa
cerdos debet inducere penitẽtem ad tria. Pꝛimo vt fir⸗
miter ꝓponat abſq; iuramento vel voto vt decetero ab⸗
ſtineat a peccato moꝛtali. ⁊ ab his que confeſſus eſt ⁊ pᷣn
cipaliter de luxuria. Secundo vt omnem rancoꝛem di⸗
mittat ſi habet.Tercio vt ſihabet aliquid de alieno vel
iniuriam fecerit alicui q́;citius poterit ꝓ poſſe ſuo ſatiſfa
ciat.⁊ ſi aliquid facere noluerit non debet ei dare peni
tentiam.ſed potius innoteſcere vt non communicet. et
ꝙ li ſic moꝛeretur damnaretur. Conſilium tamen poteſt

ei dare vt non ceſſet a bonis operibus. vt dominus det
ei coꝛ melius penitẽs. Si vero iſta tria vult facere debz

attendere vtrum ſit in excommunicatõne vel nõ. Si ſit

in excommunicatõne ad eum non pertinet. ad eũ mit⸗
tat cui pertinet. Si vero poſit abſoluere abſoluat cñ di⸗
ſciplina ⁊ plalmo Miſerere. Si vero minoꝛi excommu

nicatione ſolo verbo abſoluat. et dicat. Miſereatur tui

deus ꝛc. Quibus factis debet benitenti ã̊ iniungere quã
boſſit poꝛtare. Si eum inuenit in aliquo peccato quod
pertineat ad epiſcopum mittat illuc

Coaſus ſeruadi epiſcopo

ſunt iſti. Incendiarij. De votis fractis. Iniectõnes ma

nuum in parentes. Homicide. Oulieres necantes pu
eros vel aboꝛſum ꝓcutantes. De monialibus ſtupꝛum
Inceſtus de parentela vel conſanguinea vel affini. per⸗

iurij peccatum.peccatum contra naturam. Sacrilegiuʒ

Soꝛtilegium. cum bꝛuttis
AFlrſti caſus ſeruandi ſunt pape MM
Ald papam clerum feriens falſarius vꝛens.
Eeccleſis. ſimon audẽs celebꝛare ligatus

*

3
⸗

—

„

.
*.
.
4
*
R
4
“
2

——

4 . *
rHM

1981O elesocng-„Pepuels Toloeſesqe-el, uOO'eSeEIANXA MMAM HHDO J91SE KAXA 666 IUBLAdOO

2 A X M 61 81 ZI 91 891 vI Eel * 1I 01t 6 9 4. 9 8 t £

90ueſeg O Snoo- N

.